Α Π Α Ν Τ Α του αγίου Συµεών του Νέου Θεολόγου

ΠΟΛΙΤΙΚΟ ΚΑΦΕΝΕΙΟ http://politikokafeneio.com

Τη ΙΒ' του µηνός Μαρτίου, Μνήµη του Οσίου και θεοφόρου Πατρός ηµών Συµεών του νέου Θεολόγου. Πρώην µεν είχες γλώτταν αντί της βίβλου, Γλώττης δε αντί, σην έχεις ήδη βίβλον. Ο άγιος Συµεών ο νέος Θεολόγος γεννήθηκε στην Γαλάτη της Παφλαγονίας (Μικρά Ασία) το 948 ή το 958 (κατά τον Π.Κ.Χρήστου). Η ζωή του αγίου Συµεών συµπίπτει σε µεγάλο µέρος µε τη βασιλεία του Βασίλειου Β’ του Βουλγαροκτόνου (976-1025).Σε ηλικία περίπου έντεκα χρονών οι γονείς του τον έφεραν στην Κωνσταντινούπολη, για να σπουδάσει στα σχολεία της πρωτεύουσας και να µπει στη συνέχεια στην υπηρεσία του αυτοκράτορα. Ο θείος του Βασίλειος κατείχε σηµαντική θέση στην αυλή. Ο νεαρός όµως Συµεών αρνήθηκε την µεγάλη αυτή τιµή καθώς και το να συνεχίσει τις σπουδές του µετά το γυµνασιακό στάδιο, σε ανώτατες σχολές. Φαίνεται ότι για ένα διάστηµα έζησε την άτακτη ζωή ενός νέου της πρωτεύουσας. Τελικά γνώρισε τον άγιο Συµεών τον Ευλαβή (917987), γέροντα µοναχό της Μονής του Στουδίου. Συνεχίζει να εργάζεται όπως και πριν µέσα στον κόσµο, αλλά επισκέπτεται συχνά τον πνευµατικό του πατέρα. Ο Συµεών ο Στουδίτης στην αρχή του έδωσε ένα ελάχιστο πρόγραµµα ασκητικής ζωής, και για ανάγνωσµα τον “Πνευµατικό Νόµο” του Μάρκου του Μοναχού. Τότε έζησε και την πρώτη του εµπειρία. Τον πληµµύρισε το άκτιστο φως και τον γέµισε χαρά, έτσι που έχασε τον εαυτό του και τον γύρω του κόσµο. Αυτή όµως η πρώτη καρποφόρα περίοδος, που ο άγιος Συµεών απέδιδε στις προσευχές του πνευµατικού του πατέρα, δεν κράτησε πολύ. Ξαναγύρισε στην κοσµική και άστατη ζωή που ζούσε πριν. “Εις λάκκον και και ιλύν βυθού αισχρών εννοιών τε και πράξεων εµαυτόν ο άθλιος εναπέρριψα, κακεί κατελθών τοις εγκεκρυµµένοις εν τω σκοτεί περιέπεσον, εξ ων ουκ εµαυτόν εγώ µόνον, αλλ’ ουδέ ο σύµπας κόσµος εις εν αθροισθείς εκείθεν αναγαγείν µε και των χειρών αυτών εξελέσθαι ηδύνατο”. Φαίνεται ότι ακόµα και σ’ αυτή την περίοδο, που κράτησε έξι ή επτά χρόνια, ο άγιος Συµεών δεν διέκοψε ολότελα τις σχέσεις του µε τον πνευµατικό του πατέρα. Τελικά θαυµατουργικά απελευθερώνεται και µπαίνει δόκιµος στη Μονή του Στουδίου σε ηλικία 27 ετών. Λίγο αργότερα ο ηγούµενος τον κάλεσε και του ζήτησε να εγκαταλείψει τον πνευµατικό του πατέρα. Ο Συµεών αρνήθηκε και εγκατέλειψε την Μονή του Στουδίου. Μπήκε ως δόκιµος στο γειτονικό µοναστήρι του αγίου Μάµαντος του Ξηροκέρκου. Έγινε σύντοµα µοναχός, χειροτονήθηκε ιερέας και µετά τρία χρόνια σε ηλικία 31 χρονών εκλέχθηκε ηγούµενος από τους µοναχούς του αγίου Μάµαντος µε τη συγκατάθεση του Πατριάρχη Νικολάου του Χρυσοβέργη. Γίνεται διάσηµος στην Κωνσταντινούπολη, άλλοι τον τιµούν και άλλοι του επιτίθενται.

Μετά τα πρώτα εύκολα βήµατα στην πνευµατική ζωή, που τον οδήγησαν γρήγορα στην θεωρία του ακτίστου φωτός, πορεύεται τον δύσκολο δρόµο της ασκήσεως µε υποµονή για να συντελεστεί η αφοµοίωση της Χάρης. Μετά από µεγάλο και τραχύ διάστηµα ασκητικού αγώνα αξιώθηκε να δει πάλι το άκτιστο φως, αλλά αµυδρότερα. Οι δυσκολίες πολλαπλασιάζονται από την αντίδραση των ανθρώπων που δεν καταλαβαίνουν το νόηµα των πνευµατικών του αγώνων. Παρά τις πολυάριθµες εµπειρίες δεν έχει γνωρίσει ακόµη τον Θεό και αισθανόταν βαθιά ανικανοποίητος. Τελικά µέσα στο άκτιστο φως βιώνει προσωπική συνάντηση και κοινωνία µε τον Χριστό. Στη συνέχεια αυτή η κατάσταση γίνεται µόνιµη. Από αγάπη προς τον πλησίον και από τη µεγάλη του επιθυµία να κάνει όλο τον κόσµο µέτοχο αυτής της χάρης, φανερώνει στους άλλους την εµπειρία του και τους προτρέπει ν’ ακολουθήσουν αυτόν τον πνευµατικό δρόµο. Πλέον αισθάνεται την βεβαιότητα ότι δεν είναι αυτός που καλεί αλλά ότι ο Ίδιος ο Χριστός καλεί τους ανθρώπους δια του αγίου Συµεών. Το µοναστήρι του ήταν σε άθλια κατάσταση. Αγωνίζεται για την ανοικοδόµηση του και για την πνευµατική καθοδήγηση των µοναχών. Πάντα κήρυττε την δυνατότητα της ένωσης µε τον Θεό στην παρούσα ζωή. Ο δρόµος που οδηγεί σε αυτή την ένωση, η εφαρµογή των εντολών του Χριστού, η οδός η στενή και τεθλιµµένη του σταυρού, οι ασκητικοί αγώνες. Τονίζει ότι αρχίζουµε να συµµετέχουµε στην ανάσταση του Χριστού ήδη από τον παρόντα κόσµο. Ήδη από εδώ αρχίζουµε να βλέπουµε τον Χριστό. Η διδασκαλία δεν απευθυνόταν σε ερηµίτες και αναχωρητές µοναχούς. Απευθυνόταν σε συνηθισµένους µοναχούς ενός κοινοβίου της πρωτεύουσας και σε έναν ευρύτερο κύκλο πιστών. Ο άγιος Συµεών είχε πεποίθηση ότι στα λόγια και τη διδασκαλία του εµπνεόταν από το άγιο Πνεύµα. ∆ιευκρινίζει ότι µιλάει τόσο συχνά για τον εαυτό του και για τις εµπειρίες του επειδή θέλει και τα πνευµατικά του παιδιά να µοιραστούν τα ίδια µε αυτόν δώρα. Στο µοναστήρι του αγίου Μάµαντος έρχονται πολύ καινούριοι µοναχοί. Σχηµατίστηκε µια οµάδα µαθητών πιστών και αφοσιωµένων. Ανάµεσα τους ένας πρώην επίσκοπος της Ιταλίας µε το όνοµα Ιερόθεος. Στο λαό της Κωνσταντινούπολης γίνεται όλο και περισσότερο γνωστός. Πολλά σηµαντικά πρόσωπα τον επισκέπτονται αναζητώντας πνευµατική καθοδήγηση. Μερικοί όµως από τη συνοδεία του δεν µπορούν να συνεχίσουν. Μια ψυχρότητα άρχισε να εισχωρεί. ∆ηµιουργείται µια οµάδα που αντιδρά. Υπάρχει ένταση ανάµεσα στον άγιο Συµεών και σε µια µερίδα µοναχών. Παρά την εχθρότητα που συναντούσε εξακολουθεί να καλεί τους µοναχούς, που ήταν κάτω από την καθοδήγηση του, σε µια ανώτερη πνευµατική ζωή, που να αναζητά τον θείο φωτισµό. ∆εκαπέντε περίπου χρόνια µετά την άνοδο του στην ηγουµενία, ένα µέρος των µοναχών του αγίου Μάµαντος, περίπου 30, επαναστατούν εναντίον του.

Μια µέρα ενώ κήρυττε στην εκκλησία την ώρα του όρθρου, όπως συνήθιζε, τον διέκοψαν βίαια. Έπεσαν πάνω του “ωσεί θήρες” µε την πρόθεση να τον πετάξουν έξω από το µοναστήρι. Η απόπειρα απέτυχε χάρη στην ηρεµία του αγίου Συµεών, που έµεινε “άσειστος” στη θέση του, “υποµειδιών και φαιδρόν ατενίζων προς τους αλάστορας”. Οι επαναστάτες αφού έκαναν πολύ θόρυβο έσπασαν τις κλειδαριές της πόρτας του µοναστηριού και έτρεξαν διασχίζοντας την πόλη προς το Πατριαρχείο. Ο Πατριάρχης Σισσίνιος (995-998) εξόρισε από το µοναστήρι τους µοναχούς. Η ποινή ακυρώθηκε µετά από µεσολάβηση του αγίου Συµεών. Το 1005 παραιτήθηκε ύστερα από είκοσι πέντε χρόνια ηγουµενίας. Ο άγιος Συµεών ταλαιπωρήθηκε επίσης λόγω της επίθεσης που δέχτηκε από τον πρώην µητροπολίτη Νικοµηδείας Στέφανο. Ο Στέφανος ήταν πολιτική προσωπικότητα και παράγοντας της διπλωµατίας, “ανήρ ελλόγιµος και επί σοφία και αρετή διαβόητος και πειθοί µαλάξαι ικανός γνώµην σκληράν και ατίθασσον”. Συνέβη κάποτε να συναντηθούν οι δύο άνδρες στο Πατριαρχείο και ο σύγκελος Στέφανος επωφελήθηκε από την ευκαιρία, για να θέσει µια δύσκολη θεολογική ερώτηση στον Συµεών, ελπίζοντας να τον παγιδέψει και να δείξει έτσι την άγνοια του. “Πως χωρίζεις τον Υιόν από του Πατρός, επινοία ή πράγµατι;” Ο άγιος υποσχέθηκε να δώσει γραπτή την απάντηση του. Στην απάντηση του ανασκευάζει τις προϋποθέσεις της ερωτήσεως του Στεφάνου, εξηγώντας την πραγµατική έννοια των τριαδικών διακρίσεων στο Θεό, που είναι µέσα στις διακρίσεις Του αδιαίρετος και ένας κατά τη φύσι Του. Επίσης στηλιτεύει όλους εκείνους –και εδώ αναφέρεται στο σύγκελλο- που τολµούν να θεολογούν, χωρίς να έχουν µέσα τους το Πνεύµα του Θεού: … εκπορευθέν το Πνεύµα, το Πανάγιον, εκ του Πατρός αφράστως και απεστάλη δι’ Υιού τοις ανθρώποις· ου τοις απίστοις ουδέ τοις φιλοσόφοις, ου τοις ρήτορσιν ουδέ τοις φιλοδόξοις, ου τοις µαθούσι συγγραφάς των Ελλήνων, ου τοις τας γραφάς αγοούσι τας έσω, ου τοις εξασκήσασι σκηνικόν βίον, ου τοις λαλούσι τορνευτώς και πλουσίως, ου τοις λαχούσι µεγάλων ονοµάτων, ου τοις τυχούσι φιλείσθαι παρ’ ενδόξων … Η σύγκρουση ήταν ανάµεσα σε δύο διαφορετικούς τρόπους θεολογίας και κατανόησης της πνευµατικής ζωής. Γράφει σχετικά ο Π. Κ. Χρήστου: “Ο Συµεών ο Νέος ο Θεολόγος έζησε σ’ εποχή αξιοσηµείωτης ακµής όλων των τοµέων του δηµόσιου βίου στο Βυζάντιο, πολιτικού, οικονοµικού, πολιτιστικού,

εκκλησιαστικού· σύµφωνα µε την χρονολογία µου από το 958 έως το 1036. … Το Βυζάντιο είχε τώρα την άνεση να οργανώσει επάνω σε νέες βάσεις την ανώτατη παιδεία που επρόκειτο ν’ αποβεί πρότυπο για τα ευρωπαϊκά πανεπιστήµια, τα οποία θα εµφανίζονταν λίγο αργότερα, να δώσει νέα ώθηση στην ανάπτυξη της φιλοσοφίας και των επιστηµών, να οργανώσει συστηµατικά την κοινωνική µέριµνα … Ηγούµενος ακόµη, ο ευγνώµων µαθητής είχε συστήσει εορτασµό για τον διδάσκαλο (τον Συµεών τον Ευλαβή, τον Στουδίτη), ευθύς µετά τον θάνατό του. Τον εγνώριζε καλά από τα παιδικά του χρόνια κι επίστευε ότι δεν είναι σωστό να κρύβει τα θεία χαρίσµατά του, ότι έχει χρέος να τα διακηρύσσει. Συνέταξε λοιπόν το συναξάρι του, εφιλοπόνησε εγκώµια και συνέθεσε ύµνους σ’ αυτόν. Ο εορτασµός συνεχίστηκε απρόσκοπτα µερικά έτη, αλλ’ έπειτα άρχισε η αντίδρασις. Το έναυσµα γι’ αυτήν Έδωσε ο Στέφανος, µητροπολίτης Νικοµηδείας, ένας αξιόλογος ιεράρχης µε σοβαρή µόρφωση και σηµαντικές ικανότητες, αλλά δεµένος σφικτά µε µια συµπεριφορά που συνδύαζε κοσµική συµβατικότητα µε παραδοσιακή αυστηρότητα. ∆εν ήταν διατεθειµένος ν’ ανεχθεί νεωτερισµούς σαν αυτόν που ήθελε να εισαγάγει ο Συµεών. Το θέµα που τους εχώριζε δεν ήταν τόσο ασήµαντο όσο φαίνεται εκ πρώτης όψεως. ∆εν επρόκειτο για την καθιέρωση της µνήµης ενός επί πλέον αγίου, αλλά περί µιας θεµελιώδους αρχής της χριστιανικής πίστεως· αν δηλαδή το Άγιο Πνεύµα ενεργεί στην Εκκλησία και σήµερα, όπως άλλοτε, ή έπαυσε η ενέργεια του· αν η πνευµατική τελείωσις είναι κατάστασις που µπορεί να την κατακτήσουν και σήµερα οι πιστοί, όπως άλλοτε, ή είναι µια παρωχηµένη υπόθεσις. Ένας άλλος Συµεών, ο Μεταφραστής, λίγες δεκαετίες ενωρίτερα είχε διασκευάσει επί το λογιώτερο και ευσεβέστερο τους βίους αγίων και τους είχε εκδώσει στην µνηµειώδη συλλογή του, το “Μηνολόγιο”. Παρατηρώνταν υψηλός βαθµός σεβασµού προς τους αγίους αυτήν την εποχή· αλλά οι άγιοι ήσαν όλοι παλαιοί. Η γενική εντύπωσις ήταν τότε ότι η αγιότης είναι προνόµιο των παλαιών εποχών και δεν µπορεί να αναδειχθούν τώρα νέοι άγιοι. Και αυτήν την γνώµη εκπροσωπούσε ο Στέφανος Νικοµηδείας. … Το κήρυγµα του Συµεών είναι ότι η τελειότης µπορεί να αποκτηθεί σε κάθε εποχή και ότι η αγιότης είναι προνόµιο όλων των εποχών και όλων των ανθρώπων· διότι το Πνεύµα ενεργεί και σήµερα. … Είναι αξιοσηµείωτη η επιµονή του Συµεών στην προσπάθεια ανανεώσεως της λειτουργικής ζωής …” (Περιοδικό ΣΥΝΑΞΗ, “Άγιος Συµεών ο Θεολόγος του φωτός”, Π. Κ. Χρήστου, σελ. 9 και 12). Η σύγκρουση κράτησε περίπου 6 χρόνια και τελείωσε στις 3 Ιανουαρίου 1009 µε την εξορία του αγίου Συµεών. Τον εγκατέλειψαν µόνο χειµωνιάτικα χωρίς να του δώσουν ούτε τα αναγκαία για την διατροφή του. Ο σύγκελος έπεισε τον Πατριάρχη να δώσει εντολή να γίνουν έρευνες στο µοναστήρι µε την ελπίδα ότι θα εύρισκε µεγάλα χρηµατικά ποσά. Οι άνθρωποι του µπήκαν στο

µοναστήρι του αγίου Μάµαντος, σπάζοντας τα πάντα και αρπάζοντας τα βιβλία και τα ρούχα του αγίου, χωρίς να βρουν κανένα θησαυρό. Τελικά ο άγιος Συµεών ανακλήθηκε από την εξορία και βρήκε στην Κωνσταντινούπολη το πλήθος των θαυµαστών του. Ο Πατριάρχης τον δέχθηκε µε τιµή. Με την πατριαρχική διαιτησία τελείωσε γύρω στα 1010-1011 η σύγκρουση µε τον σύγκελλο Στέφανο. Το µίσος κατά της διδασκαλίας του Συµεών ήταν µεγάλο. Η αντίθετη παράταξη είχε τις απόψεις της, που τις θεωρούσε παραδοσιακές και ρεαλιστικές. Η θέση τους ήταν ότι η εποχή τους ήταν εντελώς διαφορετική από την εποχή των Αποστόλων και πως ήταν αδύνατο να µιµηθούνε τότε την αγιότητα τους· αυτός που διδάσκει κάτι τέτοιο ή αλαζόνας είναι ή τρελός. Για τον άγιο Συµεών όµως αυτές οι ιδέες ήταν µια σοβαρή παραµόρφωση του Ευαγγελίου και αγωνιζόταν να αποκαταστήσει την αυθεντική ευαγγελική ζωή που είχε ατονήσει. Πρώτα πρέπει κανείς να δει τον Θεό και µετά να µιλάει γι’ Αυτόν. Εγκαταστάθηκε οριστικά πια στον τόπο της εξορίας του, εκούσια αυτή τη φορά και ολοκλήρωσε την επισκευή του µοναστηριού της αγίας Μαρίνας. Η φήµη του ως χαρισµατούχου, ως ανθρώπου προικισµένου µε προφητικά χαρίσµατα που έκανε θαύµατα, εξαπλώνεται όλο και πιο πολύ και τραβά κοντά του πλήθος ανθρώπων. Παρά την προχωρηµένη ηλικία του, πήγε να ξαναδεί την πατρίδα του και το πατρικό του σπίτι. Τελικά αρρωσταίνει. “Η δε νόσος ρύσις ην της γαστρός την ουσίαν κενούσα και τον σύνδεσµον των συνδραµόντων στοιχείων εις έκαστον απολύουσα. Έκειτο ουν ο µακάριος εφ’ ικανάς τας ηµέρας τη νόσω κρατηθείς και την δύναµιν υπετέµνετο, τας σάρκας ετήκετο και του δεσµού παρελύετο”. Έµεινε εντελώς παράλυτος και τον γυρνούσαν στο κρεβάτι µε κάποια “µηχανή”. “Μόλις µετά µηχανής τινος ένθεν και εκείθεν σαλεύοντες επάνω της κλίνης εστρέφοµεν υπό της αρρωστίας κατεργασθέντα …”. Τον είδαν όµως µια µέρα τέσσερεις και πλέον πήχεις πάνω από το έδαφος του κελλιού του να υπερίπταται και να προσεύχεται µέσα σε “ανεκλάλητο” φως. Μετά από δεκατρία χρόνια ζωής στην εξορία ο άγιος Συµεών ο νέος Θεολόγος κοιµήθηκε στις 12 Μαρτίου του 1021 ή του 1036 (κατά τον Π.Κ.Χρήστου). Όπως µας διηγείται ο βιογράφος του είχε προβλέψει την ηµεροµηνία του θανάτου του και τη µεταφορά των λειψάνων του, που έγινε µετά 30 χρόνια.

Πώς και πυρ υπάρχεις βλύζον, πώς και ύδωρ είς δροσίζον, πώς και καίεις και γλυκαίνεις, πώς φθοράν εξαφανίζεις; Πώς θεούς ποιείς ανθρώπους, πώς το σκότος φως εργάζη, πώς ανάγεις εκ του άδου, πώς θνητούς εξαφθαρτίζεις; Πώς προς φως το σκότος έλκεις, πώς την νύκτα περιδράσση, πώς καρδίαν περιλάµπεις, πώς µε όλον µεταβάλλεις; Πώς ενούσαι τοις ανθρώποις, πώς υιούς Θεού εργάζη, πώς εκκαίεις σου τω πόθω, πώς τιτρώσκεις άνευ ξίφους;

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΤΟΥ ΟΣΙΟΥ ΚΑΙ ΜΕΓΑΛΟΥ ΠΑΤΡΟΣ ΗΜΩΝ ΣΥΜΕΩΝ ΤΟΥ ΝΕΟΥ ΘΕΟΛΟΓΟΥ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΟΥ ΚΑΙ ΗΓΟΥΜΕΝΟΥ ΜΟΝΗΣ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΜΑΜΑΝΤΟΣ ΤΗΣ ΞΗΡΟΚΕΡΚΟΥ ΕΡΓΑ ΤΟΜΟΣ ΠΡΩΤΟΣ (Α’) ΚΑΤΗΧΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΕΥΧΑΡΙΣΤΙΑΙ Λογος Α΄. (21) Περι αγαπης. Και ποιαι εισι των πνευµατικων ανδρων αι οδοι και αι πραξεις. Και µακαρισµος προς τους εχοντας την αγαπην εγκαρδιον. Αδελφοι και πατερες, θελω προς υµας λαλειν τα συντεινοντα προς ωφελειαν ψυχης και αιδουµαι, µαρτυς µου ο Χριστος η αληθεια, την αγαπην υµων, γινωσκων µου το αναξιον. ∆ια τουτο γαρ αει σιωπαν εβουλοµην, ως οιδεν ο Κυριος, και µηδε ανανευειν το συνολον και προσωπον ανθρωπου οραν, κατακρινουσαν εχων µου την συνειδησιν, οτι κατεταγην ολως

εγω προηγεισθαι παντων υµων αναξιως, ως την οδον επισταµενος, ο µηδε τα εν ποσιν ειδως, µηδε αψαµενος ακµην της φερουσης οδου προς τον Θεον. Τοινυν και λυπη µε δια τουτο ου µικρα και η τυχουσα κατεχει, οτι οδηγειν υµας τους τιµιωτατους ο ταπεινος προκριθεις, ους εχειν αυτος οδηγους µαλλον ωφειλον, ως παντων εσχατος υπαρχων και χρονω και ηλικια, τον εµπρακτον ουκ εχω και εµµαρτυρον λογον απο του βιου εις το παρακαλειν υµας και υποµιµνησκειν τα περι των νοµων και του (22) θεληµατος του Θεου, επειδη και περι ων λαλειν βουλοµαι, οιδα µηδεν εξ αυτων διαπραξαµενος ποτε. Οιδα δε ακριβως οτι ο Κυριος και Θεος ηµων ουχι τον λεγοντα µακαριζει µονον, αλλα τον προ του ειπειν και πραξαντα· “Μακαριος γαρ, φησιν, ο ποιησας και διδαξας· ουτος µεγας κληθησεται εν τη βασιλεια των ουρανων·” Του γαρ τοιουτου διδασκαλου και οι µαθηται ακουοντες, µιµεισθαι αυτον γινονται προθυµοι και ου τοσουτον εκ των εκεινου λογων δεχονται την ωφελειαν, οσον απο των καλων αυτου πραξεων διεγειρονται και τα αυτα ποιειν αναγκαζονται, οπερ αυτος εγω εν εµαυτω ουκ επισταµαι· ουδεν γαρ αγαθον εµαυτω συνοιδα. Αλλα δεοµαι και πααρακαλω παντας υµας, αγαπητοι αδελφοι µου, µη εις τον διακεχυµενον µου βιον οραν, αλλ’ εις τα του Κυριου προσταγµατα και εις τας των πατερων ηµων των αγιων διδασκαλιας. Ουδεν γαρ οι φωστηρες εγραψαν εκεινοι, οπερ προτερον ουκ εποιησαν και ποιησαντες ου κατωρθωσαν. Τοιγαρουν και γενεσθω κοινη µια ηµιν η οδος, αι εντολαι του Χριστου, προς ουρανον ηµας και Θεον επαναγουσαι. Ει γαρ και διαφορους ο λογος οδους υπογραφει, αλλ’ ου παντως κατα την φυσιν εκεινου, κατα δε την εκαστου δυναµιν τε και προθεσιν εις πολλας σχιζεσθαι λεγεται. Εκ πολλων γαρ αρχοµενοι και διαφορων εργων και πραξεων, ωσπερ εκ τοπων τινων και πολλων απαιροντες εκαστος πολεων, εις εν καταντησαι σπουδαζοµεν καταγωγιον, την βασιλειαν των ουρανων. Πραξεις δε και οδους των κατα Θεον ανδρων τας πνευµατικας χρη νοειν αρετας, εν αις οι βαδιζειν αρξαµενοι προς ενα τρεχειν σκοπον οφειλουσιν, οπως εκ διαφορων χωριων και τοπων (23) εις µιαν συνελθωσι πολιν, ως ειρηται, την βασιλειαν των ουρανων και συµβασιλευειν Χριστω αµα καταξιωθησωνται, υφ’ ενι βασιλει

τω Θεω και Πατρι γενοµενοι. Πολιν ουν ενταυθα µιαν µοι νοησεις και ου πολλας, την αγιαν και αχωριστον τριαδα των αρετων, µαλλον δε την πρωτην των λοιπων, ην και λεγουσιν εσχατην, ως τελος των καλων ουσαν και µειζω πασων τυγχανουσαν, την αγαπην φηµι, εξ ης και εν η πιστις πασα τεθεµελιωται και ελπις ωκοδοµηται, και διχα ταυτης συνεστη των οντων ουδεν, ουτε µην καθολου συστησεται. Πολλα δε ταυτης ονοµατα, πολλαι αι πραξεις αυτης, πλειονα τα γνωρισµατα, τα ιδιωµατα θεια και πλειστα, η φυσις δε µια και επισης παντη πασιν απορρητος, τοις τε αγγελοις και τοις ανθρωποις και παση κτισει ετερα, τη ισως αγνοουµενη ηµιν. Ακαταληπτος τον λογον, τη δοξη απροσιτος, ανεξιχνιαστος τοις βουλευµασιν, αιωνιος οτι και αχρονος, αθεωρητος οτι νοειται µεν, ου καταλαµβανεται δε. Πολλα τα καλλη ταυτης της αχειροποιητου και και αγιας Σιων, α ο βλεπειν αρξαµενος ουκετι αισθηταις επευφραινεται θεωριαις, ουκετι του κοσµου τουτου τη δοξη προσκειται. ∆οτε ουν µοι εκ προοιµιων προσοµιλησαι αυτη µικρον και προσφθεγξασθαι και τον ποθον ως εχω ταυτη αφοσιωσασθαι. Επειδη, αγαπητοι µου πατερες και αδελφοι, εµνησθην του καλλους της αµωµητου αγαπης, και αιφνης το φως αυτης ευρεθη εν τη καρδια µου και τη γλυκυτητι αυτης συνηρπαγην και τας εξωθεν αισθησεις απωλεσα, εκνους ολως τω βιω γενοµενος, και των εν χερσιν επιλελησµαι. Μακραν δε, ουκ οιδ’ οπως ειπειν, παλιν απεστη απ’ εµου και την ιδιαν µε αφηκε θρηνειν ασθενειαν. Ω αγαπη (24) παµποθητε, µακαριος ο σε ασπασαµενος, οτι ουκετι καλλος γηγενους εµπαθως επιθυµησει ασπασασθαι. Μακαριος ο σοι περιπλακεις εξ ερωτος θειου· απαντα γαρ τον κοσµον αρνησεται και παντι πλησιαζων ανθρωπω ουδαµως µολυνθησεται. Μακαριος ο τα σα καλλη καταφιλησας και κατατρυφησας αυτων εξ απειρου ποθου, οτι ψυχικως αγιασθησεται εκ του αχραντως αποσταζοντος υδατος και αιµατος απο σου. Μακαριος ο ποθεινως σε κατασπασαµενος, οτι αλλοιωθησεται την καλην αλλοιωσιν πνευµατικως και ψυχικως ευφρανθησεται, οτι συ υπαρχεις η χαρα η ανεκλαλητος. Μακαριος ο σε κτησαµενος, οτι τους θησαυρους του κοσµου εις ουδεν λογισθησεται, και γαρ ει ο πλουτος αληθως ο ακενωτος.

Μακαριος δε και τρισµακαριος και ον συ προσελαβου· εσται γαρ εν αδοξια τη ορωµενη παντων ενδοξων ενδοξοτερος και τιµιων παντων τιµιωτερος και σεµνοτερος. Επαινετος ο καταδιωκων σε, επαινετωτερος ο ευρων σε, µακαριωτερος ο αγαπηθεις υπο σου, ο εισδεχθεις παρα σου, ο διδαχθεις απο σου, ο κατοικησας εν σοι, ο τραφεις δια σου τροφην Χριστον τον αθανατον, Χριστον τον Θεον ηµων. Ω αγαπη θεια, που Χριστον περιεχεις; Που αυτον κατακρυπτεις; Τι τον του κοσµου Σωτηρα λαβουσα, µακραν γεγονας αφ’ηµων; Ανοιξον και ηµιν τοις αναξιοις µικραν σου θυραν, ινα και ηµεις ιδωµεν τον δι’ ηµας παθοντα Χριστον και πιστευσωµεν τω ελεει αυτου ως ουκετι αποθανουµεν αφ’ ου αυτον θεασοµεθα. Ανοιξον ηµιν η θυρα αυτω γενοµενη εις την δια σαρκος αυτου επιφανειαν, η βιασαµενη τα αφθονα και αβιαστα σπλαχνα του ηµετερου ∆εσποτου εις το βαστασαι τας αµαρτιας και τας νοσους απαντων, (25) και µη απορριψης ηµας λεγουσα· “Ουκ οιδα υµας “. Γενου µεθ’ ηµων, ινα γνωρισης ηµας· αγνωριστοι γαρ σοι τυγχανοµεν. Ενοικησον εν ηµιν, ινα δια σε και ηµας τους ταπεινους ο ∆εσποτης ελθων επισκεψηται προϋπαντωµενος παρα σου - ηµεις γαρ εις απαν αναξιοι -, ως αν προσµεινη µικρον οµιλων σοι και δεξηται και ηµας τους αµαρτωλους προσπεσειν τοις αχραντοις αυτου ποσι, και συλλαλησης περι ηµων αγαθα και πρεσβευσης αφεθηναι το χρεος ηµιν των κακων, οπως αυτω τω ∆εσποτη δουλευειν δια σου παλιν εξιωθωµεν και υπ’ αυτου προνοωµεθα και τρεφωµεθα· το γαρ χρεωστειν µεν µηδεν, λιµω δε πτωχειας απολλυσθαι, παρα µικρον της ισης εστι τιµωριας και κολασεως προξενον. Συγχωρηθειηµεν παρα σου, αγια αγαπη, και δια σου των αγαθων του ηµετερου ∆εσποτου εν απολαυσει γενοιµεθα, ων ουδεις, ει µη δια σου, γευσεται της γλυκυτητος. Ο γαρ σε ως δει µη φιλησας και παρα σου µη αγαπηθεις ωσπερ χρη, τρεχει µεν ισως, ου κατελαβε δε οµως· πας δε ο τρεχων προ του τον δροµον τελεσαι αµφιβολος. Ο δε καταλαβων σε η καταληφθεις υπο σου, παντως βεβαιος, επειδη τελος νοµου συ ει, η εµε περικυκλουσα, η εµε φλεγουσα και εκ πονου καρδιας εις ποθον απειρον µε Θεου και των εµων αδελφων και πατερων

αναπτουσα. Συ γαρ των προφητων η διδασκαλος, των αποστολων η συνδροµος, των µαρτυρων η δυναµις, των πατερων και διδασκαλων η εµπνευσις, η παντων των αγιων τελειωσις και η εµη νυν προς την παρουσαν διακονιαν προχειρισις. (26) Αλλα συγγνωτε µοι, αδελφοι, της κατηχησεως του λογου παρακινηθεντι µικρον, του ποθου της αγαπης τουτο ποιησαντος. Εµνησθην γαρ αυτης και “εφρανθη µου η καρδια” κατα τον θειον ∆αυιδ και εις υµνον ετραπην των θαυµασιων αυτης. Τοιγαρουν αξιω και την υµετεραν αγαπην οπισω καταδιωξαι αυτης, οση δυναµις, και καταλαβειν αυτην µετα πιστεως τρεχοντας, και των ελπιδων υµων ουδαµως διαµαρτητε. Πασα γαρ σπουδη και πασα ασκησις µετα καµατων πολλων η µη καταντωσα εις την αγαπην εν συντετριµµενω τω πνευµατι, µαταια εστι και εις ουδεν καταληγουσα χρησιµον. Ουδε γαρ εν αλλη τινι αρετη η και πληρωσει κυριακης εντολης δυναται τις γνωριζεσθαι Χριστου µαθητης· “Εν τουτω γαρ, φησι, γνωσονται παντες οτι εµοι µαθηται εστε, εαν αγαπατε αλληλους “. Ταυτης ενεκα ο Λογος σαρξ εγενετο και εσκηνωσεν εν ηµιν, δι’ ην ενανθρωπησας, παντα υπεµεινεν εκουσιως τα ζωοποια παθη, ινα το οικειον πλασµα, τον ανθρωπον, των δεσµων ελευθερωση του αδου και αναλαβων εις ουρανους αναγαγη. Ταυτης ενεκα τον ακαταπαυστον εκεινον εδραµον οι αποστολοι δροµον και την απασαν οικουµενην τω αγκιστρω και τη σαγηνη του λογου σαγηνευσαντες, απο του βυθου της ειδωλοµανιας ανεσπασαν και προς τον λιµενα της βασιλειας των ουρανων ανεσωσαντο. Ταυτης ενεκα οι µαρτυρες τα αιµατα εαυτων εκενωσαν, ινα µη Χριστον απολεσωσι. ∆ια ταυτην οι θεοφοροι πατερες ηµων και της οικουµενης διδασκαλοι τας εαυτων ψυχας υπερ τοης καθολικης και αποστολικης Εκκλησιας προθυµως εθηκαν· και ηµεις οι ευτελεις υπεισηλθοµεν την προστασιαν υµων των τιµιωτατων πατερων και αδελφων ηµων, (27) ως αν παντα, κατα τον ενον εκεινους εκµιµουµενοι, δι’ υµας παθωµεν τε και υποµεινωµεν και προς οικοδοµην υµων και ωφελειαν εκτελεσωµεν, ινα παραστησωµεν υµας θυµατα τελεια, ολοκαυτωµατα λογικα, τη τραπεζη Θεου. Υµεις γαρ εστε τα τεκνα του Θεου, α µοι δεδωκεν ο Θεος ως παιδια, τα εµα

σπλαχνα, οι εµοι οφθαλµοι. Υµεις εστε το εµον, αποστολικως ειπειν, καυχηµα και η σφραγις της εµης διδασκαλιας. Σπουδασωµεν ουν, αγαπητοι µου εν Χριστω αδελφοι, ωσπερ δια παντων, ουτω και δια της εις αλληλους αγαπης θεραπευειν τον Θεον και ον ηρετισασθε εις τυπον εχειν πατρος πνευµατικου, ει και της αξιας πολυ απολειποµαι, ως αν χαιρη µεν Θεος επι τη οµονοια και τελειωσει υµων, χαιρω δε καγω ο ταπεινος, επεκτεινοµενην ορων αει την προκοπην του κατα Θεον υµων βιου επι το κρειττον εν πιστει, εν αγνεια, εν φοβω Θεου, εν ευλαβεια, εν κατανυξει και δακρυσι, δι’ ων ο εσω καθαιρεται ανθρωπος και πληρουται φωτος θειου και ολος Πνευµατος Αγιου γινεται εν συντρετριµµενω ψυχης και καταβεβληµενω φρονηµατι, και η χαρα η εµη γινεται εις ευλογιαν υµων και προσθηκην ανωλεθρου και µακαριας ζωης εν Χριστω Ιησου τω Κυριω ηµων, ω η δοξα εις τους αιωνας. Αµην. Λογος΄.Β΄. (28) Περι του φευγειν τους λοιµους και φθοροποιους των ανθρωπων και τους λογους αυτων αποπεµπεσθαι και προς την εργασιαν της αρετης αναστηναι. Ετι δε και περι του δειν σκοπειν ει τα των µακαρισµων του Χριστου εν εαυτοις εχοµεν. Και περι δακρυων και κατανυξεως. Αδελφοι και πατερες, πας οστις ευρειν βουλεται τον Θεον, απαρνησασθω εαυτον και της ιδιας µη φεισασθω ψυχης, αλλ’ εχθραν θητω αναµεσον αυτου και αναµεσον παντων των κατα σαρκα περιπατουντων. Μη επιστραφητω τινος τουτων τοις δηθεν παρακλητικοις λογοις και µη καθιση µετ’ αυτων εν καθεδρα, µηδε οµιλειτω οµιλιας κακας, δι’ ων η ψυχη φαρµακευεται και αναγκαζεται τοις προτεροις ενδιατριβειν πονηροις λογισµοις τε και ενθυµηµασιν. Ανθρωπε, φοβηθητι το µετα αγκιστρου δελεαρ και ακουσον µου και µακραν γενου εξ αυτων. Μη παλιν καταγαγης σεαυτου την ψυχην εν τω αδη. Στησον τον λογισµον σου και µη πλανασθαι αυτον συγχωρης εις το ακουειν τα µαταια. Μη επιστραφης εις τα οπισω, µη οκνηση η βαρυνθης ραθυµια, µη δωσης υπνον σοις οφθαλµοις µηδε γλυκανης σον φαρυγγα ηδονη τινος βρωµατος, µεχρις αν ιδοις το δι’ ου και δι’ ο εκληθης και προς ο επειγη φθασαι κατα

σκοπον. Μη παραδεξη τον υποβαλλοντα σοι λογισµον· (29) “Τι δει σοι του πολλου, φησι, κοπου και της ακαιρου ταλαιπωριας; Χρονον ηδη πεπληρωκας και δυο και τρεις, και ουδεν εγνως οφελος”. Μη, αδελφε µου, µη εµπαγης τη παγιδι ταυτη, µηδε προδως την σεαυτου σωτηριαν, αλλα χρησαι µαλλον ευτονωτερα σπουδη και ανδρεια εις την εργασιαν των αρετων, µη απιστων τοις λογοις και διδασκαλιαις των κατα Θεον σου πατερων. Θες ουν εν τη ψυχη σου αποθανειν πρωτον η αποστηναι του ζωηφορου τουτου ζητηµατος· ει γαρ αδιστακτως τουτο πεποιηκας εξ αρχης, ουκ αν σε ο αγαθος υπερειδε Θεος, αλλ’ εδωκεν αν σοι του ποθουµενου σαφως την απολαυσιν. Τοιγαρουν ει θελεις επιτυχειν ων εφιεσαι και ποθεις, των αγαθων λεγω του Θεου, και εξ ανθρωπων γενεσθαι αγγελος επιγειος, αγαπησον, αδελφε, θλιψιν σωµατος, ασπασαι κακοπαθειαν, τους δε πειρασµους ουτω φιλησον ως µελλοντας σοι γενεσθαι προξενους παντος αγαθου. Τι ωραιοτερον, ειπε µοι, θλιβοµενης ψυχης µετα γνωσεως οτι υποµενουσα την παντων µελλει κληρονοµησαι χαραν; Τι ανδρειοτερον συντετριµµενης και τεταπεινωµενης καρδιας, η τας φαλαγγας των δαιµονων απονητι τρεπουσα εις τελος αποδιωκει; Τι ενδοξοτερον πτωχειας πνευµατικης της προξενου της βασιλειας των ουρανων, ης τι αν και εσται ανταξιον η νυν η εν τω αιωνι τω µελλοντι; Το δε και εαυτου µη µεριµναν ενεκεν τινος των γηΐνων, αλλ’ ολην εχειν την διανοιαν προς Χριστον, ποσων τουτο οιει ειναι προξενον αγαθων αιωνιων, οσης της αγγελικης καταστασεως; Το δε και παντων οµου των προσκαιρων καταφρονειν και αυτων ειπειν των του σωµατος (30) αναγκαιων χρειων, ως µη φιλονεικειν υπερ τουτων µετα τινος δια το την ειρηνην και την αγαπην εν αταραχω ψυχης καταστηµατι αµειωτον συντηρειν, ποιων των αµοιβων, τινων δε των στεφανων και των βραβειων ουκ εστιν επαξιον; Οντως υπερ φυσιν η εντολη και υπερ λογον αι αµοιβαι, Χριστος τα παντα αντι παντων τουτοις γενησεται. Χριστον δε ακουων µη τη του λογου απλοτητι και τη βραχυτητι της λεξεως προσεχε, αλλα την της Θεοτητος εννοει µοι δοξαν, την υπερ νουν και διανοιαν, το ταυτης κρατος το αφραστον, το αµετρητον ελεος, τον ακαταληπτον πλουτον, α δαψιλως τε και φιλοτιµως αυτοις διδωσι, και ταυτα τουτοις αντι παντων αρκει,

ως δεξαµενοις αυτον εκεινον εν εαυτοις, τον αιτιον και βραβευτην παντος αγαθου· ουδε γαρ επεθυµησε τινος ετερου ο αυτον ιδειν και θεασασθαι καταξιωθεις, ουδ’ ο της αγαπης εµπλεως γεγονως του Θεου αλλον τινα επι γης αγαπησαι πλεον ηνεσχετο. Τοιγαρουν σπουδασωµεν, αγαπητοι µου αδελφοι, τον Χριστον ευρειν και ιδειν αυτον, οποιος εστι το καλλος και την τερπνοτητα, επειδη και πολλους ορωµεν των ανθρωπων δι’ επιθυµιαν προσκαιρων τινων κοπους και πονους πολλους υποµενοντας και µακρας αποδηµιας ποιουµενους, ου µονον δε αλλα και γυναικος και τεκνων και πασης αλλης δοξης και τρυφης καταφρονουντας και µηδεν ετερον του ιδιου προτιµωµενους θεληµατος, ωστε µη αποτυχειν του ιδιου σκοπου. Και ει δια προσκαιρα και φθαρτα τον ολον αγωνα και αυτην τιθενται την ψυχην των ανθρωπων τινες, ηµεις υπερ του Βασιλεως των βασιλευοντων και Κυριου των κυριευοντων και κτιστου και εξουσιαστου των απαντων τας ψυχας ηµων (31) και τα σωµατα εις θανατον ου προδωσωµεν; Και που απελευσωµεθα η που φυγωµεν, αδελφοι, απο προσωπου αυτου; Εαν γαρ εις τον ουρανον αναβωµεν, εκει αυτον οντα ευρησοµεν· εαν εις τον αδην κατελθωµεν, κακει παρεστιν· εαν εις τα εσχατα της θαλασσης, ου φευξοµεθα την χειρα αυτου, αλλ’ η δεξια αυτου κατασχη τας ηµετερας ψυχας και τα σωµατα. Μη δυναµενοι ουν ανθιστασθαι αδελφοι, η φυγειν απο προσωπου Κυριου, δευτε και δωµεν εαυτους δουλους τω δι’ ηµας δουλου µορφην ενδυσαµενω Κυριω Θεω και αποθανοντι υπερ ηµων, δευτε και ταπεινωθωµεν υπο την κραταιαν χειρα αυτου, την βλυζουσαν πασι ζωην την αιωνιον και τοις ζητουσι µεταδιδουσαν αυτην πλουσιως δια του Πνευµατος. Ω αδελφοι µου αγαπητοι, ποσης οδυνης και λυπης η ψυχη µου πεπληρωται, οταν εγω µεν εξειπειν βουληθω της χειρος του Θεου τα θαυµασια και το αφραστον καλλος αυτης, ως αν ειδητε και µαθητε την µεγαλωσυνην αυτης και λαβειν αυτον εν εαυτοις εκζητησητε, ουχ ορω δε τινας εξ υµων µετα ποθου και θερµης τοις λεγοµενοις προσεχοντας η εφιεµενους τοιαυτης δοξης επαπολαυσαι. ∆ια τουτο και µενω πανταπασιν αφωνος, ειπειν η εξηγησασθαι τινι την του Χριστου και Θεου ηµων δοξαν, ην

τοις εξ ολης ζητουσι ψυχης χαριζεται, µηδολως δυναµενος. Αλλ’ ω της εµης εκπληξεως και της µεγαλωσυνης των του Θεου δωρεων, οτι τα σοφα του κοσµου και τα ισχυρα και τα πλουσια λιπων, τα ασθενη τουτου και τα µωρα και πτωχα εξελεξατο δια πολλην και αφατον αγαθοτητα. Και τις ικανος υπερ µονου τουτου (32) αξιως ευχαριστησαι; Ανθρωποι µεν γαρ απαντες σχεδον τους ασθενεις και πτωχους ωσπερ αποβδελυσσονται και βασιλευς επιγειος τουτους οραν ουκ ανεχεται, οι αρχοντες αποστρεφονται, υπερορωσιν οι πλουσιοι και ως ουδεν οντας αυτους καθυπαντωντες παρερχονται, και το συναναστρεφεσθαι τουτοις ουδεις ηγειται µακαριον· ο δε Θεος, ο υπο µυριων και αναριθµητων δυναµεων λειτουργουµενος, ο παντα φερων τω ρηµατι της δυναµεως αυτου, ο εχων αστεκτον τοις πασι την µεγαλοπρεπειαν αυτου, ου παρητησατο γενεσθαι και πατηρ και φιλος και αδελφος των απερριµµενων τουτων, αλλα και σαρκωθηναι ηθελησεν, ινα οµοιος ηµιν κατα παντα χωρις αµαρτιας χρηµατιση και κοινωνους ηµας της δοξης αυτου και της βασιλειας ποιησηται. Βαβαι του πλουτου της πολλης αυτου αγαθοτητος! Βαβαι της αφατου συγκαταβασεως του ∆εσποτου ηµων και Θεου! Τι ου προστρεχοµεν, αδελφοι, τω ουτως ηµας αγαπησαντι ευσπλαχνω Θεω; Τι τας ψυχας ηµων εις θανατον ου προδιδοµεν υπερ του δι’ ηµας αποθανοντος Χριστου και Θεου; Τι δειλοι εσµεν και την εκ του σωµατος δειλαινοµεθα εξοδον; Μη γαρ αδης µελλει λαµβανειν η κατεχειν τας ψυχας των εις Χριστον ηλπικοτων; Μη γαρ θανατος εξουσιαζει των εσφραγισµενων ψυχων τη χαριτι του Παναγιου Πνευµατος και τω αιµατι του Χριστου; Μη αντιβλεψαι τολµα ο νοητος λυκος τη του αρχιποιµενος Χριστου σφραγιδι, η σφραγιζει τα ιδια προβατα; Ουµενουν, αδελφοι πιστοι και θεοφρονες. Οσοι τοινυν ασφραγιστοι, δραµετε· οσοι ασηµειωτοι, (33) σπευσατε τω σηµειω σηµειωθηναι του Πνευµατος. Τις δε εστιν ο ασφραγιστος; Ο δειλαινοµενος θανατον. Τις ο ασηµειωτος; Ο µη ακριβως το ειδος της σφραγιδος γινωσκων· ο γαρ το θειον καταµαθων εκτυπωµα, θαρρησας τη πιστει ελπιδα ακαταισχυντον κεκτηται. Ζητησωµεν τοιγαρουν τον Χριστον, ον δια του θειου βαπτισµατος ενδυθεντες, δια των πονηρων

εξεδυθηµεν πραξεων, επειδη αναισθητως αγιασθεντες ετι νηπιοι οντες και ταις φρεσι και τη ηλικια, εαυτους εµολυναµεν εν νεοτητι, ινα µη λεγω οτι καθ’ εκαστην τη των εντολων παραβασει µολυνοµεν τας ψυχας ηµων και τα σωµατα. ∆ια τουτο ουν παλιν εαυτους δια της σωτηριου µετανοιας ανακαλεσωµεθα, παντα ποιουντες και πραττοντες οσα Χριστω υπαρχει ευαρεστα, ινα και παρ’ αυτου σφραγισθεντες του λοιπου αφοβοι βιωσωµεθα· ου µονον δε αλλα και εκ χειρος αυτου λαβωµεν ελεος και αξιοι γενεσθαι αξιωθωµεν της γνωσεως των µυστηριων Χριστου, γνωσεως δε λεγω ου της εν λογω µονω και ακοη παραδιδοµενης, αλλα της εργω και πραξει θεωρουµενης. Πως ουν εργω και πραξει η γνωσις εν ηµιν θεωρειται των µυστηριων Χριστου; Προσεχε. Ο Χριστος ηµων και Θεος ουτω διαρρηδην βοα καθ’ εκαστην δια του ευαγγελιου αυτου· ”Μακαριοι οι πτωχοι τω πνευµατι, οτι αυτων εστιν η βασιλεια των ουρανων”. Τουτο τοινυν ηµεις ακουοντες σκοπειν οφειλοµεν και εαυτους ακριβως εξεταζειν, ει τοιουτοι αληθως πτωχοι εσµεν, ωστε και ηµετεραν ειναι την βασιλειαν των ουρανων τοσουτον, ως βεβαιαν εν αισθησει ψυχης την κτησιν εχειν αυτης, και επι τοσουτον κατεχειν αυτης τον πλουτον, ως εντος αυτης αδιστακτως υπαρχειν αισθανεσθαι και τοις (34) εκεισε καλοις εντρυφωντας ευφραινεσθαι. Εντος γαρ ηµων ειναι ταυτην ο αυτος απεφηνατο Κυριος· σηµεια δε και αποδειξεις του ταυτης εντος ειναι τινα, το µηδεν επιθυµειν τον τοιουτον των ορωµενων και φθειροµενων, λεγω δη των πραγµατων και των τερπνων του κοσµου τουτου, µη πλουτου, µη δοξης, µη τρυφης, µη αλλης βιωτικης η σωµατικης απολαυσεως, αλλ’ ουτως απεχεσθαι εκ τουτων απαντων και ουτω προς ταυτα αηδως διακεισθαι κατα ψυχην και προαιρεσιν, οσον οι εν εξουσια και βασιλικη τιµη διαπρεποντες προς τους επι σκηνης πορνικης διατριβοντας διακεινται και οσον οι καθαρα περιβεβληµενοι ιµατια και µυροις ευωδεσι επιχριοµενοι την δυσωδιαν και τον βορβορον αποστρεφονται. Ο γαρ προς εν τι τουτων των ορωµενων επιστρεφοµενος, την βασιλειαν εκεινην των ουρανων ουτε ειδεν ουτε ωσφρανθη ουτε εγευσατο αυτης της θυµηδιας τε και γλυκυτητος.

Και παλιν· “ Μακαριοι οι πενθουντες, οτι αυτοι παρακληθησονται”. Ιδωµεν ουν αυθις και εαυτους εξετασωµεν, ει αρα εχοµεν το πενθος εν εαυτοις και ποιαν λεγει παρακλησιν την επακολουθουσαν τω πενθει. Πρωτον µεν γαρ ειρηκε τους τω πνευµατι πτωχους ειναι µακαριους, ως αυτων ουσης της βασιλειας των ουρανων. Οι δε πτωχοι τω πνευµατι ουδεµιαν, ως ειρηται, προς τα παροντα προσπαθειαν εχουσιν, ουτε τον λογισµον προς αυτα εµπαθως συνδυαζονται, καν ψιλως ηδυνοµενον. Πως ουν πενθησει και διατι ο τον κοσµον απαντα βδελυξαµενος και επι πλειον τη διαθεσει του λογισµου µακρυνθεις εξ αυτου η οσον προσεγγιζει τω σωµατι; Ο µη προς τι των ορωµενων εχων την επιθυµιαν υπερ τινος αρα (35) λυπηθησεται η χαρησεται και πως πενθησει την βασιλειαν των ουρανων και ταυτη καθ’ εκαστην ενεφραινοµενος, - οτι τους πενθουντας ειπε την παρακλησιν δεχεσθαι; Αλλα προσεχετε, παρακαλω, τοις λεγοµενοις και γνωσεσθε την γνωσιν και τον λογον του λεγοµενου. Ο πιστος ανθρωπος, ο ταις εντολαις του Θεου αει µετα ακριβειας προσεχων, οταν παντα τα των θειων εντολων ποιηση και προς το υψος τουτων ηγουν προς την αµωµον πολιτειαν και καθαροτητα την εαυτου διανοιαν εµβατευση, τοτε ανερευνων τα εαυτου µετρα, ασθενη εαυτον ευρησει και προς το υψος εκεινο των εντολων µη ισχυοντα αφικεσθαι, αλλα και πτωχον λιαν ητοι αναξιον εις υποδοχην του Θεου και ευχαριστιαν και δοξαν, ως µηπω µηδεν κεκτηµενον ιδιον αγαθον· ο δε ταυτα δι’ εαυτον εν αισθησει ψυχης λογιζοµενος πενθησει παντως πενθος το οντως µακαριωτατον, ο και την παρακλησιν δεχεται και πραειαν την ψυχην απεργαζεται. Αρραβων γαρ εστι της βασιλειας των ουρανων η εκ του πενθους εγγινοµενη παρακλησις. Πιστις µεν γαρ εστιν ελπιζοµενων υποστασις κατα τον αποστολον, παρακλησις δε η εκ της ελλαµψεως του Πνευµατος γινοµενη εν ταις πενθουσαις ψυχαις επιδηµια Θεου, ταπεινοφροσυνην ταυταις βραβευουσα, ητις και σπορος και ταλαντον ονοµαζεται· αυξανοµενη γαρ και πολυπλασιαζοµενη εν ταις των αγωνιζοµενων ψυχαις εν τριακοντα και εν εξηκοντα και εν εκατον, καρποφορει τω Θεω καρπον αγιον των χαρισµατων του Πνευµατος. Οπου γαρ

ταπεινωσις αψευδης, εκει και ταπεινοφροσυνης βυθος· και οπου (36) ταπεινοφροσυνη, εκει και ελλαµψεις του Πνευµατος. Οπου δε αι ελλαµψεις του Πνευµατος, εκει φωτοχυσια Θεου και Θεος εν σοφια και γνωσει των µυστηριων αυτου. Ενθα δε ταυτα, εκει βασιλεια ουρανων και βασιλειας επιγνωσις και οι αποκεκρυµµενοι θησαυροι της γνωσεως του Θεου, εν οις και η φανερωσις εστι της πτωχειας της πνευµατικης. Οπου δε πτωχειας πνευµατικης αισθησις, εκει και το χαρµοσυνον πενθος, εκει και τα αενναως ρεοντα δακρυα, τα την φιλουσαν ταυτα ψυχην εκκαθαιροντα και τελειως αυτην απεργαζοµενα φωτεινοτατην. ∆ια τουτων ουν ανανευουσα η ψυχη και τον εαυτης ∆εσποτην επιγινωσκουσα, τας λοιπας αρετας αρχεται σπουδαιως καρποφορειν εαυτη και Χριστω. Και εικοτως. Καταρδευοµενη γαρ αει και πιαινοµενη τοις δακρυσι και το θυµικον εαυτης ολως αποσβεννυουσα, πραεια µεν και ακινητος ολη προς οργην γινεται, επιθυµει δε και ορεγεται πεινωσα οµου και διψωσα τα του Θεου µαθειν δικαιωµατα. Εν τουτοις δε και ελεηµων και συµπαθης γινεται, ως εκ παντων τουτων καθαραν αποτελεισθαι την καρδιαν αυτης και ταυτην εν οπτασια Θεου γινεσθαι και οραν καθαρως την δοξαν αυτου ως η υποσχεσις. Οι γουν τοιαυτας κτησαµενοι τας εαυτων ψυχας ειρηνοποιοι εισιν εν αληθεια και υιοι Υψιστου κατονοµαζονται, οι καθαρως και τον ιδιον Πατερα και ∆εσποτην επιγινωσκουσι και εξ ολης ψυχης αγαπωσιν αυτον, παντα δηλαδη πονον και πασαν θλιψιν δι’ αυτον υποµενοντες, υβριζοµενοι, λοιδορουµενοι, στενοχωρουµενοι ενεκεν της δικαιας αυτου εντολης ην και τηρειν (37) ηµιν ενετειλατο, ονειδιζοµενοι τε και διωκοµενοι και παν πονηρον ρηµα ψευδως λεγοµενον κατ’ αυτων ενεκεν του ονοµατος αυτου µετα χαρας υποµενοντες, αγαλλοµενοι οτι ολως ηξιωθησαν υπερ της αγαπης αυτου εξ ανθρωπων ατιµασθηναι. Καταµαθετε, αδελφοι, της σφραγιδος Χριστου το αληθες εκτυπωµα. Επιγνωτε, οι πιστοι, του χαρακτηρος τα ιδιωµατα. Μια σφραγις αληθως η ελλαµψις υπαρχει του Πνευµατος, ει και πολλαι των ενεργειων αυτης αι ιδεαι και πολλα των αρετων αυτης τα γνωρισµατα, ων πρωτον και αναγκαιοτερον εστιν η

ταπεινωσις, ως αρχη και θεµελιος –“Επι τινα γαρ, φησιν, επιβλεψω, αλλ’ η επι τον πραον και ησυχιον και τρεµοντα µου τους λογους”-, δευτερον το πενθος και η των δακρυων πηγη, περι ων θελω λεγειν πολλα και απορω λογων, δι’ ων εκφρασαι τα περι τουτων προηρηµαι· θαυµα γαρ ανεκλαλητον, οτι δια των οφθαλµων αισθητων ρεοντα την ψυχην νοερως του βορβορου των αµαρτηµατων εκπλυνουσι και εις γην πιπτοντα τους δαιµονας φλεγουσι και καταρασσουσι και την ψυχην ελευθεραν εργαζονται των αορατων της αµαρτιας δεσµων. Ω δακρυα, τα εκ θειας ελλαµψεως βλυζοντα και αυτον τον ουρανον διανοιγοντα και προξενουντα µοι θειαν παρακλησιν. Παλιν γαρ και πολλακις υφ’ ηδονης και ποθου τα αυτα φθεγγοµαι. Οπου δακρυων πληθυς, αδελφοι, µετα γνωσεως αληθους εκει και θειου φωτος αυγασις. Οπου δε φωτος αυγη, παντων εκει των καλων χορηγια και η σφραγις του Πνευµατος του Αγιου εµπεφυτευµενη εν τη καρδια, εξ ου και παντες οι καρποι της ζωης· εντευθεν πραοτης καρποφορειται Χριστω, (38) ειρηνη, ελεηµοσυνη, συµπαθεια, χρηστοτης, αγαθωσυνη, πιστις, εγκρατεια, εντευθεν το αγαπαν τους εχθρους και υπερ αυτων ευχεσθαι, το χαιρειν εν τοις πειρασµοις, το εγκαυχασθαι εν ταις θλιψεσι, το τα αλλοτρια πταισµατα ως ιδια λογιζεσθαι τε και κλαιειν, το την ψυχην τιθεναι υπερ των αδελφων προθυµως εις θανατον. Τοιγαρουν ιδωµεν, αδελφοι, και ακριβως εαυτους εξετασωµεν και καταµαθωµεν τας ψυχας ηµων, ει εν ηµιν εστιν αυτη η σφραγις. Επιγνωσωµεθα ει εν ηµιν ο Χριστος εστιν, εκ των ειρηµενων σηµειων. Ακουσατε, παρακαλω, χριστιανοι αδελφοι, και ανανηψατε και σκοπησατε ει το φως ελαµψεν εν ταις καρδιαις υµων, ει φως εθεασασθε το µεγα της επιγνωσεως, ει επεσκεψατο ηµας ανατολη εξ υψους επιφαινουσα εν σκοτει και σκια θανατου καθηµενοις ηµιν, και δοξαν µετ’ ευχαριστιας τω δωρησαµενω ταυτην ηµιν αγαθω ∆εσποτη διηνεκως αναπεµπωµεν και αγωνισωµεθα το θειον πυρ δια της των εντολων εργασιας εν εαυτοις θρεψαι περισσοτερως, δι’ ου το θειον φως επι πλειον φαινειν και µεγαλυνεσθαι ειωθεν. Ει δε ουπω τον Χριστον η την εκεινου σφραγιδα ελαβοµεν και τα προειρηµενα σηµεια εν ηµιν αυτοις ου γνωριζοµεν, αλλα τουναντιον µαλλον εν ηµιν ο κοσµος ο δολιος ζη και ηµεις εν

αγαπων την δοξαν και την παρα ανθρωπων τιµην. Ου γαρ επισταται παντως ο εχθρωδως προς τινα διακειµενος τα τω . (39) υφ’ ων κρατουµεθα και υφ’ ων εις τα γηϊνα κατασπωµεθα. Εχθρος γαρ αυτος πρωτος ων εαυτου και του Θεου. ποτε καθαρος αρα τη καρδια γενησεται η ποτε και πως τον Θεον τον δηµιουργησαντα αυτον οψεται. Τις κενοδοξια κρατουµενος και οιησει κατεχοµενος. επειδη ουδε αυτους ους ειρηνευειν προς αλληλους ποιει.αυτω δυστυχως ζωµεν µεγα τι ειναι τα προσκαιρα ηγουµενοι και καταπιπτοµεν εν ταις θλιψεσι και επι ταις ζηµιαις δακνοµεθα και τη τρυφη και τω πλουτω ενεφραινοµεθα. οτι ουδεις δυναται Θεω δουλευειν και κατα ανθρωπον ζην. επειδη παντα τα του κοσµου εµποδια εισι της προς Θεον αγαπης και ευαρεστησεως. εσχατον παντων και ευτελεστερον εξει ποτε εαυτον και ταπεινος τω πνευµατι η την καρδιαν συντετριµµενος γενησεται η πενθησαι ποτε καν ολως δυνησεται. Οντως ελεεινοι και παναθλιοι και αυτης της αιωνιου ζωης και της των ουρανων βασιλειας αλλοτριοι εσµεν. Ειρηνοποιος δε πως εσται ο απαλλοτριωσας εαυτον του Θεου και µη (40) ακουων του λεγοντος· “Υπερ Χριστου πρεσβευοµεν. ως αρεσκει τω Θεω ποιει τουτο. φθονου ποτε η βασκανιας απαλλαγησεται. και φρονουντες τα γηϊνα. Πας γαρ ο δια της των εντολων παραβασεως ανθισταµενος και πολεµων τω Θεω. φευ της αγνοιας και της σκοτωσεως. καθως φησιν ο θειος αποστολος·”Μη αγαπατε τον κοσµον. ως του Θεου παρακαλουντος δι’ ηµων· καταλλαγητε τω Θεω”. Τις γαρ. αλλα και τον κοσµον ζωντα εν εαυτοις εχοντες ως εν αυτω ζωντες. Ο δε και προς τα της σαρκος παθη καµπτοµενος και τω βορβορω των ηδονων καλινδουµενος. φευ της ζηµιας. φευ της ταλαιπωριας και της αναισθησιας ηµων. Ο δε ουτως εχων εχθρος εστιν αντικρυς του Θεου· εχθρα γαρ εστιν εις Θεον η του κοσµου προσπαθεια. ελεηµων γενηται και συµπαθης και ουχι παντος θηριου αγριωτερος εσται και απηνεστερος. µηδε τα εν κοσµω”. εχθροι καθεστηκασιν αυτου και οι δια των τοιουτων ειρηνευοντες. ουτος καν ειρηνευειν απαντας προς αλληλους ποιη εχθρος εστι του Θεου. Τις δε πλουτον αγαπων φιλαργυρια τε και φιλοκτηµοσυνη κρατουµενος. µηκετι εν εαυτοις κτησαµενοι τον Χριστον.

ιµατιον και σκεπην. ουδε ετερου τινος υπερλαλουντος του φθονουµενου ακουσαι ανεχεται. Χρειαν δε αναγκαιαν ταυτην οιδεν ο λογος. Ει δε και πλεον τι τουτων χρηζοµεν. Ψυχη γαρ αφωτιστος. εν τω κοσµω ως το µηδεν εχειν του κοσµου. εθισµον τινα ποιει του . και ορων συστελλεται και εστιν ως ην. κατα τον θειον αποστολον· “Εχοντες διατροφας και σκεπασµατα. παντως εκεινος παρεξει ηµιν. νοσουσιν ανιατα. υπο των παθων και µαλιστα υπο του φθονου κρατηθεισα και φθονειν τινι µελετησασα. µηδε θελειν τι πλεον της αναγκαιας χρειας του σωµατος. Οντως κρειττον ουδεν. Κατανοει το φως εν τη ψυχη και εξισταται. Αυτος µεν γαρ ο νους φως εστι και βλεπει τα παντα φως. ως µη δυνασθαι τουτο εξιαθηναι ποτε. ο . νοειν δε η λαλειν ταυτα ουκ ισχυει. δια το εµπαθως και απεχθως διακεισθαι προς αυτον µελετην τε αενναον εχειν εναντιως των εκεινου θεληµατων πορευεσθαι. Ο δε γε Θεω συγκραθεις δια πιστεως και επιγνους αυτον δια πραξεως. στραφεις δε µεσον παλιν ευρισκεται του φωτος. Και εικοτως. επειδη και αυτο τουτο. Και ουτως τι ειπη η τι εν τω ορωµενω κατανοηση. και το φως ζων εστι και ζωην τω ορωντι παρεχει. και εξισταµενος βλεπει τουτο µακραν. αδελφοι.ει και ποτε θελησει ουτος ετεροις λαλησαι τα προς θεραπειαν εκεινου τελουµενα . ολως απορει και λογων και νοηµατων. εξ αγαθοτητος εις πονηριαν µεταπιπτοντες. τουτοις αρκεσθησοµεθα”. αγνοιαν εµποιει των εκεινου καταθυµιων.µη ευκολως δυνασθαι. ελπιζουσιν εις αυτον και πιστευουσιν. ου µην αλλα και. (41) Βλεπει δε α µη γραφειν ισχυω. Φυσεως γαρ ισχυν λαµβανει παλαιωθεν παθος και κακου µελετη χρονισασα εις ψυχην. µη οτι γε προς θεραπειαν εκεινου και διαπραξαι τι η καν ολως ειπειν. Βλεπει εαυτον καθολου τω φωτι ηνωµενον. Τις Θεου τερατουργιας µη ποθηση ιδειν και αγαπησει τον δωρεαν διδοντα τα δωρα ταυτα και ξενα χαρισµατα. Εκ γαρ φωτος σκοτος γινονται οι τοιουτοι και. και βλεπειν αυτον παντως δια θεωριας ηξιωται. Ορα γαρ ξενα τινα θεαµατα ο νους και ολος φωτιζεται και φωτοειδης γινεται. Τις ουν ακουων ταυτα δη τα µυστηρια ου θαυµασει και θαυµασας προσδραµη Χριστω. αρτον και υδωρ. το αποκεχωρισµενως διαγειν εξ αυτου.εχθρω δοκουντα και αρεστα ετεροις συµβουλευειν ορθως και τα εκεινου διδασκειν αυτους ποιειν θεληµατα.

Αφ’ ου γαρ η ψυχη καταλιπη το ιδιον σωµα. Ου µονον δε αλλα και το γενεσθαι τινα ελεηµονα. ος ουκ εα ηρεµησαι αυτην ολως η συνεκκλιναι προς τα κακα τοις κακοις. Εντευθεν και το µισειν ηµιν επιγινεται τα κακα. εως ου δραξοµεθα τινος των εστωτων και µη ρεοντων. την εριθειαν και παντα οσα τω Θεω αποτροπαια και εις κινδυνον φερει ψυχης. εντευθεν εστιν εκ του πενθειν καθ’ εκαστην. Τα γαρ παντα φθειρεται και ως οναρ παρερχεται και ουδεν µονιµον η βεβαιον εν τοις ορωµενοις. ην καλει ο λογος ταπεινωσιν. τα αστρα. την υπερεχουσαν παντα νουν ανθρωπινον. αλλα πληροι ταυτην ανδρειας και δυναµεως εις το µεχρι τελους εγκαρτερειν τοις δεινοις. Τι τοινυν εκ των ορωµενων δυναται ηµας ωφελησαι εν καιρω αναγκης θανατου. Μονον καταλειψωµεν τα αλλα παντα της προσκαιρου ζωης. αλλ’ εκτοτε προς µονα τα αορατα εχει και φροντις ουδεµια εστιν αυτη περι των ωδε. Ει δε και ουτω τα ορωµενα παρελευσεται. Εν γαρ . Εκ τουτου γαρ πασι τοις αγωνιζοµενοις εν αληθεια και η πραοτης κατορθουται. τον φθονον. ηµων απερχοµενων εντευθεν προς την εκειθεν καταπαυσιν του αιωνος εκεινου. η βσιλειας ουρανων και αιωνιου δοξης η γεεννης παλιν και τιµωριας πυρος. Τι γαρ ηµιν και τω κοσµω και τοις εν κοσµω ανθρωποις. Φυγωµεν ουν τον κοσµον και τα εν κοσµω. εντευθεν ο θειος ζηλος αναπτεται εις την ψυχην. αγαπητοι αδελφοι. καθαρον την καρδιαν. την εις αλληλους εριν. τον γογγυσµον. πεινωσι και διψωσι την δικαιοσυνην και ζητουσιν αει την του Θεου βασιλειαν. διωξωµεν. τον δολον.τα µειζω χαρισας και εµπιπλων παν ζωον ευδοκιας. εξ ου πηγαζεται η χαρα της ψυχης και η παρακλησις καθ’ ωραν τοις αγαπωσι τον Θεον. Ο ηλιος. µονος δε παντων µενει ο ανθρωπος. (42) φτωχειαν πνευµατικην. (43) ουτε βλεπειν δυναται δι’ αυτου ουτε βλεπεσθαι παρ’ ετερου. ο ουρανος και η γη παντα παρερχονται. αυτων δε οπισθεν καταλιµπανοµενων. ∆ραµωµεν. ειρηνης µεστον και ειρηνοποιον και ανδρειον εις τους πειρασµους. δοξαν φηµι την κενην. τι το κερδος ηµων απιοντων και το σωµα καταλιµπανοντων νεκρον. Ποθησωµεν δε εκ ψυχης α κελευει Θεος ηµιν κατασπαζεσθαι. διπλουν εκειθεν εχουση τον βιον και τον αγωνα. πενθος αενναον εν νυκτι και ηµερα.

ουκ αποθανουµεθα. µηδεν εχοντες. Μη γαρ εις το µελλον εκδεξωµεθα τουτον ιδειν. Τουτον σπουδασωµεν ευρειν τον πανταχου παροντα. ης γενοιτο παντας ηµας αξιωθηναι εν Χριστω Ιησου τω Κυριω ηµων. Φυγωµεν την απατην του βιου και την νοµιζοµενην ευφροσυνην αυτου και µονω προσδραµωµεν τω ψυχοσωστη Χριστω. γενοιτο δε τας εντολας τηρησαντας του Θεου. οπερ απευχοµαι. επει και Ιωαννης ο Θεολογος ουτω φησιν· “Οιδαµεν δε οτι εχοµεν τον Θεον εν ταις καρδιαις ηµων. ω η δοξα εις τους αιωνας των αιωνων. Αµην.τουτων εις κληρονοµιαν αιωνιον. Και οτι ου δει γογγιζειν επι ταις παννυχοις αγρυπνιαις των ορθρων. απολαµβανει παρα Θεου. Αλλα µη γενοιτο φωνης ακουσαι και τοιουτον παθειν τους απαρνησαµενους ηµας κοσµον απαντα και τα εν κοσµω και προσδραµοντας Χριστω. τα παρ’ ηµων ανωθεν ρηθεντα ακριβως και καλως διακριναντες. και κεναις ταις χερσιν υπεξελθητε τον βιον και ακουσητε. εκ του Πνευµατος ου ελαβοµεν εξ αυτου”. (45) Περι του οτι χρη καλως υποτασσεσθαι και µη επιλανθανεσθαι των συνθηκων. Τοιγαρουν φυγωµεν. . Εαν γαρ αυτον αξιωθωµεν ενταυθα αισθητως ιδειν. αλλα νυν αγωνισωµεθα θεασασθαι αυτον. σπουδασωµεν ετι περιοντες ιδειν αυτον και θεασασθαι. εντευθεν οψωµεθα και µενοντα εν ηµιν κτησωµεθα. θανατος ου κυριευσει ηµων. αυτον τον Χριστον. ορατε µη λαθητε εαυτους εν τω δοκειν Χριστον εχειν εν εαυτοις. ων προς Θεον συνεθεµεθα. Λογος Γ΄. και απογευοντα της ενηδονου γλυκυτητος των αγαθων εκεινων της βασιλειας αυτου. Ναι παρακαλω. δοτε τω πλειον εχοντι”. της απευκταιας εκεινης φωνης· “Αραντες ο δοκει κατεχειν ο πονηρος. Οσοι ουν την πιστιν εις αυτον εκ των εργων εδειξατε αρραγη και βεβαιαν. και αυτους εν θερµη ψυχης ασπασωµεθα. και τοτε κλαυσετε και (44) και πενθησετε και λυπην εξετε εις αιωνα απεραντον. αξιω. και δια του Παναγιου αυτου Πνευµατος τρεφοντα και ζωογονουντα ηµων τας ψυχας. δια δακρυων και µετανοιας καθαρθηναι τας καρδιας ηµων. και ευροντες κρατησωµεν προσπεσοντες τους ποδας αυτου. δια ταυτα τον κοσµον. κατ’ αξιαν ων επραξεν ενταυθα. ως αν και το θειον φως.

τοιαυτη θλιψει συνεχοµαι και την καρδιαν µου . και την εµην ολιγοψυχιαν ραθυµιαν εασαντες. οτι µετα των αγιων αγγελων ηξιωθητε ανυµνειν τον Θεον. τω αναξιω. εµον το ατυχηµα. των ψυχων υµων και αοκνως τας εντολας του Θεου ποιειν σπευσατε· και κατ’ εµου του ταπεινου µη γογγιζετε. παρακαλω. και το “Γευσασθε και ιδετε οτι χρηστος ο Κυριος” ουκ επισταται. εξει ελπιδα η τινος αλλου αγαπην περιπλακησεται και παραµυθιαν ευρησει η ενταυθα η µετα θανατον. οταν ταυτα ακουσω η θεασωµαι τινα εξ υµων δια ταυτα δεινοπαθουντα. αλλ’ ολος σαρξ ων και σαρκικον εχων το φρονηµα και σαρκικωτεραν την αισθησιν. ευχαριστησατε τω Θεω µαλλον και τω υµας εις την αυτου δοξολογιαν διυπνισαντι και χαρητε και σκιρτησατε. ουτος αληθως ουκ οιδεν ως γλυκεα τα λογια του Θεου εν τω λαρυγγι των αγαπωντων αυτον και υπερ µελι και κηριον εν τω στοµατι των επιγινωσκοντων αυτον. αναµνησθεντες των του Θεου προσταγµατων ουτω λεγοντων· “Μη κρινετε και ου µη κριθητε”.Αδελφοι και πατερες. πνευµατικοι µου πατερες και αδελφοι. πνευµατικως ου δυναται γευεσθαι των εις ευεργεσιαν ηµιν δοθεντων απο Θεου. ∆ιο πεισθητε µοι ως δουλοι Χριστου. Ο δε και αντιλεγων και καταστεναζων και επαρωµενος τοις αυτον διεγειρουσι προς υµνον θειον και δοξολογιαν Θεου. κατα δε τα εργα αυτων µη ποιειτε. και εαυτω και ετεροις σκανδαλον απωλειας γενοµενος. ως απαξ του ενιαυτου εξεργεθεντες το µεσονυκτιον. ειπε µοι. Πιστευσατε µοι. Ο δε τουτων αγευστος και αλλοτριος – φευ µοι. αλλα µνησθεντες του ειποντος· “Μεσονυκτιον εξηγειροµην του εξοµολογησασθαι σοι επι τα κριµατα της δικαιοσυνης σου”. ιδιοποιεισθαι γαρ προστεταγµαι τα αλλοτρια . ως ακηκοατε. ποιαν απολογιαν ευρησει εν τη ηµερα της κρισεως. Ο δε τουτο µη εναργως επισταµενος. φροντισατε. της αγαπης και της γλυκυτητος του Χριστου εναργως ηλλοτριωται. Ο γαρ επι τη συνηθει συναξει αγανακτων και επι τω µηκει των (46) αναπεµποµενων υµνων δυσχεραινων και κατακλωµενος. α δε µαλλον λεγουσιν ηµιν οι ιερεις ποιειν ποιειτε. αλλα παντα πικρα τα κατα Θεον αυτω φαινονται. τους αλλοτριους βιους µηδαµως περιεργαζεσθε.εχθρος εστι του Θεου και ξενος της βασιλειας των ουρανων· ποιαν γαρ αλλην.

ο ταπεινος. και υπερ υµων εγω φλεγοµαι. και τρεφειν µαλλον αυτους εκ των της µονης αρτων ου διαλιµπανοµεν. κακοι γινοµεθα και ουκετι ανανευσαι βουλοµεθα. αδελφε. ως ηδη κατακρινοµενος. ερωτω σε. η ουδε τινα τουτων διεθου εν τη καρδια σου.δακνοµαι. και χαρας ουκ επαισθανοµαι ουδεµιας αλλης του κοσµου. και τοι παρακαλων υµας ουκ ακουοµαι. λεγω. Τηρησαι τας συνθηκας ας συνεθου και συνεταξω τω Χριστω επι . γονευσι. ελεγχων µισουµαι και παιδευων αντιπαιδευοµαι και ως εχθρος εκδιωκοµαι. και τους του κοσµου και τα του κοσµου πλεον η (48) αυτον τον Χριστον αγαπωµεν. Ειτα και εις τα τοιαυτα εθισθεντες παρανοµα. Εαν κωλυθωµεν παρα τινος µηδεν κατα των ψυχων ηµων διαπραξασθαι. Βουλευοµαι παυσασθαι και τα εµαυτου µονα σκοπειν κακα. πιστευων ειναι κρισιν και αναστασιν και ανταποδοσιν των βεβιωµενων. Πασι τοις εν τω κοσµω. Ειπε µοι. ηλθες εν τη µονη οµολογων ειναι Θεον µελλοντα αποδουναι εκαστω κατα τας πραξεις αυτου. αλλα και αυτην απολεγοµαι την ζωην· και κλαιω και θρηνω. και τοτε ισως επιζητουµενου παρ’ ηµων παρα τον ωρισµενον καιρον της τροφης. Ως εχθρον τον κοσµον εφυγοµεν. τοτε ως φλοξ αναπτεται η καρδια µου και παλιν εν τοις αυτοις. ως κυνες µαινοµενοι καθυλακτουµεν και µεµφοµεθα αυτον. και ταυτα ποιων αναπαυσιν ου δυναµαι κτησασθαι. και θαυµαζειν µοι επεισι πως εις τοιαυτην κατηλθοµεν σκοτωσιν και κατα των ιδιων ψυχων παντα πραττοµεν και εαυτους κατασφαζοντες ως ζωντες απολακτιζοµεν. και δεσµουντες τοις αµαρτηµασιν εαυτους χαιροµεν και τους αιροντας τα τοιαυτα δεσµα κατεσθιοµεν. ειπειν. περιεχοµαι και οδυναµαι τα υµετερα τραυµατα ουχ ηττον η τοις ιδιοις µωλωψιν αλγυνεται εκαστος. και αδελφοις και φιλοις. ως αυτη τη κολασει δοκειν παραδιδοσθαι. και υπερ ενος κλασµατος αρτου λογοµαχειν και βλασφηµειν ουκ αισχυνοµεθα. επιτιµων (47) αποπεµποµαι. φυσικως. και τον βιον ηγουµαι αβιωτον. Μοναχοι επηγγειλαµεθα ειναι και πλειον των κοσµικων εκακωθηµεν. και ου παυοµεθα µεχρις ου την πραξιν ποιησοµεν και τας ψυχας ηµων απολεσοµεν. αλλ’ οταν τουτο στησαι θελησω. ηλθοµεν αποταξασθαι. Πεινασαι και διψησαι και κακοπαθησαι συνεταξαµεθα.

τουτοις αρκεσθησοµεθα”. (49) τι φαγητε η τι πιητε η τι ενδυσησθε” διαρρηδην πασιν εντελλεται. και θερµως δουλευειν αυτω προθυµηθητι. ισθι ως ου κατηλλαγης ουδε προσωκειωθης Θεω. συ δε µηδε εις αυτην την αναγκαιαν χρειαν αρκουµενος. αλλα µελετων εν καρδια και αλλα επι παντων επαγγελλοµενος και δοκων τον αλαθητον λανθανειν Θεον.πολλων µαρτυρων εληλυθας. παρακαλω. Εκεινος· “Μη µεριµνησητε περι της αυριον. µελος γενεσθαι της εκκλησιας περιδρασσοµενος. οιει σεαυτον ωφελειν. παννυχους τε στασεις και ψαλµωδιας και υµνους πνευµατικους ιδης τινας των αδελφων προθυµως εαυτους γυµναζοντας και τρεχοντας ολη τη ψυχη και προθεσει. ων ισως εν τω κοσµω ων ουκ εκυριευσας. Ω της αγαν σκοτωσεως και . Ει δε το παν σχηµατιζοµενος µεν κουρευεσθαι και µοναχος γινεσθαι ηλθες. ινα λαµβανης ανελλιπως τα προς χορτασιαν και γαστριµαργιαν χορτασµατα και ζης βιον αµεριµνον τε και απονον. Και εν πασι µεν τοις προς σωµατικην ηδονην και θεραπειαν υπαρχουσιν αδελφον σεαυτον ειναι των απαντων ακαινοτοµητον βουλη και την ισοτητα µετα των κοπιωντων εις το εργον Κυριου προσαπαιτεις· εαν δε προς νηστειαν η αγρυπνιαν η τηξιν σωµατος. Πρωτον µεν. τρωγειν δε και πινειν µετ’ αυτων εµελετησας µονον. ο και µεγιστον. ινα µονον αδελφος υπαρχης και κοινωνος κτηµατων και χρηµατων. φυλασσε. συ δε δια τουτο αποκειρη. αιωνιω δοξη επευφραινοµενος. ετοιµα τα παντα ευρισκων δηθεν εξ αυτοµατου. ινα και στεφανωθης και συνδοξασθης. ακουσον και εγω σοι λεξω α σοι µελλουσιν υπαντησαι. Ει µεν ουν παρεγενου δουλος γενεσθαι Χριστου και ηµετερος αδελφος. ηµιν εν πασιν εξοµοιουµενος· συγκακοπαθησον ως καλος στρατιωτης. κλεπτεις και νοσφιζη τα της µονης. αλλα εχθρος λελογισαι αυτου και επιβουλος· και πως δε ουκ επιβουλος. αλλοτριον σεαυτον ειναι λεγεις και ταυτα ποιειν µη δυνασθαι· ου µονον δε αλλα και αποκρυβοµενος και µη ευρισκοµενος εις την συναξιν. ινα φανης χριστανος αληθης εκ των εργων και αδελφος ηµων φιλοθεος χρηµατισης. ετι δε προς πενθος η ευχην αδιαλειπτον. η τουτο µεν ως δεσµον αδελφοτητος δολιως προσεποιησω. το δε ολον ην σοι εν µελετη κατεσκευασµενον. Ο αποστολος παραινει λεγων· “Εχοντες διατροφας και σκεπασµατα. και τας αυτου εντολας.

ουχι το “Ναι. Ο δε ιερευς τι προς ηµας φησι παλιν. τας συνθηκας ας συνεθεντο ποιησαι και διαφυλαξαι ενωπιον του αγιου θυσιαστηριου και των αγιων αγγελων αυτου. ουαι σοι εν τη ηµερα της κρισεως. ινα σιτηρεσια επισης αυτοις λαµβανων και οψωνια. οτι εφ’ οσον εληλυθατε καταριθµηθηναι τοις δουλοις του βασιλεως Χριστου. Ουχι εγκρατειαν και αγρυπνιαν και προσευχην και υπακοην µεχρι θανατου τω προεστωτι και παση τη αδελφοτητι φυλαξαι οµολογουµεν ενωπιον Θεου και αγγελων. “ Ω της παραπληξιας! Ουκ ηλθες κατα των αορατων εχθρων αγωνισασθαι. κατεπαιροµενοι ου . Τι γαρ και ερωτωµενοι αποκρινοµεθα. και το “Ναι. οτι και πειρασµων ιχνος εαν ενωπιον σου φανησεται η και προς δοκιµην σου µικραν τινα λυπην λυπηση σε ο ηγουµενος. και αυτο απαρνη το ενδυµα.αγνοιας και της απατης των λογισµων σου! Και το χαλεπωτερον τουτου. αδελφοι. οταν εκζητηση απο των µοναχων. ραπισθηναι τε και χλευασθηναι και παντα τα κατα Θεον λυπηρα υποµειναι”. (51) ουτω διακειµεθα. ατιµασθηναι τε και εµπτυσθηναι. Ουχι παντα παθειν και υποµειναι επαγγελοµεθα. “Γινωσκετε. ∆ει ουν υµας πεινασαι και διψησαι και ριγασαι. Ουκ εληλυθας αναλαβεσθαι τον κατα των παθων πολεµον. των συνταξαµενων αυτω επι πολλων µαρτυρων. ως ουδενος οντος του µελλοντος απαιτησαι ηµας τας συνθηκας ταυτας ας συνεθεµεθα. Τι ουν προς ταυτα ανθυποφεροµεν. ανακεισαι ως οι επι σκηνης τρυφωντες και µεθυσκοµενοι. καθα πολλους εγω λεγοντας ηκουσα· “Μη γαρ δουλος γενεσθαι τινος εληλυθα η δια το υβριζεσθαι παραγεγονα. Εσεσθε γαρ ειδοτες οτι απο του νυν µαλλον πασαν µηχανην ο εχθρος κινησει καθ’ υµων. εν αφοβια Θεου διαγοντες και καταφρονησει των αυτου εντολων. Αρα τι προς ταυτα ηµεις αποκρινοµεθα. τιµιε πατερ”. ετοιµασατε εαυτους εις πειρασµους. ποθουντες τον µοναχικον βιον και την αγγελικην ασπασασθαι πολιτειαν. οταν ο Χριστος ελθη εκαστω αποδουναι κατα τας πραξεις αυτου. Εαν ταυτα λογιζη. τιµιε πατερ” κατα πασαν ερωτησιν των της υποµονης παθηµατων φθεγγοµεθα. ∆ι’ ην αιτιαν στρατευθηναι και (50) τοις Χριστου στρατιωταις καταταγηναι ηθελησας. Και νυν. Ουχι· τι προσηλθοµεν τω αγιω θυσιαστηριω και τη αγια συνοδια ταυτη.

. Εαν εγκρατεις των παθων ειναι ηγωνιζοµεθα. Εαν περι των αφθαρτων διενοουµεθα. αλλα και των προεστωτων ηµων. ουκ (52) αν τους προς αυτον ηµας οδηγουντας ουτως απεστρεφοµεθα. ουκ αν των προσκαιρων ουτως αντεποιουµεθα. Εαν των αιωνιων εφιεµεθα. Ποιος δαιµων τροπον απωλειας κατα των ηµετερων ψυχων επινοησει µειζονα τουτου. Απας γαρ ο πολεµος των δαιµονων δια τουτο καθ’ ηµων φερεται. καταρωµενι. ουκ αν εκεχηναµεν εις τα ρεοντα και φθαρτα. Εαν πιστιν ειχοµεν ορθην και βεβαιαν. ως ορω. ουκ αν τοις γνησιοις δουλοις αυτου εις πασαν αρετην θεαρεστον αντεπιπτοµεν. οσα µισει Θεος και οσα εις γεενναν πυρος απολλυουσιν ηµων τας ψυχας. ουκ αν τους διδασκαλους των αρετων εβδελυσσοµεθα. ραθυµουντες και παντα ποιουντες. Που τοιουτον απο του αιωνος ηκουσθη µηχανης εργον. οπως εκ της του Θεου δοξης και της του Αγιου Πνευµατος αλλοτριωσωσι χαριτος τους πειθοµενους αυτοις. αλλα και ατιµαζεσθαι και τυπτεσθαι και αδικεισθαι και επηρεαζεσθαι και παντα πειρασµον. Εαν τον Θεον ηγαπωµεν. Τω γαρ θεληµατι της σαρκος ορωντες οι δαιµονες κατεχοµενους ηµας. Εαν τας αρετας περιεποιουµεθα. καταλιποντες τας του Θεου εντολας και µηδε ζητησαι αυτον εξ ολης ψυχης ποτε προθυµουµενοι. Εαν τα ουρανια εφροντιζοµεν. ουκ αν ακρατως ταις ηδοναις ενεδιδοµεν. ουκ αν ουτω ραθυµως και αµελως εβιουµεν. ουκ αν τα των απιστων εργα διεπραττοµεθα. ουκ αν περι τα γηινα τοσαυτην σπουδην εποιουµεν. Ει γαρ εζητουµεν αυτον. Εαν την νηστειαν ασµενοι ησπαζοµεθα. ουκ αν ποτε δια βρωµατων η ποµατων ενδειαν εγογγυζοµεν. Μαλλον δε τι πλειον καθ’ ηµων οι δαιµονες µεριµνησουσιν η φροντισουσι. Εαν ταπεινωσιν εκτησαµεθα. τον θανατον βλεπουσι περιφεροντας· και τινος αλλου χαριν καθ’ ηµων αυτοι εκστρατευουσιν.µονον απασης της λοιπης αδελφοτητος. Εαν αγαπην αληθινην κτησασθαι ηξιωθηµεν. πασαν θλιψιν προθυµως υποµενειν δια τον Χριστον ηθελησαµεν. Εαν φοβον Θεου εις τας καρδιας ηµων ειχοµεν. της τοιαυτης απεστερησαµεν δωρεας. αντιλεγοντες. ουκ αν των του Θεου δουλων κατεπαιροµεθα. Αλλ’ ηµεις και προ της εκεινων παλης εαυτους ηµας. γογγυζοντες. και τον Θεον αν εγνωριζοµεν και ου µονον παιδευεσθαι.

το φθονειν η λοιδορειν η γογγυζειν η αντιλεγειν η ψευδεσθαι και ιδιορρυθµειν και οµνυειν η τι της µονης κρυφιως νοσφιζεσθαι η και διδοναι ετερω ανευ βουλης του προεστωτος αµαρτιαν ου κρινουσι. ανθρωπε. και υπερ αργου λογου λογον δωσετε και υπερ ψυχρου υδατος µισθον ληψεσθε”. οιον η προσπαθως τι ποιειν εν αυτοις η εµπαθως η δολερως η φθονερως η ασυνειδητως και κατα πραγµατειαν. οτι ουδε εν οις εσµεν αισθανοµεθα. ουδε οτι κακως πραττοµεν επισταµεθα. “Ο εµβλεψας γυναικι προς το επιθυµησαι. ω ανθρωπε. ει και µηδεν ετερον το συνολον κεκτηται. Προς τουτοις. οι δευτεραν οµολογιαν και συνθηκην µετα του Θεου ποιησαµενοι. ηγουνται ειναι το συνολον αµαρτιαν. ηδη εµοιχευσεν αυτην εν τη καρδια αυτου”. οι γονευσι και φιλοις οµολογησαντες αποταξασθαι. οι την στολην ως αρετην και το ονοµα αντι αγιοτητος περιφεροντες. ει και δι’ ενδειαν αρτω µονω και υδατι τρεφεται. Και ταυτα τινες. Και τινος χαριν η και δια τι αµαρτια λογιζεται. ουδε το κακως διοικειν τα εµπιστευθεντα αυτοις πραγµατα.Νυνι δε τοσουτον τοις παθεσι κατεσχηµενοι τελουµεν και εν τοσαυτη σκοτωσει και αγνοια τυγχανοµεν. οι µεχρι και βλεµµατος και αργου ρηµατος την ακριβειαν και ασκησιν επαγγειλαµενοι. Τι γαρ φησιν. οι κοσµον και τα εν κοσµω (53) αποβαλεσθαι Χριστω συνταξαµενοι. Αµην γαρ λεγω υµιν. του Θεου ακουων καθ’ εκαστην σοι λεγοντος δια πασης της θειας Γραφης· “Λογος σαπρος µη εκπορευεσθω εκ του στοµατος υµων. οι ως Θεω τω πνευµατικω αυτων πατρι συνταξαµενοι υποτασσεσθαι. Οι µοναχοι. και πορνος ο τοις λογισµοις επι . και ο βρωµατων πολυτελων και πολλων ορεγοµενος γαστριµαργος εστιν. Ειδες πως µοιχος κρινεται ο προς επιθυµιαν εµβλεπων εις προσωπον τινος. Ουτως ισθι βεβαιως. ως µη ακηκοοτες ποτε τας των χριστιανων Γραφας ουτως αποκρινοµεθα· “Και αρα γε αµαρτια η πραξις αυτη εστι. Ου φριττεις. Ουκ ακουεις οτι και εννοιων και λογισµων καρδιας κριτης εστιν ο Θεος. οτι και ο επιθυµια χρηµατων κρατουµενος φιλαργυρος κρινεται. Ματαιως τουτο παρα τινων αµαρτια ονοµαζεται. Ειθε τας µειζονας εφυλαξαµεθα πραξεις· περι γαρ τουτων των µικρων την πολλην ο Θεος ακριβειαν ου µη ενδειξηται”. ∆ια τοι τουτο και εαν παρα τινος υποµνησθωµεν περι τινος αµαρτιας.

ει µεν συναδοντας ταυταις και ισοδυναµουντας ευρισκοµεν αυτους.µη πλανηθη. εις αµαρτιαν αυτου λογιζεται καν εν αγνοια του κακον ειναι τουτο λογιζεται. ει και προσωπον ανθρωπου ποτε µη θεασηται. ως εκπεπτωκοτες της του Θεου αγαπης διακεινται. αδελφοι µου. µεταµελος γενηται. ουδεν ωφελησει. µετ’ οργης πολλης αυτους εξ εαυτων αποπεµπεσθαι. οπερ και αληθες ειναι πειθοµαι. µηδε µικρα υµιν τινα των αµαρτηµατων φαινεσθωσαν και ως µη τοσαυτην βλαβην εµποιουντα ταις ηµετεραις ψυχαις καταφρονεισθωσαν παρ’ ηµων. Μη πλανασθε. καθα γεγραπται· “Οργιζεσθε και µη αµαρτανετε”. καν µη εκβαλη ρηµα εκ του στοµατος αυτου. φιλανθρωπος εστιν ο Θεος και ελεηµων και ευσπλαχνος. ηγουν της των αγιων Γραφων διδασκαλιας. αλλα και χειρον µαλλον των απιστων εθνων και αβαπτιστων αυτους τιµωρησεται. Μη πλανασθε. την του λογισµου προσβολην εκδιωξας. ινα τι δε και εκεινο ου γεγονε. Χρη τοινυν παντας τους επερχοµενους ηµιν λογισµους διακρινειν καλως και αντιπαρατιθεναι αυτοις τας µαρτυριας εκ των θεοπνευστων Γραφων και απο της διδασκαλιας των πνευµατικων και αγιων πατερων και. Ο γαρ εξω του θειου θεληµατος µικρον τι ενθυµηθεις και µη ευθυς. παση δυναµει τουτους κρατειν και εις εργον θαρρουντας εξαγειν· µη συµφωνουντας δε τω λογω της αληθειας. µηδε ακουση τις την φωνην αυτου. αλλα καν µεχρι βλεµµατος η εννοιας η λογου πταισωσιν.”. ω αδελφοι. το µεν εν αγνοια κατεχοµενον κακον ανεζησε και η αµαρτια εν εµοι (55) ευρεθη ουσα. εγω δε νεκρος και του καλου ξενος γεγονα. Ουτω και ο λεγων εν τη καρδια αυτου· “Κακως επραχθη τουτο και παραλογως εκεινο γεγονε”και· “∆ια τι το και το γεγονεν. καταλαλητης εσται και ως κατακρινων κριθησεται. Μικρου γαρ και µεγαλου αµαρτηµατος διαφοραν ουκ επιστανται οι ευγνωµονες δουλοι. Ως γαρ µιασµα και θανατου κεντρον. Ελθοντος γαρ του νοµου.πολυ (54) συνδυαζων και µολυνοµενος. Πλην γινωσκετε οτι τους µη µετανοουντας και µετα πασης ακριβειας και φοβου πολλου τηρουντας τας αυτου εντολας. αλλα καταδεξαµενος κρατησει την εννοιαν. καγω µαρτυρων οµολογω και τη αυτου ευσπλαχνια θαρρω σωζεσθαι. ουτως .

ενωθωµεν τη ταπεινωσει τοις απ’ αιωνος αγιοις· αποδυσωµεθα τον παλαιον ανθρωπον τη εκκοπη του γεωδους θεληµατος και τη νεκρωσει του χοϊκου φρονηµατος. ως ζωην και ζωης προξενον. πολλης της των θειων Γραφων ερευνης. Πληροφορηθητε. πολλης της υποµονης και επιµονου ευχης. οτι ουδεν ουτως ευκολον εις το σωθηναι ηµας ως το επακολουθειν τοις του Σωτηρος θειοις προσταγµασι. οπως ακριβως εκ των θειων Γραφων επισταµενοι το του Θεου θεληµα. επιθυµειν και ασπαζεσθαι. αδελφοι µου. µηδε τοις βλαβεροις συµπεριφερεσθαι λογισµοις. δια της καθαρας και αΰλου προσευχης. ανανηψωµεν ποτε. και αλληλους διεγειροντες. ενδυσωµεθα τον νεον Αδαµ. αποτεµνουσα και αποχωριζουσα την ψυχην απο πασης σωµατικης επιθυµιας τε και αισθησεως· ου µονον δε αλλα και ως πυρ φλεγον γινεται. αδελφοι µου. Ερευνατε και µετα πολλης ακριβειας και πιστεως κατεχετε τα λεγοµενα. δυνησθε το καλον διακρινειν απταιστως απο του χειρονος και µη παντι πνευµατι υπακουειν. σπευσωµεν προθυµως και ζεουση τη προθυµια χωρισθωµεν τη απροσπαθεια του κοσµου. Ο γαρ τα . Ιησουν Χριστον. δραµωµεν σπουδαιως. πολλου του φοβου. Την γαρ εξ αυτων ωφελειαν εµφαινων ηµιν ο Σωτηρ ελεγεν· “Ερευνατε τας Γραφας”. Πολλης ουν ηµιν χρεια της νηψεως. ∆ιο. παρακαλω. και τον φοβερον τοις αλλοις ανθρωποις θανατον. Ωραν καθ’ ωραν και ηµεραν καθ’ ηµεραν ανακαινιζεσθαι ποιησωµεν εαυτους δια µετανοιας. ινα και πολεµειν διδαχθωµεν και παλαιειν τοις αει πολεµουσιν ηµιν εχθροις δαιµοσιν. διεγειρων ηµων το προθυµον της ψυχης και ποιων ηµας του καταφρονειν παντων των λυπηρων του βιου και ηγεισθαι χαραν παντα πειρασµον επερχοµενον. τοις διηνεκεσι δακρυσιν αποσµηξαντες εαυτους. οπως γνωµεν το εν µικροις λογοις κεκρυµµενον µεγα µυστηριον και µεχρι θανατου και υπερ µιας κεραιας των εντολων του Θεου τας ψυχας ηµων θησωµεν. προς ζηλον και µιµησιν του καλου. Ο γαρ του Θεου λογος ως µαχαιρα διστοµος εστιν. Πλην οµως πολλων ηµιν δει των δακρυων.εκφευγειν δει την εγγινοµενην εκ των εµπαθων λογισµων εισβολην. ινα καν ενος δεσποτικου ρηµατος (56) δυναµις αποκαλυφθη ηµιν. πολλης της σπουδης. τη παρακλησει του λογου.

οιτινες και κατα προσωπον ηµων διηνεκως ιστανται. Αλλα και µετα το πληγηναι ηµας. αλλα πασιν ανθρωποις αναγκη πασα επικειται του πολεµησαι τουτον τον πολεµον. και οχυρωµασι πολλακις εαυτους περικλειουσι και αλλοι αντ’αλλων την φυλακην εµπιστευονται. επειδη ουχ οµοιως των εξω πολεµων και οπλων και ο εν ηµιν αυτοις πολεµος. (57) Γυµνος γαρ υπαρχων των οπλων εκεινων. οπερ της ηµετερας εστι προαιρεσεως και θελησεως. Μετα γαρ το . οθεν και φυγη τις χρησαµενος σεσωσται. περιφανεστερος ωφθη και µαλλον επλουτησεν. ανδρειοτεροι και εµπειροτεροι δια θερµης µετανοιας γινοµεθα. και αρµατα ριπτουσι και υπνου µεταλαµβανουσι και τροφης µετα αδειας απασης. εν τη ακµη της µαχης τυγχανοµεν. Ει γαρ ηµεις εαυτους ου προδωσοµεν τω της αµελειας βοθρω και απογνωσεως. εν ειρηνη και ελευθερια διαγειν ου δυναται. ουδεν ουδαµως οι δαιµονες ισχυσουσι καθ’ ηµων. ποτε δε υπαναχωρουσι και παυονται.ειρηµενα οπλα µηδεπω κτησαµενος. µαλλον δε εν παση ωρα τιτρωσκεται. και σκοπουσιν ακριβως ει που ευρειν δυνηθωσι µελος ηµων ασκεπον του εµπηξαι τα αυτων βελη και θανατωσαι ηµας. και κρατηθεις ισως ου τεθανατωται. αλλα πολυ εκεινου φρικωδεστερος ουτος. Και ουδεις εστιν ο απο τειχων αισθητων και οχυρωµατων εαυτον περιφυλαξαι δυναµενος και καν µιαν ωραν αποκρυβηναι και µικρον αναπνευσαι καθ’ εαυτον η φυγη χρησασθαι και σωθηναι. Ενταυθα δε ουχ ουτως. ποτε µεν πολεµουσι µετα των οπλων. ει και µη βλεπονται παρ’ ηµων. εν καιρω πολεµου στηναι ου δυναται. ουδε αλλον αντ’ αλλου τουτον τον πολεµον αναδεξασθαι. και η νικησαντα τινα ζησαι η πληγεντα αποθανειν αναµφιβολως. αλλα την ελευθεριαν περιδοξω δουλεια ανταλλαξαµενος. Ανθρωποι γαρ προς ανθρωπους µαχοµενοι. αλλα και εσθιοντων ηµων και πινοντων και κοιµωµενων και οτιουν εργαζοµενων. αλλα διηνεκης τυγχανει ο πολεµος και διηνεκως αναγκη περιβεβλησθαι τοις του Χριστου στρατωταις τα εαυτων οπλα. εαν θελωµεν. (58) Πληγη δε προς θανατον εστι πασα αµετανοητος και ανεξαγορευτος αµαρτια και το εις απογνωσιν τινα εµπεσειν. Ουκ ενι γαρ εν νυκτι η εν ηµερα η εν µια καιρου ροπη τουτον τον πολεµον παυσασθαι. Ασαρκους γαρ εχοµεν εχθρους.

εκλαυσα πικρως. Και εκ ποιων ταυτην εργων κτησασθαι δυνατον. το δε αθανατους ειναι η θνητους των εφ’ ηµιν εστι. Τουτο οι ακροαται ακουσαντες – πολλοι γαρ παρησαν ου µονον λαϊκοι. Το µεν γαρ απληγους ηµας διατηρηθηναι ουκ εστι των εφ’ ηµιν.πληγηναι και θανειν παλιν αναστηναι και πολεµειν. εν οδυνη καρδιας µου λεγων ουτως εν εµαυτω· (60) “Αρα γε ουτω περι του πραγµατος αληθως διακειµενοι και ως αδυνατον ειναι τουτο . Επειδηπερ. τω παντοδυναµω και φιλανθρωπω Θεω ηµων εν µετανοια προσφευγοντες. Μη απογινωσκοντων γαρ ηµων. µετα των αλλων αυτου υπερφυων κατορθωµατων και τουτο ρητως ουτως. ινα δια πασων των του Χριστου εντολων και προσταγµατων οδευοντες. Λογος ∆΄. (59) Περι µετανοιας και κατανυξεως. εν προθυµια ψυχης εις τας αιωνιους µονας καταντησωµεν εν αγωγιµοις του Πνευµατος. οπερ και πολλου αξιον εστι και θαυµατος πληρες. οµοθυµαδον µια τη φωνη· “Λοιπον ηµεις ουδεποτε κοινωνησωµεν. καθως εν παση τη ζωη αυτου εκεινος απαραβατως εφυλαξεν. εγραψε και εδιδαξε λεγων· “Αδελφε. απερ εκεινος εις πολλων ωφελειαν εξεθετο θειω κινουµενος Πνευµατι. αλλα και µοναχοι των ονοµαστων και περιδοξων επ’ αρετη -. ου τεθνηξοµεθα. του αγιου πατρος ηµων Συµεων του Στουδιωτου τα θεοπνευστα των υψηλων αυτου πραξεων αναγινωσκετε συγγραµµατα. ως υποµειδιωντες. αλλα εσοµεθα αει δυνατοι. θανατος ου κυριευσει ηµων. Και οτι ανευ δακρυων αδυνατον εις καθαροτητα και απαθειαν ελασαι τινα. ∆ιο δη τουτο παρακαλω εµαυτον τε και παντας υµας πασαν σπουδην. ω η δοξα και το κρατος εις τους αιωνας των αιωνων. Αµην. και τη µια και αδιαιρετω Τριαδι παραστηναι και προσκυνησαι καταξιωθωµεν εν αυτω Χριστω τω Θεω ηµων. πασαν ανδρειαν υποµονης και καρτεριας δια των αγαθων επιδειξασθαι πραξεων. εθαυµασαν επι τω λογω και αλληλοις ενατενισαντες ειπον. ανευ δακρυων µη κοινωνηση ποτε”. πατερες και αδελφοι.Τουτων ακουσας ο αθλιος εγω και ταλαιπωρος. αλλα µεινωµεν απαντες ακοινωνητοι! “. κατ’ ιδιαν τε µνησθεις εκεινων αυτων των ταυτα ειποντων και των ρηµατων αυτων και διαπονηθεις. των γενναιοτατων και αγαν αδρειως εστιν.

ειπον α ειπον. οπου γε πολλοι και εν αυτη τη εξοδω της ψυχης αυτων εκλαυσαν οµου και εδακρυσαν (οιµαι δε ου πολλοι. ο ουδε θαυµαστον µοι δοκει. Ει δ’ αγνοειτε. δια τι τουτο αδυνατον. ου µονον εν τω καιρω της µεταληψεως των θειων µυστηριων δυνατον ειναι το πενθειν και κλαιειν διεµαρτυραντο. ως φατε. βαβαι της αναλγησιας. Αλλα και οι ιερεις αυτοι την θειαν και αναιµακτον λειτουργιαν επιτελουντες. ω βελτιστοι αδελφοι.“Αυτο ουν τουτο το ειναι σκληρους. . και προς κατανυξιν δυσκινητους. Οι ουν ουτως εχοντες. ∆ιο και την υµετεραν αγαπην περι τουτου πληροφορησαι βουλοµενος. ουκ αν αδυνατον ειναι ποτε τουτο απηρευξαντο· ει πραξιν µετηρχοντο εγκαρπον.“Επειδη. το µετα δακρυων καθ’ εκαστην µετεχειν των φρικτων µυστηριων. του ρηµατος κατεγελασαν. Παντως γαρ ει µη καθ’ εκαστην ηµεραν και νυκτα εργον εχει το κλαιειν τις ενωπιον Χριστου του Θεου. ως προς εκεινους αυτους τους ουτως ειποντας τον λογον ποιουµενος. µικρον τι του υψους υµων ανεπαισχυντες υφεντες και την ακοην ευµενως υποκλιναντες. “. Ει γαρ εαυτους εκρινον. φευ της αγνοιας αυτων. πως κλαιειν και πενθειν δυνανται και µετα δακρυων αει κοινωνειν. διερωτησαι προηρηµαι· (61) “Ειπατε µοι.”. ειπατε ει επιστασθε. Ει δε και τουτο αδυνατον παντη λογιζονται. ουδε οτε των θειων µυστηριων µεταλαβειν βουληθη. εαν µη κατ’ οικονοµιαν τινα αρρητον η συµβασιν εξ αιτιας τινος σπανιως επελθη τινι. οι δε σκληροκαρδιοι τινες και λιθοκαρδιοι οντες. η ως µικρον τι µαλλον κατορθωµα λογισαµενοι το κατα τον καιρον της κοινωνιας κλαυσαι µονον. οιµοι της ανοιας των ταυτα λεγοντων και αµελειας και της πωρωσεως. καν οπωσουν πενθησαι η κλαυσαι ισχυσει κατα Θεον και δακρυων κατενεγκειν σταλαγµους· πως γαρ. ουκ αν υπο των ιδιων λογων εκρινοντο· ει µετανοιας επεµελουντο. αλλα λιαν ολιγοι και ευαριθµητοι). µη απαξιωσητε µαθειν εξ εµου του εσχατου. ουκ αν αγευστοι του τοιουτου καλου της τοιαυτης δωρεας του Θεου ολως ετυγχανον· ει φοβον Θεου εν καρδια εκτησαντο. προσεγενετο. ουδε τυπτοµενοι κατανυσσονται. “. πως δυνανται κλαιειν.απο ψυχης λογισαµενοι. οι µεν ευχερως και εξ ετοιµου προς κατανυξιν εχουσιν. φησιν. αλλα και εν παση ωρα ει οιον τε. ποθεν αυτοις.

ο δε πιστιν κτησαµενος ελεγε· “Μνησθητι µου. και ο µεν εδικαιωθη. Και ει δοκει. φησιν. εσθ’ οτε και αδελφων. Ποθεν ο Καϊν αδελφοκτονος εγενετο. ουχι προαιρεσει και λογισµω συγκαταθεµενος πονηρω. ο µεν σκληρος. επειδη ουδε πονηρων εργων ποιητης ο Θεος.ινα ανωθεν αυτους επαριθµησωµαι . ο δε φαυλης· και εξ εννοιων ο µεν πονηρων. αλλα λιαν καλων. . Ουχι εκ προαιρεσεως εκαστος και λογισµων ο µεν αγαθων. ον ως εαυτον ετιµα το προτερον και υπερηγαπα ως ευεργετην. η σκληροκαρδιος και υπερηφανος γινεται. οµοτροπων. Κυριε. σωσον σεαυτον και ηµας”. ευδηλον οτι εκ πονηρας προαιρεσεως· εκ φυσεως γαρ ουδεις εγενετο πονηρος. ο δε τοιουτων· και εκ πραξεων ο µεν εναντιων. οτι πολλοι εξ αγαθων εγενοντο πονηροι και εκ πονηρων αγαθοι. ουτος δε ουδεν ατοπον επραξε”. εκ τουτων ων ειπειν βουλοµαι µαθετε και διδαχθητε οτι προαιρεσεως αυτεξουσιοτητι εκαστος.Γεγραπται γαρ· “Εαν δε τω εσχατω αποκαλυφθη. ο δε εκεινα εφθεγξατο. Ποθεν δε ο Σαουλ εζητει κρατησαι και αποκτειναι τον ∆αυιδ.. Ποθεν. ο δε ετερος αυτω ανθυπεφερεν· “Ουδε φοβη συ τον Θεον. Και εικοτως. ο πρωτος σιγατω “. Εκ προαιρεσεως ο µεν αγαθης. µαλα δη αγαθος ων και τουτο ου θεσει και προαιρεσει. η κατανυκτικος και ταπεινος. τω φθονω εκδοτος γεγονε και τον φονον ειργασατο. ο δε πονηρων. (62) εκ φυσεως η εκ πονηρας προαιρεσεως. ασπλαχνων. ο δε φιλοθεων. ∆υο γαρ τινων αποτασσοµενων τω βιω οµοτεχνων. Προς τουτοις ποθεν ο µεν εις ληστης. ο δε ευκατανυκτος. ουχι τη πονηρα προαιρεσει εαυτον του Ποιητου προτιµησας και λογισµοις πονηροις εξακολουθησας. “Ποθεν ουν.” Ακουσον. φηµι. σκοπησον και ευρησεις απαντας τους εξ αιωνος δια µονων των τριων τουτων. εν τη βασιλεια σου”. οτι ηµεις µεν δικαιως. ο συσταυρωθεις τω ∆εσποτη Ιησου Χριστω. Εκ τουτων γαρ και ο µεν απιστιαν. Ποθεν γαρ . οµογενων. και σκληρων. ο Εωσφορος εξεπεσεν. συνηλικιωτων. ελεγεν· “Ει Υιος ει του Θεου. οµογνωµονων. αξια γαρ ων επραξαµεν απελαβοµεν. ειπε µοι. Ινα δε τους αλλους παρησω πολλους οντας. ο δε κατεκριθη. ο µεν ταυτα. αλλα φυσσει και αληθεια. πονηρων.

παντα ποιων µετα γνωσεως. εν δεησεσιν. εν αποχη θυµου και οργης και κραυγης. οσα ηµας αι θειαι Γραφαι σαφως εκδιδασκουσιν. µη αντιλεγων η γογγυζων επιτασσοµενος. εν κατανυξει και δακρυσιν. (64) µητε αναγνωσεως και ησυχιας επιµελουµενος. αλλα προθυµως επιτελων παντα και τον εσχατον αει µεταδιωκων τοπον και εαυτον ευτελεστερον λογιζοµενος παντων και. Ουτως ουκ εκ φυσεως. ποτε δε διασυρων και λοιδορουµενος τους ευλαβεις των αδελφων και αυτον εσθ’ οτε τον προηγουµενον. ο δε χειρων η οπερ ην προ του αποταξασθαι γινεται. ειπε µοι. ινα τυχων ελεους και συγχωρησεως των προτερων κακων. ινα µη λεγω και χειρων η οπερ ην.ωµοτατων. µιµουµενος τους των ευλαβεστερων ανδρων βιους και συναµιλλωµενος αυτοις εν νηστειαις και προσευχαις. απλως ειπειν. Ποθεν ουν ουκ επισης και τα της αρετης αυτοις κατωρθωθη. παντων αποκοπην ποιουµενος των κακων. Ο δε τα εναντια τουτων παντων προθεσει ψυχης πονηρας ποιων. Ποτε κατανυξιν κτησεται ο παντα περιεργαζοµενος τα της µονης. ωσπερ τινες οιονται. ο µεν αυτων κατορθοι πασαν οµου αρετην. εν αποχη βρωµατων ηδεων και ακαιρων οµιλιων. και ου µονον εαυτον αλλα και οις προσοµιλει της ωφελειας αποστερων. κατανυγησεται την ψυχην και δακρυον εκ οφθαλµων σταλαξει ο πασαν ηµεραν σχεδον ωδε κακεισε περιερχοµενος και µητε σιωπης χειλεων. ειτε σκληρος την καρδιαν και πεπωρωµενος και ακατανυκτος. (63) ωσπερ και τα της κακιας εκορυφωθη. και ου µονον τα της . Ουχι οτι ο µεν προθεσει ψυχης αγαθης παντα τα κατα Θεον υπεµεινε λυπηρα. αλλ’ εκ προαιρεσεως γινεται πας ανθρωπος ειτε ταπεινος και ευκατανυκτος. και προς τουτοις προσεχων ην εξ αυτης εισοδου και αποταγης νουνεχως ταις θειαις Γραφαις και οικοθεν αφ’ εαυτου το αγαθον ποιειν εξελεξατο. ζεσει πιστεως και προθεσεως. και εισερχοµενων αυτων αµα εις το της ασκησεως σταδιον. υποµενων εµπονως υβρεις και θλιψεις και στενοχωριας. Ποτε γαρ. εν σιωπη χειλεων. και τα ευτελη και ατιµοτερα εκλεγοµενος των εργων. φιλασαρκων και φιλαργυρων και παν ειδος κακιας και πονηριας µετελθοντων επισης. εµεινεν οπερ ην και προ του αποταξασθαι πονηρος. αλλα ποτε µεν προσοµιλων τοις πλησιον εν ταις συναξεσι. µητε ευχης. ευρη παρρησιαν ενωπιον του Θεου.

Ο δε και προφασιζοµενος προφασεις εν αµαρτιαις. ποτε εις συναισθησιν ελθη των οικειων αµαρτηµατων και εαυτον αποκλαυσεται. και υπερ των τοιουτων αει µαχοµενος και λυπουµενος. λυπηθησεται ποτε υπερ της ιδιας ψυχης και κλαυσει πικρως ενωπιον του Θεου. εν τη στασει της εκκλησιας. “.συνεξισαζων εαυτον εκεινοις. Η γαρ κενοδοξια. φησι. Ο τοιουτος αρα ποτε των οικειων αναµνηµονευσει κακων. δυνατος ων και σφριγων και νεος. λεγων· “Μη δευτερος ειµι του δεινος η του δεινος εγω. δακρυον κτησεται και πενθησει θερµως εαυτον. τι τον δεινα πεποιηκεν αδελφον ο ηγουµενος.µονης. Ο γαρ µη προσεχων τοις θεοπνευστοις λογιοις. “και ουτω τοιαυτα και χειρονα τουτων ο οµιλων και απασχολων και απασχολουµενος εις φλυαριας τοιαυτας. µηδε θυραν τιθεµενος περι τα χειλη αυτου. µηδε αποστρεφων το ους αυτου εξ ακοης µαταιας και µεµνηµενος της εσχατης απολογιας και του φοβερου βηµατος του Χριστου. ποτε δε· “Εµαθες τι τω δεινι συνεβη τω ταπεινω. Ο δε και της συναξεως εξερχοµενος εν τω καιρω της αναγνωσεως των θειων Γραφων και εγγυς η µακραν καθηµενος και προσοµιλων µετα τινων – ποτε µεν εκεινου ποτε δε των αλλων τας ανωφελεις συντυχιας προβαλλοµενων και ουτω λεγοντων· “Ηκουσατε. ει πλειον των εκατον χρονων επιζησει εν τω µοναχικω σχηµατι. τι εχετε ειπειν. αλλα και ενος εκαστου τον βιον. εν τη καθεδρα της τραπεζης. εαν ειπω υµιν τι τον δεινα πεποιηκεν τον ταπεινον. οτι εκεινος επακουµβιζων ισταται και απερχοµενος ισταται”. ινα και στεναξας απο ψυχης κατανυγη την καρδιαν και δακρυση τοις οφθαλµοις. ποτε της εαυτου ασθενειας επιγνωµων γενηται. αδυναµιαν προβαλλοµενος.” και παλιν· “Ηκουσατε του δεινος την συµφοραν. ινα και πονεσας δακρυον καταφερη εξ οφθαλµων αυτου. δουλον . Πως ο των πρωτειων αντιποιουµενος εν τη στασει της εκκλησιας. οπως γυµνοι και τετραχηλισµενοι οφειλοµεν παραστησεσθαι παντες αυτω και δουναι λογον υπερ των βεβιωµενων ηµιν. “ ο δε· “Λοιπον. και ποτε µεν λεγων προς τινας των αδελφων· “Ηκουσα χθες το και το” φησι. και παραµετρων εαυτον τοις πολλα κοπιασασι και χρονισασι τη ασκησει των ευλαβεστερων αδελφων. (65) πως αρα. ο ισως αναξιος ων και της κατω χωρας.

η µονος ο δεινα και ο δεινα εις την δεινα και δεινα διακονιαν εστιν αξιος. ουδε εις τας κραυγας ηµων. αλλ’ η επι τον πραον και ησυχον και τρεµοντα µου τους λογους”. µαλλον ειπειν. ουκετι εν ουδενι καρτερησαι αφιησιν αυτον εν υποµονη· και διαγει εκτοτε εκαστος των τοιουτων εις πασαν συναξιν εν ραθυµια και αµελεια. Και ουτως αναισθητως η µαλλον ειπειν αναλγητως τοις πνευµατικοις και θεοσεβεσιν ανδρασι συνεισερχοµενος εν ταις θειαις συναξεσιν. εις την κατα Χριστον ηλικιαν. τοις πλησιαζουσιν αυτω και ανεχοµενοις ακουειν αυτου προσοµιλων συνεχως µαταια και γραωδη µυθευµατα. Αλλ’ ουχ’ ουτως εχει· Θεος γαρ ου βλεπει εις προσωπον. µηδεµιαν αλλοιωσιν ολως προς το κρειττον επαισθανοµενος προσγινοµενην αυτω. αδελφοι. διακονησαι τη µονη και τοις αδελφοις. ουτως απλως εις την κατορθωσιν των αρετων και την τελειωσιν των τετελειωµενων. και οικονοµειν οιδεν εκεινος κρειττον παρ’ ηµας τα πραγµατα. επιβλεψω. τιµιε πατερ. αλλ’ εις καρδιαν συντετριµµενην και τεταπεινωµενην και ησυχον και τον φοβον του Θεου επιφεροµενην· “Επι τινα γαρ. τουτο µαλλον αρκειν εαυτω οιοµενος. Και οι µεν οσοι ευλαβειας δηθεν της εξωθεν επιµελοµενοι µονον η. την δια της κατανυξεως τοις αγωνιζοµενοις απο Θεου διδοµενην. και ηµεις. ανωφελως εκειθεν εξερχεται.αυτον τη ακηδια εκδουσα. µετα µονης της απλως ουτω γινοµενοις εν ταις συναξεσιν υπαντης. ευχης λεγω και σιωπης χειλεων και αγρυπνιας και εγκρατειας και πτωχειας πνευµατικης και ταπεινωσεως και αγαπης. οσοι προς τα κερδη και την δοξαν και τα παροντα µονον κεχηνασιν· “Ουκ εσµεν αξιοι. (67) . φασι. φησιν. το µη απολιµπανεσθαι των τετυπωµενων (66) συναξεων – ορθρου λεγω και λυχνικου και των ψαλλοµενων ωρων -. Τι δε και περι των αναξιως προσερχοµενων και αιτησεις ποιουµενων εις τους προεστωτας αυτων ειπω. ουδε εις µονην την εξωθεν καταστολην των ηθων. και οιοµενους σωθησεσθαι ανευ τινος αλλης εργασιας. Εγνων γαρ τινας υπο της τοιαυτης απατης κατασχεθεντας και σπουδην µεν ποιουµενους ωστε µη περιπεσειν εις αµαρτιαν τινα σαρκικην µεθ’ ετερων συναφθεντας σωµατων· οπως δε τα εν κρυφη γινοµενα η και εν τω αφανει µελετωµενα της καρδιας µη εκφυγειν το καθολου φροντιζοντας.

εως ου επιτυχη του ιδιου σκοπου· “Και ινα. Ο δε· “Και τι. ακουσας εκεινος ευθυς απελθων αιτειται τον προεστωτα. ανευ προσταξεως του προεστωτος ηµων”. οτι εαν µη ιδω σε. εξ ων απερχοµενος ταυτα λεγει. αποκρινεται λεγων· “Απο των ωδε µαλλον προσεχεστερον ακουων. ει βουλει. ουδε ζην νοµιζω την ηµεραν εκεινην”. (68) Λοιπον ουν περιτρεχειν αρχεται το µοναστηριον απο κελλης εις κελλαν απερχοµενος και λεγων ενι εκαστω· “Πιστευσον. απερχοµενοι ιστανται. προσποιειται κοσµιαν καταστολην. φησιν. την εξωθεν ευλαβειαν υποκρινεται. ουκ εχεις . αδυναµιαν σωµατος προβαλλοµενοι. αδελφε µου· τι γαρ και βλεπεις εις εµε αγαθον. καλλιον ψαλλω ηπερ αφ’ ου εκ συνηθειας ισταµαι τοπου”. και ηµας και ευρησεις ποιουντας και οικονοµουντας κρειττον η ως εκεινοι τα της µονης πραγµατα”. Κατα µικρον δε και εις πασαν αλλην υποθεσιν τοις πρωτοις ο τοιουτος σπουδαζων συναριθµειν εαυτον. τοις ερχοµενοις εν τη µονη φιλοις των αλλων και αρχουσι σπουδαζει προσυπανταν και εν οις προσερχονται αδελφοις συχνοτερον απερχεται επι τω γνωριµος γενεσθαι αυτων. ουτως σε αγαπω. οι δε οσοι τη αµελεια και ραθυµια εξ αυτης αυτων της αποταγης εκδοτους δεδωκασιν εαυτους. φησι.∆οκιµασον. Εαν δε παλιν προσθεις ο αδελφος ειπη αυτω· “Ου δυνασαι ωδε ιστασθαι. αδελφε. Ει µεν ουν ευρεθη τις. προ του υποταγηναι και ιδρωσαι και κοπιασαι αυτους εις το εργον του Θεου. ακουω τον πρωτον κανοναρχον και ισταµαι εις το πρωτον στηθεον η εις το δευτερον του δεινος εγγυς”. οι απο του κοσµου χθες και πρωην ελθοντες και µυριων κακων γεµοντες. φοβουµενος τον Θεον. µετα των πολλα κεκοπιασαντων επακουµβιζοντες. εις τον συνηθη σου τοπον και στηθι ψαλλων εκει µετα των αδελφων· δυνασαι γαρ”. αδελφε. παρισαζων εαυτον τω κεκοπιακοτι πολλα· και οπηνικα του σκοπου τυχη.”. Και εαν ειπη ο πλησιον αυτου προς ενα τουτων· “Εισελθε. πατερ. εκτοτε ουδεποτε δυναται στηναι εν τω χορω. ωφελεισθαι προφασιζοµενος υπο των λεγοµενων υπ’ εκεινων συντυχιων και ερµηνειων της θειας Γραφης. αδελφε. ως ειρηται. αποκρινεται λεγων αυτω· “Μνησθειη σου ο Θεος της αγαπης. σωµατος αδυναµιαν προφασιζοµενος και ασθενειαν.

Ειτα ωσπερ τοις επιπλαστοις επαινοις καταθελγοµενος. µαλλον δε απατης συνδησας εαυτον τοις πασι. αλλ’ απ’ εναντιας σαρκικος και αστηρικτος. ω πατερ και αδελφε. απλαστος και το µειζον παντων πατρος σπλαχνα κεκτηµενος. Οιδεν η αγαπη. εχοµεν απο του νυν κοινως και φιλικως καταπολαυειν ων αν επιχορηγηση Κυριος ηµιν εις βρωσιν. ευθυς φυσιουται εν εαυτω υπο των επαινων εκεινου και αποκριθεις λεγει προς αυτον· “Και τι κρεισσον της αγαπης. οντως ουδεν· και µακαριος ο ταυτην κτησαµενος”. Ποιος γαρ ουτω πραΰς. οσον το εφ’ εαυτον τους επαινους αυτου απωθουµενος. ουδεν εχω αξιον σου. προς παντας φιλαδελφος ων. και βρωµασιν αυτον δεξιουµενος κενους επαινους αντιλαµβανει. Ει δ’ ουν αλλα µετα τας πολλας και ανωφελεις οµιλιας λεγει αυτω· (69) “Μηδεν µοι µεµψη. αλλ’ αξιοι συνεστιασθηναι αυτον αυτω. νοος κουφοτητι χαυνωθεις ο τοιουτος. και ου παυονται πορους επιζητουντες. Αλλ’ επει τοιαυτην διαθεσιν και αγαπην προς ηµας τους ταπεινους κεκτησαι. οκνω γαρ ειπειν και τα αυτου υπογαστρια. βλαβην δε ου την τυχουσαν τη αυτου προξενουντας ψυχη. ∆ιο και µετ’ επιτηδευσεως εκ των ερανων γαστριζοµενος καθ’ εκαστην της εσπερας ερχοµενης µετα την .συ των καλων. αυτικα ουδ’ υποχωρησαι τουτον εα. αδελφε. ουκ επιλειπει αυτον τραπεζα και ευθηνια των εις τρυφην χορτασµατων εις κορον. Ει δε µη τοιουτος ευρεθη. ει µεν των ευπορων εστιν. Ουτω τοινυν µετα παντων προφασει αγαπης. και αλλα τινα. γνωστικος. ποτε µεν αυτος αλλον. τους εις αερα µεν διαλυοµενους. και ουτω γινεται χοιρος και δεσµειται ταις ηδοναις και θεραπευει ενδελεχως την γαστερα. ευλαβης. διορθουται τον αδελφον. ποτε δε των αλλων ο καθ’ εις αυτον προσκαλουµενος.” Ταυτα δε λεγων προς το γευσασθαι αποβλεπεται µετ’ αυτου. ινα συν εµοι τροφης µεταλαβης. Ο δε πνευµατικος αδελφος οµιλει αυτω κατα την δοθεισαν αυτω χαριν τα προς σωτηριαν ψυχης και. Εκτοτε ουν παρεµπιπτει εν εκατεροις τουτοις φροντις ανεξαλειπτος. και συνευφραινεσθαι σοι”. οθεν αν και προσγενηται αυτοις δια της των βρωµατων δαψιλειας την δοκουσαν αγαπην βεβαιοτερον εµπεδωσασθαι. σοφος. οσα οιδε τον κολακα αποδεχεσθαι και προς ευφηµιαν αυτου διερεθιζειν.

ευνους ευρισκεται παραχρηµα και δραστικωτατος υπηρετης. Κοιµηθητι µικρον και τη φυσει βοηθησον εις το εξαναλωσαι τα βρωµατα και προ της συναξεως εγερθητι. συµπινων. του σκοτους αυτω λανθανειν επιβραβευοντος. αλλα δη και εν τη του ορθρου συναξει. ταπεινε.των αποδειπνιων ακολουθιαν εις το κελλιον αυτου απερχοµενος. υπνωσω ετι µικρον”. αλλα λεγει· “Ταχυ εστιν. το συνειδος εχων ελεγχον της αµελειας και ραθυµιας αυτου. Ος και µετα το πιειν απαξ προς ορεξιν αυθις διεγειρεται βρωµατων και λεληθοτως τη των βρωµατων ηδυτητι ωσπερ υποκλεπτοµενος. Αλλα τινος ενεκα ταυτα παντα διηλθον. Αλλα και εν τη αυτου κελλη. φθανει η συναξις του ορθρου. ως εθος αυτω εστι. προσοµιλων αυτοις· και ουτως εν τω κελλιω ερχοµενος. τω διψει συνεχοµαι. οτι ο τοιουτον ελκων βιον ου δυναται ποτε δακρυον εξ οφθαλµων αυτου καταγαγειν· πως γαρ ο αει την αυτου θεραπευων γαστερα και διηνεκως φροντιζων οµοιως τοις εθνεσι . Ανταποκρινεται ο ετερος λογισµος και λεγει αυτω· “Και πως ισχυεις στηναι εµπεπλησµενος ων και καταγοµος. οµοιως την νυκτα παρελκει. δος µοι πιειν και αναψυξαι της διψης”. αχρηστος γινεται ου µονον εν τη εσπερινη ευχη. Καθως ουν προειποµεν. εσθ’ οτε λοιδορων και κατακρινων βιους ετερων. Και τοτε µαλλον. οια δη και αυτος αυτω συνευωχουµενος και ζωηροτερον µαλλον πινων τον οινον και εκτροφων. και µενει ουτος τον ολον της ζωης αυτου χρονον προσαπολλυς εν κραιπαλη και µεθη και µεριµναις ουκ αγαθαις. Αλλα θερµον ευτρεπισας. ως εξ εθους εχων. λεγει τω υπουργουντι αυτω· “Ιδε. Ινα δειξω υµιν. µηδεν ολως πνευµατικον η εννοησαι η διαπραξασθαι δυναµενος. Υπακουει τω λογισµω και πεσων υπνοι και εαν εξυπνος γενηται. εαν ετερος ελθων παραβαλη. αδελφοι. συχνοτερως εις τας των φιλων και αγαπητων πατερων κελλας απερχοµενος εως βραδυ καθηται συνδειπνων. ουκ εγειρεται. Και ουτως υπερτιθεµενου. ευξη καλως”. ευκινητον εχων το σωµα. και τηνικαυτα εγειροµενος εισερχεται εις την συναξιν. Εκεινος ουν. ανεπαισθητως κορεννυται και παχειαν απεργαζεται την γαστερα και δυσµεταχειριστον και τη της ψυχης ορµη µη υπεικουσαν. (70) Τοτε λεγει αυτω ο λογισµος· “Απολυσον σου τον υπουργον και στηθι ποιησον σου την συνηθη ευχην”.

τι φαγεται αυριον και τι πιεται (71) και ως δεσποινη δουλευων τη του φαρυγγος ηδονη. ειτα εγερθεις ισταται εις προσευχην· η δε προσευχη αυτου εστωσαν. η επικτησις της ταπεινοφροσυνης οµου και πραοτητος. αι προσκυνησεις ωσαυτως. αλλα καθηται αναγινωσκων προς το αποστηθισαι τι. Παντι γαρ τω µετα γνωσεως εργαζοµενω την πνευµατικην εργασιαν των εντολων του Θεου αναλογως διχα πασης αµφιβολιας η των ειρηµενων επιγινεται κτησις της εµπονου εργασιας αυτου. ∆ωµεν δε και απεχεσθαι των ειρηµενων αυτον και µητε προς αλλου τινος κελλαν χωρειν. ουκ εστιν κατα Θεον η εργασια αυτου αλλα µονον προς ανθρωπων αρεσκειαν. Πλανα εαυτον οστις αν η. ψαλµοι δυο η τρεις η δεκα η εκατον. εαν µη και ο καρπος της ευχης και της αναγνωσεως επανθηση τη ψυχη αυτου δια των δακρυων της µετανοιας. και η γνωσις µετα σοφιας του πνευµατος. και εικοτως των κρειττονων εξαµαρτανει. καθως ανωθεν προειρηκαµεν. δακρυον η κατανυξιν κτησασθαι η την εκ του κοσµου συνουσαν αυτω κακιαν και πονηριαν και σκληροκαρδιαν αποβαλεσθαι και ταπεινωσιν κτησασθαι. ειθ’ ουτως εκπληρωσας παντα ανακλινεται και πλεον ουδεν· τι ουν. ως ο απο της αρχης της αποταγης αυτου δους εαυτον ολον εις το παντα τα κατα θεον λυπηρα υποµειναι και παθειν. ος εστιν η απαθεια. εαν µη πνευµατικη υπαρχη και µετα γνωσεως η εργασια αυτου. Ουδαµως. δυνησεται ποτε αρα. οφελος αυτω εκ της τοιαυτης και µονον εργασιας. Θωµεν δε οτι ουχ ενεκα τουτου. ο ταυτα νοµιζων η και νοµοθετων. (72) Ουτω τοινυν αει τον εαυτου βιον εκαστος των προειρηµενων διερχοµενος. οσας αν και ειποις ποιειν. ειπε µοι. Ει δε εργαζοµενω κατα το δοκειν και πονουντι ουκ επανθησει τα ειρηµενα. αλλα χαριν ωφελειας και του ακουσαι λογον Θεου εντυγχανει ταις θειαις Γραφαις. αλλα κλεισαντα τας θυρας ενδον µενειν της κελλης µονωτατον· τι ουν ο οφελος αυτω. µητε αλλον αυτον υποδεχεσθαι εν τη κελλη αυτου. ωστε φαινεσθαι αυτον γνωστικον. Ως γαρ ουκ ενδεχεται τον µη εκπυρουµενον σιδηρον τω πυρι οµοιως τω εκπυρουµενω λαµπρυνεσθαι η εις . ινα εχη τουτο λεγειν εν καιρω συναξεως η και παρουσια φιλων. ει δοκει. µητε κορω γαστρος και ποτω και αργολογιαις προσανεχειν.

γινεται χειρων η οπερ ην εν τω κοσµω του υλικου πνευµατος αντιστραφεντος και ενοικησαντος εις αυτον µετα των επτα πνευµατων της πονηριας. ως εφθην ειπων. δυνατον τω αναδεξαµενω εκ πρωτης τυπους αγαθους εξ υπακοης πατερων πνευµατικων και βιον εναρετον εχοντι εξισωθηναι και των αυτων εκεινω καταπολαυσαι δωρεων και χαρισµατων του Πνευµατος. Και ουτως ο µεν υπερβαινει τοσουτον και υπερνικα τον συνεισελθοντα αυτω αδελφον. Ο µεν γαρ ταπεινος ων την καρδιαν και ταπεινοτερας εχων τας εννοιας και συντετριµµενον τον λογισµον προαιρουµενος τε σπουδαιοτερον ταις θειαις Γραφαις εξακολουθειν και πασαν υποµενων θλιψιν και παντα πειρασµον υποφερων. καθως πασα Γραφη θεοπνευστος µαρτυρει. Ο δε γεµων ακαθαρσιας οµου και οιησεως και µη βουλοµενος ενωπιον της κραταιας χειρος του Θεου ταπεινωθηναι και ανακαλυψαι τα της καρδιας αυτου πατρι πνευµατικω και κολληθηναι αυτω και παντα δρασαι και παθειν. εξοριζων κατ’ ολιγον απο της αυτου ψυχης τας ενουσας αυτω απο του κοσµου κακιας και πονηριας. µη θελησας οικοθεν εκλεξασθαι και ποιησαι το αγαθον εν τω υπεισελθειν και αναδεξασθαι τους αγωνας της αρετης. προκοπτει συντοµως και υπο της θειας χαριτος.απαλοτητα δι’ ετερας τινος µηχανης ερχεσθαι και χαλκευεσθαι και εις εργαλειον κατασκευαζεσθαι ποτε ευχρηστον. Τοιγαρουν και ο θελων κοψαι παθη η κτησασθαι αρετας. ταυτην προ παντων των καλων και . οταν µη εχη ανθρωπον. τας πραξεις αυτου δηλονοτι και τα κακα αναλογιζοµενος και µεµφοµενος εαυτον καθ’ εκαστην και βλεπων αµαρτωλον εαυτον. µαλλον δε ποιητικη πασων των αρετων και δηµιουργος αυτη καθεστηκε. εργασιας εστι καρπος η κατανυξις και καρπων προξενος. ετι δε και µετα παντων των ευτελεστερων συναριθµων εαυτον. ουτως ουδε τον αµελη και ραθυµον και τοιουτον ελκοντα βιον επιβλαβη. οσα προς αρετην και Θεον µετα συνεσεως φερει και τελεοι τον κατα Θεον ανθρωπον. Και εικοτως. (73) αντεισαγων δε αντ’ εκεινων τας αρετας. ∆ια τουτο ουν. οιον ο λογος εδηλωσε. οσον ο τρεχων ελευθεριως τον εν δεσµοις και πεδαις σιδηραις κατεχοµενον· ο δε ητταται και τοις προτεροις εναποµενει κακοις η και χειροσι. τα προς σωτηριαν διδασκεται.

µαλλον δε ειπειν εις απαν ψευδεις και της απωλειας προξενους. ως εφαµεν. Ουδε γαρ απο των θειων Γραφων αποδειξει τουτο τις. και καν χαλκου καν σιδηρου καν αδαµαντος σκληροτεραν εχη καρδιαν. και διχα δακρυων αµηχανεστερον αποπλυθηναι και καθαρθηναι κηλιδων και µολυσµων την ψυχην. αµα τω παραγενεσθαι κηρου παντος µαλακωτεραν ταυτην εργαζεται. ουδε το σωµα παντως κτησεται καθαρον.µετα πασων των αρετων οφειλει επιµελως εκζητειν. και ωσπερ απο δεξαµενης τινος καταρρεον εις τους εγγυς και µακραν. ευρισκει αυτην· µαλλον δε αυτη παραγινοµενη ευρισκει τον εκζητουντα επιπονως αυτην. Ανευ γαρ υδατος αµηχανον εκπληθηναι το ρερυπωµενον ιµατιον. ειτα συνεκπλυνει τα παθη και απορρυπτει. οτι δακρυων διχα και κατανυξεως διηνεκους εκαθαρθη τις ανθρωπων ποτε η αγιος γεγονεν η Πνευµα Αγιον ελαβεν η τον Θεον εθεασατο η σκηνωσαντα ενδον αυτου εγνωκεν η ολως τουτον εσχε ποτε ενοικον εν τη . µαλλον δε δια των δακρυων. Πυρ γαρ εστι θειον διαλυον ορη και πετρας και λεια παντα ποιουν και µεταποιουν εις παραδεισους και αλλοιουν τας αυτο δεχοµενας ψυχας. ουδε εν τουτων η εν ηµιν αυτοις η εν τισιν ετεροις γεγονε ποτε η γενησεται. Χωρις γαρ ταυτης ου θεασεται καθαραν ποτε την εαυτου ψυχην· ει δε µη ταυτην. Μη προφασιζωµεθα προφασεις (74) ψυχοβλαβεις και µαταιας. (75) Ταυτα δε παντα µετα δακρυων. φηµι δη πονηριαν. Εκπλυνει µεν γαρ εκ πρωτης του ρυπου τους µετοχους αυτου. Μεσον γαρ τουτων πηγη βλυζουσα γινεται. αλλ’ εκζητησωµεν την βασιλιδα ταυτων των αρετων ολοψυχως. κενοδοξιαν και ταλλα παντα α τουτοις συνεπεται· ου µονον δε αλλα και ωσπερ τις φλοξα περιτρεχουσα κατ’ ολιγον εξαφανιζει εκκαιουσα καθ’ ωραν ως ακανθας αυτας και καταφλεγουσα· ητις και πρωτον µεν ποθον εµποιει της τελειας τουτων ελευθεριας τε και καθαρσεως. φθονον. επειτα και των αποκειµενων και ητοιµασµενων παρα Θεου αγαθων τοις αγαπωσι αυτον. υδωρ ζωης αει πηδων και αλλοµενον και καταρδευον πλουσιως αυτας. ωσπερ τραυµατων λεπιδας ταυτα εξανασπων. το της κατανυξεως θειον πυρ απεργαζεται· ανευ δε δακρυων. και υπερεµπιπλουν τας µετα πιστεως δεχοµενας τον λογον ψυχας. Ο γαρ ταυτην ολοψυχως επιζητων.

