Α Π Α Ν Τ Α του αγίου Συµεών του Νέου Θεολόγου

ΠΟΛΙΤΙΚΟ ΚΑΦΕΝΕΙΟ http://politikokafeneio.com

Τη ΙΒ' του µηνός Μαρτίου, Μνήµη του Οσίου και θεοφόρου Πατρός ηµών Συµεών του νέου Θεολόγου. Πρώην µεν είχες γλώτταν αντί της βίβλου, Γλώττης δε αντί, σην έχεις ήδη βίβλον. Ο άγιος Συµεών ο νέος Θεολόγος γεννήθηκε στην Γαλάτη της Παφλαγονίας (Μικρά Ασία) το 948 ή το 958 (κατά τον Π.Κ.Χρήστου). Η ζωή του αγίου Συµεών συµπίπτει σε µεγάλο µέρος µε τη βασιλεία του Βασίλειου Β’ του Βουλγαροκτόνου (976-1025).Σε ηλικία περίπου έντεκα χρονών οι γονείς του τον έφεραν στην Κωνσταντινούπολη, για να σπουδάσει στα σχολεία της πρωτεύουσας και να µπει στη συνέχεια στην υπηρεσία του αυτοκράτορα. Ο θείος του Βασίλειος κατείχε σηµαντική θέση στην αυλή. Ο νεαρός όµως Συµεών αρνήθηκε την µεγάλη αυτή τιµή καθώς και το να συνεχίσει τις σπουδές του µετά το γυµνασιακό στάδιο, σε ανώτατες σχολές. Φαίνεται ότι για ένα διάστηµα έζησε την άτακτη ζωή ενός νέου της πρωτεύουσας. Τελικά γνώρισε τον άγιο Συµεών τον Ευλαβή (917987), γέροντα µοναχό της Μονής του Στουδίου. Συνεχίζει να εργάζεται όπως και πριν µέσα στον κόσµο, αλλά επισκέπτεται συχνά τον πνευµατικό του πατέρα. Ο Συµεών ο Στουδίτης στην αρχή του έδωσε ένα ελάχιστο πρόγραµµα ασκητικής ζωής, και για ανάγνωσµα τον “Πνευµατικό Νόµο” του Μάρκου του Μοναχού. Τότε έζησε και την πρώτη του εµπειρία. Τον πληµµύρισε το άκτιστο φως και τον γέµισε χαρά, έτσι που έχασε τον εαυτό του και τον γύρω του κόσµο. Αυτή όµως η πρώτη καρποφόρα περίοδος, που ο άγιος Συµεών απέδιδε στις προσευχές του πνευµατικού του πατέρα, δεν κράτησε πολύ. Ξαναγύρισε στην κοσµική και άστατη ζωή που ζούσε πριν. “Εις λάκκον και και ιλύν βυθού αισχρών εννοιών τε και πράξεων εµαυτόν ο άθλιος εναπέρριψα, κακεί κατελθών τοις εγκεκρυµµένοις εν τω σκοτεί περιέπεσον, εξ ων ουκ εµαυτόν εγώ µόνον, αλλ’ ουδέ ο σύµπας κόσµος εις εν αθροισθείς εκείθεν αναγαγείν µε και των χειρών αυτών εξελέσθαι ηδύνατο”. Φαίνεται ότι ακόµα και σ’ αυτή την περίοδο, που κράτησε έξι ή επτά χρόνια, ο άγιος Συµεών δεν διέκοψε ολότελα τις σχέσεις του µε τον πνευµατικό του πατέρα. Τελικά θαυµατουργικά απελευθερώνεται και µπαίνει δόκιµος στη Μονή του Στουδίου σε ηλικία 27 ετών. Λίγο αργότερα ο ηγούµενος τον κάλεσε και του ζήτησε να εγκαταλείψει τον πνευµατικό του πατέρα. Ο Συµεών αρνήθηκε και εγκατέλειψε την Μονή του Στουδίου. Μπήκε ως δόκιµος στο γειτονικό µοναστήρι του αγίου Μάµαντος του Ξηροκέρκου. Έγινε σύντοµα µοναχός, χειροτονήθηκε ιερέας και µετά τρία χρόνια σε ηλικία 31 χρονών εκλέχθηκε ηγούµενος από τους µοναχούς του αγίου Μάµαντος µε τη συγκατάθεση του Πατριάρχη Νικολάου του Χρυσοβέργη. Γίνεται διάσηµος στην Κωνσταντινούπολη, άλλοι τον τιµούν και άλλοι του επιτίθενται.

Μετά τα πρώτα εύκολα βήµατα στην πνευµατική ζωή, που τον οδήγησαν γρήγορα στην θεωρία του ακτίστου φωτός, πορεύεται τον δύσκολο δρόµο της ασκήσεως µε υποµονή για να συντελεστεί η αφοµοίωση της Χάρης. Μετά από µεγάλο και τραχύ διάστηµα ασκητικού αγώνα αξιώθηκε να δει πάλι το άκτιστο φως, αλλά αµυδρότερα. Οι δυσκολίες πολλαπλασιάζονται από την αντίδραση των ανθρώπων που δεν καταλαβαίνουν το νόηµα των πνευµατικών του αγώνων. Παρά τις πολυάριθµες εµπειρίες δεν έχει γνωρίσει ακόµη τον Θεό και αισθανόταν βαθιά ανικανοποίητος. Τελικά µέσα στο άκτιστο φως βιώνει προσωπική συνάντηση και κοινωνία µε τον Χριστό. Στη συνέχεια αυτή η κατάσταση γίνεται µόνιµη. Από αγάπη προς τον πλησίον και από τη µεγάλη του επιθυµία να κάνει όλο τον κόσµο µέτοχο αυτής της χάρης, φανερώνει στους άλλους την εµπειρία του και τους προτρέπει ν’ ακολουθήσουν αυτόν τον πνευµατικό δρόµο. Πλέον αισθάνεται την βεβαιότητα ότι δεν είναι αυτός που καλεί αλλά ότι ο Ίδιος ο Χριστός καλεί τους ανθρώπους δια του αγίου Συµεών. Το µοναστήρι του ήταν σε άθλια κατάσταση. Αγωνίζεται για την ανοικοδόµηση του και για την πνευµατική καθοδήγηση των µοναχών. Πάντα κήρυττε την δυνατότητα της ένωσης µε τον Θεό στην παρούσα ζωή. Ο δρόµος που οδηγεί σε αυτή την ένωση, η εφαρµογή των εντολών του Χριστού, η οδός η στενή και τεθλιµµένη του σταυρού, οι ασκητικοί αγώνες. Τονίζει ότι αρχίζουµε να συµµετέχουµε στην ανάσταση του Χριστού ήδη από τον παρόντα κόσµο. Ήδη από εδώ αρχίζουµε να βλέπουµε τον Χριστό. Η διδασκαλία δεν απευθυνόταν σε ερηµίτες και αναχωρητές µοναχούς. Απευθυνόταν σε συνηθισµένους µοναχούς ενός κοινοβίου της πρωτεύουσας και σε έναν ευρύτερο κύκλο πιστών. Ο άγιος Συµεών είχε πεποίθηση ότι στα λόγια και τη διδασκαλία του εµπνεόταν από το άγιο Πνεύµα. ∆ιευκρινίζει ότι µιλάει τόσο συχνά για τον εαυτό του και για τις εµπειρίες του επειδή θέλει και τα πνευµατικά του παιδιά να µοιραστούν τα ίδια µε αυτόν δώρα. Στο µοναστήρι του αγίου Μάµαντος έρχονται πολύ καινούριοι µοναχοί. Σχηµατίστηκε µια οµάδα µαθητών πιστών και αφοσιωµένων. Ανάµεσα τους ένας πρώην επίσκοπος της Ιταλίας µε το όνοµα Ιερόθεος. Στο λαό της Κωνσταντινούπολης γίνεται όλο και περισσότερο γνωστός. Πολλά σηµαντικά πρόσωπα τον επισκέπτονται αναζητώντας πνευµατική καθοδήγηση. Μερικοί όµως από τη συνοδεία του δεν µπορούν να συνεχίσουν. Μια ψυχρότητα άρχισε να εισχωρεί. ∆ηµιουργείται µια οµάδα που αντιδρά. Υπάρχει ένταση ανάµεσα στον άγιο Συµεών και σε µια µερίδα µοναχών. Παρά την εχθρότητα που συναντούσε εξακολουθεί να καλεί τους µοναχούς, που ήταν κάτω από την καθοδήγηση του, σε µια ανώτερη πνευµατική ζωή, που να αναζητά τον θείο φωτισµό. ∆εκαπέντε περίπου χρόνια µετά την άνοδο του στην ηγουµενία, ένα µέρος των µοναχών του αγίου Μάµαντος, περίπου 30, επαναστατούν εναντίον του.

Μια µέρα ενώ κήρυττε στην εκκλησία την ώρα του όρθρου, όπως συνήθιζε, τον διέκοψαν βίαια. Έπεσαν πάνω του “ωσεί θήρες” µε την πρόθεση να τον πετάξουν έξω από το µοναστήρι. Η απόπειρα απέτυχε χάρη στην ηρεµία του αγίου Συµεών, που έµεινε “άσειστος” στη θέση του, “υποµειδιών και φαιδρόν ατενίζων προς τους αλάστορας”. Οι επαναστάτες αφού έκαναν πολύ θόρυβο έσπασαν τις κλειδαριές της πόρτας του µοναστηριού και έτρεξαν διασχίζοντας την πόλη προς το Πατριαρχείο. Ο Πατριάρχης Σισσίνιος (995-998) εξόρισε από το µοναστήρι τους µοναχούς. Η ποινή ακυρώθηκε µετά από µεσολάβηση του αγίου Συµεών. Το 1005 παραιτήθηκε ύστερα από είκοσι πέντε χρόνια ηγουµενίας. Ο άγιος Συµεών ταλαιπωρήθηκε επίσης λόγω της επίθεσης που δέχτηκε από τον πρώην µητροπολίτη Νικοµηδείας Στέφανο. Ο Στέφανος ήταν πολιτική προσωπικότητα και παράγοντας της διπλωµατίας, “ανήρ ελλόγιµος και επί σοφία και αρετή διαβόητος και πειθοί µαλάξαι ικανός γνώµην σκληράν και ατίθασσον”. Συνέβη κάποτε να συναντηθούν οι δύο άνδρες στο Πατριαρχείο και ο σύγκελος Στέφανος επωφελήθηκε από την ευκαιρία, για να θέσει µια δύσκολη θεολογική ερώτηση στον Συµεών, ελπίζοντας να τον παγιδέψει και να δείξει έτσι την άγνοια του. “Πως χωρίζεις τον Υιόν από του Πατρός, επινοία ή πράγµατι;” Ο άγιος υποσχέθηκε να δώσει γραπτή την απάντηση του. Στην απάντηση του ανασκευάζει τις προϋποθέσεις της ερωτήσεως του Στεφάνου, εξηγώντας την πραγµατική έννοια των τριαδικών διακρίσεων στο Θεό, που είναι µέσα στις διακρίσεις Του αδιαίρετος και ένας κατά τη φύσι Του. Επίσης στηλιτεύει όλους εκείνους –και εδώ αναφέρεται στο σύγκελλο- που τολµούν να θεολογούν, χωρίς να έχουν µέσα τους το Πνεύµα του Θεού: … εκπορευθέν το Πνεύµα, το Πανάγιον, εκ του Πατρός αφράστως και απεστάλη δι’ Υιού τοις ανθρώποις· ου τοις απίστοις ουδέ τοις φιλοσόφοις, ου τοις ρήτορσιν ουδέ τοις φιλοδόξοις, ου τοις µαθούσι συγγραφάς των Ελλήνων, ου τοις τας γραφάς αγοούσι τας έσω, ου τοις εξασκήσασι σκηνικόν βίον, ου τοις λαλούσι τορνευτώς και πλουσίως, ου τοις λαχούσι µεγάλων ονοµάτων, ου τοις τυχούσι φιλείσθαι παρ’ ενδόξων … Η σύγκρουση ήταν ανάµεσα σε δύο διαφορετικούς τρόπους θεολογίας και κατανόησης της πνευµατικής ζωής. Γράφει σχετικά ο Π. Κ. Χρήστου: “Ο Συµεών ο Νέος ο Θεολόγος έζησε σ’ εποχή αξιοσηµείωτης ακµής όλων των τοµέων του δηµόσιου βίου στο Βυζάντιο, πολιτικού, οικονοµικού, πολιτιστικού,

εκκλησιαστικού· σύµφωνα µε την χρονολογία µου από το 958 έως το 1036. … Το Βυζάντιο είχε τώρα την άνεση να οργανώσει επάνω σε νέες βάσεις την ανώτατη παιδεία που επρόκειτο ν’ αποβεί πρότυπο για τα ευρωπαϊκά πανεπιστήµια, τα οποία θα εµφανίζονταν λίγο αργότερα, να δώσει νέα ώθηση στην ανάπτυξη της φιλοσοφίας και των επιστηµών, να οργανώσει συστηµατικά την κοινωνική µέριµνα … Ηγούµενος ακόµη, ο ευγνώµων µαθητής είχε συστήσει εορτασµό για τον διδάσκαλο (τον Συµεών τον Ευλαβή, τον Στουδίτη), ευθύς µετά τον θάνατό του. Τον εγνώριζε καλά από τα παιδικά του χρόνια κι επίστευε ότι δεν είναι σωστό να κρύβει τα θεία χαρίσµατά του, ότι έχει χρέος να τα διακηρύσσει. Συνέταξε λοιπόν το συναξάρι του, εφιλοπόνησε εγκώµια και συνέθεσε ύµνους σ’ αυτόν. Ο εορτασµός συνεχίστηκε απρόσκοπτα µερικά έτη, αλλ’ έπειτα άρχισε η αντίδρασις. Το έναυσµα γι’ αυτήν Έδωσε ο Στέφανος, µητροπολίτης Νικοµηδείας, ένας αξιόλογος ιεράρχης µε σοβαρή µόρφωση και σηµαντικές ικανότητες, αλλά δεµένος σφικτά µε µια συµπεριφορά που συνδύαζε κοσµική συµβατικότητα µε παραδοσιακή αυστηρότητα. ∆εν ήταν διατεθειµένος ν’ ανεχθεί νεωτερισµούς σαν αυτόν που ήθελε να εισαγάγει ο Συµεών. Το θέµα που τους εχώριζε δεν ήταν τόσο ασήµαντο όσο φαίνεται εκ πρώτης όψεως. ∆εν επρόκειτο για την καθιέρωση της µνήµης ενός επί πλέον αγίου, αλλά περί µιας θεµελιώδους αρχής της χριστιανικής πίστεως· αν δηλαδή το Άγιο Πνεύµα ενεργεί στην Εκκλησία και σήµερα, όπως άλλοτε, ή έπαυσε η ενέργεια του· αν η πνευµατική τελείωσις είναι κατάστασις που µπορεί να την κατακτήσουν και σήµερα οι πιστοί, όπως άλλοτε, ή είναι µια παρωχηµένη υπόθεσις. Ένας άλλος Συµεών, ο Μεταφραστής, λίγες δεκαετίες ενωρίτερα είχε διασκευάσει επί το λογιώτερο και ευσεβέστερο τους βίους αγίων και τους είχε εκδώσει στην µνηµειώδη συλλογή του, το “Μηνολόγιο”. Παρατηρώνταν υψηλός βαθµός σεβασµού προς τους αγίους αυτήν την εποχή· αλλά οι άγιοι ήσαν όλοι παλαιοί. Η γενική εντύπωσις ήταν τότε ότι η αγιότης είναι προνόµιο των παλαιών εποχών και δεν µπορεί να αναδειχθούν τώρα νέοι άγιοι. Και αυτήν την γνώµη εκπροσωπούσε ο Στέφανος Νικοµηδείας. … Το κήρυγµα του Συµεών είναι ότι η τελειότης µπορεί να αποκτηθεί σε κάθε εποχή και ότι η αγιότης είναι προνόµιο όλων των εποχών και όλων των ανθρώπων· διότι το Πνεύµα ενεργεί και σήµερα. … Είναι αξιοσηµείωτη η επιµονή του Συµεών στην προσπάθεια ανανεώσεως της λειτουργικής ζωής …” (Περιοδικό ΣΥΝΑΞΗ, “Άγιος Συµεών ο Θεολόγος του φωτός”, Π. Κ. Χρήστου, σελ. 9 και 12). Η σύγκρουση κράτησε περίπου 6 χρόνια και τελείωσε στις 3 Ιανουαρίου 1009 µε την εξορία του αγίου Συµεών. Τον εγκατέλειψαν µόνο χειµωνιάτικα χωρίς να του δώσουν ούτε τα αναγκαία για την διατροφή του. Ο σύγκελος έπεισε τον Πατριάρχη να δώσει εντολή να γίνουν έρευνες στο µοναστήρι µε την ελπίδα ότι θα εύρισκε µεγάλα χρηµατικά ποσά. Οι άνθρωποι του µπήκαν στο

µοναστήρι του αγίου Μάµαντος, σπάζοντας τα πάντα και αρπάζοντας τα βιβλία και τα ρούχα του αγίου, χωρίς να βρουν κανένα θησαυρό. Τελικά ο άγιος Συµεών ανακλήθηκε από την εξορία και βρήκε στην Κωνσταντινούπολη το πλήθος των θαυµαστών του. Ο Πατριάρχης τον δέχθηκε µε τιµή. Με την πατριαρχική διαιτησία τελείωσε γύρω στα 1010-1011 η σύγκρουση µε τον σύγκελλο Στέφανο. Το µίσος κατά της διδασκαλίας του Συµεών ήταν µεγάλο. Η αντίθετη παράταξη είχε τις απόψεις της, που τις θεωρούσε παραδοσιακές και ρεαλιστικές. Η θέση τους ήταν ότι η εποχή τους ήταν εντελώς διαφορετική από την εποχή των Αποστόλων και πως ήταν αδύνατο να µιµηθούνε τότε την αγιότητα τους· αυτός που διδάσκει κάτι τέτοιο ή αλαζόνας είναι ή τρελός. Για τον άγιο Συµεών όµως αυτές οι ιδέες ήταν µια σοβαρή παραµόρφωση του Ευαγγελίου και αγωνιζόταν να αποκαταστήσει την αυθεντική ευαγγελική ζωή που είχε ατονήσει. Πρώτα πρέπει κανείς να δει τον Θεό και µετά να µιλάει γι’ Αυτόν. Εγκαταστάθηκε οριστικά πια στον τόπο της εξορίας του, εκούσια αυτή τη φορά και ολοκλήρωσε την επισκευή του µοναστηριού της αγίας Μαρίνας. Η φήµη του ως χαρισµατούχου, ως ανθρώπου προικισµένου µε προφητικά χαρίσµατα που έκανε θαύµατα, εξαπλώνεται όλο και πιο πολύ και τραβά κοντά του πλήθος ανθρώπων. Παρά την προχωρηµένη ηλικία του, πήγε να ξαναδεί την πατρίδα του και το πατρικό του σπίτι. Τελικά αρρωσταίνει. “Η δε νόσος ρύσις ην της γαστρός την ουσίαν κενούσα και τον σύνδεσµον των συνδραµόντων στοιχείων εις έκαστον απολύουσα. Έκειτο ουν ο µακάριος εφ’ ικανάς τας ηµέρας τη νόσω κρατηθείς και την δύναµιν υπετέµνετο, τας σάρκας ετήκετο και του δεσµού παρελύετο”. Έµεινε εντελώς παράλυτος και τον γυρνούσαν στο κρεβάτι µε κάποια “µηχανή”. “Μόλις µετά µηχανής τινος ένθεν και εκείθεν σαλεύοντες επάνω της κλίνης εστρέφοµεν υπό της αρρωστίας κατεργασθέντα …”. Τον είδαν όµως µια µέρα τέσσερεις και πλέον πήχεις πάνω από το έδαφος του κελλιού του να υπερίπταται και να προσεύχεται µέσα σε “ανεκλάλητο” φως. Μετά από δεκατρία χρόνια ζωής στην εξορία ο άγιος Συµεών ο νέος Θεολόγος κοιµήθηκε στις 12 Μαρτίου του 1021 ή του 1036 (κατά τον Π.Κ.Χρήστου). Όπως µας διηγείται ο βιογράφος του είχε προβλέψει την ηµεροµηνία του θανάτου του και τη µεταφορά των λειψάνων του, που έγινε µετά 30 χρόνια.

Πώς και πυρ υπάρχεις βλύζον, πώς και ύδωρ είς δροσίζον, πώς και καίεις και γλυκαίνεις, πώς φθοράν εξαφανίζεις; Πώς θεούς ποιείς ανθρώπους, πώς το σκότος φως εργάζη, πώς ανάγεις εκ του άδου, πώς θνητούς εξαφθαρτίζεις; Πώς προς φως το σκότος έλκεις, πώς την νύκτα περιδράσση, πώς καρδίαν περιλάµπεις, πώς µε όλον µεταβάλλεις; Πώς ενούσαι τοις ανθρώποις, πώς υιούς Θεού εργάζη, πώς εκκαίεις σου τω πόθω, πώς τιτρώσκεις άνευ ξίφους;

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΤΟΥ ΟΣΙΟΥ ΚΑΙ ΜΕΓΑΛΟΥ ΠΑΤΡΟΣ ΗΜΩΝ ΣΥΜΕΩΝ ΤΟΥ ΝΕΟΥ ΘΕΟΛΟΓΟΥ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΟΥ ΚΑΙ ΗΓΟΥΜΕΝΟΥ ΜΟΝΗΣ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΜΑΜΑΝΤΟΣ ΤΗΣ ΞΗΡΟΚΕΡΚΟΥ ΕΡΓΑ ΤΟΜΟΣ ΠΡΩΤΟΣ (Α’) ΚΑΤΗΧΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΕΥΧΑΡΙΣΤΙΑΙ Λογος Α΄. (21) Περι αγαπης. Και ποιαι εισι των πνευµατικων ανδρων αι οδοι και αι πραξεις. Και µακαρισµος προς τους εχοντας την αγαπην εγκαρδιον. Αδελφοι και πατερες, θελω προς υµας λαλειν τα συντεινοντα προς ωφελειαν ψυχης και αιδουµαι, µαρτυς µου ο Χριστος η αληθεια, την αγαπην υµων, γινωσκων µου το αναξιον. ∆ια τουτο γαρ αει σιωπαν εβουλοµην, ως οιδεν ο Κυριος, και µηδε ανανευειν το συνολον και προσωπον ανθρωπου οραν, κατακρινουσαν εχων µου την συνειδησιν, οτι κατεταγην ολως

εγω προηγεισθαι παντων υµων αναξιως, ως την οδον επισταµενος, ο µηδε τα εν ποσιν ειδως, µηδε αψαµενος ακµην της φερουσης οδου προς τον Θεον. Τοινυν και λυπη µε δια τουτο ου µικρα και η τυχουσα κατεχει, οτι οδηγειν υµας τους τιµιωτατους ο ταπεινος προκριθεις, ους εχειν αυτος οδηγους µαλλον ωφειλον, ως παντων εσχατος υπαρχων και χρονω και ηλικια, τον εµπρακτον ουκ εχω και εµµαρτυρον λογον απο του βιου εις το παρακαλειν υµας και υποµιµνησκειν τα περι των νοµων και του (22) θεληµατος του Θεου, επειδη και περι ων λαλειν βουλοµαι, οιδα µηδεν εξ αυτων διαπραξαµενος ποτε. Οιδα δε ακριβως οτι ο Κυριος και Θεος ηµων ουχι τον λεγοντα µακαριζει µονον, αλλα τον προ του ειπειν και πραξαντα· “Μακαριος γαρ, φησιν, ο ποιησας και διδαξας· ουτος µεγας κληθησεται εν τη βασιλεια των ουρανων·” Του γαρ τοιουτου διδασκαλου και οι µαθηται ακουοντες, µιµεισθαι αυτον γινονται προθυµοι και ου τοσουτον εκ των εκεινου λογων δεχονται την ωφελειαν, οσον απο των καλων αυτου πραξεων διεγειρονται και τα αυτα ποιειν αναγκαζονται, οπερ αυτος εγω εν εµαυτω ουκ επισταµαι· ουδεν γαρ αγαθον εµαυτω συνοιδα. Αλλα δεοµαι και πααρακαλω παντας υµας, αγαπητοι αδελφοι µου, µη εις τον διακεχυµενον µου βιον οραν, αλλ’ εις τα του Κυριου προσταγµατα και εις τας των πατερων ηµων των αγιων διδασκαλιας. Ουδεν γαρ οι φωστηρες εγραψαν εκεινοι, οπερ προτερον ουκ εποιησαν και ποιησαντες ου κατωρθωσαν. Τοιγαρουν και γενεσθω κοινη µια ηµιν η οδος, αι εντολαι του Χριστου, προς ουρανον ηµας και Θεον επαναγουσαι. Ει γαρ και διαφορους ο λογος οδους υπογραφει, αλλ’ ου παντως κατα την φυσιν εκεινου, κατα δε την εκαστου δυναµιν τε και προθεσιν εις πολλας σχιζεσθαι λεγεται. Εκ πολλων γαρ αρχοµενοι και διαφορων εργων και πραξεων, ωσπερ εκ τοπων τινων και πολλων απαιροντες εκαστος πολεων, εις εν καταντησαι σπουδαζοµεν καταγωγιον, την βασιλειαν των ουρανων. Πραξεις δε και οδους των κατα Θεον ανδρων τας πνευµατικας χρη νοειν αρετας, εν αις οι βαδιζειν αρξαµενοι προς ενα τρεχειν σκοπον οφειλουσιν, οπως εκ διαφορων χωριων και τοπων (23) εις µιαν συνελθωσι πολιν, ως ειρηται, την βασιλειαν των ουρανων και συµβασιλευειν Χριστω αµα καταξιωθησωνται, υφ’ ενι βασιλει

τω Θεω και Πατρι γενοµενοι. Πολιν ουν ενταυθα µιαν µοι νοησεις και ου πολλας, την αγιαν και αχωριστον τριαδα των αρετων, µαλλον δε την πρωτην των λοιπων, ην και λεγουσιν εσχατην, ως τελος των καλων ουσαν και µειζω πασων τυγχανουσαν, την αγαπην φηµι, εξ ης και εν η πιστις πασα τεθεµελιωται και ελπις ωκοδοµηται, και διχα ταυτης συνεστη των οντων ουδεν, ουτε µην καθολου συστησεται. Πολλα δε ταυτης ονοµατα, πολλαι αι πραξεις αυτης, πλειονα τα γνωρισµατα, τα ιδιωµατα θεια και πλειστα, η φυσις δε µια και επισης παντη πασιν απορρητος, τοις τε αγγελοις και τοις ανθρωποις και παση κτισει ετερα, τη ισως αγνοουµενη ηµιν. Ακαταληπτος τον λογον, τη δοξη απροσιτος, ανεξιχνιαστος τοις βουλευµασιν, αιωνιος οτι και αχρονος, αθεωρητος οτι νοειται µεν, ου καταλαµβανεται δε. Πολλα τα καλλη ταυτης της αχειροποιητου και και αγιας Σιων, α ο βλεπειν αρξαµενος ουκετι αισθηταις επευφραινεται θεωριαις, ουκετι του κοσµου τουτου τη δοξη προσκειται. ∆οτε ουν µοι εκ προοιµιων προσοµιλησαι αυτη µικρον και προσφθεγξασθαι και τον ποθον ως εχω ταυτη αφοσιωσασθαι. Επειδη, αγαπητοι µου πατερες και αδελφοι, εµνησθην του καλλους της αµωµητου αγαπης, και αιφνης το φως αυτης ευρεθη εν τη καρδια µου και τη γλυκυτητι αυτης συνηρπαγην και τας εξωθεν αισθησεις απωλεσα, εκνους ολως τω βιω γενοµενος, και των εν χερσιν επιλελησµαι. Μακραν δε, ουκ οιδ’ οπως ειπειν, παλιν απεστη απ’ εµου και την ιδιαν µε αφηκε θρηνειν ασθενειαν. Ω αγαπη (24) παµποθητε, µακαριος ο σε ασπασαµενος, οτι ουκετι καλλος γηγενους εµπαθως επιθυµησει ασπασασθαι. Μακαριος ο σοι περιπλακεις εξ ερωτος θειου· απαντα γαρ τον κοσµον αρνησεται και παντι πλησιαζων ανθρωπω ουδαµως µολυνθησεται. Μακαριος ο τα σα καλλη καταφιλησας και κατατρυφησας αυτων εξ απειρου ποθου, οτι ψυχικως αγιασθησεται εκ του αχραντως αποσταζοντος υδατος και αιµατος απο σου. Μακαριος ο ποθεινως σε κατασπασαµενος, οτι αλλοιωθησεται την καλην αλλοιωσιν πνευµατικως και ψυχικως ευφρανθησεται, οτι συ υπαρχεις η χαρα η ανεκλαλητος. Μακαριος ο σε κτησαµενος, οτι τους θησαυρους του κοσµου εις ουδεν λογισθησεται, και γαρ ει ο πλουτος αληθως ο ακενωτος.

Μακαριος δε και τρισµακαριος και ον συ προσελαβου· εσται γαρ εν αδοξια τη ορωµενη παντων ενδοξων ενδοξοτερος και τιµιων παντων τιµιωτερος και σεµνοτερος. Επαινετος ο καταδιωκων σε, επαινετωτερος ο ευρων σε, µακαριωτερος ο αγαπηθεις υπο σου, ο εισδεχθεις παρα σου, ο διδαχθεις απο σου, ο κατοικησας εν σοι, ο τραφεις δια σου τροφην Χριστον τον αθανατον, Χριστον τον Θεον ηµων. Ω αγαπη θεια, που Χριστον περιεχεις; Που αυτον κατακρυπτεις; Τι τον του κοσµου Σωτηρα λαβουσα, µακραν γεγονας αφ’ηµων; Ανοιξον και ηµιν τοις αναξιοις µικραν σου θυραν, ινα και ηµεις ιδωµεν τον δι’ ηµας παθοντα Χριστον και πιστευσωµεν τω ελεει αυτου ως ουκετι αποθανουµεν αφ’ ου αυτον θεασοµεθα. Ανοιξον ηµιν η θυρα αυτω γενοµενη εις την δια σαρκος αυτου επιφανειαν, η βιασαµενη τα αφθονα και αβιαστα σπλαχνα του ηµετερου ∆εσποτου εις το βαστασαι τας αµαρτιας και τας νοσους απαντων, (25) και µη απορριψης ηµας λεγουσα· “Ουκ οιδα υµας “. Γενου µεθ’ ηµων, ινα γνωρισης ηµας· αγνωριστοι γαρ σοι τυγχανοµεν. Ενοικησον εν ηµιν, ινα δια σε και ηµας τους ταπεινους ο ∆εσποτης ελθων επισκεψηται προϋπαντωµενος παρα σου - ηµεις γαρ εις απαν αναξιοι -, ως αν προσµεινη µικρον οµιλων σοι και δεξηται και ηµας τους αµαρτωλους προσπεσειν τοις αχραντοις αυτου ποσι, και συλλαλησης περι ηµων αγαθα και πρεσβευσης αφεθηναι το χρεος ηµιν των κακων, οπως αυτω τω ∆εσποτη δουλευειν δια σου παλιν εξιωθωµεν και υπ’ αυτου προνοωµεθα και τρεφωµεθα· το γαρ χρεωστειν µεν µηδεν, λιµω δε πτωχειας απολλυσθαι, παρα µικρον της ισης εστι τιµωριας και κολασεως προξενον. Συγχωρηθειηµεν παρα σου, αγια αγαπη, και δια σου των αγαθων του ηµετερου ∆εσποτου εν απολαυσει γενοιµεθα, ων ουδεις, ει µη δια σου, γευσεται της γλυκυτητος. Ο γαρ σε ως δει µη φιλησας και παρα σου µη αγαπηθεις ωσπερ χρη, τρεχει µεν ισως, ου κατελαβε δε οµως· πας δε ο τρεχων προ του τον δροµον τελεσαι αµφιβολος. Ο δε καταλαβων σε η καταληφθεις υπο σου, παντως βεβαιος, επειδη τελος νοµου συ ει, η εµε περικυκλουσα, η εµε φλεγουσα και εκ πονου καρδιας εις ποθον απειρον µε Θεου και των εµων αδελφων και πατερων

αναπτουσα. Συ γαρ των προφητων η διδασκαλος, των αποστολων η συνδροµος, των µαρτυρων η δυναµις, των πατερων και διδασκαλων η εµπνευσις, η παντων των αγιων τελειωσις και η εµη νυν προς την παρουσαν διακονιαν προχειρισις. (26) Αλλα συγγνωτε µοι, αδελφοι, της κατηχησεως του λογου παρακινηθεντι µικρον, του ποθου της αγαπης τουτο ποιησαντος. Εµνησθην γαρ αυτης και “εφρανθη µου η καρδια” κατα τον θειον ∆αυιδ και εις υµνον ετραπην των θαυµασιων αυτης. Τοιγαρουν αξιω και την υµετεραν αγαπην οπισω καταδιωξαι αυτης, οση δυναµις, και καταλαβειν αυτην µετα πιστεως τρεχοντας, και των ελπιδων υµων ουδαµως διαµαρτητε. Πασα γαρ σπουδη και πασα ασκησις µετα καµατων πολλων η µη καταντωσα εις την αγαπην εν συντετριµµενω τω πνευµατι, µαταια εστι και εις ουδεν καταληγουσα χρησιµον. Ουδε γαρ εν αλλη τινι αρετη η και πληρωσει κυριακης εντολης δυναται τις γνωριζεσθαι Χριστου µαθητης· “Εν τουτω γαρ, φησι, γνωσονται παντες οτι εµοι µαθηται εστε, εαν αγαπατε αλληλους “. Ταυτης ενεκα ο Λογος σαρξ εγενετο και εσκηνωσεν εν ηµιν, δι’ ην ενανθρωπησας, παντα υπεµεινεν εκουσιως τα ζωοποια παθη, ινα το οικειον πλασµα, τον ανθρωπον, των δεσµων ελευθερωση του αδου και αναλαβων εις ουρανους αναγαγη. Ταυτης ενεκα τον ακαταπαυστον εκεινον εδραµον οι αποστολοι δροµον και την απασαν οικουµενην τω αγκιστρω και τη σαγηνη του λογου σαγηνευσαντες, απο του βυθου της ειδωλοµανιας ανεσπασαν και προς τον λιµενα της βασιλειας των ουρανων ανεσωσαντο. Ταυτης ενεκα οι µαρτυρες τα αιµατα εαυτων εκενωσαν, ινα µη Χριστον απολεσωσι. ∆ια ταυτην οι θεοφοροι πατερες ηµων και της οικουµενης διδασκαλοι τας εαυτων ψυχας υπερ τοης καθολικης και αποστολικης Εκκλησιας προθυµως εθηκαν· και ηµεις οι ευτελεις υπεισηλθοµεν την προστασιαν υµων των τιµιωτατων πατερων και αδελφων ηµων, (27) ως αν παντα, κατα τον ενον εκεινους εκµιµουµενοι, δι’ υµας παθωµεν τε και υποµεινωµεν και προς οικοδοµην υµων και ωφελειαν εκτελεσωµεν, ινα παραστησωµεν υµας θυµατα τελεια, ολοκαυτωµατα λογικα, τη τραπεζη Θεου. Υµεις γαρ εστε τα τεκνα του Θεου, α µοι δεδωκεν ο Θεος ως παιδια, τα εµα

σπλαχνα, οι εµοι οφθαλµοι. Υµεις εστε το εµον, αποστολικως ειπειν, καυχηµα και η σφραγις της εµης διδασκαλιας. Σπουδασωµεν ουν, αγαπητοι µου εν Χριστω αδελφοι, ωσπερ δια παντων, ουτω και δια της εις αλληλους αγαπης θεραπευειν τον Θεον και ον ηρετισασθε εις τυπον εχειν πατρος πνευµατικου, ει και της αξιας πολυ απολειποµαι, ως αν χαιρη µεν Θεος επι τη οµονοια και τελειωσει υµων, χαιρω δε καγω ο ταπεινος, επεκτεινοµενην ορων αει την προκοπην του κατα Θεον υµων βιου επι το κρειττον εν πιστει, εν αγνεια, εν φοβω Θεου, εν ευλαβεια, εν κατανυξει και δακρυσι, δι’ ων ο εσω καθαιρεται ανθρωπος και πληρουται φωτος θειου και ολος Πνευµατος Αγιου γινεται εν συντρετριµµενω ψυχης και καταβεβληµενω φρονηµατι, και η χαρα η εµη γινεται εις ευλογιαν υµων και προσθηκην ανωλεθρου και µακαριας ζωης εν Χριστω Ιησου τω Κυριω ηµων, ω η δοξα εις τους αιωνας. Αµην. Λογος΄.Β΄. (28) Περι του φευγειν τους λοιµους και φθοροποιους των ανθρωπων και τους λογους αυτων αποπεµπεσθαι και προς την εργασιαν της αρετης αναστηναι. Ετι δε και περι του δειν σκοπειν ει τα των µακαρισµων του Χριστου εν εαυτοις εχοµεν. Και περι δακρυων και κατανυξεως. Αδελφοι και πατερες, πας οστις ευρειν βουλεται τον Θεον, απαρνησασθω εαυτον και της ιδιας µη φεισασθω ψυχης, αλλ’ εχθραν θητω αναµεσον αυτου και αναµεσον παντων των κατα σαρκα περιπατουντων. Μη επιστραφητω τινος τουτων τοις δηθεν παρακλητικοις λογοις και µη καθιση µετ’ αυτων εν καθεδρα, µηδε οµιλειτω οµιλιας κακας, δι’ ων η ψυχη φαρµακευεται και αναγκαζεται τοις προτεροις ενδιατριβειν πονηροις λογισµοις τε και ενθυµηµασιν. Ανθρωπε, φοβηθητι το µετα αγκιστρου δελεαρ και ακουσον µου και µακραν γενου εξ αυτων. Μη παλιν καταγαγης σεαυτου την ψυχην εν τω αδη. Στησον τον λογισµον σου και µη πλανασθαι αυτον συγχωρης εις το ακουειν τα µαταια. Μη επιστραφης εις τα οπισω, µη οκνηση η βαρυνθης ραθυµια, µη δωσης υπνον σοις οφθαλµοις µηδε γλυκανης σον φαρυγγα ηδονη τινος βρωµατος, µεχρις αν ιδοις το δι’ ου και δι’ ο εκληθης και προς ο επειγη φθασαι κατα

σκοπον. Μη παραδεξη τον υποβαλλοντα σοι λογισµον· (29) “Τι δει σοι του πολλου, φησι, κοπου και της ακαιρου ταλαιπωριας; Χρονον ηδη πεπληρωκας και δυο και τρεις, και ουδεν εγνως οφελος”. Μη, αδελφε µου, µη εµπαγης τη παγιδι ταυτη, µηδε προδως την σεαυτου σωτηριαν, αλλα χρησαι µαλλον ευτονωτερα σπουδη και ανδρεια εις την εργασιαν των αρετων, µη απιστων τοις λογοις και διδασκαλιαις των κατα Θεον σου πατερων. Θες ουν εν τη ψυχη σου αποθανειν πρωτον η αποστηναι του ζωηφορου τουτου ζητηµατος· ει γαρ αδιστακτως τουτο πεποιηκας εξ αρχης, ουκ αν σε ο αγαθος υπερειδε Θεος, αλλ’ εδωκεν αν σοι του ποθουµενου σαφως την απολαυσιν. Τοιγαρουν ει θελεις επιτυχειν ων εφιεσαι και ποθεις, των αγαθων λεγω του Θεου, και εξ ανθρωπων γενεσθαι αγγελος επιγειος, αγαπησον, αδελφε, θλιψιν σωµατος, ασπασαι κακοπαθειαν, τους δε πειρασµους ουτω φιλησον ως µελλοντας σοι γενεσθαι προξενους παντος αγαθου. Τι ωραιοτερον, ειπε µοι, θλιβοµενης ψυχης µετα γνωσεως οτι υποµενουσα την παντων µελλει κληρονοµησαι χαραν; Τι ανδρειοτερον συντετριµµενης και τεταπεινωµενης καρδιας, η τας φαλαγγας των δαιµονων απονητι τρεπουσα εις τελος αποδιωκει; Τι ενδοξοτερον πτωχειας πνευµατικης της προξενου της βασιλειας των ουρανων, ης τι αν και εσται ανταξιον η νυν η εν τω αιωνι τω µελλοντι; Το δε και εαυτου µη µεριµναν ενεκεν τινος των γηΐνων, αλλ’ ολην εχειν την διανοιαν προς Χριστον, ποσων τουτο οιει ειναι προξενον αγαθων αιωνιων, οσης της αγγελικης καταστασεως; Το δε και παντων οµου των προσκαιρων καταφρονειν και αυτων ειπειν των του σωµατος (30) αναγκαιων χρειων, ως µη φιλονεικειν υπερ τουτων µετα τινος δια το την ειρηνην και την αγαπην εν αταραχω ψυχης καταστηµατι αµειωτον συντηρειν, ποιων των αµοιβων, τινων δε των στεφανων και των βραβειων ουκ εστιν επαξιον; Οντως υπερ φυσιν η εντολη και υπερ λογον αι αµοιβαι, Χριστος τα παντα αντι παντων τουτοις γενησεται. Χριστον δε ακουων µη τη του λογου απλοτητι και τη βραχυτητι της λεξεως προσεχε, αλλα την της Θεοτητος εννοει µοι δοξαν, την υπερ νουν και διανοιαν, το ταυτης κρατος το αφραστον, το αµετρητον ελεος, τον ακαταληπτον πλουτον, α δαψιλως τε και φιλοτιµως αυτοις διδωσι, και ταυτα τουτοις αντι παντων αρκει,

ως δεξαµενοις αυτον εκεινον εν εαυτοις, τον αιτιον και βραβευτην παντος αγαθου· ουδε γαρ επεθυµησε τινος ετερου ο αυτον ιδειν και θεασασθαι καταξιωθεις, ουδ’ ο της αγαπης εµπλεως γεγονως του Θεου αλλον τινα επι γης αγαπησαι πλεον ηνεσχετο. Τοιγαρουν σπουδασωµεν, αγαπητοι µου αδελφοι, τον Χριστον ευρειν και ιδειν αυτον, οποιος εστι το καλλος και την τερπνοτητα, επειδη και πολλους ορωµεν των ανθρωπων δι’ επιθυµιαν προσκαιρων τινων κοπους και πονους πολλους υποµενοντας και µακρας αποδηµιας ποιουµενους, ου µονον δε αλλα και γυναικος και τεκνων και πασης αλλης δοξης και τρυφης καταφρονουντας και µηδεν ετερον του ιδιου προτιµωµενους θεληµατος, ωστε µη αποτυχειν του ιδιου σκοπου. Και ει δια προσκαιρα και φθαρτα τον ολον αγωνα και αυτην τιθενται την ψυχην των ανθρωπων τινες, ηµεις υπερ του Βασιλεως των βασιλευοντων και Κυριου των κυριευοντων και κτιστου και εξουσιαστου των απαντων τας ψυχας ηµων (31) και τα σωµατα εις θανατον ου προδωσωµεν; Και που απελευσωµεθα η που φυγωµεν, αδελφοι, απο προσωπου αυτου; Εαν γαρ εις τον ουρανον αναβωµεν, εκει αυτον οντα ευρησοµεν· εαν εις τον αδην κατελθωµεν, κακει παρεστιν· εαν εις τα εσχατα της θαλασσης, ου φευξοµεθα την χειρα αυτου, αλλ’ η δεξια αυτου κατασχη τας ηµετερας ψυχας και τα σωµατα. Μη δυναµενοι ουν ανθιστασθαι αδελφοι, η φυγειν απο προσωπου Κυριου, δευτε και δωµεν εαυτους δουλους τω δι’ ηµας δουλου µορφην ενδυσαµενω Κυριω Θεω και αποθανοντι υπερ ηµων, δευτε και ταπεινωθωµεν υπο την κραταιαν χειρα αυτου, την βλυζουσαν πασι ζωην την αιωνιον και τοις ζητουσι µεταδιδουσαν αυτην πλουσιως δια του Πνευµατος. Ω αδελφοι µου αγαπητοι, ποσης οδυνης και λυπης η ψυχη µου πεπληρωται, οταν εγω µεν εξειπειν βουληθω της χειρος του Θεου τα θαυµασια και το αφραστον καλλος αυτης, ως αν ειδητε και µαθητε την µεγαλωσυνην αυτης και λαβειν αυτον εν εαυτοις εκζητησητε, ουχ ορω δε τινας εξ υµων µετα ποθου και θερµης τοις λεγοµενοις προσεχοντας η εφιεµενους τοιαυτης δοξης επαπολαυσαι. ∆ια τουτο και µενω πανταπασιν αφωνος, ειπειν η εξηγησασθαι τινι την του Χριστου και Θεου ηµων δοξαν, ην

τοις εξ ολης ζητουσι ψυχης χαριζεται, µηδολως δυναµενος. Αλλ’ ω της εµης εκπληξεως και της µεγαλωσυνης των του Θεου δωρεων, οτι τα σοφα του κοσµου και τα ισχυρα και τα πλουσια λιπων, τα ασθενη τουτου και τα µωρα και πτωχα εξελεξατο δια πολλην και αφατον αγαθοτητα. Και τις ικανος υπερ µονου τουτου (32) αξιως ευχαριστησαι; Ανθρωποι µεν γαρ απαντες σχεδον τους ασθενεις και πτωχους ωσπερ αποβδελυσσονται και βασιλευς επιγειος τουτους οραν ουκ ανεχεται, οι αρχοντες αποστρεφονται, υπερορωσιν οι πλουσιοι και ως ουδεν οντας αυτους καθυπαντωντες παρερχονται, και το συναναστρεφεσθαι τουτοις ουδεις ηγειται µακαριον· ο δε Θεος, ο υπο µυριων και αναριθµητων δυναµεων λειτουργουµενος, ο παντα φερων τω ρηµατι της δυναµεως αυτου, ο εχων αστεκτον τοις πασι την µεγαλοπρεπειαν αυτου, ου παρητησατο γενεσθαι και πατηρ και φιλος και αδελφος των απερριµµενων τουτων, αλλα και σαρκωθηναι ηθελησεν, ινα οµοιος ηµιν κατα παντα χωρις αµαρτιας χρηµατιση και κοινωνους ηµας της δοξης αυτου και της βασιλειας ποιησηται. Βαβαι του πλουτου της πολλης αυτου αγαθοτητος! Βαβαι της αφατου συγκαταβασεως του ∆εσποτου ηµων και Θεου! Τι ου προστρεχοµεν, αδελφοι, τω ουτως ηµας αγαπησαντι ευσπλαχνω Θεω; Τι τας ψυχας ηµων εις θανατον ου προδιδοµεν υπερ του δι’ ηµας αποθανοντος Χριστου και Θεου; Τι δειλοι εσµεν και την εκ του σωµατος δειλαινοµεθα εξοδον; Μη γαρ αδης µελλει λαµβανειν η κατεχειν τας ψυχας των εις Χριστον ηλπικοτων; Μη γαρ θανατος εξουσιαζει των εσφραγισµενων ψυχων τη χαριτι του Παναγιου Πνευµατος και τω αιµατι του Χριστου; Μη αντιβλεψαι τολµα ο νοητος λυκος τη του αρχιποιµενος Χριστου σφραγιδι, η σφραγιζει τα ιδια προβατα; Ουµενουν, αδελφοι πιστοι και θεοφρονες. Οσοι τοινυν ασφραγιστοι, δραµετε· οσοι ασηµειωτοι, (33) σπευσατε τω σηµειω σηµειωθηναι του Πνευµατος. Τις δε εστιν ο ασφραγιστος; Ο δειλαινοµενος θανατον. Τις ο ασηµειωτος; Ο µη ακριβως το ειδος της σφραγιδος γινωσκων· ο γαρ το θειον καταµαθων εκτυπωµα, θαρρησας τη πιστει ελπιδα ακαταισχυντον κεκτηται. Ζητησωµεν τοιγαρουν τον Χριστον, ον δια του θειου βαπτισµατος ενδυθεντες, δια των πονηρων

εξεδυθηµεν πραξεων, επειδη αναισθητως αγιασθεντες ετι νηπιοι οντες και ταις φρεσι και τη ηλικια, εαυτους εµολυναµεν εν νεοτητι, ινα µη λεγω οτι καθ’ εκαστην τη των εντολων παραβασει µολυνοµεν τας ψυχας ηµων και τα σωµατα. ∆ια τουτο ουν παλιν εαυτους δια της σωτηριου µετανοιας ανακαλεσωµεθα, παντα ποιουντες και πραττοντες οσα Χριστω υπαρχει ευαρεστα, ινα και παρ’ αυτου σφραγισθεντες του λοιπου αφοβοι βιωσωµεθα· ου µονον δε αλλα και εκ χειρος αυτου λαβωµεν ελεος και αξιοι γενεσθαι αξιωθωµεν της γνωσεως των µυστηριων Χριστου, γνωσεως δε λεγω ου της εν λογω µονω και ακοη παραδιδοµενης, αλλα της εργω και πραξει θεωρουµενης. Πως ουν εργω και πραξει η γνωσις εν ηµιν θεωρειται των µυστηριων Χριστου; Προσεχε. Ο Χριστος ηµων και Θεος ουτω διαρρηδην βοα καθ’ εκαστην δια του ευαγγελιου αυτου· ”Μακαριοι οι πτωχοι τω πνευµατι, οτι αυτων εστιν η βασιλεια των ουρανων”. Τουτο τοινυν ηµεις ακουοντες σκοπειν οφειλοµεν και εαυτους ακριβως εξεταζειν, ει τοιουτοι αληθως πτωχοι εσµεν, ωστε και ηµετεραν ειναι την βασιλειαν των ουρανων τοσουτον, ως βεβαιαν εν αισθησει ψυχης την κτησιν εχειν αυτης, και επι τοσουτον κατεχειν αυτης τον πλουτον, ως εντος αυτης αδιστακτως υπαρχειν αισθανεσθαι και τοις (34) εκεισε καλοις εντρυφωντας ευφραινεσθαι. Εντος γαρ ηµων ειναι ταυτην ο αυτος απεφηνατο Κυριος· σηµεια δε και αποδειξεις του ταυτης εντος ειναι τινα, το µηδεν επιθυµειν τον τοιουτον των ορωµενων και φθειροµενων, λεγω δη των πραγµατων και των τερπνων του κοσµου τουτου, µη πλουτου, µη δοξης, µη τρυφης, µη αλλης βιωτικης η σωµατικης απολαυσεως, αλλ’ ουτως απεχεσθαι εκ τουτων απαντων και ουτω προς ταυτα αηδως διακεισθαι κατα ψυχην και προαιρεσιν, οσον οι εν εξουσια και βασιλικη τιµη διαπρεποντες προς τους επι σκηνης πορνικης διατριβοντας διακεινται και οσον οι καθαρα περιβεβληµενοι ιµατια και µυροις ευωδεσι επιχριοµενοι την δυσωδιαν και τον βορβορον αποστρεφονται. Ο γαρ προς εν τι τουτων των ορωµενων επιστρεφοµενος, την βασιλειαν εκεινην των ουρανων ουτε ειδεν ουτε ωσφρανθη ουτε εγευσατο αυτης της θυµηδιας τε και γλυκυτητος.

Και παλιν· “ Μακαριοι οι πενθουντες, οτι αυτοι παρακληθησονται”. Ιδωµεν ουν αυθις και εαυτους εξετασωµεν, ει αρα εχοµεν το πενθος εν εαυτοις και ποιαν λεγει παρακλησιν την επακολουθουσαν τω πενθει. Πρωτον µεν γαρ ειρηκε τους τω πνευµατι πτωχους ειναι µακαριους, ως αυτων ουσης της βασιλειας των ουρανων. Οι δε πτωχοι τω πνευµατι ουδεµιαν, ως ειρηται, προς τα παροντα προσπαθειαν εχουσιν, ουτε τον λογισµον προς αυτα εµπαθως συνδυαζονται, καν ψιλως ηδυνοµενον. Πως ουν πενθησει και διατι ο τον κοσµον απαντα βδελυξαµενος και επι πλειον τη διαθεσει του λογισµου µακρυνθεις εξ αυτου η οσον προσεγγιζει τω σωµατι; Ο µη προς τι των ορωµενων εχων την επιθυµιαν υπερ τινος αρα (35) λυπηθησεται η χαρησεται και πως πενθησει την βασιλειαν των ουρανων και ταυτη καθ’ εκαστην ενεφραινοµενος, - οτι τους πενθουντας ειπε την παρακλησιν δεχεσθαι; Αλλα προσεχετε, παρακαλω, τοις λεγοµενοις και γνωσεσθε την γνωσιν και τον λογον του λεγοµενου. Ο πιστος ανθρωπος, ο ταις εντολαις του Θεου αει µετα ακριβειας προσεχων, οταν παντα τα των θειων εντολων ποιηση και προς το υψος τουτων ηγουν προς την αµωµον πολιτειαν και καθαροτητα την εαυτου διανοιαν εµβατευση, τοτε ανερευνων τα εαυτου µετρα, ασθενη εαυτον ευρησει και προς το υψος εκεινο των εντολων µη ισχυοντα αφικεσθαι, αλλα και πτωχον λιαν ητοι αναξιον εις υποδοχην του Θεου και ευχαριστιαν και δοξαν, ως µηπω µηδεν κεκτηµενον ιδιον αγαθον· ο δε ταυτα δι’ εαυτον εν αισθησει ψυχης λογιζοµενος πενθησει παντως πενθος το οντως µακαριωτατον, ο και την παρακλησιν δεχεται και πραειαν την ψυχην απεργαζεται. Αρραβων γαρ εστι της βασιλειας των ουρανων η εκ του πενθους εγγινοµενη παρακλησις. Πιστις µεν γαρ εστιν ελπιζοµενων υποστασις κατα τον αποστολον, παρακλησις δε η εκ της ελλαµψεως του Πνευµατος γινοµενη εν ταις πενθουσαις ψυχαις επιδηµια Θεου, ταπεινοφροσυνην ταυταις βραβευουσα, ητις και σπορος και ταλαντον ονοµαζεται· αυξανοµενη γαρ και πολυπλασιαζοµενη εν ταις των αγωνιζοµενων ψυχαις εν τριακοντα και εν εξηκοντα και εν εκατον, καρποφορει τω Θεω καρπον αγιον των χαρισµατων του Πνευµατος. Οπου γαρ

ταπεινωσις αψευδης, εκει και ταπεινοφροσυνης βυθος· και οπου (36) ταπεινοφροσυνη, εκει και ελλαµψεις του Πνευµατος. Οπου δε αι ελλαµψεις του Πνευµατος, εκει φωτοχυσια Θεου και Θεος εν σοφια και γνωσει των µυστηριων αυτου. Ενθα δε ταυτα, εκει βασιλεια ουρανων και βασιλειας επιγνωσις και οι αποκεκρυµµενοι θησαυροι της γνωσεως του Θεου, εν οις και η φανερωσις εστι της πτωχειας της πνευµατικης. Οπου δε πτωχειας πνευµατικης αισθησις, εκει και το χαρµοσυνον πενθος, εκει και τα αενναως ρεοντα δακρυα, τα την φιλουσαν ταυτα ψυχην εκκαθαιροντα και τελειως αυτην απεργαζοµενα φωτεινοτατην. ∆ια τουτων ουν ανανευουσα η ψυχη και τον εαυτης ∆εσποτην επιγινωσκουσα, τας λοιπας αρετας αρχεται σπουδαιως καρποφορειν εαυτη και Χριστω. Και εικοτως. Καταρδευοµενη γαρ αει και πιαινοµενη τοις δακρυσι και το θυµικον εαυτης ολως αποσβεννυουσα, πραεια µεν και ακινητος ολη προς οργην γινεται, επιθυµει δε και ορεγεται πεινωσα οµου και διψωσα τα του Θεου µαθειν δικαιωµατα. Εν τουτοις δε και ελεηµων και συµπαθης γινεται, ως εκ παντων τουτων καθαραν αποτελεισθαι την καρδιαν αυτης και ταυτην εν οπτασια Θεου γινεσθαι και οραν καθαρως την δοξαν αυτου ως η υποσχεσις. Οι γουν τοιαυτας κτησαµενοι τας εαυτων ψυχας ειρηνοποιοι εισιν εν αληθεια και υιοι Υψιστου κατονοµαζονται, οι καθαρως και τον ιδιον Πατερα και ∆εσποτην επιγινωσκουσι και εξ ολης ψυχης αγαπωσιν αυτον, παντα δηλαδη πονον και πασαν θλιψιν δι’ αυτον υποµενοντες, υβριζοµενοι, λοιδορουµενοι, στενοχωρουµενοι ενεκεν της δικαιας αυτου εντολης ην και τηρειν (37) ηµιν ενετειλατο, ονειδιζοµενοι τε και διωκοµενοι και παν πονηρον ρηµα ψευδως λεγοµενον κατ’ αυτων ενεκεν του ονοµατος αυτου µετα χαρας υποµενοντες, αγαλλοµενοι οτι ολως ηξιωθησαν υπερ της αγαπης αυτου εξ ανθρωπων ατιµασθηναι. Καταµαθετε, αδελφοι, της σφραγιδος Χριστου το αληθες εκτυπωµα. Επιγνωτε, οι πιστοι, του χαρακτηρος τα ιδιωµατα. Μια σφραγις αληθως η ελλαµψις υπαρχει του Πνευµατος, ει και πολλαι των ενεργειων αυτης αι ιδεαι και πολλα των αρετων αυτης τα γνωρισµατα, ων πρωτον και αναγκαιοτερον εστιν η

ταπεινωσις, ως αρχη και θεµελιος –“Επι τινα γαρ, φησιν, επιβλεψω, αλλ’ η επι τον πραον και ησυχιον και τρεµοντα µου τους λογους”-, δευτερον το πενθος και η των δακρυων πηγη, περι ων θελω λεγειν πολλα και απορω λογων, δι’ ων εκφρασαι τα περι τουτων προηρηµαι· θαυµα γαρ ανεκλαλητον, οτι δια των οφθαλµων αισθητων ρεοντα την ψυχην νοερως του βορβορου των αµαρτηµατων εκπλυνουσι και εις γην πιπτοντα τους δαιµονας φλεγουσι και καταρασσουσι και την ψυχην ελευθεραν εργαζονται των αορατων της αµαρτιας δεσµων. Ω δακρυα, τα εκ θειας ελλαµψεως βλυζοντα και αυτον τον ουρανον διανοιγοντα και προξενουντα µοι θειαν παρακλησιν. Παλιν γαρ και πολλακις υφ’ ηδονης και ποθου τα αυτα φθεγγοµαι. Οπου δακρυων πληθυς, αδελφοι, µετα γνωσεως αληθους εκει και θειου φωτος αυγασις. Οπου δε φωτος αυγη, παντων εκει των καλων χορηγια και η σφραγις του Πνευµατος του Αγιου εµπεφυτευµενη εν τη καρδια, εξ ου και παντες οι καρποι της ζωης· εντευθεν πραοτης καρποφορειται Χριστω, (38) ειρηνη, ελεηµοσυνη, συµπαθεια, χρηστοτης, αγαθωσυνη, πιστις, εγκρατεια, εντευθεν το αγαπαν τους εχθρους και υπερ αυτων ευχεσθαι, το χαιρειν εν τοις πειρασµοις, το εγκαυχασθαι εν ταις θλιψεσι, το τα αλλοτρια πταισµατα ως ιδια λογιζεσθαι τε και κλαιειν, το την ψυχην τιθεναι υπερ των αδελφων προθυµως εις θανατον. Τοιγαρουν ιδωµεν, αδελφοι, και ακριβως εαυτους εξετασωµεν και καταµαθωµεν τας ψυχας ηµων, ει εν ηµιν εστιν αυτη η σφραγις. Επιγνωσωµεθα ει εν ηµιν ο Χριστος εστιν, εκ των ειρηµενων σηµειων. Ακουσατε, παρακαλω, χριστιανοι αδελφοι, και ανανηψατε και σκοπησατε ει το φως ελαµψεν εν ταις καρδιαις υµων, ει φως εθεασασθε το µεγα της επιγνωσεως, ει επεσκεψατο ηµας ανατολη εξ υψους επιφαινουσα εν σκοτει και σκια θανατου καθηµενοις ηµιν, και δοξαν µετ’ ευχαριστιας τω δωρησαµενω ταυτην ηµιν αγαθω ∆εσποτη διηνεκως αναπεµπωµεν και αγωνισωµεθα το θειον πυρ δια της των εντολων εργασιας εν εαυτοις θρεψαι περισσοτερως, δι’ ου το θειον φως επι πλειον φαινειν και µεγαλυνεσθαι ειωθεν. Ει δε ουπω τον Χριστον η την εκεινου σφραγιδα ελαβοµεν και τα προειρηµενα σηµεια εν ηµιν αυτοις ου γνωριζοµεν, αλλα τουναντιον µαλλον εν ηµιν ο κοσµος ο δολιος ζη και ηµεις εν

ουτος καν ειρηνευειν απαντας προς αλληλους ποιη εχθρος εστι του Θεου. επειδη παντα τα του κοσµου εµποδια εισι της προς Θεον αγαπης και ευαρεστησεως. ποτε καθαρος αρα τη καρδια γενησεται η ποτε και πως τον Θεον τον δηµιουργησαντα αυτον οψεται. επειδη ουδε αυτους ους ειρηνευειν προς αλληλους ποιει. Πας γαρ ο δια της των εντολων παραβασεως ανθισταµενος και πολεµων τω Θεω. ελεηµων γενηται και συµπαθης και ουχι παντος θηριου αγριωτερος εσται και απηνεστερος. εχθροι καθεστηκασιν αυτου και οι δια των τοιουτων ειρηνευοντες. φευ της ταλαιπωριας και της αναισθησιας ηµων. µηδε τα εν κοσµω”. αγαπων την δοξαν και την παρα ανθρωπων τιµην. φευ της αγνοιας και της σκοτωσεως. Ειρηνοποιος δε πως εσται ο απαλλοτριωσας εαυτον του Θεου και µη (40) ακουων του λεγοντος· “Υπερ Χριστου πρεσβευοµεν. µηκετι εν εαυτοις κτησαµενοι τον Χριστον. αλλα και τον κοσµον ζωντα εν εαυτοις εχοντες ως εν αυτω ζωντες. ως του Θεου παρακαλουντος δι’ ηµων· καταλλαγητε τω Θεω”. φθονου ποτε η βασκανιας απαλλαγησεται. και φρονουντες τα γηϊνα. Ο δε ουτως εχων εχθρος εστιν αντικρυς του Θεου· εχθρα γαρ εστιν εις Θεον η του κοσµου προσπαθεια. Τις δε πλουτον αγαπων φιλαργυρια τε και φιλοκτηµοσυνη κρατουµενος. εσχατον παντων και ευτελεστερον εξει ποτε εαυτον και ταπεινος τω πνευµατι η την καρδιαν συντετριµµενος γενησεται η πενθησαι ποτε καν ολως δυνησεται. ως αρεσκει τω Θεω ποιει τουτο.αυτω δυστυχως ζωµεν µεγα τι ειναι τα προσκαιρα ηγουµενοι και καταπιπτοµεν εν ταις θλιψεσι και επι ταις ζηµιαις δακνοµεθα και τη τρυφη και τω πλουτω ενεφραινοµεθα. Εχθρος γαρ αυτος πρωτος ων εαυτου και του Θεου. καθως φησιν ο θειος αποστολος·”Μη αγαπατε τον κοσµον. φευ της ζηµιας. οτι ουδεις δυναται Θεω δουλευειν και κατα ανθρωπον ζην. Τις γαρ. (39) υφ’ ων κρατουµεθα και υφ’ ων εις τα γηϊνα κατασπωµεθα. Ο δε και προς τα της σαρκος παθη καµπτοµενος και τω βορβορω των ηδονων καλινδουµενος. Ου γαρ επισταται παντως ο εχθρωδως προς τινα διακειµενος τα τω . Οντως ελεεινοι και παναθλιοι και αυτης της αιωνιου ζωης και της των ουρανων βασιλειας αλλοτριοι εσµεν. Τις κενοδοξια κρατουµενος και οιησει κατεχοµενος.

και εξισταµενος βλεπει τουτο µακραν. παντως εκεινος παρεξει ηµιν. Αυτος µεν γαρ ο νους φως εστι και βλεπει τα παντα φως.µη ευκολως δυνασθαι. στραφεις δε µεσον παλιν ευρισκεται του φωτος. Φυσεως γαρ ισχυν λαµβανει παλαιωθεν παθος και κακου µελετη χρονισασα εις ψυχην. και το φως ζων εστι και ζωην τω ορωντι παρεχει. νοειν δε η λαλειν ταυτα ουκ ισχυει. Εκ γαρ φωτος σκοτος γινονται οι τοιουτοι και. εξ αγαθοτητος εις πονηριαν µεταπιπτοντες. και ορων συστελλεται και εστιν ως ην. (41) Βλεπει δε α µη γραφειν ισχυω. ιµατιον και σκεπην. ολως απορει και λογων και νοηµατων. Και ουτως τι ειπη η τι εν τω ορωµενω κατανοηση. κατα τον θειον αποστολον· “Εχοντες διατροφας και σκεπασµατα. ουδε ετερου τινος υπερλαλουντος του φθονουµενου ακουσαι ανεχεται. αρτον και υδωρ. εν τω κοσµω ως το µηδεν εχειν του κοσµου. ως µη δυνασθαι τουτο εξιαθηναι ποτε. ελπιζουσιν εις αυτον και πιστευουσιν. εθισµον τινα ποιει του . Χρειαν δε αναγκαιαν ταυτην οιδεν ο λογος. Τις ουν ακουων ταυτα δη τα µυστηρια ου θαυµασει και θαυµασας προσδραµη Χριστω. µη οτι γε προς θεραπειαν εκεινου και διαπραξαι τι η καν ολως ειπειν. µηδε θελειν τι πλεον της αναγκαιας χρειας του σωµατος. Και εικοτως. Κατανοει το φως εν τη ψυχη και εξισταται. Τις Θεου τερατουργιας µη ποθηση ιδειν και αγαπησει τον δωρεαν διδοντα τα δωρα ταυτα και ξενα χαρισµατα. επειδη και αυτο τουτο. Ει δε και πλεον τι τουτων χρηζοµεν. δια το εµπαθως και απεχθως διακεισθαι προς αυτον µελετην τε αενναον εχειν εναντιως των εκεινου θεληµατων πορευεσθαι. υπο των παθων και µαλιστα υπο του φθονου κρατηθεισα και φθονειν τινι µελετησασα. ο .εχθρω δοκουντα και αρεστα ετεροις συµβουλευειν ορθως και τα εκεινου διδασκειν αυτους ποιειν θεληµατα.ει και ποτε θελησει ουτος ετεροις λαλησαι τα προς θεραπειαν εκεινου τελουµενα . αδελφοι. το αποκεχωρισµενως διαγειν εξ αυτου. Οντως κρειττον ουδεν. νοσουσιν ανιατα. τουτοις αρκεσθησοµεθα”. Ο δε γε Θεω συγκραθεις δια πιστεως και επιγνους αυτον δια πραξεως. Ψυχη γαρ αφωτιστος. Βλεπει εαυτον καθολου τω φωτι ηνωµενον. και βλεπειν αυτον παντως δια θεωριας ηξιωται. ου µην αλλα και. αγνοιαν εµποιει των εκεινου καταθυµιων. Ορα γαρ ξενα τινα θεαµατα ο νους και ολος φωτιζεται και φωτοειδης γινεται.

δοξαν φηµι την κενην. την εριθειαν και παντα οσα τω Θεω αποτροπαια και εις κινδυνον φερει ψυχης. (43) ουτε βλεπειν δυναται δι’ αυτου ουτε βλεπεσθαι παρ’ ετερου. τον δολον. διωξωµεν. τα αστρα. εντευθεν ο θειος ζηλος αναπτεται εις την ψυχην. Ει δε και ουτω τα ορωµενα παρελευσεται. η βσιλειας ουρανων και αιωνιου δοξης η γεεννης παλιν και τιµωριας πυρος. εως ου δραξοµεθα τινος των εστωτων και µη ρεοντων. την εις αλληλους εριν. Εκ τουτου γαρ πασι τοις αγωνιζοµενοις εν αληθεια και η πραοτης κατορθουται. ειρηνης µεστον και ειρηνοποιον και ανδρειον εις τους πειρασµους. διπλουν εκειθεν εχουση τον βιον και τον αγωνα. εξ ου πηγαζεται η χαρα της ψυχης και η παρακλησις καθ’ ωραν τοις αγαπωσι τον Θεον. ην καλει ο λογος ταπεινωσιν. Τι τοινυν εκ των ορωµενων δυναται ηµας ωφελησαι εν καιρω αναγκης θανατου. τον γογγυσµον. καθαρον την καρδιαν. Εντευθεν και το µισειν ηµιν επιγινεται τα κακα. (42) φτωχειαν πνευµατικην. Τα γαρ παντα φθειρεται και ως οναρ παρερχεται και ουδεν µονιµον η βεβαιον εν τοις ορωµενοις. Ποθησωµεν δε εκ ψυχης α κελευει Θεος ηµιν κατασπαζεσθαι. ο ουρανος και η γη παντα παρερχονται. Αφ’ ου γαρ η ψυχη καταλιπη το ιδιον σωµα. αυτων δε οπισθεν καταλιµπανοµενων. µονος δε παντων µενει ο ανθρωπος. εντευθεν εστιν εκ του πενθειν καθ’ εκαστην. αλλ’ εκτοτε προς µονα τα αορατα εχει και φροντις ουδεµια εστιν αυτη περι των ωδε. Τι γαρ ηµιν και τω κοσµω και τοις εν κοσµω ανθρωποις. Ου µονον δε αλλα και το γενεσθαι τινα ελεηµονα. πενθος αενναον εν νυκτι και ηµερα. αλλα πληροι ταυτην ανδρειας και δυναµεως εις το µεχρι τελους εγκαρτερειν τοις δεινοις. τον φθονον. ος ουκ εα ηρεµησαι αυτην ολως η συνεκκλιναι προς τα κακα τοις κακοις. πεινωσι και διψωσι την δικαιοσυνην και ζητουσιν αει την του Θεου βασιλειαν.τα µειζω χαρισας και εµπιπλων παν ζωον ευδοκιας. Μονον καταλειψωµεν τα αλλα παντα της προσκαιρου ζωης. ∆ραµωµεν. Φυγωµεν ουν τον κοσµον και τα εν κοσµω. αγαπητοι αδελφοι. την υπερεχουσαν παντα νουν ανθρωπινον. Ο ηλιος. ηµων απερχοµενων εντευθεν προς την εκειθεν καταπαυσιν του αιωνος εκεινου. τι το κερδος ηµων απιοντων και το σωµα καταλιµπανοντων νεκρον. Εν γαρ .

ων προς Θεον συνεθεµεθα. Τοιγαρουν φυγωµεν. Αµην. και αυτους εν θερµη ψυχης ασπασωµεθα. επει και Ιωαννης ο Θεολογος ουτω φησιν· “Οιδαµεν δε οτι εχοµεν τον Θεον εν ταις καρδιαις ηµων. θανατος ου κυριευσει ηµων. Φυγωµεν την απατην του βιου και την νοµιζοµενην ευφροσυνην αυτου και µονω προσδραµωµεν τω ψυχοσωστη Χριστω. και κεναις ταις χερσιν υπεξελθητε τον βιον και ακουσητε. της απευκταιας εκεινης φωνης· “Αραντες ο δοκει κατεχειν ο πονηρος. Μη γαρ εις το µελλον εκδεξωµεθα τουτον ιδειν. και απογευοντα της ενηδονου γλυκυτητος των αγαθων εκεινων της βασιλειας αυτου. και ευροντες κρατησωµεν προσπεσοντες τους ποδας αυτου. και δια του Παναγιου αυτου Πνευµατος τρεφοντα και ζωογονουντα ηµων τας ψυχας. αυτον τον Χριστον. ω η δοξα εις τους αιωνας των αιωνων. σπουδασωµεν ετι περιοντες ιδειν αυτον και θεασασθαι. Οσοι ουν την πιστιν εις αυτον εκ των εργων εδειξατε αρραγη και βεβαιαν. (45) Περι του οτι χρη καλως υποτασσεσθαι και µη επιλανθανεσθαι των συνθηκων. .τουτων εις κληρονοµιαν αιωνιον. τα παρ’ ηµων ανωθεν ρηθεντα ακριβως και καλως διακριναντες. δια δακρυων και µετανοιας καθαρθηναι τας καρδιας ηµων. κατ’ αξιαν ων επραξεν ενταυθα. αλλα νυν αγωνισωµεθα θεασασθαι αυτον. αξιω. και τοτε κλαυσετε και (44) και πενθησετε και λυπην εξετε εις αιωνα απεραντον. δια ταυτα τον κοσµον. δοτε τω πλειον εχοντι”. Αλλα µη γενοιτο φωνης ακουσαι και τοιουτον παθειν τους απαρνησαµενους ηµας κοσµον απαντα και τα εν κοσµω και προσδραµοντας Χριστω. Ναι παρακαλω. ορατε µη λαθητε εαυτους εν τω δοκειν Χριστον εχειν εν εαυτοις. ως αν και το θειον φως. γενοιτο δε τας εντολας τηρησαντας του Θεου. εκ του Πνευµατος ου ελαβοµεν εξ αυτου”. εντευθεν οψωµεθα και µενοντα εν ηµιν κτησωµεθα. οπερ απευχοµαι. ουκ αποθανουµεθα. απολαµβανει παρα Θεου. Και οτι ου δει γογγιζειν επι ταις παννυχοις αγρυπνιαις των ορθρων. µηδεν εχοντες. Τουτον σπουδασωµεν ευρειν τον πανταχου παροντα. ης γενοιτο παντας ηµας αξιωθηναι εν Χριστω Ιησου τω Κυριω ηµων. Λογος Γ΄. Εαν γαρ αυτον αξιωθωµεν ενταυθα αισθητως ιδειν.

οτι µετα των αγιων αγγελων ηξιωθητε ανυµνειν τον Θεον. ουτος αληθως ουκ οιδεν ως γλυκεα τα λογια του Θεου εν τω λαρυγγι των αγαπωντων αυτον και υπερ µελι και κηριον εν τω στοµατι των επιγινωσκοντων αυτον. Ο γαρ επι τη συνηθει συναξει αγανακτων και επι τω µηκει των (46) αναπεµποµενων υµνων δυσχεραινων και κατακλωµενος. της αγαπης και της γλυκυτητος του Χριστου εναργως ηλλοτριωται. φροντισατε. οταν ταυτα ακουσω η θεασωµαι τινα εξ υµων δια ταυτα δεινοπαθουντα. ως ακηκοατε. αλλα παντα πικρα τα κατα Θεον αυτω φαινονται. αλλ’ ολος σαρξ ων και σαρκικον εχων το φρονηµα και σαρκικωτεραν την αισθησιν. των ψυχων υµων και αοκνως τας εντολας του Θεου ποιειν σπευσατε· και κατ’ εµου του ταπεινου µη γογγιζετε. ποιαν απολογιαν ευρησει εν τη ηµερα της κρισεως. εξει ελπιδα η τινος αλλου αγαπην περιπλακησεται και παραµυθιαν ευρησει η ενταυθα η µετα θανατον. αναµνησθεντες των του Θεου προσταγµατων ουτω λεγοντων· “Μη κρινετε και ου µη κριθητε”. τοιαυτη θλιψει συνεχοµαι και την καρδιαν µου . κατα δε τα εργα αυτων µη ποιειτε. πνευµατικοι µου πατερες και αδελφοι. Ο δε τουτων αγευστος και αλλοτριος – φευ µοι. ως απαξ του ενιαυτου εξεργεθεντες το µεσονυκτιον. ειπε µοι. αλλα µνησθεντες του ειποντος· “Μεσονυκτιον εξηγειροµην του εξοµολογησασθαι σοι επι τα κριµατα της δικαιοσυνης σου”. α δε µαλλον λεγουσιν ηµιν οι ιερεις ποιειν ποιειτε.εχθρος εστι του Θεου και ξενος της βασιλειας των ουρανων· ποιαν γαρ αλλην. και την εµην ολιγοψυχιαν ραθυµιαν εασαντες. εµον το ατυχηµα. τους αλλοτριους βιους µηδαµως περιεργαζεσθε. και το “Γευσασθε και ιδετε οτι χρηστος ο Κυριος” ουκ επισταται. Ο δε τουτο µη εναργως επισταµενος. Ο δε και αντιλεγων και καταστεναζων και επαρωµενος τοις αυτον διεγειρουσι προς υµνον θειον και δοξολογιαν Θεου. ιδιοποιεισθαι γαρ προστεταγµαι τα αλλοτρια .Αδελφοι και πατερες. Πιστευσατε µοι. παρακαλω. ∆ιο πεισθητε µοι ως δουλοι Χριστου. και εαυτω και ετεροις σκανδαλον απωλειας γενοµενος. τω αναξιω. ευχαριστησατε τω Θεω µαλλον και τω υµας εις την αυτου δοξολογιαν διυπνισαντι και χαρητε και σκιρτησατε. πνευµατικως ου δυναται γευεσθαι των εις ευεργεσιαν ηµιν δοθεντων απο Θεου.

και θαυµαζειν µοι επεισι πως εις τοιαυτην κατηλθοµεν σκοτωσιν και κατα των ιδιων ψυχων παντα πραττοµεν και εαυτους κατασφαζοντες ως ζωντες απολακτιζοµεν. Ειτα και εις τα τοιαυτα εθισθεντες παρανοµα. ηλθοµεν αποταξασθαι. ως ηδη κατακρινοµενος. Τηρησαι τας συνθηκας ας συνεθου και συνεταξω τω Χριστω επι . η ουδε τινα τουτων διεθου εν τη καρδια σου. και τον βιον ηγουµαι αβιωτον.δακνοµαι. ο ταπεινος. ηλθες εν τη µονη οµολογων ειναι Θεον µελλοντα αποδουναι εκαστω κατα τας πραξεις αυτου. πιστευων ειναι κρισιν και αναστασιν και ανταποδοσιν των βεβιωµενων. Βουλευοµαι παυσασθαι και τα εµαυτου µονα σκοπειν κακα. τοτε ως φλοξ αναπτεται η καρδια µου και παλιν εν τοις αυτοις. και τους του κοσµου και τα του κοσµου πλεον η (48) αυτον τον Χριστον αγαπωµεν. ελεγχων µισουµαι και παιδευων αντιπαιδευοµαι και ως εχθρος εκδιωκοµαι. αλλ’ οταν τουτο στησαι θελησω. επιτιµων (47) αποπεµποµαι. λεγω. κακοι γινοµεθα και ουκετι ανανευσαι βουλοµεθα. και χαρας ουκ επαισθανοµαι ουδεµιας αλλης του κοσµου. Ως εχθρον τον κοσµον εφυγοµεν. Μοναχοι επηγγειλαµεθα ειναι και πλειον των κοσµικων εκακωθηµεν. ως κυνες µαινοµενοι καθυλακτουµεν και µεµφοµεθα αυτον. γονευσι. και υπερ ενος κλασµατος αρτου λογοµαχειν και βλασφηµειν ουκ αισχυνοµεθα. και αδελφοις και φιλοις. και τοι παρακαλων υµας ουκ ακουοµαι. και δεσµουντες τοις αµαρτηµασιν εαυτους χαιροµεν και τους αιροντας τα τοιαυτα δεσµα κατεσθιοµεν. και τοτε ισως επιζητουµενου παρ’ ηµων παρα τον ωρισµενον καιρον της τροφης. και υπερ υµων εγω φλεγοµαι. Πεινασαι και διψησαι και κακοπαθησαι συνεταξαµεθα. Εαν κωλυθωµεν παρα τινος µηδεν κατα των ψυχων ηµων διαπραξασθαι. περιεχοµαι και οδυναµαι τα υµετερα τραυµατα ουχ ηττον η τοις ιδιοις µωλωψιν αλγυνεται εκαστος. αδελφε. ως αυτη τη κολασει δοκειν παραδιδοσθαι. ειπειν. αλλα και αυτην απολεγοµαι την ζωην· και κλαιω και θρηνω. Πασι τοις εν τω κοσµω. ερωτω σε. Ειπε µοι. και ταυτα ποιων αναπαυσιν ου δυναµαι κτησασθαι. και τρεφειν µαλλον αυτους εκ των της µονης αρτων ου διαλιµπανοµεν. και ου παυοµεθα µεχρις ου την πραξιν ποιησοµεν και τας ψυχας ηµων απολεσοµεν. φυσικως.

οιει σεαυτον ωφελειν. παρακαλω. παννυχους τε στασεις και ψαλµωδιας και υµνους πνευµατικους ιδης τινας των αδελφων προθυµως εαυτους γυµναζοντας και τρεχοντας ολη τη ψυχη και προθεσει. η τουτο µεν ως δεσµον αδελφοτητος δολιως προσεποιησω. µελος γενεσθαι της εκκλησιας περιδρασσοµενος.πολλων µαρτυρων εληλυθας. (49) τι φαγητε η τι πιητε η τι ενδυσησθε” διαρρηδην πασιν εντελλεται. Ο αποστολος παραινει λεγων· “Εχοντες διατροφας και σκεπασµατα. ων ισως εν τω κοσµω ων ουκ εκυριευσας. και τας αυτου εντολας. συ δε δια τουτο αποκειρη. Ω της αγαν σκοτωσεως και . ινα φανης χριστανος αληθης εκ των εργων και αδελφος ηµων φιλοθεος χρηµατισης. ετι δε προς πενθος η ευχην αδιαλειπτον. τρωγειν δε και πινειν µετ’ αυτων εµελετησας µονον. αλλα µελετων εν καρδια και αλλα επι παντων επαγγελλοµενος και δοκων τον αλαθητον λανθανειν Θεον. ο και µεγιστον. Εκεινος· “Μη µεριµνησητε περι της αυριον. ακουσον και εγω σοι λεξω α σοι µελλουσιν υπαντησαι. αλλα εχθρος λελογισαι αυτου και επιβουλος· και πως δε ουκ επιβουλος. το δε ολον ην σοι εν µελετη κατεσκευασµενον. Και εν πασι µεν τοις προς σωµατικην ηδονην και θεραπειαν υπαρχουσιν αδελφον σεαυτον ειναι των απαντων ακαινοτοµητον βουλη και την ισοτητα µετα των κοπιωντων εις το εργον Κυριου προσαπαιτεις· εαν δε προς νηστειαν η αγρυπνιαν η τηξιν σωµατος. Ει µεν ουν παρεγενου δουλος γενεσθαι Χριστου και ηµετερος αδελφος. και θερµως δουλευειν αυτω προθυµηθητι. κλεπτεις και νοσφιζη τα της µονης. τουτοις αρκεσθησοµεθα”. συ δε µηδε εις αυτην την αναγκαιαν χρειαν αρκουµενος. Πρωτον µεν. ετοιµα τα παντα ευρισκων δηθεν εξ αυτοµατου. ηµιν εν πασιν εξοµοιουµενος· συγκακοπαθησον ως καλος στρατιωτης. ινα και στεφανωθης και συνδοξασθης. φυλασσε. ινα λαµβανης ανελλιπως τα προς χορτασιαν και γαστριµαργιαν χορτασµατα και ζης βιον αµεριµνον τε και απονον. ισθι ως ου κατηλλαγης ουδε προσωκειωθης Θεω. ινα µονον αδελφος υπαρχης και κοινωνος κτηµατων και χρηµατων. αλλοτριον σεαυτον ειναι λεγεις και ταυτα ποιειν µη δυνασθαι· ου µονον δε αλλα και αποκρυβοµενος και µη ευρισκοµενος εις την συναξιν. αιωνιω δοξη επευφραινοµενος. Ει δε το παν σχηµατιζοµενος µεν κουρευεσθαι και µοναχος γινεσθαι ηλθες.

ουαι σοι εν τη ηµερα της κρισεως. “Γινωσκετε. Τι γαρ και ερωτωµενοι αποκρινοµεθα. “ Ω της παραπληξιας! Ουκ ηλθες κατα των αορατων εχθρων αγωνισασθαι. καθα πολλους εγω λεγοντας ηκουσα· “Μη γαρ δουλος γενεσθαι τινος εληλυθα η δια το υβριζεσθαι παραγεγονα. ετοιµασατε εαυτους εις πειρασµους. Ουκ εληλυθας αναλαβεσθαι τον κατα των παθων πολεµον. και αυτο απαρνη το ενδυµα. Και νυν. οταν ο Χριστος ελθη εκαστω αποδουναι κατα τας πραξεις αυτου. ραπισθηναι τε και χλευασθηναι και παντα τα κατα Θεον λυπηρα υποµειναι”. ως ουδενος οντος του µελλοντος απαιτησαι ηµας τας συνθηκας ταυτας ας συνεθεµεθα. Ο δε ιερευς τι προς ηµας φησι παλιν. ουχι το “Ναι. ατιµασθηναι τε και εµπτυσθηναι. κατεπαιροµενοι ου . αδελφοι. τιµιε πατερ” κατα πασαν ερωτησιν των της υποµονης παθηµατων φθεγγοµεθα. Ουχι εγκρατειαν και αγρυπνιαν και προσευχην και υπακοην µεχρι θανατου τω προεστωτι και παση τη αδελφοτητι φυλαξαι οµολογουµεν ενωπιον Θεου και αγγελων. ποθουντες τον µοναχικον βιον και την αγγελικην ασπασασθαι πολιτειαν. τας συνθηκας ας συνεθεντο ποιησαι και διαφυλαξαι ενωπιον του αγιου θυσιαστηριου και των αγιων αγγελων αυτου. ανακεισαι ως οι επι σκηνης τρυφωντες και µεθυσκοµενοι. Αρα τι προς ταυτα ηµεις αποκρινοµεθα. Εαν ταυτα λογιζη. Εσεσθε γαρ ειδοτες οτι απο του νυν µαλλον πασαν µηχανην ο εχθρος κινησει καθ’ υµων.αγνοιας και της απατης των λογισµων σου! Και το χαλεπωτερον τουτου. οτι εφ’ οσον εληλυθατε καταριθµηθηναι τοις δουλοις του βασιλεως Χριστου. ∆ι’ ην αιτιαν στρατευθηναι και (50) τοις Χριστου στρατιωταις καταταγηναι ηθελησας. Ουχι· τι προσηλθοµεν τω αγιω θυσιαστηριω και τη αγια συνοδια ταυτη. ∆ει ουν υµας πεινασαι και διψησαι και ριγασαι. οτι και πειρασµων ιχνος εαν ενωπιον σου φανησεται η και προς δοκιµην σου µικραν τινα λυπην λυπηση σε ο ηγουµενος. και το “Ναι. ινα σιτηρεσια επισης αυτοις λαµβανων και οψωνια. Ουχι παντα παθειν και υποµειναι επαγγελοµεθα. τιµιε πατερ”. (51) ουτω διακειµεθα. Τι ουν προς ταυτα ανθυποφεροµεν. οταν εκζητηση απο των µοναχων. εν αφοβια Θεου διαγοντες και καταφρονησει των αυτου εντολων. των συνταξαµενων αυτω επι πολλων µαρτυρων.

καταρωµενι. ουκ αν τοις γνησιοις δουλοις αυτου εις πασαν αρετην θεαρεστον αντεπιπτοµεν. ουκ αν τα των απιστων εργα διεπραττοµεθα. ουκ αν ουτω ραθυµως και αµελως εβιουµεν. Ει γαρ εζητουµεν αυτον. ουκ αν τους διδασκαλους των αρετων εβδελυσσοµεθα. γογγυζοντες. αλλα και ατιµαζεσθαι και τυπτεσθαι και αδικεισθαι και επηρεαζεσθαι και παντα πειρασµον. Εαν αγαπην αληθινην κτησασθαι ηξιωθηµεν. Εαν φοβον Θεου εις τας καρδιας ηµων ειχοµεν. Εαν ταπεινωσιν εκτησαµεθα. Εαν εγκρατεις των παθων ειναι ηγωνιζοµεθα. ουκ αν των του Θεου δουλων κατεπαιροµεθα.µονον απασης της λοιπης αδελφοτητος. πασαν θλιψιν προθυµως υποµενειν δια τον Χριστον ηθελησαµεν. τον θανατον βλεπουσι περιφεροντας· και τινος αλλου χαριν καθ’ ηµων αυτοι εκστρατευουσιν. και τον Θεον αν εγνωριζοµεν και ου µονον παιδευεσθαι. Που τοιουτον απο του αιωνος ηκουσθη µηχανης εργον. αντιλεγοντες. Εαν την νηστειαν ασµενοι ησπαζοµεθα. Ποιος δαιµων τροπον απωλειας κατα των ηµετερων ψυχων επινοησει µειζονα τουτου. Εαν πιστιν ειχοµεν ορθην και βεβαιαν. ουκ αν εκεχηναµεν εις τα ρεοντα και φθαρτα. Εαν περι των αφθαρτων διενοουµεθα. ουκ αν περι τα γηινα τοσαυτην σπουδην εποιουµεν. οσα µισει Θεος και οσα εις γεενναν πυρος απολλυουσιν ηµων τας ψυχας. Εαν των αιωνιων εφιεµεθα. Μαλλον δε τι πλειον καθ’ ηµων οι δαιµονες µεριµνησουσιν η φροντισουσι. ραθυµουντες και παντα ποιουντες. Τω γαρ θεληµατι της σαρκος ορωντες οι δαιµονες κατεχοµενους ηµας. Εαν τα ουρανια εφροντιζοµεν. οπως εκ της του Θεου δοξης και της του Αγιου Πνευµατος αλλοτριωσωσι χαριτος τους πειθοµενους αυτοις. Αλλ’ ηµεις και προ της εκεινων παλης εαυτους ηµας. της τοιαυτης απεστερησαµεν δωρεας. Εαν τον Θεον ηγαπωµεν. ουκ (52) αν τους προς αυτον ηµας οδηγουντας ουτως απεστρεφοµεθα. Απας γαρ ο πολεµος των δαιµονων δια τουτο καθ’ ηµων φερεται. καταλιποντες τας του Θεου εντολας και µηδε ζητησαι αυτον εξ ολης ψυχης ποτε προθυµουµενοι. ουκ αν ποτε δια βρωµατων η ποµατων ενδειαν εγογγυζοµεν. αλλα και των προεστωτων ηµων. ουκ αν των προσκαιρων ουτως αντεποιουµεθα. . ως ορω. Εαν τας αρετας περιεποιουµεθα. ουκ αν ακρατως ταις ηδοναις ενεδιδοµεν.

οι ως Θεω τω πνευµατικω αυτων πατρι συνταξαµενοι υποτασσεσθαι. ηγουνται ειναι το συνολον αµαρτιαν. και ο βρωµατων πολυτελων και πολλων ορεγοµενος γαστριµαργος εστιν. Ειδες πως µοιχος κρινεται ο προς επιθυµιαν εµβλεπων εις προσωπον τινος. οτι και ο επιθυµια χρηµατων κρατουµενος φιλαργυρος κρινεται. “Ο εµβλεψας γυναικι προς το επιθυµησαι. και πορνος ο τοις λογισµοις επι . Ειθε τας µειζονας εφυλαξαµεθα πραξεις· περι γαρ τουτων των µικρων την πολλην ο Θεος ακριβειαν ου µη ενδειξηται”. ∆ια τοι τουτο και εαν παρα τινος υποµνησθωµεν περι τινος αµαρτιας. Οι µοναχοι. ουδε οτι κακως πραττοµεν επισταµεθα. οτι ουδε εν οις εσµεν αισθανοµεθα. Και ταυτα τινες. Ουκ ακουεις οτι και εννοιων και λογισµων καρδιας κριτης εστιν ο Θεος. ω ανθρωπε. οι κοσµον και τα εν κοσµω (53) αποβαλεσθαι Χριστω συνταξαµενοι. το φθονειν η λοιδορειν η γογγυζειν η αντιλεγειν η ψευδεσθαι και ιδιορρυθµειν και οµνυειν η τι της µονης κρυφιως νοσφιζεσθαι η και διδοναι ετερω ανευ βουλης του προεστωτος αµαρτιαν ου κρινουσι. ει και δι’ ενδειαν αρτω µονω και υδατι τρεφεται. οι την στολην ως αρετην και το ονοµα αντι αγιοτητος περιφεροντες. Τι γαρ φησιν. ει και µηδεν ετερον το συνολον κεκτηται. Αµην γαρ λεγω υµιν. Προς τουτοις. Ουτως ισθι βεβαιως. οι γονευσι και φιλοις οµολογησαντες αποταξασθαι. και υπερ αργου λογου λογον δωσετε και υπερ ψυχρου υδατος µισθον ληψεσθε”. ανθρωπε. Ου φριττεις. ουδε το κακως διοικειν τα εµπιστευθεντα αυτοις πραγµατα. οι δευτεραν οµολογιαν και συνθηκην µετα του Θεου ποιησαµενοι.Νυνι δε τοσουτον τοις παθεσι κατεσχηµενοι τελουµεν και εν τοσαυτη σκοτωσει και αγνοια τυγχανοµεν. Και τινος χαριν η και δια τι αµαρτια λογιζεται. οιον η προσπαθως τι ποιειν εν αυτοις η εµπαθως η δολερως η φθονερως η ασυνειδητως και κατα πραγµατειαν. του Θεου ακουων καθ’ εκαστην σοι λεγοντος δια πασης της θειας Γραφης· “Λογος σαπρος µη εκπορευεσθω εκ του στοµατος υµων. ηδη εµοιχευσεν αυτην εν τη καρδια αυτου”. οι µεχρι και βλεµµατος και αργου ρηµατος την ακριβειαν και ασκησιν επαγγειλαµενοι. Ματαιως τουτο παρα τινων αµαρτια ονοµαζεται. ως µη ακηκοοτες ποτε τας των χριστιανων Γραφας ουτως αποκρινοµεθα· “Και αρα γε αµαρτια η πραξις αυτη εστι.

οπερ και αληθες ειναι πειθοµαι. Ο γαρ εξω του θειου θεληµατος µικρον τι ενθυµηθεις και µη ευθυς. Πλην γινωσκετε οτι τους µη µετανοουντας και µετα πασης ακριβειας και φοβου πολλου τηρουντας τας αυτου εντολας. εις αµαρτιαν αυτου λογιζεται καν εν αγνοια του κακον ειναι τουτο λογιζεται. φιλανθρωπος εστιν ο Θεος και ελεηµων και ευσπλαχνος. παση δυναµει τουτους κρατειν και εις εργον θαρρουντας εξαγειν· µη συµφωνουντας δε τω λογω της αληθειας. ινα τι δε και εκεινο ου γεγονε. αδελφοι µου. ως εκπεπτωκοτες της του Θεου αγαπης διακεινται. αλλα καταδεξαµενος κρατησει την εννοιαν. Μη πλανασθε. ουδεν ωφελησει. µηδε µικρα υµιν τινα των αµαρτηµατων φαινεσθωσαν και ως µη τοσαυτην βλαβην εµποιουντα ταις ηµετεραις ψυχαις καταφρονεισθωσαν παρ’ ηµων.µη πλανηθη. Ελθοντος γαρ του νοµου. το µεν εν αγνοια κατεχοµενον κακον ανεζησε και η αµαρτια εν εµοι (55) ευρεθη ουσα. ει και προσωπον ανθρωπου ποτε µη θεασηται. µηδε ακουση τις την φωνην αυτου. ηγουν της των αγιων Γραφων διδασκαλιας. Ουτω και ο λεγων εν τη καρδια αυτου· “Κακως επραχθη τουτο και παραλογως εκεινο γεγονε”και· “∆ια τι το και το γεγονεν. καθα γεγραπται· “Οργιζεσθε και µη αµαρτανετε”. καταλαλητης εσται και ως κατακρινων κριθησεται. αλλα και χειρον µαλλον των απιστων εθνων και αβαπτιστων αυτους τιµωρησεται. την του λογισµου προσβολην εκδιωξας. Ως γαρ µιασµα και θανατου κεντρον. ουτως . Χρη τοινυν παντας τους επερχοµενους ηµιν λογισµους διακρινειν καλως και αντιπαρατιθεναι αυτοις τας µαρτυριας εκ των θεοπνευστων Γραφων και απο της διδασκαλιας των πνευµατικων και αγιων πατερων και. αλλα καν µεχρι βλεµµατος η εννοιας η λογου πταισωσιν. ει µεν συναδοντας ταυταις και ισοδυναµουντας ευρισκοµεν αυτους. µεταµελος γενηται.πολυ (54) συνδυαζων και µολυνοµενος. ω αδελφοι.”. µετ’ οργης πολλης αυτους εξ εαυτων αποπεµπεσθαι. καγω µαρτυρων οµολογω και τη αυτου ευσπλαχνια θαρρω σωζεσθαι. Μη πλανασθε. εγω δε νεκρος και του καλου ξενος γεγονα. καν µη εκβαλη ρηµα εκ του στοµατος αυτου. Μικρου γαρ και µεγαλου αµαρτηµατος διαφοραν ουκ επιστανται οι ευγνωµονες δουλοι.

παρακαλω. αδελφοι µου. Πλην οµως πολλων ηµιν δει των δακρυων. ανανηψωµεν ποτε. ως ζωην και ζωης προξενον. ∆ιο. Πληροφορηθητε. οπως γνωµεν το εν µικροις λογοις κεκρυµµενον µεγα µυστηριον και µεχρι θανατου και υπερ µιας κεραιας των εντολων του Θεου τας ψυχας ηµων θησωµεν. Ιησουν Χριστον.εκφευγειν δει την εγγινοµενην εκ των εµπαθων λογισµων εισβολην. ενωθωµεν τη ταπεινωσει τοις απ’ αιωνος αγιοις· αποδυσωµεθα τον παλαιον ανθρωπον τη εκκοπη του γεωδους θεληµατος και τη νεκρωσει του χοϊκου φρονηµατος. πολλης της των θειων Γραφων ερευνης. διεγειρων ηµων το προθυµον της ψυχης και ποιων ηµας του καταφρονειν παντων των λυπηρων του βιου και ηγεισθαι χαραν παντα πειρασµον επερχοµενον. προς ζηλον και µιµησιν του καλου. ινα καν ενος δεσποτικου ρηµατος (56) δυναµις αποκαλυφθη ηµιν. και τον φοβερον τοις αλλοις ανθρωποις θανατον. τοις διηνεκεσι δακρυσιν αποσµηξαντες εαυτους. οτι ουδεν ουτως ευκολον εις το σωθηναι ηµας ως το επακολουθειν τοις του Σωτηρος θειοις προσταγµασι. αποτεµνουσα και αποχωριζουσα την ψυχην απο πασης σωµατικης επιθυµιας τε και αισθησεως· ου µονον δε αλλα και ως πυρ φλεγον γινεται. δυνησθε το καλον διακρινειν απταιστως απο του χειρονος και µη παντι πνευµατι υπακουειν. και αλληλους διεγειροντες. ενδυσωµεθα τον νεον Αδαµ. Πολλης ουν ηµιν χρεια της νηψεως. ινα και πολεµειν διδαχθωµεν και παλαιειν τοις αει πολεµουσιν ηµιν εχθροις δαιµοσιν. Την γαρ εξ αυτων ωφελειαν εµφαινων ηµιν ο Σωτηρ ελεγεν· “Ερευνατε τας Γραφας”. πολλου του φοβου. Ο γαρ του Θεου λογος ως µαχαιρα διστοµος εστιν. Ερευνατε και µετα πολλης ακριβειας και πιστεως κατεχετε τα λεγοµενα. αδελφοι µου. πολλης της σπουδης. Ωραν καθ’ ωραν και ηµεραν καθ’ ηµεραν ανακαινιζεσθαι ποιησωµεν εαυτους δια µετανοιας. Ο γαρ τα . µηδε τοις βλαβεροις συµπεριφερεσθαι λογισµοις. τη παρακλησει του λογου. δραµωµεν σπουδαιως. επιθυµειν και ασπαζεσθαι. πολλης της υποµονης και επιµονου ευχης. οπως ακριβως εκ των θειων Γραφων επισταµενοι το του Θεου θεληµα. δια της καθαρας και αΰλου προσευχης. σπευσωµεν προθυµως και ζεουση τη προθυµια χωρισθωµεν τη απροσπαθεια του κοσµου.

(58) Πληγη δε προς θανατον εστι πασα αµετανοητος και ανεξαγορευτος αµαρτια και το εις απογνωσιν τινα εµπεσειν. περιφανεστερος ωφθη και µαλλον επλουτησεν. ουδε αλλον αντ’ αλλου τουτον τον πολεµον αναδεξασθαι. Ενταυθα δε ουχ ουτως. ποτε µεν πολεµουσι µετα των οπλων. αλλα και εσθιοντων ηµων και πινοντων και κοιµωµενων και οτιουν εργαζοµενων. ουδεν ουδαµως οι δαιµονες ισχυσουσι καθ’ ηµων. εν ειρηνη και ελευθερια διαγειν ου δυναται. ει και µη βλεπονται παρ’ ηµων. και η νικησαντα τινα ζησαι η πληγεντα αποθανειν αναµφιβολως. µαλλον δε εν παση ωρα τιτρωσκεται. αλλα πασιν ανθρωποις αναγκη πασα επικειται του πολεµησαι τουτον τον πολεµον. οθεν και φυγη τις χρησαµενος σεσωσται. Και ουδεις εστιν ο απο τειχων αισθητων και οχυρωµατων εαυτον περιφυλαξαι δυναµενος και καν µιαν ωραν αποκρυβηναι και µικρον αναπνευσαι καθ’ εαυτον η φυγη χρησασθαι και σωθηναι. Ει γαρ ηµεις εαυτους ου προδωσοµεν τω της αµελειας βοθρω και απογνωσεως. Ουκ ενι γαρ εν νυκτι η εν ηµερα η εν µια καιρου ροπη τουτον τον πολεµον παυσασθαι. Αλλα και µετα το πληγηναι ηµας. Ασαρκους γαρ εχοµεν εχθρους. και σκοπουσιν ακριβως ει που ευρειν δυνηθωσι µελος ηµων ασκεπον του εµπηξαι τα αυτων βελη και θανατωσαι ηµας. εν τη ακµη της µαχης τυγχανοµεν. και αρµατα ριπτουσι και υπνου µεταλαµβανουσι και τροφης µετα αδειας απασης. εαν θελωµεν. Μετα γαρ το . αλλα διηνεκης τυγχανει ο πολεµος και διηνεκως αναγκη περιβεβλησθαι τοις του Χριστου στρατωταις τα εαυτων οπλα. ποτε δε υπαναχωρουσι και παυονται. αλλα την ελευθεριαν περιδοξω δουλεια ανταλλαξαµενος.ειρηµενα οπλα µηδεπω κτησαµενος. ανδρειοτεροι και εµπειροτεροι δια θερµης µετανοιας γινοµεθα. οιτινες και κατα προσωπον ηµων διηνεκως ιστανται. εν καιρω πολεµου στηναι ου δυναται. αλλα πολυ εκεινου φρικωδεστερος ουτος. οπερ της ηµετερας εστι προαιρεσεως και θελησεως. και οχυρωµασι πολλακις εαυτους περικλειουσι και αλλοι αντ’αλλων την φυλακην εµπιστευονται. Ανθρωποι γαρ προς ανθρωπους µαχοµενοι. επειδη ουχ οµοιως των εξω πολεµων και οπλων και ο εν ηµιν αυτοις πολεµος. (57) Γυµνος γαρ υπαρχων των οπλων εκεινων. και κρατηθεις ισως ου τεθανατωται.

ως υποµειδιωντες. Αµην. Μη απογινωσκοντων γαρ ηµων. εθαυµασαν επι τω λογω και αλληλοις ενατενισαντες ειπον. κατ’ ιδιαν τε µνησθεις εκεινων αυτων των ταυτα ειποντων και των ρηµατων αυτων και διαπονηθεις. ∆ιο δη τουτο παρακαλω εµαυτον τε και παντας υµας πασαν σπουδην. οπερ και πολλου αξιον εστι και θαυµατος πληρες. πατερες και αδελφοι. του αγιου πατρος ηµων Συµεων του Στουδιωτου τα θεοπνευστα των υψηλων αυτου πραξεων αναγινωσκετε συγγραµµατα. οµοθυµαδον µια τη φωνη· “Λοιπον ηµεις ουδεποτε κοινωνησωµεν.πληγηναι και θανειν παλιν αναστηναι και πολεµειν. Λογος ∆΄. ινα δια πασων των του Χριστου εντολων και προσταγµατων οδευοντες. Και εκ ποιων ταυτην εργων κτησασθαι δυνατον. εκλαυσα πικρως. Το µεν γαρ απληγους ηµας διατηρηθηναι ουκ εστι των εφ’ ηµιν. Τουτο οι ακροαται ακουσαντες – πολλοι γαρ παρησαν ου µονον λαϊκοι. απερ εκεινος εις πολλων ωφελειαν εξεθετο θειω κινουµενος Πνευµατι. (59) Περι µετανοιας και κατανυξεως. ω η δοξα και το κρατος εις τους αιωνας των αιωνων. καθως εν παση τη ζωη αυτου εκεινος απαραβατως εφυλαξεν. το δε αθανατους ειναι η θνητους των εφ’ ηµιν εστι. µετα των αλλων αυτου υπερφυων κατορθωµατων και τουτο ρητως ουτως. θανατος ου κυριευσει ηµων. ανευ δακρυων µη κοινωνηση ποτε”. τω παντοδυναµω και φιλανθρωπω Θεω ηµων εν µετανοια προσφευγοντες. εν οδυνη καρδιας µου λεγων ουτως εν εµαυτω· (60) “Αρα γε ουτω περι του πραγµατος αληθως διακειµενοι και ως αδυνατον ειναι τουτο . εν προθυµια ψυχης εις τας αιωνιους µονας καταντησωµεν εν αγωγιµοις του Πνευµατος. εγραψε και εδιδαξε λεγων· “Αδελφε. ου τεθνηξοµεθα. των γενναιοτατων και αγαν αδρειως εστιν. αλλα µεινωµεν απαντες ακοινωνητοι! “. Και οτι ανευ δακρυων αδυνατον εις καθαροτητα και απαθειαν ελασαι τινα.Τουτων ακουσας ο αθλιος εγω και ταλαιπωρος. και τη µια και αδιαιρετω Τριαδι παραστηναι και προσκυνησαι καταξιωθωµεν εν αυτω Χριστω τω Θεω ηµων. Επειδηπερ. πασαν ανδρειαν υποµονης και καρτεριας δια των αγαθων επιδειξασθαι πραξεων. αλλα και µοναχοι των ονοµαστων και περιδοξων επ’ αρετη -. αλλα εσοµεθα αει δυνατοι.

εαν µη κατ’ οικονοµιαν τινα αρρητον η συµβασιν εξ αιτιας τινος σπανιως επελθη τινι. Αλλα και οι ιερεις αυτοι την θειαν και αναιµακτον λειτουργιαν επιτελουντες. του ρηµατος κατεγελασαν. Ει δ’ αγνοειτε. το µετα δακρυων καθ’ εκαστην µετεχειν των φρικτων µυστηριων. ειπατε ει επιστασθε. η ως µικρον τι µαλλον κατορθωµα λογισαµενοι το κατα τον καιρον της κοινωνιας κλαυσαι µονον. ο ουδε θαυµαστον µοι δοκει.”. αλλα λιαν ολιγοι και ευαριθµητοι). οι µεν ευχερως και εξ ετοιµου προς κατανυξιν εχουσιν. φησιν. φευ της αγνοιας αυτων. “. ου µονον εν τω καιρω της µεταληψεως των θειων µυστηριων δυνατον ειναι το πενθειν και κλαιειν διεµαρτυραντο. Παντως γαρ ει µη καθ’ εκαστην ηµεραν και νυκτα εργον εχει το κλαιειν τις ενωπιον Χριστου του Θεου. βαβαι της αναλγησιας. Οι ουν ουτως εχοντες. ουκ αν αγευστοι του τοιουτου καλου της τοιαυτης δωρεας του Θεου ολως ετυγχανον· ει φοβον Θεου εν καρδια εκτησαντο. οι δε σκληροκαρδιοι τινες και λιθοκαρδιοι οντες. Ει γαρ εαυτους εκρινον. ειπον α ειπον.“Επειδη. δια τι τουτο αδυνατον. . ω βελτιστοι αδελφοι. ως φατε. οπου γε πολλοι και εν αυτη τη εξοδω της ψυχης αυτων εκλαυσαν οµου και εδακρυσαν (οιµαι δε ου πολλοι. και προς κατανυξιν δυσκινητους. ως προς εκεινους αυτους τους ουτως ειποντας τον λογον ποιουµενος. ουκ αν υπο των ιδιων λογων εκρινοντο· ει µετανοιας επεµελουντο. “. αλλα και εν παση ωρα ει οιον τε. ουδε οτε των θειων µυστηριων µεταλαβειν βουληθη. ουδε τυπτοµενοι κατανυσσονται. Ει δε και τουτο αδυνατον παντη λογιζονται. ποθεν αυτοις. µικρον τι του υψους υµων ανεπαισχυντες υφεντες και την ακοην ευµενως υποκλιναντες. ουκ αν αδυνατον ειναι ποτε τουτο απηρευξαντο· ει πραξιν µετηρχοντο εγκαρπον. πως δυνανται κλαιειν. προσεγενετο. ∆ιο και την υµετεραν αγαπην περι τουτου πληροφορησαι βουλοµενος. οιµοι της ανοιας των ταυτα λεγοντων και αµελειας και της πωρωσεως. διερωτησαι προηρηµαι· (61) “Ειπατε µοι. µη απαξιωσητε µαθειν εξ εµου του εσχατου.απο ψυχης λογισαµενοι. πως κλαιειν και πενθειν δυνανται και µετα δακρυων αει κοινωνειν.“Αυτο ουν τουτο το ειναι σκληρους. καν οπωσουν πενθησαι η κλαυσαι ισχυσει κατα Θεον και δακρυων κατενεγκειν σταλαγµους· πως γαρ.

Προς τουτοις ποθεν ο µεν εις ληστης. σωσον σεαυτον και ηµας”. Ινα δε τους αλλους παρησω πολλους οντας. εν τη βασιλεια σου”. και ο µεν εδικαιωθη. ειπε µοι. ελεγεν· “Ει Υιος ει του Θεου. και σκληρων. Ποθεν. . εσθ’ οτε και αδελφων. οµογνωµονων. αλλα φυσσει και αληθεια. οµογενων. ο δε ετερος αυτω ανθυπεφερεν· “Ουδε φοβη συ τον Θεον. ο µεν ταυτα. η κατανυκτικος και ταπεινος. οτι πολλοι εξ αγαθων εγενοντο πονηροι και εκ πονηρων αγαθοι. Και ει δοκει. πονηρων. Εκ προαιρεσεως ο µεν αγαθης. µαλα δη αγαθος ων και τουτο ου θεσει και προαιρεσει. Και εικοτως. ο δε πιστιν κτησαµενος ελεγε· “Μνησθητι µου. τω φθονω εκδοτος γεγονε και τον φονον ειργασατο. Κυριε. ουχι προαιρεσει και λογισµω συγκαταθεµενος πονηρω. η σκληροκαρδιος και υπερηφανος γινεται. ουχι τη πονηρα προαιρεσει εαυτον του Ποιητου προτιµησας και λογισµοις πονηροις εξακολουθησας.. ο δε κατεκριθη. επειδη ουδε πονηρων εργων ποιητης ο Θεος. ο δε ευκατανυκτος. ο δε φαυλης· και εξ εννοιων ο µεν πονηρων. συνηλικιωτων. Εκ τουτων γαρ και ο µεν απιστιαν. ο συσταυρωθεις τω ∆εσποτη Ιησου Χριστω. Ποθεν ο Καϊν αδελφοκτονος εγενετο. σκοπησον και ευρησεις απαντας τους εξ αιωνος δια µονων των τριων τουτων. εκ τουτων ων ειπειν βουλοµαι µαθετε και διδαχθητε οτι προαιρεσεως αυτεξουσιοτητι εκαστος. ο δε φιλοθεων. φηµι. ο πρωτος σιγατω “. ευδηλον οτι εκ πονηρας προαιρεσεως· εκ φυσεως γαρ ουδεις εγενετο πονηρος. φησιν. Ποθεν δε ο Σαουλ εζητει κρατησαι και αποκτειναι τον ∆αυιδ. ο δε τοιουτων· και εκ πραξεων ο µεν εναντιων. αξια γαρ ων επραξαµεν απελαβοµεν. ασπλαχνων.” Ακουσον. ο δε πονηρων. Ποθεν γαρ . ουτος δε ουδεν ατοπον επραξε”. οµοτροπων. (62) εκ φυσεως η εκ πονηρας προαιρεσεως. Ουχι εκ προαιρεσεως εκαστος και λογισµων ο µεν αγαθων. ο µεν σκληρος. ο Εωσφορος εξεπεσεν. ∆υο γαρ τινων αποτασσοµενων τω βιω οµοτεχνων. αλλα λιαν καλων.ινα ανωθεν αυτους επαριθµησωµαι . ο δε εκεινα εφθεγξατο. “Ποθεν ουν.Γεγραπται γαρ· “Εαν δε τω εσχατω αποκαλυφθη. ον ως εαυτον ετιµα το προτερον και υπερηγαπα ως ευεργετην. οτι ηµεις µεν δικαιως.

απλως ειπειν. κατανυγησεται την ψυχην και δακρυον εκ οφθαλµων σταλαξει ο πασαν ηµεραν σχεδον ωδε κακεισε περιερχοµενος και µητε σιωπης χειλεων. ποτε δε διασυρων και λοιδορουµενος τους ευλαβεις των αδελφων και αυτον εσθ’ οτε τον προηγουµενον. Ποτε γαρ. οσα ηµας αι θειαι Γραφαι σαφως εκδιδασκουσιν. ευρη παρρησιαν ενωπιον του Θεου. Ουτως ουκ εκ φυσεως. αλλ’ εκ προαιρεσεως γινεται πας ανθρωπος ειτε ταπεινος και ευκατανυκτος. εν σιωπη χειλεων. (64) µητε αναγνωσεως και ησυχιας επιµελουµενος. ωσπερ τινες οιονται. (63) ωσπερ και τα της κακιας εκορυφωθη.ωµοτατων. µη αντιλεγων η γογγυζων επιτασσοµενος. και τα ευτελη και ατιµοτερα εκλεγοµενος των εργων. ειπε µοι. υποµενων εµπονως υβρεις και θλιψεις και στενοχωριας. αλλα ποτε µεν προσοµιλων τοις πλησιον εν ταις συναξεσι. παντων αποκοπην ποιουµενος των κακων. ινα µη λεγω και χειρων η οπερ ην. φιλασαρκων και φιλαργυρων και παν ειδος κακιας και πονηριας µετελθοντων επισης. εν κατανυξει και δακρυσιν. εν δεησεσιν. και εισερχοµενων αυτων αµα εις το της ασκησεως σταδιον. εµεινεν οπερ ην και προ του αποταξασθαι πονηρος. εν αποχη θυµου και οργης και κραυγης. ο µεν αυτων κατορθοι πασαν οµου αρετην. µιµουµενος τους των ευλαβεστερων ανδρων βιους και συναµιλλωµενος αυτοις εν νηστειαις και προσευχαις. παντα ποιων µετα γνωσεως. ο δε χειρων η οπερ ην προ του αποταξασθαι γινεται. ινα τυχων ελεους και συγχωρησεως των προτερων κακων. Ποθεν ουν ουκ επισης και τα της αρετης αυτοις κατωρθωθη. ειτε σκληρος την καρδιαν και πεπωρωµενος και ακατανυκτος. Ποτε κατανυξιν κτησεται ο παντα περιεργαζοµενος τα της µονης. και ου µονον τα της . και ου µονον εαυτον αλλα και οις προσοµιλει της ωφελειας αποστερων. εν αποχη βρωµατων ηδεων και ακαιρων οµιλιων. Ο δε τα εναντια τουτων παντων προθεσει ψυχης πονηρας ποιων. αλλα προθυµως επιτελων παντα και τον εσχατον αει µεταδιωκων τοπον και εαυτον ευτελεστερον λογιζοµενος παντων και. µητε ευχης. ζεσει πιστεως και προθεσεως. και προς τουτοις προσεχων ην εξ αυτης εισοδου και αποταγης νουνεχως ταις θειαις Γραφαις και οικοθεν αφ’ εαυτου το αγαθον ποιειν εξελεξατο. Ουχι οτι ο µεν προθεσει ψυχης αγαθης παντα τα κατα Θεον υπεµεινε λυπηρα.

(65) πως αρα. αδυναµιαν προβαλλοµενος. ινα και στεναξας απο ψυχης κατανυγη την καρδιαν και δακρυση τοις οφθαλµοις. ποτε δε· “Εµαθες τι τω δεινι συνεβη τω ταπεινω. λεγων· “Μη δευτερος ειµι του δεινος η του δεινος εγω. ο ισως αναξιος ων και της κατω χωρας. και ποτε µεν λεγων προς τινας των αδελφων· “Ηκουσα χθες το και το” φησι. και παραµετρων εαυτον τοις πολλα κοπιασασι και χρονισασι τη ασκησει των ευλαβεστερων αδελφων. τι εχετε ειπειν. “. εαν ειπω υµιν τι τον δεινα πεποιηκεν τον ταπεινον.συνεξισαζων εαυτον εκεινοις. εν τη στασει της εκκλησιας. ποτε εις συναισθησιν ελθη των οικειων αµαρτηµατων και εαυτον αποκλαυσεται. Η γαρ κενοδοξια. ει πλειον των εκατον χρονων επιζησει εν τω µοναχικω σχηµατι. εν τη καθεδρα της τραπεζης. ποτε της εαυτου ασθενειας επιγνωµων γενηται. Ο δε και προφασιζοµενος προφασεις εν αµαρτιαις. µηδε αποστρεφων το ους αυτου εξ ακοης µαταιας και µεµνηµενος της εσχατης απολογιας και του φοβερου βηµατος του Χριστου. δουλον .µονης. µηδε θυραν τιθεµενος περι τα χειλη αυτου. Πως ο των πρωτειων αντιποιουµενος εν τη στασει της εκκλησιας. και υπερ των τοιουτων αει µαχοµενος και λυπουµενος.” και παλιν· “Ηκουσατε του δεινος την συµφοραν. αλλα και ενος εκαστου τον βιον. “ ο δε· “Λοιπον. Ο δε και της συναξεως εξερχοµενος εν τω καιρω της αναγνωσεως των θειων Γραφων και εγγυς η µακραν καθηµενος και προσοµιλων µετα τινων – ποτε µεν εκεινου ποτε δε των αλλων τας ανωφελεις συντυχιας προβαλλοµενων και ουτω λεγοντων· “Ηκουσατε. λυπηθησεται ποτε υπερ της ιδιας ψυχης και κλαυσει πικρως ενωπιον του Θεου. οπως γυµνοι και τετραχηλισµενοι οφειλοµεν παραστησεσθαι παντες αυτω και δουναι λογον υπερ των βεβιωµενων ηµιν. Ο γαρ µη προσεχων τοις θεοπνευστοις λογιοις. “και ουτω τοιαυτα και χειρονα τουτων ο οµιλων και απασχολων και απασχολουµενος εις φλυαριας τοιαυτας. οτι εκεινος επακουµβιζων ισταται και απερχοµενος ισταται”. Ο τοιουτος αρα ποτε των οικειων αναµνηµονευσει κακων. ινα και πονεσας δακρυον καταφερη εξ οφθαλµων αυτου. τι τον δεινα πεποιηκεν αδελφον ο ηγουµενος. δυνατος ων και σφριγων και νεος. δακρυον κτησεται και πενθησει θερµως εαυτον. φησι.

Τι δε και περι των αναξιως προσερχοµενων και αιτησεις ποιουµενων εις τους προεστωτας αυτων ειπω. αλλ’ η επι τον πραον και ησυχον και τρεµοντα µου τους λογους”. διακονησαι τη µονη και τοις αδελφοις. µετα µονης της απλως ουτω γινοµενοις εν ταις συναξεσιν υπαντης. την δια της κατανυξεως τοις αγωνιζοµενοις απο Θεου διδοµενην. και οιοµενους σωθησεσθαι ανευ τινος αλλης εργασιας. εις την κατα Χριστον ηλικιαν. και οικονοµειν οιδεν εκεινος κρειττον παρ’ ηµας τα πραγµατα. ουδε εις µονην την εξωθεν καταστολην των ηθων. Εγνων γαρ τινας υπο της τοιαυτης απατης κατασχεθεντας και σπουδην µεν ποιουµενους ωστε µη περιπεσειν εις αµαρτιαν τινα σαρκικην µεθ’ ετερων συναφθεντας σωµατων· οπως δε τα εν κρυφη γινοµενα η και εν τω αφανει µελετωµενα της καρδιας µη εκφυγειν το καθολου φροντιζοντας. η µονος ο δεινα και ο δεινα εις την δεινα και δεινα διακονιαν εστιν αξιος. ουκετι εν ουδενι καρτερησαι αφιησιν αυτον εν υποµονη· και διαγει εκτοτε εκαστος των τοιουτων εις πασαν συναξιν εν ραθυµια και αµελεια. και ηµεις. τοις πλησιαζουσιν αυτω και ανεχοµενοις ακουειν αυτου προσοµιλων συνεχως µαταια και γραωδη µυθευµατα. ανωφελως εκειθεν εξερχεται. αλλ’ εις καρδιαν συντετριµµενην και τεταπεινωµενην και ησυχον και τον φοβον του Θεου επιφεροµενην· “Επι τινα γαρ. Αλλ’ ουχ’ ουτως εχει· Θεος γαρ ου βλεπει εις προσωπον. ευχης λεγω και σιωπης χειλεων και αγρυπνιας και εγκρατειας και πτωχειας πνευµατικης και ταπεινωσεως και αγαπης.αυτον τη ακηδια εκδουσα. οσοι προς τα κερδη και την δοξαν και τα παροντα µονον κεχηνασιν· “Ουκ εσµεν αξιοι. τιµιε πατερ. ουδε εις τας κραυγας ηµων. µαλλον ειπειν. ουτως απλως εις την κατορθωσιν των αρετων και την τελειωσιν των τετελειωµενων. Και ουτως αναισθητως η µαλλον ειπειν αναλγητως τοις πνευµατικοις και θεοσεβεσιν ανδρασι συνεισερχοµενος εν ταις θειαις συναξεσιν. φασι. Και οι µεν οσοι ευλαβειας δηθεν της εξωθεν επιµελοµενοι µονον η. (67) . επιβλεψω. τουτο µαλλον αρκειν εαυτω οιοµενος. φησιν. µηδεµιαν αλλοιωσιν ολως προς το κρειττον επαισθανοµενος προσγινοµενην αυτω. αδελφοι. το µη απολιµπανεσθαι των τετυπωµενων (66) συναξεων – ορθρου λεγω και λυχνικου και των ψαλλοµενων ωρων -.

ουτως σε αγαπω. προ του υποταγηναι και ιδρωσαι και κοπιασαι αυτους εις το εργον του Θεου. ανευ προσταξεως του προεστωτος ηµων”. σωµατος αδυναµιαν προφασιζοµενος και ασθενειαν. προσποιειται κοσµιαν καταστολην. απερχοµενοι ιστανται. φοβουµενος τον Θεον. και ηµας και ευρησεις ποιουντας και οικονοµουντας κρειττον η ως εκεινοι τα της µονης πραγµατα”. φησιν. ει βουλει. φησι. πατερ. οι απο του κοσµου χθες και πρωην ελθοντες και µυριων κακων γεµοντες. αποκρινεται λεγων αυτω· “Μνησθειη σου ο Θεος της αγαπης. αδελφε µου· τι γαρ και βλεπεις εις εµε αγαθον. αποκρινεται λεγων· “Απο των ωδε µαλλον προσεχεστερον ακουων. ουκ εχεις . την εξωθεν ευλαβειαν υποκρινεται. εως ου επιτυχη του ιδιου σκοπου· “Και ινα. τοις ερχοµενοις εν τη µονη φιλοις των αλλων και αρχουσι σπουδαζει προσυπανταν και εν οις προσερχονται αδελφοις συχνοτερον απερχεται επι τω γνωριµος γενεσθαι αυτων. αδελφε. µετα των πολλα κεκοπιασαντων επακουµβιζοντες.∆οκιµασον. αδελφε. καλλιον ψαλλω ηπερ αφ’ ου εκ συνηθειας ισταµαι τοπου”. παρισαζων εαυτον τω κεκοπιακοτι πολλα· και οπηνικα του σκοπου τυχη. εξ ων απερχοµενος ταυτα λεγει. αδυναµιαν σωµατος προβαλλοµενοι. ακουσας εκεινος ευθυς απελθων αιτειται τον προεστωτα. ως ειρηται. ακουω τον πρωτον κανοναρχον και ισταµαι εις το πρωτον στηθεον η εις το δευτερον του δεινος εγγυς”. Εαν δε παλιν προσθεις ο αδελφος ειπη αυτω· “Ου δυνασαι ωδε ιστασθαι. οι δε οσοι τη αµελεια και ραθυµια εξ αυτης αυτων της αποταγης εκδοτους δεδωκασιν εαυτους. ωφελεισθαι προφασιζοµενος υπο των λεγοµενων υπ’ εκεινων συντυχιων και ερµηνειων της θειας Γραφης. οτι εαν µη ιδω σε. Ο δε· “Και τι. Κατα µικρον δε και εις πασαν αλλην υποθεσιν τοις πρωτοις ο τοιουτος σπουδαζων συναριθµειν εαυτον. Ει µεν ουν ευρεθη τις.”. Και εαν ειπη ο πλησιον αυτου προς ενα τουτων· “Εισελθε. εις τον συνηθη σου τοπον και στηθι ψαλλων εκει µετα των αδελφων· δυνασαι γαρ”. εκτοτε ουδεποτε δυναται στηναι εν τω χορω. αδελφε. ουδε ζην νοµιζω την ηµεραν εκεινην”. (68) Λοιπον ουν περιτρεχειν αρχεται το µοναστηριον απο κελλης εις κελλαν απερχοµενος και λεγων ενι εκαστω· “Πιστευσον.

ευλαβης.συ των καλων. εχοµεν απο του νυν κοινως και φιλικως καταπολαυειν ων αν επιχορηγηση Κυριος ηµιν εις βρωσιν. οντως ουδεν· και µακαριος ο ταυτην κτησαµενος”. βλαβην δε ου την τυχουσαν τη αυτου προξενουντας ψυχη. µαλλον δε απατης συνδησας εαυτον τοις πασι. Ουτω τοινυν µετα παντων προφασει αγαπης. και βρωµασιν αυτον δεξιουµενος κενους επαινους αντιλαµβανει. ινα συν εµοι τροφης µεταλαβης. οθεν αν και προσγενηται αυτοις δια της των βρωµατων δαψιλειας την δοκουσαν αγαπην βεβαιοτερον εµπεδωσασθαι. ω πατερ και αδελφε. αλλ’ απ’ εναντιας σαρκικος και αστηρικτος. τους εις αερα µεν διαλυοµενους. προς παντας φιλαδελφος ων.” Ταυτα δε λεγων προς το γευσασθαι αποβλεπεται µετ’ αυτου. ποτε µεν αυτος αλλον. γνωστικος. απλαστος και το µειζον παντων πατρος σπλαχνα κεκτηµενος. Ει δ’ ουν αλλα µετα τας πολλας και ανωφελεις οµιλιας λεγει αυτω· (69) “Μηδεν µοι µεµψη. διορθουται τον αδελφον. και συνευφραινεσθαι σοι”. ουδεν εχω αξιον σου. αλλ’ αξιοι συνεστιασθηναι αυτον αυτω. Αλλ’ επει τοιαυτην διαθεσιν και αγαπην προς ηµας τους ταπεινους κεκτησαι. ποτε δε των αλλων ο καθ’ εις αυτον προσκαλουµενος. Ποιος γαρ ουτω πραΰς. οκνω γαρ ειπειν και τα αυτου υπογαστρια. Ει δε µη τοιουτος ευρεθη. ∆ιο και µετ’ επιτηδευσεως εκ των ερανων γαστριζοµενος καθ’ εκαστην της εσπερας ερχοµενης µετα την . οσα οιδε τον κολακα αποδεχεσθαι και προς ευφηµιαν αυτου διερεθιζειν. Οιδεν η αγαπη. αυτικα ουδ’ υποχωρησαι τουτον εα. και ουτω γινεται χοιρος και δεσµειται ταις ηδοναις και θεραπευει ενδελεχως την γαστερα. αδελφε. Ο δε πνευµατικος αδελφος οµιλει αυτω κατα την δοθεισαν αυτω χαριν τα προς σωτηριαν ψυχης και. οσον το εφ’ εαυτον τους επαινους αυτου απωθουµενος. ευθυς φυσιουται εν εαυτω υπο των επαινων εκεινου και αποκριθεις λεγει προς αυτον· “Και τι κρεισσον της αγαπης. και αλλα τινα. και ου παυονται πορους επιζητουντες. Ειτα ωσπερ τοις επιπλαστοις επαινοις καταθελγοµενος. σοφος. Εκτοτε ουν παρεµπιπτει εν εκατεροις τουτοις φροντις ανεξαλειπτος. νοος κουφοτητι χαυνωθεις ο τοιουτος. ουκ επιλειπει αυτον τραπεζα και ευθηνια των εις τρυφην χορτασµατων εις κορον. ει µεν των ευπορων εστιν.

αλλα λεγει· “Ταχυ εστιν. προσοµιλων αυτοις· και ουτως εν τω κελλιω ερχοµενος. ουκ εγειρεται. Ος και µετα το πιειν απαξ προς ορεξιν αυθις διεγειρεται βρωµατων και λεληθοτως τη των βρωµατων ηδυτητι ωσπερ υποκλεπτοµενος. οµοιως την νυκτα παρελκει. ευνους ευρισκεται παραχρηµα και δραστικωτατος υπηρετης. Κοιµηθητι µικρον και τη φυσει βοηθησον εις το εξαναλωσαι τα βρωµατα και προ της συναξεως εγερθητι. ως εθος αυτω εστι. ανεπαισθητως κορεννυται και παχειαν απεργαζεται την γαστερα και δυσµεταχειριστον και τη της ψυχης ορµη µη υπεικουσαν. και µενει ουτος τον ολον της ζωης αυτου χρονον προσαπολλυς εν κραιπαλη και µεθη και µεριµναις ουκ αγαθαις. Και ουτως υπερτιθεµενου. φθανει η συναξις του ορθρου. εσθ’ οτε λοιδορων και κατακρινων βιους ετερων. Υπακουει τω λογισµω και πεσων υπνοι και εαν εξυπνος γενηται. ταπεινε. Ινα δειξω υµιν. συµπινων.των αποδειπνιων ακολουθιαν εις το κελλιον αυτου απερχοµενος. Αλλα θερµον ευτρεπισας. Καθως ουν προειποµεν. ευξη καλως”. αδελφοι. και τηνικαυτα εγειροµενος εισερχεται εις την συναξιν. υπνωσω ετι µικρον”. Αλλα τινος ενεκα ταυτα παντα διηλθον. ως εξ εθους εχων. Ανταποκρινεται ο ετερος λογισµος και λεγει αυτω· “Και πως ισχυεις στηναι εµπεπλησµενος ων και καταγοµος. του σκοτους αυτω λανθανειν επιβραβευοντος. οια δη και αυτος αυτω συνευωχουµενος και ζωηροτερον µαλλον πινων τον οινον και εκτροφων. λεγει τω υπουργουντι αυτω· “Ιδε. εαν ετερος ελθων παραβαλη. αλλα δη και εν τη του ορθρου συναξει. αχρηστος γινεται ου µονον εν τη εσπερινη ευχη. Και τοτε µαλλον. (70) Τοτε λεγει αυτω ο λογισµος· “Απολυσον σου τον υπουργον και στηθι ποιησον σου την συνηθη ευχην”. ευκινητον εχων το σωµα. οτι ο τοιουτον ελκων βιον ου δυναται ποτε δακρυον εξ οφθαλµων αυτου καταγαγειν· πως γαρ ο αει την αυτου θεραπευων γαστερα και διηνεκως φροντιζων οµοιως τοις εθνεσι . συχνοτερως εις τας των φιλων και αγαπητων πατερων κελλας απερχοµενος εως βραδυ καθηται συνδειπνων. Εκεινος ουν. το συνειδος εχων ελεγχον της αµελειας και ραθυµιας αυτου. Αλλα και εν τη αυτου κελλη. δος µοι πιειν και αναψυξαι της διψης”. µηδεν ολως πνευµατικον η εννοησαι η διαπραξασθαι δυναµενος. τω διψει συνεχοµαι.

(72) Ουτω τοινυν αει τον εαυτου βιον εκαστος των προειρηµενων διερχοµενος. ουκ εστιν κατα Θεον η εργασια αυτου αλλα µονον προς ανθρωπων αρεσκειαν. ως ο απο της αρχης της αποταγης αυτου δους εαυτον ολον εις το παντα τα κατα θεον λυπηρα υποµειναι και παθειν. αλλα κλεισαντα τας θυρας ενδον µενειν της κελλης µονωτατον· τι ουν ο οφελος αυτω. Θωµεν δε οτι ουχ ενεκα τουτου. µητε αλλον αυτον υποδεχεσθαι εν τη κελλη αυτου. Ει δε εργαζοµενω κατα το δοκειν και πονουντι ουκ επανθησει τα ειρηµενα. ωστε φαινεσθαι αυτον γνωστικον. ο ταυτα νοµιζων η και νοµοθετων. Ουδαµως. ινα εχη τουτο λεγειν εν καιρω συναξεως η και παρουσια φιλων. αλλα χαριν ωφελειας και του ακουσαι λογον Θεου εντυγχανει ταις θειαις Γραφαις. αι προσκυνησεις ωσαυτως. δακρυον η κατανυξιν κτησασθαι η την εκ του κοσµου συνουσαν αυτω κακιαν και πονηριαν και σκληροκαρδιαν αποβαλεσθαι και ταπεινωσιν κτησασθαι. αλλα καθηται αναγινωσκων προς το αποστηθισαι τι. ∆ωµεν δε και απεχεσθαι των ειρηµενων αυτον και µητε προς αλλου τινος κελλαν χωρειν. εαν µη πνευµατικη υπαρχη και µετα γνωσεως η εργασια αυτου. ειπε µοι. η επικτησις της ταπεινοφροσυνης οµου και πραοτητος. εαν µη και ο καρπος της ευχης και της αναγνωσεως επανθηση τη ψυχη αυτου δια των δακρυων της µετανοιας. ειτα εγερθεις ισταται εις προσευχην· η δε προσευχη αυτου εστωσαν.τι φαγεται αυριον και τι πιεται (71) και ως δεσποινη δουλευων τη του φαρυγγος ηδονη. και η γνωσις µετα σοφιας του πνευµατος. οσας αν και ειποις ποιειν. και εικοτως των κρειττονων εξαµαρτανει. Πλανα εαυτον οστις αν η. ψαλµοι δυο η τρεις η δεκα η εκατον. οφελος αυτω εκ της τοιαυτης και µονον εργασιας. ος εστιν η απαθεια. καθως ανωθεν προειρηκαµεν. µητε κορω γαστρος και ποτω και αργολογιαις προσανεχειν. Παντι γαρ τω µετα γνωσεως εργαζοµενω την πνευµατικην εργασιαν των εντολων του Θεου αναλογως διχα πασης αµφιβολιας η των ειρηµενων επιγινεται κτησις της εµπονου εργασιας αυτου. Ως γαρ ουκ ενδεχεται τον µη εκπυρουµενον σιδηρον τω πυρι οµοιως τω εκπυρουµενω λαµπρυνεσθαι η εις . δυνησεται ποτε αρα. ειθ’ ουτως εκπληρωσας παντα ανακλινεται και πλεον ουδεν· τι ουν. ει δοκει.

ως εφθην ειπων. οσον ο τρεχων ελευθεριως τον εν δεσµοις και πεδαις σιδηραις κατεχοµενον· ο δε ητταται και τοις προτεροις εναποµενει κακοις η και χειροσι. ταυτην προ παντων των καλων και .απαλοτητα δι’ ετερας τινος µηχανης ερχεσθαι και χαλκευεσθαι και εις εργαλειον κατασκευαζεσθαι ποτε ευχρηστον. προκοπτει συντοµως και υπο της θειας χαριτος. ουτως ουδε τον αµελη και ραθυµον και τοιουτον ελκοντα βιον επιβλαβη. οιον ο λογος εδηλωσε. ∆ια τουτο ουν. Και ουτως ο µεν υπερβαινει τοσουτον και υπερνικα τον συνεισελθοντα αυτω αδελφον. ετι δε και µετα παντων των ευτελεστερων συναριθµων εαυτον. γινεται χειρων η οπερ ην εν τω κοσµω του υλικου πνευµατος αντιστραφεντος και ενοικησαντος εις αυτον µετα των επτα πνευµατων της πονηριας. τας πραξεις αυτου δηλονοτι και τα κακα αναλογιζοµενος και µεµφοµενος εαυτον καθ’ εκαστην και βλεπων αµαρτωλον εαυτον. εργασιας εστι καρπος η κατανυξις και καρπων προξενος. δυνατον τω αναδεξαµενω εκ πρωτης τυπους αγαθους εξ υπακοης πατερων πνευµατικων και βιον εναρετον εχοντι εξισωθηναι και των αυτων εκεινω καταπολαυσαι δωρεων και χαρισµατων του Πνευµατος. (73) αντεισαγων δε αντ’ εκεινων τας αρετας. Ο δε γεµων ακαθαρσιας οµου και οιησεως και µη βουλοµενος ενωπιον της κραταιας χειρος του Θεου ταπεινωθηναι και ανακαλυψαι τα της καρδιας αυτου πατρι πνευµατικω και κολληθηναι αυτω και παντα δρασαι και παθειν. εξοριζων κατ’ ολιγον απο της αυτου ψυχης τας ενουσας αυτω απο του κοσµου κακιας και πονηριας. τα προς σωτηριαν διδασκεται. Και εικοτως. µη θελησας οικοθεν εκλεξασθαι και ποιησαι το αγαθον εν τω υπεισελθειν και αναδεξασθαι τους αγωνας της αρετης. Ο µεν γαρ ταπεινος ων την καρδιαν και ταπεινοτερας εχων τας εννοιας και συντετριµµενον τον λογισµον προαιρουµενος τε σπουδαιοτερον ταις θειαις Γραφαις εξακολουθειν και πασαν υποµενων θλιψιν και παντα πειρασµον υποφερων. οσα προς αρετην και Θεον µετα συνεσεως φερει και τελεοι τον κατα Θεον ανθρωπον. καθως πασα Γραφη θεοπνευστος µαρτυρει. οταν µη εχη ανθρωπον. µαλλον δε ποιητικη πασων των αρετων και δηµιουργος αυτη καθεστηκε. Τοιγαρουν και ο θελων κοψαι παθη η κτησασθαι αρετας.

ουδε εν τουτων η εν ηµιν αυτοις η εν τισιν ετεροις γεγονε ποτε η γενησεται. Πυρ γαρ εστι θειον διαλυον ορη και πετρας και λεια παντα ποιουν και µεταποιουν εις παραδεισους και αλλοιουν τας αυτο δεχοµενας ψυχας. και υπερεµπιπλουν τας µετα πιστεως δεχοµενας τον λογον ψυχας. Ανευ γαρ υδατος αµηχανον εκπληθηναι το ρερυπωµενον ιµατιον. κενοδοξιαν και ταλλα παντα α τουτοις συνεπεται· ου µονον δε αλλα και ωσπερ τις φλοξα περιτρεχουσα κατ’ ολιγον εξαφανιζει εκκαιουσα καθ’ ωραν ως ακανθας αυτας και καταφλεγουσα· ητις και πρωτον µεν ποθον εµποιει της τελειας τουτων ελευθεριας τε και καθαρσεως. και καν χαλκου καν σιδηρου καν αδαµαντος σκληροτεραν εχη καρδιαν. υδωρ ζωης αει πηδων και αλλοµενον και καταρδευον πλουσιως αυτας. και ωσπερ απο δεξαµενης τινος καταρρεον εις τους εγγυς και µακραν. Μη προφασιζωµεθα προφασεις (74) ψυχοβλαβεις και µαταιας. µαλλον δε ειπειν εις απαν ψευδεις και της απωλειας προξενους. και διχα δακρυων αµηχανεστερον αποπλυθηναι και καθαρθηναι κηλιδων και µολυσµων την ψυχην. οτι δακρυων διχα και κατανυξεως διηνεκους εκαθαρθη τις ανθρωπων ποτε η αγιος γεγονεν η Πνευµα Αγιον ελαβεν η τον Θεον εθεασατο η σκηνωσαντα ενδον αυτου εγνωκεν η ολως τουτον εσχε ποτε ενοικον εν τη . ειτα συνεκπλυνει τα παθη και απορρυπτει. Χωρις γαρ ταυτης ου θεασεται καθαραν ποτε την εαυτου ψυχην· ει δε µη ταυτην. επειτα και των αποκειµενων και ητοιµασµενων παρα Θεου αγαθων τοις αγαπωσι αυτον. Μεσον γαρ τουτων πηγη βλυζουσα γινεται. το της κατανυξεως θειον πυρ απεργαζεται· ανευ δε δακρυων. µαλλον δε δια των δακρυων. Εκπλυνει µεν γαρ εκ πρωτης του ρυπου τους µετοχους αυτου. φηµι δη πονηριαν. ευρισκει αυτην· µαλλον δε αυτη παραγινοµενη ευρισκει τον εκζητουντα επιπονως αυτην.µετα πασων των αρετων οφειλει επιµελως εκζητειν. ουδε το σωµα παντως κτησεται καθαρον. Ουδε γαρ απο των θειων Γραφων αποδειξει τουτο τις. αλλ’ εκζητησωµεν την βασιλιδα ταυτων των αρετων ολοψυχως. αµα τω παραγενεσθαι κηρου παντος µαλακωτεραν ταυτην εργαζεται. φθονον. ωσπερ τραυµατων λεπιδας ταυτα εξανασπων. Ο γαρ ταυτην ολοψυχως επιζητων. (75) Ταυτα δε παντα µετα δακρυων. ως εφαµεν.

και αυτην καταδροσιζοντων και αναψυχοντων την υπο του απροσιτου πυρος κατεχοµενην και καταφλεγοµενην ψυχην. Ει γαρ οι πατερες ηµων οι αγιοι ουτως αποφηναµενοι λεγουσι· “Ο θελων κοψαι παθη. ευδηλον οτι ο µη κλαιων καθ’ εκαστην. κλαυθµω κοπτει αυτα και ο θελων κτησασθαι αρετας. Τι δε τον κηπουρον ονισησιν. ουτε τα παθη κοπτει ουτε τας αρετας κατορθοι. εαυτους πασης αρετης γυµνους ειναι διαµαρτυρονται. Οι ουν λεγοντες µη ειναι δυνατον καθ’ εκαστην νυκτα και ηµεραν πενθειν και κλαιειν. κλαυθµω κταται αυτας”. του την υλην ειδοτος µεταχειρισασθαι και ταυτην ποιησαι σκευος αρµοδιον. προθυµοποιουµενον. βασιλεα δε τουτων και στρατηγαρχην το µακαριον πενθος και τον κλαυθµον. Παντως ουδεν. Τι γαρ ωφελουσιν. αλλ’ ως εις των λοιπων ανθρωπων εστιν. Ωσπερ γαρ βασιλευς διχα του υπ’ αυτον στρατευµατος ασθενης και ευχειρωτος τοις πασι γινεται και ουδε βασιλευς φαινεται. τα εργαλεια της τεχνης του τεχνιτου µη παροντος. οπλα τε αιρειν και οπη δει και πως και ποτε και ποταπα και επι ποιω και ποταπω τω αντιπαλω κατα καιρον και καιρους καλως οριζοµενον. διδασκοµενον. ως οιεται. ειπε µοι. µη κατελθη δε υετος ανωθεν επ’ αυτοις η µη ουσης αρδειας αυτω υδατος. αλειφοµενον. ουτως λογισαι ειναι το πενθος προς τας λοιπας αρετας. εαν ολον µεν τον κηπον εργασηται και λαχανου παν γενος σπειρη τε και φυτευση εν αυτω. ενισχυοµενον. των κατακλυζοντων δηλονοτι και την της ψυχης εκπλυνοντων οικιαν. δοκη πασας µετερχεσθαι. Ουτως ουδε ο τας αλλας αρετας (76) µετερχοµενος και κοπιων εν αυταις ονησεται τι χωρις ταυτης της αγιας και µακαριας δεσποινης και δηµιουργου πασων των αρετων. δι’ ου επι παραταξιν απαν διατιθεται και παρατασσεται το στρατοπεδον. Στρατοπεδον µεν γαρ επι το αυτο συναγοµενον απασας νοει µοι ειναι τας των εισαγωγικων αρετας. καν. τινας τε πεµπειν σκοπους και οποιους ισταν φυλακας και τι τοις απο . ωσαυτως δε και τα του πληθους στρατευµατα και στρατοπεδα διχα βασιλεως η του αρχιστρατηγου αυτων ευχερως διασκορπιζονται και υπο των αντιπαλων εξαφανιζονται.καρδια αυτου. µη προηγησαµενης µετανοιας και κατανυξεως και ως απο πηγης αει βρυοντων δακρυων διηνεκων.

και ποτε και ποιους του στρατοπεδου εις τουτο εκπεµψαι και εν ποιοις τοποις. σαφως διαταττεται· ανευ δε τουτου ο λαος των αρετων απας ευχειρωτος. αλλ’ οι ποιηται του νοµου δικαιωθησονται”. πως ερει ποτε δυνατον παρα ανθρωπων κατορθωθηναι φθαρτων. αδελφοι. συ δε αντιλεγεις απ’εναντιας εκεινω. αλλα τα τρια ταυτα αλληλοις συνδεδενται. ει δωσω υπνον . Ει µεν γαρ ο Θεος παντα ταυτα ως δυνατα παρ’ ηµιν γινεσθαι και ειπε και λεγει και καθ’ εκαστην βοα. ηγγικε γαρ η βασιλεια των ουρανων”. αδυνατον ειναι λεγει και το καθ’ εκαστην µετανοειν και ανατρεπει πασας τας θειας Γραφας. τα του ∆αυιδ (78) αναµνησοµαι ρηµατα· “Ει αναβησοµαι. ενιοτε δε και εκ του µηδε εις συντυχιαν αυτους προσδεξασθαι -. και τηνικαυτα δυνηση και τουτο αδιαλειπτως επιτελειν. κρουετε και ανοιγησεται υµιν”. αυτα σοι λεγω. Αλλ’ ινα µη τον λογον µηκυνωµεν. και παλιν· “Αιτειτε και ληψεσθε. ζητειτε και ευρησετε. (77) ουτε διχα κλαυθµου δακρυα. το ταπεινοφρονειν και παντοτε χαιρειν και αδιαλειπτως προσευχεσθαι. Ποια ταυτα. ινα µη λεγω και αυτην την εντολην του Κυριου την λεγουσαν· “Μετανοειτε. Θελεις ουν µη κοινωνησαι ποτε διχα δακρυων. και ουκ εστι διχα του ετερου φανηναι το ετερον. φησιν. Ακουε του λεγοντος· “Ου γαρ οι ακροαται του νοµου δικαιοι ουτοι παρα τω Θεω. Και ολως συ αγνοεις. πως δε και ενεδρας κατ’ αυτων και λογους ειτουν εγκρυµµατα. Μη ουν λεγη τις αδυνατον ειναι το καθ’ εκαστην κλαιειν· ο γαρ τουτο λεγων. η µετανοια και ο συνηµµενος ταυτη κλαυθµος· και τα τω κλαυθµω συνεποµενα δακρυα· ουτε γαρ διχα µετανοιας κλαυθµος.των αντιπαλων πεµποµενοις προσδιαλεγεσθαι χρη και ποιοις εστι γαρ και απο µονης οµιλιας τρεψαι παντας αυτους. λεγω. Και δια τουτο προ παντων και µετα παντων εργον εστω πασιν ηµιν. Ει γαρ το µετανοειν και κλαιειν και δακρυειν καθ’ εκαστην λεγεις αδυνατον. επι κλινης στρωµνης µου. παντως των απιστων διαφερεις ουδεν. Ποιησον τα παρα σου καθ’ ηµεραν αδοµενα τε οµου και αναγινωσκοµενα. αδυνατα λεγων ειναι ηµιν και ου δυνατα. αλλα µην και αυτην κτησασθαι καθαραν την καρδιαν απο παντοιων παθων τε και λογισµων πονηρων προς το θεασασθαι τινα τον Θεον. αυτο δη το πενθος. Ουδαµως· και ουτω γενησεται σοι το µετα απιστων καταταγηναι και ου πιστων.

αλλα και εσθιοντι σοι και πινοντι και πολλακις προσοµιλουντι. Ει ουν και συ ταυτα. εν παση ευχαριστια διατιθεµενος αµνησικακως προς αυτους και υπερ αυτων προσευχοµενος. οτι ου µονον εν εσπερα και πρωΐ και µεσηµβρια. αυτη τη βιβλω ο θελησας εγκυψαι µαθησεται. αµην ευαγγελιζοµαι σοι χαραν µεγαλην. ωσει φορτιον βαρυ εβαρυνθησαν επ’ εµε. σκηνωµα τω Θεω Ιακωβ”. χαιρε και αγαλλια χαρα ανεκλαλητω. ως λιαν πρεποντως και καλως ο αγιος ειρηκε Συµεων µη κοινωνησαι ανευ δακρυων . οτι αι ανοµιαι µου υπερηραν την κεφαλην µου. λουσω καθ’ εκαστην νυκτα την κλινην µου. Εκακωθην και εταπεινωθην εως σφοδρα. Και τοτε γνωσεις. εως ου ευρω τοπον τω Κυριω. Εκοπιασα εν τω στεναγµω µου. ολην την ηµεραν σκυθρωπαζων επορευοµην. Φησι δε και ο της Κλιµακος αγιος Ιωαννης· “∆ιψα και αγρυπνια εξεθλιψαν καρδιαν· καρδιας δε θλιβεισης εξεπηδησαν υδατα”. ψαλλοντι και αναγινωσκοντι και ευχοµενω και επι κλινης ανακειµενω σοι. αγρυπνων. Εταλαιπωρησα και κατεκαµφθην εως τελους. απαραλειπτως εν ολη καρδια µετα ταπεινοφροσυνης και πιστεως διαξεις. λουσω καθ’ εκαστην την κλινην µου την στρωµνην µου βρεξω”. διψων.τοις οφθαλµοις µου και τοις βλεφαροις µου νυσταγµον και αναπαυσιν τοις κροταφοις µου. ωρυοµην απο στεναγµου της καρδιας µου και εγενοµεην ως στρουθιον µοναζον επι δωµατος. Οποσα δε και αλλα περι τουτων ηµιν διαλεγεται. µεχρι θανατου υποτασσοµενος και υπακουων αδιακριτως και ανυποκριτως τω προεστωτι σου. ωµοιωθην πελεκανι ερηµικω. η θεια δωρεα και ανεκλαλητος αυτη ελθουσα καταδιωξει σε πασας τας ηµερας της ζωης σου και συνοδευσει σοι εν οδω και συγκαταλυσει σοι καταλυοντι και διακονουντι συνδιακονησει σοι. ου µην δε αλλα και µαστιγας και αικιας παρα των ευτελεστερων σου αδελφων. και παλιν· “Ουκ εστιν ειρηνη εν τοις οστεοις µου απο προσωπου των αµαρτιων µου. οτι σποδον ωσει αρτον εφαγον και το ποµα µου µετα κλαυθµου εκιρνων. Προσωζεσαν και εσαπησαν οι µωλωπες µου απο προσωπου της αφροσυνης µου. οτι εαν επιµεινης ταυτα ποιων. (79) υποφερων τε πασαν θλιψιν και υβριν και λοιδοριαν και διαβολην. παραµυθουµενη και παρακαλουσα τας εκ του κοπου οδυνας σου. α καθ’ εκαστην ψαλλεις και αναγινωσκεις η αλλων αναγινωσκοντων ακουεις.

αλλα τεως ζητειν οφειλει ταυτα εξ ολης ισχυος τε και ψυχης. πως εις συναισθησιν ελθη της µελλουσης των αµαρτωλων καταδικης και κατακρισεως και κλαυσει εν οδυνη της καρδιας αυτου. καν απαξ του ενιαυτου τουτο ποιησειε. εν τω κοπιαν εν στεναγµω και τον αρτον ωσει σποδον εσθιειν και το κιρναν το ποµα αυτου µετα κλαυθµου. Ει ου βουλεται κακοπαθησαι τις εν τω ταλαιπωρηθηναι και κατακαµφθηναι εως τελους και ολην την ηµεραν σκυθρωπαζων πορευεσθαι. ο Σωτηρ και Θεος ηµων. ουδ’ αν ηµερα µια η ζωη αυτου. Ει γαρ και µη εχει δακρυα. Ουδε γαρ αλλως δυναται γενεσθαι αναµαρτητος. ουδε αξιως και ως δει κοινωνων. τον Βασιλεα και Θεον εν εαυτω υποδεξεται. ευδηλον οτι ανευ µετανοιας και δακρυων οφειλει ανθρωπος διελθειν µιαν και µονην ηµεραν εν παση τη ζωη αυτου· οσον το επ’ αυτον. και ουδεις δυναται αγνην εχειν την καρδιαν. Ει γαρ ουδεις αναµαρτητος. και ως δυνατον τουτο και επ’ αληθειας πασιν αρµοδιον.τινα. αδελφοι. Ει δε µη ταυτα προετοιµασει καλως. ουδε τοπον ετοιµασαι ισχυσει τω Κυριω. ουδε την καρδιαν αγνος. Ει δε µη χαµευνησαι και αγρυπνησαι βουληθη τις. των εις αναισθησιαν αυτον αγουσων – τουτο γαρ η οντως αφροσυνη εστι -. αναλογιζοµενος το πληθος των αµαρτηµατων αυτου και το βαρος των αυτου σφαλµατων. εν τω διαθεσει ψυχης ξενον γενεσθαι απο παντων των εν τη µονη και των εν τω κοσµω και απαρρησιαστον απο µεγαλων τε και µικρων. ος εστι Χριστον Κυριος. αλλα δι’ εκεινου το Αγιον Πνευµα και ειπε και εγραψεν. Οντως ουδεποτε ουδαµως. ουδε σκηνωµα αξιον τω Θεω Ιακωβ. πως ισχυσει ποτε. και διορθωσασθαι (80) ανεξεται τους προσοζεσαντας και σαπεντας υπο αµελειας και καταφρονησεως µωλωπας της εµπαθους ορεξεως και των προληψεων αυτου. . ουδε µετα δακρυων. αλλ’ ουδε εν ευχη αυτου ευρησει αυτα. ου µονον ταυτα εν εαυτω γεγονοτα ου µη θεασηται. η λουειν καθ’ εκαστην νυκτα την κλινην αυτου η εν δακρυσι την στρωµνην αυτου βρεχειν. δηλονοτι. Ου γαρ εκεινος. εν τω κακωθηναι τε και ταπεινωθηναι εως σφοδρα και ωρυεσθαι απο στεναγµου της καρδιας αυτου και ως στρουθιον µοναζον γενεσθαι επι δωµατι και πελεκανι ερηµικω οµοιωθηναι.

κριµα εαυτω εσθιει και πινει”και παλιν·“ Ο δε αναξιως εσθιων το σωµα και το αιµα του Κυριου. ως εν τουτοις και τοις τοιουτοις εργοις µελλων εγκαρτερειν µεχρι τελους. (82) ενοχος εσται του σωµατος και αιµατος του Κυριου. ει τολµηρον ειπειν. βοηθουµενος εκ της µεταληψεως των αγιων. µη διακρινων το σωµα του Κυριου “. αλλα καθ’ εκαστην ηµεραν εξ αυτης. της αρχης της µετανοιας και επιστροφης αυτου των θειων τουτων εν µετοχη γινεσθαι µυστηριων. Ο δε ταυτα παντα ποιων και και εν στεναγµοις και δακρυσι τον εαυτου βιον διανυων. οδευων εν ταπεινωσει και συντετριµµενη καρδια. ειπε µοι συ. αναξιος ειναι υπο πασης θεοπνευστου Γραφης απελεγχεται. Ου. διχα δακρυων ποτε καθαρθηναι τις δυνηθη και αξιως. και σφοδρα εστιν αξιος ουκ εν εορτη µονον. Ο γαρ αναξιως εσθιων και πινων το σωµα του Κυριου. Εγω γαρ ουδεν πλεον ουτε απο των θειων Γραφων µεµαθηκα. οι δε λεγοντων εκεινων ακουετε. οσον το επ’ αυτω. και εις τελειαν καθαρσιν και αγιοτητα συηντοµως µαλλον αναγεται. Ο µη αγιος και αναξιος. Αλλως δε πως αποπλυθηναι η καθαρθηναι το ρερυπωµενον ηµων σκευος και την µολυνθεισαν οικιαν ηµων ουκ ενι. Ει δε ο µη αξιους τους καρπους της µετανοιας επιδειξαµενος. ωσπερ η βδελυρα του σωµατος ρυσις και η της καρδιας προς παν παθος οιονει ενηδονος µιξις τω διαβολω οια τις θυσια προσαγεται παρ’ ηµων. ουτε εξ εµαυτου γνωναι ισχυσα. Τι ουν. εκαστος εαυτον και ουτως εκ του αρτου εσθιετω και εκ του ποτηριου πινεστω. Συγγνωστος γαρ εστιν ο τοιουτος. φησιν. µεγα εκβοωντες αυτοις – ειθε δε και εαυτοις-. Καρπος γαρ της µετανοιας πρωτος ταυτα εισι και. ουτος ουκ αξιος. Λεγοντος γαρ ακουοµεν καθ’ εκαστην του αποστολου· “∆οκιµαζετω γαρ. ο µη µετανοιαν αξιαν υπερ τουτων και υπερ των εν αγνοια επιδεικνυµενος. πως.(81) “Τα γαρ αγια τοις αγιοις” καθ’ εκαστην οι µεν λεγουσι και τοις αλλοις κηρυττουσι. των µυστηριων µεταλαβειν. Ουτω γαρ ποιων και ουτως εχων. ο µη πενθων αει και σκυθρωπαζων πορευοµενος και τα προειρηµενα µη µετερχοµενος εν σπουδη. φωτιζεται την ψυχην οσηµεραι. αλλ’ ο µη καθ’ εκαστην τα κρυπτα της καρδιας αυτου εξαγγελλων. ουτω τα εξ αυτης χεοµενα παλιν δακρυα θυσια ευπροσδεκτος τω ∆εσποτη προσφερονται και της .

ηγουν η προ της λειτουργιας η εν τη θεια λειτουργια η και εν αυτω τω καιρω της των θειων µεταληψεως κλαυσαι. ως αυτος ηµιν ο ∆εσποτης ποιειν προσεταξε “Μετανοειτε.εµπαθους εκεινης ηδονης το αισχος αποκαθαιρουσι. ∆ια τουτο ουν παρακαλω και υµας. ο ει µη παση σπουδη καταλαβειν αγωνισοµεθα. πατερες και αδελφοι µου. κατα µικρον µικρον δακρυα προχεειν ηµας ποιει πικρα. ητις κατανυγεισα και µεταποιηθεισα κατα µικρον. Ει δε µη ουτω καθαροι γεγονεναι σπουδασοµεν. καρδιαν συντετριµµενην και τεταπεινωµενην ο Θεος ουκ εξουδενωσει”. Η βασιλεια των ουρανων. Τις. ου αν τας αρετας κτησωµεθα πασας. αλλα το καθ’ εκαστην και αδιαλειπτως µεχρι θανατου πενθειν. εγω µεν ουδεν ερω φορτικον φειδοις της αγαπης υµων. εν σπουδη εκαστος την εαυτου ψυχην εν τουτοις και τοις τοιουτοις εγγυµνασατω εργοις. και τουτο δηλων ο ∆αυιδ ελεγε· “Θυσια τω Θεω πνευµα συντετριµµενον. δι’ ων αποσµηχει και αποκαθαιρει τον της ψυχης ρυπον και µολυσµον· µετα ταυτα δε µετανοιαν ηµιν εµποιει καθαραν και εις γλυκεα τα πικρα δακρυα µεταβαλλει και χαραν αενναον απογεννα εν ταις καρδιαις ηµων και το αδυτον φεγγος ιδειν προξενει. λεγων. Και εικοτως· εν εξει γαρ τοιαυτη γενοµενη ηµων η ψυχη και ουτω καθ’ εκαστην ταπεινουµενη. ηµεραν µιαν ου διερχεται ποτε ανευ δακρυων κατα τον ειρηκοτα ∆αυιδ· “Λουσω καθ’ εκαστην νυκτα την κλινην µου. ως ειποµεν. ιτι καν συµβη ποτε τινα µετα δακρυων ισως κοινωνησαι. ουκ αν αξιως η µετα δακρυων των κατα Θεον ισχυσωµεν ποτε των θειων µυστηριων . Εως ποτε. φησι. µεχρι θανατου µετα πονου και θλιψεως επιτελουµενη. και ευρησετε και ανοιγησεται υµιν”. Αυτη γαρ η µετανοια και η ουτως απαραλειπτως. εν δακρυσι µου την στρωµνην µου βρεξω”. τας δε λοιπας ηµερας τε και νυκτας ου προθυµειται τουτο ποιειν. (83) πλην τουτο. αιτειτε και ζητειτε και κρουετε”. “Εως ου ληψεσθε. αλλ’ εν αµελεια και ραθυµια και χαυνοτητι πορευεσθαι θελησοµεν. ουδεν αυτω εκ του προς απαξ κλαυσαι το οφελος εσται. Ου γαρ τουτο µονον αξιους ηµας ευθυς αποκαθαιρον ποιει. δηλονοτι. πηγη γινεται ποταµους δακρυων και κατανυξεως αναβλυζουσα. ουκ αν των παθων απαντων τελειως απαλλαγωµεν. πνευµατικοι πατερες και αδελφοι.

µελλουσαι. Που του ελαιου και ποθεν ευρισκοµενου και ποιου του πυρος. του ταυτην αναψαι µελλοντος. Εξανασταντων γαρ ηµων ως εξ υπνου. ως λαµπαδας προαναφθεισας. ∆ια τουτο σπουδασωµεν απεντευθεν ηδη ταυτας αναψαι δια µετανοιας οµου και δακρυων φαιδρως. ουδε ιδειν αξιωθησοµεθα. τουτον αξιωθησεσθαι κατιδειν. Οντως ουδεν ουδαµου ευρησοµεν. κτησεται· ο δε ταυτην µη εχων. ουδε το Αγιον Πνευµα ενοικησει γνωστως εν ηµιν. εχωµεν τας ψυχας. ως οι αγιοι. αλλ’ ως ο Θεολογος λεγει Γρηγοριος. ανελπιστον και απληροφορητον· ο γαρ µη χαριτι την καρδιαν βεβαιουµενος εξ ουδενος ετερου την ακαταισχυντον ελπιδα αδιστακτον ποτε. κατα την ευαγγελικην φωνην. εσβεσµενη απο των ωδε τυγχανουσα. Αλλα γενοιτο παντας ηµας. Ει ουν καθεζοµενων και εν τοις µνηµασιν οικουντων ηµων. δια τινος αλλου εις απαντησιν του Κυριου εις αερα συναρπαγησεται τοις αγιοις. η ποθεν η πως.καθ’ εκαστην µεταλαµβανειν η το συνον αυτοις θεασασθαι θειον φως. ως ακουετε. που τοτε ευρησοµεν η τας παντελως (85) εσβεσµενας αναψαι η ταις σβεννυµεναις απο της ενδειας του ελαιου προσθειναι τι µικρον. ινα τοτε ετοιµασθεντες φαιδροι φαιδραις ταις λαµπασι τω νυµφιω προσυπαντησωµεν. τοσουτον της εκεινου θεας εκπεσοµεν “κατα την αναλογιαν της εκαστου ηµων απεντευθεν αµβλυωπιας”. οιµαι. αδηλον εχουσι το περας της περι αυτους αποφασεως. εαν µη απο των ωδε. ων γενοιτο παντας . καθαιροµενους τε και καθαρθεντας. ευθυς προς την απαντησιν. εκβοησασα η σαλπιγξ εξυπνησει ηµας. τρεχειν µελλοµεν. τον Θεον ουτε ενταυθα οντες (84) ουτε εκει µοι δοκει. ειπε µοι. ∆ια τινος δε και η λαµπας ηµων τοτε εξαναφθησεται. αλλ’ ευρεθωσιν η µηδολως η ολιγον τι και µικρον φαινουσαι και οσον ουπω σβεσθηναι. Το δε αδηλον και αβεβαιον. ινα εν τη αναστασει λαµπροι λαµπρως τω νυµφιω προσυπαντησωµεν και συνεισελευσωµεθα αυτω εν τη βασιλεια των ουρανων και των αιωνιων κατααπολαυσωµεν αγαθων. καθ’ οσον του φωτος αυτου εκουσιως εαυτους υστερησαµεν εν τη παρουση ζωη. Αλλ’ ουδε την καρδιαν εξοµεν ποτε καθαραν. τυφλοι απελθοντες. Οι γαρ εκτος των δυο τουτων του βιου υπεξερχοµενοι.

Αυτου του αποστολου βοωντος ακουσατε· “Πασα αµαρτια εκτος του σωµατος εστιν· ο δε πορνευων εις το ιδιον σωµα αµαρτανει”. Ου µονον δε αλλα και αυτος παλιν ο Παυλος συναδοντα τω ∆εσποτη βοα λεγων· “Ειρηνην διωκετε µετα παντων και τον αγιασµον. ινα αποληψηται εκαστος (87) τα δια του σωµατος προς α επραξεν. “Μετανοειτε. Και περι της δευτερας του Κυριου παρουσιας και της των αµαρτωλων κατακρισεως. (86) Περι µετανοιας. Και περι της του Αδαµ εξοριας. και µετανοιας απο ψυχης και οιαν ο λογος επιζητει παρ’ ηµων. Και οιον αγαθον ειργασατο αυτου η µετα την εκπτωσιν µετανοια. δει γαρ απο µικρων αρξαµενους κατα προκοπην αναχθηναι εις αγιωσυνην και καθαροτητα· και οτι καν χιλια ετη εν τω βιω τουτω ποιησωµεν. ηγγικε γαρ η βασιλεια των ουρανων”. Και προς το τελος. ελεγχος των εν κακια και υποκρισει ζωντων. Αλλ’ αντιφθεγγεται ο ∆εσποτης και λεγει την περι των δεκα παρθενων παραβολην και δεικνυσι πασιν ηµιν και αποφαινεται µηδεν ωφελεισθαι ηµας εκ της του σωµατος καθαροτητος µη προσουσων ηµιν και των λοιπων αρετων. Αµην. ∆ιοτι ου δυνατον εστιν εν ωρα µια γενεσθαι και ειναι αγιους ηµας. ουδεποτε το ταυτης τελειον καταλαβειν . καλον η µετανοια και η εξ αυτης γινοµενη ωφελεια. ο Θεος ηµων. Λογος Ε΄. ειτε αγαθον ειτε φαυλον”. ω πρεπει πασα δοξα. Και οτι ει µετενοησε παραβας. αδυνατον σωθηναι ηµας. και παλιν· “Παραστηναι δει ηµας εµπροσθεν του βηµατος του Χριστου. Θελετε δε µαθειν πως διχα µετανοιας. ο πασης ανοµιας εργατης! – και εχει δηθεν παραµυθιαν εκ τουτου οτι εκτος εστιν αµαρτιας σωµατος αυτου.ηµας επιτυχειν εν αυτω Χριστω τω Θεω ηµων. Αδελφοι και πατερες. οτι ουκ εµιανα µελος σωµατος µου εν ουδεµια τινι πονηρα πραξει”. τιµη και προσκυνησις εις τους αιωνας των αιωνων. Εχει ουν πολλακις εκ τουτου τις ειπειν· “Ευχαριστω τω Θεω. ου χωρις ουδεις οψεται τον Κυριον”. Και οτι ουκ αρκει ηµιν η των ενοντων µονον διαδοσις και η απογυµνωσις αυτη των πραγµατων εις καθαρσιν ψυχης. ουκ αν του παραδεισου εξεπεσε.οπερ ειπειν ουκ εχω τεως εγω. ∆ιατι δε ειπε “∆ιωκετε”. εαν µη και το πενθος κτησωµεθα. εφη. Τουτο γαρ ειδως και ο τα παντα προειδως Κυριος Ιησους Χριστος.

εφ’ ω και κατεληφθην”. (89) και ουτω παλιν ως το προτερον κεκαθαρµενος επι τον θρονον της βασιλειας αυτου καθεσθη. ως αρχην βαλοντες. παρακαλω. νοητως δε αισχροις και ακαθαρτοις συνδυαζωµεν λογισµοις και αφανως την αµαρτιαν πληρωµεν και υπο παθων ακαθεκτων ψυχης βασιλευωµεθα και κρατωµεθα. Προφθασωµεν το προσωπον αυτου εν εξοµολογησει και κλαυσωµεν ενωπιον αυτου του ποιησαντος (88) ηµας. Ωσπερ γαρ αυτος ο βασιλευς. ου ποιησωµεθα δε την αποχην του κακου ουδε την αµαρτιαν µισησωµεν. και ακουσατε λογους αδελφου υµων ελαχιστου και αµαρτωλου. ειτα µεταµεληθεις απαλλαγην του κακου τουτου ζητων. Τι δε εαν πρακτικως µεν σωµατικην αµαρτιαν ου πραττωµεν.δυνησοµεθα. οφειλοµεν εν αυτη αγωνιζεσθαι· και τουτο αυτος παλιν εδηλωσεν ουτως ειπων· “∆ιωκω δε ει και καταλαβω. και ου µη αποστρεψη το προσωπον αυτου αφ’ ηµων. ειπε µοι. αλλ’ αντι τουτου σκορπιση µονον παντας αυτου τους . προσεχετε. και δευτε προσκυνησωµεν και προσπεσωµεν τω αγαθω και φιλανθρωπω Θεω ηµων. αδελφοι µου. εαν βορβορον και ασβολην εκουσιως λαβοι ποθεν και συν αυταις ταις χερσι και ολον αυτου το προσωπον χρισας εφµραξη πασας αυτου τας αισθησεις. αλλα παντοτε καθ’ εκαστην. ο θησαυρους εχων αµετρητου χρυσιου και αργυριου και επι θρονου υψηλου και µετεωρου καθηµενος. οτι αυτος εστι Κυριος ο Θεος και ηµεις λαος αυτου και προβατα νοµης αυτου. ως µητε οραν αυτον δυνασθαι µητε ακουειν µητε οσφραινεσθαι. φησι. ουκ εισελθη ταχεως εις τον κοιτωνα αυτου και υδασι πολλοις απονιψηται τον βορβορον εκεινον και την ασβολην. και µη στωµεν µεχρι τουτου. παρακαλω. εαν παντα µεν τα υπαρχοντα ηµων πτωχοις διανειµωµεν. ο το διαδηµα και την πορφυραν της βασιλειας περικειµενος. Μονον µετανοησωµεν ολοψυχως και αποβαλωµεθα µη µονον τας πραξεις ηµων τας κακας. ∆ια τουτο. Τι το οφελος. µετα των χρηµατων ηµων και των ειρηµενων κακων την συνηθη δουλειαν. Αποβαλωµεθα. αλλα και δακρυσι µετανοιας τον ρυπον αυτων σπουδαιως απονιψωµεθα. αλλα και αυτους ηµων τους πονηρους και ακαθαρτους λογισµους της καρδιας κατα το γεγραµµενον εξαφανισωµεν· “∆ιαρρηξατε. τας καρδιας υµων και µη τα ιµατια υµων”.

ουδεν εκ τουτου ωφελησει εαυτον µη απονιψαµενος την ασβολην και τον βορβορον υδατι. φησιν ο αποστολος. ωδε κακεισε ως µορµολυκιον µεσον της συγκλητου αναστρεφοµενος. αλλ’ ουν ως αναγκαιων τη ζωη αυτου δεεται των δακρυων της µετανοιας. δικαιως και παρα του Θεου και παρα των αγγελων αυτου καταγελασθησοµαι και συν τοις δαιµοσιν εις το πυρ το αιωνιον εκβληθησοµαι. αλλα και ολως εν ολω τω σωµατι περιφερηται. Πας γαρ ανθρωπος. αποχην δε µη ποιησαµενος του κακου. αλλα µεµολυσµενος του βιου εξελθω. ποιµνιων και βουκολιων και ανδραποδων.” Αυτη κρισις ορθη. Οιµαι γαρ οτι εαν µη παση σπουδη αυτος εαυτον δια δακρυων του µολυσµου των αµαρτηµατων µου εκκαθαρω.θησαυρους τοις πενησι και πασαν αυτου κινητην και ακινητον περιουσιαν αποδωη αυτοις. εαν µη και κλαυσωµεν και θρηνησωµεν (90) απο ψυχης.”Τι γαρ. ινα ανταποδοθη αυτω. αυτους τε παντας τους ιδιους και φιλους και συγγενεις κατελιπε και πτωχος και ακτηµων εις το των µοναχων σχηµα ελθων εγενετο. αδελφοι! Ουδεν γαρ εισηνεγκαµεν εις τον κοσµον. και µαλλον εαν ετι καθαπερ εγω την ασβολην και τον βορβορον των πολλων αυτου κακων ουκ επι του προσωπου µονον και των χειρων. αλλα και γελως εσται τοις ορωσιν αυτον. αυτη ταπεινωσις δικαια και αληθης. Ναι. δωσει ανθρωπος τω Θεω. ουτως ουδε ετερος τις εαυτον ωφελησει παντα µεν τα υπαρχοντα αυτου διανειµας τοις πενησι. Ου γαρ αρκει µονον ηµιν η των υπαρχοντων διαδοσις εις καθαρσιν της ψυχης. Φησι γαρ και ο Κυριος· “Μη νοµισητε οτι ηλθον καταλυσαι τον νοµον η τους προφητας· ουκ ηλθον καταλυσαι αλλα πληρωσαι”. πασαν δε δοξαν αξιωµατων περιφανειαν τε οικων και ιππων. οντως ουτως εστιν. ινα τον βορβορον των αµαρτηµατων αυτου απονιψηται. αδελφοι. πασαν δε φτωχειαν και ακτηµοσυνην αναλαβοµενος. ο αµαρτησας οµοιως εµοι τω κατακεκριµενω και βορβορω των ηδονων τας αισθησεις εµφραξας αυτου της ψυχης. µηδε δια µετανοιας και δακρυων αποκαθαρας αυτου την ψυχην. ει και πασαν µεν την περιουσιαν αυτου διενειµε τοις πτωχοις. Τουτο δε εστι πληρωµα νοµου το . ινα αµαρτησαντες δωµεν αυτο αντιλυτρον των αµαρτιων ηµων τω Θεω.

αλλ’ ως δουλοι του δεσποτου τα παρα του δεσποτου δοθεντα αυτοις και ως εκεινω εδοκει διεποντες. αλλα προκεισθαι τοις πασι τα παντα ωσει νεκρον.µη δικαιολογεισθαι τινα εν τινι. απερ και περιοντες εκεινοι εκεκτηντο και εχρωντο αυτοις ευσεβως. αρχοντας και δυναστας – µη ειπω πενητας και τους τη αυταρκεια συζησαντας . τοις πασιν ου µονον τοις µοναχοις αλλα και τοις λαϊκοις το αει και διηνεκως µετανοειν και κλαιειν και δεεσθαι του Θεου. λεγων δυνατον ειναι γυναικα εχοντα και παιδας και παιδισκας και πληθος οικετων και περιουσιαν πολλην και βιωτικοις εµπρεποντα πραγµασι. ου καταχρωµενοι δε. οιοι και προ της Χριστου παρουσιας εγενοντο Αβρααµ. υπερ σταγονας οντας των υετων και υπερ τους αστερας του ουρανου. ουχ ως οικειοις. (91) περι του ∆αυιδ λογοις τον πεντηκοστον ψαλµον εξηγουµενος. ∆ια γαρ τουτο και εν τω βιω τω παροντι περιδοξοι γεγονασι και λαµπροι και νυν και εις τους ατελευτητους αιωνας εν τη βασιλεια του Θεου περιδοξοτεροι . Και οτι τουτο αληθες εστι συµµαρτυρει µοι και ο χρυσορρηµων Ιωαννης.ων αι πολεις και αι οικιαι και των εκκλησιων οι ναοι. βασιλεις. αδελφοι. ινα ειτι δ’ αν ποιωσιν εις αυτον µη κινηται ολως µηδε ταρασσοµενος αντιλεγη αυτοις. χρωµενοι µεν τω κοσµω κατα την του Παυλου φωνην.Μωσης και ∆αυιδ. αλλα και εις το τελειον φθασαι της αρετης τον βουλοµενον και Πνευµα λαβειν Αγιον και φιλον γενεσθαι Θεου και επαπολαυειν της θεας αυτου. εν τη νεα δε χαριτι και επιφανεια του Θεου και Σωτηρος ηµων Πετρος. ων τα γηροκοµεια και τα ξενοδοχεια σωζονται και εισι µεχρι του νυν. ο µεγας στυλος και διδασκαλος της εκκλησιας.ινα τους αλλους παρησω πολλους οντας . και δια των τοιουτων πραξεων και τας λοιπας πασας αρετας κτησασθαι. Ιακωβ και ο εν Σοδοµοις Λωτ και . Τους δ’ αλλους τις αριθµησειεν. Ισαακ. ους εκεινοι φιλοτιµως ανηγειραν. αλλ’ ειναι εν µοναις ταις εντολαις του Θεου και εις το τηρειν τα εκεινου προσταγµατα. ∆υνατον ουν εστιν. µηδε εαυτον εκδικειν. µετα της πενθερας και των αλλων κηρυσσων τον επιφανεντα Θεον. µη τουτο µονον δυνασθαι. το κλαιειν καθ’ εκαστην και ευχεσθαι και µετανοειν. ως λεοντα η γιγαντιαιον αλλον Σαµψων η ει τινα ετερον η προγεγονοτα η οντα και αυτου ανδρειοτερον. ο αλιευς και αγραµµατος.

ουδεµιαν ειχοµεν χρειαν αποταγης η κουρας η της του κοσµου φυγης. µαλλον δε ουκ εγω λεγω τουτο ο αθλιος . “ και µη οµολογησαντος την αµαρτιαν ευθυς.” Τι τουτο λεγων. Αδαµ. καταµαθε σου την γυµνωσιν! Ιδε οιου ενδυµατος. αλλα τι. που ει. εβιωσε και απεθανε. Και ινα τουτο πιστωσωµαι. Παντως εις συναισθησιν αυτον αγαγειν βουλοµενος και τουτον προς µετανοιαν εκκαλουµενος. εικοτως εξεβληθη. Κατανοησον σεαυτον. συνεσκιασµενως δε τουτο ειρηται. αλλα σπουδαιοι και διεγηγερµενοι και νηφοντας. Βασιλευες ων τουτων απαντων των ορωµενων. φησι. Κυριε. αλλα και µειζονως. αλλ’ ειποντος· “Της φωνης σου ηκουσα. αλλα µην και αυτων των υπο τον οροφον οντων του ουρανου· ηλιος γαρ και σεληνη και αστρα δια τον ανθρωπον παντως παρηχθησαν. ει µη απο του ξυλου. ουδεις απεκαλυψε. ουκ ωργισθη ο Θεος. εξωρισθη.µετα το παραβηναι λεγω -· “’Αδαµ.”. (92) Και ει µη οκνηροι ηµεν και ραθυµοι και καταφρονηται των εντολων του Θεου.” οιονει πως τουτον παρακαλων και λεγων· “ναι. Εµε οιει κρυπτεσθαι. Ορας. ουκ αν την βασιλειαν ταυτην απωλεσεν. οιµαι. αγαπητε. ο του παντος Ποιητης. ουκ αν της του Θεου δοξης εαυτον απεστερησεν· επει δε τουτο πεποιηκεν. Ποιον. απ’ αυτου εφαγες. οιας δοξης εστερησαι. Ει µη γαρ παρεβη την εντολην του ∆εσποτου. αλλα και δευτερας αξιοι αυτον αποκρισεως και φησι· “Τις . Τι ουν. Ειπε· Ηµαρτον! “ Αλλ’ ου λεγει τουτο. Ακουε της θειας λεγουσης Γραφης· “Και ειπεν ο Θεος τω Αδαµ . εβλαπτετο αρα εκ τουτων προς αρετην. εξελθε οθεν ει κεκρυµµενος. που ει. Και λεγω σοι πραγµα οπερ σαφως. και εγνων οτι γυµνος ειµι και εκρυβην”. µακροθυµιαν Θεου. ναι.και λαµπροτεροι ανθρωποι γενησονται. που ει.εµον γαρ το παθος εστιν! -. ακουσον! Ο Θεος τον ανθρωπον βασιλεα εποιησεν εξ αρχης παντων των επι γης. Ειποντος γαρ αυτου· “Αδαµ. ει εµεινεν ευχαριστων τω ποιησαντι και δεδωκοτι αυτω τα παντα Θεω. ταπεινε. ουκ απεστραφη ευθυς. Ουµενουν ουδαµως. “Και τις ανηγγειλε σοι οτι γυµνος ει. που ει. Τι ουν ο Θεος. ου ενετειλαµην σοι τουτου µονου µη φαγειν. εµελλεν ευδοκιµειν. φρονησον. “Αδαµ. (93) “Της φωνης σου ηκουσα περιπατουντος εν τω παραδεισω και εγνων οτι γυµνος ειµι και εκρυβην”.

φησιν. ου ενετειλαµην σοι µη φαγειν. επταισα ακουσας της συµβουλης της γυναικος.”. αγνοων ο Θεος ειπειν εχει· ῾ Και διατι ει γυµνος. ου ενετειλαµην υµιν τουτου µονου µη φαγειν. Ταυτα ενθυµουµενου αυτου . ει µη απο του ξυλου.ως και νυν ποιουσι πολλοι και αυτος εγω πρωτος. ου ταπεινουται. Ει γαρ ειπε τουτο. ∆εσποτα. τεως ου µη εξοριση µε! “. ουδεν. εµεινε αν εν τω παραδεισω και τον κυκλον ολον εκεινον των µυριων κακων. οτι ῾Γυµνος ειµι’. οιονει λεγων· “Και (94) ολως εµε κρυπτειν οιεσαι. οιονει οτι· “Εαν ειπω οτι γυµνος ειµι. δι’ ο και της αθανατου στολης εγυµνωθη· ουδεν δε πλεον προειπεν ο Θεος και ουδεν πλεον εγενετο. απ’ αυτου εφαγες.’. εστιν . ου καµπτεται. τα εαυτων κακα κρυπτοντες -. Ου λεγεις το ῾ Ηµαρτον’.. ο Θεος µη θελων πολυπλασιασαι αυτω το κριµα λεγει· “Και ποθεν εγνως οτι γυµνος ει. αληθεια. κερδαναι αν ειχε απο µιας της τοτε φωνης. Ει δε µη. δηλονοτι τω ψυχικω. Ειπε. και λαθειν εχω αυτον και παλιν απολαβειν την πρωτην µου στολην. Μη νοµιζεις µε το σωµα σου µονο οραν. ον υπεστη εξορισθεις και εις τον αδην τοσουτους αιωνας ποιησας κειµενος. ο και αυτη τη ωρα εγενετο. νευρον σιδηρουν ο της καρδιας τραχηλος – οιος δη και ο εµος. Ειτα απαρνησασθαι εχω εγω και ειπειν· ῾Ουκ οιδα’. απ’αυτου εφαγες.ανηγγειλε σοι οτι γυµνος ει. Ου γινωσκω εγω τι πεπραχας. πλεον προαπεφηνατο κατ’ αυτου· επει δε ηρνησατο την αµαρτιαν αυτου και ουδε . φησιν. Προγινωσκων γαρ ο Θεος οτι αµαρτησαι εχει ο Αδαµ και βουλοµενος µετανοουντα συγχωρησαι αυτον. του αθλιου. Ηλπιζε γαρ απατηθεις ο Αδαµ οτι ουκ ηδει ο Θεος την αµαρτιαν αυτου και ελεγεν ουτω καθ’ εαυτον. Και ακουσον των εξης και γνωθι οτι αληθης εστιν ο λογος και ουκ εστι ψευδος το οιονουν εν αυτω. ως ειρηται.” Νοει µοι βαθος λογων σοφιας Θεου. τεως ου µη εκβαλη µε. ου ενετειλαµην σοι τουτου µονου µη φαγειν. Τουτο ουν εστιν ο υπεσχοµην ειπειν. την δε αµαρτιαν σου κρυβεις. την δε καρδιαν και τας ενθυµησεις σου µη οραν. εσφαλην µεγαλως ποιησας τον εκεινης λογον και παρακουσας τον σον. “Τι λεγεις. ταπεινε· ῾Ναι. ελεησον µε!’ ” Αλλ’ ου λεγει τουτο. θανατω αποθανεισθε”. ει µη απο του ξυλου. παρεβην την εντολην σου.”. Ειπεν ο Θεος τω Αδαµ· “Ην ωραν φαγεσθε απο του ξυλου.

θελων δειξαι οτι δικαιως και αυτη συνεκβληθησεται. και τελευταιον οτι· “Γη ει και εις γην απελευση”. – “Ην δεδωκας µοι! “ ω ψυχης απροσεκτου. Ηδη ουν εγνως οτι µετα την παραβασιν δια το µη µετανοησαι και ειπειν “Ηµαρτον”. ο ταπεινος και ταλαιπωρος. ην δεδωκας µοι. ουκ αν . (εφη γαρ· “Η γυνη. Αλλα σκοπει µοι το βαθος των µυστηριων του φιλανθρωπου Θεου και µαθε και διδαχθητι εντευθεν οτι ει µετενοησαν. Αλλ’ ουκ ειπε τουτο. αλλ’ “Ο δεινα µε. Τι δε. τοτε λεγει αυτω ο Θεος· “εν κοπω και ιδρωτι φαγη τον αρτονσου. ην δεδωκας µοι. Τουτο δε δηλον εκ των εξης. τουτο επραξα. απελθε του λοιπου απ’ εµου και αρκεσει σοι εις παιδευσιν η αποστασια σου.οια και νυν εγω πασχω. φησιν. µετανοησαι σε και ειναι παλιν εν τη προτερα σου διαγωγη.“Ελεγον. εξ ης εληφθη. και ου θελω ταπεινωθηναι ποτε και ειπειν απο ψυχης (95) οτι εγω ειµι αιτιος της εµης απωλειας. Επειδη δε σκληρος ουτως ει. Ελεησον µε! “. συνετυχες και τουτον αντι του ποιησαντος σε Θεου προετιµησας. παρωτρυνε ποιησαι και ειπειν τα και τα. Τοιγαρουν και αφεις αυτον ερχεται προς την Ευαν. αυτη µε ηπατησεν”. λεγω. ω αθλιας ψυχης προϊεµενης ρηµατα αµαρτιας µεστα! ω ψυχης αναιδους και µιαρας αναιδεστεροι λογοι και µιαροι !) – τοινυν και ουτω του Αδαµ ειποντος. µετανοησαι µη θελουσα. ο δεινα µοι συνεβουλευσεν εργασασθαι το και το”. εκβαλλονται της τρυφης. ο Θεος λαλειν προς αυτην ταυτα τα ρηµατα. κατα του ∆εσποτου λεγοντι σοι. και εξοριζεται και εν κοπω και ιδρωτι διαγειν κελευεται και εις την γην.ελεγχοµενος υπο του Θεου µετενοησεν.” ινα καν αυτη ειπη το “Ηµαρτον”. ∆εσποτα. δια τουτο κατεκριθη. Ω της αναισθησιας! Και ολως οφει. και ακανθας και τριβολους ανατελει σοι η γη”. αυτη µε ηπατησεν”. και φησι· “Τι τουτο εποιησας. Ως δε ουδε αυτη ευρεν ειπειν “Ηµαρτον”. σου του ∆εσποτου µου παρακουσασα. Ποιαν γαρ και αλλην χρειαν ειχειν. εξοριζονται του παραδεισου και του Θεου. επταισας· η γυνη. “Ο οφις εξηπατησε µε”. οτι γη ει και εις γην απελευση”. ει µη παντως ινα ειπη οτι· “Εν αφροσυνη µου. οιονει τω Θεω λεγουσης· “Συ. φησι. ειπε µοι. η ταπεινη και αθλια. κακεινου την συµβουλην υπερ (96) την εντολην του ∆εσποτου προτιµοτεραν και αληθεστεραν πεποιηκας.

παντοτε εκλαιον. πλειονα δηλονοτι λαβοντες της δυστυχιας ταυτης και της εκπτωσεως αισθησιν. ετιλλον συροντες εαυτων τας τριχας. . ουκ αν εις την γην. µετεµελοντο. ουκ αν κατεκριθησαν. ου µονον δε αλλα και αυτης εαυτων της κακοφροσυνης και της αφατου του Θεου ευσπλαχνιας. Πως. τη ζωη αυτων. τα καλλη των ανθεων εκεινων τα αρρητα. τας των αγγελων ανοδους και καθοδους. την κατα προσωπον. Πως γαρ και µη κλαιειν αει και διηνεκως τον ∆εσποτην εκεινον τον ηµερον ενθυµουµενοι. την τρυφην εκεινην την αφραστον. εξ ης εληφθησαν. εξω ουν του παραδεισου περιπατουντες και καθεζοµενοι. το προσωπον ετυπτον. εκπιπτουσι της παρρησιας της προς αυτον και της αγαπης και της ευνοιας. του ∆εσποτου αυτων την ευσπλαγχνιαν επικαλουµενοι. εως µεν την αιδω και την τιµην και την δουλειαν ανοθευτον φυλαττουσι προς τον εαυτων δεσποτην (97) και αγαπωσιν αυτον τε και τους οµοδουλους αυτων. τας προς αυτους. την εαυτων σκληροκαρδιαν αποκλαιοµενοι. εκλαιον. επαν δε εις απονοιαν τραπεντες κατα του οικειου δεσποτου τραχηλιασωσι και κατεπαρθωσι των συνδουλων αυτων. απολαυουσι και της παρρησιας της προς αυτον και της ευνοιας και της αγαπης αυτου εν ανεσει πολλη και τρυφη και σπαταλη. οια και ηµεις αυτοι πασχοµεν σηµερον. πιστευσατε. τον αυτον τροπον πεπονθασι και οι πρωτοπλαστοι εν τω παραδεισω οντες και απολαυοντες εκεινων των αγαθων. ειτα εκπεσοντες αυτων και εξορισθεντες. ριγαν τε οµου και τρεµειν και πασχειν τοιαυτα. πειναν δε ηρξαντο και διψαν.εξεβληθησαν. υπ’ εκεινου εις µακραν χωραν εξορισθεντες και µυριοις τη προσταξει αυτου καθυποβαλλοµενοι πειρασµοις. παντοτε εθρηνουν. τον αµεριµνον βιον και αµοχθον. αλλ’ εν παση. εν τω κοπιαν και κατατρυχεσθαι επι πλειον και πλειον επαισθανονται της ανεσεως ης απελαυον και των αγαθων ων εξεπεσον της ζηµιας. εθρηνουν. Επει ησθοντο της εκπτωσεως. Ακουσον! Επει εξεβληθησαν και ηδη εξαυτης ενεπεσον εις τους ιδρωτας και εις τους σωµατικους κοπους. τουτο δε ου µιαν ηµεραν ουδε δυο η δεκα. Καθαπερ γαρ οι παρα τινος των αρχοντων του παροντος αιωνος εκλεχθεντες εις υπηρεσιαν αυτου δουλοι. αποστραφηναι και κατεδικασθησαν.

ου µη επαθον. εγενετο. τουτο αν. ει µετενοησαν εν τω παραδεισω.ως ιστε παντες -. Ει γαρ και αποκαλυφθωσι τισι και γραψαι ταυτα θελησουσιν. κακειθεν αυτους ανεστησεν. αλλα και αποθανειν. αυτος εκεινος. Και ους εκ του παραδεισου δια την αναιδειαν και αµεταµελητον καρδιαν και γνωµην εξεβαλε. ινα αυτους απο της µακρας εκεινης εξοριας ανακαλεσηται. παθων δι’αυτους. τι ποιει. ως ειπον. Και σκοπει µοι της φιλανθρωπιας το µεγεθος! Κατελθων εις τον αδην και αναστησας αυτους. ινα των αγαθων αυτου των εν τω παραδεισω απολαυη και δοξαζη τον ευεργετην αυτου.απερ. προωρισε παντως προ του ποιησαι τα παντα και τον καιρον και τον χρονον και οπως και ποτε απο της εξοριας τουτον ανακαλεσεται απορρητοις κριµασι και ανεξιχνιαστοις παση πνοη. υπερ των πονων τουτων και ιδρωτων και κοπων και της καλης µετανοιας αυτων θελων ο ∆εσποτης Θεος τιµησαι και δοξασαι αυτους. µετα δε ταυτα µετανοησαντες εκλαυσαν. Επειδη γαρ ειδε ταπεινωθεντας αυτους. ο µονος εκ µονου Μονογενης Υιος και Λογος. Ναι οντως. ως οιµαι. ου µονον δε αλλα και ποιησαι αυτους απαντα εκεινα τα δεινα επιλαθεσθαι. την µεν εξενεχθεισαν ψηφον ου λυει τεως – προς σωφρονισµον ηµων τουτο ποιησας και ινα µηδεις κατα του παντων Ποιητου κατεπαιρηται -. ει εν τω παραδεισω µετανοησαν -. ακουσον των εξης! Ει µετενεοησαν ενδον οντες του παραδεισου. ου κοσµος ολος αυτα τα βιβλια χωρησειεν.Αλλα τι ο πολυς εν ελεει και βραδυς εν κολασει. αυτον εκεινον απελαµβανον τον παραδεισον και πλεον ουδεν. Ινα δε µαθης και τα λοιπα και επι πλειον τω λογω πιστευσης. ως αυτοι. εθλιβησαν . βιαστον ελοµενος και επονειδιστον θανατον. αδελφοι. ουκ αν αυτους συνεπαθησε. Επει δε εξεβληθησαν δια το αµετανοητον αυτων. Ο ουν τοσαυτα. και κατελθων εις τον αδην. προειδως δε ως Θεος και την εκπτωσιν τουτου την µετανοιαν. ου χρονος ου χαρτης ου µελαν αρκεσειεν. του προαναρχου Πατρος αυτου κατελθων . ουχι εις τον . οσα καθ’ εκαστην ακουεις. Και πως ουχι ο φυσει φιλανθρωπος και δια τουτο ποιησας αυτον. κατεδεξατο. ουτω δη και εποιησε. Ως ουν σπλαχνισθεις (98) προωρισε και προειπεν. πρεποντως µετανοησαντας και αξιως ταπεινωθεντας και κλαυσαντας και θρηνησαντας. ου µονον οµοιως εκεινοις ανθρωπος γεγονεν.

πατερα δε αυτου χρηµατισαντα κατα χαριν. και της ζωης αυτων και ευφροσυνης και δοξης ουκ εσται τελος ποτε”. ραθυµησαντας και τη προς Θεον απιστια καταφρονησαντας και την εντολην παραβαντας αυτου.παραδεισον. αλλα τω εξ αρχης αυτεξουσιω τιµων ηµας. τα δακρυα και ταλλα απερ προειποµεν. την µετανοιαν. τους µιµουµενους εκεινου την εξοµολογησιν. εξεβληθησαν. αδελφε. πατερας τε και µητερας και συγγενεις και συγκληρονοµους µου αναδειξω αυτους. τον θρηνον. τον δουλον µεν αυτου κατα φυσιν. αλλ’ ως αδελφους µου και φιλους. τιθησιν εν τωδε τω κοσµω ελευθερους παντη και µη ενεργουµενους τυραννικως υπο του εχθρου. τους πρωτοπλαστους ωφελησεν η εν τω παραδεισω απονος διαγωγη και αµεριµνος. ουτως ως εκεινον και ετιµησε και εδοξασε. αλλα και απαν το σπερµα αυτου. αδελφοι! Οτι ου µονον εκεινον. ισχυν µαλλον διδωσι κατ’ αυτου. Ειδες εις οιον υψος αυτον δια την µετανοιαν αυτου και ταπεινωσιν και τους θρηνους αυτου και τα δαρκυα ο ∆εσποτης ανηγαγεν. τι λεγεις ποιησαι αυτον. αλλα φυλαξαι ειχον του µη φαγειν του φυτου· φαγοντες δε και η µετανοησαντες. την δε Ευαν ο Αδαµ πιστοτεραν εκεινου ηγησατο. αποκατεστησε παλιν αυτους. ινα οι βουλοµενοι νικωσιν αυτον ευχερως υπερ παντας . ουκ αν τον οφιν η Ευα πιστοτερον. ουκ εγκαταλειψω αυτους ποτε. (100) Ει γαρ επιστευσαν αυτω. και τους ουτω ποιουντας εως του νυν και απο του νυν ποιησοντας. Τι ουν. (99) οθεν εξεπεσον. Ω µετανοιας ισχυς και δακρυων! Ω φιλανθρωπιας αφατου και ανεξιχνιαστου ελεους πελαγος. αλλ’ εις εκεινον αυτον ανηγαγε τον ουρανον του ουρανου· και καθισας ο ∆εσποτης εκ δεξιων του Θεου και προαναρχου Πατρος αυτου. Κατελθων γαρ ανωθεν ο ∆εσποτης ηµων τω ιδιω θανατω τον καθ’ ηµων ελυσε θανατον. Ουδεν δε παλιν εκ της εξοριας εβλαβησαν. ηµας δηλονοτι τους υιους αυτου. ειπεν ο αληθης Θεος. αλλα και τα µεγιστα ωφεληθησαν και εις σωτηριαν ηµων παντων τουτο εγενετο. ειτε κοσµικοι ειεν ειτε µοναζοντες· “Αµην. και εδοξασα και δοξασω και εν τω ουρανω ανω και επι της γης κατω. το εκ της του προπατορος παραβασεως κατακριµα παντελως ανελων και δια του αγιου βαπτισµατος αναγεννων και αναπλαττων και απαλλαττων ταυτης τελειως ηµας. ειπε µοι.

χωρις αµαρτιας. οι νεοι µαλιστα και ουκ ανδρες την φρονησιν. Ηµεις µεν γαρ απο του αµαρτησαντος ηµεν αµαρτωλοι. διδασκων ηµας µη εν τινι προπηδαν και προλαµβανειν τους πολιους εν συνεσει και αρετη. νυν µεν µετριως. οπερ αιρετικων και ου πιστων εστι το λεγοµενον. µετα δε την εκ νεκρων εξαναστασιν ολης ολως επαπολαυειν καταξιωνται της αιωνιου χαρας. ως τεκνα αυτου ενεργουµενοι και καταδυναστευοµενοι τυραννικως εδεσποζοµεθα. και ελυσε την αµαρτιαν.τους προ της Χριστου παρουσιας αγιους. Καταρα εγενετο . (101) Τουτο γαρ η οντως αυτεξουσιοτης. απο του δουλου της αµαρτιας δουλοι και αυτοι γενοµενοι αµαρτιας. την παραβασιν ελυσε και τους παραβατας του κατακριµατος ηλευθερωσε. συλληψιν τε και γεννησιν αγιασας και ανατραφεις κατα µικρον πασαν ηλικιαν ευλογησε· τελειος δε ανηρ γεγονως τοτε ηρξατο του κηρυγµατος. ει µη οτι παντως δια το λυσαι το εκ της αµαρτιας κατακριµα και ελευθερωσαι το γενος ηµων απο της δουλειας και ενεργειας του αντικειµενου εχθρου. και τους δουλους ηµας εις το δεσποτικον αξιωµα επανηγαγε. απο του τη συµβουλια ενεργηθεντος του πονηρου και δουλωθεντος αυτω και το αυτεξουσιον απολεσαντος. Ανεδεξατο τα υπερ υµων και φυλαξας πασας τας εντολας του ιδιου Θεου και Πατρος. µηδε λεγετωσαν εκ της του Αδαµ ηµας παραβασεως ολως ενεργεισθαι και προς την αµαρτιαν καθελκεσθαι. απο του κεκατηραµενου και νεκρου καταρατοι και νεκροι. ∆ουλος εγενετο. ∆ια τι γαρ κατηλθεν η τινος ενεκα θανατου εγευσατο. Ο δε Θεος κατελθων εσαρκωθη και εγεννηθη καθως και ηµεις ανθρωπος. αλλ’ εις τον ουρανον και εις την εκεισε τρυφην και απολαυσιν. απο του παραβαντος παραβαται. το µη υφ’ ετερου τινος τω οιωνδηποτε τροπω δεσποζεσθαι. Οι γαρ τουτο εννοουντες και λεγοντες την του ∆εσποτου ηµων και Θεου παρουσιαν ανωφελως γεγενησθαι και διακενως νοµιζουσιν. Οι ουν βουλοµενοι προφασεις µη προφασιζωνται. µορφην αναλαβοµενος δουλου. του πρωην τυραννου δεσποτας αποκαταστησας ηµας – και µαρτυρουσιν οι αγιοι οι και µετα θανατον ως ασθενη αυτον και τους αυτου υπουργους απελαυνοντες. αποθνησκοντες δε µη καθαπερ εκεινοι και ουτοι εις τον αδην καταβιβαζωνται.

µηδε ισοι τοις προ της χαριτος ευρισκοµενοι. αγιους και αναµαρτητους αποκαθιστησιν. αλλα και ευθυς τω αυτεξουσιω τιµασθαι αφιησιν. ο αγιος Παυλος εδηλωσεν ειπων· “Ει γαρ ο δι’ αγγελων λαληθεις λογος εγενετο βεβαιος και πασα παραβασις και παρακοη ελαβε ενδικον µισθαποδοσιαν. ουτω και ηµεις εκ του αγιου βαπτισµατος αναγεννωµενοι της δουλειας απολυοµεθα και γινοµεθα αυτεξουσιοι.σταυρωθεις – “Επικαταρατος γαρ. του σωµατος και του αιµατος αυτου του τιµιου. των βοηθηµατων τουτων απαντων χωρις. αποκαθαιρων ηµας και ζωοποιων. τω αυτεξουσιω δε θεληµατι υπηκουσε τω εχθρω και απατηθεις παρεβη την εντολην του Θεου. Ει γαρ προ του νοµου και της Χριστου παρουσιας. Και ωσπερ εξ αρχης ην ο Αδαµ εν τω παραδεισω ελευθερος και αµαρτιας και βιας εκτος. Εµβαλων γαρ εν τω θανατηφορω ιω και φαρµακω της αµαρτιας την αρρητον της Θεοτητος αυτου και της σαρκος ζωοποιον ενεργειαν. (102) και ολην την καταραν ελυσε του Αδαµ. πολλοι και αναριθµητοι τω Θεω ευηρεστησαν και αµεπτοι απεδειχθησαν. του δια θανατου και της αµαρτιας την εξουσιαν εχοντος καθ’ ηµων. οι µετα την χαριν και την τοσαυτην και τηλικαυτην ευεργεσιαν. εξ ων τον δικαιον µεν Ενωχ µετεθετο και τη µεταθεσει τουτον τετιµηκεν. τι απολογησοµεθα ηµεις. µετα την του θανατου και της αµαρτιας αναιρεσιν. δια δε του αγιου βαπτισµτος και της κοινωνιας των αχραντων αυτου µυστηριων. Απεθανε και τω εαυτου θανατω ανειλε τον θανατον. φησι. αλλως πως ου δυναται καθ’ ηµων ενεργειν τι. (103) µετα την του βαπτισµατος αναγεννησιν και την των αγιων αγγελων παραφυλακην και αυτην την επισκιασιν και επελευσιν του Αγιου Πνευµατος.” . και ει µη τω οικειω θεληµατι τω εχθρω υπακουσοµεν. Ανεστη και την δυναµιν και ενεργειαν ηφανισε του εχθρου. ολως ολον το γενος ηµων της ενεργειας του εχθρου ελυτρωσατο. Οτι δε µειζονως υπερ τους εν τω νοµω αµαρτησαντας κολασθησοµεθα τοις κακοις επιµενοντες. ινα µη βια αλλα προαιρεσει φανωµεν τω ∆εσποτη δουλευοντες. πας ο επι ξυλου κρεµαµενος”-. αλλα ραθυµουντες και των εντολων του Θεου καταφρονουντες και αυτας παραβαινοντες. πως ηµεις εκφευξοµεθα τηλικαυτης αµελησαντες σωτηριας. Ηλιαν δε πυρινω αρµατι εις ουρανον ανελαβετο.

την δυναµιν”. ει αρα και βουλεται της αιωνιου ζωης εν Κυριω επιτυχειν.Μη ουν τον Αδαµ αλλ’ εαυτον αιτιατω και µεµφεσθω ηµων εκαστος. Της γαρ γης τρεµουσης. και αναδοθησεται ου κατα µικρον αλλα αθροον το πυρ και επικαλυψει πασαν την γην. ως λαγωου εν ωρα σφαγης. απο δε των σχισµατων της γης αναβησεται πυρ υπερεκβλυζον ως τα πελαγη των θαλασσων. . εκ των φοβερων δειµατων εκεινων πτοηθωσιν αι ακαµπεις και αµειλικτοι καρδιαι αυτων. ω αθλιοι. µετα την εν τω κοσµω φανερωσιν.” Οι δε και αντιλογιας η γογγυσµους η και τα χειρω τουτων απεργαζοµενοι. . το κρατος. µη οτι· “Ουδεις ηµας ενουθετησε”. µη φερουσα τους αγνωµονας και σκληροτραχηλους και παρηκοους µου φερειν επι του νωτου αυτης. Ει δε µη θελησετε µηδε παντι τροπω σπουδασετε. Μη ερουσιν οτι· “Ουκ ηκουσαµεν”. πεσουνται τα αστρα. Και ωσπερ επι του κατακλυσµου ανεωχθησαν οι καταρρακται του ουρανου και κατηλθε το υδωρ και κατ’ ολιγον εκαλυψε τους λαους. η παραβαινοντες εν τινι µεχρι θανατου µετανοειν και την εαυτου εκαστος αµαρτιαν σφοδρως αποκλαιεσθαι. των εν οιαδηποτουν περιπιπτοντων αµαρτια. τι τοτε απολογησονται. Τι ουν ποιησουσι τοτε οι λεγοντες οτι· “Ειθε µε ηφιεσαν ωδε και την βασιλειαν των ουρανων εγω ουκ ηθελον”. η αναµαρτητους εαυτους εν τω τας εντολας τηρειν πασας φυλαξαι. του ουρανου κλονουµενου και ροιζηδον ως βιβλιου ελισσοµενου. ουτω και τοτε ανοιχθησεται απο των θεµελιων αυτης η γη. ταδε λεγει Κυριος· “Συντροµαξει η γη επι τους µετα τοσαυτα και τηλικαυτα θαυµατα. ο ηλιος και η σεληνη σβεσθησονται επ’ αυτους. και ιδωσι την πτωσιν (104) αυτων εγγισασαν προ των ποδων αυτων και τροµαξουσι.“Ποσα γαρ υµας. και µετανοιαν εξιαν εκαστος ηµων ως εκεινος επιδεικνυσθω. µετα την τοσαυτην διδασκαλιαν ην εν τω κοσµω εφηπλωσα. αλλ’ εµµενετε επι τη σκληροτητι και αµετανοητω γνωµη υµων. Τι γενησονται οι νυν γελωντες και ουτω λεγοντες· “Τι ουν κελευεις κλαιειν ηµας καθ’ εκαστην. Και συσκοτασει το φως. µη οτι· “Ηγνοησαµεν σου του ∆εσποτου το ονοµα. την ισχυν. ετι αναβαλλοµενους και δυσπιστουντας και απειθουντας τοις λογοις µου· και διαρραγησεται εις πολλα. και γενησεται απασα ποταµος πυρος”.

εστω παντων εσχατος και παντων δουλος και παντων διακονος”. Ουκ ηκουετε των ευαγγελιων µου λεγοντων· “ Μετανοειτε”. αλληλοις οµιλουντες και καταµακρυνοντες υµων τας αργολογιας. Ουκ ηκουετε βοωντος µου· “Μακαριοι οι πενθουντες”. αλληλους προς τα αριστα προσκαλουµενοι και θεραπευοντες υµων τας γαστερας. Ουχι εµου λεγοντος· “Εαν τις σε ραπιση εις την δεξιαν σου σιαγονα. πλεονεκτουντες. Ουκ εµου λεγοντος· “Μακαριοι εστε οταν ονειδισωσιν υµας και διωξωσι και ειπωσι παν πονηρον ρηµα καθ’ υµων ψευδοµενοι ενεκεν εµου”. υµεις τας πρωτοκλισιας και πρωτοκαθεδριας. επι δε τοις τοιουτοις απελεγεσθε και αυτην υµων την ζωην. Ουκ εµου λεγοντος· “Ο θελων ειναι πρωτος. οι δε ουδε ακουσαι τουτο ηνειχεσθε. αλλα κακως µε τουτο και αδικως (106) προσταξαις ελεγχετε. στρεψον αυτω και την αλλην”. υµεις ανεκεισθε επι στρωµνων απαλων και δια παντων την ανεσιν εδιωκετε. και υποταγηναι η δουλευσαι εν ταπεινωσει ψυχης ευτελει και πτωχω και απερριµενω ουκ ηθελησατε. οι µεν εγελατε. Ουχι εµου µακαριζοντος τους φτωχους. Ουκ εµου λεγοντος· “Χαιρετε και αγαλλιασθε επι τοις διωγµοις και ταις θλιψεσιν”.εικοτως προς ηµας ειπη. ου µονον ουδεις εξ υµων τουτο πεποιηκεν. αρχας τε και ηγεµονιας και διακονιας και µεγεθη αξιωµατων προετιµησασθε. Υµεις δε εγελατε ανακαγχαζοντες. δια παντων οµου των δουλων και δι’εµου αυτου προειπον και παρηγγειλα. δι’ αποστολων. ινα ποιωσιν υµιν οι ανθρωποι. υµεις τους επαινους µαλλον και την τιµην και την δοξαν ησπασασθε. Ουχι δε εµου λεγοντος. υµεις . Ουκ εµου λεγοντος· “Τι στενη η πυλη και τεθλιµµενη η οδος η απαγουσα εις την ζωην” και οτι “Βιαστη εστιν η βασιλεια των ουρανων και βιασται αρπαζουσιν αυτην”. υµεις τας εαυτων θεραπειας µονας και τα θεληµατα και τας επιθυµιας εξεπληρωσατε. αδικουντες και εαυτους µονους εθεραπευσατε. αρπαζοντες. υµεις ουδε λογον σκληρον ακουσαι ηνειχεσθε ου µονον εκ των οµοιων υµων. οτι γελασονται”. αλλ’ οι πλειονες και τους αδελφους ηγγαρευσατε. Ουχι εµου λεγοντος· “Οσα θελετε. και υµεις οµοιως ποιειτε αυτοις”. δια προφητων. (105) Ουκ ηκουετε λεγοντων· “Μακαριοι οι κλαιοντες νυν. αλλ’ ουδε υπο των προεχοντων. “Εαν τις σε αγγαρευση µιλιον εν. υπαγε µετ’ αυτου δυο”.

∆ια τι ουν και υµεις ταυτας και τας τοιαυτας. Προς δε τους ανδρας βασιλεις τε και αρχοντας οµοιως ερει· “Ουκ ηκουετε πως ο ∆αυιδ αµαρτησας. ειπεν ο Κυριος· Μη οργιζου κατα τινος”.“Αυτο των αποστολων εστιν. της οντως ξενης και θαυµαστης. αι δε παρθενοι τας παρθενους και οµοιας υµων ουκ εµιµησασθε. και· “Ξενης. της ασωτου ποτε”. ελεγετε. υµεις ως θηρες αγριοι διεκεισθε εις τους µη ταχιον ποιουντας υµων τα θεληµατα.Αθλιοι. Ουκ ηκουετε τουτου λεγοντος· “Οτι σποδον ωσει αρτον εφαγον και το ποµα µου µετα κλαυθµου εκιρνων. αυτο των µεγαλων αγιων! Επει τις τουτο αλλος ποιησαι δυναται. Ουκ εµου τους πραεις την βασιλειαν των ουρανων κληρονοµειν λεγοντος. (107) Και προς µεν τας γυναικας ερει· “Ουκ ηκουετε εν ταις εκκλησιαις αναγινωσκοντων και λεγοντων· “Βιος της αγιας Πελαγιας. αι µεν πορναι τας πορνας.ουκ εποθησατε ποτε απο ψυχης γενεσθαι πτωχοι. “Θεοδωρας της µοιχαλιδος και µετα ταυτα θαυµατουργου”. οτι εγω αγιος ειµι”. οποταν ελεγον· “Ευχεσθε υπερ των επηρεαζοντων υµας.” Ουκ ηκουσατε οπως και γονεις και πλουτον και µνηστηρας αυτους κατελιπον και εν ευτελεια και ταπεινωσει εδουλευσαν µοι και εγενοντο αγιαι. ωµοιωθην πελεκανι ερηµικω”. και εισελθοντος προς αυτον του προφητου Ναθαν και ελεγξαντος αυτον περι της αµαρτιας αυτου. Ουκ ηκουετε λεγοντος µου· “Γινεσθε αγιοι. αι δε ασωτοι τας ασωτους. Ουχι υµεις ελεγετε. . ουκ αντειπεν. και υµεις διατι ουκ εγινεσθε αγιοι. ουκ ωργισθη. συµπαθεις εγινεσθε τοτε και µετριοι και “Αφες. και παλιν· “Εκοπιασα . αλλα του θρονου αξαναστας προσεπεσεν ενωπιον παντος του λαου επι την γην και ειπεν· “Ηµαρτηκα τω Κυριω µου! “ και ουκ επαυσατο ηµερας τε και νυκτος κλαιων οµου και θρηνων. αγαπατε τους εχθρους υµων και καλως ποιειτε τους µισουντας υµας”.” . και παλιν · “Ευφροσυνης της παρθενου και µετονοµασθεισης Σµαραγδου”. υµεις δε εν τη ακαθαρσια των µολυσµων υµων και ανοµιων εµεινατε”. ουκ εκρυψε το αµαρτηµα αυτου. απο φωνης του στεναγµου µου εκολληθη το οστουν µου τη σαρκι µου. Ουχ ορωντες παλιν αυτους παραβαινοντας µου τας εντολας. της ποτε πορνης”. “Βιος της οσιας Μαριας της Αιγυπτιας. αι δε υπανδροι τας αµαρτησασας υπανδρους.

εν τω στεναγµω µου, λουσω καθ’ εκαστην νυκτα την κλινην µου, εν δακρυσι µου την στρωµνην µου βρεξω;” Ουκ ηκουετε λεγοντος αυτου· “Κυριε ο Θεος µου, (108) ει εποιησα τουτο, ει εστιν αδικιας εν χερσι µου, ει ανταπεδωκα τοις ανταποδιδουσι µι κακα, αποπεσοιµι αρα απο των εχθρων µου κενος, καταδιωξαι αρα ο εχθρος την ψυχην µου και καταλαβοι και καταπατησαι εις γην την ζωην µου και την δοξαν µου εις χουν κατασκηνωσαι; “. ∆ια τι ουν και υµεις τουτον και τους οµοιους αυτου µη εµιµησασθε; Μη τουτου υµεις περιδοξοτεροι ειναι εδοκειτε η πλουσιωτεροι, και δια τουτο ταπεινωθηναι µοι ουκ ηβουληθητε; Αθλιοι και ταλαιπωροι, υµεις φθαρτοι και θνητοι οντες, µονοκρατορες και κοσµοκρατορες ειναι εβουλεσθε και, ειπου ην τις εν ετερα χωρα µη θελων υµιν υποτασσεσθαι, ως κατα ευτελους υµων δουλου κατεπαιρεσθε αυτου και ουκ εφερετε υποµειναι την ανυποταξιαν αυτου, και τοι συνδουλου υµων οντος και µηδεν πλεον εκεινου εχοντων υµων· εµοι δε τω Ποιητη και ∆εσποτη υµων πως υµεις ουκ ηθελησατε υποταγηναι και δουλευσαι εν φοβω και τροµω; Ανταποδιδοντες δε τοις αµαρτανουσιν εις υµας, τι εν εαυτοις αρα διελογιζεσθε περι ων υµεις εις εµε ηµαρτανετε; οτι ουκ εστιν ο εκζητων των αδικουµενων τα αιµατα; οτι ουκ εστιν ο βλεπων τα παρ’ ηµων κρυφιως πραττοµενα; η οτι επελαθεσθε µου και µη εχειν υπελαµβανετε τον επανω υµων οντα, ουδε ηλπισατε ποτε γυµνοι µε και τετραχηλισµενοι παρασταθησεσθαι; Ουκ ηκουετε µου αει λεγοντος· “Ο θελων ειναι παντων πρωτος, εστω παντων εσχατος και παντων δουλος και παντων διακονος;” Πως ουκ εφρισσετε και εν εαυτοις υµιν εθρηνειτε και συνετριβεσθε, φοβουµενοι µη εις επαρσιν υπο της µαταιας εκεινης και διακενου ελθοντες, (109) παραβαται ταυτης µου της εντολης γενοµενοι, τω πυρι τουτω παραδοθησεσθε; Ουκ ηκουετε πως ο ∆αυιδ υπο του στρατηγου αυτου Σεµεΐ υβριζοµενος και ανηρ αιµατων καλουµενος, ευτελεστερον εαυτον εκεινου εχων απο ψυχης, ουκ ωργιζετο, αλλα και τους εκεινον ανελειν βουλοµενους εκωλυσεν; Ιδου ουν και Μωυσης και Ιησους του Ναυη και ∆αβιδ και αλλοι πλειστοι προ της επιφανειας µου και νυνι µετα την παρουσιαν µου πλειονες, ους βλεπετε συνδοξαζοµενους µοι, και βασιλεις γεγονασιν, ως ηµεις, και

αρχοντες και στρατηγοι, και δια τον εµον φοβον εν ταπεινωσει και δικαιοσυνη βιωσαντες, κακον αντι κακου τινι ουκ ανταπεδωκαν, αλλα και παρα των οµοιων και υπο χειρα πολλακις ατιµασθεντες, εµοι ανεθεντο την περι τουτου εκδικησιν και υπερ ων εις εµε ηµαρτον εν παση τη ζωη αυτων, απο ψυχης εν φοβω και ποθω µετενοουν και εκλαιον, ταυτην την ηµεραν της εµης ελευσεως και παρουσιας και κρισεως ακουοντες και πιστευοντες, υµεις δε κατεφρονησατε µου των εντολων, ως τινος ενος των απερριµµενων και ασθενων. Λοιπον ουν µεθ’ ου συνειναι ηρετισασθε και ων τους λογους και τας πραξεις ποιουντες, αυτους εµιµησασθε, µετα τουτων αυτων, και των εκεινοις ητοιµασµενων επαπολαυσατε! “. Ουτω και τοις πατριαρχαις τους αγιους αντιπαραθη πατριαρχας, Ιωαννην τον Χρυσορρηµονα, Ιωαννην τον Ελεηµονα, Γρηγοριον τον Θεολογον, Ιγνατιον, Ταρασιον, Μεθοδιον και τους λοιπους οιτινες ου λογω µονω αλλα και εργω του αληθινου Θεου γεγονασιν απεικονισµα· τοις µητροπολιταις τους αγιους µητροπολιτας, Βασιλειον, Γρηγοριον, τον αδελφον αυτου, (110) και τον τουτου οµωνυµον και θαυµατουργον, Αµβροσιον και Νικολαον. Και απλως ειπειν, εκαστον πατριαρχην και εκαστον µητροπολιτην και εκαστον επισκοπον µετα των προ αυτου διαπρεψαντων αποστολων τε και πατερων αγιων εν εκαστη µητροπολει και επισκοπη κρινει ο Θεος, και εξ εναντιας αλληλων στησας παντας αυτους – καθως ακουεις αυτου λεγοντος· “Τα µεν προβατα εκ δεξιων, τα δε εριφια εξ ευωνυµων”-, ερει· “Ουχι ενθα ουτοι εθεραπευσαν και εδουλευσαν µοι, εκει και υµεις εβιωσατε και εις τους θρονους αυτων εκαθισατε; ∆ια τι µη και τον βιον και την πολιτειαν αυτων εµιµησασθε; ∆ια τι ακαθαρτοις χερσι και ακαθαρτοτεραις ψυχαις τον αχραντον εµε και αµολυντον κρατειν και εσθιειν ουκ εφοβηθητε; Ουκ εφριξατε ολως, ουκ ετροµαξατε; ∆ια τι τα των πενητων εις τας υµετερας ηδονας και εις τους ιδιους και συγγενεις υµων αναλωσατε; ∆ια τι µε χρυσιω και αργυριω, ως ο Ιουδας, απεµπολησατε; ∆ια τι µε και ως δουλον αχρειον εξαγορασαντες, εις τα της σαρκος µε θεληµατα διακονειν απεχρησασθε; Ως ουν υµεις µε ουκ επιµησατε, ουδε

εγω φεισοµαι υµων. Απελθατε απ’ εµου οι εργαται της ανοµιας, απελθατε! “. Ουτω τοινυν πατερες παρα πατερων, φιλοι και συγγενεις παρα φιλων και συγγενων, αδελφοι παρα αδελφων, δουλοι και ελευθεροι παρα δουλων και ελευθερων, πλουσιοι και πενητες υπο πλουσιων και πενητων, οι εν γαµω παρα των εν γαµω διαπρεψαντων, οι εν ελευθερια παρα των εν ελευθερια βιωσαντων, και απλως πας ανθρωπος αµαρτωλος εν τη φοβερα ηµερα της κρισεως απεναντιας αυτου εις την (111) εις την αιωνιαν ζωην και εις το ανεκλαλητον εκεινο φως οψεται τον οµοιον αυτου και κριθησεται παρ’ αυτου. Οιον τι λεγω; Απιδων εκαστος των αµαρτωλων προς τον οµοιον αυτου, βασιλευς προς βασιλεα, αρχων προς αρχοντα και πορνος µη µετανοησας προς πορνον µετανοησαντα, φτωχος προς φτωχον και δουλος προς δουλον, και µνησθεις οτι και αυτος εκεινος ανθρωπος ην, την αυτην ψυχην εχων, τας αυτας χειρας, τους αυτους οφθαλµους και απλως ταλλα παντα εξ ισης και συνην αυτω εν τω βιω και οµοιον ειχε το αξιωµα, την τεχνην, το επιτηδευµα, µιµησασθαι δε αυτον ουκ ηθελησεν, ευθυς εµφρασσεται το στοµα αυτου και µενει αναπολογητος, µη εχων ολως τι φθεγξασθαι.Οταν ουν οι κοσµικοι κοσµικους ιδωσι και οι αµαρτωλοι βασιλεις βασιλεις αγιους εκ δεξιων, πλουσιους τε και υπο ζυγον αγιους οι υπο ζυγον βιου, και οι εν βασανοις παντες οµοιους αυτων εν τη βασιλεια των ουρανων, και τηνικαυτα αισχυνθωσι και αναπολογητοι ευρεθωσιν, ωσπερ ο πλουσιος εκεινος εν τοις κολποις του Αβρααµ τον Λαζαρον, εκεινος αποτηγανιζοµενος εν τω πυρι. Τι ποιησωµεν ηµεις αρα οι µοναχοι, οι κατ’ εµε, λεγω, ραθυµοι και αµαρτωλοι, ποια αρα αισχυνη ηµας και βασανος ληψεται, οταν τους εν βιω και γυναικας και οικετιδας εχοντας και οικετας, µετα γυναικων οµου και τεκνων θεασωµεθα εν τη βασιλεια των ουρανων οµοθυµαδον συγχορευοντας; οταν τους εν αξιωµασι και πλουτω ευαρεστησαντας, οταν απλως εκ παντων ιδωµεν των εν τω βιω πασαν κατορθωκοτων αρετην και εν µετανοια και δακρυσι πολιτευσαµενων δια τον φοβον του Κυριου και ισταµενους εν τη χαρα και φαιδροτητι των δικαιων; (112) οταν γαρ εννοησωµεν οτι πατερας και µητερας και αδελφους και

αδελφας και κοσµον ολον δια το σωσαι ηµων τας ψυχας κατελειψαµεν, οι δε και γυναικας και τεκνα, αλλοι συν τουτοις και πλουτον και αξιωµατα και αλλα οσα ο βιος εχει τερπνα, και αναχωρησαντες επτωχευσαµεν και αποκειραµενοι γεγοναµεν µοναχοι δια την βασιλειαν των ουρανων, δια δε µικραν ραθυµιαν και πονηριαν και δια τας πονηρας ηµων επιθυµιας κατεταξαµεν ηµας εαυτους µετα κοσµικων και πορνων και µοιχων και βιωσαντων ασωτως κατα τον κοσµον, οποιος τοτε φοβος και τροµος και αισχυνη καλυψει ηµας! Πιστευσατε µοι λεγοντι, αδελφοι, οτι χειρων βασανος η εντροπη ηµων εσται υπερ την των κοσµικων αιωνιαν κολασιν. Οταν γαρ εµε τον αποταξαµενον παση ψυχη, µετα κοσµικων, φερε ειπειν, νυν τεκνα εχοντων, και δηµοσιοις πραγµασιν εµπεπλεγµενων η και στρατια εκδουλευοντων, ιστασθαι και την ισην εκεινοις κολασιν ληψεσθαι µελλοντα, στραφεντες ουτοι και ιδοντες µε, ειπωσι προς µε· “Και συ, µοναχε, ο τον κοσµον αφεις, ωδε µεθ’ ηµων των κοσµικων ιστασαι; Καν συ δια τι;”τι αρα απολογησοµαι, τι ερω προς αυτους; Τις γαρ, αδελφοι, το µεγεθος της τοτε µελλουσης µοι γενεσθαι θλιψεως δυνησεται αξιως, δια λογου εκδιηγησασθαι; Παντως ουδεις! Τι γαρ και ερουµεν η τι ολως δυνηθωµεν απολογησασθαι; οτι τον κοσµον και τα εν κοσµω κατελιποµεν; αλλα ταυτα ουκ εβδελυξαµεθα απο ψυχης· τουτο γαρ εστιν η αληθης του κοσµου και των εν κοσµω αναχωρησις, το µετα το φυγειν τον κοσµον µισησαι τα αυτου και βδελυξασθαι. (113) Τι δε ο κοσµος και τι τα εν τω κοσµω εισιν; Ακουσον! Ου χρυσιον εστιν, ουκ αργυρος, ουχ ιπποι, αλλ’ ουδε ηµιονοι· ταυτα γαρ παντα, οσα και ηµιν λειτουργουσιν εις χρειαν του σωµατος, και ηµεις κεκτηµεθα. Ου κρεας, ουκ αρτος, ουκ οινος· µεταλαµβανοµεν γαρ και ηµεις εκ τουτων και εσθιοµεν αυταρκως. Ουκ οικοι, ου λουτρα, ου χωρια η αµπελωνες και προαστεια· αι λαυραι γαρ και τα µοναστηρια εκ των τοιουτων συνιστανται. Αλλα τις ο κοσµος; Η αµαρτια και η προς τα πραγµατα σχεσις εστιν, αδελφοι, και τα παθη. Τα δε εν τω κοσµω Ιωαννης ο Θεολογος ειπατω, ο ηγαπηµενος του Χριστου µαθητης· “Μη αγαπατε γαρ, φησι, τον κοσµον µηδε τα εν τω κοσµω· οτι παν το εν τω κοσµω, η επιθυµια της σαρκος και η

επιθυµια των οφθαλµων και η αλαζονεια του βιου, ουκ εστιν εκ του Πατρος, αλλ’ εκ του κοσµου εστιν”. Ει ουν ηµεις τον κοσµον ολον καταλιποντες και αποφυγοντες και γεγονοτες γυµνοι, ταυτα ουκ εφυλαξαµεθα, τι ηµιν το οφελος εκ µονης της αναχωρησεως γενοιτ’ αν; Και γαρ οθεν αν εξελθωµεν και εν οις αν καταντησωµεν, τα αυτα πραγµατα παλιν ευρησοµεν· πανταχου γαρ ανθρωποι µονοι ζην ου δυναµεθα, πανταχου τα προς την συστασιν του σωµατος χρηζοµεν επιτηδεια, πανταχου και γυναικες και παιδες και οινος και παντοιων εστιν ειδος καρπων· εκ τουτων γαρ και των τοιουτων εστιν η της ζωης ηµων συστασις. Εαν την επιθυµιαν εχωµεν της σαρκος και την επιθυµιαν των οφθαλµων και την αλαζονειαν των λογισµων, πως δυνησοµεθα εν µεσω αυτων της καθολου αµαρτιας αποσχεσθαι και µηδολως τω ταυτης κεντρω πληγηναι; Οπερ πολλοι των παλαι και των νυν αγιων, ευ οιδα, εφυλαξαντο (114) και φυλαττουσι, µεσον των του βιου πραγµατων και φροντιδων και µεριµνων διατριβοντες και εν αγιοτητι τελεια τον βιον αυτων διανυοντες, καθως ο Παυλος µαρτυρει περι τουτων και των τοιουτων λεγων· “Παραγει γαρ το σχηµα του κοσµου τουτου, ινα και οι εχοντες γυναικας ως µη εχοντες ωσι και οι αγοραζοντες ως µη κατεχοντες και οι χρωµενοι τω κοσµω ως µη καταχρωµενοι”. Εξεστιν ουν και τα λοιπα εξ τουτων καταµαθειν· οιον, τον θυµουµενον µη οργιζεσθαι, τον δικαιολογουµενον µηδολως τη καρδια τοις λαλουµενοις προστιθεσθαι, τον εαυτον εκδικουντα ως νεκρον ειναι τω κοσµω τη της ψυχης διαθεσει, τον απαξ τοιουτον γενοµενον ζητειν τε και προθυµεισθαι µηδε του ιδιου φειδεσθαι σωµατος. Τοιουτοι γαρ και εγενοντο και καθ’ εκαστην γενεαν οι αγωνιζοµενοι γινονται. Ει δε µη τοιουτοι γενεσθαι σπουδασοµεν και ουτω τον βιον ηµων ανυοµεν, τι ερουµεν; οτι “∆οξης και πλουτου κατεφρονησαµεν;” Αλλα παντως ερει ηµιν οτι· “Φθονον και εριν και ζηλον ου κατελειψατε”. Οτι δε ταυτα αλλοτριουσιν ηµας και χωριζουσιν απο του Θεου, λεγει ο θειος Ιακωβος, ο αποστολος του Χριστου· “Ει δε ζηλον πικρον εχετε - εστι γαρ και επι καλω και ζηλωσαι τινα! – και εριθειαν εν τη καρδια υµων, µη κατακαυχασθε και ψευδεσθε κατα της αληθειας, ουκ

εστιν αυτη η σοφια ανωθεν κατερχοµενη, αλλα επιγειος, ψυχικη, δαιµονιωδης· οπου γαρ ζηλος και εριθεια, εκει και ακαταστασια και παν φαυλον πραγµα”, και µετ’ ολιγα· “Αιτειτε και ου λαµβανετε, διοτι κακως αιτεισθε, ινα εν ταις ηδοναις υµων δαπανησετε”, και επιφερει· “Μοιχοι και µοιχαλιδες, (115) ουκ οιδατε οτι η φιλια του κοσµου εχθρα του Θεου εστιν; ος αν ουν βουληθη φιλος ειναι του κοσµου, εχθρος του Θεου καθισταται”. Σκοπει δε οτι ουκ ειπε µονον· “Ο κοσµος εχθρος εστι του Θεου”, αλλα και η προς τον κοσµον φιλια· δι’ αυτης γαρ µοιχοι και µοιχαλιδες γινοµεθα. Και οτι αληθες εστι τουτο, ακουσον αυτου του Κυριου λεγοντος· “Πας ο εµβλεψας προς το επιθυµησαι ηδη εµοιχευσεν εν τη καρδια αυτου “ και παλιν· “Ουκ επιθυµησεις τι του πλησιον σου”. ∆εικνυσι δε δια τουτων ηµιν των ρηµατων, οτι ουχ ο ποιων την αµαρτιαν αυτος µονος χωριζεται του Θεου και εχθρος αυτου γινεται, αλλα και ο αυτην αγαπων και ο επιθυµων τινος, ητοι σχετικως τη καρδια προς τι των επι γης διακειµενος, τουτο γαρ η φιλια του κοσµου εστιν· ωστε φανερως αποδεδεικται οτι, ει και γυµνος παντων υπαρχει τις και µη πραττει εργω την οιανουν αµαρτιαν, µονον δε αγαπων και φιλων αυτην οιονει σχετικως προς αυτην διακειµενος, εχθρος εστι του Θεου, καθως και Ιωαννης φησιν· “Εαν τις αγαπα τον κοσµον, ουκ εστιν η αγαπη του Πατρος εν αυτω”, αλλα και ο Κυριος· “Αγαπησεις Κυριον τον Θεον σου εξ ολης της διανοιας σου και εξ ολης της ισχυος σου και εξ ολης της ψυχης σου”, ωστε ο προς ετερον τι επιθυµητικως η σχετικως διακειµενος της εντολης ταυτης εκτος εστιν. Ηµεις δε, οι αθλιοι και ταλαιπωροι, τα µεγαλα και περιδοξα και υψηλα του κοσµου καταλιποντες και εις το µοναστηριον ελθοντες, αγαπωµεν οι µεν παλλια εκστιλβοντα, οι δε ιµατια καλοχρυσα, οι δε λωρους και αναλαβους, αλλοι σανδαλια και υποδηµατα, αλλοι βρωµατα ηδεα και (116) ποµατα, ετεροι σµιλας και ραφιδας και µαχαιρας η και τα τουτων ευτελεστερα, δι’ ων της αγαπης εκπιποντες του επι παντων βασιλεως Χριστου και εχθροι αυτου γενοµενοι, ουκ αισθανοµεθα, ω αδελφοι! δι’ α και µελλοµεν αρα, ει µη προλαβοντες µετανοησοµεν και πασαν επιθυµιαν κακην και πονηραν και εριν και ζηλον και αλαζονειαν εκ της ψυχης ηµων εκαστος εξορισοµεν, εις το πυρ το αιωνιον µετα τελωνων

κα΄αµαρτωλων και πλουσιων, των εν ασωτια βιωσαντων, κατακριθησεσθαι. ∆ια τουτο ουν σπουδασωµεν, αδελφοι, πασαν αρετην επιδειξασθαι, πασαν δε κακιαν και παν παθος βδελυξασθαι απο ψυχης και µισησαι παν πραγµα µικρον η µεγα, ο φερει ταις ψυχαις ηµων κινδυνον· µονοις δε τουτοις χρησωµεθα εν οις ο µεν νους ου τερπεται, η καρδια δε ηµων ουχ ηδυνεται, ινα µη εις τα αριστερα δια των δοκουντων ευτελων µετα των κοσµικων, ως ειρηται, ηµας αυτους καταταξαντες, βλεψωµεν εις τα δεξια του Θεου παρισταµενους τους αδελφους ηµων και πατερας και κατακρινοντας ηµας, - οι ηγουµενοι εκαστου, λεγω, µοναστηριου τους εν τοις αυτοις µοναστηριοις ευαρεστησαντας τω Κυριω, οι εν διακονιαις τους εν ταις αυταις διακονιαις λαµψαντας ως φωστηρας, οι εν υποταγη και εργοχειροις τους εν τοις οµοιοις διαπρεψαντας εργοις και εν ταις αυταις ελαχισταις η και προτιµοτεραις δουλειαις, εστεφανωµενους οντας µετα των αγιων µαρτυρων, οι την νεοτητα µολυναντες τους την νεοτητα χαλιναγωγησαντας, οι εν τελειοτητι ηλικιας εκ ραθυµιας πεσοντες τους απο νεοτητος µεχρι γηρως εγκαρτερησαντας τω της σαρκος πολεµω (117) και φυλαξαντας την εαυτων σωφροσυνην, οι εν γηρα και µεχρι τελους τα των παιδων των αναισθητων διαπραττοµενοι τους εν γηρα αποκειραµενους και πασαν κακην συνηθειαν ην απο νεοτητος προσελαβοντο δια τον του Θεου φοβον εν µικρω χρονω εγκοψαντας, οι γελωντες τους νυνι κλαιοντας, οι τρυφωντες και προς της τετυπωµενης ωρας εσθιοντες τους µηδε εν τω καιρω του αριστου κορεννυµενους, οι παιζοντες τους εν στυγνοτητι και ωχροτητι οντας διηνεκει απο της µνηµης της φοβερας εκεινης και των ιδιων αµαρτηµατων αυτων, οι απο πλουτου και δοξης ελθοντες εις το µοναχικον και ταπεινωθηναι και µικρον µη θελησαντες τους απο πτωχειας εσχατης ελθοντας και συν ηµιν βιοτευσαντας, δια δε την ταπεινωσιν αυτων υπερ πολλους των µετ’ αυτων ισταµενων εις τα δεξια – βασιλεων, λεγω, και πατριαρχων – ενδοξοτερους υπαρχοντας, τη ταπεινωσει αυτων οντως κεκοσµηµενους. Αρα ουν, αδελφοι µου αγαπητοι, εγνωτε τι ειπον; Αρα οιδατε οποια αισχυνη τοτε ηµιν εσται; Αρα ελαβετε εις νουν; Ηλθετε

εις αισθησιν της ωρας εκεινης, η ινα τα αυτα και παλιν ερω εις ωφελειαν εµου και των οµοιων µου αµελων; Τοιγαρουν και εν ηµιν αυτοις ουτως εσται εν τη φοβερα ηµερα εκεινη και πολλοι των ηµετερων αδελφων ευρεθωσιν εν δεξια ισταµενοι του Θεου µετα δοξης, πολλοι δε εξ ευωνυµων κατακρινοµενοι υπ’ αυτων. Και πως ουχι, οπηνικα δυο επι το αυτο αποταξαµενοι, οµοτεχνοι, λιθοξοοι τυχον η τεκτονες, αι δυο νεοι και καθαροι απο πασης σωµατικης αµαρτιας και εκ πενητων οντες, ο µεν εις γενηται εκ προαιρεσεως πασης αρετης (118) εργατης, ο δε ετερος πασης κακιας και πονηριας; Η ουχι τουτο καθ’ εκαστην ορωµεν γινοµενον µεσον ηµων; Και τον µεν ορωµεν των δυο τουτων ταπεινον, ευπειθη, υπηκοον, ως δουλον Θεου και ουκ ανθρωπων συναναστρεφοµενον ηµιν και διακονουντα µετα πιστεως πασης τοις αδελφοις, το φρονηµα ταπεινον εχοντα και συντετριµµενον, και ουτω πως καθ’ εαυτον λογιζοµενον και λεγοντα – τουτο µεµαθηκοτες απο της εξοµολογησεως αυτου της καθ’ ηµεραν και απο των πολλακις διερωτωντων αυτον και ουτως αποκρινοµενου αυτοις -· “Εγω, φησι, τιµιε πατερ, και εν τω κοσµω ων, µολις εν στενοτητι ηδυναµην ποριζεσθαι µετα κοπου πολλου την εµαυτου τροφην. Και ωδε ελθων, πως αµελησω του εργου και φαγω αρτον της µονης δωρεαν και απαιτηθησοµαι αυτον εν τη ηµερα της κρισεως; Αλλ’ επει τω Θεω ηλθον δουλευειν, αγωνισοµαι και υπερπερισσευσαι το εργον της τροφης µου, οσον εις δυναµιν, και υποταγω τω προεστωτι και πασι τοις αδελφοις µου µεχρι θανατου αγογγυστως, ως αυτω τω Χριστω, εις µηδεν το συνολον παρακουων αυτων “, τον δε κενοδοξον, ανυποτακτον, απειθη, και ουτω και αυτον εξ εναντιας εκεινου λογιζοµενον καθ’ εαυτον και λεγοντα· “Ιδου δη επεµψε µοι ο Θεος οικον, αρτον και οινον και αφθονους τροφας. Εγενοµην συναριθµιος τοις πρωτοις, και πρωτος τοις µετ’ εµε ερχοµενοις, και αδελφος ειµι τουτων παντων, θελοντων και µη θελοντων αυτων. Του λοιπου φαγοµαι και πιοµαι και υπνωσω εις κορον. Τι γαρ µοι και χρεια του εργαζεσθαι απο του νυν, ινα εγω κοπιω και τον κοπον µου αποκερδαινωσιν αλλοι; Εαν γαρ και εις δουλειας τινας µοι επιταξωσι, προβαλουµαι πρωτον αδυναµιαν· (119) εαν δε και αναγκασωσι µε, ειπω προς αυτους· “Και εαν µη δυνωµαι τουτο

ποιησαι, ινα µε αποπνιξητε, ινα µε διωξητε, εαν µη ισχυω:”. Και ουτω προσποιησοµαι κλαιειν, κραυγασω, εκλυσιν προβαλουµαι γονατων, σκοτουσθαι προφασισοµαι, την κεφαλην µου απο χολης οχλεισθαι ειπω, και τουτου γε ενεκα δυνησοµαι ευλογως δηθεν και απο πρωΐας εσθιειν, αναθεµατιζειν αρξοµαι και βλασφηµειν και επι πασι τοις επιταττοµενοις µοι αντιλογησοµαι οµου και γογγυσω· και παντως περικακησαντες εασουσι µε και µη βουλοµενοι. Ει δε και δωσουσι µοι εργα τινα ευτελη και διακονιαν ωσαυτως ποτε, καταφρονησω αυτης. Οιον, ει µεν τοις ηµιονοις προσταξουσι µοι δουλευειν, προφασισοµαι µη ειδεναι την δουλειαν αυτων και εασω αυτα αφιλοκαλητα και ανεπιµελητα µετα παντων των στρωµατων αυτων· και η εασουσι µε αναγκασθεντες η ετερον δωσουσιν εις βοηθειαν µου, κακεινου πασας επιτελουντος τας χρειας, ολιγον εγω τι ποιων, αναπαυοµαι. Ει δε αρτοποιον προσταξουσι µε γενεσθαι, προµαρτυροµαι µεθ’ υποκρισεως, ως αν µη καταγνωσθω ως παρηκοος, λεγων αυτοις· “Εγω, πατερες, ουδεποτε εθεασαµην αρτον πως γινεται”, και ουτως απελθων ποιησω αυτοις τον αρτον πηλον, αυτοι δε µη υποφεροντες τουτον φαγειν, ουκετι µε εις την τοιαυτην καταναγκασουσι διακονιαν”. Ει δε και εις το µαγειρειον διακονειν ταξουσιν αυτον, ουκ οιδε ταπεινωθηναι τω προεστωτι αυτου και βαλειν µετανοιαν, αλλα λεγει αυθαδως προς αυτον· “Κυριε ελεησον! Πατερ, εκ παντων µονον εµε εξελεξω εις τας ατιµους δουλειας; Ουκ εισι και αλλοι εν τη µονη αδελφοι;” και ταυτα µεν λεγει, ωστε παρακρουσασθαι την προστασσοµενην αυτω διακονιαν· (120) εαν δε ιδη την ενστασιν του ηγουµενου, τεως απερχεται ου δια τον Θεον αλλα φοβουµενος την παιδειαν και τας µαστιγας, απερχοµενος δε και γογγυζων λεγει εν εαυτω· Τελεια και καλα εχουσι φαγειν εξ ων µαγειρευσω εγω! Εαν µη ποιησω αυτους νηστεις εκ της τραπεζης εξαναστηναι η εξεµεσαι οσα αν φαγωσιν, ουκ ειµι εγω!” και απλως ουτω παντα ποιει µετα µανιας πολλης ο αθλιος. Και την µεν µαγειριαν των αδελφων ωσαυτως και το οσπριον αυτων καπνιζει και παρακαιει αυτα, εµβαλλων παντα απλυτα και ακαθαριστα εις τας χυτρας, και αλας εν αυτοις υπερ το µετρον βαλλει ποιων αλµην αυτα, το δε θερµον αυτων χλιαρον ειναι εα ινα αηδεσθεντες εκταραχθωσιν εµεσαι τα βρωµατα· εαν

δε ειπη αυτω αδελφος η και αποστειλη τι προς το εψησαι και ευτρεπισαι αυτο, λεγει αναισχυντως· “Ου φειδεται; Εκελευσε τινα κυρι τον δουλον αυτου! Ουα, εως τοτε µη φαγη, εως ου εγω εγγισω η ευτρεπισω αυτα!”. Και ουτως επι πασι ποιουντος αυτου, εις µονας εκεινας ευρισκεται προπηδων και επιτρεχων διακονιας οµου και δουλειας, ενθα γινωσκει οδον εχειν αυτον κλεψαι τι η νοσφισασθαι· και εαν µη µαλλον παρα παντας προτιµηθη, φανερως λυπειται και κρυπτως προς τους οµοιους αυτου καταγογγυζει θλιβοµενος· οταν δε επι τοις τοιουτοις επιταγη, ως απο νεκρων και ως απο του αδου εγειρεται και ευθυς γανυται τω προσωπω και οι οφθαλµοι αυτου χαροποιοι γινονται. Καν απο πολλης πονηριας υποκρινεσθαι βουληθη δια το µη καταγνωσθηναι, αλλ’ ουδ’ ουτω λαθειν τους ορωντας δυναται· οταν γαρ αλλοθεν ουδαµοθεν αλλ’ εκ του µη γογγυσαι η αναβαλεσθαι µικρον, ως εν πασαις διακονιαις (121) ποιειν εθος ην αυτω, διαγινωσκεται. Φοβειται γαρ ολως εν ταυτη ειπειν τι, ινα µη αλλος αντ’ εκεινου απολυθη και καταλειφθη ουτος απρακτος. Τουτων ουν ουτως εχοντων των αµφοτερων και του µεν υποτασσοµενου εν υπακοη ψυχης αγαθης και τεταπεινωµενη καρδια αοκνως, αγογγυστως, αδολως, ακλοπως, ασκανδαλιστως, του δε τα εναντια τουτων ποιουντος, ως γεγραπται, εαν ελθων ο θανατος αρπαση αµφοτερους αυτους, και εν τη φοβερα ηµερα εκεινη γυµνος και κατησχυµενος εξ αριστερων ισταµενος - ο πονηρος εκεινος λεγω -, αποβλεψαµενος ιδη εν τοις δεξιοις τον ποτε µετ’ αυτου συναποκαρεντα και συνεσθιοντα και συµπινοντα, τον οµοηλικα, τον οµοτεχνον, ολον ως εκεινον αυτον τον Χριστον εν µεγαλη δοξα υπαρχοντα, τι τοτε ολως ισχυσει ειπειν η φθεγξασθαι; Οντως, αδελφοι µου, ουδεν! Αλλα στενων και τρεµων και τους οδοντας βρυχων απελευσεται εις το αιωνιον πυρ. Ουτως ουν εκαστος ηµων των αµαρτωλων υπο εκαστου των αγιων κατακριθησεται, ωσπερ οι απιστοι υπο των πιστων και οι αµαρτησαντες µεν, µη µετανοησαντες δε, υπο των πλειονα ισως αµαρτησαντων και θερµως µετανοησαντων κατακριθησονται. ∆ια τουτο παρακαλω και δεοµαι υµων παντων, ινα ει επιστασθε εαυτους πονηρον τι ποιειν και εξαµαρτανειν και τας ιδιας υµων

τιτρωσκειν και απολυειν ψυχας, καν απο του νυν διορθωσησθε και µετανοιαν αξιαν των αµαρτηµατων αυτου εκαστος υµων επιδειξησθε και παντι τροπω σπουδασητε εκ δεξιων στηναι του Σωτηρος ηµων και Θεου. Οσοι δε (122) µικρα τινα σφαλλεσθαι εαυτους συγγινωσκετε, µετα σφοδρας και ταυτα της ταχυτητος απορριψατε αφ’ εαυτων, ινα µη δια τα µικρα ταυτα εξ αριστερων και υµεις, ως πασα Γραφη διαµαρτυρουµενη λεγει, σταθησησθε, και µη ως µηδαµινα και µικρα, αλλ’ ως µεγαλα ταυτα και εχετε και λογιζεσθε. Ο γαρ εις τα µικρα σφαλλων εκουσιως, των δε µεγαλων αµαρτηµατων απεχοµενος, περισσοτερως κατακριθησεται, οτι των µειζονων κρατησας υπο των ελαττονων εκυριευθη. Αρκει γαρ εις απωλειαν και εν µονον ηµιν παθος, καθως ανωτερω ειπον και αυτους υµιν τους αγιους αποστολους, Ιωαννην φηµι και Ιακωβον, εις µαρτυριαν παρηγαγον. Ινα δε και δια παραδειγµατος υµιν δειξω το του λογου πιστον, τουτο υµας ερωτησω. Ο προς δεκα ανδρας εχων την µαχην η και προς δωδεκα, αδελφοι, εν τω συµβαλειν πολεµον µετ’ αυτων, εαν τους προµαχους µεν και ανδρειοτερους αυτων αθροως εκ πρωτης προσβολης απαντας τρεψη και τρωσας καταβαλη, ενα δε η και δυο εκ τουτων ταλαιπωροτερους η και ασθενεστερους υστερον καταλειφθεντας ιδων και µετα φοβου και κολακειας επερχοµενους αυτω απο µακροθεν, ου σπευσας κρατησει και εξαγκωνισας δεσµευσει η και κατασφαξει αυτους, ου δεινως αναιρεθησεται υπ’ αυτων; Ει γαρ εξ υπερηφανιας και αλαζονειας ριψας τα οπλα, ανακλιθεις και αναπεσων υπνωσει καταφρονησας αυτων, ουχι εκουσιως εαυτον εις δουλειαν των ταλαιπωρων εκεινων εξεδωκεν; Ουχι επελθοντες οι δυο η και εις εξ αυτων δεσµησας αυτον, υποσπονδον εαυτου τουτον εξει και δουλον αρας οιχησεται η και ανελων αυτον µαχαιρα, ποιησει πασιν ανθρωποις γενεσθαι τουτον εις καταγελωτα; Ουχι δε παντες ερουσι δικαιαν γενεσθαι του αµελους εκεινου και αλαζονος, (123) µαλλον δε αφρονος και αναισθητου σφαγην; Ου γαρ τοσουτον παντως επαινετος εσται της προς τους ισχυροτερους παλης και νικης ενεκα, οσον ψεκτος και βδελυκτος και αποβλητος, ιν’ ειπω, και δουλος η νεκρος, δια την εκ του ενος εκεινυ γενοµενην ητταν αυτω.

Ουτως ουν, αδελφοι µου αγαπητοι, ουδεν ηµας ου µη ωφεληση των µεγαλων παθων κρατησαντας, εαν υπο των ελασσονων κυριευωµεθα. Οιον τι λεγω; Τα γαρ αυτα και παλιν ερω και λεγων ου παυσοµαι. Εαν τον της σαρκος µολυσµον φυλαξωµεθα, εαν απο φθονου και µεγαλης οργης και κλοπης αποσχωµεθα, εαν αρσενοκοιτιας, παιδοφθοριας, µαλακιας και πασης ασελγειας κρατησωµεν, γαστριµαργια δε η πολλω οινω η υπνω η οκνηρια η ραθυµια, αντιλογια τε και ανηκοΐα και γογγυσµω, οια δη δουλοι και µαστιγιαι δουλουµεθα, τι ηµιν εσται το οφελος εκ της των πονηρων εργων και µονων αποχης; Ει δε και λαθρα αρτου τεµαχια αιροµεν και εσθιοµεν η αλλο τι ποθεν επιλαβοµενοι και ταυτα ανευ ευχης του προεστωτος ηµων, τις αν ειπη ελευθερους ηµας αµαρτιας; Ει δε και των συναξεων, διχα µεγαλης ασθενειας η αναγκαιας χρειας τινος, εκουσιως απολιµπανοµεθα, ει δε και τους καρπους φυλασσοντες εξ αυτων ουκ εγκρατευοµεθα – και γαρ τι αλλο ην ο τον Αδαµ εκ του παραδεισου εξεβαλε και τω θανατω παρεδωκε; - τι κερδανουµεν εκ της των ειρηµενων αποφυγης; Ουδε γαρ ει ολοσωµον τις πληγην εχων, ειτα δια φαρµακων πολλων ιαθεις παρα µικρον την πληγην, δυναται υγιης λεγεσθαι, ει µικραν οπην ισην ραφιδος επιφερεται τραυµατος, αλλ’ ο και τους µωλωπας, ει δυνατον, του τραυµατος εξαφανισας, (124) εκεινος παρα παντων εικοτως λεχθησεται υγιης. Μη ουν ταυτα µικρα λογιζωµεθα, αλλα δια ταυτα τιµωρηθεντας αλλους ακουοντες και καταδικασθεντας σφοδρως, ηµεις την εξ αυτων βλαβην παση δυναµει εκφυγωµεν. Και µηδεις, αγαπητοι, εν τινι τουτων η παθει ετερω του λοιπου επιµεινη, αλλ’ απο του νυν αποσχοµενος µετανοησατω βαλων αρχην, και µη αποστη εξαγγελλων την ητταν εαυτου, εως αν αισχυνθεις ο υποβαλλων αυτω εχθρος παυσηται του αυτον πολεµειν. Μη φθονος κυριευση ηµων, µη οργη η θυµος και κραυγη, εξ ων αισχρολογιαι και υβρεις ειωθασι τικτεσθαι, µη κενοδοξια και υπερηφανια και οιησις κατασχουσαι ηµας εις βυθον αδου καθελξωσιν, αλλα ταυτα παντα πορρω εξορισαντες εαυτων, κτησωµεθα τας αρετας αντ’ αυτων. Ισως δε τις ερει οτι· “Τοσουτων οντων και αναριθµητων παρα µικρον των ειρηµενων παθων, τις δυναται ταυτα ερευναν παντα

και εκ τουτων παντων απεχεσθαι, ινα µη υπ’ ουδενος τουτων κυριευθη τις; “. Εγω χαριτι Χριστου διδαξω υµας. Ο αει εννοων τας εαυτου αµαρτιας και την µελλουσαν κρισιν διηνεκως προορων και µετανοων και κλαιων θερµως, ουτος υπεραινει παντα οµου και υπερνικα υπο της µετανοιας υψουµενος, ως µη δυνασθαι εν και µονον των ειρηµενων φθασαι και καθαψασθαι αυτου της αεροβατουσης ψυχης. Ει δε µη η διανοια ηµων υπο της µετανοιας και των δακρυων και υπο της εγγινοµενης εκ τουτων πνευµατικης ταπεινωσεως πτερωθεισα εις υψος απαθειας αρθη, ουκ αν ελευθεροι των ειρηµενων απαντων γενεσθαι ισχυσωµεν, αλλα ποτε µεν υπο τουδε του παθους, ποτε δε υφ’ ετερου κεντασθαι και ως υπο θηριων αγριων κατεσθιεσθαι ου (125) παυσοµεθα, και µετα θανατον δια ταυτα της των ουρανων βασιλειας εκπεσοντες, υπο των τοιουτων παλιν αιωνιως κολασθησοµεθα. ∆ια τουτο παρακαλω παντας υµας, πνευµατικοι µου πατερες και αδελφοι, και παρακαλων ουδεποτε παυσοµαι την υµετεραν αγαπην, µη αµελησαι εκαστον της εαυτου σωτηριας, αλλα παντι τροπω σπουδασαι αρθηναι µικρον απο της γης. Ει γαρ τουτο γενησεται το θαυµα καταπληξαν υµας, το απο της γης εις αερα λεγω κρεµασθαι, ουκετι προς την γην κατελθειν και στηναι καν ολως θελησετε· “γην”δε το σαρκικον και “αερα”το πνευµατικον λεγω φρονηµα. Ει γαρ ο νους των πονηρων λογισµων και παθων ελευθερωθη και θεασοµεθα δι’ αυτου την ελευθεριαν, ην ηµιν ο Χριστος και Θεος εχαρισατο, ουκετι καταδεξοµεθα προς την προτεραν δουλειαν της αµαρτιας και του σαρκικου φρονηµατος κατελθειν, αλλα κατα την του Κυριου φωνην γρηγορειν και προσευχεσθαι ου παυσοµεθα, εως αν προς την εκειθεν µεταβωµεν µακαριοτητα και των επηγγελµενων επιτυχωµεν αγαθων, χαριτι και φιλανθρωπια του Κυριου ηµων Ιησου Χριστοου, ω πρεπει πασα δοξα εις τους αιωνας των αιωνων. Αµην. Λογος στ΄. (126) Περι εργασιας πνευµατικης. Και τις ην η εργασια των παλαιων αγιων. Και πως ταυτην κατορθωσαι δυναµεθα, ινα και µετοχοι, ωσπερ εκεινοι, του Παναγιου γενωµεθα Πνευµατος.

Αδελφοι και πατερες, επειδηπερ µεγαλα τινες οιοµενοι περι εαυτων, ως ουκ ωφελεν, ισους εαυτους ηγουνται κατα τε πραξιν και γνωσιν και τελειοτητα των παλαι αγιων θεοφορων πατερων ηµων και του αυτου πνευµατος, ω εζων και εκινουντο εκεινοι, συνιστανοντες εαυτους εκ λογων µονων και διχα των εργων, πνευµατι αποπλανηθεντες οιησεως, ωηθην δια βραχεων ουτω πως εν απλοτητι και υπτιοτητι λογου προς αυτους ειπειν ως προς ενα, δια τε τον ειρηκοτα Θεον· “Και συ στραφεις, τους αδελφους σου διορθωσαι”, και δια την κοινην αγαπην ην εντελλοµεθα εχειν προς τους πλησιον ηµων. Αρξοµαι δε εντευθεν του λεγειν εν αφελοτητι και παρακαλειν την αγαπην υµων. Βουλη τοιγαρουν ακουσαι τι εποιουν οι πατερες ηµων οι αγιοι, εν τοις εαυτων κελλιοις καθηµενοι; Αναγνωθι τους βιους αυτων και µαθε συ πρωτον την σωµατικην τεως πραξιν αυτων, (127) ειτα εγω σοι αναγγελω την πνευµατικην εργασιαν ην εκεινοι ειργαζοντο. Οι γαρ τους βιους συγγραψαµενοι των αγιων, τας πραξεις αυτων εδηλωσαν τας σωµατικας, την ακτηµοσυνην, την νηστειαν, την αγρυπνιαν, την εγκρατειαν, την υποµονην και καθεξης τα λοιπα, ινα µη παντα απαριθµουντες τον λογον µηκυνωµεν, την δε πνευµατικην αυτων εργασιαν µικρον τε και ως εν εσοπτρω δια των τοιουτων εδηλωσαν, ινα οι τους κοπους εκεινων και την πιστιν εκ των εργων επιδεικνυµενοι, εργοις αυτοις και των πνευµατικων χαρισµατων αυτων εν γνωσει και µετοχη γενωνται, οι δε γε λοιποι µηδε ακουσαι περι των τοιουτων αξιωθησωνται. Επει δε εις τοσουτον ανοιας βοθρον κατηχθηµεν, ως και διχα των εργων, ων εκεινοι ειργασαντο, ισως εκεινοις την χαριν εχειν και ηµας οιεσθαι, φερε τον περι εκεινων γυµνασωµεν λογον και απο των µεµαρτυρηµενων πραγµατων την πληροφοριαν λαβοντες, σπουδασωµεν τεως κατα ποδας εκεινων βαδισαι, ει και µη φθασαι δυνηθωµεν αυτους. Ανωθεν δε τον λογον αρξαµενοι, κατ’ ολιγον εως ηµων καταβαινοντες ελθωµεν. Τι ουν ο µεγας Αντωνιος εν τω µνηµατι καθεζοµενος επραττε, και τοι µηπω πνευµατικην εργασιαν ολως ειδως; Ουχι ως νεκρον εαυτον εν τω µνηµατι εκλεισε, µηδεν των του κοσµου επιφεροµενος, µηδε µεριµναν εχων την οιανουν εν αυτω; Ουχι

ολος ην νεκρος εκ του κοσµου, και κειµενος εν τω µνηµειω τον ζωωσαι και αναστησαι δυναµενον εζητει Θεον; Ουχι αρτω µονω ηρκειτο και υδατι; Ουχι πολλα παρα των δαιµονων υπεστη κακα και ηµιθανης εκειτο εκ του αφορητου δαρµου; Ουχι εν τη εκκλησια ως (128) νεκρου απενεχθεντος αυτου, ηνικα ηλθεν εις εαυτον, παλιν αυθορµητος προς τους αντιπαλους απηλθεν; Ει µη γαρ προς εκεινους υπεστρεψεν, αλλ’ ενεµεινε τω κοσµω και ει µη µεχρι τελους ενεκαρτερησεν, εις θανατον εκδεδωκως εαυτον τη προθυµια και προαιρεσει, ουκ αν της πολυποθητου θεας του ∆εσποτου αυτου ηξιωθη, ουκ αν της γλυκειας εκεινου φωνης ακηκοεν. Αλλα εζητησεν ολοψυχως, εκρουσεν αοκνως, υπεµεινεν εις τελος και ελαβεν επαξιον τον µισθον. Αποθανων γαρ, ως ειρηται, τη προαιρεσει υπερ Χριστου, εκειτο ωσει νεκρος, εως ου ηλθεν ο ζωογονων τους νεκρους και ανεστησεν αυτον εκ του αδου, του σκοτους φηµι του ψυχικου, και εξηγαγεν αυτον εις το θαυµαστον φως του προσωπου αυτου. Οπερ θεασαµενος και των λυπηρων εκεινων απαλλαγεις και περιχαρης γεγονως ελεγε· “Κυριε, που ης εως αρτι; “ Το µεν ουν ειπειν “Που ης;” αγνοουντος παντως εστιν οπου και ην· το δε ειπειν “Εως αρτι” την θεωριαν και αισθησιν και γνωσιν της του ∆εσποτου παρουσιας εδηλωσεν. Ει τοινυν ουτως αποταξασθαι ηµεις ου βουλοµεθα και καρτερησαι οµοιως εκεινω και υποµειναι ου προαιρουµεθα, πως τον Θεον εν Αγιω Πνευµατι ως εκεινος ιδειν αξιωθωµεν και πληρωθηναι αγαλλιασεως; Ουδαµως. Αλλα γαρ και προς ετερον, ει δοκει, τον λογον ιθυνωµεν. Τι ο µεγας Αρσενιος διεπραξατο εξ αυτης αρχης της αποταγης αυτου; Ουχι τα βασιλεια καταλιπων και τους βασιλεις, του σηρικοφορους οικετας και παντα τον πλουτον αυτου, µονος ως φτωχος και πενης εν τω µοναστηριω αφικετο, οστις ποτε ην σπουδασας λαθειν, (129) φευγων την δοξαν και τον ανθρωπινον επαινον, ινα παρα Θεω δοξασθη; Τι ουν αρα τουτοις µονοις εµεινεν αρκεσθεις; µη γενοιτο· αλλα τι; Ουδε ως ευτελης µετα ευτελων ανθρωπων εαυτον καταταξαι ηνεσχετο, αλλ’ ως κυνα ελογισατο εαυτον. Ριφεντος γαρ αυτω παρα του ηγουµενου του αρτου και πεσοντος τουτου επι της γης, αυτος τετραποδισας, ου τη χειρι αλλα τω στοµατι, ως κυων αρας τον αρτον, ουτως

αυτον εφαγεν. Εν δε τω κελλιω καθηµενος, ου µονον ειργαζετο, αλλα και πολυ ελαττον του εργοχειρου αυτου εις την εαυτου χρειαν ανηλισκεν, υδωρ πινων βορβορου οζοντος οµοιον. ∆ια τουτο και εργαζοµενος και ευχοµενος διηνεκως εκλαιε και τοις εαυτου δακρυσι κατεβρεχετο, αλλα και αφ’ εσπερας ευχοµενος ιστατο µεχρι πρωΐας και τη πτωχεια και ευτελεια µεχρι τελους ενεκαρτερησε. ∆ια τι ; ∆ια το παθειν παντως και ιδειν και αυτον, οπερ ο µεγας Αντωνιος ιδειν και παθειν ηξιωθη. Πως ουν ου γεγραπται και επι τουτου, οτι ειδε τον Κυριον; Μη τους µεν κοπους αυτος κατεβαλετο, εκεινον δε ιδειν ουκ ηξιωται; Ουχι, αλλα και αυτος ουτως ιδειν τον Θεον ηξιωθη, ει και µη ο συγγραψαµενος τουτο ουτως εδηλωσε φανερως· και ει βουλει τουτο µαθειν ακριβως, τα παρ’ εκεινου αυτου, φηµι του αγιου Αρσενιου, εκτεθεντα κεφαλαια διελθε και γνωσει εξ αυτων οτι και ουτος θεοπτης εστιν αληθως. Ο ουν αυτους εκµιµουµενος εργω και πονοις της αυτης οντως καταξιωθησεται χαριτος· ει δε µη βουλεται τις την ταπεινωσιν τουτων και την υποµονην εκµιµησασθαι, τι και λεγει το πραγµα αδυνατον; Ευθυµιου δε και Σαβα και των καθεξης αγιων τας πραξεις, τας υπερ ανθρωπον, τις διηγησεται; Ειτε γαρ (130) προ του την χαριν λαβειν του Πνευµατος, ειτε και µετα το ταυτην λαβειν, τεως ανευ κοπων και πονων πολλων και ιδρωτων βιας τε και στενοχωριας και θλιψεως ουδεις διηλθε τον σκοτασµον της ψυχης, ουδε το φως του Παναγιου Πνευµατος εθεασατο. Βιαστη γαρ εστιν η βασιλεια των ουρανων και βιασται αρπαζουσιν αυτην, επειδη και δια πολλων θλιψεων δει ηµας εισελθειν εις την βασιλειαν των ουρανων. Η δε βασιλεια των ουρανων η µετοχη υπαρχει του Πνευµατος του Αγιου· τουτο γαρ εστι το ειρηµενον οτι η βασιλεια των ουρανων εντος ηµων εστιν, ινα το Πνευµα το Αγιον εντος ηµων λαβειν και εχειν σπουδασωµεν. Μη ουν λεγετωσαν οι εκτος οντες διηνεκους βιας και στενοχωριας και ευτελειας και θλιψεως, οτι εντος ηµων εχοµεν το Πνευµα το Αγιον· ανευ γαρ εργων και ιδρωτων και πονων της αρετης ο µισθος ουτος ου διδοται τισι. ∆ιο µοι καλως εχειν δοκει και το παρα πολλοις ουτω λεγοµενον· “∆ειξον, φησιν, εργα και απαιτει µισθους”.

Εγω γαρ οιδα ανθρωπον προ του κοπους καταβαλεσθαι και προ του βιασασθαι εαυτον, ευθυτητι διαλογισµων και ψυχης απλοτητι ταις θειαις Γραφαις εγκυψαντα και ολιγας ηµερας και νυκτας ακοπως, ιν’ ειπω, αγρυπνησαντα και ευξαµενον και επι τοσουτον ελλαµφεντα υπο της ανωθεν χαριτος, ως εξω δοξαι αυτον γενεσθαι του σωµατος και του οικηµατος και του κοσµου παντος – νυξ γαρ ην και ως ηµερα τελεια εγενετο -, αλλ’ επει απονως πλουτον ελαβε, συντοµως αυτου και κατεφρονησε. ∆ιο και αµελησας, ολον οµου τον πλουτον απωλεσε και επι (131) τοσουτον, ως µηδεν µνηµονευειν ολως αυτον, οτι ποτε τοιαυτην δοξαν τεθεαται. Πως ουν οι µηδε λαβειν αξιωθεντες ποτε η κατιδειν την δοξαν ταυτην ποσως, λεγουσιν εχειν ταυτην ολην εν εαυτοις, απορω. Αλλ’ ω της πωρωσεως, ω του σκοτασµου, ω της αγνοιας και της µαταιας οιησεως, που ποτε τουτο η δια ποιων γραφων µεµαθηκασιν; Οντως εµαταιωθησαν εν τοις διαλογισµοις αυτων και εσκοτισθη η ασυνετος αυτων καρδια και εµειναν εν Αιγυπτω, τουτεστιν εν τω σκοτει των παθων αυτων και των ηδονων. Οι γαρ την γην της επαγγελιας ιδειν ποθησαντες, ην πραεων οφθαλµοι και ταπεινων και πτωχων βλεπειν καταξιουνται, πασαν στενοχωριαν και πασαν θλιψιν και ευτελειαν καταδεχονται και απο πασης και παντοιας σωµατικης ηδονης και τιµης και ανεσεως σφοδρως απεχονται. Ου µονον δε αλλα και απο παντος ανθρωπου µικρου τε και µεγαλου χωριζονται, φευγοντες αυτους αµισως, ινα ταυτης καταξιωθωσιν επιβηναι προ του εκκοπηναι τον δροµον αυτων απο της οδου της παρουσης ζωης. Ταπεινουµενοι γαρ και ως πονηροι και προσκεκρουκοτες πολλα επ’ αληθως διακειµενοι, ου µην αλλα γαρ και ως εχθροι και παραβαται των εντολων του Θεου στυγνοι και λελυπηµενοι διαγουσιν, επιποθουντες µαθειν το τι αν δεοι αυτους διαπραξασθαι προς το καταλλαγηναι τω ∆εσποτη Χριστω. ∆ια τουτο τοινυν χαριζεται αυτοις ο Κυριος ου µονον το γνωναι ο τι δεοι ποιησαι, αλλα και ισχυς διδοται αυτοις παρ’ αυτου και υποµονη εις το εκπληρωσαντας παντα α δει, αυτον εκεινον ιδεσθαι και κτησασθαι (132) τον επι παντων και επι πασι Θεον και τηνικαυτα ως εν ουρανω διαγειν και

εκεισε το πολιτευµα εχειν, καν εν σπηλαιοις καν εν ορεσι καν εν κελλιοις διαγωσι, καν εν µεσαις αναστρεφωνται πολεσι, και ουτως αει εν χαρα και ευφροσυνη και αγαλλιασει αρρητω δουλευειν αυτω. Αυτη τοιγαρουν η εργασια των αγιων εστιν, αυτη η πραξις των εν Πνευµατι αγοµενων Θεου. Οιος γεγονε και εν τη καθ’ ηµας γενεα ο αγιος και µακαριωτατος ευλαβης Συµεων, ο λαµψας δικην ηλιου µεσον της περιωνυµου µονης των Στουδιου, ο εν µεσω του κοσµου ποτε ων και τοις του κοσµου πραγµασι και φιλοις και συγγενεσιν, ου µονον δε αλλα και ταις φροντισι και µεριµναις και ηδοναις του βιου επι τοσουτον αποταξαµενος, ως µηδε την µνηµην ολως εχειν αυτων, αλλα και ταυτην αφ’ εαυτου εξορισαι µακραν, ο αναστραφεις µεσον του πληθους των µοναχων και την µακαριαν εκεινην τοτε λεξας φωνην, “Οφειλει”λεγων “ειναι ο µοναχος εν τω µοναστηριω ως ων και µη ων και µη φαινοµενος, µαλλον δε µηδε γνωριζοµενος”, ην και ερµηνευων ελεγεν· “Ως ων µεν τω σωµατι, µη ων δε τω πνευµατι, µη φαινοµενος δε ει µη µονοις δια του Αγιου Πνευµατος τοις καθαροις τη καρδια, µη γνωριζοµενος δε δια το µη εχειν µετα τινος τι”. Ω µακαριων ρηµατων, δι’ ων η υπερ ανθρωπον αγγελικη πολιτεια αυτου κηρυττεται, δι’ ων κεκτησθαι εν ουρανοις το πολιτευµα αυτος εαυτω δια του Αγιου Πνευµατος µεµαρτυρηκεν, δι’ ων την µετα Θεου ηµων διαγωγην υπεφηνε, (133) µη εχειν ειπων µετα τινος τι. Οπερ ουδεις κατορθωσαι η επ’ αληθως ειπειν δυναται, ει µη ολως ολω ενωθη τω Θεω· ει δε και ειπη, πλανα εαυτον. Ο γαρ λεγων µη αµαρτανειν τυφλος εστι µυωπαζων, τον Θεον δε ο εχων αµαρτανειν ου δυναται, οτι σπερµα αυτου εν αυτω µενει, καθως φησιν ο Ιωαννης η θεολογικωτατη των αποστολων βροντη. Οτι δε εκεινος τον Θεον ολον ειχεν εν εαυτω και ζων ελεγε και αποθανων δια της οικειοχειρου αυτου γραφης µεγαλη βοα τη φωνη· “Θεον κτησαι σεαυτω φιλον και ανθρωπου βοηθειας ου δεηθηση”. Και παλιν· “Θεον κτησαι και ου δεηθηση βιβλιου”, και τουτο εδηλωσεν εξ εργων αυτων, βιβλιον εκ του ιδιου κοπου, µαλλον δε εκ του ενοικησαντος αυτω Πνευµατος συγγραψαµενος, µαθησεως γραµµατων υπαρχων αµυητος, οµολογουµεν δε και ηµεις, συµµαρτυρουντες τω αγιω ηµων

πατρι και µη κρυπτονες την ευεργεσιαν φειδοι του µη νοµισθηναι αλαζονας ηµας παρα τισιν, οτι ωσπερ δεξαµενη τις απορρεοντος υδατος, ουτως ο αγιος πατηρ ηµων εκ του πληρωµατος µετελαβε του ∆εσποτου ηµων Χριστου και επλησθη της χαριτος του Πνευµατος αυτου, οπερ εστιν υδωρ ζων· ωσπερ δε παλιν απο της δεξαµενης το υπερπλεονασαν και εξωθεν υπερεκχυνοµενον υδωρ λαµβανει τις εις κορον, ουτω και ηµεις εκ του πατρος ηµων του αγιου την υπερπλεονασασαν και υπερεκχυνοµενην αει εξ αυτου χαριν ειδοµεν και ελαβοµεν και επιοµεν και τας οψεις εξ αυτου ενιψαµεθα, τας χειρας και τους ποδας αυτους, ειτα και ολοι ολω τω σωµατι ελουσαµεθα και αυτην (134) την ψυχην µετα του αθανατου υδατος εκεινου. Ω µυστηριου ξενου και θαυµαστου, αδελφοι. Και µη απιστησητε τουτο· ου γαρ εµου µονου ο λογος η επ’ εµοι µονω γεγονε, αλλ’ ακουε του ευγγελιστου Ιωαννου, τι περι του υδατος τουτου φησι, µαλλον δε αυτου του Υιου και Λογου του ζωντος Θεου, παρ’ ου και Ιωαννης τον λογον πεπλουτηκεν· “Ο πινων γαρ, φησιν, εκ του υδατος τουτου – του αισθητου δηλονοτι- , διψησει παλιν· οστις δε πιη εκ του υδατος ου εγω δωσω αυτω, ου µη διψηση πωποτε, αλλα γενησεται εν αυτω πηγη υδατος αλλοµενου εις ζωην αιωνιον”. Και ερµηνευων τουτο ο ευαγγελιστης φησι· “Τουτο δε ελεγε περι του Πνευµατος, ου εµελλον λαµβανειν οι πιστευοντες εις αυτον”. ∆ια του τοιουτου γαρ υδατος ωσπερ ρυπος η πονηρια εκπλυνεται απο της ψυχης· ανευ δε τουτου πολλα πονησας ωφελησει ουδεν. ∆ια δε τουτο και µη δυναµενοι ολως ηµεις το ταλαντον του ∆εσποτου ηµων κρυπτειν και την γινοµενην εις ηµας του Θεου δωρεαν µη αναγγελλειν, φανερως οµολογουµεν το ελεος του Θεου, οτι ενεπλησθηµεν απληστως οι αναξιοι εκ του υδατος ου ελαβοµεν δια του πατρος ηµων απο του Θεου και εκορεσθηµεν ακορεστως εις δοξαν του ονοµατος αυτου του αγιου, και κατα τον ενον ηµιν της δυναµεως, ως εσχατοι και αχρειοι, εδοξασαµεν και νυν δοξαζοµεν τον Θεον, τον δοξασαντα τον πατερα ηµων τον αγιον και δια του πατρος ηµων τους ταπεινους και αναξιους ηµας. Μη ουν οιηθειη µε τις ψευδεσθαι και κατα της εµης ψυχης και κατα του εµου πατρος φθεγγεσθαι, κοµπολογον µε και τορνολογον ηγουµενος· ειδως

µαλλον δε ψυχης της ουτω γενεσθαι αξιωθεισης και του κοσµου παντος χωρισθεισης. λαβων εν εαυτω ολον. ως εν ταξει διδασκαλιας ουτως ειπων· “Αδελφε. Παντως ουδεν. αληθειαν λεγω και ου ψευδοµαι. τους δε ακροατας προς ζηλον διηγειρα και προς την εκεινων παρωτρυνα µιµησιν. και τουτο (135) ποιειν µε Παυλος ο θειος διδασκει. εκεινους µεν εκ των λογων ουδεν ωφελησα. µη οτι γε ειπω διεπραξατο. “Ευλογητος ο Θεος “ λεγων. αναγκης δε µοι επικειµενης µη βουλοµενος λεγω και περι ηµων αυτων των αναξιων. και παλιν· “Ηµεις δε ου το πνευµα του κοσµου ελαβοµεν. ο ων ευλογητος εις τους αιωνας. ινα ιδωµεν τα υπο του Θεου χαρισθεντα ηµιν. ως εξισωθηναι πολλοις των περιφανεστερων εν µαρτυσι. ∆ια ταυτα ουν εδοξασθη απο Θεου και εγενετο απαθης και αγιος. Ω µακαριας φωνης. Εκοπιασεν ο µακαριος πατηρ ηµων και αγιος Συµεων. Οιδα ανθρωπον προ ετων δεκατεσσαρων “ και τα εξης. αλλ’ ετι τα παρ’ εκεινου πραχθεντα και ως δυνατον ρηθεντα. θλιψεις δε πειρασµους τοσουτους υπεµεινε. (136) ως ειπειν. αναγκαζει µε και ακοντα λεγειν α λεγειν ου εβουλοµην ουδεποτε και δηµοσιευειν οντως του Θεου το φιλανθρωπον.γαρ ειµι οτι απολει ο Θεος παντας τους λαλουντας το ψευδος. ως πολλους των παλαι αγιων πατερων υπερβαλεσθαι. τον Παρακλητον· και τοτε. αλλα το Πνευµα το εκ του Θεου. ινα των ταυτα λεγοντων το οκνηρον και ραθυµον απελεγχηται. ταυτην ηγου λεγεσθαι αναχωρησιν τελειαν του κοσµου. Αλλα καθαπερ περι των λοιπων αγιων ανωθεν ειρηκως. νοησαι καλως δυναται. ουτω καµε τον αναξιον δουλον αυτου Πνευµατος Αγιου ακαµατι και δωρεαν επλησε. Τι δε και εµαυτον ωφελησαιµι η τον εµον πατερα τον αγιον εκ των επαινων καν ολως. την παντελη του ιδιου θεληµατος απονεκρωσιν”. Η γαρ των πολλων απιστια των λεγοντων εις βλαβην των ακουοντων. Προς . α και λαλουµεν”. ειπε µοι. ωσπερ προικα πατηρ υιω κληρον διδωσι. Ποιος γαρ. Πρωτον γαρ παντων τουτο εγραψεν. ουτω και περι του αγιου Συµεων και λεγων ου παυσοµαι. εξ υµων. “και Πατηρ του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου. µη δυνασθαι ειναι τινα τοιουτον αρτι µητε τοις εργοις εις τας των εκεινοις δοθεντων χαρισµατων καταξιουµενον.

Συν τουτοις ακουεις παλιν ως φονεα και κακουργον δεδεµενον συροµενον τον Κυριον και ως ενα των ευτελων παρισταµενον τω Πιλατω. αλλ’ ουδε καταφρονηθηναι παρα παντος ανθρωπου και ως εις των επιληπτων και προσαιτουντων εις τας πλατειας και ρυµας της πολεως λογισθηναι. αλλα προς (137) καθαρσιν των ψυχων ηµων επαγοµενα. εξουδενωθηναι και λοιδορηθηναι και ως εις των αφανων και αφρονων και ευτελων και παραπεσοντων. πως οι µη γεγονοτες δια Θεον νεκροι ζησοµεν την εν Χριστω κεκρυµµενην ζωην. ως εκεινος επαθε δια σε. Μιµησαι Χριστον τον Θεον. τω λαω υπο Πιλατου . φαγον και οινοποτην. πλανον. Ελεγον γαρ· “∆αιµονιον εχεις”. Ει ουν συ ταπεινωθηναι και υποταγηναι. ην οι αποτµηθεντες του κοσµου και τω εαυτων αποθανοντες θεληµατι βλεπουσιν. γενη ξενος του ιδιου θεληµατος. ο αγιος Συµεων. ου καταδεχη γενεσθαι. Ει γαρ ταυτα προς δοκιµην και πειραν επερχοµενα φερειν εν υποµονη πασιν ηµιν ο Θεος ενετειλατο. υπο στρατιωτων ραβδουχων αγοµενον. ειπε. ως ο αγιος ειπε Συµεων. ου µη ιδωσι την ζωην. οπερ εστι το γεωδες φρονηµα της σαρκος. µηδεις πλανατω υµας. ηµεις υποµειναι ταυτα ου θελοµεν. Οι γαρ αλλως πως εν τοις εαυτων θεληµασι καν οπωσουν η εν τισι καλοις το δοκειν πορευοµενοι. αδελφοι. Ουδαµως. Ταυτα δε και ο µακαριος πατηρ ηµων. Αλλα µωρον ηγη τον µακαριον Συµεων και αισχυνη µιµησασθαι τας πραξεις αυτου. Παθε και αυτος δια την σεαυτου σωτηριαν. Ουδαµως. θεασοµεθα τον Θεον ενοικησαντα ως φως εν ηµιν.γουν τουτους και τους τοιουτους ο ∆εσποτης λεγει Χριστος· “Υµεις ουκ εστε εκ του κοσµου. υπερ ηµων. αλλα ζη εν ηµιν το µη θελειν ταυτα παθειν. πως. Πως. φιλος τελωνων και αµαρτωλων”. αλλ’ εγω εξελεξαµην υµας εκ του κοσµου. ραπισµα καταδεχοµενον υπο δουλου. µαλλον δε δι’ ηµας ηκουσε. Ει δε µη νεκροι τω κοσµω και τοις εν κοσµω γενοιµεθα. και παλιν· “Ιδου ανθρωπος φαγος και οινοποτης. Εκαλουν γαρ αυτον. εις φυλακην εµβαλλοµενον και απο φυλακης εκβαλλοµενον. ∆ευτε προς µε καγω αναπαυσω υµας”. µαλλον δε ου προς δοκιµην και πειραν. θλιβηναι τε και ατιµασθηναι. πως νεκροι γενησοµεθα. διαµονωντα. ως ακουεις. αδελφε.

αναρτωµενον. χολην ποτιζοµενον. Εννοησον ουν πως ην αποδοθεις µεσον αυτων. ευδηλον οτι ουδε της δοξης αυτου συµµετοχοι γενησοµεθα· ου γαρ εργω αλλα . τας χειρας και τους ποδας υπο των στρατιωτων καθηλουµενον και κρεµασθαι αφιεµενον. αδελφε. υπο ληστου βλασφηµουµενον. (139) Ουκ αρκουσι ταυτα σοι παντα εις µιµησιν. “Λαβετε αυτον” φασκοντος “υµεις και σταυρωσατε”. προσκυνουµενον τε και εµπαιζοµενον. και ουτω µετα το ταυτα παντα παθειν. φραγγελοµενος. ο παση κτισει και αυτοις τοις Σεραφειµ αθεωρητος. εις το πραιτωριον εισαγοµενος.”ερωτωµενον ακανθαις στεφανουµενον. εµπτυοµενον και ειρωνικως ακουοντα· “Ιδε ο βασιλευς των Ιουδαιων”. τον τραχηλον σχοινιω δεσµουµενον και επι τον θανατον απαγοµενον. αισχυνοµεθα µιµησασθαι και παθειν. φησιν. Πορφυραν κοκκινην παικτικως ενδυοµενον. Ειτα τι. α υπεστη υπερ ηµων. την επιθανατον δηλουσας αποφασιν. ωθουµενος. ως εκεινος επαθεν. κατα κεφαλης ραπιζοµενον και “Τις εστιν ο πταισας σε. χλευαζοµενον και ακουοντα· “Ο καταλυων τον ναον και εν τρισιν ηµεραις εγειρων. τεσσαρακοντα πληρεις λαµβανων πληγας. ο υπερανω παντων των ουρανων και τα (138) παντα διακρατων τη χειρι αυτου. αντωθουµενος. ραπιζοµενος. καταβατω νυν απο του σταυρου και πιστευσοµεν εις αυτον”. Ει δε τα παθηµατα αυτου. και αυθις· “Ει Υιος εστι του Θεου. εκδυοµενος. ευχαριστουντα και ευχοµενον υπερ των φονευσαντων αυτον και την ψυχην εις χειρας παρατιθεντα του Πατρος αυτου. µετα ταυτα παλιν αποδυοµενον. εγγελωµενος. πυγµιζοµενος. τω κιονι προσδεσµουµενος. επαισχυνθησοµαι καγω αυτον εµπροσθεν του Πατρος µου. επαισχυνθη µε και τους εµους λογους. ειθ’ ουτω τον εαυτου σταυρον επιφορτιζοµενον και επι του τοπου γινοµενον και τουτον ορωντα πηγνυµενον και µονον υπο των φιλων και µαθητων εγκαταλειποµενον. ενδυοµενον παλιν τα εαυτου ιµατια. αλλ’ αισχυνη ουτω ταυτα παθειν. λογχη νυττοµενον. ∆ια ποιων δε αλλων εργων η πως συνδοξασθηση αυτω. ∆ιο και ο Παυλος φησιν· “Ει συµπασχοµεν και συνδοξασθησοµεθα”. σωσον σεαυτον και καταβηθι απο του σταυρου”. “Οστις γαρ.παραδιδοµενον. του εν τοις ουρανοις”.

διδωσι δια του Παναγιου αυτου Πνευµατος. ην ο απαξ αποθανων και εγερθεις και δια παντων και εις παντας (140) τους αξιως βιουντας ανισταµενος και τας συναποθανουσας αυτω τη προθεσει και τη πιστει ψυχας συνεγειρων. αλλα την καθ’ εκαστην γινοµενην των νεκρων ψυχων πνευµατικως πνευµατικην αναγεννησιν και αναστασιν. ∆ια γαρ του Αγιου Πνευµατος η αναστασις παντων γινεται· και ου λεγω την επι συντελεια των σωµατων αναστασιν – σαλπισει γαρ τοτε ο αγγελος και τα νεκρα σωµατα αναστησονται -. αλλ’ οµως εµου αναξιου τυγχανοντος του τοιουτου πνευµατικου εγχειρηµατος. ∆ια τουτο τοιγαρουν λεγω και λεγων ου παυσοµαι. . Αµην. διο και δεδοικα. ο δε απιστησας κατακριθησεται”. (141) Περι προσπαθειας της εις τους συγγενεις. ουχ ως εναντιου οντος του πραγµατος τη του Θεου εντολη. καθως ανωτερω λεπτοµερως εδηλωσαµεν. συ δε εµισησας παιδειαν και εξεβαλες τους λογους µου εις τα οπισω”. πιστοι· εργων δε µη προσοντως. Λογος Ζ΄. ουτε Πνευµα λαβωσιν Αγιον. µη και επ’ εµοι το ∆αυιτικον εκεινο προσφορωτατα λεχθησεται ρηµα· “Τω δε αµαρτωλω ειπεν ο Θεος· Ινα τι συ εκδιηγη τα δικαιωµατα µου και αναλαµβανεις την διαθηκην µου δια στοµατος σου. µαλλον µεν ουν και ευπροσδεκτου υπαρχοντος αυτω. Και τι εστι το “Ο πιστευσας και βαπτισθεις σωθησεται. οτι οι µη τα παθη Χριστου δια µετανοιας και υπακοης µιµησαµενοι και του θανατου αυτου µετοχοι γεγονοτες. Και τις η απατη αυτης και εις οιον βοθρον και δεσµον καταγει τους κρατουµενους υπ’ αυτης. Αδελφοι και πατερες. ουτως εχοντες. ουτε της πνευµατικης αυτου αναστασεως συµµετοχοι γενησωνται. νεκρα υπαρχει η πιστις ηµων.λογω µονω εσµεν. ηδυναµην και τα εµαυτου κακα αποκλαιεσθαι και µηδεποτε διδασκαλου εργω επιχειρειν η κατηχειν την υµετεραν αγαπην η καν ολως αλλοις υποδεικνυειν τας της σωτηριας οδους. ο ταπεινος. Και περι απογνωσεως και της εν ταυτη διαφορας. δωρουµενος αυταις απεντευθεν ηδη την βασιλειαν των ουρανων. ως ωφελον γε αει σιωπαν. ω πρεπει πασα δοξα εις τους αιωνας των αιωνων. ης γενοιτο παντας ηµας επιτυχειν χαριτι του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου.

Επειδη δε δια πολλων των εαυτου µηχανηµατων ο παµπονηρος διαβολος και εχθρος των ψυχων ηµων εις το τοιουτον βαραθρον τους πλειονας η και σχεδον απαντας οµου. αφ’ ης ουκ ενι διαδρασαι τον απαξ εµπεσοντα εις τας τιµωριας αυτης. πορευεσθε! Και µηδεις εκκλινη δεξια η αριστερα και ωδε συν εµοι τω παναθλιω και δυστυχει εµπεσειται και στερηθειη µετα των επιγειων και τα επουρανια αγαθα”. ουτω τοινυν και ο τοιουτος εκβαλλει του Θεου τους λογους εις τα οπισω και τα εαυτου θεληµατα. ει δοκει. Ο δε µη παση ισχυϊ και δυναµει ψυχης τας εντολας του Θεου προ των οφθαλµων αυτου εχων αει και φυλαττων αυτας. της φερουσης εις την ζωην την αιωνιον. ητις εστιν ο Χριστος. προτιµων δε τα εναντια τουτων και ποιων αυτα. οταν ο µεν Θεος προστασση και διαρρηδην βοα· “Μετανοειτε. εκπληρων και εν λακκω βορβορου κειµενος και εν αισθησει υπαρχων των ιδιων κακων. αδελφοι. οπερ της πλατειας µαλλον και ευρυχωρου οδου σηµειον εστι και ουχι της στενης και τεθλιµµενης. Ο µη πειθοµενος τοις του Θεου νοµοις µισει την εκ των λογων του Κυριου παιδειαν και βυει τα ωτα αυτου του µη ακουσαι λογον της εσχατης ανταποδοσεως των αµαρτωλων η του πυρος εκεινου του αιωνιου και των κολασεων του αδου και της κατακρισεως της αιωνιου εκεινης. Και ινα εξ ενος σαφες υµιν ποιησω το του λογου προκειµενον. εστι δε και δια µιας ταυτης. εστιν ο εκβαλλων τους λογους εις τα οπισω. ηγγικε γαρ η βασιλεια των ουρανων” και παλιν· “Σπουδασατε εισελθειν δια της πυλης της στενης”. βοω κατωθεν κραζων και τους εξωθεν παριοντας απαντας προσφωνων· “Πορρω που του δεινοτατου τουτου λακκου γινεσθε. αλλα διερχοµενος πασας τας ηµερας της ζωης αυτου εν µετεωρισµω και διαχυσει ψυχης. οιονει συµφορησας. αλλα καταφρονων µεν αυτων. τις εστιν ο µισων παιδειαν και τις ο εκβαλλων τους λογους αυτου εις τα οπισω. κατα καιρους απορριπτει. της προς τους συγγενεις . (143) Α καγω πρωτος.(142) Αλλ’ ιδωµεν. ποιει. προστιθεις τοις εαυτου κακοις καθ’ ωραν κακα και ανεσιν σωµατος και θεραπειαν υπερ την δεουσαν χρειαν επιζητων. ο δε ταυτα ακουων ου µονον ου προαιρειται µετανοειν και βιασασθαι εαυτον εισελθειν δια της στενης πυλης. και την ευθειαν οδον. µαλλον δε τα του διαβολου. ο ταλαιπωρος.

Πως γαρ και ιατρευθηναι καταδεξεται. φυγωµεν.λεγω προσπαθειας. πληροφορησαι και δειξαι αυτοις. τον ολεθρον τουτον. ως µητε νοµιζειν τουτους εν απογνωσει γενεσθαι. επιθυµησειε ποτε των πολλων εκεινων απαλλαγηναι κακων και του δυσβαστακτου φορτιου κουφισθηναι το αυτου συνειδος. παρακαλω. δυσανακλητοτερος ων. και ετερον το ως καλω τω κακω χρασθαι και εν πληροφορια ειναι οτι καλον τι ποιει. παντα δε δευτερα της εαυτω τιθεναι φρονησεως η µαλλον ειπειν αφροσυνης και αναισθησιας. διαναστησεται και παντα αλλα – τα βιωτικα λεγω – εις ουδεν λογισθησεται και τη µετανοια θερµως προσελθη· ο δε δευτερος. ο εχθρος εφ’ ενος εκαστου τραχηλω αποδεσµων αγει και συνπεριαγει παντας τους τον τοιουτον καταδεξαµενους δεσµον. επειτα και πως αυτους εις κρηµνους και βαραθρα . µητε µην πιστους ηγεισθαι τους περι τοιουτων λεγοντας προς αυτους. Ουδαµως! Αλλα δεον ηµας λογοις προτερον. καθ’ οσον οιοι τε ωµεν. ο µηδε οτι εν νοσω η πτωµατι κειται ολως πειθοµενος. ει περι µετανοιας και της του Θεου φιλανθρωπιας διδαχθη και µαθη οτι ουκ εστι πληθος αµαρτιων ο µη εξαλειφει η µετανοια και οτι “οπου επλεονασεν η αµαρτια. πως δε ο εχθρος αυτους µεµονωµενους ευρων το της προσπαθειας σχοινιον απατηλως τοις εαυτων τραχηλοις εµπεριεδησεν. και εν πυθµενι αδου καταβιβασας και ενδεσµησας αφιησι. µητε πειθεσθαι ταις θειαις Γραφαις. αγαπητοι. πνευµατικοις. πως µεν της ευθειας οδου απαρξαµενοι. Ο µεν γαρ προτερος. εις απαν απαναινεται τοις τοιουτοις φαρµακοις ιατρευθηναι. υπερεπερισσευσεν η χαρις” και οτι “χαρα µαλλον γινεται εν τω ουρανω επι ενι αµαρτωλω µετανοουντι”. Πανουργως γαρ ενριζοι εν τοις τοιουτοις και σεσοφισµενως εµποιει την απογνωσιν επι τοσουτον. και δεδεµενους οντας απο του τραχηλου αναλγητους (144) διακεισθαι. εκ τε του θειου Ευαγγελιου και των λοιπων αγιων Γραφων αναλεξαµενους. οπερ χειρον πασης εστιν απογνωσεως. εκκλιναντες ηπατηθησαν. εις κρηµνους φρικτους τε και βαραθρα αµαρτηµατων χαλεπα και ασυγγνωστα και εις αυτον καταποντιζει τον της απογνωσεως λακκον. ισως εαυτου γενοµενος και κατανυγεις. η και ως σχοινιω χρωµενος. Αλλο γαρ το εις πληθος εµπεσοντα κακων της εαυτου σωτηριας απογινωσκειν τινα.

τηνικαυτα και τα φαρµακα τοις τραυµασιν αρµοζοντα δια των λογων αυτων επιδωσοµεν. Τουτο δε ουκ αλλως αν γενηται ηµιν δυνατον. αλλα µην και αυτην ηµων την δουλειαν ην δια της αµαρτιας τω . συνθρονος τε και οµοθρονος. ιδε ο εχθρος. αλλα δια την υµετεραν ωφελειαν. προς την ηµετεραν ταλαιπωριαν και κακωσιν. ουχι δια την εµην αξιαν. το επι του τραχηλου αυτων σχοινιον εναπεδησε. συνευξασθαι δεοµαι παντων υµων. προς τους ουρανους ελευθερους ηµας συµπαραλαβουσα ανελθη. απερ υπεσχετο δια της του Πνευµατος χαριτος καθαρως τοις προσεχουσιν αποδειξειεν. ενηχουσα οιον αυτην τους λογους αµα τε τω ταυτης φωτι φαινουσα και υποδεικνυουσα παντα απερ προειποµεν. πως µετα χαρας τον δεσµον καταδεχεται.αµαρτηµατων εµπεριηγαγε· και µετα ταυτα δειξοµεν αυτοις και πως τω βαθυτατω λακκω εναπερριψε. και αυτη ηµων η πνοη εν χειρι Θεου του πεποιηκοτος ηµας. Ιδε που συρων ο διαβολος αυτον αποφερει”. ινα η χαρις του Παναγιου Πνευµατος φαιδροτερον επιλαµψασα ολην µου καταφωτιση την διανοιαν και τον νουν και δωη αξιως ειπειν τι. ιδε η εκπτωσις αυτης. Υιος ων γνησιος του Θεου και Πατρος. (146) Ο Κυριος και Θεος ηµων Ιησους Χριστος. το σχοινιον. επειδη και ηµεις και οι λογοι ηµων. εκειθεν την αρχην ποιησοµεθα. Και ουτω τους πειθοµενους τοις λογοις της θειας Γραφης και εις συναισθησιν των οικειων ερχοµενους κακων και συνοµολογουντας και ουτως εχειν συντιθεµενους τα κατ’ αυτους. ει µη ανωθεν και εξ αρχης του βιου και της εις το µοναχικον σταδιον εισοδου ηµων τον λογον αναγαγοντες. καθ’ οσον εστι και θεοπνευστος. Ιδε ο αδελφος. (145) και ως ουκετι δυναµενους ελευθερωθηναι και προς την γην ανελθειν. οµοουσιος τε και οµοφυης και οµοδοξος. και που και πως εν τω αδη καταβιβασας. αφεις αυτους υπεχωρησε. ωφελιµος γαρ ο λογος. και οιονει πως λεγουσα προς ηµας· “Ιδε η οδος. εν τω Πατρι µενων και ο Πατηρ εν αυτω. Αλλα µη αποκαµητε. και παντα καθεξης ανελλιπως υποδειξασα και πως τους εκεινου βροχους δυνηθωµεν διαφυγειν εκδιδαξασα. Ουτω γαρ και ως εν οδω βαδιζων ο λογος. κατα τον ειρηκοτα σοφον. Μελλοντι µοι δε προς τας αποδειξεις των πραγµατων ελθειν και τον αγωνα του λογου τω αλογω και αµαθει επειγοµενω αναδεξασθαι.

οτι ανεληφθη και καθηται εν δεξια του Θεου και Πατρος. εµπεριπατησας τε και συναναστραφεις ηµιν τοις ανθρωποις ουσιν αµαρτωλοις. κηρυξατε το ευαγγελιον παση τη κτισει διδασκοντες” παντας. ανηλθεν αυθις προς τον εαυτου Πατερα µετα δοξης. ο δε απιστησας κατακριθησεται”. οτι µελλει ερχεσθαι κριναι ζωντας και νεκρους και αποδουναι εκαστω κατα τα εργα αυτου προτερον δηλονοτι εξαναστησας παντας ηµας. οτι εσταυρωθη και απεθανε και ανεστη. κεραιας η ενος ιωτα. ∆οκει γαρ ευληπτον ειναι και απλουν το λεγοµενον. αλλα “παντα οσα ενετειλαµην υµιν”. εχει δε εγκεκρυµµενα εις βαθος αυτου τα νοηµατα. κατηλθεν εκειθεν ολως τους πατρωους κολπους µη λιπων. “Ο πιστευσας.απατησαντι ηµας εχθρω εδουλευσαµεν απιδων και κατελεησας ηµας τη αφατω φιλανθρωπια αυτου βουληθεις εξελεσθαι της δουλειας και αισχιστης πλανης ηµας. οτι και υπερ αργου λογου . Αρα ουν. λεγοντι δε αυτω” “Αµην λεγω υµιν. αγαπητοι αδελφοι. και γενοµενος επι της γης. παραγγειλας αυτοις και ειπων· “Πορευθεντες. Ειτα τι. (147) Πιστιν ενταυθα ου ταυτην λεγει οτι Θεος εστιν ο Χριστος µονον. αλλα την περι πασων των παρ’ αυτου λεχθεισων αγιων εντολων περιεκτικωτατην πιστιν την συνεχουσαν πως εν εαυτη πασας τας θειας αυτου εντολας και πιστευουσαν µηδεν ειναι αργον µεχρι και µιας κεραιας εν αυτοις. ως αυτον εκεινον ολον απαρνησαµενος. ουχι τοδε “τηρειν” η τοδε. ως ειρηται. φησι. εγνωτε τι εστι τουτο ο λεγει· “Ο πιστευσας και βαπτισθεις”. “Παντα” δε ειπων ουδεν αφηκεν ο µη φυλαξαι προσεταξεν. και βαπτισθεις σωθησεται. ως οιδεν αυτος. οτι αναστας των θυρων κεκλεισµενων εισηλθε και ωφθη τοις εαυτου µαθηταις. αλλα παντα εως ενος ιωτα ζωη και ζωης αιωνιου προξενα· ως αν ο πιστευων ουτως εχειν αυτας και δια του αγιου βαπτισµατος συνταξαµενος ταυτα παντα φυλασσειν και απαραλειπτως ποιειν σωθησεται. η και περι τουτου ειπω προς την υµετεραν αγαπην.. ο δε απιστησας εν τινι τοις λογοις αυτου µεχρι και µιας. κατακριθη. τους απο Αδαµ και µεχρι της εσχατης ηµερας τεχθησεσθαι µελλοντας . ειτα παλιν· “Ο απιστησας”. Και εικοτως· ο γαρ εις τα µεγαλα πιστευσας αυτω οιον οτι Θεος ων ατρεπτως εγενετο ανθρωπος. και προσταγµατα δους σωτηριας τοις αγιοις αυτου µαθηταις και αποστολοις.

αλλα και . µαθηται ειναι του Χριστου µαταιως νοµιζουσι· και λυοντες καθ’ ωραν ουχι µιαν και την ελαχιστην των εντολων αλλα πολλας και µεγαλας. ταλανιζοντος εκεινου τους γελωντας και µακαριζοντος τους πενθουντας· αλλα και εαυτον µη απαρνουµενος µηδε τον σταυρον βασταζων. Ο τοινυν επ’ εκεινοις τοις φρικτοις και υπερ νουν και υπερ πασαν ανθρωπινην διανοιαν πιστευων Χριστω και τοις γεγονοσι και µελλουσι γενεσθαι παρ’ αυτου του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου πειθαρχουσαν εχων και συντιθεµενην αυτου την ψυχην. ετι δε και την εαυτου ψυχην. ου δυναται µου ειναι µαθητης” και οτι “Ο λυσας µιαν των εντολων τουτων των ελαχιστων ελαχιστος κληθησεται εν τη βασιλεια των ουρανων”. (148) απιστων δε αυτος οπηνικα λεγοντος ακουει· “Ο θελων οπισω µου ελθειν. Οτι εν µεν τοις µειζοσιν οµολογει πιστευειν Χριστω. ουδεν ολως εναντιον ποιειν τι νοµιζουσι. αξιον ειναι αυτον του Χριστου απο ψυχης εχει. πως αρα πιστος εσται και µετα πιστων συγκαταριθµηθη. ετι δε και την εαυτων ψυχην απαρνουµενοι. ακολουθειν νοµιζει τω δι’ αυτον σταυρωθεντι Χριστω· και πλειον φιλων τους εαυτου γονεις.λογον δωσουσιν οι ανθρωποι εν ηµερα κρισεως” απιστων. Ουτως αρα και αυτοι οι ερχοµενοι δηθεν προς αυτον δια της αποταγης και ου µισουντες απαντας τους εαυτων συγγενεις. (149) αλλ’ εξ εναντιας και αγαπωντες αυτους µαλλον. οτι ουχι παραβασιν ολως ταυτα εντολης ειναι λεγουσιν. µαλλον µεν ουν και µεγαλους εαυτους εν τη του Θεου βασιλεια ουτως εχοντες υπολαµβανουσιν εσεσθαι· και το µειζον απαντων κακων. εν δε τοις ελαχιστοις ως ψευδοµενου καταφρονει αυτου του των ολων Θεου και ∆εσποτου· και πιστευειν λεγων εν τοις αλλοις αυτω ως Θεω. πως ο τοιουτος πιστος και ουχι µαλλον ως απιστος η και χειρων απιστου κατακριθησεται. απαρνησασθω εαυτον και αρατω τον σταυρον αυτου και ακολουθειτω µοι” και· “Ο φιλων πατερα η µετερα υπερ εµε ουκ εστι µου αξιος” και οτι “Ο ερχοµενος προς µε και ου µισει τον πατερα αυτου και την µετερα και τους αδελφους και τας αδελφας και την γυναικα και τα τεκνα. ως τω τυχοντι ανθρωπω διαπιστει λεγοντι οτι και υπερ αργου λογου λογον δωσουσιν οι ανθρωποι εν ηµερα της κρισεως· και οιεται γελων και αισχρολογων και µαταιολογων σωθηναι.

πασιν αποτασσοµεθα και τη στενη και τεθλιµµενη οδω προσερχοµεθα και οιονει πως του κοσµου σωµατικως και των του κοσµου αποτεµνοµεθα. ∆ια τουτο τοιγαρουν τη εντολη του Κυριου χρωµενοι βοηθω . ου προαιρουµεθα δε δια το ασθενειν ηµας τη πιστει και τη αγαπη τη εις Χριστον. Υποζωγραφει µοι τω νοΐ οδον τετριµµενην ολην τοις ποσι των προλαβοντων καλως. Αλλ’ επι το προκειµενον επανελθωµεν. Τι τουτο. πειθειν ασυνετως επιχειρουσιν. συν τουτοις δε πεδια και παραδεισους τοπους τε τερπνους και συσκιους και ωραιοτατους και παντοδαπους καρπους εν αυτοις. ∆ια τουτο γαρ και απο του κοσµου απαιροντες.ηµας αυτους. Και οτι τουτο αληθες εστι µαρτυρουσι παντες οι προ νοµου και εν νοµω και µετα την του Σωτηρος παρουσιαν µετα παιδων και γυναικων και των εν απασι βιωτικοις µεριµνων και φροντιδων ευαρεστησαντες τω Κυριω. οµοιως και ηµας φυλαττειν προσεταξεν. απερ εν τω κοσµω φυλαξαι δυναµεθα µεν. Ενθεν τε κακειθεν ορη µοι νοει και υλας και κρηµνους και σκοπελους και φαραγγας. αντιποιουµενους του λογου της αληθειας. ειτα θηριων πληθος πολυ και ληστων και ανδροφονων κατα τοπους εγκεκρυµµενα συστηµατα. εποµενους τοις προλαβουσιν αγιοις και την αυτην οδον πορευοµενους ην κακεινοι εβαδισαν. αυτικα ταις εντολαις εποµενοι του Κυριου και τοις προσταγµασιν αυτου πειθαρχουντες. εις το σταδιον της γυµνασιας των αρετων δια πολιτειας οιονει και ασκησεως κατα την εαυτου προαιρεσιν εκαστος βαδιζοντες η και οξυποδουντες και τρεχοντες. απαρχοµεθα της εις ουρανους φερουσης οδου.ως δι’ ηµας και την ηµετεραν ασθενειαν λεχθειση -. Ινα την απροσπαθειαν των ειρηµενων κτησωµεθα. Σκοπει µοι δε εντευθεν αρτι καλως των λεγοµενων την δυναµιν. Πορευοµενων γαρ ηµων εν τη οδω του . και ουτως απ’ αλλης χωρας και τοπου και πολεως προς ετεραν απαιροντες κατοικιαν και µονην (150) αφικνουµεθα. Τουτων ουτως εχοντων ουδεν ηµας εκ των ειρηµενων η δελεασαι και την αισθησιν ηµων κατασεισαι η παραβλαψαι δυνησεται. Παντα τοινυν οσα τοις αποστολοις ο Χριστος και Θεος ενετειλατο. κεχωρισµενοι τουτων απαντων τη απροσπαθει προαιρεσει γενοµενοι και υπερ τους εν ορεσι και σπηλαιοις λαµπροτεροι τη πιστει και τω βιω αναφανεντες.

και ιδου εισιν αριθµω µη καθυποβαλλοµενα. ποτε δε εγγιστα γεγονοτες. δεικνυοντες εκ των µη κατορθωκοτων τινας και µαλιστα τους εγχρονισαντας εις την ασκησιν και µηδεµιαν εκ του χρονου ευροντας ωφελειαν δια το µη εν γνωσει και ευσεβει λογισµω τρεχειν αυτους εν τω δοκειν τον δροµον των εντολων. ποτε µεν γαργαλισµοις και εκκρισεσι. ηµιν επανιστανται. οι µεν απειλαις χρωνται και φονιω προς ηµας βλεπουσιν οµµατι. (152) Αλλα τι θελω παντα υµιν εξηγησασθαι τοις πνευµατικοις µου αδελφοις. αλλοτε δε και µετα φανων και λαµπαδων ωσει ξιφηρεις λησται ληστρικως επερχοµενοι θανατον ηµιν επισειουσιν. οις εικοτως και τα κατα Θεον αυτων διαβηµατα περικοπτεται. δειλαινοµενοις και υποστρεφουσιν εις τα οπισω και εαυτους δια της αµελειας τω πονηρω εµπαρεχουσιν εις το εργασασθαι εις αυτους τα δοκουντα αυτω. Πλην οµως ποτε µεν µακροθεν. εκταρασσειν ηµας οιοµενοι και της ευθειας παρατρεψαι οδου. Αλλοι οτι ουδε εστι ποτε τελος της οδου ταυτης ουδε εσεται λεγουσι. και ουδε εγρηγοροτων µονον αλλα και καθευδοντων. Και οι µεν αυτων αδυνατον ηµιν υποτιθενται το µεχρι τελους υπενεγκειν τα εν τη οδω δυσχερη. Αλλα µην υποδεικνυουσιν ηµιν και τα των τοπων τερπνοτητας κατα χωραν και την ωραιοτητα των καρπων και παραινουσι µικρον αναπαυσασθαι εις παραµυθιαν των πονων της οδοιποριας και φαγειν υποτιθενται απο των καρπων το ηδυ πλεον επιφεροµενων της ενουσης αυτοις θεωριας. ουδεις ουτε των ληστων εκεινων ουτε των θηριων φανερως και αναιδως ηµιν επιβαινει η τολµα προσεγγισαι ηµιν. οι δε και ανονητα ταυτα και µηδεν τους κοπιωντας ωφελειν δυναµενα.Κυριου και Θεου ηµων εντολων και διερχοµενων αµεταστρεπτι µεσον απαντων των ειρηµενων. αλλ’ ιδιορρυθµια και οιησει τουτο ποιειν. τα του αντικειµενου ηµιν διαβολου και των αυτου πονηρων πνευµατων ενεδρα τε και δεινα πανουργευµατα! Αλλα τα . και πολλας ετερας επινοουσι τας παγας ηµιν και ποικιλας τας αφορµας· ουκ εν ηµερα δε µονον αλλα και εν αυταις ταις νυξι. ποτε δε βρωµατων απηγορευµενων γευσεσιν. και µαλιστα εαν οδηγω επακολουθωµεν και συνοδοιποροις συµπορευωµεθα αγαθοις. οι δε δελεασµοις τισι και καλακειαις (151) και φιλικαις οµιλιαις.

ετι δε και ολους ηµας αυτους· ου µονον δε αλλ’ οτι συνεθεµεθα τω Θεω. και απο των οικειων του σπερµατος σου ουχ υπεροψει· ο γαρ µη προϊσταµενος των οικειων. και ταυτην µετα των αλλων απαντων φυλαξασθαι. και µαλιστα τους κατα των αλλων παθων την ανδρειαν επιδειξαµενους και τον στεφανον αραντας. τι ποιει. Ο δεσµος της προς τους συγγενεις ηµων προσπαθειας και οπως δεσµει ηµας δι’ αυτης ο διαβολος. Κατανοησον σεαυτον εν τη ειρηµενη οδω η επιβαντα αρτιως αυτης η επ’ αυτη επι χρονους βαδισαντα και παρα παντων εκεινων των ειρηµενων θηριων τε και ληστων πολλα µεν παθοντα εξ ων προειρηκαµεν. µητε τη ωραιοτητι των φαινοµενων κλαπεντα προς ηδονην. τη χαριτι δε Χριστου µητε κολακειαις απατηθεντα. κατα τον θειον αποστολον. ποσω µαλλον η προς αυτον. αγνοων ο δολιος. ει προς τους γεννησαντας ηµας αναγκαια εστιν η υποταγη και τιµη. Και σκοπει µοι παλιν ακριβως του λεγοµενου την δυναµιν. επειτα και απο των θειων Γραφων τα περι αλλων και προς αλλους ειρηµενα επι ανατροπη θολερα και παραβασει της εντολης ηµιν υποτιθησι λεγων· “Τιµα τον πατερα σου. αλλ’ ινα υπακοην παιδευθωµεν και µαθωµεν οτι. µητε µην εις τα οπισω στραφεντα. οτι ταυτα ειρηται ουχ ινα πλεον του Θεου τους γεννησαντας ηµας η τους συγγενεις αγαπωµεν και προτιµωµεν αυτους της αγαπης εκεινου. επειδη ουκ ισχυσεν εκ των ειρηµενων απαντων τι κατα σου. . αλλα µαλλον και ευτονωτερον τρεχοντα. φησιν η θεια Γραφη. ως εικος. Ουµενουν ουδαµως! Αλλ’ ειδως οτι εντολην ηµιν δεδωκεν ο Θεος απαρνησασθαι πατερα και µητερα και πασαν απλως συγγενειαν σαρκικην. και την µητερα. (153) οτε τη µοναδικη πολιτεια προσηλθοµεν. ο επηγγειλαµην υµων τη αγαπη αποδειξαι πειρασοµαι· τι δε εστι τουτο. Αρα ουν ουτως τρεχοντος σου ηρεµησε του µηκετι πολεµειν σε ο Σατανας η ποτε ηρεµησει. Πρωτον την των ιδιων µνηµην ανακινει και ανανεοι εν ηµιν. και δι’ ης ηµας τω σκοτει και τη απωλεια δυστυχως ο πονηρος παραπεµπει. την πιστιν ηρνηται”.πλειστα παρα τοις σπουδαιοις διερευνασθαι εασας και παρασχων αυτοις εκ των ολιγων τουτων τας αφερµας. µητε φοβω καµφθεντα η απειλαις προς το εκκλιναι της ευθειας οδου η παυσασθαι του προσω βαινειν.

παριστα ισως και αυτον εκεινον τον συγγενη η κατα διανοιαν η και σωµατικως ενωπιον αυτου. φησιν. φησιν. (154) ην ουδεις των συνοντων σοι επισταται αδελφων. και τοιαυτα υποβαλλει λεγων αυτω· “Πως το του Θεου πλασµα απολεσθαι εασεις.. ινα παροµοιωθη τοις κτηνεσι και υπο αγνωσιας εις την των αλογων ταξιν καταπεση. Τοιγαρουν και οτε της απατης αισθανθωµεν και εν γνωσει γενωµεθα. ειτε αφ’ ηµων αυτων ειτε απ’ αλλων των οδηγουντων η συµπορευοµενων εν τη οδω του Κυριου ηµιν. ουχ οι συγγενεις αλλ’ οι οικειοι εισι της πιστεως. Οτε δε και επι πασι τουτοις µη πεισθη τις. απο γε του παροντος εις αλλα µετρα και εις αλλην εφθασας προκοπην. ους. τουτο ποιησω εις ξενον. ο οφειλω ποιησαι τω συγγενει µου. αποκρινεται ο δολιος εχθρος και λεγει αυτω· “Και παντως ουτω φροντιζει των παντων ο Θεος και ουτως οι παντες εις γνωσιν και πιστιν αυτου εναγονται· συ µεν δια των σων συγγενων ειτε και αλλοτριων. Και ποιαν αρα την απολογιαν εξεις η τι ερεις ποιει τουτον εν τη ευχη και ωσανει συµπαθειας δακρυα χεειν και οιονει ενωπιον του Θεου προσφερειν αυτον ως δωρον ευπροσδεκτον εν τω λεγειν εν εαυτω· Ο εξαγων αξιον εξ αναξιου ως στοµα µου εσται”. και· “Εφ’ οσον παλιν εποιησατε ενι τουτων των ελαχιστων. ως εικος. ου διανοιξεις αυτου τον νουν. αγνοεις και δολιως υποσπειρεις ηµιν την κατα σαρκα συγγενειαν. Ουκ ορεξεις χειρα.τον αυτους και ηµας πεποιηκοτα Θεον. εµοι εποιησατε”. απροσπαθειαν τε εκτησω και απαθειαν παντελη. και ουδεν σοι ολως µελλει περι αυτων”. τον κατα Θεον µαλλον συγγενη µου οντα η κατα σαρκα”. αλλ’ ετι δη αναβαλλεται και τω πονηρω αντιλεγει· “Παντως. Ταυτα υποτιθεµενος εν τω κρυπτω. και παλιν· “Ος εγενετο πατηρ ορφανων” και τα εξης. ω απατεων – καλον γαρ προς αυτον αντιστρεψαι τον λογον. ου ποιησεις αυτον τον πεποιηκοτα γνωρισαι Θεον. τι παλιν προς ηµας εν τω αφανει κινηµατι της καρδιας υποψιθυριζει. “Συ. Ταυτα δε παντα πλανη σαφης και απατη του πονηρου. υπερορας και καταφρονεις των συγγενων σου. σπουδαζων καταγειν ηµας εις την φιλιαν αυτων και προσπαθειαν. Οικειοι δε του σπερµατος ηµων. (155) αυτος δε παλιν δια σου και δι’ αυτου . ∆ιο και ει θελεις.

ως αν µη γνωσθη αυτου η επιβουλη. (156) απερχεται προς αυτους και ποτε µεν παρ’ αξιαν αυτους κολακευει και επαινει. ινα εις γελωτας παντας κινηση. Τουτου ουν γενοµενου. αποκρυπτεται απ’ αυτου εν τω σκοτει. εαν καταλειψης παντως αυτον. προσεχε τι αρχεται λεγειν εν εαυτω· “Ψυχην ο σωσας. εκκλινει της βασιλικης και ευθειας οδου ης απηρξατο· και οσον εκκλινει. επαινουσι µαλλον τον δυστυχη και “Μισθον εχεις µεγα”λεγουσι προς αυτον. Τις δε αρτι εν ταις ηµεραις ταυταις ως συ. ινα αποδεξαµενος δοση χρηµα τι. Οιδε γαρ οτι εκεινος αντ’ αυτου διηνεκως οχλει και νυσσει αυτον. Εξ ων η προσπαθεια αυξοµενη ριζοι. αφεις αυτω την περι του συγγενους φροντιδα και µεριµναν. ουδε οχλει. Και ορα µοι πανουργιαν του δεινου τουτου και ψυχοφθορου ληστου! ∆εσµευσας ουν αυτον τη προσπαθεια ουκετι εν τη οδω συµπεριπατει µετ’ αυτου. Η και που εασεις αυτον απελθειν. επαν προς µεριµναν την οιανουν χωρηση του συγγενους ενεκα. ως ο κτησας”. Αλλα τι. Της ουν οδου ο αδελφος εκπεσων. ο εχθρος εις βαθος που της αυτου σκαιωριας µεθισταται και ενδοτερον υπεισερχοµενος κρυπτεται. ην αυτος ζηµιωθησει. Και ουτω πειθει εαυτον οτι χριστοµιµητον εργον επεχειρησε επιτελεσαι. αναιδως ου παραιτειται ζητειν πανταχου την µνειαν περιφερων του συγγενους. “. εχων εν ταις αυτου χερσι το δηθεν σχοινιον της προσπαθειας και κρατων αυτο ασφαλως και σπουδαζων ολως µη γνωσθηναι αυτω. Και απλως ενι εκαστω συµπεριφερεται κατα το θεληµα αυτου. Αλλοτε γαστριµαργον εαυτον αποδεικνυσι και αδιαφορον και τινας λογους λαλει. ποτε δε αποτοµως επιπληττειν επιχειρει. Οι δε ακουοντες. Τοτε δη τοτε και ο αδελφος απατηθεις ισταται και ευλογως καταδεχεται δεσµευθεις παρα του Σατανα ουκετι αντιλεγει. ο του σκοτους αληθως αρχηγος. µαλλον δε συνουλοι τη τραχηλου νοητως σαρκι το ταυτης παθος ωσπερ σχοινιον και ισχυροποιειται και αδιαλυτον γινεται.ετεροι. ινα µη ευθυς λυκου καταβρωµα γενηται και απολεσει αυτου την ψυχην. το γε νυν εχον. πειθαρχησας τοις λογοις αυτου. περι τουτου αυτον. σαρκικοι οντες και τοις αυτοις κακοις εµπεριεχοµενοι. Εαν δε µηδεν ιδη διδοντα αυτω. . Το ακρον οιονει του σχοινιου λαβοµενος και µακραν γεγονως. Και ει µεν εστι γνωριµος των κατα κοσµον τισιν.

και προαιρουνται µαλλον αποθανειν η των εκεινου οδοντων και του δεινοτατου φαρυγγος εκσπασθηναι. εκδοτους εαυτους προς παν παθος ποιησαντες. του περιπατουντος και ωρυοµενου ως λεοντος. Ταυτα ουν ως εκ πολλων ολιγα περι των αγωνιζοµενων ειρηκαµεν. οπου γε δικην αναισθητων ορνεων προς πασαν παγιδα του διαβολου εµπιπτουσιν οι τοιουτοι. ητις αυτος εστιν εκεινος ειρηκως· “Εγω ειµι η οδος και η . µηδε εασαι εξω πεσειν ηµας της οδου. αφιησι. αλλα και κλεπτειν απο µικρων αρχεται και ουδε οτι κλεµµα εστι πειθεται.Οθεν εκ του κατ’ ολιγον αποσπα αυτον της καθαρας προσευχης και τα κατα Θεον δακρυα εις εναντια αγνωστως µεταποιει και τηνικαυτα εις µισος και φθονον εναγει των εχοντων πλεον υπερ αυτον και µη διδοντων αφθονως αυτω· ου µονον δε αλλα και προς πασαν υπακοην ραθυµον αυτον και παρηκοον απεργαζεται. Περι γαρ των αδιαφορως και καταφρονητικως ταυτη τη οδω προσερχοµενων και πολιτεια. µηδε παθει τινι δεσµευθηναι. ει τι δ’ αν και ποιη υπερασπιζοµενος των ιδιων και συγγενων. αλλ’ αποβουκοληθεις τας φρενας υπο του παθους. Τοιγαρουν και οταν εις ταυτα παντα καταβιβαση τον ταπεινον µοναχον ο εχθρος ηµων διαβολος. ουκ εχει καταγινωσκουσαν αυτου την συνειδησιν. πληροφοριαν εχων ως ουκετι εκειθεν ανασπασθησεται. µη απατηθηναι ποτε µηδε δελεασθηναι. ως τω Θεω δηθεν διδους τα εις τον συγγενη εξοδιαζοµενα. Ειτα ψευδεται και οικονοµιαν το πραγµα ηγειται. (157) ως εν στυλω τινι πεπηγµενω εν αδου µυχοις εµπειριειλησας. Αλλ’ ευξωµεθα ηµεις εξ ολης προθεσεως και διανοιας. µηδε δια µιας τινος µικρας η µεγαλης παραβασεως εκπεσειν της οδου της φερουσης εις ουρανους. τινα καταπιη. τι δει και λεγειν οση τουτων η προς τους συγγενεις υπαρχει προσπαθεια. και ου τουτο µονον. τοτε και αυτο το ακρον δηθεν του σχοινιου εν τη ποιωθειση και ριζωθειση αµαρτια του παθους της προσπαθειας. οι µετα πιστεως τον λογον ακουοντες. οι και καταβρωµα αει του πονηρου γινονται. αλλα βαδισαντες αµεταστρεπτι εν αυτη σπευσωµεν πορευοµενον εµπροσθεν ηµων φθασαι τον Ιησουν· και γεγονοτες αυτου εγκρατεις προσπεσωµεν αυτω και κλαυσωµεν ενωπιον της αυτου αγαθοτητος και θερµως αιτησωµεθα µη χωρισθηναι αυτον ολως ποτε αφ’ ηµων.

ουδε πιστοι και χριστιανοι δυναµεθα ειναι. των ισαγγελων λεγω. Ωσπερ γαρ ο διαβολος εν προσχηµατι οφεως και συµβουλης. αλλ’ ουδε υιοι και τεκνα Θεου χρηµατισωµεν. ει ο την αρετην υποκρινοµενος προς απατην πολλων και απωλειαν. τη δε αληθεια θανασιµου τυγχανουσης και του Θεου και παντων των εν τω παραδειςω καρπων αποστερουσης τον ανθρωπον. (158) και εαν τουτο γενηται και συµβιοτευσωµεν αυτω και συµπολιτευσωµεθα. Αδελφοι και πατερες. µαλλον δε αυτος ηµας συνανενεγκη και συνδοξαση και των αιωνιων αγαθων δωρησηται την απολαυσιν. προς σωτηριαν πολλων και ωφελειαν εν προσποιησει κατα τους παλαιους πατερας σχηµατιζοµενος. ων γενοιτο παντας ηµας επιτυχειν χαριτι και φιλανθρωπια του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου. ων η διανοια ου προσπασχει τοις ορωµενοις αλλ’ εξεστη της του σωµατος ταπεινωσεως. Και οτι εαν µη δια σπουδης εντευθεν ηδη της του Πνευµατος µεθεξεως γενωµεθα µετοχοι. (160) χρηστοµιµητος οντως και συνεργος Θεου και σωτηρ ανθρωπων προφανως γινεται. των τελειως τω Θεω ενωθεντων και ολον Χριστον εν εαυτοις . ινα τα τελουµενα τω διαβολω υπο των υποκρινοµενων την αρετην και ευλαβειαν αναµαθων επιστρεψη τους δρωντας τα κακα προς µετανοιαν και σωτηριαν και εξοµολογησιν. ω η δοξα και το κρατος νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων. ινα και κατασχωµεν αυτον. (159) Περι τελειας αγαπης και τις η ταυτης ενεργεια. αθλιος οντως εστι και παρα Θεω και ανθρωποις κατακεκριµενος υπαρχει και βδελυκτος. τουτον φθασαι σπουδασωµεν. ουτω και ο εν προσχηµατι κακιας πονηρους τινας λογους κατα το φαινοµενον εκφερων. επαινετος και µακαριος. Λογος Η΄. ευδηλον οτι ο εµπαθειαν τινα. ου µονον εν τη εξοδω του βιου αλλα και νυν εις ουρανους αυτω συνανελθωµεν και συναναληφθωµεν. απαθης ων.Τουτο δε µονων εκεινων εργον εστιν. Αµην. θεοµαχος και ανθρωποκτονος εδειχθη.αναστασις και η ζωη”. ων η αισθησις αναισθητος εστι του αερος τουτου και του κοσµου και των πραγµατων αυτου της αισθησεως. τω δοκειν µεν χρηστης και επωφελους. Τουτον ουν εκζητησωµεν.

ως δοκειν εκεινον αυτον µαλλον η εκεινους των αρετων και πονων µελλειν αποληψεσθαι τους µισθους· επι δε τοις εν λογω η εργω καταπιπτουσι και τοις κακοις επιµενουσι τοσουτον ελυπειτο και εστενεν. ω δυναµις αφατος. Και ειδον τον τοιουτον ποτε µεν κλαιοντα δια τον δεινα. ουδε εις αυτην την βασιλειαν των ουρανων εισελθειν προηρειτο και χωρισθηναι αυτων. αισθησει και γνωσει και θεωρια. (161) Και ειδον ετερον επι τοις κατορθουσι και αγωνιζοµενοις τοσουτον χαιροντα και την εκεινων προκοπην αποδεχοµενον.ολοτελως κτησαµενων εργω και πειρα. τον δε δωροις. ως δοκειν αυτον µονον εν αληθεια υπερ εκεινων παντων λογον αποδουναι προσαπαιτουµενον και τη κολασει παραδοθηναι. αλλ’ εαν προς το ονειδισαι η εκφαυλισαι η λοιδορησαι η εκποµπευσαι εν καιρω απερ ειδεν η ηκουσεν· ει δε προς το συµπαθως και σοφως εν φρονησει τα του πλησιον επιδιορθωσασθαι και απο ψυχης υπερ αυτου µετα δακρυων προσευξασθαι τουτο ποιει. Ειδον γαρ εγω ανθρωπον πολλα επιτηδευµατα και πολλους τροπους ποιουντα. απο διαθεσεως θεοµιµητου και Μωσαϊκης ολως σωθηναι µονον εαυτον θελοντα. ουκ εστιν πονηρον το τοιουτον. ποτε δε θρηνουντα υπερ του δεινος. ποτε δε και τας εαυτου οψεις και το στηθος αυτου τυπτονα υπερ αλλου. το του αµαρτησαντος εν λογω η εν εργω αναδεχοµενον προσωπον δηλονοτι. και ως εκεινον αυτον ειναι τον το κακον ποιησαντα λογιζοµενον εαυτον και τω Θεω εξοµολογουµενον και προσπιπτοντα και πενθουντα σφοδρως. οπως µηδεν αυτον των γινοµενων η λεγοµενων υπο των συνοντων αυτω διαλανθανη· ουκ εποιει δε τουτο προς βλαβην. τον δε ετερα τινι προφασει των εναντιων πραξεων και λογισµων αποστηση. ως πολλακις µετα δακρυων θερµων εξ ολης ψυχης δεεσθαι του φιλανθρωπου Θεου η κακεινους σωθηναι η και αυτον συν εκεινοις κατακριθηναι. µη γενοιτο. Ω δεσµος αγιος. Κακον τοιγαρουν το επακροασθαι η παρατηρειν λαθρα τι ο πλησιον προσοµιλει η διαπραττεται. ω ψυχης ουρανοφρονος. αλλ’ οπως τον µεν λογω. Τη αγια γαρ αγαπη εν Αγιω Πνευµατι πνευµατικως αυτοις συνδεθεις. µαλλον δε ειπειν θεοφορουµενης και εν τη του Θεου αγαπη και τη του πλησιον σφοδρα τετελειωµενης! . Και ειδον ετερον ουτω την σωτηριαν των αδελφων αυτου παραζηλουντα και θελοντα.

τυφλος δηλαδη ων και αυτος ως εκεινος και µονη τη ακοη των επι γης λαλουντων επακρουωµενος. τοις µιµοις και ταις πορναις εξοµοιουµεθα. ευθυς χαρας αφατου πληρουται και δακρυα ανωδυνως προχεει. Ω της συµφορας. εννοων. (162) αισθησιν ουπω των τοσουτων ελαβοµεν αγαθων· αλλ’ αναισθητως. του αερος τουτου ανεπαισθητως αισθανεται και ευθεως προς κλαυθµον και θρηνον αυτοµατως κινειται. ουτω και ηµεις ετι εν τοις τοσουτοις αγαθοις του Θεου µεσον οντες διακειµεθα. σχηµατιζοµενοι τε και κοσµουµενοι και την αγιωσυνην υποκρινοµενοι. ιν’ ουτως ειπω. ο σωµατικως . ωσπερ ο λεγοµενος ασπαλαξ. Ει γαρ το γεννωµενον εκ της σαρκος σαρξ εστι και το γεννωµενον εκ του Πνευµατος πνευµα εστιν. ετι τη γη και τοις εν τη γη µαλλον δε υπο γην κρυπτεσθαι πεφυκεν. το εικος. αι το φυσικον ουκ εχουσαι καλλος επιτριµµασι και βαφαις ξεναις εαυτας κοσµειν αφρονως οιονται. Και ως ηδη σεσωσµενοι και τοις αγιοις κατειλεγµενοι ενσεµνυνοµεθα. ως επι ορχηστρας η σκηνης αθλιως βοιουντες. Οι δε γε του τοιουτου καλου εν γνωσει και θεωρια µηπω γενοµενοι. ουτω και ο γεννηθεις ανωθεν και εκ του κοσµου µεν τουτου ως εκ νηδυος σκοτεινης προελθων.Ο τοινυν εις ταυτην ουπω πεφθακως την αγαπην. ωσπερ σιδηρος εµβαλλεται τω πυρι η ως αψυχον δερµα εµβαπτεται ανεπαισθητως κοκκινη βαφη. οτι εκ Θεου γεννηθεντες και απαθανατισθεντες επουρανιου τε κλησεως µετοχοι και κληρονοµοι Θεου και συγκληρονοµοι Χριστου και πολιται των ουρανων γενοµενοι. ινα δια των τοιουτων πραξεων καθαρθεντες τυχωσιν αυτου και τελεον ενωθεντες αυτω κοινωνιαν σχωσι µετ’ αυτου. οθεν ερρυσθη και εν οιω γενεσθαι κατηξιωθη φωτι· αρχη γαρ του εις χριστιανους καταλεγηναι τινα τουτο εστιν. µηδεµιαν αισθησιν εν εαυτοις εχειν οµολογουντες. Ουκ εισι γαρ ως χρη. οτι ωσπερ το βρεφος οταν της µητρικης νηδυος προελθοι. εισελθων δε εις το νοητον και ουρανιον φως και οιονει προκυψας ενδον τουτου µικρον. µηδε ιχνος αυτης εν τη εαυτου ψυχη θεασαµενος µηδε την παρουσιαν αυτης ολως επαισθανθεις. (163) ειπε. Αλλ’ ουχι και των αγιων των ανωθεν γεννωµενων οι χαρακτηρες τοιουτοι. µηδε ζητησαντες αυτο εν επιµονη πολλη και θρηνοις και δακρυσιν. χριστιανοι καθολου κληθωσιν. Χρεων δε ειδεναι.

πως αρα πνευµατικος γενηται και πνευµατικοις ανδρασιν εαυτον συναριθµησειεν. και τουτων µεν απαντων καταφρονησας.επειτα και δουλοι παθων γεγονοτες τη γη και τοις εν αυτη προσηλουµεθα µηδ’ ολως ανανευσαι βουλοµενοι προς ουρανους και Θεον. ο µαθων πολυτροπως δια ποιων εργων και εντολων οφειλει εις ταυτην την τιµην και την δοξαν αναχθηναι. εαν το µεγεθος της µελλουσης ηµας διαδεξασθαι δοξης και χαρας και τρυφης εννοησωµεν. ινα φωτος χρηµατισητε τεκνα – ταυτα γαρ η ανωθεν ηµιν γεννησις διδωσι -. ει µη λαθρα. Τουτο δε ποιησαι δυνησοµεθα. τω ητοιµασµενω τω διαβολω και τοις αγγελοις αυτου.”. σπουδασατε εως καιρος εστι και εν τοις ζωσιν εσµεν. ∆ιο παρακαλω παντας υµας. ειπε µοι. πνευµατικως δε µηδε οτι γε οφειλει γεννηθηναι εννοησας η πιστευσας η σπουδασας ποτε. µισησατε τον κοσµον και τα εν κοσµω. προτιµησας δε τα επιγεια και φθειροµενα και τον χοιρωδη βιον προκρινας και την προσκαιρον δοξαν της αιωνιου δοξης κρειττονα ηγησαµενος. µισησατε πασαν επιθυµιαν κακην και την πλεονεξιαν µεχρι ελαχιστου ειδους και πραγµατος. και επι της βασιλικης τραπεζης µετ’ αυτων συνανακλιθεις εξω βληθειη χειρας και ποδας δεθεις. Τι γαρ. εαυτον παρενειρει τοις λαµπροφορουσιν αγιοις. αγωνισασθε ινα υιοι Θεου γενησθε. (164) µισησατε την σαρκα και τα εξ αυτης τικτοµενα παθη. και παραπεµφθειη τω αιωνιω πυρι. ως µη φωτος υιος αλλα σαρκος και αιµατος. την δε δοξαν την παρα του µονου Θεου µη επιζητουντες.γεννηθεις και ανηρ γεγονως. αδελφοι και πατερες. αλλ’ εν αφροσυνη ψυχης . πως ουχι δικαιως παντων των πιστων χωρισθησεται και µετα των απιστων συν αυτω τω διαβολω κατακριθησεται. Ο γαρ λαβων εξουσιαν υιος γενεσθαι Θεου βασιλειας τε ουρανων και αιωνιων αγαθων κληρονοµος. Παντως ουδεν! Αλλα δια το προτιµαν ηµας τα επιγεια και τα εν χερσι και δια το µη ζητειν τα εν ουρανοις αποκειµενα αγαθα µηδε τω ποθω τουτων εκκρεµασθαι. ως ο τα ρυπαρα ιµατια ενδεδυµενος. σαφη παρεχοµεν τοις ορωσιν αποδειξιν οτι πρωτον µεν απιστιας νοσω κρατουµεθα. τοσουτον µειζον εν ουρανω η επι της γης ως το γενεσθαι τινα υιον Θεου και κληρονοµον αυτου και συγκληρονοµον Χριστου. καθως γεγραπται· “Πως δυνασθε πιστευειν δοξαν παρα ανθρωπων λαµβανοντες.

µεγαλα τινα φανταζεται περι αυτου. Τι γαρ αφρονεστερον. και της βασιλειας αυτου τελος ουκ εσται. του παρακουοντος του Θεου και µη σπουδαζοντος επιτυχειν της υιοθεσιας αυτου. Ο γουν τοιουτον ειδως τον Θεον. ως δι’ εκεινων και . νηστειαις λεγω η αγρυπνιαις η χαµευνιαις και ποικιλαις αλλαις κακοπαθειαις. (165) ινα καταξιωθη. η προς τον πλησιον συµπαθεια. και οτι αθανατος. δι’ ης καταξιουµεθα οραν τον Θεον και εν η η του Αγιου Πνευµατος παρουσια και ελλαµψις γινεται. ακαταληπτος. αΐδιος. Οιδε γαρ οτι µονος ∆εσποτης και Κτιστης και Κυριος αυτος εστι των απαντων. αφθαρτος. των ισταµενων πλησιον αυτου. ειπε µοι.παρακρουοµενοι τας του Θεου εντολας εκπιπτοµεν της υιοθεσιας αυτου. η ταπεινωσις. η ελεηµοσυνη. και δεικνυοµεν εαυτους εν µεν τη πιστει τοις εργοις αυτοις απιστους. Πως ου σπουδασει και αυτην την ψυχην αυτου εις θανατον υπερ της αγαπης αυτου θειναι. ταυτης της εργασιας των εντολων του Κυριου καταφρονησωµεν. ητις και ανωθεν ηµας γεννα και υιους Θεου αποτελει και τον Χριστον επενδυει και την λαµπαδα αναπτει και τεκνα φωτος αποδεικνυει και του σκοτους τας ψυχας ελεθεροι και της αιωνιου ζωης κοινωνους ηµας απ’ εντευθεν ηδη γνωστως απεργαζεται. αλλα καν των γνησιων αυτου δουλων εις. Ανευ γαρ εργων. αφραστος. η καθαροτης της καρδιας. εν δε τη απιστια δια των λογων µονον πιστους. νεκροι δε ζωης ου γινονται µετοχοι. η πραοτης. ηµεις δε των του Θεου εντολων καταφρονουµεν και αθετουµεν τους νοµους αυτου. (166) Μη ουν επι µοναις αλλαις τισιν εργασιαις και αρεταις θαρρησαντες. Εν γαρ τη εργασια τουτη αναφυεται ωσπερ τις πολυχους καρπος εντος ηµων η αγαπη. ους εκδικησει εκεινος ελθων µετα δοξης αυθις και δυναµεως φοβερας. η υποµονη των πειρασµων. ουδεν ηµας η πιστις µονη ωφελησει· νεκρα γαρ εστι. Ο γαρ πιστευων οτι εστι Θεος. και πιστος οντως και χριστιανος τοις πασι γνωριζεται. η αγνεια. ει µη προτερον δια της των εντολων εργασιας ταυτην ζητησουσιν. και τεκνον Θεου και υιος Θεου γεννηθεις ανωθεν γινεται. πως ου ποθησει αυτον. µη πλανασθε. µη ειπω υιος αυτου και κληρονοµος γενεσθαι. Ει δε πας µεν ο αγωνιζοµεος και φυλαττων απαρατρωτως πασας τας εντολας του Θεου.

ινα µετοχοι (167) ενθεν ηδη της του Αγιου Πνευµατος δωρεας καταξιωθωµεν γενεσθαι. ω η δοξα εις τους αιωνας. οπως και των παροντων και των µελλοντων επιτυχωµεν αγαθων. ουτε τι γενναιον εν αρεταις επιδειξονται. Αµην. φησι γαρ ο Κυριος· “Ου δυνασθε χωρις εµου ποιειν ουδεν”.χωρις ταυτης σωθηναι δυναµενοι. αλλ’ οταν υπο του πνευµατος οι αυλοι µεν πληρωθωσιν. ουδεν ωφεληθησεται εκ του ταυτα µονον ποιειν εις τους πενητας. µηδε διδασκαλου ταξιν επεχειν ενωπιον της αγαπης υµων· αλλ’ επει περ επιστασθε οτι.Οθεν οι τοιουτοι ουδε των της σαρκος επιθυµιων ουδε των ψυχικων παθων δεσποται ποτε γενεσθαι ισχυσουσιν. αλλ’ εµειναν σαρκες οντες και αιµατα. οιτινες παρα µεν των αγιων εβαπτισθησαν αποστολων και των µετα ταυτα αγιων. Αδυνατον γαρ τουτο. Και πως τουτο τινι κατορθωθησεται. αδυνατον! Και πειθετωσαν σε και αι πεντε µωραι παρθενοι και οι πολλα σηµεια και θαυµατα εν τω του Χριστου ονοµατι πεποιηκοτες. Και τις εστιν ο πεινωντα τον Θεον τρεφων και διψωντα ποτιζων και καθεξης. ουτε βιον αξιον της κλησεως ης εκληθησαν επεδειξαντο. υπο δε των δακτυλων του τεχνιτου ευρυθµως κρουηται. ουτε τεκνα Θεου εχρηµατισαν. τοτε και τον ηχον αποτελει και τας ακοας των παντων ηδυτατου µελους αποπληροι. σπουδασωµεν ηµεις οση δυναµις. Και οτι ει µη τις και εν εαυτω ταυτα παντα ποιησει και θρεψει και ποτισει Χριστον. ουτω δε και επ’ εµοι συµβαινειν εννοειν υµας χρη . και ου µονον ουτοι αλλα µετα τουτων και πολλοι ετεροι. εαυτον δε ατροφον παροραν και γυµνον της δικαιοσυνης του Θεου. ωσπερ το υπο του τεχνιτου κατασκευασθεν οργανον ουχ οταν εκεινο βουληται. (168) Περι ελεηµοσυνης. Αλλα παρακαλω. Λογος Θ΄. οι δια το µη εχειν εν εαυτοις την αγαπην και την του Παναγιου Πνευµατος χαριν ηκουσαν απο του Κυριου· “Απελθατε απ’ εµου οι εργαται της ανοµιας! Ου γαρ οιδα υµας ποθεν εστε “. της δε χαριτος του Αγιου Πνευµατος µη καταξιωθεντες δια πονηριας υπερβολην. Αδελφοι και πατερες. χαριτι και φιλανθρωπια του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου. εδει µεν µη τολµαν µε προς υµας ολως φθεγγεσθαι. πατερες και αδελφοι. µηδε οτι εστι Πνευµα πιστευσαντες η ζητησαντες η λαβειν προσδοκησαντες.

∆ια γαρ της των εντολων εκπληρωσεως τρεφεσθαι ειωθε παρ’ ηµων ο ∆εσποτης ηµων και Θεος και Κυριος του παντος. (169) τον τας νευρας του νοος κρουοντα και προς το λαλειν ηµας διεγειροντα αφορωντες. ως τινες οιονται. οι µεγαλοι δε ως προς τεκνα γνησια τους µικρους διατεθωµεν δια την λεγουσαν εντολην του Κυριου· “Εφ’ οσον εποιησατε ενι εκαστω τουτων των ελαχιστων.οσω γαρ η ψυχη τιµιωτερα υπαρχει του σωµατος. εµοι εποιησατε”. τοσουτον και η πνευµατικη τροφη της σωµατικης αναγκαιοτερα καθεστηκεν. και προς αυτον τον δακτυλον του Θεου. του Βασιλεως των ολων ως δι’ οργανου λαλουντος ηµιν. αληθεστερον ειπειν.και µη. τη οργανου ευτελεια αποβλεποντας. Αλλα προς την του Πνευµατος χαριν. την ανωθεν εµπνευουσαν και πληρουσαν των πιστων τας ψυχας. λιµοκτονουνται εκεινοι και εκνευριζονται. Παντες µεν ανθρωποι σκοπειν και εαυτοις προσεχειν οφειλοµεν. αλλα και περι παντων των αλλων ηµων αδελφων. ως σαλπιγγος ηχουσης δεσποτικης η. επαν δε ηµεις των κακων αφισταµεθα. των ου λιµω τηκοµενων αρτου και υδατος. οι δε πιστοι ινα καλως πολιτευσαµενοι ευαρεστοι αυτω εν παντι εργω αγαθω αναφανωµεν· οι δε µικροι οπως τοις µεγαλοις υποταγωµεν δια τον Κυριον. µετα φοβου και τροµου εν συνεσει και ησυχια πολλη ακουσατε. Λεγουσι γαρ οι πατερες ηµων οι αγιοι οτι καθαπερ εκ των πονηρων ηµων πραξεων οι δαιµονες τρεφονται και ισχυουσι καθ’ ηµων. αλλα λιµω αργιας και υπακοης των εντολων του Κυριου . Ου γαρ περι των πενοµενων µονον. αηδως προς τα ρηθησεσθαι µελλοντα διατεθηναι. ινα οι µεν απιστοι προς επιγνωσιν και πιστιν του πεποιηκοτος ηµας Θεου γενωµεθα. η δε σωτηρια ηµων η αποχη πασης αµαρτιας εστιν· (170) αποχην δε πασης αµαρτιας διχα της των αρετων εργασιας και της εκπληρωσεως πασων των εντολων κατορθωθηναι αδυνατον.οιµαι δε οτι και περι ταυτης µαλλον λεγειν τον Κυριον· “Επεινασα και ουκ εδωκατε µοι φαγειν. και των της σωµατικης τροφης απορουτων τουτο ο Κυριος ειρηκεν. πιστοι τε και απιστοι. µικροι τε και µεγαλοι. ∆ιψα γαρ αληθως την σωτηριαν ενος εκαστου ηµων και πεινα. ουτω λογιζοµαι και . . η περι της σωµατικης και φθειροµενης τροφης. εδιψησα και ουκ εποτισατε µε”.

