ΚΩΔΩΝΑΚΗΣ Γ.

ΕΚΦΡΑΣΗ – ΕΚΘΕΣΗ Γ΄ ΛΥΚΕΙΟΥ Α. ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΘΕΩΡΙΑΣ Β. ΣΧΕΔΙΑΓΡΑΜΜΑΤΑ Α. Α Ξ Ι Ο Σ Η Μ Ε Ι Ω Τ Α Σ Τ Ο Ι Χ Ε Ι Α Θ Ε Ω Ρ Ι Α Σ

1.α. ΠΕΙΘΩ

Ε ρ ώ τ η σ η : Να βρείτε τον (/ τους) τρόπο (/ τρόπους) και τα μέσα πειθούς στην… παράγραφο.
ΤΡΟΠΟΙ ΜΕΣΑ

Επίκληση στη λογική Επίκληση στο συναίσθημα Επίκληση στην αυθεντία Επίκληση στο ήθος του πομπού Επίθεση στο ήθος του αντιπάλου
& αποτελέσματα μελετών

Επιχειρήματα * Τεκμήρια Περιγραφή - Αφήγηση - Χιούμορ Ειρωνεία - Φορτισμένος λόγος Εικόνες Αναφορά σε διάσημο πρόσωπο (ή φορέα) και στα λεγόμενά του Αυτοπροβολή του πομπού / συγγραφέα Υπονόμευση από τον πομπό/ συγγραφέα αντίπαλων απόψεων

* Είδη τεκμηρίων: Αλήθειες - Γνώμες – Γεγονότα – Παραδείγματα – Στατιστικά στοιχεία

Ε ρ ώ τ η σ η : παράγραφο.

Να βρείτε το είδος της συλλογιστικής πορείας στην … Πορεία από το γενικό στα ειδικά Πορεία από τα ειδικά στο γενικό Πορεία από το ειδικό στο ειδικό

Παραγωγική Επαγωγική Αναλογική Ε ρ ώ τ η σ η :

Να χαρακτηρίσετε το ακόλουθο επιχείρημα. Με κριτήριο τον αριθμό των προκείμενων Άμεσο (με μια προκείμενη) Έμμεσο (με περισσότερες από μια προκείμενες) Με κριτήριο το είδος των προκείμενων Κατηγορικό Διαζευκτικό (όταν σε μια τουλάχιστο προκείμενη υπάρχει διάζευξη) Υποθετικό (όταν σε μια τουλάχιστο προκείμενη υπάρχει υπόθεση)

Με κριτήριο τη συλλογιστική πορεία Παραγωγικό Επαγωγικό

Αναλογικό

Ε ρ ώ τ η σ η : αξιολόγηση).

Να αξιολογήσετε το ακόλουθο επιχείρημα (γενική

www.philomusos.blogspot.com – www.spoudasterion.blogspot.com 

ΚΩΔΩΝΑΚΗΣ Γ.

ΕΚΦΡΑΣΗ – ΕΚΘΕΣΗ Γ΄ ΛΥΚΕΙΟΥ Α. ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΘΕΩΡΙΑΣ Β. ΣΧΕΔΙΑΓΡΑΜΜΑΤΑ

Έγκυρο κατά τη μορφή

Αληθινό κατά το περιεχόμενο

Όταν από δύο ή περισσότερες προκείμενες με κοινό όρο μεταξύ τους οδηγούμαστε με λογική αναγκαιότητα στο συμπέρασμα Όταν τόσο οι προκείμενες όσο και το συμπέρασμα είναι αληθινά

Όταν, λοιπόν, ένα επιχείρημα είναι ΕΓΚΥΡΟ + ΑΛΗΘΙΝΟ τότε λέμε ότι είναι ΛΟΓΙΚΑ ΟΡΘΟ / ΑΠΟΔΕΙΞΗ

Ε ρ ώ τ η σ η :

Να αξιολογήσετε το ακόλουθο επαγωγικό επιχείρημα .
ΕΙΔΗ ΕΠΑΓΩΓΙΚΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΩΝ

Με γενίκευση Όταν από κάτι πολύ ειδικό οδηγούμαστε σε κάτι πολύ γενικό

Με αίτιο αποτέλεσμα Όταν προηγείται ένα αίτιο και ακολουθεί το αποτέλεσμά του
(χωρίς να αποκλείεται η περίπτωση να προηγείται το αποτέλεσμα και να ακολουθεί το αίτιο) Α Ξ Ι Ο Λ Ο Γ Η Σ Η

Με αναλογία Όταν έχουμε σύγκριση μεταξύ δύο πραγμάτων που είτε ανήκουν στην ίδια κατηγορία (κυριολεκτική) είτε δεν είναι ομοειδή (μεταφορική) Τέλεια επαγωγή, εφόσον οι ομοιότητες είναι επαρκείς σε αριθμό και σχετικές με το θέμα Ατελής επαγωγή, εφόσον οι ομοιότητες των συγκρινόμενων δεν είναι επαρκείς σε αριθμό και σχετικές με το θέμα

Τέλεια επαγωγή, εφόσον η γενίκευση στηρίζεται σε επαρκή αριθμό στοιχείων Ατελής επαγωγή, εφόσον η γενίκευση στηρίζεται σε ανεπαρκή αριθμό στοιχείων
*

Τέλεια επαγωγή, εφόσον η αιτία είναι * αναγκαία &επαρκής Ατελής επαγωγή, εφόσον η αιτία είναι μόνο το ένα από τα δύο ή και τίποτα από τα δύο

Αναγκαία είναι η αιτία που χωρίς αυτή δεν μπορεί να προκύψει το συγκεκριμένο αποτέλεσμα. Επαρκής είναι η αιτία που μόνη της μπορεί να οδηγήσει στο συγκεκριμένο αποτέλεσμα.
1.β. ΜΟΡΦΕΣ ΠΕΙΘΟΥΣ Η ΠΕΙΘΩ ΣΤΗ ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ Η ΠΕΙΘΩ ΣΤΟΝ ΠΟΛΙΤΙΚΟ ΛΟΓΟ ΤΕΧΝΙΚΕΣ Η ΠΕΙΘΩ ΣΤΟ ΔΙΚΑΝΙΚΟ ΛΟΓΟ Η ΠΕΙΘΩ ΣΤΟΝ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΛΟΓΟ

www.philomusos.blogspot.com – www.spoudasterion.blogspot.com 

ΚΩΔΩΝΑΚΗΣ Γ.

