Μετάβαση στο περιεχόμενο

Χειρουργική ογκολογία

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Image
Ελάχιστα επεμβατική διασφηνοειδής χειρουργική προσπέλαση για την αφαίρεση του αδενώματος της υπόφυσης.

Η χειρουργική ογκολογία είναι ένας εξειδικευμένος τομέας της χειρουργικής που επικεντρώνεται στη χειρουργική αντιμετώπιση των όγκων, τόσο καλοήθων όσο και κακοήθων.[1] Περιλαμβάνει τη χειρουργική αφαίρεση καρκινικού ιστού, μαζί με άλλες διαδικασίες για τη διάγνωση, τη σταδιοποίηση και τη διαχείριση του καρκίνου, καθώς και την αντιμετώπιση των σχετικών συμπτωμάτων. Οι χειρούργοι ογκολόγοι εργάζονται ως μέρος μιας διεπιστημονικής ομάδας για να παρέχουν ολοκληρωμένη φροντίδα για τον καρκίνο, συμπεριλαμβανομένης της προεγχειρητικής αξιολόγησης, της χειρουργικής αντιμετώπισης και της μετεγχειρητικής φροντίδας.[2][3]

Τομείς εξειδίκευσης

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]
Image
Λήψη βιοψίας ενδοκοιλιακού όγκου με τη χρήση ενδοσκοπίου.

Η χειρουργική ογκολογία καλύπτει ένα ευρύ φάσμα τύπων καρκίνου και τομέων θεραπείας, συμπεριλαμβανομένων του μαστού, του παχέος εντέρου, του πνεύμονα, της κεφαλής και του τραχήλου, κ.α. Οι χειρουργικοί ογκολόγοι χρησιμοποιούν διάφορες χειρουργικές τεχνικές, συμπεριλαμβανομένων ελάχιστα επεμβατικών και ρομποτικά υποβοηθούμενων διαδικασιών, για την αφαίρεση όγκων και την ανακατασκευή των προσβεβλημένων περιοχών.[3]

  • Καρκίνος του μαστού: Οι χειρούργοι ογκολόγοι παίζουν κρίσιμο ρόλο στη διάγνωση και θεραπεία του καρκίνου του μαστού, συμπεριλαμβανομένων των ογκεκτομών, των μαστεκτομών και των βιοψιών φρουρού λεμφαδένα.
  • Καρκίνος του παχέος εντέρου: Εκτελούν χειρουργικές επεμβάσεις για την αφαίρεση όγκων στο κόλον και στο ορθό, συχνά χρησιμοποιώντας ελάχιστα επεμβατικές τεχνικές.
  • Καρκίνος του πνεύμονα: Οι χειρουργικοί ογκολόγοι αντιμετωπίζουν τον καρκίνο του πνεύμονα μέσω διαδικασιών όπως η λοβεκτομή, η πνευμονεκτομή και η μεσοθωρακοσκόπηση.
  • Καρκίνοι κεφαλής και τραχήλου: Αντιμετωπίζουν καρκίνους του στόματος, του λαιμού, των φωνητικών χορδών, του θυρεοειδούς και άλλων δομών στην κεφαλή και στον τραχήλο, που συχνά περιλαμβάνουν επανορθωτική χειρουργική επέμβαση.
  • Γυναικολογικοί καρκίνοι: Οι χειρούργοι ογκολόγοι διαχειρίζονται καρκίνους του τραχήλου της μήτρας, των ωοθηκών, της μήτρας και του αιδοίου.
  • Ουρολογικοί καρκίνοι: Αντιμετωπίζουν καρκίνους του προστάτη, της ουροδόχου κύστης, των νεφρών και των όρχεων.
  • Καρκίνοι του γαστρεντερικού συστήματος: Αντιμετωπίζουν καρκίνους του στομάχου, του ήπατος, του παγκρέατος και της χοληδόχου κύστης.
  • Μυοσκελετικοί όγκοι: Αντιμετωπίζουν τόσο καρκινικούς όσο και μη καρκινικούς όγκους των οστών και των μαλακών μορίων.
  • Καρκίνοι του δέρματος: Αντιμετωπίζουν καρκίνους του δέρματος, συμπεριλαμβανομένων του μελανώματος και άλλων καρκίνων του δέρματος, που συχνά περιλαμβάνουν χειρουργική Mohs ή ευρεία τοπική εκτομή.
  • Καρκίνοι εγκεφάλου και νευρολογικοί καρκίνοι: Οι χειρούργοι ογκολόγοι χρησιμοποιούν προηγμένες τεχνολογίες για την αφαίρεση όγκων του ΚΝΣ.
  • Καρκίνοι οφθαλμών: Εστιάζουν στη διατήρηση της όρασης και στην πρόληψη της εξάπλωσης του καρκίνου.
  • Θωρακικοί καρκίνοι: Αντιμετωπίζουν καρκίνους του θώρακα, συμπεριλαμβανομένων των όγκων του πνεύμονα, του οισοφάγου και του μεσοθωρακίου.