τους δε µη τουτο ποιουντας απολλυσθαι. αλλ’ οπως πολλους εραστας σχω εν ετοιµω του παθους µου”. (171) ει µη µονον του Ζωσιµα. Και τουτο εξ αυτου του βιου των αγιων εστι γνωναι και πληροφορηθηναι ηµας και.τον δια την ηµετεραν σωτηριαν πτωχευσαντα τρεφεσθαι παρ’ ηµων και παρορασθαι παλιν λιµωττοντα. εποιουν ουχ ως ευπορουσα των αναγκαιων – στυππειον γαρ νηθουσα ετρεφοµην -. και ουτω τον Ιορδανην διαπερασασα µεχρι τελους αυτης εν τη ερηµω ενεκαρτερησε. Ορας πως εαν δια χρηµατων και σωµατικης τροφης µονης την ελεηµοσυνην ειπωµεν γινεσθαι και δια ταυτης παρ’ ηµων τον Κυριον τρεφεσθαι και µονους τους ουτω τρεφοντας αυτον και ποτιζοντας και απλως θεραπευοντας σωζεσθαι. µητε ελεηµοσυνην ποτε ολως ποιησασα. η µητε πλουτον καταλιπουσα. αλλ’ αυτης εκεινης της ισαγγελου ως εν ταξει εξαγορευσεως την πτωχειαν αυτης δηλουσης εν τω ειπειν οτι· “Ουδε διδοντων µοι πολλακις τινων της αµαρτιας µισθον ελαµβανον. Τουτο δε. ατοπον ειναι δοξει τουτο. ως και πολλους των αγιων της βασιλειας εκβαλλεσθαι. Πως ουν. µηδε ανθρωπου προσωπον ιδουσα. Αλλ’ ουκ εστι τουτο. Οτε δε τη παναµωµω Θεοτοκω συνταξαµενη επι την ερηµον ωρµησε. Και οτε εν τω πλοιω εισελθειν εµελλε και εις Αλεξανδρειαν απελθειν. ινα τους αλλους παρησω πολλους οντας και υπερ αριθµον ψαµµου πελοντας. µηδε δαπανην κεκτησθαι αυτην. δυο παρα τινος φολλεις λαβουσα αρτους ωνησατο. ουκ αλλου τινος διηγουµενου αυτον. φησιν. εξ ενος η µιας αγιας πληροφορησω την υµετεραν αγαπην. χρηµατισασα δε µαλλον αλλοις µυριοις προξενος απωλειας. ειπε µοι. ουκ εστι! . εν τω καταγωγιω της αµαρτιας αυτους υπεδεχετο. ως µηδε ναυλον. µη τοι γε πεινωντα πτωχον θρεψασα η διψωντα ποτισασα η γυµνον επενδυσασα η τους εν φυλακη επισκεψαµενη η ξενους συναγαγουσα· τουναντιον µαλλον µεν ουν και προς απωλειας βαραθρον πολλους συνελασασα. σωθησεται αυτη και µετα των ελεηµονων εις την των ουρανων βασιλειαν συνεισελευσεται. επι τοσουτον υπηρχε πτωχη. µητε υπαρχοντα δουσα πενησι. Οιδα οτι Μαριας της Αιγυπτιας τον βιον ακουετε.

Πτωχος εκεινος κατα την ανθρωποτητα. ο πιστευων εις αυτον..Τα γαρ εν τω κοσµω πραγµατα τε και χρηµατα κοινα των παντων εστιν. Οταν δε δι’ εκεινον πεινας συ και διψας. Εγενετο ο Θεος δια σε πτωχος ανθρωπος. Ουδαµως. αυτους ηµας ελεουντες τον δι’ ηµας γενοµενον ως ηµεις ελεειν λογιζοµεθα. Επτωχευσεν ινα συ πλουτησης. Πασι µεν ουν τα παντα κοινα τη χρησει µονη της απολαυσεως καθεστηκασι. ωσπερ το φως και ο αηρ ουτος ον αναπνευοµεν. αλλ’ ως εγω φηµι. ει εκ των τοιουτων χρηµατων η φοβω των απειλουµενων τιµωριων η ελπιδι του εκατονταπλασιονα ληψεσθαι η συµφοραις ανθρωπων επικαµφθεντες. ελεηµονες λογισθησονται. φραγµοις περικλεισασα και πυργοις και µοχλοις και θυραις κατασφαλισαµενη. προσεχε ακριβως. Οταν γουν σεαυτον προς υποδοχην αυτου ευτρεπισης. παντας αλλους ανθρωπους της απολαυσεως των του ∆εσποτου αγαθων απεστερησε. ολιγα τινα η και παντα εξενεγκοντες. Πως ουν. υπερ ων επι χρονοις ταυτα κατεσχον και τους αδελφους την χρησιν αυτων απεστερησαν. και αυτη η βοσκη τοις αλογοις ζωοις εν τε τοις πεδιοις εν τε τοις ορεσι.ωσπερ Χριστος ο Θεος. οµοιος εκεινω πτωχος. Οι δε υπηρεται και δουλοι της τυραννους ταυτης. κατα διαδοχην εκαστος αυτων ου δεσποτης των αποκειµενων πραγµατων και χρηµατων. η ως Χριστον θρεψαντες η ως ποιησαντες εργον µισθου αξιον. τοις εν στενοχωρια και υστερησει µεχρι τοτε παρεωραµενοις δωσουσιν. Νοει µοι καλως το λεγοµενον. πτωχος συ κατα την Θεοτητα. αλλα πονηρος τις δουλος και φυλαξ γινεται. γενεσθαι χρεωστεις και συ. Πως δε και οι κατα το δοκειν πτωχοι γεγονοτες . ωσπερ τυραννος εισελθουσα τω βιω. (173) τροφη εκεινω και ποσις . κατα δεσποτειαν δε ουδενος· η δε πλεονεξια. ινα σοι µεταδω του πλουτου της χαριτος αυτου· δια τουτο σαρκα ανελαβεν εκεινος. πλουσιος ων. τα κοινως τοις πασιν υπο του ∆εσποτου δοθεντα αλλοθεν αλλως υπο των αυτης δουλων και υπηρετων κατεµερισατο. και µετανοιαν χρεωστουσι µεχρι θανατου. δεσποτης ειναι τουτων η (172) αναιδης λεγουσα και µηδενα αδικειν των απαντων φιλονεικουσα. τοτε υποδεχθησεσθαι αυτον υπο σου λεγεται. επτωχευσε δι’ ηµας. Σκοπησον τοινυν πως θρεψεις αυτον. ινα µεταλαβης συ της εκεινου Θεοτητος.

τους εν τω κοσµω. αλλα τους γυµνους µεν απαντας. σπουδασαντες δε δια µετανοιας και των αλλων. ως εκεινος εγενετο ανθρωπος. πορφυρα βασιλικη εστολισµενος. θεραπευσης. εν βαθυτατω σκοτει κειµενην ωσει νεκραν. εαυτους δε γυµνους καταλειψουσι. Οι ουν γνοντες εν αισθησει ψυχης οτι υιοι γεγονασι του Θεου. αλλως δε παντες παντως οι εκ του αγιου βαπτισµατος υιοι Θεου χρηµατιζουσιν. Αδελφος ουν υπαρχων αυτου και µελος. αυχµωσαν. ελαχιστοι δε και κατα κοσµον εισι και πτωχοι. ουχι τον του Χριστου ενυβρισας αδελφον.ταυτα λογιζεται. εµοι εποιησας”. αδελφοι Χριστου οι βαπτισθεντες εις το ονοµα του Πατρος και του Υιου και του Αγιου Πνευµατος λεγοµεθα· και ου τουτο µονον. αλλα λιµω οκνηριας η διψει ραθυµιας η φυλακη στενωτατη τουδε του ρυπαρου σωµατος δια γαστριµαργιας η φιληδονιας την σεαυτου ψυχην καταλειψης ρυπωσαν. αλλα και µελη εσµεν αυτου. Τις δε ανθρωπων καταδεξεται ποτε. εαν παντας µεν αλλους τιµησης. δια µετανοιας και δακρυων εδεξαντο τε αυτον και εξενισαν. ει µη δι’ αγαπης παντως και µετανοιας και πιστεως – παντα γαρ τον κοσµον αφεντες και αυτω µονω ακολουθησαντες. αγαθοεργιων και ενδυσαµενοι ουτω τον Χριστον. ρυπωντα και διερρωγοτα χιτωνα επανω ταυτης ενδυσασθαι. Ειτα παλιν. Ει δε µη τουτο ποιησουσιν. ∆ια ποιων γαρ αλλων εργων οι εν σπηλαιοις και ορεσι τω Θεω ευηρεστησαν. πελουσιν. Οτι δια τουτων και των τοιουτων εργων και πραξεων καθαιρεις σου την ψυχην και του λιµου και του ρυπου των παθων απαλλαττεις σαυτον· και ο αναδεξαµενος σε ουτω και ιδιοποιησαµενος τα κατα σε παντα Θεος και θεον σε ποιησαι επιποθων. ενδεδυµενοι γαρ εισι τον Χριστον. ως υιοι Θεου απο του θειου βαπτισµατος. ξενισης. Οι δε µη τουτο ειδοτες και γυµνοι του βασιλικου οντες ενδυµατος. εθρεψαν τε και διψωντα εποτισαν -. Πως. αυτον εκεινον ενδυουσι τον Χριστον· χριστοι γαρ και αυτοι. ενδυσουσιν. εκεινος ταυτα πανθανειν λογιζεται και λεγει· “Εφ’ οσον εποιησας τη ελαχιστη ψυχη σου. ως ειποµεν. (174) τι ωφελησαν. ουκετι ανεχονται κοσµω καλλωπισθηναι φθαρτω. απερ ποιεις σεαυτω. σεαυτον δε παριδης και δια παντων ουκ αγωνιση εις το ακροτατον της κατα Θεον πολιτειας και τιµης ανελθειν. Ουχι πεινωντα αυτον και διψωντα .

ταυτα νοµοθετω και δι’ ετερον τι ουδεν”. αλλα του επ’ αυτοις κριµατος ελευθερωσαι υµας βουλοµενος. εκει και η καρδια υµων εσται”. ο θησαυρος υµων. τοιουτον εστι και µισθον των παρ’ ηµων διδοµενων χρηµατων η πραγµατων ουκ εχοµεν. αδελφε. φησι. γυµνος δε εξελευση του βιου και τετραχηλισµενος τω εµω βηµατι παραστηση.” ακουσατω του µελλοντος αυτον κριναι και αποδουναι εκαστω κατα τα εργα αυτου. οιονει λεγοντος προς αυτον· “Αφρων. Αλλα γαρ µη δοκης. τουτο δια της ελεηµοσυνης υπερ ηµων κατεσκευασε και εις σωτηριαν ηµων εποιησε γινεσθαι ο Χριστος. εν µεν το της ανελεηµοσυνης. µισθον υπερ αυτων ου χρεωστειται λαβειν. εστι γαρ και τουτο εξ αγνοιας λογισασθαι σε. Τοιγαρουν και δια τουτο ακουσεις· “Σεαυτον ουκ ηλεησας. Η επιθυµειν µε υπολαµβανεις τινος και δωροδοκεισθαι (175) οµοιως τοις φιλαργυροις των κρινοντων ανθρωπων οιει καµε. τι εισηνεγκες εις τον κοσµον η τι το ορωµενον αυτος εποιησας.Ο γαρ υποκειµενα χρηµατα εχων επι τον Θεον ελπιζειν ου δυναται· και τουτο δηλον εξ ων ο Χριστος και Θεος ηµων ειπεν· “Οπου. αλλα και υποδικος . τον παντα ταυτα ουχι σοι µονω. ουκ ελεηθηση”. αλλα υµας ελεων. Ουχι γυµνος εκ κοιλιας µητρος σου προηλθες. Υπεθετο ηµιν ο διαβολος τα εις κοινην προτεθεντα χρειαν ιδιοποιησασθαι και αποθησαυρισαι αυτα.κατελιπες. Μη γενοιτο! Αλλ’ οπερ δια πλεονεξιας καθ’ ηµων και εις απωλειαν ηµων εποιησεν ο διαβολος. φησιν. Και υπερ ποιων σου χρηµατων µισθους µοι προσαπαιτεις. Ει δε λεγει τις· “Και επειδη. τις και διδοναι τοις πενησι χρεια εστιν. Ουχι φυλακη οντα ουκ επεσκεψω αυτον. ∆ια ποιων δε σων πραγµατων ελεειν λεγεις τους αδελφους σου και δια τουτων εµε. οτι απορει ο Θεος και ου δυναται θρεψαι τους πενητας και δια τουτο προστασσει ηµιν ελεειν αυτους και περι πολλου ποιεισθαι την εντολην ταυτην. ουχι τα υµετερα θελων λαβειν. ετερον δε της επι τα αποκειµενα χρηµατα και ουκ επι τον Θεον ελπιδος. Ο ουν µεταδιδους τοις πασιν εκ των αποκειµενων αυτω χρηµατων. οπως δια της πλεονεξιας ταυτης δυο ηµιν εγκληµατα περιαψη και της αιωνιου τιµωριας και κατακρισεως υπαιτιους ποιηση. Οιον τι λεγω. Ουχι χρηµατων ολως επιθυµων. αλλα κοινα τοις πασι προθεµενον.

αλλ’ ως ηµεις δια της δουλειας ευεργετουµενοι. ως οια τινος φορτιου και εµποδιου προς τον κατα Θεον βιον. εκατονταπλασιονα δουναι τον µισθον υπερ τουτου. οσους θρεψαι ηδυνατο. Οι δε γε τουτων οντες εκτος και εν . Οι γαρ πλουσιοι την των χρηµατων αποθεσιν. κατορυξας τα των πενητων και εασας αυτους τω (176) κρυει και τω λιµω βιαιως αποθανειν. ουχ ως αλλοτρια κατεχοντας ηµας. επαγγειλαµενος δουναι ηµιν. τω καταλληλω φαρµακω εχρησατο. (177) ουχ ως εκεινω τι χαριζοµενοι. εκατονταπλασιονα τον µισθον. αλλ’ εκατονταπλασιονα δουναι ηµιν επαγγελλεται. τοις εν ιλαροτητι ταυτα τοις αδελφοις διανεµουσιν. προτερον ενεργειν εκελευθησαν και ουτω τον σταυρον επι ωµων αιρειν και τω ∆εσποτη κατ’ ιχνος ακολουθειν· τα γαρ αµφοτερα επιφερεσθαι ηµας παντη αδυνατον. ως φονευς τοσουτων αποδειχθεις. επειτα και του επ’ αυτα εχειν την πεποιθησιν και ελπιδα παυσωµεθα και τας καρδιας ηµων ελευθερους κτησωµεθα απο των τοιουτων δεσµων· ινα ελευθεροι γεγονοτες προτερον. αλλ’ ως υπο του Θεου εγχειρισθεντα αυτω εις οικονοµιαν των συνδουλων αυτου. Τουτων τοινυν απαντων των εγκληµατων το κριµα ηµιν αφεις ο αγαθος ∆εσποτης και ευσπλαγχνος. ινα και του επ’ αυτοις κριµατος της πλεονεξιας εν πρωτοις απαλλαγωµεν. µη εκ λυπης η εξ αναγκης. αλλως τε δε και ινα µετα χαρας τα αποθησαυρισθεντα κενωσωµεν επ’ ελπιδι της αληθινης επαγγελιας. Ειδως γαρ ο Θεος οτι ολως ολοι τη των χρηµατων επιθυµια και τη του πλουτου µανια κρατουµεθα και δυσαποσπαστως εχοµεν προς αυτα. ωσπερ ειρηται. αλλ’ ως οικεια ηµων λογιζεται ταυτα και ου δεκαπλασιονα µονον. ης ηµιν ο Θεος επηγγειλατο. υπερ ων κατακενουµεν εις τους πενητας. Αλλως δε ουκ ενι σωθηναι ηµας. Ιλαροτης δε εστι το µη ως οικεια λογιζεσθαι ταυτα. τοτε επι τας πραξεις των εντολων αυτου ακωλυτως βαδισωµεν και δουλευσωµεν αυτω εν φοβω και τροµω.µαλλον εστι της εως τοτε αδικου αποστερησεως· ου µην αλλα και υπευθυνος των κατα καιρους λιµω και διψει τον βιον απολειποντων. και αφθονως ταυτα µετα χαρας και µεγαλοψυχως σκορπιζειν. και οι τουτων πολυτροπως αποστερουµενοι αυτην την εαυτων ζωην απολεγονται. ους αυτος τοτε δυναµενος θρεψαι ουκ εθρεψε.

ουτω και ψυχη τω ιω της αµαρτιας κατιωθεισα και εις βαθος αχρειωθεισα. ουδεν το εµποδιζον αυτους εχουσιν. δικαιος ων. Ωσπερ γαρ ο χρυσος κατιωθεις εις βαθος ου δυναται αλλως καθαρθηναι καλως και εις την οικειαν λαµπροτητα επανελθειν. πωλησον σου τα υπαρχοντα και δος πτωχοις και αρον τον σταυρον σου και δευρο ακολουθει µοι” – δια του σταυρου τας θλιψεις. Το δε παντα δουναι µεν τα κτηµατα και χρηµατα. ουτω πορευοµενους αυτους εις αιωνιον ζωην και απολαυσιν. προς δε τας επιφορας των πειρασµων και των λοιπων θλιβερων µη γενναιως ανταγωνισασθαι.(178) τους πειρασµους και τας θλιψεις δια του σταυρου αινιττοµενος. Ου γαρ ειπεν ο Χριστος· “Εν τη αποθεσει των πραγµατων υµων κτησασθε τας ψυχας υµων”. ακουσον αυτου προς τον πλουσιον λεγοντος” “Ει θελεις. Και οτι τουτο ουτως εχει και ουτω δοκει τω Θεω. . ουτω λεγων· “Πωλησον σου τα υπαρχοντα και δος πτωχοις και αρον τον σταυρον σου και δευρο ακολουθει µοι”. αλλ’ “εν τη υποµονη υµων”. αλλ’ ου δυναται αυτη καθ’ εαυτην µονη τελειον τον κατα Θεον ανθρωπον απεργασασθαι ανευ της των πειρασµων υποµονης. ολιγωρου µοι ψυχης δοκει και αγνοουσης τον σκοπον της ωφελειας αυτης. ει µη πυρι βληθη και σφυραις πολλακις τυφθη. ου δυναται αλλως καθαρθηναι και το αρχαιον καλλος απολαβειν. οι δε εν αυτη τη οδω περιπατουντες εισι.αυταρκεια ζωντες η και υστερησει των αναγκαιων διαγοντες. φησι. ει µη πολλοις πειρασµοις προσοµιληση και εν τη χωνεια εισελθη των θλιψεων. Και ο Θεος. διο εν υποµονη και ευχαριστια διαγειν οφειλουσι. και τους πειρασµους αινιττοµενος. Τουτο γαρ υπεµφαινει και αυτος ο λογος του Κυριου ηµων. ως ειρηται. ποιηση αυτων το καταλυµα. Οτι µεν γαρ και η των χρηµατων προς τους πενητας διανοµη και η φυγη του κοσµου καλη και ωφελιµος δηλον. τελειος ειναι. εαν τη στενη και τεθλιµµενη οδω βαδιζειν εθελωσιν· αλλ’ οι µεν προθεσεως χρηζουσι µονον προς τουτο. εαν µη µεχρι τελους τοις πειρασµοις και ταις θλιψεσι και ταις κατα Θεον λυπαις εγκαρτερησωσιν.Ουδεν ουν απο µονης της των χρηµατων και πραγµατων απορριψεως κερδησουσιν οι ταυτα αποβαλλοµενοι και προς τον µονηρη βιον αυτοµολουντες.

Οτι µεν γαρ καλον ειργασω. επειδη κοσµω και τοις εν κοσµω απεταξαµεθα. φησι. και αυθις· “Εν τη υποµονη κτησασθε τας ψυχας υµων”. εν Χριστω αδελφοι. ει µη δια της στενης πυλης των πειρασµων τε και θλιψεων. δια της στενης πυλης εισελθειν”.λεγω δη της επιφοιτησεως του Πνευµατος – ουδεις οψεται τον Κυριον.Επειδη γαρ η βασιλεια των ουρανων βιαστη εστι και βιασται αρπαζουσιν αυτην και αλλως ουκ ενι τοις πιστοις εισελθειν εις αυτην. ωσπερ τους χιτωνας αρτι. Ταυτης δε χωρις . σπουδασωµεν κατα την φωνην του Κυριου και Θεου και Σωτηρος ηµων Ιησου Χριστου. ην ενεδυσω δια Χριστον. εικοτως ηµιν το θειον εντελλεται λογιον· “Αγωνιζεσθε. και αυτο αποδυσασθαι και κατα την στολην. την µορφωσιν της ευσεβειας περιβαλλοµενος. ει γε και ουδεν εαυτω υπελειπω κατα τον Ανανιαν εκεινον. ουτε εν τω νυν αιωνι ουτε εν τω µελλοντι. και προς τουτοις κοσµω απεταξω και τοις εν κοσµω. και· “∆ει υµας δια πολλων θλιψεων εισελθειν εις την βασιλειαν των ουρανων”. κτησασθαι τους τροπους της ψυχης και αυτο δη . ητις εστιν η εκκοπη και αποφυγη του σαρκικου ηµων φρονηµατος και θεληµατος. Ο δε µετα το παντα δουναι τοις πενησι και τα λυπηρα υποµενων εν ευχαριστια ψυχης και εγκαρτερων τοις δεινοις. εν ηδονη πολλη την συνειδησιν επιφερεται και εσθ’ οτε και υπο κενοδοξιας κλεπτεται τους µισθους. ινα δια της στενης εισελθωµεν πυλης. και φυγων τον βιον και τας φροντιδας αυτου (180) εδραµες εις λιµενα ζωης. πικριας µεν πασης και πονων οδυνηρων επαισθανεται. συµφηµι καγω και επαινω σε της πραγµατειας. ∆ια τοι τουτο παρακαλω υµας. ασυλον δε τον λογισµον εχει νυν τε και εις το µελλον µεγαλην την ανταποδοσιν. ως τα παθη µιµησαµενος του Χριστου και υποµενων αυτον εν ηµεραις επαγωγης των πειρασµων τε και θλιψεων. Ανευ γαρ του νεκρωθηναι ηµας τη σαρκι και ταις επιθυµιαις αυτης και τοις θεληµασιν αυτης ουκ ενι τυχειν ανεσεως και απαλλαγης των κακων και ελευθεριας της επιγινοµενης ηµιν απο της παρακλησεως του Αγιου Πνευµατος. Ο µεν γαρ σκορπιζων (179) τα εαυτου χρηµατα τοις δεοµενοις και αναχωρων εκ του κοσµου και των πραγµατων αυτου επ’ ελπιδι µισθου. παντα σου τα χρηµατα σκορπισας τοις δεοµενοις. Χρη δε σε και το φρονηµα της σαρκος.

Θλιβοµενη γαρ η ψυχη δια των πειρασµων κινειται εις δακρυα. την απασαν κακοπαθειαν. χρη τους µεµολυσµενους την ψυχην τη εφαρµαρτω πραξει της αµαρτιας και τη εµπαθει κινησει της καρδιας αλογων επιθυµιων µορφας εν εαυτοις εγχαραξαντας. καθαιροµενη δια δακρυων πολλων ων ανευ ουδε τον χιτωνα ταυτης εξεστι ποτε καθαρθηναι. και τη µεν σωµατικη γυµνασια γυµναζειν το σωµα προς τους πονους της αρετης εις το ευτονως εθιζεσθαι τοις κατα Θεον λυπηροις και φερειν γενναιως το πικρον της νηστειας. αλλως καθαρθηναι τουτο αµηχανον. τη δε ευσεβεια του Πνευµατος παιδαγωγειν την ψυχην εις το φρονειν α δει φρονειν και µελεταν αει τα της αιωνιου ζωης. αλλως απορρυφθηναι ου δυναται. ουτω και τον εντος ηµων ανθρωπον κοσµησαι χρεων τη καταστολη του Πνευµατος και εξ ολοκληρου θυσαι εαυτους τω Θεω ψυχη τε και σωµατι. ει µη δια πολλου υδατος και πολλης θλιψεως των ποδων. κατανυκτικην. πραειαν. ουδε εις υψος αυτην αναδραµειν θεωριας. ∆υο γαρ ουσων ουσιωδως εν ηµιν ρευσεων εκ του σωµατος – λεγω δη των ανωθεν επεισρεοντων δακρυων και των απο των γονιµων δυναµεων -. ταπεινοφρονα τε ειναι. και των µεν µολυνοντων την ψυχην παρα φυσιν και νοµον κενουµενων. οπερ εστιν αυτο το Πνευµα το Αγιον.Ουδε γαρ αρκει ηµιν εις σωτηριαν και τελειοτητα η περιβολη µονη του σχηµατος και ο εξω κοσµος του αδριαντος. Τουτο δε αλλως ου γινεται. πενθουσαν καθ’ εκαστην και το φως προς εαυτην δια της προσευχης (181) εκκαλουµενην του Πνευµατος. των δε καθαιροντων αυτην εκ µετανοιας ρεοντων. ει µη δια πολλων δακρυων και υποµονης των πειρασµων τε και θλιψεων. α και προσγινεσθαι ταυτη δια µετανοιας θερµοτατης ειωθασι. ει µη δια της επιµονου των αρετων εργασιας και της υποµονης των θλιψεων. την αναγκην της αγρυπνιας. αλλ’ ωσπερ τον εξω. τα δακρυα δε καθαιροντα την καρδιαν ποιουσιν αυτην ναον και καταγωγιον του Αγιου Πνευµατος.πνευµατικον σου φρονηµα· ου µονον δε αλλα και τον φωτεινον επενδυσασθαι χιτωνα δια µετανοιας. ουτω και ο χιτων της ψυχης εκ βορβορου και κοπριας εφαρµατων παθων µολυνθεις. δια πολλων . συντετριµµενην. το βεβιασµενον της εγκρατειας. Ωσπερ γαρ ιµατιον εκ βορβορου ποθεν και κοπριας εις βαθος µολυνθεν.

παρακαλω. αδελφοι εν Χριστω. απαλειφοµενων δε τουτων δια δακρυων εν παρακλησει γινεται η ψυχη του Θειου Πνευµατος και γλυκυτατης κατανυξεως ναµασι καταρδευεται. το δε δακρυον καθαιρει την καρδιαν και µεγαλας αµαρτιας εξαφανιζει. ερχοµενου δια µετανοιας προς αυτον. (182) η δε µετανοια κινει το δακρυον εκ βαθεων ψυχης. των µαρτυρων. εις µετρον ηλικιας του πληρωµατος του Χριστου. Αλλως γαρ ιδειν τον Θεον. ορωσα καθαρως τον εαυτης Ποιητην και Θεον και προσοµιλουσα αυτω καθ’ εκαστην. αυτο το φως ο φωτιζει παντος ανθρωπου καρδιαν. Τοιαυτης ουν και ηµεις γενωµεθα καταστασεως. αµηχανον. Σπουδασωµεν ουν. ως πολυχουν σιτον. αφ’ ων καθ’ εκαστην πιαινεται νοητως και τρεφει του Πνευµατος τους καρπους και εν καιρω προσφορως. αυτους αναδιδωσιν εις τροφην αδαπανον της ψυχης και εις ζωην αυτης αφθαρτον και αιωνιον. οικειουται Θεω και γινεται οικος Τριαδος Θειας και ενδιαιτηµα. εξισταται του σωµατος και του κοσµου και του αερος τουτου και εις ουρανους ουρανων ανερχοµενη και κουφιζοµενη ταις αρεταις και ταις πτερυξι της αγαπης του Θεου. ινα µη απολειφθωµεν των πατερων ηµων των αγιων. Εν τουτω δε δια σπουδης καλως καταντησασα. Ουδεν γαρ το κωλυον. ως µεγαν κολπον του Αβρααµ υποδεχοµενον ηµας και επιθαλποντα εν τη βασιλεια . µετανοιαν ηµιν των πραχθεντων η και µελετηθεντων εργαζεται. ειπερ οι καθαροι τη καρδια ορωσι Θεον. ει µονον θελησοµεν. Ουτω γαρ και Θεον δοξασοµεν εν ηµιν αυτοις και Θεος παρ’ ηµων ευφρανθησεται και (183) Θεον ευρωµεν απο της παρουσης αναχωρουντες ζωης. των οσιων και πασων των ανω δυναµεων τα ταγµατα συγχορευουσι. Η γαρ συνεχως και καθ’ εκαστην γινοµενη παρ’ ηµων εξοµολογησις των τοιουτων.καθαρθηναι δακρυων και τον χιτωνα της ψυχης καθαρωτατον κτησασθαι. εκ µεταµελου κινουµενη καρδιας. αλλ’ ινα δια σπουδης των καλων και εργασιας των εντολων του Χριστου εις ανδρα τελειον φθασωµεν. καταπαυει µετα παντων δικαιων απο των πονων αυτης και γινεται εν απειρω και θειω φωτι. ενθα των αποστολων Χριστου. πατερες µου και αδελφοι και τεκνα. καθαραν κτησασθαι την καρδιαν εξ επιµελειας των τροπων και διηνεκους εξοµολογησεως των κρυπτων λογισµων της ψυχης.

Ει ουν φθαρτοις ουτοι και µαταιοις ουτω διακεινται. ποιος αρα νους ανθρωπου. υπερ την ανθρωπινην καταληψιν εισι και υπερ παντα τα ορωµενα αγαθα. Αδελφοι και πατερες. ου λεγω µετα θανατον µονον. ποιον ουχ υπερβαινει τουτο µακαριοτητος επαινον. και οι τους αγιου παλιν δια λογων εγκωµιαζοντες. Και οτι ο αγαπων την εξ ανθρωπων δοξαν ουδεν εκ των λοιπων αρετων ωφελειται. ως τον ετοιµασαντα µαλλον αυτον τα αγαθα Κυριον κληρωσαµενοι. καν πασας κατωρθωσε. ου και την µνηµην αγοµεν σηµερον. . παντες δε τουτο συµµαρτυρουσι δια της αυτων πολιτειας οι αγιοι. αλλα και εκεινον αυτον βλεπειν και αυτω παριστασθαι και οµιλειν καταξιωθεντες και της αυτου θεοτητος τε και δοξης κοινωνοι και συµµετοχοι γεγονοτες. και παρα των εν κοσµω ανθρωπων ζηλωτοι καθεστηκασιν. (184) Περι µετοχης Πνευµατος Αγιου και αγιωσυνης και τελειας απαθειας. αλλα και ετι εν τω παροντι βιω διαγοντες. Ει δε και των οικειων δουλων και φιλων αυτου γενηται τις και οµιλιας και φωνης ακουειν ∆εσποτικης καταξιωθησεται. Ει δε και της κατα προσωπον αυτου θεας εξιωθειηµεν ποτε και µετα των ενωπιον αυτου παρισταµενων καταταγειηµεν. χαιρειν και ευφραινεσθαι οτι ολως εις υπηρεσιαν εκεινου καταταγηναι κατηξιωθηµεν και εις λειτουργιαν του ονοµατος αυτου προσεκληθηµεν. αυτοι τε δοξαν ηγουνται τουτο µεγαλην και εναµβρυνονται επι τουτω. Οτι δε γεγονασι τοιουτοι και µεχρι του νυν γινονται. ουχ ορατε πως οι τω επιγειω βασιλει παρισταµενοι. Αµην. τα αγαθα α ητοιµασεν ο Θεος τοις αγαπωσιν αυτον. πολλω µαλλον αυτος ο ετοιµασας ταυτα Θεος· και ου µονον αυτος. ποσω µαλλον ηµεις οφειλοµεν. ης γενοιτο παντας ηµας επιτυχειν χαριτι του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου. Λογος Ι΄. ποια δε γλωσσα της δοξης ταυτης και της αξιας το µεγεθος διηγησεται.των ουρανων. ω η δοξα εις τους αιωνας. οι τω επουρανιω βασιλει στρατευθεντες και την εκεινου δουλειαν αναδεξαµενοι. πασα µεν τουτο θεοπνευστος διδασκει Γραφη. µεθ’ αµα και αυτου του µακαριου πατρος ηµων Συµεων του Στουδιωτου. (185) Ει γαρ α οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη. υπερ τα αγαθα τα ετοιµασθεντα αυτοις παρα Θεου παντως γεγονασιν.

µηδε γνωστως ενοικησαντος εν αυτω. πως εσεται αγιος. Ο δε µη αγιος γεγονως. ο δε µη πνευµατικος γεγονως. “Γινεσθε γαρ. ο ευσπλαχνος οιονει προτρεποµενος και λεγων· “Αποστητε των κακων και παντα τα καλα διαπραξασθε. µαλλον δε ο µη αυτον ολον εχων εν εαυτω. και ανθρωπος διχα της του Παναγιου Πνευµατος µετουσιας. ως µη µονον τους κατα την γενεαν αυτου λαµψαντας. . οτι εγω αγιος ειµι”. συνεπεται αυτω ο επαινος και ο µακαρισµος παρα πασης της εκκλησιας των πιστων και παρα παντων των διδασκαλων αυτης. Ηλιος γαρ ανευ φωτος. Εν γαρ τω βιωσαι τινα καλως τε και θεοφιλως µετα φρονηµατος ορθοδοξου και εν τω χαριτωθηναι απο Θεου και δοξασθηναι δια της του Πνευµατος δωρεας. δια τε της ορθοδοξου πιστεως και του επαινετου βιου.Ουτος γαρ ο οσιωτατος πατηρ ηµων Συµεων. (186) Απας γαρ των αγιων επαινος και µακαρισµος δια των δυο τουτων συνισταται. Εγω γαρ αγιος ειµι. αλλα και των παλαιων πατερων πολλους υπερβηναι τω υψει των αρετων και τοις υπερ δυναµιν κατορθωµασι. Τοις γαρ δυσι τουτοις το τριτον συνεπεται. Ο δε του Θεου µη µετασχων. ∆ια τουτο και επαινων και εγκωµιων πολλων αναφανεις ηµιν αξιος. Τουτου δε µη παραγενοµενου εν τω ανθρωπω. ειπεν ο Κυριος. τους εν αµαρτιαις εξεταζοµενους. ανοικειον παντη πνευµατικον αυτον ονοµαζεσθαι. µεσον πολεως και µονης περιφανεστατης εν µεσω. ειπερ αρα και κοινωνιαν εχειν βουλεσθε µετ’ εµου. επαινειται και µακαριζεται και εγκωµιαζεται ηµιν κατα δυναµιν. Ταυτα µοι φυσικως προσεστιν. εις την δια των εργων ηµας µιµησιν. και δια της δωρεας του Αγιου Πνευµατος και των χαρισµατων αυτου. πως αν κληθειη αγιος. πως αν λεχθειη ηλιος. δια ποιον αλλο εργον η πραξιν µακαρισθησεται ει η µακαριοτης Θεος εστιν. ου και τον βιον και την θεαρεστον αυτου πολιτειαν ανεγνωµεν. Ουδαµως. (187) τουτεστι καθαρος και αµολυντος. αγιοι. πως µακαριος δοκει µοι. Πιστεως δε και εργων ανελλιπως µη καταβληθεντων αδυνατον εστι την παρουσιαν γενεσθαι ποτε του προσκυνητου και θειου Πνευµατος και την δωρεαν αυτου λαβειν τινα των ανθρωπων. τοιοουτον βιον ησκησε και τοιαυτην ανεδειξατο πολιτειαν. πασαν αρετην κατα το υµιν δυνατον µετελθετε και οσον εφικτον υµιν αγιοι γινεσθε.

οιονει πως ελεγε· “Μη τη αργια σεαυτον εκδως. ειπερ εµε. εις την παρα φυσιν εµπαθειαν εαυτους επιρριπτουσιν. καθαπερ και αγγειον υδατος µικρα κοπρω καθολου µιαινεται. Τουτο γαρ δηλοι το “γινεσθε”. εαν µικρον της εργασιας εκπεση. δεον εµφροντιδα τουτον ειναι και σπουδαιον εις την εργασιαν των εντολων του Θεου. κατα αναλογιαν εκπιπτει της αγιοτητος. ουτω και ο αει τη εργασια των εντολων εαυτον καθαιρων και εκ του Θεου καθαιροµενος και αγιαζοµενος. οιοι δ’ αν και ειεν πνευµατικοι και αγιοι. Τουτο δε προς τους ηδη λαβοντας την του Πνευµατος χαριν ειπειν τον Κυριον µαλλον πειθοµαι. Επειδη δε αεικινητον πραγµα ο νους ολως αργειν µη δυναµενον. Ωσπερ γαρ πηγη αενναως το υδωρ εκβλυζουσα. ο την χαριν λαβων του Αγιου Πνευµατος και δια ταυτης εµε. βουλει εν σοι ειναι και µετα σου και σε εν εµοι και συν εµοι”. ει και πολλοι τουτο ποιησαι υπερ την εαυτων ισχυν και δυναµιν ηγωνισαντο. ος και παραγγελλων µη θαρρειν τη δωρεα και δια ραθυµιας επιστρεφειν προς τα κακα. µικρον παυσαµενη αφανιζεται και εις το µη ειναι πηγη αλλα λακκος µεθισταται. ουχ ως δι’ εργων παντως αγιαζοµενος – ου γαρ δικαιωθησεται εξ εργων νοµου πασα ψυχη -. Ο δε και αµαρτια µια εν γνωσει συναπαγοµενος ολος εκπιπτει της καθαροτητος.υµεις δε εν τη εργασια των εντολων απο του µολυσµου των αµαρτιων απεχοµενοι και µετοχοι µου τη του Πνευµατος γενοµενοι χαριτι. Γινεται τοινυν εν τη αποχη των κακων και εν τη εργασια των αγαθων ο ανθρωπος αγιος. η δε πονηρια παν ειδος κακιας απογεννα. Η γαρ αργια τικτει την πονηριαν. Τη ουν καθηµερινη εργασια των εντολων γινου αγιος. αλλ’ ως τω Αγιω Θεω δια της των τοιουτων πραξεων εργασιας προσοικειουµενος. ω πνευµατικε συ. τοτε και υµεις αγιοι εσεσθε”. (188) Οι ουν τη αργια και ραθυµια εαυτους εκδιδοντες. φησι. Ουτω γαρ και ο βιος απας ο των ανθρωπων µεµεριµνηµενος τις εστι και εµφροντις και σχολην εχειν εκ παντων ου δυναται. Ου λεγω αµαρτιαν την . αλλα και εξ αρχης τοιουτος εκτισθη ο ανθρωπος· εργαζεσθαι γαρ και φυλασσειν εν τω παραδεισω ο Αδαµ προσεταγη και φυσικη τις εν ηµιν υπαρχει της εργασιας η προς τα καλα κινησις.

διαβολη και ειτι δια σαρκος παθος αποπτυστον καθ’ ηδονην εκτελειται και κοινοι τον εντος ηµων ανθρωπον κατα την του Κυριου φωνην. του στεφανου της δικαιοσυνης ουκ επιτευξεται. Αλλα και διδοµενην την επιγειον δοξαν. των αλλων απαντων τον µισθον εστερηθηµεν. ατινα εστι φθονος. ακαθαρτω ου συµµιαινεται και απαθης υπαρχων. Πονηρος δε εστιν ο του πονηρου σπορεως τον κοκκον υποδεξαµενος εν τη καρδια αυτου και καρποφορων ακανθας και τριβολους της αµαρτιας τω διαβολω. ζηλος. Οµοιος γαρ εστιν ο τοιουτος ανθρωπω παρθενευειν προαιρουµενω και την των γυναικων συνουσιαν απηρνηµενω και προς µεν αυτας µη αυτοµολουντι. κενοδοξια. Και µη απιστησετε µοι λεγοντι. Ειτε γαρ φθονω. ∆ικαιος γαρ ων ο Θεος. µονην δε την εξ ανθρωπων δοξαν ποθησοµεν και ταυτην καν οπωσουν δι’ επιτηδευµατων ζητησοµεν και προς το λαβειν ταυτην σπευσοµεν. ως ειδωλολατραι κρινοµεθα λατρευοντες τη κτισει παρα τον κτισαντα. µητε µετ’ αυτων διαγειν επιθυµουντι. Γενοιτο δε εις τριακοντα και εξηκοντα και . τα του αιωνιου πυρος υπεκκαυµατα. µεθ’ ηδονης ευθυς αποδεχοµενω και την της µιξεως ηδονην εκπληρουντι. ει µηδεν η µικρον η µεγα της εντολης παραλειψοµεν. εριθεια. ο µεθ’ ηδονης και χαρας ταυτην αποδεξαµενος και εν ταυτη εναµβρυνοµενος και τη καρδια ενευφραινοµενος. µνησικακια.επιτελουµενην µονον δια του σωµατος. και φιλαργυρια η ζηλω η εριδι η τινι ετερα κακια εκουσιως εαυτον τις εκδω. αλλα και τα αλλα παθη τα ενδοθεν και εν ηµιν αορατως τελουµενα δι’ ηµων. περιεργια. δολος. µισος. εις κεχραµµενην ψυχην και πονηραν ουκ εισερχεται. τοιαυτα ποτε καρποφορησαι ζιζανια. οτι ει πασαν αρετην εξασκησοµεν και θαυµατα εκτελεσοµεν. αδικους εχειν συγκοινωνους ουκ ανεχεται και καθαρος ων. Αλλα µη γενοιτο ηµας. Την των ανθρωπων γαρ δοξαν λαµβανοντες και την του Θεου µη προκρινοντες. Τουτο δε αρα και επι πασης αλλης επιθυµιας και επι παντος παθους συµβαινει γινεσθαι. υπερηφανια. οιησις. (189) απερχοµενης δε προς αυτον µιας τινος γυναικος. ως πορνος κατακριθησεται. τουτο δε γινωσκοντες εσεσθε. αδελφοι. αδελφοι. δεξαµενους εκ ραθυµιας τον σπορον του πονηρου εν ταις καρδιαις ηµων. τοις εµπαθεσιν ου συναυλιζεται και αγιος ων.

σηµερον ηδη λεξων ερχοµαι βραχεα και ολιγα του ενεστωτος χαριν καιρου προς υµας. πραοτης. εις µετρον ηλικιας του πληρωµατος του Χριστου. τη αγια και πρωτη εβδοµαδι των νηστειων ζεουση τη προθυµια το της νηστειας καλον εκαστος ηµων των πιστων υποδεχεται. εγκρατεια. Αδελφοι και πατερες. ουδε των λιαν απεγνωκοτων της εαυτων σωτηριας και εν αφοβια και καταφρονησει Θεου πολιτευοµενων. (192) Επειδη γαρ. . (191) Περι νηστειας. πιστις. επει και η του Θεου εκκλησια εορτην αγειν εκ παραδοσεως ελαχε την του αγιου µεγαλοµαρτυρος Θεοδωρου η. Λογος ΙΑ΄. παρελθουσης δε ταυτης και του σαββατου καταλαβοντος. Αµην. ωσαυτως δε και τη κυριακη παντες την της ορθοδοξου πιστεως αναµνησιν ποιουµενοι. Αλλ’ επειπερ ειδως ηµην. και πας τις επι τον αυτου τραχηλον τον ταυτης ζυγον επιτιθησιν εκοντι. την παρελθουσαν πρωτην των νηστειων εβδοµαδα απαντες οι πιστοι εναγωνιως διερχονται. α εστιν αγαπη. χρηστοτης (190) αγαθωσυνη. χαρα. την εκ Θεου δι’ αυτου γενοµενην τω πιστοτατω λαω αυτου σωτηριαν παραδοξον. εγκρατευεται. ος την εβδοµαδα εκεινην τον της νηστειας απωθειται νοµον και ουχι µαλλον και αυτος µετα παντων. και ουδεις εστιν. Και οτι ου χρη το της νηστειας ωφελιµον εν τη πρωτη και µονη των νηστειων εβδοµαδι σπουδαιως τηρειν και ασπαζεσθαι. τραφηναι τε τον αρτον της γνωσεως και αυξηθηναι ταις αρεταις και καταντησαι εις ανδρα τελειον. αει φθονων τα καλα πονηρος. ευχαριστηριους υµνους τω παναγαθω Θεω ηµων αδοµεν. µαλλον ειπειν. αλλα την ισην και την αυτην σπουδην εν πασαις ταις εβδοµασι των νηστειων αναγκαιον τοις σπουδαιοις διατηρειν. ω πρεπει πασα δοξα εις τους αιωνας. ειρηνη. µοναχων τε φηµι και λαϊκων. µακροθυµια. το οσον εφ’ εαυτω. εκαστω των πιστων λανθανοντως υπεισερχοµενος και ραθυµια και αµελεια τουτον αορατως καταδεσµευων. εδει µεν ηµας τη παρελθουση κυριακη τα νυν µελλοντα ρηθησεσθαι παρ’ ηµων προς την υµετεραν αγαπην ειπειν. οτι απαν το χριστιανικωτατον φυλον.εκατον καρποφορησαι Χριστω τα δια του Πνευµατος εν ηµιν γεωργουµενα. ως ειρηται.

Μνηµονευετω δε υµων εκαστος την εκ της νηστειας ωφελειαν και οιας απηλαυσε παρα Θεου δωρεας εν ταις ολιγαις ταυταις ηµεραις (193) και προθυµοτερος γινεσθω προς το εξης. µηδε τη πονηρα συνηθεια της ακορεστου γαστριµαργιας συναπαχθηναι. του δε τον υπνον αποδιωκειν. του δε τον νουν ανακαθαιρειν και των πονηρων λογισµων ελευθερον αυτον αποκαθισταν. του δε το θυµωδες καταπραΰνειν. αλλα αει λαµπει ο αδυτος ηλιος Χριστος ο Θεος ηµων. το σκληρον υπεισελθουσα της καρδιας µαλλασσει και αντι της πρωην κραιπαλης κατανυξεως πηγας βλυστανειν παρασκευαζει. µηδε προς την οπισθεν και χρονιαν των πονηρων επιθυµιων εκπληρωσιν επαναστρεψαι. συνεργον λαβουσα την αγρυπνιαν. Νηστεια τον πνευµατικον αερα νοερως ηµιν καθοραν εµποιει. καθαπερ την οµιχλην ο ηλιος. παρακαλω. δια τουτο την σηµερον υποµιµνησκω και παρακαλω την υµετεραν αγαπην οµου και πατροτητα του µη υπακουσαι καθολου τω δυσµενει. αλλου την αδαµαστον γλωσσαν δαµαζειν και οιονει χαλινω τινι τω φοβω του Θεου ταυτην επεχειν και µη εαν ολως αργους η σαπρους λογους φθεγγεσθα· ετερου τους µετεωρους σκεπαζει αφανως και ιστα οφθαλµους και περιεργως αυτους ουκ εα ωδε τε κακεισε φερεσθαι. νυνι απολεσαι καταδεξωµεθα. ευεργετησωµεν ουτω ποιουντες εαυτους και µη απερ συνηξαµεν τοτε. αλλα µηδε απερ οπισθεν καλως ανωκοδοµησαµεν νυν κακως καταλυσαι θελησωµεν. Νηστεια τον νοητον ζοφον και το επικειµενον τη ψυχη καλυµµα της αµαρτιας κατα µικρον εκλεπτυνει και απελαυνει. Νηστεια.απορριψαι πειθει καταφρονητικως αφ’ εαυτου τον σωτηριωδη της νηστειας ζυγον και προς την προτεραν παλινδροµησαι συνηθειαν. εν ω ουκ ανατελλει. προσθειναι δε µαλλον και αυξησαι σπουδασωµεν. οπερ και εν ηµιν γενεσθαι σπουδασωµεν εκαστος ηµων. Ναι πατερες και αδελφοι µου. και καθεξης οµου τας λοιπας. αλλ’ ως την πρωτην και την δευτεραν ταυτην των νηστειων εβδοµαδα τιµησωµεν. αδελφοι. . αλλ’ εαυτον εκαστον παρασκευαζει σκοπειν και των ιδιων αµαρτηµατων τε και ελαττωµατων µεµνησθαι διδασκει. του µεν το προθυµον διεγειρειν. Και γαρ ειωθεν η ιατρος των ψυχων ηµων αυτη του µεν της σαρκος τας πυρωσεις και τας κινησεις συστελλειν.

αµετανοητως επιµενοντες τη αµαρτια. απτωτα και ακαταλυτα. ωσπερ ψαµµος υπο των πονηρων ταυτα λογισµων και του ποταµου των παθων υποσυρεται και πασαν την οικοδοµην των αρετων καταστρεφει. . ανευ δε νηστειας ουδεν ουτε τουτων ουτε των αλλων αρετων κατορθωθηναι ποτε παρα τινος ηδυνηθη· νηστεια γαρ πασης εργασιας πνευµατικης αρχη και θεµελιος. πασαν την των παθων θαλασσαν διαρρηξοµεν και τα κυµατα διελθοντες των πειρασµων του πικρως τυραννουντος ηµας. ετι δε και κατα το µετρον της πιστεως και της των ορωµενων και νοουµενων πραγµατων καταφρονησεως. στωµεν περιχαρως επι τον στερεον θεµελιον της νηστειας. και βιβρωσκων αυτος του πονηρου. αδελφοι µου. καλως. επειδη την µετ’ αυτου καταδικην ουτως εχοντες αποληψοµεθα και υπ’ αυτου και συν αυτω αθανατα κολασθηναι κρισει δικαια Θεου κατακριθωµεν. µηδε παραχρηµα. γινεται· επαν δε τουτον τον θεµελιον αρης και αντ’ αυτου γαστρος κορον και επιθυµιας ατοπους υποθη. στωµεν αυτοθελως· ο βαρ αβουλητως επι την της νηστειας πετραν αναβαινειν αναγκαζοµενος. Οσα τοιγαρουν οικοδοµησεις επι τον θεµελιον τουτον. ουκ εν µια ηµερα. ει και µη ευθυς. ως δοκει. Ει γαρ και τους προεστωτας ηµων λανθανοµεν. Ιν’ ουν µη και εφ’ ηµων τουτο γενηται. του Θεου µακροθυµουντος εφ’ ηµας και την µετανοιαν ηµων απεκδεχοµενου. ουδε εν µια εβδοµαδι γενεσθαι δυνατον. καταβρωµα γινεται· νοµος γαρ θειος εστι και τους παραβαινειν τολµωντας ωσπερ δηµιος ο διαβολος παραλαµβανων µαστιζει. Ταυτα δε. εαυτον παντως εκειθεν υπο της επιθυµιας υποσυρεις προς καθροφαγιαν κατακρηµνιζει. ου µονον δε. αλλα εν πολλω (194) χρονω και πονω και κοπω κατα το αναλογιαν της εκαστου προθεσεως τε και προαιρεσεως. αλλ’ οµως ουκ εκφευξοµεθα τας χειρας αυτου παντως η (195) ενταυθα η εν τω µελλοντι αιωνι. αλλα και κατα την θερµην της αδιαλειπτου µετανοιας και αυτης της εν τω κρυπτω της ψυχης ταµειω αενναου εργασιας η συντοµωτερον η βραδυτερον Θεου δωρεα τε και χαριτι κατορθουνται. εις τον λιµενα εγκαθορµισθωµεν της απαθειας. αδελφοι µου.Τουτου γαρ γενοµενου ευκολως συν Θεω. στωµεν. ως επι στερεαν πετραν κτισθεντα.

Και γαρ ωσπερ επι της αισθητης τραπεζης εσθιειν προτρεποµεθα τε και παρακελευοµεθα τοις πλησιον. εαν αγαπατε αλληλους”. Φυλαξωµεθα τοιγαρουν. παραβιαζοµεθα επι το φαγειν. µνησθητε της παρελθουσης αγιας εβδοµαδος. αλλα προσεχετω εκαστος εαυτω και το εργοχειρον αυτου και την διακονιαν αυτου. δια το µη ολως ετερον µε ακουσαι τι ρηµα βιωτικον. Ωσπερ γαρ αοικητον µοι εξ ανθρωπων εδοκει τοτε ειναι το µοναστηριον. και ους αν των αλλων πλειον αγαπωµεν. µηδε φωναις ατακτοις η κραυγαις αµετροις αυτους µεν αφ’ υµων. Γεγραπται γαρ· “Επικαταρατος (196) πας ανθρωπος. αλλα την κατηφειαν. ωφελειαν. αλλα και απο κορου των επι της τραπεζης παρατιθεµενων βρωµατων ηµιν. ω αδελφοι. ως το πριν. Εν ταις θειαις των συναξεων αναγνωσεσιν αλληλους προς ακροασιν διεγειρειν. αλλα την ευλαβειαν. η και αγγελων εργον εστι. ευχης τε και ψαλµωδιας. της ακροασεως των θειων λεγω λογιων.αλλα γε τον των προεστωτων ∆εσποτην οµου και Θεον λαθειν ου δυναµεθα. Αναλογισασθε την εκ της νηστειας και αγρυπνιας. ινα µη ως µη αγαπωντες αλληλους κατακριθωµεν και το µαθηται ειναι Χριστου απολεσωµεν. µη ελιπητε. Πιστευω δε οτι. ως εφην. ουτω δη και επι της ψυχοτροφου ταυτης τραπεζης προσεχειν και προτρεπεσθαι τοις πλησιον χρεωστουµεν. αλλ’ η µονην την υφ’ υµων προς Θεον αναπεµποµενην δοξολογιαν. ουτω και οι αγγελοι αορατως συνδιηγον υµιν και συνεψαλλον. ου την τυχουσαν ζηµιαν τοις αυτω πλησιαζουσι προξενει. Επειδη των βρωµατων µεν εκεινων η πλησµονη και την ψυχην και το σωµα . µη απο λαθροφαγιας µονον. αδελφοι. επιµελως εκτελειτω. Μη ουν χωρισθηναι της µετ’ εκεινων συναυλιας δια της πολυλογιας και αργολογιας θελησητε. Ναι. υπο αγγελων µονων εγκατοικουµενον. Λεγει γαρ· “Εν τουτω γνωσονται παντες. ωσπερ υµεις επιτελειτε το των αγγελων εργον. ποιησητε. τους δε δαιµονας πλησιασαι υµιν. αλλα την σιωπην. Ο ουν επι της αισθητης τραπεζης τον εαυτου φιλον µη παραβιασαµενος εις εστιασιν τα µεγιστα αυτον πολλακις ωφελησεν· ο δε επι της πνευµατικης τραπεζης. ο ποιων τα εργα Κυριου αµελως”. τουτο ποιων. ως τω Θεω δουλευων και ουκ ανθρωποις. παρακαλω και παρακαλων ου παυσοµαι. οτι εµοι µαθηται εστε.

οσοι τραφηναι τον αρτον τουτον του λογου εφθασατε. εν µεσω δηλονοτι πολλων αγαθων λιµω και διψει τηκοµενος. επιτιµαν και ελεγχειν αυτους προθυµηθητε. Προσεχετω τοιγαρουν εκαστος τη αναγνωσει. ωσπερ εµψυχω νεκρω. ουκ οιµαι ποτε ραθυµησαντα τινα εξ υµων ολως απονυσταξαι και µη µονον τα αρκουντα λαβειν. αλλ’ ινα . ασθενης τη πιστει εστι και των πνευµατικων δωρεων εις απαν αγευστος. αλλ’ ως οικεια µελη. Ενθα δε λογοι ζωης προκεινται και τους εξ αυτων τρεφοµενους αθανατους αποτελουσι.διαφθειρειν ειωθε πολλακις και βλαπτειν. Καθαπερ γαρ νεκρος υδατι λουοµενος ανεπαισθητως εχει. Οσοι τοινυν λογον ζωης εν εαυτοις εχετε. ουχ ινα τουτους λυπησητε. οσοι µη νεκροι αλλ’ εκ νεκρων ζωντες γεγονατε και της αληθινης ζωης απεγευσασθε και σπλαγχνα οικτιρµων προς τους πλησιον παρα του ευσπλαγχνου Θεου λαβοντες (198) εκτησασθε. εχει ζωην αιωνιον. ειπε µοι. τα δε ενταυθα υπο των αγιων λεγοµενα και νουν φωτιζει και ψυχην αγιαζει και τω σωµατι αυτω δι’ αυτης παντως του αγιασµου µεταδιδωσι και υγιεινοτερον και ρωµαλεωτερον καθιστα. διεγειρειν και παρακαλειν και νουθετειν τους πλησιον και παντας. αλλα και τα εις την αυριον µετα σπουδης αραντα απελθειν και η φιλοις τισιν η πτωχοις αυτα µεταδουναι προθυµηθεντα. Οι γαρ λογοι των αγιων Θεου λογοι και ουκ ανθρωπων εισιν. ουτω και ουτος υπο των ζωηρων και θειων του λογου ναµατων επαντλουµενος ουκ αισθανεται. Εµβαλετω τουτους εν τη καρδια αυτου και τηρειτω αυτους ασφαλως. ει οιον τε. επειδη οι λογοι του Θεου λογοις ζωης εισι και ο εχων αυτους εν εαυτω και φυλασσων αυτους. παιδαγωγειν. µαλλον δε ως µελη Χριστου και υιους οντας Θεου. και ραθυµειν η νυσταζειν και ρεγχειν εξεστι τινι. καθευδειν. Ω της ζηµιας! Ω της αναισθησιας και της νωθροτητος! Ο επι τραπεζης καθηµενος και των προκειµενων µη ορεγοµενος της κατα φυσιν υγιειας προδηλως εστερηται· ουτω και ο αναγνωσεως θειας ακουων και µη µεθ’ ηδονης αφατου και αΰλου ορεξεως αΰλως τοις αΰλοις και θειοις λογιοις ψυχικως εντρυφων και τας αισθησεις πασας αυτου νοερως εµπιπλων εκ της τουτων γλυκυτητος. µη παυσησθε. (197) Επι µεν γαρ πολυτελους πολλακις καθεσθεντες τραπεζης.

µολις καν γραψαι τον λογον ισχυσα και προϋποµνησαι την υµων αδελφοτητα. ευχησθε υπερ της εµης αθλιοτητος. Και οπως δει εν παση τη νηστεια διαγειν τους αγωνιζοµενους εν αληθεια. Αµην. εγω µεν και τη ψυχη και τω σωµατι εκ πληµµελους και ραθυµου προαιρεσεως τε και διαθεσεως αει ασθενων. αναγκη µοι εστι του παρακαλειν την αγαπην υµων. οτι και εµου ασθενουντος κατα ψυχην. Και περι σιωπης. Τοινυν και µη διαραι στοµα οιος τε ων. ινα ως αληθινοι δουλοι Χριστου και φιλαδελφοι. αλλα τοις ιχνεσιν εξακολουθειν του Κυριου και . και υµιν τοις αγαπητοις µου αδελφοις συναυλιζωµαι. επειδη η σωτηρια της υµων αδελφοτητος παραµηθειται µε. Αδελφοι και πατερες. µηδε τον αµελη µου και µετεωρον βιον οραν. υµεις ταις ευχαις του πατρος µου και πατρος υµων διασωζεσθε. Παρακαλω ουν υµας και δεοµαι υµων εν Χριστω Ιησου προσεχειν εαυτοις και εκαστον φρονειν εις το σωφρονειν και µη φρονειν παρ’ ο δει φρονειν. συντοµως απαντες προς υψος αρθωµεν των αρετων και εκπληρωται των εντολων αναφανωµεν του Θεου και της βασιλειας των ουρανων οµοθυµαδον επιτυχωµεν εν αυτω Χριστω τω Θεω ηµων. ελευθερωθεις της οχλησεως του χοϊκου και γεωδους φρονηµατος και εισελθων εις τον λιµενα της µακαριας ηµων αναπαυσεως. αλλ’ ινα τα µεγιστα αυτους ωφελησητε.πατρικης οργης και αγανακτησεως ελευθερωσητε. Περι εγκρατειας και υποµονης εις την εργασιαν των αρετων εν τω καιρω της νηστειας. τα του Θεου και Πατρος αυτων θεληµατα παρασκευζοντες αυτους εκπληρουν. σιωπαν εβουλοµην και µονα τα κατ’ εµαυτον επισκεπτεσθαι. Εαν ουτω ποιητε και ουτω τον εαυτου αδελφον εκαστος υµων διεγειρη προς παροξυσµον αγαπης και καλων εργων. Αλλ’ επει εις κεφαλην του σωµατος υµων του αγιου παρ’ υµων εξελεγην. ως αν και αυτος εγω µεθ’ υµων σωζωµαι και την οδον οδευων των εντολων του Θεου. Λογος ΙΒ΄. εως αν µοι τα του χειρονος ηττηθη και τω κρειττονι λογισµω καθυπεταγη και ολως απηλαυσα της ειρηνης του πνευµατος. ουδ’ ινα βλαψητε. εν παρακλησει (200) πολλη της υµετερας αγαπης δεοµενος. ω πρεπει πασα δοξα εις τους αιωνας των αιωνων.

ως ορατε. αγαπητοι. αλλα ζηλουν το καλον. και µαλλον εν ταις παρουσαις ηµεραις των νηστειων. υµας µεγα βοησας της παγιδος εξηρπασα. πραγµατος. δεοµαι. εν τω µη περπερευεσθαι. πατερες και αδελφοι. µη παιζειν. θερµην επι θερµη και σπουδην επι σπουδη προστιθεντες το καθ’ ηµεραν. Ταυτη τοιγαρουν χρησωµεθα. του χρονου παντος των αµαρτηµατων αυτου λαµβανει την αφεσιν ανωθεν κατα την θειαν Γραφην. οτι Θεου βοηθεια και τουτο το σταδιον της δευτερας των νηστειων εβδοµαδος ευψυχως και µετα ζεουσης της προθυµιας διηλθοµεν. ω και αποδουναι χρεωστουµεν την απολογιαν ως δικαιω και απαραλογιστω κριτη. Πρωτη δε εντολη εστι το αγαπαν εξ ολης ψυχης τον Θεον και αλληλους. και εν ταυτη τη τριτη των νηστειων εβδοµαδι. αλλα και παννυχους τας ψαλµωδιας µετα πασης προσοχης πεποιηκατε και την . µηδε δικαζεσθαι περι µικρου η µεγαλου. ως εντευθεν γινεσθαι αυτην µεστην ελεους και καρπων αγαθων. (201) το συνολον. εν αις ο σπουδαιως και εµπονως µετανοων. και ει πολα χρεωστω θρηνησαι την ραθυµιαν µου. και εν ταις µετ’ αυτην. µη γογγυζειν. ινα σωζησθε ωσπερ δορκας εκ βροχων και ως στρουθιον εκ παγιδος. εν τω µη κορεννυσθαι µη µονον βρωµατων και εδεσµατων. Η δε αληθης αγαπη εν τουτοις γνωριζοµενη χαρακτηριζεται· εν τω µη φυσιουσθαι. ∆οτε µοι ταυτην την καυχησιν.Σωτηρος ηµων Ιησου Χριστου. µηδε ζηλουν τον αδελφον. µηδε γελαν. ως αυτος ο Θεος τον κοσµον ηγαπησεν. αλλ’ αρκουµαι και µονον βλεπων υµας υψουπετοµενους και υπερανω των βροχων του διαβολου. Οιδατε γαρ οτι η θερµη της µετανοιας και εκ βαθους καρδιας αναπεµποµενων δακρυων η ζεσις δικην πυρος αναχωνευει και καταφλεγει τον ρυπον της αµαρτιας και την µολυνθεισαν ψυχην καθαραν επεργαζεται· ου µονον δε. λελαµπρυσµενοι τας ψυχας οµου και τα σωµατα. αλλα και φωτος χυσιν δια της του Πνευµατος επιδηµιας δαψιλως αυτη και φιλοτιµως χαριζεται. Μαρτυρω γαρ υµας µηδεν υστερηκεναι των της νηστειας καλων. Φυλαξατε τοιγαρουν πασας απαραλειπτως τας εντολας του Θεου. αλλ’ ει δυνατον µητε υδατος. εν τω µη κατεπαιρεσθαι. Ιδου γαρ. οτι µονος εγω εις αδου κατενεχθεις δια της αµελειας µου βαραθρον. εως ου φθασωµεν εις την Κυριαν του Πασχα.

ασκητικωτατην και ωραιαν την οψιν κτησαµενοι. παρακαλω. και µαλλον αρτι εν τω καιρω των αγωνων της τεσσαρακοστης. πολλης της σπουδης. Ου µονον γαρ ηµιν τοις φευγουσι τον κοσµον και σταυρωθεισιν αυτω και ανατεθεισιν ολικως Θεω ο παρων καιρος εις εγκρατειας νοµον εδοθη. ινα µη ως οι βιωτικοι και ηµεις τας ηµερας ηµων διανυσωµεν. τι διαφεροµεν των απιστων και εθνικων ανθρωπων. συντετριµµενω τω πνευµατι και ταπεινω τω φρονηµατι καθεζοµενους εν ταυτη µεσον υµων. Νυν ουν επει προς το εξης αποδυσασθαι µελλοµεν της νηστειας. οι πεινασαι και διψησαι και γυµνητευσαι και παντα παθειν και εν χαρα υπενεγκειν συνταξαµενοι. εαυτοις και τοις εργοχειροις υµων προσεχοντες. της πρωτης παρελθουσης εβδοµαδος. αλλα γελαν και αργολογειν και παιζειν και αντιλεγειν θελοµεν. Ει γαρ το επιζητειν και µεριµναν περι αρτου και οινου και ιµατιου οµοιους ηµας των εθνικων απεργαζεται. επειδη πολλης ηµιν χρεια της νηψεως. απαρρησιαστοι µετα σιωπης µεµενηκατε. τηρησαι και εν ταυτη τη ιερα εβδοµαδι της καλλιστης νηστειας τον νοµον και τον ιδον θεσθαι ταις προλαβουσαις αγωνα. εφ’ ω και απαραιτητως χρεωστουµεν εγκρατευσθαι.εγκρατειαν ευτονον τετηρηκατε και τηρειτε. την αγιαν εκεινοι τεσσαρακοστην διελθειν οιονται απασαν· και ου µονον τουτο υπολαµβανουσιν. αλλα και ολος ο βιος της παρουσης ηµων ζωης. (203) Ει δε ουχ ουτω ποιειν βουλοµεθα εν πασαις ταις ηµεραις ηµων της ζωης. απεχοµενους αναξιους εαυτους ηγουµενους (202) της αυτων µεταληψεως. Ηµιν δε. και αυτων των ευτελων της τραπεζης βρωµατων. τοις παρατιθεµενοις λαχανοις και οσπριοις αρκουµενοι. Οιδατε γαρ οτι. κοπου πνευµατικου εκ των συνεχως γινοµενων γονυκλισιων και την καλην αλλοιωσιν ηλλοιωθητε. Οντως ουδεν. αλλα και διαρρηδην προς αλληλους και προς απαντας λεγουσιν. αδελφοι µου. Προς τουτοις. δεησεως. Εγω δε τινας εξ υµων επισταµαι. αγωνισωµεθα. µηπως ως ουτοι και ηµεις υπολαβωµεν και προς αλληλους διαλεξωµεθα και αρνηται φανωµεν του επαγγελµατος. τινων ισους . ολοι κατανυξεως την ψυχην δακρυων πεπληρωµενοι. ευχων. Πως δε ου χρεωστουµεν τουτο ποιειν εν παντι τω χρονω. φοβος και φοβων ο µεγιστος.

Αλλα και επι πασιν αλλοις τοις υπαντωσι σοι πειρασµοις ουτω ποιει και θαυµαστωθηση. ζητησεις δε τον κελλαριτην αρτον η οινον η βρωσιµον τι και ου παρεξει σοι υπο δουλειων εµποδιζοµενος ισως.”. ενθυµηθητι µνησθεις των του Κυριου λογων και ειπον προς εαυτον· “Πεινω µεν και διψω. αλλ’ υποµενων υποµεινω τον Κυριον και αυτος ποιησει κατα την ασθενειαν µου και ουκ εγκαταλειψει µε”. ουτε εαν µη φαγωµεν υστερουµεθα”. ουδε συναγουσιν εις αποθηκας. ολιγοπιστοι. επι δε τη του ολιγου στερησει . Ποσοι των εν Χριστω ηµων αδελφων επιθυµουσι πολακις. αδελφε. κατακρινεται ως µη εχον υποµονην· οταν δε και πολυ εχη. τι ποιησοµαι. Και ουτως υποµεινον. γογγυση δε. πως ου σπειρει. αιχροτερα τουτων οντα και εφαµαρτοτερα. ουδε θεριζει. Πειθαρχησωµεν. ειπε. ολιγοψυχουντες ενεκεν βρωµατος η ποµατος. ηµεις δε Θεου χαριτι δια των πλουσιων αυτου δωρεων πασαν την χρειαν του σωµατος ανελλιπη εχοµεν και περισσον εχοµεν. και παλιν· “Μη µεριµνησητε τη ψυχη υµων τι φαγητε η τι πιητε η τι ενδυσησθε. Ουχι πληρωθησεται εφ’ ηµων το υπο του προφητου ειρηµενον· “Παρασυνεβληθη τοις κτηνεσι τοις ανοητοις και ωµοιωθη αυτοις”.“Τα πετεινα.”. και επαγω φησιν· Ουχι πολλων στρουθιων διαφερετε υµεις. οτι αυτοι χορτασθησονται”. Οταν ουν τις εξ ηµων µηδεν ολως εχη. και ο Πατηρ υµων ο ουρανιος τρεφει αυτα”. εν µια κατακειµενοι γωνια. εν τε τη παρουση ζωη και εν τη µελλουση µετα των αγιων καταταγηση µαρτυρων. και αυτου του ψυχρου υδατος και ευχαριστουσιν ισως τω θεω και ουδεν αγανακτουντες λεγουσι βλασφηµον. διαρρηδην βοα προς ηµας· “Μακαριοι οι πεινωντες και διψωντες την δικαιοσυνην. και πολυν εξεις τον µισθον παρα τω Θεω. Ινα δε µη εχη τις λεγειν· “Εαν βραδυνη του δουναι και ουκ εχω τι φαγειν. (204) Ει ουν πιστευεις Χριστω και αψευδη τουτον ειναι οµολογεις. οτε πεινασεις η διψησεις και ουκ εχεις τι του φαγειν η πιειν. ζητειτε δε πρωτον την βασιλειαν του Θεου και την δικαιοσυνην αυτου και ταυτα παντα προστεθησεται υµιν”.ποιησουσιν ηµας τα ειρηµενα. βλεπετε του ουρανου. αδελφοι. Ως αν δε µη γογγυζωµεν. τω βοωντι καθ’ εκαστην προς ηµας Θεω και λεγοντι δια των αποστολων αυτου· “Ουτε εαν φαγωµεν περισσευοµεν.

Αλλα ταυτα λεγων. οιαν ταπεινωσιν. και ισως ελθη και ο αργος εις συναισθησιν και αφ’ εαυτου κακεινος εντραπεις επι το εργον ελευσεται και. των εν τη µονη εν η (206) κακεινος τηνικαυτα κατηντησε Θεου προνοια. αλλα σπουδην εις τε τον κανονα της θειας συναξεως και εις το εργοχειρον υµων εκαστος ειχετε. αντι ευχαριστιας και κερδους. αλλ’ ει και βρωµατων εναλλαγη γενεσθαι πολλακις συµβη και ποθεν τυχοιτε παρακλησεως.φιλονεικιας και µαχας εγειρη. κατα την παρελθουσαν εβδοµαδα και την εισιουσαν ταυτην εκτος βρωµατος ιχθυων κρατησατε και εν φοβω Θεου αναστρεφεσθε. πως αυτας και µεθ’ οσης της σπουδης και της θερµης διηλθητε. Οµως εστωσαν. (205) αναλογιζοµενοι την καλην υµων αναστροφην. αδελφοι µου. περι των αγιων ανδρων εκεινων. µηδεποτε ο εις τω ετερω . σπουδαιως διερχοµενος βαλετω µετανοιαν. Ναι. Αλλ’ ει που τις εξ υµων διερχοµενος ετερον ισταµενον η καθηµενον ευρη των αδελφων. ραθυµιας και ζηµιας ου της τυχουσης η παρακλησις προξενος. Ουκ ακουετε τι Ζωσιµας ο µακαριος εκεινος λεγει. οπως µη γενηται υµιν. µη επιλαθησθε της παθοκτονου νηστειας. οιαν ευλαβειαν. ετι δε και βλασφηµα φθεγγεται ρηµατα. περισσοτερως και εις το εργον του Θεου κοπιασαι σπουδασατε. µαλλον µεν ουν πλειον της συνηθους φαγοντες τροφης. ουτω και πασαν. την γνωµην ητε ασαλευτοι και την καταστασιν αµεταβλητοι. δεοµαι. παρακαλω. της καθαρτικης εγκρατειας και τα αυτα ποιειν µη κατοκνησητε. αξιω. ποιας ο τοιουτος συγγνωµης αξιος εσται. αδελφοι. οιδα οτι εµαυτον κατακρινω και εσονται οι λογοι µου ταχα εις κατακρισιν µου και ελεγχον. Ναι. την αγιαν τεσσαρακοστην σπουδασατε διελθειν. ο της οσιας Μαριας τον βιον εξηγησαµενος. µη καταλιµπανοντες τας διακονιας υµων και τα εργοχειρα και ωδε κακεισε περιπατουντες και µετεωριζοµενοι και εκδοτους εαυτους ποιουντες τω της ακηδιας δαιµονι. και εις υµετεραν υποµνησιν. ουτως εκαστος υµων ποιων. Τοιγαρουν και αναµνηµονευοντες της ωφελειας των παρελθουσων ηµερων της νηστειας. νηψατε και καθως ειπον υµιν. εκφυγητε το της αργιας και αργολογιας κατακριµα. πως της µονης εξερχοµενοι πασαν κατα την ερηµον την τεσσαρακοστην εποιουν. αλλα σιωπην.

ηρωτα ποτε τον ετερον τι ειδεν η τι πεποιηκεν εις την ερηµον. ισταµενους δηλονοτι και εσθιοντας περι το κατω µερος . ει δοκει. εαν αιφνης ουτως εχοντων ηµων ο κριτης απαντων και Θεος παραγενηται. Θησοµεν δε. Η σαρξ. δραµωµεν. η γαστηρ θελει βρωµατων χορταζεσθαι. Ει τοινυν τοσαυτα ετη και τοσαυτας ηµερας εκεινοι αλληλοις µη οµιλουντες το συνολον εποιουν. οπερ εστιν ευκολον και κουφον ηµιν. εις τουτο γαρ και εγενετο· ει τοινυν της γλωσσης την συνηθειαν. ωσαν εκτος σαββατου και κυριακης ει δυο ευρεθωσιν αργια εκδοτοι και ισταµενοι συντυχιας ανωφελεις. ει µη το ολον ακριβαζοµενοι µη εκφερειν λογον αργον απο του στοµατος. Και τι ποιησοµεν. αυτοι ηµεις νοµον κοινη βουλη εν µεςω ηµων αυτων. γλωσσαν ακρατητον εχοντες. πως ισχυσοµεν εγκρατεις γενεσθαι ποτε. ο και υπερ αργου λογου λογον απαιτων ηµας εν ηµερα της κρισεως. ως οιοµαι. ου κρατησοµεν. ως φησιν. ει µη µονον αρτου ξηρου µετα αλατος και υδατος µεταλαµβανειν ψυχρου εν τω καιρω του αριστου. κουφοι το Πασχα Κυριου καταλαβωµεν. των πολλην εχοντων ισχυν µετα της φυσεως και αυτης. ολως εχουσι µηδενος κατα την ηµεραν εκεινην ετερου. ειπειν. των χαλεπων τουτων και µεγαλων.ενουµενος. ενθα προδροµος ηµων εισηλθεν Χριστος ο Θεος ηµων. ουτως απαντες εζων και ουτως επολιτευοντο· δι’ ουδεν δε αλλο τουτο παντως εποιουν. της επιθυµιας και ηδονης. ελαφροτερον εστι τουτου του παθους των λοιπων απαντων παθων. εκκλινων εξεφευγε και ουδε πλησιασαι αλληλοις ηνειχοντο. αδελφοι. αλλ’ ωσπερ τινες ξενοι και παρεπιδηµοι και ταις φωναις ετερογλωσσοι. (207) Αρχη ουν εστω απο σηµερον λοιπον ηµιν. τι πεισοµεθα ηµεις οι µηδε τας ολιγας ταυτας ηµερας απο των συντυχιων και αργολογιων φυλαττοµενοι. οπου γε ουδε ωρας µιας καιρον εαυτους κρατησαι δυναµεθα. ινα ωσπερ τινες χρυσοπτεροι αετοι. παντα τα τυραννουντα ηµας παθη οπισθεν ηµων απορριψαντες. ειπε µοι. Ουτω και υποστρεφοντες εν τη µονη ουδεις. εχουσα την φυσικην επιθυµιαν και πυρωσιν. Και τι λεγω ηµερας. αλλ’ ει που και παρα τινος αυτων υπηντηθη. και οσον δυναµεως εχοµεν. κατα του πνευµατος επανισταται και πολεµει κραταιως την ψυχην. Πως δε και των αλλων παθων κρατησοµεν. Ποιον γαρ. αδελφοι µου καλοι.

οτι εις την γενεαν ταυτην υµεις ευρεθησεσθε των αγιων τους βιους µιµουµενοι. πατερες µου αγιοι και δουλοι Θεου. ει και µη αξιως. (208) ∆ια τουτο παρακαλω την υµετεραν αγαπην. Ει γαρ και ασθενης ειµι και µυριων γεµων αµαρτηµατων. και τας ψυχας υµων ου µικρως ωφελησητε. και εµε τον αναξιον πατερα υµων µεγαλως εν τουτω παρακαλεσετε. ο και ευχοµαι εφοδιον µοι γενεσθαι προς την εκειθεν ζωην απαιροντι εν Χριστω Ιησου τω Κυριω ηµων. αλλα γε το κατα δυναµιν. και θυµηδιας πληρωσετε την ταπεινην µου ψυχην. µη παριδητε µου την δεησιν. λογοις ανταµειψωµαι αγαθοις. Αµην. αδελφοι µου. ω η δοξα και το κρατος συν τω Πατρι και τω Αγιω Πνευµατι νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων. ινα ευχαις υµων αγιαις ενισχυσας. οπερ ουκ οιµαι νυν ευκολως ευρεθηναι εν οις τοποις τεως εσµεν και βλεποµεν και περι τινων ακουοµεν µοναχων και των µοναστηριων αυτων.της τραπεζης. την αγαπην υµων. µηδε ως ληρος ενωπιον υµων φανωσι τα ρηµατα µου. Ποιησατε ουν αρχην καλην και δοτε µοι προθυµιαν µικραν. απο µεν αργολογιας και ερεσχελιας εαυτους αµεµπτους τηρησητε. εγω δε απο της συµερον ετι και ετι προσθησω τιθεναι υπερ υµων ολην µου την ψυχην συν τω σωµατι εις εκουσιον θανατον. ανανευσω και τριψω µου την οψιν και τους οφθαλµους νιψωµαι και του πολλου υπνου της ραθυµιας εξεγερθησωµαι και αντι των αγαθων ων εις εµε ποιειτε τον ευτελη δουλον υµων. ουτω µοι χαρισασθε και το θεληµα υµων. Και τουτο νοµον εχοντες απαραβατον. ως αν δια της αυτου εκκοπης υµεις µεν ζησεσθε ζωην των µαρτυρων και αθλοφορων Χριστου. µη παρακουσητε τους εµους λογους του αναξιου πατρος υµων. τον Θεον δε δι’ ον θυραν τιθεσθε τοις χειλεσιν υµων και φυλακην ωσαυτως τοις στοµασι θεραπευσετε. Επειτα δοξασθησεσθε και θαυµασθησεσθε παρα παντων εικοτως ανθρωπων και δι’ υµων ο Θεος. Ναι. εξ ων η του Θεου χαρις διδωσιν εν ανοιξει του ακαθαρτου µου στοµατος. . δεοµαι υµων. αλλ’ ωσπερ εξ ηµιθανους και παντελως αλαλου εδωκατε µοι λεγειν ενωπιον της υµων τιµιοτητος. τυπον αγαθον και συνηθειαν θαυµαστην εαυτους δια την του Θεου αγαπην διδασκοντες. αλλ’ ιδετε και σκοπησατε ακριβως οτι ουδεν υµιν εξωθεν των του Θεου εντολων και των θειων Γραφων συνεβουλευσα.

ως ορατε. Ελεχθη µετα το Πασχα τη δευτερα της δευτερας εβδοµαδος του Πασχα. και κατα τας προθεσεις ηµων αντιµετρει τα επαθλα και τα του Πνευµατος εκαστω χαρισµατα. Ευχαριστησωµεν ουν τω Κυριω. και πως εν ηµιν ο Χριστος ως εν µνηµατι θαπτεται και πως ενουµενος ταις ηµετεραις ψυχαις εξανισταται. .Λογος ΙΓ ΄. χαρας και αγαλλιασεως αφατου επληρωσε τας καρδιας ηµων. και συγγνωµην αυθις τοις ασθενεστεροις. Και τι το µυστηριον ταυτης της αναστασεως. Και οποια τις εστιν η πως εν ηµιν γινεται η αναστασις του Χριστου και εν αυτη η αναστασις της ψυχης. διο και προς αναπαυσιν και ευχαριστιαν παντας οµου τους πιστους προσκαλεσαµενη. λυσασα επι το αυτο της πανσεπτου νηστειας τον κοπον η µαλλον ειπειν. της του Χριστου αναστασεως κατα περιοδον του χρονου παραγινοµενης αει µαλλον δε καθ’ εκαστην και αενναως γινοµενης εν τοις ειδοσι το µυστηριον ταυτης. η χαρµοσυνος ηµερα. Εστι δε ο σκοπος του λογου τοιουτος. απονεµων. ποιων η περιφηµον και ενδοξον των σπουδαιων τινα η εων ταπεινον ετι και δεοµενον επιπονωτερας καθαρσεως. Αδελφοι και πατερες. Αλλα γαρ ιδωµεν. δι’ ων γυµναζοµεν προς αρετην εαυτους. Ορα γαρ τας διαθεσεις ηµων των ψυχων και τας προαιρεσεις µαλλον η τους κοπους του σωµατος. ως ελεηµων και φιλανθρωπος. διηλθεν. ει δοκει. και καλως εξετασωµεν. η πασης ευφροσυνης και θυµηδιας. η πλειον την ασκησιν προθυµια ψυχης επιτεινοντες η ελαττον δι’ ασθενειαν σωµατος ταυτην των σπουδαιων ποιουµενοι. οπερ αει τοις βουλοµενοις ηµιν µυστικως γινεται. τελειωσασα και αµα παρακαλεσασα ηµων τας ψυχας. ηδη το Πασχα. οι τε καλως και προθυµως µετα ζεουσης (210) προθεσεως και αγωνων της αρετης τον δροµον διανυσαντες της νηστειας και οι ασθενησαντες περι ταυτα δι’ ολιγωριαν και ψυχης ασθενειαν. συνανιστων και ηµας εαυτω. επειδη αυτος εστιν ο και τοις σπουδαιοις υπερ εκ περισσου διδους τους στεφανους και τους αξιους µισθους των εργων αυτων. (209) Περι της του Χριστου αναστασεως. τω διαβιβασαντι ηµας το πελαγος της νηστειας και εις τον λιµενα της αυτου αναστασεως αγαγοντι µετ’ ευθυµιας ηµας· ευχαριστησωµεν αυτω. τι το µυστηριον της του Χριστου του Θεου ηµων αναστασεως.

µηδε αλλοιωθεις της ιδιας δοξης καν οπωσουν. Αναστασις ουν Χριστου η ηµετερα υπαρχει αναστασις. τη οντως αιωνια ζωη. της µυστικης ενεργειας ουκ αισθανεται. εν γαρ τοις σωµατικοις και διχα ορασεως αισθησις γινεται). ουτε ορασις διχα αισθησεως. καθαπερ ειρηται. Ωσπερ ουν εξ αδου παλιν ανελθων εις το αχραντον εαυτου σωµα εισηλθεν. ταυτα εαυτω επιγραφεται. Αναστασις δε ψυχης η ενωσις εστι της ζωης· ωσπερ γαρ το νεκρον σωµα. επι σταυρου κρεµασθεις και προσηλωσας εν αυτω την αµαρτιαν του κοσµου. α ποιειν εν ηµιν αυτος. πως αναστησεται ποτε η δοξασθησεται. Ουτε γαρ γνωσις διχα ορασεως. ου κατελθων εκεισε ουδαµως εχωρισθη. ει και νοερα υπαρχει και τη φυσει αθανατος. ει µη δεξεται εν εαυτω την ζωσαν ψυχην και αµικτως ταυτη µιγη. Εκεινος γαρ µη πεσων εις αµαρτιαν ποτε. ο δε νεκρος ου· εν τοις πνευµατικοις δε ει µη εις θεωριαν ελθη ο νους των υπερ εννοιαν. Τυφλος εις λιθον τον ποδα κρουων αισθανεται. Εστι δε το λεγοµενον ουτως· ορασις και (212) εν τη ορασει γνωσις και αισθησις (εν τοις πνευµατικοις δε τουτο φηµι. ει µη αρρητως και ασυγχυτως ενωθη Θεω. δοξα υπαρχει. Απαξ γαρ οικειωσαµενος τα ηµετερα. Οιον τι λεγω. Αναστασις και δοξα Χριστου η ηµετερα. Ο ουν προ της θεωριας . ουτως ουδε ψυχη µονη ζην αυτη καθ’ εαυτην δυναται. κατηλθεν εν τοις κατωτατοις του αδου. ο αει ων υπερδεδοξασµενος και υπερανω πασης αρχης και εξουσιας διαµενων ωσαυτως. Προ γαρ της εν γνωσει και ορασει και αισθησει ενωσεως νεκρα εστιν. των κατω κειµενων. αυτος εκεινος εξ ουρανων κατερχοµενος. ζην ου λεγεται ουδε δυναται. θανατου γευσαµενος. και τηνικαυτα βλεπειν εµπαρεχει τω ουτως ανασταντι συν τω Χριστω την δοξαν της µυστικης αυτου αναστασεως. η δια της εν ηµιν αυτου αναστασεως γινοµενη και δεικνυµενη και ορωµενη ηµιν. και ευθυς ανεστη εκ των νεκρων και µετα ταυτα ανηλθεν εις ουρανους µετα δοξης πολλης και δυναµεως. καθα γεγραπται. και ενουµενος ταις ηµετεραις ψυχαις εξανιστα νεκρας ουσας οµολογουµενως αυτας.Ο Χριστος και Θεος ηµων. (211) ουτω δη και νυν εξερχοµενων ηµων εκ του κοσµου και εισερχοµενων δια της των παθηµατων του Κυριου εξοµοιωσεως εν τω της µετανοιας και ταπεινωσεως µνηµατι. εισερχεται ως εν ταφω εν τω ηµων σωµατι.

αλλα τι.των υπερ νουν και λογον και εννοιαν επαισθανεσθαι λεγων εν τοις πνευµατικοις. ως αγιον και Κυριον. Αναστασιν Χριστου οι πλειονες µεν των ανθρωπων πιστευουσιν. προσκυνησωµεν αγιον Κυριον Ιησουν. µαλλον δε αυτον εκεινον τον ανασταντα οραν χαριζεται. αγνοει δε τα εν χερσιν η ποσι και τα παραιτια ζωης η θανατου τουτω γενοµενα· τα γαρ επερχοµενα αυτω κακα η αγαθα ουδαµως επαισθανεται της οπτικης εστερηµενος δυναµεως και αισθησεως. αλλ’ αληθευειν µαλλον παρεγγυα. φησι. οι δε γε µη θεασαµενοι ουδε προσκυνειν δυνανται. αντ’ εκεινου εσθ’ οτε τον εαυτου φιλον µαλλον ετυπτησε. Ουδε γαρ λεγει το ιερωτατον λογιον. του εχθρου προ των οφθαλµων αυτου ισταµενου και διαγελωντος αυτον. ο καθ’ εκαστην επι στοµατος περιφεροµεν· Αναστασιν Χριστου πιστευσαντες. δυναται ειπειν Κυριον Ιησουν. ει µη εν Πνευµατι Αγιω”. και τους προσκυνουντας αυτον εν πνευµατι και αληθεια δει προσκυνειν”. Απαγε. ος εν οις µεν πασχει αγαθοις η κακοις επαισθανεται. αυτου του ∆εσποτου Χριστου εν ηµιν εξανισταµενου. αλλα καθ’ ωραν. (213) ηνπερ ουκ ειδοµεν· “Αναστασιν Χριστου θεασαµενοι”. Οταν γαρ εν ηµιν δια . παντως πνευµατικως αυτοις τοις πνευµατικοις οµµασι ορωµενος δεικνυται. ως εν ενι εκαστω ηµων των πιστων εγγινοµενης δηλονοτι της Χριστου αναστασεως και τουτο ουχ απλως. και την δευτεραν αυτου υποσηµαινοντες παρουσιαν επιφεροντες ουτω λεγοµεν· “Ευλογηµενος ο ερχοµενος εν ονοµατι Κυριου”. και αλλαχου· “Πνευµα ο Θεος. ως ειπειν. Πως ουν προτρεπεται νυν ηµας το Πνευµα λεγειν το Αγιον . ∆ιο και λεγοµεν·”Θεος Κυριος και επεφανεν ηµιν”. απαξ προ χιλιων ετων ανασταντος του Χριστου και µηδε τοτε τουτον ανισταµενον ιδοντος τινος. Οις ουν επιφανη ο Χριστος εξαναστας. τω τας οψεις πηρω εοικεν.ως αυτην ιδοντες. Αρα µη ψευδεσθαι ηµας βουλεται η θεια Γραφη. οθεν και πολλακις την ραβδον επαρας προς την του εχθρου αµυναν. “Αναστασιν Χριστου θεασαµενοι. λαµπροφορουντος και απαστραπτοντος τας της αφθαρσιας και Θεοτητος αστραπας. ολιγοι δε λιαν εισιν οι και ταυτην βλεποντες καθαρως. τον µονον αναµαρτητον”. Η φωτοφορος γαρ παρουσια του Πνευµατος υποδεικνυει. τον Χριστον Ιησουν· “Ουδεις γαρ.

καθως πασα θεια Γραφη µαρτυρει. Οτι τον ζωογονουντα Θεον ουκ εχει εν εαυτη. Εργων γαρ διχα και οι δαιµονες πιστευουσι και Θεον ειναι τον ∆εσποτην οµολογουσι Χριστον· “Οιδαµεν γαρ σε. µαλλον δε νεκροι οι ταυτην χωρις των εργων κεκτηµενοι εισιν. αυτη η εγκεκρυµµενη της πιστεως ηµων δυναµις. ου µονον δε. ος εστι Χριστος ο Θεος. φασι. Οπερ ινα µη παθωµεν . αλλα και συνανιστωντα και συνδοξαζοντα ηµας εαυτω τρανως γινωσκειν χαριζεται.του Πνευµατος γενηται. τον Υιον του Θεου”. ανιστα ηµας εκ νεκρων και ζωοποιει και αυτον εν ηµιν ολον οραν ζωντα διδωσι. αει ζη και ζωσα ζωοποιει τους εκ προθεσεως αγαθης προσερχοµενους και υποδεχοµενους αυτην. διαφυλαχθηναι και αυτοι υπ’ αυτων – οιοι δηλονοτι γεγονασιν υπο µονης της πιστεως· επει δε µετεστραφησαν ως τοξον στρεβλον (215) και ταις προτεραις αυτων περιεπαρησαν πραξεσιν. Αλλ’ οµως ουτε τους δαιµονας ουτε τους ανθρωπους αυτους η τοιαυτη πιστις ωφελησει. ει ενεµειναν ταις αυτου εντολαις και ταυτας µεχρι θανατου εφυλαξαν. Νεκρα δε πως. και αλλαχου· “Ουτοι οι ανθρωποι δουλοι του Θεου του υψιστου εισιν”. ην οι απιστοι η δυσπιστοι η µαλλον ειπειν ηµιπιστοι ουχ ορωσιν. εικοτως ευθυς και περι την πιστιν ευρεθησαν ναυαγησαντες και του αληθινου πλουτου. εαυτους δυστυχως απεστερησαν. ωσπερ και τα εργα διχα πιστεως. νεκρα γαρ εστι κατα τον θειον αποστολον· “Η πιστις γαρ. ουτοι (214) εισιν οι µη δια των εργων την πιστιν επιδεικνυµενοι. φησι. Ουδε γαρ της πιστεως ταυτης οφελος. οτι τον ειποντα· “Ο αγαπων µε τας εντολας τας εµας τηρησει. Απιστοι δε. Ταυτα τοινυν εισι τα των χριστιανων θεια µυστηρια. τον αθανατον και ανωλεθρον. ητις και προ της εργασιας των εντολων πολλους εκ του θανατου εις την ζωην ανηγαγε και τον Χριστον και Θεον υπεδειξε. διχα των εργων νεκρα εστιν”. ινα τη παρουσια αυτου εξαναστηση τον κεκτηµενον αυτην εκ νεκρων και ζωοποιηση αυτον και τον ανασταντα εν αυτω και αυτον αναστησαντα κατιδειν χαρισηται. και εγω και ο Πατηρ ελευσοµεθα και µονην παρ’ αυτω ποιησοµεθα” ουκ εκτησατο εν εαυτη. Η γαρ πιστις. δυσπιστοι και ηµιπιστοι. Και εµελλον αν. ουτε µην ιδειν ουδαµως δυνανται. Νεκρα ουν εστιν η τοιαυτη πιστις τουτου γε ενεκα. η εις Θεον.

ινα γνησιαν µετανοιαν δυνηθη επιδειξασθαι κατα την εντολην του Κυριου και του εργου τουτου εναρξηται. αλλα τεχνιτη και εµπειρω ανδρι προσελθων. και αλλαχου· “Εγγισατε µοι και εγγιω υµιν”. Και πως τις οδω και ταξει προβαινων εις αρετην εν τη των εντολων εργασια εις τελειοτητα ερχεται. ινα και των παροντων και των µελοντων αγαθων. λεγω δη αυτης της του Χριστου θεας.ινα µη πολλα λεγων µηκυνω τον λογον . ακριβως φυλασσει αυτους· και ουτως . και οδω προβαινων αυξανει την πνευµατικην ηλικιαν. και τινα µετανοων χρη ποιειν· φοβου δε λεγω και τροµου του µη αποτυχειν αυτον του τοιουτου καλου. Αδελφοι και πατερες. επαπολαυσωµεν. τας εντολας του Θεου οση δυναµις. προκοπτει κατα Θεον οσηµεραι. Λογος Ι∆΄. Ακουε συνετως οια ηµιν επαγγελλεται· “Αµην λεγω υµιν οτι χαρα γινεται εν τω ουρανω επι ενι αµαρτωλω µετανοουντι”. και παλιν· “Τον ερχοµενον προς µε – δια της τοιαυτης δηλονοτι οδου .και ηµεις. ουκ αφ’ εαυτου τουτο µαθειν οιεται. Αµην. τηρησωµεν. και γινεται ανηρ τελειος εν Χριστω τω Θεω. µετα φοβου και τροµου πολλου και µετα προσοχης συντονου τουτω υποταγεις.εναρξαµενος (217) πιστει τε αδιστακτω των επαγγελιων του Θεου εκκρεµαµενος. εκεινος . και αυθις· “Ο διψων ερχεσθω προς µε και πινετω”. και ως αδοκιµον τινα εργατην των εντολων καταδικασθηναι τω αιωνιω πυρι.ου µη εκβαλω εξω”. Ως γαρ εκ στοµατος Θεου τους εκεινου λογους εξερχοµενους λογιζοµενος και ως αιτιου οντας ζωης και θανατου εν τω φυλασσεσθαι η παρορασθαι αυτους. Ποιων ουν επαγγελιων αυτου του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου του Υιου του Θεου. αξιω. και· “Ο πιστευων εις εµε ου µη οψεται θανατον εις τον αιωνα”. καγω αναπαυσω υµας”. ω η δοξα εις τους αιωνας. ης γενοιτο παντας ηµας επιτυχειν χαριτι του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου. µανθανει εξ αυτου και διδασκεται την πνευµατικην εργασιαν των εναρετων πραξεων. ο παντων καταφρονησας των ορωµενων και αυτης αυτου της ψυχης. και ετερωθι· “Ο εχων τας εντολας µου και τηρων αυτας. και· “∆ευτε προς µε παντες οι κοπιωντες και πεφορτισµενοι. (216) Περι µετανοιας και αρχης βιου µοναδικου.

το δε πενθος εκτρεφει την γεννησασαν και αυξανειν ποιει. και· “Ει υµεις. ειτα πως και αι προληψεις αυται µειουνται. Αυτη δε η εργασια δα της εκπληρωσεως επιτελουµενη των εντολων εκπλυνει µεν . πονηροι ανθρωποι οντες. εφη· “Ο θελων εν υµιν ειναι πρωτος.εστιν ο αγαπων µε· και ο αγαπων µε αγαπηθησεται υπο του Πατρος µου. οπως δει αιτεισθαι και δια ποιων ρηµατων και εργων. ου πολλω µαλλον ο Πατηρ υµων ο ουρανιος δωσει Πνευµα Αγιον τοις αιτουσιν αυτον. ηγγικε γαρ η βασιλεια των ουρανων”. ο δε ταπεινων εαυτον υψωθησεται”. µολις δια παντων προς κατανυξιν και δακρυα ερχεται. Ερχεται δ’ ουν οµως δια πολλων θλιψεων.ω του θαυµατος! – παντα ρυπον απο της ψυχης. των πραγµατων του βιου. νοερως τε και αισθητως ταυτα λογιζοµενος και σπουδη εργαζοµενος. των χρηµατων. Η µεν γαρ ταπεινωσις το πενθος απογεννα. Ταυτα παντα και τα τουτοις οµοια ο αδιαλειπτως εν διανοια κρατων και εν αυτοις νυκτος και ηµερας ενασχολουµενος. Ο γαρ υψων εαυτον ταπεινωθησεται. ως εφαµεν. απελαυνει δε παν παθος και πασαν επιθυµιαν κακην – σωµατικην τε λεγω και . Ουτω δε καθ’ ηµεραν προκοπτων. χωριζεται της µνηµης κατ’ ολιγον του κοσµου. Πρωτη δε εντολη αυτη εστι· “Μετανοειτε. και αυθις· (218) “Αιτειτε και δοθησεται υµιν. και πλεον ταπεινουµενη περισσοτερον κατανυσσεται. ζητειτε και ευρησετε. οιδατε δοµατα αγαθα διδοναι τοις τεκνοις υµων. επαισθανεται πως κατα µικρον υποχωρουσιν οι λογισµοι των προληψεων. γενεσθω παντων εσχατος και παντων δουλος και παντων διακονος. Ουτω δε τουτων επαισθανοµενος. ∆ιδαξει δε ηµας επι τουτοις βουλοµενος ο Θεος. πολλη προθυµια και ακατασχετω ορµη πασας τας αυτου εντολας αοκνως επιτελει. και τοις πνευµατικοις αναλογως συγγινεται. των συγγενων και ιδιων. κρουετε και ανοιγησεται υµιν· πας γαρ ο αιτων λαµβανει και ο ζητων ευρισκει και τω κρουοντι ανοιγησεται”. φησι.”. Εν ταυταις ουν ταις υποσχεσεσι και ταις επαγγελιαις του Θεου πιστει αδιστακτω ελπιζων. και µαλασσοµενη η καρδια προς ταπεινωσιν ερχεται· πως τε παλιν αυτη λογισµους ταπεινοφροσυνην εµποιουντας απογεννα. και εγω και ο Πατηρ δια του Πνευµατος ελευσοµεθα και µονην παρ’ αυτω ποιησοµεν”.

εξω των αισθητων ολος γινεται. ου µην αλλα γαρ και νυν πας ο τας εντολας της νεας χαριτος µη παση δυναµει και ζεουση καρδια ποιων. µη σκοπουντων ηµων τα βλεποµενα αλλα τα µη βλεποµενα”. Οποταν γαρ ο νους τοις νοητοις συναφθη. . εως ου τελεον παντων τουτων ελευθεραν την αυτου ψυχην απεργασηται. αλλα γαρ ως οταν ιµατιον τις αποδυσηται και γυµνος ολος γενηται. οιον φιλοδοξιαν. ει και δοκει τα αισθητα καθοραν. και ταπεινουµενος και πενθων και την του Θεου βοηθειν θερµως εκζητων. ην ο θειος αποστολος καλυµµα λεγει. αλλα τελειως και καθαρως. ουτω δη και ουτος τα εν τη ψυχη αυτου προσοντα παθη τηνικαυτα βλεπει τρανως. οιησιν και τα λοιπα καθεξης. φιλαργυριαν. και ουτως ανανεοι και ανακαινιζει τον ανθρωπον ψυχικως τε οµου και σωµατικως. ζηλον. αλλα πνευµατικον τε και αϋλον και ηδη προς αρπαγην επιτηδειον. Και εικοτως· αποδυεται γαρ η ψυχη πρωτον µεν την αναισθησιαν. µετα γαρ των ειρηµενων παθων και πασαν ακηδιαν. εριν. πασαν αµελειαν. (219) Και ουτω γινεται ελευθερος τη ψυχη απο πασης γηΐνης επιθυµιας ο ανθρωπος· ου µονον δεσµων σωµατικων.βιωτικην. φθονον. µισαδελφιαν. αλλ’ ουδε οραν τι των αισθητων συγχωρει τω τοιουτω. Ουδε γαρ εκ µερους αυτην η του Παρακλητου επιδηµια της ελευθεριας αξιοι. ποιει δε µαλλον αυτον εν τω οραν ως µη ορωντα τη αισθησει διατελειν. Ειτα ωσπερ ο αποδυσαµενος σωµατικως τα εν τω σωµατι αυτου τραυµατα καθορα. Ουτως ουν εν τουτοις ενδιατριβων κατα τον λεγοντα αγιον· “Ηµων δε το πολιτευµα εν ουρανοις υπαρχει. ητις εν ταις των απιστων Ιουδαιων κειται καρδιαις. πασαν ραθυµιαν και αγνοιαν ληθην τε και γαστριµαργιαν και πασαν φιληδονιαν αποδιωκει. φωτιζεται και καθ’ εκαστην αυξανει την πνευµατικην ηλικιαν. Τας γουν εντολας ως φαρµακα. ως δοκειν τον τοιουτον ου σωµα (220) φθαρτον και βαρυ περικεισθαι. µνησικακιαν. τους δε πειρασµους ως καυτηρας εν τουτοις επιτιθεις. το τοιουτον καλυµµα εχει επικειµενον τω νοερω της ψυχης αυτου και εις το υψος της επιγνωσεως του Υιου του Θεου ανενεχθηναι ου δυναται. Ου τουτο δε µονον εργαζεται εν αυτω η του Πνευµατος χαρις. ορα εναργως την χαριν του Αγιου Πνευµατος παραγενοµενην και εν καθ’ εν τουτων εξανασπωσαν και εξαφανιζουσαν. καταλαµπεται.

επειδη παση κτιστη φυσει αχωρητος εστιν ο Θεος και αστεκτος. Ταυτας ουν οσηµεραι πληρων. την εν η οικηση ψυχην παντος εµπιπλησιν αγαθου κατα το εγχωρουν τη φυσει ηµων.καταργων µεν τα του νηπιωδους φρονηµατος. φωτιζεται και µυστηριων µεγαλων αποκαλυψεις καταξιουται οραν. µαλλον δε και υπερ α θελει. δια της ακοης εισδεχεται η ψυχη και την εισοδν τουτω παραχωρει. Αγαθα δε εκεινα λεγω. Ακουει δε ουχ. ωτα δε ωσαυτως καινα. καθως εφη ο Κυριος· “Τα προβατα τα εµα της φωνης µου ακουει. Τοιγαρουν και διδασκει τον τοιουτον ανθρωπον ο οικησας εν αυτω Θεος περι των µελλοντων και . ουτω προς τουτοις διακειται. αλλ’ ωσει κωφος ουκ ακουων – καιτοι γε ακουων αυτων . ευθυς οικει ο Θεος εν αυτω και γινεται αυτω παντα οσα αν θελη. Τους δε γε λοιπους των ανθρωπων απαντας λογους ακουει µεν ου προσδεχεται δε· αλλ’ ουδε ενδοθεν εισελθειν τουτους ολως εα. ως αν τις ειπη. ως γνωριµον και προσφιλη πελοντα. και ασµενως ενδοθεν γενοµενον κατασπαζεται. προκοπτων δε επι την ανδρικην τελειοτητα. Τουτον γαρ και µονον. κατα αναλογιαν της εργασιας αυτων ετι καθαιρεται αυθις. οταν δια της του ανθρωπου φωνης προελθη. και προς τας πραξεις των εντολων του Θεου ανδρειοτερος και κραταιοτερος γινεται. των µη εις τοιαυτην καθαροτητα ανενεχθηναι αγωνισαµενων. αλλ’ ως υπερ ανθρωπον γεγονως. του µη γενοµενου δηλονοτι τοιουτου. τα αισθητα πνευµατικως καθορα και ως εικονας των αορατων.. ∆ιο και κατα το µετρον της ηλικιας αλλοιουται τας ψυχικας δυναµεις και ενεργειας. αλλα µονου του ζωντος Λογου. Παν γαρ αγαθον ων ο Θεος. Τοιγαρουν και τοιουτου γενοµενου αυτου. αλλοτριων δε ουκ ακουσονται”. ανθρωπου φωνης η φωνων. ων ουδεις ποτε ειδε το βαθος. κενους δε αποστρεφοµενος αυτους αποπεµπεται· εστιν οτε ουδε της παρουσιας η των κρουσµατων αυτων επαισθανεται. α οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη. Μυστηρια δε λεγω τα παρα παντων ορωµενα µεν µη καταλαµβανοµενα δε· καινους γαρ παρα του καινοποιου Πνευµατος κταται οφθαλµους. (221) και τας εν τουτοις µορφας ως αµορφους και ανειδεους. ουτε µην ολως ιδειν δυναται. λαµπρυνεται. και του λοιπου ουχ ως ανθρωπος βλεπει τα αισθητα αισθητως.

Κτησαµενος γαρ τον των αγγελων ∆εσποτην. επειδη γινωσκων εστιν ως ουκ αρεστον υπαρχει τουτο Θεω. τα δ’ αλλα πειθει µη ερευναν µηδε ζητειν µηδε πολυπραγµονειν. αναιδως ποτε δυναται καθοραν· αλλα παρακυπτων εις το βαθος του πλουτου και της σοφιας και της γνωσεως του Θεου. ου λογω αλλ’ εργω και πειρα και πραγµατι. και τις ο οικος του πατρος µου” βοα. το πολυπραγµονειν ανθρωπον τα υπερ ανθρωπον· ει γαρ τας θειας Γραφας µη πολυπραγµονειν εκελευσθηµεν. και εναπιδειν προς τους συνδουλους αυτου. αλλα και µετοχον και κοινωνον παραδοξως πεποιηκας. αρκουµενος δηλαδη και µονη τη εκεινου θεα µηδενος ετερου δεοµενος. ευθυς ιλιγγια και καταπληττεται.ενεστωτων. Κυριε. Ο τοιουτος βλεπει τον Θεον. εννοων εαυτον και τις ων τινων θεατης γενεσθαι ηξιωται. αλλα τροµω και φοβω και αιδοι συνεχοµενος. ος και διαπαντος καθοραν σπουδαζει αυτον και µετα τελος ευχεται αει βλεπειν αυτον. περι ουσιας και φυσεως των λειτουργουντων αγγελων αυτω ερευναν ουκ ανεχεται. υφ’ ου πληρουται φωτος και (223) παρ’ ου της ακηρατου ζωης την απολαυσιν εχει. Αποκαλυπτων γαρ τους νοερους αυτου οφθαλµους. ου βουλεται επιστρεψαι και πολυπραγµονειν τα της κτισεως. αναξιον τε της των τοιουτων αγαθων θεας εαυτον απο ψυχης λογιζοµενος. δεικνυσιν αυτω οσα βουλεται ο Θεος και οσα συµφερει αυτω. Εις γαρ το µεγεθος της φιλανθρωπιας του Θεου αποβλεπων και εξισταµενος. πολλω µαλλον υπερ τα γεγραµµενα µη δειν ηµας ολως περιεργαζεσθαι. οθεν ουδε επιθυµει τον ∆εσποτην καταλιπειν και Θεον. Ο τοιουτος βλεποµενος ητοι ανωθεν ελλαµποµενος υπο του Θεου. οσον ανθρωπω ιδειν δυνατον και οσον δοκει αυτω τω Θεω.”. (222) επειδη ουδε απερ Θεος αυτω εκκαλυπτει και υποδεικνυσιν. “Τις ειµι εγω. θεαθηναι παρ’ ετερων οιος υπαρχει και εν οια δοξη εστιν ουδε εννοησαι ποτε δυναται· πασα γαρ αγια ψυχη απηλλαγµενη πασης φιλοδοξιας εστιν. Ο τοιουτος τοινυν υπερ την κτισιν απασαν γεγονως. και τοιουτων µε αγαθων σου ου µονον θεατην. επει εστολισµενη ουσα τον χιτωνα τον . και αυτος την υπερβαλλουσαν δοξαν αυτου καθορων. ουδε αποβλεψαι τρανως προς αυτα ουδε καταµαθειν ταυτα βουλεται. “οτι τοιαυτα µυστηρια τω αναξιω εθαρρησας.

αει µεν αλληλοις αντικεινται τω φωτι το σκοτος. τη πιστει η απιστια. ω πρεπει πασα δοξα εις τους αιωνας. ευθυς το σκοτος ηφαντωτο· τη δε του φωτος υποστολη νυξ και αυθις εγενετο. Αµην. ουτε οι διδασκοµενοι εκ του λογου µονου µαθειν την των λεγοµενων ενεργειαν. µη λογοις µονοις τα ανεκφραστα µανθανειν εθελωµεν. ∆ιο παρακαλω υµας. εν Χριστω αδελφοι. Λογος ΙΕ΄. ου µονον αλογει της των ανθρωπων δοξης. Εκτυφλωθεις γαρ τους της ψυχης οφθαλµους και ανωλεθρου ζωης εκπεσων. αλλ’ ουδε ολως και προσφεροµενην αυτω παρ’ εκεινων προς αυτην επιστρεφεται. Και τις η ενωσις του Θεου προς τους υιους του φωτος και τινα τροπον εν αυτοις αυτη γινεται. καταδροµη των αναξιως κατατολµωντων της αρχιερωσυνης. Ο δε Αδαµ τη πιστει τη εις Θεον φρουρουµενος εν τη αθανατω υπηρχε δοξη και εν τω παραδεισω ην. οπερ αµηχανον και τοις διδασκουσι περι τοιουτων και τοις ακροωµενοις αυτοις επισης εστιν. ως αν και τους περι των τοιουτων λογους εκειθεν µυσταγωγηθωµεν και δοξασθη ο Θεος ουτως εχουσιν εν ηµιν και ηµεις δια της των τοιουτων γνωσεως δοξασωµεν αυτον και αυτος δοξαση ηµας εν αυτω Χριστω τω Θεω ηµων. τοις σωµατικοις ανεβλεψεν . ιδειν προς αλλον τινα των ανθρωπων η υπο τινος αλλου θεαθηναι ουδαµως επιθυµησει ποτε. Και προς το τελος. Αδελφοι και πατερες. αλλα πραξει και κοπω και πονοις ταυτα καταλαβειν και εν τη των τουτων θεωρια γενεσθαι σπευσωµεν. Ουτε γαρ οι διδασκοντες περι νοητων και θειων πραγµατων δυνανται ακριβως εναργεις εκ παραδειγµατων δουναι τας αποδειξεις και αυτην την τουτων πραγµατικως παραστησαι αληθειαν. υπο δε του εχθρου εις απιστιαν παρεκτραπεις θανατω καταδικαζεται και του παραδεισου εκβαλλεται και αντι της θειας και πνευµατικης γνωσεως την γνωσιν την σαρκικην εκοµισατο. Υπο γαρ του Θεου βλεποµενη και αυτη καθορωσα παλιν αυτον. (224) Περι εµπαθους και απιστου και πονηρας διαθεσεως. η αγνωσια τη γνωσει και τη αγαπη το µισος.φωτεινοτατον του Πνευµατος και βασιλικον και της υπερβαλλουσης δοξης του Θεου εµπεπλησµενη υπαρχουσα. Ειποντος γαρ εξ αρχης του Θεου· “Γενηθητω φως” και γεγονοτος.

ενατενισαι ου βουλονται. οθεν ο προπατωρ εξεπεσεν. πληττοµενοι τοις λογοις αυτων. καν σκοτος εν νυκτι. Τοιγαρουν πασαν οι τοιουτοι Γραφην κατα τας ιδιας αυτων επιθυµιας στρεβλουσι . ουκ αν εις την γνωσιν ταυτην κατηγετο. καν αγγελον ιδη εξ ουρανου προς αυτον κατελθοντα. ιδυνην εµποιουσα και προς αντιλογιαν και µισος υπο της αγνωσιας και απιστιας αυτην διεγειρουσα. Ουτω δε και ο Καϊν ο υιος αυτου. ως δαιµονα πονηρον αποπεµπεται αυτον. ως µεν ανουν τον εχοντα τον νουν του Χριστου. Και ω της εσχατης αναισθησιας. ακουων ο τυφλος ου πιστευει αυτοις. ως αλλον τινα Σιµωνα Μαγον και αυτον αποστρεφεται. ουτω και λογος θεοπνευστος ανδρος πνευµατικου και οσιου. µαλλον δε νουν µη κεκτηµενοι Χριστου. Οσοι τοιγαρουν τω εκ γεννητης σκοτει κατεχονται και προς το νοητον φως. ει µη πρωτον εις µισος και φθονον εξεκαυθη κατα του αδελφου αυτου Αβελ. καν αποστολον. Ο δε και οιοµενος ειδεναι τι µηδεν ειδως. ως δε εννουν τον µη τουτον εχοντα λογιζονται. καν προφητην Θεου. Καθαπερ γαρ ηλιου ακτις εν οικια σκοτεινη ποθεν εισελθουσα. ουτοι τους εν αυτω γενοµενους τω φωτι και τα του φωτος διαλεγοµενους ως αντικειµενους εχθρους λογιζονται. εγνω Ευαν την γυναικα αυτου και αυτη συλλαβουσα ετεκε τον Καϊν. πλανασθαι οιοµενος υπο αµφοτερων. (225) Η ουν γνωσις αυτη αγνωσια οντως εστι παντος αγαθου· ει µη γαρ πρωτον της του Θεου γνωσεως και θεωριας εξεπεσεν. ως διστοµος µαχαιρα εν καρδια ανθρωπου σαρκικου γινεται. ο τυφλος τυφλον ηγειται τον βλεποντα και ο τω οντι ληρος ληρον ηγειται τους λογους αυτου. Και καθαπερ εν νυκτι πολλακις λεγοντων τινων µη λαµπειν τον ηλιον. και εν ηµερα µεση ων νυκτα ειναι παλιν απιστει. αµφιβαλλων τους λεγοντας αποσειεται· ουτω και οι εν σκοτει παθων καθηµενοι και τετυφλωµενον εχοντες τον νουν εξ αγνοιας. περι ων εικοτως ο προφητης λεγει ∆αυιδ· “Αφρων και ανους απολουνται”. και καν (226) φως ειναι εν ηµερα ακουη. οια δη βελος τιτρωσκει και διατεµνει το σκοτος.οφθαλµοις· και εµπαθει αισθησει τοις ορωµενοις την των οµµατων επιβαλων ορασιν. ουκ αν αυτον απεκτεινεν.

ουδε της ψυχης το σωµα. εαν µη µεινη εν τη αµπελω ξηραινεται και εις πυρ βαλλεται· µεινατε ουν υµεις εν εµοι καγω εν υµιν”. (227) Ω του θαυµατος. Ο τυφλος τοις οφθαλµοις και µη βλεπων το φως. προς ους ειπεν εικοτως και αει λεγει ο Κυριος· “Μεινατε εν εµοι. Ο δε τυφλος ων τον νουν και µη εχων εν εαυτω τον νουν του Χριστου. ινα καρπον πολυν φερητε – καρπον τα πληθη φησι των παρ’ αυτων σωζοµενων – το κληµα. γεννηµατα θεια εκ θειου Πνευµατος. ηγουν ο νους. ορθως ποτε αφ’ εαυτων τα νοηµατα του φωτος οι τυφλοι αναγνωσονται. Καν µυριακις τοις σωµατικοις οφθαλµοις γεγραµµενα οντα αισθητως αυτα αναγνω. οις συναφθη. εις θεσει Θεος. φησιν. οτι πυρ θειον περιδραξαµενον αυτης εξανηφθη. υιοι Υψιστου κατ’ εικονα δηλαδη του Υψιστγου και καθ’ οµοιωσιν. µεταδιδωσιν αυτοις κατα αναλογιαν της καθαρσεως της ιδιας λαµπροτητος. ουκ αν. εν εµοι καγω εν σοι και ουτοι εν εµοι καγω εν αυτοις”. αυτος ο Κυριος εδιδαξε λεγων· “Συ. Και τηνικαυτα η εσβεσµενη γινωσκει λαµπας της ψυχης. Μηδεις ουν υµας πλανατω. και πληρουται τηνικαυτα το ειρηµ ενον υπο του προφητου ∆αυιδ· “Εγω ειπα· θεοι εστε και υιοι Υψιστου παντες “. ο την κρισιν ορθην των πραγµατων επιφεροµενος. πως τα εν τω φωτι του Χριστου εναποκειµενα νοηµατα αναλογισασθαι δυναται. ηγαπησα αυτους και αυτοι εγνωσαν οτι συ µε . Πως ουν µενει εν ηµιν και πως παλιν µενοµεν ηµεις εν αυτω. ποτε δυνηθη τα πνευµατικα τε και αϋλα και φωτοειδη εν υλικω και σκοτεινω χωρω θεασασθαι ο τοιουτος. εκ σωµατος και ψυχης και ουπερ µετειληφε θειου Πνευµατος. ειπερ ου χωριζεται του νου η ψυχη. Και τουτο θελων βεβαιωσαι επαναλαµβανει τον λογον και φησιν· “Αυτοι εν εµοι καγω εν αυτοις. εν εµοι καγω εν σοι”. πως τα εν τω φωτι γραµµατα αναγνωσεται. αλλ’ οι ταυτην παραχαραττοντες. αλλα τη ουσιωδως ενωσει γινεται τρισυποστατος κατα χαριν και ο ανθρωπος. Πως ουν. ετι δε προς πληροφοριαν των ακουοντων προστιθησι λεγων· “Καθως ηγαπησας µε. Ο Θεος φως εστι και. οιµαι. ει και µη πασχει τουτο η θεια Γραφη.και παραφθειρουσιν εαυτους εν τοις εαυτων παθεσιν. ειπε µοι. οτι ανθρωπος Θεω ενουται πνευµατικως τε και σωµατικως. µη καταδεχοµενοι απο οιησεως το διδασκεσθαι. καθως συ Πατερ. Πατερ.

τρεχετε εως ο καιρος της επιλαµψεως αυτου. Τρεχετε. ιν’ εκαστος τουτων τοις πολλοις υπερεχων δεικνυται και περιβλεπτος. Πως µετα χριστιανων συναριθµειν ουκ ερυθριωσι. ως πηλον παρασκευαζει πατειν τον οντως χρυσον. Τρεχετε δια µετανοιας εν τη οδω των εντολων αυτου. ινα ανοιγη υµιν η πυλη της βασιλειας των ουρανων και ενδοθεν γενησησθε αυτης και αυτην εντος . µηδε πραξει και γνωσει και θεωρια καθολου αλλοιωθεντες. οποιοι και ποταποι εισιν οι χριστιανοι υπεδειξαµεν. Αλλα ταυτα µεν προς τους παντα ειδεναι και λεγειν επιχειρουντας και οιοµενους ειναι τι. ως εν στηλη τω λογω. πριν η η του θανατου νυξ καταλαβη υµας και τω αιωνιω σκοτει παραπεµφθησεσθε. Χριστιανους ουν τους τοιουτους. επι αµελειας ως επι στρωµνης κατακειµενοι. αλλ’ η τυφλωσις. Ω της φρικτης τολµης. τον Χριστον. αυτον τον Κυριον ηµων Ιησουν. ως µενει ο Πατηρ εν τω ιδιω Υιω και ο Υιος εν τω κολπω τω πατρικω κατα φυσιν. τον τιµιωτατον λιθον.απεστειλας”. ζητειτε. µενουσιν εν τω Θεω και ο Θεος εν αυτοις κατα χαριν. Πως δε και στοµα τολµωσιν ανοιγειν και λαλειν αναιδως περι των µυστηριων Θεου των αποκεκρυµµενων. ως επι βαθραν υψηλην επιβαινειν αυτους ποιει και ιστασθαι επ’ αυτην. ινα εαυτους τω αρχετυπω συγκρινοντες. ως ειρηται. αυτος ο ∆εσποτης (229) των ολων δια των αγιων αυτου Ευαγγελιων βοα λεγων· “Εως το φως εχετε. ουτω και οι δια του θειου Πνευµατος αναγεννηθεντες και του Χριστου και Θεου κατα την αυτου (228) δωρεαν γενοµενοι αδελφοι και υιοι Θεου και θεσει θεοι. Ολως ενθεν επαπορω. Οι ουν µη γεγονοτες τοιουτοι. τρεχετε προς το φως. Ευδηλον ουν οτι. κρουετε. γνωσωνται οποσον των εν αληθεια χριστιανων απολειπονται. Πως των ιερεων συγκαθεδροι και του σωµατος και αιµατος του ∆εσποτικου ιερουργοι και λειτουργοι ου φριττουσι γινεσθαι. µηδεν οντας. ινα µη σκοτια υµας καταλαβη”. τρεχετε. τους του Χριστου δουλους και του µανθανειν εφιεµενους και ηυτρεπισµενους την ακοην. ποιος αρα χριστιανος ονοµασει. Προς δε γε υµας. πως ουκ αισχυνονται χριστιανους εαυτους ονοµαζειν. του νοος και η συνεποµενη αναισθησια και αγνοια και η τικτοµενη εκ τουτων οιησις.

Και τις η θεωρια των µυστηριων αυτου. δια της εργασιας των εµων εντολων. αλλα της ευλογηµενης ενωτισθωµεν εκεινης φωνης “∆ευτε”λεγουσης. Ποιοις ουν εργοις η λογοις ταυτην ευρειν απο γε του νυν εξισχυσητε. πεινωντα την σωτηριαν υµων. .υµων κτησησθε. Λογος Ιστ΄. που ποτε ταυτην εκει απελθοντες ευρησουσιν. ινα ετι τω βιω περιοντες σπευσωµεν λαβειν την βασιλειαν εντος ηµων. καθαραντες τας καρδιας υµων απο παντος σπιλου και ρυπου της αµαρτιας· λοιπον απολαυσατε µου των αγαθων. Αµην. ην διδοµενην υµιν παρ’ εµου λαβειν παρητησασθε. ουχι απελθοντες εκει δικαιως ακουσοµεν λεγοντος αυτου προς ηµας· “Τι ζητειτε νυν.” ∆ια τουτο τοινυν. ω η δοξα εις τους αιωνας. αλλ’ η οργη (230) του Θεου µενει επ’ αυτον”. Και οπως τοις καθαροις την καρδιαν αποκαλυπτονται. ποθεν εστε”. αλλα κατεφρονησατε ταυτης και την απολαυσιν των φθαρτων και γηΐνων προετιµησασθε. παση σπουδη τας εντολας του Θεου ηµων φυλαξωµεθα. εποτισατε. Οι γαρ προ του κτησασθαι ταυτην του τηδε βιου υπεξερχοµενοι. ουκ ηβουληθητε. Ουχι πολλα παρακαλουντος µου υµας κοπιασαι και λαβειν αυτην παρ’ εµου. Ει ουν τουτο ποιησαι και υπακουσαι τω ∆εσποτη Χριστω ου θελησοµεν. οτι εθρεψατε µε. εν δε τω µελλοντι αιωνι· “Απελθατε απ’ εµου. και ουτω ποιουσιν ο ∆εσποτης ταυτην υπεσχετο δωσειν ηµιν. ουκ οιδα υµας. Και διηγησις εκ προοιµιων επωφελης περι τινος υποτακτικου. ινα και ζωης και βασιλειας επιτευξωµεθα αιωνιου και µη ακουσωµεν νυν µεν· “Ο απειθων τω Υιω ουκ οψεται την ζωην. παρακαλω υµας. Ενταυθα τοινυν αιτεισθαι και ζητειν και κρουειν εν µετανοια και δακρυσι προσεταγηµεν. ενεδυσατε. λαβοντος Πνευµα Αγιον ταις ευχαις του πνευµατικου αυτου πατρος. συνηγαγετε µε και ηλθετε προς µε. “οι ευλογηµενοι του Πατρος µου. ης γενοιτο παντας ηµας επιτυχειν χαριτι του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου. (231) Περι των ενεργειων του Πνευµατος του Αγιου. πατερες και αδελφοι. κληρονοµησατε την ητοιµασµενην υµιν βασιλειαν. ων η απολαυσις αρρητος και ζωη αιωνιος και αθανατος” –.

Εν µια ουν συνεβη ηµιν εν τη πολει εισελθειν. Τουτο γαρ δια των εξης δηλωθησεται. εθαυµαζον. Ταυτα – φησιν -. φωτος τε πληθος και οµιλιαν Θεου δι’ αυτου προς ανθρωπους. µη ειδως οιον εχων πονον ενδοτατον. εγω ουκ ησθιον. ακουων παρ’ αυτου πολλακις θειας ουρανοθεν γινοµενας εν τοις αγωνιζοµενοις ελλαµψεις. ως περι τα εξηκοντα εληλακως ετη --. ου µη δυνηθω εν τη ευχη µου στηναι το συνολον προς την του ποθουµενου ζητησιν. (232) προσεταττε µοι µετ’ επιτιµιου. αλλα συννουν οντα δι’ ολου και ως υπο τινος ιου δαπανωµενον. Εδοκουν γαρ ο αναισθητος οτι εµποδιζει µου την προθεσιν.εννοων. και µη βουλοµενος ησθιον· εφοβουµην γαρ – φησι—το κριµα της παρακοης. Οσον ουν τροφης µετελαµβανον. ει µεταλαβω τροφης και ποσεως. Ηµην γαρ τω σωµατι πληρης κατακοπος. ωστε τη εννοια τη προς αυτο παντων των επιγειων και επουρανιων επιλανθανεσθαι µε. ως και ποταµηδον εκχεειν µε τα δακρυα και ουτω της τραπεζης πολλακις ανιστασθαι. βλεπων µε αδιστακτως επιτελουντα µονα τα παρ’ αυτου µοι επιτασσοµενα και µητε εσθιοντα µητε πινοντα. Ελογιζοµην γαρ οτι. καθεσθεντες προς το µεταλαβειν αρτου. Και τοσαυτην ειχον – φησι—την επιθυµιαν και τον ερωτα του τοιουτου καλου. εκαθεζοµην ωσπερ εξεστηκως. συµπαθειαν κεκτηµενος αµετρητον. πλειον εφλεγοµην και την αναγκην ουκ εφερον. ου µονον δε αλλα και πασης βρωσεως τε και ποσεως και σωµατικης παντοιας ανεσεως. καιπερ θερινης ουσης της ωρας και αυτος γερων ων.Αδελφοι και πατερες και τεκνα. εν η και την κατοικησιν ειχε. . και ουτως εχων ηγνοουν ο αθλιος οτι και τους λογισµους εγινωσκε τους κρυπτους της καρδιας µου. προς το τους πνευµατικους αυτου επισκεψασθαι παιδας. Μεγας δε υπαρχων ο εν αγιοις αγιος ουτος και τω προορατικω κεκοσµηµενος χαρισµατι. νεωτερος τις διηγησατο µοι λεγων οτι· Υποτακτικος τυγχανων πατρος τιµιου και ισοστασιου των µεγαλων και υψηλων αγιων. ∆ι’ ολης τοινυν της ηµερας εν αυτοις διατριψαντες – πολλους γαρ ωφελει και µονον φαινοµενος --. εσπερας ελθοντες εν τω κελλιω και ωσπερ απο του πολλου κοπου και καυµατος προσπεινοι γεγονοτες και εκδιψοι – ουδαµου γαρ ειχεν εθος υπνου µεταλαµβανειν.

ουτε κοπω σωµατικω. εντολην λαβων εξ αυτου του ποιησαι µονον Τρισαγιον και υπνωσαι. εις συµπαθειαν εκινηθη πολλην και λεγει µοι µετ’ επιτιµιου· “Φαγε. ουτε τινι ετερω των δεξιων πραξεων χαιρει ο Θεος και εµφανιζεται. οτι ουτε νηστεια. χαρισµατι. φησι· “Θαρρω τω Θεω. βαλων και αυθις µετανοιαν και αιτησας ευχην. επει εξ ων ειπας αγαθων. Εφαγοµεν ουν – φησι – και επιοµεν και υπερ την χρειαν· ησθιε γαρ τη εµη κακεινος εξακολουθων ασθενεια. ει µη ταπεινη τε και µονη απεριεργω και αγαθη ψυχη και καρδια “. ευθεως εις δακρυα και εις ποθον θειον επι τοσουτον εκινηθην. επι πλειστον τε εκκαιοµενος και τας αµαρτιας µου τη του νοος οξυτητι πασας εν ριπη επι µνηµης µου φερων. τω την χαριν αυτου πλουσιως µοι δωρησαµενω. αλλ’ ο Θεος φιλανθρωπος. τεκνον. περιελιµναζοµην τοις δακρυσι και πεσων εις τους ποδας αυτου τους αγιους και τουτους κρατησας· “Ευχου υπερ εµου. δι’ ην ταυτα υπεµενον. (234) Εισελθων ουν ενθα ειωθην προσευχεσθαι και το “Αγιος ο Θεος” εναρξαµενος. ινα δια σου ευρω ελεος. Αλλα γαρ ευθυς πρηνης πεσων επι γης ειδον. ουκ αν ηυδοκησεν ελθειν προς ηµας”. και ιδου φως πολυ νοερως επιλαµψαν µοι και .Ο ουν αγιος ιδων µε και τον κοπον ον µετ’ αυτου εκοπιασα αναλογισαµενος και γνους την αιτιαν. και πιε και µη λυπου απο του παροντος. µνησθεις τε των λογων του αγιου. ει µη πολλαι αµαρτιαι. οτι ταυτην και σοι δισσως δωρησεται υπερ της πιστεως µονης ης εχεις και προς αυτον και προς την εµην ταπεινωσιν”. ουτε αγρυπνια. τεκνον. αγιε του Θεου. ει και αναξιος εγω. (233) Ει γαρ µη ηθελεν ο Θεος ελεησαι σε. εµοι ουδε εν προσεστιν. Ειτα της τραπεζης αρθεισης φησι προς εµε· “Γινωσκε. οια δη τω διορατικω κεκοσµηµενος. συντοµως ποιων το θεληµα των φοβουµενων αυτον. απηλθον προς το κελλιον µου. Συµπαθησας ουν µε επι πλειον ο αγιος και δακρυσας. Τουτον τοινυν τον λογον ως εξ αυτου δεξαµενος του Θεου και το παρα Ηλιου προς Ελισαιε γενοµενον εννοησας και πιστευσας οτι. ειτα κελευσας µε αναστηναι απο του εδαφους. ωσπερ ειρηται. εφην. ωστε µη δυνασθαι µε δια λογου παραστησαι την γενοµενην µοι τηνικαυτα χαραν τε και ηδονην. Ταυτα τοιγαρουν ακουσας εγω και θαυµασας επι τω λογω και τη παραινεσει του αγιου. ας επιστασαι και αυτος”.

το και αποδιωξαν οσον αχλυωδες υπηρχεν εν τη ψυχη µου και απαν γηϊνον φρονηµα. το απελασαν απ’ εµου υλην οση παχεια και βαρος σωµατος το ακηδιαν και ναρκωσιν εµποιησαν τοις εµοις µελεσιν. Εγω γαρ ουτε λεγειν δια στοµατος δυναµαι ουτε νω καταλαβειν το απεραντον της ορασεως”. . ως εκφρασαι αξιως απορω το µεγεθος της δικην πυρος αναφθεισης εν τη καρδια µου ποικιλης και σφοδροτατης οδυνης. λυπη κατοχος γεγονα και οδυνη βαρεια τοσαυτη. Ειτε γαρ εν σωµατι. η κονων µου την γλωτταν. ουκ οιδα – φησιν. ειτε εκτος σωµατος τω φωτι τουτω προσωµιλησα. τον τε πονον του χωρισµου και της αγαπης το αµετρον και το πληθος του ερωτος και της µεγιστης ευεργεσιας το υψος. καθως και εν συναισθησει γενοµενος τουτο λεγων επεγνων· τις δε ην ο λαλων. και οστις υπηρχον και που. ω θαυµατος φρικτου. Προς γαρ µονην την εκεινου του φωτος (235) αρρητον ευφροσυνην πασαι και του νοος και της ψυχης αι αισθησεις µου εκολληθησαν.. ηρεµα πως υπολωφησαντος και οιονει συσταλεντος. πατερ. πατερ. ωστε τω αθροω του θαυµατος εκπλαγηναι µε και ως εν εκστασει γενεσθαι. Αλλα γαρ του φανεντος µοι – φησιν.εκεινου απλετου φωτοςουδε γαρ εχω τι ετερον τουτο καλεσαι οικειον και καταλληλον ονοµα .ελεγεν – ει δυνασαι συ. Ου µην αλλα γαρ και επελαθοµην του τε τοπου.προσλαβοµενον µου τον νουν ολον αµα προς εαυτο και την ψυχην.ο Θεος οιδεν. την εκ του πολλου κοπου µοι τηνικαυτα προσγενοµενην. ετι δε. µονον κραζων το “Κυριε ελεησον”. εν συναισθησει εγενοµην και γνους οια η τουτου δυναµις αθροον ειργασατο εν εµοι και εννοησας τον αυτου χωρισµον και ως παλιν εν τω βιω µονον µε κατελιπεν αναλογισαµενος. εν ω ισταµην. Ου µονον δε. ως δοξαι και φανηναι µοι φθορας ιµατιον αποδυσασθαι. αλλα και χαραν ευθεως πολλην νοεραν τε αισθησιν και γλυκυτητα υπερ πασαν γευσιν των ορωµενων εν τη ψυχη µου αφραστως ενεσταξεν. και ενισχυσε την εκλυσιν των αρθρων και νευρων. και αυτον τον της εκδηµιας τροπον της παρουσης ζωης παραδοξως εχαρισατο µοι και εγνωρισε. Ουτω γαρ ετονωσεν. Λοιπον ουν παραστησον . οιδεν αυτο το φως. ελευθεριαν και ληθην παντων λογισµων των εν τω βιω.

” Ταυτα τοινυν ακηκοως εγω εξ αυτου. ως ηδη την ανθρωπινην ασθενειαν αποβαλλοµενος και αγγελος γεγονως εξ ανθρωπων. Συνεχοµαι υπο στεγης και τοιχων και τους ουρανους διανοιγει µοι. εις υποµνηµα ταπεινωσεως. πατερ. Αυτη γαρ και τα προγεγονοτα και τα γινοµενα πταισµατα. τεταπεινωµενον το φρονηµα της ψυχης και καθαραν την καρδιαν δια δακρυων και µετανοιας απο παντος σπιλου και . το γαρ τελειον ου θεαση εως την σαρκα ενδεδυσαι. ∆ια τουτο ουν παρακαλω υµας. τας του οραθεντος σοι ενεργειας τρανοτερον και σαφεστερον”. πατερες και αδελφοι. Τους οφθαλµους µου αιρω (236) αισθητως τα εκεισε θεασασθαι και παντα βλεπω καθως υπηρχον το προτερον. αναλαβωµεθα πιστιν ειλικρινη προς τον Θεον και τους κατα Θεον πατερας και διδασκαλους ηµων. δι’ ων ισχυει το χειρον κατα του κρειττονος· δευτε. Και πλησιον µου γινεται και εις ουρανους αναφερει µε. εφην εγω. Θαυµαζω το γεγονος και ακουω φωνης µυστικως λεγουσης µοι ανωθεν· ῾Ταυτα αινιγµατα εισι και προοιµια. Ει δε και παρασφαλεις. την ανεσιν και αργιαν. Απαστραπτει ως ηλιος και την κτισιν συνεχοµενην κατανοω εν αυτω. Και το φως επενδυει µε και ως αστρον µοι φαινεται και υπαρχει τοις πασιν αχωρητον. τη εµη φιλανθρωπια ενουµενη. Μαργαριτης εστι. εννοησας εξαυτης εις οσον ευθυς υψος θεωριας ανηλθε και γνωσεως εκ µονης της προς τον πνευµατικον πατερα αυτου αγαπης και πιστεως και οιων ηξιωθη εκ προοιµιων των αγαθων ιδειν και απολαυσαι. απορριψωµεν µακραν αφ’ εαυτων πασαν σχεσιν και πασαν µεριµναν της παρουσης ζωης. Ο δε γλυκυς εκεινος και πληρης Πνευµατος θειου και θεωριας ηξιωµενος προσηνεστατη και µελιρρυτω φωνη ταχιστα απεκρινατο· “Ευφραινει.“Αλλ’ ειπε µοι συ. αλλα µη αποστης της µετανοιας επιµελουµενος. Αλλα προς εαυτον επιστρεφε και βεπε µη τι πραξης των τα ενταυθα αποστερουντων σε. µισησωµεν τας ηδονας της σαρκος. κτησωµεθα συντετριµµενην καρδιαν. ω σεβασµιωτατε πατερ και αδελφε. φαινοµενον και τιτρωσκει κρυπτοµενον. εξαφανιζει’. την ευπαθειαν του σωµατος. µικρου δειν εξεστην και ολος συντροµος εγενοµην. εν Χριστω αδελφοι. τα εν αυτη παντα δεικνυει µοι και φυλασσειν προσταττει µοι τα µετρα τα ιδια.

πολλη η συγκαταβασις και η φιλανθρωπια Θεου προς ανθρωπους. Και οπως ο υπο της αγαπης κατασχεθεις του Θεου και εις βαθος ταπεινοφροσυνης ελασας. φοβω µεν συνειχοµην τοις κακοις µου σφιγγοµενος. µικρον ανανηψας εκ βαθους κακων και σκοτωσεως. (239) ουτω και αρετης αυγαζουσης οια δη σκοτος η κακια ελαυνεται και ανυποστατος δεικνυται. ψυχην και σωµα και διανοιαν καθαιροµενοι. Λογος ΙΖ΄. . Αδελφοι και πατερες. των προληψεων η συνηθεια και ηθος κακον και φιληδονον. ∆ια µικρας ουν υποµονης και προαιρεσεως ελαχιστου η µαλλον ειπειν Θεου βοηθεια του ζωντος αναπλαττοµεθα και ανανεουµεθα. (237) ινα και ηµεις αξιωθωµεν ελασαι ποτε εις µετρα συντοµως τοιαυτα και ιδειν και απολαυσαι των απορρητων αγαθων ενθεν ηδη του θειου φωτος. και προσλαµβανοµεν α ουκ εσµεν αξιοι. υπο των παθων καλυπτοµενοι. Ουτω γαρ και εαυτους ενωσοµεν τω Θεω και ο Θεος ενωθειη ηµιν και τοις εγγιζουσιν εσοµεθα φως και αλας και εις µεγαλην ωφελειαν εν Χριστω Ιησου τω Κυριω ηµων. ω η δοξα εις τους αιωνας. Ολον δε ην το τελουµενον φυγη κακων. καθα πρωην υπηρχοµεν πονηροι. αγαπη δε ως αληθως και του καλου µε η εφεσις προς αυτο το πλειστον επεστρεφεν. Ωσπερ γαρ του ηλιου κατα µικρον ανετελλοντος υποχωρει το σκοτος και αφανιζεται. ει και µη τελειως. ουτω πως καταπληκτικον ανακραζω· “Ω θαυµατος εκπληξις και εντολων Θεου δυναµις. ∆ιο και εκπληττοµενος εις την του Θεου αφατον αγαθοτητα. οιους απεργαζονται τους ποιουντας και φυλασσοντας αυτας! “ Αρχην γαρ ποτε βαλων εν αυταις. προς τα καλα συνωθουσα µε. Εν µονον εν µεσω τουτων υπηρχε το αηδιζον µε. και γινοµεθα απερ αγνοουντες τυγχανοµεν. αλλ’ εκ µερους και οσον χωρουµεν κατα την αναλογιαν της καθαρσεως ηµων. (238) Περι θεωριας και αποκαλυψεως και πεφωτισµενης ευχης. και τηνικαυτα µενοµεν διαπαντος αγαθοι. ενεργειται υπο του Πνευµατος του Αγιου.ρυπου της αµαρτιας. οπερ τη επιµονω της ευχης εργασια και τη µελετη των θειων λογιων και τω εν εξει γενεσθαι των αγαθων αφανιζεται. Αµην.

πως εµοι προσιτος και γλυκυς και φαινοµενος ωραιοτατος δια της απαστραπτουσης σου δοξης και χαριτος δεικνυσαι. φλογα δε τη φλογι και τη αναβασει προσετεθησαν αναβασεις µοι. εν οις εµεινα τε εγω δακρυων ηδυτατα και θαυµαζων τα αφραστα. Ακουσιως ταυτης καθελκοµαι δια το µετρον της ανθρωποτητος και το της ταπεινωσεως ασφαλεστερον.”. Νους δε θειος τω εµω νοΐ προσωµιλει και ουτω λεγων εδιδασκεν· “Εγνως οιον σε η εµη δυναµις απετελεσε φιλανθρωπως δια πιστιν και υποµονην µικραν. (240) Προς α τροµω και χαρα ανταπεκριναµην και ελεγον· “Τις ειµι εγω. τω δε τελει της αναβασεως φως και τω φωτι φως τρανοτερον. Ιδου υπο θανατον ων. Πολλα γινωσκω των τοις πλειοσιν αγνοουµενων και υπερ απαντας ανθρωπους ειµι . το δε υπερ φυσιν εξεπληττε και το φοβερον αποστηναι µε ηναγκαζε. η δε αγαπη εποιει µε προς τα κατω µη στρεφεσθαι. τη του εµου Σωτηρος Ιησου Χριστου χαριτι. ευρισκη ταυτης επανω. οτι δη και ολως επεβλεψας επ’ εµε και οµιλιας ηξιωσας.Εξ ων ελαβον καγω. ο αµαρτωλος και ακαθαρτος. ο παντων ευτελεστερος και αχρειος – καλον γαρ ανακηρυττειν ευγνωµονως τας ευεργεσιας του Θεου του φιλανθρωπου -. Παντως εγω σε εκ του µη οντος εις το ειναι παρηγαγον”. εγενου αθανατος και κρατουµενος τη φθορα. αλλ’ ως ηδη τελειως και εξω των δεσµων της σαρκος γεγονως. Κοσµον οικεις και συν εµοι υπαρχεις. Κυριε. Απιστησαι τω λαλουντι ουκ ειχον και πιστευσαι εφοβουµην δια την της επαρσεως εκπτωσιν. Ελαβον δε τη χαριτι χαριν και τη ευργεσια ευεργεσιαν και τω πυρι πυρ. την αγαπην σου βεβαιουσαν. Πληροφορια της συγχωρησεως των αµαρτιων µοι εδιδοτο και υπερ παντα ανθρωπον εβλεπον εµαυτον αµαρτωλοτερον. Μικρος ει το ορωµενον και νοερως ορας. Το αφραστον καλλος του φαινοµενου ετιτρωσκε µου την καρδιαν και προς αγαπην ειλκε µε απειρον. Ταυτα ηκουον µεν µυστικως και παραδοξως απεκριναµην. Ο αχραντος. Και µεσον τουτου παλιν φαιδρος ελαµψεν ηλιος και εξ αυτου εφανη ακτις και αυτη τα παντα επληρωσε και το νοουµενον ακαταληπτον. ο αορατος και τοις πασιν απροσιτος. σωµα ενδεδυσαι και ουδεµια των του σωµατος ηδονων υποσυρη. εχαιρον και παλιν ηµην το ολον ανθρωπος.

διδαχθησεσθε δε προς τουτοις και ταπεινωσεως υψος και τελειας αγαπης τεκµηριον.α και µανθανοντες η επιποθησατε της αυτου αγαπης επιτυχειν η το ταυτης αποτυχειν ως αιωνιον θανατον φοβηθητε και φριξατε -. ( 241) “Ευ δουλε πιστε” ακουω και τα εξης. παραστηναι εγγυτερον. ω πεπιστευκα. γραψαι ηθελησα ουχ ως δοξαν θηρασαι βουλοµενος . και οπως αλλοιουνται οι δια την αγαπην του ηµας αγαπησαντος παντα καταλιµπανοντες. τοτε υπερανω των ουρανων αναφεροµαι και τη αγαπη παλιν ενουµαι Χριστω τω Θεω ηµων. καθα και . µηδενος δε των ενεστωτων η µελλοντων στερουµενοι. τω µεγαλω φωτι πλησιασαντες. ου µην αλλα γαρ και µυηθηναι σαφεστερον της εκει αγαπης την αιωνιον ευφροσυνην και αγαλλιασιν. και ολως εν αληθεια ευρισκοµαι µηδε το εν φυλαξας ταλαντον εκ παντων οµου των δοθεντων µοι. αλλ’ οπως ειδοτες εσεσθε την αµετρον φιλανθρωπιαν του Θεου και οιον υπαρχει των εντολων το φορτιον το ελαφροτατον αυτου του Σωτηρος ηµων Χριστου και Θεου και οση της αυτου δωρεας η αντιδοσις . εδωρησατο βασιλειαν αιωνιον και ασαλευτον και ως αναξιος των εκεισε κλαιω διαπαντος και κλαιων ου παυσοµαι. Ως υιος παρισταµαι και ουτω διακειµαι ως ξενος απαρρησιαστος. οπως γινονται παραδοξως οι σκοτεινοι φως.αφρων γαρ ο τοιουτος και της ανω δοξης αλλοτριος . Ανοιξαι το στοµα και συγχωρησιν αιτησασθαι των εµοι πεπραγµενων ου τολµω και υπερ αλλων εξ αγαπης παρρησιαζοµαι και . ετι δε και το εµπορευµα της του Θεου συγκαταβασεως γνωσεσθε και το δωρον της µεγαλης αυτου και ακενωτου προς ηµας κενωσεως εισεσθε και τον φρικτον τροπον της χοϊκης αναπλασεως καταµαθετε.αγροικοτερος. Χαιρω οτι µοι Χριστος. της γεωδους ταυτης και βαρειας σαρκος στερηθεις. οι και των κατω.και εισακουοµαι. ω και ελπιζω.. οπως τε ζωσιν οι πιστευσαι θελησαντες τω σταυρωθεντι Χριστω. αδελφοι µου. Των καλων καταλαβειν δοκω το ακροτατον και εις την αβυσσον των αµαρτιων µου κατω κειµενος κατεχοµαι και τη απογνωσει βυθιζοµαι και οταν παντων κατωτερος γενωµαι. Ταυτα τοιγαρουν.ιν’ αφρονως ειπω . οι µιµησαµενοι δηλονοτι την αυτου (242) υπακοην και ταπεινωσιν και νευσαι βουληθεντες εκ των χειρονων επι τα κρειττονα.

ειτε ως µη καταδεξαµενου σου παρ’ ετερου αρχεσθαι αδελφου δια το οιεσθαι µη ειναι σου ευλαβεστερον η λογιωτερον ετερον. ινα ειδητε και µετανοιας τροπους. η δια το τινας των ιδιων και συγγενων ευεργετησαι και φιλους κτησασθαι τους κατα σαρκα περιπατουντας. η δια το εχειν τας σωµατικας χρειας περισσοτερον των αλλων απαντων και την δουλειαν και την αναπαυσιν. αρχης τε και µεσοτητος αναβασεις και προκοπας και τελειοτητος µετρα. Λογος ΙΗ΄. Αδελφε. Και οτι χρη τους µεν αναξιως επιπηδωντας τη αρχη παση κωλυειν συνωθειν επι τουτο και συνεργειν. και µετα παντων οντες ουδαµως εκ της συνουσιας των αλλων µολυνονται· και ευεργετουντες τους πλησιαζοντας ζηµιαν του καλου ουδεµιαν υφιστανται. οποταν ο ποιµην εξ ανθρωπων γενηται. Ει µεν ουν ευρησεις σεαυτον καν ψιλω λογισµω ενθυµηθεντα. σκοπησον καλως και ανακρινον σεαυτον ποιω λογισµω και εκ ποιου τροπου εις την τοιαυτην κατεστης αρχην. τοις ανω ενουµενοι. και σπουδασητε µιµησασθαι. οτι δια την των ανθρωπων τιµην ταυτη επεδραµες η δια προεδριαν η δια δοξαν. η δια το ονοµαστον σε εκ της ηγουµενιας γενεσθαι και (244) και της του κοσµου βασιλευσι . θεοι αποκαθιστανται. ω πρεπει πασα δοξα νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων. οσον ανελθωσι ταπεινουµενοι και οσον ταπεινωθωσιν υψουµενοι. ει λαου και ποιµνης ηγουµενος κατεσταθης.Μωσης ποτε. αλλα µεταδιδοντες και ετεροις τον ελεον λαµβανουσι πλεον η διδουσι. ων υποβαλλει τοις κουφοτεροις και φιλοπρωτευουσιν. τρεφοµενοι τη αιωνιω ζωη της αγιας αγαπης. (243) Περι µεθοδων του πονηρου. ει µη τινα αλλον. παντων απορουντες τη ταπεινωσει των αναγκαιων και µηδενος λειποµενοι. Και προς τω τελει. Ιδου ουν ανεκαλυψα υµιν τοις φιλοις και αδελφοις µου τα εν εµοι κεκρυµµενα µυστηρια – το τελος της εµης ζωης εγγιζον ορω οσον ουπω -. προς τον ποιµενα. µαλλον τω οµοιουσθαι φιλανθρωπως τω φιλανθρωπω. γαλακτοτροφησαντα τε τω λογω του Θεου και τω ζωογονουντι θρεψαντα αρτω και βαδιζειν υποδειξαντα εν τη οδω των σωτηριων εντολων του Θεου. Αµην. τον γουν γεγεννηκοτα παντως υµας και εκ ψυχης αγαπησαντα.

ινα µη καταγνωσθη ως φιλοδοξος. Ταυτα τοινυν υποβαλλει τοις δηθεν αγωνιζοµενοις εν τω σεµνειω. αλλα και αυτος συ ωφεληθης µαλλον ψυχικως και σωµατικως ευρες µεγαλην αναπαυσιν”. η και δια την των ανθρωπων αισχυνην. οταν ο ποιµην προς Κυριον εκδηµηση. Ειχον δε προσαγαγειν οι τοιουτοι και αποταγας µεγαλας και τας υποστασεις αυτων εν τη µονη επιδουναι. εντευθεν ακουε τας επιβουλας και υπονοιας του Σατανα.εσπουδασας του γενεσθαι συ. σαφεστερον τουτο ποιησωµαι. τιµιον εξ αναξιου ως στοµα µου εσται. κατα το ιδιον θεληµα. Αλλα γαρ προς τουτοις και αυτος περισσοτεραν ταπεινωσιν ειχες κτησασθαι. ετερον δε οφειλει εκλεξασθαι η αδελφοτης. φησι. κυρι ο δεινα. ου µη ειχον ποιησαι µε ηγουµενον. ειχες αν παντως ωφελησαι και σωσαι και των σων αυτοις αρετων µεταδουναι. παντων τα ελαττωµατα. και στοµα αν εγενου Χριστου· ο γαρ εξαγων. Και ινα σοι.και αρχουσι γνωριµον. και λεγειν εκαστω κατα το ιδιον παθος. Υποβαλλειν αρχεται ο εχθρος.ως οτι ουκ ηθελες. αλλ’ ινα µη γενηται ο δεινα ο αδελφος . ινα εβλεπον και εµιµουντο σε οι αδελφοι. εξ ων υποτιθεται ο πονηρος εκαστω των εν κοινοβιω καθεζοµενων. Ο δε ισως αποκρινεται και λεγει· . Ει δε και γνωριµος τοις κατα κοσµον εστιν. Εαν ουν ωσιν εν τη ποιµνη εκεινη των ευλαβεστερων τινες. εαν εφρονουσαν οι αδελφοι. κατα την ιδιαν καταστασιν. Και ουτως ου µονον ωφελησας τους πολλους. φησι· “Αρτι. ινα µη ακουσωσι παντες η και παραγενοµενοι τινες ιδωσιν οτι αλλος υπερ σε προεκριθη και καταγνωσωσι σου ως µη εναρετου. επει ο δεινα η ο δεινα αδελφος εν τω πραγµατι τουτο ου ποιει”. γινωσκων γινωσκε οτι ου κατα Θεον εγενετο σου η προβλησις. υποβαλλει αυτω οτι· “Και πολλους αν ελκυσαι ειχες προς την µοναχικην πολιτειαν και εξαγαγειν αυτους εκ του κοσµου. και προστεθηναι ειοχε το µοναστηριον και οιον του µεγαλου Ευθυµιου και Σαβα και Παχωµιου των αγιων γενεσθαι. ειτε και κατα φθονον . (245) ως γαρ εσχατον παντων αν διηγες εν τη µονη και βασταζειν ειχες παντων τα βαρη. Αρχεται ουν εκαστος αυτων αποκαλυπτειν τον ιδιον λογισµον προς ον αν θαρρει αδελφον και δηθεν ως αστειαζοµενος και µετριαζων. ταυτα εκαστω αυτων υποτιθεται και φησιν· “Ει εγενου συ ενταυθα ποιµην και ηγουµενος. “.

φησι. την δοξαν και την παρα παντων τιµην. Ου µονον δε αλλα και ο δεινα ευλαβεστερος σου εστι. “Και ινα µη εκ των υποκριτων. Ει γαρ µη τουτο ποιησεις. και παντως ποιησαι ειχον σε οικονοµον. εαν ηθελον οι αδελφοι ινα εγενοµην. ινα µηπως ως τα παρα γνωµην σου λαλουντα µοι µεµψη”. Λαλησαι ου τολµας· εισι γαρ οι αγαπωντες αυτον και ευθυς επιστοµισουσι . αδελφε. Αλλα γαρ και εποχουµενος εσται εκεινος εν ηµιονοις πολυτιµοις. γενηται τις και ψευδοευλαβων τουτων. µελλεις παντως δεδεµεναις χερσι τω γενοµενω παριστασθαι και ατιµαζεσθαι παρ’ αυτου. και ισως παρ’ εκεινου προτιµηθη. αλλ’ ευλαβουµην ειπειν σοι περι τουτου. σοι δε η λαχανωδης και σπερµατωδης και τοις πασι κοινη. Ετι δε ισως και απο των εµφανων και ενδοξων αποκειραι εχει. υπερ σε τιµησας επανω σου προκαθισει αυτον. επει προ πολλου τουτο χρονου ενεθυµουµην εγω. Ταυτα τοινυν και τρεις εκ των ευλαβεστερων ισως ποιουσιν. και απελθων θαρρει ταυτα τοις αδελφοις ους ειπε ποιησειν διακονητας. συ δε µεσον των αλλων η και των λοιπων εσχατος· αγαπα γαρ διαφεροντως τον δεινα. Ακουει ταυτα ο αδελφος και οτι οικονοµον µελλει τουτον ποιειν. αλλ’ ινα µη αδιαφορος τις γενηται και το µοναστηριον καταστρεψη και τους αδελφους λυπηση. συ µεν. σπουδασον γενεσθαι συ. και µελλουσιν εκεινον µεν τιµαν ως ηγουµενον. σε δε εις το διαζυγιον απολυσει η και παντελως ιστασθαι σε και διακονειν προτρεψεται. και ει γενηται ηγουµενος. συ δε πεζοπορων εση και κοπιων· εκεινω διαφορος ετοιµασθησεται τραπεζα και αρτος ωσαυτως και οινος. Πιστευσον. αγνοουντες τας µεθοδους του πονηρου· τοις δε γε σαρκικωτεροις και αµελως εχουσι (246) περι την εαυτων σωτηριαν ταυτα υποβαλλει και υποτιθησιν ο εχθρος. Και προς ταυτα τι αρα µελλεις ποιειν.“Πιστευσον µοι. Ειτα παλιν εκεινος φησι· “Καλως ειπας. ου χρηζω γενεσθαι. οιδα οτι µετριαζεις. Εκεινος καθεσθησεται επι θρονου και πρωτος. και πως βαστασεις την αισχυνην των αδεφλων. εκεινος δε παλιν εκεινους ως αξιωµατικους και ως αποκαρεντας παρ’ αυτου τιµησει και σου υπερκαθισει αυτους. την τρυφην. πατερ. τον δεινα και δεινα κελλαριτην και αποθηκαριον. εγω δε εσχολαζον παντως εις µονα τα ψυχικα και ινα ηµην απο των πραγµατων ελευθερος”.

Αλλ’ απελθων εγω τον δεινα κρατησω αδελφον και τον δεινα· αυτοι γαρ τρυφαν αγαπωσι. Αλλως τε και οσα αν µοι ειπωσι. Λοιπον ουν παση δυναµει αγωνισαι µη νικηση τις των ευλαβεστερων”. εχει δε συγγενεις και φιλους και βουλεται θεραπευειν αυτους απο της µονης. (248) Εαν ης εν κοινοβιω αδελφων καθεζοµενος. ως ξενοκουριτης παντων εσχατος ειναι οφειλεις. παιζειν τε και χαιρεσθαι και της µονης εξερχεσθαι συνεχως και διαγειν εν οις θελουσιν. πνευµατικε αδελφε. φοβω του µη αποτυχειν του σκοπου. ει και µεθυοντα βλεπεις αυτον και τω δοκειν σοι κακως τα της µονης διεξαγοντα πραγµατα. Συ ουν.σε. Φησι δε και τουτο προς εαυτον· “Ο δεινα αδελφος ευλαβης εστι και του πραγµατος τουτου ου χρηζει. Απελθων λαλησω κακεινω. των µεν ευλαβεστερων προς το και εαυτους και αλλους ωφελησαι σπευδοντων. και αυτοι αγωνισονται σπουδαιως ινα ηγουµενος γενωµαι”. και οµοιως συνταξοµαι”. και χειρων εσται η ατιµια. Τοιγαρουν και απελθων. και ουδε ευρησεις αλλαχου αναπαυσιν· ενθα γαρ απελθης. παρακαλω. ουτω κατα την µαταιαν αυτου µελετην και ποιει. αλλ’ απερ ο µονος σοφος και ευσπλαχνος λαλησαι θελησει σοι. ει τυπτεσαι και . διχονοιαι και στασεις γινονται εν τω µοναστηριω πολλαι. Περιερχεται ουν το µοναστηριον συνεχως και απλως εκαστον παρακαλων κατ’ ιδιαν και συντασσοµενος πληρωσαι παντων τα καταθυµια εν αγωνια και τροµω υπαρχει πολλω. Υποχωρησαι της µονης καταγνωσις σου εστι. κατα του αποκειραντος σε πατρος µη θελησης γενεσθαι ποτε. Ταχα δε ισως και τυψουσι σε αντιλεγοντα. το προσκαιρον κερδος και τας του σωµατος ηδονας. ακουσον µετα προσοχης. ει και πορνευοντα. των εµων ρηµατων· ου γαρ απ’ εµαυτου λαλησω. Υποµενειν ταυτα και ειναι εν τη µονη σου ου δυνασαι. Αυτοις ουν και συνταξοµαι. των δε σαρκικωτερων την εαυτων µονον δοξαν ζητουντων. του δε λοιπου πληθους ζητουντος κατα τας ιδιας επιθυµιας τον αγοντα και τω οµοιω προστρεχοντος. και πας ανθρωπος καταγελασεται και καταµεµψεται σε. (247) Ειτα σκεπτεται και λεγει εν εαυτω· “Παντες γινωσκωσι τον δεινα αδελφον και τον δεινα ευλαβεστερους και µελλουσιν εκεινους ζητειν καµε παραβλεψασθαι. Εκ τουτων ουν και ετερων πολλων σχισµατα.

ατιµαζεσαι παρ’ αυτου και πολλαις αλλαις καθυποβαλλεσαι θλιψεσι. και δια τουτο παρα των αδελφων εις ηγουµενον προτιµωµενον. εχων ως αγιον εκεινον και επικαλουµενος την ευχην αυτου. τω αγαθω και χρηστω. ινα εξωµεν µετ’ αυτου και συν αυτω και την συνειδησιν ηµων ακατακριτον. και τον µισθον. Και αν κελευης. λογους λαλων η εργα επιτηδευων οπωσουν σκανδαλου και υπονοιας. µηδε πορευθης µετα των µελετησαντων κατ’ αυτου. λεγει και αυτος αυτω ταυτα. αλλ’ ον ο Θεος ηθελεν”. ως αν αποστασης τινας των αδελφων εκ της προς εκεινον αγαπης και πιστεως. παντα εις δοξαν Θεου ποιειν οφειλοµεν και εις σωτηριαν των ηµετερων ψυχων. και ετερον προβαλεσθαι ηγουµενον οι αδελφοι βουλονται. Μη θελησης γενεσθαι αντιχριστος. αλλα παση χαρα και ταπεινωσει καταδεξαι και συνεργησον καθαρως τη θελησει των αδελφων. Ει δε και ευλαβεστερον αλλον παρα τον ψηφιζοµενον επιστασαι ειναι. τη βουλη του Θεου δηλαδη και τω αδελφων αντικειµενος. ας ποιησωµεν εκεινον ηγουµενον. Και οιδας οτι αδελφος ηµων ο δεινα ευλαβης εστι και εναρετος. ειπε τω µελλοντι γινεσθαι αδελφω κατ’ ιδιαν· “Κυρι αδελφε. Μη συγκαθεσθης τοις λοιδορουσιν αυτον. Ει δε συµβη αυτω θανατος. (249) και καθως επιστασαι. Οσα ουν αγαθα βλεπεις ποιουντα αυτον. πιστευσον. ταυτα σευτω επιγραφε και ως ιδια σου αµαρτηµατα λογιζου και µετανοει εν δακρυσιν. συ Θεου χαριτι ευλαβης υπαρχεις και πνευµατικος. προσεχε εαν γινωσκη σου η συνειδησις ισον σου ειναι αδελφον τινα της µονης η και µειζονα λογω και εργω και πραξεσιν αγαθαις. και πασης αλλης πονηρας υπονοιας πληροφορει αυτον ο Θεος· και δεξεται παντως τους λογους σου και ευθυς υπακουσει σου. βαλε εν τη καρδια σου και εκεινων µονων βιαζου µιµνησκεσθαι· οσα δε απρεπη και κακα η εργαζοµενον η λεγοντα ιδης. Ει µεν ουν εχει ταπεινωσιν ο αδελφος και την ψυχην απηλλαγµενην φιλοδοξιας. Υποµεινον δε αυτον µεχρι τελους µηδεν περιεργαζοµενος των εκεινου κακων. Αλλα γαρ και αυτον εν τουτω τον Θεον θεραπευσοµεν και παντες ηµας επαινεσουσιν οτι ουχ εαυτους συνεστησαµεν. Συναγωνισωµεθα δε αυτω παση δυναµει και ηµεις. και εχει καλως ποιµαναι πασαν την αδελφοτητα. . χωρις δε πασης προσπαθειας της εις τον ετερον.

γινωσκε οτι υπο φιλοδοξιας κατεχεται. µη συγκατασπασθης τω παθει αυτου µηδε τω εκεινου πτωµατι περιπεσης. και ταις της σαρκος επιθυµιαις και ηδοναις διασυροµενην και καταπιπτουσαν και µηδεµιαν εχουσαν βασιν µητε θεµελιον επι της πετρας. σαλευοµενην πασαν υπο των πνευµατων της πονηριας. χαιρω δε εις σε”. ερωτωµενος µετα παρρησιας ειπον την αληθειαν και τους αστηρικτους εις το καλον στηριξον· ει δε των εσχατων και των µη καλως ειδοτων διακρινειν του δικαιου τον αδικον. αλλα προς δικαιολογιας κινηθη συνιστων εαυτον. και γινεται το θεληµα του Θεου. αλλα αφες τους κακους συντριβηναι παρ’ ου εκριναν αρχεσθαι. Αλλα γαρ µητε υπο φοβου εκκλινης του αγαθου και τον πονηρον καταδεξη γενεσθαι.Και τηνικαυτα οι αµφοτεροι λαλειτε παση τη αδελφοτητι. ως Χριστου διακονος. λεγων εν σεαυτω· “Μη φανω κωλυων και αντιλεγων περι του δεινος. εχειν δε και των εξωθεν βοηθους επι τουτο επραγµατευσαντο. Ει δε µετα τον θανατον του προεστωτος ιδης την περι σε αδελφοτητα πασαν αστηρικτον. Αλλ’ ει µεν των προκριτοτερων ης. ως αν και τον οικειον κερδησωσι πονον και ωφελειαν ουχ ευρησωσιν. Ει δε συ µεν λεγεις απροσπαθως υπερ του πνευµατικωτερου αδελφου. επειδη πολλακις διδωσιν αρχοντα τω λαω <τω> απειθει ο Θεος κατα την καρδιαν αυτων. και σπουδασον παντι τροπω. επει εκεινον ον λεγεις ουκ εω γενεσθαι. ο δε αδελφος ουχ υπακουει σου. τοις ευλαβεστεροις και πνευµατικωτεροις εξακολουθησον. αλλα φυλαξον σου την της ψυχης παρθενιαν αφθορον τω Χριστω. Εαν δε και προς κακον ισως οι πλειονες η και παντες οµοφωνησωσιν. ως ουκ εστιν αξιος της προστασιας· ειτα και µη βουλοµενου µου γενηται και θλιψεις πολλας επαγαγει µοι”. Και ταυτα µεν ουτως εστωσαν σοι βεβαια και αµετακινητα. παραχωρησον και µητε συνεργησης µητε κωλυσης. αλλ’ ολην κλονουµενην και αλλον αλλαχη αδελφον τας χειρας απλουντα . λεγει σοι· “Γενου λοιπον συ. Ει δε και υποβληθεις παρα του εχθρου η και δοκιµαζων σε. υπ’ ουδεµιας επιθυµιας (250) κλαπεισαν προς ηδονης επιθυµιαν. εκ καθαρω τω µαρτυριω της σης συνειδησεως τον πνευµατικωτερον αδελφον γενεσθαι ηγουµενον.

και αναβησθι µονος εις το παλατιον και εισελθων λαλησον τω βασιλει περι ηµων και παρακαλεσον . ανιστορησον κατα νουν. αλλ’ ουδε γραµµατικου η ρητορος τινος αναλαβεσθαι ταξιν ιδιωτης (252) τυγχανων. Ορα δε την ροπην της καρδιας σου. Εαν ουν ουτω ποιων και ουτως εχων ιδης των αδελφων σου τινας επι κακω οµονοησαντας και απαταν περιτρεχοντας τους απλουστερους αυτων. και δια ηδονην και απολαυσιν σωµατος και χρηµατων πορισµον και την εξ ανθρωπων τιµην. Ειπε µοι αγαπητε. Και θρονω µεν βασιλεως ουδεις επιβηναι τολµα µη θελησαντος εκεινου. αλλα και παση σπουδη και δωροις εις βοηθειαν αυτων τους εξωθεν επισπωµενους. ως αν προτιµησωνται σε. µηπω την χαριν των αποστολων λαβων µηδε τους καρπους αυτης θεασαµενος γεωργηθεντας εν σοι! Και πως υποφερεις. πενθησον υπερ των τοιουτων και δακρυσον. ουδε επι λαου αναγνωναι αγραµµατος ων. την δε των αποστολων αξιαν επιζητεις η και καταδεχη. Φευ µοι τω ταπεινω και αθλιω. και τον Θεον απο καρδιας µετα πονου και δακρυων ικετευσον στησαι της τοσαυτης κακιας την ρυµην και προς το κρειττον µεταστρεψαι τας καρδιας των αδελφων. µητε τον Θεον φοβουµενοι µητε τους ορωντας ηµας αισχυνοµενοι. την αξιαν των αποστολων παντι τροπω λαµβανειν αγωνιζοµεθα και την εκεινων εξουσιαν χρυσιω εξαγοραζοµεν. µηποτε προσφερη την δεησιν περι σεαυτου. αδελφε. ωστε ποιµαινειν επιχειρειν ηµας διχα Χριστου τα του Χριστου προβατα. το µεγεθος εννοησαι της τολµης. του ολου σωµατος την καταπτωσιν. και αντι ευλογιας καταραν σοι και οργην του Θεου προξενηση. σπλαγχνισθητι και οικτειρησον. λυπηθητι και εν οδυνη καρδιας σου θρηνησον. οτι εις τοιαυτην τολµαν και σκοτωσιν οι µοναχοι κατηντησαµεν. ελεησον. των σων µελων τα συντριµµατα. αλλους δε παλιν σφριγωντας και περι την αρχην µαινοµενους και την επιθυµιαν ταυτης ακρατητον εχοντας. ουχ οπερ σωζει αυτον αλλ’ οπερ συγκατασπα εις αδην και εις σκοτος (251) και πυρ ηδονων το σωµα και την ψυχην αυτου. ει καλως βλεπειν ηξιωσαι των σων αδελφων τα τραυµατα.και περιδραξασθαι τι σπουδαζοντα. εαν σε πασα η µεγαλη αυτη και πολυανθρωπος πολις παρεκαλει λεγουσα· “Ποιησοµεν σε πραιποσιτον και του βασιλεως πρωτοβεστιαριον. συµπαθησον.

και το αξιωµα ουχ ως τιµης αλλ’ ως ατιµιας και κολασεως προξενον απερριψω. αλλα αγνωριστου τυγχανοντος και αυτω τω βασιλει. πραοτητα τελειαν και αοργησιαν εχοντα. Παντως οµολογησεις ως ουκ ποτε διαπραξασθαι τετολµηκας. ινα και αυτους του κριµατος απαλλαξωµεν και ηµεις βιωσωµεν ασφαλεστερον. ου φρικτον σοι εστι και δοκει το αναλαβεσθαι αποστολικον αξιωµα προπετως. Εαν δε. Ουαι µοι. φυλαργυριας δε και µνησικακιας το παντελες καθαρευοντα. ουδενα ορας εν τω µοναστηριω αδελφον εµµαρτυρον βιον εχοντα και πνευµατικον εργω και λογω τυγχανοντα. Ει τοινυν αδυνατως εχοµεν επι ανθρωπινων πραγµατων τοιαυτα ποιειν. αγαπην δε τοιαυτην εις τον Θεον εχοντα ως εκ µονης της ακοης του ονοµατος του Χριστου αναπτεσθαι τω ποθω ευθυς και καταφερειν τα δακρυα. πασης δε ηδονης και επιθυµιας σωµατικης ιχνος ουκ εχοντα. και προς βλαβην µεν σπουδαζοντα των αδελφων. προς απωλειαν δε της ιδιας ψυχης. και τους εις τοιαυτην αναξιως επιβαινειν επιχειρουντας αρχην παντι τροπω ανατρεπειν και εκκοπτειν της εγχειρησεως· αλλα σπουδασωµεν οσον το εφικτον κωλυειν αυτους της παραλογου ορµης. Ει γαρ εγινωσκοµεν.αυτον ποιησαι ηµιν τα και τα”. αδελφε. Και ως ευκαταφρονητος η επιχειρησις τουτου του πραγµατος. Και πλησιασαι τω απροσιτω φωτι και µεσιτης Θεου και ανθρωπων γενεσθαι µικρον σοι λελογισται. φοβουµαι οτι εις παντελη κατηνεχθηµεν σκοτωσιν και δια τουτο αγνοουµεν οποιων κατατολµωµεν πραγµατων. Τοιγαρουν µη παυσωµεθα εαυτους ανακρινοντες. καθως ειρηται. ουκ αν εις τοσουτον ποτε αυθαδειας και τολµης ηλασαµεν. και προς τουτοις υπερ τον πλησιον . ερευνων δε ακριβως ευρισκεις σεαυτον πασης µεν απηλλαγµενον φιλοδοξιας. ωστε των θειων κατορχεισθαι πραγµατων και πλειονα την τιµην και τον φοβον φυλαττειν (253) τω επι γης βασιλει υπερ τον αθανατον βασιλεα Χριστον. παντα δε τον τυχοντα απλως επιπηδωντα και αναξιως τη ποιµενικη αρχη. σου δηλονοτι εις παλατιον µη εισελθοντος ποτε. αρα ετολµησας αν ποτε τουτο ποιησαι η αποδεξασθαι το αξιωµα. αδελφε. ως ξενου πασι τοις εν τω παλατιω. αλλα και τους ταυτα σοι λεγοντας ως µαινοµενους και εκφρονας µαλλον εµεµψω και κατεγελασας.

ευρησεις αληθως και απο σεαυτου γνωσεις. Αλλ’ εαν οιδας τον σον πνευµατικον πατερα µετοχον ειναι του αυτου Πνευµατος. µη κατακαιεσθαι δε δια το απηλλαγµενην ειναι παντος παθους την σην ψυχην· ετι δε ει ουτω ταπεινουσαι. φωτιζουσαν και ως ηλιον αποτελουσαν τα εντος της καρδιας σου. (254) της ανθρωπινης φυσεως επισταµενος την ασθενειαν. και επιβηθι της αρχης δια µονην την σωτηριαν των αδελφων. ως νοµιζειν εαυτον ανικανον και αναξιον.πενθουντα και ηγουµενον ιδια τα αλλοτρια σφαλµατα και εαυτον παντων απο ψυχης αµαρτωλοτερον εχοντα· και τελος. και απογυµνυµνωθηση της δοξης και του δοθεντος σοι θειου χαρισµατος – εαν γαρ συνεργον ευρησης αγαθον και πνευµατικον συµβουλον. εαν γυµνον εχης τον νουν πασης κοσµικης ενθυµησεως. ει αρα και τω ηλιω ποτε ενητενισας. εαν πλουσιαν εν σοι ορας την χαριν του Αγιου Πνευµατος. . και την ψυχην αυτην δια µονην την του Θεου εντολην και την αγαπην του πλησιου υπερ των αδελφων προτιθεµενος· και προς τοις ειρηµενοις. αλλα ταπεινωθητι και µετα ευχης αυτου και προσταξεως τουτο ποιησον. ωστε µητε τοις σνεργουσι καν ψιλως την καρδιαν προστιθεσθαι µητε τοις αντιπραττουσιν αηδιζεσθαι. αλλ’ ολως ισος ειναι προς παντας τη απλοτητι και αγαθοτητι και τη ακακια της καρδιας σου· µηδε τοτε ανευ βουλης του σου πνευµατικου πατρος της αρχης επιβηναι τολµησης. ενδεδυµενος δε ης τον φωτοειδη χιτωνα της ταπεινωσεως. και το της βατου θαυµα εναργως κατανοεις εν σοι εκτελουµενον. ως καιεσθαι µεν εν τω ενουσθαι τω απροσιτω πυρι. ως αν µη ευρεθης πειθαρχων ανθρωπω και ου Θεω. της αυτης ηξιωµενον γνωσεως τε και δωρεας. τη ζεσει ταυτης αναγκαζοµενος παντε τε λογισµον ανθρωπινον απωθουµενος. θαρρεις δε τη ανωθεν χαριτι και τη εξ αυτης ικανοτητι και προθυµως επιχειρεις τω πραγµατι. (255) µαλλον δε παρα του ηλιου της δοξης µαθησει. ινα µη τα εναντια του θειου θεληµατος αλλα κατα το αυτο χαρισµα και µετρον λαληση σοι τα δοκουντα Θεω και τα συµφεροντα τη ψυχη σου. ισθι οτι ασφαλεστερα σου εσται η επιχειρησις και ταπεινοτερον σου το φρονηµα γινεται – ταυτα τοινυν παντα και τουτων πλειονα ετερα εαν βλεπων βλεπης.

αλλος δε αλλο τι ενεργειν και διακονειν πεφυκεν. και ου µονον τας ψυχικας αλλα δη και αυτας τας σωµατικας. πολλω µαλλον η των πραγµατων αυτων εγχειρησις και διοικησις. αλλα γαρ τα των αλλων απαντα καταλειψαντες επι τον ποιµενα τον λογον ιθυνωµεν. Βλεπων τοινυν βλεπε την σην καρδιαν. δηλα τη αγαπη υµων δια της κατηχησεως ταυτης ποιησαι ωηθηµεν δειν· περι δε των λοιπων. η εκκλησια εστι και κεφαλη ταυτης υπαρχει ο προεστως· καθαπερ τα µεν αλλα µελη του σωµατος εν καθ’ εν µιαν εχει ενεργειαν. ως και πασας εχουσα εν εαυτη τας αισθησεις και τον νουν και τον λογον αυτον· ουτω και οι εν τη µονη αδελφοι ου παντες πασας. πατερ πνευµατικε. και η προς τους πολεµους λεπτοτατη διακρισις. Αι µεν γαρ αρεται εξ ηµετερας κατορθουνται σπουδης .και ουδεν θαυµαστον· µελη γαρ εκ µερους εισι -.Ει δε η προβλησις τοιαυτη και ουτω δυσκολος και εις το γενεσθαι ταυτην κατα Θεον δυσνοητος. ουτω δη και ο προεστως· ου µονον γαρ απο των ψυχικων και σωµατικων αρετων οφειλει κατακοσµεισθαι τε και φαιδρυνεσθαι. η χειρ εις το κρατειν και εργαζεσθαι. και τα των εγχειρισθεντων σοι προβατων. Σωµα γαρ. ο δε γε προεστως πασας απαιτειται τας αρετας εχειν εν εαυτω. δι’ ου και την καρδιαν εση βλεπων την σην. εαν µη και τον νουν και τας αισθησεις σωας και ακεραιας εχη. αχρειος δε υπαρχει και ατιµος πασιν. ως ακουεις. εξ ων µαθειν και γνωναι κατηξιωθηµεν. η δε κεφαλη του ολου σωµατος εστιν η συστασις. ∆ια δη τουτο ολιγα ταυτα. και η προς τους πειρασµους υποµονη. ινα µη εκποµπευοντες φανωµεν τα εν τοις µοναστηριοις γινοµενα. αλλα και απο των πνευµατικων χαρισµατων πλειονως εγκαλλωπιζεσθαι. οιον ο πους εις το περιπατειν. τον νουν και την χειρα επεσχοµεν. επειδη αλλο αρετη και ετερον χαρισµα. Ωσπερ γαρ η του ανδρος κεφαλη εχει µεν απο της εξωθεν διαπλασεως και ευπρεπειας το περικαλλες και το τιµιον. µαλλον δε τον οφθαλµον αει της σης διανοιας εκπλυνε και καθαρον ειναι περιποιου και αθολωτον. διαγινωσκειν καλως και πρεποντως οικονοµειν. µαλλον δε πατερων και αδελφων. Οθεν και µολις µιαν η δυο των αρετων εν ταυτω ευρησεις εν υπηκοω ενι (256). µαλλον δε συν ταις αρεταις και αυτα τα µυστικα και µεγαλα χαρισµατα.

ως κεφαλην του λοιπου σωµατος της υπο σε Ισραηλιτικης εκκλησιας. Ηµετερον µεν γαρ εστι το πασαν πραξιν µετελθειν και µετα πονου και κοπου σφοδρου τα σπερµατα των αρετων καταβαλειν. µυστικη τις υπαρχει και θεια ενεργεια. ινα ως εις αρχετυπον καλον προς σε οι αδελφοι αποβλεποντες. ως ειρηται. το δε εις ακινησιαν τουτων ελθειν και γαληνην κτησασθαι καρδιας και τελειαν πραοτητα. Θεου δε µονου δωρον και ελεος το και βρεξαι υετον της αυτου φιλανθρωπιας και χαριτος και καρποφορον αποτελεσαι την ακαρπον των καρδιων ηµων γην. Ουτω πασα πραξις καλη τε και αγαθη κατα την του Κυριου εντολην γινοµενη αρετη γινεται· αλλα καθαπερ ο γεωργος κοπια µονον αροτριων και σκαπτων και καταβαλλων εις γην τα σπερµατα. γενεσθαι εις ανδρικην δηλαδη τελειοτητα του µετρου της ηλικιας του πληρωµατος του Χριστου. το διασκορπισαι και διαδουνται τα υπαρχοντα παντα τοις πενησι και γενεσθαι πτωχον ζητουντα ελεηµοσυνην της ηµετερας υπαρχει θελησεως. ουτω και επι των πνευµατικων ευρησεις εν αληθεια γινοµενον.και εξ οικειων πονων συναγονται. Η νηστεια και η εγκρατεια αρετη εστι· µαραινει γαρ τας ηδονας και τας πυρωσεις συστελλει του σωµατος. Χρη ουν σε. Οιον τι λεγω. Μη δη ουν η εν σοι σαλπιγξ ηχειν ησυχαση ποτε. το δε µη επιθυµειν τινος (257) αλλα µετα χαρας και ευφροσυνης υποφερειν της πτωχειας την καµινον. Θεου δε δωρον το και φυηναι ταυτα και δουναι καρπον οψιµον τε και πρωϊµον. αλλα τοις µεν την ερχοµενην . το κρατειν οργης και θυµου αγωνος εστι θαυµαστου και πονου σφοδρου. καλους και αυτοι τους χαρακτηρας και βασιλικους οτι µαλιστα εν εαυτοις εγχαραξωσι. τα δε πνευµατικα χαρισµατα δωρα εισιν εκ Θεου τοις αγωνιζοµενοις διδοµενα. τον ποιµενα των προβατων Χριστου. κεκτησθαι σωµατικην τε και πνευµατικην αρετην. Θεου µονου εστιν ενεργεια και της εκεινου χειρος µεταποιησις. τουτο δωρον Θεου και χαρισµα υψηλοτατον. Παλιν. πασαν. Και παλιν. Ταυτα δε της ηµετερας εισι προαιρεσεως εργον· το δε αθλιπτως και απονως ταυτας µετερχεσθαι και εις αγνειαν φθασαι και τελειαν απαθειαν. ως αν ο καταπεσων του λογου κοκκος εν ταις ηµετεραις ψυχαις νοτιδα θειας µεταλαβη χρηστοτητος και φυεις αυξηθη και εις δενδρον µεγα φθαση.

και εαυτον µεγαλων αξιωσεις των . και πολλαι η µια και του ενος γενηται εις ετεροτητα διαµερισθεισα. καθο σοι εντελλεται ο θειος αποστολος. και τον µισθον εικοτως. Αι νυκτες ισα και ηµεραις (359) δαπανηθησονται σοι εις την φροντιδα των καταπιστευθεισων σοι ψυχων. Οι δε τη προσευχη και τη ησυχια και τη διακονια προσκαρτερουντες του λογου εν υποµονη εργων αριστων ασκησεως. εν µηδενι µηδαµως λειποµενους. επιτιµων και ανακοπτων τας επι κακω εγχειρησεις αυτων. καθαρους απο ρυπαρων εργων τω Χριστω σου προσαγων. διδασκε. διχα πασης αισχροκερδιας. µεσον δηλαδη των λοιπων κυλιοµενους ως λιθους τιµιους. µη ψωραλεον η ωτοτµητον η χωλον ολως επιφεροµενον. αρετων πληρες.ροµφαιαν επι τους απειθεις και ατεραµονας προλεγε. γνωσει πεφωτισµενον τη θεια. επιπλησσων. ους και ως συνεργους εξεις εν τω Ευαγγελιω της πνευµατικης σου διδασκαλιας. Ουκ εστι σοι αναπαυσις σωµατος εν τουτω τω εργω. ινα καν την σην παρακουοµενος ρυσην ψυχης (258) της φοβερας οργης του Θεου. και την µεν αγαπην ισης εξεις επι παση τη εν σοι αδελφοτητι. οι και ως πνευµατα εισι λειτουργικα εις διακονιαν αποστελλοµενα. µεγαν ενθεν τε κακεισε κοµισονται. απολαυσις ουδεµια. ινα µη θηριαλωτος µια εξ αυτων γενηται. αδολως ως εκεινοι και πιστως διακονουντες. Ουτω γαρ και πολλους σωσεις. αναδεχοµενους τα βαρη των αδελφων και ανακουφιζοντας σε των πονων. αλλ’ ινα σωον το ποιµνιον σου και πολυτοκον ανασωσης τω αρχιποιµενι Χριστω τω Θεω. τελειους εν τελειοις τοις εργοις απεργαζοµενος. ολους αγνους. τους δε νουθετει. Οι µεν γαρ διακονουντες την αξιαν επιφερονται των εν ταις Αποστολικαις Πραξεσιν αναγραφοµενων επτα διακονων. η τη αρκτω της επιθυµιας καταβρωθεισα η τω δρακοντι του θυµου καταποθεισα η τοις γυψι των λογισµων της επαρσεως διαµερισθεισα. αυτων των αποστολων και κορυφαιων την αξιαν συν σοι επιφερονται. µη προτιµων του πνευµατικου και εναρετου µηδε αυτον ον εχεις πρωτον εν ταις διακονιαις της ποιµνης σου. την δε τιµην ενι εκαστω κατα την αξιαν και το µεγεθος της αρετης απονεµεις αξιως. Ανοιξον σου τα σπλαγχνα επι παντας επισης τους σους αδελφους. παρακαλει. ολον καρποφορον. εσθ’ οτε και δεοµενους ελεγχων και επιπληξεων ευκαιρως ακαιρως επιστηθι.

Αλλ’ εστω µαλλον ακτηµων. απραγµων. µη προτιµωµενος ετερον τι των του κοσµου πραγµατων της αγαπης αυτων. µη φιλοδοξος. πραος. µη υβριστης. µηδε το εριον και το στεαρ καταδαπανησης κακως των προβατων Χριστου. µη θυµωδης. ως δε ιατρος τα παθη θεραπευης και το νοσηµατα των νοσουντων κατα ψυχην. αγρυπνος. µη φιλοϋλος. πιστος. µη φιλοτραπεζος. Μη προς ανεσεις η τρυφας εκκλινης του σωµατος. σπουδαιος. οµοσκηνος των αποστολων και των ποιµενων Χριστου γενοµενος και συµβασιλευων αυτω τω Υιω του Θεου εις απεραντους αιωνας. υποµονητικος. ινα µη και τοις υγιεσι των λογικων σου προβατων µεταδω του νοσηµατος. ινα τα των αλλων σκαµβα εν αυτω απευθυνωνται. εαυτω µαλλον η τοις αδελφοις σου τα της µονης θησαυριζων απολαυσεως ενεκεν. ζηλωτης. ευτελης. µη φιληδονος. µη κενοδοξος. εµµεριµνος. µη φιλοινος. ευσταλης. µισων ηδονην πασαν του βιου και ευπαθειαν της σαρκος. Μη δια δοξαν ανθρωπινην πραξης η λεξης τι των µη ανηκοντων τη µονη σου πραγµατων. Σπευδε ουν επαυξανειν το ποιµνιον του ∆εσποτου σου. ευκατανυκτος. αφιλαργυρος. µη συνεχεις αγαπησης τας προοδους ποιεισθαι εν ηµιονοις πολυτιµητοις και τοις εποµενοις οµου και προαγουσιν. προσηνης. µη µνησικακος και κακον αντι κακου αποδιδους.ανωθεν αµοιβων. το δε ψωρας γεµον και ανιατως εχον της αγελης σου τεµνης της λογικης. ινα ως δυνατος µεν τα ασθενηµατα βασταζης των αδυνατων. εγκρατης. δει σε κατα τον αυτου λογον εσχατον παντων ειναι τω φρονηµατι και τη κατα Θεον ταπεινωσει σου. ησυχος. Αρκετον γαρ σοι και απαξ του µηνος εξερχοµενω τας αναγκαιοτερας εκτελειν διακονιας και υποθεσεις της ποιµνης σου. ει δεοι δε τιθεις και την ψυχην σου καθ’ εκαστην υπερ αυτων. ταπεινος. Κανων ευθυς ο σος εστω βιος προκειµενος µεσον των αδελφων και πατερων σου. µη περπερος η ευτραπελος η φιλαργυρος. µισοδοξος. τας δ’ αλλας οι διακονουντες . Και γαρ επει των λοιπων αυτος προεκριθης εις το ποιµαινειν την λογικην ποιµνην του ∆εσποτου σου και Θεου. ως δε ποιµην το πλανωµενον επιστρεφης και το καλως εχον πολυτοκον εργαζη ταις αρεταις. αοργητος. φροντιδα ποιουµενος (260) των καταπιστευθεισων σοι ψυχων ως οικειων µελων.

την επιµονον προσευχην και κατανυξιν. λογον ζωης εν εαυτοις εχοντες. την ησυχιαν. Μη εαυτω µεν τραπεζας ετοιµαζης πολυτελεις. το της ιεουρουργιας µυστηριον. ειτε και δια ιχθυων απαξ της εβδοµαδος κατα Κυριακην ηµεραν και ∆εσποτικην εορτην παρα του κελλαριτου κοινως ετοιµαζεται. Τους νεους και αστηρικτους διδαξεις φειδεσθαι εαυτων τε και των λοιπων αδελφων. την ειδησιν ακριβως των αποστολικων κανονων και παραδοσεων. τα δακρυα. Ει δε κατα των ατακτων δει σε ποτε εν ραβδω και βακτηρια ευλογω κινηθηναι θυµω προς το ανακοπην τινα ποιησασθαι του κακου και αναστειλαι λοιµωδη φθοραν εν αυτοις. σοι τε και τοις τεκνοις εστω· ειτε δια λαχανων εφθων και σπερµατων. την κατανυξιν. αλλα ηπιω λογω και φθεγµατι διδαξεις αυτους πως δει περιπατειν εκαστον και µεσον της αδελφοτητος αναστρεφεσθαι. την µελετην των θειων Γραφων. αλλα κοινη µεν η τραπεζα ανευ τινος αρρωστιας και υπαντης φιλων. των του αυτου σοι και φρονηµατος και βιου. το µακαριον πενθος και του ειναι και γινεσθαι δια λογου και πραξεως των λοιπων εις ωφελειαν. ινα µη επι το . ινα ωσι παση αδελφοτητι και τοις εξω αλας θειον και φως. τοις δε γε τεκνοις ταπεινας και αναρτυτους και καταπεφρονηµενας. Ουκ εση θυµω και οργη και κραυγη κατα των σων φεροµενος τεκνων και αδελφων ανευ τινος πραγµατος κινδυνον προξενουντος ψυχης. την συντριβην της καρδιας. (262) την του θειου βηµατος εν φοβω Θεου και τροµω παραστασιν. την αποκαλυψιν των του Θεου µυστηριων. επειδη αυτοις δεδοται γνωναι τα µυστηρια της βασιλειας των ουρανων κατα την του Κυριου φωνην. Τους εν τη ασκησει χρονισαντας εν λογω διδαξεις συνεσεως την υποµονην των επερχοµενων πειρασµων απο του εχθρου.ποιησουσι. Τους ιερεις την ευλαβειαν. την ταπεινωσιν. την επιµελειαν και παραστασιν της ευχης. την καθαροτητα της καρδιας. ινα µη προξενοι τοις ορωσι γινωνται βλαβης δια τε του βαδισµατος και της ακαταστασιας των ηθων και της παρρησιας και των ατακτων της νεοτητος επιτηδευµατων. το απερισπαστον σοι διατηρουντες εν τη διακονια του λογου και τη επιµελεια δηλονοτι µετ’ ευχης (261) προσκαρτερουντι των αδελφων. την των δογµατων ορθοτητα.

δικαιοσυνη δε βοηθουσα και αρετη. ινα ειδως εση τινα τα των εις Χριστον πιστευοντων εισι κεκρυµµενα µυστηρια. η κακιαν µεν αναστελλουσα και διωκουσα. Εστω σοι µετα παντων και επι τη εξετασει των λογισµων εκαστου ακριβεια. και τας τραπεζας των κολλυβιστων ανατρεπων. Μη ουν εν προσποιησει πραοτητος δια µονον επαινον των ανθρωπων. “Ευλαβεις ποιησεις” κατα το γεγραµµενον “τους πνευµατικους σου υιους” και διδαξεις αυτους ευλαβεισθαι απο των ιερων τε και θειων τοπων οµου και σκευων του ηγιασµενου ναου του Θεου και της λειτουργιας αυτου. ως αν ειδειης τινες µεν αυτων συστασεως δεονται της των ευχοµενων και κοινωνουντων. αλλα τον σον µιµουµενος Ιησουν και Θεον. Μονοις γαρ. και ουκ εκφευξη το φοβερον επι τουτω κριµα της οργης του Θεου. ισθι. εκδικησιν ποιου των εντολων του Θεου και των τεθεντων κανονων υπο των αποστολων αυτου. ουδε τουτο απαδον εκριθη τοις αποστολοις εν ταις αυτων διαταξεσι και τοις θεοφοροις πατρασιν ηµων. τινες δε αφορισµου και της µετα δακρυων µετανοιας και στασεως των µετανοουντων. (363) εµβρινωµενος και εαυτον απαθως εκταρασσων. επαινετη τε εστι και θεαρεστος και πασιν ευαποδεκτος τοις δικαιοις.χειρον επεκτανθη τα της φαυλης εργασιας και διαθεσεως. και µη σφαλη ποιων τα µη τη θεοσεβεια προσηκοντα. Και µαρτυς Ιησους. Και δει σε της αναγνωσεως µαλλον των διαταξεων και των κανονων αυτων επιµελως εχεσθαι. µικρου τινος πραγµατος παρ’ εντολην Θεου γενοµενου επι καταστροφη των αποστολικων κανονων και διαταξεων και εφ’ υβρει του ευαγγελικου βιου και της των µοναχων καταστασεως καταφρονησης. εµποριου οικον τον οικον πεποιηκοτας της προσευχης. τοις ιερωµενοις και τοις εξ αγωνων και µετανοιας δια δακρυων καθαρθεισι πολλων και των αχραντων µετεχουσι µυστηριων Χριστου ηγιασµενοις . ινα µη την εκκλησιαν Θεου αντι ναου αγιου σπηλαιον ληστων η πορνειον εν αγνοια η γνωσει ποιησης κατα προσπαθειαν. φραγγελιω τυπτων τους ατεραµονας Ιουδαιους. Πασα γαρ κινησις και πασα πραξις ηµων. επειδη γεγραπται· “Μακαριος ανθρωπος ο παντα δι’ ευλαβειαν καταπτησσων”. Ισθι γαρ οτι εκαστω των τοιουτων καταλληλον οι αυτοπται του Λογου και µαθηται τον τοπον εικοτως απενειµον.

Αµην. Τοιγαρουν και ει σαυτον εγνως εις τοσαυτην ελασαντα ικανοτητα και τοιουτων ευµοιρησαντα χαρισµατων. Και οπως υπερ αυτων εντυγχανουσι τω Θεω. Λογος ΙΘ΄. οπως τε γεγονε και δι’ οιας . τοις δε λοιποις και ατακτως περιπατουσι των αδελφων . Πολλοι γαρ.αποκλεισεις αυτην. α ειδεναι ακριβως και ποιειν σπουδαιως οφειλεις εις φυλακην του ποιµνιου σου. αλλ’ η µονοις. και τουτων ετι πλειονα. την αρχην της υµετερας προς µε φιλιας γινωσκει εκαστος. ως ειρηται. τοις ιερωµενοις και ηγιασµενοις των ευλαβεστερων αδελφων και πατερων σου. ει τι µοι πειθη κηδοµενω της σωτηριας σου. Και οια τις εστιν η των αληθινων διδασκαλων διαθεσις και αγαπη προς τους µαθητευοµενους αυτοις. κατα τον ορον και νοµον τον προαποδοθεντα σοι ανωθεν. Και οποια τα σπλαγχνα και η φροντις αυτων. Αδελφοι και πατερες και τεκνα. και παντως παρορωντος σου τουτο γινεσθαι.ορα τι σοι λεγεται . ω η δοξα εις τους αιωνας. ω ποιµην των προβατων Χριστου. ευ ισθι. ως εκ µονου του εκλαµποντος απο σου φωτος των καλων εργων και της ενθεου σοφιας και γνωσεως φωτιζεσθαι παντας τους πλησιαζοντας σοι των ιδιων και αλλοτριων. επειδη ο Θεος ηµων πυρ καταναλισκον εστι. (266) Οτι ου χρη επι µονοις τοις λογοις και ταις υποσχεσεσι θαρρειν των ανθρωπων. και βοσκε τα αρνια αυτου εις νοµας σωτηριους των αυτου εντολων. αλλ’ εκ των εργων το πιστον βεβαιουσθαι των λογων αυτων. και εξεις (265) πολυν εξ αυτου τον µισθον του γενεσθαι των αυτου αποστολων συνθρονος και οµοσκηνος· ει δ’ ουν. Ταυτα.και ευλαβεστατοις (264) των µοναχων η λειτουργια των τοιουτων και το απτεσθαι αυτων παρα των πατερων και αποστολων αφιερωθη. Ου συγχωρησεις πασι και τοις βουλοµενοις την του θειου βηµατος εισοδον. ποιµαινε θαρρων τα προβατα Χριστου τω επιστηµονι λογω της δοθεισης σοι χαριτος εµπρακτως. το αιµα των τεµνοµενων δια τουτο της ζωης εκ των χειρων σου απαιτηθησεται. αλλα συσταληθι προς εαυτον. εκ της των τοιουτων καταφρονησεως τεµνονται της παρουσης ζωης. εως ου αυξηνθωσι και εις µετρον ηλικιας αναδραµωσι του πληρωµατος του Χριστου.

Εγω γαρ ακριβως λεγειν περι αορατου πραγµατος ουκ επισταµαι. ανεµους εξει και µαταιοις ονειροις χαρησεται. Ηλθετε προς ηµας µετ’ εµπυρου αγαπης και πιστεως. Επει ουν ταυτα ουτω λογιζοµαι και υµεις οιδ’ οτι συµµαρτυρησετε µοι τω λογω. Ουτως ουν υµας θεασαµενος και τοιαυτα φιλοχριστα παρ’ υµων ακηκοως ρηµατα. τοτε µονον ισταµενος. Πολλακις γαρ ο µη επηγγειλατο τις εν λογω. Ουδεν γαρ ουτω των αλλων απαντων ως λογισµος ανθρωπου το αστατον και ευµεταβολον εχει. µηδε ταις (267) ηδοναις δελεαζοµενοι και δουλουµενοι χρηµασι. Σπανιοι γαρ ως αληθως οι ταις τρικυµιαις του βιου µη σαλευοµενοι. δι’ α ψευδος απαν επιτηδευεται. Ανθρωπων δε των ουχ ισταµενων. αλλα περι πολλα στρεφοµενων και πλανωµενων ο λογοις µονοις επερειδοµενος. απεδεξαµην και την πιστιν και την προαιρεσιν και υπερ απαντας προσεπαθησα απαθως εις υµας και. ∆ια τουτο λογοις µονοις ελπιζειν και ως επ’ εργοις βεβαιοις επιστηριζεσθαι εν τοις του Θεου ειναι µονοις αρµοδιον. εν καιρω δεοντι µεταµεληθεις εισαπαν απειπατο· και τουτο ευρης γινοµενον εν τοις πλειοσι. αγαπην προσελαβοµην πλειονα. οις αυτος ηµιν επηγγειλατο. απο λογων δε µονων περι των τοιουτων πληροφορηθηναι αµηχανον.προφασεως· ωσαυτως και περι του µετρου της προς Θεον υµων αγαπης και πιστεως υµεις οιδατε. ως εκ των λογων υµων εστοχασαµην και του προσωπου. Επει δε δε ο της αρχης αυτης αιτιος. µηδε ταις ακανθαις αυτου συµπνιγοµενοι. ακουσατε και την αιτιαν. οτε τα ρεοντα παντα και κτιστα και ορωµενα παρωσαµενος το σκοτος περασει ο περιβεβληται. καν παντας αγαπαν εξ ισου προστεταγµαι. και το παθος ο πεπονθα. ον και ως αδελφον εδεχοµην και ουτω τουτον ηγαπησα ως . οµολογω. ο κυρις λεγω Θεοφυλακτος – προς αυτον γαρ µοι λογος – προσεθετο παλιν ελθειν και πολλακις προς την ηµετεραν ταπεινωσιν µετα πλειονος της προθυµιας και θερµης οτι µαλιστα της αγαπης – λαµπει γαρ αυτη τοις ορθως βλεπουσι και κρυβηναι ου δυναται -. εργω τουτο πεποιηκεν αιφνης και ο µεθ’ ορκων συνεθετο. δι’ ην ταυτα προς υµας λεγω. αλλ’ οικοθεν επι τουτο ορµησαντες. Εχει γαρ και µονος εκεινος το ατρεπτον και ουδαµου εφανη διαψευδοµενος. και τοις αορατοις και εστωσι καταµιγησεται. και οτι ου βιασθεντες παρα τινος.

∆ακρυα µου και αυτα θερµοτατα ρεουσι και Χριστω υπερ του πεποθηµενου προσφερονται. ην ακουσαι παρ’ αυτου ουδεποτε προσεδοκησα. ρηµατα α αυτος ο Θεος απεγραψατο και την εµην καρδιαν ως βελος ετρωσαν. Θεω δε µονω γνωστα. ταυτα και γλυκυτητα υπνου αποδιωκουσι και τροφην αποσειεσθαι αναγκαζουσι. οτι ο Θεος µεθ’ υµων γεγονε και ουκ εις κενον εκοπιασα. ει πιστευει µοι λεγοντι. Ει δε µη βουλεσθε. επιθυµω γαρ ιδειν ποτε τον εµον αδελφον τω νοητω ηλιω θερµως προσερχοµενον. Αποδοτε. Τον Παντοκρατορα Κυριον επικαλουµενος ανακραζω. Φανερωσατε µοι. δι’ ην τον κοσµον κατελιπον. οπως κατω κειµενον αναστησω τον εµοι προσφιλεστατον. ινα µικραν αναψυξιν ευροιµι. αλλα ταις πραξεσιν. (269) µηδε την δοξαν των αγιων θεασαιµι. Βεβαιωσατε τους λογους υµων εργοις. ιν’ εκ βυθου των κακων ανενεγκω ψυχην ην ηγαπησα. ινα του κοσµοκρατορος των δεσµων εξαρπαση τον εκουσιως κρατουµενον. ταυτα µε ηµεραν και νυκτα ισον αλγειν πεποιηκασι. Ταυτα εισιν α παρ’ υµων πεπονθα και ταυτα απερ ηδικηµαι. αλλα και πυρ γενοµενα εν αυτη διαπαντος µε και δαπανωσι και καταφλεουσιν – ου µη γαρ κρυψω α µηδεν ηδικηκως υµας παρ’ υµων πεπονθα -. ∆ιψα δε µοι πεπαυται υδατος εν τω αει διψαν των ρηµατων την εκβασιν. της εµης ψυχης φυσικως κινουµενης και ιν’ ουτως ειπω εκκαιοµενης τω ερωτι. Ποιω δε και λεγω ισως και ετερα. τας βουλας των καρδιων υµων. αλλα αποτυχω της ελπιδος. λογους ειπε και συνταγην τω Χριστω εποιησατο. τι µοι βαρος ελθοντες προεξενησατε και υποχωρουντες πλεον . Επι προσωπον κειµαι διαπαντος ολολυζων.(268) µαυτον. α γραφειν ου δικαιον. προς ον και γινονται. Και ει ψευδοµαι η απλως και ως ετυχε µεχρι και µονου ενος ρηµατος ειρηκα και ουχι εργω ταυτα επληρωσα. αδελφοι. οπως εκπλυθη δια τουτων και νοερως αναβλεψας τον εαυτου Ποιητην επιγνωσεται. ου µονον δε. το δε φως του αισθητου ηλιου ουδολως καθοραν βουλοµαι. Στεναγµοι εκ βαθους µου της καρδιας εκπεµπονται. Ειπατε ουν και υµεις τινι εκ υµων τοιαυτην λυπην προεξενησαµεν. ει αληθως αγαπατε µε. ισην και υµεις την αγαπην εµοι τω εξ αγαπης τυραννουµενω. Γνω καγω µη µονον τοις λογοις. µη λογισθειην µετα των πιστευοντων επι τον Κυριον.

Ελπιζω δε και αορατως βλεπων προς Κυριον ευχοµαι οτι ου ψευσεσθε ουδε αλλα αντ’ αλλων φθεγγεσθε. Ιδετε και ακριβως εξετασατε ως ουδε εν τουτων απαντων υπαρχει µονιµον. οµοιως γινεται. και εργω τον λογον κυρωσατε. Και τουτο εστι της εµης ψυχης η δαπανη και ουκ εα µε αναπαυθηναι η χαρηναι. και εν φωτι γινεται απειρω της αυτου ευσπλαγχνου Θεοτητος. Και πενθων δια τουτο και σκυθρωπαζων εγω εν αληθεια πορευοµαι και την ζωην µου θρηνων απολεγοµαι. και οιω µερει προστιθεσθε ειπατε. ανελθωσιν. Τι δε ουαι λεγοµεν τοις φιλοκοσµοις και φιληδονοις και εν τουτοις οντες ουκ αισθανοµεθα. ορθως και υµων ταυτα οµολογουντων. το παραδοξοτατον· χαραν µεν οτι υπερ υµων ευχοµαι και ευφραινοµαι ελπιζων απολαβειν υµας. ητις συνουσα µεν και ενοικουσα τω σωµατι παντα βλεπει και κατανοει τα υλικα και κτιστα και εκ σωµατικων συνισταµενα. Ει µεν ουν τω φωτι των εντολων του Χριστου καταλαµπεται. ινα η ευφραινοµενος εσοµαι η παλιν ωσαυτως λυπουµενος. αλλα ακουσατε µου των µετ’ οδυνης ρηµατων και ιδετε ως ουδεν κενον η απατηλον λεξω. απολογησασθε και υµεις ειτι βουλεσθε. φευ. οπερ φριττω εννοων και εξισταµαι. τι βραδυνοµεν και τι το πικρον ου φευγοµεν σκοτος. αδελφοι µου. ανθρωπου δε ψυχην εν πασι τοις ορωµενοις µονη αορατως οραται και πιστευεται ειναι αθανατος. µονοις δε τοις αΰλοις και νοουµενοις εγκαταλεγεται. λυπην δε οτι φοβουµαι µη συµπνιγητε τω κοσµω και απατηθεντες Χριστω ψευσησθε. εν ατελευτητω σκοτει. Τουτων ουν ουτως εχοντων. οτι ου κερδος ηγουµαι τον µονος σωζεσθαι ουδε χωρις υµων δοξαζειν θελω τον Θεον. (270) εργω δε µαλλον ενδειξεσθε α λογοις προσεπηγγειλασθε. αρρητον ευρουσα την ευφροσυνην και ατελευτητον· ει δε σκοτει των αµαρτιων περιεχεται. µηδε απιστιας διαλογισµοι εν ταις καρδιαις υµων. πυρι καυστικω οντι συµµικτω. αποσπασθεισα δε τουτου αυτη τη ωρα εκτος πασης καθισταται γνωσεως. Βαρος ο και χαραν αφραστον και λυπην απειρον εν εµοι επεργαζεται. Τι φθεγγοµεθα· “Μακαριοι οντως οι . Μηδεν ουν εις ταυτα διστασητε. Ει µεν ουν ικανα ταυτα το κατ’ εµε.καταβαρυνετε. οποια εργα και οσα ο Θεος δι’ ηµας παντα πεποιηκεν. Αναβλεψατε εις τον ουρανον ανω και εις την γη κατω και κατανοησατε.

και οτι θνητος εγω και σκια τα ορωµενα και ο θανατος αωρος και η δοξα των δικαιων αιωνιος και η αισχυνη των αµαρτωλων τελος ουκ εχουσα”. ινα και προς εκαστον των αντεχοµενων της µαταιοτητος των παροντων τρεψω τον λογον· “ Παντα επισταµαι. ουκ αισθανη και φρονειν δοκεις. ο ων µονος. Ει οιδας οτι παντα σκια και παντα παρερχονται τα ορωµενα. φοβου και τας εντολας αυτου φυλαττε. παντων κριτης. . καν τους δαιµονας αυτους. Καθαπερ γαρ παις εις τετρηµενον αγγος αντλων. αθλιοτητα. αυτος (272) αφανιει εν τη επιφανεια αυτου απο προσωπου αυτου εχθρους αυτου και τους µη ποιησαντας τα προσταγµατα αυτου. προσφιλεστατε. εν χαρα αισχυνοµενοι και εν ευφροσυνη αυτοι τηκοµενοι και δεινως καιοµενοι και διαφοροις ειδεσι των ιδιων παθων κολαζοµενοι. Ανθρωπε. Ει ουν πιστευεις. ουδε οµοιωθηναι δυναται. ειπε µοι. Αυτος φως το αρρητον. ους ταχα και αξιοπιστοτερους ηγη.εκζητουντες τον Κυριον και επ’ αυτον τας ελπιδας τιθεµενοι”. οι δε γε αµαρτωλοι εσονται ως εν φωτι καλυπτοµενοι σκοτει. ουκ αισχυνη σκια προσπαιζων και θησαυριζων τα ρεοντα. Ει γαρ βλεπεις. Που ελπιζετε τα εν χερσιν υµων οντα καταλιµπανοντες αγαθα. αποφευγοντες. την δε υµετεραν ου κατανοειτε. ον τροπον αποδιωκει τον ζοφον της νυκτος ανατελλων ο ηλιος. Ει ειδας τα κρειττονα. ω ουδεις εξωµοιωται. πιστευεις οτι εστι Θεος ο Χριστος. Πως λεγεις. τοις δε µαταιοις και ρεουσι προστιθεµενοι. Μαθε παρ’ ων δεδουλωσαι και οις εξακολουθεις. Παντων γαρ εξουσιαστης αυτος εστιν. (271) ον γνωριζειν και ω δουλευειν ου θελετε. αυτος δε συ των κακων ουκ αφιστασαι. ως λιαν δεινον το δοκειν και το οιεσθαι – το γαρ ειναι τουτοις αφηρηται. το απροσιτον. Τι δε Θεον οµολογειν και πιστευειν νοµιζετε. οτι ουκ εστι Θεος ετερος πλην αυτου. και εσται Κυριος ο Θεος ηµων αχωρητος εν αχωρητοις και ακαταληπτος εν ακαταληπτοις. παντων βασιλευς. Ει δε απιστεις. ποιητης φωτος και ζωης Κυριος. µονοις φαινοµενος τοις αξιοις κατα το µετρον της εις αυτον πιστεως. καθα δη και οι δικαιοι ταις διαφοροις αρεταις στεφανουµενοι. ερωτησον. πως οια δη τυφλος προσκοπτων ολον το σωµα και ολην την ψυχην µεµελανωσαι. πως ως µηδε αισθησιν εχων πραττεις τα χειρονα.

και οσα γινωσκοµεν ωφελουντα και συνεργουντα ψυχην προς τε την εκ του κοσµου φυγην και την των παθων αλλοτριωσιν και Θεου αγαπην και τελειαν απαθειαν. Αµην. εξ αγαπης πολλης µη υποστειλαµενος. ∆ια τουτο καθαπερ ηττησασθε γραψαι νυν τη αγαπη υµων. Αγαπητοι µου και περιποθητοι αδελφοι. ως αγαπωντες λιαν υµας. υφ’ ου πασα φωτιζοµενη ψυχη προκοπτει εις αγαπην Θεου. Ιδου ουν παντα υµιν ανηγγειλα και το ταλαντον ουκ εκρυψα και τη σωτηρια υµων ουκ εφθονησα. ως παρεργα. Εγω γαρ ηδη του περι υµων εγκληµατος απολελυµαι εν Χριστω Ιησου τω Κυριω ηµων. Και οτι καλον επι τουτω και επωφελες εµπειρω χρησασθαι οδηγω ηγουν πνευµατικω πατρι εις το αµαθειν τα της αρετης και της ασκητικης τεχνης την δυσκατορθωτον εργασιαν. ει µη εξ αυτης της αενναου πηγης. συµφεροντως ουκ ηβουληθηµεν. πολλακις ηθελησατε λογον ωφελειας ακουσαι παρα της ηµων µετριοτητος. του Σωτηρος Χριστου και Θεου ηµων. εικοτως προεθυµηθηµεν· ου τα προς νουθεσιαν (και γαρ αναξιοι). αλλα τα προς συµβουλην και υποµνησιν. και προς ον πασα σπουδη µετ’ ελπιδος χρηστης και απαν ενθυµιον. Ουτος γαρ και αρχοµενοις θεµελιος αρραγεστατος και µεσαζουσιν ελπις ακαταισχυντος και τελειουσιν αγαπη ακορεστος και ζωη ατελευτητος. δι’ ον ηµιν ο λογος και απαν εγχειρηµα. Τουτου εγω της αγιας φωνης ηκουσα προς απαντας λεγουσης κοινως· “Οστις ου καταλειψει πατερα και µητερα και αδελφους και παντα τα υπαρχοντα αυτω και αρη τον σταυρον αυτου και . Τοιγαρουν και ουδαµοθεν ποθεν αλλοθεν δικαιον (274) ηγησαµην την αρχην προς ανθρωπον διψωντα την ψυχικην σωτηριαν ποιησασθαι. Και περι πιστεως της εις τους πνευµατικους πατερας και θεωριας φωτος. και δια το συντοµως υποχωρειν υµας.Ουτω τοινυν και σωµατικως ταυτα εν ταις θεοπνευστοις ευρον εγκειµενα Γραφαις και πνευµατικως εδιδαχθην παρα του Πνευµατος και προς πληροφορια υµων. (273) Περι αποταγης και εκκοπης θεληµατος. Εκαστος υµων του λοιπου ο θελει εκλεξεται. προς τους αιτησαντας γραψαι αυτοις πως οφειλει τις τον ασκητικον διανυσαι βιον. λαλησαι υµιν απο στοµατος τα δεοντα. Λογος Κ΄. εγραψα.

ην αν σοι δειξω”. πολλοι δια του µαρτυριου και των ποικιλων βασανων προειλοντο. και συ καθως ειποµεν. οκνηρια η ραθυµια εκλυοµενος. Εαν γαρ ακουσης παρ’ αυτου· “Εξελθε εκ της γης του θεληµατος σου και εκ της συγγενειας του φρονηµατος σου”. ουτω σεβασθητι αυτον και ουτω διδαχθητι παρ’ αυτου τα συµφεροντα. Ο γαρ το ιδιον καν οπωσουν εκπληρων θεληµα. οπως δειξη σοι ανθρωπον. τον καλως ποιµαναι σε δυναµενον. Εαν ειπη σοι· “∆ευρο εις γην υπακοης. Ινα ουν ως προς ενα τον λογον ποιησωµαι. επικρατουσων των αιρεσεων. Ισως γαρ εκει οφθησεται σοι ο Θεος. Ποιησον ουν. ην κληρονοµουσι µονοι οι δικαιοι. ο πατερα πολλων πνευµατικων τεκνων αναδειξαι σε µελλων και την γην της επαγγελιας δωρησασθαι. Και ει µεν εις ον ηδη εσχες πατερα πνευµατικον περισσοτερως πληροφορειται παρα της χαριτος η καρδια σου. (276) Εαν εις το ορος αναγη σε. µη διστασης το συνολον· ακουοµεν γαρ και Παυλον φυτευσαντα και Απολλω αρδευσαντα και Χριστον αυξανοντα. οση σοι δυναµις. αδελφε µου. Και ως αυτον τον Χριστον και ορων και λαλων. αδελφε. ει και εναντια σοι και επιβλαβη κατα το δοκουν σοι τα προσταττοµενα φαινονται. νυνι δε Χριστου χαριτι εν καιρω βαθειας και τελειας ειρηνης ουδεν ετερον επληροφορηθηµεν ειναι σταυρον και θανατον. ον ο Θεος η µυστικως δι’ εαυτου η φανερως δια δουλου αυτου υποδειξει σοι. εκτενως τον Θεον παρακαλεσον. . µη δωσης υπνον σοις οφθαλµοις µηδε καµψης γονυ. µη διακριθης µηδε ερυθριασης υπο κενοδοξιας ηττωµενος.ακολουθησει µοι. ∆ι’ ουδεν ουν ετερον τον σταυρον εσχατως τεθειναι και παρα της Γραφης εδιδαχθην και δι’ αυτης της πειρας µεµαθηκα. και απελθε προς ανθρωπον. ει µη την παντελη του ιδιου θεληµατος νεκρωσιν. ποιει α σοι λεγει και σωζη· κρεισσον γαρ µαθητην µαθητου ονοµαζεσθαι και µη ιδιορρυθµως βιουν και τρυγαν ανωφελεις καρπους του ιδιου θεληµατος. Ει δε προς αλλον το Αγιον Πνευµα εκπεµψει σε. ταυτα φηµι προς υµας· Αδελφε. το του Σωτηρος Χριστου προσταγµα φυλαξαι ου δυνησεται πωποτε. ω και οφειλεις ως αυτω τω Θεω υπακουσαι (275) και τα παρ’ αυτου σοι λεγοµενα αδιστακτως επιτελεσαι. ουκ εστι µου αξιος”. ει µη δια την των θλιψεων και πειρασµων υποµονην και τελευταιον δια τον θανατον αυτον τον εκουσιον. δραµε. ονπερ και τοις τοτε καιροις.

και πλειονως σε φοβηθησονται. µηδεν λογιση εµπαθες και και ανθρωπινον. και αγαπησον τον διδασκαλον ως καλως σοι δια των ευτελων .προθυµως ανελθε· και γαρ θεαση. και µη αψη των προκειµενων τινος ανευ της εκεινου ευχης· αλλα µηδε ετερω δωσης η προτιµησασθαι τινα τολµησης ανευ γνωµης εκεινου και προσταξεως. Ακολουθων αυτω και τοις παρ’ αυτου λεγοµενοις πειθαρχων. Εαν ιδης µετα πορνων και τελωνων και αµαρτωλων συνεσθιοντα. εαν εις αυτον αποβλεπης και µονον. περιερχου τας πολεις µετ’ αυτου θαρσαλεως· και γαρ ωφεληθηση τα µεγιστα. ευ οιδα. ει µεν πλησιον. και σεβας και τιµην µετα σιωπης προς αυτον φυλαξον. βλεπων αυτον τοις ανθρωπινοις συγκαταβαινοντα παθεσιν. και φωνης ακουσης πατρωας ανωθεν. τουτοις πιστευσης το συνολον· πλανωνται γαρ και ουτοι. και το κατω µερος ως του ανω αποδεξαι προξενον. “ αλλα παντοτε σεαυτω προσεχε και προ οφθαλµων εχε τον θανατον και σκοπει λελογισµενως εν ποιω αρετη δοξασεις τον Θεον. Χριστον µεταµορφουµενον και πλειονως υπερ τον ηλιον λαµποντα τω φωτι της Θεοτητος. Εαν επι τραπεζης καθεσθηναι προτρεψη σοι. αλλ’ απαθη παντα και αγια και το “Εγενοµην τοις πασι τα παντα. ουτος δε τι. ως εργω µεµαθηκα. (277) µηδε δια το εκεινου ονοµα πολλους εχων υπακουοντας σου. Αλλα µηδε τοις οφθαλµοις βλεπων. µη ειπης· “Εκ δεξιων η αριστερων καθεσθησοµαι”. Ει δε εσχατως παντως καλεσει σε. ειδως οτι τουτο αλλοις ητοιµασται και ακηκοως οτι “Ο θελων ειναι πρωτος παντων. εστω εσχατος”. µη αποβλεπης προς τους συνοντας σοι µηδε ειπης περι τινος· “Κυριε. χαιρε δε µαλλον εαν το ονοµα σου γραφη εν τω ουρανω της ταπεινωσεως. ευγνωµονως αποδεξαι. ινα τους παντας κερδησω” κατα νουν λογιζου. και νεφελην ιδης σκιαζουσαν. µη σεαυτω αλλα τη του πατρος σου πρεσβεια το ολον επιγραψον. Εαν βλεπης και την σκιαν σου τους δαιµονας τρεµοντας. Μη επαρθης δια τον σον διδασκαλον παρα µειζωνος τιµωµενος. και καταπεσης ισως µη φερων οραν α ουδεποτε τεθεασαι. Εαν ακολουθειν προτρεψηται. και προφητας παρισταµενους και βεβαιουντας ζωντων και νεκρων αυτον Θεον υπαρχειν και Κυριον.

αιδεσθητι αυτον ως Κυριον και διδασκαλον και αναβαλου το εγχειρηµα. Ει δε και ως ανθρωπος πτοηθεις ειπης· “Ουκ οιδα τον ανθρωπον”. Εαν ειπη αναπεσων· “Εις εξ υµων παραδωσει µε η σκανδαλιζει µε”. ∆εσποτα.πραγµατευοµενον τα µειζονα. Αλλα µη εξ αυθαδειας µετ’ αυτου πρωτος εµβαψης την χειρα εν τω τριβλιω· τινος γαρ ουκ αγνοεις τουτο το τολµηµα. Εαν θελησης νιψαι τους ποδας σου.”. µη κρυψης τον δολον. η οτε συ τους ποδας του πατρος σου νιψειας. µετα δακρυων ερωτησον· “Μη τι εγω ειµι. εαν. παντως και µειζονως επαινεθησει της πολλης αγαπης και πιστεως ενεκα. προθυµως και ολον το σωµα σου παρασχου εις καθαρσιν. εχης συνειδησιν. εαν µη τους ποδας σου νιψω”. αλλα µετα παντων και αυτος. Και γαρ πταιοµεν πλειστα και κατα αγνοιαν. αλλ’ ως θερµος Πετρος λαβε την µαχαιραν και την χειρα εκτεινας. Εαν δε ακουσης· “Ουκ εχεις µερος µετ’ εµου. ινα µαθης εκ των εις σε γενοµενων (278) το πολυ υψος της θεοποιου ταπεινωσεως. Επι το στηθος δε πεσειν του πατρος σου ου συµφερει σοι· ει γαρ και Ιωαννης εξ αγαπης πολλης προς τον Χριστον ως προς ανθρωπον επαρρησιασατο. Ει δε και επιτιµηθης ως εκεινος. και πλειον µαλλον τηνικαυτα ωφεληθης. αλλ’ ει συγγινωσκεις. µη σκανδαλισθης δε παρα των φθονουντων ορων ατιµαζοµενον αυτον. οτε παντα ποιησειεν. ει δυνατον συναποθανον· ει δε µη. µη προστεθης τοις κακοις ως κακος και προδοτης. µηδε κοινωνησης µετ’ αυτων αθωου . εξοµολογησαι· ει δε µη. Εαν ιδης τον οδηγουντα σε θαυµατουργουντα και δοξαζοµενον. Ει δε και επιτιµηθης ως εκεινος. παντως και µειζονως επαινεθησει της πολλης αγαπης και πιστεως ενεκα. Καν σταυρουµενον ιδης αυτον ως κακουργον και παρα κακουργων ανθρωπων πασχοντα. επι τους αυτου ποδας επι προσωπον πεσων. µη το ωτιον µονον αλλα και την χειρα και την γλωσσαν αποκοψον του επιχειρουντος λεγειν κατα του σου πατρος η αυτου απτεσθαι. αλλα κλαυσον παλιν µετα ταυτα πικρως (279) υπερ τουτου και µη τη απογνωσει καταποθης· και πεπεισµαι οτι εκεινος πρωτος σε προς εαυτον εφελκυσεται. πιστευσον και ευφρανθητι και τω Θεω ευχαριστησον οτι τοιουτου διδασκαλου τετυχηκας. αχρειον δουλον εαυτον αποκαλειν προσετετακτο. ισως και ραπιζοµενον και συροµενον.

ουκ εν ειδει πυρος αισθητως φαινοµενη ουδε µετα ηχου πολλου και πνοης βιαιας – ταυτα γαρ δια τους απιστους τοτε γεγονασιν -. Εαν µετα τα προειρηµενα απαντα κατ’ ιδιαν καλεσας σε. Αυτη γαρ µονη παντων επιγειων και ουρανιων. ποιει καταφρονειν τον . ησυχασαι προτρεψηται και ειπη· “Καθεζου ωδε απροϊτος εως ου ενδυση δυναµιν εξ υψους”. ενεστωτων τε οµου και µελλοντων. και ορωσιν οπερ εν τοις µακαρισµοις γεγραπται. παλιν προσελθε και ως µαρτυρα πλειον σεβασθητι· ει δε συναποθανη τοις πειρασµοις. Επελευσεται γαρ η ιση του Παναγιου Πνευµατος επι σε και νυν δυναµις. Πιστευε δε οτι µετα παρρησιας παρισταται τω Θεω καν τω ταφω το σωµα τουτου κατεθηκας και αδιστακτως επικαλου την πρεσβειαν αυτου· και βοηθησει σοι ενταυθα και εκ παντων φυλαξει σε των εναντιων. αλλ’ εν ειδει φωτος νοητου µετα πασης γαληνης και θυµηδιας νοερως σοι οφθησεται.αιµατος. Τοτε ως εν εσοπτρω βλεπουσα η ψυχη και τα µικρα εαυτης σφαλµατα εις αβυσσον καταφερεται ταπεινωσεως. αλλ’ εσχατος µετα παντων εξαναστησεται. µετ’ ελπιδος βεβαιας και χαρας απληρωτου επακουσον. και το παρ’ ελπιδα του θαυµατος εκπληττοµενη πηγας δακρυων αφιησι. αλλ’ ως δειλος και µικροψυχος βραχυ τι τον ποιµενα καταλιπων. θλιβερων τε και χαροποιων. πασα νοσος σωµατικην την ιασιν δεχεται. Τουτου τοινυν φανεντος πας εµπαθης λογισµος αφανιζεται και παν παθος ψυχικον απελαυνεται. και αληθινος υπαρχει ο τοιουτος διδασκαλος. και υποδεξεται σε εν τω εκδηµειν σε απο του σωµατος και µονην αιωνιαν ετοιµασει σοι. Και ουτως ολως αλλοιουται ο ανθρωπος και γινωσκει Θεον και υπ’ αυτου γινωσκεται πρωτον. την εις αυτον πιστιν φυλαξον. Ει γαρ και µη τριηµερος. αδελφε µου. και µυροις αλειψας πολυτελως ενταφιασον. και της δοξης κατανοουσα το µεγεθος πασης χαρας και ευφροσυνης εµπιπλαται. Τοτε οι οφθαλµοι της καρδιας καθαιρονται. το σωµα αυτου παρρησιαζοµενος ζητησον και τιµησον περισσοτερον µαλλον η οτε εµψυχωµενω παριστασο. Εαν αφεθη των δεσµων. οπερ προοιµιον εστι του αιωνιου και πρωτου φωτος και απαυγασµα και λαµπηδων υπαρχει της αϊδιου µακαριοτητος. (280) Αψευδης.

Σπανιοι γαρ ως αληθως και µαλιστα ατρι οι καλως ποιµαινειν και ιατρευειν ψυχας λογικας επισταµενοι. µητε νοσουση υπεισελθης ποιµνη. και συ ακολουθει πασιν οις επιστασαι κρειττοσι· βλεπε δε. και γαρ πολλα εισιν. την των παθων αναιρετην και προξενον της ουρανιου και αγγελικης απαθειας. η µονος το ουαι καταπεσων κερδανης. και το πολλα αποστηθιζειν και δια λογων διδασκειν οι πλειονες ευχερως εχουσιν. οσον εφικτον ανθρωποις. (281) Εαν δε και πιστευσης οικονοµικως σοι και συµφεροντως ταυτα δι’ ηµων το Παναγιον Πνευµα εντελλεσθαι. ον και φιλον αµα Θεω και υιον Υψιστου και Θεον. αυτον απεργαζεται. αδελφε µου. Ει δε απιστα και ουκ αρεστα σοι φανησονται. οπως θεαρεστως τα κατα σε διακρινης και ουτω ποιησης και σπουδασης (281) ωστε Χριστον ευρειν και εν τω νυν συνεργουντα σοι και εν τω µελλοντι πλουσιως της παρ’ αυτου ελλαµψεως την απολαυσιν σοι δωρουµενον. συγγνωθι µοι απερ µεµαθηκα συµβουλευοντι. η και εαυτην και τους αυτη εποµενους καλως οδηγουσα και απροσκοπτως την νοητην διαβιβαζουσα θαλασσαν· ην και σοι ευχοµαι παρα Θεου δωρηθηναι και νυν µαλιστα.ανθρωπον. αυτος σε δι’ εαυτου διδαξειεν ο Χριστος. και µητε ως ποιµενι ακολουθησης τω λυκω. εξ ης η τελεια χορηγειται διακρισις. παντα κατα ακολουθιαν γενησονται καθως περ εφηµεν. µητε µονος ευρεθης κατ’ ιδιαν. Περιεκτικας δε αρετας λεγοµεν ταπεινωσιν. Νηστειαν γαρ και αγρυπνιαν και σχηµα ευλαβειας πολλοι ισως προσεποιησαντο η και εργω εκτησαντο. αλλα διαπαντος προστιθεµενην τοις εµπροσθεν. και οσα ηµεις παρελιποµεν. και αγαπην. ποθω ποθον προσλαµβανοµενην και ερωτι ερωτα. την µηδεποτε ισταµενην µητε πιπτουσαν. ινα απερ ηξιους προς απαξ παρα της εµης αθλιοτητος. η νοσον επι νοσω νοσησας ψυχικως τελευτησης. Ταυτα τοιγαρουν εγραψα τη αγαπη σου. ταυτα εχων εγγραφως αναγινωσκεις οτε θελησειας. µηπως αβουλητως ακολουθησης και χειροσι. Ο γαρ αγαθω εαυτον εκδους διδασκαλω ουδενος . ινα µη η θηριαλωτος υπο του ψυχοφθορου λυκου οφθης γενοµενος. εις δε το καλυθµω εκκοψαι τα παθη και τας περιεκτικας αρετας αναφαιρετους κτησασθαι πανυ ολιγοι ευρισκονται.

ωσπερ µοι. Καθαρος γαρ τυγχανων και την καρδιαν καθαραν κεκτηµενος απο των εµπαθων λογισµων. (284) ου πραξει τινι. αλλα ταυτην ως εκεινον. αλλ’ εις τον Θεον θαρρων και εις την του αγιου πατρος ηµων ευχην – σαρκικην αµαρτιαν ουκ επραξα. τα µικρα . Τι τοινυν των µεγαλων πατερων τα τελευταια ρηµατα και αποφθεγµατα του ηµετερου πλειω τυγχανουσι αδελφου. αδελφε. εν αµελεια διετελεσα τας ηµερας µου. αλλ’ αµεριµνως βιωσας σωθησεται εν Χριστω Ιησου τω Κυριω ηµων. Λογος ΚΑ΄. µετανοησας γνησιως. Της προς Θεον πιστεως ου γεγονας εξαρνος. Αµην. Εσθιων δε και πινων. Και οιον αγαθον τελος δεδωκεν ο τρισολβιος αυτου αδελφος Αντωνιος. τω σωµατι και την καρδιαν αγνος.ου καυχωµενος λεγω. εξαγορευσας εµπονως απερ ολιγοι των µοναχων λογιζονται αµαρτηµατα. Πλην εις την φιλανθρωπιαν του τα παντα ειδοτος Θεου εµαυτον ανατιθηµι. τον χιτωνα της σαρκος αυτου η της ψυχης αυτου ουκ εµολυνεν ου συνδυασµω εννοιων. (283) Περι µνηµης θανατου. καλως και οσιως ενταυθα πολετευσαµενος. Αδελφοι και πατερες. πλησιον της κλινης αυτου καθεζοµενω και κλαιοντι. Αφ’ γαρ τον της µονης εισηλθε πυλωνα και τω Χριστω συνεταξατο. επιταφιος προς αυτον. φυλαττων καντουτω την ∆εσποτικην φωνην η µαλλον ειπειν εντολην. την λεγουσαν· . και ως ποιησει µετα της εµης ταπεινωσεως”. ευχοµαι τω ελεησαντι µε Θεω τα υπερ της σωτηριας παντων οικονοµηθηναι και τας ψυχας ηµων διευθετηθηναι προς τον εκειθε βιον καλως. οπου ο τρισολβιος και µακαριος ηµων αδελφος ο κυρις µετηλθεν Αντωνιος. ω η δοξα εις τους αιωνας. εφυλαξα.τουτων φροντιει. Και προς τω τελει. ουτως εξειπε· “Τι κλαιεις.ως δοκω και παντελως . Και αφ’ ου εν τη αγια παραγενοµην ταυτη µονη . φησιν. ου συγκαταθεσει λογισµων. οπου προλαβοντες ηµας αδελφοι και γονεις αναµενουσιν. ελπιζω. επει Θεου χαριτι σκεποµενος παρθενος διηλθε τον βιον. Την γαρ αγνειαν αυτου και παρθενιαν µετα παρρησιας ηµιν εγνωρισε και το της ταπεινωσεως αυτου παλιν απτωτον τη εαυτου ψυχη περιποιησατο.αµαρτηµατα ο αγιος εκεινος ως αµαρτιας µεγαλας και ειχε και εξηγορευεν.

Εν Χριστω καυχωµαι. και ταπεινωσει και πιστει. εν προθυµια µεγαλη. Θρηνουντος µου γαρ και “Μη επιλαθη” λεγοντος “ηµων.. Μετα δε ταυτα τω αγιω ηµων υφηγησατο αυτω. εν αρραγει πιστει και επιγνωσει τελεια. τη εις αλληλους. αλλ’ εν αγαπη. Ουδεις γαρ εξ ηµων παρ’ εκεινω τοιουτον θησαυρον αγνειας και παρθενιας ηλπιζεν αποκρυπτεσθαι. πενθος απαυστον καταλιπων τοις ταλαιπωροις ηµιν.“Οταν παντα ποιησητε. τα προς σωτηριαν αυτου ψυχικην σπουδαζων εγω ο µαταιος. οτι ουτω του τηδε βιου τον εµον προεπεµψα αδελφον και εν τοιουτοις εργοις και πραξεσι κατηξιωθην ιδειν αυτον προς Χριστον εκδηµησαντα. ουτω τη εβδοµη ηµερα ο νεοφωτιστος ουτος και στρατιωτης νεολεκτος. Αλλα γαρ ειθ’ ουτω και το αγιον και αγγελικον µεγα σχηµα επενδυσαµενος. (285) ο εσχατος εν τω παροντι βιω υπερ ηµας εισελθων και πρωτος την µαταιοτητα του κοσµου καταλιπων. εις τον Θεον ελπιζω”. απερ και υµεις οιδατε οτι εποιουν και ελεγον προς αυτον. Και τουτο το ρηµα υστατον τοις καθαρωτατοις αυτου χειλεσιν . Και ο Θεος ο φιλανθρωπος ου παρειδε µου του ταλαιπωρου την δεησιν. αδελφε. πως εµαταιωθην παιδευων ανδρα. Οιδε γαρ ο των εννοιων ηµων και των λογισµων εξεταστης Θεος. προς τον εαυτου ∆εσποτην ανεκλαλητω χαρα εξεδηµησε. τη προς ηµας. παρ’ ου µαλλον εγω παιδευεσθαι ωφειλον· τας γαρ αρετας εκεινου ελαττωµατα κρινων εγω σφοδρα ηλγουν και περι της ψυχικης σωτηριας του πεποθηµενου µου αδελφου εσφαδαζον – ουτω γαρ πρεπον εστι µη ψευσεσθαι. χαρα δε παλιν ανεκλαλητω συνεχοµαι. το σωµα µονον καταλιπων εν ταις εµαις αθλιαις χερσι. εν πολλαις δακρυων εκχυσεσιν. και πολλας δακρυων αφηκα πηγας τουτουγε ενεκα. Οταν γαρ ενθυµηθω. οτι περι τουτου πολλη σπουδη εξ αρχης και µεριµνα µοι εγενετο. ουτως απεπτη προς ουρανον. Ηδη γαρ εκλειπεις και καταλιµπανεις ηµας”. τοτε λεγετε οτι· Αχρειοι δουλοι εσµεν. ου µονον δε αλλα και απαντας τους ακηκοοτας µετα την τελευτην εκεινου ταυτα εξεπληξαν. απερ και αυτον τον αγιον πατερα και ηµας αυτους εξεστησαν. ολως εξισταµαι και νουν και διανοιαν και την καρδιαν µου φλογιζοµαι. ο οφειλοµεν ποιησαι πεποιηκαµεν”. ουτωσι γαληνως προσεφθεγξατο· (286) “Ουχι. πως ελαθον εµαυτον.

αλλα και δις. εν αυτω µετ’ ελπιδων χρηστων ενδηµησωµεν και καταπαυσωµεν εις αιωνιους σκηνας. ουχ απαξ τουτο ειπων. Και τους ποδας εξαρας και τας χειρας τυπωσας σταυροειδως εν αταραχω της ψυχης καταστηµατι και κινηµατι. τους αγωνας αυτου. ποσω µαλλον εκεινος ιµατιον και σκεπη τω γλυκυτατω µοι γενησεται αδελφω. προς τα νοητα µετεβη βασιλεια. του µεν σωµατος εκδηµησωµεν. Αλλα τον βιον του αδελφου παντες ηµεις αναθεωρησαντες. Οιδας γαρ εν οιοις εσµεν κακοις. Αλλ’ ω φιλτατε και Θεω φιλουµενε. µιµησωµεθα. προς δε τον Θεον απελθοντες. αξιος ως αληθως οικητωρ και κληρονοµος εκεινων γενοµενος. αλλ’ ως κοπρον η βορβορον τα τηδε παντα µισησας και βδελυξαµενος. ου περι φθαρτου πραγµατος διεταξατο. την εξοµολογησιν. ουτω γυµνος πασης επιθυµιας των ορωµενων και σχεσεως. την αυτου πιστιν. Ουτε γαρ συγγενων εµνησθη. ινα και ηµεις προς την εκ του σωµατος εξοδον ερχοµενοι. παρακαλω. ∆εηθητι υπερ αδελφων των τω . αυτος εκ δευτερου µη επιλαθεσθαι ηµων προεπηγγειλατο. Και εικοτως· ει γαρ ηµιν ο Θεος ενετειλατο. ουτε φιλον ωνοµασεν εν τουτω τω βιω τινα. και νυν τον Θεον υπερ πασης σου της εν Χριστω αδελφοτητος. την µετανοιαν. προς ουδεν των παροντων προσπαθειαν ενδειξαµενος. τω δι’ εκεινον µεν τον κοσµον παντα και τα του κοσµου αποδυσαµενω και γυµνω προς αυτον εκδηµησαντι. ο µηδεποτε τινος εξαιτουµενου σε παρακουσας. ουτω τον γλυκυτατον υπνον εν ειρηνη βαθεια εκοιµηθη και υπνωσεν υπνον τον δικαιοις πρεποντα. µηδε της σης αναγκαιας τροφης τους δεοµενους αποστερησας. γεγυµνωµενοις ουσιν. αυτος εν καλοις γενοµενος και πολλοις αγαθοις· ο γαρ του σκοτους απαλλαγεις ακριβως γινωσκει των εν αυτω κρατουµενων την αθλιοτητα. τριποθητε αδελφε. ενδυειν τους αδελφους. Προτερον εµου δηλονοτι το “Μη επιλαθη ηµων” αιτησαµενου “αδελφε περιποθητε”. προς Θεον εξεδηµησεν. πρεσβευων υπερ ηµων των αδελφων σου και παντος του γενους σου. αφοβως και αταραχως ως εκεινος.εξειπων. (287) ενθα παντων ευφραινοµενων η κατοικια και ο χορος των µακαριων και αγιων πατερων ηµων εναυλιζεται. Ικετευσον ουν. µεµνησο της υποσχεσεως και µη επιλαθη των τελευταιων και ηδιστων εµοι ρηµατων σου. αξιουµεν.

και αυτοθι συνδιαγωµεν και συνευφραινωµεθα. θεοειδεστερον βλεπεις και παντα τα καθ’ ηµας. ει µη τολµηρον ειπειν. υπεξελθων τον γνοφον και την οµιχλην τουτου του σωµατος. ινα συν σοι και µετα σου. µαλλον δε προσλαβου και συνοδευσον και συγκοπιασον. αλλα σφοδρα φιλων σε και τω περι σε ποθω ανενδοτως φλεγοµενος. και των επιχειρουντων παρεµποδιζειν και κωλυειν ηµων την προς σε αφιξιν ελευθερωσον. και γυµνην ορας την εµην ψυχην και την γνωµην αυτης. οιδα καλως. οτε των του κοσµου δικτυων υπεξελθειν επεχειρησας. ασµενως ηµας υποδεξαι. και αυτην την ψυχην υπερ σου τεθεικοτος. Και καθαπερ ηµεις. ινα καταντησαι αξιωθωµεν προς σε και συνοικησαι σοι εν αυτω τω Κυριω και Θεω και Σωτηρι ηµων Ιησου Χριστω. α την ταπεινην ηµων ψυχην και το σωµα βαρυνουσιν. και συν σοι σκηνωσαι τον υπεραγαθον Θεον εξιλεωσαι και τοπον ηµιν προετοιµασον αναπαυσεως δια της εντευθεν ευπραξιας εξειργασµενον. ουτω νυν και συ εις την αρρητον και θειαν και αϋλον διαγωγην προοδευσας. ως και εν τω παροντι βιω. Χρηζοµεν γαρ σου µαλλον αρτι της συνεργειας ηµεις η τοτε συ. µονην και οικιαν προηυτρεπισαµεν. την κατοικιαν ποιουµενοι εν αυτω. απο του κοσµου σου προσδραµοντος εις την µοναχικην πολιτειαν. συναναστρεφοµενοι τω . καταξιουµενοι οικειν και βλεπειν την αλυπον και µακαριαν ζωην. Πολα γαρ τα ηµετερα αχθη. περι ην µε και γινωσκεις ζηλωτην µανικωτατον. Μη ουν ψευστης των συνθηκων φανηση των προς ηµας. οπως και ηµας µετα σου εξεις υποδεξαµενος. γλυκυτατε αδελφε. Αλλα δος χειρα βοηθειας δια των ευπροσδεκτων σου προσευχων. ων το παντων δεινοτατον η µονωσις και η πολλη των µεθ’ ηµων αδελφων µεριµνα. και ως ου µισων σε ποτε η βδελυσσοµενος επεπληττον και παντι τροπω ταις νουθεσιαις ησφαλιζοµην. Βλεπεις γαρ αρτι. Θεοειδης γαρ γενοµενος. Εγνως γαρ παντως αρτι τα της εµης προς σε διαθεσεως. ως φιλαδελφος αδελφος. µηδε επιλαθη αδελφου του υπερβαλλοντως σε αγαπησαντος και. (288) µεµνηµενος οτι και ηµεις τη ση εβοηθησαµεν και συνεκοπιασαµεν εν τωδε τω βιω αδελφοτητι. καθως συ υπαρχεις αρτι γυµνος του σωµατος.σω ποθω εκκρεµαµενων και τον χωρισµον στεγειν αδυνατουντων και το πενθος επισχειν µη καρτερουντων.

ει και τω αυτεξουσιω της ηµων προαιρεσεως και αυτη υποκειται. ην εξ αληθινου ακηκοα στοµατος. ουκ εχαµευνησα. Εζητησε και βιβλον ο νεος λαβειν εξ αυτου. Και τα της ψυχης αυτου προς αυτον αναθεµενος. τα της πολιτειας των µοναχων και τα της πρακτικης αυτων ασκησεως διηγηµατα περιεχουσαν. δωρον γαρ εστι του ∆εσποτου αυτη και φυσικον πλεονεκτηµα. ακουσατε και διηγησιν υµιν διηγησοµαι προς βεβαιωσιν των ειρηµενων. εντολην µικραν εις µονην υποµνησιν ελαβε παρ’ αυτου. γνωριµος κατεσταθη. ως εκ τουτων και υποληψεις πονηρας εχειν τινας εις αυτον. Λογος ΚΒ΄. Και διδασκαλια περι των λεγοντων µη ειναι δυνατον εν µεσω των βιωτικων το τελειον φθασαι των αρετων. ουκ ενηστευσα. Πολλω δε συντοµωτερον ειπειν· “Μονον επιστευσα και προσελαβετο µε ο Κυριος”. εταπεινωθην δε και εσωσε µε συντοµως ο Κυριος”. τη εν Πατρι και Υιω και Αγιω Πνευµατι ορωµενη και προσκυνουµενη εις τους αιωνας. Αδελφοι και πατερες. νεος την ηλικιαν υπαρχων και αυτος ωσει ετων εικοσιν. και διδωσιν αυτω ο γερων την συγγραφην του µοναχου Μαρκου. “Εγω ουν. Αλλ’ ινα πραγµατικως δειξω υµιν της ενδιαθετου πιστεως (290) ενεργειαν. εν τη ανεκδιηγητω δοξη τε και λαµπροτητι. Πολλα γαρ τα εµποδιζοντα ηµας προς το ταπεινωσιν κτησασθαι. τους το εξωθεν µονον βλεποντας περικαλυµµα και κακως κρινοντας τα αλλοτρια -. . ουκ ηγρυπνησα. Και διηγησις εκ προοιµιων επωφελης. Αµην. (289) Περι πιστεως. οικων εν Κωνσταντινουπολει εν τοις καθ’ ηµας χρονοις. εν τη ανεκλαλητω χαρα. εν ενι των της πολεως µοναστηριων διαγοντι. καλον ηµας ανακηρυττειν εις παντας το ελεος του Θεου και γνωριζειν τοις πλησιον ηµων την προς ηµας αυτου ευσπλαγχνιαν και αφατον αγαθοτητα. και η πιστις ευθεως ενηργησε.αφραστω φωτι εν τη ακηρατω ζωη. αγιω τινι µοναχω. φησιν ο θειος ∆αβιδ.ωραιος τω ειδει και φαντασιωδες το τε σχηµα και το ηθος και το βαδισµα κεκτηµενος. ως ορατε. την περι πνευµατικου νοµου . πιστιν δε ευρειν ουδεν το κωλυον εστιν. Ει γαρ απο ψυχης θελησοµεν. και γαρ και Σκυθαι και βαρβαροι αλληλων τοις λογοις πιστευουσιν. Γεωργιος τις τουνοµα.

δυνασαι γαρ”. επιµελησαι της συνειδησεως και οσα λεγει ποιησον και ευρησεις ωφελειαν”. Τη ουν αγαπη τουτου και τη επιθυµια τρωθεις. ελεησον µε’. εν τη αυτου καρδια ενεπηξε.” Ταυτη τοιγαρουν εξακολουθων απαραλειπτως κακεινης το λεγειν προστιθεισης οσηµεραι. ως εξ αυτου του Θεου λεγοµενα. προσεκυνησεν αυτω”. αλλ’ Υιον Θεου οµολογησας. ως µεθ’ ορκων µε εβεβαιωσεν. ος αµα τω αγορασθηναι συν ταις ωναις και ελευθεριαν αυτω γραφηναι επιζητει”. ταυτη προθυµως υπηκουε και αδιστακτως. Το δε ετερον· “Ο προ της εργασιας των εντολων τας ενεργειας του Αγιου Πνευµατος επιζητων.διδασκουσαν. ουτω µετα ποθου και προσοχης διηλθε πασαν αυτην. Ταυτα τοινυν ο νεος εκεινος εθαυµασε και θαυµασας επιστευσεν οτι τη επιµελεια της συνειδησεως ευρησει ωφελειαν και τη των εντολων εργασια την ενεργειαν του Αγιου Πνευµατος και τη χαριτι τουτου νοερως αναβλεψει και ιδη τον Κυριον. Την γαρ ηµεραν οικου προΐστατο των πατρικιων τινος και εν τω παλατιω καθ’ εκαστην προηρχετο. φροντιζων των τω βιω αρµοζοντων. και πλειον λεγειν το ῾ Κυριε. (291) ο προσευχοµενος σωµατικως και µηπω εχων γνωσιν πνευµατικην· ο ποτε δε τυφλος αναβλεψας και ιδων τον Κυριον. εις ολιγας ηµερας πολλη προσετεθη η της εσπερας ακολουθια. ελεησον’ . ιν’ ειπω. το πρωτον καλλος δι’ ελπιδος εζητει και µη φαινοµενον. οµοιος εστι δουλω αργυρωνητω. Και ουδεποτε εκτοτε εκοιµηθη ελεγχουσης αυτον της συνειδησεως και λεγουσης· “Τι τουτο ουκ εποιησας. ουκετι υιον ∆αβιδ. ως εκ τουτου µηδενι ανθρωπω γινωσκεσθαι τα πραττοµενα. ∆ιο και δακρυα καθ’ εσπεραν απο των οφθαλµων . Ουδεν δε ετερον επραξεν. Και το µεν εν υπαρχον το ουτως αυταις εγκειµενον λεξεσι· “Ζητων θεραπειαν. ουτως απαντα επραττε. Της συνειδησεως ουν λεγουσης αυτω· “Ποιησον παντως και ετερας µετανοιας και αλλους ψαλµους προσθες. Ταυτην δε ως εξ αυτου του Θεου σταλεισαν ο νεος δεξαµενος και ως µεγα τι εξ αυτης ελπιζων καρπωσασθαι. Και εκ παντων ωφεληθεις. Το δε τριτον· “Τυφλος εστι κραζων και λεγων ῾ Υιε ∆αβιδ. τρια µονα κεφαλαια. ει µη την δοθεισαν αυτω µικραν εντολην παρα του αγιου εκεινου γεροντος εκαστη εσπερα εποιει και ουτως επι της κλινης εκαθευδε.

ο νεανιας γενοµενος. ουτω τοις αχραντοις ποσιν αυτου προσεπιπτεν και ως τυφλος ελεηθηναι και ψυχικως αναβλεψαι ητειτο. ελογισαµην και του αγιου τουτου την πρεσβειαν πολα συηνεργησασαν αυτω και του Θεου παλιν δειξαι τω νεω οικονοµησαντος το οιον υψος αρετης ο αγιος ουτος εκεκτητο. τω λογισµω τοτε προσεβαλλον. Παρελθουσης δε της θεωριας ταυτης και εις εαυτον παλιν. ως ελεγεν. ουδε κοσµου φροντις. Φως γαρ µονον εβλεπε παντοθεν και ουδε ει επι γης επατει εγινωσκεν. ιλαστητι µοι τω αµαρτωλω”λαλουντος τω νοΐ µαλλον η τω στοµατι. οια τοις ανθρωποις και σωµα φορουσι προσβαλλουσι. (293) Ως ουν εγω ταυτα ηκουσα. χαρα και εκπληξει συνειχετο και απο καρδιας εδακρυε και τοις δακρυσιν η γλυκυτης συνειπετο. ευχαι τε παρ’ αυτου προς την Θεοτοκον ανεγινωσκοντο εµπονως και µετα στεναγµων και δακρυων και. Ισταµενου ουν αυτου εν µια και το “Ο Θεος. Ως δε καθ’ εσπεραν η ευχη προσετιθετο. ως στηλη τις η ωσπερ τις ασωµατος. ο ρηθεις αγιος εκεινος και ισαγγελος γερων. δακρυων και χαρας ανεκφραστου και αγαλλιασεως εµπλεως εγενετο. επι της κλινης ανεπεσε και αυτη τη ωρα ο αλεκτωρ . Ειτα εις ουρανον ανηλθεν ο νους αυτου και αλλο φως εθεασατο υπερ το πλησιαζον τρανοτερον. ο την εντολην αυτω και την βιβλον προχειρισαµενος.αυτου κατηρχοντο και συχνοτερον επι (292) την γην και επι προσωπον γονυκλισιας εποιει. αλλ’ ουτως ιστατο ακινητος. διηρκει µεχρι µεσονυκτιου. ουδε τι των. ελλαµψις θεια πλουσιως αιφνης επεφανεν ανωθεν και παντα τον τοπον επληρωσε. Ουδε φοβος ην εν αυτω του µη πεσειν. αλλ’ ολως φωτι αΰλω συνων και τω δοκειν αυτος φως γενοµενος και παντος κοσµου επιλαθοµενος. Εφανη αυτω παραδοξως. Τουτου δε γεγονοτος ηγνοησεν ο νεανιας και επελαθετο ει εν οικω ην η οτι υπο στεγην υπηρχε. πλησιον του φωτος εκεινου ισταµενος. ως παροντος του Κυριου σωµατικως. Τελος. κεκολληµενους εχων αλληλοις και αµετακινητους τους ποδας εν παραστασει. µηδολως εν τω καιρω της προσευχης χαυνουµενου η ραθυµουντος αυτου η τινος µελους των του σωµατος αυτου κινουµενου το συνολον µεχρι και περιστροφης οφθαλµου η αναβλεψεως.

ει ταυτα παλιν εζητησε. αλλα πασαν αλλην ο νεανιας εκεινος εµπαθη και φιληδονον απορριψαµενος εννοιαν. αδελφοι µου. Ουτος δε µηδεν τοιουτον εν νω λαβοµενος ποτε. µνησθεις της χαριτος ης εξεπεσε. Εγνωτε. ως ωµνυε. ο και ποιησας αυτα εν οις επισταται κριµασι. ουτε ησυχια ωφελει η αναχωρησις κοσµου. Και µετ’ ολιγον αι εκκλησιαι τον ορθρον εσηµανον. οσα η πιστις η εις Θεον δυναται. Παντως ακουοµεν τον ∆αβιδ απαντες και θαυµαζοµεν και λεγοµεν οτι εις ∆αβιδ και αλλος ου γεγονε. Εµαθετε οτι ουτε µεση πολις (294) εµποδιζει ηµας εις το κατεργαζεσθαι τας εντολας του Θεου. και ιδου ενταυθα και του ∆αβιδ περισσοτερον. Κυριε .εφωνησε και της νυκτος το µεσον ειναι εδηλωσε.ο γαρ δοκιµαζων και εκπειραζων πιστιν ου κεκτηται -. ως ουτε νεοτης αποβλητος ουτε γηρας ωφελιµον µη ουσης συνεσεως και φοβου Θεου. τι θαυµαστον. ωστε και εργα τη πιστει αρµοζοντα επιδειξασθαι. αλλα µονοις προσκειµενος τοις του κοσµου και µονα βλεπων τα προσκαιρα και διανοιαν εχων µηδεν φαντασθεισαν των γηΐνων ποτε υψηλοτερον. εαν σπουδαιοι ωµεν και διεγηγερµενοι. µηδε εννοιαν υπνου κατ’ εκεινην την νυκτα λαβοµενος. τα παρα της ιδιας λεγοµενα εφροντιζε συνειδησεως. δι’ ων η εκεινου πτερωθεισα διανοια εις ουρανους . Ταυτα εγενοντο ως ο Θεος οιδεν. τοις εργοις βεβαιουµενη. Ηκουσατε. Μη ουν ειπη τις προς δοκιµην ταυτα εκεινον εργασασθαι· ουδε γαρ µεχρι λογισµου τουτο η ειπεν η ενενοησεν . µετ’ ορθης πιστεως και αδιστακτου ελπιδος.ω των κριµατων σου. εαν ραθυµωµεν και αµελωµεν. και αυτος εξανεστη ψαλαι κατα το συνηθες. µηδεν πλεον του νεου εκεινου εργασαµενου. ει µη απερ ηκουσατε. ουτως. . Εκεινος γαρ παρα Θεου την µαρτυριαν ειληφε και προφητης εχρισθη και βασιλευς και Πνευµατος Αγιου γεγονε µετοχος και πολλας ειχε τας περι Θεου αποδειξεις· αµαρτησας ουν και στεερηθεις την χαριν του Πνευµατος και την προφητειαν αφαιρεθεις και της συνηθους οµιλιας του Θεου αλλοτριωθεις.µονον ηκουσε περι τουτων και ευθεως επιστευσε· και τοσουτον. ως εν πασι τοις αλλοις του βιου αισθητοις πραγµασιν αναισθητως διακεισθαι και µηδε αυτον την βρωσιν και ποσιν ενηδονως η συχνοτερως προσιεσθαι.

υπερ τον Λωτ εφανη. και ολον αυτου του Πνευµατος και φως απειργασατο· και ταυτα µεσον πολεως οικουντα και οικου προνοουµενον δουλων τε και ελευθερων φροντιζοντα και παντα ποιουντα και πρασσοντα οσα τω βιω αρµοζουσιν. η ετι βουλεσθε· και αλλα ειπειν µε µειζονα. α ουδε η ακοη υµων ισως δυνηθη παραδεξασθαι. εντολων τηρησις. του επιπροσθουντος τη ψυχη νεφους και µη εωντος καθαρως ιδειν την θειαν ακτινα. σοφιας φοβος Κυριου. Ωστε ταυτα ειπων. µητε ποτε χαµευνησας. ου παντες εφιενται και ολιγοι λιαν επιτυγχανουσιν. Οµως τι τουτου µειζον ευρησεται η τι τελειοτερον. Και οι θελοντες . καθως ο Θεολογος εφη Γρηγοριος· “Αρχη. πνευµατι δε. Ου γαρ φοβος. Και εικοτως· η γαρ αγαπη του ζητουµενου εξεστησεν αυτον και κοσµου και φυσεως και πραγµατων απαντων. µη κοσµου εκστας τω σωµατι. προβεβαιουν και πιστουµενον το µελλον αυτον αδιαλειπτον διαδεξασθαι φως. ελλαµψις. σαρκος καθαρσις. Αλλα αρκουσι ταυτα και τω νεω εις επαινον και υµας κινησαι εις ποθον και µιµησιν αυτου. οι δε αναπολογητοι γενωνται. ινα οι µεν ζηλωσι τουτους. Ου δε εντολων τηρησις. αρχην δε της των πνευµατικων ευρε γνωσεως. φησι. µη κοµην αποκειραµενος. Ου δε καθαρσις. Θεου τα θαυµασια. Μαλλον δε ειπειν εν σωµατι αγγελος. (296) Ταυτα αδελφοι µου.εφθασε και την Μητερα Χριστου εις συµπαθειαν εικλυσε και τη ταυτης πρεσβεια το Θειον εξιλεωσατο και την χαριν του Πνευµατος εως ουρανου φθασαι ενισχυσε και φως θεασασθαι κατηξιωσεν. ο µητε χρονοις νηστευσας πολλοις. εις ον ο γενοµενος τελος µεν και περας των αισθητων απαντων κατειληφε. αγρυπνησας µονον ολιγα. (295) τον εν Σοδοµοις θρυλουµενον. ανθρωπος το φαινοµενον και ασαρκος τον νουµενον. ∆ιο και τη του αισθητου ηλιου δυσει του νοητου φωστηρος το γλυκυ τουτον διαδεχεται φως. Ουτος ο νεος. Ελλαµψις δε ποθου πληρωσις τοις των µεγιστων η του µεγιστου η υπερ το µεγα εφιεµενοις”. τοις πασι τα παντα ορωµενος και µονος µονω Θεω τω παντα γινωσκοντι ων. βλεποµενος αλλ’ ου κατεχοµενος. µη ενδυσαµενος τριχινα. τελος ατελες ειναι πασης αρετης τον φωτισµον εδηλωσε τον του Πνευµατος. Παντως ουδεν εστι µεγαλωτερον αλλο. κρατητος και ακρατητος. ∆ια τουτο κρυπτοµενους φανεροι τους αγιους αυτου ο Θεος.

Αλλα τι . ει δυνασαι. Αχωρητος γαρ ο Θεος υπαρχει και ακαταληπτος· ποιος ουν εσται τοπος. Τουτο γαρ ανθρωπος και εις τουτο εκτισθηµεν και δια τουτο παρηχθηµεν. ινα ενταυθα µικρα ευεργετηθεντες. αφετε γην και παντα οσα παρερχονται. δια της ευχαριστιας και της προς Θεον ευνοιας εκεισε τα µειζονα και αιωνιζοντα απολαυσωµεν. Εµοι θρηνειν επερχεται και την καρδιαν µου δαπανωµαι και δι’ ηµας τηκοµαι. τρεφοµενη και αυτη δηλονοτι την νοεραν τροφην. ουτε περας. σωζωνται και µεγαλων παρα του Θεου υπερ µονης της εις αυτον πιστεως αξιουνται καλων. και η ψυχη ηµων ανεµποδιστως την προς τα ανω ποιηται πορειαν. και εκτος εκεινου ουκ εστι στασις. αµαρτιας µονης εκτος. ηµεις ωσπερ αλογα ζωα προτιµωµεν γην µονην (297) και τα απο γης ηµιν δια πολλην ευσπλαγχνιαν αναδιδοµενα εις αυταρκη χρειαν του σωµατος. των εκπιπτοντων της βασιλειας αυτου. ειπε. οτι περι των µελλοντων µηδολως φροντιζοντες αχαριστουµεν και περι των εν χερσιν αυτων και ισοι δαιµονων γινοµεθα η και χειρονες. αδελφοι µου. την εκ Πνευµατος. Ελεησατε ουν εαυτους και ηµας τους υµας αγαπωντας και πολλακις υπερ υµων θρηνουντας και δακρυα χεοντας – τοιουτους γαρ ηµας ο συµπαθης και ελεηµων Θεος παρακελευεται –. και πιστευσαντες ολοψυχως επι τον Κυριον. ως αν οι δια ραθυµιαν αποτυγχανοντες µηδεν εχωσι λεγειν εν τη ηµερα της κρισεως. Αψευδης γαρ εστιν. ουτε καταληψις της των αµαρτωλων πτωσεως. οσω και πλειον ευεργετηθηµεν και γνωριζοµεν Θεον δι’ ηµας γενοµενον ως ηµεις.εν µεσω θορυβων ειναι. Αλλ’ οιµοι. Και δια τουτο πλειονος και της τιµωριας δεοµεθα. εν κοινοβιοις τε και ορεσι και σπηλαιοις αξιως πολιτευοµενοι. οταν εννοησω οτι τοιουτον ∆εσποτην εχοντες µεγαλοδωρον και φιλανθρωπον ως δια µονην την προς αυτον πιστιν τοιαυτα ηµιν χαριζοµενον α και νουν υπερβαινει και ακοην και διανοιαν και ουδε επι καρδιαν ποτε ανεβη ανθρωπου. οτι µικρον ετι και ο ουρανος και η γη παρελευσεται. ο επαγγειλαµενος σωζειν εκ µονης της εις αυτον πιστεως. κατα το µετρον της καθαρσεως και της αναβασεως. ει δει την αληθειαν ειπειν. και προσελθετε προς αυτον και κολληθητε αυτω. ινα της πλανης ηµας απαλλαξη και της αµαρτιας ελευθερωση. ινα εκ τουτων συµµετρως τρεφοµενοι.

Αναγκη γαρ η ως απιστους κατακριθηναι ηµας η Χριστον ψευστην αποδειχθηναι. Ουχ ορατε. Και γαρ ο αρξαµενος τα καλα πρασσειν αδιστακτω πιστει και ολοψυχω προθεσει και την εξ αυτων εγγινοµενην ωφελειαν επαισθανεσθαι. καθως αυτος ο θεος ενετειλατο. Ει γαρ εκεινος. ει δοκει. Πασι τουτοις λογω µονω πιστευοµεν αληθως. αυτος αφ’ εαυτου γνωσεται οτι µεγα εµποδιον τοις κατα Θεον ζην ελοµενοις η φροντις του κοσµου και η εν αυτω διαγωγη. Αλλως δε και µαλλον η υποθεσις αυτη προτρεπτικη υπαρχει προς αναχωρησιν. αλλα παντας πληροφορων τους εντυγχανοντας τωδε τω διηγηµατι οτι ο θελων ποιειν το αγαθον εν παντι τοπω εκ Θεου το δυνασθαι ελαβεν. επειδη και τουτο εξ εκεινου του νεου µεµαθηκα ακριβως. εν πολεσιν. Ει δε και γεγονεν εν τισιν η γενησεται. “. εν κωµαις. εκπεσειν του τοιουτου καλου γινωσκετωσαν. την δε εν µεσω µαλλον του βιου διαγωγην προτρεποµενος. ει τηρουσι τας εντολας αυτου· και µολις ευρησης εν χιλιασιν. πιστευσας απο ψυχης και τον Θεον επικαλεσαµενος. και µυριασιν ενα. ουτως ηλεηθη. αδελφοι µου. ει µη εκ του κοσµου συντοµως υποχωρησουσιν. οπερ αδυνατον. τοις δε εργοις αρνουµεθα. ως αληθως. ποσων αγαθων ελπιζειν µαλλον τευξεσθαι χρη τους απαντα τα του βιου και παντας αµα καταλιµπανοντας και αυτας αυτων τας ιδιας ψυχας εκδιδοντας δια τον Θεον εις θανατον. . Η γαρ ρηθεισα περι του νεου τουτου υποθεσις θαυµαστη τε εστι και παραδοξος και ουδε ει εν αλλω τινι τοιουτον τι γεγενηται ηκουσαµεν. τα εργα α εγω ποιω. και ερευνησον ακριβως. Ουχι πανταχου Χριστος ονοµαζεται. τον εργω και λογω χριστιανον οντα.δει µε ειπειν. Ταυτα δε εγραψα ουχι κωλυων την αναχωρησιν. αδυνατον. Ποιος ουν εξ ηµων τολµα ειπειν· “ Εργα Χριστου εγω ποιω και πιστευω ορθως εις Χριστον. Ουχι δια του αγιου Ευαγγελιου ειρηκεν ο Κυριος ηµων και Θεος· “Ο πιστευσας εις εµε. εδελφοι. πως απιστοι εχοµεν ευρεθηναι εν τη ηµερα της κρισεως (298) και χειρονα των µηδε ειδοτων τον Κυριον υποστησοµεθα κολασιν. κακεινος ποιησει και µειζονα τουτων ποιησει”. ο εν µεσω τω βιω στρεφοµενος και µηδεν περι αποταγης η ακτηµοσυνης η υπακοης ποτε λογισαµενος. Ζητησον. εν κοινοβιοις και ορεσι.

. και εγλιχοµην εξω του κοσµου γενεσθαι παντος και κατα µονας εκζητειν τον οφθεντα µοι – τουτου γαρ χαριν πεπεισµαι. ως ενα των τυχοντων ανθρωπων εβλεπον και ουδε ψιλην εννοιαν περι των οραθεντων µοι δι’ αυτον ελαµβανον. ωστε µη µεµνησθαι µε τινος µικρου η µεγαλου µεχρι ψιλης εννοιας ποτε. διο και προσθεις υφηγησατο µοι ταυτα· “Οτι µετα την θαυµαστην εκεινην αλλοιωσιν και την εις εµε υπερ ανθρωπον γενοµενην αντιληψιν ου πολλαι. ει και τας εντολας αυτου ο ασυνειδητος ουκ εφυλαττον. Εις πλειονα δε µαλλον κακα υπερ τα συµβαντα µοι πρωην περιεπεσον και ουτω διεκειµην. οτι ολως φανηναι µοι ευδοκησεν. ηµεραι διεληλυθησαν και συνεχεις µοι του βιου επεπεσον πειρασµοι. ινα µαθης ακριβως εις οιον απωλειας βοθρον εκ ραθυµιας κατηνεχθην εγω ο αθλιος και του Θεου θαυµασης και εκπλαγης την και µετα ταυτα εις εµε γενοµενην αγαθοτητα αφατον. λεγω σοι. εις παντελη κατηντησα σκοτωσιν. αδελφε. ως οιµαι. τριτον ετος η και τεταρτον εν τη µοναδικη πολιτεια διατελουντι και τον τριακοστον δευτερον της ηλικιας του σωµατος αυτου χρονον αγοντι. κατα µικρον µικρον παντων των προλεχθεντων επιλαθοµενος. ως φιλον οντα και συνανατροφον. .(299) Μοναχω γαρ γεγονοτι υστερον ενετυχον. Επει δε τουτο ποιησαι συντοµως ουκ ισχυσα. Αλλα και τον αγιον εκεινον. ως µηδε εννοησας ποτε η ακουσας τα αγια ρηµατα του Χριστου. τον τοτε µε ελεησαντα και την µικραν µοι εντολην δεδωκοτα και την ρηθεισαν βιβλον εξαποστειλαντα. δι’ ην. αλλα και τα γινοµενα εξηγορευον και εις το κελλιον αυτου. (300) Και γαρ. αγνωστως ουτως εν τη ταλαιπωρω καρδια µου η προς τον αγιον γεροντα αγαπη και πιστις διεµενε. υφ’ ων και εµαυτον εωρων προς κρυπτας εργασιας εµποδιζοµενον και του καλου κατα µικρον υστερουµενον. Νυνι δε. απηρχοµην συχνοτερον. Ταυτα δε. φησιν. εξ ωνπερ προειρηκα. φησι. ινα προς εαυτον µε τον αναξιον εφελκυσηται και παντος του κοσµου αποχωριση µε . µετα την τοσουτων χρονων παρελευσιν ο Θεος ο φιλανθρωπος ταις εκεινου ευχαις ελεησας µε. οτε εν τη πολει ετυγχανον. Ακριβως γαρ αυτον εγινωσκον. Ου γαρ απεστην τελειως εξ αυτου ο αναξιος. δι’ αυτου µε παλιν εκ της πολλης πλανης και του βυθου των κακων εξαρπασας ερρυσατο. ουκ οιδ’ οπως ειπω.

τον επ’ αληθειας αναξιον. και τα προσωπα ηµων ου µη καταισχυνθη. εν αλλοις ανεταξαµεθα εις τραπεζαν ευφροσυνης. Ο δε και λεγειν απηρξατο και τα λεγοµενα γραφειν ουκ ωκνησεν. Κοπω τοινυν πολλω και πλειοσι δακρυσι και ακριβει ξενιτεια και τελεια υπακοη και εκκοπη παντελει του οικειου θεληµατος και πολλοις αλλοις σκηροτατοις επιτηδευµασι τε και πραξεσιν. ινα µη τον λογον µηκυνωµεν. εν δε τω αιωνι τω µελλοντι ολοκληρως µετα παντων των απ’ αιωνος αγιων εν Χριστω Ιησου τω Κυριω ηµων.καθαπερ ορας. και ουκ εστι τον ολοψυχως ζητουντα µη ευρειν και πλουτησαι τον πλουτον των χαρισµατων αυτου. ειπειν µοι αυτον παρεκαλεσα πως τοιαυτα η πιστις ενεργειν θαυµασια πεφυκε. Αλλ’ ωσπερ παντι τω κρουοντι επιµονως ανοιγει τας πυλας της βασιλειας αυτου και διδωσι τω αιτουντι Πνευµα ευθες και παναγιον. νυν µεν εκ µερους και µετα σοφιας της κρειττονος. ουδεπω µεχρι του νυν ηξιωθην θεασασθαι”. ων ητοιµασε τοις αγαπωσιν αυτον. αλλα και των πραγµατων αυτων ακριβη κεκτηµενον την ειδησιν εκ πρακτικης γνωσεως. ου µονον δε. τοιαυτην δε θεωριαν. ει και µη λογον ειχε σοφιας της εξωθεν. Ταυτα ουν δακρυων ελαλει µοι και τουτων ετερα πλειονα. κατηξιωσε. Αµην. (301) α και. Λογος ΚΓ΄. τοις µετα πιστεως των γεγραµµενων επιβατευουσι. ω η δοξα εις τους αιωνας των αιωνων. οια τοτε εωρακα. (302) . ∆ια τουτο παρακαλω υµας. δραµωµεν εµπονως και ηµεις τον δροµον των εντολων του Χριστου. τα πολλα των αµαρτηµατων µου πληθη παριδων ο ευσπλαχνος Κυριος και µοναχον µε γενεσθαι παρ’ αυτου του αγιου γεροντος ωκονοµησε και µετ’ αυτου συνειναι µε διηνεκως. ακατασχετω και ανενδοτω δροµω πορευοµενυ µου. και διδασκαλιας τροπω εγγραφως ταυτα εκθεσασθαι µοι. ουτω και υµεις εντρυφησετε των απορρητων αυτου αγαθων. εν Χριστω αδελφοι. µικραν µεν και ολιγην αµυδρως πως ακτινα του γλυκυτατου και θειου εκεινου φωτος ιδειν και αυθις ηξιωµαι. Εγω δε ο ταλαιπωρος των αγιων εκεινου ρηµατων επακροασαµενος και ολον οντα της θειας εµπλεων χαριτος στοχασαµενος και αληθη σοφον.

ουδε επιστραφησεται αυστηρω τω προσωπω επι ανθρωπον καταρωµενον αυτον. Επιλαθηται δε και γονεων και φιλων αυτου (303) και επι παντα ανθρωπον ουκ ατενισει τοις οφθαλµοις. Αρτον ηδεως ου φαγεται. ακουσατε µου. φροντιδα µηδεµιαν ποιουµενος των ορωντων αυτον ασχηµονουντα η των ακουοντων της κραυγης αυτου και καταλοιδορουντων αυτον. κραζων µεγαλα και οδυροµενος. αλλ’ εσται κυλινδουµενος και ασπαιρων επι της γης. Εσονται οι οφθαλµοι αυτου φλεβες. και παν κτηνος και παν ερπετον ερπον επι της γης και παν ο εχει πνευµα . εµπεπλησται γαρ πικριας. Παντα ανθρωπον ως αγγελον µακαρισει ο ανθρωπος εκεινος. οτι η ζωη αυτη θανατος. και τους οντας και τους παρελθοντας και τους µηπω τον κοσµον γνωρισαντας. των εν τω σωµατι αυτου. εγω δε ουκ ηδειν “. και εκ συνοχης της καρδιας αυτου ουκ αφιεται διαβλεψαι και ιδειν τα επι τω σωµατι αυτου. Ποιος των ανθρωπων. Ακουσατε µου των λογων. Ου φροντισει κτηµατων η πραγµατων αυτου. Και τινα εισιν α λεγει και προς τον φιλανθρωπον Κυριον ευχεται. αγαπητοι µου. Επι κλινην στρωµνης αυτου ουκ αναβησεται. και τα ιµατια αυτου ταις χερσιν αυτου διαρρηξει και τοις ονυξιν αυτου των χειρων τα τραυµατα του σωµατος αυτου επιξανη. Ζην γαρ εν βιω µισητον µοι γεγονεν. αλλα πονω και οδυνη αφορητω της καρδιας αυτου επιλανθανεται των πληγων. Και οποιον αγωνα εχει ψυχης και πονον καρδιας ο µετα συντετριµµενου του πνευµατος µετανοων. υιοι µου εσχατοι. περιποιητοι µου. Τοις καλουσιν εις δειπνον ποτου µετ’ οργης µεγαλης αποκριθησεται· “Αποστητε απ’ εµου. Οινον ηδεως ου πιεται. και τι οιδα ει αρτι λαβη αυτην.Περι µετανοιας και φοβου Θεου. γινοµενην επι δερµατιδα σωµατος αυτου. ει αληθως ως πατερα ποθειτε µε και ζητειτε µε. πηγης υδωρ µαλλον προχεοντες η προφεροντες το οραν. πονος γαρ εστιν εις κορον αυτω. καταλειψει τον πλουτον αυτου εις διαρπαγην τοις βουλοµενοις. Ο γαρ εν τη καρδια αυτου κρυπτος πονος καλυψει παντα πονον η κνησµονην. φαρµακω πληγεις την καρδιαν αυτου και αλγων και κοπτοµενος πονω σφοδρω τα εντος αυτου. τραυµατων µικρων δερµατος σωµατος αυτου φροντισει η µελετησει αυτω περι τουτων. θανατος γαρ συντριβει µου την καρδιαν.

ανταλλαγµα δε αµαρτιας αυτου ουδεν ευρησει. ∆ικαιον απο αδικου ου διακρινει. ουτος δε την ψυχην συν τω σωµατι υπο αµαρτιων εσχε πεφαρµαγµενην. και επι κοπριας αµυθητων καθηται αµαρτιων και σκοτει αγνοιας και λυπης περιεχεται. Μετα ταυτα δε καταλειψουσιν αυτον συγγενεις κατα σαρκα και παντες γνωστοι και φιλοι αυτου οι εν κοσµω· µικρον γαρ συνακολουθησαντες αυτω και συνδακρυσαντες την απαρηγορητον θλιψιν αυτου και το απαρακλητον της ψυχης αυτου θεωρησαντες. ως δουλος και ως οφειλετης ποιησει. . Ησθηθην της κρισεως σου και λογος απολογιας ουχ ευρεθη εν τω στοµατι µου.αµαρτια γαρ θανατος. εγω δε µονος φορτιω βαρουµαι αµαρτηµατων και πυρι κρισεως κρινοµαι και οδυνωµαι µονος επι της γης! “. το γαρ ελεος παρα σοι εστιν. Ουτος µονος χωριζεται απο πασης της κτισεως της υπο τον ουρανον. Πασαν ψυχην µιαν λογισεται και ως αγιαν τω κυριω σεβασθησεται και ως ακαθαρτος ευλαβηθησεται απο παντων. (305) οτι εαν πασαν δικαιοσυνην ποιηση ανθρωπος. εργα δε σων προσταγµατων ουκ επραξα. Κυριε. εις τα ιδια υποχωρησουσιν εκαστος. ως βδελυγµα ηγησαµενοι.ζωης µακαρισει λεγων· “Ως ευλογηµενα παντα τα υπο του Θεου ποιηθεντα. “Ιδου ορας. πασαν δε κακιαν µετηλθον εν αφροσυνη. . Ενος γαρ λογου αργου στοµατος µου ανταξιον ουδεν διεπραξαµην επι της γης. και µονος καταλειφθεις και την περιεχουσαν αυτον ερηµιαν και αποριαν και θλιψιν και οδυνην θεασαµενος. (304) καθαρους τε και ακαθαρτους. Συ γαρ µονος αποθανων ανεστης. και εστιν ουδεν ο ου βλεπεις. και τις εσται ο δι’ αυτης αποθνησκων και αφ΄ εαυτου ανισταµενος. τελος ουκ εχοντι. νυνι δε ακηκοα περι σου και εφριξα και τι ποιησω ουκ οιδα. αλλ’ εξει τους παντας ισον. εγω δε σων χειρων εργον. αλλα τοις ονυξι των χειρων αυτου δια την βιαν του πονου της καρδιας αυτου· Ιωβ γαρ την σαρκα πληγεις ειχε την ψυχην υπο Θεου σκεποµενην. Τον δε ιχωρα των τραυµατων αυτου αποξεσει ου µετα οστρακου ως ο Ιωβ. Παντως ουδεις. Συ αγαθος. εν χαρα ψυχης και ζωης αυτων απονως διαγοντα. εγω δε ουκ εγινωσκον σε. και δια τουτο χειρων η οδυνη του ανθρωπου εκεινου δεκαπλασιως υπερ την πληγην του Ιωβ. κλαυσει εν οδυνη ψυχης αυτου και βοησει εν απογνωσει προς τον Παντοκρατορα Κυριον.

βλεπεις. ουτε παντων εκεινων ων υπεστη κακων. ον κετελιπεν εν τω καιρω της πληγης της µετανοιας αυτου. Κυριε. Ειπειν “Ελεησον µε” ου τολµω. Κυριε. και αυτη παλιν η χαρα παντα πονον τον εξωθεν γινοµενον εν τω σωµατι αυτου αποδιωξει. ενεργουσα παντα τω νευµατι σου. Και νυν βλεπεις. και εσται η χαρα εν τη καρδια αυτου δεκαπλασιως υπερ την προτεραν θλιψιν αυτου.οτι αµαρτιαν ουκ εποιησας ουδε εν τω στοµατι σου ευρεθη δολος. Ο ουν ευσπλαγχνος Θεος ταχεως εισακουσεται αυτου και αναπαυσιν οδυνης και απαλλαγην πονου καρδιας αυτου συντοµως παρασχη αυτω. µονος δυνασαι µε αναγαγειν και τον πονον της εµης καρδιας ιασασθαι. Εσται δε αυτω ουδεν οφελος. του τα προειρηµενα απαντα απαραλειπτως ποιησαντος. (306) και µετα των εν πιστει ακουοντων και µιµεισθαι µελλοντων την αληθη ταυτην της µετανοιας εικονα και ιστοριαν ην πρωτον εξεπληρωσε πραξις και τοτε γραφη παραδεδωκε λογος. το πολυ και αφατον ελεος αυτου. Ουτως . και εκχεει την αυτου και επ’ αυτον αγαθοτητα και µεταβαλει εις χαραν τον πονον αυτου και την πικριαν της καρδιας αυτου εις γλυκυ γλευκος µεταποιησει και τον κατεσθιοντα ιον του δρακοντος τα εντοσθια αυτου εξεµεσαι ποιησει· και ου µνησθησεται εκτοτε των πρωην πονων αυτου. και ποιησει µετα του ανθρωπου εκεινου. αλλ’ ουδεν µοι οφελος εξ της του πλουτου στερησεως. ∆εσποτα Παντοκρατορ. Ολος γαρ ειµι τραυµα εν και ουδαµου µοι περιλελειπται αφορµη σωτηριας. οτι κατελειφθην µονος και ζωντα µε αδης κατεπιε. και εσται γινωσκων ο ανθρωπος . Φιλανθρωπος γαρ ων. η δε υγεια χαραν εµποιησει αφραστον εν τη καρδια αυτου. Τις δε αποθανειται εν αµαρτιαις και ου µεταµεληθησεται. Ο γαρ υψιστος Θεος δωσει αυτω υγειαν. οτι δυνατη η χειρ σου εις απαντα και τα τελη φθανουσα των αβυσσων. και εγω µετανοω µεν κακα διαπραξαµενος εργα. αλλ’ ουδε χρηµατα η κτηµατα η πλουτον. οτι ουδεν εχω πλην του σωµατος. αναξιος γαρ ειµι· συ δε. Και συ. βλεπεις. ου φερει εν αναγκη τοιαυτη και αφορητω οδυνη το των χειρων αυτου ποιηµα καθοραν. ητις εσται υπερ παντας τους θησαυρους της γης. παντεποπτα Κυριε. επιστραφεις ζητησει η τινος ετερου επιθυµησει. ουκ εστι µοι δε εις δικαιωµα η µετανοια· µετανοια γαρ επιγνωσις εστιν αµαρτιας.

επειδη παντα τα επι τω σωµατι αυτου και τα επι παντι τω βιω ο ουρανος καλυψει και αδης φαγεται και θανατος κυριευσει αυτων. αλλ’ εσται ως διυλισµενος οινος απεναντι ηλιου. οτι τελος ουκ οιδε. χαιρει ο ανθρωπος εκεινος επι τουτοις µυριοπλασιως υπερ παντας τους βασιλεις τους κρατουντας της γης. οτι µωµος ουχ ευρεθησεται εν αυτη. και υπερ παντας τους µακαριζοµενους επι της γης παρα στοµατων ουκ ορθα λαλουντων. αλλα απο πονου και πικριας ψυχης αυτου εσκευασται και απο συναντησεως Πνευµατος Θεου. (308) Και δια τουτο θανατος ου κυριευσει αυτης.εκεινος οτι τραυµατα σωµατος αυτου ουδε ερχεται εκτοτε επι καρδιαν αυτου. η εκ της υγειας περιποιηθεισα τη ψυχη αυτου. και θλιψις η εξωθεν ου καθαψεται της χαρας της ουσης εν τη καρδια αυτου. Και εσονται οι πλησιον αυτου. και αυτη η γνωσις εσται πλεονασµος της χαρας της εν τη καρδια αυτου. αγνοουντες δε την µετα ταυτα γεγονυιαν κρυφιαν χαραν αυτου. και αι ηµεραι αυτου ουδεν διαφερουσι των µαστιζοµενων και τιµωρουµενων επι αµαρτιαις”· ειδως δε µονος εκεινος οτι πληρης θυµηδιας και αγαλλιασεως ο χρονος αυτου της ζωης και η χαρα της καρδιας αυτου θανατον εµπαιζει και αδης ου κυριευει αυτης. του υπερανω των ουρανων. Ουτε γαρ απο δοξης αυτω γεγονεν αυτη. οτι ουκ εστιν εκ του κοσµου τουτου. . ευφραινων και υπεραστραπτων τω προσωπω του πινοντος αυτον κατεναντι του ηλιου. (307) στεναζοντες επ’ αυτω και λεγοντες· “Ιδε ανθρωπος ος ουκ οιδεν ευφροσυνην εν τη ζωη αυτου. και υπερ παντας εφ’ ους ο πλουτος και η πορφυρα στολη και η βυσσινη. ουτε απο υγειας σωµατος αυτου. ουτε απο επαινου ανθρωπων. και ο βιος αυτου θλιψεως και οδυνης πληρης. η δε χαρα. υπ’ ουδενος τουτων δυναται κρατηθηναι. ∆ιυλισθεισα γαρ δι’ αυτου και εκπιεσθεισα η καρδια αυτου αδολον και αµιγη θλιψεως χαραν απετεκε. εκλαµπων µαλλον και λαµπρυνοµενος και καθαρωτεραν δεικνυων την αυτου χροαν. ουδε απο πολλου πλουτου. Οιδε γαρ ο ανθρωπος εκεινος οτι κρεισσων πενια µετα χαρας τοιαυτης υπερ παντα τον κοσµον και των εν αυτω πραγµατων εστιν. οι πρωην θεωρουντες τας εξωθεν θλιψεις αυτου. και υπερ παντας εφ’ ους η η υγεια και η ευµορφια του σωµατος. ουτε απο αλλου τινος πραγµατος των υπο των ουρανον.

ο αρχων του σκοτου. ο βασιλευων επι παν υδωρ θαλασσης και κοσµον εµπαιζων ως ει τις µικρον στρουθιον κατεχων εν τη χειρι αυτου. Ο γαρ κρατων τη κακια της γης. µετα πασης αυτου της στρατιας και της δυναµεως ου προσεγγισει πτερναν ποδος αυτου. και η καθαρσις υγεια ολοκληρος αυτω. Ταυτη ουν τη καλη κρισει πας ο κρινοµενος ετεραν ου φοβηθησεται τιµωριαν η βασανον. ουδε (309) ο κωλυσων αυτον εσται εκ της πηγης του ποτηριου µη εµφορηθηναι. η θεα και η τερψις της καθαροτητος των του ηλιου ακτινων η µαλλον η ποσις και η γευσις του οινου του εν τω στοµατι µου. και ουδεις βλαπτων κατισχυσει αυτου. Οταν γαρ του πινειν χορτασθηναι δοκησω. πυρ ολον ποιουσαι τον πινοντα.Επι δε τουτοις εν µοι δυσνοητον· ου γαρ οιδα ποιον πλεον ευφραινει µε. υπο της γλυκυτητος της γευσεως περισσοτερως µαλλον ηδυνοµαι. Η γαρ στιλβα του οινου και η ακτις του ηλιου προς το προσωπον του πινοντος φαιδρως απαστραπτουσαι διερχονται µεχρι των εγκατων αυτου και µεχρι των χειρων αυτου και ποδων και µεχρι των οπισθιων αυτου και. ουδε προσβλεψαι αυτω µετα θαρσους τολµησει. και η εκ του ποτου ηδυτης και η εκ του ηλιου εξερχοµενη χαροποιος αιγλη πασαν λυπην εκ της ψυχης αυτου εκδιωκει και παντοτε χαιρειν ποιει τον ανθρωπον εκεινον. και ουτε του βλεπειν κορεννυµι ουτε του πινειν εµπιπλαµαι. φλεγειν και τηκειν τους προσερχοµενους αυτω εχθρους εκ παντων των µερων ενισχυσουσι. Η γαρ διψα αυτου ου παυθησεται εις τον αιωνα και το ηδυ και λευκολαµπες αυτου ποµα ουκ εκλειψει. ουδε πειρασµους δειλιασει τους επερχοµενους αυτω. καιεται το στοµα µου δεκαπλασιως και τη διψη και επιθυµια του διειδεστατου ποµατος εκπυριζοµαι. Θελω γαρ ειπειν τουτο και ελκει µε εκεινο και γλυκυτερον φαινεται· και οταν προς εκεινο απιδω. και η υγεια ουκ εα αυτον ετερον τι νοσοποιον βρωµα τραφηναι. τοτε το καλλος των εκπεµποµενων ακτινων διψαν µε σφοδρα ποιει και λιµωττων παλιν ευρισκοµαι· και οσω παλιν φιλονεικησω την εµην εµπλησαι γαστερα. αλλα απειρον και . και γινεται αγαπητος τω φωτι του ηλιου και τω ηλιω φιλος και τω λευκολαµπει οινω των εξ αυτων προεχεοµενων ακτινων δικην υιος ηγαπηµενος· η γαρ ποσις αυτου τροφη και καθαρσις ρυπου σεσηποτων σαρκων αυτου.

και δοξασει τον ελεηµονα και πολυελεον Κυριον. πας ο εναντι Κυριου Θεου Παντοκρατορος αµαρτησας και φοβου κρισεως και αποστροφης αυτου αισθησιν εν καρδια λαµβανων. οτι µεγαλα ευρηκως αγαθα. υστερον αυτας πιεζουσιν υπο του λιθου και πασης υγροτητος αυτας χωρις αποφαινουσι. Λογος Κ∆΄. Φοβος γαρ Κυριου και αισθησις ανταποδοσεως αυτου δικαιας ουτω σαρκα εκτηκει και οστα συντριβει. Αµην. πασαν υγροτητα των σαρκικων ηδονων και παθων εκπιεσασα. την εν αυτω τω Θεω και Σωτηρι ηµων. της εκ της υγειας προσγινοµενης. ο νοητος λιθος ο ελαφροτατος και χρηστος.διακαη επιθυµιαν παρεχει αυτω πινειν εκ του οινου και εαυτον καθαιρειν µαλλον και υγειαν ποιεισθαι την ποσιν. ο τους λογους τουτους ακουων και δεχοµενος αυτους µετα πιστεως και ποιων αυτους. Το γαρ καλλος της υγειας και η τερπνοτης της ωραιοτητος. Ουτως ουν εσται. Και οτε καταλεανη και συντριψει τελειως το υπερηφανον και κενοδοξον της σαρκος αυτου φρονηµα. αλλα δακρυα ποταµηδον αυτην καταντλησασα το ζων υδωρ εκβλυζειν ποιει και τα εκ των αµαρτηµατων τραυµατα ιαται και τον ιχωρα και τα ελκη αυτων αποπλυνει και χιονος λαµπροτερον ολον εκεινον αποδεικνυει τον ανθρωπον. µακαρισει την αθλιαν µου χειρα. τον δε εισελθοντα ανθρωπον εις τον φοβον του Θεου αυτος ο του Θεου φοβος ποιει αυτον γενεσθαι πασιν ανθρωποις αλλοις εις καταπατηµα. την ταυτα γραψασαν. τεκνα ηγαπηµενα. Τας µεν γαρ σταφυλας πρωτον πατουντες οι ανθρωποι. επιπεσων ανωθεν. περιποιητοι µου. τοτε η αγια ταπεινωσις. τον δια ρυπαρας γλωσσης και ακαθαρτου και ρυπαρου στοµατος ταυτα γραφη παραδοντα εις επιστροφης και µετανοιας υποδειγµα και εις οδον απλανη και αληθεστατην των εξ ολης ψυχης θελοντων σωθηναι και µελλοντων κληρονοµειν βασιλειαν. Μακαριος ουν ο ανθρωπος εκεινος. κορον ουκ εχει. ουκ αχρηστον την εκπιεσθεισαν ψυχην αποδεικνυσιν. (310) ως απηωρηµενος λιθος υπο µηχανης τους εν τη ληνω πατουµενους βοτρυας εκθλιβει και σφοδρως εκπιεζει. υιοι µου. τα υπερ νουν και λογον και διανοιαν οντα. οι ακουοντες µου τους λογους. (311) . ω η δοξα εις τους αιωνας.

εαν εξ αυτων ου καταξιωθηση λαβειν καν ολιγον και ωνησασθαι τι των προς διατροφην η ενδυσιν. ουκ ιδης των εν αυτω λιθων την διαυγειαν. αλλα µονοις τοις τον διανοιγοντα τον νουν κτησαµενοις εις το συνιεναι τας Γραφας. Βλεπεις κιβωτιον µικρον. ουτε δια της Γραφης τα εν τη Γραφη δηλα καθιστανται. Τι σοι το οφελος. διο και µενει αγνωστος πασιν ανθρωποις τοις εν τω κοσµω ο εναποκειµενος εν αυτω πλουτος του Πνευµατος. τον εναποκειµενον εν αυτω αγνοει θησαυρον. Ου θεαση ποτε. εσφραγισµενον το κιβωτιον δι’ ολου. Ταυτα µοι και επι των πνευµατικων υπολαµβανε αδελφε. Ουκ εστι δε υπο ανθρωπινης σοφιας ανοιχθηναι τουτο ποτε. Ουτε γαρ δια του κιβωτιου τα εν τω κιβωτιω. Και πως. ουτω καν πασας αναγνω και εκστηθισηται ο ανθρωπος τας Γραφας (312) και ως ενα ψαλµον περιφερη αυτας. ακουσον. Και οτι ο εγκεκρυµµενος του Πνευµατος θησαυρος εν τω γραµµατι της θειας Γραφης ου πασιν ευδηλος εστι και τοις βουλοµενοις. αλλα περιφερεις µεν. εαν εσφραγισµενον αυτο και κεκλεισµενον αει περιφερης και ουκ ανοιξης.Περι γνωσεως πνευµατικης. ει µη το κιβωτιον αυτοις παντως διανοιχθη. αυτος δε συ λιµω και διψη και γυµνοτητι κατατρυχη. των µαργαριτων την λαµπροτητα. οσον απο του βαρους και της εξωθεν ευπρεπειας αυτου. ως ειποµεν. ον ουκ αν ποτε οι εν τω οικω εισερχοµενοι κατιδειν δυνηθωσιν. ειπε µοι. του χρυσου την αστραπτουσαν αιγλην. Παντως ουδεν. υπολαµβανεις η και ισως παρα τινων ακουων πιστευεις ενδοθεν εχειν αυτο θησαυρον. Αδελφοι και πατερες. εοικεν η πνευµατικη γνωσις οικια τινι µεσον της κοσµικης και ελληνικης γνωσεως κατεσκευασµενη εν η ωσπερ κιβωτιον στερρον και κατησφαλισµενον η γνωσις των θεοπνευστων Γραφων και ο εν αυτη αφραστος πλουτος αποτεθησαυρισµενος αποκειται. πολλου και πολυτιµου πεπλησµενον του θησαυρου. Και καθαπερ καν αυτο το κιβωτιον ολον επι των εαυτου ωµων αναλαβων επιφερηται ανθρωπος. την εγκεκρυµµενην εν αυταις του Αγιου Πνευµατος δωρεαν αγνοει. ετι ζων. κεκλεισµενον παντοθεν ασφαλως και. το οφελος. τον εν αυτω θησαυρον. Νοει µοι ουν κιβωτιον το Χριστου Ευαγγελιον και τας λοιπας θειας . ο και αρας µετα σπουδης πορευη· τι ουν σοι εσται.

διανοιγηναι την κιβωτον της γνωσεως και των εν αυτη αγαθων απολαυσαι η εν µετοχη και θεωρια γενεσθαι αυτων. τοτε και γνωστως καθορωµεν τα εν τω κιβωτιω ηγουν τα εν τη θεια Γραφη εγκεκρυµµενα θεια µυστηρια. Οταν ουν ενοικηση και εµπεριπατηση ο Θεος εν ηµιν και εµφανιση αυτος εαυτον αισθητως ηµιν. µηδεις πλανασθω. Αλλως δε ουκ ενι. Ποιων δε και τινων φηµι αγαθων. των εν τω γραµµατι αποκεκρυµµενων και κεκαλυµµενων. ινα ωσπερ ο νεκρος ολως ου λογιζεται (314) ουδε αισθανεται τινος. δια δε της πραξεως των αρετων η πληρωσις των εντολων γινεται.Γραφας. δοξης αϊδιου. Αγαπης τελειας. χρηµατισαι τε . ∆ια γαρ της εκπληρωσεως των εντολων η εργασια των αρετων. ζωης αιωνιου. καταφρονησεως των ορωµενων απαντων. Απο γαρ των εντολων αι αρεται. εχουσας εν αυταις εγκεκλεισµενην και εσφραγισµενην την αιωνιον ζωην και συν αυτη τα εν αυτη αρρητα και αισθητοις οµµασι µη καθορωµενα αιωνια αγαθα κατα την του Κυριου φωνην· “Ερευνατε τας Γραφας. το νεκρωθηναι την σαρκα και τα µελη ταυτης τα επι γης µεχρι και επιθυµιας κακης. εχοντι τας εντολας του Θεου ως λιθους τιµιους. της προς τον Θεον δηλονοτι και τον πλησιον. οτι εν αυταις εστιν η ζωη η αιωνιος”. συν ταις εντολαις δε ως µαργαριτας τας αρετας. Ανθρωπον δε τον αραντα το κιβωτιον υποθου µοι ειναι τον τας Γραφας πασας αποστηθισαντα και επι στοµατος αει ταυτας επιφεροµενον. µαλλον δε ου δια τουτων. υιοθεσιας δια της αναγεννησεως του Αγιου Πνευµατος και το γενεσθαι ηµας θεους θεσει τε και χαριτι. βασιλειας ουρανων. και ουτω δια τουτων ανοιγεται ηµιν η θυρα της γνωσεως. εν αις υπαρχει η ζωη η αιωνιος – οι γαρ του Χριστου λογοι φως εισι και ζωη εισιν. (313) Επιφερεται ουν αυτας ως εν κιβωτιω τω µνηµονευτικω της ψυχης. αφθαρσιας. ουτω και ηµεις αυτοι µηδεµιαν εννοιαν επιθυµιας κακης η εµπαθους αισθησεως ολως εννοωµεν ποτε η επαισθανωµεθα του κακου της τυραννωδους οχλησεως. αλλα δια του ειποντος· “Ο αγαπων µε τας εντολας µου τηρησει και ο Πατηρ µου αγαπησει αυτον και εγω εµφανισω αυτω εµαυτον”. ως αυτος ουτος φησιν· “Ο απειθων τω Υιω ουκ οψεται την ζωην”-. µονον δε των εντολων µνηµονευωµεν του Σωτηρος Χριστου· ετι δε αθανασιας. εκ δε τουτων η αποκαλυψις των µυστηριων.

τα πασιν ανθρωποις αθεατα τε και αγνωστα. µεθερµηνευοντες αυτας κατα τας εµπαθεις επιθυµιας αυτων. οι µηδολως ποτε εν εαυτοις επεγνωκοτες γενοµενην την υπ’ αυτου αναχωνευσιν. την ελλαµψιν. την ενοικησιν της εις αυτους. συνιστανειν θελοντες εαυτους. των γεννηθεντων εκειθεν – καθως ειπεν ο Κυριος – την δοξαν πως ιδωσι. και συναµα τουτοις τον νουν Χριστου κτησασθαι και δι’ αυτου ιδειν τον Θεον και Χριστον αυτον ενοικουντα κατα την Θεοτητα και εµπεριπατουντα γνωστως εν ηµιν. Οι µη τουτο παθειν εθελησαντες. της τουτων αθανατου ζωης. την ανακαινισιν. απαρνουµενοι την δυναµιν ολως των αγιων Γραφων. την αλλοιωσιν των βαπτισθεντων εν τουτω πως ειδεναι δυνανται. επερειδοµενοι τη µαθησει µονη των Γραφων· ους και καταδικαζουσα και κατακρινουσα µαλλον αυτη εν τη εξοδω εσται η τους µηδολως των Γραφων ακηκοοτας. αγνοιαν εχοντες των ειρηµενων απαντων και απειριαν. Οι µη γεννηθεντες ανωθεν. τον φωτισµον. οτι δη και διχα της (315) ακριβους των εντολων του Χριστου φυλακης σωθηναι µελλουσιν. των εκ Θεου γεννηθεντων και τεκνων γενοµενων Θεου. Οι δε µηπω βαπτισθεντες εν Πνευµατι αγιω. την αναπλασιν. διανοιγοµενα δε υπο µονου του Αγιου Πνευµατος και ουτως αποκαλυπτοµενα θεατα γινοµενα ηµιν και γνωστα.. ποια γνωσει δυνηθωσιν. συγκληρονοµους δε Χριστου. Πως εν καταληψει γενωνται των τοιουτων µυστηριων. αλλα δι’ αµελειας ταυτην προσαπολεσαντες – και γαρ ελαβον εξουσιαν του γενεσθαι τοιουτοι . δια της ανοιξεως ης εφαµεν κιβωτου. Εκ γαρ των τοιουτων τινες απο αγνοιας πλανωµενοι πασας στρεβλουσι τας θειας Γραφας. Οι δ’ αλλοι. την αλλοιωσιν. Και εικοτως· τα γαρ εσφραγισµενα και κεκλεισµενα. Τουτων ουν απαντων και των υπερ τουτων αρρητων και ανεκφραστων οι τας εντολας ακουοντες του Θεου και ποιουντες αυτας. πως αρα ειδεναι η γνωναι η καν ποσως εννοησαι ποτε εξισχυσουσιν. την αναγεννησιν.κληρονοµους Θεου. ηγουν δια της αποκαλυψεως των νοερων οφθαλµων και της θεας των εν τη θεια εγκεκρυµµενων Γραφη. αγευστοι εισι της τουτων γλυκυτητος. µηδεποτε γνωναι λεγοντες. ειπε . οι την παρουσιαν του Αγιου Πνευµατος. αξιουνται και πλουσιως επαπολαυουσιν.

διανοιγοντα τους λογους αυτω ως το βιβλιον και την εν αυτοις επιδεικνυοντα δοξαν µυστικως. σκοτεινον το της ψυχης οπτικον περιφεροντες. Και καθαπερ ο ασθενων τας οψεις του σωµατος ου δυναται καν ποσως εις ηλιακην ακτινα τρανοτερον λαµπουσαν αποβλεψαι. τα δ’ αλλα (316) µονω Θεω γινωσκοµενους και Θεον µονον γινωσκοντας. και τοιουτους ποιει τους εξ αυτου γεννωµενους. ακαταληπτον. Ωσπερ γαρ ο βιβλιον εσφραγισµενον και κεκλεισµενον λαβων ανθρωπος ου δυναται τα εν αυτω γεγραµµενα ιδειν η οποια εισιν εννοησαι εως εσφραγισµενον εστι το βιβλιον. Και εικοτως· επειδη γαρ τας αισθησεις αυτων πασας εις την του κοσµου µαταιοτητα προσηλωσαν και τοις τερπνοις του βιου και ταις ωραιοτησι των σωµατων προσπασχουσι. τελεον ευθυς και οπερ κεκτηται . Αλλως δε.µοι. προς τα νοητα καλλη των απορρητων (317) του Θεου αγαθων ιδειν και αναβλεψαι ου δυνανται. προς ον και βλεπειν αει εφιενται και υπ’ αυτου γλιχονται ορασθαι. απροσιτον. ουτως ουδε οι µη δια πραξεως τας του Χριστου εντολας διελθειν εθελησαντες. ως ειποµεν. οιοι εκεινοι εχρηµατισαν. καθαπερ οι απειροι των γραµµατων ισον τοις εµπειροις τας βιβλους αναγινωσκειν ου δυναται. επι στοµατος εχων δυνησεται ποτε την εν αυταις εγκεκρυµµενην µυστικην και θειαν δοξαν οµου και δυναµιν γνωναι και κατιδειν. ισον των εις αυτας επαγρυπνησαντων και πεπληρωκοτων αυτας και υπερ αυτων το αιµα κεκενωκοτων το ιδιον. α πασι τοις καταφρονηταις και αµελεστεροις κεκαλυµµενα υπαρχει και αφανη το καθολου. ουτως ουδε ο πασας τας θειας Γραφας. καν πασαν την σοφιαν του κοσµου µεµαθηκεν. ισχυσουσιν. Πνευµα εστιν ο Θεος αορατον. της του Αγιου Πνευµατος αποκαλυψεως αξιωθηναι ποτε. ως εκεινοι. σωµατι µονω ληπτους οντας και ορατους. µαλλον δε µονω Θεω βουλοµενους γινωσκεσθαι. κατανοησαι η καν οπωσουν εννοησαι ισχυσωσιν. ου µην αλλα και τα εν τουτοις αποκεκρυµµενα του Θεου αγαθα συν αυτη τη ταυτα βλυζουση αιωνια ζωη αποκαλυπτοντα. αθανατον. οµοιους τω γεγενηκοτι Πατρι. αλλ’ ει και προς αυτην ατενισει. ει µη πασας διελθη τας εντολας του Θεου και τον Παρακλητον λαβη µεθ’ εαυτου.

των εξ αερος. µη θελων του τοιουτου κακου απαλλαγηναι ο αθλιος. Αδελφοι και πατερες. και ισως εµεµψατο εαυτον ποτε ως αιτιον αυτον εαυτω χρηµατισαντα και τα προς απαλλαγην ταυτης εφροντισε. Νυνι δε τους παντας εχων εµπαθεις ο τοιουτος. Ει γαρ ηβουληθη. Τοιγαρουν ουδε την εαυτου ασθενειαν ο τοιουτος καταµαθειν ολως δυναται.φως προσαπολλυσιν. ισχυσεν αν. επιστευσεν αν οτι εισι τινες υγιαινοντες ετεροι. κεχερσωµενοις ουσι και χοϊκοις. και αυτην χρονιζων εν τη µελετη του παθους απολλυσι. και αυτου τοις ιχνεσιν αει επεσθαι. εξουσιαν ελαβοµεν παρ’ αυτου την πρωην δυσγενειαν της φθορας ως ιµατιον παλαιον αποδυσασθαι και υιοι Θεου χρηµατισαι και τον Χριστον επενδυσασθαι. Ει γαρ ασθενειν εαυτον πεποιηκεν. αλλα και ηνπερ προ τουτου ειρηνην ειχε των λογισµων και γαληνην της πονηρας επιθυµιας. αδελφοι. καθαιροµενους δια της µετανοιας του σπιλου της αµαρτιας και επενδυοµενους τον φωτεινον χιτωνα της αφθαρσιας του Πνευµατος εν αυτω Χριστω τω Θεω ηµων. ουτω δη και ο τα της ψυχης οµµατα ασθενη και τας αισθησεις αυτας εµπαθεις εχων. ω πρεπει πασα δοξα. Ποτε µεν γαρ αιφνιδιος γινεται χαρα τη ψυχη. ως εκ Θεου το δυνασθαι ειληφως. ποτε δε λυπη ταυτη ωσαυτως επερχεται και . Αλλα µη γενοιτο ηµας. αλλα και τας αιτιας αυτων. Οσοι γαρ εις το ονοµα αυτου εβαπτισθηµεν. τω υπερ ηµων αποθανοντι και εγερθεντι (318) και εις ουρανους ηµας ανυψωσαντι. Τι τουτο. (319) Περι αλλοιωσεως ψυχης τε και σωµατος. εξοµοιωθηναι τοις ουτω εχουσι και τοιαυτα φρονουσι. των εκ βρωµατων και των δαιµονων επιγινοµενων ηµιν. Γενοιτο δε εξακολουθησαι Χριστω. τιµη και προσκυνησις εις τους αιωνας των αιωνων. αυτοις εαυτον εξισοι και αδυνατον λεγει ειναι το υπερ τους παντας γενεσθαι αυτον. απαθως και βλαβης εκτος καλλος η ωραιοτητα σωµατος και κατανοησαι ου δυναται. Λογος ΚΕ΄. των εκ στοιχειων. Ινα συναποθανη τω παθει. Αµην. οποιαι ποτ’ αν ωσι και ποθεν εν αυτω συµβαινουσι γινεσθαι. οφειλει ο µοναχος µη µονον τας εν τη ψυχη γινοµενας αλλοιωσεις και µεταβολας επιστασθαι και νοειν.

ποτε δε αργος προς τα αµφοτερα γινεται και βραδυς. Ταυτα µεν ουν πεφυκε γινεσθαι περι τας φυσικας κινησεις της ψυχης και του σωµατος. αλλα δη και περι τινων αποντων πολλακις µαταια και ψευδη αναπλαττει εν εαυτω ενθυµηµατα· ενθεν τοι και της καρδιας πολλα λυπουµενης και µη συντιθεµενης εις τα τοιαυτα τω νω. πονηρευοµενος ουκ εις τους παροντας µονους. Αλλοτε παλιν πραεια και ταπεινη γινεται και µετα µικρον µετεωρος και θυµωδης και λυσσωσα προς παντας τους αδελφους. ποτε δε ορατικος. ουδεν ουδαµως . Αλλα καθαπερ ουτως αλλοιουται τα της ψυχης. ως και την ζωην αυτης απολεγεσθαι. ακουστικος τε αµα και συνετος. οποταν εναγωνιως εχωµεν περι την εργασιαν της αρετης και των εντολων την εκπληρωσιν.βαρος σφοδρον. ως και τους συνοντας σκωπτειν και διεγειρειν προς το καλον. οιονει τα µη γινοµενα εννοων και επινοων και πονηρευοµενος· και ωσπερ φλοξ εν υγροις ξυλοις υπο καπνου συµπνιγοµενη γινεται. Και ποτε µεν χαυνη και ραθυµος και απροθυµος εις παν εργον αγαθον γινεται. εις βαθος και υψος θεωριας υπερ το µετρον της ανθρωπινης φυσεως εισελθειν βιαζοµενος. ποτε δε σκληραινεται η αυτη και ως λιθος πεπωρωται. Και ποτε µεν απλους προς πασαν θεωριαν εστι και ελευθερος. Και ποτε µεν ο αυτος ανους οιονει και αλαλος γινεται και κωφος. ποτε δε επι τοσουτον πλατυνοµενη και η αγαλλιασις εν ταυτη πληθυνεται. Και ποτε µεν των αποντων αγαπητικως µεµνηµενη και προσκαλουµενη προς εαυτην. (320) Και ποτε µεν συµπνιγοµενη εφ’ εαυτην γινεται. ποτε δε ουδε εκεινους ουδε τους συνοντας βουλεται καθοραν. ποτε δε διακεχυµενη και αναιδης. ποτε δε ποικιλος. Ποτε µεν γαρ οξυς εις το νοησαι εστι και οξυτερος εις το τα νοουµενα ητοι βλεποµενα παρ’ αυτου διελθειν και διακριναι συντοµως. µη µεµνηµενος ολως των εµπροσθεν αυτου γεγονοτων κακων µηδε τι τουτων εννοων το καθολου. ποτε δε διεγηγερµενη και γρηγορουσα και προθυµος εις πασαν υπακοην. ει και τουτο βιαζεται. ποτε δε ευνους τις και ευλαλος. Και ποτε µεν συνεσταλµενη υπαρχει και ευλαβης. Και ποτε µεν τυφλος. τον αυτον τροπον και τα του νοος αλλοιουται ηµων και ουτω πως µεταβαλλεται. Και ποτε µεν ευκατανυκτος γινεται. ως µηδε επισχειν δυναµενη εαυτην.

Το δε γε σωµα και τη φυσει τρεπτον. Αι δε γινοµεναι ηµιν περι το σωµα ανωµαλιαι. Μηδεις ουν προς ταυτα υπο του ιδιου σωµατος συνωθεισθαι και καταναγκαζεσθαι υπολαβοι· ουκ εστι τουτο. Εκ θερµου γαρ και ψυχρου. ως ειρηται. τουτο και καταδικης εκτος. Πολλη γαρ εν τουτω µαλιστα εστιν η εκ φυσεως ως επι το πλειστον µεταβολη. ως φασιν οι περι ταυτα σοφοι και η αληθεια εχει. τουτεστι φωτος η σκοτους συγκοινωνοι αιωνιως και κληρονοµοι καθιστανται. Πυρωσιν δε και επιθυµιαν γαµου. µονη δηλαδη τη προαιρεσει αγοµενα και τω ιδιω θεληµατι αρετης η κακιας επιλαµβανοµενα. φηµι. ακουε συνετως. πολυυπνιαν. . οτι εξ υλης φθαρτης εκτισται και ρευστης. ειτε τω αγαθω τα αγαθα γινονται. αλλ’ η ψυχη δια τουτου ταυτα επιζητει ηδυνοµενην. συνουσιας µιξιν. ου το σωµα. την συγκρασιν εχον ητοι την συστασιν εκ των εναντιων προς εαυτα. και ο νους ενι τουτων προαιρεσει. Αλλα πως. το σωµα επιζητει.ωφελησαι δυναται. δηλον οτι και αναµαρτητος και παρα Θεου ακατακριτος. η ψυχη. αργιαν. Πλην αυτο καθ’ εαυτο εστερηται και προαιρεσεως και θελησεως. ει χρη δε ειπειν και κινησεως. ηδονην. ως ουδε οτε νεκρον. απαξ τω πηλω (322) συγκραθεισα και οια δη συς εν τω βορβορω ταυτης εγκυλινδεισθαι θελουσα των ηδονων πως. εκ ξηρου τε και υγρου η ουσια τουτου εστι. ει και δοκουσιν ειναι ευδιαγνωστοι και ραδιως ηµιν επιγινωσκοµεναι. ωσαυτως δε και ο νους ταυτη συναµα παρα του Κτιστου γεγενηται. ουδε αποστησαι αυτον των µαταιων συλλογισµων. στολισµον ιµατιων και ταλλα παντα απερ. ητις εστιν αλογος· ει δε αλογος αυτη. αλλ’ ουχ ουτως εχει. ως οι πολλοι νοµιζουσι. οτι και συνθετον. και τη ουσια ρευστον. και θεληµατι εκουσιως κολλωµενα. Και εικοτως· ος γαρ τη φυσει παρεπεται. ειτε τω πονηρω και πονηρα χρηµατιζουσι. (321) Και ταυτα µεν περι τε των αλλοιωσεων του νοος και της νοερας ηµων και θειας ψυχης. ει µη τι παντως την τουτου ρευσιν και το χωρουν εις φθοραν κινησιν τις ειπη της αυτου υποστασεως φυσικην. γαστριµαργιαν. της συγκραθεισης αυτη γλιχοµενη σαρκος. Η µεν γαρ ψυχη ατρεπτος τη φυσει και τη ουσια εστιν. λαιµαργιαν.

Ορας οτι ουτε το θηλειαν ειναι την Ευαν ουτε το γυµνους αµφοτερους τυγχανειν προς σωφροσυνην παρεβλαψε τινα εξ αυτων. δια το µη ειναι θηλυ η δια το µη ειναι τα προς επιθυµιαν κινουντα βρωµατα. Ποιητη. αλλα ην αυτω ζωη αστασιαστος και αλυπος διαγωγη. (323) τοτε. “Εξανετειλε ο Θεος παν δενδρον ωραιον και ην ο τε Αδαµ και η Ευα εν τω παραδεισω γυµνοι και ουκ ησχυνοντο”. ουτε ησχυνοντο. πως. Ιδωµεν ουν µηποτε. αλλα µετα την αµαρτιαν και την παραβασιν και µετα το εξω γενεσθαι του παραδεισου και του Θεου γυµνωθηναι και της αυτου θειας δοξης αποπεσειν. Ειτα τι. ουχ υπο τινος παθους κυριευθηση ποτε. ∆εδεται γαρ υπο της γλυκειας αγαπης του Θεου η ορµη της καρδιας αυτης η µαλλον ειπειν πασα η ροπη του θεληµατος αυτης. χουν λαβων απο της γης”. εαν τον Θεον αγαπησης γνησιως και συ. αλλ’ ουδε προς αλλας επιθυµιας τινας των ορωµενων η και αορατων πραγµατων οµου και παθων.“Επλασεν ο Θεος τον ανθρωπον. και εµµεινης εν τη αγαπη αυτου. και εγενετο ανθρωπος εις ψυχην ζωσαν” και ανεστη απο της γης και περιεπατει. “Και ενεφυσησεν εις το προσωπον αυτου Κυριος ο Θεος. δειξον ουν µοι και συ ποια τα παθη τα εν αυτω· αλλ’ ουδεν ουκ εχεις ολως ειπειν. τουτου γε ενεκα ο ανθρωπος ουτε προς συνουσιας επιθυµιαν. δυναται τω σωµατι πυρουσθαι η ολως ιδιας επιθυµιας αποπληρουν. Καθαπερ γαρ προς ουδεν το σωµα κινεισθαι δυναται διχα ψυχης. Πυρωσις δε η κινησις η γαστρος αλογος µανια και ορεξις ουδαµου ετι ην. Αυτη ουν συνδεθεισα τω εαυτης. ουδε υπο της αναγκης καταδυναστευθηση του σωµατος. ουτως ουδε η τω Θεω δι’ αγαπης ενωθεισα ψυχη συναπαγεσθαι ισχυει προς τας του σωµατος ηδονας και ορεξεις. ως γεγραπται. αγαπητε. ωσπερ ειρηται. Ουδαµως. Ιδου εγω εδειξα σοι το σωµα. Αλλα και γυµνοι ησαν και ουτε αλληλους εγινωσκον. ειπε. Τοιγαρουν. “εγνω Αδαµ την γυναικα αυτου και συλλαβουσα ετεκε”. ουτε µην υπο της του σωµατος φυσεως προς µιξιν ενηγοντο. ουτε προς γαστριµαργιαν κεκινητο· τι ουν φησιν. του εν αυτω πνευµατος κινουντος δηλονοτι το σωµα δεσποτικως τε και εξουσιαστικως. Αι δε φυσικως εποµεναι και γινοµεναι εν τω αυτω σωµατι µεταβολαι προδηλοι· συµβαινουσι γαρ και εις παντας γινονται .

ως επι πολυ ψυχραινοµενα. τα µεν ψυχρα θαλπονται οιοενι και αναζωουνται. οταν προς εαυτας αι υλαι µη στασιαζωσι. ποτε δε εν ολω διαχεοµενη τω σωµατι. ο και διχα τινος ετερας αιτιας δια κενοδοξιαν µονην η επαρσιν η δια το κατακριναι αλλον αµελη η και δι’ ετερας πλειστας αιτιας τω δαιµονι τουτω παραδιδοµεθα εις ολεθρον µεν της σαρκος και . µηδεν εκ τουτων παραβλαπτοµενην ηµων της ψυχης. τα ψυχρας ειναι φυσεως (324) λαχοντα σωµατα βλαπτονται και ασθενεστερα γινονται. και ποτε µεν προς µονην την κεφαλην. Επι δε πασι τουτοις αλλος παλιν εστι παραχωρησει του αγαθου ηµων Θεου και ∆εσποτου επιφεροµενος ηµιν υπο των δαιµονων κατ’ οικονοµικην παιδευσιν προς ταπεινωσιν πειρασµος. Και απλως εκαστον κατα αναλογιαν της εαυτου συγκρασεως εν τη του αερος εναλλαγη και των ανεµων αναλογως και την µεταβολην επιδεχεται. ως υπο υδατος σβεσθεισης ανθρακιας. Ψυχρου γαρ οντος αυτου. Οταν δε θερµος παλιν γενηται ο αηρ. κατεξανισταµενον δηλονοτι των αλλων η υπ’ εκεινων µαλλον επικρατουµενον και αυτοτυραννουµενον. Αυτο το βαρος του σωµατος. τα δε θερµοτερας υλης µετεχοντα ολως υπερεµπιπρανται και εκλυονται και προς πασαν πραξιν και κινησιν ωσαυτως ασθενη και αδρανη γινονται. ου µονον δε αλλα και εκ πολυυπνιας η αγρυπνιας και εκ κοπου η αργιας σωµατικης µεταβολη τις γινεται εν ηµιν. Ποτε µεν γαρ υγειαν αγειν λεγεται. οποταν εν απο των τεσσαρων στοιχειων η πλεοναση η ελαττον εαυτου γενηται. ποτε δε νοσω περιπιπτειν καταναγκαζεται. Αλλα γαρ και διχα τουτων ωσαυτως ιδιαιτερως εστιν η εκ βρωσεως και ποσεως περιττης και η εξ ακρας νηστειας µεταβολη. Αλλη δε παλιν εστιν η εξ αυτης της ενυπαρχουσης υλης τω σωµατι και του εν ηµιν κινουµενου φυσικου θερµου αναδιδοµενη καπνωδης πυρα. τα δε θερµης οντα κρασεως ευκρατοτερα µαλλον και ισχυροτερα γινονται. εξ ων γινονται ρευµατα. Ποιος δη ουτος εστιν. ακρωτηριασµοι και ολου ισως του ζωου διαφθορα. ως υπο του ηλιου αι µυιαι και τα λοιπα ζωυφια λαµποµενα υπο των ακτινων αυτου και δυνατωτερα και εικινητοτερα γινονται. τα δε και απο της των ανεµων και του αερος εναλλαγης. επειδη τα µεν πλειστα τουτων απο ακρασιας βρωµατων και ποµατων εγγινονται.τους αγιους.

οι µεσως πως προς την αρετην εχοντες. η ψυχη στενουται και στυγνη γινεται. υφελοµενη τι της προσουσης χαρας. ως ειποµεν. ποτε µεν εξωθεν βαρουµενα και το µεν βαρος επαισθανοµενα και την ειρηνικην καταστασιν σωαν εχοντα. ο δε νους απο της ψυχης παλιν αυτης και η ψυχη αυθις απο του νοος και του σωµατος πληµµελει. Ουτω τοινυν η µεν ψυχη και ο νους απο του σωµατος. ολην προς αυτον µεταθωµεν εκ διαθεσεως την αγαπην και προς εκεινον ολον τον ποθον κτησωµεθα. περι γαρ των τελειως εσκοτισµενων ουδεις ηµιν λογος· τας δε γε γινοµενας εν τω νοΐ µεταβολας. βιαζεται δε µενειν εν τω φωτι και ισως διαυγαζει και την ψυχην. ως µηδε ελπιζειν τον πασχοντα εις την προτεραν επανελθειν γαληνιαιαν καταστασιν. γινωσκουσι. πλην οµως ανδρισαµενη και τον νουν διανιστησι· ποτε δε ο νους. αλλα τας µεν ψυχικας αλλοιωσεις και τας µεταβολας τας του σωµατος. του νοος εροµενου αυτην· “Τι. ποτε δε ο νους εκτυφλουται και συγκαλυπτεται και η ψυχη. ου καταδεχεται δε. ωσαυτως και τω νοΐ. εχεις. οτε δ’ αν και συµβη εν αυτω γενεσθαι τι τοιουτον. εκαστος τουτων µερικως τι νοει. συµπασχει και ουτος και υπο την νυκτα γενεσθαι καταναγκαζεται µεν. Αλλοτε υπο της ανωµαλιας παλιν του σωµατος τα αµφοτερα τυραννουνται σφοδρως. εκ των ανωµαλιων των εν τω νοΐ συµβαινουσων. ω πατερες και αδελφοι. (326) εκταρασσονται. φησιν.συντριµµον της ψυχης. οτι ου χρη νοειν µονον ηµας τας τροπας και µεταβολας και τας συµβαινουσας . Ου τα δυο δε παντοτε. Τοιγαρουν και ταυτα ου παντες επιστανται.” και παραµυθουµενου αυτην. ∆ια τουτο ειπον. Και ουδ’ αυτοι· ου γαρ εαυτων. οι καθαροι τε και ελευθεροι τη ψυχη. αλλ’ ουτινος εισιν. και στροφας µονοι οι απαθεις και τελειοι. εξ εκεινου και περι τουτων διδασκονται. ελευθερα ουσα. αλλα και εκ τουτων παλιν ποτε µεν η ψυχη µονη πασχει. εξ ων η ψυχη πασχει. η ψυχη και ο νους. ποτε δε εσωθεν ταραττοµενα. (325) πειραν δε και γυµνασιαν περισσοτεραν αυτης και ινα το περι ηµας συµπαθες του Θεου και ευσπλαγχνον επιγνοντες. Ποτε µεν γαρ. δυναµει θειου πυρος εκδιωκει τον ζοφον και αιρει το καλυµµα και τον νουν διαβλεπειν ποιει.

τοιαυτα εκ προοιµιων υποτιθεµεθα. (328) Περι αρχης βιου λιαν επωφελους και σωτηριου. εκ των µικροτερων επι τα µειζω και τελεωτερα ανατρεχων. Θειναι γαρ ορον εν εαυτω χρεων και τυπον τον µοναχον και ειδεναι αυτον. οποιοι τε πνευουσιν ανεµοι λογισµων και εκ τινων οι ποταµοι κατερχονται η επερχονται των παθων τε και πειρασµων. αυτοις τε και .αλλοιωσεις ηµιν. πας ανθρωπος ο αρτι τω κοσµω και τοις εν κοσµω πασιν αποταξαµενος. εν Χριστω Ιησου τω Κυριω ηµων. Αµην. Τουτων δε την γνωσιν βιος παρεχει µετα ακριβειας και κανονος απαραλειπτως επιτελουµενος. και των ειρηµενων απαντων εν γνωσει γενησεται και πολλων αλλων διδασκαλος αρετης χρηµατισει. αλλα και ειδεναι ποθεν αυται και πως και απο τινων. ως αν ευδροµος προς εργασιαν της αρετης η και µη εµποδιζηται τη απειρια προς τον δροµον αυτης. ει γε δια Θεον απεταξατο και την τεχνην των τεχνων ταυτην µαθειν αιρειται και µη εις κενον βουλεται γενεσθαι την απο του κοσµου αυτου αναχωρησιν. ταυτης εν εξει του καλου και συνηθεια δηλονοτι γενοµενος και Θεω προκοπτων και αναβασεις τιθεµενος εν τη καρδια αυτου ευαρεστησει. αρµοζουσης τοις αρτι τω κοσµω και τοις εν κοσµω αποτασσοµενοις και προς τον µοναδικον αποτρεχουσι βιον. τοις αρτι προς ταυτην οιονει την σχολην απο του κοσµου παραγενοµενοις εγγραφον παραδωσωµεν. Και διδασκαλιας εις αρχαριους λυσιτελεστατη. εξ αυτης αρχης µετα προθυµιας πασης και θερµοτατης προθεσεως τα της αρετης σπουδαιως οφειλει ποιειν. Λογος Κστ΄. Ουτω γαρ και εαυτω την οδον εξοµαλισει την τραχειαν οµου και επιπονον. επι δε τον βιον τουτον και το σταδιον των µοναχων αποδραµων. και ανακαλυπτων βαθεα (327) τοις µετα ποθου ζητουσι τα βαθη µαθειν τα του Πνευµατος. ατε δη ως φωτισθεις και αυτος ανωθεν. λεγω δη της ηµετερας ασκησεως. φωτιζων δια του λογου και του βιου τους αυτω εντυγχανοντας. ινα και την οικιαν στηριξωµεν ασφαλως της ψυχης και το πηδαλιον ευθυνωµεν του πλοιου καλως και µη ατεχνως η αφυως αυτο µεταχειρισωµεθα. Αδελφοι και πατερες. ως εν τυπω. Και ινα προπαιδειαν τινα των στοιχειων της επιστηµης των επιστηµων. πως εκαστην ηµεραν διερχεσθαι δει. ω η δοξα εις τους αιωνας.

Ιστεον ουν οτι ο ηδη τον χοϊκον ανθρωπον µετα του φρονηµατος (329) και τον επουρανιον δια του µοναχικου σχηµατος ενδυσαµενος. εν αυτη τη στιχολογια και εν τοις τροπαριοις οις ψαλλεις. εν ολιγω προκοψεις και αναδραµης εις ανδρα τελειον. τους ποδας επιστηριζοµενους ισους τη γη. µεσονυκτιον οφειλει ανιστασθαι προ του ορθρου και τετυπωµενην ευχην ευχεσθαι. πατερες µου και αδελφοι µου και τεκνα. και . αλλα τας µεν χειρας ασφαλως δεδεµενας εχειν οφειλει. εις µετρον ηλικιας του πληρωµατος του Χριστου. εις κατανυξιν και ταπεινωσιν και φωτισµον ελθη θειον του Πνευµατος του Αγιου. Βιαζοµενος γαρ εαυτον ινα µη ανευ δακρυων παρατρεχης την τετυπωµενην ακολουθιαν της εκκλησιας. ινα µη λογος εν αυτω παρελθη αργος. τρεφεται σου η ψυχη. ινα σπουδασητε εκαστος υµων βαλειν τοιαυτην αρχην εις το εργον της αρετης η µαλλον ειπειν του Θεου. ταις αναγνωσεσιν. τη στιχολογια. ( 330) Ει γαρ ουτω σεαυτον εθισεις. αλλ’ εκ παντων αυτων πιαινοµενων αυτου η ψυχη. ωστε ει δυνατον µη παρελθειν τινα εξ υµων ανευ δακρυων την ακολουθιαν και την αναγνωσιν.τοις µετ’ αυτους. γινη του καλου τουτου εν εξει και. αοκνως. καθως και αυτοι απο των πατερων ηµων παρελαβοµεν. αλλα µηδε περιεργαζοµενον το φρονηµα η συναπαγοµενον τοις αµελεστεροις. προσεχων τη αρχη της υµνωδιας µεγαλως. µη χαυνουµενος το σωµα και ποδα παρα ποδα ισταµενος η επακουµβιζων τοιχοις και κιοσιν. οµιλουσιν αλληλοις και ψιθυριζουσιν· αµετεωριστον δε µαλλον εχειν το οµµα και την ψυχην και µονη προσεχειν τη ψαλµωδια και τη αναγνωσει και τη δυναµει των ψαλλοµενων και αναγινωσκοµενων λογων της θειας Γραφης. οσον το κατα δυναµιν. δι’ ου και τους µισθους αναλογως των πονων ηµων εξ αυτου φιλαγαθως λαµβανοµεν. την δε κεφαλην ασαλευτον και µη προς τα ωδε και εκει νευουσαν· µη µετεωριζοµενον τον νουν. και ουτω µετα ταυτα εις την δοξολογιαν µετα παντων εγειρεσθαι και νουνεχως και εγρηγορως πασαν αυτην διεξερχεσθαι. αναδεχοµενη τα τουτων θεια νοηµατα προς εαυτην. εις το εργον τουτο ποιειν. και ταυτα ως νοµον σωτηριον υποτιθηµι. Παρακαλω ουν ως ενα παντας υµας. ητοι τω εξαψαλµω. ω αδελφε.

βαλων µετανοιαν σιωπη παρελθε. βαλων µετανοιαν παρελθε. Τελεσθεισης δε της ορθρινης δοξολογιας. Ει δε και διερχοµενος ιδης τινα αδελφον µονον. κατα το γεγραµµενον. Και απελθοντος σου. ως εν αυτω τω ουρανω µετα των ανω δυναµεων. ουτως εν τη εκκλησια διαγεις. αγαπητε. και δακρυων ηδεως. “σωθησεται”· ου µονον δε αλλα πρωτον µεν βοηθειαν ληψεται ανεπαισθητως. Αλλα γαρ µηδε περιερχη το µοναστηριον (331) και τους εγαζοµενους η διακονουντας περιεργαζη. Αργος δε µη θελησης ολως καθεσθηναι εν τω κελλιω σου. . µνησθεις του ψαλµωδου λεγοντος· “Μακαριος ανηρ ος ουκ επορευθη εν βουλη ασεβων. ινα µη η αργια διδαξη σε παν κακον. εργασια σωµατικη τις. Προσεχε σεαυτω µονω και τω εργοχειρω σου. Μη απελθων καθεσθης µετ’ αυτων. µετα το ευξασθαι καταµονας εν τω κελλιω την τετυπωµενην σου ευχην εν δακρυσι και πολλη προσοχη. επειδη “ο υποµεινας εις τελος”. η και µετα ετερων καθηµενον και οµιλουντα παρα καιρον. τουτο και η φθορα. φυλαξον δε την σιωπην και το εκ παντων απεχεσθαι. Και µη εισελθης εις κελλιον τινος ανευ του κατα Θεον σου πατρος. ο µη θεµις ειπειν. συντοµως υποστρεψον. αλλ’ ως ειρηται. Μη τοινυν συγκαθεσθης µετα αργολογουντων.αναβιβαζεται σου ο νους δια των λεγοµενων προς τα νοητα. καθως ο Παυλος φησι· “Φθειρουσιν ηθη χρηστα οµιλιαι κακαι”· ει τι ουν ο λοιµος. και επι καθεδρα λοιµων ουκ εκαθισε”. οιον δ’ αν εστι. ειτε διακονιαν εις την διακονιαν. αλλ’ εστω σοι. οπερ αληθης εστι ξενιτεια. ευθυς εξερχοµενος µη αρξη λαλειν τουτω κακεινω και µετεωριζεσθαι και αργολογειν. ειτα και εν αισθησει. Λοιµοι γαρ εισιν οι τοιουτοι. σπουδασον µη ειπειν η ακουσαι λογον εξω της χρειας σου. και ευθυς αποτρεχε προς αυτην. και εν οδω αµαρτωλων ουκ εστη. δι’ ην επεµφθης· αλλα την αποκρισιν ποιησας. αλλα µενε ως ειποµεν προσκαρτερων εν τη στασει σου. Θες ουν και τουτο σεαυτω νοµον. ειτε αναγνωσις εις την αναγνωσιν. ειτε εργοχειρον εις το εργοχειρον. ει µη αποσταλης η παρα του προεστωτος η διακονητου της µονης. ινα προ της εσχατης ευχης µη εξελθης ποτε της συναξεως ανευ αναγκης µεγαλης η χρειας του σωµατος. µηδε ειπης· “Ακουσοµαι τι λαλειτε καγω”. και µετ’ ολιγον εν φωτισµω απο Θεου Παντοκρατορος.

µη χωριζοµενος των σων αδελφων. µονον βαλε εις ταυτα αρχην.Φυλαξον την σιωπην την ξενιτειαν· και την µεν σιωπην εν τω λεγειν προς εαυτον· “Τι γαρ εχω και ειπειν εγω αγαθον. παραστηθι ως τω Χριστω και ουκ ανθρωποις διακονων εξ ειλικρινους διαθεσεως και αγαπης πασιν ως αγιοις. προτιθεις προ των οφθαλµων σου τας αµαρτιας σου. µονον αρξαι ποιειν και πραττειν και λεγειν ταυτα. εισελθε µετα παντων εν τη τραπεζη. αρα ου µη ειπη· Τι δε ο µιαρος (332) ουτος ηλθε προς µε µιαναι την κελλαν µου. φησιν. ως αγαπητω πατρι µου και αδελφω. Μονον ακουσον µου του ταπεινου. του πενθους µηδολως ληθην ποιουµενος· στηθι συντροµος. της χαριτος συνεργουσης σοι. µη προπετως εκτεινης την χειρα σου (333) επι τοις παρακειµενοις βρωµασι τη τραπεζη προ του εναρξασθαι τους παλαιοτερους . Ει γαρ και µη κατ’ αρχας λεγειν ταυτα ισχυσεις απο ψυχης. Στηθι καθως εν τη ορθρινη σοι δοξολογια υπετυπωσαµεν. Και µετα την εσχατην ευχην εξελθων. ιδων µε αποστραφησεται. “· την δε ξενιτειαν και το απεχεσθαι απο παντων εν τω λογιζεσθαι ταυτα και λεγειν προς εαυτον· “Τις ειµι. και µη ακροις χειλεσιν. αλλ’ απο ψυχης λεγων αυτα. και ουκ εγκαταλειψει σε ο Θεος. ολος βορβορος ων και µωρος. Και ει µεν διακονειν εταγης. αλλ’ οµως κατα µικρον ελευση και εις τουτο.καθως ειποµεν – διακονησων τω Χριστω. αδελφε. ορα τι σοι εν Κυριω εντελλοµαι. εισελθε παλιν εις την συναξιν εν σπουδη και εν προθυµια πολλη. Ει δε καθεσθης εν αυτη µετα παντων και συ. εκαστον αυτων περιπλεκοµενος οιονει τη ψυχη και ολον σεαυτον τη προθεσει δια της αγαπης εµπαρεχων αυτοις. Ουτω τοιγαρουν τας µεχρι της λειτουργιας ωρας διελθων. εκ του διακονειν αυτοις βεβαιουµενος καρπουσθαι αγιασµον. ο αγεννης και πτωχος. Και ει ει αξιος και απελυθης εις τουτο. “. µαλλον δε ως αυτω . προσελθε εν φοβω και χαρα των απορρητων κοινωνησων αγαθων. Αγαπα γαρ σε σφοδρα και θελει σε εις επιγνωσιν αληθειας ελθειν και σωθηναι. ουχι ως βδελυγµα οντα µε. ινα εις κελλιον εισελθω τινος. εγω ο απερριµενος και ευτελης. αδελφε. ου µονον δε αλλα και ξενος και αναξιος του λαλειν και ακουειν η συναριθµεισθαι µετα ανθρωπων. ως τον Υιον του Θεου βλεπων θυοµενον δια σε.

και τουτο µετ’ εγκρατειας. και το µεν σωµα αισθητον εχοντα και γηϊνον αισθητοις και τοις απο γης τρεφειν βρωµασι. ως οι πατερες ουτοι οι αγιοι. την δε ψυχην νοεραν και θειαν επιφεροµενον νοητοις τρεφειν και θειοις των λογων εδεσµασι. ∆ει γαρ σε διπλουν οντα. εαν µεσον αρχοντων και πλουσιων λαµπρας και πολυτελεις περιβεβηληµενων στολας ευρεθη. αισχυνεται και συστελλεται και ουδε προσεγγισαι τινι αυτων η πλησιασαι τολµα. αλλ’ οιον δοθη σοι µετ’ ευχαριστιας πασης δεξαµενος φαγε. ει αψοµαι των προκειµενων τινος. ουτω και την ψυχην εκ των θεοπνευστων λογιων του Πνευµατος. καγω αναξιος και καταδικος ων µεταλαβω. ο ευτελης και αναξιος. και καθαπερ πτωχος τις και ρακενδυτων. Και αρξαµενος συνεσθιειν τοις πατρασι και αδελφοις σου. τον εσχατον τοπον αει εκλεγοµενος και αισχυνοµενος επανω τινος αυτων (334) των οραθηναι καθηµενος. οτι µετα των αγιων τουτων συγκαθεδρος και συνεστιος γεγονα. προσεχε σεαυτω και µονω εν συστολη παση και σιωπη καθεζοµενος. Μη ουν περιεργαζου τα παρατιθεµενα σοι µερη εν τη τραπεζη. τουτον εγω νηπιοθεν παρηκουσα και τας αγιας αυτου εντολας ουκ εφυλαξα· και πως των αγαθων αυτου. Αλλα γαρ µελλων αψασθαι της τροφης. ωσπερ το σωµα. προ του δοθηναι την ευλογιαν ανωθεν παρα του ιερεως. δισσως και καταλληλως εχειν την τροφην και την τραπεζαν. µη οµιλων καθολου τινι αλλα προσεχων τη αναγνωσει και τρεφοµενος.” και ουτω ταυτα λεγων εν εαυτω. ο πονηρος δουλος εγω και αγνωµων και . φευγων εν πασιν τον κορον. Ποιω προσωπω. σου δε πτωχου και γυµνου υπαρχοντος και αναξιου του και ολως συνειναι και βλεπειν αυτους. εκ ψυχης λεγω και σωµατος. απο οψεως ων του ∆εσποτου µου. αυθις ταυτα λογιζου µεµνηµενος τας αµαρτιας σου και λεγε προς εαυτον· “Αρα γε ουκ εις κριµα µου και κατακριµα γενηται. ως εκεινων µεν παντων πλουσιων οντων ταις αρεταις. ποιον τυχον µειζον η βραχυτατον εστιν. Τον γαρ πεποιηκοτα ταυτα Θεον και εις βρωσιν παρασχοντα ηµιν. εχε µονον απο ψυχης σεαυτον αµαρτωλον. αναξιον εαυτον δηλονοτι λογιζοµενος της κοινης τραπεζης των αδελφων και τοιαυτα καθ’ εαυτον ενθυµουµενος και λεγων προς εαυτον· “Τις ειµι εγω.εσθιειν των αδελφων σου. ουτω και συ διακεισο προς παντας αυτους.

Οι ουν βουλοµενοι εις εκεινον τον παραδεισον – µαλλον δε εις την βασιλειαν των ουρανων επανελθειν. ει µη οτι ωραιος εφανη και καλος εις βρωσιν ο καρπος του φυτου. Εσθιοντος σου δε µη (335) υπακουσης τω υποβαλλοντι σου λογισµω εκλεξασθαι τι των προκειµενων κακεινου µεταλαβειν· αλλα φυλαξον µη φαγειν τι οπερ καλον σοι εφανη. τουτων διηνεκως µεµνησο! Προς τουτοις τυπωσον και ψωµον τοσουτον εσθιειν. και εφαγεν εξ αυτου· και δια τουτο απερριφη και εξεβληθη και θανατω και φθορα κατεδικασθη. λαβων φαγε αυτο”. πραεια λεγε φωνη· “Συγχωρησον”. Εαν προτρεπωνται σε οι συγκαθηµενοι αδελφοι του φαγειν η πιειν περισσον τι. ινα µη κατα µικρον και εις µειζονας επιθυµιας και βλαβερας περιπεσωσιν. Ουδαµως! Αλλα προς το ζην µε µονον και φαγοµαι και πιοµαι και εµαυτον εκτηξω και λυπησω και κατακρινω. µετανοησαντες δε και την συγχωρησιν εκειθεν λαβοντες. και επι πασιν ουτω παντοτε αποκρινου και µητε προτιµηση τινα εκ των περισσευµατων σου. την εγκρατειαν διχα παραβασεως πασης και µεχρι τουτων φυλαττειν οφειλουσιν. αλλα κατα πολυ της χρειας ελαττον και οσον δυνασαι βαστασαι· ωσαυτως και εν η δυο πινειν καυκαλια και ταυτα εν µια τεταγµενη της ηµερας ωρα. µονα δε τα εµπροσθεν σου κειµενα εσθιε· αλλα και εξ αυτων εαν τυχη τυχον οπωρα η ετερα τινα των εδωδιµων ειναι και αρεστον φανη σοι εν εξ αυτων και ειπη σοι ο λογισµος· “Καλον εστιν εκεινο. φαγωµαι και αυτος και πιωµαι και συνευφρανθησοµαι τοις αγιος. ει µη τας χειρας σου δησας και µικρον τι διεγερθεις και κλινας την κεφαλην. οσον του µη χορταζεσθαι σε. µηδεν ετερον αποκριθης τινι. ινα επιβλεψας ο θεος ανωθεν και ιδων την στενοχωριαν και την εκουσιον µου θλιψιν ελεηση και συγχωρηση µοι τα πολλα µου κακα”. µητε λαβης απο τινος τι. Ταυτα τοιγαρουν ενθυµου. ει µη που απο ξενης εστι και ηλθε προς σε δια χρειαν . αλλα µηδε ετερω τινι εκ των αδελφων επιδωσης.αχαριστος. ∆ι’ ουδεν γαρ ετερον του παραδεισου ο Αδαµ εξεβληθη. Μη πινοντος σου οινον. µη επιζητησης ολως λαβειν αυτον. σπουδασον µη ηττηθηναι µηδε αψασθαι αυτου. προ του µετανοησαι µε και την συγχωρησιν παρα του φιλανθρωπου Θεου τελειως λαβειν. ως οι µη αµαρτησαντες η και ηµαρτηκοτες µεν.

αλλα µισησον ταυτην απο ψυχης ως υπερηφανιας αιτιαν και προξενον ουσαν. αιτινες καθορωνται µεν ως καλαι. Η γαρ ταπεινωσις σου υψωσει σε. Συ ουν. ως ουκ ισασιν. και ο φυλασσων τους λογους ηµων. ατρωτος και αβλαβης διαµενει εξ αυτων. ανακλιθητι επι το ψιαθιον σου και . µη φερων ο διαβολος οραν σε. αποτρεχε σιωπων εν τη κελλη σου. µεγαλην απο του Θεου και Σωτηρος ηµων ευρησεις βοηθειαν και παρακλησιν. παντας τους ραθυµους εξεγερει κατα σου. µη επιλαθη και ταυτα λεγων προς εαυτον· “Ει ηµην παντως µετανοησας και αυτος και τας αµαρτιας µου συγχωρηθεις. τη συνεργεια της του Θεου χαριτος. Μη καταδεξη ποτε µετα τινος προγευσασθαι. οι και εις βαραθρα και εις κρηµνους καταπιπτοντες ουκ αισθανονται. και καταλοιδορησουσι σε και γελασουσι και φθονησουσι και εµπαιξουσι και µυριας θλιψεις σοι επενεγκωσιν. οπως σε της αγαθης προθεσεως και των σωτηριων πραξεων αποστησωσιν· απερ εαν υποµεινης. περιποθητε αδελφε. και ταυτα εισι τα ενεδρα του διαβολου και αι παγιδες αυτου. ο αθλιος. Πρωτοκαθεδριαν µηποτε ζητησεις µητε επιθυµησεις. Και αναγνους ολιγον. σου δε µη εσθιοντος αλλ’ ειτε διακονουντος ειτε και µη. αγαπητε. οση σοι δυναµις. και το εσχατον ειναι σε παντων πρωτον σε αποκαταστησει. (336) κεκρυµµενον δε εχουσι τον ιον του θανατου εν αυταις. Επειδη δε αναξιον εµαυτον δα των αισχρων µου πραξεων. εχαιρον αν καγω και µετα των αδελφων µου συνησθιον. Τοιγαρουν και ετερων εν τω δειπνω καθηµενων και εσθιοντων. (337) Μετα γουν το συναναστηναι σε παση τη αδελφοτητι και αποδουναι την ευχαριστιαν Θεω και παρα του ιερεως απολυθηναι. οι δε γε λοιποι κοσµικον βιον. ταυτα φυλαξαι θελησον. και κλεισας την θυραν επιλαβου του βιβλιου. ει καν δεη σε και αποθανειν· αλλως γαρ τον της γαστριµαργιας δαιµονα εκφυγειν ουκ ισχυσεις. απολαβω ενταυθα κατα τα εργα µου! “ και ταυτα λεγων κρατει γαστρος. ο δε ταπεινων εαυτον υψωθησεται”. εν µοναχικω τω σχηµατι προαιρουνται ζην. ας ο πιστευων ηµιν φευξεται. µηδε εν δειλη φαγειν η πιειν η επιδειπνησαι ποτε· παντα γαρ τα κακα εκ τουτων τικτονται. επειδη γεγραπται· “Πας ο υψων εαυτον ταπεινωθησεται. πεποιηκα. Ισθι δε οτι ταυτα φυλασσοντος σου. ει µεν ηµεραι του θερους εισιν.τινα.

τον δε νουν αυτον και ολην την καρδιαν αρον εις ουρανους και Θεον. στηθι εν φοβω και προσοχη ενωπιον του Θεου. ινα µη την συνειδησιν εξης εις ελεγχον σου λεγουσαν· “Ετι ην σοι δυναµις του στηναι και υµνησαι και Θεω εξοµολογησασθαι”. µετα το µικρον αναγνωναι επιλαβου του εργοχειρου σου και προσκαρτερησον εν αυτω εως ου το ξυλον την υµνωδιαν σηµανη του λυχνικου. βαλων µετανοιαν εις τους ποδας του προεστωτος ως εις αυτους τους ποδας του Χριστου. ηττον υπνωσεις και θαττον εξαναστηση -. ενωσον σου τους ποδας επισης ασαλευτους εν βασει µια. ∆ει γαρ σε µετρειν τη τε ισχυϊ και τη ανδρεια σου την τε των ψαλµων υµνωδιαν και το πληθος της γονυκλισιας και τον χρονον της στασεως. Και µετα το συναµα τοις αδελφοις σου αποδουναι τας εσπερινας ευχας τω Θεω. Ειτα παλιν εις την συναξιν εισελθων. σφιγξον σου τας χειρας. (338) και αναγνους ωσει τρια φυλλα προσεχως εν αυτω στηθι εις προσευχην. και τους µεν οφθαλµους µυσον του µη προς αλλο τι βλεπειν και τον νουν διασκιδνασθαι. Προς . και κλεισας τας θυρας επιλαβου πρωτον του βιβλιου. Στηθι δε γενναιως επισυναγων σου τους λογισµους και µη εων ρεµβεσθαι αυτους αλλαχου. ει µεν εγκρατευσασθαι ισχυσεις του µη φαγειν η πιειν το καθολου.βραχυτατου µεταλαβε υπνου . ψαλλων αυτω και εξοµολογουµενος και µηδενι οµιλων το παραπαν. ησυχως ψαλλων και προσευχοµενος τω Θεω ως παρα µηδενος ακουοµενος. εκειθεν µετα δακρυων και στεναγµων τον ελεον εκκαλουµενος. ει δε του χειµωνος εισι. οσοι ρηµατα µετανοιας και κατανυξεως φερουσι και οσοι τη δυναµει εξικανουσι και τη προθεσει σου. Εστωσαν σοι δε ψαλµοι τεταγµενοι παρα του πνευµατικου σου πατρος. και ευχην εκειθεν λαβων και ασπασαµενος τας αγιας µορφας των αγιων. απαξ κεκρικως την ηµεραν εσθιειν.απεχοµενος γαρ του κορου και λιτη χρωµενος τη τραπεζη µετα αρτου και µεµετρηµενου υδατος και λαχανων η οσπριων. εισελθε σιωπων µηδενι µηδαµως οµιλων εις το κελλιον σου. ευρησεις ου την τυχουσαν ωφελειαν εν τη παραστασει της εσπερινης σου ακολουθιας και εν τη νυκτερινη δεησει και αγρυπνια· ει δ’ ουν αλλ’ ενι παξαµατιω αρκεσθητι και ενι ποτηριω υδατος ανευ ασθενειας και ατονιας στοµαχου σου. Και τελεσθεντος του λυχνικου.