Συνειρμός ιδεών. Αναλυτική περιγραφή. Επίκληση στην αυθεντία. Επίκληση στο συναίσθημα. Επίκληση στη λογική. Λανθάνων αξιολογικός χαρακτηρισμός. Λεκτικός πληθωρισμός με συνέπεια την ασάφεια και την ακυριολεξία. Κατάχρηση των επιθέτων και επιρρημάτων, στον υπερθετικό μάλιστα βαθμό. Εκφράσεις εντυπωσιασμού. Συναισθηματικός τόνος.

ΕΚΦΡΑΣΗ – ΕΚΘΕΣΗ Γ΄ ΛΥΚΕΙΟΥ Α. ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΘΕΩΡΙΑΣ Β. ΣΧΕΔΙΑΓΡΑΜΜΑΤΑ Επίκληση στη λογική. Επίκληση στη Επίκληση στο λογική. συναίσθημα. Επίκληση στο Ρητορεία. συναίσθημα. Επίκληση στο ήθος του πομπού.

ΓΛΩΣΣΑ Πλεονασμοί. Κατάχρηση συνωνύμων. Διατύπωση βεβαιωτική, δεοντολογική, θαυμαστική. Έντονη συναισθηματική φόρτιση. Μεγαλοστομία. Περιγραφικός, ερμηνευτικός, αποδεικτικός, απρόσωπος και αντικειμενικός λόγος. Λογική και όχι συγκινησιακή χρήση της γλώσσας. Ύφος επίσημο και ουδέτερο

2. ΚΕΙΜΕΝΙΚΑ ΕΙΔΗ Α. ΔΟΚΙΜΙΟ ΓΕΝΙΚΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ (τα πολύ βασικά) Μικρή / μεσαία έκταση. Εκλαΐκευση ιδεών, επιστημονικών και φιλοσοφικών πορισμάτων. Πρόκληση προβληματισμού στον αναγνώστη. Στόχος του η λογική, όταν επιχειρεί να πληροφορήσει, και το συναίσθημα, όταν επιδιώκει τη συγκίνηση και τέρψη. Κινείται μεταξύ επιστήμης / φιλοσοφίας και λογοτεχνίας. ΔΙΑΦΟΡΕΣ ΑΠΟΔΕΙΚΤΙΚΟΥ ΚΑΙ ΣΤΟΧΑΣΤΙΚΟΥ ΔΟΚΙΜΙΟΥ ΑΠΟΔΕΙΚΤΙΚΟ ΣΤΟΧΑΣΤΙΚΟ ΓΛΩΣΣΑ: αναφορική ΓΛΩΣΣΑ: ποιητική ΔΟΜΗ: λογική ΔΟΜΗ: συνειρμική ΣΚΟΠΙΑ: αντικειμενική ΣΚΟΠΙΑ: υποκειμενική ΣΤΟΧΟΣ: πειθώ + πληροφόρηση ΣΤΟΧΟΣ: αισθητική συγκίνηση + τέρψη Β. ΚΕΙΜΕΝΙΚΑ ΕΙΔΗ ΠΟΥ ΔΗΜΟΣΙΕΥΟΝΤΑΙ ΣΤΟΝ ΤΥΠΟ ΑΡΘΡΟ Κείμενο με επικαιρικό χαρακτήρα, που παρουσιάζει, απ’ αρχής μέχρι τέλους, και σχολιάζει γεγονότα της επικαιρότητας. Αναφορική λειτουργία της γλώσσας. ΕΠΙΦΥΛΛΙΔΑ Κείμενο που αναφέρεται σε διάφορα θέματα (φιλολογικά, επιστημονικά, καλλιτεχνικά, πολιτικά…) και γράφεται από ειδικό στο θέμα. Συχνά αφορμάται από κάποιο επίκαιρο γεγονός, γρήγορα όμως το εγκαταλείπει και προχωρεί σε διαχρονικής αξίας και γενικές σκέψεις. ΧΡΟΝΟΓΡΑΦΗΜΑ Κείμενο που καταπιάνεται με επίκαιρα προβλήματα και τα καυτηριάζει, με έντονα σατιρικό και χιουμοριστικό τρόπο.

www.philomusos.blogspot.com – www.spoudasterion.blogspot.com 

ΚΩΔΩΝΑΚΗΣ Γ.

ΕΚΦΡΑΣΗ – ΕΚΘΕΣΗ Γ΄ ΛΥΚΕΙΟΥ Α. ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΘΕΩΡΙΑΣ Β. ΣΧΕΔΙΑΓΡΑΜΜΑΤΑ

3. ΠΑΡΑΓΡΑΦΟΣ ΤΡΟΠΟΙ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ Όταν η θεματική πρόταση διευκρινίζεται με παραδείγματα, πραγματικά ή φανταστικά Όταν η θεματική πρόταση αιτιολογείται. Οι λεπτομέρειες μας πληροφορούν «γιατί» ισχύει το περιεχόμενο της θεματικής πρότασης Όταν στη θεματική πρόταση παρουσιάζεται ένα αίτιο και στις λεπτομέρειες ακολουθούν τα αποτελέσματά του. Όταν συγκρίνονται δύο πράγματα, καταστάσεις … και προβάλλονται οι ομοιότητές τους. Όταν συγκρίνονται δύο πράγματα, καταστάσεις … και προβάλλονται οι διαφορές τους. Όταν παρατίθενται τα ουσιώδη γνωρίσματα μιας έννοιας. Όταν διαιρείται ένα όλο (γένος) στα μέρη του (είδη) με βάση κάποιο ουσιώδες γνώρισμα (διαιρετική βάση).

ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑΤΑ ΑΙΤΙΟΛΟΓΗΣΗ ΑΙΤΙΑ-ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΑΝΑΛΟΓΙΑ ΣΥΓΚΡΙΣΗ – ΑΝΤΙΘΕΣΗ ΟΡΙΣΜΟΣ ΔΙΑΙΡΕΣΗ ΣΥΝΔΥΑΣΜΟΣ ΜΕΘΟΔΩΝ 4. α. ΣΥΝΟΧΗ ΚΕΙΜΕΝΟΥ . Αντίθεση Αιτιολόγηση Αποτέλεσμα Διευκρίνιση Διασάφηση Χρονική σχέση Γενίκευση Έμφαση Συμπέρασμα Προσθήκη Ταξινόμηση Τοπική σχέση Με (επαναληπτικές) αντωνυμίες Με επανάληψη σημαντικών λέξεων Μέσω νοηματικής συνάφειας

Οι διαρθρωτικές λέξεις που αξιοποιούνται για τη σύνδεση συνήθως των παραγράφων Όμως, ωστόσο, αλλά, αντιθέτως, από την άλλη πλευρά, στον αντίποδα, εντούτοις, παρ’ όλα αυτά, απεναντίας, μολονότι… Γιατί, ένας ακόμη λόγος, επειδή… Γι’ αυτό το λόγο, ως επακόλουθο, κατά συέπεια, απότοκο όλων αυτών… Λόγου χάρη, για παράδειγμα… Δηλαδή, αυτό σημαίνει, ειδικότερα, με άλλα λόγια, συγκεκριμένα… Αρχικά, στη συνέχεια, πρώτα, ύστερα, τέλος… Γενικά, τις περισσότερες φορές, ευρύτερα… Το σημαντικότερο από όλα, το κυριότερο, είναι αξιοσημείωτο ότι, ιδιαίτερα σημαντικό είναι ότι… Λοιπόν, επομένως, τελικά, ανακεφαλαιώνοντας… Επίσης, ακόμη, επιπλέον, επιπρόσθετα… Αφενός-αφετέρου, από τη μία-από την άλλη… Εδώ, εκεί, μέσα, έξω, κοντά…

4.β. ΣΥΝΕΚΤΙΚΟΤΗΤΑ ΚΕΙΜΕΝΟΥ Πρόκειται για τη νοηματική σχέση μεταξύ (προτάσεων, περιόδων,) παραγράφων ενός κειμένου. ____________

www.philomusos.blogspot.com – www.spoudasterion.blogspot.com 

ΚΩΔΩΝΑΚΗΣ Γ.

ΕΚΦΡΑΣΗ – ΕΚΘΕΣΗ Γ΄ ΛΥΚΕΙΟΥ Α. ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΘΕΩΡΙΑΣ Β. ΣΧΕΔΙΑΓΡΑΜΜΑΤΑ Β. Ο Δ Η Γ Ι Ε Σ Γ Ι Α Τ Η Ν Π Α Ρ Α Γ Ω Γ Η Λ Ο Γ Ο Υ – ΣΧΕΔΙΑΓΡΑΜΜΑΤΑ ΕΝΝΟΙΩΝ

Για τη συγγραφή της έκθεσης να έχετε πάντα υπόψη ότι τα θέματα που συνήθως δίνονται στις πανελλήνιες εξετάσεις περιέχουν δύο ζητούμενα. Η προσοχή σας λοιπόν πρέπει να εστιαστεί αρχικά στον εντοπισμό αυτών των ζητουμένων και στην κατάταξή τους σε μια από τις γνωστές σας κατηγορίες (ΑΙΤΙΑ, ΤΡΟΠΟΙ, ΤΟΜΕΙΣ/ΣΥΝΕΠΕΙΕΣ). Όταν κατανοήσετε σε ποια κατηγορία ανήκουν τα δύο ζητούμενα και αποφασίσετε να τα αναπτύξετε το καθένα με αυτή που κατά την κρίση σας ταιριάζει, πριν ξεκινήσετε το γράψιμο, εκπονήστε οπωσδήποτε ένα πρόχειρο / σύντομο σχεδιάγραμμα, όπου θα σημειώσετε ποια στοιχεία θα αναπτύξετε από τις επιλεγμένες κατηγορίες. Αυτό θα σας βοηθήσει να οργανώσετε καλύτερα το γραπτό σας, ώστε να μην ξεχάσετε ιδέες σημαντικές, και να κατανοήσετε εκ των προτέρων τη συνολική δομή του, ώστε να υπάρξει στη συνέχεια ισομερής ανάπτυξη των ζητουμένων. Έτσι, καλό θα ήταν να ξαναθυμηθείτε τις τρεις κατηγορίες των ζητουμένων και τα στοιχεία που μπορείτε να αξιοποιήσετε από την καθεμία για τη διευκόλυνση της εργασίας σας και την ταχύτερη & επιτυχή περαίωσή της.