Είδη επεμβάσεων και τεχνικές

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]
Image
Επανορθωτική χειρουργική επέμβαση βρέφους 3 μηνών για την αποκατάσταση χείλους (σχιστία χείλους ή λαγόχειλο).

Η χειρουργική ογκολογία περιλαμβάνει μια σειρά από διαδικασίες που στοχεύουν στη διάγνωση, στη σταδιοποίηση και στη θεραπεία του καρκίνου μέσω χειρουργικής επέμβασης. Αυτές οι διαδικασίες μπορούν να κατηγοριοποιηθούν γενικά σε διαγνωστικές, σταδιοποίησης, θεραπευτικές, προληπτικές, παρηγορητικές, υποστηρικτικές και επανορθωτικές χειρουργικές επεμβάσεις.[3][4] Οι χειρούργοι ογκολόγοι χρησιμοποιούν επίσης διάφορες χειρουργικές προσεγγίσεις, όπως ανοιχτή χειρουργική επέμβαση, ελάχιστα επεμβατικές τεχνικές (όπως λαπαροσκόπηση και ρομποτική χειρουργική) και εξειδικευμένες διαδικασίες όπως υπερθερμική ενδοπεριτοναϊκή χημειοθεραπεία (HIPEC) και ηλεκτροπόρωση.[3][5][6]

Είδη χειρουργικών ογκολογικών επεμβάσεων

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]
  • Διαγνωστική χειρουργική/βιοψία: Περιλαμβάνει τη λήψη δείγματος ιστού για να διαπιστωθεί εάν υπάρχει καρκίνος, να προσδιοριστεί ο τύπος του καρκίνου και να αξιολογηθεί το στάδιο του.[7]
  • Χειρουργική σταδιοποίηση: Βοηθά στον προσδιορισμό της έκτασης της εξάπλωσης του καρκίνου, καθοδηγώντας τις αποφάσεις θεραπείας.[8]
  • Θεραπευτική χειρουργική: Στόχος της είναι η αφαίρεση ολόκληρου του όγκου και του περιβάλλοντος ιστού για την πιθανή θεραπεία του καρκίνου.[9]
  • Προφυλακτική χειρουργική: Περιλαμβάνει την αφαίρεση ιστών ή οργάνων με υψηλό κίνδυνο ανάπτυξης καρκίνου, όπως σε περιπτώσεις με ισχυρό οικογενειακό ιστορικό ή γενετικές προδιαθέσεις.[10]
  • Παρηγορητική χειρουργική: Εστιάζει στην ανακούφιση των συμπτωμάτων και στη βελτίωση της ποιότητας ζωής των ασθενών με προχωρημένο καρκίνο.[11]
  • Υποστηρικτική χειρουργική: Βοηθά άλλες θεραπείες για τον καρκίνο να λειτουργήσουν πιο αποτελεσματικά, όπως με την αφαίρεση ενός μεγάλου όγκου για να επιτραπεί η καλύτερη ακτινοθεραπεία.[12]
  • Πλαστική και επανορθωτική χειρουργική: Αποκαθιστά την εμφάνιση ή τη λειτουργία του σώματος ενός ασθενούς μετά από θεραπεία για τον καρκίνο.[13]

