Kerken en andere religieuze gebouwen, per arrondissement. Zoek op arrondissement:
1 – 2 – 3 – 4 – 5 – 6 – 7 – 8 – 9 – 10 – 11 – 12 –
13 – 14 – 15 – 16 – 17 – 18 – 19 – 20 – buiten de périphérique
1e Arrondissement kerken in Parijs
Saint-Eustache
rue du Jour
metro Les Halles
www.saint-eustache.org
Tot 1969 was dit de kerk van de Hallen, gebouwd door architect Domenico da Cortona tussen 1532 en 1637. De gotische en indrukwekkende renaissancestijl volgt het patroon van de Notre Dame. In 1754 werd de gevel opnieuw opgebouwd in klassieke stijl. Na een brand in de 19e eeuw werd de kerk gerestaureerd door Victor Baltard.
De Saint-Eustache had verschillende beroemde parochianen. Louis XIV vierde hier zijn eerste communie, Kardinaal Richelieu en de toekomstige Madame de Pompadour werden er gedoopt en Mozart koos de kerk voor de begrafenis van zijn moeder.
Het interieur heeft rijk versierde pilaren en gewelven en mooie glas-in-loodramen. In een zijkapel hangt een bronzen drieluik van Keith Haring, Het leven van Christus, en in een andere kapel het schilderij De pelgrims van Emmaus van Rubens. De componistren Jean-Philippe Rameau, Franz Liszt, Hector Berlioz en César Franck hebben ooit op het mooie orgel met 8000 pijpen gespeeld. Vanwege de uitstekende akoestiek worden in deze kerk vaak concerten gegeven.
Saint-Germain-l’Auxerrois
2 place du Louvre
metro Louvre-Rivoli
www.saintgermainlauxerrois.fr
Gotische kerk tegenover de Cour Carré van het Louvre, met mooie ramen uit de 15e eeuw, een romaanse klokkentoren uit de 12e eeuw (tot gotiek verbouwd in de 19e eeuw) en een prachtig gotisch portaal. Het is een van de de oudste kerken van Parijs en was de parochiekerk van de koningen die in het Louvre woonden. De kerk is diverse malen gerestaureerd, waardoor het nu een mix van stijlen is: romaans, gotiek, renaissance. Er zijn mooie glas-in-loodramen te zien en roosvensters uit de renaissance. Het orgel werd ooit door Louis XVI besteld voor de Sainte-Chapelle. Toneelschrijver Molière trouwde in deze kerk met Armande Béjart.
Sainte Chapelle
4 boulevard du Palais
metro Cité of Saint-Michel
www.sainte-chapelle.fr/en
Juweel van een kleine gotische kapel uit 1248, gebouwd in opdracht van koning Louis IX de Heilige. Hij gebruikte de kapel als kerk voor de koninklijke familie en als behuizing voor zijn relikwieën, waaronder de doornenkroon van Christus die hij voor veel geld van de keizer in Constantinopel had gekocht. De meeste relikwieën zijn in de Franse Revolutie verdwenen. Wat nog over was is nu te vinden in de Notre Dame.
De glas-in-loodramen zijn gespaard voor verwoesting doordat er tijdens de Franse Revolutie kasten voor stonden. Architect Viollet-le-Duc herstelde de kapel in de 19e eeuw in zijn oude luister en maakte de spitse toren. De eenvoudige benedenverdieping was voor het personeel. De rijke bovenverdieping was bestemd voor de koninklijke familie, die er kon komen door een gang die uitkwam in het paleis. Op de bovenverdieping zijn een groot aantal prachtige glas-in-loodramen, wandschilderingen, standbeelden van de twaalf apostelen en met sterren beschilderde plafonds. De ramen zijn vooral spectaculair als de zon schijnt.
Deze kerk is niet gratis toegankelijk. Er staan soms lange rijen voor de ingang. Eerst krijg je een veiligheidscontrole, daarna moet je nog een kaartje kopen bij het loket. Heb je een combinatieticket voor Conciergerie en Sainte-Chapelle, dan ben je sneller binnen via een kortere rij naast de veiligheidscontrole. Hier kun je makkelijk en in het Nederlands een combiticket kopen.
Église Saint-Roch
296 Rue Saint-Honoré
metro: Tuileries of Pyramides
www.paroissesaintroch.fr
© Louis Vendel
Met een indrukwekkende lengte van 126 meter en een plattegrond die is geïnspireerd op die van Notre-Dame de Paris, behoort de Église Saint-Roch tot een van de grootste parochiekerken in Parijs.
Het schip is vrij klassiek, maar het koor en het prachtige gewelf (geschilderd door Adolphe Roger) zijn prachtig. Mis ook de Chapelle de la Vierge (Kapel van de Maagd) niet, volledig in barok uitgevoerd met een prachtige ovale koepel met de “Triomf van de Maagd” geschilderd door Jean-Baptiste Pierre.
Op de trappen van de Église Saint-Roch gaf Napoleon Bonaparte in 1795 het bevel om met kanonnen te vuren op opstandige royalisten. Tot aan de restauratie van het gebouw in 2000 waren de kogelinslagen, stille getuigen van deze revolutionaire strijd, nog zichtbaar in de gevel.
Église Saint-Leu-Saint-Gilles de Paris
92 Rue St Denis
metro: Étienne Marcel
saintleuparis.catholique.fr
De Église Saint-Leu-Saint-Gilles is een gotische kerk met twee opvallende torens. Deze kerk is gebouwd in 1235 op de plek van een 12e-eeuwse kapel en heeft de kerk door de eeuwen heen meerdere verbouwingen ondergaan. In 1780 werd een crypte toegevoegd. Binnenin zijn kunstwerken te vinden, waaronder een marmeren beeld van Sint-Anna en de Maagd Maria door Jean Bullant, en een monumentaal 18e-eeuws Clicquot-orgel.
Oratoire du Louvre
145 Rue Saint-Honoré
metro: Louvre-Rivoli
oratoiredulouvre.fr
De kerk werd in 1611 gesticht als katholieke kerk, werd onder Lodewijk XIII de koninklijke kapel van Frankrijk, en onder Napoleon I in 1811 een protestantse kerk. Tegenwoordig maakt zij deel uit van de Verenigde Protestantse Kerk van Frankrijk en is een van de belangrijkste protestantse kerken in Parijs.
Deze kerk is gebouwd (1611-1625) in de periode van het Franse classicisme en is ontworpen door de bekende architect Jacques Lerouin. De stijl van het gebouw is opvallend, met klassieke lijnen en decoratieve elementen die het tijdperk weerspiegelen.
2e arrondissement kerken in Parijs
Het 2e arrondissement van Parijs is vrij klein en minder bekend om zijn kerken in vergelijking met andere arrondissementen. Toch zijn er enkele interessante religieuze en historische locaties te vinden:
Notre-Dame-des-Victoires
4 place des Petits-Pères
metro Bourse
www.notredamedesvictoires.com
Lodewijk XIII stichtte deze basiliek in 1629 op verzoek van de broederschap van Augustijnen, bekend onder de naam ‘Petits Pères’. Hij wilde met deze kerk Maria bedanken voor haar aandeel in de overwinning op de Hugenoten. Sinds 1836 zijn binnen in de kerk op de muren en plafonds meer dan 35.000 ex-voto’s te zien van pelgrims die het heiligdom van het Heilig Hart van Maria kwamen bezoeken. Componist Jean-Baptiste Lully ligt hier begraven.
Église Notre-Dame-de-Bonne-Nouvelle
25 Rue de la Lune
metro: Bonne Nouvelle
www.ndbn.fr
© Louis Vendel
Deze kerk gaf de wijk Bonne-Nouvelle zijn naam. De huidige versie dateert uit de 19e eeuw, maar de oorspronkelijke kerk werd in de 16e eeuw gebouwd.
De kerk is een beperkt aantal uren per dag geopend. Niet op maandag. In de ochtend is de meeste kans om de kerk te kunnen bezoeken.
3e arrondissement: kerken in Parijs
Synagoge de Nazareth
15 Rue Notre Dame de Nazareth
Metro: Temple of République
synagoguenazareth.fr
Dit is de oudste synagoge van Parijs, herbouwd in 1852, en een belangrijk centrum voor het joodse leven in de stad. Het bijzondere en prachtige interieur is tijdens diensten te bewonderen en zeer de moeite waard. Het is wel aan te raden om vooraf aan te melden.
Église Saint-Denys-du-Saint-Sacrement
68 ter Rue de Turenne
Metro: Chemin Vert
www.saintdenys.net
Gebouwd in de 19e eeuw in neoklassieke stijl. Bevat kunstwerken, waaronder het schilderij “La Pietà” van Eugène Delacroix. Een rustige en minder bekende kerk, ideaal om even te ontsnappen aan de drukte van Parijs.
