Перайсці да зместу

Каалін

З Вікіпедыі, свабоднай энцыклапедыі
Каалін
Выява
Небяспека kaolin exposure[d]
Матэрыял kaolinite[d] і сілікаты
Атрыманыя ўзнагароды
Хімічная формула Al₂H₄O₉Si₂[1]
Vapor pressure 0 ± 1 мм рт.сл.[2]
NIOSH Pocket Guide ID 0364
Time-weighted average exposure limit 5 ± 1 mg/m³[2], 10 ± 1 mg/m³[2] і 15 ± 1 mg/m³[2]
Маса 0 кг[3]
Лагатып Вікісховішча Медыяфайлы на Вікісховішчы
Image
Паклад кааліну (Венесуэла)

Каалі́н, белая гліна — асадкавая горная парода, складзеная галоўным чынам з каалініту, часам з дамешкамі пясчанага матэрыялу (кварц, слюда, палявы шпат і інш.). Назва паходзіць ад назвы мясцовасці Каалінь у правінцыі Цзянсі ў Кітаі, дзе ўпершыню быў знойдзены каалін.

Колер кааліну белы, жаўтаваты, шараваты, у выпадку наяўнасці арганічных дамешкаў — да чорнага. У сухім стане кавалкавая, слаба звязаная, тлустая навобмацак парода. Пры ўвільгатненні малапластычная. Валодае высокай вогнетрываласцю.

Месцараджэнні

[правіць | правіць зыходнік]

Каалін здабываюць у Вялікабрытаніі (Карнуол), Германіі (каля Дрэздэна), Чэхіі (наваколле горада Карлавы Вары), ЗША (штат Джорджыя), на Урале, у Казахстане, на Украіне і інш.[4]

Найбольшую колькасць кааліну (да 50 % здабычы) спажывае цэлюлозна-папяровая прамысловасць у якасці напаўняльніка, вызначаючага якасць паперы. Каля 20 % кааліну выкарыстоўвае гумавая прамысловасць, 5—10 % фарфоравая і фаянсавая вытворчасць. Таксама каалін выкарыстоўваецца ў вытворчасці вогнетрывалых матэрыялаў, белага цэменту, будаўнічай і электратэхнічнай керамікі, у парфумерыі і медыцыне.
У хімічнай прамысловасці каалін выкарыстоўваецца ў якасці сыравіны пры атрыманні ультрамарыну[5][6], сернакіслага[6], хлорыстага алюмінію[7][6].

Зноскі

  1. ↑ PubChem Праверана 26 студзеня 2022.
  2. 1 2 3 4 http://www.cdc.gov/niosh/npg/npgd0364.html
  3. ↑ IN000998 Праверана 14 кастрычніка 2016.
  4. ↑ Каолин (руск.) — артыкул з Вялікай савецкай энцыклапедыі
  5. ↑ Ультрамарин // Артыкул на сайце ХиМиК.ру (руск.)
  6. 1 2 3 Каолин Артыкул на сайце ХиМиК.ру (руск.)
  7. ↑ Алюминия хлорид // Артыкул на сайце ХиМиК.ру (руск.)
  • Хімічны слоўнік навучэнца: Дапам. для вучняў / Б. Н. Качаргін, В. М. Макарэўскі, Л. Я. Гарнастаева, В. С. Аранская. — Мн.: Народная асвета, 2003. — С. 109. — 287 с. — 1 000 экз. — ISBN 985-12-0621-8.