Αδελφοι και πατερες. Ουτω δε ποιουντος σου καθ’ εκαστην και ουτως αγωνιζοµενου σου. φωτιζοµενος και φωτιζων φως γνωσεως. αλλ’ εξαποστελει σοι βοηθειαν εξ αγιου αυτου κατοικητηριου. ως υπετυπωθη σοι ανωθεν. παντας τους πλησιαζοντας σοι και εντυγχανοντας. εξαγορευε. εις µετρον ηλικιας του πληρωµατος του Χριστου. καν αυτος συ τουτον τοις οφθαλµοις σου θεαση πορνευοντα. Λογος ΚΖ΄. Και την ευχην συντελεσας αναγνωθι παλιν µικρον. αγαπητε. Και περι του υποµενειν γενναιως τους πειρασµους. ει δυνατον. µηδε καταφρονειν µιας και µονης αυτων. αλλ’ αγωνιζεσθαι τηρειν οµου πασας. πταιση δε εν ενι. Και πιστιν αδιδακτον εχε προς αυτον. ω πρεπει δοξα εις τους αιωνας. εξαγορευε· ει δε µη. αλλα και µετα τον ορθρον τα συµβαινοντα σοι παντα. εξοµολογησιν εχουσαι προς Θεον. ανακλιθητι σφραγισαµενος ολον σου το σωµα επι το ψιαθιον. µη σκανδαλισθης. πειθαρχων τω ειποντι· “Μη κρινετε και ου µη κριθητε”. και δοξαζων Θεον και βιω και λογω. ινα µη ως καταφρονηται εξω του νυµφωνος αποκλεισθωµεν. (339) σεαυτον ανακρινων. και εως πρωτης φυλακης. ειτα επιλαβου και του εργοχειρου σου. τον νοµον ολον φυλαξη. δικην ηλιου. καν ο κοσµος απας αυτον λοιδορη και διασυρη. φησι. ου βραδυνει ο Θεος του επισκεψασθαι σε ανωθεν. (340) Περι του µη αµελως εχειν περι την εργασιαν των του Θεου εντολων. γεγονε παντων ενοχος”. µεταλαβων δε υπνου µεχρι του µεσονυκτιου καθεξης ποιησεις. Αµην. Αλλα γαρ και τους λογισµους της καρδιας σου τω πνευµατικω σου πατρι καθ’ ωραν. Ειθ’ ουτως αναστας και ποιησας τον αµωµον. Και κατα βραχυ προκοπτων επι το εργον σου την πνευµατικην ηλικιαν αυξησεις και εις ανδρα τελειον αναδραµης. ηγουν εως τριτης ωρας διανυκτερευσον της νυκτος. και παλιν· “Ο . τον δοντα σοι την δωρεαν του Αγιου αυτου και ζωοποιου Πνευµατος. τεως εσπεραν µη παρελθης. µηδε την πιστιν σου ελαττωσης την προς αυτον. ουκ ακουετε του Κυριου και των αποστολων αυτου βοωντων· “Εαν τις.τουτοις εστωσαν σοι και ευχαι και αυται τεταγµεναι πρωΐας και εσπερας. και η χαρις του Παναγιου αυτου Πνευµατος επισκιασει σοι.

Ο τοινυν µη φθασαι σπουδασας του εν αυτη γενεσθαι τη βασιλεια των ουρανων εως εν τη ηµερα του τηδε βιου εστιν. νυξ επ’ αυτω του θανατου γινεται. υπο δε ετερου τινος κατασχεθεν εις τας χειρας αυτων εµπεση. ειτα εγγυς που προς τον λιµενα γενοµενοι κινδυνω περιπεσωσι. νυκτα τον εκαστου ηµων θανατον. αλλ’ εξω ταυτης εν τη εξοδω της ψυχης αυτου ευρεθη. επιουσαν δε ηµεραν την του Κυριου και Θεου παρουσιαν. αλλ’ οι τον λιµενα φθασαντες και τη χερσω αποδοθεντες σωθηναι λεγονται· ουτω και οι εν οδω περιπατουντες και προς πολιν τινα καταλαβειν σπευδοντες. λεγονται. Νοει ουν µοι πολιν την βασιλειαν των ουρανων. Και ουδε ουτοι! Ει γαρ µετα το διαφυγειν παντα τα εναντια αµελησουσιν η ραθυµησουσι. ∆ια τι δε και αφ’ εαυτων ου συνορωµεν ηµεις των δεσποτικων και αποστολικων ρηµατων την αληθη δυναµιν.αγωνιζοµενος παντα εγκρατευεται”. ουκ οιδασι τι τεξεται η επιουσα ηµερα. (341) Βλεποµεν γαρ οτι οι εν πελαγει πλεοντες ουχι εαν τοσα η τοσα σταδια πλευσωσιν. αδελφοι. και ουκ οιδεν εν τη επιουση ηµερα της κρισως τι αρα αυτω συµβησεται. ουχι εαν τονδε τον ποταµον διαπερασωσι και τοδε το ορος διελθωσι κακεινους τους ληστας διαβαντες εκφυγωσι. ο ενι και τω τυχοντι παθει δουλουµενος. αλλ’ οι παντα πειρασµον και πασαν θανατηφορον επιβουλην Θεου βοηθεια διαφυγοντες. Και ινα σαφεστερον ο λεγει ποιηση. εκ των ορωµενων ταυτην καλως στοχαζοµενοι. και νυξ αυτους καταλαβη και αι πυλαι κλεισθωσι της πολεως και εξωθεν αυτης ευρεθωσιν. διασωθησεσθαι και την πολιν εκεινην καταλαβειν εν η επορευοντο. επαγει λεγων· “Ω γαρ τις ηττηται. ητις εστιν η ηµερα της κρισεως. ουχ οταν τουτου µεν η εκεινου του θηρευτου και του κυνος (342) διαφυγη η της παγιδος τησδε η τησδε ανωτερον γενηται. . Ωστε. υπο αλλοτριου δεσποτου κυριευοµενος. καν τε εισελθειν εν αυτη συγχωρηθη καν τε µη. τουτω και δεδουλωται”. µετα δε ταυτα ετερω τινι ανδροφονω η θηριω εντυχοντες παρ’ εκεινου αναλωθωσιν η και βοθυνω τινι περιπεπτωκοτες αποπνιγνωσι. υπ’ αυτου και δεσποζεται και ταις εντολαις του Κυριου υπακουειν ου δυναται· πως γαρ. Αλλα και η δορκας η η ελαφος η ετερον τι τουτων των ζωων.

αλλη χαλκουν. τοδε µη πεπραχα το αµαρτηµα. εκ της αδιαλειπτου µετανοιας και κατανυξεως. τω βοθρω της αµαρτιας και τω κρηµνω της πραξεως απορριπτουσι. κυνας δε τους πλανους και ψευδοδισκαλους ανθρωπους. εκ της προς τον πλησιον απροσπαθειας και της προς παντας εξ ισου αγαπης. ετερα εκ λιθου τιµιου. εκ ταπεινωσεως. εκ της των οφθαλµων ακριβειας. (343) σκευος τιµιον εκ πασων γενοµενον των εντολων του Θεου. εκ σιωπης της απο αργου λογου. οι διεστραµµενοι οντες και πονηροι ουχ εαυτους διορθωσασθαι αλλα ετερους διδασκειν επιχειρουσιν. και καθεξης αι λοιπαι εξ ετερων αλλων υλων. εκ της προς τον Θεον ελπιδος και τελειας αγαπης. ους ως υλακτουντας κυνας λογιζεσθαι χρη και φευγειν τους τοιουτους. οιονει πεταλον ουσα καθ’ εαυτην εν. τυπτουσιν αυτον οιονει τοις γαργαλισµοις και ταις κινησεσι της σαρκος. εκ φοβου Θεου. Ο γαρ λεγων· “Ειθε µη τοδε µοι πεπρακται το κακον. εαυτον οιοµενον διασωσασθαι. και δια της ατοπου επιθυµιας τουτον ελκοντες τη δυναµει.διαδραναι και σωθηναι λεγεται. επει τοδε η τοδε ουδεν εστι” φανερως απασας οµου ανατρεπει τας εντολας του Θεου και ταυταις ανθισταται. Νοει ουν µοι παλιν θηρευτας τους πονηρους δαιµονας. ανθρωπε. Μια γαρ εκαστη τουτων. εκ της αενναου ευχης. η κρατησαντες τω συνδιασµω και ταις συγκαταθεσεσι του λογισµου συνδησαντες ασφαλως και περισφιγξαντες. ενουµεναι δια του Πνευµατος . η φυγειν και απορραγηναι της συνοδιας αυτον παρασκευαζουσιν. εκ πασων αλλων των ταυταις συνεποµενων ταις αρεταις. Υπονοει µοι. η δε αργυρουν. εκ της αφιλαργυριας και σωφροσυνης. εκ της εκκοπης του ενδοθεν της καρδιας θεληµατος και κινηµατος. ως δια των λογων δακνοντας και διασπαρασσοντας τα προβατα του Χριστου και ταις των θηρευτων χερσι προδιδοντας αυτα· ληστας δε τους πονηρους λογισµους και αισχρους λογισµους οιτινες αιφνιδιως επιπιπτοντες τω αγωνιζοµενω. Χρη ουν παση δυναµει των µεν πονηρων πασων απεχεσθαι πραξεων. εξ υπακοης µεχρι θανατου. των δε αγαθων εργων αµα παντων αντεχεσθαι. και τας εντολας του Θεου ζεοντι ποθω και προθυµια παση ποιειν και µηδεµιας και της τυχουσης ως ελαχιστης καταφρονειν. οιον εκ πιστεως. αλλα το µηθ’ ολως αγριευθεν η υπο τινος µηχανης κρατηθεν. η µεν χρυσουν.

Ει γαρ και Παυλος ο θειος βοα· “Ο Θεος ο ειπων εκ σκοτους φως λαµψαι. δια των ολιγων κατορθωµατων και τουτων διεσπαρµενων απ’ αλληλων ταις αµαρτιαις. εξ ων και δι’ ων συνετεθη και συνηρµοσθη το σκευος. Και ινα υµιν αυτο εκδηλοτερον απεργασωµαι. τοιουτον εστιν ο φησι· “Μη νοµισης οτι υπο σου. υπο της εν σοι χαριτος κατεσκευασθης εις το ειναι σκευος ευχρηστον τω Θεω. Πως ουν ηµεις και διχα πολλων αρετων. . “οστρακινα” δε ειπων το της φυσεως ηµων ηνιξατο ασθενες. Το δη θαυµαστον. εν ω η του Θεου χαρις ως οινος νεος εµβαλλεται. συνεχεται και τηρειται ο εν σοι θησαυρος. ευχρηστον τι. ων τον αφθαρτον και ακενωτον ου κεκτηµεθα πλουτον εκ (344) της των εντολων εργασιας. φησι. και το Αγιον Πνευµα ως θησαυρον ενδον εν ηµιν φερειν οιοµεθα. Αθραυστα τοινυν και αδιαρρηκτα εισι τα τοιαυτα σωµατα δια την του εν αυτοις θησαυρου ακαταµαχητον δυναµιν. ει και δοκει πανυ µικρα η τρυµαλια ειναι του επιλειποντος δηθεν πεταλου ητοι του τοπου της αρετης. ως ειρηται. Ουδαµως! Παντως γαρ εκ του κατ’ ολιγον δια της µικρας εκεινης οπης το εµβληθεν αγνωστως ρευσαν χυθησεται. Ειπε ουν µοι. και εχοµεν τον θησαυρον τουτον εν οστρακινοις σκευεσιν”.και αλληλαις εις εν απασαι συγκολλωµεναι τε και συναρµολογουµεναι. αλλα υπο του εν σοι θησαυρου αυτος συ µαλλον τετηρησαι. αλλα “σκευη” µεν τα ηµετερα σωµατα φησι. εαν µια εκ πασων των ειρηµενων αρετων επιλειψη. ο µεν θησαυρος µενει ακενωτος. το δε σκευος ισχυροτερον τε και ασφαλεστερον υπο της του θησαυρου ενεργειας κατασκευαζεται· ο Θεος γαρ εστιν”. αρα ανεξεται ο Θεος εµβαλειν εν αυτω ολως τι των χαρισµατων του Πνευµατος αυτου. ος ελαµψεν εν ταις καρδιαις ηµων. καθα και αλλαχου λεγει· “Ουκ οιδατε οτι τα σωµατα υµων ναος εισι του ενοικουντος εν υµιν Αγιου Πνευµατος και ουκ εστε εαυτων”. αλλ’ εκ του Θεου”. τον ανθρωπον κατασκευαζουσι σκευος. οτι και εαν µη υφ’ ηµων αλλ’ υφ’ ετερων εχθρων τινων συντριβη το σκευος. ως σκευη εαυτους ειναι νοµιζοµεν τελεια και ολοκληρα. Αλλ’ οντως κατα τον ειρηκοτα “εµαταιωθηµεν εν τοις διαλογισµοις ηµων και εσκοτισθη η ασυνετος ηµων καρδια και φασκοντες ειναι σοφοι εµωρανθηµεν”. ∆ιο και επιφερων φησιν· “Ινα το πλειστον της δυναµεως µη η εξ υµων.

παραστησαι εαυτους αµεµπτους τω Κυριω εκ πασης αµαρτιας. αλλα οµοτιµος και οµοουσιος αυτου υπαρχει. Κυριε. Τουτο γαρ εστιν ο θησαυρος. τας δε καταλειψωµεν. αυτος οµου πασας ενωσει και εις ευχρηστα δια των τοιουτων σκευη κατασκευασει ηµας. το Πνευµα της αληθειας”-. ωφελησει. ως ειρηται. Ουτω γαρ ταυτας ο τεχνιτης Θεος Λογος λαβοµενος. ει και πολλα κρουσαντες ειποµεν· “Κυριε. επιφεροµενους µεθ’ εαυτων την φυλακην πασων των σωτηριων αυτου εντολων. Βουλοµενος δε δειξαι σοι τον θησαυρον. Αλλα µη τας µεν κοµισωµεν αυτω. συνεχοµενος µεν υφ’ ηµων δια της των εντολων. φησιν. πασων ακριβους φυλακης.εν ταις καρδιαις ηµων” – ουτω και ο Κυριος εφη· “Καγω Παρακλητον αλλον πεµψω υµιν. εν Χριστω αδελφοι. προσεθηκε λεγων· “Ινα το πλειστον της δυναµεως µη η εξ ηµων αλλ’ εκ του Θεου”. περι µιαν και µονην αµεληται και καταφρονηται φανωµεν τω ∆εσποτη Χριστω τω Θεω. ινα µη οργισθεις προστριψη κακεινας ηµιν και εκβληθηναι ηµας εξω του νυµφωνος κελευση. παντοθεν ατρωτους και ακλινεις και ασαλευτους συντηρων και διαφυλαττων ηµας· ους και ως ασθενουντας και ευολισθους. ος ελαµψε – το Αγιον Πνευµα δηλονοτι . (346) ∆ια δη τουτο παρακαλω υµας. Τουτο δε παθοντες ουδεν ηµας υστερον. οτι ουκ αλλος τις εστι παρα τον λαµψαντα. ο ειπων εκ σκοτους φως λαµψαι. του εν ηµιν δια της ελλαµψεως δηλονοτι του Πνευµατος σκηνωσαντος. αυτος ευθυς ο θησαυρος συσφιγγει και προς εαυτον ενοι τε και συγκολλα εαυτω και αναπληροι τα ηµων υστερηµατα και στερεοι και παγιωτερους ηµας απεργαζεται. ως υλην τινα δια χρυσου και αργυρου και λιθων τιµιων συµπεφορηµενην. και παλιν· Εχοµεν δε τον θησαυρον τουτον εν σκευεσιν οστρακινοις” ειτουν καρδιαις σαρκιναις. Ερει γαρ· “Υπαγετε απ’ εµου! Ουδε γαρ οιδα υµας . η Αγια Τριας. µικρον τι ελλειψαντας η σφαλεντας. µηδε οταν πασας αυτω προσενεγκωµεν. Αλλ’ ορα µοι πως δια των τοιουτων λογων πανταχου την Τριαδα αχωριστον ειναι φησι και εν ηµιν µενουσαν· “Ο Θεος γαρ.Οθεν περι τουτου ο αυτος αποστολος λεγει· (345) “Παντα ισχυω εν τω ενδυναµουντι µε Χριστω”. συνεχων δε ολους ηµας δια της αυτου φιλανθρωπιας τε και δυναµεως και χαριτος. ανοιξον ηµιν! “.

Τι δε εαν µη µεθυσκεται τις οινω. Το γαρ λοιδορησαι η φθονησαι.” οι παλιν εαυτους ηγουµενοι.”. δοξης δε αντιποιεισθαι και χρηµατων εφιεσθαι. Τι δε . οιδα. ∆ιο απελθετε απ’ εµου”. ουδε µεχρι θανατου υπακουσαντας και εκπληρωσαντας µου το προσταγµα. δοξαν παρα ανθρωπων λαµβανοντες και την δοξαν την παρα του µονου Θεου ζητουντες. και επιφερει· “ου µεθυσοι. αλλα και των αλλων απασων εντολων του Κυριου καταφρονουντες και προς την εκπληρωσιν αυτων µη βιαζοµενοι εαυτους. ως αγγελους Θεου και µεγαλα περι εαυτων αφρονως οιοµενοι. παιξαι τε και γελασαι. ουτε πορνοι.ως πιστους. η δε την ψυχην διαφθειρει. Τι δε το αρσενοφθοριας µεν καθαρευειν. µη ποιουµενοι δε λογον των ψυχικων αρετων και παθων.” (347) Ειτα παλιν· “Μακαριος αν ηµην. πιστευειν. φησι. ου λοιδοροι. Ου µονον δε. ουτε αρσενοκοιται”. και αµεριµνως διαγοντες. ουχ αρπαγες βασιλειαν Θεου κληρονοµησουσι”. οποια αρα εστιν αµαρτια. φησιν. δια το εκ σαρκικων της αµαρτιας πραξεων καθαρευειν. ανθρωποκτονος εστιν”. λοιδορει δε τον αδελφον αυτου. οι λεγοντες αφρονι λογισµω· “Ειθε µη µεµοιχευκα! Το γαρ οβολον η κλασµα κεκλοφεναι αρτου. πρωτος ο ταπεινος εγω και παναθλιος. ως µηδε µιαν πεπληρωκως εντολην του Θεου µου. Τι γαρ οφελος. ακουσοµαι. Αµφοτεροι γαρ κατα τον θειον αποστολον της βασιλειας (348) εξωθουνται των ουρανων· “Μη πλανασθε γαρ. Αρσενοκοιτης δε και φονευς ενι παντως κατα τους ιερους κανονας και τω αυτω επιτιµιω καθυποβαλλονται και υποδικοι κρισεως αιωνιου αµετανοητοι διαµενοντες γινονται. εαν µη αισχροις και βεβηλοις της αρσενοφθοριας περιεπαρην κακοις. Το γαρ προς τον αδελφον µισος φονεα τον κεκτηµενον αποτελει· “Ο γαρ µισων τον αδελφον αυτου. Η µεν γαρ το σωµα. φθονω δε και µισει και ζηλω κατα του πλησιον εκτηκεσθαι. φησιν. αλλα και απιστους ηµας κατα την του Κυριου φωνην η δοξα των ανθρωπων και το ταυτης εραν απεργαζεται· “Πως δυνασθε. Ταυτα µεν ουν. Ειτα και οσοι κατ’ εµε ανυποτακτοι και παρηκοοι των εντολων του Θεου. ποια αµαρτια εστιν. αδελφοι. παραιτουµενοι δε και υπερ εντολης Θεου πασαν επιπονον πραξιν και κακοπαθειαν. το πορνειας µεν απεχεσθαι και αλλης ακαθαρσιας σωµατικης. φησιν ο αποστολος.

και εν ω µετρω µετρειτε αντιµετρηθησεται υµιν”. η δε ευσεβεια πανταχου ωφελιµος εστιν”. αυτον τον ειποντα Θεον ατιµαζει – “Τω τυπτοντι σου την σιαγονα. ουτω και ο του βλασφηµουντος εις Θεον µακροθυµως ανεχοµενος. η ταραχθεις µεν την καρδιαν ου προφερει δε ρηµα απρεπες. Τι δε. Τι δε της πραοτητος οφελος. δυσι κυριοις δουλευειν δυναται”· γαστρος δουλον Θεου δουλον γενεσθαι αµηχανον. Ει δε και δια τουτο των επιτασσοµενων σοι διακονιων αµελεις και των παρα του προεστωτος επιταχθεισων σοι δουλειων της µονης. Οι φιλοι τοινυν του Θεου και οι αγαπωντες αυτον. εαν µη υπενεγκη ταυτα αταραχως. εγω µεν σιωπω. συ δε οιδ’ οτι ακηκοας της θειας Γραφης λεγουσης· “Επικαταρατος πας ο ποιων τα εργα του Κυριου αµελως”. επελθοντων αυτω εµπτυσµατων και ραπισµατων και υβρεων. εις τον βλασφηµουµενον αµαρτανει ως συνηδοµενος τω βλασφηµουντι και συνευδοκων αυτω δια της νοµιζοµενης µακροθυµιας. τους δε συνοντας αυτω (349) η και τους εν τω κοσµω αδελφους κατακρινη. εαν και τα αµφοτερα κατορθωση τις. µετεωριζοµενου µεν του νοος σου. Ωσπερ γαρ ο τω τυπτοντι αντιπιπτων και αντιπυπτων. εν δε καιρω πειρασµου. εαν επι ολεθρω ψυχης εστι και παραβασει µιας και της αυτης εντολης του Θεου. µετα . γαστριµαργια δουλουµενος. “Ουδεις γαρ. µη προσουσης πραοτητος. Τι επερειδη των εν τοις σωµατικοις εργοις κοπω της ενδοθεν αµελων εργασιας. φησι. φησι. “Ω γαρ. φησι. Ουκ ακουεις Παυλου λεγοντος· “Η µεν γαρ σωµατικη γυµνασια προς ολιγον εστιν ωφελιµος.της νηστειας οφελος. Ο δε και παντα τα ειρηµενα κατωρθωκως και µητε ποιων τι των απηγορευµενων µητε τους αµελεις αδελφους κατακρινων. αλλα ολως ενδειξεται δια του εξωθεν σχηµατος προς οργην κινηθεισαν αυτου την ορµην της ψυχης και λογον υβριστικον αντιφθεγξεται η ετερον τι προς αµυναν διαπραξεται. κριµατι κρινετε κριθησεσθε. Τι τη υπακοη θαρρεις. εν εαυτοις αυτον εχοντες οια δη θησαυρον των αγαθων ασυλον. αδελφε. πως δουλον εαυτον και µιµητην του ιδιου ∆εσποτου ολως ειπειν ο τοιουτος τολµησει και ουχι µαλλον απεναντιας εχθρον. Τι εγκαυχα τη πολλη των ψαλµων µελετη. στρεψον αυτω και την αλλην”-. µη επισταµενου δε των λεγοµενων την δυναµιν. ειπε µοι.

κολαφισµατα. τα δε ζωοποια και υπερ µελι γλυκεα εξ εαυτων απωθουνται. αλλ’ οκνηρια και ραθυµια αγραφους εκαστος αυτων εων ταυτας. επαισχυνθησεται και αυτον ο Χριστος ενωπιον των αγγελων και του Πατρος αυτου του εν τοις ουρανοις. υπεραγαπωντες ως ευεργετας εν ειλικρινει διαθεσει τους ταυτα εις αυτους ενδεικνυµενους και πρασσοντας. δεξαι εµπτυσµατα. Οι δε γε λεγοντες οτι· “Κατα µεν τον της φιλονεικιας και µαχης καιρον κινουµεθα ως ανθρωποι προς οργην και θυµον. . και εσθ’ οτε και αµυνοµεθα εν λογοις και αυτοις εργοις τους αδελφους. διδασκων οιονει και λεγων εκαστω ηµων δι’ ων πεπονθεν ο απαθης τη Θεοτητι· “Εαν βουλη. ου προαιρουνται εγγραψαι τα του Χριστου αντ’ αυτων. ως επαισχυνοµενος τα του ∆εσποτου παθη µιµησασθαι. υστερον δε ουκ εχοµεν κατ’ αυτων εχθραν εν τη ψυχη. ινα οι µιµουµενοι αυτον αµαρτωλοι µη µονον αφεσιν των ηµαρτηµενων λαβωσιν. Το δε λεγοµενον τοιουτον εστι· Θεος ων εκεινος εγενετο δι’ ηµας ανθρωπος. Ερραπισθη. ενεπτυσθη και εσταυρωθη. Ο µηδεν ουν επταικως Κυριος ο Ιησους και Θεος ηµων ετυφθη.χαρας αφατου και θυµηδιας τας τοιαυτας υβρεις και εξουδενωσεις προσυποδεχονται. αλλα παντα αφιεµεν και µαλιστα εαν και συγχωρησιν προς αλληλους ποιησωµεν”. ευθυς εκεινοι γραφουσι προθυµως τα του εχθρου· και τα µεν πικρα και θανατηφορα προσιενται. ινα ελθων ο υπεναντιος ευρηση εγγεγραµµενας τας πλακας των καρδιων αυτων και αποστραφη ηττηµενος και κατησχυµενος. φησιν. οταν αποστειλη ο Κυριος γραψαι τα εαυτου δογµατα εν τινι των τοιουτων. ως εταπεινωθην εγω δια σε· και αποθεµενος το αλαζονικον τε και υπερηφανον του δαιµονιωδους φρονηµατος. ανθρωπε. αλλα και της Θεοητος αυτου συγκοινωνοι δια την υπακοην αυτων γενωνται· και ο µη τουτο εν ταπεινωσει καρδιας καταδεχοµενος. ουτω ταπεινωθητι. εοικασι µοι αγραφω πυξιω εν ω οταν λαβη καιρον ο εχθρος και πολεµιος των ψυχων ηµων εγγραφει δι’ αυτων εκεινων τα πονηρα και µιαρα αυτου δογµατα και υπαγει· αυτοι δε (350) παλιν τα απερ εγραψαν υπο του πονηρου κινηθεντες εξαλειφοντες. δεξαι ραπισµατα. ουπερ ο σος πραπατωρ ποτε καλως επιθυµησας ουκ ετυχεν. γενεσθαι Θεος και ζωης επιτυχειν αιωνιου και συν εµοι ειναι.

Πιστευεις οτι Θεος ο Χριστος. ουχι µετα των απιστων και ασεβων εν τοις του αδου µυχοις εναπεµεινας. Φριξατε. και πως συµβασιλευσεις αυτω και συνδοξασθηση εν τη των ουρανων βασιλεια. ανθρωπος επησχυνθη γενεσθαι δια σε και εν τω της παραβασεως (352) πτωµατι κειµενον σε µεχρι του παροντος κατελιπεν. φησιν. αρθητω ως οι ασεβεις ινα µη ιδη την δοξαν Κυριου!”. δι’ αισχυνην δε και εντροπην ανθρωπων µη καταδεχοµενοι τας εξ αυτων επιφεροµενας αυτοις υβρεις και ατιµιας η λοιδοριας. Θεου µιµιτης αισχυνη γενεσθαι. Ει δε συ παθειν αισχυνθης δια τας εµας εντολας. τω κατω µεν ισταµενω κατα γε τουτο δη το ορωµενον. µετα χαρας και υµεις υποµεινατε! Ο Θεος υπο αισχιστου δουλου ραπιζεται υποδειγµα σοι νικης διδους. αισχυνην καγω ηγησοµαι του συν εµοι ειναι σε εν τη µετα δοξης ελευσει µου και ερω τοις αγγελοις µου· “Ουτος εν τη ταπεινωσει µου επησχυνθη µε και καταλιπειν την δοξαν του κοσµου και οµοιωθηναι µοι ου κατεδεξατο. και το ολως οραν αυτον επαισχυνοµαι! Εκβληθητω τοιγαρουν εξω. και συ παρα του οµοιοπαθους σου ανθρωπου ου καταδεχη τουτο παθειν. εγω δε εν τη του Πατρος µου αθανατω δοξη δεδοξασµαι. Ου παρορας παντα α παιγνιον οντως εστι και προσωπειον µαλλον .(351) και υποµεινον ταυτα µεχρι θανατου και µη επαισχυνθης. ισως δε ταις αρεταις υπερκειµενω σου. συ πηλος ων και τεφρα και κονις. Ει γαρ κακεινος. ανθρωποι. Ουκ απορριπτεις την στολην την δοκουσαν ειναι λαµπραν. ως εγω ο Θεος επαθον δια σε. ος κατηλθεν επι της γης εκ του απειρου υψους της Θεοτητος και της αφραστου δοξης αυτου και γεγονεν ανθρωπος ευτελης και πτωχος δια σε. νυνι δε οτε της δοξης µεν της φθαρτης αυτος εγυµνωθη. αθλιε. Ταυτα τοινυν ακουσονται οι πασας µεν τας εντολας κατα το δοκουν τηρουντες. και τροµαξατε. εκεινου το τριχινον και την ταπεινωσιν δυσωπουµενος. µηδε τους ραπισµους µηδε τας εξ αυτων πληγας υποφεροντες. “Ναι”. µη υποµεινας αυτον. οσον το επι σοι. και τας υβρεις ας ο Θεος υπεστη δια την σωτηριαν ηµων. Ει ουν πιστευεις οτι ο Θεος ο ποιησας τον ουρανον και την γην εστιν ος ακενωτως εκενωθη εκ των κολπων των πατρικων. ου καταδεχη του νοµιζοµενου υψηλου σου θρονου κατελθειν και ταπεινωθηναι τω αδελφω σου.

ασχηµοσυνης και ου δοξα λαµπροτητος. και ενδοξοτερον εκεινου κατασκευαζεις. Ουχ οµοιος γινη κατα παντα τω σω πλαστουργω και Θεω. τοις αδελφοις σου συνταπεινουµενος. τι µε δερεις. ως ουκ οιδας. αδελφε. ουδε ευρεθη δολος εν τω στοµατι αυτου· αλλως τε δε και ινα µη νοµισθη οτι ως αµαρτιαν πεποιηκοτα δικαιως αυτον ετυψεν ο ειπων αυτω· “Ουτως αποκρινη τω αρχιερει”. Εκεινος σταυρον και θανατον ατιµον και τας εκ των ηλων οδυνας δεχεται και συ τας ατιµοτατας διακονιας ου καταδεχη ποιειν. τουτου χαριν ανευθυνον εαυτον αποφαινων τουτο εφθεγξατο. . Εκεινος παιζοµενος ουκ αγανακτει και συ δυσχεραινεις. µαλλον µεν ουν και υπερ των σταυρωσαντων αυτον ευχοµενος δεικνυται.” Τουτο ουχ ως αντιλεγων ειπεν. Και γαρ υστερον πολλω χειρονα τουτου υποστας ουδεν ουδαµως λαλησας ευρισκεται. ως εκεινος εκελευσε. Οντως εις µατην τον (354) πλουτον κατελιπες. Βλεπε τοιγαρουν αρτι συνοντα σοι τουτον και συναναστρεφοµενον µετα σου. µειζονα σεαυτον. και εµιµησω (353) τον ∆εσποτην σου Χριστον και Θεον. ωσπερ υπελαβες. φησιν. Ιδου οδευετε οι δυο οµου· συνηντησε τις υµιν εν τη του βιου οδω. µαρτυρησον περι του κακου· ει δε καλως. Εκεινος εµπτυσµατα και κολαφισµατα και φραγγελωσεις υφισταται και συ ουδε λογον ανεχη σκληρον καταδεξασθαι. δεδωκε οµοιως και σοι. αλλ’ επειδη εκεινος αµαρτιαν ουκ εποιησεν. τον υπερανω παντων των ουρανων. Τι δε προς τους παντα δηθεν καταλιποντας και δια την των ουρανων βασιλειαν πτωχευσαντας. Τι ουν ερουµεν. Ει ουν οµοιωθηναι αυτω ουκ ανεχη. Ταυτα τοινυν προς τους πλουσιους και αρχοντας και των αλλων υπερκαθεζοµενους και τας οφρυς ανασπωντας µεθ’ υπεροπτικου του φρονηµατος. Και πως της δοξης αυτου συγκοινωνος γενεσθαι µη καταδεχοµενος. Αλλ’ ουχι παντως και ηµεις τοιουτοι οι πολλαις αµαρτιαις υπευθυνοι. αλλος ηµιν Αννας η Καϊαφας η Πιλατος και τυραννος δεικνυµενος. µετα του λογου της αληθειας µη βουληθεις· . Ιδου επτωχευσας. δεδωκε τω ∆εσποτη σου ραπισµα. τον σταυρον αραι. ου συγκαθεδρον αλλ’ ως ενα των κατακριτων βουλοµενος παρεσταναι σοι τον Ποιητην του παντος. ειπε γαρ τω ραπισαντι· “ Εαν κακως ελαλησα. Ο ∆εσποτης ουκ αντιλεγει και συ αντιπιπτεις.Ναι.

. Και οτι οι εν τη χαριτι υπερ τον νοµον γενοµενοι την του θειου φωτος χαριν γνωστως εν εαυτοις λαµβανουσιν· οι γαρ µη λαβοντες ηδη τουτο το φως κατα την παρουσαν ζωην. καθως ο αγγελος επιστας τοις ποιµεσιν ελεγεν· “Ιδου ευαγγελιζοµαι υµιν χαραν µεγαλην. αραι δε τον σταυρον µη καταδεξαµενος. ωσπερ ειρηται. υποµεινωµεν τους επερχοµενους ηµιν πειρασµους µεχρι θανατου δια τον ποθον της βασιλειας των ουρανων. αυτοι τε οι Πνευµατι περιπατουντες Θεου και οι µηπω τον χοϊκον εκδυσαµενοι ανθρωπον. εναπειλειφθης εν τη του βιου οδω και εχωρισθης δυστυχως του γλυκυτατου ∆εσποτου σου και Θεου! Αλλα παρακαλω. οτι ετεχθη υµιν σηµερον Σωτηρ. Και οποιον δει ειναι τον τε προηγουµενον και τον ιερεα. Τις ουν εστιν η σωτηρια ηµων. (355) Περι της εκ του Πνευµατος εγγινοµενης τοις αγωνιζοµενοις και προ του θανατου ζωοποιου νεκρωσεως. Αδελφοι και πατερες. Λογος ΚΗ΄. ινα και της δοξης του Ιησου κοινωνοι και της αιωνιου ζωης µετοχοι και της απολαυσεως των απορρητων αγαθων κληρονοµοι γενωµεθα εν Χριστω Ιησου τω Κυριω ηµων. ετι υπο την σκιαν του νοµου εισι και κριθησονται υπ’ αυτου. “και αρον τον σταυρον σου και δευρο ακολουθει µοι! “. επειτα και δια της πραξεως των εντολων αµεταστρεπτως βαδισαντες. Και οτι τω αληθως ιερουργουντι και υπο του θειου καταλαµποµενω φωτος παντες καταδηλοι. Ινα εν πρωτοις µεν την επι (356) σωτηριαν αγουσαν οδον διδαχθωµεν.Ινα τι φησιν. Σπευσωµεν ουν εκαστος ηµων. Αµην. φυλαξωµεν πασας τας εντολας του Χριστου. επ’ αυτην την σωτηριαν των ψυχων ηµων καταντησωµεν. µηδε καθορωντες αυτο. δραµωµεν ευτονως µηδεν φορτικον η βιωτικον η δυσβαστακτον . Συ δε τον πλουτον εσκορπισας. ητις εσται παντι τω λαω. οπερ εστι το την παντων υπενεγκειν των πειρασµων εκθυµως επιφοραν. πατερες και αδελφοι. Φησι γαρ ο Χριστος και Θεος· “Ερευνατε τας Γραφας”. αγαπητοι. τον δεσµειν και λυειν ανωθεν λαβοντα την εξουσιαν. βλεπετε πως ακουετε. τω νεανισκω και ηµιν ο Χριστος ενετειλατο συν αυτω. ος εστι Χριστος Κυριος εν πολει ∆αυιδ”. ω η δοξα εις τους αιωνας.“Πωλησον σου τα υπαρχοντα και δος πτωχοις”. Ιησους ο Χριστος.

Εαν εαυτον σταυρωση τω κοσµω και τον κοσµον εαυτω. προς εκεινα συναδει τα ρηµατα.επιφεροµενοι. εαυτην οµολογουµενως ορα. ως εκ νεκρων αναστασα. . Παρακαλω υµας δια της ενεργουσης εν υµιν χαριτος µη αµελησαι της σωτηριας υµων. ου δυνηθωµεν φθασαι και εισελθειν εν τη πολει ∆αβιδ. προσκυνει και δοξολογει την απειρον αυτου αγαθοτητα. τους ενδοθεν εγκεκλεισµενους ου καθορα. Του θνητου γαρ φρονηµατος υπο του αθανατου νοος εξαφανιζοµενου και της νεκροτητος υπο της ζωης διωκοµενης η ψυχη τοτε. φησιν. αδελφοι. και τον αυτην αναστησαντα επιγινωσκει Θεον. αλλα νεκρον ολον και απνουν εν τουτοις γινεται. µη στωµεν µηδε καθισωµεν εως αν εξω του κοσµου γενωµεθα και τον Σωτηρα ηµων και Θεον ευροντες και κατιδοντες εκει. Ουτω τοιγαρουν. ουτως ουδε ο εξω του κοσµου εν Πνευµατι Θειω γεγονως και συν Θεω ων δυναται προς τον κοσµον αισθησιν εχειν η προς τα του κοσµου πραγµατα. η δε δυναµις των αµφοτερων µια και η αυτη. καθαπερ οι εξ υπνου ανασταντες εαυτους βλεπουσι. Εστιν οτε και αυτων ειπειν πολλακις των κατα φυσιν ο ανθρωπος επιλανθανεται τηνικαυτα δια το εν τοις υπερ φυσιν . αλλα. ινα µη σχολαιοτερον βαδιζειν εκ τουτου αναγκαζοµενοι. Το δε σωµα ουκ εχει προς τας ιδιας επιθυµιας την οιανουν εµπνευσιν η κινησιν η ενθυµησιν. Και ωσπερ παλιν το νεκρον σωµα ουτε προς τα ζωντα ουτε προς τα συν αυτω νεκρα κειµενα σωµατα την οιανουν αισθησιν εχει. ουτως ουδε ο εσταυρωµενος τω κοσµω ητοι νενεκρωµενος αισθησιν τινα (357) προς τα εν κοσµω πραγµατα κεκτηται. αλλ’ εως ου κακεινος προς ηµας ειπη· “Υµεις ουκ εστε εκ του κοσµου. αλλα ανασταντες ως εξ υπνου της πονηρας οιησεως και αµελειας. αλλ’ εγω εξελεξαµην υµας εκ του κοσµου”. Ωσπερ γαρ ο εξω της οικιας ων. Πως δε τις ερχεται εις το µη ειναι εκ του κοσµου. προσκυνησωµεν αυτω και προσπεσωµεν. ον κατανοουσα και ω ευχαριστουσα. και προ θανατου θανατος και προ της αναστασεως των σωµατων ψυχων αναστασις γινεται εργω και δυναµει και πειρα και αληθεια. φησι. Και τι ταυτα.Τα µεν ρηµατα. καθως και ο Παυλος φησιν· “Εµοι κοσµος εσταυρωται καγω τω κοσµω”. και µηδε µεχρι τουτου στωµεν.

διδασκαλοι εσεσθε. υπερανω δηλονοτι γεγονοτες αυτου. κατα τον θειον αποστολον. φησι. φησι. (358) Πνευµα Κυριου. της σκιας ητοι της δουλειας του νοµου ηλευθερωθησαν. φησιν. Αρα γε εστιν ος εχει ωτα ακουειν. αλλα πως. (359) Αρα και νυν ευρεθησεται τις εχων λαλουντα εν αυτω τον Χριστον. επειδη “νοµος τω δικαιω ου κειται”. Νεκρα γαρ η σαρξ. εκει ελευθερια”. Οι ουν προ της χαριτος ως υπο νοµον οντες. ου µην αλλα και φως του κοσµου και αλας της γης”. Και εικοτως· “Πνευµατι γαρ. ινα καλως ισχυση διερµηνευσαι τα εγκεκρυµµενα τοις λογοις µυστηρια. ηµιν δε και λιαν αποκαλυπτοµενην και γινωσκοµενην. ου του αιωνος τουτου την καταργουµενην. “Και ποιησεις παντα και ειπης κατα την δοθεισαν σοι χαριν και λαλουσαν εν σοι” καθα γεγραπται” “Και εσονται παντες διδακτοι Θεου”. ινα νοηση καλως και θεοπρεπως τα υπο τουτου γραφοµενα. ελευθερια εκ της του νοµου παντως δουλειας. εις υψος αρθεντες και τω νοµοθετη συµβιοτευοντες. την αποκεκρυµµενην”µεν τοις πολλοις. ινα δυνηθη των υπο του Πνευµατος λεγοµενων ενωτισθηναι την δυναµιν. δια της επιφοιτησεως γινοµενη του Πνευµατος. ου δια γραµµατων και χαραγµατων το καλον εµανθανοντες αλλ’ εν Αγιω Πνευµατι τουτο εκδιδασκοµενοι. η δε χαρις και η αληθεια ουχ ουτως. φησι.Ου γαρ ο ουκ . “Σοφιαν γαρ λαλουµεν. της ευαγγελικης πολιτειας. ως υπερ νοµον δηλονοτι πολιτευοµενω. Αρα και νυν εστιν ο νουν κεκτηµενος Χριστου. περιπατειτε και επιθυµιαν σαρκος ου µη τελεσητε”. τοις τω φοβω του Θεου στοιχειουµενοις και αει βλεπουσι προς αυτον. ανενοχλητους ηµας του λοιπου εασει και ανεµποδιστως βιωσετε. και υπο την αυτου σκιαν υπηρχον καθηµενοι· οι δε µετα την χαριν και ηµεραν γενοµενοι.αει ενδιατριβειν νοερως την ψυχην. ωσπερ ειρηται. “Οπου γαρ. νοµοθεται και αυτοι µαλλον οντες η νοµου φυλακες. “Τηνικαυτα γαρ και εαυτοις και τοις πλησιον. ουδε εν λογω µονω αλλ’ εν φωτι λογου και εν λογω φωτος µυστικως τα θεια µυουµενοι. Ο γαρ νοµος οδηγος και παιδαγωγος και χειραγωγος και διδασκαλος δικαιοσυνης εστιν εν τω λεγειν· “Ποιησεις το και το” και αυθις· “Το και το ου ποιησεις”. αλλα σοφιαν εν µυστηριω. ως δια κλιµακος τινος.

οτι το φως εν τη σκοτια ηδη φαινει και εν νυκτι και εν ηµερα και εντος και εκτος. καν λαϊκοι καν µοναζοντες. αναλλοιωτως. Νυν µεν γαρ εκουσιως και αυτοπροαιρετως δια µετανοιας εισερχοµενοι προς το φως. Παντες γαρ οι εν σκοτει καθηµενοι υιοι σκοτους εισι και µετανοησαι βουλονται. διοτι ου µετανοει· “Τω γαρ ειδοτι καλον ποιειν και µη ποιουντι. καν πτωχοι καν πλουσιοι. εγενετο αν εν φωτι.οιδαµεν λαλουµεν. καν βασιλεις καν πατριαρχαι. φησιν. ελεγχοµεθα µεν και κρινοµεθα. εκτος δε εν τω νοΐ περιλαµπον ηµας ανεσπερως. καν ασθενεις καν υγιεις τω σωµατι πελωσι. παντες οι τοιουτοι υπο τον προ της χαριτος νοµον εισι. ο Χριστος· “Ενοικησω εν αυτοις και εµπεριπατησω”. ελεει και φιλανθρωπια Θεου. ηγουν εν τη παρουσια του Κυριου. αλλ’ ο ειδαµεν µαρτυρουµεν. οτι προπορευεται εµπροσθεν αυτου το φως της δοξης αυτου και διχα φωτος αµηχανον εστι φανηναι αυτον. αλλα µυστικως τουτο και αποκεκρυµµενως εν τω ενδοτερω ταµειω των ψυχων ηµων προς καθαρισµον µεν και αφεσιν των αµαρτηµατων ηµων. ενεργουν. και οι µη ιδοντες το φως αυτου ουδε εκεινον ειδον. Ο ουν προς το φως µη εισελθων ου διηλθε την θυραν της µετανοιας καλως· ει γαρ διηλθεν. προς τους µη θελοντας νυν . Η γαρ µετανοια θυρα εστιν εξαγουσα απο του σκοτους και εισαγουσα εις το φως. καν αρχιερεις καν ιερεις. ζων και ζωοποιουν και φως τους λαµποµενους απεργαζοµενον. καν ασκηται καν ηγουµενοι. υφισταµεθα. εντος µεν εν ταις καρδιαις ηµων. Ο δε ποιων την αµαρτιαν δουλος εστι της αµαρτιας και µισει το φως και ουκ ερχεται προς το φως. και οι µη λαβοντες το φως ουπω την χαριν ελαβον· οι γαρ την χαριν λαβοντες φως Θεου και Θεον ελαβον. (360) δουλοι και µαθηται δουλων και ακροαται νοµου και τεκνα παιδισκης και υιοι σκοτους τυγχανουσι. µονου δηλαδη Θεου .και ηµων – τα καθ’ ηµας επισταµενου και βλεποντος· τοτε δε. Ηµεις µαρτυρουµεν οτι ο Θεος φως εστι. καν αρχοντες καν αρχοµενοι. λαλουν. Ο δε µη µετανοων αµαρτανει. καθως ειπε το φως. αµαρτια αυτω εστιν”. ασχηµατιστως. ατρεπτως. ινα µη φανερωθη αυτου τα εργα. και οι λαβοντες αυτον ως φως αυτον ελαβον. Οι δε µηπω τουτο παθοντες η αξιωθεντες. οτι εκεινος φως εστι. και οι αυτον καταξιωθεντες ιδειν παντες ως φως εθεασαντο.

Ου µονον δε αλλα και πασα πραξις εκαστου. µοιχειας δηθεν ποιων και παιδοφθοριας η ετερα τινα µυσαρα εργαζοµενος. ως ειρηται. ως ειρηται. ουτω και τοτε τον αυτον τροπον εις παντας τους εν τω κοσµω γενησεται· και νυξ µεν ως ηµερα φωτισθησεται. γυµνοι φανησονται και πολλης της αισχυνης παντοθεν πληρωθησονται.ελθειν προς το φως. ειτα του βασιλεως µετα της συγκλητου απασης και της συνηθους αλλης δορυφοριας επισταντος και την οικιαν περικυκλωσαντος. µεγαλην την τιµωριαν και την καταδικην καθυποµενει. Ωσπερ γαρ εν οικια ενδον τας θυρας εχουση συγκεκλεισµενας. αυτος φανερωθη και παντα αυτου τα βουλευµατα. ενδον. και πας λογος και πασα εννοια και ενθυµησις. (361) Και οιοι εσµεν εκαστος ηµων νυνι των ανθρωπων. κεκρυµµενος οικιας -. Και τις αρα εσται η συγκρισις. ταυτης και µονης της αισχυνης τοτε. ειτα φανερωθεις αιφνης το πονηρον εργαζοµενος. ως προειποµεν. αιφνης του οικηµατος αρθεντος ολου. καλη τε και κακη. αδελφοι. αλλα µισουντας αυτο. το αρτι κρυπτοµενον φως αποκαλυφθησεται και τα κρυπτα τουτουν παντα φανερα γενησονται. και παντες οι µη τον Χριστον ενδεδυµενοι. ο εν τω σκοτει καθηµενος. οποιαν την διαγωγην εξει ο ανθρωπος. Οποιον δε τον βιον. αφειδως αµαρτανει. οικια δε πασα και σπηλαιον και ουρανος αυτος και γη αρθησονται. η απ’ αυτης (362) δηλαδη της γεννησεως εκαστου ηµων και µεχρις εσχατης αναπνοης εν ηµιν γεννηθεισα. σκοτεινοις και διχα του φωτιζοντος Πνευµατος. τοτε υπο του φωτος δηλοι και φανεροι Θεω και τοις πασι γενωµεθα τε και γενησοµεθα. Η ποια τιµωρια µειζων του φοβου εκεινου και της εντροπης τοις τηνικαυτα ουτως ευρισκοµενοις. εαυτους περικρυπτοντες και δια µετανοιας φανερωσαι τα εαυτων µη βουλοµενοι. µεγαλην την αισχυνην υφισταται· η και παλιν αλλως. ινα µη τη αιφνιδιω του φωτος επιλαµψει ρυπος που . Και θεα µοι ενταυθα της αισχυνης το µεγεθος. και εν αυτω προοντες και φως οντες. εαν εξ ηµων τις υπαρχων και ως παρα τινος των εξωθεν µη καθορωµενος. εκει συνηγµενως τοτε εν εκαστω των ανθρωπων φανησονται. ηγουν οι µη λαβοντες το φως. εαν κατα του βασιλεως τις µελετα και τα κατ’ αυτου εγγραφως εκτιθησιν η εαν λεγη τι και βουλευηται των µη δεοντων απλως.

µη εκκακησωµεν του κρουειν και του ζητειν και του αιτεισθαι προ του ανοιγηναι ηµιν και δοθηναι και εισακουσθηναι.”(363) εµεµψατο αυτον ο Ιησους και ειπε· “Συ ει ο διδασκαλος του Ισραηλ και ταυτα ου γινωσκεις. ∆ιο σπουδασωµεν. Πως ποιµανωµεν αυτο κατα το θεληµα του αρχιποιµενος Χριστου και επι νοµας εξαγαγωµεν αυτο αειζωους. Ει γαρ ειποντος Ιησου τω Νικοδηµω· “Εαν µη τις γεννηθη ανωθεν. Ναι. οι τοσαυτης απολαυσαντες διδασκαλιας και καθ’ εκαστην δι’ αποστολων και προφητων και διδασκαλων και αυτου του Κυριου διδασκοµενοι τε και προµαρτυρουµενοι. ηγουµενοι τε και αρχιερεις και ιερεις εν καταφρονησει Θεου και της εαυτων σωτηριας δηλονοτι γενοµενοι. απ’ εντευθεν ηδη δια µετανοιας την στενην πυλην εισελθειν και το ενδον ταυτης θεασασθαι φως. ποσης αρα κατακρισεως εσµεν ηµεις αξιοι. πως ειπε µοι. ου δυναται την βασιλειαν ιδειν του Θεου”.” καιτοι µηπω µηδαµως πιστευσαντος µηδε τα της χαριτος επισταµενου. διδασκαλους ηµας εαυτους καθιστωντες. και του Νικοδηµου ανταποκριθεντος αυτω· “Πως δυναται ανθρωπος γεννηθηναι γερων ων. Αλλα µηδε εξαπατωµεν εαυτους ηµας και. του δεσποτικου ποιµνιου την φυλακην εγχειρισθωµεν και επιµελειαν. ουδε οποιοι τε και ποταποι οφειλοµεν πρωτον γινεσθαι και ουτω των αλλων προΐστασθαι. Μη δυναται εις την κοιλιαν της µητρος αυτου δευτερον εισελθειν και γεννηθηναι.διαλογισµου η πραξεως τινος ευρεθη εν αυτω. ουδε οπως εν εργοις προτερον αγαθοις εντρεφεσθαι δει και παριστανειν εαυτους ηµας δουλους τη δικαιοσυνη. οι µετα την χαριν οντες διδασκαλοι και µη τα µυστηρια της χαριτος επισταµενοι. εκπορνευσωµεν εν τοις επιτηδευµασιν ηµων. Αλλ’ ω της πωρωσεως ηµων και της του Θεου και των θειων καταφρονησεως! Ωσπερ γαρ ασπις τα ωτα βυσαντες. παρακαλω. ως ενωπιον Κυριου και ουκ ανθρωπων ισταµενους και αµεµπτως Θεω δουλευειν ζωντι συνταξαµενους. ετι δε και µεχρις αν εισελθωµεν και λαβωµεν φως και ασβεστον αυτο σχωµεν εν ταις καρδιαις ηµων. ωσει κωφοι τε και αλαλοι γεγονοτες δικην νεκρων . αδελφοι µου. οπισω των της σαρκος ηµων θεληµατων ακολουθουντες. Ει γαρ ουκ οιδαµεν πως δει ηµας εν τωδε τω βιω αναστρεφεσθαι.

µαλλον δε αυτο το της γνωσεως φως δεικνυειν τοις πολλοις αναισχυντως επιχειρουµεν. επειδη εν αυτω και δι’ αυτου και εξ αυτου τα παντα· ου ηµεις την ορασιν απαρνουµενοι. τοις ιερεις τοποις επιπηδωµεν και των αποστολικων επιβατευοµεν θρονων και. και διατι την εξουσιαν ταυτην ανωθεν ελαβες. Ουτως οι πατερες ηµων και διδασκαλοι. οτι ου µονον εις τα χρηµατα προδοται τα αισθητα και ιεροσυλοι γινονται.και πεπηρωµενοι οντες τα της ψυχης αισθητηρια. αλλ’ ετι εµβρυα οντες η εκτρωµατα. εµφυσησαντος σοι δηλονοτι και ειποντος· “Λαβε Πνευµα Αγιον! . Ουτως υπηρχον εξ αρχης. αλλα και το της οικονοµιας µυστηριον αγνοουντες και ακριβως τα των χριστιανων (364) µυστηρια µη ειδοτες. οι προς µονον το γλωσσοκοµον απονευοντες. ινα µη λεγω της εσχατης παραπληξιας! Απο τινος. αλλα το φως η γνωσις υπαρχει. το δη χαλεπωτερον. Η και συ. και τουτο κατα την παρουσαν ελαβοµεν ζωην ηµεις ανωθεν”. Βαβαι της τολµης των τοιουτων της φοβερας. αλλ’ ως περι του φωτος της γνωσεως. οθεν ουδε αισχυνονται λεγειν· “Ηµετερον εστι το δεσµειν και λυειν. οι αποστολοι. χρηµασιν οι πλειους την ιερωσυνην αφοβια Θεου εξωνουµεθα και της βασιλικης ποιµνης ως ποιµενες. Οτι παντα καταλιπων τω Χριστω ηκολουθησας. ειπε µοι. ουδε των λαλουµενων λαµβανοµεν αισθησιν. αδελφοι. οι µηδε αρνες ποτε γεγονοτες. αλλα και αυτου του θειου πλουτου κατατολµωσιν εφαψασθαι. ω ουτος. ηκουσας παρ’ αυτου. Ουτως οι των αποστολων διαδοχοι. ζητουµεν προΐστασθαι· και ταυτα προς το µονον εµπλησαι δικην θηρων τας εαυτων γαστερας και ταλλα παντα τελεσαι οσαπερ η εφεσις του χειρονος απαιτει και η προς τα κατω επιθυµια και ορεξις. (365) Οτι της επιγειου δοξης καταπεφρονηκας. δηλους εαυτους ποιουµεν µητε γεννηθεντας µητε εις φως το ανωθεν προελθοντας. ωσπερ παλαι οι µαθηται του Χριστου. Η γνωσις ουκ εστι το φως. ειπειν αληθεστερον. ουδ’ οτι ποτε εστι χριστιανισµος επισταµεθα. Ω της αναισχυντιας. Οτι παντα πωλησας τοις πενησι δεδωκας. Οτι την σεαυτου ψυχην απωλεσας ητοι τω κοσµω ενεκρωσας και εν ουδενι σαρκος θεληµατι ταυτην ευρηκας. Οτι ταπεινος τω πνευµατι γεγονας.

αλλα των εν πνευµατι ταπεινωσεως ιερουργουντων το Ευαγγελιον και εν αµεµπτω βιω πολιτευοµενων. ουχι δε των εξ ανθρωπων την ψηφον και την χειροτονιαν µονον λαµβανοντων· “ου γαρ αφ’ εαυτου. καθως ειπεν ο Κυριος· . τις την τιµην λαµβανει. αφιενται αυτοις· αν τινων κρατησης. Των τοιουτων εστι το δεσµειν και λυειν και ιερουργειν και διδασκειν. αλλ’ ο υπο του Κυριου καλουµενος”. Οι γαρ εξ ανθρωπων και δι’ ανθρωπων κλεπται εισι και λησται. καθως γεγραπται. Ουκ ειπεν· ο εξ ανθρωπων την ψηφον δεχοµενος. αλλα και (366) υπερ της εµπιστευθεισης αυτοις ποιµνης και υπερ πασων των εν τω κοσµω αγιων εκκλησιων του Θεου· ου µονον δε. Ου παντων δε και των απλως ιερεων. “Αλλα των ιερεων η εξουσια” φησιν. φησι. την καθαραν αυτων λατρειαν εν τω ναω του εαυτων σωµατος ενδον πνευµατικως επιδειξαµενων και προσδεχθεντων και εµφανισθεντων εις το ανω θυσιαστηριον και παρα του αρχιερεως Χριστου προσφορα τελεια τω Θεω και Πατρι προσενεχθεντων και δυναµει Πνευµατος Αγιου µεταποιηθεντων και αλλαγεντων και εις Χριστον. επισχεθησονται”. “πνευµατι περιπατουντων και επιθυµιαν µη επιτελουντων σαρκος”· ετι δε των µητε πτωχον µητε πλουσιον µητε αρχοντα µητε αρχοµενον µητε αυτον εκεινον τον το διαδηµα περικειµενον ενεκα του δικαιου και της εντολης του Θεου προτιµωµενων. τον δι’ ηµας αποθανοντα και εν δοξη ανασταντα Θεοτητος. των µη προφασει ελεους η δωρων δοσεως ενεκα η φοβου η αγαπης η τινος ετερου ορωµενου η αορατου πραγµατος καταµαλακιζοµενων και παραβλεποντων η παραβαινοντων την εντολην του επι παντων Θεου. των µηδεν πλεον της αναγκαιας τροφης καταχρωµενων. των εαυτους προτερον τω Κυριω παραστησαντων και θυσιαν τελειαν. αλλα και των σφοδρως κλαιοντων υπερ αλλοτριων αµαρτηµατων ενωπιον του Θεου. ευαρεστον. Οιδα καγω· τουτο γαρ αληθες. αλλ’ ο εκ Θεου εις τουτο προορισθεις και προχειρισθεις. µηδε εν µηδενι θεραπειαν η απολαυσιν επιτηδευοντων του σωµατος αλλα.Αν τινων αφησης τας αµαρτιας. αγιαν. µεταµορφωθεντων· των εν ταπεινωσει τελεια νυκτος και ηµερας µετανοουντων και πενθουντων και µετα δακρυων ουχ υπερ εαυτων µονων δεοµενων.

Ο ανωθεν υπο του Πνευµατος ελλαµποµενος. τοις εκπλυθεισι και καθαρθεισι δια δακρυων· ως απλους. αλλα γυµνοις τη γνωµη και τη της ψυχης προθεσει εν ακακια προσερχοµενοις αυτω. ως φωτος και ηλιου ποιητης και ∆εσποτης. ο εν τω κοσµω επιφανεις. τετραποδων αµα και πετεινων· ο δε νοητος ηλιος. Παντες οσοι ηλθον και ερχονται ου δι’ εµου. Ει γαρ φως του κοσµου και θυρα ο Χριστος. εξω και αυτος της µανδρας εστιν. ο εν σκοτει διαγων εξω της θυρας εστιν. (368) τοις µηδεµιαν διπλοην η διψυχιαν η δυσπιστιαν ψυχης εχουσιν· ως αγαθος. ωσπερ ουδε δουλος η κτισµα εις υπηρεσιαν αλλων ταχθεις. ασυνθετος. φωτοειδης παντως θυρα εστι και ουχι θυρα µονον απλως. (367) Μη ουν πλανασθε. Φως δε του κοσµου εστιν ουχ ως αισθητως ορωµενος. αλλα αλλαχοθεν επιβαινοντες. ψυχας λογικας µονον. και ο εν ταυτη γεγονως εν τω του κοσµου φωτι γεγονε. καθα δη ο αισθητος ουτος ηλιος ανατελλων επι δικαιους και αδικους και επι πονηρους αµα και αγαθους. τοις αληθως επιστρεφουσιν αληθεια γινεται· ως δε δικαιοσυνη υπαρχων. µαλλον ειπειν. αλλα και υπερ φως απαν και υπερ ηλιον. ο δε δοκων εισελθειν και ου δια του φωτος εισελθων. φησι.“Εγω ειµι η θυρα. τους τοιουτους. τοις της µετανοιας πνευµατικοις εργοις σωµατικας τινας η βιωτικας µεριµνας και φροντιδας µη συνεπαγοµενοις και τουτοις αναµιγνυουσι και αναφυρουσιν αυτας. υπαρχει ζωη και ζωοποιος. Ως ουν αληθεια και ων και καλουµενος. Ο γαρ αισθητος ηλιος µονον φωτιζει τα σωµατικα οµµατα ουκ ανθρωπων αλλα και αλογων ζωων. ααδελφοι. ων και αποδεχοµενος το απεριεργον παντος αγαθου συντοµως τουτους εµπλιπλησι και των υπερ νουν και υπερ εννοιαν αγαθων κοινωνους ευθυς τω αποκαλυφθηναι και φανηναι αποκαθιστησι. απλους. αγαθος και παν αγαθον και υπερ παν αγαθον. Αλλ’ ουδε ταυτας ακριτως πασας και αναξιως φωτιζειν οιδεν· ου γαρ αψυχος η. κλεπται εισι και λησται”. δικαιοσυνη αγιασµος. τοις µηδεµιαν πονηριαν η κακιαν ενδοθεν επιφερουσιν· ως ασυνθετος. επιγνωσεται. ει αρα τοιουτοι εισι και νυν. “Και τις. αληθεια.”. Αλλ’ ει και φως καλειται και ηλιος ονοµαζεται. ουκ αζωος εστιν. αλλ’ ως νοερως θεωρουµενος. Ο . τοις πασαν αδικιαν µισησασι δικαιοσυνη εστιν· ως αγιασµος .

και τον εσθιοντα µετα ταπεινωσεως κατακρινουσιν. τους δε εν ευλαβεια και αρετη και αφελοτητι καρδιας . οτι ο βλεπων πνευµατικως και ακουων ωσαυτως. ω και συνεσθιειν συχνοτερως ηδυνονται. ως την αρετην αυτων και απαθειαν δια των τοιουτων δηθεν επιτηδευµατων και σχηµατων και λογων καλυπτειν σπουδαζοντας λογισαµενοι. ει και Πνευµατος Αγιου (369) µεταλαβειν κατηξιωθη. εξ αυτης αυτου της οψεως τουτο γινωσκει· ει δε ετι ατελης ο βλεποµενος προς την χαριν εστι και ουπω θεοειδης εχρηµατισε. ουκ αν αγνοηση τον τοιουτον ποτε. καν ολον εχη τον κοσµον συµµαρτυρουντα αυτω. µαλλον και της τοιαυτης εργασιας και διακρισεως παυσασθω. και παλιν· “Ωσπερ δενδρον εκ του καρπου. τα εαυτων παθη παραµυθουµενοι. αυτην αυτου βλεπει την ψυχην. τι και µαρτυριαν παρα αλλων καταδεχεται δεξασθαι. ουτως ανθρωπος εκ του λογου αυτου οποιος εστι γινωσκεται”-. σχηµατα τε απρεπη διαπραττοµενους και τους λοιπους κινουντας προς γελωτα. αυτος των προβατων το κριµα ληψεται. δια των λογων αυτου µαλλον ο τουτον βλεπων και οµιλων επιγνωσεται – καθα δη και αυτος ο ∆εσποτης ηµων και Θεος απεφηνατο ειπων· “Εκ των καρπων αυτων επιγνωσεσθε αυτους”. Νηστευοντα γαρ τινα µετα κενοδοξιας ορωντες αποδεχονται. Αλλον εν ταπεινωσει εγκρατευοµενον υποκριτην ειναι λογιζονται. χειραγωγον και οδηγον επιζητησατω. Ει µη τυφλος εστιν. “Και τις γινωσκει. Ουκ οιδεν οτι. ει και µη κατ’ ουσιαν.δε λεγων και µη γινωσκων αυτους. οποια εστι και ποταπη. Αλλα γαρ και τους τον σαλον υποκρινοµενους και αστεια και φλυαριας λεγοντας ακαιρως. αλλα κατ’ ιδεαν. ληστην και ποιµενα. Τουτο γαρ εγω λεγω. Πως γαρ ο βλεπων ου διαχωρισει προβατον και λυκον. µητε οδηγος αλλων γενοµενος µητε οδηγον ετεροις αποκαθιστων. Τοινυν. ον αν ιδη και συντυχη και πολλακις προσοµιληση. Ει δε τυφλος εστι προς ταυτα. ως απαθεις και αγιους τιµωσι. φησιν· ανθρωπος υπαρχει και αγνοει τα εν καρδια”. πλην και ουτος παρα των υγιαινοντων τον λογον και τα της ψυχης αισθητηρια· οι γαρ λοιποι των ανθρωπων και προς αυτα τα εργα αναισθητως και αδιακριτως διακεινται. καν αγνοων εισαγαγη λυκον εις τα προβατα του Χριστου. τον δε µετα γαστριµαργιας εσθιοντα ως απλουν ηγουνται και ανεπιτηδευτον.

ουτω και ο κωφος ων προς παντα κωφος εστιν. και κεκρυµµενος ων και εν αυτω ουδεν των παντων ορα. αλλα καθολου κακεινος και ουτος πηροι τας αισθησεις εισιν. Αλλοι παλιν τον λαλον και επιδεικτικον διδακτικον µαλλον και πνευµατικον ειναι λογιζονται. Ο τυφλος προς το εν τυφλος ολως προς παντα εστιν. Εν τω ενι ουτος ων τα παντα ορα. Εν τη αισθησει των παντων εστι και υπο της αισθησεως αυτων ου καταλαµβανεται. Ουτως ουν ο βλεπων εν τω ενι δια του ενος (371) και εαυτον και παντας και απαντα καθορα. Ο δε ουτως εχων ουπω εγνω οτι “προσκυνητης µικτος εστιν. ο δε µη ειδως προδηλος εστιν οτι ουτε τα αισθητηρια της ψυχης τετρανωµενα και υγια επιφερεται. τον δε σιωπηλον και (370) περι αργολογιαν ακριβαζοµενον αγροικον και αφωνον αποφαινονται. του εν τη φωνη αφωνως φθεγγοµενου. βασιλευων . ουδε ο κωφος του µεν ακουει της φωνης. και εν πασιν ων ουδεν των παντων ορα. προσκαιρος και αθανατος. του δε ου. ως και ο ακουων του λογου των παντων ακουει. ως και ο εχων αισθησιν προς το εν εν αισθησει παντων εστι και της αισθησεως αυτων εκτος εστιν. ει µη των εν λογω µονων τους λογους ποιουµενων. Και ουτως ουδεις εν τοις τοιουτοις εστιν ο καλως και ως εχει το πραγµα ιδειν και διακριναι δυναµενος. και ουδ’ αυτων αλλα του λογου µονου. τον δε απο κοιλιας η εκ µαθηµατων τορνολογουντα και της αυτων σωτηριας καταψευδοµενον υπερεπαινουσι και αποδεχονται. Ο γαρ απαξ τυφλος προς παντα τυφλος εστιν.διαγοντας και αγιους τω οντι πελοντας. Ου γαρ ο τυφλος τον µεν ορα. Ο τοινυν ακουων και βλεπων και αισθανοµενος οιδε των λεγοµενων την δυναµιν. ως οια δη των αλλων ανθρωπων ενα παραλογιζονται τε και παρατρεχουσιν. τοις λογοις αυτου πληττοµενοι µαλλον η κατανυσσοµενοι. Ετεροι τον εν Πνευµατι Αγιω φθεγγοµενον ως υψηλοφρονα και υπερηφανον αποστρεφονται. Ο κωφος προς τον λογον κωφος προς πασαν φωνην εστιν. Ουτος κωφευων εστι προς πασαν φωνη· παντων ακουει και ουδενος. επιγειος και ουρανιος. τον δε ου. ο δε βλεπων εν τω ενι εν θεωρια των παντων εστι και της θεωριας των παντων απεχεται και εν τη θεωρια των παντων γινεται και εξω των θεωρουµενων εστιν. Ουτω τοιγαρουν πας αναισθητος προς το εν προς παντα αναισθητος εστιν.

την εικονα του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου. αιµα µονον εστι και σαρξ. οτι αδυνατον νυν εις ακρον ελθειν αρετης τον βουλοµενον και τοις παλαι αµιλληθηναι αγιοις. ωσαυτως ων κατα παντα Θεος καν ταις ενεργειαις καν τοις τελεσµασι. Αµην. οις οι µαργαριται της απορρητου γνωσεως ου διδονται προς Θεου.των επι γης. του Υιου του Θεου. αγιοι αν εγενοµεθα και ηµεις ως εκεινοι”. ωσπερ ∆αυιτικως ειρηται. κατιδειν ηξιωθηµεν. ως εκεινοι. Ταυτην δε µη ευαισθητως και γνωστως ενδυσαµενος. πως εν Υιω λεγων αει φαινεται ο Πατηρ και ο Υιος εν τω Πατρι δια Πνευµατος ταυτα· “Ο πατηρ µου εως αρτι εργαζεται καγω εργαζοµαι”. Ετι δε κτηνος ων αλογον. Και οτι πας ο τα εναντια διδασκων των θειων Γραφων νεαν αιρεσιν τοις πειθοµενοις αυτω δογµατιζει. µη επαναστραφεις. εποπτης της ορωµενης κτισεως.· ”Ει ηµεν εν ταις ηµεραις των αποστολων και τον Χριστον. (372) Περι του µη δειν λεγειν. οτι εκ φυσεως ηµιν τα δακρυα προσεστι. τυχον. και οµοιωθεις µενει τοιουτος ετι. Αδελφοι και πατερες. πνευµατικης δοξης αισθησιν µη δυναµενος δια του λογου λαβειν. του επουρανιου ανθρωπου τε και Θεου. Ει γαρ µη ο παλαι και νυν εστιν ο αυτος. µυστης της νοουµενης”. νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων. βασιλευοµενος ανωθεν. Αλλ’ ισως ερει τις· “Ουκ εστιν ισον το εκεινον αυτον τοτε σωµατικως ιδεσθαι και το ακουειν νυν µονον των λογων αυτου και τα περι εκεινου και της βασιλειας αυτου εκδιδασκεσθαι”. Και περι δακρυων. Αλλα δευτε οι το φως το νοητον εν εαυτοις εχοντες. δωµεν δοξαν δι’ αυτου τω Πατρι και τω Υιω και τω Αγιω Πνευµατι. καθαπερ και οι εκ γεννητης τυφλοι δια λογου µονου το του ηλιου φως ιδειν ου δυνανται. εν τω λογικω και νοερω ανθρωπω ουδαµως ενεδυσατο.ων ακουοµεν και ηµεις λεγοντων . . ως που τις φησιν εν θεολογια βεβοηµενος.αγνοουντες οτι αυτος εκεινος εστιν. πολλοι καθ’ εκαστην λεγουσιν . ο και τοτε και νυν εν ολω τω κοσµω λαλων. Λογος ΚΘ΄. µη επανακληθεις η επι το πρωτον αξιωµα αναχθεις κατα την της οικονοµιας δωρεαν του ∆εσποτου και Κυριου Ιησου Χριστου. Αλλ’ εν τιµη ων παρασυνεβληθη τοις κτηνεσι τοις ανοητοις και ωµοιωθη αυτοις. η βους η χοιρος. ονος.

Καγω φηµι µη ειναι (373) παντως ισον το νυν και το τοτε. τα υπο τον ουρανον. και τον κοσµον απαντα τρεφειν πιστευεται. Τοτε ως εις των λοιπων ανθρωπων φθαρτος και θνητος ενοµιζετο. οτι σαρξ και αιµα ουκ απεκαλυψε σοι – ταυτα δηλονοτι ιδειν και ειπειν -. και εδοξασε και δοξαζει τους προσκυνουντας αυτον εν πνευµατι και αληθεια . Τοτε και υπο των ευτελεστατων κατεφρονειτο λεγοντων· “Ουχι ουτος εστιν ο υιος της Μαριας και του τεκτονος Ιωσηφ. αλλ’ ο Πατηρ µου ο εν τοις ουρανοις”. αλλ’ εσθιοντα και πινοντα και κοιµωµενον. ∆ια γαρ τουτο και τον Πετρον ειποντα οτι· “Συ ει ο Υιος του Θεου του ζωντος” εµακαρισεν ο ∆εσποτης ειπων· “Μακαριος ει. Ωστε ο νυν ακουων αυτου δια των αγιων Ευαγγελιων καθ’ εκαστην βοωντος και το του ευλογηµενου Πατρος αυτου θεληµα διαγγελοντος. και µη φοβω και τροµω υπακουων αυτου και φυλαττων τα παρ’ αυτου προστασσοµενα. Τοτε µεν γαρ ανθρωπος τοις αγνωµοσιν Ιουδαιοις εφαινετο ευτελης. και µεγα ην εν ανθρωπινω σωµατι αναλλοιωτως και ατρεπτως τον αµορφον και αορατον. Σιµων βαρ Ιωνας. Τοτε τοις τελωναις και τοις αµαρτωλοις συνανεστρεφετο σωµατικως και συνησθιε. και χωρις αυτου ουδεν γινεσθαι λεγοµεν – ει δε και πιστευοµεν -. τον τοιουτον επιγνωναι και πιστευσαι ειναι Θεον. αλλα κατα πολυ το αρτι και το νυν µειζον και ευκολως µαλλον προς πιστιν πλειονα και πληροφοριαν αγον ηµας υπερ το τοτε σωµατικως και ιδειν και ακουσαι αυτου. ουδε τοτε. “ νυνι δε υπο βασιλεων και αρχοντων ως του αληθινου Θεου Υιος και αληθης Θεος προσκυνειται. µηδεν πλεον των αλλων ανθρωπων εν τοις ορωµενοις εχοντα. αντι οστρακινων ποιησας. πιστευσαι αυτω ολως ηνεσχετο αν· δεος µη . νυν δε εκ δεξιων καθηται του Θεου και Πατρος. µορφωθεντα Θεον και ανθρωπον ολον βλεποµενον. νυν δε Θεος κηρυττεται ηµιν αληθης. ο µηδεποτε και µηδαµου χωρισθεις αυτου. ει και παρην και εκεινον αυτον εθεασατο και διδασκοντα ηκουσε.ει και παιδευει πολλακις αυτους αµαρτανοντας – σιδηρους αυτους υπερ παντα τα εθνη. ιδρουντα τε και κοπιωντα και τα (374) ανθρωπινα παντα πλην αµαρτιας ποιουντα. τον τον ουρανον αυτον και την γην και τα εν αυτοις παντα ποιησαντα.

εζηλωσαµεν αν αυτους. Ου γαρ ακριβως επιστανται οτι . πολλοι ψευδαποστολοι. και αυτων τας ψυχας απωλεια παρεπεµψαν. εξαπαντησαντες αυτους. Και ταυτα µεν οι παντη των αλλων παχυτεροι. Βλεποντες γαρ την αγαθην αυτων πολιτειαν και τους αγωνας αυτων. των διωγµων δηλονοτι τοτε καταπαυθεντων και των αιρεσεων. τι ου διωγµου βαρυτατου και χαλεπου υπηρχον. Επι δε τω τελει του οσιου πατρος ηµων Σαβα ουκ ακουετε οσα υπερ των εκκλησιων και κατα των τοτε αιρεσεων ηγωνισατο. ηγωνισαµεθα αν και ηµεις. Τα δε επι του αγιου Στεφανου του Νεου γεγονοτα. Επι δε τη γεννησει του αγιου πατρος ηµων Ευθυµιου. Η ουκ εννοειτε τον τοτε γεγονοτα χειµωνα και τον υπερβαλλοντα σαλον των µοναχων. Και τουτο εκ των του αγιου πατρος ηµων Ευθυµιου και Αντωνιου βιων αληθες ειναι ευρησετε. ου γεγραπται ευθυµιαν τηνικαυτα πρυτανευθηναι ταις εκκλησιαις παρα Θεου. ως ο µεγας διηγειται Γρηγοριος. εν τοις χρονοις των αγιων πατερων. Εν τοις χρονοις των πατερων ηµων πολλαι ακουετωσαν και ουτοι! – αιρεσεις υπηρχον. Οταν γαρ προ τουτων αναµνηµονευσω των επι του µεγαλου Βασιλειου γεγονοτων. ουκ αν τουτο εποιησεν. αυτος τε εγω εµαυτον ταλανιζω και τους ταυτα µη αναλογιζοµενους κατελεω. ινα εµφανης γεγονως παντως υπο των αιρετικων κρατηθη και αναιρεθη· ει ουν µη ην διωγµος. και αυτοι οτι εν λιµενι µαλλον ηµεις υπερ εκεινους εσµεν. εβλασφηµησε. και οσοι τοτε των µοναχων τοις αιρετικοις συναπηχθησαν. και των επι του χρυσορρηµονος Ιωαννου και των καθεξης πατερων αγιων. πολλοι χριστοκαπηλοι. Γεγραπται γαρ τον Αντωνιον τοτε λαµπροτεραν στολην υπερ την συνηθη ενδυσαµενον και επι τοπου υψηλου ανελθοντα φανερωσαι εαυτον και επιδειξασθαι. “Ει ηµεν. Τι δε πειρωµαι τα παντα διεξελθειν. ως εικος. συναπαγοµεθα τουτοις και αβουλητως συναπολλυµεθα”. παρρησια τα του πονηρου ζιζανια περιϊοντες και σπειροντες και πολλους τοις εαυτων συνηρπασαν λογοις. πολλοι ψευδοχριστοι.και πανταπασιν απιστησας. φησιν. Τι δε οι τουτων σεµνοτεροι. Νυνι δε µετα ραθυµων και αµελων συναναστρεφοµενοι. πολλοι ησαν (375) ψευδοδιδασκαλοι. αγνοουντες. ως αντιθεον αυτον και ου Θεον αληθινον λογισαµενος.

ως εξ αυτου γεννηθεντα. Η τους τον Πατερα µεν αναρχον. φησιν. Θεον ειναι λεγοντας. ουδε των αλλων αιρεσεων τινα λεγω. αλλ’ οιον υπο νυκτα εισιν οι τοιουτοι της πονηριας αυτων· και τους µεν συνερχοµενους και υπο το σκοτος γινοµενους αυτων αρπαζουσι τε και κατεσθιουσι. ως ολον ανθρωπον. τον και Υιον της Θεοτοκου Μαριας χρηµατισαντα.απας ο παρελθων χρονος δεινοτερος ην και των ζιζανιων του πονηρου πεπλησµενος αναφανδον. Μη τους Υιον µεν ειναι του Θεου τον Χριστον λεγοντας. Επι τοσουτον γαρ η χαρις του Παναγιου Πνευµατος ελαµψε δι’ αυτων και των ειρηµενων αιρεσεων το σκοτος εδιωξεν. ει και δεινα τα παρεληλυθοτα. Μη τους την Τριαδα εις εναδα συγχεοντας η τον ενα Θεον εις τρεις θεους διατεµνοντας. Αλλα µη τους τω αναρχω Πατρι αρχην περιγραφοντας και το “Ην. οτι και µεχρι του νυν τα θεοπνευστα αυτων . εκ γυναικος δε λαβειν την σαρκα τουτον µη πιστευοντας. αλλα αψυχον φλυαρουντας. αλλα και νυν εχει πολλους ο βιος αιρετικους. υπο δε των τοτε λαµψαντων αγιων πατερων εξαφανισθεντων. ασπιδας και οφεις συναναστρεφοµενους ηµιν. Μη τους εµψυχον µεν ταυτην. πολλους λυκους. . αλλον δε ειναι τον ανασταντα κηρυττοντας. Απαγε! Ουδενα τουτων σοι των ασεβων και αθεων. τον δε Υιον.Αλλα µη τους αλλον µεν τον παθοντα. Μη τους βλασφηµουντας εις το αγιον Πνευµα και λεγοντας µη ειναι τουτο Θεον. αρχην µετα τινα χρονον λαβειν ως κτισµα. ο Πατηρ µη συνοντος αυτω του Υιου· και πως Πατηρ ο απαις ονοµασθησεται. Μη τους µειζονα λεγοντας του Υιου τον Πατερα. ουχ ενα δε κατα την υποστασιν τον Υιον του Θεου. αλλα και διερχοµενους ιδοντες απο του προσωπου αυτων ως απο πυρος φευγουσι. τοις δε εν τω γωτι περιπατουσι των θειων Γραφων και τη οδω πορευοµενοις των εντολων του Θεου ουδε προσυπαντησαι τολµωσιν. οτε ουκ ην” λεγοντας. αλλ’ εις δυο υιους τον ενα Χριστον διατεµνοντας. (377) Ουκ ην γαρ ποτε. πλην ουκ εχοντας εξουσιαν τινα καθ’ ηµων. Μη τους αρνουµενους τον Υιον του Θεου. των ως σκοτος µεν φανεντων. Τινας ουν αρα υπενοησατε ειπειν µε αιρετικους. Μη τους σαρκα µεν αυτον αναλαβειν. (376) Οµως ουν. κακως και νοουντας και δογµατιζοντας.

. τι οτι και τοτε εκεινοι κοπιασαντες εγραψαν και νυν επι εκκλησιας αναγινωσκονται. αδυνατον ηµιν εργω ταυτα ποιησαι και απαραλειπτως φυλαξαι. τους λεγοντας µη ειναι τινα εν τοις καθ’ ηµας χρονοις και εν µεσω ηµων τον δυναµενον φυλαξαι τας ευαγγελικας εντολας και κατα τους αγιους γενεσθαι πατερας· πρωτον µεν παντων πιστον και πρακτικον – δια γαρ των εργων η πιστις δεικνυται. επειτα θεωρητικωτατον τε οµου και θεοπτην. ουτοι αδυνατον φασιν καθ’ εκαστην πενθειν και κλαιειν τινα. οι αντιθεοι ουτοι η. κλειουσι και την προς εκεινον ανοδον. Οι τοινυν τουτο αδυνατον ειναι λεγοντες ου µερικην τινα αιρεσιν κεκτηνται. ειτα και γραψαντες εις νουθεσιαν ηµων κατελιπον. Οι ταυτα λεγοντες τον ουρανον. αντιχριστοι λεγουσιν· “Αδυνατον τουτο. λεγει ο µαταιος το αγιον αρτι λεγεσθαι Ευαγγελιον. ον ο Χριστος ηµιν ηνοιξε. αλλα πασας. Αλλα περι εκεινων λεγω και εκεινους ονοµαζω αιρετικους. Ω της αναισθησιας και του απυλωτου στοµατος. γραµµατεις και φαρισαιοι ! Ουαι υµιν οδηγοι τυφλοι τυφλων. Εις µατην.συγγραµµατα λαµπουσιν υπερ ηλιου αυγας. Προς ους εικοτως ο ∆εσποτης µεγαλοφωνως φησιν· “Ουαι υµιν. Ανωθεν γαρ εκεινου του επι παντων Θεου προς τη πυλη οιονει του ουρανου ισταµενου και διακυπτοντος και υπο των πιστων ορωµενου και δια του αγιου Ευαγγελιου βοωντος και λεγοντος· “∆ευτε προς µε παντες οι κοπιωντες και πεφορτισµενοι καγω αναπαυσω υµας”. διακοπτουσιν. ην αυτος εκεινος ηµιν ενεκαινισε. αδυνατον! “. εν τω φωτισθηναι δηλαδη και λαβειν Πνευµα Αγιον και δι’ αυτου τον Υιον συν τω Πατρι κατιδειν. οιµαι. µαλλον ειπειν. ως µηδε τολµαν αυτοις τινα αντιφθεγγεσθαι. εις µατην τας του Μεγαλου Βασιλειου και των λοιπων ιερεων και οσιων πατερων ηµων γραφας αναγινωσκεσθαι η και γραφηναι διαµαρτυρεται. Εκεινου τους νυν πενθουντας αναφανδον µακαριζοντος. ως δια του εσοπτρου η του προσωπου εµφερεια-. Ο τουτο λεγων ανατρεπει πασας τας θειας Γραφας. (378) Ει ουν α ο Θεος λεγει και παντες οι αγιοι πρωτον µεν απαντα επραξαν. ως ταυτης πασας εκεινας τη ασεβεια και τη της βλασφηµιας υπερβολη υπεραιρουσης και καλυπτουσης. ει οιον τε ειπειν. οτι υµεις εις την βασιλειαν ουκ εισερχεσθε και τους θελοντας εισελθειν κωλυετε”.

παντες καθαρσιν. Οντως καλως περι των τοιουτων ο θεοπατωρ (379) λεγει ∆αυιδ· “Υιοι ανθρωπων.. ο µεν τοδε. Φησι γαρ· “Προσφερετω τις. και τοις µεν ως δυνατον ειναι τουτο εφησε. απεριτµητοι ταις καρδιαις και τοις ωσιν . ειπε µοι. ως υµεις φατε ασυνετως . ∆ιατι γαρ. παντες αναβασιν και το τοις εµπροσθεν επεκτεινεσθαι”. Ο γαρ τουτο λεγων απαρνειται την καθαρσιν· χωρις γαρ δακρυων ουκ ηκουσθη απο του αιωνος καθαρθηναι ψυχην του ρυπου της αµαρτιας. καν το πραγµα µη λεγε ειναι αδυνατον. Μη τι ουν διεστειλατο η διεχωρισεν εν τουτω των αλλων τινας. Ανθρωποι γαρ υπηρχον κακεινοι.ινα και αξιως καθαψωµαι υµων. και εν αυτω τω βαπτισµατι ηλικιωται τινες βαπτιζοµενοι. υπερ ων αυτος ο Μονογενης Υιος του Θεοου το αιµα εκενωσεν. ως και ηµεις. και ουδεν πλεον ηµων εκεκτηντο. την µετα το βαπτισµα αµαρτησασαν. σπουδην τε και υποµονην και ταπεινωσιν και αγαπην προς τον Θεον. και γενησεται σοι πηγη δακρυων η νυνι πετρωδης υπαρχουσα ψυχη. οτι τινες ελαχον φυσεως σκληρας και ουκ αν ποτε δυνηθειεν κατανυγηναι και . Ει δε συ µη θελεις θλιβηναι και στενοχωρηθηναι. ως παρα της θειας Γραφης ακηκοα. και πολλα εν µεσω απαριθµησαµενος. ουδ’ αν εκεινοι ταυτα κατορθωσαι ποτε ηδυνηθησαν. απονητι πως και αψοφητι δια των οφθαλµων ταυτα κενωσαντες. ∆ια γαρ του βαπτισµατος αφειλεν ο Θεος παν δακρυον απο προσωπου της γης.µιαρας εκπεµποντος κατα του Θεου του Υψιστου φωνας και τα του Χριστου προβατα ποιουντος γινεσθαι θηριαλωτα. εδακρυσαν· ουχι ενωδυνα και επιπονα δακρυα. αδυνατον. Ει ην αδυνατον. τη επελευσει κατανυγεντες του Πνευµατος. Οι ουν καταξιωθεντες ποτε εν πειρα τοιουτων δακρυων γενεσθαι τα ειρηµενα γνωρισουσι και αληθη ταυτα ειναι (380) συµµαρτυρησουσιν. ει µη προαιρεσιν εις το αγαθον. ο δε τοδε”. υστερον παντων εβοησε· “Παντες δακρυα. ∆ια τινος δε αλλου οι αγιοι επι της γης ελαµψαν και φωστηρες εν κοσµω γεγονασιν. Ταυτα τοιγαρουν κτησαι και αυτος. τοις δε ως αδυνατον. ως µοι και η θεολογος συµµαρτυρησει φωνη. Μη. αλλ’ ενεργεια του Αγιου Πνευµατος και δωρεα τη εκεινου γλυκεα υπερ µελι. εκχεας το Πνευµα το Αγιον αυτου πλουσιως. οι οδοντες αυτων οπλα και βελη· και η γλωσσα αυτων µαχαιρα οξεια”. Αλλα.

λιµω την ψυχην διαφθειρεται και απολλυται. (381) Ως γαρ η τροφη και η ποσις αναγκαια εστι τω σωµατι. φυλαξατω το µεγα τουτο δωρον. Οτι δε εκ φυσεως το κλαιειν πασιν ηµιν προσεστιν. µηδεις οκνω και ραθυµια του τοιουτου καλου στερησειεν εαυτον.κλαυσαι. εν υποµονη των πειρασµων και διηνεκει µελετη των θειων Γραφων. επειδη το της γενησεως δακρυον δηλωτικον εστι των δακρυων της παρουσης ηµων ενταυθα ζωης. παρακαλω. µηδεις κακια και πονηρια και υπερηφανια ψυχης αλαζων γενηται και εις αντιτυπιαν λιθου παρα φυσιν µετενεχθη. αυτα τα γεννωµενα βρεφη σε διδαξατωσαν. τουτο και ο µεγας Γρηγοριος ειρηκε. Ο γαρ τουτο λεγων αυτην ηµιν πασιν αποκλειει την πυλην της βασιλειας των ουρανων. Αµα γαρ τω προελθειν της γαστρος και πεσειν επι της γης κλαιουσι. εν ακακια ψυχης και απλοτητι. τουτο ειπεν η εγραψεν. οτι µετα του τοιουτου κλαυθµου οφειλει και ζησαι τον παροντα βιον ο ανθρωπος και µετ’ αυτου συναποθανειν. αλλα σπουδη τη καλλιστη προς τας εντολας χρησαµενος του Θεου. και µηδεις της τοιαυτης εργασιας αµελειτω. Ει τοινυν συνεποµενον εστι το φυσει το κλαιειν οµου και τα δακρυα. Ανελε γαρ τα δακρυα και συνανειλες τουτοις την καθαρσιν· καθαρσεως δε διχα ουδεις ο . καθως αποδεδεικται. ασυλον εν τη εαυτου καρδια. Μη γενοιτο! Ουτε φυσις ανθρωπου εστι µη φυσικως εχουσα µαλλον τα δακρυα και το κλαιειν και το πενθειν. ουδε ζην λεγεται· κλαυσαν δε δεικνυσιν αυτοθι οτι συνεποµενον η φυσις εχει απο γεννησεως το πενθος οµου και τα δακρυα. µετανοων αει και διαπαντος των οικειων µνηµονευων σφαλµατων. καν µη λεγετω και τοις σπουδαιοις τουτο ειναι αδυνατον. διατηρων αυτο εν ευτελεια και ταπεινωσει. ουτω και τα δακρυα τη ψυχη.. ει αρα και σωθηναι βουλεται και εις την µακαριαν ζωην εισελθειν. ωστε ο µη καθ’ εκαστην κλαιων .οκνω γαρ ειπειν καθ’ ωραν. ουτε ο αγιος ουτος. ουτε ετερος τις των αγιων. και τουτο σηµειον ζωης ταις µαιαις και ταις µητρασιν ενδεικνυται. Ως δε και ο αγιος πατηρ ηµων ελεγε Συµεων ο Στουδιωτης. µηδεις το της φυσεως αγαθον απαρνησηται. Ει γαρ µη κλαυσει το βρεφος. Ει δε τις απεγνωκως της εαυτου σωτηριας επι κλινης ραθυµιας ανακειται. ινα µη δοξω βαρυς .

ουδεις οψεται τον Θεον. ουδεις ο υπο του Κυριου µακαριζοµενος. Που των ασπασµων η προτιµησις. (383) εν αις των αλλων προτερευειν νοµιζοµεν. ως ορω. οι γυναικειαις ζωναις παροµοιοι. γυµνοι και τετραχηλισµενοι – ει και µη ακουειν εθελοιτε καθ’ εκαστην εκβοωσης υµιν µεγαλα της θειας Γραφης – παραστησοµεθα τω βηµατι του Χριστου. γεγονεν. Που τα δειπνα τα πολυτελη και βραδεα τα αριστα και αι εν τουτοις ακαιροι οµιλιαι. ως οιοµαι. το καθ’ υµας. Αλλα γαρ δια κενης. Που τα στιλβοντα παλλια και διαφανη. Πασα Γραφη θεοπνευστος ανωφελης εις υµας τους ουτω εχοντας και φρονουντας. Που ο ακρατης και ασεµνος γελως. που εσται τοτε η τα σωµατα ηµων καλυπτουσα και κοσµουσα στολη. Που η αγιωσυνη ην εχειν νυν νοµιζοµεθα η νοµιζοµεν. Ει δε ταυτα ουτως επακολουθει τοις µη πενθουσι κατα την εντολην του Κυριου. Που των διακονιων και διακονητων η προτιµησις.σωζοµενος. Που οι νυν κολακες και εµπαικται οι αγιους ηµας αποκαλουντες και την τριβον των ποδων ηµων εκταρασσοντες. Αλλα θαρσειτε.ινα και τουτο ειπω – το προλαβειν τον αδελφον και των προκειµενων λαβειν τα πλειω και τιµιωτερα. τω τριβωνιω µονω και τω κουκουλιω και αναλαβω . Που . Ως γαρ ασπις κωφη και τα ωτα βυσαντες και υµεις. (382) ηργησαν των αγιων απαντων αι κατηχησεις. Που η των τραπεζων πολυτελεια. Που τα µεγαλα τοτε ονοµατα. λοιπον η του Θεου συγκαταβασις και αναβασις γεγονεν. ειτε αγαθον ειτε πονηρον. οπερ εγω πρωτος και οι ως εγω πασχοµεν µαταιοι. Που οι λωροι. πως ουχ αιρετικων παντων. Που οι αναλαβοι οι περιφανεις. Που των αρχοντων η απαντη. επιγραφεσθε και τουτοις θαρρουντες εγκαλλωπιζεσθε. Που τοτε ο τυφος και η αλαζονεια ηµων και το αρχειν και αρχεσθαι. Ει δε οσον ουπω εις παντας τουτο γενησεται. χειρων αυτη η αιρεσις. αι προς το πενθος ηµας αει εκκαλουµεναι. Που αι ευρυχωροι κελλαι και ως παστοι κεκελλωπισµεναι λαµπρως. ηργησε των αποστολων το κηρυγµα. Που τα ευειδη σανδαλια και στερρα. ειπε µοι.οι δε και τω βαθυτατω και σεµνω πωγωνι – την σωτηριαν των ψυχων υµων. ινα ληψηται εκαστος τα δια του σωµατος προς α επραξεν. Που οι επηρµενοι θρονοι και οι εκ τουτων δοκουντες ειναι των . Που οι της πρωτοκαθεδριας αγωνες.

εν δε τω αιωνι τω µελλοντι κατατρυφησει των απορρητων αγαθων του Θεου µετα παντων των απ’ αιωνος ευαρεστησαντων αυτω. ων γενοιτο παντας ηµας επιτυχειν χαριτι του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου. Που η αντιλογια και ανυποταξια και το µη θελειν τινα του ετερου φανηναι δευτερον.αλλων περιφανεστεροι. Που τοτε. ως πασα Γραφη διαρρηδην βοα. αδελφοι µου αγαπητοι. αλλ’ ο αµα τω ακουσαι του Κυριου λεγοντος. διδαχθωµεν εκειθεν και µαθωµεν τι εστιν. Μακαριος δε εστιν. µηδε ηµεραν εξ ηµερας αναβαλλοµενος παρατρεχει τον χρονον αυτου της ζωης ανωφελως. κακεινο πολλη τη σπουδη εκλεξωµεθα. πενθων τε και κλαιων νυκτα και ηµεραν ενωπιον του Θεου. “Μετανοειτε! “. Λογος Λ΄. που γραµµατευς. που συζητητης του αιωνος τουτου. µεγας φοβος και (384) τροµος ληψεται εν τη ωρα εκεινη τους κατ’ εµε ραθυµους και χαυνους και οκνηρους. αδελφοι. και νυν µεν εκ παντων απαλλαγησεται των παθων. Οντως. σοφος. Που των συγγενων η προσπαθεια. Που η δοκουσα φρονησις των περιφανων εν τη γνωσει και τη σοφια του κοσµου. Που η ευστροφος τοτε γλωσσα και τα ως απο πηγης ρητορευµατα.εν εαυτοις ηµιν και εν ταις θειας Γραφαις κινησαντες και ακριβως ερευνησαντες. Που των προς ηµας παραγενοµενων κοσµικων και αρχοντων η περιφανεια. µεγαλη αναγκη. ω η δοξα εις τους αιωνας των αιωνων. οτι εκ δεξιων αυτου εστολισµενος τοτε σταθησεται. Αµην. ο υποκατω πασης κτισεως κειµενος νυν. ευθυς του εργου αρχοµενος. πασων δε των αρετων εργατης γενησεται δοκιµος. Μακαριος ο ταυτα ακουων και µη µονον στεναζων. Που η περιδροµη και σπουδη του εν κατασχεσει γενεσθαι τινος η της µειζοτερας αρχης. δι’ ων οιοµαι και δοκω πρωτος εγω ο ταλαιπωρος των αλλων περιφανεστερος γινεσθαι. ινα επανιων ελθη και καθεσθωµεν αµα και περι της φοβερας ηµερας και ωρας εκεινης συµβουλευσωµεθα και παντα καλων – το δη λεγοµενον . Ο τοιουτος γαρ ως υπηκοος και ευγνωµων δουλος ελεηθησεται και ουχι µετα των ανηκοων κατακριθησεται. ο ηµας ωφελησαι ισχυσει τοτε. Που η οιησις και το δοκειν ειναι τι. (385) . µηδεν οντων ηµων. µαλλον δε νυν.

επαιξα τε οµου και εγελασα κατ’ εµου. ανεπαυσα το σωµα τουτο το γηϊνον. επι απαλων στρωµνων ανεκλιθην. Εν ω και περι δακρυων αµα και κατανυξεως. οπως δει τον µετανουντα καθ’ εκαστην ποιειν. ελοιδορησα. επι τα τελεωτερα προκοπτοντες ανερχοµεθα και ανδρες γινοµεθα τελειοι εν Χριστω. Τις ουν οιδεν. εκλεψα. ιππους και ηµιονους επιβεβηκα.Περι µετανοιας και αρχης επαινετου βιου. Ιδου παρηλθον ετη της ζωης µου τοσα και τοσα. Αδελφοι µου αγαπητοι. ουτω και αυτος αρη την µνηµην των λογων τουτων της κατηχησεως εκ της καρδιας υµων και παλιν διαµεινητε κουφοι και κενοι της σωτηριου διδασκαλιας· αλλα ει µεν τις εξ υµων εργοχειρον η διακονιαν επετραπη ποιειν και εργαζεσθαι. ωσπερ τις ευθυς κορωνη τον κοκκον του σιτου εκ του πεδιου πριν η υπο την γην καλυφθηναι αιρουσα πεταται. ακουσατε µου των λογων την δυναµιν και ως εις αγαθην ουσαν υµιν συµβουλην προσδεξασθε ασµενως αυτην και ποιησαι προθυµηθητε εις κοινην εµου τε και υµων ωφελειαν. Εκαλλωπισθην ιµατιοις. εψευσαµην. εργαζοµενος δε και διακονων λεγετω εν εαυτω· “Ω ποσας ηµερας παρηλθον και χρονους της ζωης µου µετεωριζοµενος ο αθλιος και γελων! Ω πως εµαταιωθην ακουων µεχρι του νυν τας θειας Γραφας και µη καθολου γνους το εκ τουτων ωφελιµον! Τι µε ωφελησεν η παρουσα ζωη. Ουτω γαρ κατα βραχυ δια των δοκουντων µικρων βαδιζοντες. επερισσευθην εν νοµισµασι τοσοις η τοσοις και εξοδιασας αυτα επι µαταιοις αναλωσα. µετα ταυτα παλιν εκτησαµην ετερα. . τραπεζων πολλων και πολυτελων απηλαυσα. ινα µη ελθων ο διαβολος και εν τουτοις ενασχολουµενους ευρισκων υµας. υπνον εις κορον υπνωσα. Ονοµα εν τω βιω περιφανες εκτησαµην. οινου και αδηφαγιας πολλης. πεπορνευκα. ει ζησοµαι εως της αυριον. ενεπλησα µου την γαστερα κρεων. Λοετροις εχρησαµην εις κορον και µυροις. Συνηθεσι και φιλοις συνανεστραφην περιδοξοις και πλουσιοις και αρχουσι συνηυλισθην. τω πλησιον εφθονησα. Εφαγον επι ετη πολλα. Ο δε σκοπος του λογου εστι τοιουτος· εξερχοµενοι της εκκλησιας µη αρξησθε µετεωριζεσθαι εις µαταια και ανωφελη. απελθετω κατω νευων (386) και προσεχων εαυτω.

προσπεσω και κλαυσω εν θλιψει της αµαρτησασης ψυχης µου και προς τον Θεον εν στεναγµοις και δακρυσιν ειποιµι· ∆εσποτα. και δαµασθησεται παντως η αδαµαστος γλωσσα µου. αξιος. ∆ια γαρ τουτο ουδε ετολµων προσελθειν η προσπεσειν σοι. αλλα χαµευνια και ξηροκοιτια εµαυτον προθυµως εκδω. εως ου µηδε την γλωσσαν προς (387) συντυχιαν κινησαι µε δυνασθαι. επι κλινης στρωµνης µου ουκ αναβησοµαι. τους συγγενεις και φιλους και συνηθεις απαντας αρνησοµαι· ο γαρ πλεον του Θεου παντως τινα αγαπων ουκ εστιν αυτου εκεινου. εγειροµενος µεσονυκτιον. Περιβαλουµαι ευτελη και τα πολυτιµα δωσω τοις πενησι. ως αυτος λεγει. αλλα βαλλω απο του παροντος αρχην και παντα καταλιπων εκεινα. ει µη ηκουσα της αγιας φωνης σου λεγουσης· (388) “Ου θελησει θελω τον θανατον του αµαρτωλου. και ουκ ειµι αξιος ελεους τυχειν ολως ποτε παρα σου. υπο της ξηρασιας στενοχωρουµενος. ει αυριον ο εχων εξουσιαν πασης πνοης απο του κοσµου τουτου κελευσει αρθηναι µε. φιλανθρωπε βασιλευ. “Ουτω γαρ ποιων. του φοβερου και απροσιτου Θεου µου. αρα δε ζην ειµι αξιος. τα εναντια τουτοις ως οι αγιοι πατερες καγω διαπραξοµαι. και παλιν οτι “χαρα γινεται εν τω ουρανω επι ενι . αλλα µην και εις στυγνοτητα και ωχροτητα και λυπην αµα τουτοις ελευσοµαι και του γαυριαµατος των λογισµων ελευθερωθησοµαι και του µετεωριζεσθαι και παιζειν και γελαν συν τουτοις ευκολως παυσοµαι. θλιψω δε την γαστερα εν πεινη και διψη. Ιππους επιβαινειν και ηµιονους αποταξοµαι. εαν και αποθανοιµι. Κυριε του ουρανου και της γης. Τι γαρ. σκορπισω συν αυτοις και οσον χρυσιον κεκτηµαι εις χειρας των δεοµενων· τι γαρ µοι και το µεριµναν περι τουτων απο του νυν. ως το επιστρεψαι και ζην αυτον”.“Τι ουν µε τουτων απαντων ωφελησε µεχρι του νυν η εν τη εξοδω της ταλαιπωρου ψυχης µου ωφελησει µε. Και νηστευσω µεν επι τοσουτον αντι της προλαβουσης αδηφαγιας µου. Οντως ουδεν! Λοιπον ουν µη µατην καν τας υπολοιπους διαξω ηµερας της ενταυθα ζωης µου. οιδα οτι ηµαρτον υπερ πασαν φυσιν ανθρωπων και αυτων των αλογων ζωων και ερπετων ενωπιον σου. Λοετρου ουχ αψοµαι. ει τω τα παντα τρεφοντι ολον εµαυτον αναθησοµαι. ινα ολιγον υπνωσω και µη βουλοµενος.

. Πλην απο του νυν λογον σοι διδωµι. Συ δε. ειπου και µεσον ηµων εστηκε και τα επιπονωτερα παρ’ ηµων ακουσαι διψα και του εργου επειγεται της αληθινης µετανοιας απαρξασθαι.οπως ερχοµενου αυτου. Ταυτα τοινυν δι’ ολης της ηµερας διαλογιζεσθαι και βουλεσθαι οφειλει εν εαυτω ο αρτι τον κοσµον αποφυγων και µετανοησαι προθυµηθεις. και ουκ ωργισθη. Βοηθησον µοι. την ταλαιπωριαν. ουδε εις τα οπισω στραφησοµαι. µηδε τροφης µεταλαβης εως εσπερας. Κυριε. Τουτων ουν απαντων αναµνηµονευσας καλως. Εσπερας δε εισελθων εν τω κελλιω. τροφην λεγω και ποσιν. αγαθε”. και δια τουτο προς το σταδιον της αθλησεως αυτης εισελθων. . αδελφοι. Προς γουν τοις ειρηµενοις.αµαρτωλω µετανοουντι”. και µη εγκαταλιπης µε. προ του πλησιον σου γενεσθαι αυτον. την ολιγοψυχιαν µου και τας µελλουσας µε τυραννειν και εκθλιβειν προληψεις. ο µαθειν βουληθεις την τεχνην ταυτην των τεχνων της εναγωνιου ζωης και ασκησεως. πεπωρωµενος ων και τετραυµατισµενος δεινως και εις πεταυρον αδου των εµων ανοµιων χαλεπως κειµενος. ενδυµατα και σκεπασµατα και αυτην την κελλαν καθισαι. ο Θεος µου. καθισον επι της κλινης σου και απαντα τα ειρηµενα εν σεαυτω αναλογισαµενος ευχαριστησον εν πρωτοις οτι φθασαι κατηξιωθης το τελος της ηµερας και την αρχην της νυκτος. ουκ εγκαταλειψω σε. προσπιπτω σοι. ∆ιο και (389) προς τοιουτον ποιησοµαι την παραινεσιν. οτι εως κελευσεις ειναι µε εν τω βιω και τουτω τω σωµατι.. ουδε τω θανατω η τοις δαιµοσιν παραδεδωκε του ολεσαι σε. συ ο ευσπλαχνος προσελθων επεπεσας τω τραχηλω αυτου και κατεφιλησας αυτον . αγαπητε. επιγινωσκεις µου την ασθενειαν. ουκετι αψοµαι των µαταιων και πονηρων. Ειτα κατανοησον σεαυτον και ενθυµηθητι οσα ηµαρτες τω ποιησαντι σε Θεω και ποσα ετη εµακροθυµησεν επι σοι. ∆εσποτα. θαρρησας εις το πελαγος της σης αγαθοτητος προσηλθον σοι εν οδυνη και λυπη και στυγνοτητι της καρδιας µου. τον απο του παροντος δουλον σον. εασας σε ζην και χαρισαµενος σοι απαντα τα προς απολαυσιν του σωµατος. ουκ απεστραφη σε δια τας αµαρτιας σου. µηδε επι πολυ καταγελασθαι µε εασης και καταπαιζεσθαι υπο του εχθρου. Αλλα γαρ µνησθεις και της περι του ασωτου υιου παραβολης ηνπερ ειρηκας.

Ο µεν γαρ εαυτον φυλαξας µετα το βαπτισµα ασπιλον τω Θεω και το κατ’ εικονα διατηρησας τω ποιησαντι και πλασαντι αχραντον. και µαλιστα ει λιθωδης τις ει τη καρδια και προς πενθος βραδυς και ακατανυκτος. αδελφε. ειτα ειπον το Πατερ ηµων· και τουτο λεγων µνησθητι τις ων οποιον και τινα πατερα καλεις. µνησθητι των φαυλων σου εργων. ουδενος ετερου (390) προς ανακλησιν επιδεηθη των ισταµενων. ου µονον ου µελλω ειπειν σοι και συµβουλευσασθαι τροπου προς µετανοιαν χρηζει. οπερ δια της εφαµαρτου ζωης απωλεσε. Ποιησον εν πρωτοις Τρισαγιον. οικον ηδονων και παθων και δαιµονων ασωτως απεργασαµενος. το της κοιτης ψιαθιον εν η µελλεις ανακλιθηναι. τον οικον φηµι του Θεου. ον σοι πατρικως συµβουλευων υποτιθηµι. προξενον σοι γενοµενον δια ταχους δακρυων και κατανυξεως. ο µελλω σοι συµβουλευσασθαι. και πυρ εκπεµψει κατ’ εµου και . και φοβηθητι λεγων εν σεαυτω· “Ουαι µοι τω ακαθαρτω και µιαρω! Μηποτε ιδων µε ο Θεος τας χειρας µου απλουντα αναιδως εµπροσθεν αυτου µνησθη µου των ανοµιων. προς αυτον εµβλεψας τοις αισθητοις οφθαλµοις και προσχων αυταις και τη διανοια εαυτον επισυναξας. αβασανιστως καταφανη. της µετανοιας. ωσπερ ειρηται. Και ακουσον! Υποτιθητι σοι και ετερον τροπον θερµης ως αληθως µετανοιας. Αλλα µη παραδοξον σοι και ασυνηθες τοις πσιτοις. τυγχανων εν τω Θεω. στηθι εις προσευχην ως κατακριτος. Οτε δε ειπειν ελθης το Κυριε ελεησον και εκτειναι θελησης τας χειρας σου εις το υψος του ουρανου. ων επραξα δι’ αυτων. αλλα και ετερων µεθοδων πολλων και επινοων µετανοιας εις το εξιλεωσασθαι τον Θεον και ανακαλεσασθαι προς εαυτον. Τις δε εστιν ο τροπος. θειον αξιωµα. Και πειθετω σε τοιαυτα πολλα περιεχων ο “Περι µετανοιας” λογος της Κλιµακος Ιωαννου. ακουσον ασκανδαλιστως και συνετως. Ο δε µολυνας εαυτον µετα τουτο πραξεσιν ατοποις και ανοµιαις και τον ναον του σωµατος αυτου.αναστα και το ψιαθιον θεις επι γης και µικρον τινα λιθον εις προσκεφαλαιον. προευτρεπισον την κοιτην εν η µελλεις ανακλιθηναι. και οσα ηµαρτες δι΄ αυτων και οποιων ποτε ηψω εργων ισως αισχρων δι’ αυτων. Μετα γουν το προευτρεπισαι. του θειου πατρος.

ειποτε και δωη ο Θεος ελθειν επι σε δακρυα και κατανυξιν. πονηρε και αθλιε. αλλ’ ευθυς αναστας παλιν ευξαι τω προειρηµενω τροπω και µηκετι υπνωσης. Μιµνησκου δε και της εν τω κελλιω ευχης. συντροµος. αξιον δε πασης οντως κολασεως” και αλλα οσα η του Θεου χαρις δωη σοι του ειπειν. ως ξενου τινος και επιβουλου σοι γεγονοτος εχθρου. συρων αυτας. Αναµνηµονευων δε των εφαµαρτων σου πραξεων. ως επι θανατον αγοµενος. “ και παλιν στρεψον τας χειρας και ιστασο δεοµενος του Θεου. αλλα ευχη και (392) αναγνωσει καρτερησον. µη εξελθης εκειθεν προ της εσχατης ευχης. τυπτε σφοδρως και αφειδως σεαυτον λεγων· “Πως τα και τα. µη υποχωρησης εως αν παρελθωσιν· ει δ’ ουν. Οτε δε εξυπνος γενη. και τοτε µετα παντων εις την συναξιν απελθε και στηθι εν τω ναω. Ταυτα ειπων και ευχαριστησας κατασφραγισαµενος προσωπον τε και στηθος και ολον το σωµα σου τω σηµειω του τιµιου σταυρου. αλλα σεαυτω µονω και τη ψαλµωδια και ταις αµαρτιαις σου προσεχε. µη στραφης επι το ετερον µερος. Στρεψας ουν αυτας εις τα οπισω (391) και συνδησας. πως εκαστος ισταται η πως ψαλλει. Συ δε ποσα ετη παρεκαλεσας τον Θεον η εδουλευσας αυτω.”. στηθι παλιν συννους και τα προειρηµενα αναλογιζου εν σεαυτω. αναξιον εαυτον ηγουµενος και της εκεισε µετα των αδελφων παραστασεως. εως ου το ξυλον κρουσει. µη θλιβης. Ποιησας δε ψαλµους δυο η τρεις νουνεχως και προσκυνησεις. Και ει µεν τουτο γενηται. εκ βαθους στεναξας ψυχης ειπον ελεεινη τη φωνη· “Ελεησον µε τον αµαρτωλον και αναξιον του ζην. Ισταµενος δε προσεχε σεαυτω. δησον τοτε τας χειρας σου εµπροσθεν και στηθι εν ιλαρα τη ψυχη. ∆ια ποιων σου εργων ηυτρεπισας προς υποδοχην αυτων σεαυτον. µη συντυχης ολως εν τη συναξει τινι λογον αργον. τιλλε τας τριχας σου. Ειτα ραπιζε παλιν το πρωσωπον σου. και ειπε· “∆ιατι τα και τα πεπεοιηκας. του µη βλεπειν ωδε κακεισε και περιεργαζεσθαι τους αδελφους. αλλ’ ειπε ταυτα προς εαυτον· “Η κατανυξις και τα δακρυα των αξιων και προς ταυτα ηυπρεπισµενων εισι.εκλειξει µε”.” και ουτω µαστιξας σεαυτον ικανως. Ει . Ουκ αρκει σοι οτι και ζης. ως µετα αγγελων εν τω ουρανω. πεπραχας. οσας νοησεις σεαυτον δυνασθαι. επι του ψιαθιου σου πεσων ανακλιθητι.

µνησθητι οπως την χθες ηµεραν διηνυσας και. αλλα νουνεχως και νηφοντως ως ενωπιον του επι παντων βασιλεως Χριστου τα θεια λογια δια της σης φωνης ως δια χειρος τοις αδελφοις διανεµων. εαν εγκαταλειψη σε. µη καταφρονητικως µηδε ραθυµως. ει και τολµηρον ειπειν. ει εσφαλης εν τινι. ευ ισθι.”. και τελειωσας την θειαν αναγνωσιν και την συνηθη µελλων εις αµφοτερους τους χορους βαλειν µετανοιαν. προσπεσων και τω εδαφει προσεγγισας την κεφαλην σου. οφειλει . του επι παντων Θεου. ου λεγω σοι ταυτης εξω της εκκλησιας. λεγε µυστικως εν τη καρδια σου προς παντας αυτους· “Ευξασθε και συγχωρησατε µοι. ως αναξιος ων του εκδιηγεισθαι δια του στοµατος σου τας θεοπνευστους τοις αδελφοις σου Γραφας. εµαυτον υποτιθηµι αντιφωνητην! Αποθανουµαι εγω. τω αµαρτωλω και αναξιω του ουρανου και της γης. Μονον µη εν δισταγµω καρδιας. Αντι σου τω πυρι τω αιωνιω παραδοθησοµαι. αλλα της βασιλειας των ουρανων.δυνατον. ουτω διακεισο. διορθωσαι σηµερον. µηδε εν διψυχια ταυτα ποιης! Τι δε εστι το εν δισταγµω και διψυχια. Ει δε και αυτος προτραπης εις αναγνωσιν. Ει δε µη πιστευεις οτι ελεησαι σε θελει µαλλον εκεινος πλεον η οσον προσδοκας συ. του Θεου και εκβληθηση εξω ως καταφρονητης. Το “ου” τουτο απιστιας εστιν. Τουτο µονον. εγω του φιλανθρωπου. τι και προσερχη παρακαλων αυτον. Προσεχε. ως ειρηται. αγαπητε! ∆ισταγµος καρδιας εστι το λογιζεσθαι η ολως ενθυµεισθαι εν εαυτω οτι “Η ελεησει µε ο Θεος η ου. αλλα µεριµναν ολως τι εις ζωην της σαρκος αυτου. εγω του ευσπλαχνου εγγυητης. εαν υπεριδη σε. Εξελθων ουν µετα την απολυσιν. Εαν δε και κανοναρχησαι προσταχθης. Ταυτα τοιγαρουν ει εµµεινης ποιων. µη ραθυµως µηδε εκλυοµενως τουτο ποιης. ου βραδυνει Κυριος του ποιησαι ελεος αυτου µετα σου. ∆ιψυχια δε εστι το µη εις θανατον τελειως εαυτον εκδουναι υπερ της βασιλειας των ουρανων. αγιοι του Θεου”. και φοβου µη τινι καταφρονητικως παραλειψης (393) δουναι τον ζωοποιον αρτον ητοι τον λογον. ως εκεινου αυτου σοι λαλουντος δια του αναγνωστου. αλλ’ εν τοπω κρυπτω υποχωρει και ιστασο ακουων. µηδε εις αναγνωσιν καθισης. αλλ’ ως υιους Θεου και αγιους απαντας λογιζοµενος.

και µαλλον εκεινος ευεκτει η οι των αβροτερων τραπεζων απολαυοντες. αλλ’ επι τω Θεω τω εγειροντι τους νεκρους”. αλλα η χαρις του Θεου δια σε και την σην σωτηριαν δεδωκε µοι ταυτα ειπειν. δι’ ων οιδε τρεφεσθαι το σωµα και ζην. Και ταυτα µεν. ινα µη εαυτον δια τινος µηχανης αποκτεινη και αυτοφονευτης γενηται. των µεγαλων πατερων. και χαρισθησεται σοι ου µονον δακρυων πηγη. ∆ιο τουτο και ο Παυλος ειδως ελεγε και αει λεγει· “Εχοντες διατροφας και σκεπασµατα. ισον αποκαθιστησι. εαν ακουσης µου και αγαπησης την µετανοιαν και κατανυξιν· ει δε µη θελησης ακουσαι µου και τα ειρηµενα . οπως προσελθειν σε δει τω Θεω και οποιαν αυτω επιδειξασθαι την µετανοιαν. προστεθησεται υµιν”. εγχρονιζοντος σου εις το εργον τουτο της µετανοιας. Ιδου τοιγαρουν ειποµεν σοι. Σαβα και Ευθυµιου. µη ωµεν πεποιθοτες εφ’ εαυτοις. συντοµως εις προκοπην φερει (395) τον ανθρωπον και εις καθαρσιν και απαθειαν. τουτοις αρκεσθησοµεθα”. µετα µονου αρτου και υδατος αποτρεφεσθαι καθ’ εκαστην και ζην. µηδεµιαν φροντιδα προειτω κατα το λογιον· “Ζητειτε πρωτον την βασιλειαν του Θεου και την δικαιοσυνην αυτου (394) και ταυτα παντα. τα εις χρειαν δηλονοτι του σωµατος υµων επιτηδεια. υπο της ανωθεν χαριτος αυτα διδασκοµενος. Μη ουν αποστης εως της εσχατης σου αναπνοης. αγαπητε αδελφε. ερευναν τε τινα τα βοηθουντα και συνεργουντα εις το πενθειν και κλαιειν και κατανυσσεσθαι και µετα σπουδης αυτα διαπραττεσθαι. και Πνευµατος Αγιου κοινωνον αυτον απεργαζεται. µηδε επιλαθη της καλης συµβουλης εµου του αµαρτωλου· ου γαρ επραξα ταυτα και απο πραξεως εµης ειπον σοι. κατ’ ολιγον αυτος συ νοησειας ετι µειζοντα αλλα µυστηρια. οιον η κρηµνω ριψας εαυτον η αγχονη χρησαµενος η ετερον τι εναντιον διαπραξαµενος. Το γαρ ζητειν αει µετανοιαν και κατανυξιν. και παλιν· “Ινα εν εαυτοις το αποκριµα του θανατου εχοντες. ου µονον δε αλλα και Αντωνιου. Ει ουν ταυτα Θεου συνεργουντος σοι ποιησειας. ∆υναται γαρ ο εναγωνιον εχων τον βιον και ζων κατα το Ευαγγελιον. Των δε λοιπων. αλλα µηδε προτιµας εν µηδενι εαυτον η το της σαρκος ολως ποιειν θεληµα.φυλαξασθαι ο εµπονως µετανοων. αλλα και παντων παθων δια των τοιουτων πραξεων αλλοτριωσις.

ποιων τοσας η τοσας ευχας· και µετα τουτων σωθησοµαι και αρκετον µοι εστι! “. Εγνως λευκα σου της ψυχικης γης τα ληϊα και προς θερισµον ετοιµα. εψωχες (396) ταις χερσιν. Μη τοινυν απατα σεαυτον. παντα µου διεσκορπισα. Ταυτα γαρ παντα καλα και λιαν καλα. αδελφε. προσκυνω σου τους ποδας και κατασπαζοµαι και τα ιχνη τουτων καταφιλω· ου γαρ ειµι αξιος το προσωπον σου ασπασασθαι. Εγνως αρα τον σπορον προκυψαντα εκ των λαγονων της γης. µηδε λεγετω· “Τοσους η τοσους απο των εµοι υπαρχοντων χρυσιων ενεδυσα γυµνους. Ει ουν ταυτα οιδας. Ιδε ουν.εργον αδιαλειπτον κτησασθαι. εµαυτον δε περιΐδω γυµνον και πενητα και εις τα εσχατα της πενιας γενοµενον και ουτω µελλοντα εν πενια των αγαθων αποθανειν και τω βηµατι του Χριστου παραστηναι τω φοβερω. διψωντας εποτισα. εχω τοσους χρονους η τοσους”. Ει δε αγνοεις και αυτα τα παρ’ εµου σοι λεγοµενα και ουδε ει εσπαρη εν τη γη σου τι των κρειττονων καρπων – λεγω δη εν τω χωριω της καρδιας σου . Εγνως αυξησαντα.οµως εστω εµων -. και νυν εισηλθον εις τοδε το µοναστηριον και απεκαρην η και προαποκαθαρθεις καθηµαι εν ενι κελλιω. Ιδων δε τουτον. µηδε παραµυθου σεαυτον διακενοις εννοιαις. εσπειρας. Εγνως σταχυας φθασαντας. οστις ει. περικυκλευσας τα περατα και εις τα εσχατα της θαλασσης γενοµενος. µετα χαρας συλλεγων α κοπω και πονω πολλω εσπειρας. αγαπητε. ει γε και βουλοιµεθα εν τω γαµω τω . ετραφης αρα εις κορον και δυναµιν ελαβες. τον του Κυριου ταφον κατελαβον. τι ωφελησας. εις το ορος ανηλθον των Ελαιων. Και χαιρε και αγαλλια. Ετιλλας σταχυας εξ αυτων. πεινωντας εθρεψα. ευ ισθι. εισηλθον εις τοδε το σπηλαιον. αλλα σπορος εισιν. ετριβολησας. Ενδεδυµενους ηµας δει και εστολισµενους του βιου τουτου και του σωµατος εξελθειν. Παντως ουδεν! Αν γαρ ελεησω τον κοσµον απαντα εκ των ουκ εµων . αφικοµην εις τοδε το ορος. ειπε µοι.εγνωκας. µητε συ µητε ετερος βλασφηµειτω και λεγετω τουτο αδυνατον. ινα γυµνον ιδης τον καρπον των πονων σου. µηδε απαριθµειτω µοι διαδοσιν και διασκορπισιν πλουτου και χρυσιου. µηδε οτι· “Εξηγορευσα. ως εν υποδειγµατι λεγω. τι µοι το οφελος. αφρονως τουτο ποιων. την χωραν ενεωσας και εδιβολησας.

ω φιλοι και αδελφοι. και Θεος! Εαν δε πασαν αυθις την υπο τον ουρανον γην περιελθω ως µιαν οικιαν και ουδεµιαν καταλιπω χωραν η πολιν η εκκλησιαν. ο καταξιωσας γενεσθαι διδασκαλος ηµων των αµαρτωλων. ος εαν πεση εις την γην την καλην καρποφορει εν τριακοντα και εν εξηκοντα και εν εκατον. τα δ’ αλλα απαντα τουτου χωρις ουδεν ωφελουσιν. εαν τον κοσµον ολον κερδηση. δι’ ου συγγενεις αυτου γινοµεθα οι πενητες ηµεις και βροτοι. η αναπνευσαι τουτον δη τον αερα και τον ηλιον οφθαλµοις κατιδειν. Εν ετερα τουτο. Τι δε εστιν ο εγω και παντες οφειλοµεν επενδυσασθαι. την δε ψυχην αυτου ζηµιωθη. ο δε ευρων αυτην απολεσει αυτην “. ως ειρηκα. ουδεν ηµας ου µη ωφελησει. αδελφοι. ηγαπηµενοι δουλοι Χριστου. Ο Χριστος. Ει ουν εγω µη απολεσω την ψυχην µου τω προτερω τροπω. Ναι οντως. καθως φησιν ο Κυριος ηµων και Θεος· “Τι ωφελησει ανθρωπος. Ουδεν οντως. Αυτος δε ο Θεος. (397) της δε βασιλειας αποπεσω των ουρανων. Η τι δωσει ανθρωπος ανταλλαγµα της ψυχης αυτου. ουδε του αιωνιου πυρος εξελειται. ινα µη ταυτης εκπεσω. κρεισσον µοι κατα πολυ ην! Τι ουν ποιησω. η αληθινη Σοφια. εν η ουκ εισελθω και προσκυνησω και ευξοµαι και τα εν αυτοις καλως ιστορησω και ακριβως. Αν τα προειρηµενα απαντα διαπραξαµενος. ινα µη γυµνοι τοτε ευρεθωµεν.” και παλιν· “Ο απολεσας την ψυχην αυτου ενεκεν εµου ευρησει αυτην. Συ γαρ ει ο οδηγος και φωτισµος . Πνευµα Αγιον ληψωµαι· τουτο γαρ εστιν ο σπορος Χριστου. τι µοι το οφελος των λοιπων απαντων. κατηχησει ταµιευσοµεθα. αυτον διδαξον µε ειπειν εµαυτω τε και τοις συνδουλοις και αδελφοις µου τα προς σωτηριαν ψυχης. ουδεν ηµας ωφελησει των αλλων απαντων η εργασια. την συµµετριαν του λογου πραγµατευοµενοι. και παλιν ευρω αυτην ζησασαν την ζωην την αιωνιον. εις θανατον εµαυτον εκδεδωκως δια τον Χριστον. ουκ ην µοι κρεισσον µη γεννηθηναι µηδε πεσειν επι γης. (398) Τι δε εστι το εαυτους επισκεψασθαι. Εαν γαρ µη εαυτους ευρησωµεν τας ψυχας ηµων κεκαθαρµενας και πληρεις φωτος. και τουτο αυτο εστιν η βασιλεια των ουρανων. ω αδελφοι.βασιλικω συνανακλιθηναι τοις φιλοις του βασιλεως. εαν µη παντα και παντας αφεντες εαυτους ηµας µονους επισκεψωµεθα.

και σοι την δοξαν αναπεµποµεν νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων. Ακουει λεγοντος του Κυριου· “Μετανοειτε. Αδελφοι και πατερες. ως επι τουτο τεθεντες και αει χρεωστουντες διδοναι τη αγαπη υµων του λογου το σιτοµετριον. εν ποιοις εστιν. γεγραπται γαρ· “Εαν τις τον νοµον ολον τηρηση. Και πως τα εαυτου αντιπαρατιθεναι χρη ταις εντολαις του Χριστου. εως αν παντα γενηται. . διορθωσηται. Τι ουν εστιν. Λογος ΛΑ΄. Αλλα γαρ προσεχειν δει και ταις θειαις Γραφαις. το καθ’ εαυτον ειπειν· “Μη τι γε αρα το οιονουν παθος κατεχη µε. τα κατηχηθεντα τοτε ελλιπη κατελιποµεν. ο διδους λογον ηµιν εν ανοιξει του στοµατος και ρηµα τοις ευαγγελιζοµενοις δυναµει πολλη. Αµην. ελαχιστος κληθησεται εν τη βασιλεια των ουρανων”. Το προσχειν εκαστον εαυτω τουτο εστι. ως τηνικαυτα προειποµεν. ηγγικε γαρ η βασιλεια των ουρανων”. Οιον τι λεγω. Και εαν καλως µετανοη. κατανοειν τε και καταµανθανειν ως εν εσοπτρω την εαυτου ψυχην. Μνησθηναι ουν οφειλει οπως διερχεται τας ηµερας αυτου. το προσχειν και εαυτον επισκεψασθαι. και παλιν· “Ο λυσας µιαν των εντολων τουτων των ελαχιστων και διδαξας ουτω ποιειν τους ανθρωπους. ειπειν επειγοµενοι τι εστι το εαυτον επισκεψασθαι· νυνι δε δια της παρουσης κατηχησεως αποδουναι ηκοµεν το χρεος υµιν του λογου. εν τω λεγειν καθ’ εαυτον· (400) “Μηποτε τηνδε η τηνδε την εντολην παρηµελησα. οτι ο εχων εν µονον παθος εις την βασιλειαν των ουρανων ουκ εισερχεται. πταιση δε εν ενι. κακεινων αναγινωσκοµενων βλεπειν οφειλει ο ανθρωπος εαυτον. επαυξηση και επιτεινη την εργασιαν αυτου· ει δε αµελως. Οµοιως δε και το εαυτον επισκεπτεσθαι τοιουτον εστιν. δια το µη τον λογον µηκυνειν επι πολυ. Και γαρ ως εν ταις θειαις ακουω Γραφαις. εν τη προλαβουση κατηχησει. (399) Περι του πως δει εκαστον επισκεπτεσθαι και τα καθ’ εαυτον επιµελως ερευναν.των ψυχων ηµων. λεγει γαρ ο Χριστος και Θεος· ”Ιωτα εν η µια κεραια απο του νοµου των εντολων µου ου µη παρελθη. η αµελω και καταφρονω αυτης και ταυτην ου διαπραττοµαι. γεγονεν παντων ενοχος”.

οτι ολως µικρον ελυπηθη και ουχι µετα χαρας µαλλον τα συµβαντα εδεξατο. ει την δικαιοσυνην πεινα και διψα του Θεου· εστι γαρ και δικαιοσυνην τινα µετιοντα ευρειν. ει καθ’ ηµεραν πενθουµεν. ωσπερ ηλιον αυτον δικαιοσυνης ακουεις καλουµενον. αλλ’ ου τελειως ταρασσεται· υπερ δε του κεντηµατος µαλλον εκεινου της καρδιας αυτου. αλλ’ ως εκεινος αµαρτανων υπερ των αµαρτανοντων αδιαλειπτως θρηνει . αλλ’ οι αει πενθουντες· σκοπειν ουν και ενταυθα οφειλοµεν. Ωσπερ γαρ φλοξ πυρος υπο υδατος. µη κεντουµενος εν τινι των γινοµενων την καρδιαν αυτου. ατιµιας και εξουδενωσεως.Παλιν ακουει λεγοντος· “Μακαριοι οι πτωχοι τω πνευµατι. ως πασαν απολεσας την εαυτου ζωην. ει πραος οντως εστιν .ο γαρ τοιουτος εν ουδενι ανεχεται παραβασιν ιδειν της εντολης του Θεου.· ειθ’ ουτως. µη πεινωντα µηδε διψωντα αυτην· δικαιοσυνη γαρ ο Θεος εστιν. Και σκοπει πως ου λεγει οι πενθησαντες. εις ακινησιαν µετατεθηναι και ελθειν το θυµικον της ψυχης αυτου. Τις δε καθ’ εκαστην πενθων οργιλως ζων διαµεινη και µη πραΰς γενηται. Οφειλει τοινυν εξεταζειν και δοκιµαζειν αει εαυτον εις παν συναντηµα ευτελες. µαστιζει εαυτον και ευτελιζει. υβρεως φηµι. (401) λυπειται και κλαιει. ευδηλον οτι ου µη παρελθη ηµιν ηµερα η µια νυξ ανευ δακρυων και πενθους και κατανυξεως. ∆ιο βλεπειν οφειλει τις και εν τουτω εαυτον. οτι αυτων εστιν η βασιλεια των ουρανων”. και ουτω βλεπειν εις εαυτον. Ει δε και µικρον κεντηθη. και ουτω προσπιπτων τω Θεω εξοµολογειται αυτω. Ειτα παλιν ακουει· “Μακαροι οι πενθουντες”. Εαν γαρ ταπεινοι απο της µετανοιας γενωµεθα. . εισερχοµενος εν τω ταµιειω της ψυχης η της κελλης αυτου. τιµας δε αρχοντων ως αισχυνην ταυτα λογιζεται η ουδολως των ανθρωπινων τιµων επαισθανεται. Και παλιν· “Μακαριοι οι πραεις”. τον κοσµον ολον και τα εν κοσµω ηγειται σκυβαλα. Ο γουν πεινων αυτον και διψων. ει αρα και εστιν η αρετη αυτη εν αυτω της ταπεινωσεως η ου· ο γαρ ταυτην κεκτηµενος φερει παντα αλυπως και αβαρως. ουτως υπο του πενθους και των δακρυων ο θυµος της ψυχης σβεννυται· και τοσουτον ως χρονισαντα τινα εν τουτω.

ουτε αενναως πενθει. ου! Αλλα τινες. εις την της ψυχης τελειαν ανιοντες φθανουσι καθαροτητα. Ει δε τον αδελφον σου συ. Ει δε µη ταυτα γενηται. οιος ην ο Ιωβ λεγων· “Εγω δε εκλαυσα επι παντι αδυνατω”. “Θεος δε ο δικαιων. φησιν. Οι πτωχευσαντες δια τον πτωχευσαντα δι’ ηµας και µηδεν εχοντες δουναι. τω ειρηκοτι πειθοµενοι· “Αδολως τε εµαθον αφθονως τε µεταδιδωµι”. την ζητουµενην ειρηνην αποτελεσαντες και υιοι Θεου γεγονοτες. Οι τα χρηµατα διδοντες και διατρεφοντες πενητας. ευδηλον οτι και αυτω αληθως κατηλλαγησαν. πως δυνασι αγαπαν. οιτινες και οταν εχωσιν ελεουσι τουτους εν ιλαροτητι και τα προς σωτηριαν ψυχης παντας αφθονως υποµιµνησκοντες. ουτως ειπων· “Μακαριοι οι καθαροι τη καρδια. των δε πτωχων και χηρων και ορφανων και των εν ασθενεια νοερως αει µεµνηµενοι. ον ουχ εωρακας. και τηνικαυτα (403) ως ειρηνοποιος παρα του Θεου µακαριζεται· “Μακαριοι γαρ.(402) Και αυθις· “Μακαριοι οι ελεηµονες”. τον Θεον. Ενθεν τοι και απο ταυτης ο Θεος τους καθαρους εµακαρισε την καρδιαν. οτι ει µη εις τοιαυτην ελθη διαθεσιν η ψυχη ηµων. τουτεστι µεταδουναι ηµιν Πνευµατος Αγιου και λαβειν αυτον σαρκα την ηµετεραν. οι τω ελθοντι δουναι ειρηνην τοις εγγυς και τοις µακραν εαυτους γνωστως καταλλαξαντες. ουτε πραεια τελειως γινεται. δηλον οτι ουδε κατηλλαγηµεν αυτω. πολλακις δε και ορωντες και συµπαθουντες τουτοις και υπερ αυτων θερµως κλαιοντες. Ουτοι εισιν οι υπο Κυριου µακαριζοµενοι. και γινεται ειρηνη αναµεταξυ του Ποιητου ηµων και Θεου και της πρωην εχθρας ουσης αυτω ψυχης. τω καταλλαξαι ηµας εχθρους οντας τω ιδιω Πατρι και ενωσαι ελθοντι τα διεστωτα εις εν. Αλλα . ουτε διψα τον Θεον. οτι αυτοι τον Θεον οψονται”. ουτε ως εσοπτρον καθαρον γινεται. οτι αυτοι υιοι Θεου κληθησονται”. ειδως ως ατε Θεος και νοµοθετης ηµων. Ει δε αγαπαν αυτον ου δυναµεθα η µαλλον ειπειν ου βουλοµεθα. οι αληθεις ελεηµονες· διο και εκ της τοιαυτης ελεηµοσυνης. Οι τοινυν ιδοντες αυτον. ουδε καθαρως το προσωπον εν εαυτη ποτε του ∆εσποτου θεασεται· η δε γενοµενη τοιαυτη ορα τον Θεον εκ παντος και καταλασσεται αυτω. ουτε των παθων καθαιρεται. τις ο κατακρινων. Αρα τινες εισιν οι ελεηµονες. οι ειρηνοποιοι. ως δια βαθµιδος τινος. ουκ αγαπας.

οτι ο µισθος υµων πολυς εν τοις ουρανοις”. Τινος ουν ενεκεν εσχατον τεθηκε τους δεδιωγµενους και ονειδιζοµενους. καθως φησιν ο αποστολος. και προστασσει µετ’ εξουσιας επιφωνων αυτοις το “Χαιρετε και αγαλλιασθε”. Ο γουν τοιουτος δυναται και διωκοµενος και τυπτοµενος και ονειδιζοµενος. πως αµνησικακως αρα ταυτα παντα υπενεγκειν δυνησεται. και ει µεν ευρεθωµεν αυτην εκπληρωσαντες. εξ ολης ψυχης. ευχαριστησωµεν τω ∆εσποτη Θεω και εις το εξης ασφαλως ταυτην φυλαξωµεν· ει δε µηπω ταυτης εµνησθηµεν η αυτην πεποιηκαµεν. αδελφοι. αλλα πασας.σπουδασωµεν ιδειν και καταλλαγηναι και αγαπησαι αυτον. και τουτο ειδως ο ∆εσποτης Θεος µετα αποφασεως ειρηκε· “Χαιρετε και αγαλλιασθε”. και καταστοχαζεται ερευνων εαυτον. ως ειποµεν. κλαιων τε και καθαιροµενος βλεπει τον Θεον και αυτω καταλλασεται και γινεται τω οντι ειρηνοποιος και υιος αυτου του Θεου κληθηναι καταξιουται. ει ενεκεν εντολης εδιωχθη Θεου. δραµωµεν. ανακρινειν και διερευνασθαι µηδεποτε παυσωµεθα. εως . ως τα παθη παντων και τας θλιψεις και τας ασθενειας εαυτω οικειουµενος. παρακαλω. οταν ονειδισωσιν υµας και διωξωσι και ειπωσι παν πονηρον ρηµα καθ’ υµων ψευδοµενοι ενεκεν εµου. τας εντολας διερχοµενοι και εν µια εκαστη αυτων εαυτους ηµας εξεταζοντες και κατασκοπουντες ορωµεν. επειδη “παντες οσοι εν Χριστω θελουσι ζην διωχθησονται”. παση σπουδη εαυτους ηµας καθ’ ηµεραν και καθ’ ωραν. πατερες και αδελφοι µου. υποµενειν µετα χαρας και αφραστου αγαλλιασεως. ει οιον τε. Ειτα παλιν ακουει λεγοντος· “Μακαριοι οι δεδιωγµενοι ενεκεν δικαιοσυνης”. Ο δε µη τοιουτος γεγονως µηδε την ενυποστατον χαραν εντος αυτου πλουσιως κτησαµενος. ∆ιο και επιφερων φησι· “Μακαριοι εστε. ως αυτος ενετειλατο. Χαιρετε και αγαλλιασθε. λοιδορουµενος τε και υβριζοµενος και παν πονηρον ρηµα κατ’ αυτου λεγοµενον ακουων. Ουδαµως! ∆ιο ουν.ινα σοι παλιν δευτερων τα αυτα ειποιµι -. (404) Επειδη ο µετανοιαν αξιαν των εαυτου πληµµεληµατων επιδειξαµενος και ταπεινος εντευθεν γενοµενος . και πενθειν καθ’ εκαστην αξιουται και πραος γινεται και τον ηλιον της δικαιοσυνης απο ψυχης πεινα και διψα και ελεηµων αποτελειται και συµπαθης.

κακεισε γενοµενοι και αυτον ως δυνατον ανθρωπω ιδοντες και την βασιλειαν παρ’ εκεινου λαβοντες των ουρανων. Και οτι ο λεγων µη δυνασθαι τινα την παρουσαν γενεαν εν µετοχη του Αγιου γενεσθαι Πνευµατος. ινα µη (405) καταφρονησαντες αυτης. µαλλον δε ως υιοι Θεου αγιοι και εν πασι µιµηται του ιδιου Πατρος και Θεου· ου γενοιτο παντας ηµας της γλυκυτατης θεας αναπολαυσαι νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων. Αδελφοι και πατερες. Πως δε τις τουτο ποιει. Λογος ΛΒ΄. “αφεθησεται τοις ανθρωποις. καγω αναπαυσω υµας”. αιρεσιν νεαν εις την του Θεου εκκλησιαν ανακαινιζει. εν η. ουτε εν τω µελλοντι”. λεγων υπο δαιµονων πλανασθαι. (406) Περι βλασφηµιας. καθα φησιν ο µεγας Βασιλειος. φησι το ιερωτατον λογιον του Σωτηρος. Βλασφηµια εστιν εις το Πνευµα το Αγιον το επιφηµιζειν τας ενεργειας αυτου τω πνευµατι τω εναντιω. Ζητησωµεν ουν τις εστιν η εις το Πνευµα το Αγιον βλασφηµια. και αυτος εις το Πνευµα το Αγιον βλασφηµει το ενεργουν εν αυτοις. (407) λεγει ειναι τουτο απο της απατης του διαβολου· αλλα και ο τους υπο θειου Πνευµατος αγοµενους ως υιους Θεου. φθασοµεν εις αυτην την πολιν του ουρανου. φηµι δη κατανυξιν η δακρυα η ταπεινωσιν η γνωσιν θειαν η λογον σοφιας της ανωθεν η αλλο τι χαριζοµενον υπο του θειου Πνευµατος τοις τον Θεον αγαπωσι -.ταυτης δραξωµεθα και γενωµεθα αυτης εγκρατεις. Οποταν η γινοµενα θαυµατα τω Αγιω Πνευµατι η ετερον τις ορων θειον χαρισµα εις ενα των αυτου αδελφων -. τω δε εις το Πνευµα το Αγιον βλασφηµησαντι ουκ αφεθησεται ουτε εν τω νυν αιωνι. ισταται διακυπτων ο ∆εσποτης ηµων λεγων πασιν ηµιν· “∆ευτε προς µε παντες οι κοπιωντες και πεφορτισµενοι. ως προειρηκαµεν ανωθεν. “πασα αµαρτια”. Αµην. ευ οιδα. αλλα και ο διαβαλλων τας ενεργειας του Πνευµατος και τω εναντιω ταυτας επιφηµιζων. Ουτω γαρ µιαν µιαν κατα µικρον ως βαθµιδα κλιµακος ανερχοµενοι. ελαχιστοι κληθωµεν εν τη βασιλεια των ουρανων. και ουτω διαξοµεν ως αγγελοι επι της γης. τους τα προσταγµατα ποιουντας του Πατρος αυτων και Θεου. ως αυτος ο ∆εσποτης διαρρηδην βοα. καθα δη και Ιουδαιοι ποτε εις τον Υιον του . ητις εστι το Πνευµα το Αγιον. εντος ηµων ταυτην αει εξοµεν.

εκ πλανης δαιµονων ειναι ταυτα τολµηρως αποφαινονται και ουτε το του (408) Θεου κριµα. αρχοντι των δαιµονιων. ευθυς. πασι δε αναιδην οι τολµητιαι διαµαρτυρονται µηδεν τοιουτον νυν εν τινι των πιστων παρα Θεου γινεσθαι. οπερ ασεβεια εστι µαλλον η αιρεσις.Θεου· εκεινοι γαρ εβλεπον δαιµονας απελαυνοµενους υπο Χριστου και κατα του Αγιου Πνευµατος εβλασφηµουν και αναιδως οι αναιδεις ελεγον· “Εν Βεελζεβουλ. την επι αφθαρσιαν αυτης γενοµενην και αθανασιαν ανακλησιν. καθως ο Κυριος τουτο βεβαιων προς τον Νικοδηµον εφη· “Εαν µη τις γεννηθη ανωθεν. καν περι θεωριας και απαθειας. εκ µεθης και δαιµονικης εργασιας ταυτα γινεσθαι λεγειν ου φριττουσι. Ως γαρ ουκ εστι τον µη βαπτισθεντα δι’ υδατος και Πνευµατος σωθηναι ποτε. Αιρεσις µεν γαρ εστι το εν τινι παρεκκλιναι των κειµενων ηµιν δογµατων περι της ορθης ηµων πιστεως· το δε λεγειν µη ειναι αρτιως τινας τους τον Θεον αγαπωντας. µηδε Πνευµατος Αγιου τουτους καταξιουσθαι και υπ’ αυτου βαπτιζοµενους υιους Θεου και θεους εν γνωσει και πειρα και θεωρια γινεσθαι. καν περι ταπεινωσεως και δακρυων των εξ ενεργειας και χαριτος του Αγιου Πνευµατος εκχεοµενων. ουτως ουδε τον µετα το βαπτισµα αµαρτησαντα. Καθαπερ γαρ απιστοι και παντελως των θειων µυστηριων οντες αµυητοι. και . εκβαλλει τα δαιµονια”. ωσπερ µη φεροντες την υπερβαλλουσαν αιγλην των λογων και δυναµιν. πασαν ανατρεπει του Θεου και Σωτηρος ηµων Ιησου Χριστου την οικονοµιαν και φανερως απαρνειται την ανακαινισιν της φθαρεισης εικονος και θανατωθεισης. ωσπερ εαυτων εξω γενοµενοι και πασαν θειαν Γραφην απο των ψυχων αυτων αποπτυσαντες και την εξ αυτων εγγινοµενην γνωσιν των διανοιων αυτων εξωθησαντες. σκοτιζοµενοι τους οφθαλµους της καρδιας µαλλον η αυγαζοµενοι. παντα δε τα υπο της θειας Γραφης µαρτυρουµενα εργα εκ Πνευµατος Αγιου και ενεργειας θειας γινεσθαι. καν περι ελλαµψεως θειας ακουσωσι. ου µη εισελθη εις την βασιλειαν των ουρανων”. Αλλα ταυτα ακουοντες τινες ουκ ακουουσι και βλεποντες ου βλεπουσι. ουτε την των ακουοντων αυτους βλαβην φριττουσι. καν περι φωτισµου ψυχης και νοος. εαν µη βαπτισθη ανωθεν και αναγεννηθη.

την του ∆αβιδ µετανοιαν και των λοιπων αγιων µιµησασθε και παση σπουδη δια παντοιων εργων και λογων αξιαν µετανοιαν επιδειξασθε. και ου µονον αυτον. πως ποτε αλλως σωτηριας τυχειν δυνησεται. Ο ουν αγνοων και οπερ νηπιος εβαπτισατο βαπτισµα και µηδε οτι εβαπτισατο επισταµενος. ως εφην. και εγκολπωσαµενος υµας. αλλα και τινας αλλους των αυτου µαθητων. κολυµβηθρα φωτοειδης υµιν γενηται. ινα και υµεις αυτοι σπουδασητε του τοιουτου καταξιωθηναι καλου. Τουτο γαρ εστι το γνωρισµα της κατα Θεον αγαπης. ινα µη µονον εαυτω τις την κτησιν περιποιηται του καλου. εκ φθαρτων αφθαρτους. τας προφητικας αναλαµβανων φωνας· “Προσελθετε προς αυτον και φωτισθητε και τα προσωπα των (410) συνειδησεων υµων ου µη καταισχυνθη “. αλλα τη αγαθοτητι ευχαριστων του Θεου και κηρυττων ταυτην πασιν υµιν. Λεγω δε τουτο ουκ εν τη εκεινων δυναµει καυχωµενος. αναγεννησαν υµας απεργασηται – ει αρα και βουλεσθε των αγιων συγγενεις και συγκληρονοµοι φανησεσθαι και µετα παντων αυτων εις την βασιλειαν των ουρανων εισελθειν. βοω προς υµας. αρρητως ολους εν εαυτω. ανωθεν φιλανθρωπια Θεου διδοµενον τοις δια µετανοιας αυτο εκζητουσιν απαρνουµενος. Ουδαµως. αλλα και τοις πλησιον αυτου αδελφοις γνωριζη τον πλουτον αυτου και προτρεπηται αυτοις ζητησαι και ευρειν και πλουτησαι αυτον. Τουτο γαρ το Πνευµα. αφατω φιλανθρωπια του υπεραγαθου Θεου του τοιουτου καταξιωθεντας. ∆ια τουτο τοιγαρουν. εκ θνητων αθανατους και αντι υιων ανθρωπων Θεου υιους και θεους θεσει και χαριτι. το δευτερον τε – το δια Πνευµατος λεγω. ως ορατε. ινα την του Παναγιου Πνευµατος χαριν εφ’ εαυτοις επισπασησθε. υµεις δε βαπτισθησεσθε εν Πνευµατι Αγιω”. δια των αυτου δεησεων και ευχων. εν τη καθ’ ηµας γενοµενον γενεα.προς τους αποστολους αυθις· “Ιωαννης µεν εβαπτισεν υδατι. Τι γαρ. Τη ραθυµια και αµελεια και ταις . κατελθον εφ’ υµας.· οιον νυν και τον αγιον πατερα ηµων εγνωµεν τον Στουδιωτην. αλλα πιστει µονη τουτο αποσµηξαµενος. (409) ∆ια τουτο ουν διαµαρτυροµαι πασιν υµιν και λεγω και λεγων ου παυσοµαι. οσοι το πρωτον βαπτισµα δια παραβασεως των εντολων του Θεου εµολυνατε. καλου.

Ως γαρ ουκ ενδεχεται µη προσκοπτειν τον περιπατουντα νυκτος. Λογος ΛΓ΄. ει µη δι’ επιδηµιας του Πνευµατος. (412) Ο ουν ουτως εχων ετι την λυχνιαν της ψυχης αυτου αµετοχον δηλονοτι του θειου πυρος -. οτι το φως τουτο βλεπει. δυνατα ηµιν ταυτα και ραδια απειργασατο. ουτω και η ψυχη. Αµην. πυρ εστιν ο Θεος και τουτο παρα πασης θεοπνευστου Γραφης ονοµαζεται. Αδυνατον µεν γαρ ην προ της αυτου επι γης παρουσιας· αφ’ ου δε ευδοκησεν ανθρωπος γενεσθαι και κατα παντα χωρις αµαρτιας εξοµοιωθηναι ηµιν ο ∆εσποτης των απαντων Θεος. Ουκ εστι τουτο αδυνατον. καν ελαιου πεπληρωται καν στυππειου καν αλλην υλην εχη ευαναπτον. αλλ’ ουδε την του Πνευµατος αυτου χαριν λαβειν δυνατον και δι’ αυτης αναγεννηθηναι και υιοθετηθηναι και εξοµοιωθηναι αυτω. Ωσπερ ουν η λυχνια. (411) Περι µετοχης Πνευµατος Αγιου. Και περι το ισον κατα παντα και ωσαυτως ον της Τρισυποστατου Θεοτητος. Αδελφοι και πατερες. ουκ εστιν. καν πασαις το δοκειν κοσµηται ταις αρεταις. αδυνατον ειναι υµιν δια µετανοιας εκκαθαρθηναι και Θεω προσεγγισαι λεγετε· και ου τουτον µονον. εστιν ετι εσβεσµενη και εσκοτισµενη και τα εργα αυτης αβεβαια. Και οτι αδυνατον αλλως βεβαιωθηναι τα εργα της αρετης. ω πρεπει πασα δοξα. του δε πυρος ου µετεσχεν. ειτ’ ουν ουσιας θειας και φωτος ου µετελαβεν. τιµη και προσκυνησις εις τους αιωνας. ουτως ουκ ενδεχεται µη πταιειν τον µηπω καθορωντα το θειον φως. προ του µετασχειν του πυρος και αναφθηναι ολη εσκοτισµενη εστιν. δεδωκως ηµιν εξουσιαν υιους γενεσθαι Θεου και συγκληρονοµους αυτου. η δε ψυχη εκαστου ηµων λυχνια. οδηγου δεεται µαλλον και λυχνου φαινοντος αµα και διακρινοντος τας πραξεις αυτου και τα δι’ εξαγορευσεως συµπαθουντος αυτω σφαλµατα και τα στρεβλως υπ’ αυτου καθ’ ωραν διαπραττοµενα επανορθουντος. καθως φησιν ο Χριστος· “Εαν τις περιπατη εν τη ηµερα. ουδε αλλους ωφελειν δυναται η αλλοτριους δεχεσθαι λογισµους. Εαν δε τις περιπατη εν τη . ου προσκοπτει.επιθυµιαις και ηδοναις της σαρκος εκδοτους εαυτους ποιησαντες. Παντα γαρ υπο του φωτος ελεγχθηναι δει και φανερωθειναι. ου χωρις ουδεις προς αρετην κατευθυνεται.

νυκτι. µη δοκεις εχειν οπερ ου κεκτησαι”. φησι γαρ· “Ουδεις λυχνον αψας εις κρυπτην τιθησιν. αυτο ουκ εστι φως αλλα σκοτος”. ινα οι εισπορευοµενοι το φεγγος βλεπωσι”. (413) πως την οδον αλλοις υποδειξει. εαν λαµπαδας κατεχη εσβεσµενας πολλας και περικαλλεις – ουτε γαρ εαυτον ουτε ετερον τινα ως εκ τουτων ορα . ουδε υπο τον µοδιον. προσκοπτει. δοκων εν εαυτω εχειν. ουδε ει προς αρεσκειαν Θεου εισι. Φως δε απλουν ο Χριστος. Αλλ’ ουδε αλλους οδηγησαι η το θεληµα του Θεου διδαξαι δυναται. Σκοπει ουν µη το φως το εν σοι σκοτος εστι· “Βλεπε. και ο περιπατων εν τη σκοτια ουκ οιδε που υπαγει"” Ει ουν εκεινος οιδε που υπαγει. Τινα τοινυν λεγει δια τουτου τον οφθαλµον η παντως τον νουν. οτι το φως ουκ εχει εν εαυτω”. ει και πατριαρχης εξ ανθρωπων γενησεται. φησι. τουτεστιν εσκοτισµενος και εσβεσµενος. Ο γουν αει εχων το φως αυτου λαµπον εν διανοια. “µη λαθης σεαυτον και εν σοι φως ειναι οιοµενου σου. ει µη οτε το απλουν θεασηται φως. Φησι γαρ ο Χριστος· “Περιπατειτε εως το φως εχετε. το θειον εδηλωσε και αϋλον φως· εν εαυτω γαρ το αισθητον ουδεις δυναται κτησασθαι.. Τι ουν οφελος. ουτως ουδε ο τας αρετας πασας. και το σωµα σου τουτο σκοτεινον εσται. Ορατε οτι τα αυτα και ηµεις τω . Ωσπερ ουν ουδεν ωφελειται ο εν σκοτει περιπατων. ουδε τας αυτου πραξεις καλως ιδειν. ος ουδεποτε αν γενηται απλους. – “Εν εαυτω” δε ειπων. πυρος καιοµενου εστερηµενη και φαινοντος. Οταν ουν ο οφθαλµος σου ουτως απλους η. αλλ’ επι την λυχνιαν. και ολον το ασωµατον σωµα σου της ψυχης φωτεινον εσται· επαν δε πονηρος η ο νους. Ως αυτος ο επι παντων Θεος διωρισατο. εως αν το φως εν εαυτω φαινον κτησηται. µη εχων το φως εν εαυτω του Αγιου Πνευµατος. εαν λυχνον εσβεσµενον επι ετερα λυχνια τις επιθειη. Τουτο ουν ειπων προστιθησι και τα γνωρισµατα του οδηγουµενου λυχνου και εχοντος µεθ’ εαυτου το φως. “Σκοπει” λεγων. ουτω λεγων· “Ο λυχνος του σωµατος εστι ο οφθαλµος”. τελειως πεπληροφορηται. Ου γαρ ουτω δει ποιειν! Αλλα πως. νουν Χριστου εχειν λεγεται. ινα µη σκοτια υµας καταλαβη. ουδε λογισµους αλλοτριους εστιν αναδεχεσθαι αξιος. ει οιον τε. Ορατε πως και αυτος ο ∆εσποτης ισως ηµιν τοις αυτου δουλοις προς υµας διαλεγεται.

µηποτε δοκουντες ειναι εν τω Θεω και κοινωνιαν εχειν οιοµενοι µετ’ αυτου. ο θυρωρος ανοιγει” -. και λογισµους αλλοτριους αναδεχεσθαι θελοντας. ειπε µοι. (415) ετι δε και φανερων αποδειξεων. . καθως πολλακις δια πολλων παραβολων και αινιγµατων. φησιν. οτι ηρατε την κλειδα της γνωσεως. Ει µη ουν η κλεις ανοιξει – “Τουτω γαρ. Ει γαρ ηψατο των λαµπαδων υµων . η την γνωσιν ως αληθως και επιγνωσιν δια φωτισµου εµποιουσα και διανοιγουσα τον κεκλεισµενον και κεκαλυµµενον ηµων νουν. η θυρα”-. τι ετερον η ο φησι Χριστος τοις φαρισαιοις και νοµικοις· “Ουαι υµιν τοις νοµικοις. Πνευµα Αγιον· αν τινων αφητε τας αµαρτιας. Αυτοι ουκ εισηλθετε και τους εισελθειν βουλοµενους εκωλυσατε”. κεκρατηνται”-.∆εσποτη προς τους οµοδουλους υµας φθεγγοµεθα και ουδεν διεστραµµενον η φαυλον λεγοµεν. Προσεχε ουν ακριβως τη θεωρια του λογου. µητε ταυτα ετερους διδασκοντας η εις φως εναγοντας γνωσεως. ειπον υµιν και παλιν ερω· η θυρα ο Υιος – “Εγω ειµι. (414) Λεγοµεν γαρ· βλεπετε. εξω ευρεθειητε τουτου και κεχωρισµενοι δια το µη θεωρειν υµας ηδη το φως αυτου. καθως αυτος ο Θεος και Κυριος ηµων Ιησους Χριστος εφη· “Ει ουν το σωµα σου ολον φωτεινον. πως. φησι. και εαυτους ειναι λεγοντας αξιους της του δεσµειν και λυειν εγχειρησεως. µερος τι µη εχον σκοτεινον. καθως φησιν ο Χριστος· “Ουδεις ερχεται προς τον Πατερα. ει δε τω ∆εσποτη διαπιστησεις.ηγουν των ψυχων -. ως οταν ο λυχνος τη αστραπη φωτιζει σε”. Τι γαρ αλλο η κλεις εστι της γνωσεως.. Ποιαν ουν µαρτυριαν αλλην µειζονα τουτου προς πληροφοριαν σοι παρεισαξοµεν. ελαµψεν αν τρανως εν υµιν. φησιν. αδελφοι. εσται φωτεινον ολον. Αλλα τι ειπω προς τους αγαπωντας ονοµαστους ειναι και ιερεις και αρχιερεις και ηγουµενους καθιστασθαι. η κλεις δε της θυρας το Πνευµα το Αγιον εστι – “Λαβετε. ει µη η δια πιστεως διδοµενη χαρις του Αγιου Πνευµατος. ει µη δι’ εµου”. η θυρα ουκ ανοιγεται· αν δε µη η θυρα διανοιχθη. αφιενται αυτοις· αν τινων κρατητε. ουδεις εις την οικιαν εισερχεται του Πατρος. τω συνδουλω πιστευσεις. Οταν µηδεν των αναγκαιων και θειων πραγµατων αυτους επισταµενους ορω. οικια δε ο Πατηρ – “Εν γαρ τη οικια του Πατρος µου πολλαι µοναι εισι”.

οτε δηλονοτι το Αγιον Πνευµα ελευσεται προς (416) υµας – γνωσεσθε υµεις οτι εγω εν τω Πατρι µου και υµεις εν εµοι καγω εν υµιν” και παλιν· “Ιωαννης µεν εβαπτισεν υδατι. δηλονοτι και η του οικου θυρα φως και αυτη και απροσιτος εστιν. και µετ’ ολιγα· “Ο µακαριος και µονος δυναστης. φησιν. τας εντολας τας εµας τηρησετε. και εγω ερωτησω τον Πατερα και αλλον Παρακλητον δωσει υµιν. µαλλον δε εν τω Πνευµατι. αλλ’ υπο της θυρας κατακαησεται η και η θυρα υπο του οικου. ο παρα του Πατρος εκπορευεται.και παλιν· “Εαν γαρ εγω µη απελθω. απο των αισθητων οικιων οµου και θυρων τας εικονας λαµβανοντες. ο Πατηρ και ο Υιος αχωριστως επιγινωσκονται. ο µονος εχων αθανασιαν. αλλα κλεις αξιας της οικιας εκεινης. το προσιτον υπο του απροσιτου αναλωθησεται και ουκ αν ποτε η κλεις ανοιξαι ισχυσει. . εστιν απροσιτος. και Χριστου Ιησου”. της Αγιας Τριαδος διαιρουµενης εις προσιτον και απροσιτον και µειζον και ελασσον.Οτι δε το Πνευµα το Αγιον προτερον διανοιγει τον νουν ηµων και διδασκει ηµας τα περι του Πατρος και του Υιου. φησιν. ο βασιλευς των βασιλευοντων και Κυριος των κυριευοντων. ακουε Παυλου λεγοντος εν τη προς Τιµοθεον επιστολη· “Παραγγελλω σοι ενωπιον του Θεου. φως οικων απροσιτον”. ινα µενη µεθ’ υµων εις τον αιωνα. αυτος παλιν εφη· “Οταν δε ελθη εκεινος. ουτε υιος Θεου ουτε συγκληρονοµος Χριστου γινεται. Αλλα και τω Πετρω φησι· “Σοι δωσω τας κλεις της βασιλειας των ουρανων”. και ισως τοις πασι γενησεται αβατος. του ζωοποιουντος τα παντα. αναµνησει υµας παντα” και παλιν· “Εαν αγαπατε µε. Μαλλον δε και η πιστις ηµων καταλυθησεται. Ορατε δε µη ταυτα υµεις ακουοντες. σωµατικον τι σχηµα . το Πνευµα της αληθειας” και µετ’ ολιγον· “Εν εκεινη τη ηµερα . ει µη και αυτη απροσιτος η και της αυτης φυσεως. Ποταπη δε εστιν η οικια εκεινη. το δε απροσιτον. ουκ ελευσεται προς υµας. εκεινος µαρτυρησει περι εµου και οδηγησει υµας εις πασαν την αληθειαν”. Ει δε το µεν προσιτον ειπης. . ο Παρακλητος. και εικοτως· ει µη γαρ εν Αγιω βαπτισθη τις Πνευµατι.ορας πως δια του Πνευµατος. ου κλεις παντως χαλκας η σιδηρας. Οταν δε ελθη εκεινος. υµεις δε βαπτισθησεσθε εν Πνευµατι Αγιω”. Ει γαρ ο οικος. το Πνευµα της αληθειας.

τω νοΐ υµων προεντυπωθη. Τα τρια γαρ εν τω αυτω εισι και εις µιαν νοουνται ουσιαν και φυσιν και βασιλειαν. Κλεις µεν γαρ το Αγιον Πνευµα λεγεται. ως ο Παυλος φησι· “Το γαρ Πνευµα ο Κυριος εστιν”. καθως ο Παυλος φησιν· “Αυτο το Πνευµα εντυγχανει υπερ ηµων στεναγµοις αλαλητοις”. οπερ το εν εστι. οικια και ενοικος. Ουκ αλλος δε ο οικων Θεος και ετερον φως η οικια αυτου. ωσπερ ουδε αλλο φως το της Θεοτητος και αλλο Θεος. και παλιν· “Εδωκεν ο Θεος το Πνευµα αυτου εν ταις καρδιαις ηµων κραζον· Αββα ο Πατηρ”. η δε θυρα διδασκει ηµας οτι ο ενοικων τη οικια και αυτος φως απροσιτον εστιν. Αλλοιωσιν δε η αναποδισµον η την των ονοµατων εναλλαγην εν τουτοις ουκ εστιν εννοησαι ηµας η . Αλλ’ ο αυτος εις εστιν. πιστει ταυτα δεχεσθε µονη και µη πολυπραγµονειν ολως θελησητε. (417) ειγε δυνασθε. ωσπερ και ο Πατηρ – φησι γαρ· “Συ. Θεολογικως δε οικια και ο Υιος καλειται. εν εµοι καγω εν αυτοις και αυτοι εν εµοι καγω. και αυτο µετα Θεου και Πατρος και ο Θεος εν αυτω. Πατερ. τουτο και τα δυο. Ει τι ουν το εν ονοµαζεται. και το Πνευµα ωσαυτως· “Ενοικησω. Πατερ εν σοι. χωρις του “Πατηρ” δηλαδη και “Υιος” και “Αγιον Πνευµα”. και εις αµφιβολιαν και βλασφηµιαν περιπεση υµων η ψυχη. εν αυτοις και εµπεριπατησω. βαπτιζοµεθα τε ανωθεν και αναγεννωµεθα και τεκνα Θεου χρηµατιζοµεν. Ει δε µη δυνασθε ταυτα θεοπρεπως ουτω νοειν. Εγω και ο Πατηρ ελευσοµεθα και µονην παρ’ αυτω ποιησοµεν”. (418) Και ει χρη ακριβεστερον τι ειπειν. κατα τον της θεωριας λογον και νοµον εν εαυτοις αναλογιζοµενοι. ωσαυτως δε παλιν ηµεις εν αυτω. Ει ουν ο Κυριος το Πνευµα εστι και ο Πατηρ εν αυτω και αυτο εν ηµιν. ινα εν ωµεν”. ευρησετε ορθως απαντα διερµηνευοµενα. καθως και φως εστιν ο αυτος και Θεος. οτι δι’ αυτου και εν αυτω πρωτον τον νουν ελλαµποµεθα και καθαιροµενοι φωτιζοµεθα φως γνωσεως. ητοι του “γενναν” εκτος και “γεννασθαι” και “εκπορευεσθαι”· µονα γαρ ταυτα τη Αγια Τριαδι φυσικως τε και κατ’ ιδιοτητα αναντιρρητως παρεπεται. τουτο κατα φυσιν και εις τα λοιπα θεωρειται. Τουτο τοιγαρουν δεικνυει την θυραν ηµιν οτι εστι φως. φησιν. δια του Πνευµατος δηλονοτι. Αλλα θεοπρεπως απαντα και καλως.

“και τω Πνευµατι του στοµατος αυτου πασα η δυναµις αυτων”. µη διακοπης τινος εν τουτοις απο χρονου η στιγµης το λεπτοτατον γινοµενης. Αλλα και Ιωαννης. και ειπεν ο Θεος· ῾ Γενηθητω φως’ και εγενετο φως”. οι τεκνα επονοµαζοµενοι του Θεου. και καθ’ εν ωσαυτως τουτων ο Υιος εστι και το Πνευµα και ο Πατηρ και το Πνευµα και ο Πατηρ. εν Ευαγγελιοις φησιν· “Εν αρχη ην ο Λογος. Φησι δε και το παλαιον· (419) “Εν αρχη εποιησε ο Θεος τον ουρανον και την γην. οι διδασκοντες αλλους διακενης λογους και οι αρχειν οιοµενοι – πλην ψευδως . αξιω. ινα µη ακουσητε. ∆ια τουτων γαρ τα τρια προσωπα γνωριµα καθεστηκασι και ουδε τον Υιον εν τουτω προταξαι του Πατρος εστι δυνατον. αλλα συν τω Πατρι αµα και ο Υιος εστι γεγεννηµενος και το Πνευµα εκπορευοµενον· εν δε τοις αλλοις πασι το εν ονοµα η παραδειγµα και καθ’ εν αναθεωρειται και εν τρισιν· οιον “φως” εαν ειπης. “και Θεος ην ο Λογος” ο Υιος δηλονοτι. “ Παντα δι’ αυτου εγενετο. τουτο περι του Πατρος ο λογος εννοειν διδωσι. Αλλα µη τη σκηνη µονη και τη περιβολη προθυµηθητε και τηνικαυτα των αποστολικων αξιωµατων επιβητε. Πνευµα ουν ο Θεος και Πατηρ και το Πνευµα ο Κυριος εστι και Θεος το Πνευµα το Αγιον· Θεος ταυτα καθ’ εν και αµα τα τρια Θεος· εις Κυριος εκαστον και τα τρια Κυριος· εις ο επι παντων Θεος. αλλα αµα ουτως ειπειν· “Πατηρ. Κτιστης των απαντων. συναθροισθητε αµα εν αγαπη Θεου· και πρωτον ζητησατε εργω ταυτα µαθειν και παθειν. τουτο περι του Υιου δηλουµενον εγνωµεν. περι του Αγιου Πνευµατος και τουτο υπολαµβανοµενον. και ο Λογος ην προς τον Θεον” τον Πατερα δηλαδη. και ο ∆αυιδ· “Τω Λογω Κυριου οι ουρανοι εστερεωθησαν’. Μαθετε ουν ταυτα. και εις ταυτα ∆ηµιουργος των ολων Θεος.ιερεις και µοναζοντες! Ερωτησατε τους πρεσβυτερους και αρχιερεις υµων.ειπειν. Υιος και Αγιον Πνευµα”. καθ’ εν. οι προ της γνωσεως των του Θεου µυστηριων ατελως επιτρεχοντες ταις . ο υιος της βροντης. και οι δοκουντες ειναι χριστιανοι. ουδε του Υιου το Αγιον Πνευµα. και χωρις αυτου εγενετο ουδεν ο γεγονεν”. και καθ’ εκαστον τουτων φως και τα τρια εν φως εστι· “ζωη αιωνιος”. τα τρια µια ζωη. ετι δε και ιδειν ποτε βουληθητε και τη πειρα θεοειδεις γενεσθαι.

Αµην. ως δυνατον ηµιν ανθρωποις ουσι. εισελθωµεν εις αυτον ακωλυτως εν λαµπροτητι βιου και γνωσεως ουρανιου. Μη τι των θειων εξω Γραφων ειπειν ηµας . επι τον λογον της διδασκαλιας ελθειν και διδαξαι τους πλησιον ηµων. της ανωθεν διδοµενης παρα του Πατρος των φωτων. ω πρεπει πασα δοξα τιµη και προσκυνησις νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων. εν Χριστω αδελφοι. καλως τα του λογου της διδασκαλιας οικονοµησαντες εν τοις συνδουλοις ηµων και προ γε τουτου τα του βιου ηµων. θειναι πρωτον θεµελιον εν τη οικοδοµη των αρετων αγαθον ταπεινωσεως· (420) ειτα δι’ αγωνων ευσεβειας εγειραι τον οικον της γνωσεως των µυστηριων του Θεου και υπο του θειου καταλαµφθηναι φωτος και ιδειν οµµατι καρδιας κεκαθαρµενω Θεον. ινα µη ως καταφρονηται και γυµνοι του ενδυµατος του γαµου εξω ριφωµεν του νυµφωνος Χριστου. τω δια του Πνευµατος αυτου του Αγιου εις διδασκαλους προχειρισαµενω ηµας της εκκλησιας αυτου. κακειθεν µυσταγωγηθηναι τα τελεωτερα των µυστηριων της βασιλειας των ουρανων και ουτως απο της γνωσεως ταυτης. καν τινες απαρεσκωνται. Λογος Λ∆΄. Τι κατα του ταυτα παρρησια λαλησαντος εν εαυτοις απεφηνασθε.των αλλων αρχαις· “Ουαι οι φρονιµοι παρ’ εαυτοις και ενωπιον αυτων επιστηµονες! Ουαι οι τιθεντες το φως σκοτος και το σκοτος φως”. φωτοειδεις και Πνευµατος Αγιου πεπληρωµενοι. Παρακαλω ουν παντας υµας. αλλ’ ως φρονιµοι µαλλον οικονοµοι. τι προς τα κατηχηθεντα παρ’ ηµων εν διαφοροις πολλακις λογοις υπενοησατε. και συµβασιλευσωµεν Χριστω. τα της βασιλειας του Θεου και Πατρος συγκληρονοµουντες αυτω εν Αγιω Πνευµατι. Αδελφοι και πατερες και τεκνα εν Χριστω τω Θεω. (421) Οτι ουκ ακινδυνον το διδοµενον ηµιν παρα Θεου ταλαντον κατορυττειν· χρη γαρ δηµοσιευειν αυτο και τοις πασιν υποδεικνυειν και τας ευεργεσιας Θεου ευγνωµονως ανακηρυττειν εις την των ακουοντων ωφελειαν. τι το θεληµα του Θεου το αγαθον και τελειον και ευαρεστον. και δια της διδασκαλιας ηµων προσαξαι τω Θεω λαον περιουσιον. τη αειζωω και αθανατω πηγη και ζωη.

ιλεως υµιν γενοιτο ο Χριστος. Ωσπερ γαρ πτωχος τις φιλαδελφος παρα τινος φιλοχριστου και ελεηµονος αιτησας και λαβων νοµισµατα. ει δε και διαπιστουσιν. ως υπερογκα λελεχοτας. την χαριν απειληφως ο αναξιος πασης . ουτω δη και ο ταπεινος εγω. οµολογουµεν την χαριν. ευχαριστουντες (422) ανυµνουµεν αυτον. οιτινες εστε υµεις. ινα λαβητε”. Ει ουν ουτω προς τα ρηθεντα διετεθητε. ως δια µετανοιας (423) αυτω προσελθων και δια της του αγιου Συµεων µεσιτειας. Μη τι λεληθοτως ηµας κατεµεµψασθε. πειραν της του Θεου φιλανθρωπιας και συµπαθειας λαβων. του πατρος µου και πατρος υµων. αλλα µεταδουναι ποθουµεν εξ ων ειληφαµεν τοις συνδουλοις ηµων. ων και ηµεις οι αναξιοι δια της αφατου αυτου αγαθοτητος απηλαυσαµεν. πασι δεικνυοµεν την προς ηµας αυτου αγαθοτητα και παρακαλουµεν και υµας δια της διδασκαλιας του λογου αγωνισασθαι µετασχειν των αυτου δωρεων και απολαυσαι. εγω δε παρακαλω την αγαπην υµων ινα µηδεις τω τοιουτω κριµατι επιµεινη. δακτυλοδεικτων και υποδεικνυων αυτοις τον το νοµισµα αυτω επιδοντα. Ουδεν γαρ υµας εν τουτω αδικουµεν η ηδικησαµεν. ων απ’ αρχης βιου και µεχρι του παροντος πεποιηκε µεθ’ ηµων των αναξιων. ως µεγαλορρηµονουντας ηµας. αλλα µεµνηµενοι των δωρεων του Θεου. ως ευσπλαχνον ∆εσποτην και ευεργετην ηµων Κυριον. επι της παλαµης απογυµνωσας δεικνυσι και αυτο. ανακηρυττοµεν τον αυτου ελεον. Ου γαρ ενδειξεως χαριν ταυτα γεγραφαµεν. αποτρεχει προς τους συµπενητας αυτου εν χαρα και καταµηνυει λεγων εν µυστηριω αυτοις· “∆ραµετε σπουδη και υµεις. µη τουτο συγχωρηση ο ελεησας και αγαγων ηµας εις ταυτα Θεος. οι Χριστου λαος και ποιµνιον ιερον και βασιλειον ιερατευµα ακουειν και καλεισθαι ηξιωµενοι.υπελαβετε. Τουτο γαρ ποιειν µη δυναµενοι. και το επιδοθεν ηµιν παρ’ αυτου ταλαντον ευγνωµονως πασιν υµιν καταβαλλοµεν. ο πτωχος και γυµνος αγαθου και δουλος της αγιωσυνης παντων υµων. Που γαρ και δυναµεθα το τοσουτον µεγεθος των ευεργεσιων αυτου σιωπαν η αγνωµονως ως αµνηµονες και κακοι δουλοι κατορυττειν το δοθεν ηµιν ταλαντον. Μη τι κατεκρινατε. ινα πιστευσαντες σπουδη χρησωνται και τον ελεηµονα εκεινον ανδρα ταχυ καταλαβωσιν.

οργιζεται και προς το δουναι µαλλον σκληρυνεται. αλλα µεγαλη βοων τη φωνη· “∆ραµετε. φανερω υµιν και δια του λογου ως επι παλαµης απογυµνω τουτο. κρουσατε ινα προ της τελευτης (424) τας του παραδεισου πυλας ο ∆εσποτης υµιν ανοιξειε και εαυτον υµιν εµφανισειε. ∆ια τουτο ουν. πως µετ’ αυτων εν τω µελλοντι εσεται. και λεγω ουχ ως εν παραβυστω και µυστηριω. τοτε µαλλον οργιζεται κατα του λαβοντος ως φθονερου και µη θελοντος τους εαυτου αδελφους λαβειν. ως αυτος ελαβε. αλλα λαβων κρυψειε κατορυξας αυτο. τον λογον παλιν αντι δακτυλου υµιν προβαλλοµενος. πως εν αυτη µετα θανατον εισελευσεται. α ειδον και α εργω και πειρα Θεου θαυµασια εγνωκα. σπουδασατε την των ουρανων βασιλειαν εντος υµων και γνωστως κτησασθαι και µη κενοι ταυτης εντευθεν αποδηµησητε. ειπε µοι. δραµετε ινα προ της εξοδου καταλαβητε. αλλα τουναντιον απαν ποιει. µηδεν δε δια την οιησιν εχοντες”. Πως ουν. ου φερω µονος ταυτην κρυπτειν εν κολπω ψυχης. ο δε Θεος ουχ ουτως. δραµετε”. “προς τον απλως διδοντα ∆εσποτην και µηδενα κενον αποστρεφοντα”. και µαλιστα οι ταυτην αγνωστως εχειν εν εαυτοις οιοµενοι. ους δεδωκας µοι. ο νουν Χριστου µη κτησαµενος. αλλα και περι . Ο µη µενοντα εν αυτω δια του Πνευµατος τον Υιον συν τω Πατρι θεασαµενος. Ανθρωπος µεν γαρ εαν οβολον πτωχω τινι δω. λεγων µεγαλη τη φωνη· “∆ραµετε παντες προ του κλεισθηναι δια θανατου την της µετανοιας θυραν υµιν. σπευσατε ινα λαβητε. ειτα εκεινος προς το και ετεροις δουναι τουτον καταµηνυσειεν. τον του Χριστου Πατερα θεασηται. µη λαλειν ουκ ανεχοµαι. Εαν γαρ τινι δω πνευµατικον χαρισµα ηγουν ταλαντον και ου κηρυξη τοις πασι και δηµοσιευση αυτο. θελω ινα οπου ειµι εγω. καθως ο Κυριος ειπε· “Πατερ. Ο δε εκεινον µη βλεπων λαλουντα εντος αυτου. κακεινοι ωσι µετ’ εµου”. λεγων. και ου βοω µονον. “Προσελθετε”. αδελφοι.χαριτος. αλλα πασι τοις αδελφοις υµιν λεγω και πατρασι µου τας δωρεας του Θεου και οποιον εστι το δοθεν µοι ταλαντον. οσον το επ’ εµοι. και παλιν· “Ου περι τουτων δε ερωτω µονον. Ο µη εντος αυτου την βασιλειαν των ουρανων γνωστως κτησαµενος. αλλα και υποδεικνυω τον διδοντα ∆εσποτην. δια τινος η πως ειπη· “Αββα ο Πατηρ”. αλλα και τοις λοιποις απασιν ως ενωπιον Θεου προµαρτυροµαι.

και ο Παυλος· “Οπου ουκ ενι Ελλην και Ιουδαιος. παρακαλω· “Τι ουν. µεγαλορρηµοσυνης. δουλος. ινα ωσιν εν. δι’ ην ουτω και εν τηλικουτοις δοξαζει τους εις αυτον ηλπικοτας ανεπιφθονως. εµε δε τον λεγοντα υµιν εν τω λογω της χαριτος τας δωρεας. ας λαµβανουσι απο Θεου οι εν πιστει θερµη προστρεχοντες αυτω και ποιουντες αυτου τας εντολας. Σκυθης. ουτω και αυτοι εν εµοι ωσι καγω εν αυτοις”. Ουτος τοινυν ο τροπος. βαρβαρος. αρα αθεοι εσµεν. Ταυτα τοιγαρουν ακουσατε οι δοκουντες ειναι (426) πνευµατικοι και τω λαλουντι πιστευσατε. η δε ηµετερα προς τον Υιον θεσει και χαριτι. ο Πατηρ τον Υιον. λειτουργουντα τω ανωθεν ενηχουντι . της εµης. παντως ειποιτε. ινα ωσι τετελειωµενοι εις εν. ινα γινωσκη ο κοσµος οτι συ µε απεστειλας και ηγαπησας αυτους.παντων των πιστευοντων δια του λογου αυτων εις εµε. . Ει γαρ τουτο δωµεν και αγνοειν αλληλους τον Πατερα και τον Υιον δογµατισοµεν. ελευθερος. ως τινες οιονται. φησιν. οιχεται η πιστις ηµων και απολωλεν· αγνοουντων γαρ εκεινων αλληλους αναγκη πασα και ηµας παντελως αγνοειν αυτους· ει δε τουτο. εν εµοι καγω εν σοι και αυτοι εν ηµιν εν ωσι. Αλλ’ ερωτωντι αποκριθητε µοι. Ο Πατηρ αγνωστως αγαπα τον Υιον και ο Υιος αγνωστως και αορατως συνεστι τω Πατρι. αδελφοι.” – “Ου”. Ουτω µε η αγαπη του Θεου κινει προς υµας τους εµους πατερας και (425) αδελφους αποκαλυψαι την αφατον προς ηµας του Θεου αγαθοτητα και αγαπην. καθως ηµεις εν εσµεν.διατι. ως οταν λεγη· “Καθως συ. εν εµοι καγω εν σοι. ινα ωσι τετελειωµενοι εις εν και ινα γινωσκη ο κοσµος οτι συ µε απεστειλας και ηγαπησας αυτους καθως εµε ηγαπησας”. ινα παντες εν ωσι. Ει δε “καθως εκεινος γινωσκει. οµως εις το αυτο οι παντες εσµεν ηνωµενοι Θεω και αχωριστοι. Πλην του µεν Υιου προς τον Πατερα η ενωσις φυσικη εστι και συναναρχος. εγω εν αυτοις και συ εν εµοι. αλλα τα παντα και εν πασι Χριστος”. ως αυτος παλιν φησιν· “Εγω εν αυτοις και συ εν εµοι. Καγω την δοξαν ην δεδωκας µοι δεδωκα αυτοις. καθως συ. Θεου γνωσιν µη εσχηκοτες. το ισον παντως δηλοι της µετ’ αλληλων ενωσεως. και ο Υιος γινωσκει τον Πατερα” και ως Θεος συνεστι τω Θεω και Πατρι και ο Πατηρ οµοιως συνεστι τω Υιω. καθως εµε ηγαπησας”. Πατερ. Πατερ.

πασης απολυσατε µεµψεως. Μη ουν θεοµαχοι και αντιθεοι γενεσθαι θελησητε. ως λογια Θεου. Ορατε ως ουκ εγω τα υπερφυη και µεγαλα προς την υµετεραν αγαπην λαλω.Πνευµατι. αλλα την αγαπην ηµων . αλλα το Πνευµα του Θεου λαλουν εν υµιν”. Τουτο δε και Πετρος ο κορυφαιος επιµαρτυρει λεγων· “Ου γαρ θεληµατι ανθρωπου ηνεχθη ποτε προφητεια. που φευξοµαι το της δικης αφυκτον. “Απολεις γαρ. ως Σιµων ο Μαγος και οι εκεινου συµφρονες εσται αλλοτριος του Θεου και αντιθετος. ως εξ ισχυος ως χορηγει ο Θεος”. Τις δε ο λαλων. αλλ’ ου δυναµεθα αρνησασθαι την δωρεαν την δοθεισαν ηµιν απο Θεου. ουτω παλιν ο της ανωθεν χαριτος εστερηµενος του Πνευµατος. φησι. καθως αυτος ουτος ο κορυφαιοτατος ηµιν των αποστολων εντελλεται. αυτου του Κυριου ακουσατε λεγοντος· “Ου γαρ υµεις εστε οι λαλουντες. εαν τολµηση ειπειν οτι “Εν Αγιω φθεγγοµαι Πνευµατι ”. του εις την ιερωσυνην ηµας τελειωσαντος. αλλ’ υπο Πνευµατος Αγιου φεροµενοι ελαλησαν αγιοι Θεου ανθρωποι”· Ει δε ηµεις ευτελεις οντες και αναξιοι µακραν εσµεν πασης αγιωσυνης και των αγιων του Θεου ανθρωπων. το τους ψευδοµενους εις απωλειαν παραπεµπον. ει τις διακονει. αλλα το Πνευµα του Θεου το λαλουν εν ηµιν. αδελφοι. παντας τους λαλουντας το ψευδος”. αδελφοι. ως και ηµεις ελαβοµεν οι αναξιοι ταυτην τη αυτου χαριτι. (427) Τοιγαρουν το Πνευµα εστι το λαλουν. αλλα δευτε προσκυνησατε και προσπεσατε συν ηµιν και µη αναστητε εκειθεν µεχρις αν λαβητε την δωρεαν του Θεου. Ωσπερ δε ο τω λαλουντι δια του Πνευµατος απιστων. Ο γαρ τοις λογοις αντιπιπτων του Πνευµατος παντως αντιθεος. αδελφοι. εις το Πνευµα το λαλουν εξαµαρτανει και βλασφηµει. εις εαυτους αυτο διακονουντες ως καλοι οικονοµοι ποικιλης χαριτος Θεου. Ουδεν εναντιον λεγοµεν προς υµας. ως δε υποχρεοι της αυτου χαριτος διακονουµεν υµιν τα λογια του Θεου και ανακαλυπτοµεν το ταλαντον ο εδοθη ηµιν και το χαρισµα δια προφητειας µετα επιθεσεως των χειρων του αρχιερεως. Ει τις λαλει. ως ο Κυριος και ο τουτου πιστος µαθητης ηµας εβεβαιωσαν. Θεος γαρ αχωριστος εστι και αδιαιρετος· το γαρ Αγιον Πνευµα της του Πατρος και του Υιου αϊδιοτητος τε και βασιλειας αχωριστον. ουκ εγω. Ει δε ψευδοµαι. φησι γαρ· “Εκαστος καθως ελαβε χαρισµα.

οπως εστι πολυµηχανος. δικαιως αν και εκ Θεου και εξ υµων αυτων εµισουµεθα· νυνι δε την αληθειαν απο της θειας Γραφης και απο της πειρας αυτης παριστωντες και την βασιλικην υποδεικνυοντες υµιν οδον. υµας δε λαβειν ου βουλοµεθα. αλλ’ υποκρυβειν σπευδοντων το χαρισµα. ω ανθρωπε. Αλλ’ ισως παρελθων τις εις µεσον ειποι· “Μεγαλα και υπερβολικα και υπερ ανθρωπινην δυναµιν τα λεγοµενα”. Η των λεγοντων µη ειναι τα νυν τοιουτον επι της γης και εν µεσω ηµων αρτι ανθρωπον ψευδης και παραλογος ανοια και υποληψις. αγνοουντες τας των αγιων αποστολων φωνας. περι εαυτου. εκ του Πνευµατος ου δεδωκεν ηµιν”. Καγω σοι λεγω· “Μεγαλα τω οντι και υπερ φυσιν εισι.δεικνυοµεν πλουσιαν προς παντας υµας. Αλλα και το “Η δοκιµην ζητειτε του εν εµοι . Αρα υπερβολην κρινετε. Τις δε αυτη εστιν. Μη φανερως γαρ λεγοντων ηµων. αληθευειν εκεινοι νοµιζουσιν· εαν δε ηµεις εκκαλυψαντες την αληθειαν ειπωµεν. τι υµας αδικουµεν. Και ορα µοι την κακιαν. προς αυτους αν ειποιµι. η δε ηµετερα ευτελεια και τα πασιν ωµολογηµενα ως ψευδη και βδελυκτα υµιν ποιει καταφαινεσθαι”. δι’ ην ταυτα και µη βουλοµενος εξεκαλυψα.“Λεληθας σεαυτον. τουτο υπερηφανιας. ως υπερηφανων ηµων αυτικα καταγινωσκουσιν. το “Ηµεις νουν Χριστου εχοµεν”. Θεου γαρ εισι λογοι. Ει ουν ελεγοµεν οτι ηµεις µεν ελαβοµεν χαριν δωρεαν παρα του Πατρος των φωτων οθεν παν δωρηµα τελειον. (429) το “Εκ τουτου γινωσκοµεν οτι εν ηµιν εστιν. Ποιας δη ταυτας. ινα καταισχυνη τους σοφους και τα ασθενη και απερριµενα.“Και πως ουδεις. Μαλλον µεν ουν οι αποστολοι και οι πατερες συναδοντα µου τοις λογοις και υπερβαινοντα λελαληκασιν. αλλα το αξιοπιστον των λεγοντων ευπαραδεκτα και πιστα ποιει τα λεγοµενα. των µεγαλων πατερων ουτως αναφανδον περι εαυτου απεφηνατο η τοιουτους λογους λελαληκεν. Τουτο δε πως εκλαβοιτε κατα του λεγοντος.”. καθως ειρηται”. γνωτε και µαθετε οτι τα µωρα του κοσµου ο Θεος εξελεξατο. οιους λαλεις συ. Οµως εχω και αλλην αιτιαν ειπειν. ινα καταισχυνη τα ενδοξα και ισχυρα. Ει δε ως ανωνυµον µε (428) και αφανη και ελαχιστον λογιζοµενι ου καταδεχεσθε παρ’ εµου εκδιδασκεσθαι. φησι.

∆ιατι ουκ εστιν. ως αν καλως οδευοντες και αυτοι πλησιασωσι τω πυρι και εις καθ’ εις η και παντες. λαµπων ως φως επι γης. (430) πολλω µαλλον νυν. Ει γαρ επι του Ηλιου επτακισχιλιους ειχεν ο Θεος τους µη καµψαντας γονυ τη Βααλ. τι.λαλουντος Χριστου”.”. οµου. µη δυνασθαι οιοµαι γενεσθαι τοιουτον τα νυν. ακουε αυτου του Παυλου λεγοντος· “Εχοµεν δε τον θησαυρον τουτον εν οστρακινοις σκευεσιν”. Ει τοινυν και θελοντα λεγεις µη δυνασθαι. Θεου βουλοµενου. θεοι εστε και υιοι Υψιστου παντες. τοιουτος τα νυν. ους αυτος αγνοεις. και το “Ει θελετε. ουτω και η χαρις του Παναγιου και προσκυνητου Πνευµατος των ηµετερων ψυχων ζητει αψασθαι. µη θελων µηδε προαιρουµενος γενεσθαι· ει γαρ θελεις γενεσθαι. και το “∆οκω Πνευµα Θεου εχειν “. “Ει δε µη εστι. αλλ’ ετεροι πλειστοι. Ει δε µη αποδυεται τις παντα και γυµνος προσερχεται και ζητει του λαβειν. Ωσπερ γαρ το πυρ προθυµως της υλης. ει οιον τε. και το “Ηµεις δε ουκ ελαβοµεν πνευµα δουλειας παλιν εις φοβον. Ει δε και µη θελοντα µηδε γινεσθαι. ιν’ ειπω. του µη βουλοµενου το αιτιον. οτι εγω αγιος ειµι”. Ταυτα ουν παντα υπερηφανιας υµιν λογισθησονται ρηµατα. τον εγγινοµενον τοις αγαπωσι τον Κυριον. ειτ’ ουν σωµασιν. “Οτι και θελοντα τινα. ος ελαµψεν εν ταις καρδιαις ηµων “. ινα επευλογηται και πληθυνηται το σπερµα του Θεου Ιακωβ και µη εκλειψη θεοειδης ανθρωπος. δυνασαι. Ει δε συ µη τοιουτος. φησι. και το “Ο Θεος ο ειπων εκ σκοτους φως λαµψαι. Ω της ευηθειας! Ει δε και τον της ελλαµψεως τροπον βουλη µαθειν. φησι. ιδε οτι συ σεαυτον κατεδικασας. και φυσικως ταυτης επιλαµβανεται. οτε το Πνευµα αυτου το Αγιον πλουσιως εξεχεεν εφ’ ηµας. ειπε. και το “Γινεσθε αγιοι. ινα και τοις εν τω κοσµω λαµψη και κατευθυνη δι’ ων λαµπει τα των πολλων δαβηµατα. εν ω κραζοµεν· Αββα ο Πατηρ”. µηδε γινεσθαι”. ως και µη θελοντα. αλλα Πνευµα υιοθεσιας. ου του Θεου. αναφθωσι και ως θεοι λαµψωσιν εν µεσω ηµων. που θησοµεν το “Οσοι δε ελαβον αυτον εδωκεν αυτοις εξουσιαν τεκνα Θεου γενεσθαι”. ους αυτος επλασε και ετιµησε και εδοξασε παλαι τη δοξη της εικονος αυτου· υµεις δε ιδετε και . Εγω µεν ουν ουτως οιοµαι την αληθειαν εχειν και ειναι το βουληµα του Θεου εις ηµας.

αλλα τα µεν προκειµενα και αποκαλυπτοµενα. ουτω καγω εν τοις πνευµατικοις εσοµαι παραφρονων. ζωοποιον ενεργειαν τε και δωρεαν δια αποδειξεων εν πασι τρανως αναπτοµεν και το φως ηδη λαµπον υποδεικνυοµεν. µηνυθεντα µοι υπο αγιου ανδρος εν τοπω τινι. ως διδασκοντι παρ’ ο οι θειοι αποστολοι εδιδαξαν και ευηγγελισαντο. λαλων Θεου χαριτι. την αναστασιν τε και την αφθαρσιαν και την ζωην και την βασιλειαν των ουρανων και αυτα τα αιωνια αγαθα µη εν ελπισιν αυτοις απαντα προσδοκαν παραινουµεν. Και ει µη τα αυτα τοις αποστολοις και τοις αγιοις και θεοφοροις πατρασι φρονουµεν και λεγοµεν κατα τα ειρηµενα.δοκιµασατε τα λεγοµενα παρ’ ηµων. αλλα κακεινον µοι βοηθον γενεσθαι εξαιτησαµενον και . ως της τελειας αγαπης εργον επιδεικνυµενοι. αλλα καµε λιθοις βαλοντες ως ασεβη και αθεον αποκτεινατε. Ωσπερ γαρ ο κεκρυµµενον ευρων θησαυρον και εαυτω µονω τηρησας αυτον. και τα των αγιων Ευαγγελιων ρηθεντα παρα του Θεου και ηµεις δευτερουµεν. διαστρεφοµενα παρα τινων. Και γαρ θησαυρον αποκεκρυµµενον (432) υπο των θειων Γραφων οντα. ου κατωκνησα διεγερθηναι και τουτον ερευνησαι και ιδειν. εξ αυτων δηλονοτι των αγιων Γραφων παντα και συνιστωντες και λεγοντες. εξ αυτων των θειων παλιν Γραφων τα υποστηριζοντα και διορθουντα την εκεινων και των πειθοµενων αυτοις διανοιαν συλλεγοµενοι. ψεκτος παρα παντων και ως φιλαργυρος κατακρινεται. ανορθουµεν. οσον το επ’ αυτοις. κακως δε αποσβεσθεισαν υπο συλλογισµων ασυνετων. ο δε µη εαυτω κρυπτων. παντως επαινετος και Θεω και ανθρωποις αποδεκτεος. ει µη την εν αυτοις ουσαν. Ει δε τα ∆εσποτικα και αποστολικα δογµατα. ουχι µαλλον αποδεκτοι αυτοις και πασιν ειναι οφειλοµεν και λιαν αγαπητοι. υµεις δε µη µονον τα ωτα προς την ακροασιν αποφραξητε. φαινοµενα τε και ορωµενα και ως αρραβωνας τοις εκλεκτοις και σωθηναι µελλουσιν απεντευθεν ηδη διδοµενα εκδιδασκοµεν. τα δε µετα θανατον και την αναστασιν εις αυτους προτιθεµενα αποδειξαι και βεβαιωσαι προτεθυµηµεθα. αλλα τοις πασιν υποκεικνυων και φανερων και αφιεις εκαστον λαβειν οσον βουλεται. (431) εστω µεν εµοι αναθεµα απο Κυριου Θεου και Ιησου Χριστου δια Πνευµατος Αγιου.

αλλ’ ηδη που προκειται προ των οφθαλµων και χειρων και ποδων υµων ο υπερανω πασης αρχης και εξουσιας ανεκλαλητος θησαυρος. εγω ειµι ο κοκκος του σιναπεως ο κατακρυπτοµενος εν τη γη. εως ο θησαυρος διαυγαζειν συν τω χοΐ ανωθεν ηρξατο. ουτω λαµψω και εν αυτοις και επανω παντων αυτων. φησι. Τουτο δε ποιω τω Σολοµωντι παντως πειθοµενος λεγοντι· “Αδολως τε εµαθον. ως οιοµαι. (433) υπο των πιστων. τοιουτος γινεται και ο ταυτη αναφυροµενος συν τω υδατι και τω αλατι αλευρος· συν εµοι γαρ. αναζυµουται και ολη εµοι οµοια καθισταται· οια γαρ η ζυµη. Επι πολυ ουν κοπιασας εξορυττων και τον χουν απορριπτων. εν ω µοι ειναι τον θησαυρον ο αγαθος εκεινος ανηρ δια γραµµατων εδηλωσεν. εν υµιν κατα χαριν γινοµαι χωρητος και ο αορατος ορατος. σκαπτειν. πασης της γης και αµιγη και παντος ρυπου καθαρον εφηπλωµενον τεθεαµαι. Εγω ειµι ο αντι του αισθητου παραδεισου νοητος τοις εµοις . ∆ευτε πιστωθητε οτι το φως του κοσµου ο θησαυρος ουτος. Εγω και ενταυθα. ως νυν ειµι λαµπων αποκεκρυµµενος ων .συνεργον και λαβων. εγω ειµι η βασιλεια των ουρανων η εν µεσω υµων κρυπτοµενη. αυτοι αντι υδατος και αλος πεφυκασι γινεσθαι.υπερανω παντων των ουρανων. ην λαβουσα ψυχη και βαλουσα εν τω τριµερει αυτης. κοπω πολλω και µοχθω νυκτος και ηµερας ορρυσειν. και καθως ορωµαι υπο των ζητησαντων και ευροντων µε νυν. ον υµιν λεγω. Και ουκ εγω απ’ εµαυτου τουτο λαλω. αλλ’ οσον η των ορωντων µε φυσις και δυναµις επιδεχεται. Εγω ει µι η ζυµη. αφθονως τε µεταδιδωµι”. ως ειρηται· “∆ευτε µαθετε οτι ουκ εν τω µελλοντι µονον. εγω ειµι ο µαργαριτης ο ωνουµενος. τον χουν εξω βαλλειν και εις βαθος ποιειν ουκ επαυσαµην το ορυγµα. και ορων αει κραζω και ουτω τοις διαπιστουσι και κοπιαν και ορυσσειν µη θελουσιν εκβοω· “∆ευτε ιδετε παντες οι τας θειας διαπιστουντες Γραφας”. διο δη τουτο ουτω βοω τοις πασιν. ουχ οσος ειµι δεικνυµενος. αλλ’ αυτος ειπε και λεγει ο θησαυρος· “Εγω ειµι η αναστασις και η ζωη. ο αχωρητος κατα φυσιν. ει και ολος µενω ορωµενος. τω Υιω υπαρχων ο οµοφυης µου Πατηρ και ο τουτου Παρακλητος. πασαν αλλην εργασιαν και πραξιν του βιου καταλιπων και τω τοπω. εστι”. επιστας. ολον τον κατω που κειµενον θησαυρον ενωθεν.

Το δε ῾νυν’ ειπειν. (435) Ο γαρ αορατος ωφθη. εν η ου µετα θανατον. αλλ’ η παντως. Εγω ειµι ο αντανισχων καθ’ ωραν εν τουτοις ως εν πρωΐ και ορωµενος ηλιος νοερως. αδυνατον δε τους ετι οντας ανθρωπους εν σωµατι καθοραν αυτο. οι ουκετι δυνανται αµαρτανειν. εν ω τιθω παντας τους πιστευοντας εις εµε και αναγεννωµενους δια του Πνευµατος. το πρωΐ παραστησοµαι σοι και εποψει µε”. το αρτι ευδοκησαι αποκαλυφθηναι εστιν εις ους και εµφανιζεται· οι γαρ αλλοι εν τη σκοτια οντες ου καταλαµβανουσιν αυτο. Εγω ειµι η φωτοειδης πηγη του αθανατου ρειθρου και ποταµου. οτε δηλονοτι και συ τας εντολας µου τηρησεις”. εγνωσθη δε και το φως αυτου της Θεοτητος απεκαλυφθη µονοις εκεινοις τοις δια των εργων πιστοις. ειπερ ολως εµβλεπουσι. επικαλουµενοι µε αει· “Το πρωΐ γαρ. και εν τω σκοτει εφαινε και η σκοτια αυτο ου κατελαβε. εισακουσον µου. το µεν δια του σωµατος τοις αισθητοις οφθαλµοις πασι τοις θεασαµενοις αυτον απιστοις τε και πιστοις. οιτινες και ελεγον προς αυτον· “Ιδου ηµεις. Και τι παντα λεγειν προς την υµετεραν αγαπην ουτω καταναγκαζοµαι. Ει γαρ µη ην δυνατον. και ινα µη τινες εξ υµων λογιζωνται οτι ελαµψε µεν. και ετερος· “Τοτε ραγησεται πρωϊµον το φως σου και τα ιαµατα σου ταχυ ανατελει”. αλλα καθ’ ωραν οι εµε φιλουντες απο ψυχης λουονται (434) τω απορρεοντι υδατι εξ εµου και παντος ρυπου καθαιρονται το σωµα και την ψυχην και απαστραπτουσιν ολοι. οσα ο Θεος διψων την σωτηριαν ηµων προς ηµας φθεγγεται. οτι ανετειλε τω εν σκοτει καθηµενω λαω. Μαλλον δε το µεν φως αει ην και αει ελαµπε και λαµπει εν τοις κεκαθαρµενοις. ουδε ο του κοσµου αρχων ισχυει τι κατ’ αυτων· εγω ειµι εν αυτοις και αυτοι εν εµοι και νικωσι τον κοσµον. ωσπερ λαµπας και ως ειδος ακτινος ηλιακης. καθως και πρωην εν τοις προφηταις ενεφανιζον εµαυτον και αυτοι ορωντες ανυµνουν. τι και ελαµψε και λαµπει µη καθορωµενον υπ’ αυτων. και νυν λαµπει και η σκοτια αυτο ου καταλαµβανει ειτ’ ουν ουχ απτεται αυτου. φησιν ο ∆αυιδ. ινα δια παντων µαθοντες πεισθησησθε οτι οι καθηµενοι εν σκοτει το µεγα φως λαµπον βλεπειν οφειλουσιν. .δουλοις παραδεισος γεγονως. δια το ειναι αυτους εξω του κοσµου και τον ισχυροτερον παντων εµε µεθ’ εαυτων εχειν.

τιµη και προσκυνησις νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων. ινα ο λογος της διδασκαλιας υµων εµπρακτος υπαρχη και ευπαραδεκτος τοις ακουουσιν. οτι ελεησας αναξιον οντα µε και ετιµησας και εδαξασας.Κυριε. Ευχαριστια προς Θεον υπερ ων ηξιωται δωρεων. Και των τοσουτων λογων. ολον εχων µε εν εαυτω. ω πατερες και αδελφοι. Ει δ’ ουν. επειδη και προ του τον κοσµον γενεσθαι παρα σου. (437) Του αυτου. ων τοις εµπονως ζητουσι την µεθεξιν δια πιστεως διδωσιν αει και µεχρι του νυν ο αυτος αγαθος και ευεργετης Θεος ηµων. ως αυτος ηθελησας ανωθεν. ω πρεπει πασα δοξα. Ευχαριστω σοι. εγω αθωος εκ παντων υµων ειµι. βασιλεα µε των επιγειων παντων πεποιηκως εις δοξαν της σης µεγαλουργιας και αγαθοτητος. µη επιλαθησθε. οπερ εστιν αυτος ο Θεος. Λογος ΛΕ΄. . αλλα πρωτον µεν αυτοι µαθετε πρασσειν αει το καλον και ουτω διδαξατε αλλους τουτο ποιειν. αφηκαµεν παντα και ηκολουθησαµεν σοι”· τω δε ειπειν ῾παντα’ συνεκλεισε τα τε κτηµατα και χρηµατα και θεληµατα και το καταφρονησαι και αυτης της προσκαιρου ζωης και βδελυξασθαι ταυτην δια το γευσασθαι αυτης εκεινης της ενυποστατου και αιωνιου ζωης. αυτο το Πνευµα το Αγιον. οτι πασαν µου την αιτησιν και επιθυµιαν εις αγαθον εξεπληρωσας κατα τας προς ηµας τους δουλους σου υποσχεσεις. Αµην. λογω και εικονι µε τη ση δοξασας ετιµησας. Ουδε γαρ δι’ αλλο τι η δι’ εµε τον κατ’ εικονα συν και καθ’ οµοιωσιν παντα εξ ουκ οντων παρηγαγες. ου γαρ υπεστειλαµην του µη αναγγειλαι υµιν τα λαληθεντα µοι και γνωρισθεντα και προσταχθεντα υπο του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου δια του προσκυνητου και αγιου αυτου Πνευµατος περι των υψηλων δωρεων και χαρισµατων του συναναρχου (536) Θεου και Πατρος αυτου. και εν ποιοις τοις πραγµασι και γνωρισµασι. Και εισηγησις οπως τοις κεκαθαρµενοις τη καρδια Θεος αει επιφαινεται. Αλλα παρακαλω παντας υµας. ων λελαληκα προς υµας. σπουδασαι µετασχειν της τοιαυτης ζωης ητις το φως εστι του Θεου. Κυριε του παντος και παναγιε Βασιλευ. το γαρ ηδυτερον εστι παντως και προτιµοτερον. Ευχαριστω και προσκυνω και προσπιπτω σοι. το τους µετεχοντας αυτου αγιαζον και θεους τη θεσει απεργαζοµενον.

ινα επιθυµιαν λαβω την περι σου. αδυνατον ειναι . αγαθε. και δουλον σου γνησιον. Ποθεν που ειχον ποτε λογισασθαι οτι ο κτισας ∆εσποτης τα συµπαντα ανθρωποις ενουσαι. οτι συ αορατος ων και αχωρητος. Ειπας γαρ· “Παν ο εαν αιτησητε εν τω ονοµατι µου (438) πιστευοντες ληψεσθε”. αλλ’ ως περι αλλων τινων η προς τινας αλλους λεγοµενων ηκουον και αναισθητως προς παντα διεκειµην τα γεγραµµενα. ορασαι και χωρησαι εντος ηµων. σε τον πτωχευσαντα δι’ εµε και µορφην δουλου λαβοντα. ους αυτος επλασας. ινα και θεασασθαι σε εξεζητησα. ∆εσποτα µου φιλανθρωπε. τοιουτον προστατην. Ευχαριστω σοι. πατερα και αδελφον και βασιλεα. (439) Οντως. Ακουων γαρ του κηρυκος σου Παυλου βοωντος και λεγοντος· “Α οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη. Ποθεν γαρ που εγινωσκον ο ταλας εγω οτι τοιουτος υπαρχεις ο καλος ∆εσποτης ηµων. οτι τοιουτον εχω Θεον. ινα και εις ποθον τουτων ηλθον και ταυτα λαβειν εζητησα παρα σοι. Ποθεν που εγινωσκον. αυτος ου µονον τουτο πεποιηκας. Ποθεν δε ηδειν. αλλα και µυρια αλλα. ουδεν ουδαµως τουτων απαντων εγινωσκον. Ει γαρ και εν ταις θειαις Γραφαις. Ποθεν που ηδειν οτι φανεροις σεαυτον τοις ερχοµενοις προς σε εν τω κοσµω ετι διαγουσιν. ας οι αγιοι σου εξεθεντο. εγκυψας ανεγνων περι τουτων ποτε. Κυριε. µηδε εννοιαν ποτε περι τουτων δυνηθεις λαβειν. ως υστερον εργω τουτο µεµαθηκα.και υπερ α ηλπιζον και επεθυµουν εχαρισω µαλλον τω αναξιω του ουρανου και της γης. οτι ενα των αγιων σου επιποθησαντα µε ιδειν και δι’ αυτου πιστευσαντα ευρειν ελεος παρα σοι. και θεοφορους τουτους εργαζη και υιους σου ποιεις. α ητοιµασεν ο Θεος τοις αγαπωσιν αυτον”. ∆εσποτα. τοιουτον ∆εσποτην. εδωρησω µοι αγαθα. µηδεν ολως εχων. καθυπεδειξας και παρ’ εκεινου µε αγαπηθηναι ηυδοκησας. Ποθεν που εγινωσκον οτι χαρας τοιαυτης και ανεσεως καταξιουνται οι της χαριτος σου το φως εν εαυτοις εισδεχοµενοι. Πιστευειν γαρ τελειως εις σε ενοµιζον και παντα εχειν εδοκουν οσα χαριζη τοις φοβουµενοις σε. α ουκ ηλπιζον. Ποθεν δε η πως ο ταλας εγινωσκον οτι το Πνευµα σου το Αγιον οι σε πεπιστευκοτες λαµβανουσι. τον µακαριον λεγω και αγιον Συµεων.

ωστε µη καταληφθηναι τινα εις το µερος του Θεου. ελεησον. Ενοµιζον δε οτι εκεινω µονω κατα φιλοτιµιαν ταυτα υπεδειξας και ουκ ηδειν ο αθλιος οτι και επι παντας τους αγαπωντας σε τουτο γινεται παρα σου. Και ον τροπον επι του δουλου σου Παυλου εποιησας. οτε και τουτων εν χρεια πλειονι καθεστηκαµεν. Ποθεν δε η πως ηδυναµην ειδεναι οτι πας ο πιστευων εις σε µελος σον γινεται. χαριτι απαστραπτων Θεοτητα – τις δε τουτο πιστευσει. φιλανθρωπε βασιλευ. καθως οιδας. . εν τω µελλοντι αιωνι και µετα την αναστασιν µονον υπελαµβανον γινεσθαι και ουκ ηδειν οτι και νυν µαλλον επιτελουνται. την εκεινων συγχωρησιν µονον εζητουν µεσιτην και πρεσβευτην ευρειν. ∆ια τουτο.επειθοµην του εν σαρκι οντα τινα εκεινων εν θεωρια γενεσθαι.”. εν τω του βιου σκοτει και εν µεσω των κακων καθηµενω µοι το φως σου το αγιον ελαµψας και εν αυτω τον σον µοι καθυπεδειξας αγιον. Ταυτα γαρ ακουων δια των σων κηρυκων λεγοµενα. Ως δε ηκουον οµοθυµαδον απαντας λεγοντας µη ειναι τοιουτον επι της αρτι αγιον. Ποθεν που εγινωσκον οτι συ αντι τροφης αισθητης αθανατος και αφθαρτος αρτος τοις δια σε πεινωσιν ακορεστος γινη και πηγη τοις διψωσιν αθανατος και χιτων απαστραπτων τοις ευτελη δια σε περιβεβληµενοις ιµατια. εις πλειονα λυπην επιπτον. ινα δια της εκεινου εντευξεως και της προς εκεινον µου δουλωσεως καν εν τω µελλοντι ευροιµι των πολλων µου αµαρτηµατων την αφεσιν. αλλα προς τους τοιουτους απεκριναµην. Εγω ειµι ο εκ του µη . παναγιε Βασιλευ. ∆εσποτα. Ταυτα ουτε ηδειν. (440) αλλ’ η των αµαρτιων µου µιµνησκοµενος. Πλην οµως ουδεποτε τουτο επιστευσα. Και τοσουτον ο διαβολος του ∆εσποτου Θεου εγενετο δυνατωτερος. ινα παντας εφελκυση προς εαυτον και εις την αυτου µεριδα ποιησηται. µακαριου Θεου µακαριον µελος γενοµενος.” ουκ ειπας· “Εγω ειµι ο ποιησας τον ουρανον και την γην. ουτε ητησαµην τι εκ τουτων λαβειν παρα σου.και µακαριος γενηται. ως ανωθεν ειπον. επεθυµησα. ουτε εν επιθυµια τουτων ποτε γεγονα. και ελεγον· “Κυριε µου. διωκοντα σε καλεσας αυτον δια της θεϊκης εµφανειας σου – και γαρ εκεινου θεασαµενου σε και ειποντος· “Τις ει. ∆εσποτα Χριστε. ως οιµαι.

εν αυτω µε τω υψει της σης Θεοτητος ως εν ουρανω φρικτως ιδειν αυτον κατηξιωσας. ινα γνω σαφως οτι συ υπαρχεις (441) ο σαρκωθεις Θεος δι’ ηµας. εγω ευθυς θειας ησθοµην θερµοτητος. τοιουτον µοι αυτον καθυπεδειξας εν τω ουρανω. ουδε ουτω µε απεστραφης. ειτα θειου . πλησιασας αυτω εν µετανοια και πιστει τους εκεινου ποδας κρατησας. εστησας εν τη ταξει των δουλευοντων σοι. ουδε ετερον τι εκ των της δοξης σου προσηγοριων. ω του θαυµατος. ουκ ενηλλαγµενη θεωρια κοσµησας αυτον. οτε µοι τον αγιον σου Συµεων καθυποδειξαι ευδοκησας. Ινα µη ετερον ειναι τουτον. ∆εσποτα. Αλλα γαρ ουδε εν τουτω τω γεγονοτι θαυµατι συνηκα ο αθλιος. της θεϊκης σου δοξης πλησιον ισταµενον. τον συν ηµιν. Του φωτος σου γαρ του θεϊκου τα παντα καµε τον ταλανα καταφωτισαντος και την νυκτα ως ηµεραν φαεινοτατην ποιησαντος. ου µονον των αµυθητων (442) µου κακων την συγχωρησιν.οντος εις το ειναι τα παντα παραγαγων”. ουτω και επ’ εµοι εποιησας. Βασιλευ ευσπλαχνε και µακροθυµε. αλλα και τα προειρηµενα απαντα αγαθα ταις του αγιου σου πρεσβειαις µοι δεδωκας. ουκ ενδυµατι φαεινω. µαλλον δε αυτος παντα µοι γεγονας. και αλλον τον εκει µοι οφθεντα λογισωµαι και αποπλανηθεις του καλου ποιµενος αστοχησω. ειτα µικρας αυγαζουσης λαµπροτητος. Τινα τροπον. το απολωλος εγω προβατον. ω της προς ηµας αγαπης και συµπαθειας σου του φιλανθρωπου Θεου. ον εκεινος εδιωκεν -. ου στεφανω τινι. ουδε ειπας· “Εγω ειµι ο ων. ∆εσποτα. η· ο Θεος Σαβαωθ. αλλ’ η τουτο µονον προς αυτον ειρηκας· “Εγω ειµι Ιησους ο Ναζωραιος. τοις προτεροις κακοις η και χειροσι περιεπεσον. Προσκηνωσαντος σου γαρ εν εκεινω και τω φωτι της θεϊκης δοξης εκλαµποντος. ραθυµια δε και ολιγωρια κατ’ ολιγον κλαπεις. ον συ διωκεις”. τη κραταια σου χειρι και τω βραχιονι σου τω υψηλω εξαξας απο του πλανου κοσµου και των του κοσµου πραγµατων και ηδονων και αποχωρησας µε παντων σωµατικως τε αµα και ψυχικως. Μετα ταυτα ουν. Συ δε. αλλ’ οιος ην συνδιαγων ηµιν και ορωµενος καθ’ εκαστην επι της γης. η· ο Θεος των πατερων σου”. αλλα δι’ αυτου µε του αγιου επεστρεψας και εις τους αγιους αυτου προσπεσειν ποδας µε κατηξιωσας.

µαλλον δε την ακινησιαν µου προς το παθος εθαυµαζον. εξυπνος γεγονα. Αλλ’ οµως ουπω εγινωσκον. (443) και τοτε εγνων ειναι σην την νικην. ως και αυτο µου οιεσθαι µε το σωµα µεταλαµβανειν της χαριτος της αφατου εκεινης. “. ην µε νενικηκεναι εποιησας τον διαβολον. ο απο πηλου πλασας µε.απο των εκεινου λογων εµφυσηµατος. Ουπω δε το τις ης ο ορωµενος τρανως τοτε εγινωσκον. των πειραζοντων τας χειρας αβλαβης εκφυγων. Και σε µεν ουτω τον Θεον µου εωρων· µη ειδως δε µηδε προπεπιστευκως οτι Θεος. ινα και κοιµωµενος αντιµαχωµαι και ισχυροτερος των αντιπαλων και εχθρων µου γινωµαι και κατα κρατος αυτους νικην νικω παραδοξως δια Χριστου. και “Ποθεν τουτο ασυνηθως”µου λογιζοµενου. καθ’ οσον οιον τε ορασθαι. οραται τινι.ω του θαυµατος. Αναξιος γαρ ετυγχανον και ακαθαρτος. ουκ ενενοουν οτι Θεος η Θεου δοξα εστι το ποτε µεν ουτω µοι ποτε δε αλλως δεικνυµενον. οτι συ ης. ετι τα ωτα της ψυχης εµπεφραγµενα τω της αµαρτιας εχων πηλω και τους οφθαλµους µου κεκρατηµενους υπο απιστιας και αγνοιας και της των παθων αισθησεως και αχλυος. κειµενου µου επι προσωπον και ποιουµενου την δεησιν. Τεως εωρων . σε λεγω τον εµον ∆ηµιουργον και Βασιλεα Χριστον. ταυτα µοι παντα χαρισαµενος τα καλα. “το τροπαιον γεγονεν. ινα γνωρισω σε. ειτα πυρος εκ τουτου εγκαρδιου δια δακρυων βλυζοντος ρειθρα αενναα. ετερον τι υπερ ταυτα παντα παραδοξοτερον γινεται. Ουπω εγνων οτι αυτος συ υπηρχες ο ανυπερηφανος Θεος µου και Κυριος. ειτα ως φως εν νυκτι και ως νεφελη εφανη µοι µικρα και φλογοειδης επι της κεφαλης µου καθισασα. αλλα το µεν ασυνηθες κατεπληττε µε του θαυµατος. ∆εσποτα. Κατα τους υπνους γαρ υπο των πονηρων δαιµονων πειραζοµενου µου και προς παθος ρευσεως δια µηχανης ελκοµενου µου και ανθισταµενου µου εις βοηθειαν. Ειτα αναλογιζοµενος το ορωµενον ειναι. ευθυς ον εν τω ουρανω ειναι ενοµιζον εντος µου τουτον ειδον. Ως δε καθ’ εαυτον την ενστασιν και την ανδρειαν. ειτα ακτινος εν τω νοΐ µου λεπτης ταχυτερον αστραπης διελθουσης. ουπω ης ειπων µοι µυστικως οτι “Εγω ειµι”. χαρας δε ολην µου την ψυχην επληρου και την καρδιαν. Ειτα απεπτη και µετ’ ου πολυ ωφθη µοι εν τω ουρανω. Ουπω γαρ φωνης σου ηξιωθην ακουσαι.

Τοιγαρουν και τοιουτον µε απεργασαµενος. µητε λαλεισθαι παρ’ αυτων αξιως . το παχος του νεφους διατεµνων και κατα µικρον προσηνης και σφαιροειδης ενδεικνυµενος. ο πανταχου παρων αιφνης ευρισκη και ως αλλος ηλιος αναδεικνυσαι. Αλλα πως. αλλ’ εν ακατανοητω και αµηχανω και αµορφω µεµορφωµενος φωτι απλους δεικνυται – ουδεν γαρ πλεον ειπειν η εκφρασαι δυναµεθα -. ιν’ ειπω.συχνοτερον φως. ποτε µεν ενδον. λογιζοµενου µου ως ουκετι παντως φανησεται. και ως πατηρ αγαπα και παρα των υιων φιλειται αγαν θερµως και γινεται (445) τουτοις ξενον θεαµα και φρικτοτερον ακουσµα. (444) ο αναφης. Αλλα µοι παλιν θρηνουντι και κλαιοντι και πασαν ενδεικνυµενω ξενιτειαν και υπακοην και ταπεινωσιν επεφαινετο ωσπερ ο ηλιος. το παχος ελεπτυνας. απιων και ερχοµενος. αδελφοι! Ανερχοµενων δε ηµων επι το τελεωτερον. ο πανταχου αει και εν πασι παρων και τα παντα πληρων. τα ωτα της διανοιας απεφραξας και διηνοιξας. Βαβαι της αφραστου συγκαταβασεως! Ταυτα προς ηµας του Θεου τα θαυµασια. ως ει τις φιλος προς φιλον ενωπιος ενωπιω. πλην Θεου· Θεος δε ουκ εν σχηµατι η εκτυπωµατι. Εν µορφη τινι. συν τουτοις παν παθος και πασαν σαρκικην ηδονην κατεκοιµησας και τελεον απ’ εµου εξωρισας. ποτε δε εξω που µακραν εφαινετο η και τελειως εκρυπτετο και κρυπτοµενον θλιψιν µοι ενεποιει αφορητον. το νεφος απηλασας. Ουτως ουν ο αφραστος συ. ο αορατος. οτε γαληνης και ειρηνης η ψυχη µου απηλαυε. εν ηµερα τε και νυκτι ορωµενος και κρυπτοµενος. τεως εµφανως δεικνυται και γνωριζεται πανυ γνωστως και λιαν οραται τρανως ο αορατος. ουκ οιδ’ οπως η ποθεν ερχοµενος. της αναισθησιας περιηρας το καλυµµα. ουκετι ως το προτερον αµορφος η ανειδεος ο αµορφος και ανειδεος ερχεται η την παρουσιαν και αφιξιν του φωτος αυτου σιωπη προς ηµας απεργαζεται. καθ’ ωραν. ο ακινητος. προσοµιλει ο φυσει Θεος τοις κατα χαριν εξ αυτου γεννηθεισι θεοις. τον ουρανον παντος νεφους εκαθηρας· ουρανον δε λεγω την καθαρθεισαν ψυχην εν η αορατως. την ληµην των νοερων οφθαλµων απεκαθηρας. γινοµενος αφανης και αιφνης φαινοµενος. αορατως λαλει και ακουει και. κατα µικρον µικρον το σκοτος εν εµοι απεδιωξας.

κλινη. ποµα ζωης. Α γαρ οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη. ους και κινει και υπ’ αυτων παλιν κινειται αυτο. πυρ. ω πατερες και αδελφοι. ει και µη αξιως. (446) αδελφος και πατηρ.αλλα του Θεου τα θαυµασια φανερουµεν και παρατιθεµεθα υµιν. Και ποτε µεν. φιλος. . υδωρ. ει µη εκ κοιλιας µητρος ηµων αµαρτιας και ακαθαρσιας και ανοµιας πολλας. Οντως ουδαµως. ποτε µεν περι των αλλοτριων παθων αποδυροµενοι γραφουσι. οτε δηλαδη και την περι Θεου αγνοιαν σαφως . αλλ’ ουν κατα γε την ηµετεραν δυναµιν· προς τουτοις και ινα τους οιοµενους Πνευµα Αγιον αγνωστως εχειν απο του θειου βαπτισµατος δια ταυτης της εξηγησεως ωφελησωµεν. ∆ιδασκει γαρ ο λογος ηµας την ενουσαν εν πρωτοις ηµιν παντελη σκοτωσιν τε και ζοφωσιν ηγουν την αλλοτριωσιν του θειου φωτος. αις ως οιµαι ουδε η θαλαττια ψαµµος τω πληθει συνεξισαζεται. ουκ ενδειξεως χαριν. πως γλωσσα µετρησασα ταυτα λογω εκδιηγησεται.νυµφιος.δυναµενον. ουτε λογω εξηγησασθαι ταυτα ολως δυναµεθα. αλλ’ ουτε νοΐ εκµετρησαι. ει τι εναντιως και εσφαλµενως λεγοµενον περι της ψυχικης σωτηριας ηµων ακουσωσι. Ταυτα τοινυν εγραψαµεν. µαργαριτης. τας µαρτυριας απο των θειων παριστωντες Γραφων και ηρεµειν ολως η κορον της διηγησεως λαβειν ουκ ισχυουσι. . λογων θειας ζωης. ποτε δε τα εαυτων θριαµβευουσι πταισµατα. αλλα του εν αυτοις εισι Πνευµατος. µητε σιωπη συγκαλυπτεσθαι ανεχοµενον· ου τω ποθω αει αναπτοµενοι και µυστικως παρ’ αυτου ενηχουµενοι. και γινεται εν αυτοις παντα οσα εν ταις θειαις ακουεις Γραφαις περι της βασιλειας των ουρανων λεγοµενα. θεολογικως ανυµνουσι τον θεουργικως αυτους αλλοιωσαντα· ποτε δε.λαµπας. νυµφων. Τινα τροπον. κοκκος σιναπεως. τας εις αυτους γενοµενας ευεργεσιας και ενεργειας της χαριτος ευχαριστως εκδιηγουµενοι. µη γενοιτο – τι γαρ και εχοµεν ηµετερον ενδειξασθαι. Ει γαρ και εντος ηµων παντα δια το τον παροχον τουτων Θεον περιφερειν κεκτηµεθα. ποταµους ρεουσα λογων πνευµατικων. αρτος. Επειδη ουκετι εαυτων. ζυµη. πηγη ζωσα τε και αλλοµενη. παστας. Και τι πολλα λεγων πειρωµαι τα παντα διεξελθειν και ιδου εισιν αναριθµητα. τουτο γραφουσι. κατα το δοθεν αυτοις µετρον της γνωσεως διορθουµενοι.

ως µη δυναµενος δηλονοτι µονος αναιδως προσελθειν δια το καταβαρεισθαι αυτον υπο πολλων της αισχυνης αµαρτιων -. ου καυχωµενους ηµας αποδεικνυει. αυτος ο µονος αθανατος. Ευχαριστω σοι. Και περι ελλαµψεως θειας θεωριας τε απλανους και αγαπης της προς Θεον. πως τε µετα το γενεσθαι την αποκαλυψιν παλιν η θεωρια παρηλθε του Πνευµατος και. εκ δε τουτων την κατα µικρον εν γνωσει και θεωρια γινοµενην εν ηµιν εναργεστατην αλλοιωσιν. (448) Του αγιου και µεγαλου πατρος ηµων Συµεων του Νεου. κετελθων εξ υψους αγιου σου. καθως µοι ανωθεν ειρηται. παλιν εν σκοτει αµαρτιων πολλων περιεπεσε. εν η εκελευσας παραχθηναι µε. Λογος Λστ΄. οτι προ του φθασαι την ηµεραν και ωραν. ης πρωην υπηρχεν αµυητος. Αλλα ταυτα µεν ο λογος. ως αν πασα προφασις και παρακοην ενδικον αποληψεται την µισθαποδοσιαν εν ηµερα η κρινει ο Θεος το γενος των ανθρωπων. στερηθεις ταυτης. ο µονος αγαθος και φιλανθρωπος. ∆εσποτα. των κολπων των πατρικων µη εκστας και εκ . ο και αρχην γενοµενην ελλαµψεως δεικνυσιν. επειτα τον εκ της συνειδησεως γινοµενον ελεγχον. ω πρεπει πασα δοξα.οτε και µεσιτην ο ανθρωπος επιζητει προς τουτο και βοηθον. Ευχαριστια προς Θεον περι των γεγονοτων ευεργεσιων εις αυτον παρ’ αυτου. ειτα το φοβον. ειτα την επιτυχιαν του µεσιτου και ποιµενος και πρεσβευτου· (447) και πως τη νοερα ελλαµψει του Πνευµατος και τουτον τεθεαται. ειτα την επιθυµιαν της αφεσεως των χρεων . ου δυνατον εχειν Πνευµα Αγιον τον τοιουτον κατοικουν εν αυτω.διεξερχεται. Αµην. ο εκ µη οντος εις το ειναι προ καταβολης κοσµου γενεσθαι µε προορισας. διεξοδικωτερον διερχοµενος. ο µονος παντοδυναµος. Ευχαριστω σοι. ην ο µη επεγνωκως εν εαυτω γενοµενην κατα την του λογου εξηγησιν. ειτα την υπακοην. την ταπεινωσιν. Εν η και περι ευχης πνευµατικης και της εν ταυτη προκοπης. α εν τοις εκζητουσιν αυτον εξ ολης ψυχης και καρδιας φιλαγαθως εργαζεται. Μετα δε ταυτα και την δια του ποιµενος δευτεραν κλησιν εδηλωσεν. Κυριε ουρανου και γης. την υποταγην. την πιστιν. αλλα διηγουµενους τα θαυµασια του Θεου. τιµη και προσκυνησις νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων.

Οµως εκεισε κρατουµενον µε ελεεινως και αθλιως περισυροµενον και συµπνιγοµενον και καταπαιζοµενον παρ’ αυτων. αλλ’ αυτοπροαιρετω γνωµη σωζεσθαι εδικαιωσας. ουκ ειασας κεισθαι και τω βορβορω µολυνεσθαι. Αλλα ταυτα παντα. εις ουδεν παλιν θεµενος. αρρητοις σου κριµασιν απελυτρωσας· δωρα χρυσιου και αργυριου. διδοµενην µοι εις απεµπολησιν του αγιασµου σου. εγω δε ο αγνωµων και καταφρονητης. αλλα δια σπλαγχνα ελεους σου εξαπεστειλας κακειθεν µε ανηγαγες και λαµπροτερον ετιµησας. καιτοι φιλαργυρου µου οντος. ως βδελυγµα ταυτην λογισασθαι εδωρησω µοι. Κυριε ο Θεος του ουρανου και της γης. αυτος και τω της αναπλασεως αγιω βαπτισµατι σου εξανεκαινισας. προανεπλασας και προεζωωσας και του προπατορικου µε πτωµατος ηλευθερωσας και την εις ουρανους ανοδον προηυτρεπισας. ου παρειδες µε. της σης δεσποτειας αποσκιρτησας. λαβειν µε ουκ ειασας. ουτω την αξιαν της αυτεξουσιοτητος λογισαµενος. εξοµολογουµαι σοι. εξ ων ουκ εµαυτον εγω µονον. απερριψα. ουκ εµνησικακησας. Ειτα και παραχθεντα µε και κατα (449) µικρον αυξανοντα. κακει κατελθων τοις εγκεκρυµµενοις εν τω σκοτει περιεπεσον. και απο των εναντιων εργων και των του εχθρου παγιδων µεχρι τελειας ηλικιας µε ατρωτον διεφυλαξας. ουκ απεστραφης.της αγιας Παρθενου Μαριας σαρκωθεις και γεννηθεις. και τω Αγιω Πνευµατι κατεκοσµησας. Κακει µε κειµενον και αναισθητως εγκυλιοµενον και επι πλειον συντριβοµενον. ωσπερ ιππος απολυθεις εκ δεσµων. και αγγελον φωτος φυλακα µοι κατεστησας. ως σκευος ατιµον βουληθεντων µοι χρησασθαι εις λειτουργιαν των θεληµατων αυτων. Επει δε ου βια ηµας. και απο βασιλεων και αρχοντων. ουκ απεστραφης µου την . ειασας καµε τω αυτεξουσιω τιµασθαι και την προς σε αγαπην εκ της των εντολων σου φυλακης αυτοπροαιρετον επιδεικνυσθαι. εις λακκον και ιλυν βυθου αισχρων εννοιων τε και (450) πραξεων εµαυτον ο αθλιος εναπερριψα. αλλ’ ουδε ο συµπας κοσµος εις εν αθροισθεις εκειθεν αναγαγειν µε και των χειρων αυτων εξελεσθαι ηδυνατο. ο ευσπλαχνος συ και φιλανθρωπος ∆εσποτης. δοξαν και περιφανειαν βιου. εις κρηµνον εµαυτον.

εγω δε µη βλεπων παρηρχοµην τας πλειω. Αλλ΄ αναγαγων και στησας µε επι την γην. καµου µη ορωντος σε – που γαρ και ειχον η πως αναβλεψαι ολως ισχυσα αν. του βαθυτατου µε λακκου εκεινου και βορβορου εξηγαγες. αλλ’ αυτος συ υπο των της αγαθοτητος σου σπλαγχνων κινουµενος. ∆εσποτα.των τριχων της κεφαλης µου εκρατησας κακθειθεν µε βιαιως συρων ανεσπασας. αλλ’ εσπλαχνισθης. Αλλα γαρ εκεινος µεν εν παση πηγη και βρυσει αφ’ εαυτου καθ’ ωραν ενιπτετο και ελουετο. εµε εις ταυτα προσκρουειν και εµπιπτειν συνεβαινε. υπο του βορβορου συγκεκαλυµµενος και συµπνιγοµενος. δουλω σου και µαθητη παραδεδωκας. (451) και µηδε ουτω βλεποντα οστις ει. Αλλ’ ει και εγω αναισθητως συναπαγοµενος αυτοις εχαιρον. πιστιν τε βεβαιαν εις τουτον µοι χαρισαµενος. τυφλον οντα και οπισθεν εφελκοµενον εκεινου τη παρα σου µοι δοθειση χειρι της πιστεως και ακολουθειν αναγκαζοµενον. τω βαθυτατω λακκω εκεινω επικλιθεις και εν τω βαθει του βορβορου κατω που συγκεχωσµενω και καθηµενω την αχραντον σου υφηπλωσας χειρα. ενθα βλεπων εκεινος καλως τους ποδας ανελαµβανε και δια των λιθων και βοθυνων και σκανδαλων διηρχετο απαντων υπεραλλοµενος. ουδε ανθρωπον προς µε τον αµαρτωλον και αθλιον εξαπεστειλας. Ειπων ουν µοι· “Κρατησον και τω ανθρωπω τουτω κολληθεις ακολουθησον· ουτος γαρ σε απαγαγων απολουσειε”. ει µη µονον γνοντα οποιος τις ποτε αγαθος και φιλανθρωπος υπαρχεις. αλλα ηλεησας και ουκ αγγελον. κατα το προσταγµα σου αµεταστρεπτι ηκολουθησα. παναγιε ∆εσποτα. Τω γουν υποδειχθεντι µοι παρα σου. τα ωτα και το στοµα εµπεφραγµενον. κακεινου προς τας βρυσεις και τας πηγας κοπω πολλω αγαγοντος µε. ουκ επι πολυ αφηκας υπο των ληστων εθελοντι τυραννεισθαι µε. και πολλους πονους και πολλας κακωσεις και θλιψεις υπεµεινα. ολον οντα µε ρυπαρον και υπο του βορβορου τους οφθαλµους.αγνωµονα γνωµην. υπεχωρησας. Που ουν γεγονως ης. συ ασχηµονως οραν µε περιαγοµενον και συροµενον ουκ εφερες. . . εµου των µεν πονων και της προς τα ανω αθροας φορας αισθανοµενου και οπως ανερχοµαι. αγνοω. αγνοουντος δε υπο τινος ολως αναγοµαι η τις ποτε εστιν ο κρατων και αναγων µε.

υποµειναι µε. δι’ ης και τα ρηθεντα και αλλα πλειονα ενισχυσας. Και ηµων διχα συ ου συλλογιζη εν σεαυτω. ουδε φρονεις. και ουκ εστιν αλλη µειζων ταυτης. αναβλεψαι µαταιως και ανωφελως προσδοκων. Αλλα τουτων µε παντων. αλλα και την βρυσιν πολλακις ψηλαφων του υδατος ευρειν συγκατεσπων τον χουν και τον βορβορον ανεταρασσον και µη βλεπων ολως. Τι δε µη µαλλον ελεηµοσι προσερχη. των οντως απατεωνων και πλανων. µη απατω. Οντως βλεποµεν απαντες. Τι και τους ποδας προσκρουων και αιµασσων ακολουθεις. υπισχνουµενος σοι τα παρα πασιν ανθρωποις της νυν γενεας οντα αδυνατα. Ουχι και ηµεις παντες βλεποµεν. παρακαλουσι του αναπαυειν και διατρεφειν και καλως θεραπευειν σε. Ουαι σοι. Ου µονον δε αλλα και των πολλακις διαµαρτυρουµενων και υποτιθεµενων και καθ’ εκαστην λεγοντων µοι· “Τι µαταιοπονεις. Ουδε γαρ νυν δυνατον. Υποδειξαντος δε και πολλακις εασαντος µε του νιψασθαι. (452) Πως δε την εκ τουτου παλιν αναγκην και βιαν εκδιηγησοµαι. υπαρχοµεν. ως ο πεπλανηµενος αυτος σοι λεγει. συν τω καθαρω υδατι και πηλον που προσπαρακειµενον τη πηγη και βορβορον ισως εν ταις παλαµαις συνανελαµβανον και το προσωπον µου εµολυνον. ερρυσω µε δια της χαρισθεισης µοι παρα σου πιστεως και ελπιδος. ουδ’ οπου ποτε ουσαν ηδυναµην ευρειν την βρυσιν του υδατος.Ει µη γαρ εκεινος της χειρος εκρατησε µου και προς τη πηγη εστησε και τας χειρας ωδηγησε µου του νοος. καθαρως ενοµιζον αποπλυνεσθαι. υποµενεις και των επαγγελλοµενων σοι υπο του απατεωνος και πλανου αυτου επ’ αληθειας εκπεσης. αφρονως ποιων. οτι και την διδοµενην σοι θεραπειαν παρα των φιλοχριστων και φιλαδελφων και συµπαθων ανδρων απολεσεις και τας κακωσεις και θλιψεις. Ου γαρ ενδεχεται σε της λεπρας απαλλαγηναι της ψυχικης. . αναβλεψις”. των ανατροπην θολεραν τον πλησιον ποτιζοντων. ας υφιστασαι επι µαταιαις ελπισιν. Τι γαρ και ισχυει ολως. Τι δαι. Ποθεν γαρ ο εµπαικτης αυτος ανεφανη αρτι θαυµατουργος. ουδε νυν αναβλεψαι ποτε. συ ο ελεηµων και ευσπλαχνος. Η τυφλοι. και τω εµπαικτη τουτω και πλανω ακολουθεις. µολυνων τω βορβορω το προσωπον ωσπερ εν υδατι.

εσεβοµην. Και πως αν ηδυνηθην. ουδε προς συντυχιαν η οµιλιαν ολως αυτοις συνηρχοµην. ο ανυπερηφανος ουκ απηξιους κατερχεσθαι. µη διδους εννοειν µε οστις αυτος ης. ο και πρωην εκ του βορβορου εκσπασας µε. τον αγιον σου λεγω µαθητην και αποστολον. σφοδρα µισων και της πλανης κατελεων. ουδε καταµαθειν η κατανοησαι εξισχυσα. Εκτοτε ουν συχνοτερως και προς αυτη τη πηγη ισταµενου µου. φρικτον µε πραγµα και µυστηριον ιδειν κατηξιωσας. Και τοτε πρωτον τη του προσωπου σου αχραντω αιγλη τα ασθενη µου περιηστραψας οµµατα. ηγαπων απο ψυχης. ουτω πως τεθολωµενους και ψηλαφητως καθ’ εκαστην απονιπτοµενω και τω δοκειν απολουοµενω. ορων φωτοειδει µε υδατι εκπλυνοµενον. ουκ εγινωσκον. τους τα ρηµατα της απατης και του ψευδους υποτιθεµενους µοι. τη ελπιδι πτερουµενος και εως ουρανου ανερχοµενος. ετιµων. σε αυτον ιδειν η γνωναι. τον δε συνεργον και βοηθον µου. τας αστραπας τας περιλαµπουσας µε και τας ακτινας του προσωπου σου αναµιγεισας εθεασαµην τοις υδασι και εξεστην. γνωρισαι σε µη δυνηθεις. η οθεν τε ηλθες η που αφικεσαι. εν τη οδω προσυπηντησας. Τουτο δε εγχρονισας ποιων. κατ’ ολιγον εφαινου πλεον και πλεον καµε περιηντλεις τοις υδασι και καθαρωτερον οραν και πλεον φως εχαριζω µοι. αυτος συ παλιν. αλλα παραγινοµενος και κρατων µου πρωτον την κεφαλην. ο ταυτα ποιων. ουδε γαρ ετι τουτο εδιδως µοι. ως ο αποστολος σου και µαθητης µε εδιδασκε. και ο εχειν εδοκουν φως κακεινο απωλεσα. ουτινος ουδε την του προσωπου αιγλην ιδειν. Σου γαρ παραγινοµενου και τω δοκειν µε τοις υδασι πλυνοντος και περιαντλουντος και εν αυτοις πολλακις εµβαπτοντος.(453) Αλλα γαρ εν απασι τουτοις καρτερησαντι και µη αφισταµενω µοι. ως αυτον σε τον εµε πλασαντα. µονον δε λουοµενος εχαιρον τη πιστει αυξανων. προσπιπτων αυτου τοις ποσι νυκτος και ηµερας και “Ει τι δυνασαι. βοηθει . Ευθυς δε αφιπτασο. Ουτω δε ερχοµενου επι χρονον και απιοντος σου. τους δε πλανους εκεινους. (454) Και που ποθεν ην τις ο τουτου παροχος. ενεβαπτες αυτην εν τοις υδασι και καθαρωτερον εποιεις οραν µε το φως του προσωπου σου. οστις ποτε ης. ποτε περιπατουντι και προς την πηγην τρεχοντι. αλλα και της θεας αυτων την βλαβην εξεφευγον.

εµιµνησκοµην οπου ποτε ανω ειδον σε. πληροφοριας εχων οτι οσα και βουλεται. και της δοξης – τινος δε αγνοω και ουτινος – το µεγεθος. µηδε οτιουν η οτι εστι τι ποτε το ορωµενον εννοων. ολος εφριξα.µοι” αυτον εξαιτουµενος. ον ουκ εγινωσκον. Παλιν δε µε µονον αφηκας εν γη. Λαβοµενος γαρ µε. ειτε εκτος του σωµατος. Ειτα κατω µετ’ ου πολυ οντος µου. η . ∆ιο και απο της πολλης βιας και του πυρος της αγαπης σου διαπαντος εκλαιον. µη λαλησας µοι. ανω εις ουρανους. ειτε εν σωµατι. το προσωπον σου. ουκ οιδα. αυτος ο πασιν αορατος. ουδ’ ουτω µοι γνωναι δεδωκας – πως γαρ. εις ουρανους ανελθων. και µορφην σου ιδειν και γνωστως γνωναι (455) οστις ης επεποθουν. συνανηγαγες. δυναται παρα σοι. Ουτως ουν εφ’ ικανον χρονον τη χαριτι σου διατελων. κατηξιωσας υποδειξαι µοι. Ουτως ουν εν πολλη λυπη και θλιψει και στενοχωρια εµαυτον εκπιεζων και εµαυτου επιλανθανοµενος και ολου ολως του κοσµου και των εν κοσµω. Και οστις ποτε ης. συ µονον οιδας. Ως ουν ουτω παλιν πολλακις ωφθης και πολλακις παλιν µη λαλησας εκρυβης µοι µηδολως ορωµενος. καθα πολλακις και εν τοις αισθητοις πασχοµεν. ως ηλιον αµορφον.αλλ’ εκρυβης ευθυς καγω περιην ζητων σε. ο και τουτο ποιησας. Σεληνης γαρ φαινουσης και περιπατουντων οιονει των νεφων. εν η και ισταµην το προτερον. διανοιχθεντων αυτων. Αλλα γαρ ωραν εκεισε µετα σου µε ποιησαντα. κρατειν δε ταυτας ολως αµηχανων. και τη του σκοτους υποχωρησει αυτον σε πλησιαζοντα και ερχοµενον κατεµανθανον. ωσπερ προτερον εν τοις υδασι. εκπλαγεις και τω αµετρητω υψει εκθαµβηθεις. ο αναφης και αληπτος. αλλο παλιν ειδον φρικτον µυστηριον. και οτι µαλλον αυξανεις αυτος και λαµπων πλεον πλατυνη. . µη ειδως αυτον σε οστις ει. τον εκ του µη οντος εις το ειναι παραγαγοντα µε και εκ του βορβορου εξαγαγοντα και τα ειρηµενα απαντα γεγονοτα µοι. και αλλον ειναι αφρονως υπονοουµενος παλιν εζητουν µετα δακρυων ιδεσθαι σε. και µηδε σκιαν. εφανας και εδοκεις µοι τον εµον νουν καθαιρων και πλατυνων το της ψυχης οπτικον και επι πλειον παρεχων οραν την δοξαν σου. τας αστραπας δε και την αιγλην την του προσωπου σου ορων. παλιν και πολλακις περικυκλουσας µε. και ευρεθην θρηνων και την παλαιπωριαν µου εκθαµβουµενος.

”. Ουτως ουν. και οτι µε εξ ολης ψυχης επεζητησας. ειπας µοι· “Ταυτα δια µονην την προθεσιν και . τω φωτι τρανως του Αγιου Πνευµατος εκκαθαρας µου τον νουν ολικως.. ορα. ουχ ο χαρακτηρ προς την ορασιν µεταποιειται η µεταπλαττεται. ουτω και αυτος ωραθης. Επι τουτοις ουν καταπλαγεντος (457) µου και τη ψυχη εκχυθεντος και την ισχυν διασκορπισθεντος και “Τις ειµι”ανταποκριθεντος “εγω η τι πεποιηκα ο αθλιος. και ταλαιπωρος. ειµι ο Θεος ο δια σε γεγονως ανθρωπος. ινα µε τοιουτων αγαθων αξιον καταστησης και τοιαυτης δοξης συµµετοχον και συγκληρονοµον ποιησης. τουτο γαρ ακριβως γνωναι ουκ εδωκας . οιονει φιλος φιλω διαλεγοµενος δια του εν εµοι λαλουντος σου Πνευµατος. και “Ω ∆εσποτα” λεγοντα µε. οιος εστιν. ιδου υπαρξεις απο του νυν αδελφος µου και συγκληρονοµος µου και φιλος µου”. (456) Ωσπερ γαρ επι τυφλου κατα µικρον αναβλεποντος και τον χαρακτηρα του ανθρωπου κατανοουντος και οιος εστιν εκ του κατ’ ολιγον ανιστορουντος. φησιν. µηδεν τω συνηθει προστιθεισα δροµω η την εξ αρχης υπαλλασσουσα πορειαν. εντυπουµενης οιονει της εµφερειας αυτου ολης τω οπτικω και δια τουτου διϊκνουµενης και αποµασσοµενης και ως εν πινακι εγχαραττοµενης τω νοερω τε και µνηµονευτικω της ψυχης. τον χαρακτηρα.” – λογισαµενου µου δε ταυτην υπερ νουν ειναι την δοξαν και την χαραν. Κακεινου τρανοτερον και καθαρωτερον βλεποντος. τοτε φωνης µε πρωτον τον ασωτον κατηξιωσας και ουτωσι προσηνως προσεφθεγξω µοι. και χαρακτηρα µορφης αµορφου οραν εµπαρειχες µοι. “τις ποτε ης. υπερηυγασας δ’ ουν και τω δοκειν ολως ολω καλως βεποντι ωφθης µοι. ∆εσποτα. ο ∆εσποτης παλιν συ. εξανισταµενω και θαµβουµενω και τρεµοντι και εν εµαυτω ποσως εννοουντι και λεγοντι· “Τι ποτε αρα η δοξα αυτη και το της λαµπροτητος ταυτης µεγεθος βουλεται.σεληνη οραται και δοκει τρεχειν ταχυτατα. ∆εσποτα. Πως δε η ποθεν εγω τοιουτων αγαθων κατηξιωµαι. και εξω µε του κοσµου τοτε πεποιηκας – δοκω ειπειν και του σωµατος.” – “Εγω. εδοκεις ερχεσθαι ο ακινητος και ο αναλλοιωτος µεγεθυνεσθαι και µορφουσθαι ο αµορφος. αυτος µοι ποθεν εδοκεις εξερχεσθαι και λαµπροτερος φαινεσθαι. αλλα το οπτικον µαλλον των οφθαλµων αυτου αποκαθαιροµενον.

παραγεγονως δια της των πειρασµων µαχαιρας. ουκ οιδα. ειτε σου απ’ εµου απελθοντος. Εαν γαρ µη λυθης της σαρκος. Ταυτα γαρ προς τα µελλοντα ισον εισιν ιστορηθεντος εν χαρτη ουρανου και ταις χερσι κρατουµενου· οσω γαρ ουτος του αληθινου ουρανου απολειπεται. Τη ουν πιστει η ελπις εµφυτευθεισα και εν αυτη υπο της µετανοιας και των δακρυων ποτισθεισα. τους εις πολυ υψος αναχθεντας περιττους κλωνας των λογισµων αφελων. εσθιων. το τελειον ου θεαση. Αλλα γαρ παλιν λυπουµενος και ουτως αυθις ιδειν σε επιποθων. Πως γαρ και µη εχαιρον.προαιρεσιν και πιστιν σου εδωρησαµην σοι και ετι δωρησοµαι. Εµου δε ειποντος· “Και τι τουτου µειζον ειτε λαµπροτερον. ο καλος τεχνιτης και δηµιουργος. ινα εκεινο λαβων αντ’ εκεινου ταυτα σοι δωσοιµι. την ενυποστατον αγαπην. φηµι δη της ταπεινωσεως. Ειτα συ αυτος. Οθεν µιµνησκοµενος του καλλους της δοξης και των ρηµατων σου. αλλ’ εν εµοι σε. και εισηλθον εν τω πρωτω σκηνωµατι. εκλαιον και εν χαρα διηγον ανεκφραστω γνωρισας σε. αυτος προ του αναστηναι µε. τοσουτω πλεον ασυγκριτως η µελλουσα δοξα υπερ την νυν ορωµενην σοι αποκαλυφθησεται”. τον Ποιητην των απαντων. ποθεν νοµισας ελθειν. ειπας. (458) περιπατων. καθεζοµενος. ως εν µια ριζη δενδρου. ερριζωθη και ηυξηθη καλως. την σην αγιαν αγαπην ενεκεντρισας. εχειν επ’ αληθειας επιστευσα. ωραθης µοι. Ταυτην ουν ορων οσηµεραι αυξανουσαν και αει . ως φως αποτελεσας αυτην. τοις τοιουτοις αρκουµενος. ειτε εµου µακρυναντος απο σου. ουδε επαπολαυσαι ολου αυτου ισχυσεις καλως”. Απο ουν τοτε ουχι µνηµονευων σου και των περι σε ηγαπων σε απο της των τοιουτων µνηµης. επειτα και υπο του σου φωτος ελλαµφθεισα. ο Θεος. Τι γαρ εχεις αλλο η εσχες ποτε σον. ως απηλθον ποτε προς το την αχραντον εικονα της σε Τεκουσης ασπασασθαι και ταυτη προσεπεσα. γυµνος παρ’ εµου παραχθεις. τη ελπιδι µονη. και τοτε εγνων οτι εν εµοι σε γνωστως εχω. πινων και προσευχοµενος. εντος της ταλαιπωρου καρδιας µου. Εµοι τεως αρκει το ουτως ειναι και µετα θανατον” – “Ως λιαν ει συ µικροψυχος. Ταυτα ειπων εσιωπησας και µικρον µικρον ο γλυκυς και καλος ∆εσποτης εκρυβης εξ οφθαλµων µου. Η γαρ οντως αγαπη συ ει. Τεως δ’ ουν εγενοµην παλιν ολος εν εµαυτω.

Ει ουν εγω σε εχω. καθα και Παυλος βοα λεγων· “Ο γαρ τις βλεπει. Μη υπο ανεµων σεισθη. µαλλον δε δια ταυτης συ και διδασκων και περιλαµπων µε. ως τον ηλιον εν τοις καθαροις υδασι. αλλ’ ευθυς απαντων γυµνουται και τοις εχθροις εµου τε και αυτου αιχµαλωτος παραδιδοται. Ναι οντως. ης προς µε εκεκτητο. ουδε η εκ ταυτης λυπη επι τοσουτον λυπει. ουτως ειναι καγω πιστευω σοι τω Θεω µου και προσπιπτων καθικετευτω σε. ον εκεινοι λαβοντες υπερ της προτερας αυτου ευνοιας και αγαπης. “Ακουσον τι” παλιν εφησας. των υπαρχοντων αυτοις κυριους ειναι και επαπολαυειν αυτων και ζην εξεστιν. µη υπο καταιγιδος θραυσθη. καθοραν µε· και ειθ’ ουτως ιδειν µε.οµιλουσαν µοι. καταγελωντες και καταπαιζοντες”. µαλλον µεν ουν και µειζονως κατακρινουσι και πλειονα θλιψιν σοι προξενησουσιν. µανιωδεστερον αυτω επεµβαινουσι. ουτω και το εν σοι γινοµενον νοει µοι και ασφαλιζου σεαυτον και σπουδαζε αει εντος σου καθαρως και τρανως. ως τω πλουτησαντι και δοξασθεντι και υψωθεντι και τω επι γης βασιλει οικειωθεντι. φυλαξον µε τον αµαρτωλον και αναξιον ον (460) ηλεησας. µη υπο εχθρου τινος εκσπασθη. τι και ελπιζει. ως ακουεις. Ει δε µη. ο κυκλος ολος των εργων και κοπων και λογων σου τουτων ωφελησουσι σε ουδεν. τιµωρουντες. καταξιωθηση και µετα θανατον. ∆εσποτα· “ωσπερ τον ηλιον ορας εν τοις υδασιν. οπερ ενεκεντρισας εν τω δενδρω της ελπιδος µου. µη υπο ραθυµιας και µετεωρισµων . τη δυναµει σου στηριξον.”. ειτα παντων εκπεσοντι εκεινων και εις παντελη πτωχειαν κατενεχθεντι. ως ηδη υπερ πασαν πιστιν γεγονως και ελπιδα. τι πλεον ελπισω. καιτοι µη ουχ ουτως οντων των πραγµατων εν τοις επιγειοις και ορωµενοις και εν αυτοις τοις πνευµατικοις πραγµασι και αορατοις. ουτω χαιρων διακειµαι. µη υπο αµελειας καυσωνος φλεχθη. (459) εκεινον δε αυτον ουδολως τοτε µαλλον κατω νευων ορας. και το φυτον της αγαπης σου. Και γαρ ουχ ουτω πενητι εκ γενετης αισχυνης αιτια γινεται η πενια. παναγιε Βασιλευ. “δυνατοι δυνατως ετασθησονται”. ζην ολως ου δυναται . Τοις µεν γαρ εκπεσουσι της φιλιας και δουλειας του επιγειου βασιλεως εκ τινος αιτιας. επειδηπερ. ωσπερ ειπον σοι.η ζωη γαρ αυτου εγω ειµι -. εµου δε της αγαπης και φιλιας ει εκπεσειε τις.

ο τουτο και χαρισαµενος και κατεργασαµενος εν εµοι. οτι σοι πρεπει πασα ευχαριστια. και σκεποµαι υπ’ αυτης καγω σκεπω και φυλαττω αυτην εν εµοι. αλλα εν τη ση αγαπη ιδρυσον µου την ψυχην και εν ταυτη ριζωσαι την σην αγαπην ποιησον ασφαλως. Συ γινωσκεις µου την ασθενειαν. οτι ενεκεν τουτου απο παντος ανθρωπου ειµι αβοηθητος. και εν αινιγµατι. Τοιγαρουν δια τουτο σπλαγχνιθητι επι πλειον απο του νυν επ’ εµοι ο πολυευσπλαγχνος Κυριος. ως αυτος ηβουληθης απ’ εµου σωµατικως απεχωρισας. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΤΟΥ ΟΣΙΟΥ ΚΑΙ ΜΕΓΑΛΟΥ ΠΑΤΡΟΣ ΗΜΩΝ ΣΥΜΕΩΝ ΤΟΥ ΝΕΟΥ ΘΕΟΛΟΓΟΥ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΟΥ ΚΑΙ ΗΓΟΥΜΕΝΟΥ ΜΟΝΗΣ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΜΑΜΑΝΤΟΣ ΤΗΣ ΞΗΡΟΚΕΡΚΟΥ ΕΡΓΑ ΤΟΜΟΣ ∆ΕΥΤΕΡΟΣ (Β’) ΒΙΒΛΟΣ ΤΩΝ ΘΕΟΛΟΓΙΚΩΝ ΘΕΟΛΟΓΙΚΟΣ ΠΡΩΤΟΣ (13) Και κατα των τιθεµενων το πρωτον επι του Πατρος. τω Πατρι και τω Υιω και τω Αγιω Πνευµατι νυν και αει και εις τους ατελευτητους αιωνας των αιωνων. ινα µη εασης µε εις το θεληµα µου. συ επιστασαι την ταλαιπωριαν και την εις απαν αδυναµιαν µου. Προσπιπτω σοι απο καρδιας. τον γαρ συνεργον µου και βοηθον. ο ποιησας τοσαυτα καλα µετ’ εµου. καθως ειπας. . και συ µεν βλεπεις µε. νυν µεν ως εν εσοπτρω. τοτε δε εν ολη τη αγαπη ολον σε. ινα κατα την αχραντον και αγιαν και αψευδη σου επαγγελιαν συ ης εν εµοι καγω υπαρχω εν σοι. κρατος.ξηρανθη. Αµην. εν αυτη καγω δε οραν σε καταξιουµαι δι’ αυτης. Συ γαρ οιδας. τιµη και προσκυνησις. µη υπο φιλοδοξιας τελεον εξαφανισθη. σον δε αποστολον. ∆εσποτα. τον αγαπην οντα και ουτω καλεισθαι καταξιωσαντα.

λεγω σοι καγω πρωτον ειναι του Πατρος τον Υιον· ει µη γαρ ουτος εγεννηθη. η το παν εκ του µη οντος παραγαγουσα.Το περι Θεου λεγειν η φθεγγεσθαι και τα κατ᾿ αυτον ερευναν και τα ανεκφορα ποιειν εκφορα και τα πασιν ακαταληπτα ως καταληπτα υπεµφαινειν τολµηρας αν ειη και αυθαδους ψυχης ενδειγµα. ουκ αν πατηρ ο Πατηρ ωνοµαζετο. Οια δε φασι των θειων κατατολµωντες! Κατα τουτο. και εστι και εσται αει η παναγια Τριας. µειζον και ελαττον εν αυτη. µειζων ο Πατηρ του Υιου . Ει δε πρωτον βουλει συ τον Πατερα ειπειν του Υιου. τις εδιδαξε. αλλ᾿ εκ του διδασκοντος ανθρωπον γνωσιν µυσταγωγουµενοι.λεγω δε αντι του πρωτος -· εκ του Πατρος γαρ. αλλα και οσοι τα προς αιρετικους παλαι λαληθεντα παρα των θεσπεσιων θεολογων και γραφη παραδοθεντα αποστηθιζουσι τε και πολυπραγµονουσιν. καθ᾿ ο αιτιος εστι της υπαρξεως του Υιου. ειπωµεν ωδε. κενεµβατουσιν και α λεγουσιν ως βεβαια και αληθη και ουτως εχοντα διαβεβαιουνται. Ει δε προτασσεις ολως του Υιου τον Πατερα και πρωτον αυτον ως αιτιον της του Υιου γεννησεως ονοµαζεις. εννοουντα το φρικτον του εγχειρηµατος και το τοις τολµητιαις αποκειµενον κριµα. ως εξ αυτου γεννηθεντος. Τα γαρ αει ηνωµενα και αει ωσαυτως οντα. ω ουτοι. τις ενενοησε µετρα και βαθµους. ουχ ινα πνευµατικην τινα ωφελειαν καρπωσωνται. φησι. την αιτιαν δι᾿ ην ταυτα προς των θεολογων ελεχθησαν προς αιρετικους αγνοουντων· την γαρ δυναµιν των γεγραµµενων νοησαι µη ικανως εχοντες. Τις τοις αθεατοις και αγνωστοις και παντη ανερµηνευτοις και ακατανοητοις ταυτα εξεθετο. φησι. Προς ους εικοτως ουκ αφ᾿ εαυτων. πρωτον και δευτερον. . Και η ανθυποφορα· µειζονα του Υιου τον Πατερα πως (14) φης. Οτι δη. Και τουτο πασχουσιν ουχ οσοι αφ᾿ εαυτων τι λεγειν τολµωσι µονον περι Θεου. Ει αδιαιρετος ην. αλλ᾿ ινα θαυµαζωνται παρα των ακουοντων εν ποτοις και συνεδριοις και θεολογοι επιφηµιζωνται· ο και µαλλον λυπει µε και εν αδηµονια ποιει. και το ειναι του Υιου αιτιον αποβαλλοµαι. Ταυτα της καινης κενοφωνιας αυτων και ασυνετου θεολογιας. µονον µειζων ο Πατηρ του Υιου. και κατα τουτο µαλλον και µειζονα. τω υπηχουντι ανωθεν πειθοµενοι Πνευµατι. αλληλων πρωτα ειναι ου δυνανται.

Ουτε γαρ πρωτον. . ο πρωτον λεγων αναγκη και δευτερον ονοµασαι και τριτον. ως και ο Υιος εν ολω τω οµοουσιω Πατρι. οπερ σε πορρω του Θεου και της αληθειας απαγει. φηµι καγω. ινα µη λεγω βλασφηµιας. και µετα των λεγοντων ασεβων τον Υιον υπο του Πατρος γεγενησθαι ποιει· τουτο γαρ και το µονον εννοησαι πασης αθεοτητος και ασεβειας εστιν. και οτι εγεννησεν αυτον υστερον αιτιος γενοµενος της αυτου υπαρξεως. ως νουν λογου και πηγην ρευµατος και ριζαν των κλαδων αυτης. ηνωµενα και αει ωσαυτως οντα αλληλων αιτια ειναι ου δυνανται. Ορας εις οσας ατοπιας. ο δε µητε προων. η τουτο σου λεγοντος. Μη δη εννοησης προϋπαρξαι ποτε του Υιου τον Πατερα και ουτε πρωτον ουτε µειζονα καλεσεις αυτον του Υιου· το γαρ προϋπαρξαν πρωτον αν κληθησεται του εξ αυτου γεννηθεντος η προελθοντος η ποιηθεντος. Ει δε αιτιον λεγεις του Υιου τον Πατερα. πως πρωτος του συναϊδιου κληθησεται. Το γαρ µετρειν τα αµετρητα και τα αρρητα λεγειν και τα αφθεγκτα φθεγγεσθαι επισφαλες υπαρχει και επικινδυνον. ωσπερ ειρηται. οτε ουκ ην Υιος. εκ των τοιουτων εµπιπτοµεν συζητησεων. µητε ποτε γεγονως η γενοµενος πρωτος του συναϊδιου και συναναρχου Υιου. οπερ εν τη παναγια Τριαδι εµφασιν ολως ουκ εχει λεγεσθαι. ουτε δευτερον. (15) τον λογον οικονοµουντες εν κρισει. Αιτιον γαρ του γεννωµενου υιου τον πατερα ειναι επι της σωµατικης γεννησεως λεγοµεν· επι δε της θειας και ανυπαρκτου υπαρξεως και αγεννητου γεννησεως και ανυποστατου υποστασεως και υπερουσιου ουσιωσεως. ει µη που υπονοιαν εµποιεις οτι ην ποτε ο Θεος µονος. ινα µη τον αριθµον πλεονασωµεν. και θελων εγεννηθη η µη θελων. και θελοντος του Πατρος η µη θελοντος. αλλ᾿ ολος ων εν ολω τω οµοτιµω Υιω. το γε νυν εχον και αυτο παραιτουµεθα· τα γαρ αει. ως ασεβουντα. πρωτον δε ουδαµως. η τι ετερον ειπω ουκ οιδα. Η τοινυν το πρωτον λεγειν του Υιου τον Πατερα αποδραθι. και τηνικαυτα το αιτιον λεγειν σε τον Πατερα δεξοµεθα. Τοιγαρουν και επι της αρρητου και θειας του Θεου Λογου γεννησεως αιτιον µεν του Υιου λεγοµεν τον Πατερα. και εγνω οτι εγεννηθη και πως η ουδαµως. εις τρεις θεους την αδιαιρετον και µιαν θεοτητα διαιρουντες.Υπονοιαν γαρ παρεχεις οτι ουκ ην ο Υιος προ του γεννηθηναι.

ουτε Πατηρ ο Θεος. καν το Πνευµα προταξης. Ει ουν πνευµα “Θεος και το πνευµα ο Κυριος εστι. “Πνευµα. (16) εστιν εννοησαι η ειπειν εν τη αδιαιρετω και ασυγχυτω Τριαδι· αφθεγκτα γαρ παντη και αρρητα και ακατανοητα τα της θειας και υπερουσιου φυσεως και ανθρωπινω νοΐ ακαταληπτα. Ει βουλει δε και αλλως γυµνασαι τον λογον και µαθειν ως ακαταληπτος εστιν ο εκ του µη οντος το παν ουσιωσας Θεος. ο Θεος” και παλιν· “Το δε πνευµα ο Κυριος εστιν”. δοξασον σου τον Υιον. αλλ᾿ “Εν αρχη ην ο Λογος”. ουκ ελασσον. του Υιου και του Πατρος. ινα και δευτερον τουτου τον Υιον αποδειξης και τριτον αυθις το Πνευµα το Αγιον. ινα και πρωτον και µειζον µοι εν τη θεια και ακαταληπτω φυσει. και τουτου βαθυτερα υπο της αυτοσοφιας. µυσταγωγηθεις. ειπε. Ουχ οτι ουκ ην η τα παντα παραγαγουσα τρισυποστατος θεοτης.ουτε τριτον. Ιησου. ινα και ο Υιος σου δοξαση σε” και· “Εγω και ο Πατηρ . και ουχ ο Πατηρ. Ιωαννης “Εν αρχη ην ο Λογος” εφη θεολογων. εγω δε σε εγνων” και αυθις· “Εγνωρισα σου το ονοµα τοις ανθρωποις” και παλιν· “Πατερ. Μετα γαρ την ενανθρωπησιν του Θεου Λογου και Πατηρ ο Θεος και Πατηρ εγνωρισθη ηµιν τοις πιστοις (17) και Υιος Θεου ο σαρκωθεις δι᾿ ηµας Θεος Λογος κατα το υπο του Πατρος ανωθεν ειρηµενον· φησι γαρ· “Ουτος εστιν ο Υιος µου ο αγαπητος· αυτου ακουετε”. που η πατροτης ενταυθα και η υιοτης. ολην εν αυτω ευρησεις και των συναϊδιων ως οµοουσιων την συµφυΐαν. Της βλασφηµιας! Πως. ει γε και ουτως θεολογειν εξεστι. ο επιστηθιος του Χριστου· “Εν αρχη ην ο Πατηρ”. η ινα διδαξη ηµας οτι ουτε Υιος απο τινος εγνωριζετο προ του κατελθειν και σαρκωθηναι τον Θεον Λογον. ∆ια τι δε ουκ ειπεν ο Υιος. ω συ. διδως και λεγης και αριθµης. καινε θεολογε. ουκ ειπεν η θεολογος φωνη. ου µειζον. διδως ηµιν και τω κοσµω παντι το πρωτον εν τω Πατρι. αλλ᾿ ο Λογος. και ο κοσµος σε ουκ εγνω. ο την τριθεΐαν ηµιν δογµατιζων υπουλως. φησιν. αλλ᾿ οτι ουπω ην γνωρισθεν το της οικονοµιας µυστηριον. Και ορα ως ακαταληπτα τα της θειας φυσεως τοις ανθρωποις ηµιν. κηρυσσων ηµιν ως αλλος τις θεολογος του πρωην βαθυτερος τε και τω Υιω του Θεου οικειοτερος ετερον ευαγγελιον. Συ δε. Και ο Υιος· “Πατερ δικαιε.

ηνωται δε ασυγχυτως. ακτιστος. πολλω µαλλον προ της σαρκωσεως. ινα το προϋποσταν πρωτον του εξ αυτου λαµψαντος γενηται. Τοιγαρουν εις Θεος η Τριας. Ινα δε µη τη µακρα σιωπη (18) ληθην Θεου παντελη νοσησωµεν και ως αθεοι τινες εν τω κοσµω διαξωµεν. η του Υιου αυτου του Πατρος. και τας υποστασεις καλειται· επει δε µεριζεται µεν αµεριστως. µια καλειται Τριας ο Θεος. µητε νοηθηναι παρ᾿ ηµων µητε ρηθηναι δυναµενη. συνεχωρηθη ηµιν κατα το εγχωρουν τη ανθρωπινη φυσει λαλειν τα περι Θεου και των θειων καθως απο των θειων αποστολων και των θεοπνευστων πατερων ηµων εδιδαχθηµεν. καν εκ του Πατρος εκπορευηται. αναρχος. ωσπερ ειρηται. Ειπε ουν µοι. Ει γαρ εν εξ αρχης η Τριας και τουτο καλειται κατα τας υποστασεις Τριας. ακαταληπτος. ινα και πρωτον του ετερου το ετερον γενηται· συνδροµον γαρ την αναρχον εσχον αρχην και συναΐδιον. τα αγγελοις και πασαις ταις ουρανιαις δυναµεσιν ακαταληπτα και ανεκφορα εξερευναν και πολυπραγµονειν. µη προϋπαρξαντος τουτων ενος ουδαµως πως. Ει τοινυν και µετα την σαρκωσιν του Θεου Λογου εν ο Υιος και ο Πατηρ εισι. Μια γαρ θεοτης η µια Τριας και τουτο δια τα προσωπα. Τι τουτο. Λεγει γαρ· “Εγω και ο Πατηρ εν εσµεν” και προεταξεν εαυτον του Πατρος. αλλ᾿ ως απιστοι τινες και παντη των του Χριστου µυστηριων αµυητοι ουτω και φρονουµεν και αφειδως λαλουµεν αναισχυντω ψυχη τα περι Θεου. Και σκοπει µοι συνετως των ρηµατων την δυναµιν.εν εσµεν”. η του Πατρος αυτου του Υιου. Ινα δειξη το εν πασιν ισοτιµον και οµοδοξον εαυτου µετα του Πατρος και οτι ουτε “Πατηρ πρωτος. αναρχος. ουτε τριτον το Πνευµα το Αγιον. αρα το εν ουτε εαυτου πρωτον δυναται ειναι. ουτε δευτερος ο Υιος. καν εκ του Πατρος. αφραστος. Ηµεις δε. καν αιτιος του Υιου. οι γη και σποδος. νοειν τε και επινοειν και αναπλαττειν ου φριττοµεν. ο τα της θειας φυσεως µη φειδοµενος ερευναν· πιστευεις οτι εστι Θεος τρισυποστατος. αµεριστος. ουτε των συν αυτω υποστασεων· ουδε γαρ προϋπεστη του ετερου το ετερον. . ωσπερ εαυτους οιονει αγνοησαντες εις αµετριαν επεκτεινοµενοι. ως αν συνεχη την περι αυτου µνηµην αναλαµβανοντες δοξαζωµεν την αυτου αγαθοτητα και την περι ηµας φιλανθρωπον οικονοµιαν αυτου. ω ουτος. η των αµφοτερων του Πνευµατος.

τα παραχθεντα τον παραγαγοντα και τα γεγονοτα τον αει οντα. δια . οτε δε ηβουληθη. Ταυτην ουν δια ποικιλων και πολυτροπων σηµειων λαµβανουσιν οι πιστοι. και αει και προ παντων ην η τρισυποστατος µονας ο Θεος. και οτι ην αει ο αυτος. τα κτιστα τον ακτιστον. ειτε ενσωµατα. και αει ων και προ παντων ων. καθα πασαι των ουρανων αι δυναµεις. δι᾿ αινιγµατων. µητε νω καταληπτος. και ουδεν εστιν η των εν τω ουρανω η των επι της γης η των εν τοις καταχθονιοις ο µη παρηχθη και γεγονεν εξ ουκ οντων. ωσπερ και ην. ως αν η γνωσις την διχα γνωσεως πιστιν επιβεβαιωση και βεβαιωθη δια της γνωσεως ο τον λογον κατηχηθεις και πιστευσας οτι εστι Θεος. τι και αυτος ου σιωπη και φοβω τον δηµιουργον προσκυνεις. Αλλα γαρ και το µετρον της γνωσεως κατα το µετρον της πιστεως ηµιν τοις πιστευουσιν εις αυτον δεδωκεν. Αµηχανον ετερως τουτο γενεσθαι πασι παντη αδυνατον. µονος δε ο τουτων ποιητης και κτιστης Θεος ακτιστος. ειτε αγνοουµενα. Ει γαρ ακτιστος. µητε χρονων η αιωνων ποτε εσχηκως. ειτε ασωµατα. δια της οµοουσιου και αδιαιρετου Τριαδος της µιας παρηχθη θεοτητος. ακαταληπτος. ειτε αορατα. και τον αναρχον τα υστερον παρ᾿ εκεινου λαβοντα την υπαρξιν. αναρχος. µητε αρχην ηµερων. ουτω και την περι αυτου γνωσιν φιλανθρωπως και καθ᾿ οσον συµφερει δωρησεται. Ουδαµως. µητε λογω ρητος. ειτε ορατα. ωσπερ δη πνοην και ζωην. πω. επιγνωναι το οιος και οσος και οπως εγεννηθη ολως δυνησονται. ψυχην τε και νουν και λογον χαριζεται. µονος Θεος η Αγια Τριας. αναρχος. ανεξιχνιαστος. ειπε. εις ον δια του λογου της διδασκαλιας επιστευσεν. Αλλως δε πως ειποις αρα το ποιηθεν εκ Θεου τον εαυτου ποιητην επιγνωναι.ακτιστος. ειτε γινωσκοµενα παρ᾿ ηµων. δι᾿ εσοπτρων. αλλα αει ων. Ει ουν τουτο πιστευεις οτι ην. Ου φριττεις µη που σκηπτος ανωθεν κατελθων παραναλωµα σε ποιησει πυρος. φησιν. παντα δε. αορατος. τον ουρανον και την γην και παντα τα εν αυτοις εκ του µη οντος εις το ειναι παρηγαγε και τας ουρανιους πασας δυναµεις εποιησεν. ειτα και τον ανθρωπον τουτων απαντων εποιησεν εσχατον. αλλα το εαυτον αφεις επισκεπτεσθαι. Ναι. ει µη οσον παντως ο ποιητης αυτος των ποιηθεντων εκαστω. (19) την ακαταληπτον αυτου φυσιν τολµηρα και αυθαδει περιεργαζη ψυχη.

και επιγνωσιν των µελλοντων αγαθων. ειδεναι και φρονειν και λεγειν δυναµεθα. ο νουν και λογον και ψυχην νοεραν ηµιν χαρισαµενος. αντιληψεις τε και κυβερνησεις πολεων και λαου.το γαρ ειπειν οτι “επλασεν ο Θεος τον ανθρωπον. προς δε και θαυµατων ενεργειαν και προφητειας χαριν και γενη γλωσσων και ερµηνειαν γλωσσων. δι᾿ ελλαµψεων αµυδρων. Εκ τουτων ουν και των τοιουτων πληροφορουµεθα και βεβαιουµεθα οτι αυτος εστιν ο τα παντα ποιησας Θεος. και της βασιλειας των ουρανων επιτευξιν. δια της αποστολης και παρουσιας του Αγιου Πνευµατος· (20) και φωτιζονται τελεωτερον και διδασκονται δια του φωτος. χουν λαβων απο της γης. ηµεις δε. και ετερων πολλων εξ ων καθ᾿ εκαστην αυξει η πιστις των τοιουτων και εις αγαπην Θεου ανεισιν. ακτιστος και αιωνιος και αΐδιος και ακαταληπτος εστιν ο Θεος. δι᾿ ων και ορωµεν. ουτως ουδε εν . ωσπερ τους αποστολους. . Ου µονον δε· αλλα γαρ και πληροφορει αυτους ο Θεος. ο κατ᾿ εικονα και καθ᾿ οµοιωσιν αυτου ποιησας ηµας και το σκοτος της αγνωσιας αποδιωξας ηµων· και αυτος εστιν ο τα υπερ ηµας εκ των καθ᾿ ηµας αµυδρως πως καταξιωσας ως εν σκια υποδειξαι ηµιν αφ᾿ ων και εµαθοµεν. Πασαν γαρ γνωσιν και επιγνωσιν και παντα λογον σοφιας και λογον γνωσεως µυστικωτερας. οτι ωσπερ τον νουν τον ηµετερον και την ψυχην και αυτον ηµων τον ενδιαθετον λογον εν τη πλασει του σωµατος ηµων αµα παρηγαγε. παρ᾿ ων και πιστευοµεν. οσα µεν οι απιστοι αγνοουσιν. δια θειων αποκαλυψεων. ως αρρητος και ανεκφραστος. δια µονου του Πνευµατος εκδιδασκονται. υιοθεσιαν τε και αυτο το ενδεδυσθαι Χριστον και το ειδεναι τα µυστηρια Χριστου και το γνωναι το περι ηµας της οικονοµιας αυτου µυστηριον και απαξαπλως παντα. µιας ουσιας οντων και φυσεως. ο και παραγαγων ηµας χουν λαβων απο της γης. δια θεωριας των λογων της κτισεως. (21)µη προϋπαρξαντος ενος εξ αυτων µηδε προϋποσταντος. ως εν οντων αµα των τριων και εις εν πνευµα ζωης δοθεντων ηµιν ωσπερ ουν εν τουτοις ου προϋπηρξεν εν ουδε προϋπεστη του ετερου το ετερον. οι καταξιωθεντες ειναι πιστοι. και ενεφυσησεν εις το προσωπον αυτου πνευµα ζωης και εγενετο αυτω εις ψυχην ζωσαν” δεικνυσιν οτι συνυπηρχε τη ψυχη ο νους ηµων και ο λογος.µυστικων και ανεκφραστων ενεργειων.

η οποιοι εσµεν και ποδαποι. Το γαρ µη ον των γεγενηµενων απαντων µηδεν.τη αγια και οµοουσιω και οµοτιµω Τριαδι προϋπηρξε του ετερου το ετερον. Υιος και Αγιον Πνευµα. Τι µιαρωτερον του µη µετανοησαντος και προκαθαραντος εαυτον. αλλ᾿ υπο γην κατορυξαι προεθυµηθηµεν αν. Και εικοτως· ει γαρ εαυτους ακριβως εγινωσκοµεν. µητε των αορατων. πως εν σκοτει διαγοντες εαυτους καταµαθειν ισχυσοµεν. η που και ποθεν φεροµεθα. αλλα τουτο µεν αφεντος. του µετα οιησεως και υπερηφανιας διδασκειν επιχειρουντος τα του Πνευµατος ανευ Πνευµατος. πως ειδεναι δυναµεθα. Τι γαρ ακαθαρτοτερον. ουδε πατειν την γην αυτην αξιους αν ηµας εαυτους ελογισαµεθα πωποτε. αγνοιαν ηµων εαυτων εµφανιζει. ου µονον ου γνωναι Θεον δυνηθωµεν. εις ην βεβαπτισµεθα· ο εκ των εις ηµας γεγενηµενων ενεργειων και χαρισµατων του Πνευµατος και εξ αυτων των ιερων θεσµων τε και ευαγγελιων εβεβαιωθηµεν. η που απαγοµεθα και τινες εσµεν εν αληθεια επιγνωσοµεθα. ουδε εις ουρανον ατενισαι. Πατηρ. Του γαρ φραγµου ισταµενου και χωριζοντος ηµας απο του φωτος. ο Θεος. Ει δε ουκ ισµεν. ωσπερ ουδε οιδαµεν. αλλ᾿ ουδ᾿ οτι ανθρωποι εσµεν εισοµεθα. Τουτο τοιγαρουν οµολογουντες πιστευοµεν και πασιν αλλοις οις ου τολµηρον τα περι Θεου λεγειν και ερευναν διαµαρτυροµεθα οτι εστι Θεος τρισυποστατος. τρισυποστατος ων. δια µονης δε . οι τυφλοι και αφωτιστοι. ο ει µη δια µετανοιας ανελωµεν η και υπερβωµεν. ουδε το φως του κοσµου τουτου βλεπειν. οι αισθητοι. ποσων εσµεν σκηπτων αξιοι. οι κτισθεντες ουκ ισµεν ηµεις. περι ων ουκ οιδαµεν λεγοντες. οι φθαρτοι. ειπε µοι. Ει γαρ µη εαυτους ηγνοουµεν. ηµεις οι ορατοι και κτιστοι. πολλω µαλλον τον οντα ασυγκριτως υπερ ηµας. µητε των ορωµενων. ωσπερ τειχος µεσον ηµων και Θεου των αµαρτιων ηµων προκειµενων και διειργοντων ηµας απ᾿ αυτου. και το εν ωσαυτως αει τρια. η Αγια Τριας. Και ταυτα. η ουσα κτιστις των ολων. προϋποσταν των τριων εν. Ει δε ηµας αυτους αγνοουµεν. Πως δε Τριας η ποτε η οποια και ποδαπη. Ουδε γαρ εσχε ποτε ο ποιητης της εικονος Θεος. (22) ουκ αν τολµηρως περι Θεου εφθεγγοµεθα· το γαρ περι Θεου και των θειων λεγειν αφωτιστους οντας ηµας και κενους Πνευµατος Αγιου. αλλ᾿ αµα τα τρια εν.

και τοτε λαλει περι θειων και ανθρωπινων πραγµατων. ουδεις αναµαρτητος ει µη εις ο Θεος και παντες ηµαρτον και υστερουνται της δοξης του Θεου. Και ει ενδιαθετω γνωµη ψυχης υποκατω παντων εαυτον εσχες. το απλαστον και ανυποκριτον ηθος. καγω σου των λογων γνωρισω την δυναµιν. “και υστερουνται της δοξης του Θεου. . τουτο δε αυτο µονον υποδικον κρισεως αιωνιου καθιστησι τον τοιουτον. Ει γαρ και εν γραµµασι κεινται και παρα παντων τα θεια και περι των θειων πασιν αναγινωσκονται. την δε γνωσιν οµου προστιθεασι· γνωσιν δε λεγω την περι ηµας πρωτον και των καθ᾿ ηµας. το ασχηµατιστον. δικαιουµενοι δωρεαν τη αυτου χαριτι”. οπερ αδυνατον. την (23) εν τοις ευτελεσιν εργοις υπακοην. ο λεγων µη ηµαρτηκεναι. ετι δε την απο ψυχης ταπεινωσιν. ει και πασαν εγκυκλιον διελθοι φιλοσοφιαν· ει δε µη ταυτης εν µετοχη γενηται πλουσια εν σκοτει βαθυτατω διαξει της αγνωσιας τον της ζωης αυτου χρονον. Της µανιας! Ουδεις αναµαρτητος. Ει γαρ και µηδεν ετερον αµαρτησας εστιν. την προς τον αναδεξαµενον σου τους λογισµους πνευµατικον πατερα πιστιν ειλικρινη. αφ᾿ ων και δι᾿ ων η καθαρσις επιγινεται της ψυχης τω σπουδαιω και η των του Θεου µυστηριων επιγνωσις. ει µη εις ο Θεος· “Παντες γαρ” φησιν “ηµαρτον” ο θειος Αποστολος. την εν τοις ασθενουσι διακονιαν. φηµι δη της καθ᾿ ηµας πιστεως. την υποταγην. Ει δε.της ψευδωνυµου γνωσεως και της εξω σοφιας βουλοµενου θεολογειν και περι των οντων και αει ωσαυτως οντων τολµηρως διαλεγεσθαι. επειτα των υπερ ηµας και των θειων των τοις αµετανοητοις αθεατων και αγνωστων µυστηριων. Ο γαρ καρπος και το εργον της µετανοιας ταυτα εισιν. ωστε µηδε λεγειν µηδε νοµιζειν ηµαρτηκεναι αυτους. δειξον µοι την γνησιαν υπερ των ηµαρτηµενων εξοµολογησιν. οθεν η διηνεκης κατανυξις και τα χαροποια δακρυα τικτονται. επειδη “ακαθαρτος παρα Κυριω πας υψηλοκαρδιος”. α την µεν αγνοιαν αποδιωκουσι. Εις τοσουτον γαρ ανοιας εξωκειλαν των τοιουτων τινες. ως ειποντι· “Θησω τον θρονον µου επι των νεφελων και εσοµαι οµοιος τω Υψιστω”. την εν τοις υποδεεστεροις των αδελφων υπηρεσιαν. κατα το οσιον λογιον. ην ουδεις αν πλουτηση προ της εργασιας των ειρηµενων. Ει δε ηµαρτηκεναι οµολογεις.

οιµαι. φηµι δη της µακαριας ταπεινοφροσυνης. ο και χειρον πασης αγνωσιας εστιν – ουτως. ωσπερ εξεστηκοτες και εκφρονες τας εαυτων ηµερας οι δυστυχεις διερχοµενοι και µηδεν των του Χριστου µυστηριων ειδοτες. ουκ εις δεον εχρησατο τη αξια. Και καθαπερ εκαστος των απιστων φρονειν οιεται µη φρονων. Τοις δε γε αλλοις απασιν αγνωστα και κεκρυµµενα υπαρχει και µηδολως αναπτυσσοµενα υπο του διανοιγοντος τον νουν των πιστων εις το συνιεναι τας γραφας. Ει δ᾿ επιχειρησειε περι τοιουτων και τηλικουτων διδασκειν. εµοι και τοις εµοις”. και τους ιδιους ορους εκαστον αυτων ουχ υπερβαινει ποτε. (24) φησιν. ως οραται. πως τα κατ᾿ αυτην η τα περι αυτην αλλοις εκδιηγησεται. . Παντα γαρ. Τοινυν και δοκουσι βλεπειν µη βλεποντες οι τοιουτοι και ακουειν µηδολως ακουοντες και συνιεναι ασυνετοι οντες.αλλα µονοις εκεινοις ταυτα αποκαλυπτονται τοις θερµως µετανοησασι και δια της ειλικρινους µετανιας καλως καθαρθεισι. µωροι τω οντι γεγονασιν. ως δει· ων της οιησεως και υπερηφανιας ρυσαιτο ηµας ο Θεος Ισραηλ και µιµητας γενεσθαι της αυτου ταπεινωσεως αξιωσοι. . τα αλογα ζωα την εαυτων φυλαττει και φυσιν και ταξιν. ο παρεκλινων και εξω που. αισθησιν των αναγινωσκοµενων λαβειν µη δυναµενοι. ∆οκουντες γαρ ειναι σοφοι. δεξια τυχον η αριστερα. αρα του τοιουτου ανθρωπου εστιν επι της γης αφρονεστερος. καθ᾿ οσον η αναλογια και το µετρον υπαρχει της αυτων µετανοιας οµου και καθαρσεως· οις και φανερουνται τα βαθη του Πνευµατος και αφ᾿ ων ο λογος πηγαζει της του Θεου σοφιας και γνωσεως. και ουτοι. πως εις τον νυµφωνα αυτου συν αυτω εισελευσεται. και τοσουτον. ο λογω και αυτεξουσιοτητι παρ᾿ αυτου τιµηθεις. βαδιζων και προευοµενος και τοις ιχνεσι του Ιησου και Θεου µη καταδεχοµενος επεσθαι. Ταυτης ουν της οδου. και ειδεναι τι δοκει µηδεν ολως ειδως. ουδε την ιδιαν επεγνω ασθενειαν. ως ποταµος πολυρρους κατακλυζων τας φρενας των εναντιων. Πως περι ων ουκ οιδε και ουκ εθεασατο πωποτε ειπειν καθολου τολµησειεν. Μη θεασαµενος δε ταυτην. κακως οιδεν. Και εικοτως· “Το γαρ µυστηριον µου. Ουτος δε ο χειρι Θεου πλασθεις.ει τι γαρ και οιδε. Αρα ουχι και αυτων των τετραποδων κτηνων αλογωτερος εσται και πανταπασι κτηνωδεστερος.

θεοι γενεσθαι προεθυµηθησαν. Τον τοιουτον ουν τις αρα καλεσειεν ανθρωπον. η των κτηνων αυτων ισον η ολως αισθησιν εχοντα. δια φιλοδοξιας τε και ανθρωπαρεσκειας µετα οιησεως οικοδοµησας αυτους. αλλα και της αιωνιου ζωης. δικαιως απεστερηθη. δια τινων δε και οποιων των συνεργησαντων και βοηθησαντων προς την αναβασιν. µαλλον δε υπο του θανατου (26) κρατουµενος και νεκρος ων ετι. ο δε ανθρωπος.ουδε ενεµεινεν εν τοις υπο του Θεου εντεθεισι τη φυσει αυτου αγαθοις. πυργον θεολογιας και πνευµατικης γνωσεως κτησασθαι προσεδοκησε· προς δε. Αλλα γαρ ειπε µοι. Φρασον ουν ηµιν και ειθ᾿ ουτως ερεις παντως και πως µετα το ανελθειν εκ του αδου και επιβηναι τη γη της τε φθορας απηλλαγης και της καταρας ηλευθερωθης. τι πεισονται αρα οι εξ αυτου γεννωµενοι απαντες και ετι του χοϊκου την εικονα φορουντες και θεολογειν αναγνως επιχειρουντες. ου δια ταπεινωσεως και χριστοµιµητου πολιτειας προς υψος πνευµατικης γνωσεως ανελθειν ηβουληθη. τους ορους της ιδιας φυσεως υπερβας και των υπερ αυτον επιθυµησας και φαντασθεις. ουτως οιµοι και ουτος. και πως τουτο σοι παθειν εξεγενετο. και εις ουρανους η και υπερ τους ουρανους ειναι οιοµενος και υπερανω αυτων ιστασθαι φανταζοµενος. Ει γαρ ο κατ᾿ εικονα Θεου πλασθεις ανθρωπος και καταξιωθεις ισαγγελου και αθανατου ζωης. αλλα δια υπερηφανιας και επαρσεως· οιονει πλινθους της ψευδωνυµου γνωσεως αλλοθεν αλλους συλλεξας και δι᾿ επιµονου µελετης εξοπτησας αυτους. πως εζησας και ισχυροτερος γεγονας του θανατου και τας εκεινου χειρας διαδραναι εξισχυσας. Ανελθων δε οδωδως και βρυων φθοραν. κατεπαρθεντες του ποιητου. ο µεν αγγελος ων. πας τις ο περι Θεου και των θειων µη διδασκεσθαι. δια µιας εντολης Θεου παραβασιν ου µονον της αγγελικης εκεινης διαγωγης. περι του ποιησαντος τον ουρανον και την γην και παντα τα εν αυτοις διαλεγεται. ει εκ του αδου πρωτον ανηλθες και προς τη γη γεγονας. ουδε εντος των ιδιων ορων εστη (25) η τα εαυτου συνηκεν· αλλ᾿ ως ο Εωσφορος η και ο Αδαµ υστερον. και δια ποιων των επιστηριγµατων και επιβασεων. θανατω και φθορα και καταρα καταδικασθεις. Ειτα διδαξεις ηµας πως παλιν ανηχθης απο της . αλλα διδασκειν επιχειρων.

ως δαιµονα αυτον αποστρεφεσθαι και µισειν. ει µη τον προαγοντα και αναφεροντα αυτον σχη. ∆ειξον ηµιν ταυτα και διδαξον υπερ των τοιουτων ηµας και τοτε δεξοµεθα σε περι Θεου µετριως πως και µετα φοβου και τροµου λεγοντα. ποιαις χρησαµενος βαθµισι. και µαλιστα εαν ταις του Κυριου και των αποστολων και των αγιων πατερων διδασκαλιαις συναδωσιν οι λογοι αυτου και αι πραξεις. και µαλιστα οταν νουθετουµενον µη καταδεχοµενον ορωµεν µεταθειναι το ιδιον φρονηµα. ωσπερ τον Ενωχ. ποια σε νεφελη υπελαβε. και προ της πραξεως των εντεταλµενων υπο Θεου φθεγξασθαι τολµηρως επιχειρησεις. ως µαινοµενον και εκφρονα και δαιµονωντα σε αποστραφησοµεθα. εν σωµατι ων χωρις σωµατος. και τηνικαυτα προσδεχεσθαι και ακουειν τους λογους αυτου ως λογους Χριστου· ει δ᾿ ουν. υπερεβης αυτους. ποιου αρµατος επιβας. αλλα τουτο ου ποιει. αλλα απο του βιου και των πραξεων αυτου προτερον βεβαιουµενους. αλλ᾿ ει και νεκρους ανιστα. επειδη ουτε Ηλιας ανευ του φλογερου αρµατος εκεινου σωµατικως προς ουρανον ηρθη. ουτε ο ∆εσποτης ηµων και Θεος ανευ της υπολαβουσης αυτον νεφελης του Πνευµατος. Ινα διδαξη ηµας οτι και ο νους ηµων δεεται τινος παντως του αναφεροντος αυτον εις τον ουρανον και τα εκεισε θεαµατα υποδεικνυοντος αυτω και τα µυστηρια του Θεου εκκαλυπτοντος· ως γαρ ουκ ενδεχεται ανευ πτερυγων εις υψος πετασθηναι πτηνον. µεταθειναι απο της γης εις ουρανον ισχυε και αυτος παλιν ο ∆εσποτης ανευ νεφελης και των συνεποµενων αγγελων εις ουρανους ανελθειν ηδυνατο. των αει µυστικως γινοµενων εν τοις εις ανδρα τελειον εις µετρον ηλικιας του πληρωµατος αναδεδραµηκοσι Χριστου. καν µυρια αλλα θαυµατα επιδεικνυται. Αλλως δε και ινα δι᾿ αυτων των εργων πιστωσηται την του δουλου και την ιδιαν ο ∆εσποτης αναληψιν και εις ουρανους ανοδον και διδαξη ηµας µη λογοις µονοις εξαπατασθαι και παντα ανθρωπον πιστευειν πνευµατικον εαυτον ειναι λεγοντα. ποιοις πτεροις πετασθεις υψωθης προς ουρανους. Καιτοι και τον Ηλιαν αυτον διχα του οφθεντος αρµατος. Ει δε χωρις των ειρηµενων τουτων. Τι τουτο. ουτως ουδε νουν ανθρωπου αναβηναι (27) προς τα εξ ων εξεπεσεν.γης. ελλ᾿ ετι .

ην ανωθεν παρ᾿ αυτων παρελαβοµεν. τιµη και προσκυνησις. αποτρεποµεθα τας διακενους των εις µηδεν ετερον ευκαιρουντων. περι ου ειρηται· “Πλατυνον το στοµα σου και πληρωσω αυτο”. δυναται δε και κατα την αποστολικην υποθηκην παντοτε χαιρειν. ενθα παντων ευφραινοµενων η κατοικια και ο χωρος (28) των εορταζοντων εν Πνευµατι. παντα εις δοξαν Θεου ποιειν. κενοφωνιας· κρατουµεν δε την οµολογιαν ηµων της πιστεως ασινη και ακραδαντον. καν ειτε εσθιη. υπο του αρτου δηλαδη της ζωης διηνεκως τρεφοµενος τε και δυναµουµενος. Ουτω γαρ ανωθεν υπο των αποστολων Χριστου και των θεσπεσιων πατερων ηµων της θεοπνευστου µυσταγωγηθεντες διδασκαλιας. νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων· αµην. αδιαλειπτως προσευχεσθαι. την εν Πατρι και Υιω και Αγιω Πνευµατι της µιας θεοτητος και ασυγχυτου και αδιαιρετου Τριαδος. ος εστιν ο αρτος ο εκ του ουρανου καταβαινων. υφ᾿ ην και εσµεν και εις αιωνας αιωνων εσοµεθα. η πρεπει πασα δοξα. Του τοιουτου καθευδοντος η καρδια . Ο ανωθεν ειληφως την του Θεου αινεσιν εν τω στοµατι δια παντος περιφερειν. ευρυχωροτερον σπουδαζει τουτο καθ᾿ ωραν ποιειν εις αφθονωτεραν υποδοχην του λογου της ζωης. εν η βεβαπτισµεθα. ο ανοιγων το στοµα αυτου και ελκυων πνευµα ζωης.εµµενοντα τη πεπλανηµενη γνωσει αυτου και εις ουρανους οιοµενον το πολιτευµα και την διαγωγην εχειν. η εις το περιεργαζεσθαι και πολυπραγµονειν τα και αγγελοις ανεφικτα. καν ειτε πινη. ως εξ αυτης εσχηκοτες το ειναι και το ευ ειναι της το παν εξ ουκ οντων παραγαγουσης σοφια. εν παντι ευχαριστειν. δι᾿ ης και ζωµεν και γινωσκοµεν και νοουµεν. Τοινυν και ο γενεσθαι τοιουτος αξιωθεις απο του Θεου δυναται εντετυπωµενην απαξ και οιονει εσφραγισµενην τω ηγεµονικω της ψυχης την περι Θεου εννοιαν εχειν δια παντος ενυπαρχουσαν τη ψυχη. ΘΕΟΛΟΓΙΚΟΣ ∆ΕΥΤΕΡΟΣ (29) Και κατα των επιχειρουντων θεολογειν ανευ Πνευµατος. µεθ᾿ ης και µετασταιηµεν των ενταυθα εις γαληνους λιµενας ζωης ακηρατου.

εγρηγορε και εγρηγοροτος ουδεποτε του Θεου καθ᾿ οιονδηποτε τροπον χωριζεται· και τουτο δηλων ο Αποστολος λεγει· “Ο κολλωµενος τη γυναικι εν σωµα εστι και ο κολλωµενος τω Κυριω εν πνευµα εστι”. ∆ια δη τουτο και οταν περι θειων και ανεφικτων πραγµατων ακουω τουτων τινας φιλοσοφουντας και αναγνως θεολογουντας και τα περι Θεου και τα κατ᾿ αυτον εξηγουµενους ανευ του συνετιζοντος Πνευµατος. Ει γαρ το γνωναι µονον εκαστον εαυτον χαλεπον και κοµιδη ολιγοις φιλοσοφουµενον. φριττει µου το πνευµα και οιονει εξω εµαυτου γινοµαι. µικρου δε ουδ᾿ ολιγοις εν τω καιρω τουτω και τη γενεα ταυτη. αµαρτανειν ου δυναται· φησι γαρ η θεολογος φωνη· “Εις τουτο εφανερωθη ο Υιος του Θεου. “Πνευµα γαρ ο Θεος και τους προσκυνουντας αυτον εν πνευµατι ( 30) και αληθεια δει προσκυνειν”. ηνικα και ο της φιλοσοφιας ερως εσβεσθη τη βιαια φορα και αντιπνευσει της κατασχουσης ηµας αµελειας και των πραγµατων του βιου. οι προ του γεννηθηναι εκ του Θεου και τεκνα χρηµατισαι αυτου θεολογειν και περι Θεου λεγειν ου φριττουσι. ο δε γεγεννηµενος εκ του Θεου αµαρτιαν ου ποιει. ωστε εν πνευµα γενεσθαι µετ᾿ αυτου. Και παλιν· “Πας ο γεγενηµενος εκ του Θεου αµαρτιαν ου ποιει. πας ο αµαρτανων ουχ εωρακεν αυτον ουδε εγνωκεν αυτον”. τα εν ποσιν αγνοουντες και αυτους ηµας. Τοιγαρουν και ο ουτω συναφθεις πενυµατικως τω Θεω. ινα τας αµαρτιας ηµων αρη και αµαρτια εν αυτω ουκ εστι· πας ο εν αυτω µενων ουχ αµαρτανει. Ει ουν πας ο αµαρτανων τον Θεον ουχ εωρακεν ουδε εγνωκεν αυτον. αναλογιζοµενος και σκοπων το πασιν ακαταληπτον της θεοτητος και οπως. και ου δυναται αµαρτανειν οτι εκ Θεου γεγεννηται”. ανταλλαττοµενοις των αιωνιων τα µηδενος αξια και µηκετ᾿ οντα (31) η ουδαµως οντα. και ταυτα κενοι Πνευµατος οντες του ταυτα φωτιζοντος η και αναπτυσσοντος και αυτο τουτο το περι Θεου λεγειν τι αµαρτανοντες. οτι σπερµα αυτου εν αυτω µενει. αλλοτε αλλως µετατυπουµενα και ορον µη εχοντα στασεως. περι των ανεφικτων ηµιν αφοβια Θεου και τολµη φιλοσοφειν προθυµουµεθα. θαυµαζειν µοι επεισιν επι τους πολλους των ανθρωπων. τεκνον χρηµατιζων αυτου. πολλω µαλλον το γνωναι Θεον χαλεπωτερον και προσετι παντη αλογον .

εξ οµοουσιου Πατρος. ως χρηµατισαι τεκνα αυτου. τον µη παρ᾿ ετερου γεγονοτα τινος (ουδε γαρ ην προ αυτου τι πρεσβυτερον ουτε γεγονε). Ουδε γαρ ανυποστατον τον ενυποστατον και τρισυποστατον φαιη τις αν. τον δε ποιητην εαυτου και Θεον αλογως . τον αει οντα και προοντα και αϊδιως εσοµενον ενα Θεον εν τρισιν υποστασεσιν. τα περι Θεου και των θειων εξερευνατε. ο και ουτω θεολογειν εφιεµενος. αλλ᾿ ανουν παντως και αλογον κατηγορει εαυτον. νω και λογω τοις οµοουσιοις και ενυποστατοις δεδηµιουργηµενην· ει δ᾿ ουν. Κινειται γαρ νοειν απο του κινουντος ανωθεν Πνευµατος οτι δη ο Θεος και Πατηρ.και ασυνετον και φυσιν Θεου και ουσιαν εξερευναν. κατ᾿ εικονα του κτισαντος εαυτον αποδεικνυσι ψυχην λογικην τε και νοεραν και αθανατον περιφεροντα. καθοσον οιον τε και απο Θεου ελλαµποµεθα. µεθ᾿ ου και το θειον Πνευµα συνεκπορευεται. Το δε νυν εχον πιστευε µοι εις ενα Θεον. ο το παν εξ ουκ οντων τω εαυτου Λογω υποστησαµενος και δυναµει του Πνευµατος αυτου συνεχων αυτο και διακρατων. αυτη δε τριµερης εστι. γεννα τον οµοουσιον αχρονως και αϊδιως Υιον (32) µηδαµως εξ αυτου χωριζοµενον. καλως διατιθεσθαι. ως τινες των λιαν ανοητων υπελαβον (αυτοµατως γαρ το µη ον γενεσθαι αδυνατον). νουν και λογον τα συνεποµενα εχουσα· και ουτως εκ των κατ᾿ αυτον τα περι Θεου νω σοφωτατω και λαµπροτατω νοει. αλλ᾿ εκ των κατ᾿ αυτον τα υπερ αυτον διδασκοµενος εν τρισιν οµοουσιοις προσωποις προσκυνει την µιαν θεοτητα. Μεταβηναι δει πρωτον ηµας εκ του θανατου εις την ζωην. ειθ᾿ ουτω δεξασθαι σπερµα εν εαυτοις ανωθεν του ζωντος Θεου και γεννηθηναι υπ᾿ αυτου. ω ουτοι. µητε πεποιηκοτα εαυτον. των θειων εµπιπτων ιδιωµατων. Ποθεν γαρ αν αλλοθεν και εκ ποιων αρα των χαρακτηρων κατ᾿ εικονα του κτισαντος εσται. Ει δε ταυτα µεν τις εαυτω προσµαρτυρει και ορθως επιγραφεται. Ουτω δε καλως περι Θεου νοων και αµα οµολογων. Ει γαρ το κατ᾿ εικονα τοις παθεσι µη συνεχεε τε και συνεζοφωσε. πρωτον µεν επιγνους επισταται εαυτον οτι δη ψυχην ζωσαν και ενυποστατον παρα του κτισαντος ειληφεν. Αλλα τι τα εαυτων αφεντες. οµουσιον ον τω Υιω. και ελκυσαι Πνευµα εν τοις εγκατοις και ουτως ελλαµποµενους τα περι Θεου φθεγγεσθαι. πρεσβευων ορθως την αληθειαν.

Τουτο γαρ η εικων και τουτο πεπλουτηκαµεν ανωθεν το αφοµοιωθηναι Θεω τω Πατρι και την εικονα φερειν του γεγεννηκοτος και κτισαντος· ταυτη γαρ και ανθρωπον προσκυνουντες µιαν αυτω προσαγοµεν την τιµην. το Πνευµα το Αγιον εκπορευτον µεν. η του Πνευµατος προϋπεστη. προσκυνουµεν και τιµωµεν αυτον δια την κοινην εικονα του κτισαντος. ως νουν εχοντι και εµψυχω και λογικω. η του Υιου. ουτως ουδε ο Πατηρ και Θεος. ου διαιρουντες η προτιµωντες τουτων εν των τριων. ασυγχυτως. συναΐδιον δε και οµοουσιον αυτω συν Υιω τω Πατρι· προσκυνει ολον το Αγιον Πνευµα εν ολω και µονω τω συναναρχω Πατρι. αλλ᾿ αµα µεν εχουσι το ειναι υπο Θεου. την µιαν τρισυποστατον και συναΐδιον και οµοουσιον. ουτως αµηχανον Υιον συν Πατρι ανευ Αγιου λεγεσθαι Πνευµατος. επειδη και εν ολω τω ενυπαρχοντι σοι νω. ιν᾿ εκ των κατα σε τα υπερ σε µυσταγωγουµενος της εικονος µη επιλαθη. ως µιαν των ολων αρχην και ενα Θεον τον δηµιουργον του παντος.των ειρηµενων αποστερει το γε εφ᾿ εαυτον. ωσπερ ου προϋπεστη η προϋφισταται η ψυχη του νοος η ο νους του εξ αυτου γεννωµενου λογου. τον Υιον ουχ υστερον γεννηθεντα η γεγονοτα. ολος ο λογος εστι και το πνευµα εν τοις δυσιν η ψυχη αδιαιρετως. ο δε νους τον λογον απογεννα και εξαγει δι᾿ αυτου την βουλησιν της ψυχης. Ζωη γαρ και ζωοποιον το Πνευµα το Αγιον. ουδεν µοι των εθνικων διενηνοχε ο τοιουτος· οκνω γαρ ειπειν κτηνων η ερπετων και θηριων. . τω οµοιω τροπω ο Θεος και Πατηρ εν ολω υπαρχει Πνευµατι τω Αγιω και τον Θεον Λογον γεγεννηµενον εχει ολον εν εαυτω· και καθαπερ αδυνατον διχα ψυχης λογον η νουν ειναι. αλλ᾿ ως αδιαιρετα εχοντι τα τρια εν εαυτω και ασυγχυτα· και ουχ ως τρια οντα. αδιαιρετον τε και ασυγχυτον ουσιαν και φυσιν. αλλ᾿ ως ανθρωπον ενα. Εγωγε ουν πιστευω οτι. ης προς αυτου ηξιωθης. Τοιγαρουν οµολογει µοι τον Πατερα ου προοντα γεννωντα. (33) και ολον τον Πατερα εν ολω και µονω τω συναϊδιω Υιω και ολον τον Υιον εν ολω και µονω τω Πατρι και τω Πνευµατι. αλλ᾿ ως ο νους υπαρχει εν τη ψυχη τον δε λογον εχει παρ᾿ εαυτω. Πως γαρ τον ζωντα Θεον διχα ζωης υπαρξαι ποτε.

δηµιουργησας σε κατ᾿ εικονα αυτου και τοις αυτου συνδοξασας σε ιδιωµασιν. ο λεγω. αλλ᾿ εκλειποµεν αµα. Ισοτιµον οµολογουµεν και οµοουσιον και οµοδυναµον τον Πατερα συν Υιω και τω Πνευµατι. εαν µη εις τον επιτηδειον φυσικως τεκη καιρον. Νους γαρ µη προϊεµενος λογον ουδε λογον ετερου εισδεξεται· πως γαρ. εικονα του λογου την ωδινουσαν τεκειν ληψοµαι.Ουτω µοι εκ των θειων ιδιωµατων ων επιφερη νοων και τα περι Θεου του ταυτα σοι δωρησαµενου. ιν᾿ ως πατερα και δηµιουργον οι εξ αυτου γεννηθεντες και γεγονοτες γνωριζωµεν και σεβωµεθα τον Θεον. ου µην αλλα γαρ και το τον λογον απογενναν· εαν ουν του φυσικως απογενναν στερηθη. ουτω και ο νους το λογιστικον φυσικως εχειν εν εαυτω. την Αγιαν Τριαδα. Ο δε τον Πατερα και τον Υιον απαρνουµενος. συν αυτω < τω > εµβρυω απολλυται. συνανειλες ταυτη τον νουν και τον λογον· καν µονον ενδιαθετον λογον. συνεστειλες αυτω και τον λογον και εσται ανους και αλογος· (34) καν την ψυχην. Και ινα σαφεστερον. Τουτο γαρ η τιµη και το ειναι απο Θεου. ως µιαν αρχην και εξουσιαν και κυριοτητα· ισοτιµον ισθι και οµοτιµον και οµοουσιον τον εν σοι νουν συν τω λογω και τη ψυχη. ανενεργητον το ολον ζωον πεποιηκας. Καθαπερ ουν η συλλαβουσα το βρεφος γυνη. πως ουχι και του Αγιου Πνευµατος . ον αδιαιρετον εχει και συνουσιωµενον εν εαυτω. ως ενα Θεον ευσεβως την αγιαν και οµοουσιον και συναναρχον προσκυνει Τριαδα και ορα οιοις σε τετιµηκεν ο Θεος αγαθοις. Τοινυν και ει ενος λειπετε τουτων ο ανθρωπος των τριων. ο απαξ κωφευθεις και της οικειας παρακινηθεις φυσεως. τη διανοια προς τα πρωτοτυπα και µαθε ακριβως οτι ο τον Υιον του Θεου απαρνουµενος και αυτον απαρνειται τον τουτου γεννητορα. εαν τουτον ανελης. Μεταβηθι τοιγαρουν. νεκρουται και εις ουδεν εστι χρησιµος. ει δοκει. συνανειλες και τον τουτου γεννητορα. ουτω δη και ο ηµετερος νους το γενναν αει τον λογον φυσικως λαβων εκ Θεου. Καθαπερ γαρ το αναπνειν ηµεις φυσικως εχοµεν και το πνευµα εν ηµιν αυτοις. εκ των σωµατικως επισυµβαινοντων ποιησωµαι. οιονει τεµνοµενος και διχοτοµουµενος του συνοντος αυτω λογου. ανθρωπος ειναι ου δυναται· καν γαρ τον νουν συστειλης. και εαν µη. ως µιας οντα ουσιας και φυσεως.

το της ψυχης θεληµα. ως κοινον αµφοτερων. (35) Εννοει µοι. τον δε Υιον γεννασθαι τον αει αδιαιρετως προς τον γεννωντα Πατερα οντα συναϊδιως και µηδαµως εξ αυτου χωριζοµενον. ισθι οτι. τα υπερ σε εκ των κατα σε και αφ᾿ ων εικων εδειχθης Θεου· των αλλων απαντων κτισµατων υπερτιµηθεις τη του λογου αξια. ωσπερ ο νους ο ανθρωπινος δια του λογου – καλον γαρ αει και δια παντος του λογου εν τοις αυτοις διατριβειν. ουδε η ψυχη του νοος. Και καθαπερ του νου τον λογον γεννωντος. Τουτων εν και το αυτο θεληµα γνωριζε. ουδε ο λογος των αµφοτερων µειζων η ελαττων. ουτω µοι νοει και ευσεβως οµολογει και επι της αγιας και οµοουσιου και αδιαιρετου Τριαδος τον µεν Πατερα γενναν αφραστως τον Θεον Λογον. ουπω του βυθου των παθων την κεφαλην του νοος ανενηξατο. Ο τοινυν η µειζονα η ελαττονα ενα τουτων των αλλων προσωπων αποκαλων. ουτως ουδε ο Πατηρ του Υιου. ως συµπροσκυνουµενον και συνδοξαζοµενον αυτοις παρα πασης πνοης.αρνητην εαυτον και µη βουλοµενος αποδεικνυσιν. ανθρωπε. τοις ακουουσι γνωριµον γινεται η δια ζωσης φωνης η δια γραµµατων. επειδη ουτω πασι τοις ελλαµποµενοις ανωθεν και ηµιν τοις ταπεινοις . ως ουκ εστι µειζων ο νους της ψυχης. ον εν αρχη εσχεν εν εαυτω και εχει γεγεννηµενον αχωριστως και υπερ λογον. αλλ᾿ εν ενι εκαστω αµα των τριων νοουµενων η ορωµενων εν µια τη ουσια και εν ενι τω θεληµατι. ουτω και ο Θεος και Πατηρ δια του µονογενους Υιου και Λογου αυτου. και το Πνευµα το Αγιον δια των συναϊδιων Πατρος και Υιου εγνωρισθη ηµιν τοις πιστοις και γνωριζεται. ινα δυνηθη βλεψαι τοις νοεροις οφθαλµοις και επιγνωναι καλως εαυτον κακειθεν µαθειν οτι. το δε Αγιον Πνευµα εκ του Πατρος εκπορευεσθαι συµφυες ον και συνηνωµενον τοις οµοουσιοις Πατρι τε και Υιω. µη συγχεοµενων αυτων δηλαδη η διαιρουµενων εις τρια. η ο Υιος του Πατρος. η το Πνευµα το Αγιον τουτων δη των συναναρχων και οµοτιµων µειζον η ελαττον εστιν· ολως γαρ ταυτα εν τη αγια και οµοτιµω Τριαδι ου χρη εννοειν. δι᾿ ου και αρχεις και βασιλευεις αυτων. ως αν δυνηθης τρανωθηναι τα αισθητηρια και γνωναι καλως τα εν σοι κεκρυµµενα της βασιλειας µυστηρια – και η ψυχη δια των δυο τουτων γνωριζεται.

ανερµηνευτον. Οιδε γαρ κτισµα εαυτον εκεινου και ταλλα παντα. . ανεξιχνιαστον. ο αορατος. εν Πατρι και Υιω και Αγιω Πνευµατι ευσεβως οφειλουσι προσκυνεισθαι. Ο γαρ πιστευων οτι ο Θεος παντων εστι ποιητης και οτι τα παντα εξ ουκ οντων παρηγαγε. ο ανεκδιηγητος. υπο Θεου κτισθεις. γηΐνοις ουσιν ετι και ταπεινοις. αυτον δε τον του παντος ποιητην. . ος και κατελεησας ηµων την αγνοιαν. οτε ουκ ην ο Θεος. µενει των ιδιων ορων εντος. ανυµνει και δοξαζει αυτον ως δηµιουργον των απαντων και ουδαµως την ακαταληπτον αυτου φυσιν περιεργαζεται. ως µητε εις εν συγχεοµενων των τριων υποστασεων. ακαταληπτον. οσον ινα γνωµεν οτι εστι Θεος τελεια Τριας. Ταυτα ενα Θεον πιστευε. ου µονον ουκ ανθρωποις εννοησαι γεγονε ποτε. ο αφραστος. αλλ᾿ ουδε ταις ανω δυναµεσι καταληπτον εξεγενετο το της υπερουσιου φυσεως ακαταληπτον.αλλ᾿ ην µεν αναρχος. τον πεποιηκοτα γινωσκων· και προς αυτον τον γενεσιουργον απο της καλλονης αναγοµενος των κτισµατων. τη µνηµη και τω λογω αγιαζοµενος – (36) τρισυποστατον πιστευε και πιστευων συνοµολογει µοι τρανως και ανυποστολως. αναρχον. τοσουτον συγκατεβη τη ασθενεια ηµων. ως µητε αρχην περι αυτον εννοεισθαι µητε τελος ευρισκεσθαι . η ποδαπη τη ιδεα. η πως τη συνουσια η τη ενωσει. η ποση τω µεγεθει. η που. µητε διαιρουµενων εις τρια των φυσικως ηνωµενων· εν γαρ ενι τουτων εκαστω τα συναµφοτερα νοουµενα καθορωνται. ακτιστον. εστι δε των ολων αρχη και εσται αϊδιως εις απειρους και ατελευτητους αιωνας ο απροσιτος. τα τε επι της γης και τα εν τοις καταχθονιοις. Τουτων την υπερουσιον ουσιαν της µιας θεοτητος τε και βασιλειας . παντων ποιητην και δηµιουργον ορατων τε και αορατων. ο πασιν ακατανοητος τοις υπ᾿ αυτου γενοµενοις. τα τε εν ουρανω. ος και ηγνοηθη ηµιν περι πολλους προτερον θεους πλανωµενοις και λατρευουσι τη κτισει και προσκυνουσιν ειδωλοις.γνωριζοµενον τε και αποκαλυπτοµενον εστιν εν Αγιω Πνευµατι ευδοκια του Πατρος δι᾿ Υιου. (37) Οποια δε εστι τη ουσια. ως ειρηται.ινα παλιν επι τοις αυτοις γενωµαι. αει οντα και προοντα. Ου γαρ ην χρονος ποτε.τους γαρ αιωνας αυτος εποιησε και προ πασης αρχης αυτος ην. εν µια τη ουσια και φυσει και δοξη και ενι θεληµατι.

Και οιδε µεν οτι θαλασσα το ορωµενον και οτι πελαγος αχανες και οτι θεαθηναι ολον υπ᾿ αυτου των ουκ ενδεχοµενων εστι· το δε ολον. τρισυποστατος. παντοκρατωρ. λιµνας και φρεατα και θαλασσας ποταµων υποτιθεµενος· ο δε ηρετο µαθειν την φυσιν. την ιδεαν. Εαν ουν ανθρωπος τις πηρος τας οψεις µη θεασαµενος ποτε πηγην υδατος ευρεθη. το δε ακατανοητον παντη και αφραστον· αυτο γαρ πολλακις. οσον τις πελαγος αοριστον υδατων θαλασσης. καθορα. τοσουτον παρ᾿ ηµων γινωσκοµενος. αυτην αυτου την ποσοτητα και πως κινειται και ποθεν την αρχην εχει και πως δια παντος εκχειται και ουκ εκλειπει. προσµαρτυρουσα µονον αυτω το αει ειναι και το ο ων. Παντως µικρον η ουδεν. και παραδειγµατι αµυδρω τω σκοπω του λογου χρησοµεθα. την ποιοτητα. εκφρασαι ολως ουκ εφικνουµεθα. Τι προς ταυτα αν τω πυνθανοµενω σου απεκριθης. ο κατανοουµεν του ειπειν.Και µη µοι τας απο της θειας Γραφης λεγειν επιχειρησης θεολογιας· προς γαρ τας βλασφηµους εκειναι των αιρετικων αντιθεσεις προς των θεολογων ερρεθησαν. αλλα δοκει πως καθοραν απο του µερους και το απειρον των υδατων τεκµαιρεσθαι. παντεποπτης. ην δε απειρος τουτου και αγευστος· αυτος δε εξηγου τουτω τα περι της φυσεως των υδατων και οτι. ει και µη ορα. ει και µη εφικνειται ειπειν ποταπον. ουχ οιος δε εστι. υπερφυης. ανενδεης. Θεος ο αει ων. παντοδυναµος. Τον ουν αορατον και ακατανοητον και τουτο παρα πασης µαρτυρουµενον της θεοπνευστου Γραφης τις ανθρωπων η αγγελων ερµηνευσαι ισχυσει. (38) Ει δοκει δε. καν ει λιαν διαβατικωτατος ησθα και θεωρητικωτατος . η τουτο αυτο το υδωρ οποιον εστι µη ειδως. Αλλ᾿ εκεινο εννοει µοι. Πλην οµως ακριβως βλεπει το υδωρ οποιον και απλανως. Εγωγε ουν οιµαι. καλον το υδωρ. κτιστης και δηµιουργος των απαντων. Παριστησι δε πασα θεια Γραφη δια πασων των περι Θεου λεγοµενων εννοιων και λεξεων οτι εστιν. εν νυκτι παρα των αιγιαλον ισταµενος και λαµπαδα φαινουσαν κρατων. οτι απροσιτος ουσα η θεια φυσις και ακατανοητος δηλονοτι. Ουδεις ουδαµως· ου γαρ δυναται ποτε το µηδεν ον υπο ανθρωπινης εννοιας εννοηθηναι και ενσηµανθηναι ονοµατι. φησι. Του γαρ ολου των απειρων εκεινων θαλασσων ποσον οιει οραν τον τοιουτον.

οµοουσιον και οµοθρονον. νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων· αµην. ουδαµως παραστησαι τω λογω ισχυσας την τουτου αρχην και ουσιαν και κινησιν. Αλλως δε θεασασθαι τουτον αµηχανον ει µη δια της (39) των εντολων αυτου ακριβους φυλακης. Ουδεις αν ουδαµως. ει τι ο Πατηρ. εµοι και τοις εµοις”. ισχυσει καν ολως ποτε. διδασκαλιας ετερου ου δεηθησεται· εχει γαρ αυτον ολον εν εαυτω µενοντα και κινουµενον και λαλουντα και µυσταγωγουντα αυτον τα κεκρυµµενα τουτου µυστηρια κατα το υπ᾿ αυτου ειρηµενον οσιωτατον λογιον· “Το µυστηριον µου. ουδ᾿ οποιον εστι τη ποσοτητι και ποιοτητι διδαξαι τον απειρως περι την µεθεξιν και θεωριαν εχοντα του τοιουτου καν ποσως ηδυνηθης. ω η δοξα και το κρατος συν τω Πατρι και τω παναγιω Πνευµατι. φησιν. οιος εστιν ο το παν ουσιωσας και τινα τα της ουσιας και δοξης αυτου. τις εστιν η φυσις αυτης και ποθεν η εκ ποιων ειδων την συστασιν εχει. τουτο και ο Υιος. Τοιγαρουν “και οσοι τω κανονι τουτω στοιχησουσιν” “ου µακραν ευρεθησονται της βασιλειας των ουρανων” αλλα κατα αναλογιαν της σπουδης και της µετα προθυµιας και εν χαρα εργασιας αυτων. πλειον η ελαττον. και οτι εν ταυτα πνευµα οµοτιµον. αλλα διατηρουµενης και εργαζοµενης εµµελως και σπουδαιως. Ει δε περι ρεουσης και ορωµενης και κρατουµενης ουσιας ουτως ουκ εφικνουµεθα τι ειπειν η διερµηνευσαι τω λογω τοις πυνθανοµενοις ηµων. η συντοµωτερον η βραδυτερον. µη παραφθειροµενης δηλονοτι τη αµελεια και καταφρονησει της εργασιας αυτων εν µηδενι µηδαµως. . Ο δε γε ιδειν καν ποσως αξιωθεις τον Θεον εν τη απροσιτω δοξη του απειρου και θειου φωτος αυτου τω τροπω ω προειρηκαµεν. ΘΕΟΛΟΓΙΚΟΣ ΤΡΙΤΟΣ (40) Και οτι. και ει τι ο Υιος. τουτο και το Πνευµα το Αγιον. τον µισθον της θεοπτιας κοµισονται και κοινωνοι θειας γενησονται φυσεως και θεοι και θεσει και υιοι Θεου χρηµατισουσιν εν Χριστω Ιησου τω Κυριω ηµων. πως αν τις των αγγελων η των απαντων αγιων τους αγνοουντας τα περι Θεου και τα κατ᾿ αυτον διδαξαι.την διανοιαν.

ενθα ολος ο Πατηρ τω Υιω συνοµολογειται και συνδοξαζεται. Οπηνικα δε τω µονογενει του Πατρος Υιω εν τω συνετιζοντι Πνευµατι . ως ειδεναι ολον εκεισε ειναι τον Πατερα µετα του Πνευµατος.Αει µεν ο Θεος υµνουµενος τε και παρ᾿ ηµων δοξαζοµενος ο αναρχος Πατηρ. η µια θεοτης. “Πατερ ηµων” λεγοµεν “ο εν τοις ουρανοις”. η οµοθρονος. αλλον παλιν παρακλητον ονοµαζων το Πνευµα. η µια εξουσια και παντοκρατορικη κυριοτης και βασιλεια. οποταν προς τον Πατερα και Θεον αναγωµεθα τω συναναφεροντι Πνευµατι δια του Λογου και τας χειρας εκτεινωµεν προς αυτον και τα οµµατα. ποτε δε τριας οµολογουµενος τριαδικως ανυµνειται εν διηρηµεναις ταις υποστασεσιν. εις Θεος και εστι και λεγεται. η οµοουσιος Τριας. ενθα ολος οΥιος και Θεος ονοµαζεται. η οµοδοξος. ος ποτε µεν µονας θεωρουµενος τε και πιστευοµενος µοναδικως παρ᾿ ηµων και λατρευεται. η οµοτιµος ουσια και τρισυποστατος. ως παρ᾿ αυτου του ενος της τρισυποστατου θεοτητος Κυριου ηµων Ιησου Χριστου µεµυσταγωγηµεθα. Εντευθεν ουν ηµιν η χαρις εννοειν διδωσι το εν κατα παντα της τρισυποστατου και οµοουσιου θεοτητος τε και βασιλειας και το ταυτον και ωσαυτως ον των αυτης υποστασεων της αϊδιου δοξης και αχωριστου ενοτητος. το συναΐδιον και οµοουσιον του Πατρος και του Υιου παναγιον Πνευµα. Ουτω δε µυσταγωγηθεντες παρα του Πνευµατος ταυτα ουτως εχειν οµοουσιως και οµοτιµως τα προσωπα. ειτ᾿ ουν ασυγχυτους ειναι τας υποστασεις αυτων και αδιαιρετους αµα εν τη µια τουτων και θεια των ολων υποστατικη φυσει τε και αιτια. και ολον εκεισε ειναι το Πνευµα το Αγιον. η µια ταυτα φυσις και δοξα και συµφυΐα. ο συναναρχος Υιος του Πατρος. και “Εγω απ᾿ εµαυτου ποιω ουδεν” και παλιν· “’Ερωτησω τον Πατερα και αλλον παρακλητον πεµψει υµιν το Πνευµα (41) της αληθειας ο παρα του Πατρος εκπορευεται”. η των ολων αρχη και υποστατικη και δηµιουργος δυναµις. και ολον εκεισε ειναι τον Υιον δια του Πνευµατος εν οις ολος ο Θεος και Πατηρ ανυµνειται. βαπτιζειν προτρεποµενου εις ονοµα Πατρος και Υιου και Αγιου Πνευµατος και παλιν ουτω λεγοντος· “Ο Πατηρ µου µειζων µου εστιν” ετερον εαυτον παρα τον Πατερα δεικνυντος.

την εισοδον τοις αγωνιζοµενοις υποδεικνυον οια δη θυρωρος. αγιαζον και µεταποιουν και φωτιζον ηµων τας καρδιας. εγκρατειας. η εκ της ζωης ζωη. ευφροσυνης. αµαρτιας αναιρετικον. εν δε τω Πνευµατι τον Πατερα προσκυνουντες και τον Υιον· α και µιαν φυσιν δοξαζοµεν µιας τρισυποτατου θεοτητος. αµνησικακιας. Πνευµα θειον υποµονης. εν δε τω Υιω το Πνευµα και τον Πατερα. ως οµοουσιον και οµοτιµον τω Υιω και τω Πατρι και ως θεους τους υποδεχοµενους σε εργαζοµενον και πασαν µεν αµαρτιαν εξαφανιζον. το ενδοξον. ο εκ Θεου Θεος. Ουτω δε και το Πνευµα το Αγιον επικαλουµενοι λεγοµεν· “Το Πνευµα το Αγιον το εκ του Πατρος αφραστως εκπορευοµενον και δι᾿ Υιου ηµιν επιφοιτων τοις πιστοις. αλλ᾿ ως εν τω Πατρι τον Υιον και το Πνευµα.προσερχοµεθα τας ευχας αποδουναι. πιστεως. ο αφραστος εξ αφραστου. το σοφον. το τρεφον οµου και ποτιζον. µετανοιας θυρα. παντοδυναµον. ο µονος εκ µονου. διωκτηριον ακηδιας. ο ακαταληπτος εξ ακαταληπτου. ο εκ του απροσιτου απροσιτος. οµοουσιον. ειρηνης. Πνευµα ζωης και συνεσεως. Πνευµα αγαπης. γνωσεως. ο εξ αϊδιου αΐδιος. αδιαιρετως. θεωριας των ανω. Πνευµα το αγαθον. ο αναλλοιωτος εξ αναλλοιωτου. πραοτητος. οµοδυναµον. ιλασθητι ταις αµαρτιαις ηµων”. αυτοθελητον. ουκ εξωθεν ταυτα συνεπαγοµενον. προφητειας πηγη. ο αναρχος εξ αναρχου. συναΐδιον. το ελεουν. πασαν δε αρετην συνεισφερον τη εισοδω σου. τρισι θεοις και ουχ ενι τον υµνον προσφεροµεν. το φωτιζον. “Ο µονογενης Υιος” λεγοµεν “ο συναΐδιος Λογος του Θεου και Πατρος. ελθε και ενσκηνωσον και µεινον εν ηµιν αχωριστως. σοφιας. Πνευµα αγιωσυνης (42) και τελειοτητος. το εκ του φωτος φως. σωφροσυνης. Πνευµα χαρας µεταδοτικον. ο ακατανοητος εξ ακατανοητου. Πνευµα µυστηριων δηλωτικον. Πνευµα ποθου και ποθον εµποιουν. εχουσιν ουσιωδως εν εαυτοις το παν αγαθον”. ο εξ αιωνιου αιωνιος. . το ηδυ. αµελειας απελατηριον. αµεριµνιας των κατω. Τοιγαρουν και ουχ ως διαιρουντες το ατµητον της ολικης εναδος. το δυναµουν. διδασκαλιας κρατηρ. αρραβων ουρανων βασιλειας. το φιλανθρωπον. συναναρχον. αλλ᾿ αυτο εκεινο υπαρχον παν οτιουν και εστιν αγαθον· εν οις γαρ εγκατοικησεις. αυτοδυναµον. περιεργιας και πονηριας φυγαδευτηριον.

Και παλιν ετερωθι περι του Πνευµατος. αλλ᾿ ενα ταυτα Θεον αδιαιρετως ταις υποστασεσι διαιρουµενον και ασυγχυτως (43) τη ενοτητι της µιας ουσιας ενουµενον εγνωµεν. φρονουµεν. ουχ ως µη θελον πεµποµενον η διανεµοµενον. επειδη και το εντρυφαν τοις τοιουτοις αει ηδονην εµποιει τω τα τοιαυτα θεοπρεπως ειδοτι τρυφαν και τας ψυχικας αισθησεις . ολον εν ταις υποστασεσιν ενιζοµενον και ολον εν τη υπερουσιω εναδι τρισσουµενον· τον αυτον τρια τοις προσωποις και εν τη ενοτητι της ουσιας ειτε φυσεως χρη λεγειν. τα τω Πατρι δοκουντα ως οικεια θεληµατα εκπληρουν. ταις δε υποστασεσι προσωπικως ονοµαζεται Πατηρ. Τη γαρ φυσει και τη ουσια και τη θελησει αµεριστος η Αγια Τριας. οτι εκ του Πατρος εκπορευεται και δια του Υιου διδοται τοις αναξιοις ηµιν. το εκ της ουσιας εκεινης απαραλλακτως ειναι δηλων. µηδεν ων. ητοι πηγης υδατος. και ο εξ αυτου γεννηθεις Υιος πνευµα δηλονοτι εστι· και τουτο δηλων ο Παυλος ελεγε· “Το δε πνευµα ο Κυριος εστιν”.υπερουσιον. (44) Καλον γαρ παλιν τα αυτα εν τοις αυτοις αναλαβειν και ειπειν. αλλ᾿ ως δι᾿ ενος της Τριαδος. την µη τεµνοµενην εναδα τε και θεοτητα διαιρουντες. Ουτω γαρ και ο µονογενης αυτος Υιος του Πατρος το κατα παντα οµοτιµον και οµοουσιον και οµοθρονον εαυτου µεθ᾿ αµα των οµοουσιων Πατρος και Πνευµατος πασιν ηµιν διετρανωσεν ουτως ειπων· “Εγω και ο Πατηρ εν εσµεν”. εις εκφυλους αλλοτριοτητας ασυνετως εκκλινοντες. αυτου του Υιου. ασυγχυτον τε και αδιαιρετον. Υιος και Αγιον Πνευµα. ος υπερανω παντος ονοµατος ονοµαζοµενου και λογου και ρηµατος ων υπερκειται και πασης διανοιας καταληψιν υπερεκπιπτει. Ου γαρ αλλο και αλλο και αλλο ετερας και ετερας φυσεως. Ει γαρ και σαρκα ανελαβεν. Πνευµα το Πνευµα το Αγιον. εις ων ταυτα Θεος. ουτω φησι· “Το Πνευµα της αληθειας. Ως γαρ εξ οφθαλµου. διο και φησι· “Πνευµα ο Θεος και τους προσκυνουντας αυτον εν πνευµατι και αληθεια δει προσκυνειν”. Ει ουν ο Πατηρ πνευµα εστι. Αλλα συνες εντευθεν πως εν τα τρια η αγια λεγει Γραφη. ο παρα του Πατρος εκπορευεται”. ουτως εκ Θεου του Πατρος Θεος εκπορευεται το Πνευµα. αλλα και ταυτην θεωσας πνευµατικην απειργασατο. ονοµα δε αυτου Τριας. υδωρ ο ποταµος εκπορευεται.

το προσωπον αυτου φως· η χειρ. αυτας δη τας υποστασεις. ο Υιος φως εστι. (45) ασυνθετον. ο δακτυλος. εν πνευµα εστιν εν τρισι προσωποις ειτ᾿ ουν υποστασεσι γνωριζοµενον ο Θεος ( καθως εφη τουτο παραδηλων ο Υιος “εν”). ο σωτηρ και βασιλευς του παντος. µηδεν περαιτερω πολυπραγµονων εκζητησης. Προς τουτοις και τα εξ αυτου παντα φως εισιν ως εκ φωτος ηµιν χορηγουµενα· η ζωη φως. η ειρηνη. ωσπερ ειρηται. εν εκαστη των υποστασεων προσκυνουµενον και εν πασι τοις ιδιωµασιν αυτου και χαρισµασι καθορωµενον. Ινα δε ειδης και τα της θειας φυσεως ιδια. το ποτηριον του τιµιου αυτου αιµατος φως. ειρηνται. φως· ο αρτος της αχραντου σαρκος αυτου φως. οµοουσιον. η αθανασια φως. “Πνευµα” φησιν “ο Θεος”. η αληθεια. ισοδυναµον. η πηγη της ζωης φως. η αγαπη. το στοµα αυτου φως. οι στεφανοι της ζωης. ινα µηδεµιαν ανισοτητα υπεροχης η υφεσεως υπολαβης εν τοις τρισι της Τριαδος προσωποις. οµοτιµον και οµοδοξον. η θυρα της βασιλειας των ουρανων. η του παραδεισου τρυφη. συναΐδιον. η αναστασις αυτου φως. η παστας.ο Πατηρ φως εστιν.ινα καθ᾿ εν σοι τα αδιαιρεται διαιρων ειπω . Ουτω ταυτα µαθων και ουτω καλως τα περι Θεου µυσταγωγηθεις. και ουτω σε ταυτα µυσταγωγησοµεν. αυτα τα των αγιων ενδυµατα φως· ο Χριστος ο Ιησους. εκδιδαχθης. η φωνη αυτου ως εκ . το Πνευµα το Αγιον φως· εν ταυτα φως απλουν. πως ο Θεος και τα περι Θεον και τα απο Θεου και τα εν τω Θεω παντα εν φως εστιν. οι οφθαλµοι αυτου φως· ο Κυριος φως. Ει ουν “ο Θεος πνευµα εστι” και το “πνευµα ο Κυριος” και ο Κυριος πνευµα παρα της θειας καλειται Γραφης. αλλ᾿ οπως δια µονων των ονοµατων τα προσωπα.αυτου ο λογος θειος καθαγιαζει. ο παραδεισος. “Ο Θεος φως εστι” και φως απειρον τε και ακαταληπτον· τα γαρ περι αυτον φως εισιν ενουµενα τε και διαιρουµενα τοις προσωποις αδιαιρετως και . ακαταληπτα παντη τα υπερ ταυτα και πληροφορουµενος και οµολογων. τουτο δε και ο Υιος. Ταυτα δια τουτο ουτως ειρηται πνευµα εν. οµοφυες. αυτη φως η βασιλεια των ουρανων· ο νυµφων φως. µητε µην ολως καθ᾿ οιονδηποτε τροπον εν αυτοις χωρισµον· ου γαρ δια τουτο. η γη των πραεων. το υδωρ το ζων φως. οµοθρονον. πιστει δε µονη ταυτα παραδεξαµενος µεχρι τουτου στηθι. αχρονον.

η ζυµη. τουτο ειποις ειναι “ειρηνην την υπερεχουσαν παντα νουν”. την εν µοναδι τριαδικου προσκυνουµενην φωτος. το ελεος αυτου. φως ων απροσιτον τε και προαιωνιον. Τι ουν. Εις γαρ Θεος εν Πατρι και Υιω και Αγιω Πνευµατι. αγαπην εχουσιν εις αλληλους και οι λιαν αµαρτωλοι. αρρευστος. υπερ εννοιαν και υπερ λογον ανθρωπων εστιν· ατρεπτος. Ουτω τοιγαρουν ουτε το υδωρ το παρ᾿ ηµιν ως το υδωρ εκεινο το ζων. αλλα καθαπερ . Ουδαµως. υιοι παλιν ανθρωπων ηµεις· Πνευµα Θεου το παναγιον Πνευµα. εκεινω δε ταυτα προσεστιν ως Θεω. ουτε ο αρτος ο παρ᾿ ηµιν ως εκεινος ο αρτος εστιν. ζην λεγοµεθα και ηµεις· αγαπη ο Θεος. ενυποστατος τε υπαρχει και ζων. η βακτηρια και η παρακλησις αυτου φως. αυτην ουσιωδως τα παντα ειναι µοι νοει την µιαν υπεραρχιον αρχην. η αµπελος η αληθινη. η αγαθοτης αυτου φως. ο δε του Θεου Λογος ζων τε εστι και ενυποστατος και ενεργης. αλλ᾿ ηµιν µεν ως ανθρωποις. η ευσπλαγχνια. η πιστις φως. Ωσπερ γαρ λογοι µεν ανθρωπων ρευστοι και διακενης. Θεος αληθης. Την των ανθρωπων αγαπην καλεσεις Θεον. ουτω δη και η αληθεια. οσα αν δια προφητων και αποστολων ακουεις λεγοµενα περι της ανεκφραστου και υπερουσιου θεοτητος. η ραβδος. ο κοκκος του σιναπεως. ο ασπασµος αυτου φως. Και ινα µη κατοκνησω καθ᾿ εν σοι ταυτα παλιν ειπειν. Πατηρ ονοµαζεται ο Θεος. αλλα και ενεργει. Και ινα προς τοις ειρηµενοις και ετερα σοι φωτα Θεου παραδηλωσω τινα. (46) η χρηστοτης αυτου φως. ο και πολυωνυµον υπαρχον καλειται παντα τα ειρηµενα και τουτων ετερα πλειονα· και ου µονον ταυτα καλειται. Ουµενουν. Ταυτα τοιγαρουν και ετερα τουτων. πνευµατα λεγονται και ηµων αι ψυχαι· ζωη ο Θεος. Απαγε της βλασφηµιας! Αλλ᾿ ειρηνην την εις αλληλους εν τω µη διαµαχεσθαι η αµφιβαλλειν περι τινος. ο Θεος. Αλλα αληθειαν Θεου το µη ειπειν σε λογον ψευδη προς τινα. ως παρα των εξ αυτης της πειρας διδαχθεντων και τη θεωρια πιστωθεντων και βεβαιωθεντων περι των προσοντων καλων τω υπεραγαθω Θεω εµαθον. ο Παρακλητος φως· ο µαργαριτης. πατερες καλουνται και των ανθρωπων οι πλειονες· Υιος Θεου ο Χριστος και Θεος.φωτος φως. η ελπις. Ει δε και εν ηµιν τα πλειονα τουτων η και παντα προσειναι λεγονται.

Αλλα γαρ συναµα τουτοις και εγρηγορσις λεγεται ο Θεος. η΄. (49) Κεφαλαια του λογου. ων γενοιτο και παντας ηµας επιτυχειν και εν απολαυσει τουτων πλουσια γενεσθαι. ω η δοξα και το κρατος συν τω Πατρι και τω Αγιω Πνευµατι. Πως δει πληρωθηναι τον ανω κοσµον και οποιος τις εστι και κατα τινα τροπον πληρωθησεται. Πως ενουνται τω Χριστω και Θεω και εν γινονται µετ᾿ αυτου παντες οι αγιοι. απαντα φως εκεινα και φως εν ο Θεος. στ΄. β΄. . παντος αγαθου.ανωθεν ειρηται. Οτι ει µη παντες οι προωρισµενοι κατα γενεας και γενεας τεχθησονται εως εσχατης ηµερας και πληρωθησονται. ου µετασχων τις τη µετοχη εκεινου µετοχος αµφοιν γινεται παντων ων ειποµεν αγαθων. γ΄. νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων· αµην. ο ανω κοσµος ου πληρωθησεται. ενοικον εχουσα τον Θεον η τοιαυτη. µαλλον δε συν τω φωτι εχει και ταυτα ο εχων εκεινο το φως. δ΄. χαριτι και φιλανθρωπια του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου. ε΄. Πως αυθις η κτισις µελλει ανακαινισθηναι και γενεσθαι καινους ουρανους και καινην γην κατα τον θειον Αποστολον. αλλ᾿ εµπιπλαται και περισσευει αει εν πασι τοις απορρητοις εκεινοις αγαθοις του Θεου. α΄. Γινεται δε και πραος και ταπεινος· ταυτα δε παλιν φως συν τοις ειρηµενοις εισι. Περι της του Λογου σαρκωσεως και κατα τινα τροπον δι᾿ ηµας εσαρκωθη. ως διεγειρων προς τα καλα την ψυχην του ανθρωπου εφ᾿ ην κατοικει. Μερικη τις φυσιολογια περι της του κοσµου κτισεως και της πλασεως του Αδαµ. ΒΙΒΛΟΣ ΤΩΝ ΗΘΙΚΩΝ ΛΟΓΟΣ Α΄. ζ΄. (47) ος αυτη γινεται παν αγαθον· και ουχ υστερειται. συνδιαιτωµενη και συνευφραινοµενη ταις ταξεσι των ουρανιων δυναµεων. Περι της παραβασεως και της εξοριας του Αδαµ. Οποια εσται η εσχατη λαµπροτης της κτισεως· εν ω και περι αγγελων και περι ψυχης.

Παυλω τω θειω πειθοµενους. Α µεν ουν απολογησασθαι και ειπειν εδει προς τους αντιδιατιθεµενους ηµιν και τας πικρας γλωσσαλγιας αυτων αις το προσπεσον απαν οµου κατασυρεται. ον ηµιν απ᾿ αρχης εχαρισατο κτισεως. καν ει τι των τιµιωτερων εστιν. ια΄. αλλ᾿ η ανωθεν και απο της του Πνευµατος συµµαχιας. και τινα τα µετα ταυτα διαδεξοµενα τους προσκυνητας της Τριαδος ηµας. Χρεων δε αρτι της προς εκεινουτς ληξαντας στασεως ιδειν και κατασκοπησαι και σκεψασθαι τινα τα υπο Θεου χαρισθεντα ηµιν.θ΄. (50) Ο Θεος ουχι τον παραδεισον µονον. Εις τον ρητον του Ευαγγελιου· “Ωµοιωθη η βασιλεια των ουρανων βασιλει”. Μερικη τις φυσιολογια περι της του κοσµου κτισεως και της πλασεως του Αδαµ. (51) ουτε αφθαρτον . ι΄. παρ᾿ ου πασιν ευοδουται το κατορθουµενον. αρχην του λογου ποιουµενος τον Θεον. α΄. Εις το ρητον του Ευαγγελιου· “Και απεστειλε τους δουλους αυτου καλεσαι τους κεκληµενους εις τους γαµους και ουκ ηθελον ελθειν”. τις δε ο νυν βιος και τις ο κοσµος ουτος υφ᾿ ον και µεθ᾿ ον το παν οραται κινουµενον. ικανως εχει και ως ο Λογος τον λογον ευωδωσεν. ως αν τινες οιονται. ινα µη εξ ηµων η τα της ευδροµιας του λογου και των ευστοχων βολιδων αυτου. Οτι και παντες οι αγιοι τον Λογον του Θεου εν εαυτοις συλλαµβανουσι τη Θεοτοκω παραπλησιως και γεννωσιν αυτον και γενναται εν αυτοις και γεννωνται υπ᾿ αυτου· και πως υιοι και αδελφοι και µητερες αυτου χρηµατιζουσιν. τις η πλασις ηµων και πως παρεβηµεν την δοθεισαν ανωθεν εντολην και των αθανατων εκεινων αγαθων εξεπεσοµεν. Και τις εστιν ο γαµος ο µυστικος του Θεου. τοις πρωτοπλαστοις δεδωκεν εξ αυτης αρχης. τις ο πλουτος της προς ηµας αυτου αγαθοτητος. Αρξοµαι δε εντευθεν. (50) Οτι ου χρη προ της εργασιας των εντολων και της εις αρετην προκοπης τε και τελειωσεως τα κεκρυµµενα µυστηρια της βασιλειας των ουρανων ερευναν των αµυητων τινα· και οτι εν τη δευτερα του Κυριου ελευσει παντες αλληλους γνωριζουσιν οι αγιοι. ιβ΄.

τω Αδαµ και τοις εξ αυτου εις απολαυσιν δεδωκεν. ηµερα πεµπτη”. τω ανθρωπω εξ αρχης δεδωκεν ο Θεος. “Και ευλογησεν αυτους ο Θεος λεγων· αυξανεσθε και πληθυνεσθε και πληρωσατε την γην και κατακυριευσατε αυτης και αρχετε των ιχθυων της θαλασσης και των πετεινων του ουρανου και παντων των κτηνων και πασης της γης και παντων των ερπετων των ερποντων επι της γης”. αλλ᾿ ουτος ο κοσµος ωσπερ τις παραδεισος υπο του Θεου γεγονεν εις. επηγαγε· “Και ειπεν ο Θεος· ποιησωµεν ανθρωπον κατ᾿ εικονα ηµετεραν και καθ᾿ οµοιωσιν και αρχετωσαν των ιχθυων της θαλασσης και των πετεινων του ουρανου και των κτηνων και πασης της γης και παντων των ερπετων των ερποντων επι της γης. ου µην αλλα και τον ουρανον και τα εν αυτω εν πεντε ηµεραις παραγαγων. ετεραν δε ουδαµως. µετα το ειπειν· “Και εγενετο εσπερα και εγενετο πρωΐ. και τα εν τη γη απαντα. Γεγραπται γαρ· “Εν αρχη εποιησεν ο Θεος τον ουρανον και την γην· η δε γη ην αορατος και ακατασκευαστος”. ταυτην δη ην ηµεις κατοικουµεν. ει µη ταυτην εν η και νυν. ∆ιο και επιφερων φησι· “Και ειπεν ο Θεος· Ιδου δεδωκα υµιν παντα χορτον σποριµον σπειρον σπερµα ο εστιν επανω της γης· και παν ξυλον ο εχει εν εαυτω καρπον σπερµατος σποριµου υµιν εσται εις βρωσιν και πασι τοις θηριοις της γης και πασι τοις πετεινοις του ουρανου και παντι . ως ενα παραδεισον. αναµεινον δε τον λογον και εξ αυτης της θειας Γραφης αποδειξει τουτο σαφεστατα. Και ουτε η Ευα παραχθεισα ην τοτε ουτε µην ο παραδεισος. Αλλα µη φανη σοι τουτο παραδοξον. τη εκτη ηµερα επλασε τον Αδαµ και πασης της ορωµενης κτισεως κυριον αυτον και βασιλεα κατεστησε. ως ειρηται κατοικουµεν ηµεις. αρσεν και θηλυ εποιησεν αυτους”.µονον εκεινον εδηµιουργησεν. κατ᾿ εικονα Θεου εποιησεν αυτον. Ποιαν γαρ αλλην γην λεγει. Καθεξης δε τα λοιπα απαντα εργα της του Θεου δηµιουργιας ακριβως εξηγουµενος. ως ειρηται. αλλ᾿ ως εν τη του Αδαµ πλευρα ουσης και αυτω συνουσης· και τουτο µετα ταυτα σαφεστερον γνωσεσθε. αφθαροτος µεν. (52) Ορας πως τουτον ολον τον κοσµον. αλλα πολλω µαλλον προ εκεινου την απασαν γην. υλικος δε και αισθητος παραχθεις· τουτον. Και εποιησεν ο Θεος τον ανθρωπον. Αρσεν δε και θηλυ λεγει ουχ ως της Ευας ηδη γενοµενης.