Dit gebouw heeft een rechthoekig schip zonder dwarsbeuk of zijkapellen, ondersteund door twaalf zuilen die symbolisch verwijzen naar de twaalf stammen van Israël en de apostelen. Aan het schip grenst een apsis met vier zuilen. De architectuur is geïnspireerd op de vroegchristelijke basiliekstijl, zoals die van de eerste Romaanse kerken. Het halfronde gewelf heeft een cassetteplafond, wat zorgt voor een decoratief effect. Boven het koor bevindt zich een koepel in de vorm van een cul-de-sac, verlicht door een centrale oculus die het licht naar binnen laat vallen. De zijbeuken eindigen in vier kapellen, gewijd aan respectievelijk de Maagd Maria, Sint-Denis, Sint-Jan de Doper en Sint-Geneviève.
Église Sainte-Élisabeth-de-Hongrie
195 Rue du Temple
Metro: Temple
sainteelisabethdehongrie.fr
© Louis Vendel
Gebouwd in de 17e eeuw voor een orde die zieken verzorgde. Opvallend door haar eenvoudige, maar elegante interieur. Populair vanwege het orgel en de regelmatig georganiseerde concerten.
De bouw van de kerk, Sainte-Élisabeth-de-Hongrie, ging van start in 1628 onder leiding van meester-metselaar Louis Noblet. Op 14 mei 1628 legde koningin Marie de’ Medici de eerste steen. In 1631 werden de werkzaamheden stilgelegd, maar Michel Villedo nam het project in 1643 weer op. Uiteindelijk werd de kerk rond 1646 voltooid.
De kerk onderscheidt zich aan de buitenkant door haar unieke gevel in klassieke stijl, geïnspireerd door de jezuïeten. Op het timpaan is een Pietà te zien, gemaakt door Joseph-Michel-Ange Pollet. Vier beelden sieren de gevel, daterend uit het Tweede Keizerrijk: onderaan staan Sint-Lodewijk en Sint-Eugénie (de patroonheilige van de vrouw van Napoleon III), en bovenaan Sint-Elizabeth en Sint-Franciscus van Assisi.
Binnenin de kerk vind je een halfcirkelvormig fresco, “De verheerlijking van Sint-Elizabeth van Hongarije”, geschilderd door Jean Alaux. Daarnaast zijn er ook de “Zeven sacramenten” van Paul Jourdy, te zien bij de ingang van de sacristie. Een schets voor “Het Laatste Oordeel” van Adolphe Roger, gemaakt in 1843, bevindt zich in het Petit Palais, het Museum voor Schone Kunsten in Parijs.
Een andere bijzondere blikvanger is een Pietà uit de 16e eeuw, toegeschreven aan de Meester van Chaource. Ook een prachtig houtsnijwerk uit de 17e eeuw, genaamd “Mozes gered uit het water”, maakt deel uit van de rijke decoratie. De huidige kerk heeft een schip met een aangrenzende kapel, zijbeuken, een kooromgang, een klokkentoren, een sacristie en verschillende bijgebouwen.
Église Saint-Nicolas-des-Champs
254 Rue Saint-Martin
metro: Arts en Métiers (lijn 11)
www.asaintnicolas.com
© Louis Vendel
De Église Saint-Nicolas-des-Champs is een historische kerk in het 3e arrondissement van Parijs. De bouw begon in 1420 en werd pas in 1615 voltooid. De architectuur combineert flamboyante gotiek met renaissance-invloeden.
Bijzonder is het zuidportaal uit 1581, een mooi voorbeeld van renaissancekunst. In het interieur vind je onder meer een groot altaarstuk uit 1629 dat de Hemelvaart van Maria toont, en een historisch Clicquot-orgel waarop zelfs Louis Braille speelde.
4e arrondissement: kerken in Parijs
Saint-Louis-en-l’Ile
19bis rue Saint-Louis-en-l’Ile
metro Pont Marie
www.saintlouisenlile.catholique.fr
Kerk in jezuïetenstijl vernoemd naar Louis IX de Heilige. Gebouwd in de 17e eeuw op het Ile Saint-Louis door architect Le Vau, die ook diverse herenhuizen op het eiland ontworp. In het interieur zijn uitbundige decoraties en kunstwerken te zien.
Notre-Dame-de-Paris
place du Parvis de Notre-Dame
metro Saint-Michel of Cité
www.notredamedeparis.fr
De Notre Dame is de beroemdste gotische kerk ter wereld. De kathedraal is gebouwd tussen 1163 en 1330 in opdracht van bisschop Maurice de Sully. Daarvoor hadden op die plaats al meer kerken gestaan: een Romeinse tempel voor Jupiter, een basiliek en een romaanse kerk. In de 17e eeuw werden belangrijke veranderingen uitgevoerd, waarbij graven en glas-in-loodramen verloren gingen. Ook tijdens de Franse Revolutie werd de kerk geplunderd en vernield en vervolgens ingericht als opslagplaats voor voedsel.
Omdat de kerk bekend werd door de roman De klokkenluider van de Notre Dame van Victor Hugo kon in de 19e eeuw geld bij elkaar gebracht worden voor een grootscheepse restauratie door architect Viollet-le-Duc, die 23 jaar duurde. In 1991 is de kathedraal opnieuw gerestaureerd. In 2019 was er noodgedwongen weer een renovatie na een grote brand. Pas in december 2024 werd de beroemde Notre Dame van Parijs weer geopend voor publiek. De renovatiewerkzaamheden in bepaalde delen van de kerk en daarbuiten gaan de komende jaren nog door.
Hier vind je meer info over reserveren van de Notre Dame.
Saint-Paul-Saint-Louis
99 rue Saint-Antoine
metro Saint-Paul
www.spsl.fr
Barokkerk, gebouwd tussen 1627 en 1641 in opdracht van Louis XIII. Een van de oudste kerken in jezuïetenstijl in Parijs. Mooie houten preekstoelen en een schilderij van Delacroix Le Christ en agonie au jardin des oliviers. De oorspronkelijke kerk heette Saint-Louis, maar na de Franse Revolutie kreeg de kerk de naam van de verwoeste naastgelegen kerk Saint-Paul erbij. De gevel is sinds kort schoongemaakt en de grote klok is nu prachtig goud en blauw.
Saint-Merry
76 Rue de la Verrerie
metro: Hôtel de Ville of Rambuteau
paroissesaintmerry.fr
© Louis Vendel
De Église Saint-Merry (ook vaak Saint-Merri genoemd) is een gotische kerk in het 4e arrondissement van Parijs, gebouwd tussen 1500 en 1565. De kerk ligt vlak naast het Centre Pompidou en de beroemde Stravinsky-fontein, die met zijn kleurrijke, bewegende sculpturen een opvallend modern contrast vormt met de historische architectuur.
Binnen in de kerk vind je glas-in-loodramen, een monumentaal Clicquot-orgel en kunstwerken van onder meer Simon Vouet en Théodore Chassériau. De relieken van de heilige Merri, waaraan de kerk is gewijd, rusten in de crypte. Sinds 1862 is de Saint-Merry erkend als historisch monument.
Saint-Gervais-Saint-Protais
13 Rue des Barres
metro: Hôtel de Ville
paris.fraternites-jerusalem.org
© Louis Vendel
De Église Saint-Gervais-Saint-Protais is een van de oudste parochiekerken aan de rechteroever van de Seine in Parijs, gelegen in het 4e arrondissement, direct achter het Hôtel de Ville. De huidige kerk werd gebouwd tussen 1494 en 1657, wat resulteerde in een unieke combinatie van flamboyante gotiek en Franse barok. De gevel, ontworpen door Salomon de Brosse en voltooid in 1621, is de eerste in Parijs die de drie klassieke Griekse orden (Doris, Ionisch en Korinthisch) boven elkaar toont. Binnenin bevinden zich 16e-eeuwse glas-in-loodramen, waaronder het beroemde “La Sagesse de Salomon”, en de rijk versierde Chapelle Dorée in Louis XIII-stijl. De kerk herbergt ook een historisch orgel, bespeeld door de beroemde Couperin-familie, dat grotendeels in originele staat bewaard is gebleven. Sinds 1975 wordt de liturgie verzorgd door de Fraternités Monastiques de Jérusalem, die een monastiek leven leiden in het hart van de stad. De kerk is dagelijks geopend en biedt een serene plek voor bezinning in het levendige Marais.
Église Notre-Dame-des-Blancs-Manteaux
1 Rue de l’Abbé-Migne
metro: Rambuteau
https://www.ndbm.fr
© Louis Vendel
De Église Notre-Dame-des-Blancs-Manteaux is een rooms-katholieke kerk in de wijk Le Marais. De kerk werd oorspronkelijk gesticht in 1258 door de orde van de Serviteurs de la Sainte Vierge, die witte mantels droegen—vandaar de naam “Blancs-Manteaux”. Na de opheffing van deze orde in 1274 werd het klooster overgedragen aan de Guillemites en later aan de benedictijnen van de Congregatie van Saint-Maur. De huidige kerk, gebouwd tussen 1685 en 1690, combineert barokke en klassieke stijlelementen. Opmerkelijke kenmerken zijn de rococo preekstoel en de zuidgevel, die in 1863 werd toegevoegd door Victor Baltard en afkomstig is van de gesloopte Église Saint-Éloi-des-Barnabites. Sinds 1983 is de kerk erkend als historisch monument.