ΔΙΑΓΡΑΜΜΑ ΕΚΘΕΣΗΣ ΘΕΜΑ: ………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………….
ΚΑΤΑΤΑΞΗ ΖΗΤΟΥΜΕΝΩΝ ΘΕΜΑΤΟΣ ΣΕ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ: ΑΠΟΔΕΙΞΗ/ΣΥΝΕΠΕΙΕΣ

,

ΑΙΤΙΑ

,

ΤΡΟΠΟΙ

ΑΠΟΔΕΙΞΗ/ΣΥΝΕΠΕΙΕΣ ΤΟΜΕΙΣ
ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟΣ ΗΘΙΚΟΣ ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΟΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΣ ΠΟΛΙΤΙΚΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟΣ –ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΟΣ ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΟΣ ΕΘΝΙΚΟΣ ΔΙΑΚΡΑΤΙΚΟΣ

ΑΙΤΙΑ
ΑΤΟΜΟ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ ΣΧΟΛΕΙΟ ΜΜΕ ΚΡΑΤΟΣ-ΠΟΛΙΤΕΙΑ ΚΡΙΣΗ ΗΘΙΚΩΝ ΑΞΙΩΝ ΒΙΟΜΗΧΑΝΟΠΟΙΗΜΕΝΟΣ ΤΡΟΠΟΣ ΖΩΗΣ ΑΣΤΙΚΟΠΟΙΗΣΗ ΣΤΡΟΦΗ ΣΕ ΥΛΙΚΟ ΕΥΔΑΙΜΟΝΙΣΜΟ ΑΠΟΜΑΚΡΥΝΣΗ ΑΝΘΡΩΠΟΥ ΑΠΟ ΦΥΣΗ ΠΟΛΥΠΛΟΚΟΤΗΤΑ ΚΟΙΝΩΝΙΩΝ ΣΤΕΙΡΑ ΤΕΧΝΟΚΡΑΤΙΚΗ ΑΝΤΙΛΗΨΗ ΜΙΜΗΤΙΣΜΟΣ – ΜΟΔΑ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΠΑΘΟΓΕΝΕΙΑ ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΥΣΗΡΑΤΣΙΣΜΟΣ-ΞΕΝΟΦΟΒΙΑ

ΤΡΟΠΟΙ
ΑΤΟΜΟ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ ΣΧΟΛΕΙΟ ΜΜΕ ΚΡΑΤΟΣ-ΠΟΛΙΤΕΙΑ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟΙ ΑΝΘΡΩΠΟΙ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΙ

www.philomusos.blogspot.com – www.spoudasterion.blogspot.com 

ΚΩΔΩΝΑΚΗΣ Γ.

ΕΚΦΡΑΣΗ – ΕΚΘΕΣΗ Γ΄ ΛΥΚΕΙΟΥ Α. ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΘΕΩΡΙΑΣ Β. ΣΧΕΔΙΑΓΡΑΜΜΑΤΑ

Παρακάτω παρουσιάζονται μερικές εκ των σημαντικότερων εννοιών που σας απασχόλησαν στη διάρκεια της χρονιάς, στα πλαίσια του μαθήματος της νεοελληνικής γλώσσας.

1. Π Α Γ Κ Ο Σ Μ Ι Ο Π Ο Ι Η Σ Η : ΘΕΤΙΚΑ (ΤΟΜΕΙΣ) ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟΣ: Ανταγωνισμός, μείωση τιμών, βελτίωση ποιότητας προϊόντων. Ανταλλαγή τεχνογνωσίας. Ανάπτυξη βιομηχανικού και εμπορίου. ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΣ: Σύσφιξη σχέσεων λαών. Απαλλαγή από ρατσιστικά στερεότυπα. Διακρατική συνεργασία για αντιμετώπιση διεθνών προβλημάτων. ΠΟΛΙΤΙΚΟΣ: Ενίσχυση δημοκρατίας σε όλες τις χώρες (κυρίως στις τριτοκοσμικές). ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟΣ: Εκπαιδευτικές και επιστημονικές ανταλλαγές. ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟΣ: Πολιτιστικές ανταλλαγές. Πολιτιστική & εθνική αυτογνωσία για κάθε λαό. ΔΙΑΚΡΑΤΙΚΟΣ Ευκολότερη αντιμετώπιση διεθνών προβλημάτων. Απαλλαγή από ρατσισμό, εθνικισμό. Οικουμενική συνείδηση. ΑΡΝΗΤΙΚΑ (ΤΟΜΕΙΣ) ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟΣ Εξαφάνιση μικρών επιχειρήσεων λόγω σκληρού ανταγωνισμού. Ανεργία. Εξάρτηση αδύναμων οικονομιών από τις ισχυρές (μέσω πολυεθνικών εταιρειών). Υποβάθμιση ανθρώπινης εργασίας ( περιορισμός εργασιακών δικαιωμάτων). ΠΟΛΙΤΙΚΟΣ Πολιτική επιβολή των ισχυρών κρατών στα ανίσχυρα (δορυφοροποίηση των τελευταίων & αδυναμία άσκησης εκ μέρους τους αυτόνομης πολιτικής). ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟΣ Πολιτιστική διείσδυση πλούσιων χωρών στις φτωχές (πολιτιστική αλλοτρίωση των τελευταίων). Ξενομανία, μιμητισμός. Αισθητική ομοιομορφία, κατάργηση ιδιαιτεροτήτων. ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΣ Αποδοχή αρνητικών κοινωνικών προτύπων και αξιών. ΕΘΝΙΚΟΣ Έξαρση εθνικιστικών αντιλήψεων ως άμυνα στην επιχειρούμενη επιβολή του πολιτισμού ισχυρών κρατών. ΔΙΑΚΡΑΤΙΚΟΣ Αποδυνάμωση διεθνών οργανισμών.

2. Ε Θ Ν Ι Κ Ι Σ Μ Ο Σ : ΕΘΝΙΚΙΣΜΟΣ - ΟΡΙΣΜΟΣ: Παθολογική προσήλωση στο έθνος και στα εθνικά ιδεώδη ακόμη και σε βάρος των άλλων εθνών

www.philomusos.blogspot.com – www.spoudasterion.blogspot.com 

ΚΩΔΩΝΑΚΗΣ Γ.

