ΙΙΙ- Oικολογία και Περιβάλλον:Περιηγήσεις, Περιπλανήσεις, Απόψεις

Sections

show all« prev | next »

Δρ. Θεόδωρος Σ. Κουσουρής

ΜΜΜεεε τττηηηννν ΟΟΟιιικκκοοολλλοοογγγίίίααα

&&& τττοοο ΠΠΠεεερρριιιβββάάάλλλλλλοοοννν

‘‘’’ΠΠεερριιηηγγήήσσεειιςς,, ΠΠεερριιππλλααννήήσσεειιςς,, ΑΑππόόψψεειιςς’’’’

(((IIIΙΙΙΙΙΙ)))

Αθήνα, 2010

- ΙΙΙ. Περιηγήσεις, Περιπλανήσεις, Απόψεις -

Με την Οικολογία & το Περιβάλλον

Δρ. Θεόδωρος Σ. Κουσουρής

(ΙΙΙ). Με την Οικολογία & το Περιβάλλον
‘’Περιηγήσεις, Περιπλανήσεις, Απόψεις’’

………..μέσα από επίκαιρα και έγκυρα κείμενα γίνεται προσπάθεια ώστε να σκιαγραφηθούν,
μέσα από την οπτική της βιώσιμης ανάπτυξης, τα ζητήματα του περιβάλλοντος στην
Ελλάδα, αλλά και οι συνθέσεις της Φύσης και οι σχέσεις συνύπαρξης της Φύσης με τον
΄Ανθρωπο, με προοπτικές καλύτερης ποιότητας ζωής!

______________________

Ο Θεόδωρος Σ. Κουσουρής, διετέλεσε πάνω από μια δεκαετία εκλεγμένος Διευθυντής στο Ινστιτούτο
Εσωτερικών Υδάτων, του Ελληνικού Κέντρου Θαλάσσιων Ερευνών (ΕΛΚΕΘΕ), επιστημονικός σύμβουλος
σε ΟΤΑ, αναπτυξιακές & τεχνικές εταιρίες, Δ/ντής ερευνών στο ΕΛΚΕΘΕ, ΕΚΘΕ & ΙΩΚΑΕ. Κατέχει
διδακτορικό δίπλωμα στην οικολογία & προστασία του περιβάλλοντος από το Πανεπιστήμιο
Θεσσαλονίκης, Master of Science στους πόρους του περιβάλλοντος από το Salford University, U.K.,
μεταπτυχιακό δίπλωμα στην περιφερειακή ανάπτυξη από το Πάντειο Πανεπιστήμιο Πολιτικών Επιστημών
& μεταδιδακτορική ειδίκευση στην υδρο-οικολογία από το Zurich University, Switzerland. Άρθρα του
με περιβαλλοντικό προβληματισμό δημοσιεύονται στον ημερήσιο έντυπο και ηλεκτρονικό τύπο, σε
ιστοχώρους & σε weblogs, ενώ έχει συγγράψει βιβλία με οικολογικό και περιβαλλοντικό περιεχόμενο
για το σχολείο & το ελεύθερο εμπόριο. Έχει λάβει μέρος σε εθνικά & ευρωπαϊκά ερευνητικά
προγράμματα ως επιστημονικός υπεύθυνος ή ως συμμετέχον, σε πραγματογνωμοσύνες, σε μελέτες
σκοπιμότητας & περιβαλλοντικών όρων - επιπτώσεων. Οι εκπαιδευτικές & επιμορφωτικές του
δραστηριότητες καλύπτουν αντικείμενα οικολογικών και περιβαλλοντικών ζητημάτων, μεταξύ των άλλων
στο Πανεπιστήμιο Αιγαίου, Πολυτεχνείο Κρήτης, εκπαιδευτικών της πρωτοβάθμιας & δευτεροβάθμιας
εκπαίδευσης, νέων επιστημόνων, Κέντρων Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης κ.ά.