Synagogue de la rue Pavée
10 rue Pavée
metro Saint-Paul
www.pavee.fr
Synagoge in art-nouveaustijl in de Marais, gebouwd in 1913, ontworpen door Hector Guimard en gesticht door orthodoxe joden uit Rusland. Mooie naar binnen gebogen gevel van beton, versierd met beeldhouwwerk. Guimard ontwierp ook het interieur met de meubels, de verlichting, de kaarsenstandaards en de banken. De synagoge is alleen op afspraak te bezoeken.
5e arrondissement – kerken in Parijs
Saint-Etienne-du-Mont
place Sainte-Geneviève
metro Cardinal Lemoine
www.saintetiennedumont.fr
Gotische kerk achter het Panthéon, oorspronkelijk gebouwd in de 13e eeuw, herbouwd tussen 1517 en 1626 in gotische en renaissancestijl. In de gevel zie je drie boven elkaar gelegen frontons en een klokkentoren, binnen het oudste orgel van Parijs. De preekstoel heeft mooi houtsnijwerk.
Het is de enige kerk van Parijs die nog een doksaal heeft (een galerij met hekwerk die de doorgang vormt tussen koor en schip), prachtig versierd met gebeeldhouwde engelen, palmbomen, klimop en bladpatronen. In de kapel rechts staat een praalgraf met fragmenten van de overblijfselen van Sainte-Geneviève, beschermheilige van de stad.
Saint-Séverin
1 rue des Prêtres-Saint-Sévérin
metro Cluny-la-Sorbonne
www.saint-severin.com
Gebouwd in de 13e-15e eeuw op de plaats van een merovingisch heiligdom. Door toevoegingen in de loop der jaren is de kerk nu bijna vierkant. Er is een dubbele koorgang en de mooie gebrandschilderde ramen zijn uit de 15e eeuw. Rondom het koor staan pilaren die op palmbomen lijken. Overblijfselen van het klooster van Saint-Sévérin staan op een stil pleintje naast de kerk.
Val-de-Grâce
1 place Alphonse Laveran
metro Port-Royal of Luxembourg
meer info Val-de-Grâce
Kerk uit de 17e eeuw die hoort bij het militair hospitaal Val-de-Grâce. Gebouwd in opdracht van Anna van Oostenrijk, die in 1637 beloofd had een kerk te bouwen als ze een zoon zou krijgen. Die zoon werd een jaar later geboren: de toekomstige Louis XVI. Hij legde de eerste steen van de kerk.
Het is een kerk in barokstijl, ontworpen door de architecten François Mansart en Jacques Lemercier. Binnen in de prachtige koepel zijn 200 figuren uit de bijbel geschilderd door Mignard, maar ook Louis XIII en Anna van Oostenrijk komen erin voor. De kerk is rijk versierd met beelden en schilderijen. De abdij bij de kerk werd in 1793 een ziekenhuis en een artsenopleiding voor militairen. Sinds 1978 is er een nieuw ziekenhuis achter de kerk. Twee kamers daarin zijn permanent gereserveerd voor de president en de premier van Frankrijk.
Er worden regelmatig gratis concerten gegeven. De foto is door het hek genomen, want je kan niet dichterbij komen. De foto laat zo niet goed zien, hoe groot en indrukwekkend deze kerk Val de Grâce is. Het lijkt eigenlijk meer op een paleis.
Grande Mosquée de Paris
2 bis place du Puits-de-l’Eermite
metro Monge
www.grandemosqueedeparis.fr
De Parijse moskee is gebouwd tussen 1922 en 1926 op het terrein van het voormalige Hôpital de la Pitié om de moslims uit Noord-Afrikaanse landen te gedenken die gesneuveld waren in de Eerste Wereldoorlog. De architecten waren Fournez, Heubes en Matouf. Zij baseerden hun ontwerp op de moskee van Fez in Marokko. De beste Marokkaanse kunstenaars maakten decoraties in Spaans-Moorse stijl en prachtige tegels, houtsnijwerk en mozaïeken.
Elk van de koepels van de moskee is op een andere manier versierd. De plafonds van de arcaden zijn van kunstig bewerkt cederhout, er liggen antieke tapijten en de stoombaden zijn betegeld met marmer. De tuin is aangelegd in Andalusische stijl met waterwerken en bloemen. Door een poort kom je in de patio die doet denken aan het Alhambra in Granada met waterbassins en marmeren fonteinen. De minaret is 33 m hoog.
Je betaalt een paar euro entreekosten om de moskee te bezoeken. Je kunt niet in de gebedsruimte, maar je kunt dit wel zien. De tuin is werkelijk prachtig, ook hier zie je heel mooi tegelwerk.
Église Saint-Médard
141 Rue Mouffetard
metro Censier-Daubenton
www.saintmedard.org
© Louis Vendel
De Église Saint-Médard is een historische parochiekerk aan de rand van het Quartier Latin, gelegen in het 5e arrondissement van Parijs. De bouw begon in de 15e eeuw en werd in fasen voltooid tot de 18e eeuw, wat resulteerde in een architectonische mix van gotische en barokke stijlen. Deze kerk bedient de parochianen van delen van het 5e en 13e arrondissement, waaronder de wijken Jardin-des-Plantes, Val-de-Grâce, Croulebarbe en Salpêtrière. De Église Saint-Médard is vooral bekend om haar historische betekenis en de nabijheid van de voormalige begraafplaats waar in de 18e eeuw mysterieuze gebeurtenissen plaatsvonden, die later leidden tot religieuze en politieke opschudding.
De Église Saint-Médard wordt vandaag de dag nog steeds actief gebruikt als katholieke parochiekerk. Er vinden regelmatig misvieringen, doop- en huwelijksceremonies plaats en de kerk is een spiritueel centrum voor de lokale gemeenschap. Daarnaast wordt de kerk gewaardeerd om haar serene sfeer en is ze een fijne plek voor zowel gelovigen als bezoekers die de historische charme willen ervaren.
Église Saint-Julien-le-Pauvre
1 Rue Saint-Julien le Pauvre
metro: Cluny la Sorbonne
www.sjlp-paris.org
© Louis Vendel
Een klein kerkje wat niet zo snel opvalt. Saint-Julien-le-Pauvre is een van de weinige overgebleven romaanse kerken in Parijs. Het is zelfs de oudste Romaanse kerk van Parijs, oorspronkelijk uit de 12e eeuw en nu gebruikt als een Melkitisch Grieks-Katholieke kerk. Het interieur heeft prachtige iconen en een intieme sfeer. Het is niet zo toegankelijk als veel andere kerken in Parijs.
In de 6e eeuw werd op deze plaats al een hospitaal met kapel gebouwd, die in de 9e eeuw verwoest werd door de Vikingen. In de 12e eeuw werd de kerk herbouwd en gewijd aan de bisschop van Le Mans die altijd alles weggaf (‘le pauvre’). Tot de 16e eeuw kwam de Universiteitsraad van de Sorbonne hier bijeen en werden de rectoren van de Sorbonne gekozen. Tijdens de Franse Revolutie fungeerde de kerk als zoutopslag.
Sinds 1826 is de Saint-Julien-le-Pauvre weer een kerk en vanaf 1889 is het een Grieks-orthodoxe kerk. Daartoe werd in 1901 een iconostase gemaakt door een wand te plaatsen tussen koor en schip.
Église Saint-Nicolas-du-Chardonnet
23 Rue des Bernardins
metro: Maubert – Mutualité
www.saintnicolasduchardonnet.fr
© Louis Vendel
Deze kerk in Parijs is begin 18e eeuw gebouwd. Saint-Nicolas-du-Chardonnet staat bekend om haar traditionele Latijnse missen, omdat ze sinds de jaren ‘70 in gebruik is door de priesterbroederschap van Sint-Pius X. Het interieur bevat barokke kunstwerken en indrukwekkende fresco’s.
6e arrondissement – kerken in Parijs
Saint-Germain-des-Prés
1 place Saint-Germain-des-Prés
metro: Saint-Germain-des-Prés
www.eglise-saintgermaindespres.fr
Op deze plek stond sinds de 6e eeuw een benedictijnse abdij. De huidige kerk is ontstaan in de 11e, 12e en 17e eeuw. Het is nu de oudste kerk van Parijs, gebouwd in allerlei stijlen en vele malen gerestaureerd: marmeren pilaren uit de merovingse periode, romaanse bogen en gothische gewelven. Er zijn 19e-eeuwse fresco’s te zien van Flandrin, een leerling van Ingres. Ten tijde van de bouw was deze plek nog een weiland, vandaar de toevoeging ‘des-Prés’. In deze kerk is René Descartes begraven. De kerk is van binnen echt prachtig en opvallend anders.
Saint-Sulpice
2 rue Palatine
metro: Saint-Sulpice
www.paris.catholique.fr/-saint-sulpice-.html
Kerk in klassieke stijl uit de 17e eeuw (interieur) en 18e eeuw (buitenkant). Na de Franse Revolutie zijn wandschilderingen gemaakt door Eugène Delacroix in de Chapelle des Anges. Het orgel is beroemd. Het is gebouwd door Cavaillé-Coll, een orgelbouwer uit de 19e eeuw.