δι’ ου επι παραταξιν απαν διατιθεται και παρατασσεται το στρατοπεδον. καν. του την υλην ειδοτος µεταχειρισασθαι και ταυτην ποιησαι σκευος αρµοδιον. Στρατοπεδον µεν γαρ επι το αυτο συναγοµενον απασας νοει µοι ειναι τας των εισαγωγικων αρετας. Παντως ουδεν.καρδια αυτου. αλειφοµενον. ειπε µοι. προθυµοποιουµενον. αλλ’ ως εις των λοιπων ανθρωπων εστιν. διδασκοµενον. µη προηγησαµενης µετανοιας και κατανυξεως και ως απο πηγης αει βρυοντων δακρυων διηνεκων. Τι δε τον κηπουρον ονισησιν. ουτως λογισαι ειναι το πενθος προς τας λοιπας αρετας. ουτε τα παθη κοπτει ουτε τας αρετας κατορθοι. Ωσπερ γαρ βασιλευς διχα του υπ’ αυτον στρατευµατος ασθενης και ευχειρωτος τοις πασι γινεται και ουδε βασιλευς φαινεται. των κατακλυζοντων δηλονοτι και την της ψυχης εκπλυνοντων οικιαν. Τι γαρ ωφελουσιν. κλαυθµω κοπτει αυτα και ο θελων κτησασθαι αρετας. τινας τε πεµπειν σκοπους και οποιους ισταν φυλακας και τι τοις απο . ενισχυοµενον. δοκη πασας µετερχεσθαι. οπλα τε αιρειν και οπη δει και πως και ποτε και ποταπα και επι ποιω και ποταπω τω αντιπαλω κατα καιρον και καιρους καλως οριζοµενον. ως οιεται. ευδηλον οτι ο µη κλαιων καθ’ εκαστην. και αυτην καταδροσιζοντων και αναψυχοντων την υπο του απροσιτου πυρος κατεχοµενην και καταφλεγοµενην ψυχην. Οι ουν λεγοντες µη ειναι δυνατον καθ’ εκαστην νυκτα και ηµεραν πενθειν και κλαιειν. τα εργαλεια της τεχνης του τεχνιτου µη παροντος. Ουτως ουδε ο τας αλλας αρετας (76) µετερχοµενος και κοπιων εν αυταις ονησεται τι χωρις ταυτης της αγιας και µακαριας δεσποινης και δηµιουργου πασων των αρετων. ωσαυτως δε και τα του πληθους στρατευµατα και στρατοπεδα διχα βασιλεως η του αρχιστρατηγου αυτων ευχερως διασκορπιζονται και υπο των αντιπαλων εξαφανιζονται. κλαυθµω κταται αυτας”. µη κατελθη δε υετος ανωθεν επ’ αυτοις η µη ουσης αρδειας αυτω υδατος. βασιλεα δε τουτων και στρατηγαρχην το µακαριον πενθος και τον κλαυθµον. εαυτους πασης αρετης γυµνους ειναι διαµαρτυρονται. εαν ολον µεν τον κηπον εργασηται και λαχανου παν γενος σπειρη τε και φυτευση εν αυτω. Ει γαρ οι πατερες ηµων οι αγιοι ουτως αποφηναµενοι λεγουσι· “Ο θελων κοψαι παθη.

Ει µεν γαρ ο Θεος παντα ταυτα ως δυνατα παρ’ ηµιν γινεσθαι και ειπε και λεγει και καθ’ εκαστην βοα. αυτο δη το πενθος. παντως των απιστων διαφερεις ουδεν.των αντιπαλων πεµποµενοις προσδιαλεγεσθαι χρη και ποιοις εστι γαρ και απο µονης οµιλιας τρεψαι παντας αυτους. Και δια τουτο προ παντων και µετα παντων εργον εστω πασιν ηµιν. κρουετε και ανοιγησεται υµιν”. Ει γαρ το µετανοειν και κλαιειν και δακρυειν καθ’ εκαστην λεγεις αδυνατον. πως ερει ποτε δυνατον παρα ανθρωπων κατορθωθηναι φθαρτων. Ουδαµως· και ουτω γενησεται σοι το µετα απιστων καταταγηναι και ου πιστων. πως δε και ενεδρας κατ’ αυτων και λογους ειτουν εγκρυµµατα. ηγγικε γαρ η βασιλεια των ουρανων”. αυτα σοι λεγω. ει δωσω υπνον . αδυνατα λεγων ειναι ηµιν και ου δυνατα. Θελεις ουν µη κοινωνησαι ποτε διχα δακρυων. Ποια ταυτα. ζητειτε και ευρησετε. λεγω. τα του ∆αυιδ (78) αναµνησοµαι ρηµατα· “Ει αναβησοµαι. συ δε αντιλεγεις απ’εναντιας εκεινω. Ακουε του λεγοντος· “Ου γαρ οι ακροαται του νοµου δικαιοι ουτοι παρα τω Θεω. το ταπεινοφρονειν και παντοτε χαιρειν και αδιαλειπτως προσευχεσθαι. Μη ουν λεγη τις αδυνατον ειναι το καθ’ εκαστην κλαιειν· ο γαρ τουτο λεγων. και τηνικαυτα δυνηση και τουτο αδιαλειπτως επιτελειν. φησιν. η µετανοια και ο συνηµµενος ταυτη κλαυθµος· και τα τω κλαυθµω συνεποµενα δακρυα· ουτε γαρ διχα µετανοιας κλαυθµος. και ποτε και ποιους του στρατοπεδου εις τουτο εκπεµψαι και εν ποιοις τοποις. σαφως διαταττεται· ανευ δε τουτου ο λαος των αρετων απας ευχειρωτος. Ποιησον τα παρα σου καθ’ ηµεραν αδοµενα τε οµου και αναγινωσκοµενα. Αλλ’ ινα µη τον λογον µηκυνωµεν. και ουκ εστι διχα του ετερου φανηναι το ετερον. αλλα µην και αυτην κτησασθαι καθαραν την καρδιαν απο παντοιων παθων τε και λογισµων πονηρων προς το θεασασθαι τινα τον Θεον. αλλα τα τρια ταυτα αλληλοις συνδεδενται. (77) ουτε διχα κλαυθµου δακρυα. Και ολως συ αγνοεις. αδυνατον ειναι λεγει και το καθ’ εκαστην µετανοειν και ανατρεπει πασας τας θειας Γραφας. επι κλινης στρωµνης µου. ινα µη λεγω και αυτην την εντολην του Κυριου την λεγουσαν· “Μετανοειτε. και παλιν· “Αιτειτε και ληψεσθε. αλλ’ οι ποιηται του νοµου δικαιωθησονται”. αδελφοι. ενιοτε δε και εκ του µηδε εις συντυχιαν αυτους προσδεξασθαι -.

αυτη τη βιβλω ο θελησας εγκυψαι µαθησεται. εν παση ευχαριστια διατιθεµενος αµνησικακως προς αυτους και υπερ αυτων προσευχοµενος. αµην ευαγγελιζοµαι σοι χαραν µεγαλην. ψαλλοντι και αναγινωσκοντι και ευχοµενω και επι κλινης ανακειµενω σοι. µεχρι θανατου υποτασσοµενος και υπακουων αδιακριτως και ανυποκριτως τω προεστωτι σου. διψων. απαραλειπτως εν ολη καρδια µετα ταπεινοφροσυνης και πιστεως διαξεις. οτι σποδον ωσει αρτον εφαγον και το ποµα µου µετα κλαυθµου εκιρνων. ολην την ηµεραν σκυθρωπαζων επορευοµην. Ει ουν και συ ταυτα. (79) υποφερων τε πασαν θλιψιν και υβριν και λοιδοριαν και διαβολην. Εκακωθην και εταπεινωθην εως σφοδρα. ωρυοµην απο στεναγµου της καρδιας µου και εγενοµεην ως στρουθιον µοναζον επι δωµατος. αγρυπνων. ωµοιωθην πελεκανι ερηµικω. οτι εαν επιµεινης ταυτα ποιων. α καθ’ εκαστην ψαλλεις και αναγινωσκεις η αλλων αναγινωσκοντων ακουεις. λουσω καθ’ εκαστην νυκτα την κλινην µου. ου µην δε αλλα και µαστιγας και αικιας παρα των ευτελεστερων σου αδελφων. Εταλαιπωρησα και κατεκαµφθην εως τελους. σκηνωµα τω Θεω Ιακωβ”. ως λιαν πρεποντως και καλως ο αγιος ειρηκε Συµεων µη κοινωνησαι ανευ δακρυων . ωσει φορτιον βαρυ εβαρυνθησαν επ’ εµε. χαιρε και αγαλλια χαρα ανεκλαλητω. παραµυθουµενη και παρακαλουσα τας εκ του κοπου οδυνας σου.τοις οφθαλµοις µου και τοις βλεφαροις µου νυσταγµον και αναπαυσιν τοις κροταφοις µου. εως ου ευρω τοπον τω Κυριω. οτι ου µονον εν εσπερα και πρωΐ και µεσηµβρια. Εκοπιασα εν τω στεναγµω µου. και παλιν· “Ουκ εστιν ειρηνη εν τοις οστεοις µου απο προσωπου των αµαρτιων µου. λουσω καθ’ εκαστην την κλινην µου την στρωµνην µου βρεξω”. Φησι δε και ο της Κλιµακος αγιος Ιωαννης· “∆ιψα και αγρυπνια εξεθλιψαν καρδιαν· καρδιας δε θλιβεισης εξεπηδησαν υδατα”. οτι αι ανοµιαι µου υπερηραν την κεφαλην µου. η θεια δωρεα και ανεκλαλητος αυτη ελθουσα καταδιωξει σε πασας τας ηµερας της ζωης σου και συνοδευσει σοι εν οδω και συγκαταλυσει σοι καταλυοντι και διακονουντι συνδιακονησει σοι. Οποσα δε και αλλα περι τουτων ηµιν διαλεγεται. αλλα και εσθιοντι σοι και πινοντι και πολλακις προσοµιλουντι. Και τοτε γνωσεις. Προσωζεσαν και εσαπησαν οι µωλωπες µου απο προσωπου της αφροσυνης µου.

Ει γαρ ουδεις αναµαρτητος. καν απαξ του ενιαυτου τουτο ποιησειε. Ει δε µη χαµευνησαι και αγρυπνησαι βουληθη τις. ουδε µετα δακρυων. αναλογιζοµενος το πληθος των αµαρτηµατων αυτου και το βαρος των αυτου σφαλµατων. Ου γαρ εκεινος. εν τω διαθεσει ψυχης ξενον γενεσθαι απο παντων των εν τη µονη και των εν τω κοσµω και απαρρησιαστον απο µεγαλων τε και µικρων. ουδε σκηνωµα αξιον τω Θεω Ιακωβ. ουδε τοπον ετοιµασαι ισχυσει τω Κυριω. η λουειν καθ’ εκαστην νυκτα την κλινην αυτου η εν δακρυσι την στρωµνην αυτου βρεχειν.τινα. Ει ου βουλεται κακοπαθησαι τις εν τω ταλαιπωρηθηναι και κατακαµφθηναι εως τελους και ολην την ηµεραν σκυθρωπαζων πορευεσθαι. ουδε αξιως και ως δει κοινωνων. Ει γαρ και µη εχει δακρυα. . ου µονον ταυτα εν εαυτω γεγονοτα ου µη θεασηται. και ουδεις δυναται αγνην εχειν την καρδιαν. Οντως ουδεποτε ουδαµως. τον Βασιλεα και Θεον εν εαυτω υποδεξεται. εν τω κοπιαν εν στεναγµω και τον αρτον ωσει σποδον εσθιειν και το κιρναν το ποµα αυτου µετα κλαυθµου. αλλα δι’ εκεινου το Αγιον Πνευµα και ειπε και εγραψεν. πως εις συναισθησιν ελθη της µελλουσης των αµαρτωλων καταδικης και κατακρισεως και κλαυσει εν οδυνη της καρδιας αυτου. αδελφοι. ο Σωτηρ και Θεος ηµων. και ως δυνατον τουτο και επ’ αληθειας πασιν αρµοδιον. ουδε την καρδιαν αγνος. ευδηλον οτι ανευ µετανοιας και δακρυων οφειλει ανθρωπος διελθειν µιαν και µονην ηµεραν εν παση τη ζωη αυτου· οσον το επ’ αυτον. πως ισχυσει ποτε. δηλονοτι. ος εστι Χριστον Κυριος. αλλα τεως ζητειν οφειλει ταυτα εξ ολης ισχυος τε και ψυχης. ουδ’ αν ηµερα µια η ζωη αυτου. Ουδε γαρ αλλως δυναται γενεσθαι αναµαρτητος. Ει δε µη ταυτα προετοιµασει καλως. των εις αναισθησιαν αυτον αγουσων – τουτο γαρ η οντως αφροσυνη εστι -. και διορθωσασθαι (80) ανεξεται τους προσοζεσαντας και σαπεντας υπο αµελειας και καταφρονησεως µωλωπας της εµπαθους ορεξεως και των προληψεων αυτου. εν τω κακωθηναι τε και ταπεινωθηναι εως σφοδρα και ωρυεσθαι απο στεναγµου της καρδιας αυτου και ως στρουθιον µοναζον γενεσθαι επι δωµατι και πελεκανι ερηµικω οµοιωθηναι. αλλ’ ουδε εν ευχη αυτου ευρησει αυτα.

οσον το επ’ αυτω. Ουτω γαρ ποιων και ουτως εχων. ωσπερ η βδελυρα του σωµατος ρυσις και η της καρδιας προς παν παθος οιονει ενηδονος µιξις τω διαβολω οια τις θυσια προσαγεται παρ’ ηµων. Λεγοντος γαρ ακουοµεν καθ’ εκαστην του αποστολου· “∆οκιµαζετω γαρ. µεγα εκβοωντες αυτοις – ειθε δε και εαυτοις-. Καρπος γαρ της µετανοιας πρωτος ταυτα εισι και. ουτε εξ εµαυτου γνωναι ισχυσα. Τι ουν. ουτος ουκ αξιος.(81) “Τα γαρ αγια τοις αγιοις” καθ’ εκαστην οι µεν λεγουσι και τοις αλλοις κηρυττουσι. των µυστηριων µεταλαβειν. πως. µη διακρινων το σωµα του Κυριου “. και σφοδρα εστιν αξιος ουκ εν εορτη µονον. Ο δε ταυτα παντα ποιων και και εν στεναγµοις και δακρυσι τον εαυτου βιον διανυων. ως εν τουτοις και τοις τοιουτοις εργοις µελλων εγκαρτερειν µεχρι τελους. Εγω γαρ ουδεν πλεον ουτε απο των θειων Γραφων µεµαθηκα. αλλα καθ’ εκαστην ηµεραν εξ αυτης. διχα δακρυων ποτε καθαρθηναι τις δυνηθη και αξιως. Ο µη αγιος και αναξιος. κριµα εαυτω εσθιει και πινει”και παλιν·“ Ο δε αναξιως εσθιων το σωµα και το αιµα του Κυριου. φησιν. εκαστος εαυτον και ουτως εκ του αρτου εσθιετω και εκ του ποτηριου πινεστω. αλλ’ ο µη καθ’ εκαστην τα κρυπτα της καρδιας αυτου εξαγγελλων. βοηθουµενος εκ της µεταληψεως των αγιων. φωτιζεται την ψυχην οσηµεραι. ει τολµηρον ειπειν. Συγγνωστος γαρ εστιν ο τοιουτος. ο µη πενθων αει και σκυθρωπαζων πορευοµενος και τα προειρηµενα µη µετερχοµενος εν σπουδη. ειπε µοι συ. ουτω τα εξ αυτης χεοµενα παλιν δακρυα θυσια ευπροσδεκτος τω ∆εσποτη προσφερονται και της . Αλλως δε πως αποπλυθηναι η καθαρθηναι το ρερυπωµενον ηµων σκευος και την µολυνθεισαν οικιαν ηµων ουκ ενι. της αρχης της µετανοιας και επιστροφης αυτου των θειων τουτων εν µετοχη γινεσθαι µυστηριων. (82) ενοχος εσται του σωµατος και αιµατος του Κυριου. και εις τελειαν καθαρσιν και αγιοτητα συηντοµως µαλλον αναγεται. οι δε λεγοντων εκεινων ακουετε. ο µη µετανοιαν αξιαν υπερ τουτων και υπερ των εν αγνοια επιδεικνυµενος. οδευων εν ταπεινωσει και συντετριµµενη καρδια. Ει δε ο µη αξιους τους καρπους της µετανοιας επιδειξαµενος. αναξιος ειναι υπο πασης θεοπνευστου Γραφης απελεγχεται. Ο γαρ αναξιως εσθιων και πινων το σωµα του Κυριου. Ου.

Ου γαρ τουτο µονον αξιους ηµας ευθυς αποκαθαιρον ποιει. αλλα το καθ’ εκαστην και αδιαλειπτως µεχρι θανατου πενθειν. ηµεραν µιαν ου διερχεται ποτε ανευ δακρυων κατα τον ειρηκοτα ∆αυιδ· “Λουσω καθ’ εκαστην νυκτα την κλινην µου. Και εικοτως· εν εξει γαρ τοιαυτη γενοµενη ηµων η ψυχη και ουτω καθ’ εκαστην ταπεινουµενη. Η βασιλεια των ουρανων. λεγων. Αυτη γαρ η µετανοια και η ουτως απαραλειπτως. αλλ’ εν αµελεια και ραθυµια και χαυνοτητι πορευεσθαι θελησοµεν. ∆ια τουτο ουν παρακαλω και υµας. αιτειτε και ζητειτε και κρουετε”. εν δακρυσι µου την στρωµνην µου βρεξω”. ου αν τας αρετας κτησωµεθα πασας. φησι. (83) πλην τουτο. εν σπουδη εκαστος την εαυτου ψυχην εν τουτοις και τοις τοιουτοις εγγυµνασατω εργοις. ουκ αν των παθων απαντων τελειως απαλλαγωµεν. ιτι καν συµβη ποτε τινα µετα δακρυων ισως κοινωνησαι. Τις. δι’ ων αποσµηχει και αποκαθαιρει τον της ψυχης ρυπον και µολυσµον· µετα ταυτα δε µετανοιαν ηµιν εµποιει καθαραν και εις γλυκεα τα πικρα δακρυα µεταβαλλει και χαραν αενναον απογεννα εν ταις καρδιαις ηµων και το αδυτον φεγγος ιδειν προξενει. ητις κατανυγεισα και µεταποιηθεισα κατα µικρον. ηγουν η προ της λειτουργιας η εν τη θεια λειτουργια η και εν αυτω τω καιρω της των θειων µεταληψεως κλαυσαι. ο ει µη παση σπουδη καταλαβειν αγωνισοµεθα. και τουτο δηλων ο ∆αυιδ ελεγε· “Θυσια τω Θεω πνευµα συντετριµµενον. “Εως ου ληψεσθε. ουκ αν αξιως η µετα δακρυων των κατα Θεον ισχυσωµεν ποτε των θειων µυστηριων . και ευρησετε και ανοιγησεται υµιν”. καρδιαν συντετριµµενην και τεταπεινωµενην ο Θεος ουκ εξουδενωσει”. πηγη γινεται ποταµους δακρυων και κατανυξεως αναβλυζουσα. πατερες και αδελφοι µου.εµπαθους εκεινης ηδονης το αισχος αποκαθαιρουσι. ουδεν αυτω εκ του προς απαξ κλαυσαι το οφελος εσται. ως αυτος ηµιν ο ∆εσποτης ποιειν προσεταξε “Μετανοειτε. ως ειποµεν. πνευµατικοι πατερες και αδελφοι. τας δε λοιπας ηµερας τε και νυκτας ου προθυµειται τουτο ποιειν. δηλονοτι. Εως ποτε. κατα µικρον µικρον δακρυα προχεειν ηµας ποιει πικρα. Ει δε µη ουτω καθαροι γεγονεναι σπουδασοµεν. µεχρι θανατου µετα πονου και θλιψεως επιτελουµενη. εγω µεν ουδεν ερω φορτικον φειδοις της αγαπης υµων.

κατα την ευαγγελικην φωνην. εκβοησασα η σαλπιγξ εξυπνησει ηµας. ως λαµπαδας προαναφθεισας. εχωµεν τας ψυχας. ανελπιστον και απληροφορητον· ο γαρ µη χαριτι την καρδιαν βεβαιουµενος εξ ουδενος ετερου την ακαταισχυντον ελπιδα αδιστακτον ποτε. Εξανασταντων γαρ ηµων ως εξ υπνου. ∆ια τουτο σπουδασωµεν απεντευθεν ηδη ταυτας αναψαι δια µετανοιας οµου και δακρυων φαιδρως. κτησεται· ο δε ταυτην µη εχων. τουτον αξιωθησεσθαι κατιδειν. ων γενοιτο παντας . δια τινος αλλου εις απαντησιν του Κυριου εις αερα συναρπαγησεται τοις αγιοις. Το δε αδηλον και αβεβαιον. Που του ελαιου και ποθεν ευρισκοµενου και ποιου του πυρος. ινα τοτε ετοιµασθεντες φαιδροι φαιδραις ταις λαµπασι τω νυµφιω προσυπαντησωµεν. Αλλα γενοιτο παντας ηµας. καθαιροµενους τε και καθαρθεντας. η ποθεν η πως. ∆ια τινος δε και η λαµπας ηµων τοτε εξαναφθησεται. αλλ’ ευρεθωσιν η µηδολως η ολιγον τι και µικρον φαινουσαι και οσον ουπω σβεσθηναι. Οι γαρ εκτος των δυο τουτων του βιου υπεξερχοµενοι. καθ’ οσον του φωτος αυτου εκουσιως εαυτους υστερησαµεν εν τη παρουση ζωη. τρεχειν µελλοµεν. τοσουτον της εκεινου θεας εκπεσοµεν “κατα την αναλογιαν της εκαστου ηµων απεντευθεν αµβλυωπιας”. ουδε ιδειν αξιωθησοµεθα. ειπε µοι. εαν µη απο των ωδε. ευθυς προς την απαντησιν. Αλλ’ ουδε την καρδιαν εξοµεν ποτε καθαραν. ινα εν τη αναστασει λαµπροι λαµπρως τω νυµφιω προσυπαντησωµεν και συνεισελευσωµεθα αυτω εν τη βασιλεια των ουρανων και των αιωνιων κατααπολαυσωµεν αγαθων. µελλουσαι. αλλ’ ως ο Θεολογος λεγει Γρηγοριος. ουδε το Αγιον Πνευµα ενοικησει γνωστως εν ηµιν. ως ακουετε. του ταυτην αναψαι µελλοντος. που τοτε ευρησοµεν η τας παντελως (85) εσβεσµενας αναψαι η ταις σβεννυµεναις απο της ενδειας του ελαιου προσθειναι τι µικρον. οιµαι. αδηλον εχουσι το περας της περι αυτους αποφασεως. ως οι αγιοι.καθ’ εκαστην µεταλαµβανειν η το συνον αυτοις θεασασθαι θειον φως. τον Θεον ουτε ενταυθα οντες (84) ουτε εκει µοι δοκει. εσβεσµενη απο των ωδε τυγχανουσα. Ει ουν καθεζοµενων και εν τοις µνηµασιν οικουντων ηµων. τυφλοι απελθοντες. Οντως ουδεν ουδαµου ευρησοµεν.

Εχει ουν πολλακις εκ τουτου τις ειπειν· “Ευχαριστω τω Θεω. “Μετανοειτε. Και περι της δευτερας του Κυριου παρουσιας και της των αµαρτωλων κατακρισεως. (86) Περι µετανοιας. Και οτι ουκ αρκει ηµιν η των ενοντων µονον διαδοσις και η απογυµνωσις αυτη των πραγµατων εις καθαρσιν ψυχης. Και οιον αγαθον ειργασατο αυτου η µετα την εκπτωσιν µετανοια. και παλιν· “Παραστηναι δει ηµας εµπροσθεν του βηµατος του Χριστου. ∆ιατι δε ειπε “∆ιωκετε”. δει γαρ απο µικρων αρξαµενους κατα προκοπην αναχθηναι εις αγιωσυνην και καθαροτητα· και οτι καν χιλια ετη εν τω βιω τουτω ποιησωµεν. Αλλ’ αντιφθεγγεται ο ∆εσποτης και λεγει την περι των δεκα παρθενων παραβολην και δεικνυσι πασιν ηµιν και αποφαινεται µηδεν ωφελεισθαι ηµας εκ της του σωµατος καθαροτητος µη προσουσων ηµιν και των λοιπων αρετων. Λογος Ε΄. ελεγχος των εν κακια και υποκρισει ζωντων. Αυτου του αποστολου βοωντος ακουσατε· “Πασα αµαρτια εκτος του σωµατος εστιν· ο δε πορνευων εις το ιδιον σωµα αµαρτανει”. τιµη και προσκυνησις εις τους αιωνας των αιωνων. Και προς το τελος. ο πασης ανοµιας εργατης! – και εχει δηθεν παραµυθιαν εκ τουτου οτι εκτος εστιν αµαρτιας σωµατος αυτου.οπερ ειπειν ουκ εχω τεως εγω. ου χωρις ουδεις οψεται τον Κυριον”. εφη. Και οτι ει µετενοησε παραβας. Τουτο γαρ ειδως και ο τα παντα προειδως Κυριος Ιησους Χριστος. ο Θεος ηµων. Θελετε δε µαθειν πως διχα µετανοιας. ω πρεπει πασα δοξα. ∆ιοτι ου δυνατον εστιν εν ωρα µια γενεσθαι και ειναι αγιους ηµας. ειτε αγαθον ειτε φαυλον”. αδυνατον σωθηναι ηµας. καλον η µετανοια και η εξ αυτης γινοµενη ωφελεια. και µετανοιας απο ψυχης και οιαν ο λογος επιζητει παρ’ ηµων. Ου µονον δε αλλα και αυτος παλιν ο Παυλος συναδοντα τω ∆εσποτη βοα λεγων· “Ειρηνην διωκετε µετα παντων και τον αγιασµον. ουδεποτε το ταυτης τελειον καταλαβειν .ηµας επιτυχειν εν αυτω Χριστω τω Θεω ηµων. Και περι της του Αδαµ εξοριας. ηγγικε γαρ η βασιλεια των ουρανων”. οτι ουκ εµιανα µελος σωµατος µου εν ουδεµια τινι πονηρα πραξει”. ινα αποληψηται εκαστος (87) τα δια του σωµατος προς α επραξεν. ουκ αν του παραδεισου εξεπεσε. εαν µη και το πενθος κτησωµεθα. Αµην. Αδελφοι και πατερες.

ο το διαδηµα και την πορφυραν της βασιλειας περικειµενος. τας καρδιας υµων και µη τα ιµατια υµων”. ο θησαυρους εχων αµετρητου χρυσιου και αργυριου και επι θρονου υψηλου και µετεωρου καθηµενος. Προφθασωµεν το προσωπον αυτου εν εξοµολογησει και κλαυσωµεν ενωπιον αυτου του ποιησαντος (88) ηµας. οφειλοµεν εν αυτη αγωνιζεσθαι· και τουτο αυτος παλιν εδηλωσεν ουτως ειπων· “∆ιωκω δε ει και καταλαβω. ειτα µεταµεληθεις απαλλαγην του κακου τουτου ζητων. ου ποιησωµεθα δε την αποχην του κακου ουδε την αµαρτιαν µισησωµεν. παρακαλω. φησι. αλλα παντοτε καθ’ εκαστην. αλλα και δακρυσι µετανοιας τον ρυπον αυτων σπουδαιως απονιψωµεθα. ως µητε οραν αυτον δυνασθαι µητε ακουειν µητε οσφραινεσθαι. και µη στωµεν µεχρι τουτου. Αποβαλωµεθα. αλλ’ αντι τουτου σκορπιση µονον παντας αυτου τους . Ωσπερ γαρ αυτος ο βασιλευς. Μονον µετανοησωµεν ολοψυχως και αποβαλωµεθα µη µονον τας πραξεις ηµων τας κακας. ουκ εισελθη ταχεως εις τον κοιτωνα αυτου και υδασι πολλοις απονιψηται τον βορβορον εκεινον και την ασβολην. εαν παντα µεν τα υπαρχοντα ηµων πτωχοις διανειµωµεν. ∆ια τουτο.δυνησοµεθα. εαν βορβορον και ασβολην εκουσιως λαβοι ποθεν και συν αυταις ταις χερσι και ολον αυτου το προσωπον χρισας εφµραξη πασας αυτου τας αισθησεις. και ου µη αποστρεψη το προσωπον αυτου αφ’ ηµων. µετα των χρηµατων ηµων και των ειρηµενων κακων την συνηθη δουλειαν. και δευτε προσκυνησωµεν και προσπεσωµεν τω αγαθω και φιλανθρωπω Θεω ηµων. νοητως δε αισχροις και ακαθαρτοις συνδυαζωµεν λογισµοις και αφανως την αµαρτιαν πληρωµεν και υπο παθων ακαθεκτων ψυχης βασιλευωµεθα και κρατωµεθα. και ακουσατε λογους αδελφου υµων ελαχιστου και αµαρτωλου. αδελφοι µου. παρακαλω. εφ’ ω και κατεληφθην”. Τι το οφελος. οτι αυτος εστι Κυριος ο Θεος και ηµεις λαος αυτου και προβατα νοµης αυτου. αλλα και αυτους ηµων τους πονηρους και ακαθαρτους λογισµους της καρδιας κατα το γεγραµµενον εξαφανισωµεν· “∆ιαρρηξατε. ειπε µοι. προσεχετε. Τι δε εαν πρακτικως µεν σωµατικην αµαρτιαν ου πραττωµεν. (89) και ουτω παλιν ως το προτερον κεκαθαρµενος επι τον θρονον της βασιλειας αυτου καθεσθη. ως αρχην βαλοντες.

αδελφοι. ποιµνιων και βουκολιων και ανδραποδων. αυτους τε παντας τους ιδιους και φιλους και συγγενεις κατελιπε και πτωχος και ακτηµων εις το των µοναχων σχηµα ελθων εγενετο. εαν µη και κλαυσωµεν και θρηνησωµεν (90) απο ψυχης. φησιν ο αποστολος. αλλα µεµολυσµενος του βιου εξελθω. Ναι. ινα αµαρτησαντες δωµεν αυτο αντιλυτρον των αµαρτιων ηµων τω Θεω. αλλα και γελως εσται τοις ορωσιν αυτον.”Τι γαρ. Οιµαι γαρ οτι εαν µη παση σπουδη αυτος εαυτον δια δακρυων του µολυσµου των αµαρτηµατων µου εκκαθαρω. δικαιως και παρα του Θεου και παρα των αγγελων αυτου καταγελασθησοµαι και συν τοις δαιµοσιν εις το πυρ το αιωνιον εκβληθησοµαι. αλλα και ολως εν ολω τω σωµατι περιφερηται. πασαν δε δοξαν αξιωµατων περιφανειαν τε οικων και ιππων. µηδε δια µετανοιας και δακρυων αποκαθαρας αυτου την ψυχην. δωσει ανθρωπος τω Θεω. οντως ουτως εστιν. ινα ανταποδοθη αυτω. αλλ’ ουν ως αναγκαιων τη ζωη αυτου δεεται των δακρυων της µετανοιας. Πας γαρ ανθρωπος. Τουτο δε εστι πληρωµα νοµου το . Φησι γαρ και ο Κυριος· “Μη νοµισητε οτι ηλθον καταλυσαι τον νοµον η τους προφητας· ουκ ηλθον καταλυσαι αλλα πληρωσαι”. πασαν δε φτωχειαν και ακτηµοσυνην αναλαβοµενος. ο αµαρτησας οµοιως εµοι τω κατακεκριµενω και βορβορω των ηδονων τας αισθησεις εµφραξας αυτου της ψυχης.θησαυρους τοις πενησι και πασαν αυτου κινητην και ακινητον περιουσιαν αποδωη αυτοις. ουδεν εκ τουτου ωφελησει εαυτον µη απονιψαµενος την ασβολην και τον βορβορον υδατι. αποχην δε µη ποιησαµενος του κακου. και µαλλον εαν ετι καθαπερ εγω την ασβολην και τον βορβορον των πολλων αυτου κακων ουκ επι του προσωπου µονον και των χειρων. ινα τον βορβορον των αµαρτηµατων αυτου απονιψηται. αδελφοι! Ουδεν γαρ εισηνεγκαµεν εις τον κοσµον. Ου γαρ αρκει µονον ηµιν η των υπαρχοντων διαδοσις εις καθαρσιν της ψυχης. αυτη ταπεινωσις δικαια και αληθης.” Αυτη κρισις ορθη. ουτως ουδε ετερος τις εαυτον ωφελησει παντα µεν τα υπαρχοντα αυτου διανειµας τοις πενησι. ει και πασαν µεν την περιουσιαν αυτου διενειµε τοις πτωχοις. ωδε κακεισε ως µορµολυκιον µεσον της συγκλητου αναστρεφοµενος.

εν τη νεα δε χαριτι και επιφανεια του Θεου και Σωτηρος ηµων Πετρος. αλλ’ ως δουλοι του δεσποτου τα παρα του δεσποτου δοθεντα αυτοις και ως εκεινω εδοκει διεποντες. ως λεοντα η γιγαντιαιον αλλον Σαµψων η ει τινα ετερον η προγεγονοτα η οντα και αυτου ανδρειοτερον. βασιλεις. ∆υνατον ουν εστιν. τοις πασιν ου µονον τοις µοναχοις αλλα και τοις λαϊκοις το αει και διηνεκως µετανοειν και κλαιειν και δεεσθαι του Θεου.µη δικαιολογεισθαι τινα εν τινι. αλλ’ ειναι εν µοναις ταις εντολαις του Θεου και εις το τηρειν τα εκεινου προσταγµατα.ων αι πολεις και αι οικιαι και των εκκλησιων οι ναοι. (91) περι του ∆αυιδ λογοις τον πεντηκοστον ψαλµον εξηγουµενος. αλλα προκεισθαι τοις πασι τα παντα ωσει νεκρον. ουχ ως οικειοις. ο αλιευς και αγραµµατος. µετα της πενθερας και των αλλων κηρυσσων τον επιφανεντα Θεον. υπερ σταγονας οντας των υετων και υπερ τους αστερας του ουρανου. ων τα γηροκοµεια και τα ξενοδοχεια σωζονται και εισι µεχρι του νυν. ους εκεινοι φιλοτιµως ανηγειραν. Τους δ’ αλλους τις αριθµησειεν. λεγων δυνατον ειναι γυναικα εχοντα και παιδας και παιδισκας και πληθος οικετων και περιουσιαν πολλην και βιωτικοις εµπρεποντα πραγµασι. αδελφοι. ινα ειτι δ’ αν ποιωσιν εις αυτον µη κινηται ολως µηδε ταρασσοµενος αντιλεγη αυτοις.Μωσης και ∆αυιδ. το κλαιειν καθ’ εκαστην και ευχεσθαι και µετανοειν. Και οτι τουτο αληθες εστι συµµαρτυρει µοι και ο χρυσορρηµων Ιωαννης. µη τουτο µονον δυνασθαι. χρωµενοι µεν τω κοσµω κατα την του Παυλου φωνην. µηδε εαυτον εκδικειν. αλλα και εις το τελειον φθασαι της αρετης τον βουλοµενον και Πνευµα λαβειν Αγιον και φιλον γενεσθαι Θεου και επαπολαυειν της θεας αυτου. και δια των τοιουτων πραξεων και τας λοιπας πασας αρετας κτησασθαι. απερ και περιοντες εκεινοι εκεκτηντο και εχρωντο αυτοις ευσεβως. αρχοντας και δυναστας – µη ειπω πενητας και τους τη αυταρκεια συζησαντας . οιοι και προ της Χριστου παρουσιας εγενοντο Αβρααµ. ∆ια γαρ τουτο και εν τω βιω τω παροντι περιδοξοι γεγονασι και λαµπροι και νυν και εις τους ατελευτητους αιωνας εν τη βασιλεια του Θεου περιδοξοτεροι . ο µεγας στυλος και διδασκαλος της εκκλησιας. Ισαακ.ινα τους αλλους παρησω πολλους οντας . Ιακωβ και ο εν Σοδοµοις Λωτ και . ου καταχρωµενοι δε.

εικοτως εξεβληθη. µαλλον δε ουκ εγω λεγω τουτο ο αθλιος . Αδαµ. καταµαθε σου την γυµνωσιν! Ιδε οιου ενδυµατος. Και λεγω σοι πραγµα οπερ σαφως. αλλα σπουδαιοι και διεγηγερµενοι και νηφοντας.”. οιας δοξης εστερησαι.εµον γαρ το παθος εστιν! -. ακουσον! Ο Θεος τον ανθρωπον βασιλεα εποιησεν εξ αρχης παντων των επι γης.µετα το παραβηναι λεγω -· “’Αδαµ. αλλα και δευτερας αξιοι αυτον αποκρισεως και φησι· “Τις . Τι ουν ο Θεος. ει εµεινεν ευχαριστων τω ποιησαντι και δεδωκοτι αυτω τα παντα Θεω. απ’ αυτου εφαγες. Βασιλευες ων τουτων απαντων των ορωµενων. Ειποντος γαρ αυτου· “Αδαµ. µακροθυµιαν Θεου. αλλα µην και αυτων των υπο τον οροφον οντων του ουρανου· ηλιος γαρ και σεληνη και αστρα δια τον ανθρωπον παντως παρηχθησαν. ει µη απο του ξυλου.” οιονει πως τουτον παρακαλων και λεγων· “ναι. “Αδαµ. που ει. Παντως εις συναισθησιν αυτον αγαγειν βουλοµενος και τουτον προς µετανοιαν εκκαλουµενος. ουκ αν την βασιλειαν ταυτην απωλεσεν. ου ενετειλαµην σοι τουτου µονου µη φαγειν. Ακουε της θειας λεγουσης Γραφης· “Και ειπεν ο Θεος τω Αδαµ . που ει. που ει. Ει µη γαρ παρεβη την εντολην του ∆εσποτου. φρονησον. Ορας. που ει. Ουµενουν ουδαµως. αλλα τι. Ποιον.και λαµπροτεροι ανθρωποι γενησονται. Κατανοησον σεαυτον. και εγνων οτι γυµνος ειµι και εκρυβην”. εβλαπτετο αρα εκ τουτων προς αρετην. Ειπε· Ηµαρτον! “ Αλλ’ ου λεγει τουτο. ταπεινε. ο του παντος Ποιητης. Τι ουν. “Και τις ανηγγειλε σοι οτι γυµνος ει. “ και µη οµολογησαντος την αµαρτιαν ευθυς. (92) Και ει µη οκνηροι ηµεν και ραθυµοι και καταφρονηται των εντολων του Θεου. ουκ αν της του Θεου δοξης εαυτον απεστερησεν· επει δε τουτο πεποιηκεν. συνεσκιασµενως δε τουτο ειρηται. ουκ απεστραφη ευθυς. ουδεις απεκαλυψε. ναι. αλλα και µειζονως. εξελθε οθεν ει κεκρυµµενος. φησι. (93) “Της φωνης σου ηκουσα περιπατουντος εν τω παραδεισω και εγνων οτι γυµνος ειµι και εκρυβην”. ουδεµιαν ειχοµεν χρειαν αποταγης η κουρας η της του κοσµου φυγης. εβιωσε και απεθανε. εµελλεν ευδοκιµειν. ουκ ωργισθη ο Θεος. Και ινα τουτο πιστωσωµαι. Εµε οιει κρυπτεσθαι. Κυριε.” Τι τουτο λεγων. αγαπητε. εξωρισθη. αλλ’ ειποντος· “Της φωνης σου ηκουσα. οιµαι.

οιονει οτι· “Εαν ειπω οτι γυµνος ειµι. εσφαλην µεγαλως ποιησας τον εκεινης λογον και παρακουσας τον σον. του αθλιου. ταπεινε· ῾Ναι. Προγινωσκων γαρ ο Θεος οτι αµαρτησαι εχει ο Αδαµ και βουλοµενος µετανοουντα συγχωρησαι αυτον. “Τι λεγεις. ου ενετειλαµην υµιν τουτου µονου µη φαγειν. ουδεν.”. ον υπεστη εξορισθεις και εις τον αδην τοσουτους αιωνας ποιησας κειµενος. επταισα ακουσας της συµβουλης της γυναικος. νευρον σιδηρουν ο της καρδιας τραχηλος – οιος δη και ο εµος. ει µη απο του ξυλου. εστιν . οιονει λεγων· “Και (94) ολως εµε κρυπτειν οιεσαι.ανηγγειλε σοι οτι γυµνος ει. ου ταπεινουται. παρεβην την εντολην σου. φησιν. ο και αυτη τη ωρα εγενετο. οτι ῾Γυµνος ειµι’.’. την δε καρδιαν και τας ενθυµησεις σου µη οραν. ως ειρηται. τα εαυτων κακα κρυπτοντες -. δι’ ο και της αθανατου στολης εγυµνωθη· ουδεν δε πλεον προειπεν ο Θεος και ουδεν πλεον εγενετο. δηλονοτι τω ψυχικω. απ’ αυτου εφαγες. αγνοων ο Θεος ειπειν εχει· ῾ Και διατι ει γυµνος. ει µη απο του ξυλου.” Νοει µοι βαθος λογων σοφιας Θεου. Ειπεν ο Θεος τω Αδαµ· “Ην ωραν φαγεσθε απο του ξυλου. Ειτα απαρνησασθαι εχω εγω και ειπειν· ῾Ουκ οιδα’. Τουτο ουν εστιν ο υπεσχοµην ειπειν. κερδαναι αν ειχε απο µιας της τοτε φωνης. εµεινε αν εν τω παραδεισω και τον κυκλον ολον εκεινον των µυριων κακων. φησιν. την δε αµαρτιαν σου κρυβεις. τεως ου µη εκβαλη µε. Ειπε. ου ενετειλαµην σοι τουτου µονου µη φαγειν.”. πλεον προαπεφηνατο κατ’ αυτου· επει δε ηρνησατο την αµαρτιαν αυτου και ουδε . τεως ου µη εξοριση µε! “. ο Θεος µη θελων πολυπλασιασαι αυτω το κριµα λεγει· “Και ποθεν εγνως οτι γυµνος ει. ου ενετειλαµην σοι µη φαγειν. απ’αυτου εφαγες. Μη νοµιζεις µε το σωµα σου µονο οραν.ως και νυν ποιουσι πολλοι και αυτος εγω πρωτος. και λαθειν εχω αυτον και παλιν απολαβειν την πρωτην µου στολην. Ου γινωσκω εγω τι πεπραχας. ελεησον µε!’ ” Αλλ’ ου λεγει τουτο. Και ακουσον των εξης και γνωθι οτι αληθης εστιν ο λογος και ουκ εστι ψευδος το οιονουν εν αυτω. Ει δε µη. Ου λεγεις το ῾ Ηµαρτον’. ∆εσποτα. θανατω αποθανεισθε”.. ου καµπτεται. Ει γαρ ειπε τουτο. αληθεια. Ταυτα ενθυµουµενου αυτου . Ηλπιζε γαρ απατηθεις ο Αδαµ οτι ουκ ηδει ο Θεος την αµαρτιαν αυτου και ελεγεν ουτω καθ’ εαυτον.

επταισας· η γυνη. ει µη παντως ινα ειπη οτι· “Εν αφροσυνη µου. Επειδη δε σκληρος ουτως ει. Αλλ’ ουκ ειπε τουτο. αυτη µε ηπατησεν”. και ακανθας και τριβολους ανατελει σοι η γη”. ουκ αν . ειπε µοι. Τουτο δε δηλον εκ των εξης.“Ελεγον. ο ταπεινος και ταλαιπωρος. αλλ’ “Ο δεινα µε. σου του ∆εσποτου µου παρακουσασα. Ως δε ουδε αυτη ευρεν ειπειν “Ηµαρτον”. δια τουτο κατεκριθη. Τοιγαρουν και αφεις αυτον ερχεται προς την Ευαν. και ου θελω ταπεινωθηναι ποτε και ειπειν απο ψυχης (95) οτι εγω ειµι αιτιος της εµης απωλειας. φησιν. Ω της αναισθησιας! Και ολως οφει. εξ ης εληφθη. ην δεδωκας µοι. απελθε του λοιπου απ’ εµου και αρκεσει σοι εις παιδευσιν η αποστασια σου. Ελεησον µε! “. ο δεινα µοι συνεβουλευσεν εργασασθαι το και το”. η ταπεινη και αθλια. – “Ην δεδωκας µοι! “ ω ψυχης απροσεκτου.ελεγχοµενος υπο του Θεου µετενοησεν. εξοριζονται του παραδεισου και του Θεου. και τελευταιον οτι· “Γη ει και εις γην απελευση”. “Ο οφις εξηπατησε µε”. ο Θεος λαλειν προς αυτην ταυτα τα ρηµατα. µετανοησαι σε και ειναι παλιν εν τη προτερα σου διαγωγη. λεγω. ην δεδωκας µοι. Ηδη ουν εγνως οτι µετα την παραβασιν δια το µη µετανοησαι και ειπειν “Ηµαρτον”. συνετυχες και τουτον αντι του ποιησαντος σε Θεου προετιµησας. τοτε λεγει αυτω ο Θεος· “εν κοπω και ιδρωτι φαγη τον αρτονσου.” ινα καν αυτη ειπη το “Ηµαρτον”. αυτη µε ηπατησεν”. κακεινου την συµβουλην υπερ (96) την εντολην του ∆εσποτου προτιµοτεραν και αληθεστεραν πεποιηκας. οτι γη ει και εις γην απελευση”. και εξοριζεται και εν κοπω και ιδρωτι διαγειν κελευεται και εις την γην. Ποιαν γαρ και αλλην χρειαν ειχειν. φησι. και φησι· “Τι τουτο εποιησας. θελων δειξαι οτι δικαιως και αυτη συνεκβληθησεται. παρωτρυνε ποιησαι και ειπειν τα και τα. Αλλα σκοπει µοι το βαθος των µυστηριων του φιλανθρωπου Θεου και µαθε και διδαχθητι εντευθεν οτι ει µετενοησαν. οιονει τω Θεω λεγουσης· “Συ. κατα του ∆εσποτου λεγοντι σοι.οια και νυν εγω πασχω. (εφη γαρ· “Η γυνη. τουτο επραξα. Τι δε. ω αθλιας ψυχης προϊεµενης ρηµατα αµαρτιας µεστα! ω ψυχης αναιδους και µιαρας αναιδεστεροι λογοι και µιαροι !) – τοινυν και ουτω του Αδαµ ειποντος. µετανοησαι µη θελουσα. ∆εσποτα. εκβαλλονται της τρυφης.

τουτο δε ου µιαν ηµεραν ουδε δυο η δεκα. οια και ηµεις αυτοι πασχοµεν σηµερον. πειναν δε ηρξαντο και διψαν. υπ’ εκεινου εις µακραν χωραν εξορισθεντες και µυριοις τη προσταξει αυτου καθυποβαλλοµενοι πειρασµοις.εξεβληθησαν. Πως γαρ και µη κλαιειν αει και διηνεκως τον ∆εσποτην εκεινον τον ηµερον ενθυµουµενοι. παντοτε εκλαιον. πιστευσατε. . Πως. τον αυτον τροπον πεπονθασι και οι πρωτοπλαστοι εν τω παραδεισω οντες και απολαυοντες εκεινων των αγαθων. παντοτε εθρηνουν. τας των αγγελων ανοδους και καθοδους. τη ζωη αυτων. πλειονα δηλονοτι λαβοντες της δυστυχιας ταυτης και της εκπτωσεως αισθησιν. απολαυουσι και της παρρησιας της προς αυτον και της ευνοιας και της αγαπης αυτου εν ανεσει πολλη και τρυφη και σπαταλη. αλλ’ εν παση. εν τω κοπιαν και κατατρυχεσθαι επι πλειον και πλειον επαισθανονται της ανεσεως ης απελαυον και των αγαθων ων εξεπεσον της ζηµιας. ειτα εκπεσοντες αυτων και εξορισθεντες. εθρηνουν. εξ ης εληφθησαν. Επει ησθοντο της εκπτωσεως. ουκ αν εις την γην. Καθαπερ γαρ οι παρα τινος των αρχοντων του παροντος αιωνος εκλεχθεντες εις υπηρεσιαν αυτου δουλοι. επαν δε εις απονοιαν τραπεντες κατα του οικειου δεσποτου τραχηλιασωσι και κατεπαρθωσι των συνδουλων αυτων. εξω ουν του παραδεισου περιπατουντες και καθεζοµενοι. το προσωπον ετυπτον. τον αµεριµνον βιον και αµοχθον. εκπιπτουσι της παρρησιας της προς αυτον και της αγαπης και της ευνοιας. τας προς αυτους. ου µονον δε αλλα και αυτης εαυτων της κακοφροσυνης και της αφατου του Θεου ευσπλαχνιας. αποστραφηναι και κατεδικασθησαν. του ∆εσποτου αυτων την ευσπλαγχνιαν επικαλουµενοι. την κατα προσωπον. εως µεν την αιδω και την τιµην και την δουλειαν ανοθευτον φυλαττουσι προς τον εαυτων δεσποτην (97) και αγαπωσιν αυτον τε και τους οµοδουλους αυτων. την τρυφην εκεινην την αφραστον. µετεµελοντο. Ακουσον! Επει εξεβληθησαν και ηδη εξαυτης ενεπεσον εις τους ιδρωτας και εις τους σωµατικους κοπους. την εαυτων σκληροκαρδιαν αποκλαιοµενοι. τα καλλη των ανθεων εκεινων τα αρρητα. ουκ αν κατεκριθησαν. ετιλλον συροντες εαυτων τας τριχας. εκλαιον. ριγαν τε οµου και τρεµειν και πασχειν τοιαυτα.

Επειδη γαρ ειδε ταπεινωθεντας αυτους. βιαστον ελοµενος και επονειδιστον θανατον. Ινα δε µαθης και τα λοιπα και επι πλειον τω λογω πιστευσης. προωρισε παντως προ του ποιησαι τα παντα και τον καιρον και τον χρονον και οπως και ποτε απο της εξοριας τουτον ανακαλεσεται απορρητοις κριµασι και ανεξιχνιαστοις παση πνοη. ει µετενοησαν εν τω παραδεισω.απερ. εθλιβησαν . ου χρονος ου χαρτης ου µελαν αρκεσειεν. ακουσον των εξης! Ει µετενεοησαν ενδον οντες του παραδεισου. την µεν εξενεχθεισαν ψηφον ου λυει τεως – προς σωφρονισµον ηµων τουτο ποιησας και ινα µηδεις κατα του παντων Ποιητου κατεπαιρηται -. ινα αυτους απο της µακρας εκεινης εξοριας ανακαλεσηται. παθων δι’αυτους. ως ειπον. ου κοσµος ολος αυτα τα βιβλια χωρησειεν. ουχι εις τον . ου µη επαθον. πρεποντως µετανοησαντας και αξιως ταπεινωθεντας και κλαυσαντας και θρηνησαντας. αυτος εκεινος. ουκ αν αυτους συνεπαθησε. Και ους εκ του παραδεισου δια την αναιδειαν και αµεταµελητον καρδιαν και γνωµην εξεβαλε. αδελφοι. Και σκοπει µοι της φιλανθρωπιας το µεγεθος! Κατελθων εις τον αδην και αναστησας αυτους. ινα των αγαθων αυτου των εν τω παραδεισω απολαυη και δοξαζη τον ευεργετην αυτου. µετα δε ταυτα µετανοησαντες εκλαυσαν.ως ιστε παντες -. ει εν τω παραδεισω µετανοησαν -. οσα καθ’ εκαστην ακουεις. ως οιµαι. τουτο αν. προειδως δε ως Θεος και την εκπτωσιν τουτου την µετανοιαν. Και πως ουχι ο φυσει φιλανθρωπος και δια τουτο ποιησας αυτον. Επει δε εξεβληθησαν δια το αµετανοητον αυτων. κατεδεξατο. αυτον εκεινον απελαµβανον τον παραδεισον και πλεον ουδεν. αλλα και αποθανειν. ου µονον δε αλλα και ποιησαι αυτους απαντα εκεινα τα δεινα επιλαθεσθαι. ουτω δη και εποιησε. Ει γαρ και αποκαλυφθωσι τισι και γραψαι ταυτα θελησουσιν. ο µονος εκ µονου Μονογενης Υιος και Λογος. Ως ουν σπλαχνισθεις (98) προωρισε και προειπεν. εγενετο. Ναι οντως. ου µονον οµοιως εκεινοις ανθρωπος γεγονεν. και κατελθων εις τον αδην. υπερ των πονων τουτων και ιδρωτων και κοπων και της καλης µετανοιας αυτων θελων ο ∆εσποτης Θεος τιµησαι και δοξασαι αυτους. κακειθεν αυτους ανεστησεν. του προαναρχου Πατρος αυτου κατελθων .Αλλα τι ο πολυς εν ελεει και βραδυς εν κολασει. Ο ουν τοσαυτα. τι ποιει. ως αυτοι.

παραδεισον. αλλα τω εξ αρχης αυτεξουσιω τιµων ηµας. και τους ουτω ποιουντας εως του νυν και απο του νυν ποιησοντας. Ω µετανοιας ισχυς και δακρυων! Ω φιλανθρωπιας αφατου και ανεξιχνιαστου ελεους πελαγος. ειτε κοσµικοι ειεν ειτε µοναζοντες· “Αµην. την δε Ευαν ο Αδαµ πιστοτεραν εκεινου ηγησατο. τους µιµουµενους εκεινου την εξοµολογησιν. αλλα φυλαξαι ειχον του µη φαγειν του φυτου· φαγοντες δε και η µετανοησαντες. αδελφοι! Οτι ου µονον εκεινον. ουκ εγκαταλειψω αυτους ποτε. τον δουλον µεν αυτου κατα φυσιν. αποκατεστησε παλιν αυτους. αλλα και απαν το σπερµα αυτου. την µετανοιαν. Ειδες εις οιον υψος αυτον δια την µετανοιαν αυτου και ταπεινωσιν και τους θρηνους αυτου και τα δαρκυα ο ∆εσποτης ανηγαγεν. ηµας δηλονοτι τους υιους αυτου. Τι ουν. ουτως ως εκεινον και ετιµησε και εδοξασε. τους πρωτοπλαστους ωφελησεν η εν τω παραδεισω απονος διαγωγη και αµεριµνος. αλλ’ εις εκεινον αυτον ανηγαγε τον ουρανον του ουρανου· και καθισας ο ∆εσποτης εκ δεξιων του Θεου και προαναρχου Πατρος αυτου. ραθυµησαντας και τη προς Θεον απιστια καταφρονησαντας και την εντολην παραβαντας αυτου. ινα οι βουλοµενοι νικωσιν αυτον ευχερως υπερ παντας . πατερα δε αυτου χρηµατισαντα κατα χαριν. εξεβληθησαν. τιθησιν εν τωδε τω κοσµω ελευθερους παντη και µη ενεργουµενους τυραννικως υπο του εχθρου. ειπε µοι. αλλ’ ως αδελφους µου και φιλους. ειπεν ο αληθης Θεος. ισχυν µαλλον διδωσι κατ’ αυτου. τι λεγεις ποιησαι αυτον. πατερας τε και µητερας και συγγενεις και συγκληρονοµους µου αναδειξω αυτους. τα δακρυα και ταλλα απερ προειποµεν. και εδοξασα και δοξασω και εν τω ουρανω ανω και επι της γης κατω. (99) οθεν εξεπεσον. αδελφε. Κατελθων γαρ ανωθεν ο ∆εσποτης ηµων τω ιδιω θανατω τον καθ’ ηµων ελυσε θανατον. και της ζωης αυτων και ευφροσυνης και δοξης ουκ εσται τελος ποτε”. το εκ της του προπατορος παραβασεως κατακριµα παντελως ανελων και δια του αγιου βαπτισµατος αναγεννων και αναπλαττων και απαλλαττων ταυτης τελειως ηµας. τον θρηνον. Ουδεν δε παλιν εκ της εξοριας εβλαβησαν. αλλα και τα µεγιστα ωφεληθησαν και εις σωτηριαν ηµων παντων τουτο εγενετο. (100) Ει γαρ επιστευσαν αυτω. ουκ αν τον οφιν η Ευα πιστοτερον.

Ανεδεξατο τα υπερ υµων και φυλαξας πασας τας εντολας του ιδιου Θεου και Πατρος. απο του δουλου της αµαρτιας δουλοι και αυτοι γενοµενοι αµαρτιας. αποθνησκοντες δε µη καθαπερ εκεινοι και ουτοι εις τον αδην καταβιβαζωνται. και τους δουλους ηµας εις το δεσποτικον αξιωµα επανηγαγε. του πρωην τυραννου δεσποτας αποκαταστησας ηµας – και µαρτυρουσιν οι αγιοι οι και µετα θανατον ως ασθενη αυτον και τους αυτου υπουργους απελαυνοντες. Καταρα εγενετο . ∆ουλος εγενετο.τους προ της Χριστου παρουσιας αγιους. µορφην αναλαβοµενος δουλου. και ελυσε την αµαρτιαν. Οι ουν βουλοµενοι προφασεις µη προφασιζωνται. ∆ια τι γαρ κατηλθεν η τινος ενεκα θανατου εγευσατο. διδασκων ηµας µη εν τινι προπηδαν και προλαµβανειν τους πολιους εν συνεσει και αρετη. Ηµεις µεν γαρ απο του αµαρτησαντος ηµεν αµαρτωλοι. (101) Τουτο γαρ η οντως αυτεξουσιοτης. ως τεκνα αυτου ενεργουµενοι και καταδυναστευοµενοι τυραννικως εδεσποζοµεθα. µετα δε την εκ νεκρων εξαναστασιν ολης ολως επαπολαυειν καταξιωνται της αιωνιου χαρας. χωρις αµαρτιας. απο του τη συµβουλια ενεργηθεντος του πονηρου και δουλωθεντος αυτω και το αυτεξουσιον απολεσαντος. Ο δε Θεος κατελθων εσαρκωθη και εγεννηθη καθως και ηµεις ανθρωπος. νυν µεν µετριως. µηδε λεγετωσαν εκ της του Αδαµ ηµας παραβασεως ολως ενεργεισθαι και προς την αµαρτιαν καθελκεσθαι. Οι γαρ τουτο εννοουντες και λεγοντες την του ∆εσποτου ηµων και Θεου παρουσιαν ανωφελως γεγενησθαι και διακενως νοµιζουσιν. οι νεοι µαλιστα και ουκ ανδρες την φρονησιν. αλλ’ εις τον ουρανον και εις την εκεισε τρυφην και απολαυσιν. οπερ αιρετικων και ου πιστων εστι το λεγοµενον. το µη υφ’ ετερου τινος τω οιωνδηποτε τροπω δεσποζεσθαι. συλληψιν τε και γεννησιν αγιασας και ανατραφεις κατα µικρον πασαν ηλικιαν ευλογησε· τελειος δε ανηρ γεγονως τοτε ηρξατο του κηρυγµατος. απο του κεκατηραµενου και νεκρου καταρατοι και νεκροι. την παραβασιν ελυσε και τους παραβατας του κατακριµατος ηλευθερωσε. ει µη οτι παντως δια το λυσαι το εκ της αµαρτιας κατακριµα και ελευθερωσαι το γενος ηµων απο της δουλειας και ενεργειας του αντικειµενου εχθρου. απο του παραβαντος παραβαται.

αποκαθαιρων ηµας και ζωοποιων. τι απολογησοµεθα ηµεις. (102) και ολην την καταραν ελυσε του Αδαµ. αγιους και αναµαρτητους αποκαθιστησιν. πολλοι και αναριθµητοι τω Θεω ευηρεστησαν και αµεπτοι απεδειχθησαν. των βοηθηµατων τουτων απαντων χωρις. ο αγιος Παυλος εδηλωσεν ειπων· “Ει γαρ ο δι’ αγγελων λαληθεις λογος εγενετο βεβαιος και πασα παραβασις και παρακοη ελαβε ενδικον µισθαποδοσιαν. του σωµατος και του αιµατος αυτου του τιµιου. Εµβαλων γαρ εν τω θανατηφορω ιω και φαρµακω της αµαρτιας την αρρητον της Θεοτητος αυτου και της σαρκος ζωοποιον ενεργειαν. ουτω και ηµεις εκ του αγιου βαπτισµατος αναγεννωµενοι της δουλειας απολυοµεθα και γινοµεθα αυτεξουσιοι. µηδε ισοι τοις προ της χαριτος ευρισκοµενοι. δια δε του αγιου βαπτισµτος και της κοινωνιας των αχραντων αυτου µυστηριων. και ει µη τω οικειω θεληµατι τω εχθρω υπακουσοµεν. Ει γαρ προ του νοµου και της Χριστου παρουσιας. εξ ων τον δικαιον µεν Ενωχ µετεθετο και τη µεταθεσει τουτον τετιµηκεν. φησι. του δια θανατου και της αµαρτιας την εξουσιαν εχοντος καθ’ ηµων. Απεθανε και τω εαυτου θανατω ανειλε τον θανατον. τω αυτεξουσιω δε θεληµατι υπηκουσε τω εχθρω και απατηθεις παρεβη την εντολην του Θεου. ινα µη βια αλλα προαιρεσει φανωµεν τω ∆εσποτη δουλευοντες. ολως ολον το γενος ηµων της ενεργειας του εχθρου ελυτρωσατο. πως ηµεις εκφευξοµεθα τηλικαυτης αµελησαντες σωτηριας. (103) µετα την του βαπτισµατος αναγεννησιν και την των αγιων αγγελων παραφυλακην και αυτην την επισκιασιν και επελευσιν του Αγιου Πνευµατος.σταυρωθεις – “Επικαταρατος γαρ. αλλα ραθυµουντες και των εντολων του Θεου καταφρονουντες και αυτας παραβαινοντες. πας ο επι ξυλου κρεµαµενος”-. Ανεστη και την δυναµιν και ενεργειαν ηφανισε του εχθρου. οι µετα την χαριν και την τοσαυτην και τηλικαυτην ευεργεσιαν.” . µετα την του θανατου και της αµαρτιας αναιρεσιν. Ηλιαν δε πυρινω αρµατι εις ουρανον ανελαβετο. Οτι δε µειζονως υπερ τους εν τω νοµω αµαρτησαντας κολασθησοµεθα τοις κακοις επιµενοντες. αλλα και ευθυς τω αυτεξουσιω τιµασθαι αφιησιν. Και ωσπερ εξ αρχης ην ο Αδαµ εν τω παραδεισω ελευθερος και αµαρτιας και βιας εκτος. αλλως πως ου δυναται καθ’ ηµων ενεργειν τι.

Ει δε µη θελησετε µηδε παντι τροπω σπουδασετε. και µετανοιαν εξιαν εκαστος ηµων ως εκεινος επιδεικνυσθω. Τι ουν ποιησουσι τοτε οι λεγοντες οτι· “Ειθε µε ηφιεσαν ωδε και την βασιλειαν των ουρανων εγω ουκ ηθελον”. . Και συσκοτασει το φως. Της γαρ γης τρεµουσης. µη οτι· “Ηγνοησαµεν σου του ∆εσποτου το ονοµα. µη φερουσα τους αγνωµονας και σκληροτραχηλους και παρηκοους µου φερειν επι του νωτου αυτης. τι τοτε απολογησονται. µετα την τοσαυτην διδασκαλιαν ην εν τω κοσµω εφηπλωσα. . Και ωσπερ επι του κατακλυσµου ανεωχθησαν οι καταρρακται του ουρανου και κατηλθε το υδωρ και κατ’ ολιγον εκαλυψε τους λαους. η παραβαινοντες εν τινι µεχρι θανατου µετανοειν και την εαυτου εκαστος αµαρτιαν σφοδρως αποκλαιεσθαι. και ιδωσι την πτωσιν (104) αυτων εγγισασαν προ των ποδων αυτων και τροµαξουσι. πεσουνται τα αστρα. µετα την εν τω κοσµω φανερωσιν. απο δε των σχισµατων της γης αναβησεται πυρ υπερεκβλυζον ως τα πελαγη των θαλασσων. Τι γενησονται οι νυν γελωντες και ουτω λεγοντες· “Τι ουν κελευεις κλαιειν ηµας καθ’ εκαστην.“Ποσα γαρ υµας. την ισχυν. εκ των φοβερων δειµατων εκεινων πτοηθωσιν αι ακαµπεις και αµειλικτοι καρδιαι αυτων. την δυναµιν”. µη οτι· “Ουδεις ηµας ενουθετησε”. και αναδοθησεται ου κατα µικρον αλλα αθροον το πυρ και επικαλυψει πασαν την γην. των εν οιαδηποτουν περιπιπτοντων αµαρτια. ουτω και τοτε ανοιχθησεται απο των θεµελιων αυτης η γη. του ουρανου κλονουµενου και ροιζηδον ως βιβλιου ελισσοµενου. ο ηλιος και η σεληνη σβεσθησονται επ’ αυτους. ταδε λεγει Κυριος· “Συντροµαξει η γη επι τους µετα τοσαυτα και τηλικαυτα θαυµατα.” Οι δε και αντιλογιας η γογγυσµους η και τα χειρω τουτων απεργαζοµενοι. αλλ’ εµµενετε επι τη σκληροτητι και αµετανοητω γνωµη υµων. η αναµαρτητους εαυτους εν τω τας εντολας τηρειν πασας φυλαξαι. ω αθλιοι. ως λαγωου εν ωρα σφαγης. ετι αναβαλλοµενους και δυσπιστουντας και απειθουντας τοις λογοις µου· και διαρραγησεται εις πολλα. και γενησεται απασα ποταµος πυρος”. Μη ερουσιν οτι· “Ουκ ηκουσαµεν”.Μη ουν τον Αδαµ αλλ’ εαυτον αιτιατω και µεµφεσθω ηµων εκαστος. το κρατος. ει αρα και βουλεται της αιωνιου ζωης εν Κυριω επιτυχειν.

ινα ποιωσιν υµιν οι ανθρωποι. υµεις ουδε λογον σκληρον ακουσαι ηνειχεσθε ου µονον εκ των οµοιων υµων. ου µονον ουδεις εξ υµων τουτο πεποιηκεν. Ουχι δε εµου λεγοντος. αλλ’ οι πλειονες και τους αδελφους ηγγαρευσατε. αλλ’ ουδε υπο των προεχοντων. οι µεν εγελατε. και υµεις οµοιως ποιειτε αυτοις”. εστω παντων εσχατος και παντων δουλος και παντων διακονος”. αλληλους προς τα αριστα προσκαλουµενοι και θεραπευοντες υµων τας γαστερας. Ουχι εµου µακαριζοντος τους φτωχους. “Εαν τις σε αγγαρευση µιλιον εν. οι δε ουδε ακουσαι τουτο ηνειχεσθε. Ουκ εµου λεγοντος· “Χαιρετε και αγαλλιασθε επι τοις διωγµοις και ταις θλιψεσιν”. στρεψον αυτω και την αλλην”. Ουκ ηκουετε των ευαγγελιων µου λεγοντων· “ Μετανοειτε”. πλεονεκτουντες. υµεις τους επαινους µαλλον και την τιµην και την δοξαν ησπασασθε. Ουκ εµου λεγοντος· “Ο θελων ειναι πρωτος. οτι γελασονται”. Ουχι εµου λεγοντος· “Εαν τις σε ραπιση εις την δεξιαν σου σιαγονα. δια προφητων. Ουκ ηκουετε βοωντος µου· “Μακαριοι οι πενθουντες”. αλλα κακως µε τουτο και αδικως (106) προσταξαις ελεγχετε. αρπαζοντες. υµεις . υµεις τας πρωτοκλισιας και πρωτοκαθεδριας. Ουχι εµου λεγοντος· “Οσα θελετε. υµεις ανεκεισθε επι στρωµνων απαλων και δια παντων την ανεσιν εδιωκετε. αδικουντες και εαυτους µονους εθεραπευσατε. Ουκ εµου λεγοντος· “Τι στενη η πυλη και τεθλιµµενη η οδος η απαγουσα εις την ζωην” και οτι “Βιαστη εστιν η βασιλεια των ουρανων και βιασται αρπαζουσιν αυτην”. δια παντων οµου των δουλων και δι’εµου αυτου προειπον και παρηγγειλα. επι δε τοις τοιουτοις απελεγεσθε και αυτην υµων την ζωην. αλληλοις οµιλουντες και καταµακρυνοντες υµων τας αργολογιας. αρχας τε και ηγεµονιας και διακονιας και µεγεθη αξιωµατων προετιµησασθε. και υποταγηναι η δουλευσαι εν ταπεινωσει ψυχης ευτελει και πτωχω και απερριµενω ουκ ηθελησατε. Υµεις δε εγελατε ανακαγχαζοντες.εικοτως προς ηµας ειπη. υµεις τας εαυτων θεραπειας µονας και τα θεληµατα και τας επιθυµιας εξεπληρωσατε. Ουκ εµου λεγοντος· “Μακαριοι εστε οταν ονειδισωσιν υµας και διωξωσι και ειπωσι παν πονηρον ρηµα καθ’ υµων ψευδοµενοι ενεκεν εµου”. υπαγε µετ’ αυτου δυο”. δι’ αποστολων. (105) Ουκ ηκουετε λεγοντων· “Μακαριοι οι κλαιοντες νυν.

αλλα του θρονου αξαναστας προσεπεσεν ενωπιον παντος του λαου επι την γην και ειπεν· “Ηµαρτηκα τω Κυριω µου! “ και ουκ επαυσατο ηµερας τε και νυκτος κλαιων οµου και θρηνων. αγαπατε τους εχθρους υµων και καλως ποιειτε τους µισουντας υµας”. και εισελθοντος προς αυτον του προφητου Ναθαν και ελεγξαντος αυτον περι της αµαρτιας αυτου. Ουκ εµου τους πραεις την βασιλειαν των ουρανων κληρονοµειν λεγοντος. αι δε ασωτοι τας ασωτους. ουκ εκρυψε το αµαρτηµα αυτου. αι δε παρθενοι τας παρθενους και οµοιας υµων ουκ εµιµησασθε. απο φωνης του στεναγµου µου εκολληθη το οστουν µου τη σαρκι µου. “Βιος της οσιας Μαριας της Αιγυπτιας. αι δε υπανδροι τας αµαρτησασας υπανδρους. ∆ια τι ουν και υµεις ταυτας και τας τοιαυτας. ειπεν ο Κυριος· Μη οργιζου κατα τινος”. “Θεοδωρας της µοιχαλιδος και µετα ταυτα θαυµατουργου”. οποταν ελεγον· “Ευχεσθε υπερ των επηρεαζοντων υµας. υµεις ως θηρες αγριοι διεκεισθε εις τους µη ταχιον ποιουντας υµων τα θεληµατα. Ουχ ορωντες παλιν αυτους παραβαινοντας µου τας εντολας.“Αυτο των αποστολων εστιν. Προς δε τους ανδρας βασιλεις τε και αρχοντας οµοιως ερει· “Ουκ ηκουετε πως ο ∆αυιδ αµαρτησας. και· “Ξενης. . και παλιν · “Ευφροσυνης της παρθενου και µετονοµασθεισης Σµαραγδου”. οτι εγω αγιος ειµι”.” Ουκ ηκουσατε οπως και γονεις και πλουτον και µνηστηρας αυτους κατελιπον και εν ευτελεια και ταπεινωσει εδουλευσαν µοι και εγενοντο αγιαι. ωµοιωθην πελεκανι ερηµικω”.ουκ εποθησατε ποτε απο ψυχης γενεσθαι πτωχοι. αι µεν πορναι τας πορνας. (107) Και προς µεν τας γυναικας ερει· “Ουκ ηκουετε εν ταις εκκλησιαις αναγινωσκοντων και λεγοντων· “Βιος της αγιας Πελαγιας.Αθλιοι. Ουκ ηκουετε τουτου λεγοντος· “Οτι σποδον ωσει αρτον εφαγον και το ποµα µου µετα κλαυθµου εκιρνων. Ουκ ηκουετε λεγοντος µου· “Γινεσθε αγιοι. της ποτε πορνης”. ελεγετε.” . αυτο των µεγαλων αγιων! Επει τις τουτο αλλος ποιησαι δυναται. της ασωτου ποτε”. υµεις δε εν τη ακαθαρσια των µολυσµων υµων και ανοµιων εµεινατε”. της οντως ξενης και θαυµαστης. ουκ αντειπεν. Ουχι υµεις ελεγετε. και παλιν· “Εκοπιασα . και υµεις διατι ουκ εγινεσθε αγιοι. συµπαθεις εγινεσθε τοτε και µετριοι και “Αφες. ουκ ωργισθη.

εν τω στεναγµω µου, λουσω καθ’ εκαστην νυκτα την κλινην µου, εν δακρυσι µου την στρωµνην µου βρεξω;” Ουκ ηκουετε λεγοντος αυτου· “Κυριε ο Θεος µου, (108) ει εποιησα τουτο, ει εστιν αδικιας εν χερσι µου, ει ανταπεδωκα τοις ανταποδιδουσι µι κακα, αποπεσοιµι αρα απο των εχθρων µου κενος, καταδιωξαι αρα ο εχθρος την ψυχην µου και καταλαβοι και καταπατησαι εις γην την ζωην µου και την δοξαν µου εις χουν κατασκηνωσαι; “. ∆ια τι ουν και υµεις τουτον και τους οµοιους αυτου µη εµιµησασθε; Μη τουτου υµεις περιδοξοτεροι ειναι εδοκειτε η πλουσιωτεροι, και δια τουτο ταπεινωθηναι µοι ουκ ηβουληθητε; Αθλιοι και ταλαιπωροι, υµεις φθαρτοι και θνητοι οντες, µονοκρατορες και κοσµοκρατορες ειναι εβουλεσθε και, ειπου ην τις εν ετερα χωρα µη θελων υµιν υποτασσεσθαι, ως κατα ευτελους υµων δουλου κατεπαιρεσθε αυτου και ουκ εφερετε υποµειναι την ανυποταξιαν αυτου, και τοι συνδουλου υµων οντος και µηδεν πλεον εκεινου εχοντων υµων· εµοι δε τω Ποιητη και ∆εσποτη υµων πως υµεις ουκ ηθελησατε υποταγηναι και δουλευσαι εν φοβω και τροµω; Ανταποδιδοντες δε τοις αµαρτανουσιν εις υµας, τι εν εαυτοις αρα διελογιζεσθε περι ων υµεις εις εµε ηµαρτανετε; οτι ουκ εστιν ο εκζητων των αδικουµενων τα αιµατα; οτι ουκ εστιν ο βλεπων τα παρ’ ηµων κρυφιως πραττοµενα; η οτι επελαθεσθε µου και µη εχειν υπελαµβανετε τον επανω υµων οντα, ουδε ηλπισατε ποτε γυµνοι µε και τετραχηλισµενοι παρασταθησεσθαι; Ουκ ηκουετε µου αει λεγοντος· “Ο θελων ειναι παντων πρωτος, εστω παντων εσχατος και παντων δουλος και παντων διακονος;” Πως ουκ εφρισσετε και εν εαυτοις υµιν εθρηνειτε και συνετριβεσθε, φοβουµενοι µη εις επαρσιν υπο της µαταιας εκεινης και διακενου ελθοντες, (109) παραβαται ταυτης µου της εντολης γενοµενοι, τω πυρι τουτω παραδοθησεσθε; Ουκ ηκουετε πως ο ∆αυιδ υπο του στρατηγου αυτου Σεµεΐ υβριζοµενος και ανηρ αιµατων καλουµενος, ευτελεστερον εαυτον εκεινου εχων απο ψυχης, ουκ ωργιζετο, αλλα και τους εκεινον ανελειν βουλοµενους εκωλυσεν; Ιδου ουν και Μωυσης και Ιησους του Ναυη και ∆αβιδ και αλλοι πλειστοι προ της επιφανειας µου και νυνι µετα την παρουσιαν µου πλειονες, ους βλεπετε συνδοξαζοµενους µοι, και βασιλεις γεγονασιν, ως ηµεις, και

αρχοντες και στρατηγοι, και δια τον εµον φοβον εν ταπεινωσει και δικαιοσυνη βιωσαντες, κακον αντι κακου τινι ουκ ανταπεδωκαν, αλλα και παρα των οµοιων και υπο χειρα πολλακις ατιµασθεντες, εµοι ανεθεντο την περι τουτου εκδικησιν και υπερ ων εις εµε ηµαρτον εν παση τη ζωη αυτων, απο ψυχης εν φοβω και ποθω µετενοουν και εκλαιον, ταυτην την ηµεραν της εµης ελευσεως και παρουσιας και κρισεως ακουοντες και πιστευοντες, υµεις δε κατεφρονησατε µου των εντολων, ως τινος ενος των απερριµµενων και ασθενων. Λοιπον ουν µεθ’ ου συνειναι ηρετισασθε και ων τους λογους και τας πραξεις ποιουντες, αυτους εµιµησασθε, µετα τουτων αυτων, και των εκεινοις ητοιµασµενων επαπολαυσατε! “. Ουτω και τοις πατριαρχαις τους αγιους αντιπαραθη πατριαρχας, Ιωαννην τον Χρυσορρηµονα, Ιωαννην τον Ελεηµονα, Γρηγοριον τον Θεολογον, Ιγνατιον, Ταρασιον, Μεθοδιον και τους λοιπους οιτινες ου λογω µονω αλλα και εργω του αληθινου Θεου γεγονασιν απεικονισµα· τοις µητροπολιταις τους αγιους µητροπολιτας, Βασιλειον, Γρηγοριον, τον αδελφον αυτου, (110) και τον τουτου οµωνυµον και θαυµατουργον, Αµβροσιον και Νικολαον. Και απλως ειπειν, εκαστον πατριαρχην και εκαστον µητροπολιτην και εκαστον επισκοπον µετα των προ αυτου διαπρεψαντων αποστολων τε και πατερων αγιων εν εκαστη µητροπολει και επισκοπη κρινει ο Θεος, και εξ εναντιας αλληλων στησας παντας αυτους – καθως ακουεις αυτου λεγοντος· “Τα µεν προβατα εκ δεξιων, τα δε εριφια εξ ευωνυµων”-, ερει· “Ουχι ενθα ουτοι εθεραπευσαν και εδουλευσαν µοι, εκει και υµεις εβιωσατε και εις τους θρονους αυτων εκαθισατε; ∆ια τι µη και τον βιον και την πολιτειαν αυτων εµιµησασθε; ∆ια τι ακαθαρτοις χερσι και ακαθαρτοτεραις ψυχαις τον αχραντον εµε και αµολυντον κρατειν και εσθιειν ουκ εφοβηθητε; Ουκ εφριξατε ολως, ουκ ετροµαξατε; ∆ια τι τα των πενητων εις τας υµετερας ηδονας και εις τους ιδιους και συγγενεις υµων αναλωσατε; ∆ια τι µε χρυσιω και αργυριω, ως ο Ιουδας, απεµπολησατε; ∆ια τι µε και ως δουλον αχρειον εξαγορασαντες, εις τα της σαρκος µε θεληµατα διακονειν απεχρησασθε; Ως ουν υµεις µε ουκ επιµησατε, ουδε

εγω φεισοµαι υµων. Απελθατε απ’ εµου οι εργαται της ανοµιας, απελθατε! “. Ουτω τοινυν πατερες παρα πατερων, φιλοι και συγγενεις παρα φιλων και συγγενων, αδελφοι παρα αδελφων, δουλοι και ελευθεροι παρα δουλων και ελευθερων, πλουσιοι και πενητες υπο πλουσιων και πενητων, οι εν γαµω παρα των εν γαµω διαπρεψαντων, οι εν ελευθερια παρα των εν ελευθερια βιωσαντων, και απλως πας ανθρωπος αµαρτωλος εν τη φοβερα ηµερα της κρισεως απεναντιας αυτου εις την (111) εις την αιωνιαν ζωην και εις το ανεκλαλητον εκεινο φως οψεται τον οµοιον αυτου και κριθησεται παρ’ αυτου. Οιον τι λεγω; Απιδων εκαστος των αµαρτωλων προς τον οµοιον αυτου, βασιλευς προς βασιλεα, αρχων προς αρχοντα και πορνος µη µετανοησας προς πορνον µετανοησαντα, φτωχος προς φτωχον και δουλος προς δουλον, και µνησθεις οτι και αυτος εκεινος ανθρωπος ην, την αυτην ψυχην εχων, τας αυτας χειρας, τους αυτους οφθαλµους και απλως ταλλα παντα εξ ισης και συνην αυτω εν τω βιω και οµοιον ειχε το αξιωµα, την τεχνην, το επιτηδευµα, µιµησασθαι δε αυτον ουκ ηθελησεν, ευθυς εµφρασσεται το στοµα αυτου και µενει αναπολογητος, µη εχων ολως τι φθεγξασθαι.Οταν ουν οι κοσµικοι κοσµικους ιδωσι και οι αµαρτωλοι βασιλεις βασιλεις αγιους εκ δεξιων, πλουσιους τε και υπο ζυγον αγιους οι υπο ζυγον βιου, και οι εν βασανοις παντες οµοιους αυτων εν τη βασιλεια των ουρανων, και τηνικαυτα αισχυνθωσι και αναπολογητοι ευρεθωσιν, ωσπερ ο πλουσιος εκεινος εν τοις κολποις του Αβρααµ τον Λαζαρον, εκεινος αποτηγανιζοµενος εν τω πυρι. Τι ποιησωµεν ηµεις αρα οι µοναχοι, οι κατ’ εµε, λεγω, ραθυµοι και αµαρτωλοι, ποια αρα αισχυνη ηµας και βασανος ληψεται, οταν τους εν βιω και γυναικας και οικετιδας εχοντας και οικετας, µετα γυναικων οµου και τεκνων θεασωµεθα εν τη βασιλεια των ουρανων οµοθυµαδον συγχορευοντας; οταν τους εν αξιωµασι και πλουτω ευαρεστησαντας, οταν απλως εκ παντων ιδωµεν των εν τω βιω πασαν κατορθωκοτων αρετην και εν µετανοια και δακρυσι πολιτευσαµενων δια τον φοβον του Κυριου και ισταµενους εν τη χαρα και φαιδροτητι των δικαιων; (112) οταν γαρ εννοησωµεν οτι πατερας και µητερας και αδελφους και

αδελφας και κοσµον ολον δια το σωσαι ηµων τας ψυχας κατελειψαµεν, οι δε και γυναικας και τεκνα, αλλοι συν τουτοις και πλουτον και αξιωµατα και αλλα οσα ο βιος εχει τερπνα, και αναχωρησαντες επτωχευσαµεν και αποκειραµενοι γεγοναµεν µοναχοι δια την βασιλειαν των ουρανων, δια δε µικραν ραθυµιαν και πονηριαν και δια τας πονηρας ηµων επιθυµιας κατεταξαµεν ηµας εαυτους µετα κοσµικων και πορνων και µοιχων και βιωσαντων ασωτως κατα τον κοσµον, οποιος τοτε φοβος και τροµος και αισχυνη καλυψει ηµας! Πιστευσατε µοι λεγοντι, αδελφοι, οτι χειρων βασανος η εντροπη ηµων εσται υπερ την των κοσµικων αιωνιαν κολασιν. Οταν γαρ εµε τον αποταξαµενον παση ψυχη, µετα κοσµικων, φερε ειπειν, νυν τεκνα εχοντων, και δηµοσιοις πραγµασιν εµπεπλεγµενων η και στρατια εκδουλευοντων, ιστασθαι και την ισην εκεινοις κολασιν ληψεσθαι µελλοντα, στραφεντες ουτοι και ιδοντες µε, ειπωσι προς µε· “Και συ, µοναχε, ο τον κοσµον αφεις, ωδε µεθ’ ηµων των κοσµικων ιστασαι; Καν συ δια τι;”τι αρα απολογησοµαι, τι ερω προς αυτους; Τις γαρ, αδελφοι, το µεγεθος της τοτε µελλουσης µοι γενεσθαι θλιψεως δυνησεται αξιως, δια λογου εκδιηγησασθαι; Παντως ουδεις! Τι γαρ και ερουµεν η τι ολως δυνηθωµεν απολογησασθαι; οτι τον κοσµον και τα εν κοσµω κατελιποµεν; αλλα ταυτα ουκ εβδελυξαµεθα απο ψυχης· τουτο γαρ εστιν η αληθης του κοσµου και των εν κοσµω αναχωρησις, το µετα το φυγειν τον κοσµον µισησαι τα αυτου και βδελυξασθαι. (113) Τι δε ο κοσµος και τι τα εν τω κοσµω εισιν; Ακουσον! Ου χρυσιον εστιν, ουκ αργυρος, ουχ ιπποι, αλλ’ ουδε ηµιονοι· ταυτα γαρ παντα, οσα και ηµιν λειτουργουσιν εις χρειαν του σωµατος, και ηµεις κεκτηµεθα. Ου κρεας, ουκ αρτος, ουκ οινος· µεταλαµβανοµεν γαρ και ηµεις εκ τουτων και εσθιοµεν αυταρκως. Ουκ οικοι, ου λουτρα, ου χωρια η αµπελωνες και προαστεια· αι λαυραι γαρ και τα µοναστηρια εκ των τοιουτων συνιστανται. Αλλα τις ο κοσµος; Η αµαρτια και η προς τα πραγµατα σχεσις εστιν, αδελφοι, και τα παθη. Τα δε εν τω κοσµω Ιωαννης ο Θεολογος ειπατω, ο ηγαπηµενος του Χριστου µαθητης· “Μη αγαπατε γαρ, φησι, τον κοσµον µηδε τα εν τω κοσµω· οτι παν το εν τω κοσµω, η επιθυµια της σαρκος και η

επιθυµια των οφθαλµων και η αλαζονεια του βιου, ουκ εστιν εκ του Πατρος, αλλ’ εκ του κοσµου εστιν”. Ει ουν ηµεις τον κοσµον ολον καταλιποντες και αποφυγοντες και γεγονοτες γυµνοι, ταυτα ουκ εφυλαξαµεθα, τι ηµιν το οφελος εκ µονης της αναχωρησεως γενοιτ’ αν; Και γαρ οθεν αν εξελθωµεν και εν οις αν καταντησωµεν, τα αυτα πραγµατα παλιν ευρησοµεν· πανταχου γαρ ανθρωποι µονοι ζην ου δυναµεθα, πανταχου τα προς την συστασιν του σωµατος χρηζοµεν επιτηδεια, πανταχου και γυναικες και παιδες και οινος και παντοιων εστιν ειδος καρπων· εκ τουτων γαρ και των τοιουτων εστιν η της ζωης ηµων συστασις. Εαν την επιθυµιαν εχωµεν της σαρκος και την επιθυµιαν των οφθαλµων και την αλαζονειαν των λογισµων, πως δυνησοµεθα εν µεσω αυτων της καθολου αµαρτιας αποσχεσθαι και µηδολως τω ταυτης κεντρω πληγηναι; Οπερ πολλοι των παλαι και των νυν αγιων, ευ οιδα, εφυλαξαντο (114) και φυλαττουσι, µεσον των του βιου πραγµατων και φροντιδων και µεριµνων διατριβοντες και εν αγιοτητι τελεια τον βιον αυτων διανυοντες, καθως ο Παυλος µαρτυρει περι τουτων και των τοιουτων λεγων· “Παραγει γαρ το σχηµα του κοσµου τουτου, ινα και οι εχοντες γυναικας ως µη εχοντες ωσι και οι αγοραζοντες ως µη κατεχοντες και οι χρωµενοι τω κοσµω ως µη καταχρωµενοι”. Εξεστιν ουν και τα λοιπα εξ τουτων καταµαθειν· οιον, τον θυµουµενον µη οργιζεσθαι, τον δικαιολογουµενον µηδολως τη καρδια τοις λαλουµενοις προστιθεσθαι, τον εαυτον εκδικουντα ως νεκρον ειναι τω κοσµω τη της ψυχης διαθεσει, τον απαξ τοιουτον γενοµενον ζητειν τε και προθυµεισθαι µηδε του ιδιου φειδεσθαι σωµατος. Τοιουτοι γαρ και εγενοντο και καθ’ εκαστην γενεαν οι αγωνιζοµενοι γινονται. Ει δε µη τοιουτοι γενεσθαι σπουδασοµεν και ουτω τον βιον ηµων ανυοµεν, τι ερουµεν; οτι “∆οξης και πλουτου κατεφρονησαµεν;” Αλλα παντως ερει ηµιν οτι· “Φθονον και εριν και ζηλον ου κατελειψατε”. Οτι δε ταυτα αλλοτριουσιν ηµας και χωριζουσιν απο του Θεου, λεγει ο θειος Ιακωβος, ο αποστολος του Χριστου· “Ει δε ζηλον πικρον εχετε - εστι γαρ και επι καλω και ζηλωσαι τινα! – και εριθειαν εν τη καρδια υµων, µη κατακαυχασθε και ψευδεσθε κατα της αληθειας, ουκ

εστιν αυτη η σοφια ανωθεν κατερχοµενη, αλλα επιγειος, ψυχικη, δαιµονιωδης· οπου γαρ ζηλος και εριθεια, εκει και ακαταστασια και παν φαυλον πραγµα”, και µετ’ ολιγα· “Αιτειτε και ου λαµβανετε, διοτι κακως αιτεισθε, ινα εν ταις ηδοναις υµων δαπανησετε”, και επιφερει· “Μοιχοι και µοιχαλιδες, (115) ουκ οιδατε οτι η φιλια του κοσµου εχθρα του Θεου εστιν; ος αν ουν βουληθη φιλος ειναι του κοσµου, εχθρος του Θεου καθισταται”. Σκοπει δε οτι ουκ ειπε µονον· “Ο κοσµος εχθρος εστι του Θεου”, αλλα και η προς τον κοσµον φιλια· δι’ αυτης γαρ µοιχοι και µοιχαλιδες γινοµεθα. Και οτι αληθες εστι τουτο, ακουσον αυτου του Κυριου λεγοντος· “Πας ο εµβλεψας προς το επιθυµησαι ηδη εµοιχευσεν εν τη καρδια αυτου “ και παλιν· “Ουκ επιθυµησεις τι του πλησιον σου”. ∆εικνυσι δε δια τουτων ηµιν των ρηµατων, οτι ουχ ο ποιων την αµαρτιαν αυτος µονος χωριζεται του Θεου και εχθρος αυτου γινεται, αλλα και ο αυτην αγαπων και ο επιθυµων τινος, ητοι σχετικως τη καρδια προς τι των επι γης διακειµενος, τουτο γαρ η φιλια του κοσµου εστιν· ωστε φανερως αποδεδεικται οτι, ει και γυµνος παντων υπαρχει τις και µη πραττει εργω την οιανουν αµαρτιαν, µονον δε αγαπων και φιλων αυτην οιονει σχετικως προς αυτην διακειµενος, εχθρος εστι του Θεου, καθως και Ιωαννης φησιν· “Εαν τις αγαπα τον κοσµον, ουκ εστιν η αγαπη του Πατρος εν αυτω”, αλλα και ο Κυριος· “Αγαπησεις Κυριον τον Θεον σου εξ ολης της διανοιας σου και εξ ολης της ισχυος σου και εξ ολης της ψυχης σου”, ωστε ο προς ετερον τι επιθυµητικως η σχετικως διακειµενος της εντολης ταυτης εκτος εστιν. Ηµεις δε, οι αθλιοι και ταλαιπωροι, τα µεγαλα και περιδοξα και υψηλα του κοσµου καταλιποντες και εις το µοναστηριον ελθοντες, αγαπωµεν οι µεν παλλια εκστιλβοντα, οι δε ιµατια καλοχρυσα, οι δε λωρους και αναλαβους, αλλοι σανδαλια και υποδηµατα, αλλοι βρωµατα ηδεα και (116) ποµατα, ετεροι σµιλας και ραφιδας και µαχαιρας η και τα τουτων ευτελεστερα, δι’ ων της αγαπης εκπιποντες του επι παντων βασιλεως Χριστου και εχθροι αυτου γενοµενοι, ουκ αισθανοµεθα, ω αδελφοι! δι’ α και µελλοµεν αρα, ει µη προλαβοντες µετανοησοµεν και πασαν επιθυµιαν κακην και πονηραν και εριν και ζηλον και αλαζονειαν εκ της ψυχης ηµων εκαστος εξορισοµεν, εις το πυρ το αιωνιον µετα τελωνων

κα΄αµαρτωλων και πλουσιων, των εν ασωτια βιωσαντων, κατακριθησεσθαι. ∆ια τουτο ουν σπουδασωµεν, αδελφοι, πασαν αρετην επιδειξασθαι, πασαν δε κακιαν και παν παθος βδελυξασθαι απο ψυχης και µισησαι παν πραγµα µικρον η µεγα, ο φερει ταις ψυχαις ηµων κινδυνον· µονοις δε τουτοις χρησωµεθα εν οις ο µεν νους ου τερπεται, η καρδια δε ηµων ουχ ηδυνεται, ινα µη εις τα αριστερα δια των δοκουντων ευτελων µετα των κοσµικων, ως ειρηται, ηµας αυτους καταταξαντες, βλεψωµεν εις τα δεξια του Θεου παρισταµενους τους αδελφους ηµων και πατερας και κατακρινοντας ηµας, - οι ηγουµενοι εκαστου, λεγω, µοναστηριου τους εν τοις αυτοις µοναστηριοις ευαρεστησαντας τω Κυριω, οι εν διακονιαις τους εν ταις αυταις διακονιαις λαµψαντας ως φωστηρας, οι εν υποταγη και εργοχειροις τους εν τοις οµοιοις διαπρεψαντας εργοις και εν ταις αυταις ελαχισταις η και προτιµοτεραις δουλειαις, εστεφανωµενους οντας µετα των αγιων µαρτυρων, οι την νεοτητα µολυναντες τους την νεοτητα χαλιναγωγησαντας, οι εν τελειοτητι ηλικιας εκ ραθυµιας πεσοντες τους απο νεοτητος µεχρι γηρως εγκαρτερησαντας τω της σαρκος πολεµω (117) και φυλαξαντας την εαυτων σωφροσυνην, οι εν γηρα και µεχρι τελους τα των παιδων των αναισθητων διαπραττοµενοι τους εν γηρα αποκειραµενους και πασαν κακην συνηθειαν ην απο νεοτητος προσελαβοντο δια τον του Θεου φοβον εν µικρω χρονω εγκοψαντας, οι γελωντες τους νυνι κλαιοντας, οι τρυφωντες και προς της τετυπωµενης ωρας εσθιοντες τους µηδε εν τω καιρω του αριστου κορεννυµενους, οι παιζοντες τους εν στυγνοτητι και ωχροτητι οντας διηνεκει απο της µνηµης της φοβερας εκεινης και των ιδιων αµαρτηµατων αυτων, οι απο πλουτου και δοξης ελθοντες εις το µοναχικον και ταπεινωθηναι και µικρον µη θελησαντες τους απο πτωχειας εσχατης ελθοντας και συν ηµιν βιοτευσαντας, δια δε την ταπεινωσιν αυτων υπερ πολλους των µετ’ αυτων ισταµενων εις τα δεξια – βασιλεων, λεγω, και πατριαρχων – ενδοξοτερους υπαρχοντας, τη ταπεινωσει αυτων οντως κεκοσµηµενους. Αρα ουν, αδελφοι µου αγαπητοι, εγνωτε τι ειπον; Αρα οιδατε οποια αισχυνη τοτε ηµιν εσται; Αρα ελαβετε εις νουν; Ηλθετε

εις αισθησιν της ωρας εκεινης, η ινα τα αυτα και παλιν ερω εις ωφελειαν εµου και των οµοιων µου αµελων; Τοιγαρουν και εν ηµιν αυτοις ουτως εσται εν τη φοβερα ηµερα εκεινη και πολλοι των ηµετερων αδελφων ευρεθωσιν εν δεξια ισταµενοι του Θεου µετα δοξης, πολλοι δε εξ ευωνυµων κατακρινοµενοι υπ’ αυτων. Και πως ουχι, οπηνικα δυο επι το αυτο αποταξαµενοι, οµοτεχνοι, λιθοξοοι τυχον η τεκτονες, αι δυο νεοι και καθαροι απο πασης σωµατικης αµαρτιας και εκ πενητων οντες, ο µεν εις γενηται εκ προαιρεσεως πασης αρετης (118) εργατης, ο δε ετερος πασης κακιας και πονηριας; Η ουχι τουτο καθ’ εκαστην ορωµεν γινοµενον µεσον ηµων; Και τον µεν ορωµεν των δυο τουτων ταπεινον, ευπειθη, υπηκοον, ως δουλον Θεου και ουκ ανθρωπων συναναστρεφοµενον ηµιν και διακονουντα µετα πιστεως πασης τοις αδελφοις, το φρονηµα ταπεινον εχοντα και συντετριµµενον, και ουτω πως καθ’ εαυτον λογιζοµενον και λεγοντα – τουτο µεµαθηκοτες απο της εξοµολογησεως αυτου της καθ’ ηµεραν και απο των πολλακις διερωτωντων αυτον και ουτως αποκρινοµενου αυτοις -· “Εγω, φησι, τιµιε πατερ, και εν τω κοσµω ων, µολις εν στενοτητι ηδυναµην ποριζεσθαι µετα κοπου πολλου την εµαυτου τροφην. Και ωδε ελθων, πως αµελησω του εργου και φαγω αρτον της µονης δωρεαν και απαιτηθησοµαι αυτον εν τη ηµερα της κρισεως; Αλλ’ επει τω Θεω ηλθον δουλευειν, αγωνισοµαι και υπερπερισσευσαι το εργον της τροφης µου, οσον εις δυναµιν, και υποταγω τω προεστωτι και πασι τοις αδελφοις µου µεχρι θανατου αγογγυστως, ως αυτω τω Χριστω, εις µηδεν το συνολον παρακουων αυτων “, τον δε κενοδοξον, ανυποτακτον, απειθη, και ουτω και αυτον εξ εναντιας εκεινου λογιζοµενον καθ’ εαυτον και λεγοντα· “Ιδου δη επεµψε µοι ο Θεος οικον, αρτον και οινον και αφθονους τροφας. Εγενοµην συναριθµιος τοις πρωτοις, και πρωτος τοις µετ’ εµε ερχοµενοις, και αδελφος ειµι τουτων παντων, θελοντων και µη θελοντων αυτων. Του λοιπου φαγοµαι και πιοµαι και υπνωσω εις κορον. Τι γαρ µοι και χρεια του εργαζεσθαι απο του νυν, ινα εγω κοπιω και τον κοπον µου αποκερδαινωσιν αλλοι; Εαν γαρ και εις δουλειας τινας µοι επιταξωσι, προβαλουµαι πρωτον αδυναµιαν· (119) εαν δε και αναγκασωσι µε, ειπω προς αυτους· “Και εαν µη δυνωµαι τουτο

ποιησαι, ινα µε αποπνιξητε, ινα µε διωξητε, εαν µη ισχυω:”. Και ουτω προσποιησοµαι κλαιειν, κραυγασω, εκλυσιν προβαλουµαι γονατων, σκοτουσθαι προφασισοµαι, την κεφαλην µου απο χολης οχλεισθαι ειπω, και τουτου γε ενεκα δυνησοµαι ευλογως δηθεν και απο πρωΐας εσθιειν, αναθεµατιζειν αρξοµαι και βλασφηµειν και επι πασι τοις επιταττοµενοις µοι αντιλογησοµαι οµου και γογγυσω· και παντως περικακησαντες εασουσι µε και µη βουλοµενοι. Ει δε και δωσουσι µοι εργα τινα ευτελη και διακονιαν ωσαυτως ποτε, καταφρονησω αυτης. Οιον, ει µεν τοις ηµιονοις προσταξουσι µοι δουλευειν, προφασισοµαι µη ειδεναι την δουλειαν αυτων και εασω αυτα αφιλοκαλητα και ανεπιµελητα µετα παντων των στρωµατων αυτων· και η εασουσι µε αναγκασθεντες η ετερον δωσουσιν εις βοηθειαν µου, κακεινου πασας επιτελουντος τας χρειας, ολιγον εγω τι ποιων, αναπαυοµαι. Ει δε αρτοποιον προσταξουσι µε γενεσθαι, προµαρτυροµαι µεθ’ υποκρισεως, ως αν µη καταγνωσθω ως παρηκοος, λεγων αυτοις· “Εγω, πατερες, ουδεποτε εθεασαµην αρτον πως γινεται”, και ουτως απελθων ποιησω αυτοις τον αρτον πηλον, αυτοι δε µη υποφεροντες τουτον φαγειν, ουκετι µε εις την τοιαυτην καταναγκασουσι διακονιαν”. Ει δε και εις το µαγειρειον διακονειν ταξουσιν αυτον, ουκ οιδε ταπεινωθηναι τω προεστωτι αυτου και βαλειν µετανοιαν, αλλα λεγει αυθαδως προς αυτον· “Κυριε ελεησον! Πατερ, εκ παντων µονον εµε εξελεξω εις τας ατιµους δουλειας; Ουκ εισι και αλλοι εν τη µονη αδελφοι;” και ταυτα µεν λεγει, ωστε παρακρουσασθαι την προστασσοµενην αυτω διακονιαν· (120) εαν δε ιδη την ενστασιν του ηγουµενου, τεως απερχεται ου δια τον Θεον αλλα φοβουµενος την παιδειαν και τας µαστιγας, απερχοµενος δε και γογγυζων λεγει εν εαυτω· Τελεια και καλα εχουσι φαγειν εξ ων µαγειρευσω εγω! Εαν µη ποιησω αυτους νηστεις εκ της τραπεζης εξαναστηναι η εξεµεσαι οσα αν φαγωσιν, ουκ ειµι εγω!” και απλως ουτω παντα ποιει µετα µανιας πολλης ο αθλιος. Και την µεν µαγειριαν των αδελφων ωσαυτως και το οσπριον αυτων καπνιζει και παρακαιει αυτα, εµβαλλων παντα απλυτα και ακαθαριστα εις τας χυτρας, και αλας εν αυτοις υπερ το µετρον βαλλει ποιων αλµην αυτα, το δε θερµον αυτων χλιαρον ειναι εα ινα αηδεσθεντες εκταραχθωσιν εµεσαι τα βρωµατα· εαν

δε ειπη αυτω αδελφος η και αποστειλη τι προς το εψησαι και ευτρεπισαι αυτο, λεγει αναισχυντως· “Ου φειδεται; Εκελευσε τινα κυρι τον δουλον αυτου! Ουα, εως τοτε µη φαγη, εως ου εγω εγγισω η ευτρεπισω αυτα!”. Και ουτως επι πασι ποιουντος αυτου, εις µονας εκεινας ευρισκεται προπηδων και επιτρεχων διακονιας οµου και δουλειας, ενθα γινωσκει οδον εχειν αυτον κλεψαι τι η νοσφισασθαι· και εαν µη µαλλον παρα παντας προτιµηθη, φανερως λυπειται και κρυπτως προς τους οµοιους αυτου καταγογγυζει θλιβοµενος· οταν δε επι τοις τοιουτοις επιταγη, ως απο νεκρων και ως απο του αδου εγειρεται και ευθυς γανυται τω προσωπω και οι οφθαλµοι αυτου χαροποιοι γινονται. Καν απο πολλης πονηριας υποκρινεσθαι βουληθη δια το µη καταγνωσθηναι, αλλ’ ουδ’ ουτω λαθειν τους ορωντας δυναται· οταν γαρ αλλοθεν ουδαµοθεν αλλ’ εκ του µη γογγυσαι η αναβαλεσθαι µικρον, ως εν πασαις διακονιαις (121) ποιειν εθος ην αυτω, διαγινωσκεται. Φοβειται γαρ ολως εν ταυτη ειπειν τι, ινα µη αλλος αντ’ εκεινου απολυθη και καταλειφθη ουτος απρακτος. Τουτων ουν ουτως εχοντων των αµφοτερων και του µεν υποτασσοµενου εν υπακοη ψυχης αγαθης και τεταπεινωµενη καρδια αοκνως, αγογγυστως, αδολως, ακλοπως, ασκανδαλιστως, του δε τα εναντια τουτων ποιουντος, ως γεγραπται, εαν ελθων ο θανατος αρπαση αµφοτερους αυτους, και εν τη φοβερα ηµερα εκεινη γυµνος και κατησχυµενος εξ αριστερων ισταµενος - ο πονηρος εκεινος λεγω -, αποβλεψαµενος ιδη εν τοις δεξιοις τον ποτε µετ’ αυτου συναποκαρεντα και συνεσθιοντα και συµπινοντα, τον οµοηλικα, τον οµοτεχνον, ολον ως εκεινον αυτον τον Χριστον εν µεγαλη δοξα υπαρχοντα, τι τοτε ολως ισχυσει ειπειν η φθεγξασθαι; Οντως, αδελφοι µου, ουδεν! Αλλα στενων και τρεµων και τους οδοντας βρυχων απελευσεται εις το αιωνιον πυρ. Ουτως ουν εκαστος ηµων των αµαρτωλων υπο εκαστου των αγιων κατακριθησεται, ωσπερ οι απιστοι υπο των πιστων και οι αµαρτησαντες µεν, µη µετανοησαντες δε, υπο των πλειονα ισως αµαρτησαντων και θερµως µετανοησαντων κατακριθησονται. ∆ια τουτο παρακαλω και δεοµαι υµων παντων, ινα ει επιστασθε εαυτους πονηρον τι ποιειν και εξαµαρτανειν και τας ιδιας υµων

τιτρωσκειν και απολυειν ψυχας, καν απο του νυν διορθωσησθε και µετανοιαν αξιαν των αµαρτηµατων αυτου εκαστος υµων επιδειξησθε και παντι τροπω σπουδασητε εκ δεξιων στηναι του Σωτηρος ηµων και Θεου. Οσοι δε (122) µικρα τινα σφαλλεσθαι εαυτους συγγινωσκετε, µετα σφοδρας και ταυτα της ταχυτητος απορριψατε αφ’ εαυτων, ινα µη δια τα µικρα ταυτα εξ αριστερων και υµεις, ως πασα Γραφη διαµαρτυρουµενη λεγει, σταθησησθε, και µη ως µηδαµινα και µικρα, αλλ’ ως µεγαλα ταυτα και εχετε και λογιζεσθε. Ο γαρ εις τα µικρα σφαλλων εκουσιως, των δε µεγαλων αµαρτηµατων απεχοµενος, περισσοτερως κατακριθησεται, οτι των µειζονων κρατησας υπο των ελαττονων εκυριευθη. Αρκει γαρ εις απωλειαν και εν µονον ηµιν παθος, καθως ανωτερω ειπον και αυτους υµιν τους αγιους αποστολους, Ιωαννην φηµι και Ιακωβον, εις µαρτυριαν παρηγαγον. Ινα δε και δια παραδειγµατος υµιν δειξω το του λογου πιστον, τουτο υµας ερωτησω. Ο προς δεκα ανδρας εχων την µαχην η και προς δωδεκα, αδελφοι, εν τω συµβαλειν πολεµον µετ’ αυτων, εαν τους προµαχους µεν και ανδρειοτερους αυτων αθροως εκ πρωτης προσβολης απαντας τρεψη και τρωσας καταβαλη, ενα δε η και δυο εκ τουτων ταλαιπωροτερους η και ασθενεστερους υστερον καταλειφθεντας ιδων και µετα φοβου και κολακειας επερχοµενους αυτω απο µακροθεν, ου σπευσας κρατησει και εξαγκωνισας δεσµευσει η και κατασφαξει αυτους, ου δεινως αναιρεθησεται υπ’ αυτων; Ει γαρ εξ υπερηφανιας και αλαζονειας ριψας τα οπλα, ανακλιθεις και αναπεσων υπνωσει καταφρονησας αυτων, ουχι εκουσιως εαυτον εις δουλειαν των ταλαιπωρων εκεινων εξεδωκεν; Ουχι επελθοντες οι δυο η και εις εξ αυτων δεσµησας αυτον, υποσπονδον εαυτου τουτον εξει και δουλον αρας οιχησεται η και ανελων αυτον µαχαιρα, ποιησει πασιν ανθρωποις γενεσθαι τουτον εις καταγελωτα; Ουχι δε παντες ερουσι δικαιαν γενεσθαι του αµελους εκεινου και αλαζονος, (123) µαλλον δε αφρονος και αναισθητου σφαγην; Ου γαρ τοσουτον παντως επαινετος εσται της προς τους ισχυροτερους παλης και νικης ενεκα, οσον ψεκτος και βδελυκτος και αποβλητος, ιν’ ειπω, και δουλος η νεκρος, δια την εκ του ενος εκεινυ γενοµενην ητταν αυτω.

Ουτως ουν, αδελφοι µου αγαπητοι, ουδεν ηµας ου µη ωφεληση των µεγαλων παθων κρατησαντας, εαν υπο των ελασσονων κυριευωµεθα. Οιον τι λεγω; Τα γαρ αυτα και παλιν ερω και λεγων ου παυσοµαι. Εαν τον της σαρκος µολυσµον φυλαξωµεθα, εαν απο φθονου και µεγαλης οργης και κλοπης αποσχωµεθα, εαν αρσενοκοιτιας, παιδοφθοριας, µαλακιας και πασης ασελγειας κρατησωµεν, γαστριµαργια δε η πολλω οινω η υπνω η οκνηρια η ραθυµια, αντιλογια τε και ανηκοΐα και γογγυσµω, οια δη δουλοι και µαστιγιαι δουλουµεθα, τι ηµιν εσται το οφελος εκ της των πονηρων εργων και µονων αποχης; Ει δε και λαθρα αρτου τεµαχια αιροµεν και εσθιοµεν η αλλο τι ποθεν επιλαβοµενοι και ταυτα ανευ ευχης του προεστωτος ηµων, τις αν ειπη ελευθερους ηµας αµαρτιας; Ει δε και των συναξεων, διχα µεγαλης ασθενειας η αναγκαιας χρειας τινος, εκουσιως απολιµπανοµεθα, ει δε και τους καρπους φυλασσοντες εξ αυτων ουκ εγκρατευοµεθα – και γαρ τι αλλο ην ο τον Αδαµ εκ του παραδεισου εξεβαλε και τω θανατω παρεδωκε; - τι κερδανουµεν εκ της των ειρηµενων αποφυγης; Ουδε γαρ ει ολοσωµον τις πληγην εχων, ειτα δια φαρµακων πολλων ιαθεις παρα µικρον την πληγην, δυναται υγιης λεγεσθαι, ει µικραν οπην ισην ραφιδος επιφερεται τραυµατος, αλλ’ ο και τους µωλωπας, ει δυνατον, του τραυµατος εξαφανισας, (124) εκεινος παρα παντων εικοτως λεχθησεται υγιης. Μη ουν ταυτα µικρα λογιζωµεθα, αλλα δια ταυτα τιµωρηθεντας αλλους ακουοντες και καταδικασθεντας σφοδρως, ηµεις την εξ αυτων βλαβην παση δυναµει εκφυγωµεν. Και µηδεις, αγαπητοι, εν τινι τουτων η παθει ετερω του λοιπου επιµεινη, αλλ’ απο του νυν αποσχοµενος µετανοησατω βαλων αρχην, και µη αποστη εξαγγελλων την ητταν εαυτου, εως αν αισχυνθεις ο υποβαλλων αυτω εχθρος παυσηται του αυτον πολεµειν. Μη φθονος κυριευση ηµων, µη οργη η θυµος και κραυγη, εξ ων αισχρολογιαι και υβρεις ειωθασι τικτεσθαι, µη κενοδοξια και υπερηφανια και οιησις κατασχουσαι ηµας εις βυθον αδου καθελξωσιν, αλλα ταυτα παντα πορρω εξορισαντες εαυτων, κτησωµεθα τας αρετας αντ’ αυτων. Ισως δε τις ερει οτι· “Τοσουτων οντων και αναριθµητων παρα µικρον των ειρηµενων παθων, τις δυναται ταυτα ερευναν παντα

και εκ τουτων παντων απεχεσθαι, ινα µη υπ’ ουδενος τουτων κυριευθη τις; “. Εγω χαριτι Χριστου διδαξω υµας. Ο αει εννοων τας εαυτου αµαρτιας και την µελλουσαν κρισιν διηνεκως προορων και µετανοων και κλαιων θερµως, ουτος υπεραινει παντα οµου και υπερνικα υπο της µετανοιας υψουµενος, ως µη δυνασθαι εν και µονον των ειρηµενων φθασαι και καθαψασθαι αυτου της αεροβατουσης ψυχης. Ει δε µη η διανοια ηµων υπο της µετανοιας και των δακρυων και υπο της εγγινοµενης εκ τουτων πνευµατικης ταπεινωσεως πτερωθεισα εις υψος απαθειας αρθη, ουκ αν ελευθεροι των ειρηµενων απαντων γενεσθαι ισχυσωµεν, αλλα ποτε µεν υπο τουδε του παθους, ποτε δε υφ’ ετερου κεντασθαι και ως υπο θηριων αγριων κατεσθιεσθαι ου (125) παυσοµεθα, και µετα θανατον δια ταυτα της των ουρανων βασιλειας εκπεσοντες, υπο των τοιουτων παλιν αιωνιως κολασθησοµεθα. ∆ια τουτο παρακαλω παντας υµας, πνευµατικοι µου πατερες και αδελφοι, και παρακαλων ουδεποτε παυσοµαι την υµετεραν αγαπην, µη αµελησαι εκαστον της εαυτου σωτηριας, αλλα παντι τροπω σπουδασαι αρθηναι µικρον απο της γης. Ει γαρ τουτο γενησεται το θαυµα καταπληξαν υµας, το απο της γης εις αερα λεγω κρεµασθαι, ουκετι προς την γην κατελθειν και στηναι καν ολως θελησετε· “γην”δε το σαρκικον και “αερα”το πνευµατικον λεγω φρονηµα. Ει γαρ ο νους των πονηρων λογισµων και παθων ελευθερωθη και θεασοµεθα δι’ αυτου την ελευθεριαν, ην ηµιν ο Χριστος και Θεος εχαρισατο, ουκετι καταδεξοµεθα προς την προτεραν δουλειαν της αµαρτιας και του σαρκικου φρονηµατος κατελθειν, αλλα κατα την του Κυριου φωνην γρηγορειν και προσευχεσθαι ου παυσοµεθα, εως αν προς την εκειθεν µεταβωµεν µακαριοτητα και των επηγγελµενων επιτυχωµεν αγαθων, χαριτι και φιλανθρωπια του Κυριου ηµων Ιησου Χριστοου, ω πρεπει πασα δοξα εις τους αιωνας των αιωνων. Αµην. Λογος στ΄. (126) Περι εργασιας πνευµατικης. Και τις ην η εργασια των παλαιων αγιων. Και πως ταυτην κατορθωσαι δυναµεθα, ινα και µετοχοι, ωσπερ εκεινοι, του Παναγιου γενωµεθα Πνευµατος.

Αδελφοι και πατερες, επειδηπερ µεγαλα τινες οιοµενοι περι εαυτων, ως ουκ ωφελεν, ισους εαυτους ηγουνται κατα τε πραξιν και γνωσιν και τελειοτητα των παλαι αγιων θεοφορων πατερων ηµων και του αυτου πνευµατος, ω εζων και εκινουντο εκεινοι, συνιστανοντες εαυτους εκ λογων µονων και διχα των εργων, πνευµατι αποπλανηθεντες οιησεως, ωηθην δια βραχεων ουτω πως εν απλοτητι και υπτιοτητι λογου προς αυτους ειπειν ως προς ενα, δια τε τον ειρηκοτα Θεον· “Και συ στραφεις, τους αδελφους σου διορθωσαι”, και δια την κοινην αγαπην ην εντελλοµεθα εχειν προς τους πλησιον ηµων. Αρξοµαι δε εντευθεν του λεγειν εν αφελοτητι και παρακαλειν την αγαπην υµων. Βουλη τοιγαρουν ακουσαι τι εποιουν οι πατερες ηµων οι αγιοι, εν τοις εαυτων κελλιοις καθηµενοι; Αναγνωθι τους βιους αυτων και µαθε συ πρωτον την σωµατικην τεως πραξιν αυτων, (127) ειτα εγω σοι αναγγελω την πνευµατικην εργασιαν ην εκεινοι ειργαζοντο. Οι γαρ τους βιους συγγραψαµενοι των αγιων, τας πραξεις αυτων εδηλωσαν τας σωµατικας, την ακτηµοσυνην, την νηστειαν, την αγρυπνιαν, την εγκρατειαν, την υποµονην και καθεξης τα λοιπα, ινα µη παντα απαριθµουντες τον λογον µηκυνωµεν, την δε πνευµατικην αυτων εργασιαν µικρον τε και ως εν εσοπτρω δια των τοιουτων εδηλωσαν, ινα οι τους κοπους εκεινων και την πιστιν εκ των εργων επιδεικνυµενοι, εργοις αυτοις και των πνευµατικων χαρισµατων αυτων εν γνωσει και µετοχη γενωνται, οι δε γε λοιποι µηδε ακουσαι περι των τοιουτων αξιωθησωνται. Επει δε εις τοσουτον ανοιας βοθρον κατηχθηµεν, ως και διχα των εργων, ων εκεινοι ειργασαντο, ισως εκεινοις την χαριν εχειν και ηµας οιεσθαι, φερε τον περι εκεινων γυµνασωµεν λογον και απο των µεµαρτυρηµενων πραγµατων την πληροφοριαν λαβοντες, σπουδασωµεν τεως κατα ποδας εκεινων βαδισαι, ει και µη φθασαι δυνηθωµεν αυτους. Ανωθεν δε τον λογον αρξαµενοι, κατ’ ολιγον εως ηµων καταβαινοντες ελθωµεν. Τι ουν ο µεγας Αντωνιος εν τω µνηµατι καθεζοµενος επραττε, και τοι µηπω πνευµατικην εργασιαν ολως ειδως; Ουχι ως νεκρον εαυτον εν τω µνηµατι εκλεισε, µηδεν των του κοσµου επιφεροµενος, µηδε µεριµναν εχων την οιανουν εν αυτω; Ουχι

ολος ην νεκρος εκ του κοσµου, και κειµενος εν τω µνηµειω τον ζωωσαι και αναστησαι δυναµενον εζητει Θεον; Ουχι αρτω µονω ηρκειτο και υδατι; Ουχι πολλα παρα των δαιµονων υπεστη κακα και ηµιθανης εκειτο εκ του αφορητου δαρµου; Ουχι εν τη εκκλησια ως (128) νεκρου απενεχθεντος αυτου, ηνικα ηλθεν εις εαυτον, παλιν αυθορµητος προς τους αντιπαλους απηλθεν; Ει µη γαρ προς εκεινους υπεστρεψεν, αλλ’ ενεµεινε τω κοσµω και ει µη µεχρι τελους ενεκαρτερησεν, εις θανατον εκδεδωκως εαυτον τη προθυµια και προαιρεσει, ουκ αν της πολυποθητου θεας του ∆εσποτου αυτου ηξιωθη, ουκ αν της γλυκειας εκεινου φωνης ακηκοεν. Αλλα εζητησεν ολοψυχως, εκρουσεν αοκνως, υπεµεινεν εις τελος και ελαβεν επαξιον τον µισθον. Αποθανων γαρ, ως ειρηται, τη προαιρεσει υπερ Χριστου, εκειτο ωσει νεκρος, εως ου ηλθεν ο ζωογονων τους νεκρους και ανεστησεν αυτον εκ του αδου, του σκοτους φηµι του ψυχικου, και εξηγαγεν αυτον εις το θαυµαστον φως του προσωπου αυτου. Οπερ θεασαµενος και των λυπηρων εκεινων απαλλαγεις και περιχαρης γεγονως ελεγε· “Κυριε, που ης εως αρτι; “ Το µεν ουν ειπειν “Που ης;” αγνοουντος παντως εστιν οπου και ην· το δε ειπειν “Εως αρτι” την θεωριαν και αισθησιν και γνωσιν της του ∆εσποτου παρουσιας εδηλωσεν. Ει τοινυν ουτως αποταξασθαι ηµεις ου βουλοµεθα και καρτερησαι οµοιως εκεινω και υποµειναι ου προαιρουµεθα, πως τον Θεον εν Αγιω Πνευµατι ως εκεινος ιδειν αξιωθωµεν και πληρωθηναι αγαλλιασεως; Ουδαµως. Αλλα γαρ και προς ετερον, ει δοκει, τον λογον ιθυνωµεν. Τι ο µεγας Αρσενιος διεπραξατο εξ αυτης αρχης της αποταγης αυτου; Ουχι τα βασιλεια καταλιπων και τους βασιλεις, του σηρικοφορους οικετας και παντα τον πλουτον αυτου, µονος ως φτωχος και πενης εν τω µοναστηριω αφικετο, οστις ποτε ην σπουδασας λαθειν, (129) φευγων την δοξαν και τον ανθρωπινον επαινον, ινα παρα Θεω δοξασθη; Τι ουν αρα τουτοις µονοις εµεινεν αρκεσθεις; µη γενοιτο· αλλα τι; Ουδε ως ευτελης µετα ευτελων ανθρωπων εαυτον καταταξαι ηνεσχετο, αλλ’ ως κυνα ελογισατο εαυτον. Ριφεντος γαρ αυτω παρα του ηγουµενου του αρτου και πεσοντος τουτου επι της γης, αυτος τετραποδισας, ου τη χειρι αλλα τω στοµατι, ως κυων αρας τον αρτον, ουτως

αυτον εφαγεν. Εν δε τω κελλιω καθηµενος, ου µονον ειργαζετο, αλλα και πολυ ελαττον του εργοχειρου αυτου εις την εαυτου χρειαν ανηλισκεν, υδωρ πινων βορβορου οζοντος οµοιον. ∆ια τουτο και εργαζοµενος και ευχοµενος διηνεκως εκλαιε και τοις εαυτου δακρυσι κατεβρεχετο, αλλα και αφ’ εσπερας ευχοµενος ιστατο µεχρι πρωΐας και τη πτωχεια και ευτελεια µεχρι τελους ενεκαρτερησε. ∆ια τι ; ∆ια το παθειν παντως και ιδειν και αυτον, οπερ ο µεγας Αντωνιος ιδειν και παθειν ηξιωθη. Πως ουν ου γεγραπται και επι τουτου, οτι ειδε τον Κυριον; Μη τους µεν κοπους αυτος κατεβαλετο, εκεινον δε ιδειν ουκ ηξιωται; Ουχι, αλλα και αυτος ουτως ιδειν τον Θεον ηξιωθη, ει και µη ο συγγραψαµενος τουτο ουτως εδηλωσε φανερως· και ει βουλει τουτο µαθειν ακριβως, τα παρ’ εκεινου αυτου, φηµι του αγιου Αρσενιου, εκτεθεντα κεφαλαια διελθε και γνωσει εξ αυτων οτι και ουτος θεοπτης εστιν αληθως. Ο ουν αυτους εκµιµουµενος εργω και πονοις της αυτης οντως καταξιωθησεται χαριτος· ει δε µη βουλεται τις την ταπεινωσιν τουτων και την υποµονην εκµιµησασθαι, τι και λεγει το πραγµα αδυνατον; Ευθυµιου δε και Σαβα και των καθεξης αγιων τας πραξεις, τας υπερ ανθρωπον, τις διηγησεται; Ειτε γαρ (130) προ του την χαριν λαβειν του Πνευµατος, ειτε και µετα το ταυτην λαβειν, τεως ανευ κοπων και πονων πολλων και ιδρωτων βιας τε και στενοχωριας και θλιψεως ουδεις διηλθε τον σκοτασµον της ψυχης, ουδε το φως του Παναγιου Πνευµατος εθεασατο. Βιαστη γαρ εστιν η βασιλεια των ουρανων και βιασται αρπαζουσιν αυτην, επειδη και δια πολλων θλιψεων δει ηµας εισελθειν εις την βασιλειαν των ουρανων. Η δε βασιλεια των ουρανων η µετοχη υπαρχει του Πνευµατος του Αγιου· τουτο γαρ εστι το ειρηµενον οτι η βασιλεια των ουρανων εντος ηµων εστιν, ινα το Πνευµα το Αγιον εντος ηµων λαβειν και εχειν σπουδασωµεν. Μη ουν λεγετωσαν οι εκτος οντες διηνεκους βιας και στενοχωριας και ευτελειας και θλιψεως, οτι εντος ηµων εχοµεν το Πνευµα το Αγιον· ανευ γαρ εργων και ιδρωτων και πονων της αρετης ο µισθος ουτος ου διδοται τισι. ∆ιο µοι καλως εχειν δοκει και το παρα πολλοις ουτω λεγοµενον· “∆ειξον, φησιν, εργα και απαιτει µισθους”.

Εγω γαρ οιδα ανθρωπον προ του κοπους καταβαλεσθαι και προ του βιασασθαι εαυτον, ευθυτητι διαλογισµων και ψυχης απλοτητι ταις θειαις Γραφαις εγκυψαντα και ολιγας ηµερας και νυκτας ακοπως, ιν’ ειπω, αγρυπνησαντα και ευξαµενον και επι τοσουτον ελλαµφεντα υπο της ανωθεν χαριτος, ως εξω δοξαι αυτον γενεσθαι του σωµατος και του οικηµατος και του κοσµου παντος – νυξ γαρ ην και ως ηµερα τελεια εγενετο -, αλλ’ επει απονως πλουτον ελαβε, συντοµως αυτου και κατεφρονησε. ∆ιο και αµελησας, ολον οµου τον πλουτον απωλεσε και επι (131) τοσουτον, ως µηδεν µνηµονευειν ολως αυτον, οτι ποτε τοιαυτην δοξαν τεθεαται. Πως ουν οι µηδε λαβειν αξιωθεντες ποτε η κατιδειν την δοξαν ταυτην ποσως, λεγουσιν εχειν ταυτην ολην εν εαυτοις, απορω. Αλλ’ ω της πωρωσεως, ω του σκοτασµου, ω της αγνοιας και της µαταιας οιησεως, που ποτε τουτο η δια ποιων γραφων µεµαθηκασιν; Οντως εµαταιωθησαν εν τοις διαλογισµοις αυτων και εσκοτισθη η ασυνετος αυτων καρδια και εµειναν εν Αιγυπτω, τουτεστιν εν τω σκοτει των παθων αυτων και των ηδονων. Οι γαρ την γην της επαγγελιας ιδειν ποθησαντες, ην πραεων οφθαλµοι και ταπεινων και πτωχων βλεπειν καταξιουνται, πασαν στενοχωριαν και πασαν θλιψιν και ευτελειαν καταδεχονται και απο πασης και παντοιας σωµατικης ηδονης και τιµης και ανεσεως σφοδρως απεχονται. Ου µονον δε αλλα και απο παντος ανθρωπου µικρου τε και µεγαλου χωριζονται, φευγοντες αυτους αµισως, ινα ταυτης καταξιωθωσιν επιβηναι προ του εκκοπηναι τον δροµον αυτων απο της οδου της παρουσης ζωης. Ταπεινουµενοι γαρ και ως πονηροι και προσκεκρουκοτες πολλα επ’ αληθως διακειµενοι, ου µην αλλα γαρ και ως εχθροι και παραβαται των εντολων του Θεου στυγνοι και λελυπηµενοι διαγουσιν, επιποθουντες µαθειν το τι αν δεοι αυτους διαπραξασθαι προς το καταλλαγηναι τω ∆εσποτη Χριστω. ∆ια τουτο τοινυν χαριζεται αυτοις ο Κυριος ου µονον το γνωναι ο τι δεοι ποιησαι, αλλα και ισχυς διδοται αυτοις παρ’ αυτου και υποµονη εις το εκπληρωσαντας παντα α δει, αυτον εκεινον ιδεσθαι και κτησασθαι (132) τον επι παντων και επι πασι Θεον και τηνικαυτα ως εν ουρανω διαγειν και

εκεισε το πολιτευµα εχειν, καν εν σπηλαιοις καν εν ορεσι καν εν κελλιοις διαγωσι, καν εν µεσαις αναστρεφωνται πολεσι, και ουτως αει εν χαρα και ευφροσυνη και αγαλλιασει αρρητω δουλευειν αυτω. Αυτη τοιγαρουν η εργασια των αγιων εστιν, αυτη η πραξις των εν Πνευµατι αγοµενων Θεου. Οιος γεγονε και εν τη καθ’ ηµας γενεα ο αγιος και µακαριωτατος ευλαβης Συµεων, ο λαµψας δικην ηλιου µεσον της περιωνυµου µονης των Στουδιου, ο εν µεσω του κοσµου ποτε ων και τοις του κοσµου πραγµασι και φιλοις και συγγενεσιν, ου µονον δε αλλα και ταις φροντισι και µεριµναις και ηδοναις του βιου επι τοσουτον αποταξαµενος, ως µηδε την µνηµην ολως εχειν αυτων, αλλα και ταυτην αφ’ εαυτου εξορισαι µακραν, ο αναστραφεις µεσον του πληθους των µοναχων και την µακαριαν εκεινην τοτε λεξας φωνην, “Οφειλει”λεγων “ειναι ο µοναχος εν τω µοναστηριω ως ων και µη ων και µη φαινοµενος, µαλλον δε µηδε γνωριζοµενος”, ην και ερµηνευων ελεγεν· “Ως ων µεν τω σωµατι, µη ων δε τω πνευµατι, µη φαινοµενος δε ει µη µονοις δια του Αγιου Πνευµατος τοις καθαροις τη καρδια, µη γνωριζοµενος δε δια το µη εχειν µετα τινος τι”. Ω µακαριων ρηµατων, δι’ ων η υπερ ανθρωπον αγγελικη πολιτεια αυτου κηρυττεται, δι’ ων κεκτησθαι εν ουρανοις το πολιτευµα αυτος εαυτω δια του Αγιου Πνευµατος µεµαρτυρηκεν, δι’ ων την µετα Θεου ηµων διαγωγην υπεφηνε, (133) µη εχειν ειπων µετα τινος τι. Οπερ ουδεις κατορθωσαι η επ’ αληθως ειπειν δυναται, ει µη ολως ολω ενωθη τω Θεω· ει δε και ειπη, πλανα εαυτον. Ο γαρ λεγων µη αµαρτανειν τυφλος εστι µυωπαζων, τον Θεον δε ο εχων αµαρτανειν ου δυναται, οτι σπερµα αυτου εν αυτω µενει, καθως φησιν ο Ιωαννης η θεολογικωτατη των αποστολων βροντη. Οτι δε εκεινος τον Θεον ολον ειχεν εν εαυτω και ζων ελεγε και αποθανων δια της οικειοχειρου αυτου γραφης µεγαλη βοα τη φωνη· “Θεον κτησαι σεαυτω φιλον και ανθρωπου βοηθειας ου δεηθηση”. Και παλιν· “Θεον κτησαι και ου δεηθηση βιβλιου”, και τουτο εδηλωσεν εξ εργων αυτων, βιβλιον εκ του ιδιου κοπου, µαλλον δε εκ του ενοικησαντος αυτω Πνευµατος συγγραψαµενος, µαθησεως γραµµατων υπαρχων αµυητος, οµολογουµεν δε και ηµεις, συµµαρτυρουντες τω αγιω ηµων

πατρι και µη κρυπτονες την ευεργεσιαν φειδοι του µη νοµισθηναι αλαζονας ηµας παρα τισιν, οτι ωσπερ δεξαµενη τις απορρεοντος υδατος, ουτως ο αγιος πατηρ ηµων εκ του πληρωµατος µετελαβε του ∆εσποτου ηµων Χριστου και επλησθη της χαριτος του Πνευµατος αυτου, οπερ εστιν υδωρ ζων· ωσπερ δε παλιν απο της δεξαµενης το υπερπλεονασαν και εξωθεν υπερεκχυνοµενον υδωρ λαµβανει τις εις κορον, ουτω και ηµεις εκ του πατρος ηµων του αγιου την υπερπλεονασασαν και υπερεκχυνοµενην αει εξ αυτου χαριν ειδοµεν και ελαβοµεν και επιοµεν και τας οψεις εξ αυτου ενιψαµεθα, τας χειρας και τους ποδας αυτους, ειτα και ολοι ολω τω σωµατι ελουσαµεθα και αυτην (134) την ψυχην µετα του αθανατου υδατος εκεινου. Ω µυστηριου ξενου και θαυµαστου, αδελφοι. Και µη απιστησητε τουτο· ου γαρ εµου µονου ο λογος η επ’ εµοι µονω γεγονε, αλλ’ ακουε του ευγγελιστου Ιωαννου, τι περι του υδατος τουτου φησι, µαλλον δε αυτου του Υιου και Λογου του ζωντος Θεου, παρ’ ου και Ιωαννης τον λογον πεπλουτηκεν· “Ο πινων γαρ, φησιν, εκ του υδατος τουτου – του αισθητου δηλονοτι- , διψησει παλιν· οστις δε πιη εκ του υδατος ου εγω δωσω αυτω, ου µη διψηση πωποτε, αλλα γενησεται εν αυτω πηγη υδατος αλλοµενου εις ζωην αιωνιον”. Και ερµηνευων τουτο ο ευαγγελιστης φησι· “Τουτο δε ελεγε περι του Πνευµατος, ου εµελλον λαµβανειν οι πιστευοντες εις αυτον”. ∆ια του τοιουτου γαρ υδατος ωσπερ ρυπος η πονηρια εκπλυνεται απο της ψυχης· ανευ δε τουτου πολλα πονησας ωφελησει ουδεν. ∆ια δε τουτο και µη δυναµενοι ολως ηµεις το ταλαντον του ∆εσποτου ηµων κρυπτειν και την γινοµενην εις ηµας του Θεου δωρεαν µη αναγγελλειν, φανερως οµολογουµεν το ελεος του Θεου, οτι ενεπλησθηµεν απληστως οι αναξιοι εκ του υδατος ου ελαβοµεν δια του πατρος ηµων απο του Θεου και εκορεσθηµεν ακορεστως εις δοξαν του ονοµατος αυτου του αγιου, και κατα τον ενον ηµιν της δυναµεως, ως εσχατοι και αχρειοι, εδοξασαµεν και νυν δοξαζοµεν τον Θεον, τον δοξασαντα τον πατερα ηµων τον αγιον και δια του πατρος ηµων τους ταπεινους και αναξιους ηµας. Μη ουν οιηθειη µε τις ψευδεσθαι και κατα της εµης ψυχης και κατα του εµου πατρος φθεγγεσθαι, κοµπολογον µε και τορνολογον ηγουµενος· ειδως

και τουτο (135) ποιειν µε Παυλος ο θειος διδασκει. ινα των ταυτα λεγοντων το οκνηρον και ραθυµον απελεγχηται. και παλιν· “Ηµεις δε ου το πνευµα του κοσµου ελαβοµεν. µη δυνασθαι ειναι τινα τοιουτον αρτι µητε τοις εργοις εις τας των εκεινοις δοθεντων χαρισµατων καταξιουµενον.γαρ ειµι οτι απολει ο Θεος παντας τους λαλουντας το ψευδος. ουτω καµε τον αναξιον δουλον αυτου Πνευµατος Αγιου ακαµατι και δωρεαν επλησε. Ποιος γαρ. Ω µακαριας φωνης. εκεινους µεν εκ των λογων ουδεν ωφελησα. Τι δε και εµαυτον ωφελησαιµι η τον εµον πατερα τον αγιον εκ των επαινων καν ολως. αλλα το Πνευµα το εκ του Θεου. ουτω και περι του αγιου Συµεων και λεγων ου παυσοµαι. ινα ιδωµεν τα υπο του Θεου χαρισθεντα ηµιν. Εκοπιασεν ο µακαριος πατηρ ηµων και αγιος Συµεων. Παντως ουδεν. ειπε µοι. αναγκης δε µοι επικειµενης µη βουλοµενος λεγω και περι ηµων αυτων των αναξιων. (136) ως ειπειν. Προς . λαβων εν εαυτω ολον. µαλλον δε ψυχης της ουτω γενεσθαι αξιωθεισης και του κοσµου παντος χωρισθεισης. α και λαλουµεν”. µη οτι γε ειπω διεπραξατο. νοησαι καλως δυναται. αλλ’ ετι τα παρ’ εκεινου πραχθεντα και ως δυνατον ρηθεντα. αναγκαζει µε και ακοντα λεγειν α λεγειν ου εβουλοµην ουδεποτε και δηµοσιευειν οντως του Θεου το φιλανθρωπον. Πρωτον γαρ παντων τουτο εγραψεν. θλιψεις δε πειρασµους τοσουτους υπεµεινε. ∆ια ταυτα ουν εδοξασθη απο Θεου και εγενετο απαθης και αγιος. “Ευλογητος ο Θεος “ λεγων. την παντελη του ιδιου θεληµατος απονεκρωσιν”. ο ων ευλογητος εις τους αιωνας. αληθειαν λεγω και ου ψευδοµαι. ως εξισωθηναι πολλοις των περιφανεστερων εν µαρτυσι. εξ υµων. “και Πατηρ του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου. ως πολλους των παλαι αγιων πατερων υπερβαλεσθαι. ταυτην ηγου λεγεσθαι αναχωρησιν τελειαν του κοσµου. ωσπερ προικα πατηρ υιω κληρον διδωσι. τον Παρακλητον· και τοτε. ως εν ταξει διδασκαλιας ουτως ειπων· “Αδελφε. Οιδα ανθρωπον προ ετων δεκατεσσαρων “ και τα εξης. Αλλα καθαπερ περι των λοιπων αγιων ανωθεν ειρηκως. Η γαρ των πολλων απιστια των λεγοντων εις βλαβην των ακουοντων. τους δε ακροατας προς ζηλον διηγειρα και προς την εκεινων παρωτρυνα µιµησιν.

πως νεκροι γενησοµεθα. υπερ ηµων. µαλλον δε ου προς δοκιµην και πειραν. Ει δε µη νεκροι τω κοσµω και τοις εν κοσµω γενοιµεθα. διαµονωντα. αλλα ζη εν ηµιν το µη θελειν ταυτα παθειν. οπερ εστι το γεωδες φρονηµα της σαρκος. φιλος τελωνων και αµαρτωλων”. Ει ουν συ ταπεινωθηναι και υποταγηναι. πως. ως εκεινος επαθε δια σε. θεασοµεθα τον Θεον ενοικησαντα ως φως εν ηµιν. αλλ’ ουδε καταφρονηθηναι παρα παντος ανθρωπου και ως εις των επιληπτων και προσαιτουντων εις τας πλατειας και ρυµας της πολεως λογισθηναι. πως οι µη γεγονοτες δια Θεον νεκροι ζησοµεν την εν Χριστω κεκρυµµενην ζωην. Παθε και αυτος δια την σεαυτου σωτηριαν. Αλλα µωρον ηγη τον µακαριον Συµεων και αισχυνη µιµησασθαι τας πραξεις αυτου. αλλ’ εγω εξελεξαµην υµας εκ του κοσµου. ειπε. ο αγιος Συµεων. Πως. αλλα προς (137) καθαρσιν των ψυχων ηµων επαγοµενα. ου καταδεχη γενεσθαι. Ταυτα δε και ο µακαριος πατηρ ηµων. θλιβηναι τε και ατιµασθηναι. φαγον και οινοποτην. µαλλον δε δι’ ηµας ηκουσε. εις φυλακην εµβαλλοµενον και απο φυλακης εκβαλλοµενον. και παλιν· “Ιδου ανθρωπος φαγος και οινοποτης. υπο στρατιωτων ραβδουχων αγοµενον. Μιµησαι Χριστον τον Θεον. ως ακουεις. Ελεγον γαρ· “∆αιµονιον εχεις”. ως ο αγιος ειπε Συµεων. Ει γαρ ταυτα προς δοκιµην και πειραν επερχοµενα φερειν εν υποµονη πασιν ηµιν ο Θεος ενετειλατο. Ουδαµως. αδελφοι. εξουδενωθηναι και λοιδορηθηναι και ως εις των αφανων και αφρονων και ευτελων και παραπεσοντων. Ουδαµως. ραπισµα καταδεχοµενον υπο δουλου. Συν τουτοις ακουεις παλιν ως φονεα και κακουργον δεδεµενον συροµενον τον Κυριον και ως ενα των ευτελων παρισταµενον τω Πιλατω. Οι γαρ αλλως πως εν τοις εαυτων θεληµασι καν οπωσουν η εν τισι καλοις το δοκειν πορευοµενοι. ∆ευτε προς µε καγω αναπαυσω υµας”. τω λαω υπο Πιλατου . πλανον. αδελφε.γουν τουτους και τους τοιουτους ο ∆εσποτης λεγει Χριστος· “Υµεις ουκ εστε εκ του κοσµου. Εκαλουν γαρ αυτον. γενη ξενος του ιδιου θεληµατος. ου µη ιδωσι την ζωην. µηδεις πλανατω υµας. ηµεις υποµειναι ταυτα ου θελοµεν. ην οι αποτµηθεντες του κοσµου και τω εαυτων αποθανοντες θεληµατι βλεπουσιν.