- ΙΙΙ. Περιηγήσεις, Περιπλανήσεις, Απόψεις -

Με την Οικολογία & το Περιβάλλον

Περιεχόμενα

Πρόλογος

Σελ.

Οι Οικολόγοι, οι Οικολογούντες & οι άλλοι (Το Περιβάλλον μέσα από τα
Ζητήματα Ουσίας της Κοινωνίας!)

Παγκόσμια Ημέρα για το Περιβάλλον (Γνωρίζουμε τι Γιορτάζουμε & Γιατί;)

Εισβολή Ξενικών Ειδών στις Θάλασσές μας (Τροπικά και άλλα Είδη
Μεταλλάσσουν τις Ελληνικές Θάλασσες)

Φυσικές Καταστροφές & Συνεπακόλουθα (Για την Τοπολογία των Φυσικών &
άλλων Κινδύνων!)

Δασικές Πυρκαγιές: Παραλήψεις, ΄Αγνοια και Παρεξηγήσεις

Τρόφιμα ή Καύσιμα: Γιατί να υπάρχει το Δίλημμα;

Η Νήσος Γαύδος δεν είναι μόνο Φύση (Περιήγηση Ιστορίας & Περιβάλλοντος)

Το Νερό στη Ζωή μας μέσα από τις Παγκόσμιες Κλιματικές Αλλαγές

Και η Χρήση του Νερού .…με Σταγόνες

33
Να, που η Φύση Μπορεί και Αντιστέκεται: Η Περίπτωση της Λίμνης Τριχωνίδας 35
Φαλάσαρνα: Χθες, σήμερα αύριο (Φύση, ιστορία, βιώσιμη αγροτική και οικο-
τουριστική ανάπτυξη

Φυσικό και Πολιτιστικό Πάρκο η λίμνη του Κουρνά

Εκεί Ψηλά στον Ομαλό της Σαμαριάς

Λιμνοδεξαμενές Νερού, αλλά με Προϋποθέσεις

Γιατί Αξίζουν της Προσοχής μας οι Περιοχές NATURA 200 (Γνωριμία με τις
Περιοχές NATURA-2000 στο Ν. Χανίων)

Φροντίδα για το Περιβάλλον τα Κτηνοτροφικά Πάρκα

Υπόδειγμα Περιβαλλοντικής Διαχείρισης (Ελαφονήσι ή Λαφονήσι, η Εξωτική
Νοτιοδυτική Κρήτη)

Ότι Πετάμε δεν είναι και Σκουπίδι

Χαμένες Ατλαντίδες. στις Χωματερές και στους ΧΥΤΑ

Η Φιλοπεριβαλλοντική Επιχειρηματικότητα Σήμερα

-Οικολογικό Aπόθεμα Bιώσιμης Πορείας. Απόψεις για το Εθνικό Στρατηγικό
Σχέδιο Αειφόρου Ανάπτυξης 2007-2013.

-Για τη Μείωση της Ανεργίας με την Προστασία του Περιβάλλοντος.

-Η Επιχειρηματική Ευρωστία μέσα από Περιβαλλοντική Οπτική.

