Edukira joan

La Garde-Adhémar

Wikipedia, Entziklopedia askea
La Garde-Adhémar
Frantziako udalerria
Image
Image Irudi gehiago
Image
Administrazioa
Estatu burujabeImage Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
EskualdeaImage Auvernia-Rodano-Alpeak
DepartamenduaImage Drôme
BarrutiNyonseko barrutia
Kantonamenducanton of Pierrelatte
Izen ofizialaLa Garde-Adhémar
Posta kodea26700
Geografia
Koordenatuak44°23′34″N 4°45′15″E / 44.3928°N 4.7542°E / 44.3928; 4.7542
Mapa
Image
Azalera27,73 km²
Altitudea54 m, 232 m eta 96 m
MugakideakLes Granges-Gontardes, Saint-Paul-Trois-Châteaux, Clansayes, Donzère, Pierrelatte eta Valaurie
Demografia
Biztanleria1.144 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 600 (%52,6) (%47,4) 540 alt_right
Dentsitatea41 bizt/km²
la-garde-adhemar.com

La Garde-Adhémar (frantsesez eta ofizialki: La Garde-Adhémar) Frantziako udalerri bat da,Drôme departamenduan dagoena, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. Azken erroldaren arabera 1.144 biztanle zituen 27,7 km²-ko azaleran.

Geografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Les Granges-Gontardes, Saint-Paul-Trois-Châteaux, Clansayes, Donzère, Pierrelatte eta Valaurie.

Mapa
La Garde-Adhémar eta ondokoen arteko muga administratiboak.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
La Garde-AdhémarLa Garde-Adhémar
Població amb 523 habitants (2000)Clansayes (4,8 km)
Població amb 12571 habitants (2000)Pierrelatte (5,0 km)
Població amb 336 habitants (2000)Roussas (5,6 km)
Població amb 533 habitants (2000)Valaurie (5,6 km)

Klima

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak klima mediterraneo garbia du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Csa motakoa da: Mediterraneoko klima epela, uda bero eta lehorrarekin[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria klima mediterraneo du, eta Proventza eta Lengadoka-Roselloneko klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: prezipitazio urriak udan; eguzkialdi oso ona (2600 ordu/urte); uda beroa (21,5 °C); haize gogorrak; laino gutxi)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H2d zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 13,3 °C-koa da, 18,2 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 848 mm-koa da, urtarrilean 5,9 euri-egun eta uztailean 3,6 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Pierrelatte udalerrian dago, 5,5 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 14,4 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 795,2 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 41,1 °C-koa da, 2003ko abuztuaren 12an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -12,5 °C-koa da, 1971ko urtarrilaren 6an lortua[oh 1][5].

Météo-Franceren SIM analisiaren arabera, udalerriari dagokion sare-puntuan 1991–2020 aldiko urteko batez besteko tenperatura 13,7 °C-koa da.[oh 2] Hilabeterik beroena uztaila da (23,7 °C) eta hotzena urtarrila (5,2 °C). Urteko prezipitazioa 798 mm-koa da; hilabeterik euritsuena azaroa da (107 mm) eta lehorrena uztaila (41 mm).[6]

1959–2025 aldian, urteko batez besteko tenperaturak hamarkadako 0,41 °C-ko gorako joera izan du. Azken hamar urteak (2016–2025) 1961–1990 aldiko batez bestekoa (12,5 °C) baino 2,1 °C beroagoak izan dira. Seriako bost urte beroenak 2000tik aurrerakoak dira: 2020, 2022, 2023, 2024 eta 2025. Urterik beroena 2022 izan zen (15,6 °C) eta hotzena 1963 (11,5 °C).[6]