ΕΚΦΡΑΣΗ – ΕΚΘΕΣΗ Γ΄ ΛΥΚΕΙΟΥ Α. ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΘΕΩΡΙΑΣ Β. ΣΧΕΔΙΑΓΡΑΜΜΑΤΑ ΕΘΝΙΣΜΟΣ - ΟΡΙΣΜΟΣ: Πατριωτισμός, φιλοπατρία, προσήλωση στα ιδανικά του έθνους, χωρίς όμως, περιφρόνηση των άλλων εθνών ΔΙΕΘΝΙΣΜΟΣ – ΟΡΙΣΜΟΣ: Ένταξη των κρατών σε ένα ευρύτερο πλαίσιο με κοινές αρχές. Στόχος η συναδέλφωση των λαών, η συνεργασία τους σε όλους τους τομείς, η δημιουργία μιας παγκόσμιας κοινωνίας με εξάλειψη των διαφορών ανάμεσα στους λαούς ΑΙΤΙΑ ΕΘΝΙΚΙΣΜΟΥ(ΑΙΤΙΑ) Επεκτατική πολιτική ισχυρών κρατών. Παγκοσμιοποίηση, στην οποία ο εθνικισμός παρουσιάζεται ως μορφή αντίστασης. Αντιδημοκρατική κρατική εξουσία, που για να αποσπάσει το λαό από τα πραγματικά του προβλήματα, επιζητεί την έξαρση του εθνικισμού. Παρουσία σε ένα κράτος μειονοτήτων. Ανεργία, που αποδίδεται στην ύπαρξη μεταναστών. Ελλιπής ή προβληματική παιδεία. Κρίση αξιών. ΣΥΝΕΠΕΙΕΣ ΕΘΝΙΚΙΣΜΟΥ (ΤΟΜΕΙΣ) Διαμάχες μεταξύ κοινωνικών ομάδων με διαφορετική εθνολογική, πολιτιστική ταυτότητα. Αδυναμία φιλικής προσέγγισης λαών. Δυσχερής η διεθνής συνεργασία για την αντιμετώπιση παγκόσμιων προβλημάτων. Περιχαράκωση του έθνους στα στενά του όρια με συνέπεια τη στασιμότητα ή και την οπισθοδρόμησή του. 3. Μ Ε Σ Σ Ι Α Ν Ι Σ Μ Ο Σ : ΟΡΙΣΜΟΣ: Η πίστη στην έλευση ενός λυτρωτή που θα επιλύσει όλα τα προβλήματα της κοινωνίας. ΣΥΝΕΠΕΙΕΣ (ΤΟΜΕΙΣ) ΠΟΛΙΤΙΚΟΣ Δημιουργία άβουλων ατόμων, υπηκόων και όχι πολιτών. Περιστολή της διάθεσης για συμμετοχή στα κοινά. Εκχώρηση από τα άτομα του δικαιώματος να αποφασίζουν άλλοι γι’ αυτά. Μαζοποίηση. Επικράτηση αυταρχικών και ολοκληρωτικών καθεστώτων. ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΣ Διαμόρφωση μιας άδικης κοινωνικής ιεραρχίας, όπου κάποιοι θα είναι ηγέτες και οι λοιποί όργανά τους. ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΟΣ Σκόπιμη πρόκληση ανασφαλειών, ψυχώσεων στο λαό, για διατήρηση του μεσσία στην εξουσία. Αύξηση του άγχους για το μέλλον, καθώς τα προβλήματα σκόπιμα δεν επιλύονται. ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟΣ Αδρανοποίηση της κριτικής σκέψης. ΤΡΟΠΟΙ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ Ενεργό ενδιαφέρον των πολιτών για τα κοινά. Ανθρωπιστική παιδεία, για διαμόρφωση ελεύθερων και δημοκρατικών συνειδήσεων. Δημοκρατική λειτουργία το κράτους, ώστε να αποθαρρύνονται επίδοξοι λαϊκιστές, πατερναλιστές, μεσσίες. Δραστηριοποίηση των πνευματικών ανθρώπων για την αποκάλυψη του ψεύδους των μεσσιών και την καλλιέργεια δημοκρατικής συνείδησης στους πολίτες. 4. Λ Α Ϊ Κ Ι Σ Μ Ο Σ :

www.philomusos.blogspot.com – www.spoudasterion.blogspot.com 

ΚΩΔΩΝΑΚΗΣ Γ.

ΕΚΦΡΑΣΗ – ΕΚΘΕΣΗ Γ΄ ΛΥΚΕΙΟΥ Α. ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΘΕΩΡΙΑΣ Β. ΣΧΕΔΙΑΓΡΑΜΜΑΤΑ ΛΑΪΚΙΣΜΟΣ - ΟΡΙΣΜΟΣ: επιβολή κάποιου ως χαρισματικού ηγέτη, που υπόσχεται ότι θα επιλύσει όλα τα προβλήματα το λαού και θα ικανοποιήσει όλες τις διεκδικήσεις του. Τυπικά αναγνωρίζει το δικαίωμα στο λαό της συμμετοχής στην εξουσία, στην πραγματικότητα, όμως, στοχεύει στην εγκαθίδρυση κοινοβουλευτικής δικτατορίας. Παραπλανά τους ψηφοφόρους καθώς τα έργα του δε συνάδουν με τις υποσχέσεις του. ΛΑΪΚΟΤΗΤΑ - ΟΡΙΣΜΟΣ: η συμμετοχή του λαού στην εξουσία. ΛΑΪΚΟΣ – ΟΡΙΣΜΟΣ: όποιος ανήκει στο λαό ή προέρχεται από αυτόν. ΑΙΤΙΑ (ΜΕ ΤΟΜΕΙΣ)
*

ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΑ Ευπιστία του λαού και εκμετάλλευση αυτής από επιτήδειους. Έλλειψη παιδείας, χαμηλό μορφωτικό επίπεδο του λαού, αδυναμία για κριτική σκέψη. Παραπλάνηση του λαού λόγω της επιτηδευμένης χρήσης της γλώσσας από τους δημαγωγούς. ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΑ Η ψυχολογία της μάζας, που χαρακτηρίζεται από αδυναμίες, άγχη, ανασφάλειες και συχνά επιδιώκει ως αντίδοτο την κολακεία. ΠΟΛΙΤΙΚΑ Κομματικές σκοπιμότητες. Επιδίωξη χειραγώγησης της κοινής γνώμης λόγω της δύναμης που η τελευταία διαθέτει. Μη ορθή λειτουργία της δημοκρατίας, που επιτρέπει στους λαϊκιστές με την υποσχεσιολογία να προκαλούν συναισθηματική ταύτιση των πολιτών με το πρόσωπό τους, ώστε να αναστέλλεται η κριτική τους σκέψη και να ξεχνούν τα πραγματικά προβλήματά τους. ΚΟΙΝΩΝΙΚΑ Αστικοποίηση και μαζοποίηση. Κοινωνική παθογένεια. Προβολή αρνητικών κοινωνικών προτύπων από ΜΜΕ. Επιβολή μόδας ( σε ενδυμασία, ομιλία, διασκέδαση, συμπεριφορά…) από διάφορα κέντρα οικονομικών και πολιτικών συμφερόντων. ΕΘΝΟΛΟΓΙΚΑ Η γοητεία που ασκεί ο λόγος των δημαγωγών, που καπηλεύονται το ιστορικό παρελθόν του έθνους. [ π α ρ α τ ή ρ η σ η : Οι αιτίες του φαινομένου θα μπορούσαν να αναπτυχθούν και με τα ΑΙΤΙΑ. Τότε θα μπορούσαμε να αναφέρουμε την ευθύνη του ΑΤΟΜΟΥ, των ΦΟΡΕΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΠΟΙΗΣΗΣ (οικογένεια, σχολείο, ΜΜΕ), του ΚΡΑΤΟΥΣ / ΠΟΛΙΤΕΙΑΣ, την ΑΣΤΙΚΟΠΟΙΗΣΗ, την ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΠΑΘΟΓΕΝΕΙΑ, την ΚΡΙΣΗ ΑΞΙΩΝ κ.λ.π.] ΣΥΝΕΠΕΙΕΣ (ΤΟΜΕΙΣ) Χειραγώγηση του λαού. Επιβολή ειδώλων & προτύπων από τον καλλιτεχνικό, αθλητικό,… , χώρο που συχνά δεν πληρούν τις απαραίτητες προϋποθέσεις ανάληψης αξιωμάτων ώστε να συμβάλλουν στην επίλυση των προβλημάτων της κοινωνίας. Παραγκώνιση κάθε φωνής που θα μπορούσε να «ξυπνήσει» το λαό. Καλλιέργεια ισοπεδωτικής νοοτροπίας και στιγματισμός κάθε άλλης (αντίθετης) λογικής ως ελιτίστικης και αντιλαϊκής. Υποκατάσταση της αληθινής κουλτούρας από την υποκουλτούρα (εμπορευματοποίηση τέχνης). Πολιτική υποβάθμιση, ναρκοθέτηση της δημοκρατίας. ΤΡΟΠΟΙ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ Παιδεία, από φορείς αγωγής και κοινωνικοποίησης, που θα οξύνει την κριτική ικανότητα. Δραστηριοποίηση πνευματικών ανθρώπων, για ενημέρωση του λαού και αποκάλυψη του ψεύδους των δημαγωγών. Σωστή λειτουργία της πολιτείας, με σεβασμό στους θεσμούς της δημοκρατίας, ώστε να μην υπάρχει χώρος για την εμφάνιση τέτοιων φαινομένων.
*

www.philomusos.blogspot.com – www.spoudasterion.blogspot.com 

ΚΩΔΩΝΑΚΗΣ Γ.

ΕΚΦΡΑΣΗ – ΕΚΘΕΣΗ Γ΄ ΛΥΚΕΙΟΥ Α. ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΘΕΩΡΙΑΣ Β. ΣΧΕΔΙΑΓΡΑΜΜΑΤΑ

5. Π Α Ι Δ Ε Ι Α : ΟΡΙΣΜΟΣ: Το σύνολο των διαδικασιών που οδηγούν στην πνευματική, ηθική, κοινωνική ολοκλήρωση των ανθρώπων. ΦΟΡΕΙΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ: Οικογένεια - Σχολείο - ΜΜΕ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ: Ο θεσμός της πολιτείας που με συγκεκριμένη δομή, μέσα, κατευθύνσεις στοχεύει στην παροχή γνώσεων και εφοδίων στους νέους και στη διαμόρφωση ολοκληρωμένων προσωπικοτήτων. ΑΡΝΗΤΙΚΑ ΤΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑ ΣΤΟΝ ΤΟΠΟ ΜΑΣ Απουσία υλικοτεχνικής υποδομής. Ελλιπής επαγγελματικός προσανατολισμός. Αναντιστοιχία παρεχόμενης γνώσης και πραγματικών αναγκών της κοινωνίας Παροχή αναχρονιστικής και παρωχημένης γνώσης. Μηχανιστική μάθηση. Βαθμοθηρία, που προκαλεί άγχος και ανταγωνισμό. Περιορισμός κριτικής σκέψης. Δασκαλοκεντρισμός, απουσία ουσιαστικού διαλόγους μεταξύ μαθητών και εκπαιδευτικών. Ελλιπής κατάρτιση εκπαιδευτικών (τόσο στην παιδαγωγική γνώση όσο και στην εξειδίκευση στο αντικείμενο της διδασκαλίας). Περιορισμός της αξιολόγησης του μαθητή στο βαθμό επίδοσης και αδιαφορία για τα λοιπά χαρακτηριστικά της προσωπικότητάς του. Έλλειψη ίσων ευκαιριών. Μονόπλευρος προσανατολισμός του σχολείου σε εξωτερικούς στόχους (επιτυχία στις εξετάσεις, εξειδίκευση, επαγγελματική αποκατάσταση). ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ Εκσυγχρονισμός του εκπαιδευτικού συστήματος, ώστε να ανταποκρίνεται στις ανάγκες της εποχής. Απαλλαγή από τον στενά τεχνοκρατικό χαρακτήρα και υιοθέτηση ανθρωποκεντρικού προσανατολισμού. Σωστός επαγγελματικός προσανατολισμός, που θα επιτρέψει την ορθή/παραγωγική αξιοποίηση του ανθρώπινου δυναμικού και θα περιορίσει το φαινόμενο της πληθώρας των άνεργων επιστημόνων. Παροχή ίσων ευκαιριών με τη σωστή λειτουργία της αντισταθμιστικής αγωγής, με στόχο την άμβλυνση των οικονομικών, κοινωνικών, πολιτιστικών ανισοτήτων. Βελτίωση υλικοτεχνικής υποδομής, για καλύτερη εμπέδωση της γνώσης. Ανθρωπιστική παιδεία, που θα οδηγήσει τους νέους στην ανάπτυξη κοινωνικής και υγιούς πολιτικής συνείδησης, πίστης σε υψηλές αξίες και ιδανικά, πνεύματος οικουμενικής συνείδησης απαλλαγμένης από στερεότυπα, σωστού αισθητικού κριτηρίου.