Και πάλι για το Νερό

Αν Διαθέτεις Χρήματα Αγοράζεις Ακόμη και τη Ρύπανση

Ββλιογραφικές Πηγές

- ΙΙΙ. Περιηγήσεις, Περιπλανήσεις, Απόψεις -

Με την Οικολογία & το Περιβάλλον

Πρόλογος
Μέσα σε αυτήν την ηλεκτρονική έκδοση ‘’ (ΙΙΙ). Με την Οικολογία & το Περιβάλλον –
Περιηγήσεις, Περιπλανήσεις, Απόψεις’’, αναπτύσσονται επίκαιρες περιηγήσεις και
περιπλανήσεις, οι οποίες εντάσσονται στο πλαίσιο, της διάχυσης της σημερινής γνώσης με
εκλαϊκευμένα κείμενα και χαρακτηριστικά παραδείγματα σε όλους εκείνους που έχουν
συνειδητοποιήσει ότι η προσδοκώμενη καλύτερη ποιότητα ζωής θέλει τόλμη, ρήξεις με τις
καθημερινές μας συνήθειες και τον αστικό τρόπο διαβίωσης. Υπάρχουν πολλά ζητήματα που
χρειάζονται άμεσα τη συμβολή του καθενός για την παραπέρα προώθηση και διεκδίκησή τους. Τα
απαιτούμενα για κάθε ενεργό πολίτη, δεν είναι μόνο ο τρόπος ζωής, οι διαδικασίες μάθησης και οι
συμπεριφορές μας. Προαπαιτούμενα σε αυτήν την προσπάθεια της οικοδόμησης της γνώσης και της
έγκυρης ενημέρωσης, είναι μεταξύ των άλλων πρακτικές δραστηριότητες και αναζήτηση των
εργαλείων ζύμωσης με τα σημερινά ζητήματα που αφορούν το περιβάλλον και την κοινωνία. Έτσι,
γίνεται εφικτότερα τόσο η ανάδειξη της τοπικής περιβαλλοντικής προβληματικής, όσο και η πιο
πλατιά ενημέρωση και ευαισθητοποίηση για τα κοινά που έχουν να επιδείξουν οι τοπικές κοινωνίες.
Ωστόσο, όταν η περιβαλλοντική ενημέρωση είναι έγκυρη και η κοινωνία ενσωματώνει φιλικές προς
το περιβάλλον καλές πρακτικές και προωθεί αντίστοιχες συλλογικές δραστηριότητες, τότε μόνο
μπορεί να διαμορφώνει στάσεις ζωής για καλύτερο αύριο και αντιστάσεις στα καταναλωτικά
πρότυπα. Άλλωστε, η φροντίδα και η έγνοια των ενεργών πολιτών και των εκπαιδευτικών πέρα από
τη ζητούμενη ευαισθητοποίηση και τη μάθηση, οφείλει να περιλαμβάνει την έγκυρη περιβαλλοντική
ενημέρωση τους, την κινητοποίηση και τη συμμετοχή τους σε δραστηριότητες που αναβαθμίζουν-
και όχι μόνο, την ποιότητα ζωής. Ελπίζουμε, τα κείμενα αυτού του βιβλίου να συμβάλλουν στην
ενδυνάμωση της προσπάθειας, όλων εκείνων των χαρισματικών συμπολιτών μας που προωθούν
συμμετοχικές δραστηριότητες, χωρίς τους υστερισμούς και τις αγκυλώσεις των οικολογούντων,
ώστε να διαμορφώνουν τους αυριανούς ενεργούς πολίτες για την ουσιαστική ροστασία του
περιβάλλοντος και τη βιώσιμη ανάπτυξη.

Δρ. Θεόδωρος Σ. Κουσουρής (2010)

- ΙΙΙ. Περιηγήσεις, Περιπλανήσεις, Απόψεις -

Με την Οικολογία & το Περιβάλλον

Οι Οικολόγοι, οι Οικολογούντες & οι άλλοι.
(Το Περιβάλλον μέσα από τα Ζητήματα Ουσίας της Κοινωνίας!)