Αλλ᾿ επι το προκειµενον επανελθωµεν. Ωσπερ ουν χωραν µιαν η αγρον ενα. πλησιαζοντες τω Θεω και τας πηγαζουσαις αυγαις της θεοτητος. εννοει µοι οσοι εµελλον ειναι οι απο κτισεως κοσµου γεννηθεντες. ει µη απεθανον. και κατεπαυσεν ο Θεος εν τη ηµερα τη εβδοµη απο παντων των εργων αυτου ων ηρξατο ο Θεος ποιησαι”. ηµερα εκτη· και συνετελεσεν ο Θεος εν τη ηµερα τη εκτη τα εργα αυτου α εποιησε. Ει γαρ και παραβαντες την εντολην αυτου και βιουν και αποθνησκειν κατακριθεντες εις τοσουτον πληθος οι ανθρωποι εγενοµεθα. την µεν ψυχην λαµπροτεραν εκαστου γινεσθαι. Μετα γαρ το ειπειν· “Και εποιησεν ο Θεος τον ανθρωπον. Ειτα βουλοµενος διδαξαι ηµας οπως εποιησε τον ανθρωπον ο Θεος και ποθεν. καθως και προς τους αποστολους υστερον ο αυτος δια του ζωντος Λογου εφη· “Α δε λεγω υµιν. Οσα γαρ τω Αδαµ ειπεν. ως ειδως οτι εις απειρα πληθη και αναριθµητα εµελλε το γενος ηµιν πληθυνθηναι επι της γης. οποιαν δε ζωην και διαγωγην εχειν εν αφθαρτω κοσµω αφθαρτοι διατηρουµενοι και αθανατοι. αρρητος παντως τω οντι και λογισµοις ανεπιβατος.ερπετω ερποντι επι της γης”. αναµαρτητον δηλονοτι και αλυπον. ανακεφαλαιωσαµενος τον . εχαρισατο. κατ᾿ εικονα Θεου εποιησεν αυτον· αρσεν και θηλυ εποιησεν αυτους και ευλογησεν αυτους” και τα λοιπα καθεξης. τω Αδαµ και ηµιν τοις εξ αυτου δεδωκεν εις απολαυσιν και ουχι τον παραδεισον µονον αυτω εχαρισατο. ως προς παντας ηµας ταυτα ελεγε. αµεριµνον τε και αµοχθον διανυοντες βιον. οπως τε κατα προκοπην της φυλακης των εντολων του Θεου και της εργασιας των αγαθων εννοιων εις τελειοτεραν εµελλον αναγεσθαι κατα καιρον δοξαν τε και αλλοιωσιν. ως ειρηται. ουτω τον κοσµον απαντα τω Αδαµ. Ταυτα δε εν ταις εξ ηµεραις συνετελεσεν ο Θεος· και ακουε της θειας Γραφης τουτο δηλουσης σαφεστατα. το δε αισθητον και υλωδς σωµα εις αυλον και πνευµατικον υπερ αισθησιν πασαν µεταποιεισθαι τε και µεταβαλλεσθαι· οποση δε και η εκ της µετ᾿ αλληλων διαγωγης (53) ευφροσυνη και αγαλλιασις ηµιν προσγινεσθαι εµελλεν. τοτε επηγαγεν ουτως ειπων· “Και ειδεν ο Θεος παντα οσα εποιησεν και ιδου καλα λιαν· και εγενετο εσπερα και εγενετο πρωΐ. πασι λεγω”. Ειδες πως τα ορωµενα απαντα. ινα τα αυτα παλιν ειπω. τα τε εν τη και τα εν τη θαλασση.

Επειδη ο Θεος. τοτε καθαπερ ανθρωπος τις βασιλευς η αρχων και πλουσιος την υπ᾿ αυτου δεσποζοµενην χωραν και γην ουτε πολιν πασαν περιτειχισας µονον ποιει. την δε εις αµπελωνα αφοριζει. “και ενεφυσησεν εις το προσωπον αυτου πνοην ζωης και εγενετο ο ανθρωπος εις ψυχην ζωσαν”. τον δε . εν ενι δε µερει και τοπω (54) τερπνω τε και περικαλλει τας κατασκηνωσεις ποιειται. ουτε οικον ενα περιφραξας ολην αποτελει. τοις δε γνησιοις και πιστοις φιλοις και αυτοις τοις ευγνωµοσι δουλοις ακωλυτος η προς αυτον υπαρχη εισοδος τε και εξοδος· ουτω δη και ο Θεος τω πρωτοπλαστω εποιησε. αλλα και φυλακας. αβατος εσται. λουτρα τε κτιζει και παραδεισους φυτευει και παντοιας εκεισε απολαυσεις επινοει και φραγµον εξωθεν τουτων απαντων περιτιθει. αποκαθιστα. αλλα εις πολλα την µιαν διαχωρισας. ωσπερ τινα βασιλεια εν ενι µερει του κοσµου τουτον φυτευσας. κλεις τε και πυλας ανοιγοµενας και κλειοµενας ποιει· ου µονον δε. ουτω πως παλιν φησιν· “Αυτη η βιβλος γενεσεως ουρανου τε και γης. τοτε εφυτευσε τον παραδεισον εν Εδεµ κατα ανατολας.λογον. ταξει και καταστασει ευκοσµω την κτισιν εδηµιουργησε και τας µεν επτα ηµερας εις τυπον των επτα αιωνων των υστερον µελλοντων διελθειν εταξε. Τον ουν τροπον της δηµιουργιας δηλον ποιησας ηµιν. την µεν σποριµην ειναι εα. οπερ χρη εννοειν ουτως· εποιησε δε ο Θεος τον ανθρωπον χουν λαβων απο της γης. ∆ιατι ουν εν τη εβδοµη ηµερα ουκ εποιησε τον παραδεισον µελλοντα γενεσθαι. Μετα γαρ το κτισαι παντα εξ ουκ οντων και αυτον πλασαι τον ανθρωπον και καταπαυσαι αυτον τη εβδοµη ηµερα απο παντων των εργων αυτου ων ηρξατο ποιειν. ει και µηδενα πτοειται. και εθετο εκει τον ανθρωπον ον εποιησε. ως αν το αυτου οικητηριον περιφανεστατον και ενηλλαγµενον η δια παντων και ινα τοις µεν αγνωµοσι φιλοις και πονηροις και αυτοις τοις προσκεκρουκοσι των υπο χειρα και δουλων. ως προειδως τα παντα. αλλα µετα την παραγωγην πασης αµα της κτισεως κατα ανατολας τουτον εφυτευσεν. ει ποτε τινες τοιουτοι φανωσιν. οτε εγενετο”· και µετ᾿ ολιγα· “Και επλασεν ο Θεος τον ανθρωπον χουν απο της γης”. ενθα και παλατια οικοδοµει και οικους κατασκευαζει. ετεραν χερσον ειναι αφιησιν.

εν ω πρωτη και δευτερα καθεξης (55) αι επτα ανακυκλουσαι τας εβδοµαδας αποτελουσι. ον περιτειχισας οιονει πως ο τουτου δηµιουργος εισοδον εθετο αυτοις δι᾿ ης εισησεσαν και εξηεσαν. οτε παντως ελευσεται και ηµιν εσχατως αποκαλυφθη ανεσπερος µια ηµερα και ατελευτητος εν τω καθ᾿ηµας γινοµενη. εν µεσω δηλονοτι του παραδεισου. αλλ᾿ εν παση τη υπ᾿ ουρανον. Επει δε και νοµον αυτοις δεδωκεν εντειλαµενος µη φαγειν εκ µονου του ξυλου εκεινου. θανατω αποθανεισθε“. ταις προλαβουσαις επτα ου συνηψε το Πνευµα το Αγιον. ου λεγω µονω τω παραδεισω. αρχην δε λαβειν λεγεται. αλλ᾿ εξωθεν τουτων εκεινην ειναι εχρην ως αρχην η τελος µη εχουσαν. καρπους παντοδαπεις και ποικιλους εχον µητε φθειροµενους καν ολως µητε εκλειποντας. ητις εστιν η ογδοη. (55) Τοιγαρουν και επλασθη σωµα µεν εχων ο Αδαµ αφθαρτον. (56) καταφρονησας δε ηπιστευσε τω πλαστουργω και δεσποτη ουτως ειποντι αυτω· “Η δ᾿ αν ηµερα φαγησθε απ᾿ αυτου. Ορα δε οτι ουδε γεγραπται· “Εποιησεν ο Θεος τον παραδεισον”. Επρεπε και γαρ τοις αφθαρτοις αυτων σωµασιν αφθαρτον και την τροφην επιχορηγεισθαι· οθεν και αµοχθος ην αυτων η διαγωγη και ακαµατος η ζωη. µελλει δε γενεσθαι και αρχην ληψεσθαι· αλλα και ην προ των αιωνων και εστι νυν και εσται εις αιωνας αιωνων. Επειδηπερ τω κυκλω τουτων των ηµερων συναριθµεισθαι ταυτων ουχ ηρµοζεν. αλλ᾿ οτι “εφυτευσεν αυτον και εξανετειλεν ετι εκ της γης ο Θεος παν ξυλον ωραιον εις ορασιν και καλον εις βρωσιν”. ως του µελλοντος αιωνος οντα σηµαντικον. και εγενετο”. β΄. υλικον µεντοιγε και ολον ουπω πνευµατικον. ουδε οτι “Ειπε· Γενηθητω. πιστοτερον τον σκολιον ηγησαµενος οφιν ουτως ειποντα· “Ουχι . κατεστη υπο του δηµιουργου Θεου.παραδεισον εφυτευσε µετα ταυτα. και ως βασιλευς αθανατος εν αφθαρτω κοσµω. αλλα νεαρους αει και µαλα δη το ηδυνον εχοντα και αφραστον την ηδονην τοις πρωτοπλαστοις και την τρυφην εµποιουντας. Τινος ουν ενεκεν την ηµεραν. πολλας εν τουτω τας πρωτας και τοσαυτας τας εβδοµους απεργαζοµενας ηµερας. Περι της παραβασεως και της εξοριας του Αδαµ. Ουδε γαρ νυν µεν ουκ εστι.

”. ευθυς εγυµνωθη της αφθαρτου καταστολης και δοξης και της φθορας γυµνοτητα ενεδυσατο. παντα αυτοµατως προσφερουσα. ως εν αυτω και της παραβασεως γενοµενης. εξωθει και εκβαλλει. ως εφαµεν. τοτε αυτους. που ει. ωσπερ εκ παλατιων βασιλικων και οικων πανευπρεπων. την δε λοιπην απασαν γην. (57) ουδε τουτου χαριν ου κατηρασατο αυτον ο Θεος. Αλλα τουτο µεν ου ποιει.”. κοπων και ιδρωτων απηλλαγµενον. την ασχηµοσυνην αυτου καλυψαι πειρωµενος. αφθαρτος ην καθως και ο παραδεισος. αλλα δια το τυπον αυτον επεχειν της µελλουσης ακαταλυτου ζωης και εικονα τυγχανειν της αϊδιου βασιλειας των ουρανων· ει γαρ µη τουτο ην. εσεσθε ως θεοι γινωσκοντες καλον και πονηρον· και εφαγεν απ᾿ αυτου”. τουναντιον µαλλον µεν ουν και αιτιαν προσηψε τω παντα καλα λιαν πεποιηκοτι Θεω εν τω ειπειν· “Η γυνη ην δεδωκας µοι. ουχ ως εν αυτω µελλοντων παλιν τω αισθητω τε και υλικω παραδεισω µετα την ανακλησιν επαναγεσθαι· ουδε γαρ δια τουτο µεχρι του νυν ετηρηθη. “Και ευθυς εταξε την φλογινην ροµφαιαν του φυλαττειν την εισοδον του ξυλου της ζωης “. αλλ᾿ η δ᾿ αν ηµερα φαγητε.θανατω αποθανεισθε. προκατηρασατο αυτην ουτως ειπων· “Επικαταρατος η γη εν τοις εργοις σου· εν λυπαις φαγη αυτην πασας τας ηµερας της ζωης σου· ακανθας και τριβολους ανατελει σοι και φαγη τον χορτον του αγρου τον τοις θηριοις και τοις αλογοις ζωοις αφωρισµενον· εν ιδρωτι του προσωπου . κακεινη παλιν τω οφει την αιτιαν επεγραψατο και µετανοησαι και προσπεσειν τω ∆εσποτη η συγχωρησιν εξαιτησασθαι ουδαµως ηβουληθησαν. Επει δε ειπειν εκεινος το ηµαρτον ουκ ηθελησε. εκεινον εδει καταραθηναι µαλλον. αυτη εδωκε µοι και εφαγον”. Προς µετανοιαν δε αυτον εκκαλουµενος ο Θεος φησι προς αυτον· “Και τις ανηγγειλε σοι οτι γυµνος ει. Ιδων ουν εαυτον γυµνον ο Αδαµ εκρυβη και φυλλα συκης ραψας περιεζωσατο. φοβηθεις εκρυβην”. απ᾿ αυτου εφαγες. αυτου δη λεγω του παραδεισου. επει. “Της φωνης σου“ φησιν “ηκουσα και την γυµνωσιν µου κατανοησας. ιν µη κακειθεν εξερχοµενος ο Αδαµ αµοχθον εχη και αυθις βιον. ει µη απο του ξυλου ου ενετειλαµην σοι τουτου µονου µη φαγειν. ινα εν ταυτη τη γη ως εξοριστοι διατελωσι και υπεροριοι. Οθεν και του Θεου ειποντος αυτω· “Αδαµ.

Συγκρατει παντα τη οικεια δυναµει και ευσπλαγχνια και αγαθοτητι. θεασαµενη. αι πηγαι βρυειν ουκ εµελλον· ουκ εβουλοντο ρεειν οι ποταµοι. Τι ουν. Ειδες πως καταραθεισα η γη προτερον και της προτερας αυτοµατου βλαστησεως στερηθεισα. ουτως τον παραβατην εδεξατο. Τοιγαρουν και (58) εξελθοντα του παραδεισου αυτον πασα η κτισις. παραβηναι µελλοντα προ καταβολης κοσµου γινωσκων την εντολην τον Αδαµ και την εκ παλιγγενεσιας αυτου ζωην και αναπλασιν δια της ενσαρκου γεννησεως του µονογενους αυτου Υιου και Θεου προορισας. η σεληνη φαναι ουκ εφερε. εφ᾿ εαυτον εµελετα ο αηρ συσταληναι και µη δουναι τω προσκεκρουκοτι αναπνοην· τα θηρια και παντα τα ζωα της γης. η υπο Θεου παραχθεισα εκ του µη οντος. Ου χαριν και διατι. ουκετι υποταγηναι τω παραβαντι εβουλετο· ο ηλιος λαµψαι ουκ ηθελεν. οτι γη ει και εις γην απελευση “. ετραχυνθησαν απαντα ευθυς κατ᾿ αυτου· ο ουρανος καταπεσειν δικαιως επ᾿ αυτον οιονει πως κεκινητο και η γη επι του νωτου φερειν τουτον ουκ εστεγε. τι ποιει. αναστελλει την ορµην των κτισµατων απαντων. φθαρτω φθαρτη γεγονυια. τοτε και αυτην . Εικοτως ουν εδει τω εις φθοραν και θανατον κατενεχθεντι δια της παραβασεως ρευστην και φθαρτην ωσαυτως γην κατοικειν και τοιαυτης αξιως µετεχειν τροφης. οτε παλιν εκεινος ανακαινισθη και πνευµατικος. η αφθαρτος και ακαµατος διαγωγη. µη εργαζοµενη δε µενη ακαρπος. αφθαρτος και αθανατος γενηται. εις ληθην των παρα Θεου γεγονοτων αγαθων και εις καταφρονησιν αυτον της δοθεισης ηγαγεν εντολης. καταφρονησαντα αυτου. Ο δηµιουργησας τα παντα και πλασας τουτον Θεος. Ινα εργαζοµενη µεν παρ᾿ αυτου εν ιδρωτι και κοπω παρεχη τα εξ αυτης συµµετρως φυοµενα εις αυταρκη χρειαν αυτω. εως του επιστρεψαι σε εις την γην εξ ης εληφθης. Επειδη γαρ η αφθονος τρυφη. γυµνωθεντα τουτον της πρωην θεασαµενα δοξης. εν κοπω κατεδικασθη δικαιως και ιδρωτι την γην εργαζεσθαι και ουτω κατ᾿ ολιγον εξ αυτης ως υπο οικονοµου τινος κοµιζεσθαι τας τροφας. ακανθας και τριβολους µονον προσφερουσα. τα αστρα οφθηναι τουτω ουχ ειλοντο. ευθυς και τουτω τα παντα ωσαυτως καθυποταττει. ινα τω δι᾿ ου γεγονεν ανθρωπω δυλευσασα.σου φαγη τον αρτον σου.

(59) υπο του Αδαµ και της Ευας ταυτην εκδιδασκοµενοι. Ουτως ουν επι χρονους τα περι Θεου κατα διαδοχην διδασκοµενοι υπ᾿ αλληλων τον ποιητην αυτων οι παλαιοι επεγινωσκον. Υστερον δε πληθυνθεντων των ανθρωπων και την εαυτων διανοιαν εκ νεοτητος επι τα πονηρα εκδεδωκοτων. ∆ια δη τουτο και ο Αβελ συν τω Καϊν θυσιας εκ των υπαρχοντων αυτοις αυτω προσεφερον· οθεν και επι µεν του Αβελ τη προσφορα και θυσια προσεσχηκεναι τον Θεον γεγραπται. του παραδεισου εκβληθεις ο Αδαµ ετεκνωσεν. Τοινυν και νεαραν την µνηµην εχοντες οι τοτε ανθρωποι της εκπτωσεως. ει µετα την αποφασιν την κατα του Αδαµ και του σπερµατος αυτου εξενεχθεισαν. εσεβοντο τον Θεον και ως δεσποτην ετιµων αυτον. ει µετα το εξοριστον αυτον παρ᾿ αυτου γενεσθαι τους ευαρεστησαντας αυτου υιους ουτως τη µεταθεσει και µακροζωΐα ετιµησε και της φθορας. Αλλ᾿ Ενωχ µεν µετα ταυτα ευαρεστησας Θεω υπ᾿ αυτου µετετεθη.ελευθερωθεισα της δουλειας η κτισις η υπο του Θεου τω προσκεκρουκοτι υποταγεισα και αυτω εκδουλευσασα συνανακαινισθη αυτω και αφθαρτωθη και πνευµατικη ολη γενηται· τουτο γαρ προ καταβολης κοσµου ο πολυευσπλαχνος Θεος και Κυριος προωρισατο. αληθεστερον ειπειν. ποσης αν αυτον εκεινον. ητοι της εις γην αποστροφης και της εν τω αδη καταβασεως. αλλα και αυτην την κτισιν την εις υπηρεσιαν αυτων υπο του Θεου δοθεισαν αυτοις θεοποιησαντες. ταυτη ελατρευσαν. εβιωσε και απεθανεν· ουτω δε οµοιως και οι εξ αυτου. του Θεου δεικνυντος εκ τουτων οτι. αυτους ηλευθερωσεν υστερον τεθνηξεσθαι η. Αλλα τουτων ουτω σοφως εκ Θεου γεγονοτων. δοξης και τιµης και συµπαθειας ηξιωσεν ενδον εασας ειναι του παραδεισου αυτον. εις ληθην και αγνοιαν του πεποιηκοτος αυτους Θεου κατηνεχθησαν και ου µονον ειδωλα και δαιµονας ως θεους εσεβασθησαν. Ηλιας δε εν αρµατι ανεληφθη πυρος. η και µετα το παραβηναι ει µετενοησε. ει µη παρεβη την εντολην. αλλαγησεσθαι µελλοντας. επι δε του Καϊν ουκετι· και τουτο γνοντα τον Καϊν λυπηθηναι λεγεται εως θανατου και εντευθεν προς φθονον και φονον του αδελφου προχωρησαι. εις πασαν τε ασελγειαν (60) και ακαθαρτον πραξιν εαυτους εκδεδωκασι .

ο εκ της σαρκος αυτου ειληφεν. µαλλον δε τη ηµετερα ουσια ολην της θεοτητος αυτου την υποστασιν . τη ακριβεια του λογου· εσται γαρ ηµιν τε ωφελιµος ο λογος και ταις µετεπειτα γενεαις. Ουδεν γαρ ετερον των αλλων απαντων ουτω µιαινει και ακαθαρτον το καθαρον εργον απεργαζεται του Θεου. τον αυτον δη τροπον και εκ της αγιας θεοτοκου και αειπαρθενου Μαριας εψυχωµενην σαρκα λαβων ζυµην οιονει και µικραν απαρχην εκ του φυραµατος της φυσεως ηµων. ζωοποιησαι τον τεθανατωµενον και το εαυτου πλασµα εκ της πλανης ανακαλεσασθαι. ητοι εκ της ψυχης οµου και του σωµατος. τοτε κατηλθεν επι γης ο Υιος του Θεου και Θεος αναπλασαι τον συντριβεντα. Αλλα προσεχετε. παρακαλω. ην συν τη εµψυχωµενη σαρκι ειληφεν. ως το θεοποιηθηναι αυτο τουτο και λατρευθηναι ισα και θεω παρα τον πεποιηκοτα και κτισαντα.. Χρεων δε εξ εικονος τινος την του Λογου σαρκωσιν και την εκ της αειπαρθενου Μαριας απορρητον γεννησιν αυτου θεωρησαι και γνωναι καλως το της οικονοµιας εκειθεν µυστηριον το αποκεκρυµµενον προ των αιωνων εις σωτηριαν του γενους ηµων. γ΄. τον ουρανον και τα υπ᾿ αυτον απαντα ταις πραξεσι ταις ατοποις αυτων. (60) Καθαπερ ουν εν τη πλασει παλαι της προµητορος Ευας την του Αδαµ πλευραν εψυχωµενην ελαβεν ο Θεος και εις γυναικα ταυτην ανωκοδοµησε – δια τουτο γαρ ουδε ενεφυσησεν εις αυτην ως εις τον Αδαµ πνοην ζωης. κατα τον θειον Αποστολον. (61) εις ψυχην ζωσαν τελειαν πεποιηκε. τα αµφοτερα ανθρωπον εργασαµενος αµα . Τοιγαρουν και πασα η κτισις παρα των ανθρωπων θεοποιηθεισα και προσκυνηθεισα κατερρυπωθη και εις τελειαν κατηχθη φθοραν· οτε δε ο κολοφων επληρωθη της αγαν κακιας και εις απειθειαν απαντες συνεκλεισθησαν. εις σωµα γυναικος ολοκληρον απετελεσε· και την απαρχην του πνευµατος. Περι της του Λογου σαρκωσεως και κατα τινα τροπον δι᾿ ηµας εσαρκωθη. ο πλαστουργος και κτιστης Θεος ηνωσε τη εαυτου ακαταληπτω και απροσιτω θεοτητι. αλλα το µερος.καταµιαναντες την γην. τον αερα.

Και ορα µοι του µυστηριου το καινον και παραδοξον. το δε αχραντον . Και ταυτα µεν περι τουτων· εχεσθω δε και αυθις της ακολουθιας ο λογος. τοιουτοι και οι επουρανιοι”. τοιουτοι και οι χοϊκοι· και οιος ο επουρανιος. την ανθρωπινην τη εαυτου. φορεσοµεν και την εικονα του επουρανιου”. δια της εις αυτον πιστεως µεταδιδους ηµιν εκ της αυτου θεοτητος. ινα καθαπερ εκεινος δια της παραβασεως αρχη της εν φθορα και θανατω γενεσεως ηµων εχρηµατισεν. καθα προσθεν ειρηκαµεν. συγγενεις και ηµας αυτου κατα την της θεοτητος αυτου φυσιν και ουσιαν εργαζεται. ωκοδοµησε ταυτην εις ναον αγιον εαυτω και αναλλιωτως και ατρεπτως αυτος ο του Αδαµ ποιητης τελειος εγενετο ανθρωπος. ακουε νουνεχως! Πρωτον µεν την ψυχην ην ανελαβεν εζωωσε και αφθαρτωσας εθεοποιησε. και γινονται θεοι. Και ακουε Παυλου τουτο παραινουντος του θειου· “Και καθως εφορεσαµεν την εικονα του χοϊκου. ουτως ο Χριστος και Θεος δια της εκπληρωσεως απασης δικαιοσυνης απαρχη της εν αφθαρσια αναπλασεως και αθανασιας ηµων γενηται. Επειδη γαρ ψυχη και σωµατι τελειος εχρηµατισεν ανθρωπος οµοιος ηµων κατα παντα πλην αµαρτιας. αµικτως τε µιξας αυτην εκεινη. ουτως εκ της αυτου θυγατρος Μαριας της αειπαρθενου και θεοτοκου σαρκα δανεισαµενος και αναλαβων ανευ σπορας οµοιως εγεννηθη τω πρωτοπλαστω. οπερ ουκ ην· µεταδιδωσι τοις πιστευουσιν εις αυτον της αυτου θεοτητος. ο δευτερος ανθρωπος ο Κυριος εξ ουρανου· οιος ο χοϊκος. ην ουδεις ουδεπω αγγελων η ανθρωπων εκτησατο.ενωσας ουσιωδως. διο και εγενοντο και αει ωσαυτως γινονται και ουδεποτε του µη γινεσθαι ληξουσι. Ελαβεν ο Θεος Λογος ην κατα (62) φυσιν ουκ ειχε σαρκα και εγενετο ανθρωπος. επειτα οι του Χριστου”. θεσει και χαριτι· ουτω γαρ χαριζεται αυτοις εξουσιαν του υιους Θεου γινεσθαι. Επειδη γαρ δια της σωµατικης παρουσιας αυτου ο επι παντων Θεος του αναπλασαι και ανακαινισαι τον ανθρωπον εληλυθεν επι γης και την δι᾿ αυτον καταραθεισαν απασαν κτισιν επευλογησαι. Ωσπερ γαρ εκ της εκεινου πλευρας την γυναικα εποιησε. Τουτο γαρ βουλεται και Παυλος ουτω λεγων ο θειος· “Ο πρωτος ανθρωπος εκ γης χοϊκος. οπερ ουκ ησαν. Και παλιν· “Απαρχη Χριστος.

συσσωµοι αυτου και συγγενεις εν αληθεια ολοκληρως γινοµεθα. και αυτο το σωµα πνευµατικον. οθεν και απεθανεν και εν µνηµειω κατετεθη νεκρος. Το γουν µυστηριον τουτο ου µονον τω ρηθεντι τροπω γεγονεν απ᾿ αρχης Χριστου εν ολω τω κοσµω. ανακαινιζοµενοι και . την αφθαρσιαν δια της αναστασεως απολαβειν ωκονοµησεν· ου µονον δε. ηµεις. και δια τουτο την το επιτιµιον δεξαµενην ψυχην της του θανατου τιµωριας πρωτον ανεστησε τε και εζωωσε και εθεωσεν. κατα την παλαι εξενεχθεισαν αποφασιν αποστρεφειν δια του θανατου εις γην. ελαβοµεν και χαριν αντι χαριτος”. ευθυς µεν τον της ψυχης παραβας απεθανε θανατον. τα θεια λεγω µυστηρια. Μετα δε το αναστηναι αφθαρτον. ∆ιατι δε ουκ ευθυς συν τη ψυχη και το σωµα οπερ ανελαβε πνευµατικον και αφθαρτον απειργασατο. οτι “εκ του πληρωµατος αυτου της θεοτητος. τον δε του σωµατος (63) µετα πολλους υστερον ενιαυτους. αλλα και εφ᾿ ενι εκαστω των παλαι αγιων εγενετο και µεχρι του νυν αει γινεται. Τουτο δε γινοµενοι. ου ενετειλατο αυτω ο Θεος µη φαγειν. Επειδη φαγων και ο Αδαµ εκ του ξυλου. το κοπιουν και ιδρωτας φερον. αλλ᾿ ειασεν αυτα εν σοροις µεχρι της κοινης αναστασεως. των µεν εκεισε κατεχοµενων αγιων τας ψυχας των αιωνιων ελευθερωσας δεσµων εξανεστησε και εις τοπον αναπαυσεως και φωτος ανεσπερου κατεταξε. φθαρτον εστι δηλονοτι και υλικον· ταυτα γαρ απαντα φθαρτου σωµατος ιδιωµατα καθεστηκασιν. συνανεστησεν· ενθεν τοι ουδε τας σφραγιδας του µνηµατος ελυσεν εξελθων. τα δε σωµατα αυτων ουκετι. θειον παντη και αϋλον. καθως και αυτος ο θειος Παυλος φησιν οτι “οστουν εσµεν εκ των οστεων αυτου και σαρξ εκ της σαρκος αυτου “ και παλιν. ει και εθεωσεν. Το γαρ εσθιον και πινον. το δεσµουµενον και τυπτοµενον. συµµετοχοι αυτου της θεοτητος και της ουσιας γινοµεθα· εσθιοντες δε την παναµωµητον αυτου σαρκα. οµοιοι αυτω τω φιλανθρωπω Θεω και ∆εσποτη ηµων κατα χαριν γινοµεθα. ειθ᾿ ουτως το σωµα.αυτου και θειον σωµα. αλλα και των θυρων κεκλεισµενων ακωλυτως εισηρχετο και εξηρχετο. Λαµβανοντες γαρ το του ∆εσποτου ηµων και Θεου Πνευµα. αλλ᾿ ετι φθαρτον αυτο και υλικον περιεφερε. επι σταυρου τε αναρτωµενον και καθηλουµενον. δηλονοτι παντες. αλλα κατελθων εν τω αδη.

και ουτω συν αυτη και αµα αυτη και τα φθαρεντα σωµατα των ανθρωπων ανακαινισθηναι. ειτ᾿ ουν αλλαγηναι. µητε παλιν τελειως φθειροµενα.ανανεουµενοι την ψυχην. µητε αφθαρτα µενοντα παντελως. εν η ουρανοι πυρουµενοι . ινα και αυθις πνευµατικος και αθανατος ο ανθρωπος γεγονως εν αφθαρτω χωριω και αϊδιω και πνευµατικω κατοικη. ως και αυτοι φως εκ του φωτος Πνευµατος χρηµατιζοντες. (64) Ουτω τοιγαρουν οι απ᾿ αιωνος αγιοι. αλλα φως ασχηµατιστον. ως ει τις απο µακροθεν προσωπον φιλου αυτου καθορα και διαλεγεται αυτω και προσοµιλει και φωνης ακουει αυτου. χωριζοµενος δε παλιν του πυρος ψυχρος και µελας καθοραται και γινεται. Τινος ουν ενεκεν και δια τι. αλλ᾿ ωσπερ αυτη παρηχθη πρωτον αφθαρτος. ουτω παλιν πρωτον την κτισιν απο της φθορας εις την αφθαρσιαν χρη µεταποιηθηναι. Οτι ουκ επρεπε προ της των κτισµατων ανακαινισεως τα των ανθρωπων αναστησεσθαι και αφθαρτωθησεσθαι σωµατα. ακουε Πετρου λεγοντος του αποστολου· “Ηξει δε η ηµερα Κυριου ως κλεπτης εν νυκτι. Τοιουτος δε εκαστος των αγιων γινοµενος. αλλα καθαπερ σιδηρος υπο του πυρος εκπυρουµενος της λαµπροτητος µεν αυτου µεταλαµβανει και την µελανιαν ευθυς αποβαλλεται. αλλα και της αφθαρσιας και της φθορας τα γνωρισµατα εν εαυτοις διασωζουσιν. αγιαζονται και εκπυρουµενα διαυγη και αυτα γινονται και πολυ των αλλων σωµατων διαφορωτερα και τιµιωτερα αποκαθιστανται. αυτον δηλαδη τον οµοιον ηµιν γενεσθαι καταξιωσαντα βλεποντες και βλεποµενοι υπ᾿ αυτου οι αξιωθεντες οµοιοι γενεσθαι αυτω. Και οτι τουτο εστιν αληθες. Επειδαν δε η ψυχη εξελθη και του σωµατος χωρισθη. ευθυς και αυτα τη φθορα παραδιδονται και εκ του κατα µικρον διαλυονται· τα δε και επι πολλους χρονους διαµενουσι. επειτα ο ανθρωπος. υστερον. εις την τελευταιαν εξαναστασιν αφθαρτωθηναι τελειως και και ανακαινισθηναι τηρουµενα. ου σχηµα η ειδος η εκτυπωµα βλεπουσιν. ουχι και το σωµα αυτου ευθυς αφθαρτον και πνευµατικον γινεται. ητοι του θειου πυρος µταλαµβανοντα. ουτω δη και τα σωµατα των αγιων υπο της ενωθεισης τη ψυχη αυτων χαριτος. οι παλαι τε και νυν πνευµατικως βλεποντες. αφθαρτοποιουµενοι τε και ως εκ νεκρων ζωντες εξανισταµενοι.

ηγουν πασα η κτισις. Ορας πως δια πυρος λεγει τα παντα . (65) Καινους τοιγαρουν ουρανους και καινην γην επαγγειλαµενου αυτου. καν γαρ ο ουρανος. ουδεις αντερει των πιστων· ουδε µην αρα τω Κυριω ταυτα λεγοντι απιστησει. Τουτο γαρ και ο προφητης ∆αυιδ προανακεκραγε ουτως ειπων· “Και ωσει περιβολαιον ελιξεις αυτους και αλλαγησονται· συ δε ο αυτος ει και τα ετη σου ουκ εκλειψουσι”. δ΄. Και τουτο. φησιν. στοιχεια δε καυσουµενα λυθησονται και γη και τα εν αυτη εργα κατακαησεται”. αλλ᾿ οι εµοι λογοι το αναλλοιωτον και παγιον εξουσι. αλλαγησεται. Εξ αυτων παλιν των ρηµατων του αποστολου. αλλ᾿ ως αναχωνευοµενων δηλονοτι και αναστοιχειουµενων εις κρειττονα τε και αΐδιον ληξιν. δι᾿ ων επιφερει λεγων· “Καινους δε ουρανους και καινην γην κατα το επαγγελµα αυτου προσδοκωµεν”. Ποθεν τουτο δηλον. Τι τοινυν των λογων τουτων σαφεστερον γενοιτ᾿ αν. Αλλα σκοπησωµεν πως η κτισις ανακαινισθησεται και εις το αρχαιον αποκατασταθησεται καλλος. φησιν. µαθειν εστιν· “Ηξει γαρ. Κατα ποιον και τινος επαγγελµα. δι᾿ ων ο αποστολος Πετρος γραφει. ουτως και η κτισις πασα δια πυρος ανακαινισθησεται. ουχ ως απολλυµενων τουτων. αλλα παλιν δια της αναστασεως ανακαινιζεται. εν η ουρανοι ροιζηδον παρελευσονται. η ηµερα Κυριου ως κλεπτης εν νυκτι. ανακαινισθησεται και ελευθερωθησεται απο της δουλειας της φθορας και· και συµµεθεξει τα στοιχεια ταυτα µεθ᾿ ηµων της εκειθεν λαµπροτητος και (66) ον τροπον απαντας ηµας το πυρ δοκιµασει. Παρελευσιν του ουρανου την εναλλαγην αυτου ειρηκως. οι δε λογοι µου ου µη παρελθωσιν”. Πως αυθις η κτισις µελλει πασα ανακαινισθηναι και γενεσθαι καινους ουρανους και καινην γην κατα τον θειον Αποστολον.(65) λυθησονται και στιχεια καυσουµενα τηκεται”. Κατα το του Χριστου παντως και Θεου ηµων ειποντος· Ο ουρανος και η γη παρελευσεται. ουτω δη και ο ουρανος και η γη και τα εν αυτη παντα. κατα τον θειον αποστολον. Καθαπερ γαρ τα ηµετερα λυοµενα σωµατα ουκ εις το µηδαµη µηδαµως ειναι χωρει.

παντα τα της θειας Γραφης προς την απωλειαν ηµων στρεβλουντες ηγουν παρερµηνευοντες. Αποκαραδοκιαν την προσδοκιαν. τω πυρι παραδιδοται υπο του τεχνιτου και ουτως αναχωνευοµενον καινον υπ᾿ αυτου παλιν κατασκευαζεται. αλλα και νυν οι πλειστοι η και οι παντες σχεδον ειπειν πασχοµεν εξ αγνοιας.αναχωνευθησεσθαι και αλλοιωθησεσθαι. οι του δικαιου Θεου υιοι δηλονοτι. αγαπητοι. ειτ᾿ ουν αναχωνευθησεται και αναστοιχειωθησεται και λαµπρα και καινοτερα ασυγκριτως της νυνι ορωµενης γενησεται. Ινα δε µη υπολαβης ετεραν τινα κτισιν τον θειον λεγειν αποστολον. εν οις εστι δυσνοητα τινα. την σφοδραν επιθυµιαν φησιν. Ουτως δε περι τουτων του αποστολου γραψαντος Πετρου. ∆ιο και επιφερων φησι· “Τουτων ουν παντων λυοµενων. τον αυτον τροπον και η κτισις. επιφερων φησι· . αποκαλυψιν δε την εν τη αναστασει φανερωσιν· εν ταυτη γαρ δια της του Χριστου και Θεου παρουσιας φανερωθηναι δει τους υιους του Θεου και φανηναι το καλλος αυτων και αυτους ολους οιοι εισι. ποταπους δει υπαρχειν ηµας εν αγιαις αναστροφαις και ευσεβειαις. επηγαγεν· “Η γαρ αποκαραδοκια της κτισεως την αποκαλυψιν των υιων του Θεου απεκδεχεται”. συνηγορους οιονει (67) των ιδιων παθων και επιθυµιων και της απωλειας ηµων σπουδαζοντες εχειν και ποιειν τας θειας Γραφας. Αλλ᾿ ιδωµεν τι και Παυλος ο θειος φησι περι της κτισεως και του ταυτης ανακαινισµου· ειπων τοινυν· “Λογιζοµαι οτι ουκ αξια τα παθηµατα του νυν καιρου προς την µελλουσαν δοξαν αποκαλυφθηναι εις ηµας”. επει επαλαιωθη και υπο των αµαρτιων ηµων ερρυπωθη. µετ᾿ ολιγα παλιν φησι· “∆ιο. παντα συγχεοντες. ρυπωθεν και αχρειωθεν υπο ιου. ως και εν πασαις ταις επιστολαις λαλων εν αυταις περι τουτων. καθως και ο αγαπητος ηµων αδελφος Παυλος κατα την αυτω δοθεισαν σοφιαν εγραψεν υµιν. υπο του δηµιουργου των ολων δια πυρος λυθησεται. καθως γεγραπται· “Τοτε λαµψουσιν οι δικαιοι ως ο ηλιος”. ταυτα προσδοκωντες σπουδασατε ασπιλοι ευρεθηναι εν ειρηνη και την του Κυριου ηµων µακροθυµιαν σωτηριαν ηγεισθε. Ωσπερ σκευος χαλκουν πεπαλαιωµενον. “ Λυθησονται δε αρα πως. α οι αµαθεις και αστηρικτοι στρεβλουσιν ως και τας λοιπας γραφας προς την ιδιαν αυτων απωλειαν”· Τουτο δε ουχ οι τοτε µονον.

ουχ εκουσα εις φθοραν µετηχθη και φθαρτους προφερει καρπους και βλαστανει ακανθας οµου και τριβολους. καταραθεισα δε εις φθοραν και δουλειαν µετηχθη. τουτον ιδουσα εκπεπτωκοτα της θειας δοξης ως προσκεκρουκοτα Θεω τω αυτου ποιητη. αλλα εγειρεται σωµα πνευµατικον ολον και ατρεπτον. ως το λογιον. καθαπερ σπειρεται σωµα ψυχικον. φηµι. Ειδες πως ουκ απεικος ειποµεν οτι και η κτισις αυτη αφθαρτος πασα το κατ᾿ αρχας και εις παραδεισου ταξιν παρηχθη παρα Θεου. η κτισις υπεταγη. τη ανθρωποτητι υπεταγη. ∆ια δη τουτο. αλλα δια τον υποταξαντα. φησι. Τουτο δε ποιησαι σαφεστερον βουληθεις εφη· “Και γαρ και αυτη η κτισις ελευθερωθησεται απο της δουλειας της φθορας εις την ελευθεριαν της δοξης των τεκνων του Θεου”. ουχ εκουσα. δεοµενον τροφης αισθητης. Οποια εσται και η εσχατη λαµπροτης της κτισεως. φησιν. τη µαταιοτητι των ανθρωπων υποταγεισα. αλλα δια τον υποταξαντα. ουχι οια εξ αρχης παρηχθη τοιαυτη και αυθις γενησεται. Ορα δε και οια εσται η εσχατη λαµπροτης αυτης. φθαρτη και αυτη γενηται. υλικον δηλαδη και αισθητον και τρεπτον.“Τη γαρ µαταιοτητι η κτισις υπεταγη. υπεταξεν αυτω την κτισιν. ουχ εκουσα. ως αν φθαρτην αυτω την τροφην ετησιως παρεχη· οποταν δε ανακαινιση τον ανθρωπον και αφθαρτον και αθανατον και πνευµατικον αυτον απεργασηται. επ᾿ ελπιδι”. προ καταβολης κοσµου την εκ παλιγγενεσιας αυτου σωτηριαν ο Θεος προορισας. αλλα τη του Θεου πειθαρχουσα προσταξει του επ᾿ελπιδι παλιν ανακαινισεως ταυτα διορισαµενου. επ᾿ ελπιδι”. Μη γενοιτο! Αλλα. ε΄. και εγειρεται σωµα ουχ οιον το του πρωτοπλαστου προ της παραβασεως ην. ουκ αφ᾿ εαυτης. Οιον. φθαρτω γενοµενω τω δι᾿ ον παρηχθη ανθρωπω. συν αυτω αλλιωσει και αΐδιον ταυτην αποτελεσει· τουτο γαρ δι᾿ ων ειπεν εδηλωσεν· (68) “Τη γαρ µαταιοτητι. καταρασαµενος ταυτην ινα. οιον το . Τοιγαρουν και ανακαινιζοµενη. Ορας οπως ουκ απο σκοπου εφθην ειπων οτι ουκετι δουλευσαι τω παραβαντι Αδαµ η κτισις εβουλετο. τηνικαυτα και αυτην ολην την κτισιν.

αλλα πνευµατικην πασαν και αϋλον. Και γαρ και αυτοι οιονει σωµατοι πως εισι και περιγραπτοι τη αΰλω και ασωµατω φυσει συγκρινοµενοι της θεοτητος. ουκ αισθητην παντως. του δευτερου Αδαµ δηλονοτι και πρωτοτοκου ηµων γενοµενου εκ των νεκρων. η τις ευ φρονων τουτο ειποιεν. ινα οι ασωµατα κεκτηµενοι τα σωµατα και υπερ αισθησιν εν αισθησει γενοµενοι. τας µεν ουρανιους χοροστασιας καταλιµπανει. υλικη τε και αισθητη. περιγραπτος εν τουτω ων δεικνυται και περιοριστος· (70) προς γαρ εκεινην την θειαν και ακτιστον . Επει ουν λειτουργικα εισι πνευµατα και οι νοες οι επουρανιοι εις διακονιαν αποστελλοµενα. Ουδεις ουδαµως. πως καν ολως εσται περιοριστον παρ᾿ ηµιν. αξιον εχωσι της εαυτων δοξης κατοικητηριον. παντες δε αλλαγησοµεθα εν ατοµω. . και απεριγραπτοι εν απεριγραπτοις οντες οι περιγραπτοι. προς δε τα εγκοσµια και ηµας οµολογουµενως γινεται. Αλλως τε δε και καθως ο θειος Παυλος φησιν οτι (69) “παντες µεν ου κοιµηθησοµεθα. αλλ᾿ εις αϋλον και πνευµατικον υπερ πασαν αισθησιν εν τη παλιγγενεσια µεταποιηθησεται οικηκηριον. καθως γεγραπται· “σωµατα επουρανια και σωµατα επιγεια”. µητε ολως κρατουµενον. κατα πολυ διαφερον εκεινου.του ∆εσποτου ηµων και Θεου µετα την αναστασιν ην. εν ριπη οφθαλµου” ουτω και η κτισις υπο του θειου φλεχθεισα πυρος αλλοιωθησεται. αϋλα δε τα υπερ ηµας· και αλλαχου· “Ο ποιων τους αγγελους αυτου πνευµατα και τους λειτουργους αυτου πυρος φλογα”. υλικα µεν ταυτα. οτε παντως αγγελος θειος ανωθεν καταπεµφθη εκ Θεου τω θειω λειτουργησων προσταγµατι επι της γης. . ως αν και το προφητικον πληρωθησεται λογιον το ουτω φασκον· “∆ικαιοι δε κληρονοµησουσι γην”.πως γαρ. Το ουν υπερ αισθησιν ον και πνευµατικον χρηµατισαν αληπτον εστι παντως το καθ᾿ ηµας και αορατον· το δε µητε ορωµενον. τον αυτον δη τροπον και η κτισις απασα θειω γενησεται νευµατι ουχ οια παρηχθη. Ει δε τουτο ουτως δοκει τη καταληψει της αληθειας. ως δοκει τη αληθεια και Παυλω τω µυσταγωγω των τοιουτων. Τοιουτος τοινυν εστιν ηµιν και ο περι των αγγελων λογος. οι πνευµατικοι χρηµατιζοντες. Τοιγαρουν και νοει µοι αρτι κοσµον πνευµατικον και υπερ την ηµων αισθησιν πελοντα.

ως ειρηται µοι πολλακις. δηλονοτι οµοιοι αυτοις. των δικαιων. Αξια δε αγγελων Θεου και στασις και εφεσις το ελλαµπεσθαι απο του πρωτου και θειου φωτος ως φωτα δευτερα. αλλ᾿ εισιν ως αγγελοι Θεου”. µη δυναµενη περιγραφηναι τοποις η χωριοις αισθητοις το καθολου. την ασωµατον παντη και απεριγραπτον. σωµατη πως οιονει εστι και περιγραπτη. ουτε εκγαµιζονται. κτιστοι και περιγραπτοι πελουσι. ως ο λογος απεδειξε. ανακαινισθεισα. προς δε την ηµετεραν και παντη ασωµατοι. ει και µη κατα την αξιαν αυτων. εννοουµενος οπως και των θυρων κεκλεισµενων αορατως εισερχεσθαι και εξερχεσθαι γινεται τους ασωµατους αγγελους. Σωµατους δε αυτους ως προς Θεον φηµι. αισθητης ολως γαιας και κατοικιας. καθα και ο Κυριος ειρηκε. και ειναι εν τω αιωνι τω µελλοντι οφειλοµεν ως Θεου αγγελοι. συν αυτω παραδεισω ολη γενοµενη . Η γαρ απασα κτισις. αισθησει δε και οψει βροτεια παντη ασωµατος τε και ακαταληπτος. ουτε γαµουσιν. αλλ᾿ ακουετω του Κυριου λεγοντος· “Εν τη αναστασει. κακειθεν ακριβως µανθανετω. τω αυτω δε τροπω και τας ψυχας λαµβανειν αυτους των ανθρωπων. το βλεπειν την δοξαν και λαµπροτητα αυτου του απροσιτου και απειρου φωτος και απολαυειν της αφραστου και τρισυποστατου θεοτητος. Τοιουτων τοινυν γινοµενων ηµων εν τη αναστασει. ει και µη τη φυσει. ανισταµενων απο νεκρων.φυσιν. αλλα µονω τω δεσµειν δυναµενω ταυτην και εξουσιαν εχοντι συν τω σωµατι εις γεενναν εµβαλειν πυρος. οτι τα σωµατα ηµων πνευµατικα και οιον ειπειν των αγγελων παροµοια µελλουσι γενεσθαι. αλλα τη αξια εσοµεθα. Θεω γαρ τω φυσει ασωµατω και αγγελοις συγκρινοµενη. ως το λογιον. Και θαυµαση µηδεις ταυτα ακουων. και Παυλου· “Σπειρεται” λεγοντος “σωµα ψυχικον. ως δε προς ηµας αΰλους και αορατους· ει δε τουτο. φησι. Τοιουτος και ο περι ψυχης ηµιν λογος. εγειρεται σωµα πνευµατικον”. (71) τοις ως αγγελοις ουσι Θεου. ποια του λοιπου χρεια τοις ουτω πνευµατικοις γενοµενοις και υπερ πασαν αισθησιν την ενταυθα. Ει γαρ ψυχικα σπειρονται και πνευµατικα ταυτα εγειρονται. αληπτοι και αορατοι. πολλω µαλλον αι ψυχαι κατα τον αποδοθεντα ορον και νοµον της ειρηµενης συγκρισεως.

καθως πασα θεια υπαγορευει Γραφη. τηνικαυτα και οι δικαιοι την ανακαινισθεισαν ταυτην κληρονοµησουσι γην. η δε σεληνη του νυνι λαµποντος ηλιου διπλοτερον εξαστραψει· τα δε γε αστρα εσονται τω ηλιω τουτω παροµοια. εξοµοιωθεισα τοις επουρανιοις και ενωθεισα. εν οις δικαιοσυνη. ανθεσι δηλαδη φωτοειδεσι και ποικιλια πνευµατικη ωραϊζοµενη. Παντα δε υπερ λογον. Λαµψει δε επταπλασιως ο ηλιος της δικαιοσυνης. τα δε µελλει· αι µεν γαρ ψυχαι των αγιων. ην οι µακαριζοµενοι πραεις παρα του κυριου κληρονοµουσι. οια δη καινος αλλος και του ορωµενου φωτοειδεστερος. αλλ᾿ εν σοροις και φθορα αφιενται.πνευµατικη. εις αϋλον και αφθαρτον. ουδε βηµατος ποδος κυριος γεγονε· παντες γαρ παροικοι εγενοµεθα και εσµεν και εσοµεθα εν αυτη. ει τινα ταυτα εστι και οιστισιν αναθεωρουνται τοις λογοις τοις υψηλοις την διανοιαν. καθα προσθεν ειρηκαµεν. Οποταν ουν ολοκληρως παντα τοις επουρανιοις (72) ενωθη τα επιγεια. ατρεπτον τε και αΐδιον και νοερον µετασκευασθησεται οικητηριον. η ορωµενη αυτη και αισθητη. οτε και πασα δηλονοτι η επιγειος κτισις. ενουνται τοις νοητοις και γινονται παραδεισος νοερος αλλος και Ιερουσαληµ επουρανιος. αλλ᾿ ουδε κατωκησεν εν ταυτη. και κληρος ασυλος των υιων του Θεου. κατα το οσιον λογιον. ης κληρονοµος ουδεις ουδαµως των επι γης εχρηµατισεν. κολλωνται Θεω και ανακαινιζοµεναι αλλοιουνται και εκ του θανατου ανιστανται και εν ανεσπερω φωτι εν δοξη αποκαθιστανται µετα κοιµησιν· τα δε γε σωµατα αυτων ουκετι. αλλοιωθησεται και τοις επουρανιοις ηγουν τοις αορατοις και υπερ αισθησιν ενωθησεται. ετι αυτων οντων εν σωµατι. Τουτο τοιγαρουν πληρωθηναι δει πρωτον και τηνικαυτα ελευσεται µετα δοξης πολλης και δυναµεως ο περιποθητος ηµων και γλυκυτατος βασιλευς Ιησους ο Χριστος και Θεος . πλην οµως πνευµατικα οντα και θεια. δια της δωρεας και ενωσεως του Αγιου Πνευµατος. ως πασαν διανοιαν υπερβαινοντα. αφθαρτα και αυτα γενησεσθαι µελλοντα εν τη κοιονη αναστασει. Γη δε αφραστον και καινον αναληψεται καλλος και χλοης ειδος αµαραντον. Νυν µεν γαρ τα µεν ηνωθη τοις ουρανιοις. κατοικει. Και ουρανος µεν ασυγκριτως λαµπροτερος εσται.

ωσπερ ουν και εστιν. εν αυτω ειναι κεκολληµενοι και συνηµµενοι οφειλουσι τω σωµατι αυτου. το διεισδεστατον ναµα του λογου της απορρητου . οι µεν την εις χειρων ταξιν αποπληρουσιν εργαζοµενοι εως αρτι και ποιουντες αυτου το παναγιον θεληµα. Αρκουντως ουν και ικανως περι τουτων ειποντες και τους µη κατ᾿ εριν αντιλεγειν τι πειρωµενους πληροφορησαντες. υµας βεβαιωσωµεν. Αλλ᾿ ουαι τοις εξωθεν τοτε του οικου εκεινου ευρισκοµενοις. ως ειρηται. Πνευµατικων δε οντων αυτων και διαφανων και συνηµµενων εκειναις ταις θειαις µοναις τε και ανακλισεσιν. ουτως εν αυτη τη καινη κτισει τας διαιρεσεις ποιησει. ινα εκεινος µεν η εν αυτοις κεφαλη. των ωµων. µονον τον βασιλεα εχουσα του παντος πανταχου ορωµενον αυτοις. ως δυνατον. οια δη ανθρωπος εις. αξιους εξ αναξιων αναπλαττοντες και αυτω ανασωζοντες· οι δε. συµπαροντα εκαστω και συνοντα εκαστον αυτω και εν εκαστω εκλαµποντα και εκαστον (73) λαµποντα εν αυτω. στ΄. απονεµων εκαστω την κληρουχιαν κατα την αυτου αξιαν και την εκ των αρετων και εργων προσουσαν αυτω λαµπροτητα τε και περιφανειαν. το παλαι εις ορη και βουνους και τοπους ους ουκ επισκοπει Κυριος περιπλανωµενον. οπως γενωνται οι πολλοι εν σωµα Χριστου. καθαπερ εν οικω µεγαλω η βασιλειοις πολλας εχουσι τας αναπαυσεις και τας κατασκηνωσεις και την διαφοραν πολλην αυθις εν αµφοτεραις οµου και θειοταταις µοναις. Πως ενουνται τω Χριστω και Θεω και εν γινονται µετ᾿ αυτου παντες οι αγιοι. φερε και περι του πως ενουνται τω Χριστω και εν γινονται µετ᾿ αυτου παντες οι αγιοι. του στηθους. και πληρουντες τον νοµον αυτου· οι δε. (73) Επειδηπερ µελη Χριστου του επι παντων Θεου οντως οι αγιοι χρηµατιζουσι παντες και.κριναι κοσµον και αποδουναι εκαστω κατα τα εργα αυτου. οι απ᾿ αιωνος δε και µεχρις εσχατης ηµερας αγιοι ωσι µελη αυτου. εστια η βασιλεια των ουρανων και τουτο τοις πασι φανησεται δικαιοις. αλληλων τα βαρη βασταζοντες η και το απολωλος αυτο αρτι αυτοις ευρεθεν. πηγαζοντες τοις διψωσι και πεινωσι την δικαιοσυνην του Θεου. ως µια τις ολη καθολου εστιν. Ειθ᾿ ουτως.

και µετ᾿ ολιγ· “Πατερ. οπως την µετ᾿ αυτου ενωσιν αδιασπαστον εµφαινει και αχωριστον εν τω λεγειν προς τους αυτου αποστολους· “Εγω εν τω Πατρι και ο Πατηρ εν εµοι· και υµεις εν εµοι καγω εν υµιν”. αλλα και µελλουσιν εισετι γενεσθαι. Οτι δε οι αγιοι παντες µελη οντες Χριστου εις εν γινονται σωµα αυτου. . ινα ωσιν εν. Βουλοµενος δε τον τροπον πιστωσασθαι της ενωσεως. κοιλιας. καγω εν σοι. καθως ηµεις εν εσµεν· εγω εν αυτοις και συ εν εµοι. ους δεδωκας µοι θελω ινα.σοφιας και γνωσεως. συναρµολογουµενον δια των απ᾿ αιωνος αγιων αυτου. πειρασοµαι τουτο και απο της θειας αποδειξαι Γραφης. κακεινοι ωσι µετ᾿ εµου. την ανδρειαν εν τοις πειρασµοις και την υποµονην ενδεικνυµενοι κατα τον Ιωβ και µηδοπωσουν σαλευοµενοι απο της επι τα καλα στασεως η ατονουντες. δεδωκα αυτοις. ινα ωσι τετελειωµενοι εις εν”. παντας εγκολπουµενοι δια της αγαπης και εν τοις εγκατοις Πνευµα σωτηριας εγκυµονουντες και χωρητικην εχοντες διαθεσιν των απορρητων και κεκρυµµενων µυστηριων αυτου· αλλοι. “οτι τα δαιµονια υµιν υποτασσεται”. Ουτως ουν το σωµα της Εκκλησιας Χριστου. “χαιρετε δε οτι τα ονοµατα υµων εγραφη εν τοις ουρανοις”. αρτιον υπαρχει και ολοκληρον εις ενωσιν των υιων του Θεου των πρωτοτοκων των απογεγραµµενων εν ουρανοις. ως επιστηθιοι και φιλουµενοι υπ᾿ αυτου· (74) οι δε. µηρων. ινα παντες εν ωσι”. Σαφεστερον δε τουτο ποιων. Και εν πρωτοις ακουσον αυτου του Σωτηρος ηµων και Θεου. (75) επαναλαµβανων τον λογον φησι· “Καθως συ. και παλιν· “Ου περι τουτων δε ερωτω µονον. οπερ εν τοις κουφοτεροις τυφον µαλλον και οιησιν εµποιει. αλλα και περι παντων των πιστευοντων δια του λογου αυτων εις εµε. το γονιµον εν εαυτοις φεροντες των θεοπρεπων νοηµατων της µυστικης θεολογιας και γεννωντες Πνευµα σωτηριας επι της γης.ον εσθιουσιν αι ανω δυναµεις των ουρανων. και χορηγουντες αυτοις τον αρτον. αλλα τα βαρη των αυτου χαρισµατων βασταζοντες. πατερ. ηγουν τον καρπον του Πνευµατος και τον σπορον εν ταις των ανθρωπων καρδιαις δια του λογου της διδασκαλιας αυτων· οι δε. οπου ειµι εγω. προς ους “Μη χαιρετε” λεγει και νυν ο Θεος. σκελων και ποδων. εν εµοι. ινα και αυτοι εν ωσι”. ην δεδωκας µοι. επιφερει· “Και εγω την δοξαν.

και παλιν· ”Ινα η αγαπη. αναγκη πασα και ηµας τους εν εληθεια ταυτης µετεσχηκοτας αχωριστους εν ενι Πνευµατι εν σωµα µετα Χριστου ειναι. τουτο ηµιν προς αυτον τη θεσει διδωσι και τη χαριτι. οτι οιαν την προς τον Πατερα αυτου εχει ενωσιν φυσικως. αλλα “Χριστος” εις. οτι την αγαπην ην ηγαπησεν ο Θεος και Πατηρ τον µονογενη αυτου Υιον και Θεον ηµων. ην ηγαπησας µε. Ειδες µυστηριων βαθος. Ω χαριτος ανυπερβλητου. ει βουλοµεθα. αυτην εν ηµιν λεγει εσεσθαι και αυτον εκεινον τον Υιον του Θεου εν ηµιν. ως εκ µελων πολλων σωµα εν. ου Σκυθης. ουχ Ελλην. ην δεδωκας µοι”. ουτως ο Υιος του Θεου εν ηµιν και ηµεις εν αυτω εσοµεθα τω Υιω. εν αυτοις η καγω εν αυτοις”. ω της αφραστου συγκαταβασεως της προς ηµας αγαπης του φιλανθρωπου Θεου. συγγενεις αυτου παντας τους τοιουτους πεποιηκεν. Εγνως υπερβαλλουσης δοξης υπεραπειρον υπερβολην. εαν θελωµεν. αδελφοι. Ειποντος γαρ πρωτον· “Εκαστω διδοται η φανερωσις του Πνευµατος προς το συµφερον” και τας διαφορας των χαρισµατων απαριθµησαµενου. ουκ Ιουδαιος. τοιαυτην και αυτος εχειν εν χαριτι προς ηµας. Και οτι ταυτα ουτως εχει. Αλλως δε και της µεταδοθεισης (76) ηµιν δια της κοινωνιας θεοτητος ατµητου ουσης και αχωριστου. Ω επαγγελιας φρικτης. τη χαριτι. και ηµεις προς εκεινον οµοιως εξοµεν τας αυτου εντολας εργαζοµενοι· ο γαρ εκεινος φυσικως εχει προς τον Πατερα. οτι την δοξαν ην δεδωκεν ο Πατηρ τω υιω και ο Υιος διδωσιν ηµιν θεια χαριτι· και το δη µειζον. κατενοησας ενωσεως τροπον υπερ νουν οντα και υπερ απασαν εννοιαν. οτι ωσπερ εκεινος εν τω Πατρι και ο Πατηρ εν αυτω. Και εικοτως· συγγενης γαρ απαξ ηµων γεγονως τη σαρκι και συµµετοχους αυτου της θεοτητος ηµας εργασαµενος.ινα θεωρωσι την δοξαν την εµην. Και ακουε παλιν αυτου τουτο δηλουντος ετερωθι. Ω του θαυµατος. υστερον παλιν ο αυτος επηγαγε· “Παντα δε ταυτα ενεργει το εν και το αυτο Πνευµα διαιρουν ιδια εκαστω καθως βουλεται”. αλλα τα παντα και εν πασι Χριστος”. ακουε Παυλου λεγοντος· “Εν γαρ Χριστω Ιησου ουκ εστι δουλος ουδε ελευθερος. Ορας οπως ουκ ειπεν “αλλ᾿ οι παντες χριστιανοι”. ου βαρβαρος. επαγγελλεται. Τας διδοµενας δε δια του Πνευµατος .

Και τουτο αυτος µετ᾿ ολιγα δηλοι εν ταυτη αυτου τη επιστολη λεγων· “Νυν δε ο Θεος εθετο τα µελη εν εκαστον αυτων εν τω σωµατι καθως ηθελησε· πολλα µεν ουν µελη. κατ᾿ αξιαν υπο του Θεου εν ταις ακηρατοις µοναις η αποκληρωσις διδοται. εφη· “Υµεις δε εστε σωµα Χριστου και µελη εκ µερους· και ους εθετο ο Θεος εν τη εκκλησια πρωτον αποστολους. επειτα δυναµεις. (77) Ινα δε και τας διαφορας των µελων και τινα ταυτα και τινες εισιν αποδειξη. οτι ανηρ εστι κεφαλη της γυναικος. κυβερνησεις. ειτε ελευθεροι. αγαπα· ουδεις γαρ ποτε την εαυτου σαρκα εµισησεν. Εµαθες τινες εισι µελη αυτου. . Ειδες τας διαφορας των µελων του Χριστου. δευτερον προφητας. ως και ο Χριστος κεφαλη της εκκλησιας και αυτος εστι σωτηρ του σωµατος”. Ακουε και την ενωσιν των µελων ακολουθως τω ∆εσποτη και τουτον δηλουντα. ινα αυτην αγιαση και παραστηση αυτην εαυτω ενδοξον την εκκλησιαν µη εχουσαν σπιλον η ρυτιδα η τι των τοιουτων. παντα δε τα µελη του σωµατος του ενος πολλα οντα εν εστι σωµα. και αυθις· “Οι ανδρες. ουτως και εν τω σωµατι της Εκκλησιας εκαστος εν ω εστιν αξιος καταριθµηθησεται µερει του Χριστου. γενη γλωσσων”. αλλ᾿ ινα η αγια και αµωµος”. καθως και ο Κυριος την εκκλησιαν. οιαν ο ανηρ εχει προς την γυναικα αυτου και η γυνη προς τον ανδρα· διο και φησιν· “Αι γυναικες τοις ιδιοις ανδρασιν υποτασσεσθε ως τω Κυριω. εν δε σωµα”. ειτα χαρισµατα ιαµατων. και ηµας προς αυτον τοιαυτην εχειν οµοιως εδιδαξεν. παρακαλω! “εαυτον. αντιληψεις. ειτε δουλοι. φησιν. ο δε γε τουτου µαθητης και αποστολος. τριτον διδασκαλους. και παντες εις εν ποµα εποτισθηµεν· και γαρ το σωµα ουκ εστιν εν µελος αλλα πολλα”. Εκεινος µεν γαρ οιαν προς τον εαυτου Πατερα ενωσιν εχει. ως προειποµεν. αγαπατε τας γυναικας εαυτων. ουτως και ο Χριστος· και γαρ εν ενι πνευµατι ηµεις παντες εις εν σωµα εβαπτισθηµεν. ειτε Ιουδαιοι. καθως και ο Χριστος ηγαπησε την εκκλησιαν και εαυτον παρεδωκεν υπερ αυτης.ενεργειας αυτοις τοις αγιοις µελεσι του Χριστου γνωρισας ηµιν επιφερει και φησι· “Καθαπερ γαρ το σωµα εν εστι και µελη εχει πολλα. Καθαπερ δε παλιν εκαστω. ειτε Ελληνες. Και µετ᾿ ολιγα· “Ο αγαπων την εαυτου γυναικα” προσεχε µοι τω βαθει του λογου. αλλα τρεφει και θαλπει αυτην.

του Θεου και απογεγραµµενων εν τοις ουρανοις. Οντως ουν µεγα και υπερ το µεγα εστι και εσεται το µυστηριον τουτο. φησι. επιφερει και φησιν ο αυτος· “Το µυστηριον τουτο µεγα εστιν. φηµι. τοιαυτην θεοπρεπως και υπερ πασαν εννοιαν και λογον εχει και ο δεσποτης και ποιητης του παντος µετα της Εκκλησιας απασης. ως προς µιαν γυναικα. ουτως ειπων· “Ψηλαφησατε µε και ιδετε οτι πνευµα σαρκα και οστεα ουκ εχει.οτι µελη εσµεν του σωµατος αυτου εκ της σαρκος αυτου και εκ των οστεων αυτου”. Ουτω δε και η Εκκλησια τω αυτης πεφιληµενω Θεω ενωθεισα κεκολληται ως ολοκληρον σωµα τη κεφαλη τη ιδια αυτου. οικειοτητα τε και συγγενειαν εχει η γυνη προς τον ανδρα και ο ανηρ προς την γυναικα. επαγει λεγων· “Αντι τουτου καταλειψει ανθρωπος τον πατερα αυτου και την µητερα”. Ετι δε καθ᾿ υπερβολην δειξαι θελων την προς Θεον ηµων συναφειαν. αµωµητως ταυτη και υπεραρρητως ενουµενος και αδιασπαστως και αχωριστως ων και συνων αυτη. ουτως ουδε η των πιστων Εκκλησια. Καθαπερ γαρ ου δυναται σωµα ανευ της προσπεφυκυιας αυτω κεφαλης το καθολου ζην. εξ αυτων εκεινων τρωγειν ηµας διδωσι και εν µετ᾿ αυτου δια της κοινωνιας ταυτης ποιει και ηµας. καταλειψει αυτους. δυναται ειναι εις σωµα αρτιον και ολοκληρον τω Θεω ανευ της κεφαλης. παρ᾿ ου το ζην και αυξειν εις . ως ηγαπηµενη και πεφιληµενη αυτω. Ορας οπως εδειξεν ηµιν οτι. (79) αυτου του Χριστου και Θεου. η ζην την οντως ζωην και ανωλεθρον. την του Χριστου και Θεου δηλονοτι. µεταδιδους ηµιν εαυτον εις µεταληψιν εκ της σαρκος αυτου και (78) εκ των οστεων αυτου. Και οτι ουτως εχεται της διανοιας ο λογος και ουκ απο συλλογισµων ταυτα φθεγγοµεθα. µη τρεφοµενη υπ᾿ αυτου καθ᾿ εκαστην τον επιουσιον αρτον. “και προσκολληθησεται τη γυναικι αυτου”. οτι οιαν κοινωνιαν και ενωσιν. των υιων. “και εσονται οι δυο εις σαρκα µιαν”. εγω δε λεγω εις Χριστον και εις την Εκκλησιαν”. καθως εµε θεωρειτε εχοντα”. αντι του Χριστου. ωσπερ η Ευα εκ της σαρκος και εκ των οστεων εληφθη του Αδαµ και µια σαρξ οι δυο υπηρχον. ουτω και ο Χριστος. ηγουν τη Εκκλησια. ων εδειξε τοις αποστολοις µετα το αναστηναι αυτον εκ νεκρων.

Αλλα γαρ τουτων ουτως αποδειχθεντων λαµπρως και τρανωθεντος υπο του λογου του ρηθεντος ζητηµατος. Ουδαµως δη. καθα δη παλιν και η Εκκλησια αυτη ναος εκεινου και κοσµος ωραιος καθεστηκεν. τω βασιλει παρθενοι ψυχαι οπισω αυτης· αι πλησιον αυτης ψυχαι απενεχθησονται σοι· απενεχθησονται εν ευφροσυνη και αγαλλιασει. Πως δει πληρωθηναι τον ανω κοσµον και οποιος τις εστι και τινα πληρωθησεται τροπον. Ει γαρ και περι της Θεοτοκου µονης (80) τουτο φασιν ειρησθαι. οπως οι απ᾿ αιωνος αγιοι οι µεχρι του νυν και εως της συντελειας γινοµενοι εν σωµα µελλουσι γενεσθαι µετα Χριστου και εν τω Χριστω. ον δει πληρωθηναι και ου µη πληρωθεντος ουχ ηξει το τελος. Αλλα διαπερασατε µοι τας ακοας και τον ηγεµονα νουν τοις ρηθησοµενοις προσεχειν επιστησατε. και ∆αβιδ ο θειος· “Παρεστη η βασιλισσα εκ δεξιων σου εν ιµατισµω διαχρυσω περιβεβληµενη.ανδρα τελειον. επειδη περι θειων πραγµατων ηµιν ο λογος εκαστω ζητηµατι. αγε δη και περι του πως πληρωθηναι δει τον ανω κοσµον φιλοσοφησωµεν. φησι. εν ω κατοικειν λεγεται και εµπεριπατειν τον Θεον και τας ακτινας των χαρισµατων αυτου φαιδρας. ουτω και ναος αυτος ταυτη γινεται. καταπεµπειν· ην και σωµα οιδαµεν καλεισθαι Χριστου και νυµφην. ζ΄. Τινα ουν τον ναον τουτον υπολαµβανεις ειναι. Εµοι δοκει κοσµον ωραϊσµενον ειναι την Εκκλησιαν Χριστου και αυτον ολον τον ανθρωπον. αλλ᾿ οικειως µαλα δη εχει και προς την Εκκλησιαν του Υιου αυτης και Θεου. τι εστιν. αχθησονται εις ναον βασιλεως”. ως ηλιος δικαιοσυνης ων. Αρα γε ετερον τινα οικον εννοεις ειναι τον ναον και ετερον παρα τουτον τον βασιλεα. ως Παυλος ο ταυτης νυµφαγωγος ανακραζει· “Ηρµοσαµην υµας ενι ανδρι παρθενον αγνην παραστησαι τω Χριστω”. πεποικιλµενη”. ως δηλωσει τρανοτερον τα εποµενα· “Απενεχθησονται. Ωσπερ γαρ κεφαλη της Εκκλησιας ο Χριστος εστι και Θεος. ως τα ανωτερω ειρηµενα µοι . και αυτο τουτο το τελος ο λεγεται. εις µετρον ηλικιας του πληρωµατος αυτου πασι τοις αγαπωσιν αυτον επιγινεται. Χρεων δε ζητησαι πρωτον τινα καλει κοσµον ο λογος.

α και χρη παλιν επαναλαβειν και ειπειν εις περισσοτεραν ακριβειας αποδειξιν. ινα ωσι τετελειωµενοι εις εν”.διατρανοι. “Ουκ οιδατε οτι ναος Θεου εστε και το Πνευµα αυτου το Αγιον οικει εν υµιν. αυτος ουτος της του Θεου Εκκλησιας φηµι. ητοι η βασιλισσα Εκκλησια και αι οπισω αυτης ακολουθησασαι.” . Μαθε τοιγαρουν και οπως παλιν οι πιστοι παντες. πατερ. ((81) Επει δε σωµα Χριστου και νυµφη Χριστου και κοσµος ο ανω και ναος Θεου η Εκκλησια εστι. ουδε ο ανω κοσµος πεπληρωται. και αυτος εστιν ο εν αµφοτεροις τουτοις λαλων και τα νυν. Ποια δη ταυτα. πατερ. Ειδες πως και βασιλευς και ναος παντων αυτος των σωζοµενων καθεστηκε. πολλοι αµαρτωλοι και ασωτοι οι και µεταµεληθησονται µετανοησαντες. Και τουτο πρωτον εξ αυτου µαθηση του βασιλεως Χριστου· φησι γαρ· “Εγω εν αυτοις και συ. Ορας συναδοντα τοις δεσποτικοις ρηµασι µετα ακριβειας απασης τα του Αποστολου ρητα. Γνωθι οτι αυτος ην ο εν προφηταις και αποστολοις. ναος και κοσµος του Θεου και βασιλεως γενησονται. ο ανω κοσµος ου πληρωθησεται. τεχθηναι δει παντας τους προεγνωσµενους και παραχθηναι και πληρωθηναι τον υπερανω του κοσµου κοσµον της . τα δε µελη του σωµατος αυτου οι αγιοι καθεστηκασι παντες. αλλα και περι παντων των πιστευοντων δια του λογου αυτων εις εµε. “Καθως συ. Οτι ει µη παντες οι προωρισµενοι κατα γενεας και γενεας τεχθησονται εως εσχατης ηµερας και πληρωθησονται. Πως εν. Α Χριστος αυτος ο Θεος προς τον εαυτου Πατερα περι των πιστων και αυτων εφη των αποστολων αυτου· “Ου περι τουτων δε ερωτω µονον. αλλα πολλοι µεν εισιν εν τω κοσµω σηµερον απιστοι οι και πιστευσουσι τω Χριστω. πολλοι ετι και ακµην τεχθησονται και ευαρεστησουσιν εως της εσχατης σαλπιγγος τω Θεω. εν εµοι. η΄. Τι δε ο Παυλος ο αυτου µαθητης. ινα και αυτοι εν ηµιν εν ωσιν”. ουδε το σωµα δηλονοτι ολοκληρον εστι του Χριστου. εν εµοι. ουπω δε οι παντες παρηχθησαν η ευηρεστησαν. ναον του βασιλεως Θεου και (81) πολιν και κοσµον την Εκκλησιαν αποδεικνυοντα. ινα παντες εν ωσι”. πολλοι απειθεις οι και πεισθησονται.

τουτους και εκαλεσεν· ους δε εκαλεσε. καθα τη αληθεια (82) δοκει και Παυλω τω αποστολω ουτω λεγοντι· “Μεχρις ου καταντησωµεν οι παντες εις ανδρα τελειον. Που τοινυν εισιν οι εξωθεν της βασιλειας των ουρανων πολλας µονας αναπλαττοντες εν τη µαταιοτητι των διανοιων αυτων . Ιερουσαληµ επουρανιω και µυριασιν αγγελων πανηγυρει”. ευδηλον οτι και ηριθµηµενοι. ποσω γε µαλλον ηµεις. ηγουν ολοκληρον το σωµα της βασιλειας του Θεου Εκκλησιας.Εκκλησιας των πρωτοτοκων Ιερουσαληµ εν τοις επουρανιοις· και τηνικαυτα το τελος και το πληρωµα του σωµατος Χριστου πληρωθησεται υπο των προωρισµενων Θεω εις το συµµορφους γενεσθαι της εικονος του Υιου αυτου· εισι δε οι του φωτος υιοι και της ηµερας αυτου. αυτην η επουρανιος Ιερουσαληµ ητις και εκκλησια των πρωτοτοκων εστι. τουτους και προωρισεν· ους δε προωρισε. Ους γαρ προεγνω. Γνωθι ουν πως και απογεγραφθαι λεγει αυτους. πληρωθησεται ηγουν τελειωθησεται. µελη δε οντων αυτων οµου του Χριστου. τοτε και ο ανω κοσµος. φησι. και αι τριχες ηµων αριθµηµεναι παρα τω τα παντα ειδοτι Θεω. προωρισµενων τε αµα και ηριθµηµενων ως και απογεγραµµενων κατ᾿ ονοµα εν τοις ουρανοις. φανερως αποδεδεικται δια του λογου οτι. Των ουν αγιων παντων προεγνωσµενων οντων Θεω. τουτους και εδοξασε συµµορφους γενεσθαι της εικονος του Υιου αυτου”. Και το οσιον λογιον· “Υµων δε. Ουτοι ουν παντες προωρισµενοι εισι και απογεγραµµενοι και ηριθµηµενοι. Ειπων γαρ “Προσεληθυθατε Σιων ορει και πολεις ζωντος < Θεου >. επηγαγε· “και εκκλησια πρωτοτοκων εν ουρανοις απογεγραµµενων”. πληρωθησεται. εις µετρον ηλικιας του πληρωµατος του Χριστου. µηδενος µελους λειποµενον. εις σωµα εν οφειλοντων γενεσθαι και αποτελεσθηναι αυτου. γενησεται. οι και προστεθηναι και κολληθηναι µελλουσι τω σωµατι του Χριστου· και τηνικαυτα ολοκληρον οιονει γενοµενον. Ειδες πως προωρισµενοι εισι και προεγνωσµενοι παντες οι αγιοι. καθως γεγραπται· “Εγνω Κυριος τους αυτου”. ο εστι Χριστου του Θεου. οποταν ουτοι παντες εις εν σωµα αποσυναχθεντες γενωνται του Χριστου. Ει ουν απογεγραµµενοι. τουτους και εδικαιωσε· ους δε εδικαιωσε.

Εν σωµα παντες ειναι µετα Χριστου οφειλουσιν οι απ᾿ αιωνος αγιοι. η ου. εµωρανθησαν”. (83) “Ωµοιωθη” φησιν “η βασιλεια των ουρανων βασιλει οστις εποιησε γαµους τω Υιω αυτου και εκαλεσε πολλους” τινα λεγων βασιλεια. Φασι γαρ· “Αρα εν τω µελλοντι αιωνι γνωριζουσιν αλληλους οι αγιοι. Ποιαν δε ταυτην. Ο ουν Θεος τινα καν ισον ευρησει εαυτου. πολυ γαρ τουτο εστιν. Ανακαινιζοµενου δε του κοσµου παντος δια πυρος. εαν του σωµατος αυτου ευρεθωσιν αναξιοι και αποτµηθωσιν εξ αυτου. ινα νυµφην εξ αυτου αγαγοιτο εαυτω. Εις το ρητον του Ευαγγελιου· “Ωµοιωθη η βασιλεια των ουρανων βασιλει”. Και που ειναι αλλαχου οι τοιουτοι υπονοουσιν. θ΄. Που εισιν οι λεγοντες (83) οτι εις την βασιλειαν των ουρανων εισελθειν ου θελοµεν. Μετα τινος δε αρα η ποιου βασιλεως ο των απαντων δεσποτης και κυριος το (84) της µνηστειας κατεδεξατο ποιησαι συναλλαγµα. ηνικα εκαστω αποδιδοται απο του Θεου κατα τα εργα αυτου. Οντως “εµαταιωθησαν εν τοις διαλογισµοις αυτων και εσκοτισθη η ασυνετος αυτων καρδια· φασκοντες γαρ ειναι σοφοι. Ην ζητουσι τινες των αµυητων µαθειν. Εκαστος γαρ ηµων των ανθρωπων νυµφην τω εαυτου Υιω αγαγεσθαι βουλοµενος σπευδει περιφανεστερου και ενδοξοτερου και πλουσιωτερου θυγατερα νυµφην λαβειν.προς απωλειαν εαυτων.” Χρη ουν απο των ευαγγελικων ρηµατων ηµας εναρξασθαι πρωτον και ουτως οδω προβαινων ο λογος και περι τουτων δηλωσει. αλλ᾿ εν τοπω ανεσεως ειναι βουλοµεθα και αρκει ηµιν. ινα µη πειραν εκεινου λαβωσι και υπ᾿ εκεινου δοκιµασθησονται. Φησι γαρ περι αυτου ο προφητης· “Ο κατεχων . ει µη αυτω τω µονογενει αυτου Υιω και Θεω τω Κυριω ηµων Ιησου τω Χριστω. Αλλ᾿ αγωµεν και τις εστιν ο γαµος ο µυστικος του Θεου εκζητησωµεν και ουτως εφ᾿ ετεραν υποθεσιν τον λογον ιθυνωµεν. Τινι δε ετερω τους γαµους πεποιηκεν. ει µη αυτον εκεινον τον εαυτου Πατερα και Θεον. εν ποιω τοπω υπολαµβανουσι ποτε γενησεσθαι εαυτους. Και τις εστιν ο γαµος ο µυστικος του Θεου.

τον ενοικουντα εν απροσιτω και υπεραρρητω φωτι. ∆αβιδ ο του Ιεσσαι. πας ο µεγαλα περι εαυτου οιοµενος. αγιαν δε και υπεραγιαν και υπερ απαντας ανθρωπους πασων των γενεων καθαρωτατην και αχραντον. τον ανεξιχνιαστον. τον µακαριον Θεον και µονον δυναστην. τον αγιον των αγιων. δια σε και την σην σωτηριαν. Και αλλος· “Ο Θεος ο αιωνιος ο κατασκευασας τα ακρα της γης” και θεµελιωσας επ᾿ ουδενος τους στυλους αυτης. ανθρωπον µεν. Τινα τροπον. Ειδες φιλανθρωπιας υπερβολην. ουτω συγκαταβαινοντα και εκ προσκεκρουκοτος νυµφην εαυτω αγοµενον εις τον µονογενη αυτου Υιον. Ταυτην ουν ηγαγετο και γαµους εποιησε τω υιω αυτου. την υπεραγνον και αγνην παρθενον. Μαριαν φηµι την υπεραµωµον. καν πλουσιων απαντων πλουσιωτερος ης. οιον ειπειν µοιχου φονεως. καν αρχοντων περιφανεστερος. Ειδες ασυγκριτον και αφατον αγαθοτητα τε και συγκαταβασιν. τον αορατον. Τις ουν εστιν ο τον φονον και την µοιχειαν πεποιηκως. Ο γουν τοιουτος και τηλικουτος τινος αρα σκοπησωµεν θυγατερα νυµφην ηγαγεο και τω υιω αυτου γαµους πεποιηκεν. καν βασιλεων παντων βασιλικωτατος. τον δεσποτην βλεπων και κυριον των απαντων. ταπεινουσθαι και µετριοφρονειν και µηδεποτε τινος κατεπαιρεσθαι. Μαθε µοι τοινυν εντευθεν. Αλλ᾿ εξιστα µου τον λογισµον το της συγκαταβασεως µεγεθος και βουλοµαι µεν ειπειν. ου την θυγατερα εις νυµφην ο Θεος εαυτω εξελεξατο.εν τη χειρι αυτου τον γυρον της γης και τους κατοικουντας εν αυτη ως ακριδας”. νυµφην ηγαγετο εαυτω. ος και τον Ουριαν απεκτεινε και την τουτου γυναικα εµοιχευσε. συγκρινων αυτην εκεινοις τε και ηµιν τοις δουλοις αυτης. Ακουε νουνεχως. (85) τον ακαταληπτον. φριττω δε· εις δε την αυτου θαρρησαντες αγαθοτητα ερουµεν ωδε. Υπεραγνον δε λεγω και υπεραµωµον ταυτην ως προς ηµας και τους τοτε ανθρωπους. Θυγατερα προσκεκρουκοτος αυτω και µοιχειαν και φονον πεποιηκοτος. Τουτου τοιγαρουν την θυγατερα. Βουλεσθε µαθειν τινος. τον ποιητην και δηµιουργον των απαντων. νυµφην ηγαγετο. . Ειδες αγαπης και χρηστοτητος µεγεθος. Και ο ∆αβιδ· “Ο επιβλεπων επι την γην και ποιων αυτην τρεµειν”. ως δε προς τον εαυτης νυµφιον και τον εκεινου Πατερα.

Αλλα γαρ εντευθεν οσον απο του ευαγγελικου ρηµατος νοειν µοι και ετερον τι διδωσιν η χαρις και ειπειν κατεπειγει. µητε του κολπου χωρισθεντα του πατρικου. Εν υπεραµωµω και υπεραγνω γαµω ενουµενος ηµιν. Ενταυθα µοι το καινον του νοηµατος. αλλα “γαµους”. Θεον τελειον και τελειον ανθρωπον. Πως και τινα τροπον. εξαποστειλας εξ υψους αγιου αυτου µηνυει τη Παρθενω το χαιρε· ος και κατελθων διακονει το µυστηριον τη Παρθενω και λεγει αυτη· “Χαιρε. ενα υιον. Αυτη τοιγαρουν η αφραστος συνουσια και τοιουτος ο γαµος ο µυστικος του Θεου και ουτω γεγονε το συναλλαγµα Θεου προς ανθρωπους. ο Θεος εµποιει τι µειζον ηµων της δυναµεως. θεοτητος. τον Κυριον ηµων Ιησουν τον Χριστον. ως ειποµεν. (86) και ανθρωποτητος. Και συν τω λογω συνεισηλθεν ο ενυποστατος και οµοουσιος και συναΐδιος Λογος του Θεου και Πατρος ολος εν τη της κορης γαστρι και επελευσει και συνεργεια του οµοουσιου αυτου Πνευµατος ανελαβετο σαρκα εννουν και εψυχωµενην εξ αγνων αιµατων αυτης και εγενετο ανθρωπος. ο µυστικως αει γινεται και εν πασι τοις υιοις του φωτος. τον αρχαγγελον. κεχαριτωµενη. λεγω. ο Κυριος µετα σου”. Ακουε συνετως. (86) Ο Υιος του Θεου και Θεος εισελθων εν τη γαστρι της παναγιας Παρθενου και σαρκα αναλαβοµενος εξ αυτης και γενοµενος ανθρωπος ετεχθη. και πως υιοι και αδελφοι και µητερες αυτου χρηµατιζουσιν. Τι ουν εστι τουτο. ∆ια τι. µητε την παρθενιαν αυτης διαφθειραντα. Γαβριηλ. Συνελαβεν ουν η Παρθενος και ετεκεν εκ δυο φυσεων παραδοξως. ανθρωπος τελειος και Θεος . ι΄. Οτι και παντες οι αγιοι τον Λογον του Θεου εν εαυτοις συλλαµβανουσι τη Θεοτοκω παραπλησιως και γεννωσιν αυτον και γενναται εν αυτοις και γεννωνται υπ᾿ αυτου. ενωθεις ασυγχυτως τη φθαρτη και πτωχη ηµων ουσια και φυσει ο υπερ φυσιν και υπερουσιος. Επειδη εφ᾿ ενι εκαστω των πιστων και υιων της ηµερας ο αυτος αει γαµος παραπλησιως και απαραλλακτως γινεται.Ο Θεος και Πατηρ του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου ενα των αυτου δουλων. ∆ιατι γαρ ουκ ειπεν· “Εποιησε γαµον τω υιω αυτου”. φηµι.

Εκστηθι το φρικτον ακουων του µυστηριου και τον λογον πιστον οντα µετα πασης υποδεξαι πληροφοριας και πιστεως. ουτως . και οπου το Πνευµα το Αγιον εκει το παν της τρισυποστατου θεοτητος. και τον Πατερα τουτω συνεννοης. πανταχου διδασκων σε το αχωριστον και οµοουσιον της Αγιας Τριαδος και οτι. ουτως και εν ηµιν αυτοις ο λογος ον δεχοµεθα. συλλαµβανοµεν. ευθυς. Ταυτα δε λεγει ινα. διδασκοµενοι την ευσεβειαν. καθως ο θειος Παυλος φησιν· “Ο Θεος ο ειπων εκ σκοτους φως λαµψαι. “ο ων ευλογητος εις τους αιωνας. παρθενους δηλαδη και αγνας επιφεροµενοι τας ιδιας ψυχας· και καθαπερ εκεινην υπεραµωµον ουσαν το πυρ ου καταφλεξε της θεοτητος.τελειος. επειδη και περι αυτου “πνευµα” φησιν “ο Θεος”. ωσπερ εν τη γαστρι της Παρθενου εισηλθεν ο Θεος Λογος του Πατρος. και οπου ο Πατηρ εκει και το Πνευµα. Ετερωθι δε και τον Κυριον ειναι πνευµα καλει· “Το γαρ πνευµα. ως η Παρθενος και Θεοτοκος τουτον συνελαβεν. ο εις Θεος και Πατηρ συν Υιω και Πνευµατι τοις οµοουσιοις. ουσιωδως δε· και εχοµεν αυτον εκεινον ον και η αγνη Παρθενος συνελαβεν. Προσεχε ουν· τι το γεγονος µειζον εις ηµας. ως ειρηται. τον Λογον του Θεου εν ταις καρδιαις ηµων. ο αυτος ασυγχυτως τα αµφοτερα ων. οπου ο Υιος εκει και ο Πατηρ. (87) ωσπερ σπορος ευρισκεται. Εκαστος ηµων των ανθρωπων πιστευοµεν εις αυτον τον Υιον του Θεου και Υιον της αειπαρθενου και θεοτοκου Μαριας και πιστευοντες δεχοµεθα τον περι αυτου λογον πιστως εν ταις καρδιαις ηµων. αλλα πνευµατικως µεν. Τοιγαρουν και ολοψυχως πιστευοντες και µετανοουντες θερµως. και το Πνευµα νοης και συνακουης αυτω· καν Πνευµα παλιν. καν Υιον ακουης Θεου. θησαυρον το Αγιον Πνευµα καλων. εν ταις καρδιαις ηµων. ως η Παρθενος. αµην. οιον ειπειν αντι του “αυτος ολος ουσιωδως γεγονε εν ηµιν”. δια των εξης εδηλωσεν ουτως ειπων· “Εχοµεν δε τον θησαυρον τουτον εν οστρακινοις σκευεσι”. ος ελαµψεν εν ταις καρδιαις ηµων προς φωτισµον της γνωσεως του Υιου αυτου”. Οτι δε ουτως εχει το λεγοµενον διανοιας. Συλλαµβανοµεν ουν αυτον ουχι σωµατικως. ον και οµολογουντες τω στοµατι και υπερ των προτερων ηµων ανοµηµατων µετανοουντες απο ψυχης. φησιν. ο Κυριος εστιν”.

Ουκετι γαρ κατα σαρκα γινωσκεται ων εν ηµιν ωσπερ βρεφος. ουχ ινα της τον Κυριον τεκουσης κατα τον τροπον της απορρητου γεννησεως αυτης . Τουτο το µειζον εν ηµιν της αφραστου οικονοµιας αυτου και υπερ λογον συγκαταβασεως. αλλα ασωµατως εστιν εν σωµατι. Επει δε απαξ εσαρκωθη ο Λογος του Θεου εκ της Παρθενου και σωµατικως εξ αυτης εγεννηθη αφραστως και υπερ λογον. συνανακιρναµενος ηµων ταις ουσιαις και φυσεσιν αρρητως και θεοποιων ηµας ως συσσωµους αυτου και σαρκα οντας εκ της σαρκος αυτου και οστουν εκ των οστεων αυτου. υπο του ανωθεν κινουντος και φωτιζοντος τας καρδιας ηµων κινηθεις Πνευµατος δια γραφης υµιν δηλα ταυτα πεποιηκα τα µυστηρια. (89) Αλλ᾿ επει βουλεται αει ο Θεος την προς ηµας αγαπην αυτου εκκαλυπτεσθαι και φανερουσθαι ηµιν. ην προσελαβετο εξ αγνων λαγονων της παναχραντου Μαριας και θεοτοκου. κατα το υπ᾿ αυτου ειρηµενον· “Ο τρωγων µου την σαρκα και πινων µου το αιµα εν εµοι µενει καγω εν αυτω”. Ποιον αλλο. τον εν δεξια καθηµενον του Θεου και Πατρος. αλλα δροσος η εξ ουρανου και πηγη υδατος και αθανατου ζωης ρειθρον εν ηµιν γινεται. τον Υιον αυτον του Θεου και Υιον της παρθενου και παναµωµου Μαριας. Οτι δε και ηµεις το αστεκτον πυρ της θεοτητος ωσαυτως δεχοµεθα. παλιν δε σαρκουσθαι η σωµατικως τικτεσθαι αυτον ουκ ενδεχεται εξ ενος εκαστου ηµων. εκαστος ηµων των πιστων των αξιως ταυτην εσθιοντων την σαρκα αυτου. ει µη το οµοουσιον αυτου της θεοτητος Πνευµα.ουδε ηµας αγνας και καθαρας (88) επιφεροµενους τας καρδιας καταφλεγει. εξ αυτης µεταδιδωσιν ηµιν εις βρωσιν· και τρωγοντες αυτην. ακουσον του Κυριου λεγοντος· “Πυρ ηλθον βαλειν επι της γης”. µεθ᾿ ης και ετεχθη σωµατικως. µηδεποτε εξ ηµων προερχοµενον η σωµατικως γεννωµενον και χωριζοµενον αφ᾿ ηµων. εν ηµιν εχοµεν. µεθ᾿ ου συνεισερχεται και συνθεωρειται συν τω Πατρι και αυτος και ενδον ηµων γινεται. ινα και ηµεις ποτε την πολλην αυτου αγαθοτητα εννοησαντες και αιδεσθεντες αγαπησαι προθυµηθωµεν αυτον. τουτο το φρικης απασης γεµον µυστηριον. τι ποιει. ο και ανενευον γραψαι και προς την εγχειρησιν ετρεµον. Εκεινην αυτου την αχραντον σαρκα. ολον τον σαρκωθεντα Θεον και Κυριον ηµων Ιησουν τον Χριστον.

και παντες ηµεις κατα το θειον του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου λογιον µητηρ κατα τον ειρηµενον τροπον και αδελφοι αυτου χρηµατισωµεν και ισοι παντως των αυτου µαθητων και αποστολων γενωµεθα. οι δε γε αγιοι παντες κατα την χαριν και την δωρεαν συλλαµβανοντες αυτον εχουσιν· και εκ µεν της παναµωµου µητρος αυτου την σαρκα αυτου την παναµωµητον εδανεισατο.ισον τινα των ανθρωπων αποδειξω – µη γενοιτο! – ουδε γαρ ενδεχεται τουτο. αει εν ταις καρδιαις ηµων το µυστηριον της ανακαινισεως των ανθρωπινων ψυχων και την κοινωνιαν µετα του Θεου Λογου και ενωσιν απεργαζεται. ο εκυησαµεν επι της γης” . και αλλη η πνευµατικως παρ᾿ ηµων γινοµενη· εκεινη µεν γαρ. Αλλη γαρ η ενσαρκος του Θεου Λογου αφραστος γεννησις εξ αυτης. ην και το θειον ουτω λεγον υπαινιττεται λογιον· “∆ι᾿ ου εν γαστρι ελαβοµεν και ωδινησαµεν και ετεκοµεν πνευµα σωτηριας.απο δε των αγιων σαρκα µεν ου λαµβανει. Πλην εκεινη µεν κυριως µητηρ αυτου καθεστηκεν ως σωµατικως. Ειδες πως παντας τους ακουοντας τον λογον αυτου και ποιουντας αυτον εις την της µητρος αυτου αξιαν ανηγαγε και αδελφους αυτου λεγει και συγγενεις τουτους παντας αποκαλει. αλλα κατα την χαριν του Θεου και την δωρεαν. ην πλουσιως εξεχεεν επι παντας τους πιστευειν και (90) ακολουθειν αυτω ανεπιστροφως εθελοντας.ω ξενου και καινου συναλλαγµατος! . µεταδιδωσι δε αυτοις την τεθεωµενην σαρκα . σαρκωθεντα τον Υιον και Λογον του Θεου τεξασα. ο τα διεστωτα ενωσας προς εαυτον και την αµαρτιαν του κοσµου αραµενος· αυτη δε. αφραστως τουτον και απειρανδρως αποτεκουσα. και αδελφοι µου εισιν οι ακουοντες τον λογον του Θεου και ποιουντες αυτον”. καθως αυτος τουτο βουλοµενος αριδηλως βοα· “Μητηρ µου. φησι. ουχι κατα την αξιαν εκεινων ουδε κατα τας περιοδους και τους κοπους ουσπερ υπεστησαν. εν θειω Πνευµατι τον Λογον της γνωσεως του Θεου τικτουσα. αντ᾿αυτης δε την θεοτητα αυτη εδωρησατο . το µυστηριον της αναπλασεως του γενους ηµων και την σωτηριαν του κοσµου παντος επι της γης τετοκεν. καθαπερ εφθην ειπων. ητις εστιν ο Κυριος ηµων Ιησους Χριστος και Θεος.αλλ᾿ ινα φανερωθη η υπεραπειρος αυτου προς ηµας και γνησια αγαπη και οτι. ει βουλοιµεθα.

Και ορα µοι εντευθεν την του λογου ακριβειαν· ανδρος θνητου και φθαρτου η σπορα φθαρτους υιους και θνητους δια γυναικος . την πνευµατικην γεννησιν ηµων και αναπλασιν δια του ανδρος. επει η εν φθορα γεννησις ηµων δια της γυναικος Ευας εγενετο. (91) Και ωσπερ εκ του πληρωµατος αυτου ηµεις παντες ελαβοµεν. αδελφος δε ηµων εχρηµατισεν. ο Υιος αυτης και εγεννησε και γεννα καθ᾿ εκαστην τους πιστευοντας εις αυτον και φυλασσοντας τας αγιας αυτου εντολας. ως δια του µετ᾿ αυτης και εν αυτη γεγονοτος υπεραµωµου και υπεραγνωστου γαµου γεννηθεντος του Υιου του Θεου < εξ > αυτης. ηγουν το πυρ της θεοτητος. ουτω και εκ της αµωµητου σαρκος της παναγιας Μητρος αυτου ην ανελαβε µεταλαµβανοµεν απαντες· και καθαπερ υιος αυτης και Θεος ο Χριστος και Θεος ηµων γεγονεν. κατα το οσιον λογιον· “Και ο Λογος σαρξ εγενετο”. το δε σωµα αυτου ουκ εστιν εκειθεν. του Πνευµατος. καθως δια του προφητου φησι· “Και εσται εν ταις εσχαταις ηµεραις. ουτω και ηµεις . Και ορα µοι το βαθος του µυστηριου.ω της αφραστου φιλανθρωπιας! – υιοι της Θεοτοκου µητρος αυτου και αδελφοι αυτου του Χριστου γινοµεθα. Επρεπε και γαρ. την σαρκα ην ανελαβεν εξ αυτης. εκ δε της φυσεως και ουσιας της κυριως και αληθως αποτεκουσης αυτον. Ωσπερ γαρ εκ της συνουσιας και σπορας του Αδαµ η Ευα πρωτη ετεκεν και εξ εκεινης και δι᾿ εκεινης παντες εγεννηθησαν ανθρωποι. αλλ᾿ εκ της παναγνου και αγιας σαρκος της Θεοτοκου και εκ των παναχραντων αιµατων αυτης. γινεσθαι. ητοι την θεοτητα. ουτω και η Θεοτοκος τον του Θεου Πατρος Λογον αντι σπορας δεξαµενη συνελαβε και ετεκε µονον αυτον τον Μονογενη εκ του Πατρος προ αιωνων και µονογενη επ᾿ εσχατων εξ αυτης σαρκωθεντα· και παυσαµενη του συλλαµβανειν και τικτειν αυτη. ως ειρηται.αυτου. ητοι του δευτερου Αδαµ και Θεου. του Σωτηρος ηµων εστι και Θεου εκ της φυσεως και της ουσιας αυτου. εκχεω απο του Πνευµατος µου επι πασαν σαρκα” δηλαδη την πιστευσασαν. και εξ αυτου παλιν παντες οι αγιοι. εξ ης ταυτην αναλαβων ιδιοποιησατο. Η µεν ουν χαρις του Πνευµατος. Ταυτη τοι και µεταδιδωσι τοις αγιοις ο του Θεου και της αχραντου Παρθενου υιος εκ µεν της φυσεως και της ουσιας του συναϊδιου Πατρος αυτου την χαριν.

Πιστος ο λογος· η γαρ σαρξ του Κυριου. οτι εκ της προσληφθεισης σαρκος αυτης κοινωνιαν και µετουσιαν εχουσι µετ᾿ αυτης· καθ᾿ ετερον δε. Εις το ρητον του Ευαγγελιου· “Και απεστειλε τους δουλους αυτου καλεσαι τους κεκληµενους εις τους γαµους και ουκ ηθελον ελθειν”. καθαπερ κακεινη τουτον εσχεν εν εαυτη· ει γαρ και σωµατικως αυτος απεγεννησεν. αλλ᾿ ολον αυτον και πνευµατικως εν εαυτη παντοτε ειχε και νυν αει και ωσαυτως εχει αχωριστον. εκ της Παρθενου πρωτον αυτος τεχθεις δηλονοτι εν Αγιω Πνευµατι. καθο Μητηρ εστι του Θεου. ο τω µονογενει αυτου Υιω εποιησατο ο Πατηρ. Κατα τουτο ουν δεσποινα και βασιλις και κυρια και µητηρ παντων των αγιων η του Θεου Μητηρ εστι.απεγεννησε και γεννα· αθανατου και αφθαρτου Θεου αθανατος και αφθαρτος Λογος αθανατα και αφθαρτα τεκνα απεγεννησε και αει γεννα. καθο µεταλαµβανουσιν εκ της παναχραντου σαρκος του Υιου αυτης. (92) υιοι δε αυτης. οτι δια την κατα Πνευµα εγγινοµενην αγιωσυνην αυτοις δι᾿ αυτης εν εαυτω εκαστος συλλαµβανων οµοιως εχει τον των απαντων Θεον. φησι. (93) οι ταυροι µου . (92) Τινες ουν ησαν οι απεσταλµενοι. Τουτο τοινυν το των γαµων µυστηριον. ζωην αιωνιον µεταλαµβανειν οµολογουµεν τε και πιστευοµεν. Οι προφηται. της Θεοτοκου εστι σαρξ· και εξ αυτης της θεωθεισης του Κυριου σαρκος µεταλαµβανοντες. Τινες οι κεκληµενοι. ο συναΐδιος και οµοτιµος· και εκαλεσε πολλους και απεστειλε τους δουλους αυτου καλεσαι τους κεκληµενους εις τους γαµους και ουκ ηθελον ελθειν. Των Ιουδαιων οι παιδες· εκεινοι γαρ ησαν οι τοτε και εξ αρχης κεκληµενοι. ια΄. Συγγενεις δε αυτης τρισσως οι αγιοι εισι· καθ᾿ ενα µεν τροπον οτι εκ του αυτου πηλου και της αυτης πνοης ειτ᾿ ουν ψυχης συγγενειαν εχουσι· κατα δευτερον δε. και ουκ ηθελησαν ακουσαι αυτων· “Παλιν απεστειλεν αλλους δουλους λεγων· Ειπατε τοις κεκληµενοις· Ιδου το αριστον µου ητοιµασα. οι δε αγιοι παντες δουλοι µεν αυτης εισι. ει µη τι αναξιως και εις κατακριµα εαυτων ταυτην µαλλον εσθιοµεν.

τους δε και απεκτειναν. ο µεν εις τον ιδιον αγρον. αλλα τους µεν υβρισαν και ετυψαν. Αλλους δε δουλους φησι τους αγιους αποστολους αυτου. κριος δε ως κερατων δικην τον σταυρον επιφεροµενος ανωθεν.και τα σιτιστα τεθυµενα και παντα ετοιµα· δευτε εις τους γαµους. δια της των Ρωµαιων εφοδου την παντελη ερηµωσιν αυτων εργασαµενος. οι δε κεκληµενοι ουκ ησαν αξιοι· πορευεσθε ουν επι τας διεξοδους των οδων και οσους αν ευρητε καλεσατε εις τους γαµους”. πορευθηναι δε µαλλον προς τα απολωλοτα προβατα του οικου Ισραηλ· οι δε ουδε τουτους εδεξαντο. Στρατευµατα δε Θεου και οι πονηροι λεγονται. ους και κατεσφαξε. εξ ων και Στεφανος ο πρωτος των µαρτυρων υπαρχει. Ειδες ακολουθιαν πραγµατων. Ειδες παραβολης . πληθυντικως δε ταυρους εαυτον εκαλεσεν. εις τιµωριαν ετερων πονηρων εκπεµποµενοι. (94) Τους ασεβεις Εβραιους φησιν. “Τοτε τοινυν λεγει τοις δουλοις αυτου· Ο µεν γαµος ετοιµος εστιν. Αµνος δε λεγεται ο παναµωµος αµνος του Θεου ως ενιαυσιος. Τι δε εστι το αριστον. ην προητοιµασε τοις κατα προθεσιν κλητοις ουσιν απο καταβολης κοσµου. καθως φησι δια Μωϋσεως ο Θεος· “Επαποστελω εις αυτους θυµον και οργην. Ταυρους δε τινας λεγει και σιτιστα. Τους αποστολους αυτου. τον µοσχον οντα τη θεοτητι σιτευτον· ουτος γαρ και ταυρος εστι τη δυναµει οντως αηττητος. ωστε νικησαι τον κοσµον και δυνηθηναι γενεσθαι αυτους υιους Θεου. οτι και τους εχθρους των λαµβανοντων αυτον αποτρεπεται απαντας κακεινοις δυναµιν διδωσιν. Ποιους λεγει δουλους. ο δε εις την εµποριαν αυτου· οι δε λοιποι κρατησαντες τους δουλους αυτου υβρισαν και απεκτειναν”. οτι εις πολλα µεριζεται η αγια αυτου σαρξ και µια εκαστη µερις η εξ αυτου ολος εκεινος παλιν εστι. αποστολην δι᾿ αγγελων πονηρων”. Η των ουρανων βασιλεια. Οι δε αµελησαντες απηλθον. “Ακουσας δε ο βασιλευς ωργισθη και πεµψας τα στρατευµατα αυτου απωλεσε τους φονεις εκεινους και την πολιν αυτων ενεπρησε”. τοσουτον ων δυνατος. Αυτον τον της Παρθενου Υιον και Θεον. δι᾿ ου και την πληγην καιριαν τω αντιπαλω δεδωκε και εις ον εκεινοι τουτον σταυρωσαντες απεκτειναν. ους και απεστειλε παραγγειλας αυτοις εις οδον εθνων µη απελθειν και εις πολιν Σαµαρειτων µη εισελθειν.

“Και εξελθοντες. ου µονον ουκ ηνεσχοντο ακουσαι αυτων. καν εισελθωσι.ακριβειαν. οιδα οτι τινες τους εν πορνεια µονον και µοιχεια και φονοις τα εαυτων καταρρυπωσαντας σωµατα λογιζονται ειναι. Ορας οπως τους µεταβαλλοµενους τον (95) τροπον συναγεσθαι εις τους γαµους λεγει. “Τοτε” γαρ φησι. Ορας πως το της ψυχης ενδυµα πασα πονηρια και αµαρτια µολυνει και ηµας ποιει της βασιλειας εκβαλλεσθαι. φησιν. ους και διακονους καλει. Τοτε. πως εισηλθενς ωδε µη εχων ενδυµα γαµου. τους δε µετα πονηριας η κακιας τινος. Και οτι τουτο εστιν αληθες. Τοτε ειπεν ο βασιλευς τοις διακονοις· ∆ησαντες αυτου χειρας και ποδας. συνηγαγον παντας οσους ευρον πονηρους τε και αγαθους και επλησθη ο γαµος ανακειµενων”. Φησι γαρ· “Εισελθων δε ο βασιλευς θεασασθαι τους ανακειµενους. Την γαρ οικουµενην περιελθοντες οι αποστολοι πασαν. παλιν µετ᾿ αισχυνης υπο των αγγελων εκβαλλεσθαι. ακουε Παυλου λεγοντος· “Μη πλανασθε· ουτε πορνοι. αλλα και υβρισαντες αυτους απεκτειναν. ολιγοι δε εκλεκτοι”. µεταβαλλοµενους δηλονοτι και προς αρετην επαναγοµενους. εκηρυξαν τον του Θεου λογον και τους υπακουσαντας παντας εις µιαν συνηγαγον θεογνωσιας πιστιν πονηρους τε αµα τοις τροποις και αγαθους. τοτε απεστειλεν αυτους εις τον συµπαντα κοσµον και εις παντα τα εθνη. οι και ειδωλολατραι δηλονοτι. ουτε αρσενοκοιται. ουτε κλεπται. ουτε µοιχοι. Τουτο γαρ δηλοι το “συνηγαγον”· αλλα γαρ και απο των εξης το αυτο τουτο παλιν διδασκοµεθα. προσθησω δε ουτε οι µισος προς τινα αδελφον η φθονον εχοντες “βασιλειαν Θεου ου κληρονοµησουσιν”. ποτε. Οτε οι Ιουδαιοι δηλονοτι. κληθεντες εις την βασιλειαν των ουρανων υπο των αποστολων. ουτε µαλακοι. ειδεν εκει ανθρωπον ουκ ενδεδυµενον ενδυµα γαµου και λεγει αυτω· Εταιρε. οι δουλοι εκεινοι εις τας οδους. Αλλ᾿ ουκ εστι τουτο. ουδε µεριδα εχουσιν εν τη ευφροσυνη του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου. ουτε µεθυσοι. Οι ουν ανακειµενοι εν τοις γαµοις οι αγιοι εισιν. Ο δε εφιµωθη. αρατε αυτον και εκβαλετε εις το σκοτος το εξωτερον· πολλοι γαρ εισι κλητοι. . ουτε λοιδοροι”. ουτε πλεονεκται. ουκ εστι· παντα γαρ τον υπο οιουδηποτουν παθους η κακιας λεγει ρερυπωµενον. Αυτον δε τον µη εχοντα ενδυµα γαµου.

τηνικαυτα και την ελπιδα ακαταισχυντον κτησεσθε και την προς Θεον αγαπην εν αυτη ολικην εξετε. τα υπερ ηµας πολυπραγµονουµεν. και απαιτησαι ταυτην ηµας λεγει. Ερευνατε τας Γραφας. αλλα δια δογµατων ορθων της αποστολικης και καθολικης Εκκλησιας στερεουσθε και τον “λογον ορθοτοµειτε” αυτης. ουτως ειπων· “Ο θελων οπισω µου ελθειν απαρνησασθω εαυτον και αρατω τον σταυρον αυτου και ακολουθειτω µοι· οστις γαρ ερχεται προς µε και ου µισει τον πατερα αυτου και την µητερα και τους αδελφους και τας αδελφας ετι δε και την εαυτου ψυχην ου δυναται µου ειναι µαθητης”. και ει αρα πιστιν εσχοµεν προς τον Θεον τοιαυτην οιαν αυτος εκεινος. Οποια δε εστιν η πιστις ην απαιτουµεθα προς Θεου και ποταπη ην οφειλοµεν προς αυτον εχειν. Και παλιν· “Ο ευρων την ψυχην αυτου” εν τοις . (95) Τοιγαρουν εασωµεν τας µαταιας και ανωφελεις συζητησεις και µη τα του καιρου προ καιρου µανθανειν σπουδαζωµεν. Ερευνατε τας Γραφας και µη εξωθεν των αγιων Γραφων συζητησεις ποιεισθε. ινα µη παντι ανεµω συµπεριφερησθε κατα την κυβειαν των αστηρικτων ανθρωπων. αλλα και τον της πιστεως καρπον και το εκ ταυτης οφελος δια της πραξεως των εντολων του εκζητειν διδαχθησεσθε και. ο και κριναι µελλων. ινα περι πιστεως και ελπιδος και αγαπης διδασκησθε· (96) περι πιστεως. “Ερευνατε τας Γραφας”. πειθωµεθα δε µαλλον ουτω λεγοντι τω ∆εσποτη. Αλλως γαρ αδυνατον παντι ανθρωπω την προς Θεον αγαπην τελειαν κτησασθαι ει µη δια πιστεως ακραιφνους και ελπιδος βεβαιας και αδιστακτου. και ταυτα. αυτος ουτος δια των ευαγγελιων εδηλωσεν. Ερευνατε και µη πολυπραγµονειτε.ιβ΄. Ου µονον δε. µηδε τα εν ποσιν ειδοτες ποσως. οταν ευρειν τουτο δυνηθητε. Τι ουν καταλιποντες το ανακρινειν εαυτους περι τουτων. Οτι ου χρη προ της εργασιας των εντολων και της εις αρετην προκοπης τε και τελειωσεως τα κεκρυµµενα µυστηρια της βασιλειας των ουρανων ερευναν των αµυητων τινα· και οτι εν τη δευτερα του Κυριου ελευσει παντες αλληλους γνωριζουσιν οι αγιοι.

εξ αυτου µαθετε ακριβως του Κυριου ουτω διαρρηδην βοωντος· “Μη µεριµνησητε περι της αυριον τι φαγητε η τι πιητε η τι ενδυσησθε”. Ηκουσατε της πιστεως τα γνωρισµατα. ητις εστιν ο Θεος· ην εαν ουτως ευρων ιδης. Ερευνησον τοιγαρουν σεαυτον ακριβως. Ει δε τα πιστον σε τεως και χριστιανον ποιουντα εν πρωτοις γνωριζεσθαι ουκ επραξας. Και αλλα πλειονα κελευει ποιειν ηµας εξ ων προτερον δηλονοτι δεικνυται η προς αυτον πιστις ηµων. Εν ταυτη δε ωσπερ επ᾿ οχηµατι χερουβικω κατιδοις την αγαπην εποχουµενην. αλλα την χρηστην ελπιδα και αληθινην εν αληθινω και ακαταισχυντω φωτι. παντως εχειν εν φωτι κατανοησεις εαυτον και ελπιδα ακαταισχυντον. στρεψον αυτω και την αλλην· και τω θελοντι σοι κριθηναι και τον χιτωνα σου λαβειν αφες αυτω και το ιµατιον· και τω αιροντι τα σα µη απαιτει”. (97) Ει ουν βουλεσθε µαθειν οτι τοιαυτην πιστιν απαιτει ηµας ο Θεος. αλλα και αλλους επιστοµισεις και παραγγειλης µη (98) πολυπραγµονειν τι µηδε συζητειν περι των εκεισε. αλλα µετα των απιστων πιστος και µετα των πιστων κατακεκριµενος υπο του συνειδοτος . Αρκεισθε τοις ειρηµενοις η ετι χρειαν εχετε και των εξης αναµνησθηναι. ω ουτος. Και ετι καθ᾿ υπερβολην εις υπερβολην πιστεως ευχεσθαι και αγαπαν κελευει τους εχθρους και καλως ποιειν τοις µισουσιν ηµας και υπερ των επηρεαζοντων ηµας ευχεσθαι.ειρηµενοις δηλονοτι “απολεσει αυτην· ος δ᾿ αν απολεση την ψυχην αυτου ενεκεν εµου και του ευαγγελιου µου” ηγουν της των εντολων µου εκπληρωσεως “εις ζωην αιωνιον ευρησει αυτην”. ως αυτη τη πειρα µαθων οτι νω και λογω ακαταληπτα και αφραστα παντα εισι τα εκεισε. αλλα παντα µεθ᾿υπερβολης απο ζεουσης καρδιας και προθεσεως πραξαντα. ωστε µηδε περι της παρουσης ταυτης ζωης το καθολου φροντιζειν πιστευοντας εις αυτον. και τοτε το πιστους ηµας ειναι λεγειν χρεων· χωρις γαρ τουτων νεκρα η πιστις ηµων και ηµεις νεκροι δηλονοτι. ης το µαταιον και απατηλον ουδεις των κεκτηµενων αυτην επιγνωναι δυναται. και εαν µηδεν των ειρηµενων ελλειψαντα σεαυτον ευρησης. ου πολυπραγµονησεις εκτοτε των µελλοντων και αορατων ουδεν. ουχι την εξ οιησεως εν τοις απολλυµενοις προσγινοµενην. Κατα µικρον δε αναγων επι τα τελεωτερα φησιν· “Εαν τις σε ραπιση εις την δεξιαν σιαγονα.

Ειπε µοι. Ει δε εν τουτοις δικαιον τουτο και πρεπον εστι. Ηθελον γαρ ακουσαι και µαθειν παρα σου τι σοι το οφελος. ον αποδωσει µοι ο Κυριος ο δικαιος κριτης”. οτι και ταυτα µαθων κατεφρονησας και την οιησιν αποβαλεσθαι και ταπεινωσιν κτησασθαι ουκ ηθελησας. Τα δε περι ου ερωτας ου τοιαυτα. Αλλως δε και ερωτωντι µοι πραως. καν λογου ψιλου αξιωσαι την αφροσυνην αυτου. Τι σοι εσται εκ τουτου οφελος. Παιδι µικρω µηδε τα στοιχεια καταδεξαµενω των γραµµατων µαθειν. λογισµου κυριος ων. ποσω µαλλον εν τοις υπερ λογον και νουν και διανοιαν. Κατεβη τοινυν και ηλθεν αντι γνοφου περικειµενος την σαρκα. επειδη τας ενταλθεισας υπο του Χριστου µεριδα µη εχοντι. αλλα και κατακριµα µειζον µαλλον σεαυτω προξενησεις. Και αυθις· “Επεβη επι . υπο του συνειδοτος. ακουσει δε απερ δι᾿ ετερων λεξεων οι Ελληνες συνεγραψαντο και νοησει αυτα τη ιδια διαλεκτω λεγοµενα. αρα ανεξεται ποτε ανθρωπος. οταν εν τη θεωρια του επι παντων Θεου γενοµενοι ορωσιν αυτον. τον δροµον τετελεκα. ουδε ως ο αγιος Παυλος λεγειν και συ δυνασαι· “Τον αγωνα τον καλον ηγωνισµαι. την πιστιν τετηρηκα· λοιπον αποκειται µοι ο της δικαιοσυνης στεφανος. ως εφαµεν.ως απιστος ει. αλλ᾿ οποια και πως. κρινοµενω σοι. εν ειρηνη συ αποκριθητι. επειδη περι αισθητων ο λογος αυτοις και µαταιοι περι µαταιων πραγµατων αι διηγησεις αυτων. Τις ουτος ο γνοφος. τα περι γραµµατικης και ρητορικης ζητουντι διερµηνευεσθαι. ουδεν θαυµαστον. ει αρα µελλουσιν γνωριζειν οι αγιοι αλληλους εν τη βασιλεια των ουρανων. εαν τας εν τη βασιλεια αυτου απολαυσεις και δοξας και τρυφας και αποκαταστασεις µαθης διδασκοµενος παρ᾿ ηµων. και ουχι µαλλον απωσεται ως αφρονα και παιδικα φρονουντα και (99) αναισθητως αιτουντα τα υπερ την εαυτου δυναµιν. Ουδεν ουδαµως παντως. τι πολυπραγµονεις και µαθειν ερωτας. Η σαρξ αυτη του Κυριου. Ως ο προφητης λεγει ∆αβιδ· “Και εκλινεν ουρανους και κατεβη και γνοφος υπο τους ποδας αυτου”. και ουκετι τελειαν εχεις ελπιδα και πληροφοριαν σωθησεσθαι. Ει δε και τα στοιχεια των γραµµατων µη µαθη τις. περι ης και Ιωαννης ο µεγας προδροµος αυτου υστερον εφη· “Ου ουκ ειµι ικανος κυψας λυσαι τον ιµαντα των υποδηµατων αυτου”.

“κυκλω αυτου την σκηνην αυτου” εφη ο προφητης ∆αβιδ· σκηνην δε λεγει ην ο Παυλος φως ονοµαζει – “φως γαρ. µηπω του θειου φωτος κατοικητηριον γεγονως. φειδοµενος δε ηµων. εθετο σκοτος καλυπτον ουκ εκεινον. τα αγαθα “α ητοιµασεν ο Θεος . Ει γαρ γνοφον και σκοτος εθετο αποκρυβην των µυστηριων αυτου και πολλου δεεται τις φωτος του παναγιου Πνευµατος εις την κατανοησιν των αποκεκρυµµενων αυτου µυστηριων.. περι των αποκεκρυµµενων πασιν ανθρωποις επερωτας. αφεις εργαζεσθαι τας εντολας αυτου.Χερουβιµ και επετασθη. Ινα γαρ µη υπολαβης. ινα µη αρδην απολωµεθα. Ιδου γαρ καθ᾿ εκαστην ακουεις του Αποστολου βοωντος περι εκεινων αυτων “α οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη”. φησι. αλλ᾿ οιον ουτω πως τον λογον ποιουµενοι προς τους περιεργοτερον εχοντας φασι. ω ανοητοι. µαλλον δε παρα του Αγιου Πνευµατος δι᾿ ηµων· εµαθες οτι και κατηλθεν επι της γης ο Θεος και ανηλθεν αυθις εις ουρανους και εθετο σκοτος αποκρυβην αυτου· ου γαρ εδει προ της κρισεως µετα της του Πατρος αυτου δοξης φανηναι ηµιν. ερευνας α µαθειν ουκ ισχυσεις. ουχι δε περιοριστον ποιουντες το θειον. αµφοτεροι το ακαταληπτον και αστεκτον αυτου της(100) θεοτητος δηλουντες. οικων απροσιτον “. αλλα τους αµαρτωλους. Ιδε ουν· εµαθες ως εν παραδροµη τα της πιστεως ηµων θεια τε και φρικτα µυστηρια παρ᾿ ηµων. Ορας οπως ου περι αισθητων σοι πραγµατων η ερευνα. επετασθη επι πτερυγων ανεµων. ατελης ετι και αφωτιστος ων. ως εν σκοτει καθηµενος. αλλ΄ ηµας· “Ο Θεος γαρ ηµων. τι. πως. οτι εν σκοτει ο αναληφθεις Κυριος και Θεος εισελθων εκρυβη· αλλα εκεινος µεν εν τη ιδια δοξη τη το παν και υπερ το παν πληρουση θεοτητι εστιν εν η και προ τουτου ην. Και εθετο σκοτος αποκρυβην αυτου· κυκλω αυτου η σκηνη αυτου”. πυρ καταναλισκον” ουχι τους δικαιους. φησιν. Μη υπολαβετε. αλλα περι θειων και ακαταληπτων και ου ραδιως παρα παντων καταλαµβανοµενων. αλλα τοτε τουτο γενεσθαι οτε και τον καιρον ο Πατηρ αυτου εν τη ιδια εθετο εξουσια. Ει ουν ουτως υπαρχει τα µυστηρια κεκρυµµενα της βασιλειας των ουρανων και ου πασι δεδοται γινωσκειν αυτα κατα την του Κυριου φωνην. οτι κακεινος εν τω σκοτει γεγονως εκρυβη.

πληροφορουµενος οτι οντως αλλως ουκ ενι εν µερικη µετοχη των απορρητων γενεσθαι του Θεου αγαθων. ως ειναι ηµας µεν σκευη. ουτως ουδε η πιστις διχα της των εντολων εκπληρωσεως. τας δε εντολας εργαλεια. εφυλαξας τας εντολας του Θεου πασας η ου. την δε πιστιν τεχνιτην. τηνικαυτα και ο θεις το σκοτος αποκρυβην αυτου εγκαινιζει ηµιν τη του Αγιου Πνευµατος δωρεα και καινους αντι παλαιων και ζωντας ως απο νεκρων εξανιστησι και διατεµνει το σκοτος και διαβιβαζει εκειθεν τουτου τον ηµετερον νουν και ως εξ οπης τινος παρακυπτειν αυτον και βλεπειν χαριζεται αµυδρως πως. Συ ουν. µη εν οιησει της ψευδωνυµου γνωσεως (102) και αναπλασει λογισµων µαταιων. τους υπερ αρετης πονους οµου και πειρασµους διελευσονται οι πιστευοντες εις Χριστον και µαλιστα οι νηπιοι βαπτισθεντες και µη επαισθανοµενοι εχειν “την της χαριτος του Θεου δωρεαν”. ερωτησον σου την ψυχην και ειπε αυτη· “Ψυχη. οσον ηλιου κυκλον η σεληνης εστιν· ενθεν τοι και διδασκεται. αλλ᾿ εαν µη ανεπαισχυντως. Οπηνικα δε τα αµφοτερα εν αδιστακτω καρδια κτησωµεθα και ευχρηστον σκευος τω ∆εσποτη εις υποδοχην του νοητου µυρου γενωµεθα. ως αν ειποι τις.” Και . Και καθαπερ τα εργαλεια διχα τεχνιτου και ο τεχνιτης διχα εργαλειων ενεργειν τι ου δυναται. Προ γαρ του αναληφθηναι αυτον και το σκοτος θειναι αποκρυβην αυτου δεδωκεν ηµιν τας αγιας αυτου εντολας. ουδε η εκπληρωσις των εντολων διχα πιστεως ανανεοι καθολου και αναπλαττει ηµας η απο παλαιων καινους ηµας απεργαζεται. ως αν δια της εργασιας αυτων καθαιροµενοι φωτιζωµεθα κατα προκοπην υπο του Πνευµατος την γνωσιν των µυστηριων της βασιλειας των ουρανων. µαλλον δε εν αγαλλιασει καρδιας και χαρα. η µαλλον ειπειν γινωσκει και µυειται. αλλ᾿ εν φοβω και τροµω σεαυτον ανακρινον· και ει βουλει µαθειν οπως εχεις βιου και καταστασεως. εργαλεια ηµιν δεδωκως.τοις αγαπωσιν αυτον”. ο ταυτα αναγνους. δι᾿ ων ο τεχνιτης Λογος (101) αναστοιχειοι και νεουργει τους εργατας των αυτου εντολων. ει µη εν ταπεινωσει καρδιας και πιστει αδιστακτω ολοψυχου προθεσεως παντα τον κοσµον ουτοι και τα εν τω κοσµω συν τοις θεληµασιν αυτων απαρνησονται εν πασαις ταις εντολαις του Θεου· και ου τουτο µονον. την δε πιστιν την εις αυτον ωσπερ τινα τεχνιτην.

παντα γνωρισεις τρανως. καθως . τα περι Θεου σοι και των θειων εκδιηγησοµαι. καθα δη και Εβραιοι. µωρου οντος σου. Μη πειθοµενου σου οτι καλυµµα τι των τοιουτων επικειται τη καρδια σου. απιστουσι. φησι. τουτο αυτο του Παυλου λεγοντος προς αυτους. Τουτων τοιγαρουν επικειµενων τοις αλλοις οισπερ προειποµεν απασι. υποδειξει σοι. ειπε. ως αν γενη µωρος εν τω κοσµω τουτω. συν ταυτη οιησις και το δοκειν ειναι τι µηδεν οντα τον πεφυσιωµενον τον λογισµον. Ουκ αυτος συ καταγνωσεις µου ως αναξιον πραγµα ποιουντος και εν σεαυτω δικαιως ερεις· “Ουτος. σπερµα φιλαργυριας εγκεκρυµµενον. αποκεκρυµµενων οντων και αορατων αυτων. εν εν των αποκειµενων εκβαλλων.ανοιξασα το του συνειδοτος αυτης στοµα. πασαν απορριψαµενος οπισθεν σοφιαν και γνωσιν την εξωθεν. φησιν. ινα και τα υπ᾿ αυτου καλυπτοµενα παθη ιδης και την ταλαιπωρον σου (103) ψυχην οικτειρησης και σπευσης αυτην εκκαθαραι και τους νοερους αυτης οφθαλµους και το προσωπον δακρυσι θερµοις απονιψης. Εν γαρ τω συνειδοτι αυτης ευρησεις. φυσιοι -. πως ισχυσεις. πως. Ει γαρ τα τοτε µελλοντα γενεσθαι ουδε οι αγγελοι επιστανται του Θεου. ειδος ανθρωπαρεσκειας. Υποθου µοι γαρ εν πρωτοις εναποκεισθαι φιλοδοξιας και κενοδοξιας ερωτα. ο εµοι τω αφρονι τα περι των αορατων και ακαταληπτων παση πνοη τη υπο τον ουρανον και παση κτισει τη υπερανω ουση των ουρανων διηγουµενος”. ερει σοι παντως το αληθες· ου γαρ αιδεσθησεται σε. επανω δε τουτων απαντων εστω ανακειµενη φυσιωσις .η γαρ γνωσις. ειπε µοι. ειτε την εκ του Θεου διδοµενην µονον εποθησας· εν εαυτω παρακυψας ως εν κιβωτιω και το υποκειµενον αναψηλαφων. ηδυσµατα των εξ ανθρωπων επαινων. Λεγε µοι ουν αρτι και τουτο. και µη περιαιρουντος σου το καλυµµα τουτο εκ της καρδιας σου. ινα γενη φρονιµος εν Χριστω. και απλως πολλα εγκειµενα εν αυτω και ετερον υφ᾿ ετερου συγκαλυπτοµενον. ειτε φαυλα. ειτε την των ανθρωπων δοξαν εζητησας. αλλ᾿ ελεγξει σε και α προαπεθου και εχεις εν εαυτω. οντως αφρων εστιν. ταυτα θεασασθαι. ειτε τουτου προετιµησας τον Θεον. αλλ᾿ απιστουντος. Παυλω πειθοµενος. ειτε τον κοσµον ηγαπησας. ειτε αγαθα. υποκρισεως ενδυµα. Παντως ερεις· ουδαµως.

” Οι ου µη τολµησωσιν αντιφθεγξασθαι. ταις αισθησεσι πασαις ολους ολω δηθεν ενουµενους εκεινω. Πως ουν εν αυτοις κατοικω. ο δε Κυριος περι της παρουσιας αυτου οτι “και αι δυναµεις των ουρανων σαλευθησονται”. συ. Ει τοινυν αι δυναµεις αγνοουσι των ουρανων. ποσω µαλλον την µετα δοξης αυτου παρουσιαν εσχατον αγνοειν οφειλουσιν. (104) Εκ γαρ των λογων υµων αµφοτεροι καταδικασθησεσθε παρα του δικαιου και απροσωποληπτου κριτου. ευδηλον οτι και οι αγιοι . ο µεν Παυλος εδηλωσεν ειπων· “Ινα γνωρισθη νυν ταις αρχαις και ταις εξουσιαις δια της εκκλησιας η πολυποικιλος σοφια του Θεου”. Ωσπερ ειπον οτι εγω εν τω Πατρι και ο Πατηρ εν εµοι. εγω εν τω Πατρι µου και ο Πατηρ µου εν εµοι. ω ουτοι. Ω αγνοια και µανια και σκοτωσις! Ου φριττετε. ποθεν τουτο µεµαθηκας. Και οτι ταυτα ουτως εχει επι της αληθειας. πως ολως αποτολµας και λεγεις οτι ου µη γνωριζουσιν αλληλους οι αγιοι εν τη βασιλεια του Θεου. ο εν αγιοις εγκατοικων. ουτω και εν τοις αγιοις πασιν εγω εσοµαι κατοικων και οι αγιοι παντες κατοικησουσιν εν εµοι”. αιφνης θεωµεναι απερ µεχρι τοτε παντως ουκ ειδον. συ.ουδε την επι γης αυτου παρουσιαν οποια η ποταπη. Τας ενεργειας του Πνευµατος µου του Αγιου αυτη τη πειρα εµαθετε η ου. Ενδεξασθε µε εν υµιν. καθως δε γινωσκει µε ο Πατηρ καγω γινωσκω τον Πατερα. φθεγξεται πως και ειπη· “Εγνωτε µε. ει τουτων εν πειρα γεγονατε. αλλα µονον εκεινον οραν. η τινα απερ τοτε τοις αγιοις αυτου µελλει χαριζεσθαι. Προς δε τουτοις ερει και ταυτα· “Ει τοινυν εγω εν τοις αγιοις µου και οι αγιοι µου εν εµοι. η ποτε η οτε κατελθειν εµελλε και ανθρωπος γενεσθαι εγινωσκον. Θεος αληθινος. οιµαι. αντερει προς αυτους· “Πως ουν. οποτε γενησεται και οποση. Ο δε γε τουτω παλιν αντιπιπτων. και ειπειν· “Ναι. τους εµε εν εαυτοις εχειν µελλοντας µη γνωριζειν αλληλους λεγετε. Ει γαρ τουτο ερουσιν. οποταν εν τη θεωρια τουτου γενησονται. ουτω και οι αγιοι εν εµοι καγω εν αυτοις· και καθαπερ ο Πατηρ εν εµοι καγω παλιν εν τω Πατρι µου. αντι του εκπλαγησονται και θαυµασουσιν. Ειδετε µου το φως. ∆εσποτα". ου φοβεισθε. Θεος αγιος. Εγω Θεος αψευδης. Προς γαρ τους λεγοντας µη οραν µηδε γνωριζειν αλληλους τους αγιους. και φασκων· “Οντως οραν και γνωριζειν αλληλους οφειλουσι”. φησι.

οµοιοι αυτω εσοµεθα”. ουτως οφειλουσι και οι αγιοι αλληλους και οραν και γινωσκειν. προσεχε! λαµψει ο νυν αποκεκρυµµενος εν αυτοις Χριστος ο Θεος. καθως και επεγνωσθην”. Και τουτο ο επιστηθιος και Χριστου µαθητης ηγαπηµενος εκδηλοτερον διατρανοι λεγων· “Αδελφοι. Ει ουν οµοιοι του Θεου οι αγιοι και τοσουτον επιγνωσονται τον Θεον. και εσονται οι αγιοι οµοιοι τω Υψιστω. εµοι ουκ εποιησατε. Και ο Παυλος· “Νυν γινωσκω εκ µερους. Ποιον δε αλλον λεγει καιρον η ηλιον. αλλα ταυτης κατεφρονησατε. Απελθετε απ᾿ εµου εις το πυρ το αιωνιον. οθεν ελλειψις εσται της αγαπης αυτου. αλλ᾿ αµελεια. το ητοιµασµενον τω διαβολω και τοις αγγελοις αυτου “. Αυτου του Σωτηρος ακουσον τουτο λεγοντος· “Τοτε εκλαµψουσιν οι δικαιοι ως ο ηλιος”. ει µη τι αλλο. Εν δε τω διανοιγηναι τας του συνειδοτος των αγιων βιβλους. ει µη παντως ονπερ ειρηκαµεν. Ινα δε σαφεστερον τουτο γενηται. και εαυτον τον ηλιον δικαιοσυνης µονον ονοµαζοµενον και εν δικαιοις µονον ανατελλοντα και εκλαµποντα. ως ελαµψε προ των αιωνων εκ του Πατρος. πως ουκ ερυθριατε περι ων ουκ οιδατε λεγειν και επερωταν και διδασκειν. ως αν δηλον και τοις αναισθητοις εσται. Ποθεν τουτο δηλον. ραθυµια και το µη παση ισχυϊ ποιησαι (105) τας του Θεου εντολας. και καθως γινωσκει ο Πατηρ τον Υιον και ο Υιος τον Πατερα. χρεων προσθειναι και ετι παλιν ειπειν· εν πασι τοις αγιοις Χριστος ενοικων εσεται. (106) ως ηδη και των υπερ ηµας την γνωσιν δηθεν πεπλουτηκοτες και ανωθεν . τοτε δε επιγνωσοµαι. εν µεν ταις των αµαρτωλων καρδιαις και συνειδησεσιν ευρεθησονται. αλλα και οι µηδεποτε αλληλους σωµατικως εν τωδε τω κοσµω ιδοντες τοτε γνωριζειν αλληλους οφειλουσι. οιησις η κενοδοξια η αιρεσις η ζηλος η φθονος η τι των τοιουτων· ει δ᾿ ουν. εαν φανερωθη. οσον ο Θεος επεγνω αυτους.γνωριζειν και γινωσκειν οφειλουσιν”. νυν τεκνα Θεου εσµεν. Οποταν ουν αι βιβλοι του συνειδοτος εκαστου διανοιχθησονται. αλλ᾿ ουπω εφανερωθη τι εσοµεθα· οιδαµεν δε οτι. ∆ια τουτο ουν “σκοτισθησονται οι οφθαλµοι αυτων του µη βλεπειν” και αισχυνθησονται και ακουσονται· “Εφ᾿ οσον ουκ εποιησατε µιαν των εντολων µου των ελαχιστων.

θεσει θεοι γεγονοτες εν τω εχειν οικουντα εν εαυτοις τον Θεον. Τις δε και οποια εσται των αγιων η δοξα. λεγω δη τον ορωµενον κοσµον τουτον και τα ανεκδιηγητα εργα και κτισµατα του Θεου. αλλα βλεποντες εσονται αλληλων και εαυτων την δοξαν. τοιουτον τι υπολαµβανουσι και τοτε. µη ειδως οτι φως ηλιακον εστιν εξωθεν. δοκουντες. αλλ᾿ αρχαριων εστιν. οντως εν σκοτει πορευονται και εν µετουσια η θεωρια και επιγνωσει Θεου ουκ εγενοντο και λαλουσι και διαµαρτυρονται α ουτε επιστανται. ωσπερ και νυν.προχειρισθεντες διδασκαλοι. Ορας οτι η απο του Θεου και Πατρος δοθεισα προ των αιωνων τω Υιω δοξα υπ᾿ αυτου του Υιου τοις αγιοις δεδωρηται και εις εν οι παντες εισι. οτι ου µη ορωσιν. αλλα µετα των αλλων απαντων και αυτου του ιδιου σωµατος επελαθετο. Και τουτο αυτος δι᾿ εαυτου αριδηλως δεδηλωκε· φησι γαρ· “Και εγω την δοξαν ην δεδωκας µοι δεδωκα αυτοις. οτι η αυτη αλλοιωσις και αρπαγη νυν τε και εις το µελλον εσται τοις απ᾿ αιωνος αγιοις. µολις καν µικρα τινα καθορα. ουδ᾿ ου µη γνωριζωσιν αλληλους οι αγιοι εν τη θεωρια γινοµενοι του Θεου. ως ο Υιος του Πατρος και ο Πατηρ του Υιου. µηδεν ολως των επιγειων ενθυµηθεις. εσεσθαι. Οιονει γαρ λεγουσιν εν εκστασει και τοτε γινεσθαι. ολος ολη ψυχη και πασαις οµου ταις αισθησεσι κεκολληµενος εµεινεν. Τοιγαρουν οι λεγοντες. µαλλον δε κακως τα των θειων νοουντες Γραφων. Οταν γαρ ακουσωσιν οτι ο δεινα ο αγιος. ουτως ουδε οι αγιοι. εν τη βασιλεια λεγω των ουρανων. ουτω και ο ετι εν τη . τους αγιους και επιλανθανεσθαι εαυτων τε και των συν αυτοις. ινα ωσιν εν. Οια εστι του Υιου του Θεου. Ωσπερ γαρ ουδεποτε αγνοησει ο Πατηρ τον Υιον η ο Υιος τον Πατερα. εν θεωρια Θεου γενοµενος και τον νουν αρπαγεις. ως οιµαι. καθως ηµεις εν εσµεν”. τοσας η τοσας ηµερας και νυκτας εποιησε. αλληλους ποτε αγνοησουσιν. αγνοουντες ολως τα θεια του Πνευµατος (107) και του αορατου Θεου τα αορατα και ακαταληπτα και αγνωστα τοις εσκοτισµενοις µυστηρια και οτι η αρπαγη αυτη του νοος ουχι τελειων. Ως γαρ ο απο γεννησεως εν σκοτεινη και ζοφωτατη ων φυλακη και υπο λυχνιαιου και βραχυτατου φωτος φωτιζοµενος. ουτε ποτε εθεασαντο. ων εκει. αγνοων πανταπασι τα εξω της φυλακης.

εν συνηθεια της του νοητου φωτος ορασεως γινοµενη. της πολλης εκπληξεως εξισταται.σκοτεινη φυλακη της του κοσµου τουτου αισθησεως ων και υπο βραχυτατης γνωσεως ελλαµφθεις. αιφνης δε τοιουτος ωραθη ηµιν. αρτι δηλονοτι των δεσµων απολυθεις των παθων τε και της αισθησεως.. Και καθαπερ εκεινος επι πολλα ετη εν εκεινη τη αφεγγει καθεζοµενος φυλακη. η συνηθεια της ορασεως του φωτος την πολλην εκπληξιν εκ του κατα µικρον αφαιρειται (108) . τα των αιωνιων αγαθων του Θεου πανταπασιν αγνοων και τινα τα µελλοντα διαδεξασθαι τους αγιους. εκπληττεται και ως εξεστηκως τοις ου καλως ορωσι νοµιζεται. ουτω δη και ο αιφνης εν θεωρια του νοητου φωτος γεγονως. απο γεννησεως αυτου καθειρξις οτι εν φυλακη ζοφωτατη εστι. ον ουδεποτε ειδεν ουδε ειναι τοιουτον τι λαµπροτατον φως υπενοησεν. ολιγον και κατα µετρον της γενοµενης οπης. επι πολυ ανω τα οµµατα εχων και θαυµαζων το αθροον γεγονος εν αυτω. τον αυτον τροπον και η κατα µικρον της ψυχης προκοπη. τοτε και το φως ολον και τα εν φωτι απαντα . ει συµβη διανοιχθηναι οπην εν τω οροφω της φυλακης και θεασασθαι αυτον αιφνης τον αιθερα του ουρανου. και εξω ταυτης θαυµαστα τινα εκ του ολιγου φωτος εκεινου ειναι υπονοει. µολις περι των µυστηριων της πιστεως ηµων ολιγην τινα και αµυδραν γνωσιν λαµβανει.ον τροπον και επι του ηλιου γεγονεν εφ᾿ ηµας· τη γαρ συνηθεια της ορασεως ως ευκαταφρονητον αυτον λογιζοµεθα· ει γαρ µηδεπω ηµεν αυτον θεασαµενοι. Και καθαπερ αυθις επιγινωσκειν ποιει τεως τον ανθρωπον εκεινον η χρονια και. υπο της εκπληξεως διαπεφωνηκαµεν αν . Και ωσπερ παλιν. οποια δε εισιν εν αληθεια λογισαθαι η εννοησαι ου δυναται. εκπληξις ευθυς λαµβανει αυτον και ως εξεστηκως υπαρχει. αρτι πλατυνθεισαν και φωτιζουσαν επι πλεον τον ζοφωδη χωρον της φυλακης και εφ᾿ ικανους χρονους εν τω φωτι διαµενουσαν. επαν δε και της φυλακης εξωθεν εκβληθη. εις εαυτον ολον δηλαδη τον νουν επισωρευσας και θαυµαζων του φανεντος αυτω την θεωριαν και την λαµπροτητα. επαν εκεινος συχνως και καθ᾿ ηµεραν προς εκεινην την οπην αποβλεπη. µυηθεισα τι εντευθεν ετερον ειναι της καταστασεως ταυτης και θεωριας τελεωτερον τε και υψηλοτερον.

ουκ οιδα ο της καρδιας αυτου οφθαλµος και ουτος µαλλον η εκεινος. λεγω δη . το ταπεινουσθαι και τα λοιπα α προειποµεν. θαυµα καινον ορωσα. ουδε τα εν τω φωτι εκεινω και κοσµω πραγµατα – ουδεις γαρ των ταυτα ζητουντων ηξιωθη ιδειν. ουκ οιδα ο ουρανος. ουχι το ιδειν το εξωθεν ταυτης της φυλακης φως.. το απροσιτον. Και τουτον µεν τον συµπαντα κοσµον ως µιαν οντα τω οντι σκοτεινοτατην και αφεγγη φυλακην αλλως µοι παλιν υπονοει. ειπειν. θαυµα παραδοξον και ο µεχρι τοτε ουδεπω τεθεαται. Επαν ουν χρονιση ανεπιστροφως προς την θεωριαν εκεινην. αφθεγκτα και ανερµηνευτα. ως ουκ οιδε. το µετανοειν. Τουτο τοινυν αρχην ισθι των εισαγωγικων εις ευσεβειαν και αρτι προς τους της αρετης αποδυσαµενων αγωνας. λυχνιαιον δε φως το του ηλιου λογιζου µοι φως. τηνικαυτα και διανοιγεται ηµιν ωσπερ οπη τις µικρα εν τω ορωµενω τουτω οροφω του ουρανου και το υπερανω τουτου φως αϋλον τε και νοητον παραδεικνυται· ο και η ψυχη κατιδουσα ολη καθολου εξισταται. το αφραστον. (109) αλλα το φυλαξαι εν πρωτοις τας εντολας του Θεου. υπο του φωτος εκεινου και ενδον του οικου της ψυχης αυτου. διανοιγεται αυτω. το πενθειν. οθεν και προς την φυλακην ταυτην επιστραφηναι και βλεπειν αυθις τα εν αυτη ολως ου βουλεται. ει και δοκουσι τινες δια των Γραφων ταυτα νοειν τε και θεωρειν· τοις γαρ πλειοσιν ουδε οτι περα τουτων εστι τι γινωσκεται. τα δε εν τω φωτι εκεινω πασι τοις εν τη φυλακη ταυτη γενοµενοις αορατα τε και αγνωστα. εξωθεν δε τουτου το ανεκλαλητον. ουτω µοι νοει και τον αρτι εκδεδηµηκοτα των του σωµατος αναγκων και ολον εξω γεγονοτα του κοσµου και των ορωµενων της ταπεινωσεως. ολη εκπληττεται. Οπηνικα ουν παση πιστει και παντι ποθω ζητησοµεν. οτι απειρον υπαρχει και αφραστον.και απαντας οµου καθορα. το υπερ εννοιαν και υπερ λογον και υπερ παν φως τρισυποστατον φως. ουδ᾿ ου µη αξιωθησεται ποτε αυτα καθολου θεασασθαι . εν ω και επιµενει ωσπερ και αρπαζοµενη εις τον ουρανον και βιαζοµενη ειναι εκει και κατανοειν το τουτου ακατανοητον και µαλιστα εν τω βλεπειν αυτο ηµερας τε και νυκτος και διδασκεσθαι καθ᾿ εκαστην εκειθεν οτι πελει ανεσπερον.

ως συνηθες εκ του κατ᾿ ολιγον. εαν εξω της φυλακης ταυτης γενηται και µαλιστα µετα την αναστασιν. (110) µαλλον µετα του φωτος. αφραστα οντα και αρρητα παντη. αλλα και εαυτον και τα κατ᾿ αυτον καθορα και τους πλησιον βλεπει εν οιοις εισι και προλεγει και προγινωσκει οτι. Οι δε τα µεν ειρηµενα παντα αγνοουντες και αισθησει και γνωσει και πειρα θειου φωτισµου και θεωριας µη γεγονοτες. κατα την του φωτος λαµπροτητα και θεωριαν. επιλειψει δε. και ο χρονος αυτον εξηγουµενον ταυτα λεπτοµερως. και ο αναγνωρισµος και η γνωσις αλληλων πλειον και καθαρωτερον εν ανεκφραστω θυµηδια και αγαλλιασει εσεται εις αιωνας αιωνων. οσον η φυσις δηλονοτι χωρει.τουτου του σκηνους. ελλαµποµενος εξ αυτου καθ᾿ ωραν. Ουτω δε παλιν χρονισας. Μαλλον δε. οιµαι. Ει γαρ υπερ παντος αργου ρηµατος λογον αποδουναι οφειλοµεν. και το φως εκεινο το αστεκτον οσον εστι θεασηται. εαυτοις µαλλον. ειπερ εµοι πειθονται. εξ ονοµατος καλεσαντες ους ουκ ειδον ποτε. και τα εν αυτω αγαθα “α οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη. και ως αει ποτε τουτω συνων. φωτιζον συµµετρως αυτον. εκ τουτων πεισθεντες µη ζητειν περι ακαταληπτων πραγµατων. ουδε χαρτης ουδε µελαν αρκεσει αυτω. Και τουτο και εν τη παλαια οι προφηται και εν τη νεα πολλοι των αγιων εκ των εργων απεδειξαν. Οθεν και ως εν φωτι τοτε. αλλα δη και εγνωρισαν ους ουκ εγινωσκον. ιν᾿ ειπω. συνεστι και ουχ ως εν εκστασει διατελει. αλλ᾿ ως ο λογος ανωτερω απεδειξε. και ορων και νοων και µυουµενος εκδιδασκεται· α και ει γραφειν θελησει. το φως εκεινο εισερχεται το θαυµαστον και υπερλαµπρον. αναλογως µαλλον και η του Θεου γνωσις και η θεωρια. λογιζεται το τοιουτον· θαυµατα δε επι θαυµασι και µυστηρια επι µυστηριοις και θεωριας επι θεωριαις. α ητοιµασεν ο Θεος τοις αγαπωσιν αυτον” αποκαλυφθησονται αυτω τρανοτερον δια του εν αυτω οντος νυνι φωτος υφ᾿ ου και φωτιζεται· ου γαρ στερουµεθα τοτε του γνωριζειν η βλεπειν. πως αρα γραψαι δυνησεται τα µη δυναµενα ρηθηναι. ποσω µαλλον περι των τοιουτων . πως γραφειν ολως η λεγειν περι τοιουτων ου φριττετε. Οι ουν λεγοντες µη γνωριζειν µηδε βλεπειν αλληλους τους αγιους. προσεχειν και εαυτους ανακρινειν µη παυσωνται.

Ει βουλει δε. Ποιος. µονη δηλαδη τη ψευδωνυµω γνωσει προς τουτο χρωµενος. και συ του επουρανιου ως ουδενος καταφρονεις και των αποστολικων αξιωµατων ανευ της εκεινου ροπης και θελησεως επιχειρησαι κατατολµας. ως ψυχοβλαβη και της ανω δοξης αποστερουσαν µε.ετασθησοµεθα και ως αργολογοι κολασθησοµεθα. τα δε των θεοπνευστων Γραφων αναιδως διερµηνευειν επιπηδω και διδασκαλου ταξιν εµαυτω περιτιθεµαι. Παρακαλω ουν υµας. αλλ᾿ ο και προ της πραξεως και της εν πειρα γνωσεως λαλουµενος παρ᾿ ηµων. ετι δε και τη των λοιπων απασων εντολων (112) εκπληρωσει τας εαυτων εκκαθαραι ψυχας “απο παντος µολυσµου σακρος και πνευµατος”. αρα γε ανεξεταστα ταυτα Θεος εασει και λογον υπερ τουτου ουκ απαιτησει µε. ειπε. Ω της αναιδειας! Του επιγειου βασιλεως ουδεις καταφρονησαι τολµα και τιµην η αξιωµα τουτου αρπασαι και αφορισαι εαυτω. ο ανωφελης µονον εστιν. χαριτι και φιλανθρωπια του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου µεθ᾿ . των ανθρωπων καν υπερ παντας εν σοφια και γνωσει και επιστηµη νοµων θαυµαζηται. δος ηµιν επιγνωναι σε και αξιως φοβεισθαι σε και τοις αγιοις σου εµµενειν θεληµασι. οιει ανεξεταστον τουτο τον ∆εσποτην καταλιπειν. Ει δε και τουτο ποιησει. ουχι παρα του βασιλεως ατιµασθησεται και παρα της ακριβειας των νοµων τιµωρησθησεται. Αργος γαρ λογος ουχ. παυσασθε των συζητησεων τουτων και σπευσατε δια µετανοιας και δακρυων και ταπεινωσεως. Οταν δε παλιν µη εν αισθησει και γνωσει λαβω την χαριν του Πνευµατος µηδε διδακτος Θεου γενωµαι δι᾿ αυτης. ουχι αργος και απρακτος και κενος ο λογος µου εσται και ως ψευστης κατακριθησοµαι. εκ των κατω και των ανθρωπινων διδαχθητι και τα ανω και θεια. Οταν γαρ µη καταφρονησω της κατω δοξης (111) µηδε βδελυξωµαι ταυτην απο ψυχης. αλλους δε διδασκω περι αυτης και παραγγελλω ταυτης απεχεσθαι. ως αν τις υπολαβοι. Ουδαµως δη. καν δικαιοσυνη και ευσεβεια παση κοµα. µετα κριτων ως κριτης καθεσθηναι και κριτην εαυτον ονοµασαι και αλλους νοµοθετησαι τολµα. ινα και των παροντων και των µελλοντων εν αποκαλυψει και αισθησει και θεωρια επαπολαυσητε αγαθων. αδελφοι. Ουµενουν ουδαµως. µηδε λογον λαβω σοφιας και γνωσεως ανωθεν. Αλλ᾿ ω Κυριε. Ολως δε ουτως εχων.

ων ο εσχατος τυπος εστι των µετα ταυτα µελλοντων γενεσθαι. νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων· αµην. Ανακεφαλαιωσις των εν τω πρωτω λογω ρηθεντων περι της του Αδαµ και της Ευας και των επτα ηµερων και αιωνων και της του παραδεισου φυσικης θεωριας. και περι Ισραηλ και της περιτοµης. Οτι παντες οι εις Χριστον βαπτισθεντες και πιστευσαντες εις αυτον προεγνωσµενοι και προωρισµενοι εισι τω Θεω εις το συµµορφους γενεσθαι αυτους του Υιου αυτου και εις το ρητον του Μωσεως· “Οτε διεµεριζεδν εθνη ο Υψιστος” και εις τα εξης· εν ω και περι της κλησεως και αποβολης του Ισραηλ και της µετα των εθνων αυθις τουτου ενωσεως. Περι του κατακλυσµου και τινων εικονες ησαν τα εν τη κιβωτω. τινος ο Μωϋσης· τινων τυπους εφερον τα εν τω παραδεισω γεγονοτα και τα εν αυτω τω Αδαµ. δ΄. Τα κεφαλαια της θεωριας του λογου. τινος ο νοµος. Οτι νεος κοσµος η του Χριστου Εκκλησια και νεος παραδεισος η προς αυτον πιστις· και προς τουτοις ανακεφαλαιωσις του πρωτου κοσµου. τιµη και προσκυνησις τω Πατρι και τω Αγιω Πνευµατι. αντιπαρατιθεµενων τοις εν εκεινω πραχθεισι των εν τη Εκκλησια δια Χριστου . Προτρεπτικος εκ προοιµιων εις µετανοιαν και εις το ρητον του Αποστολου· “Ους προεγνω. γ΄. στ΄. τουτους και προωρισε” και εις τα εξης· και κατα των στρεβλουντων αυτο τε και πασαν την θειαν Γραφην. Οτι τω παραχθεντι πρωτω κατ᾿ αρχας κοσµω ετεροι δυο συνεπεγενοντο. και περι του Αβρααµ και του κατ᾿ εκλογην ληµµατος. τινος η σταµνος. τινος δε η κιβωτος.ου δοξα. και τι εστι το ληµµα τουτο. ε΄. (113) α΄. µεσος τις ων των αρχαιων και των ες υστερον· και τινος ην εικων η της επαγγελιας γη. ΛΟΓΟΣ Β΄. β΄. Εις το ρητον του Αποστολου· “Ει γαρ το αυτων παραπτωµα πλουτος κοσµου γεγονε” και τα εξης· και προσωποποιΐα των εκατερων λαων. κρατος. (114) ζ΄. των εθνων φηµι και του Ισραηλ.

καγω αναπαυσω υµας”. χαρα γινεται εν ουρανω επι ενι αµαρτωλω µετανοουντι”. εαν επιστροφην και µετανοιαν επιδειξωµαι. τουτους και προωρισε…. ∆ια δη τουτο “µη προφασιζεσθε προφασεις εν αµαρτιαις”. (115) τισι δε οιονει τοις προωρισµενοις· “Υµεις δε µετανοειτε. οι εν πολλαις αµαρτιαις βαρουµενοι προς τον αιροντα την αµαρτιαν του κοσµου· δευτε οι διψωντες προς την αεναον πηγην και αθανατον. Ουδαµως. τουτους και προωρισε” και εις τα εξης· και κατα των στρεβλουντων αυτο τε και πασαν την θειαν Γραφην. τι µοι το οφελος εαν πολλους παραβαλλωµαι κοπους. τουτους και εδοξασε. διατι µη τα σωζοντα υµας αλλα τα απολλυοντα συλλογιζεσθε και τα δυσνοητα της θεοπνευστου Γραφης εκλεγοµενοι διαρπαζετε και στρεβλουτε ταυτα προς απωλειαν υµων εκλαµβανεσθε. Ουκ ακουετε καθ᾿ εκαστην του Σωτηρος βοωντος· “Ζω εγω. τον δε ως µη τουτο οντα αποπεµποµενος. ου γαρ προσδεξοµαι υµας”. µηδε αφορµας εκ των αποστολικων ρηµατων προς απωλειαν υµων λαµβανειν εθελοιτε. τον µεν ως προεγνωσµενον δηλονοτι καλων.”. και παλιν· “Αµην λεγω υµιν. τουτους και προωρισεν· ους δε προωρισε τουτους και εκαλεσεν· ους δε εκαλεσε. Προτρεπτικος εκ προοιµιων εις µετανοιαν· και εις το ρητον του Αποστολου· “Ους προεγνω. (114) Πολλους ακηκοα λεγοντας των ανθρωπων· “Επειδηπερ φησιν· ους προεγνω ο Θεος. αλλα τω ∆εσποτη καλουντι . α΄. Μη ειπεν η λεγει τισι µεν· “Μη µετανοειτε. Ουκ ακουετε αυτου λεγοντος· “Μετανοειτε· ηγγικε γαρ η βασιλεια των ουρανων”.τελεσθεντων· και προς το τελος επαναληψις του αποστολικου ρητου· “Ους προεγνω. φησιν. προεγνωκα γαρ υµας”. ∆ευτε. προεγνωσµενος δε ουκ ειµι υπο του Θεου ουδε προωρισµενος εις το σωθηναι και συµµορφον γενεσθαι µε της δοξης του Υιου αυτου και Θεου. οτι ου θελησει θελω τον θανατον του αµαρτωλου ως το επιστρεψαι και ζην αυτον”. Ουδαµως.” Προς ους εικοτως αποφθεγξασθαι χρη και ειπειν· Ω ουτοι. Μη διεστειλατο η διαχωριζει τινα. αλλα καθ᾿ ηµεραν εν ολω τω κοσµω και εν παση βοα εκκλησια· “∆ευτε προς µε παντες οι κοπιωντες και πεφορτισµενοι.

οτι ου πιστευσεις ταις επαγγελιαις και τοις λογοις αυτου· αλλ᾿ οµως.προσδραµετε απαντες. Τοιγαρουν προσερχεσθω πας ο βουλοµενος και ο µεν βοατω· “Υιε ∆αβιδ. τουτους . καν φονευς. µετα περιχαρειας ευθυς τον λογον αποδεξαµενος ειπατω· “Ναι. φιλειν τον Χριστον. φησιν. οτι ο Θεος. και ταυτα ειδως “κατηλθε κλινας τους ουρανους” και γενοµενος ανθρωπος δια σε ηλθεν ενθα κατακεισαι· και πολλα καθ᾿ εκαστην . προεγνω και σε. Και εαν ακουση· “Εγειραι και αρον τον κραββατον σου και ακολουθει µοι”. Ο δε· “Κυριε. Κυριε. Καθως ποτε και του παραλυτικου ηρεν. καν οτιουν ετερον πελη τις. η θυγατηρ µου” ψυχη “κακως δαιµονιζεται”. Και πως αιρει το φορτιον αυτου.εκ παντος – και εκαλεσε”. ειπων αυτω” “Τεκνον. ινα αναβλεψω”. ελεησον µε”· και εαν ακουση· “Τι θελεις ποιησω σοι. και ακουσει· “Καγω ελθων θεραπευσω αυτην”. ουκ αποστρεφεται ο ∆εσποτης αυτον. ευθυς αναστας κατα ποδας τρεχετω του καλεσαντος ανωθεν. η ως η πορνη. ινα εις την κολυµβηθραν” της µετανοιας “εµβαλη µε”. προαιωνιος ων και ειδως παντα προ του ποιησαι αυτα. η ως ο ασωτος υιος. εκεινον δε ελευθερον ευθυς αποδεικνυσι. και ευθεως ακουσει· “Θελω. Ει δε γε µη βουληται εκαστος. τι και λεγει προφασιζοµενος προφασεις εν αµαρτιαις· “Ους προεγνω. αλλα ανθρωπον ουκ εχω. καν πορνος. η καν ως η αιµορροουσα και συγκυπτουσα. αφεωνται σοι αι αµαρτιαι σου”. το τελωνειον και την πλεονεξιαν καταλιπων· και.” ειπατω συντοµως· “Κυριε. και ευθεως εκουφισθη του βαρους και την του σωµατος αυτου θεραπειαν πεπλουτηκεν. Ει δε οκνηρος τις εστι και προσελθειν τω ∆εσποτη ου βουλεται. αλλα το µεν φορτιον αιρει των αµαρτηµατων αυτου. αναβλεψον”. καν ερχοµενω προς αυτον και λεγοντι αυτω· “Ακολουθει µοι”. τουτω προσελθειν. αντι τελωνου ευαγγελιστην αυτον απεργασεται. Καν γαρ τελωνης. επαναστρεφειν εν µετανοια θερµη προς αυτον. οτι καλουντι ουχ υπακουσεις αυτω. (116) ως ο τελωνης ποτε ακολουθησατω αυτω. ευ οιδα. Καν παραλυτος επι πολλους χρονους τη φιληδονια και αµελεια και ραθυµια κατακειται και η αυτον τον ∆εσποτην η µαθητην αυτου ελθοντα ιδοι και λεγοντα αυτω· “Θελεις υγιης γενεσθαι”. καν µοιχος. Ταχα τω ουτως εχοντι ειποι τις αν ευλογως.

η αυτος ο πλασας σε Θεος. Οπερ ο επιγειος βασιλευς ποιειν ου δυναται· ασθενης γαρ και αυτος ανθρωπος ων. αλλα και αυτος εκεινος συµπαρεστιν ηµιν και µεντοιγε πολεµειν προαιρουµενοις συµµαχει και ισχυν µυστικως εµπαρεχει ηµιν και την κατα του εχθρου νικην αυτος µαλλον. αιτια της νικης η της ηττης αυτων υπαρχει. Οιµαι. καθαπερ δεοµεθα και ηµεις. εντολας τε δους διδασκουσας ηµας µαλλον το οπως χρη προς τους αντιπαλους αντικαθιστασθαι. ειπε µοι. παντως ερεις οτι ουκ εκεινος αιτιος. µη βουλοµενους δε πολεµειν η παλαιειν και τρεχειν ουκ αναγκαζει. η ηµεις εργαζοµεθα. αφιησιν εκαστον αυτοπροαιρετως η ανθιστασθαι και νικαν τον εχθρον η χαυνουσθαι και ηττασθαι ελεεινως υπ᾿ αυτου. οιδε γαρ της ανθρωπινης φυσεως την ασθενειαν. παρακαλει σε διαναστηναι του εν ω κατακεισαι πτωµατος και ακολουθησαι αυτω επι την βασιλειαν ανερχοµενω των ουρανων και συνεισελθειν αυτω εν αυτη. αλλ᾿ επιµεινης τη σκληροτητι σου και αµετανοητω καρδια. οτι ως προγνωστης ηδει σε ως ουχ υπακουσεις αυτω. Προγινωσκει γαρ τα παντα. Και ουκ αφιησι µονους ηµας. αλλ᾿ ουτε τοις νικωσι της νικης ουτε τοις ηττωµενοις της ηττης αιτιος ταυτης η εκεινης καθισταται. και τα µεχρι της συντελειας γενησεσθαι µελλοντα και ουτως αυτα καθορα ως ηδη οντα· και γαρ παρ᾿ αυτω και εν αυτω τα παντα υφεστηκε. Ουτω τοιγαρουν . Τω γαρ αυτεξουσιω τιµησας ηµας. ουτω µοι νοει και επ᾿ αυτου του Θεου. Ου γαρ η προγνωσις του Θεου αιτια της ηµετερας σκληροτητος. τω εχθρω πολεµειν (118) συµµαχει και νικητας αυτους αποκαθιστα του πονηρου διαβολου. ισχυρος ων και αηττητος. τα τε παρελθοντα οµου και τα ενεστωτα. η αλλως η τουτων χαυνωσις. δεεται µαλλον των υπο χειρα. η σπουδη δε των πυκτευοντων. ινα µη το αυτεξουσιον της κατ᾿ εικονα λογικης ηµων φυσεως αντανελη και εις αλογων ταξιν ηµας καταγαγη. ποτε δε και δια των δουλων αυτου. ως ειρηται. ποτε µεν δι᾿ εαυτου. (117) της απωλειας σου και της σης παρακοης εστιν αιτιος. Και καθαπερ εν θεατρω σηµερον τους τρεχοντας οµου και τους πυκτευοντας ο βασιλευς καθορα. Συ ο απειθων και µη θελων ακολουθειν τω ∆εσποτη σου. αλλ᾿ η ηµετερα απειθεια. αλλ᾿ αυτος εγω. τοις βουλοµενοις µεν αυτοπροαιρετως. Ο δε γε Θεος.επισκεπτοµενος σε. Ποιος ουν.

ουκ οιδε δε τισιν αυτους παρεξει· ο δε επουρανιος βασιλευς ακριβως και τους αµφοτερους προ των αιωνων επισταται. αλλ᾿ εκεινοις δοθησεται οις δηλαδη και ητοιµασται. τουτους και εδικαιωσεν”. Οι µετανοησαι µελλοντες. αντιλεγεις οιονει αυτω και ψευδεσθαι φασκεις τον αψευδη. Ουκουν ου το προγινωσκειν τον Θεον τους νικαν εκ προαιρεσεως και σπουδης µελλοντας αιτιον της νικης. ως δεδηλωται. τουτους και εκαλεσεν· ους δε εκαλεσε. ους δηλονοτι προεγνω. Οθεν και προς τους αιτησαµενους αυτον εκ δεξιων και εξ ευωνυµων καθισαι εν τη δοξη αυτου ελεγεν· “Ουκ εστιν εµον τουτο δουναι υµιν”. η αµελεια τε και η χαυνωσις. ους και προωρισε. Τοιγαρουν και µετανοητωσαν εκεινοι. Που ποτε ηκουσθη οτι δαιµων αιτιον της εαυτου απωλειας ειπε τον Θεον . και τους στεφανους προετοιµαζει µεν. Ναι. φησι. ως ουδε παλιν το προειδεναι αυτον τους πιπτειν και ηττασθαι αιτιον της ηττης εστιν. η δε απιστια και η ραθυµια. Της αναισθησιας! Αλλ᾿ ω ψυχης και αυτων δαιµονων απονενοηµενης και χειρω! Ποτε παρ᾿ εκεινων ηκουσθη τοιουτον τι λαληθεν ρηµα. τουτους και προωρισε”. Αλλ΄ ο µεν επιγειος ου προγινωσκει τους ηττηθηναι η νικησαι οφειλοντας. και αυτο τουτο ο τι ποτε λαλουµεν µη αισθανοµενοι. επι κλινης φιλοκοσµου και φιληδονου ανακειµενοι· “Ους προεγνω ο Θεος. αλλ᾿ η εκαστου ηµων σπουδη και προθεσις και η ανδρεια αυτη προξενος υπαρχει της νικης.ο Θεος ως εν θεατρω οντας ηµας καθορα. συ. Τουτο τοινυν και αυτος ο Παυλος ειδως εικοτως εφη· “Ους προεγνω τουτους και προωρισεν· ους δε προωρισε. ου µεντοι δε προσεταξεν η ωρισε µη εχειν σε εξουσιαν µεταµεληθηναι η διαναστηναι η πεισθηναι βουλοµενον. καθα δη και ο επιγειος βασιλευς τους εν τω θεατρω αγωνιζοµενους ορα. εγω δε εξ εκεινων ουκ ειµι. ουτω τοιαυτα προφασιζοµενος. Συ δε τουτο λεγων (119) ψευστην φανερως αποκαλεις τον Θεον. ει µη την εκβασιν των αµφοτερων θεασοιτο. Εκεινου γαρ λεγοντος· “Ουκ ηλθον καλεσαι δικαιους αλλα αµαρτωλους εις µετανοιαν”. ραθυµων και µη βουλοµενος µεταστρεψαι και µεταµεληθηναι απο της κακιας σου. Μη ουν λεγωµεν. της ηττης και απωλειας ηµων. οντως προεγνω σε αµελη και απειθη και ραθυµον. προωρισµενοι εισιν.

οτι συ ουκ ει εκ των προεγνωσµενων και προωρισµενων εις το γενεσθαι συµµορφους της εικονος της δοξης του Θεου. Μη ουν αιτιωµεθα τους δαιµονας· ιδου γαρ και ψυχην ανθρωπου χειρονας επινοει βλασφηµιας υπερ εκεινους. Τοιγαρουν πασαν απιστιαν και νωθρειαν και δισταγµον απο των ψυχων ηµων απορριψαντες προσελθωµεν εν ολη καρδια και αδιστακτω πιστει και ζεοντι ποθω. και πιστευεις οτι δια σε µαλλον σφαγεις ουκ εγκαταλειψει σε ουδε εασει σε απολεσθαι. και σπουδαζεις ολοψυχω καρδια αγαπαν αυτον και τηρειν τας σωτηριους αυτου εντολας. ειπε µοι. ουκ αν και κατηρχετο επι της γης. αλλ᾿ υπολαµβανω µηποτε ουκ ειµι προεγνωσµενος εις το σωθηναι και εις µατην µοι απας ο κοπος γενησεται. Ποθεν ουν εµαθες. Αλλ᾿ επι το προκειµενον επανελθωµεν. γνωµεν οτι. θελων παντας σωθηναι τουτο πεποιηκεν. αλλα συ της σης απωλειας υπαρχεις προξενος. Ειπε µοι. (120) Ει δε προλαµβανων συ αναξιον κρινεις σαυτον και αφοριζεις εκουσιως εαυτον της ποιµνης των προβατων Χριστου. Οτι παντες οι εις Χριστον πιστευσαντες προεγνωσµενοι και προωρισµενοι εισιν εις το συµµορφους γενεσθαι αυτους του . ει µη εβουλετο σωσαι δι᾿ αυτου τους εξαγορασθεντας ηµας. Και διατι µη µαλλον εχεις απο ψυχης οτι ο Θεος τον Υιον αυτου τον µονογενη δια σε µονον και την σην σωτηριαν απεστειλεν επι της γης. ορα οτι ουδεις ετερος. τις σοι τουτο ανηγγειλε. Η ουκ ακουεις αυτου λεγοντος· “Ει επιλησεται γυνη τα εκγονα της κοιλιας αυτης. Ουχι. Και ακουσον αυτου τουτο λεγοντος· “Ουκ ηλθον κριναι τον κοσµον. αλλα σωσαι τον κοσµον”. αλλ᾿εγω ουκ επιλησοµαι σου”. καθως γεγραπται. ουκ αν και εσφαζετο δι᾿ ηµας· αλλα. ως νεωνητοι δουλοι αιµατι τιµιω ηγορασµενοι· και το υπερ ηµων τιµηµα αιδεσθεντες και τον τουτο καταβαλοµενον ∆εσποτην ηµων αγαπησαντες και αποδεξαµενοι την προς ηµας αγαπην αυτου.ειναι. προεγνωκως σε και προορισας σε αδελφον αυτου και συγκληρονοµον γενεσθαι. φησι. β΄. Μη ο Θεος η δι᾿ εαυτου η δια των αυτου προφητων η και δι᾿ αγγελου τουτο εδηλωσεν.

Οι γαρ µετα το βαπτισθηναι και πιστευσαι εις τον Χριστον τον Υιον του Θεου και γενεσθαι συµµορφοι της εικονος του Υιου του Θεου µη τηρουντες εαυτους εις τουτο απολλυνται· οι δε µενοντες απαντες σωζονται. Αλλα δεον και τον σκοπον των ειρηµενων και το βαθος της γνωσεως των αποστολικων ρηµατων και νοηµατων ειπειν. ενι . εστησεν ορια εθνων κατα αριθµον αγγελων Θεου· και εγεννηθη µερις Κυριου και λαος αυτου και σχοινισµα κληρονοµιας αυτου Ισραηλ”. πως αυτους εθνη καλει. αλλα και παντες ουτοι. αρξοµαι δε ανωθεν και οθεν αµεινον αρξασθαι. ∆ιαµερισας ο Θεος τα εθνη απαντα. και δεδοξασµενοι υπαρχουσιν. ωσπερ ο Αδαµ προ του παραβηναι την εντολην του Θεου αθανατος. αφ᾿ ου δε παρεβη την εντολην αυτου του Θεου. (121) ως προωρισµενοι. προεγνωσµενοι και προωρισµενοι εισι και συµµορφοι γινονται της εικονος του Υιου του Θεου· ου µονον δε. Ει ουν υιοι Αδαµ εισιν απαντες. Επειδη. ινα µαθης εντευθεν οτι παντες οι εις Χριστον πεπιστευκοτες. “Οτε” φησι “διεµεριζεν ο Υψιστος εθνη. και κεκληµενοι εισιν· ως κεκληµενοι δε. Αλλ᾿ εντευθεν της υποθεσεως αρξοµαι. Ο δε λεγει τοιουτον εστι. των µεν αγαθων τουτων απαντων εξεπεσε και φθαρτος και θνητος γεγονως του παραδεισου εκβεβληται. την επι κακω οµονοιαν αυτων διακοψας· οιονει δε µελη απο του σωµατος του Αδαµ εκκοψας και εξ αυτου και απ᾿ αλληλων διαχωρισας και διασπειρας. Επειδη γαρ επληθυνθησαν και εις αγνωσιαν Θεου εµπεσοντες οµοιως τω ειποντι· “Επι των νεφελων του ουρανου θησω τον θρονον µου και εσοµαι οµοιος τω Υψιστω “ και αυτοι κακως λογισαµενοι πυργον οικοδοµειν ηρξαντο και ανελθειν εις ουρανους επεχειρουν. ους διεσπειρεν υιους Αδαµ. ουτω δη και παντες οι εξ αυτου γεννηθεντες. ποια δη ταυτα. µοναχοι τε και λαϊκοι. και δεδικαιωµενοι· ως δεδικαιωµενοι. αφθαρτος και αγγελων συµπολιτης και συνοµιλος ην. Τους Υιους αυτους του Αδαµ. τον παραδεισον κατοικων.Υιου του Θεου· και εις το ρητον του Μωσεως· “Οτε διεµεριζε εθνη ο Υψιστος” και τα εξης. τουτου χαριν αντι καταρας και τιµωριας συνεχεεν αυτων τας γλωσσας. (120) Εστι µεν ουν εκ του προχειρου και ταυτα σαφη τε και βεβαια.

και ανεπληρωσε µεν αντ᾿ αυτης σαρκα. ουτω παλιν εκ της γυναικος η αυτη ληφθεισα µερις ανοικοδοµηθη εις ανδρα και γενηται νεος Αδαµ. ουτω παλιν δια του αυτου ληµµατος. ως εκ σωµατος ενος του Αδαµ µεριδα µιαν <ελαβε> την πλευραν. διο και Ισραηλ τουτον εκαλεσε νουν ορωντα Θεον. υπο του αποστολου Ματθαιου γενεαλογειται και ουχ ολον το σωµα. καθως εκ του ολου σωµατος του Αδαµ η µερις ληφθεισα ωκοδοµηθη εις γυναικα. εδοθη αυτοις ο αρχιστρατηγος Μιχαηλ· Θεος δε φυλαξ αυτων και σκεπαστης ην. ουτως ως εκ του αδαµιαιου µεν ταυτην δανεισαµενος σωµατος. ην κατ᾿ εκλογην Παυλος ο θειος εκαλεσε· και καθαπερ εκ του ληµµατος. ετεραν δε αντ᾿ αυτης αυτω χαρισαµενος. οινοει και την µεριδα ην ελαβεν εξ αυτου. ∆ια δη τουτο ουδε αγγελος φυλαξ της µεριδος αποκατεστη. η εκ του σωµατος φηµι του Αδαµ. ηγουν της µεριδος. το οπερ εδανεισατο µερις αυτου ην και ουχ ως του αδαµιαιου σωµατος ελογιζετο. ∆ιαµερισας δε αυτους εις πασαν την γην. καθα δη και της θεϊκης δοξης ολος εξεπεσεν ο Αδαµ. η και δηµαγωγος ωσπερ λαου και στρατου. επι την ανθρωποτητα πασαν η ευλογια διαδοθη. ο Κυριος (123) ηµων Ιησου ο Χριστος. αυτης δηλονοτι της γυναικος. διεβη. εκτος του σωµατος ον του Αδαµ. Εντευθεν και ο Χριστος εκ της θυγατρος Αδαµ και ∆αβιδ γεννηθηναι λεγεται δια γαρ τουτο και η µερις αυτη. Επει γαρ προωρισε την εκ παλιγγενεσιας αυτων αναπλασιν ο Θεος. ∆ια γαρ τουτο και εν τω αδη κατηλθεν.εκαστω µελει ξενην διαλεκτον δεδωκεν. αλλα παιδαγωγος ωσπερ υιου. την δε πλευραν ανωκοδοµησεν εις γυναικα. ως απορραγεν δηλονοτι το ολον απο της µεριδος. ηγουν το γενος. Ινα. Τινα τροπον και δια τι. αλλα µερις Κυριου ευρισκετο. η αφορµη της καταρας επι το ολον σωµα. ινα και επι τους αγιους τους προ της παρουσιας αυτου η σωτηρια και επιφανεια αυτου . ηγουν του δεσποτικου σωµατος. εφ᾿ εκαστη µεριδι αγγελον δεδωκε φυλακα. Και ορα µοι ακριβως πως απ᾿ αρχης κοσµου και των αιωνων τα παντα προεγνωσµενα και προωρισµενα εισι τω Θεω. ινα µηκετι δυνωνται (122) συναφθηναι. Τουτου γαρ ενεκεν ουκ ανθρωπους αυτους αλλ᾿ εθνη εκαλεσε. ει και εξ αυτου εληφθη και συγγενες υπηρχεν αυτου.

φηµι δη τα εθνη. του Αδαµ µη παροντος. ηγουν Μαριαν την υπεραµωµον. ανωκοδοµησεν εις ναον εαυτω αγιον ο υπεραγιος Θεος. ο δε γεωργος ην αυτης ο Θεος. υστερον δε και διακονος αυτη τουτω εγενετο. Αθετησας γαρ και αυτος. ανηρ θεανθρωπος γεγονως. την πιστιν και την αγαπην του εκλεξαµενου αυτον Θεου (124) παρα παντα τα εθνη. εκ µεν τουτων το ληµµα λαβων ο ωκοδοµησεν εις γυναικα. τον κληρον.γενοµενη συναψη παντας τους απ᾿ αιωνος κεκοιµηµενους κατα των εως της συντελειας µελλοντων γενεσθαι αγιων· ουτω και εν µνηµειω ετεθη. της προς αυτον λατρειας αποστας. εξ αυτης δε της αγιας θεοτοκου και αειπαρθενου Μαριας την προσληφθεισαν σαρκα σπερµα της εις Θεον πιστεως εν εαυτω εχων. το της πλευρας φηµι του Αδαµ. Τουτο ουν προειδως ο Θεος. ωσπερ εκεινη. τον Αδαµ φορεσαι λεγεται ο Χριστος και δευτερος Αδαµ εκ του πρωτου γεγονεναι και καλεισθαι γεγραπται. αυτη η µερις του ολου αδαµιαιου σωµατος. ινα και τα προκεκοιµηµενα σωµατα δια της νεκροτητος του σωµατος αυτου ζωης συµµετοχα και αναστασεως αιωνιου ποιηση. Επει δε εις απιστιαν απαντες οι λοιποι συνεκλεισθησαν. ουτω µετα ταυτα και εν τω Ισραηλ γεγονεν. ηγουν το γενος του σωµατος αυτου. Καθαπερ ουν η Ευα πρωτη. ατε Θεος ων και τα παντα ειδως. υιος ων του Θεου και υιος ου της γυναικος αλλα του . τω οφει ωµιλησε και πρωτη τα υπο του Θεου ενταλθεντα αυτη αυτω απεκαλυψε και πρωτη τα υπο του οφεως ενσπαρεντα εδεξατο και την εντολην παρεβη απο του ξυλου φαγουσα. δουσα και αυτω απο του ξυλου φαγειν. οιον αλλω τινι νεω παραδεισω αφ᾿ ου παλιν ο Αδαµ εξεβληθη. ειδωλοις θυσιαν και σπονδας προσηξεν· ησθιε τε και επινεν εν αυτοις. παλιν εκ τουτων αυτων την µεριδα. Αλλα γαρ επει και αυτη η προσληφθεισα σαρξ εξ αυτης της αγνης Θεοτοκου ουκ εκ της γυναικος ην αλλ᾿ εκ του Αδαµ εις γυναικα οικοδοµηθεισα. Και ο µεν αγγελος ην αντι της φλογινης ροµφαιας φυλασσων την αµπελον ταυτην του µη εισελθειν εν αυτη τα εθνη. αυτο το ληµµα. αµπελωνα τουτον εικοτως εκαλεσε και φραγµον αυτω περιεθηκεν. εκ της του Ιουδα φυλης λαβων εαυτω συνετηρησεν. Τοιγαρουν και κληρον γεγονοτα Θεου τον Ισραηλ και µεριδα αυτου χρηµατισαντα.

της γυναικος ολως µη µνηµονευσας. ωσπερ ειρηται. του Αδαµ. οιονει αντιχαριν της του Αβρααµ πιστεως δοθεισαν ηµιν την επαγγελιαν ταυτην κακως υποπτευοντες. δια του (125) της πιστεως σπερµατος εν πιστει και αυθις τη προς αυτον εκρινε δικαιωσαι. του Θεου”. του Σηθ. ως αλλον τινα δευτερον παραδεισον εφυτευσε. ηγουν την πιστιν την εις Θεον και το Πνευµα το εκ Θεου. αυτων των εθνων. οτε και την πιστιν ο Αβρααµ επεδειξατο θυσας τον Ισαακ. Το ληµµα ουν. γενοµενον εις µεριδα Κυριου κατα το λογιον. Αλλ᾿ ουκ εστι τουτο. Επει δε το ληµµα τουτο εκ της πλευρας ην του Αδαµ.Αδαµ. προεγινωσκε δε ο Θεος οτι και τουτο παλιν το . ερευνησον και ευρησεις γενεαλογουµενον αυτον ουτως. η δε γυνη παρεβη πρωτη. λογιζοµεθα οτι. λαβων. µεσον το της ζωης ξυλον εχοντα εαυτου. Ολον τον Αδαµ. ει δοκει. της εν τω Αβρααµ δια της πιστεως επαγγελθεισης και φανερωθεισης ηµιν. ουκ εστι. Το γαρ ληµµα τουτο εν τω διαµερισµω των υιων Αδαµ. ειποντι προς αυτον οτι “εν σοι ενευλογησονται παντα τα εθνη”. και τουτο ειασεν ολως εν µυστηριω κεισθαι. ως αν τις οιηθειη των λιαν γνωστικων. Απο του Ιωσηφ κατα αναποδισµον εις τον Αδαµ ανελθων. Εν τω κατα Λουκαν ευαγγελιω φησι· και. ως εχον εν εαυτω το της πιστεως σπερµα. ο και εις γυναικα εκτισθη. και ουχι µαλλον δια της προορισθεισης προ των αιωνων απορρητου οικονοµιας. καθαπερ και τω Αβρααµ τουτο υπεσχετο. ο Θεος ανθρωπος γεγονεν. επαγει· “του Ηλι. δια τουτο την ευλογιαν ταυτην και την δια πιστεως υιοθεσιαν ελαβοµεν. υστερον οιονει τω πιστω ευρεθεντι Αβρααµ την παλαι προορισθεισαν αυτου βουλην εν εαυτω εφανερωσεν· ην ακουοντες ηµεις. του Ματθαν” και καθεξης γενεαλογων το ληµµα και διελθων. Τουτο δε που γεγραπται. ου τοτε τουτο ενθυµηθεις ο Θεος. επειδη επιστευσεν ο Αβρααµ τω Θεω. Ειπων γαρ περι αυτου οτι ενοµιζετο υιος Ιωσηφ. ητοι το γενος απαν αυτου το εκ του ληµµατος αποβληθεν και ως εκ του νεου παραδεισου και της µεριδος και του αµπελωνος εξω βληθεν. υστερον φησι· “του Ενως. αλλ᾿ ως προ καταβολης κοσµου τουτο γινωσκων και προορισας δια πιστεως το ληµµα και δια της κατα προθεσιν εν τω ληµµατι πιστεως παντας τους εκ τουτου του ληµµατος προτερον χωρισθεντας σωθησεσθαι.

αυτος ο Χριστος. ινα παλιν ειπω. του αµπελωνος δηλονοτι της µεριδος αυτου. Τουτο ουν εστιν ο και Παυλος ο θειος προ αιωνων ορισθεν και προγνωσθεν λεγει απο του τα παντα προειδοτος Θεου.ληµµα ου µη φυλαξη την πιστιν την εις αυτον. την εαυτου µεριδα λαβων ο Θεος ακεραιον εαυτω ταυτην διατηρησει· το δε λοιπον σωµα. δια του υιου αυτου του θεανθρωπου ανδρος ενωθεις εκ πιστεως τω ληµµατι τω εκ της πλευρας του Αδαµ. τοτε και τα εθνη παντα τα εκβληθεντα. ανακληθηναι και αντεισαχθηναι και τω εκ του ληµµατος ληµµατι προστεθηναι και ενωθηναι ευδοκησεν. (126) ητοι τα αποικισθεντα και απαλλοτριωθεντα τουτου του ληµµατος. τω Υιω του Θεου και υιω του Αδαµ· και ουτως γενησονται οι αµφοτεροι εν. Ισραηλ. ινα παντα τα εθνη απο ανατολων και µεχρι δυσµων προσκληθωσι και οσοι µεν πιστευσουσι κολληθωσι (127) τω εκ της πλευρας του πατρος αυτων σαρκωθεντι Χριστω τω Θεω. οτε ταυτην παραβη δαιµονιοις λατρευσει και ειδωλοις προσκυνησει και εκ των σπονδων των θυσιων αυτων φαγη. φησιν. οτε τουτο προεγνω προ των αιωνων. µεινωσιν εξω µετα των εκ του ληµµατος της πιστεως. εκ του παραδεισου τουτου. συσσωµοι δηλονοτι και συµµετοχοι και αδελφοι και συγκληρονοµοι Χριστου. Κυριος ο Θεος σου Κυριος εις εστιν) . της ουσης απο της πλευρας του Αδαµ. ο Θεος Λογος γενηται ανθρωπος. επειδη δυσνοητον εστι το εν τουτοις νοηµα. και τα µακραν αποικισθεντα και διασπαρεντα εθνη· οσοι δε απιστησουσι. απωσεται και εξωσει αυτο· απο δε της κατ᾿ εκλογην πιστεως και µεριδος αυτου. ως ολιγου τινος προσλαβοµενος σπερµατος. τοτε εξ αυτης παλιν. ηγουν. Αλλα τοις λεγοµενοις προσεχε νουνεχως. ητοι το εκ της µεριδος ταυτης αποσπασθεν µερος και εις ειδωλολατρειαν εκκλιναν. Οταν ουν ο ιουδαϊκος λαος ο και Ισραηλ κληθεις (ουτος γαρ εστιν η µερις η εκ της πλευρας του ανδρος) την δοθεισαν αυτω παρα του Θεου εντολην παραβη (ακουε γαρ. αυτος δηλαδη ο εξωσθεις λαος των εθνων. Αδαµ δευτερος του πρωτου υιος ως εκ της πλευρας αυτου διχα συνουσιας και ρευσεως γεννηθη και τηνικαυτα ευλογηθη ολον το σωµα και τα µελη του πρωτου Αδαµ. οιονει εξ ενος σωµατος του εκ ταυτης εκ πολλων µελων εις ενα λαον οικοδοµηθεντος. αυτων δη .

αυτον δηλαδη µονον τον Αδαµ. Ινα εκ του κοσµου τουτου. υπο του Θεου εν αυτω εισαχθη. τον δε µη µετανοουντα αναγκη πασα και τιµωρεισθαι τουτον και κατακρινεσθαι. επει. ινα παλιν εξετασωµεν τα εγκεκρυµµενα νοηµατα της θειας Γραφης.των Ιουδαιων φηµι. ως αν µη οκτω αλλ᾿ επτα µοναι λεγωνται αι της εβδοµαδος ηµεραι και ουτως ανακυκλουµεναι τον (128) αριθµον των εβδοµαδων αποτελωσιν. Τινα τροπον και δια τι. ως εν παλατιω τινι και πολει περιφανεστατη. των δια απιστιαν εκβληθεντων και απωσθεντων. και ειθ᾿ ουτως επλασε τον κατ᾿ εικονα αυτου και καθ᾿ οµοιωσιν ανθρωπον. Τοιγαρουν και ταυτα ουτω ποιησας ο των ολων ∆εσποτης. Πορευθεντες εις τον κοσµον απαντα κηρυξατε το ευαγγελιον της βασιλειας· ο πιστευσας και βαπτισθεις σωθησεται. τοτε υστερον εφυτευσε τον παραδεισον κατα ανατολας. Εν εξ ηµεραις εποιησε ταυτα παντα και εν τη εβδοµη κατεπαυσε. (127) Τοιγαρουν εποιησεν ο Θεος τον ουρανον και την γην και παντα τα εν αυτοις. γ΄. ο δε απιστησας κατακριθησεται “. ουκ ειασεν αυτον εν τουτω τω κοσµω τω εν ταις εξ ηµεραις συν αυτω εκεινω τω Αδαµ κτισθεντι· αλλα µετα το καταπαυσαι εν τη εβδοµη ηµερα και πληρωθηναι αυτην. ως ατε Θεος ων. προηδει οτι µελλει ο ανθρωπος παραβηναι την αυτου εντολην και αµετανοητος µειναι. Αλλ᾿ αναλαβοντες τον λογον ως εν επιτοµω τα ανωτερω ρηθεντα αυθις διηγησοµεθα. οποταν δε την του Θεου παραβη εντολην και δια τουτο εκπεσειν µελλη της βασιλειας και των . Ανακεφαλαιωσις των εν τω πρωτω λογω ρηθεντων περι ταης του Αδαµ και της Ευας και των επτα ηµερων και αιωνων και της του παραδεισου φυσικης θεωριας. Και τουτο εκ των ευαγγελικων ρηµατων δηλον εστι τοις ακουουσι· φησι γαρ ο Κυριος προς τους αυτου µαθητας· “Εδοθη µοι πασα εξουσια εν ουρανω και επι γης. Εν γαρ ταυταις ταις ηµεραις τους επτα αιωνας ο ∆ηµιουργος προϋποτυπωσας οραται. ως αν ευσυνοπτα µαλλον αρτι τοις πασι γενωνται. µηδεν εν αυτη εργασαµενος µητε µην ογδοην ονοµασας ηµεραν την πρωτην. οια δη βασιλευς.

και απωλετο το τοιουτον και τηλικουτον σοφιας Θεου εργον ο ανθρωπος. Πως. αλλα µονον τον κοσµον αφηκε και εν αυτω τον ανθρωπον εθετο. Τινα τροπον. εκ δε του ολου σωµατος του Αδαµ µιαν πλευραν ητοι µελος εν. εαθησαν. Επει δε προ των αιωνων εγινωσκεν ο Θεος οτι παραβηναι µελλει και την εκ παλιγγενεσιας αυτου αναπλασιν προωρισατο. µη αριθµησας ταυτην ταις επτα µηδε δηλην αυτην ποιησας. . ουκ ανακαινισθηναι αλλα τελειως παυθησεσθαι µελλουσαι υπο της ηµερας εκεινης. µετα το κτισαι αυτον παντα και καταπαυσαι και τους καιρους και τους αιωνας εν ταις επτα ηµεραις µυστικως προσηµαναι. δια τουτο και τους της αναπλασεως αρραβωνας. µηδεµιαν εκτοτε ανακλησιν σωτηριας εχοντα· και λοιπον ουτε γενεσις ουτε κοσµου αυξησις εις πληθος. καθα δη και προσδοκωµεν τον αδυτον της δικαιοσυνης ηλιον οσον ουπω εξανατειλαι. εκ δε των ηµερων ουδεν. Παντως ουδαµου. απο των αιωνων δε ελαβε. Ακουσον. µετα την καταδικην. Επειδη αι µεν µεριδες αυται εληφθησαν ως ανακαινισθηναι δι᾿ αυτων τα συγγενη και συµφυη και τοις ουρανιοις συναφθηναι οφειλοντα. ινα τας εκ των εργων µεριδας των κτισθεντων εν ταις επτα ηµεραις µη εν αυταις αυτας αλλ᾿ εν τη ογδοη λαβων.βασιλειων οικων εξορισθηναι και απορριφηναι. παραβαινοντα και µη εξοµολογουµενον µηδε µετανοουντα. αι δε ηµεραι. τον µελλοντα αιωνα δια της εν αυτη δηµιουργιας προϋπογραψη. Ει γαρ µη ταυτα ουτως εποιησεν ο Θεος. που ειχεν αυτον εξωσαι. εν τουτω παλιν τω κοσµω διαγειν επ᾿ ελπιδι κατακριθη. αλλ᾿ η εν αδη ζωντα εδει κατακριθηναι αυτον. Που δε και βιουν και αποθνησκειν αυτον εχρην και παλιν επιστρεφειν εις την γην εξ ης εληφθη. και τουτου ενεκεν µεριδα ανακαινισµου ουκ ελαβεν εξ αυτων ο Θεος. δηλωθεισα δε τοις εν νοµω προφηταις αµυδρως πως και απαγγελθεισαν πεποιηκε. φανερωθεισαν δε ηµιν τοις πιστοις και διαυγασασαν ως εν πρωΐαν. (129) οιονει ζυµην και σπορον και µεριδα αφ᾿ ενος εκαστου των εργων αυτου υστερον ελαβεν. Μεριδας δε ειπον λαβειν αυτον εκ µεν της γης απασης ως χωριον εν εν ω εφυτευσε τον παραδεισον. αλλ᾿ αγνοουµενην µεν ειασε κεισθαι αυτην ολως τοις προ του νοµου.

ειτα δεδωκε τω Αδαµ κακεινος εφαγε. αλλ᾿ εκ των αιωνων. Επειδη γαρ απαξ υπο της αµαρτιας εις φθοραν κατηνεχθη. µετανοησαι δε και προσπεσειν τω ∆εσποτη ουδαµως ηβουληθησαν. εξοριζονται εκειθεν και εις τον κοσµον τουτον οικειν κατεκριθησαν. ινα µη προ καιρου φαγων απο του ξυλου της ζωης αθανατος γενηται. και της του ξυλου <της> ζωης. Το γαρ παρα του Σωτηρος ρηθεν Ιησου Χριστου. ετερον παλιν ον και τουτο οικονοµιας µυστηριον. και ουτως αθανατον γενηται το κακον -. εν ω και τον ανθρωπον εθετο ο Θεος. ητις εστιν ο Θεος. ινα. αθανατος δε. Επειδη οι µεν αιωνες ουτοι απο ηµερων και εβδοµαδων µετρουµενοι αιωνες καλουνται. ουκ εκ των ηµερων µεριδα. αυτος δηλαδη ο παραδεισος. ινα απο του τυπου και της σκιας επι την αληθειαν κατα προκοπην αναχθη. ος ην ο παραδεισος. Ορα δε και της επ᾿ αυτω του Θεου προνοιας την αφατον αγαθοτητα. (130) Τινος ουν ενεκεν απο των ηµερων µεριδα ουκ ελαβεν.και εσται αφθαρτος µεν. η ποτε το τελος των ηµερων τουτων µελλει γενεσθαι. τω µελλοντι αιωνι λαβων συναπτει. αλλ᾿ αιωνος. ου µετρητος υπο ηµερων. οτι ουδε ο Υιος ταυτην οιδε την ηµεραν και ωραν. οποταν εκπεση απο της εικονος της εις τυπον γεγονυιας της βασιλειας των ουρανων. Το δε ξυλον της ζωης το εν µεσω του παραδεισου εικων ην της αιωνιου ζωης. ουδεις οιδεν ει µη µονη η Αγια Τριας. τυπος της ανω Ιερουσαληµ. ο δε γε εβδοµος ου τελειουται. δια της πλευρας τω Χριστω και Θεω συναφθη και εις εκεινο παλιν αυτο το αρχαιον και πρωτον αναχθη καλλος. εθετο την . Η µεντοι µερις της γης. ποσον προωρισε λαβειν. Οι µεν ουν εξ ηδη παρηλθον. Το δε. . Η δε πλευρα του Αδαµ η εις γυναικα οικοδοµηθεισα τυπος υπηρχε της Εκκλησιας. ην. Επειδη δε η Ευα πρωτη απατηθεισα την εντολην παρεβη και του καρπου απεγευσατο. κατα την της ανθρωποτητος αυτου φυσιν ειπεν αγνοειν ου κατα την της θεοτητος.Επτα ωφειλον πληρωθηναι αιωνες κατα τον αριθµον των επτα ηµερων. αλλ᾿ εξ αυτου λαµβανει την µεριδα και επισυναπτει τω αϊδιω και µη εχοντι τελος αιωνι. απο δε των αιωνων λαµβανει. αλλ᾿ αµετρητος και εστι και εσται και ατελευτητος· ηµερων δε µη µελλουσων ειναι. ο δε µελλων αιων και αΐδιος. η µια και αδιαιρετος θεοτης. φηµι δη της βασιλειας των ουρανων.

παλιν εκ τουτων ελαβε την µεριδα αυτου. ισοθεΐαν και αυθις εν εαυτοις φαντασθεντες. Περι του κατακλυσµου και τινων εικονες ησαν τα εν τη κιβωτω· και περι του Αβρααµ και του κατ᾿ εκλογην ληµµατος και τι εστι το ληµµα τουτο· και περι του Ισραηλ και της περιτοµης. Τοινυν και συγχεειν µελλων ο Θεος (132) τας γλωσσας αυτων κακ τουτου διαµερισαι και διασπειραι αυτους εν παση τη γη. την µεριδα και αυθις ουκ εγκατελιπεν. αυτων των εις Χριστον µελλοντων πιστευειν. ητοι την πλευραν. δ΄. και το λοιπον σωµα εις πολλας ποιησας . Ενθεν τοι και η κιβωτος µετα τον κατακλυσµον ειχε τον Νωε. µελλων υδατι κατακλυσαι τον κοσµον ο Θεος και απαλειψαι τον ανθρωπον εκ της γης. Αλλα γαρ µετα τον κατακλυσµον εις αγνωσιαν και αυθις Θεου κατενεχθεντες οι ανθρωποι και ωσαυτως παλιν τραχηλιασαντες δια το ειναι αυτους χειλος εν. ητοι γλωσσαν και φωνην µιαν. η θεοτοκος δε Μαριαµ τον σαρκωθεντα Θεον και ανθρωπον· αλλ᾿ εκεινον µεν µονον συν τοις µετ᾿ αυτου η κιβωτος διεσωσατο. τα δη θηρια και παντα τα κτηνη και τα πετεινα και ερπετα τυπος υπηρχον των εθνων.φλογινην ροµφαιαν ο Θεος φυλασσειν την ειδοδον του ξυλου της ζωης. Η δε κιβωτος παλιν της Θεοτοκου και ο Νωε του Χριστου τυπος ην. ως πολλα µελη εκ της του Αδαµ πλευρας γεγονοτα και εις εν σωµα τη µια διαλεκτω οντας. (131) Τοιγαρουν και γνοντες αλληλους ετεκνωσαν και εποιησαν υιους και θυγατερας και “εκαλεσεν Αδαµ Ευαν την γυναικα αυτου Ζωην. οι δε συν τω Νωε ανθρωποι του εξ Ιουδαιων ληµµατος απαρχη. Αλλα γαρ πληθυνθεντων των ανθρωπων και εις βαθος εµπεσοντων κακων και εις πληθος αµαρτηµατων πολυ. οτι αυτη ην µητηρ παντων των ζωντων”. πυργον οικοδοµειν ηρξαντο και εις ουρανους ανελθειν επεχειρουν. ουτος δε και την κιβωτον και παντα τον κοσµον του κατακλυσµου της αµαρτιας και της του νοµου δουλειας και του θανατου ερρυσατο. αλλα τον Νωε και τους υιους αυτου και τας θυγατερας αυτου εν τη κιβωτω διεσωσατο.

αγνοιαν Θεου παντελως εχοντας. Μετα ταυτα δε ωφθη παλιν αυτω ο Θεος και φησι· “Γινωσκων γνωση οτι παροικον εσται το σπερµα σου εν γη ουκ ιδια”. τουτεστιν ορωντα Θεον· αυτη δε ην ο Αβρααµ εν ω κατα διαδοχην υπηρχεν ανωθεν το της πιστεως και της θεογνωσιας σπερµα διασωθεν.µελων µεριδας διεσπειρε· και εκαλεσεν αυτους εθνη. ηγουν τοις εθνεσι. Ειχον ουν ουτοι την περιτοµην ως σφραγιδα και παντες (133) περιετεµνοντο και ην εκ τουτου η µερις Κυριου. Την γουν µεριδα ταυτην ωνοµασεν Ισραηλ. ∆ια τι δε ουκ εν αλλω µερει του σωµατος. Επειδη εξ αυτου η σπορα προερχεται και η κατα σαρκα γενεσις του ολου ανθρωπου γινεται. ιν᾿ οταν εκεινη φανη. τοις εις θηριων και αλογων ταξιν υπο της του Θεου αγνωσιας κατενεχθεισι. οιονει συσσηµον και σφραγιδα γνωρισας αυτω ταυτην· και ωµοσεν αυτω πληθυναι το σπερµα αυτου ως τα αστρα του ουρανου και ως την αµµον την παρα το χειλος της θαλασσης. σχοινισµα κληρονοµιας αυτου Ισραηλ. αυτη τηνικαυτα παυθη και εν τη . εκαστον αυτων σφραγιδα την περιτοµην εν τω κρυπτω µοριω επιφεροµενον· και τουτο προς το µη συµµιγνυσθαι τοις λοιποις προβατοις. τον αµνον προτερον αυτοις τον του αληθινου αντιτυπον εστιασας. ω και ωφθη λεγων· “Εξελθε εκ της γης σου και εκ της συγγενειας σου και δευρο εις γην ην αν σοι δειξω· ποιησω σε εις εθνος µεγα” ω και δεδωκε την περιτοµην. την εις Αιγυπτον καθοδον του Ιωσηφ και Ιακωβ του πατρος αυτου και των αδελφων αυτου προµηνυων αυτω· εξ ων και επληθυνθη εκει η µερις αυτη και εγενετο εις εθνος µεγα. Αλλως τε δε και ως ολον ανθρωπον την σαρκα αποδυοµενον δια τουτου ηµιν υποζωγραφει. εγενηθη “µερις Κυριου. ως ειρηται. σοφως ωκονοµηθη απο Θεου. Ειτα και διασχισας την θαλασσαν και διαβιβασας αυτους και εις την ερηµον αναγαγων και διαθρεψας αυτους εκει τεσσαρακοντα ετη. λαος αυτου Ιακωβ. ως αν εκ ταυτης κακεινοι ως της σαρκος τεκνα γνωριµοι ωσι και τυπος γενηται της πενυµατικης περιτοµης των διχα ρευσεως και συνουσιας και φθορας αναγεννασθαι µελλοντων υστερον τεκνων πνευµατικων. ους και δια Μωσεως εκειθεν εξηγαγε. γνωριµος καθαπερει προβατων αγελη βασιλικων. αλλ᾿ εν αυτω την σφραγιδα υπεθετο γινεσθαι.

εν τη αχειροποιητω περιτοµη δηλονοτι κατα τον Παυλον και τη απεκδυσει της σαρκος. ε΄. προµηνυων ηµιν δι᾿ αυτων και εξεικονιζων την εν ανακαινωσει Πνευµατος Αγιου µελλουσαν εσεσθαι τοις αγιοις εν εκεινω επανοδον και κληρονοµιαν. Ειχε γαρ την γην της επαγγελιας αντι του παραδεισου εκεινου παραδεισον αλλον δευτερον. του εν τη κιβωτω δηλονοτι. (133) Ο µεν ουν λαος ουτος ο εκ του σπερµατος Αβρααµ. µεσος τις ων και τα µεν αρχαια τοις εις υστερον υπογραφων. αγγελων εφαγεν ανθρωπος”. . αυτου φηµι του γηΐνου φρονηµατος. µεσος τις ων των αρχαιων και των εξ υστερον· και τινος ην εικων η της επαγγελιας γη και τα εξης. φησιν. εικονα (134) του πρωτου φερων εκεινου κοσµου και παραδεισου και αυτου <του> δευτερου. παραδεισον αυτον νεον πεποιηκως. ου µονον δε. ηγουν η µερις η εκ της πλευρας του Αδαµ. την κιβωτον αντι της Θεοτοκου. οσω και µειζονων επαγγελιων και πραγµατων τυπος ην. τοις δε γε υστερον τα αρχαια σηµαινων συναπτεσθαι. Οτι τω παραχθεντι πρωτω κατ᾿ αρχας κοσµω ετεροι δυο συνεπεγενοντο. ου φαγειν ουκ εαθησαν εκεινοι. περιτεµνοµενων ηµων µυστικως µεν. Ειχε την σταµνον του µαννα αντι του ξυλου της ζωης του εν µεσω του παραδεισου. εν αισθησει δε ψυχης και γνωσει γινοµενων αυτης. Ειχε το µαννα αντι του Χριστου· αυτος γαρ εστιν ο αρτος ο εξ ουρανου καταβας και ζωην αιωνιον τω κοσµω διδους· δια τουτο γαρ και το µαννα εξ ουρανων ην· “Αρτον γαρ. πολλα του παραδεισου εκεινου τιµιωτερα τε και υψηλοτερα εν αυτω εθετο. Ειχε τον νοµον. ως την εντολην οι προπατορες εδηλου δε δια της του νοµου δουλειας την υπερ νοµον δοθησεσθαι µελλουσαν ελευθεριαν εν νοµω πνευµατικω. ων ο εσχατος τυπος εστι των µετα ταυτα µελλοντων γενεσθαι. Και συνελοντα ειπειν. αλλα και τυπον των µετα ταυτα µελλοντων γενεσθαι. εικονα φερουσαν και δηλουσαν την σταµνον την τον Χριστον φερειν εντος µελλουσαν. οια δε νεος αλλος τις και τριτος κοσµος υπο του Θεου κατεστη.ακροβυστια της σαρκος εκαστον των προβατων αντ᾿ αυτης τω αιµατι του Χριστου σφραγισθη.

Ειχεν ο παραδεισος εκεινος απονον ζωην και αµεριµνον. ως αν εκ της γυναικος παλιν η πλευρα ληφθη του Αδαµ και ανευ ρευσεως και συνουσιας γεννηθη ανηρ ο Χριστος και Θεος και δι᾿ αυτου ο Αδαµ ανακαινισθη· προεπηγγειλατο εν τουτω τω παραδεισω ο Θεος τω Αβρααµ εισαγαγειν εν τω σπερµατι αυτου (136) παντα τα εξωσθεντα εθνη και µιαν ποιµνην αυτους απεργασασθαι. τα δε διασπαρεντα εθνη του εισελθειν εν αυτω µη παραχωρουντα. του Χριστου ελθειν κατεπαγγελλοµενου και ποιησαι το αδυνατον παρ᾿ εκεινοις δυνατον. Ειχεν εκεινος το ξυλον της ζωης. αλλα συνηυξανον και ταυτα τοις αυτων σωµασι και ουκ ην εν ταις φυλαις αυτων ο ασθενων.Εθετο και γαρ εν αυτω τον Μωϋσην. ινα δια της πλευρας του Αδαµ η του Αδαµ αναπλασις γενηται· και δια τουτο εκ του ανδρος τοτε ανευ συνουσιας γεγονεν η γυνη. δενδρα τε και καρπους ωραιους εις βρωσιν· ειχε και ουτος το µαννα εξ ουρανου τροφην αυτοσχεδιον. καθαπερ εκει τον Αδαµ· και ελαλει αυτω ο Θεος ως τω Αδαµ και ο Μωϋσης ελαλει τω Θεω καθως ο Αδαµ· Αλλ᾿ ουκ ειχεν ο Αδαµ ως ουτος επαγγελιας ελπιδα του σωµατικως εκεισε παραγενεσθαι τον µονογενη του Θεου Υιον και Θεον. αλλα προς σωτηριαν των πιστευσαντων. ωσπερ ειρηται· επινον τε εκ πετρας ακολουθουσης υδωρ υπερ µελιν γλυκαζον· ου µην αλλα γαρ και “τα ιµατια αυτων και τα υποδηµατα ουκ επαλαιουντο ουδε εφθειροντο”. Προωκονοµησεν εκει ο Θεος. ουκ εκεινην δε αυτην την ζωην· ουτος δε εκδηλοτεραν µεν υπερ το της ζωης ξυλον (135) την του Πνευµατος χαριν εν τοις προφηταις εκεκτητο. Επει ουν οι εν τοις αγαθοις τουτοις οντες και προ του εισελθειν εις την της επαγγελιας γην και µετα το εισελθειν παρεβησαν και . την τελειαν και αληθινην ζωην εν τω Χριστω δοθησεσθαι κατεπαγγελλοµενοις. ουχι προς κατακρισιν των µη φυλαξαντων. τους εν αυτω µαλλον περισκεποντα και φυλασσοντα. Ειχον οι εν τω πρωτω παραδεισω απειλην θανατου και καταρας εν τη παραβασει της εντολης· ειχον οι εν τουτω αφεσεως αµαρτιων ελπιδα και ευλογιαν ζωης αιωνιου εν τω µη πληρωσαι τον νοµον του Θεου τινα εξ αυτων. Ειχεν ο πρωτος την φλογινην ροµφαιαν φυλαττουσαν την εισοδον του ξυλου της ζωης και απειργουσαν εξ αυτου τον Αδαµ και τους εξ αυτου· ειχεν ουτος τον αρχιστρατηγον Μιχαηλ.

απεκτειναν τε τους αγιους και ελιθοβολησαν τους προφητας. οµοιωθεις ηµιν κατα παντα πλην αµαρτιας. επειδη εφθασθησαν οµοιωθηναι και ουτοι τοις εθνεσι. Αλλα προσεχετε. του κοσµου γεγονε. τα δε θηρια και τα ερπετα των εθνων. και τους εις ειδωλολατρειαν εξ αυτων εκπορνευσαντας δια πιστεως τω λοιπω σωµατι επισυναψη. οι µερις Κυριου κληθεντες. φησι. αλλα απεστειλε τον Υιον αυτου κατακλυσαι τας αµαρτιας αυτων. και εγενετο ανθρωπος. καθως γεγραπται· “Και εµιγησαν εν τοις εθνεσι και εµαθον τα εργα αυτων” και “ου συνηκαν εν τιµη οντες”. ποσω µαλλον η σωτηρια . Ουδαµως. Ινα και τους εν νοµω φυλαξαντας τελειωση δια της εις αυτον πιστεως. τον µεν Νωε τυπον ειναι του Χριστου.αυτοι την εντολην του Θεου την λεγουσαν· “Ακουε. τους υιους δε αυτου του εν τω νοµω λαου. τοις θηριοις ειτ᾿ ουν τοις εθνεσιν εξωµοιωθησαν· και θελων αυτους ο Θεος ανακαλεσασθαι και εις το αρχαιον παλιν αποκαταστησαι κατηλθεν επι γης (137) και εσαρκωθη. ως ειπον. ινα γνωτε καλως τι εστιν ο λεγει ο θειος Αποστολος· “Ει το αυτων παραπτωµα πλουτος κοσµου γεγονε. Τι τουτο. Ωργισθη και απεστραφη αυτους. λαβων την πλευραν του Αδαµ εκ των παναγνων της Θεοτοκου σαρκων. Οι γουν εν τω νοµω ανθρωποι. και ουτως δικαιωθωσιν ωσαυτως και τα εθνη δια της πιστεως κατα το ουτως ειρηµενον υπο του Παυλου· “Ει γαρ το αυτων παραπτωµα πλουτος. Τοιγαρουν αναµνησθητι µοι της κιβωτου των υιων Νωε και των θηριων και ερπετων των εν αυτη τοτε εισεληλυθοτων. εστραφησαν εις τοξον στρεβλον και παρωξυναν επ᾿ αλλοτριοις και εν βδελυγµασιν αυτων τον Θεον τον θρεψαντα αυτους εν τη ερηµω και επελαθοντο αυτου” – τι ουν ο παρα παντα τα εθνη εκλεξαµενος αυτους Κυριος. Ισραηλ· Κυριος ο Θεος σου Κυριος εις εστι και ου προσκυνησεις Θεω αλλοτριω” και “εθυσαν τους υιους αυτων και τας θυγατερας αυτων τοις δαιµονιοις και ησθιον και επινον τον οινον των σπονδων αυτων και προσεκυνησαν οις εποιησαν οι δακτυλοι αυτων. τα εν αυτη διηγουµενος. ο κληρος αυτου.” Αλλ᾿ η θεωρια του ειρηµενου οσον απο του γραµµατος νοειν µοι και ετερον τι σαφως υποτιθεται. ποσω µαλλον η σωτηρια αυτων γενησεσθαι εµελλεν.

δικαιοι τε και αδικοι. Και ει τουτο γεγονεν. ηλεησας και ωκτειρησας και τοις µη αµαρτησασιν αγιοις σου συνηριθµησας. (138) Τι ουν. Ελθοντος ουν του Χριστου. αλλ᾿ ηµεις εσµεν µονοι µερις αυτου. (137) Απο της διασπορας των εθνων. Ηµεις δε ουκ εσµεν εργα χειρων σου και πλασµα. εµελλον απαντες. λογου µη αξιουντα τους φθονερους Ιουδαιους· “Ηµας µεν. ηµεις µονοι κληρος αυτου· προς ηµας οι πλακες της διαθηκης. Νυνι δε µονη τη εις σε πιστει συνεπαθησας αυτοις. καθως εποιουν τα εθνη· και ολιγοι λιαν ως ζυµη τις και µερις τω Θεω εφυλαχθησαν. ιδου χωρις εργων δικαιοσυνης τινων παντας αυτους εσωσας. η περιτοµη και τα λοιπα α µονοις ηµιν επηγγειλατο και ηµιν δεδωκεν. ω ∆εσποτα και Λογε Θεου. παντα και αυτοι διεπραξαντο· και οµοιως ηµιν ηρνησαντο σε τον ευεργετην. θεοσεβεις και ειδωλολατραι.αυτων γενησεσθαι εµελλεν. αξιως ως αναξιους απωσω. µερις Κυριου γεγονεν ο Ισραηλ. ως σκληροτραχηλους και ανηκοους ανεπιµελητους καταλιπων. ελεγον αν τα εθνη προς αυτον· “Θεε του παντος και ∆εσποτα. Κυριε των αιωνων. Ο γουν Ισραηλ ουτος. εγκατελιπον σε και ειδωλοις µεθ᾿ ηµων ως θεοις προσεκυνησαν· και απερ ηµεις επραξαµεν εργα. εξωκειλεν εις ειδωλολατρειαν. ως εφθην ειπων. υµιν δε ουδαµως δωσει”. και λιµω αγνωσιας και διψει ανυδριας του µη ακουσαι ηµας λογων αγιων σου εασας και δικαιως. Εις το ρητον του Αποστολου· “Ει γαρ το αυτων παραπτωµα πλουτος κοσµου γεγονε” και τα εξης· και προσωποποιΐα των εκατερων λαων.” στ΄. ει επιστευσαν αυτω και προσεκυνησαν ως Θεω. Εις δε τουτου αυτους πασαν επεδειξω αγαπην και επιµελειαν· προφητας και κριτας και διδασκαλους ως οδηγους και παιδευτας δεδωκας αυτοις· νοµον και περιτοµην και σηµεια και τερατα εποιησας εις αυτους· και παντα ταυτα εις ουδεν λογισαµενοι. Ουκ ελεησεις δε και ηµας. Προς ταυτα παλιν αν ανθυπεφερον τα εθνη. Ου . Ουκ οικτειρησεις.” Αντελεγον δε τουτοις οι Ιουδαιοι α δη και ελεγον· “Ουχι. των εθνων φηµι και του Ισραηλ. εις εθνος µεγα και λαον πολυν γεγονως. εις εν γενεσθαι και αµα σωθησεσθαι.

Και σκοπει µοι απ᾿ εντευθεν την του λογου καθ᾿ οδον προκοπην. ως την των εθνων ανταλλαξαµενους ασεβειαν. εξορισας αυτους. ποσω µαλλον. λαβων εκ της ολης µεριδος µεριδα µικραν τους εις αυτον πιστευσαντας. δηλονοτι τον Ιωαννην τον προδροµον. Οτι νεος κοσµος η του Χριστου Εκκλησια και νεος παραδεισος η προς αυτον πιστις. Και προς τουτοις ανακεφαλαιωσις του πρωτου κοσµου. (139) . σαρξ αυτος ολος ο φυσει Υιος και Λογος του Θεου δι᾿ αυτης γεγονως και υιος του Αδαµ κατα την φυσιν του Αδαµ χρηµατισας. αντιπαρατιθεµενων τοις εν εκεινω πραχθεισι των εν τη Εκκλησια δια Χριστου τελεσθεντων. τουτους και προωρισε…. ει κακεινοι επιστευσαν. το πλειστον της µεριδος το εκ προθεσεως οικειας εις απιστιαν πεσον απερριψε· και αντ᾿ αυτων εισηλθον τα εθνη και τη κατ᾿ εκλογην πιστεως µεριδι εκ πιστεως και αυτοι εκολληθησαν. Επει δε ελθειν προς αυτον ουκ ηθελησε. Ην µεν ουν εκ της πρωτης διασπορας µερις ο πας Ισραηλ ον προεγνω και προωρισε· και οτε ηλθεν εκαλεσεν αυτον εις πιστιν την εαυτου. ζ΄. Και προς το τελος επαναληψις του αποστολικου ρητου· “Ους προεγνω. εκ του παραδεισου. (139) Τα δε γε εθνη εκ της πλευρας του Αδαµ ο την πλευραν αναλαβων του Αδαµ εκ της γυναικος και εις ανδρα τελειον οικοδοµησας αυτην.”..προσδεξη.” Και ουτως δικαιως και ευλογως τοις εν περιτοµη ειδωλοις θυσασιν οι εν ακροβυστια συνηπτοντο και οι παντες εις εν εν Χριστω γενησεσθαι εµελλον. τον δε Βαραββαν ως αντιτυπον του Αντιχριστου ητησαντο και απελυσαν και µετα ταυτα και αυτους εδιωξαν τους αποστολους αυτου. ωσπερ ειποµεν. Επει δε µετα των προγενεστερων αυτων κακων και αυτον τον Χριστον και Θεον ως κακουργον απεκτειναν. οπως ερχεται τα της καινης και θαυµασιας µεριδος εκδιηγησασθαι. γενησεσθαι εµελλον. Τουτο ο πλουτος του κοσµου· και ει τουτο γεγονε πλουτος κοσµου. διεσπειρεν εις παντα τα εθνη. προς εαυτον επεσπασατο. φιλανθρωπε. τους αποστολους και καθεξης τους λοιπους.

Και σκοπει µοι τον τροπον της αναπλασεως. καθα φησιν ο Αποστολος· “Απαρχη Χριστος. αρχη κοσµου δευτερου. µητηρ ουσα παντων των απο γης γεννηθεντων· εν δε τη των πιστων Εκκλησια απο γυναικος ανηρ Χριστος ο Θεος εγεννηθη. Ουδε γαρ απαρχη τεκνων σαρκικων. απαρχη και ζωη παντων των αναγεννωµενων πνευµατικως (141) εκ της εις αυτον πιστεως. επειτα οι του Χριστου”. αλλα απαρχη αθανατος και αειζωος γεγονε τεκνων πνευµατικων και τον χαρακτηρα αναµορφουµενων αυτου. αλλην απαρχην παλιν εις ετερου λαου γενεσιν υστερον εξ αυτου λαβη. Οι µεν γαρ προπατορες απαντες εκεινοι θνητοι υπηρχον. εν ω τας µεν χειρας αντι των αψαµενων χειρων του Αδαµ. Εκει ξυλον του γινωσκειν καλον και πονηρον. ου γεννων σαρκικως αλλα αναπλατων πνευµατικως. Εν τω παραδεισω απο ανδρος γυνη γεγονε.Παλιν µεν ουν νεας µεριδος αρχη και νεου κοσµου και µετα της µεριδος φυραµα ξενον. Επει δε παλιν εις ουρανον ανελθειν επεχειρουν. Απο ταυτης ουν της του Αβρααµ µεριδος µεριδα του σπερµατος αυτου. ως αν. και ετερωθι· “µεχρις ου µορφωθη Χριστος εν ηµιν”. εν τω πληθυνθηναι και απολλυσθαι µελλοντος αυτου. αυτος εκεινος ανελαβεν ο Θεος και ωκοδοµησεν εαυτω και ωκοδοµηθη εις σαρκα διχα τροπης και εγενετο ανθρωπος ου ψιλος. κατακλυσµον δε µηκετι ποιησειν επηγγειλατο ο Θεος µηδε αποκτειναι πασαν σαρκα ζωσαν επι της γης. Τις ουτος. ο και µεταληφθεν θανατου εκεινοις γεγονεν αιτιον· ενταυθα το ξυλον του σταυρου. λαου φθαρτου. Αλλα γαρ µερις µεν η εκ του Αδαµ γεγονυια φθαρτη και εις πολυ πληθος λαου φθαρτου και θνητου γενοµενη υπο του κατακλυσµου πασα απωλετο· και Νωε µονος εξ αυτης και οι υιοι αυτου µερις παλιν εκ ταυτης εναπελειφθησαν. καινον και παραδοξον. ο δε εκ της µεριδος του σπερµατος Αβρααµ την µεριδα λαβων και Υιος του Θεου και αυτου του Αδαµ υιος γεγονως. αυθις µεριδα ελαβε τον Αβρααµ κατ᾿ εκλογην πιστεως και παντας αλλους εις τον κοσµον διεσπειρεν. αυτην δη την πλευραν. Τα µεν µεχρι τουτου τυποι και σκιαι και αινιγµατα ταυτης ην. καθα και ο Νωε τηνικαυτα εγενετο. αυτη δε η αληθεια και η του κοσµου παντος (140) ανακαινισις τε και ανανεωσις. ως πολλακις ειπον. τους δε ποδας αντι των επι τη παραβασει . αφθαρτος εστι και αθανατος.

Ω παραδεισου του νυνι παρα Χριστου του Θεου φυτευθεντος! Ω µυστηριου καινου και θαυµατων φρικτων! Εκει µεν γαρ δενδρα αισθητα και ορατα οµολογουµενως υπηρχον ο Αδαµ τε και η Ευα. οπισω µου. αλλ᾿ εξεβληθη του παραδεισου. τοις δε πιστευουσιν εις αυτον ζωην καινην εδωρησατο και ισαγγελον εχειν πολιτειαν εν τω κοσµω τουτω ενισχυσεν. ειθ᾿ ουτως εποιησε τον παραδεισον και τα . Και ο µεν Αδαµ. επιστησον εντευθεν τον νουν και διηγουµενων γνωση και µαθηση αυτα. γευσαµενος απο του ξυλου εκεινου. χολης γευσαµενος και οξος πιων. ου θανατουσα και του της ζωης ξυλου απειργουσα. Εκει το ξυλον της ζωης εν µεσω του παραδεισου ην. Αλλα που. ο νεος παραδεισος ον λεγεις πεποιηκεναι Χριστον. φησιν.βαδισαντων ποδων. αλλα διδασκουσα α δια ρηµατων δει τω οφει δεοντως ανταποκρινεσθαι· “Απελθε. Σατανα” (142) και τα εξης· και ου τουτο µονον. ο και αθροον αυξανει και ζωης αιωνιου πασι τοις εσθιουσιν εξ αυτου προξενον γινεται. Που ουν ο παραδεισος ον διηγη ηµιν. αυτο τε το ξυλον της γνωσεως και το ξυλον οµου της ζωης ετερον παρα τουτο ον· ενταυθα δε ο νεος Αδαµ τα παντα οµου τοις πιστοις γινεται και τρυφη και γνωσις. µαλλον µεν ουν και καθ᾿ ηµεραν τουτο φυτευειν εξουσιαν ηµιν δεδωκεν. Ιδου γαρ ορωµεν οτι απας ο κοσµος. Ει βουλει µαθειν Θεου ακαταληπτου και αορατου αορατα και ακαταληπτα τοις απιστοις εργα τε και µυστηρια. θανατου και καταρας αιτιος τοις εξ αυτου γεγονεν· ο δε Χριστος και Θεος. εκεινους µεν της καταρας απηλλαξε και της του θανατου φθορας ηλευθερωσε. φησιν. προσηλωθη Χριστος ο δευτερος Αδαµ και Θεος. αλλα και εισαγουσα προς την ζωην ητις αυτος εκεινος παλιν εστιν. καθως εξ αρχης κατεσκευασθη. ο και φαγειν οικονοµικως ου συνεχωρηθη ο Αδαµ. Πρωτον εποιησεν ο Θεος τον ουρανον και την γην και παντα τα εν αυτοις και υστερον τουτων παντων οικειαις χερσι τον ανθρωπον επλασεν. εστι· και την γην κατοικουµεν εν η εν κοπω και µοχθω και ιδρωτι του προσωπου ηµων εσθιειν κατεκριθηµεν τον αρτον ηµων. διο και φυλασσειν εταχθη την τουτου εισοδον η φλογινη ροµφαια· ενταυθα λογχη την πλευραν ενυγη Χριστος και την ροµφαιαν εκεινην απεστρεψε και την εισοδον ηνοιξε και εν ολω τω κοσµω το της ζωης ξυλον εφυτευσε.

γενναν τε και γεννασθαι και ανατρεφεσθαι ωφειλεν. ουτω δεον ειπειν και την αυτης ανακαινισιν. παρουσιας και της εις τον αδην αυτου καταβασεως και της εκ νεκρων αυτου αναστασεως. δευτερον κατελιπον του φυλασσειν την εντολην και εκ του ξυλου ου ενετειλατο αυτοις µη φαγειν εφαγον· και απεθανον ευθυς µεν τον ψυχικον. Τινα τροπον και δια τι. ινα µη θανατω θανατωθησονται. οπως εξ ισοτητος εχει παρατιθεµενη τη οικονοµια και διαθηκη Θεου. εαν την κτισιν ανακαινισαι πρωτον ηθελησε και πνευµατικην αυτην και αφθαρτον και αΐδιον απεργασασθαι. και τοτε την κτισιν. Αυτοι δε µετα ταυτα απεστησαν µεν εν πρωτοις του µεµνησθαι Θεου και των ευεργεσιων αυτου. Αλλα γαρ ωσπερ κατα ταξιν την δηµιουργιαν και την ταυτης εκπτωσιν ειρηκαµεν. Αλλα πως. ∆ια τουτο ουν πρωτον τον καταπεσοντα και συντριβεντα και παλαιωθεντα ανθρωπον ανεγειρει. ητις ην η εργασια η απο Θεου δοθεισα αυτοις. ο ψυχικος δηλονοτι και θνητος αυτος ανθρωπος. Σκοπει δε την παραθεσιν των παλαιων πραγµατων. µετα δε πολλους χρονους υστερον και τον σωµατικον θανατον και κατηχθησαν εν τω αδη. Οντως ουκ εχεις ειπειν. αλλ᾿ εργαζωνται κατα την εντολην και φυλασσωσιν. Εν ποιω δε κοσµω διαγειν τοτε και γαµειν και εκγαµισκεσθαι. που αρα ο σαρκα φθαρτην περικειµενος. αυτος ο ποιητης του Αδαµ. του νεου Αδαµ. (143) ουχι κατα την ακολουθιαν ην εκτισε ταυτα και ανακαινισαι ηθελησεν. Και ου µονον ουτοι αλλα και παντες οι εξ αυτων γεννηθεντες τουτο πεπονθασι µεχρι της αυτου του Χριστου και Θεου. Πρωτον τον ανθρωπον και ουτω την κτισιν υστερον. αναπλαττει τε και ανανεοι. οικειν εµελλεν. Αλλα γαρ ελθοντος του τα παντα τοτε δηµιουργησαντος και ανακαινισαι ταυτα θελησαντος. Πρωτον τοιγαρουν εισηχθη ο Αδαµ εις τον παραδεισον υπο του Θεου και τοτε η Ευα παρηχθη· πρωτον και ο Υιος του Θεου. Επειδη τοτε µεν ως βασιλεια τω Αδαµ τα ορωµενα παντα εις κατοικιαν και απολαυσιν αυτου πρωτον ηυτρεπισε και ειθ᾿ ουτως εκεινον παρηγαγε· νυνι δε παλιν. κατηλθε και εισηλθεν εν τη .εν αυτω και εθετο τον ανθρωπον εν αυτω ον εποιησε· και λαβων µιαν αυτου των πλευρων ωκοδοµησεν αυτην εις γυναικα και ουτως εδωκεν αυτοις εντολην του µη φαγειν απο του ξυλου του γνωστου καλου και πονηρου.

ψυχην δε ουτε αυτω προσεθηκε τω Αδαµ ανθ᾿ ης ελαβε συν αυτη τη πλευρα. Τι δε ην ο ειχε εκεινος. Και ινα σαφεστερον ειπωµεν. ουτω και εκ της σαρκος της γυναικος ο ανηρ Χριστος ο Θεος γενηται και εξ αυτου παντες αθανατοι χρηµατισωσι και αναπληρωση ο ειχεν ο Αδαµ πλειον της γυναικος. (145) Η σαρξ η αναπληρωθεισα αντι της πλευρας εν τω σωµατι αυτου. ητοι την παναµωµον σαρκα. ωσπερ εκ της πλευρας του Αδαµ η γυνη γεγονε και παντες ανθρωποι θνητοι εξ αυτης. Ο Θεος εκ της Παρθενου σαρκα εννουν και εψυχωµενην ελαβεν. ω την πνοην ευθυς εις ζωσαν ψυχην ενεφυσησεν· εψυχωµενην γαρ λαβων την πλευραν αυτου υστερον και οικοδοµησας αυτην εις γυναικα. ινα. ουχι οικοδοµησαι και την πνοην γεγραπται. Αλλ᾿ ετι τουτο σαφεστερον ακουε. Και ουτως τον του Θεου Λογον ουσιωδως εν εαυτη υπεδεξατο πρωτη. Ελαβεν ο Θεος απο του Αδαµ την της σαρκος αυτου µεριδα και αντ᾿ αυτης ετεραν ανεπληρωσε σαρκα. αυτη ην ο αρραβων και της οικονοµιας Θεου το εχεγγυον. ως αν εκ της πλευρας παλιν λαβη πλευραν και δωση αντ᾿ αυτης ου σαρκα παλιν. Η αναπληρωθεισα γαρ αντι της πλευρας του Αδαµ σαρξ εν τω σωµατι αυτου.αχραντω γαστρι της Παρθενου και ουτως ελαβεν εξ αυτης την πλευραν του Αδαµ. και απο του ξυλου εφαγε και την εντολην παρεβη και τον θανατον απεθανε της ψυχης· πρωτη η θεοτοκος Μαρια υπο του αγγελου ευαγγελιζεται και την του Θεου βουλην απαγγελθεισαν πιστευει (144) και πειθεται λεγουσα· “Ιδου η δουλη Κυριου· γενοιτο µοι κατα το ρηµα σου”. και ην ελαβεν εις ολον ωκοδοµησεν ανθρωπον. ουτως επεργασωµεθα τουτο αυτο το ρηθεν. αλλα Πνευµα ουσιωδως Θεου. ην ελαβεν απο του Αδαµ και αλλην αντ᾿ αυτης ανεπληρωσε· και ταυτην εξ εκεινης λαβων δεδωκεν αυτη το Πνευµα αυτου το Αγιον και ανεπληρωσεν ην ουκ ειχεν αιωνιαν ζωην η ψυχη αυτης. την ψυχην αυτης δηλαδη του αιωνιου εκεινου θανατου εκλυτρωσαµενον. η δε ψυχη ουκετι. ουτε παλιν εν τη Ευα ταυτην επηυξησεν· αλλ᾿ οιον η µεν σαρξ η ληφθεισα αντι της πλευρας εσχε την αναπληρωσιν. και εγενετο ανθρωπος και προηλθεν εν κοσµω αντι Ευας της απατηθεισης υπο του οφεως. Και τηνικαυτα σαρκωθεις το του Αδαµ ανεπλασε σωµα. προανεπληρωθη γαρ. Λαβων .

ινα παλιν σοι τα αυτα ειπω. δια Πνευµατος και ου δια σαρκος η αναπληρωσις γεγονεν. φησι. φησιν.γαρ. Οτι “απο του πληρωµατος αυτου. αλλ᾿ ως παντες εκ της γυναικος οι κατα σωµα γεννωµενοι και οντες ηµεις. και προσκολληθησεται ου τη γυναικι ουδε σαρκικως. εσοµεθα εκαστος µετ᾿ αυτου εις πνευµα εν και σωµα εν ωσαυτως. ηµεις παντες ελαβοµεν”· τη δε φυσει της ανθρωποτητος. Και καθαπερ επι των πρωτοπλαστων ερρηθη· “Ενεκεν. τω εκ της γυναικος γεννηθεντι ανευ σπορας ανδρι. δια το σωµατικως εσθιειν το σωµα αυτου και το αιµα αυτου πινειν ηµας. Ουτω γαρ και αυτος ο Κυριος ηµων και Θεος απεφθεγξατο· “Ο τρωγων µου το σωµα και πινων µου το αιµα εν εµοι µενει καγω εν αυτω”. καθως και τοτε ανεπληρωσε του Αδαµ. πνευµατικως συναπτοµενοι και κολλωµενοι αυτω. Τινα τροπον. . τουτου ενεκα καταλειψει ανθρωπος τον πατερα αυτου και την µητερα. ετι δε και γυναικα και τεκνα και αδελφους και αδελφας. οµοιοι αυτω εσοµεθα”. ως θεοι και αυτοι θεσει γινοµενοι κατα το ειρηµενον υπο του Ιωαννου· “Και οιδαµεν οτι φανερωθεντος αυτου. Εν δε λεγω ου ταις υποστασεσιν. φησιν. εσαρκωθη τε και γεγονεν ανθρωπος. εδει ταυτην και αυθις αναπληρωσαι. αλλα τη φυσει της θεοτητος και της ανθρωποτητος εν· τη µεν φυσει της θεοτητος. αλλα προς αφθαρσιαν εµελλε γινεσθαι. εκ της Παρθενου την σαρκα Χριστος. (146) Τουτω δε τω θειω λογω και το ουτω λεγον του Αποστολου συναδει ρηµα· “Ο κολλωµενος τη πορνη εν σωµα εστι µετ᾿ αυτης· ο δε κολλωµενος τω Κυριω εν πνευµα εστι µετ᾿ αυτου”. φηµι δη της πλευρας του Αδαµ – “καταλειψει ανθρωπος τον πατερα αυτου και την µητερα αυτου και προσκολληθησεται τη γυναικι αυτου” ηγουν τη πλευρα του Αδαµ “και εσονται οι δυο εις σαρκα µιαν”. οπως και την φυσιν του Αδαµ αναπλαση και µελλοντα γενεσθαι τεκνα Θεου δια Πνευµατος Αγιου την αναγεννησιν λαβωσι και ουτως εν Πνευµατι Θεου συγγενεις αυτου απαντες οι εις αυτον πιστευοντες γενωνται και σωµα εν. Και ουτως. Της γυναικος δηλονοτι. Επει δε ου προς φθοραν και αυθις. τω νυµφιω Χριστω. ουτω και επι Χριστου του Θεου γινεται. τουτου” – Ποιου. Επειδη γαρ ανελαβε σαρκα εκ των παναχραντων αιµατων της Θεοτοκου και Πνευµα Αγιον αυτη εχαρισατο.

εν Πνευµατι Αγιω βουλεται ηµας ενουσθαι αυτω και κολλασθαι και συσσωµους ειναι και συγκληρονοµους αυτου. (147) Γεννηθεις δε αφραστως. Και θεα µοι εντευθεν. Σαρκωθεις δε εγενετο ανθρωπος. ει µη απο του ξυλου ου ενετειλαµην σοι τουτου µονου µη φαγειν. Ετι ων εν τω παραδεισω εκληθη ο Αδαµ εις µετανοιαν· φησι γαρ ο Θεος προς αυτον· “Αδαµ. Αιτιον της αφροσυνης αυτου και της αµαρτιας την γυναικα ποιειται· διο και του παραδεισου εικοτως εκβαλλεται. τη του πονηρου δαιµονος και τουτο επιβουλη. επαναληψιν των προειρηµενων ποιουµενω. Ηγγικε. ει µη δια της εκουσιου προς τον κοσµον σταυρωσεως οµου και νεκρωσεως. Επειδη δε τηνικαυτα µετανοησαι ο Αδαµ ουκ ηβουληθη. εις τον κοσµον εισηλθε. Τινος χαριν και δια τι. αλλα Πνευµα ουσιωδως Αγιον. δια τουτο παλιν προσκαλειται παντας δια της µετανοιας προς εαυτον ελθων επι της γης ο Θεος και φησι· “Μετανοειτε· ηγγικε γαρ η βασιλεια των ουρανων”.ως συγγενεις και αδελφοι αυτου χρηµατισαντες.” Και οµως ταυτα ακηκοως ουκ ηβουληθη µετανοησαι η κλαυσαι και συγχωρησιν εξαιτησασθαι. Και εν πρωτοις εζωοποιησε τουτω την τιµιαν και υπεραµωµον ταυτης ψυχην. αναστησας αυτην εν του θανατου· τουτο δε εποιησεν. Πνευµα γαρ ων ο Θεος κατα την θειαν φωνην. επειδη η Ευα πρωτη τω ψυχικω θανατω απεθανε. προ των πυλων ισταται των καρδιων και των στοµατων υµων· ανοιξατε δια της πιστεως τας καρδιας υµων και ευθεως εισελευσεται και αυτικα . ως του Πνευµατος αλλως µη διδοµενου ηµιν. το φρικτον της οικονοµιας µυστηριον. Τοιγαρουν ελαβε σαρκα ο Θεος Λογος εκ της αγνης Θεοτοκου και δεδωκεν αντ᾿ αυτης ου σαρκα. σωµα και εν εαυτω εννουν µετα ψυχης κεκτηµενος· ταυτην γαρ την σαρκα και τοτε εκ του Αδαµ και νυν εκ της Θεοτοκου εψυχωµενην απορρητως ανελαβε και ουτως πασαν την φυσιν ηµων µυστικως ανεκαινισε. Ινα τον εν τουτω τω κοσµω εξορισθεντα Αδαµ ζητηση και ευρων αναπλαση αυτον. Ταυτα γαρ και οι αγιοι ειδοτες πατερες ηµων αναφανδον ελεγον· “∆ος αιµα και λαβε Πνευµα”. που ει” και “Τις ανηγγειλε σοι οτι γυµνος ει. ως οιδεν αυτος. καθως και ετερωθι ειποµεν. Αλλα τι. ως πασα θεια Γραφη µαρτυρει. Αλλ᾿ επι το προκειµενον επανελθωµεν. απ᾿ αυτου εφαγες.

πλατειας δε και ρυµας (148) τας φυλας των εθνων και τας ανακεκρυµµενας χωρας τας µακραν.διανοιχθησονται τα στοµατα υµων και βοησετε· “Εχοµεν τον θησαυρον του Πνευµατος εν ηµιν. Ιδου τοιγαρουν και προεγνωσθης υπο Θεου. δικαιωθωσιν απο της αµαρτιας. Προεγνω δε. εχοµεν· την ζωην κεκτηµεθα εν ταις καρδιαις ηµων την αιωνιον”. την εξ απιστιας απειθειαν και την των εθνων εκ πιστεως επιστροφην· και προ των αιωνων προωρισεν ινα οσοι πιστευσωσιν εις αυτον και βαπτισθωσιν εις το ονοµα αυτου. αδελφε. και προωρισθης και εκληθης και εδοξασθης και εδικαιωθης και εις ζωην αιωνιον δα της εις Χριστον πιστεως και του αγιου βαπτισµατος ανεκληθης· και ουκ εν παραδεισω αισθητω. και φαγωσι το αχραντον σωµα του Υιου αυτου και πιωσι το τιµιον αιµα αυτου. ∆ιο και προς τους αυτου αποστολους φησιν· “Εξελθετε ταχεως εις τας πλατειας και ρυµας της πολεως και παντας τους φτωχους και αναπηρους. και πεισθεντα προσεφυγον αυτω και προσεδραµον. των Εβραιων. ως Θεος. εισηνεχθης. Εβραιους λεγω και Ελληνας. Εργαζου τοινυν τας αρετας και φυλασσε τας εντολας του Θεου. χωλους τε και τυφλους. και πειση το του Αδαµ η µαλλον και χειρω. ηγουν εις ονοµα του Πατρος και του Υιου και του Αγιου Πνευµατος. καθως αυτος εκεινος ο των απαντων ∆εσποτης φησιν· “Ο τρωγων µου την σαρκα και πινων µου το αιµα εχει ζωην αιωνιον· και εις κρισιν ουκ ερχεται αλλα µεταβεβηκεν εκ του θανατου εις την ζωην”. πολιν λεγων τον κοσµον απαντα τουτον. αλλ᾿ εις τον ουρανον και τα εν τοις ουρανοις αγαθα. πτωχους δε και αναπηρους. ως πολλακις εφηµεν. ελευθερωθωσι δηλονοτι και δοξασθωσι και ζωης αιωνιου µετοχοι γενωνται. τους υπο πολλων αµαρτηµατων και διαφορων πταισµατων και ανοµηµατων συντεθλασµενους και υπο αγνωσιας Θεου τετυφλωµενους. Παντας ουν προσκαλειται απο ανατολων εως δυσµων. “α οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και εις καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη”. Σκοπει δε· τους Ιουδαιους εν πρωτοις εκαλεσεν ο Θεος και ουκ επεισθησαν απελθειν· καλει παντα τα εθνη δια του Υιου εσχατον. χωλους τε και τυφλους. των µειζονων και ουρανιων στερουµενος . εισαγαγετε ωδε”. ως πριν ο Αδαµ. µαλλον δε σεαυτον δια των εντολων φυλαττε του µη παραβηναι τι των ενταλθεντων σοι.

Μη προτιµησης ετι (149) των επιγειων τινος µηδε επιθυµια τις των φθειροµενων κατακρατηση σου. των τοιουτων αγαθων. υιους Θεου παντας αυτους µυστικως εργαζοµενος και καινους απο παλαιων και εκ θνητων αθανατους αυτους αποκαθιστων και διδους αυτοις εντολας. ουχι παρα το µη προεγνωσθαι αυτους παρα του Θεου αλλ᾿ εξ οικειας αφροσυνης και πονηριας τουτο πανθανοντες. εκπιπτουσι. συµµορφους δηλονοτι της δοξης της εικονος του Υιου αυτου δια του αγιου βαπτισµατος και της του Πνευµατος χαριτος αποδεικνυων αυτους. ως ο Αδαµ του παραδεισου. Οσοι τοιγαρουν µεχρι θανατου πασας τας αυτου εντολας φυλαξουσιν. καθως ποτε τω Αδαµ. Η εις Χριστον πιστις ο νεος εστι παραδεισος. ως αν οι εκ ραθυµιας και αµελειας εκπιπτοντες της αιωνιου ζωης δια της µετανοιας παλιν µετα λαµπροτερας και περιφανεστερας δοξης εις αυτην επανερχωνται· ει µη γαρ τουτο ο φιλανθρωπος Θεος ωκοδοµησεν. και εδοξασε και δοξασει. Οσοι δε καταφρονηται και αµελεις και αγνωµονες περι τον ευεργετην οφθωσι και τας δοθεισας παρ᾿ αυτου εντολας ου φυλαξουσι. και εδικαιωσε και δικαιωσει. την µετανοιαν. της µετανοιας οση δυναµις επιµελησωµεθα. ουτοι και την προς Θεον αγαπην επιδεικνυνται και εις µειζονα κατα προκοπην δοξαν ανερχονται. ∆ια δη τουτο και µεσον του παραδεισου τουτου προεθετο ο Θεος το σωτηριον φαρµακον. ΛΟΓΟΣ Γ΄ (151) .αγαθων. ινα και των παροντων και των µελλοντων επιτυχωµεν αγαθων χαριτι και φιλανθρωπια του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου ω η δοξα και το κρατος εις τους αιωνας των αιωνων· αµην. ινα γυµνωθης της δοξης ης εδοξασθης παρα Χριστου και ως µη ενδεδυµενος ενδυµα γαµου δεθηση χειρας και ποδας και εκβληθηση εις το σκοτος το εξωτερον εν ω υπαρχει ο κλαυθµος και ο βρυγµος των οδοντων. ουκ αν εσωθη πασα σαρξ. ∆ιο και προεγνω προ καταβολης κοσµου παντας τους πιστευσαντας και πιστευσαι οφειλοντας εις αυτον· ους και εκαλεσε και µεχρι συντελειας καλων ου παυσεται. (150) Τοινυν και πασαν αλλην µεριµναν καταλιποντες.

Τις δε η πως εσται και εστιν εις ηµας η του Θεου βασιλεια και τις η εν ηµιν ταυτης ενεργεια. τοις δε λοιποις εν παραβολαις”. ταλανιζη δε τους γελωντας.Εις το ρητον του Αποστολου εν ω λεγει· “Και ειδον τον τοιουτον εις τριτον ουρανον αρπαγεντα και ακουσαντα αρρητα ρηµατα α ουκ εξον ανθρωπω ακουσαι”. Ταυτα τοινυν και τα τουτοις εποµενα ουκ εν παραβολαις. Οµοια εστι κοκκω σιναπεως ον λαβων ανθρωπος εβαλεν εις κηπον εαυτου· και αυξηθεν εγενετο εις δενδρον µεγα” και οταν παλιν φησιν· “Οµοια εστιν η βασιλεια των ουρανων ανθρωπω ζητουντι καλους µαργαριτας” και παλιν· “Οµοια εστιν η βασιλεια των ουρανων ζυµη ην λαβουσα γυνη εκρυψεν εις αλευρου σατα τρια. Τινα δε τα αγαθα “α οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη”. εως ου εζυµωθη ολον”. και παλιν· “Ο θελων σωσαι την ψυχην αυτου απολεσει αυτην και ο απολεσας την ψυχην αυτου ενεκεν εµου εις ζωην αιωνιον ευρησει αυτην”. φασι. ουτω λεγων· “Υµιν δεδοται γνωναι τα µυστηρια της βασιλειας του Θεου. Ταυτα και ετερα τουτων πλειονα ουτω . τα µεν συνεσκιασµενως λεγων. και οταν µακαριζη µεν τους πενθουντας. τα δε διερµηνευων κατ᾿ ιδιαν τοις εαυτου µαθηταις. (152) και οταν λεγη· “Μετανοειτε· ηγγικε γαρ η βασιλεια των ουρανων”. ζητησαι χρεων και µαθειν ποια τα παρρησια και απογεγυµνωµενα. και· “Οστις θελει οπισω µου ελθειν απαρνησασθω εαυτον και αρατω τον σταυρον αυτου και ακολουθειτω µοι”. παρρησια λαλεις και παροιµιαν ουδεµιαν λεγεις”. οταν εν παραβολαις διαλεγηται. ως φασι προς αυτον οι αποστολοι· “Ιδε. Επειδηπερ διαρρηδην ο τον απαντων ∆εσποτης καθ᾿ εκαστην δια των ευαγγελιων βοα. καλως ποιειτε τους µισουντας υµας”. αλλα φανερα και µηδεµιαν εγκεκρυµµενην εννοιαν εχοντα ειρηται. Τι ουν εισιν α ακηκοεν ο Παυλος αρρητα ρηµατα. ποια δε εν παραβολαις υπο του Κυριου και Θεου ειρηµενα. Τα µεν ουν δηλα των εντολων και γυµνα εισιν οταν ο Ευγγελιστης λεγη· “Ειπεν ο Κυριος· αγαπατε τους εχθρους υµων. Τα δε γε εν παραβολαις εισιν οταν λεγη· “Τινι οµοιωσωµεν την βασιλειαν του Θεου. και ποτε παρρησια παντα και αποκεκαλυµµενα λεγει προς παντας ηµας.

Αι γαρ παραβολαι αυται εικονες των γινοµενων πραγµατων εισι· και οπως. Τουτο δε ολον ποιει. ωσπερ ουδε το πυρ ολην αναπτει ποτε ης µη προσψαυσειεν. ενθα τον ενα κοκκον τουτον – ου τους πολλους. Ουδαµως. Κηπος δε ουδεις ετερος τοπος εστιν ει µη εκαστου ηµων η καρδια. αυτος αυξανει ως ουκ ισµεν ηµεις και φυεις οραται και αυξηθεις επι πολυ επιγινωσκεται παρα των εν οις εφυη και εις δενδρον γενοµενος και κλαδους ποιησας πολλους αφραστον τω κεκτηµενω αυτον εµποιει την χαραν. παραβολας καλει. Ο κοκκος του σινεπεως το παναγιον Πνευµα εστι· τουτο γαρ και την βασιλειαν µοι νοει ειναι των ουρανων και ουχ ετερον τι. Πως γαρ ο κατα συναφειαν διεστως ισα τοις συναφθεισιν αυτω την αυξητικην δυναµιν επιδειξεται. ουδε γαρ απο των διχοτοµουµενων υπαρχει . εν ηµιν δε ουτε φυει ολως ουτε αυξησιν επιδεχεται. προ του εν ηµιν ηγουν εν ταις καρδιαις ηµων εµβληθηναι.. τον ατµητον οντα τη φυσει και αδιαιρετον λαµβανοντες. πως δια των αισθητων υποδειγµατων και των δοκουντων ηµιν ευτελων ειναι τα υπερ νουν και διανοιαν υποζωγραφει. οι δε γε πιστοι και µετα πληροφοριας τον λογον δεχοµενοι των παραβολων αυτην την αληθειαν και την των πραγµατων εναργη θεασωνται επ᾿ αυτοις εκβασιν. ινα οι µεν απιστοι και δια της απιστιας αναξιοι των τοιουτων γενοµενοι µεινωσι τυφλοι και των τοιουτων αµοιροι αγαθων. ουτω δη και ηµων αληθως αι ψυχαι διχα του θειου σπορου ακαρποι και ακανθηφοροι διατελουσι και γινονται. Και ορα µοι σοφιαν εντευθεν Θεου. µητε προσθηκην δεχοµενος µητε µην υφεσιν υποµενων το συνολον. κρυβοµεν εν αυτη· παση δε φυλακη τηρουντες εαυτους και φυλαττοντες. ει µη τω πυρι ενωθη καθ᾿ υποσταστιν. ουδε υλη εµπιπραται. Ανθρωπος δε (153) εστιν ο πας πιστος και βουλοµενος δια της εργασιας των εντολων τουτον τον κοκκον λαβειν. αλλα µενει µονος οιον εστιν. αυτος µενει µεν οιος ολος υπαρχει Θεος. .λεγων και παροµοιαζων τοις τοιουτοις την βασιλειαν των ουρανων. Ωσπερ ουν διχα του σπορου ουδεν ο κηπος χρησιµον προφερει ει µη µονον ακανθας και βοτανας αγριας και ο σπορος διχα του βληθηναι εις κηπον ου καρποφορει. Ο γαρ θειος σπορος. ακουε.

αλλα και εις αισθησιν αυτης µη δυναµενος ελθειν. Στοµα τοινυν Θεου το Αγιον Πνευµα εστιν. ‘Ρηµα ουν και λογον κατα πρωτην επιβολην θεωριας ουδενα αλλον γινωσκοµεν η τον Υιον του Θεου και Πατρος. ουτω και τα των αποστολικων και θεοφραστων ρηµατων ου παντα φανερως και ανευ παραπετασµατος τινος λεγεται προς ηµας. Αλλα γαρ εκ προοιµιων αυτων τι εστι ρηµα πρωτον ζητησωµεν.Τοινυν και καθαπερ τα των θειων ευαγγελιων. ρηµα δε και λογος ο Υιος αυτου και Θεος. τα µεν συνεσκιασµενως. Τα αρρητα ρηµατα α εις τριτον ουρανον ο θειος αρπαγεις Παυλος ακηκοεν. τα δε παρρησια και απερικαλυπτως. βαθος νοηµατων και µυστηριων εν τω (154) ρητω πως επιφεροµενα. “λογον και ιαθησεται ο παις µου”. το δε ρηµα του Θεου και ο λογος αυτου. Επειδη. και δια παραβολων λεγεται προς ηµας. επειδη κατα το θειον λογιον “Το Πνευµα παντα ερευνα και τα βαθη του Θεου”. ο δε Υιος ρηµα και λογος. ωσπερ ουν και ο λογος ρηµα καλειται· “Ειπε” γαρ. Και αλλαχου· “Τα ρηµατα του στοµατος αυτου”. ου µονον δε. Τις ουν εστιν αυτη και οποια της θεωριας του λογου απαρχη. αφραστος εστι παντελως ανθρωπινη γλωσση και ακοη σαρκινη παντη αχωρητος. Και εν τω Ιωβ· “Ειπε ρηµα τι προς Κυριον και τελευτα”. φησι. αυτον τον Κυριον ηµων Ιησουν Χριστον τον οντως οντα Θεον· στοµα δε αυτου το λαλουν τα αρρητα ρηµατα ουδεν ετερον η αυτο το Αγιον και οµοουσιον Πνευµα. ιν᾿ ουτω καθ᾿ οδον ερχοµενοι την δυναµιν γνωµεν των αποστολικων ρηµατων καλως. της αισθησεως δηλονοτι µη ισχυουσης αισθανθηναι τα υπερ αισθησιν. ωσπερ δια του στοµατος (155) ηµων ο λογος ο εν ηµιν προερχεται και τοις αλλοις . Και τα µεν ρηµατα και οι λογοι των ανθρωπων στοµασι λαλουνται ανθρωπων και ωσιν ωσαυτως ανθρωπινοις ακουονται. µιας των αποστολικων ρηµατων υποθεσεως τε και θεωριας αψωµεθα και οψοµεθα τι τα βαθη του Πνευµατος. ει δοκει. ως ειρηται. καθως ο προφητης φησι· “Το γαρ στοµα Κυριου ελαλησε ταυτα” αντι του το Πνευµα Κυριου. Και. δια του στοµατος αυτου εξερχοµενος. ‘Ρηµα τοιγαρουν ο λογος εστιν. ∆ια τι δε το Πνευµα στοµα καλειται Θεου. αλλ᾿ εσθ᾿ οτε πολλης της εξετασεως και ερµηνειας δεοµενα.

ουρανος ουρανων. τοις αξιοις εκφαντικωτερον τε και τρανοτερον αποκαλυπτοµεναι. Εχει δε ουτως. ως εφη. ευρησεις το εν τουτο ενυποστατως ον και κυριως καλουµενον αγαθον. αλλ᾿ ο εξ αυτου ελλαµποµενος νους ηµων. ει µη δια της εν ηµιν γινοµενης ελλαµψεως αυτου ανοιγη. Ο Θεος η των ολων αιτια εις εστι· το δε εν τουτο φως και ζωη εστι. µη ξενισθης επι τουτω. ου το Πνευµα δε. ο Υιος και Λογος του Θεου οραται.αποκαλυπτεται και αλλως ουκ εστιν ειπειν η δηλωσαι αυτον. ουτε γινωσκεται. λεγοµεν ενταυθα. αλλα την λυσιν τουτου (156) ακηκοως µαθε ειναι πιστος και µη απιστος ης. ουτως ουδε ο Υιος του Θεου και Λογος. Ουχ ως τα . σοφια και γνωσις. ουδε βουλεται. χαρα και αγαπη. ουδεν ετερον τι εισι κατα γε την ηµετεραν της ασθενους διανοιας καταληψιν η παντως αι µυστικαι και επ᾿ αληθως ανεκφραστοι δια της ελλαµψεως του Αγιου Πνευµατος θεωριαι τε και υπερµεγαλοπρεπεις αγνωστοι γνωσεις. αυτο δη το Αγιον Πνευµα αυτου. γνωσθηναι η ακουσθηναι ου δυναται. στοµα και ρηµα. την δε ελλαµψιν ειτ᾿ ουν αποκαλυψιν δια θεωριας γινεσθαι µαλλον και ουχι δι᾿ ακοης. Το δε ου δυναται αντι του ουκ ενδεχεται. Καθαπερ δε το ηµετερον στοµα ει µη ανοιξοµεν. ουτως ουδε το στοµα του Θεου. ωσπερ και ηλιος ηλιων και Θεος θεων και ηµερα καλειται ανεσπερος· και παν οτιουν αν ειποις απο των ορωµενων καλον. ειτ᾿ ουν αθεατοι θεωριαι της υπερφωτου και υπεραγνωστου του Υιου και Λογου του Θεου δοξης τε και θεοτητος· αιτινες. ουδε γαρ εσφιγµενου υπαρχοντος ο λογος ηµων εξελθειν δυναται. ως και το αδυνατον ψευσασθαι Θεον. ηµεις δε ταυτα τον Υιον ειποµεν ειναι και αλλως του Θεου και Πατρος δια του Αγιου λαλουµενον Πνευµατος και αµα δια της ελλαµψεως αυτου αποκαλυπτοµενον τοις αξιοις. Τα γουν αρρητα ρηµατα α ο θειος Παυλος. Ει δε εκεινος µεν ειπεν· “Ακηκοα ρηµατα αρρητα”. πνευµα και λογος. ει µη δια του Αγιου Πνευµατος ως δια στοµατος λαληθη ηγουν αποκαλυφθη. και υπερ το παν ζητων. ουτε µη αποκαλυπτεται τη οπτικη και ακουστικη αισθησει ηµων. ει µη δια της του στοµατος φθογγης. δεικνυνται αι των αφθεγκτων ρηµατων ανηκοοι ακοαι. βασιλεια ουρανων και παραδεισος. ακηκοεν. η των ακαταληπτων πραγµατων εν ακαταληψια καταληψις.

εν εαυτη δηλαδη πασας ει τινες εισιν . βλεπουσα ουκ αυτη.ορωµενα δε τοιουτον κακεινο εστιν. ουδε τα ωτα λογον εισδεξασθαι. τας πεντε εχει αισθησεις εν εαυτη. Θεος ο των ολων δηµιουργος εις· το ουν εν τουτο παν αγαθον εστιν. γνωριζον τε αυ και λαλουν. Ψυχη λογικη και αθανατος µια· η ουν µια αυτη πασα αισθησις εστιν. προς µεν τα σωµατικα δια των πεντε διαιρουµενη αδιαιρετως αισθησεων. µισει· και ινα µη τον λογον µηκυνωµεν. Εν δε τοις πνευµατικοις ουκετι θυρισιν αισθησεως διαιρεισθαι καταναγκαζεται. Και σκοπει µοι εντευθεν την ακριβη του λογου εξετασιν. θελει. ωσπερ ειρηται. βουλευεται. νους και λογος εν. ιν᾿ εντευθεν ισχυσης µαθειν τι τα αρρητα ρηµατα και πως ο Παυλος ταυτα ακηκοεν α και απεκαλυφθη αυτω και α εν θειω Πνευµατι αυτος εθεασατο. ητις και αναλλοιωτως αλλοιουµενη την ενεργειαν δεικνυσι. αλλα δι᾿ αυτης η ψυχη. το εν τουτο ζων εστιν. αλλ᾿ ασυγκριτως και αρρητως υπερ απαντα τα ορωµενα· ουδε καθ᾿ εν τουτων ως ταυτα και το εν εκεινο κεχωρισµενως ευρισκεται. ειπειν ακριβεστερον. επιγινωσκον. ως ειρηται. γινωσκον. ει και πενταχως διαµεριζεται ταις φυσικαις αναγκαις του σωµατος. ως ουσας εν η και πλειστας. Προσεχε ακριβως των λεγοµενων την δυναµιν. εισιν εν µια τη ουσια και φυσει. επινοει. αγαπα. Τουτο δε το εν αισθανεται. αλλ᾿ εν µενον αναλλοιωτως και το αυτο παναγαθον εστι και υπερ παν αγαθον. επιθυµει. ως φυσικως αυτων συνεποµενη (157) και αχωριστως µια ουσα. λογιζεται – λογικον γαρ -. Ψυχη. ουτω δε και ακουουσα και οσφραινοµενη και γευοµενη και τη αφη διακρινουσα. Αλλα τουτων απαντων η αισθησις εκτος γενοµενη και ολη καθολου συναπαχθεισα τω νω. γευοµενον τε και επαφωµενον. νοει. Ουτω τοιγαρουν τετιµηται και αυτος ο κατ᾿ εικονα Θεου και οµοιωσιν κτισθεις ανθρωπος. εν τω αυτω βλεπον και ακουον αµα και οσφραινοµενον. ουδε οσφρησιν εκκαθαραι εις το οξεως οσφραινεσθαι· ουδε δειται χειλεων η γλωττης προς την του γλυκεος η πικρου γευσιν οµου και διακρισιν. ου προαιρειται. ου θελει. µιαν αισθησιν εχων εν µια ψυχη και νοΐ και λογω. προαιρειται. ουκετι ζητει ανοιγηναι τους οφθαλµους του ιδειν η τι των οντων θεασασθαι. ουδε χειρων του επαφασθαι και ειδεναι δι᾿ αυτων το τραχυ τε και λειον και οµαλον. ενθυµειται.

Μη ο µη βλεπων τον επιγειον βασιλεα δυναται λεγειν προς αυτον· “Ω βασιλευ. προς τον Κυριον. παν αγαθον ταυτη αποκαλυπτεται και δια πασων των ταυτης αισθησεων οµου εν τω αυτω οραται τουτο αυτη. Ουδαµως. Ουχι γαρ . Ο γαρ παρα του Θεου γινωσκοµενος οιδεν οτι γινωσκεται και ο τον Θεον ορων οιδεν οτι ορα τουτον ο Θεος· ο δε γε µη ορων τον Θεον ουκ οιδεν οτι ορα αυτον ο Θεος. ως ουδε ορα. Τις γαρ ον ου βλεπει ως βλεπων τουτω προσοµιλει. βλεπεται και ακουεται. ει και παντα βλεπει και ουδεν αυτον λεληθεν. Κυριε. οιονει την περι αυτου διδασκαλιαν ην εκειθεν εµαθεν ιδιοποιησαµενος. Παρα τινος γαρ αλλου ακηκοεν. ει µη οτι δια της του Πνευµατος ελλαµψεως ητοι αποκαλυψεως τον Κυριον ηµων παντως και Υιον του Θεου επιγνους και δια της εξ αυτου υπηχησεως αυθις τα περι της οικονοµιας αυτου εκδιδαχθεις. περιχαρως ελεγεν· “Εν µεσω δυο ζωων γνωσθηση· εν τω εγγιζειν τα ετη επιγνωσθηση· εν τω παρειναι τον καιρον αναδειχθηση”.εχουσα. ορωντος αυτον και λαλουντος εχει δυναµιν. ην περι της ενανθρωπησεως και επι της γης επιφανειας αυτου ηκουσε. Ωστε ακοην την εν τη θεωρια της δοξης του Πνευµατος εγγινοµενην οµου διδασκαλιαν και γνωσιν λεγει. γνωριζεται· λαλει και λαλειται. ως οταν ο Αββακουµ λεγη· “Κυριε. γινωσκει. αλλα την θεωριαν γνωσιν και την γνωσιν παλιν θεωριαν καλουσι. ηκουσα τα δεδογµενα τη βασιλεια σου”. διαφοραν εν τουτοις ουδεµιαν επιστανται. επιγινωσκεται και οτι γινωσκει νοειται. Οταν ουν ο εις Θεος του παντος τη µια και λογικη ψυχη δι᾿ αποκαλυψεως οφθησεται. τα διαφορα οµου αγαθα ως εν εν διαφοροις αισθησεσι της (158) µιας επιγνοντες και καθ᾿ εκαστην επιγινωσκοντες.” Τι δε και τω διττω της ακοης δηλωσαι βουλεται. ψηλαφαται. Εκεινος αυτον προφητευων εκηρυττε. ακηκοα την ακοην σου. την ακοην ορασιν και την ορασιν ακοην. ∆ια πασων ουν των αισθησεων εν τω αυτω αµα οι καταξιωθεντες ιδειν το παν αγαθον και υπερ παν αγαθον ως δια µιας αισθησεως των πολλων το εν ον και πολλα. Και πως λεγει· “Κυριε. καθα και εωρατο. ως ορων αυτον. κατενοησα τα εργα σου και εξεστην”. Και γαρ και αυτο τουτο το ειπειν· “Κυριε”. εισακηκοα την ακοην σου και εφοβηθην. και γλυκαινει το γευστικον και το οσφραντικον ευωδιαζει.

Αλλα σπουδασωµεν εαυτους εκκαθαραι δια µετανοιας και ταπεινωσεως και τας αισθησεις πασας ως µιαν τω αγαθω και υπεραγαθω ενωσαι Θεω· και τοτε ταυτα παντα. δεσποτα. Οθεν ουδε εν των βλεποµενων η ακουοµενων. πως µετα ταυτα αποκαλυψεις ειπεν α ηκουσεν. ινα µη επαιρωµαι. (159) Ουτω και Παυλος ο θειος. α δια πολλων λογων ειπειν ηµεις και παραστησαι ουκ εξισχυοµεν. Τοιγαρουν και δια µεν της αρπαγης την θεωριαν πρωτον αδηλωσε. εν τη ορασει ακουοντες και εν τη ακοη ορωντες. οιον εστι και οια ειπειν ποτε δυναται” δια τουτο και γλωσση ταυτα λαλησαι αδυνατον ειναι προσεθηκεν. πως υστερον φησιν οτι “ηκουσα”. ακουσαι ειπεν. Πλειον δε τουτου και παντα τα προφητικα αινιττονται ρηµατα. Εστι δε τις και αλλη εν τοις υπερ . Ουτω γαρ και ο ∆αβιδ αποκαλυφθηναι τους οφθαλµους ευχεται εις το κατανοησαι τα θαυµασια του Θεου εκ του νοµου αυτου. ως εν ουσης της τε ακουστικης και θεωρητικης δηλονοτι αισθησεως επι των πνευµατικων. ∆ιο και ελεγεν· “Εν δε τη υπερβολη των αποκαλυψεων. ως την αυτου βουλην µετα πληροφοριας πασης δηλονοτι µαθων και οιονει πως λεγων αυτω· “Τα και τα ποιησεις. ρηµατα εικοτως εκαλεσε και ακουσαι ταυτα ειπε και γραφη παραδεδωκε. καθα τη βασιλεια σου. Ο προτερον ειπων· “Ειτε εν σωµατι ουκ οιδα. ως γνωσιν εµποιουντα και τον ορωντα διδασκοντα και δηλουντα τα πασιν απορρητα τε και ακαταληπτα. Ουτω τοινυν η θεια Γραφη και την θεωριαν του Θεου ακοην και την ακοην αντι θεωριας συνηθως τιθησιν. εν τη θεωρια µανθανοντες και εν τη αποκαλυψει παλιν ακουοντες. ει µη καθως ειποµεν. αλλα και οτι γνωσθηση φησι. καθως ταυτα ορα και ακουει. και επιγνωσθηση και αναδειχθηση. τας ανεκλαλητους θεωριας και ελλαµψεις και τας υπερ το µετρον της ανθρωπινης φυσεως και δυναµεως διδασκαλιας και αποκαλυψεις. ει µη ως ανωτερω λεπτοµερως εδηλωσαµεν και αυτη του του πραγµατος η αληθεια εχει. Ει ουν ηκουσε προτερον. ηρπαγην”.ακουσαι µονον λεγει την ακοην αυτου. εν τω αυτω οµου απαντα υµεις διδαχθησεσθε. ειτε εκτος του σωµατος. εδοθη µοι σκολοψ τη σαρκι”. τα δε εντος της θεωριας και τα εκφαντικωτερα της τρανοτερον εξαστραπτουσης δοξης τε και θεοτητος. δεδοκται”.

Τινα δε τροπον ρηµατα. (161) ουτωσι λεγων· “Αδελφοι. Ωσπερ γαρ η πρωτη παρουσια του Κυριου δια των προφητων καταγγελλοµενη. αλλ᾿ ουπω εφανερωθη τι εσοµεθα· οιδαµεν δε οτι. Λογος τοιγαρουν ο Θεος. ως το “Τα ρηµατα µου ενωτισαι Κυριε· συνες της κραυγης µου· προσχες τη φωνη της δεησεως µου. (160) Ποια δε αυτη. δικαιως αν αι του Θεου Λογου ελλαµψεις κληθησονται ρηµατα· ο γαρ λογος εις µηκος διεκχυνθεις διηγησεως ουκετι λογος. επειδη τα αγαθα εκεινα ρηµατα τινα ξενα επ᾿ αληθειας εισι και λογοι δι᾿ ων πασα λογικη φυσις εντρυφα την οντως ακενωτον και αειζωον τρυφην και ζωουται θειως και επευφραινεται. “Ηκουσα. Ορας πως εν και το αυτο εστιν εν τοις πνευµατικοις η τε γνωσις και οµοιοτης. τα περι αυτης αποκαλυπτοµενα αυτοις και δεικνυµενα ελεγον ακουειν εκεινοι δια το µετα ταυτα εις εργον µελλειν αυτα εξενεχθησεσθαι. Εκεινος ειπεν οτι “Ηκουσα αρρητα ρηµατα α ουκ εξον ανθρωπω λαλησαι”. αλλα διηγησεως ρηµατα λεγεται. εξεβοησεν. η θεωρια και η επιγνωσις. εαν φανερωθη. ατινα εξειπειν ηµεις ου δυναµεθα. τοτε δε επιγνωσοµαι καθο και επεγνωσθην”. τα αποκειµενα τοις αγωνιζοµενοις δικαιοις ιδων αγαθα και γνους και µαθων ακριβως οτι µετα την δευτεραν του Κυριου παρουσιαν και την εκ νεκρων εξαναστασιν ταυτα ληψονται οι τον Θεον εξ ολης ηγαπηκοτες ψυχης. εαν φανερωθη. οµοιοι αυτω εσοµεθα”. Τουτο δε και αυτος ο Παυλος φησι· “Νυν µεν γινωσκω εκ µερους. η αποκαλυπτοµεναι µαλλον ηµιν. Ουτω παντα ηµιν ο . της θεοτητος αυγαι τε και ελλαµψεις. Ει γαρ Θεος ο Λογος του Θεου και Πατρος. ως εν ταξει επαγγελιας και υποσχεσεως ταυτα θεις. ρηµατα δε αυτου αι δικην εξ αστραπης τινος εκπηδωσαι τε και τρανοτερον εκφεροµεναι. ει και ωρατο παρ᾿ αυτων και ακριβως εγινωσκετο. αρρητα ρηµατα α ουκ εξον ανθρωπω λαλησαι”. µελλουσαν δε µετα ταυτα. ουτω και ο Παυλος. Η επαγγελια των µελλοντων διδοσθαι αγαθων. οµοιοι αυτω εσοµεθα” και οψοµεθα αυτον τελεωτερον. φησιν. αλλα δια το µηπω εν ταις ηµεραις εκεινων γενεσθαι αυτην. ουτος δε οτι “Οιδαµεν. νυν τεκνα Θεου εσµεν. Ο δε γε Ιωαννης ο ηγαπηµενος Χριστου µαθητης µικρον τι κατα την δοθεισαν αυτω χαριν ειπε και παρεδηλωσεν εξ ων ο Παυλος ακοεν.λιαν πνευµατικοις ακοη.

ελλιπης λοιπον εσται ποτε η των ουρανων βασιλεια και η εν τη βασιλεια τρυφη. λογος. αλλ᾿ εν µονον εν ενι των αυλιζοµενων εκεισε εκλειψειε ποτε. αυτος εκεινος ο εις εσθιοµενος και πινοµενος. ηδυτητος τε και ποσεως ο αυτος. ως αν µη τις εξ αυτων ως παρεωραθεις λυπηθη. καθαπερ ειρηται.Χριστος γινοµενος. υπερπερισσευον αει και υπερεµπιπλων τας αισθησεις (162) απασας των εν τοις γαµοις ανακεκλιµενων του βασιλεως Χριστου. τροφη. Αλλ᾿ ουκ εσται τουτο. λυπη και στεναγµος” διαψευδοµενον. τοις αγαπωσιν αυτον. αλλ᾿ εσεται τα παντα τοις πασι και παν αγαθον εν απασιν αγαθοις. Ενθεν τοι και βλεποµενος παρα παντων και πασας βλεπων αυτος τας αναριθµητους µυριαδας και το εαυτου οµµα εχων αει ατενιζον και αµετακινητως ισταµενον. Ο αυτος και στεφανος εσται. ουκ εσται. οµοιοτης. ευθυς η του καλου στερησις τη λυπη τοπον δωσει και εντος εισελευσεται αυτη της ανεκλαλητου των ευφραινοµενων χαρας· και ουτω φανησεται το λεγον λογιον ενθα· “Απεδρα οδυνη. θεωρια. Βουλοµενος γαρ δειξαι ηµιν ο ∆εσποτης οτι ουδεις εκει µελανηφορων εισελευσεται. Ει γαρ µη παντα ηµιν ο Χριστος οµου γενηται. φως. ως ων παν ειδος τροφης. ατρεπτως. οπερ αδυνατον. διδωσιν απολαυειν των αυτου αγαθων και κατα την παρουσαν ζωην εκ µερους και νοειν και ακουειν εν µυστηριω τα αποκεκρυµµενα τοις πολλοις αρρητα ρηµατα. σοφια. επι τας απαντων των αγιων επικειµενος κεφαλας αναλλοιωτως. οιον απ᾿ εντευθεν ηδη τουτον εκαστον δια σπουδης επενδυσεται. χαρα και γλυκυτης. εν πασι γενηται τοις δικαιοις και αγαπωσιν αυτον. Ει µη προς τοις ειρηµενοις στολη και στεφος και υποδηµα. αλλος αλλο τι δεικνυµενος ειναι και διαιρων εαυτον κατ᾿ αξιαν εκαστω. γνωσις. τραπεζα. αναπαυσις και θεωριας καλλος αµηχανον. αλλα παλιν ωσαυτως εξεωθησεται. κλινη. επιγνωσις. καθα τις εστιν αξιος· ο αυτος και ενδυµα πασιν εσται. εκαστος αυτων δοκει βλεπεσθαι παρ᾿ αυτου και της εκεινου απολαυειν οµιλιας και κατασπαζεσθαι υπ᾿ αυτου. και ει τι ουν ετερον προς τρυφην η δοξαν και τερπνοτητα επιτηδειον. ελλαµψις. ως µηδενος εν τω µυστικω γαµω εισερχοµενου µη τον απροσιτον τουτον φορουντος χιτωνα· ει δε τις και παρενειρας εαυτον τοις αλλοις λαθων εισελθη. ποσις. δια της παραβολης εδηλωσε τουτο .

ο πατηρ”. Καλως ουν ειπεν οτι το Πνευµα ο Κυριος εστιν εν τω κραζειν “Αββα. εικων δε του Υιου το Πνευµα το Αγιον· ο εωρακως ουν τον Υιον εωρακε τον Πατερα. αποκαλυπτοµενου τινι. αλλ᾿ οτι ουπω καιρος ην αποκαλυψαι τα τοιαυτα µυστηρια. ο πατηρ”. µη εχων ενδυµα γαµου. και οιος ο επουρανιος τοιουτοι και οι επουρανιοι”. τι µοι το οφελος καν ποσως αγωνιζεσθαι η και των παροντων υστερεισθαι της απολαυσεως. και παλιν· “Αυτο το Πνευµα εντυγχανει υπερ ηµων στεναγµοις αλαλητοις” κραζον “Αββα. Μη βουλοµενος γαρ εκφαντικωτερον τοτε ειπειν οτι· “Ουδεις εκει εισελευσεται. (163) Τινος χαριν. µη δη λογισεσαι· αλλ᾿ ει . ουχ ως Υιου οντος του Πνευµατος. µη φορων το της θεοτητος µου ιµατιον”. τουτο ουτως ειρηκεναι λογιζοµαι. ως λαθοντος δε αυτου τον αλαθητον. Ει τοινυν αγνοεις ταυτα.” Ειτα· “∆ησαντες αυτου χειρας και ποδας. εκβαλλετε αυτον εις το σκοτος το εξωτερον”. η του Πνευµατος διχα του Υιου. φορεσοµεν και την εικονα του επουρανιου”. ουτως τον λογον υπεφηνε. µη εις απογνωσιν εµβαλης σεαυτον λεγων· “Εγω ταυτα ουτε οιδα ουτε µαθειν δυναµαι· ουτε µην εις το υψος της γνωσεως ταυτης και θεωριας και καθαροτητος φθασαι και ανελθειν ισχυσω ποτε”. Τοιγαρουν εικων του Πατρος ο Υιος. ο πατηρ”. εις την βασιλειαν αυτου ουκ εισερχεται. αγαπητε. ο εωρακως το Πνευµα το Αγιον εωρακε τον Υιον· φησι γαρ ο Αποστολος· “Το Πνευµα ο Κυριος εστι”. πως εισηλθες ωδε. εαν µη τις τοιουτος γενηται και τον Χριστον απ᾿ εντευθεν ηδη ως Θεον επενδυσηται και αυτον εκεινον ολον θεασηται και ενοικον εαυτου τουτον κτησηται.” Μη δη τουτο ειπης. αλλ᾿ εν αυτω τω Πνευµατι τον Υιον και δια του Πνευµατος κραζοντα αυτον “Αββα. απαγε. Επειδη “οιος ο χοϊκος” φησι “τοιουτοι και οι χοϊκοι. αλλ᾿ ως εν τω Αγιω Πνευµατι βλεποµενου και ορωµενου του Υιου του Θεου και µηδεποτε η του Υιου διχα του Πνευµατος. Τουτο δε και Παυλος διδαχθεις παρα του εν αυτω λαλουντος Χριστου ελεγεν· “Και καθως εφορεσαµεν την εικονα του χοϊκου. Μηδε παλιν ειπης· “Επειδη. Τις ουν εστιν η εικων του επουρανιου. Ουχ.ειπων· “Εταιρε. Ακουσον αυτου λεγοντος του θειου Παυλου· “Ος ων απαυγασµα της δοξης και χαρακτηρ της υποστασεως” και εικων απαραλλακτος του Θεου και Πατρος.

προαρπαγεις δηλονοτι εις τον παραδεισον. της (164) χαριτος του παναγιου Πνευµατος συνεργουσης. παντως ουδε ζητησεις· ει δε µη ζητησεις. ινα δια της προς αυτον πιστεως και της τηρησεως των αυτου εντολων µετοχους αυτου της θεοτητος και της βασιλειας ηµας απεργασηται. και ευρησεις παντα ανελλιπως καθως γεγραπται. Ταυτα. το κωλυον ουδεν. Πιστευων δε. επειδη και ηµεις και οι λογοι ηµων αυτου εισιν. απιστηθη. και ληψεσθε· αιτειτε και δοθησεται υµιν”. Ποιον τουτον. ει µη πιστευσεις ταυτα ουτως αληθως γινεσθαι. και εαν θελησωµεν. µαλλον δε και πολλω πλειονα των εν ταις θειαις Γραφαις. ακολουθει ταις θειαις Γραφαις και οσα σοι λεγουσι ποιησον. θεαση αναµφιβολως ως ο Παυλος και συ· ου µονον δε. ει πιστευσεις βεβαιως. και οτι δια τουτο η πασα οικονοµια και συγκαταβασις του Υιου του Θεου εγενετο. Και γαρ. Οπου ο ληστης µετα του Χριστου συνεισηλθε και νυν εκει εστιν. ως ειρηται. στηθι µεχρι τουτου· συµφερει σοι γαρ και µη προσβης τω της διανοιας οφθαλµω ολως τοις εµπροσθεν. ως οιµαι. µαλλον δε. Πιστευσον ουν εν πρωτοις εξ ολης ψυχης οτι ουτως ταυτα παντα α ειποµεν κατα τας θειας και θεοπνευστους Γραφας αληθη εισι και ουτως οφειλει γενεσθαι πας ο πιστευων εις τον Υιον του Θεου. ακουσον µου της συµβουλης και αναγγελω σοι την οδον της σωτηριας. “Α οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη” τα αγαθα “α ητοιµασεν ο Θεος τοις αγαπωσιν αυτον “. Οιδα οτι παντως επιποθεις ακουσαι α ουδε αυτος ο ιδων ειπεν η διηρµηνευσεν. Τι τουτο. ει τα λεγοµενα σοι (165) αθετησεις και παρακουσεις των λογων µου. . των του Θεου· και µανθανε αυτοθεν του ζητουµενου την λυσιν παρα των ταυτην εν σοφια διατρανουντων σοι. Ινα µη παρα των ακουοντων. ως ειρηται. αλλα και ακουσεις αρρητα ρηµατα. ο Λογος ουτος κρινει σε εν τη ηµερα της κρισεως. Ποια δε ταυτα. Αλλ᾿ ακουε αδιστακτως των λογων ηµων. µαλλον δε των λογων αυτου του Θεου. φησι. επειδη εδωκεν ηµιν εξουσιαν υιους γενεσθαι Θεου.βουλει. οτι και ακουσας ηπιστησας. ουδε ληψη· “Ζητειτε γαρ. Ει τοινυν µελλεις και συ απιστειν τοις ρηθησοµενοις. επειδη. Βουλει δε και αλλως ειπω σοι τινα εισι τα αγαθα α οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη.

Ειπον ουν προς αυτον· Κυριε. καν πασαν διαδραµης την κτισιν. ταυτα οµολογουµενως τα αγαθα εκεινα εισι· εκτος δε τουτων ουδαµου των ρηθεντων ουδε εν ευρειν εξισχυσεις. Ουδεις δυναται ελθειν προς µε. Ο γαρ αρτος του Θεου εστιν ο καταβαινων εκ του ουρανου και διδους τω κοσµω ζωην. γογγυζων και λεγων· “Ουχι ο αρτος ουτος εστιν εν τω δισκω και ο οινος εν τω ποτηριω ον ηµεις καθ᾿ εκαστην ορωµεν και εσθιοµεν αµα και πινοµεν. φηµι. Πως ουν λεγει ουτος οτι εκ του ουρανου καταβεβηκα. Μετα των αποκειµενων εν τοις ουρανοις αγαθων. ουκ εν εσχατια γης η θαλασσης κατεχονται. παντοτε δος ηµιν τον αρτον τουτον. αλλ᾿ ο πατηρ µου διδωσιν υµιν τον αρτον εκ του ουρανου τον αληθινον. ουχ υψει περιεχονται. εαν µη ο Πατηρ ο πεµψας µε . αλλ᾿ εµπροσθεν σου και προ των οφθαλµων σου εισι. και ελεγον· Ουχ ουτος εστιν ο υιος Ιωσηφ ου ηµεις οιδαµεν τον πατερα και την µητερα.Τα εν τω παραδεισω λαληθεντα τω Παυλω αρρητα ρηµατα.”. Ειπεν ουν αυτοις ο Ιησους· Εγω ειµι ο αρτος της ζωης· (166) ο ερχοµενος προς µε ου µη πειναση και ο πιστευων εις εµε ου µη διψηση πωποτε. Μη δη ουν οµοιωθης τοις Ιουδαιοις και συ. Αλλα γαρ προς την περισσοτεραν πιστωσιν ακουσον και αυτου εκεινου του Κυριου των λογων. αυτο το σωµα και αιµα του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου α καθ᾿ εκαστην ορωµεν και εσθιοµεν και πινοµεν. ου τοπω περιοριζονται. Πως ουτος λεγει οτι τα αγαθα εκεινα α οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη ταυτα εισιν. α ητοιµασεν ο Θεος τοις αγαπωσιν αυτον. Ει βουλει δε γνωναι ως αληθη τα λεγοµενα. ουτω λεγοντος προς τους Ιουδαιους και τους ιδιους αυτου µαθητας· “Αµην αµην λεγων υµιν· ου Μωσης δεδωκεν υµιν τον αρτον εκ του ουρανου. Ποια δη ταυτα. Εγογγυζον ουν οι Ιουδαιοι περι αυτου. οτι ειπεν· Εγω ειµι ο αρτος ο καταβας εκ του ουρανου.” Αλλα ακουε του Κυριου προς τους ταυτα ειποντας τι ανταποκριθεις εφη· “Μη γογγυζετε µετ᾿ αλληλων. αυτα δη τα αιωνια. αγαθα α οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη. γενου τη εργασια των του Θεου εντολων αγιος και ουτω µεταλαβε των αγιων· και γνωσεις τηνικαυτα των λεγοµενων σοι την δυναµιν ακριβως. ου βαθει που κρυπτονται.

ουκ εχετε ζωην εν εαυτοις. εκεινους λεγει αναστησαι εν τη εσχατη ηµερα ο Κυριος. ελκυσας δια της αγαπης δηλονοτι του αποκαλυφθεντος αυτοις. ινα τις εξ αυτου φαγη και µη αποθανη. Και οτι τουτο εστιν αληθες. Ελκυσµον δε ειπων. Ο τρωγων µου την σαρκα και πινων µου το αιµα εχει ζωην αιωνιον. Ηκουσας πως η κοινωνια των θειων και αχραντων µυστηριων ζωη αιωνιος εστι και οτι τους την ζωην την αιωνιον εχοντας. και αµφιβαλλετε περι τουτου· Ουδεις δυναται επιγνωναι µου την θεοτητα. ου βιαν τινα εδηλωσεν. ουχ ως τον Πατερα θεασαµενος· µονος γαρ “ο ων παρα του Θεου. Οι πατερες υµων το µαννα εφαγον εν τη ερηµω και απεθανον· (167) ουτος δε εστιν ο αρτος ο εκ του ουρανου καταβαινων. Ο ουν διδαχθεις παρα του Θεου δυναται πιστευσαι εις τον Υιον του Θεου και µαθων παρα του Πατρος ερχεται προς µε. Εγω ειµι ο αρτος ο ζων ο εκ του ουρανου καταβας· εαν τις φαγη εκ τουτου του αρτου. ουτος εωρακε τον Πατερα”. των δε λοιπων ανισταµενων εις αιωνιον κολασεως θανατον. Και παλιν· “Αµην αµην λεγω υµιν· ο πιστευων εις εµε εχει ζωην αιωνιον. εαν µη φαγητε την σαρκα του Υιου του ανθρωπου και πιητε αυτου το αιµα. καγω αναστησω αυτον εν τη εσχατη ηµερα· η γαρ σαρξ µου αληθης εστι βρωσις και το αιµα µου αληθης εστι ποσις”. Οιον· “Τι απιστειτε. “Εστι γαρ. Εγω ειµι ο αρτος της ζωης. εαν µη ο Πατηρ µου ελκυση αυτον”. ακουσον των εξης· “Ο τρωγων µου την σαρκα και πινων µου το αιµα εν εµοι µενει καγω εν αυτω. τουτο γαρ εστι το ελθειν προς µε. Ειπεν ουν αυτοις ο Ιησους· Αµην αµην λεγω υµιν. ουχ ως των αλλων παντως εγκαταλιµπανοµενων εν τοις µνηµασιν. γεγραµµενον εν τοις προφηταις· Και εσονται παντες διδακτοι Θεου”.ελκυση αυτον· καγω αναστησω αυτον εν τη εσχατη ηµερα”. αλλ᾿ οτι µαλλον εκαλεσε δια της αποκαλυψεως ους προεγνω και ους προωρισεν. αλλ᾿ ως των την ζωην εχοντων ανισταµενων υπο της ζωης εις αιωνιαν ζωην. φησι. Καθως απεστειλε µε ο ζων Πατηρ καγω ζω . φησι. ζησεται εις τον αιωνα· και ο αρτος δε ον εγω δωσω η σαρξ µου εστιν ην εγω δωσω υπερ της του κοσµου ζωης. Εµαχοντο ουν οι Ιουδαιοι προς αλληλους λεγοντες· Πως δυναται ουτος δουναι ηµιν την σαρκα αυτου φαγειν. Τουτο δε σαφεστερον και το επαγοµενον δηλοι.

αλλ᾿ εκ του ουρανου. Παλιν. (169) ζωην πως ελπιζεις λαβειν εξ αυτου και εχειν ευαισθητως εν εαυτω. τοις νοεροις ορας οµµασι και γενοµενην ολην οµοιαν τω εκ του ουρανου καταβαινοντος αρτω. και ο τρωγων µε κακεινος ζησεται δι᾿ εµε”. Και ινα τουτο ποιηση σαφεστερον· Ο γαρ αρτος. καθως αυτος φησιν ο Χριστος· “Το πνευµα εστι το ζωοποιουν. αλλα και αυτον τον µικρον αρτον. εδηλωσεν οτι ψευδης ο απο της γης. ος εστι Θεος αληθης και αρτος και ποµα ζωης αθανατου. Ετι δε απο των ορωµενων αφιστων ηµων την διανοιαν. Τι τουτο. Ορας τι φησι. Και ουκ ειπεν ο καταβας· τουτο γαρ το απαξ δηλοι κατελθειν. και παλιν. ωφελων ουδεν. Ειπων τον εκ του ουρανου αληθινον. Τοινυν. ως αυτον εκεινον ολον τον Χριστον δεχοµενος. ως αν µη. φησι.δια τον Πατερα. Ινα µηδεν σωµατικον υποπτευσης µητε τι γηϊνον εννοησης. Τους ανθρωπον ψιλον ειναι τουτον φησι φασκοντας και ου Θεον. του Κυριου . εναποµενων τη απιστια και τω ορωµενω µονω αρτω δια πασων των αισθησεων. µεταλαµβανεις. τον αληθινον”. αρτον φαγης ου τον ουρανιον. αλλα τον επιγειον µονον. τουτου ενεκεν πολλαχως ειρηκεν· (168) “Εγω ειµι ο αρτος ο εκ του ουρανου καταβαινων”. φησι. µαλλον δε δι᾿ αυτων αναγων ηµας επι την αορατον δοξαν της ενυποστατου αυτου θεοτητος. την ολιγην µεριδα θεοποιηθεισαν. του Θεου εστιν ο καταβαινων εκ του ουρανου και διδους τω κοσµω ζωην”. αει δηλονοτι και παντοτε επι τους αξιους καταβαινων και νυν καθ᾿ ωραν παραγινοµενος. Ο καταβαινων. ο καταβαινων. ελεγεν· “Εγω ειµι ο αρτος της ζωης”. Πως την προς αυτον ηµων ενοτητα ο Υιος του Θεου δια της κοινωνιας τοιαυτην γενεσθαι διαρρηδην βοα οιαν εκεινος εχει την προς τον Πατερα ενοτητα και ζωην. Ωσπερ γαρ εκεινος φυσικως τω ιδιω Θεω και Πατρι ηνωται. Ινα δε µη νοµιζωµεν οτι το παν του αρτου του ορωµενου εστι. Αλλα τι. η σαρξ ουκ ωφελει ουδεν”. ως τον ουρανιον αρτον πνευµατικως µη φαγων. ει και συ αυτος ο πιστος αρτου µονου και ου σωµατος τεθεωµενου. και παλιν· “Ο Πατηρ µου διδωσιν υµιν τον αρτον ουχι εκ της γης. και στερηθης της ζωης. φησιν. Τινας αρα ουκ ωφελει. ουτω και ηµας κατα χαριν λεγει δια του φαγειν την σαρκα αυτου και πιειν αυτου το αιµα ενωθηναι αυτω και ζησαι εν αυτω. ζωην ο διδους.

νεοι και γεροντες. Μη ισχυσει τις κρυβηναι εξ οφθαλµων αυτου. µαλλον δε εις αυτον πνευµατικως της Αγιας Τριαδος τον ουρανον. γευσαµενοι τε και οσφρανθεντες και ταις χερσι της ψυχης καλως ψηλαφισαντες. οταν ουρανοι ροιζηδον λυωνται και τα στοιχεια καυσουµενα απολουνται. Η ψευστης µεν ουκ εστιν. µη διακρινοντες το σωµα του Κυριου”. Πως γαρ. καθα φησιν ο Αποστολος. ως φησιν ο Αποστολος. Οι γαρ αναξιως τουτου µεταλαµβανοντες. “κριµα εαυτοις εσθιουσι και πινουσι. Ειπωµεν δε και προς παντας ηµων κοινως τους αδελφους. ακουσατε. ελευθεροι. δουλοι. πλουσιοι. οσοι των µυστηριων την ειρηµενην και λαλουµενην επιστασθε δυναµιν. Ω πατερες. ανθρωπος τοτε ηµεραν εισοδου υποµενει του απροσιτου Θεου και απροσιτω ενοικουντος φωτι. και εν αυτη τη ζωη τη αληθινη εις τριτον ουρανον και ηµεις αρπαγωµεν εν Πνευµατι. (170) Ουµενουν. και ου µη δυνηθη ποιησαι α επηγγειλατο. ος εν αυτω και συν αυτω ερχοµενος εις τον κοσµον οφθηναι µελλει παση σαρκι. Οντως το Πνευµα εστιν η αληθης βρωσις και ποσις· το Πνευµα εστι το µεταποιουν τον αρτον εις σωµα του Κυριου· οντως το Πνευµα εστι το καθαιρον ηµας και αξιως ποιουν µεταλαµβανειν του σωµατος του Κυριου. . ινα παντα τα ρηθεντα και τα διαµειναντα αρρητα κατιδοντες οµου και ακουσαντες. Μη βραδυνη του επισκεψασθαι παντα τα εθνη. µη υπενεγκαι ισχυσει ανθρωπος την αποκαλυψιν της δοξης αυτου. και παλιν· “Η σαρξ ουκ ωφελει ουδεν· το Πνευµα εστι το ζωοποιουν”. ευχαριστηριον αινον τω φιλανθρωπω Θεω αναπεµψωµεν ουτω λεγοντες· “∆οξα σοι. οσοι την εξ αυτου και δι᾿ αυτου και εν αυτω και συν αυτω αιωνιαν την ζωην εκτησασθε. µοναζοντες οµου και οι εν τω βιω τω κοσµικω. Αλλα δευτε τοιγαρουν οσοι πιστοι. Μεγας φοβος και τροµος οντως ληψεται τοτε τους αµαρτωλους και συγκρισις ουκ εσται της θλιψεως και οδυνης και τιµωριας αυτων. αδυνατος δε. Μη ο Θεος ψευστης εστιν. ο επιφανεις και αποκαλυφθηναι και οραθηναι καταξιωσας ηµιν”. πασα ηλικια και γενος απαν.λεγοντος· “Ο τρωγων τον εκ του ουρανου καταβαινοντα αρτον ζησεται εις τον αιωνα”. ω αδελφοι. οσοι τον ουρανιον αρτον εφαγετε. πενητες.

τον δια της αρχης το ιδιον αυτου εκπληρουντα θεληµα.Αλλ΄ οι ταυτα πιστευοντες και επιποθουντες σωθηναι. αλλα το θεληµα του πεµψαντος µε πατρος”. ει µη φιλοι εστε Θεου. ο αρχων αρα πως. αρχοµενοι και πτωχοι µαλλον γενεσθε. Ει δε ο Κυριος και Θεος ηµων ελθων επι της γης δι᾿ ηµας και διδους ηµιν τυπον και υπογραµµον σωτηριας ελεγεν· “Εγω ηλθον ουχ ινα ποιω το θεληµα το εµον. Και τουτο δηλων ο Χριστος και Θεος ελεγε· “Πως δυνασθε υµεις πιστευσαι” εις εµε δηλονοτι “δοξαν παρα του µονου Θεου ου ζητουντες. ει µη θεσει θεοι. Και τι λεγω σωθηναι αυτον. την δικαιοσυνην. Αρχοντα δε η Γραφη τινα αρα καλει. αλλ᾿ οποτε αποκαλυφθη. σωθηναι ποτε δυνησεται. Οντως ουδεις ουδαµως. εστω παντως εσχατος και παντων δουλος και παντων διακονος”. Ουδαµως· φησι γαρ ο Κυριος τοις εαυτου µαθηταις· (171) “Οι αρχοντες των εθνων κατεξουσιαζουσιν αυτων· ουχ ουτως δε εσται εν υµιν. φρικτως τηνικαυτα των θειων προσψαυσατε· ει δ᾿ ουν. ου τους φιλους ουδε τους αυτον αγαπησαντας αλλα τους µη ως φως ελθοντα δεξαµενους αυτον. Οι βασιλεις την σωφροσυνην.” Πας ουν ο την του Θεου δοξαν ζητων και το εκεινου θεληµα παντι τροπω και εν παντι πραγµατι σπουδαζων ποιειν. οµοιοι δηλονοτι οντες τω φυσει Θεω κατα την χαριν την δοθεισαν ηµιν ανωθεν. επειδη δυσκολως πλουσιος εις την βασιλειαν των ουρανων εισελευσεται· ει δε δυσκολως ο πλουσιος. αλλ᾿ ο θελων ειναι πρωτος εν υµων. ει µη υιοι. Τον την εαυτου φησι ζητουντα τιµην. των θρονων αποστητε και πορευθεντες πρωτον εαυτους απο των θειων Γραφων νουθετησατε· και απεικονισµα γεγονοτες Θεου. ουδεποτε αρχειν τινος . την ελεηµοσυνην. Οι αρχοντες και οι πλουσιοι. ταδε λεγει. τοτε γνωσεσθε οτι ο Θεος ηµων πυρ καταναλισκον εστιν. µη ποιων το εκεινου θεληµα αλλα το ιδιον εκπληρων. το Πνευµα το Αγιον· “Αποστρεψατε εκαστος υµων απο της οδου αυτου της πονηρας· µαθετε καλον ποιειν και ρυσασθε αδικουµενον· εκζητησατε τον Κυριον και ζησεται η ψυχη υµων· εκκλινατε απο κακου και ποιησατε αγαθον”. τις αλλος των εις αυτον πιστευοντων. Οι πατριαρχαι. ακουσατε. οπου γε ουδε πιστος ειναι δυναται η χριστιανος τελειος ο τοιουτος. την αληθειαν και την ευσεβη πιστιν µαλλον η το διαδηµα και΄την αλουργιδα φορειν ποθησατε.

αει παντων επουρανιων βασιλευει και επιγειων και καταχθονιων· αλλα και των µηπω γεγονοτων ως ηδη γεγονοτων εν αυτω αυτος βασιλευει. Τις ουν επι τοσουτον αφρων και αναισθητος ος προ του την δοξαν ταυτην και ιδειν και παθειν αρχης η δοξης η πλουτου επιθυµησει. τοσουτω µαλλον εαυτον εσχατωτερον και δουλον των πολλων εκεινων λαων εξει. οτι δι᾿ αυτου γενησονται και ει τι δ᾿αν µετα ταυτα γενησεσθαι µελλει. φησι. Μαλλον δε τις . τον επι παντων Θεον επι του νωτου των ψυχων αυτων εν τωδε τω κοσµω επιφεροµενοι. Προσεχε ακριβως οποια τις εστιν η ζητεισθαι οφειλουσα παρ᾿ ηµων βασιλεια. “ζητειτε πρωτον την βασιλειαν του Θεου και την δικαιοσυνην αυτου. καθαιροµενοις δια δακρυων και µετανοιας και τελειουµενοις δια σοφιας και γνωσεως της του Πνευµατος. Βασιλευσει δε πως. την µελλουσαν µετα την αναστασιν εσεσθαι η. Οι δε µη τοιουτοι τη διαθεσει γενοµενοι. βασιλευει δε ουχ ηκιστα και εφ᾿ ενα εκαστον ηµων εν δικαιοσυνη και γνωσει και αληθεια. αλλ᾿ ολως αισθησιν της ανθρωπινης δοξης εσχηκοτες και ορεξιν πλουτου κτησαµενοι και τρυφης. και ου χριστιανοι αληθεις. Ως επι οχηµατος τινος εφ᾿ ηµας εποχουµενος και ως ηνιας τα θεληµατα κρατων εν τη χειρι αυτου των ηµετερων ψυχων. Ουδαµως. ος και αξει εν οις αν βουληται ηµας ευηνιους ευρων και εις το εκεινου θεληµα οια δη ιπποις χρησεται ηµων τοις θεληµασιν. Ουτω δη βασιλευει Θεος εν οις ουδεποτε εβασιλευσε.η ολως υπερεχειν µικρου η µεγαλου καθ᾿ εαυτον εννοησειεν. επειδη εξ εθνων εσµεν. Την εν τω υψει των ουρανων. κτιστης ων και δηµιουργος των απαντων. ως που ποτε ουσαν µακραν. (172) Αλλα γαρ επιστασθε αρα ποιαν λεγει ζητειν ηµας βασιλειαν. κατα την θειαν φωνην του Ιησου και Θεου· φησι γαρ· “Ταυτα δε τα εθνη του κοσµου επιζητει”. ως γεγραπται. Ουτω και Χερουβιµ οι ανθρωποι γινονται. ινα καθως “εβασιλευσεν ο Θεος επι τα εθνη”. βασιλευση και εφ᾿ ηµιν. Ο Θεος. υπεικουσι προθυµως ταις αυτου νοµοθεσιαις και εντολαις. Οποιαν δε αρα ζητειν εγκελευεται. αλλ᾿ οσω πλειονων οικονοµιαν και φροντιδα εγχειρισθησεται. Ταυτην τοιγαρουν λεγει ζητειν την βασιλειαν υµας. οντως οκνω ειπειν οτι εθνικοι εισιν οι τοιουτοι. Υµεις δε. εν αισθησει γενοµενον. και ταυτα παντα προστεθησεται υµιν”. ταυτην λεγει ζητειν ηµας.

τον υπερανω πασης οντα αρχης και εξουσιας και παντος ονοµατος ονοµαζοµενου ελθειν εφ᾿ ηµας και εφ᾿ ενι εκαστω ηµων βασιλευσαι ποθησωµεν και ζητησωµεν. λαµποντα τω απροσιτω φωτι ο κατεσθιειν µελλει τοτε τους υπεναντιους. δαιµονας απελευνοντα. νοσους παραµυθουµενον. και εποχουµενον αυτον εκαστος επι των εαυτου ωµων επιφεροµενος. ει οιον τε. ως αν εκαστος ηµων. (173) υποπτευσει. λυπας και θλιψεις διωκοντα. ινα και εκεινα αντι ταυτης εκλεξηται. ολον αυτον µεθ᾿ εαυτου λαβων. τους νυνι µη δεχοµενους αυτον µηδε θελοντας αυτον βασιλευειν επ᾿ αυτους· εν οικια τε συνεισερχοµενον ωσαυτως εξει αυτον και επι της κλινης συνανακειµενον και τω αστεκτω φωτι περιπλεκοµενον τε οµου και αρρητως κατασπαζοµενον. θανατον αφανιζοντα. Οντως ουκ εστι ταυτης ετερον ουδεν εφετωτερον τοις γε νουν εχουσι. εν αισθησει παση ψυχης. αχωριστον εξει εν ηµερα τε και νυκτι. συναχθεντες επι το αυτο. ος µειζονα της του Θεου βασιλειας και δοξης αλλην ειναι δοξαν η βασιλειαν η πλουτον η τιµην η αρχην η τρυφην. του µεγαλου τουτου και ασπαστου δωρου αποστερησειεν εαυτον· µηδεις της αληθινης δοξης εκπτωτον εαυτον απεργασηται· µηδεις δια προσκαιρον πλουτον τον πλουτοδοτην Θεον και ποιητην του παντος καταλειψη· µηδεις δια γονεων και φιλων και συγγενων προσπαθειαν τον ∆εσποτην των αγγελων αρνησηται· µηδεις δι᾿ επιθυµιαν σαρκος του γλυκασµου της οντως ζωης αποστερηθησεται· µηδεις δια δοξαν ευµαραντον της αιωνιου δοξης και ατελευτητου αλλοτριος γενηται. αναλαµβανοµενον οθεν ουκ εχωρισθη. παθη ψυχης και σωµατος εξιωµενον. οτε δια τους απιστουντας ελευσεται. µηδεις αφρονως αυτον απωσηται· µηδεις αξιω.ουτως απονενοηµενος και αθλιος. Ταυτα παθειν σε δει και µαθειν. χαραν και δακρυα υπερ µελι και κηριον γλυκυτερα καθ᾿ ωραν παρεχοντα. η τι των λεγοµενων αλλον και νοµιζοµενων καλων επι γης η εν ουρανω. ως αν εξεις Θεον νυν µεν συναναφεροντα σε διχα του σωµατος. ζωην ανεκφραστως βλυστανοντα και µετα την εκδηµιαν την εκ του σωµατος εις (174) ουρανους ουρανων αναβιβαζοντα ηµων εκαστον. Τοινυν και περιϊοντι τω Χριστω και βασιλευσαι ζητουντι επι παντας ηµας. Αλλα δευτε παντες. αγαπητε. υστερον δε και το σωµα σου τουτο αναστησοντα και .

ελκοµενοι οια δουλοι και δελεαζοµενοι υπο της . υπο των τοιουτων τινος τον νουν οχλουµενος. ο επι παντων Θεος. τω περι αυτην εκκαιοµενοι ποθω. η παθει τινι σωµατικω τε και ψυχικω. µακραν εισι και απεχουσι του λιµενος αυτης· οθεν και εαν περι απαθειας λεγειν απαρξωνται και προς το υψος αυτης τον νουν αραι επιχειρησωσιν. µη δυναµενος διατρανωσαι τας ενεργειας αυτης ελευθερω τω λογω. Περι απαθειας και των εν αυτη κατα προκοπην χαρισµατων και δωρεων· και τις η τελειωσις της κατα Χριστον πνευµατικης ηλικιας. οια δη ως εξουθενων και ατιµαζων αυτην και ως την δοξαν αυτης αµαυρων· γεγραπται γαρ· “Παντι τω εχοντι δοθησεται και περισσευθησεται. ος και βασιλευων εσεται επι σε εις τους απεραντους αιωνας. Οσοι τοιγαρουν απαθειαν εχουσι. Οσοι δε προσδεδενται µικρα ετι και τη τυχουση επιθυµια του κοσµου και των πραγµατων αυτου. δηλονοτι φιλουσιν αυτην και φιλουνται σφοδρως υπ᾿ αυτης· και τα περι της (176) ακορεστου διαλεγοµενοι.πνευµατικον σοι παρεχοντα. ΛΟΓΟΣ ∆΄. τιµη και προσκυνησις συν τω αναρχω αυτου Πατρι και τω παναγιω και αγαθω και ζωοποιω αυτου Πνευµατι νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων· αµην. Ει γαρ τεθολωµενω τω νω και ακαθαρτω τη καρδια των αυτης αρξεται θεωρηµατων και υποθεσεως. εκπεσειται και ων ισως εκ µερους ελαβεν εξ αυτης αγαθων. ουτω και ο περι απαθειας λεγειν επιχειρων τας της ψυχης κορας. απηλλαγµενας εχειν πασης επιθυµιας πονηρας και εµπαθους λογισµου χρεωστει. αει σε βασταζων εις τον αερα και υπο σου αει βασταζοµενος. εις το της καθαροτητος αυτης υψος και εις τον ταυτης βυθον ουκ εξισχυσει τρανων αποβλεψαι η σαφως εξειπειν και αξιως κατανοησαι το πληθος και µεγεθος των ενεργειων και χαρισµατων αυτης. ινα µη. απαθεστεροι ετι παρ᾿ αυτης γινονται. ειτ᾿ ουν αισθησεις. απο δε του µη εχοντος και ο δοκει εχειν αρθησεται απ᾿ αυτου”. (175) Ωσπερ ο τω λαµπροτατω ηλιω ενατενιζειν βουλοµενος καθαρους οφειλει τους του σωµατος οφθαλµους εχειν. ω πρεπει πασα ευχαριστια.

περι τοιουτων ουτω καθυποκρινοµενους. αλλα τη παντοδυναµω απαθεια ασθενειαν προσαπτειν κατατολµωσι. κατα την ανωθεν κελευουσαν χαριν επι των δωµατων κηρυξοµεν. Καθαπερ ουν ηκουσατε λεγοντος του ∆εσποτου· “Πολλοι µεν κλητοι. Και προσεχε ακριβως τη των λεγοµενων δυναµει και ακριβεια. επειδη της µεν νοερας αισθησεως και θεωριας και της παντουργου ενεργειας αυτης πειραν ολως ου κεκτηνται. η δε αυτη µονη καθ᾿ εαυτην . φησι. ολιγοι δε εκλεκτοι” και “Εν τη οικια του πατρος µου µοναι πολλαι εισιν”. τουτω δεδουλωται”. παραφρονουντες λαλουµεν. ουτως ειδεναι βουλοµαι παντας υµας. ∆ια τοι τουτο ουδε την εξ απιστιας και προληψεως και µακρας συνηθειας και αµελειας προσγενοµενην αυτοις και προσουσαν ασθενειαν συνιδειν η καθοµολογησαι ποτε πειθονται. και ης πρωην εδοκουν εχειν ειρηνης αποστερουνται των λογισµων· και εικοτως· “Ω γαρ τις ηττηται. Αλλα µη γενοιτο ηµας. τους ευτελεις και του λεγειν αναξιους. Τοινυν και σκοτους εκειθεν πληρουµενοι. αλληναλλως ταυτα υπο της ψευδωνυµου φυσιουµενοι γνωσεως φιλολογουσι τε και περι ων ουκ οιδασι διαβεβαιουνται τους πυθοµενους. ως απερριµµενοι τινες και του µηδενος αξιοι. την αιτιαν ου σφισιν αυτοις των γινοµενων επιγραφονται. ινα µη ως ο το ταλαντον κατακρυψας δουλος κατακριθωµεν. στοχαστικως δε και εν επινοιαις ποικιλαις και πολυτροποις τα κατ᾿ αυτην αναλογιζοµενοι. Τουτο δε συµβαινει αυτοις. Αλλο υπαρχει απαθεια ψυχης και ετερον απαθεια σωµατος· η µεν γαρ και το σωµα καθαγιαζει. οτι πολλοι µεν αγιοι. ολιγοι δε απαθεις· και προς τουτοις πολλη παλιν εν αµφοτεροις υπαρχει διαφορα. καταψευδεσθαι της αληθειας και διαβεβαιουσθαι περι ων ουκ (177) εγνωµεν πειρα µαλλον η λογοις εις ηµας αυτους την ενεργειαν των µελλοντων ρηθησεσθαι προτερον· α δε καταλαβειν ηξιωθηµεν και µαθειν παρα των ελλαµφθεντων υπο της µακαριας απαθειας τον νουν και α παρ᾿ αυτης. αλλα και παντας αλλους ανθρωπους οµοιους εαυτων ειναι και υπο των τοιουτων διαµαρτυρονται καταδουλουσθαι παθων· ου γαρ συγχωρουνται υπο της οιησεως και του φθονου µειζονα ποτε εαυτων επ᾿ αρετη και σωφροσυνη προσµαρτυρησαι τινι. µυστικως ακηκοαµεν εις το ους.επιθυµιας του εν ω προσδεδενται παθους.

η δε και τας φυσικας απασας κινησεις ειωθε καταστελλειν. τα δε ουκ εφ᾿ ηµιν εισι· και τα µεν εφ᾿ ηµιν το παντα νοειν. οταν και εν αυτω τω των .ουδεν τον κεκτηµενον ονισησιν. το λογιζεσθαι. ιχνους ολως αηδιας τινος δηλονοτι µη εµφωλευοντος αυτου εν τη ψυχη. ινα µηδε εν τουτω τις καυχησηται· ων και ουδεις ποτε τυχειν καταξιωθησεται. Τουτων δε τα µεν εφ᾿ ηµιν. Αλλο το ευτελει εσθητι αρκεισθαι (178) και στολης λαµπρας µη επιθυµειν και ετερον το ενδεδυσθαι το φως του Θεου· της µεν γαρ υπο ετερων µυριων επιθυµιων καθελκοµενοι τινες κατεφρονησαν. το φρονειν. ει µη καλως τα οσα εφ᾿ εαυτον εισι σπερµατα καταβαληται. Αλλο ακινησια των του σωµατος µελων και των παθων αυτων της ψυχης και ετερον κτησις αρετων· η µεν γαρ εκ φυσεως προσεστιν. και ετερον το ευδοκειν εν αυτοις. Αλλο το µη επιθυµειν τινος των του κοσµου τερπνων και ηδεων και ετερον το εφιεσθαι των αιωνιων και ουρανιων αγαθων. Αλλο το ευχεσθαι υπερ των τα τοιαυτα ποιουντων εις ηµας και αλλο το αφιεναι αυτοις και ετερον το αγαπαν αυτους ως ευεργετας απο ψυχης και ετερον το νοερως ανατυπουν τα προσωπα ενος εκαστου αυτων και ως γνησιους φιλους απαθως αυτους κατασπαζεσθαι εν δακρυσιν αγαπης ειλικρινους. την δε ολιγοι λιαν κοπω και πονω πολλω λαβειν ηξιωθησαν. το λεγειν και πραττειν οσα προς ταπεινωσιν ηµας φερουσιν· η δε αγια ταπεινωσις και τα λοιπα ταυτης ιδιωµατα και χαρισµατα και αι ταυτης ενεργειαι δωρον εισι Θεου και ου των εφ᾿ ηµιν εισιν. επειδη των µεν προτερων αλλοι δι᾿ αλλο τι και πλειονες αυτων κατεφρονησαν. το δε µονοι περιβεβληνται οι του φωτος υιοι και της ηµερας καταξιωθεντες γενεσθαι. των δε δευτερων ολιγοι παντελως εφροντισαν. Αλλο το µη δακνεσθαι µηδε οργιζεσθαι εν ατιµιαις και υβρεσι και εν πειρασµοις και θλιψεσι. Ετερον µεν ουν µη ζητειν εξ ανθρωπων δοξαν και ετερον το της δοξης εκκρεµασθαι του Θεου και ταυτην αεναως επιζητειν· την µεν γαρ και υπο παθων αλλων πλειστοι κυριευθεντες απωσαντο. Μειζον δε τουτων ων ειποµεν. Αλλο το ταπεινολογειν και ετερον ταπεινοφρονειν· και αλλο ταπεινωσις και ετερον το της ταπεινωσεως ανθος και ετερον ο ταυτης καρπος και το του καρπου ταυτης καλλος και η ηδυτης αυτου και ετερον αι εκ τουτου ενεργειαι.

εν τε συνεστιασεσι. Και προς τουτοις αλλο το φοβεισθαι τον Θεον και ετερον το ποιειν τας αυτου εντολας. µη λανθανοντας δε. αλλα µην και προς αυτους τους εν προσχηµατι µεν φιλιας εξωθεν διακειµενους. εαν εν τουτω φθασωσι τελειωθηναι. επισης δε µαλλον τοις φιλοις και τουτοις προσφερεσθαι διχα τινος αλλου διαλογισµου εν τε οµιλιαις. Και επι πασι τουτοις ετερον το ανθιστασθαι και πολεµειν τοις εχθροις και αλλο το τελειως ηττησαι και υποταξαι και θανατωσαι αυτους· το µεν προτερον αγωνιστων εστι και αγιων. και ετερον η ξενιτεια. Τουτων δε παλιν υπερτερον ασυγκριτως ειναι υπειληφα το εν ληθη παντελει των ωνπερ αν παθοι τις γινεσθαι και µητε αποντων µητε παροντων των λυπησαντων η αλλως εµπαροινησαντων µεµνησθαι ποτε. Αλλο αργια και ετερον ησυχια και αλλο σιωπη· ετι δε αλλο αναχωρησις και η εκ τοπων εις τοπους µεταβασις. (180) Τοιγαρουν και πολλοι µεν προς ταυτα εαυτους αλλος δι᾿ αλλο τι επιδεδωκασιν. αλλα βεβαιως ειδετωσαν οτι εν σκοτει πορευονται. καθως γεγραπται· “Φοβηθητε τον Κυριον παντες οι αγιοι αυτου”. δια κοπων δηλονοτι πολλων και ιδρωτων τους εαυτων τροπωσαµενων εχθρους και τελειαν την κατ᾿ αυτων αραµενων νικην και την ζωηφορον του Κυριου νεκρωσιν στολισαµενων λαµπρως. και παλιν· “Εκκλινον απο κακου και ποιησον αγαθον”. Αλλο αναµαρτησια και ετερον η των εντολων εργασια. το δε δευτερον. ολιγοι δε λιαν οι µετα φοβου εµφυτου και αγαπης της προς Θεον µετα πιστεως αδιστακτου τουτοις επιχειρουντες.πειρασµων καιρω την ισην κεκτηται τις και οµοιαν αναλλοιωτως διαθεσιν και προς αυτους τους κατα προσωπον λοιδορουντας αυτον και ενδιαβαλλοντας και προς παντας αλλους (179) τους η κατακρινοντας αυτον η υβριζοντας η καταδικαζοντας η εµπτυοντας εις το προσωπον. λαθραιως δε τα αυτα τοις ειρηµενοις διαπραττοµενους µεν κατ᾿ αυτου. Ταυτα µεν ουν απαντα εργα και πραξεις των εν φωτι περιπατουντων ανδρων εισι· οσοι δε εξω τουτων και των τοιουτων εαυτους ειναι καταµανθανουσι. συντοµως κατορθουσι την της αρετης εργασιαν και προς τα . απαθων και τελειων. υπο της χαριτος βοηθουµενοι. µη πλανασθωσαν µηδε εξαπατατωσαν εαυτους. οι και µονοι.

“Καθο γαρ ουκ εδοκιµασαν τον Θεον εχειν εν επιγνωσει. ο δους την ψυχην αυτου υπερ ηµων των αµαρτωλων. ου µονον απαρνησιν εαυτου. αλλα και νεκρωσιν την προς τον κοσµον απαντα εµποιει. µαλλον δε εξω του κοσµου.προειρηµενα παντα προκοπτοντες καθ᾿ ωραν προσεπεκτεινονται. εκ των κατεχοντων παντας ανθρωπους προληψεων εµπαθων. των πονηρων επιθυµιων των αρπαζοντων και κατεσθιοντων τας των ανθρωπων ψυχας· ως εκ καµινου δε πυρος. βοα προς τον Θεον εξ ολης ψυχης. ρυεται αυτον. προς πασαν αρετην και εργασιαν των εντολων του Θεου ακινητος υπαρχει πανταπασι και . εν η οικουσα ηµων η ψυχη και δεινως κατεχοµενη και πεδουµενη και βαρουµενη. ως ο Μανασσης εκ του χαλκουργηµατος. Ου και εισακουων ο παναγαθος ∆εσποτης ευθυς. των ως πυρ κατακαιοντων και καταλυµαινοµενων και προς ατοπους πραξεις βια ελκοντων ηµας και την φλογα των παθων εν ηµιν αναπτοντων. (181) ως εκ κητους µεν. αρρητω φοβω και τροµω κατασχεθεις. Επειτα ως εν ερηµω. εκ του βυθου της αγνοιας και του σκοτασµου της φιλιας του κοσµου προς το µηκετι αυτον προς τα τοιαυτα καν τω λογισµω επιστρεψαι· ως εκ λακκου δε των λεοντων. παρεδωκεν αυτους ο Θεος εις αδοκιµον νουν ποιειν τα µη καθηκοντα”. εν αισθησει τελεια γενοµενος ο τοιουτος. εκ της γεωδους και βαρειας και εµπαθους ηµων ταυτης σαρκος. περι ων γεγραπται· “Εξαπεστειλα αυτους κατα τα επιτηδευµατα των καρδιων αυτων· πορευσονται εν τοις επιτηδευµασιν αυτων”. Οι ουν καλον τον θεµελιον της πιστεως και ελπιδος εν φοβω και τροµω επι πετραν υπακοης πνευµατικων πατερων καταβαλοντες και ως εκ Θεου στοµατος τα παρ᾿ εκεινων εντελλοµενα τω θεµελιω τουτω της υποταγης αδιστακτως εποικοδοµουντες ευθυς κατορθουσι το απαρνησασθαι εαυτους. Οι δ᾿ αλλοι “αφιενται ως εν αβατω” κατα το ειρηµενον “περιπλανασθαι και ουχ οδω”. των κατωδυνων στεναγµων της φωνης της δεησεως αυτου. Το γαρ µη το εαυτου αλλα το του πνευµατικου πατρος αυτου θεληµα εκπληρουν ενεκεν εντολης Θεου και γυµνασιας προς αρετην. καταδροσιζων εν Αγιω Πνευµατι και ακαταφλεκτον αποτελων αυτον· ως εκ του χαλκουργηµατος δε. ως ο ∆ανιηλ εκ του λακκου των λεοντων. ως οι τρεις παιδες εκ της καµινου του πυρος. ως ο εκ Ιωνας εκ του κητους.

οπως αν ψαλλη σοι η δοξα µου”. διηνεκως µεµνηµενος οσων υπ᾿ αυτου ερρυσθη κακων· ουτω . Αρα γε τη ελευθερια ταυτη εις ανεσιν και αµεριµνιαν χρησεται. και τουτον αναγαγων εν τοις βασιλειοις αποκαθιστησι. Τουτων ουν ουτω Χριστου χαριτι γενοµενων. αλλα και ευχαριστει µετα Παυλου λεγουσα· “Ευχαριστω τω Θεω δια Ιησου Χριστου του Κυριου ηµων. Ου µονον δε. αλλα δουλευειν τη δικαιοσυνη. δουλον εαυτου υπο τυραννου τινος εκουσιως αιχµαλωτισθεντα και εις δουλειαν υπαχθεντα τω πηλω και τη πλινθεια και τω βορβορω θεασαµενος αυτον ανηλεως κακοπαθουντα και ταις του πονηρου τυραννου εκεινου ακαθαρτοις επιθυµιαις υπηρετουµενον. τη προς τον εαυτου δεσποτην ευνοια των µη αιχµαλωτισθεντων συνδουλων αυτου σπουδαιοτερος εν ταις εντολαις του δεσποτου αυτου φανηναι φιλοτιµειται. υπο τον νοµον της αµαρτιας καταδουλουντος ηµας. µηδαµως εν µηδενι προσονειδισας αυτον· ο δε δουλος εκεινος. Καθαπερ γαρ βασιλευς τις. ο τοσουτων και τηλικουτων απαλλαγεις ανιαρων. Απαγε· δουλων οντως αι υποληψεις αυται εισι και ουκ ελευθερων· ο γαρ της ελευθεριας ταυτης (182) καταξιωθεις οιδεν οτι ηλευθερωθη απο του νοµου της αµαρτιας του µηκετι δουλευειν αυτον τη αµαρτια.απροθυµος. βοα συν τω προφητη ∆αυιδ και αυτη λεγουσα· “∆ιερρηξας τον σακκον µου και περιεζωσας µε ευφροσυνην. ο δικαιοσυνης ηλιος και ων και καλουµενος. ευσπλαχνος ων και φιλανθρωπος. Και ινα εκ παραδειγµατος δειξω υµιν οιαν µαλλον εκτοτε επιδεικνυται προς τον Θεον ευνοιαν ο τοιουτος. ελευθερωθεις. ου χωριζοµενη δε. και της αγνοιας και του σκοτασµου της φιλιας του κοσµου ρυσθεις. Εξ ης ελευθερουµενη µεν. ος εστι Χριστος ο Θεος. οτι ο νοµος του πνευµατος της ζωης εν Χριστω Ιησου ηλευθερωσε µε απο του νοµου της αµαρτιας και του θανατου”. ως αν µειζονα και την προς αυτον αγαπην και θερµοτεραν επιδειξηται. εκ των ανθρωπινων και εις ηµας αει γινοµενων παραστησω αυτην. των πονηρων τε και αισχρων απαλλαγεις επιθυµιων και απο του θανατου του σωµατος. ινα τα αυτα παλιν ειπω. αυτος εκεινος αφικνουµενος αφαρπαζει και ελευθερον της αισχρας εκεινης και µοχθηρας αποδεικνυσι λειτουργιας. τι εκτοτε ο τοιουτος µελλει ποιειν.

δια δοξαν και την εξ αυτων εγγινοµενην ηµιν ελευθεριαν τε και χαραν και απολαυσιν. καθαπερ ειρηται. αλλα τον Ποιητην (184) των απαντων και . Οιδας την του ρηµατος δυναµιν. Καθαπερ γαρ οι εν τω κοσµω πλουσιοι τον πλουτον αυτων εν οιαις αν βουλωνται χρειαις και επιθυµιαις και απολαυσεσιν αναλισκουσιν. ουκ εστι µετρον η καταληψις αυτων παρ᾿ ηµων· και τα µεν διδωσιν αυτοις. υπονοει. τα δε δωσει. ολιγα τινα χρη προς την ηµετεραν αγαπην ειπειν. και τοσουτον οσω και την προς αυτον θεραπειαν επιτεινοντα καθ᾿ εκαστην βλεπει αυτον. εν πρωτοις ο ∆εσποτης ηµων και Θεος ταυτα τοις παντα ριψασι και τον σταυρον αρασι και κατα ποδας αυτου ανεπιστροφως βαδιζουσι πλουσιως χαριζεται· αντι φθαρτου γαρ πλουτου αυτος αυτοις ολον εαυτον διδωσιν. Αλλα γαρ εξ ων διδωσιν ενταυθα τοις αγαπωσιν αυτον ο φιλοικτιρµων Θεος. Επειδηπερ δια τρια ταυτα πασαν σπουδην και µεριµναν οι ανθρωποι επιδεικνυνται. Ηκουσας θαυµα φρικτον. Και πρωτα µεν πληρουνται αρρητου χαρας. αλλ᾿ οµως δια την ευγνωµοσυνην αυτου αµετρητον επιδειξεται εις αυτον την αγαπην. τα µεν εκ των θειων Γραφων.µοι και περι του απολαυσαντος της επικουριας Θεου. Και καθαπερ ο βασιλευς εκεινος ευπροθυµως ορων και µετα ταπεινωσεως πασης τα θεληµατα αυτου εκπληρουντα τον δουλον εκεινον. πληροι· και εµπιπλα αυτους αφθονως παντος αγαθου και δαψιλως και αδιαλειπτως επιχορηγει αυτοις την αφθαρτον τρυφην και αεναον. ει και µηδεν δειται της υπηρεσιας αυτου. οτι ουχι τον κοσµον ουδε τα εν τω κοσµω. Ουτε γαρ ο της ελευθεριας του Πνευµατος απο Θεου απολαυσας ενδωσει ποτε του µη ετι (183) και ετι ποιειν το θεληµα του Θεου και µετα θερµοτερας της προθυµιας. πληθη αναριθµητα οικετων εχων. ουτω και ο καλος ηµων ∆εσποτης εαυτον δωρειται τοις γνησιοις δουλοις αυτου και πασαν αυτων εφεσιν και επιθυµιαν. δια τιµην. ων ποιει εις τους δουλους αυτου. φηµι δη δια πλουτον. Των ευεργεσιων δε και των δωρεων του Θεου. ουτω και εν τοις ειρηµενοις υπολαµβανε. τα δε εξ αυτης της πειρας καταλαβοντα. ως βουλονται και υπερ ο βουλονται. ουτε ο αιωνιος βασιλευς και Θεος υστερησει αυτον τα αγαθα της αιωνιου ζωης του µη επιδαψιλευσασθαι ταυτα επ᾿ αυτω.

ως επιζητειν αυτους τοπον αποκρυβης. επιστρεψαντες αυθις και συνηθως τουτον ζητησαντες και µη ευροντες. τοτε αποστερει αυτους εαυτον ο τροφευς του παντος. µαλλον δε µηδε δυνασθαι. µη φεροντες οραν την ακατανοητον και αστεκτον της στολης αυτων λαµπηδονα. παιδευων αυτους µη καταφρονητας ειναι και αµελεις. Επειτα επενδυονται το φως. επαν δε περι τα µαθηµατα αυτων αµελως ιδη διατεθεντας αυτους και µετεωριζοµενους εν τισιν ανωφελεσι πραγµασιν. οπως εκεισε γενωνται και το πολυ βαρος της δοξης αποθωνται. Ωσπερ γαρ ο φιλοστοργος πατηρ συνεστιους µεν ποιειται τους εαυτου υιους. πασαν τε κακοπαθειαν εαυτοις επιφερουσι και πασαν θλιψιν και παντα πειρασµον και ατιµιαν επιποθουσιν. ολον ολω τω σωµατι· και ορωσι κεκοσµηµενους εαυτους αρρητω δοξη και αστραπτουση θεια στολη και τας οψεις καλυπτουσιν εαυτων. ολως αποσπασθηναι αυτου· τοις δε γε απογαλακτισθεισι καθαπερ πατηρ φιλοτεκνος προσφερεται παιδαγωγων και παιδευων αυτους. κοπτονται. Οτε δε των εντολων αµελησουσι και ραθυµως η καταφρονητικως διατεθηναι τω (185) αυτεξουσιω θελησουσι και προς τι των του κοσµου πραγµατων ασχοληθωσιν. ως µη βουλεσθαι. ουτω και ο καλος ∆εσποτης ηµων και Θεος εν τοις δουλοις αυτου και κατα φιλανθρωπιαν και χαριν υιοις διατιθεται· επιδιδωσι γαρ εαυτον αυτοις. Ειθ᾿ ουτως ο αυτος ∆εσποτης και τροφη και ποσις γινεται αυτοις αεναος και αθανατος· τοις µεν ως φωτοειδης µαζος τω του νοος αυτων στοµατι εµβαλλοµενος καθοραται και θηλαζειν αυτοις παρεχει. αυτον τον Χριστον και Θεον. τοσαυτην εµποιων αυτοις την ηδυτητα. οσοι νηπιοι ετι κατα Χριστον πελουσι και ουπω στερεας τροφης µεταλαβειν εισιν ικανοι. Αλλα γαρ εις συναισθησιν ελθοντες του αγαθου ου εστερηθησαν. “ο αρτος ο εκ του ουρανου καταβαινων και ζωην διδους τω κοσµω”· και εκ αυτου και συν αυτω εις κορον τρεφονται αεναως και προς ζωην αΐδιον µεθαρµοζονται τη µεθεξει. κλαιουσι και εαυτους αποδυρονται.Κυριον και ∆εσποτην εκτησαντο εν εαυτοις. . εξωθει της εαυτου τραπεζης και τοις αυτου δουλοις παρακελευεται µη δουναι αυτοις τροφην. και ψυχην και σωµα καθαγιαζοµενοι. αποκλιναντες εις ανωφελη και τα µη προσηκοντα τη θεοσεβεια. οις και γινεται αµα τροφη τε και ποσις.

επει του αληθινου και αρρευστου πλουτου εξεπεσον· και οταν τυχωσι του σκοπου. Και ταυτα µεν οι εµπονως µετανοουντες ποιουσιν αµα και πραττουσι των ειρηµενων επιτυγχανουσιν αγαθων. Καθαπερ γαρ οι αδεσποτοι κυνες εν ταις πλατειαις και ρυµαις της πολεως περιΐασιν. . αλλα και τους αλλους κυνας µαχοµενοι εκδιωκουσιν. αλλα και του πλουτου της χρηστοτητος του Θεου εαυτους ενδικως αποστερουσι και κυσιν οµοιουνται αδεσποτοις. οτι την αιωνιοιν ζωην εκουσιως απωσαντο. ινα χρυσον που η αργυρον η χαλκον διδοµενον εγκολπωσωνται. µαλλον δε ειπειν ως καταφρονηται. η και κοπρον η αιµα λειξουσι σφαγεντων κτηνων. ως αναξιοι και νοθοι υιοι. ελεεινοτεροι των µελλοντων. τη προτερα και αυθις αγυρτια εαυτους εκδιδοασιν. και τας του σωµατος ηδονας υπερ τα αιωνια αγαθα και υπερ αυτον τον Θεον αυτων προτιµησαντες. ει δε και θνησιµαιον αυτοις ευρεθη. ουτω διακεινται· επαν δε ο λιµος της απληστιας εξ ανελπιστιας αυτους καταλαβη.οπως ιδοι ο φιλανθρωπος τουτων πατηρ τας θλιψεις αυτων και την εθελουσιον κακωσιν και ελεησας αυτους επιστρεψη και αυθις αυτοις εαυτον επιδω· ο και γινεται. τοτε προς ολιγον. προς ραθυµιαν δε και ανεσεις εαυτους επιδωσουσιν. ιν᾿ οστουν που (186) η δερµατος παλαιου µερος απορριφεν λαβωσιν. εως αν ου των εγκατων µονον αλλα και αυτα τα οστα γυµνα των νευρων αποδειξωσιν. ουκετι της τρυφης ταυτης ουτε µην του ενδυµατος της του Θεου δοξης καταξιουνται. ακορεστως εσθιουσι και ου χωριζονται του πτωµατος προτερον. ουτω και ουτοι εν ταις των πλουσιων και πενητων θυραις αγυρτικως περιτρεχουσιν. καν του κοσµου τον πλουτον απαντα κτησωνται. ως κεκορεσµενοι και µηδενος χρηζοντες. οπως µη τοις αυτοις εξ απροσεξιας και αυθις περιπαρωσι κακοις και του παναγαθου απορριφωσι πατρος. Οσοι δε προς τους πονους και προς τας θλιψεις και στενοχωριας της µετανοιας απαγορευσουσι. ευλαβουµενοι πλεον η προτερον τον εαυτων πατερα και τρεµοντες ως δεσποτην. Και εις την προτεραν οικειοτητα και δοξαν και εις αυτην των αγαθων την τρυφην “α οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη” µετα πλειονος της παρρησιας αποκαθιστανται. ελεεινοι των παροντων.

η ξενιτεια.Εφανερωσε γαρ αυτοις ο Θεος τον της χαριτος αυτου πλουτον. Προσεχε ουν τη δυναµει των ρηθησοµενων σοι συνετως. εµωρανθησαν”. εις το ειναι αυτους αναπολογητους· και της επουρανιου δωρεας γευσασθαι αυτους κατηξιωσε και Πνευµατος Αγιου µετοχους πεποιηκε. τω προειρηµενω τροπω παιδαγωγουµενοι. ως εφηµεν. και ουτως εµµεινωσι τη καθηµερινη. η υπακοη και η ευπροθυµος δουλεια. η ηγαπησαν. µη αποσκιρτωντες η προς ταυτην αχθοµενοι. καθα και ο θειος Παυλος ανεκραγεν· “Οι δε ουχ ως Θεον εδοξασαν”. τηνικαυτα και ο παναγαθος πατηρ παντα τα υπαρχοντα αυτω διδωσιν εις τας χειρας αυτων. Οταν δε καλως ανατραφωσι και παιδευθεντες εις µετρον ηλικιας τελειου ανδρος καταντησωσι. και αλλως· “Ουκ αξια τα παροντα παθηµατα προς την (187) αποκαλυπτοµενην ηµιν δοξαν εισι”. παιδεια και διηνεκει µετανοια. λεγοντες· “Παιδειαν Κυριου υποισω. οτι ηµαρτον αυτω “. η αδιαλειπτος ευχη κατα νουν. Μετρον ηλικιας του πληρωµατος του Χριστου ταυτα εισι πνευµατικως θεωρουµενα· και ινα κατωθεν την αρχην ταυτης ποιησωµαι. εν τω οικω τω πατρικω εστολισµενοι λαµπρως αει διαµενουσι. η εκ της χυσεως των δακρυων εγγινοµενη ηδυτης. Σκελη και αστραγαλοι. “η αυτω ευχαριστησαν. Μελη και µορια α εγκαλυπτεσθαι χρεων. Αλλα γαρ ειπωµεν προτερον τι το µετρον της πνευµατικης ηλικιας και το υψος του πληρωµατος του Χριστου και ουτως περι των υπαρχοντων τω Πατρι και οπως διδωσι ταυτα εις τας χειρας των πιστευοντων αυτω διελθωµεν. ποδες αυτης η πιστις και η αγια ταπεινωσις εστι. βασις στερρα και ακραδαντος. η γυµνοτης. η το απειρον της αυτου ηδεσθησαν αγαθοτητος. αλλ᾿ εµαταιωθησαν εν τοις διαλογισµοις αυτων και εσκοτισθη η ασυνετος αυτων καρδια· φασκοντες γαρ ειναι σοφοι. η δια Χριστον υποταγη µετα γνωσεως. η χαρα της καρδιας και η αφατος ταυτης . η ακτηµοσυνη. κνηµαι και γονατα και µηροι. Ουχ ουτως δε παντες οι φοβουµενοι τον Κυριον· αλλ᾿ οσοι τας του ιδιου πατρος και δεσποτου παιδειας ως ευγνωµονες δουλοι και ως υιοι γνησιοι µετα χαρας υπενεγκωσι. συνεστιοι τω εαυτων πατρι γινοµενοι και την δοξαν καθορωντες αυτου και τον πλουτον ον κληρονοµειν µελλουσιν.

παρακλησις. ητις συµµετοχους ηµας και συγκοινωνους Θεου απεργαζεται. την του παναγιου Πνευµατος φησι δωρεαν. αναζωσαµενοι τας οσφυς της διανοιας υµων. ελπισατε επι την φεροµενην υµιν χαριν εν αποκαλυψει Ιησου Χριστου. κεκαλυµµενα διατηρουνται· ενδοθεν δε αυτα καθ᾿ εαυτα οντα και ασφαλως υφ᾿ ων ειρηκαµεν φυλαττοµενα. αλλ᾿ ουδε µνησικακειν συγχωρουσιν η φθονειν η ζηλουν η οργιζεσθαι η ορασθαι ταυτα ποτε υπο των ανθρωπων. νηφοντες τελειως. Ορµης γαρ αυτων εµπαθους ολως προς τα εξω µη γινοµενης. η πραοτης. η προς τας ευχας και τας συναξεις στασις και καρτερια και η εκειθεν εγγινοµενη πυρωσις του επιθυµητικου προς θεωριαν και συνουσιαν Θεου. Κοιλια και στοµαχος και η των ενδοσθιων κατασκευη το χωρητικον υπαρχει και νοερον της ψυχης εργαστηριον. η ανεξικακια. η απλοτης. τοις εκεινων εξυπηρετων βουληµασι και θεληµασι συνεργων. καθως ο θειος ∆υιδ αναγραφεται ουτω λεγων· “Πυρωσον τους νεφρους µου και την καρδιαν µου”. φησιν. αντι παντων και προ παντων εικοτως ο λογω τετιµηµενος και αθολωτος. το επιθυµητικον τε και θυµικον· α και δικην πλευρων. (189) και ασυγχυτον εκ των εµπαθων προληψεων κεκτηµενος τον νουν. Χαριν. η συµπαθεια και η ευλαβεια συνεχουσι και συνδουσι. διεγειρων προς ανδρειαν και αµυναν των βουλοµενων αγαθων ανδρων η πονηρων την εφ᾿ εκατερα τουτων επι τοις πραγµασιν ενστασιν. ως τεκνα υπακοης”. ως ειποµεν. Νεφροι και οσφυς. Και ο Παυλος φησι· (188) “Στητε ουν περιζωσαµενοι τας οσφυς υµων εν αληθεια”. Επει δε κρεισσων ασυγκριτως των ορωµενων απαντων ο ταυτα κατασκευασας Θεος. εν ω το λογιστικον ως καρδιαν µεσον νοησεις. και εν τω λογιστικω. τον των απαντων ποιητην και δεσποτην προτιµησει και . ψυων τε και νευρων και πιµελης. το µεν λογιστικον διακρινει και διαιρει το χειρον απο του κρειττονος και δεικνυει τω επιθυµητικω οις δει σχετικως προσκεισθαι και α δει αγαπαν και α χρεων αποστρεφεσθαι και µισειν· το δε θυµικον µεσον τουτων ωσπερ τις υπηρετης ευγνωµων παρεστι. περιεπουσι τε και συγκαλυπτουσι και προς τα ορωµενα ουκ εωσιν αποβλεπειν η τινος επιθυµειν των εν αυτοις. Και των αποστολων ο κορυφαιοτατος Πετρος “∆ιο.

οιονει πως υποδεικνυων αυτω και λεγων· “Ακουσον µου και ιδε· αψαι φρικτως. τηνικαυτα και ολον το θυµικον τω λογιστικω τε και επιθυµητικω συγκραθεν. ου µην αλλα γαρ ουδε ζωωσαι η αφθαρτωσαι η απαθανατισαι σε δυναµενος”. του πνευµατικου οσφρανθητι µυρου και γνωθι ως ουδεις τουτου εστιν ωραιοτερος η τερπνοτερος η ηδυτερος η το συνολον δυνατωτερος η ενδοξοτερος. Οθεν το γαλα τουτο τοις µαστοις χορηγειται και οπως εργαζεται. Ειχοµεν ετι και ετερα τουτων πλειονα περι στοµαχου και ηπατος. χειρας (190) ηδη και τραχηλον τουτω τω σωµατι της πνευµατικης ηλικιας συµπλαττοµεν. τηνικαυτα η τουτων θελησις και διαιρεσις και η προς τα εναντια των θειων θεληµατων αποστροφη αδιαιρετως δεικνυται· εν γαρ µονοις τουτοις η του θυµικου κινησις γινεται. υµιν εασω ζητειν. Επει ουν µεχρι γαστρος και στοµαχου το σωµα της κατα Χριστον διεπλασαµεν ηλικιας. εν η οι µαστοι της φιλανθρωπιας το γαλα της ελεηµοσυνης ορφανοις και χηραις και πασιν αλλοις αφθονως προχεουσι κατα τον λεγοντα αγιον· “Αδελφοι. αλλ᾿ εισιν εκ παντος εν. Νωτον δε.αγαπησει και προς µονον εκεινον ολον αυτου το επιθυµητικον ανενεγκη. επιστραφωσιν αι δυναµεις αυται προς τα ενταυθα. περι τροφης. Οπηνικα ουν εκ µονου του ενος και αγαθου τη απλοτητι. γευσαι της ακηρατου γλυκυτητος. Οπηνικα τοτε τουτων διαιρεσις. ωµους. Τοιγαρουν και οταν δια παντων τουτων η επιθυµια πληρωθη του ανθρωπου. αλλ᾿ εισιν εκ παντος εν. κατελιποµεν ταυτα τη σιωπη κεκαλυπτοµενα τοις δια της πρακτικης γνωσεως εκζητειν βουλοµενοις. Στηθος τοιγαρουν και νωτον. κτησασθε σπλαγχνα οικτιρµων”. χρεων και µεχρι της κεφαλης ανελθειν εως ου αρτιον και σωον αυτο πνευµατικως εκπληρωσωµεν. περι πεινης και διψης ειπειν· αλλ᾿ ινα µη µακρον αποτεινω τον λογον και εκφορα τα ανεκφορα ποιησω των λογων τοις θηρευταις. Αλλ᾿ επι το προκειµενον επανελθωµεν. Και στηθος µεν επι τουτω νοησεις την ευσπλαγχνιαν. βραχιονας. εν τα τρια εν τη θεωρια της τριαδικης εναδος και εν αυτη τη τερπνοτητι του εαυτων γινονται δεσποτου. Ου γαρ επιγινωσκεται ολως η τριττη τοτε τουτων διαιρεσις. το . επι τη των πονηρων και αγαθων πραγµατων διακρισει και διαιρεσει. τοις ειθισµενοις πλουτειν εξ αλλοτριων χρηµατων. περι ποσεως.

Χειρας δε φηµι το προς πασαν υπακοην και εργασιαν των εντολων του Θεου ενεργητικον τε και προθυµον. Εχει δε προς ταυταις και πνευµατικας χειρας η ηλικια αυτη. ατινα διχα υποµονης και καρτεριας πολλης ουδεις ουδαµως κτησασθαι δυναται. ως οιµαι. της δε κεφαλης εστερηµενον. ει και µη απαντησει καιρος του παθειν. τροφην ην ειπεν εκεινος επιθυµειν και εφιεσθαι· και µακαριος ο ειδως ταυτα και εχων και προσφερων τω δεσποτη αυτου. Ιδου ουν ολον το σωµα απηρτισαµεν. Θεου βοηθεια και χαριτι. ουκ εστιν. φησι. Ωµους δε και βραχιονας. τελειου παντα τα µελη ολοκληρα εχον. Απερ. Ωσπερ γαρ το σωµα. Αλλ᾿ ισως παντα ειπειν ηµας ελογισασθε και µηδεν µηδαµως υστερηκεναι. Ουκ εστι δε τουτο.τα αλλοτρια βαρη εφ᾿ εαυτον ευπροθυµως αιρειν και τα στιγµατα του Κυριου Ιησου εν εαυτω περιφερειν. Και ουτω τρεφει (191) τον τρεφοντα νευµατι και πασαν πνοην. εχον παντα τα µελη. δεδωκα εις µαστιγας και τας σιαγονας µου εις ραπισµον”. το υποµονητικον τε και καρτερικον εν τοις πειρασµοις και ταις θλιψεσι. τους συντετριµµενους καταδεσµει. ως αρκουντων δηθεν και των ειρηµενων εις ολοκληριαν αρετης και σωτηριαν ψυχης. οτι κακεινος ανακλινει αυτον εν τη βασιλεια των ουρανων. ελαιον και οινον επιχεων αυτοις. δι᾿ ων αι χειρες και µεθ᾿ ων ενεργειν δυνανται. δι᾿ ων τους µεν ολιγοψυχους παραµυθειται. και παλιν η κεφαλη διχα . ο επι των Χερουβιµ εποχουµενος. µεθ᾿ ων και αλλα πολλα λογω και εργω προς τους πλησιον καθ᾿ εκαστην ποιει και αυτου του κρασπεδου απτεται του δεσποτικου και αρτον προσφερει τω Κυριω αυτου και το ποτηριον διδωσιν εις τας χειρας αυτου. νεκρον εστιν εις απαν και ανενεργητον. και αυθις· “Του λοιπου κοπους µοι µηδεις παρεχετω· εγω γαρ τα στιγµατα του Κυριου Ιησου εν τω σωµατι µου βασταζω”. και περιζωσαµενος κατα την αφευδη επαγγελιαν αυτου διακονησει αυτω. Τραχηλος δε του σωµατος τουτου η αδιστακτος εστιν ελπις. Και ο Κυριος δια του προφητου· “ Τω νωτον µου. τους δε καταπιπτοντας ανιστα. αλλα χρη ελπιζειν αει και προς ταυτα καθ᾿ ωραν παρασκευαζεσθαι. καθως φησιν ο Αποστολος· “Υµεις οι δυνατοι τα βαρη των αδυνατων βασταζετε”. ανδρος. Λειπεται τοιγαρουν τουτω µονη η κεφαλη.