6. Ε Υ Ρ Ω Π Α Ϊ Κ Η Ε Ν Ω Σ Η : ΘΕΤΙΚΑ (ΤΟΜΕΙΣ) ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟΣ Διεύρυνση της καταναλωτικής αγοράς. Ανάπτυξη εμπορίου και βιομηχανίας. Παροχή τεχνογνωσίας από τις αναπτυγμένες χώρες - μέλη. Διαμόρφωση επαγγελματικής συνείδησης. ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΣ

www.philomusos.blogspot.com – www.spoudasterion.blogspot.com 

ΚΩΔΩΝΑΚΗΣ Γ.

ΕΚΦΡΑΣΗ – ΕΚΘΕΣΗ Γ΄ ΛΥΚΕΙΟΥ Α. ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΘΕΩΡΙΑΣ Β. ΣΧΕΔΙΑΓΡΑΜΜΑΤΑ Συνεργασία για αντιμετώπιση αρνητικών φαινομένων (ναρκωτικά, εγκληματικότητα, τρομοκρατία) Διεύρυνση κοινωνικών δικαιωμάτων με την προσαρμογή τους στα ευρωπαϊκά δεδομένα. ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟΣ Μεταλαμπάδευση των διαχρονικών αξιών της χώρας μας στην Ευρώπη. Εκπαιδευτικές και πολιτιστικές ανταλλαγές. ΠΟΛΙΤΙΚΟΣ Καλύτερη λειτουργία του δημοκρατικού πολιτεύματος στα πλαίσια του Ευρωπαϊκού Συντάγματος. Ενίσχυση του πολιτικού κύρους της χώρας μας. ΕΘΝΙΚΟΣ Ενίσχυση του κύρους της χώρας μας λόγω της κοινής εξωτερικής πολιτικής, απαραίτητη προϋπόθεση την επίλυση εθνικών προβλημάτων. ΑΡΝΗΤΙΚΑ (ΤΟΜΕΙΣ) ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟΣ Δύσκολη η αυτόνομη οικονομική πορεία. Αδυναμία των μικρών επιχειρήσεων να αντεπεξέλθουν στον ανταγωνισμό. ΠΟΛΙΤΙΚΟΣ Αποδυνάμωση πολιτικής αυτονομίας εθνικών κυβερνήσεων. Κίνδυνος επιβολής της πολιτικής βούλησης των ισχυρών. ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟΣ Εισροή χαμηλής ποιότητας ξενικών πολιτιστικών στοιχείων. Πολιτιστική αλλοτρίωση και ισοπέδωση της ιδιαιτερότητας της κάθε χώρας. ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΣ Αλλαγές στις διαπροσωπικές σχέσεις και την επικοινωνία.

7. Ε Ρ Γ Α Σ Ι Α : ΟΡΙΣΜΟΣ: Η σκόπιμη και συνειδητή προσπάθεια του ανθρώπου για παραγωγή έργου και ικανοποίηση των αναγκών του(υλικών, πνευματικών…). ΣΠΟΥΔΑΙΟΤΗΤΑ (ΤΟΜΕΙΣ) ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟΣ Οικονομική ανεξαρτησία. Αξιοπρεπής διαβίωση και ικανοποίηση των βιοτικών αναγκών. ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟΣ Διεύρυνση πνευματικών οριζόντων (νέες γνώσεις). Ανάπτυξη κριτικής ικανότητας, επινοητικότητας, οργανωτικού πνεύματος. Ανάδειξη κλίσεων και ικανοτήτων του ατόμου. ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΣ Ανάπτυξη κοινωνικών αρετών (αλληλεγγύη, συνεργατικότητα, φιλία…) ΗΘΙΚΟΣ Ηθικοποίηση του ανθρώπου, καθώς ο άνθρωπος δεν έχει λόγους να προβεί σε ηθικά ελεγχόμενες πράξεις για την εξασφάλιση των αναγκαίων. ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΟΣ Εξασφάλιση ψυχικής ισορροπίας, αφενός με την αίσθηση προσφοράς και την κοινωνική αναγνώριση & αφετέρου με την καταπολέμηση της πλήξης, της ανίας και της μοναξιάς. ΜΗΧΑΝΟΠΟΙΗΣΗ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΘΕΤΙΚΑ(ΤΟΜΕΙΣ) Αύξηση ποσότητας παραγωγής. Βελτίωση ποιότητας.

www.philomusos.blogspot.com – www.spoudasterion.blogspot.com 

ΚΩΔΩΝΑΚΗΣ Γ.

