Jump to content

արծաթ

From Wiktionary, the free dictionary

Armenian

[edit]
Chemical element (edit)
Ag
Atomic number 47
արծաթ (arcatʻ)
Classification data
Period 5
Group 11
Block d-block
Class transition metal
Previous: ← պալադիում (paladium) (Pd)
Next: կադմիում (kadmium) (Cd) →
Armenian Wikipedia has an article on:
Wikipedia hy

Etymology

[edit]

    From Old Armenian արծաթ (arcatʻ).

    Pronunciation

    [edit]

    Noun

    [edit]

    արծաթ • (arcatʻ)

    1. silver
    2. silver coin
    3. silver object

    Declension

    [edit]
    i-type, inanimate (Eastern Armenian)
    singular plural
    nominative արծաթ (arcatʻ) արծաթներ (arcatʻner)
    dative արծաթի (arcatʻi) արծաթների (arcatʻneri)
    ablative արծաթից (arcatʻicʻ) արծաթներից (arcatʻnericʻ)
    instrumental արծաթով (arcatʻov) արծաթներով (arcatʻnerov)
    locative արծաթում (arcatʻum) արծաթներում (arcatʻnerum)
    definite forms
    nominative արծաթը / արծաթն (arcatʻə / arcatʻn) արծաթները / արծաթներն (arcatʻnerə / arcatʻnern)
    dative արծաթին (arcatʻin) արծաթներին (arcatʻnerin)
    1st person possessive forms (my)
    nominative արծաթս (arcatʻs) արծաթներս (arcatʻners)
    dative արծաթիս (arcatʻis) արծաթներիս (arcatʻneris)
    ablative արծաթիցս (arcatʻicʻs) արծաթներիցս (arcatʻnericʻs)
    instrumental արծաթովս (arcatʻovs) արծաթներովս (arcatʻnerovs)
    locative արծաթումս (arcatʻums) արծաթներումս (arcatʻnerums)
    2nd person possessive forms (your)
    nominative արծաթդ (arcatʻd) արծաթներդ (arcatʻnerd)
    dative արծաթիդ (arcatʻid) արծաթներիդ (arcatʻnerid)
    ablative արծաթիցդ (arcatʻicʻd) արծաթներիցդ (arcatʻnericʻd)
    instrumental արծաթովդ (arcatʻovd) արծաթներովդ (arcatʻnerovd)
    locative արծաթումդ (arcatʻumd) արծաթներումդ (arcatʻnerumd)

    Adjective

    [edit]

    արծաթ • (arcatʻ)

    1. silver, silvern, made of silver
      արծաթ լարեր ― arcatʻ larer ― silver strings
    2. silvery, of silver color
    3. silvery (of voice)
      արծաթ ծիծաղ ― arcatʻ cicaġ ― silvery laughter

    Declension

    [edit]
    nominalized, i-type (Eastern Armenian)
    singular plural
    nominative արծաթ (arcatʻ) արծաթներ (arcatʻner)
    dative արծաթի (arcatʻi) արծաթների (arcatʻneri)
    ablative արծաթից (arcatʻicʻ) արծաթներից (arcatʻnericʻ)
    instrumental արծաթով (arcatʻov) արծաթներով (arcatʻnerov)
    locative արծաթում (arcatʻum) արծաթներում (arcatʻnerum)
    definite forms
    nominative արծաթը / արծաթն (arcatʻə / arcatʻn) արծաթները / արծաթներն (arcatʻnerə / arcatʻnern)
    dative արծաթին (arcatʻin) արծաթներին (arcatʻnerin)
    1st person possessive forms (my)
    nominative արծաթս (arcatʻs) արծաթներս (arcatʻners)
    dative արծաթիս (arcatʻis) արծաթներիս (arcatʻneris)
    ablative արծաթիցս (arcatʻicʻs) արծաթներիցս (arcatʻnericʻs)
    instrumental արծաթովս (arcatʻovs) արծաթներովս (arcatʻnerovs)
    locative արծաթումս (arcatʻums) արծաթներումս (arcatʻnerums)
    2nd person possessive forms (your)
    nominative արծաթդ (arcatʻd) արծաթներդ (arcatʻnerd)
    dative արծաթիդ (arcatʻid) արծաթներիդ (arcatʻnerid)
    ablative արծաթիցդ (arcatʻicʻd) արծաթներիցդ (arcatʻnericʻd)
    instrumental արծաթովդ (arcatʻovd) արծաթներովդ (arcatʻnerovd)
    locative արծաթումդ (arcatʻumd) արծաթներումդ (arcatʻnerumd)