δι᾿ ας ολον δηλονοτι κατεσκευασθη το σωµα και µεχρι τραχηλου απετελεσθη. Καθαπερ γαρ σωµα παιδιου µικρου εστερηµενον της εαυτου κεφαλης ουκ ενδεχεται αυξηθηναι ποτε. πιστις. εποικοδοµηθεισας. αυτη δε µονη καθ᾿ εαυτην µη συναφθεισα τη κεφαλη συννενεκρωται τοις λοιποις του σωµατος µελεσιν. ουτω µοι νοει και εις το υφ᾿ ηµων δια της συνεργειας του Αγιου Πνευµατος κατασκευασθεν πνευµατικον σωµα γινεσθαι και οτι απερ ειποµεν παντα διχα κεφαλης εωλα εισι και ανωφελη. ουτω τρεφεται και αυξεται ολος ο ανθρωπος. απαγε. το αυτο µοι µετα το επιτεθηναι τω πνευµατικω σωµατι την κεφαλην κατανοησον και οψει γινοµενον. ωσπερ κεφαλην τω οντι την αγιαν αγαπην επιτιθεµεν επ᾿ αυτη. Και ινα σοι σαφεστερον τουτο ποιησωµαι. ας εφθην ειπων. αλλ᾿ ανευ της κεφαλης και της εις αλληλα φυσικης συναφειας συστηναι ταυτα και κραταιωθηναι αδυνατον. ελπις. ει και πολλοι επι τη τουτων εργασια και µερικη κτησει ως το παν κατορθωσαντες αφρονως διακεινται και νεκροι οντες ουκ επαισθανονται ου απεστερηνται αγαθου. ινα µη ατελες το της ηλικιας Χριστου µετρον εασωµεν. κεχωρισµενη δε τουτου τυγχανουσα τας εαυτης ενεργειας δεικνυειν ου δυναται. και εαν εχω πασαν την γνωσιν και ειδω τα µυστηρια παντα και εαν ψωµισω παντα τα υπαρχοντα µοι και . Εχεις τοιγαρουν πιστιν και ταπεινωσιν τας βασεις των αρετων και επι ταυταις τας αρετας πασας.του λοιπου ολου σωµατος αυτη µεν καθ᾿ εαυτην κεφαλη εστι. και αυθις· “Εαν εχω πασαν την πιστιν. οπερ εστιν η ελπις· ητις του µεν λοιπου υπερανεστηκε σωµατος. ωστε ορη µεθιστανειν. Τα µεν γαρ ειρηµενα. αγαπη· µειζων δε παντων η αγαπη”. ου ειχεν ο ειπων· “Μενει δε τα τρια ταυτα. αλλ᾿ αµφοτερα ηνωµενα οντα και την εξ αλληλων (192) τροφην δεχοµενα. ουκ αφ᾿ εαυτων τουτο νοησαντες η συσκευασαντες. µη εχουσα οθεν εις πνοην η αναπνοην του ζωοποιουντος και κινουντος το σωµα και τα µελη Πνευµατος δεξασθαι και τροφης ολως αφθαρτου µεταλαβειν. επαναληψιν ποιουµενου µου των ειρηµενων ακριβως ακουε. ει και διηρηµενως εις υποδειγµα και γνωσιν τρανοτερον διηγησαµεθα. αλλ᾿ εκ του Αγιου εκεινου Πνευµατος διδαχθεντες. ∆ια δη τουτο. ειτ᾿ ουν το σωµα δια του στοµατος και η κεφαλη παλιν δια της αναπεµποµενης υγροτητος απο του σωµατος.

µητε της γλυκυτητος αυτης µετασχων. ειτ᾿ ουν η κεφαλη [παντων] των αρετων εστιν ο Χριστος και Θεος. εξ ολης .” Παλιν δε ει µη εξ ολης ψυχης. Η δε αγαπη αυτη. ει µη την εις Χριστον πιστιν. “Ο γαρ µη αγαπων τον αδελφον αυτου. µητε συναφθεις (194) αυτη.εαν ταις γλωσσαις των ανθρωπων λαλω και των αγγελων και εαν παραδω το σωµα µου ινα καυθησωµαι. ος δια τουτο κατηλθεν επι της γης και γεγονεν ανθρωπος. υπο της αγιας αγαπης συντιθεµενα και συναρµολογουµενα και συνδουµενα. και οτι· “Ο φοβουµενος ου τετελειωται εν τη αγαπη”. Ταυτην ουν την αγαπην ουδεις ανθρωπων ιδειν η λαβειν η συναφθηναι ηδυνηθη. εν τοις νηπιοις ετι λεγω. ωσπερ οστουν προς οστουν και αρµονια προς αρµονιαν. προθυµουµενη και διδασκοµενη και ικανουµενη. Η γαρ πιστις δια της ελπιδος µεσιτευουσης υπο της αγιας αγαπης αορατως και ανεπαισθητως. τον Θεον ον ουχ εωρακε πως δυναται αγαπαν. ως ειποµεν. φηµι. Αγαπην ενταυθα το του Θεου Αγιον καλει Πνευµα. αγαπην δε µη εχω. παντα τα προειρηµενα επιτελει· επιτελουσα δε (193) τρεφει και θεραπευει και αυξανειν ποιει δια των τοιουτων την κεφαλην. αυτην. δι᾿ ου και την υιοθεσιαν απολαµβανοµεν. στερραν ετηρησε και ακραδαντον και επι ταυτη τη πιστει τας ειρηµενας απασας πραξεις επωκοδοµησεν εν σπουδη· ο δε γε µη θεασαµενος. µεταλαβων της ηµετερας γεωδους σαρκος. ον εωρακε. ουδεν ωφελουµαι”. δι᾿ ης ενουµεθα τω Θεω. πως αγαπαν αυτον δυναται. ηγουν η µετουσια και µεθεξις της θεοτητος αυτου. Αυτη εστιν η αγαπη ην λεγει ο θειος Αποστολος οτι εκκεχυται πλουσιως εν ταις καρδιαις ηµων. Ον γαρ ουκ ιδη τις. πλειονα κατα αναλογιαν παρεχει τω λοιπω των αρετων σωµατι την ισχυν και τοις εµπροσθεν προσεπεκτεινεσθαι παρασκευαζει θερµοτερον. την αγαπην· αυτη δε θεραπευοµενη και αυξανουσα. φησιν. ινα µεταδω της αυτου θεοτητος ουσιωδως ηµιν και πνευµατικους ηµας εργασαµενος και αφθαρτους αποτελεσας εις ουρανους ανενεγκη. και παλιν· “Ιδετε ποταπην αγαπην δεδωκεν ηµιν ο Πατηρ. ινα τεκνα Θεου κληθωµεν”. Περι ταυτης και ο Ιωαννης φησιν ο θεολογος· “Η τελεια αγαπη εξω βαλλει τον φοβον”. Και ουτως αυξανουσι κατα µικρον ολα τα µελη του πνευµατικου σωµατος. ουδε αγαπησαι ταυτην αξιως δυναται.

γινονται και ουτοι θεσει θεοι. το του Κυριου ιµατιον ο προ καταβολης κοσµου ενεδιδυσκετο. ζη δε εν εµοι ο Χριστος”. εφανερωθη” τοις εν τω κοσµω δηλονοτι (195) “τι εσοµεθα· οιδαµεν δε” εκ του Πνευµατος ου δεδωκεν ηµιν “οτι. προσεχε τω λογω.καρδιας. ιδειν ου καταξιουται αυτον. εαν µη προτερον εξ ολης αυτου της ψυχης αγαπηση τις τον Θεον και την προς αυτον αγαπην εν τη απαρνησει εαυτου και του κοσµου παντος επιδειξηται. Και τι τα πολλα θελω λεγειν. εαν φανερωθη. Αδυνατον γαρ παντα ειπειν. και αυθις· “Οτε ηµην νηπιος. φησιν. νυν τεκνα εσµεν· αλλ᾿ ουπω. οµοιοι τω Υιω του Θεου. παρακαλω. Και ου τουτο µονον. κατηργηκα τα του νηπιου”. παντα υποµενω· και λοιδορουµενος ευλογω και . και ο επιστηθιος µαθητης του Χριστου” “Αδελφοι. µυστηρια αυτοις αποκαλυπτοντα α ουκ εξον γλωσση φθεγξασθαι ανθρωπινη. ως νηπιος εφρονουν. της αυτου εµφανειας εν αποκαλυψει Πνευµατος Αγιου µυστικως ουκ αξιουται ουδε την κεφαλην εαυτου αυτον κεκτηται. αλλα χαριζεται αυτοις και τον νουν του Χριστου. ως νηπιος ελαλουν. αγαπησει αυτον προτερον. ∆ια τουτο παντα στεγω. και τοτε επιφερει· “και εγω αγαπησω αυτον και εµφανισω αυτω εµαυτον”. την ζωην των απαντων εστερηµενον. φησιν. Προς τουτοις διδωσιν αυτοις καινους οφθαλµους και καινην ακοην. ως νηπιος ελογιζοµην· οτε δε γεγονα ανηρ. δηλονοτι το Αγιον Πνευµα ο και αλλοιοι θεοπρεπως ολους αυτους ξενην τινα και αρρητον και θειαν αλλοιωσιν περι ης φησιν ο ∆αυιδ· “Αυτη η αλλοιωσις της δεξιας του Υψιστου”. Ολος αυτος εκεινος ο του Θεου Λογος µετα Πατρος και Πνευµατος οικει εν αυτοις· γινεται ουν εκαστος των τοιουτων ναος εν αισθησει και γνωσει Θεου και τηνικαυτα µετα παρρησιας λεγων βοα· “Ζω µεν ουκετι εγω. κατα τας φυσικας εννοιας και κατα την προσουσαν ηµιν φιλικην αγαπησιν και διαθεσιν. Εξ ων δεικνυται φανερως οτι. οµοιοι αυτω εσοµεθα”. Οι γουν αξιωθεντες αυτω συναφθηναι και κεφαλην αυτον κτησασθαι. εις Χριστον εβαπτισθητε. “Οσοι γαρ. “Ο αγαπων µε γαρ. υπερ κεφαλης αυτων λαµποντα. Ω του θαυµατος! Ενδυει γαρ αυτους ο Πατηρ την πρωτην στολην. Χριστον ενεδυσασθε”. Χριστον. ειπεν. αγαπηθησεται υπο του Πατρος µου”. αλλα σωµα εστι νεκρον εν τοις πνευµατικοις εργοις.

αλλα µην και υπερ της σωτηριας των αδελφων (196) ηµων το αποκριµα του θανατου εν εαυτοις οφειλοµεν περιφερειν. ως εργω τουτο ηδη παθοντες και υποµειναντες. ινα ωσπερ εκεινος απαντα µεν τον νοµον ετελεσεν. ει µη η αγαπη του Θεου προτερον εξεχυθη πλουσιως εν τη καρδια αυτου και ενοικον εσχε δι᾿ αυτης τον ειποντα· “Ου δυνασθε χωρις εµου ποιειν ουδεν”. και παλιν· “∆ιωκω ει και καταλαβω. γινωσκετω δε τουτο.παρακαλω βλασφηµουµενος και ανεχοµαι διωκοµενος. Ει δε µη ταυτην αναφαιρετον ειληφε. µηδεις εαυτον απατατω. τω Κυριω δηλονοτι εν ολη καρδια ευπροθυµως δουλευσας και αγαπησας αυτον. την αµαρτιαν ταυτην· ου γαρ οιδασι τι ποιουσιν”. καθως ενετειλατο ο Σωτηρ και ηµεις λεπτοτερον εδηλωσαµεν. καθ᾿ ηµεραν αποθνησκω”. πληρωµα δε ταυτης ο υπερ Χριστου και των εντολων αυτου θανατος. αλλα τη προαιρεσει. ευχοµενος και υπερ των σταυρωσαντων αυτον και λεγων” “Αφες αυτοις. Ουχ ως τη πειρα τουτο πολλακις παθων. αλλα τη προθεσει. υπερ παντος δε του κοσµου παρεδωκεν εαυτον. οτι η τελειοτης αυτης εν τω Θεω αποκεκρυµµενη εστι. ως αν οι της πλανης απαλλαγωσι και τη αληθινη πιστει προσελθωσι. Ετι δε και υπερ παντων οφειλοµεν των δι᾿ ηντινα αιτιαν λυπουντων η λοιδορουντων ηµας και υπερ των εχθρωδως προς ηµας εκ πονηρας προθεσεως διακειµενων αει. µη οτι γε εργω αυτα διαπραξασθαι ηδυνηθη. λογισθησεται ηµιν υπο του φιλανθρωπου Θεου ηµων και αγωνοθετου κατα τον λεγοντα αγιον· “Νη την υµετεραν αγαπην. “ινα µη ωµεν πεποιθοτες εφ᾿ εαυτοις. φησι. αλλα και υπερ των πιστων απαντων και απιστων προσευχεσθαι. αλλ᾿ επι τω Θεω τω εγειροντι τους νεκρους”. Ει γαρ και µη συναντησει τουτο ηµιν το βιαιω θανατω τον βιον υπεξελθειν. σταυρον και θανατον υποµεινας. πατερ. Ταυτα ουδεις ποτε ανθρωπων εννοησαι αφ᾿ εαυτου η ειπειν η ακοη παραδεξασθαι. η δυναµις του Χριστου”. ατελεστος δε. Αλλ᾿ ουδε της τοιαυτης χαριτος και δωρεας ετυχε τις. εφ᾿ ω και κατεληφθην”. ουτω και ηµεις υπερ εκεινου και των αυτου εντολων. φησιν. Αυτη τοιγαρουν η τελεια των πνευµατικων ανδρων ατελεστος ηλικια· τελεια µεν. ει µη προτερον εαυτον απηρνησατο. ως ουδε της µετα Θεου ενωσεως της εν νοερα αισθησει και γνωσει και . κατα το ηµιν εφικτον λεγω. “ινα επισκηνωση εν εµοι.

θεωρια γινοµενης κατηξιωθη η καταξιωθησεται πωποτε. τη δοξη η ειχον προ του τον κοσµον ειναι παρα σοι”. τοις αγαπωσιν αυτον και διαγουσιν εν τη γη καθαπερ εν ουρανω. ινα εν ωσι. ουδε επι καρδιαν ακαθαρτον ανεβη ανθρωπου. Οι γαρ χρηµατισαντες ανδρες τελειοι εν τη µεθεξει της του Θεου χαριτος (197) και την πνευµατικην ηλικιαν εν τω ρηθεντι µετρω τελειαν κτησαµενοι ολοι γινονται µετα του Θεου. το αναλλοιωτον. ορωντες αυτον τοσουτον οσον ορωνται και αυτοι υπ᾿ αυτου. Και ουτω ταυτα διδωσιν. τας απαρχας των αγαθων εκεινων απαντων. ναι µην και αυτην την των αγγελων τροφην. πατερ. Χειρας δε το ασφαλες και πεπληροφορηµενον νοησεις· υπαρχοντα δε αυτου ταυτα εισιν· το αθανατον. το αφθαρτον. α ο Θεος ητοιµασε τοις αγαπωσιν αυτον. ως εν τω της τρυφης παραδεισω κεκτηµενοι το της ζωης ξυλον εν µεσω. µαλλον δε ειπειν µη δυναµενος. και ουσιν εν τω θανατω ως ηδη τη αθανασια τετιµηµενοι. το αΐδιον. τηνικαυτα και ο Πατηρ αυτων ο ουρανιος τα υπαρχοντα αυτω διδωσιν εις τας χειρας αυτων. Μενει γαρ γνωστως ο Θεος εν αυτοις και αυτοι γνωστως εν τω Θεω µενουσιν αχωριστως και αδιαστατως. καθως συ. ως ηκουσατε. Εξ ου πηγαζει το φως το απροσιτον µεν τοις αµαρτωλοις απασι. ουδε ους βεβυσµενον τη αγνωσια ηκουσεν. τρυφη και απολαυσις και ευφροσυνη εν ακορεστω κορω νυν και εις τους ατελευτητους αιωνας. και παλιν· “Την δοξαν ην δεδωκας µοι δεδωκα αυτοις. και εν τω σκοτει περιπατουσιν ως εν ηµερα και εν αδυτω φωτι· εν δε τω βορβορωδει τουτω σωµατι αναπνεουσιν. Οπηνικα δε ουτως εξουσι τελειωθεντες καλως. προσιτον δε εν αυτοις ανατελλον και γινοµενον τουτοις χαρα ανεκλαλητος. το ατρεπτον. ων οφθαλµος τεθολωµενος τοις παθεσι το καλλος ουκ ειδεν. τον ουρανιον αρτον. Πατερ. το αµηχανον καλλος της δοξης ης ειχεν ο Υιος προ του τον κοσµον γενεσθαι παρα τω Θεω και Πατρι. ειρηνη παντα νουν υπερεχουσα. Και ινα συνελων ειπω. Ταυτα ουν εισιν α προϋπεσχοµην υµιν ειπειν υπαρχοντα (198) ειναι του Πατρος. ως αρραβωνας απ᾿ εντευθεν ηδη τοις πιστοις ο αψευδης και πιστος διδωσι. καθως φησιν αυτος ο Λογος και Υιος του Πατρος· “∆οξασον µε συ. εξ ων . ουτω πως καγω εκπληττοµενος. εν εµοι καγω εν αυτοις”.

Οπερ ουκ αδυνατον µονον εστιν. προς τα πνευµατικα της πονηριας εν τοις επουρανιοις”. αορατως προς αορατους εχθρους γινοµενος. συγγινοµενη τοις εαυτης ερασταις και πλουσιως αυτους περιλαµπουσα. αλλα και εαυτον συνεξισουντι και παρενειροντι τοις ανδρασι και πολεµισταις και προς πολεµον απιεναι συν αυτοις επιχειρουντι. αλλα µην και αυτης της ηττης και νικης των πονηρων σοφους και επιστηµονας και διδακτικους. Ο ουν προ του συναφθηναι αυτη και συγκραθηναι ολοτελως απαθη εαυτον ονοµαζων. απαθεις και τω οντι αγγελους εργαζεται. εν αωρω τη ηλικια τα των ανδρων οπλα αιροντι και ετερους περι πολεµου διδασκειν επαγγελλοµενω. ενθα πελουσα η αγια αγαπη. ποσω γε ( 199) µαλλον νηπιω ετι και µηδε αφ᾿ εαυτου περιπατειν η ζωννυσθαι δυναµενω αρµοσει την ανδρωαν ηλικιαν εκδεξασθαι και µη προ τουτου τοις αδυνατοις επιχειρειν. αλλα πνευµατικα και νοουµενα. δια τουτο παντες οι δοκουντες ειναι τι εαυτους επιδεικνυνται τοις ανθρωποις τολµηρους περι ταυτα και ανδρειους και περι την εξηγησιν της τοιαυτης παλης και της αντιπαραταξεως λιαν εµπειρους. προς τους κοσµοκρατορας του σκοτους του αιωνος τουτου. η τα των απαθων εργα πραττειν επιχειρων. ου µονον δε. η παλιν τα υπ᾿ εκεινων πραττοµενα απιστων. Οθεν και ως µονοµαχοι τινες και νικηται των . Και εικοτως· ουκ οιδε γαρ οτι οι εν πολεµω πληττοµενοι και καταβαλλοµενοι εξεγειρονται παλιν και εµπειροτεροι γινονται και κραταιοτερον τοις εχθροις αντιµαχονται. αλλα προς τας αρχας. υπαρχει δε και ο πολεµος ουτος αορατος. αλλα και πολλου γελωτος αξιον· υπ᾿ αυτων γαρ ων επιφερεται οπλων συµποδισθησεται παντως και καταβληθησεται και συντριβησεται και ουδε αναστησαι ισως δυνησεται. ουδε τα οπλα ηµων σαρκικα και ορωµενα. νηπιω εοικεν απαλω. Οµως µεντοι επειδη “ουκ εστιν ηµιν η παλη προς αιµα και σαρκα. η διδασκων ετερους. προς τας εξουσιας. Ει γαρ δειλον ανδρα µη εξιεναι εις πολεµον τω Μωϋση ο Θεος διεταξατο.πασαι αι αϋλοι δυναµεις των ουρανων τρεφοµεναι ακηρατως ζωουνται· οι και στρεφοµενοι εν µεσω του κοσµου και των εν τω κοσµω πραγµατων βοωσιν εν αληθεια µετα του Παυλου· “Ηµων δε το πολιτευµα εν ουρανοις υπαρχει”.

συµποδιζονται και σκελιζοµενοι ελεεινως καταπιπτουσιν. ως οιµαι. ουδε οφθηναι. οι ταυτης εφιεµενοι δηλαδη και ταυτην επικτησασθαι επιποθουντες θερµως· εικονα γαρ υµιν φρασω παριστωσαν αυτων την των οπλων περιβολην και την εκεινων λαµπροτητα και γνωσεσθε. ου δυνανται συγκαταθεσθαι και την εαυτων ασθενειαν και απειριαν καθοµολογησαι υπο φιλοδοξιας και ανθρωπαρεσκειας κατακρατουµενοι· λιαν γαρ της δοξης εκπεσειν των ανθρωπων φοβουνται. τη επιφορα των πειρασµων και τη καταιγιδι των λογισµων ωθουµενοι. . ∆ια δη τουτο αµφιβολοι ετι και αδοκιµοι οντες. ουδε οτι ασθενεις ετι και νηπιοι εισι. Αλλ᾿ αγε δη και την δοξαν των οντως αγιων και απαθων ανδρων οι βουλοµενοι διδαχθηναι θελησατε. Επειδη γαρ ου βλεπονται κατα ψυχην τοις πλησιον οποιοι ποτ᾿ αν εισιν. µηδε την οικοδοµην των αρετων επι τον θεµελιον Χριστον ανυψωσαντες. οι και ως σοφοι και ευλαβεις και σωφρονες παρα των πολλων τιµωµενοι και σεβοµενοι ουδεν ηττον κατα τας αφανεις κινησεις της ψυχης των την κακιαν πολυτελων διαφερουσιν. κρυπτουσιν εαυτους τω κωδιω της υποκρισεως και τη δορα του προβατου· και τουτο τοις πασι δια της χρηστολογιας φαινεσθαι βουλονται οπερ οι την κατα Χριστον ηλικιαν δια πονων κτησαµενοι αυτοι. ουδε στηναι εις προσωπον ολως ανθρωπου ηδυνηθησαν αν. εν οιοις εστε και οσον της εκεινων ανδρειας οµου και αξιας και δυναµεως παντες απολειποµεθα. Ει γαρ εβλεποντο τοις πασιν οιοι εισιν οι την µορφωσιν της ευσεβειας µονην οια δη σκηνην περικειµενοι. τινι· και µαλιστα οι προυχειν δοκουντες των αλλων εν γνωσει και λογω και τον βασιλικον οιοµενοι χαρακτηρα εν εαυτοις επιφερεσθαι. εκαστος εαυτον τοις αγιοις εκεινοις συγκρινων. και ελεγχοµενοι και υπο του οικειου συνειδοτος κατακρινοµενοι ως απρακτοι και του τοιουτου πολεµου απειροι. ουδε παρα των ανθρωπων καταλαµβανονται οτι γυµνοι τυγχανουσι των του Πνευµατος οπλων. µηδε τας βασεις ισως της πιστεως και ελπιδος (200) επι την πετραν ερεισαντες.εχθρων δια της κενολογιας και απατης των συλλογισµων τοις πασι γνωριζεσθαι σπευδουσιν· οι.

(201) πολυ του ηλιακου τουτου φωτος και ασυγκριτως λαµπροτερον ητις απτοµενη των καρδιων αυτων και καθαπερ το της σεληνης φως. Εν γαρ τη κτισει ο τεχνιτης Θεου Λογος ως εν πινακι προεζωγραφησε τα υστερον µελλοντα εις σωτηριαν ηµων και αναπλασιν γινεσθαι. Ειδετε δοξαν οι ταυτην οντως ποθουντες. αλλα και απροσιτους αυτους τοις υπεναντιοις εργαζεται. και αβλαβεις και ελευθερους εκ παντων εχθρων αποκαθιστα· ου µονον δε. εν οιοις εστε και οσον της εκεινων ανδρειας οµου και αξιας και δυναµεως παντες απολειποµεθα. Η γαρ εικων αυτη τυπος των εν ηµιν τελουµενων εστιν. ινα τον τυπον εν τοις αισθητοις φαινοµενον βλεποντες µη απιστησωµεν οτι και εν τοις καθ᾿ ηµας πνευµατικως τελειται και περαιουται η οντως αληθεια. αλλ᾿ ολοφωτος αει δια σπουδης και αγαθοεργιας των αγιων συντηρουµενη. Συνηκατε της λεχθεισης εικονος το µεγεθος και οσον εκαστος ηµων της των αγιων δοξης και λαµπροτητος υστερει. Των αγιων εοικασιν εκαστος. µη οτι γε αµαρτιας. ουρανω. η δε καρδια αυτων τω δισκω εοικε της σεληνης. µεταβηθι τω νω και προς ο µελλω παλιν ειπειν. εκαστος εαυτον τοις αγιοις εκεινοις συγκρινων. ωσπερ κυκλοειδης στεφανος και ως σκηνη µεσον αυτους περιφερουσα και περιεπουσα. Τοιγαρουν εννοησον µοι τον ουρανον οιος υπαρχει εν αιθρια και ανεφελω νυκτι και βλεπε µοι εν αυτω τον της σεληνης δισκον ολον πεπληρωµενον το ειλικρινες και καθαρωτατον φως. αλλ᾿ υπο του Θεου προϋποστασα και γενοµενη. κυκλω δε ταυτης τον πολλακις γινοµενον κυκλον περι αυτην· και σκοπησας ταυτα καλως. σκεπει παντοθεν και περιφρουρει και ατρωτους απο πασης εννοιας πονηρας. Η δε αγια απαθεια. διατηρει. ουχ υφ᾿ ηµων επινοηθεισα.Αλλ᾿ αγε δη και την δοξαν των οντων αγιων και απαθων ανδρων οι βουλοµενοι διδαχθηναι θελησατε. αλλ᾿ ειδοτες οτι εκαστος ηµων δευτερος κοσµος υπο Θεου. µεγας εν τω µικρω τουτω κοσµω . Η δε αγια αγαπη το παντουργον υπαρχει και παντοδυναµον φως. ετι εν σωµατι οντες. µη γενοιτο. οι ταυτης εφιεµενοι δηλαδη και ταυτην επικτησασθαι επιποθουντες θερµως· εικονα γαρ υµιν φρασω παριστωσαν αυτων την των οπλων περιβολην και την εκεινων λαµπροτητα και γνωσεσθε.

καθα ραθυµια παλιν και καταφρονησει και αµελεια τοις προτεροις κακοις περιπιπτοµεν και υπο την νυκτα της αµαρτιας γινοµεθα. τον της δικαιοσυνης ηλιον λαµποντα εν εαυτοις εχοντες. παραγεται. (303) εν τοις κατ᾿ εµε ραθυµοις και . δια της καθηµερινης και αδιαλειπτου µετανοιας και των εξ αυτης και δι᾿ αυτης προχεοµενων δακρυων και πασης αλλης αγαθοεργιας εκκαθαιροµενοι.”. µη χειρονες εν µηδενι φανηναι θελησωµεν των εις διδασκαλιαν ηµων γενοµενων αλογων η και αψυχων υπο του φιλανθρωπου Θεου. Και ινα ταλλα παρησω οντα. ωσπερ απο νυκτος ηµεραν και απο (202) ηµερας παλιν νυκτα γινοµενην ορωµεν. αλλα τα µεν καλα ζηλωσωµεν απαντα. προς το ανεσπερον φως ως υιοι φωτος επανερχεσθαι σπευσωµεν. Ουτω γαρ και αυτοι παλιν ηµεις ηµερα αϋλος και γη καινη και καινοι ουρανοι. δια του υποδειγµατος τοις πλησιον ηµων χρηµατισοµεν.και ορωµενω. ουτω και ηµεις µη θελησωµεν δια αµελειας εν τω σκοτει καθησθαι των ηδονων και παθων· το προσταγµα δε µαλλον του ειποντος· “Μετανοειτε· ηγγικε γαρ η βασιλεια των ουρανων” φυλασσοντες. ουτω πιστευειν χρεων και πεπεισθαι οτι οι εν σκοτει της αµαρτιας υπαρχοντες και εν τουτω απο γεννησεως διατελουντες δυναµεθα δια πιστεως και της των εντολων εργασιας εις ηµεραν θειαν και φωτισµον πνευµατικον αναχθηναι. και θεραποντα ηλιον. καταπαυσω τον λογον. αλλα το του ∆εσποτου αεναως εκπληροι προσταγµα. εµπρακτοι διδασκαλοι εν παντι και εν πασι γινοµενοι τοις αµελεστεροις των αδελφων και αναπολογητους αυτους εργαζοµενοι. Ιστω πας ο ακουων οτι. ει µη τινα αλλον. τα του θεου δηλονοτι προσταγµατα και την δοξαν αυτου ου λογοις κενοις και µαταιοις. αλλ᾿ εργοις αυτοις διηγουµενοι. ∆ει ουν ηµας εν τουτω τον υπηρετην ηµων µιµεισθαι. τουτο µονον εις υποµνησιν υµων λεξας. κακ τουτου οκνηροτερους ποιωµεν αυτους εις την εργασιαν των εντολων. Καθαπερ γαρ εκεινος ουδεποτε παυεται του ανατελλειν και επιλαµπειν. καθα µοι και τις των θεολογων συµµαρτυρει. Μη δη ουν εις ραθυµιαν εναγωµεν τους πλησιον εν τω λεγειν· “Πως αρα τουτο η πως εκεινο δυνατον παρα ανθρωπων κατορθωθηναι. Οτι µεν γαρ τα πολλα τοις πολλοις αδυνατα. των δε εναντιων την µιµησιν φυγωµεν οση δυναµις. συµφηµι καγω.

ου της θεωριας του καλλους και της γλυκυτητος ολως κορεσθηναι ουδεποτε δυνανται. Ον οι πεπλουτηκοτες ορωσιν αορατως αυτου του Θεου το αφραστον καλλος· κρατουσιν ανεπαφως. ποθου αρρητου πονον δριµυν και αφορητον εν αυτοις απεργαζεται. ει δε και κρυβηναι τελειως (204) καν προς µικρον εθελησειε. το γε νυν εχον. εγω νενικηκα τον κοσµον”. Αει γαρ. Αλλα γαρ του τοιουτου ποθου εν παραδειγµατι την αναγκην και την φλογα κατανοησωµεν. ως του ολου στερισκοµενοι διακεινται. τον δε ταυτης ερωντα εξωθεν προσπελαζοντα. κατανοουσιν ακατανοητως το ανειδεον ειδος αυτου. Νοει µοι ερωµενην κορην πτωχω τινι. προσθηκην ηδυτητος βλυζει και την επιθυµιαν αυτων εκκαιει σφοδροτερον· ει δε ποτε µη παλιν αυτοις τρανοτερον φαινοιτο.καταφρονησαι του κοσµου και σκυβαλα τα εν αυτω παντα ηγησασθαι µη προαιρουµενοις. τω εναντιω συνταττονται. τοις οιησει µετα τουτων και τυφω αθλιως κεκρατηµενοις. Τι δε εστιν ο κατανοουντες ορωσι. την αµορφον µορφην και το ασχηµατιστον σχηµα εν αθεατω θεα και ασυνθετω καλλει αποικιλτως πεποικιλµενον. ωραιοτεραν τε ουσαν πασων των επι γης γυναικων και ενδοθεν υπαρχουσαν του κοιτωνος αυτης. οια δη . τοις τη µαταια δοξη προσκειµενοις και πλουτου ορεγοµενοις και επαινοις και τιµαις ενηδοµενοις ταις εξ ανθρωπων. Το απλουν της θεοτητος αυτο φως αυτο τοις νοεροις οφθαλµοις ορωσι πλουσιως. εθελουσιως τους εγκαλινδουµενους χοιρων δικην εις τα βορβορωδη των κακων της αµαρτιας πραγµατα. οι την οικιαν της ψυχης κενην περιφεροντες του ενοικουντος εν τοις πιστοις και ουτω καθ᾿ εκαστην βοωντος· “Εν τω κοσµω θλιψιν εξετε· αλλα θαρσειτε. εκ βασιλικου µεν τυγχανουσαν γενους και βασιλικω κατεστεµµενην τω διαδηµατι. το καινοτερον. Παρησω γαρ. ανεστιως εσθιουσιν εν πνευµατικω τω του νοος και της ψυχης αυτων στοµατι. Εν εκεινοις γαρ τοις δια πιστεως και της εαυτων απαρνησεως τω Χριστω και Θεω πιστει και αγαπη και ταπεινωσει ακολουθησασι και αυτον συν Πατρι και Πνευµατι εν εαυτοις κτησαµενοις παντα δυνατα και ραδια γινονται κατα τον ειρηκοτα εν Πνευµατι· “Παντα ισχυω εν τω ενδυναµουντι µε Χριστω”. ο και ψηλαφωντες αΰλοις χερσιν ακατασχετω τω ερωτι.

επαν δε αυτην εκεινην την νυµφην παραγενοµενην θεασηται. αναφλεγων τον ποθον αυτου και την επιθυµιαν την προς αυτην. αλλ᾿ ασυγκριτω και αφραστω καλλει αµωµητον το ειδος κεκτηµενην της ευπρεπειας. ουκετι τη εικονι των ποιηµατων. συµµαρτυρησετε µοι τω λογω του υποδειγµατος και υµεις. κακεινος ταυτης δραξαµενος και το αµηχανον καλλος αυτης κατανοων κατασπαζεται αυτην. Ει δε εν ορωµενοις και αισθητοις σωµασιν οµου και πραγµασιν ουτω ταυτα συµβαινειν ειωθε. τουτο εκεινης µεθ᾿ ορκων υπισχνουµενης αυτω. ου χρηµατων ουτοι εφιενται. ουδε τη σκια των . Οποτε γαρ αυτω εκεινω ουσιωδως τω Θεω ενωθωσι και της εκεινου θεας και µεθεξεως αξιωθωσιν. και ταυτην κατασπασηται και περιπλακη. ου κατα την της εικονος µορφην ουσαν. αφθαρτοις ουσι και αϊδιοις· οσω γαρ κρειττονα των προσκαιρων εισι τα αιωνια αγαθα. το αυτο δη µειζονως πασχουσι και οι εκ µεγεθους και καλλονης των ορωµενων κτισµατων την δυναµιν και την σοφιαν του γενεσιουργου αναθεωρουντες και εις αγαπην και πιστιν την προς αυτον και εις φοβον εκ τουτων αγνον κατα προκοπην αναγοµενοι. Οιµαι. τοσουτον αναλογως και τον ερωτα εµποιουσι σφοδροτερον εν ταις των ερωντων ψυχαις· οθεν ουδε εα τουτους ο ποθος του Θεου επιθυµια η προσπαθεια εν τινι κρατηθηναι καν οπωσουν. ουκετι ολως ανεχεται προς την εικονα ταυτης εναπιδειν σχετικως. φθειροµενοις ουσι και ταχεως παρερχοµενοις. ποσω γε µαλλον εν τοις νοητοις αορατοις τουτο συµβησεται. Ει τοινυν εκ µικρας και στενοτατης οπης η κορη. ου τρυφης.απερριµµενον δια πτωχειαν και ακραν ευτελειαν. τω εραστη επιδωσει. Ου δοξης γαρ. ως συµβασιλευσαι και συναφθηναι αυτη προσδοκων. µονην χρυσω πεπυκασµενην την χειρα εξωθεν εκτεινασα. ουχι θλιψιν αφορητον αυτω προξενησει και την του ποθου µαλλον εκκκαυσιν περισσοτεραν εκ τουτου τω τοιουτω σφοδρως απεργασεται. ειτα αιφνης εκ των εκεινου χειρων την αυτης η κορη χειρα αρπασασα συστειλη προς εαυτην και αποκρυψει τελειως. αλλ᾿ ουδε σωµατων ερωτος προσψαυσαι ολως κατα νουν συγκεχωρηνται· αλλα καθαπερ ο την εκ χρωµατων κατασκευασθεισαν αψυχον εικονα (205) της νυµφης νυµφιος ορων ταυτη προσκειται και ενατενιζει διηνεκως και βουλεται οραν αυτην.

Και . Ναι µην επι πλειον συγκολλησει και τρανως συνενωσει και συγκραθηναι γνωστως αξιωσει ολον µε ολω εαυτω και υµιν. δι᾿ ου και των ειρηµενων απαντων την πειραν εν αισθησει και ορασει και γνωσει µυστικως διδαχθεντες και λαβοντες οµου εις ωφελειαν και προτροπην των εκζητειν τον Θεον και αυτον ευρειν βουλοµενων ταυτα γραφη παρεδωκαµεν. ΛΟΓΟΣ Ε΄ (207) Περι των οιοµενων αγνωστως εχειν εν εαυτοις το Πνευµα το Αγιον. Της διανοιας γαρ αυτων εν τοις υπερ αισθησιν εµφιλοχωρουσης και οιονει ανακιρναµενης και λαµπροτητα θειας φυσεως µεταµφιεννυµενης. νυν και αει και εις τους ατελευτητους αιωνας των αιωνων· αµην. ω πρεπει πασα δοξα τιµη και προσκυνησις. και ηµεις οι απερριµενοι. οταν δια πασης σπουδης εναρετου τουτοις συνεξισωµεθα. η σχετικως προσανεχουσι. εν αµικτω µιξει και συναφεια αφραστω κατα τας αψευδεις υποσχεσεις αυτου. (206) οπως ταις προς Θεον υµων ευπροσδεκτοις δεησεσι µη µονον ασβεστος εν ηµιν ο του θειου ποθου πυρσος διατηρηθη. µη επαισθανοµενων δε καθολου της ενεργειας αυτου· και περι των λεγοντων µη δυνασθαι τινα των ανθρωπων κατα την παρουσαν ζωην οραν την δοξαν αυτου. αλλα και σφοδροτερον µαλλον φλογος αναφθη και αµωµους ηµας και αµεµπτους και ασπιλους διατηρηση ο απο γης εις ουρανους αναβιβασας και δοξασας το γενος ηµων των ανθρωπων. συν τω Πατρι και τω παναγιω αυτου Πνευµατι.ορωµενων εµπαθως η προσπαθως. και αποδειξις δια χρησεων περι τουτου. Και οτι φθονος ουδεις εν τοις αγιοις. ωστε οραν κατα το εφικτον τον Θεον. δια πολλων δεησεων παθειν ηξιωθηµεν. Και ποιω τροπω ορα τις τον Θεον και οτι ο εις τοιαυτα µετρα πεφθακως. Τουτο ουν το µακαριον παθος. ενθεν ηδη µυειται και την µελλουσαν δοθηναι εν τω µελλοντι τοις αγιοις απολαυσιν. µιµησοµαι γαρ εν τουτω τον ειποντα· “Ωσπερει τω εκτρωµατι ωφθη καµοι”. ουκετι την αισθησιν προς τα ορωµενα καθα και προτερον κεκτηνται. φιλανθρωπια Θεου και χαριτι. Συναλγησατε ουν ηµιν και συνευξασθε οι εκ του παροντος λογου καρπουµενοι την ωφελειαν και προς το υψος τουτου πρακτικως ανελθειν προαιρουµενοι.

κουφους δε τουτου εαυτους ολως επιγινωσκοντας. Ει ουν ειναι τι οµολογειτε. το ενεργουν και λαλουν εν αυτω. λεγετε· Χριστον. δηλον οτι. αλλα γαρ και προς αυτους τους µηδεµιαν λεγοντας ποτε αισθησιν εν θεωρια και αποκαλυψει ταυτης λαβειν. ει και ισως υµεις εθελοκωφουντες αγνοειτε . φησιν ο Παυλος. η ουδεν εστιν. ω ουτοι. Ινα ουν τα παρ᾿ εκεινων προταξω λεγοµενα. αµαρτανει και βλασφηµει. Ο τοινυν Χριστος εστι τι. πιστει δε µονη και λογισµω. τι ειναι. αλλα το Πνευµα το Αγιον προς αυτους ειποι αν. Ιδου και παλιν εγω προς τους λεγοντας εχειν αγνωστως Πνευµα Θεου και οιοµενους απο του θειου βαπτισµατος τουτο κεκτησθαι εν εαυτοις και τον µεν θησαυρον εχειν νοµιζοντας. Παντως. φησιν. Το ουν ενδυµα τουτο. παντως ειποιεν αν. Τι ουν. εις το Πνευµα του Θεου. ειπατε δη και τι πρωτον εστιν. ορα τι φασιν οι σοφοι και ενωπιον αυτων επιστηµονες· “Οσοι εις Χριστον εβαπτισθητε. καθως φησιν ο Αποστολος. ινα ουτως διδαξητε εαυτους µη ως απιστοι φθεγγεσθαι. Τι τοινυν αλλο εστιν ο Χριστος. και τον Χριστον ενδεδυµεθα”. Ναι. ινα ως αφρων προς αφρονας ειποιµι. Αυτη τοινυν και παρ᾿ αυτων η πρωτη προτασις και αποδειξις. Ει ουν βεβαπτισµεθα. Τι δαι. Ουχι βεβαπτισµενοι εσµεν και ηµεις. ει µη Θεος αληθης και ανθρωπος επ᾿ αληθως τελειος πεφυκως. ουχ ηµεις. ως αι θειαι Γραφαι διδασκουσι και αυτα τα γεγονοτα και καθ᾿ εκαστην γινοµενα. αγνωστως δε και ανεπαισθητως υπολαµβανοντας την του Θεου δωρεαν εν εαυτοις απο τοτε εγκατοικησασαν και µεχρι του νυν ενδοθεν (208) της εαυτων ψυχης ενυπαρχουσαν· ου µονον δε. Χριστον ενεδυσασθε. αλλα το Πνευµα το Αγιον το λαλουν εν αυτω ταυτα λεγει και γραφει· και ο τους λογους αυτου αθετων η παραλογιζοµενος. Εστι τι. προς τους οµολογουντας µεν µηδεν ολως επαισθανθηναι εν τω βαπτισµατι. αλλ᾿ ως πιστοι.οτι οσα αν ο τοιουτος λεγη η ποιη η γραφη. αλλ᾿ ου πειρα τουτο παραδεξαµενους και κρατουντας εν εαυτοις ως εκ της των θειων λογιων ακροασεως. ειπατε ηµιν και δια τι ανθρωπος γεγονεν ο Θεος. Τουτο τοιγαρουν οµολογουντες. ουκ αυτος. ει γε µη τελεον παρακοπην φρενων εισι πασχοντες.

οπερ πρωην ουκ ην. Εστι τοινυν Χριστος. φησιν. Θεος. ινα ευσυνοπτον γενηται ο µελλω ειπειν. και ηµας παντας ου δια της φθαρτης σαρκος αλλα δια της θεωθεισης (209) ζωοποιει. το δε τι ποτε η παρ᾿ ετερου η ηµας αυτους επενδυοντες και λιαν (210) επαισθανοµεθα. ∆ια τινος τουτο κατεργαζοµενος. Ει ουν δια της αυτου θεοτητος ην ανελαβε σαρκα πρωτον εθεωσε. Το γαρ µηδεν ενδυοµενοι ουδεν αισθανοµεθα. οι αυτον ενδυοµενοι εγινωσκον αν. Θεος αληθης και ανθρωπος τελειος παναληθως πεφυκως. Ο γυµνος τω σωµατι ενδυσαµενος επαισθανεται και το ιµατιον οποιον ορα. ει γε και σωας τας αισθησεις κεκτηµεθα· νεκροι γαρ ενδυοµενοι ουκ αισθανονται µονοι και δεδοικα µη και οι . Τι δε εστι. ολου δε αλλοιωθεντος και µενοντος ασυγχυτου. ινα εις Θεος εν Πατρι και Υιω και Αγιω Πνευµατι προσκυνηται και µητε προσθηκην τω αριθµω απο της οικονοµιας λαβη τινα µητε παθος τι απο του σωµατος η Τριας υποστη. Προσεχε τοινυν και ερωτωντι µοι µετα συνεσεως αποκριθητι. ο δε γυµνος τη ψυχη Θεον ενδυσαµενος ου γνωσεται.. Ει οι βαπτιζοµενοι τον Χριστον επενδυονται. λοιπον κατα σε ουδε εστι τι ποτε ο Θεος· ει γαρ ην. Ο ουν Θεον ενδυσαµενος ουκ επιγνωσεται νοερως και ιδη τι ενεδυσατο. “Η σαρξ γαρ.ινα τον ανθρωπον ποιηση θεον. ∆ια τι ουν ταυτα λεγω. δια της θεοτητος θεωσας και θεοποιων ηµας δηλαδη και ουχι δια µονης αυτου της σαρκος· ουδε γαρ µεριστη. δια τουτο γενοµενος ανθρωπος. Ει γαρ ουκ αισθανεται ο τον Θεον ενδυοµενος τι ποτε αρα ενεδυσατο. τι τουτο εστιν ο επενδυονται. ουκ ωφελει ουδεν· το πνευµα εστι το ζωοποιουν”. Παλιν τοιγαρουν προσαναµνησω σε τα ρηθεντα εν επιτοµω. ∆ια της θεοτητος δηλονοτι. οπερ ουδεποτε γεγονεν. ινα ποιηση θεον τον ανθρωπον. Ινα προγινωσκων συ α ωµολογησας ερωτωµενος παρ᾿ εµου. αρρητως ανακεκραµενου και εν αµικτω µιξει τη τριαδικη θεοτητι ηνωµενου. ∆ια της σαρκος η δια της θεοτητος. ινα µηκετι µηδαµως ως ανθρωπον αλλ᾿ ως ενα Θεον αυτον τελειον εν δυσιν επιγινωσκωµεν φυσεσιν – εις γαρ Θεος . µη εξ αγνοιας εκκλινης της ευθειας των νοηµατων οδου και κοπους παρεξης ηµιν και κριµα προξενησης πλειον τη ση ψυχη. ως του φθαρτου υπο της αφθαρσιας καταποθεντος και του σωµατος υπο του ασωµατου ουκ αφανισθεντος µεν.

Και τουτο λεγοντες. Αλλ᾿ ουκ εστι ταυτα. Ορατε καν ολως εν υµιν αυτοις. φησιν. ακουσον αυτου Χριστου του Υιου του Θεου παλιν λεγοντος· “Μακαριοι οι καθαροι τη καρδια οτι αυτοι τον Θεον οψονται”. Τι ουν ερεις προς ταυτα. ουδεις εωρακε πωποτε”. Αληθως λεγεις και η µαρτυρια σου αληθης µεν. “Θεον. Αλλα γαρ αυθις προς αυτους ωδε ανθυποφεροµεν. ο τα εν χερσιν απιστων αγαθα και λαβειν ταυτα µη προθυµουµενος επι . Οτι δε δυνατον ηµιν εστι το κατιδειν τον Θεον. αλλα κατα της σεαυτου ψυχης. αλλα κατα την της θεοτητος αποκαλυψιν. Υιος ο ων εις τον κολπον του Πατρος εκεινος εξηγησατο”. τον ερωτωντα φιλοτιµουµενοι και τον πραον δηθεν υποκρινοµενοι. Και προς τουτο ου µονον ουδεν αποκρινονται. καθα δη και αυτος παλιν δεικνυσιν Ιουδαιοις διαλεγοµενος και λεγων· “Ει εγνωκειτε µε. αλλα περι της ετι καιοµενης και αστραπτον εχουσης το φως. Τουτο δε ου κατα την της σαρκος ειπε θεωριαν.ταυτα λεγοντες νεκροι και γυµνοι επ᾿ αληθειας οντως εισιν. την εαυτων αγνοιαν εµφανιζουσιν· ο γαρ λεγων τινι· “Μη σβεσης. το Πνευµα καιοµενον και λαµπον ωσπερ εικος. “Ο µονογενης. και τον Πατερα µου εγνωκειτε αν”. λοιπον και οι τουτον σταυρωσαντες και εµπτυσαντες τον Πατερα εωρακασι· και ουτως ουδεµια εσται διαφορα η προτιµησις απιστων τε και πιστων. τι ερεις. ω ουτοι. την λαµπαδα”. Τι δαι. Φησι γαρ· “Ο εωρακως εµε εωρακε τον Πατερα”. ου περι της ηδη εσβεσµενης αυτω παντως λεγει. Ω της σκοτωσεως! Τις τουτο ειπε. φησιν. ουκ εστι. φησι. Αλλ᾿ οιδα. τον σκοπον των λεγοµενων µη επισταµενοι. αλλα και τας οψεις ευθυς αλλοιουµενοι αποστρεφονται και ως βλασφηµιαν ακουσαντες δυσχεραινουσι· ειτα. ως ανθρωπω ιδειν εφικτον. Ει γαρ κατα την σωµατικην ιδεαν τουτο γενοµενον εννοησωµεν. αλλα παντες εξ ισης του πεποθηµενου µακαρισµου ετυχον τε (211) δηλονοτι και τυχωσιν. λεξον ηµιν. Και ουτω λελυται το ζητουµενον. Ειτα φασι· “Το Πνευµα µη σβεννυτε” ο Παυλος διακελευεται. Εαν γαρ εγω δειξω σοι τον αυτον Υιον του Θεου λεγοντα σοι δυνατον ειναι τουτο.” Απαγε. ου µετα στυφοτητος αποκρινονται· “Και τις ποτε ιδειν τουτο τολµηρως ειποι η ολως αυτο εθεασατο.

Ευδηλον οτι ενταυθα. Και ει ταυτην ποτε εκαθαρισας. Ει γαρ δια της καθαρας καρδιας τον Θεον ειπεν οψεσθαι.τα µελλοντα µεταβησεται και αποκριθεις ερει· “Ναι. αγαπητε. ∆ια τι η πως τουτο εσται. ουτε πιστευειν. δια τουτο και της καθαρσεως κατεφρονησας και της θεωριας διηµαρτες. και ενταυθα εσται η ορασις· ει δε µετα θανατον ειπης την ορασιν ειναι. Ει ουν η πιστις τη ελπιδι συνεζευκται. η δε ελπις τη αγαπη συνεπεται. ο µη εχων αγαπην ελπιδα ου κεκτηται. Ως γαρ θεµελιων εκτος οροφος οικου ουχ ισταται.” Ουδαµως. παντως οτε η καθαροτης προσγενηται. Αλλα και ο Κυριος τι φησιν. τον Θεον ον ου βλεπει πως δυναται αγαπαν. αλλ᾿ εν τω µελλοντι τουτο και ουκ εν τω νυν αιωνι γενησεται”. Οπου γαρ η ακριβης των εντολων φυλακη. “Ο αγαπων µε τας εντολας µου τηρησει και εγω αγαπησω αυτον και εµφανισω αυτω εµαυτον”. Ποτε ουν η εµφανεια τουτου γενησεται. Πως γαρ. ουτως ουδε πιστεως και ελπιδος βεβαιας χωρις αγαπην Θεου εν ψυχη ανθρωπου ευρεθηναι δυνατον· ο δε µη την αγαπην εχων ουδεν εκ των λοιπων αρετων ωφελειται η χωρις ταυτης ωφεληθησεται. αυτην εκεινην παρειναι ενδεχεται. Ει γαρ ενταυθα η καθαρσις. τοτε δε προσωπον προς . Ενταυθα η εν τω µελλοντι. Ο τοινυν µη δυναµενος αγαπαν. δηλονοτι και πιστεως. ουτε αγαπαν αυτον ως χρη δυναµεθα· γεγραπται γαρ· “Ο µη αγαπων (212) τον αδελφον αυτου ον ορα. Περι δε του απ᾿ εντευθεν οραν τον Θεον ακουε αυτου παλιν λεγοντος· “Νυν βλεπω εν εσοπτρω και εν αινιγµατι. εκει εσται και η του Σωτηρος εµφανεια. και η θεωρια συνεπεται αυτη. πιστις ελπις. εγνως αν ως αληθη τα λεγοµενα· επει δε ουκ εθου τουτο εν τη καρδια σου ουδε ειναι αληθες επιστευσας. οντως οι καθαροι τη καρδια τον Θεον οψονται. θησεις παντως και την καθαρσιν µετα θανατον. Ει γαρ µη τουτο γενηται. των αιτιων της αγαπης µη οντων. ουδε πιστευειν δυναται δηλονοτι· και ταυτα Παυλου λεγοντος ακουε· “Μενει δε τα τρια ταυτα. καθα δη και αυτος Παυλος γραφων διαµαρτυρεται. αγαπη· µειζων δε παντων η αγαπη”. και ουτω σοι γενησεται το µηδεποτε ιδειν τον Θεον εν τω µη ειναι σοι εργασιαν µετα την εξοδον δι᾿ ης ευρησεις την καθαρσιν. µετα δε την εµφανειαν η τελεια εν ηµιν αγαπη προσγινεται. ο δε ελπιδος εκτος.

ω υπερηφανε συ και απονενοηµενε. µιµησαι τουτον· και οιος εκεινος. Ει τοινυν επαινεσαι βουλει τον Παυλον η τιµησαι αυτον. Και τις Παυλου ισος.ακουσατε αµαρτωλους σωσαι ων πρωτος ειµι εγω”. Αλλ᾿ εκεινος. το οραν τον Θεον· οι δε ορωντες αυτον περιεργιας πασης απηλλαγµενοι υπαρχουσιν. καθως εκεινος φησι· (213) “Μιµηται µου γινεσθε. τοτε δε επιγνωσοµαι καθ᾿ ο και επεγνωσθην”. Ακουσον αυτου τουτο παριστωντος και λεγοντος· “Ευχοµην αναθεµα ειναι απο Χριστου υπερ των αδελφων. Παυλος ην. Ουδε γαρ προς τι του βιου η . ουκ εστιν εν αυτοις προεδριας η µειζονος δοξης επιθυµια και ορεξις. ουκ εστι φθονος εν αγιοις Θεου. και µυριασι συµψυχος και τω Παυλω σεαυτον συναριθµησον· και ουτω Παυλον τιµησεις. αυτος δε ο Παυλος µεγαλη βοα τη φωνη. Ει δε λεγεις ατιµιαν ειναι Παυλου το και αλλον ισον γενεσθαι αυτου και δια τουτο της σης σωτηριας καταφρονων αµελεις. και τοτε επ᾿ αληθειας τιµησεις αυτον κακεινος προσδεξεται σε και ως ιδιαν δοξαν και στεφανον καυχησεως λογισεται σε.προσωπον” και παλιν· “Νυν γινωσκω εκ µερους. γενου τριτος. αδελφε. καθως καγω Χριστου”. οτι τουτον ηµιν τοις ανθρωποις συνεξισαζοις. Εκεινος χωρισθηναι απο Χριστου προαιρειται τελειως. ινα συ σωθης. φησι. Παυλος δε ουχι κατα παντα ανθρωπος ην. Βουλει ουν σοι δειξω οτι µαλλον µειζονως τιµησεις αυτον και ευφρανεις και δοξασεις. ει µειζων εκεινου δυνηθης γενεσθαι και τω Θεω οικειοτερος. Μια γαρ αυτοις και τοις κατα γενεαν και γενεαν φιλοις και προφηταις αναδεικνυµενοις Θεου προεδρια και καθεδρας και προτιµησις στασεως και δοξα και απολαυσις και τρυφη. φησιν. εαν ως εκεινος θελησω και σπευσω γενεσθαι καγω. Οις ουχ ηµεις. γενου δεκατος. Ουχι. των συγγενων µου κατα σαρκα”. οτι τοις εκεινου λογοις πεισθεις και ακολουθησας αυτω µιµητης εκεινου και οιος εκεινος εγενου και συ. γενου τοιουτος τη πιστει και συ. γινωσκε ως παραλογιζοµενον σεαυτον µαλλον απωσεται και δια τουτο αυτος σε βδελυξεται. και παλιν· “Ηθελον παντας ειναι ως εµαυτον”. γενου ταις χιλιασιν. ηµιν οµοιοπαθης τε και συνδουλος. ει βουλει. και λεγεις οτι ατιµιαν ηγησεται. Πρωτος ουν εκεινος των σωζοµενων αµαρτωλων· γενου συ δευτερος. ουτω λεγων· “Χριστος ηλθεν .

Ανθρωπου λεγεις ειναι ταυτα τα ρηµατα.προς ετερον τινα των ανθρωπων βλεπειν και επιστρεφεσθαι η ολως εννοειν τι των ανοικειων δεδυνηνται. αλλα θεωριαν των οντως οντων· απο γαρ της εκεινων θεωριας λαλουµεν· και λεγεσθαι µαλλον χρη των οραθεντων διηγησιν τα λεγοµενα. δηλονοτι και τα νοηµατα. Ανθρωπου παντως. . Ταυτα ποθεν οι γραψαντες ισασι. ινα µη το γε νυν εχον ειπω ενεργειαν. τα του Θεου. ο και απο του νοηµατος εις εργον εξαγεται. Ει δε ανθρωπου και κτηνων αλογων διαθεσεις και ορµας χαλεπον ανθρωπον ειδεναι καλως. συ δε µοι συνετως αποκριθητι. φησιν. ωστε το νοηµα αρχη εστι του µελλοντος γινεσθαι πραγµατος παρ᾿ ηµων κατα το· “Πρωτον µεν εννοει τας αγγελικας δυναµεις και ουρανιους και το εννοηµα εργον ην”. (214) Αλλα γαρ ερωτησω σε. Πασα γαρ αναγκη παντι τω εξηγουµενω περι τινος πραγµατος. οιον του ποιησαι τι αγαθον η πονηρον ο ουπω επραχθη παρ᾿ ηµων. επειδη ανθρωπος ου µονον ανθρωπου συλλογισµους τε και διαθεσεις. ει µη το πνευµα του ανθρωπου το ενοικουν εν αυτω”. αλλα του προς τι γενεσθαι τον νουν ηλευθερωνται· δια τουτο και µενουσιν εις αιωνας ατρεπτοι και προς το κακον εισιν ανεπιστροφοι. νοηµα δε εκεινο λεγεσθαι αξιον το περι ανυποστατου πραγµατος η βουληµατος γεννωµενον ενθυµηµα εκ του νου. Οιµοι οτι ουδε δια της ακοης σου η ορασις επιγινεται. Ει ανθρωπου εισιν. ηγουν την εκ της θεωριας αυτου εγγινοµενην τοις αγιοις αλλοιωσιν και καταστασιν. Τα δε εν τουτοις νοηµατα ου χρη καλεισθαι νοηµατα. αλλα µενεις ακουων και µηδολως ορων. αλλ᾿ ουδε κτηνους ορµας η στασεις η ενδιαθετον καταστασιν ψυχης δυναται γνωναι η εξειπειν· “Ουδεις γαρ οιδε τα του ανθρωπου. ινα µη παλιν εγω δοξω σοι κενοδοξως λαλειν· τινος ταυτα τα ρηµατα. οι λογοι παντες ηµιν και πασα η περι τουτων εξηγησις εκ της ορασεως µαλλον γινεται και της θεωριας αυτων. ειπειν εχεις παντως και ποταπου. (215) Σκοπει δε οτι ου περι ανυποστατων τινων και αδηλων πραγµατων. και νυν ο γραφων ποθεν επισταται. ποθεν η πως ειδεναι τις δυναται. αλλα περι των ηδη γινοµενων και γενεσθαι µελλοντων. Ειπε συ. Αλλως τε δε ει ανθρωπου τα ρηµατα. Λελογισµενως συλλογισθητι και παντως πεισθηση και συζητησεων απαλλαξεις µε.

µη προτερον φωτισθεις φως γνωσεως. ει µη πρωτον αυτο το φως ιδη ψυχης οφθαλµοις και ακριβως γνω τας αυτου . κατα την κελευουσαν εντολην. ινα σε δια παντων φωταγωγησωµεν. Ωσπερ γαρ ο περι ανθρωπου η περι πολεως τινος προς τινας διηγουµενος. ουτως και περι της ανω Ιερουσαληµ και του εν αυτη κατοικουντος αορατου Θεου. ενθυµησιν η ευφυΐαν η µαθησιν. Επει. ειθ᾿ ουτως περι ου ειπειν βουλεται εστοχασµενως και λελογισµενως ειπειν. ποιαν δε φρονησιν. ειτ᾿ ουν φωτος. γινωσκειν και τα περι της πολεως. Ποιαν. Ποιαν δε νοησιν προς την του µηπω µηδαµως οραθεντος πραγµατος αλλοθεν πορισεται διηγουµενος. οιαν εκεινοι την ολικην προς τον Θεον εσχηκασι σχεσιν και οιαν εστιν η του Θεου ορασις η εν αυτοις αρρητως εγγινοµενη. Ει τοινυν περι ορωµενων και επιγειων ουδεις ειπειν τι η διηγησασθαι δυναται. τι αν και οικοθεν ειποι. ου δυναται απο της ακοης µονης. ως ο ιδων και διηγουµενος τα περι του ανθρωπου. ιδειν µεν προτερον και καταµαθειν τα εν τουτοις. περι της απροσιτου δοξης τε του προσωπου αυτου και περι της ενεργειας και δυναµεως του παναγιου αυτου Πνευµατος. εαν µη προτερον ιδη. οι δε ακουοντες µη θεασαµενοι τον ανθρωπον η την πολιν περι ης και ακουουσιν. Φως δε γνωσεως οταν ακουσης. Ητις ενεργειαν αφθεγκτον εµποιει νοερως εν ταις καρδιαις αυτων. περι Θεου και θειων πραγµατων και αυτων των του Θεου αγιων και δουλων. µη υπολαβης γνωσιν ειναι µονην των λεγοµενων διχα φωτος. ουδεις ειπειν δυναται. Το γαρ ειπειν τι περι ων ουκ οιδεν η ουκ εθεασατο παντως αλογον και απαιδευτον. αδελφοι. Ου γαρ ειπε διηγησιν η λογον γνωσεως. ει µη δια της θεωριας του εξ αυτου εκπεµποµενου φωτος. ειπε µοι. η παλατιου τινος και της εν αυτω ταξεως τε και καταστασεως. ει µη αυτοπτης του πραγµατος γενηται. ως του (216) φωτος δηλονοτι εµποιουντος την γνωσιν ηµιν· αλλως γαρ ουκ εστι γνωναι τινα τον Θεον. ει και µη πλεον ειπειν τι ο ανθρωπινος διδωσι λογος. εκεινος µεν α ειδε και α εωρακε λαλει προς αυτους. πως ειπειν τις ισχυσειεν η διηγησασθαι. σκεψιν τε και επινοιαν και συλλογισµον ευρησει καιριως περι ου ουκ οιδεν ειπειν. η περι θεατρου παλιν τινος και των εν αυτω τελουµενων.οικου φερε ειπειν η πολεως. αλλα φως γνωσεως και γνωσεως φως.

ω πατερ. οτε ιδης αυτον. τηνικαυτα εκει· ει γαρ εξω τουτου γεγονα αγνοω. Ον γαρ ουχ εωρακε πως γινωσκειν ενδεχεται. Ουκ οιδα δε ει ην και το σωµα τουτο. και τοτε βεβαιως µανθανεις οτι αυτος εκεινος εστιν. Ει γαρ η ορασις µονη τελειαν την γνωσιν του ορωµενου παρ᾿ ηµων ανθρωπων ουκ εµποιει εν ηµιν.ελλαµψεις και ενεργειας εν αυτω. και εν τω αυτον ιδειν γνωσις οτι ανθρωπος εστι περι ου ηκουον. τεκνον. πατερ. τις δε ο φανεις ουκ οιδεν ευθυς.” – “Φως. Και φησι· “Τι. Και ει µεν υπαρχει ο περι τουτων προεξηγησαµενος αυτω. τεως ουκ ηδειν οτι σωµα φορω και περικειµαι. φως ορα· θαυµαζει µεν ιδων. Και ως ουν τουτο λεγει. Ην µοι δε χαρα η και . (217) Οταν γαρ αποκαλυφθεντα θεασηται τις αυτον. φυγων ως οιµαι απο προσωπου αυτου· εµεινα δε µονος εγω µονω συνων τω φωτι. γλυκυ· ποταπον ειπειν σοι. πως η ακοη µονη την του Θεου γνωσιν ηµιν εµποιησειε. ουκ εξικανουσαν εχω µου την διανοιαν”. ειδες. εκεινο το φως· ηρθη ο οικος της κελλης ευθυς και παρηλθεν ο κοσµος. ειτα ορασις. Ουτως ουν και περι του αορατου Θεου απαραλλακτως γινεται.πως γαρ. ου δυνασαι. πατερ. Φως ο Θεος και ως φως η θεα αυτου· εν γουν τη του φωτος θεα γνωσις πρωτη οτι Θεος. αλλ᾿ ουδε αυτον ερωτησαι τολµα. σκιρτα και παλλει η καρδια αυτου και προς τον ποθον του οφθεντος ευθυς αναπτεται. καθα και επι του ανθρωπου ακοη πρωτον περι αυτου. ον ουδε αναβλεψαι τοις οφθαλµοις και ιδειν δυναται ποταπος. Αλλ᾿ ει τι και δια των θειων ακουοι Γραφων λαλουντας δι᾿ αυτων τους τον Θεον ιδοντας. πατερ. . αλλα αµφιβολια η ψυχη διαµεριζεται και η εκεινον αυτον ερωτα η ετερον τινα τον γνωριζοντα αυτον. ειδως οτι ολως τις εστιν ο φανεις προ προσωπου αυτου. Ειτα παλιν αρχεται λεγειν µετα δακρυων θερµων και πολλων ως· “Ωραθη µοι. Και ουδε ουτως ισταται του λεγοµενου η εννοια· οσα γαρ αν εξ ακοης σοι τις ειπη περι ανθρωπου. γλυκυ. δια του Πνευµατος εκεινα και µονα διδασκεται· οθεν ουδε δυναται λεγειν οτι εν γνωσει γεγονα του θεου δια µονης ταυτης της ακοης. ως προεγνωκως τον Θεον. απο µονης της ακοης γνωρισαι αυτον ακριβως και πληροφορηθηναι. οτι αυτος εκεινος εστι περι ου ηκουες. απερχοµενος λεγει αυτω· “Ειδον”.βλεπει δε µονον εν τροµω και φοβω πολλω οιονει προς τους ποδας αυτου. .

την κρισιν τε και την ανταποδοσιν. ινα παλιν ειπω. συ ει. Οτε τοινυν χρονισει πενθων και κλαιων και προσπιπτων και ταπεινουµενος. Ει γαρ επι ανθρωπων τουτο αδυνατον. Και συν τω λογω βλεπει παλιν αυτον και µικρον µικρον τελειως καθαιρεται. εκ µερους· οταν δε ελθη το παν. ο δια σε ανθρωπος γεγονως· και ιδου εγω πεποιηκα σε. εκ των εις αυτον γινοµενων παρα Θεου γινωσκει και απερ µετα των προλαβοντων αγιων απαντων εποιησε και οσα µελλει µετα των µεταγενεστερων ποιειν. τοτε το εκ µερους καταργηθησεται”. Τοινυν και νυν µεν µετριως τους αρραβωνας εντευθεν ηδη απολαµβανειν των αγαθων απαντων οµολογουµεν και λεγοµεν. Αποκριθεις ουν λεγει αυτω· “Εκεινος. τεκνον. λοιπον κατ᾿ αυτους και την αναστασιν αυτην απαρνουµεθα. και ποιησω θεον”. πως ισχυσει γνωναι το αυτου αγιον θεληµα. οµοιοι αυτω εσοµεθα”.” Και αποκρινεται και φησι· “Ναι εγω ειµι. . Περι δε των µελλοντων στεφανων και αµοιβων διδασκεται µεν µυουµενος παρ᾿ αυτου του Θεου. καθα δη και νυν. εστι”. και την των µελλοντων ελπιδα εκουσιως αποβαλλοµεθα. τοτε µανθανει “το θεληµα αυτου το αγιον και ευαρεστον και τελειον”. Και αλλαχου· “Και νυν τεκνα Θεου εσµεν και ουπω εφανερωθη τι εσοµεθα· οιδαµεν δε οτι. ει και τινες τουτο λεγειν ηµας κακως ελογισαντο. αλλα και νοει σαφως οποιοι µετα την αναστασιν εσονται αυτος τε και παντες οι µετ᾿ αυτου. Ει γαρ µη ιδη. Αλλ᾿ ουχ ουτως ηµεις φρονουµεν η λεγοµεν. ως ορας”. καθως γεγραπται· “Νυν µεν γινωσκω. Ει γαρ ενταυθα το παν απολαµβανειν υποτιθεµεθα. ∆ιο και προκοπτων και επι πλειον προσοικειουµενος τω Θεω. αυτον. το δε ολον µετα τον θανατον ελπιζοµεν ληψεσθαι. ουδε δυναται γινωσκειν αυτον· και ει µη γνω αυτον. ως ορας. εαν φανερωθη. ως κινηθηναι µου τα ναµατα κατα ποταµους των δακρυων. φησιν. πολλω µαλλον επι Θεου. αρχεται εκ του κατ᾿ ολιγον (218) γινωσκειν τα του Θεου· και εις τουτο πεφθακως.νυν συνουσα µοι αφραστος. ο Θεος. αγαπη τε και ποθος πολυς. καθαιροµενος δε παρρησιαζεται και εκεινον αυτον ερωτα και φησιν· “Ο Θεος µου. αλλα και τους τουτο λεγοντας σφοδρως καθυποβαλλοµεν αναθεµατι. ουκ απολαµβανει δε ταυτα νυνι. τεκµαιροµενος δηλονοτι οτι υπερ νουν και λογον και διανοιαν ταυτα εισιν· ου µονον δε.

Και ινα κατα πευσιν και αποκρισιν τον λογον µεταποιησωµεν. Ει ουν ηκουσαν. εξηγησιν δε και ουχι νοηµα το περι γεγενηµενων ηδη η εωραµενων πραγµατων λαλειν. Πρωτον ανωθεν ειποµεν οτι νοηµατα ηµων εκεινα λεγεσθαι δικαιον. οδηγησει υµας εις πασαν την αληθειαν· ου γαρ λαλησει αφ᾿ εαυτου. οιον φερε ειπειν. Φρασον ηµιν. πως εκεινοι ειρηκασιν. φησιν ο αυτος· “Ετι πολλα εχω λεγειν υµιν. επειδη και αυτος ταυτα µοι ειπε µυστικη τη φωνη”. Αλλ᾿ επι το προκειµενον επανελθωµεν. ινα κτησωµαι τι η κακοποιησω η αγαθοποιησω τινα. οτι εκ του εµου ληψεται και αναγγελει υµιν”. ποθεν. αλλ᾿ οσα αν ακουση λαλησει και τα ερχοµενα αναγγελει υµιν. ποθεν µαθοντες ταυτα ειρηκασι. οτι ως κλεπτης εν νυκτι και ως ωδιν τη τικτουση και οτι εν πυρι αποκαλυπτεται. Οι ουν ειποντες περι της του Κυριου ηµερας και περι της ενδοξου και φρικτης αυτου παρουσιας προφηται και αποστολοι. (219) ω ηγαπηµενε και φιλε Χριστου. η αυτοπται της ηµερας εκεινης εγενοντο. Εµαθες .” “Εκ του Πνευµατος. καθως αυτοις και ο Κυριος ελεγεν· “Οταν δε ελθη ο παρακλητος. ου εδωκεν ηµιν. ει οιδας. φησιν. οιονει τον ειρηκοτα τουτο ερωτησωµεν· “Ποθεν. εκ τουτου γινωσκοµεν οτι εσµεν τεκνα Θεου και αυτος ο Θεος εν ηµιν εστιν. το Πνευµα της αληθειας. Ει δε και ειπη. Επει ο ουκ ειδον. ακουσον και γνωθι οτι παρα του Αγιου ταυτα µεµαθηκασι Πνευµατος. η παρα τινος ακηκοασιν. ο παρ᾿ ετερου ουκ ηκουσαν λεγοντος. µυθολογος αν δικαιως υπο των ακουοντων αυτον κληθησεται. οταν εν τω ηµετερω νοΐ ινα λογος περι πραγµατος τινος αγαθου η κακου γεννηθη. (220) Οτι δε και α ουκ ειπεν αυτοις ο Χριστος. αλλ᾿ οτι ηκουσαν· ειπε λοιπον. Παντως γαρ. ταυτα το Πνευµα το Αγιον τοις αποστολοις επελθον εδιδαξε και ειπε. Ει δε τι ειπειν ουκ επιστασαι. ποθεν ταυτα µεµαθηκασιν. Εκεινος εµε δοξασει. πως λεγειν δυναται περι αυτων η τας ιδεας η τας µορφας και τας θεσεις αυτων αφηγησασθαι. εκεινος υµας διδαξει παντα και υποµνησει υµας παντα α ειπον υµιν”. αλλ᾿ ου δυνασθε βασταζειν αρτι· οταν δε ελθη εκεινος. παρα τινος ειπε· ουπω γαρ τεως λεγω οτι ειδον αυτοι και ειπον. το Πνευµα το Αγιον ο πεµπει ο Πατηρ εν τω ονοµατι µου. οιδας οτι οµοιος αυτου εση. Ειτα παλιν ειποµεν οτι περι ων τις ουχ εωρακε πραγµατων η πολεων η θεατρων η ανθρωπων.

Ιδου ουν εδιδαχθης οτι και µενει και κατοικει εις ατελευτητους αιωνας· το γαρ ειπειν “ινα µενη µεθ᾿ υµων εις τον αιωνα” το αϊδιως και ατελευτητως αυτοις συνεσεσθαι και ειναι αχωριστον µετ᾿ αυτων εν τε τω νυν καιρω. τοις δογµασι της Εκκλησιας εποµενος. ακουσον το εποµενον· “Το Πνευµα της αληθειας ο ο κοσµος ου δυναται λαβειν. καθως ειπεν αυτος· αυτο τε το Αγιον Πνευµα δια της εµφανειας αυτου δωρειται αυτοις και δια του Αγιου παλιν Πνευµατος αυτος και ο Πατηρ αχωριστως µενουσιν µετ᾿ αυτων. εν τε τω µελλοντι αιωνι δηλοι. αυτου του Κυριου ακουσον λεγοντος· “Ο εχων τας εντολας µου και τηρων αυτας. Το Πνευµα το Αγιον τι εστι. εκεινος εστιν ο αγαπων µε· ο δε αγαπων µε αγαπηθησεται υπο του πατρος µου. Τουτο τοινυν λεγων τε και φρονων Θεον αληθινον εκ Θεου αληθινου εκπορευοµενον. Γνωστον τοιγαρουν εστω πασι χριστιανοις οτι ο Χριστος αψευδης και Θεος αληθινος εστι και τοις την προς αυτον αγαπην δια της τηρησεως των εντολων αυτου ενδεικνυµενοις οµολογουµενως εµφανιζεται. Αλλ᾿ ερωτωντι µοι αποκριθητι. συνιστας οτι οι το Αγιον εχοντες Πνευµα αυτον εκεινον οµολογουµενως εχουσι τον Θεον µενοντα παντοτε µεθ᾿ εαυτων. Ουτω και περι των λοιπων παντων των µη βλεποµενων ηµιν αυτοι φωτισθεντες δια του Πνευµατος ειδον αµα και εγραψαν. εκ Θεου αληθινου οµολογουµενως Θεος αληθινος. δυνατον ειναι . λεγεις τουτο Θεον. υµεις δε γινωσκετε αυτο. (221) οτι ου θεωρει αυτο ουτε γινωσκει αυτο. τας εντολας τας εµας τηρησετε· και εγω ερωτησω τον Πατερα και αλλον παρακλητον δωσει υµιν. Θεος. Οτι δε και εωρων το Αγιον Πνευµα οι θειοι αποστολοι και οσοι τουτο λαβειν ηξιωθησαν. Ινα δε γνως οτι και τον Χριστον βλεπουσιν οι αγαπωντες αυτον και τας εντολας αυτου φυλασσοντες. οτι παρ᾿ υµιν µενει”. καθως προς τους αποστολους ο Χριστος εφη· “Εαν αγαπατε µε. ως ορας. Συ ουν. Οι δε τοιουτοι αφ᾿ εαυτων λαλουσιν ουδεν· ο δε λεγων λαλειν αυτους τι αφ᾿ εαυτων.ποθεν εδιδαχθησαν οι γραψαντες τα περι της ηµερας εκεινης και της του Κυριου επιφανειας και των αποκειµενων και επελθειν µελλοντων τοις αµαρτωλοις και δικαιοις. και εγω αγαπησω αυτον και εµφανισω αυτω εµαυτον”. ινα µενη µεθ᾿ υµων εις τον αιωνα”.

Μορφωθηναι θελησον. Πεµψον τον παρακλητον. οτι. Υιε του Θεου. ει συναδοντα και ουτοι τοις προλαβουσι θεοφοροις πατρασι φθεγγονται. και τον . ευσπλαγχνε. αορατε. ∆εσποτα. Αγαθε. πιστευσον. Κυριε. της σης θεοτητος καταλειψης µε. ινα ιδω το φως του κοσµου. αδελφε. ινα βλεπων το αµηχανον καλλος σου. ην ειχες προ του τον κοσµον γενεσθαι παρα τω σω Πατρι. ινα οµοιος σοι ως παντες οι δουλοι σου γενωµαι κατα χαριν θεος και συνεσοµαι σοι διηνεκως νυν και αει και εις απεραντους αιωνας. αγαπητε. αλλα ψευστας και µυθολογους αποκαλει. ως µη εξ αυτου διδασκοµενους. ο Πατηρ. προσπεσον. πιστευσον και πεισθητι οτι ουτως εστι και αυτη η πιστις ηµων. σεαυτον. ∆ος µοι την δοξαν ην σοι δεδωκεν. οτι η βασιλεια των ουρανων εντος σου. απο γεροντος νεον γινοµενον. το αναγεννηθηναι και ανακαινισθηναι και ζησαι την εν Χριστω ζωην. ως αναξιον. Λαµψον επ᾿ εµοι το φως το αληθινον. εν τω αυτω Πνευµατι και αυτοι δηλονοτι φθεγγονται και οι αυτοις απιστουντες η και ενδιαβαλλοντες εις τον δι᾿ αυτων φθεγγοµενον αµαρτανουσιν.λεγει ειδεναι και ανθρωπον τα του ανθρωπου και ανθρωπους ωσαυτως τα του Θεου· ει δε µη τουτο. Αλλα χρεων ειδεναι. φορεσω την σην και παντα τα ορατα επιλαθωµαι. Εδιδαχθης τοινυν. ευσπλαγχνε. Εµφανισον µοι. αλλα περι ων ουκ ειδον η ηκουσαν απο οικειων συλλογισµων ετερους διδασκοντας. ινα γνωσωµαι οτι ηγαπησας µε. αµην”. ινα ιδω την δοξαν την σην. και γενησοµαι υιος ηµερας θειας καγω· και µη αµοιρον. αδελφε µου αγαπητε.”. εν εµοι. ουτω και νυν και συ και ειπε· “Ελεησον µε. ως τας θειας τηρησαντα σου. ω Θεε του παντος. και επ᾿ εµοι. οικτιρµον. Ναι. ει θελεις. και διανοιξον µου τους οφθαλµους της ψυχης. σε τον Θεον. Σπευσον ουν ιδειν και λαβειν και εν σεαυτω κτησασθαι τα αποκειµενα αγαθα και µη δια του οιεσθαι ταυτα εχειν αποστερηθηση παντων αυτων· (222) κλαυσον. ανθρωπε. Τουτο ουν εστι. εστι και τα αιωνια απαντα αγαθα εν χερσι σου εισι. ως ειπας. ωσπερ ποτε ο τυφλος. Η ουκ ακουεις τον µεγαν Βασιλειον λεγοντα εις τον προτρεπτικον αυτου λογον των Φωτων· “Ουκ επιθυµεις σεαυτον ιδειν. εντολας. ινα αυτος µε διδαξη τα περι σου και τα σα αναγγειλη µοι. και εν εµοι. επουρανιε. Μεινον. την εικονα.

συ. Ταυτα τοιγαρουν η εν Χριστω καινη κτισις εισιν. γνωστως γινονται· ου µονον δε αλλα και µετα θανατον ολοτελως ταυτα και βεβαιως κληρονοµησαι ελπιζουσιν. οτι εντευθεν ηδη γνωστως η . και τουτων απαντων µετοχοι µερικως. η γινεσθαι (224) µεν. και φως εκεινος εν σκοτει λαµπον εστιν. η η θαλασσα. µηδεν προς ταυτα γινωσκοντων ηµων. η οι αστερες. Μη ο ουρανος ενηλλαγη. Ειπε. και γινοµεθα επουρανιοι· σαρκικοι εκ σαρκος την γενεσιν εχοντες. πρωτον αληθη ταυτα πιστευσαντες ειναι και συναδοντα ταις θειαις Γραφαις. καν απο του παροντος πληροφορηθητε. και εις αφθαρσιαν µεταποιουµεθα· θνητοι. Ποια παντα λεγει τοιγαρουν. προς ζωην ανισταµεθα· φθαρτοι.Παυλον· (223) “Ει τις εν Χριστω. ειπε. Νεκροι γαρ οντες. Ει γαρ και τον Χριστον εσθιειν και πινειν. εαν ουν ταυτα παντα και τα λοιπα. µηδολως γινεσθαι λεγωµεν εις ηµας. και πνευµατικοι γινοµεθα. ως δεδηλωται. Αλλ᾿ ουκ εχεις τουτο ειπειν· προς ηµας γαρ και δι᾿ ηµας τουτο ειρηκε. Αλλα ο ηλιος. εν σωµατι οντες. ηµας δε παλιν ενοικους αυτου. αυτος δε πατηρ ηµων γινεται. αλλα και εν ηµιν αυτον εχειν και εν αυτω παλιν µενειν ηµας οιδαµεν. αυτον δε βλεπειν ηµεις λεγοµεν κατα το “ο λαος ο καθηµενος εν σκοτει ειδε φως µεγα”. καινη κτισις· τα αρχαια παρηλθεν. ενδυεσθαι τε και οραν και αυθις ορασθαι παρ᾿ αυτου αει διδασκοµεθα. και εις αθανασιαν µεταβαλλοµεθα· γηϊνοι. Μη η γη. πασας αυτας δηλονοτι διεξερχοµενοι. ολοι δηλαδη εν ολοις τοις νυνι µεταληφθεισι γινοµενοι αγαθοις. οσα δηλονοτι αι θειαι Γραφαι γινεσθαι εν ηµιν εν τω ενεστωτι καιρω της παρουσης ζωης εκδιδασκουσι. εις βυθον απωλειας κατερχεσθε· αλλ᾿ ει και µεχρι του νυν αισθησιν των τοιουτων λαβειν ουκ ηλπισατε και δια τουτο ουδεν ητησασθε. ιδου γεγονε τα παντα καινα”. ως πολλακις ειποµεν. τω Αγιω αναγεννωµενοι και αναπλαττοµενοι Πνευµατι. ως αυτον µεν ειναι ηµων ενοικον. µυστικως δε και ανεπαισθητως. αδελφοι· ταυτα εις τους αληθινους πιστους και εκλεκτους καθ᾿ εκαστην επιτελουνται και γινονται. οικια γινοµενω δηλονοτι ηµιν καθα και ηµεις παλιν οικια γινοµεθα αυτω. η τι των βλεποµενων καινον και προσφατον γεγονεν. τι νεκρων διαφεροµεν. Μη δη τη απιστια ουτως εαυτους εκδιδοντες. ειτα και υιοι µεν ηµεις αυτου.

ειτε ενταυθα ειτε εν τω αιωνι τω µελλοντι. υποτασσεσθε. και ως αναπεπτωκοτες τη συνειδησει πνευµατικους εαυτους ειναι προ του το Πνευµα το Αγιον λαβειν οιεσθε. προς µηδεν ετερον απονευοντες. Αλλα προσεχετε. Και πιστευσαντες ουτω διωκετε ινα καταλαβητε. εως ακουσητε· “Ευ. µηδενος των επιγειων. τεως µετανοειτε. κρουετε. αιτεισθε. εως λαβητε. δουλε αγαθε και πιστε. πυκτευετε. (226) . εως ενδον του νυµφωνος τον νυµφιον θεασησθε. εως υµιν ανοιγη και εισελθητε. παρακαλω. αξιω την αγαπην υµων· αποδεισωµεθα τα ανθρωπινα παντα. ω πρεπει πασα δοξα. τα ανω φρονουντες. εαυτοις. επι πολλων σε καταστησω”. κλαιετε. εως καταλαβητε. και δια τουτο εις το αναδεχεσθαι λογισµους αλλοτριους ασυνετως επειγεσθε και εις ηγουµενειας και αρχας επιβαινετε και ιερωσυνης αφοβως κατατολµατε και προς µητροπολεις και επισκοπας του (225) ποιµαινειν τον του Κυριου λαον εαυτους υµας δια µυριων µεθοδων αναιδως επιδιδοτε. τα ανω ζητουντες. φροντιζοντες. Τεως διδασκεσθε. Ναι. Αλλα γαρ µη προ του ταυτα και ιδειν και λαβειν και παθειν φρεναπατουντες υµας εαυτους και παραλογιζοµενοι ειναι τι δοκειτε µηδεν οντες. ευχεσθε· και ουτω δια τουτων και των τοιουτων τρεχετε. ινα και των ενταυθα και των µελλοντων επιτυχωµεν αγαθων εν Χριστω Ιησου τω Κυριω ηµων. τιµη και προσκυνησις συν τω αναρχω Πατρι και τω παναγιω και αγαθω και ζωοποιω Πνευµατι. τα ανω επιποθουντες. προ του λαβειν εκεινα. απαντα τα εµπαθη και βλαβερα βδελυξωµεθα.σφραγις του Αγιου Πνευµατος ηµιν τοις πιστοις διδοται. ΛΟΓΟΣ στ΄. διωκετε. εως υιοι φωτος και υιοι ηµερας γενησθε. τω ενι τρισαγιω φωτι. νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων· αµην. εως δραξησθε. ουτω πυκτευσατε ως ουκ αερα δεροντες· και προς τουτοις “αιτειτε και δοθησεται υµιν· κρουετε και ανοιγησεται υµιν”. επι ολιγα ης πιστος. νηστευετε. καταφρονησωµεν παντων των ορωµενων. ζητειτε.

και ως µονους τους των ανθρωπων επαινους αρκειν εις αρετην και αγιοτητα πειθουσιν εαυτους. ινα ανθρωποις αρεσωσι και θεοφιλεις παρ᾿ αυτων ονοµαζωνται. ως εκ των ανθρωπινων επαινων την αγιωσυνην κτησαµενοι. φηµι. Και περι συναφειας Θεου προς ψυχην και ψυχης προς σωµα και ενωσεως των τριων παραδοξου. Πολλοις τοις εν κοσµω πολλακις προσοµιλησας και τινων συζητησεων αναµεταξυ κινηθεισων. µεγαλης επληρωθην της αθυµιας και θρηνειν υπερ των ταυτα λεγοντων και κλαιειν εκ πολλης συµπαθειας βιαζοµαι. αλλα και αυτων των δοκουντων ειναι τελειων εις αρετην και τα ονοµατα και την φηµην µεγαλην εχοντων κατα τον κοσµον. µητε τινα κινησιν η µολυσµον εν τω λεληθοτι παθειν. ουκ αν την ζωοποιον του Ιησου και Θεου νεκρωσιν. περι εµπαθειας. λεγοντων ακηκοα σχεδον απαντων. (227) τοις µελεσι των αγιων αυτου χαριζεται. ουτω και την απαθειαν απαρνουµενοι. και απαθειας. αγνοουντες. Και προς τουτοις περι πνευµατικης ιατρειας και οπως χρη θεραπευειν τους ψυχικως ασθενουντας. Τουτων αυτηκοος εγω γεγονως. Και οπως χρη το οικειον εκκοπτειν θεληµα και εις υψος ανερχεσθαι τελειοτητος. ηγνοουν και ηπιστουν περι αυτης. ου µονον των ατελων εις αρετην και ευσεβειαν. οτι . Τον γαρ µη επαινουµενον απλως και ως ετυχε παρα των πολλων ουδενος λογου αξιον ειναι κρινουσιν. ως εικος. Πως γαρ και πιστευσουσιν οι τοιουτοι ποτε νεκρους ειναι και γινεσθαι τω κοσµω τινας και µονην ζωντας ζωην την εν Πνευµατι. αγιοι ειναι και λεγεσθαι βουλονται ταυτης χωρις. ακριβως ειδως ων µη αλλως ταυτα λεγειν αυτους ει µη εκ πολλης αγνοιας των χαρισµατων του Θεου. ωσθ᾿ οµιλησαι και συνεστιαθηναι γυναιξι και µηδεµιαν βλαβην υποστηναι. Ως γαρ εν παθεσιν οιονται κατορθουν την απαθειαν. ως ουκ ενδεχεται ανθρωπος εις τοσουτον υψος απαθειας ελθειν. ολως αµαρτια οντες τε και γενοµενοι.Περι απαθειας και εναρετου ζωης. οιτινες δια βιου παντος σπουδην εθεντο εν υποκρισει παντα ποιειν. Ει µη γαρ εστερηµενοι της οντως απαθειας υπηρχον και εν τω σκοτει των παθων εκαλυπτοντο και δουλοι των ηδονων και των της σαρκος θεληµατων ετυγχανον.

της καρδιας κινηµατος. αφ᾿ ων και φευγειν εκ παντος χρη. µη ωσαυτως ασπασασθαι. µη κατακριναι τινα. τραγωδουντων τε και κιθαρωδουντων ακουοντα και ορωντα γελωντας και ορχουµενους και παιζοντας. µη µεµψασθαι αφανως. πασα µεν συγγραφη µαρτυρει. µη προπετως τι διαπραξασθαι. απαρνησασθαι την ψυχην· οπερ και κατορθουται εν τη του οικειου απονεκρωσει θεληµατος. οιον µη φαγειν.κρεισσων εις γινωσκων Θεον και υπ᾿ αυτου γινωσκοµενος υπερ µυριαδας απιστων των µη ειδοτων Θεον. καν παρα παντος του κοσµου επαινωνται και µακαριζωνται. εν µεσω αυτων στρεφοµενων. ει σπουδαιος εστιν. ετι δε απο κτηµατων και χρηµατων και περιουσιας και πλουτου παντος. Μετα δε το γενεσθαι γυµνος παντων των προσοντων. ωστε. µη επιχαρηναι πτωσει . τα περι ηµας παντα απερ καταλιµπανειν ηµας ο Λογος διακελευεται. οιον µη βλεψαι εµπαθως. ωσπερ και εις βλεπων υπερ απειρα πληθη αµβλυωπουντων. αλλα και εν µεσαις στρεφοµενον πολεσι. µη υπνωσαι. τοτε και αυτην εαυτου οφειλει. της αυτων προσπαθειας απαλλαγηναι· ο γαρ ηδη ταις ηδοναις συγκραθεις. πρωτον µεν εκφυγειν κοσµον απαντα και τα εν τω κοσµω. ανενοχλητον αυτον και απαθη διαµενειν. µη πιειν. ου λεγω µονου του εξωθεν. µηδεν παραβλαπτεσθαι. φηµι. ουκ αν των επιθυµιων αυτων ελευθερωθησεται. (228) Ο γαρ των κατα Θεον αγωνιζοµενων σκοπος τοιουτος εστι. αλλ᾿ ως µη δυναµενων ηµων. αλλα και του εσωθεν. τα δε εν τω κοσµω. ουχ ως απηγορευµενων οντων αυτων η και επιβλαβων. Κοσµον δε λεγω την παρουσαν ζωην. ηγουν τον αιωνα τουτον τον προσκαιρον. αδελφων τε και συγγενων και φιλων. οιον απο πατρος και µητρος. ει µη τας αιτιας αυτων εκφυγοι και µακραν γενηται απ᾿ αυτων. µη µονον µετα γυναικων συνεσθιοντα και αυταις οµιλουντα. και τουτου ενεκεν πασα πραξις εναγωνιος και πασα κακοπαθεια παρα των ευσεβουντων επιτελειται. πασα δε ιστορια και των αγιων αι πραξεις τοιαυτας τας µαρτυριας ηµιν διαγραφουσι. µη τι των δοκουντων ειναι καλων ανευ επιταγης ποιησαι.Οτι γαρ ενι τινα των εν αληθεια αγωνιζοµενων εις τοιαυτην ελευθεριαν ελθειν και τον απαξ µετοχον της του Θεου χαριτος γενοµενον εις απαθειαν ψυχης και σωµατος καταντησαι.

ωσπερ επι καλου τινος αεροβατουσαν. Πως παντα τα της ευσεβειας απαριθµησοµαι ιδιωµατα. µη ενηδονως τινος γευσασθαι µηδε φαγειν ο τη ψυχη δια της ορασεως ηρεσεν. ει και τοις ανθρωποις ως αποταξαµενος µακαριζεται. αλλ᾿ ολην. το οικειον καθ᾿ ωραν εκπληροι θεληµα. µη τριψαι την οψιν κατα την συνηθειαν υδατι. µη εννευσαι τινι κατα ετερου τινος. Των γαρ εξωθεν τις και βλεποµενων τοις πασιν εγκρατευοµενος παρα των µη καλως ειδοτων οραν ως εργατης ανακηρυττεται. µη οργισθηναι κατα διανοιαν.τινος. µη λαλησαι µηδεν ο µη συµφερει και σιωπησαι ο και λαληθηναι αξιον. Ου και κρυβεντος εξ . ινα µη χαυνωθεις υπνωση πλεον του δεοντος. ει και αγιου δοκει εχειν υποληψιν. Εν τουτοις γαρ πασι και εν πλειοσιν αλλοις ο αγωνιζοµενος εγκρατευεται· και δια τουτων παντως. Ω και εντυχων. µη βαλαι χειρα εισω και κνησαι µελος του σωµατος. µη κτησασθαι µετα τινος µερικην φιλιαν. µη της κοµης κοσµησαι τας τριχας. µη ζηλωσαι εν πονηρια. τοις του Θεου οδευειν θερµως αναγκαζων προσταγµασιν. µη φθονησαι κακως.ο γαρ µεσαζων τοις κακοις πανταχου παρεστι -. αλλα και φυλαξασθαι απο ετερας αφης. µη λυσαι την (229) ζωνην εις υπνον τρεποµενος. πασης αλλης εργασιας επιλαθοµενος εκπλαγησεται προσπεσων αυτον και µονον οραν αγαπησει. µη παρελθειν δακρυων χωρις ηµεραν µιαν το κατα δυναµιν. µη καταλειψαι τον συνηθη κανονα µεχρι θανατου ποτε. τα δε κρυφια της καρδιας θεληµατα εκπληρων. µη εν µερει η καθολου καλλωπισµων φροντισαι ενδυµατος η υποδηµατος. η και του πωγωνος. Πλην ετι τα της ζωοποιου νεκρωσεως µανθανε. ουτος εν ολιγω καιρω εν αυτοις αυτον ευρησει κεκρυµµενον τοις θειοις αυτου ενταλµασιν. ει χαυνως και ραθυµως πορευεται. ουδεµιαν ευρησει εκ των εξωθεν µονων αγωνων ωφελειαν. του µη κρυψαι λογισµον µηδε τον τυχοντα ποτε. ως ακαθαρτος παρα Θεω µισειται και αποστρεφεται· καν ει χιλια ετη ουτω ποιηση αγωνιζοµενος. ινα και δειξω σοι ακριβως των χριστιανων την ακριβειαν. ει µη µονην την χρειαν σεµνην οµου και ευσχηµονα. µη ενατενισαι απλως µηδε εις γηρασαντος οψιν . Ο δε εις παντα εγκρατευοµενος και την ψυχην προπαιδευων ατακτως µη περιφερεσθαι µηδε ποιειν εν µηδενι ων ο Θεος απαρεσκεται το εαυτης θεληµα.

απογευεται της ζωης. του ποµατος της ζωης. τη αθανασια συµπλεκεται. ινα και το πνευµα σωση και την σαρκα αθανατιση. δηλαδη τοις πιστευουσι και την πιστιν εκ των προειρηµενων εργων . οταν πολλα δραµων κατακοπος γενηται και φθασαι µη δυνηθη. τη µνηµη φλεγεται. τηνικαυτα βλεπει τον διωκοµενον και τον φευγοντα φθανει και κρατει τον ποθουµενον και γινεται ολος εξω του κοσµου και αυτου ολου του κοσµου επιλανθανεται. δραµειν µη δυναµενος. του αµωµου αµνου. ακουει αρρητα ρηµατα. τω ποθω καιεται. µη φωτιζοµενη παρα του κτισαντος. απροσιτος. τη ελπιδι του παλιν εκεινον ιδειν αναπτεται· και. εις τον παστον παραγινεται. (230) απορησας ουτος. µεταδιδους και τω σωµατι της οικειας λαµπροτητος. ατελευτητος. και γινεται η ψυχη τω σωµατι οπερ γεγονε τη ψυχη ο Θεος. ανεκδιηγητος. Σωµα. εντονωτερον. εις α ουδε των αγγελων αι δυναµεις αδεως ενατενισαι τολµωσιν. Θεος αναρχος. αρρητος. ψυχη και Θεος. εις τριτον ανερχεται ουρανον. του µοσχου του σιτευτου. επ᾿ εσχατου των ηµερων φανεις ηµιν εν σαρκι δι᾿ Υιου και γνωρισθεις δια του παναγιου αυτου Πνευµατος. Ουτως εχων πυρουται τω πνευµατι και πυρ ολος γινεται τη ψυχη. µη παρα της ψυχης δυναµουµενον. αρπαζεται εις παραδεισον. Και εγω και ο Πατηρ ελευσοµεθα και µονην παρ᾿ αυτοις ποιησοµεθα”. αλλα και παντελως καταπεση. του αρτου του ζωηρου.οφθαλµων αυτου. ψυχη νοερα µιγνυται δια την εµην ψυχην. τον νυµφιον ορα. δικην του ορωµενου πυρος την οικειαν τω σιδηρω φυσιν µεταδιδουντος. περιπατει συννους. ως πιστευοµεν. ασφαλεστερον· ορα κατω. συναπτεται τοις αγγελοις. ως που τις εφη. παντων των αγαθων εκεινων εν απολαυσει γινεται. τω φωτι αναµιγνυται. τρεχει σφοδροτερον. εν απολαυσει γινεται της τρυφης. καθα φησιν η θεολογος φωνη· ουτε γαρ ψυχη ζην δυναται. του µαννα του νοητου. Σκοπει ακριβως των λεγοµενων την δυναµιν. αναφης. Αλλα µην και επαγγελεται λεγων· “Ενοικησω εν αυτοις και εµπεριπατησω. του πνευµατικου γαµου εν µετοχη γινεται. αορατος. τα τρια ταυτα. του µυστικου κρατηρος εµπιπλαται. (231) ουτε σωµα. ισος ηµιν κατα παντα χωρις αµαρτιας. απαθης. ανεξιχνιαστος. εις τον νυµφωνα εισερχεται. αψηλαφητος. παλιν την οδον ανωθεν απαρξαµενος.

ινα συγκαταβατικωτερον ειπω. αλλα µενων ο Θεος καθο Θεος εστι και η ψυχη καθως εχει φυσεως και το σωµα. καθως επλασθη. µαλλον δε οι το κατ᾿ εικονα µη εχοντες εαυτους επιγνωσωνται και οι κεχωρισµενοι απο του Θεου εαυτους αποκλαυσωνται και τινων εστερηνται γνωσωσι και υφ᾿ ων κατεχονται τη ακροασει του λογου διακρινωσι και οιον αυτους σκοτος κατακαλυπτει νοησωσι και Θεον διδασκειν τροµασωσι. ψυχη και σωµα. ινα και τον νουν των τοιουτων εκδηλοτερον αναταξωµαι. η ινα αισχυνθωσι. τοις την χαριν εν εαυτοις εχουσι του . αχωριστους ειναι του Θεου τας αξιας των τοιουτων ψυχας οµολογουµενως πιστευοµεν. ουτως ουδε θεληµα ενι το σωµα εχειν τοτε παρεκτος της ψυχης. µητε της ψυχης εις σαρκα µεταπηγνυµενης. ετι τοις ειρηµενοις προσµενειν βουλοµαι. Θεος. ο κατ᾿ εικονα Θεου κτισθεις ανθρωπος και θεος ειναι καταξιουµενος. αναγκη παντως και αυτην την σαρκα. Των δε ψυχων παλιν διϊκνουµενων εν ολω τω σωµατι και µηδενι µερει απολιµπανοµενων. µητε του Θεου τη ψυχη συγχεοµενου. ολην αγεσθαι της ψυχης τω θεληµατι· και ως ουκ εστι σωµα ζην ανευ ψυχης. Πατηρ. (232) µητε του σωµατος εις ψυχην µεταβαλλοµενου. Τι ουν µοι ταυτα και προς τι λεπτοτερον ειρηται και δια τι µακρον τον λογον εξετεινα. πηλος. τον λογον επαναλαβωµεν· υφ᾿ ηδονης γαρ κινουµενος και χαρας. Υιος και Αγιον Πνευµα εις Θεος ον σεβοµεθα. αχωριστον ουσαν της ψυχης. ωσπερ εν Πατρι και Υιω και Αγιω Πνευµατι εις Θεος ασυγχυτως και αδιαιρετως προσκυνειται. Αποδεδεικται τοινυν οτι. µαλλον δε. ως ο Λογος απεδειξε.ενδεικνυµενοις. ει δοκει. ουτω παλιν εν Θεω και ψυχη και σωµατι αδιαιρετως και ασυγχυτως θεος κατα χαριν ο ανθρωπος γινεται. Αλλα παλιν. µητε της ψυχης εις θεοτητα µεταποιουµενης. Αλλα προσεχε. Ο παραδοξως συνδησας αυτα και το νοερον τε και αϋλον τω πηλω συγκερασας. µαλλον δε µηδε ζην χωρις αυτης δυναµενην. αυτος αµφοτεροις τουτοις ασυγχυτως ενουται καγω κατ᾿ εικονα και οµοιωσιν εκεινου. γινοµαι. Θεου κατα τας αψευδεις επαγγελιας ενοικουντος εν ηµιν τοις γνησιοις δουλοις αυτου και δια των ενεργειων και ελλαµψεων του παναγιου Πνευµατος εµπεριπατουντος εν ταις ηµετεραις ψυχαις.

Αλλα και ο λογος δια τουτο προλαβων τα τουτων ενεφραξε στοµατα. Θεος απαθης εστι. καν εν βορβορω σωµατων. ειπειν. φησιν. Πολλα γαρ επι µαρτυρων και αγιων τοιαυτα εγενοντο. εν κοσµω αναστρεφοµενον και µετα γυναικων συνεσθιοντα η αυταις οµιλουντα. την πιστιν παραβλαβησεται η του ιδιου δεσποτου χωρισθησεται και του καλλους εκεινου επιληφθησεται. µηδεποτε εις ετερον τι . µονοις τοις εστωσι προσεχων και µενουσι. Και οιδα παλιν οτι οι µη οραν ισχυοντες τοις της ψυχης οφθαλµοις µηδε τοις αισθητηριοις αυτης αισθανοµενοι. περι δε ανθρωπου παντως ηµεις αµφιβαλλοµεν”. οιδαµεν· αλλ᾿ ου περι Θεου. ως εν τω Χρυσανθω µαρτυρι και εν αλλοις τισι των αγιων. Ο γαρ το κατ᾿ εικονα και καθ᾿ οµοιωσιν η τηρησας εαυτω ανωθεν η ανακαλεσαµενος και απολαβων. αµολυντον νοητως τε και αισθητως διαµενειν. και οµως ουδεν εκ της µεθοδου ταυτης του διαβολου εκεινοι παρεβλαβησαν. ουτω πως ανταποκριθησονται· “Οτι µεν ο Θεος. Ωσπερ γαρ ουκ ενι τον ηλιον εν βορβορω λαµποντα µολυνθηναι τας ακτινας ποτε. ουτως ουδε του Θεον φορουντος κεχαριτωµενου ανθρωπου την ψυχην η την διανοιαν µολυνθηναι ενδεχεται. µη προσπασχων τοις ορωµενοις. βλεπει τα πραγµατα παντα καθως εχουσι φυσεως· ου τας χροιας θαυµαζει και τας στιλπνοτητας. ει µετα µυριων απιστων και ασεβων µεµιασµενων καθειρχθησεται και γυµνος τω σωµατι γυµνοις αυτοις ενωθησεται. αλλα την τουτων ουσιαν τε και ποιοτητα καθορων. µενει ασαλευτος. ηγουν τη δωρεα του παναγιου Πνευµατος. θεον ειπων και τον ανθρωπον κατα χαριν γινοµενον. οπερ τοις θεοσεβεσιν ανοικειον· ου µονον δε. τον Θεον εχοντες εν εαυτοις οικουντα και µενοντα. απαθης εστιν. και το βλεπειν κατα φυσιν απελαβεν. αλλα κατανοει την υλην οτι απο της γης και χους η λιθος εστι. ανθρωπινων εγκυλινδεισθαι τυχοι το καθαρωτατον αυτου σωµα. Τοιγαρουν και ως εν ηµερα ευσχηµονως ο τοιουτος περιπατει.Θεου και παντα διδασκοµενοις δι᾿ αυτης και παντα ισχυουσιν εν αυτη αντιλεγειν φριξωσι και παυσωνται λεγειν µη ειναι δυνατον τινα των κατα Θεον ζωντων. του λεγοµενου την (233) δυναµιν µη νοησαντες. αλλ᾿ ουδε. Ορα τον χρυσον και ου την λαµπροτητι τουτου προσεχει.

επι θρονου καθηµενον. αλλ᾿ οτι σκωληκων κοπρος εισιν εννοει. δι᾿ ης αρα και προς θειον κινειται ποθον και δακρυα και ολως εξω των ορωµενων γινεται και απο των κτισµατων αποχωριζεται. Ο τοιουτος και γυναικα τοινυν ορων καλλος εχουσαν σωµατος. υπο λαου πολλου κατα τας οδους ποµπευοµενον η και φυσωµενον. αλλ᾿ ως σαπριαν η βορβορον και ως ηδη θανουσαν και γεγονυιαν ολην οπερ και γινεται. τους λιθους απαντας τους τιµιους και ου ταις ευχροιαις την αισθησιν κλεπτεται. (235) Καθαπερ γαρ το φως των αισθητων οφθαλµων πανταχου παρ᾿ ηµων πεµπεται και. καν εις βορβορωδη παθη και αισχρα παρακυψειεν.µεταβληθηναι δυναµενος. Ει δε και το εξωθεν καλλος καταµαθειν θελησειεν. και τους τερποµενους εις αυτα και περιποιουµενους ταυτα ως τιµια ελεει. καν ωσι λιαν δυσειδη τα ορωµενα. και ως οναρ βλεπων ουτω διακειται. γελων και θαυµαζων των ανθρωπων την αγνοιαν. ουχι δε λατρευειν τη κτισει παρα τον κτισαντα· ουτω γαρ απο του µεγεθους και απο της καλλονης των κτισµατων επιγινωσκει τον δηµιουργον και προς την εκεινου θεωριαν ο νους αναγεται και την ψυχην αναπτει προς την του ποιητου κατανοησιν. αλλα την ενδοθεν υπαρχουσαν υλωδη φθοραν. τα προκειµενα παντα τη οπτικη δυναµει περιερχοµενον. οιδεν εκ των κτισµατων αναλογως θαυµαζειν τον γενεσιουργον. ουτω διακειται. αλλα λιθους απαντας ως ενα των απαντων λιθων ορα και πηλον αµα ταυτα λογιζεται. Τι γαρ και αλλο εστι σωµα η διαµασηθεισης τροφης χυλος. ου της οψεως ορα την επανθουσαν ευπρεπειαν. Ορα ιµατια πολυτελη και ου θαυµαζει την ποικιλιαν. το συνολον εξ αυτων ου µολυνεται. αλλα παλιν αµολυντον αυτο προς ετερα περιφεροµεν. ουτω ταυτην ορα· ης ουκ αν ποτε το εξωθεν ανθος ο νους περιβλεψη. Βλεπει τον αργυρον. Βλεπει τον κοσµον και εν µεσω πολεως υπαρχει και βαδιζει µεγαλης – µαρτυς ο ταυτα εν ηµιν ενεργων Κυριος -. Ορα τινα δοξαζοµενον. εξ ης το ολον σωµα συνισταται. ουτω και η των αγιων διανοια. Γυµνος γαρ υπαρχει ο νους αυτων και πασης επιθυµιας . ου µολυνεται. ως µονος ων εν ολω τω κοσµω· και ως εν ερηµω διαγων ανθρωποις αβατω και ως µηδεν µετα τινος εχων η γνωριζων τινα των επι γης ανθρωπων. (234) τον µαργαριτην.

κατεχει. Ερχεται τις προς τον πνευµατικον ιατρον αρρωστος. τεταραγµενος ολος τον νουν. δι᾿ αυτων και την ιατρειαν ποιησηται και την επιθυµιαν αυτου εκπληρωση. οπως εξ εκεινων γινωσκοντες ωσι των ζωντων ανθρωπων τα ενδοθεν και ιατρευειν εν αλλοις επιχειρωσι τα µη ορωµενα παθη. ου δι᾿ ετερον τι τουτο ποιει. ινα µη ακουσας φυγη χρησηται και προς ετερον των τοιουτων παθων απειρον απελθη και τη αυτη ωρα τεθνηξεται· αλλα προσδεχεται. τα το παθος δηλονοτι αυξανοντα και τον θανατον εν ακαρει επισπωµενα. ουδε των λιαν τις µαινοµενων ανδρων τοιουτον τι κατα της ασθενουσης η του ασθενουντος την προς θανατον αρρωστιαν ενθυµηθησεται. µη οτι γε ευσεβων και φοβουµενων τον Θεον ιατρων. Οταν ουν ιδη ο πνευµατικος και επιστηµων ιατρος εν οις ειποµεν οντα τον αδελφον. ορα τον νοσουντα ολον του θανατου γινοµενον. καθα και ιατρους ποιουντας ακουοµεν και περι των παλαιων ακηκοαµεν. ινα παλιν των αναισθητων λογων εκεινων αναµνησθω. Αλλα των οντως (236) µαινοµενων τους λογους χαιρειν ειποντες. Ανετεµον γαρ τους νεκρους. Βλεπει τουτον ο φιλανθρωπος και συµπαθης ιατρος. . Οιµαι. τον ογκον. Ει γαρ και εις την των τοιουτων θεωριαν εισελθειν ποτε βουληθειη. παρακαλει. πασαν δεικνυει αγαπην οµου και απλοτητα. ουκ ευθεως βοα ουδε διαναβαλλεται ουδε λεγει· “Κακα και θανατηφορα εισιν α ζητεις και ου διδωµι σοι ταυτα τα βοηθηµατα”. ινα την θεσιν κατανοησωσι του σωµατος. πραγµατικην ποιησοµαι την διηγησιν. Τοιουτον τι παντως εργαζεται και ο πνευµατικος ιατρος ο τα της ψυχης παθη εµπειρως ιατρευειν βουλοµενος· ινα δε σοι την εντεχνον αυτου ιατρειαν τω λογω καθυποδειξω. του παθους την φλεγµονην. αλλ᾿ η ινα σκοπηση και καταµαθη των παθων τας εµπαθεις κινησεις και ενεργειας και ποθεν λαµβανουσι τας αιτιας και δια ποιων φαρµακων παλιν εξαφανιζονται. κεκαρωµενος τω παθει. κατανοει του αδελφου την ασθενειαν. εχωµεθα του λογου της διηγησεως. ινα πληροφορηση αυτον οτι και δι᾿ ων φαρµακων ητησατο. Του τοιουτου δε αρα τις ερασθησεται.εµπαθους αλλοτριος. αντι ιατρειας τα βλαπτοντα επιζητων.

τον µεν φαινοµενον των ζητουµενων δεικνυει παροµοια. και τη αφη παρα πασαν ελπιδα την ιατρειαν λαµβανει· και καταπαυεται µεν ευθυς του παθους ο ογκος. σοφος ων. το δε τραυµα παντελως αφανιζεται. και ων τη επιθυµια πρωτον εφλεγετο. ουτως ουδε τους εν παθεσι κυλινδουµενους και υπ᾿ αυτων κεκρατηµενους και µη αισθανοµενους της κατασχεσεως τουτων εν κακοις ειναι πεισει . το δε κρυπτοµενον. τουτων ουδε µνηµονευειν ανεχεται του λοιπου. το ποιειν της σαρκος τα θεληµατα και παντα πρασσειν τα της επιθυµιας και της εφεσεως· και ωσπερ ουδεις τους εξω φρενων οντας και παρακοπους εκφρονας ειναι ποιησει λογισασθαι ποτε εαυτους. αλλα µεν τη γευσει. ει τε και της ενθεου γνωσεως την χαριν εδεξαντο. µαλλον δε ουδε οτι ασθενουσιν επιστανται. ο εµπειρος ιατρος ουκ ευθεως επι τοις ζητουµενοις παρα του νοσουντος ανανευει. ∆ια δη τουτο. αυτοι δε µαλλον τρυφαν ζητουσι τα φθοροποια βρωµατα και εις κορον εµφορεισθαι αυτων. Μονον γαρ των φαρµακων ο ασθενων απτεται. αλλ᾿ υπισχνειται παντα τα της αιτησεως εκπληρωσαι αυτου· ο νοσων. (237) τα τραυµατα και τον ογκον αυτων καταστελλεσθαι και την φλογαν τουτων της διψης παυεσθαι. ο ιατρος υποκρυπτει τα βοηθηµατα· και ο µεν εκδεχεται και περιχαρως αναµενει. Και εστιν ιδειν και θεασασθαι λογου παντος υψηλοτερον θαυµα γινοµενον· χωρις γαρ αλλου τινος βοηθηµατος. τη δε δυναµει της ενεργειας παραδοξα. ως εφθην ειπων. και πολλοις διηγεισθαι τουτους τα του ιατρου θαυµατα και την θαυµασιαν µεθοδον της επιστηµης αυτου. και τους πεινωντας τα φθοροποια και επιβλαβη βρωµατα των ωφελιµων µαλλον επιθυµειν εκτοτε. Τους δε ουτως εχοντας τις αρα λογω πεισει ποτε οτι ασθενεια και νοσω κατεχονται. ινα δεηται διαιτης και της των ηδεων αποχης. σπευδει τοις καταθυµιοις αυτου.Εισι γαρ τινες οι χαλεπως νοσουντες κατα ψυχην και χαλεπα τα νοσηµατα φεροντες και τα επαυξοντα την νοσον επιζητουντες· και το µεν παθος εκαστου τουτων ισως. ως επι καλοις. Ακουετωσαν οι υγιαινοντες και τα αινιγµατωδως ηµιν ειρηµενα νοειτωσαν. ο δε. Ταυτα γαρ οι νοσουντες ουκ ισασι. Υγειαν γαρ τουτην οιονται. µονη τη προσψαυσει και θεωρια των ιατρικων φαρµακων υγιαινειν ποιει τους νοσουντας.

ζη δε εν εµοι Χριστος”. (238) ο νεκρωθεις τα µελη τα επι της γης. παθος. ηγουν τας εµπαθεις αισθησεις του σωµατος. πορνειαν. ο του κοσµου αιρων τας αµαρτιας και καθαιρων παντος παθους τας αυτω συναφθεισας ψυχας. ος αµαρτιαν ουκ εποιησεν. αλλα και περι των θεσει υιων του Θεου και. ωστε και παντος παθους και πασης επιθυµιας κακης αµετοχος γενεσθαι. Ουκ εννοεις ακµην α µεν λαλουµεν ηµεις. ειπε. Αλλα µη θελοντες των παθων απαλλαγηναι βυουσιν εκουσιως τα ωτα και τω Αποστολω προσεχειν ου βουλονται ουτω λεγοντι· “Εµοι κοσµος εσταυρωται καγω τω κοσµω. Ουκ οιδας οτι καταγελωσι σου ως αναισθητου. και ταυτα τοις οφθαλµοις ουχ εωρακας. ταχα αν και εζητησαν αναβλεψαι. καν οπωσουν παθους αισθησιν δεξηται. αλλα αντ᾿ αλλων φθεγγοµενος. ακαθαρσιαν. πως. Ει δε απιστεις ετι και αναβαλλεσαι. Ζω δε ουκετι εγω. η σαλευθησεται την καρδιαν το συνολον. Τυφλοι γαρ οντες και µηδε αλλον τινα πιστευοντες βλεπειν. ουτως διαγουσιν εστερηµενοι και του οραν. προς ηδονην λεγεις κλεπτεσθαι την καρδιαν. βλεπε προς τινα τας κατηγοριας εκφερεις και τινα λεγεις της αµαρτιας συµµετοχον. ουδε η ακοη σου το µεγεθος αυτων εχωρησεν. και οτι ουδε αναβλεψαι αυτους δυνατον ειναι πειθονται· ει γαρ επειθοντο. και αναβλεψαντες ειδον ακριβως και εγνωρισαν τους εσταυρωµενους τω κοσµω. Ου φριττεις και τω στοµατι σου την χειρα τιθεις και µην λαλειν παιδευεις τη γλωτταν σου περι ων ουπω την πειραν ειληφας. Ει µεν ουν ηξιωθης της ανωθεν χαριτος.ποτε τις η µεταβαλεσθαι ποιησει επι το βελτιον. οπηνικα λεγειν επιχειρεις περι των τοιουτων. ουδε δολος ευρεθη εν τω στοµατι αυτου. Ο ουν τω κοσµω αποθανων – τουτο γαρ εστιν ο σταυρος – και ζων µηκετι αυτος. ουδε διανοια την γνωσιν κατελαβες των τοιουτων. επιθυµιαν κακην και την πλεονεξιαν”. Λοιπον κατα σε κοινωνος αµαρτιας καθεστηκεν ο Χριστος. Ω του τολµηµατος! Τους τον Χριστον ζωντα και ενοικουντα εχοντας εν εαυτοις. ως . οι εργω και λογω την πειραν εσχηκοτες αυτων. α δε συ βλασφηµεις. και παλιν· “Νεκρωσατε ουν τα µελη υµων τα επι της γης. λεγε και τα της χαριτος ελευθεροστοµων και θεολογειν ακωλυτως περι του φυσει Θεου· ου µην δε. ζη δε εν αυτω ο Χριστος. η ηδονης υποστησεται κινησιν.

Βλεπε. εν τινι αλλω θαρρησας. οµοιων αυτου δια της χαριτος διηγου ακωλυτως τοις πασιν ως εισιν αγιοι δουλοι της δοξης αυτου. Ει δε οµολογεις. Ειπε γαρ µοι. πριν αν τον καλον σε ποιµενα φιλον γνησιον κτησασθαι. αυτος υπαρχων εστερηµενος του θειου φωτος. Ου φριττεις αλλους οδηγειν προς το φως. καλον ποιων. µηδε αλλοιωθεντα κατεµαθες εαυτον ολον και πνευµα οιονει γενοµενον εν τη της σαρκος αποθεσει. οπερ ουδεν αλλο ειναι νοησεις η την χαριν του Πνευµατος. µηδε του κοσµου παντος εξω κατα τον Παυλον ειτε εν σωµατι ειτε χωρις εγενου του σωµατος. χειρας αµα και ποδας. Βλεπε µη προτερον ποιµαινειν (240) επιχειρησης. η δουναι λογον τω Θεω. µη αναδεξη το συνολον χρεη αλλοτρια . τοις εργοις των απαθων και ταις διακονιαις των αγιων του Θεου δουλων υπηρετειν και υπεισελθειν κατετολµησας. µη µετασχειν του χαρισµατος µηδε αισθανθηναι σαυτον νεκρον τω κοσµω γενοµενον. ουτως εχων. αλλα κενως ουτως λαλειν εθελεις περι ων ουκ εσχες την αληθινην γνωσιν και αγιος τουτων χωρις καλεισθαι φιλεις και ως ηδη σεσωσµενος διακεισαι. ου µονον περι της σαυτου αναξιοτητος. Ορα µη λαθης σεαυτον ξενοις βαθµοις και αλλοτριαις διακονιαις επιπηδων και ως καταφρονητης του θειου θεληµατος και τολµηρος και αχρειος οικετης εις το σκοτος αποπεµφθης το εξωτερον. τι ουκ ασπαζη την καλην σιωπην και ζητεις εν µετανοια και δακρυσι ταυτα λαβειν και µαθειν. εις το πυρ εµβληθης το αιωνιον. γινωσκε. παρακαλω. ο ετι εν σκοτει καθηµενος και µηδε τον οφθαλµον εκεινον κτησαµενος τον ορωντα το φως το αληθινον. επει ουδεν κερδησεις ετερον. µηδε εις ουρανον εγνως εαυτον (239) ανελθοντα ως κρυβηναι µονον εκει και µη φαινεσθαι. και δεθεις. ων εξ απειριας και εµπαθειας απωλεσας. λογισµους τολµων αλλοτριους αναδεχεσθαι και διδασκειν ετερους. αλλα και περι των προβατων. ασθενης υπαρχων αυτος και µηδε των ιδιων τραυµατων λαβειν ισχυων την αισθησιν. πνευµατικα συγκρινοντα τοις πνευµατικοις.εφικτον ανθρωπω. Ορα µη ευρεθης του συγκλητικου ενδυµατος και αξιωµατος γυµνος. Ου δεδοικας ποιµαινειν αδελφους. ει µη σεαυτον απαθη εγνωκας ειναι και τον απαθη Θεον κατεµαθες οικουντα εν σεαυτω. Ουκ αισχυνη αλλους ιατρευειν.

ως υπο Θεου προχειρισθεις εν τουτω δια του Πνευµατος. πριν αν αυτος ακριβης γενη και των οικειων σφαλµατων εξεταστης και δικαιαν την ψηφον κατα σαυτου δια δακρυων απολυσης και πενθους· και τηνικαυτα. ο µη τον αιροντα την αµαρτιαν του κοσµου εν τη καρδια κτησαµενος. Φριξον. αποδιδους εκαστω κατα τας πραξεις και τας ενθυµησεις αυτου· αλλ᾿ ωσπερ ουτοι τω επιγειω. ινα τιµων και φοβουµενος αυτον δυνηθης τηρησαι τας αυτου εντολας και δια της των εντολων φυλακης εαυτον προετοιµασας οικος της τριφεγγους αιγλης αυτου αξιωθειης γενεσθαι κατα τας αψευδεις υποσχεσεις αυτου.υποχρεως υπαρχων αυτος εν τινι· µη αφεσιν δου ναι τολµησης. Τοιουτος δε γενοµενος ουκ εση ετι εαυτω ζων. ουτω και συ καν ωσαυτως τω επουρανιω βασιλει και Θεω την τιµην και τον φοβον απονεµε. ανθρωπε. αλλα νεκρον ιδης εαυτον γεγονοτα τω κοσµω. καταδεξη. εν τη ελευθερια του νοµου της σαρκος και του θανατου της αµαρτιας υπο της του Θεου χαριτος εις την των αλλων κρισιν δικαιος αποκατασταθης κριτης. ως µη αυτοχειροτονητοι και προ του κληθηναι ανωθεν επιπηδαν τοις θειοις και εις χειρας Θεου ζωντος εµπιπτειν. ποση ευλαβεια οφειλεται παρ᾿ ηµων απονεµεσθαι τοις του Θεου αξιωµασιν. αδελφε. ως µη τω επιγειω βασιλει προσκρουσαι. πριν αν παρα του βασιλεως τω των κριτων εγκαταλεγη ταγµατι. Φησι γαρ· “Ο αγαπων µε τας εντολας µου τηρησει. και του Θεου σεβασθητι το µακροθυµον και µη ελαττον εχων φανης των κοσµικων αρχοντων τον φοβον εις Θεον. Πνευµατος εµπλησθεις Αγιου. Ορα µη κριναι τον ετερον. και παλιν· “Καγω και ο Πατηρ µου ελευσοµεθα και µονην παρ᾿ αυτω ποιησοµεν”. καγω αγαπησω αυτον και εµφανισω αυτω εµαυτον”. Ιδε γαρ οτι ουδεις των κατα κοσµον αρχοντων τουτω τολµα επιπηδησαι τω αξιωµατι. Και ει επι των ανθρωπινων αξιωµατων τοιαυτη ταξις εστι και τοιουτος φοβος. ζωντα δε µονω . τον επουρανιον βασιλεα. ως νεκραν περιφερων την σαρκα και ανενεργητον παντη προς αµαρτιαν. οτι αυτος εστι (241) παντων εξουσιαστης και παντων κριτης φοβερος. η οσον εκεινοι προς τον επιγειον εχουσι· µηδε καταφρονων εση του πλουτου της χρηστοτητος και µακροθυµιας αυτου δια φιλοδοξιαν και φιλαρχιαν.

ουδεν ηµας απαλλαγη µονον των παθων ωφελησει. και . τινες τε ειεν και οποιοι και ποταποι. ως υπ᾿ αυτου ενεργουµενος και κινουµενος· και εν τοιαυτη δοξη καταµαθων εαυτον. Θεον η κτησαµενος η αγωνιζοµενος κτησασθαι. Επειδηπερ οσον απο του θειου βαπτισµατος χριστιανους ηµας εαυτους διχα των εργων και πιστους λογιζοµεθα. εν αυτω Χριστω τω Θεω ηµων. και συνων και οµιλων ανδρασι και γυναιξι και αυτους ασπαζοµενος. εαν τας επιβλαβεις οψεις φυγης. Ουτω γαρ ποιων. Και οτι. βοησεις τηνικαυτα µετα του θειου Παυλου µεγαλοφωνως εν ευφροσυνη καρδιας και ειπης· “Ευχαριστω τω Θεω µου. εν ασφαλεια ο πας εσται σοι βιος και ου προσκοψεις προς λιθον αµαρτιας τον ποδα σου. οτι ο νοµος του Πνευµατος της ζωης ηλευθερωσε µε απο του νοµου και του θανατου της αµαρτιας”. (243) Περι των δουλευοντων Θεω. ουδε βλαβην υποµεινης εκειθεν. εις την οµοουσιον και αδιαιρετον Τριαδα πιστευοντες και εις τον ενα ταυτης τον Κυριον ηµων Ιησουν Χριστον και Θεον. τιµη και προσκυνησις συν τω Πατρι και τω Αγιω Πνευµατι νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων· αµην. καλον ποιησεις. εαν µη τας αρετας κτησωµεθα. και τις ο δουλευων Θεω και το εργον αυτου. και τις ο την ασκητικην ζωην µετερχοµενος και η εργασια αυτου. αβλαβης και ακινητος διαµεινης απο της κατα φυσιν εδρας και στασεως και ως µελη Χριστου τιµια και Θεου ναους ιδης και προσεξεις αυτοις. Και τις εστιν ο µετανοων και η εργασια αυτου. δια δε της ενοικουσης εν ηµιν προγονικης αµαρτιας εξελκοµεθα και δελεαζοµεθα εις ατοπους επιθυµιας. Προ δε του ελασαι εις µετρον τοιουτον και την ζωοποιον νεκρωσιν του Ιησου και Θεου εν τοις µελεσι σου θεασασθαι. ΛΟΓΟΣ Ζ΄. Και του λοιπου διαφοραν ουχ εξεις αρρενος και θηλειας.τω Θεω. ως ηδη το κατα φυσιν λαβων και µη παρα φυσιν ορων τα του Θεου πλασµατα· αλλα. εν αις αιτια µεν ουκ (242) εστιν ουδεµια κακου. ω πρεπει πασα δοξα.

και οι εν ταυτη χρονισαντες. συγχωρησιν των επταισµενων αιτουνται λαβειν. και τινα θεραπευει δια των εαυτου εγχειρησεων και τινι δουλευει. τον λογον υπο του Λογου κινουµαι γυµνασαι και ειπειν επειγοµαι περι των δουλευοντων Θεω τινες τε ειεν και οποιοι και ποταποι. Οι δε την ασκησιν . εισαγωγικοι τε. πτοηθεις και αρνησαµενος τριτον. εισεται. ο δε γαµισας µεριµνα τα του κοσµου πως αρεσει τη γυναικι” και τω κοσµω. Οι µεν γαρ µετανοουντες. η τινα ποτε εθεραπευσε και τινι εδουλευσεν. λεγω. Μη προσεχοντες γαρ τω φωτι των θειων Γραφων. αλλα εχθροι και προσκεκρουκοτες υπαρχοντες. οιονται τω Κυριω δουλευειν και εξ εργων δικαιουσθαι ελπιζουσι. περι δε των αποταξαµενων τω κοσµω και τοις εν κοσµω απας ο λογος εσται ηµιν. Αλλα περι µεν των εν τω κοσµω διαγοντων και υπο ζυγον (244) οντων του βιου ουδεις λογος ηµιν. µη ειδοτες ισως αυτο τουτο. δια µετανοιας και εξοµολογησεως καταλλασονται αυτω. και τινα τα παρα των τοιουτων δια Κυριον γινοµενα εργα. και ει τις κατ᾿ εκεινον τον ασωτον τον µετα πορνων και τελωνων καταδαπανησαντα τον κληρον τον πατρικον· ουτοι γαρ και οι τοιουτοι ουχι δουλευειν λεγονται τω Κυριω. υπερ ων κακως επραξαν µεταµελοµενοι. ου γινωσκουσιν οτι πολυ υπαρχει το εν µεσω διαφορον των τε µετανοουντων και αγωνιζοµενων εις την γυµνασιαν της αρετης και αυτων των τω δεσποτη δουλευοντων Χριστω. Οι εις το σταδιον αρτι της µετανοιας εξ ακουσιου γνωµης και αυτοθελως εισερχοµενοι και κατα το ενον εις την σωµατικην γυµνασιαν εαυτους εγγυµναζοντες. ως αν απο των εαυτου πραξεων εκαστος γνωσεται εαυτον. εκλαυσε πικρως. αλλ᾿ εξω τουτου αει των τοιουτων τινες πορευοµενοι και εν σκοτει των πονηρων διανοιων αυτων κατεχοµενοι. ο Πετρος αυτος. και γραφοντες προς ετερους τουτο αυτοι εαυτους ανωθεν γραφοντες ονοµαζοµεν . η πορνη. οιος ην ο τελωνης. διαρρηδην του αγιου Παυλου βοωντος· “Ο αγαµος µεριµνα τα του Κυριου πως αρεσει τω Κυριω. τι εστι δουλεια Θεου και τις ο ακουειν αξιος και ειναι δουλος Θεου.δουλους εαυτους εκ συνηθειας ουτω πως απλως επιγραφοµεθα του Θεου και καλουµεν. οτε. ινα µη εαυτω τις χαριζοµενος δοκη τω Κυριω δουλευειν και ουχ εαυτω.

αλλα και τας αρετας αντι των παθων κτησασθαι ασφαλως αγωνιζονται. αλλα των µεν πονηρων µονων . σπουδαζει το κατα δυναµιν και αυτος ποιησαι αυτην. εξαλειψη και τελεον εκ της εαυτου ψυχης ταυτα εξαφανιση. ινα τη ποικιλια των ασκητικων αρετων τε και πραξεων τα πολλα και ποικιλα παθη. διακονει και πασας υποφερει τας θλιψεις. κλαιει. αταραχως υποµενει παντα τα επερχοµενα. Τουτο δε λεγων. ουδε ο τοις εχθροις του βασιλεως µη συντιθεµενος αλλ᾿ ο και υπερ αυτου κατ᾿ αυτων οπλιζοµενος τε και αντιµαχοµενος την αγαπην ενδεικνυται. δεικνυσιν (246) οτι ο µη παντι τροπω και παση σπουδη τας εντολας αυτου τηρων και αει τας αρετας δια της των εντολων κτωµενος εργασιας και εις το προσω δι᾿ αυτων ανερχοµενος. µη επερχοµενης δε. σπουδαιως αυτην και θερµως δηλονοτι πεποιηκοτες υπερ των προηµαρτηµενων αυτοις· (245) ου µονον δε. ουδεν εσται οφελος αυτω εκ µονης της των παθων αλλοτριωσεως· ου γαρ ο µη πλεονεκτων. Ει γαρ µη ουτω γενηται παρ᾿ αυτου και ουτω τα των αγωνων εξει καλως εν αυτω. χαµευνει. αγρυπνει. Και ο µεν αρτι µετανοων λυπειται. αλλ᾿ ο ελεων επαινειται.µετερχοµενοι και αρτι προς την γυµνασιαν της αρετης εκθυµως εγγυµναζοµενοι τα παθη µετα την µετανοιαν νικησαι σπουδαζουσι. ταυτα παντα και ετερα τουτων πλειονα επιτηδευεται και ποιει· και πασαν θλιψιν επερχοµενην αυτω µετα χαρας αποδεχεται. Και µαρτυρει τουτο αυτος ο δεσποτης Χριστος ουτω διαρρηδην βοων· “Ο µη ων µετ᾿ εµου κατ᾿ εµου εστι· και ο µη συναγων µετ᾿ εµου σκορπιζει”. αει τα εαυτου κακα λογιζοµενος και ως µειζονων κολασεων αξιον εαυτον εχων. ινα δια της τοιαυτης αυτου υποµονης αφεθη αυτω τα εγκληµατα. νηστευει. αλλ᾿ ο ποιησας το αγαθον µακαριζεται. ην ακουσει παρα των παλαι αγιων η και παρα των συνοντων πραττοµενην θεασεται. Ο δε αγωνιζοµενος αρτι καλος ασκητης ουχι δια εκτισιν αµαρτηµατων. αλλα δια τον προς τα παθη πολεµον. δι᾿ ων την ισχυν καθ᾿ ηµων οι δαιµονες κεκτηνται. αυτος εαυτον θλιβει· και πασαν πραξιν πραχθεισαν. ουδε ο το δοθεν ταλαντον σωον φυλαξας αλλ᾿ ο διπλασιασας εσωθη. ουδε ο εκκλινας απο κακου. παση δυναµει ψυχης τας αρετας αντ᾿ αυτων εν εαυτω θησαυριζων.

Ει δε ο αµελως ποιων τας εντολας του Θεου κεκατηραται. αλλα αργος καθεζοµενος. αραντας παντα. (247) Ουτως εσται παντως καµοι τω αθλιω πρωτον και ταπεινω. και παλιν· “Επικαταρατος πας ανθρωπος ο ποιων τα εργα Κυριου αµελως”. ποιειν και µη ποιουντι. Πως στρατευθηναι Χριστω δυνησοµεθα. η και µηδολως ποιων. Οπερ εµοι παντως αρκεσει πρωτον. Τουτο δε και επι των πολιτικων νοµων και των βιωτικων πραγµατων ευρησεις γινοµενον· τον γαρ βλεποντα δουλον διορυττοµενην παρα τινων την οικιαν του κυριου αυτου και συλουµενην την περιουσιαν αυτου και µητε συνεργησαντα τοις κλεπταις µητε παρεµποδισαντα αυτοις η κραυγασαντα. λαθρα διαφυγειν. Ουχι και υµεις παντες τα αυτα κατα του πονηρου κατεψηφισασθε. Μη ουν οιεσθω τις νηστευων η αγρυπνων η πεινων η διψων η χαµευνια συζων η πενθων η κλαιων η υβρεις επερχοµενας αυτω και πειρασµους υποφερων.τω δοκειν απεχοµενος. Ουδαµως. Επι µεν γαρ των αισθητων τουτο αδυνατον· ο γαρ µη συναγων εκει. τας δε αρετας αντ᾿ αυτων µη παση ισχυϊ κτησωµεθα επι τοσουτον. καθως ο Παυλος εντελλεται γενεσθαι παντας ηµας. αλλ᾿ εασαντα τουτους. Πως δε και πνευµατικως οπλισοµεθα και εις παραταξιν Θεου ζωντος καταριθµηθωµεν και τοις εχθροις φοβεροι φανησοµεθα. τω χαυνω και αµελει. αλλα τον µη ποιουντα το αγαθον ως αµαρτανοντα εχει η θεια Γραφη και κατακρινεσθαι αυτον υπεµφαινει· “Τω γαρ ειδοτι καλον.εαν πονηρων µεν εργων και πραξεων αποσχωµεθα. ισως εκεινοις επιβουλον εαυτου και κλεπτην τον δουλον εκεινον ο δεσποτης λογιζεται. Επι δε των πνευµατικων ουχ ουτως. φησι. επι πλειον κατακριθησεται. αµαρτια αυτω εστιν”. εις κατακρισιν.οκνω γαρ ειπειν και πασιν υµιν . οτι τω Θεω . . των δε γε αγαθων µη επι πολυ αντεχοµενος. αλλ᾿ οιονει του συλλεγειν τας αρετας δια της των εντολων αµελειας παυσαµενος. ουδε α δοκει εχειν φυλαξαι δυναται· δια γαρ της αργιας και ταυτα απολλυσι· και δηλοι τουτο το “ο µη συναγων σκορπιζει”. Και εικοτως· ει γαρ µη τοιουτοι γενοιµεθα. πως δουλευσαι τω Κυριω ισχυσοµεν. ουχι και ως ο σκορπιζων εστιν. εως ου ανδρες γενωµεθα τελειοι και καταντησωµεν εις µετρον ηλικιας του πληρωµατος του Χριστου. ποσω µαλλον ο µερικως ποιων εξ ων ποιειν δυναται. Τι δαι.

η τους συνακολουθουντας αυτω πανταχου. δουλοι και ελευθεροι. η τους εν πολεµοις ανδραγαθουντας (248) και πληττοµενους. πλουσιοι και πενητες. µητε γνωσιν εχοντες φιλιας της οιασουν προς αυτον· οι δε και φιλοι του βασιλεως εισι και δι᾿ αυτων ο υφ᾿ ενι εκαστω αυτων υπαρχων λαος. ει δοκει. Και πως τουτο εστι. απο παραδειγµατων πιστοτερον τον λογον και βεβαιοτερον εργασωµεθα. Τους αναστρεφοµενους εν τοις εαυτων οικοις. ιερεις. ουτε οι εν τη ασκησει χρονισαντες τω κυριω δουλευουσιν. Χαλκευς γαρ και χρυσοχοος και τεκτων. Αλλ᾿ εαυτον µονον ωφελει. ουδεν ονισησι τον ποιουντα. τους χιλιαρχους και τους λοιπους αρχοντας και αυτους τους υπ᾿ αυτων αρχοµενους λαους. η τους στρατηγους. η τους κατειλεγµενους εν τοις στρατευµασι. Ουτως ουν και επι του επουρανιου νοει µοι βασιλεως και επι των δουλευοντων αυτω. αρχιερεις. ουδε εαυτον. τους αει εργαζοµενους και µολις εαυτοις και τοις συνουσι την σωµατικην δυναµενους πορισασθαι χρειαν. ∆ουλοι γαρ αυτου. Τινας λεγοµεν ειναι τους τω επιγειω δουλευοντας βασιλει. ως υπ᾿ αυτου και κτισθεντες και παραχθεντες. βασιλεις τε και οµου και αρχοντες· . Τους αναπεπτωκοτας και τρυφωντας και οικαδε σπαταλωντας. Το γαρ µη γινοµενον µετα ταπεινοφροσυνης και γνωσεως πνευµατικης. µητε τον βασιλεα ιδοντες. οτι ουτε οι εν τη µετανοια. Ου προδηλον τουτους ειναι µαλλον τους τω επιγειω δουλευοντας βασιλει. Τους διαγοντας εν τοις εαυτων προαστειοις. παρα των υπηκοων τον συµφωνηθεντα λαµβανουσι µισθον και ως ξενοι τινες και αλλοτριοι αναστρεφουσιν οικαδε. Τους χρυσοχοους και χαλκοτυπους και λινοξοους. και ταυτα. εσθ᾿ οτε και πληττοντας και των εχθρων αναιρουντας πολλους και τους αιχµαλωτισθεντας συνδουλους αυτων αναρρυοµενους και τους εχθρους καταισχυνοντας. οι παντες εσµεν. εαν εν ταπεινωσει και γνωσει πνευµατικη υποµενη αυτα και µετερχηται· ει δε µη. οιον αν και εστιν. πιστοι τε και απιστοι. η εκεινους. ει τι εργον εργασονται τω βασιλει. αλλ᾿ εαυτους ωφελουσι και εαυτοις µονοις χαριζονται· και. Ηµεις γαρ τουτο δειξαι µονον κατεπειγοµεθα. δια παντων των θειων Γραφων ο βουλοµενος διδαχθησεται.δουλευει η ετερω τινι δια των τοιουτων χαριζεται τι.

Οταν ουν ενδυσωµεθα τα οπλα του φωτος. αλλ᾿ υπο την αυτου τεως γεγονεναι λεγοµεν βασιλειαν. παντα τω δοκειν αφεντες. ου µεντοιγε δια του ενδυµατος αυτω στρατευθεντες η δουλευοντες. Παντως ινα των . τοτε και στρατευθηναι λεγοµεν και προς παραταξιν ηµας εαυτους ευτρεπιζοµεν. ενδυσαµενοι µονον το σχηµα του υπ᾿ αυτου τελουντος λαου. οιονει την πολεµιαν καταλιποντες γην. τι εργαζοµεθα. οι περιβαλοµενοι το µοναχικον ενδυµα και εισελθοντες εις το σταδιον της µετανοιας και της ασκησεως. απαρνησασθω εαυτον και αρατω τον (249) τον σταυρον αυτου και ακολουθειτω µοι” και του Αποστολου διδασκοντος· “Τεκνια. εκουσιως αποφυγοντες. Κλαιοµεν. ως ουδε οι την ισην τοις στρατιωταις φορουντες στολην στρατιωται του βασιλεως τυγχανουσιν. ει δοκει. στρατευθηναι δε αυτω δια τουτο ου λεγοµεν. προς τον µονηρη βιον µετηλθοµεν. Τεως δε. προς τας εξουσιας. το µοναχικον ενδυσαµενοι ενδυµα. οι δε αµελως µεν και ραθυµως οµως δε δουλευειν αυτω προαιρουµενοι πονηροι καλουνται και οκνηροι. σκοπησωµεν.αλλ᾿ οι µεν ευγνωµονως και εν παση ισχυϊ τας εντολας αυτου τηρουντες και δια τουτων την εις αυτον πιστιν βεβαιαν επιδεικνυµενοι αγαθοι καλουνται και πιστοι λεγονται. τω Σωτηρι ηµων και Θεω ηκολουθησαµεν. αλλα προς τας αρχας. µαλλον δε τον κοσµον ως εµποδιον ηµιν προς αρετην οντα. διηγοµεν. ει και ασθενεις εισι και ουδεν ολως ισχυοντες κατ᾿ αυτου. α Παυλος ο αγιος απηριθµησατο. οι δε και εναντια των εκεινου προσταγµατων ποιουντες η λεγοντες εχθροι εισι και πολεµιοι. εν η αιχµαλωτοι. Ηµεις ουν του Κυριου ακουσαντες λεγοντος· “Οστις θελει οπισω µου ελθειν. µη αγαπατε τον κοσµον µηδε τα εν τω κοσµω· η γαρ αγαπη του κοσµου εχθρα εις Θεον εστι” και οτι· “Ο αγαπων τον κοσµον εχθρος του Θεου καθεστηκεν”. διοτι τα οπλα ηµων ουκ εισι σωµατικα αλλα πνευµατικα· “Ου γαρ εστιν ηµιν η παλη προς αιµα και σαρκα. και προς την χωραν του ηµετερου δεσποτου και βασιλεως Χριστου µετεβηµεν. ∆ια τι. ασπιδα και περικεφαλαιαν και τα λοιπα. προς τα πνευµατικα της πονηριας εν τοις επουρανιοις”. και την µαχαιραν του Πνευµατος ηκονηµενην λαβωµεν εν χερσι.

εν σπηλαιοις κατοικουµεν και εν στυλοις υψουµεθα. Παντως ινα τας της σαρκος κινησεις συστειλωµεν και την καρδιαν µαλακωτεραν ποιησωµεν. καν εµπαιγµους. χαλινου διχα του αυτον αγχοντος. Ει ουν δωη ο Θεος . Πενθουµεν. Παντως ουδεν. Ινα παντως το σφριγων τουτο σωµα καταγξωµεν και φορτισωµεν και µη εασωµεν αυτο. Ινα µη πονηρα διαλογιζωµεθα και προς µετεωρισµους εκτρεπωµεθα. Καθεζοµεθα εν κελλιω. Ευχοµεθα σωµατικως. ∆ια τι. Ευτελη φορουµεν και τρυχινα. καν ραπισµατα. ει µεν ευχαριστως υποφεροµεν και τους ταυτα ηµιν επιφεροντας απο ψυχης συµπαθουµεν. ∆ια τι. Αλλα λοιδοριας και θλιψεις επερχοµενας µετ᾿ ευχαριστιας αµνησικακως υποφεροµεν. χαµαικοιτουµεν τε και σιδηροις το σωµα σφιγγοµεν οι πολλοι. καν κολαφισµατα. ωσπερ τινα πωλον αδαµαστον. αλλ᾿ εκκαθαρθωµεν και των εξ αυτων µολυσµων. ασυγχωρητα ηµων διατηρεισθαι ποιουντες τα αµαρτηµατα. εαυτους ηµας βλαπτοµεν. καν οτιουν πανθανωµεν. και συνελασαν εις κρηµνον. πολλω µαλλον τω και σοφιαν και δυναµιν χαρισαµενω εις το εαυτους ηµας διασωσασθαι. (250) ου µονον δε. των εις Θεον αµαρτηθεντων ηµιν λαµβανοντες αφεσιν· ει δε µνησικακουµεν και ανταποδιδοναι (251) αυτοις πολυτροπως πειρωµεθα. ουδε ο πατηρ υµων ο ουρανιος αφησει υµιν τα παραπτωµατα υµων”. καν εκπτυσµατα. τι αρα τοις ορωσιν αυτοις χαριζοµεθα. φευγοµεν εις τα ορη. καν λοιδοριας. Ταυτα δε ποιουντες. Ως αν µη υπο του εχθρου αιχµαλωτιζωµεθα νοερως και ωστε εις το τα χρηστα εννοειν και κατα διανοιαν πνευµατικως αει και αδιαλειπτως προσευχεσθαι φθασωµεν. Και ακουσον τουτο λεγοντος του Κυριου· “Εαν µη αφητε τοις ανθρωποις τα παραπτωµατα αυτων απο των καρδιων υµων. εαυτο και τον επιβατην νουν κατακρηµνιση εις βοθρον απωλειας και πυρος αιωνιου. Αγρυπνουµεν και ψαλλοµεν. Ει δε µη τοις ορωσι. Ιδου ουν.ανευ γαρ της εκεινου βοηθειας εκφευξασθαι ου . Σπευδοντες παντως διεκφυγειν τον ως λεοντα περιπατουντα και φρικτα ωρυοµενον καθ᾿ ηµων και ζητουντα τινα καταπιη. Νηστευοµεν. Παντως ινα της χαρας του πενθους επαπολαυωµεν. ηµιν αυτοις χαριζοµεθα. Και εν τουτω παλιν ηµας αυτους και ουχ ετερον ευεργετουµεν.αµαρτηµατων ηµων την αφεσιν λαβωµεν.

Ουτω τοιγαρουν και ηµεις απαντες. Ουδαµως. οι δε εκ προληψεως ηδονων. αλλοι εξ οιησεως και του δοκειν µηδεν πλεον χρηζειν εις σωτηριαν ψυχης. µη βρωµα τω δεινω τουτω θηριω γενοµενοι.δυνησοµεθα τους εκεινου οδοντας και τα ποικιλα δεσµα. επειδη. Ου µονον δε. οι δε εκ προαιρεσεως πονηρας. οι δε εξ οκνηριας και αργιας των εντολων του Θεου. αλλ᾿ ως υπ᾿ αυτου µαλλον ευεργετηθεις και ρυσθεις του εχθρου αυτου. ινα ελθων ιασηται ηµων τας τετραυµαστισµενας καρδιας και δω την υγιειαν ταις ψυχαις ηµων. οι δε αξ αγνοιας (252) και απιστιας των θειων Γραφων. οι µεν εκ προγεγονοτων αµαρτηµατων. ποικιλαις κατεχοµενοι νοσοις και ως εν διαφοροις ξενωσι και γηρωκοµειοις εν αυτοις τοις κελλιοις και µοναστηριοις ηµων ελεεινως ανακεκλιµενοι οντες η περιπατουντες ποσως. ειπατε µοι. τον εισδεξαµενον αυτον εν τη εαυτου οικια και σταντα προ των θυρων και του διωκοντος αυτον εχθρου λυτρωσαµενον δουλευσαι τουτου γε ενεκα ειποι αν. ως ειρηται. ουδε υµιν.. αλλα και τραυµατιαι. φευγων δε αυτος ισχυρως. οφειλει την ευχαριστιαν αυτω αποδιδοναι διηνεκως. Πως δε. και απλως παντες υπαρχοµεν πενητες και γυµνοι. Εµοι ου δοκει τουτο ευλογον. δουλευειν τοις ελεηµοσυνην διδουσι και διακονουσιν αυτοις λογισθησονται. η δια ασθενειαν σωµατος η δια αργιαν και οκνηριαν εργαζεσθαι µη βουλοµενοι. . Πως γαρ ο καταδιωκοµενος µεν υπο τινος. κειµεναι υπο την κλινην της αµαρτιας και του θανατου. φτωχοι και επιδεεις υπαρχοντες εκ προγεγονοτων ανοµιων.οσοι δηλαδη της αλγηδονος των τραυµατων η των παθων ελαβοµεν αισθησιν. τω ηµας ελεουντι Θεω ουτω διακειµενους ηµας δουλευειν ουδεποτε αν ειποιµεν. µηδε οτι τιποτε ασθενουσιν ειδοτες η οτι κατεχονται υπο τινος παθους . οπου αν και απελθωµεν – και διασωθωµεν. και ουχι µαλλον παρα των ελεηµονων οι πτωχοι δωρεαν φανωσι διακονεισθαι και εκδουλευεσθαι. οι προσαιτουντες πενητες. οι δε εκ συνηθειας κακης. οιµαι δε. πως δουλευειν τω Κυριω δια των τοιουτων πραξεων ειποµεν. επειδηπερ εισι και ως φρενηρεις τινες. βοωµεν και θρηνουµεν και κλαιοµεν και αυτον προσκαλουµεθα τον ιατρον ψυχων τε και σωµατων .

και την υγιειαν ως διπλοΐδα φωτεινην ολω τω σωµατι ενδυσοµεθα. δεοµενοι ιαθηναι απο των νοσων ηµων. ητις ουκ απο φαρµακων και βοτανων ειωθεν γινεσθαι. πως τολµησοµεν ειπειν η εννοησαι οτι τω Κυριω δουλευοµεν. κατα τον θειον Αποστολον. ∆ιπλοΐδα δε φωτεινην ειποντας ηµας την υγιειαν της ψυχης ακουσας. αποκριθεις ο ∆εσποτης ερει ηµιν· “Ιατρε. “ουδε εξ εργων τινων. εµοι εποιησατε”. ως ουδε ο υπο των ληστων συντριβεις το σωµα και ηµιθανης κειµενος τω επι του ιδιου κτηνους αυτον αραντι και εις το πανδοχειον απαγαγοντι και οινον επιθεντι αυτω και ελαιον δουλευσαι λεγεται. ουδεν ωφελει. µη οντος του δυναµενου κρεας και νευρα εις αυτα εξυφαναι. ιατρευσον σεαυτον”. και δεοµεθα του ελεους αυτου και της χαριτος. αλλ᾿ ετι νοσουντες τουτο ποιησαι επιχειρησοµεν. ηγουν απο κορυφης εως ακρων ποδων. αλλα και τουτο ποιησας και . και εφ᾿ ηµας σπλαγχνιζοµενω και τας ψυχας ηµων ιατρευοντι και τα προς σωτηριαν ηµας διδασκοντι και παρεχοµενω κατα µικρον ηµιν την υγιειαν των τραυµατων και νοσηµατων ηµων. µη εξ αγνοιας καταγελασης του ρηµατος µηδε σωµατικην υγιειαν υπολαµβανειν λεγειν ηµας. (253) ως εφθην ειπων. ει ολως εν οιοις εσµεν αισθανοµεθα. ατινα µοι και λαβοις εις εργα και κτησιν της αρετης. Παρακαλουµεν. αυτω δουλευειν τω Κυριω λογισθησοµεθα τω ουτως ειποντι· “Εφ᾿ οσον εποιησατε ενι τουτων των αδελφων µου των ελαχιστων. Ουδαµως· αλλα τι. ουτω διακειµενους ως λελεκται. Τω ουν ηµας ελεουντι.επειδη απαντες ηµαρτοµεν. τοτε αλλοις και αυτοι διακονουντες εν οινω και ελαιω και τοις λοιποις εµπλαστροις τε και φαρµακοις τουτους ιατρευοντες. δουλευειν ολως ειπειν τολµησοµεν. ως ειπον. Ουµενουν. Οτε δε τουτο γενηται και την νοσον ως ιµατιον πεπαλαιωµενον και διερρωγος και ρερυπωµενον κατ᾿ ολιγον αποδυσοµεθα ανωθεν. αλλ᾿ ασωµατον τινα και θειαν νοεραν. Καθαπερ γαρ τις οστουν συντιθεις νεκρον προς οστουν και αρµονιαν προς αρµονιαν. Τοιγαρουν παρειµενοι και λελωβησµενοι και ηµεις οντες και τραυµατιαι και αµελουντες των προς ιατρειαν ηµων και παντι τροπω µη ποιειν. σπουδαζοντες. Ει δε ουχ ουτως πρωτον εξοµεν. ινα µη τις καυχησηται”. αλλα µαλλον ελεηθηναι ιαθηναι και εις την προτεραν υγιειαν επανελθειν δι᾿ αυτου.

καν ασθενη καν µη. τουτεστι τω Αγιω Πνευµατι. παντες δηλονοτι οι αµαρτησαντες απεθανοµεν και εσµεν νεκροι. καν αµαρτηση καν µη. Ωσπερ γαρ το σωµα ηµων. προ του ενωθηναι αυτω και ζησαι. φησιν. και τηνικαυτα καινους ηµας απο παλαιων και ζωντας εκ νεκρων αποδεικνυσιν· αλλως δε ουκ ενι ζησαι ψυχην. Ειπε τοινυν πως επαληθως ζησειας. τα δε νεκρα εκεινα οστα κρεας επενδυσας και δερµα και εις σωµα αποτελεσας αυτα. Ει µη εκεινον . εαν αψυχον κειται και απνουν. διχα ψυχης κινεισθαι τουτο. Μονον γαρ εκεινο ελθον εν ηµιν και εγκατοικησαν. ο αµαρτησας παντως πληγεις υπ᾿ αυτου απεθανεν· ει δε ουδεις αναµαρτητος – παντες γαρ. ουτω νενεκρωµενας τας εναρετους πραξεις συνδει νευροις ισχυος πνευµατικης και συνενοι τη αγαπη τη προς Θεον. ουδεν εσται παλιν οφελος. ως οστα νεκρα. Νεκροι γαρ πως τινι ποτε εκδουλευσουσιν. χαµευνιαν και ξηροκοιτιαν. η καν ολως ζην.. εστερηµενον υπαρχον του ζωοποιουντος και κινουντος αυτο πνευµατος. Τι ουν το οφελος. φησιν. µη οντος του Αγιου Πνευµατος εν αυτω. ηµαρτον και υστερουνται της δοξης του Θεου . ουτω και η ψυχη. ως αψυχα µελη απ᾿ αλληλων διεσπασµενα. “Εγω γαρ. Ει ουν ηµεις νεκροι. φησι. (254) ακτηµοσυνην και αλουσιαν και τα τουτοις ακολουθα. εµε δεχεται· και ο εµε δεχοµενος δεχεται τον αποστειλαντα µε”. Οι δουλοι και µαθηται του Χριστου φως εισι και αληθεια και ζωη· “Ο δεχοµενος γαρ υµας. εκεινος δε µονος η αιωνιος εστι ζωη. ειµι η αληθεια και η αναστασις και η ζωη”. µη ενωθεις τη αληθινη ζωη. (255) µη λεγωµεν οτι τω Κυριω δουλευοµεν.τας µεν αρµονιας συνδησας τοις νευροις. νηστειαν λεγω και αγρυπνιαν. τουτεστιν ερηµον ψυχης ον. ουτω και επι της νεκρωµενης µοι νοει ψυχης και επι τα ενδοθεν των ταυτης µελων µεταγαγε σου τον νουν και ιδε πασας συναγοµενας τας πραξεις. και συναρµολογουµενας αλληλαις και ετεραν τη ετερα συνακολουθουσας και συντιθεµενας και οιονει πως ακεραιον αποτελουσας το της ψυχης σωµα. δι᾿ ου πας πιστος αναγενναται και αναζωουται εν Χριστω. ανευ του Αγιου Πνευµατος νεκρα εστι και ζησαι την αιωνιαν ζωην ολως ου δυναται· ει γαρ κεντρον του θανατου η αµαρτια εστιν. Νοει ουν µοι νεκρον νοερως σεαυτον. των αδυνατων εστιν.

Ουκ οιδας οτι αει συνειµι οις (256) απαξ εµαυτο επιδωσω πιειν µε και πηγη γινοµαι αθανατος εν αυτοις. την υγιειαν ηµιν χαριζοµενος της ψυχης· φωτιζων δε ηµας. µη νοµισωµεν οτι των νοσηµατων ηµων η των ενοχλουντων παθων ολως ηλευθερωθηµεν. Ω του θαυµατος! Ουτω τοιγαρουν γινεται παντα ηµιν ο υπερανω παντων ων. ω αδελφε. µη ολως νυσταγµον τοις βλεφαροις σου· µη προς τι . ει µη το φως παραγενηται. τιλλε σου τας τριχας της κεφαλης· µη αναπεσης επι κλινης. υπερ ζωην απασαν ων· περιλαµπων δε ηµας ολους και τη δοξη της αυτου θεοτητος περικυκλων και επιθαλπων. οπερ δηλονοτι επιον υδωρ. αρτος. δυσωπησον. θρηνησον. ουπω δε σοι τουτο το ποµα πιειν εχαρισατο. ουτως ουδε η νοσος της ψυχης φυγαδευεται. λεγεται ζωη. Εγω γαρ τινος ηκουσα λεγοντος. ενδοθεν ηλετο της καρδιας µου και επηδα ωσπερ ρειθρον φωτοειδες και ευθυς εωρων αυτο. και ουτως ενδιδυσκεσθαι τουτον λεγοµεν τον αναφη παντη και αληπτον· ενουµενος δε αµικτως ηµων τη ψυχη και ολην ποιων ταυτην ως φως. ει µη ο τας ασθενειας ηµων αιρων ελευσεται και ηµιν ενωθη. ει συνεβη επιλαθεσθαι µε και ως µη πιοντα ζητειν παλιν δοθηναι µοι παρ᾿ εκεινου πιειν. µακαριος ει. καλειται υγιεια. Εκεινο δε οιονει ελαλει δια των παλµων εν εµοι και ελεγειν· “Ουχ ορας µε οτι ενταυθα ειµι µετα σου. Ει δε τον Χριστον µεν τεθεασαι. Ει ουν ετι διψας. ο παλαι τη Σαµαρειτιδι ειπε τον πιοντα µη διψησαι ποτε. Ει ουν τουτο γεγονος εγνως και εν σοι. Ερχοµενος δε αυτος. αυτο εκεινο. ωσπερ ποτε ο Αδαµ. αλλα κλινη γενεσθω σοι απαν εδαφος· µη δως υπνον εις κορον σοις οφθαλµοις. τυψον σεαυτου τας οψεις. λεγεται φως. οτι αφ᾿ ου εκ τουτου του υδατος εις κορον πιειν ο φιλανθρωπος ∆εσποτης µοι εχαρισατο. υπερ φως απαν ων· και ζωοποιων ηµας. επει πασαν νοσον και πασαν ασθενειαν ψυχικην απελαυνει. κλαυσον. ουπω εξ εκεινου του υδατος επιες· αψευδης γαρ εστιν ο τουτο ειπων. Και ποθεν µοι δοθηναι σοι η αλλοθεν ποθεν παραγενεσθαι µε επιζητεις. Ωσπερ γαρ το σκοτος ου φευγει. ενοικειν λεγεται εν ηµιν και απεριγραπτως περιγραφεσθαι. καλειται ιµατιον.”. σκεπη και υδωρ. προσπεσον.γνωστως ως διπλοΐδα περιβαλωµεθα.

εως ου σπλαγχνισθεις επιδωσει σοι το φοβερον εκεινο και αρρητον και ακατονοµαστον ποµα πιειν. µη αναπαυσιν. ποθεν το θεληµα αυτου το αγιον και ευαρεστον και τελειον διδαχθηση. επιστρεψαι καν ολως τον οφθαλµον και απιδειν προς ταυτα θελησης. υβριζοµενον και µη ανθυβριζοντα. και απλως παντα ποιουντα και παντα διαπραττοµενον και µηδολως ενδιδουντα µητε εις τα οπισω στρεφοµενον.µη εµπλησης την γαστερα σου των εδωδιµων ποτε· µη γλυκανης σου τον λαρυγγα ενηδονω βρωσει η ποσει εις πλησµονην· µη περιεργαση τα γινοµενα πραγµατα. ∆εικνυε αυτω. Ει δε εκ των αγιων ειπης µαθησεσθαι τουτο . ινα µη εις οιησιν εµπεσης η και κατακρινης αυτους· αλλα γαρ µηδε συγκαθεσθης προς συντυχιας ακαιρους ποτε µετ᾿ αυτων· µη παριελθης τους ονοµαστους ζητων µοναχους. τι οτι και δοκεις ζην. τοτε γνωσεις απερ λαλουµεν και απερ σοι υφηγουµεθα. αλλα τον Χριστον ορων. µαλλον δε εκεινος ορατω σου την αλουσιαν. ει ρεει ποθεν απας ο πλουτος του κοσµου η και πληθος χρυσιου ερριπται προ των ποδων σου – γινεται γαρ και τουτο εκ της του Πονηρου µηχανης και των εκεινου συνεργων και υπασπιστων . µη δοξαν ζητουντα.. αλλ᾿ ει µεν πνευµατικω πατρι Θεου χαριτι ενετυχες.των επι γης η των εν ουρανω επιστρεψης σου το οµµα – τι γαρ σοι και προς αλλο τι. εις εκεινον αποβλεπε αει και δια παντος εκεινον µονον της σης κατηφειας και θλιψεως εχε θεωρητην. λοιδορουµενον και τους λοιδορουντας σε ευλογουντα. µηδε ερευνα τους βιους αυτων. “Λαλουµεν γαρ σοφιαν. Και οταν τουτου αξιωθης. . ον ουδεπω τεθεασαι. αλλα λαλουµεν Θεου σοφιαν εν µυστηριω. µη τιµην. τον αφιλαργυρον τροπον. την αγαν ακτηµοσυνην. Εκεινος βλεπετω σε τυπτοµενον και µη αντιτυπτοντα. Ει δε ουδε αυτον τον Χριστον ολως ιδειν κατηξιωσαι. τον ποιητην των απαντων ορων σου προ οφθαλµων. την αποκεκρυµµενην”. ου του αιωνος τουτου την καταργουµενην. Μηδε. αυτω µονω λεγε τα κατα σε· ει δ᾿ ουν. µηδε προς τους αδιαφορως και καταφρονητικως βιουντας αποβλεψης. φησιν. ει και προφασει των πτωχων αναµαρτητως δοκει και λαµβανεσθαι (257) και διδοσθαι παρα σου. Τι οτι και δουλευειν νοµιζεις αυτω. Μη θεασαµενος δε µηδε φωνης αυτου ακουσαι αξιωθεις.

οσα δει σε ποιησαι διδαξει σε και δια της αυτου χαριτος και της ευχης του δουλου αυτου ισχυν σοι χαρισεται του εκπληρωσαι αυτα. ακουσαι δυνηθης η εκπληρωσαι. οτι οι στρατηγοι και οι αρχοντες παντες οι µεν δουλοι. το φως το αληθινον. νεκρος ολος ων και εν σκοτει κειµενος. Εισι δε οι και δια της οικειας ανδρειας και αρετης ακουστοι . οι δε φιλοι του βασιλεως εισι και δια τουτων αυτων και ο υφ᾿ ενι εκαστω τουτων πελων λαος· οι. ως ιδειν ανθρωπω δυνατον. τεως των του Θεου δουλων και ουχι το σον θεληµα εκ πληροις – Θεου δε θεληµα το θεληµα των εκεινου δουλων εστιν . πεµψον µοι ανθρωπον γινωσκοντα σε. ελθοντα επι της γης θεασοµεθα. παρακαλων τε και δεοµενος αυτου. Ακουε νουνεχως και µη θελε δικαιουν σεαυτον· αλλα ταπεινωθητι ενωπιον του Θεου και ειπε· “Κυριε. (258) ινα. Ει νεκροι εσµεν. Εαν ουν ουτως επιµεινης εξ ολης ψυχης και δυναµεως κρουων. ο αµαρτωλος”. ευαρεστησω σοι τω µονω Θεω και καταξιωθω σου καγω της βασιλειας. ουκ εγκαταλειψει σε. ινα τους κειµενους και τεθανατωµενους υπο της αµαρτιας εξαναστησης και σε κατιδειν αυτους. καταξιωσης. Χωρις γαρ εκεινου ου δυνηση ποιησαι ουδεν· αλλ᾿ εκεινος.Γραφων. πως ζησαι ισχυσοµεν η πως τον Χριστον. αλλα η δι᾿ εαυτου η δι᾿ ενος των δουλων αυτου. εν σκοτει διαγοµεν. αλλα τω στρατηγω αυτων η τω αρχοντι ως εκεινω αυτω τω βασιλει καλως εκδουλευοντες δωρεας τε και αξιωµατα λαβειν δι᾿ αυτων απο του βασιλεως ελπιζουσιν. ερωτω πως αυτο. τεως τοις αυτου φιλοις και αρχουσιν υποτασσοµενος εις και δουλευων ευρισκη δια τουτων εκεινω. τεως εν ταπεινωσει και ουκ εν οιησει. Τι ουν. ο µη θελων τον θανατον του αµαρτωλου ως το επιστρεψαι και ζην αυτον. ει και µη τον βασιλεα καθορωσι και συντυγχανουσιν.. φησιν. τεως εν εργασια και ουκ αργια. ως σοι δουλευσας αυτω και παση δυναµει µοι υποταγεις και το σον εν τω εκεινου θεληµατι ποιησας θεληµα. οι δε και λαµβανουσι µεσιτας τους εαυτων αρχοντας προβαλλοµενοι. το αληθινον φως. Ουδαµως. Μνησθητι ων ειπον. απαραλειπτως γενησεται σοι τα παντα· ει δε µη παντα τεως ευρισκη εν τη εξοδω σου τον Χριστον εκζητων. καθωσπερ εφθην ειπων. ινα και ζησαι αξιωθης και ιδειν τον Θεον. ο κατελθων δια τουτο επι της γης.

τοσουτοις αδικει και υπευθυνον εαυτον του κριµατος αποκαθιστα και της ∆εσποτικης αποφασεως της ουτω λεγουσης· “Απελθετε απ᾿ εµου οι κατηραµενοι εις το πυρ το αιωνιον το ητοιµασµενον τω (260) διαβολω και τοις αγγελοις αυτου. Πως ουν η ποιω προσωπω αυτον θεασωµεθα. και τηνικαυτα καταξιουνται και αυτω εκεινω τω βασιλει την κατα προσωπον υπηρεσιαν αποπληρουν και αυτω προσοµιλειν και της εκεινου ακουειν φωνης. εν ετερω και αυτος απελθων κελλιω καθιση. αλλα υπο στρατιωταις ανωνυµοις γενεσθαι. ει µη παρ᾿ ετερων διακονουµεθα. και ου διακονησατε µοι”. µηδενα µηδεν µηδε σεαυτον αδικων. Επεινασα γαρ” και τα εξης απαριθµησαµενος “εν ασθενεια ηµην. ινα καταφρονησας σου της υπηρεσιας. καθηµενον εν τω κελλιω και παρ᾿ ετερων υπηρετουµενος. ζητησαι και κρουσαι ουκ ανεχη.γινονται και παρα του βασιλεως προσλαµβανονται και τιµωνται και αλλων αρχοντες και µεσιται αποκαθιστανται. το εκαστου εργον ερχοµενον επισκεψασθαι. ουδε ουτως τω Θεω δουλευειν σε λεγειν εχρην. τω Θεω δουλευειν και µηδενα αδικειν λεγοµεν. Αλλα καθη. συ δουλευειν λεγεις Θεω. τουτεστιν υποτακτικος ευτελης µετα ευτελων καταταγηναι προτεθυµησαι. ως αχρηστος τιµωρειται και κατακρινεται. (259) Ει δε συ µεν. ως προειρηται. εν τω κελλιω. Ο γαρ δουλος ουχι εν τω εαυτον διατρεφειν και ενδιδυσκειν επαινειται. και αρχουσι πνευµατικοις εκδουλευσαι ου βουλει. ειποις. ως ελευθεροι ζωντες και τη ανεσει και αµελεια και ραθυµια εαυτους εκδιδουντες και µη µονον µηδεν εργαζοµενοι µητε διακονουντες και καθ᾿ ωραν γογγυζοντες. ειπε. Ει γαρ σεαυτω διακονεις εις παντα και εκ των εργων των χειρων σου τα προς χρειαν ειχες πασαν του σωµατος. Οσοις γαρ αν υπηρετειν δυναται τις και µη προαιρειται τουτο ποιειν. . Πως ουν ηµεις. Ειπε. ∆ια ποιων των εργων. Τουτο δε αυτο αρα ποιησαι και αυτος καταδεξη τον σον δουλον η υπηρετην. Αλλα ετερος τις ανθρωπων ολως ακουσαι τουτο ανεξεται. τι εµε µεµφη λεγοντα σε νεκρον η τυφλον η ασθενη και παρειµενον και της δουλειας αποκεχωρισµενον του βασιλεως Χριστου. αλλ᾿ εαν µη και το κοινως λεγοµενον πακτον εκ του εργου αυτου καθ᾿ εκαστην προς τον εαυτου παρεχη κυριον. σεαυτω προσεχων και µηδενα µηδαµως αδικων. Πως ουν.

αλλ᾿ εν αισθησει και γνωσει και οδυνη αφορητω το καταρχας· αισθητικη γαρ υπαρχει και λογικη· µετα δε ταυτα. εαν µη τον κοσµον και τα εν τω κοσµω απαντα βδελυξωµεθα και αυτας ηµων τας ψυχας κατα την του Κυριου φωνην απολεσωµεν. τοτε ουσιωδως και αυτη ενουται το θειον και αϋλον πυρ· και ευθυς αναπτεται και διαυγαζει και µεταλαµβανει. και εµπεσειν εις αυτην και αναφθηναι. αλλα και πολλους αλλους. εκ των δικτυων εξελθοντες του διαβολου. κατακαιει την εµπρησθεισαν ψυχην – ουδε γαρ αναισθητος υλη εστιν . Εις ους δε αναφθη. ουτω δη και ψυχη η τω θειω εναρξαµενη ποθω εκκαιεται πρωτα µεν τον των παθων ζοφον εν τω πυρι του Πνευµατος ως καπνον εν εαυτη εκπεµποµενον καθορα και την προσουσαν αυτη εξ αυτου µελανιαν ενοπτριζεται και θρηνει και τους ακανθωδεις λογισµους και τας φρυγανωδεις προληψεις καταφλεγοµενας και αποτεφρουµενας τελεον επαισθανεται· επαν δε ταυτα εξαναλωθη και η της ψυχης ουσια µονη χωρις παθους εναποµεινη. Εκ γαρ του πυρος εκεινου του θειου πασαν επιστηµην και πασαν τεχνην ουτοι σοφως διδαχθεντες. Το γαρ πυρ εκεινο αλλως εν ηµιν ουκ αναπτεται· ο οι λαβοντες ου µονον νοσηµατων ψυχικων παντελως απηλλαγησαν. νοσουντας ψυχικως και ασθενουντας ιασαντο και τω δεσποτη Χριστω ως δωρα τουτους προσηγαγον. τινεται τροφη και ποσις. επαν δε σφοδρως εκκαη. του θειου και αρρητου φωτος.Μη πλανασθε· ο Θεος πυρ εστι και πυρ ηλθε και εβαλεν επι της γης· ο και περιερχεται ζητων υλην δραξασθαι. ητοι προθεσιν και προαιρεσιν αγαθην. πυρ κατα µεθεξιν γινεται. Ωσπερ γαρ εκκαιοµενος κλιβανος καταρχας µεν εκ του της υλης εκπεµποµενου καπνου µαλλον µελαινεται. Ουκ αν δε τουτο ποτε γενηται εν ηµιν.. . Ουδε αγνωστως. ως τινες οιονται των νεκρων. του αισθητου τουτου πυρος· (261) ουτω και το σωµα. και αυτο. και φως αυτους ηµας κατα µεθεξιν απεργαζεται. ωσπερ ο κλιβανος. φωτισµος και χαρα αδιαλειπτως εντος ηµων. καθαραν του ρυπου των παθων τελειως ηµας. ολος διαυγης γινεται και του πυρος οµοιος και ουδεµιαν µελανιαν εκ του καπνου εκτοτε κατα µεθεξιν προσλαµβανει. αιρεται εις φλογα µεγαλην και αφικνειται εως των ουρανων και ουκ εα τον εµπυρισθεντα αργειν ολως η ηρεµειν.

τοις ηκρωτηριασµενοις τα σωµατα η και τοις λειποµενοις των προς ζωην πενησι (262) παρεικαζονται. επειδη. ω τρεφονται οι Χριστω στρατευθεντες και ο αντι οπλων πνευµατικως επενδυονται -. οι δε αµαρτιαις ετι οντες υπευθυνοι ουχι. δεοµενοις µαλλον ων υστερουνται µελων και χρειων. εις την ηλικιαν του Χριστου και το µετρον αναδραµοντες αυτης και τοις στρατωταις και δουλοις καταλεγεντες αυτου. οι τοις δαιµοσιν ως δουλοις αχρειοις και ασθενεσιν επιτασσοντες (κακεινοι. ως ηδη τελειοι γεγονοτες ανδρες. Τι λεγων οψωνιον. Το βασιλικον σιτηρεσιον. λαβειν· και τηνικαυτα. αγωνιζοµενοι δε ταυτας κτησασθαι. τοις αει µαχοµενοις και τοις αντιπιπτουσιν η παλαιουσιν· οι δε τας αρετας ακµην µη κτησαµενοι. εν µηδενι µηδεν λειποµενον δηλονοτι. ως οι απο του επιγειου στρατιωται το σιτηρεσιον. Χρεων δε εστι κατα την του Αποστολου φωνην πασαν αρετην κατορθωσαντας αρτιον ηµας αποτελεσαι τον κατα Θεον ηµων ανθρωπον. µετα φοβου αυτοις υπακουοντες. οιος ην ο τας κλεις της βασιλειας λαβων Πετρος ο θειος αποστολος. αλλα δουλοις εοικασι πονηροις και προσκεκρουκοσι τω ιδιω δεσποτη· οι δε και υπο παθων ετι οχλουµενοι. . ως φησι Παυλος ο θειος αποστολος. εκστρατευσοµεν κατα των πολεµιων εχθρων. οι ουτως τον Θεον αγαπησαντες. και την του Πνευµατος χαριν απο του επουρανιου βασιλεως Χριστου. ουχι δε παρεχουσιν αλλοις τα προς την χρειαν η αµισθι δυναµενοις δουλευειν. και καθεξης οι θειοι αποστολοι· τοιουτοι δε υπηρχον και οι αγιοι και θεοφοροι πατερες ηµων και διδασκαλοι. Ουτοι τοιγαρουν και οσοι κατ᾿ αυτους τω Θεω δουλευσαι και δουλευειν αει λεγονται. τοιουτοι γεγονασι και αει γινονται). οιος ην Παυλος ο εις τριτον αρπαγεις ουρανον.δια παντων εν παντι τω βιω και εν παση αυτων τη ζωη τω Θεω ευηρεστησαν. Ει τοινυν και ηµεις µη λαβοιµεν απο Θεου τον αρτον τον εκ του ουρανου καταβαινοντα και διδουντα τω κοσµω ζωην. ηγουν την χαριν του Πνευµατος – τουτο γαρ εστι το πνευµατικον σιτηρεσιον. ως µηδε της εαυτων φεισασθαι ψυχης. οι τας αιρεσεις δια του πυρος τουτου του θειου ως ακανθας εξαφανισαντες. ουδεις “στρατευεται ιδιοις οψωνιοις ποτε”.

οτι εκ των κολπων του ευλογηµενου Πατρος αυτου ανεκφοιτητως εξελθων κατηλθεν και ηλθεν δια τουτο επι της γης. Και περι ελλαµψεως και θεωριας φωτος και µυστικης οµιλιας του Πνευµατος. Ο Θεος βουλεται θεους εξ ανθρωπων ποιησαι ηµας. Και ποσης τουτο ευηθειας ουκ εστιν η παραπληξιας και αφροσυνης εσχατης. τοινυν ακουσωµεν του σωτηρος ηµων Θεου διαρρηδην βοωντος και λεγοντος προς ηµας· “Ουκ ηλθον ινα κρινω τον . ειπε µοι. εκοντας δε και ουκ ακοντας· και ηµεις αναδυοµεθα. Τοσουτον γαρ βουλεται τουτο ο Θεος. ΛΟΓΟΣ Η΄. οτι αυτω πρεπει πασα δοξα. εξελθωµεν του Θεου η πως καταταγωµεν εν τοις δουλοις αυτου. οσοι απο δουλειας της των παθων βουλεσθε φυγειν και Χριστω τω αληθινω προσδραµειν δεσποτη.πως εις παραταξιν. ετοιµη προαιρεσις. και τοσουτον ως αρκειν προαιρεσιν µονην εις τοσουτον υψος ανενεγκαι ηµας· οπου γαρ. (264) Περι αγαπης Θεου και πιστεως και οπως τις εγκυµων γινεται της του Θεου αγαπης. Αλλα δευτε και διαναστωµεν. Ει τοινυν θελησοµεν και ηµεις. φησιν. οιους ο λογος προλαβων ανεταξατο. τιµη και προσκυνησις νυν και εις τους ατελευτητους αιωνας των αιωνων· αµην. ινα και δουλοι αυτου χρηµατισητε· και τοιουτοι σπουδασωµεν και ηµεις γενεσθαι. την ευεργεσιαν αποσειοµενοι. ουδεν ουδαµως εις τουτο ηµας εµποδισαι δυνησεται· µονον ορµησωµεν δια µετανοιας θερµης προς αυτον και αυτος εγγισας ηµιν και εφαψαµενος των καρδιων ηµων µονω τω αχραντω δακτυλω αυτου αναψει τας λαµπαδας των ψυχων ηµων και ουκετι εασει σβεσθηναι αυτας εως της συντελειας του αιωνος και επ᾿ αιωνων και ετι. εαν θελωµεν. Μη δη φιλοσοφωµεν κατα της σωτηριας (263) ηµων µηδε κατα των ιδιων ψυχων ρητορευωµεν· δυνατον γαρ εστιν. το κωλυον ουδεν. Μη ουν καταφρονησωµεν της σωτηριας ηµων µηδε απατωµεν ηµας εαυτους και προφασιζωµεθα προφασεις εν αµαρτιαις εν τω λεγειν· αδυνατον τουτο εστι κατα την παρουσαν γενεαν τοιουτον γενεσθαι ποτε. Ει δοκει.

τα σπαργανα. και παρεδιδοτο τω Πιλατω ως κατακριτος. Ουκ οιδας οτι εξουσιαν εχων σταυρωσαι . ο ανω (265) συν τω Πατρι ων και κατω βρεφος γενεσθαι κατα την ακολουθιαν της ηµετερας καταδεξαµενος φυσεως. την του Συµεων υποδοχην. ο ισοτιµος και οµοουσιος τω Πατρι και πασαν την κτισιν τη χειρι περικρατων αυτου της δυναµεως. τον δεσµον ον υπεστη παρα των µιαιφονων. την των γονεων υποταγην. αρα µη αγαπηση αυτον εξ ολης αυτου της ψυχης και εξ ολης αυτου της διανοιας. ειπε µοι. σωσαι αυτον και παντας βουλοµενος. αλλα και α υπεµεινε παθη ο τη φυσει απαθης δι᾿ αυτον. την εξ Αιγυπτου επανοδον. Και συν τουτοις.κοσµον. την εν γαστρι της Παρθενου και Θεοτοκου εισοδον τε και συλληψιν και το οπως ατρεπτως γεγονεν ανθρωπος ο υπερανω παντων των ουρανων. την φατνην των αλογων εφ᾿ η πενιχρως ο βασιλευς του παντος ανεκλιθη. Και δειξαι βουλοµενος τον τροπον της σωτηριας. την προδοσιαν του µαθητου. οιον τον τοκον αυτου τον απορρητον. την φυγην την εις Αιγυπτον. και οπως ως εις των κοινων ανθρωπων παρ᾿ αυτου ηυλογηθη και εισηχθη εν τω ναω. οταν εις νουν αναλαβη τα λοιπα της οικονοµιας αυτου µυστηρια. αλλα φθονουµενον µαλλον και λοιδορουµενον και διακωµωδουµενον υπο παντων (τοτε τινων. φησιν· “Επεµψεν ο Θεος τον Υιον αυτου εις τον κοσµον. και ουκ εξ εργων η κοπων και ιδρωτων. και οπως ως κακουργος ηγετο παρ᾿ αυτων. Ταυτα τοιγαρουν ο πιστευων απο καρδιας και πληροφορουµενος οτι ουκ ηλθεν ο Χριστος κριναι αυτον αλλα σωσαι. ου µονον δε. τας θαυµατουργιας αυτου και δια ταυτα ου θαυµαζοµενον. και ραπισµα ελαβεν υπο δουλου. ου λαλεις. αλλ᾿ εχη ζωην αιωνιον”. Και µαλιστα οταν ακουση οσα εκεινος επαθε. την παρα του Ιωαννου βαπτισιν εν τω Ιορδανη. οιον την εξ ουρανων αυτου καθοδον. πονηρων και αθεων ανδρων ων φανερως τε και αφανως εµφραξαι ηδυνατο τα απυλωτα στοµατα και ξηραναι τας γλωσσας αυτων και την ενουσαν αυτοις φωνην αποσβεσαι). αλλ᾿ ινα σωθη ο κοσµος δι᾿ εµου”. και την του θανατου σιωπησας αποφασιν ελαβεν (Εµοι γαρ. τον πειρασµον του διαβολου. πως. ινα πας ο πιστευων εις αυτον µη αποληται. το σπηλαιον αυτο. αλλα δια µονης της εις αυτον πιστεως. φησιν.

ινα του θανατου και της φθορας απαλλαξη αυτον και υιον Θεου και θεον οµοιον αυτου απεργασηται. αρα γε. των δηµιων και των στρατιωτων περιστοιχουντων αυτον µεθ᾿ αµα οχλων απειρων επι την (266) θεωριαν εφεποµενων. τον καλαµον. συµφυης και οµοουσιος του παναγιου και προσκυνητου Πνευµατος. κατελθων εσαρκωθη και ανθρωπος γεγονε και παντα τα ειρηµενα και πολλα ετερα επαθε δι᾿ αυτον. αλλα και των σταυρουντων υπερευχοµενον. ουτω και την προς Θεον αγαπην λογιζου εν ηµιν σπειρεσθαι. ανεωγµενης εκεινης. και επι τουτοις. Εγω ουτω λεγω και οµολογουµενως ουτως εστιν η αληθεια οτι. την πορφυραν. πως ουκ αγαπησει αυτον εξ ολης ψυχης αυτου. Οταν γαρ ενθυµηθη οτι. και γυµνον επι σταυρου αναρτωµενον και ηλοις τας χειρας και τους ποδας ηλουµενον. και χολην ποτιζοµενον µετα οξους. µεθ᾿ ου επι της αχραντου κεφαλης αυτου τας µαστιγας παρα των θεοκτονων εδεχετο.σε και εξουσιαν εχων απολυσαι σε. ει λιθου σκληροτερος η και κρυσταλλου ψυχροτερος. ειτα τον φραγγελισµον. αγγελων µεν ανωθεν φριττοντων. Θεος ων αναρχος εξ αναρχου Πατρος. δικην αστραπης . ευθυς εξει και την προς Θεον αγαπην εν τη καρδια αυτου. αορατος και ανεξιχνιαστος. ον και εβασταζεν ο διαβασταζων λογω τα συµπαντα· και απλως ειπειν. ωσπερ δροσος ουρανιος. του Θεου δε και Πατρος ορωντος τον οµοουσιον Υιον και οµοθρονον και οµοτιµον ταυτα πασχοντα παρα των ασεβων Ιουδαιων. εαν πιστευση τις απο καρδιας ταυτα παντα και εκ βαθεων ψυχης. Απο γαρ των ειρηµενων αυτου παθηµατων ακουουσα η ψυχη και κατα µικρον πιστευουσα.). αναλογως της πιστεως αυτης διανοιγεται. τον ακανθινον στεφανον. τους εµπαιγµους. εκ της δροσου του ουρανου και εκ της αστραπης εν αυτη συλλαµβανεσθαι. Ωσπερ γαρ λεγουσιν εν τη κοχλω τον µαργαριτην. και παντα ου µονον µακροθυµως φεροντα. υπο απιστιας ησφαλισµενη προτερον ουσα· επαν δε διανοιχθη. ου µαλαχθησεται την ψυχην και διαθερµανθησεται την καρδιαν προς αγαπην Θεου. τα ονειδη. η του Θεου αγαπη ητις εστιν αρρητω φωτι συνηµµενη. τον σταυρον. οταν εννοηση οπως εξω της πολεως ηγετο επι τον Κρανιου τοπον. λογχη τε την πλευραν τιτρωσκοµενον.

αψηλαφητος. ακινητος. αεικινητος. ανεκφραστον τε παντη και πανταπασιν αδιηγητον. . Και ταυτα ιδων. απεριγραπτος. “Και εγω” φησιν ο Υιος “εν τω Πατρι”. φησι. πλην αυτης της µιας εµου και εναδος και υπερ ουσιαν ουσιας και φυσεως”. Επι πλειον δ᾿ επαπορουντος αυτου. περιγραπτος γαρ γεγονε βροτωθεις και ο εις εξ ηµων· κατα δε την ενουσαν µοι φυσιν παµπαν αορατος. Που οντας.νοερως εν ταις καρδιαις ηµων εµπιπτουσα. ασχηµατιστος. και τον νοητον µαργαριτην εν εαυτω της του Θεου αγαπης ευρειν. περι ου και ο Κυριος λεγει οτι. πως. ουκ ανεχεται µη καταφρονησαι παντων και παντα διαδουναι τα υπαρχοντα αυτου πενησι και τοις βουλοµενοις αλλως αφησαι διαρπασαι αυτα. Τοινυν και ο καταξιωθεις ουτω πιστευσαι. αναφης. καθως ειποµεν. Καθο µεν ανθρωπος και περιγραπτος εις. το δι᾿ ου και εν ω και ει ον. ινα την προς Θεον αγαπην ασυλον τε και ολως αµειωτον διαφυλαξη. Ζητων ουν ευρισκει τουτο µητε αρχην τελους εχον µητε µεσοτητα κεκτηµενον· ως δε επι τουτοις εξαπορει. µαθειν ερωτα και ακουει τρανως· “Ιδου εγω το Πνευµα δι᾿ ου και εν ω ο Υιος” και “Ιδου εγω ο Υιος εις ον ο Πατηρ”. Ει ουν εν εµοι πως η που πελεις. ουκ αγγελων. µητε νω καταληπτον µητε λογω ρητον· και τω ανεκδιηγητω και ακατανοητω του πραγµατος εξισταµενος και προς εκεινο εχων αδολεσχουντα τον νουν. ολως εξω του κοσµου ου τω σωµατι αλλα ταις αισθησεσι πασαις γινεται· συναπιασι γαρ τω νω και αυται προς το εντος αυτου καθορωµενον. και ιδου τρια εν αυτω. Αυτη γαρ καθ᾿ εκαστην αυξανοµενη εν τη καρδια του αντι παντων προτιµωντος αυτην γινεται θαυµα θαυµατων εν αυτω. Και το Πνευµα ελεγεν· “Οντως εγω· δι᾿ εµου γαρ τον Πατερα και τον Υιον ο βλεπων ορα και ορων των ορωµενων εξισταται”. ως µαργαριτης αποτελειται φαεινος. απελθων επωλησε παντα τα υπαρχοντα αυτου και ηγορασε τον ενα µαργαριτην εκεινον. Τοιγαρουν και κατανοει του ιδειν ο ουτως εχων και ορα και ιδου φως· το δε φως ανωθεν εχειν δοκει αυτω την αρχην. το εν καν ταις υποστασεσιν εχουσα. “Εν ω ουδεις οιδεν ουκ ανθρωπων. “Ιδου” παλιν φησιν “ορας” ο Πατηρ. “Ολη καθολου· αχωριστος γαρ ειµι (268) παντη και ατµητος. (267) ον ευρων ο εµπορος. µη ειδεναι φαιης τινα. Εν εµοι δε. ως εν περιγραφη πελω και τοπω.

αρα µετα ανθρωπων ειναι ο τοιουτος τη αισθησει η τη διανοια ολως ισχυσει. ουκ εν σοι. πολλα εαυτον µεµφοµενος οτι συγκατεσπασθη ολως και µεσον . ποσω γε µαλλον ο αυτον εκεινον τον ποιητην και δεσποτην και Κυριον του παντος “ον ουδεις ειδεν ανθρωπων ουδε ιδειν δυναται” βλεπειν καταξιωθεις. δροµαιος προς τα αφ᾿ ων εξεληλυθεν επανερχεται. και προσοµιλησαι αυτω και φωνης εκεινου ακουειν του µελλοντος κριναι ζωντας και νεκρους. οις ουδ᾿ ωραθην ολως. ουκ εκστησεται εαυτου και ολος εξω κοσµου και σαρκος οντως γενηται και µετ᾿ αυτου επιποθησει συνεσεσθαι.παντα πληρουσα και ουδαµου το συνολον ουσα. Ει γαρ ο βασιλει προσοµιλησαι θνητω και παρεσταναι ποτε καταξιωθεις. του υπερ παν τοιουτον οντος και τηλικουτον. αλλα αποστας του τοιουτου και τηλικουτου. Ο γουν ταυτα µυστικως ορων και µυουµενος τα υπερ αγγελους. τα υπερ την ανθρωπινην καταληψιν. η δε µετα του Θεου διαγωγη (269) και η οµιλια και η θεωρια των απορρητων αυτου αγαθων πασαν υπερβαινει µακαριοτητα και πασης υπερκειται δοξης και ευκληριας και χαρας και ανεσεως. ∆ια δη τουτο και ο των κρειττονων πολλακις και κατα αγνοιαν η ραθυµιαν αποστας και προς τας φροντιδας του κοσµου γενοµενος. Ουδαµως οιµαι των ευ φρονουντων τινα εις τουτο ολως ελθειν καταδεξασθαι. επι µεριµνας ελθη βιωτικας και φθειροµενων ολως η παρερχοµενων και ρεοντων πραγµατων φροντισειεν. ουκ εν αλλω τινι των παλαι η των νυν εγγιζοντων αγγελων η προφητων. ως πασης υπεραιρουσα τιµης και τρυφης και απολαυσεως του νοµιζοµενου παντος αγαθου της παρουσης ζωης. εφ᾿ οσον της εν αυτοις πικριας και αφορητου βλαβης αισθηται. κατα τοσουτον υπερφερει πασης του βιου ευφροσυνης και απολαυσεως η εκ της του Θεου συνουσιας και οµιλιας εγγινοµενη τη ψυχη χαρα και αγαλλιασις. Καθοσον γαρ υπερεχει το εν πολυτελει και απαλη στρωµνη αναπαυεσθαι υπερ το εν εσχαρα πεπυρακτωµενη ανακεισθαι. Τα µεν γαρ εν τω βιω τουτω καλα συνεποµενων οµολογουµενως εχουσι και συγκεκληρωµενην αυτοις την λυπην και την αθυµιαν και την οδυνην. ως ανθρωπω εφικτον. των αλλων απαντων επιλανθανεται και ολος τοις του βασιλεως αποκρεµαται ρηµασι. ουδ᾿ ορωµαι ποτε”.

ου σιδηροις το σωµα καθηλουν. Κυριε µου δεσποτα και Θεε. ου χρη τοις εργοις. κατα τον θειον Αποστολον. παντες ουτω σωθησονται. Εν γαρ τοιαυτη καταστασει ψυχης οικει µεν αυτος ο Θεος και επαναπαυεται πασα δε µηχανη του διαβολου εις απαν απρακτος διαµενει και . και το σωµα προς ταπεινωσιν µαλλον δε προς αδυναµιαν και ασθενειαν ελκουσιν· αλλ᾿ ου τουτο µονον ζητει ο Θεος. ινα µη τις καυχησεται”. δεχοµενος επανερχοµενους ηµας και µη µνησικακων η οργιζοµενος. ου µονον δε. ∆ια τουτο παντες οι τετελειωµενοι εν αγιωσυνη και αρετη δωρεαν και ουκ εξ εργων δικαιοσυνης εσωθησαν· και ουχ ουτοι µονον. αλλα και οι µετα ταυτα τελειουµενοι. αλλα και µαλλον της προς αυτον επανοδου αποδεχοµενος. ευθυς ευρησεις αυτον εναγκαλιζοµενον σε µυστικως και κατασπαζοµενον και χαριζοµενον σοι πνευµα ευθες εν τοις εγκατοις. ου τρυχινοις ενδυµασι τουτο ταλαιπωρειν. οτι κατηλθες και εσαρκωθης και απεθανες δι᾿ εµε. µηδεν της κακιας υφιεντες αυτων µηδε της πονηριας βελτιους γενοµενοι. ως καρδια συντετριµµενη και τεταπεινωµενη και φρονηµα καταβεβληµενον εν πνευµατι ταπεινωσεως. Επει δε “ουκ εξ εργων νοµου. Ουδεν γαρ ολως ταυτα εισιν.των ακανθων του βιου και του φλογιζοντος πυρος τας των ανθρωπων ψυχας εγενετο. πνευµα δε συντετριµµενον και καρδιαν συντετριµµενην και τεταπεινωµενην επιποθει και το αει εν καταβεβληµενω φρονηµατι λαλειν την καρδιαν ηµων προς αυτον· “Τις ειµι εγω. αλλα και τοις χαρισµασιν αυτου καταστεφανουντα σε και ενδοξον σε δια σοφιας και γνωσεως απεργαζοµενον. νηστειαις λεγω και αγρυπνιαις η χαµευνιαις και λιµω και διψει. “ουκ αν εσωθη πασα ψυχη” αγιου. οµως φευγει και προς τον εαυτου ανατρεχει ∆εσποτην· και ει µη ην φιλανθρωπος. Οπηνικα γαρ ουτως εξεις κατα τας αφανεις κινησεις της καρδιας σου. η σωτηρια ηµιν επιγινεται τοις πιστοις. ολως θαρρειν. πνευµα ελευθεριας και αφεσεως των αµαρτηµατων σου. Συµβαλλονται µεν και ταυτα τισι. Τι γαρ ετερον ουτω Θεω φιλον και ευαποδεκτον. ειτε και µεσως η αλλως εχοντος. (270) επειδη πολλοι και των κακουργων και των πενοµενων αυτων ταυτα παθοντες οι αυτοι διεµειναν. ινα µε του θανατου και της φθορας απαλλαξης και της σης δοξης οµου και θεοτητος κοινωνον απεργαση και µετοχον.”.

η πραοτης. ωδε µεν τοις ανθρωποις συναναστρεφοµενος σωµατι. η χρηστοτης. τιµη. ει µη δια µετανοιας προτερον και δακρυων πολλων την εαυτου καθαριει καρδιαν και εις βυθον ελασει ταπεινοφροσυνης και εγκυµων του παναγιου γενηται Πνευµατος. Νυν ευκαιρως καλον ειπειν µετα του ∆αυιδ και ουτω γεγωνοτερον φθεγξασθαι· “Κυριος εκ του ουρανου διεκυψεν επι τους υιους των ανθρωπων του ιδειν ει εστι συνιων η εκζητων τον Θεον”. εν ουρανοις δε περιπολευων τω πνευµατι και τοις αγγελοις συνδιαιτωµενος και υπο της αφραστου χαρας πλατυνοµενος εις την αγαπην του Θεου· εις ην ουδεις αν των ανθρωπων εγγισει ποτε. οις ακολουθως επεται ωραιως η γνωσις η θεια. συν Αγιω Πνευµατι. η σοφια του Λογου (271) και η αβυσσος των κεκρυµµενων νοηµατων και µυστηριων Χριστου· εν οις ο φθασας γενεσθαι και ποιωθεις. η ταπεινοφροσυνη και η περιεκτικη εγκρατεια. ΛΟΓΟΣ Θ΄. η ειρηνη.παντα τα φθοροποια παθη της αµαρτιας τελεον αφανιζεται και βριθει µονος εν αυτη ο καρπος του Αγιου Πνευµατος. κρατος. ος εστιν η αγαπη. νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων· αµην. την καλην αλλοιωσιν αλλοιουται και εξ ανθρωπων αγγελος γινεται. ης πιστις. ειτα· “Παντες εξεκλιναν αµα ηχρειωθησαν· ουκ εστι . η αγαθωσυνη. (272) Περι γνωσεως αληθινης και οτι η του Θεου γνωσις ουκ εκ µαθηµατων. η χαρα. αλλ᾿ εκ καθαροτητος και της ανωθεν χαριτος επιγινεται τω σπουδαιω· και οτι χαλεπον το κρινειν· και ελεγχος των οιοµενων ειδεναι τα του Πνευµατος χωρις Πνευµατος· εν ω και περι της του Πατρος αγιωσυνης· και οιον αγαθον εστιν η πιστις και τις ο ταυτης καρπος και οπως αυξανεται· και οτι οι τον θησαυρον εν εαυτοις εσχηκοτες του Πνευµατος και εν αλλοις οντα γνωριζουσι· και τινα των αγιων τα σηµεια και πως και τισι γνωριζονται· και οτι ο µη γεννηθεις ανωθεν ου δυναται ιδειν τον γεγεννηκοτα Θεον ουδε γνωρισαι τον εις τουτο πεφθακοτα δια του Πνευµατος. χαριτι και φιλανθρωπια του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου. µεθ᾿ ου τω Πατρι δοξα.

ευδοκησεν ο Θεος. Που γραµµατευς. οτι οι τον Χριστον δια του βαπτισµατος ενδυσαµενοι. φησι. Ουχι εµωρανεν ο Θεος την σοφιαν του κοσµου τουτου”. ταις δε υποστασεσι διακεχωρισµενους. αλλα και των αλλων ηµων οι σεµνοτεροι θεωριαν την δια µονου του Πνευµατος γινοµενην εν τοις αξιοις. ητοι τη ουσια. δια το µη δυνασθαι τινα δι᾿ αυτης επιγνωναι την αληθινην σοφιαν. και οιονται αφρονως εκεινην αυτην οραν την θεοτητα και ουτως ειναι την αγιαν και οµοουσιον και αδιαιρετον Τριαδα οµοιαν τω παραδειγµατι. ωσπερ εν τρισιν ηλιοις µια φωτος εστι συγκρασις. εµµενει µεν τοις γεγραµµενοις και πλεον ουδεν . Ουδεις γαρ τα περι της Αγιας Τριαδος νοησαι καλως (274) και ειπειν δυναται απο µονης της των Γραφων αναγνωσεως. ουτω και εν τη Τριαδι µιας θεοτητος ελλαµψις. ω της πωρωσεως. οταν ακουσωσι περι Θεου οτι. δια της µωριας του κηρυγµατος σωσαι τους πιστευοντας”. ουκ εστιν εως ενος”. αδελφοι. τις ην αρα χρεια της πιστεως η του θειου βαπτισµατος η της των µυστηριων αυτων µεταληψεως. Ω της ευηθειας. τα του Χριστου µυστηρια εις ουδεν λογιζοµενοι. την επιγνωσιν της του Θεου αληθειας δια της του κοσµου σοφιας λαµβανειν νοµιζοµεν και το µονον αναγνωναι τας θεοπνευστους συγγραφας των αγιων ορθοδοξιας ειναι καταληψιν τουτο οιοµεθα και της Αγιας Τριαδος ακριβη και βεβαιαν ειδησιν τουτο νοµιζοµεν· ου µονον δε. τον οντως οντα Θεον. Ει γαρ δια γραµµατων και µαθηµατων η επιγνωσις της αληθου σοφιας (273) και της του Θεου γνωσεως εµελλεν ηµιν. Ουδεµια µενουν. “Που γαρ” ινα τοις ειρηµενοις και τα του Αποστολου συνειρω “σοφος. Εγω δε εικοτως θρηνησω και κλαυσοµαι επι τη συντριβη των εµων µελων. Οι δε και εµβαθυνειν αναγνως εθελοντες εις τα του Θεου βαθη και θεολογειν επειγοµενοι. των κατα σαρκα και πνευµα µου αδελφων. πιστει δε µονη ταυτα δεχοµενος.ποιων χρηστοτητα. Και ταυτα µεν ο κηρυξ και νυµφαγωγος της του Χριστου Εκκλησιας. του εµου γενους. αυτικα τρεις ηλιους εν τω νοΐ αυτων αναπλαττουσι. Που συζητητης του αιωνος τουτου. ουκ εστιν. αυτην την εν ταις διανοιαις αυτων αναπλασιν των νοηµατων αφρονως ειναι υπολαµβανουσιν. “Επει δε δια της σοφιας ουκ εγνω ο κοσµος τον Θεον. Αλλ᾿ ουκ εστι τουτο. διδοσθαι. τω µεν φωτι ηνωµενους.

Εκεινων εστιν η τουτων γνωσις. ακουσον τι φησιν ο Χριστος· “Ουδεις επιγινωσκει τον Υιον ει µη ο Πατηρ. Ει γαρ τον Υιον ουδεις επιγινωσκει ει µη ο Πατηρ. αυτον τον Θεον. ων οι οφθαλµοι υπο των ακτινων του ηλιου της (275) δικαιοσυνης τρανως ηνεωχθησαν. τις αρα των επι γης ανθρωπων σοφων η ρητορων η µαθηµατικων ετερος. ∆ια τουτων ουν και των τοιουτων ρηµατων αποφραττει τα αναισχυντα και απυλωτα στοµατα των λεγοντων και νοµιζοντων δια της εξωθεν σοφιας και της των γραµµατων µαθησεως επιγινωσκειν την οντως αληθειαν. τουτοις και λεγεται καθα δη και τοις αποστολοις παρα Χριστου. τοις δε λοιποις εν παραβολαις”. εξω των γεγραµµενων και ων εδιδαχθη. και την επιγνωσιν κτασθαι των κεκρυµµενων µυστηριων εν Πνευµατι του Θεου. ων η συνεσις και ο φοβος του Θεου δια της αγαπης και της ειρηνης τετηρηται εν τη αγαθωσυνη και τη των τροπων χρηστοτητι εγκρατως µετα πιστεως. ων ο νους καθ᾿ εκαστην υπο του Αγιου καταλαµπανεται Πνευµατος δια την της ψυχης καθαροτητα. την προς τον Πατερα του Υιου ισοτιµιαν και ενωσιν. Τουτων η γνωσις των θειων. και γεγυµνασµενα τα της ψυχης επιφεροµενων αληθως αισθητηρια. ουδε τον Πατερα τις επιγινωσκει ει µη ο Υιος και ω αν βουληται ο Υιος αποκαλυψαι τα βαθη τουτου και τα µυστηρια – το γαρ µυστηριον µου εµοι και τοις εµοις . ανευ της ανωθεν δια του Κυριου αποκαλυψεως εκ µονης γνωναι δυνηθειη της ανθρωπινης σοφιας τα κεκρυµµενα µυστηρια του Θεου. της υπο του θειου Πνευµατος ενεργουµενης. Εν γαρ τω Πατρι τον Υιον καθορωσι και εν τω Υιω τον Πατερα δια του .. ως µιµουµενους αυτους· “Υµιν δεδοται γνωναι τα µυστηρια του Θεου. πλην των κεκαθαρµενων τον νουν εξ ακρας φιλοσοφιας τε και ασκησεως.περιεργαζεται. θειω κινουµενοι Πνευµατι. Οτι δε τουτο εστιν αληθες. ανακαλυπτονται οις εδοθη και αει διδοται ειδεναι ταυτα δια της ανωθεν χαριτος. ων ο λογος της γνωσεως και ο λογος της σοφιας δια µονου του Πνευµατος. Ουτοι τοιγαρουν ισασιν. ειπειν ολως ου δυναται. τοις δε περιεργοις και πολυπραγµονειν τα θεια θρασεως κατατολµωσιν. ουδε τον Πατερα τις επιγινωσκει ει µη ο Υιος και ω αν βουληται ο Υιος αποκαλυψαι”. α δια νοερας θεωριας.

εν τρισιν υποστασεσιν ο ων και αει ων και ωσαυτως ων. Υιου και Πνευµατος διχα. αλλα διηµαρτες της ενοτητος. Εις ταυτα Θεος και ου τρεις. Και εικοτως· επειδη γαρ αναξιους δια της οιησεως εαυτους και των πονηρων επιτηδευµατων εποιησαν. δια τουτο εαθησαν υπο του Θεου τω σκοτει της απιστιας και της ιδιας κακιας πορευεσθαι. ολον εν αυτοις εστι και το Πνευµα το Αγιον. και εις ενα οι τρεις εσονται· ει δ᾿ ουν. Οι γαρ τοσαυτα υποδειγµατα εχοντες της των εντολων του Θεου . Αλλα γαρ εβουλοµην και εικονα δουναι τινα αµυδρως παριστωσαν των λεγοµενων την δυναµιν τοις θρασυνοµενοις ειδεναι δια µονης της ψευδωνυµου γνωσεως και ανευ του ερευνωντος Πνευµατος τα βαθη και τα µυστηρια του Θεου. Πατηρ δε και Υιος και Αγιον Πνευµα εις Θεος. ουδε Πνευµα Αγιον του εξ ου εκπορευεται αλλοτριον της ενωσεως. αλλ᾿ ουδε Υιον.Πνευµατος. Ει γαρ και εν εκαστω τουτων τα συµφυη της (276) θειας ιδιοτητος καθοραται. ουδαµως ευρησεις. τη µια συµφυΐα και βασιλεια και θεοτητι ανυµνουµενος υπο απειρων δυναµεων. εν δε τω Πατρι τον Υιον συναϊδιως αει οντα και µενοντα και συνεκλαµπον εχοντα το Πνευµα το Αγιον πιστευε. Και πως τρεις ηλιους ενα ειπειν ισχυσεις. ο δε Πατηρ ολος εν ολω τω Υιω εστιν. καθως φησιν ο προφητης. Ει γαρ ενωσεις αυτους. και πεπωρωκεν αυτων την καρδιαν. µηδε τους µαργαριτας βαλλειν εµπροσθεν των ως κοινα τα θεια λογιζοµενων και οιονει δια των χαµερπων νοηµατων και απληστων ψυχων ατιµουντων και καταπατουντων αυτα· ων τετυφλωκε τον νουν ο Θεος. ευλαβουµαι δε τον ειρηκοτα Θεον µη διδοναι τα αγια τοις αναιδεσι και τολµηροις. Πατερα δε. ως γεγραπται· “Εγω εν τω Πατρι και ο Πατηρ εν εµοι”. Εν µεν γαρ τω Πνευµατι τον Πατερα και τον Υιον. ινα βλεποντες µη βλεπωσι και ακουοντες µη συνιωσι. ο υπο πασης πνοης προσκυνουµενος. αλλα τα τρια εν και καθ᾿ εν τα τρια εισιν. ενωθησονται. του Πατρος και του Πνευµατος. οπερ εν ηλιοις γενεσθαι αµηχανον. καθως φησιν ο ∆αυιδ· “Εξαπεστειλα αυτους κατα τα επιτηδευµατα των καρδιων αυτων· πορευσονται εν τοις επιτηδευµασιν αυτων”. εν δε τω Υιω τον Πατερα και µετα του Πνευµατος. του Πνευµατος τω Πατρι δηλονοτι συνοντος· ει γαρ εκ του Πατρος εκπορευεται.

Νηστειας εις ακρον και ευχην και αγρυπνιαν κατωρθωσας. Οι γουν τοιουτοι πως αρα πιστοι και χριστιανοι ειναι γνωρισθησονται. Γεγονας ακτηµων και υποτακτικος και του οικειου θεληµατος ξενος. τα του Χριστου και των αποστολων αυτου παρακρουοµενοι ρηµατα και καθως εκεινος και οι τουτου νενοµοθετηκασι µαθηται µη φυλασσοντες µηδε τοις ιχνεσι του διδασκαλου εποµενοι και βαδιζοντες. Τω ιδιω κυριω στηκει η πιπτει” και “Μη κρινετε αλληλους και µη καταλαλειτε αλληλων”. “συ τις ει ο κρινων αλλοτριον οικετην. αλλα τουναντιον και διαλοιδορουντες αυτους και τους βιους των κατα Θεον αγωνισαµενων ως ου κατα Θεον οντας ενδιαβαλλοντες. οτι εαυτους ανακρινειν. η ουπω εις το υψος (278) . τα αλλοτρια κρινουσι (277) και τα υπερ αυτους ασυνετως ερευνωσι και εξεταζουσι. ως απειθειας και απωλειας υιοι. ω αδελφοι”. ει αρα και εισιν εν τη πιστει. Και τουτο εξ αυτων των πραγµατων παραστησαι πειρασοµαι. αλλα και πασης υπευθυνοι τιµωριας και κατακρισεως. Ουδαµως. πως ουχι µονον αναξιοι εισι θειας γνωσεως. Πως το των εντολων φως ολως θεασονται οι φανερως τας θειας εντολας παραβαινοντες. φησιν. Και πραοτητα εκτησω και ταπεινος γεγονας. και συνιεναι µη θελησαντες µηδε εκεινους βουληθεντες µιµησασθαι. Αγαπην εκτησω προς τον Θεον ολικην και ως εαυτον τον πλησιον σου κεκτησαι. επει τοις εργοις και σφοδρα αλλοτριοι. “Μηδεις υµας. Απεταξω τω κοσµω και τοις εν κοσµω. µηδαµως τον ουτω λεγοντα Θεον δυσωπουµενοι· “Μη κρινετε και ου µη κριθητε” και “Εν ω κριµατι κρινετε κριθησεσθε”· µηδε τον εκεινου λεγοντα µαθητην· Μενουνγε. ως ορω.εκπληρωσεως. ω ανθρωπε. απατατω κενοις λογοις. Υπερ των µισουντων και αδικουντων σε και εχθρωδως εχοντων κατα σου µετα δακρυων παρακαλεις και αφεθηναι αυτοις απο ψυχης πρωτον αυτος συµπαθησας αξιοις. µαλλον δε αυτα ηµων τα εργα και οι λογοι ηµας απελεγξουσιν· διο και ως προς ενα τον λογον ποιουµενος. α δι᾿ εργων οι πατερες ηµων τετελεκοτες προυθησαν τοις πιστοις ηµιν εις εκµιµησιν αρετης. ενθεν ερω. ω αδελφε. ωσπερ επιλαθοµενοι. Αδελφους δε ηµας ο Παυλος καλει δια την εκ του θειου βαπτισµατος πνευµατικην αναγεννησιν και συγγενειαν. της των αγιων αδελφοτητος καθεστηκαµεν.

ω αδελφε. ων ο βιος. καθαραν εκτησω την καρδιαν απο παθων και εν αυτη και δι᾿ αυτης εθεασω τον απαθη Θεον. ο µηδε πιστος η χριστιανος εκ της Θεου αγαπης και του πλησιον σου γνωριζοµενος. Η ουκ οιδας οτι φθονος ουδεις παρα αγιων αγιοις εστι. ως ειρηται. Οτι δε ουτως εστιν η των πραγµατων τουτων ακολουθια και ο τον φθονον ωδινων εχει µεν εντος αυτου τον διαβολον. καθα γεγραπται· “Ενθα ο φθονος. αδελφε. ει µη συναφεια και συνουσια και θεωρια Θεου δια συνεργειας του αγαθου Πνευµατος κτησαιµεθα εαυτους καθαρους απο παντος µολυσµου σαρκος και πνευµατος. ενεκεν τουτου εις το πυρ το εξωτερον απερριφησαν. τα αυτα και χειρονα τουτων ποιων και λεγων κατα των αγιων. ου δυναται δε ειναι Χριστου δια το µη εχειν αγαπην προς τον πλησιον. νοµιζεις µη της αυτης η και χειρονος κολασεως ταις τιµωριαις υποβληθηναι. η αρετη και η συνεσις λαµπει ωσπερ ο ηλιος. Ει ουν εις τουτο χαριτι του σωσαντος σε Θεου µετα χρηστοτητος και ταπεινοφροσυνης πολλης εφθασας. εκει και ο του φθονου πατηρ διαβολος κατοικει (279) και ουχι ο της αγαπης Θεος”. Τον ουν φθονον ωδινων. Και πως συ. Ει δε ειπειν αισχυνη το ου. τοις φθασασι περι την ενδεκατην δια το εξ ισης εκεινοις λαβειν φθονησαντες. την χρηστην αυτων υποληψιν πειρωµενος καθελειν. Ουκ οισθα οτι οι απο πρωτης ωρας. την εκεινων παντως επιστροφην και µετανοιαν εξαιτουµενος. . η παλιν δια ταπεινοφροσυνην ου βουλει το ναι προσειπειν. παντι που δηλον τω τας θειας Γραφας επαΐοντι. Ειπε. τι τοις συνασκηταις και τοις συναχθεισιν εις ταυτα διαπιστεις και φθονεις και λοιδοριαις ενδιαβαλλεις αυτους. εγω σοι προσθησω τα εικοτα.τουτο ανηνεχθης των αρετων. παντα δηλονοτι τα λοιπα προκατωρθωσας· οιον γεγονας απαθης εξ αγωνων. πεφθακας εις τα προειρηµενα παντα και τους εχθρους σου ηγαπησας και µετα δακρυων υπερ αυτων πολλακις απο καρδιας εδακρυσας. πως ειναι ολως αγιος οιεσαι. Αλλως γαρ ουκ ενι µετα συµπαθους καρδιας εξ αγαπης υπερ των εχθρων ευξασθαι. και δειξω εξ αυτης εκ ποιων εργων και κατορθωµατων εις τουτο το υψος πας ο αγωνιζοµενος εν αληθεια µετα πολλης τω οντι συνεσεως και αγιοτητος ερχεται. Ει µεν ουν.

ιστασαι. πως ειδεναι λεγεις ως αγιος τα του Πνευµατος. “ινα ειδωµεν” καθως φησιν ο Αποστολος “τα υπο του Θεου χαρισθεντα ηµιν· το γαρ Πνευµα ερευνα και τα βαθη του Θεου. ουδε προς τον των ανθρωπων ερυθριας γελωτα. Ουκ οιδας οτι εξω των προθυρων της εκκλησιας. Και δι᾿ αυτου απεκαλυφθη και επεγνωσθη ηµιν. οια δη κατηχουµενος. κατηχουµενος ων. ταυτα και διερµηνευειν και ως ειδως σαφηνιζειν ολως ουκ επαισχυνη. υπο σου βιαζοµενος. ως ειποµεν. ως ειδως τα θεια. εσχατοις ουσι και ηλεηµενοις. Εγω δε σου και την ανοιαν λιαν θρηνω. “α . Κατηχουµενος γαρ ουχ ο απιστος µονος αρτι λεγεται. ον ουδεις ανθρωπων ειδεν ουδε ιδειν δυναται. “Ο γαρ ειπων εκ σκοτους φως λαµψαι. περι τοιουτων πραγµατων θρασυνη διαλεγεσθαι. πως αρα καν ολως τολµας ανοιξαι το στοµα και φθεγξασθαι. γεγονας. α µηδ᾿ ολως γινωσκειν υπο του λογου κεντουµενος ωµολογησας και α µηδε ιδειν µηδε ακουσαι µηδε καταξιωθηναι λαβειν εν καρδια σου εφης.Ει δε των τοιουτων χαρισµατων ουπω ηξιωσαι ουδε εις τοσουτον υψος αφικου του θεοποιων αρετων. ο Θεος και Πατηρ του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου και σωτηρος. καθαπερ Πνευµατι Αγιω φθεγγοµενος ως τις αγιος και θεοφορος ανηρ. µηδε αγιος ει. µηδε Πνευµα Αγιον (280) εχειν ηξιωσαι. δια του Πνευµατος αυτου. του µεγαλου Θεου. διδασκειν εθελεις και περι ων ουκ οιδας η ηκουσας πολυπραγµονειν επιχειρεις και. ει και αυθαδεια γνωµης εαυτω την µετα παντων των πιστως και καθαρως ευχοµενων προτρεπεις στασιν. αυτος εστιν ος . Ηµιν δε. Ηµεις δε – φησιν – ουκ ελαβοµεν το πνευµα του κοσµου. µη τοις αποστολικοις κανοσιν εποµενος. οτι αγιον µεν ειναι τινα τοιουτον ως παλαι και νυν παντελως και καθολου διαπιστεις. κατα την αφατον προς ηµας αυτου αγαθοτητα απεκαλυψεν ικεσιαις του µακαριου και αγιου πατρος ηµων Συµεων. αµαρτωλοις ουσι και ταπεινοις. εν αυτω τω Χριστω και Θεω. ινα παραφρονων ειπω.οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου χοϊκου ουκ ανεβη. τοις πασι δε συναριθµων εαυτον οια κοινοις ως κοινον. Πως. τα αγαθα α ητοιµασεν ο Θεος τοις αγαπωσιν αυτον”. αλλα και ο µη ανακεκαλυµµενω προσωπω νοος την δοξαν Κυριου κατοπτριζοµενος. αλλα το Πνευµα το εκ του Θεου”.ως γεγραπται . Ει γαρ µη απαθης.

Κατα δε την αναλογιαν της πιστεως ο καρπος αριδηλως βριθει του Πνευµατος· “Ο δε καρπος του Πνευµατος εστιν αγαπη. ταις εκεινου ευχαις και πρεσβειαις φρουρουµενοι. τοις οστρακινοις σκευεσι των σκηνωµατων ηµων ωσπερ θησαυρος δηλονοτι εµπεριεχοµενος. Το δε µορφουσθαι εν ηµιν τον οντως οντα Θεον. ουτω δη και οι αγιοι γνωριζονται µεν απο της κοσµιοτητος αυτων και του ευσχηµου .και ελαµψεν εν ταις καρδιαις ηµων”. οτι και εν αλλοις οντα τον αυτον επιγινωσκει καρπον.εν Θεω θαρρων λεγω -. Καρπος γαρ πιστεως το αγιον και ανεσπερον φως. ουτω και ο τας αρετας µετα πονου και δακρυων πολλων εν εαυτω φυτευσας και τους καρπους ενεγκων τους του Πνευµατος. εκατονταπλασιονα τον καρπον φερουσα εν αυτω τω θειω φωτι. αναντιρρητον ταυτην φυλαττοµεν· µαλλον δε εκ του αυτου φωτος. τη πειρα αυτη τα περι τουτου βεβαιωθεντες. τον της ψυχης ηµων λυχνον µεταδοτικως αναψαντες. σαπφειρον. Τη γαρ αποκαλυψει του εν αυτω Πνευµατος την εις αυτον πιστιν επισφραγισαντες. Ωσπερ γαρ ο µαργαριτας εχων και λιθους διαφανεις. ως υπερµεγεθης και υπερπληρης. ο παντη απεριληπτος τε και απεριγραπτος. τι εστιν ει µη το ηµας αυτους παντως µεταποιειν τε και αναπλαττειν και εις την της θεοτητος αυτου εικονα µεταµορφουν. τα συµπαντα δε απεριγραπτως πληρων. ειρηνη. ο αµορφος και ανιδεος. χαρα. το µεγεθος. αµεθυσον και αλλους τινας. Καθαπερ γαρ τα εθνη απο της στολης. αγαθωσυνη. ει µη απειρως εχει. χρηστοτης. των ευτελων και αχρειων. ως εκ λαµπαδος τινος. ασβεστον διατηρουµεν. επισταται και το ειδος και την ποιοτητα ενος εκαστου αυτων και της απαντων αυτων γλυκυτητος απογευεται· και το δη µειζον και θαυµαστοτερον. (281) τον εν τη µονη των Στουδιου ασκησαντα. µικρος µεν εν ηµιν µορφουµενος. η πιστις αυξανει και εις υψος ανερχεται. ενος εκαστου αυτων το ειδος. Οιον εγνωµεν αρα γεγονοτα και τον αγιον Συµεωνην τον Ευλαβη. πραοτης. εγκρατεια”. µακροθυµια. φως δε αγιον προσθηκη και αυξησις πιστεως· καθοσον γαρ το φως πηγαζει. εξ ων αρδουµενη αυξανει η πιστις ηµων η προς αυτον και ετι αυξησει . οιδεν. πιστις. απερ καθ᾿ εν ο εχων επισταται. το δε πλειστον απο της φωνης και των λογων επιγινωσκονται.

το στοµα προφερειν ου δυναται· ει δε και ειπη. ο δε πονηρος εκ του πονηρου θησαυρου της καρδιας προφερει τα πονηρα”. το δε γνωρισµα µετα ακριβειας και αληθειας το ιδιον αυτων ο λογος ο γεννωµενος εξ αυτων παριστησιν. πως ουκ ειπεν ο Κυριος οτι “εκ της αγαθης καρδιας προφερει τα αγαθα” µονον. εν µερει δε τουτων καταφρονουντας. τον θησαυρον λεγει του Πνευµατος εχειν. ητις εστιν ο αγαθος θησαυρος. Οτι δε εις τον παραβαινοντα µιαν και την τυχουσαν εντολην. ινα µαθης οτι καρδιαν κενην και κουφην ουδεις ηµων εχειν δυναται. “Ο γαρ αγαθος. αδιαφορουµεν. αλλα ειτε δια αγαθοεργιας και αληθινης πιστεως την χαριν εχει του Πνευµατος εκαστος. εκεινος εστιν ο αγαπων µε· ο δε αγαπων µε αγαπηθησεται υπο του Πατρος µου και εγω αγαπησω αυτον και εµφανισω αυτω εµαυτον· και εγω και ο Πατηρ ελευσοµεθα και µονην παρ᾿ αυτω ποιησοµεν”. (282) Ο γαρ ουκ εχει η καρδια. Και ορα µοι τα βαθη του Πνευµατος. του ταυτα υπο κριµα θεµενου επιλαθοµενοι. ακουε αυτου παλιν λεγοντος· “Ο λυσας µιαν των εντολων τουτων των ελαχιστων και διδαξας ουτω τους ανθρωπους ποιειν ελαχιστος κληθησεται εν τη βασιλεια των ουρανων”. Τι γαρ φησι.. η δια της απιστιας και αµελειας των εντολων και της των φαυλων αποπληρωσεως τον πονηρον εν εαυτω περιφερει διαβολον. εδιδαξεν ειπων· “Ο εχων τας εντολας µου και τηρων αυτας. φησιν. αλλα προσεθετο ειπειν “εκ του θησαυρου της καρδιας”. “Παντα λογον αργον ον εαν . ανθρωπος εκ του αγαθου θησαυρου της καρδιας προφερει τα αγαθα. αλλα τους φυλασσοντας πασας ταυτας µετα ακριβειας. Ορας οπως ο αγαθην καρδιαν κτησαµενος δια πονων και της των εντολων εργασιας ενοικον εσχε την ολην εν εαυτω θεοτητα. αλλα δια το παρ᾿ ηµων ουτω ταυτας λογιζεσθαι· το γαρ αργολογειν η τι του πλησιον επιθυµειν η οραν εµπαθως η εξουθενειν και υβριζειν τινα ως ουδεν ηγουµενοι. η αµελουντα και µη ποιουντα αυτην. ο τοιουτος ου κατοικει θησαυρος. ως ου καλως λεγων ευθυς υπ᾿ αυτων των εαυτου λογων ελεγχεται. Ελαχιστας δε ταυτας ωνοµασεν ( 283) ουχ ουτως ουσας.βαδισµατος και των αλλων των εξωθεν. Και ινα µη νοµισης οτι ου τους εν µερει µεν φυλασσοντας τας του Χριστου εντολας.

εφη· “Το δε κεντρον του θανατου η αµαρτια”. ενοχος εσται τη γεεννη του πυρος”.λαλησωσιν οι ανθρωποι. εντολη δε εστι και το µη επιθυµησαι και το µη ψευσασθαι και το µη κλεψαι. . Η δε αληθης µετανοια δια της εξοµολογησεως και των δακρυων. εν αυτη δε τη πληγη και τω της αµαρτιας δηγµατι ωσπερ σκωληξ ευθυς ο διαβολος εισερχοµενος ευρισκεται κατοικων. Ουτως ο αγαθος ανθρωπος εκ του αγαθου θησαυρου της καρδιας αυτου εκφερει τα αγαθα. ωσπερ υπο εµπλαστρου και φαρµακου τινος. ειτα τον εµφωλευοντα (284) σκωληκα εξω βαλλει και θανατοι εις συνουλωσιν και υγιειαν τελειαν το τραυµα αποκαθιστησι. και την αισχυνην αυτων ως δοξαν λογιζονται. Επειδη αγνοουσι της παντελους καθαρσεως το ηδυ τε και χαριεν. και παλιν· “Ο εµβλεψας προς το επιθυµησαι ηδη εµοιχευσεν εν τη καρδια αυτου. αποσµηχει και εκκαθαιρει της καρδιας το τραυµα και την ουλην ην το κεντρον εν αυτη του νοητου θανατου διηνοιξεν. Θελων δε και ο Αποστολος δειξαι οτι εν τοις τα τοιαυτα πρασσουσιν ο διαβολος ενεργει. Οστις δε ειπη παλιν τω αδελφω αυτου ρακκα. ∆ια τι δε πασχουσι τουτο. Ει ουν ουδεν αλλον εστιν η αµαρτια ει µη εντολης παραβασις. Ειδες πως οι µη κτησαµενοι παλιν τας εαυτων καρδιας δια δακρυων και µετανοιας κεκαθαρµενας ενοικον εχουσιν εν αυτοις τον διαβολον. Των αλλων γαρ οι λοιποι και ενηδυνονται τουτοις τοις τραυµασιν· ου µονον δε. αλλα και επιξεειν ταυτα και ετερα τουτοις µαλλον επιθειναι σπουδαζουσιν. ο δε πονηρος οµοιως τα πονηρα. πας ο ποιων ταυτα υπο του κεντρου του θανατου ητοι της αµαρτιας τετρωται. υγιειαν την του παθους εκπληρωσιν λογιζοµενοι· διοπερ και εγκαυχωνται. λογον δωσουσι περι αυτου εν ηµερα κρισεως”. οταν τι πονηρον εργασωνται αµαρτιας ατοπηµα. ος εστιν ο πονηρος θησαυρος. αλλα µηδε αργολογησαι µητε τω αδελφω σου ερειν κακως. Τουτο δε αρα παρα των καρδιαν εχοντων την υγιειαν εµπονως επιζητουσαν δια δακρυων και µετανοιας µονων επιγινωσκεται ενεργουµενον. µαλλον δε απιστουσι και αδυνατον ειναι εαυτους πειθουσι το καθαρευσαι ανθρωπον τελειως απο παθων και ολον ουσιωδως εν εαυτω δεξασθαι τον Παρακλητον. και αλλως· “Ουκ επιθυµησεις τι του πλησιον σου”.

ως δι᾿ αυτου τον Πατερα και τον Υιον αξιωθηναι ιδειν. ει δυνατον. λεγοντες. Τι αρα τοιουτος αρτι γεγονεν ως οι αγιοι πατερες εγενοντο. Οις µη ανταποκριθηναι αξιως της αυτων αφροσυνης ουκ οιοµαι δειν· φησι γαρ ο σοφωτατος Σολοµων· “Μη αποκρινου αφρονι κατα την εκεινου αφροσυνην. ουδε εκ θεληµατος ανδρος. πας αρα . κλειοντες εφ᾿ εαυτοις τας πυλας της βασιλειας των ουρανων και παντας αλλους τους εισελθειν βουλοµενους κωλυοντες. Εξ υµων µεν. αλλ᾿ εκ Θεου εγεννηθησαν”. και των βουλοµενων εκαστος οψεται. και δια τουτο ουτε εξουσιαν σοι δεδωκεν ουτε δυνασαι τεκνον γενεσθαι Θεου· τεκνον δε Θεου µη γενοµενος. ορωσι και νυν. λεγοντος προς ωφελειαν των ακουοντων. ουδε ελαβες αυτον εν σεαυτω. οπως δε γνωστως εγνω εν εαυτω την επιφοιτησιν και ενεργειαν του Αγιου Πνευµατος και αγιος εν Αγιω Πνευµατι γεγονεν -. ινα µη φαινηται σοφος παρ᾿ εαυτω”. πλειους δε. αλλα αποκρινου αφρονι προς την αφροσυνην αυτου. ινα µη οµοιος γενη αυτω. “Παυσαι. πολλοι µεν ειδον και προτερον. ουδε προλαβων εδεξω αυτον. καν υµεις σκαιοτητι γνωµης και βασκανιας φαυλοτητι τουτους ιδειν ουκ ισχυετε. πεπλανηµενε και υπερηφανε συ. οιµαι. τον ταυτα λεγοντα σπευδουσι. ευθυς ωσπερ κυνες λυσσωντες καθυλακτουσιν αυτου και κατεσθιειν. κατηξιωθη φως ιδειν Θεου και Θεον εν φωτι δοξης. Τις Πνευµα Αγιον επι τοσουτον ελαβεν. (285) Τις δε Θεον ειδεν η ιδειν καν οπωσουν δυναται. ω ουτοι. Ει ουν ουκ εγεννηθης εκ του Θεου συ. Παυσαι µη σε τοις λιθοις καταλευσθηναι ποιησωµεν”.∆ια τουτο τοινυν και κατα της εαυτων αει σωτηριας λαλουσι και πραττουσι. ουδε τεκνον υπαρχεις αυτου δηλονοτι. ως αυτοι φατε. καθαρευοντος τε απο παντοιων παθων και πασι τα µεγαλεια κηρυττοντος του Θεου οσα δηλονοτι εποιησεν επ᾿ αυτω ο Θεος κατα τας αψευδεις υποσχεσεις αυτου και οπως µεν. Και ορα τι φησιν ο ευαγγελιστης· “Οσοι ελαβον αυτον εδωκεν αυτοις εξουσιαν τεκνα Θεου γενεσθαι· οι ουκ εξ αιµατων ουδε εκ θεληµατος σαρκος. ουδεις ουδαµως· εκ δε των προαιρουµενων τον σταυρον αραι και την στενην οδευσθαι οδον και τας εαυτων απολεσαι ψυχας ενεκεν της αιωνιου ζωης. Ει που δε και ακουσουσι περι ετερου τινος νοµιµως αγωνισαµενου εν ταις εντολαις του Κυριου και ταπεινου τη καρδια και τοις φρονηµασι γενοµενου.

τον εν τοις ουρανοις θεαση Θεον και Πατερα σου. πως αρα δυνασαι τα βαθη του Θεου ερευναν. την δε συνηθη φωνην εγνωρσιε του υιου· ει τοινυν και κωφος ην. Και ποθεν σε τοιουτον ειναι επιγνωσοµεθα. οτι εκ Θεου εστε. Ει ουν και υµεις υπο . ω αδελφε. την στολην ενδεδυµενον Ησαυ του αδελφου αυτου. και µετ᾿ ολιγα· (287) “Ο ων εκ του Θεου τα ρηµατα του Θεου ακουει· δια τουτο υµεις ουκ ακουετε. ει απο σαρκος µονον γεγεννησαι και ουπω την εκ του Πνευµατος γεννησιν εγνως. η δε φωνη φωνη Ιακωβ”. ου δυναται εισελθειν εις την βασιλειαν των ουρανων”. οιτινες εστε οι ουτως επαπορουντες. και µη βουλοµενος. οι τυφλοι τους αλλους των ανθρωπων επιγινωσκουσιν· οθεν ο Ισαακ επεγνω τον Ιακωβ. αλλ᾿ ουδε Παυλος αυτος. εις µετρον ηλικιας πεφθακοτα του Ιησου. ακουσον του Κυριου προς τους απιστους των Ιουδαιων ουτω λεγοντος· “∆ια τι την λαλιαν την εµην ου γινωσκετε. αυτος συ. “Αλλα συ” φησι “τοιουτος υπαρχεις αυτος. εαν µη προτερον εξ αυτου γεννηθη. καθοµολογησεις. Οθεν. ∆ια τουτο και ο Κυριος ελεγεν· “Εαν µη τις γεννηθη ανωθεν. εξ αγιου αγιον δηλονοτι· “το δε Πνευµα ερευνα και τα βαθη του Θεου”. Συ δε. ∆ιοτι ου δυνασθε ακουειν των λογων των εµων”. και ουδεις ανθρωπων τον Θεον οψεται. οιµαι. Τι δαι. Παντως ουδαµως. και παλιν· “Το γεννωµενον εκ της σαρκος. Ειεν. σαρξ εστι. και Ιωαννης· πλην οµως στεναζω επι τη πωρωσει των καρδιων των ταυτα προτεινοµενων µοι και ζητουντων ποθεν επιγνωναι τον εις ανδρα τελειον. (286) φησι. ου µονον τυφλοι αλλα και κωφοι τυγχανοντες. και οι µη βλεποντες πνευµατικως ουδε ακουειν πνευµατικως δυνανται. ουδε Πνευµα αυτος συ γεννηθεις γεγονας. το δε γεννωµενον εκ του Πνευµατος πνευµα εστιν”. Υµεις εκ του πατρος του διαβολου εστε και τας επιθυµιας του πατρος υµων θελετε ποιειν”. Ουδεις προ του γεννηθηναι τον εαυτου πατερα ποτε τεθεαται. Οθεν δεικνυται οτι της µεν στολης τον δολον ουκ εγνω – τυφλος γαρ ην -. Ιστε γαρ απαντες πως επαπορων ελεγεν· “Αι µεν χειρες χειρες Ησαυ. Ουτως ουν και υµεις.” Εγω µεν ανευ της ανωθεν χαριτος ουχ οιος τε ειµι τουτο ειπειν. παντως ουδε την λαλιαν αυτου γνωρισαι ισχυσεν αν. ει βουλει µαθειν. µαλλον δε πως δυνασαι οραν τον Θεον. Ουδαµως δη. πως δυνασθε ανδρα γνωρισαι πνευµατικον. Οτι δε τουτο εστιν αληθες.

πατερες και αδελφοι µου. παρακαλω. και τα ταυτης ωτα βεβυσµενα εχετε. ως ο Αβρααµ· “Εγω ειµι γη και σποδος”.της απιστιας και πονηριας και της των εντολων αµελειας και παραβασεως σαρκες εστε. επιγνωναι τι των πνευµατικων και θειων λογιων πνευµατικως και αξιως του υπερφυους και σοφου Πνευµατος. Μηδεις υµας πλανατω κενοις και σεσοφισµενοις λογοις. σπουδασωµεν. Χρη γαρ αναντιρρητως τον θεµελιον της πιστεως καλως παντας ηµας καταβαλειν προτερον εις τα της ψυχης ηµων βαθη. πρωτον µεν τα κατ᾿ αυτον ο ανθρωπος και εαυτον ολον υπο της χαριτος επιγνωναι καταξιουται. απο οιησεως λογισµων ατρωτος. τον δε οφθαλµον κεκαλυµµενον της ψυχης υπο των παθων. ∆ιοπερ και υπο της τοιαυτης ταπεινωσεως. καθ᾿ οσον νοει. Αδυνατον γαρ τον µη επιγνοντα εαυτον προτερον. αυξανων τη πιστει. ειτα την εντος ευσεβειαν δια των ποικιλων της αρετης ειδων ως τειχος οχυρον ανυψωσαι· και ουτω παντοθεν τειχισθεισης της ψυχης και οιονει εµπαγεισης εν αυτη ως επι θεµελιω καλω της αρετης. καταπληττεται και πλειονα κταται ταπεινωσιν. (288) ανεγειραι και ολοκληρον τον οικον κατασκευασαι του Πνευµατος. τοτε δει και την σκεπην της οικοδοµης ταυτης. οτι τα θεια της πιστεως ηµων µυστηρια δυναται τις ολως καταλαβειν ανευ του µυσταγωγουντος και φωτιζοντος Πνευµατος· αλλα γαρ ουδε πραοτητος και ταπεινοφροσυνης χωρις δυναται γενεσθαι δοχειον των χαρισµατων του Πνευµατος. Ηνικα γαρ κατα αναλογιαν της µετανοιας και της των εντολων εκπληρωσεως δια δακρυων εκκαθαρθη η ψυχη. ως υπο τειχους οχυρου φρουρουµενος. ητις εστιν η γνωσις η θεια του Θεου. τας καρδιας. πας αρα πνευµατικον και αγιον ανδρα επιγνωναι δυνησεσθε. λεγω. αναξιον εαυτον πανταπασι της των τοιουτων µυστηριων γνωσεως και αποκαλυψεως λογιζοµενος. ωστε δυνασθαι µετα του ∆αυιδ λεγειν· “Εγω δε ει µι σκωληξ και ουκ ανθρωπος”. ενδον µενει. και παλιν. ειτα µετα πολλην και επιµονον καθαρσιν και βαθειαν ταπεινωσιν αµυδρως πως κατ᾿ ολιγον και τα περι Θεου και των θειων νοειν αρχεται και. ινα εκ των καθ᾿ ηµας τα υπερ ηµας γνωναι ποτε δυνησωµεθα. Αλλα. παντι τροπω εαυτους ηµων εκαστος επιγνωναι. παχεις. τη .

µονην (289) εαυτην αληθως εξουθενηµενην και ευτελεστατην ορα. και χρονισασης εν τη τοιαυτη µελετη και εν εξει γενοµενης αυτης. µονην δε εαυτην αει καθορωσης και µονα τα εαυτης. ει µη τουτο µονον εν τω επαινετω τουτω παθει καταλαβειν ηδυνηθην· εστι δε τι τοιουτον· ποιωθεισης της ψυχης και εµβαφεισης δια του Πνευµατος εις τα βαθη της ταπεινοφροσυνης εν Χριστω τω Θεω της διανοιας αυτης. Και οτι . Ουτω τοινυν καθ᾿ οσον εαυτον εχει τις παντων ανθρωπων εν αισθησει ψυχης ευτελεστερον τε και ταπεινοτερον. ως φησιν ο Κυριος ηµων και Θεος· “Ο θελων ειναι παντων πρωτος εστω παντων εσχατος και παντων διακονος”. οτι και προ του θανατου εν ηµιν ενθεν ηδη καθαιροµενοις δια δακρυων ενεργειται εν οις αν εγγενηται κατα την παρουσαν ζωην. τοτε ως µηδεν ολως ειδως η εχων διακειται και ως αχρειον εαυτον και ευτελει δουλον ηγειται· το δε δη θαυµαστον και υπερ φυσιν. Και τις εστιν η ηµερα Κυριου και τισιν αιφνης αποκαλυπτεται. ουδενα δε πειθεται τοιουτον ειναι εν απασι τοις ανθρωποις του κοσµου.ελπιδι και τη εις Θεον αγαπη το καθ᾿ ηµεραν. Σπουδασωµεν ουν και ηµεις. ειπειν ουκ εχω. ω αδελφοι. χαριτι και φιλανθρωπια του Κυριου και Θεου και Σωτηρος ηµων Ιησου Χριστου. ΛΟΓΟΣ Ι ΄. ανθρωπον ελαχιστοτερον εαυτου η αµαρτωλοτερον εν ολω τω κοσµω ου λογιζεται ειναι. και την προκοπην µετα προσθηκης της γνωσεως τε και αναβασεως τρανως καθορων. µαλλον δε κατα φυσιν ον. Οταν δε και εις µετρον ηλικιας του πληρωµατος της γνωσεως του Χριστου καταντηση και Χριστον αυτον και νουν αληθως Χριστου κτησηται. τον κοσµον τε απαντα και τους εν κοσµω εντευθεν αγνοησασης. Το δε πως. και τους εις τουτο πεφθακοτας αγιους ραδιως επιγνωσοµεθα και των παροντων και των µελλοντων επιτυχωµεν αγαθων. εις τοιαυτην φθασαι ταξιν τε και καταστασιν. ω η δοξα και το κρατος νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων· αµην. (290) Περι της φοβερας του Κυριου ηµερας και της µελλουσης κρισεως. κατα την µελλουσαν ουχ υπαντα. κατα τοσουτον και πρωτος των αλλων απαντων υπαρξει.

και ο φως οικων απροσιτον τοτε πασιν αποκαλυφθησεται οιος εστι και πληρωσει τα παντα του οικειου φωτος και γενησεται αδυτος. ο περι της κρισεως λογος και δυσερµηνευτος. Σκοπος ουν του παροντος λογου εστιν η µεγαλη και επιφανης και φοβερα του Κυριου ηµερα. οτι ου περι ενεστωτων και ορωµενων εστιν. Λεγεται τοινυν ηµερα Κυριου ουχ ως εσχατη των ηµερων τουτων ουσα. αλλα περι µελλοντων και αορατων οθεν πολλης των ευχων χρειας. πολλης της του νου καθαροτητος. αυτα δε τα αστρα σβεσθησονται και απαντα ειλιγησονται ως βιβλιον τα ορατα. τοπον δεδωκοτα τω ποιητη· και εσται µονος εκεινος ηµερα τε οµου και Θεος. ουδε δια το εν η µελλειν ερχεσθαι αυτον. αϊδιου χαρµονης ηµερα εν τοις αγιοις αυτου. οι δε συνετως ακουσαι δυνηθωσι των λεγοµενων. Και πως δυναται τις γνωναι ει περιφερει εν αυτω τον Χριστον και Πνευµατος Αγιου γεγονε µετοχος. Αλλα τις εστιν ο του λογου σκοπος.η εις Χριστον πιστις ου δυναται µονη σωσαι ηµας. ινα γνωµεν. Πολυς ηµιν. ινα οι µεν γνωναι καλως και ειπειν. ατελευτητος. πολλης της σπουδης. καθα νυνι τα αστρα υπο τουτου καλυπτεται και ουχ οραται. Και ο µεν αισθητος ηλιος υπο της του ∆εσποτου λαµπροτητος καλυφθησεται και εις το µη ορασθαι γενησεται. (291) και τινος ενεκεν. ηγουν υποχωρησουσι. Και ερµηνεια ως εν παραδροµη εις το « Εν αρχη ην ο Λογος». τοις δε γε κατ᾿ εµε . ει µη και Πνευµατος Αγιου γνωστως γενωµεθα µετοχοι και οτι ουχι παντες οι βαπτιζοµενοι δια του βαπτισµατος λαµβανουσι τον Χριστον. και τοις λεγουσιν ηµιν και τοις ακουουσιν. καθα δη και επι των ηµερων τουτων λεγοµεν του παροντος καιρου ηµερα του Πασχα και η ηµερα της Πεντηκοστης και η ηµερα εν η προελθειν µελλει ο βασιλευς και τα ποιησαι και τα· αλλ᾿ ουδε δια το εν αυτη µελλειν γενεσθαι την κρισιν ηµερα κρισεως λεγεται (ουδε γαρ ετερον µεν η ηµερα εσται εκεινη και ετερος ο εν αυτη µελλων ελευσεσθαι Κυριος). ο νυν υπαρχων τοις πασιν αορατος. ηµερα Κυριου καλειται και λεγεται. Και µακαρισµος εις τους εξ αγωνων την επιφοιτησιν δεξαµενους του Πνευµατος. αγαπητοι. αλλ᾿ επειδη αυτος ο των απαντων Θεος και δεσποτης λαµψει τηνικαυτα τη δοξη της ιδιας θεοτητος.

Επει δε οι µεν πρωτοπλαστοι. . µη εκ λυπης η εξ αναγκης. αλλα και εις φθοραν και θανατον µετηνεχθησαν και εις αφεγγες περιπτωκασι σκοτος. το αυτεξουσιον τοις πρωτοπλαστοις και προπατορσιν ηµων (292) εχαρισατο και ηµιν δι᾿ αυτων. οι εξ εκεινων τεχθεντες. και ακαταφλεκτως προσεγγισωσι τω απροσιτω διχα σωµατικου θανατου. εικοτως εσται τουτοις και εις το µελλον απροσιτος. και ως οικεια δωρα ταυτας τω ∆εσποτη προσαξουσι. εξεπεσον. οµου τους ευηρεστηκοτας αυτω προ του νοµου και εν νοµω και µετα τον νοµον της του διαβολου τυραννιδος ελευθερωσαι. δουλοι τω του σκοτους αρχοντι γεγονοτες και υπ᾿ αυτου κατακρατηθεντες. ως ειπειν. Και γαρ βουληθεις εξ αρχης αυτης ποιησαι το αγαθον και ηµετερον. ως φησιν η θεια Γραφη. υστερον δε και ηµεις. θεληµατι τω τυραννω τουτω υποκυψαντες. κατα γενεαν και γενεαν ο καθεις αυτω προσπελαζοντες. αυτος δι᾿ εαυτου τουτο ο παντα δυνατος και ανεξικακος ποιησαι ηνεσχετο. ως αν. Επειδη γαρ ετι περιουσιν ουκ εγενετο τουτοις δια σπουδης του ιδειν τον φως της δοξης αυτου δια καθαρσεως και ολον αυτον εν αυτοις εισοικισασθαι. εν τω του θανατου σκοτει δια της αµαρτιας εγενοντο.ραθυµοις και αµαρτωλοις εις απαν απροσιτος και αθεατος. πρωτοι τω εχθρω θεληµατι υπακουσαντες. ηγουν του εν αυτω γενεσθαι τω ανεσπερω φωτι. ου δι᾿ ετερου. τους προ νοµου και εν νοµω ευαρεστησαντας του αιωνιου σκοτους λυτρωσασθαι βουληθεις ο φιλανθρωπος Κυριος και τοις µετα τον νοµον την ελευθεριαν δωρησασθαι εν τη χαριτι και παντας. της εντολης του Θεου παραβαται γεγονασι και ου µονον της ελπιδος της µειζονος. Ον γαρ ιδιαις και αορατοις χερσι καθ᾿ οµοιωσιν και κατ᾿ εικονα αυτου πεποιηκεν. εδουλωθηµεν. αλλ᾿εκ της προς αυτον ευνοιας τε και αγαπης δια της αυτοπροαιρετου θελησεως µετα χαρας τας εντολας αυτου εργαζοµενοι και ταυτας φυλασσοντες. ως εξ οικειων πονων τας αρετας κτησαµενοι λογισθησονται. και ου βια (εδειξαν γαρ τουτο σαφως οι προ του νοµου και εν τω νοµω ευαρεστησαντες και το εαυτων θεληµα τω δεσποτη Θεω και ου τω διαβολω προσαναθεµενοι). και δια τουτων κατα προκοπην εις την του Θεου τελειαν εικονα και οµοιοτητα αναχθωσι.

ου φωτιζουσα. ου φωτισθεις.αλλα δι᾿ εαυτου παλιν καταπεσοντα αναστησαι ηθελησεν. Ο τοιουτος γαρ και τηλικουτος. αλλα και οιοι γεγοναµεν ηµεις δια ταης παραβασεως. ως φησιν αυτος εν τοις ευαγγελιοις αυτου. Η γαρ αποκαλυψις αυτου της θεοτητος κρισις εν οις αποκαλυφθη γινεται· ου γαρ αν υπηνεγκε την δοξαν αυτου της θεοτητος πασα σαρξ γυµνην επιφανεισαν της θεανδρικης συναφειας τε και αφραστου ενωσεως. ος ελαµψειν εν ταις καρδιαις ηµων». ανθρωπος φθαρτος εξ ανθρωπου φθαρτου. Οτι ουκ ηλθε κριναι τον κοσµον. φοβερα και φρικτη δεικνυται. ουχι αυγασθεις. και την κατα φυσιν προσαπωλεσεν ορασιν· και ταυτα. επαθεν· προς γαρ τη αστραψαση αιγλη του απροσιτου φωτος εν αυτω πληγεις τας οψεις. ο αθανατος και αναµαρτητος ων. το σκευος της εκλογης. ειτε παλιν εκ παραδοξου φανειη τινι των ανθρωπων. τοτε ουδε µικραν απαυγην αυτου αντιβλεπειν ηδυνατο. σαρκι µονον τεθεωµενη τω κοσµω οφθεις. αλλα σωσαι τον κοσµον. ο αφθαρτος. αλλα φλεγουσα. ο µεγας µελλων τηνικαυτα της του Χριστου Εκκλησιας γενεσθαι διδασκαλος. Ω της αφατου φιλανθρωπιας και αγαθοτητος. Και τουτο φανερον εξ ων ο µακαριος Παυλος. τοις δε δια πιστεως εν φοβω και τροµω τας . ος εφη· «Ο Θεος ο ειπων εκ σκοτους φως λαµψαι. Τοιγαρουν εντευθεν ακριβως διδασκοµεθα οτι τοις µεν ετι τη απιστια και τοις παθεσι κατεχοµενοις απροσιτος και αορατος η χαρις εις απαν εστι. αµαρτια εξ αµαρτησαντος γεγονως. ηγουν η χαρις του παναγιου Πνευµατος. ουχι και αυτη γυµνη τη θεοτητι. Τινος χαριν. θνητος εκ θνητου. τοιουτος γενεσθαι και αυτος κατεδεξατο. ου ζωοποιουσα. αλλα τιµωρουσα δεινως. Η γαρ θεοτης. και σκοτισθεις µαλλον. (294) και µετ᾿ ολιγα· «Εχοµεν δε τον θησαυρον τουτον» της ελλαµψεως δηλονοτι «εν ταις καρδιαις ηµων». αλλα ψυχικως τε οµου και σωµατικως αρδην εµελλε πασα η κτισις απολλυσθαι δια το υπο απιστιας τηνικαυτα παντας κατεχεσθαι. ουδενι ουδεποτε διχα πιστεως πεφανερωται· ει δε εφανη. οτι ου µονον παραβαντας ηµας και αµαρτησαντας ουκ εκολασεν. (293) ως αν και πλειονως τιµηση και δοξαση το γενος ηµων εν τω κατα παντα εξοµοιωθηναι ηµιν αυτον και ισον εν τω ανθρωπινω µερει γενεσθαι.

εξ ης ο καθαρος αει ελλαµποµενος εν αληθεια εαυτον οιος εστι. Ου µονον δε. προδεδοκιµασται γαρ· ουδε ως τοτε φανεισαν την ηµεραν Κυριου λογιζεται. παντα λεπτοµερως καθορα. αλλα και πυρι θειω κρινεται και ανακρινεται και υδατι τοτε δακρυων πιαινοµενος ολον το σωµα καθυγρος γινεται και βαπτιζεται κατ᾿ ολιγον ολος υπο του θειου πυρος τε και Πνευµατος και γινεται ολος καθαρος. ταυτα φασιν οι αγγελοι προς αυτους· «Ον τροπον εθεασασθε αυτον πορευοµενον εις τον ουρανον. τα τε ψυχικως ενεργηθεντα. αιφνης µελλει αποκαλυπτεσθαι και φοβερα αυτοις και ως πυρ αστεκτον λογισθησεται. εξελεξαµην υµας εκ του κοσµου». τα τε αισθητως πραχθεντα. (295) ινα µη συν τω κοσµω κατακριθωµεν». προπεφωτισται γαρ· ουδε εν τουτω τω πυρι εισερχοµενος δοκιµαζεται η καιεται. Ει γαρ . και ο Αποστολος· «Ει γαρ εαυτους εκρινοµεν. αλλ᾿ εις τους εν τω σκοτει των παθων οντας και εν τω κοσµω διαγοντας και τα του κοσµου ποθουντας.εντολας κατεργαζοµενοις και µετανοιαν αξιαν επιδεικνυµενοις αποκαλυπτοµενη οραται. ουτως παλιν ελευσεται». ολος αµολυντος. ουκ αν εκρινοµεθα· κρινοµενοι δε υπο Κυριου παιδευοµεθα. ωσπερ εξαναστας ωρατο τοις µαθηταις παλαι ο Χριστος. «Εγω γαρ. ολος γαρ εκ της οµιλιας και συνουσιας Θεου ηµερα φαεινη και λαµπρα γεγονεν· ουδε εν τω κοσµω τοτε ευρισκεται η συν τω κοσµω. προκεκριται γαρ· ουδε υπο του φωτος εκεινου ελεγχεται. και τα εργα αυτου. ουχι εις τους υπο του θειου φωτος αει καταλαµποµενους. οια εισι. επ᾿ αυτους η ηµερα Κυριου ουδεποτε επελευσεται· εν αυτη γαρ εισιν αει και δια παντος. Οσοι ουν τεκνα του φωτος εκεινου και υιοι της µελλουσης ηµερας γενωνται και ως εν ηµερα ευσχηµονως περιπατειν δυνανται. Η γαρ ηµερα Κυριου. ∆ια τοι τουτο και ο τοιουτος εν τη µελλουση κρισει και δικη ου κρινεται. φησιν. φησιν. καθα φησιν ο ευαγγελιστης· αναλαµβανοµενου γαρ αυτου εις ουρανους. αλλ᾿ εξω τουτου εις απαν εστιν. και παλιν· «Ως τεκνα φωτος περιπατειτε». αλλ᾿ ως αν τις ειποι ασωµατως εν σωµατι. Φανησεται δε τουτο το πυρ ο Θεος ουχ ολον πνευµατικως. υιος φωτος και ηµερας και ουχι εκτοτε ανθρωπου θνητου. και αυτη δι᾿ εαυτης την µελλουσαν γενεσθαι κρισιν ανατιρρητως εν αυτοις εµποιει· µαλλον δε ηµερα θειας κρισεως γινεται.

αµα συν αυτω ζησωµεν». τυφλοι οντες τη ψυχη και τους οφθαλµους αυτης εµπεφραγµενους τω βορβορω της απιστιας και αµαρτιας εχοντες. των αισθητων ευθυς παντων αποχωριζονται. αλλ᾿ εις περιποιησιν σωτηριας. ινα ειτε γρηγορουµεν. αδελφοι. Υµεις δε. Και µετ᾿ ολιγα· «οτι ουκ εθετο ηµας ο Θεος εις οργην. Υιους ουν ακουων φωτος και υιους ηµερας. οι αιρετικοι και πνευµατοµαχοι θεασονται. Μη τουτο ειπης η υπολαβης και εν αµελεια και αµεριµνια τας υπολοιπους της ζωης σου διελθης ηµερας. οσοι εις Χριστον εβαπτισθηµεν και εις εκεινον πιστευοµεν και Θεον αυτον προσκυνουµεν. αυτον και ενδεδυµεθα και υιοι ηµερας και υιοι φωτος ανεπαισθητως παντως εσµεν και ουχι νυκτος ουδε σκοτους. ωσπερ προς Θεσσαλονικεις και Παυλος ο αποστολος εγραψεν. ουδαµου φως θεασοµαι. αγαπητε. και εν σκοτει µετα θανατον εσοµαι· παντως και επ᾿ εµοι η ηµερα Κυριου ως κλεπτης εν νυκτι . δοκων µονον και οιοµενος ειναι τι. ειτε καθευδοµεν. ουκ εστε εν σκοτει. και ου µη εκφυγωσιν. ινα η ηµερα υµας ως κλεπτης καταλαβη· παντες υµεις υιοι φωτος εστε και υιοι ηµερας. µηδεν ων· αλλα σκοπησον και κατα σεαυτον ακριβως κατανοησον και ειπε· «Ει παντες ανθρωποι οι εν τω κοσµω οντες και τον ηλιον τουτον αισθητως βλεποντες εν τω σκοτει εισι. Ωσπερ γαρ δυνοντος αυτου καθ᾿ εκαστην νυξ γινεται και ουδεν πλεον τι τουτου ορω. αδελφοι. παντως. επει ουδεν πλεον των αλλων ορω. αλλ᾿ εν αφεγγει σκοτει και ανηλιω εις αιωνας εσοµαι και ουκετι δια των οφθαλµων βλεψω το ορωµενον τουτο φως· του γαρ σωµατος οι ανθρωποι χωριζοµενοι.µη τουτο εσται. Ουκ εσµεν (296) νυκτος ουδε σκοτους· αρ᾿ ουν µη καθευδωµεν ως και οι λοιποι. οι απιστοι. ου χρειαν εχετε του γραφεσθαι υµιν· αυτοι γαρ ακριβως οιδατε οτι η ηµερα Κυριου ως κλεπτης εν νυκτι ουτως ερχεται· οταν γαρ ειπωσιν. ουτως. ειρηνη και ασφαλεια. αλλα γρηγορωµεν και νηφωµεν». αποθανοντος µου. τοτε αιφνιδιος αυτοις εφισταται ολεθρος. και εγω συν αυτοις εν σκοτει ειµι. ωσπερ η ωδιν τη τικτουση. πως αυτον οι αµαρτωλοι. εφη· «Περι δε των χρονων και των καιρων. µη ειπης εν τη καρδια οτι. Επειδη γαρ περι των κεκοιµηµενων και της µελλουσης δοξης ειπε και οπως παντες οι αγιοι δια νεφελων αρπαγησονται. Ει ουν εν σκοτει ειµι νυν.

Μηδεις υµας. αλλ᾿ ουν εκεινοι εν σκοτει καθηνται. «εαν περιτεµνησθε. γινωσκετω οτι τον Θεον ενδιαβαλλει και κατακρινει ως αδυνατα ηµιν επιταξαντα· ος ουκ εκφευξεται το της δικης αφυκτον. πως εν αυτω ως εν ηµερα διαξειεν. ενδικως κατακριθησονται. πως υιος λογισθησεται. τας δε εντολας αυτου µη φυλασσοντες. Ει δε λεγοι τις οτι δυναται τηρησαι πασας τας εντολας. ουδε εν τω αρτω µονω και τω οινω της µεταληψεως η των αµαρτιων αφεσις και η της ζωης µετουσια διδοται. αλλα τοις αξιοις ζωης αιωνιου. Ουδαµως. και παλιν· «Η πιστις διχα των εργων νεκρα εστιν». αλλα και ως ατιµαζοντες αυτον λογισθησονται· ου µονον δε. αλλα και αβαστακτον αυτο αποφαινεται· πλανον δε. ουδεν υµας ωφελησει». ου µονον ουκ ελαφρον ουτος. ως τας του Θεου εντολας ακρωτηριαζοντες. «Χριστος»γαρ. αδελφοι. αλλ᾿ ως ο ειπων· «Ηδειν σε οτι σκληρος ει. Ψευστην γαρ και πλανον και φθονου µεστον τον Θεον ο τοιουτος αποκαλει· ψευστην µεν.Οι γαρ Θεον ειναι τον Χριστον οµολογουντες. Μυστικως δε λεγεται δια το µη πασιν. αλλα και εν τη συνεποµενη και ανακεκραµενη (297) µυστικως και ασυγχυτως τουτοις θεοτητι. τουτου χαριν ενετειλατο υµιν µη φαγειν εξ αυτου». οτι κατηλθε πολλα υποσχοµενος και . αδελφοι. και τω ειποντι τω Αδαµ οφει· «Γινωσκων ο Θεος οτι η ωρα φαγεσθε απο του ξυλου οµοιοι αυτω εσεσθε. και ουτος κατακριθησεται.επελευσεται και ως η ωδιν τη εν γαστρι εχουση και ου µη δυνηθω εκφυγειν». αλλα και µειζονως υπερ τους τα ιδια σωµατα περιτεµνοντας. αποκαλυπτεσθαι και υιους φωτος και ηµερας ποιειν τους ορωντας αυτην· οι γαρ το φως µη ορωντες. Ωσπερ γαρ το σωµα ψιχα ψυχης υπαρχει νεκρον. ει και λαµπει τρανως. οµοιωθησεται. φησιν. αλλα και εν τω Πνευµατι. Ο του φωτος χωριζοµενος. ουχ ως αρνουµενοι µονον. κενοις λογοις εξαπατατω µηδε εις την πιστιν την εις Χριστον µονην θαρρειτω τις. Ου γαρ εν τω του υδατος βαπτισµατι η σωτηρια ηµων εστιν. θεριζων οπου ουκ εσπειρας και συναγων οθεν ου διεσκορπισας». Ο τον πατερα γαρ ατιµαζων. ουτω και η πιστις διχα των εργων νεκρα εστιν. οτι εκεινου ειποντος· «Ο ζυγος (298) µου χρηστος και το φορτιον µου ελαφρον εστιν».

Αλλα δια παραδειγµατος τουτο υµιν υποδειξω. µαλλον δε φθονων τη σωτηρια ηµων αδυνατα επεταξεν ηµιν. εµηνυθη παρα του βασιλεως των Χριστιανων διαφορως του προσελθειν και συν αυτω ειναι και αξιωθηναι µεγαλων δωρεων και συµβασιλευειν αυτω. (299) συγχωρησιν µετα κλαυθµου εξητησατο. τη απροσδοκητω χαρα ο χρηστος εκεινος ληφθεις βασιλευς. κατ᾿ αυτου δε µαλλον χειρον εκτοτε τον πολεµον ανερριπισεν. Ειτα . προφασεως δηθεν ευλογου λαβοµενος. αναστησας αυτον «επεπεσεν επι τον τραχηλον αυτου και κατεφιλησεν αυτον» τε ολον και τους δακρυοντας αυτου οφθαλµους επι ωρας πολλας. εαν µη µετανοησωσιν· ουδεν γαρ φορτικον. αλλα πιστευω ως ου µη λογισθη µου νυν επιστρεφοντος την αναβολην των τοσουτων ετων και βραδυτητα δια το ειναι αυτον. Ανθρωπος τις ανταρτη δουλευων τινι αντιδικω και του βασιλεως των Χριστιανων εχθρω. ει και µεχρι του νυν µηνυοντι µοι τω βασιλει ουχ υπηκουσα. των αγαθων ηµας εκεινων αποστερηση. οπως εκπληρωσαι ταυτα µη δυναµενους. ως ακουω. και εργω εποιησε· προσελθων τω βασιλει και τους ποδας κρατησας αυτου. καθα – πιστευσατε µοι – και αυτος εγνων εγω ευκολον ειναι την εντολην του Θεου και την επιτευξιν αυτου τε και της βασιλειας αυτου. συµπαθησει δε µοι και α υπεσχετο µοι παντα αποπληρωσει. πολλα τροπαια κατα των δουλων αυτου και ανδραγαθιας ποιων. και εν τιµη µεγιστη παρα τω τυραννω εκεινω και τοις υπ᾿αυτον στρατευµασιν ων. ανθ᾿ ων οπως παρρησιαζεσθαι µαλλον ωφειλεν και τιµας απαιτειν υπερ ης ενεδειξατο προς αυτον αγαπης και πιστεως.µηδεν δοουναι θελων ηµιν. ουδεν επαχθες ο ∆εσποτης ηµων και Θεος ενετειλατο. συµπαθη και φιλαγαθον. Ο δε επι χρονους τινας ουκ ηβουληθη. ποιησαι και φυλαξαι. Ον ευθυς. τουτο προς εαυτον λογισαµενος οτι. µαλλον µεν ουν ραδια τε οµου παντα και ευκολα. επι θαυµατος ειχε την τουτου µεταβολην και ταπεινωσιν. Ως ουν ταυτα απο καρδιας ελογισατο. εβουλευσατο φυγη χρησασθαι και µονος προς τον βασιλεα πορευθηναι. Αλλ᾿ ουαι τοις ταυτα λεγουσιν. αποδεξαµενος. προσελθων δε τη βασιλεια αυτου. Εν µια τοινυν καθ᾿ εαυτον γνωσιµαχησας και µεταµεληθεις. καταλιπων µεν τον ανταρτην. κειται θρηνων υπερ της βραδυτητος και των παρ᾿ αυτου προγεγονοτων κακων.

Αλλ᾿ ει χρη την αληθειαν υµιν εξειπειν και α ουκ εβουλοµην πασι δηλα ποιειν. φευγοντας µεν κοσµον πλανον και κοσµοκρατορα. Τοιουτον εστι και το ηµετερον προς Θεον και ουτως οιδα εν τοιουτω τροπω τους µετανοουντας τον φιλαγαθον Θεον αποδεχεσθαι και φιλειν. ης τη µετοχη τε και θεα και αυτας τας προς θανατον νοσους και ει τινα ετεραν αφορητοτεραν οδυνην δια πονων τοις ανθρωποις εγγινοµενην ουδεν ηγουµην. αλλα παραυτικα αποκαλυπτοµενην µοι δια Πνευµατος Αγιου δοξαν Ιησου Χριστου. ει µη τισιν αρα βαρυ καταφαινεται το την γεννησαµενην καταλιπειν και τους οικειους φιλους και συγγενεις απαρνησασθαι και τον πλουτον εασαι τον απολλυµενον. (300) ταυτα την αγαπην υµων απογυµνωσαι. εν δε τω µη ευρισκειν µε δι᾿ αιτιας τινος . γυµνους δε προσερχοµενους αυτω των του βιου πραγµατων ως βασιλει και Θεω. προσφυγων τω Θεω και σωτηρι µου. αυτος δι᾿ εαυτου τον πρωην εχθρον και αντιδικον περιεβαλε. ωστε πληρουσθαι εναργως επ᾿ εµοι το ουτω λεγον του Παυλου ρητον· «Το γαρ παραυτικα ελαφρον της θλιψεως βαρος δοξης κατεργαζεται εν ηµιν». ως εντευθεν µηδεν ηγεισθαι µε τας επερχοµενας θλιψεις και τους πειρασµους προς την ουχι µελλουσαν.στεφος και στολην και υποδηµατα οµοια ων αυτος εφορει ενεχθηναι κελευσας. µηδεν ολως προσονειδισας αυτον· και ου τουτο µονον. και το του ∆αυιδ· «Εν θλιψει» λεγοντος «επλατυνας µε». τοσουτον υπερηγαπησεν αυτον οτι ουδε εν τω υπνουν αυτου εχωριζετο. αλλα νυκτος και ηµερας συγχαιρων αυτω και συνευφραινοµενος. περιλαµβανων τε και κατασπαζοµενος στοµα προς στοµα αυτον. επει ουδεν εγωγε φορτικον ευρον η λυπηρον η επαχθες. εν παση µαλλον στενοχωρια και θλιψει και τη νοµιζοµενη κακοπαθεια υπερεκβλυζουσαν την χαραν και ευφροσυνην εβλεπον εν εµοι δια της αποκαλυψεως και επιφανειας του προσωπου αυτου. συνανακλινοµενος αυτω και περιλαµβανων επι της κλινης και παντοθεν τω εαυτου χλανιδιω περισκεπων και επιτιθεις το εαυτου προσωπον επι πασι τοις αυτου µελεσιν. ινα δω τι καλον τισιν εξ υµων. πασαν επιλανθανοµενος οδυνην και λυπην του σωµατος· ουτω το φορτιον των εντολων ελαφρον και τον ζυγον Κυριου χρηστον αυτοθεν ελογιζοµην.

Τοτε επετιθουν τας χειρας επ᾿ αυτους και ελαµβανον Πνευµα Αγιον». παρακαλω. αλλα και θεος γενεσθαι απο Θεου. οµοιως ηµας. τον Χριστον δια του βαπτισµατος ουκ ενεδυσαντο. οιτινες καταβαντες προσηυξαντο περι αυτων οπως λαβωσι Πνευµα Αγιον· ουπω γαρ ην επ᾿ ουδενι αυτων επιπεπτωκος. εαυτους εκκαθαραντες.υπερ αυτου συντοµως αποθανειν. και στολη και διαδηµατι τω εαυτου κατακοσµηση και αξιους του επουρανιου νυµφωνος δαιτυµονας εργασηται. µαλλον δε αυτον εκεινον. αδελφοι µου αγαπητοι. και ουχι βασιλευς µονον. Τοιγαρουν. Και τουτο εισεται ο ερευνων τας Γραφας απο των αποστολικων λογων και πραξεων· γεγραπται γαρ· «Ακουσαντες δε οι εν Ιερουσαλυµοις αποστολοι οτι δεδεκται η Σαµαρεια τον λογον του Θεου. θλιψις. µονον δε βεβαπτισµενοι υπηρχον εις το ονοµα του Κυριου Ιησου Χριστου. θεασαµενος την πιστιν και την ταπεινωσιν ηµων. Ειδες πως ου παντες οι βαπτιζοµενοι ευθυς το Αγιον Πνευµα λαµβανουσιν. σπουδασωµεν κτησασθαι. ινα και αυτος. Μηδε ειπη τις· «Εγω απο του αγιου βαπτισµατος τον Χριστον λαβων εχω». τους αρραβωνας λαβειν. και προσελθοντες τω δεσποτη Χριστω προσπεσωµεν και προσκλαυσωµεν ενωπιον της αυτου αγαθοτητος. αλλα µανθανετω οτι ουχι παντες οι βαπτιζοµενοι λαµβανουσι δια του βαπτισµατος τον Χριστον. και συν τω Θεω εις αιωνας αιωνων ευφραινεσθαι. Ου γαρ ισον το απο βασιλεως εις βασιλεα φθαρτον προσελθειν. ην µοι αφορητος. ινα µη της Χριστου δοξης και κοινωνιας εκπεσωµεν. µονοι δε οι βεβαιοπιστοι και εν γνωσει τελεια η και προκαθαρσει εαυτους ευτρεπισαντες και ουτως ελθοντες επι το βαπτισµα. Μη ουν προτιµησωµεν τι των γηΐνων και φθειροµενων. πιστευσατε. αλλ᾿ απ᾿ εντευθεν ηδη. ουκ αν . και πιστευσαντες τινες και βαπτισθεντες. Ει γαρ τουτο εγενετο. µαλλον δε µειζονως. αδελφοι. αποδεξηται και τιµηση. Εµαθες παρα των αποστολων οτι. τον επι παντων και εν πασι και παν αγαθον οντα. παντα αφεντες δραµωµεν γυµνοι. επιγειου τε βασιλειας εν επιτυχια γενεσθαι και το απο γης εις ουρανους ανελθειν και δοξης αιωνιου και βασιλειας αφθαρτου αξιωθηναι και Θεου συγκληρονοµος (301) συγκοινωνος γενεσθαι. απεστειλαν προς αυτους τον Πετρον και Ιωαννην.

και κατανοειν ακριβως τας ψυχας ηµων. οπερ και εν φως τα τρια εστιν εν τη σκοτια φαινον. Πνευµα Αγιον εχει· ο δε το Πνευµα εχων. «Εν αρχη ην ο Λογος και ο Λογος ην προς τον Θεον και Θεος ην ο Λογος· ουτος ην εν αρχη προς τον Θεον. Ταυτα τοινυν ειπων. φως ων και φαινων· και η σκοτια αυτον ου κατελαβεν. Ποθεν ουν γνωσοµεθα ει εν ηµιν ο Χριστος εστι. και εις το πυρ εµβληθησεται. την αδιαιρετον Τριαδα εδηλωσε. απιστος ευρεθησεται. αδελφοι. εν αυτοις ολους εαυτους καταµαθωµεν. αφαιρουµενος ο δοκει εχειν. τον Κυριον Ιησουν ελαµβανον. γνωµεν ει εξουσιαν ελαβοµεν παρ᾿ αυτου τεκνα Θεου γενεσθαι. Παντα δι᾿ αυτου εγενετο. Εν τη των ορωµενων κτισει. Εν ποια αρα σκοτια. Εν αυτω ζωη ην και η ζωη ην το φως των ανθρωπων· και το φως εν τη σκοτια φαινει και η σκοτια αυτο ου κατελαβεν». αντι του· . Ει ουν ο Χριστος Θεος. Τα απο των θειων Γραφων λογια αναλεγοµενοι και αντιπαρατιθουντες ως εσοπτρα ταις ψυχαις ηµων. πνευµα κατα την της θεοτητος φυσιν εστιν και ο εχων αυτον. Αλλα προσεχετε. ινα µη µατην εαυτον φρεναπατων. Αυτος ο Θεος Λογος τη Σαµαρειτιδι (302) προσειπων· «Πνευµα ο Θεος». ινα. και πως εαυτους ηµας καταµαθωµεν. Βλεπειν ουν εαυτους ηµας χρη. εκθησοµαι. τοις αδελφοις µου. καθως ειποµεν. (303) ζωην το Πνευµα το Αγιον. πιστος ειναι οιοµενος. Ου γαρ αλλο ο Χριστος και αλλο το Πνευµα· και τις τουτο φησιν. αυτον παλιν εχει τον Κυριον. παντως φησιν· ο γαρ Θεος παντι και πανταχου παρεστι. καθως ο ευαγγελιστης Ιωαννης φησι. τον της κατανοησεως τροπον ποσως υµιν. και τον Κυριον εχειν νοµιζων εν εαυτω κενος εξελθη του σωµατος και ως µηδεν εχων κατακριθησεται. αξιω· περι φρικτων γαρ ο λογος εστιν. Αλλ᾿ ανωτερω τον λογον αγαγωµεν. Προσεχετω τοιγαρουν τοις λεγοµενοις υπο των αγιων Γραφων εκαστος και εαυτον κατανοειτω. Θεον τον Πατερα λεγων. και Θεου διδοντος λογον εν ανοιξει του ακαθαρτου µου στοµατος.µετα ταυτα ευχης και της των χειρων των αποστολων εδεηθησαν επιθεσεως· λαµβανοντες γαρ Πνευµα Αγιον. Λογον τον Υιον. ει τον Κυριον Ιησουν ευαγγελισθεντα ηµιν εδεξαµεθα και εν εαυτοις ηµιν αυτον κεκτηµεθα. καθως και ο Παυλος φησι· «Το δε Πνευµα ο Κυριος εστι».

ει µη οΥιος και ω εαν βουληται ο Υιος αποκαλυψαι». ∆ιο το αυτο νοηµα δευτερων. ουδε εγνω. εν δε τη αναστασει τρανοτερον. Πως. νυν µεν µετριως. διεστη του κοσµου. και Θεος ων και την ζωην εχων εν εαυτω και παντα ποιησας και φως ων ο παντα ανθρωπον φωτιζει. Απ᾿ αρχης ην ο Θεος πανταχου. καθ᾿ οσον εκαστος χωρει. ινα σαφες αυτο απεργασηται. τον κοσµον ποιησας. ελαβον αυτον. Μη ουν παραδραµης τα ειρηµενα. αλλα φυσει και δοξη θεοτητος. ουδε αυτον εωρακεν. ουδε η κτισις αυτον φαινειν παρενεποδισεν. Προσεχετε µετα ακριβειας. Πως ουν προ του ποιησαι τον κοσµον πανταχου ην και. παρα τω Θεω εισιν. αυτος ο προ του κοσµου εν κοσµω ων και τον κοσµον ποιησας και εν αυτω υπαρχων και υπο του κοσµου αγνοουµενος και παρ᾿ αυτου µη καταλαµβανοµενος. ουχ ως µη οντες. εις τα ιδια ηλθεν και οι ιδιοι αυτον ουκ εδεξαντο. ου τοπω. οτε τον αισθητον τουτον κοσµον παρηγαγεν ο Θεος. αλλα γνωθι οτι ο εν αρχη ων προς τον Θεον Λογος. . Οτι προϋφεστηκε παρ᾿ αυτω και εν αυτω τα παντα· οι γαρ µηπω γεννηθεντες. ινα τοις µεν εκ πιστεως εις Θεον αυτον δεχοµενοις και τας εντολας αυτου φυλασσουσι και τον σταυρον αιρουσιν. Ιδια δε αυτου τον κοσµον εκαλεσε και τους εν τω κοσµω (304) και δια τον κτιστην αυτον και δεσποτην τουτων ειναι και δια την εκ της σαρκος συγγενειαν. αλλ᾿ ως ηδη γεγονοτες. ουδε ευρεν. ο ζωογονων παντα ανθρωπον ερχοµενον εις τον κοσµον.µολυσµος αυτω αµαρτιας ολως ου προσηγγισεν. Ειτα ποιησας τον κοσµον. µηδεν εκ των γεγονοτων δηλονοτι προσεγγισαν η ολως καταλαβον αυτον· και γαρ αχωριστον ων των παντων. αλλ᾿ εν αυτω ην και ο κοσµος αυτον ουκ εγνω. «Και ουδεις αυτον επιγινωσκει. Ουτος ουν ο εν τω κοσµω ων και παρα του κοσµου αγνοουµενος. επηγαγε και φησιν· «Ην το φως το αληθινον ο φωτιζει παντα ανθρωπον ερχοµενον εις τον κοσµον· εν τω κοσµω ην και ο κοσµος δι᾿ αυτου εγενετο και ο κοσµος αυτον ουκ εγνω». «Οσοι γαρ. εν τοις πασιν αριδηλως εστι. ουδ᾿ ηνωθη. φησιν. φησι. και προ του ποιησαι τον κοσµον εν τω κοσµω ην. εν τω κοσµω ην φαινων και ο κοσµος αυτον ου κατελαβεν. φησιν. φησιν. ως Θεος αποκαλυφθη και οιος εστι γνωσθη. φησιν. εν τω κοσµω σωµατωθεις παρεγενετο. Ου τοπω διεστη «ο πανταχου παρων και τα παντα πληρων».

υµεις δε βαπτισθησεσθε εν Πνευµατι Αγιω». οι ουκ εξ αιµατων ουδε εκ θεληµατος σαρκος ουδε εκ θεληµατος ανδρος. δια της πιστεως δηλονοτι Θεον αυτον και ουκ ανθρωπον µονον οµολογησαντες. ως και ο Πατηρ υµων ο ουρανιος οικτιρµων εστιν». Και ο Λογος σαρξ εγενετο και εσκηνωσεν εν ηµιν. Ειτα µετα ταυτα και τον τροπον δηλοι της υιοθεσιας. της του διαβολου τυραννιδος ελευθερωσας αυτους. ειπων· «Οι ουκ εξ αιµατων ουδε εκ θεληµατος σαρκος. Και σκοπει µοι των ευαγγελικων ρηµατων το ακριβες. αλλ᾿ ει βουλοιντο πορευεσθαι ταις αυτου εντολαις. και παλιν· (305) «Γινεσθε οικτιρµονες. Τουτου γαρ γεγονοτος και πνευµατικως δια του παναγιου Πνευµατος ηµων βαπτισθεντων και τεκνων Θεου γεγονοτων και του σαρκωθεντος Λογου δια της του αχραντου σωµατος και αιµατος αυτου µεταληψεως . ως εν ετερω φησι· «Γινεσθε αγιοι. αλλ᾿ εκ Θεου εγεννηθησαν. και εθεασαµεθα την δοξαν αυτου. Εν τουτω τοινυν οι βαπτιζοµενοι ως εν φωτι φως γινονται και τον γεγεννηκοτα γνωριζουσι· και γαρ ορωσιν αυτον. δοξαν ως µονογενους παρα πατρος. πως τρανως διδασκει ηµας των πιστων τα γνωρισµατα. εδωκεν αυτοις εξουσιαν δια του βαπτισµατος τεκνα Θεου γενεσθαι. καγω εν αυτω». ωστε µη µονον ειναι πιστους. ητις ενεργειται και καθοραται εν τω του Αγιου Πνευµατος βαπτισµω. αλλα και της σαρκος του Ιησου και Θεου και του αιµατος του τιµιου αυτου οικειοτερα και αναγκαιοτερα ηµιν εστιν η µεταληψις. Ιδου το κατοπτρον ο προειπον υµιν ουτοι οι λογοι εισιν. καθως αυτος ο αψευδης Κυριος ουτω φησιν· «Ιωαννης µεν εβαπτισεν υδατι. ακουσον των εξης· «Και ο Λογος σαρξ εγενετο και εσκηνωσεν εν ηµιν». και την αγιοτητα τη των εντολων εργασια προσεπικτωνται. ακουε του Κυριου λεγοντος ωδε· «Ο τρωγων µου την σαρκα και πινων µου το αιµα εν εµοι µενει. Οσοι δε ελαβον αυτον. οτι εγω αγιος ειµι». φησι.ουδε εκ θεληµατος ανδρος. και οτι περι τουτων ταυτα δηλοι. Γεννησιν ενταυθα την πνευµατικην καλει αλλοιωσιν. ινα και εαυτους ηµας εκαστος και τους πλησιον επιγινωσκωµεν. πληρης χαριτος και αληθειας».εδωκεν αυτοις εξουσιαν τεκνα θεου γενεσθαι τοις πιστευουσιν εις το ονοµα αυτου. αλλ᾿ εκ Θεου εγεννηθησαν». Οτι δε ουκ αρκει µονον ηµιν προς σωτηριαν το βαπτισµα.

αλλ᾿εργω χαριτος και αληθειας. αδελφοι. υπ᾿ αυτου και εξ αυτου πνευµατικως και σκηνωσαντος αυτου σωµατικως εν ηµιν και ηµων κατοικησαντων γνωστως εν αυτω. εθεασαµεθα την δοξαν αυτου. εθεασαµεθα την δοξαν αυτου της θεοτητος. µια δε των αµφοτερων η δοξα.σκηνωσαντος ως φως εν ηµιν. ου µη διψηση πωποτε. Ει τον Θεον Λογον ελθοντα ελαβεν. αδελφοι. δοξαν ως µονογενους παρα πατρος. τοτε κατ᾿ αυτον ευθυς τον καιρον. Επειδη γαρ εις Θεος ο Πατηρ. δοξαν ως µονογενους παρα πατρος. τη εαυτου διανοια εις την των ρηµατων τουτων εγκυψας δυναµιν. (307) Ει ουν εκεινος . εαυτον θεασασθω. ιδου γεγονε χριστιανος και αναγεννηθεντα εαυτον εθεασατο και τον γεννησαντα αυτον πατερα εγνωρισεν. µη αποκαλυπτοµενον και ορωµενον νοερως. δοξαν ως µονογενους παρα πατρος. Τοιγαρουν εκαστος υµων. «Τουτο δε» ο ευαγγελιστης φησιν «ελεγεν περι του Πνευµατος ου εµελλον λαµβανειν οι πιστευοντες εις αυτον». (306) εις και ο Υιος αυτου ο µονογενης. αλλα και εκ Θεου γεγεννηται. αλλα γενησεται εν αυτω πηγη υδατος αλλοµενου εις ζωην αιωνιον». Αψευδης γαρ ο Χριστος. οτι αµαρτιαν ουκ εποιησε και δολος ουχ ευρεθη εν τω στοµατι αυτου. ουτε πιστος τελειως δυναται λεγεσθαι. Γεννηθεντες. ει εγνω τον σαρκωθεντα Λογον σκηνωσαντα εν αυτω και ει εθεασατο την δοξαν αυτου. φησιν. οιαν δηλονοτι ουδεις ετερος ουκ αγγελος εχει. ει τεκνον Θεου εγενετο. οτε ταυτα εγενετο. ει ουκ εξ αιµατος και σαρκος µονον. Εµµεινωµεν. ουτε αποκαλυψιν βλεπει. ουκ ανθρωπος. γνωριζοµενη και αποκαλυπτοµενη πασιν οις ο Υιος βουλεται δια του εκπορευοµενου Πνευµατος παρα του Πατρος. κατ᾿ αυτην την ωραν. εν τουτω τω εσοπτρω της αληθειας και αποστωµεν της βλαβερας και αιρεσιωδους διδασκαλιας και υπονοιας των λεγοντων µη αποκαλυπτεσθαι νυν εν ηµιν τοις πιστοις την δοξαν της θεοτητος του Κυριου Ιησου δια της του Αγιου Πνευµατος δωρεας· η γαρ δωρεα εν τη αποκαλυψει διδοται και η αποκαλυψις δια της δωρεας ενεργειται. ει µη το του Θεου Πνευµα λαβη. Ουτε ουν Πνευµα Αγιον λαµβανει τις. καθως τη Σαµαρειτιδι ελεγεν ο Χριστος· «Ο πινων εκ του υδατος ου εγω δωσω αυτω. Ορας πως οι µη το Πνευµα ενεργουν και λαλουν εχοντες εν εαυτοις απιστοι εισιν. ει µη εν Αγιω Πνευµατι φωτισθη. ου λογω µονω.

βλασφηµει. ουτε προ του θεασασθαι ελαβεν. τελειως παλιν επανελθουσαν ταυτην λαµβανουσιν· ει δε µικρον ραθυµησουσι και εις µειζονα κοπους εαυτους εµβαλειν παραιτησονται. αορατον. ψευστην ποιων τον ειποντα Χριστον οτι «Γενησεται εν αυτω πηγη υδατος αλλοµενου εις ζωην αιωνιον». ατµητον. µηδενος τουτων επαισθανοµενων ηµων. και αυθις· «Ο πιστευων εις εµε. αναξιοι του τοιουτου δωρου γινονται και εις ζωην αιωνιον. φως ο Υιος. εν τω θανατω οντων ηµων και της αιωνιου ζωης µη λαµβανοντων αισθησιν. Ει γαρ ο το εν ταλαντον λαβων και κατακρυψας κατεκριθη.λεγει το Πνευµα διδοναι τοις πιστευουσιν εις αυτον. ασυγχυτον. φως το Πνευµα το Αγιον. Αλλ᾿ ουκ εστι ταυτα. Ει δε λεγοι τις αγνωστως τουτο και αναισθητως λαβειν και εχειν εκαστον ηµων των πιστων. ακτιστον. εν φως. οπερ ουδεις ποτε ανθρωπων προ του καθαρθηναι ηδυνηθην θεασασθαι. ανενδεες. αξιους σφας αυτους και αµεµπτους εν πασι τω Κυριω παριστωντες. ολως αισθησιν λαβωµεν. αποσον. ουδε µετα την του σωµατος εξοδον εισελευσονται δηλονοτι. ευδηλον οτι ουδε της αιωνιου ζωης. ουκ εστιν. παντως οι µη εχοντες το Πνευµα ουκ εισιν εκ καρδιας πιστοι. αΐδιον. τας ψυχας αγαπωντες τας εαυτων. κατα τους ουτω φρονουντας. παντως και ο ποταµος εξερχοµενος και καταρρεων τοις βλεπουσι καθοραται· ει δε ταυτα. ευθυς δε παρερχεται· και ει (308) µεν µεχρι θανατου αυτου εαυτους ολους εκδωσουσι και ζητησουσιν εµπονως. ωσπερ αρτι. αχρονον. ως εξω παντων και υπερ παντα και ον και νοουµενον. αλλ᾿ οπερ πολλακις ειπον και παλιν ερω και ουδεποτε λεγειν παυσοµαι. Πολλοι γαρ ειδον µεν. ποταµοι ρευσουσιν εκ της κοιλιας αυτου υδατος ζωντος». Και γαρ γινεται µεν κατ᾿ αρχας πολλακις εις τους µετανοουντας θερµως ελλαµψις θεια και φωτισµος. ουδε το του Αγιου Πνευµατος φως θεασοµεθα. της συνεποµενης αυτοις και εν ηµιν µενουσης. ουκ εκτησαντο δε. ουκ εισερχονται· ει δε µη νυν. και τοτε· και ουτω µαταια η ελπις ηµων γεγονε κατ᾿ αυτους και ο δροµος διακενης. αλλα νεκροι και τυφλοι και αναισθητοι διαµενουµεν. οτι µη . αγνωστως εν ηµιν ενεργουνται. ως θησαυρον πολυν εν τοις βασιλικοις ταµιειοις καταξιωθεντες ιδειν και απελθοντες διακενης. Φως ο Πατηρ. ετι οντες εν σωµατι. Ει ουν η πηγη βλυζει.

Ευστρατιος δε ο επ᾿ αρετη περιβοητος. ο δε τω λουτρω προσφυγων τη θερµη ευθυς διελυθη και προς το αιωνιον πυρ απεληλυθεν. (309) Ειδες πως η πιστις διχα των εργων νεκρα εστι. οτε δε εκ των εργων την πιστιν εδειξε. και τοις ηττηθεισι προδηλος και φανερα η απαρχη της αισχυνης και της κολασεως γινεται. εκεινοι επασχον υπερ του Χριστου. Εκεινοι γαρ προς τυραννους. Αποστητε απ᾿εµου παντες οι εργαται της ανοµιας». ατινα και εν ηµερα παση και εν νυκτι και ωρα τυραννικως ταις ψυχαις ηµων επιτιθενται και εκβιαζονται . αλλα δια ραθυµιας απολεσας. επειδη την πιστιν µονην ειχεν. Εαν και υµεις προς τους ολεθριους παραταξησθε δαιµονας. Τι ταυτης της µαρτυριας εκδηλοτερον γενοιτ᾿ αν. Προ γαρ του εισελθειν εις τους του µαρτυριου αγωνας τον αγιον. τοτε και ναον εαυτον Θεου επεγνω και το Πνευµα αυτου το Αγιον οικουν εν εαυτω γνωστως τοις νοεροις οµµασιν εθεασατο. αλλα και εν νυκτι και εν παση ωρα. και πως εκεινοις ισους ηµας γενεσθαι ενδεχεται. τουτο προς αυτους ειποιµεν οτι και υµεις αυτοι. Και ορα τω λογω συµµαρτυρουντας τουτω τους τε αγιους Τεσσαρακοντα Μαρτυρας και παντας αλλους τους υπερ Χριστου µαρτυρησαντας. ουκ εν ηµερα µονον. Προς δε τον δικαζοντα τυραννον απεφθεγγετο· «Ει σοι τα αισθητηρια των φρενων µη αλλοιωτο και τω των παθων φυραµατι µη µετεσκευαστο προς το γεωδες η ψυχη σου. υπερ Χριστου πασχοντες και τιµωρουµενοι. Και πως εσται τουτο. ποσω µαλλον ο µηδε φυλαξας ο ελαβεν. κατακριθησεται. ει γε βουλεσθε. Ει δε λεγοιεν τινες οτι εκεινοι µαρτυρες ησαν. υπερ Χριστου τιµωρουµενος. εδειξα αν σοι τον εσταυρωµενον τουτον σωτηρα και λυτρωτην και ευεργετην τυγχανοντα». ηµεις δε προς δαιµονας εχοµεν και τα ολεθρια παθη της σαρκος. εστιν η πανηγυρις. ουκ ειχε το Πνευµα το Αγιον εν εαυτω. Οι µεν γαρ εν αυτη τη λιµνη οντες του υδατος εκ χειρος Θεου τους στεφανους εδεξαντο. και ενταυθα τοις νικωσι των επαθλων οι αρραβωνικοι στεφανοι διδονται. Ενταυθα τοιγαρουν. καθαπερ εκεινοι µαρτυρησετε καθ᾿ εκαστην. ενταυθα τα σκαµµατα. εαν αει κατα της αµαρτιας και του οικειου θεληµατος ιστασθε. ως πασα Γραφη θεοπνευστος λεγει.επολυπλασιασεν αυτο. «Νυν εγνων» ελεγεν «οτι ναος Θεου ειµι και το Πνευµα αυτου οικει εν εµοι.

µαρτυρες εικοτως εσοµεθα και αυτοι. ουδε ταις υποθηκαις των πονηρων πεισθωµεν δαιµονων. αδελφοι. ηµεις εκ δακρυων και αγωνων ασκητικων· εκεινοι εκ της του ιδιου αιµατος χυσεως. Ει τοινυν τη σαρκι λεγεις φως ειναι. των αυτων εκεινοις στεφανων αξιωθωµεν. ηµεις εξ εργων και πονων ασκησεως σωθηναι ελπιζοµεν και το ολον εκ φιλανθρωπιας της του ∆εσποτου και χαριτος· εκεινοι εξ ιδρωτων και αγωνων µαρτυρικων. αναληφθεντος και κρυβεντος αυτου. Εκεινοι γαρ εξ εργων και πονων αθλησεως. ουδε τον Χριστον ενοικον σχειν δια της του Αγιου επισκηνωσεως Πνευµατος τον υπο ενος και του µικρου παθους την καρδιαν κυριευοµενον. διεστη λοιπον και εχωρισθη των µαθητων. ουδε λειτουργησοµεν τη σαρκι προνοιαν αυτης εις επιθυµιας ποιουµενοι. φως εστι. ετοιµως τε τον αυχενα εκτεινοντες εις το αποθανειν επι παση εντολη του δεσποτου ηµων Θεου. και ει µη εκεινοις ισοι τη παρρησια. Ου γαρ εστιν. µεµνηµενοι δηλαδη των µαρτυρων και ας υπηνεγκαν αφορητους µαστιγας ενθυµουµενοι και δια τουτο κατα του διαβολου ισταµενοι· αλλα γαρ και προς τους εκεινων αποβλεποντες πονους και οπως ηµεις απολειποµεθα ταης εκεινων αθλησεως απο ψυχης λογιζοµενοι και στεναζοντες. επειτα και ηµων. ουκ εστι τα αφθαρτα λαβειν παντας ηµας µηδε βδελυξαµενους ως σκυβαλα τα φθαρτα.πραξαι ηµας τα µη ανηκοντα τη θεοσεβεια και α παροξυνει Θεον. και ουτω κατα σε σκοτεινος ολος ο κοσµος . Ει ουν προς ταυτα στωµεν και ου καµψοµεν γονυ τη Βααλ. καθως αυτος εκεινος φησιν· «Εγω ειµι. ηµεις εκ της εκκοπης του ιδιου θεληµατος και εν τω ιστασθαι αει και εχειν εν εαυτοις το αποκριµα του θανατου και καθ᾿ ωραν τον θανατον απεκδεχεσθαι. αρα. ινα παλιν ερω. λεγων. αδελφοι. (310) ει και µη τη ποσοτητι. ουδε τα αιωνια κερδησαι τους αντεχοµενους των επικηρων. το φως του κοσµου». αλλα γε ισοι παντως τη υποµονη και τη προς τα δεινα των πονων ευχαριστια εσοµεθα. η παραβηναι µεχρι και ψιλου λογου ταυτην καταδεχοµενοι. αλλα γε τη ποιοτητι κατα την ανωθεν του Θεου προς ηµας αγαθοτητα. ∆ια δη τουτο και ηµεις απαντες εξ ισης εκεινοις των παροντων καταφρονησαι οφειλοµεν. Ο γαρ Θεος. προς την αµαρτιαν αγωνιζοµενοι.

πως και µη βλεπειν αυτον λεγεις και εν σοι ειναι υπολαµβανεις. ηδη σεαυτον εν πρωτοις καταλεγεις κα΄κατηγορεις. εν νυκτι διαγεις. εν γνωσει σαφως αµαρτανοντα· ει γαρ οµολογεις των παθων το σκοτος του εν σοι φωτος καλυµµα γενεσθαι. Ο ουν λεγων εχειν εν τη εαυτου καρδια το φως υπο του σκοτους των παθων καλυπτοµενον και υπ᾿ αυτου µη ορωµενον. Ει δε λεγεις υπο παθων εν σοι το Πνευµα καλυπτεσθαι. πως και µη οραν αυτο λεγεις και εν σοι ειναι αγνωστως νοµιζεις. καθα δη τουτο λεγεις αυτος· και επι τοσουτους χρονους εγκαρτερησαντος µου (312) και την µετανοιαν σου εκδεχοµενου και την εργασιαν των εντολων µου προσαναµενοντος. Ει φως του κοσµου ο Χριστος. ουδε ευρειν µε την δραχµην ην απωλεσα. απρακτος ων συ και αργος. τον εκ των ουρανων κατελθοντα δια την σωτηριαν την σην παρορας κειµενον. και χρηµατισαι ηµερας υιος. ως συ λεγεις. ως ουκ οιδας. τουτο γινωσκων αυτος. το θειον ποιεις και υπο της κακιας κυριευοµενον· σκοτος γαρ η πονηρα γνωµη και διχα σωµατικης αµαρτιας εστιν. Το Πνευµα το Αγιον µη καταλαµβανεσθαι λεγει υπο της σκοτιας το φως. οστις αν ης ο τουτο λεγων. Ει δε τη θεοτητι φως ειπειν ειναι του κοσµου οµολογεις. οτι ελθοντα µε. και συ λεγεις υπο του ζοφου των παθων εν σοι κατακρυπτεσθαι. ουδε συµπνιγοµενον και στεναχωρουµενον εν σοι ωκτειρας. οι µη ορωντες αυτον αµα τυφλοι· (311) ει δε φως και το Πνευµα το Αγιον. σε. εασας δα το µη εαθηναι µε αναφθηναι και θεασασθαι σε και υπο σου . ουκ ηβουληθης µεχρι τελους καν ποσως εκζητησαι µε. περιγραπτον. Γνωθι ουν σεαυτον πρωτον. ητοι φωτος. τη ση ρυπαρα καρδια. ∆ια τουτο τοινυν ταδε λεγει το φως· «Εκ του στοµατος σου κρινω σε. και εξουσιαν λαβων τεκνον γενεσθαι Θεου. υπο της σκοτιας λεγει κρατεισθαι το φως· και το ουτω λεγον Αγιον Πνευµα· «Και το φως εν τη σκοτια φαινει και η σκοτια αυτο ου κατελαβεν» ψευδοµενον αποφαινεται. εασας µε υπο το σκοτος κεισθαι κεχωρισµενον των σων κακων. πονηρε δουλε. αλλ᾿ ως εν βορβορω. και ενοικησαντα εν σοι τον ταις ανω απροσιτον ταξεσι. διαναστηναι προς εργασιαν των εντολων του Θεου και αποδιωξαι το νεφος τωνπαθων µη βουλοµενος.εγενετο. ωσπερ ουν και φως. οτι οιδας εν σκοτει καθησθαι και δουλευειν τοις παθεσι.

Ου γαρ εσµεν υιοι σκοτους και υιοι νυκτος. καθως ο Παυλος φησι. επειδη την σην επιστροφην και µετανοιαν επεινασα. Αλλ᾿ ουαι οι λεγοντες· «Ποτε η ηµερα Κυριου ελευσεται. και νυν ο Κυριος λεγει. ταυτα φησιν· «Ει εγνωκειτε µε. και επισκεψασθαι η εις φως εξαγαγειν µε ουκ ηβουληθης· εν ασθενεια της σης ραθυµιας και απραξιας κατακειµενον µε εγινωσκες. Η γαρ παρουσια του Κυριου εις τους πιστους γεγονε και αει γινεται και εις παντας τους βουλοµενους εφεστηκεν. οµολογουντας δε µη βλεπειν το της θεοτητος αυτου φως. αλλ᾿ υιοι φωτος και υιοι της του Κυριου ηµερας οθεν και ζωντες εν τω Κυριω εσµεν και αποθνησκοντες εν αυτω και συν αυτω ζησοµεν. Ει γαρ εκεινος το φως του κοσµου εστι και τοις αυτου αποστολοις (313) ειπε µεθ᾿ ηµων εως της συντελειας συνεσεσθαι. Προς δε γε τους λεγοντας µεν γινωσκειν αυτον. ους ελθων ο κυριος αυτων ευρησει γρηγορουντας· αµην γαρ λεγω υµιν οτι ανακλινει αυτους και περιζωσαµενος διακονησει αυτοις». πως. . νυµφων και παστας και γη πραεων και θειος παραδεισος και βασιλευς και διακονος.». και ταυτην καταλαβειν µη σπουδαζοντες. καθως αυτος ουτως ειρηκε· «Μακαριοι οι δουλοι εκεινοι. εις το πυρ το αιωνιον το ητοιµασµενον τω διαβολω και τοις αγγελοις αυτου. Ουτος γαρ εσται και ο µελλων αιων και η ανεσπερος ηµερα και βασιλεια ουρανων. και ουκ εδωκας µοι φαγειν· εδιψησα την σωτηριαν σου. µεθ᾿ ηµων ων. ως φως µε εγνωκειτε αν· φως γαρ οντως εγω του κοσµου ειµι». ινα το φως ηµας καταλαβη. Λοιπον απελθε απ᾿ εµου». και ουκ ενεδυσας µε αυτας· εν φυλακη στενωτατη και ρυπωση και σκοτεινη της σης καρδιας υπηρχον. και ουκ εδωκας µοι πιειν· γυµνος ηµην των σων εναρετων πραξεων. ελευσεται. αλλ᾿ υπο των εν σοι παθων αει συγκαλυπτεσθαι. Ουδαµως. προς τους λεγοντας εν εαυτοις µεν εχειν το Πνευµα το Αγιον. και ου διηκονησας µοι δια των αγαθων σου εργων και πραξεων. τουτο τοις νοητοις Θεος».θεαθηναι. εργατα της ανοµιας. Περι τουτου γαρ και ο θεολογος ουτως λεγει Γρηγοριος· «Οπερ εστι τοις αισθητοις ηλιος. υπο δε του σκοτους των παθων αυτων καλυπτοµενον τε και σκεπαζοµενον και µηδε ορωµενον τοις νοεροις της ψυχης αυτων οφθαλµοις. Απελθε τοιγαρουν απ᾿ εµου. Ταυτα τοιγαρουν ερει.

ου χωρουµεν νυν την αποκαλυπτοµενην ολην ηµιν εισδεξασθαι δοξαν. ως αυτην εκεινην εντος ηµων δηλονοτι περιφεροντες – ταυτα γαρ παντα απ᾿ εντευθεν ηδη εν αισθησει ψυχης και γνωσει λαµβανοµεν. µενουσιν. ρανιδα βλεπειν εκεινου µιαν ηγουµεθα και δια τουτο εν εσοπτρω λεγοµεν αρτι βλεπειν και εν αινιγµατι. τουτεστιν οµοιοι αυτω εσοµεθα. πως µη ποθουσι και επιθυµουσι τον θανατον. θεοι τη χαριτι. ει µη τι αδοκιµοι τη πιστει η ελλιπεις εν τη των θειων εντολων εργασια εσµεν -. αλλα πρωτον εν τωδε τω βιω. πλην οµως παντων των εκει απ᾿ εντευθεν ηδη τας απαρχας οι πιστοι βλεπουσι τρανως και λαµβανουσιν· ουτε γαρ τας επαγγελιας απασας ενταυθα απολαµβανουσιν· ουτε. σωµατικως δε ουκετι. πλην οµοιους ηµας εαυτους πνευµατικως ορωµεν εκεινου του παρ᾿ ηµων ορωµενου και ηµας βλεποντος κατα την παρουσαν ζωην· µετα δε την αναστασιν. καθως φησιν ο .Ταυτα ουν παντα και τουτων ετερα πλειονα. περιφεροµεν. ως ο Χριστος και Θεος προ της αναστασεως. καθα δη και αυτος εκεινος Θεος τη φυσει. ειθ᾿ υστερον και εν τω αιωνι τω µελλοντι. α ουκ εξον τινι αριθµησασθαι. αλλα φθαρτον αυτο. ουτω και ηµεις παντες τουτο ληψοµεθα πνευµατικον και οι οµοιωθεντες αυτω προτερον ψυχικως οµοιωθησοµεθα αυτω και τοτε σωµατικως τε αµα και ψυχικως. Οι δε το µυστηριον τουτο ακριβως επισταµενοι. τοις αυτω πιστευουσι γενησεται ο Χριστος ουκ εν τω µελλοντι µονον αιωνι. αλλα το αρρητον πελαγος της δοξης ενοπτριζοµενοι. και παρ᾿ αυτου εµπεριεχοµενοι και δεσµουµενοι την ψυχην. Αλλ᾿ επειπερ δια θανατου και της αναστασεως την βασιλειαν ηµιν ο Θεος και την αφθαρσιαν και πασαν την αιωνιον ζωην δουναι ωκονοµησατο. Ει και ενταυθα µεν αµυδροτερον κακει τελεωτερον. ενταυθα οντες. ψυχικως µεν απ᾿ εντευθεν ηδη κοινωνοι και (314) µετοχοι των µελλοντων αγαθων αναµφιβολως γινοµεθα. και αυτο το σωµα πνευµατικον· ως αυτος εκεινος εκ του µνηµειου τουτο αλλοιωσας θεϊκη δυναµει ανεστησεν. ανθρωποι τη φυσει. εκει το παν ελπιζοντες. οιον αφθαρτοι και αθανατοι και υιοι Θεου και υιοι φωτος και υιοι ηµερας και κληρονοµοι της βασιλειας των ουρανων. των µελλοντων αγαθων αµοιροι τε και αγευστοι. ανθρωπος τη αγαθοτητι εχρηµατισεν.

Αποστολος· «Οι δε εν τω σκηνει τουτω οντες στεναζοµεν. Ει δε αυτος µεν η αµπελος. παρα µηδενος δε των ανθρωπων τουτον αδιαλειπτως ορασθαι πιστευοµεν. φησιν. αλλα σαρξ και Θεος αχωριστως. εαν µη την προς αυτον γινωσκοµεν παντως ενωσιν. Ει δε και οι τρωγοντες αυτου την σαρκα και πινοντες αυτου το αιµα ζωην αιωνιον εχουσι κατα το θειον αυτου λογιον. αλλα και ασυγχυτως. προφητεια περι µελλοντων εστι και ουχι δωρεα χαριτος· οµοιως δε και οι αποστολοι προφητειαν ενεχειρισθησαν. εν τω εµω φωτι. τις αρα ηµων απιστοτερος. την αποκαλυψιν απεκδεχοµενοι των υιων του Θεου». Και γαρ ει µη τουτο εστι µηδε απ᾿ εντευθεν εν σωµατι οντες των αιωνιων αγαθων εν µετοχη και κοινωνια γινοµεθα. ουδε ελαβον τι εκεινοι ουδε ετεροις µετεδωκαν. «Εγω γαρ. ουδε δε και Θεον µετελαβοµεν. εν αυτοις µενει και αυτα εν αυτω. αλλ᾿ εν εµοι. εν τω Πατρι και ο Πατηρ εν εµοι· και . εν τη εµη θεοτητι. λοιπον και ο Χριστος αυτος προφητης εστι και ου Θεος· αλλα και παντα οσα το αυτου ευαγγελιον λεγει. ∆ιο και αλλαχου· (316) «Ο τρωγων µου την σαρκα» φησι «και πινων µου το αιµα εν εµοι µενει. τους δε ενδιδυσκοµενους αυτον µη επαισθανεσθαι λεγοµεν. και η αγια σαρξ αυτου ου σαρξ µονον. τις ηµων αθλιωτερος. αλλ᾿ ουχι των προφητευθεντων εκπληρωσιν. τοις δε γε της ψυχης οµµασι καθορωµενος. καγω εν αυτω». τουτεστιν εν τη εµη δοξη. αρτον λοιπον µονον ψιλον. (315) µηδε την χαριν λαµβανοµεν οι εκλεκτοι. ορατος µεν τη σαρκι ειτ᾿ ουν τω αρτω τοις αισθητοις οφθαλµοις υπαρχων. Ει το φως του κοσµου ο Χριστος εστι και Θεος. Και ουκ ειπεν. ηµεις δε τα κληµατα. Αλλ᾿ ω της αγνοιας των ουτως εχοντων και της σκοτωσεως! Λογοι λοιπον κατ᾿ αυτους εστι διακενης η πιστις ηµων. Ει γαρ Θεος και ανθρωπος ο Χριστος. αψυχοι και ακαρποι και ξυλα ξηρα. εργων ερηµοι. υλη πυρος ασβεστου τυγχανοµεν. ταυτα δε ηµεις εσθιοντες ουδεν της αισθητης τροφης πλεον γενοµενον εν ηµιν αισθανοµεθα ουδε ζωην αλλην εν γνωσει λαµβανοµεν. αορατος δε τη θεοτητι τοις αισθητοις. τι νεκρου διαφεροµεν. Ει γαρ η χαρις του Θεου η σωτηριος πασιν ανθρωποις επεφανε λογω µονω και ου πραγµατι. Ει τοινυν αυτος φως εστι. και ουτω γεγονεναι νοµιζοµεν το µυστηριοιν της πιστεως ηµων.

Μακαριοι οι το φως εν τη εαυτων καρδια νυνι αναψαντες και ασβεστον τουτο διαφυλαξαντες. οτι αυτοι καθαρθησονται απο παντος ρυπου ψυχης τε και σωµατος. Μακαριοι οι εν τω φωτι του Χριστου διαγοντες παντοτε. τρισµακαριοι δε οι νοερως αυτον και πνευµατικως ιδοντες και προσκυνησαντες. Και µη απιστει τουτο. Μακαριοι οι τον Χριστον καθ᾿ εκαστην µετα τοιαυτης εσθιοντες θεωριας και γνωσεως. οτι αυτοι ταυτην νυνι λαβειν αγωνισονται.εγω εν υµιν και υµεις εν εµοι». οτι αυτοι και νυν και εις τους αιωνας αδελφοι και συγκληρονοµοι αυτου εισι τε και αει εσονται. ουδε εις το πυρ το αιωνιον εµβληθησονται. Μακαριοι οι εν σωµατι τον αυτον Χριστον θεασαµενοι. η και µετα την εξοδον. Μακαριοι οι µη εν εαυτοις λογισαµενοι οτι ουχι απ᾿ εντευθεν ηδη οι ανθρωποι την πληροφοριαν της εαυτων σωτηριας. οτι αυτοι τω νυµφιω εν τη του βιου εξοδω φαιδροι προσυπαντησουσι και µετ᾿ αυτου εις τον νυµφωνα λαµπαδουχοι συνεισελευσονται. Μακαριοι οι το φως του Κυριου ως αυτον εκεινον απ᾿ εντευθεν ηδη γνωρισαντες. οτι το του γαµου ηδη περιεβαλοντο ενδυµα· οι ου δεθησονται χειρας η ποδας. της επι θανατον αγουσης αποφασεως ευθυς απαλλασσονται. οτι αυτοι ως εν ηµερα ευσχηµονως (317) περιπατησουσι και τον απαντα χρονον εν ευφροσυνη διατελεσουσι. Ει ουν ταυτα παντα αγνωστως και αναισθητως γινεσθαι νοµιζοµεν εν ηµιν. ταυτην λαµβανουσιν. ορων και εν τοις επιγειοις τουτο γινοµενον· οι γαρ τον επι γης βασιλεα ιδειν καταξιωθεντες καταδικοι. ως Ησαΐας ο προφητης τον ανθρακα. Οντως ουδεις. Μακαριοι οι το φως αυτου νυνι ενδυσαµενοι. τις την ηµων αναισθητως γινεσθαι νοµιζοµεν εν ηµιν. τις την ηµων αναισθησιαν αξιως αρα θρηνησειεν. . οτι αυτοι ανεπαισχυντως αυτω εν τω αιωνι τω µελλοντι παραστησονται. οτι εις τον αιωνα ου µη οψονται θανατον. Αλλα µακαριοι οι ως φως ελθοντα τον Χριστον εν τω σκοτει δεξαµενοι. αλλ᾿ εν τη εξοδω του βιου. οτι αυτοι υιοι φωτος και ηµερας εγενοντο. Μακαριοι οι καθ᾿ ωραν του αρρητου γευοµενοι τω στοµατι του νοος αυτων.

των αλλων απαντων καταφρονησαντες. υιους και συµµετοχους εαυτους ηδη γεγονοτας της αναστασεως τεκµαιροµενοι. ετι περιοντες τω βιω και τη της σαρκος φθορα εµπεδουµενοι. οµοιοι αυτω εσοµεθα». και υπερ αγγελους εγενοντο και γενησονται· εκεινοι γαρ υµνουσιν. οτι. ει τολµηρον δε ειπειν. συγκραθεντες αυτω. οτι αυτοι ανεκφραστου χαρας καθ᾿ ωραν πλησθησονται και εν εκπληξει γλυκεως δακρυσουσιν. Μακαριοι οι τω θειω φωτι πλησιασαντες και ενδον αυτου εισελθοντες και φως ολοι γενοµενοι.Μακαριοι οι επι µηδενι των ειρηµενων δισταζοντες η ψευδες ειναι τουτο υπονοησαντες. Παντως ουκ αγγελων µονον ισοι. αλλα και του των αγγελων δεσποτου οµοιοι. οτι αυτοι ισοτιµοι των αγγελων. καθως γεγραπται· «Οιδαµεν δε. οπερ απευχοµαι. οτι αυτοι. αλλ᾿ ουν γε ισως ελπισι χρησταις εκδηµησουσι και εν αυτω. ει και µηδεν τουτων εχουσιν. ει και µη φθασουσιν ετι εν σωµατι οντες εισελθειν εις το φως. Μακαριοι οι ολη ψυχη εκζητουντες ελθειν προς το φως. οτι αυτοι αεναως κλαυσονται και τοις οχετοις των δακρυων αποπλυνθησονται. οτι. . αλλα γε παντως σπουδασουσι κτησασθαι. ουτοι δε εντυγχανουσιν. Ει δε τοιουτοι εγενοντο και αει γινονται. οταν αποκαλυφθη. οτο αυτοι την ρυπαραν τελειως στολην απεδυσαντο και ουκετι πικρα δακρυα κλαυσονται. µετριως µεν. Μακαριοι οι τω θειω φωτι αυγαζοµενοι και την εαυτων (318) ασθενειαν βλεποντες και το δυσειδες της ψυχικης αυτων στολης κατανοουντες. Μακαριοι οι το εαυτων ενδυµα ως τον Χριστον εκλαµποντα βλεποντες. Μακαριοι οι διηνεκως το νοερον οµµα ανεωγµενον εχοντες και εν παση ευχη το φως καθορωντες και στοµα προς στοµα συλλαλουντες αυτω. οτι αυτους το φως καταλαβη και τα πικρα δακρυα εις γλυκεα µεταποιησει. Μακαριοι οι αει πικρως δια τα αυτων αµαρτηµατα κλαιοντες. φησιν. οποιοι [αν] µετα την αναστασιν και µετα το απολαβειν το πνευµατικον εκεινο και αφθαρτον σωµα εσονται. οµως γενησονται.

οτι σκιρτα το βρεφος εν τη κοιλια αυτης και ουκ αν ποτε αγνοηση οτι αυτο ενδον εχει εν εαυτη. οταν εγγυος εστιν. εν µορφη αµορφω και εν ανιδεω ιδεα αορατως ορωµενον και ακατανοητως κατανοουµενον. (320) αλλ᾿ εν φωτι ενυποστατως και ουσιωδως δεικνυµενον. εις µεσον υµιν παραγαγωµεν. εν τω µετωπω. καθως αυτος εκεινος ο αψευδης επηγγειλατο· «Μητηρ µου» λεγων «και αδελφοι και φιλοι ουτοι εισι». εαυτους της τοιαυτης χαριτος εκουσιως αποστερουσιν. . Μη δε και σωµατικως µορφουσθαι αυτον υπελαβετε. και ιδη α (319) οφθαλµος ουκ ειδεν. το του Χριστου στοµα.Μακαριος ο µοναχος εκεινος ο εν ευχη τω Θεω παρισταµενος και βλεπων αυτον και βλεποµενος παρ᾿ αυτου και εξω του κοσµου γεγονοτα εαυτον αισθανοµενος. αφ᾿ εαυτων τι λεγειν και τα οντα αδυνατα ως δυνατα δογµατιζειν υποπτευθωµεν. οτι αυτος ακουσει αρρητα ρηµατα α ουκ εξον ανθρωπω λαλησαι. «Οι ακουοντες τον λογον του Θεου και ποιουντες αυτον». Ινα δε µη καταλιποντες τουτο αµαρτυρον. Ουµενουν. ουκ εν φαντασµατι ανυποστατω καθαπερ εκεινο εστιν. Απαγε. αλλα µορφουται µεν. και µη δυναµενος γνωναι ειτε εν σωµατι ειτε εκτος τυγχανει σωµατος. Πλην ωσπερ γινωσκει η γυνη σαφως. τουτο παριστωντα τρανως εν τω λεγειν· «Τεκνια. ουδε επι καρδιαν ανθρωπου σαρκινην ανεβη. οντα δε εν τω Θεω µονω. οτι αυτος ως εµβρυον εχων τον Χριστον. ασωµατως δε και ως Θεω πρεπον εστι. Μακαριος ο το φως του κοσµου εν εαυτω µορφωθεν θεασαµενος. ουδε ους ηκουσεν. επει δυνατον το πραγµα και ην και εστι και εσεται και εγενετο και γινεται και εις παντας τους τα προσταγµατα αυτου εκπληρουντας γενησεται. ους παλιν ωδινω αχρις ου Χριστος µορφωθη εν υµιν». αλλα εν τω προσωπω η τω στηθει τουτον λογιζεσθε. Αρα που λεγων αυτον η εν ποιω τοπω και µερει του σωµατος ηµων µορφωθησεσθαι. µητηρ αυτου λογισθησεται. Ωστε οι µη τηρουντες τας εντολας. αλλα ενδον. εν τη καρδια ηµων. αυτον και αυθις τον µακαριον Παυλον. ουτω και ο τον Χριστον εχων µεµορφωµενον εν εαυτω και τας κινησεις ητοι ελαµψεις αυτου γινωσκει και τα σκιρτηµατα ητοι τας αστραπας αυτου ολως ουκ αγνοει και την µορφωσιν αυτου εν εαυτω καθορα· οιον το φως της λαµπαδος ενδοθεν εν τω κατοπτρω δεικνυται. Ποιοι.

∆ια τοι τουτο ο µη προς ταυτα φθασαι καταξιωθεις και των τοιουτων εν κατασχεσει γενεσθαι καλων εαυτου καταγινωσκετω µονου και µη λεγετω. ου δυναται εγκρατης γενεσθαι αυτου. εντευθεν µεν γευσαµενους και γνοντας οτι χρηστος ο Κυριος. εαν λογισµον τινα µικρον η συνδυασµον. καθορωνται και κατανοουνται αναµφιβολως. ουτω και το µικρον τουτο επι των πνευµατικων γινεται. ουκ αν θεοτητος κοινωνοι γενησοµεθα. απιστιας λεγω η διψυχιας η δειλιας. Και ει µη τελεως και αυτης της ψυχης ηµων και του σωµατος. ουκ αν συµµετοχοι και συγκληρονοµοι. καν εγγυς αυτου και κατα ποδας ειναι νοµιζη και ηδη δοκη απτεσθαι και ακροις δακτυλοις προσεγγιζειν αυτω. ουκ αν εις το υψος της δοξης ταυτης αναχθησοµεθα. Ως γαρ το παρα τριχα εκει. απαραλλακτως. τη δε αργια και ελλειψει των εντολων αυτος εαυτον εκαστος των τοιουτων κατα αναλογιαν αποστερει αγαθων· ων γενοιτο παντας ηµας επιτυχειν. η το οιονουν παθος εν αµελεια και ραθυµια εξοµεν. ουτως ουδε. Πλην ωσπερ ο καταδιωκων τινα φευγοντα. ουδε των ειρηµενων µυστηριων Θεου εν θεωρια και γνωσει και πειρα γενωµεθα. ως επι µαρτυριον κληθεντες. καθως ειποµεν. η και πραγµατος τινος µικρου και ελαχιστου ει ολως αντιποιησοµεθα. γινωσκοµενοι. οτι αδυνατον το πραγµα. παρα τριχα το δη λεγοµενον ων.Ουτως ουν η ακαταληψια καταλαµβανεται της πιστεως ηµων. Ουτω παρ᾿ οις αν ο Πατηρ και ο Υιος εν Αγιω Πνευµατι παραγενωνται και µονην επ᾿ αληθειας ποιησωσι. οτι το µεν πραγµα δυνατον και αληθες εστιν. ουκ αν φιλοι και αδελφοι. µηδε µιµνησκοµενοι τινος των προς ζωην και συστασιν του φθαρτου τουτου σωµατος. καταφρονησωµεν και προς πασαν τιµωριαν και παντα θανατον ολους εαυτους και τας ψυχας ηµων εκδωσοµεν. εκειθεν δε ολον οψοµενους αυτον και εις ατελευτητους αιωνας των αιωνων συνευφραινοµενους αυτω· αµην. εργω γινοµενον και γνωστως ενεργουµενον. µη τι γε µεριµνωντες. προφασιζοµενος προφασεις εν αµαρτιαις. η οτι (321) γινεται µεν. . αγνωστως δε· αλλα γινωσκετω πληροφορουµενος απο των θειων Γραφων. ω αδελφοι. εν ενι φωτι.

οτι δει επιπηδαν ταις αρχαις ανευ της πληροφουσης τας καρδιας ηµων χαριτος. Και οτι η κτησις των αρετων αιµατι αγοραζεται· και τινα των αρετων τα καταγωγια και οτι ο µη δια της πρωτης βαθµιδος κατα ταξιν εις την βασιλειαν των ουρανων ανερχοµενος ουδαµως εισελευσεται εις αυτην. και απο των ορωµενων πραγµατων παραστησοµεν σοι των ειρηµενων την θεωριαν· προσεχε δε τοις λεγοµενοις εν ακριβεια. της επι το ποιµαινειν καλουσης τον λαον του Θεου· και τι το εργον των προϊσταµενων. ως µηδεν εχοντες και παντα κατεχοντες». ει και τουτο τις οιεται. συµπεριλαβων δηλονοτι τα παντα και µη καταλειψας µηδεν ο και επιθυµησαι . προς ποιον αλλο πραγµα του βιου σχοιη την επιθυµιαν αυτου. Τα της ζωοποιου νεκρωσεως του Ιησου και Θεου και της θαυµαστης ενεργειας αυτης της γινοµενης αει εν τοις τελειοις την αρετην και την γνωσιν ου πας τις ο ακουων και διαγνωσεται. Και παλιν· «Ως νεκροι. παντων χρηζει. Ο ηδη νεκρος γεγονως. ουτω και οι µεριµνωντες ως µη µεριµνωντες και (323) οι εργαζοµενοι ως µη εργαζοµενοι. (322) Περι της ζωοποιου νεκρωσεως του Ιησου και Θεου της αει γινοµενης ευαισθητως εν τοις τελειοις. τις δε η περι τα λογικα προβατα φροντις. και πως οφειλουσι ταυτα παρα των ποιµενων ποιµαινεσθαι. Και προς το τελος. και ιδου ζωµεν. και ου δακρυον. παντως εστερηται. παντων επιθυµει· ο δε τα παντα κατεχων. αλλα κατανοει µοι ακριβως την ενδοθεν της ψυχης σου διαθεσιν. αλλ᾿ εκεινοι µονοι οι επιγνωκοτες και κατειληφοτες εναργως το ουτω λεγον του Αποστολου ιερωτατον λογιον· «Παραγει γαρ το σχηµα του κοσµου τουτου. Μη ουν παραδραµης απλως ταυτα και ουτω πως εννοειν την εν αυτοις εγκεκρυµµενην δυναµιν νοµιζε. αγαπητε. προς ουδεν των ορωµενων εν αισθησει διακειται· και ο µηδεν εχων. ινα και οι εχοντες γυναικας ως µη εχοντες ωσι και οι αγοραζοντες ως µη κατεχοντες και οι κλαιοντες ως µη κλαιοντες και οι χαιροντες ως µη χαιροντες και οι χρωµενοι τω κοσµω ως µη καταχρωµενοι».ΛΟΓΟΣ ΙΑ ‘. και βρυουσι της θεολογιας τα ρειθρα. Οτι εν τοις τελειοις χαρα και αγαλλιασις εστι.

πως απο µονων των λογων θεωρος αυτων των πραγµατων γενησεται. αλλα καθαπερ οικιαι και πολεις και βασιλεια εν ταις οδοις και ταις χωραις κατα τοπους εισιν. ειποι αν. ραδιον τοις πασιν υπαρχει και ευκολον. Θανε και ζηση. Ου γαρ λογοι κενοι οι λογοι ηµων εισιν. το δε κτησασθαι τι των τοιουτων τιµηµατος αγοραζεται. οι πτωχοι τω πνευµατι. µη κτησασθαι δε. Το δε εις αγοραν των τοιουτων διδοµενον ου χρυσιον εστιν. Ουκ εστι γαρ τον υπερβαινοντα ταυτην εν ετερα γενεσθαι ποτε· εν ταξει γαρ και βαθµω ταυτας εθετο ο Θεος. αλλ᾿ ουδε αργυριον. ει µη τις ως προβατον σφαγιασθη υπερ µιας και της τυχουσης αρετης και το αιµα εκχεη το ιδιον υπερ αυτης. κυριος τουτων ενος πως γενηται. Το µεν γαρ ιδειν. Ουδαµως. οτι αυτων εστιν η βασιλεια των ουρανων».οφειλει του κτησασθαι. Και ωσπερ νησους τινας εν . αιµα δε· αιµατι γαρ ταυτα εκαστος (324) ηµων των βουλοµενων ενα καθ᾿ ενα εξαγοραζεται. δεδεµενος χειρας και ποδας αυτου. ουδ᾿ ετεραν των αλλων. Εστιν ουν οικια πρωτη η µακαρια ταπεινωσις· «Μακαριοι γαρ. φησιν. Ει δε θεωρος γενεσθαι ου δυναται. ουκ εισελευσεται ποτε ενδοθεν αυτης. Αλλα µακαριος ο εργω ταυτα ζητησας. Αλλ᾿ ιδωµεν τας µονας και οικιας των αρετων ποιαι εισι και τινες. Εν αληθεια γαρ. Ο δε γε αναγινωσκων. Ο τοινυν βουλοµενος εισελθειν εις την οικιαν ταυτην και συν αυτη κτησασθαι την βασιλειαν των ουρανων. ει µη προ των πυλων αυτης. το οικειον αυτου αποκτεινας θεληµα. Ηµεις ουν τα περι εκεινων λεγοµεν. καθ᾿ οσον ο λογος χωρει σαφηνισαι τας ορωµενας εκεινας κτισεις και τα µεγεθη και καλλη αυτων. ου κτησεται ταυτην ποτε· δια θανατου γαρ του κατα προθεσιν ωκονοµησεν ο Θεος την ζωην λαµβανειν ηµας την αιωνιον. Εστι µεν γαρ ιδειν αυτα η εξ αυτων τινα µερικως. εις σφαγην εαυτον πασι τοις βουλοµενοις πρωτον εκδω και κατατυθησεται και τελειως τεθνηξεται. Και ιδου συ νεκρος. ο πειρα καταλαβων και ιδων και µαθων. ουτω και εν αυτη τη οδω τη προς ουρανον απαγουση αι εντολαι του Θεου και αι αρεται κατα σταδιους και τοπους υπαρχουσιν. υπερ ων οφειλει τις κενουν το αιµα αυτου εις την κτησιν αυτων. ωσπερ κριος. η και ακουσαι και ετεροις παλιν τα ακουσθεντα ειπειν. αλλ᾿ ουδε κατασχη αυτην· ει δε µη ταυτην. Ου βουλει.

λουσαµενος τε και καθαρθεις και εντρυφησας του καλλους αυτου. παντων απωκισµεναις των γηΐνων και εξηρτηµεναις και ετερας τη ετερα ασφαλως εχοµεναις. ερχεται. Αλλως δε κλιµακι και βαθµισιν η ανοδος εοικε των επειγοµενων προς ουρανον. ηµετερον εστι· το δε µη απο της πρωτης βαθµιδος αρξασθαι και κατα ταξιν ανερχεσθαι την κλιµακα. ευρισκει το βασιλικον της καθαροτητος ταµιειον· και εν αυτω γενοµενος βλεπει τον βασιλεα της δοξης ενδον καθηµενον. αλλα ποθεν υπερβηναι την πρωτην βαθµιδα και προς την ετεραν γενεσθαι. η δια της των εντολων εργασιας συναφθεις ο Θεος. ταµιειον δε βασιλικον την εκαστου ηµων των ανθρωπων ψυχην.Εις ταυτην δη την θεοπρετη καταστασιν πας ο δια της ειρηµενης των αρετων οδου διερχοµενος. µαλλον δε γεγονως εντος τουτου. Ως γαρ ουκ . Οι γαρ της ευθειας ταυτης οδου και ταξεως εξω βαινοντες πλανωνται πολλα. ουτως ερχεται προς την του πενθους καταµονην και οικιαν· (325) κακει ενδιατριψας. Το γουν σπουδαιοτερον τη προαιρεσει αλλον αλλου γενεσθαι και συντοµωτερον ανελθειν εν αυτη και προλαβειν τον πλησιον.πελαγει θαλασσης. Νοει µοι ουν παλατιον µεν το σωµα. επι το της πραοτητος διερχεται καταγωγιον· κακειθεν επι το της δικαιοσυνης διψητηριον τε και πεινατηριον διαβαινει δροµαιος. Ει γαρ ορια εαυτης θαλασσα υπερβηναι ου δυναται. παντη παρα ανθρωποις αµηχανον και αδυνατον. επι τη γεφυρα περιπατων. ολην φωτος θειου και θεον αυτην απεργαζεται δια της αυτου συνουσιας και χαριτος. ουτως εν µεσω του βιου και ταυτας ειναι τας αρετας εν συνεσει νοησεις αλληλων αφεστηκυιας και γεφυραις τισιν οια δη συνηµµενας. ποσω µαλλον ατρωτα ταυτα και απαραλλακτα διαφυλαχθησονται. ειθ᾿ ουτω καταλαµβανει επι το του ελεους και συµπαθειας παλατιον· και υπερβας τουτο. εξεισιν επι την ανατολικην θυραν και. αλλοθεν δε διελθειν και υπερβηναι τηνδε η τηνδε την οικιαν και εις την ετεραν δια µηχανης γενεσθαι τινος παντελως αµηχανον. Τουτων ουν απαντων αρχη η µακαρια ταπεινωσις. εν η ο εισελθων δια της µετανοιας απο της δυτικης πυλης και ενδιατριψας εφ᾿ ικανον εν αυτη. εκεινον τον αορατον παση τη κτισει. Ουτως γαρ εταξε την εισοδον ειναι της βασιλειας των ουρανων ο δεσποτης Χριστος και ουκ εστιν αλλως γενεσθαι.

η απλανης οδος των προς σε ερχοµενων. ως αν γνωµεν οτι που ποτε τινος εδραξαµεθα και απο της γης µικρον ηρθηµεν. επιστρεψον παντας ηµας και προς ταυτη σου τη κλιµακι στησον και. ηµεις οι αναξιοι. οι τας προς σε συνθηκας απαρνησαµενοι· ηµεις εσµεν οι αποφυγοντες και προς τον σον εχθρον και επιβουλον των ψυχων ηµων εκουσιως αυτοµολογησαντες.». αποφυγοντες εκειθεν και κοπιασαντες. µηδεις αυτους πλανατω. και ενδον γενοµενοι και κατα µιαν κρουοντες πυλην και ταυτας ανοιγοντες. και ακουσωµεν τους κροτους των παναχραντων ποδων σου και γνωµεν ως διανοιγεις τας ενδοτερας πυλας. µνησθεντες σου και της σης φιλανθρωπιας και αγαθοτητος. ∆ει γαρ ηµας ανελθειν µικρον πρωτον προς σε. την πυλην της βασιλειας σου την προαυλιον. ινα ουτως συ κατελθης πολυ ο καλος ∆εσποτης και ενωθης ηµιν. οι πτωχοι. ενθα ο βασιλευς αυτος καταµενει. κεκλεισµενας ουσας ηµιν τοις αµαρτωλοις. ουτως αδυνατον τον µη κατα την ειρηµενην ταξιν βαδισαντα εισελθειν εις την βασιλειαν των ουρανων· εξω γαρ οι τοιουτοι παντες της βασιλικης οδου. ηµεις οι µεχρι του νυν εις ορη και κρηµνους και βαραθρα αθλιως περιπλανωµενοι· (327) ηµεις εσµεν οι το βαπτισµα σου το αγιον αφρονως µολυναντες. τη χειρι σου τας χειρας ηµων ευθυνον και απο της γης αρθηναι και τη πρωτη επιβηναι θαθµιδι ενισχυσον. ο οδηγος των πεπλανηµενων. Υποδειξον. ∆εσποτα. και παραγενοµενος προς ηµας ειπης· «Τις ο κρουων εστι. προς το ταυτης κρατησαι.εστι διχα κλιµακος εις οικον ποτε ανελθειν υψηλον. ανεπαισθητως της πλανης πορευονται. Νυν ουν. προ του γενεσθαι εν τοις αυτοις βασιλικοις προαυλιοις. οι απερριµενοι και πονηροι δουλοι σου. Ηµεις εσµεν. ο πολυευσπλαγχνος και οικτιρµων Θεος. οπως εγκαρτερησαντες εν αυτη κρουσωµεν. εως αν δια του κατα προαιρεσιν θανατου ανοιγη ηµιν η πυλη. ∆εσποτα. σπευσας κατελθης απο των υψηλων υπερωων σου. . (326) η ενδον εκεινου αυτου ευρεθηναι του βασιλικου κοιτωνος. Και αποκριθεντες εν αλαλαγµω και θρηνοις ειπωµεν συν τροµω προς σε και χαρα. αυτος ακουσας τους στεναγµους και τας στερνοτυπιας ηµων. ηκοµεν εν φοβω και τροµω πολλω. Αλλ᾿ ω Κυριε.

αγνοουµενος παρα παντων των . τω θεαθηναι και ενωθηναι ηµιν ευδοκησαντι. των δουλων σου. ουκ ευθυς εκπλαγησεται και ωσει νεκρος εκλυθησεται. και µη µνησθης των ηµετερων κακων· µηδε µνησικακησης τη αγνωµοσυνη ηµων – πολλην γαρ ωραν ισταµεθα κρουοντες – µηδε παρακουσης ηµων. ∆εσποτα. ∆οξα σοι.Συγχωρησον και µη οργισθης ηµιν. τις ιδων σε ου φριξει. Εκοπιασαµεν κοπτοντες εις τας θυρας των προαυλιων της βασιλειας σου· ανοιξον ηµιν. εν αµηχανω καλλει µεµορφωµενον. παραγαγοντα και κτισαντα· βασταζει τουτον εντος ωσπερ θησαυρον αφραστον. τον µυριαδας αγγελων και χιλιας χιλιαδας αρχαγγελων και θρονων και εξουσιων εχοντα. µηποτε ολιγωρησαντες υποστρεψωµεν. Κυριε. ανεκλαλητον. αποσον. Τις σε. ολον απλουν ωσπερ φως τον υπερ παν φως. Και τα οστα αυτου ως υδωρ εις γην εκχυθησονται και κλαυση νυκτος και ηµερας. ανιδεον. τω ουτως οικονοµησαντι. τω αφατον εχοντι το προς ηµας ελεος και εν ηµιν δια της µετανοιας καταξιουντι ενοικειν τε και εµπεριπατειν. και περισφιγγων εξω τας χειρας περιπατει µεσον ηµων. τον τα παντα. αϋλον. εντος ανθρωπου εγκατοικει φθαρτου και θνητου. ευµενως τε υποδεξαµενον και επι τους τραχηλους ηµων επιπεσοντα και καταφιλουντα ηµας. Ο τα παντα συνεχων. Ω µεγεθος δοξης αρρητου. αλλα οικτειρησας και ελεησας τους ταλαιπωρους ηµας ανοιξον ηµιν. ∆οξα σοι. αποιον. και αυτον τον βασταζοντα. ου τα παντα εν τη του ενοικουντος ισχυϊ διακρατουµενα εισι. σπλαγχνισθεις εφ᾿ ηµας. αναλογιζοµενος το πελαγος της σης ευσπλαγχνιας και αγαθοτητος και ενοπτριζοµενος του προσωπου σου την δοξαν τε και λαµπροτητα. ασχηµατιστον. ιδων τα ανω αφεµενον και προς ηµας κατελθοντα και προσυπαντησαντα και ανοιξαντα. ∆οξα σοι. τω αορατω φυσει και αυταις (328) ταις ουρανιαις δυναµεσι. Ει γαρ κατα µικρον ανοιγων ανοιξεις ηµιν την θυραν του ελεους σου. και γινεται ανθρωπος οια δη εγκυµονουσα γυνη. Ανθρωπος βασταζει γνωστως εντος αυτου τον Θεον ως φως. ω αγαπης υπερβολη. ∆οξα σοι. τω δια πολλην ευσπλαγχνιαν αποκαλυπτοµενω και βλεποµενω ηµιν. Ω θαυµατος εκστατικου και ακατανοητου Θεου ακατανοητα εργα τε και µυστηρια. ο φυσει φιλανθρωπος. Τις εν φοβω και τροµω ου προσπεση και τον ελεον εξαιτησεται.

Τινος δε αρα υστερηθησεται ο τοιουτος ποτε. ουκ εσεται πλουσιωτερος. ο ενοικον κτησαµενος ολον εν σεαυτω τον Θεον. και ωφελησεις οντως ουδεν. και ευθυς απολεσεις τον εν σοι κεκρυµµενον θησαυρον. µηδε προσοντων αυτω φυσικως. µηδε προσπιπτε. Ει γαρ εβουλετο εις τελειοτητα σε ελασαντα ως ετι µετανοουντα κλαιειν. Τιµησον αυτον οσον εις δυναµιν και µηδεν των αυτω µη αρεσκοντων. µηποτε αναξιον τι του θεληµατος. ινα µου την προθεσιν αποδεξηται και γνω οτι αγαπω και τιµω αυτον». ο τοιουτος γενεσθαι αξιωθεις. η ποσων ορωµενων κοσµων. Αλλα βλεπε. απο µακροθεν µαλλον ορωµενος σοι η κρυπτοµενος η και ελλαµπων σε. τουτο αν προς καθαρσιν και φιλοκαλιαν της σης οικιας παρεσχε σοι· αλλα µετα την µετανιαν και την δια δακρυων σου . Οντως ουδενος ουδαµου των αγαθων του Θεου. Αλλα γαρ µηδε νοεραις χερσι κρατησαι αυτον επιχειρησης· αληπτος γαρ εστι και οσον αψασθαι αυτου τολµησεις η κατασχειν αυτον οιηθης. αναισχυντως εν σεαυτω λογιζοµενος και λεγων «Επιδειξοµαι υπερβαλλουσαν θερµοτητα και ζηλον αγαπης πολυν της προς αυτον. αλλ᾿ ευθυς ολος αφαντωθησεται απο σου και πολλα µεταµεληθηση και κλαυσεις. και εασας σε αναχωρησει οργισθεις κατα σου. Και µη αρξη παλιν λεγειν εν σεαυτω οτι. Ποιου. παρεισαξης εις την οικιαν αυτου. Ισθι ουν οτι. Τις ουν την χαραν του τοιουτου ανθρωπου αξιως εκδιηγησεται.συνοντων αυτω. εξεις ενδον ουδεν. Τινος γαρ αλλου επιθυµησειεν ο τοιουτος. εις οικον θλιβοµενων και λυπουµενων εισελθειν ου καταδεχεται. Ποιου βασιλεως ουκ εσται µακαριωτερος τε και ενδοξοτερος. παλιν ενδον εν σοι ευρεθησεται. αυτου η πραξης η εκ χειλεων προφερης. Ποιου δυναστου ου διαφεροντως δυνατωτερος. ινα προς σε τον λογον ιθυνω. Χαραν γαρ ων. ως καταφρονητην µε αποστραφησεται. (329) Μη πολυλογει προς αυτον. ει µη κλαυσω ενωπιον αυτου. εκεινος παντας τους διαλογισµους σου επισταται και ουδεν αυτον λεληθεν. και τοτε εασον τον ∆εσποτην αταραχως επι της ψυχης σου ως επι κλινης επαναπαυσασθαι. συντριβων σεαυτον και µαστιζων. προ του ταυτα εννοησαι σε. απανασταντος αυτου απο σου. ως ουδ᾿ η φιλαργος µελιττα εις οικον καπνου· εν αµεριµνια δε και αγαλλιασει ευτρεπισθεντος σου.

τον σον ∆εσποτην τον απεριγραπτον εν σοι περιγραπτον απεριγραπτως ορων και καταµανθανων το αµηχανον καλλος αυτου. ουκ επι του στηθους πιπτων του ∆εσποτικου. Στηθι ουν. Εκπληττου. Ου γαρ ως επιγειοι βασιλεις. ως του βασιλεως των βασιλευοντων επι της οικιας παραγενοµενου της σης. οντος ανενδεους. µη κραυγη τινος εγγυς που η µακροθεν εντος εισελευσεται. Ει ουν. Μηδεις προς τη θυρα ελθων κρουσειε. ει µη τους εαυτου δουλους πλουτισει πρωτον. (331) καθα το πριν ο ηγαπηµενος Χριστου Ιωαννης. ταις αισθησεσι· (330) «Ο βασιλευς. εις ιδιαν θεραπειαν η χρειαν επιζητησοι τι· ανενδεης γαρ εστι και. ως ειποµεν. τιµησεις και αποδεξη και δωσεις τοπον και ησυχιαν παρασχης αυτω. αυταις δη. µη λαθη τις ενδον εισπηδησας λαθραιως· και ευθυς ο βασιλευς καταλιπων ηµας παλιν οιχησεται». αλλ᾿ επι σωτηρια και αλλων πολλων ειωθεν αει τουτο ποιειν ο καλος και φιλανθρωπος ∆εσποτης ηµων. στηθι εν αγαλλιασει ψυχης και φαιδροτητι. στητε καλως επι των θυρων· στητε εν ησυχια και φοβω πολλω». ου παραγινεται εις την οικιαν αυτων. ∆ος ησυχιαν. Ειπε πασι µετ᾿ εµβριµησεως τοις επι της οικιας σου θυρωροις. ου λεγω σοι µονον τω σωµατι ορθιος. κατανοων δε ακατανοητως το παναγιον προσωπον αυτου. το και αγγελοις και αρχαγγελοις και πασαις ταις ουρανιαις δυναµεσιν απροσιτον. χαιρε και πνευµατικως σκιρτων ευφραινου και αγαλλια. προσεχε τι λαλησει εν σοι ο τοσουτου υψους εκ του ευλογηµενου κολπου του Πατρος εξελθων αχωριστως και εκ των ουρανων µεχρι της σης ταπεινοτητος κατελθων. φηµι.καθαρσιν παρεγενετο αναπαυσιν σοι των κοπων και στεναγµων και χαραν και ευφροσυνην αντι της λυπης χαρισασθαι. προσεχων εν ευλαβεια τι αν κελευση ειπειν η ποιησαι σε. Ταυτα τοιγαρουν ειπων. ωσπερ ειρηται. Εκεινου ουν. αλλ᾿ ολον ενστηθιον φερων τον Λογον τον του Θεου· θεολογιας θεολογησεις καινας τε και παλαιας και πασας νοησεις τας ηδη ρηθεισας και . ευ ισθι οτι ακουσεις εκ των του Πνευµατος θησαυρων τα απορρητα. Προσεχε τοινυν τοις λεγοµενοις σοι. αλλα τοις κινηµασι της ψυχης και ταις ταυτης ορµαις. επιδεης ων και αυτος των υπο χειρα. σε δε πλουτισαντος και ανενδεη πεποιηκοτος τη παρουσια αυτου. Ου γαρ παρεργως τουτο ποτε ευροις αυτον εργασαµενον. φησι.

ο και σε τοιουτον ποιησας δια του Πνευµατος. ετερω προσδιαλεγη και οµιλεις. ω πασαι µετα φοβου και τροµου ασκαρδαµυκτι ενατενιζουσιν αι ουρανιαι στρατιαι. ευθυς φευγει ο αγαπη κληθεις και αγαπη ων αυτοφυης επ᾿ αληθειας και ενυποστατος· εαν φθονον η εριν πλησιασαι αφης. καταδεξεται ολως συνειναι σοι ουτω νευσαντι και ουκ ευθυς καταλειψει σε. ουχι δικαιως ως καταφρονητην και αναξιον ευθυς αυτος καταλειψει σε. προς ετερου τινος νευσεις αγαπην δεσµευσεις ολως την ορµην εν αυτω της ψυχης σου και ηδονη τινος ηδυνθης. της βασιλειας λεγω των ουρανων. ο αµνησικακος και αγαθος βδελυξαµενος αυτα ολος αφανης γενησεται. Καγω τουτο σοι λεγω. Αλλα λεγεις ειναι τουτον φιλανθρωπον. η τινος ετερου ειδους επιθυµιαν εναποµαξη σου ενδοθεν η ψυχη.γραφησας θεολογιας καλως. ο τοιουτω ∆εσποτη καταξιωθεις εντυχειν. Εαν δε συ. και γενηση οργανον ευηχον υπερ απασαν µουσικην ανακρουοµενον και φθεγγοµενον. βρωσεως τυχον η ποσεως η ενδυµατος η οψεως ευειδους η χρυσιου η αργυριου. ο τοιουτου πλουτου. αλλα πραεως ιδη σε µαλλον προς τας εχθρας αυτω φεροµενον και ταυτας αυτω πλησιαζειν καταδεχοµενον. και την αγαπην και την τουτου γλυκυτητα εις ουδεν ηγησαµενος. . τον νωτον σου δους δηλονοτι τω απροσιτω Θεω. ευθυς αφιπταται η χαρα· ει δε οργην η θυµον. αλλ᾿ εις τους επαισθανοµενους (332) της φιλανθρωπιας αυτου και αξιως τιµωντας και απευχαριστουντας αυτω. αρα ο φυσει καθαρος και αγνος και αµιαντος. Ει δε. εν κατασχεσει γενοµενος. εκ µεν των ειρηµενων απαντων φυλαξης του µη εισελθειν εν τη οικια σου της ψυχης. αλλα και ησυχιαν πασαν εκ τουτων ποιησης τω βασιλει. Εαν δε λυπην ποθεν επελθουσαν εασης προκυψαι της οικιας εντος. ητις αυτος εστιν ο Θεος. αυτικα υποχωρει ο πραος και γαληνος· ει δε µισος και αηδιαν κατα τινος. ουδε την υποχωρησιν αυτου ο απλους και ακακος και απεριεργος γνωναι σε ποιησει. ο τοιαυτης δοξης γενοµενος θεατης. Ει δε και πονηριαν η ποικιλιαν µετα περιεργιας εξωθεν γνω της οικιας περιερχοµενας και µη διωξης µετ᾿ οργης συντοµως αυτας. Παντη που δηλον. το δε προσωπον σου ητοι τον νουν στρεψας αλλοθεν. αλλ᾿ ως αναισθητον καταλειψει σε.

διωξεις δε παν παθος απο σου και πασαν κακιαν µακραν απορριψεις. ινα πασαν αλλην αιτιαν και τροπον εµπαθη καταλειψω. εαν υπ᾿ εκεινων παντων. ουχι δικαιως απαντων εκεινων αποστερησει σε και εν µονοις εασει σε τουτοις τον κληρον εχειν και την κατασχεσιν. περι τα στασιωδη κατελθων. καθως ανωθεν διεγραψαµεν. πασαν επιθυµιαν απο σου εξορισεις. τον αθλιον και ταλαιπωρον. βασιλεα συν τη ιερα συγκλητω και των αρχοντων και υπαστιστων αυτου. και απο του τοσουτου υψους εις το χαος εκεινο απορριψης µε. προσπιπτειν και κλαιειν και λεγειν εν θλιψει και φοβω πολλω προς αυτον· «∆εσποτα. ιερεις. και προς τουτοις ολον εν σεαυτω εξεις. ινα παλιν ο µελλων ειπειν γενηται πασι σαφες. ∆εσποτα. οικους και παλατια ποικιλα τε και ευρυχωρα. του συµβασιλευειν αυτω σε ταξαντος. Μη οργισθης µε. ειτα. ανω τον νουν εχων εν τη υπερανω των ουρανων βασιλεια. ναους παµµεγεθεις τε και περικαλεις. τον υπερανω παντων των ουρανων. µετα δακρυων προσκαλουµενος και παρακαλουµενος αναδεξασθαι αυτων την φροντιδα και ποιµαναι και ωφελησαι αυτους. ωδε τα φθαρτα και ορωµενα συναναστρεφη µετα των προσκαλεσµενων σε. ∆εσποτα. καταφρονησας εγκαταλειψης τα ανω και τα δοθεντα σοι παρ᾿ αυτου αιωνια αγαθα και. Μη. Μηδαµως Κυριε. και ζωντος σου και µετα την απο του σωµατος σου εκδηµιαν. κακεινου λεγοντος και προστασσοντος σοι κατελθειν εις το ποιµαναι ψυχας. και δια τουτο εκει . πασαν προσπαθειαν και φυσικην αγαπην παντος ανθρωπου και συγγενους καταλειψεις και φθασεις εις τελειαν αναµαρτησιαν και καθαροτητα. λεγω δη του βασιλεως και των αρχοντων και ολου του πληθους της πολεως. αλλα και διαγων µετα Θεου. µηδαµοθεν η οχλουµενος η προς αλλον απονευων τινα.Ει δε και τουτων απαντων ποιησεις ουδεν. Εδει σε ουν. αιφνης δε τινος σε καλεσαντος και ενταυθα πολιν µεγαλην και λαον πολυν εν αυτη υποδειξαντος. (333) προ του προτραπηναι σε παρα Θεου. µη αποστερησης µε του τοιουτου φωτος της δοξης σου και εις τοσουτον καταγαγης µε σκοτος. αρχιερεις. τον δουλον σου. πως εγκαταλειψω σε και προς την µαταιοτητα εκεινην και πολυµοχθον διαγωγην απελευσοµαι. Μη τι ηµαρτον κατα αγνοιαν.

