Emrys Sant
| Emrys Sant | |
|---|---|
.jpg) | |
| Ganwyd | c. 339  Trier, Augusta Treverorum |
| Bu farw | 4 Ebrill 397 Milan, Mediolanum |
| Dinasyddiaeth | Rhufain hynafol |
| Galwedigaeth | ysgrifennwr, athronydd, diwinydd, offeiriad Catholig, gwleidydd, esgob Catholig |
| Swydd | llywodraethwr Rhufeinig, Archesgob Milan, esgob |
| Adnabyddus am | Hymns, Hexaemeron, De virginibus, Versus de naturis rerum, De Abraham, De bono mortis, De fuga saeculi, De fide, De officiis ministrorum, De Spiritu Sancto, De incarnationis Dominicae sacramento, De mysteriis, Expositio evangelii secundum Lucam, De institutione virginis et sanctae Mariae virginitate perpetua ad Eusebium, De Nabuthae historia, De paenitentia, De paradiso, De sacramentis, De viduis, De virginitate, Exhortatio virginitatis, De sacramento regenerationis sive de philosophia, De Helia et ieiunio, De Iacob et vita beata, De Cain et Abel, De Ioseph, De Isaac et anima, De Noe, De patriarchis, De interpellatione Iob et David, De Tobia, Explanatio psalmorum, Explanatio symboli, De obitu Theodosii, De obitu Valentiniani, De excessu fratris Satyri, Sermons, Letters |
| Dydd gŵyl | 7 Rhagfyr, 20 Rhagfyr |
| Tad | Aurelius Ambrosius |
Roedd Emrys Sant (Lladin: Aurelius Ambrosius c. 340 – 4 Ebrill 397) yn gyffeswr, yn ddoethor eglwysig ac yn esgob catholig Milan rhwng 374 a 397. Roedd yn un o'r bobl mwyaf dylanwadol yn yr eglwys drwy Ewrop yn y 4c. Roedd yn raglaw-ynad (praefectus consularis) o arfordir Liguria ac ardal Emilia yn yr hyn a adnabyddir heddiw fel 'yr Eidal'. Yn Milan roedd ei bencadlys, cyn ei ordeinio'n annisgwyl yn esgob yn 374. Gwrthwynebai Ariaeth, neu Ariadaeth, i'r carn; sef gredo fod Iesu Grist yn fab Duw ac a grewyd ganddo. Cyhuddwyd Emrys o erlid Ariaethwyr, Iddewon a phaganiaidd.[1]
Dywed traddodiad iddo hyrwyddo "llafarganu atepganiadol" ble adleisir un ochr y côr gan yr ochr arall, bob yn ail. Honnir hefyd iddo gyfansoddi Veni redemptor gentium, un o emynau'r Adfent.
Fe'i ganwyd yng Ngallia Belgica (yr Almaen heddiw) a oedd yn rhan o'r Ymerodraeth Rufeinig yr adeg honno. Mae'n bosibl mai ei dad oedd Aurelius Ambrosius.[2] Mae Emrys yn nodedig am ei ddylanwad ar Awstin o Hippo ac am esgymuno'r ymherawdwr Theodosius ar ôl cyflafan mawr yn Thessalonica.
Mae'r Eglwys yn dathlu ei wyl ar y 7fed Rhagfyr.