χολην ποτιζοµενον. Πορφυραν κοκκινην παικτικως ενδυοµενον. Ειτα τι. ραπιζοµενος. ωθουµενος. ∆ιο και ο Παυλος φησιν· “Ει συµπασχοµεν και συνδοξασθησοµεθα”. επαισχυνθησοµαι καγω αυτον εµπροσθεν του Πατρος µου. ευχαριστουντα και ευχοµενον υπερ των φονευσαντων αυτον και την ψυχην εις χειρας παρατιθεντα του Πατρος αυτου. του εν τοις ουρανοις”. τω κιονι προσδεσµουµενος. τας χειρας και τους ποδας υπο των στρατιωτων καθηλουµενον και κρεµασθαι αφιεµενον. ευδηλον οτι ουδε της δοξης αυτου συµµετοχοι γενησοµεθα· ου γαρ εργω αλλα . αντωθουµενος. φραγγελοµενος. “Οστις γαρ. α υπεστη υπερ ηµων. σωσον σεαυτον και καταβηθι απο του σταυρου”. αισχυνοµεθα µιµησασθαι και παθειν.”ερωτωµενον ακανθαις στεφανουµενον. φησιν. κατα κεφαλης ραπιζοµενον και “Τις εστιν ο πταισας σε. αλλ’ αισχυνη ουτω ταυτα παθειν. Εννοησον ουν πως ην αποδοθεις µεσον αυτων. εις το πραιτωριον εισαγοµενος. εγγελωµενος. καταβατω νυν απο του σταυρου και πιστευσοµεν εις αυτον”. τον τραχηλον σχοινιω δεσµουµενον και επι τον θανατον απαγοµενον. ο υπερανω παντων των ουρανων και τα (138) παντα διακρατων τη χειρι αυτου. χλευαζοµενον και ακουοντα· “Ο καταλυων τον ναον και εν τρισιν ηµεραις εγειρων. ως εκεινος επαθεν.παραδιδοµενον. τεσσαρακοντα πληρεις λαµβανων πληγας. εµπτυοµενον και ειρωνικως ακουοντα· “Ιδε ο βασιλευς των Ιουδαιων”. (139) Ουκ αρκουσι ταυτα σοι παντα εις µιµησιν. λογχη νυττοµενον. επαισχυνθη µε και τους εµους λογους. αδελφε. ο παση κτισει και αυτοις τοις Σεραφειµ αθεωρητος. και αυθις· “Ει Υιος εστι του Θεου. προσκυνουµενον τε και εµπαιζοµενον. εκδυοµενος. αναρτωµενον. Ει δε τα παθηµατα αυτου. “Λαβετε αυτον” φασκοντος “υµεις και σταυρωσατε”. και ουτω µετα το ταυτα παντα παθειν. την επιθανατον δηλουσας αποφασιν. ενδυοµενον παλιν τα εαυτου ιµατια. πυγµιζοµενος. ∆ια ποιων δε αλλων εργων η πως συνδοξασθηση αυτω. υπο ληστου βλασφηµουµενον. µετα ταυτα παλιν αποδυοµενον. ειθ’ ουτω τον εαυτου σταυρον επιφορτιζοµενον και επι του τοπου γινοµενον και τουτον ορωντα πηγνυµενον και µονον υπο των φιλων και µαθητων εγκαταλειποµενον.

. ηδυναµην και τα εµαυτου κακα αποκλαιεσθαι και µηδεποτε διδασκαλου εργω επιχειρειν η κατηχειν την υµετεραν αγαπην η καν ολως αλλοις υποδεικνυειν τας της σωτηριας οδους. ην ο απαξ αποθανων και εγερθεις και δια παντων και εις παντας (140) τους αξιως βιουντας ανισταµενος και τας συναποθανουσας αυτω τη προθεσει και τη πιστει ψυχας συνεγειρων.λογω µονω εσµεν. ο δε απιστησας κατακριθησεται”. (141) Περι προσπαθειας της εις τους συγγενεις. ουτως εχοντες. Και περι απογνωσεως και της εν ταυτη διαφορας. Αµην. διδωσι δια του Παναγιου αυτου Πνευµατος. ∆ια γαρ του Αγιου Πνευµατος η αναστασις παντων γινεται· και ου λεγω την επι συντελεια των σωµατων αναστασιν – σαλπισει γαρ τοτε ο αγγελος και τα νεκρα σωµατα αναστησονται -. αλλ’ οµως εµου αναξιου τυγχανοντος του τοιουτου πνευµατικου εγχειρηµατος. ουτε της πνευµατικης αυτου αναστασεως συµµετοχοι γενησωνται. Και τις η απατη αυτης και εις οιον βοθρον και δεσµον καταγει τους κρατουµενους υπ’ αυτης. ∆ια τουτο τοιγαρουν λεγω και λεγων ου παυσοµαι. πιστοι· εργων δε µη προσοντως. διο και δεδοικα. ουχ ως εναντιου οντος του πραγµατος τη του Θεου εντολη. καθως ανωτερω λεπτοµερως εδηλωσαµεν. Λογος Ζ΄. οτι οι µη τα παθη Χριστου δια µετανοιας και υπακοης µιµησαµενοι και του θανατου αυτου µετοχοι γεγονοτες. ω πρεπει πασα δοξα εις τους αιωνας των αιωνων. ο ταπεινος. µη και επ’ εµοι το ∆αυιτικον εκεινο προσφορωτατα λεχθησεται ρηµα· “Τω δε αµαρτωλω ειπεν ο Θεος· Ινα τι συ εκδιηγη τα δικαιωµατα µου και αναλαµβανεις την διαθηκην µου δια στοµατος σου. δωρουµενος αυταις απεντευθεν ηδη την βασιλειαν των ουρανων. συ δε εµισησας παιδειαν και εξεβαλες τους λογους µου εις τα οπισω”. νεκρα υπαρχει η πιστις ηµων. Και τι εστι το “Ο πιστευσας και βαπτισθεις σωθησεται. αλλα την καθ’ εκαστην γινοµενην των νεκρων ψυχων πνευµατικως πνευµατικην αναγεννησιν και αναστασιν. Αδελφοι και πατερες. ως ωφελον γε αει σιωπαν. ουτε Πνευµα λαβωσιν Αγιον. ης γενοιτο παντας ηµας επιτυχειν χαριτι του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου. µαλλον µεν ουν και ευπροσδεκτου υπαρχοντος αυτω.

εστι δε και δια µιας ταυτης. ει δοκει. εκπληρων και εν λακκω βορβορου κειµενος και εν αισθησει υπαρχων των ιδιων κακων. της προς τους συγγενεις . Και ινα εξ ενος σαφες υµιν ποιησω το του λογου προκειµενον. κατα καιρους απορριπτει. Επειδη δε δια πολλων των εαυτου µηχανηµατων ο παµπονηρος διαβολος και εχθρος των ψυχων ηµων εις το τοιουτον βαραθρον τους πλειονας η και σχεδον απαντας οµου. τις εστιν ο µισων παιδειαν και τις ο εκβαλλων τους λογους αυτου εις τα οπισω. (143) Α καγω πρωτος. και την ευθειαν οδον. βοω κατωθεν κραζων και τους εξωθεν παριοντας απαντας προσφωνων· “Πορρω που του δεινοτατου τουτου λακκου γινεσθε. προστιθεις τοις εαυτου κακοις καθ’ ωραν κακα και ανεσιν σωµατος και θεραπειαν υπερ την δεουσαν χρειαν επιζητων. ο ταλαιπωρος. αλλα διερχοµενος πασας τας ηµερας της ζωης αυτου εν µετεωρισµω και διαχυσει ψυχης. αφ’ ης ουκ ενι διαδρασαι τον απαξ εµπεσοντα εις τας τιµωριας αυτης. ηγγικε γαρ η βασιλεια των ουρανων” και παλιν· “Σπουδασατε εισελθειν δια της πυλης της στενης”. οπερ της πλατειας µαλλον και ευρυχωρου οδου σηµειον εστι και ουχι της στενης και τεθλιµµενης. οταν ο µεν Θεος προστασση και διαρρηδην βοα· “Μετανοειτε. προτιµων δε τα εναντια τουτων και ποιων αυτα. της φερουσης εις την ζωην την αιωνιον. αδελφοι. ητις εστιν ο Χριστος. ουτω τοινυν και ο τοιουτος εκβαλλει του Θεου τους λογους εις τα οπισω και τα εαυτου θεληµατα. εστιν ο εκβαλλων τους λογους εις τα οπισω. µαλλον δε τα του διαβολου. Ο µη πειθοµενος τοις του Θεου νοµοις µισει την εκ των λογων του Κυριου παιδειαν και βυει τα ωτα αυτου του µη ακουσαι λογον της εσχατης ανταποδοσεως των αµαρτωλων η του πυρος εκεινου του αιωνιου και των κολασεων του αδου και της κατακρισεως της αιωνιου εκεινης. πορευεσθε! Και µηδεις εκκλινη δεξια η αριστερα και ωδε συν εµοι τω παναθλιω και δυστυχει εµπεσειται και στερηθειη µετα των επιγειων και τα επουρανια αγαθα”. αλλα καταφρονων µεν αυτων. οιονει συµφορησας. ο δε ταυτα ακουων ου µονον ου προαιρειται µετανοειν και βιασασθαι εαυτον εισελθειν δια της στενης πυλης. Ο δε µη παση ισχυϊ και δυναµει ψυχης τας εντολας του Θεου προ των οφθαλµων αυτου εχων αει και φυλαττων αυτας. ποιει.(142) Αλλ’ ιδωµεν.

Ο µεν γαρ προτερος. εκ τε του θειου Ευαγγελιου και των λοιπων αγιων Γραφων αναλεξαµενους. ο µηδε οτι εν νοσω η πτωµατι κειται ολως πειθοµενος. υπερεπερισσευσεν η χαρις” και οτι “χαρα µαλλον γινεται εν τω ουρανω επι ενι αµαρτωλω µετανοουντι”. πνευµατικοις. διαναστησεται και παντα αλλα – τα βιωτικα λεγω – εις ουδεν λογισθησεται και τη µετανοια θερµως προσελθη· ο δε δευτερος. εις κρηµνους φρικτους τε και βαραθρα αµαρτηµατων χαλεπα και ασυγγνωστα και εις αυτον καταποντιζει τον της απογνωσεως λακκον. εις απαν απαναινεται τοις τοιουτοις φαρµακοις ιατρευθηναι. Πανουργως γαρ ενριζοι εν τοις τοιουτοις και σεσοφισµενως εµποιει την απογνωσιν επι τοσουτον. ο εχθρος εφ’ ενος εκαστου τραχηλω αποδεσµων αγει και συνπεριαγει παντας τους τον τοιουτον καταδεξαµενους δεσµον.λεγω προσπαθειας. και ετερον το ως καλω τω κακω χρασθαι και εν πληροφορια ειναι οτι καλον τι ποιει. αγαπητοι. επειτα και πως αυτους εις κρηµνους και βαραθρα . η και ως σχοινιω χρωµενος. καθ’ οσον οιοι τε ωµεν. ισως εαυτου γενοµενος και κατανυγεις. εκκλιναντες ηπατηθησαν. Αλλο γαρ το εις πληθος εµπεσοντα κακων της εαυτου σωτηριας απογινωσκειν τινα. επιθυµησειε ποτε των πολλων εκεινων απαλλαγηναι κακων και του δυσβαστακτου φορτιου κουφισθηναι το αυτου συνειδος. οπερ χειρον πασης εστιν απογνωσεως. τον ολεθρον τουτον. Πως γαρ και ιατρευθηναι καταδεξεται. ως µητε νοµιζειν τουτους εν απογνωσει γενεσθαι. και εν πυθµενι αδου καταβιβασας και ενδεσµησας αφιησι. µητε πειθεσθαι ταις θειαις Γραφαις. ει περι µετανοιας και της του Θεου φιλανθρωπιας διδαχθη και µαθη οτι ουκ εστι πληθος αµαρτιων ο µη εξαλειφει η µετανοια και οτι “οπου επλεονασεν η αµαρτια. παρακαλω. Ουδαµως! Αλλα δεον ηµας λογοις προτερον. πως µεν της ευθειας οδου απαρξαµενοι. δυσανακλητοτερος ων. και δεδεµενους οντας απο του τραχηλου αναλγητους (144) διακεισθαι. πληροφορησαι και δειξαι αυτοις. παντα δε δευτερα της εαυτω τιθεναι φρονησεως η µαλλον ειπειν αφροσυνης και αναισθησιας. µητε µην πιστους ηγεισθαι τους περι τοιουτων λεγοντας προς αυτους. φυγωµεν. πως δε ο εχθρος αυτους µεµονωµενους ευρων το της προσπαθειας σχοινιον απατηλως τοις εαυτων τραχηλοις εµπεριεδησεν.

Και ουτω τους πειθοµενους τοις λογοις της θειας Γραφης και εις συναισθησιν των οικειων ερχοµενους κακων και συνοµολογουντας και ουτως εχειν συντιθεµενους τα κατ’ αυτους. επειδη και ηµεις και οι λογοι ηµων. και που και πως εν τω αδη καταβιβασας. αλλα µην και αυτην ηµων την δουλειαν ην δια της αµαρτιας τω . Τουτο δε ουκ αλλως αν γενηται ηµιν δυνατον. ενηχουσα οιον αυτην τους λογους αµα τε τω ταυτης φωτι φαινουσα και υποδεικνυουσα παντα απερ προειποµεν. και αυτη ηµων η πνοη εν χειρι Θεου του πεποιηκοτος ηµας. τηνικαυτα και τα φαρµακα τοις τραυµασιν αρµοζοντα δια των λογων αυτων επιδωσοµεν. ουχι δια την εµην αξιαν. Υιος ων γνησιος του Θεου και Πατρος. Αλλα µη αποκαµητε. Ιδε ο αδελφος. Ουτω γαρ και ως εν οδω βαδιζων ο λογος. το επι του τραχηλου αυτων σχοινιον εναπεδησε. ει µη ανωθεν και εξ αρχης του βιου και της εις το µοναχικον σταδιον εισοδου ηµων τον λογον αναγαγοντες. ινα η χαρις του Παναγιου Πνευµατος φαιδροτερον επιλαµψασα ολην µου καταφωτιση την διανοιαν και τον νουν και δωη αξιως ειπειν τι. ιδε ο εχθρος. Ιδε που συρων ο διαβολος αυτον αποφερει”. ιδε η εκπτωσις αυτης. προς την ηµετεραν ταλαιπωριαν και κακωσιν. αφεις αυτους υπεχωρησε. εκειθεν την αρχην ποιησοµεθα. Μελλοντι µοι δε προς τας αποδειξεις των πραγµατων ελθειν και τον αγωνα του λογου τω αλογω και αµαθει επειγοµενω αναδεξασθαι. το σχοινιον. ωφελιµος γαρ ο λογος. και οιονει πως λεγουσα προς ηµας· “Ιδε η οδος. οµοουσιος τε και οµοφυης και οµοδοξος. συνευξασθαι δεοµαι παντων υµων. και παντα καθεξης ανελλιπως υποδειξασα και πως τους εκεινου βροχους δυνηθωµεν διαφυγειν εκδιδαξασα. καθ’ οσον εστι και θεοπνευστος. κατα τον ειρηκοτα σοφον. συνθρονος τε και οµοθρονος. εν τω Πατρι µενων και ο Πατηρ εν αυτω.αµαρτηµατων εµπεριηγαγε· και µετα ταυτα δειξοµεν αυτοις και πως τω βαθυτατω λακκω εναπερριψε. (146) Ο Κυριος και Θεος ηµων Ιησους Χριστος. πως µετα χαρας τον δεσµον καταδεχεται. προς τους ουρανους ελευθερους ηµας συµπαραλαβουσα ανελθη. αλλα δια την υµετεραν ωφελειαν. (145) και ως ουκετι δυναµενους ελευθερωθηναι και προς την γην ανελθειν. απερ υπεσχετο δια της του Πνευµατος χαριτος καθαρως τοις προσεχουσιν αποδειξειεν.

η και περι τουτου ειπω προς την υµετεραν αγαπην. Και εικοτως· ο γαρ εις τα µεγαλα πιστευσας αυτω οιον οτι Θεος ων ατρεπτως εγενετο ανθρωπος. ουχι τοδε “τηρειν” η τοδε. ως οιδεν αυτος. και γενοµενος επι της γης. κατακριθη.. κατηλθεν εκειθεν ολως τους πατρωους κολπους µη λιπων. οτι και υπερ αργου λογου . αλλα την περι πασων των παρ’ αυτου λεχθεισων αγιων εντολων περιεκτικωτατην πιστιν την συνεχουσαν πως εν εαυτη πασας τας θειας αυτου εντολας και πιστευουσαν µηδεν ειναι αργον µεχρι και µιας κεραιας εν αυτοις. τους απο Αδαµ και µεχρι της εσχατης ηµερας τεχθησεσθαι µελλοντας . και προσταγµατα δους σωτηριας τοις αγιοις αυτου µαθηταις και αποστολοις. ο δε απιστησας κατακριθησεται”. οτι αναστας των θυρων κεκλεισµενων εισηλθε και ωφθη τοις εαυτου µαθηταις. οτι ανεληφθη και καθηται εν δεξια του Θεου και Πατρος. “Ο πιστευσας. οτι εσταυρωθη και απεθανε και ανεστη. αλλα παντα εως ενος ιωτα ζωη και ζωης αιωνιου προξενα· ως αν ο πιστευων ουτως εχειν αυτας και δια του αγιου βαπτισµατος συνταξαµενος ταυτα παντα φυλασσειν και απαραλειπτως ποιειν σωθησεται. φησι. λεγοντι δε αυτω” “Αµην λεγω υµιν. αγαπητοι αδελφοι. οτι µελλει ερχεσθαι κριναι ζωντας και νεκρους και αποδουναι εκαστω κατα τα εργα αυτου προτερον δηλονοτι εξαναστησας παντας ηµας.απατησαντι ηµας εχθρω εδουλευσαµεν απιδων και κατελεησας ηµας τη αφατω φιλανθρωπια αυτου βουληθεις εξελεσθαι της δουλειας και αισχιστης πλανης ηµας. ανηλθεν αυθις προς τον εαυτου Πατερα µετα δοξης. Αρα ουν. ∆οκει γαρ ευληπτον ειναι και απλουν το λεγοµενον. εχει δε εγκεκρυµµενα εις βαθος αυτου τα νοηµατα. κεραιας η ενος ιωτα. εµπεριπατησας τε και συναναστραφεις ηµιν τοις ανθρωποις ουσιν αµαρτωλοις. κηρυξατε το ευαγγελιον παση τη κτισει διδασκοντες” παντας. “Παντα” δε ειπων ουδεν αφηκεν ο µη φυλαξαι προσεταξεν. ως αυτον εκεινον ολον απαρνησαµενος. εγνωτε τι εστι τουτο ο λεγει· “Ο πιστευσας και βαπτισθεις”. αλλα “παντα οσα ενετειλαµην υµιν”. ειτα παλιν· “Ο απιστησας”. ο δε απιστησας εν τινι τοις λογοις αυτου µεχρι και µιας. (147) Πιστιν ενταυθα ου ταυτην λεγει οτι Θεος εστιν ο Χριστος µονον. ως ειρηται. Ειτα τι. παραγγειλας αυτοις και ειπων· “Πορευθεντες. και βαπτισθεις σωθησεται.

ετι δε και την εαυτου ψυχην. εν δε τοις ελαχιστοις ως ψευδοµενου καταφρονει αυτου του των ολων Θεου και ∆εσποτου· και πιστευειν λεγων εν τοις αλλοις αυτω ως Θεω. (148) απιστων δε αυτος οπηνικα λεγοντος ακουει· “Ο θελων οπισω µου ελθειν. Ουτως αρα και αυτοι οι ερχοµενοι δηθεν προς αυτον δια της αποταγης και ου µισουντες απαντας τους εαυτων συγγενεις. ακολουθειν νοµιζει τω δι’ αυτον σταυρωθεντι Χριστω· και πλειον φιλων τους εαυτου γονεις. Ο τοινυν επ’ εκεινοις τοις φρικτοις και υπερ νουν και υπερ πασαν ανθρωπινην διανοιαν πιστευων Χριστω και τοις γεγονοσι και µελλουσι γενεσθαι παρ’ αυτου του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου πειθαρχουσαν εχων και συντιθεµενην αυτου την ψυχην.λογον δωσουσιν οι ανθρωποι εν ηµερα κρισεως” απιστων. οτι ουχι παραβασιν ολως ταυτα εντολης ειναι λεγουσιν. αλλα και . ετι δε και την εαυτων ψυχην απαρνουµενοι. πως αρα πιστος εσται και µετα πιστων συγκαταριθµηθη. ου δυναται µου ειναι µαθητης” και οτι “Ο λυσας µιαν των εντολων τουτων των ελαχιστων ελαχιστος κληθησεται εν τη βασιλεια των ουρανων”. µαθηται ειναι του Χριστου µαταιως νοµιζουσι· και λυοντες καθ’ ωραν ουχι µιαν και την ελαχιστην των εντολων αλλα πολλας και µεγαλας. µαλλον µεν ουν και µεγαλους εαυτους εν τη του Θεου βασιλεια ουτως εχοντες υπολαµβανουσιν εσεσθαι· και το µειζον απαντων κακων. ουδεν ολως εναντιον ποιειν τι νοµιζουσι. (149) αλλ’ εξ εναντιας και αγαπωντες αυτους µαλλον. απαρνησασθω εαυτον και αρατω τον σταυρον αυτου και ακολουθειτω µοι” και· “Ο φιλων πατερα η µετερα υπερ εµε ουκ εστι µου αξιος” και οτι “Ο ερχοµενος προς µε και ου µισει τον πατερα αυτου και την µετερα και τους αδελφους και τας αδελφας και την γυναικα και τα τεκνα. αξιον ειναι αυτον του Χριστου απο ψυχης εχει. πως ο τοιουτος πιστος και ουχι µαλλον ως απιστος η και χειρων απιστου κατακριθησεται. ως τω τυχοντι ανθρωπω διαπιστει λεγοντι οτι και υπερ αργου λογου λογον δωσουσιν οι ανθρωποι εν ηµερα της κρισεως· και οιεται γελων και αισχρολογων και µαταιολογων σωθηναι. ταλανιζοντος εκεινου τους γελωντας και µακαριζοντος τους πενθουντας· αλλα και εαυτον µη απαρνουµενος µηδε τον σταυρον βασταζων. Οτι εν µεν τοις µειζοσιν οµολογει πιστευειν Χριστω.

∆ια τουτο τοιγαρουν τη εντολη του Κυριου χρωµενοι βοηθω . Τουτων ουτως εχοντων ουδεν ηµας εκ των ειρηµενων η δελεασαι και την αισθησιν ηµων κατασεισαι η παραβλαψαι δυνησεται. αυτικα ταις εντολαις εποµενοι του Κυριου και τοις προσταγµασιν αυτου πειθαρχουντες. αντιποιουµενους του λογου της αληθειας. απαρχοµεθα της εις ουρανους φερουσης οδου. ου προαιρουµεθα δε δια το ασθενειν ηµας τη πιστει και τη αγαπη τη εις Χριστον. Και οτι τουτο αληθες εστι µαρτυρουσι παντες οι προ νοµου και εν νοµω και µετα την του Σωτηρος παρουσιαν µετα παιδων και γυναικων και των εν απασι βιωτικοις µεριµνων και φροντιδων ευαρεστησαντες τω Κυριω. συν τουτοις δε πεδια και παραδεισους τοπους τε τερπνους και συσκιους και ωραιοτατους και παντοδαπους καρπους εν αυτοις. Υποζωγραφει µοι τω νοΐ οδον τετριµµενην ολην τοις ποσι των προλαβοντων καλως. ειτα θηριων πληθος πολυ και ληστων και ανδροφονων κατα τοπους εγκεκρυµµενα συστηµατα. κεχωρισµενοι τουτων απαντων τη απροσπαθει προαιρεσει γενοµενοι και υπερ τους εν ορεσι και σπηλαιοις λαµπροτεροι τη πιστει και τω βιω αναφανεντες. εις το σταδιον της γυµνασιας των αρετων δια πολιτειας οιονει και ασκησεως κατα την εαυτου προαιρεσιν εκαστος βαδιζοντες η και οξυποδουντες και τρεχοντες. Σκοπει µοι δε εντευθεν αρτι καλως των λεγοµενων την δυναµιν.ως δι’ ηµας και την ηµετεραν ασθενειαν λεχθειση -. Πορευοµενων γαρ ηµων εν τη οδω του . πειθειν ασυνετως επιχειρουσιν. Ενθεν τε κακειθεν ορη µοι νοει και υλας και κρηµνους και σκοπελους και φαραγγας. ∆ια τουτο γαρ και απο του κοσµου απαιροντες.ηµας αυτους. εποµενους τοις προλαβουσιν αγιοις και την αυτην οδον πορευοµενους ην κακεινοι εβαδισαν. Τι τουτο. και ουτως απ’ αλλης χωρας και τοπου και πολεως προς ετεραν απαιροντες κατοικιαν και µονην (150) αφικνουµεθα. πασιν αποτασσοµεθα και τη στενη και τεθλιµµενη οδω προσερχοµεθα και οιονει πως του κοσµου σωµατικως και των του κοσµου αποτεµνοµεθα. Ινα την απροσπαθειαν των ειρηµενων κτησωµεθα. Αλλ’ επι το προκειµενον επανελθωµεν. Παντα τοινυν οσα τοις αποστολοις ο Χριστος και Θεος ενετειλατο. απερ εν τω κοσµω φυλαξαι δυναµεθα µεν. οµοιως και ηµας φυλαττειν προσεταξεν.

δειλαινοµενοις και υποστρεφουσιν εις τα οπισω και εαυτους δια της αµελειας τω πονηρω εµπαρεχουσιν εις το εργασασθαι εις αυτους τα δοκουντα αυτω. και ιδου εισιν αριθµω µη καθυποβαλλοµενα. ηµιν επανιστανται. οι δε και ανονητα ταυτα και µηδεν τους κοπιωντας ωφελειν δυναµενα. οι δε δελεασµοις τισι και καλακειαις (151) και φιλικαις οµιλιαις. εκταρασσειν ηµας οιοµενοι και της ευθειας παρατρεψαι οδου. και µαλιστα εαν οδηγω επακολουθωµεν και συνοδοιποροις συµπορευωµεθα αγαθοις. Πλην οµως ποτε µεν µακροθεν.Κυριου και Θεου ηµων εντολων και διερχοµενων αµεταστρεπτι µεσον απαντων των ειρηµενων. και ουδε εγρηγοροτων µονον αλλα και καθευδοντων. (152) Αλλα τι θελω παντα υµιν εξηγησασθαι τοις πνευµατικοις µου αδελφοις. οι µεν απειλαις χρωνται και φονιω προς ηµας βλεπουσιν οµµατι. δεικνυοντες εκ των µη κατορθωκοτων τινας και µαλιστα τους εγχρονισαντας εις την ασκησιν και µηδεµιαν εκ του χρονου ευροντας ωφελειαν δια το µη εν γνωσει και ευσεβει λογισµω τρεχειν αυτους εν τω δοκειν τον δροµον των εντολων. ποτε µεν γαργαλισµοις και εκκρισεσι. οις εικοτως και τα κατα Θεον αυτων διαβηµατα περικοπτεται. Και οι µεν αυτων αδυνατον ηµιν υποτιθενται το µεχρι τελους υπενεγκειν τα εν τη οδω δυσχερη. και πολλας ετερας επινοουσι τας παγας ηµιν και ποικιλας τας αφορµας· ουκ εν ηµερα δε µονον αλλα και εν αυταις ταις νυξι. Αλλα µην υποδεικνυουσιν ηµιν και τα των τοπων τερπνοτητας κατα χωραν και την ωραιοτητα των καρπων και παραινουσι µικρον αναπαυσασθαι εις παραµυθιαν των πονων της οδοιποριας και φαγειν υποτιθενται απο των καρπων το ηδυ πλεον επιφεροµενων της ενουσης αυτοις θεωριας. τα του αντικειµενου ηµιν διαβολου και των αυτου πονηρων πνευµατων ενεδρα τε και δεινα πανουργευµατα! Αλλα τα . ποτε δε βρωµατων απηγορευµενων γευσεσιν. αλλοτε δε και µετα φανων και λαµπαδων ωσει ξιφηρεις λησται ληστρικως επερχοµενοι θανατον ηµιν επισειουσιν. αλλ’ ιδιορρυθµια και οιησει τουτο ποιειν. ποτε δε εγγιστα γεγονοτες. ουδεις ουτε των ληστων εκεινων ουτε των θηριων φανερως και αναιδως ηµιν επιβαινει η τολµα προσεγγισαι ηµιν. Αλλοι οτι ουδε εστι ποτε τελος της οδου ταυτης ουδε εσεται λεγουσι.

ως εικος. τι ποιει. Και σκοπει µοι παλιν ακριβως του λεγοµενου την δυναµιν. Ο δεσµος της προς τους συγγενεις ηµων προσπαθειας και οπως δεσµει ηµας δι’ αυτης ο διαβολος. επειδη ουκ ισχυσεν εκ των ειρηµενων απαντων τι κατα σου. ποσω µαλλον η προς αυτον. και µαλιστα τους κατα των αλλων παθων την ανδρειαν επιδειξαµενους και τον στεφανον αραντας. αλλα µαλλον και ευτονωτερον τρεχοντα. µητε µην εις τα οπισω στραφεντα. τη χαριτι δε Χριστου µητε κολακειαις απατηθεντα.πλειστα παρα τοις σπουδαιοις διερευνασθαι εασας και παρασχων αυτοις εκ των ολιγων τουτων τας αφερµας. την πιστιν ηρνηται”. Κατανοησον σεαυτον εν τη ειρηµενη οδω η επιβαντα αρτιως αυτης η επ’ αυτη επι χρονους βαδισαντα και παρα παντων εκεινων των ειρηµενων θηριων τε και ληστων πολλα µεν παθοντα εξ ων προειρηκαµεν. και την µητερα. (153) οτε τη µοναδικη πολιτεια προσηλθοµεν. και απο των οικειων του σπερµατος σου ουχ υπεροψει· ο γαρ µη προϊσταµενος των οικειων. Πρωτον την των ιδιων µνηµην ανακινει και ανανεοι εν ηµιν. ο επηγγειλαµην υµων τη αγαπη αποδειξαι πειρασοµαι· τι δε εστι τουτο. ετι δε και ολους ηµας αυτους· ου µονον δε αλλ’ οτι συνεθεµεθα τω Θεω. φησιν η θεια Γραφη. αλλ’ ινα υπακοην παιδευθωµεν και µαθωµεν οτι. ει προς τους γεννησαντας ηµας αναγκαια εστιν η υποταγη και τιµη. επειτα και απο των θειων Γραφων τα περι αλλων και προς αλλους ειρηµενα επι ανατροπη θολερα και παραβασει της εντολης ηµιν υποτιθησι λεγων· “Τιµα τον πατερα σου. µητε φοβω καµφθεντα η απειλαις προς το εκκλιναι της ευθειας οδου η παυσασθαι του προσω βαινειν. και δι’ ης ηµας τω σκοτει και τη απωλεια δυστυχως ο πονηρος παραπεµπει. αγνοων ο δολιος. κατα τον θειον αποστολον. και ταυτην µετα των αλλων απαντων φυλαξασθαι. οτι ταυτα ειρηται ουχ ινα πλεον του Θεου τους γεννησαντας ηµας η τους συγγενεις αγαπωµεν και προτιµωµεν αυτους της αγαπης εκεινου. Ουµενουν ουδαµως! Αλλ’ ειδως οτι εντολην ηµιν δεδωκεν ο Θεος απαρνησασθαι πατερα και µητερα και πασαν απλως συγγενειαν σαρκικην. Αρα ουν ουτως τρεχοντος σου ηρεµησε του µηκετι πολεµειν σε ο Σατανας η ποτε ηρεµησει. . µητε τη ωραιοτητι των φαινοµενων κλαπεντα προς ηδονην.

Και ποιαν αρα την απολογιαν εξεις η τι ερεις ποιει τουτον εν τη ευχη και ωσανει συµπαθειας δακρυα χεειν και οιονει ενωπιον του Θεου προσφερειν αυτον ως δωρον ευπροσδεκτον εν τω λεγειν εν εαυτω· Ο εξαγων αξιον εξ αναξιου ως στοµα µου εσται”.. απροσπαθειαν τε εκτησω και απαθειαν παντελη. και ουδεν σοι ολως µελλει περι αυτων”. Ταυτα δε παντα πλανη σαφης και απατη του πονηρου. τουτο ποιησω εις ξενον. τον κατα Θεον µαλλον συγγενη µου οντα η κατα σαρκα”. εµοι εποιησατε”. φησιν. ο οφειλω ποιησαι τω συγγενει µου. ειτε αφ’ ηµων αυτων ειτε απ’ αλλων των οδηγουντων η συµπορευοµενων εν τη οδω του Κυριου ηµιν. Ουκ ορεξεις χειρα. σπουδαζων καταγειν ηµας εις την φιλιαν αυτων και προσπαθειαν. Τοιγαρουν και οτε της απατης αισθανθωµεν και εν γνωσει γενωµεθα. ουχ οι συγγενεις αλλ’ οι οικειοι εισι της πιστεως. Οτε δε και επι πασι τουτοις µη πεισθη τις. φησιν. παριστα ισως και αυτον εκεινον τον συγγενη η κατα διανοιαν η και σωµατικως ενωπιον αυτου. απο γε του παροντος εις αλλα µετρα και εις αλλην εφθασας προκοπην. (155) αυτος δε παλιν δια σου και δι’ αυτου . αποκρινεται ο δολιος εχθρος και λεγει αυτω· “Και παντως ουτω φροντιζει των παντων ο Θεος και ουτως οι παντες εις γνωσιν και πιστιν αυτου εναγονται· συ µεν δια των σων συγγενων ειτε και αλλοτριων. και· “Εφ’ οσον παλιν εποιησατε ενι τουτων των ελαχιστων. ου διανοιξεις αυτου τον νουν. και τοιαυτα υποβαλλει λεγων αυτω· “Πως το του Θεου πλασµα απολεσθαι εασεις. ∆ιο και ει θελεις. ου ποιησεις αυτον τον πεποιηκοτα γνωρισαι Θεον. (154) ην ουδεις των συνοντων σοι επισταται αδελφων. τι παλιν προς ηµας εν τω αφανει κινηµατι της καρδιας υποψιθυριζει. αλλ’ ετι δη αναβαλλεται και τω πονηρω αντιλεγει· “Παντως. Ταυτα υποτιθεµενος εν τω κρυπτω. ινα παροµοιωθη τοις κτηνεσι και υπο αγνωσιας εις την των αλογων ταξιν καταπεση. ους. υπερορας και καταφρονεις των συγγενων σου. ω απατεων – καλον γαρ προς αυτον αντιστρεψαι τον λογον.τον αυτους και ηµας πεποιηκοτα Θεον. Οικειοι δε του σπερµατος ηµων. και παλιν· “Ος εγενετο πατηρ ορφανων” και τα εξης. αγνοεις και δολιως υποσπειρεις ηµιν την κατα σαρκα συγγενειαν. ως εικος. “Συ.

ινα εις γελωτας παντας κινηση. εχων εν ταις αυτου χερσι το δηθεν σχοινιον της προσπαθειας και κρατων αυτο ασφαλως και σπουδαζων ολως µη γνωσθηναι αυτω. αναιδως ου παραιτειται ζητειν πανταχου την µνειαν περιφερων του συγγενους. Και ορα µοι πανουργιαν του δεινου τουτου και ψυχοφθορου ληστου! ∆εσµευσας ουν αυτον τη προσπαθεια ουκετι εν τη οδω συµπεριπατει µετ’ αυτου. σαρκικοι οντες και τοις αυτοις κακοις εµπεριεχοµενοι. ο του σκοτους αληθως αρχηγος. ποτε δε αποτοµως επιπληττειν επιχειρει. ως ο κτησας”. επαν προς µεριµναν την οιανουν χωρηση του συγγενους ενεκα. ως αν µη γνωσθη αυτου η επιβουλη. ο εχθρος εις βαθος που της αυτου σκαιωριας µεθισταται και ενδοτερον υπεισερχοµενος κρυπτεται. Τοτε δη τοτε και ο αδελφος απατηθεις ισταται και ευλογως καταδεχεται δεσµευθεις παρα του Σατανα ουκετι αντιλεγει. Αλλα τι. αφεις αυτω την περι του συγγενους φροντιδα και µεριµναν. Και απλως ενι εκαστω συµπεριφερεται κατα το θεληµα αυτου. ην αυτος ζηµιωθησει. αποκρυπτεται απ’ αυτου εν τω σκοτει. Τις δε αρτι εν ταις ηµεραις ταυταις ως συ. Οιδε γαρ οτι εκεινος αντ’ αυτου διηνεκως οχλει και νυσσει αυτον. Η και που εασεις αυτον απελθειν. ουδε οχλει. Εαν δε µηδεν ιδη διδοντα αυτω. Εξ ων η προσπαθεια αυξοµενη ριζοι. Και ουτω πειθει εαυτον οτι χριστοµιµητον εργον επεχειρησε επιτελεσαι. Τουτου ουν γενοµενου. Το ακρον οιονει του σχοινιου λαβοµενος και µακραν γεγονως. επαινουσι µαλλον τον δυστυχη και “Μισθον εχεις µεγα”λεγουσι προς αυτον. περι τουτου αυτον. µαλλον δε συνουλοι τη τραχηλου νοητως σαρκι το ταυτης παθος ωσπερ σχοινιον και ισχυροποιειται και αδιαλυτον γινεται. Και ει µεν εστι γνωριµος των κατα κοσµον τισιν. “. εαν καταλειψης παντως αυτον. (156) απερχεται προς αυτους και ποτε µεν παρ’ αξιαν αυτους κολακευει και επαινει. Αλλοτε γαστριµαργον εαυτον αποδεικνυσι και αδιαφορον και τινας λογους λαλει. ινα µη ευθυς λυκου καταβρωµα γενηται και απολεσει αυτου την ψυχην. το γε νυν εχον. προσεχε τι αρχεται λεγειν εν εαυτω· “Ψυχην ο σωσας. Οι δε ακουοντες. .ετεροι. πειθαρχησας τοις λογοις αυτου. ινα αποδεξαµενος δοση χρηµα τι. εκκλινει της βασιλικης και ευθειας οδου ης απηρξατο· και οσον εκκλινει. Της ουν οδου ο αδελφος εκπεσων.

(157) ως εν στυλω τινι πεπηγµενω εν αδου µυχοις εµπειριειλησας. αλλα βαδισαντες αµεταστρεπτι εν αυτη σπευσωµεν πορευοµενον εµπροσθεν ηµων φθασαι τον Ιησουν· και γεγονοτες αυτου εγκρατεις προσπεσωµεν αυτω και κλαυσωµεν ενωπιον της αυτου αγαθοτητος και θερµως αιτησωµεθα µη χωρισθηναι αυτον ολως ποτε αφ’ ηµων. Ταυτα ουν ως εκ πολλων ολιγα περι των αγωνιζοµενων ειρηκαµεν. µηδε εασαι εξω πεσειν ηµας της οδου. αλλα και κλεπτειν απο µικρων αρχεται και ουδε οτι κλεµµα εστι πειθεται. ητις αυτος εστιν εκεινος ειρηκως· “Εγω ειµι η οδος και η . αφιησι. ουκ εχει καταγινωσκουσαν αυτου την συνειδησιν. µη απατηθηναι ποτε µηδε δελεασθηναι. µηδε παθει τινι δεσµευθηναι. Ειτα ψευδεται και οικονοµιαν το πραγµα ηγειται. τινα καταπιη. τι δει και λεγειν οση τουτων η προς τους συγγενεις υπαρχει προσπαθεια. οπου γε δικην αναισθητων ορνεων προς πασαν παγιδα του διαβολου εµπιπτουσιν οι τοιουτοι. Αλλ’ ευξωµεθα ηµεις εξ ολης προθεσεως και διανοιας. µηδε δια µιας τινος µικρας η µεγαλης παραβασεως εκπεσειν της οδου της φερουσης εις ουρανους. αλλ’ αποβουκοληθεις τας φρενας υπο του παθους.Οθεν εκ του κατ’ ολιγον αποσπα αυτον της καθαρας προσευχης και τα κατα Θεον δακρυα εις εναντια αγνωστως µεταποιει και τηνικαυτα εις µισος και φθονον εναγει των εχοντων πλεον υπερ αυτον και µη διδοντων αφθονως αυτω· ου µονον δε αλλα και προς πασαν υπακοην ραθυµον αυτον και παρηκοον απεργαζεται. του περιπατουντος και ωρυοµενου ως λεοντος. εκδοτους εαυτους προς παν παθος ποιησαντες. και ου τουτο µονον. οι µετα πιστεως τον λογον ακουοντες. τοτε και αυτο το ακρον δηθεν του σχοινιου εν τη ποιωθειση και ριζωθειση αµαρτια του παθους της προσπαθειας. πληροφοριαν εχων ως ουκετι εκειθεν ανασπασθησεται. και προαιρουνται µαλλον αποθανειν η των εκεινου οδοντων και του δεινοτατου φαρυγγος εκσπασθηναι. ει τι δ’ αν και ποιη υπερασπιζοµενος των ιδιων και συγγενων. Περι γαρ των αδιαφορως και καταφρονητικως ταυτη τη οδω προσερχοµενων και πολιτεια. οι και καταβρωµα αει του πονηρου γινονται. ως τω Θεω δηθεν διδους τα εις τον συγγενη εξοδιαζοµενα. Τοιγαρουν και οταν εις ταυτα παντα καταβιβαση τον ταπεινον µοναχον ο εχθρος ηµων διαβολος.

αλλ’ ουδε υιοι και τεκνα Θεου χρηµατισωµεν. Λογος Η΄. προς σωτηριαν πολλων και ωφελειαν εν προσποιησει κατα τους παλαιους πατερας σχηµατιζοµενος. µαλλον δε αυτος ηµας συνανενεγκη και συνδοξαση και των αιωνιων αγαθων δωρησηται την απολαυσιν. (158) και εαν τουτο γενηται και συµβιοτευσωµεν αυτω και συµπολιτευσωµεθα. ω η δοξα και το κρατος νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων. ινα και κατασχωµεν αυτον. ουδε πιστοι και χριστιανοι δυναµεθα ειναι. τουτον φθασαι σπουδασωµεν. τη δε αληθεια θανασιµου τυγχανουσης και του Θεου και παντων των εν τω παραδειςω καρπων αποστερουσης τον ανθρωπον. των ισαγγελων λεγω. (159) Περι τελειας αγαπης και τις η ταυτης ενεργεια. Ωσπερ γαρ ο διαβολος εν προσχηµατι οφεως και συµβουλης. Αµην. επαινετος και µακαριος.Τουτο δε µονων εκεινων εργον εστιν. θεοµαχος και ανθρωποκτονος εδειχθη. ων γενοιτο παντας ηµας επιτυχειν χαριτι και φιλανθρωπια του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου. Τουτον ουν εκζητησωµεν. Και οτι εαν µη δια σπουδης εντευθεν ηδη της του Πνευµατος µεθεξεως γενωµεθα µετοχοι.αναστασις και η ζωη”. ουτω και ο εν προσχηµατι κακιας πονηρους τινας λογους κατα το φαινοµενον εκφερων. τω δοκειν µεν χρηστης και επωφελους. αθλιος οντως εστι και παρα Θεω και ανθρωποις κατακεκριµενος υπαρχει και βδελυκτος. των τελειως τω Θεω ενωθεντων και ολον Χριστον εν εαυτοις . ευδηλον οτι ο εµπαθειαν τινα. ων η διανοια ου προσπασχει τοις ορωµενοις αλλ’ εξεστη της του σωµατος ταπεινωσεως. ων η αισθησις αναισθητος εστι του αερος τουτου και του κοσµου και των πραγµατων αυτου της αισθησεως. ει ο την αρετην υποκρινοµενος προς απατην πολλων και απωλειαν. ινα τα τελουµενα τω διαβολω υπο των υποκρινοµενων την αρετην και ευλαβειαν αναµαθων επιστρεψη τους δρωντας τα κακα προς µετανοιαν και σωτηριαν και εξοµολογησιν. (160) χρηστοµιµητος οντως και συνεργος Θεου και σωτηρ ανθρωπων προφανως γινεται. Αδελφοι και πατερες. ου µονον εν τη εξοδω του βιου αλλα και νυν εις ουρανους αυτω συνανελθωµεν και συναναληφθωµεν. απαθης ων.

αισθησει και γνωσει και θεωρια. (161) Και ειδον ετερον επι τοις κατορθουσι και αγωνιζοµενοις τοσουτον χαιροντα και την εκεινων προκοπην αποδεχοµενον. ω δυναµις αφατος. ως δοκειν εκεινον αυτον µαλλον η εκεινους των αρετων και πονων µελλειν αποληψεσθαι τους µισθους· επι δε τοις εν λογω η εργω καταπιπτουσι και τοις κακοις επιµενουσι τοσουτον ελυπειτο και εστενεν. ως δοκειν αυτον µονον εν αληθεια υπερ εκεινων παντων λογον αποδουναι προσαπαιτουµενον και τη κολασει παραδοθηναι. και ως εκεινον αυτον ειναι τον το κακον ποιησαντα λογιζοµενον εαυτον και τω Θεω εξοµολογουµενον και προσπιπτοντα και πενθουντα σφοδρως. Κακον τοιγαρουν το επακροασθαι η παρατηρειν λαθρα τι ο πλησιον προσοµιλει η διαπραττεται. τον δε ετερα τινι προφασει των εναντιων πραξεων και λογισµων αποστηση. αλλ’ εαν προς το ονειδισαι η εκφαυλισαι η λοιδορησαι η εκποµπευσαι εν καιρω απερ ειδεν η ηκουσεν· ει δε προς το συµπαθως και σοφως εν φρονησει τα του πλησιον επιδιορθωσασθαι και απο ψυχης υπερ αυτου µετα δακρυων προσευξασθαι τουτο ποιει. Και ειδον ετερον ουτω την σωτηριαν των αδελφων αυτου παραζηλουντα και θελοντα. ποτε δε θρηνουντα υπερ του δεινος. ουκ εστιν πονηρον το τοιουτον.ολοτελως κτησαµενων εργω και πειρα. οπως µηδεν αυτον των γινοµενων η λεγοµενων υπο των συνοντων αυτω διαλανθανη· ουκ εποιει δε τουτο προς βλαβην. τον δε δωροις. Ω δεσµος αγιος. Ειδον γαρ εγω ανθρωπον πολλα επιτηδευµατα και πολλους τροπους ποιουντα. µαλλον δε ειπειν θεοφορουµενης και εν τη του Θεου αγαπη και τη του πλησιον σφοδρα τετελειωµενης! . ποτε δε και τας εαυτου οψεις και το στηθος αυτου τυπτονα υπερ αλλου. ουδε εις αυτην την βασιλειαν των ουρανων εισελθειν προηρειτο και χωρισθηναι αυτων. ως πολλακις µετα δακρυων θερµων εξ ολης ψυχης δεεσθαι του φιλανθρωπου Θεου η κακεινους σωθηναι η και αυτον συν εκεινοις κατακριθηναι. Και ειδον τον τοιουτον ποτε µεν κλαιοντα δια τον δεινα. το του αµαρτησαντος εν λογω η εν εργω αναδεχοµενον προσωπον δηλονοτι. µη γενοιτο. ω ψυχης ουρανοφρονος. αλλ’ οπως τον µεν λογω. Τη αγια γαρ αγαπη εν Αγιω Πνευµατι πνευµατικως αυτοις συνδεθεις. απο διαθεσεως θεοµιµητου και Μωσαϊκης ολως σωθηναι µονον εαυτον θελοντα.

Ουκ εισι γαρ ως χρη. (162) αισθησιν ουπω των τοσουτων ελαβοµεν αγαθων· αλλ’ αναισθητως. Αλλ’ ουχι και των αγιων των ανωθεν γεννωµενων οι χαρακτηρες τοιουτοι. τοις µιµοις και ταις πορναις εξοµοιουµεθα.Ο τοινυν εις ταυτην ουπω πεφθακως την αγαπην. οτι ωσπερ το βρεφος οταν της µητρικης νηδυος προελθοι. οτι εκ Θεου γεννηθεντες και απαθανατισθεντες επουρανιου τε κλησεως µετοχοι και κληρονοµοι Θεου και συγκληρονοµοι Χριστου και πολιται των ουρανων γενοµενοι. του αερος τουτου ανεπαισθητως αισθανεται και ευθεως προς κλαυθµον και θρηνον αυτοµατως κινειται. µηδε ιχνος αυτης εν τη εαυτου ψυχη θεασαµενος µηδε την παρουσιαν αυτης ολως επαισθανθεις. σχηµατιζοµενοι τε και κοσµουµενοι και την αγιωσυνην υποκρινοµενοι. Χρεων δε ειδεναι. ο σωµατικως . ωσπερ σιδηρος εµβαλλεται τω πυρι η ως αψυχον δερµα εµβαπτεται ανεπαισθητως κοκκινη βαφη. µηδε ζητησαντες αυτο εν επιµονη πολλη και θρηνοις και δακρυσιν. ως επι ορχηστρας η σκηνης αθλιως βοιουντες. Και ως ηδη σεσωσµενοι και τοις αγιοις κατειλεγµενοι ενσεµνυνοµεθα. µηδεµιαν αισθησιν εν εαυτοις εχειν οµολογουντες. Οι δε γε του τοιουτου καλου εν γνωσει και θεωρια µηπω γενοµενοι. ουτω και ηµεις ετι εν τοις τοσουτοις αγαθοις του Θεου µεσον οντες διακειµεθα. τυφλος δηλαδη ων και αυτος ως εκεινος και µονη τη ακοη των επι γης λαλουντων επακρουωµενος. ιν’ ουτως ειπω. ευθυς χαρας αφατου πληρουται και δακρυα ανωδυνως προχεει. αι το φυσικον ουκ εχουσαι καλλος επιτριµµασι και βαφαις ξεναις εαυτας κοσµειν αφρονως οιονται. Ει γαρ το γεννωµενον εκ της σαρκος σαρξ εστι και το γεννωµενον εκ του Πνευµατος πνευµα εστιν. εννοων. το εικος. ετι τη γη και τοις εν τη γη µαλλον δε υπο γην κρυπτεσθαι πεφυκεν. ωσπερ ο λεγοµενος ασπαλαξ. (163) ειπε. οθεν ερρυσθη και εν οιω γενεσθαι κατηξιωθη φωτι· αρχη γαρ του εις χριστιανους καταλεγηναι τινα τουτο εστιν. χριστιανοι καθολου κληθωσιν. εισελθων δε εις το νοητον και ουρανιον φως και οιονει προκυψας ενδον τουτου µικρον. Ω της συµφορας. ουτω και ο γεννηθεις ανωθεν και εκ του κοσµου µεν τουτου ως εκ νηδυος σκοτεινης προελθων. ινα δια των τοιουτων πραξεων καθαρθεντες τυχωσιν αυτου και τελεον ενωθεντες αυτω κοινωνιαν σχωσι µετ’ αυτου.

επειτα και δουλοι παθων γεγονοτες τη γη και τοις εν αυτη προσηλουµεθα µηδ’ ολως ανανευσαι βουλοµενοι προς ουρανους και Θεον. και επι της βασιλικης τραπεζης µετ’ αυτων συνανακλιθεις εξω βληθειη χειρας και ποδας δεθεις. Παντως ουδεν! Αλλα δια το προτιµαν ηµας τα επιγεια και τα εν χερσι και δια το µη ζητειν τα εν ουρανοις αποκειµενα αγαθα µηδε τω ποθω τουτων εκκρεµασθαι. τοσουτον µειζον εν ουρανω η επι της γης ως το γενεσθαι τινα υιον Θεου και κληρονοµον αυτου και συγκληρονοµον Χριστου.γεννηθεις και ανηρ γεγονως. σαφη παρεχοµεν τοις ορωσιν αποδειξιν οτι πρωτον µεν απιστιας νοσω κρατουµεθα. µισησατε πασαν επιθυµιαν κακην και την πλεονεξιαν µεχρι ελαχιστου ειδους και πραγµατος. ως µη φωτος υιος αλλα σαρκος και αιµατος. εαυτον παρενειρει τοις λαµπροφορουσιν αγιοις. την δε δοξαν την παρα του µονου Θεου µη επιζητουντες. εαν το µεγεθος της µελλουσης ηµας διαδεξασθαι δοξης και χαρας και τρυφης εννοησωµεν. ο µαθων πολυτροπως δια ποιων εργων και εντολων οφειλει εις ταυτην την τιµην και την δοξαν αναχθηναι. ∆ιο παρακαλω παντας υµας. σπουδασατε εως καιρος εστι και εν τοις ζωσιν εσµεν. Τι γαρ. και τουτων µεν απαντων καταφρονησας. ει µη λαθρα.”. αδελφοι και πατερες. (164) µισησατε την σαρκα και τα εξ αυτης τικτοµενα παθη. ειπε µοι. ινα φωτος χρηµατισητε τεκνα – ταυτα γαρ η ανωθεν ηµιν γεννησις διδωσι -. και παραπεµφθειη τω αιωνιω πυρι. καθως γεγραπται· “Πως δυνασθε πιστευειν δοξαν παρα ανθρωπων λαµβανοντες. Ο γαρ λαβων εξουσιαν υιος γενεσθαι Θεου βασιλειας τε ουρανων και αιωνιων αγαθων κληρονοµος. Τουτο δε ποιησαι δυνησοµεθα. πνευµατικως δε µηδε οτι γε οφειλει γεννηθηναι εννοησας η πιστευσας η σπουδασας ποτε. τω ητοιµασµενω τω διαβολω και τοις αγγελοις αυτου. αλλ’ εν αφροσυνη ψυχης . πως ουχι δικαιως παντων των πιστων χωρισθησεται και µετα των απιστων συν αυτω τω διαβολω κατακριθησεται. πως αρα πνευµατικος γενηται και πνευµατικοις ανδρασιν εαυτον συναριθµησειεν. µισησατε τον κοσµον και τα εν κοσµω. προτιµησας δε τα επιγεια και φθειροµενα και τον χοιρωδη βιον προκρινας και την προσκαιρον δοξαν της αιωνιου δοξης κρειττονα ηγησαµενος. ως ο τα ρυπαρα ιµατια ενδεδυµενος. αγωνισασθε ινα υιοι Θεου γενησθε.

µεγαλα τινα φανταζεται περι αυτου.παρακρουοµενοι τας του Θεου εντολας εκπιπτοµεν της υιοθεσιας αυτου. Ανευ γαρ εργων. και τεκνον Θεου και υιος Θεου γεννηθεις ανωθεν γινεται. και οτι αθανατος. η ταπεινωσις. Οιδε γαρ οτι µονος ∆εσποτης και Κτιστης και Κυριος αυτος εστι των απαντων. πως ου ποθησει αυτον. αφραστος. Τι γαρ αφρονεστερον. (165) ινα καταξιωθη. Ο γαρ πιστευων οτι εστι Θεος. των ισταµενων πλησιον αυτου. ει µη προτερον δια της των εντολων εργασιας ταυτην ζητησουσιν. µη ειπω υιος αυτου και κληρονοµος γενεσθαι. του παρακουοντος του Θεου και µη σπουδαζοντος επιτυχειν της υιοθεσιας αυτου. η υποµονη των πειρασµων. και πιστος οντως και χριστιανος τοις πασι γνωριζεται. ειπε µοι. αφθαρτος. µη πλανασθε. (166) Μη ουν επι µοναις αλλαις τισιν εργασιαις και αρεταις θαρρησαντες. νηστειαις λεγω η αγρυπνιαις η χαµευνιαις και ποικιλαις αλλαις κακοπαθειαις. ακαταληπτος. Εν γαρ τη εργασια τουτη αναφυεται ωσπερ τις πολυχους καρπος εντος ηµων η αγαπη. Ο γουν τοιουτον ειδως τον Θεον. Πως ου σπουδασει και αυτην την ψυχην αυτου εις θανατον υπερ της αγαπης αυτου θειναι. ους εκδικησει εκεινος ελθων µετα δοξης αυθις και δυναµεως φοβερας. η αγνεια. και δεικνυοµεν εαυτους εν µεν τη πιστει τοις εργοις αυτοις απιστους. ηµεις δε των του Θεου εντολων καταφρονουµεν και αθετουµεν τους νοµους αυτου. η καθαροτης της καρδιας. ουδεν ηµας η πιστις µονη ωφελησει· νεκρα γαρ εστι. αλλα καν των γνησιων αυτου δουλων εις. νεκροι δε ζωης ου γινονται µετοχοι. ως δι’ εκεινων και . δι’ ης καταξιουµεθα οραν τον Θεον και εν η η του Αγιου Πνευµατος παρουσια και ελλαµψις γινεται. αΐδιος. Ει δε πας µεν ο αγωνιζοµεος και φυλαττων απαρατρωτως πασας τας εντολας του Θεου. και της βασιλειας αυτου τελος ουκ εσται. ταυτης της εργασιας των εντολων του Κυριου καταφρονησωµεν. η ελεηµοσυνη. η προς τον πλησιον συµπαθεια. εν δε τη απιστια δια των λογων µονον πιστους. η πραοτης. ητις και ανωθεν ηµας γεννα και υιους Θεου αποτελει και τον Χριστον επενδυει και την λαµπαδα αναπτει και τεκνα φωτος αποδεικνυει και του σκοτους τας ψυχας ελεθεροι και της αιωνιου ζωης κοινωνους ηµας απ’ εντευθεν ηδη γνωστως απεργαζεται.

αδυνατον! Και πειθετωσαν σε και αι πεντε µωραι παρθενοι και οι πολλα σηµεια και θαυµατα εν τω του Χριστου ονοµατι πεποιηκοτες. Και οτι ει µη τις και εν εαυτω ταυτα παντα ποιησει και θρεψει και ποτισει Χριστον. Και πως τουτο τινι κατορθωθησεται.Οθεν οι τοιουτοι ουδε των της σαρκος επιθυµιων ουδε των ψυχικων παθων δεσποται ποτε γενεσθαι ισχυσουσιν. πατερες και αδελφοι. ουδεν ωφεληθησεται εκ του ταυτα µονον ποιειν εις τους πενητας. Λογος Θ΄. ινα µετοχοι (167) ενθεν ηδη της του Αγιου Πνευµατος δωρεας καταξιωθωµεν γενεσθαι. οπως και των παροντων και των µελλοντων επιτυχωµεν αγαθων. ωσπερ το υπο του τεχνιτου κατασκευασθεν οργανον ουχ οταν εκεινο βουληται. ουτε βιον αξιον της κλησεως ης εκληθησαν επεδειξαντο. αλλ’ εµειναν σαρκες οντες και αιµατα. µηδε διδασκαλου ταξιν επεχειν ενωπιον της αγαπης υµων· αλλ’ επει περ επιστασθε οτι. (168) Περι ελεηµοσυνης. Και τις εστιν ο πεινωντα τον Θεον τρεφων και διψωντα ποτιζων και καθεξης. αλλ’ οταν υπο του πνευµατος οι αυλοι µεν πληρωθωσιν. ουτε τι γενναιον εν αρεταις επιδειξονται. εδει µεν µη τολµαν µε προς υµας ολως φθεγγεσθαι. Αδυνατον γαρ τουτο. υπο δε των δακτυλων του τεχνιτου ευρυθµως κρουηται. µηδε οτι εστι Πνευµα πιστευσαντες η ζητησαντες η λαβειν προσδοκησαντες. φησι γαρ ο Κυριος· “Ου δυνασθε χωρις εµου ποιειν ουδεν”.χωρις ταυτης σωθηναι δυναµενοι. Αλλα παρακαλω. εαυτον δε ατροφον παροραν και γυµνον της δικαιοσυνης του Θεου. της δε χαριτος του Αγιου Πνευµατος µη καταξιωθεντες δια πονηριας υπερβολην. και ου µονον ουτοι αλλα µετα τουτων και πολλοι ετεροι. ουτε τεκνα Θεου εχρηµατισαν. ουτω δε και επ’ εµοι συµβαινειν εννοειν υµας χρη . τοτε και τον ηχον αποτελει και τας ακοας των παντων ηδυτατου µελους αποπληροι. οι δια το µη εχειν εν εαυτοις την αγαπην και την του Παναγιου Πνευµατος χαριν ηκουσαν απο του Κυριου· “Απελθατε απ’ εµου οι εργαται της ανοµιας! Ου γαρ οιδα υµας ποθεν εστε “. Αµην. Αδελφοι και πατερες. χαριτι και φιλανθρωπια του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου. οιτινες παρα µεν των αγιων εβαπτισθησαν αποστολων και των µετα ταυτα αγιων. σπουδασωµεν ηµεις οση δυναµις. ω η δοξα εις τους αιωνας.

ως τινες οιονται. η περι της σωµατικης και φθειροµενης τροφης. πιστοι τε και απιστοι. των ου λιµω τηκοµενων αρτου και υδατος. την ανωθεν εµπνευουσαν και πληρουσαν των πιστων τας ψυχας. ∆ιψα γαρ αληθως την σωτηριαν ενος εκαστου ηµων και πεινα. αλλα λιµω αργιας και υπακοης των εντολων του Κυριου . ινα οι µεν απιστοι προς επιγνωσιν και πιστιν του πεποιηκοτος ηµας Θεου γενωµεθα. του Βασιλεως των ολων ως δι’ οργανου λαλουντος ηµιν. αληθεστερον ειπειν.οιµαι δε οτι και περι ταυτης µαλλον λεγειν τον Κυριον· “Επεινασα και ουκ εδωκατε µοι φαγειν. εµοι εποιησατε”. επαν δε ηµεις των κακων αφισταµεθα. (169) τον τας νευρας του νοος κρουοντα και προς το λαλειν ηµας διεγειροντα αφορωντες. Αλλα προς την του Πνευµατος χαριν. η δε σωτηρια ηµων η αποχη πασης αµαρτιας εστιν· (170) αποχην δε πασης αµαρτιας διχα της των αρετων εργασιας και της εκπληρωσεως πασων των εντολων κατορθωθηναι αδυνατον. ∆ια γαρ της των εντολων εκπληρωσεως τρεφεσθαι ειωθε παρ’ ηµων ο ∆εσποτης ηµων και Θεος και Κυριος του παντος. τοσουτον και η πνευµατικη τροφη της σωµατικης αναγκαιοτερα καθεστηκεν. αλλα και περι παντων των αλλων ηµων αδελφων. οι µεγαλοι δε ως προς τεκνα γνησια τους µικρους διατεθωµεν δια την λεγουσαν εντολην του Κυριου· “Εφ’ οσον εποιησατε ενι εκαστω τουτων των ελαχιστων. µικροι τε και µεγαλοι. οι δε πιστοι ινα καλως πολιτευσαµενοι ευαρεστοι αυτω εν παντι εργω αγαθω αναφανωµεν· οι δε µικροι οπως τοις µεγαλοις υποταγωµεν δια τον Κυριον.και µη. µετα φοβου και τροµου εν συνεσει και ησυχια πολλη ακουσατε. αηδως προς τα ρηθησεσθαι µελλοντα διατεθηναι. εδιψησα και ουκ εποτισατε µε”.οσω γαρ η ψυχη τιµιωτερα υπαρχει του σωµατος. ως σαλπιγγος ηχουσης δεσποτικης η. Λεγουσι γαρ οι πατερες ηµων οι αγιοι οτι καθαπερ εκ των πονηρων ηµων πραξεων οι δαιµονες τρεφονται και ισχυουσι καθ’ ηµων. και των της σωµατικης τροφης απορουτων τουτο ο Κυριος ειρηκεν. ουτω λογιζοµαι και . λιµοκτονουνται εκεινοι και εκνευριζονται. και προς αυτον τον δακτυλον του Θεου. Παντες µεν ανθρωποι σκοπειν και εαυτοις προσεχειν οφειλοµεν. Ου γαρ περι των πενοµενων µονον. . τη οργανου ευτελεια αποβλεποντας.

µητε ελεηµοσυνην ποτε ολως ποιησασα. τους δε µη τουτο ποιουντας απολλυσθαι. ως µηδε ναυλον. επι τοσουτον υπηρχε πτωχη. και ουτω τον Ιορδανην διαπερασασα µεχρι τελους αυτης εν τη ερηµω ενεκαρτερησε. εν τω καταγωγιω της αµαρτιας αυτους υπεδεχετο. εξ ενος η µιας αγιας πληροφορησω την υµετεραν αγαπην. ατοπον ειναι δοξει τουτο. δυο παρα τινος φολλεις λαβουσα αρτους ωνησατο. χρηµατισασα δε µαλλον αλλοις µυριοις προξενος απωλειας. µηδε ανθρωπου προσωπον ιδουσα. αλλ’ οπως πολλους εραστας σχω εν ετοιµω του παθους µου”. (171) ει µη µονον του Ζωσιµα. σωθησεται αυτη και µετα των ελεηµονων εις την των ουρανων βασιλειαν συνεισελευσεται. η µητε πλουτον καταλιπουσα. µηδε δαπανην κεκτησθαι αυτην. εποιουν ουχ ως ευπορουσα των αναγκαιων – στυππειον γαρ νηθουσα ετρεφοµην -. µη τοι γε πεινωντα πτωχον θρεψασα η διψωντα ποτισασα η γυµνον επενδυσασα η τους εν φυλακη επισκεψαµενη η ξενους συναγαγουσα· τουναντιον µαλλον µεν ουν και προς απωλειας βαραθρον πολλους συνελασασα. Πως ουν. αλλ’ αυτης εκεινης της ισαγγελου ως εν ταξει εξαγορευσεως την πτωχειαν αυτης δηλουσης εν τω ειπειν οτι· “Ουδε διδοντων µοι πολλακις τινων της αµαρτιας µισθον ελαµβανον. Ορας πως εαν δια χρηµατων και σωµατικης τροφης µονης την ελεηµοσυνην ειπωµεν γινεσθαι και δια ταυτης παρ’ ηµων τον Κυριον τρεφεσθαι και µονους τους ουτω τρεφοντας αυτον και ποτιζοντας και απλως θεραπευοντας σωζεσθαι. φησιν. Και οτε εν τω πλοιω εισελθειν εµελλε και εις Αλεξανδρειαν απελθειν.τον δια την ηµετεραν σωτηριαν πτωχευσαντα τρεφεσθαι παρ’ ηµων και παρορασθαι παλιν λιµωττοντα. Οτε δε τη παναµωµω Θεοτοκω συνταξαµενη επι την ερηµον ωρµησε. ινα τους αλλους παρησω πολλους οντας και υπερ αριθµον ψαµµου πελοντας. Οιδα οτι Μαριας της Αιγυπτιας τον βιον ακουετε. Και τουτο εξ αυτου του βιου των αγιων εστι γνωναι και πληροφορηθηναι ηµας και. Αλλ’ ουκ εστι τουτο. µητε υπαρχοντα δουσα πενησι. ως και πολλους των αγιων της βασιλειας εκβαλλεσθαι. Τουτο δε. ουκ αλλου τινος διηγουµενου αυτον. ειπε µοι. ουκ εστι! .

επτωχευσε δι’ ηµας. παντας αλλους ανθρωπους της απολαυσεως των του ∆εσποτου αγαθων απεστερησε. Οταν δε δι’ εκεινον πεινας συ και διψας. αυτους ηµας ελεουντες τον δι’ ηµας γενοµενον ως ηµεις ελεειν λογιζοµεθα.Τα γαρ εν τω κοσµω πραγµατα τε και χρηµατα κοινα των παντων εστιν. γενεσθαι χρεωστεις και συ. οµοιος εκεινω πτωχος. δεσποτης ειναι τουτων η (172) αναιδης λεγουσα και µηδενα αδικειν των απαντων φιλονεικουσα. κατα δεσποτειαν δε ουδενος· η δε πλεονεξια. ινα µεταλαβης συ της εκεινου Θεοτητος. Επτωχευσεν ινα συ πλουτησης. η ως Χριστον θρεψαντες η ως ποιησαντες εργον µισθου αξιον. και µετανοιαν χρεωστουσι µεχρι θανατου. πτωχος συ κατα την Θεοτητα. ινα σοι µεταδω του πλουτου της χαριτος αυτου· δια τουτο σαρκα ανελαβεν εκεινος. πλουσιος ων. (173) τροφη εκεινω και ποσις . ολιγα τινα η και παντα εξενεγκοντες. κατα διαδοχην εκαστος αυτων ου δεσποτης των αποκειµενων πραγµατων και χρηµατων. Οταν γουν σεαυτον προς υποδοχην αυτου ευτρεπισης. τα κοινως τοις πασιν υπο του ∆εσποτου δοθεντα αλλοθεν αλλως υπο των αυτης δουλων και υπηρετων κατεµερισατο. τοτε υποδεχθησεσθαι αυτον υπο σου λεγεται. Εγενετο ο Θεος δια σε πτωχος ανθρωπος. ωσπερ το φως και ο αηρ ουτος ον αναπνευοµεν. Πως δε και οι κατα το δοκειν πτωχοι γεγονοτες . Πτωχος εκεινος κατα την ανθρωποτητα. Σκοπησον τοινυν πως θρεψεις αυτον. ο πιστευων εις αυτον. Οι δε υπηρεται και δουλοι της τυραννους ταυτης. ει εκ των τοιουτων χρηµατων η φοβω των απειλουµενων τιµωριων η ελπιδι του εκατονταπλασιονα ληψεσθαι η συµφοραις ανθρωπων επικαµφθεντες. ελεηµονες λογισθησονται. τοις εν στενοχωρια και υστερησει µεχρι τοτε παρεωραµενοις δωσουσιν. προσεχε ακριβως. φραγµοις περικλεισασα και πυργοις και µοχλοις και θυραις κατασφαλισαµενη. Πασι µεν ουν τα παντα κοινα τη χρησει µονη της απολαυσεως καθεστηκασι. αλλα πονηρος τις δουλος και φυλαξ γινεται. αλλ’ ως εγω φηµι. Πως ουν.ωσπερ Χριστος ο Θεος. Ουδαµως. και αυτη η βοσκη τοις αλογοις ζωοις εν τε τοις πεδιοις εν τε τοις ορεσι. Νοει µοι καλως το λεγοµενον.. υπερ ων επι χρονοις ταυτα κατεσχον και τους αδελφους την χρησιν αυτων απεστερησαν. ωσπερ τυραννος εισελθουσα τω βιω.

αυτον εκεινον ενδυουσι τον Χριστον· χριστοι γαρ και αυτοι. ρυπωντα και διερρωγοτα χιτωνα επανω ταυτης ενδυσασθαι. δια µετανοιας και δακρυων εδεξαντο τε αυτον και εξενισαν. εκεινος ταυτα πανθανειν λογιζεται και λεγει· “Εφ’ οσον εποιησας τη ελαχιστη ψυχη σου. πορφυρα βασιλικη εστολισµενος. τους εν τω κοσµω. ως εκεινος εγενετο ανθρωπος. Οτι δια τουτων και των τοιουτων εργων και πραξεων καθαιρεις σου την ψυχην και του λιµου και του ρυπου των παθων απαλλαττεις σαυτον· και ο αναδεξαµενος σε ουτω και ιδιοποιησαµενος τα κατα σε παντα Θεος και θεον σε ποιησαι επιποθων. σπουδασαντες δε δια µετανοιας και των αλλων. απερ ποιεις σεαυτω. Τις δε ανθρωπων καταδεξεται ποτε. ξενισης. εν βαθυτατω σκοτει κειµενην ωσει νεκραν. Αδελφος ουν υπαρχων αυτου και µελος. Ουχι πεινωντα αυτον και διψωντα . εαν παντας µεν αλλους τιµησης. ει µη δι’ αγαπης παντως και µετανοιας και πιστεως – παντα γαρ τον κοσµον αφεντες και αυτω µονω ακολουθησαντες. Ειτα παλιν. ενδυσουσιν. εµοι εποιησας”. Πως. ενδεδυµενοι γαρ εισι τον Χριστον. θεραπευσης. αλλα τους γυµνους µεν απαντας. αυχµωσαν. ουκετι ανεχονται κοσµω καλλωπισθηναι φθαρτω. αγαθοεργιων και ενδυσαµενοι ουτω τον Χριστον. ως ειποµεν. Οι ουν γνοντες εν αισθησει ψυχης οτι υιοι γεγονασι του Θεου. αλλα λιµω οκνηριας η διψει ραθυµιας η φυλακη στενωτατη τουδε του ρυπαρου σωµατος δια γαστριµαργιας η φιληδονιας την σεαυτου ψυχην καταλειψης ρυπωσαν. εθρεψαν τε και διψωντα εποτισαν -. ως υιοι Θεου απο του θειου βαπτισµατος. (174) τι ωφελησαν. ∆ια ποιων γαρ αλλων εργων οι εν σπηλαιοις και ορεσι τω Θεω ευηρεστησαν.ταυτα λογιζεται. σεαυτον δε παριδης και δια παντων ουκ αγωνιση εις το ακροτατον της κατα Θεον πολιτειας και τιµης ανελθειν. Οι δε µη τουτο ειδοτες και γυµνοι του βασιλικου οντες ενδυµατος. αλλα και µελη εσµεν αυτου. ουχι τον του Χριστου ενυβρισας αδελφον. πελουσιν. αλλως δε παντες παντως οι εκ του αγιου βαπτισµατος υιοι Θεου χρηµατιζουσιν. εαυτους δε γυµνους καταλειψουσι. Ει δε µη τουτο ποιησουσιν. αδελφοι Χριστου οι βαπτισθεντες εις το ονοµα του Πατρος και του Υιου και του Αγιου Πνευµατος λεγοµεθα· και ου τουτο µονον. ελαχιστοι δε και κατα κοσµον εισι και πτωχοι.

αλλα και υποδικος . τι εισηνεγκες εις τον κοσµον η τι το ορωµενον αυτος εποιησας. Ουχι φυλακη οντα ουκ επεσκεψω αυτον. εκει και η καρδια υµων εσται”.” ακουσατω του µελλοντος αυτον κριναι και αποδουναι εκαστω κατα τα εργα αυτου. ουκ ελεηθηση”.κατελιπες. Ο ουν µεταδιδους τοις πασιν εκ των αποκειµενων αυτω χρηµατων. φησι. τις και διδοναι τοις πενησι χρεια εστιν. αλλα υµας ελεων. αλλα κοινα τοις πασι προθεµενον. εστι γαρ και τουτο εξ αγνοιας λογισασθαι σε. ταυτα νοµοθετω και δι’ ετερον τι ουδεν”.Ο γαρ υποκειµενα χρηµατα εχων επι τον Θεον ελπιζειν ου δυναται· και τουτο δηλον εξ ων ο Χριστος και Θεος ηµων ειπεν· “Οπου. Τοιγαρουν και δια τουτο ακουσεις· “Σεαυτον ουκ ηλεησας. Μη γενοιτο! Αλλ’ οπερ δια πλεονεξιας καθ’ ηµων και εις απωλειαν ηµων εποιησεν ο διαβολος. τοιουτον εστι και µισθον των παρ’ ηµων διδοµενων χρηµατων η πραγµατων ουκ εχοµεν. αδελφε. Ει δε λεγει τις· “Και επειδη. οπως δια της πλεονεξιας ταυτης δυο ηµιν εγκληµατα περιαψη και της αιωνιου τιµωριας και κατακρισεως υπαιτιους ποιηση. Η επιθυµειν µε υπολαµβανεις τινος και δωροδοκεισθαι (175) οµοιως τοις φιλαργυροις των κρινοντων ανθρωπων οιει καµε. γυµνος δε εξελευση του βιου και τετραχηλισµενος τω εµω βηµατι παραστηση. Αλλα γαρ µη δοκης. τουτο δια της ελεηµοσυνης υπερ ηµων κατεσκευασε και εις σωτηριαν ηµων εποιησε γινεσθαι ο Χριστος. ουχι τα υµετερα θελων λαβειν. Οιον τι λεγω. ο θησαυρος υµων. Ουχι χρηµατων ολως επιθυµων. τον παντα ταυτα ουχι σοι µονω. ετερον δε της επι τα αποκειµενα χρηµατα και ουκ επι τον Θεον ελπιδος. οιονει λεγοντος προς αυτον· “Αφρων. Υπεθετο ηµιν ο διαβολος τα εις κοινην προτεθεντα χρειαν ιδιοποιησασθαι και αποθησαυρισαι αυτα. µισθον υπερ αυτων ου χρεωστειται λαβειν. Ουχι γυµνος εκ κοιλιας µητρος σου προηλθες. αλλα του επ’ αυτοις κριµατος ελευθερωσαι υµας βουλοµενος. Και υπερ ποιων σου χρηµατων µισθους µοι προσαπαιτεις. ∆ια ποιων δε σων πραγµατων ελεειν λεγεις τους αδελφους σου και δια τουτων εµε. φησιν. εν µεν το της ανελεηµοσυνης. οτι απορει ο Θεος και ου δυναται θρεψαι τους πενητας και δια τουτο προστασσει ηµιν ελεειν αυτους και περι πολλου ποιεισθαι την εντολην ταυτην.

υπερ ων κατακενουµεν εις τους πενητας. ινα και του επ’ αυτοις κριµατος της πλεονεξιας εν πρωτοις απαλλαγωµεν. ως φονευς τοσουτων αποδειχθεις. εκατονταπλασιονα τον µισθον. τοτε επι τας πραξεις των εντολων αυτου ακωλυτως βαδισωµεν και δουλευσωµεν αυτω εν φοβω και τροµω. ους αυτος τοτε δυναµενος θρεψαι ουκ εθρεψε. µη εκ λυπης η εξ αναγκης. ως οια τινος φορτιου και εµποδιου προς τον κατα Θεον βιον. Αλλως δε ουκ ενι σωθηναι ηµας. επειτα και του επ’ αυτα εχειν την πεποιθησιν και ελπιδα παυσωµεθα και τας καρδιας ηµων ελευθερους κτησωµεθα απο των τοιουτων δεσµων· ινα ελευθεροι γεγονοτες προτερον. τοις εν ιλαροτητι ταυτα τοις αδελφοις διανεµουσιν. αλλ’ ως οικεια ηµων λογιζεται ταυτα και ου δεκαπλασιονα µονον. Ειδως γαρ ο Θεος οτι ολως ολοι τη των χρηµατων επιθυµια και τη του πλουτου µανια κρατουµεθα και δυσαποσπαστως εχοµεν προς αυτα. Οι δε γε τουτων οντες εκτος και εν . τω καταλληλω φαρµακω εχρησατο. αλλ’ ως ηµεις δια της δουλειας ευεργετουµενοι. επαγγειλαµενος δουναι ηµιν. (177) ουχ ως εκεινω τι χαριζοµενοι. ουχ ως αλλοτρια κατεχοντας ηµας. αλλ’ εκατονταπλασιονα δουναι ηµιν επαγγελλεται. και οι τουτων πολυτροπως αποστερουµενοι αυτην την εαυτων ζωην απολεγονται. οσους θρεψαι ηδυνατο. Τουτων τοινυν απαντων των εγκληµατων το κριµα ηµιν αφεις ο αγαθος ∆εσποτης και ευσπλαγχνος. αλλ’ ως υπο του Θεου εγχειρισθεντα αυτω εις οικονοµιαν των συνδουλων αυτου. αλλως τε δε και ινα µετα χαρας τα αποθησαυρισθεντα κενωσωµεν επ’ ελπιδι της αληθινης επαγγελιας. κατορυξας τα των πενητων και εασας αυτους τω (176) κρυει και τω λιµω βιαιως αποθανειν. και αφθονως ταυτα µετα χαρας και µεγαλοψυχως σκορπιζειν. εκατονταπλασιονα δουναι τον µισθον υπερ τουτου. ης ηµιν ο Θεος επηγγειλατο. ωσπερ ειρηται. Ιλαροτης δε εστι το µη ως οικεια λογιζεσθαι ταυτα.µαλλον εστι της εως τοτε αδικου αποστερησεως· ου µην αλλα και υπευθυνος των κατα καιρους λιµω και διψει τον βιον απολειποντων. Οι γαρ πλουσιοι την των χρηµατων αποθεσιν. προτερον ενεργειν εκελευθησαν και ουτω τον σταυρον επι ωµων αιρειν και τω ∆εσποτη κατ’ ιχνος ακολουθειν· τα γαρ αµφοτερα επιφερεσθαι ηµας παντη αδυνατον.

ολιγωρου µοι ψυχης δοκει και αγνοουσης τον σκοπον της ωφελειας αυτης.αυταρκεια ζωντες η και υστερησει των αναγκαιων διαγοντες. ακουσον αυτου προς τον πλουσιον λεγοντος” “Ει θελεις. τελειος ειναι.(178) τους πειρασµους και τας θλιψεις δια του σταυρου αινιττοµενος. ουτω και ψυχη τω ιω της αµαρτιας κατιωθεισα και εις βαθος αχρειωθεισα. φησι. Ου γαρ ειπεν ο Χριστος· “Εν τη αποθεσει των πραγµατων υµων κτησασθε τας ψυχας υµων”. οι δε εν αυτη τη οδω περιπατουντες εισι. ει µη πολλοις πειρασµοις προσοµιληση και εν τη χωνεια εισελθη των θλιψεων. και τους πειρασµους αινιττοµενος. εαν τη στενη και τεθλιµµενη οδω βαδιζειν εθελωσιν· αλλ’ οι µεν προθεσεως χρηζουσι µονον προς τουτο. Και οτι τουτο ουτως εχει και ουτω δοκει τω Θεω. προς δε τας επιφορας των πειρασµων και των λοιπων θλιβερων µη γενναιως ανταγωνισασθαι. ου δυναται αλλως καθαρθηναι και το αρχαιον καλλος απολαβειν. ει µη πυρι βληθη και σφυραις πολλακις τυφθη. ποιηση αυτων το καταλυµα. Και ο Θεος. Οτι µεν γαρ και η των χρηµατων προς τους πενητας διανοµη και η φυγη του κοσµου καλη και ωφελιµος δηλον. πωλησον σου τα υπαρχοντα και δος πτωχοις και αρον τον σταυρον σου και δευρο ακολουθει µοι” – δια του σταυρου τας θλιψεις.Ουδεν ουν απο µονης της των χρηµατων και πραγµατων απορριψεως κερδησουσιν οι ταυτα αποβαλλοµενοι και προς τον µονηρη βιον αυτοµολουντες. Ωσπερ γαρ ο χρυσος κατιωθεις εις βαθος ου δυναται αλλως καθαρθηναι καλως και εις την οικειαν λαµπροτητα επανελθειν. δικαιος ων. Τουτο γαρ υπεµφαινει και αυτος ο λογος του Κυριου ηµων. ως ειρηται. αλλ’ “εν τη υποµονη υµων”. εαν µη µεχρι τελους τοις πειρασµοις και ταις θλιψεσι και ταις κατα Θεον λυπαις εγκαρτερησωσιν. ουτω πορευοµενους αυτους εις αιωνιον ζωην και απολαυσιν. ουδεν το εµποδιζον αυτους εχουσιν. διο εν υποµονη και ευχαριστια διαγειν οφειλουσι. . αλλ’ ου δυναται αυτη καθ’ εαυτην µονη τελειον τον κατα Θεον ανθρωπον απεργασασθαι ανευ της των πειρασµων υποµονης. Το δε παντα δουναι µεν τα κτηµατα και χρηµατα. ουτω λεγων· “Πωλησον σου τα υπαρχοντα και δος πτωχοις και αρον τον σταυρον σου και δευρο ακολουθει µοι”.

εν Χριστω αδελφοι. Οτι µεν γαρ καλον ειργασω. εικοτως ηµιν το θειον εντελλεται λογιον· “Αγωνιζεσθε. και φυγων τον βιον και τας φροντιδας αυτου (180) εδραµες εις λιµενα ζωης. ασυλον δε τον λογισµον εχει νυν τε και εις το µελλον µεγαλην την ανταποδοσιν.λεγω δη της επιφοιτησεως του Πνευµατος – ουδεις οψεται τον Κυριον. ητις εστιν η εκκοπη και αποφυγη του σαρκικου ηµων φρονηµατος και θεληµατος. ινα δια της στενης εισελθωµεν πυλης. Ο µεν γαρ σκορπιζων (179) τα εαυτου χρηµατα τοις δεοµενοις και αναχωρων εκ του κοσµου και των πραγµατων αυτου επ’ ελπιδι µισθου. φησι.Επειδη γαρ η βασιλεια των ουρανων βιαστη εστι και βιασται αρπαζουσιν αυτην και αλλως ουκ ενι τοις πιστοις εισελθειν εις αυτην. Ο δε µετα το παντα δουναι τοις πενησι και τα λυπηρα υποµενων εν ευχαριστια ψυχης και εγκαρτερων τοις δεινοις. και· “∆ει υµας δια πολλων θλιψεων εισελθειν εις την βασιλειαν των ουρανων”. δια της στενης πυλης εισελθειν”. συµφηµι καγω και επαινω σε της πραγµατειας. Ταυτης δε χωρις . και αυθις· “Εν τη υποµονη κτησασθε τας ψυχας υµων”. ει µη δια της στενης πυλης των πειρασµων τε και θλιψεων. την µορφωσιν της ευσεβειας περιβαλλοµενος. κτησασθαι τους τροπους της ψυχης και αυτο δη . και αυτο αποδυσασθαι και κατα την στολην. ωσπερ τους χιτωνας αρτι. ην ενεδυσω δια Χριστον. πικριας µεν πασης και πονων οδυνηρων επαισθανεται. εν ηδονη πολλη την συνειδησιν επιφερεται και εσθ’ οτε και υπο κενοδοξιας κλεπτεται τους µισθους. ∆ια τοι τουτο παρακαλω υµας. και προς τουτοις κοσµω απεταξω και τοις εν κοσµω. ει γε και ουδεν εαυτω υπελειπω κατα τον Ανανιαν εκεινον. ουτε εν τω νυν αιωνι ουτε εν τω µελλοντι. Ανευ γαρ του νεκρωθηναι ηµας τη σαρκι και ταις επιθυµιαις αυτης και τοις θεληµασιν αυτης ουκ ενι τυχειν ανεσεως και απαλλαγης των κακων και ελευθεριας της επιγινοµενης ηµιν απο της παρακλησεως του Αγιου Πνευµατος. ως τα παθη µιµησαµενος του Χριστου και υποµενων αυτον εν ηµεραις επαγωγης των πειρασµων τε και θλιψεων. παντα σου τα χρηµατα σκορπισας τοις δεοµενοις. Χρη δε σε και το φρονηµα της σαρκος. επειδη κοσµω και τοις εν κοσµω απεταξαµεθα. σπουδασωµεν κατα την φωνην του Κυριου και Θεου και Σωτηρος ηµων Ιησου Χριστου.

ουτω και τον εντος ηµων ανθρωπον κοσµησαι χρεων τη καταστολη του Πνευµατος και εξ ολοκληρου θυσαι εαυτους τω Θεω ψυχη τε και σωµατι.Ουδε γαρ αρκει ηµιν εις σωτηριαν και τελειοτητα η περιβολη µονη του σχηµατος και ο εξω κοσµος του αδριαντος. καθαιροµενη δια δακρυων πολλων ων ανευ ουδε τον χιτωνα ταυτης εξεστι ποτε καθαρθηναι. ∆υο γαρ ουσων ουσιωδως εν ηµιν ρευσεων εκ του σωµατος – λεγω δη των ανωθεν επεισρεοντων δακρυων και των απο των γονιµων δυναµεων -. ει µη δια πολλων δακρυων και υποµονης των πειρασµων τε και θλιψεων. αλλως απορρυφθηναι ου δυναται. οπερ εστιν αυτο το Πνευµα το Αγιον. κατανυκτικην. αλλως καθαρθηναι τουτο αµηχανον. την απασαν κακοπαθειαν. συντετριµµενην. Ωσπερ γαρ ιµατιον εκ βορβορου ποθεν και κοπριας εις βαθος µολυνθεν. αλλ’ ωσπερ τον εξω. α και προσγινεσθαι ταυτη δια µετανοιας θερµοτατης ειωθασι. των δε καθαιροντων αυτην εκ µετανοιας ρεοντων. χρη τους µεµολυσµενους την ψυχην τη εφαρµαρτω πραξει της αµαρτιας και τη εµπαθει κινησει της καρδιας αλογων επιθυµιων µορφας εν εαυτοις εγχαραξαντας. τη δε ευσεβεια του Πνευµατος παιδαγωγειν την ψυχην εις το φρονειν α δει φρονειν και µελεταν αει τα της αιωνιου ζωης. και των µεν µολυνοντων την ψυχην παρα φυσιν και νοµον κενουµενων. Θλιβοµενη γαρ η ψυχη δια των πειρασµων κινειται εις δακρυα. το βεβιασµενον της εγκρατειας. δια πολλων . ει µη δια της επιµονου των αρετων εργασιας και της υποµονης των θλιψεων. Τουτο δε αλλως ου γινεται. την αναγκην της αγρυπνιας. πραειαν. πενθουσαν καθ’ εκαστην και το φως προς εαυτην δια της προσευχης (181) εκκαλουµενην του Πνευµατος. ουδε εις υψος αυτην αναδραµειν θεωριας.πνευµατικον σου φρονηµα· ου µονον δε αλλα και τον φωτεινον επενδυσασθαι χιτωνα δια µετανοιας. ουτω και ο χιτων της ψυχης εκ βορβορου και κοπριας εφαρµατων παθων µολυνθεις. και τη µεν σωµατικη γυµνασια γυµναζειν το σωµα προς τους πονους της αρετης εις το ευτονως εθιζεσθαι τοις κατα Θεον λυπηροις και φερειν γενναιως το πικρον της νηστειας. τα δακρυα δε καθαιροντα την καρδιαν ποιουσιν αυτην ναον και καταγωγιον του Αγιου Πνευµατος. ταπεινοφρονα τε ειναι. ει µη δια πολλου υδατος και πολλης θλιψεως των ποδων.

καθαρθηναι δακρυων και τον χιτωνα της ψυχης καθαρωτατον κτησασθαι. ερχοµενου δια µετανοιας προς αυτον. εκ µεταµελου κινουµενη καρδιας. Τοιαυτης ουν και ηµεις γενωµεθα καταστασεως. ινα µη απολειφθωµεν των πατερων ηµων των αγιων. ει µονον θελησοµεν. Σπουδασωµεν ουν. µετανοιαν ηµιν των πραχθεντων η και µελετηθεντων εργαζεται. ορωσα καθαρως τον εαυτης Ποιητην και Θεον και προσοµιλουσα αυτω καθ’ εκαστην. Ουδεν γαρ το κωλυον. εις µετρον ηλικιας του πληρωµατος του Χριστου. Η γαρ συνεχως και καθ’ εκαστην γινοµενη παρ’ ηµων εξοµολογησις των τοιουτων. Ουτω γαρ και Θεον δοξασοµεν εν ηµιν αυτοις και Θεος παρ’ ηµων ευφρανθησεται και (183) Θεον ευρωµεν απο της παρουσης αναχωρουντες ζωης. ενθα των αποστολων Χριστου. αµηχανον. Αλλως γαρ ιδειν τον Θεον. ως πολυχουν σιτον. ως µεγαν κολπον του Αβρααµ υποδεχοµενον ηµας και επιθαλποντα εν τη βασιλεια . των οσιων και πασων των ανω δυναµεων τα ταγµατα συγχορευουσι. των µαρτυρων. αδελφοι εν Χριστω. εξισταται του σωµατος και του κοσµου και του αερος τουτου και εις ουρανους ουρανων ανερχοµενη και κουφιζοµενη ταις αρεταις και ταις πτερυξι της αγαπης του Θεου. καθαραν κτησασθαι την καρδιαν εξ επιµελειας των τροπων και διηνεκους εξοµολογησεως των κρυπτων λογισµων της ψυχης. οικειουται Θεω και γινεται οικος Τριαδος Θειας και ενδιαιτηµα. ειπερ οι καθαροι τη καρδια ορωσι Θεον. καταπαυει µετα παντων δικαιων απο των πονων αυτης και γινεται εν απειρω και θειω φωτι. πατερες µου και αδελφοι και τεκνα. Εν τουτω δε δια σπουδης καλως καταντησασα. αυτους αναδιδωσιν εις τροφην αδαπανον της ψυχης και εις ζωην αυτης αφθαρτον και αιωνιον. αφ’ ων καθ’ εκαστην πιαινεται νοητως και τρεφει του Πνευµατος τους καρπους και εν καιρω προσφορως. αυτο το φως ο φωτιζει παντος ανθρωπου καρδιαν. αλλ’ ινα δια σπουδης των καλων και εργασιας των εντολων του Χριστου εις ανδρα τελειον φθασωµεν. (182) η δε µετανοια κινει το δακρυον εκ βαθεων ψυχης. απαλειφοµενων δε τουτων δια δακρυων εν παρακλησει γινεται η ψυχη του Θειου Πνευµατος και γλυκυτατης κατανυξεως ναµασι καταρδευεται. παρακαλω. το δε δακρυον καθαιρει την καρδιαν και µεγαλας αµαρτιας εξαφανιζει.

Λογος Ι΄. Οτι δε γεγονασι τοιουτοι και µεχρι του νυν γινονται. ης γενοιτο παντας ηµας επιτυχειν χαριτι του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου. (184) Περι µετοχης Πνευµατος Αγιου και αγιωσυνης και τελειας απαθειας. αυτοι τε δοξαν ηγουνται τουτο µεγαλην και εναµβρυνονται επι τουτω. χαιρειν και ευφραινεσθαι οτι ολως εις υπηρεσιαν εκεινου καταταγηναι κατηξιωθηµεν και εις λειτουργιαν του ονοµατος αυτου προσεκληθηµεν. ου λεγω µετα θανατον µονον. πολλω µαλλον αυτος ο ετοιµασας ταυτα Θεος· και ου µονον αυτος. ου και την µνηµην αγοµεν σηµερον. ποσω µαλλον ηµεις οφειλοµεν. ουχ ορατε πως οι τω επιγειω βασιλει παρισταµενοι. Ει δε και της κατα προσωπον αυτου θεας εξιωθειηµεν ποτε και µετα των ενωπιον αυτου παρισταµενων καταταγειηµεν. ως τον ετοιµασαντα µαλλον αυτον τα αγαθα Κυριον κληρωσαµενοι. ποια δε γλωσσα της δοξης ταυτης και της αξιας το µεγεθος διηγησεται. υπερ την ανθρωπινην καταληψιν εισι και υπερ παντα τα ορωµενα αγαθα.των ουρανων. υπερ τα αγαθα τα ετοιµασθεντα αυτοις παρα Θεου παντως γεγονασιν. οι τω επουρανιω βασιλει στρατευθεντες και την εκεινου δουλειαν αναδεξαµενοι. καν πασας κατωρθωσε. αλλα και εκεινον αυτον βλεπειν και αυτω παριστασθαι και οµιλειν καταξιωθεντες και της αυτου θεοτητος τε και δοξης κοινωνοι και συµµετοχοι γεγονοτες. αλλα και ετι εν τω παροντι βιω διαγοντες. Ει ουν φθαρτοις ουτοι και µαταιοις ουτω διακεινται. ποιον ουχ υπερβαινει τουτο µακαριοτητος επαινον. ω η δοξα εις τους αιωνας. και παρα των εν κοσµω ανθρωπων ζηλωτοι καθεστηκασιν. Αδελφοι και πατερες. πασα µεν τουτο θεοπνευστος διδασκει Γραφη. Και οτι ο αγαπων την εξ ανθρωπων δοξαν ουδεν εκ των λοιπων αρετων ωφελειται. (185) Ει γαρ α οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη. και οι τους αγιου παλιν δια λογων εγκωµιαζοντες. παντες δε τουτο συµµαρτυρουσι δια της αυτων πολιτειας οι αγιοι. µεθ’ αµα και αυτου του µακαριου πατρος ηµων Συµεων του Στουδιωτου. τα αγαθα α ητοιµασεν ο Θεος τοις αγαπωσιν αυτον. Αµην. . ποιος αρα νους ανθρωπου. Ει δε και των οικειων δουλων και φιλων αυτου γενηται τις και οµιλιας και φωνης ακουειν ∆εσποτικης καταξιωθησεται.

Πιστεως δε και εργων ανελλιπως µη καταβληθεντων αδυνατον εστι την παρουσιαν γενεσθαι ποτε του προσκυνητου και θειου Πνευµατος και την δωρεαν αυτου λαβειν τινα των ανθρωπων. συνεπεται αυτω ο επαινος και ο µακαρισµος παρα πασης της εκκλησιας των πιστων και παρα παντων των διδασκαλων αυτης. (186) Απας γαρ των αγιων επαινος και µακαρισµος δια των δυο τουτων συνισταται. τοιοουτον βιον ησκησε και τοιαυτην ανεδειξατο πολιτειαν. ∆ια τουτο και επαινων και εγκωµιων πολλων αναφανεις ηµιν αξιος. (187) τουτεστι καθαρος και αµολυντος. Τοις γαρ δυσι τουτοις το τριτον συνεπεται. ο δε µη πνευµατικος γεγονως. Ο δε µη αγιος γεγονως. τους εν αµαρτιαις εξεταζοµενους. και ανθρωπος διχα της του Παναγιου Πνευµατος µετουσιας. πως εσεται αγιος. ειπεν ο Κυριος. Τουτου δε µη παραγενοµενου εν τω ανθρωπω. µηδε γνωστως ενοικησαντος εν αυτω. πως αν λεχθειη ηλιος. µεσον πολεως και µονης περιφανεστατης εν µεσω. . ου και τον βιον και την θεαρεστον αυτου πολιτειαν ανεγνωµεν. Ηλιος γαρ ανευ φωτος. πασαν αρετην κατα το υµιν δυνατον µετελθετε και οσον εφικτον υµιν αγιοι γινεσθε. “Γινεσθε γαρ. ανοικειον παντη πνευµατικον αυτον ονοµαζεσθαι. εις την δια των εργων ηµας µιµησιν. Ο δε του Θεου µη µετασχων. Εν γαρ τω βιωσαι τινα καλως τε και θεοφιλως µετα φρονηµατος ορθοδοξου και εν τω χαριτωθηναι απο Θεου και δοξασθηναι δια της του Πνευµατος δωρεας. Ταυτα µοι φυσικως προσεστιν. επαινειται και µακαριζεται και εγκωµιαζεται ηµιν κατα δυναµιν. οτι εγω αγιος ειµι”. αλλα και των παλαιων πατερων πολλους υπερβηναι τω υψει των αρετων και τοις υπερ δυναµιν κατορθωµασι. και δια της δωρεας του Αγιου Πνευµατος και των χαρισµατων αυτου.Ουτος γαρ ο οσιωτατος πατηρ ηµων Συµεων. ο ευσπλαχνος οιονει προτρεποµενος και λεγων· “Αποστητε των κακων και παντα τα καλα διαπραξασθε. Ουδαµως. ειπερ αρα και κοινωνιαν εχειν βουλεσθε µετ’ εµου. ως µη µονον τους κατα την γενεαν αυτου λαµψαντας. πως αν κληθειη αγιος. δια τε της ορθοδοξου πιστεως και του επαινετου βιου. αγιοι. δια ποιον αλλο εργον η πραξιν µακαρισθησεται ει η µακαριοτης Θεος εστιν. Εγω γαρ αγιος ειµι. πως µακαριος δοκει µοι. µαλλον δε ο µη αυτον ολον εχων εν εαυτω.

οιοι δ’ αν και ειεν πνευµατικοι και αγιοι. ει και πολλοι τουτο ποιησαι υπερ την εαυτων ισχυν και δυναµιν ηγωνισαντο. Γινεται τοινυν εν τη αποχη των κακων και εν τη εργασια των αγαθων ο ανθρωπος αγιος. Ουτω γαρ και ο βιος απας ο των ανθρωπων µεµεριµνηµενος τις εστι και εµφροντις και σχολην εχειν εκ παντων ου δυναται. ουχ ως δι’ εργων παντως αγιαζοµενος – ου γαρ δικαιωθησεται εξ εργων νοµου πασα ψυχη -. καθαπερ και αγγειον υδατος µικρα κοπρω καθολου µιαινεται. Ο δε και αµαρτια µια εν γνωσει συναπαγοµενος ολος εκπιπτει της καθαροτητος.υµεις δε εν τη εργασια των εντολων απο του µολυσµου των αµαρτιων απεχοµενοι και µετοχοι µου τη του Πνευµατος γενοµενοι χαριτι. ω πνευµατικε συ. η δε πονηρια παν ειδος κακιας απογεννα. αλλ’ ως τω Αγιω Θεω δια της των τοιουτων πραξεων εργασιας προσοικειουµενος. αλλα και εξ αρχης τοιουτος εκτισθη ο ανθρωπος· εργαζεσθαι γαρ και φυλασσειν εν τω παραδεισω ο Αδαµ προσεταγη και φυσικη τις εν ηµιν υπαρχει της εργασιας η προς τα καλα κινησις. ειπερ εµε. ο την χαριν λαβων του Αγιου Πνευµατος και δια ταυτης εµε. κατα αναλογιαν εκπιπτει της αγιοτητος. (188) Οι ουν τη αργια και ραθυµια εαυτους εκδιδοντες. εις την παρα φυσιν εµπαθειαν εαυτους επιρριπτουσιν. ουτω και ο αει τη εργασια των εντολων εαυτον καθαιρων και εκ του Θεου καθαιροµενος και αγιαζοµενος. βουλει εν σοι ειναι και µετα σου και σε εν εµοι και συν εµοι”. εαν µικρον της εργασιας εκπεση. δεον εµφροντιδα τουτον ειναι και σπουδαιον εις την εργασιαν των εντολων του Θεου. µικρον παυσαµενη αφανιζεται και εις το µη ειναι πηγη αλλα λακκος µεθισταται. οιονει πως ελεγε· “Μη τη αργια σεαυτον εκδως. Τη ουν καθηµερινη εργασια των εντολων γινου αγιος. ος και παραγγελλων µη θαρρειν τη δωρεα και δια ραθυµιας επιστρεφειν προς τα κακα. Η γαρ αργια τικτει την πονηριαν. Επειδη δε αεικινητον πραγµα ο νους ολως αργειν µη δυναµενον. Ωσπερ γαρ πηγη αενναως το υδωρ εκβλυζουσα. φησι. Τουτο δε προς τους ηδη λαβοντας την του Πνευµατος χαριν ειπειν τον Κυριον µαλλον πειθοµαι. Ου λεγω αµαρτιαν την . τοτε και υµεις αγιοι εσεσθε”. Τουτο γαρ δηλοι το “γινεσθε”.

Αλλα και διδοµενην την επιγειον δοξαν. ο µεθ’ ηδονης και χαρας ταυτην αποδεξαµενος και εν ταυτη εναµβρυνοµενος και τη καρδια ενευφραινοµενος. ακαθαρτω ου συµµιαινεται και απαθης υπαρχων. Γενοιτο δε εις τριακοντα και εξηκοντα και . (189) απερχοµενης δε προς αυτον µιας τινος γυναικος. των αλλων απαντων τον µισθον εστερηθηµεν. και φιλαργυρια η ζηλω η εριδι η τινι ετερα κακια εκουσιως εαυτον τις εκδω. εις κεχραµµενην ψυχην και πονηραν ουκ εισερχεται. Πονηρος δε εστιν ο του πονηρου σπορεως τον κοκκον υποδεξαµενος εν τη καρδια αυτου και καρποφορων ακανθας και τριβολους της αµαρτιας τω διαβολω. µεθ’ ηδονης ευθυς αποδεχοµενω και την της µιξεως ηδονην εκπληρουντι. Αλλα µη γενοιτο ηµας. δεξαµενους εκ ραθυµιας τον σπορον του πονηρου εν ταις καρδιαις ηµων. Την των ανθρωπων γαρ δοξαν λαµβανοντες και την του Θεου µη προκρινοντες. αδικους εχειν συγκοινωνους ουκ ανεχεται και καθαρος ων.επιτελουµενην µονον δια του σωµατος. Και µη απιστησετε µοι λεγοντι. ως πορνος κατακριθησεται. τουτο δε γινωσκοντες εσεσθε. αδελφοι. µισος. κενοδοξια. ει µηδεν η µικρον η µεγα της εντολης παραλειψοµεν. µητε µετ’ αυτων διαγειν επιθυµουντι. του στεφανου της δικαιοσυνης ουκ επιτευξεται. Τουτο δε αρα και επι πασης αλλης επιθυµιας και επι παντος παθους συµβαινει γινεσθαι. δολος. Οµοιος γαρ εστιν ο τοιουτος ανθρωπω παρθενευειν προαιρουµενω και την των γυναικων συνουσιαν απηρνηµενω και προς µεν αυτας µη αυτοµολουντι. οιησις. µνησικακια. τοιαυτα ποτε καρποφορησαι ζιζανια. Ειτε γαρ φθονω. περιεργια. µονην δε την εξ ανθρωπων δοξαν ποθησοµεν και ταυτην καν οπωσουν δι’ επιτηδευµατων ζητησοµεν και προς το λαβειν ταυτην σπευσοµεν. διαβολη και ειτι δια σαρκος παθος αποπτυστον καθ’ ηδονην εκτελειται και κοινοι τον εντος ηµων ανθρωπον κατα την του Κυριου φωνην. εριθεια. ζηλος. οτι ει πασαν αρετην εξασκησοµεν και θαυµατα εκτελεσοµεν. ατινα εστι φθονος. τοις εµπαθεσιν ου συναυλιζεται και αγιος ων. υπερηφανια. ∆ικαιος γαρ ων ο Θεος. τα του αιωνιου πυρος υπεκκαυµατα. αλλα και τα αλλα παθη τα ενδοθεν και εν ηµιν αορατως τελουµενα δι’ ηµων. ως ειδωλολατραι κρινοµεθα λατρευοντες τη κτισει παρα τον κτισαντα. αδελφοι.

Αδελφοι και πατερες. εις µετρον ηλικιας του πληρωµατος του Χριστου. εγκρατεια. οτι απαν το χριστιανικωτατον φυλον. (191) Περι νηστειας. Αµην. . ως ειρηται. επει και η του Θεου εκκλησια εορτην αγειν εκ παραδοσεως ελαχε την του αγιου µεγαλοµαρτυρος Θεοδωρου η. αει φθονων τα καλα πονηρος. το οσον εφ’ εαυτω. σηµερον ηδη λεξων ερχοµαι βραχεα και ολιγα του ενεστωτος χαριν καιρου προς υµας. αλλα την ισην και την αυτην σπουδην εν πασαις ταις εβδοµασι των νηστειων αναγκαιον τοις σπουδαιοις διατηρειν. την εκ Θεου δι’ αυτου γενοµενην τω πιστοτατω λαω αυτου σωτηριαν παραδοξον. εδει µεν ηµας τη παρελθουση κυριακη τα νυν µελλοντα ρηθησεσθαι παρ’ ηµων προς την υµετεραν αγαπην ειπειν.εκατον καρποφορησαι Χριστω τα δια του Πνευµατος εν ηµιν γεωργουµενα. ω πρεπει πασα δοξα εις τους αιωνας. ος την εβδοµαδα εκεινην τον της νηστειας απωθειται νοµον και ουχι µαλλον και αυτος µετα παντων. τραφηναι τε τον αρτον της γνωσεως και αυξηθηναι ταις αρεταις και καταντησαι εις ανδρα τελειον. ευχαριστηριους υµνους τω παναγαθω Θεω ηµων αδοµεν. και ουδεις εστιν. εγκρατευεται. Λογος ΙΑ΄. ειρηνη. ουδε των λιαν απεγνωκοτων της εαυτων σωτηριας και εν αφοβια και καταφρονησει Θεου πολιτευοµενων. µακροθυµια. εκαστω των πιστων λανθανοντως υπεισερχοµενος και ραθυµια και αµελεια τουτον αορατως καταδεσµευων. ωσαυτως δε και τη κυριακη παντες την της ορθοδοξου πιστεως αναµνησιν ποιουµενοι. Και οτι ου χρη το της νηστειας ωφελιµον εν τη πρωτη και µονη των νηστειων εβδοµαδι σπουδαιως τηρειν και ασπαζεσθαι. παρελθουσης δε ταυτης και του σαββατου καταλαβοντος. και πας τις επι τον αυτου τραχηλον τον ταυτης ζυγον επιτιθησιν εκοντι. µοναχων τε φηµι και λαϊκων. πιστις. πραοτης. χαρα. Αλλ’ επειπερ ειδως ηµην. µαλλον ειπειν. (192) Επειδη γαρ. α εστιν αγαπη. τη αγια και πρωτη εβδοµαδι των νηστειων ζεουση τη προθυµια το της νηστειας καλον εκαστος ηµων των πιστων υποδεχεται. χρηστοτης (190) αγαθωσυνη. την παρελθουσαν πρωτην των νηστειων εβδοµαδα απαντες οι πιστοι εναγωνιως διερχονται.

ευεργετησωµεν ουτω ποιουντες εαυτους και µη απερ συνηξαµεν τοτε. του δε τον νουν ανακαθαιρειν και των πονηρων λογισµων ελευθερον αυτον αποκαθισταν. αλλου την αδαµαστον γλωσσαν δαµαζειν και οιονει χαλινω τινι τω φοβω του Θεου ταυτην επεχειν και µη εαν ολως αργους η σαπρους λογους φθεγγεσθα· ετερου τους µετεωρους σκεπαζει αφανως και ιστα οφθαλµους και περιεργως αυτους ουκ εα ωδε τε κακεισε φερεσθαι. . Νηστεια τον πνευµατικον αερα νοερως ηµιν καθοραν εµποιει. Ναι πατερες και αδελφοι µου. συνεργον λαβουσα την αγρυπνιαν. Νηστεια τον νοητον ζοφον και το επικειµενον τη ψυχη καλυµµα της αµαρτιας κατα µικρον εκλεπτυνει και απελαυνει. καθαπερ την οµιχλην ο ηλιος. παρακαλω. Νηστεια. νυνι απολεσαι καταδεξωµεθα. προσθειναι δε µαλλον και αυξησαι σπουδασωµεν.απορριψαι πειθει καταφρονητικως αφ’ εαυτου τον σωτηριωδη της νηστειας ζυγον και προς την προτεραν παλινδροµησαι συνηθειαν. αλλα µηδε απερ οπισθεν καλως ανωκοδοµησαµεν νυν κακως καταλυσαι θελησωµεν. του δε το θυµωδες καταπραΰνειν. Και γαρ ειωθεν η ιατρος των ψυχων ηµων αυτη του µεν της σαρκος τας πυρωσεις και τας κινησεις συστελλειν. αδελφοι. του µεν το προθυµον διεγειρειν. µηδε τη πονηρα συνηθεια της ακορεστου γαστριµαργιας συναπαχθηναι. αλλα αει λαµπει ο αδυτος ηλιος Χριστος ο Θεος ηµων. Μνηµονευετω δε υµων εκαστος την εκ της νηστειας ωφελειαν και οιας απηλαυσε παρα Θεου δωρεας εν ταις ολιγαις ταυταις ηµεραις (193) και προθυµοτερος γινεσθω προς το εξης. αλλ’ εαυτον εκαστον παρασκευαζει σκοπειν και των ιδιων αµαρτηµατων τε και ελαττωµατων µεµνησθαι διδασκει. και καθεξης οµου τας λοιπας. αλλ’ ως την πρωτην και την δευτεραν ταυτην των νηστειων εβδοµαδα τιµησωµεν. του δε τον υπνον αποδιωκειν. εν ω ουκ ανατελλει. µηδε προς την οπισθεν και χρονιαν των πονηρων επιθυµιων εκπληρωσιν επαναστρεψαι. δια τουτο την σηµερον υποµιµνησκω και παρακαλω την υµετεραν αγαπην οµου και πατροτητα του µη υπακουσαι καθολου τω δυσµενει. το σκληρον υπεισελθουσα της καρδιας µαλλασσει και αντι της πρωην κραιπαλης κατανυξεως πηγας βλυστανειν παρασκευαζει. οπερ και εν ηµιν γενεσθαι σπουδασωµεν εκαστος ηµων.

απτωτα και ακαταλυτα. εαυτον παντως εκειθεν υπο της επιθυµιας υποσυρεις προς καθροφαγιαν κατακρηµνιζει. ουκ εν µια ηµερα. αδελφοι µου. πασαν την των παθων θαλασσαν διαρρηξοµεν και τα κυµατα διελθοντες των πειρασµων του πικρως τυραννουντος ηµας. γινεται· επαν δε τουτον τον θεµελιον αρης και αντ’ αυτου γαστρος κορον και επιθυµιας ατοπους υποθη. καταβρωµα γινεται· νοµος γαρ θειος εστι και τους παραβαινειν τολµωντας ωσπερ δηµιος ο διαβολος παραλαµβανων µαστιζει.Τουτου γαρ γενοµενου ευκολως συν Θεω. Ιν’ ουν µη και εφ’ ηµων τουτο γενηται. ως δοκει. του Θεου µακροθυµουντος εφ’ ηµας και την µετανοιαν ηµων απεκδεχοµενου. στωµεν. αλλα και κατα την θερµην της αδιαλειπτου µετανοιας και αυτης της εν τω κρυπτω της ψυχης ταµειω αενναου εργασιας η συντοµωτερον η βραδυτερον Θεου δωρεα τε και χαριτι κατορθουνται. εις τον λιµενα εγκαθορµισθωµεν της απαθειας. στωµεν περιχαρως επι τον στερεον θεµελιον της νηστειας. µηδε παραχρηµα. επειδη την µετ’ αυτου καταδικην ουτως εχοντες αποληψοµεθα και υπ’ αυτου και συν αυτω αθανατα κολασθηναι κρισει δικαια Θεου κατακριθωµεν. ως επι στερεαν πετραν κτισθεντα. Ει γαρ και τους προεστωτας ηµων λανθανοµεν. καλως. ετι δε και κατα το µετρον της πιστεως και της των ορωµενων και νοουµενων πραγµατων καταφρονησεως. Ταυτα δε. αλλα εν πολλω (194) χρονω και πονω και κοπω κατα το αναλογιαν της εκαστου προθεσεως τε και προαιρεσεως. και βιβρωσκων αυτος του πονηρου. αλλ’ οµως ουκ εκφευξοµεθα τας χειρας αυτου παντως η (195) ενταυθα η εν τω µελλοντι αιωνι. στωµεν αυτοθελως· ο βαρ αβουλητως επι την της νηστειας πετραν αναβαινειν αναγκαζοµενος. ου µονον δε. ουδε εν µια εβδοµαδι γενεσθαι δυνατον. Οσα τοιγαρουν οικοδοµησεις επι τον θεµελιον τουτον. ει και µη ευθυς. αδελφοι µου. . ανευ δε νηστειας ουδεν ουτε τουτων ουτε των αλλων αρετων κατορθωθηναι ποτε παρα τινος ηδυνηθη· νηστεια γαρ πασης εργασιας πνευµατικης αρχη και θεµελιος. αµετανοητως επιµενοντες τη αµαρτια. ωσπερ ψαµµος υπο των πονηρων ταυτα λογισµων και του ποταµου των παθων υποσυρεται και πασαν την οικοδοµην των αρετων καταστρεφει.

αλλα την κατηφειαν. Φυλαξωµεθα τοιγαρουν. παραβιαζοµεθα επι το φαγειν. αλλα προσεχετω εκαστος εαυτω και το εργοχειρον αυτου και την διακονιαν αυτου. ως τω Θεω δουλευων και ουκ ανθρωποις. εαν αγαπατε αλληλους”. υπο αγγελων µονων εγκατοικουµενον. Ο ουν επι της αισθητης τραπεζης τον εαυτου φιλον µη παραβιασαµενος εις εστιασιν τα µεγιστα αυτον πολλακις ωφελησεν· ο δε επι της πνευµατικης τραπεζης. ο ποιων τα εργα Κυριου αµελως”. τουτο ποιων.αλλα γε τον των προεστωτων ∆εσποτην οµου και Θεον λαθειν ου δυναµεθα. και ους αν των αλλων πλειον αγαπωµεν. Ωσπερ γαρ αοικητον µοι εξ ανθρωπων εδοκει τοτε ειναι το µοναστηριον. µηδε φωναις ατακτοις η κραυγαις αµετροις αυτους µεν αφ’ υµων. ινα µη ως µη αγαπωντες αλληλους κατακριθωµεν και το µαθηται ειναι Χριστου απολεσωµεν. ως εφην. Γεγραπται γαρ· “Επικαταρατος (196) πας ανθρωπος. µη ελιπητε. αλλ’ η µονην την υφ’ υµων προς Θεον αναπεµποµενην δοξολογιαν. ως το πριν. αλλα την σιωπην. ωσπερ υµεις επιτελειτε το των αγγελων εργον. Επειδη των βρωµατων µεν εκεινων η πλησµονη και την ψυχην και το σωµα . Μη ουν χωρισθηναι της µετ’ εκεινων συναυλιας δια της πολυλογιας και αργολογιας θελησητε. ουτω και οι αγγελοι αορατως συνδιηγον υµιν και συνεψαλλον. επιµελως εκτελειτω. µη απο λαθροφαγιας µονον. οτι εµοι µαθηται εστε. αλλα και απο κορου των επι της τραπεζης παρατιθεµενων βρωµατων ηµιν. αδελφοι. Και γαρ ωσπερ επι της αισθητης τραπεζης εσθιειν προτρεποµεθα τε και παρακελευοµεθα τοις πλησιον. ω αδελφοι. Εν ταις θειαις των συναξεων αναγνωσεσιν αλληλους προς ακροασιν διεγειρειν. ποιησητε. ουτω δη και επι της ψυχοτροφου ταυτης τραπεζης προσεχειν και προτρεπεσθαι τοις πλησιον χρεωστουµεν. ου την τυχουσαν ζηµιαν τοις αυτω πλησιαζουσι προξενει. δια το µη ολως ετερον µε ακουσαι τι ρηµα βιωτικον. αλλα την ευλαβειαν. ευχης τε και ψαλµωδιας. της ακροασεως των θειων λεγω λογιων. τους δε δαιµονας πλησιασαι υµιν. παρακαλω και παρακαλων ου παυσοµαι. η και αγγελων εργον εστι. ωφελειαν. Ναι. Πιστευω δε οτι. µνησθητε της παρελθουσης αγιας εβδοµαδος. Αναλογισασθε την εκ της νηστειας και αγρυπνιας. Λεγει γαρ· “Εν τουτω γνωσονται παντες.

ειπε µοι. αλλ’ ινα . επειδη οι λογοι του Θεου λογοις ζωης εισι και ο εχων αυτους εν εαυτω και φυλασσων αυτους. τα δε ενταυθα υπο των αγιων λεγοµενα και νουν φωτιζει και ψυχην αγιαζει και τω σωµατι αυτω δι’ αυτης παντως του αγιασµου µεταδιδωσι και υγιεινοτερον και ρωµαλεωτερον καθιστα. οσοι µη νεκροι αλλ’ εκ νεκρων ζωντες γεγονατε και της αληθινης ζωης απεγευσασθε και σπλαγχνα οικτιρµων προς τους πλησιον παρα του ευσπλαγχνου Θεου λαβοντες (198) εκτησασθε. και ραθυµειν η νυσταζειν και ρεγχειν εξεστι τινι. εν µεσω δηλονοτι πολλων αγαθων λιµω και διψει τηκοµενος. οσοι τραφηναι τον αρτον τουτον του λογου εφθασατε. επιτιµαν και ελεγχειν αυτους προθυµηθητε. Εµβαλετω τουτους εν τη καρδια αυτου και τηρειτω αυτους ασφαλως. µαλλον δε ως µελη Χριστου και υιους οντας Θεου. ωσπερ εµψυχω νεκρω. Οσοι τοινυν λογον ζωης εν εαυτοις εχετε. διεγειρειν και παρακαλειν και νουθετειν τους πλησιον και παντας. ουκ οιµαι ποτε ραθυµησαντα τινα εξ υµων ολως απονυσταξαι και µη µονον τα αρκουντα λαβειν. (197) Επι µεν γαρ πολυτελους πολλακις καθεσθεντες τραπεζης. αλλα και τα εις την αυριον µετα σπουδης αραντα απελθειν και η φιλοις τισιν η πτωχοις αυτα µεταδουναι προθυµηθεντα.διαφθειρειν ειωθε πολλακις και βλαπτειν. αλλ’ ως οικεια µελη. εχει ζωην αιωνιον. καθευδειν. Ω της ζηµιας! Ω της αναισθησιας και της νωθροτητος! Ο επι τραπεζης καθηµενος και των προκειµενων µη ορεγοµενος της κατα φυσιν υγιειας προδηλως εστερηται· ουτω και ο αναγνωσεως θειας ακουων και µη µεθ’ ηδονης αφατου και αΰλου ορεξεως αΰλως τοις αΰλοις και θειοις λογιοις ψυχικως εντρυφων και τας αισθησεις πασας αυτου νοερως εµπιπλων εκ της τουτων γλυκυτητος. ει οιον τε. παιδαγωγειν. Ενθα δε λογοι ζωης προκεινται και τους εξ αυτων τρεφοµενους αθανατους αποτελουσι. ουχ ινα τουτους λυπησητε. ασθενης τη πιστει εστι και των πνευµατικων δωρεων εις απαν αγευστος. Οι γαρ λογοι των αγιων Θεου λογοι και ουκ ανθρωπων εισιν. µη παυσησθε. Προσεχετω τοιγαρουν εκαστος τη αναγνωσει. Καθαπερ γαρ νεκρος υδατι λουοµενος ανεπαισθητως εχει. ουτω και ουτος υπο των ζωηρων και θειων του λογου ναµατων επαντλουµενος ουκ αισθανεται.

Παρακαλω ουν υµας και δεοµαι υµων εν Χριστω Ιησου προσεχειν εαυτοις και εκαστον φρονειν εις το σωφρονειν και µη φρονειν παρ’ ο δει φρονειν. Λογος ΙΒ΄. σιωπαν εβουλοµην και µονα τα κατ’ εµαυτον επισκεπτεσθαι. Και οπως δει εν παση τη νηστεια διαγειν τους αγωνιζοµενους εν αληθεια. Τοινυν και µη διαραι στοµα οιος τε ων. Αλλ’ επει εις κεφαλην του σωµατος υµων του αγιου παρ’ υµων εξελεγην. Και περι σιωπης. αναγκη µοι εστι του παρακαλειν την αγαπην υµων. Αµην.πατρικης οργης και αγανακτησεως ελευθερωσητε. συντοµως απαντες προς υψος αρθωµεν των αρετων και εκπληρωται των εντολων αναφανωµεν του Θεου και της βασιλειας των ουρανων οµοθυµαδον επιτυχωµεν εν αυτω Χριστω τω Θεω ηµων. επειδη η σωτηρια της υµων αδελφοτητος παραµηθειται µε. ελευθερωθεις της οχλησεως του χοϊκου και γεωδους φρονηµατος και εισελθων εις τον λιµενα της µακαριας ηµων αναπαυσεως. αλλα τοις ιχνεσιν εξακολουθειν του Κυριου και . µηδε τον αµελη µου και µετεωρον βιον οραν. ινα ως αληθινοι δουλοι Χριστου και φιλαδελφοι. ω πρεπει πασα δοξα εις τους αιωνας των αιωνων. Αδελφοι και πατερες. Περι εγκρατειας και υποµονης εις την εργασιαν των αρετων εν τω καιρω της νηστειας. εως αν µοι τα του χειρονος ηττηθη και τω κρειττονι λογισµω καθυπεταγη και ολως απηλαυσα της ειρηνης του πνευµατος. µολις καν γραψαι τον λογον ισχυσα και προϋποµνησαι την υµων αδελφοτητα. οτι και εµου ασθενουντος κατα ψυχην. ουδ’ ινα βλαψητε. ευχησθε υπερ της εµης αθλιοτητος. εν παρακλησει (200) πολλη της υµετερας αγαπης δεοµενος. υµεις ταις ευχαις του πατρος µου και πατρος υµων διασωζεσθε. και υµιν τοις αγαπητοις µου αδελφοις συναυλιζωµαι. αλλ’ ινα τα µεγιστα αυτους ωφελησητε. Εαν ουτω ποιητε και ουτω τον εαυτου αδελφον εκαστος υµων διεγειρη προς παροξυσµον αγαπης και καλων εργων. εγω µεν και τη ψυχη και τω σωµατι εκ πληµµελους και ραθυµου προαιρεσεως τε και διαθεσεως αει ασθενων. ως αν και αυτος εγω µεθ’ υµων σωζωµαι και την οδον οδευων των εντολων του Θεου. τα του Θεου και Πατρος αυτων θεληµατα παρασκευζοντες αυτους εκπληρουν.

και µαλλον εν ταις παρουσαις ηµεραις των νηστειων. λελαµπρυσµενοι τας ψυχας οµου και τα σωµατα. αλλα ζηλουν το καλον.Σωτηρος ηµων Ιησου Χριστου. µηδε γελαν. πραγµατος. οτι Θεου βοηθεια και τουτο το σταδιον της δευτερας των νηστειων εβδοµαδος ευψυχως και µετα ζεουσης της προθυµιας διηλθοµεν. αλλ’ ει δυνατον µητε υδατος. Οιδατε γαρ οτι η θερµη της µετανοιας και εκ βαθους καρδιας αναπεµποµενων δακρυων η ζεσις δικην πυρος αναχωνευει και καταφλεγει τον ρυπον της αµαρτιας και την µολυνθεισαν ψυχην καθαραν επεργαζεται· ου µονον δε. µη γογγυζειν. εν τω µη περπερευεσθαι. και ει πολα χρεωστω θρηνησαι την ραθυµιαν µου. αλλα και φωτος χυσιν δια της του Πνευµατος επιδηµιας δαψιλως αυτη και φιλοτιµως χαριζεται. αλλα και παννυχους τας ψαλµωδιας µετα πασης προσοχης πεποιηκατε και την . µη παιζειν. µηδε ζηλουν τον αδελφον. ως ορατε. θερµην επι θερµη και σπουδην επι σπουδη προστιθεντες το καθ’ ηµεραν. και εν ταυτη τη τριτη των νηστειων εβδοµαδι. υµας µεγα βοησας της παγιδος εξηρπασα. Πρωτη δε εντολη εστι το αγαπαν εξ ολης ψυχης τον Θεον και αλληλους. εν τω µη κατεπαιρεσθαι. ω και αποδουναι χρεωστουµεν την απολογιαν ως δικαιω και απαραλογιστω κριτη. εν αις ο σπουδαιως και εµπονως µετανοων. αλλ’ αρκουµαι και µονον βλεπων υµας υψουπετοµενους και υπερανω των βροχων του διαβολου. και εν ταις µετ’ αυτην. ως αυτος ο Θεος τον κοσµον ηγαπησεν. Μαρτυρω γαρ υµας µηδεν υστερηκεναι των της νηστειας καλων. Φυλαξατε τοιγαρουν πασας απαραλειπτως τας εντολας του Θεου. οτι µονος εγω εις αδου κατενεχθεις δια της αµελειας µου βαραθρον. πατερες και αδελφοι. ινα σωζησθε ωσπερ δορκας εκ βροχων και ως στρουθιον εκ παγιδος. δεοµαι. (201) το συνολον. µηδε δικαζεσθαι περι µικρου η µεγαλου. του χρονου παντος των αµαρτηµατων αυτου λαµβανει την αφεσιν ανωθεν κατα την θειαν Γραφην. εως ου φθασωµεν εις την Κυριαν του Πασχα. ∆οτε µοι ταυτην την καυχησιν. Η δε αληθης αγαπη εν τουτοις γνωριζοµενη χαρακτηριζεται· εν τω µη φυσιουσθαι. αγαπητοι. Ιδου γαρ. εν τω µη κορεννυσθαι µη µονον βρωµατων και εδεσµατων. Ταυτη τοιγαρουν χρησωµεθα. ως εντευθεν γινεσθαι αυτην µεστην ελεους και καρπων αγαθων.

απαρρησιαστοι µετα σιωπης µεµενηκατε. παρακαλω. µηπως ως ουτοι και ηµεις υπολαβωµεν και προς αλληλους διαλεξωµεθα και αρνηται φανωµεν του επαγγελµατος. ασκητικωτατην και ωραιαν την οψιν κτησαµενοι. αλλα γελαν και αργολογειν και παιζειν και αντιλεγειν θελοµεν. οι πεινασαι και διψησαι και γυµνητευσαι και παντα παθειν και εν χαρα υπενεγκειν συνταξαµενοι. Ει γαρ το επιζητειν και µεριµναν περι αρτου και οινου και ιµατιου οµοιους ηµας των εθνικων απεργαζεται. φοβος και φοβων ο µεγιστος. και µαλλον αρτι εν τω καιρω των αγωνων της τεσσαρακοστης. Νυν ουν επει προς το εξης αποδυσασθαι µελλοµεν της νηστειας. αλλα και διαρρηδην προς αλληλους και προς απαντας λεγουσιν. επειδη πολλης ηµιν χρεια της νηψεως. την αγιαν εκεινοι τεσσαρακοστην διελθειν οιονται απασαν· και ου µονον τουτο υπολαµβανουσιν. και αυτων των ευτελων της τραπεζης βρωµατων. εαυτοις και τοις εργοχειροις υµων προσεχοντες. Οντως ουδεν. τηρησαι και εν ταυτη τη ιερα εβδοµαδι της καλλιστης νηστειας τον νοµον και τον ιδον θεσθαι ταις προλαβουσαις αγωνα. Πως δε ου χρεωστουµεν τουτο ποιειν εν παντι τω χρονω. ινα µη ως οι βιωτικοι και ηµεις τας ηµερας ηµων διανυσωµεν. Οιδατε γαρ οτι. της πρωτης παρελθουσης εβδοµαδος. δεησεως. εφ’ ω και απαραιτητως χρεωστουµεν εγκρατευσθαι. πολλης της σπουδης. αδελφοι µου. τινων ισους . (203) Ει δε ουχ ουτω ποιειν βουλοµεθα εν πασαις ταις ηµεραις ηµων της ζωης. ευχων. αλλα και ολος ο βιος της παρουσης ηµων ζωης. Προς τουτοις. τοις παρατιθεµενοις λαχανοις και οσπριοις αρκουµενοι. Εγω δε τινας εξ υµων επισταµαι. συντετριµµενω τω πνευµατι και ταπεινω τω φρονηµατι καθεζοµενους εν ταυτη µεσον υµων. ολοι κατανυξεως την ψυχην δακρυων πεπληρωµενοι. απεχοµενους αναξιους εαυτους ηγουµενους (202) της αυτων µεταληψεως. κοπου πνευµατικου εκ των συνεχως γινοµενων γονυκλισιων και την καλην αλλοιωσιν ηλλοιωθητε. Ου µονον γαρ ηµιν τοις φευγουσι τον κοσµον και σταυρωθεισιν αυτω και ανατεθεισιν ολικως Θεω ο παρων καιρος εις εγκρατειας νοµον εδοθη. Ηµιν δε.εγκρατειαν ευτονον τετηρηκατε και τηρειτε. αγωνισωµεθα. τι διαφεροµεν των απιστων και εθνικων ανθρωπων.

οτε πεινασεις η διψησεις και ουκ εχεις τι του φαγειν η πιειν. εν τε τη παρουση ζωη και εν τη µελλουση µετα των αγιων καταταγηση µαρτυρων. γογγυση δε. και πολυν εξεις τον µισθον παρα τω Θεω. Οταν ουν τις εξ ηµων µηδεν ολως εχη. ζητησεις δε τον κελλαριτην αρτον η οινον η βρωσιµον τι και ου παρεξει σοι υπο δουλειων εµποδιζοµενος ισως. Και ουτως υποµεινον. αλλ’ υποµενων υποµεινω τον Κυριον και αυτος ποιησει κατα την ασθενειαν µου και ουκ εγκαταλειψει µε”.”. Ουχι πληρωθησεται εφ’ ηµων το υπο του προφητου ειρηµενον· “Παρασυνεβληθη τοις κτηνεσι τοις ανοητοις και ωµοιωθη αυτοις”. Ποσοι των εν Χριστω ηµων αδελφων επιθυµουσι πολακις. ολιγοπιστοι. και αυτου του ψυχρου υδατος και ευχαριστουσιν ισως τω θεω και ουδεν αγανακτουντες λεγουσι βλασφηµον. ολιγοψυχουντες ενεκεν βρωµατος η ποµατος. Αλλα και επι πασιν αλλοις τοις υπαντωσι σοι πειρασµοις ουτω ποιει και θαυµαστωθηση. αδελφε. και παλιν· “Μη µεριµνησητε τη ψυχη υµων τι φαγητε η τι πιητε η τι ενδυσησθε. ουτε εαν µη φαγωµεν υστερουµεθα”. ηµεις δε Θεου χαριτι δια των πλουσιων αυτου δωρεων πασαν την χρειαν του σωµατος ανελλιπη εχοµεν και περισσον εχοµεν. εν µια κατακειµενοι γωνια. ειπε.”. τι ποιησοµαι. τω βοωντι καθ’ εκαστην προς ηµας Θεω και λεγοντι δια των αποστολων αυτου· “Ουτε εαν φαγωµεν περισσευοµεν. ζητειτε δε πρωτον την βασιλειαν του Θεου και την δικαιοσυνην αυτου και ταυτα παντα προστεθησεται υµιν”.ποιησουσιν ηµας τα ειρηµενα. οτι αυτοι χορτασθησονται”.“Τα πετεινα. πως ου σπειρει. και ο Πατηρ υµων ο ουρανιος τρεφει αυτα”. αδελφοι. βλεπετε του ουρανου. διαρρηδην βοα προς ηµας· “Μακαριοι οι πεινωντες και διψωντες την δικαιοσυνην. (204) Ει ουν πιστευεις Χριστω και αψευδη τουτον ειναι οµολογεις. Ινα δε µη εχη τις λεγειν· “Εαν βραδυνη του δουναι και ουκ εχω τι φαγειν. Ως αν δε µη γογγυζωµεν. επι δε τη του ολιγου στερησει . ενθυµηθητι µνησθεις των του Κυριου λογων και ειπον προς εαυτον· “Πεινω µεν και διψω. και επαγω φησιν· Ουχι πολλων στρουθιων διαφερετε υµεις. ουδε συναγουσιν εις αποθηκας. κατακρινεται ως µη εχον υποµονην· οταν δε και πολυ εχη. αιχροτερα τουτων οντα και εφαµαρτοτερα. ουδε θεριζει. Πειθαρχησωµεν.

και εις υµετεραν υποµνησιν. Τοιγαρουν και αναµνηµονευοντες της ωφελειας των παρελθουσων ηµερων της νηστειας. παρακαλω. αδελφοι. Αλλ’ ει που τις εξ υµων διερχοµενος ετερον ισταµενον η καθηµενον ευρη των αδελφων. αλλα σιωπην. και ισως ελθη και ο αργος εις συναισθησιν και αφ’ εαυτου κακεινος εντραπεις επι το εργον ελευσεται και. οιαν ταπεινωσιν. περισσοτερως και εις το εργον του Θεου κοπιασαι σπουδασατε. ετι δε και βλασφηµα φθεγγεται ρηµατα. εκφυγητε το της αργιας και αργολογιας κατακριµα. µη επιλαθησθε της παθοκτονου νηστειας. Αλλα ταυτα λεγων. οιαν ευλαβειαν. Ουκ ακουετε τι Ζωσιµας ο µακαριος εκεινος λεγει. αλλ’ ει και βρωµατων εναλλαγη γενεσθαι πολλακις συµβη και ποθεν τυχοιτε παρακλησεως. αξιω. µη καταλιµπανοντες τας διακονιας υµων και τα εργοχειρα και ωδε κακεισε περιπατουντες και µετεωριζοµενοι και εκδοτους εαυτους ποιουντες τω της ακηδιας δαιµονι. περι των αγιων ανδρων εκεινων. ποιας ο τοιουτος συγγνωµης αξιος εσται. (205) αναλογιζοµενοι την καλην υµων αναστροφην. δεοµαι. ο της οσιας Μαριας τον βιον εξηγησαµενος. Ναι. Ναι. νηψατε και καθως ειπον υµιν. ραθυµιας και ζηµιας ου της τυχουσης η παρακλησις προξενος. οιδα οτι εµαυτον κατακρινω και εσονται οι λογοι µου ταχα εις κατακρισιν µου και ελεγχον. αλλα σπουδην εις τε τον κανονα της θειας συναξεως και εις το εργοχειρον υµων εκαστος ειχετε. την γνωµην ητε ασαλευτοι και την καταστασιν αµεταβλητοι. πως αυτας και µεθ’ οσης της σπουδης και της θερµης διηλθητε. πως της µονης εξερχοµενοι πασαν κατα την ερηµον την τεσσαρακοστην εποιουν. µηδεποτε ο εις τω ετερω . ουτως εκαστος υµων ποιων. αντι ευχαριστιας και κερδους. Οµως εστωσαν. των εν τη µονη εν η (206) κακεινος τηνικαυτα κατηντησε Θεου προνοια. ουτω και πασαν. µαλλον µεν ουν πλειον της συνηθους φαγοντες τροφης. αδελφοι µου. σπουδαιως διερχοµενος βαλετω µετανοιαν. την αγιαν τεσσαρακοστην σπουδασατε διελθειν. κατα την παρελθουσαν εβδοµαδα και την εισιουσαν ταυτην εκτος βρωµατος ιχθυων κρατησατε και εν φοβω Θεου αναστρεφεσθε. οπως µη γενηται υµιν. της καθαρτικης εγκρατειας και τα αυτα ποιειν µη κατοκνησητε.φιλονεικιας και µαχας εγειρη.

ου κρατησοµεν. αλλ’ ει που και παρα τινος αυτων υπηντηθη. οπερ εστιν ευκολον και κουφον ηµιν. ει µη µονον αρτου ξηρου µετα αλατος και υδατος µεταλαµβανειν ψυχρου εν τω καιρω του αριστου. αυτοι ηµεις νοµον κοινη βουλη εν µεςω ηµων αυτων. ως οιοµαι. ελαφροτερον εστι τουτου του παθους των λοιπων απαντων παθων. γλωσσαν ακρατητον εχοντες. και οσον δυναµεως εχοµεν. Πως δε και των αλλων παθων κρατησοµεν. της επιθυµιας και ηδονης. Και τι ποιησοµεν. ει δοκει. Θησοµεν δε. Ουτω και υποστρεφοντες εν τη µονη ουδεις. τι πεισοµεθα ηµεις οι µηδε τας ολιγας ταυτας ηµερας απο των συντυχιων και αργολογιων φυλαττοµενοι. δραµωµεν. Η σαρξ. Και τι λεγω ηµερας. εαν αιφνης ουτως εχοντων ηµων ο κριτης απαντων και Θεος παραγενηται. εχουσα την φυσικην επιθυµιαν και πυρωσιν. Ποιον γαρ. αδελφοι. εκκλινων εξεφευγε και ουδε πλησιασαι αλληλοις ηνειχοντο. αλλ’ ωσπερ τινες ξενοι και παρεπιδηµοι και ταις φωναις ετερογλωσσοι. κατα του πνευµατος επανισταται και πολεµει κραταιως την ψυχην. ειπε µοι. ως φησιν. κουφοι το Πασχα Κυριου καταλαβωµεν.ενουµενος. η γαστηρ θελει βρωµατων χορταζεσθαι. ενθα προδροµος ηµων εισηλθεν Χριστος ο Θεος ηµων. των πολλην εχοντων ισχυν µετα της φυσεως και αυτης. ει µη το ολον ακριβαζοµενοι µη εκφερειν λογον αργον απο του στοµατος. Ει τοινυν τοσαυτα ετη και τοσαυτας ηµερας εκεινοι αλληλοις µη οµιλουντες το συνολον εποιουν. παντα τα τυραννουντα ηµας παθη οπισθεν ηµων απορριψαντες. οπου γε ουδε ωρας µιας καιρον εαυτους κρατησαι δυναµεθα. ολως εχουσι µηδενος κατα την ηµεραν εκεινην ετερου. ειπειν. ο και υπερ αργου λογου λογον απαιτων ηµας εν ηµερα της κρισεως. ινα ωσπερ τινες χρυσοπτεροι αετοι. εις τουτο γαρ και εγενετο· ει τοινυν της γλωσσης την συνηθειαν. ωσαν εκτος σαββατου και κυριακης ει δυο ευρεθωσιν αργια εκδοτοι και ισταµενοι συντυχιας ανωφελεις. ισταµενους δηλονοτι και εσθιοντας περι το κατω µερος . ηρωτα ποτε τον ετερον τι ειδεν η τι πεποιηκεν εις την ερηµον. των χαλεπων τουτων και µεγαλων. (207) Αρχη ουν εστω απο σηµερον λοιπον ηµιν. ουτως απαντες εζων και ουτως επολιτευοντο· δι’ ουδεν δε αλλο τουτο παντως εποιουν. αδελφοι µου καλοι. πως ισχυσοµεν εγκρατεις γενεσθαι ποτε.