Van 2006 tot 2010 werd de buitenkant van de noordelijke toren met de beelden van de vier evangelisten gerestaureerd. Buiten op het plein staat een mooie fontein uit 1844, gemaakt door Visconti. De kerk werd een aantal jaren geleden beroemd door het boek De Da Vinci Code van Dan Brown, dat zich voor een deel in deze kerk afspeelt.
7e arrondissement – kerken in Parijs
Église Saint-François-Xavier
12 Pl. du Président Mithouard
metro: Saint François Xavier
www.sfx-paris.fr
© Louis Vendel
De Église Saint-François-Xavier is een imposante rooms-katholieke kerk gebouwd tussen 1861 en 1873. De architectuur combineert een klassieke plattegrond met een Italiaanse renaissancistische gevel, ontworpen door Adrien-Louis Lusson en voltooid door Joseph Uchard. Binnenin bevinden zich opmerkelijke kunstwerken, waaronder “Het Laatste Avondmaal” van Tintoretto en “De Kruisiging van Sint-Pieter” van Luca Giordano.
In 2009 werd het reliekschrijn van de heilige Madeleine-Sophie Barat, oprichtster van de Sociëteit van het Heilig Hart van Jezus, overgebracht naar de kerk. Sinds juni 2018 staat de kerk als geheel geregistreerd als historisch monument.
Chapelle Notre-Dame-de-la-Médaille-Miraculeuse
140 rue du Bac
metro: Sèvres-Babylone of Saint-Placide
www.chapellenotredamedelamedaillemiraculeuse.com
© Louis Vendel
Pelgrimskapel in het Hôtel de Châtillon in Saint-Germain-des-Prés, gebouwd in 1830 op de plek waar in dat jaar de maagd Maria verscheen aan novice Catherine Labouré. Haar lichaam ligt in een glazen kist in de kapel. De kapel ligt ingesloten door de gebouwen van warenhuis Bon Marché.
Cathédrale de la Sainte-Trinité
1 Quai Jacques Chirac
metro: Alma-Marceau
cathedrale-sainte-trinite.fr/fr
Op slechts een paar minuten wandelen van de Eiffeltoren vind je de indrukwekkende Cathédrale de la Sainte-Trinité, een Russisch-orthodoxe kathedraal die meteen opvalt door haar vijf goudkleurige uikoepels. De kathedraal maakt deel uit van een spiritueel en cultureel centrum dat in 2016 werd ingewijd en symboliseert de hernieuwde aanwezigheid van de Russisch-orthodoxe kerk in Parijs.
Het gebouw is ontworpen door de Franse architect Jean-Michel Wilmotte, die moderne lijnen combineerde met klassieke elementen uit de Byzantijnse en Russische traditie. De gevel is strak en minimalistisch, maar de blinkende koepels brengen een opvallend contrast in het Parijse straatbeeld. Vooral bij zonlicht zorgen ze voor een fotogenieke aanblik, met de Eiffeltoren op de achtergrond.
De kathedraal ligt aan de Quai Jacques Chirac en vormt een bijzondere stop voor wie interesse heeft in architectuur, religie of gewoon een verrassende ontdekking zoekt in het zevende arrondissement.
Église Saint-Thomas-d’Aquin
1 Rue de Montalembert
Metro: Solférino (lijn 12)
www.eglisesaintthomasdaquin.fr
© Louis Vendel
De Église Saint-Thomas-d’Aquin is een rooms-katholieke kerk in het 7e arrondissement van Parijs, gebouwd in 1682 als kapel van een dominicaans klooster. De kerk, ontworpen door Pierre Bullet, heeft een klassieke stijl met Italiaanse barokelementen. Tijdens de Franse Revolutie werd het gebouw tijdelijk gesloten en heropend als parochiekerk in 1802. Het interieur bevat kunstwerken zoals het plafondschilderij ‘De Transfiguratie’ van François Lemoyne uit 1724. Sinds 1982 is de kerk een beschermd historisch monument.
Basilique Sainte-Clotilde
23B Rue las Cases
metro: Solférino
www.sainte-clotilde.com
© Louis Vendel
De Basilique Sainte-Clotilde is een neogotische rooms-katholieke kerk in het 7e arrondissement van Parijs. Gebouwd tussen 1846 en 1857, was het de eerste grote neogotische kerk in Parijs, ontworpen door de Duitse architect François-Christian Gau en later voltooid door Théodore Ballu. De kerk is beroemd om haar twee torens van 70 meter hoog en het indrukwekkende interieur met glas-in-loodramen, beelden en een orgel van Aristide Cavaillé-Coll. In 1897 werd het verheven tot basiliek door paus Leo XIII.
8e arrondissement – kerken Parijs
Église du Saint-Sacrement (Chapelle Corpus Christi)
23 Av. de Friedland
metro: Saint-Sébastien – Froissart (lijn 8)
www.chapellecorpuschristi.fr
© Louis Vendel
De Église du Saint-Sacrement, ook bekend als de Chapelle Corpus Christi, is een bescheiden maar betekenisvolle katholieke kapel in het 8e arrondissement van Parijs, dichtbij de Arc de Triomphe. Gebouwd in 1876 als onderdeel van het Hôtel Potocki, werd de kapel toevertrouwd aan de Congregatie van het Heilig Sacrament, opgericht door de heilige Pierre-Julien Eymard. Zijn stoffelijke resten rusten in een schrijn binnen de kapel. De kapel, in neoromaanse stijl, is toegewijd aan de eucharistische aanbidding en biedt een serene plek voor gebed en bezinning in het hart van Parijs.
Saint-Alexandre-Nevsky
12 rue Daru
metro Ternes of Courcelles
www.cathedrale-orthodoxe.com
© Louis Vendel
Zetel van de aartsbisschop van Russisch-orthodoxe kerken in West-Europa. De kerk heeft de vorm van een Grieks kruis en is gebouwd in 1860 in neobyzantijnse stijl. Er zijn vijf gouden koepels met een orthodox kruis erop, die Christus en de evangelisten symboliseren. Binnen is de kerk versierd met iconen en fresco’s. In deze kerk trouwde Picasso met de Russische danseres Olga Koklova en werd schilder Vassily Kandinsky begraven. Sint Alexander Nevsky was een Russische prins uit de 13e eeuw.
Chapelle Expiatoire
29 rue Pasquier
metro Madeleine, Saint-Lazare of Havre-Caumartin
www.chapelle-expiatoire.monuments-nationaux.fr
Neoklassieke kapel in de vorm van een Grieks kruis, gebouwd ter ere van Louis XVI, die in 1793 aan zijn einde kwam door de guillotine. De lichamen van hem en zijn vrouw Marie-Antoinette werden eerst hier in een put gedumpt, maar in 1815 herbegraven in de kathedraal Saint-Denis. Als teken van boete (‘expiatoire’) voor de misdaden van de Franse Revolutie en als herinnering aan Louis XVI liet Louis XVIII hier in 1816 deze kapel bouwen.
Binnen staan een standbeeld van Louis XVI met een engel en een standbeeld van Marie-Antoinette ondersteund door het geloof. Ook haar laatste brief aan haar zuster is te zien. De verschillende soorten bomen die in het park geplant werden moesten de verschillende klassen uitbeelden van de mensen die tijdens de Revolutie waren omgekomen.
Sainte-Marie-Madeleine (la Madeleine)
place de la Madeleine
metro Madeleine
www.eglise-lamadeleine.com
Een van de bekendste kerken in Parijs naast de Notre Dame en de Sacré-Coeur. Deze kerk is gebouwd van 1764tot 1842 in neoklassieke stijl. Napoleon gebruikte het gebouw als tempel ter verheerlijking van de soldaten van zijn Grande Armée. De Bourbons wilden er vervolgens een kerk van maken en in 1837 is zelfs sprake geweest van een station in het gebouw. Uiteindelijk werd het in 1842 toch officieel tot kerk bestemd.
La Maison Carrée de Nîmes, een Romeinse tempel, heeft model gestaan voor de kerk. Aan de buitenkant zie je geen kruis of klokkentoren. Wel staan er 52 korintische zuilen van 20 meter hoog. Via een enorme bronzen deur kom je in een immens groot schip met veel beelden en schilderijen en het beroemde orgel van Cavaillé-Coll. Vanaf de trappen van de kerk heb je mooi uitzicht op de rue Royale, de obelisk op place de la Concorde en aan de overkant van de Seine de Assemblée. Veel artiesten zijn ooit vanuit deze kerk begraven.
Église Saint-Augustin (Sint-Augustinuskerk)
Pl. Saint-Augustin
metro: Saint-Augustin
www.saintaugustin.net
De Église Saint-Augustin is een imposante rooms-katholieke kerk. Gebouwd tussen 1860 en 1871 naar ontwerp van architect Victor Baltard, combineert de kerk neoromaanse en neobyzantijnse stijlelementen met een innovatieve metalen structuur (de eerste in Parijs op deze schaal) die bekleed is met steen. Met een lengte van bijna 100 meter en een koepel van 80 meter hoog is het gebouw ontworpen om zichtbaar te zijn vanuit verschillende delen van de stad, waaronder de Arc de Triomphe.