Κραυγές, κινδυνολογία, μονόλογοι και απουσία διαλόγου και συναίνεσης, συνθέτουν σήμερα ότι
αφορά όλους μας και τις επόμενες γενεές..Δηλαδή, το κοινωνικό, πολιτισμικό και το φυσικό
περιβάλλον. Σχεδόν καθημερινά βομβαρδιζόμαστε για τα ελληνικά περιβαλλοντικά προβλήματα,
σημαντικά, αλλά και ασήμαντα..Άξια της προσοχής και εγρήγορσης όλων μας, αλλά και εικόνες
ασυνάρτητες, μέσα από την άγνοια, τη φαιδρότητα, και την παραπληροφόρηση.
Είναι κοινά αποδεκτό στις μέρες μας, ότι η έγκυρη και έγκαιρη πληροφόρηση είναι ελλειμματική και
μερικές φορές κατευθυνόμενη. Οι απανταχού υπεύθυνοι συνήθως επικαλούνται άλλες
προτεραιότητες με νεφελώδεις στόχους και ότι το εξειδικευμένο του ζητήματος απαιτεί ειδικούς και
μελέτες. Το πόσο απέχουμε από την πραγματικότητα των γεγονότων και τι μέλλει γενέσθαι, επί του
πρακτέου, φοβούμαστε δυστυχώς ότι μας διαφεύγουν, καθώς είναι και τα σημαντικά. Εξάλλου, η
ικανότητα διαχείρισης, για την περίπτωση των ζητημάτων που σχετίζονται με το περιβάλλον,
αποτελεί την κρίσιμη προϋπόθεση για τον εντοπισμό για παράδειγμα του φθοροποιού παράγοντα, ,
το σχεδιασμό των απαιτούμενων δράσεων και την πρακτική αντιμετώπισή του. Αυτό που αρκετοί
αγνοούν είναι η πολυπλοκότητα των περιβαλλοντικών ζητημάτων, η γοητεία των σχέσεων ανάμεσα
στα έμβια όντα και τον αβιοτικό περίγυρό μας, αλλά και το δαιδαλώδες της σύνθεσης της Φύσης,
που οφείλει να συνεκτιμάται με τις ανθρωπογενείς δραστηριότητες, μέσα από την οπτική της
βιώσιμης ανάπτυξης και της ορθολογικής διαχείρισης.
Πραγματικά αναρωτιόμαστε, γιατί οφείλει να διεγείρει και μόνο επιφανειακά την προσοχή και
συνάμα την αγανάκτηση της κοινωνίας μια νεκρή θαλάσσια χελώνα, τα μαυροζούμια από τα
ελαιοτριβεία, τα νερά με το εξασθενές καρκινογόνο χρώμιο, οι πυρκαγιές και οι πυρόπληκτοι, η
ρύπανση από πετρελαιοειδή, τα μπάζα και τα σκουπίδια, το κτηματολόγιο, το χωροταξικό, τα
αυθαίρετα, οι δασικές περιοχές και τα δάση,, αλλά και γιατί όχι η φτώχια, η πείνα, η δυστυχία και οι
ανισότητες. Λέτε να αποβλέπουν ώστε να δημιουργηθεί μια κοινωνία που ζει με φόβους, μια
κοινωνία που φοβάται; Μα μια τέτοια κοινωνία δεν μπορεί να έχει οράματα, προοπτικές, αλλά και
να αντιμετωπίσει τα οποιαδήποτε καθημερινά προβλήματά της. .Δεν είναι ουσιαστικότερο να
ξέρουμε γιατί βρέθηκε νεκρή η χελώνα;; Τι θα πρέπει να αποφεύγουμε για να μην έχουμε και άλλες
χελώνες νεκρές και ποια είναι επιτέλους η σημασία της χελώνας, του χελιδονιού, της πέρδικας, του
λύκου και της αλεπούς στη ζωή και στη Φύση γενικότερα και ειδικότερα;;Δεν είναι περισσότερο
σημαντικό να γνωρίζουμε από έγκυρες πηγές τις αιτίες της λειψυδρίας και με ποιο τρόπο μπορούμε

