မာတိကာသို့ ခုန်သွားရန်

မဝ်ဒိုက်

နူ ဝဳကဳပဳဒဳယာ
ကၟိန်ဍုင် သမ္မတ မဝ်ဒိုက်
ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާ
(Dhivehi Raa'jeyge Jumhooriyya)
မဝ်ဒိုက်အလာံ
အလာံ
မဝ်ဒိုက် တဆိပ်
တဆိပ်
ဍုင်ဇၞော်မာလေ (Malé)
4°10′N 73°30′E
ဇၞော်အိုတ်ဍုင်မာလေ
အရေဝ် မစကာရုင်ဂမၠိုင်ဘာသာဒဳဗေဟဳ (Dhivehi)
အလဵုအသဳသၞောတ် သမ္မတ
 သမ္မတ
မဝ်ဟာမေတ် မူအဳဇြူ (Mohamed Muizzu)
မပိုင်ပြဳလဝ်
 သီုဖအိုတ်
[convert: invalid number]
လၟိဟ်မၞိဟ်
 တၟော်
၅၁၅,၁၃၂ (သၞာံ ၂၀၂၂)
လှုဲရူဖဳယာ မဝ်ဒိုက် (Maldivian rufiyaa, MVR)
ဇြောမ်အခိင်MVT (UTC+5)

ဍုင်မဝ်ဒိုက် (အၚ်္ဂလိက်: Maldives, ဒဳဗေဟဳ: ދިވެހިރާއްޖެ), ယၟုပ္ဍဲသၞောဝ်မ္ဂး ကၟိန်ဍုင် သမ္မတ မဝ်ဒိုက် (Republic of Maldives) ဝွံ ဒှ်ဍုင်တကအ် ပ္ဍဲဒေသ အာရှသၠုင်ကျာ မွဲရ။ ဍုင်ဝွံ နွံဒၟံင် ပ္ဍဲကဵု မှာသၟိတ်အိန္ဒိယ (Indian Ocean) တုဲ၊ နွံလပါ်သၠုင်ကျာ-ပလိုတ် ဍုင် သဳရိလင်္ကာ ကေုာံ ဍုင် အိန္ဒိယ ရ။ ဍုင်မဝ်ဒိုက်ဝွံ ဒက်ပ္တန်လဝ် နကဵု ဂကောံတကအ် သန္တာကျောက် (Coral atolls) ၂၆ ဂကောံ မၞုံကဵု တကအ်သၟတ် သီုဖအိုတ် ၁,၁၉၂ တကအ်ရ။

  • ခေတ်ကိုပ်ကၠာ: ပ္ဍဲခေတ်ကိုပ်ကၠာတေအ်ဝွံ မဝ်ဒိုက်ဂှ် ဒှ်လဝ် ဍုင်မရှ်ေသှ်ေ ဗုဒ္ဓဘာသာ ကေုာံ ဟိန္ဒူရ။
  • သၞာံ ၁၁၅၃: ဨကရာဇ်မဝ်ဒိုက် ပြံင်လှာဲလျုင်ပတှ်ေအာ ဘာသာအေတ်သလာမ် တုဲ ဍုင်အလုံမွဲ ဒှ်အာ ဍုင်အေတ်သလာမ်ရ။
  • သၞာံ ၁၈၈၇: ဒးဒုင်သီ ကေုာံ လုပ်အာ သၟဝ်တဲ စဵုဒၞာ အေန်ပါယာ ဗြိတိန် (British Protectorate) ရ။
  • သၞာံ ၁၉၆၅: ပ္ဍဲစၟတ်တ္ၚဲ ဇူလာင် (၂၆) ဂှ် ကလိဂွံ ဍုင်ဗၠးၜး နူဗြိတိန် တုဲ၊ သၞာံ ၁၉၆၈ ဂှ် ပြံင်လှာဲစိုပ်အာ သၞောတ်သမ္မတ ရ။