Het interieur is rijkelijk versierd met polychrome engelen op gietijzeren zuilen, glas-in-loodramen van Claudius Lavergne en schilderijen van Diogène Maillart. De kerk herbergt ook een groot orgel, gebouwd door Charles Spackman Barker in 1868, dat bekendstaat om zijn innovatieve mechaniek. In 1886 vond hier de bekering plaats van Charles de Foucauld.
The American Cathedral in Paris
23 Avenue George V
Metro: George V
© Louis Vendel
De American Cathedral in Paris, officieel de Cathedral Church of the Holy Trinity, is een prachtige neogotische kerk gelegen aan de chique Avenue George V, vlak bij de Champs-Élysées. De kathedraal werd voltooid in 1886 en fungeert als spiritueel centrum voor de Engelstalige gemeenschap in Parijs.
Met haar hoge gewelven, kleurrijke glas-in-loodramen en serene sfeer is dit een bijzondere plek om even tot rust te komen tijdens een wandeling door het 8e arrondissement.
9e arrondissement – kerken in Parijs
Saint Eugène-Sainte-Cécile
4 rue du Conservatoire
metro: Bonne Nouvelle
www.saint-eugene.net
Deze kerk uit 1855, ontworpen door architect Boileau in gotische stijl, heeft een veelkleurig interieur. De hele structuur, inclusief de 44 pijlers, is gemaakt van gietijzer dat beschilderd is in felle kleuren. Daardoor heeft de kerk een vrolijke en lichte sfeer. De lampen zijn gemaakt in second-empirestijl.
De kerk is vernoemd naar twee heiligen. Saint-Eugène vanwege de vrouw van Napoléon III, Eugenie, die opdracht gaf voor de bouw, en Sainte-Cécile, patroonheilige van muzikanten, vanwege het nabijgelegen conservatorium. De kerk heeft geen klokkentoren om musici niet te storen als zij spelen.
Chapelle Sainte-Rita
65 boulevard de Clichy
metro: Blanche
www.latriniteparis.com
Kapel uit 1956 op de begane grond van een 19e-eeuws oriëntaals gebouw, ooit het huis van schilder Toulouse-Lautrec. De heilige Rita (uit Italië, 14e eeuw) is een heilige voor hopeloze zaken. Haar lichaam is bewaard gebleven en bevindt zich in Cascia, Italië. Er staat een houten beeld van Sainte Rita. De kapel wordt druk bezocht door pelgrims.
Église Saint-Louis-d’Antin
63 Rue de Caumartin
metro: Havre – Caumartin (lijn 3 en 9)
www.saintlouisantin.fr
© Louis Vendel
De Église Saint-Louis-d’Antin is een rooms-katholieke kerk in het 9e arrondissement van Parijs, gelegen aan de Rue Caumartin, nabij de warenhuizen Printemps en Galeries Lafayette. De kerk werd tussen 1780 en 1782 gebouwd als kapel voor een kapucijnenklooster, naar ontwerp van architect Alexandre-Théodore Brongniart. In 1802 werd de kapel omgevormd tot parochiekerk. Het interieur is rijkelijk versierd met neoklassieke en neobyzantijnse elementen, waaronder muurschilderingen en een Cavaillé-Coll-orgel uit 1858. De kerk staat bekend om haar vele dagelijkse missen en biechtgelegenheden, en biedt een rustige plek voor gebed in het drukke stadscentrum.
10e arrondissement – kerken in Parijs
Église Saint-Laurent
68 Bd de Magenta
metro: Gare de l’Est of Jacques Bonsergent
asaintlaurent.com
© Louis Vendel
De Église Saint-Laurent, om de hoek van Gare de l’Est, is een historische kerk in het 10e arrondissement van Parijs, gelegen aan de Boulevard de Magenta. De oorsprong van de kerk gaat terug tot de 6e eeuw, met de huidige structuur die voornamelijk dateert uit de 15e eeuw en is gebouwd in de flamboyante gotische stijl. In de 17e eeuw werd de kerk uitgebreid met een klassieke gevel, die later in de 19e eeuw werd vervangen door een neogotische façade om aan te sluiten bij de nieuwe stadsplanning onder Haussmann. Binnenin zijn er indrukwekkende glas-in-loodramen uit de 19e en 20e eeuw, evenals unieke hangende sluitstenen uit de 17e eeuw.
Église Saint-Joseph Artisan
214 Rue La Fayette
metro: Louis Blanc
saintjosephartisan.fr
© Louis Vendel
De Église Saint-Joseph Artisan is een neogotische kerk in het 10e arrondissement van Parijs, gebouwd in 1865–1866 door architect Lucien Douillard. Oorspronkelijk diende de kerk als kapel voor Duitse arbeiders. In 1958 werd het een parochiekerk onder de naam Saint-Joseph Artisan. De kerk is niet direct zichtbaar vanaf de straat. Het adres is Rue La Fayette 214 en hier moet je door een passage. Binnenin zijn er kleurrijke glas-in-loodramen, waaronder drie geschonken door keizer Frans Jozef I van Oostenrijk in 1867. De sobere inrichting wordt verlevendigd door moderne glas-in-loodramen van de Koreaanse kunstenaar Kim En Joong, toegevoegd in 2004.
11e arrondissement kerken in Parijs
Sainte-Marguérite
36 rue Saint-Bernard
metro: Charonne
saintemargueriteparis.fr
© Louis Vendel
In deze kerk uit 1629 met het uiterlijk van een dorpskerk vind je in de Chapelle des Ames du Purgatoire een trompe-l’oeuil van Paolo Brunetti. In het kerkhofje achter de kerk zijn ooit 300 slachtoffers van de guillotine begraven. Ook ligt er een graf waarvan men vermoed heeft dat het Louis XVII was, de zoon van Louis XVI die onder de guillotine van de Bastille stierf. Op de steen staat ‘LXVII 1785-1795’. Onderzoek wees echter tot drie keer toe uit dat het gaat om een jongen van 17-18 jaar, terwijl de zoon van Louis XVI ongeveer 10 jaar was toen hij stierf.
Église Saint-Joseph des Nations
161 Rue Saint-Maur
metro: Goncourt
saintjosephdesnations.fr
© Louis Vendel
De Église Saint-Joseph des Nations is een neoromaanse kerk in het 11e arrondissement van Parijs, gebouwd tussen 1867 en 1874 naar ontwerp van architect Théodore Ballu. De kerk is gelegen aan de Rue Saint-Maur en wordt gekenmerkt door een 60 meter hoge klokkentoren en een gevel met drie bogen, versierd met beelden van de Heilige Familie. Het interieur bevat kleurrijke glas-in-loodramen van Eugène Oudinot en het orgel uit 1874 is oorspronkelijk gebouwd door de gebroeders Stoltz & Frères.
Saint-Ambroise
71 bis Bd Voltaire
metro: Saint-Ambroise
https://saint-ambroise.com
© Louis Vendel
De Église Saint-Ambroise is een neoromaanse kerk gebouwd tussen 1863 en 1869. De kerk valt op door haar twee symmetrische torens en ruime interieur, ontworpen door architect Théodore Ballu. Binnen vind je kleurrijke glas-in-loodramen en een klassiek orgel. De kerk ligt in een levendige wijk, op loopafstand van Place de la République.
Basilique Notre-Dame-du-Perpétuel-Secours
55 Bd de Ménilmontant
metro: Père Lachaise
basilique-ndps.fr
© Louis Vendel
De Basilique Notre-Dame-du-Perpétuel-Secours is een rooms-katholieke basiliek in het 11e arrondissement, nabij de beroemde begraafplaats Père-Lachaise. Deze neogotische kerk werd tussen 1892 en 1896 gebouwd naar ontwerp van broeder Gérard van de Congregatie van de Redemptoristen.
In 1966 werd de kerk door paus Paulus VI verheven tot basilica minor, een van de vijf in Parijs. De kerk is gewijd aan de icoon van Onze-Lieve-Vrouw van de Altijddurende Bijstand, een afbeelding die oorspronkelijk in Rome werd vereerd. Het interieur bevat indrukwekkende glas-in-loodramen, sculpturen en een orgel uit 2004. Sinds 1984 wordt de parochie bediend door priesters van het aartsbisdom Parijs.
Église Notre-Dame-d’Espérance
47 Rue de la Roquette
metro: Richard Lenoir
www.notredameesperance.com
© Louis Vendel
De Église Notre-Dame-d’Espérance is een moderne rooms-katholieke kerk, gebouwd tussen 1928 en 1930. De kerk werd echter in 1994 gesloopt vanwege bouwkundige problemen. De huidige kerk, ontworpen door architect Bruno Legrand, werd ingewijd in 1997. Het gebouw valt op door zijn strakke, moderne vormgeving met twee vierkante torens en een glazen gevel van 20 meter hoog, waarin teksten uit het Nieuwe Testament zijn gegraveerd. Binnenin zorgen glas-in-loodramen van Jean-Baptiste Ambroselli voor een warme lichtinval, en de opvallende “Croix d’Espérance” van Nicolas Alquin symboliseert het geloof in de verrijzenis. De naam “Notre-Dame-d’Espérance” betekent “Onze-Lieve-Vrouw van de Hoop” en verwijst naar Maria als symbool van hoop en vertrouwen.