- ΙΙΙ. Περιηγήσεις, Περιπλανήσεις, Απόψεις -

Με την Οικολογία & το Περιβάλλον

να συμβάλλουμε ο καθένας μας στην εξοικονόμηση του νερού; Πως μπορούμε να ανακυκλώνουμε
υποβαθμισμένα και ακάθαρτα νερά χρησιμοποιώντας τα για άλλες χρήσεις; Και η αφαλάτωση τι
μπορεί να προσφέρει; Πότε επιβάλλεται να χρησιμοποιείται και ποια δυνητικά προβλήματα και κάτω
από ποιές προϋποθέσεις μπορεί να δημιουργήσει; Είναι τεκμηριωμένα σωστό ή ακραίο να λέγεται
ότι η αφαλάτωση δημιουργεί τέτοια προβλήματα στο θαλάσσιο χώρο όπου λειτουργεί, όσα μπορεί
να δημιουργήσει στο ίδιο χώρο η ατέλειωτη εξάτμιση το θαλασσινού νερού από τον ήλιο; Και γιατί
να ενεργοποιούνται στην αναδάσωση τόσοι πολλοί φορείς που εκ των πραγμάτων δεν μπορούν να
διαθέτουν επιστημονική τεχνογνωσία περί δάσους, δασικών διεργασιών, συσχετίσεων εδάφους,
νεαρών φυτών, βλάστησης, χλωρίδας και άγριας πανίδα, αλλά και νερού; Πότε οφείλουμε να
προστατεύουμε το παράκτιο χώρο, ποιες δραστηριότητες στην άλφα ή βήτα περιοχή είναι
επιτρεπόμενες ή υπό έλεγχο ποίου φορέα ή ακόμη και απαγορευτικές για κάποιο εξειδικευμένο λόγο
και αιτία; Πότε ένα τοξικό χημικό στοιχείο μπορεί να γίνει τοξική χημική ουσία και μπορεί να δράση
ενεργά στο περιβάλλον; Κάτω από ποιές προϋποθέσεις αυτή η χημική ουσία και κατά πόσο μπορεί
να επηρεάσει τη δημόσια υγεία και υγιεινή; Πως μπορεί η ανακύκλωση των απορριμμάτων να
αποδώσει τα μέγιστα;; Γιατί αποτελεί αναγκαιότητα σήμερα;. Πως πρέπει να συμπεριφερόμαστε στο
σπίτι σε σχέση με τα σκουπίδια και ποιος είναι ο κύριος σκοπός που εξυπηρετείται; Ποιός είναι ο
ρόλος των εθελοντών, ποιος ο ρόλος των δημοσιογράφων και ποιός των επιστημόνων;; Πως μπορεί
να υπάρξει η ζητούμενη συνεργασία τους; Και εξυπακούεται ότι αναμένουμε τεκμηριωμένες
απαντήσεις από ειδικούς επιστήμονες και όχι από ευαισθητοποιημένους εθελοντές ή και από τους
εγκλωβισμένους και παρατρεχάμενους των περιβαλλοντικών και οικολογικών οργανώσεων με
αμφισβητούμενο γνωστικό υπόβαθρο. Και κανείς δεν αμφιβάλλει για την ανάγκη ύπαρξης,
ενεργοποίησης και ενδυνάμωσης των περιβαλλοντικών και οικολογικών οργανώσεων. Δυστυχώς
όμως, δεν είναι λίγες οι φορές που το πλαίσιο δράσης τους δημιουργεί ερωτηματικά και πλείστες
αμφιβολίες σκοπιμοτήτων. Και τούτο φαίνεται λογικό καθώς, μεταξύ των άλλων, το
εκμεταλλεύτηκαν, όχι και λίγοι, ως ‘’σκαλοπάτι’’ ανόδου σε ποικίλα αξιώματα (Δήμαρχος,
Βουλευτής, Πολιτευτής κ.λ.π.).
Παλαιότερα, ήταν πασιφανές ότι η έλλειψη προβληματισμού και προβλημάτων σε ένα επιστημονικό
πεδίο ήταν προάγγελος του τέλους του. Με τα σημερινά όμως δεδομένα και εφόσον μας απασχολεί
το περιβάλλον και τα προβλήματα ή ζητήματά του,, η αυτόνομη παρουσία μιας επιστήμης, πόσο
μάλλον μιας συγκεκριμένης ομάδας επιστημόνων ή ακόμη χειρότερα ευαισθητοποιημένων περί τα
οικολογικά ή και των οικολογούντων, δεν προσφέρει τίποτα το ουσιαστικό στην επίλυση του
προβλήματος. Ασφαλώς και εντυπώσεις μπορεί να προκληθούν, αλλά ως συνήθως οι εμμονές και τα
κάθε είδους ‘’κωλύματα’’ ζημιά πρωτίστως προκαλούν..Για παράδειγμα, εξαιτίας νομικών
παρεμβολών και αιτιάσεων, πολιτικού κόστους, συντεχνιακών νοοτροπιών, τοπικιστικών