  Image   Datu klimatikoak (La Garde-Adhémar)   Image  
 Hila   Urt   Ots   Mar   Api   Mai   Eka   Uzt   Abu   Ira   Urr   Aza   Abe   Urtekoa 
Batez besteko tenperatura (ºC) 5.2 5.8 9.4 12.6 16.8 21.1 23.7 23.0 18.3 14.0 9.0 5.9 13.7
Pilatutako prezipitazioa (mm) 61 41 48 69 66 47 41 54 105 106 107 54 798
Iturria: Météo-France, SIM: 1991–2020 normalak, udalerriari dagokion sare-puntua
Berotze-marrak, 1959–2025
Marra bakoitza urte bat da; kolorea, urteko batez besteko tenperatura 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (12,5 °C).
195919922025
hotzagoabatez bestekoaberoagoa
Hileko batez besteko tenperatura: lehen eta orain
UrtOtsMarApiMaiEkaUztAbuIraUrrAzaAbe
+1,3+0,4+1,4+1,3+1,4+1,8+1,3+1,8+0,3+0,9+1,3+1,5
1961–19901991–2020Behekoa: aldea (°C). Eskala: 0 / 25 °C.
Urteko tenperaturaren anomalia, 1959–2025
°C, 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (12,5 °C)
+4 °C−4 °C
195919922025
batez bestekoa baino beroagoahotzagoa

Demografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Biztanleria

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[7]

BiztanleriaUrtea50060070080090010001100120013001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 540 gizon, 600 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
95+
 
2.50
0.00
 
90-94
 
0.83
1.85
 
85-89
 
2.50
2.78
 
80-84
 
3.33
1.85
 
75-79
 
5.00
6.48
 
70-74
 
0.83
8.33
 
65-69
 
7.50
6.48
 
60-64
 
9.17
12.04
 
55-59
 
10.00
4.63
 
50-54
 
5.00
7.41
 
45-49
 
1.67
10.19
 
40-44
 
9.17
5.56
 
35-39
 
9.17
5.56
 
30-34
 
5.83
2.78
 
25-29
 
1.67
3.70
 
20-24
 
2.50
2.78
 
15-19
 
7.50
9.26
 
10-14
 
5.83
4.63
 
5-9
 
7.50
3.70
 
0-4
 
2.50
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[8].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, La Garde-Adhémar udalerrian 1.144 biztanle zeuden eta 530 elkarbizitza unitate[oh 3], hau da, 2,16 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena kide bakarreko elkarbizitza-unitateak ziren (% 32,6), Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).[10]

1.144biztanle
530elkarbizitza-unitate
2,16lagun elkarbizitza-unitateko
356familia
Udalerria
% 27
% 32
% 8
% 33
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 356 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (167). Guraso bakarreko 45 familietatik 40etan ama zen guraso bakarra. 182 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 95k seme-alaba bakarra zuten etxean, 60k bi, eta 20k hiru edo gehiago.[10]

167
144
45
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean182
Seme-alaba bat95
Bi seme-alaba60
Hiru seme-alaba15
Lau edo gehiago5

15 urte edo gehiago zituzten 954 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 1,2 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 35,4. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 25-39 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 78,6).[10]

Bakarrik bizi da
15-24% 1
25-39% 10
40-54% 21
55-64% 19
65-79% 23
80 +% 35
Bikotean bizi da
15-24% 3
25-39% 79
40-54% 72
55-64% 77
65-79% 73
80 +% 52

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 49,8 ezkonduta zegoen, eta beste % 17,9 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 7,8 izatezko bikotean eta % 10,2 PACS bidez lotuta). % 18,2 ezkongabeak ziren, % 7,1 alargunak eta % 7,0 dibortziatuak.[10]

Ezkonduta% 49,8
Ezkongabea% 18,2
PACS bidez lotuta% 10,2
Izatezko bikotean% 7,8
Alarguna% 7,1
Dibortziatuta% 7,0

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 26,8), goi-mailako langileak (% 21,9), erdi-mailako lanbideak (% 15,3), eskulangileak (% 13,4). Talde nagusia (erretiratuak, % 26,8) Drôme departamenduko batez bestekoaren (% 33,8) azpitik dago. 15 elkarbizitza-unitatetan nekazari bat zen erreferentziazko pertsona (% 2,8).[10]

Udalerria
% 22
% 15
% 13
% 13
% 27
Drôme
% 10
% 16
% 14
% 15
% 34
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

Etxebizitza

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, udalerrian 668 etxebizitza zeuden. Horietatik 527 egoitza nagusi ziren, 82 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 59 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (631), eta apartamentuak gutxi ziren (34). Egoitza nagusietatik 421 beren jabearen bizilekuak ziren, 79 alokairuan zeuden, 7 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 26 doan lagata.[11]

668etxebizitza
527egoitza nagusi
631etxe
34apartamentu

Etxebizitza multzoa

527
82
59
Egoitza nagusia (527)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (82)Hutsik (59)