κατατεµε. τας λοιδοριας. αυθις εδει σε προσπεσειν. Πως ου φευξη. Αλλα πως παντα εξειποιµι. µη απειλαι ανθρωπων πτοησουσι και των εντολων σου παραβατην εργασονται.». ει µη βασιλεις και δυναστας υπερ δικαιοσυνης και αδικιας και παρανοµιας µετα παρρησιας ελεγξω. συ µε και µεληδον. µη µεριµνα συσκοτηση µε. µη τρυφη και µεθη του εικοτος παρασυροµαι. ο ευσπλαγχνος.αποστρεφεις µε οθεν φιλανθρωπως ανειλκυσας µε. α µαλλον επιστασαι συ η εγω. εδει σε κλαυσαι και τους (334) αχραντους ποδας αυτου νοερως τοις δακρυσι βρεξαι και ουτως ειπειν· «Πως συνεσει µοι. τας διαβολας και µαλιστα των γνωστικωτερων . Οιδας γαρ το των ανθρωπων δυσαρεστον. Μη ουν τοσουτοις κακοις εκδοτον µε ποιησης. τρεπτη ουσα. µη συνεπισκοπων παρακλησεις και φιλων αδικιας µε συγκοινωνον απεργασονται. ∆εσποτα. Ει δε προσεθετο ειπειν σοι· «Απελθε. ινα και συνης µοι και ενισχυσης µε και µη καταλειψης µε πταισαντα και χωρισθης απ᾿ εµου του αναξιου. µονον εκει µη εκπεµψης µε». η κακως πραττοντων συνεργον γινοµενον και µη τουτους ελεγχοντα παρρησια και την ενστασιν υπερ των εντολων σου επιδεικνυµενον. ει κατελθων εκει σκοτισθησοµαι. µη ηδονη απατηση µε. ει προς κολακειας και επαινους ανθρωπων εκκλινη η ροπη της καρδιας µου. τους αδελφους σου επιστρεψον». µη κραιπαλη αι λεπτυνθεισαι µου σαρκες της ψυχης παχυνθησονται. εχρην σε παλιν ειπειν προς αυτον· «Οιµοι ∆εσποτα. Ει δε και προς τουτοις εφη παλιν προς σε· «Ουχι. ∆εσποτα. µη φιλαργυρια κρατηση µου· φοβουµαι µη της σαρκος η επαναστασις κυριευση µου. Και ιδου εισι παρ᾿ εµοι αναριθµητα. Αλλ᾿ ει τι συνεβη και ηµαρτον. αλλ᾿ εγω κακει µετα σου εσοµαι». Απελθε. εασας µε µονον εκει κατω κειµενον. Κυριε. µη αρχης ογκος κατα των αδελφων υποφυσησας επαρη µε. εαν προς υπερηφανιαν κακως υψωθω. Πως συνδιαξεις. ει κελευεις. Μη επι τοσουτον αποστραφης µε. φιλανθρωπε. ∆εδοικα µη φειδωλια. συ µε ωδε τιµωρησον. µη τιµη αρχοντων και βασιλεων υψωση ου καλως. τα εµα προβατα ποιµανον. Πως δε ταυτα και τα λοιπα ποιησω προς αρεσκειαν σην. Πως καταδεξη. τα σκωµµατα τουτων. ο πολλας µου αµαρτιας και ανοµιας αραµενος. και σου χωρισθησοµαι ο αναξιος. η αδικουντων αυτων σιωπωντα.

και µη κατω µε αποστειλης εκει εν τοιουτοις και τοσουτοις κακοις µεσον στρεφεσθαι». Κυριε. ουκ ειδοτων ολως Θεον και τι εστι το µελλον υποδεξασθαι ηµας κριτηριον του Θεου. Ου γαρ ανθρωπων εισι ταυτα λογικων τα νοηµατα και φρονηµατα. ει φιλεις µε. φιλανθρωπε. τα προβατα µου» προς αυτον ανθυπεφερεν. Επει γαρ υπεσχοµην συνειναι σοι. ουδε τοτε θαρρησαι η αµεριµνησαι ολως εχρην σε. ουτω τη µητροπολει η τη πατριαρχια η τινι ετερα επιβηναι αρχη. ως αγαπης τελειωτικον της νοµου και των προφητων ουσης κεφαλαιον. ουδε τον τροπον επισταµενοι οποιος εστι καθ᾿ ον ο Κυριος τω Πετρω . ως απο υψους προς βαθος που φρεατος βαθυτατου καταφεροµενος. ω της τολµης. Ει δε και αυθις προς σε ειπεν. αλλα ανοητων και εθνικων. ου ζωντων. η µαλλον ειπειν νεκρων. ω της εσχατης αγνοιας.και πεφυσιωµενων υπο της καταργουµενης παρα της χαριτος σου του κοσµου σοφιας. Ελεησον ουν µε. αλλα µετα περισκεψεως ακριβους και φοβου τουτο ποιειν. επισκοπης τυχον η προστασιας λαου. ερπετων παντοιων και θηριων οντος µεστου. φησιν. (335) Ταυτα τοινυν και τουτων πλειονα εδει σε υφορασθαι και παρακαλειν µη κατελθειν σε απο του ουρανου προς τα ωδε και προς την γην. Οτι δε ουκ ασκοπως ουδε παντι τω τυχοντι ταυτη τη διακονια επιπηδαν χρη. ουδεις αντερει· και γαρ και τω Πετρω ο Χριστος. ουκ αισθανοµενων.» (336) ειρηκοτος «συ οιδας οτι φιλω σε». αλλα µετα φοβου και τροµου. Πολλοι γαρ. κακεινου «Ναι. Οτι µεν ουν το προΐστασθαι ποιµνης και υπερ σωτηριας µεριµναν των πλησιον ηµων ωφελιµον. αλλ᾿ ως προς υψος ανερχεσθαι σε απο των κατω µαλλον δοκεις. αποδεξαµενος σου την αγαπην και την ταπεινωσιν. ω της σκοτωσεως. ο φιλανθρωπος και παναγαθος βασιλευς· «Μη φοβου φησιν. παντη που δηλον τοις µη τελειως εσκοτισµενοις τον της ψυχης οφθαλµον. Ει δε µη τοιουτον οιον ο λογος ανεζωγραφησε σεαυτον ειναι οµολογεις. υπ᾿ ουδενος κυριευθηση των εναντιων απαντων· εξεις γαρ µε εν παντι βοηθον και µειζονως και εκει κατω δοξασω σε και ωδε παλιν επανελευση µετα µειζονος και περιφανεστερας λαµπροτητος και εις τους ατελευτητους αιωνας συµβασιλευσεις µοι». τριτον ερωτησας ει φιλοιτο προς αυτου. ουδε αυτο τουτο ειδοτες το ρηµα οπερ εστιν. ου βλεποντων. «Ποιµανε.

Οιδε γαρ ο Πατηρ υµων ο ουρανιος οτι χρηζετε τουτων απαντων. ουδε νηθει». . και τη ποιµνη του Χριστου αναιδως επιστατειν ουκ αισχυνονται. φησι. Ζητειτε δε πρωτον την βασιλειαν του Θεου και την δικαιοσυνην αυτου και ταυτα παντα προστεθησεται υµιν· µη ουν µεριµνησητε περι της αυριον». Και γαρ ειπων· «Μη µεριµνησητε τη ψυχη υµων τι φαγητε η τι πιητε. µη πηραν. Ποθεν τουτο δηλον. περι προστασιας αρα λεγει βιωτικης. και αυθις· «Εργαζεσθε µη (337) την βρωσιν την απολλυµενην. επιβαινουσι τολµηρως τη αρχη. µαλλον δε και ετερα τουτων πλειονα. αυτων δηλαδη των λογικων προβατων αυτου. οπως αν σωα τη εκεινου επιµελεια διατηροιντο η και εις επιδοσιν ερχοιντο. Μη ξενους οντας υπο στεγην αγειν την εαυτου η ασθενουσι διακονειν η τους πιστους απαντας συναχθεντας επι το αυτο αναγκαζεσθαι προστασσει τω αποστολω µεριµναν τα προς τροφην αυτοις και ενδυσιν επιτηδεια. υστερον επηγαγε και φησιν· «Α δε λεγω υµιν πασι λεγω». µητε δυο χιτωνας». µη ραβδον. Απ᾿ αυτων των του Κυριου ρηµατων· λεγει γαρ προς τους αποστολους αυτου· «Μη κτησησθε χρυσον. φευ. τα προβατα µου». Και παλιν «Βλεπετε» φησιν «µηποτε βαρυνθωσιν αι καρδιαι υµων εν κραιπαλη και µεθη και µεριµναις βιωτικαις». ου προς εκεινους µονους αλλα και ηµας δι᾿ εκεινων ταυτα νοµοθετων και προστασσων. Ουµενουν ουδαµως· ουδεν γαρ τουτωνπροσεταξεν αυτω ο Θεος. αλλα την βρωσιν την µενουσαν εις ζωην αιωνιον». Λεγοντος αυτο του Κυριου τω Πετρω «Ποιµανε. ει δοκει. πως αν αλλοις µεταδιδοναι η περι τοιουτων µεριµναν ολως κελευσειε. Αλλ᾿ ιδωµεν. και µετ᾿ ολιγα φησι· «Μη ουν µεριµνησητε λεγοντες· Τι φαγωµεν η τι πιωµεν· ταυτα γαρ παντα τα εθνη επιζητει. Ταυτα τοιγαρουν και ετερα πλειονα τουτων ειπων προς αυτους. µηδε αργυρον. και σκοπησωµεν τι το ρηµα τουτο και τις η δυναµις αυτου. Αρα µη περι τροφας τας αυτων ασχολεισθαι και παρεχειν λεγει αυτοις τα ενδυµατα. Ο ουν αυτοις νοµοθετων µηδεν ολως κεκτησθαι.προσεταξε ποιµαινειν τα αυτου προβατα. αλλα περι φροντιδος πραγµατων η χρηµατων του βιου. µηδε τω σωµατι υµων τι ενδυσησθε. Καταµαθετε δε τα κρινα του αγρου πως αυξανει· ου κοπια.

Ο ουν τινα περι της αυριον µη συγχωρων µεριµναν. Ουδαµως· και τουτο δια των εξης ειρηµενων δηλοι· φησι γαρ· «Ιδου αποστελλω υµας ως προβατα εν µεσω λυκων». η µεριµνης βιωτικης ποσως απτεσθαι. η τα προβατα εις τοιαυτας εµβαλλειν φροντιδας και εγχειρησεις. φερε δη . αλλα µονην κελευων ζητειν την βασιλειαν του Θεου και την δικαιοσυνην αυτου. και τω θελοντι κριθηναι και λαβειν ηµων τον χιτωνα αφειναι τουτω και το ιµατιον και µη απαιτειν τω αιροντι τα ηµετερα. πως περι εκδικησεως ολως γηΐνου τινος πραγµατος τω ποιµαινειν µελλοντι τα προβατα αυτου προσεταξεν. αλλ᾿ ουδε αυτα τα παρα των πιστευοντων εις τον Κυριον ηµων Ιησουν Χριστον προσφεροµενα και παρα τους ποδας αυτων προτιθεµενα χρηµατα ολως αυτοι καταδεξαντο διοικειν και την των αδελφων προνοιαν εις τροφας και ενδυσεις ποιεισθαι. Ου µονον γαρ ουδεν ολως εις χρειαν αυτων τε και των παρ᾿ αυτοις µαθητευοµενων εφροντισαν. αφες αυτω και το ιµατιον· και τω αιροντι τα σα µη απαιτει». Επει ουν αποδεδεικται µηδεν ολως περι γηΐνου πραγµατος προστεταχθαι µεριµναν ηµας µηδε περι αυτης της αναγκαιας χρειας ηµων. ηµεις δε τη ευχη και τη διακονια του λογου προσκαρτερησωµεν». Ο τοινυν ως προβατα εν µεσω λυκων τους αυτου µαθητας εκπεµψας και αυτοις και δι᾿ αυτων ηµιν νοµοθετησας τω τυπτοντι (338) εις την δεξιαν σιαγονα και στρεφειν αυτω και την αλλην. και παλιν· «Εγω δε λεγω υµιν µη αντιστηναι τω πονηρω· αλλ᾿ οστις σε ραπισει εις την δεξιαν σιαγονα. στρεψον αυτω και την αλλην· και τω θελοντι σοι κριθηναι και τον χιτωνα λαβειν. προς τον λαον· «Ου δικαιον εστιν ηµας καταλειψαντας τον λογον του Θεου διακονειν τραπεζαις. πως αρα των αυτου προσταγµατων απ᾿ εναντιας τω αποστολω ποτε προσεταξε µεριµναν τα εις διατροφην και ενδυσιν των προβατων αυτου. η περι προστασιας και εκδικησεως αυτων τε και των υπαρχοντων αυτοις. φησι. Ουδαµως. µητε δε διεκδικειν η ηµας αυτους η τους αδελφους ηµων αδικουµενους και επηρεαζοµενους παρα τινων. Και τουτο µετα την εις ουρανους του Κυριου αναληψιν αυτοις εργοις οι αποστολοι εβεβαιωσαν. ων αυτος πρωτος ο ποιµην προσεταγη απεχεσθαι. Ειπον γαρ. Καταστησωµεν δε επι τουτω ανδρας ικανους.

των δε καταφρονειν. ποιµαινε τα προβατα µου». φησιν. Ο ποιµην των αλογων προβατων ου γεωργιας. πλειον τουτων. φησι. ου τα µεν τηρειν. αλλα και οικιαν και γυναικα και τεκνα . ου τιµης φροντιζει· ουδεν ετερον των βιωτικων µεριµνα πραγµατων. διδασκοντες αυτους τηρειν παντα οσα ενετειλαµην υµιν». φησι. ου πραγµατειας. Αλλα µεταµεληθεντα και πικρως κλαυσαντα ευθυς της συµπαθειας σε ηξιωσα και απαρρησιαστον οντα προς εµαυτον µετα και των λοιπων µαθητων εν τω ορει εκαλεσα και ουδε λογω σοι µονω υπερ τουτου ωνειδισα. Ποιµανεις δε ουκ εν τω εισαγειν και εξαγειν απο νοµων εις νοµας και ευτροφα και πιονα ταυτα τω σωµατι συντηρειν. ο δε απιστησας κατακριθησεται». Και επιφερει· «Ο πιστευσας και βαπτισθεις σωθησεται.εξετασωµεν τι εστι το ρηθεν παρα του Κυριου τω κορυφαιω των αποστολων· «Ει φιλεις µε. Εκ του εις σε. Τι ουν εστι το «στηριξον τους αδελφους σου». ουκ οικιας. ουδ᾿ εν τω περικλειειν φραγµοις και τοιχοις. Οιδα δε οτι εκ των ειρηµενων σαφες τουτο γεγονε και πολλοι των συνετων ισως εγνωσαν ηδη του λογου την δυναµιν. Ειτα προσεθετο και τουτο ειπειν προς αυτον· «Και συ ουν επιστρεψας ποτε. υποδειγµατος. µαθητευσατε παντα τα εθνη. «Πορευθεντες γαρ. του αρνησασθαι µε τον των απαντων δεσποτην. βαπτιζοντες αυτους εις το ονοµα του Πατρος και του Υιου και του Αγιου Πνευµατος. Καγω εδεηθην περι σου. ουκ ευθηνουσων τραπεζων. ινα µη εκλειπη η πιστις σου». αλλα παντα φυλαττειν οσα ενετειλαµην υµιν. αλλα δει και ηµας δια τους αγνοουντας µικρα τινα προς την υµετεραν αγαπην ειπειν. αλλ᾿ εν τω διδασκειν αυτα τηρειν παντα οσα ενετειλαµην υµιν. φησι. ου δοξης. Ουδεν τοιγαρουν ετερον εστι το ποιµαινειν ει µη η δια (339) του λογου και της διδασκαλιας των ποιµαινοµενων επιµελεια· και τουτο αυτος εδειξεν ο Χριστος ουτως τω Πετρω ειπων· «Ποσακις ητησατο ο Σατανας σινιασαι σε ως τον σιτον. ουδε αντεχεσθαι (340) τουτων ολως ανεχεται. «Ποιµανε τα προβατα µου». ει τι δ᾿ αν και συµβη αυτοις αµαρτησαι. Λοιπον ουν και συ επιστρεψας στηριξον τους αδελφους σου· ποιµανον τα προβατα µου. Τι γαρ χειρον. στηριξον τους αδελφους σου». πληροφορησον µηδεποτε εις απογνωσιν καταστρεφεσθαι.

µη στρωµνην επιφεροµενος. του ενεστωτος και του µελλοντος. Αγαπατε τους εχθρους υµων· ευχεσθε υπερ των επηρεαζοντων υµας. Αφετε και αφεθησεται. και δυο των ενεργουντων επ᾿ αυτοις οντων. και του µεν σωζειν σπουδαζοντος και προς ζωην και βασιλειαν αιωνιον ηµας προσκαλουµενου. αντικαθισταµενων απ᾿ εναντιας αλληλοις. ως αυτους ουτως καγω ηγαπησα. ουδε ο Πατηρ υµων ο ουρανιος αφησει υµιν τα παραπτωµατα υµων. ολην εν τη εαυτου ποιµνη την σπουδην επιδεικνυται. Καλως ποιειτε τοις µισουσιν υµας. ζωης φηµι και θανατου. Θεου λεγω και του αντικειµενου αυτω διαβολου. Υπερ αυτων γαρ εθηκα την ψυχην µου και απεθανον. Μηδεις υµων κακον αντι κακου αποδω τινι. ∆υο τοινυν πραγµατων ηµιν προκειµενων. ινα της εν ουρανοις απολαυσητε. (341) ινα πλουτησετε πνευµατι· καταφρονησατε της κατω δοξης. αλλ᾿ υποφερων αιθριος τον καυσωνα της ηµερας και τον παγετον της νυκτος υποµενων διανυκτερευει. του ορωµενου και λυοµενου και του αορατου και αιωνιου και ακαταλυτου. θησαυρον ανεκλειπτον εν τοις ουρανοις. Προθες αυτοις αντι νοµης αλογου την των εµων εντολων ζωοποιον τροφην· διδαξον αυτους δια της εργασιας τουτων και εκπληρωσεως την εξ αυτων µεταληψιν γινεσθαι· νουθετησον και παρακαλεσον αυτους ουτως καθ᾿ ωραν εµπιπλασθαι. και δυο κοσµων. Οποια δε τα εµα αγαθα και δια ποιων των πραξεων κτωνται. και της παραφυλακης και επιµελειας αυτων ουκ αφισταται. ∆ιδασκων αυτα την εις εµε πιστιν αθολωτον εχειν και ειλικρινη και αδιστακτον. του δε της απωλειας ηµων και του θανατου επιθυµουντος και . αγρυπνων επ᾿ αυτη και µακρας αποδηµιας στελλοµενος. εξ ολης της διανοιας. Σοι δε εξεστι και εν οικια και εν οδω και επι κλινης και στρωµνης και επι τραπεζης αυτης παρακειµενω ποιµαινειν τα προβατα µου· πως.καταλιπων. Πωλησατε τα υπαρχοντα υµων και δοτε ελεηµοσυνην· ποιησατε υµιν βαλαντια µη παλαιουµενα. ινα εξ αυτων αει κεκορεσµενοι ωσι και εµπεπλησµενοι των εµων αγαθων. Εαν γαρ µη αφητε τοις ανθρωποις τα παραπτωµατα αυτων. ανεµοις και κρυµω και αερι προσπαλαιων αει. υποθησεις αυτοις λεγων ταυτα. µη κλινην εχων. Πτωχευσατε τοις χρηµασιν. αγαπαν µε εξ ολης αυτων της ψυχης.

ινα µη υπο του αρχοντος του σκοτους κατακυριευθωµεν και γενωµεθα υπο τας παγιδας αυτου. Κυριος παντων και των ενεστωτων και µελλοντων. Και οτι µεν αρχων του κοσµου και του αιωνιου σκοτους ο διαβολος εστιν. φυσικως και εξουσιαστικως (342) αρχει παντων των επουρανιων και επιγειων και καταχθονιων. Οσοι δε τα εναντια των τουτου εντολων διαπραξονται. ως αρχηθεν µεν αυτος εκπεσων του φωτος δια της επαρσεως και κληρονοµος αιωνιως του σκοτους εσοµενος. µηδε οπως το αιωνιον κληρονοµηση πυρ αγωνισηται· µη.απαγε της βλασφηµιας. ακουσον αυτου του Χριστου λεγοντος· «Ιδου ο αρχων του κοσµου ερχεται και εν εµοι ευρησει ουδεν». φως ων ανεσπερον και απροσιτον. φευγειν ηµας δει τον πονηρον εχθρον και πολεµιον και προς το σωζοντα καταφευγειν ∆εσποτην και την παρ᾿ εκεινου επικαλεισθαι βοηθειαν. τεκνα και πατερες και αδελφοι.ωρυοµενου καθ᾿ εκαστην και τινα καταπιη δια της των προσκαιρων τουτων απολαυσεως ζητουντος και της αιωνιου κολασεως υπευθυνον απεργασεται. ος ουδε κατα χοιρων εχει την αξουσιαν -. ως κτιστης και δηµιουργος ων των απαντων. απ᾿ αυτων ηδη τουτων των ορωµενων προς τα αφθαρτα και ειωνια αναγονται. Αρχων δε ουχ ως εξουσιαστης η δεσποτης του κοσµου λεγεται . µετα του αντικειµενου ευρισκονται ταττοµενοι. µη. Θεου γινοµενοι πολεµιοι αντικρυς. παρακαλω. Φοβερον εστι γενεσθαι ηµας . Αρχων δε του σκοτους λεγεται. τω αρχοντι του σκοτους και κοσµοκρατορι προστεθη· µηδεις µετ᾿ αυτου ταχθη· µηδεις κατα του Σωτηρος ηµων και Θεου τω διαβολω συν τοις αγγελοις αυτου στρατευθη· µηδεις κατα της εαυτου ψυχης γενηται. δουλευοντες αυτω και τη αµαρτια. ως τω βασιλει και Θεω των απαντων υποταγεντες και τα προσταγµατα τετηρηκοτες αυτου. Μηδεις τοιγαρουν. αγαπητοι. αλλ᾿ ως τους εν αυτω προσηλωµενους δια της επιθυµιας των εν αυτω χρηµατων και πραγµατων καταδουλουµενος και κατεξουσιαζων αυτων. Οι ουν αυτω πειθοµενοι και τας εντολας αυτου απαρατρωτους φυλασσοντες και των προσκαιρων εν απολαυσει συµµετρω γινοµενοι και ευχαριστως µετ᾿ εγκρατειας τουτων µεταλαµβανοντες. Ο δε Θεος και δεσποτης ηµων. καθως αυτος φησιν ο Σωτηρ· «Ο µη ων µετ᾿ εµου κατ᾿ εµου εστι και ο µη συναγων µετ᾿ εµου σκορπιζει».

αλλα συρεις εις δικαστηρια τον αφελοµενον τουτο και συνηγορους µισθουσαι. Εαν δε τις χρυσιον αφεληται απο σου η ετερον τι λαθραιως η φανερως. και µη πραως φερης την ατιµιαν. και δικαστηριω παριστασαι. επισφραγισας και επικυρωσας τας προσγεγενηµενας σου αµαρτιας και ανεξαλειπτους ταυτας απεργασαµενος.συ δε µη υπενεγκης ευχαριστως και αµνησικακως. αλλα και δι᾿ αυτου τον ειποντα µη τυψαι. ο των αλλων απαντων χειρον εστι. ετυψας δε ου τον αδελφον µονον. αλλα µαλλον αντιτυψης αυτον. ορκοις και επιορκιαις χρωµενος και παρασκευαζων οµνυναι και επιορκειν τουτον και ψευδεσθαι. κακοπραγων η και απορων. αγων και συρων τον αδελφον. απ᾿ εναντιας ποιων των προσταγµατων αυτου και πολεµιος εγενου αυτου. οταν υπερ χρηµατων . αλλ᾿ η ανθυβρισης τον σε υβρισαντα η λοιδορησης η ετερον τι εις αυτον εναντιον διαπραξης. ιδου εστρατευσω µεν κατα του Χριστου. γεγονας µεν στρατιωτης και υπουργος του αντικειµενου Σαταν. αλλα και την ιδιαν τιθεναι ψυχην εις θανατον υπερ της του Θεου εντολης. και προς τουτοις φυλακαις παραδιδως αυτον και παντα ποιεις και πραττεις. Εαν δικαιως η αδικως υβριση σε τις η λοιδορηση η ενδιαβαλη. ειτα µη στρεψης αυτω και την αλλην.πολεµιους Θεου και µονον ακουοµενον. απελθης δε µηνιν κατ᾿ αυτου εχων εν τη καρδια σου και µη εξ ολης αφης αυτω της ψυχης και (343) απο καρδιας σου ευξη υπερ αυτου. δανεισαµενος τυχον η αρπασας αυτο. Πως δε εστι στρατευσασθαι κατα του Χριστου και υπερ της εαυτου απωλειας τινα αγωνισασθαι ενθεν ερω. πως ουχι φανερως και σεαυτου πολεµιος εις. Ο γαρ κελευοµενος τους εν φυλακη επισκεπτεσθαι και το κατα δυναµιν τουτοις διακονειν. ωστε τα χρεωστουµενα σοι λαβειν . προσθειναι δε και την ετεραν µαλλον αυτω. βοηθειαν την εξ ανθρωπων ζητων. λυπουµενος. απωλεσας δε και την εαυτου ψυχην. ου µονον δε. ανιωµενος. Εαν τις σε παλιν ραπιση εις την δεξιαν σιαγονα. ειτα δουναι σοι αυτο µη βουληται. τω αιροντι τα σα µη απαιτειν και τω θελοντι σοι κριθηναι και τον χιτωνα λαβειν αφιεναι τουτω και το ιµατιον. η λυπηθεις και δηχθεις την καρδιαν µη υπενεγκης και χαλινωσης σου της ψυχης τας κινησεις. η παλιν τουτων µεν ουδεν εις αυτον απεργαση.

ει γε πειθεσθαι τη αληθεια Χριστω και τοις λογοις τουτοις πειθοµεν υµας ανθρωπους οντας. ναι. ως αν ευτροφα τη δικαιοσυνη και πολυτοκα ταυτα ποιηση. η πως αυτα τω ειποντι Θεω αρεστα· «Εγω δε λεγω υµιν µη οµοσαι ολως.απολλυµενων δικαζη. Αδωναΐ Κυριος· Ω ποιµενες Ισραηλ. µη βοσκουσιν οι ποιµενες εαυτους. Ει δε ταυτα ουτω συµβαινουσι γινεσθαι. και το ου. λυπουµενος. λεγω υµιν οτι παν ρηµα αργον ο εαν λαλησωσιν οι ανθρωποι. πως εσται φορητα τη φιλοθεω ψυχη. λογον δωσουσι υπερ αυτου εν ηµερα κρισεως». το κριµα του Θεου δεδοικοτες και την φρικτην εκεινην αποφασιν ην δια του προφητου Ιωηλ ο Θεος κατα των αναξιων ποιµαινοντων τα προβατα αυτου απεφηνατο· «Ταδε λεγει. ποτε δε αντιλογιαις και ψευδει ανθιστασθαι. (344) ανιωµενος και φυλακαις καθυποβαλλων τον αδελφον σου. και ποτε µεν προσερχεσθαι δικασταις. Ο ουν θελων ποιµαινειν το του Χριστου ποιµνιον και τα τουτου προβατα βοσκειν δια της διδασκαλιας των ειρηµενων. διεκδικειν τε ταυτα και αποσοβειν τους αδικειν βουλοµενους και επηρεαζειν αυτα. τους αντιδικους ψευδεσθαι και οµνυειν και επιορκειν φανερως. πως αρα δυναται αγρους µεριµναν επι το αυτο και φροντιδα κτηµατων ποιεισθαι. Ουχι τα προβατα βοσκουσιν οι ποιµενες. ταις αρχαις και ταις των αλλων επιτρεχετε προστασιαις δια δοξαν ανθρωπινην και τρυφην και απολαυσιν σωµατος. ουχι προδηλως µαινη. (345) Το ησθενηκος ουκ ενισχυσατε και το αρρωστον ουκ ιασασθε και το συντετριµµενον ου κατεδησατε και το κακως εχον ουκ εσωµατοποιησατε και το πλανωµενον ουκ επεστρεψατε και το απολωλος ουκ επεζητησατε και το ισχυρον κατειργασασθε µοχθω και εν κρατει επαιδευσατε αυτα και εν παιγνιω και διεσπαρη τα προβατα µου δια το µη ειναι ποιµενας». αµην. Θεον παροργιζων και αυτω πολεµων και σεαυτον αποστερων της αιωνιου ζωης. Μη δη ουν. φησιν. παραβαινων την προσταξιν του Θεου. καν αυτος αληθευη. Ιδου το γαλα κατεσθιετε και τα ερια περιβαλλεσθε και το παχυ εσφαζετε και τα προβατα µου ουκ εβοσκετε. Και µετ᾿ ολιγα· «Ταδε λεγει Αδωναΐ Κυριος· Ιδου εγω επι τους . και παλιν· «Αµην. αλλ᾿ εστω υµων το ναι. Αναγκη γαρ. ου· το γαρ πλειον τουτου εκ του πονηρου εστι». εσθ᾿ οτε και αιτιος ορκων και επιορκιων γινεσθαι.

σπλαγχνα οικτιρµου και συµπαθειας εντευθεν αναλαβοντες. αυτη µεν δια την αυτης αµαρτιαν εληφθη. ινα µη το κρειττον εν ηµιν υπο του χειρονος εκνικαται. και ειρηνευσωµεν πρωτον ηµας αυτους και συµφωνον οργανον δια σωµατος και ψυχης αποτελεσωµεν εαυτους εν ενι Πνευµατι τω Θεω.ποιµενας και εκζητησω τα προβατα µου εκ των χειρων αυτων και καταπαυσω αυτους του µη ποιµαινειν τα προβατα µου». εις µετρον ηλικιας του πληρωµατος του Χριστου. κτησωµεθα δε πραον και γαληνον το πνευµα εκ συντετριµµενου φρονηµατος. ει γε και καλουµεθα ανωθεν. ∆ια δη τουτο σπουδασωµεν ποιµαναι µαλλον προτερον καλως εαυτους ως Χριστου ποιµνιον. και καθυποταξαι την σαρκα τω πνευµατι. ειτα. ως τα διεστωτα εν ηµιν εις εν επισυναψαντες (346) φρονηµα δια της βαθειας ειρηνης. κτησωµεθα καθαραν την καρδιαν εν απαθεια τελεια και οψοµεθα το φως του Θεου. Και παλιν· «Και ο σκοπος εαν ιδη την ροµφαιαν ερχοµενην και µη σαλπιση τη σαλπιγγι και επελθουσα η ροµφαια λαβη εξ αυτων ψυχην. Φοβερα ταυτα και φρικης απασης. αυτο το Πνευµα δηλονοτι το Αγιον ενεργουν και λαλουν εν ηµιν τα κεκρυµµενα µυστηρια της του Θεου βασιλειας. παντα υποµενωµεν. και ουτως. ου µονον δε. εν γνωσει τελεια Θεου και εν σοφια των υπο του παναγιου Πνευµατος χορηγουµενων λογων και µυστηριων. το δε αιµα αυτης εκ της χειρος του σκοπου εκζητησω». τοτε και επι τη των αλλων ωφελεια ως δουλους εσχατους εαυτους επιδωσωµεν. το δοκιµιον ηµων ασαλευτον τηρουντες απο της αποβαθρας των αρετων. εν πολλαις θλιψεσι και συµφοραις υποµεινωµεν τον Χριστον και ανεχωµεθα διωκοµενοι και βλασφηµουµενοι παρακαλωµεν και καταρωµενοι ευλογωµεν. µη λογιζοµενοι το κακον εν µηδενι µηδαµως. . αλλ᾿ οταν και εν πολλοις πειρασµοις. αλλα παντα στεγωµεν. οταν την κατα Χριστον αυξησωµεν ηλικιαν και αναδραµωµεν εις ανδρα τελειον. ω αδελφοι. ως βασιλειον ιεραυτεµα. εν πολλη τε διψη της του Θεου δικαιοσυνης κορεσθωµεν των απορρητων αγαθων της βασιλειας αυτου δια της του Πνευµατος παρακλησεως. δια παντων και εν πασι τοις ειρηµενοις. Και οποταν εις τον της ταπεινοφροσυνης βυθον εισελθωµεν και τοις ναµασι ταυτης των δακρυων τους σπιλους της αµαρτιας απολουσωµεθα.

Αλλ᾿ απο των βιωτικων πραγµατων σκοπησαντες. ως αν δυνηθωµεν γνωναι Θεον και οτι αψευδης εστι τα επηγγελµενα παρ᾿ αυτου διδοναι τοις αγαπωσιν αυτον και ποιουσιν αυτου τα θεια προσταγµατα· ος και και αποδωσει εκαστω τον µισθον κατα τα εργα αυτου. και τουτο καλως καταµαθωµεν. Αλλα γαρ ιδωµεν τι καθ᾿ εκαστην ηµιν ο θειος Αποστολος οµιλει και των αυτου θεοπνευστων ρηµατων τινα συνετως εξετασωµεν. Ωσπερ γαρ πας εµπορος και χειροτεχνης και γεωργος. νυν και αει και εις τους ατελευτητους αιωνας των αιωνων· αµην. εστω παντων δουλος και παντων διακονος». οτι αι ηµεραι πονηραι εισι». υποτασσοµενοι τοις κατα Θεον πατρασιν ηµων και αυτω τω συνεχοντι παντα Θεω. Εως δε εις τουτο δια πολλων αγωνων ου φθασωµεν. ΛΟΓΟΣ ΙΒ΄ (347) Εις το ρητον το λεγον του Αποστολου· «Εξαγοραζοµενοι τον καιρον. ως η των θειων Γραφων ερευνα. Εν αυταις γαρ εγκεκρυµµενη ουσα η διανοια της του Πνευµατος χαριτος. Ο παραινει λεγων ο Παυλος· «Εξαγοραζοµενοι τον καιρον. ω πρεπει πασα δοξα. οτι αι ηµεραι πονηραι εισιν». Ουδεν ουτως ετερον των αλλων απαντων ωφελιµωτερον ψυχη. Και πως εξαγοραζεται τις φρονιµως τον καιρον της παρουσης ζωης.κατα την του Κυριου φωνην· «Ο θελων ειναι πρωτος εν υµιν. σπουδης οτι µαλιστα και επιµελειας . ηδονης απασης πληρουσθαι ποιει την νοεραν αυτης αισθησιν. τα παντα υποταγεντα αυτω τω Θεω και Πατρι. νυκτος και ηµερας εν τω νοµω του Θεου µελεταν αιρουµενη. αγγελοειδη ταυτην και αγγελοις αυτοις οµοδιαιτον απεργαζεται. ινα και τον εν αυτοις αποκειµενον πλουτον πλουτησωµεν και την του Πνευµατος χαριν εκειθεν τρυφησωµεν εις ακενωτον ευφροσυνην ψυχης και απολαυσιν. παρακαλω. Τι ουν εστι το παρ᾿ ηµων ερευνωµενον. καθ᾿ εκαστην µετανοουν τες και τοις κατα Θεον δακρυσι καθαιροµενοι. αλλα µην και πας τις αλλος ο την τυχουσαν µετερχοµενος τεχνην. σχολασωµεν. ηνικα την βασιλειαν παραδωσει. τιµη και προσκυνησις. και ολην απο των γηΐνων και της των ορωµενων ταπεινωσεως αρασα.

Ο δε και εν τη πανηγυρει µετα χρυσιου παραγινοµενος και µηδεν εξ ων ειποµεν εναντιον διαπραττοµενος. η και µετα το ευρειν χρυσιον. εαν αφεις εν σπουδη πραγµατευσασθαι αρξηται τας σκηνας των καπηλων και των µαγειρων και των τα λοιπα βρωµατα απεµπολουντων περιϊεναι και ποτε µεν εκ τουτων ποτε δε (349) εξ ετερων λιχνευοµενος εσθιη και πινη.χρηζει πολλης εις το εργον (348) αυτου. η προς της οικιας αυτου καθεζοµενος ορα διερχοµενους αυτους και προς την πανηγυριν µετα σπουδης απερχοµενους. Ει δε και χρυσιον επιφεροµενος την πανηγυριν καταλαβη. εµπορευσαµενοι και µετα κερδους µεγαλου υποστρεψαντες. ειτ᾿ ουν απεµπολησας αυτον. µεγαλην υφισταται την ζηµιαν. δι᾿ ου κερδησαι επ᾿ αυτω ελπιζει. αυτος ραστωνη και ραθυµια κρατουµενος. ουχι και αυθις απωλεσε τον καιρον. αλλα και εαν µεθη και ασελγειαις καταδαπανηση το χρυσιον αυτου. ου προαιρειται δραµειν εις την εµποριαν. Εαν οι εµποροι παντες προς την πανηγυριν τρεχουσιν εµπορευσασθαι τι και κερδησαι απο της πραγµατειας αυτων. ου µονον δε. ηµεραν εξ ηµερας αναβαλλοµενος. εις δε τουτων τους µεν βλεπειν προαγοντας αυτου. ουτω και επι των πνευµατικων αγωνων και εργων και πραξεων συµβαινει γινεσθαι. ευθυς προς πραγµατειαν χωρησουσι και αλλος µεν αλλο τι εξωνησεται. ουχι και ουτος τον καιρον απωλεσε και τα προσοντα αυτω αφρονως κατεδαπανησεν. Ει δε και την πανηγυριν συν αυτοις καταλαβη και παντες µεν εκεινοι χρυσιον επιφεροµενοι. τους δ᾿ οπισθεν αυτου ερχοµενους και σπουδη πολλη φθαζοντας αυτον. εαν µικρον χρονον η βραχειαν ωραν αµεληση. αλλα και µεθη και τρυφη προσασχολουµενος και φιλτρω πορνης γυναικος ελεεινως κατεχοµενος. εκεινος δε µηδεν ολως επιφεροµενος περιτρεχει ζητων ευρειν ποθεν και δανεισασθαι. Αλλα γαρ ως εν υποδειγµατι πρωτον περι ενος τουτων των εµπορευοµενων ειπωµεν λεπτοµερεστερον προς την αγαπην υµων. ανευ χρυσιου εις την πανηγυριν απελθων. ουχι ουτοι µεν εξηγορασαντο τον καιρον της ζωης αυτων. και ου τουτο µονον. εις ανωφελη και µαταια τουτον εξαναλωσας. εκεινος δε απωλεσεν αυτον. ως. αλλα µετα των . εαν ληθη η πανηγυρις και καταλειφθη απραγµατευτος.

κατασκοπων και καταµανθανων ποτε µεν τους γνωριµους. οικειους τε και αλλοτριους. Πας ουν ο σωφρονως και δικαιως µετα φρονηµατος υγιους πολιτευοµενος εν τω βιω και φερων εν αδρια και υποµονη ψυχης τα επιπονα . τα τω καιρω πρεποντα εργασαµενοι και κερδος εκειθεν εαυτοις περιποιησαµενοι. ο δε.συνεµπορων αυτου εισελθων εν αυτη. (350) ηµεις δε εν αµελεια και αργια διαγωµεν. φοβω τουτων βαλλοµενος. οτι αι ηµεραι πονηραι εισιν». Οταν γαρ αλλοι εν ταις εντολαις πορευωνται του Θεου και τας αρετας πασας µετα σπουδης και θερµης εργαζωνται. Αλλα γαρ ετι το νοηµα εξετασωµεν. ο δε τουτον αφρονως εζηµιωθη. ου προαιρειται ακολουθησαι αυτοις και απελθειν πραγµατευσασθαι µετ᾿ αυτων εν τη πανηγυρει. φοβηθεις εκει φοβον ου ουκ ην φοβος. πως εκαστος αυτων πραγµατευεται. ουχι οι εµπορευσαµενοι µεν τον καιρον εξηγορασαντο εν σπουδη. καλως πραγµατευσαµενοι και κερδησαντες. Ουτω τοιγαρουν εστι και επι παση πραξει και εργασια πνευµατικη. Καιρος πραγµατειας ανθρωπου παντος ο χρονος ουτος εστι της παρουσης ζωης· ταυτης δε της ζωης προδηλως πονηραι εισιν αι ηµεραι τοις µη καλως χρωµενοις αυταις. ουχι οι µεν καιρον εξηγορασαντο. Πως ουν εξαγοραζεται τις τον καιρον και τις εστιν ουτος και τινες αι πονηραι ηµεραι δι᾿ ας οφειλοµεν εξαγοραζεσθαι τον καιρον. ηµεις δε και εαυτους και τον καιρον απωλεσαµεν. καν υποσχοµενους φυλαττειν αυτον ακουη απο των προσδοκωµενων αυτω κακων. εζηµιωθη τον καιρον. ει και συνην αυτοις. καν υπο παντων παρακαληται συνοδοιπορησαι αυτοις. ο δε περιεργαζοµενος τα αλλοτρια και µη πραγµατευσαµενος. ποτε δε και τους µη γνωριζοµενους αυτω. Ει δε και αλλοι µεν αυθις τη προσδοκια του κερδους και ληστων εφοδου και κοπου οδοιποριας και µακρας οδου καταφρονουσιν. Τι ουν φησιν· «Εξαγοραζοµενοι τον καιρον. µηδεν εκ του ευρηθηναι εις την πανηγυριν ωφεληθεις. εκεινοι µεν εξηγορασαντο τον καιρον και τα µεγιστα ωφεληθησαν. αυτος δε µηδεν πραγµατευσηται και ουτως ακαιρως περιερχοµενου αυτου διαλυθειη παλιν η πανηγυρις. εαν µονον απασαν την πανηγυριν περιερχηται. παντων αυτοµολησαντων εις τα οικεια.

ειτε εξ αορατων εχθρων. Ο δε µη ειδως ουτως πραγµατευσασθαι απολλει τον καιρον της σωτηριας αυτου.και λυπηρα των επερχοµενων αυτω πειρασµων τε και θλιψεων. ∆υο τινων εις παραβασιν εντολης Θεου τυραννικως προσκαλουµενων υπο τινος. Ει δοκει δε. χαµευνουντες και πολλα οικαδε κοπιωντες. Ο κρυβεις και τας θλιψεις διεκφυγων. τα αιωνια µελλων κτησασθαι . µετα χαρας αυτο και εν σπουδη αποδιδωσι. ευρειν η λαβειν η κερδησαι ου δυνανται. οβολω τυχον ενι η νοµισµατι. ποιος τουτων εξηγορασατο τον καιρον. ει ο µεν αυτων δειλια και φοβω των µελλοντων επενεχθηναι αυτω κολασεων και τιµωριων φυγη χρησοιτο και απελθων κρυβηθη. και αλλως εν υποδειγµατι τον λογον γυµνασωµεν. τα τιµια εκεινα λαβειν εφιεµενος. Και ινα τουτο σαφεστερον γενηται. ειτε εξ ορατων. Τοιγαρουν οι ορθως φρονουντες δια θλιψεων και πειρασµων των ενταυθα. Ο ειδως καλως τον παροντα πραγµατευσασθαι καιρον. αρπαζει ταυτα και αιρει επ᾿ ωµων αυτου και χαιρων πορευεται. υποµονην µονην αντι χρυσιου καταβαλλοµενος και ουτως εξαγοραζεται τον καιρον εν µια ροπη. του θανατου λεγω. οποταν θλιψεις επενεχθωσι και ονειδη και ατιµιαι και σκωµµατα. εκ των επισυµβαινοντων καθ᾿ εκαστην τω βιω τον λογον ποιησοµαι. ως γνωριζων τα χρηµατα και το εξ αυτων κερδος σαφως προειδως. Και καθαπερ εµπορος. η και θανατον αυτον υποστη. τα αιωνια αγαθα και την αληκτον ευφροσυνην αξαγοραζονται και δια του σωµατικου θανατου την µετα του αθανατου και αιωνιου Θεου αιωνιον και αθανατον διαγωγην τε και κατοικιαν. εξαγοραζεται τον καιρον φρονιµως και καταπραγµατευεται των πονηρων ηµερων της παρουσης ζωης. ουτω και ο υπερ εντολης Θεου αγωνιζοµενος εν ευφροσυνη και σπουδη θανειν αιρεται. Ευδηλον οτι παντως ο τας θλιψεις υποµεινας και τον θανατον µη παραιτησαµενος ουτος εστιν ο τον καιρον εξαγορασαµενος. η ο πολλα παθων και υπενεγκων η και ισως αποθανων. ο ετερος δε συν τω καιρω και την σωτηριαν της εαυτου ψυχης εζηµιωθη. ως δι᾿ οβολου ενος. αγρυπνουντες. πολλα τινα και πολυτιµα ευρων πραγµατα. (351) ο δε γε ετερος παρρησιασεται και πολλας υπερ της εντολης του Θεου βασανους υπενεγκη. ολιγω τιµηµατι πιπρασκοµενα. ον ετεροι εν πολλοις ετεσι νηστευοντες.

Εξαγορασωµεθα την φρονησιν ηµων της ψυχης δια της των ορωµενων καταφρονησεως και της των κρειττονων µελετης και εργασιας. εις µονην την κτησιν και το κερδος της αρετης. και απολλυουσι την εαυτων σωτηριαν. εξαγορασωµεθα. οι φιληδονοι και οι φιλοπλουτοι· αλλ᾿ επαν προς παραβασιν εντολης Θεου προσκληθωσιν υπο τινος των εν υπεροχη κοσµικη τυγχανοντων. ποτε µεν δια της ευπαθειας του σωµατος και των ατακτων αυτου κινηµατων ζαλης και τρικυµιας πληρουσαι ηµων τας ψυχας. προδιδουσι τα αιωνια και ατιµητα και εξαγοραζονται αφρονως τα προσκαιρα και φθαρτα και µηδενος αξια. την τους αµαρτωλους αποπεµπουσαν εις το πυρ το εξωτερον το ητοιµασµενον τω διαβολω και τοις αγγελοις αυτου. αλλ᾿ ουδε της απολαυσεως των προσκαιρων αρπασαι ηµας και προς τα διαµενοντα και αιωνια εµβιβασαι ηµων την διανοιαν· ο ζησαι κατα Θεον ουκ εα τον κρατουµενον υπ᾿ αυτου. ινα εν αγωγιµοις των χαρισµατων του Πνευµατος εις λιµενας Θεου καταντησωµεν και φυγωµεν τας πονηρας εκεινας ηµερας και την ακοην εκεινην την πονηραν. µυρια καθ᾿ εκαστην επεγειρουσαι τα κυµατα της κυµαινοµενης καθ᾿ ηµων αλµυρας αµαρτιας.αγαθα. την παρ᾿ αυτου αγανακτησιν και ατιµιαν η αποστροφην και χρηµατων ζηµιαν υπενεγκειν µη δυναµενοι. εως ετι η πανηγυρις της ζωης ηµων ισταται. οι φιλοσαρκοι. (352) επειδη αι ηµεραι αυτης λιαν εισι πονηραι. οι φιλοδοξοι. τον παροντα καιρον. Εξαγορασωµεθα ουν τον καιρον ηµων της ζωης. ο αρεσαι Θεω ου δυναται. αυτην δηλαδη την ζωην την αιωνιον· οι και την ανεσιν εξωνησασθαι εν ολιγαις ηµεραις προτιµωνται και εις αιωνας απειρους κολαζεσθαι πραγµατευονται της παρουσης ζωης αυτων τον καιρον. Ουχ ουτως δε οι φιλοκοσµοι. διδουντες τας προθεσεις ηµων και ολους εαυτους εις µονην την εργασιαν των εντολων του Θεου. αλλα κατασπα την ψυχην αει µαλλον εις τας . ουχ ουτως οι φιλοζωοι. ποτε δε δια των επιτιθεµενων ηµιν ορατων και αορατων εχθρων εις αθυµιαν και επιθυµιαν και θυµον αγριον εµβαλλουσαι και διεγειρουσαι τας καρδιας ηµων και δια των τοιουτων µακραν ολους ηµας ποιουσαι της βασιλειας των ουρανων. Οπερ ινα µη παθωµεν και ηµεις. και φευξοµεθα το φρονηµα της σαρκος. παρακαλω.

ινα τον στεφανον της νικης αραµενοι εις αιωνας συµβασιλευσωµεν τω Χριστω. δια πασης ευσεβειας και διακρισεως διακρινοντες του δικαιου το αδικον και προτιµουµενοι την αρετην της κακιας. το ολον ηµων της δυναµεως εν µελετη θεια των εννοιων. και τω µεν σωµατι παρεχοντες αυταρκως διατροφας και σκεπασµατα. τη δε ψυχη. εν δακρυσι τε και αναγνωσεσιν αυτην διατρεφοντες και καθαιροντες εις υποδοχην του θειου φωτος. εν ευχαις. δι᾿ ης Θεω οικειουµεθα. κοινωνους των απορρητων αγαθων της βασιλειας αυτου εργαζοµενος. το βαρος δηλαδη και . αυτην την αποστροφην του Θεου. κακοπαθουντες ως καλοι στρατιωται Χριστου εν νηστειαις. Εξαγορασωµεθα την δικαιοσυνην ηµων. Εξαγορασωµεθα την σωφροσυνην του σωµατος ηµων δια πασης εγκρατειας και ταπεινωσεως. εν χαµευνιαις. αυτου του ηλιου της δικαιοσυνης Θεου. ανδρειω δηλονοτι φρονηµατι κατα της αµαρτιας ισταµενοι και τον πολεµιον βαλλοντες τοις οπλοις του Πνευµατος. εν αγρυπνιαις. φησι. ος και δικαιωσει δια της δωρεας του Αγιου Πνευµατος αυτου και δικαιους ηµας αποδειξη τη συναφεια αυτου. εν ευχαις. (354) την του συνειδοτος κατακρισιν. (353) µη διδουντες τω πονηρω εισοδον η παρρησιαν εις ολεθρον εαυτων και απωλειαν.κτηνωδεις ορµας της σαρκος και ολον κτηνωδη τον ανθρωπον απεργαζεται. εν πενθει. κτησασθε τας ψυχας υµων». εν σακκω και µετανοια και αεναοις δεησεσι. Εαν γαρ ταυτην κτησωµεθα. και µεγαλα εν τη πνευµατικη ταυτη πραγµατεια κερδανουµεν. την της καρδιας ακαθαρσιαν. επειδη ο νοµιµως αθλων και αγωνιζοµενος εν τω σταδιω της ευσεβειας παντα εγκρατευεται κατα τον θειον Αποστολον. Εξαγορασωµεθα την αδριαν των ιδιων ψυχων εν υποµονη πολλη και καρτερια των πειρασµων κατα την του Κυριου φωνην· «Εν τη υποµονη υµων. τον καιρον φρονιµως πραγµατευσαµενοι της παρουσης ζωης και την οδον του βιου διελθοντες εν δικαιοσυνη και σωφροσυνη. φευξοµεθα τας πονηρας ηµερας της αλογου επιθυµιας και του θυµου και αυτης της σαρκος της οντως πολεµιας του Πνευµατος· φευξοµεθα τον µολυσµον τον εκ των τοιουτων γινοµενον τη ψυχη. αλλ᾿ απονεµοντες την τιµην εκαστω αξιως. την των ανθρωπων καταγνωσιν.

καλως πραγµατευσαµενους τον παροντα βιον της ενταυθα ζωης. ετεραν αυθις προτιθησιν ηµιν εις εστιασιν τραπεζαν των θεοπνευστων ρηµατων αυτου. η τας πονηρας εκεινας βασανους και την φρικτην ηµεραν και καταδικην της κρισεως. τας προθεσεις και τας δυναµεις εν τη πραγµατεια του καιρου της παρουσης ζωης. προς ουρανους και Θεον κουφω τω πτερω της διανοιας ανερχεται. αφ᾿ ου πληρουται πασης ευφροσυνης και ηδονης η ψυχη και. τα φρονηµατα. ευφραινοµενος οµου και στηριζοµενος την καρδιαν τω αρτω του λογου τω ζωτικω και τω οινω τω ευφραινοντι της σοφιας και γνωσεως του Θεου. ω η δοξα συν τω Πατρι και τω Αγιω Πνευµατι νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων· αµην. χαριτι και φιλανθρωπια του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου. ον ευροµεν και εξωνησαµεθα. Και πως τον χοϊκον αποτιθεµεθα ανθρωπον και τον Χριστον ενδυοµεθα. Καλως ηµας εστιασας ο µακαριος Παυλος εν τη προτερα των θειων λογων αυτου τραπεζη και κατευφρανας ηµων τας καρδιας. ΛΟΓΟΣ ΙΓ΄ (355) Εις το ρητον του Αποστολου· «Ο πρωτος ανθρωπος εκ γης χοϊκος. Ιδωµεν ουν τις η τραπεζα αυτη του Αποστολου και τι τα ταυτης εδεσµατα. Ουτω γαρ τον παροντα καιρον πραγµατευοµενοι.τον καυσωνα της ηµερας ανδρειας βαστασαντες. τα κατω λιπουσα του βιου. αυτον επιφεροµενοι τον πολυτιµον µαργαριτην του Πνευµατος. παραχωρουντες τοις βουλοµενοις τα προσκαιρα και µονων των αφθαρτων και αιωνιων αντιποιουµενοι. ο δευτερον ανθρωπος ο Κυριος εξ ουρανου». Αλλ᾿ . Ου γενοιτο παντας ηµας επιτυχειν. καταντησοµεν εις ευδιον λιµενα της του Θεου βασιλειας εν αγωγιµοις πλουσιως του Πνευµατος και ου φοβηθησοµεθα η την πονηραν εκεινην ακοην την τους αµαρτωλους ελαυνουσαν εις το πυρ το εξωτερον. συγγενεις αυτου και αδελφοι χρηµατισαντες. πληρη δε και χαριτος θειας του Πνευµατος. παντα δεδωκοτες ηµων τα θεληµατα. πληρη µεν εδεσµατων πνευµατικων και αφ᾿ ων ο εσω ηµων οιδε τρεφεσθαι ανθρωπος.

Τινα τροπον.επαρωµεν τας διανοιας ηµων απο των γηΐνων και φθειροµενων και. ου προσεταξεν αυτω ο Θεος µη φαγειν. Πρωτον και χοϊκον ανθρωπον τον Αδαµ φησι. Ινα. (357) λαλουντι κατα του πεποιηκοτος ∆εσποτου. Μη απλως παραδραµης τον λογον και ως ευεπιβολον τουτον υπολαβης. κωφευσας του . ινα και αξιως συνεστιαθηναι αξιωθωµεν τω λεγοντι Πνευµατι δια του Αποστολου τα κεκρυµµενα µυστηρια της βασιλειας των ουρανων. του ξυλου εγευσατο και. καθως γεγραπται· «Και επλασεν ο Θεος τον ανθρωπον χουν λαβων απο της γης». εξ ουρανου». Πλασθεις ουν χοϊκος απο της γης και πνευµα λαβων ζωης. πολλης δεοµενον της ερευνης και προσοχης. απαντων εστερηθη δικαιως των αγαθων. Απαξ γαρ την εντολην του Θεου ο Αδαµ παραβας και τω απατεωνι διαβολω το ους εαυτου παρασχων ψιθυρισαι και πεισθεις αυτω. (356) Φησι δε· «Ο πρωτος ανθρωπος εκ γης χοϊκος. και εµφραγη τα ωτα και αυτης της µετα των αγγελων εκπεση διαγωγης και του παραδεισου εκδιωχθη. τοιουτοι και οι επουρανιοι». Οιος ο χοϊκος. αθανατος διαµενη και αϊδιως τοις αγγελοις συναµιλλαται και συν αυτοις αεναως τον Θεον ανυµνη και δεχηται τας εκειθεν ελλαµψεις και Θεον ορα νοερως και των εκεινου επακουη θειων φωνων. ο δευτερος ανθρωπος ο Κυριος εξ ουρανου. εως αν ταυτην φυλασσοι και εν ταυτη εργαζοιτο. των δολιων αυτου ρηµατων ακουτισθεις. αισθητως αναβλεψας. ετεθη εν τω παραδεισω. Αλλα την ακοην υποθες ετοιµην. την καταστολην της θειας δοξης αποδυθεις. ως λογιων Θεου µελλοντες ακουειν. ο ψυχην νοεραν και εικονα Θεου οιδεν ο Λογος καλειν.» «Ο πρωτος ανθρωπος εκ γης χοϊκος. Ο και παραβαντι συνεβη και εξεπεσε της αθανατου και αϊδιου ζωης. και ειση το εγκεκρυµµενον εν αυτω βαθος των µυστηριων Θεου. ο δευτερος ανθρωπος ο Κυριος. τοιουτοι και οι χοϊκοι· και οιος ο επουρανιος. αγαπητε· βαθος γαρ πολυ νοηµατων εγκειται εις την του παροντος λογου διανοιαν. εµπαθως τε την γυµνωσιν του σωµατος αυτου θεασαµενος και ιδων. θανατω παραδοθη και τους οφθαλµους της ψυχης πηρωθη. η δ᾿ αν ωρα την δοθεισαν αυτω εντολην παραβη και φαγη απο του ξυλου. λαβων εντολην εργαζεσθαι και φυλασσειν. προσεχωµεν τοις λεγοµενοις µετα ακριβειας απασης.

ισος ηµιν ατρεπτως κατα παντα γενοµενος χωρις αµαρτιας. (358) αθανατου αθανατον. ουτως ων και τοιουτος µενων εν τω Πατρι και τον Πατερα εχων µενοντα εν αυτω. ινα τα αυτα παλιν ειπω. εσεσθε ως θεοι. τους ενηχουµενους µονοις τοις αξιοις αυτοις. εις οιαν πτωχειαν εκ πλουτου πολυολβου κατεπεσεν. αιωνιου αιωνιον. γυµνος τε . τον νοητων απαντων και ουρανιων αγαθων ολικως απεστερηθη και εις την εµπαθη των επιγειων και ορωµενων κτισµατων αισθησιν κατηνεχθη· και γεγονεν. προσθησω δε και κωφος και τυφλος. τοις ανοητοις οµοιωθεις κτηνεσι κατα τον ουτω βοωντα προφητην· «Παρασυνεβληθη τοις κτηνεσι τοις ανοητοις και ωµοιωθη αυτοις». αορατου αορατον. Ουτος. ασωµατου ασωµατον. Ουτος ουν ο χοϊκος ανθρωπος ελπιδι θεωσεως απατηθεις και µεταλαβων εξ αυτου. απο της παραβασεως γεγονε. οµοιους οντας τω τεκοντι αυτους. ινα συνελων ειπω. αχωρητου αχωρητον. τυφλος. κατηλθεν επι της γης και εσαρκωθη εκ Πνευµατος Αγιου και Μαριας της παρθενου· και ενηνθρωπησεν. ο εκ γης χοϊκος. ει και µη παντα ειπειν ηδυνηθηµεν. απροσιτου απροσιτον. γυµνος. ο πρωτος ανθρωπος. θνητος τε αυ και φθαρτος και αλογος. Εµαθες εξ οιας δοξης και αθανατου τρυφης τε και διαγωγης εις οιαν ατιµιαν ο ανθρωπος κατηνεχθη. Θεος εκ Θεου. αλλα γαρ µητε την δοξαν εκεινην την αρρητον καθοραν. ως αποστησας εκ ταυτης εκουσιως τον νουν αυτου και κατανοησας εµπαθως τον του δενδρου καρπον και τω ειποντι πιστευσας οφει· «Η δ᾿ αν ωρα φαγητε απ᾿ αυτου. ακαταληπτου ακαταληπτον. Λογος Θεου και Θεος. Ιδωµεν ουν και απο των θειων διδαχθωµεν Γραφων οποιος υπαρχει και ο δευτερον ανθρωπος. Ουτω τοινυν εγενετο και ην. προς τα εξ ων εξεπεσε κωφος. εις οιαν αισχυνην και αγνοιαν. γινωσκοντες καλον και πονηρον. µη χωρισθεις εξ αυτου. ινα δια παντων των ηµετερων διελθων αναχωνευση και ανακαινιση τον πρωτον εκεινον ανθρωπον και δι᾿ εκεινου παντας τους εξ αυτου γεννηθεντας και γεννωµενους. αναισθητος. Επειδη γαρ ο τεκων Αδαµ φθαρτος και θνητος. δι᾿ ου τα παντα εγενετο τα εν τω ουρανω τα επι της γης και. µη καταλιπων ολως αυτον. ο Κυριος εξ ουρανου.µηκετι επακουειν ωσι βεβηλοις λογους θειους θεοπρεπως τε και πνευµατικως. αναρχου πατρος αναρχον γεννηµα.

τοιουτοι και παντες οι εκ αυτου γεννηθεντες χοϊκοι γεγονασι. σεληνη τε και αστροις και πυρι και υδατι και λοιποις. δια δη τουτο οικτειρησας ο ποιησας ηµας Θεος Λογος κατηλθεν. ως θεους . µηδεν των αλογων διαφεροντες ζωων. αλλ᾿ επει και αυτος δια το καταγεσθαι εκ του σπερµατος των αµαρτησαντων δουλος ην του τυραννου θανατου και τη φθορα τουτου παρεδιδοτο και τω αδη ασυµπαθως παρεπεµπετο. µοιχειαν. οιος ουτος ο χοϊκος. ως οιδε. ατρεπτως. ως τα καθ᾿ εκαστον παθη συµπεριλαβοντες εκεινων και εν εαυτοις ταυτα επισπασαµενοι.απαγε της βλασφηµιας . µηδενος οντος δηλαδη του δυναµενου σωσαι και αυτον εκλυτρωσασθαι. καν ευρεθη τις παλαι εκ των απειρων εκεινων µυριαδων και χιλιαδων µη υποκυψας αυτου τοις αισχροις προσταγµασι και θεληµασι τουτοις.αλλ᾿ ο διαβολος (359) και προσταττει και υποβαλλει και αποδεχεται. τυφλοι. ατινα ουχ ο Θεος . οτι ο αυτος και ατρεπτος εµεινε τη θεοτητι και ανθρωπος γεγονε τελειος. και ου µονον ουρανω και γη και ηλιω. αλληλοφονιαν. και εγενετο ανθρωπος ουκ εκ συνουσιας η ρευσεως . Τινα ταυτα. αλλα γαρ και αυτα τα αισχρα θεοποιησαντες παθη α µηδε εννοειν.ω της αναισθησιας – στησαντες προσεκυνησαν. Τουτο το πασιν ακαταληπτον και πασιν ακατανοητον θαυµα.. . Πορνειαν. Αναλαβων γαρ εκ των παναγνων αυτης αιµατων σαρκα εψυχωµενην. µη οτι γε πραττειν. Οθεν. Εις τοσαυτην γαρ αγνοιαν Θεου και των θειων αυτου εντολων κατηνεχθησαν οι εκ του χοϊκου τουτου χοϊκοι γεννηθεντες. κωφοι. αυτους ο Θεος απηγορευσεν. ο Υιος και Λογος του Θεου δηλονοτι. εγενετο ανθρωπος. καθως γεγραπται· «Και ο Λογος σαρξ εγενετο και εσκηνωσεν εν ηµιν». η χειρονες µαλλον ειπειν και αυτων εκεινων υπαρξαντες. θνητοι.της ενθεου καταστολης και αναισθητος εχρηµατισεν. φθαρτοι. δι᾿ ων κατεδουλωσατο και καταδουλουται απαν το των ανθρωπων γενος και υποχειριους αυτου και δουλους πεποιηκε και ποιει. ωστε ην ωφειλον απονειµαι Θεω την τιµην τη ορωµενη ταυτη κτισει απενειµον. αναλλοιωτως. αλλ᾿ εκ Πνευµατος Αγιου και Μαριας της αειπαρθενου. ανδροµανιαν. και ει τι τουτοις παροµοιον. σαρξ ολος αυτος χρηµατισας και γεγονως. γυµνοι και αναισθητοι.

µονος ην και εστιν αγιος. µονος φιλανθρωπος. ως εσται εις τους αιωνας. Οι δε γε λοιποι των ανθρωπων. ωσπερ ην. η πιστις η εις αυτον. Προσεχε.Καθαπερ γαρ τον Αδαµ απο της γης επλασεν ο Θεος και πνευµα ζωης αυτω εχαρισατο. Εξ αυτης ουν της πλευρας του Αδαµ. ουτω και ενταυθα πεποιηκε. ασπιλος και αµιαντος· τοιαυτη δε ην και η εκ του Αδαµ αφαιρεθεισα πλευρα. ηγουν απο της γυναικος αυτης. ει µη µονην. παντων ευθυς ανθρωπων συγγενης το κατα σαρκα εγενετο. µονος αθανατος. ινα γενηται υιος επ᾿ αληθειας του Αδαµ· ανθρωπος δε χρηµατισας και γεγονως οµοιος ηµιν κατα παντα πλην αµαρτιας. ουτως ο εκεινον δηµιουργησας ανευ συνουσιας και ρευσεως ανθρωπος γινεται· και ωσπερ εκει γεγραπται εν τη παλαια οτι εβαλεν ο Θεος εκστασιν επι τον Αδαµ και υπνωσε και λαβων µιαν των πλευρων αυτου ανωκοδοµησε και εποιησε την γυναικα. Αλλ᾿ αυτος Θεος οµου και ανθρωπος. Θεου φηµι και ανθρωπων. µονος αληθινος. µονος δυναστης. εµεσιτευσεν ανα µεσον των αµφοτερων. µονος δικαιος. ως εφαµεν. Αλλα προσεχετε ακριβως τω ταυτα λεγοντι Πνευµατι· εγενετο ανθρωπος ο Θεος. (360) ελαβεν ο Θεος Λογος σαρκα εψυχωµενην και ωκοδοµησεν αυτην εις ανδρα τελειον.Τουτο γαρ και ετερος τις των προ ηµων εφη ουτως ειπων· «Την σαρκα ενδυσαµενος. αντι παντων την εις αυτον πιστιν δεξαµενος. Η πλευρα του Αδαµ εστιν η γυνη. ινα επειπερ πτωχοι οντες και µηδεν ολως εχοντες εισενεγκειν τη σωτηρια ηµων. µονος ελεηµων και ευσπλαγχνος. ο αυτος και εστι και εσται· αµωµος και γαρ ην η Παρθενος. απαντων δε ανθρωπων συγγενης και αδελφος εχρηµατισε. µονος φως του κοσµου και φως ων το απροσιτον. Πως και τινα τροπον. την κατα σαρκα συγγενειαν. ει και αδελφοι και συγγενεις αυτου το κατα σαρκα υπηρξαν. ενεδυσατο και την αδελφοτητα». και η σαρξ αυτου και η ψυχη αυτου αγια και υπεραγια ην και εστι· Θεος αγιος. Τοιουτου τοινυν οντος αυτου. ηµων δε κειµενων εν τω θανατω και τη φθορα και µηδεµιαν κοινωνιαν ολως εχοντων µετ᾿ αυτου. (361) ελεησας ηµας ο Θεος την . και εγενετο ανθρωπος τελειος εις ψυχην ζωσαν ανευ συνουσιας και ρευσεως. αλλα χοϊκοι οντες τοιουτοι εµειναν και ουχι ευθυς εγενοντο αγιοι και υιοι Θεου. Μονος ουν Υιος Θεου και Θεος και ανθρωπος ων.

αλλα και τα λοιπα α ηµιν επηγγειλατο και δια των αγιων ευαγγελιων καθ᾿ εκαστην ηµιν επαγγελεται. Τινα εισι ταυτα. του αγιασµου και της υιοθεσιας στερουµεθα. Του δι᾿ υδατος και Πνευµατος αναγενναν και αναπλαττειν ηµας και συναριθµειν τοις δουλοις αυτου τοις αγιοις. τουτον δια της αµαρτιας αποδυοµεθα· ου µονον δε. αυτον δηλαδη τον Χριστον. ως ο πρωτος εκεινος και χοϊκος. ουτω και ηµεις της Εκκλησιας των αγιων δουλων αυτου χωριζοµεθα αµαρτανοντες και της θειας καταστολης ην ενεδυσαµεθα οι βαπτιζοµενοι. οταν ακριβως παντα οσα συνεταξαµεθα αυτω τηρωµεν και οσα παλιν απεταξαµεθα φευγωµεν. αποστωµεν δια αµελειας και εναντιον τι των αυτου προσταγµατων ενεργησοµεν. επουρανιου Θεου τεκνα. Τουτων ουν παντων εν µετοχη και απολαυσει γινοµεθα. επειδη και αυτος ως ηµεις οµοιος ηµιν εχρηµατισε πλην αµαρτιας· ει δε των αγιων και ζωοποιων αυτου εντολων καταφρονησαντες. ως πιστευοµεν. (362) Και ωσπερ ο Αδαµ µετα την παραβασιν του παραδεισου και της τρυφης και της µετ᾿ αγγελων διαγωγης εκβαλλεται και γυµνουται και απο οψεως γινεται του Θεου. οντως πιστοι εσµεν. Και ουτως γινοµεθα παλιν χοϊκοι. και γινοµεθα ως εκεινος αγιοι και τελειοι. των αιωνιων αγαθων. οµοιοι αυτω κατα παντα θεσει και χαριτι. εκ των εργων δεικνυοντες την πιστιν ηµων. ολοι ολως επουρανιοι. του παρεχειν ηµιν την χαριν του Πνευµατος αυτου του Αγιου και διδοναι ηµιν µετασχειν δι᾿ αυτου τα αγαθα της γης ην οι πραεις κληρονοµουσιν εν ευφροσυνη και αγαλλιασει καρδιας. µη επιτρεφοντες εις το ιδιον εξεραµα κατα τους κυνας. αντι επουρανιων και αυτου του . πεπραχοτες α µη ποιησαι ηµιν ενετειλατο. αλλα και αυτης της αιωνιου ζωης και αυτου του αδυτου φωτος. και ου µονον ταυτα. ευθυς παντων εκεινων των εκ Θεου δια του βαπτισµατος δοθεντων ηµιν αγαθων εκπιπτοµεν. Τοιγαρουν και ει µεν φυλαξοµεν παντα α ειπε και λεγει ηµιν αυτος ο Θεος. του ενωθηναι αυτον και συναριθµηναι ηµιν και εν αµφοτερους γενεσθαι εν αυτω τω Θεω και Πατρι δι᾿ αυτου συνεδεµενους τω Πνευµατι.των αµαρτηµατων αφεσιν και την απαλλαγην του θανατου και της φθορας και την ελευθεριαν ηµιν χαρισηται· ας και µεχρι του νυν χαριζεται τοις ολοψυχως πιστευουσιν εις αυτον.

Οι ουν µετα το βαπτισµα την τοιαυτην οικειοτητα και παρρησιαν και την των ειρηµενων αγαθων µετοχην µη εν παση εχοντες πληροφορια.δευτερου ανθρωπου και Κυριου Ιησου Χριστου κατα παντων οµοιων· και γινοµεθα ετι προς τουτοις υποδικοι τω θανατω και τω σκοτει. αλλα και των ειρηµενων εκεινων απαντων αγαθων. Ου γαρ απο αισθητου παραδεισου. αλλα το δοθεν αυτοις του αγιασµου και της υιοθεσιας ταλαντον κατορυξαντας και µη υπεξεργασαµενους αυτο και δια τουτο της του ∆εσποτου θεας απεστερηµενους. µηδε καθορωσιν εν τω του Πνευµατος φωτι το της θεοτητος αυτου φως. και ταυτην γνωστως και εναργως και ως ει τις φιλος προς φιλον. ει βουληθειη θερµην (363) την µετανοιαν επιδειξασθαι. και τω πυρι τω ασβεστω παραπεµποµεθα. αλλ᾿ εκ της των ουρανων βασιλειας και των αγαθων εκεινων περι ων γεγραπται· «Α οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη» ηµας εκβαλλοµεν εαυτους και της γεεννης υπευθυνους ποιουµεν· και ει µη δια της µετανοιας η ανακλησις ηµιν απεδιδοτο. ουδε την γην εργαζεσθαι καθα κακεινος κατακρινοµεθα. Κατα γαρ την αναλογιαν της µετανοιας αναλογουσαν ευρισκει την προς Θεον παρρησιαν και οικειοτητα πας ανθρωπος. και ου τουτο µονον. τεθεικε σοφως ανα µεσον ηµων και ανα µεσον εκεινου την εξοµολογησιν και την µετανοιαν. ∆ια δη τουτο. και νυν ηµεις εκβαλλοµεθα. µηδε οτι Χριστον ενδεδυµενοι εισι γινωσκοντες. η και µειζονων κληρονοµον και αυθις γενεσθαι αυτον. εν µεγαλω κλαυθµω και τω βρυγµω των οδοντων βασανιζοµενοι. και προσοµιλει αυτω προσωπω προς προσωπον και ορα αυτον νοεροις οφθαλµοις καθαρως. επει αψευδης εστιν εκεινος και αµεταµελητος εν τοις χαρισµασιν αυτου· εφη γαρ· . ουδεις αν εσωθη ποτε. ως ο Αδαµ τοτε. φιλανθρωπος ων ο Θεος και οικτιρµων και θελων την σωτηριαν ηµων. και εξουσιαν δεδωκε παντι τω βουλοµενω του πτωµατος ανακαλεσθαι εαυτον και δια ταυτης εις την προτεραν εισελθειν οικειοτητα τε και δοξαν και παρρησιαν την προς τον Θεον. ευρησουσιν εαυτους τας επι του βαπτισµατος συνθηκας εκ παντος αθετησαντας η µερικως η και καθολου. ει δ᾿ ουν. εγκυψατωσαν εις το συνειδος εαυτων· και τουτο ακριβως εξερευνησαντες.

εν επιθυµια εγενοντο αν του ιδειν αυτον και τουτο εξ ολης αυτων εζητησαν της ψυχης και αυτος εαυτον αυτοις ενεφανισεν αν. φησιν ο Αποστολος. Θεον ψευσασθαι). οποτε ουτως εχοντα ιδοι. η αληθεια». το εαυτου συνειδος.«Ο αγαπων µε τας εντολας µου τηρησει και εγω αγαπησω αυτον και εµφανισω αυτω εµαυτον». µηδε εν τη θεωρια της δοξης αυτου δια παντος µενων και µενοντα βλεπων εν εαυτω τον Θεον. εκπεσων της δοξης και της θεωριας του βασιλεως των ουρανων. αλλ᾿ εκαστος υµων. Μετανοησατω ουν εκαστος υµων και θρηνησατω εαυτον. και δια τουτο παραγενοµενος εις τον κοσµον ινα παντας τους εν τω κοσµω. λεγετω τουτο αδυνατον· µηδε γαρ ως απιστος και αυτος φθεγγεσθω ταυτα λαλων. Ηκουσατε τι ο ∆εσποτης φησι· «Ο αγαπων µε τας εντολας µου τηρησει. µηδε τω φωτι αυτου τρανως και γνωστως ελλαµποµενος. οτι τοσουτων και τηλικουτων αγαθων εαυτον απεστερησεν. αγαπητοι. ηγουν τους εν τω σκοτει καθηµενους. αλλα φωτι της οικειας αυτου δοξης τε και θεοτητος. Μηδεις ουν των µη βλεποντων πιστων νοερως τον Κυριον. αλλα και λιαν εστι δυνατον. φωτιση ουκ αλλοτριω τινι φωτι. καθως αυτος περι εαυτου ειρηκεν· «Εγω ειµι. λεγων. η αληθεια δε ου δυναται ψευσασθαι (αδυνατον γαρ. ΛΟΓΟΣ Ι∆΄ (365) . (364) οι µη ορωντες αυτον τυφλοι εισιν αντικρυς. εν Χριστω Ιησου τω Κυριω ηµων. Ει ουν αληθεια εστιν ο Χριστος. ο φυσει αληθης και η αληθεια. ω η δοξα και το κρατος συν τω Πατρι και τω Αγιω Πνευµατι εις τους αιωνας· αµην. ερευνησας. καγω αγαπησω αυτον και εµφανισω αυτω εµαυτον». µηδεις των µη βλεποντων τον Κυριον λεγετω οτι αδυνατον τουτο εστιν· ουκ αδυνατον γαρ. Ει γαρ εκεινος λεγει· «Εγω ει µι το φως του κοσµου». Ει γαρ ηγαπησαν αυτον και τας αυτου ετηρησαν εντολας. και σπουδασατω δια µετανοιας και εξοµολογησεως των αιωνιων επιτυχειν αγαθων. ως ειποµεν. επειδη µη ηγαπησαν αυτον και τας αυτου ετηρησαν εντολας. ο αψευδης. αιτιον εαυτον ευρησει της στερησεως του ∆εσποτου και της θεας της δοξης αυτου. τυφλοι δε παντως εµειναν οντες.

Ο συνιεναι και συνιδειν δυνηθεις οτι γυµνος εκ του µη οντος παραχθεις εις τον κοσµον εισηλθεν. ει και τα παντα κατεχει. η επι πληθει κηρων και λυχνων µεγαλα φρονησει και επι αρωµασι και µυροις. Πως ουν ο τον ουρανιον βλεπων ∆εσποτην επιγειου τινος εν επιθυµια γενηται πραγµατος. αλλα και παντας τους οµογενεις και οµοιοπαθεις αυτω ανθρωπους. . η εφ᾿ οις αρα ποιει επαρθησεται. καταποθεντος του χειρονος κοσµου υπο της ζωης της βραβευοµενης πασιν εκ του εµου Πνευµατος· και ιδοντες µε. υµεις δε λυπηθησεσθε· αλλα θαρσειτε. Και περι των αξιως η αναξιως κοινωνουντων και τις η εν τουτοις διαφορα· και προς το τελος. ολην αυτου την προθεσιν της ψυχης εις την θεραπειαν του πεποιηκοτος αυτον εκδιδωσιν. πως συναπτεται τις δια της κοινωνιας Θεω και πως ου συναπτεται. η σωµατικως κατα την των ανθρωπων συνηθειαν ουτω πως αγνωστως εορτασει και αλογιστως. πως σωµατικως ευφρανθησεται. εγκαλλωπισθησεται. Ο δε και τον Θεον µονον αγαπων και φοβουµενος. πολλω µαλλον εκεινων ων κατα πολυ αφεστηκε και τη φυσει και τη ουσια και τη διαγωγη. χαρησεται υµων η καρδια και την χαραν υµων ουδεις αιρει αφ᾿ υµων». αποστολικως ειπειν. Πως δε ο και ξενον εαυτον ειδως εν πληροφορια γυµνον τε και πενητα. ουτος τον ποιησαντα αυτον επιγνωσεται και µονον αυτον φοβηθησεται και αγαπησει και αυτω δουλευσει εξ ολης ψυχης και ουδεν ουδαµως. (366) αυτου του Κυριου προς τους τοιουτους αει λεγοντος· «Ο κοσµος χαρησεται. Ει γαρ εξ ων επλασθη και εν οις διαγει ξενος εστι. ειπειν δε και αυτων των εν τω ουρανω. η συναξει λαου. η εννοησει τι ο µη αρεσκει Θεω. Πως δε ου κλαυσει ουχ εαυτον µονον. εγω νενικηκα τον κοσµον. η ευθηνουση τραπεζη και πολυτελει.Περι εορτων και οπως χρη εορταζειν και τινων συµβολα τα τελουµενα εν ταις εορταις και κατα των εναβρυνοµενων εν αυταις. πως ουχι πενθησει. Ο δε γε ξενον εαυτον οντα των επιγειων επεγνωκως και ειδως οτι γυµνος εν τω θεατρω τουτω εισηλθε και γυµνος παλιν εξερχεσθαι τουτου µελλει. αλλα ξενον παντων των επιγειων. προτιµησει των ορωµενων αυτου. εαυτον ειναι εν παση πληροφορια ειδως. Αναστησοµαι γαρ εν υµιν.

και φιλων παριφανεια και παρουσια ενδοξων ανδρων των επι της γης εγκαυχησεται. τα Θεοφανια. τι µοι το οφελος. ο λαµπραις αυτων εορταις. ει εστι σοι συνεσις. σηµερον τα παροντα φαινοµενα και µετ᾿ ολιγον αφανιζοµενα. Ταυτα γαρ λαµπραν την εορτην ου ποιει ουδε αληθης εορτη εστι τουτο. παντων αποσβεσθεντων αυτων. οτι δη τα µεν σβεσθησονται.. αλλ᾿ ως ενεστωτα εν τοις τελουµενοις ορα σοφω τω νοΐ τα µελλοντα και επ᾿ αυτοις την καρδιαν ευφραινεται και δοκει ολον εν εκεινοις εαυτον ειναι και µετα των εορταζοντων εις ουρανους το πληθος του λαου. οιον τον απ᾿ ουρανου λαµποντα ηλιον. και αντι λυχνων πολλων τους αστερας προσπηξαι τω οροφω του νου και ποιησαι αυτον καινον ουρανον και πραγµα ξενον επι της γης. κατα τον Σοφον. οι δε απελευσονται εκαστος εις τα ιδια και µονος αυτος εν εν σκοτει καταλειφθησεται. Οιδε γαρ ταυτα παντα καιπαντας οµου την σηµερον οντας και παρερχοµενους την αυριον. θαυµαστωθηναι τε παρα των συνεληλυθοτων και επαινεθηναι. την εορτην σοι νοµιζε ειναι. αλλα µηδε αρκειν σοι ταυτας λογιζου προς σωτηριαν ψυχης µηδε εν λαµπροις ιµατιοις και αγερωχοις ιπποις και µυροις πολυτιµοις. την του Πνευµατος καθοδον». αλλα το µετ᾿ ολιγον αει εννοει. . την Αναληψιν. Ουδε γαρ εχει προς τα γινοµενα ο τοιουτος και το εορταζειν καλως επισταµενος η τον νουν εαυτου η την αισθησιν ολως – τουτο γαρ των µηδεν πλεον των ορωµενων φανταζοµενων εστιν . αυριον δε εκ της εµαυτου σαρκος και του ρυπου ταυτης δωσωδιας πλησθησοµαι. Μη ταυτα µοι λεγει µηδε πασας αριθµει τας εορτας. Ουδαµως ουν. την Υπαπαντην. Ει δε και σηµερον µεν µυροις εµαυτον τε και τους συνεληλυθοτας ευωδιασαιµι. την Αναστασιν. Τι γαρ µοι οφελος. Μη δη ουν µοι χρονους και µηνας και καιρων περιοδους (367) αριθµει. αποκριθητι. αγαπητε. και συνετως. αλλα συµβολα εορτης. µη ειπω κηρους και λυχνους αναψαι πολλους εν τω ναω και τη των πιστων εκκλησια. η την των φιλων συνελευσιν. κηροις τε και λυχνοις και πληθει λαου. αλλ᾿ εαν τοιουτους αυτους κτησασθαι δυνηθω. ειπε µοι. Οντως ουδεν. ειτα µετ᾿ ολιγον. µηδε λεγε µοι «Ιδου εωρτασα την Χριστου γεννησιν. αυτος εγω εν σκοτει καταλειφθησοµαι. και ετι προς τουτοις. εν τω τουτων αγαλλιασθηναι φωτι.

ουτω και ο οικος της σης ψυχης. η σηµερον ευφρανθησοµαι. ως µηδε τοπον τινα εν αυτω απολειφθηναι φωτος αµοιρον τους δε φωτοειδεις λογισµους. αλλα δι᾿ ολου απαντες αει τω πυρι του Πνευµατος καιοµενοι λαµπωσιν. νοητως οφειλει φωτιζεσθαι και καταλαµπεσθαι. Το γαρ νοητον σοι φως. «Ου ταυτας τας εορτας εξελεξαµην.καν αγης σιωπην. τι µοι το κερδος. το πληθος υπογραφει σοι των καιοµενων λυχνων υπο του ορωµενου πυρος. Ουτω προστασσεις. Το δε νοητον σοι µυρον. η και ταυτη µεν τη ηµερα υγιειας απολαυσαιµι. Τις γαρ. φησι. Το µεν γαρ εξωθεν ραντιζοµενον εσται τοις πνευµατικοις εις εικονα της κατερχοµενης δροσου επι τα ορη Σιων και ως το . ουτος ο περικαλλης οικος. Αλλα (368) πως.» φησιν. ινα. Ει γαρ σηµερον φωτισθησοµαι. Ταυτα λεγεις. Ου µυρα προσενεγκωµεν και θυµιαµα. Οπερ αυτα σοι δηλουσι τυπικως τα γινοµενα παρα σου. Ποιον δη τουτο. ο τουδε του ναου τιµιωτερος. µη γενοιτο αλλα και λιαν δαψιλως σοι ταυτα ποιειν και συµβουλευω και συναινω. ως αν µη διακοπτηται σου ο της διακρισεως των λογισµων στεφανοειδης ορµαθος. Πλην αλλα τον τροπον ειδεναι σε βουλοµαι και ηδη υποτιθω σοι και αυτο το της εορτης των πιστων το µυστηριον. καιοµενων και φαινοντων εν σοι των πνευµατικων πασων αρετων δηλονοτι δια του θειου πυρος. υπο του λογου αγχοµενος. τα εκχυνοµενα δεικνυει των µυρων και τα συνθετα των θυµιαµατων. Πρωτον δε τας αντιθεσεις σοι των αντιδιατιθεµενων τω λογω προθησω λεγοντων ουτω «Τι δε. ταυτα εκ των χειρων υµων εξεζητησεν. λαµπη ο καθεις αυτων και µη λογισµος εναπολειφθη σκοτεινος εν τη οικια σου της ψυχης. Ακουε νουνεχως. τη λυπη δε βληθησοµαι αυριον.» Ουχ ουτως εορταζειν ηµας Χριστος νενοµοθετηκεν. α και χρηναι σε διδασκουσι κεκτησθαι τουτο πολυτελως εν σεαυτω. αι λαµπαδες υποσηµαινουσαι δεικνυουσιν. Ου προσκαλεσοµεθα αδοντα λαον. Τις δε η εκ των ειρηµενων απολαυσις. «Ουκ αναψοµεν κηρους τε και λυχνους. Ου τουτο λεγω. λεγει Κυριος.» φησιν. Ειπε. αυριον δε σκοτισθησοµαι. τη επιουση δε βληθησοµαι νοσω. καθωσπερ ουτοι. Καθαπερ γαρ ο ναος. υπο των πολλων καταλαµπεται λαµπαδων. ουδε γνωστους και φιλους και αρχοντας συναθροισοµεν.

συντεθεντα σοφως και συναρµολογηθεντα τοις νοητοις µελεσι του µυρου του νοητου. τας επι τη ση σωτηρια τον ουρανιον ανυµνουσας ∆εσποτην. υπαινιττεται. Ο αινος δε και ο υµνος. Ταυτα γαρ τα υπο των χειρων των ανθρωπινων συντεθεντα µυρα και τη ευωδια του µυρου ευωδιαζοντα σου τας αισθησεις την σην πλασιν αναζωγραφουσι και οιον σοφως υπεµφαινουσι. Καθαπερ γαρ τα υπο διαφορων ειδων συντιθεµενα µυρα χειρες πλαττουσι µυρεψων και εν εκ πολλων ειδος αποτελουσιν. το ευωδιαζον τα συµπαντα και µονους τους πιστους αει ευφραινον ευφροσυνην πνευµατικην. ον και κατ᾿ εικονα εαυτου εκτισε και οµοιωσιν. ον ασιγητως οι αγιοι αναµελπουσιν αγγελοι.καταβαινον επι τον πωγωνα Ααρων και επι την ωαν του ενδυµατος αυτου το δε βλυζον (369) ενδοθεν και ως υδωρ καταψυχον το πνευµα εσται εις πηγην ναουσαν υδατα ζωης αιωνιου τω υπο θειου Πνευµατος ενεργουµενω. τουτο µεν ως φως ον και τοις καθαροις την καρδιαν ορωµενον. (370) ο δι᾿ αυτων µελωδουµενος. τουτο δε ως ξυλον ζωης και ανασταυρουν τα θεληµατα της σαρκος. τα ουρανια σοι ταγµατα παραδηλουσι και τας αναριθµητους των αγγελων δυναµεις. Αλλα γαρ ουκ εν τοις ειρηµενοις µονον ισταται ταυτα. Ει γαρ τα αψυχα ουτω Θεος τη ευωδια εκοσµησε και εδοξασε. ειτ᾿ ουν τοις χαρισµασι του ζωοποιου και παντουργου Πνευµατος και µυριζειν σε χρη την ευωδιαν της γνωσεως και της σοφιας αυτου. Οι δε γε φιλοι και γνωστοι και . αλλ᾿ εχουσι ταυτα και ετεραν εµφασιν διδασκαλιας πνευµατικης. ως αν και αυτος εαυτον τοιουτον αποτελεσης και ως επιγειος αγγελος τω αΰλω στοµατι ακαταπαυστως της καρδιας σου ανυµνης τον πεποικοτα σε Θεον µυστικως. τον υµνον εκεινον τον µυστικον. Τα δε συναθροισθεντα σοι πληθη και αδοντα µεγαλοφωνως Θεω. αναπτοµενον τε και εις καπνον ευωδιας αναπεµποµενον ο και φαινει λαµπρως και µυριζει οµου τας αισθησεις ευωδιαν πνευµατικην. πολλω µαλλον σε βουλοµενον κατακοσµησει ταις ιδεαις των αρετων και τη ευωδια του Πνευµατος του Αγιου δοξασει. ινα οι ακουοντες των λογων της διδασκαλιας σου ευωδιαζωνται τα αισθητηρια της ψυχης και ευφραινωνται ευφροσυνην πνευµατικην. ουτω και σε χειρες Θεου επλασαν.

Εστω σοι εορτη. φησιν. Πως γαρ. αρχιερεις. ινα δια παντων δοξασθη ο Θεος δια σου και τουτων η δοξα. Τι ουν. βασιλεις. «Ου γαρ δεδοξασται. και παντας. εις πενθος τας εορτας σου και την χαραν σου εις λυπην µεταβαλων». Εαν ουτως εορταζων λογιζη και τοιουτος γεγονας οιον ο λογος αναζωγραφησεν. Ει δε ουχ ουτως ουδε τοιουτον σεαυτον δια της εργασιας των εντολων απειργασω. και τα προς τιµην Θεου και των αγιων αυτου επιτελει.των αρχοντων οι συµπαροντες διδασκουσι σε δια της παρουσιας οτι δει σε συναριθµιον και οµοδιαιτον δια πασης εργασιας των εντολων και δια του πλουτου των αρετων αποστολων. ητις η γνωσις υπαρχει των θειων και ουρανιων πραγµατων. ει µη τοιουτοι δυνηθωµεν γενεσθαι οιους ηµιν τω λογω υπεδειξας. λαϊκους. η υπο του Αγιου Πνευµατος χορηγουµενη τω Ισραηλιτικω την διανοιαν. τι σοι το οφελος εορταζοντι. Και πανυ µεν ουν. ∆εος µη και συ. Μη οιου δε ως εντευθεν τον Θεον και τους αγιους δοξαζειν αυτου η προσθηκην τινα της δοξης αυτοις εµποιειν. το δεδοξασµενον ενεκα της υπερβαλλουσης δοξης αυτου». η πνευµατικα µαλλον ειπειν και ζωντα και ζωης αιωνιου παρεκτικα. εορταζε. Αυτη εστω σοι δια πασης εκλαµπουσα της ζωης σου. (371) ουδε ενδεως εχουσιν οι αγιοι δοξης επιγειου και ανθρωπινης. ει οιον τε. συγκαλει. λελογισµενως και ευσεβως εορταζοντι. λευΐτας. αλλα αυτη καθαρως η της ψυχης σου λαµπας. µη λαµπαδων φως εις το ολιγον σβεννυµενον. ειπε µοι. Ποιαν γαρ. οση σοι δυναµις. ως εξ ενος σου αναφεροµενη προς τον Θεον. Αλλ᾿ οπως ελεους τυχης απο Θεου δια της εκεινων πρεσβειας. ως οι παλαι Ιουδαιοι. ακουσης «Μεταστρεψω. φησι. Αλλα µηδε ουτως εορτην σοι αληθινην ειναι το γινοµενον υποτοπαζε. εορτην εορταζεις εν οις ποιεις εορταζων πνευµατικην και συνεορταζεις ταις ανω των αγγελων δυναµεσι. προφητων. «Εορταζε» φησι. κοινωνιαν σχοιεν ποτε τα αισθητα και αψυχα και παντη αισθησεως αµοιρα προς τα νοητα και θεια και εµψυχα. σοι λογισθησεται και αυτω ευαποδεκτος εση. αρχοντας. υπερ τας του ηλιου ακτινας . µοναστας. τυπον δε µαλλον και σκιαν και συµβολον εορτης τουτο λογιζου. µαρτυρων και παντων γενεσθαι οσιων. Ουχ εορτασοµεν σωµατικως τε και αισθητως.

Αντι µυρων και αρωµατων. νοουµενος δε αιµα Θεου. ης αρρητος η οσµη και η αναθυµιασις φωτοειδης της οσφρησεως. Ουτοι εστωσαν σοι φιλουµενοι και υπερ απαντας προτιµωµενοι. αλλ᾿ ο εν τω αισθητω και δι᾿ αυτου ως αισθητος σοι και γενοµενος και διδοµενος. αναξιως παντως εσθιεις και πινεις. ευωδιαζετω σε η νοητη του Αγιου Πνευµατος ευωδια. αρρητος γλυκασµος. οπως ιδωσι τα καλα εργα υµων και δοξασωσι τον Πατερα υµων τον εν τοις ουρανοις». ου µη διψησης εις τον αιωνα. Ει εν θεωρια καθαρα . φως αφραστον. ουχ ο οινος ουτος ο και ορωµενος. µονον εν αισθησει ψυχης. των τοιουτων µετεχεις αξιως ει δε µη ουτως. Αντι πληθουσης τραπεζης τη αφθονια των εδεσµατων. συνεορταζετωσαν και συγκοινωνειτωταν σοι. Και σκοπει µοι εντευθεν των λεγοµενων την δυναµιν. Τουτο σοι τρυφη και βρωσις εστω ακορεστος και αδαπανος οινος δε. (372) Αντι φιλων και αρχοντων και βασιλεων. Αντι λυχνων πολλων.φαινουσα πασι τοις εν τη παγκοσµιω οικια. εν ετοιµασια της ειρηνης των ταυτης δυναµεων. ουχ ο αισθητος και φαινοµενος µονον. οι προσκυνουµενοι και τιµωµενοι παρ᾿ αυτων παντες αγιοι. ως τον Λαζαρον ο Αβρααµ εν τοις κολποις αυτου. κατα την κελευουσαν εντολην «Λαµψατω το φως υµων εµπροσθεν των ανθρωπων. ει και θεωρειται το ειρηµενον και αλλως. εστω σοι µονος ο αρτος ο ζων. αλλα και ζωουνται και ζωντες ως εκ νεκρων εξανιστανται. φως καθαρον του λογου ηρτυµενον τω του Πνευµατος αλατι. ον οι εσθιοντες ου τρεφονται µονον. ως αν εκλειποντα σε προσυποδεξωνται εις τας αιωνιους τουτων σκηνας. δι᾿ ων ο κοσµος απας των αρετων εξυφαινεται και η ποικιλια του πνευµατικου ναου και του καλλους αυτου λαµπρως τοις ορωσι ορθως υποδεικνυται. εστωσαν σοι αι φωτοειδεις εννοιαι. ευφροσυνη αιωνιος τουτον ει πινεις αξιως αει. οια δη φιλοι. συνιτωσαν σοι τα ταγµατα των αγιων αγγελων δοξαζοντα τον Θεον επι σοι και αει χαιροµενα επι τη σωτηρια και αναβασει και προκοπη σου. Αντι πληθους λαου. αλλ᾿ ο φαινοµενος µεν οινος. αυτος ο αρτος ο εκ του ουρανου καταβαινων και διδους τω κοσµω ζωην. Ει εν αισθησει και γνωσει.

ζωη. ουδαµως ενωθηση Θεω. ουκ εση γινωσκων ει ζωην εζησας την ανωλεθρον. ουδ᾿ ου µη γενησεται ποτε. ιδου δη αξιος γεγονας της τοιαυτης τραπεζης ει γαρ µη αξιος γενη. Μη τοινυν οιεσθωσαν οι των θειων µυστηριων αναξιως µετεχοντες οτι δι᾿ αυτων απλως ουτω κολλωνται και ενουνται Θεω τω αορατω τουτο γαρ ουκ εσται αυτοις ουδαµως. οι ουκ αρτον µονον αισθητον αισθητως. µενεις παλιν µετα µικρον οιος ης και το προτερον. τρωγων και πινων τον θειον αρτον και τον της ευφροσυνης οινον. ει φωτοειδη τον αρτον. η πυρινον αυτον. η πηγην βλυστανουσαν. νοερως δε φως αχωρητον εστι και απροσιτον ουτω και ο οινος φως και αυτος οµοιως. αλλ᾿ ει και µικραν τινα ισως επαισθανθηση χαραν. ουχι δε και την ψυχην εαυτων. ειπε. δηλουµενην σοι παρ᾿ ηµων. Αλλα µη θορυβηθης την αληθειαν ακουων. αγαπητε. ει ουδεν ουδαµως τουτων εν θεωρια και µεθεξει εγενου. ενουνται κατ᾿ αµφω τω διττω τας φυσεις Χριστω. ου κολληθηση. εν αισθησει διτταις ωσαυτως τον µεν ορατως τον δε αορατως τρεφοµενοι. Ει γαρ αρτον ζωης και διδοντα ζωην αυτον την σαρκα ειναι οµολογεις του Κυριου και το αιµα αυτου οιδας και διδουν ζωην τοις µετεχουσι και γινοµενον εν τω πινοντι ως πηγη υδατος αλλοµενου εις ζωην αιωνιον. µηδεµιαν προσθηκην ζωης εν σοι. Ουτω γαρ ενουνται Θεω οι αξιως και εν γνωσει θεωρια του µυστηριου εκ του αρτου εσθιοντες τουτου και εκ τουτου του ποτηριου πινοντες ευαισθητω ψυχη και καρδια οι δ᾿ αναξιως τουτο ποιουντες κενοι της δωρεας εισι του Πνευµατος του Αγιου. Ο γαρ αρτος ουτος αισθητως µεν ψωµος φαινεται τοις µη υπερ την αισθησιν γενοµενοις. ως ο προφητης εδεξω εντος σου. πως. συ τουτων µετεχων ουδεν πλεον ψυχικως προστιθης. τρεφοντες µονον το σωµα. πυρ και υδωρ εστι ζων. η βλεπων το οιονουν φως. Ει ουν. αλλα και Θεον οµου εν ταυτω νοητως εσθιοντες αµα και πινοντες.µετειληφας ου µετειληφας. πως οιει της ζωης κοινωνος . συσσωµοι αυτω γινοµενοι και συγκοινωνοι της δοξης και της θεοτητος. Μονοι γαρ οι τη µετουσια της θειας του Κυριου σαρκος και την αποκαλυψιν τη νοερα προσψαυσει (373) της αορατου θεοτητος εν τω νοερω οµµατι και στοµατι καταξιουµενοι ιδειν και φαγειν γινωσκουσιν οτι χρηστος ο Κυριος. (374) ει ως υδωρ αλλοµενον και λαλουν το δεσποτικον επιες αιµα.

Χριστον αει βλεποντες και βλεποµενοι προς αυτου. επειδη αξιαν εαυτου ουχ ευρεν υποδοχην. αλλα εορτης αφορµη και Πασχα εν. ΛΟΓΟΣ ΙΕ΄ (375) Περι ησυχιας και οποιας εργασιας οφειλει εχεσθαι ο εν ταυτη ανδρειως προσκαρτερων. Χριστω συνοντες. µηδεν ολως εχων εν σεαυτω. αλλα συµπεριλαµβανει µαλλον αυτος και απτεται και ασυγχυτως ενουται τοις αξιοις και καλως ευτρεπισµενοις προς υποδοχην την αυτου. ου περιλαµβανεται αισθητως. Χριστω συµβασιλευοντες. ο αρτος ο εκ του ουρανου καταβαινων. οι του µετρου ταυτης ερωντες και εις το υψος αυτης δια της προκοπης και της των λοιπων αρετων καθ᾿ οδον αναβασεως ανελθειν προετοιµαζοµενοι. Ουτως ουν λαµβανων και ουτως απτοµενος των αψαυστων και δοκων εσθιειν. Πως δε νοµιζεις αψασθαι του απροσιτου πυρος. τιµη και προσκυνησις συν τω Πατρι και τω παναγιω και ζωοποιω αυτου Πνευµατι νυν και αει και εις τους ατελευτητους αιωνας των αιωνων αµην. Εαν ουτω µεν εορταζης.γεγονεναι. ενθα πασα σκια και απας τυπος και τα νυν συµβολα καταπαυουσι και καθαροι καθαρως του καθαρωτατου θυµατος αιωνιως επαπολαυσοµεν. ου µειζον ουδεν εν τη βασιλεια των ουρανων. η εκ των ορωµενων προς τα νοουµενα µεταβασις και εκχωρησις. ουτω δε και των θειων µυστηριων µεταλαµβανης. η πως ολος µεταλαβειν υπολαµβανεις του αϊδιου φωτος. ανοιξατε µοι τα ωτα. θερµαινει δε σε το πυρ. ουχ ηνωθη σοι δε. δεοµαι υµων. Περι της τελεωτερας των αρετων ολιγα τινα προθυµουµενος ειπειν. η ζωη επεσκιασεν. ω πρεπει πασα δοξα. τον νουν δηλαδη εφιστωντες τη προσοχη . και ουδε εορτη. το ζων υδωρ διηλθεν ως δια ρυακος της σης ψυχης. µη εσθιων. µενεις µη λαµβανων. τω περι τα τοιαυτα ανεπαισθητως εχοντι αλλα το φως σε καταλαµπει οντα τυφλον. εν Πατρι Θεω και οµοουσιω τω Πνευµατι. εσται σοι απας ο βιος εορτη µια. Ουµενουν ουδαµως τουτο σοι γεγονε. ουχ ηψατο δε. Ο γαρ απροσιτος Λογος.

ζητησον και ευρησεις. ινα. υποχωρησαντα αυτον κατεδιωκεν. τω νυµφιω Χριστω τη ενωσει συγκοιταζοµενος και συνανισταµενος τη αιωνιω ζωη. Γενεσθω τοιγαρουν ο ησυχαζων και εν κελλιω µονος καθηµενος ως η πρωτοµαρτυς Θεκλα αυτη γαρ επι της θυριδος καθηµενη και τη διδασκαλια του Παυλου προσεχουσα. Γενεσθω ο ησυχαζων ως οι επι του ορους Θαβωρ συνανελθοντες τω Ιησου και την αστραψασαν αιγλην και την εναλλαγην των ιµατιων αυτου και το φως του προσωπου αυτου θεασαµενοι. ει βουληται. και ως εις των παρισταµενων αρχοντων τω επιγειω βασιλει ενδον εν τω κοιτωνι αυτου. των κοσµικων δηλονοτι εκστασα πραγµατων και των σωµατικων αναγκων (ου γαρ αφιστατο. µη ανεχοµενη ετερου τινος επιµνησθηναι καθολου (376) πλην Παυλου. προς µηδενα αλλον αποβλεπων ει µη προς τον τας αµαρτιας αυτου αφιεναι δυναµενον. σπευσητε. ωστε. και ως πορνη. Τοσουτον γαρ αυτης ο του Παυλου ποθος εκρατησεν. Μηδεν σοι τουτων παρεργως ειρησθαι δοξη αλλ᾿ ει µη ευρες. µονη φυγη χρησαµενη και γονεις και µνηστηρα και απαντα λιπουσα. προσωπω προς προσωπον συλλαλων τω ∆εσποτη αυτου. ασκαρδαµυκτι και αυτος ατενιζων εις χειρας του Κυριου και Θεου αυτου. αξιους εαυτους παραστησαι εις την υποδοχην και την εργασιαν αυτης. Γενεσθω και ως η παιδισκη. τους ποδας του Κυριου νοερως κρατων και φιλων και βρεχων τοις δακρυσι. Γενεσθω και ως νυµφη. εκεινον εζητει και ποθουσα κατετρεχε. κατεφιλει το εδαφος εν ω ισταντο οι ποδες αυτου. αλλα δικην αραχνης προσκολληθεισα τη θυριδι ουτε προς το φαγειν ουτε προς το πιειν εξανιστατο. το εργον αυτης διδαχθεντες υπο του λογου. Γενεσθω. ης οι οφθαλµοι εις χειρας της κυριας αυτης. Αρξοµαι δε εντευθεν και του λογου την αρχην τοιαυτην τω ταυτης εραστη εν επιτοµω ποιησοµαι. φιλικως αυτω και µυστικως προσοµιλων. της αξιας εφιεµενοι αυτης και του πλουτου. κυλινδουµενη επι του τοπου ου ο Παυλος διδασκων εκαθητο.των λεγοµενων. αλλ᾿ ην επακροωµενη του Παυλου). οι την νεφελην ιδοντες την φωτεινην και την φωνην ακηκοοτες την πατρικην λεγουσαν «Ουτος εστιν ο Υιος . φησιν. ει δυναται. Γενεσθω. µαλλον δε αει εν αυτω µενων και αυτον µενοντα εν αυτω περιφερων.

αλλα. την ειρηνην διδοντα αιτησαµενος λαβετω. ει αυτο εκεινος εστιν ο επι παντων Θεος. αυτον τον Θεον µονος ορων και παρ᾿ εκεινου ορωµενος και της εκεινου ακουων φωνης. Ουτος αιτει και λαµβανει και λαβων µεταδιδωσι τοις αιτουσιν αυτον λυεται του δεσµου των κακων και λυει αλλους ειθ᾿ ουτως αυτος. Βλεπετω (378) δε ακριβως και ψηλαφισατω καλως ταις νοεραις χερσι του νοος και ταις αισθησεσει της ψυχης. και αλλους τω φωτι φωτισει της γνωσεως ελεηθησεται. δια το καινα εκφερειν και δειρµηνευειν διδαγµατα παλαια και λαλειν γλωσσαις και ανατρεπειν τους λογους των αντιδιατιθεµενων τη διδασκαλια του Πνευµατος. καλον εστιν ηµας ωδε ειναι. µαλλον δε ως πανταχου οντα και συνυπαρχοντα ενδον αυτω. θεασαµενος. και αυτος την εξ υψους δυναµιν εκδεχοµενος.µου ο αγαπητος». σοι και τω Πατρι σου και τω Αγιω σου Πνευµατι. Ου γαρ αγανακτησει παρ᾿ αυτου πολυπραγµονουµενος. ως οι εν Ιερουσαληµ εν τω υπερωω τοτε καθηµενοι. κεκλεισµενων των θυρων δια τον φοβον των Ιουδαιων. καινοποιουντες ταυτα τη καθαρσει (377) και τη των αρετων ποικιλια εποικοδοµουντες εις υψος». ου τα οπισθια µονον ιδη. ει τοιουτος γενηται. µυσταγωγηθησεται πρωτον τα µυστηρια της βασιλειας των ουρανων και ειθ᾿ ουτως αλλοις νοµοθετησει φωτισθησεται. Γενεσθω και ως Μωϋσης επι της κορυφης του ορους. Η. αποδεξαµενος αυτου την επαινουµενην δειλιαν. µονος ανω γενοµενος και εισω της νεφελης και αυτος εισερχοµενος και απο των οφθαλµων των αλλων αποκρυπτοµενος ος. αλλα και Πνευµα Αγιον εµφυσωντα υποδεχεσθω µετα φοβου και τροµου. εις κατοικιαν αιωνιον ψυχην και σωµα και νουν. Γενεσθω ο καλως ησυχαζων ως οι ενδον. εκπλαγεντες πρηνεις επι προσωπον επεσον. ινα και αυτος ειπειν δυνηθη ως ο Πετρος «Κυριε. η και επελθοντα τον Παρακλητον ως εκεινοι δεξαµενος και ως µεµεστωµενος γλευκους τοις σαρκικοις νοµιζοµενος και ως κοµπαζων και υπερ την εαυτου φυσιν κατεπαιροµενος αυτοις λογιζοµενος. Ποιησωµεν τρεις σκηνας. αλλα τω προσωπω γνωστως εµφανισθησεται του Θεου και. επειτα ελεησει. καθηµενοι και τον Ιησουν εισελθοντα. τη µια βασιλεια. τοιαυτα τινα ειπη προς αυτον «Τι τεταραγµενος ει και δια τι διαλογισµοι .

παρεστι γαρ. Ταυτα τοιγαρουν παντα ο ησυχαζων ουκ εν λογοις µονον λεγοµενα οφειλει νοειν. τι το οφελος εµπερικλειειν το εαυτου σωµα τοις τοιχοις. Ιδε µου την της θεοτητος δοξαν ψηλαφησον και γνωθι οτι αυτος εγω ειµι γευσαι και ιδε οτι ο σκοτος ων και εις αγγελον φωτος εν φαντασια και ουκ αληθεια µετασχηµατιζοµενος χρηστοτητα και γλυκυτητα και χαραν και ελευθεριαν και γαληνιαιαν καταστασιν και αισθησιν νοεραν και φωτισµον ψυχης ουτε εχει. ου δια το µη παρειναι παντως εκεισε Ιησουν τον Χριστον. ισταται βεβηκως εις το κατα φυσιν και προσοµιλων Θεω. Ο τοινυν µονος εν κελλιω καθηµενος. Ο νους αϋλος εστι και ασωµατος ου τοιχοις. ει µη ακριβως οιδεν α ειποµεν και ταυτα εχει εργασιαν πνευµατικην τε και διηνεκη. επειδη ο επιστηµων εν εργασια πνευµατικη ουκ εµποδιζεται παρα τουτο εις τας δια του σωµατος επιτελουµενας πραξεις των εντολων του Θεου. ο δε δια µονων των γινοµενων εκτος την τεχνην επιδεικνυµενος. ουκετι και εν τοις πνευµατικοις εργαζεσθαι δυναται. αλλα ασθενης και ακαρπος η εργασια αυτου αποδεικνυται. Ει δε µη ουτως εν τη κελλη αυτου διαγων καθηται. Πως. ως δε της τεχνης απειρος εις εργον αυτην κατασκευασαι και τελειωσαι ου δυναται. Ει γουν η αργια κακον. Ο γαρ των εντολων αποστας και απο των εργων σχολασας σωµατικως. τι αρα οφειλει ποιειν ετερον. ει µη εργαζεσθαι οιδε πνευµατικως. Ποσοι. Ποσοι εις το Θαβωριον ορος ανεβησαν και ανερχονται µεχρι του νυν. Ινα δε µαθης των λεγοµενων την δυναµιν. ως η πορνη κλαυσαι προεθυµηθησαν.αναβαινουσιν εν τη καρδια σου. αλλα θειω κρατουµενος Πνευµατι. καθως εµε θεωρεις τα αµφοτερα οντα και εν σοι αυτα εργαζοµενον». ουκ ελαβον δε την αφεσιν ως εκεινη. αλλα . (379) αλλα και λιαν συνεργειται µαλλον προς ταυτας και ευκοπωτερον αυτας εργαζεται. ει δυνασαι ειπειν. ουτε µην εµποιησει σοι. Ειρηνη σοι εγω ειµι. αλλα και εργω καθ᾿ εν τουτων καθ᾿ εκαστην πραττοµενον επ᾿ αυτω οφειλει οραν. εαν εκ τουτων σχολαση. αµαρτανειν οντως ο ταυτη στοιχων. Οτι τα µεν εργαλεια και την υληυν εν χερσι περιφερει. µη φοβου. ηγουν την ασκησιν µετερχοµενος. τον δε εκεισε µεταµορφωθεντα Κυριον ουδαµως εθεασαντο. εξ ετερων υποδειγµατων σαφεστεραν σοι ταυτην ποιησοµαι. παντως εξ αµφοτερων αργει.

και παλιν «Ει ουν εγω ο Κυριος και ο διδασκαλος ενιψα υµων τους ποδας. οφειλετε και υµεις αλληλων νιπτειν τους ποδας». ως τινες κακως το «Σχολασατε και γνωτε οτι εγω ειµι ο Θεος» επιλαµβανουσιν. Παντες γαρ οι αποστολοι και οι εξ αυτων θεοφοροι πατερες ουδαµου της δια των εργων ευαρεστησεως την ησυχιαν προεκριναν. κατα τον θειον . αλλα µετα του κοσµου . αµεριµνως και ανεπιµικτως των κατω και λυπηρων τας επικαρπιας των πονων επαπολαυοντες. αλλ᾿ εκ της του Θεου γνωσεως µαλλον η ησυχια τω νοµιµως και καλως (380) αγωνιζοµενω εγγινεται. του µεν λεγοντος «Α θελετε ινα ποιωσιν υµιν οι ανθρωποι και υµεις οµοιως ποιειτε αυτοις». Ποσοι εν σπηλαιοις και ορεσιν εναπεψυξαν και του κοσµου υπεραξιοι ου γεγονασιν. του δε «Ο αργος µηδε εσθιετω». Ποσοι των Ιουδαιων εισηλθον εν τω οικηµατι ενθα εκαθηντο οι αποστολοι. Κυριε – και ουτοι συνηριθµηθησαν. αλλα δια της των εντολων εκπληρωσεως την πιστιν επιδειξαµενοι της του Θεου αγαπης εν γνωσει κατηξιωθησαν και.δια το µη αξιους ειναι της θεοτητος αυτου θεατας. και ουδε αυτου του ονοµατος την σηµασιαν επιστανται. πως τον του Χριστου νοµον και την των αποστολων διαταξιν εκπληρωσοµεν.ω των κριµατων σου. εξω του σταδιου και των εν πολεµοις ταραχων εγενοντο και ετι οι νοµιµως αγωνιζοµενοι εξω τουτων γινονται. και παλιν «Ο θελων εν υµιν ειναι πρωτος εστω παντων εσχατος και παντων δουλος και παντων διακονος». Επαν δε του τοιουτου καλου ακορεστως κατατρυφησωσι και βεβαιωθωσιν ως «ουκ αξια. Ποσοι ησυχασαν και νυν ησυχαζουσι. µη τι γε ειπειν το εν τη ησυχια µυστηριον. και ησυχιαν την αργιαν καλεσοµεν και αντι της εργασιας των εντολων ταυτα προκρινωµεν. και αλλαχου «Παντα υµιν υπεδειξα και οπως δει εργαζοµενους αντιλαµβανεσθαι των ασθενουντων». Ποσοι τας Γραφας ερµηνευουσι και τον εν ταις Γραφαις λαλουντα ολως ηγνοησαν. και «Αι χειρες αυται διηκονησαν εµοι και τοις συν εµοι». ωστε αυτων µη ειναι τον κοσµον αξιον. Ει γαρ σχολην των εργων την αποχην. Ου γαρ απο της εξωθεν ησυχιας η του Θεου γνωσις διδοται. και ουδεις αυτων ελαβε τον Παρακλητον. ως νοµιµως αγωνισαµενοι και επαθλον της νικης την εν αγαπη γνωσιν Θεου λαβοντες και ειναι συν αυτω επιποθουντες.

πως δει προσερχεσθαι τοις τοιουτοις. τιµη και προσκυνησις συν τω πατρι και τω Αγιω Πνευµατι νυν και αει και εις τους ατελευτητους αιωνας των αιωνων αµην. ουτε ησυχαζων εστιν ο δοκων ησυχαζειν. οτι την αληθινην σοφιαν. τον Κυριον ηµων Ιησουν Χριστον. αλλα παλιν απο της ανεσεως (381) και της τοιαυτης τρυφης επι τους αγωνας χωρουσι. ει και εαυτοις. Ουαι τοις ταυτα τολµωσιν εν τη φοβερα ηµερα της κρισεως. ΚΕΦΑΛΑΙΑ ΠΡΑΚΤΙΚΑ ΚΑΙ ΘΕΟΛΟΓΙΚΑ ρ΄. οπου γε και οι τον Παρακλητον εχοντες εν εαυτοις αφιεντα τα αµαρτηµατα φριττουσι µη τι των παρα γνωµην του εν αυτοις οντος και δι᾿ αυτων λαλουντος εργασωνται. εν η ο αδεκαστος και απαραλογιστος κριτης Κυριος καθηται επι θρονου και βηµατος φοβερου. ουχ εαυτοις. Αλλα τις ουτω µανεις και επι τοσουτον θρασους αρθεις προς του τον Παρακλητον δεξασθαι ειπη και ποιησει εργα του Πνευµατος και ανευ γνωµης Θεου τα του Θεου διαπραξεται. αλλα ψευστης και πλανος. αλλα φοβεροι αυτοις και µονη τη ιδεα εισιν µονον γαρ αναφανεντων. αλλ᾿ εν αγνοια καθηται. ουδε εν τω προτερω τροπω τοις εχθροις συµπλεκονται. δεσµουνται και επαλειφονται παρ᾿ αυτων και διδασκονται. εις φυγην µεν τρεπονται οι τουτων εχθροι. απο της ησυχιας επι τον λογον. µαλλον δε εξω της οδου. Τι δε χρη και λεγειν περι του δεσµειν και λυειν τους ουτως εχοντας. πορευοµενος. κατα το ειρηµενον υπο του Θεολογου. εν ποιοις τε οπλοις και µηχανηµασι ποταποις. αλλ᾿ εν οδω η ουκ επισταται. τους ακολουθουντας αυτω συν αυτω εις αιωνιου πυρος κρηµνον απορριψει ουτε διδασκαλος αλλων εστιν ο διδασκεν δοκων. Ουκετι δε τυπτοντες και τυπτοµενοι. ουκ εν τοις προλαβουσιν αθλοις αρκουνται. αλλ᾿ ον ποθουσι και ω αντιποθουνται Θεω φιλοτιµουµενοι. οι δε γε παρ᾿ εκεινων τρωθεντες ευθυς θεραπευονται. αποδιδους εκαστω κατα τα εργα και τας ενθυµησεις και τους (382) λογους αυτου ω πρεπει πασα δοξα. ουκ εχει εν εαυτω. τα παθηµατα του νυν καιρου προς την µελλουσαν αποκαλυπτεσθαι δοξαν» και οτι «εκαστος ληψεται τον µισθον κατα τον ιδιον κοπον».Αποστολον. µονον περικεκλεισµενος το σωµα ουτε προεστως εστιν ο δοκων προεσταναι. Ταυτα ει µη καθ᾿ εν ο ησυχαζων και ο προεστως αλλων και ο διδασκων ετερους επισταται. .

οι και στενουσι πως τη σκια και τω εφολκιω βαρουµενοι. αλλα το πλειστον ηδη τω µελλοντι αιωνι συνηφθησαν. φησι. ως ειρηται. Ο Κυριος ου τους απλως διδασκοντας µακαριζει αλλα τους προτερον δια της των εντολων εργασιας αναβλεψαι αξιωθεντας και θεασαµενους εν εαυτοις το φωτιζον (384) φως του Πνευµατος αστραπτον και δι᾿ αυτου γνοντας εν αληθινη τουτου ορασει και γνωσει και ενεργεια τα περι ων ειπειν και αλλους διδαξαι χρη ουν ουτω πρωτον. φοβουµενος δε τηρει τας αυτου εντολας ο δε φοβεισθαι λεγων τον Θεον. µη φυλασσων δε τας εντολας αυτου. ει µη µονος ο Θεος εστι. παντως οι της αυτου χαριτος εν τω κοσµω τουτω πλουσιως µετεχοντες. καθοσον ανθρωπω χωρητον τω υπο της ανωθεν χαριτος ενεργουµενω. Μνηµη Χριστου φωτιζει τον νουν και δαιµονας εκδιωκει το δε φως της Αγιας Τριαδος φαινον εν καθαρα καρδια παντος αφιστα του κοσµου και τον µετοχον αυτου απ᾿ εντευθεν ηδη εµφορεισθαι ποιει της µελλουσης δοξης. αφρων γαρ εστιν ο δε τουτο πιστευων φοβειται αυτον. ε΄. ψευστης εστι και ο φοβος του Θεου ουκ εστιν εν αυτω ου γαρ. κεφαλαια πρακτικα και θεολογικα ρ΄. Θεος τοις µεν σωµατικως ορωσιν ουδαµου εστιν. . ηγουµενου µονης του αγιου Μαµαντος της Ξηροκερκου. φοβος. εν τουτω και εγγυς εστι τοις φοβουµενοις αυτον και µακραν απο αµαρτωλων η σωτηρια αυτου. β΄. ουδεν των εθνικων και απιστων διενηνοχαµεν. παρεστι γαρ εν γαρ τω παντι και εκτος του παντος εστιν. κρυπτοµενω δε εισετι τω παραπετασµατι της σαρκος. τοις δε πνευµατικως νοουσι πανταχου εστι. Ει ουδεν ετερον µετα την παρελευσιν των ορωµενων. αορατος γαρ. Ο µη φοβουµενος τον Θεον ου πιστευει οτι εστι Θεος. δ΄. εντολων τηρησις τουτου δε µη οντος εν ηµιν µηδε της φυλακης των θειων εντολων. (383) α’.Του οσιου πατρος ηµων Συµεων του Νεου Θεολογου. αναχθηναι τους διδασκειν επιχειρουντας. ινα µη περι ων ουκ επιστανται λεγοντες τους πειθοµενους αυτοις και εαυτους πλανησαντες απολεσωσιν. και εστι και εσεται. ει και τη γη παρεισιν. γ’.

Η πιστις και ο του Θεου φοβος και η τηρησις των αυτου εντολων κατα αναλογιαν της καθαρσεως τους µισθους προξενει καθοσον γαρ καθαιροµεθα κατα τοσουτον εις αγαπην Θεου απο του φοβεισθαι αυτον αναγοµεθα και οιονει µεταβαινοµεν απο του φοβου κατα προκοπην επι το αγαπαν τον Θεον και τηνικαυτα ακουοµεν προς αυτου «Ο εχων τας εντολας µου και τηρων αυτας εκεινος εστιν ο αγαπων µε». προοδοποιουντος του Πνευµατος δηλαδη και την οικιαν προευτρεπιζοντος ως εν µια συνοδω των υποστασεων µονην γινεσθαι ηµας Πατρος και Υιου και Αγιου Πνευµατος. Τουτου δε γενοµενου. και ο Πατηρ αυτου ωσαυτως ηµας αγαπα. ως αντι εργων νοµου λογιζοµενης της εις Χριστον πιστεως. η΄. ινα την αγαπην απο των εργων επιδειξωµεθα. Καταληψιν γαρ και τελος του ποθουµενου ευρειν ο νους µη δυναµενος ουδε µετρον τω ποθω και τη αγαπη δυναται δουναι. (385) αλλα µαλλον αρχη και αιτια σφοδροτερου και µειζονος ποθου. αλλ᾿ ως υπο πυρος αει εκκαιοµενον και πυρουµενον επαιρεσθαι εις φλογα ποθου θειοτερου ποιει. ζωης αιωνιου της εν αυτω τω Χριστω µετοχους τους πιστους απεργαζεται. Και ουτω προστιθωµεν επι τοις αγωσιν αγωνας. Η γαρ πιστις αντι δικαιοσυνης λογιζεται. . ητις δια των εντολων του ευαγγελιου βεβαιουµενη και δεικνυµενη.στ΄. Εκτοτε γαρ ουκ εα τον υποδεξαµενον αυτην ηρεµειν. αναξιον εαυτον ηγειται απο ψυχης και της µετα των πιστων σωτηριας. «Παντα δυνατα τω πιστευοντι». Η γνωστως και ευαισθητως γινοµενη ενοικησις της τρισυποστατου θεοτητος εν τοις τελειοις ου πληρωσις ποθου εστιν. «Τελος γαρ νοµου Χριστος». Ο εις τουτο το περας ελθων ου δοκει ευρηκεναι αρχην ποθου η αγαπης εν εαυτω του Θεου. αυτος ως υπεσχετο ηµας αγαπα αυτου δε ηµας αγαπωντος. το πληρωµα της αγαπης µη καταλαβειν δυνηθεις οθεν και ως εσχατον ηγουµενος εαυτον παντων των φοβουµενων τον Θεον. ζ΄. αλλα τω ατελεστω τελει φθασαι και καταλαβειν βιαζοµενος. Η δε εις αυτον πιστις δικαιοι και τελειοι τον πιστευοντα. αλλ᾿ ως µη αγαπων τον Θεον διακειται. ατελεστον αει τον ποθον και απληρωτον την αγαπην εν εαυτω περιφερει. θ΄.

Οι τους εαυτων γονεις εν τινι προτιµωντες της του Θεου εντολης πιστιν ου κεκτηνται προς Χριστον παντως γαρ υπο της ιδιας κρινονται συνειδησεως. η δε κατανοησις της αληθους ασθενειας ηµων θανατου µνηµην εγεννησεν ο δε συνοικον ταυτην κτησαµενος αυτος µαθειν εµπονως ζητησει οποια εσται αυτω τα µετα την εξοδον του βιου τουτου και αναχωρησιν ο δε αει περι των µελλοντων γνωναι σπουδαζων πρωτον παντων εαυτον αποστερησαι των παροντων οφειλει ο γαρ εν τουτοις και µεχρις ευτελους τινος υπο προσπαθειας κρατουµενος εκεινων την γνωσιν τελειαν ου δυναται κτησασθαι. την πτωχειαν ως πλουτον λογιζεσθαι. ει γε και συνειδησιν ζωσαν εχουσι περι της απιστιας αυτων πιστων γαρ τουτο εστι το εν µηδενι µηδαµως του µεγαλου Θεου και σωτηρος ηµων Ιησου Χριστου παραβαινειν την εντολην. Ει δε και ταυτης γευσεται κατ᾿ οικονοµιαν τινα του Θεου. µηδεν ετερον ταυτης εξωθεν εννοειν εκουσιως καταδεχοµενος. εως αν θεληση και επισκεψηται ηµας ο Θεος. και αυτη ην δοκει εχειν αρθησεται απ᾿ αυτου. ια΄. την ευτελειαν και εξουδενωσιν ως δοξαν τω οντι και περιφανειαν. και εν τω µηδεν εχειν τα παντα κατεχειν πιστευειν µαλλον δε κεκτησθαι «τον ανεξιχνιαστον πλουτον της επιγνωσεως του Χριστου» και πηλον η καπνον απαντα τα ορωµενα καθοραν. φησιν. ιδ΄. ιβ΄. ιγ΄. ξενιτειαν αναλαβοµενην παντων των εν βιω υλων και (387) ηθων και . Πιστις εστι το δια Χριστον υπερ της αυτου εντολης αποθανειν και τον θανατον τουτον ζωης προξενον ειναι πιστευειν. υπεµεινα τον Κυριον και προσεσχε µοι». Η αποταγη του κοσµου και παντελης αναχωρησις. «Υποµενων γαρ. αλλα και το καρτερησαι και υποµειναι παντα πειρασµον επερχοµενον εν λυπαις και θλιψεσι και συµφοραις. Η εις Χριστον πιστις εστι το µη µονον καταφρονησαι (386) των εν τω βιω τερπνων.ι΄. ει µη ταχιον εασει τα υφ᾿ ων και εν οις κρατειται κατα προσπαθειαν και ολος της τοιαυτης γενηται γνωσεως. Πιστις η εις Θεον επιθυµιαν καλων ετεκε και φοβον κολασεων η δε των κρειττονων επιθυµια και ο φοβος των κολασεων τηρησιν εντολων ακριβη κατειργασαντο. η δε ακριβης των εντολων τηρησις την ιδιαν τους ανθρωπους εκδιδασκει ασθενειαν.

αλλα γε χαυνοτεραν ταυτην παντως και ασθενη απεργασονται. ιε΄. εν ω την ψυχην σου κεκοπωµενην και πεφορτισµενην υπαρχουσαν αυτος αναπαυσει πολλα γαρ εχει το πελαγος του βιου προξενα κινδυνων και απωλειας εσχατης. ιζ΄. Οταν προς παντα τα του βιου ηδεα ευρεθης ανδρειος και απαρακλητος. εν αυτω τας οικησεις ποιουµενος. µεγαλης ωφελειας προξενος γινεται τω ουτω θερµως αποταξαµενω εν βραχει τω καιρω. αλλ᾿ οτε κληθης. συντοµως υπακουσον εν ουδενι γαρ ετερω ουτω Θεος ως εν ταχυτητι ηµων επευφραινεται. ει και παντες σε τουτο ποιειν συγγενεις και φιλοι καταναγκαζουσι. Μη θελε δι᾿ ευλογους αιτιας η µαλλον αλογους τω (388) κοσµω προσµειναι το συνολον. επειδη και κρεισσον υπακοη συντοµος µετα πενιας η βραδυτης µετα πληθος χρηµατων. Ο µισησαι θελων τον κοσµον αγαπην εκ βαθεων ψυχης εχειν οφειλει προς τον Θεον και µνηµην τουτου αεναον ουδεν γαρ ετερον ως ταυτα µετα χαρας παντα καταλιµπανειν ποιει και σκυβαλων δικην αυτα αποστρεφεσθαι. Ει ο κοσµος και τα εν τω κοσµω παντα παρερχονται. τοτε εις συµπαθειαν δηθεν οι δαιµονες τους συγγενεις µετατρεψαντες. γελα επι τω υποβαλλοντι ταυτα ποικιλως κατα σου γινεσθαι δαιµονι και µετα φοβου και σπουδης πολλης υποχωρησον και τον Θεον εκτενως εκδυσωπει του ταχιον εις λιµενα καλου πατρος καταντησαι σε. οταν συ µεν ατρεπτος και εν ταυτη εµµεινης τη προσβολη. εκεινους δε εις µανιαν την κατα σου και µισος αιφνης εξαφθεντας ιδης και ως εχθρον σε αποστρεφοµενους και οραν ουκ εθελοντας.γνωµων και προσωπων και αρνησιν σωµατος και θεληµατος. ιστ΄. ιη΄. κ΄. ορα µηδαµως δως σην ψυχην εις παρακλησιν κατ᾿ αρχας. Την παρα των γονεων και αδελφων και φιλων σου θλιψιν ορων δια σε γινοµενην. κλαιειν ποιουσι και θρηνειν δια σε προ προσωπου σου. ο δε Θεος µονος αΐδιος εστι και αθανατος. οπως την θερµην αποσβεσωσι της καρδιας σου ει γαρ και µη τελειως εµποδισαι σου την προθεσιν δυνηθωσιν. χαιρετε οσοι δι᾿ αυτον τα φθαρτα κατελειψατε φθαρτα δε εισιν ου µονον πλουτος και . Και τουτο αληθες ειναι γνωση. Τουτο γαρ αυτοις οι δαιµονες υποβαλλουσιν. Ο φευγων τον κοσµον. ιθ΄.

µετα χαρας υποµενεις απερ εκουσιως ποιησαι ηθελησας ψυχικως ωφελουµενος. . στρεφονται και επεγγελωσι την αυτου απωλειαν ει δε µη υπαχθη τοις αυτων λογοις. και δραµων παρεγενου εν κοινοβιω η πνευµατικω πατρι δια τουτο. Τουτο γαρ φυλαττων. καν προτρεπη παρ᾿ αυτου η παρα των συνασκοµενων σοι αδελφων λουτροις η βρωµασιν η αλλαις θεραπειαις σωµατικαις χρησασθαι αναπαυσεως χαριν. ει µεν παρα του σου εν Κυριω πατρος προτραπης µετασχειν παρακλησεως. και εις ακηδιαν εµπεσητε. Επειτα εις συντυχιας ανωφελεις εκκαλουµενοι. ινα. εση δια παντος επι πασιν ως νηστευων και εγκρατευοµενος και το ιδιον αποταξαµενος πανταπασι θεληµα ου µην δε αλλα και την ενουσαν εν τη καρδια σου φλογα ασβεστον διατηρησεις. εις σωµατικας αναπαυσεις (389) χωρειν παραινουσιν αυτοις. το δε ιδιον σου µηδε εν τουτω ποιων εκ προαιρεσεως θεληµα ει δε µη. τουτο µη καταδεξη. κα΄.χρηµατα. τας ηµερας εν ταυταις προσαναλισκειν αυτους ποιουσιν. αλλα και πασα ηδονη και απολαυσις αµαρτιας φθορα εστι µοναι δε αι του Θεου εντολαι φως εισι και ζωη και τουτο παρα παντων καλουνται. κβ΄. Ει φλογα ελαβες. τοτε τοις την ευλαβειαν υποκρινοµενοις υπεισερχονται και δι᾿ αυτων τους αγωνιζοµενους εµποδιζειν πειρωνται. φησι. αδελφε. Ει µεν τις υπακουσας των σπουδαιων οµοιωθη αυτοις. προς κακοπαθειαν. την παντων καταφρονειν σε βιαζουσαν. αλλ᾿ αει παρεσκευασµενος εσο προς νηστειαν. ως εξ αγαπης δηθεν και συµπαθειας κινουµενοι. κινουνται εις φθονον και παντα ποιουσι και πραττουσιν εως ου και της µονης αυτον εκδιωξωσιν ου φερει γαρ κενοδοξια ατιµος επαινουµενην ταπεινωσιν οραν απεναντιας αυτης. προς εγκρατειαν ακροτατην. ινα µη και το σωµα αδυνατηση. αλλα τηρει εαυτον ξενον εκ παντων και συννουν και απαρρησιαστον. Και πρωτον µεν. ευρεθης εκεινω µεν υπηκοος. Θεον ιλεω δι᾿ αυτων εργαζοµενον και ανθρωπους εις επαινον επισπωµενον αβουλητως. Αγχεται κενοδοξος ταπεινοφρονα ορων προχεοντα δακρυα και δισσως ωφελουµενον. κγ΄. Οταν παντα τα παρ᾿ εαυτων οι δαιµονες πραξωσι και τον κατα Θεον ηµων σκοπον µεταστησαι ου δυνηθωσιν η εµποδισαι.

Χριστω συνειναι και ακολουθειν βεβαιως πιστευει. Μη δη λαβειν υδατος αιτηση ποτον. Ει δε και οµιλιας αξιουται της παρ᾿ αυτου. παντως ζωην την αιωνιον εκ ταυτης αρυεται. ου προτιµησει τι των του κοσµου πραγµατων υπερ την εκεινου µνηµην οµου και αγαπην. αποκαλυπτει παντως τω πνευµατικω σου (390) πατρι και λεγει σοι «Πιε» και τηνικαυτα πιεσαι µετα καθαρου συνειδοτος. βλεπων αυτον. του σκοπου µου απετυχον». αυτον βλεπειν λογιζεται τον Χριστον και συνων η ακολουθων αυτω. Μη δως ανευ του κατα Θεον πατρος σου ελεηµοσυνην εξ ων χρηµατων εισηνεγκας.κδ΄. πειθων και λεγων τω λογισµω «Ει θελει ο Θεος» και ει ης αξιος του πιειν. Αγχε γαρ σεαυτον και βιαζου εν πασι. ισθι ως ξενος ει επι πασιν οις εξωθεν επιφερη. Αφ᾿ ου σεαυτον ολον τω πνευµατικω σου αναθη πατρι. κη΄. κε΄. εισαγωγικον οντα πιστεως δε ακραιφνους το παντα ως εν χειρι Θεου η του πνευµατικου πατρος αναθεσθαι βουλησει. Τι γαρ και µειζον η ωφελιµωτερον εν τη παρουση και εν τη µελλουση ζωη του συνειναι Χριστω. Ο τοιουτος ουκ επιθυµησει ετερω τινι οµιλησαι ποτε. Τι δε και ωραιοτερον η γλυκυτερον της θεας αυτου. εως αν ο Θεος πληροφορηση αυτον και προσταξη µοι και ουτως εχων ουδεποτε. αλλα µηδε δια µεσιτου σου λαβειν τινα εξ αυτων παρ᾿ εκεινου θελησης. µαρτυρα της αληθειας τον Θεον προβαλλοµενος ειπεν «Εθεµην τοιουτον εν εµαυτω λογισµον ως µητε φαγειν µητε πιειν αιτησασθαι ποτε τω πατρι µου η παρεξ αυτου µεταλαβειν τινος το καθολου. φησι. κστ΄. ει και παρα τον καιρον η ωρα εστιν. Ο πιστιν κτησαµενος εναργη προς τον κατα Θεον πατερα αυτου. Κρειττον γαρ πτωχον και ξενον ειναι τε και ακουειν σε η σκορπιζειν χρηµατα και διδοναι τοις πενησι. ει µη τοι αυτος τη οικεια γνωµη. αλλα µηδε µικρον η µεγα αιτηση πραγµα αυτω εασαι σοι. κζ΄. ει και συµβη σε φλεγεσθαι. Ο πειραν εσχηκως πνευµατικης ωφελειας και ανοθευτον πιστιν κτησαµενος. µεχρις αν οικοθεν κινηθεις ο πνευµατικος σου πατηρ προτρεψηται. η προσταξη λαβειν η αυτος εκεινος αυτοχειρως παρεξη σοι. . ανθρωπινοις λεγω πραγµασι τε και χρηµασιν ου χωρις µηδεν εν αυτοις πραξαι η ποιησαι θελησης.

εις αγαπην των νοητων µετεγκεντρισης τον φοβον σου.κθ΄. Και αυτη εστιν η πνευµατικη γνωσις. µετα φοβου και µετα αιδους τουτο ποιει. Ο εκ διαθεσεως τους λοιδορουντας η αδικουντας η µισουντας και αποστερουντας αυτον αγαπων και υπερ τουτων ευχοµενος. εις προκοπην εν ολιγω µεγαλην ανερχεται. αλλα και της εν τη κελλη αυτου διαγωγης. ην και λεγοµενην ακουεις. αναξιον εαυτον κρινων µη µονον της τουτων θεας και λειτουργιας. Εν αισθησει γαρ καρδιας τουτο γινοµενον εις αβυσσον ταπεινωσεως και εις δακρυων πηγας το λογιζοµενον καταφερει. λβ΄. εν ω ο οδηγος και πατηρ αυτου ισταται. . οπως. εν οις καταποντιζεται το τριµερες της ψυχης αναγει δε εις ουρανον απαθειας τον νουν και θεωρητικον απεργαζεται και τη γευσει της εκειθεν χρηστοτητος παντα σκυβαλα τα του παροντος βιου ηγεισθαι ποιει και αυτην δε την τροφην και την ποσιν µη ενηδονως η συχνοτερως προσιεσθαι. ως ιαµα των τουτου παθων και των αµαρτηµατων καθαρτικον. ως αγιον ευλαβουµενος και τον κονιορτον των ποδων αυτου χερσι λαµβανων ζεοντως και επιχεων τη εαυτου κεφαλη και τη καρδια προσαλειφων. λα΄. εκεινω δε αυτω µη προσεγγισαι τολµων µηδε απλως προσψαυσαι τινος των αυτου χιτωνων η σκεπασµατων ανευ της εκεινου προσταξεως και µεταχειριζοµενος τι των εκεινου. λ΄. (391) Πιστιν εναργη εδειξεν ο και το τοπον. ολιγοι δε και τοις θεληµασιν εαυτων περι ων και ο θειος λογος καλως αποφαινεται «Πολλοι µεν κλητοι» λεγων «ολιγοι δε εκλεκτοι». ητις µεσον του φοβου και της αγαπης ευρισκεται και απο τουτου εις ταυτην διαβιβαζει ανεπαισθητως και ακινδυνως τον ανθρωπον. αλλ᾿ ολην εχεις την ψυχην τω θαυµατι εκπληκτον και τοις δακρυσιν εµπλεον. Πολλοι µεν τω βιω τουτω και τοις του βιου πραγµασιν αποτασσονται. Οταν µετα πασης καθη επι τραπεζης της αδελφοτητος και νοερως σοι σκια τα παντα τοις οφθαλµοις υπογραφωνται και του ηδεος των βρωµατων ουκ επαισθανη. τοτε γινωσκε την του Θεου σοι χαριν ουτω ταυτα υποδεικνυειν δια την εκ του φοβου πολλην σου ταπεινωσιν. ιδων τα ποιηµατα του Θεου και διδαχθεις των αισθητων την αδρανειαν.

λδ΄. ελεει τε και χαριτι Θεου φωτισθεις. Τουτο γαρ ειδως και ο Αποστολος εφη «Απο γαρ του µεγεθους και της καλλονης των κτισµατων αναλογως ο γενεσιουργος θεωρειται». ο δε λοιπος απας κοσµος το καθ᾿ ηµας νυξ εστιν. ενδιατριβειν δε αει ταις ψυχωφελεσι και πνευµατικαις ενθυµησεσιν. την εκ του πνευµατος ηνιξατο γεννησιν. εκπληττεται και ανωδυνως αυτοµατα προχεει τα δακρυα. ως ουποτε αυτην εθεασατο. λστ΄. Ωσπερ εν νυκτι τοις αισθητοις οφθαλµοις εν εκεινω τω τοπω βλεποµεν µονον ενθα αν του φωτος τον λυχνον αναψωµεν. δι᾿ ων καθαιρεται και βαπτιζεται το δευτερον βαπτισµα. ου µη εισελθη εις την βασιλειαν των ουρανων». Μολις γαρ και νους καθαρθεις λογισµων και ελευθερωθεις των προληψεων. ιν᾿ ουτως αµεριµνος απο των βιωτικων διαµεινη. πως οφθαλµοι κατανοησαι σωµατος εξισχυσουσι. Ουκ ενδεχεται αλλως την εις Θεον τελειαν αγαπην αναφαιρετον κτησασθαι τινα ει µη κατα το µετρον της πνευµατικης γνωσεως αυτη δε κατα µικρον αυξανεται (392) τη πρακτικως πονουση καθ᾿ εκαστην ψυχη. λε΄. Το δε δευτερον ουκετι τυπος της αληθειας. ανωθεν δε ειπων. Και τοτε αιφνης αναβλεπων ο ανθρωπος και θεωρων την φυσιν των οντων. Και παλιν «Εαν µη τις γεννηθη ανωθεν». αλλ᾿ αυτη εστιν η αληθεια. φειδοµενος της ασθενειας ηµων. ουτω τοις εν νυκτι αµαρτηµατων καθευδουσιν ο αγαθος δεσποτης φως µικρον γινεται. κατα το µετρον του φωτισµου και την θεωριαν των οντων αξιως δυνησεται κατιδειν. βαπτισµα εκεινο. Το προτερον βαπτισµα εχει το υδωρ προϋπογραφον τα δακρυα. Θεος ων τοις πασιν αχωρητος. Μεγεθος ουρανου και γης πλατος και των αλλων απαντων τους λογους ουδεις αξιως καταµαθειν δυναται τοις αισθητοις οφθαλµοις. . Ου πραξεων µονον πονηρων απεχεσθαι δει αλλα (393) αλλα και λογισµων και εννοιων εναντιων χρη σπουδαζειν τον ασκητην ελευθερον ειναι. λζ΄. Τα γαρ υπερβαινοντα και νουν και διανοιαν. εχει το µυρον του χρισµατος προσηµαινον το νοητον µυρον του Πνευµατος. ο λεγει δια των ευαγγελιων ο Κυριος «Εαν µη τις γεννηθη δι᾿ υδατος και πνευµατος.λγ΄.

τοτε τρανως ιδωµεν το φως το αληθινον. ουτω λογισµοι κοσµικοι και βιωτικαι ενθυµησεις εν διανοια ηγουν εν οφθαλµω ψυχης γινονται. Οσω γαρ την γαστερα τις θεραπευσει. Ωσπερ καλυµµα εν οφθαλµοις επιτεθεν. ου βλεψοµεν επαν δε εξαρθωσι τη του θανατου µνηµη. ει µη και των βιωτικων ενθυµησεων και των πονηρων εννοιων ελευθερωση τον της ψυχης οφθαλµον. Ωσπερ ο ολον αυτου απογυµνωσας το σωµα. ει µη τι (394) εξ ακοης ακουση και µαθη περι ων εθεασατο. Ο δε γε µενων τυφλος εκ γενετης ουδεν τη πειρα και τη ενεργεια περι τουτων επισταται.λη΄. θεασαµενος το αληθινον και αδυτον φως. Αδυνατον και την σαρκα τω κορω των βρωµατων κατεµπιπλαν και πνευµατικως της νοερας και θειας επαπολαυειν χρηστοτητος. αυτον τον Κυριον ηµων Ιησου Χριστον και Θεον. µβ΄. Ο βλεπων τοις αισθητοις οφθαλµοις οιδε ποτε µεν νυξ. λθ΄. αυτου και των ακουοντων µη ειδοτων περι ποιων πραγµατων αλληλοις προσδιαλεγονται. µ΄. ου δυναται απο µονης της γυµνοτητος του λοιπου σωµατος ιδειν το φως. Καταλειψωµεν παντα τα επι της γης. αλλα και την επιθυµιαν . Καθοσον ουν εαθωσι χρονον. ευαισθητως αισθανεται της τουτου στερησεως και ποθεν αυτη συνεβη γενεσθαι ουκ αγνοει. αναλογως και της πνευµατικης τροφης τε και παρακλησεως εµπλησθησεται. και διηγησεται αλλοις απερ ακηκοεν. µγ΄. εαν καλυµµατι τινι κεκαλυµµενους εχη τους οφθαλµους και µη θεληση αραι και αποσεισασθαι αυτο. µα΄. Ο εκ γενετης ων τυφλος ου νοησει ουδε πιστευσει των γραφοµενων την δυναµιν. κατα τοσουτον εκεινης εαυτον αποστερησει καθοσον δε το σωµα υπωπιασει. ουκ οψεται ποτε το νοητον φως. ουτω και ο παντων των αλλων πραγµατων οµου και χρηµατων καταφρονησας και αυτων απαλλαγεις των παθων. ποτε δε ηµερα εστιν ο δε τυφλος τα αµφοτερα αγνοει. µη πλουτον µονον και χρυσον και τας αλλας υλας του βιου. ο δε βλεψαι ποτε καταξιωθεις συµµαρτυρησει ειναι αληθη τα λεγοµενα. ο φωτιζει παντα ανθρωπον εις τον ανω κοσµον ερχοµενον. Και ο πνευµατικως αναβλεψας και τοις νοεροις ορων οφθαλµοις. οταν εκ ραθυµιας εις την προτεραν αποστραφη τυφλωσιν και του φωτος αποστερηθη.

µστ΄. µε΄. το αγκιστρον καταπινοµεν της αµαρτιας. δι᾿ ης απατωµενοι. αναγκη πασα νεκραν την ψυχην ηµων ειναι και δυσκινητον προς πασαν Θεου εντολην η και παντελως ακινητον. Ει µεν ουν µετα σιωπης υποµεινη η µετα πολλης αποκριθησεται ταπεινωσεως. και ζωντος αυτου. Ει δε µετα πικριας αντειπη η και λαληση µετα θρασυτητος. Ο ατιµαζοµενος η υβριζοµενος και σφοδρα αλγων την καρδιαν γινωσκετω εκ τουτου οτι τον παλαιον οφιν περιφερει εγκολπιον. Ο αντιλεγων οµοιος εστι τω εκουσιως εκδοτον εαυτον ποιουντι τοις υπεναντιοις του βασιλεως εχθροις. ποτε δε εις χαος αβυσσου αµαρτιας καταποντιζεσθαι και µετα των εξ ουρανου εκπεπτωκοτων καταδικαζεσθαι. υπο των πνευµατων της πονηριας η αθλια ψυχη και ποτε µεν εις υψος υπερηφανιας αναγεσθαι. . µαλλον και µαλλον επαιρεται ελεγχοµενος γαρ η και νουθετουµενος. µζ΄. νεκρον δε παντελως ειναι τη δικαιοσυνη. Η γαρ αντιλογια αρπαγιον εστι. δεδωκεν ισχυν τω οφει τον ιον εκχεαι εν τη καρδια αυτου και ανηµερως τα εντος αυτου κατεσθιειν.την προς αυτα τελεον απο των ψυχων ηµων απελασωµεν. ουτω και η του κενοδοξου καρδια ταπεινωθηναι ου δυναται. αναιρων αγνωστως την ιδιαν ψυχην και της αιωνιου ζωης αλλοτριον αυτην εργαζοµενος. (395) υφ᾿ ου και αρπαζεται ειωθεν. ανυψουται κακως. Καθαπερ η φλοξ του πυρος εις υψος αει αιρεται. επαινουµενος η και παρακαλουµενος. ασθενη τουτον και εκλελυµενον ειργασατο. ως εαν στρεψης την υλην αφ᾿ ης αναπτεται. αλλα και τας αλογους κινησεις αυτου. αντιλεγει σφοδρως. Ανθρωπος µεµελετηκως αντιλεγειν εαυτω διστοµος εστι µαχαιρα. και ζην µεν αυτον εκτοτε τη αµαρτια. και νεκρωσαι τουτο δια πονων σπουδασωµεν δια τουτο γαρ ενεργουνται τα της επιθυµιας και εις εργον εξαγονται. δελεαρ εχον την δικαιολογιαν. Μισησωµεν µη τας ηδονας µονον του σωµατος. ως απο της γλωττης και του λαιµου. µδ΄. ως εντευθεν καθ᾿ εκαστην ενδυναµουµενον αυτον καταβρωµα ποιεισθαι την επ᾿ αγαθοις διορθωσιν και ισχυν της αθλιας τουτου ψυχης. αλλ᾿ ως εαν ειπης αυτω τα της ωφελειας αυτου.

µη απειρω µηδε εµπαθει διδασκαλω εαυτον εκδως. ως ηδη την εικονα φορεσας του επουρανιου και εις ανδρα τελειον ανελθων του πληρωµατος του . Ο τυφλος προς το εν τυφλος ολως προς παντα εστιν. νγ΄. νδ΄. νβ΄. ο δε βλεπων εν τω ενι εν θεωρια των παντων εστι της θεωριας τε παντως απεχεται. Ο βλεπων εν τω ενι δια του ενος και εαυτον και παντας και απαντα καθορα. Πολλοι γαρ. του επουρανιου ανθρωπου τε και Θεου. και τα µεν συναδοντα ταις θειαις γραφαις εγκολπουσθαι και κατεχειν τη διανοια. αµφοτεροι εις βοθυνον εµπεσουνται». ινα µη αντι ευαγγελικης διαβολικην πολιτειαν εκδιδαχθης. πλανος εστι και τους εποµενους αυτω εις βοθρον απωλειας εντιθησι κατα την του Κυριου φωνην «Τυφλος τυφλον εαν οδηγη. ινα µη πλανηθης. ουδεν των παντων ορα. τα δε νοθα και αλλοτρια διακρινειν και αποπεµπεσθαι. Ο µη την εικονα του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου.µη΄. Ευχαις και δακρυσι τον Θεον καθικετευσον πεµψαι σοι οδηγον απαθη τε και αγιον ερευνα δε και αυτος τας θειας γραφας. µαλιστα τας των αγιων πατερων πρακτικας συγγραφας. Πας ο µη βλεπων. (396) ισθι. µθ΄. πλανοι και ψευδοδιδασκαλοι εν ταις ηµεραις ταυταις γεγονασιν. ινα ταυταις αντιπαρατιθεις τα παρα του διδασκαλου και προεστωτος σοι διδασκοµεθα. και εν τη θεωρια των παντων γινεται. να΄. κακων δε κακα και σπερµατων πονηρων παντως πονηρα τα γεωργια. πνευµατικης δοξης αισθησιν µη δυναµενος δια του λογου λαβειν. αλλους δε οδηγειν υπισχνουµενος. ως εν κατοπτρω βλεπειν δυνασαι ταυτα και καταµανθανειν. ν΄. Ο ακουων ουτως και βλεπων και αισθανοµενος οιδε των λεγοµενων την δυναµιν. αιµα µονον εστιν ετι και σαρξ. εν τω λογισµω και νοερω ανθρωπω ευαισθητως και γνωστως ενδυσαµενος. επειδη καλων µεν διδασκαλων καλα τα µαθηµατα. και εν πασιν ων ουδεν των παντων ορα. καθαπερ και οι εκ γενετης τυφλοι το του ηλιου φως δια λογου µονον γνωναι ου δυνανται. Εαν αποταξασθαι βουληθης και την ευαγγελικην πολιτειαν εκδιδαχθηναι. και κεκρυµµενος ων εν αυτω. και των θεωρουµενων εξω εστιν εν τω ενι ουτος ων τα παντα ορα.

Ο πιστευων εν τη χειρι του ποιµενος αυτου την εαυτου υπαρχειν ζωην και τον θανατον ουκ αντειποι ποτε η δε τουτων αγνοια αντιλογιαν γεννα. Μετα δε την των λογισµων αποκαλυψιν και ειλικρινη εξαγορευσιν ουκ εξεστιν αντιλεγειν τω µετα Θεον δικαστη και εξουσιαστη αυτου µεχρι θανατου ποτε. εις πεταυρον και βυθον αδου ετι ζων ελεεινως καταφερεται και οικος του Σατανα και πασης αυτου της ακαθαρτου (398) δυναµεως γινεται. ει ως αληθως αρα του µυστηριου τον τροπον επισταται. Προ του λαβειν την αποφασιν τον καταδικον. Προ του εισελθειν εις τουτο το δικαστηριον τον µοναχον και φανερωσαι αυτου τα εγκαρδια. επειδη ο εµπιπτων τοις τοιουτοις κακοις. Ο δε µη ειδως και αλλως εχων προδηλος εστιν οτι ουδε τα αισθητηρια της ψυχης τετρανωµενα και υγιη επιφερεται. ω και µαλλον καλως εξει το αγεσθαι η το αγειν επικινδυνως. την προξενον του νοητου και αιωνιου θανατου. νστ΄. ως απειθειας και απωλειας υιος . νη΄. Ο τω διδασκαλω και οδηγω αυτου ως Θεω ατενιζων (397) αντιλεγειν ου δυναται. Ο ανεξαλειπτα ταυτα φυλαττων εν τη εαυτου διανοια την καρδιαν ουδεποτε κινηθησεται. Ο γαρ µοναχος εν τουτω κατ᾿ αρχας εισελθων τω δικαστηριω και απογυµνωσας τα κρυπτα της καρδιας αυτου πεπεισται εκ προοιµιων. νθ΄. τοπος διδοται απολογιας αυτω λαλειν τω δικαστη περι ων επραξεν µετα δε γε την των πρακτεων φανερωσιν και την του δικαστου αποφασιν. ουδεν η µικρον η µεγα τοις βασανιζουσιν αντιλεγει. οτι µυριων υπαρχει θανατων αξιος. παιδευοµενος η νουθετουµενος η ελεγχοµενος. ισως αντιλεγειν εξεστιν αυτω. και δια της υπακοης αυτου και της ταπεινωσεως πασης τιµωριας και κολασεως λυτρωθηναι πιστευει. νζ΄. Ει δε οιεται και λεγει αµφοτερα εχειν. τα µεν κατα αγνοιαν τα δε και ως οιοµενω κρυπτειν τα εαυτου. πεπλανηται οποιαν γαρ οι του Θεου προς τον Θεον εχουσι την διαθεσιν αγνοει. ει γε και οπωσουν γνωσιν κεκτηται. λεγω δε τη αντιλογια και απιστια τη προς τον πνευµατικον πατερα αυτου και διδασκαλον. νε΄.Χριστου και ο ουτως εχων δυναται και καλως οδηγειν εν τη οδω των του Θεου εντολων το ποιµνιον του Χριστου. ιστω.

παντα οσα παρα ανθρωποις αδυνατα». Οι καλον τον θεµελιον της πιστεως και ελπιδος εν τη αυλη καταβαλοντες της ευσεβειας µετα φοβου και τροµου. Και δως. ο πασης πνοης και ψυχης εχων την εξουσιαν. τω δε µεχρι ταπεινουµενω θανατου θαυµαζουσιν αγγελοι εργον γαρ του Θεου ο τοιουτος εργαζεται. και ως εκ Θεου στοµατος τα παρ᾿ εκεινων εντελλοµενα ακουοντες. Οιδας γαρ. και τω θεµελιω τουτω της υπακοης αδιστακτως εποικοδοµουντες αυτα εν ταπεινωσει ψυχης. εξοµοιουµενος τω Υιω του Θεου. ξα΄. ∆εσποτα. και κατορθουται αυτοις το µεγα τουτο και πρωτον κατορθωµα. επακουσον µου της δεησεως του ταλαιπωρου και τον εν εµοι εµφωλευοντα δρακοντα τη του παναγιου σου Πνευµατος επιφοιτησει θανατωσας αφανισον καµε πτωχον και γυµνον πασης υπαρχοντα αρετης τοις του αγιου µου πατρος ποσι µετα δακρυων προσπεσειν αξιωσον και την αγιαν αυτου ψυχην εις συµπαθειαν του ελεησαι µε ελκυσον. θανατου δε σταυρου. ευθυς κατορθουσι. αλλ᾿ ουτω δεεσθαι του Θεου θερµως καθ᾿ εκαστην και λεγειν «Θεε και Κυριε των απαντων. ο µονος ιασασθαι µε δυναµενος. Παρακαλω σε τον της υπακοης <υιον> ταυτα στρεφειν συνεχως εν τη διανοια σου και παση σπουδη αγωνισασθαι του µη κατελθειν εν τοις ειρηµενοις του αδου κακοις. το εαυτους απαρνησασθαι. και την µεν καθαραν ευχην και ταπεινωσιν . και µη εις τελος εγκαταλειψης ψυχην απαξ συνταξαµενην και οµολογησασαν και αντι παντος του κοσµου εκλεξαµενην και προτιµησαµενην σε. Ο πολυς και ακαιρος συντριµµος της καρδιας σκοτιζει και θολει την διανοιαν. ει και η πονηρα µου συνηθεια εµποδιον µου καθισταται αλλα δυνατα σοι. Τω τω εαυτου πατρι αντιλεγοντι συγχαιρουσι δαιµονες. αλλα και νεκρωσιν την προς τον κοσµον απαντα εµποιει. και επι την πετραν της υπακοης των πνευµατικων πατερων τους ποδας ασαλευτους ερεισαντες. τω την υπακοην πεπληρωκοτι τω ιδιω πατρι µεχρι θανατου. ου µονον απαρνησιν (399) της ιδιας ψυχης. ξγ΄. Κυριε.ξ΄. οτι θελω σωθηναι. Το γαρ πληρουν αλλοτριον θεληµα και µη το εαυτου. ξβ΄. ταπεινωσιν τη καρδια µου και λογισµους πρεποντας αµαρτωλω συνθεµενω σοι µετανοειν. Κυριε.

εντευθεν δε σκληροτητα και πωρωσιν απειρον δια δε τουτων την απογνωσιν τοις πνευµατικοις οι δαιµονες πραγµατευονται. µηδενος δε των παλαι απολειφθηναι αγιων κατα πραξιν και γνωσιν και θεωριαν.απο της ψυχης εξαφανιζει. εν οις. Τις γαρ εξ εργων νοµου δικαιωθησεται. Σωτηριον γαρ του προσωπου µου ουχι τα εργα µου. ξδ΄. αλλ᾿ ο Θεος µου εστι». ως εντευθεν δειλιας και βλασφηµιας λογισµους επιπολαζειν εν τη καρδια και µηδε εν τω συνηθει τοπω της προσευχης εισελθειν τον υπο του . η ψυχη µου. τοτε συ εν µια καθισας κατα µονας γωνια. εν τω Θεω µενοµεν και αυτος εν ηµιν. εν τω φωτι της γνωσεως του Θεου σηµειουµενοι. µοναχε. Αποστηθι ουν απ᾿ εµου ο Θεος ο ποιησας µε κατ᾿ εικονα και καθ᾿ οµοιωσιν αυτου καταργησει σε». και µονον τουτο δε ουκ εστιν εργον νοµου αλλα φυλακη απαραβατος της εικονος και του ανωθεν αξιωµατος. θεσει θεοι και υιοι Θεου χρηµατιζοντες. ορας δε σαυτον κωλυοµενον παρα του υποσπειροντος τα της αθυµιας ζιζανια µη ελασαι εις τοσουτον υψος της αγιωσυνης εν τω υποβαλλειν αυτον εν σοι λογισµους και λεγειν «Αδυνατον σοι µεσον του κοσµου σωθηναι φυλαξαι πασας τας εντολας ανελλιπως του Θεου». συστειλον σεαυτον και επισυναξον σου τον λογισµον και δος αγαθην βουλην τη ση ψυχη και ειπε «Ινα τι περιλυπος ει. και ινα τι συνταρασσεις µε. Αλλ᾿ εκ πιστεως της εις αυτον τον Θεον µου ελπιζω σωθηναι δια της αφατου αυτου ευσπλαγχνιας δωρεαν «Υπαγε οπισω µου. πονον δε καρδιακον εµποιει. εξ οκνηριας και αµελειας προσγενοµενα τη ψυχη. Κυριω τω Θεω µου προσκυνω και αυτω εκ νεοτητος µου λατρευω. ευρης δε ζηλον και ποθον τελειοτητος εν τη ψυχη σου πολυν. τω δυναµενω µε σωσαι εν µονω τω ελεει αυτου. Ακηδια και βαρος του σωµατος. Ου (400) δικαιωθησεται γαρ ενωπιον σου πας ζων. κατα φυσιν εστωτες και τον χιτωνα φορουντες λελαµπρυσµενον του Πνευµατος. Ελπισον επι τον Θεον οτι εξοµολογησοµαι αυτω. Οπηνικα σοι ταυτα υπαντησωσι. Ο Θεος εξ ηµων ουδεν ετερον επιζητει των ανθρωπων αλλ᾿ η το µη αµαρτανειν. ξε’. ως επιθυµειν σε πασαν µεν εντολην πληρωσαι του Θεου και µηδε µεχρις αργου λογου παραπιπτειν και αµαρτανειν. Σατανα. του συνηθους αφιστωσι κανονος και σκοτωσιν τη διανοια προξενουσι και αθυµιαν. ξστ΄.

φυγαδευει τους δαιµονας. ξθ’. µη εµπρησθηναι υπο της εκπεµποµενης εξ αυτου φλογοειδους εκτινος του θειου πυρος. ουτος µεσον ανδρων αναστρεφοµενος πονηρων ου φοβειται. τον φοβον αυτου ενδοθεν εχων και φερων το ακαταµαχητον οπλον της πιστεως. ξζ΄. εαν υπο δειλιας κυρευοµενος παντα φοβουµενος τρεµης} ετι γαρ ατελης ει και ανισχυρος και ωσπερ νηπιον τα µορµολυκεια δεδοικας} η γαρ δειλια παθος εστι νηπιωδες και καταγελαστον κενοδοξου ψυχης. και φοβουµενος φοβον εκει ενθα φοβος ουκ εστιν ουδε δειλια τοις φοβουµενοις τον Κυριον. αλλα και οκνειν αυτον και κατα του ποιητου των απαντων ενθυµεισθαι παραλογα. τρεµων ως τω φρονηµατι νηπιος. ως ραβδον σιδηραν τον εν σοφια λογον επιφεροµενος. Γνους ουν την αιτιαν και ποθεν σοι ταυτα επηλθον.δαιµονος της ακηδιας πειραζοµενον δυνασθαι. Μη θαυµασης. εν αδυτοις τοποις και αφεγγεσι νυκτος και ηµερας περιϊων. ος προς τη κενοδοξια και οιησιν νοσει δολων ειναι τι µηδεν ων. και τω φιλανθρωπω Θεω προσπεσων δεηθητι µετα στεναγµου και δακριων εν οδυνη καρδιας σου την απαλλαγην του βαρους της ακηδιας και των πονηρων λογισµων. Ο φοβουµενος τον Θεον δαιµονων ορµας ου φοβειται ουδε τας ασθενεις εφοδους αυτων αλλ᾿ ουδε ανθρωπων πονηρων απειλας} ωσπερ δε τις φλοξ η φλεγον πυρ ολος ων. ουτος δειλιαν ενικησεν} ο δε ακµην καθαιροµενος. Προς τουτον ουν τον δαιµονα µη θελε λογους λεγειν η αντιρρησεις ποιεισθαι} της . ποτε µεν βαλλει αυτην. φευγοντας µαλλον αυτον. και δοθησεται σοι εµπονως κρουοντι και επιµενοντι η τουτων εν ταχει ελευθερια. ξη΄. (401) ποτε δε βαλλεται υπ᾿ αυτης} ο δε µηδολως αγωνιζοµενος. η δειλιας δουλος υπαρχει και υποχειριος. ο’. πεποιθων εστιν επι Κυριον και τω στερρω του φρονηµατος καταπληττει αυτους και εκδειµατοι τας φρενας αυτων. και αυτα τα δοκουντα τοις πολλοις δυσχερη και αδυνατα} αλλ᾿ ωσπερ τις γιγας εν µεσω πιθηκων η λεων βρυχωµενος εν µεσω κυνων και αλωπεκων διαγων. η παντελως αναισθητει και εν τω φιλος ειναι παθων και δαιµονων. Ος τω φοβω του Θεου στοιχει. Ο καθαρα την καρδιαν κτησαµενος. σπουδαιως εισελθε εις τον συνηθη τοπον της προσευχης σου. ηπερ αυτους εκεινος. µεθ᾿ ης ισχυει και δυναται παντα οραν.

ως µικρον εκ τουτου το πενθος εκλειψαι απο της καρδιας αυτου και την φλογα εν αυτω σβεσθηναι του Πνευµατος και παντα τον οικον του σωµατος αυτου πλησθηναι καπνου} ου µην αλλα γαρ και ναρκωσις µελων εν αυτω γενοµενη. ογ’. ο δεινος της κενοδοξιας εχθρος. τον ετερον δε σκοτωσιν και παρεσιν. Υπο ακηδιας ποτε τις κατασχεθεις. κατασπασαι βουλοµενος αυτον και αυθις τω της δειλιας δαιµονι παραδουναι} οπερ κατανοησας. ως µικρον εταπεινωσε τον λογισµον. ευθυς ο της διελιας εξ αυτου δαιµων απεστη µικρον. Εγνων γαρ τον της δειλιας δαιµονα τω της ακηδιας συνερχοµενον και συγκροτουντα. τεθαυµακε και τον Θεον εδυσωπει θερµως ρυσασθαι την ψυχην αυτου εκ των τοιουτων παγιδων του διαβολου. θαττον η καρδια αυτου εξ οιησεως εσκληρυνετο. Ο δε κραταιοτερος αυτου. οιµαι. (403) Τοις προκοψασιν εν ευχη η και επιµελουµενοις ευχης ο της ακηδιας µαλιστα δαιµων ως επι το πλειστον πολεµειν ειωθεν. οα’. και τουτον εκεινω βοηθουντα και συναιροµενον. και πενθους εκλειποντος. οµµα τε ψυχης προς Θεον ανατεινας. οβ’. και τον µεν πρωτον φοβον εν τη ψυχη µετα σκληροτητος εµποιουντα. αωρι της κελλης αυτου εξω εγενετο και εις ζοφωδη τοπον και σκοτεινον απελθων. ∆οκιµιον δε τοις αγωνιζοµενοις η ακηδια. χαυνον τον νουν και σκοτεινον εσχε και εκλυτον αυτου την ψυχην. ως τον υπνον ενικησε. δυσνοητος η τουτων συµπλοκη και κακια και µεθοδος των δαιµονων υπαρχει. προξενος αυτοις ταπεινωσεως γινοµενη. Πολλη και πασιν. η δειλια αυτω υπεισηρχετο. Προς ταυτα δε δι᾿ εγκρατειας ανθισταµενος και αγρυπνιας. (402) οση σοι δυναµις τον λογισµον σου ταπεινωσον και θαττον γνωσεις ηφανισµενην δειλιαν. υπεκλεπτε τουτου τον λογισµον. ως εξ αναγκης ελλειπειν αυτω και την συνηθη ακολουθιαν. ετι τε πωρωσιν ψυχης τε και νοος και απογνωσιν εργαζοµενον.γαρ ψυχης τρεµουσης και κλονουµενης. Ουδεις γαρ ετερος των αλλων δαιµονων κατα των . Ως δε παλιν ησθετο ταυτην ουσαν εν αυτω. στας τε εν αυτω και τας χειρας εις ουρανους ανατεινας και το σηµειον του σταυρου εν εαυτω εκτυπωσας. εξ οκνηριας εις υπνον αµετρον κατεφερετο. ουκ ωφελησουσι λογοι} αφεις δε τουτους.

ως δε ∆ανιηλ. και της αχλυωδους παχυτητος του νοτιαιου ανεµου ταυτα συµβαινειν τοις αγωνιζοµενοις. και βραχυ κενον καταλειψασα. οστ’. Ταυτην ει παρεχωρησεν ο Θεος καθ᾿ ηµων ενεργησαι κατα την δυναµιν αυτης. καθαπερ τον προφητην εκ του κητους εκεινον. εκυριευσε του νοος µου το παθος και ηττηθην} ειτα παλιν υπερ το µετρον εγκρατευσαµενος. Αδυνατον δε τινα θανοντα αναστησαι διχα βοηθειας του εκ νεκρων εαυτον αναστησαντος. Ηµετερον δε οµως εστι το αντιστηναι αυτη κατα το ενον της δυναµεως. ρυεται αυτον εκ του βυθου της αγνοιας και της φιλιας του κοσµου. ειτε κατα οικονοµικην παραχωρησιν τουτου κατ᾿ αυτων ισχυσαντος. Ο εξω γεγονως του κοσµου παντος ως εν (404) ερηµω αβατω και µεστη θηριων οντα κατανοει εαυτον. ως δε Μανασσης. προς τον δυναµενον σωσαι αυτον καταφευγει δια ταπεινωσεως Κυριον. εκ του χαλκουργηµατος του πηλινου τουτου και θνητου σωµατος. Οθεν φοβω αρρητω και τροµω ανεκδιηγητω συνεχοµενος. Οπηνικα εις οιησιν κλαπεις ο νους εν αυτη εµβαθυνη και ειναι τι εναγωνιως εχων καθ᾿ εαυτον υπολαβη. µη εχοντος δε που φυγειν και σωθηναι. ουκ οιδ᾿ οπως ειπω. τον νουν µου σκοτεινον και δυσκινητον ειργασαµην και αυθις εις το αυτο περιεπεσα παθος. ως µεν Ιωνας. οδ’. ευθυς ελεγχεται αυτου η ασθενεια. εκ του κητους και της θαλασσης του βιου. εκ της καµινου του εµφυτου της επιθυµιας πυρος της καιοµενης. Το δε λεγοµενον εστι τοιουτον} πολλα φαγων και τον στοµαχον βαρηθεις και εις κορον υπνωσας. ωσπερ α’γριων κυνων επιδραµοντων αυτω των παθων και καταπιειν ζητουντων αυτον} ου και εξαπορουµενου. βοα προς τον Θεον. ως γε πειθοµαι µαλλον. ουδεις αν εσωθη των αγωνιζοµενων ποτε. οε’. του µηκετι παλινοστησαι προς ταυτα} ρυεται αυτον εκ του λακκου . Ου και εισακουων ο Κυριος. ειτε και εκ των του σωµατος ανωµαλιων την καθ᾿ ηµων λαβοντος ισχυν. Ακηδια θανατος ψυχης και νοος εστι. Εστι δ᾿ οτε και εκ της του αερος κρασεως. Θεου δε το και µυστικως ηµας διεγειρειν και φανερως νικητας αποδειξαι αυτης. τηνικαυτα η αορατως αυτον φωτιζουσα χαρις αφισταται. εκ του λακκου των αγριων παθων και λεοντων.τοιουτων ισχυει. ως δε οι τρεις παιδες.

Εγω δε δυο µαλλον ειναι φηµι. ως τους Ισραηλιτας εκεινους} και απο της γεωδους ταυτης και βαρειας και εµπαθεστατης σαρκος αταπεινωτον διατηρησας και απτωτον. διεγερθεισα πονοις κακοπαθειας και δακρυσι µετανοιας. η τουτων µεν αλογησασα αισθανοµενη δε του αερος τουτου της ευθυµιας. και απο δευτερας εις τριτην πολιν η χωραν µεταβηναι λεγει. ουχι και την οδον αυτην ην ωδευσε χωραν η πολιν καλεσειεν. ο εκ πολεως εις πολιν και απο χωρας εις ετεραν µεταβας χωραν.των πονηρων λογισµων της επιθυµιας. οζ’. παντων µεν των εν µεσω µεµνηται και ταυτα διηγειται τοις πασιν} ου µεντοι δε απο πρωτης εις δευτεραν. φυλαττει αυτον ακαταφλεκτον. υιον φωτος και ηµερας αυτον απεργαζεται και της αθανασιας ενθεν ηδη απογευει αυτον. των αρπαζοντων και κατεσθιοντων τας των ανθρωπων ψυχας. οη’. Ο γαρ απο της Αιγυπτου προς την της επαγγελιας µεταβας γην και εν ταυτη κατοικισθεις. προς πασαν αρετην και εντολην Θεου ακινητος υπαρχει πανταπασι και απροθυµος. ως καταβαρουµενη και πεδουµενη δεινως υπο των ειρηµενων κακων. του καταφλεγοντος και λυµαινοµενου αυτου την ψυχην και προς πραξεις ατοπους βια συνωθουντος και ελκοντος. εν οις εµφιλοχωρειν ο νους ειωθεν. αλλ᾿ ωσπερ απο δουλειας εις ελευθεριαν και απο σκοτους εις φως και . ουκ εναντια τη Γραφη δογµατιζων. Ψυχη η σχετικως οικουσα εν τη ταπεινωσει ταυτη του σωµατος και των ηδονων τουτου αντιποιουµενη και της δοξης των ανθρωπων αντεχοµενη. µη γενοιτο. αλλα της αρχης και του τελους το µεσον ουκ αριθµων} οιον τι λεγω. Επαν δε. οπως αν ψαλλη σοι η δοξα µου και ου µη κατανυγω». Τρεις µεν η θεια Γραφη τοπους. αυτικα προφητικως και αυτη βοα προς Θεον} «∆ιερρηξας τον σακκον µου και περιεζωσας µε ευφροσυνην. ως τον ∆ανιηλ} απο των εµπαθων προληψεων του πυρος. υποσηµαινεται. ει και πολλα τινα και θαυµαστα κατ᾿ αυτην θεασεται πραγµατα. (405) το βαρος αφ᾿ εαυτης αποσεισηται της σαρκος και την αλµην του γεωδους φρονηµατος τοις ναµασιν αποκλυσηται των δακρυων και υπερανω της ταπεινωσεως γενηται των ορωµενων και φωτος απολαυση καθαρου και ελευθεριας αξιωθη των τυραννουντων παθων. τω Αγιω Πνευµατι δροσιζων αυτου την ψυχην.

Ουτω και απο εµπαθειας εις απαθειαν και απο της των παθων δουλωσεως εις την ελευθεριαν του Πνευµατος και απο της παρα φυσιν προληψεως. αλλα και ο ηγουµενευων και ο πολλων προϊσταµενος και αυτος ο διακονων. ο νους ηµων των ανθρωπων µεταβαινειν ειωθεν. π’. Η µεταβασις του νοος απο των ορωµενων επι τα αορατα και η απο των αισθητων επι τα υπερ αισθησιν τουτου εµφιλοχωρησις ληθην παντων των οπισθεν εµποιει. παραβαται της του Θεου εντολης ευρισκοµεθα της λεγουσης} «Μη µεριµνησητε τη ψυχη υµων τι φαγητε η τι πιητε η τι ενδυσησθε} ταυτα γαρ παντα. οθ’. καν επισκοπος καν ηγουµενος . απο της περι τα πολλα επιθυµιας περιστασεως τε και τυρβης προς το εν (406) µονον και την ολικην σχεσιν αυτου και αγαπην. οπερ αιχµαλωσιαν ο πνευµατικος αποκαλει νοµος. ουτε δι᾿ εαυτον. αλλα καλον εκει ειναι βεβαιωθεις ουκετι προς τα κατω καθολου επιστραφησεται} οικος δε της Τριαδος εντευθεν γενοµενος και αυτος εν τη Τριαδι. εγκατοικησει. της αγαπης δηλονοτι κρατουσης αυτον και µη εωσης πεσειν. καν υπερ εαυτου µεριµνα ταυτα καν δι᾿ ετερους. Ουχ ο ησυχαζων µονος η ο υποτασσοµενος. ως εν αυτω ων τη βασιλεια των ουρανων. Ταυτην ουν εγω ησυχιαν οντως και ησυχιας χωρον και τοπον αποκαλω. εις ον ο ανελθειν αξιωθεις. ηγουν ελευθερος απο παντων των βιωτικων πραγµατων αναµφιβολως} ει γαρ µεριµνωµεν. τα εθνη επιζητει»} και παλιν} «Βλεπετε µηποτε βαρυνθωσιν αι καρδιαι υµων εν κραιπαλη και µεθη και µεριµναις βιωτικαις». πα’. απο του βιωτικου πελαγους και κλυδωνος προς την εξω του κοσµου γαληνιαιαν καταστασιν. ουχ ως ο Μωϋσης επι του ορους τεσσαρακοντα ηµερας και νυκτας τοσαυτας ποιησας παλιν εκειθεν κατενεχθησεται. Ο εν τοις βιωτικοις εχων πραγµασι τον λογισµον µεριµνωντα ουκ εστιν ελευθερος} υπο γαρ της τουτων µεριµνης κατεχεται και δεδουλωται. αµεριµνος οφειλει ειναι. απο της πικριας των βιωτικων µεριµνων τε και θλιψεων εις την ανεκλαλητον γλυκυτητα και αµεριµνιαν γηΐνου παντος πραγµατος. ουτε δι᾿ ετερους µεριµνησει βιωτικως. Ο δε απο τουτων ελευθερος.απο αιχµαλωσιας εις την της οικειας πατριδος αποκαταστασιν. εις την υπερ φυσιν επανοδον.

πε’. αλλα την µενουσαν εις ζωην αιωνιον». ουχ ορατε τα κρινα του αγρου και τα πετεινα του ουρανου πως τα µεν αυξανει.καν διακονος ειναι τυχη} αλλ᾿ ουδε αργησει ποτε η τινος καταφρονησει των ευτελεστερων και σµικροτατων. και την σην καθαιρησης. θεαρεστως δε (407) απαντα ποιων και πραττων. µη θελησης οικονοµιαν εγχειρισθηναι πραγµατων. ινα µη αλως εν τουτοις και αντι του ληψεσθαι µισθον διακονιας. αβλαβης τη του προεστωτος ευχη διατηρηθηση. πδ’. µηποτε προαιρουµενου σου τουτο. αλλ᾿ ουδε πιστευειν ειναι τινα τοιουτον επι της γης δυναται. µηδεν . Πως γαρ ο µη εαυτον απαρνησαµενος πρωτον και το αιµα προθυµως κενωσας το εαυτου υπερ της µακαριας ταυτης τω οντι ζωης αλλον υπονοησει ταυτα πεποιηκεναι εις το κτησασθαι την απαθειαν. και πως αµεριµνους οντας της µη προσηκουσης εργασιας απεχεσθαι. Εαν µη τελειαν απροσπαθειαν των πραγµατων και των χρηµατων κτηση του βιου. πγ’. Ουτω δε και ο δοκων Πνευµα Αγιον εχειν. Ο µη γεγονως απαθης ουδ᾿ οτι εστιν απαθεια οιδεν. ως και το αναπαλιν αµεριµνια εµπρακτος και αργια εµµεριµνος. αλλα την χωρις µεριµνης εργασιαν εκδιδασκων ηµας} την δε εν τω αυθις ειπειν} «Τις µεριµνων δυναται προσθειναι εις την ηλικιαν αυτου πηχυν ενα. αµεριµνος εν πασι διατελεσει και εν τω βιω παντι.». ουκ αναιρων το εργαζεσθαι. την δε βεβαιων. ο Κυριος διδασκει ηµας πως δει µη µεριµνωντας µεµεριµνηµενως εργαζεσθαι. ας και ο Κυριος εδηλωσεν ειπων την µεν εν τω ειπειν} «Ο πατηρ µου εως αρτι εργαζεται καγω εργαζοµαι»} και παλιν} «Εργαζεσθε µη την βρωσιν την απολλυµενην.» αναιρων την απρακτον µεριµναν} περι δε της εµπρακτως γινοµενης εφη} «Και περι ενδυµατος η τροφης τι µεριµνατε. πβ’. Μη καταλυσης σου την οικιαν εν τω βουλεσθαι σε την του πλησιον οικοδοµησαι} ορα γαρ ως χαλεπον το εργον και δυσκολον. ως πυρ µεταχειριζοµενος φλεγον διακεισο. Ουτω την µεν αναιρων. κλεπτου και ιεροσυλου καταδικην υφεξεις. Εστι µεριµνα απρακτος και πραξις αµεριµνος. και ανοικοδοµησαι την εκεινου ισχυσης ουδολως. Ει δε υπο του προεστωτος προς τουτο εκβιασθης. και την προσβολην του λογισµου δι᾿ εξαγορευσεως (408) και µετανοιας απειργων. τα δε διατρεφεται.

(409) τουτο εστι και το της δοξης εκκρεµασθαι του Θεου. πθ’. αλλα πολυ το µεσον εν αµφοτεροις} την µεν γαρ και υπο παθων αλλων πολλοι κυριευθεντες απωσαντο. πη’. Εκαστος γαρ εκ της οικειας καταστασεως και τα του πλησιον κρινει ως εχει. ειτε αρετης ειπειν ειτε κακιας. Ουκ εστι το µη επιθυµειν τινος των του κοσµου τερπνων και ηδεων ισον του των αιωνιων και αορατων εφιεσθαι αγαθων} αλλο γαρ τουτο και ετερον εκεινο} των µεν γαρ προτερων πολλοι κατεφρονησαν. το δε µονοι περιβαλλονται εκεινοι οι ανενδοτως αυτο ζητουντες δια πασης κακοπαθειας και υιοι φωτος και ηµερας δια της των εντολων γινοµενοι εκπληρωσεως. το παντα νοειν. η δε αυτη µονη καθ᾿ εαυτην εις ουδεν τον κεκτηµενον ωφελειν δυναται. πστ’. το παντα φρονειν. το . την δε ολιγοι λιαν κοπω και πονω πολλω λαβειν ηξιωθησαν. $’. Τουτων δε τα µεν εφ᾿ ηµιν εισι. τα δε ουκ εφ᾿ ηµιν} και τα µεν εφ᾿ ηµιν. τας ενεργειας αυτου γινοµενας ακουων εν τοις το Πνευµα το Αγιον εχουσιν. $α’. και αλλο παρα ταυτα αι εκ του καρπου τουτου ενεργειαι. πζ’. η δε και τας φυσικας κινησεις απασας καταστελλει. και ο ταυτης καρπος αλλο και το του καρπου τουτου καλλος και το του καλλους ηδυ ετερον. και αλλο ταπεινωσις και ετερον το ανθος της ταπεινωσεως.εχων. ου πιστευει ποτε. Αλλο απαθεια ψυχης και αλλο απαθεια σωµατος} η µεν γαρ και το σωµα καθαγιαζει τη οικεια λαµπροτητι και τη φωτοχυσια του Πνευµατος. των δε δευτερων ολιγοι των ανθρωπων εφροντισαν. Αλλο το ταπεινολογειν και ετερον το ταπεινοφρονειν. Ουκ ει τι το αποστρεφεσθαι και µη ζητειν την δοξαν των ανθρωπων. θειω ενεργουµενος και κινουµενος Πνευµατι η εν οπτασια τουτου γνωστως και ευαισθητως γινοµενος. Ουχ εν το ευτελει εσθητι αρκεισθαι και µη επιθυµειν στολης λαµπρας και το ενδεδυσθαι το φως εστι του Θεου} τουτο γαρ ετερον κακεινο αλλο} του µεν γαρ υπο µυριων επιιθυµιων καθελκοµενοι τινες ευκολως κατεφρονησαν. επισης τοις αποστολοις Χριστου και τοις απ᾿ αιωνος αγιοις. Ετερον ακινησια των ψυχικων τε και σωµατικων µελων και ετερον κτησις αρετων} η µεν γαρ εκ φυσεως προσεστιν. οτι εστι τις κατα την γενεαν ταυτην.

ων και ουδεις καταξιωθησεται ποτε. Το µη αγανακτειν εν ατιµιαις και υβρεσι και εν πειρασµοις και θλιψεσιν αλλο. τοιουτον και το τηρειν τας αυτου εντολας} αλλο γαρ ταυτα και αλλο εκεινα. δωρον Θεου και ουκ εξ ηµων. λαθρα δε τα οµοια διαπραττοµενους µεν. $ε’. τα χαρισµατα και αι ενεργειαι αυτης. οσα προς ταπεινωσιν ηµας αγουσιν} η δε αγια ταπεινωσις και τα λοιπα αυτης ιδιωµατα. τουτο και ησυχια} ουδε ει τι ησυχια. και το ευχεσθαι υπερ των ταυτα ποιουντων εις ηµας ετερον} και αλλο το απο ψυχης αυτους αγαπαν} και ετερον παρα ταυτα το νοερως ανατυπουν το προσωπον ενος (410) εκαστου αυτων και ως γνησιους φιλους απαθως αυτους κατασπαζεσθαι εν δακρυσιν αγαπης ειλικρινους. αλλα µην και προς τους εν προσχηµατι µεν φιλιας εξωθεν διακειµενους. εαν µη τα οσα εφ᾿ εαυτω εισι καλως προκαταβαλληται σπερµατα. $δ’. τελειων δε οµως και απαθων τα αµφοτερα. αλλ᾿ οµοιως τοις φιλοις και τουτους ανεννοιως των συµβαντων προσαποδεχεσθαι εν τε συνοµιλιαις εν τε συνεστιασεσιν. και το αλλο το ευδοκειν εν αυτοις. η δε πρωτη µονων των την πρωτην κτησαµενων απαθειαν εστιν. Ουχ οιον το µεµνησθαι Θεου. Αλλο η αναµαρτησια και ετερον η των εντολων εργασια} η µεν γαρ αγωνιζοµενων και των κατα το ευαγγελιον ζωντων εστιν. µη λανθανοντας δε. $γ’. Ασυγκριτως δε τουτων παλιν µειζον ειναι υπολαµβανω το εν ληθη παντελει γενεσθαι ων αν παθοι τις. $β’. τοιουτον και το αγαπαν τον Θεον} ουδε οιον το φοβεισθαι αυτον. οταν και εν αυτω τω καιρω των πειρασµων. Μειζον δε τουτων ων ειποµεν.παντα λογιζεσθαι και λεγειν και πραττειν. Ουκ ει τι παντως αργια. Η µεν γαρ µη βουλοµενων εστιν ειδεναι τις η των αγαθων του Θεου µεθεξις µηδε τι των καλων κατορθωσαι} η δε. την ισην εχη τις και οµοιαν αναλλοιωτως διαθεσιν προς τους κατα προσωπον λοιδορουντας και ενδιαβαλλοντας και κατακρινοντας και καταδικαζοντας και υβριζοντας και εµπτυοντας αυτον. ιχνους δηλονοτι αηδιας καθολου τινος µη ευρισκοµενου τοτε εν τη ψυχη. τουτο και σιωπη} αλλο δε ταυτα και αλλο. των εις την γνωσιν του . και µητε αποντων των θλιψαντων αυτον µητε παροντως µενησθαι τινος των γεγονοτων.

Πολλοι µεν. Ταυτα µεν απαντα πραξεις των εν φωτι απαθειας περιπατουτνων αγιων εισιν} οι δε τουτων εξω εαυτους ειναι καταµανθανοντες µη πλανηθωσιν υπο τινος µηδε τας ιδιας απατωσι ψυχας. Οι δ᾿ αλλοις αφιενται ως «εν αβατω» περιπλανασθαι. $θ’. οι και µονοι υπο της ανωθεν χαριτος βοηθουµενοι συντοµως κατορθουσι την της αρετης εργασιαν και προς τα ειρηµενα προσεπεκτεινονται. Ο δε αλλως εχων τα µεν αισθητως λεχθεντα νοησειε. $ζ’. µαλλον δε αναπλασει αναπλασµατα ψευδη εν τη εαυτου διανοια. αλλ᾿ ιδετωσαν ως εν σκοτει µαταιως διαπορευονται. αλλ᾿ ετερον και ετερον. Ου ταυτον αναχωρτησις. απαθων και τελειων. των την (411) νοεραν εργασιαν εργαζοµενων εστιν εν προσοχη εµµεριµνου διανοιας των λογισµων. Η µεν γαρ. και αυτη η οντως αληθης ξενιτεια. ρ’. πορευσονται εν τοις επιτηδευµασιν αυτων». $στ’. η εκ τοπου εις τοπον µεταβασις.Θεου ποιουµενων αει την σχολην και παρακαθηµενων τω λογω της εµφυτου σοφιας Θεου και τα βαθη του Πνευµατος ερευνωντων και ξενων µυστηριων εν µυησει γινοµενων Θεου. κατα το ειρηµενον «και ουχ οδω»} κατα το «Εξαπεστειλα αυτους κατα τα επιτηδευµατα των καρδιων αυτων. Ετερον το ανθιστασθαι και πολεµειν τοις εχθροις και ετερον το τελειως ηττησαι και υποταξαι και θανατωσαι αυτους} το µεν γαρ πρωτον. αγωνιστων και γενναιων την ασκησιν. περι δε των πνευµατικως και νοερως ειρηµενων. . προς ταυτα ηπειχθησαν} ολιγοι δε λιαν οι µετα εµφυτου φοβου και αγαπης Θεου της πραξεως αυτων επεχειρησαν. Η δε των εσταυρωµενων εστι τω κοσµω και τοις του κοσµου πραγµασι και µετα µονου Θεου και των αγγελων ειναι αει επιποθουντων και µη επιστρεφοµενων ολως προς τα ανθρωπινα. Η δε τριτη. των πυκτευοντων εστι και η δια ολιγωριαν υπο αστατου µεταφεροµενων νοος η δια υπερβολην θερµοτητος [των] εφιεµενων ετι των κρειττονων αγωνων. $η’. ψιλας εξει των νοηµατων τας θεωριας. αλλος δι᾿ αλλο τι και δι᾿ ετερον ετερος. το δε δευτερον. (412) Ο τουτων εν πειρα γεγονως δια σπουδης της καλλιστης γνωσεται των λεγοµενων την δυναµιν.

Οποταν υπερανω της του σωµατος ταπεινωσεως γενη δια πονων και ιδρωτων πολλων. «Α γαρ οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη».της δε αληθειας των λεγοµενων µακραν ως ψευσθεις εσται σφοδρα. ουτως ο εν µετανοια ων και τα της µετανοιας εργα εν αληθεια ποιων χρηµατιζει} ο δε γε θεολογων οµοιος εστι τω εν ταις βασιλειοις αυλαις αναστρεφοµενω εν λαµπροτητι βασιλικωτατης στολης και οικειω οντι τω βασιλει λαλουντι τε αυτω αει και εξ αυτου καθ᾿ ωραν ενηχουµενω τρανως τα εκεινου προσταγµατα και θεληµατα. και δακνοµενης σου της ψυχης τω εκεινου ερωτι. . ΕΤΕΡΑ ΚΕΦΑΛΑΙΑ ΓΝΩΣΤΙΚΑ ΤΕ ΚΑΙ ΘΕΟΛΟΓΙΚΑ κε’ Του αυτου ετερα κεφαλαια γνωστικα τε και θεολογικα κε’. Η προσθηκη της γνωσεως του Θεου αγνωσιας των αλλων απαντων αιτια και προξενος γινεται. Η γαρ οποια και ποταπα και που και τινα και πως τα εν οις εστιν αγνοουσα και καταµαθειν η κατανοησαι ολως ταυτα µη εξισχυουσα πως αισθησις εσται. α’. και η υπερ αισθησιν υπερτελης αισθησις παντων των εξω ταυτης οντων αναισθησια. Ωσπερ γαρ ανθρωπος ο εν νοσοις και ασθενειαις διαγων η ως ρακοδυτων πενης και κραζων ελεηµοσυνην. Ουτε τω θεολογουντι αρµοζει µετανοια ουτε τω µετανοουντι θεολογια} καθοσον γαρ απεχουσιν ανατολαι απο δυσµων. πως αισθησει υποβληθησονται. ου µην αλλα και αυτου του Θεου. β’. και τηνικαυτα κρειττον εσοπτρου βλεπεις τον υπερ νουν και ανακεκαλυµµενοις τοις οφθαλµοις δακρυων ορας ον ουδεις εωρακε πωποτε. κατα τοσουτον υψηλοτερα η θεολογια της µετανοιας εστιν. και το πολυ της ελλαµψεως αυτου παντελης αβλεψια. Και ουχι µαλλον υπερ αισθησιν µεν εκεινα. ρα’. θρηνον αποτελεις τοις δακρυσι συµµικτον} τοτε µνησθητι µου και υπερευχου του ταπεινου ως µετα Θεου συναφειαν εσχηκως και παρρησιαν προς αυτον ακαταισχυντον. ως µητε κοπου µητε πεινης µητε διψης αισθοµενον. κουφον αυτο και ως πνευµατικον περιφερης. και των αυτου εκδυς αναγκων. ο δε νους εν αισθησει της εαυτου ασθενειας αναισθητος προς τα υπερ αισθησιν ευρεθη.

την στολην τε ην ενεδυσατο τρανως κατανοει και το αξιωµα επιγινωσκει και τον δοθεντα αυτω πλουτον επισταται. Εν τη αισθησει παντων εστι και υπο της αισθησεως αυτων ου καταλαµβανεται. ως και ο ακουων του λογου παντων ακουει} ουτος κωφευων εστι προς πασαν φωνην. στ’. Πας ο αναισθητος προς το εν προς παντα αναισθητος εστιν. ζ’. ως και ο αισθησιν εχων προς το εν εν αισθησει παντων εστι και της αισθησεως παντων εκτος εστιν. µη επανακληθεις. δ’. Ο ακουων ουτως και βλεπων και αισθανοµενος οιδε των λεγοµενων την δυναµιν. αυτον τε τον Θεον απλανως ορα και την γενοµενην εις αυτον αλλοιωσιν τρανως κατανοει} . παρασυνεβληθη και ωµοιωθη τοις ανοητοις και αχθοφοροις κτηνεσι και οµοιωθεις µενει τοιουτος ετι µη επαναστραφεις. Ο δε µη ειδως προδηλος εστιν οτι ουδε τα αισθητηρια της ψυχης τετρανωµενα και υγιη επιφερεται} ουτως δε εχων ουπω εγνω οτι εποπτης εκτισθη της ορωµενης κτισεως και µυστης της νοουµενης. µαλλον δε συναπολειφθης τοις κατω. και περιφανες αξιωµα στολην τε (415) παρ᾿ αυτου ενδυθεις και προ προσωπου αυτου ιστασθαι κελευσθεις. παντων ακουει και ουδενος. Ο τα υπερ αισθησιν ηµιν χαριζοµενος Κυριος διδωσιν ηµιν (414) αλλην δια του Πνευµατος αυτου. αλλ᾿ εν τιµη ων. και ουδε αυτων. ε’. ανακληθεις τε ευαισθητως και προς υψος πνευµατικης θεωριας δια της των εντολων εργασιας ανενεχθεις. η’. µη πολυπραγµονησης τα κατω. ουτω και µοναχος ο αληθως απο του κοσµου και των εν αυτω πραγµατων αναχωρησας και προσελθων τω Χριστω. αλλα του λογου µονου του εν τη φωνη αφωνως φθεγγοµενου. οπως των υπερ αισθησιν αυτου δωρεων και χαρισµατων υπερφυως δια πασων των αισθησεων τρανως και καθαρως αισθανωµεθα. αυτον τε τον βασιλεα µετα ποθου ορα και ως ευεργετην υπεραγαπα. η επι το πρωτον αξιωµα αναχθεις κατα την δωρεαν της οικονοµιας του ∆εσποτου και Κυριου ηµων Ιησου Χριστου του Υιου του Θεου.γ’. ει µη των εν λογω µονων τους λογους ποιουµενων. Κατω ων µη ερευνα τα ανω} προ δε του γενεσθαι σε ανω. Ο κωφος προς τον λογον κωφος προς πασαν φωνην εστιν. Καθαπερ ο απο πτωχειας εσχατης υπο του βασιλεως εις πλουτον ανενεχθεις. ινα µη ολισθησας αµφοτερων εκπεσης.

ουχ οσον εστιν. Ο τον ουρανιον πλουτον πεπλουτηκως. εν γνωσει ψυχης επισταται οσης απελαυσε χαριτος και οσον και οιον επιφερεται ολβον κατα τα ανακτορα της καρδιας αυτου} ως γαρ φιλος φιλω διαλεγοµενος τω Θεω. εις αγνωσιαν µαλλον κατα αναλογιαν εµπιπτουσιν. αλλα και εις τα υδατα αυτης εισερχεται οσον βουλεται. ιβ’. ειπερ αυτον οι εις αυτον πιστευοντες επενδυονται. ουτω και οι του θειου φωτος εν µεθεξει γενοµενοι.βλεπει γαρ αει την χαριν του Πνευµατος την περιλαµπουσαν αυτον. επαν δε αρξηται εισερχεσθαι εν τοις υδασι και εν εκεινοις βαπτιζεσθαι. πεπαρρησιασµενος παρισταται προ προσωπου του εν απροσιτω κατοικουντος φωτι. ιγ’. καθοσον δι᾿ εφεσεως επειχθωσι. ητις ενδυµα καλειται και βασιλειος αλουργις. Ον τροπον ο παρα τον αιγιαλον της θαλασσης ισταµενος βλεπει µεν των υδατων το απειρον πελαγος. αλλ᾿ οσον εφικτον τοις νοεροις οµµασιν αυτου της ψυχης καθορα. ι’. τρισµακαριος ο σπευδων δια πραξεως και αγωνων ιερων καταλαβειν την γνωσιν των ειρηµενων} αγγελος. µετα γνωσεως γινονται. την παρουσιαν λεγω και κατασκηνωσιν του ειποντος} «Εγω και ο Πατηρ ελευσοµεθα και µονην παρ᾿ αυτω ποιησοµεν». Μακαριος ο πιστευων τουτοις. καθοσον εις γνωσιν προκοπτουσι θειαν. Καθαπερ ο παρα τας θαλαττιας οχθας ισταµενος. απαντα καθορα και το πελαγος των υδατων κατανοει. ου µεντοι το περας τουτων καταλαβειν δυναται. ουτω και εν τω φωτι του Θεου οι βουλοµενοι των πνευµατικων εν µεθεξει αµα και θεωρια. θ’. ιδ’. ουτω και ο εις το απειρον πελαγος της του (416) Θεου δοξης δια θεωριας ενατενισαι αξιωθεις και κατιδειν αυτο νοερως. Ωσπερ ο παρα την θαλασσαν εστηκως ου µονον αυτην ορα. Ωσπερ ο εις τα υδατα της θαλασσης µεχρι γονατων η της οσφυος γενοµενος απαντα τρανως τα εξωθεν οντα των υδατων . ια’. ινα µη τι πλεον ειπω. ο πεφθακως δια θεωριας και γνωσεως εν τω υψει ταυτης της στασεως και πλησιον Θεου ως υιος Θεου γεγονως. µαλλον δ᾿ οπερ αυτος εστιν ο Χριστος. εως µεν εξω των υδατων εστιν. καθοσον κατερχεται κατα τοσουτον και της θεωριας των εξω απολιµπανεται. αλλα µερος τι καθορα.

αλλα µενει εν τω βυθω του θειου φωτος. ως υπερ απασαν γνωσιν γενοµενος. . ιζ’. επαν δε εις την αβυσσον κατελθη και ολος αυτος υπο τα υδατα γενηται. ιστ’. Οταν οι προς την πνευµατικην προκοπτοντες τελειοτητα µερικως φωτιζωνται. Παντα δε τα εκεισε ακατανοητα. ει µη τουτο µονον οιδεν οτι ολος εν τω βυθω της θαλασσης εστιν. τηνικαυτα εις παντελη αγνωσιαν. οφθηναι πλεον ευδοκησει και ενωθηναι κατα µεθεξιν τω ελλαµποµενω. ιε’. ιη’. Ακινητος τηνικαυτα ο αεικινητος νους και παντη ανεννοιος γινεται. ητοι µονον ελλαµπωνται τον νουν. ουκετι των εξωθεν οραν τι δυναται. τοτε την δοξαν Κυριου νοερως ενοπτριζονται και επιγνωσεως γνωσιν και αποκαλυψεις µυστηριων υπο της ανωθεν χαριτος µυστικως εκδιδασκονται απο της των οντων θεωριας επι την του υπερ τα οντα οντος αναγοµενοι γνωσιν. οπηνικα ολος υπο του θειου γνοφου και φωτος καλυφθη} πλην εν θεωρια υπαρχει και αισθησει και απολαυσει των εν οις εστιν αγαθων.ορα. ουτω συµβαινει γινεσθαι και εις τους κατα προκοπην πνευµατικην αυξανοντας και εις τελειοτητα γνωσεως και θεωριας ανερχοµενους. ολον αυτον περιλαµβανον εν εαυτω. ουτω και ο βυθος εστι του Αγιου Πνευµατος. αλλ᾿ υδωρ υπαρχει ζων αιωνιου ζωης. Ου γαρ ωσπερ ο βυθος των της θαλασσης υδατων. και ολος εκεινος εν τω βαθει του Πνευµατος ως εν µεσω αβυσσου φωτοειδων υδατων απειρων εναπολειφθη. Και τουτο εστιν} «Ο Θεος φως εστι» και φως το ακροτατον και ου γενοµενοις πασης θεωριας αναπαυσις. εξω ολως αποβλεψαι µη συγχωρουµενος. ινα και προς την εκεινου κατανοησιν κινηθη. Απλους ων ο νους. ουκ εχει αλλο τι του εν ω υπαρχει ευρειν. µαλλον δε πασης εννοιας γυµνος και εν απλω εισδυς ολος θειω φωτι. Οι τη τελειοτητι προσεγγιζοντες και ετι βλεποντες ως εκ µερους την απειριαν και ακαταληψιαν ωνπερ ορωσι κατανοουντες εκπληττονται} καθοσον γαρ τω φωτι της γνωσεως υπεισερχονται. (417) επιγνωσιν της εαυτων αγνωσιας λαµβανουσιν} οπηνικα δε το αµυδρως πως φαινοµενον αυτοις και ως εν εσοπτρω δεικνυµενον και µερικως ελλαµπον αυτων το νοουµενον. απορρητως ανερχεται. υπ᾿ αυτου καλυπτοµενος.

ητοι προς ενθυµησιν η λογισµον η εννοιαν ολως κινησις} τα γαρ ακατανοητα και αµηχανα κατανοειν η καταµανθανειν αδυνατει και οιονει εν τουτοις επαναπαυεται. εν αισθησει βεβαια των ανεκφραστων δηλονοτι απεριεργως εντρυφων αγαθων. οτι αδυνατον εστι το πραγµα η οτι γινεται µεν η τελειοτης. αγνωστως δε. Ο µη προς το τοιουτον µετρον της τελειοτητος φθασαι καταξιωθεις και των τοιουτων εν κατασχεσει γενεσθαι καλων εαυτου µονου καταγινωσκετω και µη λεγετω προφασιζοµενος. ως εν τη του υπερ εννοιαν ενωσει γενοµενος και καταπαυσας ενθα ουκ εστι νοος ενεργεια. ως µη ζων εαυτω} (418) τυφλος. κ’. οτι το µεν πραγµα δυνατον και αληθες εστιν. ως καινους οφθαλµους και κρειττονας υπερ τους της φυσεως ασυγκριτως λαβων και υπερ φυσιν ορων} ανενεργητος και ακινητος. αναπαυσιν εκεινην την ακινησιαν της µακαριας αναισθησιας. Νεκρος και ου νεκρος ων ο εις µετρα πεφθακως τελειοτητος εστι} ζων εν ω υπαρχει Θεω. οτι αδυνατον εστι το πραγµα η οτι γινεται µεν η τελειοτης.ανερµηνευτα και ακαταληπτα εισιν. . αλλα γινωσκετω. φως ων εν φωτι και ου φως το καθ᾿ εαυτον} ου γαρ εαυτον τοτε αλλα τον υπερ αυτον καθορα και εκ της εκειθεν δοξης την εννοιαν αλλοιουµενος ολον εαυτον αγνοει. πληροφορουµενος υπο των θειων Γραφων. εργω γινοµενον και γνωστως ενεργουµενον. τη δε ελλειψει και αργια των εντολων αυτος εαυτον εκαστος των τοιουτων κατα αναλογιαν αποστερει αγαθων. πληροφορουµενος υπο των θειων Γραφων. αγνωστως δε. ζων υπερ ζωην εν ζωη. εργω γινοµενον και γνωστως ενεργουµενον. αλλα γινωσκετω. ιθ’. οτι το µεν πραγµα δυνατον και αληθες εστιν. ου φυσει ορων} πασης φυσικης ορασεως υπερτερος γεγονως. εν οις ο νους παντα τα ορωµενα και νοουµενα διαβας γινεται και εν µονοις εκεινοις ακινητως κινειται και στρεφεται. ως πασαν εαυτου πληρωσας ενεργειαν} ανεννοιος. τη δε ελλειψει και αργια των εντολων αυτος εαυτον εκαστος των τοιουτων κατα αναλογιαν αποστερει αγαθων. Ο µη προς το τοιουτον µετρον της τελειοτητος φθασαι καταξιωθεις και των τοιουτων εν κατασχεσει γενεσθαι καλων εαυτου µονου καταγινωσκετω και µη λεγετω προφασιζοµενος. κ’.

µητε των νοητων προς τα αισθητα . καθως ειρηται} και ο µεν εις των δυο. Πολλοι µεν αναγινωσκουσι τας θειας Γραφας. ενα δε βασιλεα των ορωµενων. ζωον θνητον και αθανατον. ητοι ο νοητος και οι εν αυτω. . κβ’. ποτε δε και απιστα παντελως ηγουνται. µητε των αισθητων προς τα νοητα. Ιδου γουν δυο κατα ταυτα ηλιοι. εις αισθητος και εις νοητος. µηδεµιαν εχοντων προς αλληλα ενωσιν η γνωσιν η κοινωνιαν το συνολον. υπο του νοητου ηλιου της δικαιοσυνης καταλαµπονται και φαιδρυνονται. σωµα µεν εχων εκ τεσσαρων συνεστηκος στοιχειων. τα τε νοητα υπο του νοητου ηλιου διηρηµενως αλληλων καταφωτιζονται. τουτο εν τοις αορατοις και νοητοις Θεος. οι δε και αναγινωσκοµενας ακουουσιν. αισθησιν τε και πνοην δι᾿ ων τουτων των στοιχειων µετεχει και ζη εν αυτοις. ψυχην δε νοεραν και αϋλον και ασωµατον αρρητως εν τουτοις και ανεξιχνιαστως συνηνωµενην και συγκεκραµενην αµικτως και ασυγχυτως. Μονος εκ των ορωµενων και νοουµενων απαντων ο ανθρωπος διπλους εκτισθη παρα Θεου. ωσπερ και δυο κοσµοι. (419) Ο Θεος εξ αρχης δυο κοσµους πεποιηκεν. ορατον και αορατον. η και αλληγορουσι ταυτα κακως και τα µεν κατα τον ενεστωτα χρονον λεγοµενα ως προς το µελλον εκβηναι κρινουσι. ως ηδη γεγονοτα και καθ᾿ εκαστην γινοµενα εκλαµβανονται} και ουτως ουκ εστι κρισις ορθη εν αυτοις ουδε διαγνωσις αληθης εν θειοις και ανθρωπινοις πραγµασιν. ολιγοι δε οι και των αναγινωσκοµενων την δυναµιν και την εννοιαν ορθως ειδεναι δυναµενοι} οι ποτε µεν αδυνατα ειναι τα υπο των θειων Γραφων λεγοµενα αποφαινονται. των δυο κοσµων εν εαυτω τους χαρακτηρας επιφεροµενον κατα γε το ορωµενον και αυτο το νοουµενον. ηλιος γαρ της δικαιοσυνης και εστι και λεγεται. εποπτικον της ορωµενης κτισεως. κγ’. Τουτοις καταλληλως και δυο επιλαµπουσιν ηλιοι. αισθητος ουτος και νοητος αλλος} και οπερ εστιν εν τοις ορωµενοις και αισθητοις ηλιος. ηγουν ο αισθητος κοσµος και τα εν αυτω παντα. υπο του αισθητου τουτου και ορωµενου ηλιου φωτιζονται} ο δε ετερος.κα’. Ταυτα δε εστιν ανθρωπος εις. τα δε περι των µελλοντων ειρηµενα. αισθητον και νοουµενον. Τα τε ουν αισθητα υπο του αισθητου. γνωστικον της νοουµενης. ορατον και αορατον.

εν τε τοις µεσοις και τελευταιοις. Ο αισθητος ηλιος θεωρειται. ο δε την ψυχην αυτου περιλαµπει. (421) α’. και πιοτητα τη νοερα εµπαρεχει γη της ψυχης. και του οικειου φωτος της µεθεξεως εκαστος το υπ᾿ αυτου ελλαµποµενον κατα την δεκτικην δυναµιν αυτου η πλουσιως η ενδεως µεταδιδωσιν. τη θερµοτητι των ακτινων το υγρον µονον αποξηραινει της γης. κτηνη και ει τι ετερον. και πανταχου ολος παρεστι και ολος ουδαµως ουδαµου. Η Αγια Τριας. εφ᾿ οις επισης και το φως υφαπλοι. και την βδελυγµιαν την εξ αυτων αποκαθαιρει. ως εν τοις πρωτοις εστιν} ουδε γαρ εστιν εν αυτω διαφορα τις εν τουτοις. εν ολω ολος εν τω παντι και ουδαµου. Του αυτου ετερα κεφαλαια θεολογικα και πρακτικα ρ’. θηρια. συγκροτει παντας συγκολλα τε και συνενοι και συνδεσµει εαυτη . ουχ Ελλην. Ο νοητος λαµπει αει και ελαµπεν. εν ολοις ολος τοις ορωµενοις κτισµασι και ολος τουτων εκτος. Ο αισθητος εν τω αισθητω κηπω λαµψας. την υγροτητα ξηραινει την των παθων. δια παντων διηκουσα απο των πρωτων και µεχρι των εσχατων ως απο κεφαλης τινος µεχρι ποδων. (420) ουτω και εν τω ενι ανθρωπω} ο µεν γαρ το σωµα. Ο αισθητος ηλιος ανατελλει και φωτιζει τον κοσµον τον αισθητον και παντα τα εν αυτω. κδ’. κε’.Ωσπερ γουν εν τοις δυσι κοσµοις οι δυο ταις ενεργειαις διαµεριζονται ηλιοι. ολος εν τοις ορωµενοις και ολος εν τοις αορατοις. ολος εν ολω τω παντι αχωρητως χωρουµενος. µεσοτης και τελειοτης} εν πασι γαρ ο εν τοις πρωτοις. β’. εκ δε των υπ᾿ αυτου κτισθεντων αποκεχωρισται και ολος τουτων αδιαστατως διΐσταται. ωσπερ βαρβαρος. αλλα τα παντα και εν πασι Χριστος. ου µεντοι γε και πιαινει τα φυτα και τα σπερµατα} ο νοητος δε τα αµφοτερα εν τη ψυχη επιφανεις κατεργαζεται. δυνει δε παλιν και σκοτεινον καταλιµπανει τον τοπον ονπερ κατελαµπεν. Απαρχη Χριστος. εξ ης αρδευοµενα τρεφονται κατ᾿ ολιγον των αρετων τα φυτα. ουκ Ιουδαιος. ανθρωπους. ου θεωρει} ο νοητος και θεωρειται παρα των αξιων και παντας ορα και µαλλον τους ορωντας αυτον. Ο αισθητος ου λαλει ουδε λαλειν τινι διδωσιν} ο νοητος και λαλει τοις εαυτου φιλοις και λαλειν τοις πασι χαριζεται. ου Σκυθης.

η εξ εργων επιµωµος. της θεϊκης επι πασας διερχοµενης φωτοβολιας. ουτω και οι αγιοι απο των θειων ελλαµποµενοι αγγελων. εκατερος τω προλαβοντι τη πιστει και τοις εργοις και τη αγαπη συνδουµενος. ωσπερ ειποµεν} καν γαρ υπο παθων οχλουµενον ιδης τινα. ε’. οµοιως εκεινοις ελλαµπονται. ως ετοιµους ειναι υπερ αυτου τιθεναι τας ιδιας ψυχας. ως υπο τροπην ων υλης ευπεριστατου. καν υπο επιθυµιων και προληψεων τυραννουµενον. ητις εστιν ο Θεος. επι πλειον σπλαγχνισθητι. γ’. (422) µηποτε και αυτος πειρασθης. καθεις τουτων οντες γονατιον εν. Ουδε γαρ το καθολου λεγειν η νοµιζειν οφειλοµεν τινα πονηρον. αλλ᾿ ως αχρηστος και αδοκιµος αποβαλλεται. ισοτιµοι αυτοις και εφαµιλλοι γινονται. τουτοις κολλωµενοι. Ει τις κιβδηλος εξ υποκρισεως. τουτων δε υπερ του χωρισµου των προαγοντων αλγυνοµενων. Απο γαρ των προλαβοντων αγιων οι κατα γενεαν και γενεαν δια της των εντολων του Θεου εργασιας ερχοµενοι αγιοι. µη τον αδελφον αλλα τα παθη µισησον τα πολεµουντα αυτω. .και συγκροτουσα στερρους και αρραγεις απεργαζεται} εν ενι τε αυτων εκαστω µια και η αυτη δεικνυται γνωριζοµενη. ου συγκαταριθµειται τοις ολοκληροις. Ον τροπον αι νοεραι ταξεις των ανω δυναµεων απο Θεου κατα ταξιν ελλαµπονται απο της πρωτης ταξιαρχιας επι την δευτεραν και απο ταυτης επι την ετεραν και καθεξης. των µεν εµπορσθεν υπερ των υστερων. και ωσπερ τις γινονται χρυση αλυσις. Παντας τους πιστους ως ενα βλεπειν οφειλοµεν οι πιστοι και εφ᾿ ενι εκαστω αυτων ειναι λογιζεσθαι τον Χριστον και ουτως τη προς αυτον αγαπη διακεισθαι. ινα µη εν καιρω τασεως διαρραγηναι ποιηση τον συνδεσµον της αλυσεως και δαστασιν εν αδιαστατοις και λυπην εν αµφοτεροις εργασηται. ως ειναι µιαν αυτους και γινεσθαι σειραν εν ενι τω Θεω µη δυναµενην ταχεως διαρραγηναι. εν ω και οι εσχατοι πρωτοι γινονται και οι πρωτοι ωσπερ οι εσχατοι. η προς βραχυ τεθραυσµενος εξ ενος παθους. την του Θεου χαριν λαµβανοντες κατα µεθεξιν. αλλα παντας ως αγαθους οραν. τω συνδεσµω του Πνευµατος συνδουµενοι τε και συνενουµενοι. η µικρον ελλιπης εξ αξελειας εν µερει τυγχανει. δ’.

Και πλανωνται µαταιως τουτο οιοµενοι} της γαρ του Πνευµατος γλυκυτητος απεστερηνται. κατα τοσουτον πενθει και δακρυων αφιησι πηγας} τουτων δε αναλογως η πνευµατικη αναβλυζει εν τη καρδια χαρα. Σκοπειν εαυτον εκαστον δει και κατανοειν του µητε τη ελπιδι µονη θαρρειν διχα του κατα Θεον πενθους και πνευµατικης ταπεινωσεως. ι’. η’. Ο της ενωσεως της προς τον εσχατον παντων αγιων εν αγαπη και επιθυµια σφοδρα δια ταεπινοφροσυνης µη εφιεµενος. Καθοσον εις βαθος τις κατερχεται ταπεινωσεως και εαυτον απογινωσκει ως αναξιον του σωθησεσθαι. αλλα µικραν τινα κεκτηµενος προς αυτον απιστιαν. Εστι πενθος πνευµατικης εκτος ταπεινωσεως και τουτο ως αµαρτηµατων καθαρτηριον οι ουτως πενθουντες λογιζονται. ταυτη δε η ελπις συµπηγαζει και συναυξανει και την πληροφοριαν της σωτηριας βεβαιοτεραν παρεχεται. ουχ ενωθησεται ολως ποτε ουδε καταταγησεται συν αυτω τοις πρωτοις και προλαβουσιν αγιοις. ζ’.στ’. καν δοκη πασαν εχειν την πιστιν και πασαν την αγαπην προς Θεον (423) και προς απαντας τους αγιους} εξω γαρ βληθησεται παρ᾿ αυτων. κατα τοσουτον η ελπις συναυξανει τη ταπεινωσει και θαλλει εν τη καρδια αυτου. θ’. ως µη εν τω τοπω εν ω εταγη και ω συναφθηναι υπο Θεου προ αιωνων ωρισθη δια ταπεινοφροσυνης καταδεξαµενος. το γαρ χαροποιον πενθος ταυτη συνεζευγµενον ου κεκτηται. βεβαιουσα οτι δια ταυτης µελλει σωθησεται. ια’. ην οι κεκτηµενοι ως σωτηριας λογιζονται προξενον} ουκ εστι δε. και της χρηστοτητος του Κυριου ου γευονται} (424) διο και προς οργην ταχεως οι τοιουτοι εξαπτονται και του κοσµου και των εν τω κοσµω τελεον . Εστι νοµιζοµενη ταπεινωσις εξ αµελειας τε και νωθροτητος και της του συνειδοτος σφοδρας καταγνωσεως. µητε τη ταπεινοφροσυνη και τοις δακρυοις ανευ της συνεποµενης τουτοις πνευµατικης ελπιδος τε και χαρας. Καθοσον γαρ απο ψυχης εχει τις εαυτον παντων ανθρωπων αµαρτωλοτερον. Του κατα Θεον πενθους προηγειται ταπεινωσις. της µυστικως εν τω νοερω της ψυχης ταµιειω εγγινοµενης. επεται δε χαρα και ευφροσυνη ανεκφραστος} τη δε κατα Θεον ταπεινωσει περιφυεται η της σωτηριας ελπις.

ιε’. συναγων τον νουν εαυτου και µονην µελετην ποιουµενος την (425) µνηµην του θανατου και εννοιαν˙ διο και αει τα περι κρισεως και ανταποδοσεως µεριµνα και ολως εν τουτοις αιχµαλωτιζεται φοβω αρρητω εκ των τοιουτων εννοιων και της εν αυτοις αδολεσχιας βαλλοµενος. ιβ’. Βλεπε και καταµανθανε τας εν σοι εγγινοµενας ενεργειας υπο τε της ταπεινωσεως και του πενθους. ιδιων και φιλων απροσπαθεια και απαρνησις. ως τειχος υπερβας την προσπαθειαν. Ον τροπον εν φλογι καιοµενης καµινου χουν επιβαλων τις ταυτην σβεννυει. επι την πετραν µη καταβαλων το θεµελιον. ιγ’. και την εξ αυτων ερευνα προστιθεµενην σοι καθ᾿ ωραν ωφελειαν. Ενθεν τοι και ως υπο δηµιου τινος του φοβου συροµενος και την επι θανατον αγουσαν πορευοµενος φαινεται. και ληθην λαβων των τοιουτων. Το πενθος διπλουν ταις ενεργειαις εστι και. ως µεν υδωρ. ουδε την ελπιδα της σωτηριας αυτου βεβαιαν ποτε και αδιστακτον δυναται κτησασθαι˙ αει δε ωδε τε κακεισε εν δισταγµω περιφερεται.καταφρονησαι ου δυνανται. ου µεχρι ραφιδος µονον. τον αυτον τροπον και αι βιωτικαι µεριµναι και πασα προσπαθεια ευτελους και σµικροτατου πραγµατος την αναφθεισαν εν αρχαις θερµην της καρδιας εξαφανιζει. αλλα και µεχρις αυτου του σωµατος. Ο δε µη τουτων τελειως καταφρονησας και µισος απο ψυχης προς ταυτα κτησαµενος. ιδ’. Ο την των εξωθεν πραγµατων τε και ανθρωπων και παντων των εν τω βιω ποιησαµενος εν παντελει καρδιας αισθησει µετα χαρας αρνησιν. Ωσπερ τις καταδικος δεσµα περικειµενος εν τω θεατρω του τηδε βιου γινεται ο τον φοβον της κρισεως εις βαθος εγκυµονησας. ιστ’. δια των δακρυων πασαν σβεννυει την φλογα των παθων και την ψυχην εκκαθαιρει του εξ αυτων µολυσµου˙ ως δε πυρ. δια της παρουσιας του Αγιου Πνευµατος ζωοποιει και αναφλεγει και εκπυροι και θερµαινει την καρδιαν και προς ερωτα και ποθον Θεου εξαπτει αυτην. ως ξενος του κοσµου και των εν τω κοσµω παντων υπαρχει. παντων πραγµατων και χρηµατων αµεριµνια και καταφρονησις. παντων. µηδεν λογιζοµενος ετερον ει µη τον πονον µονον και την . Εστι δε αυτη τοις εισαγωγικοις πασης γηΐνης φροντιδος αποθεσις. γονεων.

ουτως αει διατελει. Ο γαρ πονος ουτος οσον ουπω πασαν χαραν αποτικτει και ο δεσµος ουτος παντων αµαρτηµατων και παθων δεσµα διαρρησει και ο δηµιος ουτος ουχι θανατον αλλα ζωην αιωνιον προξενει. ου τα λυοντα τον του φοβου δεσµον. ιζ’. (426) Η γαρ ελπις της απαλλαγης κουφοτερον τον πονον εργαζεται. αλλα µαλλον τα αυξανοντα αυτον προτιµησει και τα τον δεσµον επισφιγγοντα θελησει και τα τον δηµιον ενισχυοντα αγαπησει και εν τουτοις εµµενει. παν θεληµα εαυτου απαρνησεται και δουλον παντων εν διακρισει των επιταττοµενων γενησεται. κ’. ο εξ αυτου εγγινοµενος φοβος ουδεν ολως των ανθρωπινων εα µεριµναν αυτον˙ ως γαρ ηδη τω ξυλω προσηλωθεις και ταις οδυναις σφοδρως προς θανατον συνεχοµενος. ιθ’. Πασαν βρωσιν και ποσιν και καλλωπισµον ενδυµατων ο τον φοβον εγκυµονων του θανατου βδελυξεται και ενηδονως ου φαγεται αρτον. Ος αν µη θεληση αποσκιρτησαι και δεικφυγειν τον τικτοµενον πονον απο του φοβου της αιωνιου κολασεως. ουδε τοις επι τα τοιαυτα φιλικως η κολακευτικως η προστακτικως εναγουσιν υπακουσεται. µηδε τιµης η ατιµιας ανθρωπων λογον ποιουµενος˙ πασης γαρ ατιµιας και εξουδενωσεως αξιον εαυτον απο καρδιας εχων. αλλα και εις αερα οιεται διχα θεµελιων συνιστανειν οικιαν. οπερ παντη αδυνατον. ου τα κουφιζοντα τον της καρδιας αυτου πονον επιτασσοµενος ελοιτο. Ο δουλον εαυτον δους τοις κατα Θεον πατρασιν αυτου δια τον φοβον της κολασεως. αλλα . ου πιεται υδωρ˙ παρεξει δε µονην την χρειαν τω σωµατι. ιη’. ως µη προσδοκων ολως ελευθεριαν ληψεσθαι ποτε εξ αυτων.οδυνην ην υποστηναι µελλει εκ της τιµωριας της αιωνιου˙ τουτον δε ανεξαλειπτον φερων εν τη καρδια. Παντι τω κατα Θεον βιουν αρχοµενω επωφελες ο της κολασεως φοβος και ο πονος ο τικτοµενος εξ αυτου. µηδε ατενισαι τους οφθαλµους εις προσωπον τινος συγχωρουµενος. οπερ εστιν αλυσιτελες τω µετανοουντι θερµως. ουκ επι ψαµµου µονον των εαυτου πραξεων τον θεµελιον κατεβαλετο. οσον µονον αυταρκες προς το ζην. Ο δε του τοιουτου πονου και δεσµου και δηµιου χωρις αρχην βαλειν φανταζοµενος. των επιφεροµενων υβρεων αυτω ου φροντιζει.

υπαρχει ωσπερ εξεστηκως˙ και µηδε εαυτου γενεσθαι ολως ισχυων. ετι δε ανδρειαν και το προς πασαν υπακοην ελευθεριως και ανεµποδιστως τρεχειν των εντολων του Θεου˙ ο τεως τοις εισαγωγικοις αδυνατον. Ο ενδον αυτου το φως του παναγιου Πνευµατος εχων. υφ᾿ ου φλεγοµενος και της φλογος τον εµπρησµον µη δυναµενος φερειν. ει µη προτερον τω παναγιω Πνευµατι ενωθη τις. τοις δε γε τελειουµενοις φως η πηγη αυτη. κγ’. τοτε πληρουται το φασκον˙ «Θεος θεοις ενουµενος τε και γνωριζοµενος». τοις δακρυσι δε καταντλουµενος αεναως και υπο τουτων καταψυχοµενος. αµα τω θεασασθαι αυτον αµυδρως πως την δοξαν αυτου. υπερ λογον. των δε προς το µεσον κατα προκοπην ανελθοντων και ιδιον. ευθεως λυθησονται µεν τα δεσµα. αναλογως συντοµωτερον οδευσει και προ προσωπου του βασιλεως των βασιλευοντων παραστησει αυτον. κατα τοσουτον και αποκαλυπτεται˙ καθοσον δε αποκαλυφθη. κραζει τε (427) και βοα εν εκπληξει και φοβω πολλω ως υπερ φυσιν. κβ’. νοητως δε γαληνην. γινεται. Προ του πενθους και των δακρυων.προθεσει καρδιας ακολουθηση αυτω και επισφιγξη πλεον τα τουτου δεσµα εαυτω. κα’. Εντευθεν δε ΄τα δακρυα προχει πλειονως και τη τουτων εκχυσει πλυνοµενος λαµπροτερον απασταπτει˙ οτε δε ολως εκπυρωθεις ως φως γενηται. υπερ εννοιαν πραγµα ιδων και παθων˙και γινεται οµοιος ανθρωπω ποθεν αναφθεντι τα σπλαγχνα υπο πυρος. µη φερων τουτο οραν. ο δε δηµιος φοβος φευξεται µακραν απ᾿ αυτου και ο εν τη καρδια αυτου πονος τραπησεται εις χαραν και πηγη γενησεται βρυουσα αισθητως µεν δακρυα ποταµηδον αεναως. εις γην πρηνης πιπτει. ουκ εστιν εν ηµιν µετανοια ουδε αληθης µεταµελεια ουδε φοβος Θεου εν ταις . και τοσουτον ισως οσον ηδη τοις συναφθεισιν ηνωθη και τοις εγνωκοσιν απεκαλυφθη. καθαραν. πραοτητα και αφραστον γλυκασµον. οραται παρα των αξιων και γινωσκεται. απλην και συντετριµµενην καρδιαν εκ πονων και ιδρωτων κτησαµενος. µηδεις υµας κενοις απατατω λογοις µηδε πλανωµεν εαυτους. Τουτου δε γεγονοτος. ταπεινην. της καρδιας αιφνης αλλοιουµενης και µεταβαλλοµενης. Ουκ εστι δε τοιουτον τι παθειν τινα η ιδειν. το πυρ εξαπτει του ποθου σφοδροτερον. Καθοσον γνωσθηναι βουληθη παρ᾿ ηµων ο Θεος.

ουτε η ψυχη ηµων πνευµατικην (428) ταπεινωσιν κτησασθαι. ουτε εν θεωρια και γνωσει Θεου γενεσθαι δυναται. . µη ισχυειν εν τουτοις εφικεσθαι οµολογουσιν˙ οταν δε και διχα της τουτων εκπληρωσεως αδυν ατον ακουσωσι σωθηναι αυτους. λοιδορουµενος ευλογει. κδ’. ος και ατιµαζοµενος χαιρει. ευθυς και δακρυα κατηγαγεν αν˙ τουτων γαρ χωρις. παρακαλων τον Θεον και ικετευων υπερ αυτων. εαυτους ισους εκεινων συστησαι πειρωµενοι˙ επειτα υπο των θειων Γραφων ελεγχοµενοι και υπο των ταυτα εργω επιδειξαµενων αγιων ανατρεποµενοι. και µαλλον τοις χαυνοτεροις. Ο δε µη τοιουτος γενοµενος ενωθηναι τω Πνευµατι τω Αγιω ου δυναται˙ ο δε µη τουτω εκ καθαρσεως ενωθεις. ουδε κατεγνωµεν εαυτων. Προς γαρ το υψος της αρετης αποβλεψαντες και οσον απολειπονται της κορυφης αυτης εννοησαντες και ως αδυνατον αυτοις εσται το προς το ακρον αυτης ανελθειν οιηθεντες. ουτε ταπεινοι γενεσθαι ισχυσοµεν. ου µονον ουδεν ωφελησει αλλα και εις τα οπισω υπαγειν ποιησει. ουτε η σκληρα καρδια ηµων απαλυνθηναι ποτε δυναται. εν πρωτοις µεν απιστουσιν.καρδιαις ηµων. ουτε αξιος εστι τας της ταπεινωσεως µυστικας αρετας εκδιδασκεσθαι. αλλα και των εναρχθεντων µαλλον κατολιγωρησαι αυτον και αποστηναι ποιησει. τοτε τελειως µη θελοντες εκκοπην ποιησασθαι (429) του κακου και µετανοησαι. απογινωσκουσιν εαυτων. Οταν οι ετι κεκρατηµενοι και βασιλευοµενοι υπο των παθων ακουσωσιν οτι ο κατα Θεον τελειος παντος ανθρωπωου και παντος ζωου και θηριου ακαθαρτοτερον εαυτον ηγειται. ουδε εν αισθησει της µελλουσης κρισεως και των αιωνιων βασανων εγενετο η ψυχη ηµων. ανεχεται διωκοµενος και υπερ των εχθρων αυτου ευχεται µετα δακρυων και πονου καρδιας. Ει γαρ ταυτα εκτησατο και εν τουτοις εγενετο. κε’. και των µερικως εναρχθεντων ως ανωφελων καταφρονησουσι και προς απογνωσιν καταδυσουσι. ουτω και ο τοις εισαγωγικοις τα περι τελειοτητος λεγων. εφ᾿ οις ηµαρτον. δια το µη χωρειν την διανοιαν αυτου των λεγοµενων ολως την δυναµιν. Ωσπερ τω συλλαβιζειν αρτι παιδευοµενω τα γραµµατα ο τα της ρητορικης και φιλοσοφιας εκδιηγουµενος ου µονον ουδεν ωφελησει.

«οι καθαροι τη καρδια. Καθαραν ουν καρδιαν ουχι µια αρετη ουδε δυο η δεκα πεφυκασιν εκτελειν. Τους υποκρινοµενους την αρετην και τω µεν κωδιω του σχηµατος αλλο φαινοµενους. µη κεκαθαρµενον εχοντες τον της ψυχης οφθαλµον µηδε επιγνωναι δυναµενοι αυτους εκ των καρπων αυτων˙ τους δε ευλαβεια και αρετη και αφελοτητι καρδιας διαγοντας και αγιους οντας τω οντι. πασης ταχα πεπληρωµενους αδικιας. ουτω δη και ο ανθρωπος παντα µεν ποιει και ως εργαλειοις χραται ταις αρεταις. Τον εν Πνευµατι Αγιω φθεγγοµενον οι υψηλοφρονες και την υπερηφανιαν νοσουντες του διαβολου ως υψηλοφρονα και υπερηφανον αποστρεφονται. διχα της παρουσιας και ενεργειας του Πνευµατος. λ’. µεστους ζηλου και εριθειας και ηδονων δυσωδιας. «Μακαριοι». Ταυτης δε γενοµενης. και ουτως ουδεις εν τοις τοιουτοις εστιν ο καλως και ως εχει το πραγµα ιδειν και διακριναι δυναµενος. ανευ δε της του πνευµατικου πυρος παρουσιας ανενεργητα µενει και ανωφελη. πασα καθαροτης και . διχα δε της του πυρος ενεργειας ουδεν ολως εις εργον κατασκευασαι δυναται. αλλα πασαι οµου ως ειπειν οιονει µια τις ουσα και εις ακρον κατορθωθεισα˙ και ουδε ουτως καθαραν την καρδιαν µοναι ποιησαι δυνανται. Τον λαλον και επιδεικτικον διδακτικον µαλλον και πνευµατικον ειναι οι τοιουτοι λογιζονται˙ τον δε σιωπηλον και περι αργολογιαν ακριβαζοµενον αγροικον και αφωνον αποφαινονται. Καθαπερ γαρ ο χαλκευς την µεν τεχνην (430) δια των εργαλειων αυτου επιδεικνυται.κστ’. οτι αυτοι τον Θεον οψονται». εκει και δακρυον δαψιλες˙ ενθα δε ταυτα. τοις λογοις αυτου πληττοµενοι µαλλον η κατανυσσοµενοι˙ τον δε απο κοιλιας η εκ µαθηµατων τορνολογουντα και της αυτων σωτηριας καταψευδοµενον υπερεπαινουσι και αποδεχονται. εκει και η παρουσια του Αγιου και προσκυνητου Πνευµατος. παραλογιζονται και καταφρονουντες αυτων παρατρεχουσιν. κθ’. κη’. κζ’. ως τους λοιπους των αλλων ανθρωπων. αλλο δε οντας κατα τον εντος ανθρωπον. ως απαθεις οι πλειους και αγιους τιµωσι. φησιν ο Θεος. Οπου βαθεια ταπεινωσις. τον ρυπον και τον ιχωρα µη καθαιροντα της ψυχης.

οτε αν βουληθη τις. Καρδια εκεινη λεγεται και εστι καθαρα. λε’. Νους αισθησεων διχα τας ιδιας ενεργειας ουκ επιδεικνυται και ανευ νοος αι αισθησεις τας εαυτων ουδαµως. Τουτο λεγω ειναι απαθειαν ου το εξω µονον γενεσθαι της πραξεως των παθων. λβ’. ως αν.». εχειν δε µονην εν εαυτω την του Θεου µνηµην εν ακατασχετω τω ερωτι˙ εν γαρ φωτι καθαρω καθαρως ορα Θεον οφθαλµος. φησιν. «επιβλεψω αλλ᾿ η επι τον πραον και ησυχιον και τρεµοντα µου τους λογους. και ουδε τουτο αλλα και το γυµνωθηναι ηµων τον νουν εκ της εννοιας αυτων. Ευσεβεια δε εστιν ου το ποιησαι µονον το αγαθον. µη ενθυµηθηναι δε αυτο ουκετι. αλλα και το αλλοτριωθηναι της επιθυµιας αυτων. εξω παντων γινοµενοι ορατων τε και αισθητων. Τουτο καρδιας καθαρας . ου το µη οχλεισθαι υπο παθους µονον τινος. οτε βουλοµεθα. Καταγωνισασθαι µεν ανθρωπος τα παθη δυναται. συνεπιφεροµενου δυναµει τας αισθησεις µεθ᾿ εαυτου ωσπερ τις αετος τας εαυτου πτερυγας.αγιωσυνη εν τω υπο τουτου ενεργουµενω γινεται. και ο Θεος ορα επ᾿ αυτον˙ «Επι τινα γαρ». αλλα και το µη εννοειν πονηρον τι η βιωτικον. µηδενος ετερου τη θεωρια µεσαζοντος. λδ’. ως µητε των ανιαρων µεµνησθαι του βιου µητε των τουτου χαροποιων. λα’. Καρδιαν καθαραν τουτο ειναι υπειληφα. αλλα και το µη λογιζεσθαι πονηρα˙ ο ουν πονηρα λογιζοµενος καρδιαν καθαραν κτησασθαι ου δυναται˙ πως γαρ. η µηδεµιαν εννοιαν η βιωτικον λογισµον εν εαυτη ευρισκουσα. οιονει αποκλειοµενων (431) ηµων των αιθησεων και του νοος ηµων εις τα υπερ αισθησιν εµβατευοντος. και οραται τουτω Θεος. εκριζωσαι δε αυτα ουδαµως˙ και µη ποιησαι µεν το πονηρον εξουσιαν ελαβε. µολυνοµενης εκ τουτου ως υπο πηλου κατοπτρον. η Θεω ουτως ανακειµενη και συνηνωµενη. γινωµεθα υπερανω των ουρανων. αλλα διαγειν ως εις τριτον εν θεωρια τον ουρανον και εις παραδεισον αρπαζεσθαι και βλεπειν τους αρραβωνας των επηγγελµενων τοις αγιοις καλων και αυτα τα αιωνια αγαθα κατα το εγχωρουν τη ανθρωπινη φυσει εκειθεν τεκµαιρεσθαι. λγ’.

επ᾿ αληθως σηµειον και ενδειγµα βεβαιον. Οσω γαρ δια πονων και ιδρωτων ιερων καθαιροµεθα. η ψυχη ως εκ νεκρων αναστασα εαυτην οµολογουµενως ορα. ον κατανοουσα και ω ευχαριστουσα. µ’. και καταπαυει εν αυτω πασαν κινησιν αυτης νοεραν. Ει γαρ µη ορθω λογισµω και ευσεβει διαθεσει και πιστει θερµη και πολλη ταπεινοφροσυνη τα παρ᾿ εαυτου τις προσενεγκη. τα δε διδονται ηµιν ανωθεν εκ Θεου. εν ω τις και τα µετρα γινωσκει της καθαροτητος και ως εν κατοπτρω καθορα. ουκ αν επιβλεψη Θεος επ᾿ αυτον. ητοι νενεκρωµενος. ουκ αν τα προσφεροµενα αποδεξηται˙ ει δε µη ταυτα. λστ’. Ωσπερ ο εξω της οικιας ων τους ενδοθεν εγκεκλεισµενους ουχ ορα. ουδε ακουοντες ολως ισχυουσι συνιεναι τους εν Πνευµατι Αγιω . εργω. λζ’. ουδε τα παρ᾿ εαυτου αντιπαρασχοι τω ουτω προσφεροντι. Του γαρ θνητου φρονηµατος υπο του αθανατου νοος εξαφανιζοµενου και της νεκροτητος (432) της ζωης εκδιωκοµενης. Πολλοι τα εαυτων εισενεγκοντες τα εκ Θεου συνηθως ουκ ελαβον˙ και δηλον εξ ων ο Καϊν και ο Ησαυ πεποιηκασι και πεπονθασι. Προ θανατου θανατος. λθ’. καθαπερ οι εξ υπνου ανσταντες βλεπουσιν εαυτους˙ και τον αυτην αναστησαντα επιγινωσκει Θεον. το δε διδοµενον αντιλαµβανοντες ανωθεν. πειρα και αληθεια. το µεν οικοθεν παρεισαγοντες. Νεκρος ο κοσµος και οι του κοσµου προς τους αγιους εισιν˙ οθεν ουδε βλεποντες βλεπουσι τα καλα αυτων εργα. δυναµει. και προ της αναστασεως των σωµατων ψυχων αναστασις γινεται. µα’. ουτως ουδε ο εξω του κοσµου εν Πνευµατι γεγονως και συν Θεω ων δυναται προς τον κοσµον αισθησιν εχειν η προπασχειν τοις τουτου πραγµασιν. λαµπρυνοµεθα δια φωτος κατανυξεως˙ και οσω τω φωτι λαµπρυνοµεθα. αισθησιν τινα προς τα εν τω κοσµω πραγµατα κεκτηται. αφραστου ηδονης πληρουµενη. λη’. Ον τροπον το νεκρον σωµα ουτε προς τα ζωντα ουτε προς τα συν αυτω νεκρα κειµενα σωµατα την οιανουν αισθησιν εχει. εξισταται των αισθησεων και του κοσµου παντος. Τα µεν εισφερεται παρ᾿ ηµων. ουτως ουδε ο εσταυρωµενος τω κοσµω. ει και υποκειτα ταις αναγκαις του σωµατος. τοις δακρυσιν καθαιροµεθα.

ου πιστευουσι περι κρισεως ουδε οτι αναστασις εσται καιανταποδοσις των βεβιωµενων εκαστω. οι δε εν τω προγονικω σκοτει και τη σκια του θανατου ετι καθηνται προσηλωµενοι τη γη και τοις εν γη πραγµασι˙ και οι µεν. αγγελοι εξ ανθρωπων ηδη γενοµενοι. µβ’. φησιν. «κοινωνια φωτι προς σκοτος η ποια µερις πιστω µ ετα απιστου». το δε πνευµα ζωη δια δικαιοσυνην» και οτι˙ «Οι του Χριστου την σαρκα εσταυρωσαν συν τοις παθηµασι και ταις επιθυµιαις». Ωσπερ γαρ γεγραπται περι των σαρκικων ανθρωπων οτι βεποντες ου βλεπουσι και (434) ακουοντες περι θειων πραγµατων ου σινιωσιν ουδε χωρειν δυναται τα του Πνευµατος. ουτως. Ει µεν Πνευµα Αγιον εστι σοι. µγ’. οι δε µονω τω αισθητω περιλαµπονται˙ και οι µεν εαυτους και τους πλησιον ορωσιν. φησι. Οι µεν γαρ εν τω ουρανω εχουσι το πολιτευµα. οι δε και εαυτους και τους πλησιον καθ᾿ εκαστην ορωντες αποθνησκοντας αγνοουσιν οτι ανθρωποι εισι και ως ανθρωποι αποθνησκουσι˙ και αγνοουντες. τοσαυτη η απ᾿ αλληλων διαστασις και ο χωρισµος προς τους µη εχοντας εστιν. και εν τοις Πνευµα Αγιον εχουσι. παντως εκ των εν σοι γινοµενων αυτου ενεργειων γνωρισεις α λεγει περι αυτου ο Αποστολος˙ φησι γαρ˙ «Οπου Πνευµα Κυριου. Αλλ᾿ ουδ᾿ οι πνευµατικοι των κοσµικων και πονηρων ανθρωπων ιδειν τα πονηρα εργα η τους εµπαθεις λογους αυτων χωρησαι εν εαυτοις δυνανται. ουτω µοι νοησεις και περι των Πνευµα Αγιον εχοντων εν εαυτοις˙ σωµα φορουσιν αλλ᾿ ουκ εισιν εν σαρκι˙ «Υµεις γαρ». (433) Καθαπερ φωτος και σκοτους σαφης η διαιρεσις και η µιξις αδυνατος˙ «Ποια γαρ». τω νοητω και ανεσπερω φωτι. «ουκ . αλλα βλεποντες και ουτοι τα εν κοσµω ου βλεπουσι και ακουοντες τα των κοσµικων ως ουκ ακουοντες τη αισθησει διακεινται˙ και ουτως ουδεµια κοινωνια τουτοις προς τα εκεινων η εκεινοις προς τα των πνευµατικων γινεται. Οσοι γαρ εβαπτισθησαν εν Πνευµατι Αγιω ολον τον Χριστον ενδεδυµενοι εισι και υιοι εισι φωτος και εν φωτι ανεσπερω περιπατουσι και βλεποντες τον κοσµον ου βλεπουσι και ακουοντες τα του κοσµου ουκ ακουουσιν. εκει ελευθερια» και οτι˙ «Το µεν σωµα νεκρον δι᾿ αµαρτιαν. µωρια γαρ αυτοις εισιν.λεγοµενους θειους λογους αυτων.

µδ’. µετοχη Πνευµατος Αγιου˙ ουχ απλως δε. µη απατασθω. ουτως ουδε ψυχη βεβαιαν λαµβανει πληροφοριαν ποτε του µετα του δεσποτου αυτης και Θεου εις αιωνας συνεσεσθαι. ου κληρονοµει. ∆ια τουτο καλον καθ᾿ εκαστην µετανοειν κατα την κελευουσαν εντολην˙ το γαρ «µετανοειτε.εστε εν σαρκι αλλ᾿ εν πνευµατι. µετα δε ταυτην. ητις εστι το Πνευµα το Αγιον. αλλα κατα την πιστιν και την διαθεσιν και την ταπεινωσιν των εξ ολης µετανοουντων ψυχης˙ ου µονον δε. ου τοτε˙ τουτο γαρ των βεβαιοπιστων και εκ των εργων ταυτην επιδεικνυντων εστι. µζ’. αλλα και µετα το τελειαν την αφεσιν των ηµαρτηµενων παρα του πατρος και αναδοχου λαβειν. Η χαρις του παναγιου Πνευµατος ταις τω Χριστω νυµφευοµεναις ψυχαις ως αρραβων διδοται˙ και καθαπερ αρραβωνος χωρις ουκ εχει ασφαλως η γυνη την µετα του ανδρος συναφειαν µελλειν ποτε βεβαιως γενησεσθαι. ηγγικε γαρ η βασιλεια των ουρανων» αοριστον ηµιν υπεµφαινει την εργασιαν. σαρξ εστιν ετι και αιµα. φησι. «κοσµος εσταυρωται καγω τω κοσµω». τον Θεον εχων. ειπερ Πνευµα Θεου οικει εν υµιν»˙ νεκροι εισι τω κοσµω και ο κοσµος αυτοις˙ «Εµοι γαρ». Ο ταυτα ειδως ενεργουµενα εν αυτω τα σηµεια και θαυµατα οντως θεοφορος και σηµειοφορος εστι. µε’. ηγουν αυτο το παναγιον Πνευµα ενοικον. Απο µεν του θειου βαπτισµατος την των ηµαρτηµενων λαµβανοµεν αφεσιν και της πρωην καταρας ελευθερουµεθα και τη παρουσια του Αγιου Πνευµατος αγιαζοµεθα. Ο δε µηπω ταυτα εν εαυτω εγνωκως. µετανοια δε και εξοµολογησει και δακρυσι κατα αναλογιαν την αφεσιν προτερον των ηµαρτηµενων λαµβανοµεν και ουτω τον αγιασµον µετα της ανωθεν χαριτος. Απο µεν της µετανοιας εκπλυσις του µολυσµου (435) των αισχρων γινεται πραξεων. Μετα γαρ το βαπτισθηναι ηµας προς πονηρας και αισχρας πραξεις εκκλινοντες και αυτον τον αγιασµον εις απαν αποβαλλοµεθα. λαλουν και ενεργουν εν αυτω τα ειρηµενα υπο του Παυλου. η µυστικως . υπο τον ζοφον δηλονοτι των επιθυµιων της σαρκος καλυπτοµενος˙ σαρξ δε και αιµα βασιλειαν Θεου. µστ’. την δε τελειαν χαριν κατα το˙ «Ενοικησω εν αυτοις και εµπεριπατησω».

. τα δε αιωνια αγαθα και την των ουρανων βασιλειαν µετα την ενθενδε αποδηµιαν λαβειν απεκδεχεται. πληροφορουµενη δια του αρραβωνος ως αδιαψευστα τα συµπεφωνηµενα αυτη εσονται. ηγουν τον αρραβωνα του Πνευµατος. Επαν γαρ ειπη τις των αγωνιζοµενων˙ «Εως ποτε κακοπαθειν οφειλω.» και των ασκητικων πονων κατολιγωρηση και δια της αµελειας των εντολων και εγκαταλειψεως της διηνεκους µετανοιας οιονει απαλειψη και διαρρηξη τα συµφωνα. Πρωτον οιονει τα συµφωνα γραφονται δια της εργασιας των εντολων. Καθαπερ βραδυνοντος του νυµφιου εν αποδηµια. εκπιπτει των προς τον νυµφιον ελπιδων ευθυς. και του απροσιτου καλλους επαπολαυειν αυτου. µη’. ειτα υπο των αρετων επισφραγιζονται και υπογραφονται˙ και τηνικαυτα επιδιδωσι τον (436) δακτυλιον ο νυµφιος Χριστος τη νυµφη ψυχη. Ον τροπον οι γραφοµενοι συµβολικοι χαρται ει µη υπογραφας αξιοπιστων µαρτυρων δεξωνται. ουκ εστιν ο αρραβων βεβαιος. η απασχολουµενου εν ετεραις τισιν υποθεσεσι και τον γαµον τεως υπερτιθεµενου ποιησαι. ουτως ουδε προ της εργασιας των εντολων και της των αρετων κτησεως ασφαλης η της χαριτος ελλαµψις γινεται. να’. ευθυς εκπιπτει και του αρραβωνος και της προς Θεον ελπιδος τελειως. ει µη της χαριτος αυτου τον αρραβωνα λαβη και γνωστως αυτον εν εαυτη κτησηται. ουτω και επι της ψυχης πεφυκε γινεσθαι. ν’. Οπερ γαρ εν τοις συµφωνοις οι µαρτυρες. εαν οργισθεισα η νυµφη της εκεινου αγαπης καταφρονηση και τον αρραβωνικον χαρτην η απαλειψη η διαρρηξη.και ανεκφραστως αυτω συναπτεσθαι. τουτο επι του πνευµατικου αρραβωνος η των εντολων εργασια και αι αρεται καθεστηκασι˙ τελειαν γαρ δια τουτων λαµβανει την του αρραβωνος κατασχεσιν εκαστος των µελλοντων σωθησεσθαι. ουτω δη και η νυµφη των πιστων εκκλησια και η ψυχη ενος εκαστου ηµων πρωτον υπο του νυµφιου Χριστου τον αρραβωνα µονον λαµβανει του Πνευµατος. την δε συµφωνηθεισαν προικα και τας εν αυτη υποσχεθεισας δωρεας µετα τον γαµον λαβειν απεκδεχεται. Ωσπερ η νυµφη προ του γαµου τον αρραβωνα µονον παρα του νυµφιου λαµβανει. µθ’.

ουτω δη εγκεκλεισµενης και της ψυχης εν τοις αισθητοις. ζων και λαλων και κινουµενος και τον κεκτηµενον κινων. ουτω δη και επι ηµων γινεσθαι πεφυκεν. ακρατητως κρατουµενος. αορατως ορωµενος. εαν εξωθεν τουτων ποτε ως δια θυριδος τω νοΐ παρακυψη. κεκλεισµενων αυτης των θυρων παντοθεν. Εαν µεταθηται τις την αγαπην του νυµφιου Χριστου προς αλλου τινος επιθυµιαν πραγµατος φανερως η λαθραιως και (437) κρατηθη η καρδια αυτου εν αυτω. ου µονον ουδεν εκ των υποσχεθεντων αυτη παρα του νυµφιου ελπισει λαβειν. την λαµπηδονα µη φερουσα του αστεκτου φωτος. φηµι δη του Αγιου Πνευµατος. µη φερων εκεινος τοις οφθαλµοις ταυτης την απαυγην ευθυς ασφαλιζει µυων τους ωπας και συστελλεται εφ᾿ εαυτον. ευθυς και τον νουν καταπληττεται και ολη εφ᾿ εαυτην συστελλεται. ακατανοητως κατανοουµενος. νε’. ει τον αρραβωνα του Πνευµατος εκ του νυµφιου και δεσποτου Χριστου ειληφε˙ και ει µεν ελαβε. µη εχων αυτον ως εχων εστι. ως µητε την παρουσιαν βεβαιαν µητε την υποχωρησιν ανεπιστροφον νοµιζειν τον κεκτηµενον ποιειν˙ και ουτως. νγ’. αφιπταµενος του εν ω εσφραγισµενως περιεχεται κιβωτιου και παλιν ανελπιστως εντος αυτου ευρισκοµενος. φευγουσα ως εις οικιαν τινα υπο τα αισθητα και ανθρωπινα. ο κεκτηµενος τουτον διακειται. νδ’. αλλα και τιµωριαν και µεµψιν την εκ του νοµου προσδοκησει αξιως. σπουδαζετω τουτον κατεχειν˙ ει δε µηπω τουτον λαβειν ηξιωθη. καταστραφεισα. Ο αρραβων εν τοις κεκτηµενοις αυτον αφθεκτος γινεται. εαν µιαν διανοιξη θυριδα και αστραπη τουτον αιφνης περιλαµψη λαµπρα. Ωσπερ η νυµφη εαν προς ετερον την αγαπην του αρµοσθεντος αυτη νυµφιου µεταθηται και συγκοιτασθη αυτω φανερως η λαθραιως. Ον τροπον ενδοθεν οικιας νυκτος ισταµενου τινος. και εχων ως µη εχων. ∆εον εκαστον εκ των τοιουτων σηµειων κατανοειν.νβ’. µισητη εσται τω νυµφιω και βδελυκτη και αναξια της συναφειας αυτου˙ ειρηκε γαρ˙ «Εγω τους εµε φιλουντας αγαπω». υπο της αστραπης του εν αυτη αρραβωνος. σπουδασατω δια των αγαθων εργων και πραξεων και θεροµατης µετανοιας λαβειν αυτον και .

(438) Καθαπερ η στεγη πασης οικιας δια των θεµελιων και της λοιπης κτισεως ισταται. ουτε η τωνεντολων εργασια ανευ της χαριτος του Θεου χρησιµος η ωφελιµος εστιν ηµιν. ατελης εστι και παρα των τελειων κατελεουµενος. ουτω και ο τους θεµελιους της εργασιας των εντολων καταβαλλοµενος και τοιχους υψηλων αρετων αναστησας. ου πυρωθησεται και λαµπρυνθησεται και τας της θεοτητος αυγασει και αυτος . ωσαυτως δε και τα θεµελια δια το την στεγην βασταζειν καταβαλλονται ως αναγκαια και χρησιµα. και ουτε στεγη διχα θεµελιων συνισταται πεφυκεν. η προς την των αρετων συλλογην ως προς απειρον υλην απειρηκως. ουτε θεµελιοι ανευ στεγης τω βιω χρειωδεις η ωφελιµοι ολως εισιν˙ ουτω και η του Θεου χαρις δια της των εντολων συντηρειται εργασιας και αι πραξεις των εντολων δια την του Θεου δωρεαν ως θεµελιοι καταβαλλονται. και ουτε η χαρις του Πνευµατος παραµενειν ηµιν πεφυκεν ανευ της των εντολων εργασιας. φησιν ο Σοφος. αλλα καταγελωτα τω κτισαντι προξενει. εαν µη και την χαριν του Πνευµατος εν θεωρια και γνωσει ψυχης ληψεται. ως µη δυνασθαι ανευ εκεινων δια της του Πνευµατος χαριτος στεγασθηναι αυτον. αναγκαιων δε οντων προς τον απαρτισµον του οικου των αρετων. Ον τροπον η αστεγος οικια η υπο αµελειας του κτισαντος ουτως εαθεισα ου µονον αχρηστος εστιν.» Εγω δε φηµι˙ τις το αστεκτον και ουρανιον πυρ εν καρδια δεξαµενος. Εκ γαρ των δυο τουτων αιτιων ταυτης παντως εστερηται˙ η γαρ της µετανοιας ηµελησεν.φυλαξαι δια της εργασιας των εντολων και της των αρετων επικτησεως. ο ταυτης εκπιπτων της χαριτος αλλης ποιας τευξεται. Παντως ουδε κατηλλαγη αυτω ουδε την µετ᾿ αυτου ενωσιν δια της µετουσιας του Πνευµατος εσχηκεν. «τα δε ιµατια ου κατακαυσει. (439) «Εισαγαγη τις πυρ εν κολπω». ενελειψε τινα των δοκουντων µεν ηµιν ελαχιστων. νστ’. Ει δια τουτο επι της γης ο Υιος του Θεου και Θεος κατηλθεν ινα δι᾿ εαυτου καταλλαξη γνωστως ηµας εχθρους οντας τω ιδιω Πατρι και συναψη γνωστως ηµας εαυτω δια του του Αγιου και οµοουσιου αυτου Πνευµατος. νθ’. νζ’. νη’.

οσην οιµαι αµαρτωλου ψυχην εχειν χωριζοµενην απο του σωµατος. εν τουτοις και κατα τους υπνους η εµµαταιαζει η εµφιλοσοφει˙ ειτε γαρ περι ανθρωπινων . εαν προς µικρον µυση τους οσθαλµους η κατακαλυφθη τουτους υφ᾿ ετερου. θανατος τω οντι η εκ των τοιουτων µικρα της διανοιας διαστασις. τω φιλαΰλω και φιλαρετω. Ει γαρ ο τον αισθητον τουτο φως ορων. εκ ψυχης και σωµατος την συστασιν εχων. υπαρ και νοερως. τοσαυτην υπερ τουτου τηνικαυτα την λυπην δεχεται. ουτως τω φιλαγνω και φιλοθεω. γρηγορων και καθευδων. αδιαλειπτως ανω τε βιαζεται ειναι και συν Θεω διαγειν και µηδε προς βραχυ της εκεινου θεωριας και ακορεστου τρυφης αφιστασθαι˙ ως δε τω σωµατι και τη φθορα εµπεδουµενος.Ενθεν τοι και περι οψεων και ονειρατων τουτο αληθες ειναι υπελαβον˙ εν οις γαρ η ψυχη ενασχολειται γρηγορουσα η εµβατευει. των δε της φυσεως σωµατικων αναγκων ου χωριζεται.αστραπας κατα αναλογιαν της καθαρσεως και της µετοχης του πυρος˙ η γαρ µετοχη τη καθαρσει. Και ως µεν ελευθερωθεις των δεσµων της εµπαθους ορεξεως και συναφθεις τη αθανατω δοξη τε και γλυκυτητι. (440) εις α παρακυψαι και αγγελοι επιθυµουσιν. τω φιληδονω και φιλοκοσµω. ο χωρισµος των τοιουτων θανατος εστιν. υπ᾿ αυτου κατασπαται και συρεται και προς τα γηϊνα επιστρεφεται. εαν αποσπασθη εκ της των τοιουτων θεωριας υπο τινος. ξα’. λυπηθησεται και θλιβησεται. ∆ιπλους ων ο ανθρωπος. αχθεται και λυπειται και φερειν ολως τουτο ου δυναται. Θανατος γαρ αυτω δοκει τουτο και αλλοτριωσις εικοτως της αιωνιου ζωης. Των µεν εµπαθων επιθυµιων και ηδονων ο µετασχων του Αγιου Πνευµατος απαλλαττεται. και κοσµος αυτω παροµοιος γεγονεν ορατος και αορατος. τη δε µεθεξει συνεπεται καθαρσις˙ τουτου δε γενοµενου. και µαλιστα εαν αναγκαια τινα και παραδοξα ην ορων˙ ποσω µαλλον ο εν Αγιω φωτιζοµενος Πνευµατι και τα αγαθα εκεινα ορων. Ωσπερ τω φιλοσωµατω και φιλοζωω. ξβ’. Θεος ολος κατα χαριν ο ανθρωπος γινεται. εκαστω δηλονοτι τουτων τα εργα και αι φροντιδες των εργων αρµοδιως αφορισθεισαι. ξ’. α οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη.

των δ᾿ αλλως και ουχ ουτως εχοντων. µεστη ελεους. «και οι νεανισκοι αυτων ορασεις οψονται». α ουδε χρη καλειν ενυπνια αλλ᾿ ορασεις και οπτασιας. ξστ’. τας σωµατικας χρειας τη φυσει παρεχοντες. Καθαπερ εκ διαφορων επιστηµων και τεχνων ο των ανθρωπων συνισταται βιος. αλλ᾿ αληθειαις ενατενιζουσα και αποκαλυψεσι πιστουµενη. εξ ων διαφοροι σωµατικως τε και ψυχικως πεφυκασι διατρεφεσθαι. γνωσεως ουρανιου και καρπων αγαθων των γεωργουµενων υπο του Πνευµατος. ξγ’. αρπαγας εις αερα πτεροφυεις και θρονων υψηλων καθεδρας και ηγεµονιας λαου επι αρµατων προερχοµενη και προπεµποµενη φανταζεται. διαπληκτιζοµενη ως επι δικαστηριων µεθ᾿ ων διαφερεται˙ ει δε το λογιστικον αυτης επαιρεται ταις αλαζονειαις και υπερηφανειαις. Μονων εκεινων εισιν αληθη τα οραµατα. (441) ων η σχολη περι τα θεια πασα και η µελετη περι µελλοντων αµοιβων και ανταποδοσεων. Πολλοι µεν τον ερηµικον. εµφιλοσοφει.φροντιζει πραγµατων εµµαταιαζουσα ονειροις ενασχολειται ειτε περι θειων και ουρανιων εµµελετωσα οψεσιν εµβατευει και ορασεσι. αλλου αλλην εργαζοµενου δηλονοτι και συνεισφεροντος. σοφιας. ουτως εστιν ιδειν και επι των . αλλ᾿ εν παντι και εν πασιν εργοις και πραξεσιν ο δια Θεον και κατα Θεον βιος παµµακαριστος. καθαρα. ψευδη και συγκεχυµενα και το ολον απατη σαφης. και αλληλοις ουτω µεταδιδοντες και εξ αλληλων µεταλαµβανοντες ζωσιν οι ανθρωποι. νουθετειν τε και διδασκειν και συνισταν εκκλησιας. ων η ζωη υπερ την των ζωντων ζωην αµεριµνος. ετεροι δε το προΐστασθαι λαου. ξδ’. απερισπαστος. ξε’. ησυχος. αλλοι δε τον µιγαδα ηγουν τον κοινοβιακον εµακαρισαν βιον. Οπηνικα το επιθυµητικον µερος της ψυχης περι παθη και µιξεις και τρυφας και απολαυσεις ερεθιζεται του βιου. θηριων εφοδους και ερπετων πολεµους και µαχας ονειροπολει. ουκ εξαπατωµενη. ουδε τον µεν επαινου τον δε ψογου αξιον ειποιµι αν. ων ο νους απλους εγενετο εξ επιδηµιας του Πνευµατος και ελευθερος απο πασης οχλησεως και δουλειας των παθων. τοιαυτα ωσαυτως βλεπει και τα ενυπνια η ψυχη˙ ει δε το θυµικον αυτης κατα των οµοφυλων εκθηριουται. κατα το υπο του Προφητου λεγοµενον. Εγω δε ουδετερον τουτων του ετερου προκριναιµι.

ξη’. ει των επαινων και µακαρισµων και της δοξης εφιενται των ανθρωπων. εις ενα σκοπον εξ αµφοτερων τουτων οι παντες συντρεχουσιν. ξζ’. ξθ’. Ειδως δε οτι δι᾿ ατιµιας τιµα τους δουλους αυτου δια πτωχειας ακρας πλουτιζει αυτους και δι᾿ υβρεων και . απο Θεου. Εοικεν ο τον κοσµον απαντα καταλειψας και (442) προς το ορος ως προς ησυχιαν αναχωρησας κακειθεν επιδεικτικως γραφων προς τους εν τω κοσµω. τω γυναικος πορνης δυσειµονος τε και παγκακου διαζευχθεντι και εις χωραν µακραν αποδηµησαντι προς το απαλλαγηναι και της µνηµης αυτης. επαινετοι και µακαριοι. κατα τον παλαι των Ιουδαιων λαον. ανονητος τε πασα βιου οδος η µη προς τουτο τον εν αυτη τρεχοντα φερουσα.πνευµατικων. εκπορνευει. και συµµιαινοµενους γραφειν ορεγοµενω και αυτους µακαριζοντι˙ ος ει και µη τω σωµατι αλλα γε τη καρδια παντως και τω νοΐ συµπασχει εκ προθεσεως τοις τοιουτοις αποδεχοµενος οιονει της µετ᾿ εκεινης αυτων συµπλοκης. ιν᾿ ειπω. ο’. Ο γαρ επιθυµων ακουσθηναι τον βιον αυτου και το ονοµα και την πολιτειαν εν τω κοσµω. τοσουτον οι εν ορεσι και σπηλαιοις ενδιαιτωµενοι. Σκοπος παντων των κατα Θεον αγωνιζοµενων εστι το ευαρεστησαι Χριστω τω Θεω και την καταλλαγην δια της του Πνευµατος µετουσιας προς τον Πατερα λαβειν και την εαυτων σωτηριαν δια τουτου πορισασθαι˙ τουτο γαρ πασης ψυχης και παντος ανθρωπου σωτηρια εστιν˙ ου µη γενοµενου. αλλου αλλην αρετην µετιοντος και ετερου ετεραν βιου οδον διανυοντος. ειτα επιλαθοµενω του σκοπου δι᾿ ον το ορος κατειληφει και προς τους τη πορνη εκεινη συναναστρεφοµενους. ψεκτοι και αποβλητοι˙ ως γαρ µοιχευοντες παρα τω τας καρδιας ηµων ερευνωντι Θεω εσονται. Ο πιστει τη προς τον Θεον αδιστακτω τω κοσµω και τοις εν κοσµω αποταξαµενος πιστευει οτι ελεηµων εστι και οικτιρµων ο Κυριος και προσδεχεται τους εν µετανοια προσερχοµενους αυτω. τους µεν µακαριζων τους δε κολακευων και επαινων. ως φησιν ο ∆αβιδ. Οσω οι εν µεσω του κοσµου στρεφοµενοι και καθαρευοντες τας αισθησεις και τας καρδιας απο πασης πονηρας επιθυµιας. κενος ο κοπος και µαταια η εργασια ηµων.

και συµπολιτευοµενοι και των απορρητων επαπολαυοντες αγαθων. αγνωστως και γνωστως. συνοντες αυτω εκεισε.εξουδενωσεως δοξαζει αυτους και δια θανατου της αιωνιου ζωης µετοχους αυτους και κληρονοµους αποκαθιστα. Ο γαρ Θεος ουτε αργους ηµας ειναι εν µια και τη αυτη εργασια εν η ηρξαµεθα µεχρι τελους εµµενειν βουλεται. ογ’. δι᾿ ης αγγελοι µεν (443) αναβαινουσι και κατερχονται προς βοηθειαν των ανερχοµενων. ω τινι αν εξ ηµων προσταξη και οιαν εµπιστευση διακονιαν. Τους αδιστακτως αυτω προσερχοµενους ουκ εα ολως καταπεσειν ο Κυριος αλλ᾿ αδυνατουντας βλεπων αυτους συνεργει και βοηθει. κατεπειγεται ως ελαφος διψωσα επι την αθανατον πηγην δι᾿ αυτων και προς το αναντες εν αυτοις ως εν κλιµακι βαινει. (444) µη αντιτεινωµεν. µεχρις ου µετα Πατρος ο Υιος δια του Αγιου εισελθη και εγκατοικηση Πνευµατος εν ηµιν˙ και τηνικαυτα οταν ολον αυτον κτησωµεθα ενοικον και διδασκαλον. οα’. ορεγων αυτοις χειρα δυναµεως ανωθεν και προς εαυτον επαναγει˙ συνεργει δε φανερως τε αµα και αφανως. οβ’. Θεος δε ανωθεν την κατα δυναµιν ηµων προθεσιν και σπουδην αναµενων καθηται. ταυτην εγχειρισθησεται και κατα το εκεινω δοκουν ποιησει προθυµως˙ ουκ εξεστι δε προ καιρου ταυτην επιζητειν αλλ᾿ ουδε διδοµενην εξ ανθρωπων λαβειν καταδεχεσθαι. ει επιτραπωµεν υπο του Πνευµατος προς ετεραν µεταβηναι διακονιαν η εργασιαν η πραξιν. ουχ οτι πονουντας ηµας οραν τερπεται αλλ᾿ ως οφληµα θελων τους µισθους διδοναι ηµιν ο φιλανθρωπος. µεχρις ου πασαν ανελθοντες την κλιµακα αυτω προσεγγισωσι και ολοι ολω ενωθωσι και απαντων επιλαθωνται των επιγειων. ∆ικαιον εστι τη ζευγλη πρωτον των εντολων του Χριστου υποτιθεναι τους αυχενας ηµων και µη παροιστρειν µηδε οπισθοποδειν. Μετα το εγχειρισθηναι διακονιαν ηµας θειων πραγµατων και εν αυτη διαπρεψαι. ουκ οιδα. αλλ᾿εµµενειν ταις εντολαις του δεσποτου ηµων και Θεου και το προσταγµα αυτου απεκδεχεσθαι. αλλ᾿ ορθως και προθυµως µεχρι θανατου βαινειν εν αυταις και εαυτους ηµας νεουργειν τον νεον οντως Θεου παραδεισον. ειτε εν σωµατι ειτε και εκτος σωµατος. αλλα προκοπτειν και αεικινητους ειναι προς την των κρειττονων .

τα µεν εις βαθος που ριζωθεντα φυει. τα δε και συνουλωθεντα και ενωθεντα και εν δενδρον εγενετο.επιτυχιαν. αγνωστως ουτως ως ουκ οιδεν. Ο ουν ασκησει και σπουδη το οικειον απονεκρωσας θεληµα και αθελητος γεγονως παντως της οικειας εξεστη φυσεως και εν τω θελειν µηδεν ουδε καλον τι η κακον δυναται ενεργειν. Ταυτα δε η χαρις του Αγιου Πνευµατος ενεργει και χωρις αυτης γινεται ουδεν. ωστε αγνοηθηναι παρ᾿ αυτου και την προϋποδεξαµενην τον σπορον γην και την ριζαν εφ᾿ ην ενεκεντρισθη το ακατανοητον και αφραστον εκεινο και ζωηφορον φυτον. τω θειω δηλαδη και µη τω οικειω στοιχουντας θεληµατι. αποκαλυπτεται φανερως καθως παλαι τοις αγιοις αυτου µαθηταις και αποστολοις απεκαλυφθη και πασι τοις δι᾿ αυτων πιστευσασιν εις το ονοµα αυτου˙ και τοτε γινοµεθα υιοι Θεου κατα χαριν. ο Θεος χαριζεται αυτω το εαυτου θεληµα και ανεξαλειπτον αυτω διατηρει εν τη καρδια αυτου και διανοιγει τους οφθαλµους της διανοιας αυτου του επιγινωσκειν αυτο και ισχυν διδωσι του (445) εκπληρουν αυτο. ως πιστοις και υπηκοοις. Ο το ιδιον θεληµα απονεκρωσαι σπουδαζων το του Θεου οφειλει ποιειν θεληµα και αντι του οικειου θεληµατος το του Θεου αντεισαγειν εν εαυτω και εµφυτευειν και εγκεντριζειν τουτο εν τη καρδια αυτου και προς τουτοις σκοπειν ακριβως ει τα φυτευοµενα και εγκεντριζοµενα. Οταν παση ισχυϊ. οε’. Ο εκκοπτων το ιδιον θεληµα δια τον του Θεου φοβον. προθυµια και προαιρεσει µεθ᾿ ορµης ακατασχετου τα υπ᾿ αυτου του Θεου µυστικως ηµιν και αγνωστως διδασκοµενα τε και εντελλοµενα εκπληρωσωµεν µηδεν ολως ελλειψαντες. οδ’. ως φησιν ο Παυλος˙ «Οσοι . τοτε ηµιν. ει µη µονα τις ειποι τα αναισθητα και ακινητα˙ τα γαρ φυτα. Ο το ιδιον θεληµα νεκρον εργασαµενος αθελητος παντως εγενετο˙ αθελητον δε των οντων και ζωντων και κινουµενων ουδεν. ει και κινειται και αυξει αλλ᾿ ου λεγοµεν φυσικω θεληµατι την κινησιν ποιεισθαι και την αυξησιν. ει ηυξηθησαν και εξηνθησαν και καρπον ωραιον και γλυκυν πεποιηκασιν. οζ’. αψυχα γαρ˙ παν δε εµψυχον και φυσικον εχει θεληµα. οστ’. ως αληθινοις µαθηταις και φιλοις.

ποσης σοι τουτο εσται αγαπης και ευχαριστιας και ταπεινωσεως αιτιον. π’. τοσουτον ο λογικος ανθρωπος κρεισσων του παντος κοσµου εστι. Μη γαρ. ανυµνει τον υπερ τα ορωµενα απαντα τιµησαντα σε Θεον. αλλ᾿ ουδε χρυσιου η ιµατισµου η λιθων των νοµιζοµενων παρα τοις ανοητοις τιµιων˙ ου πλουτω ρεοντι προστιθεται τη καρδια. συγκληρονοµοι δε Χριστου». ειτε δι᾿ εξαγορευσεως. και φιλον αυτου γνησιον ονοµασει σε. ανθρωπε. ινα και αυτος σε µειζονως αντιδοξαση. Των καταξιωθεντων γενεσθαι µετα Θεου εν τη συναφεια του Πνευµατος και των απορρητων αυτου αγαθων απογευσασθαι ουδεις δοξης της ατιµου και καταπτυστου ερα προσφεροµενης αυτω παρα ανθρωπων. ου παρα βασιλεων και αρχοντων γνωριζεσθαι βουλεται. των ουκ αρχοντων αλλ᾿ υπο πολλων κυριευοµενων˙ ου µεγα τι τους τοιουτους ηγειται και υψηλον. ουδε προξενους οιεται ειναι αυτους πλειονος δοξης τοις πλησιαζουσιν αυτοις. αλλα προς την δοθεισαν σοι χαριν αποβλεψας και της νοερας και λογικης σου ψυχης την αξιαν καταµαθων. . δια τουτο τιµιωτερα σου ταυτα ειναι νοµιζε. ως ουδε πλουτου εις πενιαν τις κατελθειν η απο αρχης και εξουσιας µεγιστης και περιβλεπτους αξιωµατος εις αδοξιαν εσχατην και ατιµιαν καταπεσειν. Οσω ψυχη τιµιωτερα τυγχανει του σωµατος. οτι µυριων υπαρχων τιµωριων αξιος. ου µονον τουτων απηλλαγης αλλα και υιοθεσιας και δοξης και ουρανων ηξιωσαι βασιλειας. ετοιµος εσο και προπαρασκευαζου µη ατιµασαι τον σε τιµησαντα και τα µυρια συγχωρησαντα πταισµατα. Ταυτα στρεφων εν διανοια και δια παντος ενθυµουµενος.Πνευµατι Θεου αγονται ουτοι εισιν υιοι Θεου˙ ει δε υιοι. ουδε τινος ουδαµως ετερου των επιφανων και λαµπρων ανθρωποις επιθυµησει. και κληρονοµοι. αλλ᾿ εν πασιν εργοις σου δοξασαι και τιµησαι αυτον. ον τιτιµηκεν υπερ απασαν την ορωµενην κτισιν. οθ’. Ει παντων σου των αµαρτηµατων την αφεσιν ελαβες. οη’. ειτε δια της αµφιασεως του (446) αγιου και αγγελικου σχηµατος. τα µεγεθη των εν αυτω κτισµατων κατανοων. κληρονοµοι µεν Θεου.

και δοξασθωµεν παρ᾿ αυτου τη δοξη του Ιησου. ζηµιαις δακνεται χρηµατων και αποστερησεσιν αχθεται πραγµατων και πληγαις επιφεροµεναις αυτης σωµατι σφοδρως οδυναται. πδ’. ου µονον των περι αυτον χρηµατων και κτηµατων καταφρονησει και ως επι αλλοτριοις και ξενοις στερουµενος αυτων αλυπως διατεθη. Πας δοκησιφρων εκ µαθηµατικης ων επιστηµης µυστηρια Θεου παρακυψαι και ιδειν ουκ αξιωθησεται ποτε. κακεινα και ηµεις σπουδη πραξωµεν. αλλα και τα επιφεροµενα τω σωµατι αυτου ανιαρα µετα χαρας και της προσηκουσης ευχαριστιας υποµενει. η ειχε προ του τον κοσµον γενεσθαι παρ᾿ αυτου˙ ταδε εισιν ο σταυρος. κατα τον θειον αποστολον. Ει τις σχεσεως και επιθυµιαις των αισθητων απερρηξε την ψυχην αυτου και Θεω ταυτην συνεδησεν. Αλλως δε ουκ ενι τας κατα Θεον θλιψεις µετα χαρας υπενεγκειν. αι θλιψεις. µιµουµεθα του Χριστου τα παθηµατα και δοξασοµεν δι᾿ αυτων τον Πατερα ηµων και Θεον. γνωσεως γαρ τελειας εν τουτοις χρεια και σοφιας πνευµατικης˙ ο δε τουτων εστερηµενος εν σκοτει αγνωσιας και ανελπιστιας αει πορευεται. µη δυναµενος το φως της υποµονης και της παρακλησεως ολως θεασασθαι. πβ’. ηγουν η νεκρωσις του κοσµου παντος. οι πειρασµοι και ει τι ετερον των παθηµατων Χριστου˙ α υποφεροντες εν υποµονη πολλη. εως αν ταπεινωθηναι πρωτον θεληση και µωρος γενηται. βλεπων αει. ∆ι᾿ ων γαρ εκεινος τον εαυτου Πατερα εδοξασεν. αλλ᾿ οιον συνδεδεµενη τη προσπαθεια των ανθρωπινων πραγµατων. (447) Ψυχη η µη τελειως της σχεσεως και προσπαθειας των ορωµενων ευαισθητως απαλλαγεισα. συν τη οιησει . τον µεν εξω φθειροµενον ανθρωπον. Σκοπησωµεν πως δοξασοµεν τον Θεον˙ δοξαζεται δε παρ᾿ ηµων ουκ αλλως η ως παρα του Υιου εδοξασθη. εδοξασθη δε και ο Υιος παρα του Πατρος δι᾿ αυτων.πα’. τα επισυµβαινοντα αυτη λυπηρα και τας επερχοµενας αυτη επηρειας παρα τε δαιµονων και ανθρωπων αλυπως φερειν ου δυναται. τον δε εντος ηµερα και ηµερα ανακαινουµενον. ινα δια τουτων δοξασωµεν τον Πατερα ηµων τον εν τοις ουρανοις κληθηναι καταδεξαµενον. ως υιοι αυτου χαριτι και συγκληρονοµοι Χριστου. πγ’.

επειδη οι µη τω του Θεου αγοµενοι Πνευµατι εν τη σκοτια περιπατουσι και ουκ οιδασιν ουτε που υπαγουσιν. τα εν αυτω ιδειν µη δυναµενοι θαυµατα. πστ’. πε’. δεξονται την του Αγιου Πνευµατος αληθη διδασκαλιαν και το του Θεου θεληµα ανοθευτως και ακαπηλευτως ακουσαντες µετανοησουσι και ποιησαντες αυτο µεταλαβωσι τινος χαρισµατος πνευµατικου. ινα µισθον τινα προξενησωσιν αυτοις δι᾿ υποµνησεως των εντολων του Θεου και δι᾿ αγαθοεργιας. ψυχικην. νυκτος και ηµερας ευχοµενοι υπερ της σωτηριας αυτων˙ υπερ γαρ αλλου τινος ουδεποτε λυπηθησονται οι τω Θεω αδιαλειπτως συνοντες και υπερεµπιπλαµενοι παντος αγαθου. δαιµονιωδη. αυτοι οντες εν αληθεια µωροι. Τους διδακτους Θεου οι µαθηται των σοφων του αιωνος τουτου ανθρωπων ηγουνται µωρους. Ταχα γαρ ποτε ανασφηλαντες εκ της περιεχουσης αυτους οιησεως. και ην η θεολογος φωνη επιγειον οιδε. αναστρεφοµενοι εν µεσω ηµων. τοσουτον τα . και υπο του θειου Πνευµατος οδηγουµενος και φωτιζοµενος. πεπλανηµενοι οντες αυτοι και αγευστοι των απορρητων αγαθων του Θεου. και τηνικαυτα γινεται Θεου διδακτος. συνεισερχεται µετ᾿ αυτων εν πολει ζωντος Θεου. Εξω γαρ οντες οι τοιουτοι του θειου φωτος. θρηνουντες την πωρωσιν της καρδιας αυτων υποστρεφουσιν εις τας καλιας αυτων. υπο τουτων χειραγωγουµενος. ει αρα γε συνησουσιν και πεισθησονται. Ο γαρ τουτο ποιων και σοφοις τα θεια εν αδιστακτω πιστει ακολουθων. ει αρα γε ακουσωσιν. Ει δε µη τοιαυτης ωφελειας γενεσθαι δυνηθωσιν αυτοις προξενοι. ∆ια τουτο µονον παραβαλλειν και βλεπειν τοις εν τω κοσµω θελουσιν οι χαριτος πεπληρωµενοι και τετελειωµενοι τη γνωσει και σοφια τη ανωθεν. (449) Οτι και νυν εισιν απαθεις και αγιοι και πεπληρωµενοι του θειου φωτος. κατα τον θειον αποστολον.και ην κεκτηται γνωσιν αποβαλων. τους αυλιζοµενους εν τω φωτι και τα εν αυτω βλεποντας και διδασκοντας ως πεπλανηµενους λογιζονται. εκ µεµωραµενης σοφιας στοµωθεντες της θυραθεν. µεστην εριθειας και φθονου. ορα και διδασκεται απερ ουδεις των αλλων ανθρωπων ειδεν (448) η ιδειν η µαθειν ποτε δυναται. ην εµωρανεν ο Θεος. ουτε εν τισι προσκοπτουσι. πζ’.

κατα το υπο του ∆αβιδ ειρηµενον. ειπερ ειδοτες ησαν τα καθ᾿ εκαστην αναγινωσκοµενα θεια λογια και ψαλλοµενα παρ᾿ αυτων οι τοις τοιουτοις την µωριαν επιφηµιζοντες και διαπιστουντες περι θειων πραγµατων διδασκουσιν εν σοφια του Πνευµατος. Τις ο σκοπος της ενσαρκου οικονοµιας του Θεου Λογου. η παντως ινα µετεσχηκως των ηµετερων κοινωνους των εκεινου ποιηση ηµας. ο εν παση τη θεια Γραφη ανακηρυττοµενος και παρ᾿ ηµων µεν αναγινωσκοµενος. εις οπερ εστι κατα φυσιν εκεινος αναγων κατα χαριν το γενος ηµων. επιστευον αν τοις υπο Θεου λαληθεισι και δωρησθεισιν ηµιν αγαθοις˙ επει δε αµετοχοι των τοιουτων εξ οιησεως και αµελειας εισι καλων. πθ’. Εφ᾿ ηµιν δε εστι µετα το βαπτισµα η ταις εντολαις αυτοθελως εµµενειν του εις ον εβαπτισθηµεν δεσποτου Χριστου και τη οδω πορευεσθαι των προσταγµατων αυτου η εκκλινειν της ευθειας ταυτης οδου και προς τον αντιπαλον και εχθρον ηµων διαβολον δια των πονηρων πραξεων παλινδροµειν. µη επιγινωσκοµενος δε. Οι µετα το βαπτισµα τοις του πονηρου θεληµασιν εικοντες και τα εκεινω βεβουλευµενα διαπραττοµενοι εαυτους της αγιας του βαπτισµατος µητρας απαλλοτριουσι. ινα υιους Θεου ποιηση τους ανθρωπους ηµας. γεννων ηµας ανωθεν εν Πνευµατι Αγιω και ευθυς εισαγων ηµας εις την βασιλειαν των ουρανων.µελη νεκρωσαντες εαυτων τα επι της γης εκ πασης ακαθαρσιας και εµπαθεστατης επιθυµιας. ως µη µονον αφ᾿ εαυτων ποτε µη λογιζεσθαι η ποιησαι ορµαν το κακον αλλα µηδε υφ᾿ ετερου προς τουτο ελκοµενοι. Ει γαρ εν γνωσει τελεια εγενοντο της θειας Γραφης. Ο γαρ Υιος του Θεου δια τουτο υιος του ανθρωπου εγενετο. αλλοιωσιν τινα της παρουσης αυτοις απαθειας υφιστασθαι ηδεσαν αν. και τους µετεσχηκοτας και περι τοιουτων διδασκοντας απιστουντες ενδιαβαλλουσιν. πη’. Ουδε γαρ αλλοιουται ηµων εκαστος η της καθο . αλλ᾿ ελευθεριαν ηµιν χαριζεται (450) του µηκετι και ακοντας ηµας τυραννεισθαι υπο του διαβολου. 90. Το αυτεξουσιον και αυτοπροαιρετον ηµων ουκ αφαιρειται το βαπτισµα. µαλλον δε εντος ηµων ταυτην εχειν ηµιν χαριζοµενος ως µη εν ελπισιν ειναι του εισελθειν ηµας εν αυτη αλλ᾿ εν κατασχεσει ταυτης οντας βοαν˙ «Ηµων δε η ζωη κεκρυπται συν τω Χριστω εν τω Θεω».

της ιδιας εκεινη ου µεθισταται φυσεως αλλα µενει σιδηρος ων. (451) ουδε γαρ µεµερισται ολως ο Χριστος. 94. Ου µετα το ενα ελεησαι σωζει αλλα το ενος καταφρονησαι τω πυρι παραπεµπει. οια εξ εκουσιου γνωµης προαιρειται και θελει. ποτισαι τε και θρεψαι. 91. Ο πασι µεν παντα τα προς χρειαν σηµερον παρασχων. δυναµενος δε και ετεροις δουναι. Ου γαρ τους ελεηθεντας µονον παρ᾿ ηµων ορα . Εκ τουτων εν εστι γνωναι. Ο τοις εκατον δους ελεηµοσυνην. «Εφ᾿ οσον εποιησατε ενι τουτων των ελαχιστων. επειδη και εν εκεινοις πασιν αυτος εστιν ο και εφ᾿ ενι εκαστω των ελαχιστων τρεφοµενος προς ηµων. αµελησει τινων αδελφων και λιµω και διψη και ψυχει εασει διαφθαρηναι αυτους. απερ βουλεται. ταυτα και πραττει ειτε αγαθα ειτε φαυλα˙ ωσπερ γαρ την µαχαιραν καν επι κακω τις αυτην καν επι καλω χρησηται. οπως ιδιοποιειται ο Κυριος παντα τα των πενητων και αδελφων ηµων. πως τινες εις ενα πενητα περικλειουσιν. 92. ουτω και ο ανθρωπος ενεργει µεν και πραττει. αλλα αγαθος κτισθεις υπο του Θεου. πολλους παρακαλουντας αυτον και βοωντας αποπεµψαµενος. Τον αµεριστως µεριζοµενον και αυτον ολον οντα ενι εκαστω των πενοµενων. κακον γαρ ο Θεος ουκ εποιησεν. αυριον δε δυναµενος τουτο ποιησαι. τινι αρα ταυτα πεποιηκεν η παντως τω ειποντι και αει λεγοντι και ειπειν µελλοντι. 95. Το γαρ «επεινασα και εδιψησα» ου προς το απαξ ειρηται παντως. ως ειρηται. ως µη θρεψας Χριστον κριθησεται προς αυτου. Υποθου ουν εκατον ειναι πενητας ως ενα Χριστον. αυτον παρειδεν αποθανειν και αυτου κατεφρονησε του ειποντος˙ «Εφ᾿ οσον εποιησατε ενι τουτων των ελαχιστων εµοι εποιησατε». προς δε τους εξ αριστερων˙ «Εµοι ουκ εποιησατε». ουδε το εν µια ηµερα αλλα το δια βιου παντος δηλοι˙ ουτω και το τραφηναι Χριστον.εκτισται µεθισταται φυσεως. ποτισθηναι τε και ενδυθηναι και ει τι ετερον τουτοις συνεπεται. Ο γουν τοις ενενηκοντα εννεα δους ανα οβολον. εµοι εποιησατε». ου προς απαξ αλλα δια παντος και εν πασιν υπο των αυτου δουλων ταυτα δεχεσθαι ο Κυριος και Θεος ηµων ωµολογησεν. ατρεπτος τη φυσει καθο εκτισται και τη ουσια ων. της δε οικειας ουκ εξισταται φυσεως. 93. προς µεν τους δικαιους λεγων˙ «Εµοι εποιησατε». τον δε ενα υβρισας η τυψας η εκπεµψας κενον.

98. κριναντας τουτο. 97. εως αν και αυτος πτωχος γενηται και τοις πλησιον αυτου εξοµοιωθη. και ο θελων ινα ποιωσιν εις αυτον αλλοι α βουλεται αγαθα. εαν µεχρις οβολου η κλασµατος αρτου κεκτηµενος. ουδε ο µη ποιων τω πλησιον οσα θελει ινα ετερος ποιη προς αυτον.ουδε τους αδικηθεντας η πλεονεκτηθεντας και µυρια ετερα παθοντας δεινα. ως ο Χριστος και Θεος εκενωσε το ιδιον αιµα δια την σωτηριαν ηµων. Ωσπερ ουν ο εχων τον πλησιον ως εαυτον ουδεν πλεον εχειν του πλησιον ανεχεται. 96. εαν δε εχη και µη µεταδιδωσιν αφθονως. της εντολης του ∆εσποτου εκπληρωτης ουκ ευρισκεται. Ο τον πλησιον εχειν ως εαυτον κελευσθεις ου µιαν παντως ηµεραν αλλα δια βιου παντος τουτον εχειν ουτως οφειλει˙ και ο παντι τω αιτουντι διδοναι προσταττοµενος. ταυτα και αυτος ποιειν αλλοις απαιτηθησεται. αλλ᾿ εκαστος. Φορτικα ταυτα τοις πασιν ισως φανησεται. τουτο ποιειν προστασσεται εν παση τη ζωη αυτου. ενος δε µονου καταφρονησας και αυτον παριδων. Αλλ᾿ ακουετωσαν Παυλου διαρρηδην βοωντος˙ «Η γαρ αγαπη του Χριστου συνεχει ηµας. αποστρεψη τινα των αιτουντων αυτον. ουτω και ο παντα µεν πενητα και ελαχιστον θρεψας. αρα οι παντες απεθανον». ενδυσας και τα αλλα παντα εις αυτους εργασαµενος. ελαχιστον εαυτον (452) ουχι του αδελφου αλλα του πεποιηκοτος αυτον λογιζοιτο και ως αυτον υποδεχοιτο και τιµα. ως Χριστον τον Θεον πεινωντα καιδιψωντα παριδων και αυτος λογισθησεται. Εν τουτω εκαστου πενητος προσωπον αναλαβειν κατεδεξατο και παντι πενητι εαυτον εξωµοιωσεν ινα µηδεις των εις αυτον πιστευοντων του αδελφου αυτου κατεπαιρηται. βλεπων τον αδελφον αυτου και τον πλησιον ως τον Θεον αυτου. . ως αρκουν τουτο εις καταδικην ηµων˙ ου γαρ εκεινους αλλ᾿ αυτον παρορωµεν τον τα εκεινων απαντα ιδιοποιουµενον Ιησουν τον Χριστον. διο και δοξουσιν ευλογα λεγειν εν εαυτοις˙ «Τις αρα ταυτα παντα ποιησαι δυναται. ποτισας. οτι ει εις υπερ παντων απεθανεν.». ουδε ο τοις αιτουσι πασι διδοναι θελων. ωστε παντας θεραπευσαι και θρεψαι και µηδολως τουτων τινα παριδειν. 99. αλλα και τους παροφθεντας.

πως ην εν τω κοσµω. Απαντ. πασαν αγιαν διηλθε Γραφην και πασαν την εκ της αναγνωσεως ωφελειαν εκαρπωσατο και ουκετι βιβλιων αναγνωσεως δεηθησεται. ο τον εµπνευσαντα τοις τας θειας γεγραφοσι Γραφας συνοµιλον κεκτηµενος και παρ᾿ εκεινου µυουµενος τα των αποκεκρυµµενων µυστηριων απορρητα. Οτι. Ερωτ. ως παντα τελεσας και καταπαυσας εν Θεω τη αρχικη τελειοτητι απο παντων των εργων αυτου. ο τον κοσµον ποιησας. Ο γαρ πωλων τα υπαρχοντα αυτου η και διασκορπιζων αυτα τοις πτωχοις και πενης εφ᾿ απαξ γενοµενος παντα υφ᾿ εν τα των µερικων εντολων εξεπληρωσεν˙ ουκετι γαρ χρειαν εχει τω αιτουντι διδοναι η µη αποστραφηναι τον θελοντα δανεισασθαι απ᾿ αυτου. ει και µη καταλαµβανονται παρ᾿ ηµων. 2. . καινα τε και παλαια φερουσα µυστηρια γεγραµµενα δακτυλω Θεου εν αυτω. Καθαπερ αι περιεκτικαι εντολαι συµπεριεχουσι πασας εν εαυταις τας µερικας εντολας. ουτω και αι περιεκτικαι αρεται τας µερικας εν εαυταις συµπεριλαµβανουσιν αρετας. ∆ΙΑΛΟΓΟΣ ΣΧΟΛΑΣΤΙΚΟΥ ΠΡΟΣ ΣΥΜΕΩΝ ΤΟΝ ΝΕΟΝ ΘΕΟΛΟΓΟΝ. Συνεστηκε γαρ εν αυτω τα παντα. Απαντ. αλλα βιβλος ουτος τοις αλλοις θεοπνευστος εσται.ρ’. Μηπω οντος του κοσµου. και προ του γενεσθαι. Ουτω και ο τον διδοντα ανθρωποις γνωσιν Θεον γνωστως εν εαυτω κτησαµενος. Τι ην εν τω κοσµω προ του τον κοσµον γενεσθαι. Πως γαρ. ως ηδη παντα πεπληρωκως οσα αν κανονικως και εν αφωρισµενοις καιροις και ωραις ευχοµεθα τε και ψαλλοµεν. Τελος των κεφαλαιων σκε’. Θεος. Ουτω και ο αδιαλειπτως ευχοµενος εν τουτω παντα συνεκλεισε και ουκετι επτακις αινειν της ηµερας τον Κυριον η εσπερας και πρωΐ και µεσηµβριας υπ᾿ αναγκην εστιν. εν τω Θεω παντως ως γεγονως ην ο κοσµος καθο και οι µηπω παραχθεντες ανθρωποι εν τω κοσµω. ως ηδη γεγεννηµενοι εισι παρα τω Θεω. Ερωτ. (454) 1. και τα µηπω κτισθεντα.

4. Ερωτ. φοβω τα εαυτων κατακαλυπτουσι προσωπα. µητε του σωµατος χωριζοµενος µητε της οικιας µακραν γινοµενος. 5. Αρα διεστη του κοσµου. αυτος δ᾿ εκτος εστι τουτων και ελευθεριως πανταχου περιεισιν. ουδε οι αγγελοι. Πως. Η και αυθις εν τω κοσµω εστιν.3. αλλ᾿ οιονει και συνεστι τουτοις κεχωρισµενος και κεχωρισται ηνωµενος αυτοις. τι γεγονεν ο Θεος οτε τον κοσµον τουτον παρηγαγεν. Εστι µεν ουν οµολογουµενως πανταχου ο Θεος και τα παντα πληροι. Απαντ. Ερωτ. Ει ουν. και εκθαµβουµενοι τον θειον υµνον ασιγητως αει αναπεµπουσι˙ τω γαρ αστεκτω της δοξης καταπληττοµενοι. ως λεγεις. Ο δε τα παντα πληρων. εν τω κοσµω ην ο Θεος προ του τον κοσµον γενεσθαι παρ᾿ αυτου. Ο ουν απεριγραπτος πως τα παντα πληροι. ουδε εν περινοια γενεσθαι η εννοησαι δυνανται. Ερωτ. Τοπω µεν ου διεστη των αυτου ποιηµατων ο ταυτα ποιησας Θεος˙ που γαρ ο πανταχου παρων και τα παντα της ιδιας πληρων θεοτητος µεταστησεται. Αλλ᾿ ακουε συνετως˙ καθαπερ ο νους ηµων των ανθρωπων ουτε συνεχεται υπο τοιχων ουτε τοπω περιοριζεται. Τη δε φυσει και ουσια και τη υποστασει και τοις λοιποις (455) ιδιωµασι πασης κτιστης υπερκειται φυσεως˙ και αµετρητως και ακαταληπτως ταυτης διεστηκεν. ου συγκεκραµενος δε ολως τοις ορωµενοις αλλα κεχωρισµενος τω τροπω ωπερ ειρηκαµεν˙ ουδαµου δε εστι το καθ᾿ ηµας˙ ουδεις γαρ οιδεν. αλλα τω θρονω της δοξης˙ και προς την εκπεµποµενην λαµπροτητα αντιβλεπειν µη εξισχυοντες. πως απεριγραπτος και ουδαµου εστιν. που εστιν ο Θεος˙ ει γαρ ακουεις παρεσταναι. που ο δεσποτης η οποιος αυτος εκεινος εστιν˙ ει γαρ προς την απαστραπτουσαν αιγλην αντοφθαλµειν ουκ ισχυσουσι. πως αρα πορρωτερω . αλλα το µεν σωµα οικισκω εγκλειεται και δεσµοις περισφιγγεται. παρων. ∆υσνοητον µεν το ερωτηµα. ουτω και ο Θεος πανταχου και εν πασιν εστιν και εξω παντων˙ και ουδαµου τη φυσει και τη ουσια και τη δοξη εστιν˙ απεριγραπτος γαρ. αποκεχωρισµενος των παντων εστιν. ου µεντοι γε δυσφραστον˙ Θεω δε αδυνατει ουδεν˙ οθεν δυνατος εστι και περι τουτων πληροφορησαι σε. ως λεγεις. Απαντ. Απαντ. τοπω µη διεστηκως αλλα πανταχου.

ει µη ο Πατηρ τον Υιον και ο Υιος τον Πατερα και το Πνευµα το Αγιον τον Πατερα και τον Υιον. ουτω και οι αγγελοι και οι αγιοι την απαστραπτουσαν δοξαν καθορωντες του Πνευµατος. «µη καταφρονησητε ενος των µικρων τουτων˙ οι γαρ αγγελοι αυτων δια παντος βλεπουσι το προσωπον του Πατρος µου του εν ουρανοις». και γινωσκουσιν εαυτα και γινωσκονται υπ᾿ αλληλων. «ουδεις οιδε τα του ανθρωπου. «µακαριοι οι καθαροι τη καρδια. Ερωτ. Ερωτ. 7. και οι αγγελοι (456) και οι καθαραντες εαυτους αγιοι ελλαµφθεντες και φωτισθεντες υπο του Αγιου Πνευµατος ισασι˙ το δε που η πως η οποιος εστιν.περιεργαζεσθαι δυναιντ᾿ αν. Επειδη ο Θεος φως εστι και φως το ακροτατον. ει µη ο Υιος. τα δε ιµατια αυτου γενοµενα ως το φως˙ και εκ Παυλου . ουτω δη και αυτοι το θειον φως αει φαινον ου καθορωσιν. ει µη φως˙ και τουτο δηλον εκ τε των ιδοντων λαµψαν το προσωπον του Χριστου ως τον ηλιον. συ δε λεγεις οτι και οι αγγελοι αγνοουσιν οποιος και που εστιν ο Θεος. ως συναΐδιον τουτοις και οµοουσιον˙ ταυτα γαρ τα τρια. Ως αυτος ειπεν ο φυσει Θεος και Υιος του Θεου. και ουδεις γινωσκει τον Υιον. (457) Τι ουν βλεπουσιν οι κεκαθαρµενοι τον νουν και την καρδιαν. ει µη ο Πατηρ και ω αν βουληται ο Υιος αποκαλυψαι». ουτε µην επαισθανονται της θερµης αυτου. Απαντ. ει µη το Πνευµα του Θεου»˙ και παλιν˙ «ουδεις γινωσκει τον Πατερα. ως εν οντα. οτι αυτοι τον Θεον οψονται». Οτι µεν ουν εστιν ο Θεος και πανταχου εστι και τα παντα πληροι. εν αυτη και τον Υιον και τον Πατερα ορωσιν˙ ουχ ουτως δε οι αµαρτωλοι και ακαθαρτοι˙ εκεινοι γαρ τυφλοις και αναισθητοις εοικασιν˙ ωσπερ γαρ οι τυφλοι το φως του αισθητου ηλιου λαµπον ου βλεπουσιν. ει µη το πνευµα του ανθρωπου το οικουν εν αυτω˙ ουτω και τα του Θεου ουδεις οιδεν. Ωσπερ του ηλιου εν µεσηµβρια λαµποντος το εκπεµποµενον µεν εξ αυτου φως τρανως καθορωµεν. οµως δε βλεπειν αυτον επ᾿αληθειας λεγοµεν. ουδεις των απαντων γινωσκει. Και πως φησιν ο Χριστος. ετερον ουδεν ορωσιν οι αυτον βλεποντες. Και παλιν. αυτον δε εκεινον καν ποσως κατιδειν και καταµαθειν ουκ ισχυοµεν. Απαντ. 6.

ειτε την της ελεηµοσυνης ειποις ειτε την της ξενιτειας ειτε πασης ετερας του αγαθου πραξεως εκπληρωσιν. και εκ µυριων ετερων αγιων. νεκροι εισι τη ψυχη και του αιωνιου πυρος και σκοτους συγκληρονοµοι τε και συµµετοχοι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΤΟΥ ΟΣΙΟΥ ΚΑΙ ΜΕΓΑΛΟΥ ΠΑΤΡΟΣ ΗΜΩΝ ΣΥΜΕΩΝ ΤΟΥ ΝΕΟΥ ΘΕΟΛΟΓΟΥ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΟΥ ΚΑΙ ΗΓΟΥΜΕΝΟΥ ΜΟΝΗΣ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΜΑΜΑΝΤΟΣ ΤΗΣ ΞΗΡΟΚΕΡΚΟΥ ΕΡΓΑ ΤΟΜΟΣ ΤΡΙΤΟΣ (Γ’) ΥΜΝΟΙ ΕΠΙΣΤΟΛΑΙ . επει αΐδιον και αειλαµπες φως εστιν ο Θεος. Απαντ. ευδηλον οτι και πολλαι σωτηριας οδοι˙ πασαι δε εν µια τη της µετανοιας οδω τελειουνται δια της του κακου αποχης. Απαντ. 9. προς την των κρειττονων επιτυχιαν. πολλαι µοναι παρα τω Πατρι µου εισιν. Ερωτ. 8. Του Κυριου λεγοντος. Πως ουν < ου > πασιν οραται. ∆ιο και ως µεγα χασµα και τειχος δε αι πονηραι ενθυµησεις και οι µαταιοι ηµων διαλογισµοι οια δη τειχος υψηλον γινονται και διιστωσιν ηµας απο του φωτος της οντως ζωης˙ ο γαρ Θεος φως εστι και ζωη εστιν˙ οσοι τοιγαρουν εστερηνται τουτου. Ερωτ. φως ιδοντος τον Θεον και εις την αυτου επιγνωσιν επιστρεψαντος.του αποστολου. Και ουκ εστι σωτηριας τυχειν τον µη εις ταυτα πεφθακοτα τα µετρα. Επειδη ουτως ωκονοµησεν εξ αρχης ο Θεος˙ ινα µηδεµιαν εχη κοινωνιαν το σκοτος εν τω φωτι µηδε εναγης και βεβηλος µετα του Αγιου και καθαρου.

Νικητα µοναζοντος και πρεσβυτερου µονης των Στουδιου του Στηθατου εις την βιβλον των θειων υµνων του οσιου πατρος ηµων Συµεων. αρτιον δηλονοτι πεφθακοτα και τη ενδεχοµενη καλως τελειοτητι αναβεβηκοτα εις ανδρα τελειον. προκαταµαθειν τε και προκαταστοχασασθαι τους λογους και τας κινησεις αυτης . αλλα µη ωφελειαν εις εαυτους αναµαξοιντο. καταληπτον τε και ευεπιβατον εστι˙ ταις γαρ θειαις εµφασεσι περιαυγαζοµενον του απροσιτου φωτος. 2. Το λιαν ανατατικον τε και διηρµενον αυτο τε το υπερ αισθησιν των εγγεγραµµενων ενταυθα και το υψος της θεολογιας και το βαθος της τουτων αντικρυς γνωσεως ου πασιν. (11) 1. εκεινων αρα προς την των εγκειµενων καταληψιν δεεται των τα αισθητηρια της ψυχης ερρωµενων τη ευεξια του λογου και τον νουν ες υψος επτερωµενων τη του πνευµατος αυρα και ολην ολως προς ουρανους και τα βαθη Θεου εµβαθυνουσαν εχοντων σαφως την διανοιαν. Ιστεον ουν. κακως δηλαδη και απειρως τα θεια και υπερ αισθησιν εκλαµβανοντες. εις µετρον ηλικιας του πληρωµατος του Χριστου˙ ετι δε προκαθαρθηναι και προφωτισθηναι και ελλαµφηναι τω πνευµατι προθεωρησαι τε την απασαν κτισιν οµµατι νοος καθαρω. οιµαι. και τον ανακαινουµενον εις Χριστον επενδυσασθαι. υπερανω πασης ανθρωπινης συνεσεως ον. οτι τον εις θεολογων ανδρων εγκυπτειν γραφας προαιρουµενον και επι τουτο ερωτι επειγοµενον αναγνωσεως πρωτα µεν πιστον οντα κοσµον χρη φυγειν και τα εν κοσµω καθολου τω σωµατι και τω πνευµατι (12) και την προσυλον απο ψυχης αµαρτιαν µισησαι και την προσκαιρον αποσεισασθαι των ηδεων απολαυσιν˙ θειναι τε θεµελιον ακολουθως καλον επι την ερηρεισµενην πετραν της πιστεως δια πραξεως και εργασιας των εντολων του Χριστου και επι τουτον ευτεχνως τον οικον εποικοδοµησαι των αρετων και τον παλαιον και φθειροµενον ανθρωπον κατα τας επιθυµιας αυτου αποδυσασθαι. ινα µη τη προς τα βαθη του πνευµατος απειρω επιβολη και τη περι τα θεια ανασκητω εξει και διανοια βλαβην τουτων τινες. Οθεν µοι και αγαν ευκαιρον επωφελες τε και αρµοδιον εδοξε το σεβας εικοτως αφοσιουντι τω διδασκαλω προκατασφαλισασθαι τους εγκυπτειν ενταυθα βουλοµενους τω λογω.

και θειων ηξιουτο ξενοτροπως αποκαλυψεων. ηρπαζετο απο γης τω πνευµατι εις ουρανους και Θεον. 3. εν τοις ωδε γεγραµµενοις εγκυψαι. των εξ ακρας δηλονοτι καθαρσεως καταλαµποµενων απειρω φωτι του Θεου και ολολαµπη την διανοιαν αµα και την ψυχην κεκτηµενων. ειτε τουτω δη τω αισθητως και καθ᾿ ηµας φαινοντι ειτε τω της δικαιοσυνης και ταις εξ αυτου των λογων και νοηµατων εκπεµποµεναις αυγαις˙ µονων γαρ εκεινων εστι το κατοπτευειν τα βαθη του Πνευµατος. Σκοπειν τοινυν παντα χρεων τον τους λογους δυναµενον πιστως µελεταν τουτου δη του θειου πατρος και τουτων το βαθος εξερευναν την αυτου συνετως εκστασιν τε και θεωσιν˙ οπως. 4. µη κατατολµησαι προβεβαιουµεθα των γεγραµµενων ενταυθα της αναγνωσεως. αναγνον οντα και τας αισθησεις πεπηρωµενον της διανοιας δεινως. ινα µη τω µετα ληµης των οφθαλµων εις τας ακτινας (13) ενατενιζοντι του ηλιου επισης υποµεινη την τυφλωσιν και αυτην την αµυδραν ορασιν προσαπολεση των οφθαλµων˙ καθαρθηναι γαρ πρωτον δει πασης ασθενειας και ληµης των λογισµων και ουτω τω καθαρως και υπεραπειρως εις απειρον λαµποντι προσοµιλησαι και πλησιασαι ηλιω. φηµι δη τοις πονηµασι της υψηλοτατης και θεολογικωτατης διανοιας του µακαριωτατου και τρισολβιου πατρος Συµεων. και τας ενεργειας εβλεπεν εν εαυτω του θειου φωτος θεοπρεπως ενεργουσας. και θεωνυµιαις διαφοροις ερωτι κατοχος ων του Θεου ως τετρωµενος υπο της αγαπης αυτου τουτον εκαλει και . των δε γε λοιπων τα στηθη τυπτειν επωφελες και αρµοδιον και ανωθεν εκκαλεισθαι τον ελεον. οια περ εξω σαρκος και σωµατος και πασης αισθησεως ων. λεγω δη τοις χοϊκοις φρονηµασι και ταις προσυλοις επιθυµιαις αυτου. δεδεµενον τε υπο τα δεσµα της απατωσης του κοσµου αισθησεως. Τον γουν ετι κατω τω στηθει και τη κοιλια συροµενον.τηλαυγως και εξω γενεσθαι των ορωµενων της ταπεινωσεως. οια δη τηλαυγης την διανοιαν. υπερανω δηπου πασης σαρκος και αισθησεως˙ ενθεν τοι και το στοµα τρανως διανοιξαντα ελκυσαι δυναµει την χαριν του πνευµατος κακειθεν φωτος αγαθου πληρωθηναι και κατα την αναλογιαν των εκ καθαρσεως εν αυτω γενοµενων ιερων εµφασεων ανωθεν θεολογησαι τρανως και ουτως.

παντα τα οντα. (14) ως Κυριον κυριων. ως λογον. ως αγιον αγιων. περικοσµιον. τοιαδε φησιν˙ ουτως ουν τη παντων αιτια και υπερ παντα ουση και το ανωνυµον εφαρµοσει και παντα τα των οντων ονοµατα. ως νουν. ως περατος εξηρτηµενα. ως Θεον θεων. ως αγαπητον. ηλιον. ως βασιλεα βασιλευοντων. ως αγαθον. ως προεχοντα παντας τους θησαυρους απασης γνωσεως. ως δυναστην. υδωρ. Οθεν και αυτος ο πολυς τα θεια ∆ιονυσιος εν τω Περι θειων ονοµατων συνταγµατι. 6.προσωνοµαζε. ως αρχης. Και µετ᾿ ολιγα˙ παντα δε απλως και απεριοριστως εν εαυτη τα οντα προειληφε ταις παντελεσι της µιας αυτης και παναιτιου προνοιας αγαθοτησι και εκ των οντων απαντων εναρµονιως υµνειται και ονοµαζεται. 5. ως αγηρω και αναλλοιωτον˙ ως σωτηριαν. ως καλον. ∆ιονυσιον τον µεγαν εν τουτω και µιµουµενος και οµοιως συναρπαζοµενος αυτω απο γης˙ και γαρ εκεινω ταυτον ενεργουµενος υπο του Θειου Πνευµατος και ο υψινους ουτος ανηρ ως παντων των αιτιον τον Θεον οµοιως αυτω πολυωνυµως εκ παντων των αιτιατων ανυµνει λαµπρως. τω τροπω και τη προς Θεον εκστασει του θεσπεσιου τουτου πατρος οια δι᾿ ων γραφει συµµαρτυρων. ως σοφον. ως αγιασµον. εγκοσµιον. πνευµα. νεφελην. ως αιωνιον. ως παλαιον ηµερων. ως απολυτρωσιν. αυτολιθον και πετραν. Και γουν ου ταυτας µονας οι θεολογοι τας θεωνυµιας πρεσβευουσι τας απο των παντελων η των µερικων προνοιων η των προνοουµενων. ως οντα και ως αιωνων αιτιον˙ ως ζωης χορηγον. αστερα. ως σοφιαν. ως γνωστην. υπερουρανιον. ως δικαιοσυνην. υπερκοσµιον. υπερουσιον. δροσον. αλλα και απο τινων εσθ᾿ οτε θειων φασµατων εν τοις ιεροις ανακτοροις η αλλοθι ποι τους µυστας η τους προφητας καταλαµψαντων κατ᾿ αλλας και αλλας αιτιας τε και δυναµεις ονοµαζουσι την υπερφαη και υπερωνυµον αγαθοτητα και µορφας αυτη και τυπους ανθρωπικους η . ινα ακριβως η των ολων βασιλεια και περι αυτην η τα παντα και αυτης ως αιτιας. ως εν µεγεθει παντων υπερεχοντα και ως εν αυρα λεπτη˙ και εν ψυχαις και εν σωµασι και εν νοις αυτον ειναι εν ουρανω και εν γη και αµα εν ταυτω τον αυτον. πυρ. ως δυναµιν. και αυτη κατα το λογιον η τα παντα εν πασι και αληθως υµνηται παντων υποστατις. µηδεν οντα των οντων.

αλλ᾿ ως πιστος οικονοµος τον πλουτον. ∆ιο και της θυραθεν επιστηµης των λογων παντη αγευστος και αµαθης ων υπερ παντα ρητορα και σοφον τη ευροια των λογων και τη των νοηµατων δαψιλεια τε και πυκνοτητι εις υψος εµεγαλυνθη σοφιας ως τα θεια τω οντι σοφος και θεολογος δογµατικωτατος. 7. Και ου θαυµα˙ η γαρ του Θεου σοφια διηκει. κατα τον ειποντα. και χωρει δια παντων δια την καθαροτητα˙ ατµις γαρ εστι της του Θεου δυναµεως και απορροια της του παντοκρατορος δοξης ειλικρινης˙ µια δε. ον εδεξατο εξ αυτου.πυρινους η ηλεκτρινους περιτιθεασι και οφθαλµους αυτης και ωτα και πλοκαµους και προσωπα και χειρας και µεταφρενα και πτερα και βραχιονας και οπισθια και ποδας υµνουσι. στεφανους τε και θωκους και ποτηρια και κρατηρας αυτη και αλλα αττα µυστικα περιπλαττουσιν. ουσα παντα δυναται και µενουσα εν εαυτη τα παντα καινιζει και κατα γενεας εις ψυχας οσιας µεταβαινουσα φιλους Θεου (16) και προφητας κατασκευαζει˙ ουδεν γαρ αγαπα ο Θεος ει µη τον σοφια συνοικουντα. Αµελλει και αδολως παρα Θεου µαθων τα απορρητα αφθονως τοις πασι ταυτα γραφων παρεχει εις πνευµατικην ευφροσυνην οµου και ωφελειαν˙ ου γαρ ως αγνωµων δουλος κατακρυπτει το δοθεν αυτω προς Θεου ταλαντον. 8. Εις γαρ ακρον ο θειος ουτος εκκαθαρθεις την ψυχην. ηξιωται και µεγαλων αποκαλυψεων και θεωριων απορρητων και µυστικης οµιλιας και ρηµατων θειων ανωθεν αυτω ξενως ενηχηθεντων και συλληβδην ειπειν χαριτος αποστολικης. δι᾿ ου αρα και ηλθεν επ᾿ αυτον παντα οµου τα αγαθα της αιωνιου ζωης και αναριθµητος πλουτος σοφιας και γνωσεως. ∆ια τοι τουτο και των λογων της σοφιας επιθυµησας εποθησε το καλλος αυτης˙ και ποθησας. εζητησε δια πονων φιλοσοφιας τε και ασκησεως και ευρεν αυτην˙ και ευρων ηυξατο µετα δακρυων εµπονως και εδοθη αυτω φρονησις˙ και επεκαλεσατο πιστει βεβαια και ηλθεν επ᾿ αυτον πνευµα σοφιας˙ οθεν ακοιµητον εσχε δια βιου παντος το εκ ταυτης ατεχνως φεγγος. κατα τον Σολοµωντα. ως ηδη τα προς αυτου γεγραµµενα σαλπιγγος ηχουσης µεγαλοφωνοτερον εκβοα. φησιν. της ακενωτου σοφιας ευγνωµονως κατα το γεγραµµενον . ολος πυρποληθεις υπο του θειου πυρος.

ειδον οι οφθαλµοι σου.ου κατορυττει˙ αδολως τε. φησι. ως το λογιον. διηνεκως εν µελετη καρδιας την του Θεου σοφιαν. 11. κατα το ειρηµενον. Ειχε γαρ. και το φως αει του Θεου ην αληθως η πνοη αυτου˙ ο δικην λυχνου εχων εν διανοια. εν δε καρδια αφρονων ου διαγινωσκεται. Ενθεν τοι και αργυρος πεπυρωµενος ουσα η γλωσσα αυτου και δικαιοσυνης πληρης η ψυχη αυτου˙ τα χειλη αυτου οια δη τω οντι δικαιου ηπιστατο υψηλα και στοµα αυτου απεσταζε χαριτας και απορρητον σοφιαν Θεου. Ου γαρ ακοινωτητον εστι καθολου το αγαθον ουδενι των οντων. λεγε˙ και λεγων υµνει σαφεστατα εκ των οντων το θειον. 9. αλλ᾿ εφ᾿ εαυτου µονιµως την υπερουσιον ιδρυσαν ακτινα ταις εκαστου των οντων αναλογοις ελλαµψεσιν αγαθοπρεπως επιφαινεται και προς την εφικτην αυτου θεωριαν και κοινωνιαν και οµοιωσιν ανατεινει τους νοερους νοας. ταπεινων µελετησει σοφιαν και εν καρδια αγαθη ανδρος σοφια. ως φησιν ο τα θεια πολυς ∆ιονυσιος. (18) Παλαιον δε αρα τουτο και αρχεγονον σοφιας ειδος και αποτελεσµα˙ τοις γαρ παλαιοις και πιστοις. εµαθον αφθονως τε µεταδιδωµι. ως φησι περι θεολογων ανθρων ∆ιονυσιος. ως ον κοινον παντων των οντων. (17) ταπεινοφροσυνης ων εµπλεως. ελεγε τε και αριδηλοτατα µετα γνωσεως εγραφεν˙ α. και ου τοις αφροσι του κοσµου σοφοις καθολου διαγινωσκεται. το µεν υπερ νουν και φυσιν της θεοτητος κρυφιον ανεξερευνητοις υµνει και ιεραις νοος ευλαβειαις. φησιν. Τοιγαρουν και κατα παντα τοις προς αυτου θεολογοις εποµενος. την πατριον παλαι . ητις τοις ταπεινοις την καρδιαν. τον πλουτον αυτης ουκ αποκρυψοµαι. Γεγονε δε τουτο εκ πολλης αληθως ταπεινοφροσυνης και καθαροτητος˙ στοµα γαρ. 10. α εωρων οι οφθαλµοι αυτου νοερως. ως θεµιτον αυτω και ιεροπρεπως επιβαλλοντας. φησιν. τα δε αρρητα σιγη τη σωφρονι διολου τιµων επι τας ελλαµπουσας αυτω εν τοις ιεροις νοηµασιν αυγας ανετεινετο κακειθεν πλουσιως καταλαµποµενος τε και φωτιζοµενος προς τους θεαρχικους και θεοπρεπεις υµνους και προς τας ιερας υµνολογιας υπ᾿ αυτων υπερκοσµιως ετυπουτο προς το και οραν τα συµµετρως αυτω δι᾿ αυτων δωρουµενα θεαρχικα φωτα και το αγαθοδοτην Κυριον ως απασης ιερας αρχης και φωτοφαενιας αιτιον ερωτικως ανυµνειν.

και ως ανωνυµον την θειαν και υπερ φυσιν φυσιν ανυµνει και ως παντος ονοµατος οµοναζοµενου αιτιαν και . και πασαν. φησιν. φησι ∆ιονυσιος ο µεγας. Α γουν και τουτω δη τω πατρι εν θεωρυµιαις υµνηται θεοφραστως. προς τας αγαθουργους προοδους της θειας φυσεως εκφαντορικως και υµνητικως τας θεωνυµιας διασκευαζουσαν. αριθµοις σεµνοτεροις αναγκαιως χαρασσοντες. ερευνων. αλλα και ποιουσιν ασµατα και υµνους εις τον Θεον δια παντοιων µετρων και µελων. 13. αλλ᾿ εκ φιλοσοφιας των της ψυχης τροπων και εξ ακρας ασκησεως και φυλακης των γενικων αρετων . υµνουσιν αυτο κυριωτατα δια της παντων των οντων αφαιρεσεως. Ειτα τον λογον ηµων τρανοτερον επιβεβαιουµενος ουτω σαφως επιφερει περι των ειρηµενων ο αυτος και αυθις φησι˙ (19) ταυταις οι θεοειδεις αγγελοµιµητως. Ειδως ουν ο θειος τουτο πατηρ Συµων. ως εφικτον. επειδη κατα πασης νοερας ενεργειας αποπαυσιν η τοιαδε γινεται των εκθεουµενων νοων προς το υπερθεον φως ενωσις. ως ειπειν.φιλοσοφουσι φιλοσοφιαν. Φιλωνι τω Ιουδαιω εν τω ουτω πωςς ειγεγραµµενω λογω αυτου Περι βιου θεωρητικου η περι ικετων εντυχετω και εισεται το του λογου πιστον εξ αυτης. Εκ δη τουτου ποιηται ασµατων και υµνων και µελων θειων τοις τηνικαυτα θαυµασιως εδεικνυντο˙ ουκ εκ µαθηµατων δε αναγωγης και τελειας των λογων ασκησεως προς τουτο σοφως τε και συνηθως απετελουντο. ενουµενοι νοες. οια δη σοφος θεολογος. 12. φησιν εκεινο ωδι˙ ωστε. ανωθεν η θειας χαρις του Πνευµατος ουτω δι᾿ υπερβολην συγγινοµενη καθαρσεως προς υµνους ερωτικους τε και θειους και προς µετρα λογων παντοιων εκινει τας διανοιας αυτων. την ιεραν των θεολογων υµνολογιαν ευρησει τις. Ινα δε βρασυ τι και ηµεις λογιον εκειθεν αναλαβωµεθα προς την του λογου βεβαιωσιν. Ει τω δε φιλον το ειρηµενον εξ εγγραφου πιστωθηναι αιτιας. τουτο αληθως και υπερφυως ελλαµφθεντες εκ της προς αυτο µακαριωτατης ενωσεως˙ οτι παντων µεν εστι των οντων αιτιον. ως παντων υπερουσιως εξηρηµενον. προς των θειων λογιων µεµυηται. ταις θειαις δηλονοτι των αγγελων δυναµεσιν. ου θεωρουσι µονον τα υψηλα νοος επιβολαις καθαρου. επιπονω δηλαδη ψυχη και καθαρα διανοια τας θειας γραφας. ταυτα. αυτο δε ουδεν.

ανεταττετο και τα προς αυτου ιερως εποπτευθεντα θεια θεαµατα τοις µετ᾿ αυτον χρεωστικως. φησιν. αφθονως εν συµµετρια τη κατ᾿ αυτους υπεδειξε και κατ᾿ αξιαν τα ιερα τοις επιστηµονικως και ολοκληρως µετασχουσι της ιερατικης τελειωσεως µετεδωκε. (20) καν τουτω τω µεγαλω ∆ιονυσιω πειθοµενος ουτω προς Τιµοθεον γραφοντι˙ ορα δη. αµεθεκτα µεν αυτα και αχραντα τοις ατελεστοις διατηρων. οσα της παρουσης εστι πραγµατειας. τρυγησουσι την ωφελειαν˙ οι δε γε λοιποι. ως αυτω µαθητευθεντες και το υψος και βαθος και πλατος της αυτου σοφιας ειδοτες. ευ οιδα. οιτινες ικανοι εσονται και ετερους διδαξαι. µαλλον δε αυτους εκεινους. της επι τουτω θεοµαχιας απολυτρουµενος. 14. Ουτω γαρ ως η θεολογια και τοις θιασωταις ηµιν παραδεδωκε. και πολλην αυτοθεν. ευλαβηθηση δε και τα του κρυφιου Θεου ταιςνοεραις και αορατοις γνωσεσει τιµησεις. εκ των θεολογιων συναγων και ωσπερ τινι κανονι τοις ειρηµενοι χρωµενος προς αυτα σκοπων επι την αναπτυξιν των νοητων θεωνυµιων προηρχετο˙ νυν δε θεοπτικη διανοια τας θεοφανεις εποπτευων εµφασεις και θεωριας.ανωνυµως υπεριδρυµενην των παντων εθεολογει˙ νυν µεν. Ο γουν προς θεωριαν εκ φιλοσοφου πραξεως αναδραµοντες και εις βαθος θεολογικων εννοιων ανελθοντες πιστει προς ταυτα την της ψυχης ερευναν δοτωσαν. ων ο νους εις πολλας . ιεροις δε µονοις των ιερων µεθ᾿ ιερας ελλαµψεως ιεροπρεπως κοινωνων. εως αν εν τοις ζωσιν ην και εφαινετο. ταυτα και ηµεις. δια των ειρηµενων και του παροντος λογου των παντη χοντρων και αµυστων διαστελλοµεν και ανεκφορα τουτοις ειναι βουλοµεθα. οπως ουκ εξορχηση τα αγια των αγιων. ειπερ τινες τοιουτοι εισιν ανθρωποι. των αµυστων αυτα γελωτων και εµπαιγµων εξαιρουµενος. µη εκφορα ταυτα ποιων τοις πολλοις. τοις αγιοις τα αγια κατα την θειαν του Αποστολου παραδοσιν παρατιθεµενος. ως πρωτος προς δευτερους και υφειµενους. 15. µονοις εκεινοις ταυτα δηλαδη σαφως αναπτυσσοντες τοις τα ωτα πεπετασµενα ιερως εχουσιν εξ επιµελειας των τροπων και συνεσεως θειας και αγιοις αντικρυς ουσιν εκ τε του βιου και της ανωθεν γνωσεως˙ τουτο γαρ και Παυλος ο θειος βουλεται προς Τιµοθεν ουτω γραφων˙ ταυτα παραθου πιστοις ανθρωποις.

η µαλλον ειπειν εις ψυχας σκοτει αγνωσιας σφοδρα κεκαλυµµενας και υπο ηµιονων και ονων η δρακοντων καταπατουµενας και οφεων. των ακαθαρτων λεγων και ολεθριων παθων˙ τα γαρ αγια αµεθεκτα εισι πασι τοις τον κυνωδη βιον και χοιρωδη βιουσιν. ειτα ως ενοειδη γενοµενην ενουσα ταις ενιαιως ηνωµεναις δυναµεσι των αγγελων˙ δι᾿ αυτων γαρ ως αγαθων καθηγεµονων (µετα τους ιερους και αγιους νοας αι ψυχαι και οσα ψυχων αγαθα) επ᾿ αυτην την παντων αγαθων αγαθαρχιαν αναγεται και των εκειθεν εκβλυζοµενων αλλαµψεων εν µετουσια γινεται κατα την αναλογουσαν εν αυτη καθαρσιν και της του αγαθοειδους δωρεας.ετεροτητας διεσκεδασται και σκοτει αγνωσιας εζοφωτοι. οις ου διδονται ταυτα. τοις δε προς το ισον εξ ακρας αναγοµενοις καθαρσεως της αγιοτητος µεθεκτα τε εισι µεθ᾿ ηδονης αφατου και (22) θειας και αναδοτικα της επ᾿ αυτα σοφιας τε και υψωσεως ως φωτα φανα και πυρος του θειου γεννηµατα. οι µηδε ο τι ποτε εστι πραξις και θεωριας και θειων αποκαλυψις µυστηριων ειδοτες. Ειεν. οποση δυναµις. 17. επει δε προς τοσουτον υψος ανηχθη η θεια τω οντι και καθαρωτατη ψυχη του καθηγεµονος ηµων και τοιουτων εµφασεων ηξιωθη και τοιαυτης χαριτος της των αλιεων και . ωσπερ εν τινι κυκλω το απλανες αυτη η θεια δωρουµενη αγαθαρχια και απο των πολλων. ουτε µην οι µαργαριται ριπτουνται του λογου. δυναµει θεια προς αγγελικας ζωας ανατεινεται κατα τον ιεροφαντην ∆ιονυσιον ουτω λεγοντα˙ ηνικα γαρ εις εαυτον κατα κυκλικην κινησιν και ενοειδη συνελιξιν απο των εξω των νοερων αυτης δυναµεων γενηται. ως το λογιον. ουκ οιοµαι δικαιον ειναι κινδυνευειν ταυτης τας υψηλας θεωριας και ερωτικας θεολογιας απιστεισθαι εις ακοας πιπτουσας υπο φθονου βεβυσµενας καιαπιστιας. µετεχει πλουσιως. της αναγνωσεως των ενταυθα γεγραµµενων αλλοτριουσθωσαν˙ αχωρητον γαρ την διανοιαν εχοντες των υψηλων και λογων αποκαλυψεων (21) τα θεια καταπατειν ειωθασι και κοινουν. αθανατος ουσα και νοερα. προς µηδεν των υπερ ηµας ανανευειν δυναµενοι. 16. Αλλως τε δε και επει πασα ψυχη εις ακρον εκκαθαρθεισα καλως. των εξωθεν. αυτην επιστρεφουσα και συναγουσα πρωτον εις εαυτην.

τον εν πραξει και λογω και θεωρια δοξασαντα τον Θεον και το ονοµα το υπερ παν ονοµα εν τοις εαυτου µελεσιν αγιασαντα. καθο και εν τω ῾Κατα αγιοκατηγορων᾿ λογω µετα χρησεων ιερων πλατυτερον εξεθεµεθα.αποστολων και επ᾿αυτην την παντων αγαθαργιαν εφθασε τη λαµπροτητι της εµπυρου διανοιας αυτης. ως εφικτον. πως ουχ αγια τω φυσει αγιω και τοις παλαι αγιοις ανακραθεισα ως φωτι φως και πυρι πυρ και ηλιω ακτις. καθα δη και τα ποιηµατα και οι ερωτες των θειων υµνων εκβοωσιν αυτου. ιν᾿ η κατα πρωτην ευθυς επιβολην εντυγχανοντες τουτοις κρειττονες (23) γενοιντο ποτε και φθονου και βασκανιας ανωτεροι. η ως των καλων αγευστοι και παντη αχωρητοι των υψηλων θεαµατων δια την αυτοις προσουσαν παχυτητα της εγχειρησεως και της των γεγραµµενων ενταυθα περιεργου ερευνης αποσχοιντο. 18. τα δευτερα τοις πρωτοις και τα εν εικοσι και τυποις τοις αρχετυποις και αληθειαις. Ταυτα τοινυν δια τους φθονω προς τα καλα και απιστια και αγνωσια κεκρατµενους ηµιν προετεθη των ερωτικων και θειων υµνων του διδασκαλου. και εν µετουσια των ελλαµψεων ταυτης πλουσιως εγενετο. η υπερ ταυτα και υπερ πασαν δοξαν οµου γεηραν τε και ανθρωπινην. σχολη γ᾿ αν αλλο τι των ανθρωπινων και προς ηµων τελουµενων δια πασης σπουδης ευαποδεκτον αποδειχθειη Θεω και ανθρωποις επαινετον. ΗΓΟΥΜΕΝΟΥ ΚΑΙ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΟΥ ΓΕΓΟΝΟΤΟΣ . Ει γαρ αι αποκαλυψεις αυται και αι φωναι ου φωναι Θεου ουδε ψυχης αποθεωθεισης και γενοµενης εξω πασης του κοσµου αισθησεως και ολης καθολου αγιας. Πως ουχ υµνητεα και υµνων και εγκωµιων παντων αξια. και υµνεισθω και ευφηµεισθω ο υµνων και εγκωµιων παντοιων επαξιος Συµεων. και δοξασωσιν. Ο ΠΙΝΑΞ ΤΩΝ ΘΕΙΩΝ ΕΡΩΤΩΝ ΤΩΝ ΘΕΙΩΝ ΥΜΝΩΝ ΟΙ ΕΡΩΤΕΣ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΚΑΙ ΜΕΓΑΛΟΥ ΠΑΤΡΟς ΗΜΩΝ ΣΥΜΕΩΝ ΤΟΥ ΝΕΟΥ ΘΕΟΛΟΓΟΥ. ενθα πασαι ψυχαι των δικαιων αναγονται. ο µη σοφια και γνωσει τη ανωτατω Θεου το επιδοξον και λαµπρον επιφερεται. Πιπτετω φθονος ο τοις αει νεµεσων.

∆ιδασκαλια εις µοναχους αρτι αποταξαµενους κοσµω και τοις εν κοσµω˙ και περι του. δ’. στ’. γ΄. οποιαν τις οφειλει πιστιν εχειν προς τον ιδιον πατερα. Οτι ο του Αγιου Πνευµατος µετοχος γεγονως υπο του φωτος και της δυναµεως αυτου αρπαζοµενος επανω παντων φερεται των παθων. (25) Ο πιναξ των θειων ερωτων α΄. ζ’.ΜΟΝΗΣ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΜΑΜΑΝΤΟΣ ΤΗΣ ΞΗΡΟΚΕΡΜΟΥ. τον προς Θεον αυτου εντευθεν δεικνυοντα ερωτα. Τις η επι τω πατρι τουτω γενοµενη αλλοιωσις και πως καθαρθεις εις ακρον ηνωθη Θεω και οιος εξ οιου εγενετο. β’. µη βλαπτοµενος τω πλησιασµω υπ᾿ αυτων. η’. Αλφαβητος του αυτου κατα στοιχειον διπλους προτρεπων και οδηγων εις τελειοτητα βιου αναδραµειν τον αρτι απο του κοσµου αναχωρησαντα. Τις ο µοναχος και τις η αυτου εργασια˙ και εις οιον υψος ουτος ο θειος πατηρ θεωριας ανηλθεν. ιβ’. ε’. . Περι θειας ελλαµψεως και φωτισµου Πνευµατος Αγιου˙ και οτι εις τοπος ο Θεος. Οτι ο θανατος τη λυπη και των στερροτερων καθαπτεται. οι προς Θεον ερωτικοι αυτου λογοι δηλουσιν εντευθεν˙ ος και θεολογων λεγει προς το τελος περι αγγελων. ενταυθα ο πατηρ εκπληττοµενος διηγειται. εν ω µετα ποτµον την αναπαυσιν παντες οι Αγιοι εχουσι˙ και οτι ο του Θεου εκπιπτων εν ετερω τοπω ουχ εξει την αναπαυσιν εν τη µελλουση ζωη. Περι του ενος κατα παντα της τρισυποστατου θεοτητος θεολογια˙ και δι᾿ ων τη ταπεινωσει χρωµενος λεγει περι εαυτου. Εντευξις του αυτου εις Θεον˙ και οπως Θεω συναπτοµενος (26) και δοξαν Θεου εν εαυτω ενεργουσαν εξεπληττετο. ια’. Τετραστιχα του αυτου. Τισι Θεος εµφανιζεται και τινες εν εξει γινονται του καλου δια της των εντολων εργασιας. των δοκουντων ειναι τι εντρεπει την οιησιν. ι’. θ’. Οπως ωραθη αυτω Θεος ως Στεφανω και Παυλω τοις αποστολοις.

ιε’. Οτι ποθεινον τε και επιθυµητον κατα φυσιν µονον το Θειον˙ ου ο µετεχων παντων εν µετοχη γεγονε των καλων. δεικνυσι το βαθος της εαυτου ταπεινωσεως. ιθ’. ων παρ᾿ αυτου ηξιωθη˙ και οτι φρικτον και αγγελοις το της ιερωσυνης και ηγουµενιας αξιωµα. Επιστολη προς µοναχον ερωτησαντα˙ Πως χωριζεις τον Υιον απο του Πατρος. ∆ι᾿ ων εξοµολογουµενος εν τω παροντι γραφει λογω. αλλα και ληπτον τε και αληπτον τοις αξιοις˙ και οτι οικος ∆αβιδ ηµεις εσµεν και οτι εις πολλα γινοµενος ο Χριστος και Θεος ηµων µελη εις εστι και ο αυτος. η δε αγαπη εκριζοι τον φοβον απο της ψυχης και µενει µονη εν αυτη. ως τοις οφθαλµοις αι του ηλιου ακτινες. και προϊων διδασκει αυτην τον εις µετρον ελασαντα τελειοτητος και αξιωθεντα τοιουτων εν θεωρια αποκαλυψεων. Περι της ακαληπτου και απεριγραπτου Θεοτητος ακριβης θεολογια˙ και οτι απεριγραπτος ουσα η θεια φυσις ουτε εντος ουτε εκτος εστι του παντος. επινοια η πραγµατι. Εν η ευρησεις πλουτον θεολογιας ανατρεπουσης την αυτου βλασφηµιαν. Ευχαριστια και εξοµολογησις συν θεολογια˙ και περι δωρεας και µετουσιας Πνευµατος Αγιου. Πνευµα Θειον ουσα και Αγιον. κα’. κγ’. ιστ’. Παυλον τον θειον . Οπως βλεπων την δοξαν του Θεου ενηργειτο υπο του Παναγιου Πνευµατος˙ και οτι το Θειον εντος και εκτος εστι του παντος. κδ’. (27) ∆ιδασκαλια συν θεολογια περι των ενεργειων της αγιας αγαπης. αλλα και εντος και εκτος εστιν ως των ολων αιτια˙ και οτι µονον κατα νουν τω ανθρωπω ληπτον αληπτως το Θειον. ιζ’. ιδ’. ιη’. Προτροπη εις µετανοιαν˙ και πως το θεληµα της σαρκος τω θεληµατι του Πνευµατος ενωθεν θεοειδη τον ανθρωπον απεργαζεται. Οτι ο φοβος γεννα την αγαπην. Ευχαριστια προς Θεον των δωρεων ενεκα.ιγ’. εν η και περι ιερωσυνης αµα και απαθους θεωριας. Ευχαριστια συν θεολογια˙ και περι ων η θεια χαρις του Πνευµατος δια των ενεργειων ωνοµασται. ηγουν αυτου του φωτος του Αγιου Πνευµατος. κβ’. µενων αµεριστος τε και αναλλοιωτος. ∆ιδασκαλια συν θεολογια. κ’.

οις δια της µετουσιας του Αγιου Πνευµατος ολοις ολος ηνωθη Θεος. εν αις αν γενηται. κη’. Οτι µονοις εκεινοις καταφανη τα των θειων πραγµατων. λγ’. οι δε γε των παροντων καταφρονησαντες εν απλανει µεθεξει του Θειου γινονται Πνευµατος. κθ’. κε’. Περι θεολογιας˙ και οτι οι το κατ᾿ εικονα φυλαξαντες τας πονηρας δυναµεις του αρχοντος του σκοτους καταπατουσιν. ως τω θειω καλλει υπεραστραπτειν αυτας. Πετρι της γενοµενης θεωριας αυτω του θειου φωτος˙ και οπως το θειον φως ου καταλαµβανεται υπο σκοτους˙ εν οις και δια την υπερβολην των αποκαλυψεων εκπληττοµενος µεµνηται της ανθρωπινης ασθενειας και εαυτον κατακρινει. (28) Οποιον δει ειναι τον µοναχον και τις η εργασια και τις η τουτου προκοπη και αναβασις. αµαρτωλον εαυτον αποκαλουντα και αναξιον του καλεισθαι αποστολον. οι δ᾿ αλλοι. κστ’. ηγουν εν επιγνωσει γινεται και. λ’.καν τουτω µιµουµενος. και τα τραυµατα εξιωµενον εις τελειαν φερει συνουλωσιν. λα’. κζ’. υπ᾿ αυτου κρατουνται και βασιλευονται. Προς ενα των µαθητων. . φωτοειδεις οµοιας εαυτου και φως αυτας απεργαζεται. Οτι οι ενδοξοι της γης και σοβαροι των πλουτω περι την σκιαν των ορωµενων πλανωνται. Περι θεολογιας˙ και οτι ανεξερευνητος η θεια φυσις και παντη τοις ανθρωποις ακατανοητος. οτι ταις καθαρθεισαις ψυχαις δια δακρυων και µετανοιας προσψαυσαν το θειον του Πνευµατος πυρ δρασσεται αυτων και πλεον καθαιρει. οις εµπαθης ο βιος. λδ’. Περι νοητης αποκαλυψεως των ενεργειων του θειου φωτος και εργασιας νοερας τε και θειας της εναρετου ζωης. Οτι η του Παναγιου Πνευµατος ενωσις προς κεκαθαρµενας ψυχας εν αισθησει τρανει. φωτιζον τα υπο της αµαρτιας εσκοτισµενα µερη αυτων. λβ’. Οτι ο εν αγνωσια Θεου ετι ζων νεκρος εστι µεσον των ζωντων εν γνωσει Θεου και οτι τοις αναξιως των µυστηριων µεταλαµβανουσιν αληπτον το θειον σωµα και αιµα του Χριστου γινεται.

εαυτον δε δια της εκεινων απολεσαντι προστασιας. και πως εικοτως νοειται ως του πρωτοτυπου εικων ο ανθρωπος˙ και οτι ο τους εχθρους ως ευεργετας φιλων µιµητης εστι του Θεου.λε’. λζ’. Οτι παντες οι αγιοι ελλαµποµενοι αυγαζονται και την δοξαν του Θεου καθορωσιν. της των σωζοµενων σωτηριας τυχειν. Πνευµατος δε Αγιου εντευθεν µετοχος γεγονως θεσει θεος και χαριτι γινεται. Οτι κρεισσον το καλως ποιµαινεσθαι η τους µη βουλοµενους ποιµαινειν˙ ουδεν γαρ εσται κερδος τω αλλους µεν σπουδαζοντι σωσαι. Τι εστι το κατ᾿ εικονα. µονοις εκεινοις γνωριζοµενος. Οτι οι τω Θεω απ᾿ εντευθεν ηδη δια της του Αγιου Πνευµατος µετουσιας ενωθεντες. (29) ∆εησις και προσευχη του αυτου προς τον Θεον της εκεινου ενεκα βοηθειας. Οµολογια της χαριτος των του Θεου δωρεων˙ και οπως ο ταυτα γραφων πατηρ υπο του Αγιου ενηργειτο Πνευµατος˙ και διδασκαλια υπο Θεου. µε’. ως θεµιτον ανθρωπινη φυσει Θεον οραν. λθ’. µδ’. τοις υπο του Αγιου Πνευµατος ενεργουµενοις. µβ’. Περι θεολογιας ακριβεστατης˙ και οτι ο µη ορων το φως της του Θεου δοξης χειρων τυγχανει τυφλων. Οτι ο ποθος και η προς τον Θεον αγαπη υπερβαινει πασαν αγαπην και παντα ποθον ανθρωπινον˙ βαφεις δε ο νους των καθαιροµενων εν τω φωτι του Θεου ολος θεουται και νους εκειθεν χρηµατιζει Χριστου. τινος χαριν οι τελειοι γεγονοτες υπο των δαιµονων παραχωρουνται πειραζεσθαι˙ και περι των αποτασσοµενων τω κοσµω διασκαλια και υποτυπωσις ρηθεισα παρα Θεου. . λη’. εκδηµουντες του βιου εις αιωνας αυτω εκειθεν συνεσονται˙ ει δ᾿ ουν. ων υπεστη εν τω κατ᾿ αυτον διωγµω. λστ’. του τι δει ποιουντα τινα. Ευχαριστια προς Θεον υπερ των παρ᾿ αυτου γεγονοτων ευεργεσιων και αιτησις του µαθειν. µα’. αλλα το αναπαλιν τοις αλλως εχουσιν ενταυθα τοτε γενησεται. Περι θεολογιας˙ και οτι ο νους της υλης των παθων καθαρθεις αΰλως τον αϋλον και αορατον καθορα. µγ’. Ευχαριστια υπερ της εξοριας και των θλιψεων. µ’.

µστ’. Οτι τοις το αγιον φυλαξασι βαπτισµα καθαρον (31) παραµενει το Πνευµα το Αγιον˙ απο δε των µολυναντων αυτο απανισταται. υπο τουτων και των πονηρων βαλλοµεθα λογισµων. ικετηριος τε οµου και ευχαριστηριος. Οτι εστιν οτε και δια της εις τον πλησιον επιµελειας και διορθωσεως συγκατασπασθαι τον διδασκαλον εις την ενουσαν εκεινω του παθους ασθενειαν. Περι νοητου παραδεισου τηλαυγης θεωρια˙ και περι του εν αυτω ξυλου ζωης. καν εκτος γενηται των του αδου κολασεων. µθ’. µη’. Ευχη προς Θεον επι τοις γεγονοσιν εις αυτον. Κατα διαλεκτον Θεου και του πατρος των λογων ο λογος˙ και οπως υπο του Αγιου Πνευµατος ελλαµποµενος ο θειος ουτος πατηρ ωµιλει Θεω. Οτι του Πνευµατος λαµποντος εν ηµιν του Αγιου παντα τα των παθων φυγαδευονται ως υπο του φωτος το σκοτος˙ συστελλοντος δε αυτου τας ακτινας. νγ’. Περι θεωριας Θεου και θειων πραγµατων και Αγιου Πνευµατος παραδοξου ενεργειας˙ και περι των ιδιων της Αγιας και Οµοουσιου Τριαδος˙ και οτι ο µη φθασας εισελθειν εις την βασιλειαν των ουρανων ουδεν ωφεληθησεται. να’. ν’. Οτι δοξα και τιµη εστι παντι ανθρωπω υβριζοµενω και πασχοντι κακως δια Θεου εντολην. (30) Εξοµολογησις ευχη συνηµµενη˙ και περι συναφειας Πνευµατος Αγιου και απαθειας. αλλ᾿ ως υπ᾿ αυτου προωρισθη. η υπερ αυτης της εντολης του Θεου ατιµια˙ και διαλογος προς την ιδιαν ψυχην. . διδασκων τον ακενωτον πλουτον του Πνευµατος. νδ’. νστ’. Περι θεολογιας˙ και οτι τω µη αλλοιωθεντι τη του Αγιου Πνευµατος µετουσια και γεγονοτι θεσει εν γνωσει Θεω διδασκειν τα θεια τους ανθρωπους ουκ εξεστιν. και υπ᾿ εκεινου εµυσταγωγειτο τα θεια τε και ανθρωπινα. ουχ ωσπερ αυτος θελει. νε’. µζ’. εις το µη κενον ειναι µεσον της εκκλησιας αυτου. νβ’. Οτι εκαστω των ανθρωπων δεδωκεν ο Θεος προσφυως και προς το συµφερον το χαρισµα δια Πνευµατος Αγιου εις το ενεργειν.

ελθε η ζωνη η κρυσταλλοειδης και διαλιθος. ελθε η βασιλειος αλουργις και αυτοκρατορικη οντως δεξια! Ελθε. ελθε η χαρα και η δοξα και η διηνεκης µου τρυφη! Ευχαριστω σοι. ελθε το ανεκφωνητον πραγµα. τροφη ανεκλαλητος και εις απαν αδαπανος. µοναζοντας. οποιος η ποταπος. ιερεις. ελθε των νεκρων η αναστασις. ελθε η παραµυθια της ταπεινης µου ψυχης. ∆ιδασκαλια κοινη συν ελεγχω προς παντας˙ βασιλεις. οτι µονος ειµι. ελθε το ακατανοητον προσωπον. ελθε το στεφος το αµαραντινον. η γνωσθηναι. λαϊκους. ελθε ο αει µενων αµετακινητος και καθ᾿ ωραν ολος µετακινουµενος και ερχοµενος προς ηµας τους εν τω αδη κειµενους. Ελθε η αιωνιος χαρα. ελθε των κειµενων η εγερσις. ο παντα αει ποιων και µεταποιων και αλλοιων µονω τω βουλεσθαι! Ελθε ο αορατος και αναφης παντη αψηλαφητος. ελθε η αιωνιος ζωη. οπερ εις. ελθε το υποδηµα το απροσιτον. ελθε ο ακατονοµαστος θησαυρος. τον απροσιτον παντελως! Ελθε η πνοη µου και η ζωη. ελθε το αποκεκρυµµενον µυστηριον. ελθε ο γενοµενος ποθος (34) αυτος εν εµοι και ποθειν σε ποιησας µε. αεναως υπερεκχεοµενη τοις της εµης ψυχης χειλεσι και υπερεκβλυζουσα εν τη πηγη της καρδιας µου. ελθε παντων των µελλοντων σωθηναι η αληθινη προσδοκια. ολως ηµιν ανεπιδεκτον. ον εποθησε και ποθει η ταλαιπωρος µου ψυχη. ελθε η πορφυρα του µεγαλου Θεου και βασιλεως ηµων. δι᾿ ης επικαλειται το Πνευµα το Αγιον ο αυτο προορων. οτι εν πνευµα εγενου µετ᾿ εµου˙ ασυγχυτως.νζ’. ατρεπτως. ελθε το περιποθητον ονοµα και θρυλουµενον. (33) Ελθε το φως το αληθινον. ενδυµα . αρχιερεις. ελθε ο δυνατος. νη’. Οτι ο τον Θεον εξ ολης ποθησας ψυχης µισει τον κοσµον. ο υπερανω παντων των ουρανων. λαληθηναι δε παρ᾿ ηµων. ΕΥΧΗ ΜΥΣΤΙΚΗ Του εν αγιοις πατρος ηµων Συµεων ευχη µυστικη. υπο στοµατος λαληθεισα και λεγοµενη Θεου. και αυτος µοι τα παντα εν πασι γεγενησαι. ελθε ο µονος προς µονον. καθαπερ ορας! Ελθε ο χωρισας εκ παντων και ποιησας µε µονον επι της γης. ελθε το ανεσπερον φως. ελθε η αΐδιος αγαλλιασις. αναλλοιωτως ο επι παντων Θεος.