Τεχνικές

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]
  • Ανοιχτή χειρουργική: Γίνεται μία μόνο μεγάλη τομή για την αφαίρεση του όγκου.[6]
  • Ελάχιστα επεμβατική χειρουργική: Χρησιμοποιούνται μικρότερες τομές με εξειδικευμένα εργαλεία και κάμερες (όπως λαπαροσκόπηση) για την αφαίρεση του όγκου.[6][3]
  • Ρομποτική χειρουργική: Ένα ρομποτικό σύστημα χρησιμοποιείται για να βοηθήσει τον χειρουργό σε ελάχιστα επεμβατικές διαδικασίες.[14]
  • Εξειδικευμένες διαδικασίες: Η HIPEC (Υπερθερμική Ενδοπεριτοναϊκή Χημειοθεραπεία) περιλαμβάνει την χορήγηση θερμαινόμενης χημειοθεραπείας απευθείας στην κοιλιακή κοιλότητα μετά την αφαίρεση του όγκου, ενώ η ηλεκτροπόρωση χρησιμοποιεί ηλεκτρικούς παλμούς για την ενίσχυση της καταστροφής των καρκινικών κυττάρων.[6]
  • Κρυοχειρουργική: Χρησιμοποιεί υγρό άζωτο για την κατάψυξη και καταστροφή των καρκινικών κυττάρων.[3]
  • Καυτηριασμός με ραδιοσυχνότητες: Χρησιμοποιεί θερμότητα που παράγεται από ραδιοκύματα για την καταστροφή του καρκινικού ιστού.[15]
  • Μικρογραφική χειρουργική Mohs: Μια εξειδικευμένη τεχνική που χρησιμοποιείται κυρίως για καρκίνους του δέρματος, η οποία περιλαμβάνει την αφαίρεση λεπτών στρωμάτων ιστού και άμεση μικροσκοπική εξέταση μέχρι να αφαιρεθούν όλα τα καρκινικά κύτταρα.[16][17][18]

Παραδείγματα

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]
  • Χειρουργική μαστού: Ογκεκτομή, μαστεκτομή, βιοψία φρουρού λεμφαδένα.[19]
  • Γαστρεντερική χειρουργική: Γαστρεκτομή, ηπατεκτομή, παγκρεατεκτομή (συμπεριλαμβανομένης της επέμβασης Whipple).[19]
  • Χειρουργική καρκίνου δέρματος: Ευρεία τοπική εκτομή καρκίνων του δέρματος.[20]
  • Χειρουργική σαρκώματος: Εκτομή σαρκώματος, συμπεριλαμβανομένων πολυσπλαχνικών εκτομών για σπάνιους κοιλιακούς όγκους.[21][22]
  • Λεμφαδενεκτομή: Βιοψία φρουρού λεμφαδένα, στοχευμένη λεμφαδενεκτομή.[23]
  • Επανορθωτική χειρουργική κεφαλής και τραχήλου: Επανορθωτική χειρουργική επέμβαση για την αποκατάσταση εμφάνισης και λειτουργίας από τη θεραπεία του καρκίνου.[24][25]