Église du Bon Pasteur
179 Rue de Charonne
metro: Alexandre Dumas (lijn 2)
dioceseparis.fr/-bon-pasteur-
© Louis Vendel
De Église du Bon Pasteur is een moderne rooms-katholieke kerk in het 11e arrondissement van Parijs, gelegen aan de Rue de Charonne. Oorspronkelijk gebouwd in 1873 voor Vlaamse immigrantenarbeiders, werd de neogotische kerk in 1970 vervangen door het huidige sobere betonnen gebouw, ontworpen door architect Bernard Casnin. De kerk maakt deel uit van een groter sociaal woonproject en fungeert als een actieve parochie met een sterke gemeenschapsgerichte missie.
12e arrondissement – kerken in Parijs
Saint-Esprit
186 avenue Daumesnil
metro: Daumesnil
www.st-esprit.org
© Louis Vendel
Kerk gebouwd in 1935 door architect Paul Tournon, die zijn ontwerp inspireerde op de Aya Sofia in Istanbul. De koepel is 33 m hoog. Meer dan 70 bekende kunstenaars uit die tijd maakten de decoraties, onder wie Maurice Denis, Georges Desvallières, Untersteller en Sarrabezoles. Zij maakten de fresco’s, schilderijen, mozaïeken, beelden en ramen.
Église Saint-Éloi
3 Pl. Maurice de Fontenay 1
metro: Montgallet
www.steloi.com
© Louis Vendel
De Église Saint-Éloi is een rooms-katholieke kerk die opvalt door haar moderne architectuur. Gebouwd tussen 1965 en 1968 naar ontwerp van architect Marc Leboucher, werd de kerk ingewijd op 27 oktober 1968. Het gebouw is volledig opgetrokken uit metaal, met een stalen skelet en aluminium bekleding, wat verwijst naar de patroonheilige van de kerk, de heilige Éloi, beschermheilige van metaalbewerkers.
Het interieur is ontworpen volgens de principes van het Tweede Vaticaans Concilie, met een sobere inrichting en een centraal geplaatst altaar dat de betrokkenheid van de gelovigen bevordert. Een opvallend kunstwerk is de grote metalen toren die de klokken draagt en bekroond is met een kruis, wat het silhouet van de kerk kenmerkt. In 2011 kreeg de kerk het label “Patrimoine du XXe siècle”, wat haar belang als voorbeeld van 20e-eeuwse religieuze architectuur onderstreept. De Église Saint-Éloi is dagelijks geopend en biedt een serene plek voor bezinning in het hart van Parijs.
13e arrondissement – kerken in Parijs
Tempel van de Teochew Association
44 avenue d’Ivry
metro: Porte-de-Choisy
Tempel voor Thaise en Chinese boeddhisten, ontstaan in 1985 en opgericht door uit Zuid-Oost-Azië gevluchte Chinezen uit de streek Teochew rond 1975. Er zijn drie kleine altaars voor Boeddha.
De ingang is te bereiken door vanaf de Avenue d’Yvry het zijstraatje rue des Frères d’Astier de la Vigerie in te slaan, tussen twee flats in. Aan het eind zie je de ingang van een parkeergarage. Ga daar naar binnen en je ziet lampionnen met een bord erboven waarop staat dat daar de tempel is. Nog een trapje op, en dan sta je in de kleine tempel. De Tempel is voor iedereen toegankelijk. Je kunt er mediteren, fruit offeren of thee drinken.
Église Saint-Hippolyte
27 Avenue de Choisy
metro: Place d’Italie (lijnen 5, 6 en 7)
In het hart van het 13e arrondissement van Parijs, aan de Avenue de Choisy, staat de Église Saint-Hippolyte. Deze neogotische kerk werd gebouwd in de vroege 20e eeuw en is gewijd aan de Romeinse martelaar Hippolytus.
Het gebouw kenmerkt zich door zijn hoge gewelven, spitsbogen en kleurrijke glas-in-loodramen die het interieur een serene uitstraling geven. In deze multiculturele, vooral Aziatische wijk is de kerk niet alleen een plek voor gebed, maar ook voor ontmoeting, met onder andere wekelijkse koffiemomenten voor buurtbewoners.
14e arrondissement- kerken in Parijs
Notre-Dame-du-Travail
34-36 rue Guilleminot
metro: Pernety of Gaîté
www.notredamedutravail.net
De kerk is gebouwd tussen 1899 en 1901 voor de arbeiders die aan de Wereldtentoonstelling van 1900 werkten. De kerk staat daarom in het teken van werk en is in fabrieksstijl gebouwd naar een ontwerp van Jules Astuc. Binnen zie je een enorme metaalconstructie (135 ton ijzer) van bogen en pijlers. De bogen zijn afkomstig van het Palais de l’Industrie dat gebouwd werd voor de Wereldtentoonstelling van 1855 en in 1899 werd afgebroken om plaats te maken voor het Grand en Petit Palais. Van buiten ziet de kerk er romaans uit en is bekleed met steen. De klok van de toren is een geschenk van Napoléon III, die hem na de Krimoorlog meebracht uit Sébastopol.
Église Saint-Pierre-de-Montrouge
82 Av. du Général Leclerc
metro: Alésia
www.saintpierredemontrouge.fr
© Louis Vendel
De Église Saint-Pierre-de-Montrouge is een neoromaanse kerk in het 14e arrondissement van Parijs, gebouwd tussen 1863 en 1872 onder leiding van architect Émile Vaudremer. De kerk maakt deel uit van de stadsuitbreidingen van Parijs in de tijd van Napoleon III.
Het gebouw valt op door zijn 58 meter hoge klokkentoren en het gebruik van molensteen in de gevels. Binnen vind je een houten tongewelf, kleurrijke glas-in-loodramen en fraaie mozaïeken. Boven het altaar staat een ciborium, wat de sacrale sfeer versterkt. De Saint-Pierre-de-Montrouge is sinds 1982 beschermd als historisch monument. Bezoekers kunnen dagelijks genieten van de architectuur en de serene sfeer van deze bijzondere kerk.
Église Notre-Dame du Rosaire
194 Rue Raymond Losserand
metro: Porte de Vanves (lijn 13)
notredamedurosaire.fr
© Louis Vendel
De Église Notre-Dame-du-Rosaire is een rooms-katholieke kerk in het 14e arrondissement van Parijs, gelegen aan de Rue Raymond-Losserand in de wijk Plaisance. Gebouwd tussen 1909 en 1911 naar ontwerp van architect Pierre Sardou, combineert de kerk neoromaanse en neobyzantijnse stijlelementen.
Het interieur wordt gekenmerkt door een houten gewelf met zichtbare balken en kleurrijke glas-in-loodramen van Henri-Marcel Magne, waaronder een roosvenster met de kruisiging en ramen die de litanieën van de Maagd Maria uitbeelden. De kerk herbergt ook een orgel van Aristide Cavaillé-Coll uit 1880, dat in de jaren 1990 volledig werd gerestaureerd.
Sinds 2011 is de Église Notre-Dame-du-Rosaire erkend als historisch monument en het is een actieve parochie.
15e arrondissement – kerken in Parijs
Église Saint-Léon
1 Pl. du Cardinal Amette
metro: Dupleix
saintleon.com
© Louis Vendel
De Église Saint-Léon is een imposante kerk in het 15e arrondissement van Parijs, gebouwd tussen 1924 en 1934. Het is een mooi voorbeeld van art deco-architectuur, gecombineerd met neoromaanse elementen. De gevel en het interieur zijn versierd met kleurrijke mozaïeken en geometrische vormen, typerend voor de stijl van die tijd. De kerk heeft een opvallende klokkentoren en is nog steeds actief als parochiekerk. Deze parochiekerk ligt op loopafstand van de Eiffeltoren, maar is bij toeristen relatief onbekend, waardoor het een rustige plek is voor bezinning en bewondering van 20e-eeuwse kerkarchitectuur.
Église Saint-Lambert de Vaugirard
2 Rue Gerbert
metro: Vaugirard
st-lambert.fr
© Louis Vendel
De Église Saint-Lambert de Vaugirard is een neoromaanse kerk, gebouwd tussen 1848 en 1856 naar ontwerp van architect Paul Naissant. De kerk is een van de eerste en mooiste voorbeelden van neoromaanse architectuur in Parijs. Binnenin zijn er kleurrijke glas-in-loodramen en hedendaagse religieuze kunstwerken, zoals een verguld kruis van Mireille Bouchard (2000). De kerk herbergt ook relikwieën van de heilige Lambertus van Maastricht.