- ΙΙΙ. Περιηγήσεις, Περιπλανήσεις, Απόψεις -

Με την Οικολογία & το Περιβάλλον

αντιλήψεων, δοξασιών, παρελθοντολογίας, παραδόσεων,…. διαχρονικής οπισθοδρόμησης,
προκαλούνται συνήθως απρόβλεπτες εξελίξεις και ζημιές στο περιβάλλον. Εξάλλου, όταν ανακύπτει
κάποιο περιβαλλοντικό ζήτημα, οι επιστημονικοί σύλλογοι και φορείς τους βρίσκονται σε δεύτερη ή
τρίτη μοίρα, προεξεχόντων βεβαίως των πολιτικών και των Μη Κυβερνητικών Οργανώσεων που
πολλές από αυτές δεν διαθέτουν την αναγκαία επιστημονική επάνδρωση, πιστοποιημένη
εργαστηριακή υποδομή. και ανάλογη για κάθε περίπτωση εμπειρία. Και η σοβαρότητα πολλές φορές
εκπίπτει, ακόμη και σε πανεπιστημιακούς όταν καλούνται να εκφέρουν άποψη επί παντός ζητήματος.
Η Φύση, η κοινωνία και οι δραστηριότητές μας ποτέ δεν μπορούν να απομονωθούν από τα
τεκταινόμενα και διαδραματιζόμενα με αμφίδρομες πορείες, τάσεις, σχέσεις και επιδράσεις. Είναι
γνωστό ότι τα έμβια όντα μαζί με τα αβιοτικά συστατικά στον πολυχώρο, μέσα στο χωρόχρονο που
σηματοδοτούν το περιβάλλον, είναι ζωντανό πολυεπιστημονικό και διεπιστημονικό πεδίο
προσέγγισης, μελέτης, διερεύνησης, απόδειξης, προβολής και ουσιαστικής εφαρμογής, σήμερα,
αύριο και μεθαύριο. Η ζωντάνια κάθε επιστήμης φαίνεται όταν έχει να αντιμετωπίσει και να
διαχειριστεί ανοιχτά προβλήματα. Όπως δηλαδή ισχυρίζονταν οι Ίωνες στοχαστές της επιστήμης, οι
Πυθαγόρειοι, ο Ευκλείδης, ο Αριστοτέλης και άλλοι αρχαίοι Έλληνες φιλόσοφοι.
Και ποια είναι τα κυρίαρχα προβλήματα στην Ελλάδα ως προς το περιβάλλον, που απαιτούν την
έγκαιρη και έγκυρη αντιμετώπιση; Οι ειδικοί μας πληροφορούν ότι η αντιμετώπιση των ελληνικών
περιβαλλοντικών ζητημάτων οφείλει να εστιαστεί κυρίως στις επιπτώσεις των κλιματικών
αλλαγών(έγκαιρη ετοιμότητα, ελαχιστοποίηση των εκπομπών αερίων θερμοκηπίου, κ.ά.), στα
προβλήματα των στερεών απορριμμάτων (ελαχιστοποίηση απορριμμάτων στο σπίτι, ανακύκλωση
υλικών, αποκομιδή, διάθεση και απόθεση σε χωροθετημένους χώρους, κ.ά), στην ορθολογική
διαχείριση των νερών και στη διασφάλιση της προστασίας τους, στην εξοικονόμηση της ενέργειας
από συμβατικές πηγές και στην προώθηση των εναλλακτικών μορφών της (ηλιακή, αιολική,
γεωθερμική, κυματική κ.ά.) στην αναστροφή της υποβάθμισης των εδαφών (διάβρωση, ερημοποίηση
κ.ά), στην αποτροπή της εποχικής κακοποίησης και υποβάθμισης της θάλασσας και της παραλίας,
αλλά και στην απουσία της συμμετοχικότητας για τα κοινά, του τεκμηριωμένου διαλόγου και της
κοινωνικής συναίνεσης. Και κάπου εδώ στον αντίποδα σε σχέση με τους οικολογούντες, τους
πράσινους ακτιβιστές, τις ΜΚΟ, αλλά και τους μονο-στοχοθετημένους ειδικούς επιστήμονες (π.χ.
επιστημονικέ απόψεις μόνο για τις κλιματικές αλλαγές, μόνο για ρύπανση των θαλασσών, μόνο για
το κοινωνικό σύνολο μόνο για το δάσος), εμφανίζονται οι λεγόμενοι αντι-ακτιβιστές.
Μεταξύ των άλλων εκτιμούν, ότι η άνοδος της θερμοκρασίας, εξαιτίας του φαινομένου του
θερμοκηπίου, δεν είναι μια επικείμενη πλανητική έκτακτη ανάγκη, αλλά είναι μία από τις μεγάλες
απειλές που αντιμετωπίζει η ανθρωπότητα. Επίσης, δεν αμφισβητούν την κλιματική αλλαγή, παρά
μόνον ως προς την προτεραιότητα που της δίνεται. Θεωρούν, ότι οι πολλές προκλήσεις που πρέπει