∆εσποτα. Ευχαριστω σοι. Η δια τι. αµην. χαριζεται. και εχων σε ο πενης αει πλουτω. τω επι παντων Θεω! Μεινον. αχωριστως µεχρι τελους εν εµοι τω δουλω σου. εν ω µετα ποτµον την αναπαυσιν παντες οι . Α’. ∆εσποτα. και µη εασης µε µονον. τη εν Πατρι και Υιω και Αγιω Πνευµατι σεβοµενη τε και γνωριζοµενη και προσκυνουµενη και λατρευοµενη υπο παντων νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων. ων η ση παρουσια. καθαρσις δια αφθαρτων και αγιων δακρυων εκπλυνουσα µε. αγαθε. Νυν ουν ενσκηνωσον. ο µηποτε αποστρεφοµενος των παντων τινα. Περι θειας ελλαµψεως και φωτισµου Πνευµατος Αγιου˙ και οτι εις τοπος ο Θεος. οι ζητουντες αει του καταπιειν την ψυχην µου και ευρισκοντες σε µενοντα εν εµοι. µητε τινα αυτων εντρεποµενος. τη Αγια και Οµοουσιω και Ζωοποιω Τριαδι.απαστραπτον και καταφλεγον τους δαιµονας. ως εµνησθης µου. αγαθε. φευξωνται παντελως και µη ισχυσωσι κατ᾿ εµου. και συµβασιλευσω σοι. και εσθιων και πινων σε καθ᾿ ωραν επενδυοµενος εν ανεκλαλητοις ω και εσοµαι εντρυφων αγαθοις. οτε εν τω κοσµω ετυγχανον και αγνοουντος µου αυτος εξελεξω µε και απο του κοσµου εχωρισας και προ προσωπου της δοξης σου εστησας. ινα µη βλεπων σε διηνεκως ο νεκρος εγω ζω. τον ισχυροτερον παντων. (35) Ναι. το φως ανεσπερον µοι γεγενησαι και ηλιος αδυτος. αλλ᾿ ηµεις αει κρυπτοµεθα απο σου. βλεποντες σε. και βασιλεων παντων εσοµαι πλουσιωτερος. προς ους παραγινη. Ουδεποτε γαρ απεκρυβης απο τινος. οτι συ υπαρχεις παν αγαθον και πασα δοξα και πασα τρυφη και σοι πρεπει η δοξα. εν εµοι και κατοικησον και µεινον αδιαστατως. ινα καγω ευρεθω εν τη εξοδω µου και µετα την εξοδον εν σοι. ενδοθεν καθηµενον εν τη οικια της ταπεινης µου ψυχης. Που γαρ και κρυβηση ο µηδαµου εχων τοπον της σης καταπαυσεως. που κρυβηναι µη εχων ο πληρων της σης δοξης τα συµπαντα. ουτω και νυν ενδον ισταµενον µε εις αει και αµετακινητον εν τη εµοι οικησει σου διαφυλαξον. ινα ερχοµενοι οι εχθροι µου. ∆εσποτα. ελθειν προς σε µη βουλοµενοι.

Λογος εκφραζειν ουδαµως ισχυει. 35 και παντελως αχωριστον και ατµητον υπαρχει˙ ου γαρ µεταδιδοµενον εις πολλα διαιρειται. πλην το µεταδιδοµενον χωριζεται του πρωτου και εις λαµπαδας γινεται πολλας˙σωµατικον γαρ. ουχ ερµηνευει˙ βλεπει και βουλεται ειπειν και λογον ουχ ευρισκει˙ αορατα γαρ καθορα. κακεινο µενει ατµητον. πως δοξαν λαβοι παρ᾿ εµου του τεταπεινωµενου. Ανακεφαλαιουµενον ολον. παντη ασυνθετα. αµεριστον υπαρχον. ο των τοιουτων παροχευς και ποιητης. ειπε µοι. του οντος υπερ λογον. Ανενδεης γαρ παντελως ο του ηλιου κτιστης. ου φωτιζεται˙ φαινει. οπερ ελαβεν. Ουτε αρχην γαρ καθορα. οραται˙ ου τη ουσια παντως δε. αλλα τη µετουσια. ανειδεα εις απαν. εξ αρχης. Ει ουν ποιησας ηλιον Θεος ο παντων κτιστης 15 ανενδεη πεποιηκεν. ανεκλαλητα πελουσι. εκ του κτιστου. Ουδε γαρ δοξασθησεται ο ων δεδοξασµενος. 25 απλα. 5 Ει γαρ τα νυν τελουµενα εν εµοι τω ασωτω αρρητα. Εκ του πυρος αναπτεις γαρ και πυρ ολον λαµβανεις. Εχει γαρ. πως εκεινος. 10 ως ουδε λαµπρυνθησεται η φωτος µεταλαβοι ο παρ᾿ ηµων βλεποµενος ηλιος εν τω κοσµω˙ φωτιζει. (37) Τι το φρικτον µυστηριον. Εκεινο δε πνευµατικον. επαινον χρηζει παρ᾿ ηµων η δοξαν προσλαβεσθαι. απειρα τω µεγεθει. ου τελος ολως βλεπει. αφθονον σελας φαινειν και µηδαµως παρα τινος αλλου πλειονος χρηζειν. Εν τουτω και η γλωσσα µου εξαπορει ρηµατων και τα τελουµενα ο νους ορα. .Αγιοι εχουσι˙ και οτι ο του Θεου εκπιπτων εν ετερω τοπω ουχ εξει την αναπαυσιν εν τη µελλουση ζωη. φως ου λαµβανει. ο εν εµοι τελειται. ουδε γραφειν η χειρ µου η ταλαιπωρος εις επαινον και δοξαν του οντος υπερ επαινον. ανεκλειπτον ως πρωην. ο εµπιπλων τα συµπαντα των αγαθων απαντων 20 (38) νευµατι βουληµατι την ισχυν κεκτηµενος. δοκω.

µη καθοραν αεναως σε. οσιους και δικαιους τε. ο προ αιωνων ηλιος ο εν τω αδη λαµψας. υστερον και φωτισας µου ψυχην εσκοτισµενην και χαρισαµενος εµοι ανεσπερον ηµεραν. τι ειπω περι τουτου. ειθε και εδυναµην. Ουκ οιδα. ως ουκ ελαµψας αυτων εν διανοια. 55 το δυσπιστον τοις κατ᾿ εµε οκνηροις και ραθυµοις. αλλα το θαυµα φρικτον κινει µου την καρδιαν και εξανοιγει στοµα µου το κατεσπιλωµενον. το φως παντος του κοσµου.αλλα και µενει ατµητον και εν εµοι υπαρχει˙ εξανατελλει εν εµοι ενδοθεν της ταλαινης καρδιας µου ως ηλιος η ως δισκος ηλιου σφαιροειδης διεκνυµενος. µαθωσιν. αυτος και λογον δωρησαι και ρηµατα παρασχου του πασι διηγησασθαι τας σας τερατουργιας και απερ σηµερον ποιεις µεθ᾿ ηµων των σων δουλων. Σωτερ. ο δειξας µοι θαυµασια. µη λαµπεσθαι. ο αποστολου µαθητην και υιον αποδειξας εµε. καθως ειρηται. 60 ινα και οι καθευδοντες εν σκοτει ραθυµιας και λεγοντες˙ Αδυνατον αµαρτωλους σωθηναι και. ο κατελθων και εν εµοι ως εις εσχατον παντων. ο πλησας παντων αγαθων την εν εµοι πτωχειαν. α οφθαλµοι ουκ ειδον. φωτοειδης. Ο αραββων εντευθεν γαρ. Ο ανατειλας αρτι µου εν σκοτεινη καρδια. αυτους ελεηθηναι. 70 ουδε κατωκησας αυτων την ρυπαραν καρδιαν και µατην επαγαλλωνται επι κεναις ελπισιν οιοµενοι θεασασθαι το φως σου µετα τελος. ως φως γαρ. ον ειχεν ο δεινος δρακων και βροτοκτονος (39) το πριν εργατην υπουργον πασης παρανοµιας. και µη βουλοµενον ποιει λαλειν µε τε και γραφειν. η σφραγις παντως ωδε . γνωσωσι και µαθησωνται. ωσπερ Πετρον και λοιπους αποστολους. και ηθελον του σιωπαν. µη εν φωτι διαγειν. και µη βλεπειν σε λεγοντες. αγιους. οτι ευκολον τουτο τη αγαθοτητι τη ση ην και εστι και εσται! Και οι δοκουντες εχειν σε.

ω αφροσυνης! – µητε φωτος µετεχοντα και σκοτους αµοιρουντα. των εις σε πιστευοντων. Αλλα κακως τεκµαιρονται. ανυποµονητος. τον νοητον θεασεται ηλιον σε. Μηδεις ανθρωπων. Τουτο φοβει µε. αλλα και της γεεννης. ως ευρεθη. ∆εσποτα. απαντων τε των αγαθων οµου αποστερεισθαι. Τι γαρ και χειρον εσεται του χωρισµου σου. Σωτηρ µου. δεινη. τουτο εκτηκει απαντα τα αισθητηρια µου. Θεε µου. ει αποθανοι. εσται και τοτε˙ νυν γαρ οι αγνοουντες σε σωµατικως τρυφωσιν ενταυθα και αγαλλονται ως αλογα σκιρτωντες. της βασιλειας εξωθεν. ως εστιν επι γης τα νυν. οτι τυφλος αποθανων και µεταστας εκεισε (40) ουκετι τουτον ηλιον αισθητως θεωρησει. και του νυµφωνος πορρωθεν και του πυρος της δικης. Σωτερ. µηδεις των εις το ονοµα το σον βεβαπτισµενων το µεγα τουτο και φρικτον υποστησεται βαρος του χωρισµου σου. ουτως ειναι δοκουσι και τα µετα την εξοδον της ψυχης και του βιου.παρα σου. και εσται. αλλα εκ σκοτους εξελθων προς σκοτος ενδηµησει και εις αιωνας εσεται εκ σου κεχωρισµενος. παντως εκαστος. Σου γαρ ο χωριζοµενος παντος καλου στερειται˙ ου γαρ. αλλ᾿ εν ανεσει ειναι και τοπον ετοιµαζοντες τινα . διδοται τοις δεξιοις προβατοις˙ 75 ει γαρ εκαστου θανατος ο συγκλεισµος τυγχανει µετα τελος απρακτα πασιν επισης εστι και ουτε φαυλον η καλον δυναται τις ποιησαι. 95 Τι δε οδυνηροτερον ζωης διαζευχθηναι και ζην εκειθεν ως νεκρος ζωης εστερηµενος. αλλα κακως φρονουσιν 105 οι λεγοντες µη µετα σου. αιωνιος η λυπη. ει και το φως των οφθαλµων αναστας παλιν λαβοι˙ ουτως ουδ᾿ ο τον νουν εχων τυφλον. εν ω και οι ταλαιπωροι ευχονται καταντησαι . απερ δεδωκας εχοντες εις απολαυσιν βιου και ταυτα µονα βλεποντες. ∆εσποτα. τουτο ποιει µε τρεµειν. Σωτερ. ευσπλαχνε˙ δεινη γαρ αυτη θλιψις.

συ ο νυµφων ο θειος. 130 οτι ως κτηνη αλογα ολως αναισθητουσι και εαυτων κατευχονται και εαυτους πλανωσιν. µονε µακροθυµε και κριτα των απαντων. οι προαιρουνται εν πυρι δεινως αποτεφρουσθαι η γαρ εις χαος το φρικτον εαυτους επιρριψαι. πραεων. 140 συ και η αγαλλιασις. συ χλοης ο παραδεισος. αλλ᾿ εν ανεσει ειναι. ουδε γαρ εσται τουτο. (42) του Παναγιου Πνευµατος εν πασι τοις αγιοις. εν σκοτει δ᾿ εσονται ποινων οι των φαυλων εργαται. 120 Τω γαρ µεσον εµπιπτοντι ανθρωπω υπερ πασαν βασανον εσται φοβεραν τουτο και τιµωριαν.και λεγουσι µη χρηζειν σου την αιωνιον δοξαν (41) η βασιλειαν ουρανων. συ και χιτων και στεφανος και διαιρων στεφανους. Θεε. συ ο παστος ο αρρητος. φευ της αυτων αγνοιας. συ και η ευφροσυνη. εις αββυσον κολασεων . . της πραξεως. εις χαος απωλειας εγκυβιστωντι δυστυχως και καταφεροµενω. συ και ο κρατηρ του υδατος. αλλ᾿ εν φωτι µεν αγαθων οι πεπραχοτες θεια. συ η τραπεζα παντων. και λαµψει ωσπερ ηλιος η χαρις σου. ως αυτος συ εδιδαξας. 125 ινα διαπερασωσιν εν τη γη των δικαιων. συ καινοτατον ποµα. Χριστε. συ και λαµπας καθ᾿ εκαστον ασβεστος τοις αγιοις. ο ετοιµασας ταυτα. συ γη. και λαµψεις ο απροσιτος ηλιος τουτων µεσον και παντες ελλαµφθησονται κατα αναλογιαν 145 της πιστεως. Φευ της αυτων σκοτωσεως. Θεε µου. συ και ζωης το υδωρ. ου επιβηναι δυσχερες τοις ουσιν εν βασανοις. συ και χαρα και ανεσις. καθαρσεως και φωτισµου του εκ του Πνευµατος σου. Οι ουν εκει ευχοµενοι γενεσθαι µετα ποτµον πολλων δακρυων αξιοι τυγχανουσι και θρηνων. συ τρυφη τε και δοξα. ελπιδος και αγαπης. µεσον δε χασµα φοβερον εκατερους διειργον. φευ της ταλαιπωριας τε και των κενων ελπιδων! 115 Ουδαµου τουτο γεγραπται. Συ βασιλεια ουρανων. 135 συ εις ο αρτος της ζωης.

Εν τινι κατοικησουσιν ευθεις µη γεγονοτες. των αγαθων στερουνται. 150 της θεωριας τε της σης. καθαπερ ειρηται. 160 Οι ουν. 165 Συν τω προσωπω σου και γαρ ευθεις κατοικιουσι˙ µεµορφωσαι και γαρ αυτων εν τη ευθει καρδια και κατοικουσι συν τη ση µορφη εν σοι. τα µετρα της λαµπροτητος. (43) ως ολον εχειν εκαστον εντος τον βασιλεα. αλλα κεχωρισµενοι της παναγαθου θεας σου. ωσπερ ελαµψεν αναστας ο Θεος µου. τον αναλλοιωτον Θεον. ην και εστι και εσεται το βλεπειν σε και µονον. Ω θαυµα. τουτο στολαι λαµπροταται πολλων αξιωµατων 155 και στεφανοι παµποικιλοι. µη παρα σου βλεποµενοι. οπερ εις τρυφην ηδυτατον υπαρχει. Αλλα το πληρωµα αυτου και του φωτος η δοξα . η στασις της προσθηκης γαρ του ατελεστου τελους ποιησει και καταληψιν παντως ακαταληπτου. λιθοι και µαργαριται και ανθη τα αµαραντα ξενην εχοντα θεαν˙ τουτο και κλιναι και στρωµναι και τραπεζαι και θρονοι και απαν. τρυφη και κλεος εις διαιρεσεις οικιων και µονων παραδοξων. υπερ ηλιου τας βολας του ορωµενου τουτου και ουτως τω δοξασαντι αυτους παρεστηκοτες εκθαµβοι διαµεινουσιν υπερβολη της δοξης και προσθηκη διηνεκει λαµπροτητος της θειας˙ 180 ουδε γαρ τελος εσεται προκοπης εις αιωνας. µη βλεποντες το φως σου. τον εις παντας βουλοµενον ενοικειν τους αξιους. τουτο πολλαι οικιαι. την βασιλειαν τε αυτην και τα της βασιλειας 175 και λαµπειν. ω παραδοξον αγαθωσυνης δωρον! Εν τη µορφη τη του Θεου τους ανθρωπους γενεσθαι 170 και µορφωθηναι εν αυτοις τον αχωρητον πασι. Που αν ευρωσιν ανεσιν. Τουτο σκηναι διαφοροι. που ανωδυνον τοπον. το ποσον εσται παλιν µεγαλειοτητος αυτης δοξα. και προσκορης γενησεται ο ακορεστος πασιν. τα µετρα της αγαπης. τον ατρεπτον τη φυσει. Χριστε µου.οις µοναι λογισθησονται διαφοροι και τοποι.

ατελεστος αρχη δε˙ και ωσπερ εχοντες Χριστον ενδον µεµορφωµενον τουτω αυτω παριστανται λαµποντι απροσιτως˙ ουτω το τελος εν αυτοις αρχη τυγχανει δοξης. αλλ᾿ αφθεγκτος χωρος. Τον υπερπληρη νοει µοι ανενδεη προσθηκης. ελλαµπονται και λαµπουσι και τρυφωσιν εν τουτοις και ισασιν ως αληθως παση πληροφορια. 205 Η πως του τελους δραξωνται του ατελους. Ει γαρ παρελθη ουρανος ο ορωµενος ουτος και γη και παντα τα εν γη. δεοµενον τε λογισµου νοος πεφωτισµενου. . εξ ισης ολον παντοθεν. 215 Οι δε Θεου εκπιπτονες θαυµαζω. ουτε εκει εν τω Θεω µεταστασι τοιαυτη εννοια ολως εν αυτοις υπεισελθειν ισχυει˙ 210 και γαρ κατακαλυπτονται φωτι της θειας δοξης. ειπε µοι. που και στωσιν. αλλα αηρ υπαρχει ωσπερ πρωην˙ ουδε αηρ. αλλα νοΐ ισχυσεις καταλαβειν το πληρωµα του ασωµατου κοσµου˙ ου κοσµος δε. θαυµα µεγαλης γεµον. (44) πως ολον περιλαβωσιν. Εντος µεν παντως του παντος υπαρξουσι και ουτοι. Αδυνατον και παντη δε αµηχανον υπαρχει˙ ουτε γαρ ωδε πελουσιν εν σαρκι τοις αγιοις. 200 και εστιν αβυσσος ατελεστος εις απαν. τι ειπον˙ 195 εσται τοπου καταληψις. και οντως φρικης. µερων εξ εκατερων˙ τουτο το παν πεπληρωται θεοτητος της θειας. ινα καλως νοησειε τουτο και µη εµπεση 220 εις αιρεσιν ως απιστων Θειου Πνευµατος λογους. ινα και κορεσθωσιν. εν αυτω τε οικουντες.185 αβυσσος εσται προκοπης. ως εσεται ατελεστος η τουτων τελειοτης και η της δοξης προκοπη αεναος υπαρξει.ινα σοι σαφεστερον το νοηµα ποιησω – 190 εν τελει εξουσιν αρχην και εν αρχη το τελος. απο του οντος πανταχου αφεστηκοτες πορρω. του ατελους το τελος δε τους τρεχοντα µη φθανειν. στοχασθητι. ονπερ το παν καλουσι. αδελφοι. Οι ουν αυτου µετεχοντες. ενθα τελος ευρησεις˙ ου λεγω σοι σωµατικον. και .

αλλα κατακαιοµενοι αυτων τη συνειδησει 230 και καταδικαζοµενοι. µη βλεποντες. απορρητον την θλιψιν και την οδυνην αφθεγκτον εξουσιν εις αιωνας. Πως ενεδυσας στολην µε λαµπροτατην απαστραπτουσαν αιγλην αθανασιας και φως ποιουσαν απαντα µου τα µελη.εξω του θειου δε φωτος και Θεου οντως εξω˙ ωσπερ γαρ οι µη βλεποντες λαµποντος του ηλιου. Ορω το καλλος. απαστραπτει ολον πυρι θεοτητος σου αναφυραθεν και συµµιγεν αρρητως˙ τουτο ουν καµοι εδωρησω. µελος εκλαµπον. Β΄ Τις η επι τω πατρι τουτω γενοµενη αλλοιωσις και πως καθαρθεις εις ακρον ηνωθη Θεω και οιος εξ οιου εγενετο. µελος τηλαυγες και διαυγες και λαµπον. Το γαρ ρυπαρον και φθαρτον τουτο σκηνος τω παναχραντω ενωθεν σωµατι σου και µιγεν το αιµα µου τω αιµατι σου ηνωθην. εξω φωτος τελουσιν. οι προς Θεον ερωτικοι αυτου λογοι δηλουσιν ενταυθα˙ ος και θεολογων λεγει προς το τελος περι αγγελων. Πως ηξιωσας µελος σον µε γενεσθαι. µη αισθησιν ολως εχοντες θειαν. 225 αισθησει θεωρια τε κεχωρισµενοι τουτου˙ ουτως εστιν εν τω παντι φως της Τριαδος θειον και µεσον οι αµαρτωλοι εν σκοτει καθειργµενοι. τον ασωτον. Σωτερ. τον ακαθαρτον. Θεε µου. οιδα. ενοπτριζοµαι το φως της χαριτος σου . το αχραντον και θειον. και τη θεοτητι σου και γεγονα σον καθαρωτατον σωµα. καν ολοι περιλαµπωνται. µελος αγιον οντως. Σωµα γαρ το σον. τον πορνον. (45) Τις η αµετρος ευσπλαγνια σου. βλεπω την λαµπηδονα.

αλλ᾿ ωσπερ παλαι. λογω προξενουσι˙ φευ. ω δηµιουργε και πλαστα και Θεε µου! Ει γαρ. ω Θεε µου. ως σε αυτον.και το αρρητον εκπληττοµαι της αιγλης (46) και εξισταµαι κατανοων εαυτον˙ εκ ποιου οιος εγενοµην. το που καθισω και τινι προσεγγισω και που τα µελη τα σα προσανακλινω. και ταλαιπωρον. Ουτω και νυν µε ελεησον. ξενων και αλλων παντων συγγενων τε και φιλων απεχωρισας αµαρτωλον µε οντα και παντων τουτων ευτελεστερον. µητρος. εις ποιας ταυτα πραξεις ολως χρησωµαι τα φρικτα τε και θεια. Σωτερ. και τιµω και φοβουµαι και εξαπορω. και προσελαβου σαις αχραντοις αγκαλαις τον αγνωµονα φανεντα τοις καλοις σου. γεγονα χαλκος ηχων µατην µεγαλα και αναισθητων προς την ηχην των κτυπων˙ αλλα µη αφης µηδε εγκαταλιπης. οικτιρµον. και νυν πατρωας πασης. αδελφων. ιδιων. τον πτωχον τε και ξενον. µηδε πλανασθαι εασης µε. και σπλαχνισθητι και περιφυλαξον µε και του θυµου µου πραϋνον τας κινησεις και ικανωσον του µακροθυµως φερειν (47) παντα πειρασµον και λυπην την του βιου. οτι τα εµα µελη µε δαπανωσι. οσα δαιµονων πειραζει φθονερα φυσις και οι ασθενεις τουτων των αδελφων µου εργω µοι. εις ποια εργα. οιµοι. οσα εµαυτω προξενω κακοφρονως. τον µυρια σοι ταλαντα χρεωστουντα. ουκ εκπληρω εξ εργου. πατρος. ουτω µαλλον δε µειζονως. ∆ος µοι και λαλειν και πραττειν. απερ λεγω. Σωτηρ µου. εντρεποµενος ολως. . α λαλω. ω θαυµα! Και ευλαβουµαι και εµαυτον αιδουµαι και.

καν επιγειον. δος µοι κατανυξιν και πενθος αξιωσον εν τω σκοτει του βιου. και εκπορευτον το Παναγιον Πνευµα. Αγοµαι ποσι κεφαλη λαχων ειναι. κτιστην τε και ποιητην απαντων. ως δεινον οντως. εν τω κοσµω τουτω τε. την πανυµνητον τριαδικην µοναδα. ει µη το εν φως της Αγιας Τριαδος διαιρουµενον τρισσως αδιαιρετως. ο εν υπαρχει εν τρισι χαρακτηρσι. Ευχαριστω σοι. . ως πασας αλλας συµφορας υπερβαινον. ακτιστον. καν ουρανιον ειπης. τω της λυπης χωριω εκδουλευσαι σοι και καλως θεραπευσαι και τας αγιας εντολας σου φυλαξαι. Θεε µου˙ τουτο γαρ ζωη. αναρχον. οτι ζην δεδωκας µοι και γινωσκειν σε και προσκυνειν. το σε γινωσκειν µονον Θεον. τι δε των αρχαγγελων. οσον θελει. Ακολουθειν ουν ουκ ισχυω τοις πασι˙ το κεισθαι κακον και το οδευειν ουτως χειρον πελει του κεισθαι. ελκουσι µε και περισκελιζοµαι και πιπτω κατω. γινωσκοµενον αγνωστως. και το σον υιον απο σου γεννηθεντα. Σεραφιµ τε και παςων αλλων στρατιων ουρανιων υπαρχει δοξα η φως αθανασιας η χαρα η ελλαµψις ζωης αΰλου. Τι γαρ αγγελων. και γυµνοποδω και ακανθαις κεντουµαι και σφοδρα αλγω την οδυνην µη φερων˙ τοις εµπροσθεν εις των εµων ποδων βαινει και εις τουπισω στρεφεται παλιν αλλος˙ ενθεν κακειθεν συρουσιν. Κυριε. µονον. κυριοτητων. αγεννητον. Χερουβιµ. ην το προσκυνειν ευσεβως και λατρευειν (48) υπερ δοξαν απασαν αλλην υπαρχει.και οδυνωµαι δι᾿ αυτα ταυτα παλιν.

πλουτος. . ευρησεις παντα Θεον πεποιηκοτα. οτι παρ᾿ αυτου και εδηµιουργηθη. οτει πιπτοντα τον Σαταναν εωρων και τους συν αυτω υπαχθεντας οιησει˙ οσοι γαρ µονον επελαθοντο τουτου και κατεπεσον επαρσει δουλωθεντες. στεφανος. Οθεν η επιγνωσις της δεσποτειας και την προσθηκην της αγαπης εποιει. αλλα νοουντες. εκουφιζοντο φοβω και τη αγαπη. οτι και πλειω την αστραπτουσαν αιγλην και τρανοτεραν εωρων της Τριαδος. (49) Τουτο συστασις των ανω και των κατω. προσκολλωµενοι τω εαυτων ∆εσποτη. νικος. οθεν παρηχθη και γεγονασι παντα. καθο γνωσθηναι η φανηναι θελησει τοις τυφλοις το φως η και βλεπουσι παντως˙ και γαρ οφθαλµος χωρις φωτος ου βλεπει. και τουτων παντων µια ζωη και δοξα. µια εφεσις και µια βασιλεια. τουτο η ταξις παντων των νοουµενων. Καν ασωµατον. η επιγνωσις της αρχης και αιτιας. τα επι της γης και τα εν ταις αβυσσοις. Τα εν ουρανοις ει τι δι᾿ αν και ακουσης. οσοι δε τουτο παλιν ειχον εις γνωσιν.Ουδε γαρ ενδεχεται κτισµα τον κτιστην ουτω γινωσκειν η νοΐ βλεπειν ολον. τουτο δουλωσις παντων των ορωµενων. ως αυτος οιδεν εαυτον κατα φυσιν˙ κατα χαριν δε βλεπουσι και νοουσιν αγγελοι παντες και πασα κτιστη φυσις. τουτο εσχον αγγελοι στασιν βεβαιαν προσλαβοµενοι γνωσιν και φοβον πλειω. ειρηνη και πασα ευπρεπεια υπαρχει αλλη. καν ενσωµατον ειπης. ου καταλαµβανοντες. αλλα και οραν εκ του φωτος λαµβανει. χαρα.

και που ευρησως. ∆’. ∆ιδασκαλια εις µοναχους αρτι αποταξαµενους κοσµω και τοις εν κοσµω˙ και περι του.και τουτο παλιν πασαν εννοιαν αλλην απεκρουετο και ατρεπτους εποιει τους τρεπτην φυσιν το κατ᾿ αρχας λαβοντας. Ω ξενου παντη θαυµατος και αφραστου! ∆ια πλουτον απειρον υπαρχω πενης και µηδεν εχειν δοκω πολυ κατεχων και λεγω˙ ∆ιψω δια πληθος υδατων και τις µοι δωσει. οτι ταυτα σε του ποιητου των ολων απεστερησαν. Γ’. οστις αµιγης εστι κοσµω και αεναως οµιλει Θεω µονω. Ο εων ωτα ακουειν ακουετω νοων αληθως ρηµατα αγραµµατου. Θρηνησον µονα τα κακως σοι πραχθεντα. οπερ εχω πλουσιως. Μοναχος. βλεπων βλεπεται. Πως δε κρατησω. (51) Αφες κοσµον απαντα και τους εν κοσµω˙ µονον προσλαβου το µακαριον πενθος. ον ορω καθ᾿ εκαστην. εν τω υψει µενοντας των ουρανιων. ο εντος µου υπαρχει και εξω κοσµου. ου γαρ βλεπεται ολως. οποιαν τις οφειλει πιστιν εχειν προς τον ιδιον πατερα. Χριστου και των αγιων. φιλων φιλειται και γινεται φως λαµποµενος αρρητως˙ δοξαζοµενος δοκει πλεον πτωχευειν και προσοικειουµενος ως ξενος πελει. Τις ο µοναχος και και τις η αυτου εργασια˙ και εις οιον υψος ουτος ο θειος πατηρ θεωριας ανηλθεν. . Μηδενος αλλου φροντισης εκτος τουτου.

και γαρ θεαση πολλα των ανεκφραστων και ακουσεις πλειονα πανεξαισιως. γλωσσης -ευχερης και γαρ αυτη προς αµαρτιαν -. ουπω δε καρπον των σων πονων εδρεψω. α ου δυνηση τη γλωσση σου λαλησαι. ναι δη. Τους δε ποδας σου. και τοτε ισως κυριευσεις και ταυτης. µηδε κοιµηθης µητε φαγης η πιης. Κρατει προπετους. µηδεν δοκησης µεγα κατωρθωκεναι˙ και γαρ εσπειρας εν ιδρωτι και κοπω. τους εις κακα δραµοντας µη θελησης υδατι νιψαι µηδολως. µηδε τι πραξης ανευ γνωµης της τουτου.αλλα και το σωµα σου ως ξενον εχε και κατω βλεπε ως κατακεκριµενος και την επι θανατον οδον βαδιζων στεναζε αει εκ βαθους της καρδιας Και το προσωπον µονοις δακρυσι πλυνε. οση δυναµις. ας πολλακις ηπλωσας εις αµαρτιαν. Ακουε µονας πατρος σου νουθεσιας. Μη ουν πλανηθης η δοξης ευρηκεναι. Και οτε ταυτα φυλαξης επι χρονοις. επει δι᾿ αυτης µονης και των µεγαλων πολλοι απεσφαλησαν οδου ευθειας και απωλεσαν ουρανων βασιλειαν. (52) Ταυτης δε πρωτον φραξον τας ακοας σου. . ποιου ταπεινας προς αυτον αποκρισεις και ως τω Θεω λεγε τους λογισµους σου µεχρι προσβολης και µηδεν αποκρυψης. ακουειν µηδεν των αισχρων και µαταιων. και τας χειρας σου συνεσταλµενας εχε˙ ταυτας αναιδως προς Θεον µη εκτεινης. πριν η οφθαλµους ψυχικους επικτηση και σης καρδιας καθαρθωσι τα ωτα τοις δακρυσι σου εκπλυθεντα του ρυπου και πνευµατικως βλεπειν τε και ακουειν και αλλοτριουσθαι ολας αισθησεις αρξη.

πως παρηχθην εν κοσµω και τι τα τηδε. παντα τε ορα µεχρι και των αβυσσων και κατανοει τα ποιηµατα παντα. ∆εσποτα. αυτος. (53) καν παντες νοµιζωσι τουτο ειδεναι. τι δε τα ορωµενα. ω της δεινης αγνοιας. πως εµαταιωθηµεν ανθρωποι παντες και κρισιν ορθην ουκ εχοµεν των οντων. αρνουµαι δε σε τοις εργοις καθ᾿ εκαστην˙ διδασκοµαι σε ποιητην ειναι παντων. α νοµιζουσιν ειναι˙ τις η ορασις η εµη. .Φρικτον ουν θαυµα πνευµατικως ακουειν. οι δ᾿ αλλοι παντες. απατωνται δε πλειστοι. δος µοι τω ταλαιπωρω και προσπιπτειν σοι και αιτειν το συµφερον. Συ βασιλευεις των ανω και των κατω καγω µονος σοι αντιπιπτειν ου φρισσω˙ δος τω απορω. ανευ δε σου βιαζοµαι παντα εχειν. τον ∆εσποτην των ολων. ειπειν ουκ εχω. ος εποιησας ζωον θνητον εκ γης µε και ετιµησας χαριτι αθανατω και ζην δεδωκας και λαλειν και κινεισθαι και δοξαζειν σε. Αγνοω και γαρ. δος µοι τω παναθλιω πασαν απορριψασθαι ψυχης κακιαν. σκοτεινοτεροι εισι και των δαιµονων. µη αµφιβαλλης! Τουτο ισασιν οι φωτισθεντες. Χθες ηλθον παντως και αυριον υπαγω και ειναι δοκω αθανατος ενταυθα. πατει δε την γην ως εις αερα βαινων. και το ουτως βλεπειν δε θαυµα θαυµατων! Ουδεν σαρκικον εννοει ποτε ο τοιουτος. Αλλ᾿ ω Κυριε και Κτιστα των απαντων. γνωριζει Θεον. ω Θεε µου. Εχειν σε Θεον οµολογω τοις πασιν. εκπληττεται τω φοβω και ως ποιητην προσκυνει και δοξαζει˙ µεγα το γνωρισαι δε την δεσποτειαν.

δακρυα ποθου. τον οραν σε θελοντα. δος χειρα βοηθειας και καθαρισον τον ρυπον της ψυχης µου (54) και παρασχου µοι δακρυα µετανοιας. ∆ειλιαν πασαν απο σου απορριψας. των εµων οντως φιλων. και γαρ κηδεται των µικρων στρουθιων. Βαδιζε φευγων συγγενεις τε και φιλους. πολλη η αντιδοσις γαρ των µελλοντων. των δεσποτων µου. Ζυγον βαστασον τον ελαφρον Κυριου. δακρυα καθαιροντα ζοφον νοος µου και λαµπρον µε ανωθεν αποτελουντα. τα και πλουσια και θεια. Ε’. ουδεν µειζον ευρησεις εις συµµαχιαν. το φως του κοσµου. (55) Αρχην ποιησας Χριστον και θερµην πιστιν ουτως αναχωρησον απο του κοσµου. τα αιωνια. του αθλιου. . το φως των εµων οφθαλµων. προς δυνατον γαρ προσεφυγες ∆εσποτην. και καρδιαν γεµουσαν κακων του βιου εχοντος πολλων εκ θλιψεων και φθονου των δραµατουργων της εµης εξοριας η. οιµοι! ∆ος ταπεινωσιν. δακρυα σωτηριας. των εµων ευεργετων. α ητοιµασας εις αιωνας αιωνων τοις σε ποθουσι και φιλουσιν εκθυµως. οις αντι κακων δος αγαθα. Γυµνος προσελθε των υλων τω αΰλω. µαλλον ειπειν. τουτο γαρ ωφελιµον τοις αρχαριοις. Αλφαβητος του αυτου κατα στοιχειον διπλους προτρεπων και οδηγων εις τελειοτητα βιου αναδραµειν τον αρτι απο του κοσµου αναχωρησαντα. ην επαρσις µαταια συνθλωσιν αµα και συντριβουσιν.ην φυσιωσις. Ελπιδα µαλλον προσλαβων αδιστακτως. Χριστε µου.

Την µνηµην εχει παντοτε του θανατου˙ αυτη γαρ προξενος ταπεινωσεως πελει˙ Υφ᾿ ων καθαρθεις και αυγασθεις καρδιαν ω του θαυµατος του ζητουµενου πασι φως αξιωθης ιδειν καλως το θειον. . ιν᾿ εργω γνως των εργων τας εκβασεις˙ το παντων θαυµαστοτερον των ορωµενων! Καλον σοι κερδος εκκοπη θεληµατων. Νοµιζε ειναι ευτελεστερος παντων. οδηγουσι γαρ την οδον απροσκοπως µεχρι θανατου˙ υψος γαρ τουτο µεγα! Θεος φαινεται δια σε τουτο πραξας. ριζας κοπτει γαρ ανωφελεις παντοιας. ο εχων αυτην θεσει Θεος υπαρχει. τουτο γαρ η σαρκωσις η του ∆εσποτου. ξενος τε πτωχοτερος. Ολος υπαρξης µιµητης του ∆εσποτου. τουτο πρωτον σε ποιει της βασιλειας. Θεος ουσα! Εκπληξις τουτο και δυσευρετον πραγµα.Ηµας βροτους απαντας σωζοντας δωρον. γλυκυ γαρ τουτο υπερ βρωσιν και ποσιν ρεοντων και εστωτων διδασκον γνωσιν˙ αφιστα γαρ προτερον παντος του κοσµου. βελος γαρ εστιν αϋλον εξ αΰλου˙ Χριστος δε εστιν η τελεια αγαπη. Σιωπην ασκει. την φυλαττουσαν ταυτα. ει ταυτα κατορθωσης. ταπεινοτερος αλλων˙ µεγαλα οντως. και γαρ ηγορασθηµεν αιµατι θειω˙ θεους δεικνυντα δυναµει του καλουντος. τι δε υπαρχει αγαθοτερον τουτου. µηδεις πλανασθω! Ω θεοποιος αγαπη. Παντα κατορθοι το πενθειν καθ᾿ εκαστην. ψυχας φωτιζων τας αυτον εκζητουσας˙ αυται µοναι ζησονται. (56) Λογους πατρος σου και πρσταγµατα πραττε. µαρτυρα δεικνυει σε τη συνειδησει.

πως µε ολον µεταβαλλεις. πως καρδιαν περιλαµπεις. Τετραστιχα του αυτου τον προς Θεον αυτου εντευθεν δεικνυοντα ερωτα. πως τιτρωσκεις ανευ ξιφους. πως υπαρχων εξω παντων βλεπεις παντων τα πρακτεα. πως υιους Θεου εργαζη. πως αναγεις εκ του αδου. πως το σκοτος φως εργαζη. Πως ενουσαι τοις ανθρωποις.ΣΤ’. Πως θεους ποιεις ανθρωπους. πως και υδωρ εις δροσιζον. πως θνητους εξαφθαρτιζεις. (57) Πως και πυρ υπαρχεις βλυζον. (58) Πως µακραν ηµων τυγχανων καθορας εκαστου πραξιν. πως και καιεις και γλυκαινεις. πως ευθυς ουκ αποδιδως. µη καλυψη τουτους θλιψις! Ζ’. Πως προς φως το σκοτος ελκεις. . πως βασταζεις. πως φθοραν εξαφανιζεις. πως εκκαιεις σου τω ποθω. Πως ανεχη. πως την νυκτα περιδρασση. ∆ος υποµονην σοις δουλοις.

∆εσποτα µου. του παναγιου Συµεων. Αλγος τω µη ισχυειν µε ολον περιλαβειν σε και κορεσθηναι. ως ποθω. Αµην. . ως ειπας. αΰλως. Συ µονος οιδας. εν ουρανω δ᾿ ορω σε. αρκετον µοι και τουτο και δοξα εσται και χαρα και στεφος βασιλειας. Ει γαρ αορατος αυτοις υπαρχεις τη ουσια. γενοιτο. Εγω πονω. Χριστε µου. γινοµαι υιος Θεου. ου τεµνονται δε ολως. πως εν εµοι κατανοω. εγω αλγω την ταπεινην ψυχην µου. παντως και τη της φυσεως σου µιγνυσαι µοι ουσια˙ ου γαρ διΐσταται τα σα. Της ουν σαρκος σου µετασχων της φυσεως µετεχω και της ουσιας αληθως της σης µεταλαµβανω. αλλα και κληρονοµος γινοµενος εν σωµατι. και η σοφια η πολλη παραδειχθη µειζονως˙ και παντες σε αινεσουσιν ακουσαντες. (59) Πως σε εντος µου προσκυνω.Εντευξις του αυτου εις Θεον˙ και οπως Θεω συναπτοµενος και δοξαν Θεου ορων εν εαυτω ενεργουσαν εξεπληττετο. ποιησει. τη φυσει τε απροσιτος. Θεε µου. δια του αποστολου σου και µαθητου και δουλου. Ο διαυγασας µοι το φως της δοξης σου. θειους και κεκρυµµενους. κατα το θεληµα σου. αυτος και νυν µοι λαµψον και διδαξον εν Πνευµατι υµνους εκεινω ασαι. υπαρχει µοι και στενω˙ οµως οτι και βλεπω σε. αλλ᾿ η φυσις ουσια σου και η ουσια φυσις. τη υλικη. ισως και µειζοντα αυτων. (60) και υπερ παντα τα τερπνα και ποθεινα του κοσµου˙ τουτο και των αγγελων µε οµοιον αποδειξει. ιν᾿ εξ εµου θαυµαστωθη η γνωσις σου. καινους οµου και παλαιους. Κυριε. Θεε µου. ο ποιων ταυτα και λαµπων ωσπερ ηλιος εν καρδια µου. οτι καιναις εγω λαλω γλωσσαις τη χαριτι σου. συγκοινωνος θεοτητος. οταν φανη εντος αυτης λαµψαν τρανως το φως σου˙ ο ποθος πονος παρ᾿ εµοι και καλειται και εστιν. µειζων των ασωµατων υπολαµβανω. πως δε µακραν σε βλεπω. εµοι δε καθορασαι.

ου προς αγγελους. και γινωσκεις. Η’. προς ηµας δε. οσοι την δοξαν την κενην. τεκνα Θεου. και ανατελλουσιν εν σοι οι πριν εσκοτισµενοι πορνοι. φως ουν καυτοι τελουσι. αλλα τους αγαπωντας σε µονους φιλων γινωσκεις και κατ᾿ εξαιρετον αυτοις σεαυτον εµφανιζεις˙ ηλιος κεκρυµµενος ων παση βροτεια φυσει εξανατελλεις εν τοις σοις. ανθρωπων τους επαινους. ους ορας. ως γεγραπται. οσοι νεκροι τω σωµατι προς πασαν κακην πραξιν γεγονασιν ιδρωσαντες εις αρετων τους πονους . ∆οξα τη ευσπλαγχνια σου και τη οικονοµια. ηµας ορας δε παντας. θεοι τε κατα χαριν. ατρεπτως. Μετανοουντες γινονται υιοι φωτος σου θειου˙ το φως δε φως παντως γεννα. ασυγχυτως τε µεινας τουτο κακεινο και θεον µε πεποιηκας. οσοι κοσµον αρνησονται τον µαταιον και πλανον. ορασαι παρ᾿ εκεινων. (61) Πως βλεπεις κεκρυµµενος ων. οσοι γονεις και αδελφους µισησουσιν αµισως. απο ψυχης βδελυξονται δια την των ανω δοξαν. Αλλ᾿ ουχι παντας. πως εφορας τα παντα. αµαρτωλοι. Τισι Θεος εµφανιζεται και τινες εν εξει γινονται του καλου δια της των εντολων εργασιας. (62) οσοι θεληµα ιδιον εξεκοψαν τελειως και ως ακακα προβατα εγενοντο τοις ποιµεσιν. ως ξενους ηγησαµενοι τω βιω παροδιτας. βροτον οντα την φυσιν. µοιχοι και ασωτοι. θεσει και χαριτι τη ση δια του Πνευµατος σου τα διεστωτα ως Θεος παραδοξως ενωσας. Θεε µου. θεους ουτω καλεσας˙ Εγω ειπα˙ Θεοι εστε και υιοι Υψιστου παντες. οσοι γυµνοι γενησονται πλουτου τε και χρηµατων και την προσπαθειαν αυτων αρνησονται εις απαν. οτι ανθρωπος γεγονας Θεος ων κατα φυσιν. Οσοι καλως φυλαξουσι τας θειας εντολα σους. πως ουχ ορασαι παρ᾿ ηµων. τελωναι.

αρχη µοι παντοτε δοκει και καθαρµου και θεας. ου λογιζοµαι τουτο˙ (63) και πως. απροσιτος επαληθως θελησει ελεησαι . µη ολως αισθανοµενος του δοθεντος µοι πλουτου. οτι πολυ εστι. οσον δ᾿ αν και οφθησεται το καθαιρον µε Πνευµα. οτι ολιγον το δοθεν. του τελεον θεασασθαι ταυτην εκκαθαρθεισαν.και µονω τω θεληµατι ζωντες του κυβερνητου. ατελεστος η καθαρσις υπαρχει τοις τοιουτοις˙ οσον γαρ καθαρθησοµαι και λαµπρυνθω. Οιδα. Ακουσον. ο ταλας. αλλα ου δυναται και λυπειται εν τουτω και ου λογιζεται καλον η οραν η πανθανειν. Οτε ουν ο ορωµενος αχωρητος ων πασιν. και δοκω µηδεν εχειν. προς το υπονοουµενον µακροθεν µου τυγχανειν. Οτι ορω τον ηλιον. οπερ ορων επιθυµω. Εν αοριστω γαρ βυθω. οπερ εγω πανθανω˙ γλυκυς εστιν ο ηλιος. Ορωσα αυτη φλεγεται και καιεται τω ποθω και ολον το φαινοµενον κατασχειν ενδον ταυτης θελει. οσοι τω φοβω του Θεου και µνηµη του θανατου καθ᾿ εκαστην δακρυουσι νυκτα τε και ηµεραν και νοερως προσπιπτουσι τοις ποσι του ∆εσποτου ελεος εξαιτουµενοι και αφεσιν σφαλµατων˙ ουτοι εν εξει γινονται του καλου δια πασης της εργασιας των καλων θρηνουντες καθ᾿ εκαστην και επιµονως κρουοντες ελεος επισπωνται. υπακοη νεκρουµενοι. ζωουµενοι τε αυθις. πιστευσον. φωναις τε αλαληλοις και των δακρυων ταις ροαις ψυχην εκκαθαιρουσι˙ καθαιροµενην δε αυτην βλεποντες οι τοιουτοι πυρ ποθου προσλαµβανονται και πυρ επιθυµιας. Ουτοι δεησεσι συχναις. Επει δε τελος του φωτος ευρειν αδυνατουσιν. το δε ποσον ουκ οιδα˙ επιθυµω του πλειονος και παντοτε στεναζω. αρρητως εν αισθησει ελκων εις ποθον την ψυχην ανεκφραστον και θειον. ει και πολυ ηγουµαι. εν αµετρητω υψει τις εφευρειν δυνησεται µεσοτητα η τελος.

ονπερ παντες ορωµεν. υπερ πασαν τιµην δε γενοµενοι. Εξ ακοης πιστευσαντες ηγαπησαν οι πλειους και δι᾿ αυτον απεθανον οι αγιοι και ζωσιν˙ οι δε και θεας της αυτου και φωτος µετασχοντες. ενεργουντα. πως αν ουκ εκπλαγησεται βλεπων. (64) γνωσθεντες και γνωρισαντες αυτον. τον αθανατον µονον. πως ου καταφρονησουσι κοσµου και των εν κοσµω. υπερ την δοξαν την εν γη. τον πασι παντα δυνατον τις ιδων ου ποθησει. ∆εσποτα. αλλα και πασαν εφεσιν. οιος οραται µοι προ προσωπου εκλαµπων. ης κορεσθηναι. ουχι νεκρος τω θαυµατι και αφωνος υπηρξε. Ειπε. οταν των αλλων πλεον τι δοκωσιν υπερεχειν˙ τον δε των παντων ποιητην.την τεθλιµµενην µου ψυχην και τεταπεινωµενην. Ει γαρ τουτον τον ηλιον. πασης επιθυµιας εµπιπλα και γλυκυτητος. πως ου πενθησουσι δι᾿ αυτον αεναως. ναι δη και τα αορατα. Εξ αυτης κατεπλουτησαν πηγης της αειζωου. το εν εµοι τελουµενον ανεκφραστον τυγχανει. µαλλον δε τον ποιησαντα τα ορωµενα παντα. τοιουτος ολος εν εµοι οραται εξαστραπτων και ολος ολης µε χαρας. η αλλοιωσις ξενη. ποθησαντες ∆εσποτην και δοξαν την αθανατον ευροντες και λαβοντες και εχοντες ανελλιπως παν αγαθον εκειθεν. εξω των ορωµενων παντων. πασαν επιθυµιαν των αιωνιων αγαθων. και παντες εξεπλαγησαν οι τουτον κατιδοντες. λαλουντα. ενδον εν τη καρδια τις εβλεψε κατελθοντα και ολον ενοικησαντα και λαµποντα ωσαυτως. των πραγµατων των θειων. πως αν ου φριξει. δος και ηµιν πλουσιως . αιφνης. πως αν ουκ αγαπησειε τον την ζωην διδοντα. της θειας˙ αθροα η µεταβολη. Πως δε ουκ απαρνησονται πασαν τιµην και δοξαν. πως µη ποθουσιν. Ανθρωποι τους οµοιους αυτοις ανθρωπους αγαπωσιν. τον εξω γης. τον ταπεινον. Ο δε τον τουτου ποιητην ορων φωστηρος δικην εντος αυτου εκλαµποντα.

Ο ταυτην φιλησας και εκ του φιληµατος ζωην κερδησας. . Βαβαι γνωσεως και λογων ευτελειας! Που γαρ εκρυβη ο τον κοσµον περασας και παντων εξω γενοµενος.και πασι τοις ζητουσι σε καιποθουσιν εκθυµως. ουτος σωµατι σωµασι πλησιαζων (66) δυναται τω πνευµατι αγιος ειναι˙ εξω γαρ κοσµου και των σωµατων τουτων ουδε ορεξις εστι σαρκικου παθους. αι. ω µυστηριου ξενου! Τις ο το τειχος παρελθων της σαρκος αυτου. Λεγε. Οτι ο του Αγιου Πνευµατος µετοχος γεγονως υπο του φωτος και της δυναµεως αυτου αρπαζοµενος επανω παντων φερεται των παθων. τις εµπλησθη σου της ακαταληψιας. (65) Αι. το τον ορωντα αφαιρουµενον κοσµου µετα σωµατος. Ουτος επιθυµιων ανηρ των του Πνευµατος. ως αν τρυφησωµεν καυτοι µετα των σων αγιων των αιωνιων αγαθων εις αιωνας αιωνων˙ αµην. Θεε. σοφια σοφων ηθετηµενη. θαυµαστον. αλλ᾿ απαθεια τις. Θεω µεµωραµενη. Κυριε. µη χωρουµενον ολως εν τουτω τω βαρει και σκοτεινωδει κοσµω. παντοκρατορ! Τις χορτασθη σου του αορατου καλλους. ινα µη λεγω. ει γαρ και βλεπεις δηθεν ασχηµονουντα και προς την πραξιν ωσπερ αυτοµολουντα. τις ο διαβας της φθορας το γνοφωδες και κοσµον παντα καταλειψας εκρυβη. Τις αξιως προρευθη των εντολων σου και το φως θεασεται του σου προσωπου µεγα. ως φησι Παυλος και πας τις Θεου δουλος. µη βλαπτοµενος τω πλησιασµω υπ᾿ αυτων. Θ’. ων βλεπει.

Οσω γαρ κοπρου καθαρωτατος αρτος τιµιωτερος και ηδυτερος πελει. εξ ου πασα διδοται ζωης σοφια. Αρτ᾿ επιστευσα µικρον υδατος ρευµα πετρας το στερρον εγχρονιζον κοιλαινειν και οντως ουδεν ατρεπτον των εν βιω. φυσιν αϋλον. η της οντως γνωσεως εστερηµενη! Η γαρ απλοτης των ηµετερων λογων εργω κεκτηται την αληθη σοφιαν Θεω πλησιαζουσα και προσκυνουσα. αλλα της κακης εκτος επιθυµιας˙ η γαρ ηδονη της καλης απαθειας και το εξ αυτης φιλουν µε φως αρρητως ολον µου τον νουν εξιστων αφαρπαζει και γυµνον αυτον κρατουν χειρι αΰλω πεσειν ουκ εα της αυτου µε αγαπης η εννοησαι λογισµον εµπαθειας. δι᾿ ης αναπλαττοµαι η και θεουµια Θεον καθορων εις αιωνας αιωνων˙ αµην. (67) Ηκουσα πραγµα ξενον και πληρες θαµβους. Ι’.νεκρον το σωµα γινωσκε τουτο πραττειν! Ου λεγω διχα ψυχης. τοσουτω πλεον ασυγκριτως τα ανω υπερ τα κατω τοις καλως γεγευµενοις. . ισον αδαµαντος καλουµενου παθουσαν. ος µη µαλαχθεις η πυρι η σιδηρω γεγονε κηρος εµπλεχθεις τω µολυβδω. την λιθου στερροτεραν. αλλα κατασπαζεται αδιαλειπτως και την ψυχην µου ο ποθος καταφλεγει και ουκ εστιν εν εµοι αισθησις αλλη. δι᾿ ης κινειται. Καταισχυνθητι των σοφων η σοφια. Οτι ο θανατος τη λυπη και των στερροτερων καθαπτεται.

Εκρυβη γαρ εξ οφθαλµων των θειων αποστολων και µονος. ΙΑ’ Οπως ωραθη αυτω Θεος ως Στεφανω και Παυλω τοις αποστολοις. οι τω Χριστω πιστευοντες δια των αποστολων και την χαριν ελαµβανον πιστεως ουσαν δωρον. ο παλαι ανω αναβας και καθεσθεις εν θρονω. ο ταλας. το ατµητον φως της αγαπης τεµουσα. Πλην ην αυτος αποστολος. τι δε αν θελοι ειναι η φοβερα καταπληξις του νυνι τελουµενου. ξενος πλουτος χρηστοτητος. Νυν δε. Νυξ µ᾿ εχωρισεν αδελφου γλυκυτατου. πλην και αυτοι προσεφερον ιδιον τι την πιστιν. (69) πολυ το πλεον εχουσα των παλαι γεγονοτων. ην και αγιασµενος και εµπλεως του Πνευµατος ολος του Παναγιου. Θεος και νυν αµαρτωλοις αρα ορασθαι θελει. ως ηκουσαµεν. Τις ο αρτι δεικνυµενος τροπος φιλανθρωπιας. Στεφανος µετα ταυτα ανεωγοτας ουρανους ειδε και τοτε ειπεν˙ Ορω εστωτα τον Υιον εκ δεξιων της δοξης της του Πατρος˙ και παραυτα ως βλασφηµα λαλησας λιθοβολειται προς αυτων των νοµοδιδασκαλων και θνησκει νοµω φυσεως και ζη εις τους αιωνας. εν ουρανω τω πατρικω. (68) Τι το καινον του θαυµατος του και νυν γινοµενου. ειτε και αλλας αρετας και πραξεις αποδεκτους˙ . ενταυθα ο πατηρ εκπληττοµενος διηγειται. απερ καγω. το εν εµοι γινοµενον. Πολλοι γαρ ηλεηθησαν θεια φιλανθρωπια.Μηδεις µ᾿ εκ του νυν απαταν νοµιζετω! Φευ τω βλεποντι τα φευγοντα του βιου ως κρατουµενα και τερποµενω τουτοις! Ταυτα πεισεται. αλλη πηγη ελεους. και κεκρυµµενος πελων. τι αρα βουλεται το ξενον τουτο πραγµα. αρχη δε του κηρυγµατος και πληθος των απιστων.

(70) Πατερα δε ο θεωρων συν Υιω παντως βλεπει. αυτον τε παρακυπτοντα και καθορωµενον µοι αµα Πατρι και Πνευµατι. Αυτος γαρ φως εν τω φωτι φαινεται τοις ορωσι και οι ορωντες εν φωτι αυτον βλεπουσι παλιν. και πως το βλεπειν διδωσι και βλεποµενον εστιν. τω αστεκτω της δοξης καταπληττοµενος σφοδρως. οταν πως µου τον οφθαλµον του νοος διανοιγη. Αυτα το φως παντως εισι. Εν φωτι γαρ του Πνευµατος βλεπουσιν οι ορωντες. τελουµενα δι᾿ ολης της ηµερας. ως εξ ακρου του κρασπεδου ολον το υφασµα . ποια χειλη λαλησουσιν. ως ειρηται. Και γαρ και εν αυτη νυκτι και εν αυτω τω σκοτει βλεπω Χριστον τους ουρανους φρικτως ανοιγοντα µοι.εγω δε παντων εµαυτον τουτων εστερηµενον κατανοων εξισταµαι και φερειν ουκ ισχυω τα εις εµε γινοµενα. οποιον την ποιοτητα και ποταπον το ειδος. συνεχοµενος τροµω. και δια τουτο πλεον µε το θαυµα καταπληττει. φωτι τω τρισαγιω. αλλα τυφλος. πως δε και λογω γραψω. Ποια χειρ λειτουργησειε. Ου γαρ εωρα µου ο νους εξ αρχης. και τα ακατανοητα ποςως καταµανθανω. και οι εν τουτω βλεποντες τον Υιον καθορωσιν˙ ο δε Υιον αξιωθεις ιδειν Πατερα βλεπει. Οπερ και νυν. παρα Θεου του κτισαντος λογω την πασαν κτισιν˙ απερ και φριττω εννοειν. ο και υπερ τον ηλιον φωτιζει την ψυχην µου και καταλαµπει µου τον νουν οντα εσκοτισµενον. ποια γλωσσα εξειποι. υπηρχον και µη βλεπων. εν ον εν τοις τρισι και εν ενι τα τρια. Ως εν σταγονι δε το παν δεικνυται των υδατων. α εωρα. ποιος καλαµος γραψει. πιστευσατε. εν εµοι εκτελειται. και νυν µακροθεν καθορω τα αθεατα καλλη τω απροσιτω του φωτος. και το φως εν τα τρια. α εν εµοι ορωνται γινοµενα. ποιος λογος εκφρασειε. πλην οτι µιαν καθορω εξ αβυσσου σταγονα. τον ασωτον εκ µητρας.

του µη κατακαηναι ωσπερ κηρος απο πυρος. και κλαιειν χρη τον ασωτον. τον την ζωην διδοντα. ουτως ολον εν ολιγω ασπαζοµενον βλεπω. και αντι λιθου τουτο το σωµα το βαρυτατον επιθεις εσκεπασθην και απεκρυβην τω δοκειν τον πανταχου παροντα. τον Χριστον και Θεον µου. Φριξας γαρ και µη ισχυων βλεπειν αυτου την δοξαν υπεισελθειν προηρηµαι και προσµειναι τω ταφω και κατοικειν µετα νεκρων. ηπερ καταφλεχθηναι µε και αρδην απολεσθαι. . αυτον τ᾿ εκεινον προσκυνω. ον µακροθεν εωρων. ολος εξαπορησας. εξ ονυχων το θηριον. τον παλαι µε εγειραντα νεκρον και τεθαµµενον. ως ειπεν ο προφητης. µη πλειον µε παραδεχθεις εκλειξη. Ζων δε νεκρος. ως φασιν. ο λεων. οτι του ποθουµενου απετυχον και γεγονα κειµενος εν τω ταφω. ολος εκλυθεις. το µακροθεν υπαρχειν µε πυρος του απροσιτου και σκοτους µεσον ιστασθαι και κρυπτεσθαι εν τουτω. Εκει παντως καθηµενον δει µε θρηνειν απαυστως. αυτον εκεινον ευρηκα. ολον ως πυρ επ᾿ αληθως µεσον εµης καρδιας. ον Στεφανος εωρακεν ουρανων ανοιγεντων και Παυλος παλιν υστερον ιδων απετυφλωθη. (71) ωσπερ εν µνηµατι εµβας. υπογειος. Ειχον δ᾿ εν διανοια µου µικραν παραµυθιαν του µη καταφλεχθηναι µε. ζων αυτος εν τω ταφω. οθεν ως εξ οπης µικρας και ορων ιλιγγιων. εν τη νυκτι τε εφυγον αισθησεων των ωδε και σκεπασθεις τοις λογισµοις απεκρυβην εν τουτοις. ω πρεπει δοξα και τιµη νυν και εις τους αιωνας˙ αµην. Θροηθεις ουν τω θαυµατι και τροµαξας µεγαλως εξεστην. Εν τουτοις µου διαγοντος και τον νουν ασχολουντος και οιονει εν ουρανω δοκουντος ατενιζειν και τρεµοντος.και. λιθω κακαλυµµενος ζωην ευρον. µη φερων τε το αστεκτον της δοξης απεστραφην. Θεον αυτον.

α ποτε ηφανισας. κοµιδη ολιγωτεροι εισιν. Ουτω Θεος τοις νοητοις ενος ει στερηθειη. αχλυς επι την κεφαλην µου. Υιος και Πνευµα. οιµοι. ο εν κοσµω επραχθη. ει στερηθη φωτος της ευπρεπειας. των δοκουντων ειναι τι εντρεπων την οιησιν. δοξης. Θεε µου. ωσπερ καλυπτονται και καµµυειν τω ζοφω. εν εµοι παλιν ζωσι και σκοτους µε και θλιψεως εµπιπλωσι. ενος εν τοις τρισι δε. η υπ᾿ αυτου το λαµπεσθαι και το βλεπειν λαχουσα. Αλλα και οι αξιωθεντες σου µετασχειν των αρρητων και υλικως µεταλαβειν εν αΰλω αισθησει µυστηριων των φοβερων και τοις πασιν αφραστων γνωναι τε την αορατον εν ορωµενοις δοξαν και το ξενον µυστηριον. παντως˙ οι και τουτων εγενοντο εν τρανει θεωρια παρα του οντος εν αρχη προ παντων των αιωνων εκ του Πατρος συν Πνευµατι Υιου. ολιγοι δ᾿ εκζητουσιν.ΙΒ’ Περι του ενος κατα παντα της τρισυποστατου θεοτητος θεολογια˙ και δι᾿ ων τη ταπεινωσει χρωµενος λεγει περι εαυτου. ατµητον ον εν τοις τρισι προσωποις ασυγχυτως. ειτε Υιου η Πνευµατος. (72) Πως. επειτα κτισις πασα. και γαρ. δυναµεως. Πατηρ ουκετι εσται. . λειπεται γαρ του πλειονος. φωτος. εξ ων εγγινεται µοι αναθυµιασις. ου πας εφιεται. καταναγκαζονται. Αµφοτερα και γαρ εν φως. ειπε µοι. πλην ηνωµενοις και αυτοις κατα την θειαν φυσιν αρχης. ευ οιδα. Παθη θυµου τε κ αι οργης. η ειπειν µαλλον ολου˙ ηλιος γαρ. απολειται πρωτος αυτος. και πηρωσιν τοις νοεροις οµµασι µου ποιουσι. και σου αποστερουµαι. ως εν ενι προσωπω (73) ωραιοι δυο οφθαλµοι φωτος πεπληρωµενοι˙ προσωπου διχα οφθαλµοι πως βλεψουσιν. φωτος τρισσου εν τω ενι. Θεου και Λογου. Προσωπον δ᾿ ανευ οφθαλµων ου χρη παντως καλεισθαι. Πατηρ. Τα τρια γαρ οραται µοι. θεληµατος ωσαυτως.

αλλ᾿ εφηπλωται τω παντι και απροσιτως λαµπει και τοις αξιοις προσιτος και ληπτος καθοραται. οση υπο τον ηλιον. πολυ δε παντως προς αυτους τους σκοτει καθηµενους. Τις ουν εµε µη κλαυσειε και τις αν ου πενθηση και τις ουκ αν στεναξειεν επ᾿ εµοι και δακρυση. οτι Θεος εν απασι και πανταχου υπαρχει και φως ολος αυτος εστιν. προς ολην την ακτινα και προς τον ηλιον αυτον. ως του ηλιου. οτι κατηξιωθησαν µικραν αυγην ιδεσθαι. ουδ᾿ ολως φωτι φαινει. Αλλα το θαυµαστοτερον νοει παντως ενταυθα˙ Θεου γαρ ου συστελλεται το φως. και γινεται παχυτερον τη ταπεινη ψυχη µου. εν ω ουκ εστιν ολως ου τροπης αποσκιασµα. ως εφαµεν. ουκ ιδεαν. ου φυσιν.αλλ᾿ ουδε ζων υπαρξειεν αποβαλων το Πνευµα. εξ ου τοις πασι διδοται και το ζην και το ειναι. Εγω δε. ου µορφην. Σεβεσθω τοινυν απασα λογικη οντως φυσις. φυσιν την τρισυποστατον ανερµηνευτον παντη! Θεου γαρ ουτε ονοµα. οση δ᾿ υπερθεν τουτου. αλλ᾿ ωσπερ λαµπων ηλιος τοις νεφεσιν εισδυνει και ουχ οραται µεν αυτος. εξ ου τα παθη τρεφονται και εν εµοι ζωουνται και δρακοντες µοι γινονται και ερπετα και οφεις διαταρασσοντες αει της ψυχης µου τα µελη˙ και γαρ η δοξα δακνει µε. οτε φανειται ολος. (74) ου σκοτος παρεµποδισµος εγγινεται εις απαν. ουχ υποστασιν των ανθρωπων τις εγνω. ινα ειπη και γραψη και µεταδω τοις αλλοις. . ου νυκτος παρουσια. η κενη και µαταια. ολιγον µεν. αλλ᾿ αµυδρον τοις εν τη γη το φως αυτου παρεχει. ο ταλαιπωρος. ουτω µου νοει τον Θεον αφ᾿ ηµων κεκρυµµενον και σκοτος µεγα βαθυ παντας ηµας κατεχον. αλλα λαµπει πανταχου και φωτιζει τα παντα˙ και µεσον εγω του παντος περιεχοµαι σκοτει και του εµε ποιησαντος φωτος αποστερουµια. προτιµωµια το σκοτος και µεριµνω τα εν αυτω και προστιθω τον ζοφον.

το παραδοξον και θαυµαστον και µεγα. της ψυχης ισχυν και προθυµιαν. µη που τις απελειφθη. Συναγοµενων γαρ αυτων εγω φυσωµαι πλεον και συχνως περιβλεποµαι. ηλθεν θηριων πληθος. µνησικακω και λοιδορω και διασυρω τουτον. προσαγορευση µε. ως αξιος επαινων απαντας προσκαλουµενος δοκω τιµην συναγειν. οιησιν. και ευροντα µε κειµενον κατεµασησαντο µε. δικαιως και τιµωµενος παρα παντων ανθρωπων. Τρυφη γαρ και ο επαινος µυελον και τα νευρα διεσπασαν µου. οτι τοσαυτα παθη µε επιπεσοντα αιφνης και πασης αρετης γυµνον και νεκρον δειξαντα µε (75) ελαθον παλιν εµαυτον µηδεν των γενοµενων επεγνωκως. η δε τα εργα τα καλα και πραξεις τας ενθεους εφ᾿ εαυτας δεικνυοντες νεκρον απεδειξαν µε. πως παντα γραψω. ειπε. ηδονην τε και µεριµναν. αλλ᾿ οιοµαι µειζων παντων υπαρχειν και απαθης και αγιος και σοφος θεολογος. πως ανθρωποις αρεσω. Πως γαρ. πως ου πληρες ελεους. αλλα και επαινουµενος. οιµοι. οστις ου παραγενετο και εθεασατο µε˙ και ει που ευρεθειη τις παραβλεψαµενος µε.και τους οδοντας πεπηγεν εν τη εµη καρδια˙ εξ ης αδυνατησαντος και εκλυθεντος ολως ηλθον κυνες οι αγριοι. Αφηρηκοτα απ᾿ εµου. ου θαυµαστον. Οιησιν δε και οκνον µοι ως ληστας επιθεντες. φανη υποσδονδος µου και ως κακεινος χρηζει µου της ευχης και αγαπης. οπως ακουσας και αυτος µη φερων µου τους ψογους ελθη. καταλιποντες εν εµοι τω κατερρυπωµενω. απ᾿ εναντιας συροντες διεµερισαντο µε˙ η µεν την σωφροσυνην µου και το νηφαλιον µου. και λεγω παντας τους λοιπους˙ Ερχεται και ο δεινα και τας ευχας κοµιζεται και τους λογους ακουει και την διδασκαλιαν µου – φευ µοι της ευπηθειας! Πως ουν βλεπω γυµνωσιν της αθλιοτητος µου και των πληγων αισθανοµαι και λυπουµαι και κλαιω .

ως αν ξηρια. ασωµατον. αληπτον παση φυσει. οιον το καθευδησαι. Αλλ᾿. υπαρχω˙ η ψυχη µου συνδεδεται αρρητως τη σαρκι µου. ασυνθετον εις απαν. Επει δε παλιν χωρισθεν ψυχης ουδεν ζητει τοιουτον. Αλλ᾿. φιλανθρωπια αγνωστε τοις πλειοσιν ανθρωποις. ουσια αναλλοιωτε. (78) Αλλο και γαρ το θεληµα σαρκος ρευστης υπαρχει. Ο ουν τω Θειω Πνευµατι το ιδιον ενωσας θεοειδης εγενετο Χριστον λαβων εν στερνοις. αλλα διπλους. εγνωσθης τοις εν σκοτει . ελεος ουχ ορωµενον τοις αφρονως βιουσιν. αχωριστον. ω φυσις αµολυντε. ατµητε. και αλλο της ψυχης µου. Τις γαρ των επιγνοντων σε χρηζει δοξης του κοσµου. πως καθωραθης ως εγω. οιον φαγειν τε και πιειν. µηδε επεγνωκως σε. ολως ων εν τοις παθεσι. οτι σε µονον αγαπω µηπω σε αγαπησας. Χριστον µεµορφωµενον εχων εν εαυτω παντως τον αληπτον και µονον. εµπλαστρα και καυστρας επιθωσι. και υποµεινω καρτερως δια την ιασιν µου. ετερον δε του Πνευµατος. ουσια κεκρυµµενη. φως απλουν και ανειδεον. Χριστε. αλλα νεκρον. απογυµνωσας τε αυτοις και τα κρυπτα µου παθη. Χριστιανος απο Χριστου. ως ανθρωπος. τρισαγια. πλην ου ζητει τα εαυτου εκαστον καταλληλως. και µη εασης µε. αναισθητον. ω Θεε µου. ινα τον κοσµον φυγοιµι κατα τας εντολας σου και µισος εξω προς αυτον και συσταλω εµφρονως. και σου µονου προσδοκω τας εντολας φυλαττειν. τον αληθως απροσιτον τοις ποιηµασι πασιν. ωσπερ πηλος τυγχανει. α και σαρκος θεληµατα χοϊκα ειναι λεγω. εν θεληµα ανθρωπου.και ιασιν επιζητω ανακλιθεις ξενωνι και ιατρους παρακαλω δεικνυς τους µωλωπας µου. µεσον τουτου πλανασθαι. οικτειρον εµε πεπλανηµενον και φοβον σου εµφυτευσον εν τη εµη καρδια. Πλην ου τριπλους. το παν ψυχης ειναι δοκω. αλλα και µαλλον προστιθω τραυµατα καθ᾿ εκαστην.

. η γενοµενη δι᾿ ηµας. ως ου θνηξοµαι ενδον ζωης τυγχανων. ο ο κοσµος ουκ εχει. θελων παντως µε σωσαι και παλιν επαναγαγειν εις παραδεισον δοξης. (79) Το δε κρυπτως γινοµενον εν εµοι τω ασωτω και µερικως τελουµενον εν γνωστη αγνωσια -γνωστη µεν παντως παρ᾿ εµοι. οτι οραται µοι το φως. τρεφοµαι καλως µονη τη θεωρια και συνενουµενος αυτω ουρανους υπερβαινω και τουτο οιδα αληθες και βεβαιον υπαρχειν.ειπειν δε τολµα – και φιλω. Φρικτον γαρ οντως. φιλει µε και εκεινος. πιστους. και εδεσµευθης ως φονευς. εσθιω. οτι οραται µοι ο τυγχανων αορατος˙ οιδα. και εκ παντος ευρισκοµαι εξω τοτε του κοσµου. αµαρτωλους. φρικτον και υπερ λογον. ω βασιλευ. επαθες ωςκακουργος σωµατικως. ινα και χειρ µου γραψη. Εγω δε παλιν. Επι της κλινης καθηµαι εξωθεν ων του κοσµου και µεσον ων της κελλης µου τον εξωθεν του κοσµου οντα τε και γενοµενον βλεπω. οτι κατερχεται ο υπαρχων ακινητος˙ οιδα. και οιδα. σωτηρια και λυτρωσις ζωντων και των θανοντων. ο βροτος και µικρος εν τω κοσµω. αγνωστω δε τοις αλλοις-. Λογε. ου γινωσκω. εθνικους. ∆εσποτα. αγιους˙ κοινη γαρ παντων γεγονεν η επιφανεια σου. ο πασης κτισεως αποκεχωρισµενος ενδον αυτου λαµβανει µε και εν αγκαλαις κρυπτει. Τουτο οικονοµια σου. ποιος λογος εκφρασειεν. εντος µου ολον καθορω τον ποιητην του κοσµου. και ολην εχω γτην ζωην βλυστανουσαν εντος µου˙ εν τη καρδια µου εστιν. ποιος νους ερµηνευση. Οιδα. απιστους. τουτο η ευσπλαγχνια σου και η φιλανθρωπια. το που το σωµα τοτε δε υπαρχει. παντας ανθρωπους. ω και οµιλω . και αγαπα µε ο µη ων ενδον τουτου του κοσµου. και αγαπω τον µηδαµου οντα εν ορωµενοις. εν ουρανω δ᾿ υπαρχει. ποια γλωσσα λαλησειε.και εκρατηθης εν χερσι µητρος σου της αγιας. τουτο η παρουσια.

οτι ηλεησας µε και δεδωκας ιδεσθαι µε ταυτα και ουτως γραψαι.ωδε κακει οραται µοι επισης απαστραπτων. Εισι γαρ οντως αφθεκτα και αρρητα εις απαν. ο Θεος µου. οτι αναξιος ειµι των αγαθων σου παντων. φυλαι και γλωσσαι. ο ταλας. Οπως δε ταυτα γινονται. Ι∆’. Βλεπω. Τι γαρ ολως και φθεγξοµαι ακαθαρτος υπαρχων και λογισµοις και πραξεσι και εννοιαις απασαις. ως βασιλει τε και Θεω του παντος και ∆εσποτη νυν και αει δια παντος εις αιωνας αιωνων˙ αµην. πως αν καλως νοησω. ∆εσποτα. κρατος. ω πρεπει δοξα και τιµη. τον ποιητην του κοσµου. λαλησαι ουκ ισχυω. Ευχαριστω σοι. ων παρ᾿ αυτου ηξιωθη˙ και οτι φρικτον και αγγελοις το της ιερωσυνης και ηγουµενειας αξιωµα. α εις εµε ειργασω. ευεργετεις τε και τιµας και δοξαζεις. τοις µετ᾿εµου κηρυξαι τε την σην φιλανθρωπιαν. οτι τα µελη απαντα σωµατος και ψυχης µου εµιανα εκ γενετης. µεγαλωσυνη. (81) Εγω. Πλην την ψυχην τιτρωσκοµαι. ουκ ακηκοεν ους δε. οσα νοω και βλεπω. Θεε µου. Τεκµαιροµαι το ελεος και την φιλανθρωπιαν και τα καλα σου τα πολλα. α οφθαλµος ουχ εωρακεν. πως δ᾿ εξειπειν σοι δυνηθω. . ως µετα ποθου σε µονον βλεποντας. φλεγοµαι τα εντος µου επιθυµων λαλησαι σοι. (80) επι καρδιαν σε ποτε ουκ ενεβη σαρκινην. και αφωνος καθισταµαι µικρου απογινωσκων και θλιβοµαι διηνεκως λυπουµενος. ολος ων αµαρτια. καν ποσως. ω Θεε µου. ∆εσποτα. καν θελω. οτι τους παντας ελεεις θερµως µετανοουντας ισον τοις αποστολοις σου και πασι τοις αγιοις. ινα και νυν µυηθωσι λαοι. και γαρ επιστασαι τα εµα. Ευχαριστια προς Θεον των δωρεων ενεκα.

και απορω εν εµαυτω και θαυµαζων λυπουµια. θαρρων εις την χρηστοτητα και εις το ελεος σου. φοβουµαι σου το κριµα. ∆ια γαρ τουτο εκ παντος ηρες µε εκ του κοσµου και παντων απεχωρισας συγγενων τε και φιλων. ο ταλας. Τα δυο δε τα εσχατα οπως ειπω. υποµονην παρειχον. ερχοµαι εις απογνωσιν. τοσουτων µαλλον αγαθων νυν κατηξιωσας µε. α εις εµε ευδοκησας γενεσθαι. ων υποµειναι εµελλον ως πολλα σε λυπησας. (82) και το πολυ σου ελεος και την φιλανθρωπιαν τρεµω µη τρεψης εις θυµον µειζονος τιµωριας. µηδεν λαλειν. µηδε απτεσθαι τουτων. οτι και µαλλον προστιθω πταισµατα καθ᾿ εκαστην. ελπιδα προξενουντα µοι ζωης της αιωνιου˙ ου ενεκεν και εχαιρον πολλα. τα πληθη των κακων µου. Σωτηρ µου. δουλος υπαρχων πονηρος σου. Κυριε. ουκ οιδα.µηδεν ποιειν. οτι ευεργετουµενος αχαριστω σοι πλεον. ως οιδας µονος. Χριστε µου˙ τουτο πληροφορουµενος παρα της χαριτος σου ειχον χαραν απληρωτον και βεβαιαν ελπιδα. οργης σου της δικαιας. οπως και ελεησης µε και σωσης µε. προφηται εδειλιασαν ενωτισθεντες αµα δοξης το ακαταληπτον και της οικονοµιας˙ αποστολοι και µαρτυρες και διδασκαλων πληθος βοωσι και κραυγαζουσιν εαυτους αναξιους διαρρηδην κηρυττοντες απασι τοις εν κοσµω. Παντα ουν ταλλα. . Βασιλευ µου. και οτι εν αγαθον ουκ επραξα εν βιω. Πως τοις τοιουτοις εµαυτον πραγµασιν απορρητοις εξεδωκα διακονειν και λειτουργειν. και την ψυχην µου και τον νουν λογου αποστερουσι και ενεργειας παυσουσι και φρονησεις απασας.Οποταν ελθω εις εµαυτον και κατα νουν θελησω αναλογισθαι. αλλα και τω µεγεθει σου βαρυνουσι της δοξης και παυσασθαι παρα µικρον πειθουσι µε. Χριστε. Εν οις αγγελοι φριττουσιν αδεως ατενισαι. αντι δε των κολασεων. του καλου ∆εσποτου.

ο πορνος. Λογε. αλλα και πασαις νεοραις στρατιαις των αγγελων. ποιος νους ευπορηση ακατακριτως µετελθειν ενος εκαστου γνωµην και παντα τα παρ᾿ εαυτου ανελλιπως εισφερειν και εξελεσθαι κριµατος εαυτον του εκεινων. το κατ᾿ αξιαν λειτουργειν και βιον ουτως εχειν αγγελικον εν σωµατι. ου µονον φυσει τη φθαρτη ταυτη και ανθρωπινη. ανθ᾿ ωνπερ ηµαρτηκασιν. Τουτο ουν το απορρητον. Οπου γαρ αρτος σαρκος και του αιµατος. ο ταπεινος. µαλλον δε του οικουντος εν φωτι απροσιτω. γενεσθαι ηξιωθην και αδελφων ηγουµενος. µαλλον δ᾿ υπερ αγγελους. και πως εγω. ονπερ εκεινοι φριττοντες παριστανται συν τροµω. και ταυτα σωµα γινεται σον αληθως και αιµα επελευσει του Πνευµατος και δυναµει Υψιστου˙ και τολµωντες απτοµεθα θεου του απροσιτου.Εγω δε πως. επει και κρισις µενει µε και δουναι µελλω λογους. εκει υπαρχεις συ αυτος. τουτο το υπερ φυσιν εργον τε και εγχειρηµα. ο Θεος µου και Λογος. και οικειοτερος αυτων γενηται κατ᾿ αξιαν ως και χερσιν απτοµενος και στοµατι εσθιων. ενος ακουων λογους. και υπερ τουτου του ενος µονον υφεξειν λογους. Ου µοι δοκει πως δυνατον ανθρωποις ειναι τουτο˙ πειθοµαι ουν βουλοµαι µαθητης ειναι µαλλον ενος δουλευων θεληµα. πειθει µε και τον θανατον προ οφθαλµων µου βλεπειν˙ οθεν αφεις το ηδεσθαι τω τροµω συνεσχεθην ειδως. οιµαι. των θειων µυστηριων (83) ιερουργος και λειτουργος της αχραντου Τριαδος. Το δε κριµα των αδελφων. ους εγωγε ποιµαινειν . ους τεταγµαι ποιµαινειν. οπερ ποιειν εταχθην. οτι αδυνατον εµοι και πασιν. ο ασωτος. η τροποις και θεληµασι δουλευειν των πλειονων (84) και τουτων γνωµας ερευνας και βουλας εξευρισκειν και πραξεις τε και λογισµους εξιχνιαζειν πλεον. ποια ψυχη βαστασειε. ιν᾿ ο λογος εδειξε και η αληθεια εχει. και πως εγω.

λογοις αρρητοις του Θεου παντως ηρεθην µονος. ποιµαινειν εν συνεσει. και τοις χοροις των εκλεκτων. καθοδηγειν επι νοµας των νοµων σου των θειων και ανασωζειν εις µονας της ανω βασιλειας σωους. ο. Χριστε. και δοξαν του προσωπου σου τρανοτερον δεικνυντος . Οπως βλεπων την δοξαν του Θεου ενηργειτο υπο του Παναγιου Πνευµατος. αγαθων εντρυφωµεν. Εκαστος γαρ κριθησεται και λογους παντως δωσει. ο µηδε καν υπερ εµης µιας ψυχης αθλιας εχων ολως ενδειξασθαι εργον προς σωτηριαν. ει τι χρηστον η φαυλον. οις κριµασι γινωσκεις. ους δεδωκας µοι αδελφους. ΙΕ’. και οτι οικος ∆αυιδ ηµεις εσµεν. και οτι το Θειον εντος και εκτος εστι του παντος. ουδε γαρ επραξα ποτε εργον µικρον η µεγα. αξιους τε προσκυνητας του φοβερου σου θρονου˙ καµε δε τον αναξιον προσλαβου εκ του κοσµου. ιν᾿ αµα παντες βλεπωµεν την δοξαν σου την θειαν και των αφραστων σου. δι᾿ ου και µελλω σωζεσθαι πυρος του αιωνιου. πληροφορηθητι. ωστε λογω. θειαν µοι δος τω ταπεινω δυναµιν. Συ γαρ ει η απολαυσις. Αλλ᾿ ω φιλανθρωπε Σωτηρ. ει και καταστικτον πολλαις αµαρτιων αικιαις. και οτι εις πολλα γινοµενος ο Χριστος και Θεος ηµων µελη εις εστι και ο αυτος και µενων αµεριστος. ∆εσποτα των απαντων. ων επραξεν αυτος. η τρυφη και το κλεος των αγαπωντων σε θερµως εις αιωνας αιωνων˙ αµην.τι φρασσω. απηµονας. Και γαρ. ευσπλαγχνε. υπερ εκαστου λογον δε µονος εγω παρεξω˙ και πως σωθηναι βουλοµαι η πως ελεηθηναι. αλλα και ληπτον τε και αληπτον τοις αξιοις. αλλ᾿ οµως λατριν αµα σον και αχρειον οικετην. ελεηµων. ουκ εχων. συγκαταριθµησον οµου µετα των µαθητων µου. φαιδρους των αρετων τω καλλει. (85) Αποκαλυπτοµενου σου.

τον αθλιον. τον καθαρον και αγιον ∆εσποτην. µη βλεπειν η καθοραν δυναµενος την αστεκτον σου θεαν. ως παντες οι ταυτα καρτερησαντες αγιοι απ᾿ αιωνος. οτι τοιαυτη δοξη µε τον ταπεινον δοξαζεις. και απο του προσωπου σου κλονειται πασα κτισις. το προς εµε σου ευσπλαγχονον τον ασωτον θαυµαζων. και ταυτα τεκµαιροµενος εξισταµαι κραυγαζων˙ Τις ουν εγω ειµι. Θεε και ποιητα των ολων. Οταν δε ταυτα ειποιµι και οφθαλµους καµµυσω. Θρηνουντα δε και κλαιοντα ολον µε περιλαµπεις. βαβαι. τοις προεργασαµενοις. µη πειρασµους υπεµεινα και µαστιγας. ον ευλαβουνται αγγελοι και λειτουργουσι τροµω. Θεε µου. µη φερων σου τον χωρισµον. του φιλανθρωπου µονου. Πως ουν εγω θαρρησαιµι ως πιστος συν εκεινοις αριµνηθηναι. η ποιαν ολως σου ποτε εντολην ειργασαµην.. Χριστε. Ακουω Παυλου λεγοντος νεκραν ειναι την πιστιν εργων χωρις τυγχανουσαν και φριττω τιµωριας παντως εκει µενουσας µε. µη γαρ εκακοπαθησα σων εντολων τοις πονοις. Ου γαρ των εργων µε χωρις συ ραθυµουντα σωσεις˙ καν σφοδρα συ φιλανθρωπος ως πλαστης των ανθρωπων. και τις ολως πεποιηκα αγαθον εν τω βιω. . τουτεστι κατω µου τον νουν αποστρεψω. και καταπληττοµαι και επι πλειον κλαιω. Θεε µου. ∆εσποτα. ως εφικτον εστιν εµοι. αναξιος εις απαν του βλεπειν σε. και φοβω συνεχοµενος εκπληττοµαι και λεγω˙ Υπερ καταληψιν εµην παντα τα σα. Μη γαρ ποτε εδιψησα σε ζητων. τοτε θρηνω στερουµενος του καλλους σου. τω ταπεινω την φυσιν.ολος τροµω συνεχοµαι ανωθεν καθορων σε. οπως εκεινοις µε. Τοτε βλεπω του σωµατος πολλην ασχηµοσυνην (86) και την αναξιοτητα ψυχης µου της αθλιας. ηξιωσας εν νυκτι και ηµερα. τον κατηµεληµενον. Και ποθεν η και δια τι ουτως µε περιλαµπειν. Βασιλευ µου. συναριθµησας σωσης. και γαρ ειµι ακαθαρτος.

την αγαθοτητα την σην κηρυττων εκβοω σοι˙ ∆οξα τω ουτως την ηµων δοξασαντι ουσιαν. απροσιτος. ω του θαυµατος. εργον σον γαρ κακειναι. οτι ατρεπτος. αορατος. Συ γαρ των παντων ει ουδεν. ως θελεις. ως οιδας. τον ποιητην του κοσµου. αεικινητος πελων. υπερ τα παντα. και τοις εσχατοις. δοξα τη αµετρητω σου. αλλα κρυβεντα παλιν νεφει. υπερ φως απαν. ∆εσποτα. µαλλον δε εννοηµατος σου τυγχανουσιν εργον. ∆εσποτα. υπερ αιωνας απαντας.ο µηδεν µιαν εντολην ποτε τετηρηκως σου. Ταυτα προς σε λεγοντος. φαιδροτερον αστραπτων˙ αλλοτε παλιν φαινη µοι απροσιτος εις απαν. ανωτερος δε παντων˙ των οντων γαρ ει αιτιος ως των παντων κτιστης και δια τουτο παντων ει αποκεχωρισµενος. ακατανοητος τε ων αναλλοιωτος µενεις. . κατα µικρον αυξανων. ανωθεν που νοουµενος υπερ τα οντα παντα. οµµασι νοεροις µου. ολος δ᾿ εν παση κτισει. τον ανω πριν φαινοµενον και παλαι µε κρυβεντα και υστερον ακτισι µε ολον περικυκλουντα. δοξα τη δυναστεια. δοξα σοι. των πρωτων τοις εσχατοις. ολος τα συµπαντα πληροις. υπερ ουσιας νοερας. Σωτερ. υπερ φυσεως φυσιν. αιφνης σε ολον εν εµοι καθορω γεγονοτα. ολος ων εξω παντων. οπτανοµενος. δοξα τη ευσπλαγχνια σου. διδως ως και τοις πρωτοις. ο απροσιτος. ολος εκτος της κτισεως. Σωτηρ. ουτω και συ µοι προσιτος κεκρυµµενος εντος µου τυγχανεις. παντα ποιεις. και πρωτον. τον ανω πριν φαινοµενον. Αλλ᾿ οιδα. αναλλοιωτος µενων ολος τε ει ακινητος. καθαπερ ηλιος ακτινων ολως διχα. υπερ ουσιαν απασαν. συγκαταβασει. ∆ιο και µεγαλυνω σου την ακαταληψιαν. παντα δυνασαι. Ως ουν εκεινος προσιτος εστι τοις καθορωσι (87) και τοτε µαλλον οιονει ολος πασιν οραται. φαιδροτερον δεικνυµενος. αληπτος αναφης τε. υπερ αρχην δε πασαν.

εξω παντων υπαρχεις και. τω την ηµων επιστροφην αει εκδεχοµενω. ως ασβεστον λαµπαδα. οι απιστοι δε παντες ιδοντες σε διεµειναν τυφλοι. τις ουκ ακολουθησει σοι. τω µονω φιλανθρωπω. εξωθεν ποιεις των ορωµενων και ωσπερ συ αυτοθι ων ανω συν τω Πατρι σου αδιαστατως µεθ᾿ ηµων ολος αυτος τυγχανεις και εν τω κοσµω παλιν ων αχωρητος ει κοσµω . τω προσινει. θεοτητος της θειας. τις ουκ εκ ποθου φρασει˙ Ιδου. των ορωµενων τε εντος υπαρχοντας εξαγεις και ανω ολως µετα σου λαµποµενους φωτι σου συναναφερεις και ποιεις εκ θνητων αθανατους˙ και µενοντες. οπερ εσµεν. τω συµπαθει. το φως του κοσµου. Ο ουν των παντων ων ουδεν ως υπερανω παντων. (88) αυτος εγενου και βροτος. τα παντα ριψαντες ακολουθησοµεν σοι. υιοι τη χαριτι σου οµοιοι σοι γινοµεθα. Εγνωσθης δε και τοις πιστοις θεοτητος τη δοξη και γεγονας αυτοις ληπτος.εν τω παντι γαρ ων αυτος υπερ το παν τυγχανεις-. απροσιτος. και ολως νους αδυνατει δοξης την ποικιλιαν και ωραιοτητα του σου καλλους κατανοησαι. θεοι Θεον ορωντες. ως ειρηται. ο αληπτος εις απαν. τω ευσπλαγχνω ∆εσποτη. Τις ουν ου προσδραµειται σοι. ο αορατος πασιν˙ και ειδοσαν την δοξαν σου.απλους τυγχανων ολος δε συ ει πεποικιλµενος. ως ηλιον σε αδυτον. . εισηλθες εν τω κοσµω και πασιν ωφθης προσιτος τη της σαρκος προσληψει. Οι ουν πιστοι και τοτε σε και νυν αει ορωσι και εχουσι µεθ᾿ εαυτων τον κτιστην σε των ολων συνοντα συνοικουντα τε εν σκοτει τω του βιου. αλλα καταφωτιζοντα αει τους σε ορωντας. µονοι πιστοι και βλεπουσιν. µη καταλαµβανοµενος ολως υπο του σκοτους. και ορατος ολος αυτος. ους φωτιζεις. ο εξω παντων ως Θεος των παντων συ υπαρχων αορατος. αληπτος αναφης τε. Επει δε συ. ουτως ηµας τους δουλους σου των αισθητων εν µεσω.

αλλ᾿ οµως αρτι ακουε φρικτοτερα εκεινων! Μελη Χριστου γινοµεθα. υπερ εκπληξιν παντα. (90) . και ουτω µελη απαντα ενος ηµων εκαστου . ο τουτο ολως εννοων. ηµεις δε τεκνα του ∆αυιδ. και Χριστος η χειρ µου εστιν. Λαβων γαρ σαρκα δεδωκας ηµιν Πνευµα σου Θειον. και γαρ αυτος συ γεγονας. εις. απερ ποτε ακουοντες εν οικω ∆αυιδ παλαι γενοµενα θαυµαζοµεν. τη ιδιοτητι τη ση. µελη Χριστος ηµων δε. ο των απαντων κτιστης. Σωτερ. Τα δ᾿ αν και ειεν ταυτα˙ οικος ∆αυιδ ηµεις εσµεν ως συγγενεις εκεινου.(89) τω θανατω µη θελοντι των σοι προσκεκρουκοτων. τουτο καταµανθανων. η πως ου φριξει πας τις. και οικος εις γεγοναµεν ∆αυιδ. και µεθ᾿ ενος εκαστου συ µονου µονος τυγχανων και υπερανωθεν ηµων µονος ολος υπαρχεις. οι παντες αµα. Κινω την χειρα. οτι υπαρχεις µεθ᾿ ηµων νυν και εις τους αιωνας και οικον εκαστον ποιεις και ενοικεις εις παντας και οικος πασι γινη συ. Και πως ου θαυµα φοβερον. αστραπτει ως εκεινος˙ µη ειπης. ιδου. τω εν ηµιν τα φοβερα νυν τελεσιουργουντι. και ηµεις υιοι σου κατα χαριν˙ συ συγγενης ηµων σαρκι. Νυν ουν υπαρχεις τα φρικτα εν ηµιν παντα πρασσων. ηµεις θεοτητι σου. α ειρηκαµεν. αλλ᾿ αποδεξαι ταυτα και τω Χριστω προσκυνησον τοιουτον σε ποιουντι! Ει γαρ και συ θελησειας. και χειρ Χριστου και πους Χριστου ο αθλιος εγω δε. και εν σοι ενοικουµεν.Αµεριστον γαρ νοει µ οι θεοτητα την θειαν! – Κινω τον ποδα και. τουτεστι παντες συγγενεις. και χειρ Χριστος και πους Χτιστος εµου του παναθλιου. σπερµα θειον σου παντες˙ συναγοµενων τε ηµων εις γινοµεθα οικος. Ποια φρικτα. υιος εκεινου. εν πνευµατι τυγχανεις. Ακουσατε εκ των πολλων ολιγα˙ ει γαρ και. οτι βλασφηµω. εκαστος ηµων µετα σου ολος ολου. τη προς σε συγγενεια. αδελφοι σου οι παντες. Κυριος ουν συ του ∆αυιδ. µελος αυτου γενηση.

εν ιµατιω παλαιω. και παλιν ταυτα λεξω υφ᾿ ηδονης. ασχηµοσυνην σωµατος ολως µη καθορωντες. θειον εν θεια τη µορφη φρικτως µεµορφωµενον απο θεοτητος αυτης ολης. Ει δε ουδ᾿ ολως η επιβληµα µικρον. µερις εκαστη δε αυτος ολος Χριστος υπαρχει˙ παντως ουν ουτως εγνωκας Χριστον και δακτυλον µου και βαλανον – ουκ εφριξας.Ουχι εκεινω οµοιος αισχυνοµαι γενεσθαι. ανεπαισχυντως απαντα νοησεις. Ει ουν ολη ολον Χριστον σαρκι σου ενεδυσω. αλλα εκεινον οµοιον του ασχηµονος µελους ρηθεντα βλασφηµιαν σε ειπειν υπενοηθην. ου γαρ ασχηµα ταυτα! Μελη δε Χριστου εισι κρυπτα. ολος Θεος γαρ. ω φρικτου µυστηριου! Και γαµος οντως γινεται. και Χριστος ηµων µελη. Εµου λαλουντος τα φρικτα περι µελων αγιων και δοξαν βλεποντος πολλην και τον νουν λαµποµενου . αχραντου χιτωνος λεγω του Χριστου. καλυπτονται γαρ. και κατα τουτο των λοιπων σεµνοτερα υπαρχει ως πασιν αθεωρητα του κρυπτου κρυπτα µελη. και παντα τα ασχηµονα ευσχηµονα ποιησει καλλει θεοτητος αυτα κατακοσµων και δοξη. απερ λεγω. Εις γαρ πολλα γινοµενος εις αµεριστος µενει. ος συνενουται µεθ᾿ ηµων.Κακως αρα υπελαβες. πως ουκ ερυθριασεις. και γενησοµεθα οµου θεοι Θεω συνοντες. επεβαλες ψυχη σου. και µελος εκαστον ηµων ολος Χριστος υπαρξει. και εκαστος ενουται τω ∆εσποτη.µελη Χριστου γενησονται. Αλλα Θεος σοι οµοιος ουκ ησχυνθη γενεσθαι. ο αρρητος και θειος˙ (91) ενι εκαστω µιγνυται. ενδεδυµενος ρυπαρα. εν ενι παντως τοπω υπαρχεις και αισχυνεσαι τα λοιπα παντα µελη. το σωµα κεκτηµενος δε ρυπαρον ολον µαλλον. συ δε εκεινω οµοιος αισχυνη γεγονεναι. αλλ᾿ ολοι ολω σωµατι Χριστω οµοιωθεντες. εξ ου το σπερµα διδοται εν συνουσια θεια. η συ και επησχυνθης.

και χαιροντος και σαρκικον µηδεν ενθυµουµενου. ∆ιο προσαπτεις τω Χριστω καµοι την σην αισχυνην και λεγεις˙ Ουκ αισχυνη συ περι των ασχηµονων. συ µεν τας σαρκας βλεπει σου τας κατερρυπωµενας και τω νοΐ τας πραξεις σου διερχη τας ατοπους. θηλυµανης γεγενησαι ως ονος η ως ιππος. Ου φθειρει ολως. Ουτως εγενετο και νυν εν τοις εσχατοις χρονοις ο Συµεων ο αγιος. . και ποθεν εξερχοµενος ο Θεος µου διηλθε! Και πλειον τι ευρησειας. και νυµφαι παντων αι ψυχαι. υπερ α εγω ειπον. ως ολος ων Χριστος αυτος και Χριστον παντας βλεπων τους βαπτισθεντας και Χριστον ολον ενδυσαµενους. κακεινω παλιν αυται δε. Εγω δε παλιν λεγω σοι˙ Βλεπε Χριστον εν µητρα. και µελη απαντα αυτου και παντος αλλου µελη καθ᾿ εν και παντα ως Χριστον ουτος αει εωρα και εµενεν ακινητος. θεοπρεπως συµµιγνυµενος ταυταις. ολος αυτος Χριστος ην. Ευλαβης ο Στουδιτης. ου µεµερισται. και τα εν µητρα νοησον και µητραν υπεκδυντα. τον ηµιν ενωθεντα και δοντα την απαθειαν δουλοις αυτου αγιοις. µαλλον δε εις ασχηµονα µελη Χριστον καταγειν. ολος µελεσιν ολοις. απαγε. Ανθρωπος ολος γεγονε και Θεος ολος οντως. αβλαβης. (92) ουτος ουκ επησχυνετο µελη παντος ανθρωπου ουδε γυµνους τινας οραν. α πεπονθε. και γινεται ο γαµος πνευµατικως. ουδε γυµνος ορασθαι˙ ειχε γαρ ολον τον Χριστον. αις ο κτιστης ενουται. και ο νους σου τουτοις αει ως σκωληξ ιλυσπαται.καθ᾿ εκαστην.ακουεις. αλλ᾿ ει και εφθαρµενας . λαλων η και αυτος πανθανων. ινα τι και τον αγιον τολµας ενδιαβαλλειν και βλασφηµεις εις τον Χριστον. απαθης τε. Ει δε γυµνος υπαρχεις συ και σαρξ σαρκος προσψαυσει. Και γαρ νυµφιος γινεται . εις ουτος. ανηρ τελειος παντως˙ ο δε αυτος Θεος εστιν. ινα µηδεις αισχυνηται µιµουµενος εκεινον µηδε. απερ και κατεδεξατο εις ηµετεραν δοξαν.

ψυχην ουκ απεδυσω. ω γυναικες. πατερες. εγω σοι τι ποιησαιµι. οιµοι. Ει τοινυν συ ενδεδυσαι σαρκος σου την αισχυνην και νουν ουκ απεγυµνωσας. και νυν τελεσιουργουµενα και εις απειρους αιωνας . Τι ουν ουχι αληθεια ταυτα εισι. του ∆αυιδ εισενεγκω. αλλως δ᾿ ουκ ενι ενδοθεν εισελθειν. οτι εν τω βαπτισµατι µικροι Θεον λαβοντες. ω πατερες. εστιν ολος αορατος τυφλοις εµοι οµοιοις.λαβοι και ταυταις ενωθη. και βλεπουσι τα προτερον φθορα µεµολυσµενα αγια παντα. ως σιναπεως κοκκον σµικροτατον υπαρχοντα. παντων των φιλοκοσµων˙ των κενοδοξων δε ουτως ασυγκριτως απεχει ως υπερ υψος ουρανου. εστι µακραν απιστων τε και οκνηρων εις απαν. αφθορα. µαλλον δε σπερµα αγιον. Εστι και γαρ απροσιτος τοις κατ᾿ εµε ραθυµοις. Αλλ᾿. µαλλον δε υιοι Θεου νηπιοι γεγονοτες. και δραµωµεν δια της µετανοιας! Εκειθεν γαρ εισερχονται οι εκβληθεντες παντες. ουχι απαραποιητα ταις γραφαις ισως ειπον. Τον ευσπαγχνον δοξαζουσι. µη πλανασθε. το φως ιδειν ουκ ισχυσας σκοτει κεκαλυµµενος. πονηρων παντων πορρωθεν. φθασατε. και συν εµοι θρηνησατε και κλαυσατε οι παντες. δευτε! Αλλ᾿. εξω οι αµαρτησαντες εβληθηµεν ευθεως απο του οικου του ∆αυιδ και τουτο αναισθητως πεπονθαµεν. Και µαργαριτην εκζητων. ουδε ιδειν τα εν αυτω τελεσιουργηθεντα. ευθυς ποιει αφθαρτους. Και τις η πως εις ουρανον αναβησεται ολως. πριν η το τελος φθασει. αλλ᾿. ολως συνουλωµενα. ποθουσι τον ωραιον και τη αγαπη τη αυτου ολη ολαι κολλωνται. ως ειποµεν. (93) πως εις τον οικον δε. ω παιδες συναχθητε. υπερ αβυσσου βαθος. λαβουσαι Θεον ολον εντος αυτων µεµορφωµενον κτωνται. πως ευρειν εξισχυσει. τα φρικτα πως σοι δειξω. Ουχι ορθως εξειποµεν περι πραγµατων θειων. η υπο γην κατελθοι δε ανερευνων αβυσσους.

κακεινος. ου ο µετεχων παντων εν µετοχη γεγονε των καλων (94) Ω τι το πραγµα το κρυπτον παση κτιστη ουσια. και τι το φως το νοητον. παντοθεν περιλαµπων µε τη αθανατω αιγλη. ως αορατος. και εµφορουµαι της αυτου αγαπης και του καλλους. ον ουδεις εν τω κοσµω ευρειν ολως εξισχυσεν η κατασχειν εις απαν. και πως ανοιξας ουρανους διεκυψεν ο κτιστης και δοξαν µοι παρεδειξε την αφραστον και ξενην˙ και τις αρα εγγυτερον γενησεται εκεινου η πως ανενεχθησεται εις αµετρητον υψος. ενδον εν τη ταλαινη µου καρδια απαστραπτων.εν τω Χριστω µου και Θεω. ουχ οραται ολως. και ηδονης και γλυκασµου εµπιπλαµαι του θειου. απαντα δε τα µελη µου ακτισι καταυγαζων. και τις ο πλουτος ο πολυς. Περιπατω και καιοµαι ζητων ωδε κακεισε και ουδαµου τον εραστην ευρισκω της ψυχης µου˙ και περιβλεποµαι συχνως. ΙΣΤ’. . τον νουν και την καρδιαν µου φλεγοµενος και στενων. εστι και επιθυµητος. Κατα τουτο τιτρωσκοµαι τη αγαπη εκεινου˙ καθ᾿ οσον δ᾿ ουχ οραται µοι εκτηκοµαι τας φρενας. τοτε οραται µοι και βλεπει µε. ολον τε διδωσιν αυτον εµοι τω αναξιω. αχωρητος τω κοσµω. (95) Λογιζοµενου µου. ω πρεπει πασα δοξα. αυτος ευρισκεται εντος µου. ιδειν τον ποθητον µου. ο καθορων τα παντα˙ θαυµαζων καταπληττοµαι καλλους την ευµορφιαν. ολον καταφιλει µε. ολος περιπλεκοµενος. Εστι γαρ πασιν αληπτος. ο τινι ουχ οραται. καθ᾿ οσον υπερεχει των ορωµενων ο αυτα Θεος κατασκευασας. Οτε δε αρξοµαι θρηνειν ως απελπισας. Οτι ποθεινον τε και επιθυµητον κατα φυσιν µονον το Θειον. Αµην. τιµη τε και προσκυνησις νυν και εις τους αιωνας.

ουχι της γης και των της γης. η δε αγαπη εκριζοι τον φοβον απο της ψυχης και µενει µονη εν αυτη. Πως εις υψος ολως βλεψω. (96) Πως υµνησω. Ωραιων ωραιοτερος τοτε αποτελουµαι. ω πρεπει δοξα και τιµη νυν και εις τους αιωνας˙ αµην. των πολλων πληµµεληµατων. πλουσιων πλουσιωτερος και δυνατων απαντων υπαρχω δυνατωτερος και βασιλεων µειζων και τιµιωτερος πολυ των ορωµενων παντων. ΙΖ’. ποια ρηµατα προσαξω. πως την αφεσιν αιτησω των αµετρων µου πταισµατων. Οτι ο φοβος γεννα την αγαπην. Σωτερ. πασαν φυσιν υπερεβην . πως αξιως ευφηµησω τον πολλα παραδραµοντα αµαρτηµατα Θεον µου. Σωτερ. πως τους οφθαλµους διαρω. ποιους λογους δε εφευρω. Πως εκτεινω µου τας χειρας προς του ουρανου το υψος. πως ανοιξω στοµα. Πως λαλησαι δε τολµησω. και λαµπει µου το προσωπον ως και του ποθητου µου και απαντα τα µελη µου γινονται φωτοφορα.Μεταλαµβανω του φωτος. αλλα και ουρανου δε και παντων των εν ουρανω. τον παντων εχων κτιστην. µετεχω και της δοξης. Οντως επραξα γαρ εργα υπερ απασαν συγγνωµην! Οιδας απερ λεγω. πως δοξασω. Πνευµα Θειον ουσα και Αγιον. πως τα χειλη µου κινησω.

ολος φοβω και εκπληξει συνεχοµενος βοω σοι˙ Οιδα. ο εντευθεν εκ των εργων φερων µου την καταδικην. ο ταλας. Πως µη φευξοµαι σην δοξαν και το φως το απαστραπτον του Αγιου Πνευµατος σου. ουχ αµαρτηµατων πληθος. (97) παντων τε κτηνων χερσαιων. Πως ανεξοµαι φωνης σου εκπεµπουσης µε εις σκοτος. Θεε µου. και παραιτιος και αλλοις εγενοµην απωλειας. πως σε βλεψω.παρα φυσιν εργα πραξας˙ των αλογων ωφθην χειρων. Αλλα τουτο παλιν οιδα. Σωτερ. (98) τουτο πεπεισµαι. Το ουν σωµα µου µολυνας και ψυχην καταρρυπωσας πως οφθω σοι. τρεµων ολος. Φριττων ολος. . ασπερ επραξα εγω ο ταλας. ολως πως τολµησω στηναι προ προσωπου σου. παντων ζωων εναλιων. ερπετων τε και θηριων εγενοµην οντως χειρων παραβας τας εντολας σου υπερ την αλογων φυσιν. οτι αλλος ως εγω ουκ επταισε σοι. ουδε επραξε τας πραξεις. και Αγιων χωρισθησοµαι πληθυος. Πως δε µονος ου χωρησω προς το σκοτος. ως ου µεγεθος πταισµατων. ο του σκοτους εργα πραξας.

και δακρυων µου ρανιδας ως πηγας αει βλυζουσας λογισαµενος. κοινωνους θεοτητος σου. Χριστε µου. ω αγαπης ανεκφραστου! ∆ια τουτο και προσπιπτω και θερµως αναβοω σοι˙ ως τον ασωτον εδεξω και την πορνην προσελθοντας. πλυνον και του σωµατος µου τας εκ των παθων κηλιδας. (99) Εκπλυνον και την καρδιαν απο πασης πονηριας.ουδε πραξεων αισχροτης υπερβησεται ποτε σου το φιλανθρωπον και µεγα. πλυνον εν αυταις ψυχης µου. Αυτη γαρ εστιν η ριζα και πηγη της αµαρτιας˙ πονηρια του σπορεως πονηρου σπορα υπαρχει. οικτιρµον. . Ενθα δ᾿ εστι. οµιλεις και συλλαλεις τε ωσπερ φιλοις σου γνησιοις˙ ω χρηστοτητος απειρου. υπερ νουν τε ελεος. εκ ψυχης µετανοουντα. οπερ πλουσιως προς τους πταιοντας εκχεεις και θερµως µετανοουντας. και καθαιρεις και φωτιζεις και φωτος ποιεις µετοχους. και βλαστανει και εις υψος αναβαινει και εκφυει πλειστους κλαδους πονηριας και κακιας. ουτως δεξαι µε. µαλλον δε υπερ το µεγα. υπερ λογον.

και καθαρισον ψυχης µου και καρδιας τας αρουρας και εµφυτευσον τον φοβον εν αυταις. Τη προσθηκη δε δακρυων προστιθεις ροας βλυζουσας. ποτιζοµενος δ᾿ εκ τουτων επι πλειον και αυξανει και. τον σον. οικτιρµον. µεσον τουτων ωσπερ δενδρον εις υδατων διεξοδους φοβος σος πεφυτευµενος εξανθει και κατ᾿ ολιγον δεικνυσι µοι ξενον ανθος.Τουτου ριζας εκ βαθεων εξανασπασον. οπως αυξηθη εις υψος φυλακη των εντολων σου προστιθεµενος καθ᾿ ωραν. Χριστε µου. οια φυλακες και φιλαι και θεραπαιναι δεσποινης. Ω Χριστε µου. ταπεινωσει δε τα παθη απαντα υποχωρουσι˙ συν αυτοις δε και δαιµονων (100) απεληλαται η φαλαγξ. αρεται δε πασαι ωσπερ βασιλιδι κυκλω ταυτης συνεποµεναι ορωνται. καθ᾿ οσον στερεουται. και εις υψος αναβαινει. Αναλογως συναυξανει η ταπεινωσις τω φοβω. και αξιωσον ριζωσαι και καλως αναβλαστησαι. ξενον ανθος! Ξενον ειπον. Τουτων συναθροισθεισων δε και ενωθεισων αλληλαις. οτι πασα .

ως ελπιζοντας καθ᾿ ωραν εκτοµην την του θανατου και το δρεπανον ορωντας (101) και την ωραν αγνοουντας και µη εχοντας ελπιδα. οπερ φυσεως ουκ εστιν. αλλα τρεµοντας το περας.φυσις κατα γενος τικτει και των δενδρων παντων σπερµα κατα γενος εν εκαστω˙ ο δε φοβος σου και ανθος ξενης φυσεως δεικνυει και καρπον οµοιως ξενον και αλλοτριον εκεινου. οπερ φερει. Εστι γαρ ο φοβος φυσει κατηφειας πεπλησµενος και τους τουτον κτησαµενους αεναως σκυθρωπαζειν απεργαζεται ως δουλους. Τεως δεικνυται ωραιον ανθος υπερ παντα λογον και αρπαζει προς την θεαν . Θεε µου. αλλα φριττοντας το τελος ως αµφιβολον της δικης περιφεροντας εκεινης την αποφασιν. υπερ φυσεως δε φυσιν. αφραστοτερον τω τροπω˙ εξανθουν γαρ καθοραται. αποκρυπτεται δ᾿ ευθεως. πασαν φυσιν υπεραιρον. Το γουν ανθος. αλλ᾿ ουδε ακολουθιας. µητε µην πληροφοριαν συγχωρησεως τελειας. ως πολλων πληγων αξιους. αφραστον τω ειδει πελει.

ω Χριστε µου. αλλα µαλλον οτε πληρης ωριµασει. και λυπουµαι και στεναζω και προς σε θερµως κραυγαζω και το ανθος παλιν βλεπω (102) εν τοις κλαδοις τοις του δενδρου και το οµµα. µενει δ᾿ ο καρπος και µονος. Ο καρπος δε ουτος παλιν ουκ ανεχεται τω δενδρω τω του φοβου βασταχθηναι. υπερ εννοιαν δε πασαν. Συχνοτερως δε το ανθος επανθουν και προς εκεινο ολον µε τω ποθω ελκον εις καρπον αγαπης ληγει. Φοβος γαρ εν τη αγαπη ουχ ευρισκεται ουδ᾿ ολως. . α παρεχειν οιδε φοβον. οτι δενδρον µετα κοπου εξανθει και καρπον φερει˙ ο καρπος αυτου δε παλιν ολον εκριζοι το δενδρον. Πως καρπος του δενδρου διχα. τοτε µονος διχα δενδρου καθοραται. Το δε δενδρον το του φοβου παλιν ανθους εστι διχα. προς το ανθος µονον εχων ουχ ορω το δενδρον τοτε.την εκεινου ολον νουν µου. Οντως θαυµα υπερ λογον. ουδε παλιν διχα φοβου εν ψυχη καρποφορειται. µηδενος εων µεµνησθαι. αλλα ληθην τουτων παντων απεργαζεται µοι τοτε και αφιπταται συντοµως.

τεως εστιν η αγαπη διχα φοβου του αυτην αποτεκοντος. α και νουν αρπαζειν οιδε και ψυχην συν τουτω αιρειν και του κοσµου εξω βαλλειν. Αφραστα. ακτιστον κτιστων εν µεσω. . πως τον εχοντα ισχυει τουτων πορρω βαλλειν αρα. (103) και χαρας και θυµηδιας εµπιπλα τον κεκτηµενον και του κοσµου εν αισθησει τουτον εξωθεν εκβαλλει. Η αγαπη ουν υπαρχει οντως πασα ευφροσυνη. εξω κοσµου η αγαπη ταυτα βαλλει. Ενδον γαρ των ορωµενων και των αισθητων ων ενδον. ουδε ολως τι του κοσµου. οπερ φοβος ουκ ισχυει απεργασασθαι ουδ᾿ ολως. Πως.ολως εξειπειν ουκ εχω˙ τεως µενει. ον ο φοβος αποτικτει. ως ειπον. ειπε µοι. ουδε κτισµα˙ ακτιστον γαρ και κτισµατων παντων εξω. ηθελον σαφως ειδεναι. Οντως ουδαµως ισχυσει! Το δε ανθος. παντουργον φως και φωτιζον. εν αισθησει τε συναψαι ολον αν τοις αορατοις. οµως προσεχε και λεξω˙ Πνευµα Θειον η αγαπη. εξωθεν του κοσµου εστιν. πλην ουκ εστιν εκ του κοσµου. ταυτα. ο καρπος τε.

ακτιστος Θεος ων φυσει γεγονε κτιστος αρρητως και το προσληµµα θεωσας εδειξε διπλουν µοι θαυµα αµφοτεραις ενεργειαις και θελησεσιν ωσαυτως˙ ορατον αορατον τε. Γεγονε και γαρ ο Λογος Πνευµατος τη συνεργια και Πατρος τη ευδοκια ανθρωπος ατρεπτως ολος. αλλ᾿ εν µεσω ων των παντων αισθητων κτιστων ο Λογος εωρατο συνηµµενος τω προσληµµατι ως κτισµα. εις την δοξαν την οικειαν υπερ λογον απεκρυπτετο ευθεως. Προσλαµβανων δε το κτισµα και εγκρυπτων η αναγων εις το υψος. . και δεικνυµενος ως κτισµα των κτισµατων µεσον παντων˙ ως ου κτισµα δε τυγχανων. και τουτο δυνατον αυτω ποιησαι. ηφαντουτο˙ πλην ουδ᾿ ολως ηφαντουτο. Υουτο ελεγον εκεινοι αφαντουσθαι τον ∆εσποτην. κρατητον ακρατητον δε. (105) το καθ᾿ εαυτους δε παντως˙ ο γαρ κτιστης των απαντων ων αχωρητος τοις πασιν.Νοει α σοι. λεγω! (104) Εστι γαρ κεχωρισµενον. το δε ακτιστον ουδεπω κτισµα δεχεται γενεσθαι˙ πλην ει βουλοιτο. τεκνον. ως εδοκουν.

. Και τοσουτω µειζων πελει. του σκορπισαι παντα πλουτον και πτωχον αυτον γενεσθαι. Του λαλειν αγγελων γλωσσαις και απαντων των ανθρωπων. του την πιστιν πασαν εχειν. Οστις ουν και της αγαπης και των ειρηµενων παντων αποστερηται. Μεταστησεις απο τοπου τον ∆εσποτην και προς αλλον τοπον δωσεις γεγονεναι εξ οφθαλµων κρυβηναι των αγιων Αποστολων. του και το σωµα εις καυσιν υπερ του Χριστου εκδουναι µειζων εστιν η αγαπη. πως πιστον τοις ερωτωσιν ειπειν εαυτον τολµησει. τας ενεργειας. πως αν αλλως γε κρυβειη. βαθος τε των µυστηριων. που φανειται.ως Θεος παντα πληρων δε. οτι διχα ταυτης ταυτα -ειτε εν ειτε και παντα – (106) εις ουδεν τω κεκτηµενω οφελος ολως υπαρχει. του ειδεναι πασαν γνωσιν. ωστε ορη µεθιστανειν. µη εξ αγνοιας περιπεσης βλασφηµια! Ακουε δε της αγαπης. Απαγε. ει βουλει. και µαθηση. ειπε µοι. πως υπαρχει µειζων παντων η αγαπη! Ποιων παντων. τι ποιησει. Ουκ ακουεις βοωντος του Αποστολου.

˙Ως ουν πυρ ψυχην θερµαινει και καρδιαν µου εκκαιει και διανιστα προς ποθον και αγαπην. Καθηµαι εν τω κελλιω εν νυκτι η εν ηµερα. Ικανως δε πυρωθεντα ωσπερ αιγλη φωτοφορος περιΐπταται µε πασα. εστι και αιγλη. Εξω δε κτισµατων παντων ουσα εστιν αυ και µετα παντων. συνυπαρχει αφανως µοι και αγνωστως η αγαπη. Κατιδων δ᾿ εγω την αιγλην και πλησθεις χαρας αφατου ουκ εχαρην οτι ειδον. την του κτιστου. Τουτο ην. . οπερ προειπον ανθος ειναι το του φοβου. ηλιος αποτελειται. φεγγοβολους αφιεισα τη ψυχη µου τας ακτινας και τον νουν λαµπρυνουσα µοι και προς θεωριας υψος επιτηδειον δεικνυει (107) οπτικον εργασαµενη. γινεται φωτος νεφελη. αλλ᾿ αυτη χαρας µε θειας εµφορησασα απεστη και συνηρπασε τον νουν µου και την αισθησιν και πασαν κοσµικην επιθυµιαν˙ και κατετρεχεν ο νους µου και καταλαβειν εζητει την φανεισαν αιγλην ποθω.∆ια τουτο προσεκτεον λεγοντι περι αγαπης. εστι πυρ.

και νεφελης ωσπερ ειδος φωτεινης επιπεσουσα και ολη προς τη κεφαλη µου εωρατο καθηµενη και κραυγαζειν ενεποιει εν εκπληξει γενοµενω. εξηρευνα τον αερα. ως ηβουληθη.Αλλ᾿ ουχ ευρισκε το κτισµα. Οµως παλιν αποσπασα εγκατελιπε µε µονον και ζητουντι µοι εµπονως ταυτην. Αλλ᾿ ουδεν εν τουτοις πασιν ευρισκε. κτιστα γαρ παντα˙ και εθρηνουν και επενθουν και τα σπλαγχνα εφλεγοµην και ως εκφρων εν εκστασει γεγονως ουτως διηγον. εν καρδια µου τε µεσον ως φωστηρ. περιηρχετο αβυσσους και τα εσχατα του κοσµου. αιφνης ολη παλιν εν εµοι γνωστως ευρεθη. Οµως περιηει παντα και ιδειν εµηχανατο. ουδ᾿ ηδυνατο γενεσθαι των κτισµατων ολως εξω. . ουρανους περιεπολει. (108) Ηλθεν ουν. Ουτω δε αναφανεισα και γνωστως αποδειχθεισα ετρεψε δαιµονων στιφος. απεδιωξε δειλιαν. ως δισκος οντως του ηλιου καθωραθη. ως εδοκει. ινα δραξηται της αιγλης της ακτιστου και αληπτου. εξεζητει.

τοις ορωµενοις και τοις κτισµασιν ως κτισµα οντες εναπολειφθωµεν εν πυρι τε και ταρταρω και φρικτοις κολαστηριοις. ∆ραµωµεν πιστοι ευτονως. Ει δε και σωθηναι ενι διχα ταυτης. διχα της αγαπης λεγω. και ηνωθην τω ακτιστω. οπως εγκρατεις αγαπης. εξωθεν των ορωµενων γεγονοτες συν εκεινη! Ει δε µη. τω αναρχω. σπευσωµεν νωθροι εµπονως! Οκνηροι διεγερθωµεν. τω αφθαρτω. ινα συν αυτη τω Κτιστη και ∆εσποτη παραστωµεν.ενεποιησεν ανδρειαν. µετοχοι δε ταυτης µαλλον γενησοµεθα και ουτως µεταβωµεν των ενθενδε. της αισθησεως του κοσµου απεγυµνωσε τον νουν µου και αισθησεως χιτωνα νοερας ενεδυσε µε. . ω Χριστε µου. διχα ταυτης ευρεθεντες. πως υπαρξει τουτο ολως. οτι παντων εχωρισθην των κτιστων και ορωµενων και συντοµως φθειροµενων. (109) τω τοις πασιν αορατω˙ τουτο γαρ αγαπη πελει. ορατων δ᾿ εχωρισε µε και συνηψεν αορατοις και τον ακτιστον οραν µε εχαρισατο και χαιρειν.

παραβας απεγυµνωθη δοξης θειας. Ουτως νοει µοι και τοτε. και ζην και θνησκειν παρ᾿ αυτω δικαιως ορισθεντες. (110) ποιαν δε παραµυθιαν η εν ποιω αλλω τοπω δυνηθωµεν εφευρεσθαι. αφρων γαρ ο τουτο λεγων. πως εκτος δε του νυµφωνος και χορου του των δικαιων αλλος τοπος σωτηριας η ανεσεως ουκ εσται. Βασιλειας εκπεσοντες.τον θανατον αθλιως και τον ιδρωτων γεµοντα και πονων. Αλλ᾿ αποκριθεις τις ισως ερει ταυτα˙ Πως εκτος της βασιλειας. Αφρων. πως φευξοµεθα το σκοτος. ουκ ακουεις. Οντως ουδαµου ουδ᾿ ολως καν δοκη τισιν αφρονως. ειπεν η αγαπη.Ουδαµως γαρ εσται τουτο! Του φωτος ει χωρισθωµεν. και η Ευα συν αυτω του παραδεισου εξωρισθησαν ευθεως. οιµοι. βιον. ποιαν αλλην σωτηριαν. ο σος προπατωρ. Σωτερ. Της χαρας ει στερηθωµεν. Του νυµφωνος οντες εξω πως αν ολως ευφρανθωµεν. ηδονης αντιλαβοντες -ω . οτε γενηται η κρισις. πως απαλλαγωµεν λυπης. της σης θεας λεγω. οτι ος αν ευρεθειη . οτι µιαν ο Αδαµ εν παραδεισω εντολην.

ναι δη. Καν αµαρτηµα µη εχη. Κεφαλης χωρις δε σωµα και νεκρον και απνουν εστι. Σωµα δε χωρις χιτωνος πως ουχι γυµνον υπαρξει. Αρετων πασων δε πρωτη. αρετων δ᾿ υπαρχη διχα. και την γυµνωσιν µη φερων κρυπτεσθαι µαλλον εθελει. Αρεται χωρις αγαπης εωλοι. αρετας καν πασας εχη.δοξης θειας ως εκεινος αληθως γεγυµνωµενος. ο µη εχων την αγαπην. Ει ουν βουλει και ει θελεις του λαβειν το Θειον Πνευµα. και της βασιλειας και του νυµφωνος ουρανιου (111) ελαθησεται ευθεως. ισταται γεγυµνωµενος. εξω τε του παραδεισου. ισταται γεγυµνωµενος. οπερ εστιν η αγαπη. Κεφαλη των παντων εστι και ιµατιον και δοξα. εδωκε δε Πνευµα Θειον. ελαβε ψυχην και σαρκα. βασιλις τε και κυρια εστιν οντως η αγαπη. Ηλθεν επι γης ο κτιστης. (112) πιστευσον Θεω τελειως. Την αισχυνην γαρ ως εχων εχει και την καταδικην και «ουκ οιδα σε» ακουει παρα του κριτου των ολων. ανωφελεις τε˙ και γυµνος της θειας δοξης. .

Καθαρους δε τη καρδια µακαριζει. ακουσον του Λογου λογους. «Ποταµοι εκ της κοιλιας εις εµε των πιστευοντων ρευσουσι πηγης της θειας.» Τι το υδωρ τουτο λεγων. υδατος του αειζωου. µετα θανατον λαµβανειν την ζωην τους τελευτωντας˙ µη πεισθεις καταµελησης και ζωης ου µεταληψη! Ακουσον Θεου τους λογους. τεκνον. λεγων τουτους οψεσθαι Θεον ενταυθα. τι Χριστος βοα καθ᾿ ωραν. αυτη . ακουσον των Αποστολων. των επι της εκκλησιας. επι ωµων αδιστακτως αρον τον σταυρον και ληψη˙ θανον τη προθεσει. ει µη Πνευµατος την χαριν. Ακουσον φωνας ∆εσποτου. ακουσον των διδασκαλων. Οι Αποστολοι δε παντες και διδασκαλοι βοωσιν απεντευθεν και το Πνευµα και Χριστον αυτον λαµβανειν.αρνησαι σαυτον ωσαυτως. πως δηλοι την βασιλειαν την των ουρανων λαµβανειν απεντευθεν τους ανθρωπους. ινα µετοχος γενηση της ζωης της αθανατου! Μη πλανησωσι σε πλανοι ταις αυτων ψευδολογιαις. (113) ειπερ µελλοιµεν σωθηναι. λεγων. «Ωµοιωθη.

ον ουκ ειδεν. Που ουν τουτον ολως ευρε. Πως δε απαντα πωλησας εξωνησατο εκεινον. ον ουχ ευρεν. και ατιµητον ως οντα θεασαµενον σε τουτον . Εµπορος ευρων δε τουτον. εαυτοις τε τιµωριας αιτιοι σφοδρας γενεσθαι µατην βουλεσθε πεισθεισιν. Αλλα προτερον ευρειν σοι παραινει τον µαργαριτην. ωσπερ συ υπολαµβανεις. Τι πλανασθε. ον ουκ εσχεν επι χειρας.µαργαριτη πολυτιµω˙» µαργαριτην δε ακουσας αρα τι υπολαµβανεις. αρτι λεξον. διδαξεις. πως κατειδε. διδαξον µε. ουδ᾿ ελπισι του ευρεσθαι (114) ουδ᾿ ελπισι του λαβεσθαι τα υπαρχοντα πωλησαι. πως εφευρεν. αλλ᾿ ουδ᾿ ελαβεν εν κολπω. ει αορατος τυγχανει. Τι και αλλοις απωλειας. ει ακρατητος υπαρχει. τι µαταιαις επερειδεσθε ελπισι. Απαγε της βλασφηµιας! Νοητος και γαρ υπαρχει. Πιστει δε µε µονη παντως και ελπιδι ωσπερ εχων διακεισεται. Λιθον ειναι λεγεις τουτον η κρατουµενον καν ολως η ορωµενον ποσως δε. Αλλ᾿ ουκ ειπεν ο ∆εσποτης.

Περι τουτου ουν ακουσαι συνετως παρακαλως σε.τι κατεβαλου. και ακουων. και πτωχος αυτος γενηση. λεγων˙ ∆οτε µοι τον µαργαριτην. οτι παντων υπαρχοντων διαπρασει ο ατιµητος ωνειται µαργαριτης. Εαν απαντα τον κοσµον και τα εν τω κοσµω εχης και σκορπισας διανειµης ορφανοις και χηραις ταυτα και πτωχοις ηπορηµενοις. ινα λεγης οτι˙ Αρα πως µη εχων υπαρξιν εγω ισχυσω (115) κτησασθαι τον θειον τουτον και ωραιον µαργαριτην. ου πλουτον.και αυτον τοτε πωλησας απαντα εξαγορασαι˙ συ δε λεγεις εν ελπισι και σαυτον αποδεικνυεις ως ου θελοντα πωλησαι τα υπαρχοντα και αραι ουρανων την βασιλειαν. Συ γυµνος απο κοιλιας . ουδε κτηµατα. ην εντος σου. ως ανταξιον δε ολως τιµηµα ει εννοησης ο. δεδωκα γαρ απαντα µου! παρ᾿ ευθυς τουτο ακουση λεγοντος σου του ∆εσποτου˙ Ποια απαντα σου λεγεις. εαν θελης. Ισως δε πτωχος υπαρχεις και ου κεκτησαι χρυσιον. ο ∆εσποτης ειπεν ειναι.

Χριστε µου. ο δε ασωτος.εξεληλυθας µητρος σου και γυµνος εν τω µνηµειω παλιν παντως εισελευση. Σωτερ. . προσεφερον µοι δωρα. και ακουση˙ Ναι. και ελεησον µε. Αφρων. προσεφερον µοι πλουτον˙ δεδωκοτες απερ ειχον. ∆εσποτα. ναι. τι δε ο ληστης παρεσχεν. Τι γαρ αξιον ευρησω εν τω κοσµω. Και ου ληψη µαργαριτην. Σα δε ποια λεγεις ειναι. του ποιησαντος τα παντα. ελαβον τον µαργαριτην του παντος κρειττω του κοσµου. ουδε λαβης βασιλειαν. Τι γαρ εδωκεν η πορνη. ολως ουκ αισθανη. Αν δε απαντα σκορπισης τα υπαρχοντα σου ολως η πτωχος υπαρχης λιαν και προσελθης λεγων ουτως˙ Ιδε. νυν καρδιαν (116) και ψυχην συντετριµµενην και δεινως κολαζοµενην και σφοδρως εκκαιοµενην! Ιδε. Ταυτα λεξον. Λογε. ποιον πλουτον σοι προσηξε. γυµνον µε. ιδε µε ηπορηµενον αρετης απασης ξενον και πτωχον εν τουτοις λιαν και µη εχοντα τι δουναι εις εξωνησιν σου. ω Θεε µου. µονε ανεξικακε Θεε µου. οπερ δωσω εις τιµην σου.

παντων δε σκανδαλισθεντων κρεµαµενου µου τω ξυλω ωµολογησεν εκεινος και Θεον και βασιλεα και αθανατον µε ειναι εκ καρδιας ανεβοα. ουκ εκλειψει µαργαριτης µονος εις εκ θησαυρων µου. εαν λαβη. Ταυτα σοι Θεος προσειπη και διδαξει. Πιστει δε ληστης εσωθη. παντως εχω µαργαριτας. οι αδοµενοι εν κοσµω. ως εκεινη παρεσχοµην. ει βουλει. και παρεξω σοι και δωρον. πως δε ασωτος ευθεως υποστρεψας προσεδεχθη. ο. κοµισον και ληψη παντως. αξιον ουδεν λογιση. Μετα τουτων προσελθε µοι και ευθυς σοι υποδειξω. εαν προσελθης. (117) αξιον ουδεν νοµισεις. και χαρηση˙ και ψυχην αυτην ει δωσεις. ονπερ ελαβον εκεινοι µαργαριτην.Ταυτα µοι και συ. και συν κοσµω τουτω αλλαι µυριαδες αλλων κοσµων. παντως εχω εξουσιαν. οτι µονος παντων µε αρνησαµενων. ο πολλα κακα ποιησας.τι ολως κατεβαλου. Εγω γαρ. . ως η πορνη µοι προσηλθε. πως προσηλθεν ο ληστης και πως η πορνη. και δικαιως. ους ο κοσµος.

Ο δε ασωτος οµοιως εκ καρδιας επιστρεψας µετενοησε γνωσιως. αλλα και ψυχη ελαλει. και τοις εργοις επεδεικνυ απερ ελεγε τοις λογοις. ον ιδων απεδεξαµην. Αφνω γαρ τον νοµον παντα ωσπερ τειχος διαβασα. . αλλ᾿ αυτη τον µαργαριτην δους αφηκα και τον ποθον. και υιος µου ων το προσθεν ου προσηλθεν ως υιος µου. Ου τω στοµατι δε µονον. Και ουκ ελαβον τον ποθον. ον εβασταζεν εκεινη εν καρδια προσελθουσα ως Θεω µοι και ∆εσποτη ορατων και αορατων και προσεφερε πλουσιως ως ουδεις των µεχρι τοτε. αλλ᾿ ως εις µε εξητειτο (119) των µισθιων µου γενεσθαι. οπερ εστιν η αγαπη. Πορνης δε τον ποθον αρα ποιος λογος παραστησει.∆ια τουτο και προ παντων (118) ελαβε την βασιλειαν. η ως κλιµακα τας πασας αρετας υπεραρθεισα εφθασεν εις τελος νοµου. και απηλθε µεχρι τελους ατρωτον τηρουσα ταυτην. µαλλον δε και προσανηψα και πυρσονν εις µεγαν ηρα και απελυσα παρθενων σεµνοτεραν ουσαν ταυτην.

του σιναπεως τω κοκκω. ον λαβων τις των ανθρωπων εβαλεν αυτου εις κηπον. Οµοια εστιν. η κακιαν ενδον εχων η θαρρων αυτου τοις εργοις. Οστις δε µου µετα δολου βουλεται λαβειν την χαριν.Η ταπεινωσις µε τουτου ειλκυσε προς ευσπαγχνιαν και επλουτισα ευθεως και εδοξασα συντοµως. (120) ει εν ταυτη εισελθειν σε βουλει και µετα το τελος.ως πολλοι τουτο ποιουσιν – απεστρεφετο τας φρενας. υποκρισει δε προσελθοι. οτι εβλεπον εξ ολης προσερχοµενον ψυχης µοι. Ουτως ουν. προσεχε. Ταυτα σοι Θεος και πασι δι᾿ ηµων βοα καθ᾿ ωραν. µεριδα. ουκ εχει ολως µετ᾿ εµου. οτι οπισθεν ουδ᾿ ολως . κατεχοµενος επαρσει η φθονω. ακουσατω πασα κτισις! – δεξοµαι αυτον ευθεως. και εξ αλλων δειξω σοι τρανως ενταυθα. ει πας προσελθοι και προσπεσοι µοι γνησιως. Χριστου. Ακουσον Θεου σοι παλιν εν παραβολαις λαλουντος˙ «Τινι αρα οµοιωσω ουρανων την βασιλειαν. οτι δει την βασιλειαν ουρανων λαβειν σε ολην. . Ει δε βουλει.

και φυλαττει µετα πασης ακριβειας. αλλα µετα τελος παντες ληψονται την βασιλειαν. ον ειπεν.» Λεγε τοινυν. Λεγε µετα παρρησιας! Ει δε µη.και εβλαστησε και δενδρον οντως γεγονεν εις µεγα. ως µηδενα τουτο βλεπειν. τον σιναπεως. ο ακουων. ανατρεπεις του Σωτηρος και Θεου ηµων τους λογους. Ο δε κοκκος ουτος εστι Θειου Πνευµατος η χαρις. ενθα ο λαβων το Πνευµα βαλλει ενδον τε και κρυπτει ταις λαγοσι ταις των σπλαγχνων. (121) Ει ουν λεγεις˙ Ουχι ωδε. Ει δε και τον σπορον λαβοις και συµπνιξεις ταις ακανθαις η προδωσεις τοις ορνεοις και αρπασουσι τον κοκκον η αποτιστον εασεις . ο δε κηπος η καρδια η εκαστου των ανθρωπων. µενεις ολως διχα σπορου. εγω σοι λεξω και το αληθες εξειπω˙ Παντως βασιλειαν ειπε την των ουρανων σοι κοκκον. ει µη βαλης σου εις κηπον. Τον γαρ κοκκον ει µη λαβης. οπως γενηται εις δενδρον και εις ουρανον ανελθη. οπως φυη. Τι νοµιζεις ειναι τουτον. οι θερµως ταυτης ερωντες. τις εστιν ο κοκκος ουτος.

µοι ειπης. Ο ∆εσποτης ταυτα λεγει. ωδε σοι και σιτος πελω και σιναπεως ως κοκκος. πριν κλεισθωσιν αι της εργασιας πυλαι. . ινα φυη. ωδε δεξαι την σφραγιδα. ωδε σοι ως υδωρ πελω. εαν βουλει. ου καρπευσει. ποιαις δε ταις εργασιαις θεραπευσεις. ειπεν ο ∆εσποτης. Ειπερ φρονιµος υπαρχεις.κηπον σου τη αµελεια και ου φυει σου ο σπορος. ο δε µελλων των στεφανων˙ (122) ωδε συ τους αρραβωνας λαβε. ου βλαστησει. ερωτω σε. Ποτε δε. πριν σκοταση. ειπε µοι. γινοµαι σοι. αδελφε. γινοµαι και πυρ γλυκαζον˙ ωδε και ιµατιον σοι και τροφη και ποσις πασα. τις σοι εκ του σπορου εσται η ωφελεια. Οντως ολος γεµεις πλανης. ει µη ενταυθα. Μετα θανατον. ωδε σοι και µαργαριτης γινοµαι και εξωνουµαι. αλλοτε τον σπορον λαβοις. αλλα σφαλλη του εικοτος˙ ποιω κηπω τοτε τουτον κατακρυψεις. Απ᾿ εντευθεν την λαµπαδα αναψον την της ψυχης σου. ωδε γινοµαι σοι ζυµη και ζυµω το φυραµα σου. ηπατηµενης! Ο γαρ χρονος ουτος εργων.

αλλα δεξαι µε ως ενα των εσχατων σου µισθιων και αξιωσον εντευθεν θεραπευσαι σε. οι δε την σην θεοτητα επιγνοντες εν πιστει φοβω πολλω συνεχονται και εξιστανται τροµω και τι λεγειν ουκ εχουσιν˙υπερ νουν γαρ υπαρχεις˙ παντα ακατανοητα. αµην. ακαταληπτα παντα τα εργα και η δοξα σου και η επιγνωσις σου. ΙΗ’. (123) µηδε δικη υποβαλης τον πολλα σοι επταικοτα. . καθορωντα σε. µονον µε κριτην εκεισε ασυµπαθητον ευρησεις. Ω Χριστε µου και Θεε µου. Οτι µεν εις. εξεις µε κακει αρρητως απαντα γινοµενον σοι˙ ει δ᾿ απελθης αγνοων µου χαριτος τας ενεργειας. και λαβειν σου Πνευµα Θειον. (124) Τις εξισχυσει. Θεε µου. ∆εσποτα. ∆ιδασκαλια συν θεολογια περι των ενεργειων της αγιας αγαπης. Οι αγνοουντες σφαλλονται µηδεν ολως ειδοτες. γινωσκοµεν και το φως σου ορωµεν˙ οποιος δε και ποταπος. αραββωνα βασιλειας και εκειθεν απολαυσαι του νυµφωνος σου της δοξης. ηγουν αυτου του φωτος του Αγιου Πνευµατος. απαντες αγνοουµεν. περι σου διηγεισθαι. εις αιωνας αιωνιους. µη µε κατακρινης τοτε.Ει ουν ουτως εκ των ωδε και τοιουτον µε γνωρισεις. Σωτηρ µου.

Τουτο και τρεφει τα πολλα και την διψαν ιαται και δυναµιν χαριζεται τοις καλως κοπιωσι. φως ενεργουν τα παντα. και το πολλα εκζητηθεν αποπεµπεσθαι φοβω. Ω δωρου. κρατητον εν νοΐ µου. ελεος αναριθµητον. τουτο αστηρ αειλαµπης τοις µη πλεον χωρουσι˙ τουτο λυπη αντικειται. Τουτο αποκρυπτοµενον παιδευει ταπεινουσθαι και διαχεισθαι ουκ εα. ως ουκ αξιως του καλου.Πλην την ελπιδα εχοµεν και την πιστιν κρατουµεν και την αγαπην οιδαµεν. χωρητον αχωρητως. Τουτο ηλιος αδυτος τοις υψηλοις τα θεια. του υπερ πασαν κτισιν. Τουτο και χειρ σου λεγεται και οφθαλµος καλειται και στοµα το παναγιον και δυναµις και δοξα και προσωπον γνωριζεται ωραιον υπερ παντα. και αφιπταται απαν. Τουτο εκτηκει εν αρχη και λεπτυνει καθαιρον. επιστραφεν δε και φανεν και λαµψαν φιλανθρωπως εκκλινειν τοις διωκουσιν. φως απροσιτον. συστελλεσθαι ποιε δε. µηδαµου χωρουµενην. ουδε ρεµβεσθαι ολως. Τουτο σβεννυσι τον θυµον και ζεσιν της καρδιας και ουκ εα οργιζεσθαι η ταρασσεσθαι ολως. ανεκλαλητον. αναφες αψηλαφητον. αβυσσος ευσπλαγχνιας. Τουτο παλιν φαινοµενον κοσµον αποχωριζει και ληθην παντων εµποιει ανιαρων του βιου. (125) αποδιωκει λογισµους και κινησεις συστελλει. Εξαπορω και φλεγοµαι και µανθανω αιτεισθαι και εκζητειν µετα κλαυθµου εν πολλη ταπεινωσει . ην ηµιν εδωρησω. πραοτης και ειρηνη. Τουτο τερπνοτης και χαρα. ω χαρισµατος θειου και ανεκφραστου! Τι γαρ και ουκ εργαζεται. τι δε και ουχ υπαρχει. φως ουσαν. αορατον βλεποµενον. απειρον. Τουτο εχων ου καθορω. τουτο φθονον διωκει και ζηλον τον σατανικον παντελως αφανιζει. θεωρων δε αφιεν ταχος ορµω του δραξασθαι. Τουτο φευγον διωκεται παρα των τετρωµενων και τη αγαπη τη πολλη εκ καρδιας ζητειται.

ενισχυει. Τοτε ολιγον ως λεπτη αιγλη και σµικροτατη αιφνης τον νουν κυκλωσσα εις εκστασιν αρπαζει. ει µη συµπαραγενηται εις βοηθειαν τουτο. Οτε θρηνησω δε πολλα και παυσασθαι θελησω τοτε ελθουσα µυστικως κρατει της κορυφης µου και συγχεοµαι δακρυσιν αγνοων τις υπαρχει και καταυγαζει µου τον νουν φωτι γλυκειω σφοδρα. ερχεται εις βοηθειαν. Θροουµαι. Εκτοτε ουν χειραγωγει. εν δε των παθων εκβαλλει της καρδιας. ευτελειαν. υποµονην των πειρασµων και προσευχην και πενθος. απροσπαθειαν. (126) ουδε παλιν απο µιας απαντα εκδιωκει. εκκοπην του θεληµατος και αρνησιν του κοσµου. µη καλλους µνηµονευειν τε συγχωρειν τον ιδοντα. αλλ᾿ ευσπλαγχνιας του Θεου και ελεους απειρου. Οταν δε γνω ητις εστιν. οτε χρηζοµεν ταυτης˙ ουχ οταν ηµεις θελωµεν – τουτο γαρ των τελειων -. Παντων επιλανθανοµαι και καθηµαι και κλαιω µη επελπιζων αλλοτε ταυτην ουτως ιδεσθαι. ινα µη φαγη νηπιος τροφην ανδρων τελειων και παρ᾿ ευθυ διαρραγη η βλαβη και εµεση. αφιπταται συντοµως . Ου γαρ δυναται ανθρωπος εκνικησαι τα παθη. καταλιµπανουσα ταχυ.και µη δοκειν ως δυνατα τα υπερ φυσιν ειναι και της ισχυος της εµης και σπουδης ανθρωπινης. ωστε τω ταχει τω πολλω µηδε κατανοησαι. Τουτο χρονον ολιγον φαινεται και συστελλεται. ανατελλει µακροθεν και ταυτην εν καρδια µου ποιει αισθανεσθαι µε. αλλ᾿ οταν τα εις δυναµιν διαπραξηται παντα˙ γυµνωσιν. εν. ινα µη αποθανη. οσον ισχυος εχει. χωρισµον των ιδιων. αλλ᾿ οταν απορησωµεν και εκλυθωµεν ολως. διδασκει δεικνυµενη και φευγουσα. ταπεινωσιν. περισφιγγοµαι κρατησαι ταυτην θελων και νυξ τα παντα και κεναι αι αθλιαι µου χειρες. Ου γαρ εισδεξασθαι χωρει αιφνης ολον το Πνευµα ο ανθρωπος ο ψυχικος και απαθης γενεσθαι.

Ηµερα νυξ µοι φαινεται και νυξ ηµερα εστιν. εν ουρανω υπαρχει. φωνας δε ουκ ακουω. α λαλειν ουκ ισχυω. φωτιζει µε. χαριν εχω µεγαλην τοις εµε προξενησασιν ιδειν. µη απιστησης! Κτυπων ουκ επαισθανοµαι. τι εστι. Θλιψιν ουκ οιδα. µυστηρια διδασκει µε. παρηλθον γαρ και τουτον. ουδε φοβουµαι θανατον. ταπεινωσιν διδασκουσα την παντα δυναµενην. ηνπερ εποθουν. καταφιλω και προσκυνω. εκ του κοσµου δεικνυει µοι πως αυτη ηρπασε µε και ελεειν προστασσει µοι παντας τους εν τω κοσµω. Τοιχοι ουν µε συνεχουσι και σωµατι κρατουµαι και εξω τουτων αληθως ειµι. ερµηνευει µοι τας γραφας και προστιθει µ οι γνωσιν. ην και βλεπω. Ανακαλειται σιωπην και µισος πασης δοξης το κυλινδεισθαι επι γης και πατεισθαι ως κοπρον˙ επι τουτοις γαρ τερπεται και συµπαρειναι θελει. καν παντες µε λυπωσιν˙ αι ηδοναι πικρια µοι. τοτε υπαρχει συν εµοι αχωριστος κακεινη˙ οµιλει µοι.καταλιπουσα µοι το πυρ του θειου αυτης ποθου. Οταν ουν ταυτην κτησωµαι ταπεινος γενωµαι. και υπνωσαι ου βουλοµαι. εξω παντων ευρισκοµαι συν αυτη αιφνης τοτε. εν αρχη γαρ τυγχανει. Οταν δε παντα τα κακα περικυκλωσωσι µε και τω δοκειν καθελξωσι και κατισχυσωσι µου. περισπασµος οικειων και µεριµνα βιωτικων. συχνως ασπαζοµαι ταυτην. βλεπει µε. (127) ουδε ποθον εισδεξασθαι τινος των ορωµενων. ο γελαν ουκ αφιησιν η προς ανθρωπους βλεπειν. υποµονη φυσαται και φλοξ µεγαλη γινεται ουρανους δρασσοµενη˙ ταυτην σβεννυσιν ανεσις. φευγουσι παντα παθη. ζηµια γαρ µοι τουτο. χαροπιων και λυπηρων και ηδονων του κοσµου˙ (128) επαπολαυω της χαρας της αρρητου και θειας. και του αφραστου µετασχειν φωτος και φως γενεσθαι . καλλους αυτης κατατρυφω. και φως ορω δια παντος εν νυκτι και ηµερα. Κατα µικρον αναπτεται. Εν τη καρδια µου εστιν.

ου γαρ δυναµαι παντα. Τις µε προς ταυτα τα καλα ωδηγησεν ελκυσας. Κυριε. αµαρτωλος τυγχανω! Εξηλθεν. ινα µε βεβαιωσης. συγγενων τε και ηδονων και της χαρας του κοσµου. µη µοι ακολουθησης! Ο λογος µε εξεπληξε. τι δειλιας και τρεµεις.και κοινωνησαι της αυτου δωρεας απ᾿ εντευθεν και κτησασθαι τον χορηγον των αγαθων απαντων και γενεσθαι ανελλιπης ψυχικων χαρισµατων. (129) και η φλοξ διανηπτετο. ον το πυρ εσεβασθη. οτι αυτος µε δυνασαι ρυσασθαι εξ Αιγυπτου και αφαρπασαι των χειρων Φαραω του δολιου. την µη εχουσαν τελος. τεκνον µου. ειπον. µηπως ακολουθησας σοι µειζονως κινδυνευσω. Τις µοι υπεδειξεν οδον µετανοιας και πενθους. και αυτος εστη µεσος. και αν µη µεινω αφλεκτος. αδελφε. α ειδον εν Αιγυπτω θαυµασια και τερατα παρ᾿ αυτου γεγονοτα. και τρεµουσιν οι δαιµονες τουτου την παρουσιαν. εφη. τις εκ βυθου ανηγαγε κοσµικης µε απατης. Φοβουµαι. εφην. µεγα αναψον και ιν᾿ εισελθω µεσον. Μεγα το θαυµα και φρικτον. ∆εσποτα. Εγγυτερον µε ηγαγεν. Εν τεως τουτο λεξω σοι. οθεν ηµεραν ευρηκα. προς Θεον σε απαξω! Εγω δε ειπον προς αυτον εκ πολλης απιστιας˙ Και τι σηµειον δειξεις µοι. Τις απεχωρισε πατρος και αδελφων και φιλων. ειπε µοι. Πυρ. Κατηλθε γαρ και ευρε µε δουλον και παροικουντα και ειπε˙ ∆ευρο. το κελευσθεν εποιουν. εγγιζειν ου τολµω σοι ουδε φανηναι του πυρος τολµηροτερος θελω˙ και γαρ ορω σε ανθρωπον υπερ ανθρωπον οντα και ουδε βλεπειν σε τολµω. ουκ ανθρωπος˙ ανθρωπος δ᾿ οµως πελει παρ᾿ ου κοσµος εµπαιζεται και ο δρακων πατειται. ηλθε προς εµε και κατησπασατο µε˙ Τι εφοβηθης. ενηγκαλισατο µε και παλιν κατεφιλησε φιληµατι αγιω . Πως σοι εξειπω. Αγγελος ην. ασινης και αλωβητος καµε προσεκαλειτο. Εξεστην. µειζονα τουτου οψει.

ηγαπησα ακολουθησαι τουτω και δουλος επεποθησα τουτου µονου γενεσθαι. µεσον ληστων. Ουτω δη και εποιησεν ο του Θεου εργατης˙ εκρατησε µου της χειρος προπορευοµενος µου και ουτως απηρξαµεθα την οδον διανυειν. κατελαβον εν οριοις Αιγυπτου. Ο στυλος ηπτε του πυρος. και µονοι διηρχοµεθα εν αλλοτρια χωρα. Εγνω την αναχωρησιν ο βασιλευς Αιγυπτου. ους υποσπονδους ειχεν. (130) Κυριε. και θαρσος ενεποιησεν εις την εµην καρδιαν και τολµαν εχαρισατο. οι δεινοι εργοδοται την πλινθον και τα αχυρα ηναγκαζον φροντιζειν˙ µονος ουκ ισχυον φυγειν. α εξειργασω δι᾿ εµε. δος µοι συνεσιν πρεσβειαις του πατρος µου και λογον. διηγησασθαι θαυµασια χειρος σου. Επιστευσα. και ουκ εκαµφθη Φαραω ουδε απελυσε µε˙ και δη πρεσβευει ο πατηρ.και αυτος ολος εµυρισεν οσµην αθανασιας. και Θεος υπακουει και λεγει τω θεραποντι λαβειν εκ της χειρος µε και υπισχνειται µεθ᾿ ηµων συµπορευεσθαι αµα. εκενωσαν τα βελη. αλλα δουλους απεστειλεν. ως ενος κατεφρονησε και αυτος ουκ εξηλθεν. Ο Φαραω εκρατει µε. εµανη και ηγησατο µεγαλην ατιµιαν παρα ενος εµπαιζεσθαι και νικασθαι ανθρωπου. Εµαθε και ο βασιλευς λαου αυτου την ητταν. παντες συντετριµµενοι˙ ξιφη αυτων κατεκλασαν. Κατεδραµον. παντες εστραφησαν κενοι. δια χειρος του δουλου σου εξαγων εξ Αιγυπτου. παρην και η νεφελη. ουδε γαρ ειχον οπλα. Φαραω µη φοβεισθαι. του Φαραω λυτρουµενος και των κακων Αιγυπτου. Εζευξεν αρµατα αυτου και τον λαον επηρε . αι χειρες εξελυθησαν καθ᾿ ηµων ενεργουσαι. τον ασωτον και πορνον. Μωσης ελαλει τω Θεω ποιησαι το συµφερον˙ Θεος µαστιζει Αιγυπτον πληγαις δεκαπλασιοις. και ηµεις διεµειναµεν µηδεν αδικηθεντες. µεσον πολλων εθνων και βασιλεων.

και κατεδιωξεν αυτος καυχωµενος µεγαλα. Ηλθε και µονον ευρε µε κειµενον εκ του κοπου, (ηγρυπνει δε ο Μωϋσης και Θεω προσωµιλει), προσεταξε δεθηναι µου χειρας αµα και ποδας και τω δοκειν εκρατουν µε και δεσµειν επεχειρουν˙ εγω δ᾿ εγελων κειµενος και ευχη ωπλιζοµην και τω σηµειω του σταυρου παντας απεκρουοµην, και µη τολµωντες αψασθαι η εγγυς µου γενεσθαι πορρωθεν που ισταµενοι εδοκουν εκφοβειν µε, πυρ ταις χερσι κατεχοντες καυσαι µε προσηπειλουν˙ µεγαλα τε εκραυγαζον και κτυπους απετελουν και, ινα µη καυχησωνται ως µεγα τι ποιουντες, (131) ειδον µε φως γενοµενον πρεσβειαις του πατρος µου και αφνω υπεχωρησαν οµου κατησχυµµενοι. Εξηλθεν εκ Θεου Μωσης, ευρε µε θαρσαλεον, περιχαρη και συντροµον εκ της θαυµατουργιας. Ηρωτησε τι το συµβαν, το παν αυτω εξειπον, και οτι˙ Φαραω ην, βασιλευς της Αιγυπτου, παραγενοµενον νυνι µετα λαου απειρου και δησαι µε ουκ ισχυσεν, ηθελε δε µε καυσαι και παντες φλοξ εγενοντο, οι µετ᾿ αυτου ελθοντες, και κατ᾿ εµου εξεπεµπον πυρ εκ του στοµατος αυτων. Και οτι˙Φως ιδοντες µε γεγονοτα ευχαις σου σκοτος παντες γεγονασι και µονος ειµι αρτι. Βλεπε, αντεπεκριθη µοι Μωσης, και µη θαρρησης, µηδε τα φανερα βλεπης, τα κρυφη φοβου µαλλον! ∆ευρο, φυγη χρησωµεθα! Ουτω Θεος κελευει, και πολεµησει ο Χριστος ανθ᾿ ηµων Αιγυπτιοις. Αγωµεν, εφην, Κυριε, ου χωρισθησοµαι σου, ου παραβω σου εντολην, αλλα πασας φυλαξω˙ αµην. ΙΘ’. ∆ιδασκαλια συν θεολογια, εν η και περι ιερωσυνης αµα και απαθους θεωριας. (132) Πως σου εξειπω, ∆εσποτα, τα θαυµαστα και ξενα,

πως λογω διηγησοµαι σων κριµατων τα βαθη, α καθ᾿ εκαστην εκτελεις εν ηµιν, τοις σοις δουλοις; Πως παραβλεπεις απειρα των σφαλµατων µου πληθη και ου λογιζη, ∆εσποτα, τας των κακων µου πραξεις, αλλ᾿ ελεεις και σκεπεις µε και φωτιζεις και τρεφεις ως εκπληρουντα πασας σου τας εντολας, Σωτηρ µου; Ου µονον δε µε ελεεις, αλλα και πλεον τουτου καταξιοις ενωπιον της σης παραστασθαι µε δοξης τε και δυναµεως και της µεγαλωσυνης˙ προσοµιλεις µοι και λαλεις λογους αθανασιας τω ασθενει και ταπεινω και του ζην αναξιω. Πως µου λαµπρυνεις την ψυχην, την κατεσπιλωµενην, και φως αυτην αποτελεις, αχραντον τε και θειον; Πως λαµπροφορους εκτελεις τας αθλιας µου χειρας, ας αµαρτων εµολυνα µολυσµοις αµαρτιας; Πως αλλοιοις τα χειλη µου αιγλη θεοτητος σου, εξ ακαθαρτων αγια ταυτα µετασκευαζων; Γλωσσαν µου δε την ρυπαραν, Χριστε, πως εκκαθαιρεις και µασησµω της σης σαρκος σου µετοχον εργαζη; Πως και οραν µε αξιοις και παρ᾿ εµου ορασθαι και ταις χερσι µου, ο κρατων τα συµπαντα, κρατεισθαι, ο πασιν αθεωρητος ταξεσιν ουρανιαις (133) και τω Μωση απροσιτος, τω εν προφηταις πρωτω; Ου γαρ ιδειν το προσωπον το σον κατηξιωθη, ουδ᾿ εν ανθρωποις αλλοις τις, ινα µη αποθανη. Σε ουν τον ακατανοητον, σε τον αφραστον µονον, σε τον αχωρητον παντι και απροσιτον πασι, πως και κρατειν τε και φιλειν και οραν και εσθιειν και εχειν εν καρδια µου, Χριστε, καταξιουµαι και διαµενω αφλεκτος χαιρων αµα και τρεµων και ανυµνων σου την πολλην, Χριστε, φιλανθρωπιαν; Οι ουν τυφλοι και σαρκικοι, οι µη γινωσκοντες σε, αναισθητουντες, µαλλον δε την ιδιαν δεικνυντες ασθενειαν και σκοτωσιν και των καλων απαντων, Σωτηρ µου, αποστερησιν, πως τολµωσι του λεγειν˙ Τι δε και χρηζει ανθρωπος ιερωσυνην εχειν, εαν µη εν των τριων τυτων κερδανη˙

η την τροφην του σωµατος η πορισµον χρυσιου η θρονον εκ των υψηλων επισκοπης πλουσιας; Ω σκοτους, ω πωρωσεως, ω πτωχειας εσχατης, ω αθλιοτητος πολλης, ω αγνοιας µεγαλης, ω γεηρων τε και κενων µαταιων ονοµατων, ω τολµης, ω φρονηµατος Ιουδα του προδοτου! Ως γαρ εκεινω τα φρικτα του δεσποτικου δειπνου και του αχραντου σωµατος εις ουδεν ελογισθη, αλλα κρεισσον ηγησατο αργυρια ολιγα, ουτω και ουτοι τα φθαρτα των αφθαρτων και θειων προτιµωντες εκλεγονται την ψυχικην αγχονην. Ειπατε µοι, ω µαταιοι, ει επιστασθε τουτο! Τις τον Χριστον κτησαµενος ετερου πλεον χρηζει τινος αρα των αγαθων του παροντος αιωνος; Τις την χαριν του Πνευµατος εχων εν τη καρδια ουχι Τριαδα την σεπτην εν αυτω κατοικουσαν (134) κεκτηται, την φωτιζουσαν και Θεον εκτελουσαν; Τις δε Θεος γενοµενος χαριτι της Τριαδος και δοξης καταξιωθεις της ανω τε και πρωτης, πλεον τι εννοησειεν ενδοξοτερον αρα του λειτουργειν τε και οραν την ανωτατω φυσιν, την παντουργον, την αφραστον, την απροσιτον πασιν; Η τινος επιθυµησειε λαµπροτερου εν βιω, τω τε τουτω, λογισθητι, τω ολιγοχρονιω, η τω αλλω, µοι νοησον, τω µη εχοντι τελος; Ει ηδεις το κρυπτοµενον βαθος των µυστηριων, ουκ αν µε κατηναγκαζες ταυτα λαλειν η γραφειν. Φριττω γαρ ευλαβουµενος εγχαραττων τα θεια και γραµµασι σκιαγραφων τα απορρητα πασιν. Ει εθεασω τον Χριστον, ει ελαβες το Πνευµα και προσηνεχθης τω Πατρι δια τουτων των δυο, γινωσκειν ειχες α λαλω και α σοι εξηγουµαι, και οτι µεγα και φρικτον και επεκεινα πασης δοξης τε και λαµπροτητος, αρχης και εξουσιας, πλουτου τε και δυναµεως και πασης βασιλειας το λειτουργειν εν καθαρα καρδιας συνειδησει τη καθαρα και Αγια και αχραντω Τριαδι.

Μη γαρ µοι ειπης σωµατος την αναµαρτησιαν και, ων το βαθος ου νοεις, παραξης µαρτυριας, αλλ᾿ απερ ειπεν ο Θεος δια των Αποστολων και Βασιλειου του σοφου, του πυρινου την γλωτταν, και Χρυσοστοµου τε πατρος τας απλας µαρτυριας και Γρηγοριου του καλως ταυτα θεολογουντος ακουσον και πιστωθητι, ποταπον χρη υπαρχειν τον λειτουργουντα τω Θεω, τω ποιητη των παντων! Και εκ της καταξιωσεως και εκ της αρετης σου εχεις του αξιωµατος το µεγεθος θαυµασαι. (135) Μη πλανηθητε, αδελφοι, µη τολµησητε ολως αψασθαι η προσελθειν το απροσιτω φυσει. Ος γαρ ουκ αποταξεται κοσµω και τοις εν κοσµω και την ψυχην αρνησεται την εαυτου και σωµα και ολος γενηται νεκρος ταις αισθησεσι πασαις µηδεν προσβλεπων εµπαθως των ηδεων του βιου, µηδενος ολως επιθυµων των του κοσµου πραγµατων µηδε ενηδυνοµενος λογοις τισιν ανθρωπων, ος ου κωφος τε και τυφλος γενηται τοις του κοσµου πραγµασι τε και ηθεσι, πραξεσι τε και λογοις ορων µεν οσα οφθαλµος φυσει οραν ισχυει, µηδεν δε ενδοθεν εων εισελθειν εν καρδια και τυπους τουτων και µορφας ανιστορεισθαι ταυτην ακουων δ᾿ οσα ακοη δεχεται ανθρωπινη, και µενων ωσπερ αψυχος και αναισθητος λιθος, µη ηχην, µη την δυναµιν των φωνων µεµνηµενος, ου δυναται την µυστικην και αναιµακτον θυειν Θεω θυσιαν καθαρως τω καθαρω την φυσιν. Οταν γαρ ταυτα αισθηθη ποιειν εν αληθεια, απεχωρισθη του παντος κοσµου και των του κοσµου και γνωσει και πιστευσει µοι, α µελλω παλιν γραφειν. Τον αερα τον σκοτεινον, ον ∆αυιδ τειχος λεγει και θαλασσαν ωνοµασαν του βιου οι Πατερες, υπερεβη, επερασεν, εισηλθεν εις λιµενα, εν ω πας ο γενοµενος παν αγαθον ευρισκει. Εκει γαρ ο παραδεισος, εκει ζωης το ξυλον, εκει ο αρτος ο γλυκυς, εκει ποµα το θειον,

εκει ο ανεξαντλητος πλουτος των χαρισµατων. Εκει η βατος καιεται µη καταφλεγοµενη και των ποδων µου λυονται πεδιλα ευθεως˙ (136) εκει θαλασσα ρηγνυται και διερχοµαι µονος και ορω εν τοις υδασιν εχθρους ποντιζοµενους˙ εκει το ξυλον θεωρω εν τη εµη καρδια βαλλοµενον και τα πικρα παντα µεταποιουνται˙ εκει την πετραν βλυζουσν µελι εκαρπωσαµην και η ψυχη µου εκτοτε θλιψεως ου µετεσχεν˙ εκει ευρηκα τον Χριστον, τον παροχεα τουτων, και ηκολουθησα αυτω εξ ολης της ψυχης µου˙ εκει το µαννα εφαγον και αρτον των Αγγελων και ουδενος επεθυµησα των ανθρωπινων ετι˙ εκει την ραβδον Ααρων την ξηραν εξανθουσαν ειδον τε και εθαυµασα Θεου τερατουργιας˙ εκει την στειραν µου ψυχην ειδον καρποφορουσαν και πως το ξυλον το ξηρον ποιει καρπον ωραιον˙ εκει την βορβορωδη µου και ασωτον καρδιαν εθεασαµην καθαραν και αγνην και παρθενον και το˙ Χαιρε, ακουουσαν, η κεχαριτωµενη, µετα σου γαρ ο Κυριος και εν σοι εις αιωνας! Εκει το˙ Νιψαι, ηκουσα, κολυµβηθρα δακρυων! και ποιησας επιστευσα και ανεβλεψα αιφνης˙ εκει εταφην µνηµατι ταπεινωσει τελεια, και παρεγενετο Χριστος αµετρητω ελεει και λιθον ηρε τον βαρυν εκειθεν των κακων µου και ειπε˙ ∆ευρο, εξελθε ως εκ ταφου του κοσµου! Εκει, πως επαθεν, ειδον, απαθως ο Θεος µου και πως νεκρος εγενετο αθανατος υπαρχων και ανεστη του µνηµατος µη λυσας τας σφραγιδας. Εκει την µελλουσαν ειδον ζωην και αφθαρσιαν, (137) ην ο Χριστος χαριζεται τοις αυτον εκζητουσι, και βασιλειαν ουρανων ουσαν εντος µου ευρον, ητις υπαρχει ο Πατηρ, ο Υιος και το Πνευµα, θεοτης αδιαιρετος εν τρισι τοις προσωποις, ην οι µη προτιµησαντες αντι παντος του κοσµου και δοξαν ηγησαµενοι και τιµην τε και πλουτον

το προσκυνειν, το λειτουργειν και παριστασθαι µονον αναξιοι τυγχανουσι και της αχραντου θεας και της τρυφης και της χαρας και των καλων απαντων, ων ου µη µεταλαβωσι µετανοιαν µη σχοντες, ει µη παντα ως ειποµεν, γενωνται διδαχθεντες και παντα πραξωσι σπουδη, α ειπεν ο Θεος µου, και τοτε µολις τις πολλω φοβω και ευλαβεια, ει ο Θεος κελευσειεν, απτεσθω των αψαυστων. Ουδε γαρ πασιν εξεστι λειτουργειν τοις τοιουτοις, αλλ᾿ ει και πασαν δεξεται του Πνευµατος την χαριν και καθαρος απο µητρος υπαρχει αµαρτιας, ει µη Θεου κελευσµατι και εκλογη εκεινου, πληροφορουντος την αυτου ψυχην ελλαµψει θεια και εµπυριζοντος αυτην ποθω θειας αγαπης, ουκ αν δοκη µοι ευλογον ιερουργειν τα θεια και των αψαυστων και φρικτων απτεσθαι µυστηριων, οις πρεπει δοξα και τιµη και προσκυνησις πασα νυν και αει δια παντος, εις παντας τους αιωνας. Κ’. Ευχαριστια και εξοµολογησις συν θεολογια˙ και περι δωρεας και µετουσιας Πνευµατος Αγιου. (138) Ωφθης δι᾿ εµε επι γης εκ Παρθενου, ο προ αιωνων αορατος υπαρχων, και σαρξ εγενου και ανθρωπος εδειχθης, ο απροσιτω φωτι ενειληµµενος, και περιγραπτος τοις πασιν ενοµισθης, ο πανταπασιν αχωρητος υπαρχων, ον ουκ ισχυει λογος απας εκφρασαι, νους δε βιαζοµενος δρασσεται ποθω και κρατειν ου δυναται συστελλοµενος φοβω και παλιν ζητει καιοµενος τα ενδον, φαντασθεις δε σου βραχυ τη λαµπηδονι τροµω αποπεµπεται και χαρα χαιρει. Στεγειν γαρ ου δυναται φυσις ανθρωπων ολον σε τρανως καθοραν, τον Χριστον µου,

ει και ολον σε πιστευοµεν λαµβανειν εκ του Πνευµατος, ου διδως, ο Θεος µου, και των αχραντων αιµατος και σαρκος σου, ων κοινωνουντες σε κρατειν και εσθιειν αδιαιρετως, Θεε, οµολογουµεν και ασυγχυτως˙ ου γαρ µεταλαµβανεις φθορας η ρυπου, αλλ᾿ εµοι µεταδιδως της σης αφθαρτου καθαροτητος, Λογε, (139) και αποπλυνεις τον ρυπον των κακων µου και εκδιωκεις ζοφον αµαρτιων µου και της καρδιας καθαιρεις µου το αισχος και της κακιας εκλεπτυνεις το παχος και φως ποιεις µε, τον πριν εσκοτισµενον, και ωραιον µε κατ᾿ αµφω απεργαζη˙ αιγλη περιλαµπεις µε αθανασιας και εκπληττοµαι και καιοµαι τα ενδον επιθυµων σε αυτον προσκυνησαι. Οτε δε τουτο ενθυµηθω ο ταλας, ω του θαυµατος, εν εµοι σε ευρισκω καταµενοντα, κινουµενον, λαλουντα και αφωνον µε τοτε αποτελουντα τη καταπληξει δοξης της απροσιτου. Θαµβος ουν συνεχει µε και απορια, οτι τον παντα συνεχοντα παλαµη συνεχοµενον εν καρδια µου βλεπω. Αλλα τι σου, Χριστε µου, το ξενον του ελεους, τις η απειρος συγκαταβασις, Λογε; Τι προς την εµην εληθυθας πτωχειαν, πως και εισηλθες εις ρυπωσαν οικιαν, ο απροσιτω οικων φωτι, Θεε µου; Πως δε και τηρεις ακαταφλεκτον ταυτην, πυρ υπαρχων αστεκτον φυσει βροτεια; Τι δε ποιησω αξιον σου της δοξης και τι ευρησω προς τοσαυτην αγαπην; Τι σοι προσαξω, τω τοιαυτη µε δοξη και τιµη δοξασαντι, τον αναξιον; Ον γαρ ανθρωποι βλεπειν απαξιουσιν,

αλλ᾿ ουδε λαλειν ουδε συνεστιασθαι ολως εµοι βουλονται τω παναθλιω, συ ο πνοην απασαν τρεφων και φυσιν, (140) ο τοις Σεραφειµ απροσιτος υπαρχων, ο παντων κτιστης, ποιητης και δεσποτης ου µονον ορας και λαλεις µοι και τρεφεις, αλλα και την σην ουσιωδως µοι σαρκα κατηξιωσας και κρατειν και εσθιειν και το αιµα σου το παναγιον πινειν, ο εξεχυθη δι᾿ εµε σου σφαγεντος. ∆ιακονον τε και λειτουργον και µυστην τουτων µε κατεστησας, ονπερ γινωσκεις, ο παντα ειδως, πριν ποιησεις αιωνας και πριν παραξεις τι των µη βλεποµενων τα γαρ ορατα υστερον συνεστησω -, τον αµαρτωλον, ασωτον, τον τελωνην, ληστην, φονεα εµαυτου γεγονοτα, ψευστην των καλων, εργατην ανοµιας και πασων των σων εντολων παραβατην. Συ ουν αληθη ταυτα ειναι γινωσκεις˙ πως ενωπιον οφθω σου, ω Χριστε µου, πως δε τη ση πλησιασω τραπεζη; Πως του αχραντου σωµατος σου κρατησω, ο χειρας εχων παντη εσπιλωµενας; Πως υµνησω σε, πως αλλοις µεσιτευσω µη εχων εκ πιστεως και καλων εργων την προς σε αγαπησιν και παρρησιαν, αλλ᾿ υποχρεως αυτος ων, ωσπερ οιδας, πολλων ταλαντων, πολλων ανοµηµατων; Ο νους απορει, ησθενησεν η γλωσσα και λογος ουδεις ευρισκεται µοι, Σωτερ, τα σα εξειπειν αγαθοτητος εργα, α εποιησας εις εµε τον σον δουλον. (141) Φλεγονται δε µου ως εκ πυρος τα ενδον και ου δυναµαι σιωπων υποφερειν το µεγα βαρος των πολλων δωρεων σου. Ο τα στρουθια φωναις λαλειν ποιησας

δωρησαι καµοι λογον, τω παναθλιω, ινα τοις πασιν εγγραφως και αγραφως διηγησωµαι, α εις εµε ειργασω δια ελεος απειρον, ο Θεος µου, και δια µονην την σην φιλανθρωπιαν. Και γαρ υπερ νουν φρικτα τε και µεγαλα πελουσιν, απερ παρεσχες µοι τω ξενω, τω αµαθει, τω πτωχω, τω απαρρησιαστω, τω απο παντος απερριµενω ανθρωπου. Γονεις ου προσειχον µοι φυσικη τη αγαπη, οι αδελφοι και φιλοι µου παντες ενεπαιζον µοι, αγαπαν γαρ µε λεγοντες εψευδοντο εις απαν. Οι συγγενεις, οι εξωθεν, οι αρχοντες του κοσµου τοσουτον µε απεστρεφοντο και ηνειχοντο βλεπειν, οσον συναπολεσαι µε ταις αυτων ασεβειαις. Πολλακις επεθυµησα δοξης αναµαρτητως και ουπω ταυτην ευρηκα εν τω παροντι βιω˙ η δοξα γαρ η κοσµικη, καθως εβεβαιωθην, και διχα αλλης πραξεως αµαρτια τυγχανει. Ποσακις επεθυµησα ανθρωπους αγαπαν µε και εχειν οικειοτητος προς αυτους παρρησιαν, και ουδεις µου ηνεσχετο των αγαθα φρονουντων˙ αλλοι δε µαλλον ηθελον βλεπειν µε και γνωριζειν, εγω δε τουτους εφευγον ως των κακων εργατας. Ταυτα ουν παντα, ∆εσποτα, και αλλα τουτων πλειω, α ουδε λεγειν ευπορω, ουδ᾿ αποµνηµονευειν, συ εις εµε, τον ασωτον, προνοων απειργασω, ινα ελκυσης εκ βυθου και κοσµικου µε σκοτους (142) και της απατης, της δεινης, των του βιου ηδεων. Οι αγαθοι µε εφευγον δια το εξω σχηµα, τους δε φαυλους εξεφευγον οικεια προαιρεσει˙ ηγαπων γαρ, ως ειρηται, δοξαν και πλουτον κοσµου και φαντασµον ενδυµατος και βλακευµατων ηθη. Ουκ οιδα δε τι φθεγξοµαι, ουκ οιδα τι σοι ειπω˙ φοβουµαι γαρ και το λαλειν και γραφειν τα τοιαυτα, µη περιπεσω τοις εµοις λογοις και αµαρτησω, και εσται ανεξαλειπτον το ψευδως γεγραµµενον.

Οταν προσεκαλειτο µε εις εργα τις µανιας και αµαρτιας, αληθως, του πλανου κοσµου τουτου, εσωθεν η καρδια µου συνελεγετο ολη και ωσπερ κατεκρυπτετο εαυτην αιδουµενη, συνεχοµενη αφανως παντως χειρι σου θεια. Και τα µεν αλλα απαντα ηγαπων τα του βιου, οσα τε οψιν τερπουσι και λεαινουσι λαρυγγα και σωµα καλλωπιζουσι, το φθειροµενον τουτο. Τας πραξεις δε τας µυσαρας και ασελγεις ορεξεις συ δη εκ της καρδιας µου απηλειψας, Θεε µου, και µισος ενεποιησας προς ταυτα τη ψυχη µου˙ ει και τη προαιρεσει µου προσεκειµην εν τουτοις, και ορεξιν τε απρακτον και πραξεις ανορεκτους εποιεις µαλλον εχειν µε – θαυµα µεγιστον παντη και παντων απεχωρισας οικονοµια θεια βασιλεων, αρχοντων τε και πλουσιων του κοσµου. Πολλων πολλακις και εµου θελησαντος εις ταυτα αυτος βουλην ουκ ειασας τινος εν τουτοις στηναι, αλλους δοξαζειν λεγοντας και πλουτειν µε εν βιω µισος εµισουν, ∆εσποτα, µισος απο καρδιας, ως µητε συντυχιαν µε κινειν ποτε προς τουτοις, οι και µανεντες βακλοις µε σφοδρως ετυψαν µαλλον˙ αλλοι δε λοιδοριαις µε προς παντας ελοιδορουν (143) εργατην ειναι λεγοντες πασης παρανοµιας, θελοντες διαστρεψαι µε απο οδου ευθειας˙ τας πραξεις γαρ εξεφευγον, ινα µη λοιδορωµαι, αυτοι δε ελοιδορουν µε, οπως εις πραξεις ελθω, ει αρα και τον επαινον τον των ανθρωπων χρηζω, οι προσετιθουν λεγοντες παντοτε λοιδορειν µε, εως αν εις το φρονηµα το εκεινων συνελθω. Τοις δε την δοξαν λεγουσι διδοναι την του κοσµου ουτως ανταποκρινεσθαι δεδωκας µε, Σωτηρ µου˙ Ει πασαν δοξαν, ελεγον, την του κοσµου εκρατεις και στεφος σου τη κορυφη βασιλειας υπηρχε, τοις δε ποσι σου κοκκινον ην υποδεδεµενον και τουτων παντων αιφνης µε κυριον απειργασω, αυτος δε εστης παγανος, δουλος µου θελων ειναι,

ουκ αν ταις πονηριαις σου και τοις φρονηµασι σου ολως συνεκοινωνησα η συνηλθον εν βιω. Ποιος χαρτης χωρησειε τας σας ευεργεσιας και τα καλα σου τα πολλα, α εις εµε ειργασω; Ει γαρ µυριαι γλωσσαι µοι δοθησονται και χειρες, ουκ αν ισχυσω εξειπειν η περι παντων γραψαι˙ εισι γαρ παντως αβυσσος εν απειρω τω πληθει, εισιν ακατανοητα τω της δοξης µεγεθει, και ασθενω τον λογισµον, πονω µου την καρδιαν, οτι λαλειν ου δυναµαι περι σου, ο Θεος µου. Οταν γαρ, απερ επραξα, ενυµηθω, ο ταλας, οσα µοι εβοηθησας, εξ οιων µε εξειλου και ποσων, Σωτερ, µε κακων απερ διεπραξαµην, αλλ᾿ ως πολλα ποιησαντα αγαθα και µεγαλα και καθαρον απο µητρος αγιας κολυµβηθρας ουτως και προσελαβου µε, ουτως ετιµησας µε, ουτως µε κατεκοσµησας στολη τη βασιλειω, (144) ολος τροµω συνεχοµαι και εξισταµαι χαιρων και αφωνος καθισταµαι και εκλυοµαι σφοδρα, οτι θεος εδοθης µοι, ο ποιητης του κοσµου, ανθρωπω λιαν µυσαρω και βδελυκτω τοις πασιν ανθρωποις τε και δαιµοσιν ως ηδη γεγονοτι και υπερβαντι πραξεσιν εργων ατοπωτατων κακεινους. Οιµοι τω αισχρω και ρυπαρω - πως ειπω;ηνωθης µοι, φιλανθρωπε, αµετρω ευσπλαγχνια, ο καθαροτητι πολυς, αγιωσυνη µειζων, δυναµεις τε ασυγκριτος και ανεικαστος δοξη, και συγκατηλθεν ανωθεν αφ᾿ υψους αµετρητου εως εσχατου των πυλων αδου αµαρτιων µου και σκοτους της πτωχειας µου και οικου συµπτωθεντος απο πολλων ανοµιων, µεγιστης αµελειας ηµεληµενου παντελως και γε ρερυπωµενου, ος προτερον ανεστησας εµε κειµενον κατω και επι πετραν εστησας των θειων εντολων σου και λουσας εκαθαρισας βορβορου των κακων µου και χιτωνα ενεδυσας λευκον υπερ χιονα, τον οικον τε εσαρωσας τον κατεσπιλωµενον

και εισελθων ενωκισας, ω Τριας, ο Θεος µου, ειτα θρονον µε απετελεσας θεοτητος σου θειας και οικον απροσιτου σου δοξης και βασιλειας και σταµνον µαννα φερουσαν το της αθανασιας, και λυχνον ενδον εχοντα φως ασβεστον και θειον, πυξιον τε ως αληθως του καλου µαργαριτου και γαρ αγρον, εν ω κεκρυπται ο θησαυρος του κοσµου, πηγην, εξ ης οι πινοντες ουδεποτε διψωσιν, ητις και βλυζει µαλιστα υδωρ δεκαπλασιως και τους εν πιστει πινοντας εκτελει αθανατους, (145) παραδεισον ξυλον ζωης µεσον εχοντα παλιν και γην περικαλυπτουσαν τον αχωρητον πασι, σε, ον εζητησα ποτε εξ ολης µου καρδιας, και επεθυµουν περι σου λογον αει ακουειν και ηθελον την µνειαν σου εχειν εν τη ψυχη µου και συχνοτερως περι σου και λαλειν και ακουειν. Ει γαρ και πρωην µου ο νους περι σου φαντασθηναι καθαρως ουκ ηδυνατο, παντη ρερυπωµενος, ουδ᾿ οφθαλµοι θεασασθαι η ακοη ακουσαι, ουδ᾿ αναβασεις δεξασθαι η καρδια µου θειας, αλλα µονη τη ακοη κατεπληττετο ολη και φοβω συνεστελλετο η ψυχη µου και τροµω, αλλ᾿ ενδοθεν ορωσα σε νυν εαυτης εκπληττεται και ενοπτριζοµενη σε, οσον αυτη γε διδως, ολον εν ολω τω παντι, ολον εκτος δε τουτου, εντος τε παλιν εαυτης, ολον κατανοουσα ολον ακατανοητον θεοτητι τη θεια, τον τοις πασιν αορατον και αποκεκρυµµενον, σε τον απροσιτον και προσιτον µονοις οις ηβουληθης, καθως αυτος ηθελησας φιλανθρωπως φανηναι, τον Σεραφειµ και Χερουβιµ και πασι τοις αγγελοις απροσιτον και φοβερον αυγη φυσεως θειας, µετα ανθρωπων προσιτον τον φυσει αληπτον τε, ολη ολως εξισταται, εκπληττεται δε πλεον την αγαθοτητα την σην και την φιλανθρωπιαν, οτι καθαιρεις ρυπαρας ψυχας και νουν φωτιζεις και περιδρασση γεωδους και υλικης ουσιας,

αναπτεις τε φλογα πολλην αγαπησεως θειας και ποθου θειου ερωτα οια πυρ µοι εµβαλλεις και µεχρι τριτου ουρανου φθανειν παρασκευαζεις και εις παραδεισον ποιεις, Σωτερ, αρπαζεσθαι µε, εν ω ακουω ρηµατα αρρητα τε και ξενα, (146) α ουκ εξον βροτοις λαλειν η λογω εξηγεισθαι. Σοι δε τιµη πρεπει, δοξα και µεγαλωσυνη, κρατος αιωνιον, Χριστε, τω του παντος ∆εσποτη συν τω Πατρι και Πνευµατι τω φυσει Παναγιω νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων˙ αµην. ΚΑ’. Επιστολη προς µοναχον ερωτησαντα˙ Πως χωριζεις τον Υιον απο του Πατρος, επινοια η πραγµατι; Εν η ευρησεις πλουτον θεολογιας ανατρεπουσης την αυτου βλασφηµιαν. (147) Ελαµψας, εξεφανας φως το της δοξης, φως απροσιτον της σης ουσιας, Σωτερ, και κατηυγασας ψυχην εσκοτισµενην, µαλλον δε σκοτος ουσαν εξ αµαρτιας ως το φυσικον απολεσασαν καλλος, ως εξ αδου τε ανηγαγες κειµενην και φως ιδειν δεδωκας θειας ηµερας και του ηλιου ακτισιν ελλαµφθηναι και φως γενεσθαι ταυτην, ω µεγα θαυµα! Ου πιστευουσιν οι δοξης των ανθρωπων µη καταφρονησαντες, ως ενετειλω, ουδε γαρ εγευσαντο δοξης της θειας, ην δεδωκας συ και διδως νυν, Θεε µου, τοις απο ψυχης ολη τη διαθεσει σε ζητησασι, την αιωνιον δοξαν, σε, τον αληθως Θεον δεδοξασµενον, ον το κατιδειν ακροτης εστι δοξης. Ο δε αει σε βλεπειν ηξιωµενος παντως ελαχεν αγγελικης αξιας, ει και δεδεται τη σαρκι κατα φυσιν.

Ει δε και µειναι παρ᾿ αυτω κατεδεξω (148) και καταµενειν εν σοι προσηβουληθης, την σην εξεπληρωσας οικονοµιαν και οµοιον σου τον φθαρτον απειργασω θεον, ο Θεος, ο συνυπαρχων φυσει, ο προαναρχος Θεω τω συναναρχω Υιω και Λογω, τω εκ σου γεννηθεντι, ουκ επινοια εκ σου χωριζοµενω, αλλα πραγµατι αχωριστω σου οντι. Ει δε και χωριζεται, αλλ᾿ ου τη φυσει, τη υποστασει δε µαλλον, ειτ᾿ ουν προσωπω, το γαρ πραγµατι ασεβων και αθεων, το δ᾿επινοια ολως εσκοτισµενων. Εχει γαρ ο νους γεννωµενον τον λογον απαυστως παντως και πως κεχωρισµενον˙ ει δε γενναται και προερχεται οντως και κεχωρισται ενυποστατω λογω, αλλα και µενει του γεννησαντος ενδον, οπερ και κολπον πατρικον δει νοησαι, και διερχεται εις τον συµπαντα κοσµον και παντα πληροι του Πατρος ολως διχα και συν τω Πατρι ολος αυτος υπαρχει, µετερχεται δε παντως ταις ενεργειαις και τη ελλαµψει µεταβαινειν νοειται. Εµπεριπατειν ηκουσας γαρ και µενειν και αποστρεφειν το προσωπον και βλεπειν, κατερχεσθαι τε και ανερχεσθαι παλιν, παραγινεσθαι τε και αφιπτασθαι αυθις και αλλα πολλα της θειας ενεργειας αι θειαι γραφαι πασαι δηµηγορουσιν, α ελαλησεν εκπορευθεν το Πνευµα, (149) το Παναγιον, εκ του Πατρος αφραστως, και απεσταλη δι᾿ Υιου τοις ανθρωποις˙ ου τοις απιστοις ουδε τοις φιλοδοξοις, ου τοις ρητορσιν ουδε τοις φιλοσοφοις, ου τοις µαθουσι συγγραφας των Ελληνων, ου τοις τα γραφας αγνοουσι τας εσω,

ου τοις εξασκησασι σκηνικον βιον, ου τοις λαλουσι τορνευτως και πλουσιως, ου τοις λαχουσι µεγαλων ονοµατων, ου τοις τυχουσι φιλεισθαι παρ᾿ ενδοξων, ου συµπραξασι τοις πραξασιν ανοµως, ου τοις καλουσιν ουδε τοις καλουµενοις, ουδε παιζουσιν ουδε τοις παιζοµενοις, αλλα τοις πτωχοις πνευµατι και τω βιω, τοις την καρδιαν καθαροις και το σωµα, τοις λογον απλουν και απλουστερον βιον και απλουστεραν κεκτηµενοις την γνωµην, τοις την δοξαν φευγουσιν ως πυρ γεεννης και κολακευτας απο ψυχης µισουσιν (ου γαρ δεχεται το Πνευµα κολακειας, ουδ᾿ ανεχεται ακουειν, ο µη εστι), τοις προς µονην βλεπουσι ψυχης την δοξαν και των αδελφων την σωτηριαν παντων και µηδε µικρα καρδιακη κινησει αισθησιν λαµβανουσι προς τι του κοσµου, επαινων οιον η δοξης ανθρωπινης η πασης αλλης ηδονης ειτε παθους. Ουτοι γαρ νεκροι και ζωντες αληθεια, οτι πελουσιν αληθεις και ως πλανοι. Ουτοι ταπεινοι πνευµατι και καρδια, (150) πραεις τε εισι και ζηλωται Κυριω. Ουτοι ασεβεις εισι τοις ασεβεσι και οσµη ζωης τοις εκλεκτοις Κυριου. Ουτοι και πορνοι τοις πορνοις τη καρδια και ισαγγελοι τοις την ψυχην παρθενοις. Ουτοι και δοξης εν µεσω ταπεινουνται και εν πενια εισι δεδοξασµενοι. Ουτοι και ευτελειαν ως βασιλειαν και βασιλειαν ως πτωχειαν ηγουνται. Ουτοι τρωγοντες εισιν εν εγκρατεια και νηστευοντες παν ειδος εµπιπλωνται. Ουτοι ου συνερχονται τη αδικια ουδε παριδειν δυνανται τεθλιµµενον

και καταπονουµενον υπο πλουσιων. Ουτοι προσωπον ουκ αιδουνται ανθρωπων, το γαρ προσωπον ορωσι του Κυριου. Ουτοι ου κλωνται τοις δωροις την καρδιαν και ου παρορωσι νοµον δικαιοσυνης, εχουσι και γαρ τον ασυλητον πλουτον και τα του κοσµου παντα λογιζονται ως κοπρον. Ουτοι εχοντες διδασκαλον το Πνευµα µηθησιν ου χρηζουσιν εκ των ανθρωπων, αλλα τω φωτι λαµποµενοι τω τουτου βλεπουσι τον Υιον, ορωσι τον Πατερα και προσκυνουσι Τριαδα τοις προσωποις, τον ενα Θεον ηνωµενον τη φυσει αφραστως. Ουτοι µυουνται εκ του Πατρος δε παλιν, οτι γενναται ο Υιος αµεριστως, ως οιδε µονον, ειπειν γαρ ουκ ισχυω˙ ει γαρ ισχυον, ειχε παντως ο λογος τα υπερ λογον και διανοιαν φρασαι (151) και ανω κατω τα συµπαντα γενεσθαι. Ει γαρ το κτισµα τον κτιστην καταµαθη και, οιος εστιν, ολον κατανοηση και ειπειν λογω γραψαι εξισχυση, γεγονε του κτισαντος το εργον κρεισσον. Παυσον, ανθρωπε, φριξον, βροτε, τη φυσει και εννοησον, οτι µη ων παρηχθης και της µητρωας νηδυος παρακυψας ειδες τον κοσµον τον προ σου παραχθεντα. Και ει δυνηθης ουρανου υψος γνωναι η την ουσιαν υποδειξαι οποια, του ηλιου τε, σεληνης και αστερων, που κεκολληνται και πως περιπατουσιν αψυχα οντα και αναισθητως κινουµενα, η της γης αυτης, εξ ης αυτος εληφθης, ορους και µετρα, πλατη τε και µεγεθη, και επι τινος εποχειται, ει ειδες, παλιν δ᾿ εκεινο τι εστιν η που την βασιν εχει, ταυτα ει εγνως και καθ᾿ εν ευρες τελος,

και της θαλασσης ει µετρησης την ψαµµον, ειτε σου αυτου διαγνωναι την φυσιν και της σοφιας το εργον ερµηνευσαι, τοτε και αυτον τον ποιητην νοησεις, πως εν Τριαδι η Μονας ασυγχυτως και εν Μοναδι Τριας αδιαιρετως. Ζητησον Πνευµα, εξω γενου του κοσµου! Μη δωης υπνον οφθαλµοις το παραπαν, µητε φροντισης της ζωης της παρουσης! Κλαυσον, πενθησον, ον απωλεσας χρονον! Ισως ο Θεος παρακληθη και δωσει, (152) ωσπερ το πριν δεδωκεν ιδειν τον κοσµον και τον ηλιον και το φως της ηµερας, ουτω και τα νυν λαµψαι καταξιωσει και υποδειξαι τον νοερον σοι κοσµον και φωτι ελλαµψαι σε τω τρισηλιω, ο ει θεαση, τοτε γνωση α λεγω˙ τοτε µαθηση του Πνευµατος την χαριν, οτι και απον παρεστι τη δυναµει και παρον ουχ οραται τη θεια φυσει, αλλα και παντη και ουδαµου υπαρχει. Ει ζητησεις αισθητως ιδειν τουτο, που αν ευρησεις; Ουδαµου, παντως ειποις. Ει νοερως αναβλεψαι ισχυσεις, µαλλον δ᾿ εκεινο τον νουν σου καταλαµψει και διανοιξει κορας της σης καρδιας˙ τοτε πανταχου ειναι ουκ απαρνηση, αλλα δι᾿ αυτου απαντα διδαχθηση, ει και αµαθης και αγροικος τυγχανεις. Ει δε ουκ εγνως οφθαλµον ανοιγεντα της διανοιας της σης και φως ιδοντα, ει ουκ ησθηθης γλυκυτητος της θειας, ει ουκ ελλαµφθης τω Πνευµατι τω Θειω, ει ουκ εκλαυσας δακρυα ανωδυνως, ει εκπληθεντα τον νουν ουκ εθεασω, ει καθαρθεισαν ουκ εγνως σην καρδιαν και εκλαµψασαν φαιδρας αντανακλασεις

και ανελπιστως ευρες Χριστον εντος σου και εξεπλαγης καλλος ιδων το θειον και επελαθου φυσεως ανθρωπινης ολον σεαυτον βλεπων ηλλοιωµενον, πως περι Θεου λαλειν, ειπε, ου φριττεις; Πως δε και τολµας σαρξ αυτος ολος πελων (153) και µηπω πνευµα γεγονως ως ο Παυλος περι Πνευµατος φιλοσοφειν η λεγειν, ο εν τοιουτοις µη κατοικειν ακουεις δια το ειναι σαρκας αυτους, ως λογος; Αλλ᾿ εγραψα ταυθ᾿ ινα γνως πως πιστευω, και ει θελησεις, πεισθης µοι και στυγνασης. Ει γαρ αληθως τον θησαυρον ουκ εχεις, ονπερ ο κοσµος ου δυναται χωρησαι, ει ουπω ελαβες δοξαν των αλιεων, ην οι λαβοντες Θεον ελαβον οντως, καταλειψεις κοσµον και τα εν κοσµω, οξυποδησεις, δραµεις προ του κλεισθηναι πυλας βιου σοι και του τηδε θεατρου, και διαλυθη η πανηγυρις, οιµοι, και συσκοτασει ηλιος και τα αστρα και γη παρελθει και ανοιχθη ο αδης και το παν γενησεται σκοτος και χαος˙ και τοτε γνωση, φιλη ψυχη, και µαθης, οτι οι µη εχοντες Πνευµα το Θειον εν διανοια λαµπαδος δικην λαµπον και εν καρδια ενοικουν ανεκφραστως τω αιωνιω παραπεµπονται σκοτει. Και γαρ το Πνευµα ο Κυριος υπαρχει, Πνευµα δ᾿ ο Θεος, ο Πατηρ του Κυριου, εν παντως Πνευµα, ουδε γαρ διαιρειται. Τουτο ο εχων οντως εχει τα τρια, αλλ᾿ ασυγχυτως, ει και αδιαιρετως. Εστι γαρ Πατηρ˙ και πως Υιος υπαρξει; (154) Εστι γαρ αγεννητος το κατ᾿ ουσιαν, εστι τε Υιος˙ και πως γενηται Πνευµα; Πνευµα το Πνευµα˙ και πως Πατηρ φανειται;

Πατηρ ο Πατηρ, οτι αει γεννητωρ˙ πως δε γινεται η αει γεννησια; Οτι του Πατρος ου χωριζεται ολως και ολος προερχεται ανερµηνευτως, παντοτε µενει εν τω πατρικω κολπω και προερχεται παντοτε ανεκφραστως. Υιος εν Πατρι αεναως οραται γεγεννηµενος, αλλα συνηνωµενος˙ και εν Υιω γαρ ο Πατηρ καθοραται αδιαστατως, ατοµως, αχωριστως. Υιος ο Υιος, οτι αει γενναται και προ αιωνων εστι γεγεννηµενος, προερχοµενος ου τεµνεται της ριζης, αλλα και χωρις αχωριστος τυγχανει και ηνωµενος ολος Πατρι τω ζωντι αυτος τε ζωη πασι το ζην παρεχων. Οσα ο Πατηρ, και ο Υιος τοσαυτα˙ οσα ο Υιος, και ο Πατηρ ωσαυτως. Βλεπεω τον Υιον, και βλεπω τον Πατερα, οραται Πατηρ Υιω απαραλλακτως, πλην ο µεν γεννα, ο δε αει γενναται. -Τι χωρις Πατρος εστιν, οπερ και εστι; Τι εστιν; ειπε, φρασον πασιν ανθρωποιςΘεος αναρχος και ποιητης των παντων, ει τι γεγονε και γενησεσθαι µελλει. Θεος τω Πατρι ισος και κατ᾿ ουσιαν και κατα φυσιν και κατα εξουσιαν (155) και κατα µορφην οντως και κατ᾿ ιδεαν και κατα χρονον Πατρος ουδεπω διχα. Πως προερχεται; Ως εκ νοος ο λογος. Πως χωριζεται; Ως φωνη εκ του λογου. Πως σωµατουται; Ως γραφοµενος λογος. Εκ των υψηλων εις ταπεινα κατηχθην και προς εµαυτον λυπηθεις εγενοµην και το γενος εκλαυσα το των ανθρωπων, οτι ζητουσι παραδειγµατα ξενα επινοιας τε και πραγµατα, και λεξεις

παντα του Θεου γεγονασι προσταξει˙ εθηκε γαρ ονοµατα τοις εργοις εκαστω τε πραγµατι κλησιν ιδιαν. αλα της δοξης ορωσι δοξαν. και αλλος αλλο και καλει και καλειται. ονοµα δ᾿ αυτου ηµιν ουπω εγνωσθη. πως περι αυτον επινοιαν εισαγεις ειτε πραγµατι χωρισθεντα κατειδες. Ανθρωπου δε ποιου ειπειν τολµησεις. Ει δε ταυτα σα ουκ εισιν. θαυµαζω τινος και µαθειν ερωτω σε˙ αγγελου η τινος των αΰλων. ει απροσιτος. υπερ εννοιαν ου µονον την βροτειαν. ως ειπεν. ην ουδεις αγγελων η ανθρωπων η κατιδειν ισχυσεν η ονοµασαι. Ου γαρ την φυσιν. Ποθεν δε και πως πεπερακας το σκοτος και µονος παντων εχωρισθης κτισµατων. αλλα και αυτην την των αΰλων νοων -εθετο και γαρ αποκρυβην το σκοτος και παντα ταλλα ενθεν εισι του σκοτους. ου πασι δ᾿ αυτος. Και ουκ αν εγνως. Ει ουν αφραστος. ει αποκεκρυµµενος. Ονοµατα γαρ και πραγµατα και λεξεις. ει µονος υπερ λογον. . αλλ᾿ ετερου. οτι και τα προσωπα και τους ποδας εχουσι κεκαλυµµενους πτερυξι θειαις ευλαβως και κοσµιως -ει τινας ταυτας πτερυγας νοησεις – το απροσιτον µη στεγοντες της δοξης. αλλ᾿ εδωκε και εργοις τοις εργοις παλιν ονοµατα τιθεναι. ει ονοµα ουκ εχει. ει µη ο ων αφραστος Θεος. Του Ιωαννου η Παυλου του µεγαλου. (156) µονος δ᾿ εκεινος ως φως εξω του σκοτους -. Τι γαρ και καλεσειε τον κτιστην παντων. ει αορατος.παρεισαγουσιν απο των ανθρωπινων εξεικονιζειν δοκουντες την θειαν φυσιν˙ φυσιν.

αµφικρηµνουσαν εις εν βαραθρον παντας τους ερωτωντας και τους ερωτωµενους. οτι ιµαντα µονον η σφαιρωτηρα υποδηµατων ουκ εξισχυει λυσαι˙ ο δε εις τριτον ουρανον ως ανηλθε και µετα ταυτα εις παραδεισον ηρθη. ους ειπειν ουκ ισχυω. µη τι σοι µονω ειπε τι κατ᾿ ιδιαν. το δ᾿ επινοια συγχυσιν ως µη χωριζεσθαι ολως. φωτι δε ο Θεος ενοικει απροσιτω. ω Θεε µου! . µεινας αφλεκτος φωτι τω απροσιτω και γενοµενος της οικιας εν µεσω αυτην εθεασατο την του ∆εσποτου φυσιν. ειτε πραγµατι. σφαλλουσι κακοφρονως πιπτοντες εις αιρεσιν αµφοτερωθεν˙ το γαρ πραγµατι τοµην ποιει του Λογου. ειπε περι σου. Και γαρ εκεινον ηµεις περι τοιουτου ουδεν ειποντα ηκουσαµεν εγγραφως. αλλα κακεινος φωνη µεγαλη λεγει˙ Λογους ηκουσα. (157) απερ ηκουσεν. ει τι και βουλει! Ισως ως ∆αυιδ και συ αναβοησεις˙ Εθαυµαστωθη. Ειτε γαρ επινοια χωρισουσι τον Λογον. ουδε ικανος ιµαντα λυσαι µονον. Ιωαννης ουν ου λυει σφαιρωτηρα. και τις. οπερ εκρυβες και νυν βουλει κηρυξαι. ινα πλεον τι Ιωαννου και Παυλου ειπειν τολµησει ο αθλιος εκεινος.Αλλ᾿ ο µεν βοα και τοις πασι κηρυττει. ο ουτως τον Θεον ερευνησας. Φριξον. αρρητα λεγων ταυτα. Παυλος ρηµατα ουκ ισχυσεν εκφρασαι. η ση σοφια και η γνωσις σου εξ εµου. καταµαθε σαυτον γε. Τις γαρ ου φριξει και τις ου µη πενθησει τυφλωσιν και σκοτωσιν των νυν λεγοντων και νεουργουντων αιρεσιν οντως ξενην. ανθρωπε. λεγων. ειπε.

εις αερα γαρ ου συνισταται κτισις! Τας εντολας ποιησον Χριστου. Ει µη σεαυτον µελλεις καταδικαζειν και κατακρινειν. επειτα λεξον και. των περι ηµας. αλλα διδαξον περι βαθους κριµατων. πως αυτος εσωθης. πλουτουσι δ᾿ αλλοι κακως αγνωµονουντες. Ει βουλει. Τι προ του τρυγους τον οινον θελεις πινειν. πραξις εν γνωσει και ουτως θεωρια. ινα µη λογω φανης ηµας διδασκων. αρπαζοντες δ᾿ ετεροι και αδικουντες οιονται Θεον θεραπευειν εκ τουτων. καταλιπε την φιλοπραγµοσυνην και το βλασφηµον των λεξεων αποθου! Και πρωτον ειπε το. της πετρας. αλλοι πενονται ισως ευχαριστουντες. αλλα και εργω ποιων προθυµοτερους. µαλλον δε και αυτος υπο της πετρας κτιζου.Ναι. ως µη πραξας α λεγεις. Τι της οροφης χρεια προ θεµελιων. Ουτος εις ασκον παλαιον ου χωρειται. . Τι προ του σπορου τα δραγµατα συλλεγειν και αλλοις οιει µεταδιδοναι µατην. του νεου λαου των λογικων προβατων. και δια τουτο υπερβωαινεις τους λογους. της οδου µη εκπεσης. πως ευδροµουσιν αλλοι ισως πονηροι και µη Θεον ειδοτες πως αλλοι δυστυχουσι Θεον ειδοτες και υπο Θεου γινωσκοµενι µονου. Πραξον και λεξον κτιζων επι της πετρας. δευρο. αλλοι δε πτωχοι φερουσιν ευχαριστως. ουτος και θεµελιος εστω σοι βιου. Ουτος και ποιµην. ως αρχην ποτε µη βαλων εν τοιουτοις. Οικοδοµη πρωτον και τοτε στεγος. ουτος και αρχιτεκτων. του δοµητορος της θειας εκκλησιας. πως ηµεις σωθωµεν. (158) θες την πετραν προτερον των θεµελιων.

αβυσσον αλλην ευρησεις γαρ εν ταυτη! Ιδε ουρανον. διδαξον περι κρισεως θειας. και Θεος ανεχεται. εν η γυµνοι απαντες παρασταθωµεν τω του Θεου µου βηµατι και Σωτηρος και των ενταυθα πραξεων τε και λογων. ηλιον και τα αστρα. θαλασσης πλατη και µεγεθη και ορους θαυµασον. τοις πλουσιοις ωσαυτως και τοις ενδοξοις. διαλογισµων. εκπλαγηθι. τους µισθους ληψοµεθα τους κατ᾿ αξιαν˙ λεγε. οτι βροτοι ποιουσι και πανθανουσι παλιν. . Θεε µου πανοικτιρµον! ∆ευρο και συσταληθι απο των εξω. και ωφελησει σε µετα θανατον ταυτα. περι της ωρας εκεινης και ηµερας. Εχεις το λεγειν απειρα περι τουτων˙ µετα δε ταυτα σκοπησον και την κτισιν. ο παντων κτιστης. Ειπε. α ορας καθ᾿ εκαστην. φιλοσοφησον πολλα και αναγκαια. Επειτα ιδε τον περιγειον κοσµον. Και µετα παντων σοι τω εξηγουµενω µεχρι τελευτης αρκεσει σοι του λεγειν περι τοιουτων πολλων και αναγκαιων. ενθυµησεων αµα. χρησιµα φιλοις αµα και συγγενεσιν.και αλλα πολλα. την µητερα και ταφον ηµων απαντων προσταξει γεγονυιαν! Ενταυθα δ᾿ ελθων ειπε περι θανατου. αµα και φωνας των ευτελων στρουθιων. τα µεσον τουτου παντοιων ζωων γενη. ω σοφιας σου. των πτηνων τε τας ποικιλας ορασεις. (159) Μη τις αδικος λογισθη τοις ανοµοις η τοις κατ᾿ εµε ουσιν ολιγοψυχοις. φρασον συντονως! (160) Ω βαθος πλουτου και γνωσεως της θειας. τις εκει πεπαρρησιασµενος και τις υπαρξει παλιν κατησχυµµενος. βλεψον εις την γην.

αλλα και µυΐ µυας διωξης παντας τους εναντιους απο της σης οικιας! Λυκος ου γενηση δε. τον δε ιον εµεσης τον της κακιας! Ως δ᾿ ιππος δραµης εν οδω τη δικαια. σεαυτον κατανοει. και υπερβηθι τας παγιδας απασας! Πτερυγας νοει την αγιαν αγαπην. λυκους δε φυγης. και οσα βλεπεις.συναξον τον νουν. και γενη θηρα των νοητων θηριων! Μιµησαι πτωκα. ου χρεµετισης παντως δε προς το θηλυ! Καττα γενηση µυν νοητον τηρουσα. ουδε κλεπτουσα µοιρας των αδελφων σου. και ως µεν οφις φρονησιν παντως κτηση. ενθα φοβος ουκ εστιν. και πετραν Χριστον καταφυγην σου κτησαι (161) και κρυβηθι. των κυνηγετων αποδραθι τας χειρας η πετασθητι. εως αν καταλαβοις θυραν την θειαν. µαλλον δε κυων γενηση του ∆εσποτου και πνευσης ολον θυµον σου κατ᾿ εκεινων και ανιχνευσης οδους του σου ∆εσποτου˙ εως αν ευροις. ει µη δυνασαι κυνα. ιν᾿ εκ µεγεθους και καλλονης κτισµατων την ακατανοητον Θεου σοφιαν και τον νοητον πολεµον καταµαθοις. ευροις εν ορωµενοις εκαστον διδασκαλον της αρετης σοι η της κακιας εξεικονιζον παθος. ον προεξεικονισεν ο πλαστης παντων. ης ανευ ουδαµου διαβηση˙ µιµησαι πωλον βασταζοντα τον κτιστην. γενου δε και βους ελκων αροτρον θειον και γλυκειαν αυλακα τεµνων του λογου. ωσπερ καλον στρουθιον. ουχ αρπαζουσα ολως τα του πλησιον. η ελαφος αναβηθι εις τα ορη. . µαλλον δε τα σα και σαυτον φιλοσοφει. µη στραφης εις τουπισω.

α ει ερευναν θελεις και ει εκφυγειν. Τον ουν χωρισµον τουτον τι ονοµασεις. Πραγµα δη λεξεις η επινοιαν ειπης. τον εις µηδεν χρησιµον κενεµβατουντα. ετερον ουσα και αλλο δεικνυµενη.Παντα µιµησαι διχα των εναντιων. οτι και προς µε ηλθε και ολος εστι µετα σου. ου παυεται ξεουσα το τραυµα ταυτης. εξω δε τον νουν περιπολουντα εχων ου κατελειφθη ανους εν τη οικια. αλλα µετ᾿ αυτου και εξω παντως εστι. . ον λαλεις. µη συµπασα τροµαση κτισις και πεση και συνθραυση σου την σαρκα την παχειαν και συντριψη σου την ψυχην την σαρκωδη και τον νουν πυρικαυστον τον σον ποιηση. υποκρισει βιουσα. ευρησεις οντως την αληθη σοφιαν. Ειπε µοι τουτο και τον Θεον νυν εα. καγω αυτον λαµβανω! Εστι και εν σοι. προσποιησει γαρ θνησκει. Πως ουν απο σου χωρισθεις προς µε ηλθε (162) και ολος µενει εν σοι µη χωρισθεις σου. Και γαρ ουδε πραγµατι ουδ᾿ επινοια το αµεριστον µεριζεται του λογου˙ ο γαρ εν οικω ενδοθεν κεκλεισµενος. Κακον αλωπηξ. µεταβαινει και προς µε˙ η καταλιµπανει σε κενον του λογου. Ερεις˙ Οιδα. φιλη ψυχη. σπουδασεις. πως ολος εστιν εξω. εως αν αυτη εκ τουτου αποθανη˙ κακον ο χοιρος ακορεστως εσθιων˙ κακον η ασπις˙ βυει και γαρ τα ωτα˙ κακα τα κακα. ωσπερ πρωην. Οδω βαδιζων ελθεις γαρ προς τα κρειττω και µετα παντων σεαυτον καταµαθεις και ερωτωντι τοτε µοι παντως φρασεις˙ Λογον. Ει επινοιαν. ιν᾿ αρπαση τι˙ δεινον η αρκτος˙ει που ξιφει γαρ λαβη.

θεοτης απεριγραπτε. ως ειρηται. αµεριστε τη φυσει. ο νους σου λογον ου δωσει και µεινη η πολυλαλος αργησασα σου γλωσσα. ασυγχυτον προσκυνουµεν Τριαδα. Ταυτα ουν κατ᾿ επινοιαν η πραγµα γεγονεναι ολως ειπειν τολµησειας. αλλ᾿ εν αυτω σε βλεποµεν αγεννητον Πατερα και γεννητον τον απο σου προερχοµενον Λογον. εγω γαρ ου γινωσκω. οθεν ουκ εχωρισθη. Πως ουν Θεος και ανθρωπος. Ει δε θελησειας ειπειν πραγµα την θειαν φυσιν. ολος παλιν αναληφθεις. οι το Πνευµα σου εχοντες ως παρα σου λαβοντες και ορωντες την δοξαν σου ου πολυπραγµονουµεν. (163) Νοειται και γαρ αληθως. τοις πασιν. παντως ειπης και ποταπον. ουδε καταλαµβανεται νοΐ παντως τελειως. Καιτοι τι εστι το παραδειγµα τουτο προς τον υπερ νουν και διανοιαν Λογον. αµην. ∆οξα σοι. Παντως αρτι σιγησεις˙ καν γαρ ειπειν θελησειας. ανθρωπος Θεος παλιν και του Πατρος εστιν Υιος. αρχαγγελοις τε και παςη κτιστη φυσει. σε προσκυνουµεν απαντες εν Πνευµατι Αγιω. µη σµικρυνθεις παντως εισηλθεν ολως και µεινας αναλλοιωτος µορφην ελαβε δουλου και γεννηθεις εγενετο ανθρωπος κατα παντα. εν µια τη θεοτητι και αρχη και δυναµει. πως ενδον της οικιας. Πατερ και Υιε και το Αγιον Πνευµα. ολος αυτου αχωριστως. Επινοια η πραγµατι. τα απορρητα πασιν αγγελοις. ατµητον ουν.ει δε πραγµα τι. . Εκ γαρ του Πατρος αποσταλεις ο Λογος κατηλθε και εν γαστρι ενωκησεν ολος τη της Παρθενου και ολος ην εν τω Πατρι και ολος εν κοιλια και ολος εν τω συµπαντι αχωρητος υπαρχων. µη συσταλεις. ου φραζεται δε ολως. ειπε. και της Παρθενου γεγονε και προηλθεν εν κοσµω και εµεινεν αχωρητος. ολος την µητραν διελθων και γεγονως εν κοσµω.

Πως αστρον εκ του Ιακωβ. αλλα κεκαλυµµενον. ακαταφλεκτως φλεγων σου τα παθη της καρδιας και δροσισµω γλυκυτητος και χαριτος µου θειας αποπλυνων τον ρυπον σου και εις απαν σβεννυων (165) ανθρακας τους του σωµατος. ηδονων αµαρτιας. ο τοις δικαιοις απασι φως απροσιτον ειναι εν τη µελλουση βιοτη και ζωη αιωνια. λαλησαι µοι και παλιν βουλοµενω. µη εχων µετρον η σταθµον η ορον τω µεγεθει. και αιγλη γινεται µικρα και φλοξ παλιν οραται µεσον εν τη καρδια µου και τοις εµοις εγκατοις. Πως δε και αιγλη γινη συ και φλοξ µοι καθορασαι . ο εις εµε. µη οργισθης. Πως δε και ωσπερ ηλιος δεικνυσαι ανατελλων. ο µηδαµου και πανταχου και υπερ πασαν κτισιν ων τε και κηρυττοµενος αορατος τοις πασι. περιστρεφοµενον συχνως και περιφλεγον παντα τα ενδοθεν των σπλαγχνων µου και φως ταυτα ποιουντα και ουτωσι φθεγγοµενον και φιλικως διδασκον απορουµενω παντελως και µαθειν εκζητουντι. Εγω το αστρον το γλυκυ. Εγω και αιγλη δεικνυµαι και φως σοι καθορωµαι. ∆εσποτα των απαντων. τον ασωτον επεδειξω και πορνον. α και παλαι πεποιηκα εν πασι τοις αγιοις.ΚΒ’. (164) Τι το καινον µυστηριον. υπαρχεις τε και γινη συ µεχρι του νυν τοις πασι. και παντα εργαζοµενος εµη φιλανθρωπια. Τι το κατανοουµενον µεγα θαυµα εντος µου και µη περινοουµενον. Ευχαριστια συν θεολογια˙ και περι ων η θεια χαρις του Πνευµατος δια των ενεργειων ωνοµασται. Ελεησον λυπουµενον. υπαρχω µη διστασης. ο αχωρητος παντη. οπερ ποτε ακουεις ανατελειν εξ Ιακωβ. Ως αστρον γαρ οραται µοι ανατελλον µακροθεν και παλιν ωσπερ ηλιος µεγας αποτελειται. και ηλιος σοι δεικνυµαι µακροθεν ανατελλων. οικτειρον τεθλιµµενον.

ολος πυρ ων απροσιτον και αστεκτον αγγελοις. Πως δε και ουκ αισθανη. του ∆εσποτου. ω παρανοια. και α οιδας. Εγω αµετακινητος – που γαρ και ουχ υπαρχω. ινα τη µεταστασει µου τον τοπον καταλαβω. τοπου τε των κολασεων και φρικτης καταδικης. ηλιου τε και σκοτους. Πως δροσιζεις και πλυνεις µου του σωµατος τον ρυπον. Ω τολµη. ω αφροσυνης λογοι! Πως ουτως ταυτα ερωταν ου φριττεις αποτοµως. . αναφης. Ο ουρανος τω λογω µου ως ουδεν παρεισηχθη. εξω των ορωµενων. Οι αγγελοι µακροθεν µοι προ τουτων παραχθεντες δοξης την δοξαν βλεπουσιν. αψηλαφητος. Πως περιπλεκεσαι φθαρτη ουσια σωµατος µου και αναµιγνυσαι ψυχη αµικτως ανθρωπινη. ατρεπτος την ουσιαν. απροσιτος. αστρα και η γη ως παρεργον µικρον µοι γεγενηνται και τα λοιπα. αχωρητος υπαρχω. αλλα τολµας µετα Θεου λαλειν ως εκπειραζων. οσα ορας. ανενδεης. ωσαυτως. ως µη ειδως προσποιη ερωταν µε και γραφειν θελεις απασιν ενδεικτικως σην γνωσιν. ινα εκει µε ευρης. ολον θεοποιεις µε. Πως δι᾿ αυτης εν τω παντι σωµατι ασυγχυτως γινοµενος. Αλλ᾿ οµως σου ανεχοµαι φιλανθρωπως υπαρχων και παλιν εκδιδασκω σε. Ειπον και˙ µη εκπεµψης µε στυγνον και τεθλιµµενον. λεγων σοι ταυτα ουτως˙ εγω τη φυσει αφραστος.και φλεγεις υλην. ουχι δ᾿ αυτην την φυσιν˙ µονον γαρ ενενοησα παραγαγειν δυναµεις και ευθυς παρειστησαν υµνουσαι µου το κρατος. εξω του φωτος του αισθητου. µονος εν µονω τω παντι και µονος µετα παντων των επιγινωσκοντων µε εν τω του βιου σκοτει˙ (166) εξω δε κοσµου του παντος. ερωτων α γινωσκεις.Εγω και αεικινητος ειµι απεριγρατως – που γαρ ελθων ζητησεις µε. ο αναφης. αϋλος υπαρχων κατ᾿ ουσιαν. αορατος τοις πασιν. εν ω περιπεπτωκασιν υπερηφανοι δουλοι κακως τραχηλιασαντες κατ᾿ εµου. ηλιος.

απο πηλου. και παρατρεχεις απαντα και εµε ζητεις µονον. οπως ισχυσης δι᾿ αυτης εµη φιλανθρωπια (167) λαβειν µεγαλην αφησιν των σων ανοµηµατων. ειπε µοι. δια παντος του βιου και µητε υπνου γευεσθαι. ως ειρηται. οπου στενωσις απασα. Πως απο γης. εν εξορια. οτι και συ εργον εµον και ποιηµα υπαρχεις. οπου το σκοτος το βαθυ. το ουαι. αλλα εµου του ουρανον. αλλ᾿ ως σκιαν ηγεισαι. βρωσεως. θανατος αµα και φθορα παντας υµας κατεχει.Συ κατω δε καθηµενος αυτου. και µονην την µετανοιαν περι πολλου ποιεισαι και σπουδαζεις αληθινην επιδειξασθαι ταυτην και ερωτας περι αυτης εν πολλη παρακλησει και ακριβως ανερευνας. οπου λακκος ο µεγας. ει δυνατον. ων επραξας εν κοσµω. µανθανειν˙ ω του θαυµατος. ποσεως τε η ενδυµατος σωµατος το καθολου φροντιζειν. µεριµνα τε και λυπη. Πως ου φροντιζεις των κακων. πως αµεριµνεις. ως ουδεις οιδεν αλλος. ω προθεσις ανθρωπου! Ει γαρ και εµεµψαµην σε. το απαυστον τε πενθος. πως αµελεις. εξερευνας την φυσιν και βουλει τα περι εµου. απο χοος επλασθης και εν αυτη κρατουµενος και µετ᾿ αυτης διαγων παντα ουδεν λογιζη. ο τουτους απατησας. ερευνας τα εν ουρανοις. και παντα παραγαγοντος ως ουδεν. ο τε Αδαµ και συν αυτω Ευα. Περι εµου θελεις λαλειν. η ση προµητωρ. αλλ᾿ επαινεσω παλιν. Αλλα ταυτην καταλιπων ζητεις τα υπερ φυσιν. Αλλ᾿ ωσπερ δενδρα καθ᾿ οδον ισταµενα και ξυλα ουτως λογιζη απαντα τα ενδοξα του κοσµου. οπου οφεις οι δακνοντες υµων αει τας πτερνας. και ο κακος διαβολος. µηδε περιστρεφοµενος οµµατι διανοιας . οπου παντες πεπτωκασιν οι πρωτοι παραβαται. πως αυτην κατορθωσης. και παρατρεχεις ως ουδεν εν τη οδω του βιου. δι᾿ εµε διηγεισθαι και βλεπειν µε. οπου το θρηνος. µαλλον δε ουδε ταυτα.

Ταυτα ψυχην ει ευροιµι φυλαξασαν εν κοσµω. πενητας οµου. Τις δε τους θειους λογους µου η τις τας εντολας µου µετα σπουδης εζητησε µαθειν τε και φυλαξαι. γην τε οµου και συγγενεις και γειτονας και φιλους ουτως παρελογισαντο και ουτως µοι προσηλθεν. µεγαλα δε και υψηλα εµοι εποπτη τουτων. λεια βλεπων εν τουτοις. εν τη παρουση µαλιστα γενεα και ηµερα. µηδε γνωρισας επι γης ανθρωπον εν τω κοσµω. ενδοξους και αδοξους. ισα των αποστολων µου και προφητων δοξασω. και συγκαθησει µετ᾿ εµου εν τη εµη ελευσει. συγγενεις τε και ξενους. ως µηδε θεασαµενος ποτε τινα εκ τουτων.µηδε ψυχης τους οφθαλµους εων προς ταυτα βλεψαι. τους δε γε δυνατους αρα µετα ευτελεστερων. Τις ο δικασας απαθως. κρινει γαρ ως επι της γης δικαιως αν και τοτε . Τις ακουσας την µνειαν µου πολλακις λαλουµενην εδακρυσεν απο ψυχης ενθυµηθεις µε µονον. Τις ελογισθη µε ως συ Θεον επανω παντων (168) και επεθυµησεν ευθυς εµοι µονω δουλευειν και δια τουτο και γονεις και αδελφους και οικον. αλλ᾿ εµε φανταζεσαι και µεµνησαι µου µονου και αγαπας µε ως ουδεις των µετα σου συνοντων. ιν᾿ εν καιρω τηρησεως εντολης µου και νοµου ως ενα βλεπει απαντας. ουτως εν τοις συνηθεσι γνωριµοις τε και φιλοις. Τις των µεγαλων επι γης εξουσιων και θρονων η των λεγοντων δι᾿ εµου αρχειν και βασιλευειν η των εκπροσωπουντων µου τους θειους αποστολους τουτο η ενενοησεν η ισχυσε φυλαξαι. Τις γαρ µου τω ονοµατι γαννυται την καρδιαν και διεγειρεται ευθυς προς αγαπην η ποθον. πλουσιους. αλλ᾿ ωσπερ ξενην επιβας χωραν τινα και πολιν ετερογλωσσους εχουσαν παντας τε και βαρβαρους. ιδιοις τε και αρχουσι και πλουσιοις του κοσµου διαγειν και διακεισθαι µεσον τουτων τυγχανων. Αλλα ψιλα ταυτα λεγοµενα και µικρα αναισθητοις.

αλλ᾿ οι ορωντες ουτως µε βλεπειν καταξιουνται. Πυρ δε και αιγλην ποιει µε το ζεον της αγαπης. οταν υπο τον γνοφον αρα και την νυκτα του σωµατος ευρεθησονται τουτου. . τοτε καγω το προθυµον ορων σου της καρδιας ευρισκοµαι ενουµενος αυτω και φως παρεχων και ωσπερ δεικνυµενος. δεικνυµαι φιλανθρωπως κατα το ενεχοµενον εκαστου των ανθρωπων µετασχηµατιζοµενος˙ ουκ εγω τουτο πασχω. οση δυναµις. προσιτον απροσιτως˙ βλεποµαι γαρφ ως αληθως.και δοξαν απενεγκηται κριτου νεκρων και ζωντων. και εν τω σε λογιζεσθαι µηκετι σοι οφθηναι ενδοθεν ευρισκοµενον εν τη ση καρδια και εκπληξιν σοι και χαραν νεµον απροσδοκητως˙ µηδ᾿ οτι φλοξ σοι δεικνυται. οπως οραται αστρον και µακροθεν που φαινοµενον και υπερβαινον ορη. µηδε τας ενεργειας µου. Οταν γαρ αναφθη εν σοι ανθραξ ο της φιλιας. οταν εχωσι τον νουν κεκαθαρµενον. Πνευµατος του Αγιου. ο το πυρ λογω κτισας. ασυνθετον. ποτε δε αστρον. θαυµαζης η εξερευνας. και ακριβως φυλαττειν˙ και την εµην µη εκζητειν φυσιν. και γαρ καθαιρει. ανεξερευνητον οµου. αµεριστον τη φυσει. αιγλη και πυρ οραται. Ταυτα καλον το εκζητειν και τα λοιπα συν τουτοις και τηρειν. εκ δε τω αποκρυπτεσθαι απο των οφθαλµων σου. Οταν ουν κατανυσσηται ανθρωπος και δακρυη. ου γαρ καλον σοι τουτο! Φως ουν µε ειναι πιστευε ασχηµατιστον παντη. απλουν ολον. τοτε και τουτο λεγεται υδωρ. θλιψιν απαραµυθητον προξενουν σοι και λυπην. εν αις περιδρασσοµενον φως του Πνευµατος θειον κατα το υποκειµενον της υλης και καλειται˙ ιδιον γαρ ου κεκτηται ονοµα εν ανθρωποις. (169) οπως δεικνυται ηλιος. Αι ψυχικαι γαρ αρεται υποκεινται ως υλη. υιε ανθρωπου. Αλλως γαρ ουκ ισχυουσιν ουδε πλεον χωρουσιν και δια τουτο οι αυτοι ποτε µεν καθορωσιν ηλιον.

Περι της ακαταληπτου και απεριγραπτου Θεοητος ακριβης θεολογια˙ και οτι απεριγραπτος ουσα η θεια φυσις ουτε εντος . ανθρωποις τε απορρητα. Ταυτα ειδως µηκετι µου περι τοιουτων λεγειν η ερµηνευειν σοι λεπτοµερως δεηθης ολως! Φυσει γαρ αφθεγκτα εισιν.τοις δακρυσιν ενουµενον παντα ρυπον εκπλυνει. οπερ ζηλος καλειται. ειρηνη δ᾿ αυθις και χαρα λεγεται και χρηστοτης. οτι και τα αµφοτερα δωρειται τω πενθουντι και ως πηγην βλυζειν ποιει την χαραν εν καρδια. (170) Οτε δε σβεση τον θυµον της καρδιας το πενθος τη συνεργεια τη αυτου. Γνωθι δε µονον τα σαυτου η σαυτον µαλλον πλεον και τοτε γνωσεις. Εξ ης πασα συµπαθεια και ελεηµοσυνη εκχειται εξω ρεουσα απο ψυχης τοις πασι. µονους φιλων τους εµε αγαπωντας και των εµων αει θερµως εντολων µεµνηµενους και µηδαµως προσκρινοντας αυτων τι των ρεοντων˙ οις οµιλων συνεσοµαι νυν και εις τους αιωνας. ως τα του κοσµου παντα. ωνοµασται πραοτης˙ παλιν δε αναπτοµενος κατα της ασεβειας τουτο γινεται δι᾿ αυτου. τουτοις δε και συντρεχει και συνεργει και συγκροτει και συµπασχει εν πασιν. αµην. Ταπεινωσις δε λεγεται. ως εγω ακαταληπτος παντη µονοις συνων. µαλιστα τοις µετανοειν θελουσι και σωθηναι˙ και γαρ τους παντας ελεει. ανεκλαλητα παντη. ΚΓ’. ενουµενος κατα ψυχην αυτων τη προαιρεσει και τεκµαιροµενος νοΐ καλλος της µετανοιας γνησιεστεραν κεκτηται προς αυτους την αγαπην. αγνωστα και αγγελοις και κτιστη παση αλλη τινι ουσια ολως ακατανοητα. αλλα και την ψυχην αυτην και το ιδιον σωµα και πραξιν πασαν ως ουδεν ηγεισθαι γινοµενην ανθρωπον τον γευσαµενον της γλυκυτητος τουτου και κατιδοντα του φωτος το αµηχανον καλλος.

αναλλοιωτε ουσια. ακαταληπτε τη δοξη. ποιου δε. Τινος γαρ ο κτιστης εσω.ουτε εκτος εστι του παντος. υπεραναρχε Θεε µου. ανερµηνευτε τοις εργοις. Ω ζωη. αλλα ης αρχην µη εχων. των παντων. Ο προ παντων δε υπαρχων . Ως µεν αληπτος ουκ εσω. ειπε µοι. ω Θεε µου µονω. (171) Ω Τριας. απεριγραπτε τη φυσει. ος ου γεγονας ουδεπω. πως και εσω τουτων παλιν και ουδ᾿ εσω ης ουδ᾿ εξω. Ο γαρ κτιστης των κτισµατων πως ουκ εσται παντων εξω. ω αρχη αναρχου λογου. παντων ων κεχωρισµενος. Πως ευρησω τον εντος µε περιφεροντα σε ολον. ον εντος µου περιφερω. αλλα και εντος και εκτος ως των ολων αιτια˙ και οτι µονον κατα νουν τω ανθρωπω ληπτον αληπτως το Θειον ως τοις οφθαλµοις αι του ηλιου ακτινες. η κτιστις παντων. ω καλων απαντων ανω. εξω. (172) ως ληπτος δ᾿ εξω πελω απεριγραπτος δ᾿ υπαρχων ουτε εσω ουτε εξω. Τις µοι δωσει κατασχειν σε. Πως και εξω των κτισµατων. Παντα ενδον περιφερω ως συνεχων πασαν κτισιν˙ παντων εξω δε τυγχανω. Θεε.

. ουδαµου δ᾿ αυ κατα τουτο. ∆ωµεν ουν οικειον ζωον προς τον λογον της σοφιας. νου παντος εστερηµενη.και πληρων το παν ως πληρης. πως ουκ εσοµαι και κτισας εν τοις κτισµασι µου πασι. ουδε εσω ουδε εξω. Πανταχου και γαρ υπηρχον εν τω παν ως υπερπληρης και πληρω τα παντα κτισας. ως του κτιστου κατ᾿ εικονα και οµοιωσιν υπαρχον. Αλλ᾿ αφησωµεν την κτισιν ολην ταυτην ηνπερ βλεπεις. οτι και προ παντων ηµην. ουδ᾿ ηνωθην τοις κτισθεισιν˙ απεριγραπτον δε οντα που ποτε µε φησεις ειναι. ει και πανταχου και εν πασιν απαθως και ασυγχυτως˙ (173) κατα τουτο δ᾿εξω παντων. Ζητων δε πνευµατικως µε απεριγραπτον ευρησεις. Νοει απερ φθεγγοµαι σοι! Ου µετεστην τοπου κτισας. Ου σωµατικως σοι λεγω. ιν᾿ ως νους προς την σοφιαν και ως λογος προς τον λογον συγγενως τε και οικειως εχον µαλλον σχη καλως και κοινωνιαν το κτισθεν µετα του κτιστου. Ποιον τουτο λεγω ζωον. αλλα νοητως µοι νοει. οτι λογου ου µετεχει και δικαιως προς τον λογον οικειοτητα ουκ εχει.

Οιδα˙ αµικτα και λεξεις και µικτα οµολογησεις και ληπτον το φως µοι ειπης. ει συ καµµυσης. καθοραται αορατως και κρατειται ακρατητως. Το δε φως των οφθαλµων σου συνηµµενον ην τοις οφθαλµοις σου˙ αρτι λεξον ερωτωντι˙ Το ουν φως σου ταις ακτισι πως υπαρχει συνηµµενον. αληπτον ευθυς υπαρχει. Το δ᾿ αυτο. φρασον ταυτα. Πως τα αφραστα σοι φρασω. Οµως προσεχε και λεξω˙ λαµπει ηλιος ακτινας˙ αισθητον τουτον σοι λεγω. τοις τυφλοις ου παραµενει. τον γαρ αλλον ουπω ειδες˙ τας γουν τουτου βλεπεις ακτινας και ληπται εισι τοις οφθαλµοις σου. οφθαλµων ανεωγµενων και καλως κεκαθαρµενων. εν αµικτω µιξει εστιν η συγκεχυνται αλληλοις. ειπε µοι. . (174) πως τα αρρητα σοι ειπω. πως δε και µικτως αµικτως. Πως. Ουτος µεσον των κτισµατων τον Θεον γινωσκει µονος. Πως ληπτως και πως αληπτως. τουτω µονω ο Θεος δε κατα νουν ληπτος αληπτως. συνεστι δε τοις ορωσιν.Ανθρωπον σοι παντως ειπον λογικον εν τοις αλογοις ως διπλουν εξ εκατερων αισθητων και νοουµενων.

εφαπλοις τας σας παλαµας. µερικως η και καθολου. οτι και βλεπεις. οτι εχεις.. πλην και ατµητον υπαρχει. (175) το δε φως εχων ουκ εχεις˙ εχεις γαρ. Τα απλα απλως κρατουνται. Πως ουν τουτον εις οικιαν εισαγαγεις σην. εν φωτι δε και τα παντα. του φωτος δε µη παροντος ως εν σκοτει παντως εστιν. η ψυχη ουν δια τουτων παρακυπτουσα φως βλεπει. Εχεις ολως ου δοκεις τι. ει και σωµα γαρ τη φυσει τουτο δη το φως νοειται ορωµενου του ηλιου. λαµπει ηλιος εν ταυταις και κρατειν αυτον νοµιζεις˙ τουτο λεγω. κατασχειν δε µη ισχυων η λαβειν αυτο χερσι σου. Πως δε λαβεις τουτου τµηµα και εν κολπω κατακρυψεις.Οτε δε δυνει. πως τον αληπτον κρατησεις. Σφιγγεις αιφνης παλιν ταυτας και ακρατητος υπαρχει˙ ουτως παλιν ουδεν εχεις. . και τουτους ως τυφλους καταλιµπανει – εν νυκτι και γαρ ανθρωπων οφθαλµοι ου καθορωσιν . πως δε τουτον ολον κτηση. ειπε µοι. κρατητως ου σφιγγονται δε. ανατελλοντος δε τουτου τοτε βλεπεις φως εν πρωτοις. Πως δε κατασχειν ισχυσεις.

πως ειπειν µοι. δυνατον ποτε γενεσθαι! Ει ουν τουτου. Απαθες δε µενει παντως. εξειπειν η ερευνησαι ολως φυσιν ουκ ισχυεις. Αλλα και των οφθαλµων σου απορεις το φως ειπειν µοι. ασυγχυτως τουτων πελει. πως δε λογω παραστησαι. πως ακτισι καθοραται και φωτιζει σε εν τουτοις. ον ει και τρανως προσβλεψεις. πως και µιγνηται αµικτως. διαιρουµενον των φωτων και ενουµενον ωσαυτως φως φωτι ολον τυγχανει˙ και η ενωσις αφραστως. Πως ληπτος εστιν αληπτως. (176) πως και σωµα ουτος εστιν. πως εκφρασαι. η διαιρεσις δ᾿ οµοιως µη καταλαµβανοµενη. µοι ειπης. Πιστει παντα παραδεχου! . πως φωτος ετερου διχα ολως βλεπειν ουκ ισχυει και παντι φωτι ενουται και ως φως τα παντα βλεπει. ολον µαλλον εκτυφλοι σε. ενεργειας τουτου παλιν πως µοι λεγεις ερµηνευσαι. Πως του κτιστου των απαντων ολως φυσιν ερευνησαι. ουκ ασωµατος γαρ παντως. ονπερ λογω και προσταγµατι ο κτιστης ως λαµπαδα παρεισηξε φαινειν πασι τοις εν κοσµω.Παντως ουδαµως.

αλιεων σοφωτερα. πανταχου εστι και εν πασι και πληροι τα παντα ολως κατ᾿ ουσιαν. πλην. καθ᾿ υποστασιν ωσαυτως. Η ου νηθει. παντα εστιν. Μεχρι κωνωπος µοι νοει και ιστου του της αραχνης! Ποθεν γαρ τοσουτον ταυτη χορηγειται νηµα. ιξευτων τε παντων πελει. αλλ᾿ ακοπως καθ᾿ εκαστην εξυφαινει. ο αυτος ου παρεισηξε. ει που ποθεν παρεµπεσαν αλισθησεται πτηνον τι. Εναργως σοι παντα λεγω˙ ουδαµως τι των απαντων (177) η δηµιουργος των ολων εστιν φυσις θεια και σοφια. Πανταχου Θεος υπαρχει ως ζωη ζωην παρεχων˙ τι γαρ ολως και παρηχθη. αιτιον δε ον των παντων.Πιστις γαρ ουκ αµφιβαλλει. λεγε. εξαπλουσα τους ιµαντας και συνδουσα εκ µακροθεν και εσχατως µεσον τουτων ωσπερ δικτυον υφαινει εις αερα την παγιδα˙ και αυτη καθεζοµενη απεκδεχεται την θηραν. κατα φυσιν. ουδ᾿ εν πασι˙ πως γαρ εσται το ουδεν υπαρχον παντων. Ο ουν µεχρι τουτων παντων τη προνοια συνδιηκων . ως λεγω. πιστις ολως ου δισταζει.

ναι. τις µοι δωσει. (179) Τας ακτινας εχων αυθις ολας ενδον της οικιας. και ακτις αυτου ληπτη σοι ωσπερ ειποµεν. ονπερ βλεπω. και ληπτος αυτοις τυγχανει. αληπτος ων κατ᾿ ουσιαν. γνωθι σε τυφλον υπαρχειν και φωτος εν µεσω σκοτους ολον σε πεπληρωµενον. Ταυτην βλεπων ολον βλεψαι τον γεννητορα ποθω γε˙ Ουτως βλεπων λεγω παλιν˙ τις µοι δειξει. υποδειξει.πως ουκ εστιν εν τοις πασι. ως ακτις ηλιου µονη. τον δε ηλιον ου βλεπω. Η ακτις µεν καθοραται. Καθοραται γαρ αξιοις˙ ουχ οραται δε ο πληρης. λεγω παλιν˙ που ευρησω . και αδυτος υπαρχει˙ που κρυβη πληρων τα παντα. Ολον τουτο δηλονοτι τις. ηλιος τυφλοι δε µαλλον. Ει δε συ τουτον ου βλεπεις. Η δ᾿ ακτις ουχ ηλιος σοι και δοκει και καθοραται. των παντων µεσον εστι. και εξω παντων εστιν. Κατα τουτο τοινυν λεγω˙ οπερ εχων. ψυχας φωτιζον. ναι. αληπτως. (178) Ναι. Την ακτινα και γαρ βλεπω. αλλ᾿ οραται αορατως. πως ουκ εστι µετα παντων. ναι. και φως αυτος υπαρχει νοητον. ο βλεπω.

αλλα το ολον εχω. Ου γαρ τετµηνται αλληλων. θαυµαζω. Κοκκον ενα η σπινθηρα! Και ζητω λαβειν το ολον. παντως αν καλως µοι ειποις καθοραν το υδωρ αρα. Η δ᾿ ακτις πηγη δ᾿ αυ αλλη εν εµοι σαφως υπαρχει˙ ω θαυµα θαυµατων ξενον! Ανω ηλιος εκλαµπει . Προς τον ολον ποσον εχω. Ει ουν ιστασαι προς τουτοις. ονπερ εχω. αβυσσον αβυσσων παλιν (180) κατα νουν υποζωγραφει.την πηγην την των ακτινων. και διΐστανται αφραστως. και µη βλεπων ολον ολως. τη ακτη των θαλασσιων. Ακουσον και παλιν λεξω˙ πελαγος µοι νοει µεγα και θαλασσας θαλασσων τε. Ως προς αφρονας προσπαιζεις˙ παυσαι παιζειν µε. τον δε αλλον µου µακροθεν καθορων ωσαυτως κραζω˙ Τις µοι δωσει. . Τουτον εχων λεγω εχειν. ει µηδεν µηδολως εχω! Πως η τι λαλεις. µη λεγε˙ ου. Πως το ολον. η δ᾿ ακτις ηλιου αυθις αλλος ηλιος εν γης µοι φαινεται και καταυγαζει˙ οµοιος οντως του πρωτου και ο δευτερος υπαρχει. τι µοι λεγεις. ου χωριζονται δε ολως. ει και ολον παντως εχω.

Το γαρ ολον. λιµασσω. µικρον τι βλεπω και κρατω θαλασσης υδωρ. οτι εχων ουδεν εχω και πτωχος ειµι και πλουτον αποκειµενον ορω µοι. Ως ρανιδα µιαν ειπης. πως θεαση. Οτε χορτασθω. πλουτω. (181) οτε δε πενοµαι. αποκριθηση. Ουδαµως. και διψω. και διψω αει του πινειν υπερ κορον παντως πινων. καιτοι συνηµµενας εχεις. οσον βλεπεις. Ουτω γουν καγω σοι λεγω. ει οιον τε. Σχειν επιθυµω το ολον και πιειν. και γλυκυ το ποµα λιαν˙ µια γευσις πασαν διψαν µυριαδων καταπαυει. Προς ουν πασας. Τας δε πασας συ ουκ εχεις. απειρον τοις οφθαλµοις σου ασχετιν και ταις χερσι σου. ολας εχεις τας αβυσσους συνηµµενας τη χειρι σου. Πασας δε κρατεις παλαµη. Ου. αλλ᾿ ολιγον. . Λεγεις˙ Ναι. λεξεις. πως γαρ ισχυω. ου γαρ τετµηνται αλληλων και ου πασας. οτε πινω. ποσον εχεις. Παντως. Ει δε εροιτο σε παλιν˙ Ουδε ολως ταυτας βλεπεις. βλεπεις˙ ει δε εροιτο σε τις δη˙ Βλεπεις ολας τας θαλασσας. Οσα ουν την χειρα εχεις εν τοις υδασι κρατουσαν.

(182) απεριγραπτος ωσαυτως. Ει ουν ουτω και τοιαυτη εστι µοι ρανις η θεια. Θαλασσα ουν τη σταγονι. ηνπερ λεγω σοι κεκτησθαι. αναβαινω τρεχων ανω πλησιασαι τω ηλιω. δυσθεωρητος εις απαν. παντοτε πτωχος υπαρχω. ολως εχειν τι δοκησω. καιπερ εν τω στοµατι µου παντοτε το υδωρ εστι ρεον. Η σταγων δε παλιν αυτη. Αλλως παλιν σοι ταυτα λεξω˙ Ηλιος αφ᾿ υψους λαµπει επιβαινων ταις ακτισι˙ µαλλον δε κρατω ακτινα. ατµητος υπαρχει ολη. η Θεος ολος υπαρχει. βλυζον. µετα του µικρου το ολον συνηµµενον παντως εχων. πλουσιως τε παλιν εχων ολον ολως εν χειρι µου. Οτε δε καλως εγγισω . Οντως εχων ουδεν εχω.πασας τας αβυσσους αµα˙ αδυνατου τουτου οντος παντοτε διψειν σοι λεγω. περικλυζον. αναφης. αβυσσοι δε παλιν ταυτη των αβυσσων συνηµµεναι˙ µιαν ουν σταγονα εχων συνηµµενας πασας εχω. αληπτος παντη. Αλλα βλεπων τας αβυσσους ου δοκω τι πινειν ολως˙ σχειν επιθυµων το ολον.

Ειτε φευγει. Ουτως τοινυν εχοντος µου. καθηµαι και παλιν κλαιω και ζητω την πριν ακτινα. ως ληπτην σφιγγω κρατησαι. ως δοκω. βλεπω ηλιον δε παλιν υπερ τουτων ανωτερω. ειτε ισταται. της νυκτος ολον τον ζοφον αυτη διασχισασα µοι ως σχοινιον απο υψους ουρανιου καταβαινει. και ακρατητος υπαρχει˙ οµως δε αληπτως ταυτην και κρατω και αναβαινω.και δοκησω του προσψαυσαι. ο ταλας. τεως τρεχω. υπερ υψωµα τε απαν γενοµενω µοι. (183) ουρανους δε υπερβαινω. ουκ οιδα˙ τεως βαινω. Ουτως ουν ανερχοµενω συνανερχονται ακτινες. ουρανων τους ουρανους τε. διαφευγει µου τας χειρας η ακτις και ευθυς τυφλουµια και εκπιπτω αµφοτερων. Απο υψους ουν εκπιπτω. Υψους υπερβαινων δ᾿ υψη. εκ χειρων µου αι ακτινες συν ηλιω αφαντουνται και ευθυς εις αδου πτωµα καταφεροµαι. ∆ρασσοµαι συντοµως ταυτης. Τουτο εργον. ου γινωσκω. του ηλιου και ακτινων. τεως φθασαι ουκ ισχυω. τουτο πραξις τοις πνευµατικοις υπαρχει˙ .

Ανεκλαλητα γαρ παντη και ανεκφραστα τα θεια . το δε τελος αρχη πελει. Ατελης η τελειοτης. Κατεπλαγης ουν ακουσας τα εντος των ορωµενων. Τα δ᾿ εν ταυτη σιωπασθω. Ως Γρηγοριος θεολογικως ειρηκει˙ Ελλαµψις υπαρχει (184) τελος των ποθουντων παντων. τοτε τρεχει. πως ου µυθολογος δοξω τα εκτος διατρανων σοι. ολος ων ανω τυγχανει˙ περιπολων ουρανους δε εµπεδουται παλιν κατω και αρχη του δροµου τελος. οταν τρεχη. η δ᾿ αρχη γε παλιν τελος˙ τελος πως. Οταν πεση. Ολος κατω κεκλιµενος.ανω κατω. κατω ανω απαυστος αυτοις ο δροµος. Ει δε καταπλαγης ταυτα. Ον ο βλεπων εξω παντων µετα µονου µονος εστι και ουδεν των παντων βλεπει ορατων η νοουµενων˙ µονην την Τριαδα βλεπει. αµυδρως και γαρ ορωνται. και αναπαυσις απασης θεωριας φως το θειον. και ποσως κατανοουνται. Τουτο ουν ιδειν ο φθασας απο παντων καταπαυει και χωριζεται κτισµατων˙ τον γαρ κτιστην τουτων βλεπει. ισταται δε.

ο ηµιθνης δε και νεκρος. Ο νεκρος αναισθητει γε. νοητον δε ουδαµως ηλιον. µαλλον δ᾿ εσεται ως θνησκων ενωδυνως εις αιωνας. καν ο λογος πως εκ ποθου εκβιαζεται του λεγειν περι πραγµατων θειων και ανθρωπινων.και τα εν αυτοις εις απαν. ους ει βλεπεις. ως εκτισθης κατ᾿ αρχας ανθρωπος εση. ηµιθνης τυγχανεις παντως. Γνωθι σε διττον υπαρχειν και διττους εχεις τους ωπας. ποσω µαλλον ο µη βλεπων το νοητον φως του κοσµου νεκρος εστι και νεκρου πλεον. ανενεργητος εις παντα. ο δε θνηξας εν αισθησει. οσην εξει την οδυνην. αισθητους και νεορους τε. ουχ ορωνται δε τοις πασιν . των παντων εξω ζωσι και εισι των παντων µεσον και ορωνται υπο παντων. Ναι. ως διττων ηλιων οντων (185) και διττου φωτος ωσαυτως. Αλλ᾿ εασας ουν τα θεια και ειπων τι των ιδιων υποδειξω σοι τω λογω την οδον και καταπαυσω. αισθητου και νοητου τε. Ει δε αισθητον µεν βλεπεις. Ει γαρ ο αιθητως µη βλεπων ανενεργητος τις εστι. Οι δε βλεποντες τον κτιστην πως ου ζωσιν εξω παντων.

εν αισθησει των παροντων˙ µεσον µεν εισι των παντων, υπερ αισθησιν δε τουτων εξω γινονται των παντων, τοις αΰλοις συναφθεντες αισθητων αναισθητουσιν. Οφθαλµοι και γαρ ορωσιν εν αισθησει δ᾿ αναισθητω. (186) Πως; ειπε µοι. – Λεξω ταχος˙ ως ορων το πυρ ου καιη, ουτως βλεπω αναισθητως. Συ το πυρ ορας, οποιον, και την φλογα παντως βλεπεις, ουκ αισθανη δε οδυνης, αλλ᾿ υπαρχεις εξω τουτου και ορων ου κατακαιη αναισθητως εν αισθησει, η πως αλλως τουτο ειπης; Ου γαρ καιη αναισθητως, εν αισθησει δ᾿ οµως βλεπεις. Το αυτο µοι νοει πασχειν τον πνευµατικως ορωντα˙ νους γαρ καθορων τα παντα απαθως και διακρινει, οιον βλεπει καλλος ωραιον, αλλ᾿ εκτος επιθυµιας. Το ουν πυρ εστι το καλλος, η αφη επιθυµια˙ ει µη συ του πυρος αψη, πως οδυνης αισθανθηση; Ουδαµως! Ο νους δε παλιν, πριν κακως επιθυµησει, τον χρυσον ορων ωσαυτως ως πηλον προσβλεψει παντως, την δε δοξαν ουχ ως δοξαν, αλλ᾿ ως ειδος φαντασµατων εις αερα φαινοµενων,

και τον πλουτον ωσπερ ξυλα λογιειται εν ερηµω κατακειµενα στιβαδα. Τι τα παντα εξηγεισθαι, (187) ερµηνευειν τε πειρωµαι; Ει µη πειρα καταλαβοις, γνωναι ταυτα ουκ ισχυεις. Απορων δε γνωναι φυσεις˙ Οιµοι, πως ουκ οιδα ταυτα, οιµοι, ποσον απολειπω των καλων εν αγνωσια! και σπουδασεις ταυτα γνωναι, ινα γνωστικος καλη γε. Ει γαρ σεαυτον ουκ οιδας, ποταπος ει, ποιος πελεις, πως τον κτιστην επιγνωση, πως πιστος ονοµασθηση, πως δε ανθρωπος κληθηση βους υπαρχων η θηριον; Η ως αλογον τι ζωον η και χειρων τουτων εση αγνοων τον κτισαντα σε. Τις εκεινον µη γινωσκων λογικος ειπειν τολµησει, οτι εστιν; Ου γαρ εστι! Πως γαρ, ος εστερηται του λογου; Ο δ᾿ εστερηµενος λογου εις αλογου εστι ταξιν, ποιµανθεις δε υπ᾿ ανθρωπων παντως εσται σεσωσµενος˙ ει δ᾿ ου βουλεται, αλλ᾿ ορει και φαραγγοις προσπελαζει, βρωµα εσεται θηριων ως απολωλος αρνιον. Ταυτα πραττε και µελετα, µη παραρρυη, τεκνιον!

Κ∆’. ∆ι᾿ ων εξοµολογουµενος εν τω παροντι γραφει λογω, δεικνυσι το βαθος της εαυτου ταπεινωσεως, και προϊων διδασκει αυτην τον εις µετρον ελασαντα τελειοτητος και αξιωθεντα τοιουτων εν θεωρια αποκαλυψεων, Παυλον τον θειον καν τουτω µιµουµενος, αµαρτωλον εαυτον αποκαλουντα και αναξιον του καλεισθαι αποστολον. (188) ∆ιδου µοι, Χριστε, καταφιλειν σους ποδας. ∆ιδου µοι τας σας κατασπαζεσθαι χειρας, χειρας τας εµε λογω παραγαγουσας, χειρας τας παντα κτισασας ακαµατως. ∆ιδου µοι βλεπειν το προσωπον σου, Λογε, και απολαυειν του απορρητου καλλους και κατανοειν και τρυφαν σου της θεας, θεας αρρητου, θεας της αθεατου, θεας της φρικτης, οµως διδου µοοι λεγειν τας ενεργειας αυτης, ου την ουσιαν. Υπερ φυσιν γαρ, υπερ ουσιαν πασαν ης ολος αυτος, ο Θεος µου και κτιστης. Η δε απαυγη της δοξης σου της θειας φως απλουν ηµιν, φως γλυκυ καθοραται, φως αποκαλυπτεται, φως συνενουται ολον, ως οιµαι, ολοις ηµιν σοις δουλοις, φως πνευµατικως βλεποµενον µακροθεν, (189) φως εντος ηµων ευρισκοµενον αιφνης, φως ωσει υδωρ βρυον, ως πυρ τε φλεγον της, ησπερ παντως καθαψεται, καρδιας˙ εξ ουπερ εγνων προληφθεισαν, Σωτηρ µου, την ταλαιπωρον και ταπεινην ψυχην µου και φλεγοµενην και κατακαιοµενην. Πυρ προσλαβον γαρ φρυγανωδους ουσιας πως ου φλεξειε, πως αν ου καταναλωση, πως ουκ εµποιησειεν αφυκτους πονους; Οµως αναψαν, δος µοι του λεγειν, Σωτερ, αφραστον ειδος καλλους ωραιοτατου

δεικνυσι και τερπει µε και ποθου φλογα αστεκτον εργαζεται˙ και πως υποισω, πως υπενεγκω, πως ολως δε βαστασω, η πως εξειπω το µεγα θαυµα τουτο, το γινοµενον εν εµοι τω ασωτω; Ου γαρ σιωπαν υποφερω, Θεε µου, και ληθης βυθοις συγκαλυπτειν τα εργα α εποιησας και ποιεις καθ᾿ εκαστην µετα των θερµως αει σε εκζητουντων και µετανοια προς σε καταφευγοντων, ινα µη καγω, ως το ταλαντον κρυψας δουλος πονηρος, κατακριθω δικαιως, αλλ᾿ εκκαλυπτων ταυτα τοις πασι λεγω και τα περι σου και της σης ευσπλαγχνιας γραφη παραδιδωµι και διηγουµαι ταις µετεπειτα γενεαις, ω Θεε µου, οπως µαθοντες το πολυ ελεος σου, ο ενεδειξω εις εµε και δεικνυεις, τον πριν ασωτον, τον ακαθαρτον µονον, τον υπερ παντας πλεον εξαµαρτανοντα, (190) µηδεις δισταση, αλλα µαλλον ποθηση, µη δειλιαση, αλλα χαιρων προσελθη, µηδε φοβηθη, αλλα µαλλον θαρρηση πελαγος ορων της σης φιλανθρωπιας και προσδραµη τε και προσπεση και κλαυση, και των πταισµατων αποληψεται λυσιν λεγων εν αυτω ως αληθως, Θεε µου˙ Ει τον παγκακον και παµπονηρον τουτον και πανασωτον ηλεησεν ο κτιστης, υπερ απαντας ανθρωπους αµαρτοντα, πως ουκ αν εµε µειζονως ελεηση, τον φειδοµενως ποςως εξαµαρτοντα και τας εντολας ου πασας παραβαντα; Ιν᾿ ουν ειδωσι και πληθος των κακων µου, ωδε λεξοιµι, ου παντα παντως, Λογε, αναριθµητα και γαρ υπερ αστερας, υπερ σταγονας υετου και θαλασσης

ψαµµον, κυµατων πληθος κυµαινοµενων, αλλ᾿ απερ βιβλος φερει του συνειδοτος και αποθηκαι περιεχουσι µνηµης τα δ᾿ αλλα µονος αριθµειν αυτος οιδας. Γεγονα φονευς, ακουσατε οι παντες, ινα κλαυσητε συµπαθως, τον δε τροπον ειασα, λογου παραιτουµενος µηκος. Γεγονα, οιµοι, και µοιχος τη καρδια και σοδοµιτης εργω και προαιρεσει. Γεγονα πορνος, µαγος και παιδοφθορος, επιορκος οµοτης και πλεονεκτης, κλεπτης, ψευστης τε και αναιδης, αρπαξ – φευ µοι – φιλαργυρος τε, ιταµος τε και πασης (191) αλλης κακιας ειδος διεπραξαµην. Ναι, πιστευσατε, αληθως λεγω ταυτα και ου πλασµατι, ουδε σεσοφισµενως! Τις ουν ακουσας ταυτα ουκ εκπλαγειη, ου θαυµασειε την σην µακροθυµιαν, ω φιλανθρωπε, ου θαµβηθη και λεξει˙ Πως ου διεστη γη φυγουσα του φερειν, επι του νωτου µη στεγουσα τον ταλαν, και ζωντα τουτον κατηγαγεν εις αδην; Σκηπτος ανωθεν πως δε ου κατενεχθη και αναλωσε τον παραβατην τουτον; Πως δε ουρανος ου συνεπεσεν αµα και συνεσβεσθη ηλιος και τα αστρα επι τω ουτως καταπεφρονηκοτι; Ω της σης αυθις ανοχης, ειπη, Σωτερ, και της αγαθοτητος και του ελεους! Οντως γαρ εισιν υπερ συγγνωµην πασαν αι πραξεις αυται του παναθλιου τουτου, ας ο ακουων πας τις αναβοησει˙ τουτον η δικη αρα ειασε ζωντα; Και πως δικαια ουσα καν ολως τουτον ειναι κατεδεξατο εν γη των ζωντων; Ει δ᾿ υπολαβοι ψευδη µε ισως γραψαι, τουτω την συγχωρησιν δος ως οικτιρµων˙

αγνοων γαρ σου το µακροθυµον, Σωτερ, και την αβυσσον της σης φιλανθρωπιας, και των εργων µου τα ατοπα ακουσας την ψηφον εξηνεγκε δικαιως ταυτην. Ει τουτον, λεγων, ανευθυνον η δικη καταλελοιπε, λοιπον κρισις ουκ εστι. Συ δε µαλιστα, οτι µελλεις του κριναι, (192) νυν µακροθυµεις δια τουτο, Θεε µου˙ θελεις γαρ παντως την παντων σωτηριαν, την µετανοιαν εκδεχοµενος τουτων την εκ των εργων, ανοχη σου δικαια. ∆ικαιου και γαρ ου τους πιπτοντας παιειν, χειρα δε µαλλον παντως ορεγειν τουτοις, οπερ ποιων συ, ο καλος µου ∆εσποτης, ουκ ενελιπες ουδε ποτε ελλειψεις. Ο βιος παλη παντων ανθρωπων πελει, δουλοι δε παντες ανθρωποι σου, του κτιστου˙ εχοµεν δ᾿ οµως µικροι τε και µεγαλοι εχθρους ασπονδους, αρχοντας τους του σκοτους. Ει µη ουν αυτος ορεξεις µαλλον χειρα, αλλ᾿ αυτους ηµων κατισχυσει αφησεις, που το δικαιον, που το φιλανθρωπον σου; ∆ουλοι γαρ ηµεις γεγοναµεν εκεινου ιδια γνωµη, ιδια προαιρεσει, αυτος δε ηµας ελθων εξηγορασω τω αχραντω σου αιµατι και τιµιω και τω σω Πατρι προσηγαγες, Θεε µου, δωρον, ους ορων εχθρος ολως ου στεγει, ουχ υποφερει τον φθονον, ονπερ εχει, αλλ᾿ ωρυεται καθ᾿ ηµων ωσπερ λεων και περιπατων και βρυχων τους οδοντας απηνως ζητει, οντινα καταπιη. Τους ουν υπ᾿αυτου θηρος του ανηµερου τιτρωσκοµενους και πληγας δεχοµενους και τραυµατιας, ω Χριστε µου, κειµενους ουκ ελεησεις, ου συµπαθησεις µαλλον και την υγειαν την τουτων αναµεινεις,

(193) αλλ᾿ επιπληξεις, αλλα συντριψεις ολως και θανατωσεις τους τοιουτους τελειως; ∆ικαιον και γαρ, ναι, καγω τουτο λεγω, οτι ακοντες ου κατεχονται ουτοι, αλλα εκοντες εαυτους προδιδουσιν. Οµως πανουργος, σοφιστης τε και κακιας, ο ανηµερος και ποικιλος θηρ ουτος προσποιειται ουν τα των φιλων, ως φιλος ολον µε ζητων συλλαβειν και θηρευσαι, την ορωµενην ζωην υποδεικνυς µοι της νοουµενης ζωης αποστερει µε. Τη αισθησει κλεπτει µε των νυν παροντων και των µελλοντων υποσυλα τον πλουτον. Αλλο τη εξω φαινεται θεωρια, αλλο δε εστι το κρυπτοµενον, Σωτερ. Ει δε ανθρωποι τουτο µεµαθηκοτες δολους σχηµατιζονται τη υποκρισει, τι ο κακιας ευρετης ου ποιησει, πως ου πλανησει, και µαλιστα τους νεους, πως ουκ απατησει δε ακακους οντας, ολως απειρους, ολως απανουργευτους, ο προαιρεσει και Σαταν και πανουργος και παντα δολον ευµηχανως ευρισκων; Οµως απαντας απατα και τιτρωσκει, ουδεις τας τουτου υπεξεφυγε χειρας, ουδε των αυτου βελων και του εν τουτοις ιου αγευστος και ατρωτος διηλθε. Παντες εξηµαρτοµεν και υστερουµεν δοξης σου, Χριστε, της αρρητου και θειας, και δωρεαν σε δυσωπουµεν του σωσαι και δικαιωσαι χαριτι και ελεει, ο εξεχεας επ᾿ εµε νυν πλουσιως, (194) περι ου λεγειν και γραφειν ουκ οκνησω. Πως γαρ δυναιµην σιωπη υποφερειν τα γινοµενα καθ᾿ ωραν, ω Θεε µου, και πραττοµενα εν εµοι τω αθλιω; Αφραστα και γαρ εισιν εν αληθεια,

ακαταληπτα υπερ νουν, υπερ λογον˙ και πως εξειπω ταυτα η πως εκφρασω; Αλλ᾿ ουν, µη φερων σιωπαν, αρτι λεξω˙ Θεος αναρχος, ακτιστος, µονος πελεις, εν Υιω και Πνευµατι Τριας Αγια, ακταληπτος, απροσιτος υπαρχεις, κτιστης ορωµενης τε και νοουµενης κτισεως και Κυριος συ και ∆εσποτης, υπερανω τε των ουρανων και παντων των εν ουρανω, του ουρανου τυγχανεις µονος ποιητης, µονος εξουσιαζων, µονος τα παντα φερων προσταγµατι σου και θεληµατι συνεχων παντα µονω. Εχεις περι σε µυριαδας αγγελων, αρχαγγελων τε χιλιας χιλιαδας, θρονους, κυριοτητας αναριθµητους, εχεις δυναµεις, Χερουβιµ Σεραφιµ τε πολυοµµατα, αρχας και εξουσιας και πλειους αλλους λειτουργους τε και φιλους, Εχεις την δοξαν υπερδεδοξασµενην, ωστε µη τολµας αδεως ατενισαι τινας εκ τουτων προς αυτην, ω Θεε µου, µηδε δυνασθαι φαινοµενην ενεγκαι του προσωπου σου την αστραπτουσαν αιγλην. Πως γαρ ισχυσει το ποιηµα την κτιστην (195) ολον κατιδειν, ολον κατανοησαι; Ουδαµως οιµαι δυνατον ειναι τουτο, αλλ᾿ ο ποιητης, καθ᾿ οσον αν εθελη, φαινεται και βλεπεται, παρ᾿ ων εθελει, και γινωσκεται και γινωσκει το κτισµα, και καθοραται και καθορα τοσουτον οσον δωσειεν ο ποιητης του βλεπειν. Ει γαρ παρα σου παρηχθησαν, Θεε µου, εχουσιν εκ σου το ειναι και το βλεπειν και το δυνασθαι λειτουργειν σοι αµεµπτως. Αλλ᾿ ουν ανω συ υπερ αρχας απασας, αυται δε παλιν περι σε, τον Θεον µου,

ηµεις δε κατω εν κατωτατω λακκω - λακκον ου λεγω τον ορωµενον κοσµον, αλλα το σκοτος της αµαρτιας οντως -, λακκω πονηρω, λακκω ζεζοφωµενω, λακκω και ταφω δεινως εν κατωτατω, ονπερ ηλιος ου πεφυκε φωτιζειν. Εξω γαρ εστι του ορωµενου κοσµου και του µελλοντος η νυξ της αµαρτιας και τους εν αυτη εµπιµποντας αφρονως νυν τε κατεχει και θανοντας ωσαυτως εξει δεσµιους εις αιωνας αιωνων˙ ων εγω πρωτος, ω Χριστε µου, υπαρχω, ο συσχεθεις και καταχθεις εν ταυτη και εν πυθµενι αυτης τω κατωτατω ευρεθεις εβοησα˙ Ελεησον µε! Εν επιγνωσει γεγονως των κακων µου – εγνων γαρ το που δι᾿ αυτων κατηνεχθην, ου χαριν και εκλαυσα, δακρυων οµβρους εξ οφθαλµων µου κατηγαγον εµπονως - , µετενοησα εξ ολης µου καρδιας (196) και εκεκραξα φωναις ταις αλαλητοις. Και επηκουσας εκ του αφατου υψους του εν πυθµενι κειµενου κατωτατω, σκοτους απειρου, ατελους εν τω τελει, και τας περι σε καταλιπων δυναµεις αντιπαρελθων τα ορωµενα παντα κατηλθες εκει, εν ω κειµενος ηµην. Ελαµψας ευθυς, εδιωξας το σκοτος, ηγειρας µε συ εµπνευσει σου τη θεια, εστησας εις ποδας µε των εντολων σου, εθελξας τω καλλει σου, και τη αγαπη ετρωσας, ηλλοιωσας ολον µε ολον. Ειδον σου το προσωπον και εφοβηθην, καιτοι ευµενες, ευπροσιτον µοι ωφθη, η δε ωραιοτης σου εξεστησε µε και εξεπληξεν, ω Τριας, ο Θεος µου! Εις γαρ χαρακτηρ των τριων εν εκαστω,

και τα τρια εν προσωπον, ο Θεος µου, ος καλειται Πνευµα, Θεος των παντων. Συ ουν εµφανισθης εµοι, τω παναθλιω˙ πως ουκ εµελλον εγω φριξαι και δυναι και κατωτερον, ου ηµην, γεγονεναι και σκεπασθηναι παλιν υπο του σκοτους, ιν᾿ αποκρυβω σε, τον αστεκτον πασιν; Αλλα τουτο µεν επραττον εκ δειλιας εγω, συ δε, Θεε µου, µαλλον περιεπλεκου, µαλλον κατησπαζου µε, µαλλον ενηγκαλιζου ενδον του κρασπεδου σου των ιµατιων εισαγων ολον και σκεπων µε φωτι σου, και αµνηµονειν ποιων των ορωµενων (197) και των κατεχοντων µε δεινων το πρωην. Ω µυστηριων βαθος, ω υψος δοξης, ω αναβασις, ω θεωσις, ω πλουτος, ω λαµπροτης αφραστος των λεγοµενων! Τις καταλαβειν εκ των λογων ισχυσει η το µεγεθος κατανοησαι της δοξης; Ος γαρ ουκ ειδεν, α οφθαλµος ουκ οιδε, και ουκ ηκουσεν, α ους ουκ ηκηκοει και εις καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη, πως τω γραφοντι περι αυτων πιστευσει; Ει δε και πιστευσειε, πως δια λογου ιδειν ισχυσει, α οφθαλµος ουκ ειδε; Πως δε αξιως δι᾿ ακοης χωρησει, α ουκ ηκουσεν ους ποτε των ανθρωπων, ινα και καλως περι αυτων νοηση, εν περινοια δυνηθη τε γενεσθαι, ων αµηχανον τοις ορωσι το καλλος και το ειδος, το ανειδεον υπαρχει και ακατανοητον εστι τοις πασιν, οισπερ οραται, ινα σοι παλιν ειπω; Τω λογισµω ταυτα τις αναπλαττων ουκ αν εκπεση της αληθειας πορρω και πλανηθη πλασµατι και φαντασιαις, εικονας ψευδεις συλλογισµων οικειων,

οικειου νοος ανιστορων και βλεπων; Ωσπερ γαρ αδην και τας εκει κολασεις εκαστος φανταζεται, ως αν εθελοι, πλην ουν, ως εισιν, ουδεις των παντων οιδεν, ουτως µοι νοει τα αγαθα εκεινα τα εν ουρανοις ακαταληπτα πασι και αθεατα˙ µονοις γνωστα δε ταυτα και θεωρητα, οις Θεος εκκαλυψει (198) κατα το µετρον της αξιας εκαστου, µετρον πιστεως, ελπιδος και αγαπης, µετρον φυλακης των εντολων Κυριου. Μετρον αλλο δε πνευµατικης πτωχειας, µετρον τελειον ου µικρον ουδε µεγα. Ταυτα γαρ µισει ο Θεος ουκ αδικως, αλλα δικαιως, ως ου δικαια παντως˙ το µεν γαρ µικρον λειπεται του δικαιου εν αµελεια η και καταφρονησει, µενον αχρηστον ευλογως και δικαιως˙ το δε ου µικρον, αλλα µεγα τυγχανον εις απονοιαν φερει τον κεκτηµενον και παντας αλλους βλαπτει τουτω χρωµενους. ∆ικαιον µετρον ταπεινωσεως εστι το µητε παντη αυτου απογινωσκειν, µητε οιεσθαι ειναι τινα εν κοσµω χειρονα εαυτου εν πραξεσιν ατοποις, κλαιειν τε αει και θρηνειν δια τουτο και καταφρονειν παντων των ορωµενων. Τουτο γαρ εστι τεκµηριον του πενθους, του κατα Θεον εκ ψυχης γινοµενου. Ει δ᾿ αντεχεται τινος των ορωµενων, ουπω εαυτον εγνωκεν εν αισθησει, ουδε φοβον ελαβεν εν τη καρδια κρισεως θειας και πυρος αιωνιου, ουδ᾿ εκτησατο ταπεινωσιν τελεια, και δια τουτο εκπιπτει και της θεας και της δωρεας των αγαθων εκεινων, ωνπερ οφθαλµος ουδεις ανθρωπων ειδεν.

Σπευσωµεν παντες ταπεινωσιν ευρεσθαι, (199) την ανωνυµον των ψυχων ηµων χαριν, ητις ουκ εχει ονοµα, τη δε πειρα ενωνυµως γινεται τοις κεκτηµενοις. Πραος ο Χριστος, ταπεινος τη καρδια˙ ενοικον τουτον ο κτησαµενος εγνω οτι δι᾿ αυτου την ταπεινωσιν εχει, µαλλον δε αυτος η ταπεινωσις εστι. Ψυχη ζητουσα δοξαν εκ των ανθρωπων ταυτην την ταπεινωσιν ολως ουκ εγνω˙ ο δε οιησιν καν ποσως κεκτηµενος, πως εντος αυτου την ταπεινωσιν εξει; Ουδαµως οντως! Οιµοι τω παναθλιω, τω κενοδοξω και κατεπαιροµενω και µηδε µιαν αρετην κεκτηµενω και αναισθητως πασας παρερχοµενω τας ηµερας µου εν τω παροντι βιω! Τις µη κλαυση µε, τις µη σφοδρως πενθηση, οτι εφυγον κοσµον και τα εν κοσµω, και τη αισθησει κοσµου ουκ εχωρισθην; Το των µοναχων περιβεβληµαι σχηµα και ως κοσµικος αγαπω τα εν κοσµω, δοξαν, πλουτον τε και ηδονας και τερψεις. Επι των ωµων τον σταυρον Χριστου φερω και υποφερειν τα του σταυρου ονειδη ολως απαναινοµαι, ολως ου θελω, αλλα ενδοξοις εµαυτον παρενειρω και συν εκεινοις το δοξαζεσθαι θελω. Ω της συµφορας, ω της αναισθησιας! ∆ιπλης υπαρχω αξιος καταδικης˙ πταισας γαρ πολλα προτερον εν τω βιω (200) επηγγειλαµην καλως µετανοησαι˙ νυν εφανην δε παραβατης αγνωµων παντων των καλων, ων µοι Θεος παρεσχε, και των συνθηκων αρνητης απεδειχθην και αναξιος πασης φιλανθρωπιας. Αλλ᾿ ω Θεε µου, ω πανοικτιρµον µονε,

σπευσον, προφθασον, επιστρεψον µε παλιν προς µετανοιαν, προς δακρυα, προς πενθος, ινα λουσωµαι και καθαρθω και ιδω λαµψασαν τρανως εν εµοι την σην δοξαν, ην µοι χαρισαι νυν και εις τους αιωνας δοξαζοντι σε φωναις ακαταπαυστοις, τον των ειωνων Ποιητην και ∆εσποτην. ΚΕ’. Περι της γενοµενης θεωριας αυτω του θειου φωτρος, και οπως το θειον φως ου καταλαµβανεται υπο σκοτους˙ εν οις και δια την υπερβολην των αποκαλυψεων εκπληττοµενος µεµνηται της ανθρωπινης ασθενειας και εαυτον κατακρινει. (201) Πως διαγραψω, ∆εσποτα, προσωπου σου την θεαν, πως ειπω την ανεκφραστον θεωριαν του καλλους; Πως ον ο κοσµος ου χωρει, γλωσσης φθογγη χωρησει, πως τις εκφρασαι δυνηθη την σην φιαλνθρωπιαν; Καθηµενος γαρ εν φωτι λαµπαδος µοι φαινουσης και φωτιζουσης της νυκτος τον ζοφον και το σκοτος εδοκουν ειναι εν φωτι προσεχων αναγνωσει, λεξεις τε οια ερευνων και σκοπων τας συνταξεις. Ως ουν υπηρχον, ∆εσποτα, αδολεσχων εν τουτοις, αιφνης εφανης ανωθεν πολυ µειζων ηλιου και ελαµψας εξ ουρανων µεχρις εµης καρδιας. Τα δ᾿ αλλα παντα ως βαθυ σκοτος ειναι εωρων, στυλος δε µεσον φωτεινος, ολον τεµων αερα διηκεν εκ των ουρανων εως εµου του ταλα. Ευθυς επελαθοµην δε φωτος του λυχνιαιου, οικιας ηµνηµονησα οτι εντος υπαρχω, εν τω δοκειν αερι δε του σκοτους εκαθηµην, πλην και του σωµατος αυτου ληθην εσχον εις απαν. Ελαλουν σοι και νυν λαλω εκ βαθους µου καρδιας˙ (202) Ελεησον µε, ∆εσποτα, ελεησον µε, µονε, τον µηδαµως µηδεποτε δουλευσαντα σοι, Σωτερ, αλλα σε παροργιζοντα εκ νεας ηλικιας. Πασαν µετηλθον σαρκικην και ψυχικην κακιαν

και αµαρτιας επραξα αµετρητους, ατοπους, υπερ ανθρωπους απαντας, υπερ αλογα παντα, ερπετα και θηρια τε παντα υπερνικησας. Εις εµε ουν το ελεος χρεια ενδειξασθαι σε, τον και εξαµαρτησαντα υπερ παντας αφρονως. Μη χρηζειν γαρ ελαλησας συ αυτος ιατρειας τους υγιαινοντας, Χριστε, αλλα τους ασθενουντας˙ διο ως ασθενουντα µε πολλα και αµελουντα ουτως πολυ το ελεος επιχεε µοι, Λογε! Αλλ᾿ ω φωτος γαυριαµα, αλλ᾿ ω πυρος κινησεις αλλ᾿ ω φλογος περιδροµαι εν εµοι τω αθλιω παρα σης σης και παρα σου ενεργουµεναι δοξης! ∆οξαν δ᾿ εγω το Πνευµα σου επισταµαι και λεγω, το Αγιον, το συµφυες και οµοτιµον, Λογε, οµογενες, οµοδοξον, οµοουσιον, µονον τω σω Πατρι και σοι, Χριστε, ω Θεε των απαντων. Σοι προσκυνων ευχαριστω, οτι ηξιωσας µε, καν ποσως επιγνωναι σου θεοτητος το κρατος. Ευχαριστω, οτι αυτος καθηµενω εν σκοτει απεκαλυφθης µοι, ελαµψας, ιδειν ηξιωσας µε το φως το του προσωπου σου, το αστεκτον τοις πασιν. Εµεινα καθεζοµενος εν σκοτει µεσον, οιδα, µεσον δε τουτου οντι µοι κεκαλυµµενω σκοτει εφανης φως, εφωτισας ολον ολω φωτι µε και γεγονα φως εν νυκτι, µεσον σκοτους τυγχανων. Ουτε το σκοτος το σον φως κατελαβεν εις απαν, (203) ουτε το φως εδιωξε το ορωµενον σκοτος, αλλ᾿ αναµιξ, ασυγχυτα παντη µεµερισµενα µακραν αλληλων, ως εικος, ου κεκραµενα ολως, πλην εν ταυτω τα συµπαντα πληρουσιν, ως νοµιζω. Ουτως ειµι εν τω φωτι, µεσον τυγχανων σκοτους, ουτως εν σκοτει παλιν δε µεσον φωτος διαγων, ιδου και µεσον εν φωτι, ιδου και µεσον σκοτους˙ και λεγω˙ τις εν σκοτει µοι φως ευρειν µεσον δωσει, ο ου χωρει εισδεξασθαι; Πως γαρ χωρησει σκοτος φως εντος και µη φευξεται, αλλα µενει εν µεσω φωτος το σκοτος; Ω φρικτου θαυµατος,ορωµενου

διττως διττοις τοις οφθαλµοις, σωµατος και ψυχης τε! Ακουε αρτι˙ τα φρικτα διττου Θεου σοι λεγω και ως προς ανθρωπον διττον εµε γεγενηµενα! Ανελαβε την σαρκα µου και δεδωκε µοι πνευµα, και γεγονα καγω Θεος τη χαριτι τη θεια, θεσει υιος πλην του Θεου, ω αξιας, ω δοξης! Ως ανθρωπος λυπουµενος εµαυτον ταλανιζω και την εµην ασθενειαν κατανοω και στενω, και ζην ολως αναξιος υπαρχω, ως ευ οιδα, εκεινου δε τη χαριτι θαρρων, κατανοων τε το καλλος, ο µοι δεδωκεν, επιτερποµαι βλεπων. Ως µεν ουν ανθρωπος οιδα µηδεν οραν των θειων, και αορατων παντελως ειµι κεχωρισµενος, τη δε υιοθεσια µε Θεον γεγενηµενον και καθορω και κοινωνος γινοµαι των αψαυστων. Ως ανθρωπος ουδεν εχων των υψηλων και θειων, ως δε Θεου χρηστοτητι νυνι ελεηµενος εχω Χριστον, τον Κυριον, των παντων ευεργετην. ∆ιο και παλιν, ∆εσποτα, δεοµενος προσπιπτω˙ µη αποτυχω των εν σοι ελπιδων µου µηδολως, (204) διαγωγης τε και τιµης, δοξης και βασιλειας, αλλ᾿ ωσπερ νυν ορασθαι µοι κατηξιωσας, Σωτερ, ουτω και µετα θανατον παρασχου µοι σε βλεπειν. Ου λεγω ποσον, ευσπλαγχνε, αλλ᾿ ευµενως, ευσπλαγχνως ιλεω σου τω οµµατι, ως και νυν καθορας µε και της χαρας σου εµπιπλας και γλυκυτητος θειας. Ναι, ποιητα και πλαστα µου, σκεπασον µε χειρι σου, και µη εγκαταλιπης µε, ναι, µη µνησικακησης! Αγνωµοσυνην µου πολλην, ∆εσποτα, µη σταθµισης, αλλα αξιωσον καµε φωτι σου µεχρι τελους και τη οδω των εντολων αοκνως πορευθηναι και εν αυτω σου τω φωτι των χειρων, πανοικτιρµον, παραθειναι το πνευµα µου, λυτρουµενος εχθρων µε, σκοτους, πυρος, κολασεων των αιωνιων, Λογε! Ναι, ο πολυς εν οικτιρµοις, αφατος εν ελεει, αξιωσον εις χειρας σου παραδουναι ψυχην µου, καθως και νυν εν τη χειρι τη ση, Σωτερ, τυγχανω.

Μη ουν παρεµποδιση µου την οδον αµαρτια, µη περικοψη, µη της σης αποσπαση χειρος µε, αλλ᾿ αισχυνθητω ο δεινος αρχων και ψυχοφθορος εντος παλαµης, ∆εσποτα, της σης οντα µε βλεπων, καθα και νυν ουδε τολµα πλησιον µου γενεσθαι ορων υπο της χαριτος της σης σκεποµενον µε! Μη κατακρινης µε, Χριστε, µη εις αδην απωση, µη καταγαγης εις βυθον θανατου την ψυχην µου, οτι τολµων το ονοµα το σον κατονοµαζειν, ο ρυπαρος, ο µιαρος και βεβηλος εις απαν˙ µη χανη γη και καταπιη µε, Λογε, τον παραβατην, τον µηδε ζην, µηδε λαλειν ολως αξιον οντα. Μη πυρ κατελθη επ᾿ εµε και εκλειξη µε αφνω, (205) ως µη Κυριε ελεησον! ειπειν συγχωρηθεντα, µη ο πολυς εν οικτιρµοις, ο φιλανθρωπος φυσει, µη εισελθειν θελησειας µετ᾿ εµου του κριθηναι. Τι γαρ και ολως φθεγξοµαι, υπαρχων αµαρτια, τι ουν και ειποιµι ποσως, ο κατακεκριµενος, ο εκ κοιλιας µου µητρος αµετρητα σοι πταισας και µεχρι νυν αναισθητων προς σην µακροθυµιαν, ο µυριακις εις βυθον κατενεχθεις του αδου κακειθεν αγαθοτητι ανελκυσθεις σου θεια, ο µελη και τας σαρκας µου ψυχης και σωµατος τε καταρρυπωσας, ως ουδεις αλλος των εν τω βιω, ο µανικος των ηδονων εραστης αναισχυντος και πονηρος και δολιος τη ψυχικη κακια, ο µιαν σου ολως, Χριστε, εντολην µη φυλαξας; Τι σοι απολογησοµαι, τι δε σε και προσειπω, ποια ψυχη βαστασω σου ελεγχους, ω Θεε µου; Ει ανοµιας τας εµας και τας πραξεις γυµνωσεις, ω βασιλευ αθανατε, µη δειξης πασι ταυτας, οτι φριττω εννοων εργα νεοτητος µου, το δε ειπειν φρικης µεστον, αναπλεων αισχυνης. Ει γαρ ταυτα θελησειας εκκαλυψαι τοις πασι, χειρον πασης κολασεως η εντροπη µου εσται. Τις γαρ τας ασελγειας µου, τις δε τας ασωτιας, τις τους βεβηλους ασπασµους, τις τας αισχρας µου πραξεις,

εν αις και νυν µολυνοµαι, ταυτας εν νω λαµβανων, ιδων ουκ εκπλαγησεται, ιδων ολως ου φριξει, ιδων ου κραξει, και ευθυς αποστραφη τας οψεις και˙ Αρον, ειπη, ∆εσποτα, τον παµβεβηλον τουτον; Χειρας δεθηναι προσταξον και ποδας του αθλιου και εµβληθηναι εις το πυρ το ζοφωδες εν ταχει, (206) µη καθοραται παρ᾿ ηµων των σων γνησιων δουλων. Οντως αξιως, ∆εσποτα, οντως δικαιως τουτο κακεινοι παντες φθεγξονται και συ αυτος ποιησεις, και εις το πυρ βληθησοµαι, ο ασωτος και πορνος. Αλλ᾿, ο ασωτους κατελθων και πορνους συ του σωσαι, µη καταισχυνης µε, Χριστε, εν ηµερα της δικης, οτε τα προβατα τα σα εκ δεξιων σου στησεις καµε και τα εριφια εκ των αριστερων σου, αλλα το φως το αχραντον, το φως του σου προσωπου τα εργα καλυψατω µου και γυµνωσιν ψυχης µου και στολισατω µε φαιδρως, ινα εν παρρησια ανεπαισχυντως δεξιοις καταλεγω προβατοις και συν αυτοις δοξασω σε εις αιωνας αιωνων. Αµην. ΚΣΤ’. Οτι ο εν αγνωσια Θεου ετι ζων νεκρος εστι µεσον των ζωντων εν γνωσει Θεου και οτι τοις αναξιως των µυστηριων µεταλαµβανουσιν αληπτον το θειον σωµα και αιµα του Χριστου γινεται. (207) Νυν εν τοις ζωσιν ως νεκρος, ω ∆εσποτα, υπαρχω και εν νεκροις ως ζων ειµι, αθλιος υπερ παντας ανθρωπους τους επι της γης, ους εκτισας, Θεε µου. Το γαρ νεκρον υπαρχειν µε εν τοις κατα σε ζωσι των µη κτισθεντων χειρω µε αποδεικνυσι παντως, το δ᾿ εν νεκροις την αλογον ζωην ζην ως τα κτηνη των µη ειδοτων σε Θεον οµοιον οντως πελει. Πως γαρ ουκ εστιν οµοιον, πως δε ουκ εστιν ισον; Ει και δοκω ειδεναι σε, ει και δοκω πιστευειν, ει και δοκω σε ανυµνειν και σε επικαλεισθαι-

και γαρ λαλει το στοµα µου λογους, ους εδιδαχθην, και υµνους αδω και ευχας, ας εγγραφως οι παλαι το Πνευµα σου το Αγιον εξεθεντο λαβοντες,και λεγων ταυτα και δοκων µεγα τι πεπραχεναι αναισθητω και αγνοω, οτι ωσπερ οι παιδες µανθανοντες ουκ ισασι την δυναµιν των λογων, ουτως καγω ταις προσευχαις και ψαλµοις τε και υµνοις εγκαρτερων και ανυµνων σε τον ευσπλαγχνον µονον, της σης δοξης και του φωτος αισθησιν ου λαµβανω, και ωσπερ οι αιρετικοι, οι πολλα εκµαθοντες, (208) εδοκουν του ειδεναι σε, εδοκουν σε γινωσκειν, εδοκουν οι παναθλιοι και βλεπειν σε, Θεε µου, ουτω καγω πολλας ευχας και πολλας ψαλµωδιας λαλων εν µονη γλωσση µου, ισως δε και καρδια, εκ τουτων το της πιστεως ακρον εχειν νοµιζω, εκ τουτων την επιγνωσιν πασαν της αληθειας οιοµαι το καταλαβειν και µηδεν πλεον χρηζειν˙ εκ τουτων και το βλεπειν σε, το φως του κοσµου, Σωτερ, εκ τουτων και κατεχειν σε και συνειναι µοι λεγω και συµµετεχειν φυσεως της θειας σου νοµιζω, και κατ᾿ εµου παραβολας εφευρισκω και λογους ανερευνων εκ της γραφης προβαλλοµαι και λεγω˙ Ο Κυριος τους τρωγοντας ειπεν αυτου την σαρκα και τους το αιµα πινοντας εν αυτω καταµενειν, αλλα και κατοικειν αυτος εν αυτοις ο ∆εσποτης. Τουτο ουν λεγων ως ληπτον τον αληπτον κηρυττω, εν τω ληπτω του σωµατος τον αληπτον υπαρχειν, και κρατητον και ορατον τον ακρατητον παντη. Και αγνοω, ο δυστυχης, οτι εν οις αν θελης, τω αισθητω και κρατητω και ορατω υπαρχεις, αισθητος τε και κρατητος και ορατος, ο κτιστης. Εν ακαθαρτοις δ᾿ ως εγω και αναξιοις µαλλον θεοποιεις το αισθητον σωµα σου τε και αιµα και παντελως ακρατητον, αληπτον τε εις απαν αναλλοιωτως αλοιοις, µαλλον δ᾿ εν αληθεια πνευµατικον µεταποιεις, αορατον, ως παλαι συγκεκλεισµενων των θυρων εισηλθες και εξηλθες

και αφαντος εξ οφθαλµων εν τη κλασει του αρτου εγενου συ των µαθητων, ουτω και νυν τον αρτον αποτελεις και σωµα σου πνευµατικον εργαζη. (209) Καγω δοκω κατεχειν σε, καν θελης, καν µη θελης, και κοινωνων της σης σαρκος και σου µεταλαµβανειν νοµιζω και διακειµαι ως αγιος, Χριστε µου, και κληρονοµος του Θεου και σος συγκληρονοµος και αδελφος και µετοχος δοξης της αιωνιου. Εκ τουτου τοινυν δεικνυµαι αναισθητων εις απαν, εκ τουτου παντως φαινεται αγνοειν µε, α ψαλλω, και α λαλω και α αει µελετω τε και αδω. Ει γαρ ολως εγινωσκον, ειχον παντως ειδεναι, οτι ατρεπτως ανθρωπος εγενου, ο Θεος µου, ινα τον προσληφθεντα µε ολον θεοποιησης, ουχι δε ινα ανθρωπος συ παχυτητι µεινης και κρατηθης εν τη φθορα, ο ακρατητος παντη, ο αφθαρτος και αληπτος φυσει Θεος υπαρχων. Τουτο ειδως ως αληπτον το σωµα σου το θειον και αιµα σου το αγιον πιστευων γεγενησθαι και πυρ οντως απροσιτον εµοι τω αναξιω, φρικη και φοβω, τροµω τε τουτων αν εκοινωνουν, εν δακρυσι και στεναγµοις εµαυτον προκαθαιρων. Νυν δε εν σκοτει καθηµαι και αγνοια, πλανωµαι, αναισθησια παντελει κρατουµενος ο ταλας. Αλλ᾿ οµως ικευτευω σε, οµως εκδυσωπω σε, προσπιπτων και παρακαλων και ζητων σου το ελεος˙ Επιβλεψον ως παντοτε και νυν, παµβασιλευ µου, δειξον την ευσπλαγχνιαν σου, δειξον το συµπαθες σου, δειξον το αµνησικακον εις εµε τον τελωνην, µαλλον δε τον πανασωτον, τον υπερ πασαν φυσιν αλογων τε και λογικων εις σε εξαµαρτοντα. Ει γαρ και παντα πεπραχα ανοµα εν τω βιω, αλλα Θεον σε, ποιητην οµολογω των παντων, Θεου Υιον σε, του Θεου οµοουσιον σεβω, τον γεννηθεντα εξ αυτου προ παντων των αιωνων (210) και επ᾿ εσχατων των καιρων εξ αγιας Παρθενου, της Θεοτοκου Μαριαµ γεννηθεντα ως βρεφος

ω µοναχε. ΚΖ’. αυτη µε δειξει κοινωνον δοξης σου αιωνιου. σωσον µε λαµψας φως σου το θειον. (211) Απεργασαι παλατιον τον της ψυχης σου οικον. ουτως σε προσκυνουντα και παλιν σε ελπιζοντα ελθειν και κριναι παντας και αποδουναι εκαστω. Χριστε. τον τας ελπιδας επι σε αναθεµενον πασας. εις κατοικιαν τω Χριστω και βασιλει των ολων δακρυων ταις ρανισι σου. εις εµε. Και τοτε ου µοναζων ης. Οποιον δει ειναι τον µοναχον και τις η εργασια και τις η τουτου προκοπη και αναβασις. πιστευω. ποµα ευφραινον µε αει και ζωην µοι παρεχον. ποµα το ζωηρον σου. ου µη στερησης µε. ολολυγµοις και θρηνοις και των γονατων καµψεσι και στεναγµων τω πληθει. ποµα πιαινον µου σαρκος και ψυχης τας αισθησεις. µοναζων ειναι θελεις. η πιστις αντι εργων µοι λογισθητω. ∆ος δε µοι και κατανυξιν. και την εν σκοτει µου ψυχην και σκια του θανατου κατεχοµενην. ως εξ ηµων υπαρχων και χωρισθεις κοσµου παντος˙ τουτο µοναζων παντως. ειρηκας. αλλα η πιστις µοι αυτη αντι παντων αρκεσει. δι᾿ εµε τε παθοντα και σταυρωθεντα και ταφη. ζησεται και ουκ οψεται θανατον εις αιωνας. Ει ουν η πιστις η εις σε απεγνωσµενους σωζει. αυτη µε δικαιωσει. Ο γαρ πιστευων. αγγελων οµοδιαιτος και συνοικος δικαιων . Χριστε. Αυτη απολογησεται. ιδου. τα κατ᾿ αξιαν. ω Χριστε µου. τον ταπεινον και ξενον. ει αληθως. επιφανεις φωτισης. Σωτερ. και µη ζητησης εργα µε ολως τα δικαιουντα. οθεν ουκ εχωρισθης. Τω δε Θεω και βασιλει ενωθεις ου µοναζων. αλλα αγιων γεγονας συναριθµιος παντων.και γεγονοτα ανθρωπον. τω βασιλει συνης γαρ και ης µοναζων καθ᾿ ηµας. παραδοθεντα και ανασταντα εκ νεκρων µετα τριτην ηµεραν και ανελθοντα εν σαρκι. ∆εσποτα. Ουτως ουν µε πιστευοντα. Θεε µου.

πως µονος ειναι λεγεσθαι δυναται. πατριαρχων και των λοιπων αγιων. ου µακρυνεται ολως. καν εν ερηµω καθηται. αποχωριζων εκαστον συγγενων τε και φιλων και ληθην παντων εµποιων των νυν αγαπωµενων. ου ουδαµως χωριζεται. οιµοι. ενθα η αναριθµητος πληθυς. Ουτω και νυξ και υπνος τε και πραξεις αι εν βιω την ενωσιν την των πολλων ως εικος διαλυει. ιεραρχων. οπερ και ειναι αληθες ο θανατος δεικνυει. ο τρισι ως ενι συνηµµενος. ενθα εστιν οµηγυρις µαρτυρων και οσιων. ουκ εν ηµερα η νυκτι. ει δε µη τουτον εγνω. καν εν σπηλαιω εστιν˙ ει δε µη τουτον ευρηκεν. ενθα χορος των προφητων και θειων αποστολων. αλλ᾿ ουδ᾿ εν υπνω η οδω η µεταβασει τοπου. µαλλον δε τρανοτερως ολως εκεινω συνεστι τη ψυχη αιωνιως. Τω γαρ Χριστω µου συνεστιν ο Πατηρ και το Πνευµα. η των δικαιων. αλλα και ο καθεις ηµων εσµεν κεχωρισµενοι ανθρωπων αλλων παντως γε και ορφανοι δε απαντες µεµονωµενοι ωµεν. φωτι τω απροσιτω. . καν µοναζη. Οθεν και µονος εστι του Θεου κεχωρισµενος ουτος. αλλ᾿ ωσπερ ζων ουτω θανων.και παντων των εν ουρανω συγκληρονοµος οντως. ουκ εν τροφη η ποσει. Ο δε και εχων τον Χριστον εν εαυτω οικουντα. ειπατε µοι. ει δε µη τουτον ελαβεν ολον τον σαρκωθεντα Θεον Λογον. Ο δε ποιησας ουρανον δι᾿ αρετης την κελλαν την εαυτου. ου γεγονε µοναχος. Ψυχη γαρ και τω σωµατι εσµεν κεχωρισµενοι. Πως ουν µοναζων ο εκει το πολιτευµα εχων. φωτι τω ανεσπερω τε. και εν αυτη καθηµενον τον κτιστην του ουρανου τε και της γης κατανοει και βλεπει και προσκυνει και συνεστιν αει φωτι αδυτω. ει και δοκουµεν ενωσιν τη συνοικησει εχειν και µετ᾿ αλληλων µιγνυσθαι τη των πολλων συναξει. (212) Ουκ εστι µονος ο Θεω ενωθεις. και πως µοναζων. ολως.

Νυξ ουν ουκ εστιν εν αυτοις˙ πως ειπειν σοι ουκ εχω. ω παµβασιλευ. ω κτιστα των απαντων! Τουτων η κελλα ουρανος. γυµνοι και ενθυµησεων και λογισµων παντοιων. η πως ειπειν ουκ εχω. βλεπε. ει και εν δηµω παµπληθει εισιν απειληµενοι. µη απιστησης! (214) Ου γαρ εισιν επι της γης. Ουτοι γαρ οντως µοναχοι και µοναζοντες µονοι. Ο ειρηκως˙ Και εσονται οι δυο εις µιαν σαρκα. Οµως ως αλλον φωτεινον νυµφωνα κατοικουσι τας κελλας και εν ουρανω νοµιζουσι διαγειν η αληθως διαγουσι. η συνηρµοσθη απαξ. το αδυτον και θειον. και το φως εστιν εν αυτοις. ωσπερ εν τοιχω βελος. η ως αστηρ εν ουρανω. µονω και ενωθεντες και γεγονοτες µοναχοι ως µετα µονου µονοι. Ο νοµοθεντης. λεγε µοι. . ηλιος δε εκεινοι. η ο ανηρ της γυναικος. µεθ᾿ ης προσοµιλουσι Πατρι τω παντοκρατορι. οπερ και στοµα εστι και γλωσσα οντως αψευδης. εν γυναικι ανηρ δε. εµπεπηγµενω εν φωτι. αλλ᾿ εν φωτι διαγουσι του µελλοντος αιωνος. και η ψυχη εν τω Θεω και Θεος εν ψυχη δε ενουται και γνωριζεται εν τοις αγιοις πασιν. ω κατοικουσιν αγγελοι. Εν τω ανδρι γαρ η γυνη. οι νουν Χριστου λαµβανουσιν. ει και τη γη κρατουνται. (213) πως ου γενησεται αυτος συν αυτη πνευµα ολως. µονον ορωντες τον Θεον εν νοΐ ανεννοιω. µεθ᾿ ης αει βοωσιν˙ Ω πατερ. και µοναχοι καθιστανται των αλλων οντες διχα. ο και φωτιζει απαντα ερχοµενον εν κοσµω ανθρωπον και γενοµενον εκ Πνευµατος Αγιου.Πως γαρ και χωρισθησεται η νυµφη του νυµφιου. τον νοµον ου φυλαξει. εφ᾿ ω περιπατουσιν. Ουτως ενουνται τω Θεω οι δια µετανοιας τας εαυτων καθαιροντες ψυχας εν κοσµω τωδε. φριττω γαρ ταυτα γραφων σοι και εννοων δε τρεµω. αλλα διδασκω σε το πως ζωσι και ποιω τροπω οι τω Θεω δουλευοντες κακεινον αντι παντων µονον και αγαπησαντες.

οπως βαδιζη χαιρων. Ναι. πασαν τιτρωσκει τε ψυχην και πτεροι προς αγαπην και συγκολλα και συνενοι τω Θεω αεναως. ναι. οπως ελευθερος φανη. φιλοι. ουδε δεσµων ισχυουσι του σωµατος εκδυναι. (215) Εκεινον τοινυν απαντες ζητησωµεν. δι᾿ ον και την απολυσιν του δεσµου επεζητει. θεοι Θεω συνοντες. και επισπευδει και αυτου αει ζητει την λυσιν. τω φυσει οντι οι αυτω θεσει οµοιωθεντες. εκεινον ου το καλλος πασαν εκπληττει εννοιαν. κρατουµενος δε υφ᾿ ενος πλεον αλγει των αλλων. βαδιζοντες εν τω φωτι ωσπερ επι εδαφους. πασαν εκπληττει φρενα. ως δεσµιοι εν φυλακη τον ηλιον ορωντες και τας ακτινας τας αυτου δι᾿ οπης εισιουσας και µη δυναµενοι αυτον ολον κατανοησαι η κατιδειν της φυλακης εξωθεν γεγονοτες. η παρακυψαντες τρανως απιδειν εις αερα. αλλα κρατουνται υφ᾿ ενος των πολλων ανεθεντες˙ ο γαρ υπαρχων εν δεσµοις πολλοις συνδεδεµενος ουδε ελπιζει των πολλων την λυσιν ευρηκεναι. αλλ᾿ εν Θεω οι αγιοι ζωσι τε και κινουνται. ει και ολον ορωσιν. οιµοι.υφ᾿ ουπερ διαρπαζονται αρχαι και εξουσιαι. ως αγγελοι και ως υιοι υψιστου εσονται µετα θανατον. ναι. ει και παθων ανειθησαν και πασης προσπαθειας. Και τουτο εστιν. οπως απελθη εν σπουδη. προς ον τον ποθον ειχε. µη απολειφθητε. . τον µονον δυναµενον εκ των δεσµων ηµας ελευθερωσαι. ο δε τα πλειστα των δεσµων δυνηθεις διακοψαι. Ω θαυµατος. δραµετε ταις πραξεσι προς τουτον. Τουτων νυνι δε λειπονται µονω. θρονοι και κυριοτητες πασαι ενδυναµουνται. ναι. Ει γαρ και επαναπαυεται Θεος εν τοις αγιοις. διαναστητε. Εκεινον και ποθησωµεν. οτι κρατουνται τω σωµατι και σκεπονται και καλυπτονται. ο αυτους ανια. αδελφοι µου. οτι ολον ου καθορωσι τον Χριστον. µη λαλειτε καθ᾿ ηµων εαυτους απατωντες.

χωρις αυτου δυνατον το σωθηναι. τον φιλοικτιρµονα Θεον. φιλοι. φιλοι. αλλα νοΐ και ψυχη και καρδια. τι προτιµασθε ανεσιν του σωµατος και δοξαν. ναι. µη λεγετε. Τι λεγετε αµεριµνον τον εναρετον βιον. πλην οσοις βιος καθαρσιν την των παθων παρεσχε και καθαρον ειργασατο της διανοιας οµµα˙ τοις δ᾿ αλλοις οντως τυφλωσις. η οτι και αδυνατον εν τοις παρουσι χρονοις. ο και ενταυθα και εκει θειου φωτος στερησει και. ουτω και πας µετανοων και πας Θεω δουλευων οφειλει σπευδειν και αει εµµεριµνος υπαρχειν. το φως ζωης της αιωνιου! Ναι. τω πυρι και σκοτει παραπεµψει. εν ταπεινωσει κραζοντες προς τον καλον ∆εσποτην. τιν ατιµον και αδοξον. αλλ᾿ ως οι βιον εχοντες και γυναικα και τεκνα και πλουτου εφιεµενοι και δοξης της προσκαιρου σπουδαζουσι και τρεχουσι το δοκουν εκπληρωσαι. φιλοι. δευτε µετ᾿ εµου. ουκ εστι. τι καταρραθυµειτε. ποταπος ωραιος ο ∆εσποτης! Ναι. µη λεγετε.Μη λεγετε. µη ουν αγνωστως τουτου λεγετε τινα µετεχειν. οτι Θεος ουχ οραται ανθρωποις. Μη λεγετε. Ιδετε. µη φροντισι των εν γη πραγµατων και χρηµατων. συνεπαρθητε δη µοι. οπως ευπροσδεκτος αυτου η µετανοια εσται και η δουλεια γενηται ευαρεστος τελεια. ου σωµατι. αµαρτηµατων ρυπος. αδελφοι. µη πλανασθε. τον φιλανθρωπον µονον. οι ανθρωποι φως θειον ουχ ορωσιν. (216) Και παντως εισακουσεται και παντως ελεησει και παντως αποκαλυφθη και παντως εµφανισει και φως ηµιν το εαυτου φαιδρον καθυποδειξει. αλλα και λιαν δυνατον τοις θελουσιν υπαρχει. µη καµµυσητε τον νουν προς την γην αφορωντες. επιθυµια δοξης τε κρατηθητε και τουτον εγκαταλειψετε. αδυνατον λαβειν το Θειον Πνευµα. την κενην και µαταιαν. Τι κατοκνειτε ταπεινοι. Ουδεποτε αδυνατον τουτο τυγχανει. . µη πλανασθε. Ουκ εστιν ουτως.

και τοτε ολως τω Θεω οικειωθεις εκ τουτων ολος ενουται και αυτον κατα προσωπον βλεπει και παρρησιαν προς αυτον αναλογως λαµβανει. καθ᾿ οσον σπευδει το αυτου θεληµα εκπληρωσαι. εξ ης παρηχθη παντα. ολον το Θειον Πνευµα. εκει δε ολον τον Χριστον. του κατελθοντος επι γης αµαρτωλους καλεσαι και συν αυτω εις την ζωην εισαγαγειν την θειαν. ουδε αυτον τον ηλιον. Μηδεις τη θυρα κρουσειε. αφετε µε µετα Θεου του µονου φιλανθρωπου. µακρυνατε. εν τω Πατρι ληψοµεθα εις αιωνας αιωνων˙ αµην. µηδεις επισκεψατω µε των συγγενων η φιλων. νυν µεν καθ᾿ οσον εφικτον εν τω αιωνι τουτω. . βλεπω τον Βασιλεα. αποστητε. (217) Εασατε τη κελλη µε µονον εγκεκλεισµενον. εασατε µε µονον αποθανειν ενωπιον Θεου του πλασαντος µε. µηδεις µοι βρωµα δωσειε. οπερ αξιωθειηµεν και ηµεις του ποιησαι και του ελεους µετασχειν µετα παντων αγιων. Τουτου γαρ τω βουληµατι γινονται και ορωνται και τουτου τω θεληµατι εκλειπουσι τα παντα. ΚΗ’. µηδεις µου την διανοιαν ελκυσας αποσπαση της θεωριας του καλου και ωραιου ∆εσποτου. Αρκεσει γαρ µοι το θανειν εµπροσθεν του Θεου µου. βλεπω πηγην παντος καλου. βλεπω αιτιαν παντων. δι᾿ ης ζωουνται και τροφης απαντα εµπιπλωνται. Θεου του φιλανθρωπου. Περι νοητης αποκαλυψεως των ενεργειων του θειου φωτος και εργασιας νοερας τε και θειας της εναρετου ζωης. βλεπω αρχην την αναρχον. Ου θελω ετι κατιδειν το φως του κοσµου τουτου. ουδε τα εν τω κοσµω˙ βλεπω γαρ τον ∆εσποτην µου. βλεπω τον οντως οντα φως και παντος φωτος κτιστην. µη ποµα µοι κοµιση. Θεου του ελεηµονος. µηδεις φωνην αφηση.

Αφετε µε. Χριστον λεγω. Θεον. εασαντες ηγαπησαν το σκοτος και εν αυτω περιπατειν ηρετισαντο παντες. (219) οτι ζωην την αληθη. οτι το φως του κοσµου. του κλαυσασθαι και εκζητησαι τουτον. και ηµην ωσπερ αθεος αγνοων τον Θεον µου. ως ηυδοκησεν αρρητω ευσπλαγχνια οφθηναι τω αθλιω µοι και αποκαλυφθηναι. ολως δε ειναι ετερον φως ουκ ελογιζοµην. ∆ιο εγκαταλειψατε και αφετε µε µονον. οπερ ο κοσµος ου χωρει ουδε ιδειν ισχυει. αλλα γυµνοι ενοικησουσι ταφοις και αναστησονται γυµνοι και κριθησονται παντες. Εξω του κοσµου γαρ εστιν. Ου µονον καθοραται γαρ. εξω φωτος και σκοτους. το αισθητον και σκοτεινον. ως ειρηται. θρηνησοµαι και κλαυσοµαι ηµερας και νυκτας. Οι ουν υπο την αισθησιν οντες εασατε µε µη κελλαν µονον κλεισαι τε και ενδοθεν καθισαι. ου και τυφλοι τους οφθαλµους διχα εν κοσµω ζωσι και µετασταντες εσονται των νυν βλεποντων ισοι˙ εν ω καγω πλανωµενος ολος ενευφραινοµην. τι δε και νυν κερδαινουσιν οι οντες εν τω κοσµω. και βλεπων τον αθανατον ∆εσποτην µου και Κτιστην ποθω θανειν αιρησοµαι. υπαρχει και αιτια του ειναι. Τι ουν µοι προσεγενετο οφελος εκ του κοσµου. ου µονον θεωρειται. ειδως ως ου θανουµαι. παρακαλω. Νυνι δε. ο τι και εστιν η γνησεται ολως. οι µη το φως δεξαµενοι το λαµψαν εν τω κοσµω. ο και ζωη. αλλα και λακκον υπο γην ορυξαντα κρυβηναι˙ κακει διαγων εσοµαι εξω παντος του κοσµου. ειδον και εγνων αληθως Θεον των παντων ειναι. ας απωλεσα ορων το φως του κοσµου. .(218) Πως ουν αυτον καταλιπων εξελθω µου της κελλης. ον ουδεις των εν τω κοσµω ειδεν ανθρωπων. πλουσιως του δοθηναι µοι και αφθονως οφθηναι. Οντως ουδεν. εξω αερος και νοος και αισθησεως πασης˙ διο ουν υπο την αισθησιν κατιδων εγενοµην. ο ψυχην ου φωτιζει.

εις µατην κοπιασει ανερευνων µαρσιππιον. ου κλεπτης τουτον δυνασαι συλησαι. το αναισθητον τουτο. την ζωνην λυων ασφαλως αναζητων εκεινον. και λυπηθεις ανεωξα την πυγµην της χειρος µου (220) και ειδον παλιν εν αυτη. ω θαυµα. Τι προς τας υλας βλεποµεν. Τι ου διδουµεν απαντα και λαµβανοµεν τουτον. Αλλ᾿ ουχ οραται απασιν. τας φθειροµενας ταυτας. κειται και εν παλαµη. ου ληστης τε αρπασαι. ο τιµιωτερον εστι παντων των ορωµενων. ει και κτεινειε τον βασταζοντα τουτον˙ αν αφελεσθαι βουληθη.αλλα και µεταδιδοται και κατοικει και µενει και εστιν. ω µυστηριου ξενου! Τι µατην ταραττοµεθα. Εστι και γαρ αορατος. δοκει και παντας καθοραν αυτον εγκεκρυµµενον. οπερ πρωην εωρων˙ ω θαυµα ανεκλαλητον. και ου ζητουµεν τον µικρον του σιναπεως κοκκον. ονοµα γαρ ουκ εχει. αλλα διεδρα µηδαµως κατασχεθεν χειρι µου. τι προς το φως κεχηναµεν. ωσπερ θησαυρος εν κολπω κεκρυµµενος. ου ψηλαφαται ολως. Εκπλαγεις ουν και κατασχειν αυτο επιθυµησας. ανερευνων χιτωνας. σφιγξας την χειρα εδοξα κρατησαι τε και εχειν. ψηλαφωµενος ολως˙ κρατειται δ᾿ οµως εν χερσι και τοτε των αξιων. αϋλον εχοντες ψυχην και αθανατον ολην. ον ο βασταζων ηδεται και βλεπων τουτον χαιρει. το ου τι. οι εν αισθησει νοερω τετιµηµενοι λογω. . τι δε και ζην βουλοµεθα µη κεκτηµενοι τουτον. ακρατητος χερσι γε και αψηλαφητος οµου. ευρειν εκεινον η λαβειν ολως ουκ εξισχυσει. το τι. Τι δε ταυτα θαυµαζοµεν ολως αναισθητουντες και προτιµωµεν ως τυφλοι το βαρυ του σιδηρου και µαζης τουτου µεγεθος υπερ µικρον χρυσιον. καν σπλαγχνα ψηλαφηση. µειζον των αορατων τε πραγµατων και κτισµατων. των δ᾿ αναξιων απαγε. καν την κοιλιαν τεµνειε. τι πλανωµεθα παντες. η µαργαριτην τιµιον ως ατιµητον χρηµα.

Χριστε µου. µελετη σου των εντολων αυθις και προσταγµατων. ελεησον. η τηρησις µετανοιαν ως συνεργον λαβουσα. τα ναµατα δε φλογα˙ εν οις αδολεσχια µε ανηγαγε των θειων. αµελων ασυγχυτως˙ ω φως το τρισυποστατον. Αλλα και νυν σπλαγχνισθητι και νυν ελεησον µε και θερµην της καρδιας µου εξαναψον. Ταυτα και φλογα εσβεσαν εις απαν της ψυχης µου και την πηγην εξηραναν. ελεους σου τοσουτου καταφρονων και ραθυµων. πιστευσατε. ω αυθις πολυωνυµον ως ενεργουν τα παντα. ισχυς τε. ως δουλος ο το ταλαντον κατορυξας αφρονως˙ ων εις υπαρχω δη καγω. Πατερ. τον µικρον λεγω κοκκον. Η φλοξ βλαστανει ναµατα. . τοσαυτης σου χρηστοτητος. πως ινα µη λυπωµαι. ω φως ως εν και θεληµα. ως τουτον δενδρον γινεσθαι και κλαδους αποπεµπειν. Υιε και Πνευµα. οικτειρησον εµε τον τεθλιµµενον! Πως γαρ ινα µη θλιβωµαι. εις οιον τε. οτι γυµνοι τε στησονται ως δενδρα φυλλων διχα. λιµωξουσι σφοδρως γαρ. ω δοξα µια και αρχη. πηγη των δακρυων. (221) ω φως ακατονοµαστον ως ανωνυµον παντη. ω της αρχης η αναρχος αρχη και εξουσια. γνωµη. ην εσβεσεν η ανεσις σαρκος µου της αθλιας. Ουαι τοις µη βλαστησαντα αυτον θεασαµενοις. βουλη. το δε πυρ αυθις θερµην. Ουαι γαρ τοις µη εχουσιν αυτον πεφυτευµενον εν κολπω της ψυχης αυτων. και εστησαν εν µεσω µε των οντων και µελλοντων. και εξ αµφοιν αναπτεται φλοξ. οτι ζηµιωθησονται τουτου την εργασιαν. την βρυσιν των δακρυων˙ και γαρ η θερµη πυρ γεννα. υπνος και κορος της γαστρος και οινου πολλου ποσις. και µονον τουτον κτησασθαι. πολλακις.Κρεισσον θανειν. Ουαι τοις µη πιστευουσι τω λογω του Κυριου. ο αγνωµων και ταλας και χαυνως πορευοµενος οδω των εντολων σου. και εκζητουσιν εν σπουδη και νοος τη τηρησει την καθ᾿ ηµεραν αυξησιν του µικρου τουτου κοκκου. κρατος και βασιλεια.

ο Θεος µου. υποχαλασας οινω τε πλειονως εχρησαµην˙ ου µεθυσθεις.εν τω νοΐ µου προτερον. οθεν ερρυσθην. ειπον. πλην κορεσθεις. απροσιτος εις απαν φυλαττεις ακαταφλεκτον του χορτου την ουσιαν. εις φλογα µετεποιει. µαλλον δε πυρ εν εαυτω περιλαµβανον χορτον ηνουτο και αναλωτον αυτον ολον ετηρει. ου δυναµαι του µη λαλειν την σην οικονοµιαν. και ευθυς απεσβεσθη το θαυµα τουτο το φρικτον. και κατα µικρον φλοξ αρρητως ωραθη . αλλα τω χορτω συ το φως ασυγχυτως ενουσαι. και αναλλοιωτον τηρων αλλοιοις ολον τουτον. η φλοξ η µεχρις ουρανου φθανουσα και εντος µου εκκαιοµενη µεν σφοδρως. και µενων χορτος εστι φως. ου κατακαιουσα δε την εν τοις σπλαγχνοις ουσαν µου ουσιαν την χορτωδη. κακεινα µοι καταλαβειν ποθουντι πυρ ανηφθη του ποθου. και χορτος ψαυων του πυρος ουκ εκαιετο ολως. ην µετ᾿ εµου εποιησας. καλως και γαρ εκκαιεται. Ου φερω σου τα θαυµατα τη σιωπη καλυπτειν. Τα µελλοντα µακροθεν δε οντα παντως εωρων. και ραθυµησας (222) υπνω και κορω της γαστρος εδουλωθην αφρονως. ως ου σβεννυται ολως.οθεν εκ των ορωµενων τε γεγονως αιφνης εξω εις φοβον περιεπεσον βλεπων. και χορτος γινεται ως φως µεταβληθεις ατρεπτως. Θαρρησας ουν εν εµαυτω. ο εγκαρδιος ποθος. λυτρωτα µου! . ω Χριστε. ω του θαυµατος. αλλ᾿ ολην. Πως µενων αναλλοιωτος. υστερα δ᾿ εν καρδια και εβλυζε τα δακρυα η φλοξ του θειου ποθου και αφθεγκτον τον γλυκασµον συν αυτοις µοι παρειχεν. πως χορτω αναµιγνυσαι θεια ολως ουσια φωτι ολως αστεκτω τε ο ενοικων Θεος µου. ω ενεργειας ξενης! Ο λυων πετρας και βουνους απο µονου του φοβου και απο του προσωπου σου. ουχι το φως δε χορτος. του ασωτου και πορνου˙ και της φιλανθρωπιας σου τον ακενωτον πλουτον µη διηγεισθαι απασιν ου στεγω. Ω θειου δυναµις πυρος.

αστραπτων και στρεφοµενος. ολος δεδοξασµενος. τουτο το παν και εστιν˙ ει γαρ και νυν ορασαι µοι. ω Θεε µου! Ουδ᾿ ολως γαρ ορασαι µοι. το φως του σου προσωπου. ολος δε φαινεσαι µοι˙ αληπτος ων ολος ληπτος θελεις και γινεσαι µοι. ο ταλλα παντα δωρεαν δους µοι τω αναξιω. . και αι δυναµεις απασαι συν αυτω εναντιαι (224) τραπησονται σηµειωσιν σφραγιδος σης ιδουσαι. ενοικησον και φωτισον την ταπεινην ψυχην µου. οπως εµφορηθω σου.Βουλοµαι γαρ τον συµπαντα κοσµον λαβειν εκ τουτου και µη κενον τουτου τινα ολως καταλειφθηναι. καγω δε διελευσοµαι θαρρων τη χαριτι σου. ω παµβασιλευ. ω µυστηριου ξενου! ∆ος µοι σαυτον ουτω και νυν. αχωρητος ων τω παντι µικρον ουν οντως γινη. ναι. ει γαρ και νυν σπλαγχνιζη. (223) δειξον θεοτητος της σης τρανως το προσωπον µοι και αορατως ολος µοι φανηθι. εκ του φωτος σου φως καγω γεγονως παραστω σοι και τοτε τουτων των πολλων κακων αµεριµνησω. ει µη µοι δωσεις ανεπαισχυντως παρελθειν του θανατου τας πυλας. και εν χερσι µου οιονει και εν τοις χειλεσι µου ωσπερ µαζος φωτοειδης και γλυκασµος ορασαι. Ναι. Ει µη ο αρχων ελθοιε του σκοτους και την δοξαν ιδοι συνουσαν µοι την σην και αισχυνθη εις απαν. οπως καταφιλησω σου και κατασπασοµαι σου την δοξαν την απορρητον. πλην πρωτον. Τουτου γαρ χρεια µαλιστα. ει γαρ και νυν φωτιζεις µε και µυστικως διδασκεις και σκεπεις και φυλαττεις µε τη κραταια χειρι σου και συµπαρης και δαιµονας τρεπεις και αφανιζεις και παντα υποτασσεις µοι και παντα µοι παρεχεις και εµπιπλας των αγαθων απαντων. ω Θεε µου. αλλα ουδεν µοι οφελος τουτων. και εµπλησθω και µεταδω τοτε τοις αλλοις πασι και µεταστας ελθω προς σε. φοβου απαλλαγησοµαι του µη παλιν τραπηναι. εν εµοι παλιν λαµψον. ∆εσποτα. ο σκοτεινος καταφλεχθεις απροσιτω φωτι σου. τουτο δος µοι. τουτο χαρισαι µοι.

υπεν νουν τε. ει στερηθω παντων οµου και σου αυτου. τι µοι των νυν το οφελος εν εµοι γινοµενων. ΚΘ’. ενδοθεν της κελλης λεγω παντοθεν ησφαλισµενης. τουτο ανουν. Χριστε µου. (225) Ποθεν ερχη. Ει δε τυχειν µοι γενηται των αρραβωνων τουτων τα τελη και τα επαθλα αποληψεσθαι.ατρεµας ολος. Οντως ουδεν. πως εισερχη. ινα φωτισης τους εν σκοτει καθηµενους. και εξισταµαι και εξω . Ο γαρ ελπιζων αγαθων και αιωνιου δοξης εν µετοχη υπαρχειν µε και δουλον σου και φιλον. αφωνον µε απεργαζεται. οτι συ υπαρχεις ο ελθων. Θεε µου. Χριστε. Ξενον γαρ και τουτο εστιν υπερ λογον. Θεον τον ενα αληθως εις αιωνας αιωνων. πεπιστευκοσι. πως ουχι χειρων εσται µοι τωναπιστων η θλιψις. Οτι µονοις εκεινοις καταφανη τα των θειων πραγµατων. τον Πατερα και Υιον και το Αγιον Πνευµα. Οιδα. των µη το φως σου λαµψαν ιδοντων και γλυκυτητος της σης εµφορηθεντων. αλλα το πυρ αναψουσι µοι πλεον. των µη επεγνωκοτων σε. τοτε καγω µακαριος εσοµαι και αινεσω σε. Το δ᾿ εντος µου γινεσθαι σε ολον αιφνης και εκλαµπειν και φωτοειδη ορασθαι ως ολοφωτον σεληνην. οις δια της µετουσιας του Αγιου Πνευµατος ολοις ολος ηνωθη Θεος. α επηγγειλω τοις εις σε. αµην. Σωτερ. και προς σε εγγισω και προσπεσω.

παντα λογον υπερβαινον. µεγεθος φιλανθρωπιας του Θεου διηγουµενον! Ηµαρτον αυτω ως αλλος ανθρωπος ουδεις εν κοσµω˙ µη µε ταπεινωσει ταυτα υπολαβης τις του λεγειν. πασαν κτισιν. και κακιας ειργασαµην. οτι βλεπω θαυµα ξενον. (226) α χαριζη µοι λαλησαι˙ Ω ανθρωπων απαν γενος. Που δε κεκληκεναι τουτον υπενοησας ειπειν µε. Οµως αρτι πασι λεξω. και ευθεως τω καλουντι . Μη προς δοξαν την του κοσµου η τρυφας µε η ανεσεις. πασαν φυσιν. βασιλεων και αρχοντων. µοναχοι και κοσµικοι τε. οιδα.γινοµαι φρενων και λογων. οτι κεκληκε µε µαλλον. αληθεια ηµαρτον γαρ υπερ απαντας ανθρωπους πασαν πραξιν αµαρτιας. Πλην εκαλεσε µε. πλουσιοι τε πενητες τε. αλλα µη προς πλουτον ολως η φιλιαν µε αρχοντων η προς αλλο τι των ωδε εν τω βιω ορωµενων. ινα συνελων σοι ειπω. και υπηκουσα ευθεως. Απαγε της βλασφηµιας! Προς µετανοιαν δε ειπον. πασα γλωσσα γηγενων µε νυν ακουσατε λαλουντα.

αλλα παση µοι ισχυϊ. κρυπτοµενου.ηκολουθησα ∆εσποτη˙ (227) τρεχοντι ουν κατετρεχον. ουδ᾿ ως απολεσας τουτον εστρεφοµην εις τουπισω. Τουτον βλεπων ανεπηδων. ερχοµενου. Ουτως ουν κυλινδοµενω και βοωντι µοι ωρατο. εδρασσοµην ουν πολλακις του κρασπεδου τουτου φθανων. φευγοντι ουν εδιωκον ως τον λαγωον ο κυων. και αφιπτατο. εφευγεν εκεινος ταχος. ου κατωκνησα ουδ᾿ ολως. εχαιρον εγω µεγαλως. ουδ᾿ ως πλανον ηγησαµην (228) η πειραζοντα µε ολως. ετρεχον εγω ευτονως. εγγιστα µου πλησιασας. αλλ᾿ εν ω ευρεθην τοπω καθεζοµενος εθρηνουν. ουκ ενεδωκα του τρεχειν. και παλιν κατεδιωκον και ουτως απιοντος. αλλα παση µου δυναµει µη ορωµενον εζητουν. εκλαιον και αντεκαλουν τον κρυβεντα µοι ∆εσποτην. ιστατο µικρον εκεινος. φαινοµενου ουκ εστραφην εις τουπισω. ωρµων δραξασθαι αυτου δε. τας οδους περιεσκοπουν . Μακρυθεντος απ᾿ εµου δε και κρυβεντος του Σωτηρος ουκ απηλπιζον εγωγε.

Τους σοφους του κοσµου τουτου η τους γνωστικους µε οιει.ως προειπον – κατεδιωκον ευτονως. τους σοφους εν αληθεια. Ουµενουν. τους ποτε αυτον ιδοντας. οτι ηρωτων. αλλ᾿ εβιαζον εµαυτον. Τινας δε υπολαµβανεις λεγειν µε. Τουτους ουν µετα δακρυων και σφοδρου καρδιας πονου επηρωτων του ειπειν µοι. αποστολους και πατερας. ονπερ βλεπων . Οθεν βλεπων µου τον ποθον (229) καθωρατο µοι µετριως. ος εστιν αυτος εκεινος ο Χριστος Θεου σοφια. Ως ουν ειδε µε τα παντα εις ουδεν ηγησαµενον. αλλα παντα τα εν κοσµω. που ποτε αυτον κατειδον η εν ποιω τουτον τοπω ειτε πως και ποιω τροπω˙ και λεγοντων µοι εκεινων ετρεχον δυναµει παση.και φραγµους. συν αυτω τω κοσµω λεγω. αλλα προφητας. και τους εν τω κοσµω παντας ως µη οντας εν αισθησει λογιζοµενον εκ ψυχης και του κοσµου χωρισθεντα . τους αυτην εκεινην ολην την σοφιαν κεκτηµενους. το που φανειται˙ επληρουµην τε δακρυων και τους παντας επηρωτων. ουκ εκαθευδον ουδ᾿ ολως.

απεριγραπτος Θεος µου. τη ουσια και τη φυσει.τη τοιαυτη διαθεσει. εν τα τρια και τα τρια εις Θεος ανερµηνευτως. ολος ολω µοι ωραθη. που ποιµαινει. Ολως γαρ ου καθοραται. συν τω Πνευµατι τω Θειω. . Λογος γαρ ουκ εξισχυει τα ανεκφραστα εκφρασαι. που κοιταζει. ενοικει δε απροσιτω εν φωτι και φως υπαρχει (230) τρισυποστατον αφραστως εν απεριγραπτοις χωροις. Πως Θεος των παντων εξω. συναντησας ευρατο µε˙ ποθεν. ερµηνευσαι δε σοι ταυτα ουτ᾿ εγω. ποθεν ηλθεν. ακουσατε µου. ου οιδα. Υιος ωσαυτως. πως ελθων. εις Πατηρ. ουδε νους σαφως νοησαι˙ τα γαρ εν ηµιν σοι µολις εξειπειν ποσως ισχυω. Πως γαρ εµελλον ειδεναι. Ουτος ουν. ον ανθρωπων ουδεις πωποτε ουκ ειδεν. ολως ου κατανοειται. ουτε εγνω που υπαρχει. ολος ολω µοι ηνωθη ο του κοσµου πελων εξω και τον κοσµον περιφερων µετα των εν κοσµω παντων και χειρι συνεχων µονη ορατα συν αορατοις. ουτε τις αλλος τουτο ολως εξισχυσει.

Ουµενουν. οις και συναφθη πλουσιως παντα δεικνυσιν αφραστως. Ταυτα ουν Θεου το Πνευµα. ο ανθρωπινος νοησει η ειπειν σοι εξισχυσει. επειτα και πασαν κτισιν. τη σαρκινη και παχεια. πανταχου δε πως και εν πασι.τη δυναµει και τη δοξη. βλεπει µεν το φως εν πρωτοις. ουδε παραστησαι ταυτα δια λογου δυνηθειη. την εν τω φωτι – ω θαυµα! – . κατ᾿ εξαιρετον δε τουτων ενοικει εν τοις αγιοις και σκηνει γνωστως εν τουτοις και ουσιωδως. πως δε λαµπει εν καρδια. Πως συνεχεται εν σπλαγχνοις ο συνεχων πασαν κτισιν. εργω σοι τα παντα λεγω. (231) εν νυκτι και εν ηµερα και λαµπει και ου καθοραται. ο παµπαν υπερουσιος υπαρχων. ουκ αρχαγγελος εξειποι. µονον γινωσκει και επισταται ως µονον συµφυες και συνθρονον τε και συναναρχον υπαρχον τω Υιω και τω Πατρι δε˙ οις ουν λαµψει τουτο αυθις. ουκ αγγελος σοι. Ταυτα παντα νους. Θειον ον. πως και ενδον ταυτης εστι. ει βλεψει. Ωσπερ γαρ τυφλος. πως και εξω πελει παντων και πληροι αυτος τα παντα. ειπε µοι.

φως Θεου. ουτως ο λαµποµενος ακτισι νοητου φαιδρως ηλιου βλεπει τα τοις αλλοις πασιν αγνοουµενα και λεγει. ος και δεικνυσι τα παντα. µαλλον δε οσα κελευει. φωτιζοµενοι ορωσι και µυουνται αποκρυφων µυστηριων θειων βαθος. πλην ου παντα. φυλακης των εντολων δε. ποταπα τε. τουτοις διδωσι το βλεπειν τα εν τω φωτι τω θειω. Ανειδεων γαρ το ειδος. ακαταληπτα τε οντα και αορατα τοις πασιν. Τις γαρ πωποτε δηλωσαι τα εκεισε εξισχυσει οια. αλλα οσα λογω φρασαι δυνηθειη. Θεον τε παντως. οσα βουλεται και θελει. Ωσπερ ει τις εν οικια σκοτεινη κρατων εισελθοι εν χειρι αυτου λαµπαδα. η προαγοντος ετερου και κατεχοντος τον λυχνον. οσα. Αναλογως της αγαπης.ουτως ο λαµφθεις τω Θειω Πνευµατι ψυχην ευθεως του φωτος εν µετουσια γινεται και φως θεαται. την ποσοτητα αποσων. αυτος καθορα τα ενδον της οικιας οντα. καλλος ακατανοητων . (232) Ους φωτισει τη ελλαµψει.

Ον ιδων ο µονος Θεος µονον δι᾿ εκεινον γεγονοτα και τον κοσµον αρνησαµενον και παντα τα του κοσµου. ον δωρειται ο ∆εσποτης τοις εµπονως εκζητουσι και παντος του κοσµου ληθην και των εν αυτω πραγµατων εναργως προσκτησαµενοις. αλλα και λοιπων κτισµατων . πως µετρησει. µη εκζητει! Ει γαρ πληθος των αστερων η ολως υετου σταγονας (234) ειτε ψαµµον αριθµησαι. ω χρηστοτητος αρρητου! Τα δ᾿ εντευθεν µη ερωτα. ∆ιο µη λογοις. ιδειν τε και διδαχθηναι θειων µυστηριων πλουτον. Παντως ουδαµως. Ο γαρ εκζητων εκεινα ολοψυχω προαιρεσει. Των αµορφων τας µορφας δε (233) πως τω λογω διαγραψει. Ω φρικτης οικονοµιας.τις νοησει. ερεις µοι. Αλλ᾿ εκεινοι µονοι ταυτα ισασιν οι καθορωντες. πως ουχι των τηδε παντων αληθως αµνηµονησει και γυµνον τον νουν εκ τουτων κτησεται και παντων εξω ευρεθησεται ευθεως µονος. µη ερευνα. µονος µονον ευρηκως ενουται τουτω. πως ειπειν ολως ισχυσει. αλλ᾿ εργοις σπευσωµεν του εκζητησαι.

Παντως γαρ θεοι κακεινας τη ενωσει τη οικεια˙ θεωθεισης ψυχης τοινυν ο βουλοµενος του λεγειν τροπους ταυτης η την φυσιν. πειρασµων υποµονη τε τρεχειν. ην ενδεικνυται. ως ειπον. αλλ᾿ αυτων εκεινων τυχω.τα µεγεθη τε και καλλη η τας φυσεις και τας θεσεις η τας τουτων τε αιτιας. αλλα πιστει µονη ταυτα δεχοµενους εκµιµεισθαι βιους των αγιων παντων. Εκπλαγησονται δ᾿ ευροντες και θαυµασονται. ποταπος σοι δια λογου παραστησαι ο Θεος εστιν. οπως εξω κοσµου γενωνται. (235) απαντα απαραλειπτως. πειραται. ουδεις ισχυσει η ειπειν η εννοησαι. πως του κτιστου δυνηθειη εξειπειν την ευσπλαγχνιαν. η τα κατ᾿ αυτην σοι παντα διηγεισθαι. . την διαθεσιν. ως ειρηται µοι. την γνωµην. ινα τουτων µη εκπεσω. µεθ᾿ ωνπερ ενωθη ψυχων αγιων. ως εισιν. καµου δε του αθλιου υπερευξονται. και ευρησουσιν. Αλλ᾿ ουκ εξεστι τοιαυτα εκζητειν τους εν τω κοσµω η τους κατα σαρκα ζωντας. ως ουκ οιδε. δακρυσι και µετανοια και λοιπη σκληραγωγια.

και νεκρουται παραδοξως ζων ο ερως τοτε µαλλον˙ ζη γαρ εν εµοι και θαλλει. . αλλα – πως ειπειν ουκ εχω – ερωτος το υπερβαλλον σβεννυσι τον ερωτα µου. και λογιζοµαι µηδ᾿ ολως ερωτα Θεου κεκτησθαι. µηδε οσον παντως θελω. καν πολυ χρυσιον εχη. Ποθος γαρ ποθον αναπτει και το πυρ τρεφει την φλογα˙ εν εµοι δ᾿ ουκ εστιν ουτως. ουτω δη δοκω πανθανειν ο ταλαιπωρος εν τουτω. ου δοκει τι ολως εχειν. οσον θελω. και βιαζω µου την φυσιν. προσαπολλω και ον ειχον ερωτα θεου. (236) Το ποθειν ουν οσον θελω υπερ ποθον ποθος εστι. Ουκ ερω γαρ.ωνπερ και τυχειν εποθουν και ποθω και ποθω ποθον αµαυρω και απαµβλυνω. οτι µη τα παντα εχει. οτι µη ποθω. οσον θελω. ω θαυµα! Ωσπερ θησαυρον ο εχων και φιλαργυρος τυγχανων. ου δοκω ποθειν καν ολως. Ηκουσας ποτε τοιουτον. Εκζητων δε ακορεστως του εραν µε. υπερ φυσιν αγαπησαι˙ ασθενουσα δε η φυσις και αυτης αποστερειται ησπερ κεκτηται ισχυος. ως θελω.

οπερ ειπεν ο ∆εσποτης. οτι ηλθεν ινα βαλη επι ποιαν γην. Λ’. οτι ταις καθαρθεισαις ψυχαις δια δακρυων και µετανοιας προσψαυσαν το θειον του Πνευµατος πυρ δρασσεται αυτων και πλεον καθαιρει. οτι θαλλει. φωτιζον τα υπο της αµαρτιας εσκοτισµενα µερη αυτων και τα τραυµατα εξιωµενον εις τελειαν φερει συνουλωσιν. ως τω θειω καλλει υπεραστραπτειν αυτας. Τουτο µονον δε σοι φρασω. ∆ωη απασιν ο µονος Θεος ων και των τοιουτων. οτι λογω τα τοιαδε πας αδυνατει εκφραζειν. Απορω παραδειγµατων. αγαθων υπαρχων οντως παροχευς τοις εκζητουσι µετανοια τα τοιαυτα. τους τα γηϊνα φρονουντας. Προς ενα των µαθητων. τοις πενθουσι και θρηνουσι και καλως καθαιροµενοις απολαυσαι των τοιουτων. εν µεθεξει γενοµενοις απ᾿ εντευθεν εν αισθησει και συνεκδηµησαι τουτοις και εν τουτοις καταπαυσαι και ζωης επαπολαυσαι αιωνιου και της δοξης κοινωνους της απορρητου δια τουτων ευρεθηναι! Αµην. (237) Εστι πυρ το θειον οντως. ειπε µοι˙ επι τους ανθρωπους παντως.Πως σοι ειπω. .

εξω παντων των κτισµατων. θειων µυστηριων θαθος! Το ουν πυρ τουτο το θειον ποταπον ειναι λογιζη. (238) ακτιστον. αθανατον. ουρανιων˙ τουτων παντων εστιν εξω κατα φυσιν. αναλλοιωτον εις απαν. κατ᾿ ουσιαν. και κατ᾿ εξουσιαν. επιγειων. ωσει λυχνω πληρει και ελαιου και στυπειου πυρ εµβαλλει ο ∆εσποτης. ειπε µοι. ναι δη. απεριγραπτον ωσαυτως. Τουτο ουν εν ποια υλη εµβληθησεται.οπερ ηθελε και θελει του αναπτεσθαι εν πασιν. Εν ψυχαις εχουσαις αρα ελεον δαψιλεστατως και προ τουτου και συν τουτω πιστιν. των ενυλων και αΰλων. Ακουσον και γνωθι. Ουµενουν και γαρ υπαρχεις εν µυησει του τοιουτου και επιστασαι βεβαιως αληπτον αυτο υπαρχειν. Αρα ορατον η κτιστον η ληπτον υπολαµβανεις. ο ο κοσµος ου κατειδεν . ασωµατων και ενσαρκων. εργα τε την πιστιν βεβαιουντα κεκτηµεναις ταυταις. απεριληπτον παντη. αορατον γε. ασβεστον. ορατων και αορατων. αναρχον τε και αϋλον. τεκνον.

και το ελαιον εκλειψη. πως αναψει. Το δ᾿ ετι θαυµαστοτερον. και υπαρχει µοι ο λυχνος σκοτεινος. ουδ᾿ ολως! Οταν δε ο λυχνος απτη και τρανως φωτιζη παντας.ουδε κατιδειν ισχυει (Κοσµον λεγω τους εν κοσµω και τα κοσµικα φρονουντας). µυς ελθων η ετερον τι η κατεστρεψε τον λυχνον η κατα µικρον εκλειξαν επιε το ελαιον τε εφαγε τε το στυπειον και την λαµπαδα εσβεσε. Πριν βληθη δε. ο φοβει µε πλεον παντων! Φαινοντα µου λυχνον µεγα εν ελαιου δαψιλεια. οπερ θρυαλλις καλειται. τον δε νουν µου θρυαλλιδα. . εµπεσον εν τω ελαιω σβεννυται το πυρ ευθεως. (239) ουτω και πνευµατικως µοι νοει λεγειν ταις ψυχαις προσψαυειν και αναπτειν πυρ το θειον. ελαιον τας αρετας δε. αφθονια τε στυπειου. εν τοις αισθητοις σοι λεγω. Ωσπερ απτει δε ο λυχνος. Θεα µοι και αλλο µειζον. οταν τω πυρι προσψαυση. ου σβεσθησεται ο λυχνος. οτι το στυπειον ολον. ολως µη φαινων˙ λυχνον νοει την ψυχην µου. Πριν προσψαυση. Οντως ουδαµως. πως προσψαυσει.

ως ειπον. το των αρετων σοι λεγω. καταφαγη πονηραις εννοιαις τουτο η και ολον απορριψη ενδοθεν εν τω ελαιω ηγουν εν τω ενθυµεισθαι αρετων αυτου τας πραξεις και εις οιησιν εντευθεν εµπεσων εκτυφλωθειη.εν αυτω δε πυρ το θειον (240) φαινον και καταφωτιζον την ψυχην οµου και οικον ολον ολου σωµατος µου και τους εν τω οικω παντας λογισµους και ενθυµησεις. ω µανιας! Πως ενδεχεται τον λυχνον διχα του πυρος εξαπτειν. η το ελαιον εκλειξη. . η αλλως θρυαλλιδα οντα µου τον νουν. Ω αγνοιας. παραµενειν εν τω λυχνω (241) η χωριζεσθαι του λυχνου. και τον λυχνον µου εκ τουτων η τυχον τινος εξ αλλου. και εν εαυτω το θειον εχοντα φως λαµπον µεγα. ει συµβη αποσβεσθηναι. Ουτω φαινοντος δε τουτου εαν φθονος παρεµπεση η µνησικακιας παθος η φιλοδοξιας ερως η αλλη τις επιθυµια ηδονης τινος η παθους και τον λυχνον καταστρεψη ηγουν προθεσιν ψυχης µου. που το πυρ υπαρχειν τοτε η τι γινεσθαι ειπης µοι.

Αλλως γαρ – µηδεις πλανασθω – ουχ οραται. αλλα πυρ λαβειν εξαιτει. ου κρατειται. και το σµηνος εκδιωξη των παθων και εκκαθαρη . ου συνεχεται καν ολως. Ταυτα δε µη λογοις ολως µηδε επινοιας ζητει. καθαπερ ειπον. ο διδασκει και δεικνυει (342) εναργως τοις κεκτηµενοις ταυτα παντα και τα τουτων µυστικωτερα αφραστως. του νοος δε θρυαλλιδα ευθυβολως προβαλεσθαι.η το πυρ της υλης ανευ παραµενειν εν τω λυχνω. εξω των κτισµατων παντων. αλλ᾿ ηµων υπαρχει παντως το προευτρεπισαι ταυτην και παρεξαι ευπροθυµως εαυτους ηµας ως λυχνους εν ελαιω και παντοιαις αρεταις κεκοσµηµενους. γινεται ληπτον δ᾿ αληπτως τη ενωσει τη αρρητω και περιγραπτον ωσαυτως εν απεριγραπτω τροπω. Παντοτε το πυρ της υλης δρασσεσθαι ποθει και θελει. ινα τω πυρι προσψαυση και κατα µικρον αναψη. ει βουλει. τεκνον! Οταν λαµψη καθως ειπον. Μυστικωτερα δε τουτων ακουσον. Εστι γαρ. ουτω τε συµπαραµενη τοις αυτο προσκτησαµενοις.

ου εν τω δακτυλω αποκρεµαται η κτισις. Νοει. σκια και κονις. η ψυχη µετα του κτιστου και εν τη ψυχη ο κτιστης µονος µετα µονης ολος. εν ψυχη οικειν δε αυθις και µη φλεγειν ταυτην ολως. νους απας. Μη διστασης. και το ειναι πας τις εχει και το ζην και το κινεισθαι. σκοπει ταυτα! Το γαρ αστεκτον σοι ειπον και απροσιτον αγγελοις φως εντος ψυχην κατεχειν. αλλα και αλογων πνευµα και παντων ωσαυτως ζωων. εκπυροι τε και φωτιζει και. το πως ειπειν ουκ εχω. ψυχη και λογος λογικων εχει εκ τουτου. ενουσιως τη ουσια ταυτης ολον ολη παντως και κατα µικρον λαµπρυνει. ουτος ολος συν Πατρι και τω Πνευµατι εν µια ψυχη χωρειται και ψυχην εντος εκεινου ολην συµπεριλαµβανει. . εχει τον Θεον εν µεσω ολον. τοτε µιγνυται αυτη αµικτως και ενουται απορρητως. γινονται εις εν τα δυο. ο συνεχων πασαν κτισιν εν τη εαυτου παλαµη. βλεπε. Εγνω βαθος µυστηριου.σου τον οικον της ψυχης σου. (243) Ο µικρος εν ορωµενοις ανθρωπος.

του φωτος τη λαµψει λεγω˙ ουδεις γαρ αλλως εαυτον των εκει καθεζοµενων προ του λαµψαι φως το θειον εαυτον επιγινωσκει. ενθα κειται. πως δε ταυτα αριθµησει. πως τα θαυµατα εξειπει. ενθα εστι καθειργµενη. Βλεπει γαρ αυτον εν αδη. εαυτην δε δεδεµενην και δεσµοις κατεσφιγµενην χειρας αµα τε και ποδας . πως ενεγκη πυρ αγαπης. ακαθαρτων ιοβολων ερπετων µεµεστωµενον. Πως και σιωπησει ολως βιαζοµενος του λεγειν. πως υποισει ποθου φλογα. οστις εξει. (244) αλλ᾿ εισιν εν αγνωσια του εν ω κρατουνται ζοφου και φθορας και του θανατου. πως θερµον ουκ αποσταξει δακρυον εκ της καρδιας. ολον βορβορον τον τοπον. οτι εν σκοτει ολη ην τω δεινοτατω και φρουρα ασφαλεστατη βαθυτατης αγνωσιας. και νοει. το ειναι εντευθεν εχει Τουτον εχων. ενθα λαµπει. Τοτε βλεπει. και εντος αυτου βασταζων και ορων αυτου το καλλος. Οµως βλεπει. η ψυχη εκεινη λεγω. απερ εν αυτω τελουνται.νοερων και αισθητων τε.

ως ειπον. (245) Ταυτα ουν ποιων. πως ου κραξει και θερµως µετανοησει και αιτησεται ρυσθηναι των δεσµων των δεινοτατων. ναι δη. συνεκπιπτει τουτοις ρυπος και κηλις µικρα σαρκος µου. και τω λαµψαντι προσπιπτων . απαστραπτοντα δε µαλλον οµοιον χειρος της θειας απεργαζεται τον τοπον. . και του σωµατος µου. Ταυτα βλεπων πως ου φριξει. της ψυχης λεγω ουσιαν. πιπτουσι τα τραυµατα δε. γινεται συνουλωσις τε αθροως επι τοσουτον. η σαρξ µου. πως ου κλαυσει. ως ουλην µη καθορασθαι ολως εν εκεινω τοπω. λυονται δεσµα ευθεως. σκωληκες απονεκρουνται.Θεα µοι καλως α λεξω! – απτεται χερσιν ο λαµψας των δεσµων µου και τραυµατων˙ ενθα δε η χειρ προσψαυσει η δακτυλω προσεγγισει. Οντως πας ο ταυτα βλεπων και στεναξει και θρηνησει και συνεπεσθαι θελησει τω το φως εκλαµψαντι Χριστω.και αυχµωσαν και ρυπωσαν. τετραυµατισµενην αµα δηγµασι των ερπετων και τας σαρκας οιδαινουσας εαυτης φερουσαν αµα µετα πληθους γε σκωληκων. Θαυµα ξενον γε.

και βλεπω ταυτα.Οιµοι. Καθαρθεντος ουν αυτικα και δεσµων απαλλαγεντος. πως το ολον ου ποθησω σωµα µου και ικετευσω των κακων απαλλαγηναι και υγειας. Εκλυθεντα δε µε ολον και ισχυν αποβαλοντα .Φευ µοι. επιπιπτει τω τραχηλω . αιρει µε επι των ωµων . ω χρηστοτης! – και εξαγει µε του αδου. πως υποισω ταυτα. χειρα την αυτου ∆εσποτης. µετακινησας τα λοιπα του σωµατος µου περιερχεται.ω αγαπη. καθαιροµενα και δοξαν ενδυοµενα την θειαν. διδωσι µοι χειρα θειαν. οιας ειπον. ολος περιπλεκεται µε. (246) µαλλον δε και θερµοτερως.δοξης θειας µετασχοντα αιγλην απαστραπτει θειαν. Οµως ουτως µου ποιουντος. ανιστα µε του βορβορου. ω προεφην τροπω. Καθορων τουτο εν µερει τελεσθεν του σωµατος µου. . πως χαραξω ταυτα. του τε χωρου και του ζοφου και εισαγει µε εις αλλον ειτε κοσµον η αερα. και µου καταπληττοµενου αναλογως των θαυµατων. και καταφιλει συχνως µε. ο καλος. δοξης τε τυχειν ωσαυτως.

συνηµµενον αορατοις. Γενοµενω µοι δ᾿ εκεισε αλλα µοι δεικνυει παλιν. τα εν τω φωτι. ω θαυµα. Εποιησε µε αναφη. ην αυτος ανεπλασε µε και φθορας απηλλαξε µε και θανατου εν αισθησει ολον ηλευθερωσε µε και ζωην αθανατον µοι εδωρησατο και κοσµου του φθαρτου και των του κοσµου παντων απεχωρισε µε και στολην ενεδυσε µε αϋλον φωτοειδη τε. Τουτο οιδα. αψηλαφητον. (247) ου το µεγα θειον θαυµα ουδε αγγελοι εκφρασαι η ειπειν εξισχυσουσιν αλληλοις καν ολως. την αναπλασιν την ξενην διδωσι κατανοειν µοι. µαλλον τα εκ του φωτος δε. υποδηµατα ωσαυτως και δακτυλιον και στεφος αφθαρτα αΐδια τε. οτι φως µε και βασταζει και συνεχει και προς φως εισαγει µεγα. Ουτως ουν µε και τοιουτον εργασαµενος ο κτιστης εν σκηνη εισηγαγε µε αισθητη. ως γε δοκω. απαντα ξενα των ωδε. σοι λεγω. σωµατικη γε (248) και ενεκλεισεν εν ταυτη . και αορατον οµοιως.ολως εξειπειν ουκ εχω.