Ει γαρ και ασθενης ειµι και µυριων γεµων αµαρτηµατων. µη παριδητε µου την δεησιν. πατερες µου αγιοι και δουλοι Θεου. τον Θεον δε δι’ ον θυραν τιθεσθε τοις χειλεσιν υµων και φυλακην ωσαυτως τοις στοµασι θεραπευσετε. τυπον αγαθον και συνηθειαν θαυµαστην εαυτους δια την του Θεου αγαπην διδασκοντες. λογοις ανταµειψωµαι αγαθοις. ως αν δια της αυτου εκκοπης υµεις µεν ζησεσθε ζωην των µαρτυρων και αθλοφορων Χριστου. µηδε ως ληρος ενωπιον υµων φανωσι τα ρηµατα µου. απο µεν αργολογιας και ερεσχελιας εαυτους αµεµπτους τηρησητε. αλλ’ ιδετε και σκοπησατε ακριβως οτι ουδεν υµιν εξωθεν των του Θεου εντολων και των θειων Γραφων συνεβουλευσα. (208) ∆ια τουτο παρακαλω την υµετεραν αγαπην. Επειτα δοξασθησεσθε και θαυµασθησεσθε παρα παντων εικοτως ανθρωπων και δι’ υµων ο Θεος. ανανευσω και τριψω µου την οψιν και τους οφθαλµους νιψωµαι και του πολλου υπνου της ραθυµιας εξεγερθησωµαι και αντι των αγαθων ων εις εµε ποιειτε τον ευτελη δουλον υµων. Αµην. ει και µη αξιως. οτι εις την γενεαν ταυτην υµεις ευρεθησεσθε των αγιων τους βιους µιµουµενοι. Και τουτο νοµον εχοντες απαραβατον. αλλ’ ωσπερ εξ ηµιθανους και παντελως αλαλου εδωκατε µοι λεγειν ενωπιον της υµων τιµιοτητος. δεοµαι υµων.της τραπεζης. ινα ευχαις υµων αγιαις ενισχυσας. ο και ευχοµαι εφοδιον µοι γενεσθαι προς την εκειθεν ζωην απαιροντι εν Χριστω Ιησου τω Κυριω ηµων. την αγαπην υµων. οπερ ουκ οιµαι νυν ευκολως ευρεθηναι εν οις τοποις τεως εσµεν και βλεποµεν και περι τινων ακουοµεν µοναχων και των µοναστηριων αυτων. µη παρακουσητε τους εµους λογους του αναξιου πατρος υµων. και τας ψυχας υµων ου µικρως ωφελησητε. Ναι. εξ ων η του Θεου χαρις διδωσιν εν ανοιξει του ακαθαρτου µου στοµατος. και εµε τον αναξιον πατερα υµων µεγαλως εν τουτω παρακαλεσετε. ουτω µοι χαρισασθε και το θεληµα υµων. ω η δοξα και το κρατος συν τω Πατρι και τω Αγιω Πνευµατι νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων. Ποιησατε ουν αρχην καλην και δοτε µοι προθυµιαν µικραν. αλλα γε το κατα δυναµιν. εγω δε απο της συµερον ετι και ετι προσθησω τιθεναι υπερ υµων ολην µου την ψυχην συν τω σωµατι εις εκουσιον θανατον. . αδελφοι µου. και θυµηδιας πληρωσετε την ταπεινην µου ψυχην.

Και τι το µυστηριον ταυτης της αναστασεως. ως ορατε. και συγγνωµην αυθις τοις ασθενεστεροις. η πασης ευφροσυνης και θυµηδιας. ποιων η περιφηµον και ενδοξον των σπουδαιων τινα η εων ταπεινον ετι και δεοµενον επιπονωτερας καθαρσεως. Ελεχθη µετα το Πασχα τη δευτερα της δευτερας εβδοµαδος του Πασχα. δι’ ων γυµναζοµεν προς αρετην εαυτους. της του Χριστου αναστασεως κατα περιοδον του χρονου παραγινοµενης αει µαλλον δε καθ’ εκαστην και αενναως γινοµενης εν τοις ειδοσι το µυστηριον ταυτης. οπερ αει τοις βουλοµενοις ηµιν µυστικως γινεται. Εστι δε ο σκοπος του λογου τοιουτος. διο και προς αναπαυσιν και ευχαριστιαν παντας οµου τους πιστους προσκαλεσαµενη. Αδελφοι και πατερες. Αλλα γαρ ιδωµεν. διηλθεν. ει δοκει. . επειδη αυτος εστιν ο και τοις σπουδαιοις υπερ εκ περισσου διδους τους στεφανους και τους αξιους µισθους των εργων αυτων. (209) Περι της του Χριστου αναστασεως. και καλως εξετασωµεν. λυσασα επι το αυτο της πανσεπτου νηστειας τον κοπον η µαλλον ειπειν. συνανιστων και ηµας εαυτω. και κατα τας προθεσεις ηµων αντιµετρει τα επαθλα και τα του Πνευµατος εκαστω χαρισµατα. ηδη το Πασχα. απονεµων. Και οποια τις εστιν η πως εν ηµιν γινεται η αναστασις του Χριστου και εν αυτη η αναστασις της ψυχης. Ευχαριστησωµεν ουν τω Κυριω. οι τε καλως και προθυµως µετα ζεουσης (210) προθεσεως και αγωνων της αρετης τον δροµον διανυσαντες της νηστειας και οι ασθενησαντες περι ταυτα δι’ ολιγωριαν και ψυχης ασθενειαν. τι το µυστηριον της του Χριστου του Θεου ηµων αναστασεως. Ορα γαρ τας διαθεσεις ηµων των ψυχων και τας προαιρεσεις µαλλον η τους κοπους του σωµατος. χαρας και αγαλλιασεως αφατου επληρωσε τας καρδιας ηµων. η πλειον την ασκησιν προθυµια ψυχης επιτεινοντες η ελαττον δι’ ασθενειαν σωµατος ταυτην των σπουδαιων ποιουµενοι. τω διαβιβασαντι ηµας το πελαγος της νηστειας και εις τον λιµενα της αυτου αναστασεως αγαγοντι µετ’ ευθυµιας ηµας· ευχαριστησωµεν αυτω. η χαρµοσυνος ηµερα.Λογος ΙΓ ΄. ως ελεηµων και φιλανθρωπος. και πως εν ηµιν ο Χριστος ως εν µνηµατι θαπτεται και πως ενουµενος ταις ηµετεραις ψυχαις εξανισταται. τελειωσασα και αµα παρακαλεσασα ηµων τας ψυχας.

Απαξ γαρ οικειωσαµενος τα ηµετερα. α ποιειν εν ηµιν αυτος. εν γαρ τοις σωµατικοις και διχα ορασεως αισθησις γινεται). επι σταυρου κρεµασθεις και προσηλωσας εν αυτω την αµαρτιαν του κοσµου. ταυτα εαυτω επιγραφεται. µηδε αλλοιωθεις της ιδιας δοξης καν οπωσουν. η δια της εν ηµιν αυτου αναστασεως γινοµενη και δεικνυµενη και ορωµενη ηµιν. αυτος εκεινος εξ ουρανων κατερχοµενος. και τηνικαυτα βλεπειν εµπαρεχει τω ουτως ανασταντι συν τω Χριστω την δοξαν της µυστικης αυτου αναστασεως. τη οντως αιωνια ζωη. καθα γεγραπται. Εστι δε το λεγοµενον ουτως· ορασις και (212) εν τη ορασει γνωσις και αισθησις (εν τοις πνευµατικοις δε τουτο φηµι. ουτως ουδε ψυχη µονη ζην αυτη καθ’ εαυτην δυναται. Οιον τι λεγω. καθαπερ ειρηται. Προ γαρ της εν γνωσει και ορασει και αισθησει ενωσεως νεκρα εστιν. (211) ουτω δη και νυν εξερχοµενων ηµων εκ του κοσµου και εισερχοµενων δια της των παθηµατων του Κυριου εξοµοιωσεως εν τω της µετανοιας και ταπεινωσεως µνηµατι. των κατω κειµενων. εισερχεται ως εν ταφω εν τω ηµων σωµατι. Ο ουν προ της θεωριας . θανατου γευσαµενος. της µυστικης ενεργειας ουκ αισθανεται. κατηλθεν εν τοις κατωτατοις του αδου. Αναστασις ουν Χριστου η ηµετερα υπαρχει αναστασις. ουτε ορασις διχα αισθησεως. ο αει ων υπερδεδοξασµενος και υπερανω πασης αρχης και εξουσιας διαµενων ωσαυτως. ζην ου λεγεται ουδε δυναται. πως αναστησεται ποτε η δοξασθησεται. Αναστασις και δοξα Χριστου η ηµετερα. ει µη δεξεται εν εαυτω την ζωσαν ψυχην και αµικτως ταυτη µιγη. και ευθυς ανεστη εκ των νεκρων και µετα ταυτα ανηλθεν εις ουρανους µετα δοξης πολλης και δυναµεως. Ωσπερ ουν εξ αδου παλιν ανελθων εις το αχραντον εαυτου σωµα εισηλθεν. Ουτε γαρ γνωσις διχα ορασεως. δοξα υπαρχει. και ενουµενος ταις ηµετεραις ψυχαις εξανιστα νεκρας ουσας οµολογουµενως αυτας. ει και νοερα υπαρχει και τη φυσει αθανατος.Ο Χριστος και Θεος ηµων. Εκεινος γαρ µη πεσων εις αµαρτιαν ποτε. Τυφλος εις λιθον τον ποδα κρουων αισθανεται. ο δε νεκρος ου· εν τοις πνευµατικοις δε ει µη εις θεωριαν ελθη ο νους των υπερ εννοιαν. ου κατελθων εκεισε ουδαµως εχωρισθη. Αναστασις δε ψυχης η ενωσις εστι της ζωης· ωσπερ γαρ το νεκρον σωµα. ει µη αρρητως και ασυγχυτως ενωθη Θεω.

δυναται ειπειν Κυριον Ιησουν. οι δε γε µη θεασαµενοι ουδε προσκυνειν δυνανται. ο καθ’ εκαστην επι στοµατος περιφεροµεν· Αναστασιν Χριστου πιστευσαντες. Αναστασιν Χριστου οι πλειονες µεν των ανθρωπων πιστευουσιν. αλλα τι. απαξ προ χιλιων ετων ανασταντος του Χριστου και µηδε τοτε τουτον ανισταµενον ιδοντος τινος. και αλλαχου· “Πνευµα ο Θεος. ως ειπειν. αυτου του ∆εσποτου Χριστου εν ηµιν εξανισταµενου. Αρα µη ψευδεσθαι ηµας βουλεται η θεια Γραφη. προσκυνησωµεν αγιον Κυριον Ιησουν. του εχθρου προ των οφθαλµων αυτου ισταµενου και διαγελωντος αυτον. τον µονον αναµαρτητον”. Οταν γαρ εν ηµιν δια . ως εν ενι εκαστω ηµων των πιστων εγγινοµενης δηλονοτι της Χριστου αναστασεως και τουτο ουχ απλως. Οις ουν επιφανη ο Χριστος εξαναστας. οθεν και πολλακις την ραβδον επαρας προς την του εχθρου αµυναν. αγνοει δε τα εν χερσιν η ποσι και τα παραιτια ζωης η θανατου τουτω γενοµενα· τα γαρ επερχοµενα αυτω κακα η αγαθα ουδαµως επαισθανεται της οπτικης εστερηµενος δυναµεως και αισθησεως. ει µη εν Πνευµατι Αγιω”. αλλα καθ’ ωραν. Ουδε γαρ λεγει το ιερωτατον λογιον. Απαγε. τω τας οψεις πηρω εοικεν. λαµπροφορουντος και απαστραπτοντος τας της αφθαρσιας και Θεοτητος αστραπας. µαλλον δε αυτον εκεινον τον ανασταντα οραν χαριζεται. ∆ιο και λεγοµεν·”Θεος Κυριος και επεφανεν ηµιν”. ος εν οις µεν πασχει αγαθοις η κακοις επαισθανεται. ως αγιον και Κυριον. ολιγοι δε λιαν εισιν οι και ταυτην βλεποντες καθαρως. Πως ουν προτρεπεται νυν ηµας το Πνευµα λεγειν το Αγιον . φησι. αλλ’ αληθευειν µαλλον παρεγγυα. και τους προσκυνουντας αυτον εν πνευµατι και αληθεια δει προσκυνειν”.των υπερ νουν και λογον και εννοιαν επαισθανεσθαι λεγων εν τοις πνευµατικοις. και την δευτεραν αυτου υποσηµαινοντες παρουσιαν επιφεροντες ουτω λεγοµεν· “Ευλογηµενος ο ερχοµενος εν ονοµατι Κυριου”.ως αυτην ιδοντες. αντ’ εκεινου εσθ’ οτε τον εαυτου φιλον µαλλον ετυπτησε. (213) ηνπερ ουκ ειδοµεν· “Αναστασιν Χριστου θεασαµενοι”. “Αναστασιν Χριστου θεασαµενοι. Η φωτοφορος γαρ παρουσια του Πνευµατος υποδεικνυει. παντως πνευµατικως αυτοις τοις πνευµατικοις οµµασι ορωµενος δεικνυται. τον Χριστον Ιησουν· “Ουδεις γαρ.

ινα τη παρουσια αυτου εξαναστηση τον κεκτηµενον αυτην εκ νεκρων και ζωοποιηση αυτον και τον ανασταντα εν αυτω και αυτον αναστησαντα κατιδειν χαρισηται. Η γαρ πιστις. φασι. Εργων γαρ διχα και οι δαιµονες πιστευουσι και Θεον ειναι τον ∆εσποτην οµολογουσι Χριστον· “Οιδαµεν γαρ σε. τον Υιον του Θεου”. τον αθανατον και ανωλεθρον. µαλλον δε νεκροι οι ταυτην χωρις των εργων κεκτηµενοι εισιν. Απιστοι δε. και αλλαχου· “Ουτοι οι ανθρωποι δουλοι του Θεου του υψιστου εισιν”. αλλα και συνανιστωντα και συνδοξαζοντα ηµας εαυτω τρανως γινωσκειν χαριζεται. Αλλ’ οµως ουτε τους δαιµονας ουτε τους ανθρωπους αυτους η τοιαυτη πιστις ωφελησει. Ταυτα τοινυν εισι τα των χριστιανων θεια µυστηρια. η εις Θεον. φησι. αυτη η εγκεκρυµµενη της πιστεως ηµων δυναµις. ητις και προ της εργασιας των εντολων πολλους εκ του θανατου εις την ζωην ανηγαγε και τον Χριστον και Θεον υπεδειξε. εαυτους δυστυχως απεστερησαν. ου µονον δε. Και εµελλον αν. Οτι τον ζωογονουντα Θεον ουκ εχει εν εαυτη. καθως πασα θεια Γραφη µαρτυρει. ουτε µην ιδειν ουδαµως δυνανται.του Πνευµατος γενηται. Νεκρα ουν εστιν η τοιαυτη πιστις τουτου γε ενεκα. διαφυλαχθηναι και αυτοι υπ’ αυτων – οιοι δηλονοτι γεγονασιν υπο µονης της πιστεως· επει δε µετεστραφησαν ως τοξον στρεβλον (215) και ταις προτεραις αυτων περιεπαρησαν πραξεσιν. διχα των εργων νεκρα εστιν”. δυσπιστοι και ηµιπιστοι. οτι τον ειποντα· “Ο αγαπων µε τας εντολας τας εµας τηρησει. Νεκρα δε πως. ουτοι (214) εισιν οι µη δια των εργων την πιστιν επιδεικνυµενοι. ανιστα ηµας εκ νεκρων και ζωοποιει και αυτον εν ηµιν ολον οραν ζωντα διδωσι. ωσπερ και τα εργα διχα πιστεως. ος εστι Χριστος ο Θεος. αει ζη και ζωσα ζωοποιει τους εκ προθεσεως αγαθης προσερχοµενους και υποδεχοµενους αυτην. Ουδε γαρ της πιστεως ταυτης οφελος. Οπερ ινα µη παθωµεν . εικοτως ευθυς και περι την πιστιν ευρεθησαν ναυαγησαντες και του αληθινου πλουτου. νεκρα γαρ εστι κατα τον θειον αποστολον· “Η πιστις γαρ. και εγω και ο Πατηρ ελευσοµεθα και µονην παρ’ αυτω ποιησοµεθα” ουκ εκτησατο εν εαυτη. ην οι απιστοι η δυσπιστοι η µαλλον ειπειν ηµιπιστοι ουχ ορωσιν. ει ενεµειναν ταις αυτου εντολαις και ταυτας µεχρι θανατου εφυλαξαν.

ου µη εκβαλω εξω”. εκεινος . και· “Ο πιστευων εις εµε ου µη οψεται θανατον εις τον αιωνα”. και αυθις· “Ο διψων ερχεσθω προς µε και πινετω”. και γινεται ανηρ τελειος εν Χριστω τω Θεω. µανθανει εξ αυτου και διδασκεται την πνευµατικην εργασιαν των εναρετων πραξεων. ης γενοιτο παντας ηµας επιτυχειν χαριτι του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου. Ως γαρ εκ στοµατος Θεου τους εκεινου λογους εξερχοµενους λογιζοµενος και ως αιτιου οντας ζωης και θανατου εν τω φυλασσεσθαι η παρορασθαι αυτους. καγω αναπαυσω υµας”. και ως αδοκιµον τινα εργατην των εντολων καταδικασθηναι τω αιωνιω πυρι. τηρησωµεν. ινα γνησιαν µετανοιαν δυνηθη επιδειξασθαι κατα την εντολην του Κυριου και του εργου τουτου εναρξηται. Αδελφοι και πατερες. Λογος Ι∆΄. και ετερωθι· “Ο εχων τας εντολας µου και τηρων αυτας. ινα και των παροντων και των µελοντων αγαθων.και ηµεις. Αµην. λεγω δη αυτης της του Χριστου θεας. τας εντολας του Θεου οση δυναµις. και τινα µετανοων χρη ποιειν· φοβου δε λεγω και τροµου του µη αποτυχειν αυτον του τοιουτου καλου. Ποιων ουν επαγγελιων αυτου του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου του Υιου του Θεου. επαπολαυσωµεν. προκοπτει κατα Θεον οσηµεραι. ο παντων καταφρονησας των ορωµενων και αυτης αυτου της ψυχης. και αλλαχου· “Εγγισατε µοι και εγγιω υµιν”. Ακουε συνετως οια ηµιν επαγγελλεται· “Αµην λεγω υµιν οτι χαρα γινεται εν τω ουρανω επι ενι αµαρτωλω µετανοουντι”. αλλα τεχνιτη και εµπειρω ανδρι προσελθων.εναρξαµενος (217) πιστει τε αδιστακτω των επαγγελιων του Θεου εκκρεµαµενος. Και πως τις οδω και ταξει προβαινων εις αρετην εν τη των εντολων εργασια εις τελειοτητα ερχεται. και παλιν· “Τον ερχοµενον προς µε – δια της τοιαυτης δηλονοτι οδου . µετα φοβου και τροµου πολλου και µετα προσοχης συντονου τουτω υποταγεις. ακριβως φυλασσει αυτους· και ουτως . ουκ αφ’ εαυτου τουτο µαθειν οιεται. και· “∆ευτε προς µε παντες οι κοπιωντες και πεφορτισµενοι. και οδω προβαινων αυξανει την πνευµατικην ηλικιαν. (216) Περι µετανοιας και αρχης βιου µοναδικου. ω η δοξα εις τους αιωνας.ινα µη πολλα λεγων µηκυνω τον λογον . αξιω.

απελαυνει δε παν παθος και πασαν επιθυµιαν κακην – σωµατικην τε λεγω και . και µαλασσοµενη η καρδια προς ταπεινωσιν ερχεται· πως τε παλιν αυτη λογισµους ταπεινοφροσυνην εµποιουντας απογεννα. ειτα πως και αι προληψεις αυται µειουνται. µολις δια παντων προς κατανυξιν και δακρυα ερχεται. Ο γαρ υψων εαυτον ταπεινωθησεται. των πραγµατων του βιου. οιδατε δοµατα αγαθα διδοναι τοις τεκνοις υµων. Ουτω δε τουτων επαισθανοµενος. Πρωτη δε εντολη αυτη εστι· “Μετανοειτε. και· “Ει υµεις. πολλη προθυµια και ακατασχετω ορµη πασας τας αυτου εντολας αοκνως επιτελει. ζητειτε και ευρησετε. και εγω και ο Πατηρ δια του Πνευµατος ελευσοµεθα και µονην παρ’ αυτω ποιησοµεν”.εστιν ο αγαπων µε· και ο αγαπων µε αγαπηθησεται υπο του Πατρος µου.”. γενεσθω παντων εσχατος και παντων δουλος και παντων διακονος. Ουτω δε καθ’ ηµεραν προκοπτων. και πλεον ταπεινουµενη περισσοτερον κατανυσσεται. Ερχεται δ’ ουν οµως δια πολλων θλιψεων. φησι. Ταυτα παντα και τα τουτοις οµοια ο αδιαλειπτως εν διανοια κρατων και εν αυτοις νυκτος και ηµερας ενασχολουµενος.ω του θαυµατος! – παντα ρυπον απο της ψυχης. επαισθανεται πως κατα µικρον υποχωρουσιν οι λογισµοι των προληψεων. Η µεν γαρ ταπεινωσις το πενθος απογεννα. και αυθις· (218) “Αιτειτε και δοθησεται υµιν. ο δε ταπεινων εαυτον υψωθησεται”. των συγγενων και ιδιων. κρουετε και ανοιγησεται υµιν· πας γαρ ο αιτων λαµβανει και ο ζητων ευρισκει και τω κρουοντι ανοιγησεται”. οπως δει αιτεισθαι και δια ποιων ρηµατων και εργων. το δε πενθος εκτρεφει την γεννησασαν και αυξανειν ποιει. των χρηµατων. και τοις πνευµατικοις αναλογως συγγινεται. Αυτη δε η εργασια δα της εκπληρωσεως επιτελουµενη των εντολων εκπλυνει µεν . Εν ταυταις ουν ταις υποσχεσεσι και ταις επαγγελιαις του Θεου πιστει αδιστακτω ελπιζων. εφη· “Ο θελων εν υµιν ειναι πρωτος. νοερως τε και αισθητως ταυτα λογιζοµενος και σπουδη εργαζοµενος. χωριζεται της µνηµης κατ’ ολιγον του κοσµου. ως εφαµεν. πονηροι ανθρωποι οντες. ∆ιδαξει δε ηµας επι τουτοις βουλοµενος ο Θεος. ηγγικε γαρ η βασιλεια των ουρανων”. ου πολλω µαλλον ο Πατηρ υµων ο ουρανιος δωσει Πνευµα Αγιον τοις αιτουσιν αυτον.

Και εικοτως· αποδυεται γαρ η ψυχη πρωτον µεν την αναισθησιαν. µισαδελφιαν. οιησιν και τα λοιπα καθεξης. το τοιουτον καλυµµα εχει επικειµενον τω νοερω της ψυχης αυτου και εις το υψος της επιγνωσεως του Υιου του Θεου ανενεχθηναι ου δυναται. Ειτα ωσπερ ο αποδυσαµενος σωµατικως τα εν τω σωµατι αυτου τραυµατα καθορα. Οποταν γαρ ο νους τοις νοητοις συναφθη. αλλα πνευµατικον τε και αϋλον και ηδη προς αρπαγην επιτηδειον. ου µην αλλα γαρ και νυν πας ο τας εντολας της νεας χαριτος µη παση δυναµει και ζεουση καρδια ποιων. καταλαµπεται. πασαν αµελειαν. ει και δοκει τα αισθητα καθοραν. τους δε πειρασµους ως καυτηρας εν τουτοις επιτιθεις. ορα εναργως την χαριν του Αγιου Πνευµατος παραγενοµενην και εν καθ’ εν τουτων εξανασπωσαν και εξαφανιζουσαν. εως ου τελεον παντων τουτων ελευθεραν την αυτου ψυχην απεργασηται. αλλα γαρ ως οταν ιµατιον τις αποδυσηται και γυµνος ολος γενηται. Ουδε γαρ εκ µερους αυτην η του Παρακλητου επιδηµια της ελευθεριας αξιοι. ητις εν ταις των απιστων Ιουδαιων κειται καρδιαις. µνησικακιαν. ζηλον. (219) Και ουτω γινεται ελευθερος τη ψυχη απο πασης γηΐνης επιθυµιας ο ανθρωπος· ου µονον δεσµων σωµατικων. µετα γαρ των ειρηµενων παθων και πασαν ακηδιαν.βιωτικην. φθονον. αλλα τελειως και καθαρως. φωτιζεται και καθ’ εκαστην αυξανει την πνευµατικην ηλικιαν. εριν. φιλαργυριαν. Τας γουν εντολας ως φαρµακα. ποιει δε µαλλον αυτον εν τω οραν ως µη ορωντα τη αισθησει διατελειν. αλλ’ ουδε οραν τι των αισθητων συγχωρει τω τοιουτω. µη σκοπουντων ηµων τα βλεποµενα αλλα τα µη βλεποµενα”. . ουτω δη και ουτος τα εν τη ψυχη αυτου προσοντα παθη τηνικαυτα βλεπει τρανως. εξω των αισθητων ολος γινεται. και ταπεινουµενος και πενθων και την του Θεου βοηθειν θερµως εκζητων. Ου τουτο δε µονον εργαζεται εν αυτω η του Πνευµατος χαρις. πασαν ραθυµιαν και αγνοιαν ληθην τε και γαστριµαργιαν και πασαν φιληδονιαν αποδιωκει. και ουτως ανανεοι και ανακαινιζει τον ανθρωπον ψυχικως τε οµου και σωµατικως. ην ο θειος αποστολος καλυµµα λεγει. οιον φιλοδοξιαν. ως δοκειν τον τοιουτον ου σωµα (220) φθαρτον και βαρυ περικεισθαι. Ουτως ουν εν τουτοις ενδιατριβων κατα τον λεγοντα αγιον· “Ηµων δε το πολιτευµα εν ουρανοις υπαρχει.

µαλλον δε και υπερ α θελει. ως αν τις ειπη. κενους δε αποστρεφοµενος αυτους αποπεµπεται· εστιν οτε ουδε της παρουσιας η των κρουσµατων αυτων επαισθανεται. κατα αναλογιαν της εργασιας αυτων ετι καθαιρεται αυθις. Τοιγαρουν και τοιουτου γενοµενου αυτου. καθως εφη ο Κυριος· “Τα προβατα τα εµα της φωνης µου ακουει. ουτω προς τουτοις διακειται. Παν γαρ αγαθον ων ο Θεος. Τουτον γαρ και µονον. Ακουει δε ουχ. επειδη παση κτιστη φυσει αχωρητος εστιν ο Θεος και αστεκτος. δια της ακοης εισδεχεται η ψυχη και την εισοδν τουτω παραχωρει. ανθρωπου φωνης η φωνων. ωτα δε ωσαυτως καινα. λαµπρυνεται. Μυστηρια δε λεγω τα παρα παντων ορωµενα µεν µη καταλαµβανοµενα δε· καινους γαρ παρα του καινοποιου Πνευµατος κταται οφθαλµους. ως γνωριµον και προσφιλη πελοντα. αλλα µονου του ζωντος Λογου. α οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη. ευθυς οικει ο Θεος εν αυτω και γινεται αυτω παντα οσα αν θελη. Τους δε γε λοιπους των ανθρωπων απαντας λογους ακουει µεν ου προσδεχεται δε· αλλ’ ουδε ενδοθεν εισελθειν τουτους ολως εα. Αγαθα δε εκεινα λεγω. και προς τας πραξεις των εντολων του Θεου ανδρειοτερος και κραταιοτερος γινεται. την εν η οικηση ψυχην παντος εµπιπλησιν αγαθου κατα το εγχωρουν τη φυσει ηµων.. αλλ’ ως υπερ ανθρωπον γεγονως. Τοιγαρουν και διδασκει τον τοιουτον ανθρωπον ο οικησας εν αυτω Θεος περι των µελλοντων και . του µη γενοµενου δηλονοτι τοιουτου. Ταυτας ουν οσηµεραι πληρων. και ασµενως ενδοθεν γενοµενον κατασπαζεται.καταργων µεν τα του νηπιωδους φρονηµατος. προκοπτων δε επι την ανδρικην τελειοτητα. αλλοτριων δε ουκ ακουσονται”. ων ουδεις ποτε ειδε το βαθος. αλλ’ ωσει κωφος ουκ ακουων – καιτοι γε ακουων αυτων . και του λοιπου ουχ ως ανθρωπος βλεπει τα αισθητα αισθητως. ∆ιο και κατα το µετρον της ηλικιας αλλοιουται τας ψυχικας δυναµεις και ενεργειας. (221) και τας εν τουτοις µορφας ως αµορφους και ανειδεους. οταν δια της του ανθρωπου φωνης προελθη. ουτε µην ολως ιδειν δυναται. των µη εις τοιαυτην καθαροτητα ανενεχθηναι αγωνισαµενων. φωτιζεται και µυστηριων µεγαλων αποκαλυψεις καταξιουται οραν. τα αισθητα πνευµατικως καθορα και ως εικονας των αορατων.

και τις ο οικος του πατρος µου” βοα. ευθυς ιλιγγια και καταπληττεται. και εναπιδειν προς τους συνδουλους αυτου. ου λογω αλλ’ εργω και πειρα και πραγµατι. οθεν ουδε επιθυµει τον ∆εσποτην καταλιπειν και Θεον. Εις γαρ το µεγεθος της φιλανθρωπιας του Θεου αποβλεπων και εξισταµενος. και αυτος την υπερβαλλουσαν δοξαν αυτου καθορων.”. τα δ’ αλλα πειθει µη ερευναν µηδε ζητειν µηδε πολυπραγµονειν. αναξιον τε της των τοιουτων αγαθων θεας εαυτον απο ψυχης λογιζοµενος. περι ουσιας και φυσεως των λειτουργουντων αγγελων αυτω ερευναν ουκ ανεχεται. επει εστολισµενη ουσα τον χιτωνα τον . Κυριε. και τοιουτων µε αγαθων σου ου µονον θεατην. ου βουλεται επιστρεψαι και πολυπραγµονειν τα της κτισεως. Κτησαµενος γαρ τον των αγγελων ∆εσποτην. Ο τοιουτος τοινυν υπερ την κτισιν απασαν γεγονως. εννοων εαυτον και τις ων τινων θεατης γενεσθαι ηξιωται. οσον ανθρωπω ιδειν δυνατον και οσον δοκει αυτω τω Θεω. επειδη γινωσκων εστιν ως ουκ αρεστον υπαρχει τουτο Θεω. (222) επειδη ουδε απερ Θεος αυτω εκκαλυπτει και υποδεικνυσιν. δεικνυσιν αυτω οσα βουλεται ο Θεος και οσα συµφερει αυτω. ος και διαπαντος καθοραν σπουδαζει αυτον και µετα τελος ευχεται αει βλεπειν αυτον. αναιδως ποτε δυναται καθοραν· αλλα παρακυπτων εις το βαθος του πλουτου και της σοφιας και της γνωσεως του Θεου. αλλα τροµω και φοβω και αιδοι συνεχοµενος. αρκουµενος δηλαδη και µονη τη εκεινου θεα µηδενος ετερου δεοµενος. Ο τοιουτος βλεποµενος ητοι ανωθεν ελλαµποµενος υπο του Θεου. “Τις ειµι εγω. αλλα και µετοχον και κοινωνον παραδοξως πεποιηκας. Αποκαλυπτων γαρ τους νοερους αυτου οφθαλµους. θεαθηναι παρ’ ετερων οιος υπαρχει και εν οια δοξη εστιν ουδε εννοησαι ποτε δυναται· πασα γαρ αγια ψυχη απηλλαγµενη πασης φιλοδοξιας εστιν. το πολυπραγµονειν ανθρωπον τα υπερ ανθρωπον· ει γαρ τας θειας Γραφας µη πολυπραγµονειν εκελευσθηµεν.ενεστωτων. υφ’ ου πληρουται φωτος και (223) παρ’ ου της ακηρατου ζωης την απολαυσιν εχει. Ο τοιουτος βλεπει τον Θεον. πολλω µαλλον υπερ τα γεγραµµενα µη δειν ηµας ολως περιεργαζεσθαι. ουδε αποβλεψαι τρανως προς αυτα ουδε καταµαθειν ταυτα βουλεται. “οτι τοιαυτα µυστηρια τω αναξιω εθαρρησας.

Υπο γαρ του Θεου βλεποµενη και αυτη καθορωσα παλιν αυτον. οπερ αµηχανον και τοις διδασκουσι περι τοιουτων και τοις ακροωµενοις αυτοις επισης εστιν. Αδελφοι και πατερες. ιδειν προς αλλον τινα των ανθρωπων η υπο τινος αλλου θεαθηναι ουδαµως επιθυµησει ποτε. Και προς το τελος. αλλα πραξει και κοπω και πονοις ταυτα καταλαβειν και εν τη των τουτων θεωρια γενεσθαι σπευσωµεν.φωτεινοτατον του Πνευµατος και βασιλικον και της υπερβαλλουσης δοξης του Θεου εµπεπλησµενη υπαρχουσα. η αγνωσια τη γνωσει και τη αγαπη το µισος. Ο δε Αδαµ τη πιστει τη εις Θεον φρουρουµενος εν τη αθανατω υπηρχε δοξη και εν τω παραδεισω ην. Ουτε γαρ οι διδασκοντες περι νοητων και θειων πραγµατων δυνανται ακριβως εναργεις εκ παραδειγµατων δουναι τας αποδειξεις και αυτην την τουτων πραγµατικως παραστησαι αληθειαν. Εκτυφλωθεις γαρ τους της ψυχης οφθαλµους και ανωλεθρου ζωης εκπεσων. αει µεν αλληλοις αντικεινται τω φωτι το σκοτος. αλλ’ ουδε ολως και προσφεροµενην αυτω παρ’ εκεινων προς αυτην επιστρεφεται. ∆ιο παρακαλω υµας. ουτε οι διδασκοµενοι εκ του λογου µονου µαθειν την των λεγοµενων ενεργειαν. µη λογοις µονοις τα ανεκφραστα µανθανειν εθελωµεν. τη πιστει η απιστια. Ειποντος γαρ εξ αρχης του Θεου· “Γενηθητω φως” και γεγονοτος. εν Χριστω αδελφοι. Λογος ΙΕ΄. τοις σωµατικοις ανεβλεψεν . Και τις η ενωσις του Θεου προς τους υιους του φωτος και τινα τροπον εν αυτοις αυτη γινεται. καταδροµη των αναξιως κατατολµωντων της αρχιερωσυνης. ευθυς το σκοτος ηφαντωτο· τη δε του φωτος υποστολη νυξ και αυθις εγενετο. Αµην. ου µονον αλογει της των ανθρωπων δοξης. ως αν και τους περι των τοιουτων λογους εκειθεν µυσταγωγηθωµεν και δοξασθη ο Θεος ουτως εχουσιν εν ηµιν και ηµεις δια της των τοιουτων γνωσεως δοξασωµεν αυτον και αυτος δοξαση ηµας εν αυτω Χριστω τω Θεω ηµων. (224) Περι εµπαθους και απιστου και πονηρας διαθεσεως. υπο δε του εχθρου εις απιστιαν παρεκτραπεις θανατω καταδικαζεται και του παραδεισου εκβαλλεται και αντι της θειας και πνευµατικης γνωσεως την γνωσιν την σαρκικην εκοµισατο. ω πρεπει πασα δοξα εις τους αιωνας.

Ουτω δε και ο Καϊν ο υιος αυτου. εγνω Ευαν την γυναικα αυτου και αυτη συλλαβουσα ετεκε τον Καϊν. ει µη πρωτον εις µισος και φθονον εξεκαυθη κατα του αδελφου αυτου Αβελ. καν αποστολον. ακουων ο τυφλος ου πιστευει αυτοις. Οσοι τοιγαρουν τω εκ γεννητης σκοτει κατεχονται και προς το νοητον φως. ενατενισαι ου βουλονται. πλανασθαι οιοµενος υπο αµφοτερων. ως δαιµονα πονηρον αποπεµπεται αυτον.οφθαλµοις· και εµπαθει αισθησει τοις ορωµενοις την των οµµατων επιβαλων ορασιν. ιδυνην εµποιουσα και προς αντιλογιαν και µισος υπο της αγνωσιας και απιστιας αυτην διεγειρουσα. ουκ αν αυτον απεκτεινεν. ουτοι τους εν αυτω γενοµενους τω φωτι και τα του φωτος διαλεγοµενους ως αντικειµενους εχθρους λογιζονται. οια δη βελος τιτρωσκει και διατεµνει το σκοτος. Καθαπερ γαρ ηλιου ακτις εν οικια σκοτεινη ποθεν εισελθουσα. Ο δε και οιοµενος ειδεναι τι µηδεν ειδως. µαλλον δε νουν µη κεκτηµενοι Χριστου. καν αγγελον ιδη εξ ουρανου προς αυτον κατελθοντα. Τοιγαρουν πασαν οι τοιουτοι Γραφην κατα τας ιδιας αυτων επιθυµιας στρεβλουσι . ουτω και λογος θεοπνευστος ανδρος πνευµατικου και οσιου. (225) Η ουν γνωσις αυτη αγνωσια οντως εστι παντος αγαθου· ει µη γαρ πρωτον της του Θεου γνωσεως και θεωριας εξεπεσεν. Και καθαπερ εν νυκτι πολλακις λεγοντων τινων µη λαµπειν τον ηλιον. ο τυφλος τυφλον ηγειται τον βλεποντα και ο τω οντι ληρος ληρον ηγειται τους λογους αυτου. ως διστοµος µαχαιρα εν καρδια ανθρωπου σαρκικου γινεται. περι ων εικοτως ο προφητης λεγει ∆αυιδ· “Αφρων και ανους απολουνται”. και καν (226) φως ειναι εν ηµερα ακουη. οθεν ο προπατωρ εξεπεσεν. καν προφητην Θεου. αµφιβαλλων τους λεγοντας αποσειεται· ουτω και οι εν σκοτει παθων καθηµενοι και τετυφλωµενον εχοντες τον νουν εξ αγνοιας. και εν ηµερα µεση ων νυκτα ειναι παλιν απιστει. Και ω της εσχατης αναισθησιας. ως δε εννουν τον µη τουτον εχοντα λογιζονται. ως µεν ανουν τον εχοντα τον νουν του Χριστου. ως αλλον τινα Σιµωνα Μαγον και αυτον αποστρεφεται. πληττοµενοι τοις λογοις αυτων. ουκ αν εις την γνωσιν ταυτην κατηγετο. καν σκοτος εν νυκτι.

οις συναφθη. εν εµοι καγω εν σοι”. Ο Θεος φως εστι και. υιοι Υψιστου κατ’ εικονα δηλαδη του Υψιστγου και καθ’ οµοιωσιν. προς ους ειπεν εικοτως και αει λεγει ο Κυριος· “Μεινατε εν εµοι. πως τα εν τω φωτι του Χριστου εναποκειµενα νοηµατα αναλογισασθαι δυναται. ποτε δυνηθη τα πνευµατικα τε και αϋλα και φωτοειδη εν υλικω και σκοτεινω χωρω θεασασθαι ο τοιουτος. ειπε µοι. µεταδιδωσιν αυτοις κατα αναλογιαν της καθαρσεως της ιδιας λαµπροτητος. Καν µυριακις τοις σωµατικοις οφθαλµοις γεγραµµενα οντα αισθητως αυτα αναγνω. Ο τυφλος τοις οφθαλµοις και µη βλεπων το φως. αλλα τη ουσιωδως ενωσει γινεται τρισυποστατος κατα χαριν και ο ανθρωπος. αλλ’ οι ταυτην παραχαραττοντες. ουκ αν. ειπερ ου χωριζεται του νου η ψυχη. (227) Ω του θαυµατος. Πως ουν µενει εν ηµιν και πως παλιν µενοµεν ηµεις εν αυτω. πως τα εν τω φωτι γραµµατα αναγνωσεται. ηγαπησα αυτους και αυτοι εγνωσαν οτι συ µε . και πληρουται τηνικαυτα το ειρηµ ενον υπο του προφητου ∆αυιδ· “Εγω ειπα· θεοι εστε και υιοι Υψιστου παντες “. εν εµοι καγω εν σοι και ουτοι εν εµοι καγω εν αυτοις”. ορθως ποτε αφ’ εαυτων τα νοηµατα του φωτος οι τυφλοι αναγνωσονται. Ο δε τυφλος ων τον νουν και µη εχων εν εαυτω τον νουν του Χριστου. Και τηνικαυτα η εσβεσµενη γινωσκει λαµπας της ψυχης. φησιν. µη καταδεχοµενοι απο οιησεως το διδασκεσθαι. Και τουτο θελων βεβαιωσαι επαναλαµβανει τον λογον και φησιν· “Αυτοι εν εµοι καγω εν αυτοις. εις θεσει Θεος. εκ σωµατος και ψυχης και ουπερ µετειληφε θειου Πνευµατος. καθως συ Πατερ. ει και µη πασχει τουτο η θεια Γραφη. οτι πυρ θειον περιδραξαµενον αυτης εξανηφθη. ετι δε προς πληροφοριαν των ακουοντων προστιθησι λεγων· “Καθως ηγαπησας µε. αυτος ο Κυριος εδιδαξε λεγων· “Συ. ο την κρισιν ορθην των πραγµατων επιφεροµενος. οτι ανθρωπος Θεω ενουται πνευµατικως τε και σωµατικως. Μηδεις ουν υµας πλανατω. ηγουν ο νους. ουδε της ψυχης το σωµα. Πατερ. οιµαι. γεννηµατα θεια εκ θειου Πνευµατος. εαν µη µεινη εν τη αµπελω ξηραινεται και εις πυρ βαλλεται· µεινατε ουν υµεις εν εµοι καγω εν υµιν”. ινα καρπον πολυν φερητε – καρπον τα πληθη φησι των παρ’ αυτων σωζοµενων – το κληµα.και παραφθειρουσιν εαυτους εν τοις εαυτων παθεσιν. Πως ουν.

τρεχετε εως ο καιρος της επιλαµψεως αυτου. ποιος αρα χριστιανος ονοµασει. Χριστιανους ουν τους τοιουτους. οποιοι και ποταποι εισιν οι χριστιανοι υπεδειξαµεν. ως µενει ο Πατηρ εν τω ιδιω Υιω και ο Υιος εν τω κολπω τω πατρικω κατα φυσιν. Τρεχετε δια µετανοιας εν τη οδω των εντολων αυτου. τρεχετε. επι αµελειας ως επι στρωµνης κατακειµενοι. ως εν στηλη τω λογω. ως πηλον παρασκευαζει πατειν τον οντως χρυσον. ζητειτε. Τρεχετε. γνωσωνται οποσον των εν αληθεια χριστιανων απολειπονται. µενουσιν εν τω Θεω και ο Θεος εν αυτοις κατα χαριν. πως ουκ αισχυνονται χριστιανους εαυτους ονοµαζειν. Οι ουν µη γεγονοτες τοιουτοι. Πως των ιερεων συγκαθεδροι και του σωµατος και αιµατος του ∆εσποτικου ιερουργοι και λειτουργοι ου φριττουσι γινεσθαι. αυτος ο ∆εσποτης (229) των ολων δια των αγιων αυτου Ευαγγελιων βοα λεγων· “Εως το φως εχετε. µηδεν οντας. αλλ’ η τυφλωσις. τον τιµιωτατον λιθον. µηδε πραξει και γνωσει και θεωρια καθολου αλλοιωθεντες. ινα µη σκοτια υµας καταλαβη”. τρεχετε προς το φως. ως επι βαθραν υψηλην επιβαινειν αυτους ποιει και ιστασθαι επ’ αυτην.απεστειλας”. του νοος και η συνεποµενη αναισθησια και αγνοια και η τικτοµενη εκ τουτων οιησις. ιν’ εκαστος τουτων τοις πολλοις υπερεχων δεικνυται και περιβλεπτος. Πως µετα χριστιανων συναριθµειν ουκ ερυθριωσι. Πως δε και στοµα τολµωσιν ανοιγειν και λαλειν αναιδως περι των µυστηριων Θεου των αποκεκρυµµενων. Προς δε γε υµας. Ευδηλον ουν οτι. ινα ανοιγη υµιν η πυλη της βασιλειας των ουρανων και ενδοθεν γενησησθε αυτης και αυτην εντος . Ολως ενθεν επαπορω. ουτω και οι δια του θειου Πνευµατος αναγεννηθεντες και του Χριστου και Θεου κατα την αυτου (228) δωρεαν γενοµενοι αδελφοι και υιοι Θεου και θεσει θεοι. πριν η η του θανατου νυξ καταλαβη υµας και τω αιωνιω σκοτει παραπεµφθησεσθε. Αλλα ταυτα µεν προς τους παντα ειδεναι και λεγειν επιχειρουντας και οιοµενους ειναι τι. Ω της φρικτης τολµης. τους του Χριστου δουλους και του µανθανειν εφιεµενους και ηυτρεπισµενους την ακοην. αυτον τον Κυριον ηµων Ιησουν. ινα εαυτους τω αρχετυπω συγκρινοντες. τον Χριστον. κρουετε. ως ειρηται.

(231) Περι των ενεργειων του Πνευµατος του Αγιου. ης γενοιτο παντας ηµας επιτυχειν χαριτι του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου. ην διδοµενην υµιν παρ’ εµου λαβειν παρητησασθε. Ενταυθα τοινυν αιτεισθαι και ζητειν και κρουειν εν µετανοια και δακρυσι προσεταγηµεν. .” ∆ια τουτο τοινυν. πεινωντα την σωτηριαν υµων. εποτισατε. “οι ευλογηµενοι του Πατρος µου. Και τις η θεωρια των µυστηριων αυτου. οτι εθρεψατε µε. ινα και ζωης και βασιλειας επιτευξωµεθα αιωνιου και µη ακουσωµεν νυν µεν· “Ο απειθων τω Υιω ουκ οψεται την ζωην. καθαραντες τας καρδιας υµων απο παντος σπιλου και ρυπου της αµαρτιας· λοιπον απολαυσατε µου των αγαθων. ινα ετι τω βιω περιοντες σπευσωµεν λαβειν την βασιλειαν εντος ηµων. Λογος Ιστ΄. ουκ ηβουληθητε. ων η απολαυσις αρρητος και ζωη αιωνιος και αθανατος” –. Αµην. εν δε τω µελλοντι αιωνι· “Απελθατε απ’ εµου. δια της εργασιας των εµων εντολων. ποθεν εστε”. Ουχι πολλα παρακαλουντος µου υµας κοπιασαι και λαβειν αυτην παρ’ εµου. Και διηγησις εκ προοιµιων επωφελης περι τινος υποτακτικου. Ει ουν τουτο ποιησαι και υπακουσαι τω ∆εσποτη Χριστω ου θελησοµεν. Οι γαρ προ του κτησασθαι ταυτην του τηδε βιου υπεξερχοµενοι. ουχι απελθοντες εκει δικαιως ακουσοµεν λεγοντος αυτου προς ηµας· “Τι ζητειτε νυν. Και οπως τοις καθαροις την καρδιαν αποκαλυπτονται. ουκ οιδα υµας. και ουτω ποιουσιν ο ∆εσποτης ταυτην υπεσχετο δωσειν ηµιν.υµων κτησησθε. που ποτε ταυτην εκει απελθοντες ευρησουσιν. λαβοντος Πνευµα Αγιον ταις ευχαις του πνευµατικου αυτου πατρος. αλλ’ η οργη (230) του Θεου µενει επ’ αυτον”. Ποιοις ουν εργοις η λογοις ταυτην ευρειν απο γε του νυν εξισχυσητε. πατερες και αδελφοι. συνηγαγετε µε και ηλθετε προς µε. ενεδυσατε. παση σπουδη τας εντολας του Θεου ηµων φυλαξωµεθα. ω η δοξα εις τους αιωνας. αλλα της ευλογηµενης ενωτισθωµεν εκεινης φωνης “∆ευτε”λεγουσης. κληρονοµησατε την ητοιµασµενην υµιν βασιλειαν. αλλα κατεφρονησατε ταυτης και την απολαυσιν των φθαρτων και γηΐνων προετιµησασθε. παρακαλω υµας.

αλλα συννουν οντα δι’ ολου και ως υπο τινος ιου δαπανωµενον. εσπερας ελθοντες εν τω κελλιω και ωσπερ απο του πολλου κοπου και καυµατος προσπεινοι γεγονοτες και εκδιψοι – ουδαµου γαρ ειχεν εθος υπνου µεταλαµβανειν. καθεσθεντες προς το µεταλαβειν αρτου. Οσον ουν τροφης µετελαµβανον. ∆ι’ ολης τοινυν της ηµερας εν αυτοις διατριψαντες – πολλους γαρ ωφελει και µονον φαινοµενος --. ως περι τα εξηκοντα εληλακως ετη --. Ταυτα – φησιν -. και ουτως εχων ηγνοουν ο αθλιος οτι και τους λογισµους εγινωσκε τους κρυπτους της καρδιας µου. ει µεταλαβω τροφης και ποσεως. συµπαθειαν κεκτηµενος αµετρητον. εγω ουκ ησθιον. ου µονον δε αλλα και πασης βρωσεως τε και ποσεως και σωµατικης παντοιας ανεσεως. καιπερ θερινης ουσης της ωρας και αυτος γερων ων. Ελογιζοµην γαρ οτι. πλειον εφλεγοµην και την αναγκην ουκ εφερον. Μεγας δε υπαρχων ο εν αγιοις αγιος ουτος και τω προορατικω κεκοσµηµενος χαρισµατι. φωτος τε πληθος και οµιλιαν Θεου δι’ αυτου προς ανθρωπους. Και τοσαυτην ειχον – φησι—την επιθυµιαν και τον ερωτα του τοιουτου καλου. ου µη δυνηθω εν τη ευχη µου στηναι το συνολον προς την του ποθουµενου ζητησιν. και µη βουλοµενος ησθιον· εφοβουµην γαρ – φησι—το κριµα της παρακοης. νεωτερος τις διηγησατο µοι λεγων οτι· Υποτακτικος τυγχανων πατρος τιµιου και ισοστασιου των µεγαλων και υψηλων αγιων. ακουων παρ’ αυτου πολλακις θειας ουρανοθεν γινοµενας εν τοις αγωνιζοµενοις ελλαµψεις. ωστε τη εννοια τη προς αυτο παντων των επιγειων και επουρανιων επιλανθανεσθαι µε. Τουτο γαρ δια των εξης δηλωθησεται. εν η και την κατοικησιν ειχε. . εκαθεζοµην ωσπερ εξεστηκως. Ηµην γαρ τω σωµατι πληρης κατακοπος. ως και ποταµηδον εκχεειν µε τα δακρυα και ουτω της τραπεζης πολλακις ανιστασθαι. εθαυµαζον. βλεπων µε αδιστακτως επιτελουντα µονα τα παρ’ αυτου µοι επιτασσοµενα και µητε εσθιοντα µητε πινοντα.εννοων. µη ειδως οιον εχων πονον ενδοτατον. προς το τους πνευµατικους αυτου επισκεψασθαι παιδας. (232) προσεταττε µοι µετ’ επιτιµιου.Αδελφοι και πατερες και τεκνα. Εν µια ουν συνεβη ηµιν εν τη πολει εισελθειν. Εδοκουν γαρ ο αναισθητος οτι εµποδιζει µου την προθεσιν.

χαρισµατι. επει εξ ων ειπας αγαθων. ουκ αν ηυδοκησεν ελθειν προς ηµας”. (233) Ει γαρ µη ηθελεν ο Θεος ελεησαι σε. συντοµως ποιων το θεληµα των φοβουµενων αυτον. βαλων και αυθις µετανοιαν και αιτησας ευχην. ει µη πολλαι αµαρτιαι. Αλλα γαρ ευθυς πρηνης πεσων επι γης ειδον. ωστε µη δυνασθαι µε δια λογου παραστησαι την γενοµενην µοι τηνικαυτα χαραν τε και ηδονην. φησι· “Θαρρω τω Θεω. εις συµπαθειαν εκινηθη πολλην και λεγει µοι µετ’ επιτιµιου· “Φαγε. ουτε τινι ετερω των δεξιων πραξεων χαιρει ο Θεος και εµφανιζεται. οτι ταυτην και σοι δισσως δωρησεται υπερ της πιστεως µονης ης εχεις και προς αυτον και προς την εµην ταπεινωσιν”. δι’ ην ταυτα υπεµενον. Τουτον τοινυν τον λογον ως εξ αυτου δεξαµενος του Θεου και το παρα Ηλιου προς Ελισαιε γενοµενον εννοησας και πιστευσας οτι. τεκνον. επι πλειστον τε εκκαιοµενος και τας αµαρτιας µου τη του νοος οξυτητι πασας εν ριπη επι µνηµης µου φερων. ας επιστασαι και αυτος”. ει και αναξιος εγω. Εφαγοµεν ουν – φησι – και επιοµεν και υπερ την χρειαν· ησθιε γαρ τη εµη κακεινος εξακολουθων ασθενεια. ευθεως εις δακρυα και εις ποθον θειον επι τοσουτον εκινηθην. περιελιµναζοµην τοις δακρυσι και πεσων εις τους ποδας αυτου τους αγιους και τουτους κρατησας· “Ευχου υπερ εµου. ινα δια σου ευρω ελεος. αλλ’ ο Θεος φιλανθρωπος. απηλθον προς το κελλιον µου. τεκνον. µνησθεις τε των λογων του αγιου. αγιε του Θεου. (234) Εισελθων ουν ενθα ειωθην προσευχεσθαι και το “Αγιος ο Θεος” εναρξαµενος. Συµπαθησας ουν µε επι πλειον ο αγιος και δακρυσας. ειτα κελευσας µε αναστηναι απο του εδαφους. ουτε κοπω σωµατικω. ουτε αγρυπνια. οια δη τω διορατικω κεκοσµηµενος. εντολην λαβων εξ αυτου του ποιησαι µονον Τρισαγιον και υπνωσαι. Ειτα της τραπεζης αρθεισης φησι προς εµε· “Γινωσκε. ωσπερ ειρηται. ει µη ταπεινη τε και µονη απεριεργω και αγαθη ψυχη και καρδια “. Ταυτα τοιγαρουν ακουσας εγω και θαυµασας επι τω λογω και τη παραινεσει του αγιου.Ο ουν αγιος ιδων µε και τον κοπον ον µετ’ αυτου εκοπιασα αναλογισαµενος και γνους την αιτιαν. εφην. εµοι ουδε εν προσεστιν. και πιε και µη λυπου απο του παροντος. και ιδου φως πολυ νοερως επιλαµψαν µοι και . οτι ουτε νηστεια. τω την χαριν αυτου πλουσιως µοι δωρησαµενω.

προσλαβοµενον µου τον νουν ολον αµα προς εαυτο και την ψυχην. ωστε τω αθροω του θαυµατος εκπλαγηναι µε και ως εν εκστασει γενεσθαι.εκεινου απλετου φωτοςουδε γαρ εχω τι ετερον τουτο καλεσαι οικειον και καταλληλον ονοµα . πατερ. και οστις υπηρχον και που. το απελασαν απ’ εµου υλην οση παχεια και βαρος σωµατος το ακηδιαν και ναρκωσιν εµποιησαν τοις εµοις µελεσιν.. Λοιπον ουν παραστησον . το και αποδιωξαν οσον αχλυωδες υπηρχεν εν τη ψυχη µου και απαν γηϊνον φρονηµα. ειτε εκτος σωµατος τω φωτι τουτω προσωµιλησα. ετι δε. Εγω γαρ ουτε λεγειν δια στοµατος δυναµαι ουτε νω καταλαβειν το απεραντον της ορασεως”. ουκ οιδα – φησιν. και ενισχυσε την εκλυσιν των αρθρων και νευρων. λυπη κατοχος γεγονα και οδυνη βαρεια τοσαυτη. Προς γαρ µονην την εκεινου του φωτος (235) αρρητον ευφροσυνην πασαι και του νοος και της ψυχης αι αισθησεις µου εκολληθησαν. εν ω ισταµην. τον τε πονον του χωρισµου και της αγαπης το αµετρον και το πληθος του ερωτος και της µεγιστης ευεργεσιας το υψος. Ειτε γαρ εν σωµατι. ηρεµα πως υπολωφησαντος και οιονει συσταλεντος. πατερ. Ου µην αλλα γαρ και επελαθοµην του τε τοπου. αλλα και χαραν ευθεως πολλην νοεραν τε αισθησιν και γλυκυτητα υπερ πασαν γευσιν των ορωµενων εν τη ψυχη µου αφραστως ενεσταξεν. ως δοξαι και φανηναι µοι φθορας ιµατιον αποδυσασθαι. Ου µονον δε. η κονων µου την γλωτταν. µονον κραζων το “Κυριε ελεησον”. Αλλα γαρ του φανεντος µοι – φησιν.ο Θεος οιδεν. εν συναισθησει εγενοµην και γνους οια η τουτου δυναµις αθροον ειργασατο εν εµοι και εννοησας τον αυτου χωρισµον και ως παλιν εν τω βιω µονον µε κατελιπεν αναλογισαµενος. και αυτον τον της εκδηµιας τροπον της παρουσης ζωης παραδοξως εχαρισατο µοι και εγνωρισε. καθως και εν συναισθησει γενοµενος τουτο λεγων επεγνων· τις δε ην ο λαλων. Ουτω γαρ ετονωσεν. . ως εκφρασαι αξιως απορω το µεγεθος της δικην πυρος αναφθεισης εν τη καρδια µου ποικιλης και σφοδροτατης οδυνης. την εκ του πολλου κοπου µοι τηνικαυτα προσγενοµενην. ω θαυµατος φρικτου.ελεγεν – ει δυνασαι συ. οιδεν αυτο το φως. ελευθεριαν και ληθην παντων λογισµων των εν τω βιω.

αναλαβωµεθα πιστιν ειλικρινη προς τον Θεον και τους κατα Θεον πατερας και διδασκαλους ηµων. τεταπεινωµενον το φρονηµα της ψυχης και καθαραν την καρδιαν δια δακρυων και µετανοιας απο παντος σπιλου και . πατερ. Μαργαριτης εστι. µικρου δειν εξεστην και ολος συντροµος εγενοµην. Ο δε γλυκυς εκεινος και πληρης Πνευµατος θειου και θεωριας ηξιωµενος προσηνεστατη και µελιρρυτω φωνη ταχιστα απεκρινατο· “Ευφραινει. ως ηδη την ανθρωπινην ασθενειαν αποβαλλοµενος και αγγελος γεγονως εξ ανθρωπων. κτησωµεθα συντετριµµενην καρδιαν. Ει δε και παρασφαλεις. τας του οραθεντος σοι ενεργειας τρανοτερον και σαφεστερον”. Συνεχοµαι υπο στεγης και τοιχων και τους ουρανους διανοιγει µοι. µισησωµεν τας ηδονας της σαρκος. Θαυµαζω το γεγονος και ακουω φωνης µυστικως λεγουσης µοι ανωθεν· ῾Ταυτα αινιγµατα εισι και προοιµια. απορριψωµεν µακραν αφ’ εαυτων πασαν σχεσιν και πασαν µεριµναν της παρουσης ζωης. εννοησας εξαυτης εις οσον ευθυς υψος θεωριας ανηλθε και γνωσεως εκ µονης της προς τον πνευµατικον πατερα αυτου αγαπης και πιστεως και οιων ηξιωθη εκ προοιµιων των αγαθων ιδειν και απολαυσαι.“Αλλ’ ειπε µοι συ. ∆ια τουτο ουν παρακαλω υµας. Και πλησιον µου γινεται και εις ουρανους αναφερει µε. εις υποµνηµα ταπεινωσεως. Τους οφθαλµους µου αιρω (236) αισθητως τα εκεισε θεασασθαι και παντα βλεπω καθως υπηρχον το προτερον. την ανεσιν και αργιαν. το γαρ τελειον ου θεαση εως την σαρκα ενδεδυσαι. Αυτη γαρ και τα προγεγονοτα και τα γινοµενα πταισµατα. αλλα µη αποστης της µετανοιας επιµελουµενος. εν Χριστω αδελφοι. ω σεβασµιωτατε πατερ και αδελφε. Και το φως επενδυει µε και ως αστρον µοι φαινεται και υπαρχει τοις πασιν αχωρητον. δι’ ων ισχυει το χειρον κατα του κρειττονος· δευτε. εφην εγω. την ευπαθειαν του σωµατος.” Ταυτα τοινυν ακηκοως εγω εξ αυτου. φαινοµενον και τιτρωσκει κρυπτοµενον. τη εµη φιλανθρωπια ενουµενη. πατερες και αδελφοι. εξαφανιζει’. Αλλα προς εαυτον επιστρεφε και βεπε µη τι πραξης των τα ενταυθα αποστερουντων σε. Απαστραπτει ως ηλιος και την κτισιν συνεχοµενην κατανοω εν αυτω. τα εν αυτη παντα δεικνυει µοι και φυλασσειν προσταττει µοι τα µετρα τα ιδια.

. Και οπως ο υπο της αγαπης κατασχεθεις του Θεου και εις βαθος ταπεινοφροσυνης ελασας. των προληψεων η συνηθεια και ηθος κακον και φιληδονον. ∆ια µικρας ουν υποµονης και προαιρεσεως ελαχιστου η µαλλον ειπειν Θεου βοηθεια του ζωντος αναπλαττοµεθα και ανανεουµεθα. ουτω πως καταπληκτικον ανακραζω· “Ω θαυµατος εκπληξις και εντολων Θεου δυναµις. (237) ινα και ηµεις αξιωθωµεν ελασαι ποτε εις µετρα συντοµως τοιαυτα και ιδειν και απολαυσαι των απορρητων αγαθων ενθεν ηδη του θειου φωτος. αλλ’ εκ µερους και οσον χωρουµεν κατα την αναλογιαν της καθαρσεως ηµων. Εν µονον εν µεσω τουτων υπηρχε το αηδιζον µε. καθα πρωην υπηρχοµεν πονηροι. αγαπη δε ως αληθως και του καλου µε η εφεσις προς αυτο το πλειστον επεστρεφεν. φοβω µεν συνειχοµην τοις κακοις µου σφιγγοµενος. και τηνικαυτα µενοµεν διαπαντος αγαθοι. και προσλαµβανοµεν α ουκ εσµεν αξιοι. Αµην. Αδελφοι και πατερες. (238) Περι θεωριας και αποκαλυψεως και πεφωτισµενης ευχης. Ωσπερ γαρ του ηλιου κατα µικρον ανετελλοντος υποχωρει το σκοτος και αφανιζεται. οιους απεργαζονται τους ποιουντας και φυλασσοντας αυτας! “ Αρχην γαρ ποτε βαλων εν αυταις. Ολον δε ην το τελουµενον φυγη κακων. ενεργειται υπο του Πνευµατος του Αγιου. Λογος ΙΖ΄. και γινοµεθα απερ αγνοουντες τυγχανοµεν. προς τα καλα συνωθουσα µε. πολλη η συγκαταβασις και η φιλανθρωπια Θεου προς ανθρωπους. οπερ τη επιµονω της ευχης εργασια και τη µελετη των θειων λογιων και τω εν εξει γενεσθαι των αγαθων αφανιζεται. ω η δοξα εις τους αιωνας. µικρον ανανηψας εκ βαθους κακων και σκοτωσεως. ψυχην και σωµα και διανοιαν καθαιροµενοι. ει και µη τελειως. ∆ιο και εκπληττοµενος εις την του Θεου αφατον αγαθοτητα. Ουτω γαρ και εαυτους ενωσοµεν τω Θεω και ο Θεος ενωθειη ηµιν και τοις εγγιζουσιν εσοµεθα φως και αλας και εις µεγαλην ωφελειαν εν Χριστω Ιησου τω Κυριω ηµων.ρυπου της αµαρτιας. (239) ουτω και αρετης αυγαζουσης οια δη σκοτος η κακια ελαυνεται και ανυποστατος δεικνυται. υπο των παθων καλυπτοµενοι.

ευρισκη ταυτης επανω. η δε αγαπη εποιει µε προς τα κατω µη στρεφεσθαι. σωµα ενδεδυσαι και ουδεµια των του σωµατος ηδονων υποσυρη. Παντως εγω σε εκ του µη οντος εις το ειναι παρηγαγον”. εν οις εµεινα τε εγω δακρυων ηδυτατα και θαυµαζων τα αφραστα. (240) Προς α τροµω και χαρα ανταπεκριναµην και ελεγον· “Τις ειµι εγω. Το αφραστον καλλος του φαινοµενου ετιτρωσκε µου την καρδιαν και προς αγαπην ειλκε µε απειρον. Κυριε. Ταυτα ηκουον µεν µυστικως και παραδοξως απεκριναµην. εχαιρον και παλιν ηµην το ολον ανθρωπος. Ακουσιως ταυτης καθελκοµαι δια το µετρον της ανθρωποτητος και το της ταπεινωσεως ασφαλεστερον. την αγαπην σου βεβαιουσαν. τω δε τελει της αναβασεως φως και τω φωτι φως τρανοτερον. αλλ’ ως ηδη τελειως και εξω των δεσµων της σαρκος γεγονως. Μικρος ει το ορωµενον και νοερως ορας. Και µεσον τουτου παλιν φαιδρος ελαµψεν ηλιος και εξ αυτου εφανη ακτις και αυτη τα παντα επληρωσε και το νοουµενον ακαταληπτον. ο αορατος και τοις πασιν απροσιτος. Νους δε θειος τω εµω νοΐ προσωµιλει και ουτω λεγων εδιδασκεν· “Εγνως οιον σε η εµη δυναµις απετελεσε φιλανθρωπως δια πιστιν και υποµονην µικραν. ο παντων ευτελεστερος και αχρειος – καλον γαρ ανακηρυττειν ευγνωµονως τας ευεργεσιας του Θεου του φιλανθρωπου -. Ο αχραντος. Πολλα γινωσκω των τοις πλειοσιν αγνοουµενων και υπερ απαντας ανθρωπους ειµι . φλογα δε τη φλογι και τη αναβασει προσετεθησαν αναβασεις µοι.Εξ ων ελαβον καγω. Κοσµον οικεις και συν εµοι υπαρχεις. Πληροφορια της συγχωρησεως των αµαρτιων µοι εδιδοτο και υπερ παντα ανθρωπον εβλεπον εµαυτον αµαρτωλοτερον. ο αµαρτωλος και ακαθαρτος. Ιδου υπο θανατον ων. οτι δη και ολως επεβλεψας επ’ εµε και οµιλιας ηξιωσας.”. το δε υπερ φυσιν εξεπληττε και το φοβερον αποστηναι µε ηναγκαζε. πως εµοι προσιτος και γλυκυς και φαινοµενος ωραιοτατος δια της απαστραπτουσης σου δοξης και χαριτος δεικνυσαι. τη του εµου Σωτηρος Ιησου Χριστου χαριτι. Απιστησαι τω λαλουντι ουκ ειχον και πιστευσαι εφοβουµην δια την της επαρσεως εκπτωσιν. εγενου αθανατος και κρατουµενος τη φθορα. Ελαβον δε τη χαριτι χαριν και τη ευργεσια ευεργεσιαν και τω πυρι πυρ.

αγροικοτερος.ιν’ αφρονως ειπω . οπως τε ζωσιν οι πιστευσαι θελησαντες τω σταυρωθεντι Χριστω. οπως γινονται παραδοξως οι σκοτεινοι φως. γραψαι ηθελησα ουχ ως δοξαν θηρασαι βουλοµενος . Χαιρω οτι µοι Χριστος. εδωρησατο βασιλειαν αιωνιον και ασαλευτον και ως αναξιος των εκεισε κλαιω διαπαντος και κλαιων ου παυσοµαι. τω µεγαλω φωτι πλησιασαντες. οι µιµησαµενοι δηλονοτι την αυτου (242) υπακοην και ταπεινωσιν και νευσαι βουληθεντες εκ των χειρονων επι τα κρειττονα. ου µην αλλα γαρ και µυηθηναι σαφεστερον της εκει αγαπης την αιωνιον ευφροσυνην και αγαλλιασιν. τοτε υπερανω των ουρανων αναφεροµαι και τη αγαπη παλιν ενουµαι Χριστω τω Θεω ηµων. Ως υιος παρισταµαι και ουτω διακειµαι ως ξενος απαρρησιαστος. αδελφοι µου. παραστηναι εγγυτερον.. ω και ελπιζω. Ταυτα τοιγαρουν. διδαχθησεσθε δε προς τουτοις και ταπεινωσεως υψος και τελειας αγαπης τεκµηριον. και οπως αλλοιουνται οι δια την αγαπην του ηµας αγαπησαντος παντα καταλιµπανοντες. ω πεπιστευκα. αλλ’ οπως ειδοτες εσεσθε την αµετρον φιλανθρωπιαν του Θεου και οιον υπαρχει των εντολων το φορτιον το ελαφροτατον αυτου του Σωτηρος ηµων Χριστου και Θεου και οση της αυτου δωρεας η αντιδοσις .αφρων γαρ ο τοιουτος και της ανω δοξης αλλοτριος . ετι δε και το εµπορευµα της του Θεου συγκαταβασεως γνωσεσθε και το δωρον της µεγαλης αυτου και ακενωτου προς ηµας κενωσεως εισεσθε και τον φρικτον τροπον της χοϊκης αναπλασεως καταµαθετε. της γεωδους ταυτης και βαρειας σαρκος στερηθεις. µηδενος δε των ενεστωτων η µελλοντων στερουµενοι. ( 241) “Ευ δουλε πιστε” ακουω και τα εξης.και εισακουοµαι. και ολως εν αληθεια ευρισκοµαι µηδε το εν φυλαξας ταλαντον εκ παντων οµου των δοθεντων µοι. οι και των κατω. Ανοιξαι το στοµα και συγχωρησιν αιτησασθαι των εµοι πεπραγµενων ου τολµω και υπερ αλλων εξ αγαπης παρρησιαζοµαι και . Των καλων καταλαβειν δοκω το ακροτατον και εις την αβυσσον των αµαρτιων µου κατω κειµενος κατεχοµαι και τη απογνωσει βυθιζοµαι και οταν παντων κατωτερος γενωµαι. καθα και .α και µανθανοντες η επιποθησατε της αυτου αγαπης επιτυχειν η το ταυτης αποτυχειν ως αιωνιον θανατον φοβηθητε και φριξατε -.

η δια το τινας των ιδιων και συγγενων ευεργετησαι και φιλους κτησασθαι τους κατα σαρκα περιπατουντας. τρεφοµενοι τη αιωνιω ζωη της αγιας αγαπης. και σπουδασητε µιµησασθαι. ων υποβαλλει τοις κουφοτεροις και φιλοπρωτευουσιν. ειτε ως µη καταδεξαµενου σου παρ’ ετερου αρχεσθαι αδελφου δια το οιεσθαι µη ειναι σου ευλαβεστερον η λογιωτερον ετερον. οποταν ο ποιµην εξ ανθρωπων γενηται. Και προς τω τελει. αρχης τε και µεσοτητος αναβασεις και προκοπας και τελειοτητος µετρα. τοις ανω ενουµενοι. τον γουν γεγεννηκοτα παντως υµας και εκ ψυχης αγαπησαντα. Αµην. Ιδου ουν ανεκαλυψα υµιν τοις φιλοις και αδελφοις µου τα εν εµοι κεκρυµµενα µυστηρια – το τελος της εµης ζωης εγγιζον ορω οσον ουπω -. σκοπησον καλως και ανακρινον σεαυτον ποιω λογισµω και εκ ποιου τροπου εις την τοιαυτην κατεστης αρχην. γαλακτοτροφησαντα τε τω λογω του Θεου και τω ζωογονουντι θρεψαντα αρτω και βαδιζειν υποδειξαντα εν τη οδω των σωτηριων εντολων του Θεου. η δια το ονοµαστον σε εκ της ηγουµενιας γενεσθαι και (244) και της του κοσµου βασιλευσι . Ει µεν ουν ευρησεις σεαυτον καν ψιλω λογισµω ενθυµηθεντα. οσον ανελθωσι ταπεινουµενοι και οσον ταπεινωθωσιν υψουµενοι. ινα ειδητε και µετανοιας τροπους. προς τον ποιµενα. Αδελφε. και µετα παντων οντες ουδαµως εκ της συνουσιας των αλλων µολυνονται· και ευεργετουντες τους πλησιαζοντας ζηµιαν του καλου ουδεµιαν υφιστανται. µαλλον τω οµοιουσθαι φιλανθρωπως τω φιλανθρωπω. ει λαου και ποιµνης ηγουµενος κατεσταθης.Μωσης ποτε. Και οτι χρη τους µεν αναξιως επιπηδωντας τη αρχη παση κωλυειν συνωθειν επι τουτο και συνεργειν. (243) Περι µεθοδων του πονηρου. ω πρεπει πασα δοξα νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων. θεοι αποκαθιστανται. Λογος ΙΗ΄. αλλα µεταδιδοντες και ετεροις τον ελεον λαµβανουσι πλεον η διδουσι. η δια το εχειν τας σωµατικας χρειας περισσοτερον των αλλων απαντων και την δουλειαν και την αναπαυσιν. οτι δια την των ανθρωπων τιµην ταυτη επεδραµες η δια προεδριαν η δια δοξαν. ει µη τινα αλλον. παντων απορουντες τη ταπεινωσει των αναγκαιων και µηδενος λειποµενοι.

και λεγειν εκαστω κατα το ιδιον παθος. εαν εφρονουσαν οι αδελφοι. και στοµα αν εγενου Χριστου· ο γαρ εξαγων. ινα µη ακουσωσι παντες η και παραγενοµενοι τινες ιδωσιν οτι αλλος υπερ σε προεκριθη και καταγνωσωσι σου ως µη εναρετου.και αρχουσι γνωριµον. ειτε και κατα φθονον . παντων τα ελαττωµατα. Ει δε και γνωριµος τοις κατα κοσµον εστιν. αλλ’ ινα µη γενηται ο δεινα ο αδελφος . ινα µη καταγνωσθη ως φιλοδοξος. τιµιον εξ αναξιου ως στοµα µου εσται. ου µη ειχον ποιησαι µε ηγουµενον. σαφεστερον τουτο ποιησωµαι. φησι· “Αρτι. και προστεθηναι ειοχε το µοναστηριον και οιον του µεγαλου Ευθυµιου και Σαβα και Παχωµιου των αγιων γενεσθαι. Ο δε ισως αποκρινεται και λεγει· . αλλα και αυτος συ ωφεληθης µαλλον ψυχικως και σωµατικως ευρες µεγαλην αναπαυσιν”. κυρι ο δεινα. Αρχεται ουν εκαστος αυτων αποκαλυπτειν τον ιδιον λογισµον προς ον αν θαρρει αδελφον και δηθεν ως αστειαζοµενος και µετριαζων. “. Ταυτα τοινυν υποβαλλει τοις δηθεν αγωνιζοµενοις εν τω σεµνειω. Και ινα σοι. Υποβαλλειν αρχεται ο εχθρος. Και ουτως ου µονον ωφελησας τους πολλους. εξ ων υποτιθεται ο πονηρος εκαστω των εν κοινοβιω καθεζοµενων. υποβαλλει αυτω οτι· “Και πολλους αν ελκυσαι ειχες προς την µοναχικην πολιτειαν και εξαγαγειν αυτους εκ του κοσµου. κατα την ιδιαν καταστασιν. ινα εβλεπον και εµιµουντο σε οι αδελφοι. ταυτα εκαστω αυτων υποτιθεται και φησιν· “Ει εγενου συ ενταυθα ποιµην και ηγουµενος. εντευθεν ακουε τας επιβουλας και υπονοιας του Σατανα. επει ο δεινα η ο δεινα αδελφος εν τω πραγµατι τουτο ου ποιει”. φησι. κατα το ιδιον θεληµα. ετερον δε οφειλει εκλεξασθαι η αδελφοτης. οταν ο ποιµην προς Κυριον εκδηµηση. γινωσκων γινωσκε οτι ου κατα Θεον εγενετο σου η προβλησις. η και δια την των ανθρωπων αισχυνην. (245) ως γαρ εσχατον παντων αν διηγες εν τη µονη και βασταζειν ειχες παντων τα βαρη. Αλλα γαρ προς τουτοις και αυτος περισσοτεραν ταπεινωσιν ειχες κτησασθαι.ως οτι ουκ ηθελες.εσπουδασας του γενεσθαι συ. ειχες αν παντως ωφελησαι και σωσαι και των σων αυτοις αρετων µεταδουναι. Ειχον δε προσαγαγειν οι τοιουτοι και αποταγας µεγαλας και τας υποστασεις αυτων εν τη µονη επιδουναι. Εαν ουν ωσιν εν τη ποιµνη εκεινη των ευλαβεστερων τινες.

και ισως παρ’ εκεινου προτιµηθη. σοι δε η λαχανωδης και σπερµατωδης και τοις πασι κοινη. αλλ’ ινα µη αδιαφορος τις γενηται και το µοναστηριον καταστρεψη και τους αδελφους λυπηση. φησι. Ακουει ταυτα ο αδελφος και οτι οικονοµον µελλει τουτον ποιειν. και απελθων θαρρει ταυτα τοις αδελφοις ους ειπε ποιησειν διακονητας. και πως βαστασεις την αισχυνην των αδεφλων. Αλλα γαρ και εποχουµενος εσται εκεινος εν ηµιονοις πολυτιµοις. συ δε µεσον των αλλων η και των λοιπων εσχατος· αγαπα γαρ διαφεροντως τον δεινα. αδελφε. Ει γαρ µη τουτο ποιησεις. Ου µονον δε αλλα και ο δεινα ευλαβεστερος σου εστι. Εκεινος καθεσθησεται επι θρονου και πρωτος. Ετι δε ισως και απο των εµφανων και ενδοξων αποκειραι εχει. Λαλησαι ου τολµας· εισι γαρ οι αγαπωντες αυτον και ευθυς επιστοµισουσι . γενηται τις και ψευδοευλαβων τουτων. τον δεινα και δεινα κελλαριτην και αποθηκαριον. την δοξαν και την παρα παντων τιµην. και ει γενηται ηγουµενος. εγω δε εσχολαζον παντως εις µονα τα ψυχικα και ινα ηµην απο των πραγµατων ελευθερος”. µελλεις παντως δεδεµεναις χερσι τω γενοµενω παριστασθαι και ατιµαζεσθαι παρ’ αυτου. πατερ. εαν ηθελον οι αδελφοι ινα εγενοµην. και παντως ποιησαι ειχον σε οικονοµον. Ταυτα τοινυν και τρεις εκ των ευλαβεστερων ισως ποιουσιν. αγνοουντες τας µεθοδους του πονηρου· τοις δε γε σαρκικωτεροις και αµελως εχουσι (246) περι την εαυτων σωτηριαν ταυτα υποβαλλει και υποτιθησιν ο εχθρος. συ µεν. αλλ’ ευλαβουµην ειπειν σοι περι τουτου. “Και ινα µη εκ των υποκριτων. ινα µηπως ως τα παρα γνωµην σου λαλουντα µοι µεµψη”. την τρυφην. Πιστευσον. οιδα οτι µετριαζεις. εκεινος δε παλιν εκεινους ως αξιωµατικους και ως αποκαρεντας παρ’ αυτου τιµησει και σου υπερκαθισει αυτους. υπερ σε τιµησας επανω σου προκαθισει αυτον. Και προς ταυτα τι αρα µελλεις ποιειν. επει προ πολλου τουτο χρονου ενεθυµουµην εγω.“Πιστευσον µοι. σπουδασον γενεσθαι συ. ου χρηζω γενεσθαι. συ δε πεζοπορων εση και κοπιων· εκεινω διαφορος ετοιµασθησεται τραπεζα και αρτος ωσαυτως και οινος. Ειτα παλιν εκεινος φησι· “Καλως ειπας. και µελλουσιν εκεινον µεν τιµαν ως ηγουµενον. σε δε εις το διαζυγιον απολυσει η και παντελως ιστασθαι σε και διακονειν προτρεψεται.

και χειρων εσται η ατιµια. Περιερχεται ουν το µοναστηριον συνεχως και απλως εκαστον παρακαλων κατ’ ιδιαν και συντασσοµενος πληρωσαι παντων τα καταθυµια εν αγωνια και τροµω υπαρχει πολλω. (247) Ειτα σκεπτεται και λεγει εν εαυτω· “Παντες γινωσκωσι τον δεινα αδελφον και τον δεινα ευλαβεστερους και µελλουσιν εκεινους ζητειν καµε παραβλεψασθαι. Τοιγαρουν και απελθων. αλλ’ απερ ο µονος σοφος και ευσπλαχνος λαλησαι θελησει σοι. Ταχα δε ισως και τυψουσι σε αντιλεγοντα. ει τυπτεσαι και . των δε σαρκικωτερων την εαυτων µονον δοξαν ζητουντων. και αυτοι αγωνισονται σπουδαιως ινα ηγουµενος γενωµαι”. παιζειν τε και χαιρεσθαι και της µονης εξερχεσθαι συνεχως και διαγειν εν οις θελουσιν. ακουσον µετα προσοχης. Υποχωρησαι της µονης καταγνωσις σου εστι. Αλλ’ απελθων εγω τον δεινα κρατησω αδελφον και τον δεινα· αυτοι γαρ τρυφαν αγαπωσι. και πας ανθρωπος καταγελασεται και καταµεµψεται σε. του δε λοιπου πληθους ζητουντος κατα τας ιδιας επιθυµιας τον αγοντα και τω οµοιω προστρεχοντος. παρακαλω. πνευµατικε αδελφε. ουτω κατα την µαταιαν αυτου µελετην και ποιει. εχει δε συγγενεις και φιλους και βουλεται θεραπευειν αυτους απο της µονης. ως ξενοκουριτης παντων εσχατος ειναι οφειλεις. το προσκαιρον κερδος και τας του σωµατος ηδονας. Υποµενειν ταυτα και ειναι εν τη µονη σου ου δυνασαι. ει και µεθυοντα βλεπεις αυτον και τω δοκειν σοι κακως τα της µονης διεξαγοντα πραγµατα. των εµων ρηµατων· ου γαρ απ’ εµαυτου λαλησω. Αυτοις ουν και συνταξοµαι. κατα του αποκειραντος σε πατρος µη θελησης γενεσθαι ποτε.σε. διχονοιαι και στασεις γινονται εν τω µοναστηριω πολλαι. των µεν ευλαβεστερων προς το και εαυτους και αλλους ωφελησαι σπευδοντων. ει και πορνευοντα. Λοιπον ουν παση δυναµει αγωνισαι µη νικηση τις των ευλαβεστερων”. Απελθων λαλησω κακεινω. Συ ουν. Αλλως τε και οσα αν µοι ειπωσι. φοβω του µη αποτυχειν του σκοπου. (248) Εαν ης εν κοινοβιω αδελφων καθεζοµενος. Φησι δε και τουτο προς εαυτον· “Ο δεινα αδελφος ευλαβης εστι και του πραγµατος τουτου ου χρηζει. Εκ τουτων ουν και ετερων πολλων σχισµατα. και ουδε ευρησεις αλλαχου αναπαυσιν· ενθα γαρ απελθης. και οµοιως συνταξοµαι”.

ειπε τω µελλοντι γινεσθαι αδελφω κατ’ ιδιαν· “Κυρι αδελφε. και δια τουτο παρα των αδελφων εις ηγουµενον προτιµωµενον. (249) και καθως επιστασαι. Υποµεινον δε αυτον µεχρι τελους µηδεν περιεργαζοµενος των εκεινου κακων. τη βουλη του Θεου δηλαδη και τω αδελφων αντικειµενος. αλλα παση χαρα και ταπεινωσει καταδεξαι και συνεργησον καθαρως τη θελησει των αδελφων. και ετερον προβαλεσθαι ηγουµενον οι αδελφοι βουλονται. ας ποιησωµεν εκεινον ηγουµενον. Οσα ουν αγαθα βλεπεις ποιουντα αυτον. τω αγαθω και χρηστω. Ει δε συµβη αυτω θανατος. . Ει δε και ευλαβεστερον αλλον παρα τον ψηφιζοµενον επιστασαι ειναι. αλλ’ ον ο Θεος ηθελεν”.ατιµαζεσαι παρ’ αυτου και πολλαις αλλαις καθυποβαλλεσαι θλιψεσι. παντα εις δοξαν Θεου ποιειν οφειλοµεν και εις σωτηριαν των ηµετερων ψυχων. συ Θεου χαριτι ευλαβης υπαρχεις και πνευµατικος. και πασης αλλης πονηρας υπονοιας πληροφορει αυτον ο Θεος· και δεξεται παντως τους λογους σου και ευθυς υπακουσει σου. Και αν κελευης. µηδε πορευθης µετα των µελετησαντων κατ’ αυτου. Ει µεν ουν εχει ταπεινωσιν ο αδελφος και την ψυχην απηλλαγµενην φιλοδοξιας. προσεχε εαν γινωσκη σου η συνειδησις ισον σου ειναι αδελφον τινα της µονης η και µειζονα λογω και εργω και πραξεσιν αγαθαις. εχων ως αγιον εκεινον και επικαλουµενος την ευχην αυτου. βαλε εν τη καρδια σου και εκεινων µονων βιαζου µιµνησκεσθαι· οσα δε απρεπη και κακα η εργαζοµενον η λεγοντα ιδης. ινα εξωµεν µετ’ αυτου και συν αυτω και την συνειδησιν ηµων ακατακριτον. πιστευσον. χωρις δε πασης προσπαθειας της εις τον ετερον. λογους λαλων η εργα επιτηδευων οπωσουν σκανδαλου και υπονοιας. και τον µισθον. Μη θελησης γενεσθαι αντιχριστος. Αλλα γαρ και αυτον εν τουτω τον Θεον θεραπευσοµεν και παντες ηµας επαινεσουσιν οτι ουχ εαυτους συνεστησαµεν. Και οιδας οτι αδελφος ηµων ο δεινα ευλαβης εστι και εναρετος. και εχει καλως ποιµαναι πασαν την αδελφοτητα. Συναγωνισωµεθα δε αυτω παση δυναµει και ηµεις. λεγει και αυτος αυτω ταυτα. Μη συγκαθεσθης τοις λοιδορουσιν αυτον. ως αν αποστασης τινας των αδελφων εκ της προς εκεινον αγαπης και πιστεως. ταυτα σευτω επιγραφε και ως ιδια σου αµαρτηµατα λογιζου και µετανοει εν δακρυσιν.

Και τηνικαυτα οι αµφοτεροι λαλειτε παση τη αδελφοτητι. Ει δε µετα τον θανατον του προεστωτος ιδης την περι σε αδελφοτητα πασαν αστηρικτον. επειδη πολλακις διδωσιν αρχοντα τω λαω <τω> απειθει ο Θεος κατα την καρδιαν αυτων. ως αν και τον οικειον κερδησωσι πονον και ωφελειαν ουχ ευρησωσιν. ερωτωµενος µετα παρρησιας ειπον την αληθειαν και τους αστηρικτους εις το καλον στηριξον· ει δε των εσχατων και των µη καλως ειδοτων διακρινειν του δικαιου τον αδικον. υπ’ ουδεµιας επιθυµιας (250) κλαπεισαν προς ηδονης επιθυµιαν. Ει δε και υποβληθεις παρα του εχθρου η και δοκιµαζων σε. Και ταυτα µεν ουτως εστωσαν σοι βεβαια και αµετακινητα. επει εκεινον ον λεγεις ουκ εω γενεσθαι. Αλλα γαρ µητε υπο φοβου εκκλινης του αγαθου και τον πονηρον καταδεξη γενεσθαι. Αλλ’ ει µεν των προκριτοτερων ης. και σπουδασον παντι τροπω. εχειν δε και των εξωθεν βοηθους επι τουτο επραγµατευσαντο. και ταις της σαρκος επιθυµιαις και ηδοναις διασυροµενην και καταπιπτουσαν και µηδεµιαν εχουσαν βασιν µητε θεµελιον επι της πετρας. λεγων εν σεαυτω· “Μη φανω κωλυων και αντιλεγων περι του δεινος. ο δε αδελφος ουχ υπακουει σου. εκ καθαρω τω µαρτυριω της σης συνειδησεως τον πνευµατικωτερον αδελφον γενεσθαι ηγουµενον. ως ουκ εστιν αξιος της προστασιας· ειτα και µη βουλοµενου µου γενηται και θλιψεις πολλας επαγαγει µοι”. αλλα φυλαξον σου την της ψυχης παρθενιαν αφθορον τω Χριστω. µη συγκατασπασθης τω παθει αυτου µηδε τω εκεινου πτωµατι περιπεσης. χαιρω δε εις σε”. αλλ’ ολην κλονουµενην και αλλον αλλαχη αδελφον τας χειρας απλουντα . ως Χριστου διακονος. αλλα αφες τους κακους συντριβηναι παρ’ ου εκριναν αρχεσθαι. και γινεται το θεληµα του Θεου. λεγει σοι· “Γενου λοιπον συ. σαλευοµενην πασαν υπο των πνευµατων της πονηριας. αλλα προς δικαιολογιας κινηθη συνιστων εαυτον. Ει δε συ µεν λεγεις απροσπαθως υπερ του πνευµατικωτερου αδελφου. Εαν δε και προς κακον ισως οι πλειονες η και παντες οµοφωνησωσιν. γινωσκε οτι υπο φιλοδοξιας κατεχεται. παραχωρησον και µητε συνεργησης µητε κωλυσης. τοις ευλαβεστεροις και πνευµατικωτεροις εξακολουθησον.

του ολου σωµατος την καταπτωσιν. Ειπε µοι αγαπητε. ωστε ποιµαινειν επιχειρειν ηµας διχα Χριστου τα του Χριστου προβατα. Εαν ουν ουτω ποιων και ουτως εχων ιδης των αδελφων σου τινας επι κακω οµονοησαντας και απαταν περιτρεχοντας τους απλουστερους αυτων. οτι εις τοιαυτην τολµαν και σκοτωσιν οι µοναχοι κατηντησαµεν. σπλαγχνισθητι και οικτειρησον. ανιστορησον κατα νουν. αλλους δε παλιν σφριγωντας και περι την αρχην µαινοµενους και την επιθυµιαν ταυτης ακρατητον εχοντας. ουδε επι λαου αναγνωναι αγραµµατος ων. και αναβησθι µονος εις το παλατιον και εισελθων λαλησον τω βασιλει περι ηµων και παρακαλεσον . την δε των αποστολων αξιαν επιζητεις η και καταδεχη. ως αν προτιµησωνται σε. αλλ’ ουδε γραµµατικου η ρητορος τινος αναλαβεσθαι ταξιν ιδιωτης (252) τυγχανων. συµπαθησον. µηπω την χαριν των αποστολων λαβων µηδε τους καρπους αυτης θεασαµενος γεωργηθεντας εν σοι! Και πως υποφερεις. και τον Θεον απο καρδιας µετα πονου και δακρυων ικετευσον στησαι της τοσαυτης κακιας την ρυµην και προς το κρειττον µεταστρεψαι τας καρδιας των αδελφων. των σων µελων τα συντριµµατα.και περιδραξασθαι τι σπουδαζοντα. Φευ µοι τω ταπεινω και αθλιω. µητε τον Θεον φοβουµενοι µητε τους ορωντας ηµας αισχυνοµενοι. το µεγεθος εννοησαι της τολµης. Και θρονω µεν βασιλεως ουδεις επιβηναι τολµα µη θελησαντος εκεινου. ελεησον. µηποτε προσφερη την δεησιν περι σεαυτου. αδελφε. Ορα δε την ροπην της καρδιας σου. αλλα και παση σπουδη και δωροις εις βοηθειαν αυτων τους εξωθεν επισπωµενους. ει καλως βλεπειν ηξιωσαι των σων αδελφων τα τραυµατα. ουχ οπερ σωζει αυτον αλλ’ οπερ συγκατασπα εις αδην και εις σκοτος (251) και πυρ ηδονων το σωµα και την ψυχην αυτου. λυπηθητι και εν οδυνη καρδιας σου θρηνησον. εαν σε πασα η µεγαλη αυτη και πολυανθρωπος πολις παρεκαλει λεγουσα· “Ποιησοµεν σε πραιποσιτον και του βασιλεως πρωτοβεστιαριον. και δια ηδονην και απολαυσιν σωµατος και χρηµατων πορισµον και την εξ ανθρωπων τιµην. πενθησον υπερ των τοιουτων και δακρυσον. και αντι ευλογιας καταραν σοι και οργην του Θεου προξενηση. την αξιαν των αποστολων παντι τροπω λαµβανειν αγωνιζοµεθα και την εκεινων εξουσιαν χρυσιω εξαγοραζοµεν.

Και ως ευκαταφρονητος η επιχειρησις τουτου του πραγµατος. αδελφε. ουκ αν εις τοσουτον ποτε αυθαδειας και τολµης ηλασαµεν. Τοιγαρουν µη παυσωµεθα εαυτους ανακρινοντες. και προς βλαβην µεν σπουδαζοντα των αδελφων. ερευνων δε ακριβως ευρισκεις σεαυτον πασης µεν απηλλαγµενον φιλοδοξιας. και το αξιωµα ουχ ως τιµης αλλ’ ως ατιµιας και κολασεως προξενον απερριψω. ινα και αυτους του κριµατος απαλλαξωµεν και ηµεις βιωσωµεν ασφαλεστερον. Εαν δε. και τους εις τοιαυτην αναξιως επιβαινειν επιχειρουντας αρχην παντι τροπω ανατρεπειν και εκκοπτειν της εγχειρησεως· αλλα σπουδασωµεν οσον το εφικτον κωλυειν αυτους της παραλογου ορµης. παντα δε τον τυχοντα απλως επιπηδωντα και αναξιως τη ποιµενικη αρχη. Ει γαρ εγινωσκοµεν. πραοτητα τελειαν και αοργησιαν εχοντα. αλλα και τους ταυτα σοι λεγοντας ως µαινοµενους και εκφρονας µαλλον εµεµψω και κατεγελασας. φοβουµαι οτι εις παντελη κατηνεχθηµεν σκοτωσιν και δια τουτο αγνοουµεν οποιων κατατολµωµεν πραγµατων. ωστε των θειων κατορχεισθαι πραγµατων και πλειονα την τιµην και τον φοβον φυλαττειν (253) τω επι γης βασιλει υπερ τον αθανατον βασιλεα Χριστον. καθως ειρηται. Ει τοινυν αδυνατως εχοµεν επι ανθρωπινων πραγµατων τοιαυτα ποιειν. ως ξενου πασι τοις εν τω παλατιω. και προς τουτοις υπερ τον πλησιον . φυλαργυριας δε και µνησικακιας το παντελες καθαρευοντα. ουδενα ορας εν τω µοναστηριω αδελφον εµµαρτυρον βιον εχοντα και πνευµατικον εργω και λογω τυγχανοντα. προς απωλειαν δε της ιδιας ψυχης. ου φρικτον σοι εστι και δοκει το αναλαβεσθαι αποστολικον αξιωµα προπετως. πασης δε ηδονης και επιθυµιας σωµατικης ιχνος ουκ εχοντα. αδελφε. αλλα αγνωριστου τυγχανοντος και αυτω τω βασιλει.αυτον ποιησαι ηµιν τα και τα”. Ουαι µοι. αγαπην δε τοιαυτην εις τον Θεον εχοντα ως εκ µονης της ακοης του ονοµατος του Χριστου αναπτεσθαι τω ποθω ευθυς και καταφερειν τα δακρυα. Παντως οµολογησεις ως ουκ ποτε διαπραξασθαι τετολµηκας. σου δηλονοτι εις παλατιον µη εισελθοντος ποτε. αρα ετολµησας αν ποτε τουτο ποιησαι η αποδεξασθαι το αξιωµα. Και πλησιασαι τω απροσιτω φωτι και µεσιτης Θεου και ανθρωπων γενεσθαι µικρον σοι λελογισται.

µη κατακαιεσθαι δε δια το απηλλαγµενην ειναι παντος παθους την σην ψυχην· ετι δε ει ουτω ταπεινουσαι. ως καιεσθαι µεν εν τω ενουσθαι τω απροσιτω πυρι. ει αρα και τω ηλιω ποτε ενητενισας. Αλλ’ εαν οιδας τον σον πνευµατικον πατερα µετοχον ειναι του αυτου Πνευµατος. ινα µη τα εναντια του θειου θεληµατος αλλα κατα το αυτο χαρισµα και µετρον λαληση σοι τα δοκουντα Θεω και τα συµφεροντα τη ψυχη σου. ωστε µητε τοις σνεργουσι καν ψιλως την καρδιαν προστιθεσθαι µητε τοις αντιπραττουσιν αηδιζεσθαι. αλλα ταπεινωθητι και µετα ευχης αυτου και προσταξεως τουτο ποιησον.πενθουντα και ηγουµενον ιδια τα αλλοτρια σφαλµατα και εαυτον παντων απο ψυχης αµαρτωλοτερον εχοντα· και τελος. ισθι οτι ασφαλεστερα σου εσται η επιχειρησις και ταπεινοτερον σου το φρονηµα γινεται – ταυτα τοινυν παντα και τουτων πλειονα ετερα εαν βλεπων βλεπης. εαν γυµνον εχης τον νουν πασης κοσµικης ενθυµησεως. (254) της ανθρωπινης φυσεως επισταµενος την ασθενειαν. και απογυµνυµνωθηση της δοξης και του δοθεντος σοι θειου χαρισµατος – εαν γαρ συνεργον ευρησης αγαθον και πνευµατικον συµβουλον. τη ζεσει ταυτης αναγκαζοµενος παντε τε λογισµον ανθρωπινον απωθουµενος. της αυτης ηξιωµενον γνωσεως τε και δωρεας. θαρρεις δε τη ανωθεν χαριτι και τη εξ αυτης ικανοτητι και προθυµως επιχειρεις τω πραγµατι. αλλ’ ολως ισος ειναι προς παντας τη απλοτητι και αγαθοτητι και τη ακακια της καρδιας σου· µηδε τοτε ανευ βουλης του σου πνευµατικου πατρος της αρχης επιβηναι τολµησης. . εαν πλουσιαν εν σοι ορας την χαριν του Αγιου Πνευµατος. και επιβηθι της αρχης δια µονην την σωτηριαν των αδελφων. και την ψυχην αυτην δια µονην την του Θεου εντολην και την αγαπην του πλησιου υπερ των αδελφων προτιθεµενος· και προς τοις ειρηµενοις. ως αν µη ευρεθης πειθαρχων ανθρωπω και ου Θεω. ευρησεις αληθως και απο σεαυτου γνωσεις. και το της βατου θαυµα εναργως κατανοεις εν σοι εκτελουµενον. ενδεδυµενος δε ης τον φωτοειδη χιτωνα της ταπεινωσεως. ως νοµιζειν εαυτον ανικανον και αναξιον. (255) µαλλον δε παρα του ηλιου της δοξης µαθησει. φωτιζουσαν και ως ηλιον αποτελουσαν τα εντος της καρδιας σου.

µαλλον δε πατερων και αδελφων. και ου µονον τας ψυχικας αλλα δη και αυτας τας σωµατικας. ∆ια δη τουτο ολιγα ταυτα. αχρειος δε υπαρχει και ατιµος πασιν. διαγινωσκειν καλως και πρεποντως οικονοµειν. ουτω δη και ο προεστως· ου µονον γαρ απο των ψυχικων και σωµατικων αρετων οφειλει κατακοσµεισθαι τε και φαιδρυνεσθαι. πολλω µαλλον η των πραγµατων αυτων εγχειρησις και διοικησις. δι’ ου και την καρδιαν εση βλεπων την σην. Οθεν και µολις µιαν η δυο των αρετων εν ταυτω ευρησεις εν υπηκοω ενι (256). Ωσπερ γαρ η του ανδρος κεφαλη εχει µεν απο της εξωθεν διαπλασεως και ευπρεπειας το περικαλλες και το τιµιον. και η προς τους πειρασµους υποµονη. ως και πασας εχουσα εν εαυτη τας αισθησεις και τον νουν και τον λογον αυτον· ουτω και οι εν τη µονη αδελφοι ου παντες πασας. πατερ πνευµατικε. Αι µεν γαρ αρεται εξ ηµετερας κατορθουνται σπουδης . εαν µη και τον νουν και τας αισθησεις σωας και ακεραιας εχη. εξ ων µαθειν και γνωναι κατηξιωθηµεν. αλλα γαρ τα των αλλων απαντα καταλειψαντες επι τον ποιµενα τον λογον ιθυνωµεν. ως ακουεις. Σωµα γαρ. ο δε γε προεστως πασας απαιτειται τας αρετας εχειν εν εαυτω. και η προς τους πολεµους λεπτοτατη διακρισις. οιον ο πους εις το περιπατειν.και ουδεν θαυµαστον· µελη γαρ εκ µερους εισι -. ινα µη εκποµπευοντες φανωµεν τα εν τοις µοναστηριοις γινοµενα. η δε κεφαλη του ολου σωµατος εστιν η συστασις. τον νουν και την χειρα επεσχοµεν. επειδη αλλο αρετη και ετερον χαρισµα. η χειρ εις το κρατειν και εργαζεσθαι. µαλλον δε συν ταις αρεταις και αυτα τα µυστικα και µεγαλα χαρισµατα.Ει δε η προβλησις τοιαυτη και ουτω δυσκολος και εις το γενεσθαι ταυτην κατα Θεον δυσνοητος. και τα των εγχειρισθεντων σοι προβατων. η εκκλησια εστι και κεφαλη ταυτης υπαρχει ο προεστως· καθαπερ τα µεν αλλα µελη του σωµατος εν καθ’ εν µιαν εχει ενεργειαν. αλλος δε αλλο τι ενεργειν και διακονειν πεφυκεν. δηλα τη αγαπη υµων δια της κατηχησεως ταυτης ποιησαι ωηθηµεν δειν· περι δε των λοιπων. Βλεπων τοινυν βλεπε την σην καρδιαν. αλλα και απο των πνευµατικων χαρισµατων πλειονως εγκαλλωπιζεσθαι. µαλλον δε τον οφθαλµον αει της σης διανοιας εκπλυνε και καθαρον ειναι περιποιου και αθολωτον.

το διασκορπισαι και διαδουνται τα υπαρχοντα παντα τοις πενησι και γενεσθαι πτωχον ζητουντα ελεηµοσυνην της ηµετερας υπαρχει θελησεως. Χρη ουν σε. καλους και αυτοι τους χαρακτηρας και βασιλικους οτι µαλιστα εν εαυτοις εγχαραξωσι. ινα ως εις αρχετυπον καλον προς σε οι αδελφοι αποβλεποντες. το κρατειν οργης και θυµου αγωνος εστι θαυµαστου και πονου σφοδρου. τουτο δωρον Θεου και χαρισµα υψηλοτατον. µυστικη τις υπαρχει και θεια ενεργεια.και εξ οικειων πονων συναγονται. Οιον τι λεγω. Θεου δε µονου δωρον και ελεος το και βρεξαι υετον της αυτου φιλανθρωπιας και χαριτος και καρποφορον αποτελεσαι την ακαρπον των καρδιων ηµων γην. κεκτησθαι σωµατικην τε και πνευµατικην αρετην. το δε µη επιθυµειν τινος (257) αλλα µετα χαρας και ευφροσυνης υποφερειν της πτωχειας την καµινον. το δε εις ακινησιαν τουτων ελθειν και γαληνην κτησασθαι καρδιας και τελειαν πραοτητα. Η νηστεια και η εγκρατεια αρετη εστι· µαραινει γαρ τας ηδονας και τας πυρωσεις συστελλει του σωµατος. Παλιν. τα δε πνευµατικα χαρισµατα δωρα εισιν εκ Θεου τοις αγωνιζοµενοις διδοµενα. Ταυτα δε της ηµετερας εισι προαιρεσεως εργον· το δε αθλιπτως και απονως ταυτας µετερχεσθαι και εις αγνειαν φθασαι και τελειαν απαθειαν. ως ειρηται. ουτω και επι των πνευµατικων ευρησεις εν αληθεια γινοµενον. αλλα τοις µεν την ερχοµενην . τον ποιµενα των προβατων Χριστου. ως αν ο καταπεσων του λογου κοκκος εν ταις ηµετεραις ψυχαις νοτιδα θειας µεταλαβη χρηστοτητος και φυεις αυξηθη και εις δενδρον µεγα φθαση. ως κεφαλην του λοιπου σωµατος της υπο σε Ισραηλιτικης εκκλησιας. Ουτω πασα πραξις καλη τε και αγαθη κατα την του Κυριου εντολην γινοµενη αρετη γινεται· αλλα καθαπερ ο γεωργος κοπια µονον αροτριων και σκαπτων και καταβαλλων εις γην τα σπερµατα. Θεου µονου εστιν ενεργεια και της εκεινου χειρος µεταποιησις. Ηµετερον µεν γαρ εστι το πασαν πραξιν µετελθειν και µετα πονου και κοπου σφοδρου τα σπερµατα των αρετων καταβαλειν. γενεσθαι εις ανδρικην δηλαδη τελειοτητα του µετρου της ηλικιας του πληρωµατος του Χριστου. Θεου δε δωρον το και φυηναι ταυτα και δουναι καρπον οψιµον τε και πρωϊµον. Και παλιν. Μη δη ουν η εν σοι σαλπιγξ ηχειν ησυχαση ποτε. πασαν.

επιπλησσων. παρακαλει. και πολλαι η µια και του ενος γενηται εις ετεροτητα διαµερισθεισα. αρετων πληρες. αυτων των αποστολων και κορυφαιων την αξιαν συν σοι επιφερονται. και εαυτον µεγαλων αξιωσεις των . ινα µη θηριαλωτος µια εξ αυτων γενηται. Ουτω γαρ και πολλους σωσεις. εσθ’ οτε και δεοµενους ελεγχων και επιπληξεων ευκαιρως ακαιρως επιστηθι. µεσον δηλαδη των λοιπων κυλιοµενους ως λιθους τιµιους. µη προτιµων του πνευµατικου και εναρετου µηδε αυτον ον εχεις πρωτον εν ταις διακονιαις της ποιµνης σου. τελειους εν τελειοις τοις εργοις απεργαζοµενος. αλλ’ ινα σωον το ποιµνιον σου και πολυτοκον ανασωσης τω αρχιποιµενι Χριστω τω Θεω. και την µεν αγαπην ισης εξεις επι παση τη εν σοι αδελφοτητι. επιτιµων και ανακοπτων τας επι κακω εγχειρησεις αυτων. Οι δε τη προσευχη και τη ησυχια και τη διακονια προσκαρτερουντες του λογου εν υποµονη εργων αριστων ασκησεως. καθο σοι εντελλεται ο θειος αποστολος. απολαυσις ουδεµια. µη ψωραλεον η ωτοτµητον η χωλον ολως επιφεροµενον. οι και ως πνευµατα εισι λειτουργικα εις διακονιαν αποστελλοµενα. Αι νυκτες ισα και ηµεραις (359) δαπανηθησονται σοι εις την φροντιδα των καταπιστευθεισων σοι ψυχων. τους δε νουθετει. και τον µισθον εικοτως. καθαρους απο ρυπαρων εργων τω Χριστω σου προσαγων. ινα καν την σην παρακουοµενος ρυσην ψυχης (258) της φοβερας οργης του Θεου. αδολως ως εκεινοι και πιστως διακονουντες. µεγαν ενθεν τε κακεισε κοµισονται. αναδεχοµενους τα βαρη των αδελφων και ανακουφιζοντας σε των πονων. Οι µεν γαρ διακονουντες την αξιαν επιφερονται των εν ταις Αποστολικαις Πραξεσιν αναγραφοµενων επτα διακονων. εν µηδενι µηδαµως λειποµενους. Ανοιξον σου τα σπλαγχνα επι παντας επισης τους σους αδελφους. ολους αγνους. διχα πασης αισχροκερδιας. ους και ως συνεργους εξεις εν τω Ευαγγελιω της πνευµατικης σου διδασκαλιας. διδασκε. ολον καρποφορον. η τη αρκτω της επιθυµιας καταβρωθεισα η τω δρακοντι του θυµου καταποθεισα η τοις γυψι των λογισµων της επαρσεως διαµερισθεισα. την δε τιµην ενι εκαστω κατα την αξιαν και το µεγεθος της αρετης απονεµεις αξιως. γνωσει πεφωτισµενον τη θεια.ροµφαιαν επι τους απειθεις και ατεραµονας προλεγε. Ουκ εστι σοι αναπαυσις σωµατος εν τουτω τω εργω.

Κανων ευθυς ο σος εστω βιος προκειµενος µεσον των αδελφων και πατερων σου. πιστος. Μη δια δοξαν ανθρωπινην πραξης η λεξης τι των µη ανηκοντων τη µονη σου πραγµατων. ει δεοι δε τιθεις και την ψυχην σου καθ’ εκαστην υπερ αυτων. ως δε ποιµην το πλανωµενον επιστρεφης και το καλως εχον πολυτοκον εργαζη ταις αρεταις. ευτελης. Σπευδε ουν επαυξανειν το ποιµνιον του ∆εσποτου σου. µηδε το εριον και το στεαρ καταδαπανησης κακως των προβατων Χριστου. µισοδοξος. µη προτιµωµενος ετερον τι των του κοσµου πραγµατων της αγαπης αυτων. Και γαρ επει των λοιπων αυτος προεκριθης εις το ποιµαινειν την λογικην ποιµνην του ∆εσποτου σου και Θεου. οµοσκηνος των αποστολων και των ποιµενων Χριστου γενοµενος και συµβασιλευων αυτω τω Υιω του Θεου εις απεραντους αιωνας. αγρυπνος. µη κενοδοξος. µισων ηδονην πασαν του βιου και ευπαθειαν της σαρκος. πραος. αφιλαργυρος. µη φιλοϋλος. µη φιλοινος. µη θυµωδης. ησυχος. ζηλωτης. απραγµων. µη φιλοτραπεζος. µη περπερος η ευτραπελος η φιλαργυρος. ευσταλης. µη συνεχεις αγαπησης τας προοδους ποιεισθαι εν ηµιονοις πολυτιµητοις και τοις εποµενοις οµου και προαγουσιν. ινα ως δυνατος µεν τα ασθενηµατα βασταζης των αδυνατων. µη υβριστης. Αλλ’ εστω µαλλον ακτηµων. ευκατανυκτος. ως δε ιατρος τα παθη θεραπευης και το νοσηµατα των νοσουντων κατα ψυχην. φροντιδα ποιουµενος (260) των καταπιστευθεισων σοι ψυχων ως οικειων µελων. τας δ’ αλλας οι διακονουντες . ινα τα των αλλων σκαµβα εν αυτω απευθυνωνται. µη µνησικακος και κακον αντι κακου αποδιδους. εγκρατης. Αρκετον γαρ σοι και απαξ του µηνος εξερχοµενω τας αναγκαιοτερας εκτελειν διακονιας και υποθεσεις της ποιµνης σου. υποµονητικος. εµµεριµνος. ινα µη και τοις υγιεσι των λογικων σου προβατων µεταδω του νοσηµατος. δει σε κατα τον αυτου λογον εσχατον παντων ειναι τω φρονηµατι και τη κατα Θεον ταπεινωσει σου. εαυτω µαλλον η τοις αδελφοις σου τα της µονης θησαυριζων απολαυσεως ενεκεν.ανωθεν αµοιβων. αοργητος. προσηνης. ταπεινος. Μη προς ανεσεις η τρυφας εκκλινης του σωµατος. µη φιληδονος. µη φιλοδοξος. το δε ψωρας γεµον και ανιατως εχον της αγελης σου τεµνης της λογικης. σπουδαιος.

την µελετην των θειων Γραφων. την των δογµατων ορθοτητα. Ει δε κατα των ατακτων δει σε ποτε εν ραβδω και βακτηρια ευλογω κινηθηναι θυµω προς το ανακοπην τινα ποιησασθαι του κακου και αναστειλαι λοιµωδη φθοραν εν αυτοις. ινα µη επι το . Τους ιερεις την ευλαβειαν. Ουκ εση θυµω και οργη και κραυγη κατα των σων φεροµενος τεκνων και αδελφων ανευ τινος πραγµατος κινδυνον προξενουντος ψυχης. ειτε και δια ιχθυων απαξ της εβδοµαδος κατα Κυριακην ηµεραν και ∆εσποτικην εορτην παρα του κελλαριτου κοινως ετοιµαζεται. την αποκαλυψιν των του Θεου µυστηριων. των του αυτου σοι και φρονηµατος και βιου. το της ιεουρουργιας µυστηριον. Τους εν τη ασκησει χρονισαντας εν λογω διδαξεις συνεσεως την υποµονην των επερχοµενων πειρασµων απο του εχθρου. (262) την του θειου βηµατος εν φοβω Θεου και τροµω παραστασιν. την επιµονον προσευχην και κατανυξιν. αλλα κοινη µεν η τραπεζα ανευ τινος αρρωστιας και υπαντης φιλων. την συντριβην της καρδιας. την επιµελειαν και παραστασιν της ευχης. επειδη αυτοις δεδοται γνωναι τα µυστηρια της βασιλειας των ουρανων κατα την του Κυριου φωνην. λογον ζωης εν εαυτοις εχοντες. Μη εαυτω µεν τραπεζας ετοιµαζης πολυτελεις. τα δακρυα. το απερισπαστον σοι διατηρουντες εν τη διακονια του λογου και τη επιµελεια δηλονοτι µετ’ ευχης (261) προσκαρτερουντι των αδελφων. ινα µη προξενοι τοις ορωσι γινωνται βλαβης δια τε του βαδισµατος και της ακαταστασιας των ηθων και της παρρησιας και των ατακτων της νεοτητος επιτηδευµατων. το µακαριον πενθος και του ειναι και γινεσθαι δια λογου και πραξεως των λοιπων εις ωφελειαν.ποιησουσι. Τους νεους και αστηρικτους διδαξεις φειδεσθαι εαυτων τε και των λοιπων αδελφων. τοις δε γε τεκνοις ταπεινας και αναρτυτους και καταπεφρονηµενας. ινα ωσι παση αδελφοτητι και τοις εξω αλας θειον και φως. την κατανυξιν. την καθαροτητα της καρδιας. σοι τε και τοις τεκνοις εστω· ειτε δια λαχανων εφθων και σπερµατων. την ησυχιαν. την ειδησιν ακριβως των αποστολικων κανονων και παραδοσεων. την ταπεινωσιν. αλλα ηπιω λογω και φθεγµατι διδαξεις αυτους πως δει περιπατειν εκαστον και µεσον της αδελφοτητος αναστρεφεσθαι.

επειδη γεγραπται· “Μακαριος ανθρωπος ο παντα δι’ ευλαβειαν καταπτησσων”. και τας τραπεζας των κολλυβιστων ανατρεπων. φραγγελιω τυπτων τους ατεραµονας Ιουδαιους. εµποριου οικον τον οικον πεποιηκοτας της προσευχης. (363) εµβρινωµενος και εαυτον απαθως εκταρασσων. µικρου τινος πραγµατος παρ’ εντολην Θεου γενοµενου επι καταστροφη των αποστολικων κανονων και διαταξεων και εφ’ υβρει του ευαγγελικου βιου και της των µοναχων καταστασεως καταφρονησης. ουδε τουτο απαδον εκριθη τοις αποστολοις εν ταις αυτων διαταξεσι και τοις θεοφοροις πατρασιν ηµων. δικαιοσυνη δε βοηθουσα και αρετη. Και δει σε της αναγνωσεως µαλλον των διαταξεων και των κανονων αυτων επιµελως εχεσθαι. τοις ιερωµενοις και τοις εξ αγωνων και µετανοιας δια δακρυων καθαρθεισι πολλων και των αχραντων µετεχουσι µυστηριων Χριστου ηγιασµενοις . αλλα τον σον µιµουµενος Ιησουν και Θεον. εκδικησιν ποιου των εντολων του Θεου και των τεθεντων κανονων υπο των αποστολων αυτου. Ισθι γαρ οτι εκαστω των τοιουτων καταλληλον οι αυτοπται του Λογου και µαθηται τον τοπον εικοτως απενειµον. Πασα γαρ κινησις και πασα πραξις ηµων. Και µαρτυς Ιησους. Εστω σοι µετα παντων και επι τη εξετασει των λογισµων εκαστου ακριβεια. Μονοις γαρ. ινα ειδως εση τινα τα των εις Χριστον πιστευοντων εισι κεκρυµµενα µυστηρια. Μη ουν εν προσποιησει πραοτητος δια µονον επαινον των ανθρωπων. η κακιαν µεν αναστελλουσα και διωκουσα. ως αν ειδειης τινες µεν αυτων συστασεως δεονται της των ευχοµενων και κοινωνουντων.χειρον επεκτανθη τα της φαυλης εργασιας και διαθεσεως. τινες δε αφορισµου και της µετα δακρυων µετανοιας και στασεως των µετανοουντων. και µη σφαλη ποιων τα µη τη θεοσεβεια προσηκοντα. ισθι. ινα µη την εκκλησιαν Θεου αντι ναου αγιου σπηλαιον ληστων η πορνειον εν αγνοια η γνωσει ποιησης κατα προσπαθειαν. και ουκ εκφευξη το φοβερον επι τουτω κριµα της οργης του Θεου. “Ευλαβεις ποιησεις” κατα το γεγραµµενον “τους πνευµατικους σου υιους” και διδαξεις αυτους ευλαβεισθαι απο των ιερων τε και θειων τοπων οµου και σκευων του ηγιασµενου ναου του Θεου και της λειτουργιας αυτου. επαινετη τε εστι και θεαρεστος και πασιν ευαποδεκτος τοις δικαιοις.

αλλ’ η µονοις. ως εκ µονου του εκλαµποντος απο σου φωτος των καλων εργων και της ενθεου σοφιας και γνωσεως φωτιζεσθαι παντας τους πλησιαζοντας σοι των ιδιων και αλλοτριων. και εξεις (265) πολυν εξ αυτου τον µισθον του γενεσθαι των αυτου αποστολων συνθρονος και οµοσκηνος· ει δ’ ουν. Αδελφοι και πατερες και τεκνα. Τοιγαρουν και ει σαυτον εγνως εις τοσαυτην ελασαντα ικανοτητα και τοιουτων ευµοιρησαντα χαρισµατων.ορα τι σοι λεγεται . Ου συγχωρησεις πασι και τοις βουλοµενοις την του θειου βηµατος εισοδον. Και οποια τα σπλαγχνα και η φροντις αυτων. την αρχην της υµετερας προς µε φιλιας γινωσκει εκαστος. Αµην. (266) Οτι ου χρη επι µονοις τοις λογοις και ταις υποσχεσεσι θαρρειν των ανθρωπων. Πολλοι γαρ. α ειδεναι ακριβως και ποιειν σπουδαιως οφειλεις εις φυλακην του ποιµνιου σου. Ταυτα. και τουτων ετι πλειονα. επειδη ο Θεος ηµων πυρ καταναλισκον εστι.και ευλαβεστατοις (264) των µοναχων η λειτουργια των τοιουτων και το απτεσθαι αυτων παρα των πατερων και αποστολων αφιερωθη. ευ ισθι. εως ου αυξηνθωσι και εις µετρον ηλικιας αναδραµωσι του πληρωµατος του Χριστου. και παντως παρορωντος σου τουτο γινεσθαι. εκ της των τοιουτων καταφρονησεως τεµνονται της παρουσης ζωης. τοις δε λοιποις και ατακτως περιπατουσι των αδελφων . ει τι µοι πειθη κηδοµενω της σωτηριας σου. ποιµαινε θαρρων τα προβατα Χριστου τω επιστηµονι λογω της δοθεισης σοι χαριτος εµπρακτως. το αιµα των τεµνοµενων δια τουτο της ζωης εκ των χειρων σου απαιτηθησεται. αλλ’ εκ των εργων το πιστον βεβαιουσθαι των λογων αυτων. κατα τον ορον και νοµον τον προαποδοθεντα σοι ανωθεν. Και οπως υπερ αυτων εντυγχανουσι τω Θεω. οπως τε γεγονε και δι’ οιας . ω η δοξα εις τους αιωνας. και βοσκε τα αρνια αυτου εις νοµας σωτηριους των αυτου εντολων. αλλα συσταληθι προς εαυτον. Και οια τις εστιν η των αληθινων διδασκαλων διαθεσις και αγαπη προς τους µαθητευοµενους αυτοις. ω ποιµην των προβατων Χριστου. ως ειρηται. τοις ιερωµενοις και ηγιασµενοις των ευλαβεστερων αδελφων και πατερων σου.αποκλεισεις αυτην. Λογος ΙΘ΄.

εργω τουτο πεποιηκεν αιφνης και ο µεθ’ ορκων συνεθετο. αλλ’ οικοθεν επι τουτο ορµησαντες. ως εκ των λογων υµων εστοχασαµην και του προσωπου. Ουτως ουν υµας θεασαµενος και τοιαυτα φιλοχριστα παρ’ υµων ακηκοως ρηµατα. ο κυρις λεγω Θεοφυλακτος – προς αυτον γαρ µοι λογος – προσεθετο παλιν ελθειν και πολλακις προς την ηµετεραν ταπεινωσιν µετα πλειονος της προθυµιας και θερµης οτι µαλιστα της αγαπης – λαµπει γαρ αυτη τοις ορθως βλεπουσι και κρυβηναι ου δυναται -. Εχει γαρ και µονος εκεινος το ατρεπτον και ουδαµου εφανη διαψευδοµενος. δι’ α ψευδος απαν επιτηδευεται.προφασεως· ωσαυτως και περι του µετρου της προς Θεον υµων αγαπης και πιστεως υµεις οιδατε. απο λογων δε µονων περι των τοιουτων πληροφορηθηναι αµηχανον. Εγω γαρ ακριβως λεγειν περι αορατου πραγµατος ουκ επισταµαι. τοτε µονον ισταµενος. Ανθρωπων δε των ουχ ισταµενων. µηδε ταις ακανθαις αυτου συµπνιγοµενοι. δι’ ην ταυτα προς υµας λεγω. και τοις αορατοις και εστωσι καταµιγησεται. και το παθος ο πεπονθα. Πολλακις γαρ ο µη επηγγειλατο τις εν λογω. ανεµους εξει και µαταιοις ονειροις χαρησεται. ον και ως αδελφον εδεχοµην και ουτω τουτον ηγαπησα ως . αλλα περι πολλα στρεφοµενων και πλανωµενων ο λογοις µονοις επερειδοµενος. ακουσατε και την αιτιαν. ∆ια τουτο λογοις µονοις ελπιζειν και ως επ’ εργοις βεβαιοις επιστηριζεσθαι εν τοις του Θεου ειναι µονοις αρµοδιον. Σπανιοι γαρ ως αληθως οι ταις τρικυµιαις του βιου µη σαλευοµενοι. καν παντας αγαπαν εξ ισου προστεταγµαι. εν καιρω δεοντι µεταµεληθεις εισαπαν απειπατο· και τουτο ευρης γινοµενον εν τοις πλειοσι. Ηλθετε προς ηµας µετ’ εµπυρου αγαπης και πιστεως. Επει δε δε ο της αρχης αυτης αιτιος. απεδεξαµην και την πιστιν και την προαιρεσιν και υπερ απαντας προσεπαθησα απαθως εις υµας και. µηδε ταις (267) ηδοναις δελεαζοµενοι και δουλουµενοι χρηµασι. οις αυτος ηµιν επηγγειλατο. Ουδεν γαρ ουτω των αλλων απαντων ως λογισµος ανθρωπου το αστατον και ευµεταβολον εχει. Επει ουν ταυτα ουτω λογιζοµαι και υµεις οιδ’ οτι συµµαρτυρησετε µοι τω λογω. οτε τα ρεοντα παντα και κτιστα και ορωµενα παρωσαµενος το σκοτος περασει ο περιβεβληται. αγαπην προσελαβοµην πλειονα. και οτι ου βιασθεντες παρα τινος. οµολογω.

µη λογισθειην µετα των πιστευοντων επι τον Κυριον. Ποιω δε και λεγω ισως και ετερα. Και ει ψευδοµαι η απλως και ως ετυχε µεχρι και µονου ενος ρηµατος ειρηκα και ουχι εργω ταυτα επληρωσα. ιν’ εκ βυθου των κακων ανενεγκω ψυχην ην ηγαπησα. ταυτα και γλυκυτητα υπνου αποδιωκουσι και τροφην αποσειεσθαι αναγκαζουσι. τας βουλας των καρδιων υµων.(268) µαυτον. Ειπατε ουν και υµεις τινι εκ υµων τοιαυτην λυπην προεξενησαµεν. ινα του κοσµοκρατορος των δεσµων εξαρπαση τον εκουσιως κρατουµενον. Στεναγµοι εκ βαθους µου της καρδιας εκπεµπονται. Θεω δε µονω γνωστα. Ταυτα εισιν α παρ’ υµων πεπονθα και ταυτα απερ ηδικηµαι. το δε φως του αισθητου ηλιου ουδολως καθοραν βουλοµαι. αλλα αποτυχω της ελπιδος. οπως εκπλυθη δια τουτων και νοερως αναβλεψας τον εαυτου Ποιητην επιγνωσεται. οτι ο Θεος µεθ’ υµων γεγονε και ουκ εις κενον εκοπιασα. α γραφειν ου δικαιον. Επι προσωπον κειµαι διαπαντος ολολυζων. προς ον και γινονται. Αποδοτε. ταυτα µε ηµεραν και νυκτα ισον αλγειν πεποιηκασι. ει αληθως αγαπατε µε. λογους ειπε και συνταγην τω Χριστω εποιησατο. της εµης ψυχης φυσικως κινουµενης και ιν’ ουτως ειπω εκκαιοµενης τω ερωτι. ην ακουσαι παρ’ αυτου ουδεποτε προσεδοκησα. Βεβαιωσατε τους λογους υµων εργοις. οπως κατω κειµενον αναστησω τον εµοι προσφιλεστατον. δι’ ην τον κοσµον κατελιπον. Φανερωσατε µοι. ινα µικραν αναψυξιν ευροιµι. αλλα και πυρ γενοµενα εν αυτη διαπαντος µε και δαπανωσι και καταφλεουσιν – ου µη γαρ κρυψω α µηδεν ηδικηκως υµας παρ’ υµων πεπονθα -. ει πιστευει µοι λεγοντι. τι µοι βαρος ελθοντες προεξενησατε και υποχωρουντες πλεον . ισην και υµεις την αγαπην εµοι τω εξ αγαπης τυραννουµενω. ∆ιψα δε µοι πεπαυται υδατος εν τω αει διψαν των ρηµατων την εκβασιν. αλλα ταις πραξεσιν. Ει δε µη βουλεσθε. (269) µηδε την δοξαν των αγιων θεασαιµι. επιθυµω γαρ ιδειν ποτε τον εµον αδελφον τω νοητω ηλιω θερµως προσερχοµενον. ρηµατα α αυτος ο Θεος απεγραψατο και την εµην καρδιαν ως βελος ετρωσαν. Τον Παντοκρατορα Κυριον επικαλουµενος ανακραζω. ου µονον δε. ∆ακρυα µου και αυτα θερµοτατα ρεουσι και Χριστω υπερ του πεποθηµενου προσφερονται. αδελφοι. Γνω καγω µη µονον τοις λογοις.

αρρητον ευρουσα την ευφροσυνην και ατελευτητον· ει δε σκοτει των αµαρτιων περιεχεται. Και πενθων δια τουτο και σκυθρωπαζων εγω εν αληθεια πορευοµαι και την ζωην µου θρηνων απολεγοµαι. τι βραδυνοµεν και τι το πικρον ου φευγοµεν σκοτος. ορθως και υµων ταυτα οµολογουντων. οτι ου κερδος ηγουµαι τον µονος σωζεσθαι ουδε χωρις υµων δοξαζειν θελω τον Θεον. Μηδεν ουν εις ταυτα διστασητε. αδελφοι µου. αποσπασθεισα δε τουτου αυτη τη ωρα εκτος πασης καθισταται γνωσεως. Ει µεν ουν ικανα ταυτα το κατ’ εµε. ανελθωσιν. λυπην δε οτι φοβουµαι µη συµπνιγητε τω κοσµω και απατηθεντες Χριστω ψευσησθε.καταβαρυνετε. Ει µεν ουν τω φωτι των εντολων του Χριστου καταλαµπεται. το παραδοξοτατον· χαραν µεν οτι υπερ υµων ευχοµαι και ευφραινοµαι ελπιζων απολαβειν υµας. (270) εργω δε µαλλον ενδειξεσθε α λογοις προσεπηγγειλασθε. Ιδετε και ακριβως εξετασατε ως ουδε εν τουτων απαντων υπαρχει µονιµον. αλλα ακουσατε µου των µετ’ οδυνης ρηµατων και ιδετε ως ουδεν κενον η απατηλον λεξω. φευ. Αναβλεψατε εις τον ουρανον ανω και εις την γη κατω και κατανοησατε. οπερ φριττω εννοων και εξισταµαι. ανθρωπου δε ψυχην εν πασι τοις ορωµενοις µονη αορατως οραται και πιστευεται ειναι αθανατος. Ελπιζω δε και αορατως βλεπων προς Κυριον ευχοµαι οτι ου ψευσεσθε ουδε αλλα αντ’ αλλων φθεγγεσθε. µηδε απιστιας διαλογισµοι εν ταις καρδιαις υµων. και εν φωτι γινεται απειρω της αυτου ευσπλαγχνου Θεοτητος. εν ατελευτητω σκοτει. απολογησασθε και υµεις ειτι βουλεσθε. ητις συνουσα µεν και ενοικουσα τω σωµατι παντα βλεπει και κατανοει τα υλικα και κτιστα και εκ σωµατικων συνισταµενα. Τι δε ουαι λεγοµεν τοις φιλοκοσµοις και φιληδονοις και εν τουτοις οντες ουκ αισθανοµεθα. Βαρος ο και χαραν αφραστον και λυπην απειρον εν εµοι επεργαζεται. και εργω τον λογον κυρωσατε. οποια εργα και οσα ο Θεος δι’ ηµας παντα πεποιηκεν. Τουτων ουν ουτως εχοντων. οµοιως γινεται. πυρι καυστικω οντι συµµικτω. και οιω µερει προστιθεσθε ειπατε. ινα η ευφραινοµενος εσοµαι η παλιν ωσαυτως λυπουµενος. Και τουτο εστι της εµης ψυχης η δαπανη και ουκ εα µε αναπαυθηναι η χαρηναι. µονοις δε τοις αΰλοις και νοουµενοις εγκαταλεγεται. Τι φθεγγοµεθα· “Μακαριοι οντως οι .

οτι ουκ εστι Θεος ετερος πλην αυτου. εν χαρα αισχυνοµενοι και εν ευφροσυνη αυτοι τηκοµενοι και δεινως καιοµενοι και διαφοροις ειδεσι των ιδιων παθων κολαζοµενοι. ουκ αισχυνη σκια προσπαιζων και θησαυριζων τα ρεοντα. ω ουδεις εξωµοιωται. Μαθε παρ’ ων δεδουλωσαι και οις εξακολουθεις. παντων βασιλευς. ειπε µοι. αυτος (272) αφανιει εν τη επιφανεια αυτου απο προσωπου αυτου εχθρους αυτου και τους µη ποιησαντας τα προσταγµατα αυτου. την δε υµετεραν ου κατανοειτε. πιστευεις οτι εστι Θεος ο Χριστος. Ει ουν πιστευεις. Τι δε Θεον οµολογειν και πιστευειν νοµιζετε. (271) ον γνωριζειν και ω δουλευειν ου θελετε. παντων κριτης. τοις δε µαταιοις και ρεουσι προστιθεµενοι. αποφευγοντες. πως οια δη τυφλος προσκοπτων ολον το σωµα και ολην την ψυχην µεµελανωσαι. ουκ αισθανη και φρονειν δοκεις. αθλιοτητα. Αυτος φως το αρρητον.εκζητουντες τον Κυριον και επ’ αυτον τας ελπιδας τιθεµενοι”. ο ων µονος. ουδε οµοιωθηναι δυναται. ον τροπον αποδιωκει τον ζοφον της νυκτος ανατελλων ο ηλιος. πως ως µηδε αισθησιν εχων πραττεις τα χειρονα. Καθαπερ γαρ παις εις τετρηµενον αγγος αντλων. Πως λεγεις. ως λιαν δεινον το δοκειν και το οιεσθαι – το γαρ ειναι τουτοις αφηρηται. Ανθρωπε. καν τους δαιµονας αυτους. Ει δε απιστεις. Παντων γαρ εξουσιαστης αυτος εστιν. προσφιλεστατε. Ει οιδας οτι παντα σκια και παντα παρερχονται τα ορωµενα. και εσται Κυριος ο Θεος ηµων αχωρητος εν αχωρητοις και ακαταληπτος εν ακαταληπτοις. οι δε γε αµαρτωλοι εσονται ως εν φωτι καλυπτοµενοι σκοτει. ποιητης φωτος και ζωης Κυριος. Ει ειδας τα κρειττονα. αυτος δε συ των κακων ουκ αφιστασαι. φοβου και τας εντολας αυτου φυλαττε. το απροσιτον. και οτι θνητος εγω και σκια τα ορωµενα και ο θανατος αωρος και η δοξα των δικαιων αιωνιος και η αισχυνη των αµαρτωλων τελος ουκ εχουσα”. ερωτησον. Που ελπιζετε τα εν χερσιν υµων οντα καταλιµπανοντες αγαθα. µονοις φαινοµενος τοις αξιοις κατα το µετρον της εις αυτον πιστεως. καθα δη και οι δικαιοι ταις διαφοροις αρεταις στεφανουµενοι. ους ταχα και αξιοπιστοτερους ηγη. Ει γαρ βλεπεις. . ινα και προς εκαστον των αντεχοµενων της µαταιοτητος των παροντων τρεψω τον λογον· “ Παντα επισταµαι.

Αγαπητοι µου και περιποθητοι αδελφοι. Και οτι καλον επι τουτω και επωφελες εµπειρω χρησασθαι οδηγω ηγουν πνευµατικω πατρι εις το αµαθειν τα της αρετης και της ασκητικης τεχνης την δυσκατορθωτον εργασιαν. και προς ον πασα σπουδη µετ’ ελπιδος χρηστης και απαν ενθυµιον. Λογος Κ΄. ως αγαπωντες λιαν υµας. Τουτου εγω της αγιας φωνης ηκουσα προς απαντας λεγουσης κοινως· “Οστις ου καταλειψει πατερα και µητερα και αδελφους και παντα τα υπαρχοντα αυτω και αρη τον σταυρον αυτου και . προς τους αιτησαντας γραψαι αυτοις πως οφειλει τις τον ασκητικον διανυσαι βιον. ως παρεργα. Εκαστος υµων του λοιπου ο θελει εκλεξεται. υφ’ ου πασα φωτιζοµενη ψυχη προκοπτει εις αγαπην Θεου. του Σωτηρος Χριστου και Θεου ηµων. εγραψα. Αµην. Εγω γαρ ηδη του περι υµων εγκληµατος απολελυµαι εν Χριστω Ιησου τω Κυριω ηµων. δι’ ον ηµιν ο λογος και απαν εγχειρηµα. και οσα γινωσκοµεν ωφελουντα και συνεργουντα ψυχην προς τε την εκ του κοσµου φυγην και την των παθων αλλοτριωσιν και Θεου αγαπην και τελειαν απαθειαν. εικοτως προεθυµηθηµεν· ου τα προς νουθεσιαν (και γαρ αναξιοι). Ιδου ουν παντα υµιν ανηγγειλα και το ταλαντον ουκ εκρυψα και τη σωτηρια υµων ουκ εφθονησα. ∆ια τουτο καθαπερ ηττησασθε γραψαι νυν τη αγαπη υµων. λαλησαι υµιν απο στοµατος τα δεοντα. ει µη εξ αυτης της αενναου πηγης. εξ αγαπης πολλης µη υποστειλαµενος. αλλα τα προς συµβουλην και υποµνησιν. πολλακις ηθελησατε λογον ωφελειας ακουσαι παρα της ηµων µετριοτητος. Ουτος γαρ και αρχοµενοις θεµελιος αρραγεστατος και µεσαζουσιν ελπις ακαταισχυντος και τελειουσιν αγαπη ακορεστος και ζωη ατελευτητος. (273) Περι αποταγης και εκκοπης θεληµατος. συµφεροντως ουκ ηβουληθηµεν. και δια το συντοµως υποχωρειν υµας. Τοιγαρουν και ουδαµοθεν ποθεν αλλοθεν δικαιον (274) ηγησαµην την αρχην προς ανθρωπον διψωντα την ψυχικην σωτηριαν ποιησασθαι.Ουτω τοινυν και σωµατικως ταυτα εν ταις θεοπνευστοις ευρον εγκειµενα Γραφαις και πνευµατικως εδιδαχθην παρα του Πνευµατος και προς πληροφορια υµων. Και περι πιστεως της εις τους πνευµατικους πατερας και θεωριας φωτος.

ην κληρονοµουσι µονοι οι δικαιοι. το του Σωτηρος Χριστου προσταγµα φυλαξαι ου δυνησεται πωποτε. ∆ι’ ουδεν ουν ετερον τον σταυρον εσχατως τεθειναι και παρα της Γραφης εδιδαχθην και δι’ αυτης της πειρας µεµαθηκα. Ο γαρ το ιδιον καν οπωσουν εκπληρων θεληµα. αδελφε µου. ω και οφειλεις ως αυτω τω Θεω υπακουσαι (275) και τα παρ’ αυτου σοι λεγοµενα αδιστακτως επιτελεσαι.ακολουθησει µοι. τον καλως ποιµαναι σε δυναµενον. και συ καθως ειποµεν. Ποιησον ουν. εκτενως τον Θεον παρακαλεσον. ουτω σεβασθητι αυτον και ουτω διδαχθητι παρ’ αυτου τα συµφεροντα. Και ει µεν εις ον ηδη εσχες πατερα πνευµατικον περισσοτερως πληροφορειται παρα της χαριτος η καρδια σου. οπως δειξη σοι ανθρωπον. νυνι δε Χριστου χαριτι εν καιρω βαθειας και τελειας ειρηνης ουδεν ετερον επληροφορηθηµεν ειναι σταυρον και θανατον. . και απελθε προς ανθρωπον. ει µη δια την των θλιψεων και πειρασµων υποµονην και τελευταιον δια τον θανατον αυτον τον εκουσιον. ονπερ και τοις τοτε καιροις. ην αν σοι δειξω”. ποιει α σοι λεγει και σωζη· κρεισσον γαρ µαθητην µαθητου ονοµαζεσθαι και µη ιδιορρυθµως βιουν και τρυγαν ανωφελεις καρπους του ιδιου θεληµατος. ταυτα φηµι προς υµας· Αδελφε. ον ο Θεος η µυστικως δι’ εαυτου η φανερως δια δουλου αυτου υποδειξει σοι. Ισως γαρ εκει οφθησεται σοι ο Θεος. ο πατερα πολλων πνευµατικων τεκνων αναδειξαι σε µελλων και την γην της επαγγελιας δωρησασθαι. µη δωσης υπνον σοις οφθαλµοις µηδε καµψης γονυ. Ει δε προς αλλον το Αγιον Πνευµα εκπεµψει σε. αδελφε. (276) Εαν εις το ορος αναγη σε. Ινα ουν ως προς ενα τον λογον ποιησωµαι. Εαν ειπη σοι· “∆ευρο εις γην υπακοης. επικρατουσων των αιρεσεων. Και ως αυτον τον Χριστον και ορων και λαλων. οκνηρια η ραθυµια εκλυοµενος. ει και εναντια σοι και επιβλαβη κατα το δοκουν σοι τα προσταττοµενα φαινονται. δραµε. οση σοι δυναµις. πολλοι δια του µαρτυριου και των ποικιλων βασανων προειλοντο. Εαν γαρ ακουσης παρ’ αυτου· “Εξελθε εκ της γης του θεληµατος σου και εκ της συγγενειας του φρονηµατος σου”. µη διακριθης µηδε ερυθριασης υπο κενοδοξιας ηττωµενος. ει µη την παντελη του ιδιου θεληµατος νεκρωσιν. µη διστασης το συνολον· ακουοµεν γαρ και Παυλον φυτευσαντα και Απολλω αρδευσαντα και Χριστον αυξανοντα. ουκ εστι µου αξιος”.