- ΙΙΙ. Περιηγήσεις, Περιπλανήσεις, Απόψεις -

Με την Οικολογία & το Περιβάλλον

να αντιμετωπίσουμε σε παγκόσμια βάση, έχουν διαφορετικό τόνο και σημασία σε διαφορετικούς
τόπους, χώρες και ηπείρους. Για παράδειγμα, τρία δισεκατομμύρια άνθρωποι ζούνε χωρίς πρόσβαση
σε καθαρό κα πόσιμο νερό, αλλά και στην υγιεινή. Σε αυτό τον αιώνα ο υποσιτισμός, οι ασθένειες,
το βρώμικο νερό και η έλλειψη υγιεινής θα σκοτώσουν πολύ περισσότερους ανθρώπους από ό,τι η
παγκόσμια άνοδος της θερμοκρασίας. Μέσα σε άλλα, εξαιρετικά ενδιαφέροντα και πολλές φορές
αινιγματικά, διατείνονται ότι ‘’αν αφιερώσουμε όλες τις προσπάθειες και τους πόρους μας σε
πολιτικές που αφορούν μεγάλα τμήματα της ανθρωπότητας τα οφέλη θα είναι πολλαπλάσια σε σχέση
με τα στοχοθετημένα παγκόσμιας κλίμακας ζητήματα’’. Και μας προσγειώνουν αναμφίβολα όταν
αναφέρουν ότι ‘’το ετήσιο κόστος των συμφωνιών του Κιότο (ανάληψη δράσεων για τον περιορισμό
των εκπομπών αέριων ρύπων υπευθύνων για την υπερθέρμανση του πλανήτη), υπολογίζεται ότι θα
ανέλθει στα 180 δισεκατομμύρια δολάρια, δηλαδή ποσό διπλάσιο εκείνου το οποίο παρέχεται
σήμερα ως αναπτυξιακή βοήθεια στις φτωχές χώρες’’. Όμως, αν επενδύσουμε ως ανθρωπότητα σ΄’
αυτές τις φτωχές χώρες -άλλωστε αποτελεί ηθική αναγκαιότητα, αν μη τι άλλο θα πετύχουμε τη
μείωση των θανάτων από ελονοσία κατά μερικές χιλιάδες άτομα ετησίως για τον υπόλοιπο αιώνα.
Καθώς, η αύξηση της φτώχιας και της ανέχειας κλονίζει τα θεμέλια της κοινωνικής συνοχής και της
κοινωνικής ανάπτυξης, έχουμε δικαίωμα να αναζητούμε λύσεις για τα προβλήματα του
περιβάλλοντος, χωρίς να νοιαζόμαστε πρωτίστως για την προάσπιση της αξιοπρέπειας του
ανθρώπου;
Σε ότι αφορά το περιβάλλον και την προσδοκώμενη καλύτερη ποιότητα ζωής, η ατομική ευθύνη και
η υπευθυνότητα του καθενός μας, εξυπακούεται ότι είναι ένα από τα ζητούμενα, καθότι απέχουμε
αρκετά από τη δημιουργία της έμφυτης περιβαλλοντικής συνείδησης. Πέρα από αυτά, η κατάκτηση
της περιβαλλοντικής συνείδησης είναι συνυφασμένη με τη δημιουργία, με τις διαφορετικές επιλογές,
τις συνήθειες, τους τρόπους και τις συμπεριφορές μας..Ξεκινάει μέσα από την οικοδόμηση της
αγωγής στο σπίτι, καθοδηγείται στο σχολείο με τη διαμόρφωση της περιβαλλοντικής μας
ευαισθησίας και προεκτείνεται με την εθελοντική δράση και τη συμμετοχή μας, μέσα στην
κοινωνία, καθώς για να ριζώσει θέλει ‘’αέναη’’ αυτή τη διαδικασία. Ωστόσο, η περιβαλλοντική
ευαισθησία δεν είναι προνόμιο κανενός. Σημαίνει, πρώτα απ’όλα, έγκυρη ενημέρωση,
εμπεριστατωμένη γνώση, λογική και υπευθυνότητα, χωρίς κραυγές, υστερίες, οικο-λαγνεία, χωρίς
παντιέρες και......ταμπούρλα! Στα ζητήματα του περιβάλλοντος προέχει η υιοθέτηση μακρόπνοων
πολιτικών με οράματα, στρατηγικές πρόληψης, ουσιαστική και πρακτική συνεισφορά για την
επίλυση των ζητημάτων που έχουν να κάνουν με το καλύτερο αύριο. Εξάλλου, θα πρέπει να
υπενθυμίσουμε σε πολλούς ότι η οικολογία είναι ένας πλατύς κλάδος επιστημών. Μπορεί να είναι
στις μέρες μας επίκαιρος κλάδος, αλλά δεν σημαίνει ότι η γνώση περί αυτήν κατακτιέται, μόνο με
ευαισθησίες και καλές προθέσεις. Και άλλοι κλάδοι επιστημών βρίσκονται στην επικαιρότητα