(249) εκλαιον. και καθειρχθαι µετ᾿ εκεινων. Εγκαταλειφθεις ουν µονος. εκεινον ονπερ εποθουν. οισπερ ειπον οτι εσωρησατο µοι. ολον µε αθανατισας ολον µε θεοποιησας και Χριστον αποτελεσας. ∆ια τουτο ως τοις πρωην εµπαγεις κακοις ηχθοµην και καθηµενος εν µεσω της σκηνης. ων περικεινται τραυµατων και ων δεσµων κατεχονται. ου ηρασθην. αγαθοις ανεκλαλητοις ολον µε ανακαινισας. και καταγαγων δ᾿ εν κοσµω αισθητω και ορατω τε παλιν εθετο βιουν µε και συνειναι τοις εν σκοτει τον απαλλαγεντα σκοτους. ων ειπον. . και εδοκουν εστερησθαι. εν τω πρωην σκοτει λεγω. ου τω καλλει ωραιοτητος ετρωθην. Αλλ᾿ η στερησις εκεινου ληθν παντων ενεποιει των καλων. των εν τω βορβορω λεγω˙ µαλλον δε διδασκειν τουτοις. εθρηνουν σφοδρα εξωθεν ολως µη βλεπων. ωσπερ εν θηβη η εν πιθω κεκλεισµενος.και κατησφαλισατο µε. Εντειλαµενος απηλθεν. τουτων. Εξεζητουν γαρ εκεινον. ουκ ηρκεσθην. εις επιγνωσιν τε αγειν.

Ουτως ουν διαγοντα µε. οσον εφικτον ανθρωπω. εξεστην. εκτηκοµενον τε αµα και δεινως µε µαστιζοµενον και βοωντα κατωδυνως. της κραυγης µου επακουσας. . ουτω και δακρυοντα µε. ουρανου και γης σοι λεγω. εφοβηθην και εχαρην. καθως ειπον και νυν οντα παντων εξω νοερως. Αισθητως καλω γαρ σκοτος. και εθαυµασα. εκαιοµην. ολος ενεπυριζοµην. πως τον εξω παντων οντα ενδον ων εγω των παντων βλεπω µονος βλεποντα µε. που υπαρχει.εφλεγοµην. Και κατανοων το θαυµα. ποσος εστι. ποταπος δε η οποιος. Ον ιδων εξεθαµβηθην εν οικια καθειργµενος και εν πιθω κεκλεισµενος και του σκοτους ων εν µεσω. (250) Οµως ων εν τουτοις ειδον τον προοντα. ον και βλεπω. επει απαντας ανθρωπους και τας τουτων διανοιας αισθητοις συγκεκραµενας εν τουτοις οντας ταυτα συγκαλυπτουσι βαρεως. απο ανεικαστου υψους διακυψας και ιδων µε κατηλεησε και αυθις κατιδειν ηξιωσε µε τον αορατον τοις πασιν. µη γινωσκων.

γεγονοτες. ω ηνωθην. τινι δε καγω ηνωθην. εαν ειπω. οπερ εβλεπον προ τουτου και µακροθεν εθεωρουν. και εκεινο εγενοµην. αδελφε µου. Ενωθεις δε. οτι µη γνωναι δυναµαι τον τροπον τουτον µηδε ολως εννοησαι η ποςως κατανοησαι. ουδε νυν γινωσκω παντως. απιστησας περιπεσης βλασφηµια εξ αγνοιας και ψυχην σου απολεσης. ενωθεντα τε αφραστως. τινα εµαυτον καλεσω. πως εισηλθε. Οµως εν εγω κακεινος. και ουκ οιδα. Ο Θεος διπλους την φυσιν. πως ηνωθη. πως. πως µε βλεπει. πως σοι ειπω τις εστιν ο ενωθεις µοι. και εποιησεν ως πυρ µε και ως φως απεδειξε µε. απορρητως συναφθεντα και µιγεντα µοι αµικτως ως το πυρ αυτω σιδηρω και το φως γε τω υελω. και θρηνων. . ειδον παλιν τουτον ενδον της οικιας και του πιθου ολον αιφνης γεγονοτα. ον βλεπω.η πως βλεπω η τι βλεπω˙ οµως βλεπων απερ ειδον. Φριττω και φοβουµαι µηπως. πως σοι φρασω το παραδοξον του τροπου˙ (251) ου γαρ ηδυνηθην γνωναι.

. Θεος δε τη χαριτι. Ορα ποιαν χαριν λεγω ενωσιν την µετ᾿ εκεινου αισθητως και νοερως τε. διπλουν µε ειργασατο.την υποστασιν εις ων. ου ουσιωδως µετεσχον. Ορα το µυστηριον! Η ψυχη ουν και το σωµα. Εργασαµενος διπλουν δε διπλα και ονοµατα. παρεσχε µοι. ως ορας. ινα ταυτα παλιν ειπω εκ πολλης περιχαρειας. οµωνυµως τε καλουνται τω ονοµατι εκεινου. σωµατος τεθεωµενου (252) ως Θεου µεταλαµβανων Θεος καγω γινοµαι τη ενωσει τη αφραστω. εν εν ουσιαις ταις δυσι˙ ταυτα ουν τα εν δυο του Χριστου µεταλαβοντα και του αιµατος πιοντα αµφοτεραις ταις ουσιαις και ταις φυσεσιν ωσαυτως ενωθεντα του Θεου µου γινονται Θεος µεθεξει. Καθαρθεις γαρ µετανοια και τοις των δακρυων ρειθροις. ουσιωδως και πνευµατικως τε! Αλλα την µεν νοεραν εξειπον ενωσιν σοι διαφορως και ποικιλως. Βλεπε την διαιρεσιν! Ανθρωπος ειµι τη φυσει. αισθητην δε την των µυστηριων λεγω.

πυρ κληθειη. Ακουσον. Συγκρουοµενα δε οµως συνεχως πυρος σπινθηρας αποπεµπουσι και πασι καθορωνται µεν εν πρωτοις. και ευρησεις εν συντοµω˙ λαβε µοι σαφη εικονα. Ειδες θαυµα. Λεγε ουν µοι˙ . την του λιθου και σιδηρου˙ ενεστι και γαρ εν τουτοις του πυρος η φυσις παντως. σπουδη τε πραξον. αλλα ζητησον εξ ολης της καρδιας σου και ληψη µαργαριτην η σταγονα η σιναπεως ως κοκκον. ει µη δραξωνται και υλης. Ει τοιουτος ουν οραται. ως σπινθηρα θειον σπορον. ουχ οραται δε καν ολως.Λεγεται ουν πυρ ο ανθραξ και ο σιδηρος ο µελας πυρωθεις ως πυρ οραται. τοις περι τοιουτων µη απιστει λεγουσι σοι. Ταυτη δ᾿ ενωθεις εκ τουτων εις σπινθηρ µικρος εις απαν εξαναπτει κατ᾿ ολιγον και εις υψος αιρει φλογοα και φωτιζει την οικιαν και το σκοτος εκδιωκει και ποιει του βλεπειν παντας. και τοιουτος αν κληθειη˙ πυρ οραται. ουκ αναπτονται δε οµως. Ει µη σεαυτον τοιουτον εγνως. ο σοι λεγω. τους εν τη οικια οντας. (253) Πως ζητησεις.

(254) Ουτως ουν και συ ποιησαι προθυµηθητι και ληψης . Τι ποιησαι δε σοι λεγω. δυνατον ποτε γενεσθαι. ον ωµοιωσεν ο κτιστης πολυτιµω µαργαριτη και σιναπεως τω κοκκω.Προ του συνεχως κρουσθηναι πως εκπεµψουσι σπινθηρας. Αγρυπνιαν και νηστειαν. ο δε νους ως αυτοκρατωρ των παθων αδολεσχειτω πραξεσι ταις εναρετοις και εννοιαις θεαρεστοις και ως λιθον µεν το σωµα. πως του βλεπειν σοι παρασχει. τεκνον˙ εστω σοι ψυχη και σωµα αντι λιθου και σιδηρου. Ακουσον εµπονως. πως φωτισει. µοι παντως ειπης. πως το σκοτος εκδιωξει.Τι σοι λεγω. ως δε σιδηρον την ψυχην χερσι νοηταις κρατησας ελκυετω και αγετω προς τας πραξεις µετα βιας˙ βιαστη και γαρ υπαρχει ουρανων η βασιλεια. Ανευ δε σπινθηρος υλη αυτοµατως πως αναψει. θερµην τε µετανοιαν. απαυστον θανατου µνηµην. οτι ληψη. δακρυων οµβρους και πενθος. Ουδαµως. Ποιας πραξεις δε σοι λεγω. θειας φυσεως σπινθηρα. αδιαλειπτον ευχην τε . Πριν αναψει.

τοτε και αυτην φωτιζει και τον νουν αποκαθαιρει και εις υψος τουτον αιρει και προς ουρανον αναγει και ενοι φωτι τω θειω. ινα και συντοµως αψη.και υποµονην παντοιων πειρασµων επερχοµενων˙ προ τουτων παντων σιωπην και ταπεινωσιν βαθειαν (255) και υπακοην τελειαν και θεληµατος εκκοπην. αλλα σβεννυται συντοµως. τουτο δυνατον υπαρξειν (256) ουδενι των γεννηθεντων . Πως δε. καθαρθηση. πως. πριν ποιησης. Ουδαµως ποτε. Οτε δε και της καρδιας αψεται βολις η θεια. Προ του καθαρθηναι δε σε. ειπε µοι. µοι φησεις. λεγε µοι. Α σοι ειπον. Τουτοις ουν και τοις τοιουτοις η ψυχη αδολεσχουσα και αει συνεχοµενη λαµπηδονας µεν εν πρωτοις δεχεσθαι ποιει τον νουν σου. και ποθεν αλλοθεν τη ση καρδια εµπεσον το πυρ το θειον αναφθησεται και ταυτην εξαναψει και πυρωσει και ενωσει και συναψει και αχωριστον ποιησει το κτιστον µετα του κτιστου. οτι ουπω ελεπτυνθη. πως ο νους σου λαµπηδονας υποδεξεται τας θειας.

επει αυτον ωνοµασας Θεον. ουσια υπερουσιος. Τα δ᾿ εντευθεν µη ερωτα! Ει ενωθης γαρ τω φωτι. αρχην αναρχον µιαν. Αλλως γαρ αδυνατον σε τα εκεισε µαθειν λογω˙ τω Κυριω ηµων δοξα εις τους αιωνας των αιωνων˙ αµην. Αποσος εν ποσοτητι. παγκαλης δε τη θεα. ο Κυριος. ον ουδεις ποτε ειδε. παντα σοι αυτο διδαξει και αποκαλυψει παντα και καθυποδειξει. ορωµενος. υποστασιν καλουµεν˙ το γαρ µη ον ανουσιον ον ανυποστατον πελει. (258) Ουδεις δε ειδε σε ποτε αγγελων η ανθρωπων. το Πνευµα σου υπαρχεις. τω αµηχανω καλλει σου αµαυρων πασαν θεαν. αγνωστος και αγγελοις˙ οτι γαρ ης. συ τη µορφη ανειδεος. Πατερ. οσα και συµφερει του µαθειν σε. τον οντως οντα. ο Θεος ηµων. Περι θεολογιας και οτι ανεξερευνητος η θεια φυσις και παντη τοις ανθρωποις ακατανοητος. Υιε και Πνευµα. (257) Κυριε. ει ο Πατηρ γαρ εν σοι και συν εν τω Πατρι σου και εξ αυτου το Αγιοιν προερχεται σου Πνευµα και συ αυτος. γινωσκοντες εκ των ενεργειων σου. και δια τουτο τολµηρως ενουσιον καλουµεν. Οποιαν δε και ενωσιν ολως τις εννοησει. τουτο ουσιαν λεγοµεν. Αλλως δε πως τολµησωµεν ουσιαν σε καλεσαι η υποστασεις επι σου τρεις µεριστας δοξασαι.η γεννησεσθαι µελλοντων. . ΛΑ’. ενυποστατον λεγοµεν. ωραιος υπερ ορασιν υπερκεισαι γαρ παντων. οις βουλει. το δε Πνευµα ο Κυριος κεκλησαι και Θεος µου και ο Πατηρ σου Πνευµα δε και εστι και καλειται. τον τρισυποστατον Θεον.

πως δε φθεγξοιτο. Υιον σου και το Πνευµα και υπ᾿ αυτων ως συµφυων γινωσκοµενος µονων. ολος πληρων θεοτητι τα παντα. ∆εσποτα. εκ σου γαρ και πηγαζει. Και γαρ ακατανοητος εστιν η υπαρξις σου. οτι πεφυκας ακτιστος. ολος γε µενεις εν αυτω τω Υιω ο Πατηρ δε και σου εκπορευοµενον εχεις το Θειον Πνευµα. ινα και ενωσιν σου γνω και χωρισµον κατιδοι και ακριβως ουσιας σου το ειδος καταµαθοι.ωσπερ αισθητου ηλιου τας ακτινας και ουτοι καλως βλεποντες και τηλαυγως ορωντες ενδον οικου καθηµενοι εισιουσας ορωσιν. Θεος ον κατ᾿ ουσιαν και σου µη χωριζοµενον. ωνπερ ειπον. εκεινοι δε τον ηλιον ολως ου καθορωσιν – ουτω της δοξης σου το φως. εξ ων εδιδαξας υµνει πας πιστος σου το κρατος.ου ταυτα εθεασατο. αλλ᾿ εστιν ολος εν σοι. εγεννησας δ᾿ ωσαυτως˙ και πως κτιστος νοησει σου της υπαρξεως τροπον η της γεννησεως του σου Υιου. . ποταπος τη ουσια τυγχανεις (259) η πως απαξ εγεννησας και γεννας αενναως και ου χωριζη του εκ σου γεννωµενου. Οι δ᾿ αλλοι . ουτω τας λαµπηδονας. οι εκ ψυχης ζητουντες σε βλεπειν καταξιουνται˙ σε δε. παντα γινωσκον και πληρουν. Ου γαρ ενδεχεται Θεον αλλον φυσει γενεσθαι. ου τον τροπον επεγνω. πως χωρισµον τολµηση η ενωσιν η συγχυσιν η µιξιν η και κρασιν. ειτε της εκπορευσεως Πνευµατος σου του Θειου. οποιος. ινα φυσεως της σης ερευνησαι ισχυση ουσιαν. και ταυτας εν αινιγµατι νοΐ κεκαθαρµενω. υποστασιν ωσαυτως. επει παντα τα κατα σε ακαταληπτα παντη. Πως ειπη. Θεου και Λογου. ειδος και µορφην. αλλ᾿ ει αυτος εν σεαυτω. ∆ια τουτο ουν. αγνωστα και ανεκφορα τοις υπο σου κτισθεισι. το εν δε τρια προσειπειν. εν πως δε τα τρια. εξ ων ειπας πιστευει. µονος γινωσκων σευτον. µονος Τριας Θεος ει. Ουδεις ουδεπω ειδε σου τουτων τι.

φιλανθρωπως τε αγγελοις και ανθρωποις. (260) αλλα αει καθηµενος αει ιστασαι ολος˙ ισταµενος δε αυθις. Το παν. Αλλ᾿ ουδε ιστασαι. Οσα γαρ βλεπει ο Υιος τον Πατερα ποιουντα. νεµων δια του Πνευµατος αυτα πασιν αξιως. ζωογονει εν Πνευµατι Αγιω. τα υπο γην τε απαντα ισχυϋ ση κρατουντα. µηδ᾿ ελλειψιν εις απαν και ει ολος ακινητος µενων παντοτε ουτως. ασχηµατιστος παντη. ουδεις ποτε ανθρωπων την υπαρξιν η εγνωκε. η πως η που ενιδρυται η ποιοις θεµελιοις. Ποιος θρονος χωρησειεν η ποταπη οικια. Μενεις γαρ υπερπληρης. ταυτα οµοιως και αυτος εκτελει. πως δε καθησθαι φησωµεν η εν ποιω σε θρονω.Συ ει πηγη των αγαθων. ολος εν ολω κοσµω. ζαωοποιει. ουτε κινη. οπως εκ σου προερχεται το Πνευµα σου το Θειον και ου γεννας ολως ποτε. Ουτως ακινητος τε ων. και γαρ ασωµατος υπαρχεις. απαξ παντως γεννησας. αεικινητος τε πως. εχεις και γαρ αεναον. απεριγραπτος. τω ορατω. απλους πληρων τα συµπαντα. ουδε πηγαζων κενωσιν η µειωσιν υπεστης. παν δ᾿ αγαθον Υιος σου. ευσπλαγχνως. µη µεθισταµενος ποτε˙ που γαρ και απελευση. ο Πατηρ. αει κινεισαι ολος. ως ειρηται. εργασιαν˙ εργαζεται και ο σος Υιος παντων την σωτηριαν και προνοει και τελειοι και συνεχει και τρεφει. προσθηκην µη δεχοµενος. αληπτος ολος ησθα˙ και πως καθησθαι ειπωµεν. τω νοητω. ουτε καθησαι παλιν. υπερ το παν ανελλιπης. πως παλιν ιστασθαι σε. Ουδεις αγγελων ειδε σου. και εξω αυθις τουτων. πληρων υπερ το παν δε πελων προς ποιον αλλον µεταβης η τοπον η και χωρον. . ουχ ιστασαι. Ταις ενεργειαις ουν αει αεικινητος πελεις. τον τη χειρι κατεχοντα ουρανον και την γην δε. καθως ειπεν. Παντα δε συ παρηγαγες˙ δυναται σε γινωσκειν. αϋλος. και γαρ ακτιστος πελεις.

ποιοις δε στυλοις αιρεται. πως δε φλεβες µοι. πως κρεας. ποιαις χερσι τον χουν λαβων ο ασωµατος παντη στοµα µη εχων ως ηµεις πως ενεφυσησε µοι και εις ψυχην αθανατον πως αρα γεγονε µοι. αλλα και των εκεινου εργων τα πλειω αγνωστα υπαρχουσι τοις πασι. οι τυφλοι και νεκροι τε (261) τον οντα οντως αναρχον. α ουτε Παυλος κατιδων ισχυσεν ολως φρασαι. πριν φωτισθη. πως τριχες. πως ωτα δε. ακαταληπτα πελουσι τα εκεινου˙ ου µονον τα εκεινου δε. οι τεθαµµενοι παθεσιν. τις ολως εννοησει. πως οφθαλµοι. οι του Θεου οντες κεχωρισµενοι. πως οργανα φωνητικα. Θεον µονον. ουκ αν ποτε ετολµων περι αυτου λαλησαι βλεποντες. µαθειν η ολως διδαχθηναι. οι σκοτει καθειργµενοι και σκοτος ολως πελοντες ηδονων απολαυσει και αγνοουντες εαυτους. πριν κατιδη τα θεια και θεωρος γενησεται των Χριστου µυστηριων. ουτε Μωσης ο µεγας. Ει γαρ δη και ηνωντο αυτω. Περι αυτου δε του Θεου πλεον ουδεν ακουσαι κατηξιωθη. τη τα τοιαυτα ερευναν περι Θεου τολµωση. πως γλωσσα. ουτε Ηλιας προτερον. πως δε νευρα. οτι παντα αφραστα. δηµιουργος και συνοχευς παντων των παραχθεντων. ει µη οτι ο ων εστι Θεος παντων και κτιστης. ακτιστον. Τις γαρ και ερµηνευσειε. λεγε µοι. οδοντως τε στερροτης. οπου και πως κρατουνται. θερµης και ψυχρας υλης ζωον µε απετελεσε µιξει εναντιων. αλλα τας εντολας Θεου και θεληµατα µονα κατηξιωθη και αυτος µαθειν και αλλοις φρασαι. πως εξ αρχης µε πλαττει. πριν ελλαµφθη. Απο πηλου δε. . εναρθρον λογον πνευµατι τρανως αποτελουσιν. αορατον τοις πασιν εξερευνωντες λεγοµεν ως ακριβως ειδοτες περι Θεου. αθανατον υπαρχοντα. Αβαλε τοις ανθρωποις γε και παςη κτιστη φυσει. Απο ξηρας δε και υγρας. πως οστα. πως δερµατις. πως χειλεα. Ηµεις δε οι παναθλιοι.

υπερ νουν τον ηµετερον οντα. προσυπαντωσης. ελγχουσης τον απιστον η πιστον παντως οντα.Πως ουν δεσµειται νους σαρκι. πως σαρξ δε τω αΰλω νοΐ συνανακεκραται αµικτως. οµου τε και της εντολης. των φιλοθεων οι νυν αγαπωντες τον κοσµον και των ευσπλαγχνων ασπαγχνοι και των ελεηµονων . αλλα ζων Θεου λογος ζωντος και διαµενοντος εις αιωνας αιωνων. Λοιπον. Ει δε καταφρονησετε των αυτου προσταγµατων και τα θεληµατα αυτου παριδετε. η κρισις εσεται ουτως. και ουτως χωρισθησονται οι αδικοι δικαιων. ου συνταξις. ει βουλοισθε και της ζωης κληρονοµοι γενεσθαι. οι απειθεις των τω Χριστω παντως υπακουσαντων. γενοµενον επιµελως η και αµεληθεντα. ως ειπε. ου δοξα. ανερµηνευτα ειναι και πασιν ακαταληπτα τα καθ᾿ ηµας υπαρχειν πως τον ηµας ποιησαντα τοιουτους εκ µη οντων εξερευναν ου φριττοµεν η εννοειν η λεγειν τα υπερ λογον. Ουκ εστι λογος γαρ αργος. Κτισµατα οντες δε λοιπον φοβηθητε τον κτιστην και τας εκεινου εντολας µονας εξερευνατε. πειθηνιον η απειθη τοις λογοις του ∆εσποτου. οιµοι. ασυγχυτα εις απαν. (262) τηρειν δε ταυτας σπευσατε υµων παση δυναµει. Αλλ᾿ ο παροφθεις λογος παρ᾿ ηµων του ∆εσποτου στησεται κατα προσωπον ενος εκαστου τοτε και εκαστον κατακρινει µη φυλαξαντα τουτον. ουδ᾿ αλλο τι των επι γης πραγµατων η χρηµατων ωφελειαν την οιανουν παρεξουσι γε τοτε. και απειθησετε αυτω εν ενι παντως λογω. ου πλουτος εκ του κοσµου. αναλλοιωτα. Ταυτ᾿ ουν ειδοτες. ουκ αξιωµα. αλλ᾿ ουδ᾿ η γνωσις η µωρα των εξω µαθηµατων. καθως και ειπον. ου συνθεσις καλλιεπειας λογων. αφυρτως τε νους και ψυχη προσφερουσι τον λογον τον ενδιαθετον λαω. οτε κρινει τα συµπαντα και παντας ο Θεος µου. αδελφοι. και µενουσιν ωσαυτως ατµητα. ασυγχυτως.

ως µη εχοντες ελπιδα σωτηριας. καν λεγωσι πλανασθαι µε. µη πειθαρχησαντες εµοι. και καθορων το αχραντον προσωπον σου και θειον και εξ αυτου δεχοµενος ελλαµψεις σου τας θειας. οτι συ παντας και νυν φωτιζεις ελλαµπων της θεοτητος ακτισι σου της θειας. Σωτερ. Λογε. οτι το σον εντος εµου λαλει Πνευµα το Θειον. ∆ος µοι ειπειν. και στησονται οι παντες γυµνοι και πλουτου και τιµης και αρχης. τη ση φιλανθρωπια και του πατρος µου ταις ευχαις. τον Θεον µου. οις αντειπειν ουδεις αυτων η αντιστηναι. µικροι τε και µεγαλοι. δος καµοι. ελεησον και χαρισαι λογον. οι κατακριτοι νυν και εις τους αιωνας. Αλλα µη δωης. απαντας πλανηθηναι τους νυν εις σε πιστευοντας πλανην την ολεθριαν του µη πιστευειν. ως ειρηκας. ουδεποτε πεισθησοµαι βλεπων σε. οι δε γε των παροντων καταφρονησαντες εν απλανει µεθεξει του Θειου γινονται Πνευµατος. Αυτικατακριτοι αυτων γενοµενοι τοις εργοις (263) ακουσονται δ᾿˙ Απελθετε. οιµοι. δωρεαν. κατακρινουσιν. ισχυσει˙ συ γαρ ει δοτηρ των αγαθων απαντων. Οτι οι ενδοξοι της γης και σοβαροι τω πλουτω περι την σκιαν των ορωµενων πλανωνται. . λαµποµενος εν πνευµατι νοερους οφθαλµους µου. ∆εσποτα. γνωσιν σοφιαν. ως υπεσχου. Εγω. ΛΒ’. (264) Υπο πιστων µε. οτι το Πνευµα λεγοιµι. ∆εσποτα.ανελεηµονες οµου. Χριστε. ρυσθειηµεν δικαιας καταδικης και της µεριδος τυχοιµεν των προβατων σου. λοιδορουµενον βλεπων ως υπαρχοντα πλανον τε και προπεπλανηµενον. σον δουλον. ∆εσποτη φιλανθρωπω! Ης. το Αγιον λαβειν µε. ης εν κοσµω απηλαυσαν. εξ εργων. ω Θεε. ινα οι παντες γνωσωνται οι αντικειµενοι µοι. και εαυτους.

Καρυον ει προσριψειας και κροτησειε τρεχον. ηµεις εν αµαρτιαις˙ συ φως οικεις απροσιτον. ως εφην δε. αλλ᾿ εισι εξω κοσµου. οι πλουσιοι. Τις δε. ο καθορων πνευµατικως δια Πνευµατος Θειου µυστικως ελλαµποµενος. προς γνωσιν την του ποιητου αµυδρως πως ανελθοι. µαλλον δ᾿ εν κοσµω ως νεκροι εισι και προ θανατου και προ εξοδου κατοχοι εν αδη κατωτατω. εν νοΐ νοερως δε. Τις γαρ τον κτιστην γνωσεται. πριν η την κτισιν ιδοι εν λογω οια λογικος. επιπηδωσι. οιησιν την µαταιαν ωσπερ σκηνην δοµησαντες φρεσι πεπλανηµεναις και την µεν ενδυσαµενοι. ως εν πυθµενι καθηνται εν αδου κατωτατου και αγνοουσι τον Θεον. δρασσονται. αγνοουσι τον κοσµον και τα εν κοσµω απαντα ποιηµατα του κτιστου. ορωντες ουχ ορωσιν ουδε Θεου θαυµασια εν νοερα αιοσθησει καταλαβειν ισχυουσιν. σκοτος ηµεις δε παντες˙ (265) συ εξω ει της κτισεως και ηµεις εν τη κτισει. οι σοβαροι τοις πασιν. Οι εµπαθεις. Ουτοι ουν οντως πελουσιν. οι βεποντες ου βλεπουσιν. οι ενδοξοι. οδηγουµενος θ᾿ αµα. περιχαινουσι τουτο και συν αυτω κυλιονται και συσκιρτωσιν αµα˙ . και εν αισθησει νοερα νοερως κατοπτευων. ους η γραφη γε λεγει. Οι πλειους δε των εξ ηµων και της κτισεως εξω εν τη αισθησει πελουσιν ολως αναισθητουντες και παρα φυσιν οντες δε εξω εισιν των παντων. µη συνιδειν ισχυοντες την εαυτων αισχυνην˙ καν γαρ σοφιαν κεκτηνται εν εαυτοις του κοσµου. Ουτω γαρ καθαιροµενος τρανοτεραν την γνωσιν λαβειν αξιωθησεται. την οιησιν ως δοξαν (266) ενδεδυµενοι τερπονται και γελωσι τους αλλους και παιζουσιν εν ταις σκιαις τον των σκυλακων τροπον.Συ γαρ πολυς εν οικτιρµοις. δοξαν τε ως ιµατιον. οι και δοκουντες ειναι τι εκ των τοιουτων ολως. απονοιαν εκεινοι φορουντες ως ιµατιον. την δε εγκατοικουντες. ως γραφη πασα λεγει.

θερµα προχεετε δακρυα καθ᾿ ηµεραν. ινα Θεον µε ορατον οι πιστως προσκυνουντες και τας εµας φυλασσοντες εντολας αορατως ελλαµπονται και νοερως µυουµενοι την δοξαν θεοτητος µου της φρικτης. Ει µη δοξαν απωσεσθε. ει µη των παντων γενησθε εσχατοι εν τοις εργοις και εν αυτοις τοις λογισµοις. ειµι και εσοµαι και θελω καθορασθαι. Αλλ᾿.καν φραγελλιου συρη τις προ ποδων το σχοινιον συστρεφονται και πιπτουσι και ποδας εις αερα εκτεινουσι και προξενοι γελωτος τοις ορωσιν ανθρωποις επι τη αυτων γινονται πτωσει πασιν. διπλους ο εις γενοµενος και µεινας εις ωσαυτως. ων το στοµα Κυριου και προλαβον ελαλησε και νυν λαλει τοις πασιν. (267) ινα το φως θεασησθε το λαµψαν εν τω κοσµω. ιν᾿ οφθαλµους εκπλυνητε νοερους της καρδιας. εν αισθησει αναισθητοι. ουκ αν δακρυων οχετους. Ουτως ουν και ουτοι δαιµονας τερπουσιν αναισθητως εν ταις οικειαις πραξεσι και ηθεσιν ωσαυτως˙ οι γουν τοιουτοι. σαρκος τε προσληφθεισης και το διπλουν των φυσεων µυστικως καθορωντες ως ενα µε τοτε Θεον αδιστακτως υµνουσιν. λοιπον. . ειτε κρισιν ευθειαν εν διακρισει αληθει εξαξουσι δικαιως. Πως δε το φως της γνωσεως φωτισθωσι καν ολως και αλλοις µεταδωσουσιν. θρηνειτε εαυτους. µαλλον δε ταις εννοιαις εσχατους παντων εαυτους νοµιζετε υπαρχειν. Λοιπον. ω υµεις φιλοθεοι. ζωης νεκροι εν µεσω. πως τα Θεου µυστηρια διηγησονται αλλοις. ει µη µαταιαν οιησιν εκδυσεσθε εις απαν. ακουσατε ρηµατων αληθινων και θαυµαστων. ου καθαρσιν σαρκος τε κτησησθε η θεασησθε πως ενεργουνται ταυτα. λεγε µοι ερωτωντι. µετανοειτε. Εις τουτο γαρ εληλυθα σωµατικως εν κοσµω. ως εχεις. ει µη ριψετε πλουτον. ο λαµπον κραζει και βοα˙ Το φως εγω του κοσµου ηµην. λοιπον. οι σκοτος ως ιµατιον οντες ενδεδυµενοι.

ΛΓ’. αµεριστα υποστασει. ολος γαρ απλουν φως καθοραται. ψυχη. ολοτελης. Βλεπε τι λεγεις. τελειος ανθρωπος τε. αυτοι µε αγαπησουσιν εξ ολης της καρδιας. και τη ουσια αληθως υπερ πασαν ουσιαν˙ ου τη δυναµει τεµνεται. σαρξ. διπλαις ταις ενεργειαις. (268) Φως ο Πατηρ. εµην τε συγκαταβασιν επιγνωναι και φριξαι και προσκυνησαι ως Θεον τον εν µορφη ανθρωπου γενοµενον µε και Θεον µειναντα ανεκφραστως˙ δυο το εν. αλλ᾿ ηνωµενον εν τρισι προσωποις ασυγχυτως. εις ουν Θεος εγω ειµι. βλεπε µη παρασφαλης! Εν γαρ τα τρια φως εισιν. της του Πατρος µου εσονται εις αιωνας αιωνων˙ αµην. υπ᾿ αυτου κρατουνται και βασιλευονται. εν αι τρεις υποστασεις˙ . ου δοξη. ου τη µορφη. διπλους ωσαυτως φυσεσι. ολοκληρος. ου κεχωρισµενον. εις ειµι της Τριαδος. αυτοι µοι και συνεσονται και κοινωνοι της δοξης. ου τη ιδεα. Θεος γαρ αδιαιρετος ολως εστι τη φυσει. οι δ᾿ αλλοι. αυτοι δε και φυλαξονται πασας τας εντολας µου καταπλαγεντες την εµην απειρον ευσπλαγχνιαν. αδελφε. διπλαις και ταις θελησεσιν εν µια υποστασει.Αλλως ουκ ενι γαρ καλως εµην οικονοµιαν. οις εµπαθης ο βιος. Εν τουτοις εν τα προσωπα. εν. Περι θεολογιας˙ και οτι οι το κατ᾿ εικονα φυλαξαντες τας πονηρας δυναµεις του αρχοντος του σκοτους καταπατουσιν. ου φυσει. νους και λογος˙ ανθρωπος ολος και Θεος εν δυσι ταις ουσιαις. Θεος οµου και ανθρωπος. φως το Αγιον Πνευµα. φως ο Υιος. Οι ουτω µε πιστευσαντες ειναι και επιγνοντες εν τω καθαραι εαυτους σπουδη και µετανοια και δυνηθεντες κατιδειν εν καθαρα καρδια και µυηθηναι νοερως εµην οικονοµιαν.

και βασιλευει των παθων τουτο το κατ᾿ εικονα και υποτασσει δαιµονας δηµιουργους κακιας. πονω και µοχθω εχει αει τον πολεµον ακαταλλακτον τουτου. καταπατει τον δρακοντα. απαγε. καθως εκεινος του παντος εχει την εξουσιαν. κοπω. Ψυχη δε πασα η το φως καθορωσα το θειον. τα τρια µια δοξα. καταφρονει εκεινου και λαµποµενη παρ᾿ αυτου φωτος του απροσιτου καταπατει τον αρχοντα του σκοτους ωσπερ φυλλα καταπεσοντα επι γην αφ᾿ υψηλου του δενδρου. τεκνον! Ο αρχων ουτος ο πεσων του φωτος τη στερησει εν σκοτει γεγονεν ευθυς και εστι µετα παντων των συν αυτω εξ ουρανου πεσοντων εν τω σκοτει και βασιλευει εν αυτω. τον αρχαιον. εν τω φωτι δε γινεται πτωµα νεκρον εις απαν. ουχι τον κοσµον. ωσπερ στρουθιον ευτελες˙ και πως. τα τρια µια δυναµις. παντων λεγω. ο φωτιζει τον κοσµον. κοσµον ηµεις καλουµεν. τιτρωσκεται. τα τρια µια φυσις γε. τω σκοτει. των κρατουµενων εν αυτω δαιµονων και ανθρωπων. µη υπολαβης λεγειν µε το φως το του ηλιου! . Εν σκοτει γαρ την δυναµιν εχει και εξουσιαν. Αυτα και φως το εν εισιν. προσεχε οποιον φως σοι λεγω. (269) οτι κοσµειται αρεταις. αρχει των επιγειων. Φως δε ακουων. ει και δοκει µη πιπτειν. αλλ᾿ ον αυτος πεποιηκεν ανθρωπον κατ᾿ εικονα αυτου και καθ᾿ οµοιωσιν.τα τρια γαρ εν τω ενι. δαµαζεται. ουδε δυναται γνωναι ο κοσµος ο ορωµενος ουδ᾿ οι του κοσµου φιλοι˙ ο γαρ τον κοσµον αγαπων εχθρος Θεου τυγχανει -. ουσια και θεοτης. τον µεγαν. αλλ᾿ ουν ιδρωτι συν πολλω. Πασα ψυχη µη βλεπουσα φως της ζωης το λαµπον εν τε ηµερα και νυκτι υπ᾿ αυτου τιµωρειται. εν τα τρια δε µαλλον. τον ορωµενον τουτον ουδε γαρ εγνωκεν αυτον. αγεται και δεσµειται και βελεσι των ηδονων κενταται καθ᾿ ηµεραν. Ακουσον. Ει και δοκει ανθιστασθαι. οθεν εκεινος πεπτωκε.

Ει γαρ ο εχων σωµατος τας κορας εσβεσµενας ολος υπαρχει σκοτεινος. ου των αστερων των πολλων. ποςω γε µαλλον ο ψυχης εχων τυφλον το οµµα εσκοτισµενος εσεται. ου φως ουδε απαυγασµα φωτος. ου σοφιαν. (271) η δ᾿ αγρυπνια µοναχων ουκ εστι παντως µονων. ει γε καλως τελουνται και εκπληρουνται. και σωµατι και πραξει µικρου νενεκρωµενος δε και πνευµατι υπαρξει. ουπερ σοι λεγω. ουδε γε η ευλαβεια η εξωθεν. ου λεγω την των εργων πραξιν ουδε µετανοιαν ουδε νηστειαν παντως.Και γαρ ορας εν τω φωτι τουτου πολλους ανθρωπους εξαµαρτοντας ως εγω. τυφλοι εισι τα νοερα οµµατα της καρδιας. τοινυν ου λεγω σοι το φως του αισθητου ηλιου. ακτηµοσυνην ουδαµως. ως αυτος εντελλεται ο κτιστης. απαγε. Νοησον τοινυν ακριβως. Τα αισθητα τους αισθητους οφθαλµους και γαρ µονους φωτιζουσι και λαµπουσι φωτα και βλεπειν µονον παρεχουσι τα αισθητα. οποιον φως σοι λεγω! Ου λεγω σοι την πιστιν γαρ. . ου σχηµα το ταπεινον και ευτελες˙ παντα γαρ ταυτα πραξεις και εντολων εκπληρωσις. και αορατως πασχοντας εκ πονηρων πνευµατων. Παντες ουν. ου γνωσιν. πιπτοντας και αφριζοντας µεσουσης της ηµερας. ουκ αλλου ολως ορατου απαυγασµα φωτος σοι παραδηλων ενεργειαν τοιαυτην ολως εχειν. Τα νοερα ουν οµµατα της νεορας καρδιας και νοερω φωτιζεσθαι οφειλουσι φωτι γε. Τα δακρυα κατα πολλους εκχεονται τους τροπους και η επωφελη εισιν η και βλαπτουσι µαλλον˙ τεως αυτα καθ᾿ εαυτα ανονητα εις απαν. ου λυχνιαιον ολως. (270) και του ηλιου λαµποντος ουδεν εκ τουτου πλεον εγγινεται το οφελος τοις δαιµοσιν εκδοτοις. δεινως µαστιζοµενους. αγνοων που υπαρχει. οσοι βλεπουσι τα αισθητα και µονον. ου της ηµερας. τα νοητα ου µεντοι. ουδε σεληνης φαος. αλλ᾿ ουδε το διδασκειν˙ τουτων γαρ ουδεν εστιν.

και λαλησω σοι αινιγµατος την λυσιν˙ νηστευω ισως δια σε. ειπερ και εστι δυνατον εν ανθρωπω γενεσθαι. φως τω πλησιον γινεται και τοις ορωσι λαµπει. (272) οπερ και εστιν αληθως ενδυµα αποστολων. ινα φανω νηστευων. και αγρυπνουσι πλειονα υφαινουσαι γυναικες. και εις το εν γινοµεναι αι εναρετοι πραξεις. αλλ᾿ ει µεµφοµενος σαυτον ως γαστριµαργον παντως˙ προς γαρ εγκρατειαν γαστρος καθοδηγη εκ τουτου και της τρυφης υπεροραν προφανως εκµανθανεις. εργα ακτινος διχα. διΐστανται γαρ εξ αυτου πασαι πραξεις ανθρωπων. ει µη µε κατακρινης. χρυσοχοοι τε και χαλκεις η µονασται οι πλειστοι.αλλα και του κοινου λαου εργοις ασχολουµενων. υπερφρονειν και πλουτου και ευτελους αντεχεσθαι και τραχειας εσθητος. οπερ εστιν εν εµοι σκοτος και εκτυφλοι µε. ακουσον. . Και ινα µη παραδοξα υποπτευθω σοι λεγειν. Παλιν εγω ενδεδυµαι ευτελη και ρακωδη και µονοχιτων εν παντι περιπατων νοµιζω δοξαν εκ των ορωντων µε και επαινον θηρασθαι και ως αποστολος αυτοις αλλος νεος ορασθαι. και τουτο γινεται εµοι πασης αιτιον βλαβης και σκοτος οντως και παχυ νεφος εν τη ψυχη µου˙ τους δε ορωντας µε λαους φωτιζει και διδασκει υπερφρονειν καλλωπισµου. οµου γαρ συναγοµεναι πασαι. και τουτο κεντρον µεν εµου τοις οφθαλµοις υπαρχει και ως δοκος εµπεπηκται µεσον εν τουτοις παντως˙ συ δε φωτιζη βλεπων µε. και δια τουτο λεγοµεν οτι τουτων απαντων των εναρετων πραξεων ουδεν φαος καλειται. Ουτως και πασαι αι λοιπαι των αρετων γε πραξεις πραξεις εισιν εκτος φωτος. και αυται µεν αι παρ᾿ ηµων εκπληρουµεναι πραξεις το καθ᾿ ηµας προς τους λοιπους ζωντας εν πονηρια φως λεγονται προς τα καλα κακεινους οδηγουσαι και. ωσπερ προειπον. Οπου και συναγοµεναι εις εν αι πασαι πραξεις και αρεται ανελλιπως φως ουκ εισι το θειον.

µαλλον δ᾿ εισι και αυται φως φωτι συγκεκραµεναι. φωτοειδεις οµοιας εαυτου και φως αυτας απεργαζεται. (273) ∆ιΐσταται των ορατων ο αορατος παντως και των κτισµατων ο αυτα πρωτον κατασκευασας και των φθαρτων ο αφθαρτος. περιαυγαζουσι τε φως ψυχην αυτην και σωµα και λαµπουσι γε αληθως πρωτον τω κεκτηµενω και τοτε πασι τοις λοιποις τοις εν σκοτει του βιου˙ ους φωτισον εν Πνευµατι. Λ∆’. ηγουν εν επιγνωσει γινεται και. ου γαρ εισι τω οντι. ουκ εντολων εκπληρωσις πυρ. τω φωτι τε εγγισαι και αναφθηναι δυναται απορρητω ενωσει. το σκοτος του φωτος τε. εν αις αν γενηται. Οτι η του Παναγιου Πνευµατος ενωσις προς κεκαθαρµενας ψυχας εν αισθησει τρανη. αλλ᾿ ουδε παλιν ανθρακας ουδε φλογα τα ξυλα. τω Παναγιω και κληρονοµους ποιησον ουρανων βασιλειας µετα παντων αγιων σου. ουτως ου πιστις απασα. οσον εν οικω τε αυτης εισαγαγειν χωρησει. Χριστε. οσον οραν ισχυσει. ως εν κηριον πασας προβαλλοµενης της ψυχης φωτι τω απροσιτω˙ µαλλον δε ωσπερ παπυρος εµβαπτεται κηριω. φλοξ η φως το θειον εισιν αξια λεγεσθαι. Ως γαρ ουκ εστι λεγεσθαι πυρ τους καρβωνας µονους. ουτω ψυχη ταις αρεταις απασαις πιανθεισα ολη αναψει εξ αυτου. τουτο υπαρχει αρετων επαινος τε και κλεος. ουκ εργα ουδε πραξεις. Και δια τουτο ασκησις πασα και πασαι πραξεις επιτελουνται παρ᾿ ηµων.λαµπαδι εξωµοιωνται φωτος εστερηµενη. νυν και εις τους αιωνας˙ αµην. αλλ᾿ οτι δεξασθαι το πυρ. . ινα φωτος του θειου ωσπερ λαµπας µετασχωµεν. και τοτε φωτιζοµεναι αι αρεται ως θειω φωτι συγκοινωνησασαι φως και αυται καλουνται.

και σωµατι και ψυχη κατα τον λογον τουτον φθαρτοι εσµεν. (274) παντως νεκρων η ενωσις και ου ζωης προς ζωντας. αλλ᾿ ακοη και διδαχη λογων γινεται µονων. αλλα και τας ψυχας αυτας εις φθοραν παρεισηξαν. ω µανιας εσχατης. οτε Θεος κατηλθε. ενωσις αρα γινεται αµφοτερων εν γνωσει. Κτισµατων κτιστης ο Θεος. ουκ ειδεν εν αισθησει. απολωλεν η πιστις και η ελπις ηφανισται των µελλοντων εις απαν. Αλλ᾿ ω Χριστε µου. φως του κοσµου! Ακουσατε και συνετε. Ει δε αγνωστως ειποιας τουτο και αναισθητως. αλλ᾿ οι τυφλοι την ενωσιν ουκ ειδον. ως λεγεις. Τα διεστωτα τοτε γαρ ηνωσεν ο Σωτηρ µου. ως ουκ εστι ζωη ουδε ζωην ηµιν ενουµενος παρεχει. Θεος εστιν αορατος. οτι τω κτιστη το κτιστον απορρητως ηνωθη. ως τη φθορα του νοητου θανατου κρατηθεντες οµου παντες και τη της αµαρτιας. αναισθητως τω ποιητη ενουµεθα µηδεν γνωστως νοουντες. οι νεκροι δε λεγουσι ταυτης αισθησιν µηδ᾿ ολως εσχηκεναι. Ει δε µη τουτο δωσοµεν. θειους λογους και γνωσεσθε την ενωσιν εν γνωσει γινοµενην και εν αισθησει εκ παντος και πειρα και ορασει. και κινδυνευει γε Θεος κατα σε. τα κτισµατα φθαρτα δε˙ και γαρ οι αµαρτησαντες ουχι το σωµα µονον. . αισθησιν οντως λαβοιεν αληθους θεωριας. διδαξον ειπειν µε τι προς ταυτα και της αγνοιας της πολλης και απιστιας τουτους εκσπασαι και χαρισασθαι ιδειν σε. κτιστοι δ᾿ ηµεις ωσαυτως˙ ει ουν τω κτισµατι Θεος ο κτισας συγκατελθη και ενωθη και γινηται ως ο κτιστης το κτισµα. ορατοι δ᾿ ηµεις παντως˙ ει ουν αυτος τοις ορατοις θεληµατι ενουται. Επειδη και τα κτισµατα. και απιστουντες λεγουσιν˙ Ουδεις τη πειρα τουτο εγνωκεν η επαθεν.και µιξις τουτων γεγονε. Παλιν ο κτιστης αφθαρτος. αναστασις ουκ εσεται ουδ᾿ η καθολου κρισις. και ζην και βλεπειν οιονται. πατερες.

Ει ουν ο φυσει αφθαρτος ενωθη τω φθαρτω µοι. Οµως ενταυθα και εκει φως ψυχων αυτος µονος. αλλα εκεινων τη φθορα συγκατασπαται µαλλον. Το φως υπαρχει ο Θεος. πως αν ουκ αισθανθησοµαι. ο ουκ ηµην. ει µη εν µοναις ταις ψυχαις. ως ειπον. οι εν σκοτει ηµεις δε. (275) του ανωλεθρου ολεθρον ο λεγων δογµατιζει και βλασφηµει και της ζωης αυτος ολως εκπιπτει. εκεινοι δ᾿ αποληψονται κολασιν επαξιαν. εκεινο συσβεσθησεται και γενησεται σκοτος η η ψυχη µου ως το φως εσεται φωτισθεισα. οποιον το εκαστου. . µη πλανασθε. Το γαρ ειπειν οτι Θεος ενουµενος ανθρωποις ου µεταδιδωσιν αυτοις της θειας αφθαρσιας. αις ενωθη προ τελους˙ τοις δ᾿ αλλοις. οταν αναφθη. καιτοι εστι του αισθητου φωτος εκεινο εργον. δεξαι µαλλον το αλλο και αφθαρσιας µετασχειν σπουδασον προ του τελους. ωνπερ λεγει σοι µελλω˙ η γαρ εµε µεταβαλει και αφθαρτον ποιησει η προς φθοραν µεταβληθη ο αφθαρτος˙ και ουτως ισως εγω ου γνωσοµαι εκεινου πεπονθοτος και γεγονοτος ως εγω˙ εγω δ᾿ ει γενωµαι γε αφθαρτος ολος εκ φθαρτου κολληθεις τω αφθαρτω. ει και λαµψειεν οι κηρυκες. Το φως γαρ. χαριζεται οραν σοι. Ει δε τουτο αδυνατον. η αληθεστερον ειπειν. και παλιν χωρισθησεται τουτων ως αναξιων. το εργον δοκιµασει τε. Ει δε το φως παραχθεν ενεργει σοι τοιαυτα και οφθαλµους φωτιζει σου και ψυχην κατευφραινει και. τι ου ποιησει εν ψυχη λαµψας ο τουτου κτιστης. α το πριν ουκ εβλεπες. οντως εν τουτων εσεται. ηµεις αυτοι το σκοτος˙ ουδε γαρ λαµψει αλλαχου ο Θεος. πως αν αυτη τη πειρα ουκ ιδω ουδε γνωσοµαι γεγονως. φευγει ευθυς το σκοτος. ως πυρ αυτοις φανησεται απροσιτον εις απαν. ηµεις δε σκοτος τας ψυχας εχοντες αφωτιστους˙ ει ουν το φως το των ψυχων ενωθη τη ψυχη µου. ο «Γενηθητω φως» ειπων και ευθυς παρεισηχθη.

Ουχι φωτισει ταυτην γε και γνωρισαι παρεξει εν επιγνωσει ακριβει αυτον. τοιουτοι τε γενοµενοι. ει και δοκουσιν ετι ζην. και οις ενουσαι. ει λαµψει νοερως εν καρδια η εν νοΐ ως αστραπη η ως ηλιος µεγας. ηµεις δε και νεκρους οντας ζωης εστερηµενους. καµµυουσι δε µαλλον και αναβλεψαι προς εµε ου θελουσιν. λαµψον εις αυτους. Τουτων οι µεν καλυπτονται καλυµµασι τας οψεις. ω µανιας! Αλλ᾿.Τι δοκει ουν σοι. ωσπερ φως. ως εστι δυνατον κατιδεσθαι. ουτως επιτελειται. Ουδεις πωποτε. (276) ουτως αποκαλυπτεται του Πνευµατος η χαρις και δι᾿ αυτου και εν αυτω ο Υιος συν Πατρι τε˙ και τουτους βλεπει. οπως ιδοντες πεισθωσιν οντως οτι φως συ αληθες υπαρχεις. οντως ουτως γινεται. οµοιους σοι εργαζη. κακεινοι µετα Θεου τα του Θεου εφθεγξαντο και ειπον. εµποιησαι δυνησεται ψυχη τη ελλαµφθειση. Ναι. Λαµπω καθως και παντοτε των τυφλων προ προσωπου. αυτοι τω οντι εαυτους καλουσιν αναισθητους. ω φως. Ως και το φως αισθησει το νοητον προσγινεσθαι πεφυκεν. οι δε και εξω φευγουσι µισησαντες µε παντως. . Τις γαρ εθεολογησε τριαδικην µοναδα η τις αιρεσεις ετρεψε µη γεγονως τοιουτος η τις εκληθη αγιος µη µετασχων Αγιου Πνευµατος. λαµψον. αλλα ιδειν ου βουλονται. οις προσεσται. ως παντες οι προλαβοντες αγιοι διδασκουσι πατερες˙ ουτως γαρ εδογµατισαν το συµβολον το θειον. Οι δ᾿ αναισθητως λεγοντες τουτου µεταλαµβανειν. ως ειποµεν. ω τεκνον. τουτων εµπροσθεν στηκω. ω πλανης. οστις υπαρχει. και τοτε τα περι αυτων εξ αυτων απορρητως διδασκεται και φθεγγεται και πασιν αλλοις γραφει και δογµατα θεοπρεπη εκτιθεται. κακεινοι παλιν αλλαχου εκπεµπουσι το οµµα και ολως του προσωπου µου το φως ου καθορωσι. Προς δε και αποστρεφονται τας οψεις αλλαχοθεν. καγω συµπεριστρεφοµαι.

Το γαρ καλον θεληµατι εσται καλον τω οντι. (278) Βλεψον ανωθεν. µη θελοντας σωθηναι. Αποκαλυψον το φως σου διανοιξας ουρανους µοι. αξαπορω εις απαν˙ το αβουλητως γαρ αυτους και βια ταχα σωσαι. Θεε µου.(277) Τι ουν τουτους ποιησαιµι. αλλα αγνωστον τοις πασιν. και τουτο θλιψις δοξειε. δια ρυπαρας µου γλωσσης. αθεωρητον ωσαυτως . το δ᾿ αβουλητως αγαθον ουκ αγαθον υπαρξει. Αλλ᾿ ουδε αυτους εκεινους λεγουσι τρανως ιδεσθαι τον Θεον σου και Πατερα. ανοιξον τον νουν µου µαλλον. εισελθε και νυν εντος µου. ος Θεον γνωστως κατειδεν. περι ων τινες λαλουσιν. Λαλησον. και δια τουτο θελοντας και ορω και ορωµαι και βασιλειας της εµης ποιω συγκληρονοµους. καθαπερ παλαι. οτι εµου εκλαµποντος φωτος του απροσιτου αυτοι το σκοτος εαυτοις προεξενησαν µονοι. και γινονται κριται αυτοι εαυτων προ της δικης. ως θεµιτον ανθρωπινη φυσει Θεον οραν. ουδε γεγονε προ τουτου παρεκτος των αποστολων. ΛΕ’. οτι νυν ουδεις υπαρχει. και ευδοκησον φανηναι και πτωχω προσοµιλησαι. φως ιδειν µη θελησαντες και µειναντες εν σκοτει. τους δε µη θελοντας εω θελοντας εν τω κοσµω. Οτι παντες οι αγιοι ελλαµποµενοι αυγαζονται και την δοξαν του Θεου καθορωσιν.

λεξον ταχος. υπερ εννοιαν τε πασαν µονος µετα µονου µονος. (280) Μονην δε ακτινα δοξης και απορροιαν φωτος µου καθορωσι και θεουνται. Ηµην υπερ νουν και λογον. ειπεν. αλλ᾿ ουδε των αρχαγγελων. Ναι. ου των αλλων τε ταγµατων ειδε µου ποτε την φυσιν ουδ᾿ αυτον εµε τον κτιστην ολον. γραφε και µη κατοκνησης. οιοσπερ τυγχανω. απερ λεγω. Χριστε µου. αλλ᾿ ουδε των αορατων ην προ του γενεσθαι οντως. Ως γαρ εσοπτρον ηλιου τας ακτινας δεδεγµενον . Γραφε. ωρων και χρονων. Η Θεος εγω προ παντων ηµερων.δογµατιζουσιν υπαρχειν. Μονος ακτιστος εγω συν Πατρι και Πνευµατι µου µονος αναρχος υπαρχω εξ αναρχου του Πατρος µου˙ αγγελων δε ουδεις ουδεπω. (279) προβαλλοµενοι το ρηµα του υπερηγαπηµενου µαθητου σου Ιωαννου λεγοντος˙ Θεον ουδεπω εωρακει τις ανθρωπων. ινα µη τοις ασυνετοις εγωγε δοξω ληρειν. αλλα και αιωνων παντων και των ορωµενων παντων νοουµενων τε κτισµατων. και ουδεν των ορωµενων.

ουτως δεχονται ακτινας της θεοτητος µου παντες. Εξω γαρ ειµι των παντων και αορατος τοις πασιν. Ουκ ενδεχεται Θεον γαρ αλλον φυσει παραχθηναι (281) ισοδυναµον του κτιστου ουδ᾿ οµοφυη εκεινου. Ολον δε µε κατιδεσθαι ουπω τις κατηξιωθη. Τω ακτιστω το κτιστον γαρ πως ποτε εξισωθειη. ουδε γεγονε του κτιστου ισοδυναµον το κτισµα. ουκ ανθρωπων. ου δυναµεων αγιων. ου φθονων δε τουτοις παντως. οπως µη µε καθορωσιν. Τουτο γαρ ουδε συµφερει˙ µικραν δ᾿ ορωντες απαυγην οντως ειναι µε µυουνται και γινωσκουσι Θεον µε τον αυτους παραγαγοντα. ουδ᾿ ως ακαλλης υπαρχων κρυπτοµαι του µη φανηναι. ουκ αγγελων.η κρυσταλλινος ως λιθος ελλαµφθεις εν µεσηµβρια. αλλα αξιος ουδεις µου της θεοτητος ευρεθη. ουδε δυνατον γαρ ολως οµοουσιον του κτιστου το κτιζοµενον γενεσθαι. και εκπληξει µε και φοβω ανυµνουντες λειτουργουσιν. Του αει ωσαυτως οντος και αναρχου και ακτιστου τα κτιζοµενα ελαττω˙ .

ουδεις και των αγγελων του διδοναι πνευµα αλλοις ελαβε την εξουσιαν η ζωην αυτοις παρεχειν. ει µη ορασιν ενθειη ο αυτα κατασκευασας. µονε . (283) Ευχαριστω σοι. οσον αµαξα και πριων του αυτα τεκτηναµενου. οια παντως και θελησει.και γαρ ειναι µαρτυρησεις και τοσουτον διαφερειν. οσα βουλεται και θελει. µονος εχων δυναστειαν. Ουδεις ανθρωπων ολως ουν. Κυριε. ων υπεστη εν τω κατ᾿ αυτον διωγµω. αµην. ο αδυνατον υπαρχει τουτο πασι τοις κτισθεισιν. ω η δοξα και το κρατος νυν. ευχαριστω σοι. ως δεσποτης. Πως ουν αµαξα τον ταυτην τεκτηναµενον εκµαθοι. Πως δε πριων τον κινουντα επιγνωσεται. Ευχαριστια υπερ της εξοριας και των θλιψεων. ΛΣΤ’. ο δε Κυριος των παντων εχων εξουσιαν µονος. αει και εις αιωνας των αιωνων. ειπε µοι. και χαριζεται εκαστω ως τεχνιτης. (282) ως πηγη ζωης υπαρχων εµψυχα παραγει ζωα. ει µη τουτοις δωσει γνωσιν.

πανοικτιρµον. πανοικτιρµον! Ευχαριστω σοι. Συ δαιµοναν γαρ ηκουσας και πλανος ενοµισθης αθεοις και αντιθεος και παραβατης νοµου. ιν᾿ ωσπερ επαθες αυτος αναµαρτητος πελων. αναρχε. και ενεπαιχθης. Χριστε µου. παντοδυναµε Λογε. (284) και κρισιν. η σιωπη δε. οιµοι. παντων καταλιποντων σε µαθητων τε και φιλων. Συ και παρεστης τω κριτη ως κατακριτος. Οθεν ετυφθης κεφαλην και ακανθαις εστεφανωθης. Συ ως κακουργος συλληφθεις και δεθεις µονος ηχθης. βασιλευ δικαιε. Οι λογοις σου γαρ µαχαιρα τοις ανοµοις υπηρχον. Ενεπτυσθης το προσωπον. Συ τον σταυρον εβαστασας. ουτως ηµεις υποισωµεν αµαρτησαντες παντα. Λογε. χλαιναν τε κοκκινην ενεδυσω. και πειρασµους και διωγµους και µαστιγας και θλιψεις και τελευταιον θανατον παρα των παρανοµων. ανθρωπος οµοιος µου διχα τροπης και ρευσεως και πασης αµαρτιας. ινα παθων ο απαθης υπ᾿ ανοµων αδικως απαθειαν παρασχης µοι τω κατακεκριµενω εν τω µιµησασθαι τα σα παθηµατα. βασιλευ. πανοικτιρµον. Σωτερ. Ταυτα η γη µη φερουσα εκλονειτο τω φοβω και τους νεκρους τους εν αυτη απεδιδου εν ταχει˙ . Θεε µου. επι των ωµων και προσεπαγης εν αυτω ανυψωθεις. υπ᾿ Εβραιων. ην εξηνεγκε κατα σου. ο κατελθων επι της γης και σαρκωθεις Θεος µου και γεγονως. οπερ ουκ ης. Χαιρε! ακουσας παικτικως.καρδιογνωστα. ηνπερ προσεταξας ηµας φυλασσειν. κατεδεξω. Αυτη δ᾿ εστιν η µιµησις της ταπεινωσεως σου. βασιλευ. Χειρας ηλωθης ποδας τε. και οξος εποτισθης και την πλευραν ενυγης σου τη λογχη. Συ και λαλησας ραπισµα παρα δουλου υπεστης και σιωπησας θανατος ευθυς κατεδικασθης. ∆ικαια ουν η κρισις σου και η προσταξις αµα. καταδικης αιτια˙ διο µη φεροντες οραν σε τον δικαιον µονον οι αδικοι θανατω σε παρεδωκαν αισχιστω.

ει ταυτα καγω παθω. αλλ᾿ εµειναν τυφλωττοντες τον νουν και την καρδιαν πεπωρωµενην την αυτων εχοντες µεχρι τελους. εν εργοις τε και λογοις. η µιµησις των εργων. Χριστε. η πειρασµους η θλιψεις. Χριστε. πληµµεληµατων. Συ ουν ανεστης. των εργων τε και των χρηστων ελπιδων παρεχων τα χαρισµατα. και ουκ ηθελησεν ποσως του συνιεναι ολως. ∆εσποτα. Θεε µου. νυν και αει και παντοτε εις αιωνας αιωνων. µαλλον δε και υπερ πασαν δοξαν. Ευχαριστω σοι. . ο αµαρτησας παµπολλα εκ νεας ηλικιας και παροργισας σε. οτι µε µετοχον ποιει δοξης σου της αρρητου η κοινωνια των παθων. οικτιρµον. αλλα και ταφω κειµενον φυλακας εφιστασι και τον λιθον σφραγιζουσι σε κατασχειν δοκουντες. ∆εσποτα. αλλα αει µοι χαρισαι την εκβασιν. πασχων µαλλον αδικως. ινα τον κοσµον σωσης. ιδια εξουσια και τας σφραγιδας ελιπες σωας τοις παραβαταις˙ αγγελων παρουσια δε εκυλισε τον λιθον (285) και τους εκει φυλασσοντας κατεπληξε τω φοβω. εστω µοι εις εκτισιν πταισµατων. τας δωρεας τε πασας του Θειου και προσκυνητου Πνευµατος σου. ει δε δικαιως. και προξενος θεοτητος η ταπεινωσις πελει η ση τοις µετα γνωσεως ταυτην µετερχοµενοις. απερ αυτος συ πεπονθας αναµαρτητος πελων υπερ του κοσµου. της πιστεως. Τι ουν υπαρχει µεγα µοι. ∆εσποτα. Μεγα µοι οντως. εις καθαρσιν αµετρων µου. ∆εσποτα. Συ γαρ υπαρχεις των καλων ο παροχευς αρχηθεν τοις εκ ψυχης προσπιπτουσι τω σω κρατει αξιως. Το καταπετασµα του ναου του τοτε διεσχισθη απο των ανω γεγονος δυο εως των κατω. και µη εασης µοι ποτε πονους επενεχθηναι υπερ δυναµιν.ο ηλιος εις αιµα δε µετεστραφη ορων σε και η σεληνη ζοφωσιν ενεδυσατο τοτε. και την ισχυν του δυνασθαι υπενεγκειν τας λυπας. και ουδεν οι παρανοµοι τουτων συνηκαν ολως.

Ω ακολουθων αφροντις διετελουν. ∆εησις και προσευχη του αυτου προς Θεον της εκεινου ενεκα βοηθειας (286) ∆εσποτα Χριστε. Λογε. ∆εσποτα Θεε παντων των ορωµενων αορατων τε δυναµεων. οτι εν αυτη περιεχεις τα παντα. των υπερανω του ουρανου τε και ουρανων απαντων. η το θεληµα του σου Πατρος πληρουσα και δηµιουργει. και ωσπερ τυφλος υπηρχον εν τω κοσµω και ως αθεος. τον κτιστην µου. συ τη χειρι σου περικρατεις την κτισιν. Χειρ σου. ως κτιστης των εν ουρανω παντων. ω πλαστα. δεδωκας οδηγον µοι προς τας εντολας τας σας καθοδηγουντα. Αυτος ουν ελεησας και επεσκεψω (287) και επεστρεψας λαµψας εν σκοτει φως µοι και ελκυσας µε προς εαυτον. οε και γεγονως ηµην εν τωδε κοσµω αγνοων ολως σε. ΛΖ’. ∆εσποτα ψυχοσωστα. των υπο γην τε και των εν γη ωσαυτως! Συ ει Κυριος τουτων. . Θεος τε και ∆εσποτης. εξαγαγων τε εκ κατωτατου λακκου. σκοτους των παθων. σε. αγνοων τον Θεον µου. σε. δυναµις η µεγαλη. τον καλον ∆εσποτην. σκοτους του βαθυτατου επιθυµιων και ηδονων του βιου εξειξας οδον. εχαιρον χαραν ου λαλουµενην.αµην. εργαζεται και κτιζει και οικονοµει τα καθ᾿ ηµας αρρητως˙ αυτη ουν καµε νυνι παραγαγουσα εκ του µη οντος πεποιηκε του ειναι. ω δηµιουργε µου. ∆εσποτα.

µη µε εγκαταλιπης µηδε αφης µε. οιµοι. υπερ πιστιν τε και ελπιδα υπηρχον και˙ Ιδου. η την πιστιν µου εν αλλοις ποιοις δειξω. Πλην ουδ᾿ ανθρωπος ολως δοκω υπαρχειν. Επιχεε µοι. . αλλα ανθρωπων πολυ απολιµπανειν˙ κατα παντα γαρ παντων εσχατος πελω και ελαχιστος ειµι οντως ανθρωπων παντων. εξαιτουµια. Μειζον γαρ αλλο υπερ ταυτα ουκ εσται. προστατην και ποιµενα. τω οδηγω µου και πατρι συµπαροντα αφραστον ειχον αγαπην τε και ποθον. εχων τε αυτα και τι πλεον ελπισω.ορων κατα ποδας σου ακολουθουντα και προσοµιλουντα σοι πολλακις τουτον. Χριστε µου. οις οιδας. τον καλον ∆εσποτην. το µεγα. αρτι δεοµαι. Εν τουτοις οντος και τουτοις εντρυφωντος ελαβες εκ γης τον πατερα µου. και των ουρανων παρεστι βασιλεια και τα αγαθα α οφθαλµος ουκ ειδεν. µονον! Οιδας της οδου την δυσβατον πορειαν. και κατελιπας µονον. οιδας των ληστων την καθ᾿ ηµων µανιαν. το ελεος σου. οιµοι. οιδας την πληθυν των πονηρων θηριων. ους ουκ ηκουσε. αντιβολω προσπιπτων˙ µη αποστραφης. ω ∆εσποτα µου. παντως µεµονωµενον. τον ως αληθως απροστατευον ξενον εστησας αυτος τοις κριµασιν. οιδας την εµην ασθενειαν. Αλλα και βλεπων σε. παντως ορφανον. προ οφθαλµων µου βλεπω. ω φιλανθρωπε. βασιλευ και Θεε µου. και ποιµνης. ελεγον. παντως εκ παντων αβοηθητον οντα. ην ως ανθρωπος εχω. ηρας οδηγον εµον εξ οφθαλµων µου. και την αγνοιαν. (288) ∆ια τουτο σε αρτι καθικετευω. ορω τα µελλοντα.

(290) Αλλ᾿ οµως αρτι ακουε των απορρητων λυσιν! Προ του γενεσθαι ουρανον. τον κτιστην εν τη κτισει. ανυµνουντα σε εις αιωνας αιωνων. ΛΗ’. το αϋλον εν υλικοις. τω αθανατω ο νεκρος τως αρα προσπελασω.ινα τα εµα υστερηµατα. Πως τω αφθαρτω συµπλακω. Πως δ᾿ εξω κοσµου γενωµαι. ο συνηµµενος υλη. Περι θεολογιας˙ και οτι ο νους της υλης των παθων καθαρθεις αΰλως τον αϋλον και αορατον καθορα. (289) Ποιαν οδον οδευσοιµι. προ του γην παραχθηναι . πως ευρησω. Ορος εις ποιον αναβω. Εις ποιον αδην καταβω. Ποιαν ανελθω κλιµακα. ο τυγχανων εν κοσµω. φθαρτος ολος υπαρχων. ο ταλας. ακατακριτον. και ελλειµατα τουτο αναπληρωση και σωον ολον ανθρωπον µε ποιηση υστερουµενον ουδεν των αναγκαιων και ουτω στηση ενωπιον σου. ο εν θανατω τη ζωη πως ολως πλησιασω. Οποιας δε και ποταπης ενδον οικιας ευρω τον εν χειρι τα συµπαντα και παλαµη κρατουντα. Ο χορτος ολος τω πυρι πως προσψαυσαι τολµησω. αµεµπτον µε σον δουλον. εκ ποιου τε του µερους και ποιον αρα σπηλαιον εκεισε ψηλαφησω η ποιον ελος διελθων τον πανταχου παροντα και αληπτον τυγχανοντα αορατον τε οντα του κατιδειν αξιωθω και κατασχειν. ειπε µοι. εις ουρανον δε ποιον ανελθω και εις εσχατα ποιας θαλασσης αρα γενοµενος ευρησαιµι τον απροσιτον παντη. τον παµπαν απεριγραπτον. αφηλαφητον ολον. Λογε. ποιαν εισελθω πυλην η πως ανοιξω θυραν δε και ποιου κουβουκλιου. πως τω αΰλω συναφθω. τον αφθαρτον εν τοις φθαρτοις. ποιαν εκκλινω τριβον. αµην. Σωτερ.

οµου τε παντοδυναµον και αϋλον υπηρχεν. ατελευτητος. ων. ουκ αλλο τι των οντων˙ πνευµα δε µονον ο Θεος. Ενυλων γαρ ο αϋλος εστι κεχωρισµενος. αισθητον και παχυν τε και εν ριπη εξετεινε τουτον. θρονους και τα ακατονοµαστα ταγµατα λειτουργουντα αυτω και παρισταµενοα εν φοβω τε και τροµω. Και εµεινεν. φως ακτιστον. ουκ ην σκοτος ουδ᾿ ολως. ουκ ενδοθεν του ουρανου ουδ᾿ εν ετερω τοπω. η Τριας. ως ειρηται. Εποιησεν αγγελους δε. ως ειδε µονος.Θεος υπηρχεν. καθαπερ νυν. φως αφραστον εις απαν. απεριγραπτος γαρ ων˙ αυτος λογω τα συµπαντα εν εαυτω παραγει και φυσει εστι των κτιστων παντη κεχωρισµενος και φερων παντα εν αυτω εξω εστι των παντων. Γην τε οµου και υδατα και απασας αβυσσους µεσον αυτου εν τω αυτω εννοηµατι µονω πεποιηκεν. ου φως. οµως Θεος αθανατος. υπερ αρχην τε πασαν ανεικαστον. Ουκ ην αηρ. υλικον και ορωµενον. ενδον το φως το αϋλον µη εχων. αρχας και εξουσιας. ο ουρανος εκτανυσθεις αισθητος . αιωνιος. µονος. του τε µεγεθους και φωτος περας µη κεκτηµενον. ουχ υδωρ. Ενυλος γαρ. κυριοτητας. φως αναρχον. αγαθωτατος αγαν. Ωσπερ γαρ νους και αγγελος τοιχοις και θυραις εξω οικιας ουκ απειργονται ουδε κρατουνται ενδον. µονος µεµονωµενος. βαθει και πλατει. φωτοειδες εις απαν. τα Χερουβιµ και Σεραφιµ. Νοει καλως µονον Θεον εν αρχη την Τριαδα υπεραναρχως ουσαν µεν. καθως ειπον. των αΰλων εξω. (291) ουκ εχων τοπον ιδιον. ου περιεκοψε φωτος αΰλου λαµπηδονας. αΐδιος. αλλ᾿ εστι παντως πανταχου Θεος κεχωρισµενος . φυσει δε ευρεθη και ουσια. ουτως ο τουτων ποιητης ολως ουκ εξω πελει. Υστερον δε παρηγαγεν ουρανον ως καµαραν. ουκ αιθηρ. οια και νυν παντα ηµιν ορωνται. αµετρητον υψει. ου τοπω παντως.

προς παθη. κατασπαται δε οµως και παλιν αναφερεσθαι αει θερµως σπουδαζει αεροβαµων θελουσα ειναι εξ ορωµενων. ονπερ συνεχεαµεν παραβασεως ζοφω. καθως ειρηται. ∆ιο συνεζευξε τον νουν τω χοΐ τω ενυλω και εν ενυλοις τεθηκεν ηµας ανθρωπους παντας. Θαυµαζω γαρ πως η ψυχη. ιν᾿ εν βεβαια πιστει γε και εντολων τηρησει τον. νουν αϋλον εν υλικων παθων επιθυµια και γευσει τη των ηδονων εκκαθαραντες αυθις. οικος καθαπερ µεγας. τα νοητα και αϋλα αΰλως καθορωσα. ει λαµψαι βουληθη ηλιου ο ∆εσποτης. µεσον δ᾿ αφθαρτων και φθαρτων αρρητως κρατουµενη˙ υπο µεν των καθελκεται προς ηδονας. ωσπερ θυρισι γε δυσιν αισθητως κεχρηµενη του σωµατος τοις οφθαλµοις παρακυπτουσα βλεπει δι᾿ αυτων παντα ορατα και παλιν υποστρεφει. . υπερφωτος. Εκεινος δε παντος φωτος εστι κεχωρισµενος. (292) απροσιτον τοις νοεροις οµµασι της καρδιας. υπο δε των προς ουρανον πτερουµενη εκεισε µενειν µεν εκβιαζεται. ουτως. Ως γαρ παγιδας βλεπουσα τα εν τω κοσµω παντα φοβειται ολως εν τη γη πατησαι η καθισαι.ενυλων παντων και κτιστων υπ᾿ αυτου παραχθεντων. απο σιδηρου λιθου τε τικτοµενον αρρητως. ολη αϋλος ουσα και νοερον τον του νοος οφθαλµον κεκτηµενη. ουχ υποστησεται πας ζων ανατολην την τουτου. το αϋλον εν υλικοις αΰλως καθορωµεν φως. Ο δε ∆εσποτης του παντος τον ηλιον ανηψε και την σεληνην. του φωτος του αΰλου και εµεινε διχα φωτος. αορατον τοις αισθητοις οφθαλµοις και ενυλοις. αστεκτος παση κτισει˙ ως γαρ ηλιου λαµποντος ου φαινονται τα αστρα. Εγενετο ουν ουρανος ενυλος και διεστη τη φυσει. δεδωκε δε και εν χερσι φως εν νυκτι του φαινειν. υπερλαµπρος. οπερ ειπον. αισθητοις αισθητως οπως λαµπη. οτι ην Θεος υπεραναρχως.

Θεε. επιθυµιας πασας δε αποκρουεται ταχος˙ σκοτος γαρ οντως των παθων επιθυµια πελει και νυξ βαθεια των αισχρων αµαρτιων η πραξις. και δια τουτο ο προς σε ποθος και η αγαπη πασαν αγαπην των βροτων υπερνικα και ποθον. .ινα µη παντως εµπαγη κρατηθεισα εν τουτοις και γενηται καταβρωµα θηριων ανηµερων. κατα τοσουτον ο προς σε ποθος υπαρχει µειζων και συγκαλυπτει απασαν ανθρωπινην αγαπην και ερωτας των σαρκικων ηδονων αποτρεπει. Λογε. υπερ λογον η δοξα. ασυγκριτον το ειδος. το ηθος. συν τοις επουρανιοις. Θεω. (294) τα ενεστωτα τε οµου και τα µελλοντα. Καθ᾿ οσον γαρ υπερκεισαι των ορωµενων. ∆εσποτα Χριστε. συ και τα γηϊνα. αµην. ω παραδοξον εργον Θεου υψιστου και µυστηριων δυναµις των κρυπτως τελουµενων! Συ και τα αφθαρτα ηµιν και τα φθαρτα χαριζη. Σωτερ. ∆ιο εξανατελλουσα εν ψυχαις φιλοθεοις ευθυς ηµεραν εµποιει απαθειας. Τοιουτος ο των ευσεβων και πιστων και αγιων απαντων βιος. αποδιωκουσα παθων και ηδονων το σκοτος˙ ω θαυµα. φως δε ο ερως ο προς σε και η αγαπη. ινα και συν αυτοις Χριστω. Θεε µου. το αγαθον και πραον των γηγενων υπερκειται τας εννοιας απαντων. Οτι ο ποθος και η προς Θεον αγαπη υπερβαινει πασαν αγαπην και παντα ποθον ανθρωπινον˙ βαφεις δε ο νους των καθαιροµενων εν τω φωτι του Θεου ολος θεουται και νους εκειθεν χρηµατιζει Χριστου. Σωτερ. ονπερ χρη εκµιµεισθαι τους παντας. η ωραιοτης αφατος. (293) Αµηχανον το καλλος σου. ΛΘ’. κριτη των παντων αµεµπτως παραστησονται και κοινωνοι της δοξης και βασιλειας της αυτου εσονται εις αιωνας.

οιµοι. ∆εσποτα. ενθα κλαυθµος τε και βρυγµος υπαρχει των οδοντων και πονος απαρακλητος και αφραστος οδυνη. Λογε. Θεε µου. σου του παντων ∆εσποτου αγιου. το της γεεννης. ινα µικρα ληψοµεθα και φθαρτα παρ᾿ εκεινων και αυτοις εκδιδοαµεν ψυχας ηµων αθλιας και σωµατα ως ατιµα σκευη του καταχρασθαι. ουκ ηλλοιωθη νουν. Τις ουν µη κλαυση των πιστων και γνησιων σου δουλων. τις µη τροµαση κρισεως ανταποδοσιν θειας. και βλεπειν αλλως και ακουειν ωσαυτως. το αστεκτον και ασβεστον πυρ.ως παντων παντως ποιητης. ινα µονον σε βλεπων εν τω φωτι σου κοσµον µη ορω µηδε τα εν τω κοσµω. τουτων εξω µε κρυψον εν τω φωτι σου. αλλα βλεπων εσοµαι ως µη βλεπων και ακουων ως µη ακουων. Και µελη οντες. παντως αγια αυτοκρατους ∆εσποτου. και των καταχθονιων˙ και πως ηµεις οι αθλιοι αγαπωµεν ανθρωπους υπερ σε πλεον και αυτοις δουλουµεθα αθλιως. βλεποντες ου βλεπουσι δοξαν σου θειαν (295) και ακουοντες ου συνιουσιν ολως τας εντολας σου και τα προσταγµατα σου. ως εχων εξουσιαν των ουρανιων. Αλλ᾿. . και καθωσπερ πασχουσιν οι εν τω σκοτει καθεζοµενοι των ηδονων του βιου. τις µη θρηνηση της πολλης αυθαδειας την τολµαν. ουτως καγω εσοµαι εν τω φωτι σου µη βλεπων κοσµον µηδε τα εν τω κοσµω. Τις γαρ ιδων σε και αστραφθεις αισθησεις εκ της δοξης σου. φιλοδοξιας σκοτει κεκαλυµµενοι. ∆εσποτα. ψυχην και τας φρενας. Τις δε µη φριξη την πολλην ανοχην σου. εκ φωτος σου του θειου. τοις πονηροις ου φριττοµεν δαιµοσιν αυθαιρετως ριπτειν αυτους εις ατιµα της αµαρτιας εργα. αστερων παντων και φωτος και παντος αλλου κτιστα. ω ηλιε ηλιου και σεληνης.

αµην. εξουδενωσις και ατιµια. παλιν απαντων εξω µε ποιει των ορωµενων.Σωτερ. η Τριας. Εµβαπτεται γαρ ο νους εν τω φωτι σου και λαµπρυνεται και φως αποτελειται οµοιον της δοξης σου. τιµη και κρατος αει τε και νυν και εις παντας αιωνας. παλιν τρανως οραται. υβρις. παλιν παραγει απαντα. και νους καλειται σος ο τοιουτος αξιωθεις γενεσθαι. ∆οξα δε αυτω και τρυφη τε και πλουτος Θεος. πως εν των κατω κειµενων δοξαν ολως η τρυφην θελησειεν επιζητησαι. . Οµολογια της χαριτος των του Θεου δωρεων˙ και οπως ο ταυτα γραφων πατηρ υπο του Αγιου ενηργειτο Πνευµατος˙ και διδασκαλια ρηθεισα υπο Θεου. παλιν τεµνει την νυκτα. της των σωζοµενων σωτηριας τυχειν. µαλλον δε Θεος και αυτος χρηµατισας. των αισθητων ωσαυτως δε. ω πρεπει πασα δοξα. Μ’. ο υπερανω γεγονως τουτων παντων και υπερ πασαν δοξαν την ορωµενην. Πως δε επιθυµησει Θεος γεγονως αισθητου τινος ολως ρευστου και φθαρτου πραγµατος ειτε δοξης. παλιν ανοιγει ουρανους. βαβαι. Ταυτα γαρ αυτω αισχυνη οντως πελει. παλιν οραται µονον. (296) Παλιν εκλαµπει µοι το φως. αποχωριζει. του τι δει ποιουντα τινα. και τα Θεου και θεια. και νουν εχειν σον τοτε καταξιουται και εν µετα σου γινεται αχωριστως˙ και πως µη βλεπει ωσπερ συ και ακουει παντα απαθως. κατηξιωται πανεξαισιως. Υπερανω γαρ παντων των ορωµενων ο γενοµενος και Θεω πλησιασας.

ινα και θεραπευσω σε. ενδοθεν του νοος µου και µεσον της καρδιας µου. τι δει ποιησαι. απλουν. σηµερον απεταξω. ονπερ ουδεις εωρακε πωποτε των ανθρωπων. µηδε αερα διϊστων µηδε στεγην οικιας ατοµως ολος µετ᾿ εµου γινεται. Μηδεν δ᾿ ευρισκων εν εµοι. εργα παντα χειρων σου. ενθα φως εστι µονον. απερ εις ηµας ποιεις τους αναξιους˙ δια τουτο ουν φοβος σου συνεχει µε και τρεµω και µεριµνω διηνεκως και δαπανωµαι σφοδρα. ενδοθεν του κελλιου µου. ο βλεπων γινοµαι απλους τη ακακια.Παλιν ο παντων ουρανων υπερανω τυγχανων. ινα ευαρεστησω. δυσωπω µαθειν. µη διατεµνων νυκτα. σηµερον κοσµον απαντα νοµισον καταλειψαι! Σηµρον φιλους. συγγενεις. αλλα τα παντα δουλα σα. Ταυτα σου τα παραδοξα. του βηµατος σου του φρικτου εν ηµερα της δικης. µαλλον δε πρωτος παντων συ ο και παρακαλων µε. και µεσον παντων οντων µε εξω ποιει παντων. Ουκ οιδα ει και σωµατι. µειζονως καταισχυνοµαι. µηδεν εµον εν βιω. Σηµερον. τεως δ᾿ εκεισε ολος επ᾿ αληθειας γινοµαι. το τι σοι προσενεγκω αντι τοσουτων δωρεων. ιν᾿ ευρεθω ενωπιον ακατακριτος. ων εις εµε ειργασω. Χριστε µου. το τι ανταποδωσω σοι. Σωτερ. αναριθµητων δωρεων. των θαυµατων. παραγινεται προς µε το φως και αναφερει µε των παντων υπερανω. Ακουσον τι ποιησειε πας ο µελλων σωθηναι. ω φρικτου µυστηριου! Μενοντων παντων ως εισι. µειζονως οδυνωµαι. µη διανοιγων ουρανους. τεθνηκας. τοσαυτης ευσπλαγχνιας. οδυνας τε των θλιψεων και λυπηρων τους ηλους . του αθλιου. Σωτερ. δοξον. δοξαν µαταιαν πασαν αφεις οµου απαρνησαι και µεριµναν των κατω και επι ωµων τον σταυρον αρον. µειζονως. σφοδρως τε σφιγξον και µεχρι τελους βαστασον των πειρασµων τους πονους. (297) ταυτα της δυναστειας σου και της φιλανθρωπιας τα εργα.

ωσπερ στεφανον δοξης. πραξον και αλλους διδαξον. οτι η βασιλεια των ουρανων ση γεγονε. και νεκρων εξαναστασις και καυχηµα απαντων των πιστευσαντων εις εµε τα εις εµε ονειδη. ζωη τε και λαµπροτης. τι και αιτεισθε του µαθειν πως δει υµας σωθηναι εν ποιαις τε ταις πραξεσιν εµοι οικειωθηναι. απεθανον θανατον των κακουργων. αισχυνην τε λογιζεσθε ταυτα και ατιµιαν παθειν και θειναι τας ψυχας υπερ των εντολων µου. Ει δε και διωχθηναι σε υπερ δικαιοσυνης γενηται. και ποιον τουτου µειζον.περιχαρως καταδεξαι. ον ουδεις ποτε ειδεν. Ταυτα και τουτων πλειονα. και εµπαιγµους και ραπισµους φερων παντευχαριστως της εµης εση κοινωνος θεοτητος και δοξης. των υβρεων ταις λογχαις δε βαλλοµενος καθ᾿ ωραν και λιθαζοµενος σφοδρως απασαις ατιµιαις δακρυα αντι αιµατος προχεων εση µαρτυς. οµοιος ον τως γεγονας του υψιστου πατρος σου και την καρδιαν καθαραν κτησαµενος εκ τουτων εν ταυτη οψει τον Θεον. απερ ενετειλαµην. ∆ιο και οι µιµουµενοι τα εµα σεπτα παθη . και δοξα κοσµου γεγονε. (298) Ει αγαπησεις τους εχθρους και παντας τους µισουντας. Ει δε γε απαναινεσθε και δυσανασχετειτε. των επηρεαζοντων τε εκ ψυχης υπερευξη και αγαθοποιησειας τουτους κατα το δυνατον σοι. Εαν δε παντων εσχατον σεαυτον αποδειξης και δουλον και διακονον. Τι δε µε και Θεον υµων ονοµαζετε ολως. τι και πιστευειν οιεσθε εις εµε ασυνετως. πρωτον εκεινων παντων υστερον αποδειξω σε. και ο ασχηµων θανατος ενδυµα αφθαρσιας και αληθους θεωσεως πασι πιστοις υπηρξε. ει βουλοισθε σωθηναι και συν εµοι αυλιζεσθαι εις αιωνας αιωνων. καθαπερ υπεσχοµην. τοτε σκιρτησον. Εγω γαρ ταυτα δι᾿ υµας επαθον εκουσιως˙ εσταυρωθην. και συ και παντες αλλοι οι εις εµε πιστευοντες.

δος Πνευµα σου το Θειον. ορας το ασθενες µου και την αδυναµιαν µου. ο πλασας µε Θεος µου ουκ αγνοεις. ιδε εν απογνωσει µε εγγιζοντα. αµην. Ευχαριστια προς Θεον υπερ των παρ᾿ αυτου γεγονοτων ευεργεσιων και αιτησις του µαθειν. επιστασαι την µονωσιν. και κοινωνον γενεσθαι µε παθων σου των αχραντων αξιωσον τον ευτελη και εσχατον σου δουλον. τις αυτους µη θρηνησει. καθως υπεσχου. υπερανωθεν οντως παντος γηΐνου πραγµατος. και δος αφ᾿ υψους χαριν σου. ιδε συντετριµµενην. ΜΑ’. Λογε. τις µη σταλαξει δακρυον εκ συµπαθους καρδιας. . εξω παντος του κοσµου και σε ζητουντι και το σον Πνευµα εκδεχοµενω. πεµψον.συµµετοχοι υπαρξουσι και της θεοτητος µου (299) και βασιλειας της εµης εσονται κληρονοµοι. ∆εσποτα των απαντων. νυν µεν ως εν αινιγµατι και τυπω και εσοπτρω τοτε δε επιγνωσοµαι. οσον και επεγνωσθην. Ιδε καρδιαν ταπεινην. ∆ος τον Παρακλητον. οιδας την ορφανιαν. (300) Γινωσκεις την πτωχειαν µου. οτι αφεντες την ζωην εαυτους τω θανατω παραδεδωκασι Θεου δεινως απορραγεντες. Θεε µου. συγκοινωνοι τε αγαθων αφραστων. Σωτερ. Ων της µεριδος ρυσαι µε. τινος χαριν οι τελειοι γεγονοτες υπο των δαιµονων παραχωρουνται πειραζεσθαι˙ και περι των αποτασσοµενων τω κοσµω διδασκαλια και υποτυπωσις ρηθεισα παρα Θεου. τις µη πενθησει την αυτων πολλην αναισθησιαν. αποστειλον καµοι και νυν τω προσκαθεζοµενω εν υπερωω. απορρητων γενησονται˙ και συν εµοι εσονται εις αιωνας. αλλ᾿ εφορας και τα παντα γινωσκεις. Θεε – και κοινωνος υπαρξω της δοξης σου και της τρυφης των αγαθων σου. οπως .ως ειρηκας. Τους δ᾿ αλλους τις µη κλαυσει γε. ∆εσποτα.

(301) Ουκ εκαµον. πως λυπη επεισερχεται. δεδεµενος αγαπη. εβαστασας. και της χαρας χωριζει µε η των γηΐνων θλιψις. επεστρεψας εκ της οδου της πλανης και επ᾿ αχραντους ωµους σου φωτι της χαριτος σου επανεβιβασας.Μη ουν βραδυνης. αγαθε. Χριστε µου. ευσπλαγχνε. εκπληττοµαι και γινωσκειν ουκ εχω˙ πως αρα θλιψις απτεται ψυχης µου της αθλιας. το ελεος προτεινω και την φιλανθρωπιαν σου µεσιτιν σοι προσφερω. Θεε. και νυν υπαρχων. και µη εγκαταλιπης. µη επιλαθη του ψυχη ζητουντος σε διψωση. αλλα ασωτως απαντα τον βιον µου µετηλθον. πως ολον µε ταραττει. του λυπεισθαι µειζονως υπερ το πρωην. αλλ᾿ επαναπαυοµενον ως εν οχηµατι µε κουφως οδευσαι δεδωκας τας οδους τας τραχειας. αλλα ζητησας ευρες πλανωµενον. . Χριστε. εξαπορω. ειπε και µη βδελυξη µε αναξιως λαλουντα. οικτιρµον. πως µε της σης αποστερει γλυκυτητος. Κηρυττω σου τον ελεον. εως συνηνωσας τοις σοις και κατεταξας δουλοις. οτε ην εµπαθης η ψυχη µου. ουκ επραξα δικαιοσυνης εργα. πλην αυτος ου παρειδες µε. κρατουµενος τω ποθω σου. υµνω την ευσπλαγχνιαν. Μη µε στερησης της ζωης τον αναξιον ταυτης µηδε βδελυξη µε. προσηλωµενος τω φωτι και σοι κεκολληµενος. ως ειρηται. ευχαριστων θαυµαζω σου χρηστοτητος τον πλουτον˙ ανακληθεις δε παρα σου. ολος δεδουλωµενος. ο παλαι συνεσιαθεις αµαρτωλοις και πορναις (302) και συνδειπνησας. και κοπου µε ουκ ειασας ολως επαισθανθηναι. εως αποκατεστησας µανδρα των σων προβατων. καταλιµπανεις. ασωτοις και τελωναις. ουδεποτε ετηρησα µιαν των εντολων σου. Θεε µου. ως δοκω. Τα σπλαγχνα σου προβαλλοµαι. ∆εσποτα. Τι µε τοσουτον πταισαντα και εξηµαρτηκοτα η τι σε παροργισαντα επι πλειον. οικτιρµον. µη παριδης. Ειπε και διδαξον µε νυν κριµατων σου το βαθος. Θεε µου.

Λαµβανων κρουε αφειδως. πορρω της σης οικιας. δαιµονων παραταξεις. Νυν ουν ουχι ενηλικος. Προσηβος ηδη γεγονας. ειπε µοι. Εγω και εσπαργανουν σε ολον µελεσι πασι και γαλακτι εξετρεφον υπερ βρωσιν και ποσιν . εξωθεν εκβαλλεσθωσαν. ωσπερ νηπιος. Προς τους εχθρους ανθιστασο και πληττοµενος πληττε. Οιδας εχθρους ους λεγω σοι. ανερµηνευτα παντη . οργη δε σε πυγµιζοντες και θυµω συνωθουντες υπο πραοτητος της σης ραπιζεσθωσαν οψεις. Πως γαλακτι εκτρεφεσθαι υπο παιδαγωγω τε ειναι σε. νυν αγκαλοφορεισθαι. και δη και νεανισκος˙ ουκ αγνοεις δε και αυτος αει συν σοι µε οντα και συναυξανοντα εν σοι και περισκεποντα σε.αφραστα γαρ τα κατ᾿ εµε. πως βουλει. οχυραν κεκτησαι µε˙ . µη γαρ εξασθενη σου νους αρτι προς αντιστασεις. νηπιον η παιδιον τυγχανεις. ως ειπον. ανεθρεψεν αξιως.Προς ταυτα ο ∆εσποτης µοι απεκριθη και ειπεν˙ Εγω απο του κοσµου σε ως νηπιον βαστασας εν ταις αγκαλαις εφερον – παντως ο λεγω οιδας -. τοις πεµποµενοις βελεσι βαλλειν αυθις µη φειση τους βαλλοντας και κατα σου ταυτα µηχανωµενους.. ανηρ δε µαλλον οντως γενοµενος και τελειος προς γηρας ηδη κλινας. αλλα ανελπιστια σε τιτρωσκοντες εκεινοι ελπιδι τιτρωσκεσθωσαν εκ σου εκπεµποµενη. εως πασας διηµειψας καλως τας ηλικιας. παιδαγωγω τε δεδωκα – τινα ον λεγω οιδας – και ως παιδιον σε µικρον αυξανοντα καθ᾿ ωραν εξυπηρετησε καλως. (303) Μη γαρ. Οιδας και φευγειν τους εχθρους και νικαν αυτους παλιν και πολεµων γαρ εχεις µε συνεργον και προστατην και φευγων σκεπην κραταιαν. Ουκ ερυθριας ταυτα λεγειν. πιπτων παλιν εγειρου. µη γαρ αδυναµια σοι ψυχης και νυν υπαρχει. πως αιτεις σπαργανουσθαι σε και βασταζεσθαι παλιν. Ανηρ υπαρχων αλλοις συ υπηρετει και τρεφε και τα προς αυξησιν αυτων επιτηδευε παντα.

τοις καθαρα καρδια και πιστει αδιστακτω µε µετα φοβου και τροµου εσθιουσι και πινουσι νοερως αισθητως τε. γραφε συντοµως. ως εγω. οιος ο αρτος της ζωης. το σωµα και το αιµα µου. ειπε µοι. µειζων υπαρχει επι γης. ποια χαρα. Ου λεγω των µισθωτικως εµοι εκδουλευοντων ουδε των παλιν δουλικως εµοι προσερχοµενων. Και τις αλλος παραδεισος οιος εγω τυγχανει η γη των κατω και ρευστων ως η γη των πραεων. ειδεναι και κατανοειν. οιον Πνευµα το Θειον. αγαπη θεραπευων. εµε ως εν αινιγµατι ενοπτριζεσθαι µονον. Το παντων ευτελεστερον ηγεισθαι των εν κοσµω ου µονον των συνασκητων και κοσµικων ανθρωπων. ποιον τουτων. αλλα γε και των εθνικων εαυτον οντως χειρω˙ το εκπτωσιν λογιζεσθαι ζωης της αιωνιου µιας παραβασιν µικραν εντολης ελαχιστης˙ το τα παιδια τα µικρα ωσπερ τελειους ανδρας καθοραν τε και προσκυνειν καθαπερ τους ενδοξους˙ . Ποιος δε αρτος ετοιµος η οινος εν τω κοσµω οια η χαρις η εµη. ποια δοξα. Χρυσιον η αργυριον η λιθοι των τιµιων. Χωριων δε σε στερησις η ενδεια του σιτου ειτε του οινου εκλειψις εκταρασσουσιν ολως. αµεσως τε προσοµιλει φιλος ωσπερ προς φιλον (304) µισθιου ταξιν υπερβας και δουλειας τον φοβον. ονπερ εγω παρεχω. οτι µοι κατηλλαγη ανθρωπος καθεζοµενος εν λακκω κατωτατω. ακαµατι δουλευων µοι. ειπε µοι. Και τις εµου λαµπροτερος η τις εκλαµπων πλεον η ποιος λιθος. υπακοη των εντολων προσοικειουµενος µοι. ως εµε µονον βλεπειν. εµου της δοξης καθοραν την απαυγην και µονην και δι᾿ αυτης διδασκεσθαι ταυτα και πλειω τουτων ακριβως. Ποια τρυφη. ατιµητος εις απαν. οτι Θεος κτιστης εγω των παντων.και λυπει σε των εν γη. αλλα των φιλων και γνωστων και υιων µου τας πραξεις˙ αιτινες και πεφυκασιν αυται.

ως ολως αρνουµενους µε τον εαυτων ∆εσποτην. ωσαυτως και τους εις εµε τα τοιαυτα τολµωντας. θρηνειν και κλαιειν συνεχως˙ ους νουθετων µη παυση. ινα ει υπακουσωσι και ει επιστραφωσιν. ως ειπον. απερ και παλιν γραφε. ου µη µου κοινωνησειε δοξης της αιωνιου. ουκ απολεσεις σου µισθον. Ο γαρ υµας δεχοµενος εµε δεχεται. και ο ακουων δε υµων παντως εµου ακουει˙ (305) ο δε µη τροµω τους υµων λογους και παραινεσεις δεχοµενος και εκπληρων αυτους µεχρι θανατου. κερδησεις τα σα µελη και προσαγαγεις µοι αυτους υπηκοους γνησιους. εµοι τω υπακουσαντι Πατρι µεχρι θανατου. Ει δε µη απαρνησονται θεληµατα οικεια. Το µη εχειν κατα τινος ολως εν τη καρδια µεχρι ψιλης κινησεως η µικρας υπονοιας˙ το ευχεσθαι απο ψυχης µετα πονου καρδιας εκ συµπαθειας τους εις σε αµαρτανοντας παντας. λοιπον µη παυση την αυτων εκζητων σωτηριαν. εξεις αυτους ως αδελφους. λοιπον µη παυση κλαιων. ου µη συγκληρονοµος των σταυρωσαντων εαυτους γενηται ο τοιουτος. µετα δακρυων εξαιτων επιστροφην την τουτων˙ το ευλογειν µεθ᾿ αµα δε τους σε καταρωµενους και επαινειν τους φθονω σε αει λοιδορουµενους και τους επηρεαζοντας ως ευεργετας εχειν. .το τοις τυφλοις ωσαυτως δε την τιµην απονεµειν ως ανωθεν ορωντος µου παντων ανθρωπων πραξεις και ταυτα δι᾿εµε ποιειν. Λοιπον µη παυση νουθετων. ει µη καταφρονησουσι ψυχων αυτων. ου στερηθηση τουτου. ου µη σταθη εκ δεξιων. ινα καγω εισδεξωµαι δια σου και δοξασω και τω εµω συν σοι Πατρι προσενεγκω ως δωρα. ει µη νεκροι γνησονται θεληµασιν οικειοις και σου εν τω θεληµατι ζησονται εν τω βιω δια του σου το θεληµα το εµον εκπληρουντες. ου µη καταγησεται συν τω εσταυρωµενω. τους δε µη καθυπεικοντας µηθ᾿ υπακουοντας σου. ειπον.

οπερ εστι το στοµα του ∆εσποτου˙ αγγελοι προσευφηµησαν φωναις ακαταπαυστοις. ουκ εκ της θυρας µονης. Τις ουν υπαρχει.αλλα διπλουν σοι ανθ᾿ απλου τουτον εγω παρεξω. αλλ᾿ απολεσει. απροσπαθως γαρ εκρινας. αλλα και µαλλον εµισου και µαλλον απεστρεφου και εβδελυσσου παρ᾿ αυτων. ω Θεε πανοικτιρµον! Πως γαρ ο µη το εαυτου θεληµα καταλειψας και του εκπροσωπουντος σε. δια τοιουτων σπουδαζε και των τουτοις οµοιων ευαρεστειν µοι˙ τουτοις γαρ επευφραινοµαι λιαν. Μη προτιµησης το αργειν µηδε προκρινης ολως υπερ ψυχης ωφελειαν αλλο τι των εν κοσµω. ως τον σον του ∆εσποτου. ανυποπτος η ψηφος. ξενος εµου και των εµων πορρω προβατων εσται. ειτε πως αλλους σωσας ου σωσει την εαυτου ο αθλιος ψυχην. οτι και µη εισακουοµενος ουκ απεστης του λεγειν. και εισοδον την αδικον παρασχων τοις θηριοις. (306) Τι γαρ ωφεληθησεται ο κερδαινων τον κοσµον η ο τους οντας εν αυτω παιδευων η διδασκων η και ο σωζων απαντας. . ει σωσειε κοσµον και τους εν κοσµω. και µαλιστα ως τον φραγµον της αυλης καταλυσας και τοις προβατοις εξοδον. Ο παραλυων εντολην εµην ∆εσποτου παντων και οιονει καταπατων και δι᾿ αυτης εκβαινων και παραβαινων νοµους µου. δικην υποισει αρρητον υπερ ολων προβατων και διχοτοµηθησεται και πυρι και ταρταρω και των σκωληκων εσται καταβρωµα ο ταλας. οικτιρµον. ∆ια τοιουτων βουλοµαι εργων µε θεραπευειν. εν προτιµησει θεµενος και φυλαξας ατρωτως. οι δικαιοι προσεπεσον ακουσαντες και ειπον˙ Αδεκαστος η κρισις σου. ως αυτος συ ετηρησας του σου Πατρος. ως εγω εµισηθην ποτε και νυν δε δι᾿ αυτων και των τουτοις οµοιων. υπερπηδων προσταξεις και της αυλης των εντολων και φραγµου τουτων εξω γενοµενος. ει µη καυτος σωθειη. Τουτο γαρ ειπεν ο Πατηρ δι᾿ Υιου και το Πνευµα ελαλησεν.

(307) µη προστεθηναι αιµατι. αλλ᾿ εν αυτη σε καθοραν. µηδε προφασει οιαουν εν εκεινοις δεσµεισθαι˙ ουκετι γαρ της εαυτου ψυχης εξουσιαζει˙ . µη σαρκα προτιµησαι. λιµω τε και τω διψει. αλα ως ηδη τεθνηκως εµµενειν ταις βασανοις. στοργη συνδουσα τους εν γη προς τα απαρνηθεντα και επιστρεφουσα αυτους ολους εις τα οπισω. µεχρι θανατου καρτερειν τω σω ποθω και µονω. γυναικος σου χηρειαν. ∆εσποτα των απαντων. συνδεσµος φυσικος τε. πτωχα. (308) επι µεριµνας των εν γη και γυναικος και τεκνων. η απαρνησει σου. ει δυνατον. Οι µαρτυρες εβοησαν˙ Κρισις δικαια οντως! Ως γαρ ο προς µαρτυριον εαυτον δους προθυµως ειτα ελθοντας συγγενεις. µη µνηµονευσας των αυτου πραγµατων η χρηµατων µητε εκτος της φυλακης την εαυτου εασας. Ουκ οφειλει ολως αυτων καν προς βραχυ της φωνης εισακουσαι. και τη προς σε απασχολων θεωρια τας φρενας. τουτων απολυθηναι. Χριστε. εγκαρτερειν ταις φυλακαις. και µαλιστα συνθεµενος τουτο µεχρι θανατου. ουδε τους αρνουµενους σε και στρεφοµενους παλιν επι τον πρωην εµε τον. το µη ποιησαι θεληµα εν τινι το οικειον. διανοιαν καν προς βραχυ γενεσθαι. αλλα αφιεις ορφανα. οπερ εστι συγγενεια. και χηραν την σην γυναικα. Ουδε πτωχεια τη αυτων συµπαθως επικαµπτη ουδε απωλειαν αυτων εννοεις και οικτειρεις. γυναικας τε και παιδας. ξενα. ασπλαγχνε. και ουτε τους εκκλινοντας βλεπειν ολως οφειλει. Και πως ουχ ως φονευς µαλλον µελλεις κατακριθηναι. ταυτα συν πενθει λεγοντας˙ Ουκ ελεεις σα τεκνα ουδε οικτειρεις. ολως προς θρηνους τους αυτων την ακοην προσκλιναι και ειτε δωροις τα δεσµα και ειρκτην αποδρασαι. και σαυτον προτιµας σωσαι µονον. επι τας πρωην πραξεις.συγκληρονοµος σου οφθη συγκοινωνος τε ολως. οτι κατελιπες ηµας εις απωλειαν παντας και σωσαι µονην σου ζητεις την ψυχην.

βασιλευ. και γινονται ως αληθως εθελοθυτοι αρνες. εταιρους και παντα πραγµα τα εν κοσµω. Προς ταυτα τα παναγια ρηµατα των µαρτυρων. και οι νυν τυγχανοντες εν κοσµω και κοσµον απαρνουµενοι. ουχ ειλοντο οι δουλοι σου ολως εξω γενεσθαι ουδε φυγειν. ουτοι και φιλοι γνησιοι. µονω τω ποθω τω εις σε µαρτυρουντας καθ᾿ ωραν! Ναι. αλλ᾿ ως νεκροι οφειλουσι προς νεκρους διακεισθαι ανεπαισθητως προς αυτους εχοντες τη αισθησει. Νησον ουν ωσπερ µονην µεσον θαλασσης ουσαν οφειλουσι γε κατοικειν και απαντα τον κοσµον αυτοις εις απαν αβατον νοµιζειν καθεσταναι.διο πολλοι των φυλακων παρα σου ανοιγεντων και των δεσµων του σωµατος εις απαν ανεθεντων. ως µη τους εν τω κοσµω διερχεσθαι προς την µονην µητε τους εν τη νησω διαπεραν προς τους εκει και προσπαθως προσβλεπειν. πανοικτιρµον. ουτοι και µαρτυρες εισι τη προαιρεσει µονη. ατε µεγαλου χασµατος εστηριγµενου κυκλω της εαυτων πασης µονης. ειπε παλιν ο Πατηρ δι᾿ Υιου και το Πνευµα ελεξεν˙ Οντως. ακουσαντα τα Χερουβιµ υµνησαν και εν φοβω˙ ∆οξα σοι. Σωτερ. αλλα Θεω. την συνταγην οφειλουσι σοι τηρειν τω ∆εσποτη. συγγενεις οµου παντας. Ου γαρ ανθρωποις εφασαν. αλλ᾿ ει και µη κωλυωνται υπο των ηγουµενων. (309) ο δειξας µαρτυρας εν γη των τυραννουντων διχα. ουτοι συγκληρονοµοι. δοξα σοι. φυλαξαι υπακοην και δουλωσιν. φιλους. µηδ᾿ εν καρδια η νοΐ την τουτων στρεφειν µνηµην. ηγουµενοις και πασι τοις µετ᾿ αυτων εν τη µονη αδελφοις συνασκουσι. ουκετι ολως εαυτων εχουσιν εξουσιαν. του ποθου πληρη και στοργης µεστα προς τον ∆εσποτην.. οι Θεον εκ καρδιας φιλουντες και τη αγαπη τη αυτου µονη προσκαρτερουντες και τω ιδιω θνησκοντες θεληµατι καθ᾿ ωραν. και τα θεληµατα αυτων προ γε τουτων απαντων. . αλλ᾿ εµειναν ως δεδεµενοι οντες –˙ ουτως ουν. ειπον.

τριζοντι τους οδοντας και˙ Που θαρρεις. ωρυοµενω κατ᾿ εµου.χωρις ξεσµων. ο πανοικτιρµων Κυριος. γραφητω. αναρτισµων. (311) µη δωσης χωραν κατ᾿ εµου εχθρω µου τω δολιω. ηγγισα. µοι λεγοντι. Σωτερ. ουκ οιδα. Εω το σωµα εν τη γη αναστησεσθαι µελλον και ατελευτητον ζωην ζησεσθαι εις αιωνας. ου γινωσκω. και που αυθις αφιξοµαι. ΜΒ’. ελεησον µε τοτε και µη µνησικακησης µοι. το που ειµι. εξελιπεν ισχυς µου. εις γηρας. σφραγισθητω τε νυν και εις τους αιωνας! Αµην. αλλα το αναπαλιν τοις αλλως εχουσιν ενταυθα τοτε γενησεται. Νυν ουν επιβλεψον. βαραθρον ψυχην µου την αθλιαν. Σωτερ. Γεννωµαι γη απο της γης. εκδηµουντες του βιου εις αιωνας αυτω εκειθεν συνεσονται˙ ει δ᾿ ουν. αγνοω. µη µε εγκαταλιπης. Οτι οι τω Θεω απ᾿ εντευθεν ηδη δια της του Αγιου Πνευµατος µετουσιας ενωθεντες. νυν σπλαγχνιθητι. απο σωµατος σωµα. τας αισχρας και βεβηλους˙ οι δηµιοι παριστανται απηνως µε ορωντες και προσταγµα εκδεχονται λαβειν και κατασπασαι εις αδου. (310) Αρχη του βιου τελος µοι και το τελος αρχη µοι. µονε. ο ταλας. νυν µε ελεησον! Ιδου. Συ ουν ο φυσει ευσπλαγχνος. Αρχων του κοσµου ερχεται αναζητησαι θελων τα εργα και τας πραξεις µου. Θεε. ο φιλανθρωπος µονος. τω καθ᾿ εκαστην ωραν µοι προσεπαπειλουµενω. πως δε διαφυγειν µου . και θνητος ολως πελων µικρον εν γη χρονοτριβω ζων εν σαρκι και θνησκω και βιου αλλου αρχοµαι µεταβαινων εκ τουτου. Το οθεν ηκω. πανοικτιρµον. εσχαρων και λεβητων και κατακαιοντος πυρος και ξιφων των τεµνοντων. απο φθαρτου παντως φθαρτος. εις προπυλα θανατου. Προς ταυτα υπερκοσµιαι οµου απασαι ταξεις ηλαλαξαν˙ ∆ικαια σου η κρισις.

τον επι του κατακλυσµου παντας οµου τη πλανη και τω θανατω τω φρικτω περιπεσειν αθλιως εις τελος δελεασαντα ταις εµαις εξαπαταις. οιους παλαι απηρξω. ο ασθενης εις απαν. Ουχι εκεινος σε αυτος παρεδωσε χερσι µου. συ µε πως διαδρασαι ολως θαρρεις και προσδοκας. Χριστε µου. τον τον ∆αβιδ πλανησαντα προς µοιχειαν και φονον. και δια ταυτα µονα σε του Χριστου σε χωρισω και µετ᾿ εµου σε ληψοµαι εν πυρι τω ασβεστω. Προβαλλεται και λεγει µοι ο δολιος. προσεδραµον ελεει θαρρησας. κοπους ουκ επιδεικνυσαι. τον αραντα προς απαντας πολεµον τους αγιους και πολλους θανατωσαντα. οιδας. τη δε εγκαταλειψει . φιλανθρωπε. που σου ο αντιληπτωρ. οτι˙ Ιδου. ως ουδεποτε εργοις επιστευσα η πραξεσι ψυχης µου σωτηριαν. ου µη τη προαιρεσει µου ουδε τη ραθυµια τουτο προσεπιγραψηται. φριττω και ολος δεδοικα. οτι σωσεις µε δωρεαν. Αλλ᾿ ουκ εκφυγεις ουδαµως˙ που γαρ και απελευση. ∆εσποτα. ιδου. Εγω ουν. ουτω θαρρησας ηλθον. Ει γαρ και απατηση µε και αιχµαλωτον λαβη. ευχην ουκ κεκτησαι. ου ποιεις προσκυνησεις. ∆εσποτα και Θεε µ ου και κτιστα. Ου διαδρασαι πωποτε ολως εµε ισχυσεις. δηµιουργε µου και κριτα. Ουτω πιστευσας εδραµον.ελπιζεις χειρας. προς σε παρεγενοµην˙ και νυν µη εγκαυχησηται κατ᾿ εµου. ουκ εγκρατευη. ο εχων εξουσιαν ψυχης εµης και σωµατος ως αµφοτερων πλαστης. Ταυτα ακουων. µη ειπη˙ Που σου ο Χριστος. (312) και ελεησεις ως Θεος καθως ποτε την πορνην και ως τον ασωτον υιον. αλλα τω σω. ουτως ελπισας. το Ηµαρτον! ειποντα. οτι µε καταλιπων προσηλθες Χριστω καµου τας εντολας αρτι παρελογισω. ∆εσποτα. πανοικτιρµον. τον και τον Καϊν αδελφου ποιησαντα φονεα. ολος τρεµω ο ταλας. ουκ αγρυπνεις. τον τον Αδαµ εξαξαντα και Ευαν παραδεισου. ιδου. του σου δουλου.

οιος. εκπεπτωκας. αλλα θρηνω ως τις πτωχος γεγονως εκ πλουσιων και εξ ενδοξων ατιµος και µη εχων ελπιδα. ιδε. ιδε. εις τας εµας τε. Το παν γαρ ποιος οφθαλµος κατιδειν εξισχυσει. τον παντων εξω και το παν και τα παντα πληρουντα (313) και εξω παλιν τον αυτον ολον οντα αφραστως.ση το παν αναθεµενος τα τοιαυτα ερει µοι˙ Ιδε. οτι ουκ εχεις προς Θεον ως παλαι παρρησιαν. πως εγκατελιπε σε. καθαπερ µαργαριτην. οσος υπαρχεις. Τουτο ουν βλεπων ο εχθρος λεγει µοι˙ Συ ου σωζη˙ και γαρ ιδου. αµιµητον το ειδος. αιφνης εµισησε σε. ∆εσποτα. Ουτως αιτουµαι. χειρας εξεδοτο σε και αιφνης απεστραφη σε. Μη ουν ακουσαι ταυτα µε. µη Βασιλευ. και ως λαµπαδα βλεπω σε σκευους ηµµενην ενδον. µη Κυριε. Σωτερ. Προς ον ου βλογον φθεγγοµαι. αλλ᾿ εµφυσω. Οτι δε ου πλατυνεσαι. περιλαβειν τε δυνηθη η εκτανθηναι ολος προς ολον και θεασασθαι τον συνοχεα παντων. και τις ποτε σε ειδεν η τις ιδειν σε δυνηθη ολον. ολως ου δοκω εχειν σε την ζωην µου. και αφαντος ευθυς αποτελειται. ον οιου αγαπαν σε και αδελφον και φιλον σε. οτι µη ολον φως µε αποτελεις και δεικνυσαι ολος µοι. εγκαταλειψης. τον Θεον µου. ασυγκριτος η δοξα σου. ο του σκοτους µε παλαι και των χειρων και φαρυγγος εκεινου µε εξαξας και τω φωτι ελευθερον τω σω µε παραστησας. εις ον προςηλθες. υιον και κληρονοµον ενεκαυχω κεκτησθαι σε. Οµως ως ηλιον ορω και ως αστρον σε βλεπω. ουτως παρακαλω σου . Θεε µου. ουκ αξιω. εις ον εθαρρησας. σε. Θεε µου. ον οιου σε φιλειν. του εχθρου. µη ονειδος γενησεσθαι σου εασης. Σε γαρ ορων τιτρωσκοµαι τα εντος της καρδιας και βλεπειν ουκ ισχυω σε και µη βλεπειν ου φερω˙ απροσιτον το καλλος σου. Τον οντα δε υπερ το παν ποιος νους καταλαβη. ηστοχησας ελπιδων. και εν τω κολπω φερω σε.

οτε ψυχη εξελθη µου του σωµατος. Σωτηρ µου. εκεινος πνευµα πεφυκεν. . συνουσαν µοι την θειαν. ∆οξαν Θεου γαρ ανθρωπος. σκεπουσαν. ισχυσαι µονω τω εµφυσηµατι απαντας καταισχυναι τους κατ᾿ εµου. ηµεις φθαρτοι και κονις. Αλλως γαρ ου θεασεται ουδε ιδειν ισχυσει ανθρωπων τις τον Κυριον ερχοµενον εν δοξη. και διαβηναι αβλαβη φρουρουµενον φωτι σου του Πνευµατος και εµπροσθεν στηναι του βηµατος σου. ει µη αυτος εκπεµψειε Πνευµα αυτου το Θειον και δι᾿ αυτου τω ασθενει της φυσεως παρασχη ρωµην. του δουλου σου. ισχυν και δυναµιν και ικανον ποιηση τον ανθρωπον του κατιδειν δοξαν αυτου την θειαν. ηµεις σαρκες χοϊκαι και γεωδης ουσια. ει µη αυτην εντος γε κατεχει και φωτιζεται υπ᾿ αυτης. εχοντι χαριν σου. µελλοντας επιτρεχειν. Τις γαρ τολµησειεν αρα αµπροσθεν σου οφθηναι. Χριστε. και ουτως χωρισθησονται αδικοι των δικαιων και σκοτει καλυφθησονται αµαρτωλοι και παντες οσοι µη εξουσι το φως εν αυτοις απ᾿ εντευθεν. Πως την δοξαν την αστεκτον θεασασθαι δυνηθη πας τις ολως. υπερ απαν δε πνευµα (314) ως ποιητης πνευµατων τε και ∆εσποτης υπαρχων. αναρχος αληπτος τε. ακαταισχυντον δεικνυουσαν µε ολον.την ευσπλαγχνιαν δωρησαι και τοτε µοι. εκεινος πελει αφθαρτος. Οι συνηµµενοι δε αυτω εκ των ωδε και τοτε µυστικως συναφθησονται τω Θεω και γνησιως και της αυτου υπαρξουσι µετουσιας αχωριστοι˙ οι δ᾿ απελθοντες του φωτος αυτου κεχωρισµενοι πως τοτε ενωθησονται η κατα ποιον τροπον. ει µη αυτην ενδεδυται. Εστι Θεος γαρ ακτιστος. φυσιν θεοτητος τε φυσις ανθρωπου ταπεινη πως κατιδειν ισχυσει. ηµεις σκωληκες οµου και βορβορος και τεφρα˙ και τις ισχυσει εξ ηµων τουτον ποτε ιδεσθαι εξ οικειας δυναµεως η ενεργειας ολως. ηµεις κτιστοι δε παντες. εκεινος παντων ποιητης.

Ει τουτο τοινυν εσεται ουτως. κεφαλη ο Χριστος δε. ρυτιδος πασης διχα˙ (315) οιτινες αν ειεν οι πιστοι. εις ποιον τοπον. ου γενησεται ολως! Οι δε του θειου σωµατος ηγουν της ακκλησιας και του χορου των εκλεκτων χωριζοµενοι. Παυλος ως µαρτυρεται Χριστου την εκκλησιαν εν γενησεσθαι σωµα γε δεσποτικον και θειον. αµωµον οµου. φρασον µοι. αλλα γαρ και παραδεισος και πολις η αγια και πας τοπος ανεσεως ο Θεος εστι µονος. ασπιλον. αλλ᾿ εντος του νυµφωνος˙ καθαπερ γαρ εις ουρανος και εν αυτω αστερες αλληλων διαφεροντες εν τιµη τε και δοξη. εις ποιαν βασιλειαν. πως οιµοι τοτε αρα τω παναµωµω σωµατι του Θεου ενωθωσι και µελη γενωνται Χριστου εσπιλωµενοι οντες. καθως αυτος µετεσχε της ηµετερας φυσεως. . τις αρα τοτε τολµησει ρυπαρος αυτου προσψαυσαι η τις προσκολληθησεται αναξιος τυγχανων. Τουτους ουν ειπε σωζεσθαι µονους τους µετασχοντας εκεινου της θεοτητος. αδελφοι. ωσπερ και εστι. Πολλαι γαρ και µοναι εισιν. µετεσχεν ανθρωποτητος και µετεδωκε πασι τοις εις αυτον πιστευουσι και την πιστιν εξ εργων δεικνυουσι θεοτητος αυτου τη µετουσια. ειτε υµας διδαξαι˙ Θεος γεγονεν ανθρωπος. ηνωθη τε ανθρωποις. Ουκ εστι τουτο. µαλλον δε και της των θειων θεας αποστερουνται οι µη πελοντες αγιοι. ελπιζουσι σκηνωσαι. λεγε. ως πασα θεια µαρτυρει γραφη και εκδιδασκει. ουτω και εις νυµφων εστι και µια βασιλεια. Ως γαρ ουκ εχει ανεσιν ανθρωπος εν τω βιω.µαθειν παρ᾿ υµων βουλοµαι. που αρα απελευσονται. Παντως γαρ και παραδεισος. ο ποιητης των παντων. Ει γαρ και νυν εκβαλλονται της εκκλησιας εξω και µετασχειν κωλυονται αµαρτωλοι εις απαν. ο Αβρααµ τε κολπος και πας τοπος ανεσεως των σωζοµενων εστιν˙ οι δε σωζοµενοι εισιν αγιοι παντως παντες.

η σωτηρια δε εστιν κακων µεν παντων λυσις. Σπουδασωµεν ουν. Πατηρ. Ταυτα δ᾿ εισιν. σωτηριαν παρεχει. σπουδασωµεν προ τελους (316) προσκολληθηναι τω Θεω. Υιος και Αγιον Πνευµα. ου θλιψεως ολως απηλλαγµενος. αλλα το θειον στοµα επεφανε το µεγα φως του µελλοντος αιωνος. τουτο στολη και δοξα. τουτο τρυφη και ανεσις. ου στεναγµου. καθως πολλακις ειποµεν και νυν αυθις ερουµεν. ων ουδεις ποτε ειδε. ου τοπος ανευ λυπης. οτι πασιν. τουτοσ χαρα ανεκφραστος και σωτηρια παντων των µετασχοντων της αυτου ελλαµψεως αρρητου και κοινωνιαν µετ᾿ αυτου εχοντων εν αισθησει. τουτο πηγη των αγαθων. απο θανατου µεν ζωην. τω κατελθοντι δι᾿ ηµας επι γης τους αθλιους. ουκ εσται ανεσις. καλων δε παντων εν ταυτω ευρεσις αιωνια. Η βασιλεια ουρανων επι της γης κατηλθε. τουτο ζωη των οντων. απο δε σκοτους φαος. απο δουλειας των παθων και πραξεων αισχιστων ελευθεριαν παντελη πασι χαριζοµενη . ανεκφραστως και προελθοντι εις ηµων απαντων σωτηριαν. ως πειθοµαι και πιστευω και λεγω. Η σωτηρια δε ηµων αυτη παντως υπαρχει. οις ενωθη.ο µη µενων εν τω Θεω και Θεος εν αυτω δε. µαλλον δε ο παµβασιλευς των ανω και των κατω εληλυθεν. ηθελησεν υµιν οµοιωθηναι. Ακουσατε˙ Σωτηρ και γαρ δια τουτο καλειται. ουτω και µετα θανατον εκτος εκεινου µονου. ιν᾿ εξ αυτου ως εκ φωτος παντες µεταλαβοντες φωτα δειχθωµεν δευτερα. Τριας Αγια. τω ποιητη των παντων. οµοια γε του πρωτου. και βασιλειας ουρανων κοινωνοι και της δοξης συµµετοχοι υπαρξωµεν οµου και κληρονοµοι των αιωνιων αγαθων. ουχι ηµεις εξ εαυτων. οιµαι. αδελφοι. τω κλιναντι τους ουρανους και λαθοντι αγγελους και εν γαστρι σκηνωσαντι της αγιας Παρθενου και σαρκωθεντι εξ αυτης ατρεπτως.

οιαν οι δουλοι του Χριστου. καν βασιλεις. ποιον ευαρεστον σοι απο των δυο. ω φιλανθρωπε Σωτερ˙ το εν µεριµνη ειναι µε των της µονης πραγµατων και των σωµατικων χρειων το αφθονως φροντιζειν. ειπε. εξ αναξιου δουλου σου το θειον θεληµα σου. Σωτηρ. το φως του κοσµου. αινος και απας υµνος υπο πασης της κτισεως και πνοης εις αιωνας. ΜΓ’. η παντα προγινωσκουσα. ειπε. και θειων προσταγµατων. ειπε. ω πρεπει δοξα και τιµη. ειπε και διδαξον καµε οδους σωτηριωδεις των θεληµατων σου. αµην. Τι κρεισσον εστι παρα σου. Ειπε και µη παριδης µε. ω Θεε µου. σοφια. καν αρχοντες εισι. Χριστε. οι δε καν ολως πελοντες τουτου κεχωρισµενοι και µη ζητησαντες αυτον η τουτω ενωθεντες µηδε δουλειας των παθων και θανατου ρυσθεντες.(317) τοις ενωθεισι τω Χριστω και Σωτηρι των ολων. αφραστον ουσαν παντη. η γνωσις του παντος. µη κρυψης. ου κατιδη των µη γνωσιως και θερµως τω Χριστω κολληθεντων. ην ουδεις ποτε γνωσεται. (318) Ειπε. Οι και τοτε πασαν µεν χαραν αναφαιρετον κτωνται. καν τρυφαν καν ευφραινεσθαι καν απολαυσιν εχειν οιονται και νοµιζουσιν εν αγαθοις υπαρχειν. Οτι κρεισσον το καλως ποιµαινεσθαι η τους µη βουλοµενους ποιµαινειν˙ ουδε γαρ εσται κερδος τω αλλους µεν σπουδαζοντι σωσαι. λογε. φρασον µοι. πασαν γε αγαλλιασιν και πασαν ευφροσυνην. καν µεγιστανες. αλλ᾿ ουδεποτε κτησονται τοιαυτην ευφροσυνην. . η παντα προειδυια και τα ηµιν συµφεροντα διδασκουσα αφθονως. ανακραθεντων τε αυτω εν ενωσει αρρητω. ηδονων τε και δοξης εχουσιν ανεκλαλητον. οι ελευθεροι εκ παντων ατοπων επιθυµιων. ου µαθη. εαυτον δε δια της εκεινων απολεσαντι προστασιας. τω δουλω σου.

ειπε µοι. ποιον υπαρχει κρεισσον µοι. Ναι δη. σοι πως υποταγωσιν η πως σε καταδεξονται διδασκαλον. εγω ∆εσποτης φυσει. οτι εφυλαξα τουτο καγω εν κοσµω˙ . εµε κατονειδιζοντες. γραψον απερ ακουεις. Οι ουν εµε υβριζοντες εµε τε λοιδορουντες. και σεαυτον ει σωσειας. µη κρυψης απ᾿ εµου. σεαυτον δ᾿ απολεσεις. Ορα. αυτεξουσιον θελω δε. τον φοβον ενεργεισθαι και την αγαπην δεικνυσθαι παρα των υπηκοων. Κτιστης των παντων γαρ εγω και Κριτης και ∆εσποτης και νυν ειµι και εσοµαι εις αιωνας αιωνων˙ αλλ᾿ ου τον µη βουλοµενον ποτε καταναγκαζω. Εκ τουτων τοινυν λεγε µοι. ω Θεε µου και πλαστα. ποιον δε σοι ευαρεστον και τελειον υπαρχει.διεκδικειν τε απαντα µετ᾿ εχθρας τε και µαχης. Οι λυκοι δε ποιµενα σε πως αρα λογιουνται η πως ακολουθησουσι φωνη σου θηρες οντες. ω πανοικτιρµον Λογε! Ακουσον οπερ ερωτας. ποιον εστι συµφερον. αδικον ονοµαζουσι τα του αδικου τεκνα. των ουρανων τε Βασιλευς και των καταχθονιων και παντες µη βουλοµενοι εµοι δουλοι τελουσι. αυτοπροαιρετον γε την τε δουλειαν γινεσθαι. τους δ᾿ αλλους ουπω εγνωκα ουδ᾿ υπ᾿ αυτων εγνωσθην˙ διο σκληρον µε λεγουσιν. ασυµπαθη καλουσιν. τι σοι του κοσµου οφελος του δια σου σωθεντος. Εξελθε. Ου βουλοµαι ποιµαινειν σε τινα των µη θελοντων. η το αει προσκαρτερειν µονη τη ησυχια και συντηρειν αθολωτον τον νουν και την καρδιαν και δεχεσθαι της χαριτος της σης τας λαµπηδονας και καταυγαζεσθαι αει τας της ψυχης αισθησεις και θειους λογους µυστικως ενηχεισθαι και αλλους διδασκειν πραως και αυτος διδασκεσθαι ωσαυτως˙ ο λεγω γαρ και εαυτω τα λεγοµενα λεγει (319) και πρωτος ουτος του ποιειν παντως ταυτα οφειλει. φυγε και γενου εκ µεσου των τοιουτων. Τοιουτους γαρ τους δουλους µου επιποθω του ειναι. Εγω Θεος προαναρχος.

προς υδωρ θεληµατων εµων εξαξεις δε αυτους. λεγε µοι. πως ποιµανεις. δουλοι και σκευη. πως εισαξεις. καν δωρεων µετασχωσιν υψηλων και µεγαλων˙ (321) εγκεκριµµενον εχουσι τον ιον εν καρδια. πως τον πολεµιον εχθρον φιλον σου πεισεις ειναι. εις ουρανους εξ αδου. ου µην δε πελω βασιλευς. δι᾿ ης οι ταυτην βλεποντες καταφρονουσι δοξης της κατω και των αισθητων παντων αµνηµονουσι και ως σκιαν και ως καπνον ταυτα παντα ηγουνται. ουτοι του Λαµεχ χειρους. Τουτους. ειπε µοι. δοξης µου της αρρητου. ειπε. των εντολων µου προς νοµας. Βλεπε και θρηνει δι᾿ αυτους. καµοι ακολουθησαι. καθ᾿ ωραν. Εκ σκοτους γαρ καλουµενοι προς ανεσπερον φεγγος. πως οδηγησεις. ω µανιας εσχατης! Ουτοι του Καϊν µιµηται. Ευκολως γαρ οι φιλοι µεν εχθροι γινονται µαλλον µικραν ευροντες προφασιν. εκ των προσκαιρων και φθαρτων προς αιωνιον δοξαν. οι εχθροι δε δυσκολως γενεσθαι φιλοι δυνανται καν ευεργετηθωσι. . των δ᾿ αλλων κτιστης µεν ειµι και Θεος κατα φυσιν. ουκ αρχηγος εις απαν των µη αραντων τον σταυρον καµοι ακολουθουντων˙ του εναντιου γαρ εισι τεκνα. πως τον αντιδικον συνηγορον σου κτηση. προς πυρ αυτοµολουντας. ει δυνατον. οµοτροποι. εκ του θανατου προς ζωην. απλαγχνως αποκτειναι ου φριττουσιν. Πως ποιµανεις ως προβατα. ουτοι Σαουλ. Ειπε.(320) των βουλοµενων γαρ εγω και ποιµην και δεσποτης. προς νοητα τε ορη θεωριων των µυστικων. προστιθεµενους τω εχθρω και συν αυτω προθυµως τα εναντια των εµων προσταγµατων ποιουντας. αγχονης κληρονοµοι. οργιζονται και µαινονται κατα των διδασκαλων και κατ᾿ αυτων συρραπτουσιν επιβουλας παντοιας και προαιρουνται του θανειν η σκοτους αποστηναι και των του σκοτους πραξεων. µιµηται των Εβραιων και του Ιουδα ζηλωται. πως τουτων προηγηση. ονπερ καιρου δραξαµενοι εξεµουσιν αθροως και ευεργετας τους αυτων ανηλεως.

συναπαχθηναι τε αυτων ταις βουλαις µη θελησης µηδε ταις πραξεσιν αυτων ταις κακαις κοινωνησαι. ενθα αν συ θελησης.Τουτων ηγεισθαι ει ζητεις. Κρεισσον τοινυν ποιµαινεσθαι και µη ποιµαινειν ολως τοιουτους. αλλα κακεινοις αιτιος του κριµατος γενηση και συ απαρρησιασατος εξελθεις εκ του βιου. Μη αναγκαζης δε αυτους ποιειν απερ διδασκεις. και λεξω σοι συντοµως˙ προ παντων ειναι δουλος µου ολως ουκ εξισχυσεις. και τουτων παντων εκαστον κρινουσι κατ᾿ αξιαν. εµον γαρ δουλον µαχεσθαι ου βουλοµαι παραπαν. ακατακριτος παντη. αλλ᾿ οσον ειληφας αυτος. βλεπε που καταντησεις. διδασκειν τε και κατηχειν τουτων τους βουλοµενους. αλλα τους λογους τους εµους λεγε και παρακαλει φυλαττειν τουτους ως ζωης αιωνιου προξενους. τι κερδανεις τε. οτι ουκ εκρυψας εµων αργυριον λογιων. και του εκεινων κριµατος συ δωσεις τας ευθυνας. τουτο των αποστολων και µαθητων µου γεγονε κατα τας εντολας µου εργον. µαχην και πολεµον ακαταλλακτον εξεις. Υφ᾿ ων τι σοι γενησεται. αλλα µαλιστα των ιδιων φροντιζειν και ευχεσθαι υπερ αυτων και απαντων ανθρωπων (322) του επιστρεψαι και ελθειν εις επιγνωσιν παντας. Τουτο εµοι αποδεκτον. κατεβαλου τοις πασι. Ει δε µη βουληθης αυτοις ολως οµοιωθηναι. Μισος τε κτησονται προς σε ασχετον και προς φονον ορµησουσι τον κατα σου φανερως και λαθραιως. Αυτοι δ᾿ οι λογοι στησονται. τι δε συµβησεται σοι. καθως υπηρξεν ο εµος θανατος ζωη κοσµου. και συ µενεις ανευθυνος. Ακουσον. αλλ᾿ εν οδω σε τη αυτων αναγκασουσι βαινειν και πρωτον εις απωλειαν εµπεσειν προ εκεινων και κατωτερω κατελθειν εις πυθµενα του αδου ως επακολουθουντας σοι εχων παντως κακεινους. οταν ελθω του κριναι. στασιν. κηρυξαι µε Θεον εις τον συµπαντα κοσµον . Ου γαρ επιστραφησονται. Ουδεν γαρ ο σος θανατος ωφελησει τους αλλους.

µη θελων δε ουδαµως τουτο εσται. αλλα την σην µοι χαριν τω αναξιω δωρησαι δουλω σου. ουδε φιλοθεος ποτε ο φιλοκοσµος εσται. ουδεις µη θελων σωζεται˙ πλεον τουτου µη ζητει.και τα εµα θεληµατα και τα προσταγµατα µου διδαξαι και καταλιπειν εγγραφως τοις ανθρωποις. ω Θεε µου. Και εφην γε˙ Ει µη θελετε ουτως. ει θελει. ουκ αβουλητως ο σκαιος µεταστρεψει την γνωµην την εαυτου και αγαθος γενησεται εις απαν˙ ουδεις γαρ γεγονε κακος φυσει. και πως εικοτως νοειται ως του πρωτοτυπου εικων ο ανθρωπος˙ και οτι ο τους εχθρους ως ευεργετας φιλων µιµητης εστι του Θεου. Πνευµατος δε Αγιου εντευθεν µετοχος γεγονως θεσει θεος και χαριτι γινεται. υπαγετε. µονοις . Μ∆’. εκαστος και ποιειτε˙ τη εξουσια τη αυτων το παν και προαιρεσει καταλιπων τον θανατον η την ζωην ελεσθαι. γενησεται. ως βουλεσθε. καθως προσεταξας µοι. σπουδασον σωσαι δε σαυτον και τους ακουοντας σου. Ουδεις γαρ γεγονε ποτε καλος απροαιρετως. ει αρα ευροις επι γης ανθρωπον του ακουειν εχοντα ωτα και των σων επακουοντα λογων. ∆εσποτα. αλλα προθεσει˙ ουτω και παλιν εκ κακου και πονηρου προθεσει (323) και γνωµη καλος και αγαθος. ως ειπον και εγω προς τους τοτε ειποντας οτι˙ Σκληρος ο λογος σου και τις αυτου ακουειν δυνησεται. Ουδεις µη θελων αρετην κατωρθωσεν εν κοσµω. ινα αει δοξαζω σε και ανυµνω σον κρατος ακαταπαυστοις εν φωναις εις αιωνας αιωνων. Τι εστι το κατ᾿ εικονα. Ουτως ποιησω. ουδε πιστος ο απιστος και µη θελων υπαρξει. αµην. Ουτως και συ αγωνισαι ποιησαι και διδαξαι. αλλα την σην βοηθειαν. τους δε µη θελοντας εµων λογων ολως ακουειν λεγε.

. µια δοξα. τοις υπο του Αγιου Πνευµατος ενεργουµενοις. Αυτη µονη κτισις παντων. δεδωκε το φως τε βλεπειν και οραν εν τουτω παντα τονδε τον αισθητον κοσµον. χαρις τω την κτισιν εξ ουκ οντων εις το ειναι λογω µονω και θεληµατι οικειω απασαν παραγαγοντι Θεω παντων. του ακτιστου. µια δυναµις υπαρχει. ψυχην τε δουσα (325) εθηκεν επι της γης µε. Οντως κατ᾿ εικονα εστιν η ψυχη παντος ανθρωπου λογικη εικων του Λογου. εν Τριαδι υποστασεων. αινος. τους αστερας ουρανον τε. . θεληµα τε εν ωσαυτως. αυτη εκ πηλου µε ολον πλασασα. ηλιον. του αληπτου.Πως. διδαξον µε. σεληνην λεγω.εκεινοις γνωριζοµενος. µια φυσις. υµνος. και νουν και λογον˙ αλλα προσεχε τω λογω! Κατ᾿ εικονα ουν του Λογου δεδοται ηµιν ο λογος˙ λογικοι γαρ εκ του Λογου του αναρχου. του Θεου µου. µια τε αχωριστοις και ατµητοις. (324) ∆οξα. γην και θαλασσαν και παντα τα εν µεσω τουτων οντα. ειπε µοι. ∆εδωκε.Ακουσον αυτου του Λογου˙ .

Ουτως ουν εκ της εικονος το πρωτοτυπον εννοει! Ανευ Πνευµατος ουκ εστι ου Πατηρ. ουτως εκ Πατρος το πνευµα. ισον εσται των αλογων˙ ανευ δε ψυχης ουκ εστι νουν η λογον υφεσταναι. ει και σαρκα ενεδυθη. Ουτως ουν και η ψυχη µου κατ᾿ εικονα τουτου εστι. ωσπερ νους. συγκαθειλες παντως παντα˙ ψυχη γαρ ανους. αλλα και διηρηµενως. οµοουσια ωσαυτως. Αλλ᾿ ο µεν Πατηρ τον Λογον απεγεννησεν αρρητως. συναΐδιος τε εστι τω Πατρι και τω Πνευµατι. µαλλον δε εν τη ψυχη µου. και Θεος το Πνευµα παλιν˙ εν γαρ φυσει και ουσια τα αµφοτερα τελουσιν. Ωσπερ νους εκ της ψυχης µου. και Υιος ο τουτου. Παντοτε και ηνωνται γε (326) και εισι µεµερισµενα˙ ηνωνται γαρ ασυγχυτως και µεριζονται ατµητως. εν τα τρια ηνωµενως. ου Λογος τουτου˙ πνευµα ο Πατηρ δε εστι. πνευµα. ψυχη και λογος. αλογος.ο Θεος εκ Θεου Θεος Λογος. . Εν εκ τουτων ει καθελης. νουν γαρ εχουσα και λογον φερει ταυτα κατ᾿ ουσιαν ατµητα ασυγχυτα τε.

αποσµηξης τε τελειως. ει και αµυδρα τυγχανει. ει µη προτερον καθαρης. καθυπεδειξεν ο λογος.µαλλον δ᾿ εν Πατρι και µενει και προερχεται αφραστως. ουδ᾿ ου µη κατανοησης. οτι ετεκε τον Λογον. Παντα γαρ Πνευµα διδασκει . (327) αλλα και γεννα τον λογον και εντος αυτον κατεχει. Οταν ταυτα δε ποιησης και καλως σαυτον καθαρης και εικων τελεια γενη. ει µη κεχωσµενην ουσαν εν τοις παθεσιν εξαξης. το πρωτοτυπον ουκ οψη. οτι τικτει αεναως. ει µη προτερον εκπλυνης της εικονος σου τον ρυπον. Ωσπερ παλιν δε ο νους µου παντοτε γεννα τον λογον και προφερει και εκπεµπει και γνωστον ποιει τοις πασιν. ουδ᾿ ου µη κατανοησης. αποδυσης τε ωσαυτως και λευκανης ως χιονα. ην ουδεποτε θεαση. ου χωριζεται δε ολως του Υιου Πατηρ ο τουτου. ου χωριζεται δε τουτου. αλλ᾿ εν τω Υιω οραται. Ταυτην ακριβη εικονα. και Υιος εν τουτω µενει. ει µη αποκαλυφθη σοι δια Πνευµατος Αγιου. ουτω νοει τον Πατερα.

ευχεσθαι τε υπερ παντων των σοι επηρεαζοντων. οσον εφικτον ανθρωπω. υπερ σωτηριας λεγω. Τουτο γαρ φιλανθρωπια. ως γνησιους ευεργετας. κατα την αναλογιαν ψυχικης καθαρσεως σου. υπερ παντων δε τιθεναι την ψυχην σου καθ᾿ εκαστην.εν φωτι λαµψαν αρρητω. και Θεω οµοιωθηση εργων ακριβει µιµησει. και του ενα που σωθηναι η και παντας. σωφροσυνης και ανδρειας. ισην τε προς παντας εχειν αγαθους και πονηρους τε ενδιαθετον αγαπην. πειρασµων υποµονη τε και τη προς εχθρους αγαπη. Ο δε κτιστης τοτε – προσχες. οσον δυνασαι και βλεπειν. . τεκνον. µιµητην τε κατα παντα (329) τελειοτητος της θειας. αλλα και φιλανθρωπιας. και εικονα αληθη σε αποδειξουσι του κτιστου. ει οιον τε. οπερ µελλω σοι εκφρασαι! Θειον αποστειλει Πνευµα˙ ου ψυχην σοι λεγω αλλην. (328) νοερως τα νοητα σοι απαντα καθυποδειξει. το εχθρους ευεργετειν σε και φιλειν αυτους ως φιλους. Ταυτα µιµητην ∆εσποτου απεργασονται σε.

αγνωστον πασι λοιδοροις. αγνωστον οντως οργιλοις. αγνωστον και γαστριµαργοις. οικον της ψυχης σου λεγω. αγνωστον υποκριταις γε. αγνωστον και τοις ραθυµοις. αγνωστον τοις φιλοδοξοις. αλλα Πνευµα. αγνωστον και µνησικακοις. αγνωστον τοις φιλασαρκοις. Ταυτη δε συναφθαρτισει και το σωµα ολον ολως και θεον σε κατα χαριν οµοιον του πρωτοτυπου απεργασεται.οιαν εσχες. αγνωστον τοις φιλοκοσµοις. αγνωστον τοις µη πενθουσιν αεναως καθ᾿ εκαστην . αγνωστον τοις αµελουσι της καθ᾿ ωραν µετανοιας. αγνωστον τοις αισχρολογοις. αγνωστον υπερηφανοις. ω µυστηριον το πασιν αγνωστον τοις εµπαθεσιν. αγνωστον τοις φιλαργυροις. το εκ του Θεου σοι λεγω. αγνωστον τοις φθονεροις τε. και εµπνευει και οικησει και ουσιωδως σκηνωσει και φωτισει και λαµπρυνει και αναχωνευσει ολον. ω θαυµα. τον φθαρτον τε αφθαρτισει και ανανεωσει αυθις τον παλαιωθεντα οικον. αγνωστον τοις λαθροφαγοις (330) και µεθυσοις τε και πορνοις˙ αγνωστον τοις αργολογοις.

αλλα µη και τερποµενοις επι σωµατος µεγεθει η δυναµει ειτε καλλει η χαρισµατι ετερω οιωδηποτε σοι λεγω˙ αγνωστον τοις µη καρδιαν καθαραν προσκτησαµενοις.αγνωστον ανυποτακτοις. Οι νεκροι νεκρους ουδεπω ουτ᾿ ιδειν ουτε θρηνησαι ολως δυνανται˙ οι ζωντες τουτους βλεποντες πενθουσι. µη λαβων νεκρος υπαρχει. αγνωστον τοις αντιλογοις. ζωντας τους νενεκρωµενους. αγνωστον ιδιορρυθµοις. οτι ζην δοκει νεκρος ων. µηδεν δε ουσιν. Απιστια γαρ απειργει και διωκει Πνευµα Θειον˙ απιστων τις ουκ αιτειται. αγνωστον τοις µη αιτουσιν εν θερµοτητι καρδιας του λαβειν το Θειον Πνευµα. αλλα και περιπατουντας. µη αιτων ουδε λαµβανει. (331) Τον νεκρον δε τις µη κλαυσει. αγνωστον τοις οιοµενοις ειναι τι. αγνωστον τοις καυχωµενοις. τους τυφλους βλεπειν δοκουντας και κωφους δε οντως οντας και ακουειν οιοµενους˙ ζωσι γαρ και καθορωσι . Θαυµα γαρ ορωσι ξενον. αγνωστον τοις απιστουσιν οτι διδοται και αρτι τοις ζητουσι Πνευµα Θειον.

αλλ᾿ ουδ᾿ ελαβον το Πνευµα ουδ᾿ ανεβλεψαν τας κορας. οσοι βλεπουσι τα τηδε και ωσι σαρκινοις µονοις θειων λογων ακροωνται. µαλλον δε Χριστου λαλουντος˙ Ανθρωπος εκ γης ο πρωτος χοϊκος εκτισθη παντως. πως Χριστιανοι κληθωσιν. ως ανοητοι νοουσιν εν αισθησει αναισθητω. ινα και ζωσι γε. ουτοι κατα πνευµα παντες κωφοι. (332) ου κατειδον φως το θειον˙ τουτου δε µη γνεοµενου εµειναν κωφοι εις απαν. εν ζωη νενεκρωµενη. Εστι γαρ και ζην µη ζωντα. ειπε µοι. επουρανιοι και παντες . Πως. Ακουε του θειου Παυλου ταυτα σοι σαφως δηλουντος.και ακουουσιν ως κτηνη. Ουδε γαρ εκ Θεου γεγεννηνται ολως. εστι βλεποντα µη βλεπειν µηδ᾿ ακουοντα ακουειν. Προσεχε τοις λεγοµενοις˙ οιος ουν ο πρωτος πελει χοϊκος και οι εκ τουτου παντες χοϊκοι γεννωνται˙ οιος δε Χριστος υπαρχει επουρανιος ∆εσποτης. Λεξω ταχος˙ οσοι ζωσι κατα σαρκα. Οι τοιουτοι δε. τυφλοι και νεκροι γε. ανθρωπος ο δευτερος δε εκ των ουρανων κατηλθε. ειπε µοι.

ως φησι το θειον στοµα. εξ αυτου τε οι γεννωµενοι τοιουτοι εκ Θεου θεοι θετοι γε και υιοι υψιστου παντες. Θανατον πασιν ο πρωτος προεξενησεν ανθρωποις και φθοραν τη παραβασει˙ ο δε δευτερος τω κοσµω εδωρησατο και νυν δε απασι πιστοις παρεχει φως. ο πρωτος. Ηκουσας Θεου τους λογους. . Εκ της γης. πως σηµειον γνωρισµα τε δεδωκε τοις αυτου δουλοις. φησιν. εκ των ουρανων κατηλθε. ο δευτερος ανθρωπος δε. οτι χοϊκος εκτισθη. ηκουσας Χριστου λαλουντος δι᾿ αυτου και τους ανθρωπους εκδιδασκοντος οποιοι οι αυτω πεπιστευκοτες και την πιστιν εκ των εργων ενδεικνυµενοι τελουσι. απερ σοι λεγει ο των ουρανιων µυστης. Ηκουσας. ζωην και αφθαρσιαν. βαπτισθεντες δε ωσαυτως Πνευµατι τω Παναγιω˙ οιον εστι το γεννησαν Θεος οντως. ηκουσας πως εκ των αλλων (333) τους πιστους αναχωριζει. ανωθεν δε γεννηθεντες. των απαντων ο ∆εσποτης.οι αυτω πεπιστευκοτες. ινα µη πλανωνται λογοις αλλοτριων διδασκαλων.

Μη ουν αµφιβαλλε λοιπον˙ ει Χριστιανος υπαρχεις. οιος ο Χριστος υπαρχει επουρανιος. αφθαρτοι γινονται και δια τουτο επουρανιοι καλουνται. Ουτω φρονει. ουτως εχε. (334) πως Χριστιανος κληθηση. ουκ εισι του εκ των ανω κατελθοντος Θεου Λογου. Ουτος εστι και ο αρτος. Ει γαρ οιος ο ∆εσποτης επουρανιος υπαρχει. και ζητει ινα γενησαι τοιουτος επουρανιος. ουτω πιστευε. και τοιουτους ειναι λεγει τους αυτω πεπιστευκοτας παντως γε επουρανιους. τοιουτος και αυτος οφειλεις ειναι˙ µη υπαρχων δε τοιουτος. οσοι κοσµικα φρονουσι. αλλα του εκ γης πλασθεντος χοϊκου ανθρωπου παντως. οσοι κατα σακρα ζωσιν. θανατον αποβαλοντες και ζωη προσκολληθεντες. αφθαρσιαν δ᾿ ενδυθεντες. ο εκειθεν καταβαινων. . ως ειπεν ο εξ ουρανων φοιτησας καιδιδους ζωην τω κοσµω. ον οι τρωγοντες ουδ᾿ ολως \ θανατον ποτε ορωσιν˙ επουρανιοι γαρ οντες εις αει εσονται παντως την φθοραν αποδυθεντες. Αθανατοι γαρ.

ο ψυχην µοι χαρισαµενος Θεος µου. Θεος ον το Θειον Πνευµα. των Αδαµ υιων σοι λεγω. Πως και τινα γε τον τροπον ου µεταλαµβανει ολως του εκεινων αυτο ρυπου. αλλα και τα νυν εξειπω. . επιγειων. Γινεται ως κολυµβηθρα θεια φωτοειδεστατη. ους εφευροι ενδοθεν. (336) ουτω και το Θειον Πνευµα αφθαρτον ον αφθαρσιαν και αθανατον υπαρχον διδωσιν αθανασιαν. και πως εξειπω. µεταδιδωσι δ᾿ εκεινω παντα τα αυτω προσοντα. ∆ος µοι λογον. Ως ουδε το πυρ µετεχει της σιδηρου µελανιας. καθως πολλακις ειποµεν. Ουτος ελαβε την σαρκα την ηµων και Πνευµα Θειον δεδωκε. καινουργει τε παραδοξως. Ποια παντα. πως εκφρασω τα γινοµενα αξιως. αναπλαττει τουτους ολως. και τουτο παντα ως Θεος ηµιν παρεχει. παντας συµπεριλαµβανει τους αξιους.(335) Τις γαρ απο του αιωνος εχρηµατισε τοιουτος. εξανακαινιζει τουτους. ους εντος αυτου αν λαβη. πριν εξ ουρανου κατελθη ο ∆εσποτης των απαντων ουρανιων. Α πολλακις υµιν ειπον.

πως δ᾿ αυτος εν ηµιν µεινη ουσι τουτου ανοµοιοις. Ου φθονει γαρ ο ∆εσποτης ισους εαυτω οφθηναι τους βροτους χαριτι θεια. Ει γαρ µη τοιουτοι ωµεν οµοιοι εν ακριβεια. . οιους εδειξεν ο λογος. τουτους του Χριστου οµοιους απεργαζεται εις απαν. καθως ειπε.φως τε αδυτον τυχανον φως αποτελει τους παντας εν οισπερ κατασκηνωσει. οµοουσιον ωσαυτως και οµοδοξον υπαρχον και συνηνωµενον πελον. ως εκεινος πεφυκε και εστι φυσει. Ως Χριστου οµοφυες τε. αλλα τερπεται και χαιρει καθορων ηµας τοιουτους εξ ανθρωπων γεγονοτας κατα χαριν. πως εσοµεθα εκεινω ηνωµενοι. Τουτο ουν σαφως ειδοτε σπευσατε λαβειν το Πνευµα το εκ του Θεου και Θειον. επουρανιοι και θειοι. Ευεργετης γαρ υπαρχων βουλεται ηµας τοιουτους ειναι. οιος και εκεινος. ινα γενησθε τοιουτοι. και ζωην αυτοις παρεχει. πως δε εν αυτω µενουµεν. ουδ᾿ απαξιοι γενεσθαι οµοιους αυτω τους δουλους. (337) µη υπαρχοντες τοιουτοι.

Ει γαρ κεκλησαι πολλοις και διαφοροις τοις ονοµασιν. (338) Ω φιλοικτιρµον Θεε µου. αλλ᾿ εν αυτος υπαρχεις˙ . ο Θεος µου. ινα καταξιωθωµεν ενθοθεν της βασιλειας της των ουρανων γενεσθαι και Χριστω συµβασιλευσαι. πως τους ουρανους οικησαι ολως οιεσθε συν τουτω. ποιητα µου. Περι θεολογιας ακριβεστατης˙ και οτι ο µη ορων το φως της του Θεου δοξης χειρων τυγχανει τυφλων. Ει δε µη τοιουτοι ητε η γενησεσθε ενταυθα επουρανιοι. Ναι. ναι. αµην. ω πρεπει πασα δοξα συν Πατρι και Πνευµατι τε εις αιωνας των αιωνων. ∆ραµετε σπουδη ουν παντες. αλλα αυγασον ψυχην µου τω φωτι σου˙ το γαρ φως σου συ. τυγχανεις.οσους ειπεν ο ∆εσποτης. πως δε και εις βασιλειαν µετα των επουρανιων εισελθειν και βασιλευσαι και συνεσεσθαι τω παντων Βασιλει τε και ∆εσποτη. µη οργισθης. ινα και της βασιλειας γενησθε της ουρανιου κληρονοµοι εις αιωνας. µη εγκαταλιπης. ως ειπον. τω ∆εσποτη των απαντων. ινα µου χαρας εµπλησης την καρδιαν. λαµψον πλειον µοι το απροσιτον φως σου. ΜΕ’.

πυρ. Τριας µια γαρ ο Θεος µου. η πανδαισια. ασυγχυτως µεν υπερ νουν ηνωµενας. µια θεοτης. τουτο το εν τα συµπαντα παρηγαγε τω λογω και πνευµατι δυναµεως συνεχει ταυτα παντα. υδωρ. προσκυνει. λαµπας εντος εκλαµπουσα της ψυχικης οικιας. Τουτο ουν το εν τρισυποστατος φυσις. οµοδυναµους ολως. µια δυναµις. ανατολη. ου τρια. οµοφυεις αλληλαις ουσας τη φυσει. πιστευε νυν και εις τους αιωνας. εις εν τα τρια και το εν γε εις τρια. η καινη των πιστων καρυκεια. µαλλον δε εν τα τρια µοι και το εν τρια παλιν˙ νοει. αναπαυσις λουτρον τε. πηγη ζωης και ρειθρον. περιβολαιον. λαµψαν και καταυγασαν. αναστασις. Τουτο το εν τον ουρανον και την γην εκ µη οντων παρηγαγεν. αδιαιρετως δ᾿ αυθις διαιρουµενας. µεταδοθεν παν αγαθον υπαρχει˙ διο ουχ εν.τουτο δε το εν αγνωστον παση φυσει και αορατον και αφραστον τυγχανει. τουτο το εν τον ηλιον. εν τω ενι τα τρια δε. Το εν γαρ τουτο φαντασθεν. ηλιος οντως αδυτος αστρον αειλαµπες τε. Εν ουν η Τριας αµεριστως εις απαν. αρτος και οινος. ενδυµα. αλα πολλα και παρ᾿ ηµιν καλειται˙ φως και ειρηνη και χαρα. µια τε βασιλεια. εν η Τριας γαρ πελει. (338) συναναρχω τε Πνευµατι τω Αγιω. οµοουσιους. ποταµος. σκηνη και θειος οικος. Τουτο το εν πολλα εστι καθαιρουν τε και κτιζον. ζωη. ο παραδεικνυµενον παντα καλειται. Εις γαρ εστιν ο ποιησας τα παντα Ιησους Χριστος συν Πατρι τω αναρχω. τροφη και ποσις. τρια οµως δε το εν καθ᾿ υποστασεις. εν τοις τρισι το εν δε. συνεστησεν αρρητως. σεληνην και τα αστρα . η τρυφη ην µυστικως τρυφωµεν. µεταληφθεν. ουσιωσε.

θεληµατι πεποιηκε. Παντα ουν τουτου του ενος Θεου των ολων. καγω αναπτω µοι κηρους και λαµπαδα και βλεπω. . του πλασαντος µε και ταυτα παντα τα καλα αφθονως παρασχοντος. Ουτως γαρ παντως βλεπουσιν ανθρωποι εν τω κοσµω και τουτου πλεον ουδαµως καθορα τις ανθρωπων. και εν τω σκοτει γεγονως νυν εν τω σκοτει κειµαι. Τουτο το εν τετραποδα. Και τι των παντων εχει µου ανθρωπων πλεον αλλος. µη θελων ο κατακριτος την τυφλωσιν µου γνωναι. πασας αρνειται τας γραφας προφητων. ηλιος την ηµεραν φωτιζει. λεγω. οτι τυφλος τυγχανω. το κατιδειν σου. (339) αγνωµων και ανηκοος Θεου. πλανω κατ᾿ εµαυτον κοµπαζων. και βλεπειν ολως λεγων. την εντολην τε παραβας αχρειος εγενοµην και χειρων παντων των κτηνων απεφανθην. το προσταγµα εφυλαξε και εισετι φυλαττει. αχαριστος εδειχθην. Ο γαρ το φως σου µη ορων. το φως του κοσµου. µη θελων αναβλεψαι. µη θελων κοπιασαι τε. το φως της θειας δοξης. και αγνοω οτι φωτος ειµι εστερηµενος. µαλλον δε και αδυνατον λεγων υπαρχειν τουτο. ∆εσποτα. Και τουτο λεγων. και παρετραπην της οσου της ευθειας και θειας και της δοθεισης δοξης µοι εκπεπτωκα αθλιως και εξεδυθην την στολην την φωτεινην και θειαν. ∆εσποτα. θαυµα καινον και ξενον. Ταυτα ουν λεγων ψευδοµαι και εµαυτον εµπαιζω και εµαυτον. ερπετα καιθηρια και πετεινα παντοδαπα και εναλια παντα τη προσταξει παρηγαγε. αποστολων. µη θελων γνωναι εµαυτον. Εσχατον δε εποιησεν εµε ως βασιλεα και παντα ταυτα δεδωκεν εµοι προς θεραπειαν ως δουλα και την χρειαν µοι δουλικως εκπληρουντα. καγω µονος. καθως ορωνται παντα. και˙ Ιδε. ο ταλας. Λεγω δε˙ Τις εωρακε Θεον. και βλεπω τουτον˙ της νυκτος ελθουσης παλιν δυνει. αναισθητω εις απαν µη συνιεις οτι κακως λογιζοµαι και λεγω. λεγω. ο αθλιος. Σωτερ.

(341) αναστραφηναι καθ᾿ ηµας θελησας φιλανθρωπως και φως του κοσµου σευτον αψευδως εφης ειναι. επεφανας εν σκοτει και παρεγενου. ναι. ει µη στεναζω και θρηνω. τας εντολας σου. αλλα και ζωσι. και την οικονοµιαν.τους σους τε λογους. Ο εχων σε ως αληθως εχει εν σοι τα παντα. αλλα µε ικετευοντα δεξαι ως τον τελωνην και ως την πορνην. µη στερηθω σου. µεριζεις τε και διαιρεις αξιους κατοικιας εκαστω. Χριστε. κατοικιζεις τε το ανθρωπινον φυλον. ∆εσποτα. ευσπλαγχνε. ο παγεις τους ποδας . εν κοσµω µετ᾿ ανθρωπων. ηµεις δε ουχ ορωµεν σε. Ιησου. ∆εσποτα. ει µη οµοιως ποδας σου ταις θριξι µου εκµασσω. Τον ηλιον τον αισθητον οι τυφλοι ουχ ορωσιν. µη στερηθω σου. λεγω. ως ευδοκησας. Ναι. ει και πολλα εξηµαρτον υπερ παντας ανθρωπους και αξιος κολασεως ειµι και τιµωριας. αει διδως ταυτα τοις δουλοις σου τοις βλεπουσι το φως σου. ως εφυλαξεν. ο παγεις τας χειρας σου. οντως. και οπωσουν κινουνται˙ ου γαρ ζωην χαριζεται. τυφλων τε αθλιωτεροι τυγχανοµεν. πηγαζεις αγαθοτητα. αλλα το βλεπειν µονον. απερ αυτος τυγχανεις. Ει γαρ εξ υψους ελαµψας. ου θελησει µου ξενος. ναι. Μη στερηθω σου. Ναι. αλλα τη χαριτι τη ση εµαυτον εγνων ξενον των ορωµενων νοερως ελλαµφθεις τω φωτι σου και γνους οτι προς αϋλον και αορατον κοσµον µεταγεις. τοις καλοις. ουχι τυφλοι εις απαν. ευσπλαγχνε. ∆ια τουτο ουν δεοµαι συν σοι µε καταταξαι. Συ δε υπαρχων απαντα τα καλα. Σωτηρ. παραπλησιως˙ (342) αλλα εκβλυζεις ελεος και βρυεις ευσπλαγχνιαν. δι᾿ ων ελεησον µε. και παροικος ενταυθα ου προαιρεσει γεγονα. κτιστα. ∆εσποτα. Χριστε µου. ως ων ζωη και την ζωην παρεχεις συν τοις αλλοις απασι. ο ταπεινος και ξενος˙ ξενος γαρ. ως αληθως και νεκροι και τυφλοι τε υπαρχοµεν µη βλεποντες σε ζωοποιον φαος. ει και µη ισως κλαιω.

ακαταγνωστως τοτε δε στηναι ενωπιον σου και προσδεχθηναι ενδοθεν του νυµφωνος σου. εξαλειψον τα ελκη. αµην. Εξοµολογησις ευχη συνηµµενη˙ και περι συναφειας Πνευµατος Αγιου και απαθειας. αγια τε ταπεινωσις και η µακροθυµια. ελεησον και ρυσαι µε πυρος του αιωνιου. ωσπερ πηγη ανεβρυεν. του γλυκεος ∆εσποτου˙ υπο την νυκτα γεγονως της του βιου µεριµνης πολλα εκειθεν δηγµατα και τραυµατα υπεστην. ανεκλαλητω χαρα εις παντας τους αιωνας. φιλανθρωπε. καλως καταξιωσας µε εντευθεν σοι δουλευσαι. ουδε πληγη φλεγµαινουσα. (343) Εµακρυνα. και τελεον υγιωσον ολον µε ως το πρωην. πανοικτιρµον. ιατρευσον µωλωπας. ηυλισθην εν ερηµω και απεκρυβην απο σου. Θεε µου. ερρεεν αεναως . Σταλαξον σου το ελαιον της χαριτος. ω Θεε µου. ο δωρεαν τους ασθενεις και τετραυµατισµενους ιωµενος. οικτειρησον εµε τον παραβατην! Ω ιατρε φιλοψυχε και φιλοικτιρµον µονε. οτε ουκ ην µοι µωλωψ. συνουλωσον και συσφιγξον τα παραλελυµενα µελη µου και αφανισον τας ουλας πασας. (344) Εξ ου πολλη παρακλησις δακρυων καθ᾿ εκαστην. αλλα γαληνη και χαρα. και τας πληγας µου αλειψον. Σωτερ. οτε ουκ ην µοι µολυσµος. εξ ου η αγαλλιασις εν τη εµη καρδια. τω καλω ∆εσποτη. ΜΣΤ’. Σωτερ. ειρηνη και πραοτης. ου κηλις.εν τω σταυρω και λογχευθεις την πλευραν. πολλας πληγας επανελθων φερω εν τη ψυχη µου και κραζω εν οδυνη µου και πονω της καρδιας˙ Ελεησον. τραυµατα µου. υποµονης ο φωτισµος και των καλλιστων εργων˙ υποµονη και δυναµις αηττητος εις απαν. ενθα συνευφρανθησοµαι σοι.

φλεχθεις αυτης τω ποθω και του φωτος µετεσχηκα. ΜΖ’. ως εµαυτον θαρρησας. οθεν η αστραπηµορφος απαθεια συνην µοι και συνεγινετο αει – πνευµατικως µοι νοει ο ταυτα διερχοµενος. φροντιδι τε βιωτικων κατεπεσα. ευλογητος ει. εξ ης καγω µεταλαβων απαθης εγενοµην. (345) Ευλογητος ει. . µονε. ∆εσποτα. ο ταλας. και φως εγενοµην. ευσπλαγχνε. φιλανθρωπε. ναι. Τοιουτος ουν γενοµενος. Περι νοητου παραδεισου τηλαυγης θεωρια˙ και περι του εν αυτω ξυλου ζωης. µη µολυνθης αθλιως – αφατον εµποιουσα µοι ηδονην συνουσιας και γαµου ποθον απειρον. νοητον δ᾿ εν αισθησει. οθεν η καθαροτης.και ρειθρον ην µελισταγες. ενωσεως ενθεου. και εις το πρωην καλλος ανενεχθηναι και του σου φωτος καταπολαυσαι νυν τε και αει και εις παντας τους αιωνας. ευλογητος ει. οθεν η ρυψις των παθων και λογισµων µαταιων. και ψυχρανθεις ως σιδηρος µελανος εγενοµην και εγχρονισας κειµενος ιον προσελαβοµην. εκτος κακιας πασης. υπερευλογηµενε. Οθεν υγιεια απασα. διηνεκως στρεφοµενον εν στοµατι νοος µου. Ου γαρ προσψαυει τω φωτι της απαθειας παθος ως ουδ᾿ ηλιω η σκια η της νυκτος το σκοτος. αµην. παθους παντος ανωτερος. Κυριε. ευφροσυνης τε ποµα. εκπυρωθεις τη ηδονη. ο δους εν τη καρδια µου το φως των εντολων σου και εµφυτευσας εν εµοι το της ζωης σου ξυλον και δειξας µε παραδεισον αλλον εν ορωµενοις. τοιουτος τε υπαρχων υπεχαυνωθην. εν αισθητοις µεν νοητον. µεριµνη υπεσυρην τε των αισθητων πραγµατων. Και δια τουτο σοι βοω παλιν καθαρισθηναι αιτουµενος.

ειπερ ουσιαν επι σοι τολµητεον του λεγειν η εννοειν. (346) ανους εγω. πως σε προσονοµασωµεν. ουδε υµνειν την δοξαν σου συνετως. αλλ᾿ αντιλεγεις ταυτα. ουδ᾿ ως νοµιζουσι πολλοι. Επαν δε συ µη βουληθης. απροσιτος. τουτο. Συ ει κρατηρ προχεων µοι ζωης τα ναµατα σου. πως δε σε και ουσιαν ποταπην τε και οποιαν τολµησωµεν ειπειν σε.Συνηνωσας γαρ τη ψυχη αλλον Πνευµα σου Θειον. Σωτερ. πενθος. αλλα και τη ουσια. αληπτος ολως. αναισθητος ωσπερ λιθος τυγχανω. Η σαλπιγξ ανευ πνευµατος ουδεποτε ηχησει˙ ουτω καγω σου ανευθεν ως αψυχος υπαρχω. αψηλαφητος. ουδε δυναµει µονη σου. ∆ια τουτο ουν σοι βοω και δια τουτο κραζω˙ Ο ανω ων συν τω Πατρι και µεθ᾿ ηµων τυγχανων ουχ᾿ ως τινες λογιζονται. οπερ και ενεσκηνωσας εν τοις εµοις εγκατοις˙ τουτο το ξυλον της ζωης οντως υπαρχει µονον. αιγλη της χαριτος σου απασιν επιλαµπουσα τοις εν τω παραδεισω. αορατος. πραοτης και συµπαθεια. οµβροι δακρυων και ξενη τερψις εν αυτοις. Ταυτα δ᾿ εισι ταπεινωσις και χαρα και ειρηνη. ω Θεε µου. αναφης. παραδεισον δεικνυει ταυτην ευθυς λαµπροτατον. ουδε οραν σε δυναται ουδε παριστασθαι σοι. ακατανοητος τε. τω θεληµατι µονω. αθανατε. Σωτερ. πεποικιλµενον ανθεσι και µυριπνοοις κρινοις. πασι κεκοσµηµενον φυτοις ωραιοις δενδροις τε και καρποις διαφοροις. ∆ιχα ψυχης αδυνατον ενεργειν τι το σωµα˙ ουτως ου δυνατι ψυχη διχα του Πνευµατος σου κινεισθαι και τας εντολας τας σας. φυλαττειν. και λογους θειας γνωσεως αφθονως εµπαρεχεις. ω Θεε µου. εν ηπερ φυτευθη γη ειτ᾿ ουν ψυχη ανθρωπου και εν καρδια ριζωθη. υπερουσιε µονε! Ει γαρ υπαρχεις αληθως ανερµηνευτος ολως. Οντως ουδεν των παντων γαρ υπαρχεις. αλλα τα παντα εργα σα εξ ουκ οντως παρηχθη˙ . τη ενεργεια µονη.

µονος δ᾿ υπαρχεις ακτιστος, µονος αναρχος, Σωτερ, Τριας Αγια και σεπτη, ο Θεος των απαντων, και φως παρεδειξας ηµιν δοξης σου της αχραντου. Αυτο και νυν παρασχου µοι αδιαστατον, Σωτερ, δος µοι αει σε δι᾿ αυτου ενοπτριζεσθαι, Λογε, και καλλος το αµηχανον καλως κατανοειν σου, οπερ ακατανοητον πανταπασιν υπαρχον υπερεκπληττει µου τον νουν, εξιστα µου τας φρενας και πυρ εν τη καρδια µου σης αγαπης αναπτει. Τουτο δ᾿ αποτελουµενον εις φλογα θειου ποθου τρανοτεραν δεικνυει µοι την δοξαν σου, Θεε µου. Ην προσκυνων αιτουµαι σε, Υιε Θεου, παρασχου (347) και νυν και εν τω µελλοντι αδιαδοχως εξειν και δι᾿ αυτης σε τον Θεον καθοραν αιωνιως. Μη δος µοι δοξαν, ∆εσποτα, εν κοσµω την µαταιαν, µη πλουτον απολλυµενον, µη ταλαντα χρυσιου, µη θρονου υψος, µη αρχην τωνδε των φθειροµενων. Τοις ταπεινοις µε συζευξον, τοις πτωχοις τε και πραοις, ινα καγω γενησοµαι και ταπεινος και πραος, και την διακονιαν µου, ει µη προς το συµφερον και προς την σην αρεσκειαν και την σην θεραπειαν µετερχοµαι, ευδοκησον εξεωθηναι ταυτης και µονας, ∆εσποτα, θρηνειν τας εµας αµαρτιας, της κρισεως τε µεριµναν της δικαιας σου µονης, και πως απολογησοµαι πολλα σε παροργισας. Ναι, ο ποιµην ο συµπαθης, ο αγαθος και πραος, ο θελων παντας τους εις σε πιστευοντας σωθηναι, ελεησον, εισακουσον δεησεως µου ταυτης˙ µη οργισθης, µη προσωπον απ᾿ εµου αποστρεψης, αλλα το σον µε διδαξον θεληµα εκπληρωσαι. Ου γαρ ζητω το θεληµα το εµαυτου γενεσθαι, αλλα το σον, ινα και σε θεραπευσω, οικτιρµον. Ορκιζω σε, ελεησον, ο φυσει ελεηµων, και το συµφερον ποιησον ψυχης µου της αθλιας, οτι Θεος φιλανθρωπος αυτος υπαρχεις µονος, ακτιστος, ατελευτητος, παντοδυναµος οντως, παντων ζωη και παντων φως των σε αγαπησαντων

και παρα σου, φιλανθρωπε, λιαν αγαπωµενων. Οις µε συνταξαις, ∆εσποτα, και δοξης σου της θειας αποτελεσαις κοινωνον τε και συγκληρονοµον˙ σοι γαρ η δοξα, τω Πατρι συν Υιω συναναρχω, και Θειω πρεπει Πνευµατι εις αιωνας αιωνων, αµην. ΜΗ’. Οτι δοξα και τιµη εστι παντι ανθρωπω υβριζοµενω και πασχοντι κακως δια Θεου εντολην η υπερ αυτης της εντολης του Θεου ατιµια˙ και διαλογος προς την ιδιαν ψυχην, διδασκων τον ακενωτον πλουτον του Πνευµατος. (348) ∆ος µοι την αισθησιν, Χριστε, ην απαξ εδωρησω, σκεπασον ταυτη µε, Σωτηρ, κρυψον εντος µε ολον και µη εασης αισθησιν εγγιζειν µοι του κοσµου, µη ενδοθεν εισερχεσθαι, µη ολως µε τριτρωσκειν, τον δουλον σου τον ταπεινον, ον ηλεησας µονος. Τη γαρ µεριµνη τη καλη αιφνης επεισπεσουσα η αισθησις η κοσµικη κακας επιθυµιας ευθεως ενεποιησε ψυχη µου τη αθλια˙ δοξαν γαρ υποδεικνυσι, πλουτου υποµιµνησκει, τοις βασιλευσι τε της γης εγγιζειν εποτρυνει ως ευτυχιαν λεγουσα ειναι τουτο µεγαλην. Εκ τουτων ουν των λογισµων, ωσπερ υπο ανεµου ασκος ογκουται και το πυρ αναπτεται εις φλογα, ουτως εκεινη η ψυχη φυσωµενη ογκουται και διατεινεται σφοδρως επιθυµια δοξης, πλουτου τε και ανεσεως των κατω συροµενων, εφιεται δοξαζεσθαι συν τοις δοξασµενοις, περιφανης τε φαινεσθαι συν τοις περιφανεσι και πλουτον κτασθαι συν αυτοις τοις τον πλουτον κτωµενοις, ηνπερ εδοξασας αυτος φωτι σου τω αρρητω, ηνπερ αυτος εστολισας δοξη σου τη αφραστω, ηνπερ αυτος παρεδειξας λαµπροτητα σου θειαν. (349) Η αισθησις αιχµαλωτον τον νουν αυτης λαβουσα υποδεικνυει βασιλεις, υποµιµνησκει δοξης

και πλουτον υποδεικνυσι τον του παροντος βιου, οργαν προς ταυτα τε ποιει τη ενθυµησει µονη. Ω σκοτους, ω πωρωσεως, ω λογισµων µαταιων, προθεσεως τε ρυπαρας και αναισθητου γνωµης, οτι λιπων τα αρρητα και αφθαρτα του βλεπειν τα επι γης λογιζοµαι και ταυτα ενθυµουµαι! Ου τελευτησει βασιλευς; Ουχι παρελθει δοξα; Ου πλουτος σκορπισθησεται ωσπερ χνους υπ᾿ ανεµου; Ουχι διαφθαρησεται τα σωµατα εν ταφοις και αλλοι κυριευσουσι των εν τη γη χρηµατων και µετ᾿ εκεινους ετεροι και απ᾿εκεινων αλλοι; Και τινος, λεγε µοι, ψυχη, ο πλουτος εγεγονει, τις δε εν κοσµω ισχυσε µικρον κερδησαι πραγµα, ιν᾿ ωσπερ ζων τε και θανων µετ᾿ αυτου τουτο λαβη; Παντως ουδενα ουδαµως δειξαι µοι ευπορησεις, ει µη τους ελεηµονας, τους µηδεν κτησαµενους, αλλα τα παντα εν χερσι των πενητων διδοντας. Εκεινοι γαρ και εχουσιν ασφαλως τα δοθεντα, αφ᾿ ουπερ και δεδωκασιν εις χειρας του ∆εσποτου˙ οι δ᾿ αλλοι παντες ως πτωχοι και πτωχων παντων χειρους υπαρχουσιν, οι εχοντες αποκειµενον πλουτον˙ γυµνοι γαρ ωσπερ πτωµατα ριπτονται εν τοις ταφοις και των παροντων αθλιοι και των µελλοντων ξενοι. Τι ουν, ψυχη µου, εν αυτοις καλον ορωσα τερπη; Ποιον δε τουτων αξιον κρινεις επιθυµεισθαι; Παντως ουκ εχεις τι ειπειν, παντως ουκ αποκρινη. Ουαι τοις πλουτον εχουσιν εκτεθησαυρισµενον, ουαι τοις δοξαν θελουσι λαµβανειν εξ ανθρωπων, ουαι τοις παρενειρουσιν εαυτους τοις πλουσιοις (350) και µη την δοξαν του Θεου και τον εκεινου πλουτον και το συνειναι µετ᾿ αυτου µονον επιθυµουσιν, οτι ο κοσµος µαταιος, τα δ᾿ εν τω κοσµω παντα µαταιοτητων εσονται, τα παντα µαταιοτης. ∆ιο και παρελευσονται, Θεος δε εσται µονος αιωνιος και αφθαρτος εις αει διαµενων, και συν αυτω δε εσονται οι νυν αυτον ζητουντες, οι µονον αγαπησαντες εκεινον αντι παντων.

Ουαι δε τοτε τοις νυνι τον κοσµον αγαπωσιν, οτι κατακριθησονται εν αυτω εις αιωνας. Ουαι, ψυχη, τοις θελουσι την δοξαν των ανθρωπων, οτι της δοξης του Θεου αποστερουνται. Ουαι, ψυχη, τοις εχουσι τον πλουτον συνηγµενον, οτι επιθυµησουσιν εκει τυχειν ρανιδος. Ουαι, ψυχη, τοις εχουσιν επ᾿ ανθρωπον ελπιδα, οτι αυτος τεθνηξεται και συν αυτω ελπιδες, και τοτε ευρεθησονται µη εχοντες ελπιδα. Ουαι, ψυχη, τοις εχουσιν αναπαυσιν ενταυθα, οτι εκειθεν εξουσιν αιωνιον την θλιψιν. Ειπε, ψυχη µου, τι λυπη, τι ζητεις των εν βιω, ειπε µοι, και διδαξω σε ενος εκαστου χρειαν και µαθε και διδαχθητι το καλον εν εκαστω. Θελεις, ειπε, δοξαζεσθαι, θελεις και επαινεισθαι; Ακουσον τοινυν, τι τιµη, τι δε και ατιµια˙ τιµη το παντας µεν τιµαν, τον Θεον δε προ παντων και τας εκεινου εντολας επικτασθαι ως πλουτον, υβριζεσθαι τε δι᾿ αυτας, δι᾿ αυτας λοιδορεισθαι και δι᾿ αυτας ονειδισµους υποφερειν παντοιους. Οταν γαρ πραγµατι τινι, ψυχη, επιχειρησης, ινα τιµησης τον Θεον, ινα αυτον δοξασης (351) και δια τουτο υβρισθης και εξουδενωθηση, τοτε τιµης επετυχε και δοξης της εστωσης, οτι η δοξα του Θεου επι σε παντως ηξει. Τοτε σε και οι αγγελοι επαινεσουσι παντες, οτι ετιµησας Θεον, ον υµνουσιν εκεινοι. Θελεις, ψυχη µου, κτησασθαι ιµατισµον και πλουτον; Ακουσον, αρτι δειξω σοι τον αιωνιον πλουτον˙ δακρυσον, µετανοησον, καταφρονησον παντων, γενου πτωχη τω πνευµατι, γενου και τη καρδια, γενου ακτηµων χρηµασι, γενου του κοσµου ξενη, γενου των θεληµατων σου εχθρα των εναντιων και µονου του θεληµατος γενου του σου ∆εσποτου και ακολουθησον αυτου τοις ιχνεσιν ευτονως. Και τοτε σχολαιοτερον βαδισας ο ∆εσποτης θελων καταληφθησεται υπο σου της αθλιας˙

αυτον δ᾿ ιδουσα βοησον και κραυγασον µεγαλως, αυτος δ᾿ επιστραφησεται οµµατι τω ιλεω και βλεψει και παρασχει σοι µικρον αυτον ιδεσθαι και παλιν καταλειψει σε κρυβεις εξ οφθαλµων σου. Τοτε θρηνησεις, ταλαινα, τοτε κλαυσεις εµπονως, τοτε αιτησεις θανατον µη φερουσα τον πονον, µη στεγουσα τον χωρισµον του γλυκεος ∆εσποτου. Αυτος εξαπορουσαν δε ο αγαθος ιδων σε και σφοδρως επιµενουσαν τω κλαυθµω και τη λυπη παλιν αιφνης φανησεται, παλιν σε καταυγασει, παλιν καθυποδειξει σοι τον ακενωτον πλουτον, την δοξαν την αµαραντον του πατρικου προσωπου, και ευφρανει σε ως τον πριν και χαρας σε εµπλησει και ουτω καταλειψει σε της χαρας πεπλησµενην. Κατα µικρον δε η χαρα τοις εκ του κοσµου λογοις και λογισµοις εκλειψει σε και προσεσται σοι λυπη, (352) και ουτω παλιν ως το πριν εση σφοδρως θρηνουσα και κοκυτω κραυγαζουσα κακεινον εκζητουσα, τον ευφροσυνην παροχον, τον της χαρας δοτηρα, τον πλουτον τον ισταµενον και αει οντως οντα. Ουτω σου την προαιρεσιν δοκιµαζοντος βλεπε, µη αποκαµης, ω ψυχη, µη στραφης εις τουπισω, µη ειπης˙ Μεχρι ποτε µοι αληπτος ουτως εσται; Μη ειπης˙ Τι φαινοµενος ευθυς κρυπτετααι παλιν και εως ποτε κοπους µοι ουκ ελεει παρεχειν; Μη ειπης˙ Πως δε δυναµαι κοπιαν µεχρι τελους; και κατοκνησης, ω ψυχη, εκζητειν τον ∆εσποτην, αλλ᾿ ως προς θανατον σαυτην απαξ, ψυχη, εκδουσα µη ψηλαφησης ανεσιν, µη εκζητησης δοξαν, µηδε τρυφην του σωµατος, µη συγγενων φιλιαν, µη περιβλεψη δεξια, µη ευωνυµα ολως, αλλ᾿ ως ενηρξω, µαλλον δε θερµοτερως δραµουσα σπευσον αει καταλαβειν, δραξασθαι του ∆εσποτου. Καν µυριακις αφαντος, τοσαυτακις φανης σοι γενηται, και ο αληπτος ουτως εσται ληπτος σοι, µυριοντακις, µαλλον δε εως πνεεις ολως, προθυµοτερως ζητησον και προς εκεινον δραµε.

Και γαρ ου καταλειψει σε, ουκ επιλησεται σου, κατα µικρον δε µαλιστα επι πλειον φανειται και συχνοτερως σοι, ψυχη, συνεσται ο ∆εσποτης και καθαρθεισαν τελεον του φωτος τη ελλαµψει ολος αυτος ελευσεται, αυτος εγκατοικησει, αυτος και εσται µετα σου ο τον κοσµον ποιησας, και πλουτον εξεις αληθη ον ο κοσµος ουκ εχει, αλλ᾿ ουρανος και οι εκει εναπογεγραµµενοι. Ει ουτω σοι γενησεται, ειπε, τι πλεον θελεις; Ειπε, ψυχη αχαριστε, ειπε, ψυχη αγνωµον, (353) ειπε, ψυχη µου ταπεινη, τι τουτων µειζον εστιν εν ουρανοις ειτ᾿ εν τη γη, ιν᾿ εκεινο ζητησης; Του ουρανου ο ποιητης και της γης ο ∆εσποτης και παντων των εν ουρανω και παντων των εκ κοσµω κτιστης, κριτης και βασιλευς αυτος υπαρχων µονος εν σοι υπαρχει κατοικων, ολος δεικνυµενος σοι, ολος ελλαµπων σε φωτι και καλλος υποφαινων το του προσωπου, και αυτον εκτυπωτερον βλεπειν και παρεχων σοι και κοινωνον δοξης σε της ιδιας απεργαζοµενος. Ειπε, τι τουτου µειζον αλλο; Παντως ουδεν µοι προσερεις. Εγω δε παλιν λεγω˙ Τοιαυτης δοξης, ω ψυχη, συ καταξιωθεισα τι ετι κεχηνας προς γην, τι δε θελγη τοις ωδε, τι τοις φθαρτοις προστετηκας τα αφθαρτα λαβουσα, τι τοις παρουσι προσκεισαι τα µελλοντα ευρουσα; Εκεινα σπουδασον, ψυχη, διηνεκως κεκτησθαι, εκεινοις ολην σεαυτην προσκολλησον, ψυχη µου, ινα και µετα θανατον εν αυτοις ευρεθηση τοις αιωνιοις αγαθοις, οις εντευθεν εκτησω, και συν αυτοις τω ποιητη παραστης και ∆εσποτη ευφραινοµενη συν αυτω εις αιωνας αιωνων, αµην. ΜΘ’. Οτι εστιν οτε και δια της εις τον πλησιον επιµελειας και διορθωσεως συγκατασπασθαι τον διδασκαλον εις την ενουσαν εκεινω του παθους ασθενειαν. (354)

Ελεησον µε, Κυριε, ελεησον µε, µονε, ο εκ νηπιας µε, Σωτηρ, σκεπασας ηλικιας, ο παµπολλα µοι πταισαντι, εν επιγνωσει οντι, οικεια αγαθοτητα απαντα συµπαθησας, ο κοσµου µε ρυσαµενος του δεινου και µαταιου και συγγενων και φιλων τε και ηδονων ατοπων κανταυθα αξιωσας µε ως εν ορει καθισαι και δειξας µοι την δοξαν σου την θαυµαστην, Θεε µου, και Πνευµατος εµπλησας µε του Θειου σου, Χριστε µου, και φωτισµου πνευµατικου ολον µε εµφορησας. Αυτος αµεταµελητον την χαριν σου, Θεε µου, παρασχου µοι τω δουλω σου εις τελος ολοκληρως. Μη αντανελης, ∆εσποτα, µη αποστρεψης, κτιστα, µηδε παριδης απαξ µε προ προσωπου σου στησας και καταταξας εν τοις σοις δουλοις µε και σφραγισας σφραγιδι σου της χαριτος σον µε επονοµασας. Μη παλιν απορριψης µε, µη παλιν αποκρυψης το φως το του προσωπου σου, καµε καλυψη σκοτος και καταπιη αβυσσος και συσχη ουρανος µε, ον υπερανωθεν αυτου ανηγαγες, Σωτηρ µου, και συν αγγελοις, µαλλον δε συν σοι τω παντων κτιστη (355) συνειναι κατηξιωσας και συναγαλλεσθαι σοι και βλεπειν την ασυγκριτον του σου προσωπου δοξαν του απροσιτου τε φωτος εις κορον απολαυειν και χαιρειν και ευφραινεσθαι αρρητον ευφροσυνην τη συνουσια, ∆εσποτα, της σης αφραστου αιγλης. Κατατρυφων δε του φωτος εκεινου του αρρητου εσκιρτων, εχαιρον συν σοι τω ποιητη και πλαστη, αµηχανον κατανοων καλλος του σου προσωπου. Επει δε παλιν προς την γην κατηγαγον τον νουν µου, πεφωτισµενος ων εν σοι, ουκ εβλεπον τον κοσµον ουδε τα οντα πραγµατα, ∆εσποτα, εν τω κοσµω, αλλ᾿ υπερανω των παθων και µεριµνων υπηρχον και πραγµατι στροβουµενος και τα κακα ελεγχων. Ουκ εκοινωνουν µεν το πριν κακιαις ανθρωπιναις˙ ως δ᾿ εγχρονισας εν αυτοις τα αλλων προεθεµην

και φιλονεικοις, ∆εσποτα, συναπηχθην ανδρασιν, ελπιδι διορθωσεως µετεσχον της κακιας και σκοτους, οιµοι, των παθων µετελαβον αφρονως και κρατηθεις υπο θηρων αγριων κινδυνευω. Αλλους εκσπασαι θελων γαρ λυµης γε της εκεινων αυτος πρωτος καταβρωµα γεγονα τοις θηριοις. Αλλα προφθασας οικτειρον, αλλα ταχυνας ρυσαι τον δια σε, φιλανθρωπε, εν τουτοις εµπεσοντα. Κατα την σην γαρ εντολην τεθεικα, ελεηµον, ψυχην την παναθλιαν µου υπερ των αδελφων µου˙ ει ουν ετρωθην, δυνασαι ιασασθαι µε, Σωτερ, ει εκρατηθην παρ᾿ εχθρων αιχµαλωτος ο ταλας, αλλα αυτος ως δυνατον και ισχυρος εις απαν ισχυεις εκλυτρωσασθαι θεληµατι σου µονω˙ ει και θηριων στοµασι και χερσι κατεληφθην, αλλα φανεντος θνηξονται ευθυς, εγω δε ζησω. (356) Ναι, ο πολυς εν οικτιρµοις, αφατος εν ελεει, ελεησον, οικτειρησον εµε τον πεπτωκοτα. Κατηλθον εν τω φρεατι ρυσασθαι τον πλησιον και συγκατεπεσα καγω, δικαιοκριτα Σωτερ˙ µη µε εασης κειµενον εις τελος εν τω βοθρω. Ναι, οιδα ως προσεταξας, πανοικτιρµον Θεε µου, οτι χρη παντως ρυεσθαι τον αδελφον θανατου και αµαρτιας δηγµατος, αλλ᾿ ου δι᾿ αµαρτιας συναπολεσθαι µετ᾿ αυτου˙ ο πεπονθα ο ταλας και ραθυµησας πεπτωκα εµαυτω γε θαρρησας˙ αλλα κακεινον ρυεσθαι και εµαυτον ωσαυτως, ει δε µη, µενειν ανωθεν και θρηνειν τον πεσοντα και φευγειν, οση δυναµις, το πεσειν συν εκεινω. Αλλ᾿ ουν και νυν αναστησον, αναγαγε του χαους και στησον επι πετραν µε, Χριστε, των εντολων σου και δειξον παλιν µοι το φως, ο ου χωρει ο κοσµος, αλλ᾿ εξω κοσµου και φωτος ορατου και αερος του αισθητου και ουρανου αισθητων τε απαντων αποτελει γε τον αυτο, Σωτερ µου, καθορωντα˙ ειτε χωρις του σωµατος, ειτε συν τουτω ολως, µη επισταµενος, Θεε, κατα την τοτε ωραν,

δοκω δε, ωσπερ αϋλος φωστηρ υπαρχων τοτε τω καλλει τε του νοητου λαµποµενος ηλιου, το εαυτου ου καθοραν ισχυει φως αισθησει, εκεινον µονον δε ορα τον αδυτον φωστηρα αµηχανον κατανοων καλλος αυτου της δοξης, και εκπληττοµενος σφοδρως καταµαθειν ουκ εχει, ουτε κατανοησασθαι τον θεωριας τροπον, το πως η που ο πανταχου ανερµηνευτως πελων οραται, περιγραφεται, θελων εν τοις αγιοις. Τουτο δε ισµεν απαντες των τοιουτων οι µυσται, (357) οτι του κοσµου εξωθεν τοτε εν αληθεια γινοµεθα και µενοµεν, αχρις αυτο ορωµεν, και παλιν ευρισκοµεθα εν σωµατι και κοσµω. Μεµνηµενοι δε της χαρας και του φωτος εκεινου και της γλυκειας ηδονης θρηνουµεν και πενθουµεν, ωσπερ παιδιον νηπιον καθορων την µητερα και µεµνηµενον γαλακτος γλυκασµου κλαυθµυριζει, εως εκεινου δραξηται και εις κορον θηλαση. Τουτο αιτουµεθα και νυν, τουτο σε δυσωπουµεν, τουτο προσπιπτοµεν λαβειν αναφαιρετον, Σωτερ, οπως και νυν τρεφωµεθα, πανοικτιρµον, εκ τουτου του αρτου του εξ ουρανου νοητως κατιοντος και πασι τοις µετεχουσι ζωης µεταδιδοντος, και απιοντος, και προς σε την πορειαν ποιουντες συνοδοιπορον εξωµεν, βοηθον τε και ρυστην και συν αυτω και δι᾿ αυτου προσαχθωµεν σοι, Σωτερ, και εν τη κρισει τη φρικτη τας ηµων αµαρτιας αυτο σκεπαση, ∆εσποτα, του µη εκκαλυφθηναι, µηδε φανηναι απασιν αγγελοις και ανθρωποις, αλλα και ιµατιον ηµιν γενηται λαµπροφορον και δοξα και διαδηµα εις αιωνας αιωνων, αµην.

Ν’. Περι θεωριας Θεου και θειων πραγµατων και Αγιου Πνευµατος παραδοξου ενεργειας˙ και περι των ιδιων της Αγιας και

οµοουσιου Τριαδος˙ και οτι ο µη φθασας εισελθειν εις την βασιλειαν των ουρανων ουδεν ωφεληθησεται, καν εκτος γενηται των του αδυο κολασεων. (358) Τι το εν εµοι παρα σου ειργασµενον, ω των παντων αιτιε Θεε και µεδον; Τι γαρ και ειπω, τι δ᾿ αρα εννοησω; Μεγα µεν εµοι το ορωµενον θαυµα, αγνωστον δ᾿ εστι καιαορατον πασι. Ποιον τουτο, λεξον µοι; Πιστως εξειπω˙ σκοτει και σκια, αισθητοις και αισθησει, κτισει ενυλω, αιµατι και σαρκι τε κρατουµαι, συµπερφυρµαι, Σωτερ, ο ταλας. Εν τουτοις δ᾿ οντα δυστυχως και αθλιως εκπληξις συνεχει µε θελοντα φρασαι˙ βλεπω νοερως˙ που, τι η πως, ουκ οιδα. Το γαρ πως ανεκφραστον εστιν εις απαν, το δε που γνωστον και αγνωστον δοκει µοι˙ γνωστον µεν, οτι εν εµοι καθοραται και µακροθεν δεικνυται αυτο γε παλιν, αγνωστον δ᾿ οµως ως καµε συναπαγον εν τω µηδαµου µηδαµως ολως τοπω και των αισθητων ληθην µοι εµπαρεχον και των υλικων παντων και βλεποµενων εξω µε γυµνον και σωµατος εξαγον. (359) Τι ουν εστι το ενργουν µοι ταυτα, οπερ και βλεπειν ειπον; Ειπειν ουκ εχω. Οµως ακουε και συνησεις το πραγµα˙ εστιν ουν ακρατητον τοις πασι παντη, εστι και ληπτον και µεθεκτον αξιοις, µεταδοτικον, συνηµµενον αληπτως, ηνωµενον τε καθαροις ασυγχυτως, ανακεκραµµενον τε αµικτω µιξει ολον ολοις γε τοις αµεµπτως βιουσι. Τουτο εν εµοι δικην λαµπαδος φαινει, µαλλον δε πρωτον εις ουρανους οραται και των ουρανων αµετρως υπερανω,

αµυδρως πανυ αορατως οραται. Οτε δε εγω εµπονως εκζητησω και επιµονως αιτησοµαι του λαµψαι, η τρανοτερον εκεισε καθοραται καµε των κατω χωριζει και συναπτει τη εκεινου λαµπροτητι αρρητως, η εντος µου δεικνυται αθροον ολον, φως σφαιροειδες, γαληνον τε και θειον, αµορφον, ανειδεον µορφη αµορφω, ορωµενον τε και λαλουν προς µε ταυτα˙ Τις εις ουρανους ειναι µε περιγραφεις κακει τε ζητεις και κατοικειν νοµιζεις; Τι µε επι γης ειναι υπολαµβανεις και µετα παντων συνειναι διαγγελλεις και πανταχου µε νοµοθετεις υπαρχειν; Το ουν πανταχου µεγεθος µοι προσαπτει, αµεγεθες δε το παραπαν υπαρχω˙ υπερµεγεθη γνωθι γαρ µου την φυσιν. Το δ᾿ επι της γης περιγραφην εµφαινει, παντως δ᾿ απεριγραπτος καθαπαξ πελω. (360) Το δε λεγειν σε συνειναι µε τοις πασιν, αγνοιαν σαυτου δηλην ποιεις τοις πασι˙ συνειναι γαρ µε τοις αγιοις ακουεις αυτον ολον µε ουσια εν αισθησει, θεωρια τε, αλλα και µετουσια, συν τω Πατρι µου και Πνευµατι τω Θειω, και επαναπαυεσθαι σαφως εν τουτοις. Ει ουν καθ᾿ ενα ειπης ηµας συνειναι, πολλους ποιησεις εις πολλους µερισθεντας˙ ει ενα φρασης, πως ο εις και καθ᾿ ενα, µαλλον δε ο εις πως και ανω και κατω, µετα δε παντων πως ο αυτος συνεσται; Το παν ο πληρων πως εν ενι οικησει, ο ων εν ενι πως και το παν πληρωσει; Ακουε µυστηρια Θεου αφραστου, αφραστα, παραδοξα και παντη ξενα˙ εστι µεν Θεος αληθως, οντως εστι,

τουτο ευσεβεις παντες οµολογουσιν, ουδεν δε εστιν, ων ηµεις ολως ισµεν, αλλ᾿ ουδ᾿ εξ ων αγγελοι ισασιν εστι, καν τουτω ουδεν ο Θεος εστι, λεγω, των παντων ουδεν ως των απαντων κτιστης, αλλ᾿ υπερ το παν. Τις γαρ αν ειποι τι εστι Θεος, ινα και Εστιν, ειπη, τοδε τυχον η τοδε; Αγνοω ολως οποιος, οποσος, ποταπος η πηλικος˙ ο ουν αγνοων εγω Θεον, οποιος µορφην, ειδος τε, το µεγεθος, το καλλος, πως ερµηνευσω τας αυτου ενεργειας, πως µεν οραται αορατος ων πασι, πως δε συνεστι τη κτιστη παση φυσει, πως εγκατοικει εν πασι τοις αγιοις, (361) πως πληροι το παν και ουδαµου πληρουται, πως υπερ το παν και πανταχου υπαρχει, ταυτα γαρ ουδεις ολως ειπειν ισχυσει. Αλλ᾿, ω ανθρωπων ον ουδεις ολως ειδεν, ω παµβασιλευ, υπερευσπλαγχνε µονε, ευχαριστω σοι εξ ολης µου καρδιας, οτι ου παρειδες µε εν σκοτει κατω κειµενον, αλλ᾿ ηψω µου χειρι σου θεια, ην ιδων εγω ανεστην ευθυς χαιρων˙ ελαµπε και γαρ φαιδροτερον ηλιου. Εσπευσα κρατησαι γε ταυτην, ο ταλας, και ηφαντωθη ευθυς εξ οφθαλµων µου, και παλιν ολος εγενοµην εν σκοτει. Επεσα προς τουδαφος πενθων και κλαιων, κυλινδουµενος και στεναζων εµπονως, ποθων ιδειν σου παλιν την θειαν χειρα. Ηπλωσας αυτην, ωφθη µοι τρανοτερως και περιπλακεις κατεφιλησα ταυτην˙ ω χρηστοτητος και πολλης ευσπλαγχνιας! Χειρα δεδωκεν ασπασαθαι ο κτιστης την συνεχουσαν τα συµπαντα τω σθενει˙ ω χαρισµατος, ω δωρεας αφραστου!

Παλιν τε ταυτην συνεστειλεν ο πλαστης παντως δοκιµαζων µου την προθυµιαν, ει ποθω ταυτην και τον ταυτης δοτηρα, ει καταφρονω παντων και προτιµωµαι ταυτην και µενω εν τη ταυτης αγαπη. Ελιπον ευθυς κοσµον και τα του κοσµου, εµυσα πασας οµου και τας αισθησεις, οφθαλµους, ωτα, ρινα, στοµα και χειλη, (362) πασιν εθανον συγγενεσι και φιλοις, ναι, ως αληθως εθανον τη θελησει, και µονην εζητησα Θεου την χειρα˙ ιδουσα δ᾿ αυτη ουτως ποιοησαντα µε, ηψατο λαθρα, χειρος εκρατησε µου και ωδηγει µε µεσον του σκοτους οντα. Ησθανοµην ουν και χαιρων ηκολουθουν, ετρεχον σφοδρως εν νυκτι και ηµερα, ευτονως εβαδιζον συν προθυµια, βαδιζων δ᾿ αυθις ακινητος υπηρχον και τοτε µαλλον προεκοπτον τοις προσω, ω µυστηριων, ω αθλων, ω βραβειων! Ουτω τρεχοντα του σταδιου εν µεσω πεφθακεν η χειρ απορρητως εκεινη, του εµου πρεσβευσαντος πατρος αγιου, και της ταλαινης ηψατο κεφαλης µου και δεδωκε µοι τον στεφανον της νικης, αυτη δε µαλλον στεφανος γεγονε µοι, και ταυτην βλεπων αφραστον ευφροσυνην, αφραστον χαραν, αφραστον θυµηδιαν ειχον – πως γαρ ου; - κοσµον ολον νικησας και τον του κοσµου αρχοντα καταισχυνας απο χειρος τε του Θεου στεφος θειον, µαλλον δε αυτην του των ολων ∆εσποτου λαβων – θαυµα! - αντι στεφανου χειρα, η εκλαµπουσα εωρατο αΰλως, αδιαλειπτως εµοι και ανεσπερως. Αυτη µοι µαζος προετεινετο ωσπερ και θηλαζειν µοι γαλακτος αφθαρσιας

ως υιω Θεου πλουσιως εχορηγει, ω γλυκυτητος, ω ηδονης αφραστου! Αυτη και ποτηριον ποµατος θειου (363) και αθανατου ρειθρου εγενετο µοι. Εξ ου µετασχων και τροφης ενεπλησθην της ουρανιου, ηνπερ αγγελοι µονοι τρεφονται και αφθαρτοι διατηρουνται, φωτα του πρωτου δευτερα τη µεθεξει. Ουτω και ηµεις θειας και απορρητου φυσεως γεγοναµεν κοινωνοι παντες, τεκνα του Πατρος, αδελφοι του Χριστου δε, Πνευµατι βαπτισθεντες τω Παναγιω˙ παντως δ᾿ ου παντες επεγνωµεν την χαριν, ου την ελλαµψιν, ου µεθεξιν, ουδ᾿ οτι ουτως εγεννηθηµεν, µολις δε τουτο των χιλιων εις ειτε και των µυριων εν τη µυστικη επεγνω θεωρια. Οι δ᾿ αλλοι παντες αµβλωθριδια τεκνα τον γεννησαντα εαυτους αγνουντες˙ ως γαρ οι νεκροι υδατι βαπτισθεντες ειτε και πυρι ουκ αισθανονται ολως, ουτως ουδ᾿ ουτοι νεκροι τη απιστια και των εντολων πελοντες τη αργια ελλιπεις ουκ ισασιν, ως πεπονθασι τερας φοβερον, πιστιν πεπλανηµενην, δοκειν εαυτον υιον του Θεου ειναι και µη γνωριζειν τον ιδιον πατερα. Ει ουν πιστει τουτον συν γνωριζειν λεγεις και πιστει υιος Θεου ειναι νοµιζεις, εστω και η σαρκωσις του Θεου πιστει, και µη εργω φης ανθρωπον γεγονεναι µηδε αισθητως αυτον αποτεχθηναι. Ει δε γεγονεν υιος οντως ανθρωπου, υιον σε ποιει του Θεου παντως εργω˙ (364) ει ου γεγονεν εν φαντασια σωµα, ουδ᾿ ηµεις παντως εν επινοια πνευµα, αλλ᾿ ως υπηρξε σαρξ αληθως ο Λογος,

ουτω και ηµας µεταµορφοι αρρητως και τεκνα ποιει Θεου εν αληθεια. Ατρεπτος θεοτητι µεινας ο Λογος ανθρωπος εγενετο σαρκος προσληψει, ατρεπτον τον ανθρωπον σαρκι ψυχη τε τηρησας πεποιηκεν θεον µε ολον, προσελαβε µου την κατακριτον σαρκα και θεοτητα ολην ενεδυσε µε, και γαρ βαπτισθεις Χριστον ενεδυσαµην ουχι αισθητως, νοητως δε γε παντως. Και πως ου θεος χαριτι τε και θεσει, αισθησει και γνωσει γε και θεωρια, ο τον του Θεου Υιον ενδεδυµενος; Ει αγνοια γεγονεν ο Θεος Λογος ανθρωπος, καµε εν αγνοια γενεσθαι θεον ως εικος υπονοεισθαι πρεπον. Ει δ᾿ εν γνωσει, πραξει τε και θεωρια θεος ανθρωπος εχρηµατισεν ολος, ολον µε θεον τη Θεου κοοινωνια εν αισθησει και γνωσει, ουχι ουσια, µετουσια δε γενεσθαι παντως χρη φρονειν ορθοδοξως. Ωσπερ εγεννηθη γαρ Θεος ατρεπτως ανθρωπος εν σωµατι και πασιν ωφθη, ουτως αφραστως, πνευµατικως γεννα µε και ανθρωπον µενοντα θεον ποιει µε˙ και ωσπερ ορωµενος σαρκι εκεινος το Θεος ειναι ηγνοειτο τοις οχλοις, ουτω και ηµεις, οιον ηµεν, τοις πασιν - θαυµα! – βλεποµενοι ανθρωποι παντως (365) το, οπερ γεγοναµεν χαριτι θεια, ου πεφυκαµεν τοις πολλοις καθορασθαι. Μονοις δ᾿ οις οµµα ψυχης κεκαθαρµενον προσεστι, φαινοµεθα ως εν διοπτρα, τοις δ᾿ ακαθαρτοις ο Θεος, ουδ᾿ ηµεις γε ουθ᾿ ορωµεθα ουθ᾿ ολως γεγενησθαι τοιουτοι ποτε πιστευοµαθα παντως. Απιστοι και γαρ τη πιστει και µονη

προσεπερειδοµενοι χωρις των εργων˙ ει δ᾿ ουκ απιστοι, τεως νεκροι εις απαν, ωσπερ ο θειος απεφηνατο Παυλος. Μη απιστησης, εµοι δε λεγε και σοφως αποκρινου. Ποιον εκ τουτων προτιµησεις των δυο˙ νεκραν γε πιστιν εργων εστερηµενην η απιστιαν της πιστεως εν εργοις; Παντως ερεις µοι˙ Τις των εργων η χαρις πιστεως διχα της ορθης και τελειας; Καγω σοι παλιν αντιφθεγξοµαι˙ Τι δε οφελος της πιστεως των εργων διχα; Ει ουν τα, απερ προειρηκαµεν, γνωναι βουλει τε θεος κατα χαριν γενεσθαι, ου λογω, ου δοκησει, ουκ επινοια, ου µονη πιστει εστερηµενη εργου, αλλα πειρα, πραγµατι και θεωρια νοερα και γνωσει τε µυστικωτατη, πραξον ατινα ο Σωτηρ σοι προσταττει - κακεινος ταυτα δια σε καθυπεστη-, και τοτε ιδοις φως λαµπροτατον φαναν, αερι ψυχης παµπαν λελευκασµενω, αΰλως την αϋλον σαφως ουσιαν ολην δι᾿ ολου οντως διϊκνουµενην, εκ ταυτης δ᾿ ολον ως εν ολω το σωµα (366) ουσης και αυτης ψυχης της ασωµατου, και λαµψει το σωµα σου ως η ψυχη σου, η ψυχη δ᾿ αυθις ως η λαµψασα χαρις εσεται αστραπτουσα, Θεος καθαπερ. Ει δ᾿ αποκνησεις µιµησασθαι του κτιστου την ταπεινωσιν, τα παθη και τας υβρεις και υποστηναι ταυτα ου καταδεξη, ειτε νοερως, αισθητως δε γε µαλλον, εναπελειφθης - ω της αβελτηριας! – εν ζοφω και ταρταρω του σου σαρκιου, ο φθορα εστι – τι γαρ υπαρχει αλλο, ει µη θανατος εν αθανατω σκευει; εγκεκλεισµενος µενουνγε εις αιωνας,

παντων αγαθων των εν φωτι καυτου δε του φωτος στερισκοµενος. Ουπω γαρ λεγω το γε και πυρι βρυγµω των οδοντων, κλαυθµω τε και σκωληκι παραδοθηναι, αλλ᾿ ως εν πιθω τω σωµατι οικησαι µετα την αναστασιν, ως και προ τουτου, και µηδαµοθεν εξωθεν αποβλεπειν µηδε φως εντος εισδεχεσθαι παραπαν, αλλ᾿ ουτω κεισθαι των ενταυθα ηδεων παντων στερισκοµενον και των µελλοντων, καθως προειπον. Λεγε ουν ο ακουων, ο λεγων˙ Ου βουλοµαι της βασιλειας της ακηρατου ενδον γενεσθαι ουδ᾿ απολαυειν των αγαθων εκεινων, αλλ᾿εξω µονον της κολασεως ειναι και πειραν πυρος µη λαβειν µε καν ολως. Τι σοι οφελος γενοµενω, ως ειπον; Αποκρινε µοι, σοφωτατε, και λεγε! (367) Αρα λογιση τιµωριαν ετεραν ειναι µειζονα η γενεσθαι ολως; Απαγε, και γαρ ως µονος εν βασανοις τοτε και ειναι και κολαζεσθαι φησεις. Ει γαρ και ειποις πνευµατικον το σωµα τοτε αποληψεσθαι, και πως ως πιθω εναποκλεισθησεται ψυχη εν τουτω; Ακουσον, διδαχθητι, πως εσται τουτο! Ωσπερ ο σπορος σπειρεται κατα γενος - σιτου σοι λεγω και κριθης και των αλλων – και κατα γενος αυθις αναβλαστανει, ουτω και τα σωµατα των γε θνησκοντων πιπτουσιν εις γην, οια τυχωσιν ειναι. Αι ουν εξ αυτων ψυχαι διαζευχθεισαι εν τη µελλουση των νεκρων αναστασει, τουτων εκαστη κατ᾿ αξιαν ευρισκει το καταλυµα φωτος η σκοτους πληρες. Αι µεν καθαραι και φωτος µετασχουσαι και αναψασαι τας εαυτων λαµπαδας

εσονται παντως εν φωτι ανεσπερω˙ αι δ᾿ ακαθαρτοι και τυφλα της καρδιας εχουσαι τα οµµατα και σκοτους πληρεις, πως αρα θεασονται φεγγος το θειον; Ειπης ουδαµως˙ τουτων ουν, ειπε µοι, τις δεοµενων µετα ποτµον ακουσει και διανοιξει οφθαλµους τουτων, οιµοι, των εκουσιως βλεψαι µη βουληθεντων µηδε αναψαι την ψυχικην λαµπαδα; Σκοτος ουν εκδεξεται αφεγγες τουτους. Τα σωµατα δε, ως ειποµεν, επισης φθειρονται και σηπονται και των αγιων, (368) αλλ᾿ εγειρονται, οια ταυτα εσπαρη, σιτος καθαρος, σιτος ηγιασµενος, του Αγιου Πνευµτος αγια σκευη˙ ως υπαρξαντα καθαρωτατα πανυ εξεγειρονται αυθις δεδοξασµενα, λαµποντα, αστραπτοντα, ως φως το θειον. Τουτοις ενοικησασαι ψυχαι αγιων υπερ γε τον ηλιον λαµψουσι τοτε και γενησονται οµοιοι του ∆εσποτου, ουτινος ετηρησαν τους θειους νοµους. Των δ᾿ αµαρτωλων εξανιστανται αυθις, οια και αυτα εν τη γη κατεσπαρη βορβορωδη, δυσοσµα, σαπριας πληρη, σκευη βεβηλα, ζιζανια κακιας, πανυ ζοφωδη ως τα του σκοτους εργα πραξαντα και οργανα κακων παντοιων χρηµατισαντα του πονηρου σπορεως˙ εξανιστανται δ᾿ αθανατα και ταυτα και πνευµατικα, πλην εοικοτα σκοτει. Τουτοις ουν ψυχαι αθλιαι ενωθεισαι, ζοφωδεις αυται και ακαθαρτοι ουσαι, οµοιοι γενησονται τω διαβολω ως τα εκεινου µιµησαµεναι εργα και τας εκεινου τηρησασαι προσταξεις, µεθ᾿ ου και ταχθησονται πυρι ασβεστω,

τω σκοτει και ταρταρω παραπεµφθεισαι, µαλλον δε αυται κατα αναλογιαν καταχθησονται του βαρους, κατ᾿ αξιαν των αµαρτιων, ων εκαστος βασταζει κακει διαξει εις αιωνας αιωνων. (369) Οι δε αγιοι, ωσπερ ειποµεν, παλιν των αρετων εκαστος πτεροις αρθεντες εις απαντησιν και ουτοι του ∆εσποτου αναβησονται, εκαστος κατ᾿αξιαν˙ ως εαυτον τις προευτρεπισε παντως εγγυθεν η πορρωθεν εσται του κτιστου, συνεσται τ᾿ αυτω εις απειρους αιωνας σκιρτων και τερποµενος αληκτον τερψιν, αµην. ΝΑ’. Οτι του Πνευµατος λαµποντος εν ηµιν του Αγιου παντα τα των παθων φυγαδευονται ως υπο του φωτος το σκοτος˙ συστελλοντος δε αυτου τας ακτινας, υπο τουτων και των πονηρων βαλλοµεθα λογισµων. (370) Το φως σου περιλαµπον µε ζωογονει, Χριστε µου, το γαρ οραν σε ζωωσις, αναστασις τε πελει. Το πως ειπειν ουκ εχω σου φωτος τας ενεργειας, πλην τουτο εργω εγνωκα και γινωσκω, Θεε µου, οτι καν νοσω, ∆εσποτα, καν θλιψεσι καν λυπαις καν εν δεσµοις καν εν λιµω καν φυλακη κρατωµαι, καν δεινοτεροις αλγεινοις συνεχωµαι, Χριστε µου, το φως σου λαµψαν απαντα ως σκοτος απελαυνει, και εν ανεσει και φωτι και φωτος απολαυσει αιφνης ποιει µε γινεσθαι το Πνευµα σου το Θειον. Τας θλιψεις εγνων ως καπνον, τους λογισµους ως σκοτος, ως βελη τε τους πειρασµους, τας µεριµνας ως ζοφον, ως δε θηρια τα παθη χρηµατιζοντα, Λογε, εξ ων µε ηλευθερωσας, εξ ων ερρυσω παλαι, κατα µικρον εκλαµψας σου φως εν εµοι το θειον, και νυν εν µεσω τουτων οντα µε, Χριστε, Θεε µου,

σκεπων µε τω φωτι σου. πληρουµαι γαρ χρηστοτητος. Επαν δε παλιν σπλαγχνισθης. και βελεσι τιτρωσκοµαι των λογισµων απαντων. επαν κατελεησης. οτε ολον σκεπασης µε. περικυκλωσης. θαλασσα λογισµων τε περικαλυπτει και παθων θηρια κατεσθιει. και καταπληττοµαι σφοδρως. επαν απακροαση τε των γοερων µου θρηνων και στεναγµους ενωτισθης και δακρυα προσδεξη και επι την ταπεινωσιν επιβλεψαι θελησης εµου του αµαρτησαντος ασυγγνωστα. Χριστε µου. Σωτερ. τον πανταχου παροντα˙ οτε δε ολον. Επει δε πταιω παµπολλα. δεοµαι της ευσπλαγχνου σου παιδευσεως. επει σε παροργιζω. πλατυνεσαι κατα µικρον ουκ αυτος τουτο πασχων αλλα τον νουν του δουλου σου διανοιγων του βλεπειν. και γαρ του σκοτους φευγοντος και αφανιζοµενου ερχεσθαι σε λογιζοµαι. απο µακροθεν ως αστηρ ανατελλων ορασαι. Μειζονως ωσπερ ηλιος κατ᾿ ολιγον ορασαι. επι καρδιαν δε βροτων ουκ ανεβη ουδ᾿ ολως.διαφυλαττεις ατρωτον. ευθυς του βιου σκοτος µε. και παµφαους και θειου (371) υποχωρησει απ᾿ εµου φωτος του σκεποντος µε. επει δε κατεπαιροµαι. ω Θεε µου. καθ᾿ ωραν αµαρτανων. ορων α ου τεθεαται οφθαλµος ουδε βλεψαι ανθρωπου εξισχυσειεν. Χριστε µου. λυτρουµαι και του σκοτους και πειρασµων και των παθων και λογισµων απαντων. ως το πριν. Θεε µου. πληρουµαι ευφροσυνης και καταπιµπλαµαι χαρας. αφατου θυµηδιας. ορων φρικτα µυστηρια. εξισταµαι εν τουτοις και παντων των επι της γης ολως αλλοτριουµαι ακαταπαυστοις εν φωναις ανυµνων σε. . ην και σφοδρως αισθανοµαι εν εµοι γενοµενην του απροσιτου. ορων θαυµατα ξενα. ολον µε περιλαβης. ελευθερουµαι των κακων. ουτως αποσκεπαζον µε. το φως σου. αλλ᾿ ουδε ους ακουσαι. Ως γαρ ηλιου δυναντος νυξ γινεται και σκοτος και εξιασιν απαντα προς βρωσιν τα θηρια. ∆εσποτα.

πλην αµαρτιας και πασης εκτος γε ανοµιας. Θεος τα τρια. το στερεουν και δυναµουν πασαν κτιστην ουσιαν. ποιητης δ᾿ αυτο µονον. ου στεναγµος. εχων το Πνευµα το Θειον αυτου συνον τη φυσει. ουκ οφις δακνων πτερναν. Θεος οµου και ανθρωπος ορωµενος τοις πασιν. ου δακρυον. αβατον πασιν ουσαν. Τις γαρ ποτε εξισχυσεν η τις ποτε ισχυσει ανθρωπων εις τον ουρανον εν σωµατι γενεσθαι η και χωρις του σωµατος. εξηρπασας του κοσµου και ενωθεις µοι µυστικως εις ουρανον ευθυς µε αποκατεστησας εκει. αταλαιπωρον τριβον την εναντιαν. Ουτος σταυρον υπενεγκων και θανατον ωσαυτως εξαναστας εν Πνευµατι ανεληφθη εν δοξη . τυφλων ηνοιξε κορας. την δυσβατον ανθρωποις η. ειπε µοι. και εδειξας ακαµατον. αληθεστερον ειπειν. εκτισεν αυτη παντα. πως λαµψει µονου σου φωτος και τη επιφανεια πασαν λυπην εδιωξας. αχωριστον του τε Πατρος και του Πνευµατον οντα. Τι δε προς τα γινοµενα εν ηµιν εισι ταυτα. εις Θεος η Τριας και γαρ εστιν˙ αυτη το παν ουσιωσεν. ως του Πατρος αχωριστον και του Υιου ωσαυτως. ουχι αυτος αφ᾿ εαυτου. την στενην. Πως ολως εσται συγκρισις σκιας και αληθειας. Τα µεν γαρ αλλα ποιηµα. λεπρους τε εκαθαρισε δαιµονας απελασας. ποιοις πτεροις πετασας. προς πνευµα το δεσποτικον και παντουργον και θειον. µεθ᾿ ου νεκρους εζωωσε. ανθρωπος οµοιος µοι.(372) κατανοων εν εµαυτω αλλοιωσιν την ξενην και τροπον αντιληψεως χειρος παντοδυναµου. Ηλιας αρµατι πυρος επηρθη και προ τουτου Ενωχ. πλην οµως µετετεθη. Σαρκουται δε του Πνευµατος οντως τη επελευσει (373) και γινεται οπερ ουκ ην. ενθα ουκ εστι λυπη. η πνευµατος λειτουργικου και δουλικου. αλλ᾿ ουκ εις ουρανους. αυτη τον Λογον και Υιον του Πατρος εν τω κοσµω κατα την σαρκα εκτισεν εις ηµων σωτηριαν. εν ετερω δε τοπω.

συγκληρονοµους µεν Χριστου. θεοποιει τε δι᾿ αυτου. οσον κτιστου το ακτιστον υπερεχει τη φυσει. το µαννα του Σωτηρος -. τι η Ενωχ µεταθεσις υπαρχουσι προς ταυτα. ολον τε το πολιτευµα κεκτηµενους εκεισε εν θεωρια των καλων.η θαλασσα βαπτισµατος. πνευµατι δ᾿ ελευθερους. Το µαννα γαρ. ζωης µεστη τε πελουσα παντας ζωης µετοχους τους τρωγοντας αποτελει και ποιει αθανατους˙ διαβιβαζει τε αυτους ου πελαγος θαλασσης. εξελιπεν. και εξ ανθρωπων αλλοιοι τουτους αναλλοιωτως και τεκνα δεικνυσι Θεου. (374) ουτω κακεινα συµβολα τουτων εισι και τυπος. ων οφθαλµοι ουκ ειδον.και τριβον την εις ουρανους ενεκαινισε πασι τοις εις αυτον πιστευουσιν εν αδιστακτω πιστει. ουδ᾿ εξ Αιγυπτου µεθιστων προς αλλην γην µεταγει φθαρτους καρπους προφερουσαν και αυθις τοις ανθρωποις. δεσµιους µεν µονη σαρκι. ως θαλασσα τµηθεισα ραβδω παλαι και µαννα εκ του ουρανου κατελθον. αλλ᾿ αδιστακτω πιστει γε βαπτισθεντας αθροον. Η σαρξ δε του ∆εσποτου µου τεθεωµενη ουσα. συνανιοντας τω Χριστω εις ουρανους ευκολως. και Πνευµα το Παναγιον εξεχεε πλουσιως εις παντας τους δεικνυοντας την πιστιν εκ των εργων και νυν αφθονως τουτο γε εκχει προς τους τοιουτους. Εγω δοκω. αδελφους του Σωτηρος. θεους Θεω συνοντας γε Πνευµατι εν Αγιω. ο λεγεται αρτος. ο εφαγον οι ανθρωποι εν τη ερηµω τοτε. το Ηλιαν αρπασαν. . οις συναφθη αθροον. ασυγκριτον υπεροχην κεκτηµενων και δοξαν. απωλετο. τροφη αγγελων. ινα και καταλαβωµεν γην της επαγγελιας. Τι ουν το αρµα του πυρος. τυπος µονον και αληθειας συµβολα ταυτα παντως υπηρχον . αλλ᾿ ουδε τεσσαρακοντα επι χρονοις βαδιζειν διακελευεται ηµας ο λυτρωτης του κοσµου. απεθανον τε παντες και οσοι τουτο εφαγον˙ ζωης γαρ ου µετειχεν. Θεου δε κληρονοµους.

ΝΒ’. ουσιωδως ενουται δε δι᾿ αυτου πιστοις πασι και γινεται αχωριστος η ενωσις η τουτων. πως ουκ ακολουθουµεν. Αλλ᾿. .το δε παντων φρικτοτερον! – ουρανον καινον εδειξε µε και εν εµοι κατωκησεν ο των απαντων κτιστης. τιµη προσκυνησις τε νυν και αει ως βασιλει εις αιωνας αιωνων. Αλλα αναισθητοτεροι εισι ξυλων τε και των λιθων. Προτερον απεκδυσας µε φθορας και του θανατου και ολον ελευθερωσας µε εν αισθησει και γνωσει. ουπερ ουδεις των προπαλαι αγιων ηξιωθη. Περι θεολογιας˙ και οτι τω µη αλλοιωθεντι τη του Αγιου Πνευµατος µετουσια και γεγονοτι θεσει εν γνωσει Θεω διδασκειν τα θεια τους ανθρωπους ουκ εξεστι. (375) Λαβων γαρ σωµα δεδωκεν αυτου Πνευµα το Θειον. οι µη φιλουντες τον Χριστον πλειον των ορωµενων µηδε ελπιζοντες αυτω συνειναι µετα ποτµον.αιµατος τε και της αυτου σαρκος µεταλαβοντας απο θανατου εις ζωην. Πως τοις φθαρτοις προσκειµενοι νοµιζοµεν σωθηναι. ουσιωδως δε ουδαµως νινι Θεος ηνωθη προ του γενεσθαι ανθρωπον τον Χριστον και Θεον µου. τον αφθαρτον. Πως ου πιστευοµεν Χριστω. ρυσαι µε της τουτων αλογιας και σε φιλειν εκδιδαξον. (376) . ω Χριστε µου. Φευ µοι! – στεναζω γαρ πικρως την των ανθρωπων πλανην -. την δοξαν την αγηρω διαγωγης της µετ᾿ αυτου. αµην. την ζωην πιστων παντων. Σοι γαρ συν τω Πατρι και Πνευµατι σου Θειω δοξα πρεπει και αινεσις. πως ου ποθουµεν την ζωην. πως τον εκεινου πλουτον τον ασυλον. Ελαλει γαρ γο προτερον δια Πνευµατος Θειου και ενεργεια τη αυτου τα θαυµατα εποιει. πως ουκ επιθυµουµεν. κα΄των απαντων ποιητη. εις φως τε απο σκοτους. Θεω τε και ∆εσποτη. απο της γης εις ουρανους αναφερει ευθεως.

η θεια δε και ακτιστος υπερουσιος φυσις (377) ως της ουσιας των κτιστων υπερεχουσα παντων καλειται υπερουσιος. µαλλον δ᾿ αυτου ουσιωδως εστιν η παρουσια. ενυποστατος ποθος. Οταν δε φως απροσιτον οικουντα παρεισαγη και µαρτυρη µηδεποτε υπ᾿ ανθρωπου οφθηναι. Το γαρ ανουσιον ουδεν και λεγεται και εστιν. . ∆ια τουτο ουν ειπον σοι καταληπτον τον ποθον και ενυποστατον αυτον ως µεθεκτον ληπτον τε˙ παν γαρ ληπτον και µεθεκτον ουσια παντως πελει ενυποστατως µεθεκτη. ολον αφθεγκτον πελει. οποσον δε καταληπτον. Ει δ᾿ απιστεις. ωσαυτως και ληπτη τε. τουτου το πλειον ουπω. ενυποστατως εν εµοι φως εντος ορωµενη˙ το φως δ᾿ ασυγκριτον εστιν. ου το ακατανοητον αναφλεγει τον ποθον. Τις µε χωρισει αισθητων. τον Παυλον σοι µαρτυρουντα παρεξω και τα αµφοτερα πιστα ειναι σοι βεβαιουντα˙ οταν γαρ λεγη τον Χριστον εντος εχειν λαλουντα και Πνευµατι φθεγγοµενον αυτον τω Παναγιω. Τις µοι δωσει γαληνην γε και ησυχιαν παντων. εστιν ολη γαρ απεριγραπτος φυσει˙ το µη περιγραφοµενον υποστασιν πως ειπης. θεϊκη δε γε παντως˙ το µεθεκτον καταληπτον. Το δ᾿ ανυποστατον ουδεν. µεταληπτη και αληπτος. πλην ενουσιος πελει και ενυποστατος εστιν. µεταληπτον. ο ποθος δε του Πνευµατος ενεργεια τυγχανει. περιγραπτον ειναι λεγει το θειον. ων απηλλαγην απαξ και απεκρυβην εξ αυτων γεγονως εξω κοσµου. και πως µεταληπτον µοι. υπερ ουσιαν πασαν. ινα του καλλους κορεσθω και της εκεινου θεας.Τις µου παραµυθησεται τον πονον της καρδιας. Πονον δ᾿ ειπων εδηλωσα τον του Σωτηρος ποθον. και προς υποστασιν κτιστην ασυγκριτος γε παντη νοειται. απεριγραπτως εν αυτω συµπαρον και αληπτως. αλλα ουσια θεια. Αγαπη γαρ ουκ ονοµα.

ον ουδεις ποτε ανθρωπων ηδυνηθη ιδειν. ο χιτων του Κυριου. ειπε. Αυτος γαρ υπερουσιος ακτιστος ων το προσθεν σαρκα τε ανελαβετο και κτιστος µοι ωραθη. ει µη εκεινον τον το φως το αστεκτον οικουντα και ον ουδεπω ουδαµως ουδεις ανθρωπων ειδεν. Ουτω πιστευεις. και παντως ου δισταζεις. ει µη φιλονεικοιης. Τον Θεον ουν οι δεξαµενοι της πιστεως τοις εργοις και θεοι χρηµατισαντες Πνευµατι γεννηθεντες. Οταν δε παλιν ειπη σοι˙ ο Θεος. ο εκ σκοτους φως λαµψαι παλαι προειπων. τον ενοικουντα τω φωτι αει τω απροσιτω˙ ενοικον εχοντες αυτοι εν εαυτοις οικουντα οικουσιν αυτοι γ᾿ εν αυτω τω παµπαν απροσιτω. Παντως ερεις µοι˙ ουδαµως. ονπερ οι βαπτιζοµενοι επενδυονται πιστει. τουτο Θεου το εργον. λεγε µοι. ος ελαµψεν εντος µου. πως η µετελαβεν αυτου η προσεψαυσεν ολως. τουτο εστιν η µετοχη και αρραβων ο θειος. Ινα µη λεγης˙ Τον Χριστον ενδεδυσθαι πιστευω˙ ου λεγω˙ Τουτο πιστευε˙ αλλα˙ Πιστεως εργον και πιστεως βεβαιωσιν και πιστεως σφραγιδα και πιστεως τελειωσιν αναµφιβολον εχε εκ του ενδυσασθαι Χριστον εν αισθησει και γνωσει . αυτον εκεινον βλεπουσι τον εαυτων πατερα. ποιον σοι αλλον παριστα Θεον. ουδε αναισθησια. αλλα δια της πιστεως εν αισθησει και γνωσει. τουτο η βασιλεια. τουτο σφραγις Χριστιανων. ολον θεωσας µε αυτος τον προσληφθεντα ξενως. νοησαι. αλλ᾿ ουδε δυναται ολως του κατιδεσθαι. τον ανθρωπον εθεωσεν εµε τον προσληφθεντα. Ει ουν Θεος γενοµενος ανθρωπος. τουτο το ενδυµα εστιν. τουτο µεθεξις θεια. ως πιστευεις. ουχι αγνοια. λεγω σοι. Τουτο πιστις η αληθης. τουτο υπαρχει η ζωη. θεσει θεος γενοµενος τον φυσει Θεον βλεπω (378) εκεινον.τοτε το απεριγραπτον και αληπτον εµφαινει˙ ο γαρ ουδεις εωρακε πωποτε των ανθρωπων.

. αναλλοιωτως µενοντα διπλουν εξ εκατερων. τοσουτον η και πλεον γε απεχοµεν οι παντες οντως αξιας του Θεου και θειας θεωριας. και λεγων τα εν ουρανω φρονειν και ειδεναι. και διηγεισθαι απασι και γνωστικοι καλεισθαι. τοτε ελθε και συν ηµιν στηθι. ως ακριβως ειδοτες. θεσει Θεον. Τοιουτος δε γενοµενος ολος. Ο γεννηθεις γαρ δυστυχως εν τοις καταχθονιοις και σκοτος ολος κατοικων του ενεστωτος κοσµου. απαραποιητον αυτου δεικνυσαν την εικονα. βλεπειν τε παντα τα εκει και τους αλλους διδασκειν. οποσον δε απεχοµεν ζωης της αιωνιου. τα εν αυτω δε γραµµατα δηλοι ταδε και ταδε. η σφραγις αλλου πελει. οιµοι. ο παντως ελαµψεν εν γη αεναως λαµπει. θειας τε θεωριας. και ακουσοµεθα οµου πατρικης φωνης. (379) οποσον απολειποµεν της θεϊκης αξιας. οπερ και ενδειγµα εστι παντως αναισθησιας. καν συν εκεινω κατοικειν λεγωµεν παραδοξως και τον οικουντα εν φωτι τω απροσιτω εχειν εν εαυτοις και µενοντα και κατοικουντα ολον˙ και θελοµεν καθηµενοι εν τοις καταχθονιοις φιλοσοφειν τα υπερ γην και τα εν ουρανω γε και ουρανων υπερτερα. ω αδελφε µου. οντως παραδοξον εστι τοις ακουουσι τερας και το νοµισµα βλεπουσι χρυσουν ευροιζον πανυ και την σφραγιδα αληθη του βασιλεως ουσαν. καθως σοι ειπον.εκλαµποντα. ουχι αναισθητος εστι και πλεον αρα τουτου. επ᾿ ορους θειας γνωσεως. Ως γαρ τυφλος φιλονεικων τους βλεποντας και λεγων˙ Το νοµισµα χαλκουν εστιν. φως τε µη θεασαµενος του µελλοντος αιωνος. αστραπτοντα θεοτητος τη δοξη και τρανοτατω εν φωτι ολον σε αλλοιουντα. θεολογοι τε ακριβεις και µυσται των αρρητων. Οσον απεχει ουρανος των γης καταχθονιων και των εκεισε δυστυχως παλαι κεκρατηµενων. τη φυσει δε ανθρωπον ολον οντα.

οι δουλοι της οιησεως και υπερηφανιας θελησει χρηµατισαντες και αιχµαλωτισθεντες το θεληµα το ιδιον αει αποπληρουσιν. ως επαθεν εκεινος. και αρατε το καλυµµα εκ της υµων καρδιας˙ και προς αυτα τα ρηµατα αγριαινουσιν. ∆οξα ουν πελει του Χριστου ο σταυρος και τα παθη. αλλα πληρουται εις ηµας ο λογος του Κυριου. Ει δε γε τις ερει αυτοις˙ Ακουσατε µου. αυτοι γαρ τουτο εαυτοις επεθεντο θελησει. Ουτοι αφεντες νοµους του Θεου εαυτοις εισι νοµος. οιµοι. ωτα πνευµατικα καρδας δε κεκαλυµµενα εχουσι και ου δυνανται ολως Θεου ακουειν. και αυθις˙ Ακουοντες τα ψυχικα ωτα βυουσι µαλλον και ουδαµως ακουουσι του Πνευµατος τους λογους. µαλλον δε παθη τα τον νουν σκοτιζοντα και φρενας και του Θεου χωριζοντα τους προληφθεντας ηδη. τεκνα. και παραιτουνται µετοχοι δοξης Θεου γενεσθαι τω παραιτεισθαι το παθειν. και ου Θεω αλλ᾿ εαυτοις λατρευουσιν. ο λεγων οτι˙ Βλεποντες ου βλεπουσι. και µισος µαλλον προς αυτον εκ των λογων προσκτωνται και συνιδειν ου δυνανται το προσον αυτοις παθος.και την γραφην το ονοµα δηλουσαν το εκεινου. (380) ουδ᾿ αισχυνοµεθα τινα η αυτους τους αγιους και τους αγγελους ανωθεν τα καθ᾿ ηµας ορωντας. αλλα τεκνα προσειπε. και θελουσιν. και γαρ ωσιν ακουουσι σωµατικως σαρκινοις. οτι µη πατερας εκαλεσεν. ουτω γε πασχοντες ηµεις ου δοκουµεν τι πασχειν. τιµην µαλλον την εξ ανθρωπων . και δια τουτο οιονται και βλεπειν και ακουειν. και βουλονται καλυπτεσθαι οφθαλµους τε και ωτα. ινα ηµας δοξαση˙ (381) ταυτα δ᾿ ου βουλονται παθειν. α καθυπεστη δι᾿ ηµας. ω τολµης. ως επαθεν εκεινος. αντι της δοξης του Θεου την ιδιαν ζητουντες και στησαι ταυτην σπευδοντες πασιν εργοις και τροποις. Ουδαµως γαρ ισχυουσιν αφ᾿ εαυτων διαραι καλυµµα της επαρσεως και της αναισθησιας.

Τι χωριζη µου. Ιδε την ασθενειαν µου και οικτειρησον µε. την τρυφην την των αγγελων. ιδε µου την αθυµιαν. την ευφροσυνην. στεφανον τον των δικαιων και κριτην και βασιλεα. Τι µε φευγεις. Αµην. την χαραν. την θλιψιν. ΝΓ’. Λογε! Λαµψον µοι και νυν ως παλαι και καταυγασον ψυχην µου˙ φωτισον τους οφθαλµους µου του οραν σε. ω Χριστε µου. την ζωην την αιωνιαν.και χωρισµον απο Θεου εκουσιως αιρουνται. τι µε καιεις. (382) Ιδε µου. Κατα διαλεκτον Θεου και του πατρος των λογων ο λογος˙ και οπως υπο του Αγιου Πνευµατος ελλαµποµενος ο θειος ουτος πατηρ ωµιλει Θεω και υπ᾿ εκεινου εµυσταγωγειτο τα θεια τε και ανθρωπινα. λυτρωσαι τους εις σε πεποιθοτας κενοδοξιας µιαρας και υπερηφανιας και συµµετοχους ποιησον παθων σου και της δοξης και καταξιωσον ηµας αχωριστους σου ειναι νυν τε και εις τους µελλοντας αιωνας των αιωνων. Τι το προσωπον σου κρυπτεις. Θεε µου. ος ου θελεις χωρισθηναι (383) πωποτε των σε φιλουντων. Χριστε. τι µε τεµνεις και συντριβεις. φως του κοσµου. Αλλ᾿. βασιλειαν ουρανων τε και παραδεισον σε οντα. ιδε µου και την πτωχειαν. Οιδας. οτι αγαπω σε .

ζωον ανθρωπος. Σωτερ. σοι λεγω. Οιδα γαρ αληθινον σε. Μεσον τουτων ουν. (384) Ποιων αρα των κτισµατων.και απο ψυχης ζητω σε. εκ πατρος γεγεννηµενος και αυτω συνηνωµενος και συνοµιλος αφραστως. Πατρος σου. Τουτον ουν ως αισθητον µεν κυριον των ορωµενων και δεσποτην ειργασαµην. απερ βλεπεις. Ουτως ους αυτος γεννησεις Πνευµατι σου τω Αγιω και υιους σου αποδειξεις. µαλλον µεν ουν αδελφους σου και Θεου υιους. αλλ᾿ ως λογος ων αρχηθεν. δειξον την φιλανθρωπιαν και το ελεος σου. εν αΰλοις αισθητον δε. Των ενυλων και αΰλων˙ ενυλα γαρ. τουτοις και συνοµιλεις τε και αυτους ορων ορασαι υπ᾿ αυτων εκεινων παλιν. διπλουν δε˙ εν αισθητοις µεν αϋλον. εγνωκα ως αφευδης ει και φιλεις τους σε φιλουντας και προσοµιλεις ως φιλοις ου σκια ουδε εµφασει. αϋλοι δε αγγελοι γε. δουλα ως ορατα παντα . ως ειπας. και εµφανισον σαυτον µοι. ουδ᾿ ως νους νοΐ ετερω. Αποκαλυψον. ενυποστατος ζωη τε. ∆ειξον ουν την ευσπλαγχνιαν.

οπως βλεπη µου τα εργα και δοξαζη µε τον κτιστην˙ ως δε λογικον τε οντα και νοερως καθορωντα. Βλεπε. απετυφλωθη και εγενετο εν σκοτει (387) του θανατου. Συ δε νυν λογιζη χειρον. Τι δε και κατηλθον ολως. δεδωκα αυτον οραν µε και εκ τουτου των αγγελων εν αξια καθεσταναι. τι και εν σαρκι εφανην. Τι δε και ωραθην πασι. αφρονεστερον εκεινου. Οτε δε την εντολην µου παραβας απο του ξυλου εφαγεν. εθεωρει µου την δοξαν και ωµιλει µοι καθ᾿ ωραν. οτι κρυπτοµαι µη θελων οραθηναι σοι εις απαν. τοις νοεροις δε προσωπον εβλεπεν εµου του κτιστου. οπερ λεγεται κρυβηναι˙ τουτο γαρ εκεινος τοτε υπενοησεν αφρονως. Ει γαρ µη ορασθαι θελω. συνες. λεγε. µηδε τας οικονοµιας˙ ο Αδαµ τυφλωθεις πρωτον .αυτω µονω υποταξας. Μη αγνοει µου τας πραξεις. καθως ειπον. τι σοι ειπον˙ ανθρωπος διπλους υπαρχων εβλεπε τοις αισθητοις µεν οφθαλµοις τα κτισµατα µου. Που γαρ ειχε µε κρυβηναι η εν ποιω τοπω.

Οµοιως παλιν η γυνη ητιασατο τον οφιν. Ουδαµως. αλλα θανειται θανατον εις τον αιωνα. γεγονεν οµµατων διχα η ψυχη εκτυφλωθεισα και Θεον µη καθορωσα. χωρισθεις εκ των αΰλων. οι πρωτοπλαστοι ανοια και κατηλθον εις τον αδην και εις φθοραν κατηχθησαν. Θαυµα ξενον˙ ωσπερ σωµα. οπερ επαθον. ει τυφλωθειη. αλογος εκ λογικων τε γεγονως και ενυλος γε. ειπε δε µαλλον˙ Η γυνη ηµαρτεν. ωσανει της αµαρτιας αιτιον µε αποφηνας.ελεγχθεις και διδαχθεις τε υπ᾿εµου µετανοησαι ουκ ηθελησεν. ην δεδωκας µοι. αλλ᾿ ολως αταπεινωτος ευρεθη. ουσπερ κατελεησας ανωθεν εγω κατηλθον˙ αορατος ων παντη παχους και σαρκος µετεσον . και ουδεις ηµαρτηκεναι ωµολογησεν ουδ᾿ ολως. ∆ια τουτο εξεβληθη της τρυφης του παραδεισου (388) και εµεινεν εν αισθητοις µονοις µετα των αλογων. υπο της ψυχης κινειται˙ η ψυχη δε τυφλωθεισα ποιαν κινησιν ευρησει. ως ειπον. Σωµα µεν. Ζην δε πως ολως ισχυσει.

αισθητος τοις αισθητοις γε. µηδ᾿ ειπων˙ Ηµαρτηκα σοι. ως και ανθρωπος γενεσθαι θελησαι και οραθηναι. ∆ια τουτο ουν ενδικως . (389) τον Αδαµ του καθοραν µε. ουσπερ εκτισα χερσι µου. καθως και ειπον. Αλλα οµοιος ανθρωποις εγενοµην κατα παντα. ∆ια τι ουν ολως τουτο ηνεσχοµην του ποιησαι. ο Λογος. εξ εκεινου τε οι παντες τουτου απογονοι αµα. Οντως λαµπω. Εκ σαρκος αρχην λαβων δε ανθρωπος ωραθην πασιν. παραβας δ᾿ απετυφλωθη και ευθυς απενεκρωθη µη θελησας µεταγνωναι. παροραν δε τυφλωθεντας τη του οφεως απατη. Βλεπεις. και ηνωθην τουτοις θελων. ποσον ποθον εχω του ορασθαι παρ᾿ ανθρωπων. ουχ υπεφερον. Επειδη δε ετυφλωθη. Οτι επι τουτω παντως εκτισα.και ψυχην ανελαβοµην. Πως ουν ειπας κρυπτεσθαι µε απο σου και µη ορασθαι. Προσεχε τω µυστηριω˙ εβλεπε θεοτητος µου δοξαν ο Αδαµ και εζη. αυτος µεν ειναι εν τη θεια δοξη. Θεος ων αναλλοιωτως εγενοµην σαρξ. αλλ᾿ ου βλεπεις.

Βλεπε µοι τους υπο νοσου (391) ιερας κατεχοµενους. Αλλ᾿ ουκ εστι τιµωρια. εξ ης εληφθη˙ υστερον δε τουτο παντως ως αποφασις εδοθη (390) και τοις πασιν ελογισθη αφυκτος ως τιµωρια. πως ου χειρων πασης αλλης τιµωριας της εν αδη αυτη η ζωη υπηρχε. Χειρον ην γαρ του λυθηναι το δεδεσθαι αιωνιως και αθανατον υπαρχειν το κακον εν αµφοτεροις. ειπερ το σωµα το φθειροµενον υπηρχε φερουσα συνηνωµενον. µαλλον δε ευεργεσια. πως ουκ ην θανατου χειρον. σωµατος τε και ψυχης.αποστρεφειν κατεκριθη εις την γην. Ου γαρ ειασα συνειναι το φθαρτον συν τω αφθαρτω. και φθαρτον εκ τουτου σωµα περιφερων ηνωµενον. η ψυχη γαρ εκπεσουσα της ζωης γε της ενταυθα. ∆υο ουν εισι θανατοι. αλλ᾿ αιωνιως ην συνδεδεµενη τουτω. χωρισµου ψυχης. παλιν τε. κατ᾿ ολιγον τε γηρασκον και λυοµενον και ρεον. Ο θανων ψυχη. ει µη εµελλε λυθηναι τουτου τε και χωρισθηναι η ψυχη. . ειπε µοι. σοι λεγω.

πως αι σαρκες αι εκεινων φθειρονται και δαπανωνται. ποδων τε διχα και οµµατων και χειλεων και ρινων εισι και ωτων. Οµως προ του χωρισθηναι εκ του σωµατος. πως χειρων. θανατος απαλλαγη τε των κακων του βιου παντων. ου χειρον του θανειν το ζην υπηρξε. τοις βιωσασι καλως δε προξενος χαρας αληκτου και τρυφης της αϊδιου και φωτος του ανεσπερου. ινα παλιν ειπω. µανθανε τας δωρεας µου. θανατος ελευθερια νοσων και παθων παντοιων. πως και αλαλοι κωφοι τε ταις φωναις ταις αλαλητοις τον Θεον επικαλουνται ταυτης της σαρκος λυθηναι. Ο γαρ θανατος ανθρωπων θανατος πραγµατων πελει˙ θανατος φροντιδων λυσις. (392) βλεπε τας ευεργεσιας. Ουτως ουν ευεργεσια γεγονεν η τιµωρια. θανατος αµαρτηµατων εκκοπη και αδικιας. σοι λεγω. πως ακινητοι εις απαν. µαλλον δε ου τιµωρια. αλλ᾿ οικονοµια θεια. Ει γαρ ουτως εις αιωνας. ειναι εκληρωσατο. βλεπε τας οικονοµιας. Εφανερωσα τω κοσµω .

ουδ᾿ εν µαχαιρα κτιζειν. παντως απαιτηθειη. αµην. Ουτως ουν µοι νοει και Θεον ηµας πεποιηκεναι . Οτι εκαστω των ανθρωπων δεδωκεν ο Θεος προσφυως και προς το συµφερον το χαρισµα δια Πνευµατος Αγιου εις το ενεργειν. οτι κτιστης και δηµιουργος υπαρχω. ουδε φασγανω σφενδονειν. δρεπανον. λογχη τε. αλλ᾿ αρµοζοντως εκαστω χρη προς εκαστον χρασθαι. (393) Το ποιηµα του ποιητου τι ποτ᾿ αν γνοιη διχα. αλλ᾿ ουκ αφ᾿ εαυτου λαβον. α ποιησαι εδει. ου σκαπτειν µετα πριονος. βελος και παντα τα λοιπα εργαλεια εν βιω. πραξιν τε και ενεργειαν δικαιως και πρεποντως. αλλ᾿ ως υπ᾿ αυτου προωρισθη. ην ελαβε. εκαστον την ενεργειαν κεκτηται την ιδιαν. εξ ηµων δε γε παντως. αξινη. ∆ιο θεριζειν ληϊα ουκ εξεστι σκαπανη. ουδε δρεπανω τεκτονειν. και το ονοµα µου πασιν απεκαλυψα ανθρωποις. Ει δ᾿ ου προς α γεγονασιν. φασγανον τε και τοξον. και τοις εργοις.εµαυτον και τον Πατερα και εξεχεα πλουσιως το Παναγιον µου Πνευµα επι πασαν οντως σαρκα. αλλ᾿ αλλως χρηση τουτοις. εδειξα και νυν δεικνυω παντα. ου ραπτειν τη αξινη. εις το µη κενον ειναι µεσον της εκκλησιας αυτου. ου τεµνειν ξυλα ραβδω γε. κατασκευαζει ενεργειν εργαλειον εντεχνως. και γαρ σκαπανη. Ν∆’. ουκ εν τω τοξω τεµνειν. προς οπερ αν εθελοι. µαχαιρα τε και πριων. Ο γαρ τεχνιτης εκαστον. Την γνωσιν γαρ. ραβδος. απολωλεν ο βιος σοι και πασα πραξις παντως. ουχ ωσπερ αυτος θελει. λογχη δ᾿ ου πριζειν θεµις.

ως οιδε µονος ο Θεος. αυθις λεγω σοι απερ και πρωην ειπον˙ . οις δε γνωσιν και λογον. αλλ᾿ ειπωµεν και ετερα χαρισµατα του κτιστου. ου γεηπονος ειναι αιρησεται˙ αλλ᾿ εκαστος. ου ναυτης ουδε γεωργος. Ουτος ουν ουκ ανεξεται κωπην ολως ελασαι. και ιδοις αν τον πλευστικον ευτεχνως τα πελαγη θαλασσης διαπλεοντα και τερποµενον µαλλον υπερ τον ιππω σοβαρω εφεζοµενον ανδρα και γεωργον γης αυλακας τεµνοντα τω αροτρω. Πνευµατικα δε ταυτα. αλλους του αρχειν των πολλων. το λαλειν γλωσσαις αλλοις. ουδε κρατησαι δικελλαν. το ενεργειν απο Θεου ελαβεν. απλως τε εχαρισατο εκατω των ανθρωπων το κατ᾿ αξιαν δωρηµα και πλεονεκτηµα γε. α τοις ανθρωποις δεδωκεν. ενεργησει.εν εργοις εκαστον πιστον ενεργειν εν τω βιω. τους δε υπεικειν τουτοις˙ και οις µεν σοφιαν δεδωκεν. καθαπερ ειπον. αλλα προς οιαν εκτισται. και προς αυτην διακειται προσφυως και οικειως. το ζευγος τε ο τωνβοων των συνεργαζοµενων πολυ κρεισσον νοµιζοντα βασιλικου τετρωρου. Ο στρατιωτης παλιν δε εαυτον υπερ παντας γεωργους τε και πλευστικους και χειροτεχνας µειζω ηγειται και ως ενδοξος εναβρυνεται τρεχων επι σφαγην και θανατον αωρον καταλυσαι. εκαστω κατ᾿ αξιαν˙ τον µεν ανδρειον σωµατι. τους δε παντως µανθανειν. ουδε τεκτων γενεσθαι. Ιδου γαρ. θαυµατουργειν ετεροις δε και ενεργειν δυναµεις˙ αλλους προστατας εδειξε. επιτηδειως εχει. προς ο. τον δε ωραιον µαλλον πεποιηκε και ετερον ευφωνοτερον αλλων. οθεν και χαιρει ταις χρησταις κατεντρυφων ελπισιν. (394) τους µεν διδασκειν θεµενος. ∆ιο προς τεχνην εκαστος ουχ οιαν αυτος θελει. το προφητευειν αλλοις δε. (395) αλλως δε ου δυνησεται ανθρωπος εν τω βιω ολως τι διαπραξασθαι η την αρχην θελησαι. ο των απαντων κτιστης. εις το χρησιµως ενεργειν εν τω βιω αρρητως.

εκουσιως απεστην ο ταλαιπωρος. αχρηστον εργαλειον. και αυτοπροαιρετως τοις παρα φυσιν απασιν εµαυτον εξεδοµην. ο τεχνιτης µε κατεσκευασε Λογος. και αντιστηναι προς αυτον µη ισχυων. Ει ουν αυτα ποιησαιµι πλειονα παντως δωσει. Ιδου γαρ. (396) ανθ᾿ ων λυπεισθαι µε εχρην και θρηνειν τε και κλαιειν. . µακραν γενοµενος Θεου και χειρων των αγιων. την στερησιν δικαιως οντως καθυποστησοµαι παρα Θεου του δοντος και απρακτος γενησοµαι. αυτος και διδωσι φρονειν οσα συµφερειν οιδε. Πως ουν.- . οιον ηθελε παντως. δυνησοµαι φρονησαι η ποιησαι η ολως ενεργησαι τι θειας ισχυος ανευ. υφ᾿ ουπερ και κρατουµενος και κινουµενος ολως. δολιως κατηχρειωσε πασιν εεργοις ατιµοις. ουτως ουδε ο ανθρωπος ανευ χειρος της θειας εννοησαι τι δυναται αγαθον η ποιησαι. Ο νουν µοι χαρισαµενος. και τελεωτερα φρονειν παρασχει φιαλνθρωπως˙ ει δε καταφρονησαιµι και αυτων των ολιγων των καταπιστευθεντων µοι. απειθεια τη προς αυτον και ανυποταξια χρησαµενος εκβεβληµαι του οντως παραδεισου. οισπερ ενηδυνοµενος και χαιρων ωπτανοµην. και ενεργειν παρεχει µοι δυναµιν. απερ θελει. οιον αυτος ηθελησε και εθηκεν εν κοσµω.πως γαρ και αντιστησεσθαι ειχον νεκρος υπαρχων. χερσι βεβηλοις του εχθρου εµπεσων παναθλιως. του αιροντος και δι᾿ αυτου κατασκευαζοντος τι. ως µη θελησας εντολας εργασαθαι του κτιστου. αλλ᾿ οκνηρια εµαυτον εκδους και ραθυµια˙ και δια τουτο ερρµµαι των χειρων του ∆εσποτου. οτι προς απερ εκτισµαι ενεργειν. ειπε.ωσπερ ουκ εξεστι ποτε των ειρηµενων παντων εργαλειον αφ᾿ εαυτου κινηθηναι προς πραξιν η ενεργησαι τι ανευ χειρος ανθρωπου. Ευρων λοιπον µε κειµενον ο παµπονηρος οφις και τη αργια των καλων προδεδοµενον ολον. ο ταλας.

µαλλον δ᾿ εχρησατο αυτος εµου µη βουλοµενου. πασης παρανοµιας και εργασιας πονηρας δοκιµον εργαλειον γεγονα. εργαζεσθαι τας αρετας. Ουκ οιδε γαρ αντιλεγειν το ξιφος τω κρατουντι. ειπον µοι. εις εµπελωνα τον αυτου. τα τρια οι τηρουντες και επιµενοντες αυτων τη καλη εργασια συντοµως. Ο ουν ποιησας µε Θεος ανωθεν επιβλεψας και του τυραννου τη χειρι κρατουµενον ιδων µε ωκτειρησεν. απατηθεις δολιως˙ κατεχων γαρ µε τη χειρι και δυνατως ελκυων κοπραγωγοις ερρυπου µε και παντοιοις βορβοροις και δυσωδιαις µε πικραις ενεβαλε και τουτοις εποιει ενευφραινεσθαι. αλλ᾿ οπου αν και βουληται. . ινα σοι ειπω συνελων. ως ουκ ισασιν. προς παν ειδος κακιας. ταπεινωσει µε ευθυς και µετανοια ενεργειν τε επετρεψαν και πενθειν αεναως. ο ταλαιπωρος. Οι καλοι ουν µε γεωργοι και συµπαθεις λαβοντες και ταις χερσι ταις εαυτων ολον το θεληµα µου αραντες. τας εντολας φυλασσειν και των αγιων της χειρος παρεκτος µη κινεισθαι. προς θανατους αδικους. εις γεωργων τε χειρας (397) παρεδωκεν αγιων µε του ενεργειν τα θεια. ουκετι του µη ενεργειν ισχυον τα εκεινου. αφηρπασε της εκεινου χειρος µε και παλιν µε εισηγαγεν εις παραδεισον θειον. προς οργας. Αφ᾿ ου γαρ και απερριψα εµαυτον εκουσιως εκ της χειρος της του Θεου και των αυτου αγιων. προς λοιδοριας. αλλα εν πασι τοις αυτου θεληµασιν ενηργουν. αναγονται προς δοξαν. Ταυτα γαρ. ινα µη παλιν µε ευρων ο κακιας εργατης εξω χειρος διαγοντα αγιας αφαρπαση και τα αυτου µε ενεργειν αυθις παρασκευαση. προς φθονους τε. τεκνον.πασης κακιας οργανον. ο κρατων τουτω χραται. και ηρπασε µε ο δεινος αρχων και ψυχοφθορος και τη εκεινου µε χειρι κατεσχε θελοντος µου. ω της αναισθησιας! Προς αρπαγας. ενεργουντα µε ευρε.

αγαπη τε θερµη και ολη προαιρεσει. την στενην τε και συντοµον και ακινδυνον ουσαν. προς εργα σωτηριας. ως εργαλεια αψυχα. µηδεν εκτος εκεινων ποιουντες η κινουµενοι η ενεργουντες ολως. ωσαυτως και το θεληµα το αγιον εκεινων. Σπευσατε και κολληθητε τουτοις αδιασπαστως πιστει. προς πλατος τε απαγουσαν ζωης της αιωνιου. Αµα τω επιβηναι γαρ της οδου της ευθειας απασι συναριθµιοι γενησεσθε αγιοις. απαραλλακτως εν εµοι παντα εκβεβηκοτα ευρηκα και εθαυµασα και τοις πασι κραυγαζω. ως ον του Θεου θεληµα παρ᾿ υµων εκπληρουσθω και ουτως συντοµον οδον απροσκοπον τε ολως οδευσαντες γενησεσθε φιλοι Θεου υψιστου. σφαλµατων παντων τε οµου λαµβανουσι και ουτως υιοι υψιστου γινονται και θεοι κατα χαριν και εργαλεια ευχρηστα. οσοι του Θεου και των αυτου αγιων εαυτους επαισθανεσθε των χειρων οντας εξω. παν καλον ενεργουντα. (398) ριψατε απαν φρονηµα και θεληµα οικειον και ταις εκεινων γε χερσι τας ψυχας υµων δοτε. αλλ᾿ εκ Θεου συγχωρησιν παντων αµαρτηµατων. µαλλον δε θειοι γεωργοι αλλους καθοδηγουντες προς πραξεις οντως αγαθας. Το δε εκεινων φρονηµα υµετερον γινεσθω. .καθαρσιν και απαθειαν και θεωριαν θειαν. µεγαλοφωνως εκβοων και παραινων και λεγων˙ ουδε γαρ φερω σιωπη ταυτα καταχωννυειν˙ ∆ραµετε. και µακαριους απαντας βροτους ηµαρτηκοτος και ταυτην διοδευσαντος την οδον την τραχειαν. και ταις χερσι του δυσµενους αλισκονται ουδεπω. ως υποδειξαντος υµιν υπερευξασθε παντες. Τουτοις – παντες ακουσατε! – πιστευσας και ποιησας και ταις χερσι των του Θεου γεωργων τε και δουλων κατα την προσταξιν αυτου εµαυτον εκδους ολον. και βασιλειας ουρανων αγαθων τε αφραστων κληρονοµοι οφθησεσθε εν ολιγαις ηµεραις.

αλλα και κακων οντως παντοιων σκευος˙ οπερ οιδα παντωςα καγω και πεπλησµαι αισχυνης. Αλλα µε ταυτης. απηλειψε τον πονον και χαραν αντεισηγαγε τη ταπεινη ψυχη µου. Χριστε. Βασιλευ µου. και εντροπης και θλιψεως οδυνη µε κατεχει. και πονος ο αφορητος κρατει µου την καρδιαν. αλλα το φως σου λαµψαν µοι µυστικως του προσωπου τους λογισµους εδιωξεν. της Αγιας Τριαδος εσοµεθα νυν και αει και εις παντας τους αιωνας των αιωνων. πασης παρανοµιας εργατην. ω Χριστε. ΝΕ’. προς πλατος παραδεισου χωρησωµεν και της ζωης δειχθωµεν κληρονοµοι και του Θεου αχωριστοι και παντων των αγιων εν Χριστω τω µονογενει Υιω και Θεω Λογω µετα του Θειου Πνευµατος. (399) Συ µε γινωσκεις. Θεε µου. οπως οµου µετα χαρας τα σωµατα λιποντες προς την εκει καταπαυσιν. µηδεποτε στερησης. αµεµπτως πορευοµενοι αχρι τελους του βιου. µη εν τω µελλοντι αιωνι. Οτι τοις το αγιον φυλαξασι βαπτισµα καθαρον παραµενει το Πνευµα το Αγιον˙ απο δε των µολυναντων αυτο απανισταται. ου γαρ υπαρχεις αγαθον απαν. αµην. αλλα και τοις ορωσι σε παν αγαθον παρεχεις. ινα καγω τε και υµεις ευρεθωµεν εν ταυτη. ου µονον εν τω µελλοντι – φευ τους τουτο λαλουντας! – . µη νυν. Χαρα γαρ του προσωπου σου η θεωρια εστιν. µονον. µετουσια µεθεξει τε εµπιπλας. ουσπερ βλεπεις. Θελω ουν θλιβεσθαι. και θλιβοµαι.οι ευπροθυµως εν αυτη θελησαντες βαδισαι και κατα ποδας του Χριστου θερµως ακολουθησαι. αλλα και οσοι τον Χριστον ιδειν επιποθουσιν. µη δια ταυτην µαλλον απολωµαι και της χαρα στερηθω της µελλουσης. και θλιψις ου κολλα µοι. ∆εσποτα.

. εξ ουπερ εκπεπτωκαµεν παλιν ανακληθεντες –˙ και ωσπερ τοτε ο Αδαµ ην προ της αµαρτιας. ενεκα και τελεισθαι προσεταξας. βεβαιον και αληθες γινωσκων. λουτρον τουτο το θειον. ηνπερ ποιει ερχοµενον ενεργεια το Πνευµα. και του θανατου και φθορας ολως ελευθερουνται . ως ο Αδαµ. εν σωµατι σωµατικως τελουµενον εν πραξει. ηγουν καθαραντας αυτους δια της µετανοιας ορας.αλλα και νυν εν σωµατι τους οντας σου αξιους. ως τινες αυ νοουσιν. της πρωτης παραβασεως λαµβανοντες την λυσιν˙ και τουτου µονου. Επει ουν βεβαπτισµεθα παιδες αναισθητουντες. ελαβοµεν και φυλασσειν ωσαυτως (401) εν πνευµατι πνευµατικον νοµον ουσας και θειον. δεδωκας την µετανοιαν εις καθαρσιν δευτεραν και ορον ταυτης τεθηκας του Πνευµατος την χαριν. Οι γαρ το βαπτισµα σο σον λαβοντες εκ νηπιων και αναξιως ζησαντες τουτου κατα τον βιον εξουσι το κατακριµα πλειον των αβαπτιστων. ω ∆εσποτα. (400) αλλ᾿ ουδε µνηµη τη ψιλη. Οµοιως και τας εντολας εργαζεσθαι οι παντες.ο αµπελων παραδεισος νοειται µοι και εστιν. ως ειπας. οραν σε δε τρανως κακεινοις εµπαρεχεις ουδαµως εν φαντασµατι η νοος ενθυµησει. αλλ᾿ αληθεια πραγµατος θειου και φρικτου εργου. ενυβρισαντες στολην σου την αγιαν˙ και τουτο. αµαρτωλων παντων ων σωτηρια. αλλα και µαλλον Πνευµατι Τριαδος επικλησει. ως ατελεις και ατελως δεχοµεθα την χαριν. οπερ οι βαπτιζοµενοι εντος του αµπελωνος εισερχονται λυτρουµενοι του σκοτους και του αδου. ως δοκω. ηνπερ εν τω βαπτισµατι ελαβοµεν το πρωτον˙ και γαρ ου µονον υδατι την χαριν ειπας ειναι. Σωτερ. ουτω και παντες γινονται οι γνωσει βαπτιθεντες πλην των ου λαβοντων αισθησιν νοεραν αναισθητως. εις αποπληρωσιν οντως οικονοµιας θειας˙ τηνικαυτα γαρ ενωσιν ποιεις των διεστωτων συ ο Θεος.

ο αγιος καν ποσως καταδεξη. ειπεν ο Θεος. το σωµα πρασσον δε διχα γνωσεως θειας ως βους καµνων λογιζεται η αχθοφορον ζωον. ποσα δε συνετριβης. Οι ουν εν αµπελωνι σου ειτ᾿ ουν εν παραδεισω δια βαπτισµατος του σου ανακληθεντες αµα και ολως αναµαρτητοι η και αγιασµενοι εισελθοντες. και οιδας. αφατου προµηθειας χειρονα υπερ τον Αδαµ εργα πεποιηκοτες. και εασθωσιν αγιοι παλιν οι µολυνθεντες και τον χιτωνα σου κακως σπιλωσαντες. εν νοερα αισθησει. µη µοι γενοιτο. της κεφαλης τον ζοφον. ποσα εκλαυσας. καταφρονησαντες οµου και σης φιλανθρωπιας. καταληφθωσιν ενδοθεν ειναι και αµαρτανειν. (402) και µετα τουτο αιγλη σοι εφανην φιλανθρωπως. επειτα και ακτινος. Αρα γε. ως αφρων επλανηθης. ως και καεντος εν πυρι οσµην γενεσθαι τουτων κρεατος τοινυν εξ αυτης γενοµενην. αλλ᾿ εµολυνθης και ως παιδιον ηµαρτες. µη εργον λογισαµενοι φρικτης οικονοµιας το λουτρον του βαπτισµατος εν Πνευµατι Αγιω. εκπιπτει και του αλλου. και τουτων ενδοθεν οικειν της ρυπαρας καρδιας ο καθαρος. . Ψυχη γαρ µονη τα καλα ενεργειν ουκ ισχυει εργα. Απαγε. φλεγων το παχος της σαρκος. ως βεβαπτισαι και συ. τη κεφαλη σου ανωθεν επικαθεζοµενη. φωνης τε κατηξιωσα. αρχηθεν µονω τω νοΐ. Σωτηρ µου. και θεωριαν µονην σοι του ειδους παρειχοµην.∆ιπλους γαρ ων ο ανθρωπος διπλου δεεται νοµου˙ ου γαρ και αµελησειεν. Ειτα νεφελη γεγονα µικρα πυρος εν ειδει. εγενοντο ωσπερ Αδαµ ο πρωτος˙ ειτα προσαµελησαντες τοσαυτης σωτηριας και τηλικαυτης σου. τεκνον! Οιδας γαρ. ωσπερ οιονται οι πολλοι των ανθρωπων. πως τε τον κοσµον απαντα απηρνησω και µολις δυσωπηθεις ταις προσευχαις Συµεων του πατρος σου. Χριστε. και τη εκπληξει δακρυα συν πολλη κατανυξει. ως οιδας.

οπερ εωρας τοτε περιπετοµενον εν σοι φως και περικυκλουν σε (403) εισηλθεν ολον εντος σου απροσιτον ον φυσει και την καλην αλλοιωσιν ξενως ηλλοιωσε σε. προς δε και λογου προσβολην η πονηρας εννοιας ει µη µετανοησειας θερµως µετα δακρυων και εξορισεις απο σου ταυτα τη µετανοια. . και αεναως δακρυσι θερµοις εκπλυνοµενου εν τη ευχη. ου παραµενειν πεφυκε˙ Πνευµα γαρ εστι Θειον. εν τη τροφη. αλλα µικρον εισδεξη λογισµον εν καρδια η αηδιαν προς τινα ευλογως η αλογως. εµοι συνον και τω Πατρι ως οµοουσιον µοι. συχνοτερον σοι φαινεσθαι ηρξαµην. ο ειδως Θεον παντα. ουχ υλικας. πασης κακοπαθειας. αλλ᾿ αΰλους ακανθας ως νεφη. εν τω ποτω δε µαλλον.Τα µετα ταυτα δε κακα και την στενοχωριαν. συ παντως επελαθου. την πιστιν. την ταπεινωσιν την εις τον σον πατερα και του θεληµατος του σου την αρνησιν εις απαν. αλλα και πασαν πονηραν ενθυµησιν καρδιας. ουχ οραται. Τουτο ουν. Ο γαρ µη εχων θεληµα ιδιον παντως θνησκει. και κρυβηθεν ως εν ριπη οφθαλµου. ει µη απασιν εργοις µε θεραπευεις. εν τω εµω δ᾿ ευρισκεται θεληµατι και ζη γαρ. πυρος εν µεσω µενειν τε ακαταφλεκτον προσεχε! Τοιουτον ουν ποιησας σε. νηστεια λεπτυνθεντος σου δηλαδη και τοις πονοις της αγρυπνιας. ου σαρκικας. ωσπερ οιδας. ου µονον δε χωρητικον. οµιχλην τε και σκοτος. οσην τοτε υπεµεινας. ζοφον ως παχυν. ως ηλιος εισδυσας. κατα µικρον σου την ψυχην καθαιρων µετανοια και καταφλεγων των παθων αποκειµενας υλας. οπερ µαρτυριον εµοι λογιζεται και εστιν. της ευχης. Αλλ᾿ ουν εγω επισταµαι. αλλα κεκαθαρµενον. λαθρα δ᾿ αιφνης αφιπταται. και µολις σε χωρητικον απειργασαµην σκευος. Μολις ουν ουτως οντος σου κακεινου καθ᾿ εκαστην βιαζοντος τοις δακρυσι τον αγαθον µε φυσει.

ουκ ονοµατι µονω. αλλ᾿ ανθρωπος εγενοµην εγω µεν˙ τη πιστει δε και των εµων εντολων τη τηρησει. λαµπον και κραζον εχουσι προς τον εµον Πατερα. µη εις συναισθησιν ποτε ελθουση µετανοιας. Η πως και υπενεγκοιτο πυρος αστεκτου φυσιν ακανθας γεµουσα παθων ψυχη και αµαρτιας. οτι λαβοντες εχουσι το Πνευµα µου το Θειον. Χριστε µου˙ ουσπερ προεγνωκας σαφως και δεδωκας γενεσθαι . πως σκοτος ουσα συγκραθη φωτι το απροσιτω και µη αφανισθησεται αυτου τη παρουσια. (404) οι εχοντες το Πνευµα µου εν ταις αυτων καρδιαις. ουσιαν πως χωρησειεν αχωρητον εις απαν. και της φθορας απαξ και του θανατου ελευθερω και δεικνυµι τινος τεκνα και φιλους υµας. ως βλεπετε. εντος υµων υπαρχω και συνειµι. και προς µε λεγει δι᾿ αυτων˙ Ω αββα. µη φοβεισθε! Ιδου εγω. Ουδε γαρ παντας εν ταυτω τοτε θεους ανθρωπους πεποιηκα. σαρκι και µονον οµοιος υπηρξα τοις ανθρωποις. οτι Θεου γεγονασιν υιοι και κληρονοµοι. εντευθεν τε Χριστιανοι χρηµατιζουσιν οντως αληθεια και πραγµατι. καθως ειπεν ο Παυλος. ουδαµως δυνατον ολως τουτο! Εγω κτισµατων παντων γαρ ειµι κεχωρισµενος˙ επει δε κτισµα γεγονα. εν θεια µεταληψει των φρικτων µυστηριων µου πασι ζωην δωρουµαι. ο πατηρ µου! Ως τεκνα γαρ γεγονασι Θεου και παρρησια γνωριζοντες µε βλεπουσι και πατερα καλουσι˙ λεγει δε και προς εκαστον των αυτο νυν εχοντων εν εαυτοις παναληθως˙ Ω τεκνα. Ταυτα πιστα και ποθεινα τυγχανουσι. αλλα και τω βαπτισµατι. Ουκ εστι.Πως ουν υπαρξει εν ψυχη µηδ᾿ ολως καθαρθειση. Ζωην δ᾿ ειπων εδηλωσα το Πνευµα µου το Θειον˙ πλην τουτο γινωσκετωσαν. ιδου. πεποιηκ˙ χαιρετε εν Κυριω! Τουτο ουν εσται αληθες σηµειον τοις ανθρωποις. ψυχην αναλαβοµενος και νουν οµοιως τουτοις. τεκνον. των απαντων ο κτιστης.

ει µη κτησονται πιστιν πολλην. και τον νοµον φυλαξουσι τον θειον σου προθυµως µεχρι θανατου εαυτους δια σε εκδιδοντες εις εργασιαν αληθη των σοφων εντολων σου. Θεε µου. η αληπτον. Η γαρ τοις πασι τε ληπτον και προσιτον ανθρωποις. απροσιτον διδασκουσι σε παντη˙ οµως εν αµφοτεροις δε σφαλλονται. (405) τοτε σε παντη αληπτον κηρυσσουσι τοις πασι. Σωτηρ µου. δος χειρα φοβου θειου. εσκοτισµενοι οντες. ου χαριν προς αυτους ολως ουκ επιβλεπεις. Τοις γαρ απαρνουµενοις σε και λεγουσι µη λαµπειν το φως σου το αΐδιον εις ψυχας των αξιων. και προς τα φιλα εαυτων αλληγορουντες ταυτα των φοβερων σου εντολων καταφρονουσιν ολως. ουχι δε και απιστων. Σε γαρ ζητειν ου θελουσιν. υψηγορουντες ως κοµψοι τοις επηρµενοις λογοις. Ουδαµως. Οις βραβευσον φως γνωσεως. εχειν γαρ σε δοκουσιν˙ ει δε οµολογησουσι µη εχειν σε. Οις ει µη λαµψη σου το φως και ιδωσιν εν γνωσει. πως σου φωτος το προσωπον υποδειξης. καθως ειπας. δος αναστηναι της κακης υπονοιας του λακκου και εις συναισθησιν ελθειν οτι εν λακκω κεινται. και ως ουδεις θεασασθαι ισχυει σε ανθρωπων. ως ειπας. φως θειον ουχ ορωντες. Τοις δε λοιποις αδυνατα πασι δοκουσι ταυτα. εν σκοτει και καθεζονται. ουδε υπαρχει ο αυτων υπερεχων εν γνωσει.συµµορφους της εικονος σου εν Πνευµατι τω Θειω. πως αν πιστευσωσι τρανως οτι αξιοις φαινη και συλλαλεις και συνοικεις νυν και εις τους αιωνας αυτοις ως φιλοις. µη νοουντες τα θεια και ανθρωπινα. η και παραµυθεισθαι οιονται οι παραφρονες επι κεναις ελπισιν. ως πιστοις δουλοις σου. και παντη δυνατα εστιν αυτοις ως κεκληµενοις εις την χαραν την αφραστον υπο σου εις αιωνας. οι και διαβαλλοντες απιστουσιν εις απαν φρεναπατουντες εαυτους. Ο µαρτυρουσιν οτι νυν εισιν οι βλεποντες σε. Αλλα πιστων συ ει Θεος. .

ευσπλαγχνε. γλωσσα λαλειν ου δυναται. και συ ουκ απηξιωσας υιον σου µε καλεσαι. ω Θεε µου. δος µοι συνεσιν. απο γης της γενεσεως. ευχαριστειν τε και λαλειν τας σας ευεργεσιας. Κακεινος µε προσηγαγε τω σω Πατρι. τα δε γε σα και τα των σων οφθαλµοι ουχ ορωσιν. δος ελεος δεοµενοις σου. ∆εσποτα. νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων. τον ορφανον εν κοσµω. και τοις ποσι προσερριψας αυτου και ταις αγκαλαις. ξενον υπαρχοντα εν γη. Καν ηµαρτον ως ανθρωπος υπερ ανθρωπον. Θεε µου. . καθως αυτος επιστασαι. δος µοι γνωσιν. εξ οικου γονικου µου ως εξ Αιγυπτου σκοτεινης. και προσλαβοµενος µε και τη χειρι σου τη φρικτη κρατησας ηγαγες µε. ως ειπας. ευσπλαγχνια ηλεησας µε τον πτωχον. οδος ουκ εστιν αλλη δε. Κυριε. τω ευτελει σου δουλω. διδαξον καµε ποιειν τας εντολας σου. ας εις εµε τον ορφανον εποιησας και ξενον. περι εκεινων εννοειν και λεγειν εν συνεσει – αποχωρισας. αλλα συ τη οικεια σου. ΝΣΤ’. κλαιοντα ως τον ασωτον και προσπιπτοντα. (407) ω λογου γλωσσης πενιχρας υµνειν σε απορουσης. ουδε κοσµος χωρησαι. και σοι δια του Πνευµατος.ουτω γαρ εµοι δεδωκας. ο µονος συ γινωσκεις˙ απο πατρος και αδελφων. Λογε. ο Θεος µου. εις ον ηυδοκησας εν γη γενεσθαι µου πατερα. Αµην. ικετηριος τε οµου και ευχαριστηριος. Χριστε µου. ∆ος ελεος. (406) Κυριε. και εποιησας.Τουτο ουν το σωτηριον παντων των σωζοµενων. Ευχη προς Θεον επι τοις γεγονοσιν εις αυτον. Ω αναξιου στοµατος και ρυπαρων χειλεων. οιδας. συγγενων τε και φιλων. Κυριε. Σωτερ. ως εξ αδου µυχων µε . οτι εδιδαξας µε. ω Τριας. Οι γαρ σοι κοσµου ξενοι.

ην απαντες ποθουσιν. λοιδορει. οι ταπεινοι σου δουλοι εν ασθενεια ισχυροι. φθονει. ΝΖ’. Ζωη. Συ γαρ οιδας µου το ασθενες του λογου και αµετοχον µαθησεως της εξω˙ συ επιστασαι.∆ια τουτο ουν. ο ουδεν εστιν η ελπις η βεβαια. Λοιπον. (409) Ω Χριστε. Αυτη τι εστι. (408) Σκια κρατουµαι και αληθειαν βλεπω. λαϊκους. ως υπεσχου. τι γαρ αρρεστον εχει. συν σοι. λογους γνωσεως και συνεσεως θειας. αρχιερεις. µοναζοντας. Τουτον ποθησον και µισησον τον κοσµον. αποδιωκει. ω ∆εσποτα. µαινεται. οτι σε µονον εχω ζωην και λογον και γνωσιν και σοφιαν. Ποιαν ουν ελπις. ιερεις. κτεινει και παντα πρασσει καθ᾿ ηµων περιπιπτων εν τουτοις˙ ηµεις δε. ος ουδ᾿ αυτον κερδησειε˙ δωσει γαρ. εν πενια πλουτουµεν. Οτι ο τον Θεον εξ ολης ποθησας ψυχης µισει τον κοσµον. κοσµος δ᾿ εχει το σωµα. Η δε ζωη τι η Θεος κτιστης παντων. ο ξενος εγω και ταπεινος τοις λογοις. ως ευδοκησας. υπο στοµατος λαληθεισα και λεγοµενη Θεου. πλαναται ο τυφλος πηλον κατεχων µονον. ∆εσποτα. σωτηρα Θεον και προστατην εν βιω και αναπνοην της ταπεινης ψυχης µου. και τοτε µονος τα κακα τα ιδια κερδησει συν τοις οµοφροσιν αυτου και τυφλοις φιλοκοσµοις. ΝΗ’. παρασχου µοι λογους σοφιας. Ηµεις. µισει ηµας ο κοσµος. ∆ιδασκαλια κοινην συν ελεγχω προς παντας˙ βασιλεις. . Ην οφθαλµοι ουκ ειδον. εν παση θλιψει χαιροµεν οντες εξω του κοσµου. εν τη εσχατη σαλπιγγι πνευµατικον και τουτον. Κοσµος θανατος.

δος ισχυν. ο απροσιτος. η δοξα. και εν πτωχεια τη µακαριζοµενη τον απραγµονα µεταδιωκειν βιον. τον αναξιον. ιερεις. συ η σκεπη µου. ου εν τη χειρι πνοη παντων των οντων˙ Βασιλεις! Καλως ποιειτε πολεµουντες τα εθνη. µη απαξιωσητε φωνης ακουσαι και λογων εµου του ευτελους ανθρωπου. δος µοι κρατος ειπειν προς παντας τους σοι ανακειµενους (410) και λατρευοντας σοι.Συ ει η ελπις µου. συ το καυχηµα. µονασται και µιγαδες. Λογε. συ η αντιληψις µου. εαν µη αυτοι τα των εθνων ποιουντες εργα και εθη και βουλας τε και γνωµας και δια πολλων εργων υµων και λογων απαρνησθε µε. ο µονος παντοκρατωρ. και δια τουτο θαρρων σου τω ελεει και αιτουµαι σε και λαλω και προσπιπτω˙ δος λογον ευθη. ο πλουτος µου. επισκοποι. βασιλεις και δυνασται. τον υµων βασιλεα. λαλησαι µυσταις. τι λεγει ο παντων Θεος και προ παντων αιωνων. βασιλευ των παντων. παντος αλογου ζωου. Ανθρωποι παντες. Κρεισσον ην υµιν λογους εµους φυλασσειν ορθως τε ποιειν τας εντολας µου πασας. αυτους δε δουλους και παθων και δαιµονων τοις εργοις υµας γινεσθαι καθ᾿ εκαστην . αρχουσι τε και λατραις. συ η καταφυγη µου. Συ εκ του κοσµου ηθελησας µε. αλλα καρδιας ανοιξατε µοι ωτα και ακουσατε και συνετε. τοις δοκουσι σε βλεπειν και θεραπευειν και δουλευειν σοι ως ∆εσποτη γνησιως. Τι γαρ οφελος διεκδικειν τον κοσµον απο θανατου και προσκαιρου δουλειας. τον ευτελη και χειρω παντος ανθρωπου. κατ᾿ ευσπλαγχνιαν προσλαβεσθαι τον ξενον.

ασυγχυτος υπαρχω Θεος ανθρωπος. Παντα γαρ καλα. ανθρωπος Θεος παλιν˙ ως γαρ ανθρωπος χερσιν υµων κρατεισθαι κατηξιωσα.και κληρονοµους του πυρος του ασβεστου. ταις φυσεσιν ωσαυτως. και ουτως ποιη απαραβατως παντα µεχρι θανατου και µηδεν ψιλον λογον. ο και σαρκωθεις. οι οντες εκσφραγισµα εµης εικονος. συνετε. ος αµεριστος. οι συλλαλειν µοι αξιως τεταγµενοι. αλλ᾿ εµµενη µου του ∆εσποτου τοις λογοις. ει εαυτον οικτειρη (411) και τους λογους µου παση σπουδη φυλαξη και µετανοιαν ενδειξηται γνησιαν υπερ των πρωην ισως εξειργασµενων. οι των δικαιων υπερκειµενοι παντων ως οντες εις ονοµα των µαθητων µου καµου φεροντες τον θειον χαρακτηρα. οσα τις αλλα πρασσει εργα δι᾿ εµε και την προς τον πλησιον συµπαθειαν τε και ελεηµοσυνην. τουτο µοι θυµιαµα και προσφορα και δωρον˙ χωρις δε τουτων εθνικων υµεις χειρους. ταις θελησεσι. Θεος ων κατα φυσιν. και διπλους γενοµενος ταις ενεργειαις. οιαν ελαβον εκ του Πατρος ο Λογος. Των επισκοπων οι προεδροι. επειτ᾿ εν τουτοις µηκετι επιστρεψη. ως Θεος δε υπαρχων πανταπασιν αληπτος ειµι πηλιναις χερσι και αορατος τοις µη ορωσι και απροσιτος ο σφαγεις υπερ παντων. οι και του κοινου ελαχιστου συλλογου την εξουσιαν τοιαυτην ειληφοτες. µηδε κεραιαν µιαν των γεγραµµενων παραβλεψηται˙ τουτο γαρ µοι θυσια. τοις προσταγµασι και νοµοις αληθειας. πρωτον δε παντων. (412) ο διπλους εγω εν µια υποστασει˙ .

και α µη βλεπειν εξωθεν τουτοις θεµις˙ και µακροθυµω ο φιλανθρωπος αγαν. ως φιλω µοι λαλουσιν. (413) οι µηδε γνωριζοντες την εµην χαριν. ω ουδ᾿ ως δουλοι ενεµειναν τω φοβω. αλλ᾿ ων τω λογω αντικειται ο βιος και οις αγνωστα τα φρικτα µου και θεια. του νυµφωνος τε των απορρητων επιβαινουσι χιτωνος διχα. Εξωθεν καλως στολιζοντες το σωµα λαµπροι τω δοκειν και καθαροι ορωνται. της χαριτος µου. . ψυχας δε χειρους πηλου τε και βορβορου. οι υψηλοι τε και τεταπεινωµενοι την κακην ταπεινωσιν και εναντιαν. ην ελαβον ουδεπω. βασταζων αυτων την αναισχυντον τολµαν. την αορατον µη ορωντες µου δοξαν˙ των επισκοπων οι πολλοι εξ ολιγων. και µεσιτευειν τους αλλους υπισχνουνται. ουχ ων τω λογω και συντρεχει ο βιος και σφραγις εστι της τουτων θεοπνευστου διδασκαλιας και θεορρηµοσυνης.των επισκοπων οι δια τουτο παντων κατεπαιρεσθε των ελαχιστων ως ταπεινων τε και κατω καθηµενων˙ των επισκοπων οι πορρω της αξιας. οι δοξαν θηρωµενοι την των ανθρωπων καµε παραβλεποντες τον κτιστην παντων ως πτωχον και πενητα απερριµενον. και δεικνυουσιν εαυτους ως οικειους. Εισερχονται δε. οι και κρατειν οιονται αρτον πυρ οντα και ως ψιλου µου καταφρονουσιν αρτου και ψωµον οραν και εσθιειν δοκουσι. οι πολλων υπευθυνοι πταισµαντων οντες. αναξιως απτονται του σωµατος µου και υπερεχειν των πολλων εκζητουντες ακλητως εισερχονται εµων αδυτων ενδον.

οι προυχοντες µαλιστα των αλλων θρονοις. Ταυτα ουν παντα γνωσεται πας ο θελων (414) αληθη και βεβαια τα γεγραµµενα εργων εξ αυτων. οι το συνειδος και προ του βεβλαµµενον και µετα τουτο παντως κατεγνωσµενον εχοντες και βαινοντες αυλη µου θεια. ουτω και ουτοι πανθανουσιν αγνωστως. και ψευδος ουδεν ουδαµως αν ευρηση και πεισθησεται και καθοµολογησει ως Θεος αυτος δι᾿ εµου ταυτα ειπεν. οι του βηµατος. ων ιερεις ποιουµεν. ουδε προπυλα του ναου µου του θειου ουτως αυθαδως εισβηναι κατετολµων. ην ει εβλεπον. και αναισχυντως ιστανται τοις αδυτοις παρρησιαζοµενοι ενωπιον µου. ουκ αν τουτο εποιουν. Ει µη τις αυτα των ποιουντων υπαρχει και σπευδει λογοις απατηλοις σκεπασαι και τας ιδιας αισχυνας συγκαλυψαι. Ποιος εξ ηµων των νυνι ιερεων . υπουργον αυτον λαβοµενος και δουλον και εκπληρωτην των αυτου θεληµατων.µαλλον δε παντος ιου θανατηφορου κεκτηνται οι δειλαιοι εν πονηρια. ας ενωπιον αγγελων και ανθρωπων αποκαλυψει ο τα κρυπτα του σκοτους αποκαλυπτων Κυριος Θεος παντων. µηδαµως την θειαν µου δοξαν ορωντες. και δια τουτο ο Σατανας εισηλθεν εις τουτον ευθυς και αναιδη προδοτην απειργασατο εµου του διδασκαλου. οσοι τολµηρως και αυθαδως των θειων αναξιως απτονται µου µυστηριων. οι της ιερωσυνης. Ωσπερ γαρ παλαι Ιουδας ο προδους µε λαβων τον αρτον εξ εµου αναξιως εφαγεν αυτος ως µερος κοινου αρτου.

Εαυτου δε τις ου σπουδαζει γνησιους φιλους ανθρωπους επισκοπους ποιησαι. µη κεντουµενος υπο του συνειδοτος. Τουτο γαρ των µετριων. ∆οξης γαρ υπαρχοντες αγευστοι θειας την κατω δοξαν παριδειν ου δυναµεθα˙ ερως δε δοξης. ωνησαµενος η πωλησας την χαριν. Ποιος ου ποεκρινεν αξιου φιλον τον αναξιον µαλλον εγκαταστησας. και χρυσον παντα και χρηµατα παρειδε.τας ανοµιας εαυτου προκαθαρας ουτω κατετολµησεν ιερωσυνης. και αναλγητως εγκειµεθα προς ταυτα. . ο και αναµαρτητον δοκουσιν ειναι (415) αλλης αιροντες πραγµατα εκκλησιας. Οντως ουδεις σηµερον τουτων υπαρχει εχων απαντων καθαραν την καρδιαν. της των ανθρωπων λεγω. Ποιος δια αιτησιν των κατα κοσµον δυναστων. οτι παντως εν εποιησεν ων ειπον. Ποιος την συνειδησιν κατεγνωσµενην εαυτου ου κεκτηται απο ληµµατων. µηδε του καλου ποιουµενοι την πραξιν˙ και δια τουτο ουδε µετανοουµεν εις το βαθος των κακων βαπτισθεντες. πλουσιων και αρχοντων ουκ εχειροτονησε και παρ᾿ αξιαν. Ποιος ηρκεσθη τοις κατα χρειαν µονοις και του πλησιον ουκ ενοσφισατο τι. οτι κατεφρονησε δοξης της κατω και δια µονην ιερουργει την ανω. οπως λαµβανη εν εξουσια παντα τα αλλοτρια. αλλ᾿ εξαµαρτανοµεν αδεως παντες. Ποιος τον Χριστον ηγαπησε και µονον. Ποιος αν ειποι τουτο εν παρρησια. φιλων. δι᾿ ων ηπειχθη γενεσθαι η ποιησαι. µητε του κακου εκκοπην µελετωντες.

ο εις αρπαγην ακορεστος τυγχανων και µνησικακων τοις µη συχνως διδουσι. ουδε µεµψασθαι εαυτην εκουσιως. (416) εκ τινος δ᾿ αλλου την ταπεινωσιν µαθη η πως διδαχθησεται θεληµα θειον. µη λογοις απατασθω! – οστις προτερον ουκ αφησει τον κοσµον και τα του κοσµου απο ψυχης µισησει και µονον Χριστον γνησιως αγαπησει και ψυχην αυτην δι᾿ αυτον απολεσει. ο επιθυµων χρυσιου πληθος εχειν. αλλ᾿ ως καθ᾿ ωραν αποθνησκων τυγχανει και πολλα κλαυσει δι᾿ αυτον. ειπε µοι. ποιος ανθρωπος τουτο ειπειν δυναται η ποιοησαι ισχυσει. Τις βεβαιωσει κρατειν αναµαρτητως και ιερουργειν ακατακριτως τουτον του αµωµου θυµατος φρικτην λατρειαν. ω τα Χερουβιµ ου τολµα ατενισαι. ο δοξαν θηρωµενος την των ανθρωπων και πλουτου δεοµενος του φθειροµενου. µηδεν µεριµνων των εις ζωην ανθρωπου. Τις µεσιτευσει τουτον η Θεω καταλλαξει και παραστησει ανεπαισχυντον λατρην Θεω τω µονω καθαρω και αχραντω.ψυχην ουκ εα ταπεινωθηναι ολως. Πως ουν. γνωστως οικουντα και εµπεριπατουντα τον ενα Θεον εν τη αυτου καρδια. και πενθησει κακεινου µονου εξει επιθυµιαν . οντι αγγελοις απροσιτω τοις πασι. Εγω γαρ λεγω και µαρτυροµαι πασι . Θεον ενοικον εχειν ειπειν τολµησει η φιλειν Χριστον η Πνευµα Χριστου εχειν.µηδεις πλανασθω. Ποιος αγγελος. Ο δε µη Χριστον και τον αυτου Πατερα και το Πνευµα το Αγιον εισδεδεγµενος. τουτων ουτως εχοντων. πως την δουλειαν ενδειξεται γνησιαν.

Ο γαρ καταστας εις προσωπον του Λογου ουτω βιουν οφειλει ωσπερ εκεινος και ουτως˙ ακολουθει! λεγειν εκεινω. ο δεδωκε τοις θειοις αποστολοις. ο Χριστου λατρης ηξιωµενος. ουτω και ηµας αυτος τε προσφερει και αυτος ηµας ουτω δεχεται παλιν. εις αλληλους γαρ αµαρτανοµεν παντως˙ ο δε τα θεια καπηλευων θρασεως και απεµπολων του Πνευµατος την χαριν εις αυτον παντως τον Θεον αµαρτανει. µοιχου χειρον και πορνου και παντων αλλων εστιν αµαρτηµατων. ιερωσυνην και ψυχων προστασιαν καταδεξασθαι η αρξαι µη τολµηση. οθεν καθαρσις και ψυχης θεωρια. Ωσπερ γαρ Χριστος Θεω Πατρι ιδιω και προσφερεται και εαυτον προσφερει. Αι αλωπεκες εχουσι φωλεους παντως και τα πετεινα κατασκηνωσεις παντα. . (417) οθεν φωτισµος ελλαµψεως της θειας και θεωρια φωτος του απροσιτου. Επει εις κριµα και κατακριµα εσται η εγχειρησις των τοιουτων πραγµατων. ινα δ᾿ αυτου παν εκδιωξη παθος.και δια πολλων θλιψεων τε και πονων καταξιωθη Πνευµα λαβειν το Θειον. οθεν του θειου θεληµατος η γνωσις. πασαν δι᾿ αρετην ευκολως κατορθωση και δακρυων κτησηται πηγας αφθονους. εγω δ᾿ ουκ εχω. εξ ου η απαθεια. διδοται πασι τοις καταξιωθεισιν οραν και εχειν τον Θεον εν καρδια και φυλαττεσθαι παρ᾿ αυτου και φυλαττειν ατρωτους αυτου τας εντολας τας θειας. Ταυτα ουν παντα προς βροτους νυν τελουνται. η αγιοτης. την κεφαλην που κλινω. φονεως χειρον.

οι και διατριβοµεν εν αλλοτρια χωρα εωντες χηρας τας εαυτων γυναικας. (418) ει µη την του σωµατος χρειαν και µονον. ουαι. αλλ᾿ οπως µονον ζωµεν εκ των προσοδων αφθονως αυτων και κατασπαταλωµεν. οικους τε κτιζειν και αγρους αγοραζειν. βαλανεια. γαµους ποιουντες και των ιδιων εκκλησιων ως ξενων καταφρονουντες και αµελουντες τουτων και επι µακρους χωριζοµενοι χρονους. και ανδραποδων επισυρεσθαι πληθος. Ει δ᾿ αυ τολµησει εις ιδιας εξοδους ακαιρως χρησθαι τουτοις µετ᾿ εξουσιας και συγγενεσι τα των ξενων χαριζειν. ουχ οτι τουτων κρατουµεθα τω ποθω. αλλ᾿ οικους. ποιος εξ ηµων των ιερεων φροντιζει. οποιον το κατακριµα τουτου! Παντως ανθρωπω παρεικαζεται ουτος την της ιδιας γυναικος ολην προικα καταφαγοντι κακως εξ αφροσυνης˙ οε αρα κρατηθεις και µη εχων του δουναι ταυτην απαιτουµενος χρηµατα παντως προς τη στερησει της εαυτου συζυγου και εις φυλακην πεµπεται καθειρχθηναι. πυργους κτιζοντες. Ενα µοι δειξον και εις τουτον αρκουµαι. προνοιαν αυτων ουδεµιαν ποιουντες. οι εις εαυτους και συγγενεις και φιλους καταχρωµενοι ταις των εκκλησιων εισοδοις και των πενητων µη φροντιζοντες ολως.Ουδεν γαρ ολως αυτος ιδιον εχειν ουδε κεκτησθαι οφειλει τι του κοσµου. (419) Περι δε ψυχης καλλους της Χριστου νυµφης. οι δε και καρτερουντες εις αυτας και οικουντες. . µοναστηρια. προικιζοντες. Ουτως ουν εσοµεθα οι ιερεις και λατραι. τα δ᾿ αλλα παντα τοις πενησι και ξενοις και τη εαυτων προσηκει εκκλησια.

καθαπερ ποτε Φαρισαιοι. Το εντος µορφωσατε τη ευσεβεια και το εκτος µοι καθαρον παντως εσται. ος αυτον ανυψωσει και προσλαβεται ως εν τω βιω. Και ει που φανη µικρος εις εν ανθρωποις.Αλλ᾿. ουτως εν τω µελλοντι και συνδοξασει πασιν αγιοις. εοικατε µι οντως µυδωσι ταφοις. οτι τους νοµους του Θεου και Σωτηρος καταπατουµεν ως µηδενος αξιους. Αλλα τι φησι και προς ηµας ο Λογος. ως αυτος εφη και αει τουτο λεγει τη λαµπρα φωνη των τουτου µεγαλειων˙ αλλ᾿ εστι Θεος. το δε ποθεινον εµοι τω κτιστη παντων και ταις νεοραις ταξεσι µου και θειαις. επισκοπους και λατραις. ουαι ηµιν. το µεν γαρ υµων εις ωφελειαν εσται κκαι των ορωντων τα καλα υµων εργα. µοναχοις. καθα παλαι ο Χριστος ηµων παρα των τηνικαυτα αρχιερεων και δεινων Ιουδαιων. µη τοις παθεσιν ηµων συγκαταβαινων. ους εποθησεν ουτος. δι᾿ ης εµοι τε και πασι καθορασθε ανθρωποι τρανως λογικοι τε και θειοι. φιλης εµης δε της εικονος ουδ᾿ ολως ποιεισθε λογον εις καθαρσιν και κοσµον αυτης εν σπουδη και δακρυσι και πονοις. ευθυς απελαυνεται ως εις κακουργων και διωκεται παρ᾿ ηµων εκ του µεσου και αποσυναγωγος γινεται. Θεω δε µεγας ως αυτου εγνωσµενος. των µοναζοντων οι δοκουντες σπουδαιοι. Ει δε τον εκτος κοσµειτε ανδριαντα (420) τη καταστολη των ηθων τουτου µονη και τοις ορωσιν υµας δοκειτε φιλοι δια της εκτος γυµνασιας των πονων. του εβδοµου αιωνος θυταις. ως εφην .

Καλα γε ταυτα. κοµην αυχµηραν. παθων. εννοιων και µελετης δολιας. ταχα λεπροις προσεοικατε. νηστειαν λεγω. λαµπραις εσθησιν εστολισµενοι των ορωντων εις πλανην. µυδωντες πληρεις εσω. ιν᾿ οφθητε µοι παρθενοι ταις εννοιαις. ∆ευρο.ειπων ελεγχων την αφροσυνην τουτων. δευρο σπουδαιως προς µε τον σον ∆εσποτην. Α γνωθι κοσµου οντα της αδικιας. επιθυµιαν ορασεως σαρκος τε. ει καλως εκτελειται τα της νοερας και κρυπτης εργασιας υµων εν γνωσει και σοφια και λογω˙ ει δ᾿ εκτος ταυτης επ᾿ εκεινοις µεγα τι φρονειτε ισως και το ειναι δοκειτε µηδεν δε οντες εκεινης χωρις. πονους. σκληραγωγιαν. των δεσµων λυθητι των του κοσµου. πεφωτισµενοι την διανοιαν πασαν. σιδηρων καθηλωσεις. και ενωθητε τω Λογω µοι εν λογω σοφιας εµης και γνωσεως της κρειττω. εις ολεθρον αγοντα τον κεχρηµενον . λογων. µισησον πλανην των αισθησεων πασαν. Του ιερου µου η πληθυς λαου πασα. Εξωθεν λαµπροι. νεκροις οστεοις µεµεστωµενοι φαυλων καρδιας σαπρας ενθυµησεως. χορτον εις στρωσιν κοιτης και πασαν αλλην κακοπαθειαν βιου. τριχινον εσθος. τυλων πληθος γονατων. Αλλα τοις εκτος χαιρειν πασιν ειποντες µονης γενεσθαι της εντος εργασιας σπευσατε θερµως εν ιδρωσι και πονοις (421) θειων αρετων και ιερων αγωνων. αλαζονειαν φρενων τε και του βιου και πασαν αλλην ενθυµησιν µαταιαν. ξηροκοιτιαν. φυγε των κακων τας αιτιας οξεως. Τις γαρ εξ υµων εξεζητησε ταυτα.

ανω δευρο. ερωτηµατικως ειπειν σοι. ολιγον ζωης λειψανον ων εν βιω. (423) 1. ηµεις δε ουχ οιοι τε τοιαυτα διακρινειν και γραφειν εσµεν και δια τουτο σιωπαν εβουλοµεθα˙ το γαρ πενυµατικοις . ων σοι σαρκωθεις ητοιµασα ως φιλω. ων ητοιµασα τοις εµε αγαπωσιν αει τε και νυν. Και ταυτα µεν της σης φιλοθεου ψυχης και του διαπυρου ποθου και φοβου τα ρηµατα και ψυχωφελη ερωτηµατα. ιν᾿ εις αιωνας αιωνων ζησης οντως και των αγαθων των εµων εντρυφησης. «ει αρα ενδεχεται εις µοναζοντας τινας εξαγγελειν τας αµαρτιας αυτων ιερωσυνην µη εχοντας». ως βροτος και φθαρτος ει. ΕΠΙΣΤΟΛΗ Α’. προσθεις και τουτο˙ «επειδη ακουοµεν την του δεσµειν και λυειν εξουσιαν τοις ιερευσι διδοσθαι µονοις». πατερ και αδελφε. Ηµεις δε απεδεξαµεθα σου µεν την προς τα καλα προθεσιν οτι ζητεις µανθανειν περι θειων και ιερων πραγµατων. της εν ουρανοις µετα παντων αγιων. Περι εξοµολογησεως. (422) λιπων τα κατω. αµην εις τους αιωνας. και ως ουδεν σοι εψεται των εκ κοσµω λαµπρων η τερπνων και ηδεων εντευθεν’ προς τας εκειθεν απαιροντι σκηνωσεις η τα των εργων µονων των εν τω βιω φαυλων παρα σου η καλων εργασθεντων. ΕΠΙΣΤΟΛΕΣ. Και γνους το φθαρτον και επικηρον παντως. Γνωθι γαρ σαυτον. Επεταξας τη ευτελεια ηµων.αυτοις εµπαθως και προσπαθως εν βιω και εχθρον καµου δυστυχως εκτελουντα. αγαθων αιωνιων. Λαβου του ποθου των εµων εν καρδια θειων πραγµατων. καλω σε προς µε τον Θεον του παντος και Σωτηρα. ιν᾿ ης µοι αει συνδαιτυµων αφραστως εν τη τραπεζη της εµης βασιλειας.

Εξαγορευσις τοινυν ουδεν αλλο εστιν η χρεων οµολογια ειτ᾿ ουν επιγνωσις σφαλµατων και αφροσυνης ιδιας ηγουν πτωχειας καταγνωσις˙ καθως εν ευαγγελιοις παραβολικως ειπεν ο Κυριος˙ «δανειστη τινι». Τοιγαρουν απας πιστος χρεωστης υπαρχει του ιδιου ∆εσποτου και Θεου και ο παρ᾿ αυτου ελαβε. Αλλ᾿ επει «εγγυς» ως γεγραπται «Κυριος πασι τοις επικαλουµενοις αυτον εν αληθεια» τουτον καγω ο αναξιος επικαλεσαµενος εν αληθεια ταυτα σοι ου δι᾿ εµων λογων. την εκ του σκοτους προς το ανεκλαλητον αυτου φως προοδον. τεως δε τα κρειττω και τελεωτερα. τον εκ του µιασµου αγιασµον. 2. τουτο δη και απαιτηθηναι µελλει επι του φοβερου και φρικτου κριτηριου αυτου. βασιλεις οµου και πτωχοι. οπερ σφραγις υπαρχει βασιλικη. το µελη γενεσθαι αυτου και το Αγιον Πνευµα λαβειν ενοικουν εν ηµιν. ηντινα και νυν επικαλεσαµενοι λεξωµεν ωδε. παρισταµεθα. αλλ᾿ εκ της ανωθεν σοφιας ειτ᾿ ουν της δια του πνευµατος χαριτος µυστικως εδιδαχθηµεν και καθ᾿ ωραν αει διδασκοµεθα. ινα εξ αµφοτερων των κρηµνων τη του Θεου χαριτι εµαυτον και τους ακουοντας µου διατηρησω. Τινα δε εισι τα δοθεντα ηµιν παρ᾿ αυτου ακουσον. Πολλα µεν ουν αλλα α ουδεις ανθρωπων ισχυσει εναριθµησαι. ιν᾿ η και τα λεγοµενα βεβαια. ου διδασκων αλλα τας µαρτυριας περι των επερωτηθεντων µοι φερων εξ αυτης σοι. οτε γυµνοι και τετραχηλισµενοι απαντες. ουδε παρα ανθρωπων εµαθοµεν. Τουτο γαρ αµεινον. ο δε ετερος πεντακοσια˙ µη εχοντων ουν αποδουναι αµφοτεροις εχαρισατο». Ου γαρ παρ᾿αγγελων εκτισθηµεν. τον τροπον προτερον της εξαγορευσεως και την δυναµιν εξειποντες. φησιν. «ησαν δυο χρεωφειλεται και ο µεν εις ωφειλεν αυτω δηναρια πεντηκοντα. Ποθεν ουν την αρχην του λογου ποιησωµεν η εκ της αναρχου των παντων αρχης. 3. το τεκνα και υιους αυτου και κληρονοµους δια του θειου γενεσθαι βαπτισµατος. ων ηµεις κατα πολυ βιω και λογω και αρεταις διεστηκαµεν.πνευµατικα συγκρινειν των απαθων και αγιων εστιν ανδρων. αλλ᾿ εξ αυτης της θειας και θεοπνευστου γραφης (424) λεξω. εν η τα ιδια προβατα σφραγιζει ο Κυριος – . το αυτον τον Θεον (425) επενδυσασθαι. του τε του το ταλαντον κατακρυψαντος και του αναξιως τα θεια και κενοδοξως µαλλον δε εσκοτισµενως εκτιθεντος δογµατα. την εκ της καταδικης ελευθεριαν.

Ταυτα παντα και αλλα πλειονα τουτων τοις βαπτιζοµενοις ευθυς απο του θειου βαπτισµατος διδοται. τα εν τω αερι δηλονοτι. τουτων αφανως αει παρατασσοµενων καθ᾿ ηµων. οια δη ωσπερ τειχος παντοθεν περικυκλουσαι τον πιστον και τον εναποκειµενον θησαυρον εν τη ψυχη ασυλον διατηρουσαι και πασιν εχθροις και κλεπταις ποιουσαι ανεπιχειρητον. και που οι λαβοντες και απολεσαντες ευρειν αυτα παλιν δυνησονται. τινας δε προδιδους γινωσκετω οτι καν µιας αµεληση και ουτω τον πλουτον ολον απολλυσιν. ελθων κακεινον και ηµας του πτωµατος εξηγειρε θεϊκη δυναµει. προς τα πνευµατα της πονηριας εν τοις επουρανιοις». . Αλλα γαρ νοµιζοµεν φυλαττεσθαι παρ᾿ ηµων τας εντολας του φιλανθρωπου Θεου και επι τουτω αχθοµεθα.το οµοιους και ηµας αυτου ποιησαι και αδελφους και συγκληρονοµους αυτου απεργασασθαι. αγνοουντες οτι µαλλον παρ᾿ εκεινων ηµεις φυλαττοµεθα˙ Ο γαρ τας του Θεου τηρων εντολας ουκ εκεινας αλλ᾿ εαυτον διατηρει και φυλαττει απο των ορωµενων και αορατων εχθρων. περι ων ως αναριθµητων οντων και φοβερων ο Παυλος εδηλωσε λεγων˙ «ουκ εστιν ηµιν η παλη προς αιµα και σαρκα αλλα προς τας αρχας. προς τας εξουσιας. ει µη ο υπερ φυσιν Θεος και κατα σαρκα υιος αυτου γεγονως. προς τους κοσµοκρατορας του σκοτους του αιωνος τουτου. υπερ ων ανταποδουναι τι η ταυτα ευρειν δυνατον ουκ εστιν ανθρωπω˙ ουρανια γαρ (426) εισι και απο των ουρανων ηλθε και καθ᾿ εκαστην ερχεται κοµιζων και διανεµων αυτα τοις πιστοις. Οντως ουδαµου. Ως ουδε ο Αδαµ η τις των εκεινου υιων ανακλησιν εαυτου η των συγγενων ισχυσεν απεργασασθαι.και τι πολλα λεγω. ο Κυριος ηµων Ιησους Χριστος. 4. Ο δε µη πασας τας εντολας αλλα τινας µεν φυλαττειν δοκων. Ο ουν φυλαττων τας εντολας φυλαττεται παρ᾿ αυτων και τον εµπιστευθεντα αυτω παρα του Θεου πλουτον ουκ απολλυσιν˙ ο δε εκεινων καταφρονων γυµνος ευρισκεται και ευχειρωτος τοις εχθροις και τον πλουτον απολεσας απαντα υποχρεως τω βασιλει και δεσποτη γινεται παντων εκεινων ων ειποµεν. ατινα και ο θειος Αποστολος θειον πλουτον και κληρον κατονοµαζει. . Αι δε εντολαι του ∆εσποτου ωσπερ των απορρητων τουτων χαρισµατων και δωρεων εδοθησαν φυλακες.

ηδη τεθνηκεν». αυτη κεντρον του θανατου εστιν. τι των λοιπων ενδεκα ανδρων το οφελος εσται. Ο ουν αποθανων τι αλλο ει µη το αναστηναι επιποθει και ο χρεωστων και µη εχων αποδουναι ει µη το λυσιν του χρεους λαβειν και µη εις φυλακην βληθηναι. υποδικος γεγονως χρεους και αµαρτιας. αλλ᾿ εξ ενος µερους µιας γενοµενης οπης ολον το ενδον κατ᾿ ολιγον απολλυσιν. υπο των ληστων εαθεις κειµενος. ει και µη παντοθεν διατρηθη. (427) και παλιν˙ «ο λυσας µιαν των εντολων τουτων και διδαξας – δια της παραβασεως δηλονοτι – τους ανθρωπους ουτω ποιειν. Εστιν ουν πασα αµαρτια προς θανατον. Ει ουν εις εκ των δωδεκα θεληµατι οικειω καταπεσειε και της φυλακης αµελησειε και ως θυραν ανεωγµενην τω αντιπαλω τον τοπον αυτου εασειε. του ενος µεσον εισελθοντος αυτων και σε αφειδως κατατεµνοντος. ως ο Παυλος φησιν. και παλιν˙ «το δε κεντρον του θανατου η αµαρτια». Ουτως και ο υπο των νοητων ληστων συνστριβεις παντως ιατρον ζητει προς αυτον ελθειν . οτι οι τιτρωσκοµενοι θνησκουσιν. οπερ και δια το µη εχειν ουδεποτε της αιωνιου φυλακης ηγουν του σκοτους υπεξελευσεται. και ουκ ειπεν οτι ηδε η ηδε. καθως φησιν ο Χριστος˙ «τω εχοντι δοθησεται και τα περισσευθησεται. Ουτως δε παντως εσται και επι σου µη φυλασσοντος τας εντολας. αλλως δε ως αγγειον οινου πεπλησµενον η ελαιου. αλλα οια δ᾿ αν και ειη η αµαρτια. ουτω και µιας αµελων εντολης κατα µικρον και των αλλων απασων εκπιπτεις. Κεντρον δε του θανατου την αµαρτιαν καλει. «απαξ γαρ ο αµαρτησας.Υποθου γαρ µοι δωδεκα ανδρας ενοπλους ειναι τας εντολας και κυκλοθεν ισταµενους και µεσον αυτων γυµνον σε οντα φυλαττοντας˙ τοιουτους δε παλιν αλλους µοι νοει περιστοιχουντας παντοθεν και επικειµενους αντιπαλους πολεµιστας και λαβειν σε ζητουντας και κατασφαξαι ευθυς. ως εκεινων µη επιστραφηναι δυναµενων προς σην βοηθειαν. εως αν το οφληµα αποδω. απο δε του µη εχοντος και α δοκει εχειν αρθησεται απ᾿ αυτου». τουτω και δεδουλωται». Και ο Παυλος˙ «ω γαρ τις ηττηται. 5. ελαχιστος κληθησεται εν τη βασιλεια των ουρανων». Ει γαρ και επιστραφηναι θελησουσι κακεινοι υπο των αντιδικων αναλωθησονται. Υπο γαρ ενος τρωθεντος σου εχθρου και καταπεσοντος πασαι αι εντολαι αφιπτανται απο σου και κατα µικρον την ισχυν αφαιρη.

∆ια τουτο φυγωµεν την αµαρτιαν πρωτον˙ ει γαρ και ταυτης τω βελει τρωθωµεν. αλλ᾿ υπο της καταφρονησεως την της ψυχης δυναµιν εκλυθεις κειται θεαµα φρικτον και ελεεινον τοις ορωσι καλως. Ο ουν συµπλεκοµενος τη πορνη τα µελη του Χριστου µελη πορνης ποιει. Ο τοινυν δουλος γεγονως δια της αµαρτιας τω διαβολω . (428) αντι τεκνου δε Θεου τεκνον του διαβολου γενοµενος.και εις καταγελωτα του Πατρος και Θεου. Ο δε τοιαυτα πεπραχως και ουτω παροργισας τον ∆εσποτην αυτου και Θεον ου δυναται αλλως καταλλαγηναι Θεω. 6. και ως αντιφαρµακον τα διδοµενα της µετανοιας επιτιµια σπουδαιως παρ᾿ αυτου λαβωµεν και µετα πιστεως αει θερµης ταυτα επιτελειν και εν φοβω Θεου αγωνισωµεθα. το δηλητηριον αυτης αποπτυσαντες. ινα προς τον ιατρον εκεινος µαλλον πορευσηται. ει µη δια µεσιτου ανδρος αγιου και φιλου και δουλου Χριστου και δια της αποφυγης του κακου. µηδε ως αρκτος πληγεισα το τραυµα µειζον δια της αυτης πραξεως εργασωµεθα. αλλ᾿ ευθυς προς τον πνευµατικον ιατρον δραµωµεν και τον ιον της αµαρτιας δια της εξαγορευσεως εξεµεσωµεν. ινα παλιν εν κατασχεσει γενηται ωνπερ εξεπεσεν. επειδη κατα τον θειον Αποστολον «σωµα Χριστου εσµεν και µελη εκ µερους». τι διαπραξεται.«ουκ οιδατε γαρ φησιν οτι δουλοι εστε ω υπακουετε ειτε δικαιοσυνης εις δικαιοσυνην ειτε ανοµιας εις ανοµιαν» . Ου γαρ εχει ζεοντα τον του Θεου φοβον εν εαυτω. Ο γαρ τω Χριστω κολληθεις δια της χαριτος και µελος αυτου γεγονως και υιοθετηθειας αυτω ειτα τουτον αφεις ωσπερ κυων εις τον ιδιον εµε τον επιστρεψει. Παντες γαρ οι τον εµπιστευθεντα πλουτον αυτοις κενωσαντες απαντα και µετα πορνων και τελωνων την πατρικην ουσιαν καταναλωσαντες και . αλλα µη εγχρονισωµεν. τω ιω ταυτης ως µελιτη γλυκαινοµενοι. Παντως οτι µεσιτην και φιλον Θεου ζητησει και δυνατον εις το αποκαταστησαι αυτον ως το προτερον και τω Θεω και Πατρι καταλλαξαι αυτον. µαλλον δε πνευµατικως τα ψυχικα παραπτωµατα. και η πορνη γυναικι συµπλακη η ετερω σωµατι συναφθη. καταπατηµα δε τοις εχθροις τοις αποστατησασιν απο Θεου ο τοιουτος γεγονως και γυµνος της βασιλικης αλουργιδος και µεµελανωµενος απολειφθεις.συµπαθη τε και ευσπλαγχνον. ως τον Χριστον ατιµασας και ενυβρισας µετα των απιστων κατακρινεται.

καν Μωσης καν ∆ανιηλ στησωνται. το δεινοτατον. µηδε απειρον ιατρον. και ιατρον και συµβουλον αγαθον εκζητησον. ωστε εξελεσθαι υιους αυτων και θυγατερας. οπερ ως οιµαι γενεσθαι αδυνατον ανευ µετανοιας ειλικρινους και επιπονου του µελλοντος η και βουλοµενου καταλλαγηναι Θεω. ινα τις αναδεξηται αµαρτιας ετερου και υπερ αυτων εκεινος απολογησηται µη αξιους της µετανοιας του ηµαρτηκοτος πρωτον και αναλογους του ειδους της αµαρτιας ενδειξαµενου και καταβαλλοµενου τους πονους και πεποιηκοτος αυτης τους καρπους˙ φησι γαρ η προδροµος του Λογου φωνη˙ «ποιησατε καρπους αξιους της µετανοιας και µη δοξητε λεγειν εν εαυτοις. ινα µη τω σω συνερχοµενος θεληµατι ουχι ο Θεος αγαπα. 7. ου µη εξελωνται». ως αν µη τη πολλη αποτοµια και ταις ακαιραις τοµαις τε (430) και καυσεσιν εις απογνωσεως βυθον παραπεµψη σε η παλιν τη υπερµετρω συµπαθεια νοσουντα εαση σε και υγιαινειν οιοµενον. Μεσιτην. Μεσιτην δε Θεου και . ως δε µεσιτης δι᾿ ευχης και της προς Θεον εντευξεως ενωπιον αυτου εκεινος προσωπον προς προσωπον παραστας υπερ σου το Θειον εξιλεωσηται. τη αιωνια παραδωσει σε κολασει ως ουκ ελπιζεις˙ τουτο γαρ η ενταυθα νοσος της ψυχης συναποθνησκουσα ηµιν προξενει. ει βουλει. αλλ᾿ απερ συ αποδεχη ταυτα διδαξη σε και µεινης παλιν οντως εχθρος ακαταλλακτος. ινα προς εκαστον υµων διαθησοµαι.υπο πολλης αισχυνης το συνειδος αυτων κατω νευον και µηδε ανανευσαι δυναµενον εχοντες. ινα µετανοιας µεν τροπους τη αγαθη συµβουλη αρµαζοντως υποθηται ως συµβουλος αγαθος. επειδη και αυτος ο Κυριος ηµων περι των ανοητως διακειµενων ουτως εφη˙ «αµην λεγω υµιν. απαρρησιαστοι οντες ζητουσιν εικοτως ανθρωπον (429) Θεου αναδοχον γενεσθαι του χρεους αυτων. ως ιατρος δε φαρµακον εκαστω καταλληλον τραυµατι επιδωσει σοι. Μη ουν κολακα η κοιλιοδουλον ευρων συµβουλον και συµµαχον αγωνιση ποιησαι. ινα δι᾿ αυτου προσελθωσιν αυτω. πατερα εχοµεν τον Αβρααµ». Τι ουν ποιησοµεν η τινα τροπον προς αφεσιν του χρεους και ανακλησιν του πτωµατος οι µετανοησαι βουλοµενοι επινοησοµεθα. Ουδε γαρ ηκουσθη ποτε η εν ταις θεοπνευστοις γεγραπται γραφαις. Θεου διδοντος ακουσατε.

εν εκεινη τη ηµερα ερουσι µοι˙ Κυριε. Κυριε. Οι γαρ τοιουτοι µετα απειλης φρικτης ακουσονται˙ «τις υµας κατεστησεν αρχοντας και δικαστας του λαου µου». ινα µητε οι µεσιτευοντες οργην αντι µισθου επισπασωνται. ουκ οιδα υµας.ανθρωπων ουκ οιµαι ουτως απλως ευρισκεσθαι. αλλ᾿ ο ποιων το θεληµα του πατρος µου». και παρακαλω παντας υµας εξασφαλιζοµενος και εµαυτον δια της προς υµας παρακλησεως µη καταφρονητικως εχει περι τα θεια ταυτα και φρικτα τοις πασι µυστηρια µηδε παιζειν εν ου παικτοις µηδε κατα της ψυχης ηµων δια κενοδοξιαν η φιλοδοξιαν η εµποριαν η αναισθησιαν˙ γινεται γαρ δια το ραβδι και πατερες καλεισθαι αλλοτριους . ∆ια ταυτα τοιγαρουν παντα φριττω και τρεµω. φησιν ο Χριστος. Συ δε εµισησας παιδειαν και εξεβαλες τους λογους µου εις τα οπισω». αδελφοι. και παλιν˙ «υποκριτα. και ο Παυλος φησιν˙ «συ τις ει ο κρινων αλλοτριον οικετην. αδελφοι και πατερες µου. εκβαλε πρωτον την δοκον εκ του οφθαλµου σου και τοτε διαβλεψεις εκβαλλειν το καρφος το εν τω οφθαλµω του αδελφου σου». ∆οκος δε εστι παθος εν η επιθυµια τις επισκοτουσα τον οφθαλµον της ψυχης. ου τω σω ονοµατι δαιµονια εξεβαλοµεν. απελθατε απ᾿ εµου εργαται της ανοµιας». στησαι αυτον». τους τε µεσιτευοντας τους τε ηµαρτηκοτας και αυτους τους βουλοµενους καταλλαγηναι Θεω. 8. θεραπευσον σεαυτον». δια του πιστου δουλου αυτου. ∆ια τουτο ουν προσεχειν δει παντας ηµας. ουδε παντες οι τω του Χριστου καλουµενοι ονοµατι οντως Χριστιανοι. ωσπερ και «πολλοι. Και αυθις˙ «ιατρε. «Ου γαρ παντες οι εξ Ισραηλ ουτοι Ισραηλιται εισιν». 9. αλλ᾿ οι κατα το ονοµα και αυτην την του ονοµατος δυναµιν εναργως επισταµενοι και νους οντες ορωντες τον Θεον. φησιν. µητε οι προσκεκρουκοτες και καταλλαγηναι σπουδαζοντες εχθρω και φονει και πονηρω συµβουλω αντι µεσιτου εντυχωσιν. και ερω αυτοις˙ αµην λεγω υµιν. εισελευσεται εις την βασιλειαν των ουρανων. Τω ιδιω κυριω στηκει η πιπτει˙ δυνατος δε εστιν ο Θεος. και παλιν˙ «τω δε αµαρτωλω ειπεν ο Θεος˙ ινατι (431) συ εκδιηγη τα δικαιωµατα σου και αναλαµβανεις την διαθηκην µου δια στοµατος σου. «Ου γαρ πας ο λεγων µοι Κυριε.

10. Προ δε τουτων αρχιερεις µονοι . αυτος και οι αυτου συµµυσται και υπηκοοι τιµωριαις εσχαταις εις φοβον των αλλων καθυποβαλλονται και ως αφρων και αναισθητος παρα παντων καταγελαται. ου τιµησοµεν τον επουρανιον βαιλεα καν ισον του επιγειου. 11. τουτο αφ᾿ ου το της µετανοιας ενδυµα τε και προσχηµα εκ Θεου εδωρηθη τη κληρονοµια αυτου και µοναχοι ωνοµασθησαν επι παντας ευρησεις γενοµενον. Οτι ει µη δι᾿ αλλο τι εγκληθησοµεθα˙ αλλα γε δια τουτο µονον ως καταφρονηται µετα ατιµιας και της προεδριας στερηθησοµεθα και εις το πυρ το ασβεστον απορριφησοµεθα. επειδη ουδε παντες οι τον επιγειον βασιλεα γνωριζοντες και τους αλλους εις αυτον δυνανται µεσιτευειν. Ει γαρ τω εκπροσωπουντι τω επιγειω βασιλει εξοµοιωθηναι τις τολµησει κατα αυθαδειαν. Μη. αλλ᾿ εαυτοις την εκ δεξιων αυτου και ευωνυµων καθεδραν και προ του αιτησασθαι και λαβειν προαρπαζοντες χαρισοµεθα. µη αναισχυντως ουτως απλως την των αποστολων αξιαν αρπαζωµεν. Αλλα γαρ µηδε µεσιται των λοιπων προ του πλησθηναι υµας Πνευµατος Αγιου γενεσθαι θελησητε και προ του γνωρισαι και φιλιωθηναι υµας εν αισθησει ψυχης τω βασιλει των απαντων. οιτινες εξ αρετης και ιδρωτων ητοι δουλειων αυτων (432) των την προς αυτον παρρησιαν εκτησαντο και ουχι µεσιτου κακεινοι δεοµενοι αλλα στοµα προς στοµα συλλαλουντες τω βασιλει. µαθειν επεζητησας. πατερες και αδελφοι. απο του επι γης υποδειγµατος παιδευοµενοι.Ηµεις δε ειπωµεν αρτι. παρακαλω.αναδεχεσθαι λογισµους. τεκνον. Ω τολµης! Ποια αισχυνη ηµας καταλαβοι. Ου φυλαξοµεν τοιγαρουν και επι Θεω ταυτην την ταξιν. Ολιγοι γαρ λιαν τουτο δυνανται ποιειν. Αλλ᾿ αρκει ταυτα προς νουθεσιαν των προσεχειν εαυτοις βουλοµενων˙ τουτου γαρ χαριν και παρεκβατικωτερον της προκειµενης υποθεσεως τον λογον πεποιηκαµεν. Οτι γαρ ενδεχεται εις µοναχον ιερωσυνην µη εχοντα εξαγγελειν ηµας. καθως εν ταις θεοπνευστοις των πατερων γραφαις εγγραφεται. και τα εκεινω εµπιστευθεντα κρατειν και ποιειν λαθρα φωραθη η και φανερως µετεπαγγελληται διαπραττεσθαι. τι πεισονται εις το µελλον οι την των αποστολων αξιαν αναξιως αρπαζοντες. οπερ. εν αις εγκυψας ευρησεις ως αληθη τα λεγοµενα.

Ουτως ουδεπω αφεσις εδιδοτο αµαρτιων. και οφειλει ωσπερ υπερ του λαου ουτως και υπερ εαυτου προσφερειν θυσιαν». των ιερεων οµου και αρχιερεων τω λοιπω εξοµοιουµενων λαω και πολλων ως και νυν περιπιπτοντων πνευµασι πλανης και µαταιας κενοφωνιαις και απολλυµενων. 12.του δεσµειν και λυειν την εξουσιαν κατα διαδοχην ως εκ των θειων αποστολων ελαµβανον. ου παρα προφητων. ουτως την πορνην. ινα δε ειδητε. λεγω δη τους µοναχους. αλλα και πασιν αλλοις ανθρωποις. Ουτως τον Ζακχαιον. ου σοι µονον. και εξετεινε και αποκατεστη υγιης ως η αλλη. ον ιασαµενος και µετα ταυτα ευρων ειπεν˙ ιδε υγιης γεγονας. ουτως τον Πετρον τρις αρνησαµενον. και κατα ταξιν ωσπερ ηρωτησας ουτως και σαφης η λυσις γενησεται. ποθεν και πως και τισιν εξ αρχης η εξουσια αυτη του ιερουργειν και δεσµειν και λυειν εδοθη. ουκ εκ των ιερεων η αρχιερεων αφαιρεθεισα. «Πας γαρ ιερευς µεσιτης Θεου και ανθρωπων καθισταται προς τον Θεον. ου παρα ιερεων. ουτως τον Ματθαιον απο του τελωνιου. ινα µη χειρον τι σοι γενηται. Του Κυριου και Θεου και Σωτηρος ηµων ειποντος τω ξηραν εχοντι την χειρα οτι αφεωνται σοι αι αµαρτιαι σου. ουτως τον παραλυτικον. ∆ιο και ως καινου τινος δογµατος και πραγµατος παραδοξου κηρυσσοµενου οι γραµµατεις εδυσχεραινον˙ ο δε Κυριος ουκ εµεµψατο αυτους τουτου γε ενεκα. δια του ορωµενου θαυµατος το µειζον και αορατον πιστωσαµενος. αλλα µαλλον ο ηγνοουν εδιδαξεν ως Θεον εαυτον δειξας και ουχ ως ανθρωπον την αφεσιν των ηµαρτηµενων δωρουµενον˙ φησι γαρ προς αυτους. ως ειρηται. λεγει τω ξηραν εχοντι την χειρα˙ εκτεινον την χειρα σου. µηκετι αµαρτανε. ακουσαντες οι Εβραιοι ελεγον˙ βλασφηµιαν ουτος λαλει˙ τις δυναται αφιεναι αµαρτιας ει µη εις ο Θεος. του χρονου δε προϊοντος και των αρχιερεων αχρειουµενων εις ιερεις βιον εχοντας αµωµον και χαριτος θειας ηξιωµενους η φρικτη εγχειρησις αυτη προβεβηκεν˙ ειτα και τουτων αναµιξ γενοµενων. ου παρα των τοτε πατριαρχων τινος. εις τον εκλεκτον λαον του Θεου. (433) ως ο Παυλος φησι. Αλλ᾿ ανωτερω του λογου αρξωµεθα και ιδωµεν. αλλα ταυτης εαυτους εκεινων αλλοτριωσαντων. οτι εξουσιαν εχει ο υιος του ανθρωπου αφιεναι αµαρτιας. µετηχθη. .

ο και µονος εκεκτητο˙ ειτα τοις µαθηταις αντ᾿ εκεινου καταλιµπανει το τοιουτον χαρισµα µελλων προς τον ουρανον ανελθειν. (435) α οι ιερουργουντες εχειν οφειλουσιν. ου χρονων δεηθεντος τουτου τινων πολλων. Καταµαθωµεν και τινας και ποσους και ποτε. ως η πορνη και ο Πετρος ο κλαυσας πικρως.Τουτο δε ειπων εδειξεν. Πως δε την αξιαν ταυτην και εξουσιαν αυτοις επιδεδωκε. κατα διαδοχην οι αγιοι Αποστολοι την εξουσιαν ταυτην µετεπεµπον προς τους και τους θρονους επεχοντας αυτων. αλλ᾿ ο βιον τω ορθω λογω κεκτηµενος συναδοντα. Εντευθεν η αρχη του µεγαλου τουτου δωρου και Θεω µονω πρεποντος. κεκρατηνται». ως παρα του Αγιου Πνευµατος µελλοντος διδασκεσθαι. και η εξουσια αυτη εκ των τοιουτων αφηρηται. αλλος αλλου προεχειν φιλονεικων και την προεδριαν τη αρετη υποκρινοµενος. αφιενται αυτοις. ου χαµευνιας.Ουτως εφυλαττον µετα ακριβειας οι µαθηται του Κυριου το δικαιον της εξουσιας ταυτης. αφεµενοι. Οιµαι δε ουδε τουτο˙ ουδε γαρ ο µη παρεισφερων νεωστι δογµα εις την εκκλησιαν του Θεου ουτος ορθοδοξος. Τουτον δε και τον τοιουτον οι κατα καιρους πατριαρχαι και µητροπολιται η ζητησαντες ουκ απετυχον η ευροντες τον αναξιον µαλλον αντ᾿ εκεινου . κεκλεισµενων των θυρων και συνηγµενων ενδον οµου. τουτο µονον απαιτουνται εχειν το ορθοδοξον. ου νηστειας. αλλ᾿ η µονον επιστροφης και πιστεως αδιστακτου και εκκοπης του κακου και µετανοιας αληθινης και δακρυων πολλων. 13. Ως ουν ειρηται. ∆ιο και παντα τα αλλα. Τους προκριτους ενδεκα µαθητας. ως των τε λοιπων ουδεις ουδε εννοησαι τι τοιουτον ετολµα. Εισελθων γαρ και στας εν µεσω αυτων ενεφυσησε και φησι˙ «λαβετε Πνευµα Αγιον. εγκατελιπεν αυτους η θεια χαρις. αν τινων αφητε τας αµαρτιας. Αφ᾿ ου γαρ οι τους θρονους των Αποστολων επεχοντες σαρκικοι και φιληδονοι και φιλοδοξοι απεφανθησαν και εις αιρεσεις εξεκλιναν. οτι δι᾿ αµαρτιας εκεινος εις την νοσον ενεπεσεν και ταυτης απαλλαγεις (434) ελαβεν και την αφεσιν των ιδιων αµαρτηµατων. και ουδεν περι επιτιµιων τεως αυτοις εντελλεται. αν τινων κρατητε. Αλλ᾿ ως ειποµεν προϊοντος του χρονου συνεχυθησαν και συνεφυρησαν τοις αναξιοις οι αξιοι και υπο του πληθους συνεκαλυπτοντο.

Τινες δε του λαου και κρειττονες απεφανθησαν µαλλον των ιερεων.ιερουργειν γαρ µονον αυτοις συγκεχωρηται. χειρων δε αυτων ο λαος. (436) τους ψευδαδελφους και τα ιδια σκευη εισαγαγων τουτοις ανεµιξε και κατα µικρον πληθυνθεντες. ως ο Κυριος εφη. τουτο µονον αυτον απαιτουντες το εγγραφως εκθεσθαι το της πιστεως συµβολον. ειρηνην ωσπερ εντευθεν τη εκκλησια περιποιουµενοι. απλως ουτως και δια µονην την χειροτονιαν και την ταυτης αξιαν το αφιεναι αµαρτιας απο Θεου διδοται . οσοις εν ιερευσι και αρχιερευσι και µοναχοις το συγκαταριθµεισθαι εστι τοις των µαθητων του Χριστου χοροις δια την αγνοτητα. ηχρειωθησαν και γεγονασι µοναχοι παµπαν αµοναχοι. κακει παλιν ο διαβολος τα οικεια ειργασατο. Ει γαρ εκεινοι κατα τον του Κυριου λογον ελαµπον τω βιω ως ο ηλιος. και τω βιω και τοις θαυµασιν ελαµψαν. αλλα µονοις εκεινοις.προετιµησαντο. και τουτο µονον αποδεχοµενοι το µητε υπερ του αγαθου ζηλωτην ειναι µητε δια το κακον τινι αντιµαχεσθαι. Εκ τουτου ουν οι ιερεις ηχρειωθησαν και γεγονασιν ως ο λαος. Επει δε το προσχηµα µονον και το της ιερωσυνης ενδυµα εν τοις ανθρωποις εναπελειφθη. ο χειρον πασης εχθρας εστι και µεγαλης ακαταστασιας αιτιον. αλλα συγγινωσκοντων µαλλον και συγκαλυπτοντων αλληλων τα παθη εγενοντο χειρους µεν αυτοι του λαου.απαγε! . εν τω εκεινων αφεγγει ζοφω ως ανθρακες ουτοι φαινοµενοι. οιµαι δε ουδ᾿ αυτο τοις πολλοις αυτων. . ινα δια των ελεγχων σφιγγωσι και αναστελλωσι καν οπωσουν τον διαρρεοντα βιον. Ιδων γαρ αυτους οτι ως νεοι τινες µαθηται του Χριστου αυθις ανεδειχθησαν εν τω κοσµω. πατριαρχαις φηµι και µητροπολιταις και επισκοποις. της του πνευµατος δωρεας επι τους µοναχους µεταβασης και δια των σηµειων γνωριζοµενης ως τον βιον των Αποστολων δια των πραξεων µετερχοµενους. ινα µη χορτος οντες εκειθεν κατακαυθησονται. ουκ αν ωρωντο οι ανθρακες διαυγαζοντες. ως ορας. αλλ᾿ υπο του τρανοτερου φωτος ηµαυρωµενοι εδεικνυντο αν. Μη οντων γαρ τινων εξ αυτων αλας. Ουτε ουν τοις τω σχηµατι µοναχοις ουτε τοις κεχειροτονηµενοις και εις ιερωσυνης εγκαταλεγεισι βαθµον ουτε τοις τω της αρχιερωσυνης τετιµηµενοις αξιωµατι.

ινα φαινη πασι τοις εν τη οικια». οιον ει καθ᾿ οµοιοτητα του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου ανεπαισχυντως. αλλα και απο της του βιου αυτων διαγωγης˙ ουτω γαρ και οι ζητουντες αυτους και αυτοι εαυτον εκαστος ακριβεστερον επιγνωσονται. ως αυτος φησιν ο Χριστος˙ «ουδεις λυχνον αψας τιθησιν αυτον υπο τον µοδιον η υπο κλινην. ει ατιµιας και υβρεις και ονειδισµους και λοιδοριας απο ψυχης ηγαπησαν και τους επιφεροντας αυτοις ταυτα ως αγαθων µεγαλων προξενους απεδεξαντο και απο ψυχης µετα δακρυων υπερ αυτων ηυξαντο. ελεηµοσυνη και τα τουτοις εποµενα˙ προς τουτοις˙ «λογος σοφιας. Ουκ εκ τουτων δε µονων οι τοιουτοι γνωριζονται. Ποθεν ουν αυτοι τε οι τοις ειρηµενοις εγκαταλεγεντες εκεινο νοησωσι και οι αυτους εκζητουντες τουτους ακριβως επιγνωσονται. εγκρατεια» µεθ᾿ ων ευσπλαγχνια. µακροθυµια. ετι γε µην και εις τους πνευµατικως επιταττοντας επεδειξαντο. και παλιν˙ «εκ των καρπων αυτων επιγνωσεσθε αυτους». οφεις αρουσι. λογος γνωσεως. αλλ᾿ επι την λυχνιαν. ειρηνη. φιλαδελφια. γλωσσαις λαλησουσι καιναις .14. Οθεν ο Κυριος εδιδαξεν ουτως ειπων˙ «σηµεια δε τοις πιστευσασι ταυτα παρακολουθησει˙ εν τω ονοµατι µοι δαιµονια εκβαλουσι.οπερ εστιν η θεοπνευστος διδασκαλια του Λογου και ωφελιµος -. χαρισµατα ιαµατων και ετερα πλειστα. χαρα. πραοτης. Εαν πασαν µεν αρετην. Οι γουν τουτων εν µετοχη γεγονοτες των χαρισµατων . (437) διαιρουν εκαστω καθως βουλεται». ει πασαν δοξαν την εν τω κοσµω κατεπτυσαν και σκυβαλα τα εν αυτω τερπνα ηγησαντο. πασαν δε πραξιν των . Και τι τα πολλα και προφανη λεγων τον λογον µηκυνω.η παντων η εκ µερους κατα το συµφερον αυτοις . µαλλον δε ως µεγιστην δοξαν ηγησαντο την ευτελειαν και ταπεινωσιν και ως εκεινος την υπακοην ανυποκριτως εις τους εαυτων πατερας και οδηγους.εν τω χορω των Αποστολων εγκατελεγησαν και οι νυν τοιουτοι αποτελουµενοι εκεισε εγκαταλεγονται. πιστις. ταυτην εαυτον εκαστος των ειρηµενων ευρισκει κατωρθωκοτα. καν θανασιµον τι πιωσιν. ην εν ταις ιεραις ακουωσιν υπαναγινωσκοµενην γραφαις. Ποιων καρπων. α παντα ενεργει εν και το αυτο Πνευµα. ου µη αυτους βλαψη». Ων το πληθος απαριθµουµενος ο Παυλος λεγει˙ «ο δε καρπος του Πνευµατος εστιν αγαπη. ∆ιο και φως εισιν ουτοι του κοσµου. χρηστοτης.

παλαι υπο του Αγιου Πνευµατος επι τουτο σφοδρω ποθω κινουµενον. αδελφοι και πατερες. προσεχε! Η εκαστου ψυχη εστιν η δραχµη ην απωλεσεν ουχ ο Θεος αλλ᾿ ηµων εκαστος εν τω σκοστει της αµαρτιας βυθισας εαυτον. τεκνον. γνωσεται. ιδειν εαυτον αυτοις εχαρισατο. ει βουλει. Τοιγαρουν γενεσθαι πρωτον τοιουτοι ευξωµεθα. απωλεσαν τας εαυτων ψυχας ενεκεν της αγαπης του Θεου εν τω κοσµω και ευρον αυτας εις ζωην αιωνιον. εν φωτι νοητω ευρον αυτας και ουτως εν τω φωτι τουτω ειδον το απροσιτον φως. παρ᾿ ου και το δεσµειν και λυειν. ελθων και τους ζητουντας αυτον συναντων. το οντως φως. Τοιουτω και αυτος εγω εµαθητευσα πατρι χειροτονιαν εξ ανθρωπων µη εχοντι. την αλλοιωσιν. Ο δε Χριστος. τον βαθµον επεγνωκοτα και προς το υψος της θεϊκης δοξης αιροµενον. τοις θεσει ουσιν και αγιοις δουλοις αυτου. Τουτο εστιν ευρειν την ψυχην αυτου το ιδειν τον Θεον και εν τω εκεινου φωτι αυτον γενεσθαι απασης κτισεως της ορωµενης ανωτερον και τον Θεον σχειν ποιµενα και διδασκαλον. Τοις τοιουτοις οιδα. αυτον τον Θεον. κατα το γεγραµµενον˙ «εν τω φωτι σου οψοµεθα φως». ηκολουθησαν τω Χριστω δια της των πειρασµων υποµονης. Πως ουν εστιν ευρειν τινα ην εχει ψυχην. τοτε και εαυτον τις γνωτω µετοχον Θεου και των αυτου χαρισµατων γεγονοτα και υπο των καλως ορωντων η και υπ᾿ αυτων των αµβυωπουντων γνωσθησεται. διδοσθαι του δεσµειν και λυειν <την εξουσιαν> απο Θεου Πατρος και Κυριου ηµων Ιησου Χριστου δια του Αγιου Πνευµατος. ως οιδε µονος αυτος. και γνους ακριβως προσκυνησει τον δεδωκοτα και τοις χρηζουσι µεταδωσει. και ουτως τοις αλλοις περι παθων απαλλαγης και . επωλησαν τα υπαρχοντα αυτων και διενειµαν τοις πτωχοις. Παντες γαρ οι τοιουτοι τας εντολας του Θεου εφυλαξαν µεχρι θανατου. (438) Και ουτως οι τοιουτοι ειποιεν αν τοις πασιν εν παρρησια˙ «υπερ Χριστου πρεσβευοµεν ως του Θεου παρακαλουντος δι᾿ ηµων˙ καταλλαγητε τω Θεω».αγαθων ωσαυτως µετελθοντα και επι µια τουτων εκαστη την προκοπην. Ευροντες δε τας εαυτων ψυχας. 17. αλλα χειρι µε Θεου ειτ᾿ ουν πνευµατι εις µαθητειαν εγκαταλεξαντι και την εξ ανθρωπων χειροτονιαν (439) δια τον παρακολουθησαντα τυπον καλως λαβειν µε κελευσαντι. 16.

οπως ο µισθος σοι πολλαπλασιασθη και η ανταµειψις παρα Θεου του ταυτα νοµοθετησαντος δαψιλεστερα σοι γενηται. οιαν µοι δοξαν και χαραν προεξενησαν. Ερρωσο». και την εξουσιαν του δεσµειν και λυειν τα αµαρτηµατα παρ᾿ αυτου ελαβε τω Αγιω Πνευµατι πυρωθεις. ει που και τοιουτος τις εν τη πονηρα ταυτη γενεα ων ευρεθησεται. αλλ᾿ ως τους τρεις παιδας αφλεκτους εν τη καµινω εφυλαξεν. Αµην. εξ ης εχω το υδωρ το ζων ενυποστατως βλυζον εν εµοι. µη αποκνησης ποιησασθαι. . ακουσας τας του Χριστου. Υπερ ων και ευχαριστω σοι. των κατα Θεον σου αγωνων και λογων τα σπερµατα οια πεποιηκασι τα γεωργια. ω πρεπει πασα δοξα. ουτω καµε. αλυπον διατηρει και απηµαντον. κινουµενον και λαλουν και γραφειν µεν προς σε προτρεποµενον. τοις προσταγµασιν αυτου και ταις εντολαις ολη ψυχη υπακουοντες. πασης τε θυµηδιας εµπιπλων και µη εων ολως µε των θανατηφορων πειρασµων επαισθανεσθαι. τω ενδοξοτατω συγκελλω. ο δια σου εξοριστος και δεδιωγµενος Συµεων ο σος. ινα αποκαλυψη τους οφθαλµους των καρδιων ηµων προς το επιγνωναι. τιµη και προσκυνησις συν τω Πατρι και τω µονογενει Υιω εις τους αιωνας. Ιδου. ως εν σκηνη αυτου κρυπτον. οπως ευροντες αυτον αφεσιν λαβωµεν δι᾿ αυτου των αµαρτιων ηµων. ΕΠΙΣΤΟΛΗ Β’. πανιερε δεσποτα. ευχαριστων τε και προσευχοµενος ουδεποτε παυσοµαι. τους οντας µαθητας του Χριστου και µετα πονου καρδιας και δακρυων πολλων επι ρητας ηµερας ικετευσωµεν τον Θεον. καθαπερ εκεινος. Προς Στεφανον Νικοµηδειας (440) «Τω πανιερω και αγιω δεσποτη µου. οσων µοι στεφανων γεγονασιν αιτια. οσης µε της ευφροσυνης ενεπλησαν εις υψος τε πνευµατικης ανηγαγον γνωσεως και επι πετραν τους ποδας µου του νοος καλως προσερεισαντο και αυτην µε την πετραν ενδυσασθαι παρεσκευασαν. Λοιπον ει τινα και ετερα εχεις εις προσθηκην ευφροσυνης και δοξης των αγαπωντων σε. γεγονε µετοχος της χαριτος και των δωρεων αυτου. Μαλλον µεν ουν τοιουτους εµπονως ζητησωµεν ανδρας.αναδοχης λογισµων οµιλησωµεν και τοιουτον πνευµατικον ζητησωµεν.

(441) «Καλους µοι στεφανους ο καλος Στεφανος και δεσποτης µου επι τοις εµοις στεφανοις παλιν προσεθετο. ει και φαινοµαι περι πολλου ταυτα ποιουµενος. και εις τουτο ελυπηθην. επει εις σε. κηρυξατε επι των δωµατων» ποιαν υποληψιν πονηραν κατα σου ειχον αναλαβεσθαι. καθως ο Χριστος τοις εαυτου µαθηταις ελεγεν «α εις το ους ακουσατε. εδεξαµεθα µεν. ενεθυµηθην τουτο η ελογισαµην εγω. ουκ απεδεξαµεθα δε. την χαραν. Τω πανιερω και αγιω δεσποτη µου.ΕΠΙΣΤΟΛΗ Γ’. ο δια σου εξοριστος και των προσοντων γυµνος γεγονως Συµεων ο σος». την ηδυτητα. Εγω γαρ δια τουτο σε και παρακαλω εν τετραδιοις µεταγραψαι αυτα. Αλλ᾿ οτι παντως ηγνοουν σε τουτο εχειν. ον ως εµαυτον εχειν απαξ καθωµολογησα. Ηυξησας µοι το φως. πνευµατικον ηµων τεκνον. Ερρωσο. ευεργετων καθ᾿ εκαστην ηµας επι χρονοις ηδη επτα. Ποιος γαρ εν τουτω δολος η ποια θλιψις µοι προσγενησεται ποτε. µη καταπαυσης απο των εργων σου˙ προσθες ει δοκει τουτοις τα ετι γλυκυτερους τη επιτασει ποιουντα τους πονους µοι. ΕΠΙΣΤΟΛΗ ∆’. και δια σου και πασιν αλλοις ελπιζων φανερα φανησεσθαι. υπερ ου φερω παντα προθυµως και δι᾿ ον ορας την αλυσιν ταυτην παρα σου της εξοριας περικειµαι. Τι ουν σοι απολογησοµεθα τω περι τα τοιαυτα σπουδαιω και φιλοτιµοτερον ειδοτι δεξιουσθαι τοις γλυκεσι σου φαρµακοις τους φιλους. α και αυξησαις ετι παντως και ετι ποιων τα οικεια και τω φιλουµενω ταχιον ενωσαις ηµας Θεω. οτι δη και τοιαυτα ολως ελογισω περι ηµων. Αλλα δεοµεθα σου µη στης της προθεσεως. Ετερα προς Στεφανον Νικοµηδειας. ινα τα . Προς Νικητα Σταθατον. και υπελαβον εκ καταφρονησεως του υπουργουντος µοι ισως τουτο απολεσθηναι η κατα την οδον η και αλλως πως. ως δολω ποτε τινι η περιεργια προς το λυπησαι µε το χαρτιον συ απεκρατησας. (442) «Το πιττακιον σου. αλλα και πολλης σου της ευηθειας κατεγνωµεν. Αλλα τι σοι ανταποδωσοµεν υπερ ων ηµας τους ταπεινους αγαθη κινουµενος διαθεσει πεποιηκας και ποιεις και οιδ᾿ οτι παλιν ποιησεις. και παντα τα εµα σοι εθαρρησα.

ινα δυνασαι µη λογιζεσθαι το κακον η το ον η και το µηδολως ον. οτι εξω της αγαπης ηµας ειναι εκρινας της παντα υποµενουσης και µηδεποτε εκπιπτουσης.σχεδη παντα σοι καταλειψω. ευχοµαι κολληθηναι και ενωθηναι. Οµως ο Θεος συγχωρησει σοι την αµαρτιαν ταυτην. αδιαιρετος. η και σε. Και πως µε τοιαυτα λογιζεσθαι υπελαβες κατα σου.com . εαν µη τις εκουσιως ταυτης αποσπασθη˙ (443) εκεινη δε µενει ατµητος. αλλα µενειν σε διηνεκως εν παντι και εν πασι προς ηµας και προς παντας ασκανδαλιστον. παντας τους βουλοµενους επιστρεφειν και παλιν κολλασθαι αυτη ευµενως προσδεχοµενη και γνησιως προσκολλωµενη. πολλακις δε και τους µη βουλοµενους ελκυουσα και προσκαλουµενη προς εαυτην. τεκνον. ΠΟΛΙΤΙΚΟ ΚΑΦΕΝΕΙΟ http://politikokafeneio. Αµην.