Cüleybib
Cüleybib | |
|---|---|
| Doğum | Bilinmiyor Medine |
| Ölüm | 7. Yüzyıl |
| İkamet | Medine |
| Milliyet | Arap |
| Tanınma nedeni | Muhammed'in yakın ashabından olması ve şehadeti |
| Din | İslam |
| Evlilik | Ensar'dan bir hanım |
Cüleybib, 7. yüzyılda yaşamış, İslam peygamberi Muhammed'in ashabından (sahabe) biridir. Medineli (Ensar) olduğu bilinmektedir ancak soyu veya ailesi hakkında detaylı bilgi bulunmamaktadır. Fiziksel görünümü ve toplumdaki statüsü nedeniyle dışlanmış biriyken, İslamiyet'i kabul etmesi ve Muhammed'in ona verdiği değerle tanınmıştır.
Fiziksel özellikleri ve toplumdaki yeri
[değiştir | kaynağı değiştir]Cüleybib, klasik kaynaklarda kısa boylu bir dış görünüşe sahip ve fakir bir kimse olarak tasvir edilir. Soyu bilinmediği için o dönemdeki Arap toplumunun kabileci yapısı içinde "garip" (kimsesiz) olarak görülmüş ve dışlanmıştır. Muhammed'in onunla yakından ilgilenmesi, İslam'ın sınıfsal ve fiziksel üstünlüğü reddeden eşitlikçi yaklaşımının önemli bir örneği olarak kabul edilir.
Evliliği
[değiştir | kaynağı değiştir]Cüleybib'in evlilik süreci, İslam tarihinde önemli bir kıssa olarak anlatılır. Muhammed, Cüleybib için Ensar'dan bir ailenin kızını istemiştir. Başta kızın babası Cüleybib'in statüsü ve görünümü nedeniyle tereddüt etse de, kızın Kur'an'daki "Allah ve Resulü bir işe hükmettiği zaman, artık mümin bir erkek ve kadının kendi işlerinde başka bir yolu seçme hakları yoktur" (Ahzab, 36) ayetini hatırlatarak evliliği kabul etmesiyle bu birliktelik gerçekleşmiştir. Bu olay, teslimiyetin ve dini sadakatin fiziksel değerlerin üzerinde tutulmasına örnek gösterilir.[1]
Şehadeti
[değiştir | kaynağı değiştir]Cüleybib, Muhammed ile birlikte katıldığı bir gazvede (bazı kaynaklara göre Uhud Savaşı veya başka bir sefer) kahramanca savaşmıştır. Savaş bittikten sonra Muhammed, "Birini kaybedip etmediğinizi kontrol edin" dediğinde, sahabiler tanıdıkları akrabalarını saymış ancak Cüleybib'in adı geçmemiştir. Bunun üzerine Muhammed, "Ben ise Cüleybib'i kaybediyorum, onu arayın" buyurmuştur.[2]
Cüleybib'in cenazesi, öldürdüğü yedi düşman askeriyle birlikte bulunmuştur. Muhammed'in onun başını kucağına alarak, "Bu bendendir, ben de ondanım" dediği rivayet edilir. Cenazesi bizzat Muhammed tarafından kabre indirilmiştir.
Kültürel etkisi
[değiştir | kaynağı değiştir]Cüleybib'in hayatı, modern İslami literatürde şu temaları işlemek için sıkça kullanılır:
Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- ↑ İslamWeb, Hadis Kütüphanesi - Cüleybib'in Fazileti
- ↑ "Sahih-i Müslim, Fedâilü's-Sahâbe, 131. Hadis". 18 Ekim 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Ocak 2026.
- ↑ Elsayed Hassanein, Inclusion, Disability and Culture