ΕΚΦΡΑΣΗ – ΕΚΘΕΣΗ Γ΄ ΛΥΚΕΙΟΥ Α. ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΘΕΩΡΙΑΣ Β. ΣΧΕΔΙΑΓΡΑΜΜΑΤΑ

Αποφυγή ανθρώπινου λάθους. Ελάττωση κούρασης. Αύξηση ελεύθερου χρόνου. ΑΡΝΗΤΙΚΑ(ΤΟΜΕΙΣ) Αυτοματισμός - Τυποποίηση - Καταμερισμός Υποβάθμιση του ρόλου του παράγοντα ανθρώπου. Απουσία δυνατότητας πρωτοβουλιών. Εξάλειψη της χαράς της δημιουργίας. Αποξένωση του ανθρώπου από το δημιούργημά του. Άμβλυνση της δημιουργικής φαντασίας. Περιορισμός ελευθερίας. Ανία, πλήξη, καθώς ο εργαζόμενος εγκλωβίζεται στην μονότονη μηχανική επανάληψη. Άγχος. Τεχνολογική ανεργία. Εξαφάνιση παραδοσιακών επαγγελμάτων. Μονομέρεια. Απαίτηση, για την ικανοποίηση των αναγκών της μηχανής, κατασπατάλησης τεραστίων ποσοτήτων ενέργειας και πρώτων υλών. Συμβολή στη δημιουργία της καταναλωτικής κοινωνίας.

8. Π Λ Η Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Η :

ΘΕΤΙΚΑ (ΤΟΜΕΙΣ)

ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ Βελτίωση ορθογραφικών & εκφραστικών αδυναμιών, κατάκτηση της σημασίας των λέξεων με τον επεξεργαστή κειμένου. Δυνατότητα προσέγγισης & επεξεργασίας σύνθετων πληροφοριών, μέσω της κατασκευής προγραμμάτων για Η/Υ. Απόκτηση νέων γνώσεων, εξάσκηση στις ήδη υπάρχουσες, εμπέδωση δύσκολων επιστημονικών θεωριών μέσω της χρήσης κατάλληλου εκπαιδευτικού λογισμικού, με την καθοδήγηση του δασκάλου. Επαφή του σχολείου με άλλα σχολικά περιβάλλοντα. Δυνατότητα πρόσβασης σε μεγάλες βιβλιοθήκες, για άντληση πληροφοριών, μελέτη άρθρων και πρόσβαση στη διεθνή βιβλιογραφία. Περιορισμός της μηχανιστικής μάθησης και αποστήθισης. ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟΣ /ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΟΣ Εμφάνιση νέων επαγγελμάτων( χειριστές Η/Υ, προγραμματιστές Η/Υ …). Δημιουργία νέας αγορά εργασίας και προσφοράς ποιοτικών υπηρεσιών. Παροχή δυνατότητας για εργασία σε άτομα με ειδικές ανάγκες. ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟΣ Ευκολότερες συναλλαγές. Βελτίωση παραγωγικότητας. Αναβάθμιση παρεχόμενων υπηρεσιών στη δημόσια διοίκηση και στις ιδιωτικές επιχειρήσεις. ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟΣ Χρήση των Η/Υ από ερευνητές για θεμελίωση των επιστημονικών πορισμάτων τους. Ευκολότερη επικοινωνία και ανταλλαγή πληροφοριών, μέσω της πρόσβασης στα τηλεοπτικά δίκτυα. Πρόγνωση του καιρού, εξερεύνηση του διαστήματος, ενδοσκόπηση του μικρόκοσμου του κυττάρου. Προώθηση της διαγνωστικής και προληπτικής ιατρικής (τηλεϊατρική). ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΟΣ (ΨΥΧΑΓΩΓΙΚΟΣ) Διευκόλυνση της επικοινωνίας με λαούς και πολιτισμούς μέσω του internet. Ενημέρωση για την τέχνη (κινηματογράφος, μουσική…) Ανάγνωση ψηφιακών εφημερίδων. Ηλεκτρονικά παιχνίδια.

www.philomusos.blogspot.com – www.spoudasterion.blogspot.com 

ΚΩΔΩΝΑΚΗΣ Γ.

ΕΚΦΡΑΣΗ – ΕΚΘΕΣΗ Γ΄ ΛΥΚΕΙΟΥ Α. ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΘΕΩΡΙΑΣ Β. ΣΧΕΔΙΑΓΡΑΜΜΑΤΑ ΑΡΝΗΤΙΚΑ

Μαζική μείωση θέσεων εργασίας στους τομείς της βιομηχανίας, του εμπορίου και της δημόσιας διοίκησης. Εύκολη η πρόσβαση και διαχείριση πληροφοριών που αφορούν την ιδιωτική ζωή του ατόμου (παραβίαση των προσωπικών δεδομένων). Περιστολή της κοινωνικότητας του ατόμου εξαιτίας των δυνατοτήτων που παρέχουν οι νέες τεχνολογίες πληροφόρησης και η τηλεματική για τηλεργασία, τηλεκπαίδευση, τηλεξυπηρέτηση. Εγκλωβισμός σε μια εικονική πραγματικότητα. Αρνητικές συνέπειες στη γλώσσα (καθιέρωση συνθηματικού λόγου, συρρίκνωση λόγου) εξαιτίας των γλωσσών προγραμματισμού (BASIC κλπ) Εθισμός στην ευκολία, την άνεση, τη μείωση της προσωπικής έρευνας. Καλλιέργεια εσωστρέφειας. Εξάρτηση από τις τεχνολογίες.

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ:

Γ.ΜΠΑΤΖΙΝΑΣ - Δ.ΛΟΥΛΟΣ, ΕΚΦΡΑΣΗ – ΕΚΘΕΣΗ Γ΄ ΛΥΚΕΙΟΥ, ΖΗΤΗ, ΘΕΣ/ΚΗ,2001 Τ.ΚΩΣΤΑΛΑ, ΛΟΓΟΥ ΣΠΟΥΔΗ, ΕΚΘΕΣΗ –ΕΚΦΡΑΣΗ Γ΄ ΛΥΚΕΙΟΥ, ΣΑΒΒΑΛΑΣ, ΑΘΗΝΑ, 2001

www.philomusos.blogspot.com – www.spoudasterion.blogspot.com