Εαν ιδης µετα πορνων και τελωνων και αµαρτωλων συνεσθιοντα. ινα τους παντας κερδησω” κατα νουν λογιζου. Χριστον µεταµορφουµενον και πλειονως υπερ τον ηλιον λαµποντα τω φωτι της Θεοτητος. ως εργω µεµαθηκα. περιερχου τας πολεις µετ’ αυτου θαρσαλεως· και γαρ ωφεληθηση τα µεγιστα. µηδεν λογιση εµπαθες και και ανθρωπινον. και το κατω µερος ως του ανω αποδεξαι προξενον. Ει δε εσχατως παντως καλεσει σε. και πλειονως σε φοβηθησονται. Εαν επι τραπεζης καθεσθηναι προτρεψη σοι. (277) µηδε δια το εκεινου ονοµα πολλους εχων υπακουοντας σου. βλεπων αυτον τοις ανθρωπινοις συγκαταβαινοντα παθεσιν. και νεφελην ιδης σκιαζουσαν. “ αλλα παντοτε σεαυτω προσεχε και προ οφθαλµων εχε τον θανατον και σκοπει λελογισµενως εν ποιω αρετη δοξασεις τον Θεον. ουτος δε τι. ειδως οτι τουτο αλλοις ητοιµασται και ακηκοως οτι “Ο θελων ειναι πρωτος παντων. χαιρε δε µαλλον εαν το ονοµα σου γραφη εν τω ουρανω της ταπεινωσεως.προθυµως ανελθε· και γαρ θεαση. µη ειπης· “Εκ δεξιων η αριστερων καθεσθησοµαι”. και σεβας και τιµην µετα σιωπης προς αυτον φυλαξον. µη σεαυτω αλλα τη του πατρος σου πρεσβεια το ολον επιγραψον. εαν εις αυτον αποβλεπης και µονον. και φωνης ακουσης πατρωας ανωθεν. Αλλα µηδε τοις οφθαλµοις βλεπων. Μη επαρθης δια τον σον διδασκαλον παρα µειζωνος τιµωµενος. αλλ’ απαθη παντα και αγια και το “Εγενοµην τοις πασι τα παντα. ευγνωµονως αποδεξαι. τουτοις πιστευσης το συνολον· πλανωνται γαρ και ουτοι. Εαν βλεπης και την σκιαν σου τους δαιµονας τρεµοντας. εστω εσχατος”. και καταπεσης ισως µη φερων οραν α ουδεποτε τεθεασαι. µη αποβλεπης προς τους συνοντας σοι µηδε ειπης περι τινος· “Κυριε. και προφητας παρισταµενους και βεβαιουντας ζωντων και νεκρων αυτον Θεον υπαρχειν και Κυριον. και µη αψη των προκειµενων τινος ανευ της εκεινου ευχης· αλλα µηδε ετερω δωσης η προτιµησασθαι τινα τολµησης ανευ γνωµης εκεινου και προσταξεως. ει µεν πλησιον. ευ οιδα. και αγαπησον τον διδασκαλον ως καλως σοι δια των ευτελων . Ακολουθων αυτω και τοις παρ’ αυτου λεγοµενοις πειθαρχων. Εαν ακολουθειν προτρεψηται.

αλλα κλαυσον παλιν µετα ταυτα πικρως (279) υπερ τουτου και µη τη απογνωσει καταποθης· και πεπεισµαι οτι εκεινος πρωτος σε προς εαυτον εφελκυσεται. Καν σταυρουµενον ιδης αυτον ως κακουργον και παρα κακουργων ανθρωπων πασχοντα. Ει δε και επιτιµηθης ως εκεινος. προθυµως και ολον το σωµα σου παρασχου εις καθαρσιν. µη το ωτιον µονον αλλα και την χειρα και την γλωσσαν αποκοψον του επιχειρουντος λεγειν κατα του σου πατρος η αυτου απτεσθαι.πραγµατευοµενον τα µειζονα. παντως και µειζονως επαινεθησει της πολλης αγαπης και πιστεως ενεκα. αιδεσθητι αυτον ως Κυριον και διδασκαλον και αναβαλου το εγχειρηµα. αχρειον δουλον εαυτον αποκαλειν προσετετακτο. Επι το στηθος δε πεσειν του πατρος σου ου συµφερει σοι· ει γαρ και Ιωαννης εξ αγαπης πολλης προς τον Χριστον ως προς ανθρωπον επαρρησιασατο. η οτε συ τους ποδας του πατρος σου νιψειας. αλλ’ ως θερµος Πετρος λαβε την µαχαιραν και την χειρα εκτεινας. µη προστεθης τοις κακοις ως κακος και προδοτης. πιστευσον και ευφρανθητι και τω Θεω ευχαριστησον οτι τοιουτου διδασκαλου τετυχηκας. αλλ’ ει συγγινωσκεις. ει δυνατον συναποθανον· ει δε µη. εξοµολογησαι· ει δε µη. µη σκανδαλισθης δε παρα των φθονουντων ορων ατιµαζοµενον αυτον. Ει δε και επιτιµηθης ως εκεινος. Και γαρ πταιοµεν πλειστα και κατα αγνοιαν. επι τους αυτου ποδας επι προσωπον πεσων. Εαν ιδης τον οδηγουντα σε θαυµατουργουντα και δοξαζοµενον. εαν µη τους ποδας σου νιψω”. Εαν δε ακουσης· “Ουκ εχεις µερος µετ’ εµου. Ει δε και ως ανθρωπος πτοηθεις ειπης· “Ουκ οιδα τον ανθρωπον”. ινα µαθης εκ των εις σε γενοµενων (278) το πολυ υψος της θεοποιου ταπεινωσεως. ∆εσποτα. εχης συνειδησιν. εαν. Εαν ειπη αναπεσων· “Εις εξ υµων παραδωσει µε η σκανδαλιζει µε”. µετα δακρυων ερωτησον· “Μη τι εγω ειµι. µη κρυψης τον δολον.”. Εαν θελησης νιψαι τους ποδας σου. και πλειον µαλλον τηνικαυτα ωφεληθης. αλλα µετα παντων και αυτος. ισως και ραπιζοµενον και συροµενον. οτε παντα ποιησειεν. µηδε κοινωνησης µετ’ αυτων αθωου . Αλλα µη εξ αυθαδειας µετ’ αυτου πρωτος εµβαψης την χειρα εν τω τριβλιω· τινος γαρ ουκ αγνοεις τουτο το τολµηµα. παντως και µειζονως επαινεθησει της πολλης αγαπης και πιστεως ενεκα.

µετ’ ελπιδος βεβαιας και χαρας απληρωτου επακουσον. και το παρ’ ελπιδα του θαυµατος εκπληττοµενη πηγας δακρυων αφιησι. αλλ’ εσχατος µετα παντων εξαναστησεται. Τουτου τοινυν φανεντος πας εµπαθης λογισµος αφανιζεται και παν παθος ψυχικον απελαυνεται. και µυροις αλειψας πολυτελως ενταφιασον. Εαν µετα τα προειρηµενα απαντα κατ’ ιδιαν καλεσας σε.αιµατος. θλιβερων τε και χαροποιων. παλιν προσελθε και ως µαρτυρα πλειον σεβασθητι· ει δε συναποθανη τοις πειρασµοις. Τοτε οι οφθαλµοι της καρδιας καθαιρονται. Τοτε ως εν εσοπτρω βλεπουσα η ψυχη και τα µικρα εαυτης σφαλµατα εις αβυσσον καταφερεται ταπεινωσεως. Εαν αφεθη των δεσµων. Αυτη γαρ µονη παντων επιγειων και ουρανιων. Επελευσεται γαρ η ιση του Παναγιου Πνευµατος επι σε και νυν δυναµις. Και ουτως ολως αλλοιουται ο ανθρωπος και γινωσκει Θεον και υπ’ αυτου γινωσκεται πρωτον. και της δοξης κατανοουσα το µεγεθος πασης χαρας και ευφροσυνης εµπιπλαται. (280) Αψευδης. ουκ εν ειδει πυρος αισθητως φαινοµενη ουδε µετα ηχου πολλου και πνοης βιαιας – ταυτα γαρ δια τους απιστους τοτε γεγονασιν -. και υποδεξεται σε εν τω εκδηµειν σε απο του σωµατος και µονην αιωνιαν ετοιµασει σοι. πασα νοσος σωµατικην την ιασιν δεχεται. ησυχασαι προτρεψηται και ειπη· “Καθεζου ωδε απροϊτος εως ου ενδυση δυναµιν εξ υψους”. ενεστωτων τε οµου και µελλοντων. και ορωσιν οπερ εν τοις µακαρισµοις γεγραπται. αδελφε µου. αλλ’ ως δειλος και µικροψυχος βραχυ τι τον ποιµενα καταλιπων. αλλ’ εν ειδει φωτος νοητου µετα πασης γαληνης και θυµηδιας νοερως σοι οφθησεται. και αληθινος υπαρχει ο τοιουτος διδασκαλος. την εις αυτον πιστιν φυλαξον. οπερ προοιµιον εστι του αιωνιου και πρωτου φωτος και απαυγασµα και λαµπηδων υπαρχει της αϊδιου µακαριοτητος. ποιει καταφρονειν τον . Πιστευε δε οτι µετα παρρησιας παρισταται τω Θεω καν τω ταφω το σωµα τουτου κατεθηκας και αδιστακτως επικαλου την πρεσβειαν αυτου· και βοηθησει σοι ενταυθα και εκ παντων φυλαξει σε των εναντιων. Ει γαρ και µη τριηµερος. το σωµα αυτου παρρησιαζοµενος ζητησον και τιµησον περισσοτερον µαλλον η οτε εµψυχωµενω παριστασο.

και οσα ηµεις παρελιποµεν. την µηδεποτε ισταµενην µητε πιπτουσαν. και το πολλα αποστηθιζειν και δια λογων διδασκειν οι πλειονες ευχερως εχουσιν. η νοσον επι νοσω νοσησας ψυχικως τελευτησης. ταυτα εχων εγγραφως αναγινωσκεις οτε θελησειας.ανθρωπον. αδελφε µου. Ταυτα τοιγαρουν εγραψα τη αγαπη σου. Ει δε απιστα και ουκ αρεστα σοι φανησονται. και γαρ πολλα εισιν. µηπως αβουλητως ακολουθησης και χειροσι. Περιεκτικας δε αρετας λεγοµεν ταπεινωσιν. η και εαυτην και τους αυτη εποµενους καλως οδηγουσα και απροσκοπτως την νοητην διαβιβαζουσα θαλασσαν· ην και σοι ευχοµαι παρα Θεου δωρηθηναι και νυν µαλιστα. ινα µη η θηριαλωτος υπο του ψυχοφθορου λυκου οφθης γενοµενος. µητε µονος ευρεθης κατ’ ιδιαν. και αγαπην. παντα κατα ακολουθιαν γενησονται καθως περ εφηµεν. η µονος το ουαι καταπεσων κερδανης. ινα απερ ηξιους προς απαξ παρα της εµης αθλιοτητος. ον και φιλον αµα Θεω και υιον Υψιστου και Θεον. αυτον απεργαζεται. (281) Εαν δε και πιστευσης οικονοµικως σοι και συµφεροντως ταυτα δι’ ηµων το Παναγιον Πνευµα εντελλεσθαι. συγγνωθι µοι απερ µεµαθηκα συµβουλευοντι. αυτος σε δι’ εαυτου διδαξειεν ο Χριστος. µητε νοσουση υπεισελθης ποιµνη. οπως θεαρεστως τα κατα σε διακρινης και ουτω ποιησης και σπουδασης (281) ωστε Χριστον ευρειν και εν τω νυν συνεργουντα σοι και εν τω µελλοντι πλουσιως της παρ’ αυτου ελλαµψεως την απολαυσιν σοι δωρουµενον. εξ ης η τελεια χορηγειται διακρισις. Σπανιοι γαρ ως αληθως και µαλιστα ατρι οι καλως ποιµαινειν και ιατρευειν ψυχας λογικας επισταµενοι. οσον εφικτον ανθρωποις. την των παθων αναιρετην και προξενον της ουρανιου και αγγελικης απαθειας. ποθω ποθον προσλαµβανοµενην και ερωτι ερωτα. και συ ακολουθει πασιν οις επιστασαι κρειττοσι· βλεπε δε. αλλα διαπαντος προστιθεµενην τοις εµπροσθεν. και µητε ως ποιµενι ακολουθησης τω λυκω. Ο γαρ αγαθω εαυτον εκδους διδασκαλω ουδενος . εις δε το καλυθµω εκκοψαι τα παθη και τας περιεκτικας αρετας αναφαιρετους κτησασθαι πανυ ολιγοι ευρισκονται. Νηστειαν γαρ και αγρυπνιαν και σχηµα ευλαβειας πολλοι ισως προσεποιησαντο η και εργω εκτησαντο.

την λεγουσαν· . Λογος ΚΑ΄. Την γαρ αγνειαν αυτου και παρθενιαν µετα παρρησιας ηµιν εγνωρισε και το της ταπεινωσεως αυτου παλιν απτωτον τη εαυτου ψυχη περιποιησατο. ωσπερ µοι. ω η δοξα εις τους αιωνας. φυλαττων καντουτω την ∆εσποτικην φωνην η µαλλον ειπειν εντολην. αλλ’ εις τον Θεον θαρρων και εις την του αγιου πατρος ηµων ευχην – σαρκικην αµαρτιαν ουκ επραξα. τα µικρα . αλλ’ αµεριµνως βιωσας σωθησεται εν Χριστω Ιησου τω Κυριω ηµων.ου καυχωµενος λεγω. Αδελφοι και πατερες. επει Θεου χαριτι σκεποµενος παρθενος διηλθε τον βιον. Πλην εις την φιλανθρωπιαν του τα παντα ειδοτος Θεου εµαυτον ανατιθηµι. Και αφ’ ου εν τη αγια παραγενοµην ταυτη µονη . Αµην. µετανοησας γνησιως. αλλα ταυτην ως εκεινον.τουτων φροντιει. τω σωµατι και την καρδιαν αγνος. ουτως εξειπε· “Τι κλαιεις. οπου ο τρισολβιος και µακαριος ηµων αδελφος ο κυρις µετηλθεν Αντωνιος. πλησιον της κλινης αυτου καθεζοµενω και κλαιοντι. ελπιζω. Της προς Θεον πιστεως ου γεγονας εξαρνος. Αφ’ γαρ τον της µονης εισηλθε πυλωνα και τω Χριστω συνεταξατο. Τι τοινυν των µεγαλων πατερων τα τελευταια ρηµατα και αποφθεγµατα του ηµετερου πλειω τυγχανουσι αδελφου. Καθαρος γαρ τυγχανων και την καρδιαν καθαραν κεκτηµενος απο των εµπαθων λογισµων. (283) Περι µνηµης θανατου. τον χιτωνα της σαρκος αυτου η της ψυχης αυτου ουκ εµολυνεν ου συνδυασµω εννοιων. Και οιον αγαθον τελος δεδωκεν ο τρισολβιος αυτου αδελφος Αντωνιος. εφυλαξα.αµαρτηµατα ο αγιος εκεινος ως αµαρτιας µεγαλας και ειχε και εξηγορευεν. επιταφιος προς αυτον. Και προς τω τελει. οπου προλαβοντες ηµας αδελφοι και γονεις αναµενουσιν. αδελφε. καλως και οσιως ενταυθα πολετευσαµενος.ως δοκω και παντελως . ου συγκαταθεσει λογισµων. εν αµελεια διετελεσα τας ηµερας µου. εξαγορευσας εµπονως απερ ολιγοι των µοναχων λογιζονται αµαρτηµατα. και ως ποιησει µετα της εµης ταπεινωσεως”. φησιν. ευχοµαι τω ελεησαντι µε Θεω τα υπερ της σωτηριας παντων οικονοµηθηναι και τας ψυχας ηµων διευθετηθηναι προς τον εκειθε βιον καλως. (284) ου πραξει τινι. Εσθιων δε και πινων.

ου µονον δε αλλα και απαντας τους ακηκοοτας µετα την τελευτην εκεινου ταυτα εξεπληξαν. Ουδεις γαρ εξ ηµων παρ’ εκεινω τοιουτον θησαυρον αγνειας και παρθενιας ηλπιζεν αποκρυπτεσθαι. οτι ουτω του τηδε βιου τον εµον προεπεµψα αδελφον και εν τοιουτοις εργοις και πραξεσι κατηξιωθην ιδειν αυτον προς Χριστον εκδηµησαντα. ο οφειλοµεν ποιησαι πεποιηκαµεν”. πενθος απαυστον καταλιπων τοις ταλαιπωροις ηµιν. απερ και υµεις οιδατε οτι εποιουν και ελεγον προς αυτον. ουτωσι γαληνως προσεφθεγξατο· (286) “Ουχι. πως ελαθον εµαυτον. προς τον εαυτου ∆εσποτην ανεκλαλητω χαρα εξεδηµησε. Εν Χριστω καυχωµαι. Οταν γαρ ενθυµηθω. Μετα δε ταυτα τω αγιω ηµων υφηγησατο αυτω. Θρηνουντος µου γαρ και “Μη επιλαθη” λεγοντος “ηµων. και πολλας δακρυων αφηκα πηγας τουτουγε ενεκα. παρ’ ου µαλλον εγω παιδευεσθαι ωφειλον· τας γαρ αρετας εκεινου ελαττωµατα κρινων εγω σφοδρα ηλγουν και περι της ψυχικης σωτηριας του πεποθηµενου µου αδελφου εσφαδαζον – ουτω γαρ πρεπον εστι µη ψευσεσθαι. ολως εξισταµαι και νουν και διανοιαν και την καρδιαν µου φλογιζοµαι. τα προς σωτηριαν αυτου ψυχικην σπουδαζων εγω ο µαταιος. εν αρραγει πιστει και επιγνωσει τελεια. τοτε λεγετε οτι· Αχρειοι δουλοι εσµεν.“Οταν παντα ποιησητε. Και τουτο το ρηµα υστατον τοις καθαρωτατοις αυτου χειλεσιν . οτι περι τουτου πολλη σπουδη εξ αρχης και µεριµνα µοι εγενετο. το σωµα µονον καταλιπων εν ταις εµαις αθλιαις χερσι. πως εµαταιωθην παιδευων ανδρα. αδελφε. Οιδε γαρ ο των εννοιων ηµων και των λογισµων εξεταστης Θεος. χαρα δε παλιν ανεκλαλητω συνεχοµαι. Ηδη γαρ εκλειπεις και καταλιµπανεις ηµας”. και ταπεινωσει και πιστει. ουτω τη εβδοµη ηµερα ο νεοφωτιστος ουτος και στρατιωτης νεολεκτος. ουτως απεπτη προς ουρανον. εις τον Θεον ελπιζω”.. τη προς ηµας. αλλ’ εν αγαπη. εν προθυµια µεγαλη. απερ και αυτον τον αγιον πατερα και ηµας αυτους εξεστησαν. τη εις αλληλους. (285) ο εσχατος εν τω παροντι βιω υπερ ηµας εισελθων και πρωτος την µαταιοτητα του κοσµου καταλιπων. Και ο Θεος ο φιλανθρωπος ου παρειδε µου του ταλαιπωρου την δεησιν. εν πολλαις δακρυων εκχυσεσιν. Αλλα γαρ ειθ’ ουτω και το αγιον και αγγελικον µεγα σχηµα επενδυσαµενος.

(287) ενθα παντων ευφραινοµενων η κατοικια και ο χορος των µακαριων και αγιων πατερων ηµων εναυλιζεται. τους αγωνας αυτου. ∆εηθητι υπερ αδελφων των τω . την αυτου πιστιν. του µεν σωµατος εκδηµησωµεν. ου περι φθαρτου πραγµατος διεταξατο. εν αυτω µετ’ ελπιδων χρηστων ενδηµησωµεν και καταπαυσωµεν εις αιωνιους σκηνας. αφοβως και αταραχως ως εκεινος. αλλ’ ως κοπρον η βορβορον τα τηδε παντα µισησας και βδελυξαµενος. τριποθητε αδελφε. µεµνησο της υποσχεσεως και µη επιλαθη των τελευταιων και ηδιστων εµοι ρηµατων σου. Προτερον εµου δηλονοτι το “Μη επιλαθη ηµων” αιτησαµενου “αδελφε περιποθητε”. προς δε τον Θεον απελθοντες. την µετανοιαν. προς ουδεν των παροντων προσπαθειαν ενδειξαµενος. προς τα νοητα µετεβη βασιλεια. ποσω µαλλον εκεινος ιµατιον και σκεπη τω γλυκυτατω µοι γενησεται αδελφω. τω δι’ εκεινον µεν τον κοσµον παντα και τα του κοσµου αποδυσαµενω και γυµνω προς αυτον εκδηµησαντι. ουχ απαξ τουτο ειπων. Αλλ’ ω φιλτατε και Θεω φιλουµενε. Ουτε γαρ συγγενων εµνησθη. ενδυειν τους αδελφους. ουτω τον γλυκυτατον υπνον εν ειρηνη βαθεια εκοιµηθη και υπνωσεν υπνον τον δικαιοις πρεποντα. πρεσβευων υπερ ηµων των αδελφων σου και παντος του γενους σου. ουτε φιλον ωνοµασεν εν τουτω τω βιω τινα. µηδε της σης αναγκαιας τροφης τους δεοµενους αποστερησας. την εξοµολογησιν. αξιος ως αληθως οικητωρ και κληρονοµος εκεινων γενοµενος. αλλα και δις. προς Θεον εξεδηµησεν. αυτος εκ δευτερου µη επιλαθεσθαι ηµων προεπηγγειλατο. Και εικοτως· ει γαρ ηµιν ο Θεος ενετειλατο. ουτω γυµνος πασης επιθυµιας των ορωµενων και σχεσεως. ο µηδεποτε τινος εξαιτουµενου σε παρακουσας. γεγυµνωµενοις ουσιν. ινα και ηµεις προς την εκ του σωµατος εξοδον ερχοµενοι. αξιουµεν. και νυν τον Θεον υπερ πασης σου της εν Χριστω αδελφοτητος. παρακαλω. Και τους ποδας εξαρας και τας χειρας τυπωσας σταυροειδως εν αταραχω της ψυχης καταστηµατι και κινηµατι. Ικετευσον ουν. Οιδας γαρ εν οιοις εσµεν κακοις. αυτος εν καλοις γενοµενος και πολλοις αγαθοις· ο γαρ του σκοτους απαλλαγεις ακριβως γινωσκει των εν αυτω κρατουµενων την αθλιοτητα.εξειπων. µιµησωµεθα. Αλλα τον βιον του αδελφου παντες ηµεις αναθεωρησαντες.

οπως και ηµας µετα σου εξεις υποδεξαµενος. συναναστρεφοµενοι τω . α την ταπεινην ηµων ψυχην και το σωµα βαρυνουσιν. Θεοειδης γαρ γενοµενος. Χρηζοµεν γαρ σου µαλλον αρτι της συνεργειας ηµεις η τοτε συ. αλλα σφοδρα φιλων σε και τω περι σε ποθω ανενδοτως φλεγοµενος.σω ποθω εκκρεµαµενων και τον χωρισµον στεγειν αδυνατουντων και το πενθος επισχειν µη καρτερουντων. την κατοικιαν ποιουµενοι εν αυτω. ει µη τολµηρον ειπειν. ων το παντων δεινοτατον η µονωσις και η πολλη των µεθ’ ηµων αδελφων µεριµνα. (288) µεµνηµενος οτι και ηµεις τη ση εβοηθησαµεν και συνεκοπιασαµεν εν τωδε τω βιω αδελφοτητι. και αυτοθι συνδιαγωµεν και συνευφραινωµεθα. θεοειδεστερον βλεπεις και παντα τα καθ’ ηµας. οτε των του κοσµου δικτυων υπεξελθειν επεχειρησας. Εγνως γαρ παντως αρτι τα της εµης προς σε διαθεσεως. Βλεπεις γαρ αρτι. µηδε επιλαθη αδελφου του υπερβαλλοντως σε αγαπησαντος και. ασµενως ηµας υποδεξαι. µαλλον δε προσλαβου και συνοδευσον και συγκοπιασον. απο του κοσµου σου προσδραµοντος εις την µοναχικην πολιτειαν. ινα συν σοι και µετα σου. καθως συ υπαρχεις αρτι γυµνος του σωµατος. ινα καταντησαι αξιωθωµεν προς σε και συνοικησαι σοι εν αυτω τω Κυριω και Θεω και Σωτηρι ηµων Ιησου Χριστω. υπεξελθων τον γνοφον και την οµιχλην τουτου του σωµατος. Μη ουν ψευστης των συνθηκων φανηση των προς ηµας. περι ην µε και γινωσκεις ζηλωτην µανικωτατον. ως φιλαδελφος αδελφος. και συν σοι σκηνωσαι τον υπεραγαθον Θεον εξιλεωσαι και τοπον ηµιν προετοιµασον αναπαυσεως δια της εντευθεν ευπραξιας εξειργασµενον. καταξιουµενοι οικειν και βλεπειν την αλυπον και µακαριαν ζωην. ουτω νυν και συ εις την αρρητον και θειαν και αϋλον διαγωγην προοδευσας. µονην και οικιαν προηυτρεπισαµεν. ως και εν τω παροντι βιω. γλυκυτατε αδελφε. οιδα καλως. και ως ου µισων σε ποτε η βδελυσσοµενος επεπληττον και παντι τροπω ταις νουθεσιαις ησφαλιζοµην. και των επιχειρουντων παρεµποδιζειν και κωλυειν ηµων την προς σε αφιξιν ελευθερωσον. και αυτην την ψυχην υπερ σου τεθεικοτος. και γυµνην ορας την εµην ψυχην και την γνωµην αυτης. Αλλα δος χειρα βοηθειας δια των ευπροσδεκτων σου προσευχων. Και καθαπερ ηµεις. Πολα γαρ τα ηµετερα αχθη.

ην εξ αληθινου ακηκοα στοµατος. Αµην. ακουσατε και διηγησιν υµιν διηγησοµαι προς βεβαιωσιν των ειρηµενων.αφραστω φωτι εν τη ακηρατω ζωη. και η πιστις ευθεως ενηργησε. και γαρ και Σκυθαι και βαρβαροι αλληλων τοις λογοις πιστευουσιν. εν τη ανεκλαλητω χαρα. και διδωσιν αυτω ο γερων την συγγραφην του µοναχου Μαρκου. Εζητησε και βιβλον ο νεος λαβειν εξ αυτου. οικων εν Κωνσταντινουπολει εν τοις καθ’ ηµας χρονοις. εν τη ανεκδιηγητω δοξη τε και λαµπροτητι. πιστιν δε ευρειν ουδεν το κωλυον εστιν. εν ενι των της πολεως µοναστηριων διαγοντι.ωραιος τω ειδει και φαντασιωδες το τε σχηµα και το ηθος και το βαδισµα κεκτηµενος. Αλλ’ ινα πραγµατικως δειξω υµιν της ενδιαθετου πιστεως (290) ενεργειαν. Πολλα γαρ τα εµποδιζοντα ηµας προς το ταπεινωσιν κτησασθαι. Και διηγησις εκ προοιµιων επωφελης. τα της πολιτειας των µοναχων και τα της πρακτικης αυτων ασκησεως διηγηµατα περιεχουσαν. Αδελφοι και πατερες. ουκ ενηστευσα. ως εκ τουτων και υποληψεις πονηρας εχειν τινας εις αυτον. Και τα της ψυχης αυτου προς αυτον αναθεµενος. Ει γαρ απο ψυχης θελησοµεν. φησιν ο θειος ∆αβιδ. εντολην µικραν εις µονην υποµνησιν ελαβε παρ’ αυτου. καλον ηµας ανακηρυττειν εις παντας το ελεος του Θεου και γνωριζειν τοις πλησιον ηµων την προς ηµας αυτου ευσπλαγχνιαν και αφατον αγαθοτητα. την περι πνευµατικου νοµου . γνωριµος κατεσταθη. ουκ ηγρυπνησα. εταπεινωθην δε και εσωσε µε συντοµως ο Κυριος”. τη εν Πατρι και Υιω και Αγιω Πνευµατι ορωµενη και προσκυνουµενη εις τους αιωνας. Λογος ΚΒ΄. ουκ εχαµευνησα. (289) Περι πιστεως. Και διδασκαλια περι των λεγοντων µη ειναι δυνατον εν µεσω των βιωτικων το τελειον φθασαι των αρετων. ει και τω αυτεξουσιω της ηµων προαιρεσεως και αυτη υποκειται. αγιω τινι µοναχω. “Εγω ουν. ως ορατε. τους το εξωθεν µονον βλεποντας περικαλυµµα και κακως κρινοντας τα αλλοτρια -. Πολλω δε συντοµωτερον ειπειν· “Μονον επιστευσα και προσελαβετο µε ο Κυριος”. . νεος την ηλικιαν υπαρχων και αυτος ωσει ετων εικοσιν. δωρον γαρ εστι του ∆εσποτου αυτη και φυσικον πλεονεκτηµα. Γεωργιος τις τουνοµα.

∆ιο και δακρυα καθ’ εσπεραν απο των οφθαλµων . φροντιζων των τω βιω αρµοζοντων. ιν’ ειπω. Ταυτην δε ως εξ αυτου του Θεου σταλεισαν ο νεος δεξαµενος και ως µεγα τι εξ αυτης ελπιζων καρπωσασθαι. ελεησον µε’. δυνασαι γαρ”. αλλ’ Υιον Θεου οµολογησας. Τη ουν αγαπη τουτου και τη επιθυµια τρωθεις. ως εκ τουτου µηδενι ανθρωπω γινωσκεσθαι τα πραττοµενα. Την γαρ ηµεραν οικου προΐστατο των πατρικιων τινος και εν τω παλατιω καθ’ εκαστην προηρχετο. Ταυτα τοινυν ο νεος εκεινος εθαυµασε και θαυµασας επιστευσεν οτι τη επιµελεια της συνειδησεως ευρησει ωφελειαν και τη των εντολων εργασια την ενεργειαν του Αγιου Πνευµατος και τη χαριτι τουτου νοερως αναβλεψει και ιδη τον Κυριον.” Ταυτη τοιγαρουν εξακολουθων απαραλειπτως κακεινης το λεγειν προστιθεισης οσηµεραι. ει µη την δοθεισαν αυτω µικραν εντολην παρα του αγιου εκεινου γεροντος εκαστη εσπερα εποιει και ουτως επι της κλινης εκαθευδε. οµοιος εστι δουλω αργυρωνητω. ταυτη προθυµως υπηκουε και αδιστακτως. Και εκ παντων ωφεληθεις. Και ουδεποτε εκτοτε εκοιµηθη ελεγχουσης αυτον της συνειδησεως και λεγουσης· “Τι τουτο ουκ εποιησας. ουτως απαντα επραττε.διδασκουσαν. εις ολιγας ηµερας πολλη προσετεθη η της εσπερας ακολουθια. και πλειον λεγειν το ῾ Κυριε. τρια µονα κεφαλαια. Της συνειδησεως ουν λεγουσης αυτω· “Ποιησον παντως και ετερας µετανοιας και αλλους ψαλµους προσθες. Το δε τριτον· “Τυφλος εστι κραζων και λεγων ῾ Υιε ∆αβιδ. Και το µεν εν υπαρχον το ουτως αυταις εγκειµενον λεξεσι· “Ζητων θεραπειαν. ος αµα τω αγορασθηναι συν ταις ωναις και ελευθεριαν αυτω γραφηναι επιζητει”. (291) ο προσευχοµενος σωµατικως και µηπω εχων γνωσιν πνευµατικην· ο ποτε δε τυφλος αναβλεψας και ιδων τον Κυριον. ως µεθ’ ορκων µε εβεβαιωσεν. προσεκυνησεν αυτω”. ως εξ αυτου του Θεου λεγοµενα. Το δε ετερον· “Ο προ της εργασιας των εντολων τας ενεργειας του Αγιου Πνευµατος επιζητων. ελεησον’ . εν τη αυτου καρδια ενεπηξε. Ουδεν δε ετερον επραξεν. ουκετι υιον ∆αβιδ. το πρωτον καλλος δι’ ελπιδος εζητει και µη φαινοµενον. ουτω µετα ποθου και προσοχης διηλθε πασαν αυτην. επιµελησαι της συνειδησεως και οσα λεγει ποιησον και ευρησεις ωφελειαν”.

ουδε κοσµου φροντις. Ισταµενου ουν αυτου εν µια και το “Ο Θεος. Ουδε φοβος ην εν αυτω του µη πεσειν. Ειτα εις ουρανον ανηλθεν ο νους αυτου και αλλο φως εθεασατο υπερ το πλησιαζον τρανοτερον. κεκολληµενους εχων αλληλοις και αµετακινητους τους ποδας εν παραστασει. Παρελθουσης δε της θεωριας ταυτης και εις εαυτον παλιν. ουδε τι των. επι της κλινης ανεπεσε και αυτη τη ωρα ο αλεκτωρ . αλλ’ ολως φωτι αΰλω συνων και τω δοκειν αυτος φως γενοµενος και παντος κοσµου επιλαθοµενος. δακρυων και χαρας ανεκφραστου και αγαλλιασεως εµπλεως εγενετο. Τελος. διηρκει µεχρι µεσονυκτιου. Φως γαρ µονον εβλεπε παντοθεν και ουδε ει επι γης επατει εγινωσκεν. ο ρηθεις αγιος εκεινος και ισαγγελος γερων. ο νεανιας γενοµενος. ιλαστητι µοι τω αµαρτωλω”λαλουντος τω νοΐ µαλλον η τω στοµατι. πλησιον του φωτος εκεινου ισταµενος. ως στηλη τις η ωσπερ τις ασωµατος. χαρα και εκπληξει συνειχετο και απο καρδιας εδακρυε και τοις δακρυσιν η γλυκυτης συνειπετο. ως παροντος του Κυριου σωµατικως. (293) Ως ουν εγω ταυτα ηκουσα. Τουτου δε γεγονοτος ηγνοησεν ο νεανιας και επελαθετο ει εν οικω ην η οτι υπο στεγην υπηρχε. ο την εντολην αυτω και την βιβλον προχειρισαµενος. ελλαµψις θεια πλουσιως αιφνης επεφανεν ανωθεν και παντα τον τοπον επληρωσε. αλλ’ ουτως ιστατο ακινητος. ως ελεγεν. Εφανη αυτω παραδοξως. ελογισαµην και του αγιου τουτου την πρεσβειαν πολα συηνεργησασαν αυτω και του Θεου παλιν δειξαι τω νεω οικονοµησαντος το οιον υψος αρετης ο αγιος ουτος εκεκτητο. ουτω τοις αχραντοις ποσιν αυτου προσεπιπτεν και ως τυφλος ελεηθηναι και ψυχικως αναβλεψαι ητειτο. µηδολως εν τω καιρω της προσευχης χαυνουµενου η ραθυµουντος αυτου η τινος µελους των του σωµατος αυτου κινουµενου το συνολον µεχρι και περιστροφης οφθαλµου η αναβλεψεως. οια τοις ανθρωποις και σωµα φορουσι προσβαλλουσι. τω λογισµω τοτε προσεβαλλον.αυτου κατηρχοντο και συχνοτερον επι (292) την γην και επι προσωπον γονυκλισιας εποιει. Ως δε καθ’ εσπεραν η ευχη προσετιθετο. ευχαι τε παρ’ αυτου προς την Θεοτοκον ανεγινωσκοντο εµπονως και µετα στεναγµων και δακρυων και.

ως ωµνυε. και ιδου ενταυθα και του ∆αβιδ περισσοτερον. οσα η πιστις η εις Θεον δυναται. µηδεν πλεον του νεου εκεινου εργασαµενου. τι θαυµαστον.ο γαρ δοκιµαζων και εκπειραζων πιστιν ου κεκτηται -. ως εν πασι τοις αλλοις του βιου αισθητοις πραγµασιν αναισθητως διακεισθαι και µηδε αυτον την βρωσιν και ποσιν ενηδονως η συχνοτερως προσιεσθαι. ουτε ησυχια ωφελει η αναχωρησις κοσµου. ει µη απερ ηκουσατε. εαν ραθυµωµεν και αµελωµεν. Ουτος δε µηδεν τοιουτον εν νω λαβοµενος ποτε. εαν σπουδαιοι ωµεν και διεγηγερµενοι. Ηκουσατε.µονον ηκουσε περι τουτων και ευθεως επιστευσε· και τοσουτον.ω των κριµατων σου. ο και ποιησας αυτα εν οις επισταται κριµασι. τοις εργοις βεβαιουµενη. αλλα πασαν αλλην ο νεανιας εκεινος εµπαθη και φιληδονον απορριψαµενος εννοιαν. τα παρα της ιδιας λεγοµενα εφροντιζε συνειδησεως. ει ταυτα παλιν εζητησε. ουτως. ως ουτε νεοτης αποβλητος ουτε γηρας ωφελιµον µη ουσης συνεσεως και φοβου Θεου. ωστε και εργα τη πιστει αρµοζοντα επιδειξασθαι. και αυτος εξανεστη ψαλαι κατα το συνηθες. µηδε εννοιαν υπνου κατ’ εκεινην την νυκτα λαβοµενος. µετ’ ορθης πιστεως και αδιστακτου ελπιδος. µνησθεις της χαριτος ης εξεπεσε. Εγνωτε. Και µετ’ ολιγον αι εκκλησιαι τον ορθρον εσηµανον. Μη ουν ειπη τις προς δοκιµην ταυτα εκεινον εργασασθαι· ουδε γαρ µεχρι λογισµου τουτο η ειπεν η ενενοησεν . Κυριε . Εκεινος γαρ παρα Θεου την µαρτυριαν ειληφε και προφητης εχρισθη και βασιλευς και Πνευµατος Αγιου γεγονε µετοχος και πολλας ειχε τας περι Θεου αποδειξεις· αµαρτησας ουν και στεερηθεις την χαριν του Πνευµατος και την προφητειαν αφαιρεθεις και της συνηθους οµιλιας του Θεου αλλοτριωθεις.εφωνησε και της νυκτος το µεσον ειναι εδηλωσε. αλλα µονοις προσκειµενος τοις του κοσµου και µονα βλεπων τα προσκαιρα και διανοιαν εχων µηδεν φαντασθεισαν των γηΐνων ποτε υψηλοτερον. Ταυτα εγενοντο ως ο Θεος οιδεν. Εµαθετε οτι ουτε µεση πολις (294) εµποδιζει ηµας εις το κατεργαζεσθαι τας εντολας του Θεου. δι’ ων η εκεινου πτερωθεισα διανοια εις ουρανους . . Παντως ακουοµεν τον ∆αβιδ απαντες και θαυµαζοµεν και λεγοµεν οτι εις ∆αβιδ και αλλος ου γεγονε. αδελφοι µου.

Παντως ουδεν εστι µεγαλωτερον αλλο. Οµως τι τουτου µειζον ευρησεται η τι τελειοτερον. Και εικοτως· η γαρ αγαπη του ζητουµενου εξεστησεν αυτον και κοσµου και φυσεως και πραγµατων απαντων. (296) Ταυτα αδελφοι µου.εφθασε και την Μητερα Χριστου εις συµπαθειαν εικλυσε και τη ταυτης πρεσβεια το Θειον εξιλεωσατο και την χαριν του Πνευµατος εως ουρανου φθασαι ενισχυσε και φως θεασασθαι κατηξιωσεν. σοφιας φοβος Κυριου. η ετι βουλεσθε· και αλλα ειπειν µε µειζονα. ο µητε χρονοις νηστευσας πολλοις. Και οι θελοντες . Ου δε καθαρσις. µητε ποτε χαµευνησας. Ελλαµψις δε ποθου πληρωσις τοις των µεγιστων η του µεγιστου η υπερ το µεγα εφιεµενοις”. Μαλλον δε ειπειν εν σωµατι αγγελος. του επιπροσθουντος τη ψυχη νεφους και µη εωντος καθαρως ιδειν την θειαν ακτινα. ανθρωπος το φαινοµενον και ασαρκος τον νουµενον. (295) τον εν Σοδοµοις θρυλουµενον. αρχην δε της των πνευµατικων ευρε γνωσεως. και ολον αυτου του Πνευµατος και φως απειργασατο· και ταυτα µεσον πολεως οικουντα και οικου προνοουµενον δουλων τε και ελευθερων φροντιζοντα και παντα ποιουντα και πρασσοντα οσα τω βιω αρµοζουσιν. σαρκος καθαρσις. Ουτος ο νεος. µη κοµην αποκειραµενος. ∆ιο και τη του αισθητου ηλιου δυσει του νοητου φωστηρος το γλυκυ τουτον διαδεχεται φως. Ου γαρ φοβος. Θεου τα θαυµασια. ∆ια τουτο κρυπτοµενους φανεροι τους αγιους αυτου ο Θεος. εις ον ο γενοµενος τελος µεν και περας των αισθητων απαντων κατειληφε. ελλαµψις. υπερ τον Λωτ εφανη. τελος ατελες ειναι πασης αρετης τον φωτισµον εδηλωσε τον του Πνευµατος. προβεβαιουν και πιστουµενον το µελλον αυτον αδιαλειπτον διαδεξασθαι φως. βλεποµενος αλλ’ ου κατεχοµενος. α ουδε η ακοη υµων ισως δυνηθη παραδεξασθαι. Ου δε εντολων τηρησις. Αλλα αρκουσι ταυτα και τω νεω εις επαινον και υµας κινησαι εις ποθον και µιµησιν αυτου. αγρυπνησας µονον ολιγα. οι δε αναπολογητοι γενωνται. τοις πασι τα παντα ορωµενος και µονος µονω Θεω τω παντα γινωσκοντι ων. καθως ο Θεολογος εφη Γρηγοριος· “Αρχη. φησι. ου παντες εφιενται και ολιγοι λιαν επιτυγχανουσιν. Ωστε ταυτα ειπων. µη ενδυσαµενος τριχινα. µη κοσµου εκστας τω σωµατι. εντολων τηρησις. ινα οι µεν ζηλωσι τουτους. πνευµατι δε. κρατητος και ακρατητος.

οταν εννοησω οτι τοιουτον ∆εσποτην εχοντες µεγαλοδωρον και φιλανθρωπον ως δια µονην την προς αυτον πιστιν τοιαυτα ηµιν χαριζοµενον α και νουν υπερβαινει και ακοην και διανοιαν και ουδε επι καρδιαν ποτε ανεβη ανθρωπου. ινα της πλανης ηµας απαλλαξη και της αµαρτιας ελευθερωση. δια της ευχαριστιας και της προς Θεον ευνοιας εκεισε τα µειζονα και αιωνιζοντα απολαυσωµεν. αφετε γην και παντα οσα παρερχονται. Και δια τουτο πλειονος και της τιµωριας δεοµεθα. Εµοι θρηνειν επερχεται και την καρδιαν µου δαπανωµαι και δι’ ηµας τηκοµαι. οτι µικρον ετι και ο ουρανος και η γη παρελευσεται. και πιστευσαντες ολοψυχως επι τον Κυριον. ει δει την αληθειαν ειπειν. και εκτος εκεινου ουκ εστι στασις.εν µεσω θορυβων ειναι. Αψευδης γαρ εστιν. την εκ Πνευµατος. ουτε καταληψις της των αµαρτωλων πτωσεως. σωζωνται και µεγαλων παρα του Θεου υπερ µονης της εις αυτον πιστεως αξιουνται καλων. ηµεις ωσπερ αλογα ζωα προτιµωµεν γην µονην (297) και τα απο γης ηµιν δια πολλην ευσπλαγχνιαν αναδιδοµενα εις αυταρκη χρειαν του σωµατος. οσω και πλειον ευεργετηθηµεν και γνωριζοµεν Θεον δι’ ηµας γενοµενον ως ηµεις. ως αν οι δια ραθυµιαν αποτυγχανοντες µηδεν εχωσι λεγειν εν τη ηµερα της κρισεως. αµαρτιας µονης εκτος. Αλλ’ οιµοι. οτι περι των µελλοντων µηδολως φροντιζοντες αχαριστουµεν και περι των εν χερσιν αυτων και ισοι δαιµονων γινοµεθα η και χειρονες. εν κοινοβιοις τε και ορεσι και σπηλαιοις αξιως πολιτευοµενοι. Αχωρητος γαρ ο Θεος υπαρχει και ακαταληπτος· ποιος ουν εσται τοπος. Ελεησατε ουν εαυτους και ηµας τους υµας αγαπωντας και πολλακις υπερ υµων θρηνουντας και δακρυα χεοντας – τοιουτους γαρ ηµας ο συµπαθης και ελεηµων Θεος παρακελευεται –. ειπε. των εκπιπτοντων της βασιλειας αυτου. και η ψυχη ηµων ανεµποδιστως την προς τα ανω ποιηται πορειαν. ινα εκ τουτων συµµετρως τρεφοµενοι. τρεφοµενη και αυτη δηλονοτι την νοεραν τροφην. Τουτο γαρ ανθρωπος και εις τουτο εκτισθηµεν και δια τουτο παρηχθηµεν. Αλλα τι . ο επαγγειλαµενος σωζειν εκ µονης της εις αυτον πιστεως. ει δυνασαι. κατα το µετρον της καθαρσεως και της αναβασεως. ουτε περας. αδελφοι µου. ινα ενταυθα µικρα ευεργετηθεντες. και προσελθετε προς αυτον και κολληθητε αυτω.

αδελφοι µου. οπερ αδυνατον. επειδη και τουτο εξ εκεινου του νεου µεµαθηκα ακριβως. καθως αυτος ο θεος ενετειλατο. . ποσων αγαθων ελπιζειν µαλλον τευξεσθαι χρη τους απαντα τα του βιου και παντας αµα καταλιµπανοντας και αυτας αυτων τας ιδιας ψυχας εκδιδοντας δια τον Θεον εις θανατον. Πασι τουτοις λογω µονω πιστευοµεν αληθως. και ερευνησον ακριβως. Ουχι πανταχου Χριστος ονοµαζεται. Και γαρ ο αρξαµενος τα καλα πρασσειν αδιστακτω πιστει και ολοψυχω προθεσει και την εξ αυτων εγγινοµενην ωφελειαν επαισθανεσθαι. και µυριασιν ενα. τοις δε εργοις αρνουµεθα. πιστευσας απο ψυχης και τον Θεον επικαλεσαµενος. Ζητησον. εν κοινοβιοις και ορεσι. πως απιστοι εχοµεν ευρεθηναι εν τη ηµερα της κρισεως (298) και χειρονα των µηδε ειδοτων τον Κυριον υποστησοµεθα κολασιν. εδελφοι. ει µη εκ του κοσµου συντοµως υποχωρησουσιν. ο εν µεσω τω βιω στρεφοµενος και µηδεν περι αποταγης η ακτηµοσυνης η υπακοης ποτε λογισαµενος. ουτως ηλεηθη. Ει γαρ εκεινος. αλλα παντας πληροφορων τους εντυγχανοντας τωδε τω διηγηµατι οτι ο θελων ποιειν το αγαθον εν παντι τοπω εκ Θεου το δυνασθαι ελαβεν. Η γαρ ρηθεισα περι του νεου τουτου υποθεσις θαυµαστη τε εστι και παραδοξος και ουδε ει εν αλλω τινι τοιουτον τι γεγενηται ηκουσαµεν. αυτος αφ’ εαυτου γνωσεται οτι µεγα εµποδιον τοις κατα Θεον ζην ελοµενοις η φροντις του κοσµου και η εν αυτω διαγωγη. ει τηρουσι τας εντολας αυτου· και µολις ευρησης εν χιλιασιν. Ταυτα δε εγραψα ουχι κωλυων την αναχωρησιν. τον εργω και λογω χριστιανον οντα. ει δοκει. εν κωµαις. κακεινος ποιησει και µειζονα τουτων ποιησει”. εκπεσειν του τοιουτου καλου γινωσκετωσαν. Ουχι δια του αγιου Ευαγγελιου ειρηκεν ο Κυριος ηµων και Θεος· “Ο πιστευσας εις εµε. ως αληθως. Ουχ ορατε. Αναγκη γαρ η ως απιστους κατακριθηναι ηµας η Χριστον ψευστην αποδειχθηναι. Αλλως δε και µαλλον η υποθεσις αυτη προτρεπτικη υπαρχει προς αναχωρησιν.δει µε ειπειν. αδυνατον. “. την δε εν µεσω µαλλον του βιου διαγωγην προτρεποµενος. εν πολεσιν. τα εργα α εγω ποιω. Ποιος ουν εξ ηµων τολµα ειπειν· “ Εργα Χριστου εγω ποιω και πιστευω ορθως εις Χριστον. Ει δε και γεγονεν εν τισιν η γενησεται.

(300) Και γαρ. οτι ολως φανηναι µοι ευδοκησεν. εις παντελη κατηντησα σκοτωσιν. ωστε µη µεµνησθαι µε τινος µικρου η µεγαλου µεχρι ψιλης εννοιας ποτε. διο και προσθεις υφηγησατο µοι ταυτα· “Οτι µετα την θαυµαστην εκεινην αλλοιωσιν και την εις εµε υπερ ανθρωπον γενοµενην αντιληψιν ου πολλαι. τριτον ετος η και τεταρτον εν τη µοναδικη πολιτεια διατελουντι και τον τριακοστον δευτερον της ηλικιας του σωµατος αυτου χρονον αγοντι.. ινα µαθης ακριβως εις οιον απωλειας βοθρον εκ ραθυµιας κατηνεχθην εγω ο αθλιος και του Θεου θαυµασης και εκπλαγης την και µετα ταυτα εις εµε γενοµενην αγαθοτητα αφατον. απηρχοµην συχνοτερον. ει και τας εντολας αυτου ο ασυνειδητος ουκ εφυλαττον. αλλα και τα γινοµενα εξηγορευον και εις το κελλιον αυτου. φησιν. Ου γαρ απεστην τελειως εξ αυτου ο αναξιος. ως µηδε εννοησας ποτε η ακουσας τα αγια ρηµατα του Χριστου.(299) Μοναχω γαρ γεγονοτι υστερον ενετυχον. οτε εν τη πολει ετυγχανον. Νυνι δε. και εγλιχοµην εξω του κοσµου γενεσθαι παντος και κατα µονας εκζητειν τον οφθεντα µοι – τουτου γαρ χαριν πεπεισµαι. . µετα την τοσουτων χρονων παρελευσιν ο Θεος ο φιλανθρωπος ταις εκεινου ευχαις ελεησας µε. αγνωστως ουτως εν τη ταλαιπωρω καρδια µου η προς τον αγιον γεροντα αγαπη και πιστις διεµενε. ως οιµαι. Ακριβως γαρ αυτον εγινωσκον. υφ’ ων και εµαυτον εωρων προς κρυπτας εργασιας εµποδιζοµενον και του καλου κατα µικρον υστερουµενον. κατα µικρον µικρον παντων των προλεχθεντων επιλαθοµενος. δι’ ην. ως φιλον οντα και συνανατροφον. αδελφε. Επει δε τουτο ποιησαι συντοµως ουκ ισχυσα. Αλλα και τον αγιον εκεινον. τον τοτε µε ελεησαντα και την µικραν µοι εντολην δεδωκοτα και την ρηθεισαν βιβλον εξαποστειλαντα. ηµεραι διεληλυθησαν και συνεχεις µοι του βιου επεπεσον πειρασµοι. λεγω σοι. εξ ωνπερ προειρηκα. δι’ αυτου µε παλιν εκ της πολλης πλανης και του βυθου των κακων εξαρπασας ερρυσατο. Εις πλειονα δε µαλλον κακα υπερ τα συµβαντα µοι πρωην περιεπεσον και ουτω διεκειµην. ινα προς εαυτον µε τον αναξιον εφελκυσηται και παντος του κοσµου αποχωριση µε . Ταυτα δε. ως ενα των τυχοντων ανθρωπων εβλεπον και ουδε ψιλην εννοιαν περι των οραθεντων µοι δι’ αυτον ελαµβανον. ουκ οιδ’ οπως ειπω. φησι.

και διδασκαλιας τροπω εγγραφως ταυτα εκθεσασθαι µοι. και ουκ εστι τον ολοψυχως ζητουντα µη ευρειν και πλουτησαι τον πλουτον των χαρισµατων αυτου. ειπειν µοι αυτον παρεκαλεσα πως τοιαυτα η πιστις ενεργειν θαυµασια πεφυκε. Λογος ΚΓ΄. και τα προσωπα ηµων ου µη καταισχυνθη. Αλλ’ ωσπερ παντι τω κρουοντι επιµονως ανοιγει τας πυλας της βασιλειας αυτου και διδωσι τω αιτουντι Πνευµα ευθες και παναγιον. ουτω και υµεις εντρυφησετε των απορρητων αυτου αγαθων. ου µονον δε. ω η δοξα εις τους αιωνας των αιωνων. Αµην. Κοπω τοινυν πολλω και πλειοσι δακρυσι και ακριβει ξενιτεια και τελεια υπακοη και εκκοπη παντελει του οικειου θεληµατος και πολλοις αλλοις σκηροτατοις επιτηδευµασι τε και πραξεσιν. τα πολλα των αµαρτηµατων µου πληθη παριδων ο ευσπλαχνος Κυριος και µοναχον µε γενεσθαι παρ’ αυτου του αγιου γεροντος ωκονοµησε και µετ’ αυτου συνειναι µε διηνεκως. οια τοτε εωρακα. ουδεπω µεχρι του νυν ηξιωθην θεασασθαι”. ει και µη λογον ειχε σοφιας της εξωθεν. τοις µετα πιστεως των γεγραµµενων επιβατευουσι. τον επ’ αληθειας αναξιον. εν Χριστω αδελφοι. Ο δε και λεγειν απηρξατο και τα λεγοµενα γραφειν ουκ ωκνησεν. ∆ια τουτο παρακαλω υµας. νυν µεν εκ µερους και µετα σοφιας της κρειττονος. ινα µη τον λογον µηκυνωµεν. αλλα και των πραγµατων αυτων ακριβη κεκτηµενον την ειδησιν εκ πρακτικης γνωσεως. εν αλλοις ανεταξαµεθα εις τραπεζαν ευφροσυνης. δραµωµεν εµπονως και ηµεις τον δροµον των εντολων του Χριστου. ων ητοιµασε τοις αγαπωσιν αυτον. ακατασχετω και ανενδοτω δροµω πορευοµενυ µου. εν δε τω αιωνι τω µελλοντι ολοκληρως µετα παντων των απ’ αιωνος αγιων εν Χριστω Ιησου τω Κυριω ηµων. (301) α και. τοιαυτην δε θεωριαν. Εγω δε ο ταλαιπωρος των αγιων εκεινου ρηµατων επακροασαµενος και ολον οντα της θειας εµπλεων χαριτος στοχασαµενος και αληθη σοφον.καθαπερ ορας. µικραν µεν και ολιγην αµυδρως πως ακτινα του γλυκυτατου και θειου εκεινου φωτος ιδειν και αυθις ηξιωµαι. (302) . κατηξιωσε. Ταυτα ουν δακρυων ελαλει µοι και τουτων ετερα πλειονα.

Παντα ανθρωπον ως αγγελον µακαρισει ο ανθρωπος εκεινος. πονος γαρ εστιν εις κορον αυτω. ακουσατε µου. τραυµατων µικρων δερµατος σωµατος αυτου φροντισει η µελετησει αυτω περι τουτων. και εκ συνοχης της καρδιας αυτου ουκ αφιεται διαβλεψαι και ιδειν τα επι τω σωµατι αυτου. φαρµακω πληγεις την καρδιαν αυτου και αλγων και κοπτοµενος πονω σφοδρω τα εντος αυτου. Επι κλινην στρωµνης αυτου ουκ αναβησεται. και παν κτηνος και παν ερπετον ερπον επι της γης και παν ο εχει πνευµα . εγω δε ουκ ηδειν “. θανατος γαρ συντριβει µου την καρδιαν. πηγης υδωρ µαλλον προχεοντες η προφεροντες το οραν. Οινον ηδεως ου πιεται. Ου φροντισει κτηµατων η πραγµατων αυτου. Και τινα εισιν α λεγει και προς τον φιλανθρωπον Κυριον ευχεται. Ο γαρ εν τη καρδια αυτου κρυπτος πονος καλυψει παντα πονον η κνησµονην. καταλειψει τον πλουτον αυτου εις διαρπαγην τοις βουλοµενοις. γινοµενην επι δερµατιδα σωµατος αυτου. υιοι µου εσχατοι. Τοις καλουσιν εις δειπνον ποτου µετ’ οργης µεγαλης αποκριθησεται· “Αποστητε απ’ εµου. αγαπητοι µου. αλλα πονω και οδυνη αφορητω της καρδιας αυτου επιλανθανεται των πληγων. και τι οιδα ει αρτι λαβη αυτην. Ποιος των ανθρωπων. οτι η ζωη αυτη θανατος. εµπεπλησται γαρ πικριας. φροντιδα µηδεµιαν ποιουµενος των ορωντων αυτον ασχηµονουντα η των ακουοντων της κραυγης αυτου και καταλοιδορουντων αυτον. και τους οντας και τους παρελθοντας και τους µηπω τον κοσµον γνωρισαντας. Επιλαθηται δε και γονεων και φιλων αυτου (303) και επι παντα ανθρωπον ουκ ατενισει τοις οφθαλµοις. ει αληθως ως πατερα ποθειτε µε και ζητειτε µε. αλλ’ εσται κυλινδουµενος και ασπαιρων επι της γης. Εσονται οι οφθαλµοι αυτου φλεβες. και τα ιµατια αυτου ταις χερσιν αυτου διαρρηξει και τοις ονυξιν αυτου των χειρων τα τραυµατα του σωµατος αυτου επιξανη. Ζην γαρ εν βιω µισητον µοι γεγονεν.Περι µετανοιας και φοβου Θεου. κραζων µεγαλα και οδυροµενος. ουδε επιστραφησεται αυστηρω τω προσωπω επι ανθρωπον καταρωµενον αυτον. των εν τω σωµατι αυτου. Αρτον ηδεως ου φαγεται. περιποιητοι µου. Ακουσατε µου των λογων. Και οποιον αγωνα εχει ψυχης και πονον καρδιας ο µετα συντετριµµενου του πνευµατος µετανοων.

αλλ’ εξει τους παντας ισον. Ησθηθην της κρισεως σου και λογος απολογιας ουχ ευρεθη εν τω στοµατι µου. Συ αγαθος. ως δουλος και ως οφειλετης ποιησει. Τον δε ιχωρα των τραυµατων αυτου αποξεσει ου µετα οστρακου ως ο Ιωβ. το γαρ ελεος παρα σοι εστιν. εγω δε ουκ εγινωσκον σε. ∆ικαιον απο αδικου ου διακρινει. νυνι δε ακηκοα περι σου και εφριξα και τι ποιησω ουκ οιδα. ανταλλαγµα δε αµαρτιας αυτου ουδεν ευρησει.ζωης µακαρισει λεγων· “Ως ευλογηµενα παντα τα υπο του Θεου ποιηθεντα. εγω δε σων χειρων εργον. εγω δε µονος φορτιω βαρουµαι αµαρτηµατων και πυρι κρισεως κρινοµαι και οδυνωµαι µονος επι της γης! “. Πασαν ψυχην µιαν λογισεται και ως αγιαν τω κυριω σεβασθησεται και ως ακαθαρτος ευλαβηθησεται απο παντων. και δια τουτο χειρων η οδυνη του ανθρωπου εκεινου δεκαπλασιως υπερ την πληγην του Ιωβ. και εστιν ουδεν ο ου βλεπεις. πασαν δε κακιαν µετηλθον εν αφροσυνη. (305) οτι εαν πασαν δικαιοσυνην ποιηση ανθρωπος. εις τα ιδια υποχωρησουσιν εκαστος. εργα δε σων προσταγµατων ουκ επραξα. εν χαρα ψυχης και ζωης αυτων απονως διαγοντα. τελος ουκ εχοντι. Κυριε. ουτος δε την ψυχην συν τω σωµατι υπο αµαρτιων εσχε πεφαρµαγµενην. κλαυσει εν οδυνη ψυχης αυτου και βοησει εν απογνωσει προς τον Παντοκρατορα Κυριον. αλλα τοις ονυξι των χειρων αυτου δια την βιαν του πονου της καρδιας αυτου· Ιωβ γαρ την σαρκα πληγεις ειχε την ψυχην υπο Θεου σκεποµενην. Μετα ταυτα δε καταλειψουσιν αυτον συγγενεις κατα σαρκα και παντες γνωστοι και φιλοι αυτου οι εν κοσµω· µικρον γαρ συνακολουθησαντες αυτω και συνδακρυσαντες την απαρηγορητον θλιψιν αυτου και το απαρακλητον της ψυχης αυτου θεωρησαντες. και επι κοπριας αµυθητων καθηται αµαρτιων και σκοτει αγνοιας και λυπης περιεχεται. και µονος καταλειφθεις και την περιεχουσαν αυτον ερηµιαν και αποριαν και θλιψιν και οδυνην θεασαµενος. Παντως ουδεις.αµαρτια γαρ θανατος. . Ουτος µονος χωριζεται απο πασης της κτισεως της υπο τον ουρανον. Ενος γαρ λογου αργου στοµατος µου ανταξιον ουδεν διεπραξαµην επι της γης. (304) καθαρους τε και ακαθαρτους. και τις εσται ο δι’ αυτης αποθνησκων και αφ΄ εαυτου ανισταµενος. . ως βδελυγµα ηγησαµενοι. Συ γαρ µονος αποθανων ανεστης. “Ιδου ορας.

Ολος γαρ ειµι τραυµα εν και ουδαµου µοι περιλελειπται αφορµη σωτηριας.οτι αµαρτιαν ουκ εποιησας ουδε εν τω στοµατι σου ευρεθη δολος. Και συ. ∆εσποτα Παντοκρατορ. αναξιος γαρ ειµι· συ δε. επιστραφεις ζητησει η τινος ετερου επιθυµησει. η δε υγεια χαραν εµποιησει αφραστον εν τη καρδια αυτου. µονος δυνασαι µε αναγαγειν και τον πονον της εµης καρδιας ιασασθαι. (306) και µετα των εν πιστει ακουοντων και µιµεισθαι µελλοντων την αληθη ταυτην της µετανοιας εικονα και ιστοριαν ην πρωτον εξεπληρωσε πραξις και τοτε γραφη παραδεδωκε λογος. το πολυ και αφατον ελεος αυτου. οτι κατελειφθην µονος και ζωντα µε αδης κατεπιε. ουτε παντων εκεινων ων υπεστη κακων. Ο ουν ευσπλαγχνος Θεος ταχεως εισακουσεται αυτου και αναπαυσιν οδυνης και απαλλαγην πονου καρδιας αυτου συντοµως παρασχη αυτω. και εκχεει την αυτου και επ’ αυτον αγαθοτητα και µεταβαλει εις χαραν τον πονον αυτου και την πικριαν της καρδιας αυτου εις γλυκυ γλευκος µεταποιησει και τον κατεσθιοντα ιον του δρακοντος τα εντοσθια αυτου εξεµεσαι ποιησει· και ου µνησθησεται εκτοτε των πρωην πονων αυτου. αλλ’ ουδεν µοι οφελος εξ της του πλουτου στερησεως. Εσται δε αυτω ουδεν οφελος. βλεπεις. Φιλανθρωπος γαρ ων. Ο γαρ υψιστος Θεος δωσει αυτω υγειαν. ουκ εστι µοι δε εις δικαιωµα η µετανοια· µετανοια γαρ επιγνωσις εστιν αµαρτιας. ητις εσται υπερ παντας τους θησαυρους της γης. ον κετελιπεν εν τω καιρω της πληγης της µετανοιας αυτου. ου φερει εν αναγκη τοιαυτη και αφορητω οδυνη το των χειρων αυτου ποιηµα καθοραν. του τα προειρηµενα απαντα απαραλειπτως ποιησαντος. και ποιησει µετα του ανθρωπου εκεινου. και αυτη παλιν η χαρα παντα πονον τον εξωθεν γινοµενον εν τω σωµατι αυτου αποδιωξει. και εγω µετανοω µεν κακα διαπραξαµενος εργα. ενεργουσα παντα τω νευµατι σου. και εσται γινωσκων ο ανθρωπος . Ειπειν “Ελεησον µε” ου τολµω. Κυριε. βλεπεις. Και νυν βλεπεις. αλλ’ ουδε χρηµατα η κτηµατα η πλουτον. οτι ουδεν εχω πλην του σωµατος. Κυριε. και εσται η χαρα εν τη καρδια αυτου δεκαπλασιως υπερ την προτεραν θλιψιν αυτου. παντεποπτα Κυριε. οτι δυνατη η χειρ σου εις απαντα και τα τελη φθανουσα των αβυσσων. Ουτως . Τις δε αποθανειται εν αµαρτιαις και ου µεταµεληθησεται.

(308) Και δια τουτο θανατος ου κυριευσει αυτης. και υπερ παντας εφ’ ους η η υγεια και η ευµορφια του σωµατος. υπ’ ουδενος τουτων δυναται κρατηθηναι. αλλα απο πονου και πικριας ψυχης αυτου εσκευασται και απο συναντησεως Πνευµατος Θεου. ουτε απο επαινου ανθρωπων. ευφραινων και υπεραστραπτων τω προσωπω του πινοντος αυτον κατεναντι του ηλιου. του υπερανω των ουρανων. επειδη παντα τα επι τω σωµατι αυτου και τα επι παντι τω βιω ο ουρανος καλυψει και αδης φαγεται και θανατος κυριευσει αυτων. αλλ’ εσται ως διυλισµενος οινος απεναντι ηλιου. οτι τελος ουκ οιδε. οτι µωµος ουχ ευρεθησεται εν αυτη. Ουτε γαρ απο δοξης αυτω γεγονεν αυτη.εκεινος οτι τραυµατα σωµατος αυτου ουδε ερχεται εκτοτε επι καρδιαν αυτου. οτι ουκ εστιν εκ του κοσµου τουτου. εκλαµπων µαλλον και λαµπρυνοµενος και καθαρωτεραν δεικνυων την αυτου χροαν. και αυτη η γνωσις εσται πλεονασµος της χαρας της εν τη καρδια αυτου. Οιδε γαρ ο ανθρωπος εκεινος οτι κρεισσων πενια µετα χαρας τοιαυτης υπερ παντα τον κοσµον και των εν αυτω πραγµατων εστιν. και θλιψις η εξωθεν ου καθαψεται της χαρας της ουσης εν τη καρδια αυτου. χαιρει ο ανθρωπος εκεινος επι τουτοις µυριοπλασιως υπερ παντας τους βασιλεις τους κρατουντας της γης. ουτε απο αλλου τινος πραγµατος των υπο των ουρανον. ∆ιυλισθεισα γαρ δι’ αυτου και εκπιεσθεισα η καρδια αυτου αδολον και αµιγη θλιψεως χαραν απετεκε. η δε χαρα. και υπερ παντας εφ’ ους ο πλουτος και η πορφυρα στολη και η βυσσινη. ουτε απο υγειας σωµατος αυτου. η εκ της υγειας περιποιηθεισα τη ψυχη αυτου. και υπερ παντας τους µακαριζοµενους επι της γης παρα στοµατων ουκ ορθα λαλουντων. . οι πρωην θεωρουντες τας εξωθεν θλιψεις αυτου. και ο βιος αυτου θλιψεως και οδυνης πληρης. (307) στεναζοντες επ’ αυτω και λεγοντες· “Ιδε ανθρωπος ος ουκ οιδεν ευφροσυνην εν τη ζωη αυτου. ουδε απο πολλου πλουτου. και αι ηµεραι αυτου ουδεν διαφερουσι των µαστιζοµενων και τιµωρουµενων επι αµαρτιαις”· ειδως δε µονος εκεινος οτι πληρης θυµηδιας και αγαλλιασεως ο χρονος αυτου της ζωης και η χαρα της καρδιας αυτου θανατον εµπαιζει και αδης ου κυριευει αυτης. Και εσονται οι πλησιον αυτου. αγνοουντες δε την µετα ταυτα γεγονυιαν κρυφιαν χαραν αυτου.

και η καθαρσις υγεια ολοκληρος αυτω. Η γαρ διψα αυτου ου παυθησεται εις τον αιωνα και το ηδυ και λευκολαµπες αυτου ποµα ουκ εκλειψει. ο βασιλευων επι παν υδωρ θαλασσης και κοσµον εµπαιζων ως ει τις µικρον στρουθιον κατεχων εν τη χειρι αυτου. Ο γαρ κρατων τη κακια της γης. και ουτε του βλεπειν κορεννυµι ουτε του πινειν εµπιπλαµαι. ουδε πειρασµους δειλιασει τους επερχοµενους αυτω. και γινεται αγαπητος τω φωτι του ηλιου και τω ηλιω φιλος και τω λευκολαµπει οινω των εξ αυτων προεχεοµενων ακτινων δικην υιος ηγαπηµενος· η γαρ ποσις αυτου τροφη και καθαρσις ρυπου σεσηποτων σαρκων αυτου. και ουδεις βλαπτων κατισχυσει αυτου. αλλα απειρον και . καιεται το στοµα µου δεκαπλασιως και τη διψη και επιθυµια του διειδεστατου ποµατος εκπυριζοµαι. ουδε προσβλεψαι αυτω µετα θαρσους τολµησει. µετα πασης αυτου της στρατιας και της δυναµεως ου προσεγγισει πτερναν ποδος αυτου. Οταν γαρ του πινειν χορτασθηναι δοκησω. υπο της γλυκυτητος της γευσεως περισσοτερως µαλλον ηδυνοµαι. Η γαρ στιλβα του οινου και η ακτις του ηλιου προς το προσωπον του πινοντος φαιδρως απαστραπτουσαι διερχονται µεχρι των εγκατων αυτου και µεχρι των χειρων αυτου και ποδων και µεχρι των οπισθιων αυτου και. και η εκ του ποτου ηδυτης και η εκ του ηλιου εξερχοµενη χαροποιος αιγλη πασαν λυπην εκ της ψυχης αυτου εκδιωκει και παντοτε χαιρειν ποιει τον ανθρωπον εκεινον. ο αρχων του σκοτου. πυρ ολον ποιουσαι τον πινοντα. Ταυτη ουν τη καλη κρισει πας ο κρινοµενος ετεραν ου φοβηθησεται τιµωριαν η βασανον. η θεα και η τερψις της καθαροτητος των του ηλιου ακτινων η µαλλον η ποσις και η γευσις του οινου του εν τω στοµατι µου. ουδε (309) ο κωλυσων αυτον εσται εκ της πηγης του ποτηριου µη εµφορηθηναι. και η υγεια ουκ εα αυτον ετερον τι νοσοποιον βρωµα τραφηναι. τοτε το καλλος των εκπεµποµενων ακτινων διψαν µε σφοδρα ποιει και λιµωττων παλιν ευρισκοµαι· και οσω παλιν φιλονεικησω την εµην εµπλησαι γαστερα. Θελω γαρ ειπειν τουτο και ελκει µε εκεινο και γλυκυτερον φαινεται· και οταν προς εκεινο απιδω.Επι δε τουτοις εν µοι δυσνοητον· ου γαρ οιδα ποιον πλεον ευφραινει µε. φλεγειν και τηκειν τους προσερχοµενους αυτω εχθρους εκ παντων των µερων ενισχυσουσι.

τοτε η αγια ταπεινωσις. αλλα δακρυα ποταµηδον αυτην καταντλησασα το ζων υδωρ εκβλυζειν ποιει και τα εκ των αµαρτηµατων τραυµατα ιαται και τον ιχωρα και τα ελκη αυτων αποπλυνει και χιονος λαµπροτερον ολον εκεινον αποδεικνυει τον ανθρωπον. πας ο εναντι Κυριου Θεου Παντοκρατορος αµαρτησας και φοβου κρισεως και αποστροφης αυτου αισθησιν εν καρδια λαµβανων. µακαρισει την αθλιαν µου χειρα. ουκ αχρηστον την εκπιεσθεισαν ψυχην αποδεικνυσιν. και δοξασει τον ελεηµονα και πολυελεον Κυριον. της εκ της υγειας προσγινοµενης. υστερον αυτας πιεζουσιν υπο του λιθου και πασης υγροτητος αυτας χωρις αποφαινουσι. υιοι µου. τον δια ρυπαρας γλωσσης και ακαθαρτου και ρυπαρου στοµατος ταυτα γραφη παραδοντα εις επιστροφης και µετανοιας υποδειγµα και εις οδον απλανη και αληθεστατην των εξ ολης ψυχης θελοντων σωθηναι και µελλοντων κληρονοµειν βασιλειαν. Ουτως ουν εσται. την ταυτα γραψασαν.διακαη επιθυµιαν παρεχει αυτω πινειν εκ του οινου και εαυτον καθαιρειν µαλλον και υγειαν ποιεισθαι την ποσιν. (310) ως απηωρηµενος λιθος υπο µηχανης τους εν τη ληνω πατουµενους βοτρυας εκθλιβει και σφοδρως εκπιεζει. ο τους λογους τουτους ακουων και δεχοµενος αυτους µετα πιστεως και ποιων αυτους. Λογος Κ∆΄. επιπεσων ανωθεν. ω η δοξα εις τους αιωνας. Φοβος γαρ Κυριου και αισθησις ανταποδοσεως αυτου δικαιας ουτω σαρκα εκτηκει και οστα συντριβει. κορον ουκ εχει. τα υπερ νουν και λογον και διανοιαν οντα. οτι µεγαλα ευρηκως αγαθα. Μακαριος ουν ο ανθρωπος εκεινος. τεκνα ηγαπηµενα. ο νοητος λιθος ο ελαφροτατος και χρηστος. περιποιητοι µου. Και οτε καταλεανη και συντριψει τελειως το υπερηφανον και κενοδοξον της σαρκος αυτου φρονηµα. Το γαρ καλλος της υγειας και η τερπνοτης της ωραιοτητος. οι ακουοντες µου τους λογους. πασαν υγροτητα των σαρκικων ηδονων και παθων εκπιεσασα. τον δε εισελθοντα ανθρωπον εις τον φοβον του Θεου αυτος ο του Θεου φοβος ποιει αυτον γενεσθαι πασιν ανθρωποις αλλοις εις καταπατηµα. (311) . Τας µεν γαρ σταφυλας πρωτον πατουντες οι ανθρωποι. Αµην. την εν αυτω τω Θεω και Σωτηρι ηµων.

Ουκ εστι δε υπο ανθρωπινης σοφιας ανοιχθηναι τουτο ποτε. εαν εξ αυτων ου καταξιωθηση λαβειν καν ολιγον και ωνησασθαι τι των προς διατροφην η ενδυσιν. εσφραγισµενον το κιβωτιον δι’ ολου. ει µη το κιβωτιον αυτοις παντως διανοιχθη. Ταυτα µοι και επι των πνευµατικων υπολαµβανε αδελφε. ουτω καν πασας αναγνω και εκστηθισηται ο ανθρωπος τας Γραφας (312) και ως ενα ψαλµον περιφερη αυτας. ως ειποµεν. υπολαµβανεις η και ισως παρα τινων ακουων πιστευεις ενδοθεν εχειν αυτο θησαυρον. πολλου και πολυτιµου πεπλησµενον του θησαυρου. τον εναποκειµενον εν αυτω αγνοει θησαυρον. Νοει µοι ουν κιβωτιον το Χριστου Ευαγγελιον και τας λοιπας θειας . Ου θεαση ποτε. Και πως. αυτος δε συ λιµω και διψη και γυµνοτητι κατατρυχη. αλλα µονοις τοις τον διανοιγοντα τον νουν κτησαµενοις εις το συνιεναι τας Γραφας. ουκ ιδης των εν αυτω λιθων την διαυγειαν. το οφελος. ετι ζων. των µαργαριτων την λαµπροτητα. την εγκεκρυµµενην εν αυταις του Αγιου Πνευµατος δωρεαν αγνοει. εαν εσφραγισµενον αυτο και κεκλεισµενον αει περιφερης και ουκ ανοιξης. ο και αρας µετα σπουδης πορευη· τι ουν σοι εσται. εοικεν η πνευµατικη γνωσις οικια τινι µεσον της κοσµικης και ελληνικης γνωσεως κατεσκευασµενη εν η ωσπερ κιβωτιον στερρον και κατησφαλισµενον η γνωσις των θεοπνευστων Γραφων και ο εν αυτη αφραστος πλουτος αποτεθησαυρισµενος αποκειται. κεκλεισµενον παντοθεν ασφαλως και. Ουτε γαρ δια του κιβωτιου τα εν τω κιβωτιω. Τι σοι το οφελος. ειπε µοι. ουτε δια της Γραφης τα εν τη Γραφη δηλα καθιστανται. αλλα περιφερεις µεν. οσον απο του βαρους και της εξωθεν ευπρεπειας αυτου. τον εν αυτω θησαυρον. Αδελφοι και πατερες. ακουσον.Περι γνωσεως πνευµατικης. Και καθαπερ καν αυτο το κιβωτιον ολον επι των εαυτου ωµων αναλαβων επιφερηται ανθρωπος. Παντως ουδεν. Και οτι ο εγκεκρυµµενος του Πνευµατος θησαυρος εν τω γραµµατι της θειας Γραφης ου πασιν ευδηλος εστι και τοις βουλοµενοις. ον ουκ αν ποτε οι εν τω οικω εισερχοµενοι κατιδειν δυνηθωσιν. Βλεπεις κιβωτιον µικρον. διο και µενει αγνωστος πασιν ανθρωποις τοις εν τω κοσµω ο εναποκειµενος εν αυτω πλουτος του Πνευµατος. του χρυσου την αστραπτουσαν αιγλην.

ινα ωσπερ ο νεκρος ολως ου λογιζεται (314) ουδε αισθανεται τινος. ∆ια γαρ της εκπληρωσεως των εντολων η εργασια των αρετων. εν αις υπαρχει η ζωη η αιωνιος – οι γαρ του Χριστου λογοι φως εισι και ζωη εισιν. αφθαρσιας. συν ταις εντολαις δε ως µαργαριτας τας αρετας. εκ δε τουτων η αποκαλυψις των µυστηριων. µονον δε των εντολων µνηµονευωµεν του Σωτηρος Χριστου· ετι δε αθανασιας. δοξης αϊδιου. εχουσας εν αυταις εγκεκλεισµενην και εσφραγισµενην την αιωνιον ζωην και συν αυτη τα εν αυτη αρρητα και αισθητοις οµµασι µη καθορωµενα αιωνια αγαθα κατα την του Κυριου φωνην· “Ερευνατε τας Γραφας. µηδεις πλανασθω. χρηµατισαι τε . και ουτω δια τουτων ανοιγεται ηµιν η θυρα της γνωσεως. Απο γαρ των εντολων αι αρεται. Ανθρωπον δε τον αραντα το κιβωτιον υποθου µοι ειναι τον τας Γραφας πασας αποστηθισαντα και επι στοµατος αει ταυτας επιφεροµενον. ως αυτος ουτος φησιν· “Ο απειθων τω Υιω ουκ οψεται την ζωην”-. τοτε και γνωστως καθορωµεν τα εν τω κιβωτιω ηγουν τα εν τη θεια Γραφη εγκεκρυµµενα θεια µυστηρια. Οταν ουν ενοικηση και εµπεριπατηση ο Θεος εν ηµιν και εµφανιση αυτος εαυτον αισθητως ηµιν. µαλλον δε ου δια τουτων. ουτω και ηµεις αυτοι µηδεµιαν εννοιαν επιθυµιας κακης η εµπαθους αισθησεως ολως εννοωµεν ποτε η επαισθανωµεθα του κακου της τυραννωδους οχλησεως. το νεκρωθηναι την σαρκα και τα µελη ταυτης τα επι γης µεχρι και επιθυµιας κακης. αλλα δια του ειποντος· “Ο αγαπων µε τας εντολας µου τηρησει και ο Πατηρ µου αγαπησει αυτον και εγω εµφανισω αυτω εµαυτον”. υιοθεσιας δια της αναγεννησεως του Αγιου Πνευµατος και το γενεσθαι ηµας θεους θεσει τε και χαριτι. διανοιγηναι την κιβωτον της γνωσεως και των εν αυτη αγαθων απολαυσαι η εν µετοχη και θεωρια γενεσθαι αυτων. ζωης αιωνιου. εχοντι τας εντολας του Θεου ως λιθους τιµιους. οτι εν αυταις εστιν η ζωη η αιωνιος”.Γραφας. βασιλειας ουρανων. δια δε της πραξεως των αρετων η πληρωσις των εντολων γινεται. Αλλως δε ουκ ενι. των εν τω γραµµατι αποκεκρυµµενων και κεκαλυµµενων. Ποιων δε και τινων φηµι αγαθων. καταφρονησεως των ορωµενων απαντων. Αγαπης τελειας. (313) Επιφερεται ουν αυτας ως εν κιβωτιω τω µνηµονευτικω της ψυχης. της προς τον Θεον δηλονοτι και τον πλησιον.

κληρονοµους Θεου. την αναγεννησιν.. αξιουνται και πλουσιως επαπολαυουσιν. τον φωτισµον. συγκληρονοµους δε Χριστου. ειπε . ποια γνωσει δυνηθωσιν. οι την παρουσιαν του Αγιου Πνευµατος. ηγουν δια της αποκαλυψεως των νοερων οφθαλµων και της θεας των εν τη θεια εγκεκρυµµενων Γραφη. οι µηδολως ποτε εν εαυτοις επεγνωκοτες γενοµενην την υπ’ αυτου αναχωνευσιν. µεθερµηνευοντες αυτας κατα τας εµπαθεις επιθυµιας αυτων. αγευστοι εισι της τουτων γλυκυτητος. Πως εν καταληψει γενωνται των τοιουτων µυστηριων. των γεννηθεντων εκειθεν – καθως ειπεν ο Κυριος – την δοξαν πως ιδωσι. και συναµα τουτοις τον νουν Χριστου κτησασθαι και δι’ αυτου ιδειν τον Θεον και Χριστον αυτον ενοικουντα κατα την Θεοτητα και εµπεριπατουντα γνωστως εν ηµιν. της τουτων αθανατου ζωης. την ενοικησιν της εις αυτους. τα πασιν ανθρωποις αθεατα τε και αγνωστα. την αναπλασιν. Εκ γαρ των τοιουτων τινες απο αγνοιας πλανωµενοι πασας στρεβλουσι τας θειας Γραφας. την αλλοιωσιν. την ανακαινισιν. µηδεποτε γνωναι λεγοντες. δια της ανοιξεως ης εφαµεν κιβωτου. αλλα δι’ αµελειας ταυτην προσαπολεσαντες – και γαρ ελαβον εξουσιαν του γενεσθαι τοιουτοι . Και εικοτως· τα γαρ εσφραγισµενα και κεκλεισµενα. των εκ Θεου γεννηθεντων και τεκνων γενοµενων Θεου. αγνοιαν εχοντες των ειρηµενων απαντων και απειριαν. Οι δε µηπω βαπτισθεντες εν Πνευµατι αγιω. οτι δη και διχα της (315) ακριβους των εντολων του Χριστου φυλακης σωθηναι µελλουσιν. Τουτων ουν απαντων και των υπερ τουτων αρρητων και ανεκφραστων οι τας εντολας ακουοντες του Θεου και ποιουντες αυτας. πως αρα ειδεναι η γνωναι η καν ποσως εννοησαι ποτε εξισχυσουσιν. Οι µη γεννηθεντες ανωθεν. απαρνουµενοι την δυναµιν ολως των αγιων Γραφων. διανοιγοµενα δε υπο µονου του Αγιου Πνευµατος και ουτως αποκαλυπτοµενα θεατα γινοµενα ηµιν και γνωστα. Οι µη τουτο παθειν εθελησαντες. επερειδοµενοι τη µαθησει µονη των Γραφων· ους και καταδικαζουσα και κατακρινουσα µαλλον αυτη εν τη εξοδω εσται η τους µηδολως των Γραφων ακηκοοτας. την αλλοιωσιν των βαπτισθεντων εν τουτω πως ειδεναι δυνανται. συνιστανειν θελοντες εαυτους. Οι δ’ αλλοι. την ελλαµψιν.

τελεον ευθυς και οπερ κεκτηται . αθανατον. απροσιτον. ως εκεινοι. και τοιουτους ποιει τους εξ αυτου γεννωµενους. Και καθαπερ ο ασθενων τας οψεις του σωµατος ου δυναται καν ποσως εις ηλιακην ακτινα τρανοτερον λαµπουσαν αποβλεψαι. ου µην αλλα και τα εν τουτοις αποκεκρυµµενα του Θεου αγαθα συν αυτη τη ταυτα βλυζουση αιωνια ζωη αποκαλυπτοντα. διανοιγοντα τους λογους αυτω ως το βιβλιον και την εν αυτοις επιδεικνυοντα δοξαν µυστικως. Ωσπερ γαρ ο βιβλιον εσφραγισµενον και κεκλεισµενον λαβων ανθρωπος ου δυναται τα εν αυτω γεγραµµενα ιδειν η οποια εισιν εννοησαι εως εσφραγισµενον εστι το βιβλιον. Πνευµα εστιν ο Θεος αορατον. ισον των εις αυτας επαγρυπνησαντων και πεπληρωκοτων αυτας και υπερ αυτων το αιµα κεκενωκοτων το ιδιον. κατανοησαι η καν οπωσουν εννοησαι ισχυσωσιν. ακαταληπτον. καν πασαν την σοφιαν του κοσµου µεµαθηκεν.µοι. σωµατι µονω ληπτους οντας και ορατους. ει µη πασας διελθη τας εντολας του Θεου και τον Παρακλητον λαβη µεθ’ εαυτου. τα δ’ αλλα (316) µονω Θεω γινωσκοµενους και Θεον µονον γινωσκοντας. προς τα νοητα καλλη των απορρητων (317) του Θεου αγαθων ιδειν και αναβλεψαι ου δυνανται. ισχυσουσιν. σκοτεινον το της ψυχης οπτικον περιφεροντες. ουτως ουδε ο πασας τας θειας Γραφας. οιοι εκεινοι εχρηµατισαν. της του Αγιου Πνευµατος αποκαλυψεως αξιωθηναι ποτε. καθαπερ οι απειροι των γραµµατων ισον τοις εµπειροις τας βιβλους αναγινωσκειν ου δυναται. ως ειποµεν. α πασι τοις καταφρονηταις και αµελεστεροις κεκαλυµµενα υπαρχει και αφανη το καθολου. µαλλον δε µονω Θεω βουλοµενους γινωσκεσθαι. ουτως ουδε οι µη δια πραξεως τας του Χριστου εντολας διελθειν εθελησαντες. προς ον και βλεπειν αει εφιενται και υπ’ αυτου γλιχονται ορασθαι. αλλ’ ει και προς αυτην ατενισει. οµοιους τω γεγενηκοτι Πατρι. Αλλως δε. επι στοµατος εχων δυνησεται ποτε την εν αυταις εγκεκρυµµενην µυστικην και θειαν δοξαν οµου και δυναµιν γνωναι και κατιδειν. Και εικοτως· επειδη γαρ τας αισθησεις αυτων πασας εις την του κοσµου µαταιοτητα προσηλωσαν και τοις τερπνοις του βιου και ταις ωραιοτησι των σωµατων προσπασχουσι.

τω υπερ ηµων αποθανοντι και εγερθεντι (318) και εις ουρανους ηµας ανυψωσαντι. ισχυσεν αν. αλλα και τας αιτιας αυτων. Οσοι γαρ εις το ονοµα αυτου εβαπτισθηµεν. Τοιγαρουν ουδε την εαυτου ασθενειαν ο τοιουτος καταµαθειν ολως δυναται. οφειλει ο µοναχος µη µονον τας εν τη ψυχη γινοµενας αλλοιωσεις και µεταβολας επιστασθαι και νοειν. εξουσιαν ελαβοµεν παρ’ αυτου την πρωην δυσγενειαν της φθορας ως ιµατιον παλαιον αποδυσασθαι και υιοι Θεου χρηµατισαι και τον Χριστον επενδυσασθαι. των εκ βρωµατων και των δαιµονων επιγινοµενων ηµιν. Γενοιτο δε εξακολουθησαι Χριστω. Ει γαρ ηβουληθη. αδελφοι. και ισως εµεµψατο εαυτον ποτε ως αιτιον αυτον εαυτω χρηµατισαντα και τα προς απαλλαγην ταυτης εφροντισε. επιστευσεν αν οτι εισι τινες υγιαινοντες ετεροι. των εξ αερος. Ποτε µεν γαρ αιφνιδιος γινεται χαρα τη ψυχη. µη θελων του τοιουτου κακου απαλλαγηναι ο αθλιος. και αυτου τοις ιχνεσιν αει επεσθαι. Αλλα µη γενοιτο ηµας. εξοµοιωθηναι τοις ουτω εχουσι και τοιαυτα φρονουσι. αυτοις εαυτον εξισοι και αδυνατον λεγει ειναι το υπερ τους παντας γενεσθαι αυτον. κεχερσωµενοις ουσι και χοϊκοις. καθαιροµενους δια της µετανοιας του σπιλου της αµαρτιας και επενδυοµενους τον φωτεινον χιτωνα της αφθαρσιας του Πνευµατος εν αυτω Χριστω τω Θεω ηµων. αλλα και ηνπερ προ τουτου ειρηνην ειχε των λογισµων και γαληνην της πονηρας επιθυµιας. Λογος ΚΕ΄. τιµη και προσκυνησις εις τους αιωνας των αιωνων. Αδελφοι και πατερες. Νυνι δε τους παντας εχων εµπαθεις ο τοιουτος. οποιαι ποτ’ αν ωσι και ποθεν εν αυτω συµβαινουσι γινεσθαι. των εκ στοιχειων. ποτε δε λυπη ταυτη ωσαυτως επερχεται και . Ει γαρ ασθενειν εαυτον πεποιηκεν. και αυτην χρονιζων εν τη µελετη του παθους απολλυσι. απαθως και βλαβης εκτος καλλος η ωραιοτητα σωµατος και κατανοησαι ου δυναται. (319) Περι αλλοιωσεως ψυχης τε και σωµατος. ουτω δη και ο τα της ψυχης οµµατα ασθενη και τας αισθησεις αυτας εµπαθεις εχων. ως εκ Θεου το δυνασθαι ειληφως. Τι τουτο.φως προσαπολλυσιν. ω πρεπει πασα δοξα. Αµην. Ινα συναποθανη τω παθει.

ποτε δε ορατικος. Και ποτε µεν των αποντων αγαπητικως µεµνηµενη και προσκαλουµενη προς εαυτην. Αλλοτε παλιν πραεια και ταπεινη γινεται και µετα µικρον µετεωρος και θυµωδης και λυσσωσα προς παντας τους αδελφους. ποτε δε σκληραινεται η αυτη και ως λιθος πεπωρωται. ακουστικος τε αµα και συνετος. Αλλα καθαπερ ουτως αλλοιουται τα της ψυχης. ποτε δε ουδε εκεινους ουδε τους συνοντας βουλεται καθοραν. ποτε δε επι τοσουτον πλατυνοµενη και η αγαλλιασις εν ταυτη πληθυνεται. ποτε δε αργος προς τα αµφοτερα γινεται και βραδυς. ποτε δε διακεχυµενη και αναιδης. Και ποτε µεν απλους προς πασαν θεωριαν εστι και ελευθερος. οιονει τα µη γινοµενα εννοων και επινοων και πονηρευοµενος· και ωσπερ φλοξ εν υγροις ξυλοις υπο καπνου συµπνιγοµενη γινεται. Και ποτε µεν χαυνη και ραθυµος και απροθυµος εις παν εργον αγαθον γινεται. Και ποτε µεν ο αυτος ανους οιονει και αλαλος γινεται και κωφος. αλλα δη και περι τινων αποντων πολλακις µαταια και ψευδη αναπλαττει εν εαυτω ενθυµηµατα· ενθεν τοι και της καρδιας πολλα λυπουµενης και µη συντιθεµενης εις τα τοιαυτα τω νω. ποτε δε ποικιλος. ει και τουτο βιαζεται. Και ποτε µεν τυφλος. Ποτε µεν γαρ οξυς εις το νοησαι εστι και οξυτερος εις το τα νοουµενα ητοι βλεποµενα παρ’ αυτου διελθειν και διακριναι συντοµως. εις βαθος και υψος θεωριας υπερ το µετρον της ανθρωπινης φυσεως εισελθειν βιαζοµενος. ως µηδε επισχειν δυναµενη εαυτην. Ταυτα µεν ουν πεφυκε γινεσθαι περι τας φυσικας κινησεις της ψυχης και του σωµατος. ποτε δε ευνους τις και ευλαλος. Και ποτε µεν ευκατανυκτος γινεται. ως και την ζωην αυτης απολεγεσθαι.βαρος σφοδρον. µη µεµνηµενος ολως των εµπροσθεν αυτου γεγονοτων κακων µηδε τι τουτων εννοων το καθολου. τον αυτον τροπον και τα του νοος αλλοιουται ηµων και ουτω πως µεταβαλλεται. ουδεν ουδαµως . ποτε δε διεγηγερµενη και γρηγορουσα και προθυµος εις πασαν υπακοην. πονηρευοµενος ουκ εις τους παροντας µονους. Και ποτε µεν συνεσταλµενη υπαρχει και ευλαβης. οποταν εναγωνιως εχωµεν περι την εργασιαν της αρετης και των εντολων την εκπληρωσιν. ως και τους συνοντας σκωπτειν και διεγειρειν προς το καλον. (320) Και ποτε µεν συµπνιγοµενη εφ’ εαυτην γινεται.

Πλην αυτο καθ’ εαυτο εστερηται και προαιρεσεως και θελησεως. Η µεν γαρ ψυχη ατρεπτος τη φυσει και τη ουσια εστιν. Το δε γε σωµα και τη φυσει τρεπτον. την συγκρασιν εχον ητοι την συστασιν εκ των εναντιων προς εαυτα. ωσαυτως δε και ο νους ταυτη συναµα παρα του Κτιστου γεγενηται. και τη ουσια ρευστον. ως οι πολλοι νοµιζουσι. λαιµαργιαν. φηµι. ως ειρηται. αλλ’ ουχ ουτως εχει. τουτο και καταδικης εκτος. ου το σωµα. . πολυυπνιαν. αλλ’ η ψυχη δια τουτου ταυτα επιζητει ηδυνοµενην. Πυρωσιν δε και επιθυµιαν γαµου. ως ουδε οτε νεκρον. ειτε τω πονηρω και πονηρα χρηµατιζουσι. ως φασιν οι περι ταυτα σοφοι και η αληθεια εχει. Μηδεις ουν προς ταυτα υπο του ιδιου σωµατος συνωθεισθαι και καταναγκαζεσθαι υπολαβοι· ουκ εστι τουτο. δηλον οτι και αναµαρτητος και παρα Θεου ακατακριτος. Και εικοτως· ος γαρ τη φυσει παρεπεται. ακουε συνετως. εκ ξηρου τε και υγρου η ουσια τουτου εστι. (321) Και ταυτα µεν περι τε των αλλοιωσεων του νοος και της νοερας ηµων και θειας ψυχης. ουδε αποστησαι αυτον των µαταιων συλλογισµων. το σωµα επιζητει.ωφελησαι δυναται. και ο νους ενι τουτων προαιρεσει. οτι και συνθετον. Εκ θερµου γαρ και ψυχρου. ηδονην. συνουσιας µιξιν. τουτεστι φωτος η σκοτους συγκοινωνοι αιωνιως και κληρονοµοι καθιστανται. οτι εξ υλης φθαρτης εκτισται και ρευστης. και θεληµατι εκουσιως κολλωµενα. στολισµον ιµατιων και ταλλα παντα απερ. απαξ τω πηλω (322) συγκραθεισα και οια δη συς εν τω βορβορω ταυτης εγκυλινδεισθαι θελουσα των ηδονων πως. Αι δε γινοµεναι ηµιν περι το σωµα ανωµαλιαι. γαστριµαργιαν. Πολλη γαρ εν τουτω µαλιστα εστιν η εκ φυσεως ως επι το πλειστον µεταβολη. της συγκραθεισης αυτη γλιχοµενη σαρκος. ει χρη δε ειπειν και κινησεως. ει και δοκουσιν ειναι ευδιαγνωστοι και ραδιως ηµιν επιγινωσκοµεναι. ει µη τι παντως την τουτου ρευσιν και το χωρουν εις φθοραν κινησιν τις ειπη της αυτου υποστασεως φυσικην. αργιαν. ητις εστιν αλογος· ει δε αλογος αυτη. η ψυχη. µονη δηλαδη τη προαιρεσει αγοµενα και τω ιδιω θεληµατι αρετης η κακιας επιλαµβανοµενα. Αλλα πως. ειτε τω αγαθω τα αγαθα γινονται.

Καθαπερ γαρ προς ουδεν το σωµα κινεισθαι δυναται διχα ψυχης. (323) τοτε. ουτε ησχυνοντο.“Επλασεν ο Θεος τον ανθρωπον. Αι δε φυσικως εποµεναι και γινοµεναι εν τω αυτω σωµατι µεταβολαι προδηλοι· συµβαινουσι γαρ και εις παντας γινονται . ωσπερ ειρηται. “Και ενεφυσησεν εις το προσωπον αυτου Κυριος ο Θεος. “Εξανετειλε ο Θεος παν δενδρον ωραιον και ην ο τε Αδαµ και η Ευα εν τω παραδεισω γυµνοι και ουκ ησχυνοντο”. πως. αλλα ην αυτω ζωη αστασιαστος και αλυπος διαγωγη. εαν τον Θεον αγαπησης γνησιως και συ. ουχ υπο τινος παθους κυριευθηση ποτε. Αυτη ουν συνδεθεισα τω εαυτης. Αλλα και γυµνοι ησαν και ουτε αλληλους εγινωσκον. ειπε. χουν λαβων απο της γης”. του εν αυτω πνευµατος κινουντος δηλονοτι το σωµα δεσποτικως τε και εξουσιαστικως. ουτε µην υπο της του σωµατος φυσεως προς µιξιν ενηγοντο. Ειτα τι. Ποιητη. τουτου γε ενεκα ο ανθρωπος ουτε προς συνουσιας επιθυµιαν. Ορας οτι ουτε το θηλειαν ειναι την Ευαν ουτε το γυµνους αµφοτερους τυγχανειν προς σωφροσυνην παρεβλαψε τινα εξ αυτων. και εγενετο ανθρωπος εις ψυχην ζωσαν” και ανεστη απο της γης και περιεπατει. δια το µη ειναι θηλυ η δια το µη ειναι τα προς επιθυµιαν κινουντα βρωµατα. “εγνω Αδαµ την γυναικα αυτου και συλλαβουσα ετεκε”. Ουδαµως. ουτως ουδε η τω Θεω δι’ αγαπης ενωθεισα ψυχη συναπαγεσθαι ισχυει προς τας του σωµατος ηδονας και ορεξεις. ως γεγραπται. ∆εδεται γαρ υπο της γλυκειας αγαπης του Θεου η ορµη της καρδιας αυτης η µαλλον ειπειν πασα η ροπη του θεληµατος αυτης. Ιδου εγω εδειξα σοι το σωµα. δειξον ουν µοι και συ ποια τα παθη τα εν αυτω· αλλ’ ουδεν ουκ εχεις ολως ειπειν. Τοιγαρουν. ουτε προς γαστριµαργιαν κεκινητο· τι ουν φησιν. δυναται τω σωµατι πυρουσθαι η ολως ιδιας επιθυµιας αποπληρουν. και εµµεινης εν τη αγαπη αυτου. αλλα µετα την αµαρτιαν και την παραβασιν και µετα το εξω γενεσθαι του παραδεισου και του Θεου γυµνωθηναι και της αυτου θειας δοξης αποπεσειν. Ιδωµεν ουν µηποτε. αλλ’ ουδε προς αλλας επιθυµιας τινας των ορωµενων η και αορατων πραγµατων οµου και παθων. Πυρωσις δε η κινησις η γαστρος αλογος µανια και ορεξις ουδαµου ετι ην. αγαπητε. ουδε υπο της αναγκης καταδυναστευθηση του σωµατος.

τα δε θερµης οντα κρασεως ευκρατοτερα µαλλον και ισχυροτερα γινονται. και ποτε µεν προς µονην την κεφαλην. ο και διχα τινος ετερας αιτιας δια κενοδοξιαν µονην η επαρσιν η δια το κατακριναι αλλον αµελη η και δι’ ετερας πλειστας αιτιας τω δαιµονι τουτω παραδιδοµεθα εις ολεθρον µεν της σαρκος και . τα δε θερµοτερας υλης µετεχοντα ολως υπερεµπιπρανται και εκλυονται και προς πασαν πραξιν και κινησιν ωσαυτως ασθενη και αδρανη γινονται. Επι δε πασι τουτοις αλλος παλιν εστι παραχωρησει του αγαθου ηµων Θεου και ∆εσποτου επιφεροµενος ηµιν υπο των δαιµονων κατ’ οικονοµικην παιδευσιν προς ταπεινωσιν πειρασµος. µηδεν εκ τουτων παραβλαπτοµενην ηµων της ψυχης. οποταν εν απο των τεσσαρων στοιχειων η πλεοναση η ελαττον εαυτου γενηται. κατεξανισταµενον δηλονοτι των αλλων η υπ’ εκεινων µαλλον επικρατουµενον και αυτοτυραννουµενον. ου µονον δε αλλα και εκ πολυυπνιας η αγρυπνιας και εκ κοπου η αργιας σωµατικης µεταβολη τις γινεται εν ηµιν. ως υπο του ηλιου αι µυιαι και τα λοιπα ζωυφια λαµποµενα υπο των ακτινων αυτου και δυνατωτερα και εικινητοτερα γινονται. ακρωτηριασµοι και ολου ισως του ζωου διαφθορα. ποτε δε εν ολω διαχεοµενη τω σωµατι. επειδη τα µεν πλειστα τουτων απο ακρασιας βρωµατων και ποµατων εγγινονται.τους αγιους. ως υπο υδατος σβεσθεισης ανθρακιας. Ψυχρου γαρ οντος αυτου. τα ψυχρας ειναι φυσεως (324) λαχοντα σωµατα βλαπτονται και ασθενεστερα γινονται. Οταν δε θερµος παλιν γενηται ο αηρ. Και απλως εκαστον κατα αναλογιαν της εαυτου συγκρασεως εν τη του αερος εναλλαγη και των ανεµων αναλογως και την µεταβολην επιδεχεται. Αυτο το βαρος του σωµατος. τα δε και απο της των ανεµων και του αερος εναλλαγης. ποτε δε νοσω περιπιπτειν καταναγκαζεται. οταν προς εαυτας αι υλαι µη στασιαζωσι. ως επι πολυ ψυχραινοµενα. Αλλα γαρ και διχα τουτων ωσαυτως ιδιαιτερως εστιν η εκ βρωσεως και ποσεως περιττης και η εξ ακρας νηστειας µεταβολη. τα µεν ψυχρα θαλπονται οιοενι και αναζωουνται. Ποιος δη ουτος εστιν. εξ ων γινονται ρευµατα. Αλλη δε παλιν εστιν η εξ αυτης της ενυπαρχουσης υλης τω σωµατι και του εν ηµιν κινουµενου φυσικου θερµου αναδιδοµενη καπνωδης πυρα. Ποτε µεν γαρ υγειαν αγειν λεγεται.

Και ουδ’ αυτοι· ου γαρ εαυτων. ποτε δε εσωθεν ταραττοµενα. Ου τα δυο δε παντοτε. βιαζεται δε µενειν εν τω φωτι και ισως διαυγαζει και την ψυχην. ∆ια τουτο ειπον. Τοιγαρουν και ταυτα ου παντες επιστανται. (325) πειραν δε και γυµνασιαν περισσοτεραν αυτης και ινα το περι ηµας συµπαθες του Θεου και ευσπλαγχνον επιγνοντες. η ψυχη στενουται και στυγνη γινεται. (326) εκταρασσονται.συντριµµον της ψυχης. του νοος εροµενου αυτην· “Τι. οτι ου χρη νοειν µονον ηµας τας τροπας και µεταβολας και τας συµβαινουσας . γινωσκουσι. αλλ’ ουτινος εισιν. ως µηδε ελπιζειν τον πασχοντα εις την προτεραν επανελθειν γαληνιαιαν καταστασιν. η ψυχη και ο νους. ολην προς αυτον µεταθωµεν εκ διαθεσεως την αγαπην και προς εκεινον ολον τον ποθον κτησωµεθα. εχεις. ο δε νους απο της ψυχης παλιν αυτης και η ψυχη αυθις απο του νοος και του σωµατος πληµµελει. εξ εκεινου και περι τουτων διδασκονται. συµπασχει και ουτος και υπο την νυκτα γενεσθαι καταναγκαζεται µεν. οι µεσως πως προς την αρετην εχοντες. πλην οµως ανδρισαµενη και τον νουν διανιστησι· ποτε δε ο νους. ελευθερα ουσα. Ποτε µεν γαρ. ωσαυτως και τω νοΐ. εκ των ανωµαλιων των εν τω νοΐ συµβαινουσων. οτε δ’ αν και συµβη εν αυτω γενεσθαι τι τοιουτον. ου καταδεχεται δε. οι καθαροι τε και ελευθεροι τη ψυχη. φησιν. και στροφας µονοι οι απαθεις και τελειοι. αλλα τας µεν ψυχικας αλλοιωσεις και τας µεταβολας τας του σωµατος. εξ ων η ψυχη πασχει. υφελοµενη τι της προσουσης χαρας. Ουτω τοινυν η µεν ψυχη και ο νους απο του σωµατος. δυναµει θειου πυρος εκδιωκει τον ζοφον και αιρει το καλυµµα και τον νουν διαβλεπειν ποιει. ποτε δε ο νους εκτυφλουται και συγκαλυπτεται και η ψυχη.” και παραµυθουµενου αυτην. ω πατερες και αδελφοι. εκαστος τουτων µερικως τι νοει. ποτε µεν εξωθεν βαρουµενα και το µεν βαρος επαισθανοµενα και την ειρηνικην καταστασιν σωαν εχοντα. περι γαρ των τελειως εσκοτισµενων ουδεις ηµιν λογος· τας δε γε γινοµενας εν τω νοΐ µεταβολας. αλλα και εκ τουτων παλιν ποτε µεν η ψυχη µονη πασχει. Αλλοτε υπο της ανωµαλιας παλιν του σωµατος τα αµφοτερα τυραννουνται σφοδρως. ως ειποµεν.

ως αν ευδροµος προς εργασιαν της αρετης η και µη εµποδιζηται τη απειρια προς τον δροµον αυτης. Λογος Κστ΄. εν Χριστω Ιησου τω Κυριω ηµων. εξ αυτης αρχης µετα προθυµιας πασης και θερµοτατης προθεσεως τα της αρετης σπουδαιως οφειλει ποιειν. Και ινα προπαιδειαν τινα των στοιχειων της επιστηµης των επιστηµων. Αµην. ως εν τυπω. Θειναι γαρ ορον εν εαυτω χρεων και τυπον τον µοναχον και ειδεναι αυτον. Και διδασκαλιας εις αρχαριους λυσιτελεστατη. ει γε δια Θεον απεταξατο και την τεχνην των τεχνων ταυτην µαθειν αιρειται και µη εις κενον βουλεται γενεσθαι την απο του κοσµου αυτου αναχωρησιν. Αδελφοι και πατερες. λεγω δη της ηµετερας ασκησεως. και ανακαλυπτων βαθεα (327) τοις µετα ποθου ζητουσι τα βαθη µαθειν τα του Πνευµατος. αλλα και ειδεναι ποθεν αυται και πως και απο τινων. ινα και την οικιαν στηριξωµεν ασφαλως της ψυχης και το πηδαλιον ευθυνωµεν του πλοιου καλως και µη ατεχνως η αφυως αυτο µεταχειρισωµεθα.αλλοιωσεις ηµιν. (328) Περι αρχης βιου λιαν επωφελους και σωτηριου. ατε δη ως φωτισθεις και αυτος ανωθεν. και των ειρηµενων απαντων εν γνωσει γενησεται και πολλων αλλων διδασκαλος αρετης χρηµατισει. ω η δοξα εις τους αιωνας. πας ανθρωπος ο αρτι τω κοσµω και τοις εν κοσµω πασιν αποταξαµενος. τοις αρτι προς ταυτην οιονει την σχολην απο του κοσµου παραγενοµενοις εγγραφον παραδωσωµεν. ταυτης εν εξει του καλου και συνηθεια δηλονοτι γενοµενος και Θεω προκοπτων και αναβασεις τιθεµενος εν τη καρδια αυτου ευαρεστησει. Τουτων δε την γνωσιν βιος παρεχει µετα ακριβειας και κανονος απαραλειπτως επιτελουµενος. τοιαυτα εκ προοιµιων υποτιθεµεθα. πως εκαστην ηµεραν διερχεσθαι δει. εκ των µικροτερων επι τα µειζω και τελεωτερα ανατρεχων. οποιοι τε πνευουσιν ανεµοι λογισµων και εκ τινων οι ποταµοι κατερχονται η επερχονται των παθων τε και πειρασµων. επι δε τον βιον τουτον και το σταδιον των µοναχων αποδραµων. αυτοις τε και . φωτιζων δια του λογου και του βιου τους αυτω εντυγχανοντας. αρµοζουσης τοις αρτι τω κοσµω και τοις εν κοσµω αποτασσοµενοις και προς τον µοναδικον αποτρεχουσι βιον. Ουτω γαρ και εαυτω την οδον εξοµαλισει την τραχειαν οµου και επιπονον.

καθως και αυτοι απο των πατερων ηµων παρελαβοµεν. µη χαυνουµενος το σωµα και ποδα παρα ποδα ισταµενος η επακουµβιζων τοιχοις και κιοσιν. Παρακαλω ουν ως ενα παντας υµας. µεσονυκτιον οφειλει ανιστασθαι προ του ορθρου και τετυπωµενην ευχην ευχεσθαι. οσον το κατα δυναµιν. τη στιχολογια. ητοι τω εξαψαλµω. Βιαζοµενος γαρ εαυτον ινα µη ανευ δακρυων παρατρεχης την τετυπωµενην ακολουθιαν της εκκλησιας. εις το εργον τουτο ποιειν. πατερες µου και αδελφοι µου και τεκνα. και ταυτα ως νοµον σωτηριον υποτιθηµι. τρεφεται σου η ψυχη. την δε κεφαλην ασαλευτον και µη προς τα ωδε και εκει νευουσαν· µη µετεωριζοµενον τον νουν. αοκνως. εις µετρον ηλικιας του πληρωµατος του Χριστου. εν ολιγω προκοψεις και αναδραµης εις ανδρα τελειον. αλλ’ εκ παντων αυτων πιαινοµενων αυτου η ψυχη. ω αδελφε. Ιστεον ουν οτι ο ηδη τον χοϊκον ανθρωπον µετα του φρονηµατος (329) και τον επουρανιον δια του µοναχικου σχηµατος ενδυσαµενος. τους ποδας επιστηριζοµενους ισους τη γη. δι’ ου και τους µισθους αναλογως των πονων ηµων εξ αυτου φιλαγαθως λαµβανοµεν. γινη του καλου τουτου εν εξει και. ινα σπουδασητε εκαστος υµων βαλειν τοιαυτην αρχην εις το εργον της αρετης η µαλλον ειπειν του Θεου. ινα µη λογος εν αυτω παρελθη αργος. ταις αναγνωσεσιν.τοις µετ’ αυτους. ωστε ει δυνατον µη παρελθειν τινα εξ υµων ανευ δακρυων την ακολουθιαν και την αναγνωσιν. οµιλουσιν αλληλοις και ψιθυριζουσιν· αµετεωριστον δε µαλλον εχειν το οµµα και την ψυχην και µονη προσεχειν τη ψαλµωδια και τη αναγνωσει και τη δυναµει των ψαλλοµενων και αναγινωσκοµενων λογων της θειας Γραφης. και ουτω µετα ταυτα εις την δοξολογιαν µετα παντων εγειρεσθαι και νουνεχως και εγρηγορως πασαν αυτην διεξερχεσθαι. αλλα µηδε περιεργαζοµενον το φρονηµα η συναπαγοµενον τοις αµελεστεροις. ( 330) Ει γαρ ουτω σεαυτον εθισεις. αλλα τας µεν χειρας ασφαλως δεδεµενας εχειν οφειλει. εις κατανυξιν και ταπεινωσιν και φωτισµον ελθη θειον του Πνευµατος του Αγιου. και . προσεχων τη αρχη της υµνωδιας µεγαλως. αναδεχοµενη τα τουτων θεια νοηµατα προς εαυτην. εν αυτη τη στιχολογια και εν τοις τροπαριοις οις ψαλλεις.

Μη τοινυν συγκαθεσθης µετα αργολογουντων. συντοµως υποστρεψον. µνησθεις του ψαλµωδου λεγοντος· “Μακαριος ανηρ ος ουκ επορευθη εν βουλη ασεβων. Και απελθοντος σου. και δακρυων ηδεως. καθως ο Παυλος φησι· “Φθειρουσιν ηθη χρηστα οµιλιαι κακαι”· ει τι ουν ο λοιµος. βαλων µετανοιαν παρελθε. ευθυς εξερχοµενος µη αρξη λαλειν τουτω κακεινω και µετεωριζεσθαι και αργολογειν. εργασια σωµατικη τις. ειτε εργοχειρον εις το εργοχειρον. Προσεχε σεαυτω µονω και τω εργοχειρω σου. ειτε διακονιαν εις την διακονιαν. µηδε ειπης· “Ακουσοµαι τι λαλειτε καγω”. Ει δε και διερχοµενος ιδης τινα αδελφον µονον. Θες ουν και τουτο σεαυτω νοµον. τουτο και η φθορα. οπερ αληθης εστι ξενιτεια. “σωθησεται”· ου µονον δε αλλα πρωτον µεν βοηθειαν ληψεται ανεπαισθητως. ειτε αναγνωσις εις την αναγνωσιν. Λοιµοι γαρ εισιν οι τοιουτοι. φυλαξον δε την σιωπην και το εκ παντων απεχεσθαι. Αργος δε µη θελησης ολως καθεσθηναι εν τω κελλιω σου. κατα το γεγραµµενον. αγαπητε. ειτα και εν αισθησει. . µετα το ευξασθαι καταµονας εν τω κελλιω την τετυπωµενην σου ευχην εν δακρυσι και πολλη προσοχη. ει µη αποσταλης η παρα του προεστωτος η διακονητου της µονης. ουτως εν τη εκκλησια διαγεις. Και µη εισελθης εις κελλιον τινος ανευ του κατα Θεον σου πατρος. Τελεσθεισης δε της ορθρινης δοξολογιας. και ευθυς αποτρεχε προς αυτην. ινα προ της εσχατης ευχης µη εξελθης ποτε της συναξεως ανευ αναγκης µεγαλης η χρειας του σωµατος. και επι καθεδρα λοιµων ουκ εκαθισε”. ως εν αυτω τω ουρανω µετα των ανω δυναµεων. βαλων µετανοιαν σιωπη παρελθε. αλλ’ ως ειρηται. η και µετα ετερων καθηµενον και οµιλουντα παρα καιρον. αλλ’ εστω σοι. ινα µη η αργια διδαξη σε παν κακον. σπουδασον µη ειπειν η ακουσαι λογον εξω της χρειας σου. δι’ ην επεµφθης· αλλα την αποκρισιν ποιησας. αλλα µενε ως ειποµεν προσκαρτερων εν τη στασει σου. ο µη θεµις ειπειν. οιον δ’ αν εστι. Αλλα γαρ µηδε περιερχη το µοναστηριον (331) και τους εγαζοµενους η διακονουντας περιεργαζη. επειδη “ο υποµεινας εις τελος”.αναβιβαζεται σου ο νους δια των λεγοµενων προς τα νοητα. και εν οδω αµαρτωλων ουκ εστη. και µετ’ ολιγον εν φωτισµω απο Θεου Παντοκρατορος. Μη απελθων καθεσθης µετ’ αυτων.

ιδων µε αποστραφησεται. αρα ου µη ειπη· Τι δε ο µιαρος (332) ουτος ηλθε προς µε µιαναι την κελλαν µου. µονον βαλε εις ταυτα αρχην. προσελθε εν φοβω και χαρα των απορρητων κοινωνησων αγαθων.Φυλαξον την σιωπην την ξενιτειαν· και την µεν σιωπην εν τω λεγειν προς εαυτον· “Τι γαρ εχω και ειπειν εγω αγαθον. Αγαπα γαρ σε σφοδρα και θελει σε εις επιγνωσιν αληθειας ελθειν και σωθηναι. Και ει ει αξιος και απελυθης εις τουτο. ολος βορβορος ων και µωρος. µη προπετως εκτεινης την χειρα σου (333) επι τοις παρακειµενοις βρωµασι τη τραπεζη προ του εναρξασθαι τους παλαιοτερους . “· την δε ξενιτειαν και το απεχεσθαι απο παντων εν τω λογιζεσθαι ταυτα και λεγειν προς εαυτον· “Τις ειµι. παραστηθι ως τω Χριστω και ουκ ανθρωποις διακονων εξ ειλικρινους διαθεσεως και αγαπης πασιν ως αγιοις. Στηθι καθως εν τη ορθρινη σοι δοξολογια υπετυπωσαµεν. Και ει µεν διακονειν εταγης. προτιθεις προ των οφθαλµων σου τας αµαρτιας σου. αδελφε. του πενθους µηδολως ληθην ποιουµενος· στηθι συντροµος. ου µονον δε αλλα και ξενος και αναξιος του λαλειν και ακουειν η συναριθµεισθαι µετα ανθρωπων. ορα τι σοι εν Κυριω εντελλοµαι. ουχι ως βδελυγµα οντα µε. Ουτω τοιγαρουν τας µεχρι της λειτουργιας ωρας διελθων. εισελθε µετα παντων εν τη τραπεζη. “. Ει δε καθεσθης εν αυτη µετα παντων και συ. µαλλον δε ως αυτω . µονον αρξαι ποιειν και πραττειν και λεγειν ταυτα. εκαστον αυτων περιπλεκοµενος οιονει τη ψυχη και ολον σεαυτον τη προθεσει δια της αγαπης εµπαρεχων αυτοις. Ει γαρ και µη κατ’ αρχας λεγειν ταυτα ισχυσεις απο ψυχης. φησιν. αλλ’ απο ψυχης λεγων αυτα. και ουκ εγκαταλειψει σε ο Θεος. ο αγεννης και πτωχος. ινα εις κελλιον εισελθω τινος. Και µετα την εσχατην ευχην εξελθων. εισελθε παλιν εις την συναξιν εν σπουδη και εν προθυµια πολλη. ως τον Υιον του Θεου βλεπων θυοµενον δια σε. εγω ο απερριµενος και ευτελης.καθως ειποµεν – διακονησων τω Χριστω. ως αγαπητω πατρι µου και αδελφω. αλλ’ οµως κατα µικρον ελευση και εις τουτο. µη χωριζοµενος των σων αδελφων. αδελφε. της χαριτος συνεργουσης σοι. εκ του διακονειν αυτοις βεβαιουµενος καρπουσθαι αγιασµον. Μονον ακουσον µου του ταπεινου. και µη ακροις χειλεσιν.

αλλ’ οιον δοθη σοι µετ’ ευχαριστιας πασης δεξαµενος φαγε. εκ ψυχης λεγω και σωµατος. αισχυνεται και συστελλεται και ουδε προσεγγισαι τινι αυτων η πλησιασαι τολµα. την δε ψυχην νοεραν και θειαν επιφεροµενον νοητοις τρεφειν και θειοις των λογων εδεσµασι. αυθις ταυτα λογιζου µεµνηµενος τας αµαρτιας σου και λεγε προς εαυτον· “Αρα γε ουκ εις κριµα µου και κατακριµα γενηται. Και αρξαµενος συνεσθιειν τοις πατρασι και αδελφοις σου. ουτω και συ διακεισο προς παντας αυτους. τον εσχατον τοπον αει εκλεγοµενος και αισχυνοµενος επανω τινος αυτων (334) των οραθηναι καθηµενος. καγω αναξιος και καταδικος ων µεταλαβω. φευγων εν πασιν τον κορον. ως εκεινων µεν παντων πλουσιων οντων ταις αρεταις. ως οι πατερες ουτοι οι αγιοι. ωσπερ το σωµα.εσθιειν των αδελφων σου. προσεχε σεαυτω και µονω εν συστολη παση και σιωπη καθεζοµενος. Ποιω προσωπω. και καθαπερ πτωχος τις και ρακενδυτων. σου δε πτωχου και γυµνου υπαρχοντος και αναξιου του και ολως συνειναι και βλεπειν αυτους. Μη ουν περιεργαζου τα παρατιθεµενα σοι µερη εν τη τραπεζη. Αλλα γαρ µελλων αψασθαι της τροφης. δισσως και καταλληλως εχειν την τροφην και την τραπεζαν. µη οµιλων καθολου τινι αλλα προσεχων τη αναγνωσει και τρεφοµενος. ∆ει γαρ σε διπλουν οντα. ο πονηρος δουλος εγω και αγνωµων και . απο οψεως ων του ∆εσποτου µου. ει αψοµαι των προκειµενων τινος. Τον γαρ πεποιηκοτα ταυτα Θεον και εις βρωσιν παρασχοντα ηµιν. προ του δοθηναι την ευλογιαν ανωθεν παρα του ιερεως. και τουτο µετ’ εγκρατειας. ποιον τυχον µειζον η βραχυτατον εστιν. και το µεν σωµα αισθητον εχοντα και γηϊνον αισθητοις και τοις απο γης τρεφειν βρωµασι. αναξιον εαυτον δηλονοτι λογιζοµενος της κοινης τραπεζης των αδελφων και τοιαυτα καθ’ εαυτον ενθυµουµενος και λεγων προς εαυτον· “Τις ειµι εγω. οτι µετα των αγιων τουτων συγκαθεδρος και συνεστιος γεγονα. τουτον εγω νηπιοθεν παρηκουσα και τας αγιας αυτου εντολας ουκ εφυλαξα· και πως των αγαθων αυτου.” και ουτω ταυτα λεγων εν εαυτω. ο ευτελης και αναξιος. εχε µονον απο ψυχης σεαυτον αµαρτωλον. ουτω και την ψυχην εκ των θεοπνευστων λογιων του Πνευµατος. εαν µεσον αρχοντων και πλουσιων λαµπρας και πολυτελεις περιβεβηληµενων στολας ευρεθη.

Μη πινοντος σου οινον. µετανοησαντες δε και την συγχωρησιν εκειθεν λαβοντες. ως οι µη αµαρτησαντες η και ηµαρτηκοτες µεν.αχαριστος. µηδεν ετερον αποκριθης τινι. και εφαγεν εξ αυτου· και δια τουτο απερριφη και εξεβληθη και θανατω και φθορα κατεδικασθη. ει µη που απο ξενης εστι και ηλθε προς σε δια χρειαν . Ταυτα τοιγαρουν ενθυµου. λαβων φαγε αυτο”. µη επιζητησης ολως λαβειν αυτον. ει µη οτι ωραιος εφανη και καλος εις βρωσιν ο καρπος του φυτου. Εαν προτρεπωνται σε οι συγκαθηµενοι αδελφοι του φαγειν η πιειν περισσον τι. ινα µη κατα µικρον και εις µειζονας επιθυµιας και βλαβερας περιπεσωσιν. µονα δε τα εµπροσθεν σου κειµενα εσθιε· αλλα και εξ αυτων εαν τυχη τυχον οπωρα η ετερα τινα των εδωδιµων ειναι και αρεστον φανη σοι εν εξ αυτων και ειπη σοι ο λογισµος· “Καλον εστιν εκεινο. την εγκρατειαν διχα παραβασεως πασης και µεχρι τουτων φυλαττειν οφειλουσιν. αλλα µηδε ετερω τινι εκ των αδελφων επιδωσης. αλλα κατα πολυ της χρειας ελαττον και οσον δυνασαι βαστασαι· ωσαυτως και εν η δυο πινειν καυκαλια και ταυτα εν µια τεταγµενη της ηµερας ωρα. προ του µετανοησαι µε και την συγχωρησιν παρα του φιλανθρωπου Θεου τελειως λαβειν. οσον του µη χορταζεσθαι σε. Εσθιοντος σου δε µη (335) υπακουσης τω υποβαλλοντι σου λογισµω εκλεξασθαι τι των προκειµενων κακεινου µεταλαβειν· αλλα φυλαξον µη φαγειν τι οπερ καλον σοι εφανη. τουτων διηνεκως µεµνησο! Προς τουτοις τυπωσον και ψωµον τοσουτον εσθιειν. Οι ουν βουλοµενοι εις εκεινον τον παραδεισον – µαλλον δε εις την βασιλειαν των ουρανων επανελθειν. φαγωµαι και αυτος και πιωµαι και συνευφρανθησοµαι τοις αγιος. ινα επιβλεψας ο θεος ανωθεν και ιδων την στενοχωριαν και την εκουσιον µου θλιψιν ελεηση και συγχωρηση µοι τα πολλα µου κακα”. ει µη τας χειρας σου δησας και µικρον τι διεγερθεις και κλινας την κεφαλην. µητε λαβης απο τινος τι. και επι πασιν ουτω παντοτε αποκρινου και µητε προτιµηση τινα εκ των περισσευµατων σου. σπουδασον µη ηττηθηναι µηδε αψασθαι αυτου. πραεια λεγε φωνη· “Συγχωρησον”. ∆ι’ ουδεν γαρ ετερον του παραδεισου ο Αδαµ εξεβληθη. Ουδαµως! Αλλα προς το ζην µε µονον και φαγοµαι και πιοµαι και εµαυτον εκτηξω και λυπησω και κατακρινω.

µεγαλην απο του Θεου και Σωτηρος ηµων ευρησεις βοηθειαν και παρακλησιν. (337) Μετα γουν το συναναστηναι σε παση τη αδελφοτητι και αποδουναι την ευχαριστιαν Θεω και παρα του ιερεως απολυθηναι. Συ ουν. αιτινες καθορωνται µεν ως καλαι. και καταλοιδορησουσι σε και γελασουσι και φθονησουσι και εµπαιξουσι και µυριας θλιψεις σοι επενεγκωσιν. τη συνεργεια της του Θεου χαριτος. µη επιλαθη και ταυτα λεγων προς εαυτον· “Ει ηµην παντως µετανοησας και αυτος και τας αµαρτιας µου συγχωρηθεις. ο δε ταπεινων εαυτον υψωθησεται”. Μη καταδεξη ποτε µετα τινος προγευσασθαι. Η γαρ ταπεινωσις σου υψωσει σε. απολαβω ενταυθα κατα τα εργα µου! “ και ταυτα λεγων κρατει γαστρος. αλλα µισησον ταυτην απο ψυχης ως υπερηφανιας αιτιαν και προξενον ουσαν. ατρωτος και αβλαβης διαµενει εξ αυτων. και κλεισας την θυραν επιλαβου του βιβλιου. Τοιγαρουν και ετερων εν τω δειπνω καθηµενων και εσθιοντων. οπως σε της αγαθης προθεσεως και των σωτηριων πραξεων αποστησωσιν· απερ εαν υποµεινης. οι δε γε λοιποι κοσµικον βιον. οι και εις βαραθρα και εις κρηµνους καταπιπτοντες ουκ αισθανονται. Επειδη δε αναξιον εµαυτον δα των αισχρων µου πραξεων. ει καν δεη σε και αποθανειν· αλλως γαρ τον της γαστριµαργιας δαιµονα εκφυγειν ουκ ισχυσεις. πεποιηκα. ταυτα φυλαξαι θελησον. σου δε µη εσθιοντος αλλ’ ειτε διακονουντος ειτε και µη. και το εσχατον ειναι σε παντων πρωτον σε αποκαταστησει. ως ουκ ισασιν. εχαιρον αν καγω και µετα των αδελφων µου συνησθιον. οση σοι δυναµις. παντας τους ραθυµους εξεγερει κατα σου. Και αναγνους ολιγον. εν µοναχικω τω σχηµατι προαιρουνται ζην. ει µεν ηµεραι του θερους εισιν. ανακλιθητι επι το ψιαθιον σου και . µη φερων ο διαβολος οραν σε. µηδε εν δειλη φαγειν η πιειν η επιδειπνησαι ποτε· παντα γαρ τα κακα εκ τουτων τικτονται. Ισθι δε οτι ταυτα φυλασσοντος σου.τινα. (336) κεκρυµµενον δε εχουσι τον ιον του θανατου εν αυταις. και ταυτα εισι τα ενεδρα του διαβολου και αι παγιδες αυτου. ας ο πιστευων ηµιν φευξεται. αγαπητε. και ο φυλασσων τους λογους ηµων. επειδη γεγραπται· “Πας ο υψων εαυτον ταπεινωθησεται. Πρωτοκαθεδριαν µηποτε ζητησεις µητε επιθυµησεις. αποτρεχε σιωπων εν τη κελλη σου. ο αθλιος. περιποθητε αδελφε.

Προς . οσοι ρηµατα µετανοιας και κατανυξεως φερουσι και οσοι τη δυναµει εξικανουσι και τη προθεσει σου. Και τελεσθεντος του λυχνικου. σφιγξον σου τας χειρας. και ευχην εκειθεν λαβων και ασπασαµενος τας αγιας µορφας των αγιων. απαξ κεκρικως την ηµεραν εσθιειν. βαλων µετανοιαν εις τους ποδας του προεστωτος ως εις αυτους τους ποδας του Χριστου. στηθι εν φοβω και προσοχη ενωπιον του Θεου.απεχοµενος γαρ του κορου και λιτη χρωµενος τη τραπεζη µετα αρτου και µεµετρηµενου υδατος και λαχανων η οσπριων. ψαλλων αυτω και εξοµολογουµενος και µηδενι οµιλων το παραπαν. ει δε του χειµωνος εισι. ∆ει γαρ σε µετρειν τη τε ισχυϊ και τη ανδρεια σου την τε των ψαλµων υµνωδιαν και το πληθος της γονυκλισιας και τον χρονον της στασεως. και τους µεν οφθαλµους µυσον του µη προς αλλο τι βλεπειν και τον νουν διασκιδνασθαι. Ειτα παλιν εις την συναξιν εισελθων. (338) και αναγνους ωσει τρια φυλλα προσεχως εν αυτω στηθι εις προσευχην. Εστωσαν σοι δε ψαλµοι τεταγµενοι παρα του πνευµατικου σου πατρος. Και µετα το συναµα τοις αδελφοις σου αποδουναι τας εσπερινας ευχας τω Θεω. ευρησεις ου την τυχουσαν ωφελειαν εν τη παραστασει της εσπερινης σου ακολουθιας και εν τη νυκτερινη δεησει και αγρυπνια· ει δ’ ουν αλλ’ ενι παξαµατιω αρκεσθητι και ενι ποτηριω υδατος ανευ ασθενειας και ατονιας στοµαχου σου. εκειθεν µετα δακρυων και στεναγµων τον ελεον εκκαλουµενος. ει µεν εγκρατευσασθαι ισχυσεις του µη φαγειν η πιειν το καθολου. ενωσον σου τους ποδας επισης ασαλευτους εν βασει µια. Στηθι δε γενναιως επισυναγων σου τους λογισµους και µη εων ρεµβεσθαι αυτους αλλαχου. ηττον υπνωσεις και θαττον εξαναστηση -. τον δε νουν αυτον και ολην την καρδιαν αρον εις ουρανους και Θεον. εισελθε σιωπων µηδενι µηδαµως οµιλων εις το κελλιον σου. µετα το µικρον αναγνωναι επιλαβου του εργοχειρου σου και προσκαρτερησον εν αυτω εως ου το ξυλον την υµνωδιαν σηµανη του λυχνικου. και κλεισας τας θυρας επιλαβου πρωτον του βιβλιου. ησυχως ψαλλων και προσευχοµενος τω Θεω ως παρα µηδενος ακουοµενος. ινα µη την συνειδησιν εξης εις ελεγχον σου λεγουσαν· “Ετι ην σοι δυναµις του στηναι και υµνησαι και Θεω εξοµολογησασθαι”.βραχυτατου µεταλαβε υπνου .

(340) Περι του µη αµελως εχειν περι την εργασιαν των του Θεου εντολων. τεως εσπεραν µη παρελθης. φωτιζοµενος και φωτιζων φως γνωσεως. µεταλαβων δε υπνου µεχρι του µεσονυκτιου καθεξης ποιησεις. Αλλα γαρ και τους λογισµους της καρδιας σου τω πνευµατικω σου πατρι καθ’ ωραν. αγαπητε. ου βραδυνει ο Θεος του επισκεψασθαι σε ανωθεν. µηδε την πιστιν σου ελαττωσης την προς αυτον.τουτοις εστωσαν σοι και ευχαι και αυται τεταγµεναι πρωΐας και εσπερας. ει δυνατον. ω πρεπει δοξα εις τους αιωνας. ανακλιθητι σφραγισαµενος ολον σου το σωµα επι το ψιαθιον. µηδε καταφρονειν µιας και µονης αυτων. εξαγορευε. ως υπετυπωθη σοι ανωθεν. φησι. και δοξαζων Θεον και βιω και λογω. εξαγορευε· ει δε µη. δικην ηλιου. ειτα επιλαβου και του εργοχειρου σου. και εως πρωτης φυλακης. Και κατα βραχυ προκοπτων επι το εργον σου την πνευµατικην ηλικιαν αυξησεις και εις ανδρα τελειον αναδραµης. εις µετρον ηλικιας του πληρωµατος του Χριστου. εξοµολογησιν εχουσαι προς Θεον. Και περι του υποµενειν γενναιως τους πειρασµους. και παλιν· “Ο . τον δοντα σοι την δωρεαν του Αγιου αυτου και ζωοποιου Πνευµατος. παντας τους πλησιαζοντας σοι και εντυγχανοντας. µη σκανδαλισθης. καν ο κοσµος απας αυτον λοιδορη και διασυρη. Αµην. και η χαρις του Παναγιου αυτου Πνευµατος επισκιασει σοι. Αδελφοι και πατερες. πταιση δε εν ενι. Λογος ΚΖ΄. Και την ευχην συντελεσας αναγνωθι παλιν µικρον. γεγονε παντων ενοχος”. καν αυτος συ τουτον τοις οφθαλµοις σου θεαση πορνευοντα. ινα µη ως καταφρονηται εξω του νυµφωνος αποκλεισθωµεν. αλλ’ εξαποστελει σοι βοηθειαν εξ αγιου αυτου κατοικητηριου. Και πιστιν αδιδακτον εχε προς αυτον. τον νοµον ολον φυλαξη. πειθαρχων τω ειποντι· “Μη κρινετε και ου µη κριθητε”. αλλ’ αγωνιζεσθαι τηρειν οµου πασας. αλλα και µετα τον ορθρον τα συµβαινοντα σοι παντα. ουκ ακουετε του Κυριου και των αποστολων αυτου βοωντων· “Εαν τις. Ειθ’ ουτως αναστας και ποιησας τον αµωµον. Ουτω δε ποιουντος σου καθ’ εκαστην και ουτως αγωνιζοµενου σου. (339) σεαυτον ανακρινων. ηγουν εως τριτης ωρας διανυκτερευσον της νυκτος.

υπο αλλοτριου δεσποτου κυριευοµενος. ουχι εαν τονδε τον ποταµον διαπερασωσι και τοδε το ορος διελθωσι κακεινους τους ληστας διαβαντες εκφυγωσι. και ουκ οιδεν εν τη επιουση ηµερα της κρισως τι αρα αυτω συµβησεται. νυξ επ’ αυτω του θανατου γινεται. ειτα εγγυς που προς τον λιµενα γενοµενοι κινδυνω περιπεσωσι. Αλλα και η δορκας η η ελαφος η ετερον τι τουτων των ζωων. Νοει ουν µοι πολιν την βασιλειαν των ουρανων. αδελφοι. λεγονται. νυκτα τον εκαστου ηµων θανατον. επαγει λεγων· “Ω γαρ τις ηττηται. Και ουδε ουτοι! Ει γαρ µετα το διαφυγειν παντα τα εναντια αµελησουσιν η ραθυµησουσι. . Ο τοινυν µη φθασαι σπουδασας του εν αυτη γενεσθαι τη βασιλεια των ουρανων εως εν τη ηµερα του τηδε βιου εστιν. µετα δε ταυτα ετερω τινι ανδροφονω η θηριω εντυχοντες παρ’ εκεινου αναλωθωσιν η και βοθυνω τινι περιπεπτωκοτες αποπνιγνωσι. ητις εστιν η ηµερα της κρισεως. ουχ οταν τουτου µεν η εκεινου του θηρευτου και του κυνος (342) διαφυγη η της παγιδος τησδε η τησδε ανωτερον γενηται. αλλ’ εξω ταυτης εν τη εξοδω της ψυχης αυτου ευρεθη. καν τε εισελθειν εν αυτη συγχωρηθη καν τε µη. υπο δε ετερου τινος κατασχεθεν εις τας χειρας αυτων εµπεση. επιουσαν δε ηµεραν την του Κυριου και Θεου παρουσιαν. αλλ’ οι παντα πειρασµον και πασαν θανατηφορον επιβουλην Θεου βοηθεια διαφυγοντες. ∆ια τι δε και αφ’ εαυτων ου συνορωµεν ηµεις των δεσποτικων και αποστολικων ρηµατων την αληθη δυναµιν. διασωθησεσθαι και την πολιν εκεινην καταλαβειν εν η επορευοντο. ουκ οιδασι τι τεξεται η επιουσα ηµερα. Ωστε. εκ των ορωµενων ταυτην καλως στοχαζοµενοι. Και ινα σαφεστερον ο λεγει ποιηση. τουτω και δεδουλωται”. υπ’ αυτου και δεσποζεται και ταις εντολαις του Κυριου υπακουειν ου δυναται· πως γαρ. ο ενι και τω τυχοντι παθει δουλουµενος. αλλ’ οι τον λιµενα φθασαντες και τη χερσω αποδοθεντες σωθηναι λεγονται· ουτω και οι εν οδω περιπατουντες και προς πολιν τινα καταλαβειν σπευδοντες. (341) Βλεποµεν γαρ οτι οι εν πελαγει πλεοντες ουχι εαν τοσα η τοσα σταδια πλευσωσιν. και νυξ αυτους καταλαβη και αι πυλαι κλεισθωσι της πολεως και εξωθεν αυτης ευρεθωσιν.αγωνιζοµενος παντα εγκρατευεται”.