မဝ်ဒိုက်ဝွံ နကဵု ဇမၞော်တိဍာ်မ္ဂး ဒှ်ဍုင်ဍောတ်အိုတ် ပ္ဍဲဒေသအာရှရ။ ပါဲနူဂှ်တုဲ ဍေံဒှ် ဍုင်မၞုံကဵု ဗလးတိ သဝ်အိုတ် ပ္ဍဲဂၠးတိ (Lowest country in the world) ရ။ ဗလးတိ သၠုင်အိုတ် သဘာဝ ဍုင်ဏအ်ဂှ် နွံဆ ၂.၄ မဳတာ (၇ ပြင် ၉ ၝောအ်တဲ) လတူဗလးမုက်ဍာ်ၜဳဟေင်ရ။

ဟိုတ်နူ တိသဝ်လောန်တုဲ ဍုင်မဝ်ဒိုက်ဝွံ ဒးဒုင် ဘဲအန္တရာယ် ဍာ်ၜဳတိုန် ဟိုတ်နူ ပရေင်ပြံင်လှာဲ ဥတု (Climate change) အိုတ်သကုတ်ရ။ ရာသဳဥတုဂှ် ဒှ်ဥတု ဂမ္တဴ (Tropical monsoon climate) တုဲ ကတဴတုဲ ဍာ်ဗြဲဂၠိုင်ရ။

ပရေင်ပိုန်ဒြပ် အဓိက ဍုင်မဝ်ဒိုက်ဂှ် ဒုင်သဇိုင် လတူ ကဏ္ဍၜါသာ်ရ-

  • ကမၠောန်အာတရဴ (Tourism): ဒှ်ကဏ္ဍ မလုပ်သြန် အဓိကအိုတ်ရ။ ဍုင်မဝ်ဒိုက်ဝွံ ယၟုဒယှ်တဴ နကဵု ဇိုင်ၜဳ မသ္အးဇ္ၚး၊ ဍာ်ၜဳအရံင်ယန် ကေုာံ ရဳဇြောတ် (Resorts) ကဆံင်သၠုင်တအ်ရ။ တကအ်မွဲမ္ဂး ရဳဇြောတ်မွဲ (One-island-one-resort concept) စကာလဝ်တုဲ ပရေင်အာတရဴ ဇၞော်မောဝ် ဗွဲမလောန်ရ။
  • ကမၠောန်တမ္ၚာ (Fishing): ဒှ်ကမၠောန် အဓိက ကောန်ဍုင်အရင်တအ်တုဲ၊ ကဂတာပရောပ် (Tuna) ဂှ် ဒှ်ကပေါတ် ပ္တိတ်ဍုင်သ္အာင် အဓိကရ။

မှာဇန် ကေုာံ ဘာသာ

[ပလေဝ်ဒါန် | ပလေဝ်ဒါန် တမ်ကၞက်]
  • ဘာသာ: အတိုင်သၞောဝ်ဥပဒေသဇိုင် ဍုင်မဝ်ဒိုက်မ္ဂး ကောန်ဍုင် သီုဖအိုတ်ဂှ် သ္ဒးဒှ် မၞိဟ်မရှ်ေသှ်ေ ဘာသာ အေတ်သလာမ် (Sunni Islam) ရ။ ဘာသာအေတ်သလာမ်ဂှ် ဒှ်ဘာသာရုင် ကေုာံ ဘာသာတွဵုရး (State religion) ရ။
  • အရေဝ်ဘာသာ: အရေဝ်ဘာသာ ရုင်ဂှ် ဒှ်ဘာသာ ဒဳဗေဟဳ (Dhivehi) မဒှ်အရေဝ် မပါ်တိတ်ကၠုင် နူကဵု ဂကောံအရေဝ် အေန်ဒဝ်-အာရဳယာန် (Indo-Aryan) ရ။ အရေဝ်အင်္ဂလိက် လေဝ် စကာဂၠိုင် ပ္ဍဲကဏ္ဍ ပရေင်အာတရဴ ကေုာံ ပရေင်ပညာရ။

မုက်လိက် မဆက်စပ်ဂမၠိုင်

[ပလေဝ်ဒါန် | ပလေဝ်ဒါန် တမ်ကၞက်]
  • "Maldives Profile". BBC News.
  • "Maldives - The World Factbook". Central Intelligence Agency.