Dushanbe

	Nome orixinal Душанбе (tg); دوشنبه (fa)
	Nome oficial Душанбе (tg) dende 1961; Душанбе (ru) dende 1961; Сталинобод (tg) dende 1929 ata 1961; Stalinabad (en) dende 1929 ata 1961; Сталинабад (ru) dende 1929 ata 1961; Дюшанбе (ru) dende 1924 ata 1929; Душанбе (ru) ata 1924; دوشنبه (fa) ata 1924
	Xentilicio душанбегӣ (tg); Douchanbéen (fr); Douchanbéenne (fr); دُوشَنْبِيٌّ (ar)

Dushanbe
	Nome orixinal Душанбе (tg); دوشنبه (fa)
	Nome oficial Душанбе (tg) dende 1961; Душанбе (ru) dende 1961; Сталинобод (tg) dende 1929 ata 1961; Stalinabad (en) dende 1929 ata 1961; Сталинабад (ru) dende 1929 ata 1961; Дюшанбе (ru) dende 1924 ata 1929; Душанбе (ru) ata 1924; دوشنبه (fa) ata 1924
	Xentilicio душанбегӣ (tg); Douchanbéen (fr); Douchanbéenne (fr); دُوشَنْبِيٌّ (ar)
	Instancia de capital
	Epónimo luns en Lingua taxica; luns en Lingua taxica; Iosif Stalin
Características
	Lingua usada lingua yazghulami; lingua rusa; lingua uzbeka; Lingua taxica; Lingua iagnobí; linguas do Pamir
	Lingua usada lingua yazghulami; lingua rusa; lingua uzbeka; Lingua taxica; Lingua iagnobí; linguas do Pamir
Implicados
	Xefe do goberno Cargo: alcalde ; Rustam Emomali
	Membro de Federación Mundial de Cidades Turísticas
	Ten en propiedade Pamir Stadium (en) ; Tajikistan National Museum (en) ; National Library of Tajikistan (en)
Datas
	Fundación / creación século XVII
Historia
	Historia timeline of Dushanbe history (en)
Localización
	Situado en Tadjiikistán
	Bañado por río Kofarnihon; Varzob (en)
	Comparte fronteira con Rudaki District (en) ; Varzob District (en) ; Karotegin (pt)
	Irmandado con Gəncə; San Petersburgo; Minsk; Teherán; Lahore; Reutlingen; Klagenfurt; Monastir; Ürümqi; Lusaca; Xiamen; Boulder; Saná; Shahr-e Kord; Xiraz; Mazar-i-Sharif; Ankara
	Coordenadas 38°34′23″N 68°47′11″L / 38.573055555556, 68.786388888889
Cifras e dimensións
	Poboación 10.000 (1875) ; 20.000 (1911) ; 3.140 (1920) ; 283 (1924) ; 5.600 (1926) ; 7.298 (1929) ; 35.818 (1933) ; 82.600 (1939) ; 150.000 (1949) ; 233.500 (1959) ; 376.200 (1970) ; 493.528 (1979) censo; 595.820 (1989) censo; 561.895 (2000) censo; 709.600 (2009) ; 724.844 (2010) censo; 747.600 (2011) ; 778.500 (2014) ; 852.000 (2015) ; 802.200 (2016) ; 948.251 (2020) censo; 948.800 (2020) ; 1.185.400 (2021) ; 1.201.800 (2022)
	Poboación 10.000 (1875) ; 20.000 (1911) ; 3.140 (1920) ; 283 (1924) ; 5.600 (1926) ; 7.298 (1929) ; 35.818 (1933) ; 82.600 (1939) ; 150.000 (1949) ; 233.500 (1959) ; 376.200 (1970) ; 493.528 (1979) censo; 595.820 (1989) censo; 561.895 (2000) censo; 709.600 (2009) ; 724.844 (2010) censo; 747.600 (2011) ; 778.500 (2014) ; 852.000 (2015) ; 802.200 (2016) ; 948.251 (2020) censo; 948.800 (2020) ; 1.185.400 (2021) ; 1.201.800 (2022)
	Superficie 124,6 km²
	Superficie 124,6 km²
	Altitude 706 m
	Altitude 706 m
Código postal
Fontes e ligazóns
Código postal
Código postal	734000
VIAF	131354269
Freebase	/m/0fnc4
	Páxina WEB dushanbe.tj
	Wikidata G:Commons C:Commons

Dushanbe^[1] ou Dushambe^[2]^[3]^[4] (en taxico Душанбе) é a capital e máis o principal centro cultural e económico de Tadjiikistán. No ano 2002 a súa poboación estimábase en 575 900 habitantes. Na época da Unión Soviética recibiu o nome de Stalinabad.