Μια γαρ εκαστη τουτων. και δια της ατοπου επιθυµιας τουτον ελκοντες τη δυναµει. τυπτουσιν αυτον οιονει τοις γαργαλισµοις και ταις κινησεσι της σαρκος. και τας εντολας του Θεου ζεοντι ποθω και προθυµια παση ποιειν και µηδεµιας και της τυχουσης ως ελαχιστης καταφρονειν. εκ ταπεινωσεως. εκ της αδιαλειπτου µετανοιας και κατανυξεως. η κρατησαντες τω συνδιασµω και ταις συγκαταθεσεσι του λογισµου συνδησαντες ασφαλως και περισφιγξαντες. επει τοδε η τοδε ουδεν εστι” φανερως απασας οµου ανατρεπει τας εντολας του Θεου και ταυταις ανθισταται. η φυγειν και απορραγηναι της συνοδιας αυτον παρασκευαζουσιν.διαδραναι και σωθηναι λεγεται. Υπονοει µοι. οιον εκ πιστεως. τοδε µη πεπραχα το αµαρτηµα. εκ σιωπης της απο αργου λογου. εκ της αφιλαργυριας και σωφροσυνης. οιονει πεταλον ουσα καθ’ εαυτην εν. των δε αγαθων εργων αµα παντων αντεχεσθαι. εκ της των οφθαλµων ακριβειας. εκ της προς τον Θεον ελπιδος και τελειας αγαπης. αλλα το µηθ’ ολως αγριευθεν η υπο τινος µηχανης κρατηθεν. η δε αργυρουν. ετερα εκ λιθου τιµιου. ενουµεναι δια του Πνευµατος . Ο γαρ λεγων· “Ειθε µη τοδε µοι πεπρακται το κακον. εκ φοβου Θεου. εκ της προς τον πλησιον απροσπαθειας και της προς παντας εξ ισου αγαπης. ως δια των λογων δακνοντας και διασπαρασσοντας τα προβατα του Χριστου και ταις των θηρευτων χερσι προδιδοντας αυτα· ληστας δε τους πονηρους λογισµους και αισχρους λογισµους οιτινες αιφνιδιως επιπιπτοντες τω αγωνιζοµενω. εκ της εκκοπης του ενδοθεν της καρδιας θεληµατος και κινηµατος. Χρη ουν παση δυναµει των µεν πονηρων πασων απεχεσθαι πραξεων. η µεν χρυσουν. ους ως υλακτουντας κυνας λογιζεσθαι χρη και φευγειν τους τοιουτους. οι διεστραµµενοι οντες και πονηροι ουχ εαυτους διορθωσασθαι αλλα ετερους διδασκειν επιχειρουσιν. εκ της αενναου ευχης. (343) σκευος τιµιον εκ πασων γενοµενον των εντολων του Θεου. εαυτον οιοµενον διασωσασθαι. ανθρωπε. Νοει ουν µοι παλιν θηρευτας τους πονηρους δαιµονας. τω βοθρω της αµαρτιας και τω κρηµνω της πραξεως απορριπτουσι. εκ πασων αλλων των ταυταις συνεποµενων ταις αρεταις. κυνας δε τους πλανους και ψευδοδισκαλους ανθρωπους. αλλη χαλκουν. εξ υπακοης µεχρι θανατου. και καθεξης αι λοιπαι εξ ετερων αλλων υλων.

τον ανθρωπον κατασκευαζουσι σκευος. Αλλ’ οντως κατα τον ειρηκοτα “εµαταιωθηµεν εν τοις διαλογισµοις ηµων και εσκοτισθη η ασυνετος ηµων καρδια και φασκοντες ειναι σοφοι εµωρανθηµεν”. ευχρηστον τι. ως σκευη εαυτους ειναι νοµιζοµεν τελεια και ολοκληρα. εν ω η του Θεου χαρις ως οινος νεος εµβαλλεται. Ει γαρ και Παυλος ο θειος βοα· “Ο Θεος ο ειπων εκ σκοτους φως λαµψαι. . ος ελαµψεν εν ταις καρδιαις ηµων. Και ινα υµιν αυτο εκδηλοτερον απεργασωµαι. Πως ουν ηµεις και διχα πολλων αρετων. και εχοµεν τον θησαυρον τουτον εν οστρακινοις σκευεσιν”. ει και δοκει πανυ µικρα η τρυµαλια ειναι του επιλειποντος δηθεν πεταλου ητοι του τοπου της αρετης. Ειπε ουν µοι. υπο της εν σοι χαριτος κατεσκευασθης εις το ειναι σκευος ευχρηστον τω Θεω. Αθραυστα τοινυν και αδιαρρηκτα εισι τα τοιαυτα σωµατα δια την του εν αυτοις θησαυρου ακαταµαχητον δυναµιν. καθα και αλλαχου λεγει· “Ουκ οιδατε οτι τα σωµατα υµων ναος εισι του ενοικουντος εν υµιν Αγιου Πνευµατος και ουκ εστε εαυτων”. φησι. τοιουτον εστιν ο φησι· “Μη νοµισης οτι υπο σου. αλλα υπο του εν σοι θησαυρου αυτος συ µαλλον τετηρησαι. εαν µια εκ πασων των ειρηµενων αρετων επιλειψη. αλλ’ εκ του Θεου”. το δε σκευος ισχυροτερον τε και ασφαλεστερον υπο της του θησαυρου ενεργειας κατασκευαζεται· ο Θεος γαρ εστιν”. ως ειρηται. αρα ανεξεται ο Θεος εµβαλειν εν αυτω ολως τι των χαρισµατων του Πνευµατος αυτου. ∆ιο και επιφερων φησιν· “Ινα το πλειστον της δυναµεως µη η εξ υµων. οτι και εαν µη υφ’ ηµων αλλ’ υφ’ ετερων εχθρων τινων συντριβη το σκευος.και αλληλαις εις εν απασαι συγκολλωµεναι τε και συναρµολογουµεναι. και το Αγιον Πνευµα ως θησαυρον ενδον εν ηµιν φερειν οιοµεθα. “οστρακινα” δε ειπων το της φυσεως ηµων ηνιξατο ασθενες. εξ ων και δι’ ων συνετεθη και συνηρµοσθη το σκευος. συνεχεται και τηρειται ο εν σοι θησαυρος. Ουδαµως! Παντως γαρ εκ του κατ’ ολιγον δια της µικρας εκεινης οπης το εµβληθεν αγνωστως ρευσαν χυθησεται. ων τον αφθαρτον και ακενωτον ου κεκτηµεθα πλουτον εκ (344) της των εντολων εργασιας. δια των ολιγων κατορθωµατων και τουτων διεσπαρµενων απ’ αλληλων ταις αµαρτιαις. Το δη θαυµαστον. αλλα “σκευη” µεν τα ηµετερα σωµατα φησι. ο µεν θησαυρος µενει ακενωτος.

µικρον τι ελλειψαντας η σφαλεντας. ο ειπων εκ σκοτους φως λαµψαι. εν Χριστω αδελφοι. Βουλοµενος δε δειξαι σοι τον θησαυρον. Κυριε. Ουτω γαρ ταυτας ο τεχνιτης Θεος Λογος λαβοµενος.εν ταις καρδιαις ηµων” – ουτω και ο Κυριος εφη· “Καγω Παρακλητον αλλον πεµψω υµιν. φησιν. ινα µη οργισθεις προστριψη κακεινας ηµιν και εκβληθηναι ηµας εξω του νυµφωνος κελευση. ως ειρηται. συνεχοµενος µεν υφ’ ηµων δια της των εντολων. µηδε οταν πασας αυτω προσενεγκωµεν. το Πνευµα της αληθειας”-. ει και πολλα κρουσαντες ειποµεν· “Κυριε. προσεθηκε λεγων· “Ινα το πλειστον της δυναµεως µη η εξ ηµων αλλ’ εκ του Θεου”. συνεχων δε ολους ηµας δια της αυτου φιλανθρωπιας τε και δυναµεως και χαριτος. αλλα οµοτιµος και οµοουσιος αυτου υπαρχει. παντοθεν ατρωτους και ακλινεις και ασαλευτους συντηρων και διαφυλαττων ηµας· ους και ως ασθενουντας και ευολισθους. οτι ουκ αλλος τις εστι παρα τον λαµψαντα. Τουτο δε παθοντες ουδεν ηµας υστερον. τας δε καταλειψωµεν. επιφεροµενους µεθ’ εαυτων την φυλακην πασων των σωτηριων αυτου εντολων. του εν ηµιν δια της ελλαµψεως δηλονοτι του Πνευµατος σκηνωσαντος. περι µιαν και µονην αµεληται και καταφρονηται φανωµεν τω ∆εσποτη Χριστω τω Θεω. (346) ∆ια δη τουτο παρακαλω υµας. παραστησαι εαυτους αµεµπτους τω Κυριω εκ πασης αµαρτιας. Αλλα µη τας µεν κοµισωµεν αυτω. ωφελησει. και παλιν· Εχοµεν δε τον θησαυρον τουτον εν σκευεσιν οστρακινοις” ειτουν καρδιαις σαρκιναις. Ερει γαρ· “Υπαγετε απ’ εµου! Ουδε γαρ οιδα υµας . ος ελαµψε – το Αγιον Πνευµα δηλονοτι . αυτος ευθυς ο θησαυρος συσφιγγει και προς εαυτον ενοι τε και συγκολλα εαυτω και αναπληροι τα ηµων υστερηµατα και στερεοι και παγιωτερους ηµας απεργαζεται. Τουτο γαρ εστιν ο θησαυρος. αυτος οµου πασας ενωσει και εις ευχρηστα δια των τοιουτων σκευη κατασκευασει ηµας. η Αγια Τριας. Αλλ’ ορα µοι πως δια των τοιουτων λογων πανταχου την Τριαδα αχωριστον ειναι φησι και εν ηµιν µενουσαν· “Ο Θεος γαρ.Οθεν περι τουτου ο αυτος αποστολος λεγει· (345) “Παντα ισχυω εν τω ενδυναµουντι µε Χριστω”. πασων ακριβους φυλακης. ανοιξον ηµιν! “. ως υλην τινα δια χρυσου και αργυρου και λιθων τιµιων συµπεφορηµενην.

”. ακουσοµαι. φησιν ο αποστολος. πιστευειν. Αµφοτεροι γαρ κατα τον θειον αποστολον της βασιλειας (348) εξωθουνται των ουρανων· “Μη πλανασθε γαρ. αδελφοι. Ταυτα µεν ουν. δοξαν παρα ανθρωπων λαµβανοντες και την δοξαν την παρα του µονου Θεου ζητουντες. και αµεριµνως διαγοντες. µη ποιουµενοι δε λογον των ψυχικων αρετων και παθων. φησι.” (347) Ειτα παλιν· “Μακαριος αν ηµην. Τι γαρ οφελος. Αρσενοκοιτης δε και φονευς ενι παντως κατα τους ιερους κανονας και τω αυτω επιτιµιω καθυποβαλλονται και υποδικοι κρισεως αιωνιου αµετανοητοι διαµενοντες γινονται. δια το εκ σαρκικων της αµαρτιας πραξεων καθαρευειν. ουτε αρσενοκοιται”. ουδε µεχρι θανατου υπακουσαντας και εκπληρωσαντας µου το προσταγµα. πρωτος ο ταπεινος εγω και παναθλιος. δοξης δε αντιποιεισθαι και χρηµατων εφιεσθαι. ουχ αρπαγες βασιλειαν Θεου κληρονοµησουσι”. ως αγγελους Θεου και µεγαλα περι εαυτων αφρονως οιοµενοι. οιδα. Τι δε το αρσενοφθοριας µεν καθαρευειν. ∆ιο απελθετε απ’ εµου”. Τι δε . Τι δε εαν µη µεθυσκεται τις οινω.ως πιστους. ου λοιδοροι.” οι παλιν εαυτους ηγουµενοι. οι λεγοντες αφρονι λογισµω· “Ειθε µη µεµοιχευκα! Το γαρ οβολον η κλασµα κεκλοφεναι αρτου. το πορνειας µεν απεχεσθαι και αλλης ακαθαρσιας σωµατικης. λοιδορει δε τον αδελφον αυτου. Το γαρ προς τον αδελφον µισος φονεα τον κεκτηµενον αποτελει· “Ο γαρ µισων τον αδελφον αυτου. Η µεν γαρ το σωµα. φησιν. ουτε πορνοι. ποια αµαρτια εστιν. παραιτουµενοι δε και υπερ εντολης Θεου πασαν επιπονον πραξιν και κακοπαθειαν. αλλα και των αλλων απασων εντολων του Κυριου καταφρονουντες και προς την εκπληρωσιν αυτων µη βιαζοµενοι εαυτους. ανθρωποκτονος εστιν”. Ειτα και οσοι κατ’ εµε ανυποτακτοι και παρηκοοι των εντολων του Θεου. η δε την ψυχην διαφθειρει. και επιφερει· “ου µεθυσοι. παιξαι τε και γελασαι. φθονω δε και µισει και ζηλω κατα του πλησιον εκτηκεσθαι. Ου µονον δε. ως µηδε µιαν πεπληρωκως εντολην του Θεου µου. αλλα και απιστους ηµας κατα την του Κυριου φωνην η δοξα των ανθρωπων και το ταυτης εραν απεργαζεται· “Πως δυνασθε. Το γαρ λοιδορησαι η φθονησαι. οποια αρα εστιν αµαρτια. εαν µη αισχροις και βεβηλοις της αρσενοφθοριας περιεπαρην κακοις. φησιν.

µη προσουσης πραοτητος. φησι. φησι. εγω µεν σιωπω. Τι δε. εις τον βλασφηµουµενον αµαρτανει ως συνηδοµενος τω βλασφηµουντι και συνευδοκων αυτω δια της νοµιζοµενης µακροθυµιας. αδελφε. Τι τη υπακοη θαρρεις. Ει δε και δια τουτο των επιτασσοµενων σοι διακονιων αµελεις και των παρα του προεστωτος επιταχθεισων σοι δουλειων της µονης. η δε ευσεβεια πανταχου ωφελιµος εστιν”. γαστριµαργια δουλουµενος. µη επισταµενου δε των λεγοµενων την δυναµιν. “Ουδεις γαρ.της νηστειας οφελος. Τι επερειδη των εν τοις σωµατικοις εργοις κοπω της ενδοθεν αµελων εργασιας. πως δουλον εαυτον και µιµητην του ιδιου ∆εσποτου ολως ειπειν ο τοιουτος τολµησει και ουχι µαλλον απεναντιας εχθρον. εν δε καιρω πειρασµου. εαν επι ολεθρω ψυχης εστι και παραβασει µιας και της αυτης εντολης του Θεου. τους δε συνοντας αυτω (349) η και τους εν τω κοσµω αδελφους κατακρινη. και εν ω µετρω µετρειτε αντιµετρηθησεται υµιν”. αυτον τον ειποντα Θεον ατιµαζει – “Τω τυπτοντι σου την σιαγονα. αλλα ολως ενδειξεται δια του εξωθεν σχηµατος προς οργην κινηθεισαν αυτου την ορµην της ψυχης και λογον υβριστικον αντιφθεγξεται η ετερον τι προς αµυναν διαπραξεται. µετεωριζοµενου µεν του νοος σου. επελθοντων αυτω εµπτυσµατων και ραπισµατων και υβρεων. Ωσπερ γαρ ο τω τυπτοντι αντιπιπτων και αντιπυπτων. “Ω γαρ. Τι εγκαυχα τη πολλη των ψαλµων µελετη. η ταραχθεις µεν την καρδιαν ου προφερει δε ρηµα απρεπες. εαν µη υπενεγκη ταυτα αταραχως. µετα . ουτω και ο του βλασφηµουντος εις Θεον µακροθυµως ανεχοµενος. δυσι κυριοις δουλευειν δυναται”· γαστρος δουλον Θεου δουλον γενεσθαι αµηχανον. συ δε οιδ’ οτι ακηκοας της θειας Γραφης λεγουσης· “Επικαταρατος πας ο ποιων τα εργα του Κυριου αµελως”. ειπε µοι. Τι δε της πραοτητος οφελος. φησι. εν εαυτοις αυτον εχοντες οια δη θησαυρον των αγαθων ασυλον. Ουκ ακουεις Παυλου λεγοντος· “Η µεν γαρ σωµατικη γυµνασια προς ολιγον εστιν ωφελιµος. στρεψον αυτω και την αλλην”-. κριµατι κρινετε κριθησεσθε. Οι φιλοι τοινυν του Θεου και οι αγαπωντες αυτον. Ο δε και παντα τα ειρηµενα κατωρθωκως και µητε ποιων τι των απηγορευµενων µητε τους αµελεις αδελφους κατακρινων. εαν και τα αµφοτερα κατορθωση τις.

υπεραγαπωντες ως ευεργετας εν ειλικρινει διαθεσει τους ταυτα εις αυτους ενδεικνυµενους και πρασσοντας. κολαφισµατα. επαισχυνθησεται και αυτον ο Χριστος ενωπιον των αγγελων και του Πατρος αυτου του εν τοις ουρανοις. αλλ’ οκνηρια και ραθυµια αγραφους εκαστος αυτων εων ταυτας. ανθρωπε. Ερραπισθη. ουπερ ο σος πραπατωρ ποτε καλως επιθυµησας ουκ ετυχεν. ου προαιρουνται εγγραψαι τα του Χριστου αντ’ αυτων. ως επαισχυνοµενος τα του ∆εσποτου παθη µιµησασθαι. φησιν. ινα ελθων ο υπεναντιος ευρηση εγγεγραµµενας τας πλακας των καρδιων αυτων και αποστραφη ηττηµενος και κατησχυµενος. αλλα και της Θεοητος αυτου συγκοινωνοι δια την υπακοην αυτων γενωνται· και ο µη τουτο εν ταπεινωσει καρδιας καταδεχοµενος. αλλα παντα αφιεµεν και µαλιστα εαν και συγχωρησιν προς αλληλους ποιησωµεν”. Ο µηδεν ουν επταικως Κυριος ο Ιησους και Θεος ηµων ετυφθη. τα δε ζωοποια και υπερ µελι γλυκεα εξ εαυτων απωθουνται. γενεσθαι Θεος και ζωης επιτυχειν αιωνιου και συν εµοι ειναι. υστερον δε ουκ εχοµεν κατ’ αυτων εχθραν εν τη ψυχη. εοικασι µοι αγραφω πυξιω εν ω οταν λαβη καιρον ο εχθρος και πολεµιος των ψυχων ηµων εγγραφει δι’ αυτων εκεινων τα πονηρα και µιαρα αυτου δογµατα και υπαγει· αυτοι δε (350) παλιν τα απερ εγραψαν υπο του πονηρου κινηθεντες εξαλειφοντες.χαρας αφατου και θυµηδιας τας τοιαυτας υβρεις και εξουδενωσεις προσυποδεχονται. και εσθ’ οτε και αµυνοµεθα εν λογοις και αυτοις εργοις τους αδελφους. δεξαι ραπισµατα. ουτω ταπεινωθητι. οταν αποστειλη ο Κυριος γραψαι τα εαυτου δογµατα εν τινι των τοιουτων. ενεπτυσθη και εσταυρωθη. . ινα οι µιµουµενοι αυτον αµαρτωλοι µη µονον αφεσιν των ηµαρτηµενων λαβωσιν. ευθυς εκεινοι γραφουσι προθυµως τα του εχθρου· και τα µεν πικρα και θανατηφορα προσιενται. Οι δε γε λεγοντες οτι· “Κατα µεν τον της φιλονεικιας και µαχης καιρον κινουµεθα ως ανθρωποι προς οργην και θυµον. Το δε λεγοµενον τοιουτον εστι· Θεος ων εκεινος εγενετο δι’ ηµας ανθρωπος. δεξαι εµπτυσµατα. διδασκων οιονει και λεγων εκαστω ηµων δι’ ων πεπονθεν ο απαθης τη Θεοτητι· “Εαν βουλη. ως εταπεινωθην εγω δια σε· και αποθεµενος το αλαζονικον τε και υπερηφανον του δαιµονιωδους φρονηµατος.

ανθρωπος επησχυνθη γενεσθαι δια σε και εν τω της παραβασεως (352) πτωµατι κειµενον σε µεχρι του παροντος κατελιπεν. “Ναι”. Πιστευεις οτι Θεος ο Χριστος. δι’ αισχυνην δε και εντροπην ανθρωπων µη καταδεχοµενοι τας εξ αυτων επιφεροµενας αυτοις υβρεις και ατιµιας η λοιδοριας. µηδε τους ραπισµους µηδε τας εξ αυτων πληγας υποφεροντες. ως εγω ο Θεος επαθον δια σε. ουχι µετα των απιστων και ασεβων εν τοις του αδου µυχοις εναπεµεινας. συ πηλος ων και τεφρα και κονις. αρθητω ως οι ασεβεις ινα µη ιδη την δοξαν Κυριου!”. και πως συµβασιλευσεις αυτω και συνδοξασθηση εν τη των ουρανων βασιλεια. µετα χαρας και υµεις υποµεινατε! Ο Θεος υπο αισχιστου δουλου ραπιζεται υποδειγµα σοι νικης διδους. ου καταδεχη του νοµιζοµενου υψηλου σου θρονου κατελθειν και ταπεινωθηναι τω αδελφω σου. φησιν. τω κατω µεν ισταµενω κατα γε τουτο δη το ορωµενον. ισως δε ταις αρεταις υπερκειµενω σου. µη υποµεινας αυτον. οσον το επι σοι. εκεινου το τριχινον και την ταπεινωσιν δυσωπουµενος. και συ παρα του οµοιοπαθους σου ανθρωπου ου καταδεχη τουτο παθειν. Φριξατε. Ουκ απορριπτεις την στολην την δοκουσαν ειναι λαµπραν. και τροµαξατε. και το ολως οραν αυτον επαισχυνοµαι! Εκβληθητω τοιγαρουν εξω. αθλιε. νυνι δε οτε της δοξης µεν της φθαρτης αυτος εγυµνωθη. Ει γαρ κακεινος. Ταυτα τοινυν ακουσονται οι πασας µεν τας εντολας κατα το δοκουν τηρουντες. Ει ουν πιστευεις οτι ο Θεος ο ποιησας τον ουρανον και την γην εστιν ος ακενωτως εκενωθη εκ των κολπων των πατρικων. Θεου µιµιτης αισχυνη γενεσθαι. εγω δε εν τη του Πατρος µου αθανατω δοξη δεδοξασµαι. Ει δε συ παθειν αισχυνθης δια τας εµας εντολας. και τας υβρεις ας ο Θεος υπεστη δια την σωτηριαν ηµων. αισχυνην καγω ηγησοµαι του συν εµοι ειναι σε εν τη µετα δοξης ελευσει µου και ερω τοις αγγελοις µου· “Ουτος εν τη ταπεινωσει µου επησχυνθη µε και καταλιπειν την δοξαν του κοσµου και οµοιωθηναι µοι ου κατεδεξατο. ος κατηλθεν επι της γης εκ του απειρου υψους της Θεοτητος και της αφραστου δοξης αυτου και γεγονεν ανθρωπος ευτελης και πτωχος δια σε.(351) και υποµεινον ταυτα µεχρι θανατου και µη επαισχυνθης. ανθρωποι. Ου παρορας παντα α παιγνιον οντως εστι και προσωπειον µαλλον .

Και πως της δοξης αυτου συγκοινωνος γενεσθαι µη καταδεχοµενος. δεδωκε οµοιως και σοι. Ει ουν οµοιωθηναι αυτω ουκ ανεχη. ουδε ευρεθη δολος εν τω στοµατι αυτου· αλλως τε δε και ινα µη νοµισθη οτι ως αµαρτιαν πεποιηκοτα δικαιως αυτον ετυψεν ο ειπων αυτω· “Ουτως αποκρινη τω αρχιερει”. και εµιµησω (353) τον ∆εσποτην σου Χριστον και Θεον. Εκεινος παιζοµενος ουκ αγανακτει και συ δυσχεραινεις. Ιδου επτωχευσας.” Τουτο ουχ ως αντιλεγων ειπεν. Και γαρ υστερον πολλω χειρονα τουτου υποστας ουδεν ουδαµως λαλησας ευρισκεται. τον σταυρον αραι. αλλος ηµιν Αννας η Καϊαφας η Πιλατος και τυραννος δεικνυµενος. ως ουκ οιδας. τοις αδελφοις σου συνταπεινουµενος. τον υπερανω παντων των ουρανων. Ταυτα τοινυν προς τους πλουσιους και αρχοντας και των αλλων υπερκαθεζοµενους και τας οφρυς ανασπωντας µεθ’ υπεροπτικου του φρονηµατος. µαλλον µεν ουν και υπερ των σταυρωσαντων αυτον ευχοµενος δεικνυται. ωσπερ υπελαβες. Ουχ οµοιος γινη κατα παντα τω σω πλαστουργω και Θεω. ως εκεινος εκελευσε. Εκεινος εµπτυσµατα και κολαφισµατα και φραγγελωσεις υφισταται και συ ουδε λογον ανεχη σκληρον καταδεξασθαι. τι µε δερεις.Ναι. Τι δε προς τους παντα δηθεν καταλιποντας και δια την των ουρανων βασιλειαν πτωχευσαντας. Εκεινος σταυρον και θανατον ατιµον και τας εκ των ηλων οδυνας δεχεται και συ τας ατιµοτατας διακονιας ου καταδεχη ποιειν. και ενδοξοτερον εκεινου κατασκευαζεις.ασχηµοσυνης και ου δοξα λαµπροτητος. φησιν. Βλεπε τοιγαρουν αρτι συνοντα σοι τουτον και συναναστρεφοµενον µετα σου. ου συγκαθεδρον αλλ’ ως ενα των κατακριτων βουλοµενος παρεσταναι σοι τον Ποιητην του παντος. µειζονα σεαυτον. . Ο ∆εσποτης ουκ αντιλεγει και συ αντιπιπτεις. ειπε γαρ τω ραπισαντι· “ Εαν κακως ελαλησα. δεδωκε τω ∆εσποτη σου ραπισµα. µαρτυρησον περι του κακου· ει δε καλως. τουτου χαριν ανευθυνον εαυτον αποφαινων τουτο εφθεγξατο. αδελφε. Αλλ’ ουχι παντως και ηµεις τοιουτοι οι πολλαις αµαρτιαις υπευθυνοι. Οντως εις µατην τον (354) πλουτον κατελιπες. Τι ουν ερουµεν. Ιδου οδευετε οι δυο οµου· συνηντησε τις υµιν εν τη του βιου οδω. µετα του λογου της αληθειας µη βουληθεις· . αλλ’ επειδη εκεινος αµαρτιαν ουκ εποιησεν.

οτι ετεχθη υµιν σηµερον Σωτηρ.Ινα τι φησιν. . εναπειλειφθης εν τη του βιου οδω και εχωρισθης δυστυχως του γλυκυτατου ∆εσποτου σου και Θεου! Αλλα παρακαλω. Συ δε τον πλουτον εσκορπισας. Και οτι τω αληθως ιερουργουντι και υπο του θειου καταλαµποµενω φωτος παντες καταδηλοι. επ’ αυτην την σωτηριαν των ψυχων ηµων καταντησωµεν. Τις ουν εστιν η σωτηρια ηµων. οπερ εστι το την παντων υπενεγκειν των πειρασµων εκθυµως επιφοραν. ω η δοξα εις τους αιωνας. τω νεανισκω και ηµιν ο Χριστος ενετειλατο συν αυτω. Λογος ΚΗ΄. πατερες και αδελφοι. αγαπητοι.“Πωλησον σου τα υπαρχοντα και δος πτωχοις”. (355) Περι της εκ του Πνευµατος εγγινοµενης τοις αγωνιζοµενοις και προ του θανατου ζωοποιου νεκρωσεως. τον δεσµειν και λυειν ανωθεν λαβοντα την εξουσιαν. Αµην. µηδε καθορωντες αυτο. Ιησους ο Χριστος. αραι δε τον σταυρον µη καταδεξαµενος. Ινα εν πρωτοις µεν την επι (356) σωτηριαν αγουσαν οδον διδαχθωµεν. ετι υπο την σκιαν του νοµου εισι και κριθησονται υπ’ αυτου. αυτοι τε οι Πνευµατι περιπατουντες Θεου και οι µηπω τον χοϊκον εκδυσαµενοι ανθρωπον. υποµεινωµεν τους επερχοµενους ηµιν πειρασµους µεχρι θανατου δια τον ποθον της βασιλειας των ουρανων. Αδελφοι και πατερες. φυλαξωµεν πασας τας εντολας του Χριστου. ητις εσται παντι τω λαω. Φησι γαρ ο Χριστος και Θεος· “Ερευνατε τας Γραφας”. Και οτι οι εν τη χαριτι υπερ τον νοµον γενοµενοι την του θειου φωτος χαριν γνωστως εν εαυτοις λαµβανουσιν· οι γαρ µη λαβοντες ηδη τουτο το φως κατα την παρουσαν ζωην. ωσπερ ειρηται. βλεπετε πως ακουετε. Σπευσωµεν ουν εκαστος ηµων. ινα και της δοξης του Ιησου κοινωνοι και της αιωνιου ζωης µετοχοι και της απολαυσεως των απορρητων αγαθων κληρονοµοι γενωµεθα εν Χριστω Ιησου τω Κυριω ηµων. δραµωµεν ευτονως µηδεν φορτικον η βιωτικον η δυσβαστακτον . Και οποιον δει ειναι τον τε προηγουµενον και τον ιερεα. καθως ο αγγελος επιστας τοις ποιµεσιν ελεγεν· “Ιδου ευαγγελιζοµαι υµιν χαραν µεγαλην. “και αρον τον σταυρον σου και δευρο ακολουθει µοι! “. επειτα και δια της πραξεως των εντολων αµεταστρεπτως βαδισαντες. ος εστι Χριστος Κυριος εν πολει ∆αυιδ”.

ουτως ουδε ο εξω του κοσµου εν Πνευµατι Θειω γεγονως και συν Θεω ων δυναται προς τον κοσµον αισθησιν εχειν η προς τα του κοσµου πραγµατα. . µη στωµεν µηδε καθισωµεν εως αν εξω του κοσµου γενωµεθα και τον Σωτηρα ηµων και Θεον ευροντες και κατιδοντες εκει.Τα µεν ρηµατα. Το δε σωµα ουκ εχει προς τας ιδιας επιθυµιας την οιανουν εµπνευσιν η κινησιν η ενθυµησιν. αλλ’ εως ου κακεινος προς ηµας ειπη· “Υµεις ουκ εστε εκ του κοσµου. Πως δε τις ερχεται εις το µη ειναι εκ του κοσµου. προς εκεινα συναδει τα ρηµατα. και προ θανατου θανατος και προ της αναστασεως των σωµατων ψυχων αναστασις γινεται εργω και δυναµει και πειρα και αληθεια. καθαπερ οι εξ υπνου ανασταντες εαυτους βλεπουσι. αλλα νεκρον ολον και απνουν εν τουτοις γινεται. αλλα ανασταντες ως εξ υπνου της πονηρας οιησεως και αµελειας. ου δυνηθωµεν φθασαι και εισελθειν εν τη πολει ∆αβιδ. ως εκ νεκρων αναστασα. Του θνητου γαρ φρονηµατος υπο του αθανατου νοος εξαφανιζοµενου και της νεκροτητος υπο της ζωης διωκοµενης η ψυχη τοτε. Παρακαλω υµας δια της ενεργουσης εν υµιν χαριτος µη αµελησαι της σωτηριας υµων. προσκυνησωµεν αυτω και προσπεσωµεν. προσκυνει και δοξολογει την απειρον αυτου αγαθοτητα. η δε δυναµις των αµφοτερων µια και η αυτη. Ουτω τοιγαρουν. καθως και ο Παυλος φησιν· “Εµοι κοσµος εσταυρωται καγω τω κοσµω”. Και ωσπερ παλιν το νεκρον σωµα ουτε προς τα ζωντα ουτε προς τα συν αυτω νεκρα κειµενα σωµατα την οιανουν αισθησιν εχει. ουτως ουδε ο εσταυρωµενος τω κοσµω ητοι νενεκρωµενος αισθησιν τινα (357) προς τα εν κοσµω πραγµατα κεκτηται. Και τι ταυτα. Εαν εαυτον σταυρωση τω κοσµω και τον κοσµον εαυτω. και τον αυτην αναστησαντα επιγινωσκει Θεον. εαυτην οµολογουµενως ορα. και µηδε µεχρι τουτου στωµεν. αλλα. Ωσπερ γαρ ο εξω της οικιας ων. αλλ’ εγω εξελεξαµην υµας εκ του κοσµου”. Εστιν οτε και αυτων ειπειν πολλακις των κατα φυσιν ο ανθρωπος επιλανθανεται τηνικαυτα δια το εν τοις υπερ φυσιν . τους ενδοθεν εγκεκλεισµενους ου καθορα. αδελφοι. ινα µη σχολαιοτερον βαδιζειν εκ τουτου αναγκαζοµενοι. φησι. ον κατανοουσα και ω ευχαριστουσα. φησιν.επιφεροµενοι.

ελευθερια εκ της του νοµου παντως δουλειας. ως δια κλιµακος τινος. Αρα και νυν εστιν ο νουν κεκτηµενος Χριστου. (359) Αρα και νυν ευρεθησεται τις εχων λαλουντα εν αυτω τον Χριστον. ανενοχλητους ηµας του λοιπου εασει και ανεµποδιστως βιωσετε. διδασκαλοι εσεσθε. ινα καλως ισχυση διερµηνευσαι τα εγκεκρυµµενα τοις λογοις µυστηρια. (358) Πνευµα Κυριου. τοις τω φοβω του Θεου στοιχειουµενοις και αει βλεπουσι προς αυτον. της σκιας ητοι της δουλειας του νοµου ηλευθερωθησαν. αλλα πως. ου δια γραµµατων και χαραγµατων το καλον εµανθανοντες αλλ’ εν Αγιω Πνευµατι τουτο εκδιδασκοµενοι. Αρα γε εστιν ος εχει ωτα ακουειν. φησιν. επειδη “νοµος τω δικαιω ου κειται”. η δε χαρις και η αληθεια ουχ ουτως. της ευαγγελικης πολιτειας. και υπο την αυτου σκιαν υπηρχον καθηµενοι· οι δε µετα την χαριν και ηµεραν γενοµενοι. ινα νοηση καλως και θεοπρεπως τα υπο τουτου γραφοµενα. “Και ποιησεις παντα και ειπης κατα την δοθεισαν σοι χαριν και λαλουσαν εν σοι” καθα γεγραπται” “Και εσονται παντες διδακτοι Θεου”. ου µην αλλα και φως του κοσµου και αλας της γης”. ινα δυνηθη των υπο του Πνευµατος λεγοµενων ενωτισθηναι την δυναµιν. “Τηνικαυτα γαρ και εαυτοις και τοις πλησιον. υπερανω δηλονοτι γεγονοτες αυτου. “Οπου γαρ. περιπατειτε και επιθυµιαν σαρκος ου µη τελεσητε”. ως υπερ νοµον δηλονοτι πολιτευοµενω. νοµοθεται και αυτοι µαλλον οντες η νοµου φυλακες. εις υψος αρθεντες και τω νοµοθετη συµβιοτευοντες. “Σοφιαν γαρ λαλουµεν.αει ενδιατριβειν νοερως την ψυχην. αλλα σοφιαν εν µυστηριω. Ο γαρ νοµος οδηγος και παιδαγωγος και χειραγωγος και διδασκαλος δικαιοσυνης εστιν εν τω λεγειν· “Ποιησεις το και το” και αυθις· “Το και το ου ποιησεις”. ωσπερ ειρηται. φησι. την αποκεκρυµµενην”µεν τοις πολλοις. φησι. φησι. κατα τον θειον αποστολον. Νεκρα γαρ η σαρξ. δια της επιφοιτησεως γινοµενη του Πνευµατος. Οι ουν προ της χαριτος ως υπο νοµον οντες. Και εικοτως· “Πνευµατι γαρ. ουδε εν λογω µονω αλλ’ εν φωτι λογου και εν λογω φωτος µυστικως τα θεια µυουµενοι. εκει ελευθερια”. ου του αιωνος τουτου την καταργουµενην.Ου γαρ ο ουκ . ηµιν δε και λιαν αποκαλυπτοµενην και γινωσκοµενην.

και οι λαβοντες αυτον ως φως αυτον ελαβον. εγενετο αν εν φωτι. ελεγχοµεθα µεν και κρινοµεθα. καν βασιλεις καν πατριαρχαι. ατρεπτως. ζων και ζωοποιουν και φως τους λαµποµενους απεργαζοµενον. και οι αυτον καταξιωθεντες ιδειν παντες ως φως εθεασαντο. παντες οι τοιουτοι υπο τον προ της χαριτος νοµον εισι. ασχηµατιστως. υφισταµεθα. ηγουν εν τη παρουσια του Κυριου. καν αρχιερεις καν ιερεις. καθως ειπε το φως. µονου δηλαδη Θεου . λαλουν. αναλλοιωτως. ελεει και φιλανθρωπια Θεου. Οι δε µηπω τουτο παθοντες η αξιωθεντες. καν ασκηται καν ηγουµενοι. Η γαρ µετανοια θυρα εστιν εξαγουσα απο του σκοτους και εισαγουσα εις το φως. και οι µη ιδοντες το φως αυτου ουδε εκεινον ειδον. αλλ’ ο ειδαµεν µαρτυρουµεν. Ηµεις µαρτυρουµεν οτι ο Θεος φως εστι. φησιν. αµαρτια αυτω εστιν”. εντος µεν εν ταις καρδιαις ηµων. Νυν µεν γαρ εκουσιως και αυτοπροαιρετως δια µετανοιας εισερχοµενοι προς το φως. καν αρχοντες καν αρχοµενοι. οτι εκεινος φως εστι. ινα µη φανερωθη αυτου τα εργα. Ο δε ποιων την αµαρτιαν δουλος εστι της αµαρτιας και µισει το φως και ουκ ερχεται προς το φως. ενεργουν. ο Χριστος· “Ενοικησω εν αυτοις και εµπεριπατησω”. καν ασθενεις καν υγιεις τω σωµατι πελωσι. προς τους µη θελοντας νυν .και ηµων – τα καθ’ ηµας επισταµενου και βλεποντος· τοτε δε. Ο ουν προς το φως µη εισελθων ου διηλθε την θυραν της µετανοιας καλως· ει γαρ διηλθεν. οτι προπορευεται εµπροσθεν αυτου το φως της δοξης αυτου και διχα φωτος αµηχανον εστι φανηναι αυτον. (360) δουλοι και µαθηται δουλων και ακροαται νοµου και τεκνα παιδισκης και υιοι σκοτους τυγχανουσι. και οι µη λαβοντες το φως ουπω την χαριν ελαβον· οι γαρ την χαριν λαβοντες φως Θεου και Θεον ελαβον. Παντες γαρ οι εν σκοτει καθηµενοι υιοι σκοτους εισι και µετανοησαι βουλονται. Ο δε µη µετανοων αµαρτανει. καν πτωχοι καν πλουσιοι. αλλα µυστικως τουτο και αποκεκρυµµενως εν τω ενδοτερω ταµειω των ψυχων ηµων προς καθαρισµον µεν και αφεσιν των αµαρτηµατων ηµων. οτι το φως εν τη σκοτια ηδη φαινει και εν νυκτι και εν ηµερα και εντος και εκτος.οιδαµεν λαλουµεν. διοτι ου µετανοει· “Τω γαρ ειδοτι καλον ποιειν και µη ποιουντι. εκτος δε εν τω νοΐ περιλαµπον ηµας ανεσπερως. καν λαϊκοι καν µοναζοντες.

το αρτι κρυπτοµενον φως αποκαλυφθησεται και τα κρυπτα τουτουν παντα φανερα γενησονται. εαν κατα του βασιλεως τις µελετα και τα κατ’ αυτου εγγραφως εκτιθησιν η εαν λεγη τι και βουλευηται των µη δεοντων απλως. αλλα µισουντας αυτο. ινα µη τη αιφνιδιω του φωτος επιλαµψει ρυπος που . αιφνης του οικηµατος αρθεντος ολου. ταυτης και µονης της αισχυνης τοτε. σκοτεινοις και διχα του φωτιζοντος Πνευµατος. ηγουν οι µη λαβοντες το φως. αφειδως αµαρτανει. ο εν τω σκοτει καθηµενος. µεγαλην την αισχυνην υφισταται· η και παλιν αλλως. αυτος φανερωθη και παντα αυτου τα βουλευµατα. (361) Και οιοι εσµεν εκαστος ηµων νυνι των ανθρωπων. ως ειρηται. ειτα φανερωθεις αιφνης το πονηρον εργαζοµενος. Ωσπερ γαρ εν οικια ενδον τας θυρας εχουση συγκεκλεισµενας. ουτω και τοτε τον αυτον τροπον εις παντας τους εν τω κοσµω γενησεται· και νυξ µεν ως ηµερα φωτισθησεται. καλη τε και κακη. εαυτους περικρυπτοντες και δια µετανοιας φανερωσαι τα εαυτων µη βουλοµενοι. ειτα του βασιλεως µετα της συγκλητου απασης και της συνηθους αλλης δορυφοριας επισταντος και την οικιαν περικυκλωσαντος. µεγαλην την τιµωριαν και την καταδικην καθυποµενει. ενδον. Η ποια τιµωρια µειζων του φοβου εκεινου και της εντροπης τοις τηνικαυτα ουτως ευρισκοµενοις. ως ειρηται. και παντες οι µη τον Χριστον ενδεδυµενοι. η απ’ αυτης (362) δηλαδη της γεννησεως εκαστου ηµων και µεχρις εσχατης αναπνοης εν ηµιν γεννηθεισα.ελθειν προς το φως. τοτε υπο του φωτος δηλοι και φανεροι Θεω και τοις πασι γενωµεθα τε και γενησοµεθα. ως προειποµεν. Ου µονον δε αλλα και πασα πραξις εκαστου. και εν αυτω προοντες και φως οντες. γυµνοι φανησονται και πολλης της αισχυνης παντοθεν πληρωθησονται. αδελφοι. εαν εξ ηµων τις υπαρχων και ως παρα τινος των εξωθεν µη καθορωµενος. εκει συνηγµενως τοτε εν εκαστω των ανθρωπων φανησονται. οικια δε πασα και σπηλαιον και ουρανος αυτος και γη αρθησονται. κεκρυµµενος οικιας -. Οποιον δε τον βιον. οποιαν την διαγωγην εξει ο ανθρωπος. Και τις αρα εσται η συγκρισις. και πας λογος και πασα εννοια και ενθυµησις. Και θεα µοι ενταυθα της αισχυνης το µεγεθος. µοιχειας δηθεν ποιων και παιδοφθοριας η ετερα τινα µυσαρα εργαζοµενος.

ωσει κωφοι τε και αλαλοι γεγονοτες δικην νεκρων .διαλογισµου η πραξεως τινος ευρεθη εν αυτω. διδασκαλους ηµας εαυτους καθιστωντες.”(363) εµεµψατο αυτον ο Ιησους και ειπε· “Συ ει ο διδασκαλος του Ισραηλ και ταυτα ου γινωσκεις. Πως ποιµανωµεν αυτο κατα το θεληµα του αρχιποιµενος Χριστου και επι νοµας εξαγαγωµεν αυτο αειζωους. ετι δε και µεχρις αν εισελθωµεν και λαβωµεν φως και ασβεστον αυτο σχωµεν εν ταις καρδιαις ηµων. Ει γαρ ειποντος Ιησου τω Νικοδηµω· “Εαν µη τις γεννηθη ανωθεν. µη εκκακησωµεν του κρουειν και του ζητειν και του αιτεισθαι προ του ανοιγηναι ηµιν και δοθηναι και εισακουσθηναι. πως ειπε µοι. ου δυναται την βασιλειαν ιδειν του Θεου”. οι µετα την χαριν οντες διδασκαλοι και µη τα µυστηρια της χαριτος επισταµενοι. ποσης αρα κατακρισεως εσµεν ηµεις αξιοι. απ’ εντευθεν ηδη δια µετανοιας την στενην πυλην εισελθειν και το ενδον ταυτης θεασασθαι φως. εκπορνευσωµεν εν τοις επιτηδευµασιν ηµων. του δεσποτικου ποιµνιου την φυλακην εγχειρισθωµεν και επιµελειαν. ∆ιο σπουδασωµεν. ουδε οποιοι τε και ποταποι οφειλοµεν πρωτον γινεσθαι και ουτω των αλλων προΐστασθαι. ουδε οπως εν εργοις προτερον αγαθοις εντρεφεσθαι δει και παριστανειν εαυτους ηµας δουλους τη δικαιοσυνη. Ναι. οι τοσαυτης απολαυσαντες διδασκαλιας και καθ’ εκαστην δι’ αποστολων και προφητων και διδασκαλων και αυτου του Κυριου διδασκοµενοι τε και προµαρτυρουµενοι.” καιτοι µηπω µηδαµως πιστευσαντος µηδε τα της χαριτος επισταµενου. Αλλ’ ω της πωρωσεως ηµων και της του Θεου και των θειων καταφρονησεως! Ωσπερ γαρ ασπις τα ωτα βυσαντες. και του Νικοδηµου ανταποκριθεντος αυτω· “Πως δυναται ανθρωπος γεννηθηναι γερων ων. οπισω των της σαρκος ηµων θεληµατων ακολουθουντες. Ει γαρ ουκ οιδαµεν πως δει ηµας εν τωδε τω βιω αναστρεφεσθαι. αδελφοι µου. ηγουµενοι τε και αρχιερεις και ιερεις εν καταφρονησει Θεου και της εαυτων σωτηριας δηλονοτι γενοµενοι. Αλλα µηδε εξαπατωµεν εαυτους ηµας και. Μη δυναται εις την κοιλιαν της µητρος αυτου δευτερον εισελθειν και γεννηθηναι. παρακαλω. ως ενωπιον Κυριου και ουκ ανθρωπων ισταµενους και αµεµπτως Θεω δουλευειν ζωντι συνταξαµενους.

εµφυσησαντος σοι δηλονοτι και ειποντος· “Λαβε Πνευµα Αγιον! . αλλ’ ως περι του φωτος της γνωσεως. το δη χαλεπωτερον. ειπειν αληθεστερον. αλλ’ ετι εµβρυα οντες η εκτρωµατα. οτι ου µονον εις τα χρηµατα προδοται τα αισθητα και ιεροσυλοι γινονται. ω ουτος. και τουτο κατα την παρουσαν ελαβοµεν ζωην ηµεις ανωθεν”. ζητουµεν προΐστασθαι· και ταυτα προς το µονον εµπλησαι δικην θηρων τας εαυτων γαστερας και ταλλα παντα τελεσαι οσαπερ η εφεσις του χειρονος απαιτει και η προς τα κατω επιθυµια και ορεξις. ωσπερ παλαι οι µαθηται του Χριστου. ηκουσας παρ’ αυτου. ουδ’ οτι ποτε εστι χριστιανισµος επισταµεθα. Ουτως υπηρχον εξ αρχης. Οτι παντα καταλιπων τω Χριστω ηκολουθησας. ουδε των λαλουµενων λαµβανοµεν αισθησιν. µαλλον δε αυτο το της γνωσεως φως δεικνυειν τοις πολλοις αναισχυντως επιχειρουµεν. Βαβαι της τολµης των τοιουτων της φοβερας. αλλα και αυτου του θειου πλουτου κατατολµωσιν εφαψασθαι. χρηµασιν οι πλειους την ιερωσυνην αφοβια Θεου εξωνουµεθα και της βασιλικης ποιµνης ως ποιµενες. οθεν ουδε αισχυνονται λεγειν· “Ηµετερον εστι το δεσµειν και λυειν. Οτι την σεαυτου ψυχην απωλεσας ητοι τω κοσµω ενεκρωσας και εν ουδενι σαρκος θεληµατι ταυτην ευρηκας. οι προς µονον το γλωσσοκοµον απονευοντες. αδελφοι. Ουτως οι πατερες ηµων και διδασκαλοι. Οτι ταπεινος τω πνευµατι γεγονας. Οτι παντα πωλησας τοις πενησι δεδωκας. και διατι την εξουσιαν ταυτην ανωθεν ελαβες.και πεπηρωµενοι οντες τα της ψυχης αισθητηρια. ινα µη λεγω της εσχατης παραπληξιας! Απο τινος. τοις ιερεις τοποις επιπηδωµεν και των αποστολικων επιβατευοµεν θρονων και. επειδη εν αυτω και δι’ αυτου και εξ αυτου τα παντα· ου ηµεις την ορασιν απαρνουµενοι. οι αποστολοι. δηλους εαυτους ποιουµεν µητε γεννηθεντας µητε εις φως το ανωθεν προελθοντας. Ουτως οι των αποστολων διαδοχοι. Η γνωσις ουκ εστι το φως. αλλα το φως η γνωσις υπαρχει. Ω της αναισχυντιας. οι µηδε αρνες ποτε γεγονοτες. Η και συ. αλλα και το της οικονοµιας µυστηριον αγνοουντες και ακριβως τα των χριστιανων (364) µυστηρια µη ειδοτες. (365) Οτι της επιγειου δοξης καταπεφρονηκας. ειπε µοι.

των εαυτους προτερον τω Κυριω παραστησαντων και θυσιαν τελειαν. ευαρεστον.Αν τινων αφησης τας αµαρτιας. επισχεθησονται”. καθως ειπεν ο Κυριος· . “Αλλα των ιερεων η εξουσια” φησιν. την καθαραν αυτων λατρειαν εν τω ναω του εαυτων σωµατος ενδον πνευµατικως επιδειξαµενων και προσδεχθεντων και εµφανισθεντων εις το ανω θυσιαστηριον και παρα του αρχιερεως Χριστου προσφορα τελεια τω Θεω και Πατρι προσενεχθεντων και δυναµει Πνευµατος Αγιου µεταποιηθεντων και αλλαγεντων και εις Χριστον. τις την τιµην λαµβανει. Ου παντων δε και των απλως ιερεων. καθως γεγραπται. αλλ’ ο εκ Θεου εις τουτο προορισθεις και προχειρισθεις. αλλα και των σφοδρως κλαιοντων υπερ αλλοτριων αµαρτηµατων ενωπιον του Θεου. µεταµορφωθεντων· των εν ταπεινωσει τελεια νυκτος και ηµερας µετανοουντων και πενθουντων και µετα δακρυων ουχ υπερ εαυτων µονων δεοµενων. τον δι’ ηµας αποθανοντα και εν δοξη ανασταντα Θεοτητος. Οιδα καγω· τουτο γαρ αληθες. Ουκ ειπεν· ο εξ ανθρωπων την ψηφον δεχοµενος. “πνευµατι περιπατουντων και επιθυµιαν µη επιτελουντων σαρκος”· ετι δε των µητε πτωχον µητε πλουσιον µητε αρχοντα µητε αρχοµενον µητε αυτον εκεινον τον το διαδηµα περικειµενον ενεκα του δικαιου και της εντολης του Θεου προτιµωµενων. αλλα των εν πνευµατι ταπεινωσεως ιερουργουντων το Ευαγγελιον και εν αµεµπτω βιω πολιτευοµενων. µηδε εν µηδενι θεραπειαν η απολαυσιν επιτηδευοντων του σωµατος αλλα. των µηδεν πλεον της αναγκαιας τροφης καταχρωµενων. ουχι δε των εξ ανθρωπων την ψηφον και την χειροτονιαν µονον λαµβανοντων· “ου γαρ αφ’ εαυτου. αλλα και (366) υπερ της εµπιστευθεισης αυτοις ποιµνης και υπερ πασων των εν τω κοσµω αγιων εκκλησιων του Θεου· ου µονον δε. αλλ’ ο υπο του Κυριου καλουµενος”. φησι. αγιαν. αφιενται αυτοις· αν τινων κρατησης. Οι γαρ εξ ανθρωπων και δι’ ανθρωπων κλεπται εισι και λησται. Των τοιουτων εστι το δεσµειν και λυειν και ιερουργειν και διδασκειν. των µη προφασει ελεους η δωρων δοσεως ενεκα η φοβου η αγαπης η τινος ετερου ορωµενου η αορατου πραγµατος καταµαλακιζοµενων και παραβλεποντων η παραβαινοντων την εντολην του επι παντων Θεου.

τους τοιουτους. Ο ανωθεν υπο του Πνευµατος ελλαµποµενος. δικαιοσυνη αγιασµος. ων και αποδεχοµενος το απεριεργον παντος αγαθου συντοµως τουτους εµπλιπλησι και των υπερ νουν και υπερ εννοιαν αγαθων κοινωνους ευθυς τω αποκαλυφθηναι και φανηναι αποκαθιστησι. (368) τοις µηδεµιαν διπλοην η διψυχιαν η δυσπιστιαν ψυχης εχουσιν· ως αγαθος. Ως ουν αληθεια και ων και καλουµενος. “Και τις. Αλλ’ ει και φως καλειται και ηλιος ονοµαζεται. ως φωτος και ηλιου ποιητης και ∆εσποτης. απλους. ο δε δοκων εισελθειν και ου δια του φωτος εισελθων. Παντες οσοι ηλθον και ερχονται ου δι’ εµου. αλλα και υπερ φως απαν και υπερ ηλιον. αλλα γυµνοις τη γνωµη και τη της ψυχης προθεσει εν ακακια προσερχοµενοις αυτω. ασυνθετος. φωτοειδης παντως θυρα εστι και ουχι θυρα µονον απλως. ωσπερ ουδε δουλος η κτισµα εις υπηρεσιαν αλλων ταχθεις. επιγνωσεται. ο εν τω κοσµω επιφανεις. τοις εκπλυθεισι και καθαρθεισι δια δακρυων· ως απλους. αγαθος και παν αγαθον και υπερ παν αγαθον. (367) Μη ουν πλανασθε. Ει γαρ φως του κοσµου και θυρα ο Χριστος. ο εν σκοτει διαγων εξω της θυρας εστιν.”. ουκ αζωος εστιν. ααδελφοι. τοις πασαν αδικιαν µισησασι δικαιοσυνη εστιν· ως αγιασµος . καθα δη ο αισθητος ουτος ηλιος ανατελλων επι δικαιους και αδικους και επι πονηρους αµα και αγαθους. και ο εν ταυτη γεγονως εν τω του κοσµου φωτι γεγονε. Φως δε του κοσµου εστιν ουχ ως αισθητως ορωµενος. φησι. Αλλ’ ουδε ταυτας ακριτως πασας και αναξιως φωτιζειν οιδεν· ου γαρ αψυχος η.“Εγω ειµι η θυρα. ει αρα τοιουτοι εισι και νυν. µαλλον ειπειν. αληθεια. υπαρχει ζωη και ζωοποιος. Ο . αλλ’ ως νοερως θεωρουµενος. τετραποδων αµα και πετεινων· ο δε νοητος ηλιος. τοις µηδεµιαν πονηριαν η κακιαν ενδοθεν επιφερουσιν· ως ασυνθετος. εξω και αυτος της µανδρας εστιν. αλλα αλλαχοθεν επιβαινοντες. κλεπται εισι και λησται”. τοις αληθως επιστρεφουσιν αληθεια γινεται· ως δε δικαιοσυνη υπαρχων. ψυχας λογικας µονον. τοις της µετανοιας πνευµατικοις εργοις σωµατικας τινας η βιωτικας µεριµνας και φροντιδας µη συνεπαγοµενοις και τουτοις αναµιγνυουσι και αναφυρουσιν αυτας. Ο γαρ αισθητος ηλιος µονον φωτιζει τα σωµατικα οµµατα ουκ ανθρωπων αλλα και αλογων ζωων.

ω και συνεσθιειν συχνοτερως ηδυνονται. Ει δε τυφλος εστι προς ταυτα. Αλλα γαρ και τους τον σαλον υποκρινοµενους και αστεια και φλυαριας λεγοντας ακαιρως. ει και Πνευµατος Αγιου (369) µεταλαβειν κατηξιωθη. ως την αρετην αυτων και απαθειαν δια των τοιουτων δηθεν επιτηδευµατων και σχηµατων και λογων καλυπτειν σπουδαζοντας λογισαµενοι. Τουτο γαρ εγω λεγω. ον αν ιδη και συντυχη και πολλακις προσοµιληση. τον δε µετα γαστριµαργιας εσθιοντα ως απλουν ηγουνται και ανεπιτηδευτον. σχηµατα τε απρεπη διαπραττοµενους και τους λοιπους κινουντας προς γελωτα. ουτως ανθρωπος εκ του λογου αυτου οποιος εστι γινωσκεται”-. Ουκ οιδεν οτι. οποια εστι και ποταπη. δια των λογων αυτου µαλλον ο τουτον βλεπων και οµιλων επιγνωσεται – καθα δη και αυτος ο ∆εσποτης ηµων και Θεος απεφηνατο ειπων· “Εκ των καρπων αυτων επιγνωσεσθε αυτους”. Ει µη τυφλος εστιν. τι και µαρτυριαν παρα αλλων καταδεχεται δεξασθαι. Νηστευοντα γαρ τινα µετα κενοδοξιας ορωντες αποδεχονται. Αλλον εν ταπεινωσει εγκρατευοµενον υποκριτην ειναι λογιζονται. τα εαυτων παθη παραµυθουµενοι. φησιν· ανθρωπος υπαρχει και αγνοει τα εν καρδια”. χειραγωγον και οδηγον επιζητησατω. µητε οδηγος αλλων γενοµενος µητε οδηγον ετεροις αποκαθιστων. ληστην και ποιµενα. ουκ αν αγνοηση τον τοιουτον ποτε. ως απαθεις και αγιους τιµωσι. εξ αυτης αυτου της οψεως τουτο γινωσκει· ει δε ετι ατελης ο βλεποµενος προς την χαριν εστι και ουπω θεοειδης εχρηµατισε. καν ολον εχη τον κοσµον συµµαρτυρουντα αυτω. και παλιν· “Ωσπερ δενδρον εκ του καρπου. αλλα κατ’ ιδεαν. τους δε εν ευλαβεια και αρετη και αφελοτητι καρδιας . οτι ο βλεπων πνευµατικως και ακουων ωσαυτως. αυτην αυτου βλεπει την ψυχην.δε λεγων και µη γινωσκων αυτους. µαλλον και της τοιαυτης εργασιας και διακρισεως παυσασθω. πλην και ουτος παρα των υγιαινοντων τον λογον και τα της ψυχης αισθητηρια· οι γαρ λοιποι των ανθρωπων και προς αυτα τα εργα αναισθητως και αδιακριτως διακεινται. καν αγνοων εισαγαγη λυκον εις τα προβατα του Χριστου. “Και τις γινωσκει. αυτος των προβατων το κριµα ληψεται. και τον εσθιοντα µετα ταπεινωσεως κατακρινουσιν. ει και µη κατ’ ουσιαν. Πως γαρ ο βλεπων ου διαχωρισει προβατον και λυκον. Τοινυν.

τον δε σιωπηλον και (370) περι αργολογιαν ακριβαζοµενον αγροικον και αφωνον αποφαινονται. ο δε µη ειδως προδηλος εστιν οτι ουτε τα αισθητηρια της ψυχης τετρανωµενα και υγια επιφερεται.διαγοντας και αγιους τω οντι πελοντας. Ουτος κωφευων εστι προς πασαν φωνη· παντων ακουει και ουδενος. βασιλευων . και εν πασιν ων ουδεν των παντων ορα. και ουδ’ αυτων αλλα του λογου µονου. Ου γαρ ο τυφλος τον µεν ορα. Εν τω ενι ουτος ων τα παντα ορα. αλλα καθολου κακεινος και ουτος πηροι τας αισθησεις εισιν. Ο δε ουτως εχων ουπω εγνω οτι “προσκυνητης µικτος εστιν. τοις λογοις αυτου πληττοµενοι µαλλον η κατανυσσοµενοι. επιγειος και ουρανιος. Ουτως ουν ο βλεπων εν τω ενι δια του ενος (371) και εαυτον και παντας και απαντα καθορα. Εν τη αισθησει των παντων εστι και υπο της αισθησεως αυτων ου καταλαµβανεται. τον δε απο κοιλιας η εκ µαθηµατων τορνολογουντα και της αυτων σωτηριας καταψευδοµενον υπερεπαινουσι και αποδεχονται. του εν τη φωνη αφωνως φθεγγοµενου. ει µη των εν λογω µονων τους λογους ποιουµενων. Ο γαρ απαξ τυφλος προς παντα τυφλος εστιν. Και ουτως ουδεις εν τοις τοιουτοις εστιν ο καλως και ως εχει το πραγµα ιδειν και διακριναι δυναµενος. του δε ου. προσκαιρος και αθανατος. ως οια δη των αλλων ανθρωπων ενα παραλογιζονται τε και παρατρεχουσιν. Ο κωφος προς τον λογον κωφος προς πασαν φωνην εστιν. Αλλοι παλιν τον λαλον και επιδεικτικον διδακτικον µαλλον και πνευµατικον ειναι λογιζονται. ουτω και ο κωφος ων προς παντα κωφος εστιν. Ο τυφλος προς το εν τυφλος ολως προς παντα εστιν. Ο τοινυν ακουων και βλεπων και αισθανοµενος οιδε των λεγοµενων την δυναµιν. τον δε ου. ως και ο ακουων του λογου των παντων ακουει. Ουτω τοιγαρουν πας αναισθητος προς το εν προς παντα αναισθητος εστιν. ως και ο εχων αισθησιν προς το εν εν αισθησει παντων εστι και της αισθησεως αυτων εκτος εστιν. ουδε ο κωφος του µεν ακουει της φωνης. ο δε βλεπων εν τω ενι εν θεωρια των παντων εστι και της θεωριας των παντων απεχεται και εν τη θεωρια των παντων γινεται και εξω των θεωρουµενων εστιν. Ετεροι τον εν Πνευµατι Αγιω φθεγγοµενον ως υψηλοφρονα και υπερηφανον αποστρεφονται. και κεκρυµµενος ων και εν αυτω ουδεν των παντων ορα.

Ει γαρ µη ο παλαι και νυν εστιν ο αυτος. νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων. ως που τις φησιν εν θεολογια βεβοηµενος. (372) Περι του µη δειν λεγειν. οτι εκ φυσεως ηµιν τα δακρυα προσεστι.των επι γης. του Υιου του Θεου. αγιοι αν εγενοµεθα και ηµεις ως εκεινοι”. κατιδειν ηξιωθηµεν. Αλλα δευτε οι το φως το νοητον εν εαυτοις εχοντες. εποπτης της ορωµενης κτισεως. ως εκεινοι.ων ακουοµεν και ηµεις λεγοντων . Αδελφοι και πατερες. Και οτι πας ο τα εναντια διδασκων των θειων Γραφων νεαν αιρεσιν τοις πειθοµενοις αυτω δογµατιζει. ωσπερ ∆αυιτικως ειρηται. αιµα µονον εστι και σαρξ. Και περι δακρυων. Αλλ’ ισως ερει τις· “Ουκ εστιν ισον το εκεινον αυτον τοτε σωµατικως ιδεσθαι και το ακουειν νυν µονον των λογων αυτου και τα περι εκεινου και της βασιλειας αυτου εκδιδασκεσθαι”. πολλοι καθ’ εκαστην λεγουσιν . η βους η χοιρος. οις οι µαργαριται της απορρητου γνωσεως ου διδονται προς Θεου. του επουρανιου ανθρωπου τε και Θεου. Λογος ΚΘ΄.· ”Ει ηµεν εν ταις ηµεραις των αποστολων και τον Χριστον. µη επαναστραφεις. τυχον. εν τω λογικω και νοερω ανθρωπω ουδαµως ενεδυσατο. Ταυτην δε µη ευαισθητως και γνωστως ενδυσαµενος. µη επανακληθεις η επι το πρωτον αξιωµα αναχθεις κατα την της οικονοµιας δωρεαν του ∆εσποτου και Κυριου Ιησου Χριστου. καθαπερ και οι εκ γεννητης τυφλοι δια λογου µονου το του ηλιου φως ιδειν ου δυνανται. . µυστης της νοουµενης”. Ετι δε κτηνος ων αλογον.αγνοουντες οτι αυτος εκεινος εστιν. βασιλευοµενος ανωθεν. ονος. Αλλ’ εν τιµη ων παρασυνεβληθη τοις κτηνεσι τοις ανοητοις και ωµοιωθη αυτοις. ωσαυτως ων κατα παντα Θεος καν ταις ενεργειαις καν τοις τελεσµασι. οτι αδυνατον νυν εις ακρον ελθειν αρετης τον βουλοµενον και τοις παλαι αµιλληθηναι αγιοις. και οµοιωθεις µενει τοιουτος ετι. ο και τοτε και νυν εν ολω τω κοσµω λαλων. πνευµατικης δοξης αισθησιν µη δυναµενος δια του λογου λαβειν. την εικονα του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου. πως εν Υιω λεγων αει φαινεται ο Πατηρ και ο Υιος εν τω Πατρι δια Πνευµατος ταυτα· “Ο πατηρ µου εως αρτι εργαζεται καγω εργαζοµαι”. Αµην. δωµεν δοξαν δι’ αυτου τω Πατρι και τω Υιω και τω Αγιω Πνευµατι.

οτι σαρξ και αιµα ουκ απεκαλυψε σοι – ταυτα δηλονοτι ιδειν και ειπειν -. ει και παρην και εκεινον αυτον εθεασατο και διδασκοντα ηκουσε. ουδε τοτε. τον τον ουρανον αυτον και την γην και τα εν αυτοις παντα ποιησαντα. αλλα κατα πολυ το αρτι και το νυν µειζον και ευκολως µαλλον προς πιστιν πλειονα και πληροφοριαν αγον ηµας υπερ το τοτε σωµατικως και ιδειν και ακουσαι αυτου. Τοτε τοις τελωναις και τοις αµαρτωλοις συνανεστρεφετο σωµατικως και συνησθιε. ιδρουντα τε και κοπιωντα και τα (374) ανθρωπινα παντα πλην αµαρτιας ποιουντα. ∆ια γαρ τουτο και τον Πετρον ειποντα οτι· “Συ ει ο Υιος του Θεου του ζωντος” εµακαρισεν ο ∆εσποτης ειπων· “Μακαριος ει. νυν δε εκ δεξιων καθηται του Θεου και Πατρος. και µεγα ην εν ανθρωπινω σωµατι αναλλοιωτως και ατρεπτως τον αµορφον και αορατον. νυν δε Θεος κηρυττεται ηµιν αληθης. Ωστε ο νυν ακουων αυτου δια των αγιων Ευαγγελιων καθ’ εκαστην βοωντος και το του ευλογηµενου Πατρος αυτου θεληµα διαγγελοντος. Τοτε και υπο των ευτελεστατων κατεφρονειτο λεγοντων· “Ουχι ουτος εστιν ο υιος της Μαριας και του τεκτονος Ιωσηφ. αντι οστρακινων ποιησας. και εδοξασε και δοξαζει τους προσκυνουντας αυτον εν πνευµατι και αληθεια . ο µηδεποτε και µηδαµου χωρισθεις αυτου. µορφωθεντα Θεον και ανθρωπον ολον βλεποµενον. Τοτε µεν γαρ ανθρωπος τοις αγνωµοσιν Ιουδαιοις εφαινετο ευτελης. και µη φοβω και τροµω υπακουων αυτου και φυλαττων τα παρ’ αυτου προστασσοµενα. µηδεν πλεον των αλλων ανθρωπων εν τοις ορωµενοις εχοντα. και χωρις αυτου ουδεν γινεσθαι λεγοµεν – ει δε και πιστευοµεν -. και τον κοσµον απαντα τρεφειν πιστευεται. αλλ’ ο Πατηρ µου ο εν τοις ουρανοις”. “ νυνι δε υπο βασιλεων και αρχοντων ως του αληθινου Θεου Υιος και αληθης Θεος προσκυνειται.Καγω φηµι µη ειναι (373) παντως ισον το νυν και το τοτε. πιστευσαι αυτω ολως ηνεσχετο αν· δεος µη . τα υπο τον ουρανον. αλλ’ εσθιοντα και πινοντα και κοιµωµενον.ει και παιδευει πολλακις αυτους αµαρτανοντας – σιδηρους αυτους υπερ παντα τα εθνη. τον τοιουτον επιγνωναι και πιστευσαι ειναι Θεον. Σιµων βαρ Ιωνας. Τοτε ως εις των λοιπων ανθρωπων φθαρτος και θνητος ενοµιζετο.

ως ο µεγας διηγειται Γρηγοριος. ινα εµφανης γεγονως παντως υπο των αιρετικων κρατηθη και αναιρεθη· ει ουν µη ην διωγµος. και των επι του χρυσορρηµονος Ιωαννου και των καθεξης πατερων αγιων. και οσοι τοτε των µοναχων τοις αιρετικοις συναπηχθησαν. εν τοις χρονοις των αγιων πατερων. πολλοι χριστοκαπηλοι. Βλεποντες γαρ την αγαθην αυτων πολιτειαν και τους αγωνας αυτων. εβλασφηµησε. ηγωνισαµεθα αν και ηµεις.και πανταπασιν απιστησας. ου γεγραπται ευθυµιαν τηνικαυτα πρυτανευθηναι ταις εκκλησιαις παρα Θεου. παρρησια τα του πονηρου ζιζανια περιϊοντες και σπειροντες και πολλους τοις εαυτων συνηρπασαν λογοις. Νυνι δε µετα ραθυµων και αµελων συναναστρεφοµενοι. εξαπαντησαντες αυτους. “Ει ηµεν. ουκ αν τουτο εποιησεν. Η ουκ εννοειτε τον τοτε γεγονοτα χειµωνα και τον υπερβαλλοντα σαλον των µοναχων. τι ου διωγµου βαρυτατου και χαλεπου υπηρχον. Οταν γαρ προ τουτων αναµνηµονευσω των επι του µεγαλου Βασιλειου γεγονοτων. Γεγραπται γαρ τον Αντωνιον τοτε λαµπροτεραν στολην υπερ την συνηθη ενδυσαµενον και επι τοπου υψηλου ανελθοντα φανερωσαι εαυτον και επιδειξασθαι. Και τουτο εκ των του αγιου πατρος ηµων Ευθυµιου και Αντωνιου βιων αληθες ειναι ευρησετε. Τα δε επι του αγιου Στεφανου του Νεου γεγονοτα. ως εικος. Επι δε τω τελει του οσιου πατρος ηµων Σαβα ουκ ακουετε οσα υπερ των εκκλησιων και κατα των τοτε αιρεσεων ηγωνισατο. αγνοουντες. των διωγµων δηλονοτι τοτε καταπαυθεντων και των αιρεσεων. πολλοι ψευδαποστολοι. πολλοι ψευδοχριστοι. πολλοι ησαν (375) ψευδοδιδασκαλοι. φησιν. συναπαγοµεθα τουτοις και αβουλητως συναπολλυµεθα”. Ου γαρ ακριβως επιστανται οτι . και αυτοι οτι εν λιµενι µαλλον ηµεις υπερ εκεινους εσµεν. ως αντιθεον αυτον και ου Θεον αληθινον λογισαµενος. Εν τοις χρονοις των πατερων ηµων πολλαι ακουετωσαν και ουτοι! – αιρεσεις υπηρχον. και αυτων τας ψυχας απωλεια παρεπεµψαν. Τι δε οι τουτων σεµνοτεροι. εζηλωσαµεν αν αυτους. Τι δε πειρωµαι τα παντα διεξελθειν. αυτος τε εγω εµαυτον ταλανιζω και τους ταυτα µη αναλογιζοµενους κατελεω. Και ταυτα µεν οι παντη των αλλων παχυτεροι. Επι δε τη γεννησει του αγιου πατρος ηµων Ευθυµιου.

ως εξ αυτου γεννηθεντα. Μη τους Υιον µεν ειναι του Θεου τον Χριστον λεγοντας. υπο δε των τοτε λαµψαντων αγιων πατερων εξαφανισθεντων. ο Πατηρ µη συνοντος αυτω του Υιου· και πως Πατηρ ο απαις ονοµασθησεται. οτε ουκ ην” λεγοντας. αρχην µετα τινα χρονον λαβειν ως κτισµα. Μη τους βλασφηµουντας εις το αγιον Πνευµα και λεγοντας µη ειναι τουτο Θεον. Η τους τον Πατερα µεν αναρχον. αλλα και διερχοµενους ιδοντες απο του προσωπου αυτων ως απο πυρος φευγουσι. . ως ολον ανθρωπον. κακως και νοουντας και δογµατιζοντας. αλλα και νυν εχει πολλους ο βιος αιρετικους.απας ο παρελθων χρονος δεινοτερος ην και των ζιζανιων του πονηρου πεπλησµενος αναφανδον. ουδε των αλλων αιρεσεων τινα λεγω. εκ γυναικος δε λαβειν την σαρκα τουτον µη πιστευοντας. Θεον ειναι λεγοντας. ουχ ενα δε κατα την υποστασιν τον Υιον του Θεου. Μη τους εµψυχον µεν ταυτην. οτι και µεχρι του νυν τα θεοπνευστα αυτων . (376) Οµως ουν. ασπιδας και οφεις συναναστρεφοµενους ηµιν. αλλ’ οιον υπο νυκτα εισιν οι τοιουτοι της πονηριας αυτων· και τους µεν συνερχοµενους και υπο το σκοτος γινοµενους αυτων αρπαζουσι τε και κατεσθιουσι. Μη τους σαρκα µεν αυτον αναλαβειν. Αλλα µη τους τω αναρχω Πατρι αρχην περιγραφοντας και το “Ην. Μη τους µειζονα λεγοντας του Υιου τον Πατερα. τοις δε εν τω γωτι περιπατουσι των θειων Γραφων και τη οδω πορευοµενοις των εντολων του Θεου ουδε προσυπαντησαι τολµωσιν. αλλ’ εις δυο υιους τον ενα Χριστον διατεµνοντας.Αλλα µη τους αλλον µεν τον παθοντα. Τινας ουν αρα υπενοησατε ειπειν µε αιρετικους. τον και Υιον της Θεοτοκου Μαριας χρηµατισαντα. αλλα αψυχον φλυαρουντας. Επι τοσουτον γαρ η χαρις του Παναγιου Πνευµατος ελαµψε δι’ αυτων και των ειρηµενων αιρεσεων το σκοτος εδιωξεν. φησιν. αλλον δε ειναι τον ανασταντα κηρυττοντας. (377) Ουκ ην γαρ ποτε. ει και δεινα τα παρεληλυθοτα. Μη τους αρνουµενους τον Υιον του Θεου. πλην ουκ εχοντας εξουσιαν τινα καθ’ ηµων. των ως σκοτος µεν φανεντων. Μη τους την Τριαδα εις εναδα συγχεοντας η τον ενα Θεον εις τρεις θεους διατεµνοντας. πολλους λυκους. τον δε Υιον. Απαγε! Ουδενα τουτων σοι των ασεβων και αθεων.

ουτοι αδυνατον φασιν καθ’ εκαστην πενθειν και κλαιειν τινα. διακοπτουσιν. ως ταυτης πασας εκεινας τη ασεβεια και τη της βλασφηµιας υπερβολη υπεραιρουσης και καλυπτουσης. Οι ταυτα λεγοντες τον ουρανον. ον ο Χριστος ηµιν ηνοιξε. τι οτι και τοτε εκεινοι κοπιασαντες εγραψαν και νυν επι εκκλησιας αναγινωσκονται. (378) Ει ουν α ο Θεος λεγει και παντες οι αγιοι πρωτον µεν απαντα επραξαν. κλειουσι και την προς εκεινον ανοδον. ως δια του εσοπτρου η του προσωπου εµφερεια-. Ανωθεν γαρ εκεινου του επι παντων Θεου προς τη πυλη οιονει του ουρανου ισταµενου και διακυπτοντος και υπο των πιστων ορωµενου και δια του αγιου Ευαγγελιου βοωντος και λεγοντος· “∆ευτε προς µε παντες οι κοπιωντες και πεφορτισµενοι καγω αναπαυσω υµας”. εν τω φωτισθηναι δηλαδη και λαβειν Πνευµα Αγιον και δι’ αυτου τον Υιον συν τω Πατρι κατιδειν. τους λεγοντας µη ειναι τινα εν τοις καθ’ ηµας χρονοις και εν µεσω ηµων τον δυναµενον φυλαξαι τας ευαγγελικας εντολας και κατα τους αγιους γενεσθαι πατερας· πρωτον µεν παντων πιστον και πρακτικον – δια γαρ των εργων η πιστις δεικνυται. Προς ους εικοτως ο ∆εσποτης µεγαλοφωνως φησιν· “Ουαι υµιν. οτι υµεις εις την βασιλειαν ουκ εισερχεσθε και τους θελοντας εισελθειν κωλυετε”. οι αντιθεοι ουτοι η. αλλα πασας. Ο τουτο λεγων ανατρεπει πασας τας θειας Γραφας. εις µατην τας του Μεγαλου Βασιλειου και των λοιπων ιερεων και οσιων πατερων ηµων γραφας αναγινωσκεσθαι η και γραφηναι διαµαρτυρεται. Εκεινου τους νυν πενθουντας αναφανδον µακαριζοντος.συγγραµµατα λαµπουσιν υπερ ηλιου αυγας. αδυνατον! “. γραµµατεις και φαρισαιοι ! Ουαι υµιν οδηγοι τυφλοι τυφλων. επειτα θεωρητικωτατον τε οµου και θεοπτην. ειτα και γραψαντες εις νουθεσιαν ηµων κατελιπον. λεγει ο µαταιος το αγιον αρτι λεγεσθαι Ευαγγελιον. Ω της αναισθησιας και του απυλωτου στοµατος. Αλλα περι εκεινων λεγω και εκεινους ονοµαζω αιρετικους. αδυνατον ηµιν εργω ταυτα ποιησαι και απαραλειπτως φυλαξαι. αντιχριστοι λεγουσιν· “Αδυνατον τουτο. . ει οιον τε ειπειν. Οι τοινυν τουτο αδυνατον ειναι λεγοντες ου µερικην τινα αιρεσιν κεκτηνται. µαλλον ειπειν. ην αυτος εκεινος ηµιν ενεκαινισε. Εις µατην. ως µηδε τολµαν αυτοις τινα αντιφθεγγεσθαι. οιµαι.

παντες καθαρσιν. Ανθρωποι γαρ υπηρχον κακεινοι. Ει ην αδυνατον. παντες αναβασιν και το τοις εµπροσθεν επεκτεινεσθαι”. υπερ ων αυτος ο Μονογενης Υιος του Θεοου το αιµα εκενωσεν. ως και ηµεις. οτι τινες ελαχον φυσεως σκληρας και ουκ αν ποτε δυνηθειεν κατανυγηναι και . και πολλα εν µεσω απαριθµησαµενος. Οντως καλως περι των τοιουτων ο θεοπατωρ (379) λεγει ∆αυιδ· “Υιοι ανθρωπων. Οι ουν καταξιωθεντες ποτε εν πειρα τοιουτων δακρυων γενεσθαι τα ειρηµενα γνωρισουσι και αληθη ταυτα ειναι (380) συµµαρτυρησουσιν. αδυνατον. ουδ’ αν εκεινοι ταυτα κατορθωσαι ποτε ηδυνηθησαν. και τοις µεν ως δυνατον ειναι τουτο εφησε.ινα και αξιως καθαψωµαι υµων. Φησι γαρ· “Προσφερετω τις. και γενησεται σοι πηγη δακρυων η νυνι πετρωδης υπαρχουσα ψυχη. καν το πραγµα µη λεγε ειναι αδυνατον. Ει δε συ µη θελεις θλιβηναι και στενοχωρηθηναι. ∆ια γαρ του βαπτισµατος αφειλεν ο Θεος παν δακρυον απο προσωπου της γης. ει µη προαιρεσιν εις το αγαθον. απεριτµητοι ταις καρδιαις και τοις ωσιν . και εν αυτω τω βαπτισµατι ηλικιωται τινες βαπτιζοµενοι.µιαρας εκπεµποντος κατα του Θεου του Υψιστου φωνας και τα του Χριστου προβατα ποιουντος γινεσθαι θηριαλωτα. εκχεας το Πνευµα το Αγιον αυτου πλουσιως. τη επελευσει κατανυγεντες του Πνευµατος. Αλλα. ∆ια τινος δε αλλου οι αγιοι επι της γης ελαµψαν και φωστηρες εν κοσµω γεγονασιν. την µετα το βαπτισµα αµαρτησασαν. ως µοι και η θεολογος συµµαρτυρησει φωνη. τοις δε ως αδυνατον. Ο γαρ τουτο λεγων απαρνειται την καθαρσιν· χωρις γαρ δακρυων ουκ ηκουσθη απο του αιωνος καθαρθηναι ψυχην του ρυπου της αµαρτιας. ∆ιατι γαρ. ο δε τοδε”. ως παρα της θειας Γραφης ακηκοα. Ταυτα τοιγαρουν κτησαι και αυτος. ως υµεις φατε ασυνετως .. υστερον παντων εβοησε· “Παντες δακρυα. ειπε µοι. Μη. ο µεν τοδε. Μη τι ουν διεστειλατο η διεχωρισεν εν τουτω των αλλων τινας. αλλ’ ενεργεια του Αγιου Πνευµατος και δωρεα τη εκεινου γλυκεα υπερ µελι. απονητι πως και αψοφητι δια των οφθαλµων ταυτα κενωσαντες. και ουδεν πλεον ηµων εκεκτηντο. εδακρυσαν· ουχι ενωδυνα και επιπονα δακρυα. οι οδοντες αυτων οπλα και βελη· και η γλωσσα αυτων µαχαιρα οξεια”. σπουδην τε και υποµονην και ταπεινωσιν και αγαπην προς τον Θεον.

φυλαξατω το µεγα τουτο δωρον. Οτι δε εκ φυσεως το κλαιειν πασιν ηµιν προσεστιν. µετανοων αει και διαπαντος των οικειων µνηµονευων σφαλµατων. ασυλον εν τη εαυτου καρδια.οκνω γαρ ειπειν καθ’ ωραν. Ει γαρ µη κλαυσει το βρεφος. εν ακακια ψυχης και απλοτητι. αλλα σπουδη τη καλλιστη προς τας εντολας χρησαµενος του Θεου. καθως αποδεδεικται. ουτε ο αγιος ουτος. µηδεις οκνω και ραθυµια του τοιουτου καλου στερησειεν εαυτον. Ως δε και ο αγιος πατηρ ηµων ελεγε Συµεων ο Στουδιωτης. επειδη το της γενησεως δακρυον δηλωτικον εστι των δακρυων της παρουσης ηµων ενταυθα ζωης. και µηδεις της τοιαυτης εργασιας αµελειτω. ουδε ζην λεγεται· κλαυσαν δε δεικνυσιν αυτοθι οτι συνεποµενον η φυσις εχει απο γεννησεως το πενθος οµου και τα δακρυα. Ο γαρ τουτο λεγων αυτην ηµιν πασιν αποκλειει την πυλην της βασιλειας των ουρανων. παρακαλω. µηδεις κακια και πονηρια και υπερηφανια ψυχης αλαζων γενηται και εις αντιτυπιαν λιθου παρα φυσιν µετενεχθη.κλαυσαι. ουτε ετερος τις των αγιων. τουτο ειπεν η εγραψεν. καν µη λεγετω και τοις σπουδαιοις τουτο ειναι αδυνατον. εν υποµονη των πειρασµων και διηνεκει µελετη των θειων Γραφων. λιµω την ψυχην διαφθειρεται και απολλυται.. Μη γενοιτο! Ουτε φυσις ανθρωπου εστι µη φυσικως εχουσα µαλλον τα δακρυα και το κλαιειν και το πενθειν. οτι µετα του τοιουτου κλαυθµου οφειλει και ζησαι τον παροντα βιον ο ανθρωπος και µετ’ αυτου συναποθανειν. ει αρα και σωθηναι βουλεται και εις την µακαριαν ζωην εισελθειν. τουτο και ο µεγας Γρηγοριος ειρηκε. ινα µη δοξω βαρυς . διατηρων αυτο εν ευτελεια και ταπεινωσει. Ει τοινυν συνεποµενον εστι το φυσει το κλαιειν οµου και τα δακρυα. Αµα γαρ τω προελθειν της γαστρος και πεσειν επι της γης κλαιουσι. Ανελε γαρ τα δακρυα και συνανειλες τουτοις την καθαρσιν· καθαρσεως δε διχα ουδεις ο . ωστε ο µη καθ’ εκαστην κλαιων . (381) Ως γαρ η τροφη και η ποσις αναγκαια εστι τω σωµατι. ουτω και τα δακρυα τη ψυχη. µηδεις το της φυσεως αγαθον απαρνησηται. Ει δε τις απεγνωκως της εαυτου σωτηριας επι κλινης ραθυµιας ανακειται. αυτα τα γεννωµενα βρεφη σε διδαξατωσαν. και τουτο σηµειον ζωης ταις µαιαις και ταις µητρασιν ενδεικνυται.

Που τοτε ο τυφος και η αλαζονεια ηµων και το αρχειν και αρχεσθαι. Αλλα γαρ δια κενης. Που η αγιωσυνη ην εχειν νυν νοµιζοµεθα η νοµιζοµεν. ως ορω. ειτε αγαθον ειτε πονηρον. ως οιοµαι. χειρων αυτη η αιρεσις. Που αι ευρυχωροι κελλαι και ως παστοι κεκελλωπισµεναι λαµπρως. το καθ’ υµας. Που οι της πρωτοκαθεδριας αγωνες. οπερ εγω πρωτος και οι ως εγω πασχοµεν µαταιοι. ειπε µοι. Που των ασπασµων η προτιµησις. Που τα στιλβοντα παλλια και διαφανη. Που των αρχοντων η απαντη. Που τα ευειδη σανδαλια και στερρα. Που τα µεγαλα τοτε ονοµατα. επιγραφεσθε και τουτοις θαρρουντες εγκαλλωπιζεσθε.οι δε και τω βαθυτατω και σεµνω πωγωνι – την σωτηριαν των ψυχων υµων. γεγονεν. ινα ληψηται εκαστος τα δια του σωµατος προς α επραξεν. Που η των τραπεζων πολυτελεια. Αλλα θαρσειτε. Που τα δειπνα τα πολυτελη και βραδεα τα αριστα και αι εν τουτοις ακαιροι οµιλιαι. πως ουχ αιρετικων παντων. λοιπον η του Θεου συγκαταβασις και αναβασις γεγονεν. που εσται τοτε η τα σωµατα ηµων καλυπτουσα και κοσµουσα στολη. τω τριβωνιω µονω και τω κουκουλιω και αναλαβω . ηργησε των αποστολων το κηρυγµα. Ως γαρ ασπις κωφη και τα ωτα βυσαντες και υµεις. (383) εν αις των αλλων προτερευειν νοµιζοµεν. Που των διακονιων και διακονητων η προτιµησις. (382) ηργησαν των αγιων απαντων αι κατηχησεις. Που οι νυν κολακες και εµπαικται οι αγιους ηµας αποκαλουντες και την τριβον των ποδων ηµων εκταρασσοντες.σωζοµενος. οι γυναικειαις ζωναις παροµοιοι. Που οι επηρµενοι θρονοι και οι εκ τουτων δοκουντες ειναι των . ουδεις οψεται τον Θεον. Που οι λωροι. γυµνοι και τετραχηλισµενοι – ει και µη ακουειν εθελοιτε καθ’ εκαστην εκβοωσης υµιν µεγαλα της θειας Γραφης – παραστησοµεθα τω βηµατι του Χριστου. Ει δε ταυτα ουτως επακολουθει τοις µη πενθουσι κατα την εντολην του Κυριου. ουδεις ο υπο του Κυριου µακαριζοµενος. Που οι αναλαβοι οι περιφανεις. Που ο ακρατης και ασεµνος γελως.ινα και τουτο ειπω – το προλαβειν τον αδελφον και των προκειµενων λαβειν τα πλειω και τιµιωτερα. Πασα Γραφη θεοπνευστος ανωφελης εις υµας τους ουτω εχοντας και φρονουντας. αι προς το πενθος ηµας αει εκκαλουµεναι. Ει δε οσον ουπω εις παντας τουτο γενησεται. Που .

Λογος Λ΄. που γραµµατευς. ο ηµας ωφελησαι ισχυσει τοτε.αλλων περιφανεστεροι. ως πασα Γραφη διαρρηδην βοα. εν δε τω αιωνι τω µελλοντι κατατρυφησει των απορρητων αγαθων του Θεου µετα παντων των απ’ αιωνος ευαρεστησαντων αυτω. ευθυς του εργου αρχοµενος. οτι εκ δεξιων αυτου εστολισµενος τοτε σταθησεται. ω η δοξα εις τους αιωνας των αιωνων. Οντως.εν εαυτοις ηµιν και εν ταις θειας Γραφαις κινησαντες και ακριβως ερευνησαντες. Που η ευστροφος τοτε γλωσσα και τα ως απο πηγης ρητορευµατα. Που η οιησις και το δοκειν ειναι τι. Που των προς ηµας παραγενοµενων κοσµικων και αρχοντων η περιφανεια. πενθων τε και κλαιων νυκτα και ηµεραν ενωπιον του Θεου. κακεινο πολλη τη σπουδη εκλεξωµεθα. που συζητητης του αιωνος τουτου. ο υποκατω πασης κτισεως κειµενος νυν. αδελφοι µου αγαπητοι. (385) . σοφος. Που η αντιλογια και ανυποταξια και το µη θελειν τινα του ετερου φανηναι δευτερον. διδαχθωµεν εκειθεν και µαθωµεν τι εστιν. Αµην. Που των συγγενων η προσπαθεια. Μακαριος δε εστιν. Ο τοιουτος γαρ ως υπηκοος και ευγνωµων δουλος ελεηθησεται και ουχι µετα των ανηκοων κατακριθησεται. “Μετανοειτε! “. αλλ’ ο αµα τω ακουσαι του Κυριου λεγοντος. Που η περιδροµη και σπουδη του εν κατασχεσει γενεσθαι τινος η της µειζοτερας αρχης. αδελφοι. µηδεν οντων ηµων. ων γενοιτο παντας ηµας επιτυχειν χαριτι του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου. ινα επανιων ελθη και καθεσθωµεν αµα και περι της φοβερας ηµερας και ωρας εκεινης συµβουλευσωµεθα και παντα καλων – το δη λεγοµενον . Μακαριος ο ταυτα ακουων και µη µονον στεναζων. µεγαλη αναγκη. µεγας φοβος και (384) τροµος ληψεται εν τη ωρα εκεινη τους κατ’ εµε ραθυµους και χαυνους και οκνηρους. δι’ ων οιοµαι και δοκω πρωτος εγω ο ταλαιπωρος των αλλων περιφανεστερος γινεσθαι. πασων δε των αρετων εργατης γενησεται δοκιµος. µηδε ηµεραν εξ ηµερας αναβαλλοµενος παρατρεχει τον χρονον αυτου της ζωης ανωφελως. µαλλον δε νυν. Που τοτε. Που η δοκουσα φρονησις των περιφανων εν τη γνωσει και τη σοφια του κοσµου. και νυν µεν εκ παντων απαλλαγησεται των παθων.

Αδελφοι µου αγαπητοι. ωσπερ τις ευθυς κορωνη τον κοκκον του σιτου εκ του πεδιου πριν η υπο την γην καλυφθηναι αιρουσα πεταται. ενεπλησα µου την γαστερα κρεων. οινου και αδηφαγιας πολλης. Λοετροις εχρησαµην εις κορον και µυροις. επι απαλων στρωµνων ανεκλιθην. ανεπαυσα το σωµα τουτο το γηϊνον. εψευσαµην. Ιδου παρηλθον ετη της ζωης µου τοσα και τοσα. τω πλησιον εφθονησα. τραπεζων πολλων και πολυτελων απηλαυσα. υπνον εις κορον υπνωσα. Εν ω και περι δακρυων αµα και κατανυξεως. . επι τα τελεωτερα προκοπτοντες ανερχοµεθα και ανδρες γινοµεθα τελειοι εν Χριστω. Ουτω γαρ κατα βραχυ δια των δοκουντων µικρων βαδιζοντες.Περι µετανοιας και αρχης επαινετου βιου. Εφαγον επι ετη πολλα. ουτω και αυτος αρη την µνηµην των λογων τουτων της κατηχησεως εκ της καρδιας υµων και παλιν διαµεινητε κουφοι και κενοι της σωτηριου διδασκαλιας· αλλα ει µεν τις εξ υµων εργοχειρον η διακονιαν επετραπη ποιειν και εργαζεσθαι. απελθετω κατω νευων (386) και προσεχων εαυτω. Συνηθεσι και φιλοις συνανεστραφην περιδοξοις και πλουσιοις και αρχουσι συνηυλισθην. Ονοµα εν τω βιω περιφανες εκτησαµην. εργαζοµενος δε και διακονων λεγετω εν εαυτω· “Ω ποσας ηµερας παρηλθον και χρονους της ζωης µου µετεωριζοµενος ο αθλιος και γελων! Ω πως εµαταιωθην ακουων µεχρι του νυν τας θειας Γραφας και µη καθολου γνους το εκ τουτων ωφελιµον! Τι µε ωφελησεν η παρουσα ζωη. µετα ταυτα παλιν εκτησαµην ετερα. ιππους και ηµιονους επιβεβηκα. εκλεψα. Ο δε σκοπος του λογου εστι τοιουτος· εξερχοµενοι της εκκλησιας µη αρξησθε µετεωριζεσθαι εις µαταια και ανωφελη. οπως δει τον µετανουντα καθ’ εκαστην ποιειν. επερισσευθην εν νοµισµασι τοσοις η τοσοις και εξοδιασας αυτα επι µαταιοις αναλωσα. ελοιδορησα. πεπορνευκα. ακουσατε µου των λογων την δυναµιν και ως εις αγαθην ουσαν υµιν συµβουλην προσδεξασθε ασµενως αυτην και ποιησαι προθυµηθητε εις κοινην εµου τε και υµων ωφελειαν. επαιξα τε οµου και εγελασα κατ’ εµου. ει ζησοµαι εως της αυριον. Εκαλλωπισθην ιµατιοις. ινα µη ελθων ο διαβολος και εν τουτοις ενασχολουµενους ευρισκων υµας. Τις ουν οιδεν.

∆ια γαρ τουτο ουδε ετολµων προσελθειν η προσπεσειν σοι. αλλα βαλλω απο του παροντος αρχην και παντα καταλιπων εκεινα. ως αυτος λεγει. αλλα χαµευνια και ξηροκοιτια εµαυτον προθυµως εκδω. οιδα οτι ηµαρτον υπερ πασαν φυσιν ανθρωπων και αυτων των αλογων ζωων και ερπετων ενωπιον σου. Και νηστευσω µεν επι τοσουτον αντι της προλαβουσης αδηφαγιας µου. ει τω τα παντα τρεφοντι ολον εµαυτον αναθησοµαι. Περιβαλουµαι ευτελη και τα πολυτιµα δωσω τοις πενησι. Κυριε του ουρανου και της γης. ει µη ηκουσα της αγιας φωνης σου λεγουσης· (388) “Ου θελησει θελω τον θανατον του αµαρτωλου. Τι γαρ.“Τι ουν µε τουτων απαντων ωφελησε µεχρι του νυν η εν τη εξοδω της ταλαιπωρου ψυχης µου ωφελησει µε. εγειροµενος µεσονυκτιον. Λοετρου ουχ αψοµαι. σκορπισω συν αυτοις και οσον χρυσιον κεκτηµαι εις χειρας των δεοµενων· τι γαρ µοι και το µεριµναν περι τουτων απο του νυν. τους συγγενεις και φιλους και συνηθεις απαντας αρνησοµαι· ο γαρ πλεον του Θεου παντως τινα αγαπων ουκ εστιν αυτου εκεινου. και ουκ ειµι αξιος ελεους τυχειν ολως ποτε παρα σου. εαν και αποθανοιµι. προσπεσω και κλαυσω εν θλιψει της αµαρτησασης ψυχης µου και προς τον Θεον εν στεναγµοις και δακρυσιν ειποιµι· ∆εσποτα. αρα δε ζην ειµι αξιος. Ιππους επιβαινειν και ηµιονους αποταξοµαι. τα εναντια τουτοις ως οι αγιοι πατερες καγω διαπραξοµαι. αλλα µην και εις στυγνοτητα και ωχροτητα και λυπην αµα τουτοις ελευσοµαι και του γαυριαµατος των λογισµων ελευθερωθησοµαι και του µετεωριζεσθαι και παιζειν και γελαν συν τουτοις ευκολως παυσοµαι. θλιψω δε την γαστερα εν πεινη και διψη. και παλιν οτι “χαρα γινεται εν τω ουρανω επι ενι . φιλανθρωπε βασιλευ. και δαµασθησεται παντως η αδαµαστος γλωσσα µου. ως το επιστρεψαι και ζην αυτον”. του φοβερου και απροσιτου Θεου µου. ει αυριον ο εχων εξουσιαν πασης πνοης απο του κοσµου τουτου κελευσει αρθηναι µε. αξιος. υπο της ξηρασιας στενοχωρουµενος. Οντως ουδεν! Λοιπον ουν µη µατην καν τας υπολοιπους διαξω ηµερας της ενταυθα ζωης µου. εως ου µηδε την γλωσσαν προς (387) συντυχιαν κινησαι µε δυνασθαι. επι κλινης στρωµνης µου ουκ αναβησοµαι. “Ουτω γαρ ποιων. ινα ολιγον υπνωσω και µη βουλοµενος.

επιγινωσκεις µου την ασθενειαν.οπως ερχοµενου αυτου. την ολιγοψυχιαν µου και τας µελλουσας µε τυραννειν και εκθλιβειν προληψεις. Κυριε. τον απο του παροντος δουλον σον. Ειτα κατανοησον σεαυτον και ενθυµηθητι οσα ηµαρτες τω ποιησαντι σε Θεω και ποσα ετη εµακροθυµησεν επι σοι. και µη εγκαταλιπης µε. τροφην λεγω και ποσιν. ενδυµατα και σκεπασµατα και αυτην την κελλαν καθισαι. ουδε τω θανατω η τοις δαιµοσιν παραδεδωκε του ολεσαι σε. . Πλην απο του νυν λογον σοι διδωµι. ουδε εις τα οπισω στραφησοµαι. συ ο ευσπλαχνος προσελθων επεπεσας τω τραχηλω αυτου και κατεφιλησας αυτον . Αλλα γαρ µνησθεις και της περι του ασωτου υιου παραβολης ηνπερ ειρηκας. και δια τουτο προς το σταδιον της αθλησεως αυτης εισελθων. ο Θεος µου. αδελφοι. ειπου και µεσον ηµων εστηκε και τα επιπονωτερα παρ’ ηµων ακουσαι διψα και του εργου επειγεται της αληθινης µετανοιας απαρξασθαι. εασας σε ζην και χαρισαµενος σοι απαντα τα προς απολαυσιν του σωµατος. ουκετι αψοµαι των µαταιων και πονηρων. οτι εως κελευσεις ειναι µε εν τω βιω και τουτω τω σωµατι. αγαπητε. ∆εσποτα. Ταυτα τοινυν δι’ ολης της ηµερας διαλογιζεσθαι και βουλεσθαι οφειλει εν εαυτω ο αρτι τον κοσµον αποφυγων και µετανοησαι προθυµηθεις. µηδε επι πολυ καταγελασθαι µε εασης και καταπαιζεσθαι υπο του εχθρου. . ουκ εγκαταλειψω σε. Τουτων ουν απαντων αναµνηµονευσας καλως. ουκ απεστραφη σε δια τας αµαρτιας σου. πεπωρωµενος ων και τετραυµατισµενος δεινως και εις πεταυρον αδου των εµων ανοµιων χαλεπως κειµενος. Συ δε. Βοηθησον µοι. ο µαθειν βουληθεις την τεχνην ταυτην των τεχνων της εναγωνιου ζωης και ασκησεως. καθισον επι της κλινης σου και απαντα τα ειρηµενα εν σεαυτω αναλογισαµενος ευχαριστησον εν πρωτοις οτι φθασαι κατηξιωθης το τελος της ηµερας και την αρχην της νυκτος.. θαρρησας εις το πελαγος της σης αγαθοτητος προσηλθον σοι εν οδυνη και λυπη και στυγνοτητι της καρδιας µου. Εσπερας δε εισελθων εν τω κελλιω. προσπιπτω σοι. ∆ιο και (389) προς τοιουτον ποιησοµαι την παραινεσιν. και ουκ ωργισθη. Προς γουν τοις ειρηµενοις. µηδε τροφης µεταλαβης εως εσπερας. την ταλαιπωριαν. προ του πλησιον σου γενεσθαι αυτον.αµαρτωλω µετανοουντι”. αγαθε”.

ον σοι πατρικως συµβουλευων υποτιθηµι. θειον αξιωµα. αβασανιστως καταφανη. προευτρεπισον την κοιτην εν η µελλεις ανακλιθηναι. Ο δε µολυνας εαυτον µετα τουτο πραξεσιν ατοποις και ανοµιαις και τον ναον του σωµατος αυτου. Αλλα µη παραδοξον σοι και ασυνηθες τοις πσιτοις. προς αυτον εµβλεψας τοις αισθητοις οφθαλµοις και προσχων αυταις και τη διανοια εαυτον επισυναξας. Τις δε εστιν ο τροπος. και µαλιστα ει λιθωδης τις ει τη καρδια και προς πενθος βραδυς και ακατανυκτος.αναστα και το ψιαθιον θεις επι γης και µικρον τινα λιθον εις προσκεφαλαιον. ακουσον ασκανδαλιστως και συνετως. προξενον σοι γενοµενον δια ταχους δακρυων και κατανυξεως. Ποιησον εν πρωτοις Τρισαγιον. ων επραξα δι’ αυτων. Ο µεν γαρ εαυτον φυλαξας µετα το βαπτισµα ασπιλον τω Θεω και το κατ’ εικονα διατηρησας τω ποιησαντι και πλασαντι αχραντον. µνησθητι των φαυλων σου εργων. και φοβηθητι λεγων εν σεαυτω· “Ουαι µοι τω ακαθαρτω και µιαρω! Μηποτε ιδων µε ο Θεος τας χειρας µου απλουντα αναιδως εµπροσθεν αυτου µνησθη µου των ανοµιων. του θειου πατρος. και πυρ εκπεµψει κατ’ εµου και . οικον ηδονων και παθων και δαιµονων ασωτως απεργασαµενος. ουδενος ετερου (390) προς ανακλησιν επιδεηθη των ισταµενων. στηθι εις προσευχην ως κατακριτος. αδελφε. Και ακουσον! Υποτιθητι σοι και ετερον τροπον θερµης ως αληθως µετανοιας. ο µελλω σοι συµβουλευσασθαι. τον οικον φηµι του Θεου. και οσα ηµαρτες δι΄ αυτων και οποιων ποτε ηψω εργων ισως αισχρων δι’ αυτων. το της κοιτης ψιαθιον εν η µελλεις ανακλιθηναι. της µετανοιας. ωσπερ ειρηται. Και πειθετω σε τοιαυτα πολλα περιεχων ο “Περι µετανοιας” λογος της Κλιµακος Ιωαννου. αλλα και ετερων µεθοδων πολλων και επινοων µετανοιας εις το εξιλεωσασθαι τον Θεον και ανακαλεσασθαι προς εαυτον. ου µονον ου µελλω ειπειν σοι και συµβουλευσασθαι τροπου προς µετανοιαν χρηζει. τυγχανων εν τω Θεω. ειτα ειπον το Πατερ ηµων· και τουτο λεγων µνησθητι τις ων οποιον και τινα πατερα καλεις. Οτε δε ειπειν ελθης το Κυριε ελεησον και εκτειναι θελησης τας χειρας σου εις το υψος του ουρανου. οπερ δια της εφαµαρτου ζωης απωλεσε. Μετα γουν το προευτρεπισαι.

αλλ’ ευθυς αναστας παλιν ευξαι τω προειρηµενω τροπω και µηκετι υπνωσης. του µη βλεπειν ωδε κακεισε και περιεργαζεσθαι τους αδελφους. µη εξελθης εκειθεν προ της εσχατης ευχης. αλλα σεαυτω µονω και τη ψαλµωδια και ταις αµαρτιαις σου προσεχε. Ειτα ραπιζε παλιν το πρωσωπον σου. αξιον δε πασης οντως κολασεως” και αλλα οσα η του Θεου χαρις δωη σοι του ειπειν.”. πεπραχας. και ειπε· “∆ιατι τα και τα πεπεοιηκας. τυπτε σφοδρως και αφειδως σεαυτον λεγων· “Πως τα και τα. µη στραφης επι το ετερον µερος. Οτε δε εξυπνος γενη. και τοτε µετα παντων εις την συναξιν απελθε και στηθι εν τω ναω.εκλειξει µε”. Ισταµενος δε προσεχε σεαυτω. στηθι παλιν συννους και τα προειρηµενα αναλογιζου εν σεαυτω. τιλλε τας τριχας σου. ως επι θανατον αγοµενος. συρων αυτας. Μιµνησκου δε και της εν τω κελλιω ευχης. αλλα ευχη και (392) αναγνωσει καρτερησον. Ταυτα ειπων και ευχαριστησας κατασφραγισαµενος προσωπον τε και στηθος και ολον το σωµα σου τω σηµειω του τιµιου σταυρου. πως εκαστος ισταται η πως ψαλλει.” και ουτω µαστιξας σεαυτον ικανως. συντροµος. ειποτε και δωη ο Θεος ελθειν επι σε δακρυα και κατανυξιν. δησον τοτε τας χειρας σου εµπροσθεν και στηθι εν ιλαρα τη ψυχη. ως µετα αγγελων εν τω ουρανω. µη θλιβης. Συ δε ποσα ετη παρεκαλεσας τον Θεον η εδουλευσας αυτω. οσας νοησεις σεαυτον δυνασθαι. Και ει µεν τουτο γενηται. επι του ψιαθιου σου πεσων ανακλιθητι. αναξιον εαυτον ηγουµενος και της εκεισε µετα των αδελφων παραστασεως. ∆ια ποιων σου εργων ηυτρεπισας προς υποδοχην αυτων σεαυτον. µη υποχωρησης εως αν παρελθωσιν· ει δ’ ουν. µη συντυχης ολως εν τη συναξει τινι λογον αργον. Ουκ αρκει σοι οτι και ζης. Ει . “ και παλιν στρεψον τας χειρας και ιστασο δεοµενος του Θεου. εκ βαθους στεναξας ψυχης ειπον ελεεινη τη φωνη· “Ελεησον µε τον αµαρτωλον και αναξιον του ζην. Ποιησας δε ψαλµους δυο η τρεις νουνεχως και προσκυνησεις. εως ου το ξυλον κρουσει. Στρεψας ουν αυτας εις τα οπισω (391) και συνδησας. ως ξενου τινος και επιβουλου σοι γεγονοτος εχθρου. πονηρε και αθλιε. αλλ’ ειπε ταυτα προς εαυτον· “Η κατανυξις και τα δακρυα των αξιων και προς ταυτα ηυπρεπισµενων εισι. Αναµνηµονευων δε των εφαµαρτων σου πραξεων.

ει εσφαλης εν τινι. Τουτο µονον. Ει δε και αυτος προτραπης εις αναγνωσιν. εγω του ευσπλαχνου εγγυητης. αγαπητε! ∆ισταγµος καρδιας εστι το λογιζεσθαι η ολως ενθυµεισθαι εν εαυτω οτι “Η ελεησει µε ο Θεος η ου. Αντι σου τω πυρι τω αιωνιω παραδοθησοµαι. αγιοι του Θεου”. Μονον µη εν δισταγµω καρδιας. ως ειρηται. Ταυτα τοιγαρουν ει εµµεινης ποιων. αλλα της βασιλειας των ουρανων. εγω του φιλανθρωπου. ως εκεινου αυτου σοι λαλουντος δια του αναγνωστου. οφειλει . µνησθητι οπως την χθες ηµεραν διηνυσας και. εαν εγκαταλειψη σε. ου λεγω σοι ταυτης εξω της εκκλησιας. αλλ’ εν τοπω κρυπτω υποχωρει και ιστασο ακουων. αλλα µεριµναν ολως τι εις ζωην της σαρκος αυτου. ει και τολµηρον ειπειν. µη καταφρονητικως µηδε ραθυµως. λεγε µυστικως εν τη καρδια σου προς παντας αυτους· “Ευξασθε και συγχωρησατε µοι. µη ραθυµως µηδε εκλυοµενως τουτο ποιης. ευ ισθι. µηδε εν διψυχια ταυτα ποιης! Τι δε εστι το εν δισταγµω και διψυχια. Το “ου” τουτο απιστιας εστιν. τω αµαρτωλω και αναξιω του ουρανου και της γης. µηδε εις αναγνωσιν καθισης.δυνατον. και τελειωσας την θειαν αναγνωσιν και την συνηθη µελλων εις αµφοτερους τους χορους βαλειν µετανοιαν. του Θεου και εκβληθηση εξω ως καταφρονητης. του επι παντων Θεου. εαν υπεριδη σε. τι και προσερχη παρακαλων αυτον. διορθωσαι σηµερον.”. εµαυτον υποτιθηµι αντιφωνητην! Αποθανουµαι εγω. Εξελθων ουν µετα την απολυσιν. Προσεχε. και φοβου µη τινι καταφρονητικως παραλειψης (393) δουναι τον ζωοποιον αρτον ητοι τον λογον. ουτω διακεισο. ου βραδυνει Κυριος του ποιησαι ελεος αυτου µετα σου. προσπεσων και τω εδαφει προσεγγισας την κεφαλην σου. αλλ’ ως υιους Θεου και αγιους απαντας λογιζοµενος. Εαν δε και κανοναρχησαι προσταχθης. ∆ιψυχια δε εστι το µη εις θανατον τελειως εαυτον εκδουναι υπερ της βασιλειας των ουρανων. ως αναξιος ων του εκδιηγεισθαι δια του στοµατος σου τας θεοπνευστους τοις αδελφοις σου Γραφας. Ει δε µη πιστευεις οτι ελεησαι σε θελει µαλλον εκεινος πλεον η οσον προσδοκας συ. αλλα νουνεχως και νηφοντως ως ενωπιον του επι παντων βασιλεως Χριστου τα θεια λογια δια της σης φωνης ως δια χειρος τοις αδελφοις διανεµων.

Των δε λοιπων. και χαρισθησεται σοι ου µονον δακρυων πηγη. Και ταυτα µεν. συντοµως εις προκοπην φερει (395) τον ανθρωπον και εις καθαρσιν και απαθειαν. ∆υναται γαρ ο εναγωνιον εχων τον βιον και ζων κατα το Ευαγγελιον. ισον αποκαθιστησι. µετα µονου αρτου και υδατος αποτρεφεσθαι καθ’ εκαστην και ζην. τουτοις αρκεσθησοµεθα”. αλλ’ επι τω Θεω τω εγειροντι τους νεκρους”. κατ’ ολιγον αυτος συ νοησειας ετι µειζοντα αλλα µυστηρια. αλλα η χαρις του Θεου δια σε και την σην σωτηριαν δεδωκε µοι ταυτα ειπειν. µη ωµεν πεποιθοτες εφ’ εαυτοις. και παλιν· “Ινα εν εαυτοις το αποκριµα του θανατου εχοντες. των µεγαλων πατερων.φυλαξασθαι ο εµπονως µετανοων. ερευναν τε τινα τα βοηθουντα και συνεργουντα εις το πενθειν και κλαιειν και κατανυσσεσθαι και µετα σπουδης αυτα διαπραττεσθαι. ινα µη εαυτον δια τινος µηχανης αποκτεινη και αυτοφονευτης γενηται. οπως προσελθειν σε δει τω Θεω και οποιαν αυτω επιδειξασθαι την µετανοιαν. οιον η κρηµνω ριψας εαυτον η αγχονη χρησαµενος η ετερον τι εναντιον διαπραξαµενος. ∆ιο τουτο και ο Παυλος ειδως ελεγε και αει λεγει· “Εχοντες διατροφας και σκεπασµατα. Ει ουν ταυτα Θεου συνεργουντος σοι ποιησειας. εαν ακουσης µου και αγαπησης την µετανοιαν και κατανυξιν· ει δε µη θελησης ακουσαι µου και τα ειρηµενα . αλλα µηδε προτιµας εν µηδενι εαυτον η το της σαρκος ολως ποιειν θεληµα. Μη ουν αποστης εως της εσχατης σου αναπνοης. Ιδου τοιγαρουν ειποµεν σοι. ου µονον δε αλλα και Αντωνιου. υπο της ανωθεν χαριτος αυτα διδασκοµενος. και Πνευµατος Αγιου κοινωνον αυτον απεργαζεται. τα εις χρειαν δηλονοτι του σωµατος υµων επιτηδεια. Σαβα και Ευθυµιου. δι’ ων οιδε τρεφεσθαι το σωµα και ζην. µηδεµιαν φροντιδα προειτω κατα το λογιον· “Ζητειτε πρωτον την βασιλειαν του Θεου και την δικαιοσυνην αυτου (394) και ταυτα παντα. αγαπητε αδελφε. Το γαρ ζητειν αει µετανοιαν και κατανυξιν. αλλα και παντων παθων δια των τοιουτων πραξεων αλλοτριωσις. και µαλλον εκεινος ευεκτει η οι των αβροτερων τραπεζων απολαυοντες. εγχρονιζοντος σου εις το εργον τουτο της µετανοιας. µηδε επιλαθη της καλης συµβουλης εµου του αµαρτωλου· ου γαρ επραξα ταυτα και απο πραξεως εµης ειπον σοι. προστεθησεται υµιν”.

ειπε µοι. µηδε λεγετω· “Τοσους η τοσους απο των εµοι υπαρχοντων χρυσιων ενεδυσα γυµνους. Ει δε αγνοεις και αυτα τα παρ’ εµου σοι λεγοµενα και ουδε ει εσπαρη εν τη γη σου τι των κρειττονων καρπων – λεγω δη εν τω χωριω της καρδιας σου . οστις ει. ετραφης αρα εις κορον και δυναµιν ελαβες. ινα γυµνον ιδης τον καρπον των πονων σου. περικυκλευσας τα περατα και εις τα εσχατα της θαλασσης γενοµενος. αφρονως τουτο ποιων. µηδε παραµυθου σεαυτον διακενοις εννοιαις. εµαυτον δε περιΐδω γυµνον και πενητα και εις τα εσχατα της πενιας γενοµενον και ουτω µελλοντα εν πενια των αγαθων αποθανειν και τω βηµατι του Χριστου παραστηναι τω φοβερω. Μη τοινυν απατα σεαυτον. την χωραν ενεωσας και εδιβολησας. τι µοι το οφελος. εχω τοσους χρονους η τοσους”. ετριβολησας. Ενδεδυµενους ηµας δει και εστολισµενους του βιου τουτου και του σωµατος εξελθειν. ως εν υποδειγµατι λεγω. Ει ουν ταυτα οιδας. Παντως ουδεν! Αν γαρ ελεησω τον κοσµον απαντα εκ των ουκ εµων . διψωντας εποτισα. αγαπητε. Ιδων δε τουτον. Εγνως σταχυας φθασαντας. Και χαιρε και αγαλλια. Εγνως λευκα σου της ψυχικης γης τα ληϊα και προς θερισµον ετοιµα.εργον αδιαλειπτον κτησασθαι.οµως εστω εµων -. Εγνως αυξησαντα. Εγνως αρα τον σπορον προκυψαντα εκ των λαγονων της γης. εψωχες (396) ταις χερσιν. Ιδε ουν. πεινωντας εθρεψα. µετα χαρας συλλεγων α κοπω και πονω πολλω εσπειρας. τι ωφελησας. ποιων τοσας η τοσας ευχας· και µετα τουτων σωθησοµαι και αρκετον µοι εστι! “. µηδε οτι· “Εξηγορευσα. Ετιλλας σταχυας εξ αυτων. και νυν εισηλθον εις τοδε το µοναστηριον και απεκαρην η και προαποκαθαρθεις καθηµαι εν ενι κελλιω. Ταυτα γαρ παντα καλα και λιαν καλα. αφικοµην εις τοδε το ορος. µηδε απαριθµειτω µοι διαδοσιν και διασκορπισιν πλουτου και χρυσιου. τον του Κυριου ταφον κατελαβον. παντα µου διεσκορπισα. ευ ισθι. ει γε και βουλοιµεθα εν τω γαµω τω .εγνωκας. εσπειρας. εισηλθον εις τοδε το σπηλαιον. εις το ορος ανηλθον των Ελαιων. αλλα σπορος εισιν. µητε συ µητε ετερος βλασφηµειτω και λεγετω τουτο αδυνατον. προσκυνω σου τους ποδας και κατασπαζοµαι και τα ιχνη τουτων καταφιλω· ου γαρ ειµι αξιος το προσωπον σου ασπασασθαι. αδελφε.

αυτον διδαξον µε ειπειν εµαυτω τε και τοις συνδουλοις και αδελφοις µου τα προς σωτηριαν ψυχης. η αναπνευσαι τουτον δη τον αερα και τον ηλιον οφθαλµοις κατιδειν. ουκ ην µοι κρεισσον µη γεννηθηναι µηδε πεσειν επι γης. Συ γαρ ει ο οδηγος και φωτισµος . και Θεος! Εαν δε πασαν αυθις την υπο τον ουρανον γην περιελθω ως µιαν οικιαν και ουδεµιαν καταλιπω χωραν η πολιν η εκκλησιαν. ουδεν ηµας ωφελησει των αλλων απαντων η εργασια. η αληθινη Σοφια. την δε ψυχην αυτου ζηµιωθη. Ει ουν εγω µη απολεσω την ψυχην µου τω προτερω τροπω. Ουδεν οντως. τα δ’ αλλα απαντα τουτου χωρις ουδεν ωφελουσιν. ος εαν πεση εις την γην την καλην καρποφορει εν τριακοντα και εν εξηκοντα και εν εκατον. δι’ ου συγγενεις αυτου γινοµεθα οι πενητες ηµεις και βροτοι. ω αδελφοι. ω φιλοι και αδελφοι. εις θανατον εµαυτον εκδεδωκως δια τον Χριστον. και τουτο αυτο εστιν η βασιλεια των ουρανων. τι µοι το οφελος των λοιπων απαντων. ηγαπηµενοι δουλοι Χριστου. ουδε του αιωνιου πυρος εξελειται. ο καταξιωσας γενεσθαι διδασκαλος ηµων των αµαρτωλων. εν η ουκ εισελθω και προσκυνησω και ευξοµαι και τα εν αυτοις καλως ιστορησω και ακριβως. κρεισσον µοι κατα πολυ ην! Τι ουν ποιησω. Ο Χριστος. (398) Τι δε εστι το εαυτους επισκεψασθαι. την συµµετριαν του λογου πραγµατευοµενοι. αδελφοι. και παλιν ευρω αυτην ζησασαν την ζωην την αιωνιον. καθως φησιν ο Κυριος ηµων και Θεος· “Τι ωφελησει ανθρωπος. Αυτος δε ο Θεος. Εαν γαρ µη εαυτους ευρησωµεν τας ψυχας ηµων κεκαθαρµενας και πληρεις φωτος. κατηχησει ταµιευσοµεθα. ο δε ευρων αυτην απολεσει αυτην “. Πνευµα Αγιον ληψωµαι· τουτο γαρ εστιν ο σπορος Χριστου. ως ειρηκα.βασιλικω συνανακλιθηναι τοις φιλοις του βασιλεως. Τι δε εστιν ο εγω και παντες οφειλοµεν επενδυσασθαι. ουδεν ηµας ου µη ωφελησει. Εν ετερα τουτο. ινα µη ταυτης εκπεσω. Αν τα προειρηµενα απαντα διαπραξαµενος. ινα µη γυµνοι τοτε ευρεθωµεν. εαν µη παντα και παντας αφεντες εαυτους ηµας µονους επισκεψωµεθα. (397) της δε βασιλειας αποπεσω των ουρανων. Η τι δωσει ανθρωπος ανταλλαγµα της ψυχης αυτου.” και παλιν· “Ο απολεσας την ψυχην αυτου ενεκεν εµου ευρησει αυτην. εαν τον κοσµον ολον κερδηση. Ναι οντως.

Μνησθηναι ουν οφειλει οπως διερχεται τας ηµερας αυτου. (399) Περι του πως δει εκαστον επισκεπτεσθαι και τα καθ’ εαυτον επιµελως ερευναν. Αµην. και παλιν· “Ο λυσας µιαν των εντολων τουτων των ελαχιστων και διδαξας ουτω ποιειν τους ανθρωπους. εν τη προλαβουση κατηχησει. γεγονεν παντων ενοχος”. τα κατηχηθεντα τοτε ελλιπη κατελιποµεν. η αµελω και καταφρονω αυτης και ταυτην ου διαπραττοµαι. Οµοιως δε και το εαυτον επισκεπτεσθαι τοιουτον εστιν. Αδελφοι και πατερες. ως τηνικαυτα προειποµεν. επαυξηση και επιτεινη την εργασιαν αυτου· ει δε αµελως. δια το µη τον λογον µηκυνειν επι πολυ. εν ποιοις εστιν. Και πως τα εαυτου αντιπαρατιθεναι χρη ταις εντολαις του Χριστου. Λογος ΛΑ΄. Οιον τι λεγω. διορθωσηται. Και εαν καλως µετανοη. ειπειν επειγοµενοι τι εστι το εαυτον επισκεψασθαι· νυνι δε δια της παρουσης κατηχησεως αποδουναι ηκοµεν το χρεος υµιν του λογου.των ψυχων ηµων. ηγγικε γαρ η βασιλεια των ουρανων”. εως αν παντα γενηται. Τι ουν εστιν. ο διδους λογον ηµιν εν ανοιξει του στοµατος και ρηµα τοις ευαγγελιζοµενοις δυναµει πολλη. ως επι τουτο τεθεντες και αει χρεωστουντες διδοναι τη αγαπη υµων του λογου το σιτοµετριον. το καθ’ εαυτον ειπειν· “Μη τι γε αρα το οιονουν παθος κατεχη µε. Το προσχειν εκαστον εαυτω τουτο εστι. Αλλα γαρ προσεχειν δει και ταις θειαις Γραφαις. το προσχειν και εαυτον επισκεψασθαι. γεγραπται γαρ· “Εαν τις τον νοµον ολον τηρηση. . λεγει γαρ ο Χριστος και Θεος· ”Ιωτα εν η µια κεραια απο του νοµου των εντολων µου ου µη παρελθη. και σοι την δοξαν αναπεµποµεν νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων. πταιση δε εν ενι. ελαχιστος κληθησεται εν τη βασιλεια των ουρανων”. κατανοειν τε και καταµανθανειν ως εν εσοπτρω την εαυτου ψυχην. Και γαρ ως εν ταις θειαις ακουω Γραφαις. εν τω λεγειν καθ’ εαυτον· (400) “Μηποτε τηνδε η τηνδε την εντολην παρηµελησα. Ακουει λεγοντος του Κυριου· “Μετανοειτε. οτι ο εχων εν µονον παθος εις την βασιλειαν των ουρανων ουκ εισερχεται. κακεινων αναγινωσκοµενων βλεπειν οφειλει ο ανθρωπος εαυτον.

Ο γουν πεινων αυτον και διψων. οτι ολως µικρον ελυπηθη και ουχι µετα χαρας µαλλον τα συµβαντα εδεξατο.· ειθ’ ουτως. τιµας δε αρχοντων ως αισχυνην ταυτα λογιζεται η ουδολως των ανθρωπινων τιµων επαισθανεται. µη κεντουµενος εν τινι των γινοµενων την καρδιαν αυτου. ει καθ’ ηµεραν πενθουµεν. Ει δε και µικρον κεντηθη. ∆ιο βλεπειν οφειλει τις και εν τουτω εαυτον. και ουτω προσπιπτων τω Θεω εξοµολογειται αυτω. Ειτα παλιν ακουει· “Μακαροι οι πενθουντες”. αλλ’ ου τελειως ταρασσεται· υπερ δε του κεντηµατος µαλλον εκεινου της καρδιας αυτου. ουτως υπο του πενθους και των δακρυων ο θυµος της ψυχης σβεννυται· και τοσουτον ως χρονισαντα τινα εν τουτω. ει πραος οντως εστιν . ως πασαν απολεσας την εαυτου ζωην. Ωσπερ γαρ φλοξ πυρος υπο υδατος. µαστιζει εαυτον και ευτελιζει. ει αρα και εστιν η αρετη αυτη εν αυτω της ταπεινωσεως η ου· ο γαρ ταυτην κεκτηµενος φερει παντα αλυπως και αβαρως. ει την δικαιοσυνην πεινα και διψα του Θεου· εστι γαρ και δικαιοσυνην τινα µετιοντα ευρειν. οτι αυτων εστιν η βασιλεια των ουρανων”. αλλ’ οι αει πενθουντες· σκοπειν ουν και ενταυθα οφειλοµεν. ατιµιας και εξουδενωσεως. και ουτω βλεπειν εις εαυτον.Παλιν ακουει λεγοντος· “Μακαριοι οι πτωχοι τω πνευµατι. εις ακινησιαν µετατεθηναι και ελθειν το θυµικον της ψυχης αυτου.ο γαρ τοιουτος εν ουδενι ανεχεται παραβασιν ιδειν της εντολης του Θεου. Εαν γαρ ταπεινοι απο της µετανοιας γενωµεθα. Οφειλει τοινυν εξεταζειν και δοκιµαζειν αει εαυτον εις παν συναντηµα ευτελες. ευδηλον οτι ου µη παρελθη ηµιν ηµερα η µια νυξ ανευ δακρυων και πενθους και κατανυξεως. µη πεινωντα µηδε διψωντα αυτην· δικαιοσυνη γαρ ο Θεος εστιν. Και σκοπει πως ου λεγει οι πενθησαντες. Και παλιν· “Μακαριοι οι πραεις”. τον κοσµον ολον και τα εν κοσµω ηγειται σκυβαλα. αλλ’ ως εκεινος αµαρτανων υπερ των αµαρτανοντων αδιαλειπτως θρηνει . (401) λυπειται και κλαιει. υβρεως φηµι. . ωσπερ ηλιον αυτον δικαιοσυνης ακουεις καλουµενον. Τις δε καθ’ εκαστην πενθων οργιλως ζων διαµεινη και µη πραΰς γενηται. εισερχοµενος εν τω ταµιειω της ψυχης η της κελλης αυτου.

και τηνικαυτα (403) ως ειρηνοποιος παρα του Θεου µακαριζεται· “Μακαριοι γαρ. ουτε διψα τον Θεον. την ζητουµενην ειρηνην αποτελεσαντες και υιοι Θεου γεγονοτες. οτι ει µη εις τοιαυτην ελθη διαθεσιν η ψυχη ηµων. πολλακις δε και ορωντες και συµπαθουντες τουτοις και υπερ αυτων θερµως κλαιοντες. “Θεος δε ο δικαιων. εις την της ψυχης τελειαν ανιοντες φθανουσι καθαροτητα. Οι τοινυν ιδοντες αυτον. ουτε αενναως πενθει. οι ειρηνοποιοι. δηλον οτι ουδε κατηλλαγηµεν αυτω. Οι πτωχευσαντες δια τον πτωχευσαντα δι’ ηµας και µηδεν εχοντες δουναι. ον ουχ εωρακας. των δε πτωχων και χηρων και ορφανων και των εν ασθενεια νοερως αει µεµνηµενοι. Ενθεν τοι και απο ταυτης ο Θεος τους καθαρους εµακαρισε την καρδιαν. Αλλα . οτι αυτοι υιοι Θεου κληθησονται”. ουτε των παθων καθαιρεται. οιτινες και οταν εχωσιν ελεουσι τουτους εν ιλαροτητι και τα προς σωτηριαν ψυχης παντας αφθονως υποµιµνησκοντες. τω καταλλαξαι ηµας εχθρους οντας τω ιδιω Πατρι και ενωσαι ελθοντι τα διεστωτα εις εν. τον Θεον. οιος ην ο Ιωβ λεγων· “Εγω δε εκλαυσα επι παντι αδυνατω”. Ουτοι εισιν οι υπο Κυριου µακαριζοµενοι. Ει δε µη ταυτα γενηται. ουτε πραεια τελειως γινεται. ως δια βαθµιδος τινος. και γινεται ειρηνη αναµεταξυ του Ποιητου ηµων και Θεου και της πρωην εχθρας ουσης αυτω ψυχης. ειδως ως ατε Θεος και νοµοθετης ηµων. ουτε ως εσοπτρον καθαρον γινεται. οι τω ελθοντι δουναι ειρηνην τοις εγγυς και τοις µακραν εαυτους γνωστως καταλλαξαντες. οτι αυτοι τον Θεον οψονται”. Οι τα χρηµατα διδοντες και διατρεφοντες πενητας. πως δυνασι αγαπαν. Ει δε αγαπαν αυτον ου δυναµεθα η µαλλον ειπειν ου βουλοµεθα. τις ο κατακρινων. ου! Αλλα τινες. οι αληθεις ελεηµονες· διο και εκ της τοιαυτης ελεηµοσυνης. τω ειρηκοτι πειθοµενοι· “Αδολως τε εµαθον αφθονως τε µεταδιδωµι”. ουτως ειπων· “Μακαριοι οι καθαροι τη καρδια. Αρα τινες εισιν οι ελεηµονες. Ει δε τον αδελφον σου συ. ευδηλον οτι και αυτω αληθως κατηλλαγησαν.(402) Και αυθις· “Μακαριοι οι ελεηµονες”. ουκ αγαπας. τουτεστι µεταδουναι ηµιν Πνευµατος Αγιου και λαβειν αυτον σαρκα την ηµετεραν. ουδε καθαρως το προσωπον εν εαυτη ποτε του ∆εσποτου θεασεται· η δε γενοµενη τοιαυτη ορα τον Θεον εκ παντος και καταλασσεται αυτω. φησιν.

ινα σοι παλιν δευτερων τα αυτα ειποιµι -. παρακαλω. καθως φησιν ο αποστολος. και τουτο ειδως ο ∆εσποτης Θεος µετα αποφασεως ειρηκε· “Χαιρετε και αγαλλιασθε”. λοιδορουµενος τε και υβριζοµενος και παν πονηρον ρηµα κατ’ αυτου λεγοµενον ακουων. (404) Επειδη ο µετανοιαν αξιαν των εαυτου πληµµεληµατων επιδειξαµενος και ταπεινος εντευθεν γενοµενος . αλλα πασας. πως αµνησικακως αρα ταυτα παντα υπενεγκειν δυνησεται. αδελφοι. ως ειποµεν. ∆ιο και επιφερων φησι· “Μακαριοι εστε. Ο δε µη τοιουτος γεγονως µηδε την ενυποστατον χαραν εντος αυτου πλουσιως κτησαµενος. Ειτα παλιν ακουει λεγοντος· “Μακαριοι οι δεδιωγµενοι ενεκεν δικαιοσυνης”.σπουδασωµεν ιδειν και καταλλαγηναι και αγαπησαι αυτον. ει ενεκεν εντολης εδιωχθη Θεου. εξ ολης ψυχης. ως τα παθη παντων και τας θλιψεις και τας ασθενειας εαυτω οικειουµενος. επειδη “παντες οσοι εν Χριστω θελουσι ζην διωχθησονται”. και προστασσει µετ’ εξουσιας επιφωνων αυτοις το “Χαιρετε και αγαλλιασθε”. κλαιων τε και καθαιροµενος βλεπει τον Θεον και αυτω καταλλασεται και γινεται τω οντι ειρηνοποιος και υιος αυτου του Θεου κληθηναι καταξιουται. Ο γουν τοιουτος δυναται και διωκοµενος και τυπτοµενος και ονειδιζοµενος. Τινος ουν ενεκεν εσχατον τεθηκε τους δεδιωγµενους και ονειδιζοµενους. δραµωµεν. παση σπουδη εαυτους ηµας καθ’ ηµεραν και καθ’ ωραν. ως αυτος ενετειλατο. πατερες και αδελφοι µου. τας εντολας διερχοµενοι και εν µια εκαστη αυτων εαυτους ηµας εξεταζοντες και κατασκοπουντες ορωµεν. Χαιρετε και αγαλλιασθε. και καταστοχαζεται ερευνων εαυτον. ευχαριστησωµεν τω ∆εσποτη Θεω και εις το εξης ασφαλως ταυτην φυλαξωµεν· ει δε µηπω ταυτης εµνησθηµεν η αυτην πεποιηκαµεν. και ει µεν ευρεθωµεν αυτην εκπληρωσαντες. και πενθειν καθ’ εκαστην αξιουται και πραος γινεται και τον ηλιον της δικαιοσυνης απο ψυχης πεινα και διψα και ελεηµων αποτελειται και συµπαθης. οτι ο µισθος υµων πολυς εν τοις ουρανοις”. εως . ει οιον τε. υποµενειν µετα χαρας και αφραστου αγαλλιασεως. ανακρινειν και διερευνασθαι µηδεποτε παυσωµεθα. Ουδαµως! ∆ιο ουν. οταν ονειδισωσιν υµας και διωξωσι και ειπωσι παν πονηρον ρηµα καθ’ υµων ψευδοµενοι ενεκεν εµου.

ουτε εν τω µελλοντι”. Αδελφοι και πατερες. τω δε εις το Πνευµα το Αγιον βλασφηµησαντι ουκ αφεθησεται ουτε εν τω νυν αιωνι. Αµην. Και οτι ο λεγων µη δυνασθαι τινα την παρουσαν γενεαν εν µετοχη του Αγιου γενεσθαι Πνευµατος. Ουτω γαρ µιαν µιαν κατα µικρον ως βαθµιδα κλιµακος ανερχοµενοι. εντος ηµων ταυτην αει εξοµεν. φθασοµεν εις αυτην την πολιν του ουρανου. εν η. λεγων υπο δαιµονων πλανασθαι. καγω αναπαυσω υµας”. ευ οιδα. Λογος ΛΒ΄. και ουτω διαξοµεν ως αγγελοι επι της γης.ταυτης δραξωµεθα και γενωµεθα αυτης εγκρατεις. µαλλον δε ως υιοι Θεου αγιοι και εν πασι µιµηται του ιδιου Πατρος και Θεου· ου γενοιτο παντας ηµας της γλυκυτατης θεας αναπολαυσαι νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων. καθα φησιν ο µεγας Βασιλειος. ισταται διακυπτων ο ∆εσποτης ηµων λεγων πασιν ηµιν· “∆ευτε προς µε παντες οι κοπιωντες και πεφορτισµενοι. Πως δε τις τουτο ποιει. φησι το ιερωτατον λογιον του Σωτηρος. Βλασφηµια εστιν εις το Πνευµα το Αγιον το επιφηµιζειν τας ενεργειας αυτου τω πνευµατι τω εναντιω. φηµι δη κατανυξιν η δακρυα η ταπεινωσιν η γνωσιν θειαν η λογον σοφιας της ανωθεν η αλλο τι χαριζοµενον υπο του θειου Πνευµατος τοις τον Θεον αγαπωσι -. ως αυτος ο ∆εσποτης διαρρηδην βοα. ινα µη (405) καταφρονησαντες αυτης. αιρεσιν νεαν εις την του Θεου εκκλησιαν ανακαινιζει. Ζητησωµεν ουν τις εστιν η εις το Πνευµα το Αγιον βλασφηµια. αλλα και ο διαβαλλων τας ενεργειας του Πνευµατος και τω εναντιω ταυτας επιφηµιζων. ελαχιστοι κληθωµεν εν τη βασιλεια των ουρανων. και αυτος εις το Πνευµα το Αγιον βλασφηµει το ενεργουν εν αυτοις. καθα δη και Ιουδαιοι ποτε εις τον Υιον του . Οποταν η γινοµενα θαυµατα τω Αγιω Πνευµατι η ετερον τις ορων θειον χαρισµα εις ενα των αυτου αδελφων -. κακεισε γενοµενοι και αυτον ως δυνατον ανθρωπω ιδοντες και την βασιλειαν παρ’ εκεινου λαβοντες των ουρανων. (406) Περι βλασφηµιας. ητις εστι το Πνευµα το Αγιον. “αφεθησεται τοις ανθρωποις. τους τα προσταγµατα ποιουντας του Πατρος αυτων και Θεου. ως προειρηκαµεν ανωθεν. (407) λεγει ειναι τουτο απο της απατης του διαβολου· αλλα και ο τους υπο θειου Πνευµατος αγοµενους ως υιους Θεου. “πασα αµαρτια”.

Καθαπερ γαρ απιστοι και παντελως των θειων µυστηριων οντες αµυητοι. ωσπερ εαυτων εξω γενοµενοι και πασαν θειαν Γραφην απο των ψυχων αυτων αποπτυσαντες και την εξ αυτων εγγινοµενην γνωσιν των διανοιων αυτων εξωθησαντες. καν περι ταπεινωσεως και δακρυων των εξ ενεργειας και χαριτος του Αγιου Πνευµατος εκχεοµενων. Αιρεσις µεν γαρ εστι το εν τινι παρεκκλιναι των κειµενων ηµιν δογµατων περι της ορθης ηµων πιστεως· το δε λεγειν µη ειναι αρτιως τινας τους τον Θεον αγαπωντας. αρχοντι των δαιµονιων. καθως ο Κυριος τουτο βεβαιων προς τον Νικοδηµον εφη· “Εαν µη τις γεννηθη ανωθεν. καν περι φωτισµου ψυχης και νοος. σκοτιζοµενοι τους οφθαλµους της καρδιας µαλλον η αυγαζοµενοι. πασι δε αναιδην οι τολµητιαι διαµαρτυρονται µηδεν τοιουτον νυν εν τινι των πιστων παρα Θεου γινεσθαι. ωσπερ µη φεροντες την υπερβαλλουσαν αιγλην των λογων και δυναµιν. και . καν περι ελλαµψεως θειας ακουσωσι. οπερ ασεβεια εστι µαλλον η αιρεσις. ουτως ουδε τον µετα το βαπτισµα αµαρτησαντα. εκβαλλει τα δαιµονια”. καν περι θεωριας και απαθειας. πασαν ανατρεπει του Θεου και Σωτηρος ηµων Ιησου Χριστου την οικονοµιαν και φανερως απαρνειται την ανακαινισιν της φθαρεισης εικονος και θανατωθεισης. Αλλα ταυτα ακουοντες τινες ουκ ακουουσι και βλεποντες ου βλεπουσι. την επι αφθαρσιαν αυτης γενοµενην και αθανασιαν ανακλησιν. ουτε την των ακουοντων αυτους βλαβην φριττουσι. ου µη εισελθη εις την βασιλειαν των ουρανων”. εκ πλανης δαιµονων ειναι ταυτα τολµηρως αποφαινονται και ουτε το του (408) Θεου κριµα. µηδε Πνευµατος Αγιου τουτους καταξιουσθαι και υπ’ αυτου βαπτιζοµενους υιους Θεου και θεους εν γνωσει και πειρα και θεωρια γινεσθαι. Ως γαρ ουκ εστι τον µη βαπτισθεντα δι’ υδατος και Πνευµατος σωθηναι ποτε. ευθυς. εαν µη βαπτισθη ανωθεν και αναγεννηθη. παντα δε τα υπο της θειας Γραφης µαρτυρουµενα εργα εκ Πνευµατος Αγιου και ενεργειας θειας γινεσθαι. εκ µεθης και δαιµονικης εργασιας ταυτα γινεσθαι λεγειν ου φριττουσι.Θεου· εκεινοι γαρ εβλεπον δαιµονας απελαυνοµενους υπο Χριστου και κατα του Αγιου Πνευµατος εβλασφηµουν και αναιδως οι αναιδεις ελεγον· “Εν Βεελζεβουλ.

ινα και υµεις αυτοι σπουδασητε του τοιουτου καταξιωθηναι καλου. βοω προς υµας. κατελθον εφ’ υµας. (409) ∆ια τουτο ουν διαµαρτυροµαι πασιν υµιν και λεγω και λεγων ου παυσοµαι. και ου µονον αυτον. ως ορατε. ινα την του Παναγιου Πνευµατος χαριν εφ’ εαυτοις επισπασησθε. Ουδαµως. δια των αυτου δεησεων και ευχων.· οιον νυν και τον αγιον πατερα ηµων εγνωµεν τον Στουδιωτην. εκ θνητων αθανατους και αντι υιων ανθρωπων Θεου υιους και θεους θεσει και χαριτι. Τι γαρ. Τουτο γαρ εστι το γνωρισµα της κατα Θεον αγαπης. και εγκολπωσαµενος υµας. αφατω φιλανθρωπια του υπεραγαθου Θεου του τοιουτου καταξιωθεντας. το δευτερον τε – το δια Πνευµατος λεγω. αναγεννησαν υµας απεργασηται – ει αρα και βουλεσθε των αγιων συγγενεις και συγκληρονοµοι φανησεσθαι και µετα παντων αυτων εις την βασιλειαν των ουρανων εισελθειν. ως εφην. Λεγω δε τουτο ουκ εν τη εκεινων δυναµει καυχωµενος. οσοι το πρωτον βαπτισµα δια παραβασεως των εντολων του Θεου εµολυνατε. ∆ια τουτο τοιγαρουν. την του ∆αβιδ µετανοιαν και των λοιπων αγιων µιµησασθε και παση σπουδη δια παντοιων εργων και λογων αξιαν µετανοιαν επιδειξασθε. Τη ραθυµια και αµελεια και ταις . Τουτο γαρ το Πνευµα. αλλα τη αγαθοτητι ευχαριστων του Θεου και κηρυττων ταυτην πασιν υµιν.προς τους αποστολους αυθις· “Ιωαννης µεν εβαπτισεν υδατι. αλλα και τινας αλλους των αυτου µαθητων. αλλα και τοις πλησιον αυτου αδελφοις γνωριζη τον πλουτον αυτου και προτρεπηται αυτοις ζητησαι και ευρειν και πλουτησαι αυτον. κολυµβηθρα φωτοειδης υµιν γενηται. πως ποτε αλλως σωτηριας τυχειν δυνησεται. Ο ουν αγνοων και οπερ νηπιος εβαπτισατο βαπτισµα και µηδε οτι εβαπτισατο επισταµενος. τας προφητικας αναλαµβανων φωνας· “Προσελθετε προς αυτον και φωτισθητε και τα προσωπα των (410) συνειδησεων υµων ου µη καταισχυνθη “. υµεις δε βαπτισθησεσθε εν Πνευµατι Αγιω”. αρρητως ολους εν εαυτω. ινα µη µονον εαυτω τις την κτησιν περιποιηται του καλου. εκ φθαρτων αφθαρτους. εν τη καθ’ ηµας γενοµενον γενεα. αλλα πιστει µονη τουτο αποσµηξαµενος. ανωθεν φιλανθρωπια Θεου διδοµενον τοις δια µετανοιας αυτο εκζητουσιν απαρνουµενος. καλου.