Notre Dame de l’Arche d’Alliance
81 rue d’Alleray
metro: Pasteur of Vaugirard
www.ndarche.org
© Louis Vendel
Moderne kerk, gebouwd in 1998. De kerk wordt gesteund door 12 pijlers en ligt boven de doopvont. Op platen aan de buitenkant is de tekst van het Ave Maria gegraveerd. Naast de kerk staat een klokkentoren met een open staalconstructie.
Saint-Jean-Baptiste de Grenelle
14 Pl. Etienne Pernet
metro: Félix Faure
www.sjbg.org
© Louis Vendel
De Église Saint-Jean-Baptiste de Grenelle is een rooms-katholieke kerk in het 15e arrondissement van Parijs, gebouwd tussen 1824 en 1828 om het toenmalige dorp Grenelle te bedienen (voordat het bij Parijs ging horen). De kerk combineert neoromaanse en neogotische stijlen en heeft een opvallende klokkentoren. In de jaren 1920 werd het gebouw uitgebreid met zijbeuken en een transept. Binnen vind je glas-in-loodramen, schilderingen over het leven van Johannes de Doper en een hoofdaltaar waarin delen van het oude altaar van de Notre-Dame de Paris zijn verwerkt.
Saint-Christophe-de-Javel
4 rue Saint-Christophe
metro: Javel of André-Citroën
www.scjavel.net
© Louis Vendel
Saint-Christophe-de-Javel is de eerste kerk ter wereld die gemaakt is met pre-fab betonnen panelen die in de fabriek werden gemaakt en daarna ter plekke gemonteerd (1930). De voorgevel is van baksteen en beton en heeft een standbeeld van de heilige Christophe, die beschermheilige is van reizigers.
In de toegangspoort zijn muurschilderingen te zien van Saint Christophe die niet alleen reizigers beschermt, maar ook piloten, treinmachinisten en motorrijders. Ook komen er boten, auto’s, luchtballonnen en vliegtuigen in voor. Dat heeft te maken met de wijk waar de kerk in staat: daar waren destijds de autofabrieken van Citroën gevestigd, maar ook fabrieken waar locomotieven werden gemaakt en luchtballons. De aartsbisschop van Parijs kwam hier in de jaren 30 zelfs de auto’s van kerkgangers zegenen.
Saint-Séraphin-de-Sarrow
91 rue Lecourbe
metro: Volontaires
seraphin.typepad.fr
Russisch-orthodox kerkje, verborgen aan het eind van een binnenplaats. Saint-Séraphin was een kluizenaar die zich levend liet inmetselen. De kerk is in 1974 gebouwd rond een boom, middenin een tuin, met houten muren en een blauwe, uivormige koepel met een orthodox kruis. Binnen zie je veel iconen en de onderkant van de boom. Om de ingang te vinden ga je door de eerste binnenplaats van het gebouw naar de tweede, en dan rechts.
Église Notre-Dame de La Salette
38 Rue de Cronstadt
metro: Convention (lijn 12, nog wel 12 minuten wandelen)
www.paris.catholique.fr/-notre-dame-de-la-salette-.html
© Louis Vendel
De Église Notre-Dame-de-la-Salette is bereikbaar via een eigen passage, dus niet direct zichtbaar vanaf de straat. Deze kerk is gebouwd tussen 1963 en 1965 naar ontwerp van architect Henri Colboc. Het is een van de eerste ronde kerken in Parijs, geïnspireerd door de liturgische vernieuwingen van het Tweede Vaticaans Concilie.
De kerk valt op door haar betonnen koepel, gedragen door zestien pilaren, en abstracte glas-in-loodramen van Paul Martineau en Joseph Archepel, die zorgen voor een serene lichtinval. Het hoofdaltaar is een massieve ovale tafel van travertijn. De kerk bevindt zich nabij het Parc Georges-Brassens.
16e arrondissement – kerken in Parijs
Église Notre-Dame-d’Auteuil
1 Rue Corot
metro: Église d’Auteuil (lijn 10)
www.notredamedauteuil.fr
© Louis Vendel
De Église Notre-Dame-d’Auteuil is een rooms-katholieke kerk in het 16e arrondissement van Parijs, gelegen aan de Place de l’Église-d’Auteuil. Gebouwd tussen 1877 en 1892 naar ontwerp van architect Joseph Auguste Émile Vaudremer, combineert de kerk neoromaanse en neobyzantijnse stijlelementen. Opvallend is de 50 meter hoge klokkentoren met een kegelvormige spits, geïnspireerd op de pauselijke tiara.
Het interieur is sober ingericht, met smalle glas-in-loodramen en een verhoogd koor boven een crypte. In de apsis bevindt zich een Christus Pantocrator, geschilderd door Henri Campans en gerestaureerd in 2016. De kerk herbergt ook een Cavaillé-Coll-orgel uit 1885, bekend om zijn rijke klank. Sinds 2018 is de Église Notre-Dame-d’Auteuil opgenomen in de lijst van historische monumenten van Frankrijk.
Saint-François-de-Molitor
44 rue Molitor
metro: Michel-Ange-Molitor
www.saintfrancoisdemolitor.fr
Moderne kerk uit 2005, ontworpen door architecten Corinne Caillies en Jean-Marie Duthilleul. Hij is gewijd aan Sint Franciscus van Assisi en werd gebouwd op de plaats van een kapel uit 1941. De buitenkant is bekleed met marmer en de klokkentoren is in het gebouw verwerkt. Aan de voet van de klokkentoren staat een beeld van Franciscus van Assisi, gemaakt door Alain Courtaigne. De grote deuren zijn gemaakt van tropisch hout. Binnen is de kerk ovaal van vorm.
Église Notre-Dame-de-l’Assomption de Passy
88 Rue de l’Assomption
metro: Ranelagh
ndassomptiondepassy.com
© Louis Vendel
De Église Notre-Dame-de-l’Assomption de Passy is een rooms-katholieke kerk gebouwd op de grens van de voormalige dorpen Auteuil en Passy. Oorspronkelijk gebouwd in 1895 door de Pères de la Miséricorde, werd de kerk in 1907 heropend voor de eredienst en in 1914 verheven tot parochie. De huidige naam dateert van 1928. Het neoklassieke gebouw kenmerkt zich door een opvallende, witte koepel op de kruising van twee beuken en een elegante gevel met dubbele frontons. Binnenin is het werkelijk prachtig en ook heel licht. Er zijn glas-in-loodramen van Édouard Didron en een orgel van Cavaillé-Coll.
17e arrondissement – kerk in Parijs
Notre-Dame-de-Compassion
place du général Koenig
metro: Porte-Maillot
www.paroissecompassion.fr
Herdenkingskapel voor Louis-Philippe, Duc d’Orléans, die in 1842 door een ongeluk om het leven kwam. Alles in de kapel herinnert aan de Duc d’Orléans en zijn gezin: de pietà, de glas-in-loodramen naar een ontwerp van Ingres, de cenotaaf. Ook de gezichten van de heiligen op de glas-in-loodramen lijken erg veel op Louis-Philippe zelf. De kapel verhuisde in 1968 van de plek waar nu het Palais des Congres staat naar de huidige plek. Steen voor steen werd het gebouw weer opgebouwd, wat twee jaar heeft geduurd.
18e arrondissement – kerken in Parijs
Saint Jean-de-Montmartre
19 rue des Abbesses
metro: Abbesses
www.saintjeandemontmartre.com
Kerk uit 1904 met een bijzondere gevel van baksteen, beton en keramiek. De architect was Anatole de Baudot, een leerling van Viollet-le-Duc die de Notre Dame restaureerde. Hij gebruikte voor het eerst in een kerk gewapend beton en aan de buitenkant baksteen. De grote ramen van de Saint Jean de Montmartre zijn uitgevoerd in art-nouveaustijl.
Tip: Aan de overkant van de straat vind je hier de beroemde “Liefdesmuur” (in het parkje).
Sacré-Cœur
35 rue du Chevalier de la Barre
metro: Anvers of Abbesses
www.sacre-coeur-montmartre.com
Witte basiliek op een heuvel in Montmartre, gebouwd tussen 1876 en 1919 in romaans-byzantijnse stijl, met spits toelopende koepels en een klokkentoren. Op deze heuvel werd Saint-Denis volgens de legende onthoofd. Hij pakte zijn hoofd op en liep twee kilometer verder tot aan de plek waar nu de basiliek Saint-Denis staat. De Sacré-Coeur is gebouwd op de plaats van een benedictijner abdij die tijdens de Franse Revolutie werd verwoest. De huidige kerk is gebouwd als boetedoening voor de excessen van de Commune in 1871.
Er is een speciaal soort steen gebruikt dat met de jaren witter wordt. Vandaar dat de kerk soms een suikertaart wordt genoemd. Boven de ingang staan standbeelden van Jeanne d’Arc en Louis IX de Heilige. Binnen in de koepel zijn gouden mozaïeken van het Heilig Hart van Christus. De crypte bevat een relikwie dat volgens sommigen het heilig hart van Christus is. De klok in de klokkentoren (la Savoyarde geheten) weegt 19 ton en is een van de grootste klokken van Frankrijk.