Παραπομπές

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]
  1. ↑ Health, V. C. U. «Surgical Oncology | Surgery | VCU Health». vcuhealth.org (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 13 Αυγούστου 2025.
  2. ↑ Pollock, Raphael E.· Morton, Donald L. (2003). Principles of Surgical Oncology. BC Decker.
  3. 1 2 3 4 5 6 «Surgical Oncology for Cancer: Procedures and Recovery». City of Hope (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 13 Αυγούστου 2025.
  4. ↑ «Surgical Oncology and Types of Cancer Surgeries». sarvodayahospital.com (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 14 Αυγούστου 2025.
  5. ↑ «What Is a Surgical Oncologist?». WebMD (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 14 Αυγούστου 2025.
  6. 1 2 3 4 «Treatments and Procedures | Mount Sinai - New York». Mount Sinai Health System (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 14 Αυγούστου 2025.
  7. ↑ «Diagnostic Surgery | SEER Training». training.seer.cancer.gov. Ανακτήθηκε στις 14 Αυγούστου 2025.
  8. ↑ Le, Tien; Adolph, Allyson; Krepart, G. V.; Lotocki, R.; Heywood, M. S. (2002-05). «The benefits of comprehensive surgical staging in the management of early-stage epithelial ovarian carcinoma». Gynecologic Oncology 85 (2): 351–355. doi:10.1006/gyno.2002.6636. ISSN 0090-8258. PMID 11972399. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/11972399.
  9. ↑ «curative surgery». www.cancer.gov (στα Αγγλικά). 2 Φεβρουαρίου 2011. Ανακτήθηκε στις 14 Αυγούστου 2025.
  10. ↑ «prophylactic surgery». www.cancer.gov (στα Αγγλικά). 2 Φεβρουαρίου 2011. Ανακτήθηκε στις 14 Αυγούστου 2025.
  11. ↑ «Palliative Surgery | SEER Training». training.seer.cancer.gov. Ανακτήθηκε στις 14 Αυγούστου 2025.
  12. ↑ «What Are the Different Types of Cancer Surgery?». actchealth.com. Ανακτήθηκε στις 14 Αυγούστου 2025.
  13. ↑ «Plastic and Reconstructive Surgery for Cancer». City of Hope (στα Αγγλικά). 17 Οκτωβρίου 2018. Ανακτήθηκε στις 14 Αυγούστου 2025.
  14. ↑ «Robotic surgery - Mayo Clinic». www.mayoclinic.org (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 14 Αυγούστου 2025.
  15. ↑ Shah, Dhruvil R.; Green, Sari; Elliot, Angelina; McGahan, John P.; Khatri, Vijay P. (2013-04-15). «Current oncologic applications of radiofrequency ablation therapies». World Journal of Gastrointestinal Oncology 5 (4): 71–80. doi:10.4251/wjgo.v5.i4.71. ISSN 1948-5204. PMID 23671734. PMC 3648666. https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC3648666/.
  16. ↑ Prickett, Kyle A.· Ramsey, Michael L. (2025). Mohs Micrographic Surgery. Treasure Island (FL): StatPearls Publishing.
  17. ↑ «mohs micrographic surgery». www.cancer.gov. Ανακτήθηκε στις 14 Αυγούστου 2025.
  18. ↑ «Mohs micrographic surgery (MMS) for skin cancer». www.cancerresearchuk.org (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 14 Αυγούστου 2025.
  19. 1 2 «Surgical Oncology Treatments & Procedures | UPMC Hillman». UPMC Hillman Cancer Center (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 14 Αυγούστου 2025.
  20. ↑ «Surgery for skin cancer». www.cancerresearchuk.org (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 14 Αυγούστου 2025.
  21. ↑ «Types of surgery for soft tissue sarcoma». www.cancerresearchuk.org (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 14 Αυγούστου 2025.
  22. ↑ «Surgery for Soft Tissue Sarcomas». www.cancer.org (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 14 Αυγούστου 2025.
  23. ↑ Mulita, Francesk· Lotfollahzadeh, Saran (2025). Lymph Node Dissection. Treasure Island (FL): StatPearls Publishing.
  24. ↑ «Head & Neck Reconstructive Surgery | The Institute for Advanced Reconstruction». www.advancedreconstruction.com (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 14 Αυγούστου 2025.
  25. ↑ «Head and Neck Reconstructive Surgery | Conditions & Treatments | UT Southwestern Medical Center». utswmed.org (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 14 Αυγούστου 2025.
Ανακτήθηκε από "https://el.wikipedia.org/w/index.php?title=Χειρουργική_ογκολογία&oldid=11237675"