- ΙΙΙ. Περιηγήσεις, Περιπλανήσεις, Απόψεις -

Με την Οικολογία & το Περιβάλλον

σήμερα, αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι όλοι όσοι ενδιαφερόμαστε ή ασχολούμαστε από χόμπι με τη
διατροφή, τη μηχανική ή και τη χειρουργική, γίναμε και αίφνης διατροφολόγοι, μηχανικοί ή και
χειρουργοί που είμαστε έτοιμοι να επανδρώσουμε τις …..χηρεύουσες χειρουργικές μονάδες των
περιφερειακών νοσοκομείων!
Αξίζει να θυμηθούμε ότι το αρχαίο ελληνικό πνεύμα έχει και θα έχει οικουμενική απήχηση γιατί
διακρινόταν για το λόγο και το διάλογο, τολμούσε τις ρήξεις, αλλά και είχε ιδέες και οράματα, μέσα
από τη σκληρή δουλειά και σπουδή, την αρετή, την ομορφιά και τη δράση. Άραγε πόσοι όσοι
ασχολούνται ενεργά και δραστήρια με το περιβάλλον διαθέτουν γνώση, ανάλογες σπουδές και
εμπειρία, προτείνουν εφικτές και εφαρμόσιμες δράσεις και φιλικές προς το περιβάλλον πρακτικές,
τολμούν ρήξεις με απολιθωμένες νοοτροπίες, επιζητούν τον ουσιαστικό διάλογο με την κοινωνία,
ενστερνίζονται πανανθρώπινες αξίες και δικαιώματα, προσβλέπουν σε ουσιαστικά καλύτερες
προοπτικές;

----------