προ του µετασχειν του πυρος και αναφθηναι ολη εσκοτισµενη εστιν.επιθυµιαις και ηδοναις της σαρκος εκδοτους εαυτους ποιησαντες. Ως γαρ ουκ ενδεχεται µη προσκοπτειν τον περιπατουντα νυκτος. Ωσπερ ουν η λυχνια. Ουκ εστι τουτο αδυνατον. δεδωκως ηµιν εξουσιαν υιους γενεσθαι Θεου και συγκληρονοµους αυτου. ειτ’ ουν ουσιας θειας και φωτος ου µετελαβεν. Αδυνατον µεν γαρ ην προ της αυτου επι γης παρουσιας· αφ’ ου δε ευδοκησεν ανθρωπος γενεσθαι και κατα παντα χωρις αµαρτιας εξοµοιωθηναι ηµιν ο ∆εσποτης των απαντων Θεος. Αµην. Εαν δε τις περιπατη εν τη . ουτως ουκ ενδεχεται µη πταιειν τον µηπω καθορωντα το θειον φως. ουδε αλλους ωφελειν δυναται η αλλοτριους δεχεσθαι λογισµους. (412) Ο ουν ουτως εχων ετι την λυχνιαν της ψυχης αυτου αµετοχον δηλονοτι του θειου πυρος -. τιµη και προσκυνησις εις τους αιωνας. καθως φησιν ο Χριστος· “Εαν τις περιπατη εν τη ηµερα. του δε πυρος ου µετεσχεν. οδηγου δεεται µαλλον και λυχνου φαινοντος αµα και διακρινοντος τας πραξεις αυτου και τα δι’ εξαγορευσεως συµπαθουντος αυτω σφαλµατα και τα στρεβλως υπ’ αυτου καθ’ ωραν διαπραττοµενα επανορθουντος. ου χωρις ουδεις προς αρετην κατευθυνεται. εστιν ετι εσβεσµενη και εσκοτισµενη και τα εργα αυτης αβεβαια. Παντα γαρ υπο του φωτος ελεγχθηναι δει και φανερωθειναι. Και περι το ισον κατα παντα και ωσαυτως ον της Τρισυποστατου Θεοτητος. καν ελαιου πεπληρωται καν στυππειου καν αλλην υλην εχη ευαναπτον. ουκ εστιν. Αδελφοι και πατερες. ει µη δι’ επιδηµιας του Πνευµατος. οτι το φως τουτο βλεπει. Και οτι αδυνατον αλλως βεβαιωθηναι τα εργα της αρετης. ου προσκοπτει. πυρ εστιν ο Θεος και τουτο παρα πασης θεοπνευστου Γραφης ονοµαζεται. αδυνατον ειναι υµιν δια µετανοιας εκκαθαρθηναι και Θεω προσεγγισαι λεγετε· και ου τουτον µονον. ω πρεπει πασα δοξα. η δε ψυχη εκαστου ηµων λυχνια. (411) Περι µετοχης Πνευµατος Αγιου. ουτω και η ψυχη. αλλ’ ουδε την του Πνευµατος αυτου χαριν λαβειν δυνατον και δι’ αυτης αναγεννηθηναι και υιοθετηθηναι και εξοµοιωθηναι αυτω. καν πασαις το δοκειν κοσµηται ταις αρεταις. δυνατα ηµιν ταυτα και ραδια απειργασατο. Λογος ΛΓ΄.

ουδε λογισµους αλλοτριους εστιν αναδεχεσθαι αξιος. Τουτο ουν ειπων προστιθησι και τα γνωρισµατα του οδηγουµενου λυχνου και εχοντος µεθ’ εαυτου το φως. εαν λυχνον εσβεσµενον επι ετερα λυχνια τις επιθειη. Ο γουν αει εχων το φως αυτου λαµπον εν διανοια. Ορατε πως και αυτος ο ∆εσποτης ισως ηµιν τοις αυτου δουλοις προς υµας διαλεγεται. φησι γαρ· “Ουδεις λυχνον αψας εις κρυπτην τιθησιν. Ορατε οτι τα αυτα και ηµεις τω . Ως αυτος ο επι παντων Θεος διωρισατο. Ου γαρ ουτω δει ποιειν! Αλλα πως. και το σωµα σου τουτο σκοτεινον εσται. ουτως ουδε ο τας αρετας πασας. Τι ουν οφελος. νουν Χριστου εχειν λεγεται. ουδε τας αυτου πραξεις καλως ιδειν. οτι το φως ουκ εχει εν εαυτω”. (413) πως την οδον αλλοις υποδειξει.. προσκοπτει. ει µη οτε το απλουν θεασηται φως. δοκων εν εαυτω εχειν. τελειως πεπληροφορηται. Αλλ’ ουδε αλλους οδηγησαι η το θεληµα του Θεου διδαξαι δυναται. αλλ’ επι την λυχνιαν. ει οιον τε. Φως δε απλουν ο Χριστος. φησι. ουτω λεγων· “Ο λυχνος του σωµατος εστι ο οφθαλµος”. ουδε υπο τον µοδιον. Οταν ουν ο οφθαλµος σου ουτως απλους η. εαν λαµπαδας κατεχη εσβεσµενας πολλας και περικαλλεις – ουτε γαρ εαυτον ουτε ετερον τινα ως εκ τουτων ορα . και ο περιπατων εν τη σκοτια ουκ οιδε που υπαγει"” Ει ουν εκεινος οιδε που υπαγει. ινα µη σκοτια υµας καταλαβη.νυκτι. ει και πατριαρχης εξ ανθρωπων γενησεται. µη δοκεις εχειν οπερ ου κεκτησαι”. Φησι γαρ ο Χριστος· “Περιπατειτε εως το φως εχετε. Τινα τοινυν λεγει δια τουτου τον οφθαλµον η παντως τον νουν. το θειον εδηλωσε και αϋλον φως· εν εαυτω γαρ το αισθητον ουδεις δυναται κτησασθαι. εως αν το φως εν εαυτω φαινον κτησηται. τουτεστιν εσκοτισµενος και εσβεσµενος. και ολον το ασωµατον σωµα σου της ψυχης φωτεινον εσται· επαν δε πονηρος η ο νους. πυρος καιοµενου εστερηµενη και φαινοντος. ουδε ει προς αρεσκειαν Θεου εισι. “µη λαθης σεαυτον και εν σοι φως ειναι οιοµενου σου. ινα οι εισπορευοµενοι το φεγγος βλεπωσι”. – “Εν εαυτω” δε ειπων. αυτο ουκ εστι φως αλλα σκοτος”. “Σκοπει” λεγων. Ωσπερ ουν ουδεν ωφελειται ο εν σκοτει περιπατων. ος ουδεποτε αν γενηται απλους. µη εχων το φως εν εαυτω του Αγιου Πνευµατος. Σκοπει ουν µη το φως το εν σοι σκοτος εστι· “Βλεπε.

ειπον υµιν και παλιν ερω· η θυρα ο Υιος – “Εγω ειµι. φησι. ελαµψεν αν τρανως εν υµιν. και εαυτους ειναι λεγοντας αξιους της του δεσµειν και λυειν εγχειρησεως. εξω ευρεθειητε τουτου και κεχωρισµενοι δια το µη θεωρειν υµας ηδη το φως αυτου. εσται φωτεινον ολον. . κεκρατηνται”-. φησιν. ειπε µοι. και λογισµους αλλοτριους αναδεχεσθαι θελοντας. φησιν. ο θυρωρος ανοιγει” -. Πνευµα Αγιον· αν τινων αφητε τας αµαρτιας. πως. ουδεις εις την οικιαν εισερχεται του Πατρος. η θυρα ουκ ανοιγεται· αν δε µη η θυρα διανοιχθη. ει µη δι’ εµου”. Ει γαρ ηψατο των λαµπαδων υµων . καθως πολλακις δια πολλων παραβολων και αινιγµατων.ηγουν των ψυχων -. ως οταν ο λυχνος τη αστραπη φωτιζει σε”. Προσεχε ουν ακριβως τη θεωρια του λογου. Οταν µηδεν των αναγκαιων και θειων πραγµατων αυτους επισταµενους ορω. οτι ηρατε την κλειδα της γνωσεως. Ει µη ουν η κλεις ανοιξει – “Τουτω γαρ. (415) ετι δε και φανερων αποδειξεων. Τι γαρ αλλο η κλεις εστι της γνωσεως. αφιενται αυτοις· αν τινων κρατητε. η κλεις δε της θυρας το Πνευµα το Αγιον εστι – “Λαβετε. ει δε τω ∆εσποτη διαπιστησεις. (414) Λεγοµεν γαρ· βλεπετε. Ποιαν ουν µαρτυριαν αλλην µειζονα τουτου προς πληροφοριαν σοι παρεισαξοµεν. Αλλα τι ειπω προς τους αγαπωντας ονοµαστους ειναι και ιερεις και αρχιερεις και ηγουµενους καθιστασθαι. ει µη η δια πιστεως διδοµενη χαρις του Αγιου Πνευµατος. τω συνδουλω πιστευσεις. καθως φησιν ο Χριστος· “Ουδεις ερχεται προς τον Πατερα. η την γνωσιν ως αληθως και επιγνωσιν δια φωτισµου εµποιουσα και διανοιγουσα τον κεκλεισµενον και κεκαλυµµενον ηµων νουν. οικια δε ο Πατηρ – “Εν γαρ τη οικια του Πατρος µου πολλαι µοναι εισι”. µητε ταυτα ετερους διδασκοντας η εις φως εναγοντας γνωσεως.. η θυρα”-. Αυτοι ουκ εισηλθετε και τους εισελθειν βουλοµενους εκωλυσατε”. αδελφοι.∆εσποτη προς τους οµοδουλους υµας φθεγγοµεθα και ουδεν διεστραµµενον η φαυλον λεγοµεν. µερος τι µη εχον σκοτεινον. τι ετερον η ο φησι Χριστος τοις φαρισαιοις και νοµικοις· “Ουαι υµιν τοις νοµικοις. µηποτε δοκουντες ειναι εν τω Θεω και κοινωνιαν εχειν οιοµενοι µετ’ αυτου. καθως αυτος ο Θεος και Κυριος ηµων Ιησους Χριστος εφη· “Ει ουν το σωµα σου ολον φωτεινον.

και Χριστου Ιησου”. και ισως τοις πασι γενησεται αβατος. ο Πατηρ και ο Υιος αχωριστως επιγινωσκονται. ο βασιλευς των βασιλευοντων και Κυριος των κυριευοντων.Οτι δε το Πνευµα το Αγιον προτερον διανοιγει τον νουν ηµων και διδασκει ηµας τα περι του Πατρος και του Υιου. Οταν δε ελθη εκεινος. τας εντολας τας εµας τηρησετε. φησιν. αλλα κλεις αξιας της οικιας εκεινης. υµεις δε βαπτισθησεσθε εν Πνευµατι Αγιω”. ο παρα του Πατρος εκπορευεται. σωµατικον τι σχηµα . το Πνευµα της αληθειας” και µετ’ ολιγον· “Εν εκεινη τη ηµερα . ινα µενη µεθ’ υµων εις τον αιωνα.και παλιν· “Εαν γαρ εγω µη απελθω.οτε δηλονοτι το Αγιον Πνευµα ελευσεται προς (416) υµας – γνωσεσθε υµεις οτι εγω εν τω Πατρι µου και υµεις εν εµοι καγω εν υµιν” και παλιν· “Ιωαννης µεν εβαπτισεν υδατι. του ζωοποιουντος τα παντα. Μαλλον δε και η πιστις ηµων καταλυθησεται. εκεινος µαρτυρησει περι εµου και οδηγησει υµας εις πασαν την αληθειαν”. ουτε υιος Θεου ουτε συγκληρονοµος Χριστου γινεται. ο Παρακλητος. το προσιτον υπο του απροσιτου αναλωθησεται και ουκ αν ποτε η κλεις ανοιξαι ισχυσει. Ποταπη δε εστιν η οικια εκεινη. και µετ’ ολιγα· “Ο µακαριος και µονος δυναστης. αυτος παλιν εφη· “Οταν δε ελθη εκεινος. το δε απροσιτον. ει µη και αυτη απροσιτος η και της αυτης φυσεως. αλλ’ υπο της θυρας κατακαησεται η και η θυρα υπο του οικου. αναµνησει υµας παντα” και παλιν· “Εαν αγαπατε µε. µαλλον δε εν τω Πνευµατι. ουκ ελευσεται προς υµας. Ει γαρ ο οικος. φως οικων απροσιτον”. . και εγω ερωτησω τον Πατερα και αλλον Παρακλητον δωσει υµιν. και εικοτως· ει µη γαρ εν Αγιω βαπτισθη τις Πνευµατι.ορας πως δια του Πνευµατος. Ει δε το µεν προσιτον ειπης. ου κλεις παντως χαλκας η σιδηρας. δηλονοτι και η του οικου θυρα φως και αυτη και απροσιτος εστιν. Ορατε δε µη ταυτα υµεις ακουοντες. ο µονος εχων αθανασιαν. της Αγιας Τριαδος διαιρουµενης εις προσιτον και απροσιτον και µειζον και ελασσον. απο των αισθητων οικιων οµου και θυρων τας εικονας λαµβανοντες. ακουε Παυλου λεγοντος εν τη προς Τιµοθεον επιστολη· “Παραγγελλω σοι ενωπιον του Θεου. Αλλα και τω Πετρω φησι· “Σοι δωσω τας κλεις της βασιλειας των ουρανων”. . το Πνευµα της αληθειας. εστιν απροσιτος. φησιν.

οικια και ενοικος. οτι δι’ αυτου και εν αυτω πρωτον τον νουν ελλαµποµεθα και καθαιροµενοι φωτιζοµεθα φως γνωσεως. Αλλ’ ο αυτος εις εστιν. Ει δε µη δυνασθε ταυτα θεοπρεπως ουτω νοειν. και παλιν· “Εδωκεν ο Θεος το Πνευµα αυτου εν ταις καρδιαις ηµων κραζον· Αββα ο Πατηρ”. ητοι του “γενναν” εκτος και “γεννασθαι” και “εκπορευεσθαι”· µονα γαρ ταυτα τη Αγια Τριαδι φυσικως τε και κατ’ ιδιοτητα αναντιρρητως παρεπεται. Εγω και ο Πατηρ ελευσοµεθα και µονην παρ’ αυτω ποιησοµεν”. χωρις του “Πατηρ” δηλαδη και “Υιος” και “Αγιον Πνευµα”. (417) ειγε δυνασθε.τω νοΐ υµων προεντυπωθη. η δε θυρα διδασκει ηµας οτι ο ενοικων τη οικια και αυτος φως απροσιτον εστιν. ινα εν ωµεν”. Πατερ. πιστει ταυτα δεχεσθε µονη και µη πολυπραγµονειν ολως θελησητε. και το Πνευµα ωσαυτως· “Ενοικησω. καθως και φως εστιν ο αυτος και Θεος. Αλλοιωσιν δε η αναποδισµον η την των ονοµατων εναλλαγην εν τουτοις ουκ εστιν εννοησαι ηµας η . τουτο και τα δυο. ωσπερ και ο Πατηρ – φησι γαρ· “Συ. Ουκ αλλος δε ο οικων Θεος και ετερον φως η οικια αυτου. φησιν. ως ο Παυλος φησι· “Το γαρ Πνευµα ο Κυριος εστιν”. εν εµοι καγω εν αυτοις και αυτοι εν εµοι καγω. Αλλα θεοπρεπως απαντα και καλως. ευρησετε ορθως απαντα διερµηνευοµενα. και εις αµφιβολιαν και βλασφηµιαν περιπεση υµων η ψυχη. εν αυτοις και εµπεριπατησω. οπερ το εν εστι. Κλεις µεν γαρ το Αγιον Πνευµα λεγεται. Πατερ εν σοι. και αυτο µετα Θεου και Πατρος και ο Θεος εν αυτω. καθως ο Παυλος φησιν· “Αυτο το Πνευµα εντυγχανει υπερ ηµων στεναγµοις αλαλητοις”. (418) Και ει χρη ακριβεστερον τι ειπειν. Ει τι ουν το εν ονοµαζεται. ωσαυτως δε παλιν ηµεις εν αυτω. ωσπερ ουδε αλλο φως το της Θεοτητος και αλλο Θεος. Θεολογικως δε οικια και ο Υιος καλειται. βαπτιζοµεθα τε ανωθεν και αναγεννωµεθα και τεκνα Θεου χρηµατιζοµεν. Τουτο τοιγαρουν δεικνυει την θυραν ηµιν οτι εστι φως. τουτο κατα φυσιν και εις τα λοιπα θεωρειται. κατα τον της θεωριας λογον και νοµον εν εαυτοις αναλογιζοµενοι. Τα τρια γαρ εν τω αυτω εισι και εις µιαν νοουνται ουσιαν και φυσιν και βασιλειαν. δια του Πνευµατος δηλονοτι. Ει ουν ο Κυριος το Πνευµα εστι και ο Πατηρ εν αυτω και αυτο εν ηµιν.

τουτο περι του Πατρος ο λογος εννοειν διδωσι. οι διδασκοντες αλλους διακενης λογους και οι αρχειν οιοµενοι – πλην ψευδως . ουδε του Υιου το Αγιον Πνευµα. και ειπεν ο Θεος· ῾ Γενηθητω φως’ και εγενετο φως”. τουτο περι του Υιου δηλουµενον εγνωµεν. καθ’ εν. περι του Αγιου Πνευµατος και τουτο υπολαµβανοµενον. και καθ’ εν ωσαυτως τουτων ο Υιος εστι και το Πνευµα και ο Πατηρ και το Πνευµα και ο Πατηρ. Πνευµα ουν ο Θεος και Πατηρ και το Πνευµα ο Κυριος εστι και Θεος το Πνευµα το Αγιον· Θεος ταυτα καθ’ εν και αµα τα τρια Θεος· εις Κυριος εκαστον και τα τρια Κυριος· εις ο επι παντων Θεος. οι τεκνα επονοµαζοµενοι του Θεου. και χωρις αυτου εγενετο ουδεν ο γεγονεν”. “και τω Πνευµατι του στοµατος αυτου πασα η δυναµις αυτων”. Υιος και Αγιον Πνευµα”. και ο ∆αυιδ· “Τω Λογω Κυριου οι ουρανοι εστερεωθησαν’. ινα µη ακουσητε. τα τρια µια ζωη. Φησι δε και το παλαιον· (419) “Εν αρχη εποιησε ο Θεος τον ουρανον και την γην. ο υιος της βροντης. “και Θεος ην ο Λογος” ο Υιος δηλονοτι. µη διακοπης τινος εν τουτοις απο χρονου η στιγµης το λεπτοτατον γινοµενης. εν Ευαγγελιοις φησιν· “Εν αρχη ην ο Λογος. Κτιστης των απαντων. “ Παντα δι’ αυτου εγενετο. ∆ια τουτων γαρ τα τρια προσωπα γνωριµα καθεστηκασι και ουδε τον Υιον εν τουτω προταξαι του Πατρος εστι δυνατον. αξιω. και εις ταυτα ∆ηµιουργος των ολων Θεος. και καθ’ εκαστον τουτων φως και τα τρια εν φως εστι· “ζωη αιωνιος”.ειπειν. Αλλα µη τη σκηνη µονη και τη περιβολη προθυµηθητε και τηνικαυτα των αποστολικων αξιωµατων επιβητε. συναθροισθητε αµα εν αγαπη Θεου· και πρωτον ζητησατε εργω ταυτα µαθειν και παθειν. Αλλα και Ιωαννης. ετι δε και ιδειν ποτε βουληθητε και τη πειρα θεοειδεις γενεσθαι. και ο Λογος ην προς τον Θεον” τον Πατερα δηλαδη. οι προ της γνωσεως των του Θεου µυστηριων ατελως επιτρεχοντες ταις . αλλα αµα ουτως ειπειν· “Πατηρ.ιερεις και µοναζοντες! Ερωτησατε τους πρεσβυτερους και αρχιερεις υµων. και οι δοκουντες ειναι χριστιανοι. αλλα συν τω Πατρι αµα και ο Υιος εστι γεγεννηµενος και το Πνευµα εκπορευοµενον· εν δε τοις αλλοις πασι το εν ονοµα η παραδειγµα και καθ’ εν αναθεωρειται και εν τρισιν· οιον “φως” εαν ειπης. Μαθετε ουν ταυτα.

τι το θεληµα του Θεου το αγαθον και τελειον και ευαρεστον. εισελθωµεν εις αυτον ακωλυτως εν λαµπροτητι βιου και γνωσεως ουρανιου. Τι κατα του ταυτα παρρησια λαλησαντος εν εαυτοις απεφηνασθε. Μη τι των θειων εξω Γραφων ειπειν ηµας . τι προς τα κατηχηθεντα παρ’ ηµων εν διαφοροις πολλακις λογοις υπενοησατε. καλως τα του λογου της διδασκαλιας οικονοµησαντες εν τοις συνδουλοις ηµων και προ γε τουτου τα του βιου ηµων. της ανωθεν διδοµενης παρα του Πατρος των φωτων. τα της βασιλειας του Θεου και Πατρος συγκληρονοµουντες αυτω εν Αγιω Πνευµατι. Λογος Λ∆΄. ω πρεπει πασα δοξα τιµη και προσκυνησις νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων. Αµην. και δια της διδασκαλιας ηµων προσαξαι τω Θεω λαον περιουσιον. ινα µη ως καταφρονηται και γυµνοι του ενδυµατος του γαµου εξω ριφωµεν του νυµφωνος Χριστου. τη αειζωω και αθανατω πηγη και ζωη. εν Χριστω αδελφοι. τω δια του Πνευµατος αυτου του Αγιου εις διδασκαλους προχειρισαµενω ηµας της εκκλησιας αυτου. Παρακαλω ουν παντας υµας. (421) Οτι ουκ ακινδυνον το διδοµενον ηµιν παρα Θεου ταλαντον κατορυττειν· χρη γαρ δηµοσιευειν αυτο και τοις πασιν υποδεικνυειν και τας ευεργεσιας Θεου ευγνωµονως ανακηρυττειν εις την των ακουοντων ωφελειαν. και συµβασιλευσωµεν Χριστω. φωτοειδεις και Πνευµατος Αγιου πεπληρωµενοι. κακειθεν µυσταγωγηθηναι τα τελεωτερα των µυστηριων της βασιλειας των ουρανων και ουτως απο της γνωσεως ταυτης. επι τον λογον της διδασκαλιας ελθειν και διδαξαι τους πλησιον ηµων. θειναι πρωτον θεµελιον εν τη οικοδοµη των αρετων αγαθον ταπεινωσεως· (420) ειτα δι’ αγωνων ευσεβειας εγειραι τον οικον της γνωσεως των µυστηριων του Θεου και υπο του θειου καταλαµφθηναι φωτος και ιδειν οµµατι καρδιας κεκαθαρµενω Θεον. ως δυνατον ηµιν ανθρωποις ουσι. καν τινες απαρεσκωνται.των αλλων αρχαις· “Ουαι οι φρονιµοι παρ’ εαυτοις και ενωπιον αυτων επιστηµονες! Ουαι οι τιθεντες το φως σκοτος και το σκοτος φως”. αλλ’ ως φρονιµοι µαλλον οικονοµοι. Αδελφοι και πατερες και τεκνα εν Χριστω τω Θεω.

αλλα µεταδουναι ποθουµεν εξ ων ειληφαµεν τοις συνδουλοις ηµων. πασι δεικνυοµεν την προς ηµας αυτου αγαθοτητα και παρακαλουµεν και υµας δια της διδασκαλιας του λογου αγωνισασθαι µετασχειν των αυτου δωρεων και απολαυσαι. ων και ηµεις οι αναξιοι δια της αφατου αυτου αγαθοτητος απηλαυσαµεν. του πατρος µου και πατρος υµων. ως δια µετανοιας (423) αυτω προσελθων και δια της του αγιου Συµεων µεσιτειας. ει δε και διαπιστουσιν. ανακηρυττοµεν τον αυτου ελεον. ιλεως υµιν γενοιτο ο Χριστος. ως ευσπλαχνον ∆εσποτην και ευεργετην ηµων Κυριον. οι Χριστου λαος και ποιµνιον ιερον και βασιλειον ιερατευµα ακουειν και καλεισθαι ηξιωµενοι. Που γαρ και δυναµεθα το τοσουτον µεγεθος των ευεργεσιων αυτου σιωπαν η αγνωµονως ως αµνηµονες και κακοι δουλοι κατορυττειν το δοθεν ηµιν ταλαντον. πειραν της του Θεου φιλανθρωπιας και συµπαθειας λαβων. αποτρεχει προς τους συµπενητας αυτου εν χαρα και καταµηνυει λεγων εν µυστηριω αυτοις· “∆ραµετε σπουδη και υµεις. Μη τι κατεκρινατε. ευχαριστουντες (422) ανυµνουµεν αυτον. ων απ’ αρχης βιου και µεχρι του παροντος πεποιηκε µεθ’ ηµων των αναξιων. Ου γαρ ενδειξεως χαριν ταυτα γεγραφαµεν. ως µεγαλορρηµονουντας ηµας. εγω δε παρακαλω την αγαπην υµων ινα µηδεις τω τοιουτω κριµατι επιµεινη. οµολογουµεν την χαριν. Μη τι λεληθοτως ηµας κατεµεµψασθε. Ει ουν ουτω προς τα ρηθεντα διετεθητε. οιτινες εστε υµεις. Ωσπερ γαρ πτωχος τις φιλαδελφος παρα τινος φιλοχριστου και ελεηµονος αιτησας και λαβων νοµισµατα. ινα λαβητε”. αλλα µεµνηµενοι των δωρεων του Θεου. ινα πιστευσαντες σπουδη χρησωνται και τον ελεηµονα εκεινον ανδρα ταχυ καταλαβωσιν. ουτω δη και ο ταπεινος εγω. δακτυλοδεικτων και υποδεικνυων αυτοις τον το νοµισµα αυτω επιδοντα. επι της παλαµης απογυµνωσας δεικνυσι και αυτο. ο πτωχος και γυµνος αγαθου και δουλος της αγιωσυνης παντων υµων. ως υπερογκα λελεχοτας.υπελαβετε. Τουτο γαρ ποιειν µη δυναµενοι. Ουδεν γαρ υµας εν τουτω αδικουµεν η ηδικησαµεν. και το επιδοθεν ηµιν παρ’ αυτου ταλαντον ευγνωµονως πασιν υµιν καταβαλλοµεν. την χαριν απειληφως ο αναξιος πασης . µη τουτο συγχωρηση ο ελεησας και αγαγων ηµας εις ταυτα Θεος.

θελω ινα οπου ειµι εγω. µηδεν δε δια την οιησιν εχοντες”. ως αυτος ελαβε. Ο µη εντος αυτου την βασιλειαν των ουρανων γνωστως κτησαµενος. και παλιν· “Ου περι τουτων δε ερωτω µονον. ειπε µοι. φανερω υµιν και δια του λογου ως επι παλαµης απογυµνω τουτο. “προς τον απλως διδοντα ∆εσποτην και µηδενα κενον αποστρεφοντα”. ου φερω µονος ταυτην κρυπτειν εν κολπω ψυχης. δραµετε ινα προ της εξοδου καταλαβητε. σπευσατε ινα λαβητε. αλλα µεγαλη βοων τη φωνη· “∆ραµετε. τοτε µαλλον οργιζεται κατα του λαβοντος ως φθονερου και µη θελοντος τους εαυτου αδελφους λαβειν. ους δεδωκας µοι. αλλα πασι τοις αδελφοις υµιν λεγω και πατρασι µου τας δωρεας του Θεου και οποιον εστι το δοθεν µοι ταλαντον. µη λαλειν ουκ ανεχοµαι. “Προσελθετε”. δια τινος η πως ειπη· “Αββα ο Πατηρ”. αλλα τουναντιον απαν ποιει. δραµετε”. αδελφοι. τον του Χριστου Πατερα θεασηται. και µαλιστα οι ταυτην αγνωστως εχειν εν εαυτοις οιοµενοι. αλλα και τοις λοιποις απασιν ως ενωπιον Θεου προµαρτυροµαι. οργιζεται και προς το δουναι µαλλον σκληρυνεται. κακεινοι ωσι µετ’ εµου”. Εαν γαρ τινι δω πνευµατικον χαρισµα ηγουν ταλαντον και ου κηρυξη τοις πασι και δηµοσιευση αυτο. Ο µη µενοντα εν αυτω δια του Πνευµατος τον Υιον συν τω Πατρι θεασαµενος. λεγων. και λεγω ουχ ως εν παραβυστω και µυστηριω. πως µετ’ αυτων εν τω µελλοντι εσεται. σπουδασατε την των ουρανων βασιλειαν εντος υµων και γνωστως κτησασθαι και µη κενοι ταυτης εντευθεν αποδηµησητε. πως εν αυτη µετα θανατον εισελευσεται. και ου βοω µονον. λεγων µεγαλη τη φωνη· “∆ραµετε παντες προ του κλεισθηναι δια θανατου την της µετανοιας θυραν υµιν.χαριτος. αλλα και υποδεικνυω τον διδοντα ∆εσποτην. οσον το επ’ εµοι. ο δε Θεος ουχ ουτως. τον λογον παλιν αντι δακτυλου υµιν προβαλλοµενος. αλλα λαβων κρυψειε κατορυξας αυτο. αλλα και περι . Πως ουν. ειτα εκεινος προς το και ετεροις δουναι τουτον καταµηνυσειεν. α ειδον και α εργω και πειρα Θεου θαυµασια εγνωκα. Ανθρωπος µεν γαρ εαν οβολον πτωχω τινι δω. κρουσατε ινα προ της τελευτης (424) τας του παραδεισου πυλας ο ∆εσποτης υµιν ανοιξειε και εαυτον υµιν εµφανισειε. ∆ια τουτο ουν. καθως ο Κυριος ειπε· “Πατερ. ο νουν Χριστου µη κτησαµενος. Ο δε εκεινον µη βλεπων λαλουντα εντος αυτου.

εγω εν αυτοις και συ εν εµοι. φησιν. η δε ηµετερα προς τον Υιον θεσει και χαριτι. παρακαλω· “Τι ουν. ουτω και αυτοι εν εµοι ωσι καγω εν αυτοις”. Ταυτα τοιγαρουν ακουσατε οι δοκουντες ειναι (426) πνευµατικοι και τω λαλουντι πιστευσατε. παντως ειποιτε. καθως εµε ηγαπησας”. καθως συ. ινα ωσιν εν. ινα παντες εν ωσι. Πλην του µεν Υιου προς τον Πατερα η ενωσις φυσικη εστι και συναναρχος. µεγαλορρηµοσυνης. οιχεται η πιστις ηµων και απολωλεν· αγνοουντων γαρ εκεινων αλληλους αναγκη πασα και ηµας παντελως αγνοειν αυτους· ει δε τουτο. αρα αθεοι εσµεν. Ει γαρ τουτο δωµεν και αγνοειν αλληλους τον Πατερα και τον Υιον δογµατισοµεν. εν εµοι καγω εν σοι. της εµης. ο Πατηρ τον Υιον. το ισον παντως δηλοι της µετ’ αλληλων ενωσεως. και ο Παυλος· “Οπου ουκ ενι Ελλην και Ιουδαιος. καθως ηµεις εν εσµεν. Αλλ’ ερωτωντι αποκριθητε µοι. ινα γινωσκη ο κοσµος οτι συ µε απεστειλας και ηγαπησας αυτους. ως οταν λεγη· “Καθως συ. Θεου γνωσιν µη εσχηκοτες. Ουτος τοινυν ο τροπος. οµως εις το αυτο οι παντες εσµεν ηνωµενοι Θεω και αχωριστοι. Πατερ. Ει δε “καθως εκεινος γινωσκει. . αδελφοι. εµε δε τον λεγοντα υµιν εν τω λογω της χαριτος τας δωρεας. ας λαµβανουσι απο Θεου οι εν πιστει θερµη προστρεχοντες αυτω και ποιουντες αυτου τας εντολας.” – “Ου”. ινα ωσι τετελειωµενοι εις εν και ινα γινωσκη ο κοσµος οτι συ µε απεστειλας και ηγαπησας αυτους καθως εµε ηγαπησας”. ως αυτος παλιν φησιν· “Εγω εν αυτοις και συ εν εµοι. δι’ ην ουτω και εν τηλικουτοις δοξαζει τους εις αυτον ηλπικοτας ανεπιφθονως.παντων των πιστευοντων δια του λογου αυτων εις εµε. Καγω την δοξαν ην δεδωκας µοι δεδωκα αυτοις. ελευθερος. εν εµοι καγω εν σοι και αυτοι εν ηµιν εν ωσι. Ουτω µε η αγαπη του Θεου κινει προς υµας τους εµους πατερας και (425) αδελφους αποκαλυψαι την αφατον προς ηµας του Θεου αγαθοτητα και αγαπην. ινα ωσι τετελειωµενοι εις εν. και ο Υιος γινωσκει τον Πατερα” και ως Θεος συνεστι τω Θεω και Πατρι και ο Πατηρ οµοιως συνεστι τω Υιω. λειτουργουντα τω ανωθεν ενηχουντι . ως τινες οιονται. Σκυθης. αλλα τα παντα και εν πασι Χριστος”. Πατερ. Ο Πατηρ αγνωστως αγαπα τον Υιον και ο Υιος αγνωστως και αορατως συνεστι τω Πατρι. βαρβαρος. δουλος.διατι.

αλλα το Πνευµα του Θεου λαλουν εν υµιν”. που φευξοµαι το της δικης αφυκτον. αδελφοι. Ει δε ψευδοµαι. ουκ εγω. παντας τους λαλουντας το ψευδος”. καθως αυτος ουτος ο κορυφαιοτατος ηµιν των αποστολων εντελλεται. φησι γαρ· “Εκαστος καθως ελαβε χαρισµα. ως και ηµεις ελαβοµεν οι αναξιοι ταυτην τη αυτου χαριτι. εις εαυτους αυτο διακονουντες ως καλοι οικονοµοι ποικιλης χαριτος Θεου. το τους ψευδοµενους εις απωλειαν παραπεµπον. Ο γαρ τοις λογοις αντιπιπτων του Πνευµατος παντως αντιθεος. αδελφοι. αλλ’ ου δυναµεθα αρνησασθαι την δωρεαν την δοθεισαν ηµιν απο Θεου. ως λογια Θεου. πασης απολυσατε µεµψεως.Πνευµατι. ει τις διακονει. εαν τολµηση ειπειν οτι “Εν Αγιω φθεγγοµαι Πνευµατι ”. αλλα δευτε προσκυνησατε και προσπεσατε συν ηµιν και µη αναστητε εκειθεν µεχρις αν λαβητε την δωρεαν του Θεου. ως εξ ισχυος ως χορηγει ο Θεος”. εις το Πνευµα το λαλουν εξαµαρτανει και βλασφηµει. Τις δε ο λαλων. (427) Τοιγαρουν το Πνευµα εστι το λαλουν. ως δε υποχρεοι της αυτου χαριτος διακονουµεν υµιν τα λογια του Θεου και ανακαλυπτοµεν το ταλαντον ο εδοθη ηµιν και το χαρισµα δια προφητειας µετα επιθεσεως των χειρων του αρχιερεως. Μη ουν θεοµαχοι και αντιθεοι γενεσθαι θελησητε. αλλα την αγαπην ηµων . αλλα το Πνευµα του Θεου το λαλουν εν ηµιν. Ωσπερ δε ο τω λαλουντι δια του Πνευµατος απιστων. Ουδεν εναντιον λεγοµεν προς υµας. του εις την ιερωσυνην ηµας τελειωσαντος. Θεος γαρ αχωριστος εστι και αδιαιρετος· το γαρ Αγιον Πνευµα της του Πατρος και του Υιου αϊδιοτητος τε και βασιλειας αχωριστον. φησι. ως ο Κυριος και ο τουτου πιστος µαθητης ηµας εβεβαιωσαν. Τουτο δε και Πετρος ο κορυφαιος επιµαρτυρει λεγων· “Ου γαρ θεληµατι ανθρωπου ηνεχθη ποτε προφητεια. ως Σιµων ο Μαγος και οι εκεινου συµφρονες εσται αλλοτριος του Θεου και αντιθετος. αδελφοι. αυτου του Κυριου ακουσατε λεγοντος· “Ου γαρ υµεις εστε οι λαλουντες. Ορατε ως ουκ εγω τα υπερφυη και µεγαλα προς την υµετεραν αγαπην λαλω. ουτω παλιν ο της ανωθεν χαριτος εστερηµενος του Πνευµατος. “Απολεις γαρ. αλλ’ υπο Πνευµατος Αγιου φεροµενοι ελαλησαν αγιοι Θεου ανθρωποι”· Ει δε ηµεις ευτελεις οντες και αναξιοι µακραν εσµεν πασης αγιωσυνης και των αγιων του Θεου ανθρωπων. Ει τις λαλει.

το “Ηµεις νουν Χριστου εχοµεν”. ω ανθρωπε. Θεου γαρ εισι λογοι. Καγω σοι λεγω· “Μεγαλα τω οντι και υπερ φυσιν εισι. τουτο υπερηφανιας. η δε ηµετερα ευτελεια και τα πασιν ωµολογηµενα ως ψευδη και βδελυκτα υµιν ποιει καταφαινεσθαι”. ως υπερηφανων ηµων αυτικα καταγινωσκουσιν. εκ του Πνευµατος ου δεδωκεν ηµιν”. δικαιως αν και εκ Θεου και εξ υµων αυτων εµισουµεθα· νυνι δε την αληθειαν απο της θειας Γραφης και απο της πειρας αυτης παριστωντες και την βασιλικην υποδεικνυοντες υµιν οδον. τι υµας αδικουµεν. Η των λεγοντων µη ειναι τα νυν τοιουτον επι της γης και εν µεσω ηµων αρτι ανθρωπον ψευδης και παραλογος ανοια και υποληψις. Ποιας δη ταυτας. Αλλ’ ισως παρελθων τις εις µεσον ειποι· “Μεγαλα και υπερβολικα και υπερ ανθρωπινην δυναµιν τα λεγοµενα”. Ει δε ως ανωνυµον µε (428) και αφανη και ελαχιστον λογιζοµενι ου καταδεχεσθε παρ’ εµου εκδιδασκεσθαι.δεικνυοµεν πλουσιαν προς παντας υµας. αγνοουντες τας των αγιων αποστολων φωνας. Και ορα µοι την κακιαν.”. γνωτε και µαθετε οτι τα µωρα του κοσµου ο Θεος εξελεξατο. υµας δε λαβειν ου βουλοµεθα. περι εαυτου. αλλα το αξιοπιστον των λεγοντων ευπαραδεκτα και πιστα ποιει τα λεγοµενα. Ει ουν ελεγοµεν οτι ηµεις µεν ελαβοµεν χαριν δωρεαν παρα του Πατρος των φωτων οθεν παν δωρηµα τελειον. Τουτο δε πως εκλαβοιτε κατα του λεγοντος. Μη φανερως γαρ λεγοντων ηµων. (429) το “Εκ τουτου γινωσκοµεν οτι εν ηµιν εστιν. αληθευειν εκεινοι νοµιζουσιν· εαν δε ηµεις εκκαλυψαντες την αληθειαν ειπωµεν. δι’ ην ταυτα και µη βουλοµενος εξεκαλυψα. Μαλλον µεν ουν οι αποστολοι και οι πατερες συναδοντα µου τοις λογοις και υπερβαινοντα λελαληκασιν. οιους λαλεις συ. Αλλα και το “Η δοκιµην ζητειτε του εν εµοι . αλλ’ υποκρυβειν σπευδοντων το χαρισµα. οπως εστι πολυµηχανος. Τις δε αυτη εστιν. προς αυτους αν ειποιµι. Αρα υπερβολην κρινετε. ινα καταισχυνη τους σοφους και τα ασθενη και απερριµενα.“Και πως ουδεις. των µεγαλων πατερων ουτως αναφανδον περι εαυτου απεφηνατο η τοιουτους λογους λελαληκεν. καθως ειρηται”. Οµως εχω και αλλην αιτιαν ειπειν. ινα καταισχυνη τα ενδοξα και ισχυρα. φησι.“Λεληθας σεαυτον.

ινα επευλογηται και πληθυνηται το σπερµα του Θεου Ιακωβ και µη εκλειψη θεοειδης ανθρωπος. οτι εγω αγιος ειµι”. Ει γαρ επι του Ηλιου επτακισχιλιους ειχεν ο Θεος τους µη καµψαντας γονυ τη Βααλ. ειτ’ ουν σωµασιν. φησι. ουτω και η χαρις του Παναγιου και προσκυνητου Πνευµατος των ηµετερων ψυχων ζητει αψασθαι. αλλ’ ετεροι πλειστοι. ακουε αυτου του Παυλου λεγοντος· “Εχοµεν δε τον θησαυρον τουτον εν οστρακινοις σκευεσιν”. Ει δε συ µη τοιουτος. και το “Ο Θεος ο ειπων εκ σκοτους φως λαµψαι. ος ελαµψεν εν ταις καρδιαις ηµων “. ιδε οτι συ σεαυτον κατεδικασας. τον εγγινοµενον τοις αγαπωσι τον Κυριον. δυνασαι. Ωσπερ γαρ το πυρ προθυµως της υλης. οτε το Πνευµα αυτου το Αγιον πλουσιως εξεχεεν εφ’ ηµας. Εγω µεν ουν ουτως οιοµαι την αληθειαν εχειν και ειναι το βουληµα του Θεου εις ηµας. Ει δε µη αποδυεται τις παντα και γυµνος προσερχεται και ζητει του λαβειν. ∆ιατι ουκ εστιν. ειπε. Ει δε και µη θελοντα µηδε γινεσθαι. και το “∆οκω Πνευµα Θεου εχειν “. φησι. Θεου βουλοµενου. τοιουτος τα νυν. εν ω κραζοµεν· Αββα ο Πατηρ”. ινα και τοις εν τω κοσµω λαµψη και κατευθυνη δι’ ων λαµπει τα των πολλων δαβηµατα.”. µη θελων µηδε προαιρουµενος γενεσθαι· ει γαρ θελεις γενεσθαι. αναφθωσι και ως θεοι λαµψωσιν εν µεσω ηµων. Ει τοινυν και θελοντα λεγεις µη δυνασθαι. (430) πολλω µαλλον νυν. ους αυτος αγνοεις. και το “Ει θελετε. µηδε γινεσθαι”. θεοι εστε και υιοι Υψιστου παντες. αλλα Πνευµα υιοθεσιας. και το “Ηµεις δε ουκ ελαβοµεν πνευµα δουλειας παλιν εις φοβον. ους αυτος επλασε και ετιµησε και εδοξασε παλαι τη δοξη της εικονος αυτου· υµεις δε ιδετε και . Ω της ευηθειας! Ει δε και τον της ελλαµψεως τροπον βουλη µαθειν. “Οτι και θελοντα τινα. Ταυτα ουν παντα υπερηφανιας υµιν λογισθησονται ρηµατα. ως αν καλως οδευοντες και αυτοι πλησιασωσι τω πυρι και εις καθ’ εις η και παντες.λαλουντος Χριστου”. και φυσικως ταυτης επιλαµβανεται. του µη βουλοµενου το αιτιον. µη δυνασθαι οιοµαι γενεσθαι τοιουτον τα νυν. ου του Θεου. λαµπων ως φως επι γης. που θησοµεν το “Οσοι δε ελαβον αυτον εδωκεν αυτοις εξουσιαν τεκνα Θεου γενεσθαι”. τι. ως και µη θελοντα. οµου. ει οιον τε. ιν’ ειπω. “Ει δε µη εστι. και το “Γινεσθε αγιοι.

και τα των αγιων Ευαγγελιων ρηθεντα παρα του Θεου και ηµεις δευτερουµεν. ως της τελειας αγαπης εργον επιδεικνυµενοι. λαλων Θεου χαριτι. Και γαρ θησαυρον αποκεκρυµµενον (432) υπο των θειων Γραφων οντα. µηνυθεντα µοι υπο αγιου ανδρος εν τοπω τινι. Ει δε τα ∆εσποτικα και αποστολικα δογµατα. Ωσπερ γαρ ο κεκρυµµενον ευρων θησαυρον και εαυτω µονω τηρησας αυτον. υµεις δε µη µονον τα ωτα προς την ακροασιν αποφραξητε.δοκιµασατε τα λεγοµενα παρ’ ηµων. ει µη την εν αυτοις ουσαν. ο δε µη εαυτω κρυπτων. ζωοποιον ενεργειαν τε και δωρεαν δια αποδειξεων εν πασι τρανως αναπτοµεν και το φως ηδη λαµπον υποδεικνυοµεν. ουτω καγω εν τοις πνευµατικοις εσοµαι παραφρονων. (431) εστω µεν εµοι αναθεµα απο Κυριου Θεου και Ιησου Χριστου δια Πνευµατος Αγιου. οσον το επ’ αυτοις. αλλα κακεινον µοι βοηθον γενεσθαι εξαιτησαµενον και . παντως επαινετος και Θεω και ανθρωποις αποδεκτεος. αλλα τοις πασιν υποκεικνυων και φανερων και αφιεις εκαστον λαβειν οσον βουλεται. εξ αυτων των θειων παλιν Γραφων τα υποστηριζοντα και διορθουντα την εκεινων και των πειθοµενων αυτοις διανοιαν συλλεγοµενοι. ψεκτος παρα παντων και ως φιλαργυρος κατακρινεται. αλλα καµε λιθοις βαλοντες ως ασεβη και αθεον αποκτεινατε. ουχι µαλλον αποδεκτοι αυτοις και πασιν ειναι οφειλοµεν και λιαν αγαπητοι. αλλα τα µεν προκειµενα και αποκαλυπτοµενα. ου κατωκνησα διεγερθηναι και τουτον ερευνησαι και ιδειν. ως διδασκοντι παρ’ ο οι θειοι αποστολοι εδιδαξαν και ευηγγελισαντο. ανορθουµεν. κακως δε αποσβεσθεισαν υπο συλλογισµων ασυνετων. την αναστασιν τε και την αφθαρσιαν και την ζωην και την βασιλειαν των ουρανων και αυτα τα αιωνια αγαθα µη εν ελπισιν αυτοις απαντα προσδοκαν παραινουµεν. Και ει µη τα αυτα τοις αποστολοις και τοις αγιοις και θεοφοροις πατρασι φρονουµεν και λεγοµεν κατα τα ειρηµενα. εξ αυτων δηλονοτι των αγιων Γραφων παντα και συνιστωντες και λεγοντες. τα δε µετα θανατον και την αναστασιν εις αυτους προτιθεµενα αποδειξαι και βεβαιωσαι προτεθυµηµεθα. φαινοµενα τε και ορωµενα και ως αρραβωνας τοις εκλεκτοις και σωθηναι µελλουσιν απεντευθεν ηδη διδοµενα εκδιδασκοµεν. διαστρεφοµενα παρα τινων.

επιστας. εγω ειµι η βασιλεια των ουρανων η εν µεσω υµων κρυπτοµενη. αναζυµουται και ολη εµοι οµοια καθισταται· οια γαρ η ζυµη. φησι. διο δη τουτο ουτω βοω τοις πασιν. (433) υπο των πιστων. εγω ειµι ο µαργαριτης ο ωνουµενος.υπερανω παντων των ουρανων. Και ουκ εγω απ’ εµαυτου τουτο λαλω. Εγω ει µι η ζυµη. εν ω µοι ειναι τον θησαυρον ο αγαθος εκεινος ανηρ δια γραµµατων εδηλωσεν. ην λαβουσα ψυχη και βαλουσα εν τω τριµερει αυτης. αλλ’ ηδη που προκειται προ των οφθαλµων και χειρων και ποδων υµων ο υπερανω πασης αρχης και εξουσιας ανεκλαλητος θησαυρος. Εγω ειµι ο αντι του αισθητου παραδεισου νοητος τοις εµοις . πασαν αλλην εργασιαν και πραξιν του βιου καταλιπων και τω τοπω. ως νυν ειµι λαµπων αποκεκρυµµενος ων . εστι”. πασης της γης και αµιγη και παντος ρυπου καθαρον εφηπλωµενον τεθεαµαι. τον χουν εξω βαλλειν και εις βαθος ποιειν ουκ επαυσαµην το ορυγµα. και καθως ορωµαι υπο των ζητησαντων και ευροντων µε νυν. Εγω και ενταυθα. Επι πολυ ουν κοπιασας εξορυττων και τον χουν απορριπτων.συνεργον και λαβων. ον υµιν λεγω. ουχ οσος ειµι δεικνυµενος. εν υµιν κατα χαριν γινοµαι χωρητος και ο αορατος ορατος. κοπω πολλω και µοχθω νυκτος και ηµερας ορρυσειν. αλλ’ αυτος ειπε και λεγει ο θησαυρος· “Εγω ειµι η αναστασις και η ζωη. και ορων αει κραζω και ουτω τοις διαπιστουσι και κοπιαν και ορυσσειν µη θελουσιν εκβοω· “∆ευτε ιδετε παντες οι τας θειας διαπιστουντες Γραφας”. σκαπτειν. αφθονως τε µεταδιδωµι”. εως ο θησαυρος διαυγαζειν συν τω χοΐ ανωθεν ηρξατο. τοιουτος γινεται και ο ταυτη αναφυροµενος συν τω υδατι και τω αλατι αλευρος· συν εµοι γαρ. αυτοι αντι υδατος και αλος πεφυκασι γινεσθαι. ως ειρηται· “∆ευτε µαθετε οτι ουκ εν τω µελλοντι µονον. ει και ολος µενω ορωµενος. ∆ευτε πιστωθητε οτι το φως του κοσµου ο θησαυρος ουτος. ο αχωρητος κατα φυσιν. εγω ειµι ο κοκκος του σιναπεως ο κατακρυπτοµενος εν τη γη. Τουτο δε ποιω τω Σολοµωντι παντως πειθοµενος λεγοντι· “Αδολως τε εµαθον. ουτω λαµψω και εν αυτοις και επανω παντων αυτων. αλλ’ οσον η των ορωντων µε φυσις και δυναµις επιδεχεται. ως οιοµαι. τω Υιω υπαρχων ο οµοφυης µου Πατηρ και ο τουτου Παρακλητος. ολον τον κατω που κειµενον θησαυρον ενωθεν.

δουλοις παραδεισος γεγονως. οιτινες και ελεγον προς αυτον· “Ιδου ηµεις. το µεν δια του σωµατος τοις αισθητοις οφθαλµοις πασι τοις θεασαµενοις αυτον απιστοις τε και πιστοις. Εγω ειµι η φωτοειδης πηγη του αθανατου ρειθρου και ποταµου. τι και ελαµψε και λαµπει µη καθορωµενον υπ’ αυτων. ωσπερ λαµπας και ως ειδος ακτινος ηλιακης. φησιν ο ∆αυιδ. και εν τω σκοτει εφαινε και η σκοτια αυτο ου κατελαβε. εγνωσθη δε και το φως αυτου της Θεοτητος απεκαλυφθη µονοις εκεινοις τοις δια των εργων πιστοις. (435) Ο γαρ αορατος ωφθη. Το δε ῾νυν’ ειπειν. το αρτι ευδοκησαι αποκαλυφθηναι εστιν εις ους και εµφανιζεται· οι γαρ αλλοι εν τη σκοτια οντες ου καταλαµβανουσιν αυτο. . δια το ειναι αυτους εξω του κοσµου και τον ισχυροτερον παντων εµε µεθ’ εαυτων εχειν. εν ω τιθω παντας τους πιστευοντας εις εµε και αναγεννωµενους δια του Πνευµατος. εισακουσον µου. ουδε ο του κοσµου αρχων ισχυει τι κατ’ αυτων· εγω ειµι εν αυτοις και αυτοι εν εµοι και νικωσι τον κοσµον. οσα ο Θεος διψων την σωτηριαν ηµων προς ηµας φθεγγεται. καθως και πρωην εν τοις προφηταις ενεφανιζον εµαυτον και αυτοι ορωντες ανυµνουν. ινα δια παντων µαθοντες πεισθησησθε οτι οι καθηµενοι εν σκοτει το µεγα φως λαµπον βλεπειν οφειλουσιν. οι ουκετι δυνανται αµαρτανειν. επικαλουµενοι µε αει· “Το πρωΐ γαρ. αλλα καθ’ ωραν οι εµε φιλουντες απο ψυχης λουονται (434) τω απορρεοντι υδατι εξ εµου και παντος ρυπου καθαιρονται το σωµα και την ψυχην και απαστραπτουσιν ολοι. αδυνατον δε τους ετι οντας ανθρωπους εν σωµατι καθοραν αυτο. Και τι παντα λεγειν προς την υµετεραν αγαπην ουτω καταναγκαζοµαι. Εγω ειµι ο αντανισχων καθ’ ωραν εν τουτοις ως εν πρωΐ και ορωµενος ηλιος νοερως. οτε δηλονοτι και συ τας εντολας µου τηρησεις”. και νυν λαµπει και η σκοτια αυτο ου καταλαµβανει ειτ’ ουν ουχ απτεται αυτου. Ει γαρ µη ην δυνατον. ειπερ ολως εµβλεπουσι. εν η ου µετα θανατον. Μαλλον δε το µεν φως αει ην και αει ελαµπε και λαµπει εν τοις κεκαθαρµενοις. το πρωΐ παραστησοµαι σοι και εποψει µε”. και ετερος· “Τοτε ραγησεται πρωϊµον το φως σου και τα ιαµατα σου ταχυ ανατελει”. αλλ’ η παντως. και ινα µη τινες εξ υµων λογιζωνται οτι ελαµψε µεν. οτι ανετειλε τω εν σκοτει καθηµενω λαω.

οτι πασαν µου την αιτησιν και επιθυµιαν εις αγαθον εξεπληρωσας κατα τας προς ηµας τους δουλους σου υποσχεσεις. το γαρ ηδυτερον εστι παντως και προτιµοτερον. ων τοις εµπονως ζητουσι την µεθεξιν δια πιστεως διδωσιν αει και µεχρι του νυν ο αυτος αγαθος και ευεργετης Θεος ηµων. Λογος ΛΕ΄.Κυριε. Κυριε του παντος και παναγιε Βασιλευ. Αλλα παρακαλω παντας υµας. ως αυτος ηθελησας ανωθεν. Ουδε γαρ δι’ αλλο τι η δι’ εµε τον κατ’ εικονα συν και καθ’ οµοιωσιν παντα εξ ουκ οντων παρηγαγες. ων λελαληκα προς υµας. Ει δ’ ουν. οτι ελεησας αναξιον οντα µε και ετιµησας και εδαξασας. αλλα πρωτον µεν αυτοι µαθετε πρασσειν αει το καλον και ουτω διδαξατε αλλους τουτο ποιειν. ου γαρ υπεστειλαµην του µη αναγγειλαι υµιν τα λαληθεντα µοι και γνωρισθεντα και προσταχθεντα υπο του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου δια του προσκυνητου και αγιου αυτου Πνευµατος περι των υψηλων δωρεων και χαρισµατων του συναναρχου (536) Θεου και Πατρος αυτου. βασιλεα µε των επιγειων παντων πεποιηκως εις δοξαν της σης µεγαλουργιας και αγαθοτητος. σπουδασαι µετασχειν της τοιαυτης ζωης ητις το φως εστι του Θεου. Και των τοσουτων λογων. µη επιλαθησθε. αφηκαµεν παντα και ηκολουθησαµεν σοι”· τω δε ειπειν ῾παντα’ συνεκλεισε τα τε κτηµατα και χρηµατα και θεληµατα και το καταφρονησαι και αυτης της προσκαιρου ζωης και βδελυξασθαι ταυτην δια το γευσασθαι αυτης εκεινης της ενυποστατου και αιωνιου ζωης. . Ευχαριστια προς Θεον υπερ ων ηξιωται δωρεων. οπερ εστιν αυτος ο Θεος. Ευχαριστω σοι. εγω αθωος εκ παντων υµων ειµι. λογω και εικονι µε τη ση δοξασας ετιµησας. (437) Του αυτου. και εν ποιοις τοις πραγµασι και γνωρισµασι. τιµη και προσκυνησις νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων. το τους µετεχοντας αυτου αγιαζον και θεους τη θεσει απεργαζοµενον. ολον εχων µε εν εαυτω. επειδη και προ του τον κοσµον γενεσθαι παρα σου. Αµην. αυτο το Πνευµα το Αγιον. Ευχαριστω και προσκυνω και προσπιπτω σοι. ω πρεπει πασα δοξα. Και εισηγησις οπως τοις κεκαθαρµενοις τη καρδια Θεος αει επιφαινεται. ω πατερες και αδελφοι. ινα ο λογος της διδασκαλιας υµων εµπρακτος υπαρχη και ευπαραδεκτος τοις ακουουσιν.

ως υστερον εργω τουτο µεµαθηκα. και θεοφορους τουτους εργαζη και υιους σου ποιεις. Ποθεν δε ηδειν. αδυνατον ειναι . πατερα και αδελφον και βασιλεα. ινα και εις ποθον τουτων ηλθον και ταυτα λαβειν εζητησα παρα σοι. εγκυψας ανεγνων περι τουτων ποτε. ινα επιθυµιαν λαβω την περι σου. εδωρησω µοι αγαθα. Ακουων γαρ του κηρυκος σου Παυλου βοωντος και λεγοντος· “Α οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη. Ποθεν που εγινωσκον. µηδε εννοιαν ποτε περι τουτων δυνηθεις λαβειν. ους αυτος επλασας. οτι συ αορατος ων και αχωρητος. οτι τοιουτον εχω Θεον. αγαθε. αλλ’ ως περι αλλων τινων η προς τινας αλλους λεγοµενων ηκουον και αναισθητως προς παντα διεκειµην τα γεγραµµενα. α ουκ ηλπιζον. Ποθεν που ηδειν οτι φανεροις σεαυτον τοις ερχοµενοις προς σε εν τω κοσµω ετι διαγουσιν. Ευχαριστω σοι. ∆εσποτα. ουδεν ουδαµως τουτων απαντων εγινωσκον. αλλα και µυρια αλλα. Ειπας γαρ· “Παν ο εαν αιτησητε εν τω ονοµατι µου (438) πιστευοντες ληψεσθε”. οτι ενα των αγιων σου επιποθησαντα µε ιδειν και δι’ αυτου πιστευσαντα ευρειν ελεος παρα σοι. τον µακαριον λεγω και αγιον Συµεων. Ποθεν που εγινωσκον οτι χαρας τοιαυτης και ανεσεως καταξιουνται οι της χαριτος σου το φως εν εαυτοις εισδεχοµενοι. α ητοιµασεν ο Θεος τοις αγαπωσιν αυτον”. αυτος ου µονον τουτο πεποιηκας. Ποθεν γαρ που εγινωσκον ο ταλας εγω οτι τοιουτος υπαρχεις ο καλος ∆εσποτης ηµων. καθυπεδειξας και παρ’ εκεινου µε αγαπηθηναι ηυδοκησας. τοιουτον προστατην. ∆εσποτα µου φιλανθρωπε.και υπερ α ηλπιζον και επεθυµουν εχαρισω µαλλον τω αναξιω του ουρανου και της γης. Ποθεν που ειχον ποτε λογισασθαι οτι ο κτισας ∆εσποτης τα συµπαντα ανθρωποις ενουσαι. Κυριε. τοιουτον ∆εσποτην. ας οι αγιοι σου εξεθεντο. Ποθεν δε η πως ο ταλας εγινωσκον οτι το Πνευµα σου το Αγιον οι σε πεπιστευκοτες λαµβανουσι. ινα και θεασασθαι σε εξεζητησα. (439) Οντως. Πιστευειν γαρ τελειως εις σε ενοµιζον και παντα εχειν εδοκουν οσα χαριζη τοις φοβουµενοις σε. και δουλον σου γνησιον. µηδεν ολως εχων. ορασαι και χωρησαι εντος ηµων. Ει γαρ και εν ταις θειαις Γραφαις. σε τον πτωχευσαντα δι’ εµε και µορφην δουλου λαβοντα.

και ελεγον· “Κυριε µου.”. ουτε εν επιθυµια τουτων ποτε γεγονα. Ενοµιζον δε οτι εκεινω µονω κατα φιλοτιµιαν ταυτα υπεδειξας και ουκ ηδειν ο αθλιος οτι και επι παντας τους αγαπωντας σε τουτο γινεται παρα σου. . χαριτι απαστραπτων Θεοτητα – τις δε τουτο πιστευσει. (440) αλλ’ η των αµαρτιων µου µιµνησκοµενος. εις πλειονα λυπην επιπτον. ουτε ητησαµην τι εκ τουτων λαβειν παρα σου. ινα παντας εφελκυση προς εαυτον και εις την αυτου µεριδα ποιησηται. ελεησον. εν τω µελλοντι αιωνι και µετα την αναστασιν µονον υπελαµβανον γινεσθαι και ουκ ηδειν οτι και νυν µαλλον επιτελουνται. ∆ια τουτο. την εκεινων συγχωρησιν µονον εζητουν µεσιτην και πρεσβευτην ευρειν. καθως οιδας. παναγιε Βασιλευ. ως ανωθεν ειπον. ∆εσποτα. ∆εσποτα Χριστε. διωκοντα σε καλεσας αυτον δια της θεϊκης εµφανειας σου – και γαρ εκεινου θεασαµενου σε και ειποντος· “Τις ει.και µακαριος γενηται. ωστε µη καταληφθηναι τινα εις το µερος του Θεου. µακαριου Θεου µακαριον µελος γενοµενος. Ως δε ηκουον οµοθυµαδον απαντας λεγοντας µη ειναι τοιουτον επι της αρτι αγιον. Ταυτα γαρ ακουων δια των σων κηρυκων λεγοµενα. Πλην οµως ουδεποτε τουτο επιστευσα. Και ον τροπον επι του δουλου σου Παυλου εποιησας. ως οιµαι. εν τω του βιου σκοτει και εν µεσω των κακων καθηµενω µοι το φως σου το αγιον ελαµψας και εν αυτω τον σον µοι καθυπεδειξας αγιον. επεθυµησα. Ποθεν δε η πως ηδυναµην ειδεναι οτι πας ο πιστευων εις σε µελος σον γινεται. φιλανθρωπε βασιλευ. Ταυτα ουτε ηδειν. οτε και τουτων εν χρεια πλειονι καθεστηκαµεν. Και τοσουτον ο διαβολος του ∆εσποτου Θεου εγενετο δυνατωτερος.επειθοµην του εν σαρκι οντα τινα εκεινων εν θεωρια γενεσθαι.” ουκ ειπας· “Εγω ειµι ο ποιησας τον ουρανον και την γην. Ποθεν που εγινωσκον οτι συ αντι τροφης αισθητης αθανατος και αφθαρτος αρτος τοις δια σε πεινωσιν ακορεστος γινη και πηγη τοις διψωσιν αθανατος και χιτων απαστραπτων τοις ευτελη δια σε περιβεβληµενοις ιµατια. ινα δια της εκεινου εντευξεως και της προς εκεινον µου δουλωσεως καν εν τω µελλοντι ευροιµι των πολλων µου αµαρτηµατων την αφεσιν. αλλα προς τους τοιουτους απεκριναµην. Εγω ειµι ο εκ του µη .

αλλα και τα προειρηµενα απαντα αγαθα ταις του αγιου σου πρεσβειαις µοι δεδωκας. η· ο Θεος των πατερων σου”. ω του θαυµατος. ουδε ετερον τι εκ των της δοξης σου προσηγοριων. της θεϊκης σου δοξης πλησιον ισταµενον. Ινα µη ετερον ειναι τουτον. και αλλον τον εκει µοι οφθεντα λογισωµαι και αποπλανηθεις του καλου ποιµενος αστοχησω. ουκ ενηλλαγµενη θεωρια κοσµησας αυτον. ω της προς ηµας αγαπης και συµπαθειας σου του φιλανθρωπου Θεου. Βασιλευ ευσπλαχνε και µακροθυµε. ον συ διωκεις”. ουδε ειπας· “Εγω ειµι ο ων. Συ δε. εν αυτω µε τω υψει της σης Θεοτητος ως εν ουρανω φρικτως ιδειν αυτον κατηξιωσας. ουκ ενδυµατι φαεινω. ραθυµια δε και ολιγωρια κατ’ ολιγον κλαπεις. τοιουτον µοι αυτον καθυπεδειξας εν τω ουρανω. ου µονον των αµυθητων (442) µου κακων την συγχωρησιν. ινα γνω σαφως οτι συ υπαρχεις (441) ο σαρκωθεις Θεος δι’ ηµας. ειτα µικρας αυγαζουσης λαµπροτητος. Αλλα γαρ ουδε εν τουτω τω γεγονοτι θαυµατι συνηκα ο αθλιος. η· ο Θεος Σαβαωθ. ουδε ουτω µε απεστραφης. τον συν ηµιν. ουτω και επ’ εµοι εποιησας. ειτα θειου . οτε µοι τον αγιον σου Συµεων καθυποδειξαι ευδοκησας. αλλα δι’ αυτου µε του αγιου επεστρεψας και εις τους αγιους αυτου προσπεσειν ποδας µε κατηξιωσας. αλλ’ οιος ην συνδιαγων ηµιν και ορωµενος καθ’ εκαστην επι της γης. εστησας εν τη ταξει των δουλευοντων σοι. ον εκεινος εδιωκεν -. Τινα τροπον. τοις προτεροις κακοις η και χειροσι περιεπεσον. ∆εσποτα. Του φωτος σου γαρ του θεϊκου τα παντα καµε τον ταλανα καταφωτισαντος και την νυκτα ως ηµεραν φαεινοτατην ποιησαντος.οντος εις το ειναι τα παντα παραγαγων”. µαλλον δε αυτος παντα µοι γεγονας. ου στεφανω τινι. το απολωλος εγω προβατον. ∆εσποτα. Προσκηνωσαντος σου γαρ εν εκεινω και τω φωτι της θεϊκης δοξης εκλαµποντος. πλησιασας αυτω εν µετανοια και πιστει τους εκεινου ποδας κρατησας. εγω ευθυς θειας ησθοµην θερµοτητος. τη κραταια σου χειρι και τω βραχιονι σου τω υψηλω εξαξας απο του πλανου κοσµου και των του κοσµου πραγµατων και ηδονων και αποχωρησας µε παντων σωµατικως τε αµα και ψυχικως. Μετα ταυτα ουν. αλλ’ η τουτο µονον προς αυτον ειρηκας· “Εγω ειµι Ιησους ο Ναζωραιος.

αλλα το µεν ασυνηθες κατεπληττε µε του θαυµατος. Ειτα αναλογιζοµενος το ορωµενον ειναι. ευθυς ον εν τω ουρανω ειναι ενοµιζον εντος µου τουτον ειδον. Τεως εωρων . σε λεγω τον εµον ∆ηµιουργον και Βασιλεα Χριστον. καθ’ οσον οιον τε ορασθαι. Κατα τους υπνους γαρ υπο των πονηρων δαιµονων πειραζοµενου µου και προς παθος ρευσεως δια µηχανης ελκοµενου µου και ανθισταµενου µου εις βοηθειαν. ταυτα µοι παντα χαρισαµενος τα καλα. ετερον τι υπερ ταυτα παντα παραδοξοτερον γινεται. Ουπω δε το τις ης ο ορωµενος τρανως τοτε εγινωσκον. ουπω ης ειπων µοι µυστικως οτι “Εγω ειµι”. ειτα ακτινος εν τω νοΐ µου λεπτης ταχυτερον αστραπης διελθουσης. κειµενου µου επι προσωπον και ποιουµενου την δεησιν. των πειραζοντων τας χειρας αβλαβης εκφυγων. ην µε νενικηκεναι εποιησας τον διαβολον. ετι τα ωτα της ψυχης εµπεφραγµενα τω της αµαρτιας εχων πηλω και τους οφθαλµους µου κεκρατηµενους υπο απιστιας και αγνοιας και της των παθων αισθησεως και αχλυος. οραται τινι. ουκ ενενοουν οτι Θεος η Θεου δοξα εστι το ποτε µεν ουτω µοι ποτε δε αλλως δεικνυµενον.ω του θαυµατος. ειτα ως φως εν νυκτι και ως νεφελη εφανη µοι µικρα και φλογοειδης επι της κεφαλης µου καθισασα. Ως δε καθ’ εαυτον την ενστασιν και την ανδρειαν. ∆εσποτα. “. Ειτα απεπτη και µετ’ ου πολυ ωφθη µοι εν τω ουρανω. εξυπνος γεγονα.απο των εκεινου λογων εµφυσηµατος. (443) και τοτε εγνων ειναι σην την νικην. Αναξιος γαρ ετυγχανον και ακαθαρτος. ως και αυτο µου οιεσθαι µε το σωµα µεταλαµβανειν της χαριτος της αφατου εκεινης. ινα γνωρισω σε. ειτα πυρος εκ τουτου εγκαρδιου δια δακρυων βλυζοντος ρειθρα αενναα. Αλλ’ οµως ουπω εγινωσκον. Και σε µεν ουτω τον Θεον µου εωρων· µη ειδως δε µηδε προπεπιστευκως οτι Θεος. και “Ποθεν τουτο ασυνηθως”µου λογιζοµενου. “το τροπαιον γεγονεν. οτι συ ης. µαλλον δε την ακινησιαν µου προς το παθος εθαυµαζον. ο απο πηλου πλασας µε. χαρας δε ολην µου την ψυχην επληρου και την καρδιαν. Ουπω γαρ φωνης σου ηξιωθην ακουσαι. ινα και κοιµωµενος αντιµαχωµαι και ισχυροτερος των αντιπαλων και εχθρων µου γινωµαι και κατα κρατος αυτους νικην νικω παραδοξως δια Χριστου. Ουπω εγνων οτι αυτος συ υπηρχες ο ανυπερηφανος Θεος µου και Κυριος.

οτε γαληνης και ειρηνης η ψυχη µου απηλαυε. το παχος ελεπτυνας.συχνοτερον φως. προσοµιλει ο φυσει Θεος τοις κατα χαριν εξ αυτου γεννηθεισι θεοις. ποτε µεν ενδον. µητε λαλεισθαι παρ’ αυτων αξιως . εν ηµερα τε και νυκτι ορωµενος και κρυπτοµενος. ιν’ ειπω. το νεφος απηλασας. καθ’ ωραν. Εν µορφη τινι. τα ωτα της διανοιας απεφραξας και διηνοιξας. (444) ο αναφης. αλλ’ εν ακατανοητω και αµηχανω και αµορφω µεµορφωµενος φωτι απλους δεικνυται – ουδεν γαρ πλεον ειπειν η εκφρασαι δυναµεθα -. λογιζοµενου µου ως ουκετι παντως φανησεται. κατα µικρον µικρον το σκοτος εν εµοι απεδιωξας. τον ουρανον παντος νεφους εκαθηρας· ουρανον δε λεγω την καθαρθεισαν ψυχην εν η αορατως. ο ακινητος. Βαβαι της αφραστου συγκαταβασεως! Ταυτα προς ηµας του Θεου τα θαυµασια. ουκετι ως το προτερον αµορφος η ανειδεος ο αµορφος και ανειδεος ερχεται η την παρουσιαν και αφιξιν του φωτος αυτου σιωπη προς ηµας απεργαζεται. Τοιγαρουν και τοιουτον µε απεργασαµενος. ποτε δε εξω που µακραν εφαινετο η και τελειως εκρυπτετο και κρυπτοµενον θλιψιν µοι ενεποιει αφορητον. Αλλα µοι παλιν θρηνουντι και κλαιοντι και πασαν ενδεικνυµενω ξενιτειαν και υπακοην και ταπεινωσιν επεφαινετο ωσπερ ο ηλιος. αδελφοι! Ανερχοµενων δε ηµων επι το τελεωτερον. αορατως λαλει και ακουει και. απιων και ερχοµενος. και ως πατηρ αγαπα και παρα των υιων φιλειται αγαν θερµως και γινεται (445) τουτοις ξενον θεαµα και φρικτοτερον ακουσµα. γινοµενος αφανης και αιφνης φαινοµενος. ο πανταχου αει και εν πασι παρων και τα παντα πληρων. τεως εµφανως δεικνυται και γνωριζεται πανυ γνωστως και λιαν οραται τρανως ο αορατος. την ληµην των νοερων οφθαλµων απεκαθηρας. συν τουτοις παν παθος και πασαν σαρκικην ηδονην κατεκοιµησας και τελεον απ’ εµου εξωρισας. ουκ οιδ’ οπως η ποθεν ερχοµενος. ο πανταχου παρων αιφνης ευρισκη και ως αλλος ηλιος αναδεικνυσαι. ως ει τις φιλος προς φιλον ενωπιος ενωπιω. πλην Θεου· Θεος δε ουκ εν σχηµατι η εκτυπωµατι. Ουτως ουν ο αφραστος συ. Αλλα πως. το παχος του νεφους διατεµνων και κατα µικρον προσηνης και σφαιροειδης ενδεικνυµενος. της αναισθησιας περιηρας το καλυµµα. ο αορατος.

Ταυτα τοινυν εγραψαµεν. . θεολογικως ανυµνουσι τον θεουργικως αυτους αλλοιωσαντα· ποτε δε. ποταµους ρεουσα λογων πνευµατικων. Επειδη ουκετι εαυτων. κλινη. κατα το δοθεν αυτοις µετρον της γνωσεως διορθουµενοι. ω πατερες και αδελφοι. (446) αδελφος και πατηρ. µητε σιωπη συγκαλυπτεσθαι ανεχοµενον· ου τω ποθω αει αναπτοµενοι και µυστικως παρ’ αυτου ενηχουµενοι. αις ως οιµαι ουδε η θαλαττια ψαµµος τω πληθει συνεξισαζεται. τας εις αυτους γενοµενας ευεργεσιας και ενεργειας της χαριτος ευχαριστως εκδιηγουµενοι.δυναµενον.αλλα του Θεου τα θαυµασια φανερουµεν και παρατιθεµεθα υµιν. Α γαρ οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη. ∆ιδασκει γαρ ο λογος ηµας την ενουσαν εν πρωτοις ηµιν παντελη σκοτωσιν τε και ζοφωσιν ηγουν την αλλοτριωσιν του θειου φωτος. ει µη εκ κοιλιας µητρος ηµων αµαρτιας και ακαθαρσιας και ανοµιας πολλας. µη γενοιτο – τι γαρ και εχοµεν ηµετερον ενδειξασθαι. µαργαριτης. ουτε λογω εξηγησασθαι ταυτα ολως δυναµεθα. οτε δηλαδη και την περι Θεου αγνοιαν σαφως . πυρ. αρτος. τας µαρτυριας απο των θειων παριστωντες Γραφων και ηρεµειν ολως η κορον της διηγησεως λαβειν ουκ ισχυουσι. παστας. αλλ’ ουν κατα γε την ηµετεραν δυναµιν· προς τουτοις και ινα τους οιοµενους Πνευµα Αγιον αγνωστως εχειν απο του θειου βαπτισµατος δια ταυτης της εξηγησεως ωφελησωµεν. λογων θειας ζωης. Οντως ουδαµως. νυµφων. ουκ ενδειξεως χαριν. ει και µη αξιως. ποµα ζωης. αλλ’ ουτε νοΐ εκµετρησαι. ους και κινει και υπ’ αυτων παλιν κινειται αυτο. πηγη ζωσα τε και αλλοµενη. Ει γαρ και εντος ηµων παντα δια το τον παροχον τουτων Θεον περιφερειν κεκτηµεθα. και γινεται εν αυτοις παντα οσα εν ταις θειαις ακουεις Γραφαις περι της βασιλειας των ουρανων λεγοµενα. αλλα του εν αυτοις εισι Πνευµατος. Και ποτε µεν. ζυµη. φιλος.λαµπας. πως γλωσσα µετρησασα ταυτα λογω εκδιηγησεται. ποτε δε τα εαυτων θριαµβευουσι πταισµατα.νυµφιος. υδωρ. Τινα τροπον. κοκκος σιναπεως. τουτο γραφουσι. ποτε µεν περι των αλλοτριων παθων αποδυροµενοι γραφουσι. Και τι πολλα λεγων πειρωµαι τα παντα διεξελθειν και ιδου εισιν αναριθµητα. ει τι εναντιως και εσφαλµενως λεγοµενον περι της ψυχικης σωτηριας ηµων ακουσωσι. .

ου δυνατον εχειν Πνευµα Αγιον τον τοιουτον κατοικουν εν αυτω. παλιν εν σκοτει αµαρτιων πολλων περιεπεσε. εκ δε τουτων την κατα µικρον εν γνωσει και θεωρια γινοµενην εν ηµιν εναργεστατην αλλοιωσιν. Και περι ελλαµψεως θειας θεωριας τε απλανους και αγαπης της προς Θεον. Ευχαριστια προς Θεον περι των γεγονοτων ευεργεσιων εις αυτον παρ’ αυτου. ου καυχωµενους ηµας αποδεικνυει. ως αν πασα προφασις και παρακοην ενδικον αποληψεται την µισθαποδοσιαν εν ηµερα η κρινει ο Θεος το γενος των ανθρωπων. ο µονος αγαθος και φιλανθρωπος. στερηθεις ταυτης. ο και αρχην γενοµενην ελλαµψεως δεικνυσιν. Εν η και περι ευχης πνευµατικης και της εν ταυτη προκοπης. την ταπεινωσιν. Λογος Λστ΄. επειτα τον εκ της συνειδησεως γινοµενον ελεγχον. αυτος ο µονος αθανατος. πως τε µετα το γενεσθαι την αποκαλυψιν παλιν η θεωρια παρηλθε του Πνευµατος και. (448) Του αγιου και µεγαλου πατρος ηµων Συµεων του Νεου. Αµην. καθως µοι ανωθεν ειρηται. διεξοδικωτερον διερχοµενος.οτε και µεσιτην ο ανθρωπος επιζητει προς τουτο και βοηθον. ην ο µη επεγνωκως εν εαυτω γενοµενην κατα την του λογου εξηγησιν. κετελθων εξ υψους αγιου σου. ο εκ µη οντος εις το ειναι προ καταβολης κοσµου γενεσθαι µε προορισας. τιµη και προσκυνησις νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων. Μετα δε ταυτα και την δια του ποιµενος δευτεραν κλησιν εδηλωσεν. ω πρεπει πασα δοξα. ειτα την επιτυχιαν του µεσιτου και ποιµενος και πρεσβευτου· (447) και πως τη νοερα ελλαµψει του Πνευµατος και τουτον τεθεαται. Ευχαριστω σοι. ως µη δυναµενος δηλονοτι µονος αναιδως προσελθειν δια το καταβαρεισθαι αυτον υπο πολλων της αισχυνης αµαρτιων -. Κυριε ουρανου και γης. εν η εκελευσας παραχθηναι µε. ∆εσποτα. ο µονος παντοδυναµος. ειτα την υπακοην. ης πρωην υπηρχεν αµυητος. των κολπων των πατρικων µη εκστας και εκ . ειτα το φοβον. Ευχαριστω σοι. α εν τοις εκζητουσιν αυτον εξ ολης ψυχης και καρδιας φιλαγαθως εργαζεται. την υποταγην. Αλλα ταυτα µεν ο λογος.διεξερχεται. αλλα διηγουµενους τα θαυµασια του Θεου. την πιστιν. ειτα την επιθυµιαν της αφεσεως των χρεων . οτι προ του φθασαι την ηµεραν και ωραν.

Επει δε ου βια ηµας. λαβειν µε ουκ ειασας. αλλα δια σπλαγχνα ελεους σου εξαπεστειλας κακειθεν µε ανηγαγες και λαµπροτερον ετιµησας. Κακει µε κειµενον και αναισθητως εγκυλιοµενον και επι πλειον συντριβοµενον. αρρητοις σου κριµασιν απελυτρωσας· δωρα χρυσιου και αργυριου. και αγγελον φωτος φυλακα µοι κατεστησας. καιτοι φιλαργυρου µου οντος. και απο των εναντιων εργων και των του εχθρου παγιδων µεχρι τελειας ηλικιας µε ατρωτον διεφυλαξας. διδοµενην µοι εις απεµπολησιν του αγιασµου σου. προανεπλασας και προεζωωσας και του προπατορικου µε πτωµατος ηλευθερωσας και την εις ουρανους ανοδον προηυτρεπισας. ειασας καµε τω αυτεξουσιω τιµασθαι και την προς σε αγαπην εκ της των εντολων σου φυλακης αυτοπροαιρετον επιδεικνυσθαι. ουτω την αξιαν της αυτεξουσιοτητος λογισαµενος. ουκ απεστραφης µου την . εξοµολογουµαι σοι. της σης δεσποτειας αποσκιρτησας. και απο βασιλεων και αρχοντων. αλλ’ ουδε ο συµπας κοσµος εις εν αθροισθεις εκειθεν αναγαγειν µε και των χειρων αυτων εξελεσθαι ηδυνατο. και τω Αγιω Πνευµατι κατεκοσµησας.της αγιας Παρθενου Μαριας σαρκωθεις και γεννηθεις. απερριψα. ωσπερ ιππος απολυθεις εκ δεσµων. κακει κατελθων τοις εγκεκρυµµενοις εν τω σκοτει περιεπεσον. ο ευσπλαχνος συ και φιλανθρωπος ∆εσποτης. ουκ απεστραφης. ουκ εµνησικακησας. ως σκευος ατιµον βουληθεντων µοι χρησασθαι εις λειτουργιαν των θεληµατων αυτων. ως βδελυγµα ταυτην λογισασθαι εδωρησω µοι. εις κρηµνον εµαυτον. Οµως εκεισε κρατουµενον µε ελεεινως και αθλιως περισυροµενον και συµπνιγοµενον και καταπαιζοµενον παρ’ αυτων. εις ουδεν παλιν θεµενος. Κυριε ο Θεος του ουρανου και της γης. ου παρειδες µε. εγω δε ο αγνωµων και καταφρονητης. ουκ ειασας κεισθαι και τω βορβορω µολυνεσθαι. Αλλα ταυτα παντα. εις λακκον και ιλυν βυθου αισχρων εννοιων τε και (450) πραξεων εµαυτον ο αθλιος εναπερριψα. δοξαν και περιφανειαν βιου. αλλ’ αυτοπροαιρετω γνωµη σωζεσθαι εδικαιωσας. εξ ων ουκ εµαυτον εγω µονον. Ειτα και παραχθεντα µε και κατα (449) µικρον αυξανοντα. αυτος και τω της αναπλασεως αγιω βαπτισµατι σου εξανεκαινισας.

παναγιε ∆εσποτα. του βαθυτατου µε λακκου εκεινου και βορβορου εξηγαγες. εµε εις ταυτα προσκρουειν και εµπιπτειν συνεβαινε. ∆εσποτα. τω βαθυτατω λακκω εκεινω επικλιθεις και εν τω βαθει του βορβορου κατω που συγκεχωσµενω και καθηµενω την αχραντον σου υφηπλωσας χειρα. συ ασχηµονως οραν µε περιαγοµενον και συροµενον ουκ εφερες. κατα το προσταγµα σου αµεταστρεπτι ηκολουθησα. ουκ επι πολυ αφηκας υπο των ληστων εθελοντι τυραννεισθαι µε. τυφλον οντα και οπισθεν εφελκοµενον εκεινου τη παρα σου µοι δοθειση χειρι της πιστεως και ακολουθειν αναγκαζοµενον. αλλα ηλεησας και ουκ αγγελον. αγνοουντος δε υπο τινος ολως αναγοµαι η τις ποτε εστιν ο κρατων και αναγων µε. . τα ωτα και το στοµα εµπεφραγµενον. πιστιν τε βεβαιαν εις τουτον µοι χαρισαµενος. υπο του βορβορου συγκεκαλυµµενος και συµπνιγοµενος. Αλλ΄ αναγαγων και στησας µε επι την γην. ολον οντα µε ρυπαρον και υπο του βορβορου τους οφθαλµους. . Αλλα γαρ εκεινος µεν εν παση πηγη και βρυσει αφ’ εαυτου καθ’ ωραν ενιπτετο και ελουετο. Που ουν γεγονως ης. αλλ’ αυτος συ υπο των της αγαθοτητος σου σπλαγχνων κινουµενος.των τριχων της κεφαλης µου εκρατησας κακθειθεν µε βιαιως συρων ανεσπασας. Ειπων ουν µοι· “Κρατησον και τω ανθρωπω τουτω κολληθεις ακολουθησον· ουτος γαρ σε απαγαγων απολουσειε”. εγω δε µη βλεπων παρηρχοµην τας πλειω. και πολλους πονους και πολλας κακωσεις και θλιψεις υπεµεινα. ει µη µονον γνοντα οποιος τις ποτε αγαθος και φιλανθρωπος υπαρχεις. υπεχωρησας. εµου των µεν πονων και της προς τα ανω αθροας φορας αισθανοµενου και οπως ανερχοµαι. Αλλ’ ει και εγω αναισθητως συναπαγοµενος αυτοις εχαιρον.αγνωµονα γνωµην. αλλ’ εσπλαχνισθης. ενθα βλεπων εκεινος καλως τους ποδας ανελαµβανε και δια των λιθων και βοθυνων και σκανδαλων διηρχετο απαντων υπεραλλοµενος. (451) και µηδε ουτω βλεποντα οστις ει. Τω γουν υποδειχθεντι µοι παρα σου. αγνοω. κακεινου προς τας βρυσεις και τας πηγας κοπω πολλω αγαγοντος µε. καµου µη ορωντος σε – που γαρ και ειχον η πως αναβλεψαι ολως ισχυσα αν. δουλω σου και µαθητη παραδεδωκας. ουδε ανθρωπον προς µε τον αµαρτωλον και αθλιον εξαπεστειλας.

υποµειναι µε. ας υφιστασαι επι µαταιαις ελπισιν. συν τω καθαρω υδατι και πηλον που προσπαρακειµενον τη πηγη και βορβορον ισως εν ταις παλαµαις συνανελαµβανον και το προσωπον µου εµολυνον. συ ο ελεηµων και ευσπλαχνος. ως ο πεπλανηµενος αυτος σοι λεγει. Και ηµων διχα συ ου συλλογιζη εν σεαυτω. δι’ ης και τα ρηθεντα και αλλα πλειονα ενισχυσας. υπισχνουµενος σοι τα παρα πασιν ανθρωποις της νυν γενεας οντα αδυνατα. Ουχι και ηµεις παντες βλεποµεν. υποµενεις και των επαγγελλοµενων σοι υπο του απατεωνος και πλανου αυτου επ’ αληθειας εκπεσης.Ει µη γαρ εκεινος της χειρος εκρατησε µου και προς τη πηγη εστησε και τας χειρας ωδηγησε µου του νοος. αναβλεψαι µαταιως και ανωφελως προσδοκων. αφρονως ποιων. ερρυσω µε δια της χαρισθεισης µοι παρα σου πιστεως και ελπιδος. υπαρχοµεν. Ουδε γαρ νυν δυνατον. και ουκ εστιν αλλη µειζων ταυτης. Τι δαι. Ου γαρ ενδεχεται σε της λεπρας απαλλαγηναι της ψυχικης. Αλλα τουτων µε παντων. µολυνων τω βορβορω το προσωπον ωσπερ εν υδατι. µη απατω. ουδε νυν αναβλεψαι ποτε. Υποδειξαντος δε και πολλακις εασαντος µε του νιψασθαι. Οντως βλεποµεν απαντες. Ποθεν γαρ ο εµπαικτης αυτος ανεφανη αρτι θαυµατουργος. ουδε φρονεις. . Ου µονον δε αλλα και των πολλακις διαµαρτυρουµενων και υποτιθεµενων και καθ’ εκαστην λεγοντων µοι· “Τι µαταιοπονεις. καθαρως ενοµιζον αποπλυνεσθαι. αναβλεψις”. ουδ’ οπου ποτε ουσαν ηδυναµην ευρειν την βρυσιν του υδατος. Τι γαρ και ισχυει ολως. (452) Πως δε την εκ τουτου παλιν αναγκην και βιαν εκδιηγησοµαι. και τω εµπαικτη τουτω και πλανω ακολουθεις. αλλα και την βρυσιν πολλακις ψηλαφων του υδατος ευρειν συγκατεσπων τον χουν και τον βορβορον ανεταρασσον και µη βλεπων ολως. των ανατροπην θολεραν τον πλησιον ποτιζοντων. Η τυφλοι. παρακαλουσι του αναπαυειν και διατρεφειν και καλως θεραπευειν σε. οτι και την διδοµενην σοι θεραπειαν παρα των φιλοχριστων και φιλαδελφων και συµπαθων ανδρων απολεσεις και τας κακωσεις και θλιψεις. Ουαι σοι. Τι δε µη µαλλον ελεηµοσι προσερχη. των οντως απατεωνων και πλανων. Τι και τους ποδας προσκρουων και αιµασσων ακολουθεις.

ως αυτον σε τον εµε πλασαντα. ουδε προς συντυχιαν η οµιλιαν ολως αυτοις συνηρχοµην. τους δε πλανους εκεινους. τας αστραπας τας περιλαµπουσας µε και τας ακτινας του προσωπου σου αναµιγεισας εθεασαµην τοις υδασι και εξεστην. αυτος συ παλιν. προσπιπτων αυτου τοις ποσι νυκτος και ηµερας και “Ει τι δυνασαι.(453) Αλλα γαρ εν απασι τουτοις καρτερησαντι και µη αφισταµενω µοι. ο ανυπερηφανος ουκ απηξιους κατερχεσθαι. µη διδους εννοειν µε οστις αυτος ης. αλλα παραγινοµενος και κρατων µου πρωτον την κεφαλην. αλλα και της θεας αυτων την βλαβην εξεφευγον. Σου γαρ παραγινοµενου και τω δοκειν µε τοις υδασι πλυνοντος και περιαντλουντος και εν αυτοις πολλακις εµβαπτοντος. ουδε καταµαθειν η κατανοησαι εξισχυσα. Και πως αν ηδυνηθην. (454) Και που ποθεν ην τις ο τουτου παροχος. εσεβοµην. µονον δε λουοµενος εχαιρον τη πιστει αυξανων. ουτινος ουδε την του προσωπου αιγλην ιδειν. Ουτω δε ερχοµενου επι χρονον και απιοντος σου. οστις ποτε ης. και ο εχειν εδοκουν φως κακεινο απωλεσα. κατ’ ολιγον εφαινου πλεον και πλεον καµε περιηντλεις τοις υδασι και καθαρωτερον οραν και πλεον φως εχαριζω µοι. ορων φωτοειδει µε υδατι εκπλυνοµενον. ουκ εγινωσκον. γνωρισαι σε µη δυνηθεις. Ευθυς δε αφιπτασο. τη ελπιδι πτερουµενος και εως ουρανου ανερχοµενος. τον αγιον σου λεγω µαθητην και αποστολον. σφοδρα µισων και της πλανης κατελεων. τον δε συνεργον και βοηθον µου. ουδε γαρ ετι τουτο εδιδως µοι. ως ο αποστολος σου και µαθητης µε εδιδασκε. ετιµων. η οθεν τε ηλθες η που αφικεσαι. ηγαπων απο ψυχης. σε αυτον ιδειν η γνωναι. Εκτοτε ουν συχνοτερως και προς αυτη τη πηγη ισταµενου µου. ενεβαπτες αυτην εν τοις υδασι και καθαρωτερον εποιεις οραν µε το φως του προσωπου σου. ο και πρωην εκ του βορβορου εκσπασας µε. τους τα ρηµατα της απατης και του ψευδους υποτιθεµενους µοι. φρικτον µε πραγµα και µυστηριον ιδειν κατηξιωσας. ουτω πως τεθολωµενους και ψηλαφητως καθ’ εκαστην απονιπτοµενω και τω δοκειν απολουοµενω. Και τοτε πρωτον τη του προσωπου σου αχραντω αιγλη τα ασθενη µου περιηστραψας οµµατα. ο ταυτα ποιων. Τουτο δε εγχρονισας ποιων. εν τη οδω προσυπηντησας. ποτε περιπατουντι και προς την πηγην τρεχοντι. βοηθει .

η . Παλιν δε µε µονον αφηκας εν γη. ο και τουτο ποιησας. εφανας και εδοκεις µοι τον εµον νουν καθαιρων και πλατυνων το της ψυχης οπτικον και επι πλειον παρεχων οραν την δοξαν σου. πληροφοριας εχων οτι οσα και βουλεται. ουδ’ ουτω µοι γνωναι δεδωκας – πως γαρ. µηδε οτιουν η οτι εστι τι ποτε το ορωµενον εννοων. αλλο παλιν ειδον φρικτον µυστηριον. παλιν και πολλακις περικυκλουσας µε. και αλλον ειναι αφρονως υπονοουµενος παλιν εζητουν µετα δακρυων ιδεσθαι σε. Και οστις ποτε ης. τας αστραπας δε και την αιγλην την του προσωπου σου ορων. ολος εφριξα. κρατειν δε ταυτας ολως αµηχανων. διανοιχθεντων αυτων. τον εκ του µη οντος εις το ειναι παραγαγοντα µε και εκ του βορβορου εξαγαγοντα και τα ειρηµενα απαντα γεγονοτα µοι. Ουτως ουν εν πολλη λυπη και θλιψει και στενοχωρια εµαυτον εκπιεζων και εµαυτου επιλανθανοµενος και ολου ολως του κοσµου και των εν κοσµω. Ειτα κατω µετ’ ου πολυ οντος µου. ωσπερ προτερον εν τοις υδασι. ον ουκ εγινωσκον. εκπλαγεις και τω αµετρητω υψει εκθαµβηθεις. Λαβοµενος γαρ µε. και µηδε σκιαν. µη λαλησας µοι. καθα πολλακις και εν τοις αισθητοις πασχοµεν. και της δοξης – τινος δε αγνοω και ουτινος – το µεγεθος. ειτε εν σωµατι. Ουτως ουν εφ’ ικανον χρονον τη χαριτι σου διατελων. και ευρεθην θρηνων και την παλαιπωριαν µου εκθαµβουµενος.µοι” αυτον εξαιτουµενος. εις ουρανους ανελθων. εµιµνησκοµην οπου ποτε ανω ειδον σε. κατηξιωσας υποδειξαι µοι. ο αναφης και αληπτος. . Αλλα γαρ ωραν εκεισε µετα σου µε ποιησαντα. ανω εις ουρανους. και µορφην σου ιδειν και γνωστως γνωναι (455) οστις ης επεποθουν. µη ειδως αυτον σε οστις ει. δυναται παρα σοι. αυτος ο πασιν αορατος. ουκ οιδα. ειτε εκτος του σωµατος. συ µονον οιδας. Σεληνης γαρ φαινουσης και περιπατουντων οιονει των νεφων. το προσωπον σου. Ως ουν ουτω παλιν πολλακις ωφθης και πολλακις παλιν µη λαλησας εκρυβης µοι µηδολως ορωµενος. ως ηλιον αµορφον. και οτι µαλλον αυξανεις αυτος και λαµπων πλεον πλατυνη. συνανηγαγες. και τη του σκοτους υποχωρησει αυτον σε πλησιαζοντα και ερχοµενον κατεµανθανον. ∆ιο και απο της πολλης βιας και του πυρος της αγαπης σου διαπαντος εκλαιον.αλλ’ εκρυβης ευθυς καγω περιην ζητων σε. εν η και ισταµην το προτερον.

Πως δε η ποθεν εγω τοιουτων αγαθων κατηξιωµαι. και οτι µε εξ ολης ψυχης επεζητησας. Επι τουτοις ουν καταπλαγεντος (457) µου και τη ψυχη εκχυθεντος και την ισχυν διασκορπισθεντος και “Τις ειµι”ανταποκριθεντος “εγω η τι πεποιηκα ο αθλιος. τοτε φωνης µε πρωτον τον ασωτον κατηξιωσας και ουτωσι προσηνως προσεφθεγξω µοι. και “Ω ∆εσποτα” λεγοντα µε. ο ∆εσποτης παλιν συ. Κακεινου τρανοτερον και καθαρωτερον βλεποντος.” – “Εγω. τον χαρακτηρα. (456) Ωσπερ γαρ επι τυφλου κατα µικρον αναβλεποντος και τον χαρακτηρα του ανθρωπου κατανοουντος και οιος εστιν εκ του κατ’ ολιγον ανιστορουντος. και εξω µε του κοσµου τοτε πεποιηκας – δοκω ειπειν και του σωµατος. τουτο γαρ ακριβως γνωναι ουκ εδωκας . οιονει φιλος φιλω διαλεγοµενος δια του εν εµοι λαλουντος σου Πνευµατος. ∆εσποτα. Ουτως ουν. τω φωτι τρανως του Αγιου Πνευµατος εκκαθαρας µου τον νουν ολικως. ινα µε τοιουτων αγαθων αξιον καταστησης και τοιαυτης δοξης συµµετοχον και συγκληρονοµον ποιησης. ειµι ο Θεος ο δια σε γεγονως ανθρωπος.σεληνη οραται και δοκει τρεχειν ταχυτατα. οιος εστιν. φησιν. “τις ποτε ης. και ταλαιπωρος.” – λογισαµενου µου δε ταυτην υπερ νουν ειναι την δοξαν και την χαραν.”. και χαρακτηρα µορφης αµορφου οραν εµπαρειχες µοι. ∆εσποτα. ορα. εδοκεις ερχεσθαι ο ακινητος και ο αναλλοιωτος µεγεθυνεσθαι και µορφουσθαι ο αµορφος. ουτω και αυτος ωραθης. υπερηυγασας δ’ ουν και τω δοκειν ολως ολω καλως βεποντι ωφθης µοι. ουχ ο χαρακτηρ προς την ορασιν µεταποιειται η µεταπλαττεται. εξανισταµενω και θαµβουµενω και τρεµοντι και εν εµαυτω ποσως εννοουντι και λεγοντι· “Τι ποτε αρα η δοξα αυτη και το της λαµπροτητος ταυτης µεγεθος βουλεται. ειπας µοι· “Ταυτα δια µονην την προθεσιν και . µηδεν τω συνηθει προστιθεισα δροµω η την εξ αρχης υπαλλασσουσα πορειαν.. αυτος µοι ποθεν εδοκεις εξερχεσθαι και λαµπροτερος φαινεσθαι. αλλα το οπτικον µαλλον των οφθαλµων αυτου αποκαθαιροµενον. ιδου υπαρξεις απο του νυν αδελφος µου και συγκληρονοµος µου και φιλος µου”. εντυπουµενης οιονει της εµφερειας αυτου ολης τω οπτικω και δια τουτου διϊκνουµενης και αποµασσοµενης και ως εν πινακι εγχαραττοµενης τω νοερω τε και µνηµονευτικω της ψυχης.

τοσουτω πλεον ασυγκριτως η µελλουσα δοξα υπερ την νυν ορωµενην σοι αποκαλυφθησεται”. Πως γαρ και µη εχαιρον. Απο ουν τοτε ουχι µνηµονευων σου και των περι σε ηγαπων σε απο της των τοιουτων µνηµης. Ειτα συ αυτος. γυµνος παρ’ εµου παραχθεις. Ταυτα γαρ προς τα µελλοντα ισον εισιν ιστορηθεντος εν χαρτη ουρανου και ταις χερσι κρατουµενου· οσω γαρ ουτος του αληθινου ουρανου απολειπεται. Τι γαρ εχεις αλλο η εσχες ποτε σον. ειτε εµου µακρυναντος απο σου. Εαν γαρ µη λυθης της σαρκος.προαιρεσιν και πιστιν σου εδωρησαµην σοι και ετι δωρησοµαι. (458) περιπατων. τη ελπιδι µονη. ως απηλθον ποτε προς το την αχραντον εικονα της σε Τεκουσης ασπασασθαι και ταυτη προσεπεσα. εντος της ταλαιπωρου καρδιας µου. ο καλος τεχνιτης και δηµιουργος. ωραθης µοι. αυτος προ του αναστηναι µε. και εισηλθον εν τω πρωτω σκηνωµατι. και τοτε εγνων οτι εν εµοι σε γνωστως εχω. Οθεν µιµνησκοµενος του καλλους της δοξης και των ρηµατων σου. Τη ουν πιστει η ελπις εµφυτευθεισα και εν αυτη υπο της µετανοιας και των δακρυων ποτισθεισα. ερριζωθη και ηυξηθη καλως. φηµι δη της ταπεινωσεως. την ενυποστατον αγαπην. το τελειον ου θεαση. Αλλα γαρ παλιν λυπουµενος και ουτως αυθις ιδειν σε επιποθων. ο Θεος. ουδε επαπολαυσαι ολου αυτου ισχυσεις καλως”. ως εν µια ριζη δενδρου. τοις τοιουτοις αρκουµενος. την σην αγιαν αγαπην ενεκεντρισας. ποθεν νοµισας ελθειν. ειπας. Τεως δ’ ουν εγενοµην παλιν ολος εν εµαυτω. ινα εκεινο λαβων αντ’ εκεινου ταυτα σοι δωσοιµι. παραγεγονως δια της των πειρασµων µαχαιρας. Εµου δε ειποντος· “Και τι τουτου µειζον ειτε λαµπροτερον. Ταυτην ουν ορων οσηµεραι αυξανουσαν και αει . εσθιων. ουκ οιδα. επειτα και υπο του σου φωτος ελλαµφθεισα. πινων και προσευχοµενος. Η γαρ οντως αγαπη συ ει. Εµοι τεως αρκει το ουτως ειναι και µετα θανατον” – “Ως λιαν ει συ µικροψυχος. Ταυτα ειπων εσιωπησας και µικρον µικρον ο γλυκυς και καλος ∆εσποτης εκρυβης εξ οφθαλµων µου. καθεζοµενος. εχειν επ’ αληθειας επιστευσα. τους εις πολυ υψος αναχθεντας περιττους κλωνας των λογισµων αφελων. εκλαιον και εν χαρα διηγον ανεκφραστω γνωρισας σε. ως φως αποτελεσας αυτην. τον Ποιητην των απαντων. ειτε σου απ’ εµου απελθοντος. αλλ’ εν εµοι σε.

ης προς µε εκεκτητο.η ζωη γαρ αυτου εγω ειµι -.”. µη υπο καταιγιδος θραυσθη. ουτως ειναι καγω πιστευω σοι τω Θεω µου και προσπιπτων καθικετευτω σε. µαλλον δε δια ταυτης συ και διδασκων και περιλαµπων µε. καιτοι µη ουχ ουτως οντων των πραγµατων εν τοις επιγειοις και ορωµενοις και εν αυτοις τοις πνευµατικοις πραγµασι και αορατοις. των υπαρχοντων αυτοις κυριους ειναι και επαπολαυειν αυτων και ζην εξεστιν. ως τον ηλιον εν τοις καθαροις υδασι. επειδηπερ. καθοραν µε· και ειθ’ ουτως ιδειν µε. Ει δε µη. µαλλον µεν ουν και µειζονως κατακρινουσι και πλειονα θλιψιν σοι προξενησουσιν. εµου δε της αγαπης και φιλιας ει εκπεσειε τις. “δυνατοι δυνατως ετασθησονται”. ∆εσποτα· “ωσπερ τον ηλιον ορας εν τοις υδασιν. Μη υπο ανεµων σεισθη. (459) εκεινον δε αυτον ουδολως τοτε µαλλον κατω νευων ορας. Ει ουν εγω σε εχω. αλλ’ ευθυς απαντων γυµνουται και τοις εχθροις εµου τε και αυτου αιχµαλωτος παραδιδοται. ως τω πλουτησαντι και δοξασθεντι και υψωθεντι και τω επι γης βασιλει οικειωθεντι. παναγιε Βασιλευ. Και γαρ ουχ ουτω πενητι εκ γενετης αισχυνης αιτια γινεται η πενια. ζην ολως ου δυναται . ειτα παντων εκπεσοντι εκεινων και εις παντελη πτωχειαν κατενεχθεντι. µη υπο εχθρου τινος εκσπασθη. καταξιωθηση και µετα θανατον. “Ακουσον τι” παλιν εφησας. ουδε η εκ ταυτης λυπη επι τοσουτον λυπει. µανιωδεστερον αυτω επεµβαινουσι. µη υπο αµελειας καυσωνος φλεχθη. οπερ ενεκεντρισας εν τω δενδρω της ελπιδος µου. καθα και Παυλος βοα λεγων· “Ο γαρ τις βλεπει. τι και ελπιζει. Τοις µεν γαρ εκπεσουσι της φιλιας και δουλειας του επιγειου βασιλεως εκ τινος αιτιας. ουτω χαιρων διακειµαι. τιµωρουντες. τη δυναµει σου στηριξον. φυλαξον µε τον αµαρτωλον και αναξιον ον (460) ηλεησας. ον εκεινοι λαβοντες υπερ της προτερας αυτου ευνοιας και αγαπης. ως ηδη υπερ πασαν πιστιν γεγονως και ελπιδα. ουτω και το εν σοι γινοµενον νοει µοι και ασφαλιζου σεαυτον και σπουδαζε αει εντος σου καθαρως και τρανως. καταγελωντες και καταπαιζοντες”. µη υπο ραθυµιας και µετεωρισµων . ως ακουεις.οµιλουσαν µοι. ο κυκλος ολος των εργων και κοπων και λογων σου τουτων ωφελησουσι σε ουδεν. Ναι οντως. ωσπερ ειπον σοι. και το φυτον της αγαπης σου. τι πλεον ελπισω.

ως αυτος ηβουληθης απ’ εµου σωµατικως απεχωρισας. ο ποιησας τοσαυτα καλα µετ’ εµου. Συ γαρ οιδας. σον δε αποστολον. ινα κατα την αχραντον και αγιαν και αψευδη σου επαγγελιαν συ ης εν εµοι καγω υπαρχω εν σοι. ∆εσποτα. τω Πατρι και τω Υιω και τω Αγιω Πνευµατι νυν και αει και εις τους ατελευτητους αιωνας των αιωνων. τον αγαπην οντα και ουτω καλεισθαι καταξιωσαντα. Προσπιπτω σοι απο καρδιας. καθως ειπας. τον γαρ συνεργον µου και βοηθον. Αµην. κρατος.ξηρανθη. µη υπο φιλοδοξιας τελεον εξαφανισθη. Συ γινωσκεις µου την ασθενειαν. και συ µεν βλεπεις µε. και σκεποµαι υπ’ αυτης καγω σκεπω και φυλαττω αυτην εν εµοι. τιµη και προσκυνησις. εν αυτη καγω δε οραν σε καταξιουµαι δι’ αυτης. ινα µη εασης µε εις το θεληµα µου. . ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΤΟΥ ΟΣΙΟΥ ΚΑΙ ΜΕΓΑΛΟΥ ΠΑΤΡΟΣ ΗΜΩΝ ΣΥΜΕΩΝ ΤΟΥ ΝΕΟΥ ΘΕΟΛΟΓΟΥ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΟΥ ΚΑΙ ΗΓΟΥΜΕΝΟΥ ΜΟΝΗΣ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΜΑΜΑΝΤΟΣ ΤΗΣ ΞΗΡΟΚΕΡΚΟΥ ΕΡΓΑ ΤΟΜΟΣ ∆ΕΥΤΕΡΟΣ (Β’) ΒΙΒΛΟΣ ΤΩΝ ΘΕΟΛΟΓΙΚΩΝ ΘΕΟΛΟΓΙΚΟΣ ΠΡΩΤΟΣ (13) Και κατα των τιθεµενων το πρωτον επι του Πατρος. οτι ενεκεν τουτου απο παντος ανθρωπου ειµι αβοηθητος. οτι σοι πρεπει πασα ευχαριστια. συ επιστασαι την ταλαιπωριαν και την εις απαν αδυναµιαν µου. νυν µεν ως εν εσοπτρω. ο τουτο και χαρισαµενος και κατεργασαµενος εν εµοι. αλλα εν τη ση αγαπη ιδρυσον µου την ψυχην και εν ταυτη ριζωσαι την σην αγαπην ποιησον ασφαλως. τοτε δε εν ολη τη αγαπη ολον σε. και εν αινιγµατι. Τοιγαρουν δια τουτο σπλαγχνιθητι επι πλειον απο του νυν επ’ εµοι ο πολυευσπλαγχνος Κυριος.

µονον µειζων ο Πατηρ του Υιου. αλλ᾿ ινα θαυµαζωνται παρα των ακουοντων εν ποτοις και συνεδριοις και θεολογοι επιφηµιζωνται· ο και µαλλον λυπει µε και εν αδηµονια ποιει. . Τις τοις αθεατοις και αγνωστοις και παντη ανερµηνευτοις και ακατανοητοις ταυτα εξεθετο. τις εδιδαξε. φησι. Και η ανθυποφορα· µειζονα του Υιου τον Πατερα πως (14) φης. αλληλων πρωτα ειναι ου δυνανται. κενεµβατουσιν και α λεγουσιν ως βεβαια και αληθη και ουτως εχοντα διαβεβαιουνται. αλλ᾿ εκ του διδασκοντος ανθρωπον γνωσιν µυσταγωγουµενοι. πρωτον και δευτερον. αλλα και οσοι τα προς αιρετικους παλαι λαληθεντα παρα των θεσπεσιων θεολογων και γραφη παραδοθεντα αποστηθιζουσι τε και πολυπραγµονουσιν. ως εξ αυτου γεννηθεντος. Ει δε πρωτον βουλει συ τον Πατερα ειπειν του Υιου. Ει δε προτασσεις ολως του Υιου τον Πατερα και πρωτον αυτον ως αιτιον της του Υιου γεννησεως ονοµαζεις. καθ᾿ ο αιτιος εστι της υπαρξεως του Υιου. λεγω σοι καγω πρωτον ειναι του Πατρος τον Υιον· ει µη γαρ ουτος εγεννηθη. Ει αδιαιρετος ην. φησι. ουκ αν πατηρ ο Πατηρ ωνοµαζετο. εννοουντα το φρικτον του εγχειρηµατος και το τοις τολµητιαις αποκειµενον κριµα. Ταυτα της καινης κενοφωνιας αυτων και ασυνετου θεολογιας. Προς ους εικοτως ουκ αφ᾿ εαυτων.Το περι Θεου λεγειν η φθεγγεσθαι και τα κατ᾿ αυτον ερευναν και τα ανεκφορα ποιειν εκφορα και τα πασιν ακαταληπτα ως καταληπτα υπεµφαινειν τολµηρας αν ειη και αυθαδους ψυχης ενδειγµα. τις ενενοησε µετρα και βαθµους.λεγω δε αντι του πρωτος -· εκ του Πατρος γαρ. ουχ ινα πνευµατικην τινα ωφελειαν καρπωσωνται. ειπωµεν ωδε. Οια δε φασι των θειων κατατολµωντες! Κατα τουτο. µειζων ο Πατηρ του Υιου . και κατα τουτο µαλλον και µειζονα. τω υπηχουντι ανωθεν πειθοµενοι Πνευµατι. µειζον και ελαττον εν αυτη. Και τουτο πασχουσιν ουχ οσοι αφ᾿ εαυτων τι λεγειν τολµωσι µονον περι Θεου. ω ουτοι. την αιτιαν δι᾿ ην ταυτα προς των θεολογων ελεχθησαν προς αιρετικους αγνοουντων· την γαρ δυναµιν των γεγραµµενων νοησαι µη ικανως εχοντες. η το παν εκ του µη οντος παραγαγουσα. Τα γαρ αει ηνωµενα και αει ωσαυτως οντα. και εστι και εσται αει η παναγια Τριας. και το ειναι του Υιου αιτιον αποβαλλοµαι. Οτι δη.

Ουτε γαρ πρωτον. Αιτιον γαρ του γεννωµενου υιου τον πατερα ειναι επι της σωµατικης γεννησεως λεγοµεν· επι δε της θειας και ανυπαρκτου υπαρξεως και αγεννητου γεννησεως και ανυποστατου υποστασεως και υπερουσιου ουσιωσεως. . το γε νυν εχον και αυτο παραιτουµεθα· τα γαρ αει. ει µη που υπονοιαν εµποιεις οτι ην ποτε ο Θεος µονος. ως νουν λογου και πηγην ρευµατος και ριζαν των κλαδων αυτης. πρωτον δε ουδαµως. και τηνικαυτα το αιτιον λεγειν σε τον Πατερα δεξοµεθα. ινα µη τον αριθµον πλεονασωµεν. Ορας εις οσας ατοπιας. (15) τον λογον οικονοµουντες εν κρισει. οτε ουκ ην Υιος. και οτι εγεννησεν αυτον υστερον αιτιος γενοµενος της αυτου υπαρξεως. ο πρωτον λεγων αναγκη και δευτερον ονοµασαι και τριτον. πως πρωτος του συναϊδιου κληθησεται. η τι ετερον ειπω ουκ οιδα. Η τοινυν το πρωτον λεγειν του Υιου τον Πατερα αποδραθι. ωσπερ ειρηται. Το γαρ µετρειν τα αµετρητα και τα αρρητα λεγειν και τα αφθεγκτα φθεγγεσθαι επισφαλες υπαρχει και επικινδυνον. εκ των τοιουτων εµπιπτοµεν συζητησεων. Ει δε αιτιον λεγεις του Υιου τον Πατερα. φηµι καγω. ινα µη λεγω βλασφηµιας. η τουτο σου λεγοντος. και µετα των λεγοντων ασεβων τον Υιον υπο του Πατρος γεγενησθαι ποιει· τουτο γαρ και το µονον εννοησαι πασης αθεοτητος και ασεβειας εστιν. ηνωµενα και αει ωσαυτως οντα αλληλων αιτια ειναι ου δυνανται. Τοιγαρουν και επι της αρρητου και θειας του Θεου Λογου γεννησεως αιτιον µεν του Υιου λεγοµεν τον Πατερα. µητε ποτε γεγονως η γενοµενος πρωτος του συναϊδιου και συναναρχου Υιου. ο δε µητε προων. ως και ο Υιος εν ολω τω οµοουσιω Πατρι. και θελων εγεννηθη η µη θελων. και θελοντος του Πατρος η µη θελοντος. ουτε δευτερον. οπερ εν τη παναγια Τριαδι εµφασιν ολως ουκ εχει λεγεσθαι.Υπονοιαν γαρ παρεχεις οτι ουκ ην ο Υιος προ του γεννηθηναι. Μη δη εννοησης προϋπαρξαι ποτε του Υιου τον Πατερα και ουτε πρωτον ουτε µειζονα καλεσεις αυτον του Υιου· το γαρ προϋπαρξαν πρωτον αν κληθησεται του εξ αυτου γεννηθεντος η προελθοντος η ποιηθεντος. εις τρεις θεους την αδιαιρετον και µιαν θεοτητα διαιρουντες. ως ασεβουντα. οπερ σε πορρω του Θεου και της αληθειας απαγει. και εγνω οτι εγεννηθη και πως η ουδαµως. αλλ᾿ ολος ων εν ολω τω οµοτιµω Υιω.

Ουχ οτι ουκ ην η τα παντα παραγαγουσα τρισυποστατος θεοτης. ω συ. και ο κοσµος σε ουκ εγνω. φησιν. αλλ᾿ ο Λογος. ∆ια τι δε ουκ ειπεν ο Υιος.ουτε τριτον. ινα και δευτερον τουτου τον Υιον αποδειξης και τριτον αυθις το Πνευµα το Αγιον. “Πνευµα. Ει ουν πνευµα “Θεος και το πνευµα ο Κυριος εστι. δοξασον σου τον Υιον. ουκ ελασσον. καινε θεολογε. κηρυσσων ηµιν ως αλλος τις θεολογος του πρωην βαθυτερος τε και τω Υιω του Θεου οικειοτερος ετερον ευαγγελιον. καν το Πνευµα προταξης. διδως ηµιν και τω κοσµω παντι το πρωτον εν τω Πατρι. Ιησου. ειπε. ο την τριθεΐαν ηµιν δογµατιζων υπουλως. διδως και λεγης και αριθµης. και τουτου βαθυτερα υπο της αυτοσοφιας. Ιωαννης “Εν αρχη ην ο Λογος” εφη θεολογων. η ινα διδαξη ηµας οτι ουτε Υιος απο τινος εγνωριζετο προ του κατελθειν και σαρκωθηναι τον Θεον Λογον. Συ δε. ινα και ο Υιος σου δοξαση σε” και· “Εγω και ο Πατηρ . ολην εν αυτω ευρησεις και των συναϊδιων ως οµοουσιων την συµφυΐαν. Και ορα ως ακαταληπτα τα της θειας φυσεως τοις ανθρωποις ηµιν. Ει βουλει δε και αλλως γυµνασαι τον λογον και µαθειν ως ακαταληπτος εστιν ο εκ του µη οντος το παν ουσιωσας Θεος. του Υιου και του Πατρος. που η πατροτης ενταυθα και η υιοτης. ο Θεος” και παλιν· “Το δε πνευµα ο Κυριος εστιν”. Και ο Υιος· “Πατερ δικαιε. και ουχ ο Πατηρ. ινα και πρωτον και µειζον µοι εν τη θεια και ακαταληπτω φυσει. εγω δε σε εγνων” και αυθις· “Εγνωρισα σου το ονοµα τοις ανθρωποις” και παλιν· “Πατερ. ουκ ειπεν η θεολογος φωνη. αλλ᾿ οτι ουπω ην γνωρισθεν το της οικονοµιας µυστηριον. µυσταγωγηθεις. Της βλασφηµιας! Πως. ο επιστηθιος του Χριστου· “Εν αρχη ην ο Πατηρ”. ουτε Πατηρ ο Θεος. (16) εστιν εννοησαι η ειπειν εν τη αδιαιρετω και ασυγχυτω Τριαδι· αφθεγκτα γαρ παντη και αρρητα και ακατανοητα τα της θειας και υπερουσιου φυσεως και ανθρωπινω νοΐ ακαταληπτα. αλλ᾿ “Εν αρχη ην ο Λογος”. Μετα γαρ την ενανθρωπησιν του Θεου Λογου και Πατηρ ο Θεος και Πατηρ εγνωρισθη ηµιν τοις πιστοις (17) και Υιος Θεου ο σαρκωθεις δι᾿ ηµας Θεος Λογος κατα το υπο του Πατρος ανωθεν ειρηµενον· φησι γαρ· “Ουτος εστιν ο Υιος µου ο αγαπητος· αυτου ακουετε”. ου µειζον. ει γε και ουτως θεολογειν εξεστι.

αναρχος. Ινα δειξη το εν πασιν ισοτιµον και οµοδοξον εαυτου µετα του Πατρος και οτι ουτε “Πατηρ πρωτος. τα αγγελοις και πασαις ταις ουρανιαις δυναµεσιν ακαταληπτα και ανεκφορα εξερευναν και πολυπραγµονειν. αλλ᾿ ως απιστοι τινες και παντη των του Χριστου µυστηριων αµυητοι ουτω και φρονουµεν και αφειδως λαλουµεν αναισχυντω ψυχη τα περι Θεου. καν αιτιος του Υιου. οι γη και σποδος. Μια γαρ θεοτης η µια Τριας και τουτο δια τα προσωπα. ω ουτος. Ει γαρ εν εξ αρχης η Τριας και τουτο καλειται κατα τας υποστασεις Τριας.εν εσµεν”. µη προϋπαρξαντος τουτων ενος ουδαµως πως. η των αµφοτερων του Πνευµατος. Ινα δε µη τη µακρα σιωπη (18) ληθην Θεου παντελη νοσησωµεν και ως αθεοι τινες εν τω κοσµω διαξωµεν. Τι τουτο. ακαταληπτος. Ηµεις δε. Και σκοπει µοι συνετως των ρηµατων την δυναµιν. και τας υποστασεις καλειται· επει δε µεριζεται µεν αµεριστως. ο τα της θειας φυσεως µη φειδοµενος ερευναν· πιστευεις οτι εστι Θεος τρισυποστατος. νοειν τε και επινοειν και αναπλαττειν ου φριττοµεν. η του Πατρος αυτου του Υιου. Τοιγαρουν εις Θεος η Τριας. ως αν συνεχη την περι αυτου µνηµην αναλαµβανοντες δοξαζωµεν την αυτου αγαθοτητα και την περι ηµας φιλανθρωπον οικονοµιαν αυτου. ινα και πρωτον του ετερου το ετερον γενηται· συνδροµον γαρ την αναρχον εσχον αρχην και συναΐδιον. . Ει τοινυν και µετα την σαρκωσιν του Θεου Λογου εν ο Υιος και ο Πατηρ εισι. καν εκ του Πατρος. µητε νοηθηναι παρ᾿ ηµων µητε ρηθηναι δυναµενη. πολλω µαλλον προ της σαρκωσεως. αναρχος. καν εκ του Πατρος εκπορευηται. ινα το προϋποσταν πρωτον του εξ αυτου λαµψαντος γενηται. Λεγει γαρ· “Εγω και ο Πατηρ εν εσµεν” και προεταξεν εαυτον του Πατρος. συνεχωρηθη ηµιν κατα το εγχωρουν τη ανθρωπινη φυσει λαλειν τα περι Θεου και των θειων καθως απο των θειων αποστολων και των θεοπνευστων πατερων ηµων εδιδαχθηµεν. ωσπερ ειρηται. Ειπε ουν µοι. ουτε δευτερος ο Υιος. αµεριστος. ακτιστος. αρα το εν ουτε εαυτου πρωτον δυναται ειναι. µια καλειται Τριας ο Θεος. ουτε των συν αυτω υποστασεων· ουδε γαρ προϋπεστη του ετερου το ετερον. ουτε τριτον το Πνευµα το Αγιον. η του Υιου αυτου του Πατρος. ωσπερ εαυτους οιονει αγνοησαντες εις αµετριαν επεκτεινοµενοι. αφραστος. ηνωται δε ασυγχυτως.

ακτιστος. αναρχος. ουτω και την περι αυτου γνωσιν φιλανθρωπως και καθ᾿ οσον συµφερει δωρησεται. µητε λογω ρητος. ειτε ενσωµατα. αλλα το εαυτον αφεις επισκεπτεσθαι. ως αν η γνωσις την διχα γνωσεως πιστιν επιβεβαιωση και βεβαιωθη δια της γνωσεως ο τον λογον κατηχηθεις και πιστευσας οτι εστι Θεος. αλλα αει ων. ειτα και τον ανθρωπον τουτων απαντων εποιησεν εσχατον. ψυχην τε και νουν και λογον χαριζεται. (19) την ακαταληπτον αυτου φυσιν τολµηρα και αυθαδει περιεργαζη ψυχη. επιγνωναι το οιος και οσος και οπως εγεννηθη ολως δυνησονται. δια . φησιν. ειτε αγνοουµενα. ειτε ασωµατα. καθα πασαι των ουρανων αι δυναµεις. ειπε. µητε νω καταληπτος. Αµηχανον ετερως τουτο γενεσθαι πασι παντη αδυνατον. εις ον δια του λογου της διδασκαλιας επιστευσεν. τα κτιστα τον ακτιστον. Ει γαρ ακτιστος. µονος Θεος η Αγια Τριας. και αει ων και προ παντων ων. ειτε αορατα. και τον αναρχον τα υστερον παρ᾿ εκεινου λαβοντα την υπαρξιν. ειτε γινωσκοµενα παρ᾿ ηµων. δι᾿ εσοπτρων. ει µη οσον παντως ο ποιητης αυτος των ποιηθεντων εκαστω. µητε χρονων η αιωνων ποτε εσχηκως. ειτε ορατα. ωσπερ δη πνοην και ζωην. και ουδεν εστιν η των εν τω ουρανω η των επι της γης η των εν τοις καταχθονιοις ο µη παρηχθη και γεγονεν εξ ουκ οντων. οτε δε ηβουληθη. Ει ουν τουτο πιστευεις οτι ην. ανεξιχνιαστος. Αλλως δε πως ειποις αρα το ποιηθεν εκ Θεου τον εαυτου ποιητην επιγνωναι. Ου φριττεις µη που σκηπτος ανωθεν κατελθων παραναλωµα σε ποιησει πυρος. Αλλα γαρ και το µετρον της γνωσεως κατα το µετρον της πιστεως ηµιν τοις πιστευουσιν εις αυτον δεδωκεν. αορατος. δια της οµοουσιου και αδιαιρετου Τριαδος της µιας παρηχθη θεοτητος. πω. δι᾿ αινιγµατων. και αει και προ παντων ην η τρισυποστατος µονας ο Θεος. ωσπερ και ην. τι και αυτος ου σιωπη και φοβω τον δηµιουργον προσκυνεις. και οτι ην αει ο αυτος. Ναι. Ταυτην ουν δια ποικιλων και πολυτροπων σηµειων λαµβανουσιν οι πιστοι. τα παραχθεντα τον παραγαγοντα και τα γεγονοτα τον αει οντα. Ουδαµως. παντα δε. αναρχος. ακαταληπτος. µονος δε ο τουτων ποιητης και κτιστης Θεος ακτιστος. µητε αρχην ηµερων. τον ουρανον και την γην και παντα τα εν αυτοις εκ του µη οντος εις το ειναι παρηγαγε και τας ουρανιους πασας δυναµεις εποιησεν.

ο και παραγαγων ηµας χουν λαβων απο της γης. ως εν οντων αµα των τριων και εις εν πνευµα ζωης δοθεντων ηµιν ωσπερ ουν εν τουτοις ου προϋπηρξεν εν ουδε προϋπεστη του ετερου το ετερον. ωσπερ τους αποστολους. ως αρρητος και ανεκφραστος. δι᾿ ελλαµψεων αµυδρων. (21)µη προϋπαρξαντος ενος εξ αυτων µηδε προϋποσταντος. δι᾿ ων και ορωµεν.µυστικων και ανεκφραστων ενεργειων. χουν λαβων απο της γης. και επιγνωσιν των µελλοντων αγαθων.το γαρ ειπειν οτι “επλασεν ο Θεος τον ανθρωπον. και ενεφυσησεν εις το προσωπον αυτου πνευµα ζωης και εγενετο αυτω εις ψυχην ζωσαν” δεικνυσιν οτι συνυπηρχε τη ψυχη ο νους ηµων και ο λογος. οι καταξιωθεντες ειναι πιστοι. και ετερων πολλων εξ ων καθ᾿ εκαστην αυξει η πιστις των τοιουτων και εις αγαπην Θεου ανεισιν. ειδεναι και φρονειν και λεγειν δυναµεθα. ουτως ουδε εν . οσα µεν οι απιστοι αγνοουσιν. Εκ τουτων ουν και των τοιουτων πληροφορουµεθα και βεβαιουµεθα οτι αυτος εστιν ο τα παντα ποιησας Θεος. υιοθεσιαν τε και αυτο το ενδεδυσθαι Χριστον και το ειδεναι τα µυστηρια Χριστου και το γνωναι το περι ηµας της οικονοµιας αυτου µυστηριον και απαξαπλως παντα. οτι ωσπερ τον νουν τον ηµετερον και την ψυχην και αυτον ηµων τον ενδιαθετον λογον εν τη πλασει του σωµατος ηµων αµα παρηγαγε. και της βασιλειας των ουρανων επιτευξιν. ακτιστος και αιωνιος και αΐδιος και ακαταληπτος εστιν ο Θεος. ο κατ᾿ εικονα και καθ᾿ οµοιωσιν αυτου ποιησας ηµας και το σκοτος της αγνωσιας αποδιωξας ηµων· και αυτος εστιν ο τα υπερ ηµας εκ των καθ᾿ ηµας αµυδρως πως καταξιωσας ως εν σκια υποδειξαι ηµιν αφ᾿ ων και εµαθοµεν. δια θεωριας των λογων της κτισεως. Ου µονον δε· αλλα γαρ και πληροφορει αυτους ο Θεος. παρ᾿ ων και πιστευοµεν. ο νουν και λογον και ψυχην νοεραν ηµιν χαρισαµενος. δια της αποστολης και παρουσιας του Αγιου Πνευµατος· (20) και φωτιζονται τελεωτερον και διδασκονται δια του φωτος. Πασαν γαρ γνωσιν και επιγνωσιν και παντα λογον σοφιας και λογον γνωσεως µυστικωτερας. δια θειων αποκαλυψεων. δια µονου του Πνευµατος εκδιδασκονται. προς δε και θαυµατων ενεργειαν και προφητειας χαριν και γενη γλωσσων και ερµηνειαν γλωσσων. αντιληψεις τε και κυβερνησεις πολεων και λαου. . µιας ουσιας οντων και φυσεως. ηµεις δε.

Πως δε Τριας η ποτε η οποια και ποδαπη. οι φθαρτοι. µητε των ορωµενων. ωσπερ ουδε οιδαµεν. (22) ουκ αν τολµηρως περι Θεου εφθεγγοµεθα· το γαρ περι Θεου και των θειων λεγειν αφωτιστους οντας ηµας και κενους Πνευµατος Αγιου. ηµεις οι ορατοι και κτιστοι. οι αισθητοι. αλλ᾿ αµα τα τρια εν. η οποιοι εσµεν και ποδαποι. ωσπερ τειχος µεσον ηµων και Θεου των αµαρτιων ηµων προκειµενων και διειργοντων ηµας απ᾿ αυτου. Ει δε ουκ ισµεν. Ει γαρ µη εαυτους ηγνοουµεν. Και ταυτα. Πατηρ. η Αγια Τριας. εις ην βεβαπτισµεθα· ο εκ των εις ηµας γεγενηµενων ενεργειων και χαρισµατων του Πνευµατος και εξ αυτων των ιερων θεσµων τε και ευαγγελιων εβεβαιωθηµεν. προϋποσταν των τριων εν. του µετα οιησεως και υπερηφανιας διδασκειν επιχειρουντος τα του Πνευµατος ανευ Πνευµατος. ουδε πατειν την γην αυτην αξιους αν ηµας εαυτους ελογισαµεθα πωποτε. Του γαρ φραγµου ισταµενου και χωριζοντος ηµας απο του φωτος. περι ων ουκ οιδαµεν λεγοντες. ειπε µοι. και το εν ωσαυτως αει τρια. Και εικοτως· ει γαρ εαυτους ακριβως εγινωσκοµεν. Υιος και Αγιον Πνευµα. η που και ποθεν φεροµεθα. οι κτισθεντες ουκ ισµεν ηµεις. η που απαγοµεθα και τινες εσµεν εν αληθεια επιγνωσοµεθα. µητε των αορατων. Το γαρ µη ον των γεγενηµενων απαντων µηδεν. αλλα τουτο µεν αφεντος. δια µονης δε . πως ειδεναι δυναµεθα. η ουσα κτιστις των ολων. ουδε εις ουρανον ατενισαι. Ουδε γαρ εσχε ποτε ο ποιητης της εικονος Θεος. οι τυφλοι και αφωτιστοι. αγνοιαν ηµων εαυτων εµφανιζει. Τι γαρ ακαθαρτοτερον. αλλ᾿ υπο γην κατορυξαι προεθυµηθηµεν αν. πως εν σκοτει διαγοντες εαυτους καταµαθειν ισχυσοµεν. τρισυποστατος ων. πολλω µαλλον τον οντα ασυγκριτως υπερ ηµας. Τουτο τοιγαρουν οµολογουντες πιστευοµεν και πασιν αλλοις οις ου τολµηρον τα περι Θεου λεγειν και ερευναν διαµαρτυροµεθα οτι εστι Θεος τρισυποστατος. ου µονον ου γνωναι Θεον δυνηθωµεν. ουδε το φως του κοσµου τουτου βλεπειν. Ει δε ηµας αυτους αγνοουµεν. Τι µιαρωτερον του µη µετανοησαντος και προκαθαραντος εαυτον.τη αγια και οµοουσιω και οµοτιµω Τριαδι προϋπηρξε του ετερου το ετερον. ο Θεος. ποσων εσµεν σκηπτων αξιοι. αλλ᾿ ουδ᾿ οτι ανθρωποι εσµεν εισοµεθα. ο ει µη δια µετανοιας ανελωµεν η και υπερβωµεν.

ετι δε την απο ψυχης ταπεινωσιν. Της µανιας! Ουδεις αναµαρτητος. ως ειποντι· “Θησω τον θρονον µου επι των νεφελων και εσοµαι οµοιος τω Υψιστω”. Και ει ενδιαθετω γνωµη ψυχης υποκατω παντων εαυτον εσχες. α την µεν αγνοιαν αποδιωκουσι. την υποταγην. το απλαστον και ανυποκριτον ηθος. Ει γαρ και µηδεν ετερον αµαρτησας εστιν.της ψευδωνυµου γνωσεως και της εξω σοφιας βουλοµενου θεολογειν και περι των οντων και αει ωσαυτως οντων τολµηρως διαλεγεσθαι. “και υστερουνται της δοξης του Θεου. δειξον µοι την γνησιαν υπερ των ηµαρτηµενων εξοµολογησιν. Εις τοσουτον γαρ ανοιας εξωκειλαν των τοιουτων τινες. την (23) εν τοις ευτελεσιν εργοις υπακοην. καγω σου των λογων γνωρισω την δυναµιν. την προς τον αναδεξαµενον σου τους λογισµους πνευµατικον πατερα πιστιν ειλικρινη. ο λεγων µη ηµαρτηκεναι. Ει δε. ουδεις αναµαρτητος ει µη εις ο Θεος και παντες ηµαρτον και υστερουνται της δοξης του Θεου. το ασχηµατιστον. επειτα των υπερ ηµας και των θειων των τοις αµετανοητοις αθεατων και αγνωστων µυστηριων. οπερ αδυνατον. ωστε µηδε λεγειν µηδε νοµιζειν ηµαρτηκεναι αυτους. ει µη εις ο Θεος· “Παντες γαρ” φησιν “ηµαρτον” ο θειος Αποστολος. αφ᾿ ων και δι᾿ ων η καθαρσις επιγινεται της ψυχης τω σπουδαιω και η των του Θεου µυστηριων επιγνωσις. την εν τοις ασθενουσι διακονιαν. την δε γνωσιν οµου προστιθεασι· γνωσιν δε λεγω την περι ηµας πρωτον και των καθ᾿ ηµας. οθεν η διηνεκης κατανυξις και τα χαροποια δακρυα τικτονται. ει και πασαν εγκυκλιον διελθοι φιλοσοφιαν· ει δε µη ταυτης εν µετοχη γενηται πλουσια εν σκοτει βαθυτατω διαξει της αγνωσιας τον της ζωης αυτου χρονον. Ο γαρ καρπος και το εργον της µετανοιας ταυτα εισιν. φηµι δη της καθ᾿ ηµας πιστεως. Ει γαρ και εν γραµµασι κεινται και παρα παντων τα θεια και περι των θειων πασιν αναγινωσκονται. δικαιουµενοι δωρεαν τη αυτου χαριτι”. την εν τοις υποδεεστεροις των αδελφων υπηρεσιαν. . Ει δε ηµαρτηκεναι οµολογεις. τουτο δε αυτο µονον υποδικον κρισεως αιωνιου καθιστησι τον τοιουτον. κατα το οσιον λογιον. και τοτε λαλει περι θειων και ανθρωπινων πραγµατων. επειδη “ακαθαρτος παρα Κυριω πας υψηλοκαρδιος”. ην ουδεις αν πλουτηση προ της εργασιας των ειρηµενων.

. Ουτος δε ο χειρι Θεου πλασθεις. πως τα κατ᾿ αυτην η τα περι αυτην αλλοις εκδιηγησεται.ει τι γαρ και οιδε. ως οραται. Παντα γαρ. ωσπερ εξεστηκοτες και εκφρονες τας εαυτων ηµερας οι δυστυχεις διερχοµενοι και µηδεν των του Χριστου µυστηριων ειδοτες. και τοσουτον. και ειδεναι τι δοκει µηδεν ολως ειδως. και ουτοι. ∆οκουντες γαρ ειναι σοφοι. Τοινυν και δοκουσι βλεπειν µη βλεποντες οι τοιουτοι και ακουειν µηδολως ακουοντες και συνιεναι ασυνετοι οντες. Και καθαπερ εκαστος των απιστων φρονειν οιεται µη φρονων. δεξια τυχον η αριστερα. Πως περι ων ουκ οιδε και ουκ εθεασατο πωποτε ειπειν καθολου τολµησειεν. µωροι τω οντι γεγονασιν. Και εικοτως· “Το γαρ µυστηριον µου. ο και χειρον πασης αγνωσιας εστιν – ουτως. φηµι δη της µακαριας ταπεινοφροσυνης. οιµαι.αλλα µονοις εκεινοις ταυτα αποκαλυπτονται τοις θερµως µετανοησασι και δια της ειλικρινους µετανιας καλως καθαρθεισι. Αρα ουχι και αυτων των τετραποδων κτηνων αλογωτερος εσται και πανταπασι κτηνωδεστερος. ως ποταµος πολυρρους κατακλυζων τας φρενας των εναντιων. βαδιζων και προευοµενος και τοις ιχνεσι του Ιησου και Θεου µη καταδεχοµενος επεσθαι. ο παρεκλινων και εξω που. ως δει· ων της οιησεως και υπερηφανιας ρυσαιτο ηµας ο Θεος Ισραηλ και µιµητας γενεσθαι της αυτου ταπεινωσεως αξιωσοι. Ταυτης ουν της οδου. καθ᾿ οσον η αναλογια και το µετρον υπαρχει της αυτων µετανοιας οµου και καθαρσεως· οις και φανερουνται τα βαθη του Πνευµατος και αφ᾿ ων ο λογος πηγαζει της του Θεου σοφιας και γνωσεως. πως εις τον νυµφωνα αυτου συν αυτω εισελευσεται. ο λογω και αυτεξουσιοτητι παρ᾿ αυτου τιµηθεις. . ουδε την ιδιαν επεγνω ασθενειαν. αρα του τοιουτου ανθρωπου εστιν επι της γης αφρονεστερος. (24) φησιν. ουκ εις δεον εχρησατο τη αξια. και τους ιδιους ορους εκαστον αυτων ουχ υπερβαινει ποτε. αισθησιν των αναγινωσκοµενων λαβειν µη δυναµενοι. Ει δ᾿ επιχειρησειε περι τοιουτων και τηλικουτων διδασκειν. εµοι και τοις εµοις”. τα αλογα ζωα την εαυτων φυλαττει και φυσιν και ταξιν. Μη θεασαµενος δε ταυτην. κακως οιδεν. Τοις δε γε αλλοις απασιν αγνωστα και κεκρυµµενα υπαρχει και µηδολως αναπτυσσοµενα υπο του διανοιγοντος τον νουν των πιστων εις το συνιεναι τας γραφας.

και εις ουρανους η και υπερ τους ουρανους ειναι οιοµενος και υπερανω αυτων ιστασθαι φανταζοµενος. Ανελθων δε οδωδως και βρυων φθοραν. ο δε ανθρωπος. η των κτηνων αυτων ισον η ολως αισθησιν εχοντα. πως εζησας και ισχυροτερος γεγονας του θανατου και τας εκεινου χειρας διαδραναι εξισχυσας. και δια ποιων των επιστηριγµατων και επιβασεων. αλλα δια υπερηφανιας και επαρσεως· οιονει πλινθους της ψευδωνυµου γνωσεως αλλοθεν αλλους συλλεξας και δι᾿ επιµονου µελετης εξοπτησας αυτους. δια φιλοδοξιας τε και ανθρωπαρεσκειας µετα οιησεως οικοδοµησας αυτους. ουτως οιµοι και ουτος.ουδε ενεµεινεν εν τοις υπο του Θεου εντεθεισι τη φυσει αυτου αγαθοις. δια µιας εντολης Θεου παραβασιν ου µονον της αγγελικης εκεινης διαγωγης. ει εκ του αδου πρωτον ανηλθες και προς τη γη γεγονας. θεοι γενεσθαι προεθυµηθησαν. ουδε εντος των ιδιων ορων εστη (25) η τα εαυτου συνηκεν· αλλ᾿ ως ο Εωσφορος η και ο Αδαµ υστερον. και πως τουτο σοι παθειν εξεγενετο. δια τινων δε και οποιων των συνεργησαντων και βοηθησαντων προς την αναβασιν. αλλα διδασκειν επιχειρων. πυργον θεολογιας και πνευµατικης γνωσεως κτησασθαι προσεδοκησε· προς δε. ου δια ταπεινωσεως και χριστοµιµητου πολιτειας προς υψος πνευµατικης γνωσεως ανελθειν ηβουληθη. Αλλα γαρ ειπε µοι. Τον τοιουτον ουν τις αρα καλεσειεν ανθρωπον. ο µεν αγγελος ων. περι του ποιησαντος τον ουρανον και την γην και παντα τα εν αυτοις διαλεγεται. µαλλον δε υπο του θανατου (26) κρατουµενος και νεκρος ων ετι. πας τις ο περι Θεου και των θειων µη διδασκεσθαι. τους ορους της ιδιας φυσεως υπερβας και των υπερ αυτον επιθυµησας και φαντασθεις. αλλα και της αιωνιου ζωης. τι πεισονται αρα οι εξ αυτου γεννωµενοι απαντες και ετι του χοϊκου την εικονα φορουντες και θεολογειν αναγνως επιχειρουντες. Ει γαρ ο κατ᾿ εικονα Θεου πλασθεις ανθρωπος και καταξιωθεις ισαγγελου και αθανατου ζωης. Ειτα διδαξεις ηµας πως παλιν ανηχθης απο της . Φρασον ουν ηµιν και ειθ᾿ ουτως ερεις παντως και πως µετα το ανελθειν εκ του αδου και επιβηναι τη γη της τε φθορας απηλλαγης και της καταρας ηλευθερωθης. θανατω και φθορα και καταρα καταδικασθεις. δικαιως απεστερηθη. κατεπαρθεντες του ποιητου.