De grote koepel kun je beklimmen (ca. 300 treden) en in de crypte is een audiovisuele presentatie te zien over de kerk en zijn geschiedenis. Vanaf de square Willette aan de voorkant van de kerk zie je een prachtig panorama van de stad.
Parochiekerk Saint Pierre-de-Montmartre
2 Rue du Mont-Cenis
metro: Anvers (lijn 2) of Lamarck – Caulaincourt (lijn 12). Vanaf beiden is het nog wel een stukje lopen.
www.saintpierredemontmartre.net
© Louis Vendel
De Église Saint-Pierre de Montmartre is een van de oudste parochiekerken van Parijs en staat op de top van de heuvel Montmartre, vlak naast de beroemde Basilique du Sacré-Cœur. De kerk werd ingewijd in 1147, op de plek waar zich vroeger een Merovingisch heiligdom bevond. Saint-Pierre de Montmartre was ooit de kerk van een Benedictijns klooster dat tot aan de Franse Revolutie heeft bestaan. Het gebouw is deels romaans en deels gotisch, met een eenvoudige façade, romaanse zuilen en een rustige, sobere sfeer binnenin. Hoewel de meeste toeristen de Sacré-Cœur bezoeken, vinden rustzoekers en liefhebbers van geschiedenis in Saint-Pierre een verborgen parel met een eeuwenoude spirituele betekenis.
Église Notre-Dame de Clignancourt
97 Rue du Mont-Cenis
metro: Jules Joffrin (lijn 12)
www.ndclignancourt.org
© Louis Vendel
De Église Notre-Dame de Clignancourt is een neoromaanse kerk, gebouwd tussen 1859 en 1863 naar ontwerp van architect Paul-Eugène Lequeux. De kerk werd opgericht voor de groeiende bevolking van het toenmalige dorp Clignancourt, dat in 1860 bij Parijs werd gevoegd.
Ogenschijnlijk lijkt dit een eenvoudige kerk, maar van binnen is het prachtig. De façade toont een timpaan met het “Kroning van de Maagd” en beelden van de heiligen Denis en Geneviève, vervaardigd door beeldhouwer Louis Schroeder. Binnenin zijn er schilderingen van Romain Cazes en Félix-Joseph Barrias, evenals glas-in-loodramen van Charles Lorin en Jacques Le Chevallier. De kerk herbergt een Merklin-orgel uit de 19e eeuw, dat in 1990 werd gerestaureerd.
Basilique Sainte-Jeanne-d’Arc de Paris
18 Rue de la Chapelle
metro: Max Dormoy
saintdenyslachapelle.fr
© Louis Vendel
De Basilique Sainte-Jeanne-d’Arc is een rooms-katholieke kerk in het 18e arrondissement van Parijs, naast de Église Saint-Denys de la Chapelle. De basiliek is gewijd aan Jeanne d’Arc, de Franse nationale heldin. Hoewel de kerk de naam “basiliek” draagt, is ze nooit officieel verheven tot basilica minor. De bouw begon in 1930 en werd voltooid in 1964, met de consecratie door kardinaal Feltin in datzelfde jaar. Het ontwerp van de kerk is geïnspireerd op middeleeuwse forten, met twee torens en een massieve gevel. Binnenin bevinden zich glas-in-loodramen van Léon Zack en een buste van Jeanne d’Arc, gemaakt door Maxime Real del Sarte.
19e arrondissement – kerken in Parijs
Saint-François d’Assise
9 Rue de Mouzaïa
metro: Botzaris of Danube
www.paris.catholique.fr/-saint-francois-d-assise-.html
© Louis Vendel
De Église Saint-François d’Assise is een rooms-katholieke kerk gebouwd tussen 1914 en 1926. Het ontwerp, geïnspireerd op de kerken van Umbrië, weerspiegelt de eenvoud van de franciscaanse traditie. Binnenin bevindt zich een indrukwekkende Byzantijnse mozaïek in het koor, vervaardigd door het atelier Mauméjean in 1930, die onder andere de heilige Franciscus toont. De kerk beschikt ook over kleurrijke glas-in-loodramen en een orgel uit 2008, gebouwd door Bernard Cogez. Gelegen in de rustige wijk Mouzaïa, nabij het Parc des Buttes-Chaumont.
Saint-Luc
80 rue de l’Ourq
metro: Crimée
www.saintlucparis.com
Moderne kerk uit 1999 in een vernieuwingswijk, gebouwd door architecten Pierre Henri Montel en Christian Basset. De voorgevel bestaat uit glas en aluminium met daarop afbeeldingen van de vier evangelisten. Ernaast staat aan de linkerkant een 23 m hoog kruis. Binnen zie je een bijzondere preekstoel en een altaar, beide van glanzend metaal, en een houten christusbeeld uit de 17e eeuw.
20e arrondissement – kerken in Parijs
Église Saint-Jean-Bosco
79 Rue Alexandre Dumas
metro: Alexandre Dumas
www.saintjeanbosco.fr
© Louis Vendel
De Église Saint-Jean-Bosco, gelegen aan de Rue Alexandre-Dumas in het 20e arrondissement van Parijs, is een opmerkelijk voorbeeld van art-deco-architectuur uit de jaren 1930. Gebouwd tussen 1933 en 1937 naar ontwerp van architect Dumitru Rotter en zijn zoon René, onderscheidt de kerk zich door haar 53 meter hoge klokkentoren en het gebruik van wit gewapend beton, wat een opvallend contrast vormt met de omliggende gebouwen.
Het interieur van deze Rooms-Katholieke kerk is rijkelijk versierd met mozaïeken, glas-in-loodramen en sculpturen van kunstenaars zoals Jean Gaudin, Antoine Bessac en het atelier Mauméjean. De kerk is gewijd aan Don Bosco, de oprichter van de Salesiaanse orde, en fungeert als nationaal heiligdom ter ere van hem.
Église Saint-Gabriel
5 Rue des Pyrénées
metro: Porte de Vincennes
www.saintgab.com
© Louis Vendel
De Église Saint-Gabriel is een rooms-katholieke kerk, gebouwd tussen 1934 en 1935 naar ontwerp van architect Louis Murcier. De neoromaanse architectuur kenmerkt zich door een sobere gevel met een grote glazen wand en een interieur met een triomfboog en kleurrijke glas-in-loodramen van het atelier Mauméjean. De kerk herbergt een orgel, oorspronkelijk gebouwd door Cavaillé-Coll en in 2006 volledig gerestaureerd door de firma Klais. Na een renovatie van twee jaar heropende de kerk in oktober 2024 haar deuren, waarbij de gemeenschap van de Sacrés Cœurs de Jésus et Marie een actieve rol speelt in het parochieleven.
Église Notre-Dame-de-la-Croix
3 Pl. de Ménilmontant
metro: Couronnes
www.notredamedelacroix.com
© Louis Vendel
De Église Notre-Dame-de-la-Croix is een imposante rooms-katholieke kerk in het 20e arrondissement van Parijs, gelegen aan de Place de Ménilmontant. Gebouwd tussen 1863 en 1880 naar ontwerp van architect Louis-Jean-Antoine Héret, combineert de kerk neoromaanse en neogotische stijlelementen. Met een lengte van 97 meter en een klokkentoren van 78 meter behoort ze tot de grootste kerken van Parijs. De kerk is gebouwd op de helling van de heuvel van Ménilmontant en bereikbaar via een monumentale trap van 54 treden. Binnenin vallen de gietijzeren ribgewelven op, evenals het orgel van Aristide Cavaillé-Coll uit 1874.
Buiten de Périphérique
Saint-Denis
2 rue de Strasbourg, Saint-Denis
metro: Basilique de Saint-Denis
www.saint-denis-basilique.fr
De eerste kerk in gotische stijl, gebouwd in de 12e en 13e eeuw en vernoemd naar de eerste bisschop van Parijs en beschermheilige van Frankrijk, de latere Saint-Denis. Hij werd volgens de legende onthoofd op de heuvel van Montmartre, pakte zijn hoofd op en liep twee kilometer verder tot aan de plek waar nu de basiliek staat.
In deze kerk liggen bijna alle koningen van Frankrijk tot 1789 begraven, drie uitgezonderd. Tijdens de Franse Revolutie werden de graven zodanig beschadigd dat nu alleen anonieme beenderen over zijn, die bewaard worden in de crypte. Er zijn meer dan 70 graven, waaronder die van koning Dagobert, Cathérine de Médicis, Louis XVI en Marie-Antoinette. De gevel van de kerk heeft een prachtig roosvenster en mooie glas-in-loodramen in allerlei kleuren, die in de 19e eeuw gerestaureerd zijn.
Notre Dame de Pentecôte
1 place de la Défense
metro: La Défense Grande Arche
Website Notre Dame de Pentecôte
Moderne kerk (2001) van beton en glas in La Défense, ontworpen door architect Franck Hammoutène. De kerk is bedoeld voor de mensen die werken in de kantorenwijk van La Défense. De grote glaswand voor de kerk is 35 m hoog en 80 cm dik, en is te zien van 2 km afstand. In de glaswand is een kruis verwerkt. De kerkzaal op de bovenste etage heeft een preekstoel in de vorm van een vlam.