Étimo do nome

O nome deriva da palabra taxica para "luns" (du "dous" + xamba o xanbé "día") e refírese ao feito de que a cidade celebraba un mercado moi frecuentado os luns, para eles o segundo día da semana.

Xeografía

Situada no extremo centro-occidental do país, a uns 800 m de altitude., aséntase no val de Gissar, moi densamente poboado, localizado ao suroeste dunha cadena montañosa do mesmo nome (Montes Guissar).

A cidade está atravesada polo río Varzob (tamén chamado río Dušanbinka),que forma parte da conca do Amu Daria.

Distritos

Duxanbé divídese nos seguintes distritos:

Abuali Ibn Sina
Firdavsi
Ismail Somoni
Shokhmansur

Clima

Dado o afastamento do mar, o clima ten un forte carácter continental, con veráns cálidos e secos, e con invernos fríos e relativamente húmidos.

A temperatura media é duns 14,7 °C e as precipitacións medias anuais son duns 568 mm. O mes máis caloroso é xullo, cunha temperatura media de 27,1°, mentres que o máis frío é xaneiro con 2,1 °C. O mes máis seco é agosto, en tanto que as chuvias máis abundantes caen en marzo e abril con cerca de 100 mm.

Economía

Desde que foi conectada á rede ferroviaria (1929), durante a época soviética, a cidade converteuse nun centro económico e industrial do país. As industrias principais son a téxtil, alimentarias e manufactureira.

A 80 km ao sur de Dushanbé, atópase a Base Aérea de Farkhor, a única base militar india fóra da Unión India.

Nas proximidades de Dushanbé están despregadas tamén tropas francesas, estadounidenses e rusas.

Transportes

A rede ferroviaria taxica non está moi desenvolvida, en parte a causa do relevo do territorio. Con todo o ferrocarril transcaucásico liga diariamente Dushanbe con Tashkent en Uzbekistán e con Moscova. Os trens, porén, son lentísimos por mor do trazado tortuoso da liña.

Dushanbe ten un aeroporto internacional, sito a menos de 15 minutos en automóbil da cidade. Lígase con voos diarios para Moscova, Bakú e Taxquent e voos cada dúas semanas para Estanbul).

Lugares a visitar

Museo Etnográfico, cunha colección de artefactos da arte taxica (cerámicas, alfombras, xoiaría e instrumentos musicais, entre outros).
Museo Unificado de Tadjiikistán.
Teatro da Ópera e Ballet Ayni, con fermosa arquitectura interna.
Mesquita de Haji Iakub.

Ensino e cultura

A cidade é a sede da Universidade de Tadjiikistán e da Academia das Ciencias.

Irmandamentos

Entre outros:

Notas

↑ Atlas Mundial Galego Online
↑ Criterios para o uso da lingua
↑ Lingua galega. Dúbidas lingüísticas
↑ Benigno Fernández Salgado, ed. (2004). Dicionario Galaxia de usos e dificultades da lingua galega. Editorial Galaxia. p. 1304. ISBN 9788482887524.

Véxase tamén

Ligazóns externas

Páxina oficial de Dusanbe (en taxico)

[1] Atlas Mundial Galego Online

[2] Criterios para o uso da lingua

[3] Lingua galega. Dúbidas lingüísticas

[4] Benigno Fernández Salgado, ed. (2004). Dicionario Galaxia de usos e dificultades da lingua galega. Editorial Galaxia. p. 1304. ISBN 9788482887524.

[1]

[2]

[3]

[4]