Etxe mota

631
Etxea (631)Apartamentua (34)

Jabetza egoera

421
79
Jabeak (421)Alokairuan (79)HLM (7)Doan lagata (26)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1971-1990 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (167).[11]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik93
1919-194521
1946-197067
1971-1990167
1991-200579
2006-202095

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (321). Elektrizitatea zen berogailu mota nagusia (282 etxebizitzatan). 398 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 222 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 285tan bi edo gehiago.[11]

Gela kopurua

1 gela6
2 gela22
3 gela47
4 gela129
5 gela edo gehiago321

Berogailu mota

101
282
130
Gas sarea (2)Fuel-olioa (101)Elektrizitatea (282)Gas botila (11)Bestelakoak (130)

Aparkalekua eta ibilgailuak

398aparkalekua
222ibilgailu 1
285ibilgailu 2+

Ekonomia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 676 biztanleetatik 531 aktibo ziren (% 78,6), horietako 475 lanean (% 70,3) eta 56 langabezian (aktiboen % 10,5).

67615-64 urteko biztanle
% 78,6aktibo
% 70,3lanean
% 10,5langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 36,0
25-54 urte% 94,7
55-64 urte% 67,1
Gizonak% 82,4
Emakumeak% 75,1

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 25,8
BEPC, brebeta% 27,8
CAP-BEP% 12,2
Batxilergoa% 10,8
Goi-mailako +2% 6,0
Goi-mailako +3/4% 11,1
Goi-mailako +5% 2,8

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 10,5). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

144 ez-aktibotik 51 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 35,4), 41 erretiraturik zeuden (% 28,5) eta 52 bestelako ez-aktibo ziren (% 36,1).

Ez-aktiboak

% 35
% 28
% 36
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 4]

% 25
% 33
% 20
% 12
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 208 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 475 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 5]

208enplegu udalerrian
% 65,4soldatapeko
% 34,6ez-soldatapeko
NekazaritzaIndustriaEraikuntzaMerkataritza/zerbitzuakAdministrazioa/hezkuntza/osasuna

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 30.150 eurokoa zen.

30.150 €diru-sarreren mediana▲ Dep.: 25.210 €

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 44 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 2 janari enpresak ziren, 3 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 4 eraikuntza enpresak ziren, 8 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 garraio enpresa zen, 6 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 informazio eta komunikazio enpresa zen, 2 finantziazio enpresak ziren, 2 higiezinen enpresak ziren, 11 zerbitzu enpresak ziren eta 3 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.[12]

2009an zeuden norbanakoentzako 7 zerbitzu publikoetatik, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia zen, 2 igeltseroak, 1 margolaria eta 3 jatetxeak.[13]

2009an zeuden 3 establezimendu komertzialetatik, 1 120 m2 baino gutxiagoko denda zen, 1 okindegi zen eta 1 etxerako tresna denda zen.[14]

2000. urtean La Garde-Adhémar udalerrian 43 nekazaritza-ustiategi zeuden, 612 hektarea erabiltzen.[15]

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an haur-eskola 1 eta lehen-hezkuntzako eskola 1 zegoen.

Oharrak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ Estazioko erregistroak 1964ko urtarrilaren 1an eta 2022ko urtarrilaren 31an artekoak dira.
  2. ↑ Météo-Franceren SIM (Safran-Isba) analisiak Frantzia metropolitarra 8 km-ko sareta batean hartzen du. Hemengo balioak udalerriaren erditik 4,1 km-ra dagoen sare-puntukoak dira, ez estazio jakin batekoak. Serie hauek ez daude homogeneizatuta: estazio-sarearen aldaketek joera luzeetan eragina izan dezakete.
  3. ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  4. ↑ Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  5. ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. ↑ (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. ↑ (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. ↑ (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Pierrelatte », fiche climatologique. .
  6. 1 2 (Frantsesez) Données changement climatique - SIM quotidienne. Météo-France.
  7. ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  8. ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  9. ↑ (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: 2016ko abuztuaren 10a).
  10. 1 2 3 4 5 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  12. ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  13. ↑ Nombre d'équipements des services aux particuliers
  14. ↑ Nombre d'équipements et de services dans le domaine du commerce en 2009
  15. ↑ Exploitations agricoles

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
"https://eu.wikipedia.org/w/index.php?title=La_Garde-Adhémar&oldid=11343099"(e)tik eskuratuta