    Old Armenian

    [edit]

    Etymology

    [edit]

      Inherited from Proto-Indo-European *h₂ŕ̥ǵn̥tom (“silver”); the expected reflex is Proto-Armenian *arcant- → Old Armenian *արծան(դ) (*arcan(d)), but the ending was reshaped under the influence of երկաթ (erkatʻ, “iron”).[1][2] Alternatively borrowed from Proto-Iranian *Hŕ̥jatam (“silver”), ultimately from the same root Proto-Indo-European *h₂erǵ- (“white”).[3]

      See also արծնեմ (arcnem) and արծարծեմ (arcarcem).

      Noun

      [edit]

      արծաթ • (arcatʻ)

      1. silver
        քերել զարծաթ ― kʻerel zarcatʻ ― to take or wear the silver off
        անօթ արծաթոյ ― anōtʻ arcatʻoy ― a silver-vase
        արծաթ կենդանի ― arcatʻ kendani ― mercury, quicksilver
      2. silverware
      3. coin, money
        արծաթոյ տալ, վաճառել ― arcatʻoy tal, vačaṙel ― to sell for ready money
      4. (figuratively) wealth, riches

      Declension

      [edit]
      o-type
      singular plural
      nominative արծաթ (arcatʻ) արծաթք (arcatʻkʻ)
      genitive արծաթոյ (arcatʻoy) արծաթոց (arcatʻocʻ)
      dative արծաթոյ (arcatʻoy) արծաթոց (arcatʻocʻ)
      accusative արծաթ (arcatʻ) արծաթս (arcatʻs)
      ablative արծաթոյ (arcatʻoy) արծաթոց (arcatʻocʻ)
      instrumental արծաթով (arcatʻov) արծաթովք (arcatʻovkʻ)
      locative արծաթ (arcatʻ) արծաթս (arcatʻs)

      Derived terms

      [edit]

      Descendants

      [edit]
      • Armenian: արծաթ (arcatʻ)

      References

      [edit]
      1. ^ Hübschmann, Heinrich (1897), Armenische Grammatik. 1. Theil: Armenische Etymologie (in German), Leipzig: Breitkopf & Härtel, page 424
      2. ^ Ačaṙean, Hračʻeay (1971), “արծաթ”, in Hayerēn armatakan baṙaran [Armenian Etymological Dictionary] (in Armenian), 2nd edition, a reprint of the original 1926–1935 seven-volume edition, volume I, Yerevan: University Press, pages 317–318
      3. ^ Martirosyan, Hrach (2010), “arcatʿ”, in Etymological Dictionary of the Armenian Inherited Lexicon (Leiden Indo-European Etymological Dictionary Series; 8), Leiden and Boston: Brill, page 138

      Further reading

      [edit]
      • Awetikʻean, G.; Siwrmēlean, X.; Awgerean, M. (1836–1837), “արծաթ”, in Nor baṙgirkʻ haykazean lezui [New Dictionary of the Armenian Language] (in Old Armenian), Venice: S. Lazarus Armenian Academy
      • Petrosean, Matatʻeay (1879), “արծաթ”, in Nor Baṙagirkʻ Hay-Angliarēn [New Dictionary Armenian–English], Venice: S. Lazarus Armenian Academy
      • Thorsø, Rasmus (2023), Prehistoric loanwords in Armenian: Hurro-Urartian, Kartvelian, and the unclassified substrate‎[1], PhD dissertation, Leiden University, page 82