ελλ᾿ ετι . ωσπερ τον Ενωχ. υπερεβης αυτους. Ινα διδαξη ηµας οτι και ο νους ηµων δεεται τινος παντως του αναφεροντος αυτον εις τον ουρανον και τα εκεισε θεαµατα υποδεικνυοντος αυτω και τα µυστηρια του Θεου εκκαλυπτοντος· ως γαρ ουκ ενδεχεται ανευ πτερυγων εις υψος πετασθηναι πτηνον. ως µαινοµενον και εκφρονα και δαιµονωντα σε αποστραφησοµεθα. ποιοις πτεροις πετασθεις υψωθης προς ουρανους. αλλα απο του βιου και των πραξεων αυτου προτερον βεβαιουµενους. ποιου αρµατος επιβας. ουτε ο ∆εσποτης ηµων και Θεος ανευ της υπολαβουσης αυτον νεφελης του Πνευµατος. µεταθειναι απο της γης εις ουρανον ισχυε και αυτος παλιν ο ∆εσποτης ανευ νεφελης και των συνεποµενων αγγελων εις ουρανους ανελθειν ηδυνατο. εν σωµατι ων χωρις σωµατος. αλλ᾿ ει και νεκρους ανιστα. Αλλως δε και ινα δι᾿ αυτων των εργων πιστωσηται την του δουλου και την ιδιαν ο ∆εσποτης αναληψιν και εις ουρανους ανοδον και διδαξη ηµας µη λογοις µονοις εξαπατασθαι και παντα ανθρωπον πιστευειν πνευµατικον εαυτον ειναι λεγοντα. ουτως ουδε νουν ανθρωπου αναβηναι (27) προς τα εξ ων εξεπεσεν. ως δαιµονα αυτον αποστρεφεσθαι και µισειν. και µαλιστα εαν ταις του Κυριου και των αποστολων και των αγιων πατερων διδασκαλιαις συναδωσιν οι λογοι αυτου και αι πραξεις. καν µυρια αλλα θαυµατα επιδεικνυται. επειδη ουτε Ηλιας ανευ του φλογερου αρµατος εκεινου σωµατικως προς ουρανον ηρθη. Ει δε χωρις των ειρηµενων τουτων. ποιαις χρησαµενος βαθµισι. ποια σε νεφελη υπελαβε. ∆ειξον ηµιν ταυτα και διδαξον υπερ των τοιουτων ηµας και τοτε δεξοµεθα σε περι Θεου µετριως πως και µετα φοβου και τροµου λεγοντα. των αει µυστικως γινοµενων εν τοις εις ανδρα τελειον εις µετρον ηλικιας του πληρωµατος αναδεδραµηκοσι Χριστου. Καιτοι και τον Ηλιαν αυτον διχα του οφθεντος αρµατος. και τηνικαυτα προσδεχεσθαι και ακουειν τους λογους αυτου ως λογους Χριστου· ει δ᾿ ουν. αλλα τουτο ου ποιει. ει µη τον προαγοντα και αναφεροντα αυτον σχη. Τι τουτο.γης. και µαλιστα οταν νουθετουµενον µη καταδεχοµενον ορωµεν µεταθειναι το ιδιον φρονηµα. και προ της πραξεως των εντεταλµενων υπο Θεου φθεγξασθαι τολµηρως επιχειρησεις.

δι᾿ ης και ζωµεν και γινωσκοµεν και νοουµεν. Ο ανωθεν ειληφως την του Θεου αινεσιν εν τω στοµατι δια παντος περιφερειν. ος εστιν ο αρτος ο εκ του ουρανου καταβαινων. υπο του αρτου δηλαδη της ζωης διηνεκως τρεφοµενος τε και δυναµουµενος. την εν Πατρι και Υιω και Αγιω Πνευµατι της µιας θεοτητος και ασυγχυτου και αδιαιρετου Τριαδος. εν παντι ευχαριστειν. αποτρεποµεθα τας διακενους των εις µηδεν ετερον ευκαιρουντων. αδιαλειπτως προσευχεσθαι. καν ειτε πινη. εν η βεβαπτισµεθα. νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων· αµην. ενθα παντων ευφραινοµενων η κατοικια και ο χωρος (28) των εορταζοντων εν Πνευµατι. υφ᾿ ην και εσµεν και εις αιωνας αιωνων εσοµεθα. κενοφωνιας· κρατουµεν δε την οµολογιαν ηµων της πιστεως ασινη και ακραδαντον. τιµη και προσκυνησις. καν ειτε εσθιη. παντα εις δοξαν Θεου ποιειν.εµµενοντα τη πεπλανηµενη γνωσει αυτου και εις ουρανους οιοµενον το πολιτευµα και την διαγωγην εχειν. η πρεπει πασα δοξα. δυναται δε και κατα την αποστολικην υποθηκην παντοτε χαιρειν. Του τοιουτου καθευδοντος η καρδια . Τοινυν και ο γενεσθαι τοιουτος αξιωθεις απο του Θεου δυναται εντετυπωµενην απαξ και οιονει εσφραγισµενην τω ηγεµονικω της ψυχης την περι Θεου εννοιαν εχειν δια παντος ενυπαρχουσαν τη ψυχη. περι ου ειρηται· “Πλατυνον το στοµα σου και πληρωσω αυτο”. Ουτω γαρ ανωθεν υπο των αποστολων Χριστου και των θεσπεσιων πατερων ηµων της θεοπνευστου µυσταγωγηθεντες διδασκαλιας. ΘΕΟΛΟΓΙΚΟΣ ∆ΕΥΤΕΡΟΣ (29) Και κατα των επιχειρουντων θεολογειν ανευ Πνευµατος. η εις το περιεργαζεσθαι και πολυπραγµονειν τα και αγγελοις ανεφικτα. ο ανοιγων το στοµα αυτου και ελκυων πνευµα ζωης. ως εξ αυτης εσχηκοτες το ειναι και το ευ ειναι της το παν εξ ουκ οντων παραγαγουσης σοφια. ευρυχωροτερον σπουδαζει τουτο καθ᾿ ωραν ποιειν εις αφθονωτεραν υποδοχην του λογου της ζωης. ην ανωθεν παρ᾿ αυτων παρελαβοµεν. µεθ᾿ ης και µετασταιηµεν των ενταυθα εις γαληνους λιµενας ζωης ακηρατου.

Ει γαρ το γνωναι µονον εκαστον εαυτον χαλεπον και κοµιδη ολιγοις φιλοσοφουµενον. τα εν ποσιν αγνοουντες και αυτους ηµας. ανταλλαττοµενοις των αιωνιων τα µηδενος αξια και µηκετ᾿ οντα (31) η ουδαµως οντα. περι των ανεφικτων ηµιν αφοβια Θεου και τολµη φιλοσοφειν προθυµουµεθα. Τοιγαρουν και ο ουτω συναφθεις πενυµατικως τω Θεω. ωστε εν πνευµα γενεσθαι µετ᾿ αυτου. αναλογιζοµενος και σκοπων το πασιν ακαταληπτον της θεοτητος και οπως. και ου δυναται αµαρτανειν οτι εκ Θεου γεγεννηται”. αµαρτανειν ου δυναται· φησι γαρ η θεολογος φωνη· “Εις τουτο εφανερωθη ο Υιος του Θεου.εγρηγορε και εγρηγοροτος ουδεποτε του Θεου καθ᾿ οιονδηποτε τροπον χωριζεται· και τουτο δηλων ο Αποστολος λεγει· “Ο κολλωµενος τη γυναικι εν σωµα εστι και ο κολλωµενος τω Κυριω εν πνευµα εστι”. και ταυτα κενοι Πνευµατος οντες του ταυτα φωτιζοντος η και αναπτυσσοντος και αυτο τουτο το περι Θεου λεγειν τι αµαρτανοντες. θαυµαζειν µοι επεισιν επι τους πολλους των ανθρωπων. Και παλιν· “Πας ο γεγενηµενος εκ του Θεου αµαρτιαν ου ποιει. ινα τας αµαρτιας ηµων αρη και αµαρτια εν αυτω ουκ εστι· πας ο εν αυτω µενων ουχ αµαρτανει. τεκνον χρηµατιζων αυτου. µικρου δε ουδ᾿ ολιγοις εν τω καιρω τουτω και τη γενεα ταυτη. φριττει µου το πνευµα και οιονει εξω εµαυτου γινοµαι. αλλοτε αλλως µετατυπουµενα και ορον µη εχοντα στασεως. ο δε γεγεννηµενος εκ του Θεου αµαρτιαν ου ποιει. πολλω µαλλον το γνωναι Θεον χαλεπωτερον και προσετι παντη αλογον . οι προ του γεννηθηναι εκ του Θεου και τεκνα χρηµατισαι αυτου θεολογειν και περι Θεου λεγειν ου φριττουσι. ηνικα και ο της φιλοσοφιας ερως εσβεσθη τη βιαια φορα και αντιπνευσει της κατασχουσης ηµας αµελειας και των πραγµατων του βιου. ∆ια δη τουτο και οταν περι θειων και ανεφικτων πραγµατων ακουω τουτων τινας φιλοσοφουντας και αναγνως θεολογουντας και τα περι Θεου και τα κατ᾿ αυτον εξηγουµενους ανευ του συνετιζοντος Πνευµατος. οτι σπερµα αυτου εν αυτω µενει. “Πνευµα γαρ ο Θεος και τους προσκυνουντας αυτον εν πνευµατι ( 30) και αληθεια δει προσκυνειν”. Ει ουν πας ο αµαρτανων τον Θεον ουχ εωρακεν ουδε εγνωκεν αυτον. πας ο αµαρτανων ουχ εωρακεν αυτον ουδε εγνωκεν αυτον”.

νουν και λογον τα συνεποµενα εχουσα· και ουτως εκ των κατ᾿ αυτον τα περι Θεου νω σοφωτατω και λαµπροτατω νοει. ειθ᾿ ουτω δεξασθαι σπερµα εν εαυτοις ανωθεν του ζωντος Θεου και γεννηθηναι υπ᾿ αυτου. Ουδε γαρ ανυποστατον τον ενυποστατον και τρισυποστατον φαιη τις αν.και ασυνετον και φυσιν Θεου και ουσιαν εξερευναν. µεθ᾿ ου και το θειον Πνευµα συνεκπορευεται. τα περι Θεου και των θειων εξερευνατε. καθοσον οιον τε και απο Θεου ελλαµποµεθα. Κινειται γαρ νοειν απο του κινουντος ανωθεν Πνευµατος οτι δη ο Θεος και Πατηρ. τον δε ποιητην εαυτου και Θεον αλογως . εξ οµοουσιου Πατρος. Το δε νυν εχον πιστευε µοι εις ενα Θεον. αλλ᾿ εκ των κατ᾿ αυτον τα υπερ αυτον διδασκοµενος εν τρισιν οµοουσιοις προσωποις προσκυνει την µιαν θεοτητα. κατ᾿ εικονα του κτισαντος εαυτον αποδεικνυσι ψυχην λογικην τε και νοεραν και αθανατον περιφεροντα. Ουτω δε καλως περι Θεου νοων και αµα οµολογων. Αλλα τι τα εαυτων αφεντες. τον αει οντα και προοντα και αϊδιως εσοµενον ενα Θεον εν τρισιν υποστασεσιν. ως χρηµατισαι τεκνα αυτου. Ει γαρ το κατ᾿ εικονα τοις παθεσι µη συνεχεε τε και συνεζοφωσε. Ει δε ταυτα µεν τις εαυτω προσµαρτυρει και ορθως επιγραφεται. Μεταβηναι δει πρωτον ηµας εκ του θανατου εις την ζωην. ο και ουτω θεολογειν εφιεµενος. και ελκυσαι Πνευµα εν τοις εγκατοις και ουτως ελλαµποµενους τα περι Θεου φθεγγεσθαι. οµουσιον ον τω Υιω. πρεσβευων ορθως την αληθειαν. αυτη δε τριµερης εστι. αλλ᾿ ανουν παντως και αλογον κατηγορει εαυτον. των θειων εµπιπτων ιδιωµατων. καλως διατιθεσθαι. γεννα τον οµοουσιον αχρονως και αϊδιως Υιον (32) µηδαµως εξ αυτου χωριζοµενον. µητε πεποιηκοτα εαυτον. νω και λογω τοις οµοουσιοις και ενυποστατοις δεδηµιουργηµενην· ει δ᾿ ουν. ο το παν εξ ουκ οντων τω εαυτου Λογω υποστησαµενος και δυναµει του Πνευµατος αυτου συνεχων αυτο και διακρατων. Ποθεν γαρ αν αλλοθεν και εκ ποιων αρα των χαρακτηρων κατ᾿ εικονα του κτισαντος εσται. τον µη παρ᾿ ετερου γεγονοτα τινος (ουδε γαρ ην προ αυτου τι πρεσβυτερον ουτε γεγονε). ως τινες των λιαν ανοητων υπελαβον (αυτοµατως γαρ το µη ον γενεσθαι αδυνατον). ω ουτοι. πρωτον µεν επιγνους επισταται εαυτον οτι δη ψυχην ζωσαν και ενυποστατον παρα του κτισαντος ειληφεν.

την µιαν τρισυποστατον και συναΐδιον και οµοουσιον. συναΐδιον δε και οµοουσιον αυτω συν Υιω τω Πατρι· προσκυνει ολον το Αγιον Πνευµα εν ολω και µονω τω συναναρχω Πατρι. ωσπερ ου προϋπεστη η προϋφισταται η ψυχη του νοος η ο νους του εξ αυτου γεννωµενου λογου. Τουτο γαρ η εικων και τουτο πεπλουτηκαµεν ανωθεν το αφοµοιωθηναι Θεω τω Πατρι και την εικονα φερειν του γεγεννηκοτος και κτισαντος· ταυτη γαρ και ανθρωπον προσκυνουντες µιαν αυτω προσαγοµεν την τιµην. αλλ᾿ ως αδιαιρετα εχοντι τα τρια εν εαυτω και ασυγχυτα· και ουχ ως τρια οντα. αλλ᾿ αµα µεν εχουσι το ειναι υπο Θεου. το Πνευµα το Αγιον εκπορευτον µεν. ως νουν εχοντι και εµψυχω και λογικω. . αλλ᾿ ως ο νους υπαρχει εν τη ψυχη τον δε λογον εχει παρ᾿ εαυτω. ως µιαν των ολων αρχην και ενα Θεον τον δηµιουργον του παντος. ιν᾿ εκ των κατα σε τα υπερ σε µυσταγωγουµενος της εικονος µη επιλαθη. ου διαιρουντες η προτιµωντες τουτων εν των τριων. Πως γαρ τον ζωντα Θεον διχα ζωης υπαρξαι ποτε. τον Υιον ουχ υστερον γεννηθεντα η γεγονοτα. προσκυνουµεν και τιµωµεν αυτον δια την κοινην εικονα του κτισαντος.των ειρηµενων αποστερει το γε εφ᾿ εαυτον. ολος ο λογος εστι και το πνευµα εν τοις δυσιν η ψυχη αδιαιρετως. η του Πνευµατος προϋπεστη. τω οµοιω τροπω ο Θεος και Πατηρ εν ολω υπαρχει Πνευµατι τω Αγιω και τον Θεον Λογον γεγεννηµενον εχει ολον εν εαυτω· και καθαπερ αδυνατον διχα ψυχης λογον η νουν ειναι. (33) και ολον τον Πατερα εν ολω και µονω τω συναϊδιω Υιω και ολον τον Υιον εν ολω και µονω τω Πατρι και τω Πνευµατι. επειδη και εν ολω τω ενυπαρχοντι σοι νω. Ζωη γαρ και ζωοποιον το Πνευµα το Αγιον. ασυγχυτως. ουτως αµηχανον Υιον συν Πατρι ανευ Αγιου λεγεσθαι Πνευµατος. αλλ᾿ ως ανθρωπον ενα. ουτως ουδε ο Πατηρ και Θεος. Τοιγαρουν οµολογει µοι τον Πατερα ου προοντα γεννωντα. αδιαιρετον τε και ασυγχυτον ουσιαν και φυσιν. ο δε νους τον λογον απογεννα και εξαγει δι᾿ αυτου την βουλησιν της ψυχης. ουδεν µοι των εθνικων διενηνοχε ο τοιουτος· οκνω γαρ ειπειν κτηνων η ερπετων και θηριων. Εγωγε ουν πιστευω οτι. η του Υιου. ης προς αυτου ηξιωθης.

ου µην αλλα γαρ και το τον λογον απογενναν· εαν ουν του φυσικως απογενναν στερηθη.Ουτω µοι εκ των θειων ιδιωµατων ων επιφερη νοων και τα περι Θεου του ταυτα σοι δωρησαµενου. ο απαξ κωφευθεις και της οικειας παρακινηθεις φυσεως. εαν τουτον ανελης. ως µιαν αρχην και εξουσιαν και κυριοτητα· ισοτιµον ισθι και οµοτιµον και οµοουσιον τον εν σοι νουν συν τω λογω και τη ψυχη. ον αδιαιρετον εχει και συνουσιωµενον εν εαυτω. Μεταβηθι τοιγαρουν. αλλ᾿ εκλειποµεν αµα. ο λεγω. συν αυτω < τω > εµβρυω απολλυται. Τοινυν και ει ενος λειπετε τουτων ο ανθρωπος των τριων. συνεστειλες αυτω και τον λογον και εσται ανους και αλογος· (34) καν την ψυχην. την Αγιαν Τριαδα. Καθαπερ γαρ το αναπνειν ηµεις φυσικως εχοµεν και το πνευµα εν ηµιν αυτοις. συνανειλες και τον τουτου γεννητορα. ει δοκει. Ο δε τον Πατερα και τον Υιον απαρνουµενος. ουτω και ο νους το λογιστικον φυσικως εχειν εν εαυτω. και εαν µη. ως ενα Θεον ευσεβως την αγιαν και οµοουσιον και συναναρχον προσκυνει Τριαδα και ορα οιοις σε τετιµηκεν ο Θεος αγαθοις. εικονα του λογου την ωδινουσαν τεκειν ληψοµαι. Και ινα σαφεστερον. δηµιουργησας σε κατ᾿ εικονα αυτου και τοις αυτου συνδοξασας σε ιδιωµασιν. οιονει τεµνοµενος και διχοτοµουµενος του συνοντος αυτω λογου. νεκρουται και εις ουδεν εστι χρησιµος. συνανειλες ταυτη τον νουν και τον λογον· καν µονον ενδιαθετον λογον. ιν᾿ ως πατερα και δηµιουργον οι εξ αυτου γεννηθεντες και γεγονοτες γνωριζωµεν και σεβωµεθα τον Θεον. εκ των σωµατικως επισυµβαινοντων ποιησωµαι. Νους γαρ µη προϊεµενος λογον ουδε λογον ετερου εισδεξεται· πως γαρ. Καθαπερ ουν η συλλαβουσα το βρεφος γυνη. ουτω δη και ο ηµετερος νους το γενναν αει τον λογον φυσικως λαβων εκ Θεου. τη διανοια προς τα πρωτοτυπα και µαθε ακριβως οτι ο τον Υιον του Θεου απαρνουµενος και αυτον απαρνειται τον τουτου γεννητορα. Ισοτιµον οµολογουµεν και οµοουσιον και οµοδυναµον τον Πατερα συν Υιω και τω Πνευµατι. ανενεργητον το ολον ζωον πεποιηκας. ως µιας οντα ουσιας και φυσεως. πως ουχι και του Αγιου Πνευµατος . Τουτο γαρ η τιµη και το ειναι απο Θεου. εαν µη εις τον επιτηδειον φυσικως τεκη καιρον. ανθρωπος ειναι ου δυναται· καν γαρ τον νουν συστειλης.

ουτως ουδε ο Πατηρ του Υιου. ον εν αρχη εσχεν εν εαυτω και εχει γεγεννηµενον αχωριστως και υπερ λογον. η το Πνευµα το Αγιον τουτων δη των συναναρχων και οµοτιµων µειζον η ελαττον εστιν· ολως γαρ ταυτα εν τη αγια και οµοτιµω Τριαδι ου χρη εννοειν. ως συµπροσκυνουµενον και συνδοξαζοµενον αυτοις παρα πασης πνοης. µη συγχεοµενων αυτων δηλαδη η διαιρουµενων εις τρια. το δε Αγιον Πνευµα εκ του Πατρος εκπορευεσθαι συµφυες ον και συνηνωµενον τοις οµοουσιοις Πατρι τε και Υιω. ωσπερ ο νους ο ανθρωπινος δια του λογου – καλον γαρ αει και δια παντος του λογου εν τοις αυτοις διατριβειν. ουδε η ψυχη του νοος. το της ψυχης θεληµα. επειδη ουτω πασι τοις ελλαµποµενοις ανωθεν και ηµιν τοις ταπεινοις . και το Πνευµα το Αγιον δια των συναϊδιων Πατρος και Υιου εγνωρισθη ηµιν τοις πιστοις και γνωριζεται. τα υπερ σε εκ των κατα σε και αφ᾿ ων εικων εδειχθης Θεου· των αλλων απαντων κτισµατων υπερτιµηθεις τη του λογου αξια. η ο Υιος του Πατρος. ανθρωπε. ουτω µοι νοει και ευσεβως οµολογει και επι της αγιας και οµοουσιου και αδιαιρετου Τριαδος τον µεν Πατερα γενναν αφραστως τον Θεον Λογον. ως ουκ εστι µειζων ο νους της ψυχης. Και καθαπερ του νου τον λογον γεννωντος. αλλ᾿ εν ενι εκαστω αµα των τριων νοουµενων η ορωµενων εν µια τη ουσια και εν ενι τω θεληµατι. (35) Εννοει µοι. ινα δυνηθη βλεψαι τοις νοεροις οφθαλµοις και επιγνωναι καλως εαυτον κακειθεν µαθειν οτι. ουδε ο λογος των αµφοτερων µειζων η ελαττων. τοις ακουουσι γνωριµον γινεται η δια ζωσης φωνης η δια γραµµατων.αρνητην εαυτον και µη βουλοµενος αποδεικνυσιν. ως κοινον αµφοτερων. ουτω και ο Θεος και Πατηρ δια του µονογενους Υιου και Λογου αυτου. ουπω του βυθου των παθων την κεφαλην του νοος ανενηξατο. ισθι οτι. δι᾿ ου και αρχεις και βασιλευεις αυτων. Τουτων εν και το αυτο θεληµα γνωριζε. τον δε Υιον γεννασθαι τον αει αδιαιρετως προς τον γεννωντα Πατερα οντα συναϊδιως και µηδαµως εξ αυτου χωριζοµενον. Ο τοινυν η µειζονα η ελαττονα ενα τουτων των αλλων προσωπων αποκαλων. ως αν δυνηθης τρανωθηναι τα αισθητηρια και γνωναι καλως τα εν σοι κεκρυµµενα της βασιλειας µυστηρια – και η ψυχη δια των δυο τουτων γνωριζεται.

αει οντα και προοντα. ανερµηνευτον. εν µια τη ουσια και φυσει και δοξη και ενι θεληµατι. τα τε επι της γης και τα εν τοις καταχθονιοις. υπο Θεου κτισθεις. αλλ᾿ ουδε ταις ανω δυναµεσι καταληπτον εξεγενετο το της υπερουσιου φυσεως ακαταληπτον.τους γαρ αιωνας αυτος εποιησε και προ πασης αρχης αυτος ην. τον πεποιηκοτα γινωσκων· και προς αυτον τον γενεσιουργον απο της καλλονης αναγοµενος των κτισµατων. ο πασιν ακατανοητος τοις υπ᾿ αυτου γενοµενοις. η ποση τω µεγεθει. παντων ποιητην και δηµιουργον ορατων τε και αορατων.αλλ᾿ ην µεν αναρχος. η ποδαπη τη ιδεα. Οιδε γαρ κτισµα εαυτον εκεινου και ταλλα παντα. ως µητε αρχην περι αυτον εννοεισθαι µητε τελος ευρισκεσθαι . . αυτον δε τον του παντος ποιητην. ος και κατελεησας ηµων την αγνοιαν. ος και ηγνοηθη ηµιν περι πολλους προτερον θεους πλανωµενοις και λατρευουσι τη κτισει και προσκυνουσιν ειδωλοις. Ταυτα ενα Θεον πιστευε.ινα παλιν επι τοις αυτοις γενωµαι. οτε ουκ ην ο Θεος.γνωριζοµενον τε και αποκαλυπτοµενον εστιν εν Αγιω Πνευµατι ευδοκια του Πατρος δι᾿ Υιου. ως ειρηται. ο αφραστος. τη µνηµη και τω λογω αγιαζοµενος – (36) τρισυποστατον πιστευε και πιστευων συνοµολογει µοι τρανως και ανυποστολως. ακαταληπτον. . τα τε εν ουρανω. ακτιστον. Τουτων την υπερουσιον ουσιαν της µιας θεοτητος τε και βασιλειας . (37) Οποια δε εστι τη ουσια. ανεξιχνιαστον. ο ανεκδιηγητος. εστι δε των ολων αρχη και εσται αϊδιως εις απειρους και ατελευτητους αιωνας ο απροσιτος. Ου γαρ ην χρονος ποτε. ως µητε εις εν συγχεοµενων των τριων υποστασεων. µενει των ιδιων ορων εντος. η που. ου µονον ουκ ανθρωποις εννοησαι γεγονε ποτε. γηΐνοις ουσιν ετι και ταπεινοις. τοσουτον συγκατεβη τη ασθενεια ηµων. µητε διαιρουµενων εις τρια των φυσικως ηνωµενων· εν γαρ ενι τουτων εκαστω τα συναµφοτερα νοουµενα καθορωνται. η πως τη συνουσια η τη ενωσει. εν Πατρι και Υιω και Αγιω Πνευµατι ευσεβως οφειλουσι προσκυνεισθαι. αναρχον. ο αορατος. Ο γαρ πιστευων οτι ο Θεος παντων εστι ποιητης και οτι τα παντα εξ ουκ οντων παρηγαγε. οσον ινα γνωµεν οτι εστι Θεος τελεια Τριας. ανυµνει και δοξαζει αυτον ως δηµιουργον των απαντων και ουδαµως την ακαταληπτον αυτου φυσιν περιεργαζεται.

λιµνας και φρεατα και θαλασσας ποταµων υποτιθεµενος· ο δε ηρετο µαθειν την φυσιν. η τουτο αυτο το υδωρ οποιον εστι µη ειδως.Και µη µοι τας απο της θειας Γραφης λεγειν επιχειρησης θεολογιας· προς γαρ τας βλασφηµους εκειναι των αιρετικων αντιθεσεις προς των θεολογων ερρεθησαν. ουχ οιος δε εστι. Τι προς ταυτα αν τω πυνθανοµενω σου απεκριθης. φησι. αυτην αυτου την ποσοτητα και πως κινειται και ποθεν την αρχην εχει και πως δια παντος εκχειται και ουκ εκλειπει. παντοδυναµος. και παραδειγµατι αµυδρω τω σκοπω του λογου χρησοµεθα. παντοκρατωρ. (38) Ει δοκει δε. Τον ουν αορατον και ακατανοητον και τουτο παρα πασης µαρτυρουµενον της θεοπνευστου Γραφης τις ανθρωπων η αγγελων ερµηνευσαι ισχυσει. Πλην οµως ακριβως βλεπει το υδωρ οποιον και απλανως. Ουδεις ουδαµως· ου γαρ δυναται ποτε το µηδεν ον υπο ανθρωπινης εννοιας εννοηθηναι και ενσηµανθηναι ονοµατι. οσον τις πελαγος αοριστον υδατων θαλασσης. εν νυκτι παρα των αιγιαλον ισταµενος και λαµπαδα φαινουσαν κρατων. παντεποπτης. Αλλ᾿ εκεινο εννοει µοι. Του γαρ ολου των απειρων εκεινων θαλασσων ποσον οιει οραν τον τοιουτον. τοσουτον παρ᾿ ηµων γινωσκοµενος. κτιστης και δηµιουργος των απαντων. καλον το υδωρ. καν ει λιαν διαβατικωτατος ησθα και θεωρητικωτατος . Παντως µικρον η ουδεν. ην δε απειρος τουτου και αγευστος· αυτος δε εξηγου τουτω τα περι της φυσεως των υδατων και οτι. Και οιδε µεν οτι θαλασσα το ορωµενον και οτι πελαγος αχανες και οτι θεαθηναι ολον υπ᾿ αυτου των ουκ ενδεχοµενων εστι· το δε ολον. ει και µη ορα. ανενδεης. τρισυποστατος. Εγωγε ουν οιµαι. την ποιοτητα. αλλα δοκει πως καθοραν απο του µερους και το απειρον των υδατων τεκµαιρεσθαι. οτι απροσιτος ουσα η θεια φυσις και ακατανοητος δηλονοτι. ει και µη εφικνειται ειπειν ποταπον. Θεος ο αει ων. ο κατανοουµεν του ειπειν. το δε ακατανοητον παντη και αφραστον· αυτο γαρ πολλακις. καθορα. την ιδεαν. Παριστησι δε πασα θεια Γραφη δια πασων των περι Θεου λεγοµενων εννοιων και λεξεων οτι εστιν. εκφρασαι ολως ουκ εφικνουµεθα. προσµαρτυρουσα µονον αυτω το αει ειναι και το ο ων. υπερφυης. Εαν ουν ανθρωπος τις πηρος τας οψεις µη θεασαµενος ποτε πηγην υδατος ευρεθη.

και οτι εν ταυτα πνευµα οµοτιµον. Ο δε γε ιδειν καν ποσως αξιωθεις τον Θεον εν τη απροσιτω δοξη του απειρου και θειου φωτος αυτου τω τροπω ω προειρηκαµεν. µη παραφθειροµενης δηλονοτι τη αµελεια και καταφρονησει της εργασιας αυτων εν µηδενι µηδαµως. ω η δοξα και το κρατος συν τω Πατρι και τω παναγιω Πνευµατι. Ει δε περι ρεουσης και ορωµενης και κρατουµενης ουσιας ουτως ουκ εφικνουµεθα τι ειπειν η διερµηνευσαι τω λογω τοις πυνθανοµενοις ηµων. και ει τι ο Υιος. τουτο και το Πνευµα το Αγιον. η συντοµωτερον η βραδυτερον. Τοιγαρουν “και οσοι τω κανονι τουτω στοιχησουσιν” “ου µακραν ευρεθησονται της βασιλειας των ουρανων” αλλα κατα αναλογιαν της σπουδης και της µετα προθυµιας και εν χαρα εργασιας αυτων.την διανοιαν. ουδαµως παραστησαι τω λογω ισχυσας την τουτου αρχην και ουσιαν και κινησιν. οιος εστιν ο το παν ουσιωσας και τινα τα της ουσιας και δοξης αυτου. διδασκαλιας ετερου ου δεηθησεται· εχει γαρ αυτον ολον εν εαυτω µενοντα και κινουµενον και λαλουντα και µυσταγωγουντα αυτον τα κεκρυµµενα τουτου µυστηρια κατα το υπ᾿ αυτου ειρηµενον οσιωτατον λογιον· “Το µυστηριον µου. εµοι και τοις εµοις”. νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων· αµην. ΘΕΟΛΟΓΙΚΟΣ ΤΡΙΤΟΣ (40) Και οτι. ουδ᾿ οποιον εστι τη ποσοτητι και ποιοτητι διδαξαι τον απειρως περι την µεθεξιν και θεωριαν εχοντα του τοιουτου καν ποσως ηδυνηθης. ει τι ο Πατηρ. αλλα διατηρουµενης και εργαζοµενης εµµελως και σπουδαιως. Αλλως δε θεασασθαι τουτον αµηχανον ει µη δια της (39) των εντολων αυτου ακριβους φυλακης. πως αν τις των αγγελων η των απαντων αγιων τους αγνοουντας τα περι Θεου και τα κατ᾿ αυτον διδαξαι. τον µισθον της θεοπτιας κοµισονται και κοινωνοι θειας γενησονται φυσεως και θεοι και θεσει και υιοι Θεου χρηµατισουσιν εν Χριστω Ιησου τω Κυριω ηµων. τις εστιν η φυσις αυτης και ποθεν η εκ ποιων ειδων την συστασιν εχει. τουτο και ο Υιος. ισχυσει καν ολως ποτε. οµοουσιον και οµοθρονον. πλειον η ελαττον. . φησιν. Ουδεις αν ουδαµως.

βαπτιζειν προτρεποµενου εις ονοµα Πατρος και Υιου και Αγιου Πνευµατος και παλιν ουτω λεγοντος· “Ο Πατηρ µου µειζων µου εστιν” ετερον εαυτον παρα τον Πατερα δεικνυντος. το συναΐδιον και οµοουσιον του Πατρος και του Υιου παναγιον Πνευµα.Αει µεν ο Θεος υµνουµενος τε και παρ᾿ ηµων δοξαζοµενος ο αναρχος Πατηρ. ενθα ολος οΥιος και Θεος ονοµαζεται. και ολον εκεισε ειναι τον Υιον δια του Πνευµατος εν οις ολος ο Θεος και Πατηρ ανυµνειται. ως ειδεναι ολον εκεισε ειναι τον Πατερα µετα του Πνευµατος. η µια εξουσια και παντοκρατορικη κυριοτης και βασιλεια. ο συναναρχος Υιος του Πατρος. και “Εγω απ᾿ εµαυτου ποιω ουδεν” και παλιν· “’Ερωτησω τον Πατερα και αλλον παρακλητον πεµψει υµιν το Πνευµα (41) της αληθειας ο παρα του Πατρος εκπορευεται”. ενθα ολος ο Πατηρ τω Υιω συνοµολογειται και συνδοξαζεται. οποταν προς τον Πατερα και Θεον αναγωµεθα τω συναναφεροντι Πνευµατι δια του Λογου και τας χειρας εκτεινωµεν προς αυτον και τα οµµατα. η των ολων αρχη και υποστατικη και δηµιουργος δυναµις. η οµοτιµος ουσια και τρισυποστατος. Ουτω δε µυσταγωγηθεντες παρα του Πνευµατος ταυτα ουτως εχειν οµοουσιως και οµοτιµως τα προσωπα. ποτε δε τριας οµολογουµενος τριαδικως ανυµνειται εν διηρηµεναις ταις υποστασεσιν. η οµοθρονος. ως παρ᾿ αυτου του ενος της τρισυποστατου θεοτητος Κυριου ηµων Ιησου Χριστου µεµυσταγωγηµεθα. εις Θεος και εστι και λεγεται. Οπηνικα δε τω µονογενει του Πατρος Υιω εν τω συνετιζοντι Πνευµατι . η µια ταυτα φυσις και δοξα και συµφυΐα. και ολον εκεισε ειναι το Πνευµα το Αγιον. αλλον παλιν παρακλητον ονοµαζων το Πνευµα. η οµοδοξος. ειτ᾿ ουν ασυγχυτους ειναι τας υποστασεις αυτων και αδιαιρετους αµα εν τη µια τουτων και θεια των ολων υποστατικη φυσει τε και αιτια. η µια θεοτης. Εντευθεν ουν ηµιν η χαρις εννοειν διδωσι το εν κατα παντα της τρισυποστατου και οµοουσιου θεοτητος τε και βασιλειας και το ταυτον και ωσαυτως ον των αυτης υποστασεων της αϊδιου δοξης και αχωριστου ενοτητος. ος ποτε µεν µονας θεωρουµενος τε και πιστευοµενος µοναδικως παρ᾿ ηµων και λατρευεται. “Πατερ ηµων” λεγοµεν “ο εν τοις ουρανοις”. η οµοουσιος Τριας.

τρισι θεοις και ουχ ενι τον υµνον προσφεροµεν. . αλλ᾿ αυτο εκεινο υπαρχον παν οτιουν και εστιν αγαθον· εν οις γαρ εγκατοικησεις. Πνευµα χαρας µεταδοτικον. ο µονος εκ µονου. εν δε τω Υιω το Πνευµα και τον Πατερα. εγκρατειας. πασαν δε αρετην συνεισφερον τη εισοδω σου. αµνησικακιας. αρραβων ουρανων βασιλειας. ο εξ αιωνιου αιωνιος. την εισοδον τοις αγωνιζοµενοις υποδεικνυον οια δη θυρωρος. ιλασθητι ταις αµαρτιαις ηµων”. αδιαιρετως. σοφιας. Πνευµα αγαπης. το φωτιζον. αµαρτιας αναιρετικον. ο αφραστος εξ αφραστου. ο αναλλοιωτος εξ αναλλοιωτου. οµοουσιον. Τοιγαρουν και ουχ ως διαιρουντες το ατµητον της ολικης εναδος. Πνευµα αγιωσυνης (42) και τελειοτητος. πιστεως. περιεργιας και πονηριας φυγαδευτηριον. το τρεφον οµου και ποτιζον. το σοφον. ο εξ αϊδιου αΐδιος. ουκ εξωθεν ταυτα συνεπαγοµενον. το εκ του φωτος φως. ο εκ Θεου Θεος. το ελεουν. το φιλανθρωπον. αµεριµνιας των κατω. αυτοθελητον. Πνευµα ποθου και ποθον εµποιουν. ευφροσυνης.προσερχοµεθα τας ευχας αποδουναι. ως οµοουσιον και οµοτιµον τω Υιω και τω Πατρι και ως θεους τους υποδεχοµενους σε εργαζοµενον και πασαν µεν αµαρτιαν εξαφανιζον. Πνευµα ζωης και συνεσεως. ο ακαταληπτος εξ ακαταληπτου. ο αναρχος εξ αναρχου. το ηδυ. προφητειας πηγη. ειρηνης. πραοτητος. “Ο µονογενης Υιος” λεγοµεν “ο συναΐδιος Λογος του Θεου και Πατρος. το ενδοξον. Ουτω δε και το Πνευµα το Αγιον επικαλουµενοι λεγοµεν· “Το Πνευµα το Αγιον το εκ του Πατρος αφραστως εκπορευοµενον και δι᾿ Υιου ηµιν επιφοιτων τοις πιστοις. συναναρχον. διδασκαλιας κρατηρ. αµελειας απελατηριον. ελθε και ενσκηνωσον και µεινον εν ηµιν αχωριστως. αλλ᾿ ως εν τω Πατρι τον Υιον και το Πνευµα. αγιαζον και µεταποιουν και φωτιζον ηµων τας καρδιας. εχουσιν ουσιωδως εν εαυτοις το παν αγαθον”. ο εκ του απροσιτου απροσιτος. διωκτηριον ακηδιας. αυτοδυναµον. Πνευµα µυστηριων δηλωτικον. ο ακατανοητος εξ ακατανοητου. οµοδυναµον. Πνευµα το αγαθον. θεωριας των ανω. το δυναµουν. Πνευµα θειον υποµονης. η εκ της ζωης ζωη. παντοδυναµον. εν δε τω Πνευµατι τον Πατερα προσκυνουντες και τον Υιον· α και µιαν φυσιν δοξαζοµεν µιας τρισυποτατου θεοτητος. σωφροσυνης. συναΐδιον. µετανοιας θυρα. γνωσεως.

ουχ ως µη θελον πεµποµενον η διανεµοµενον. εις ων ταυτα Θεος. ητοι πηγης υδατος. αλλα και ταυτην θεωσας πνευµατικην απειργασατο. Ως γαρ εξ οφθαλµου. αυτου του Υιου. το εκ της ουσιας εκεινης απαραλλακτως ειναι δηλων. Ουτω γαρ και ο µονογενης αυτος Υιος του Πατρος το κατα παντα οµοτιµον και οµοουσιον και οµοθρονον εαυτου µεθ᾿ αµα των οµοουσιων Πατρος και Πνευµατος πασιν ηµιν διετρανωσεν ουτως ειπων· “Εγω και ο Πατηρ εν εσµεν”. Αλλα συνες εντευθεν πως εν τα τρια η αγια λεγει Γραφη. και ο εξ αυτου γεννηθεις Υιος πνευµα δηλονοτι εστι· και τουτο δηλων ο Παυλος ελεγε· “Το δε πνευµα ο Κυριος εστιν”. Τη γαρ φυσει και τη ουσια και τη θελησει αµεριστος η Αγια Τριας. Και παλιν ετερωθι περι του Πνευµατος. επειδη και το εντρυφαν τοις τοιουτοις αει ηδονην εµποιει τω τα τοιαυτα θεοπρεπως ειδοτι τρυφαν και τας ψυχικας αισθησεις . ουτω φησι· “Το Πνευµα της αληθειας. φρονουµεν. οτι εκ του Πατρος εκπορευεται και δια του Υιου διδοται τοις αναξιοις ηµιν. Ει γαρ και σαρκα ανελαβεν. Υιος και Αγιον Πνευµα. ταις δε υποστασεσι προσωπικως ονοµαζεται Πατηρ. την µη τεµνοµενην εναδα τε και θεοτητα διαιρουντες. Πνευµα το Πνευµα το Αγιον. ασυγχυτον τε και αδιαιρετον. ονοµα δε αυτου Τριας. αλλ᾿ ενα ταυτα Θεον αδιαιρετως ταις υποστασεσι διαιρουµενον και ασυγχυτως (43) τη ενοτητι της µιας ουσιας ενουµενον εγνωµεν. µηδεν ων. εις εκφυλους αλλοτριοτητας ασυνετως εκκλινοντες. ολον εν ταις υποστασεσιν ενιζοµενον και ολον εν τη υπερουσιω εναδι τρισσουµενον· τον αυτον τρια τοις προσωποις και εν τη ενοτητι της ουσιας ειτε φυσεως χρη λεγειν. διο και φησι· “Πνευµα ο Θεος και τους προσκυνουντας αυτον εν πνευµατι και αληθεια δει προσκυνειν”. υδωρ ο ποταµος εκπορευεται. (44) Καλον γαρ παλιν τα αυτα εν τοις αυτοις αναλαβειν και ειπειν. ο παρα του Πατρος εκπορευεται”. Ει ουν ο Πατηρ πνευµα εστι.υπερουσιον. ος υπερανω παντος ονοµατος ονοµαζοµενου και λογου και ρηµατος ων υπερκειται και πασης διανοιας καταληψιν υπερεκπιπτει. ουτως εκ Θεου του Πατρος Θεος εκπορευεται το Πνευµα. αλλ᾿ ως δι᾿ ενος της Τριαδος. τα τω Πατρι δοκουντα ως οικεια θεληµατα εκπληρουν. Ου γαρ αλλο και αλλο και αλλο ετερας και ετερας φυσεως.

εκδιδαχθης. το Πνευµα το Αγιον φως· εν ταυτα φως απλουν. οµοθρονον. η ειρηνη. µητε µην ολως καθ᾿ οιονδηποτε τροπον εν αυτοις χωρισµον· ου γαρ δια τουτο. αυτα τα των αγιων ενδυµατα φως· ο Χριστος ο Ιησους. φως· ο αρτος της αχραντου σαρκος αυτου φως. Ινα δε ειδης και τα της θειας φυσεως ιδια.αυτου ο λογος θειος καθαγιαζει. αχρονον. Ει ουν “ο Θεος πνευµα εστι” και το “πνευµα ο Κυριος” και ο Κυριος πνευµα παρα της θειας καλειται Γραφης. “Ο Θεος φως εστι” και φως απειρον τε και ακαταληπτον· τα γαρ περι αυτον φως εισιν ενουµενα τε και διαιρουµενα τοις προσωποις αδιαιρετως και . πιστει δε µονη ταυτα παραδεξαµενος µεχρι τουτου στηθι. η αθανασια φως. οµοουσιον. Προς τουτοις και τα εξ αυτου παντα φως εισιν ως εκ φωτος ηµιν χορηγουµενα· η ζωη φως. η παστας. αλλ᾿ οπως δια µονων των ονοµατων τα προσωπα. Ταυτα δια τουτο ουτως ειρηται πνευµα εν. η γη των πραεων. και ουτω σε ταυτα µυσταγωγησοµεν. οµοφυες. Ουτω ταυτα µαθων και ουτω καλως τα περι Θεου µυσταγωγηθεις. συναΐδιον. αυτη φως η βασιλεια των ουρανων· ο νυµφων φως. το ποτηριον του τιµιου αυτου αιµατος φως.ο Πατηρ φως εστιν. ο σωτηρ και βασιλευς του παντος. το στοµα αυτου φως.ινα καθ᾿ εν σοι τα αδιαιρεται διαιρων ειπω . εν πνευµα εστιν εν τρισι προσωποις ειτ᾿ ουν υποστασεσι γνωριζοµενον ο Θεος ( καθως εφη τουτο παραδηλων ο Υιος “εν”). οι οφθαλµοι αυτου φως· ο Κυριος φως. το προσωπον αυτου φως· η χειρ. πως ο Θεος και τα περι Θεον και τα απο Θεου και τα εν τω Θεω παντα εν φως εστιν. εν εκαστη των υποστασεων προσκυνουµενον και εν πασι τοις ιδιωµασιν αυτου και χαρισµασι καθορωµενον. η αναστασις αυτου φως. (45) ασυνθετον. ισοδυναµον. αυτας δη τας υποστασεις. η θυρα της βασιλειας των ουρανων. ωσπερ ειρηται. η του παραδεισου τρυφη. ινα µηδεµιαν ανισοτητα υπεροχης η υφεσεως υπολαβης εν τοις τρισι της Τριαδος προσωποις. τουτο δε και ο Υιος. ο παραδεισος. οι στεφανοι της ζωης. ο δακτυλος. οµοτιµον και οµοδοξον. το υδωρ το ζων φως. µηδεν περαιτερω πολυπραγµονων εκζητησης. ακαταληπτα παντη τα υπερ ταυτα και πληροφορουµενος και οµολογων. ο Υιος φως εστι. ειρηνται. η πηγη της ζωης φως. “Πνευµα” φησιν “ο Θεος”. η φωνη αυτου ως εκ . η αγαπη. η αληθεια.

ενυποστατος τε υπαρχει και ζων. Ωσπερ γαρ λογοι µεν ανθρωπων ρευστοι και διακενης. Ταυτα τοιγαρουν και ετερα τουτων. αλλα και ενεργει. Ουµενουν.φωτος φως. ουτω δη και η αληθεια. αρρευστος. η αµπελος η αληθινη. η ραβδος. Θεος αληθης. Τι ουν. Πατηρ ονοµαζεται ο Θεος. φως ων απροσιτον τε και προαιωνιον. υιοι παλιν ανθρωπων ηµεις· Πνευµα Θεου το παναγιον Πνευµα. Ουδαµως. η βακτηρια και η παρακλησις αυτου φως. αγαπην εχουσιν εις αλληλους και οι λιαν αµαρτωλοι. η ευσπλαγχνια. οσα αν δια προφητων και αποστολων ακουεις λεγοµενα περι της ανεκφραστου και υπερουσιου θεοτητος. Και ινα προς τοις ειρηµενοις και ετερα σοι φωτα Θεου παραδηλωσω τινα. η ζυµη. ως παρα των εξ αυτης της πειρας διδαχθεντων και τη θεωρια πιστωθεντων και βεβαιωθεντων περι των προσοντων καλων τω υπεραγαθω Θεω εµαθον. ο ασπασµος αυτου φως. αλλ᾿ ηµιν µεν ως ανθρωποις. ο κοκκος του σιναπεως. αλλα καθαπερ . πνευµατα λεγονται και ηµων αι ψυχαι· ζωη ο Θεος. η αγαθοτης αυτου φως. Την των ανθρωπων αγαπην καλεσεις Θεον. Απαγε της βλασφηµιας! Αλλ᾿ ειρηνην την εις αλληλους εν τω µη διαµαχεσθαι η αµφιβαλλειν περι τινος. την εν µοναδι τριαδικου προσκυνουµενην φωτος. αυτην ουσιωδως τα παντα ειναι µοι νοει την µιαν υπεραρχιον αρχην. Αλλα αληθειαν Θεου το µη ειπειν σε λογον ψευδη προς τινα. ζην λεγοµεθα και ηµεις· αγαπη ο Θεος. ο και πολυωνυµον υπαρχον καλειται παντα τα ειρηµενα και τουτων ετερα πλειονα· και ου µονον ταυτα καλειται. η ελπις. Εις γαρ Θεος εν Πατρι και Υιω και Αγιω Πνευµατι. (46) η χρηστοτης αυτου φως. ο Παρακλητος φως· ο µαργαριτης. Και ινα µη κατοκνησω καθ᾿ εν σοι ταυτα παλιν ειπειν. το ελεος αυτου. ουτε ο αρτος ο παρ᾿ ηµιν ως εκεινος ο αρτος εστιν. τουτο ειποις ειναι “ειρηνην την υπερεχουσαν παντα νουν”. Ει δε και εν ηµιν τα πλειονα τουτων η και παντα προσειναι λεγονται. υπερ εννοιαν και υπερ λογον ανθρωπων εστιν· ατρεπτος. η πιστις φως. πατερες καλουνται και των ανθρωπων οι πλειονες· Υιος Θεου ο Χριστος και Θεος. ο δε του Θεου Λογος ζων τε εστι και ενυποστατος και ενεργης. εκεινω δε ταυτα προσεστιν ως Θεω. ο Θεος. Ουτω τοιγαρουν ουτε το υδωρ το παρ᾿ ηµιν ως το υδωρ εκεινο το ζων.

ΒΙΒΛΟΣ ΤΩΝ ΗΘΙΚΩΝ ΛΟΓΟΣ Α΄. α΄. ζ΄. Αλλα γαρ συναµα τουτοις και εγρηγορσις λεγεται ο Θεος. Οτι ει µη παντες οι προωρισµενοι κατα γενεας και γενεας τεχθησονται εως εσχατης ηµερας και πληρωθησονται. γ΄. χαριτι και φιλανθρωπια του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου. (47) ος αυτη γινεται παν αγαθον· και ουχ υστερειται. δ΄. νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων· αµην. συνδιαιτωµενη και συνευφραινοµενη ταις ταξεσι των ουρανιων δυναµεων. Πως ενουνται τω Χριστω και Θεω και εν γινονται µετ᾿ αυτου παντες οι αγιοι. ου µετασχων τις τη µετοχη εκεινου µετοχος αµφοιν γινεται παντων ων ειποµεν αγαθων. αλλ᾿ εµπιπλαται και περισσευει αει εν πασι τοις απορρητοις εκεινοις αγαθοις του Θεου. (49) Κεφαλαια του λογου. Πως αυθις η κτισις µελλει ανακαινισθηναι και γενεσθαι καινους ουρανους και καινην γην κατα τον θειον Αποστολον. απαντα φως εκεινα και φως εν ο Θεος.ανωθεν ειρηται. β΄. η΄. Περι της παραβασεως και της εξοριας του Αδαµ. ε΄. ενοικον εχουσα τον Θεον η τοιαυτη. παντος αγαθου. ω η δοξα και το κρατος συν τω Πατρι και τω Αγιω Πνευµατι. Οποια εσται η εσχατη λαµπροτης της κτισεως· εν ω και περι αγγελων και περι ψυχης. . στ΄. ως διεγειρων προς τα καλα την ψυχην του ανθρωπου εφ᾿ ην κατοικει. Πως δει πληρωθηναι τον ανω κοσµον και οποιος τις εστι και κατα τινα τροπον πληρωθησεται. ο ανω κοσµος ου πληρωθησεται. Μερικη τις φυσιολογια περι της του κοσµου κτισεως και της πλασεως του Αδαµ. ων γενοιτο και παντας ηµας επιτυχειν και εν απολαυσει τουτων πλουσια γενεσθαι. Περι της του Λογου σαρκωσεως και κατα τινα τροπον δι᾿ ηµας εσαρκωθη. Γινεται δε και πραος και ταπεινος· ταυτα δε παλιν φως συν τοις ειρηµενοις εισι. µαλλον δε συν τω φωτι εχει και ταυτα ο εχων εκεινο το φως.

καν ει τι των τιµιωτερων εστιν. Χρεων δε αρτι της προς εκεινουτς ληξαντας στασεως ιδειν και κατασκοπησαι και σκεψασθαι τινα τα υπο Θεου χαρισθεντα ηµιν. Εις τον ρητον του Ευαγγελιου· “Ωµοιωθη η βασιλεια των ουρανων βασιλει”.θ΄. Αρξοµαι δε εντευθεν. Παυλω τω θειω πειθοµενους. Εις το ρητον του Ευαγγελιου· “Και απεστειλε τους δουλους αυτου καλεσαι τους κεκληµενους εις τους γαµους και ουκ ηθελον ελθειν”. (51) ουτε αφθαρτον . τις η πλασις ηµων και πως παρεβηµεν την δοθεισαν ανωθεν εντολην και των αθανατων εκεινων αγαθων εξεπεσοµεν. (50) Ο Θεος ουχι τον παραδεισον µονον. τις ο πλουτος της προς ηµας αυτου αγαθοτητος. Οτι και παντες οι αγιοι τον Λογον του Θεου εν εαυτοις συλλαµβανουσι τη Θεοτοκω παραπλησιως και γεννωσιν αυτον και γενναται εν αυτοις και γεννωνται υπ᾿ αυτου· και πως υιοι και αδελφοι και µητερες αυτου χρηµατιζουσιν. ια΄. (50) Οτι ου χρη προ της εργασιας των εντολων και της εις αρετην προκοπης τε και τελειωσεως τα κεκρυµµενα µυστηρια της βασιλειας των ουρανων ερευναν των αµυητων τινα· και οτι εν τη δευτερα του Κυριου ελευσει παντες αλληλους γνωριζουσιν οι αγιοι. τις δε ο νυν βιος και τις ο κοσµος ουτος υφ᾿ ον και µεθ᾿ ον το παν οραται κινουµενον. ι΄. ινα µη εξ ηµων η τα της ευδροµιας του λογου και των ευστοχων βολιδων αυτου. Α µεν ουν απολογησασθαι και ειπειν εδει προς τους αντιδιατιθεµενους ηµιν και τας πικρας γλωσσαλγιας αυτων αις το προσπεσον απαν οµου κατασυρεται. και τινα τα µετα ταυτα διαδεξοµενα τους προσκυνητας της Τριαδος ηµας. ικανως εχει και ως ο Λογος τον λογον ευωδωσεν. τοις πρωτοπλαστοις δεδωκεν εξ αυτης αρχης. ον ηµιν απ᾿ αρχης εχαρισατο κτισεως. Μερικη τις φυσιολογια περι της του κοσµου κτισεως και της πλασεως του Αδαµ. παρ᾿ ου πασιν ευοδουται το κατορθουµενον. ως αν τινες οιονται. αρχην του λογου ποιουµενος τον Θεον. αλλ᾿ η ανωθεν και απο της του Πνευµατος συµµαχιας. α΄. Και τις εστιν ο γαµος ο µυστικος του Θεου. ιβ΄.

αφθαροτος µεν. “Και ευλογησεν αυτους ο Θεος λεγων· αυξανεσθε και πληθυνεσθε και πληρωσατε την γην και κατακυριευσατε αυτης και αρχετε των ιχθυων της θαλασσης και των πετεινων του ουρανου και παντων των κτηνων και πασης της γης και παντων των ερπετων των ερποντων επι της γης”. αλλ᾿ ουτος ο κοσµος ωσπερ τις παραδεισος υπο του Θεου γεγονεν εις. αναµεινον δε τον λογον και εξ αυτης της θειας Γραφης αποδειξει τουτο σαφεστατα. Αλλα µη φανη σοι τουτο παραδοξον. Αρσεν δε και θηλυ λεγει ουχ ως της Ευας ηδη γενοµενης. τω ανθρωπω εξ αρχης δεδωκεν ο Θεος. τη εκτη ηµερα επλασε τον Αδαµ και πασης της ορωµενης κτισεως κυριον αυτον και βασιλεα κατεστησε. ως ειρηται κατοικουµεν ηµεις. κατ᾿ εικονα Θεου εποιησεν αυτον. υλικος δε και αισθητος παραχθεις· τουτον. µετα το ειπειν· “Και εγενετο εσπερα και εγενετο πρωΐ. επηγαγε· “Και ειπεν ο Θεος· ποιησωµεν ανθρωπον κατ᾿ εικονα ηµετεραν και καθ᾿ οµοιωσιν και αρχετωσαν των ιχθυων της θαλασσης και των πετεινων του ουρανου και των κτηνων και πασης της γης και παντων των ερπετων των ερποντων επι της γης. αλλα πολλω µαλλον προ εκεινου την απασαν γην. Και ουτε η Ευα παραχθεισα ην τοτε ουτε µην ο παραδεισος. ως ενα παραδεισον. ταυτην δη ην ηµεις κατοικουµεν. ετεραν δε ουδαµως. Ποιαν γαρ αλλην γην λεγει. και τα εν τη γη απαντα. Και εποιησεν ο Θεος τον ανθρωπον. ∆ιο και επιφερων φησι· “Και ειπεν ο Θεος· Ιδου δεδωκα υµιν παντα χορτον σποριµον σπειρον σπερµα ο εστιν επανω της γης· και παν ξυλον ο εχει εν εαυτω καρπον σπερµατος σποριµου υµιν εσται εις βρωσιν και πασι τοις θηριοις της γης και πασι τοις πετεινοις του ουρανου και παντι . Γεγραπται γαρ· “Εν αρχη εποιησεν ο Θεος τον ουρανον και την γην· η δε γη ην αορατος και ακατασκευαστος”. αρσεν και θηλυ εποιησεν αυτους”. (52) Ορας πως τουτον ολον τον κοσµον. ου µην αλλα και τον ουρανον και τα εν αυτω εν πεντε ηµεραις παραγαγων. ως ειρηται. ηµερα πεµπτη”. αλλ᾿ ως εν τη του Αδαµ πλευρα ουσης και αυτω συνουσης· και τουτο µετα ταυτα σαφεστερον γνωσεσθε. ει µη ταυτην εν η και νυν. Καθεξης δε τα λοιπα απαντα εργα της του Θεου δηµιουργιας ακριβως εξηγουµενος.µονον εκεινον εδηµιουργησεν. τω Αδαµ και τοις εξ αυτου εις απολαυσιν δεδωκεν.

πασι λεγω”. ως προς παντας ηµας ταυτα ελεγε. Ωσπερ ουν χωραν µιαν η αγρον ενα. Ταυτα δε εν ταις εξ ηµεραις συνετελεσεν ο Θεος· και ακουε της θειας Γραφης τουτο δηλουσης σαφεστατα. Αλλ᾿ επι το προκειµενον επανελθωµεν. ινα τα αυτα παλιν ειπω. Οσα γαρ τω Αδαµ ειπεν. κατ᾿ εικονα Θεου εποιησεν αυτον· αρσεν και θηλυ εποιησεν αυτους και ευλογησεν αυτους” και τα λοιπα καθεξης. αναµαρτητον δηλονοτι και αλυπον. αρρητος παντως τω οντι και λογισµοις ανεπιβατος. οποιαν δε ζωην και διαγωγην εχειν εν αφθαρτω κοσµω αφθαρτοι διατηρουµενοι και αθανατοι. τοτε επηγαγεν ουτως ειπων· “Και ειδεν ο Θεος παντα οσα εποιησεν και ιδου καλα λιαν· και εγενετο εσπερα και εγενετο πρωΐ. εχαρισατο. Ειδες πως τα ορωµενα απαντα. πλησιαζοντες τω Θεω και τας πηγαζουσαις αυγαις της θεοτητος. ηµερα εκτη· και συνετελεσεν ο Θεος εν τη ηµερα τη εκτη τα εργα αυτου α εποιησε. εννοει µοι οσοι εµελλον ειναι οι απο κτισεως κοσµου γεννηθεντες. Ει γαρ και παραβαντες την εντολην αυτου και βιουν και αποθνησκειν κατακριθεντες εις τοσουτον πληθος οι ανθρωποι εγενοµεθα. αµεριµνον τε και αµοχθον διανυοντες βιον. Ειτα βουλοµενος διδαξαι ηµας οπως εποιησε τον ανθρωπον ο Θεος και ποθεν. τω Αδαµ και ηµιν τοις εξ αυτου δεδωκεν εις απολαυσιν και ουχι τον παραδεισον µονον αυτω εχαρισατο. την µεν ψυχην λαµπροτεραν εκαστου γινεσθαι. οπως τε κατα προκοπην της φυλακης των εντολων του Θεου και της εργασιας των αγαθων εννοιων εις τελειοτεραν εµελλον αναγεσθαι κατα καιρον δοξαν τε και αλλοιωσιν. ανακεφαλαιωσαµενος τον . ως ειρηται. Μετα γαρ το ειπειν· “Και εποιησεν ο Θεος τον ανθρωπον. το δε αισθητον και υλωδς σωµα εις αυλον και πνευµατικον υπερ αισθησιν πασαν µεταποιεισθαι τε και µεταβαλλεσθαι· οποση δε και η εκ της µετ᾿ αλληλων διαγωγης (53) ευφροσυνη και αγαλλιασις ηµιν προσγινεσθαι εµελλεν. ουτω τον κοσµον απαντα τω Αδαµ. ει µη απεθανον. και κατεπαυσεν ο Θεος εν τη ηµερα τη εβδοµη απο παντων των εργων αυτου ων ηρξατο ο Θεος ποιησαι”. καθως και προς τους αποστολους υστερον ο αυτος δια του ζωντος Λογου εφη· “Α δε λεγω υµιν. ως ειδως οτι εις απειρα πληθη και αναριθµητα εµελλε το γενος ηµιν πληθυνθηναι επι της γης.ερπετω ερποντι επι της γης”. τα τε εν τη και τα εν τη θαλασση.

ει και µηδενα πτοειται. οπερ χρη εννοειν ουτως· εποιησε δε ο Θεος τον ανθρωπον χουν λαβων απο της γης. ει ποτε τινες τοιουτοι φανωσιν. την µεν σποριµην ειναι εα. ωσπερ τινα βασιλεια εν ενι µερει του κοσµου τουτον φυτευσας. αλλα µετα την παραγωγην πασης αµα της κτισεως κατα ανατολας τουτον εφυτευσεν. τοτε εφυτευσε τον παραδεισον εν Εδεµ κατα ανατολας. ουτω πως παλιν φησιν· “Αυτη η βιβλος γενεσεως ουρανου τε και γης. αλλα εις πολλα την µιαν διαχωρισας. ∆ιατι ουν εν τη εβδοµη ηµερα ουκ εποιησε τον παραδεισον µελλοντα γενεσθαι. Μετα γαρ το κτισαι παντα εξ ουκ οντων και αυτον πλασαι τον ανθρωπον και καταπαυσαι αυτον τη εβδοµη ηµερα απο παντων των εργων αυτου ων ηρξατο ποιειν. Τον ουν τροπον της δηµιουργιας δηλον ποιησας ηµιν. αβατος εσται. ενθα και παλατια οικοδοµει και οικους κατασκευαζει. ταξει και καταστασει ευκοσµω την κτισιν εδηµιουργησε και τας µεν επτα ηµερας εις τυπον των επτα αιωνων των υστερον µελλοντων διελθειν εταξε. οτε εγενετο”· και µετ᾿ ολιγα· “Και επλασεν ο Θεος τον ανθρωπον χουν απο της γης”. ως αν το αυτου οικητηριον περιφανεστατον και ενηλλαγµενον η δια παντων και ινα τοις µεν αγνωµοσι φιλοις και πονηροις και αυτοις τοις προσκεκρουκοσι των υπο χειρα και δουλων. αποκαθιστα. τοις δε γνησιοις και πιστοις φιλοις και αυτοις τοις ευγνωµοσι δουλοις ακωλυτος η προς αυτον υπαρχη εισοδος τε και εξοδος· ουτω δη και ο Θεος τω πρωτοπλαστω εποιησε. “και ενεφυσησεν εις το προσωπον αυτου πνοην ζωης και εγενετο ο ανθρωπος εις ψυχην ζωσαν”. ως προειδως τα παντα. λουτρα τε κτιζει και παραδεισους φυτευει και παντοιας εκεισε απολαυσεις επινοει και φραγµον εξωθεν τουτων απαντων περιτιθει. Επειδη ο Θεος. κλεις τε και πυλας ανοιγοµενας και κλειοµενας ποιει· ου µονον δε. εν ενι δε µερει και τοπω (54) τερπνω τε και περικαλλει τας κατασκηνωσεις ποιειται. τοτε καθαπερ ανθρωπος τις βασιλευς η αρχων και πλουσιος την υπ᾿ αυτου δεσποζοµενην χωραν και γην ουτε πολιν πασαν περιτειχισας µονον ποιει.λογον. την δε εις αµπελωνα αφοριζει. τον δε . και εθετο εκει τον ανθρωπον ον εποιησε. ετεραν χερσον ειναι αφιησιν. αλλα και φυλακας. ουτε οικον ενα περιφραξας ολην αποτελει.

(56) καταφρονησας δε ηπιστευσε τω πλαστουργω και δεσποτη ουτως ειποντι αυτω· “Η δ᾿ αν ηµερα φαγησθε απ᾿ αυτου. Επρεπε και γαρ τοις αφθαρτοις αυτων σωµασιν αφθαρτον και την τροφην επιχορηγεισθαι· οθεν και αµοχθος ην αυτων η διαγωγη και ακαµατος η ζωη. πιστοτερον τον σκολιον ηγησαµενος οφιν ουτως ειποντα· “Ουχι . πολλας εν τουτω τας πρωτας και τοσαυτας τας εβδοµους απεργαζοµενας ηµερας. Επειδηπερ τω κυκλω τουτων των ηµερων συναριθµεισθαι ταυτων ουχ ηρµοζεν. β΄. ως του µελλοντος αιωνος οντα σηµαντικον. ουδε οτι “Ειπε· Γενηθητω. Τινος ουν ενεκεν την ηµεραν. Επει δε και νοµον αυτοις δεδωκεν εντειλαµενος µη φαγειν εκ µονου του ξυλου εκεινου. αλλ᾿ εξωθεν τουτων εκεινην ειναι εχρην ως αρχην η τελος µη εχουσαν. καρπους παντοδαπεις και ποικιλους εχον µητε φθειροµενους καν ολως µητε εκλειποντας. ον περιτειχισας οιονει πως ο τουτου δηµιουργος εισοδον εθετο αυτοις δι᾿ ης εισησεσαν και εξηεσαν. αλλα νεαρους αει και µαλα δη το ηδυνον εχοντα και αφραστον την ηδονην τοις πρωτοπλαστοις και την τρυφην εµποιουντας.παραδεισον εφυτευσε µετα ταυτα. οτε παντως ελευσεται και ηµιν εσχατως αποκαλυφθη ανεσπερος µια ηµερα και ατελευτητος εν τω καθ᾿ηµας γινοµενη. αλλ᾿ οτι “εφυτευσεν αυτον και εξανετειλεν ετι εκ της γης ο Θεος παν ξυλον ωραιον εις ορασιν και καλον εις βρωσιν”. και ως βασιλευς αθανατος εν αφθαρτω κοσµω. εν µεσω δηλονοτι του παραδεισου. Ορα δε οτι ουδε γεγραπται· “Εποιησεν ο Θεος τον παραδεισον”. (55) Τοιγαρουν και επλασθη σωµα µεν εχων ο Αδαµ αφθαρτον. ταις προλαβουσαις επτα ου συνηψε το Πνευµα το Αγιον. ου λεγω µονω τω παραδεισω. ητις εστιν η ογδοη. θανατω αποθανεισθε“. Περι της παραβασεως και της εξοριας του Αδαµ. εν ω πρωτη και δευτερα καθεξης (55) αι επτα ανακυκλουσαι τας εβδοµαδας αποτελουσι. και εγενετο”. αρχην δε λαβειν λεγεται. αλλ᾿ εν παση τη υπ᾿ ουρανον. υλικον µεντοιγε και ολον ουπω πνευµατικον. µελλει δε γενεσθαι και αρχην ληψεσθαι· αλλα και ην προ των αιωνων και εστι νυν και εσται εις αιωνας αιωνων. Ουδε γαρ νυν µεν ουκ εστι. κατεστη υπο του δηµιουργου Θεου.

Αλλα τουτο µεν ου ποιει. ως εφαµεν. την δε λοιπην απασαν γην. φοβηθεις εκρυβην”. ει µη απο του ξυλου ου ενετειλαµην σοι τουτου µονου µη φαγειν. τουναντιον µαλλον µεν ουν και αιτιαν προσηψε τω παντα καλα λιαν πεποιηκοτι Θεω εν τω ειπειν· “Η γυνη ην δεδωκας µοι. Οθεν και του Θεου ειποντος αυτω· “Αδαµ. αυτη εδωκε µοι και εφαγον”. ευθυς εγυµνωθη της αφθαρτου καταστολης και δοξης και της φθορας γυµνοτητα ενεδυσατο. που ει. “Της φωνης σου“ φησιν “ηκουσα και την γυµνωσιν µου κατανοησας. απ᾿ αυτου εφαγες. αυτου δη λεγω του παραδεισου.θανατω αποθανεισθε. Επει δε ειπειν εκεινος το ηµαρτον ουκ ηθελησε. “Και ευθυς εταξε την φλογινην ροµφαιαν του φυλαττειν την εισοδον του ξυλου της ζωης “. αλλ᾿ η δ᾿ αν ηµερα φαγητε. ως εν αυτω και της παραβασεως γενοµενης. ουχ ως εν αυτω µελλοντων παλιν τω αισθητω τε και υλικω παραδεισω µετα την ανακλησιν επαναγεσθαι· ουδε γαρ δια τουτο µεχρι του νυν ετηρηθη. αφθαρτος ην καθως και ο παραδεισος. επει. ινα εν ταυτη τη γη ως εξοριστοι διατελωσι και υπεροριοι.”. αλλα δια το τυπον αυτον επεχειν της µελλουσης ακαταλυτου ζωης και εικονα τυγχανειν της αϊδιου βασιλειας των ουρανων· ει γαρ µη τουτο ην. (57) ουδε τουτου χαριν ου κατηρασατο αυτον ο Θεος. εκεινον εδει καταραθηναι µαλλον. τοτε αυτους. κοπων και ιδρωτων απηλλαγµενον. Ιδων ουν εαυτον γυµνον ο Αδαµ εκρυβη και φυλλα συκης ραψας περιεζωσατο. εξωθει και εκβαλλει. κακεινη παλιν τω οφει την αιτιαν επεγραψατο και µετανοησαι και προσπεσειν τω ∆εσποτη η συγχωρησιν εξαιτησασθαι ουδαµως ηβουληθησαν.”. εσεσθε ως θεοι γινωσκοντες καλον και πονηρον· και εφαγεν απ᾿ αυτου”. παντα αυτοµατως προσφερουσα. ωσπερ εκ παλατιων βασιλικων και οικων πανευπρεπων. την ασχηµοσυνην αυτου καλυψαι πειρωµενος. Προς µετανοιαν δε αυτον εκκαλουµενος ο Θεος φησι προς αυτον· “Και τις ανηγγειλε σοι οτι γυµνος ει. προκατηρασατο αυτην ουτως ειπων· “Επικαταρατος η γη εν τοις εργοις σου· εν λυπαις φαγη αυτην πασας τας ηµερας της ζωης σου· ακανθας και τριβολους ανατελει σοι και φαγη τον χορτον του αγρου τον τοις θηριοις και τοις αλογοις ζωοις αφωρισµενον· εν ιδρωτι του προσωπου . ιν µη κακειθεν εξερχοµενος ο Αδαµ αµοχθον εχη και αυθις βιον.

εως του επιστρεψαι σε εις την γην εξ ης εληφθης.σου φαγη τον αρτον σου. Τοιγαρουν και (58) εξελθοντα του παραδεισου αυτον πασα η κτισις. Ο δηµιουργησας τα παντα και πλασας τουτον Θεος. τοτε και αυτην . ακανθας και τριβολους µονον προσφερουσα. αφθαρτος και αθανατος γενηται. εις ληθην των παρα Θεου γεγονοτων αγαθων και εις καταφρονησιν αυτον της δοθεισης ηγαγεν εντολης. Ου χαριν και διατι. παραβηναι µελλοντα προ καταβολης κοσµου γινωσκων την εντολην τον Αδαµ και την εκ παλιγγενεσιας αυτου ζωην και αναπλασιν δια της ενσαρκου γεννησεως του µονογενους αυτου Υιου και Θεου προορισας. οτε παλιν εκεινος ανακαινισθη και πνευµατικος. η σεληνη φαναι ουκ εφερε. καταφρονησαντα αυτου. Εικοτως ουν εδει τω εις φθοραν και θανατον κατενεχθεντι δια της παραβασεως ρευστην και φθαρτην ωσαυτως γην κατοικειν και τοιαυτης αξιως µετεχειν τροφης. εν κοπω κατεδικασθη δικαιως και ιδρωτι την γην εργαζεσθαι και ουτω κατ᾿ ολιγον εξ αυτης ως υπο οικονοµου τινος κοµιζεσθαι τας τροφας. ευθυς και τουτω τα παντα ωσαυτως καθυποταττει. ινα τω δι᾿ ου γεγονεν ανθρωπω δυλευσασα. τι ποιει. οτι γη ει και εις γην απελευση “. ετραχυνθησαν απαντα ευθυς κατ᾿ αυτου· ο ουρανος καταπεσειν δικαιως επ᾿ αυτον οιονει πως κεκινητο και η γη επι του νωτου φερειν τουτον ουκ εστεγε. θεασαµενη. Τι ουν. Συγκρατει παντα τη οικεια δυναµει και ευσπλαγχνια και αγαθοτητι. η υπο Θεου παραχθεισα εκ του µη οντος. γυµνωθεντα τουτον της πρωην θεασαµενα δοξης. εφ᾿ εαυτον εµελετα ο αηρ συσταληναι και µη δουναι τω προσκεκρουκοτι αναπνοην· τα θηρια και παντα τα ζωα της γης. ουκετι υποταγηναι τω παραβαντι εβουλετο· ο ηλιος λαµψαι ουκ ηθελεν. ουτως τον παραβατην εδεξατο. Επειδη γαρ η αφθονος τρυφη. Ειδες πως καταραθεισα η γη προτερον και της προτερας αυτοµατου βλαστησεως στερηθεισα. η αφθαρτος και ακαµατος διαγωγη. Ινα εργαζοµενη µεν παρ᾿ αυτου εν ιδρωτι και κοπω παρεχη τα εξ αυτης συµµετρως φυοµενα εις αυταρκη χρειαν αυτω. τα αστρα οφθηναι τουτω ουχ ειλοντο. µη εργαζοµενη δε µενη ακαρπος. αι πηγαι βρυειν ουκ εµελλον· ουκ εβουλοντο ρεειν οι ποταµοι. φθαρτω φθαρτη γεγονυια. αναστελλει την ορµην των κτισµατων απαντων.

αλλα και αυτην την κτισιν την εις υπηρεσιαν αυτων υπο του Θεου δοθεισαν αυτοις θεοποιησαντες. αλλαγησεσθαι µελλοντας. η και µετα το παραβηναι ει µετενοησε. εσεβοντο τον Θεον και ως δεσποτην ετιµων αυτον. Αλλα τουτων ουτω σοφως εκ Θεου γεγονοτων. εις πασαν τε ασελγειαν (60) και ακαθαρτον πραξιν εαυτους εκδεδωκασι . ποσης αν αυτον εκεινον. του παραδεισου εκβληθεις ο Αδαµ ετεκνωσεν. Ουτως ουν επι χρονους τα περι Θεου κατα διαδοχην διδασκοµενοι υπ᾿ αλληλων τον ποιητην αυτων οι παλαιοι επεγινωσκον. Αλλ᾿ Ενωχ µεν µετα ταυτα ευαρεστησας Θεω υπ᾿ αυτου µετετεθη. επι δε του Καϊν ουκετι· και τουτο γνοντα τον Καϊν λυπηθηναι λεγεται εως θανατου και εντευθεν προς φθονον και φονον του αδελφου προχωρησαι. αυτους ηλευθερωσεν υστερον τεθνηξεσθαι η. ει µη παρεβη την εντολην. Υστερον δε πληθυνθεντων των ανθρωπων και την εαυτων διανοιαν εκ νεοτητος επι τα πονηρα εκδεδωκοτων. ∆ια δη τουτο και ο Αβελ συν τω Καϊν θυσιας εκ των υπαρχοντων αυτοις αυτω προσεφερον· οθεν και επι µεν του Αβελ τη προσφορα και θυσια προσεσχηκεναι τον Θεον γεγραπται. Ηλιας δε εν αρµατι ανεληφθη πυρος.ελευθερωθεισα της δουλειας η κτισις η υπο του Θεου τω προσκεκρουκοτι υποταγεισα και αυτω εκδουλευσασα συνανακαινισθη αυτω και αφθαρτωθη και πνευµατικη ολη γενηται· τουτο γαρ προ καταβολης κοσµου ο πολυευσπλαχνος Θεος και Κυριος προωρισατο. δοξης και τιµης και συµπαθειας ηξιωσεν ενδον εασας ειναι του παραδεισου αυτον. του Θεου δεικνυντος εκ τουτων οτι. (59) υπο του Αδαµ και της Ευας ταυτην εκδιδασκοµενοι. ητοι της εις γην αποστροφης και της εν τω αδη καταβασεως. ει µετα το εξοριστον αυτον παρ᾿ αυτου γενεσθαι τους ευαρεστησαντας αυτου υιους ουτως τη µεταθεσει και µακροζωΐα ετιµησε και της φθορας. ταυτη ελατρευσαν. εις ληθην και αγνοιαν του πεποιηκοτος αυτους Θεου κατηνεχθησαν και ου µονον ειδωλα και δαιµονας ως θεους εσεβασθησαν. ει µετα την αποφασιν την κατα του Αδαµ και του σπερµατος αυτου εξενεχθεισαν. εβιωσε και απεθανεν· ουτω δε οµοιως και οι εξ αυτου. αληθεστερον ειπειν. Τοινυν και νεαραν την µνηµην εχοντες οι τοτε ανθρωποι της εκπτωσεως.

τοτε κατηλθεν επι γης ο Υιος του Θεου και Θεος αναπλασαι τον συντριβεντα. ζωοποιησαι τον τεθανατωµενον και το εαυτου πλασµα εκ της πλανης ανακαλεσασθαι. Περι της του Λογου σαρκωσεως και κατα τινα τροπον δι᾿ ηµας εσαρκωθη. παρακαλω. τον αυτον δη τροπον και εκ της αγιας θεοτοκου και αειπαρθενου Μαριας εψυχωµενην σαρκα λαβων ζυµην οιονει και µικραν απαρχην εκ του φυραµατος της φυσεως ηµων. τη ακριβεια του λογου· εσται γαρ ηµιν τε ωφελιµος ο λογος και ταις µετεπειτα γενεαις. κατα τον θειον Αποστολον. ως το θεοποιηθηναι αυτο τουτο και λατρευθηναι ισα και θεω παρα τον πεποιηκοτα και κτισαντα. ην συν τη εµψυχωµενη σαρκι ειληφεν. τα αµφοτερα ανθρωπον εργασαµενος αµα .καταµιαναντες την γην. ο πλαστουργος και κτιστης Θεος ηνωσε τη εαυτου ακαταληπτω και απροσιτω θεοτητι. ο εκ της σαρκος αυτου ειληφεν. τον αερα. ητοι εκ της ψυχης οµου και του σωµατος.. (61) εις ψυχην ζωσαν τελειαν πεποιηκε. γ΄. τον ουρανον και τα υπ᾿ αυτον απαντα ταις πραξεσι ταις ατοποις αυτων. Χρεων δε εξ εικονος τινος την του Λογου σαρκωσιν και την εκ της αειπαρθενου Μαριας απορρητον γεννησιν αυτου θεωρησαι και γνωναι καλως το της οικονοµιας εκειθεν µυστηριον το αποκεκρυµµενον προ των αιωνων εις σωτηριαν του γενους ηµων. µαλλον δε τη ηµετερα ουσια ολην της θεοτητος αυτου την υποστασιν . Αλλα προσεχετε. εις σωµα γυναικος ολοκληρον απετελεσε· και την απαρχην του πνευµατος. Ουδεν γαρ ετερον των αλλων απαντων ουτω µιαινει και ακαθαρτον το καθαρον εργον απεργαζεται του Θεου. αλλα το µερος. Τοιγαρουν και πασα η κτισις παρα των ανθρωπων θεοποιηθεισα και προσκυνηθεισα κατερρυπωθη και εις τελειαν κατηχθη φθοραν· οτε δε ο κολοφων επληρωθη της αγαν κακιας και εις απειθειαν απαντες συνεκλεισθησαν. (60) Καθαπερ ουν εν τη πλασει παλαι της προµητορος Ευας την του Αδαµ πλευραν εψυχωµενην ελαβεν ο Θεος και εις γυναικα ταυτην ανωκοδοµησε – δια τουτο γαρ ουδε ενεφυσησεν εις αυτην ως εις τον Αδαµ πνοην ζωης.

και γινονται θεοι. οπερ ουκ ησαν. επειτα οι του Χριστου”. ινα καθαπερ εκεινος δια της παραβασεως αρχη της εν φθορα και θανατω γενεσεως ηµων εχρηµατισεν. Ελαβεν ο Θεος Λογος ην κατα (62) φυσιν ουκ ειχε σαρκα και εγενετο ανθρωπος. φορεσοµεν και την εικονα του επουρανιου”. ουτως ο Χριστος και Θεος δια της εκπληρωσεως απασης δικαιοσυνης απαρχη της εν αφθαρσια αναπλασεως και αθανασιας ηµων γενηται. Και ορα µοι του µυστηριου το καινον και παραδοξον.ενωσας ουσιωδως. Επειδη γαρ ψυχη και σωµατι τελειος εχρηµατισεν ανθρωπος οµοιος ηµων κατα παντα πλην αµαρτιας. δια της εις αυτον πιστεως µεταδιδους ηµιν εκ της αυτου θεοτητος. θεσει και χαριτι· ουτω γαρ χαριζεται αυτοις εξουσιαν του υιους Θεου γινεσθαι. τοιουτοι και οι χοϊκοι· και οιος ο επουρανιος. τοιουτοι και οι επουρανιοι”. Επειδη γαρ δια της σωµατικης παρουσιας αυτου ο επι παντων Θεος του αναπλασαι και ανακαινισαι τον ανθρωπον εληλυθεν επι γης και την δι᾿ αυτον καταραθεισαν απασαν κτισιν επευλογησαι. ο δευτερος ανθρωπος ο Κυριος εξ ουρανου· οιος ο χοϊκος. αµικτως τε µιξας αυτην εκεινη. Και ταυτα µεν περι τουτων· εχεσθω δε και αυθις της ακολουθιας ο λογος. Ωσπερ γαρ εκ της εκεινου πλευρας την γυναικα εποιησε. ην ουδεις ουδεπω αγγελων η ανθρωπων εκτησατο. καθα προσθεν ειρηκαµεν. ουτως εκ της αυτου θυγατρος Μαριας της αειπαρθενου και θεοτοκου σαρκα δανεισαµενος και αναλαβων ανευ σπορας οµοιως εγεννηθη τω πρωτοπλαστω. Και παλιν· “Απαρχη Χριστος. διο και εγενοντο και αει ωσαυτως γινονται και ουδεποτε του µη γινεσθαι ληξουσι. την ανθρωπινην τη εαυτου. Και ακουε Παυλου τουτο παραινουντος του θειου· “Και καθως εφορεσαµεν την εικονα του χοϊκου. Τουτο γαρ βουλεται και Παυλος ουτω λεγων ο θειος· “Ο πρωτος ανθρωπος εκ γης χοϊκος. ωκοδοµησε ταυτην εις ναον αγιον εαυτω και αναλλιωτως και ατρεπτως αυτος ο του Αδαµ ποιητης τελειος εγενετο ανθρωπος. ακουε νουνεχως! Πρωτον µεν την ψυχην ην ανελαβεν εζωωσε και αφθαρτωσας εθεοποιησε. το δε αχραντον . συγγενεις και ηµας αυτου κατα την της θεοτητος αυτου φυσιν και ουσιαν εργαζεται. οπερ ουκ ην· µεταδιδωσι τοις πιστευουσιν εις αυτον της αυτου θεοτητος.

αυτου και θειον σωµα. Το γαρ εσθιον και πινον. το κοπιουν και ιδρωτας φερον. Λαµβανοντες γαρ το του ∆εσποτου ηµων και Θεου Πνευµα. οθεν και απεθανεν και εν µνηµειω κατετεθη νεκρος. τον δε του σωµατος (63) µετα πολλους υστερον ενιαυτους. αλλα και των θυρων κεκλεισµενων ακωλυτως εισηρχετο και εξηρχετο. φθαρτον εστι δηλονοτι και υλικον· ταυτα γαρ απαντα φθαρτου σωµατος ιδιωµατα καθεστηκασιν. συνανεστησεν· ενθεν τοι ουδε τας σφραγιδας του µνηµατος ελυσεν εξελθων. αλλ᾿ ετι φθαρτον αυτο και υλικον περιεφερε. ειθ᾿ ουτως το σωµα. των µεν εκεισε κατεχοµενων αγιων τας ψυχας των αιωνιων ελευθερωσας δεσµων εξανεστησε και εις τοπον αναπαυσεως και φωτος ανεσπερου κατεταξε. αλλα κατελθων εν τω αδη. καθως και αυτος ο θειος Παυλος φησιν οτι “οστουν εσµεν εκ των οστεων αυτου και σαρξ εκ της σαρκος αυτου “ και παλιν. οτι “εκ του πληρωµατος αυτου της θεοτητος. ∆ιατι δε ουκ ευθυς συν τη ψυχη και το σωµα οπερ ανελαβε πνευµατικον και αφθαρτον απειργασατο. αλλα και εφ᾿ ενι εκαστω των παλαι αγιων εγενετο και µεχρι του νυν αει γινεται. αλλ᾿ ειασεν αυτα εν σοροις µεχρι της κοινης αναστασεως. συµµετοχοι αυτου της θεοτητος και της ουσιας γινοµεθα· εσθιοντες δε την παναµωµητον αυτου σαρκα. την αφθαρσιαν δια της αναστασεως απολαβειν ωκονοµησεν· ου µονον δε. ου ενετειλατο αυτω ο Θεος µη φαγειν. τα θεια λεγω µυστηρια. οµοιοι αυτω τω φιλανθρωπω Θεω και ∆εσποτη ηµων κατα χαριν γινοµεθα. το δεσµουµενον και τυπτοµενον. ει και εθεωσεν. Μετα δε το αναστηναι αφθαρτον. συσσωµοι αυτου και συγγενεις εν αληθεια ολοκληρως γινοµεθα. Τουτο δε γινοµενοι. κατα την παλαι εξενεχθεισαν αποφασιν αποστρεφειν δια του θανατου εις γην. ανακαινιζοµενοι και . ευθυς µεν τον της ψυχης παραβας απεθανε θανατον. τα δε σωµατα αυτων ουκετι. επι σταυρου τε αναρτωµενον και καθηλουµενον. και αυτο το σωµα πνευµατικον. Το γουν µυστηριον τουτο ου µονον τω ρηθεντι τροπω γεγονεν απ᾿ αρχης Χριστου εν ολω τω κοσµω. Επειδη φαγων και ο Αδαµ εκ του ξυλου. θειον παντη και αϋλον. και δια τουτο την το επιτιµιον δεξαµενην ψυχην της του θανατου τιµωριας πρωτον ανεστησε τε και εζωωσε και εθεωσεν. ελαβοµεν και χαριν αντι χαριτος”. ηµεις. δηλονοτι παντες.

µητε παλιν τελειως φθειροµενα.ανανεουµενοι την ψυχην. χωριζοµενος δε παλιν του πυρος ψυχρος και µελας καθοραται και γινεται. ητοι του θειου πυρος µταλαµβανοντα. ως ει τις απο µακροθεν προσωπον φιλου αυτου καθορα και διαλεγεται αυτω και προσοµιλει και φωνης ακουει αυτου. εις την τελευταιαν εξαναστασιν αφθαρτωθηναι τελειως και και ανακαινισθηναι τηρουµενα. ου σχηµα η ειδος η εκτυπωµα βλεπουσιν. Και οτι τουτο εστιν αληθες. ακουε Πετρου λεγοντος του αποστολου· “Ηξει δε η ηµερα Κυριου ως κλεπτης εν νυκτι. αυτον δηλαδη τον οµοιον ηµιν γενεσθαι καταξιωσαντα βλεποντες και βλεποµενοι υπ᾿ αυτου οι αξιωθεντες οµοιοι γενεσθαι αυτω. Τινος ουν ενεκεν και δια τι. ευθυς και αυτα τη φθορα παραδιδονται και εκ του κατα µικρον διαλυονται· τα δε και επι πολλους χρονους διαµενουσι. ως και αυτοι φως εκ του φωτος Πνευµατος χρηµατιζοντες. οι παλαι τε και νυν πνευµατικως βλεποντες. υστερον. αλλα και της αφθαρσιας και της φθορας τα γνωρισµατα εν εαυτοις διασωζουσιν. αφθαρτοποιουµενοι τε και ως εκ νεκρων ζωντες εξανισταµενοι. ουτω παλιν πρωτον την κτισιν απο της φθορας εις την αφθαρσιαν χρη µεταποιηθηναι. ειτ᾿ ουν αλλαγηναι. αλλα καθαπερ σιδηρος υπο του πυρος εκπυρουµενος της λαµπροτητος µεν αυτου µεταλαµβανει και την µελανιαν ευθυς αποβαλλεται. εν η ουρανοι πυρουµενοι . (64) Ουτω τοιγαρουν οι απ᾿ αιωνος αγιοι. και ουτω συν αυτη και αµα αυτη και τα φθαρεντα σωµατα των ανθρωπων ανακαινισθηναι. ινα και αυθις πνευµατικος και αθανατος ο ανθρωπος γεγονως εν αφθαρτω χωριω και αϊδιω και πνευµατικω κατοικη. Οτι ουκ επρεπε προ της των κτισµατων ανακαινισεως τα των ανθρωπων αναστησεσθαι και αφθαρτωθησεσθαι σωµατα. ουχι και το σωµα αυτου ευθυς αφθαρτον και πνευµατικον γινεται. Επειδαν δε η ψυχη εξελθη και του σωµατος χωρισθη. ουτω δη και τα σωµατα των αγιων υπο της ενωθεισης τη ψυχη αυτων χαριτος. αλλ᾿ ωσπερ αυτη παρηχθη πρωτον αφθαρτος. αλλα φως ασχηµατιστον. αγιαζονται και εκπυρουµενα διαυγη και αυτα γινονται και πολυ των αλλων σωµατων διαφορωτερα και τιµιωτερα αποκαθιστανται. µητε αφθαρτα µενοντα παντελως. Τοιουτος δε εκαστος των αγιων γινοµενος. επειτα ο ανθρωπος.

Πως αυθις η κτισις µελλει πασα ανακαινισθηναι και γενεσθαι καινους ουρανους και καινην γην κατα τον θειον Αποστολον. Καθαπερ γαρ τα ηµετερα λυοµενα σωµατα ουκ εις το µηδαµη µηδαµως ειναι χωρει. στοιχεια δε καυσουµενα λυθησονται και γη και τα εν αυτη εργα κατακαησεται”. οι δε λογοι µου ου µη παρελθωσιν”. αλλαγησεται. Ποθεν τουτο δηλον. ηγουν πασα η κτισις. φησιν. µαθειν εστιν· “Ηξει γαρ. Και τουτο. Κατα το του Χριστου παντως και Θεου ηµων ειποντος· Ο ουρανος και η γη παρελευσεται. Ορας πως δια πυρος λεγει τα παντα . Αλλα σκοπησωµεν πως η κτισις ανακαινισθησεται και εις το αρχαιον αποκατασταθησεται καλλος. Παρελευσιν του ουρανου την εναλλαγην αυτου ειρηκως. Τουτο γαρ και ο προφητης ∆αυιδ προανακεκραγε ουτως ειπων· “Και ωσει περιβολαιον ελιξεις αυτους και αλλαγησονται· συ δε ο αυτος ει και τα ετη σου ουκ εκλειψουσι”. αλλα παλιν δια της αναστασεως ανακαινιζεται. Τι τοινυν των λογων τουτων σαφεστερον γενοιτ᾿ αν. δ΄. καν γαρ ο ουρανος. αλλ᾿ οι εµοι λογοι το αναλλοιωτον και παγιον εξουσι. ανακαινισθησεται και ελευθερωθησεται απο της δουλειας της φθορας και· και συµµεθεξει τα στοιχεια ταυτα µεθ᾿ ηµων της εκειθεν λαµπροτητος και (66) ον τροπον απαντας ηµας το πυρ δοκιµασει. κατα τον θειον αποστολον. η ηµερα Κυριου ως κλεπτης εν νυκτι. αλλ᾿ ως αναχωνευοµενων δηλονοτι και αναστοιχειουµενων εις κρειττονα τε και αΐδιον ληξιν. ουτω δη και ο ουρανος και η γη και τα εν αυτη παντα. ουδεις αντερει των πιστων· ουδε µην αρα τω Κυριω ταυτα λεγοντι απιστησει. δι᾿ ων ο αποστολος Πετρος γραφει.(65) λυθησονται και στιχεια καυσουµενα τηκεται”. Κατα ποιον και τινος επαγγελµα. ουχ ως απολλυµενων τουτων. δι᾿ ων επιφερει λεγων· “Καινους δε ουρανους και καινην γην κατα το επαγγελµα αυτου προσδοκωµεν”. Εξ αυτων παλιν των ρηµατων του αποστολου. εν η ουρανοι ροιζηδον παρελευσονται. (65) Καινους τοιγαρουν ουρανους και καινην γην επαγγειλαµενου αυτου. ουτως και η κτισις πασα δια πυρος ανακαινισθησεται. φησιν.

τον αυτον τροπον και η κτισις. καθως και ο αγαπητος ηµων αδελφος Παυλος κατα την αυτω δοθεισαν σοφιαν εγραψεν υµιν. Αλλ᾿ ιδωµεν τι και Παυλος ο θειος φησι περι της κτισεως και του ταυτης ανακαινισµου· ειπων τοινυν· “Λογιζοµαι οτι ουκ αξια τα παθηµατα του νυν καιρου προς την µελλουσαν δοξαν αποκαλυφθηναι εις ηµας”. επηγαγεν· “Η γαρ αποκαραδοκια της κτισεως την αποκαλυψιν των υιων του Θεου απεκδεχεται”. τω πυρι παραδιδοται υπο του τεχνιτου και ουτως αναχωνευοµενον καινον υπ᾿ αυτου παλιν κατασκευαζεται. αγαπητοι. “ Λυθησονται δε αρα πως. Ινα δε µη υπολαβης ετεραν τινα κτισιν τον θειον λεγειν αποστολον. αλλα και νυν οι πλειστοι η και οι παντες σχεδον ειπειν πασχοµεν εξ αγνοιας. µετ᾿ ολιγα παλιν φησι· “∆ιο. την σφοδραν επιθυµιαν φησιν. Ωσπερ σκευος χαλκουν πεπαλαιωµενον. ρυπωθεν και αχρειωθεν υπο ιου. εν οις εστι δυσνοητα τινα. ποταπους δει υπαρχειν ηµας εν αγιαις αναστροφαις και ευσεβειαις. επει επαλαιωθη και υπο των αµαρτιων ηµων ερρυπωθη. Ουτως δε περι τουτων του αποστολου γραψαντος Πετρου. α οι αµαθεις και αστηρικτοι στρεβλουσιν ως και τας λοιπας γραφας προς την ιδιαν αυτων απωλειαν”· Τουτο δε ουχ οι τοτε µονον. συνηγορους οιονει (67) των ιδιων παθων και επιθυµιων και της απωλειας ηµων σπουδαζοντες εχειν και ποιειν τας θειας Γραφας. καθως γεγραπται· “Τοτε λαµψουσιν οι δικαιοι ως ο ηλιος”.αναχωνευθησεσθαι και αλλοιωθησεσθαι. ειτ᾿ ουν αναχωνευθησεται και αναστοιχειωθησεται και λαµπρα και καινοτερα ασυγκριτως της νυνι ορωµενης γενησεται. ως και εν πασαις ταις επιστολαις λαλων εν αυταις περι τουτων. παντα συγχεοντες. Αποκαραδοκιαν την προσδοκιαν. αποκαλυψιν δε την εν τη αναστασει φανερωσιν· εν ταυτη γαρ δια της του Χριστου και Θεου παρουσιας φανερωθηναι δει τους υιους του Θεου και φανηναι το καλλος αυτων και αυτους ολους οιοι εισι. ταυτα προσδοκωντες σπουδασατε ασπιλοι ευρεθηναι εν ειρηνη και την του Κυριου ηµων µακροθυµιαν σωτηριαν ηγεισθε. υπο του δηµιουργου των ολων δια πυρος λυθησεται. παντα τα της θειας Γραφης προς την απωλειαν ηµων στρεβλουντες ηγουν παρερµηνευοντες. ∆ιο και επιφερων φησι· “Τουτων ουν παντων λυοµενων. επιφερων φησι· . οι του δικαιου Θεου υιοι δηλονοτι.

τη µαταιοτητι των ανθρωπων υποταγεισα. Οιον.“Τη γαρ µαταιοτητι η κτισις υπεταγη. ουχ εκουσα. Τουτο δε ποιησαι σαφεστερον βουληθεις εφη· “Και γαρ και αυτη η κτισις ελευθερωθησεται απο της δουλειας της φθορας εις την ελευθεριαν της δοξης των τεκνων του Θεου”. Ορα δε και οια εσται η εσχατη λαµπροτης αυτης. αλλα εγειρεται σωµα πνευµατικον ολον και ατρεπτον. δεοµενον τροφης αισθητης. ουχι οια εξ αρχης παρηχθη τοιαυτη και αυθις γενησεται. φησιν. συν αυτω αλλιωσει και αΐδιον ταυτην αποτελεσει· τουτο γαρ δι᾿ ων ειπεν εδηλωσεν· (68) “Τη γαρ µαταιοτητι. ουκ αφ᾿ εαυτης. αλλα δια τον υποταξαντα. τουτον ιδουσα εκπεπτωκοτα της θειας δοξης ως προσκεκρουκοτα Θεω τω αυτου ποιητη. αλλα δια τον υποταξαντα. Ειδες πως ουκ απεικος ειποµεν οτι και η κτισις αυτη αφθαρτος πασα το κατ᾿ αρχας και εις παραδεισου ταξιν παρηχθη παρα Θεου. Οποια εσται και η εσχατη λαµπροτης της κτισεως. υπεταξεν αυτω την κτισιν. τηνικαυτα και αυτην ολην την κτισιν. φησι. αλλα τη του Θεου πειθαρχουσα προσταξει του επ᾿ελπιδι παλιν ανακαινισεως ταυτα διορισαµενου. προ καταβολης κοσµου την εκ παλιγγενεσιας αυτου σωτηριαν ο Θεος προορισας. και εγειρεται σωµα ουχ οιον το του πρωτοπλαστου προ της παραβασεως ην. υλικον δηλαδη και αισθητον και τρεπτον. επ᾿ ελπιδι”. ∆ια δη τουτο. οιον το . επ᾿ ελπιδι”. φθαρτω γενοµενω τω δι᾿ ον παρηχθη ανθρωπω. Μη γενοιτο! Αλλα. καθαπερ σπειρεται σωµα ψυχικον. τη ανθρωποτητι υπεταγη. η κτισις υπεταγη. ουχ εκουσα. Τοιγαρουν και ανακαινιζοµενη. φηµι. ε΄. ουχ εκουσα εις φθοραν µετηχθη και φθαρτους προφερει καρπους και βλαστανει ακανθας οµου και τριβολους. ως αν φθαρτην αυτω την τροφην ετησιως παρεχη· οποταν δε ανακαινιση τον ανθρωπον και αφθαρτον και αθανατον και πνευµατικον αυτον απεργασηται. καταραθεισα δε εις φθοραν και δουλειαν µετηχθη. Ορας οπως ουκ απο σκοπου εφθην ειπων οτι ουκετι δουλευσαι τω παραβαντι Αδαµ η κτισις εβουλετο. καταρασαµενος ταυτην ινα. ως το λογιον. φθαρτη και αυτη γενηται.

αλλα πνευµατικην πασαν και αϋλον. οτε παντως αγγελος θειος ανωθεν καταπεµφθη εκ Θεου τω θειω λειτουργησων προσταγµατι επι της γης. Αλλως τε δε και καθως ο θειος Παυλος φησιν οτι (69) “παντες µεν ου κοιµηθησοµεθα. κατα πολυ διαφερον εκεινου.πως γαρ. αξιον εχωσι της εαυτων δοξης κατοικητηριον. ινα οι ασωµατα κεκτηµενοι τα σωµατα και υπερ αισθησιν εν αισθησει γενοµενοι. αλλ᾿ εις αϋλον και πνευµατικον υπερ πασαν αισθησιν εν τη παλιγγενεσια µεταποιηθησεται οικηκηριον.του ∆εσποτου ηµων και Θεου µετα την αναστασιν ην. µητε ολως κρατουµενον. Ουδεις ουδαµως. . πως καν ολως εσται περιοριστον παρ᾿ ηµιν. Το ουν υπερ αισθησιν ον και πνευµατικον χρηµατισαν αληπτον εστι παντως το καθ᾿ ηµας και αορατον· το δε µητε ορωµενον. ως δοκει τη αληθεια και Παυλω τω µυσταγωγω των τοιουτων. καθως γεγραπται· “σωµατα επουρανια και σωµατα επιγεια”. του δευτερου Αδαµ δηλονοτι και πρωτοτοκου ηµων γενοµενου εκ των νεκρων. εν ριπη οφθαλµου” ουτω και η κτισις υπο του θειου φλεχθεισα πυρος αλλοιωθησεται. οι πνευµατικοι χρηµατιζοντες. προς δε τα εγκοσµια και ηµας οµολογουµενως γινεται. αϋλα δε τα υπερ ηµας· και αλλαχου· “Ο ποιων τους αγγελους αυτου πνευµατα και τους λειτουργους αυτου πυρος φλογα”. . τας µεν ουρανιους χοροστασιας καταλιµπανει. υλικα µεν ταυτα. η τις ευ φρονων τουτο ειποιεν. Επει ουν λειτουργικα εισι πνευµατα και οι νοες οι επουρανιοι εις διακονιαν αποστελλοµενα. και απεριγραπτοι εν απεριγραπτοις οντες οι περιγραπτοι. ουκ αισθητην παντως. παντες δε αλλαγησοµεθα εν ατοµω. περιγραπτος εν τουτω ων δεικνυται και περιοριστος· (70) προς γαρ εκεινην την θειαν και ακτιστον . υλικη τε και αισθητη. Τοιγαρουν και νοει µοι αρτι κοσµον πνευµατικον και υπερ την ηµων αισθησιν πελοντα. Ει δε τουτο ουτως δοκει τη καταληψει της αληθειας. τον αυτον δη τροπον και η κτισις απασα θειω γενησεται νευµατι ουχ οια παρηχθη. Και γαρ και αυτοι οιονει σωµατοι πως εισι και περιγραπτοι τη αΰλω και ασωµατω φυσει συγκρινοµενοι της θεοτητος. Τοιουτος τοινυν εστιν ηµιν και ο περι των αγγελων λογος. ως αν και το προφητικον πληρωθησεται λογιον το ουτω φασκον· “∆ικαιοι δε κληρονοµησουσι γην”.

και ειναι εν τω αιωνι τω µελλοντι οφειλοµεν ως Θεου αγγελοι. Ει γαρ ψυχικα σπειρονται και πνευµατικα ταυτα εγειρονται. ως το λογιον. οτι τα σωµατα ηµων πνευµατικα και οιον ειπειν των αγγελων παροµοια µελλουσι γενεσθαι. ουτε γαµουσιν. εγειρεται σωµα πνευµατικον”. ανακαινισθεισα. ποια του λοιπου χρεια τοις ουτω πνευµατικοις γενοµενοις και υπερ πασαν αισθησιν την ενταυθα. αλλα τη αξια εσοµεθα. σωµατη πως οιονει εστι και περιγραπτη. αλλ᾿ εισιν ως αγγελοι Θεου”. κακειθεν ακριβως µανθανετω. πολλω µαλλον αι ψυχαι κατα τον αποδοθεντα ορον και νοµον της ειρηµενης συγκρισεως. και Παυλου· “Σπειρεται” λεγοντος “σωµα ψυχικον. προς δε την ηµετεραν και παντη ασωµατοι. ει και µη τη φυσει. ει και µη κατα την αξιαν αυτων. ουτε εκγαµιζονται. φησι. την ασωµατον παντη και απεριγραπτον. (71) τοις ως αγγελοις ουσι Θεου. καθα και ο Κυριος ειρηκε. Αξια δε αγγελων Θεου και στασις και εφεσις το ελλαµπεσθαι απο του πρωτου και θειου φωτος ως φωτα δευτερα. Θεω γαρ τω φυσει ασωµατω και αγγελοις συγκρινοµενη. ως δε προς ηµας αΰλους και αορατους· ει δε τουτο. αλλα µονω τω δεσµειν δυναµενω ταυτην και εξουσιαν εχοντι συν τω σωµατι εις γεενναν εµβαλειν πυρος. αισθητης ολως γαιας και κατοικιας. το βλεπειν την δοξαν και λαµπροτητα αυτου του απροσιτου και απειρου φωτος και απολαυειν της αφραστου και τρισυποστατου θεοτητος. ως ειρηται µοι πολλακις.φυσιν. εννοουµενος οπως και των θυρων κεκλεισµενων αορατως εισερχεσθαι και εξερχεσθαι γινεται τους ασωµατους αγγελους. κτιστοι και περιγραπτοι πελουσι. Τοιουτων τοινυν γινοµενων ηµων εν τη αναστασει. Η γαρ απασα κτισις. Τοιουτος και ο περι ψυχης ηµιν λογος. αισθησει δε και οψει βροτεια παντη ασωµατος τε και ακαταληπτος. ανισταµενων απο νεκρων. αλλ᾿ ακουετω του Κυριου λεγοντος· “Εν τη αναστασει. συν αυτω παραδεισω ολη γενοµενη . ως ο λογος απεδειξε. µη δυναµενη περιγραφηναι τοποις η χωριοις αισθητοις το καθολου. τω αυτω δε τροπω και τας ψυχας λαµβανειν αυτους των ανθρωπων. των δικαιων. Και θαυµαση µηδεις ταυτα ακουων. Σωµατους δε αυτους ως προς Θεον φηµι. αληπτοι και αορατοι. δηλονοτι οµοιοι αυτοις.

τα δε µελλει· αι µεν γαρ ψυχαι των αγιων. οια δη καινος αλλος και του ορωµενου φωτοειδεστερος. η ορωµενη αυτη και αισθητη. Παντα δε υπερ λογον. αλλοιωθησεται και τοις επουρανιοις ηγουν τοις αορατοις και υπερ αισθησιν ενωθησεται. ει τινα ταυτα εστι και οιστισιν αναθεωρουνται τοις λογοις τοις υψηλοις την διανοιαν. πλην οµως πνευµατικα οντα και θεια. αφθαρτα και αυτα γενησεσθαι µελλοντα εν τη κοιονη αναστασει. εν οις δικαιοσυνη. ετι αυτων οντων εν σωµατι. ατρεπτον τε και αΐδιον και νοερον µετασκευασθησεται οικητηριον. ην οι µακαριζοµενοι πραεις παρα του κυριου κληρονοµουσι. ενουνται τοις νοητοις και γινονται παραδεισος νοερος αλλος και Ιερουσαληµ επουρανιος. τηνικαυτα και οι δικαιοι την ανακαινισθεισαν ταυτην κληρονοµησουσι γην. αλλ᾿ ουδε κατωκησεν εν ταυτη. Οποταν ουν ολοκληρως παντα τοις επουρανιοις (72) ενωθη τα επιγεια. καθως πασα θεια υπαγορευει Γραφη. Γη δε αφραστον και καινον αναληψεται καλλος και χλοης ειδος αµαραντον. η δε σεληνη του νυνι λαµποντος ηλιου διπλοτερον εξαστραψει· τα δε γε αστρα εσονται τω ηλιω τουτω παροµοια. ανθεσι δηλαδη φωτοειδεσι και ποικιλια πνευµατικη ωραϊζοµενη. αλλ᾿ εν σοροις και φθορα αφιενται. οτε και πασα δηλονοτι η επιγειος κτισις. Τουτο τοιγαρουν πληρωθηναι δει πρωτον και τηνικαυτα ελευσεται µετα δοξης πολλης και δυναµεως ο περιποθητος ηµων και γλυκυτατος βασιλευς Ιησους ο Χριστος και Θεος . καθα προσθεν ειρηκαµεν. δια της δωρεας και ενωσεως του Αγιου Πνευµατος. και κληρος ασυλος των υιων του Θεου. ουδε βηµατος ποδος κυριος γεγονε· παντες γαρ παροικοι εγενοµεθα και εσµεν και εσοµεθα εν αυτη. κατοικει. εις αϋλον και αφθαρτον. εξοµοιωθεισα τοις επουρανιοις και ενωθεισα. Και ουρανος µεν ασυγκριτως λαµπροτερος εσται. κατα το οσιον λογιον.πνευµατικη. κολλωνται Θεω και ανακαινιζοµεναι αλλοιουνται και εκ του θανατου ανιστανται και εν ανεσπερω φωτι εν δοξη αποκαθιστανται µετα κοιµησιν· τα δε γε σωµατα αυτων ουκετι. ης κληρονοµος ουδεις ουδαµως των επι γης εχρηµατισεν. Λαµψει δε επταπλασιως ο ηλιος της δικαιοσυνης. Νυν µεν γαρ τα µεν ηνωθη τοις ουρανιοις. ως πασαν διανοιαν υπερβαινοντα.

υµας βεβαιωσωµεν. ως ειρηται. ως δυνατον. οπως γενωνται οι πολλοι εν σωµα Χριστου. εστια η βασιλεια των ουρανων και τουτο τοις πασι φανησεται δικαιοις. Αρκουντως ουν και ικανως περι τουτων ειποντες και τους µη κατ᾿ εριν αντιλεγειν τι πειρωµενους πληροφορησαντες. Αλλ᾿ ουαι τοις εξωθεν τοτε του οικου εκεινου ευρισκοµενοις. το διεισδεστατον ναµα του λογου της απορρητου . αξιους εξ αναξιων αναπλαττοντες και αυτω ανασωζοντες· οι δε. µονον τον βασιλεα εχουσα του παντος πανταχου ορωµενον αυτοις. καθαπερ εν οικω µεγαλω η βασιλειοις πολλας εχουσι τας αναπαυσεις και τας κατασκηνωσεις και την διαφοραν πολλην αυθις εν αµφοτεραις οµου και θειοταταις µοναις. αλληλων τα βαρη βασταζοντες η και το απολωλος αυτο αρτι αυτοις ευρεθεν. των ωµων. του στηθους. στ΄. Ειθ᾿ ουτως.κριναι κοσµον και αποδουναι εκαστω κατα τα εργα αυτου. ως µια τις ολη καθολου εστιν. οι απ᾿ αιωνος δε και µεχρις εσχατης ηµερας αγιοι ωσι µελη αυτου. πηγαζοντες τοις διψωσι και πεινωσι την δικαιοσυνην του Θεου. οι µεν την εις χειρων ταξιν αποπληρουσιν εργαζοµενοι εως αρτι και ποιουντες αυτου το παναγιον θεληµα. φερε και περι του πως ενουνται τω Χριστω και εν γινονται µετ᾿ αυτου παντες οι αγιοι. (73) Επειδηπερ µελη Χριστου του επι παντων Θεου οντως οι αγιοι χρηµατιζουσι παντες και. Πνευµατικων δε οντων αυτων και διαφανων και συνηµµενων εκειναις ταις θειαις µοναις τε και ανακλισεσιν. απονεµων εκαστω την κληρουχιαν κατα την αυτου αξιαν και την εκ των αρετων και εργων προσουσαν αυτω λαµπροτητα τε και περιφανειαν. συµπαροντα εκαστω και συνοντα εκαστον αυτω και εν εκαστω εκλαµποντα και εκαστον (73) λαµποντα εν αυτω. ουτως εν αυτη τη καινη κτισει τας διαιρεσεις ποιησει. Πως ενουνται τω Χριστω και Θεω και εν γινονται µετ᾿ αυτου παντες οι αγιοι. ινα εκεινος µεν η εν αυτοις κεφαλη. εν αυτω ειναι κεκολληµενοι και συνηµµενοι οφειλουσι τω σωµατι αυτου. και πληρουντες τον νοµον αυτου· οι δε. ωσπερ ουν και εστιν. το παλαι εις ορη και βουνους και τοπους ους ουκ επισκοπει Κυριος περιπλανωµενον. οια δη ανθρωπος εις.

αλλα τα βαρη των αυτου χαρισµατων βασταζοντες. καγω εν σοι. οπως την µετ᾿ αυτου ενωσιν αδιασπαστον εµφαινει και αχωριστον εν τω λεγειν προς τους αυτου αποστολους· “Εγω εν τω Πατρι και ο Πατηρ εν εµοι· και υµεις εν εµοι καγω εν υµιν”. Σαφεστερον δε τουτο ποιων. και µετ᾿ ολιγ· “Πατερ. Βουλοµενος δε τον τροπον πιστωσασθαι της ενωσεως. Και εν πρωτοις ακουσον αυτου του Σωτηρος ηµων και Θεου. συναρµολογουµενον δια των απ᾿ αιωνος αγιων αυτου. ινα ωσι τετελειωµενοι εις εν”. ως επιστηθιοι και φιλουµενοι υπ᾿ αυτου· (74) οι δε. ινα παντες εν ωσι”. πειρασοµαι τουτο και απο της θειας αποδειξαι Γραφης. πατερ. σκελων και ποδων. προς ους “Μη χαιρετε” λεγει και νυν ο Θεος. Οτι δε οι αγιοι παντες µελη οντες Χριστου εις εν γινονται σωµα αυτου. δεδωκα αυτοις. κακεινοι ωσι µετ᾿ εµου. ην δεδωκας µοι. ους δεδωκας µοι θελω ινα. και χορηγουντες αυτοις τον αρτον. εν εµοι. καθως ηµεις εν εσµεν· εγω εν αυτοις και συ εν εµοι. κοιλιας.σοφιας και γνωσεως. το γονιµον εν εαυτοις φεροντες των θεοπρεπων νοηµατων της µυστικης θεολογιας και γεννωντες Πνευµα σωτηριας επι της γης. ηγουν τον καρπον του Πνευµατος και τον σπορον εν ταις των ανθρωπων καρδιαις δια του λογου της διδασκαλιας αυτων· οι δε. . αλλα και µελλουσιν εισετι γενεσθαι. οπου ειµι εγω. την ανδρειαν εν τοις πειρασµοις και την υποµονην ενδεικνυµενοι κατα τον Ιωβ και µηδοπωσουν σαλευοµενοι απο της επι τα καλα στασεως η ατονουντες. ινα και αυτοι εν ωσι”. “χαιρετε δε οτι τα ονοµατα υµων εγραφη εν τοις ουρανοις”. (75) επαναλαµβανων τον λογον φησι· “Καθως συ. µηρων. παντας εγκολπουµενοι δια της αγαπης και εν τοις εγκατοις Πνευµα σωτηριας εγκυµονουντες και χωρητικην εχοντες διαθεσιν των απορρητων και κεκρυµµενων µυστηριων αυτου· αλλοι. αλλα και περι παντων των πιστευοντων δια του λογου αυτων εις εµε. αρτιον υπαρχει και ολοκληρον εις ενωσιν των υιων του Θεου των πρωτοτοκων των απογεγραµµενων εν ουρανοις. οπερ εν τοις κουφοτεροις τυφον µαλλον και οιησιν εµποιει. και παλιν· “Ου περι τουτων δε ερωτω µονον. “οτι τα δαιµονια υµιν υποτασσεται”. Ουτως ουν το σωµα της Εκκλησιας Χριστου.ον εσθιουσιν αι ανω δυναµεις των ουρανων. επιφερει· “Και εγω την δοξαν. ινα ωσιν εν.

ουτως ο Υιος του Θεου εν ηµιν και ηµεις εν αυτω εσοµεθα τω Υιω. Ειποντος γαρ πρωτον· “Εκαστω διδοται η φανερωσις του Πνευµατος προς το συµφερον” και τας διαφορας των χαρισµατων απαριθµησαµενου. τοιαυτην και αυτος εχειν εν χαριτι προς ηµας. συγγενεις αυτου παντας τους τοιουτους πεποιηκεν. Τας διδοµενας δε δια του Πνευµατος . ην δεδωκας µοι”. Αλλως δε και της µεταδοθεισης (76) ηµιν δια της κοινωνιας θεοτητος ατµητου ουσης και αχωριστου. οτι ωσπερ εκεινος εν τω Πατρι και ο Πατηρ εν αυτω. εαν θελωµεν. οτι την αγαπην ην ηγαπησεν ο Θεος και Πατηρ τον µονογενη αυτου Υιον και Θεον ηµων. Ω χαριτος ανυπερβλητου. αδελφοι. ω της αφραστου συγκαταβασεως της προς ηµας αγαπης του φιλανθρωπου Θεου. και παλιν· ”Ινα η αγαπη. Ορας οπως ουκ ειπεν “αλλ᾿ οι παντες χριστιανοι”. επαγγελλεται. και ηµεις προς εκεινον οµοιως εξοµεν τας αυτου εντολας εργαζοµενοι· ο γαρ εκεινος φυσικως εχει προς τον Πατερα. ου βαρβαρος. ουκ Ιουδαιος. Εγνως υπερβαλλουσης δοξης υπεραπειρον υπερβολην. ην ηγαπησας µε. Ω επαγγελιας φρικτης. Και οτι ταυτα ουτως εχει. ουχ Ελλην. τουτο ηµιν προς αυτον τη θεσει διδωσι και τη χαριτι. τη χαριτι. αλλα “Χριστος” εις. εν αυτοις η καγω εν αυτοις”. κατενοησας ενωσεως τροπον υπερ νουν οντα και υπερ απασαν εννοιαν. οτι οιαν την προς τον Πατερα αυτου εχει ενωσιν φυσικως. ου Σκυθης. ει βουλοµεθα. Ω του θαυµατος. Και ακουε παλιν αυτου τουτο δηλουντος ετερωθι. ακουε Παυλου λεγοντος· “Εν γαρ Χριστω Ιησου ουκ εστι δουλος ουδε ελευθερος. ως εκ µελων πολλων σωµα εν. αλλα τα παντα και εν πασι Χριστος”. Και εικοτως· συγγενης γαρ απαξ ηµων γεγονως τη σαρκι και συµµετοχους αυτου της θεοτητος ηµας εργασαµενος. οτι την δοξαν ην δεδωκεν ο Πατηρ τω υιω και ο Υιος διδωσιν ηµιν θεια χαριτι· και το δη µειζον. αναγκη πασα και ηµας τους εν εληθεια ταυτης µετεσχηκοτας αχωριστους εν ενι Πνευµατι εν σωµα µετα Χριστου ειναι.ινα θεωρωσι την δοξαν την εµην. Ειδες µυστηριων βαθος. υστερον παλιν ο αυτος επηγαγε· “Παντα δε ταυτα ενεργει το εν και το αυτο Πνευµα διαιρουν ιδια εκαστω καθως βουλεται”. αυτην εν ηµιν λεγει εσεσθαι και αυτον εκεινον τον Υιον του Θεου εν ηµιν.

αντιληψεις. και παντες εις εν ποµα εποτισθηµεν· και γαρ το σωµα ουκ εστιν εν µελος αλλα πολλα”. Καθαπερ δε παλιν εκαστω. αλλ᾿ ινα η αγια και αµωµος”. ειτε δουλοι. κυβερνησεις. ινα αυτην αγιαση και παραστηση αυτην εαυτω ενδοξον την εκκλησιαν µη εχουσαν σπιλον η ρυτιδα η τι των τοιουτων. γενη γλωσσων”. κατ᾿ αξιαν υπο του Θεου εν ταις ακηρατοις µοναις η αποκληρωσις διδοται. καθως και ο Κυριος την εκκλησιαν. οιαν ο ανηρ εχει προς την γυναικα αυτου και η γυνη προς τον ανδρα· διο και φησιν· “Αι γυναικες τοις ιδιοις ανδρασιν υποτασσεσθε ως τω Κυριω. Εκεινος µεν γαρ οιαν προς τον εαυτου Πατερα ενωσιν εχει. εν δε σωµα”. δευτερον προφητας. ο δε γε τουτου µαθητης και αποστολος. ως και ο Χριστος κεφαλη της εκκλησιας και αυτος εστι σωτηρ του σωµατος”. καθως και ο Χριστος ηγαπησε την εκκλησιαν και εαυτον παρεδωκεν υπερ αυτης. αγαπατε τας γυναικας εαυτων. εφη· “Υµεις δε εστε σωµα Χριστου και µελη εκ µερους· και ους εθετο ο Θεος εν τη εκκλησια πρωτον αποστολους. οτι ανηρ εστι κεφαλη της γυναικος. ειτα χαρισµατα ιαµατων. αλλα τρεφει και θαλπει αυτην. ουτως και ο Χριστος· και γαρ εν ενι πνευµατι ηµεις παντες εις εν σωµα εβαπτισθηµεν. και ηµας προς αυτον τοιαυτην εχειν οµοιως εδιδαξεν. φησιν. ειτε Ιουδαιοι. τριτον διδασκαλους. Ακουε και την ενωσιν των µελων ακολουθως τω ∆εσποτη και τουτον δηλουντα. ως προειποµεν. παρακαλω! “εαυτον.ενεργειας αυτοις τοις αγιοις µελεσι του Χριστου γνωρισας ηµιν επιφερει και φησι· “Καθαπερ γαρ το σωµα εν εστι και µελη εχει πολλα. και αυθις· “Οι ανδρες. Ειδες τας διαφορας των µελων του Χριστου. ουτως και εν τω σωµατι της Εκκλησιας εκαστος εν ω εστιν αξιος καταριθµηθησεται µερει του Χριστου. ειτε Ελληνες. Και τουτο αυτος µετ᾿ ολιγα δηλοι εν ταυτη αυτου τη επιστολη λεγων· “Νυν δε ο Θεος εθετο τα µελη εν εκαστον αυτων εν τω σωµατι καθως ηθελησε· πολλα µεν ουν µελη. αγαπα· ουδεις γαρ ποτε την εαυτου σαρκα εµισησεν. Εµαθες τινες εισι µελη αυτου. παντα δε τα µελη του σωµατος του ενος πολλα οντα εν εστι σωµα. ειτε ελευθεροι. επειτα δυναµεις. Και µετ᾿ ολιγα· “Ο αγαπων την εαυτου γυναικα” προσεχε µοι τω βαθει του λογου. . (77) Ινα δε και τας διαφορας των µελων και τινα ταυτα και τινες εισιν αποδειξη.

Ορας οπως εδειξεν ηµιν οτι. Οντως ουν µεγα και υπερ το µεγα εστι και εσεται το µυστηριον τουτο. “και προσκολληθησεται τη γυναικι αυτου”. φησι. η ζην την οντως ζωην και ανωλεθρον. την του Χριστου και Θεου δηλονοτι. Και οτι ουτως εχεται της διανοιας ο λογος και ουκ απο συλλογισµων ταυτα φθεγγοµεθα. του Θεου και απογεγραµµενων εν τοις ουρανοις. Ετι δε καθ᾿ υπερβολην δειξαι θελων την προς Θεον ηµων συναφειαν. των υιων. φηµι. Ουτω δε και η Εκκλησια τω αυτης πεφιληµενω Θεω ενωθεισα κεκολληται ως ολοκληρον σωµα τη κεφαλη τη ιδια αυτου. εγω δε λεγω εις Χριστον και εις την Εκκλησιαν”. αµωµητως ταυτη και υπεραρρητως ενουµενος και αδιασπαστως και αχωριστως ων και συνων αυτη. ως προς µιαν γυναικα. ουτως ουδε η των πιστων Εκκλησια. επαγει λεγων· “Αντι τουτου καταλειψει ανθρωπος τον πατερα αυτου και την µητερα”. επιφερει και φησιν ο αυτος· “Το µυστηριον τουτο µεγα εστιν. ως ηγαπηµενη και πεφιληµενη αυτω. παρ᾿ ου το ζην και αυξειν εις . εξ αυτων εκεινων τρωγειν ηµας διδωσι και εν µετ᾿ αυτου δια της κοινωνιας ταυτης ποιει και ηµας.οτι µελη εσµεν του σωµατος αυτου εκ της σαρκος αυτου και εκ των οστεων αυτου”. αντι του Χριστου. (79) αυτου του Χριστου και Θεου. µεταδιδους ηµιν εαυτον εις µεταληψιν εκ της σαρκος αυτου και (78) εκ των οστεων αυτου. καταλειψει αυτους. τοιαυτην θεοπρεπως και υπερ πασαν εννοιαν και λογον εχει και ο δεσποτης και ποιητης του παντος µετα της Εκκλησιας απασης. ωσπερ η Ευα εκ της σαρκος και εκ των οστεων εληφθη του Αδαµ και µια σαρξ οι δυο υπηρχον. οτι οιαν κοινωνιαν και ενωσιν. Καθαπερ γαρ ου δυναται σωµα ανευ της προσπεφυκυιας αυτω κεφαλης το καθολου ζην. ουτω και ο Χριστος. δυναται ειναι εις σωµα αρτιον και ολοκληρον τω Θεω ανευ της κεφαλης. ων εδειξε τοις αποστολοις µετα το αναστηναι αυτον εκ νεκρων. οικειοτητα τε και συγγενειαν εχει η γυνη προς τον ανδρα και ο ανηρ προς την γυναικα. ουτως ειπων· “Ψηλαφησατε µε και ιδετε οτι πνευµα σαρκα και οστεα ουκ εχει. καθως εµε θεωρειτε εχοντα”. “και εσονται οι δυο εις σαρκα µιαν”. ηγουν τη Εκκλησια. µη τρεφοµενη υπ᾿ αυτου καθ᾿ εκαστην τον επιουσιον αρτον.

εν ω κατοικειν λεγεται και εµπεριπατειν τον Θεον και τας ακτινας των χαρισµατων αυτου φαιδρας. και αυτο τουτο το τελος ο λεγεται. οπως οι απ᾿ αιωνος αγιοι οι µεχρι του νυν και εως της συντελειας γινοµενοι εν σωµα µελλουσι γενεσθαι µετα Χριστου και εν τω Χριστω. Αλλα διαπερασατε µοι τας ακοας και τον ηγεµονα νουν τοις ρηθησοµενοις προσεχειν επιστησατε. πεποικιλµενη”. επειδη περι θειων πραγµατων ηµιν ο λογος εκαστω ζητηµατι. Ωσπερ γαρ κεφαλη της Εκκλησιας ο Χριστος εστι και Θεος. ως Παυλος ο ταυτης νυµφαγωγος ανακραζει· “Ηρµοσαµην υµας ενι ανδρι παρθενον αγνην παραστησαι τω Χριστω”. ουτω και ναος αυτος ταυτη γινεται. αχθησονται εις ναον βασιλεως”. Τινα ουν τον ναον τουτον υπολαµβανεις ειναι. Πως δει πληρωθηναι τον ανω κοσµον και οποιος τις εστι και τινα πληρωθησεται τροπον. Ει γαρ και περι της Θεοτοκου µονης (80) τουτο φασιν ειρησθαι. Χρεων δε ζητησαι πρωτον τινα καλει κοσµον ο λογος. εις µετρον ηλικιας του πληρωµατος αυτου πασι τοις αγαπωσιν αυτον επιγινεται. καθα δη παλιν και η Εκκλησια αυτη ναος εκεινου και κοσµος ωραιος καθεστηκεν. και ∆αβιδ ο θειος· “Παρεστη η βασιλισσα εκ δεξιων σου εν ιµατισµω διαχρυσω περιβεβληµενη. τι εστιν. ως ηλιος δικαιοσυνης ων. Αλλα γαρ τουτων ουτως αποδειχθεντων λαµπρως και τρανωθεντος υπο του λογου του ρηθεντος ζητηµατος. αλλ᾿ οικειως µαλα δη εχει και προς την Εκκλησιαν του Υιου αυτης και Θεου. ως δηλωσει τρανοτερον τα εποµενα· “Απενεχθησονται. ζ΄. Ουδαµως δη. καταπεµπειν· ην και σωµα οιδαµεν καλεισθαι Χριστου και νυµφην. τω βασιλει παρθενοι ψυχαι οπισω αυτης· αι πλησιον αυτης ψυχαι απενεχθησονται σοι· απενεχθησονται εν ευφροσυνη και αγαλλιασει.ανδρα τελειον. ον δει πληρωθηναι και ου µη πληρωθεντος ουχ ηξει το τελος. ως τα ανωτερω ειρηµενα µοι . Εµοι δοκει κοσµον ωραϊσµενον ειναι την Εκκλησιαν Χριστου και αυτον ολον τον ανθρωπον. φησι. Αρα γε ετερον τινα οικον εννοεις ειναι τον ναον και ετερον παρα τουτον τον βασιλεα. αγε δη και περι του πως πληρωθηναι δει τον ανω κοσµον φιλοσοφησωµεν.

η΄.” . τεχθηναι δει παντας τους προεγνωσµενους και παραχθηναι και πληρωθηναι τον υπερανω του κοσµου κοσµον της . εν εµοι. και αυτος εστιν ο εν αµφοτεροις τουτοις λαλων και τα νυν. τα δε µελη του σωµατος αυτου οι αγιοι καθεστηκασι παντες. αλλα πολλοι µεν εισιν εν τω κοσµω σηµερον απιστοι οι και πιστευσουσι τω Χριστω. πολλοι ετι και ακµην τεχθησονται και ευαρεστησουσιν εως της εσχατης σαλπιγγος τω Θεω. Ειδες πως και βασιλευς και ναος παντων αυτος των σωζοµενων καθεστηκε. πολλοι απειθεις οι και πεισθησονται. ναον του βασιλεως Θεου και (81) πολιν και κοσµον την Εκκλησιαν αποδεικνυοντα. εν εµοι. “Καθως συ. Τι δε ο Παυλος ο αυτου µαθητης. Γνωθι οτι αυτος ην ο εν προφηταις και αποστολοις. ουδε το σωµα δηλονοτι ολοκληρον εστι του Χριστου. Μαθε τοιγαρουν και οπως παλιν οι πιστοι παντες. Πως εν. ((81) Επει δε σωµα Χριστου και νυµφη Χριστου και κοσµος ο ανω και ναος Θεου η Εκκλησια εστι. “Ουκ οιδατε οτι ναος Θεου εστε και το Πνευµα αυτου το Αγιον οικει εν υµιν. α και χρη παλιν επαναλαβειν και ειπειν εις περισσοτεραν ακριβειας αποδειξιν. πολλοι αµαρτωλοι και ασωτοι οι και µεταµεληθησονται µετανοησαντες. ινα παντες εν ωσι”. ουδε ο ανω κοσµος πεπληρωται.διατρανοι. πατερ. ινα και αυτοι εν ηµιν εν ωσιν”. Ποια δη ταυτα. Α Χριστος αυτος ο Θεος προς τον εαυτου Πατερα περι των πιστων και αυτων εφη των αποστολων αυτου· “Ου περι τουτων δε ερωτω µονον. ινα ωσι τετελειωµενοι εις εν”. πατερ. Ορας συναδοντα τοις δεσποτικοις ρηµασι µετα ακριβειας απασης τα του Αποστολου ρητα. ητοι η βασιλισσα Εκκλησια και αι οπισω αυτης ακολουθησασαι. αυτος ουτος της του Θεου Εκκλησιας φηµι. ναος και κοσµος του Θεου και βασιλεως γενησονται. ο ανω κοσµος ου πληρωθησεται. αλλα και περι παντων των πιστευοντων δια του λογου αυτων εις εµε. Οτι ει µη παντες οι προωρισµενοι κατα γενεας και γενεας τεχθησονται εως εσχατης ηµερας και πληρωθησονται. Και τουτο πρωτον εξ αυτου µαθηση του βασιλεως Χριστου· φησι γαρ· “Εγω εν αυτοις και συ. ουπω δε οι παντες παρηχθησαν η ευηρεστησαν.

πληρωθησεται. µελη δε οντων αυτων οµου του Χριστου. µηδενος µελους λειποµενον.Εκκλησιας των πρωτοτοκων Ιερουσαληµ εν τοις επουρανιοις· και τηνικαυτα το τελος και το πληρωµα του σωµατος Χριστου πληρωθησεται υπο των προωρισµενων Θεω εις το συµµορφους γενεσθαι της εικονος του Υιου αυτου· εισι δε οι του φωτος υιοι και της ηµερας αυτου. φησι. Ειπων γαρ “Προσεληθυθατε Σιων ορει και πολεις ζωντος < Θεου >. Ιερουσαληµ επουρανιω και µυριασιν αγγελων πανηγυρει”. Ους γαρ προεγνω. τουτους και εδικαιωσε· ους δε εδικαιωσε. ευδηλον οτι και ηριθµηµενοι. Ουτοι ουν παντες προωρισµενοι εισι και απογεγραµµενοι και ηριθµηµενοι. Των ουν αγιων παντων προεγνωσµενων οντων Θεω. τουτους και εδοξασε συµµορφους γενεσθαι της εικονος του Υιου αυτου”. Γνωθι ουν πως και απογεγραφθαι λεγει αυτους. πληρωθησεται ηγουν τελειωθησεται. αυτην η επουρανιος Ιερουσαληµ ητις και εκκλησια των πρωτοτοκων εστι. καθως γεγραπται· “Εγνω Κυριος τους αυτου”. ο εστι Χριστου του Θεου. Ει ουν απογεγραµµενοι. τοτε και ο ανω κοσµος. εις µετρον ηλικιας του πληρωµατος του Χριστου. προωρισµενων τε αµα και ηριθµηµενων ως και απογεγραµµενων κατ᾿ ονοµα εν τοις ουρανοις. Ειδες πως προωρισµενοι εισι και προεγνωσµενοι παντες οι αγιοι. εις σωµα εν οφειλοντων γενεσθαι και αποτελεσθηναι αυτου. ποσω γε µαλλον ηµεις. φανερως αποδεδεικται δια του λογου οτι. ηγουν ολοκληρον το σωµα της βασιλειας του Θεου Εκκλησιας. οποταν ουτοι παντες εις εν σωµα αποσυναχθεντες γενωνται του Χριστου. οι και προστεθηναι και κολληθηναι µελλουσι τω σωµατι του Χριστου· και τηνικαυτα ολοκληρον οιονει γενοµενον. καθα τη αληθεια (82) δοκει και Παυλω τω αποστολω ουτω λεγοντι· “Μεχρις ου καταντησωµεν οι παντες εις ανδρα τελειον. Και το οσιον λογιον· “Υµων δε. επηγαγε· “και εκκλησια πρωτοτοκων εν ουρανοις απογεγραµµενων”. Που τοινυν εισιν οι εξωθεν της βασιλειας των ουρανων πολλας µονας αναπλαττοντες εν τη µαταιοτητι των διανοιων αυτων . και αι τριχες ηµων αριθµηµεναι παρα τω τα παντα ειδοτι Θεω. τουτους και εκαλεσεν· ους δε εκαλεσε. τουτους και προωρισεν· ους δε προωρισε. γενησεται.

ινα νυµφην εξ αυτου αγαγοιτο εαυτω. εαν του σωµατος αυτου ευρεθωσιν αναξιοι και αποτµηθωσιν εξ αυτου. ινα µη πειραν εκεινου λαβωσι και υπ᾿ εκεινου δοκιµασθησονται. Φασι γαρ· “Αρα εν τω µελλοντι αιωνι γνωριζουσιν αλληλους οι αγιοι. ηνικα εκαστω αποδιδοται απο του Θεου κατα τα εργα αυτου.” Χρη ουν απο των ευαγγελικων ρηµατων ηµας εναρξασθαι πρωτον και ουτως οδω προβαινων ο λογος και περι τουτων δηλωσει. Ο ουν Θεος τινα καν ισον ευρησει εαυτου. Εκαστος γαρ ηµων των ανθρωπων νυµφην τω εαυτου Υιω αγαγεσθαι βουλοµενος σπευδει περιφανεστερου και ενδοξοτερου και πλουσιωτερου θυγατερα νυµφην λαβειν. ει µη αυτω τω µονογενει αυτου Υιω και Θεω τω Κυριω ηµων Ιησου τω Χριστω. πολυ γαρ τουτο εστιν. αλλ᾿ εν τοπω ανεσεως ειναι βουλοµεθα και αρκει ηµιν. ει µη αυτον εκεινον τον εαυτου Πατερα και Θεον. Μετα τινος δε αρα η ποιου βασιλεως ο των απαντων δεσποτης και κυριος το (84) της µνηστειας κατεδεξατο ποιησαι συναλλαγµα. Οντως “εµαταιωθησαν εν τοις διαλογισµοις αυτων και εσκοτισθη η ασυνετος αυτων καρδια· φασκοντες γαρ ειναι σοφοι. Εν σωµα παντες ειναι µετα Χριστου οφειλουσιν οι απ᾿ αιωνος αγιοι.προς απωλειαν εαυτων. εν ποιω τοπω υπολαµβανουσι ποτε γενησεσθαι εαυτους. Και που ειναι αλλαχου οι τοιουτοι υπονοουσιν. Ποιαν δε ταυτην. Φησι γαρ περι αυτου ο προφητης· “Ο κατεχων . (83) “Ωµοιωθη” φησιν “η βασιλεια των ουρανων βασιλει οστις εποιησε γαµους τω Υιω αυτου και εκαλεσε πολλους” τινα λεγων βασιλεια. Ανακαινιζοµενου δε του κοσµου παντος δια πυρος. η ου. Που εισιν οι λεγοντες (83) οτι εις την βασιλειαν των ουρανων εισελθειν ου θελοµεν. Αλλ᾿ αγωµεν και τις εστιν ο γαµος ο µυστικος του Θεου εκζητησωµεν και ουτως εφ᾿ ετεραν υποθεσιν τον λογον ιθυνωµεν. Τινι δε ετερω τους γαµους πεποιηκεν. Εις το ρητον του Ευαγγελιου· “Ωµοιωθη η βασιλεια των ουρανων βασιλει”. εµωρανθησαν”. Ην ζητουσι τινες των αµυητων µαθειν. Και τις εστιν ο γαµος ο µυστικος του Θεου. θ΄.

δια σε και την σην σωτηριαν. Βουλεσθε µαθειν τινος. τον ενοικουντα εν απροσιτω και υπεραρρητω φωτι. Τουτου τοιγαρουν την θυγατερα.εν τη χειρι αυτου τον γυρον της γης και τους κατοικουντας εν αυτη ως ακριδας”. τον ποιητην και δηµιουργον των απαντων. οιον ειπειν µοιχου φονεως. Ειδες ασυγκριτον και αφατον αγαθοτητα τε και συγκαταβασιν. ουτω συγκαταβαινοντα και εκ προσκεκρουκοτος νυµφην εαυτω αγοµενον εις τον µονογενη αυτου Υιον. ως δε προς τον εαυτης νυµφιον και τον εκεινου Πατερα. Υπεραγνον δε λεγω και υπεραµωµον ταυτην ως προς ηµας και τους τοτε ανθρωπους. καν πλουσιων απαντων πλουσιωτερος ης. Τινα τροπον. τον αγιον των αγιων. . τον µακαριον Θεον και µονον δυναστην. Αλλ᾿ εξιστα µου τον λογισµον το της συγκαταβασεως µεγεθος και βουλοµαι µεν ειπειν. Ειδες φιλανθρωπιας υπερβολην. πας ο µεγαλα περι εαυτου οιοµενος. Μαθε µοι τοινυν εντευθεν. ου την θυγατερα εις νυµφην ο Θεος εαυτω εξελεξατο. αγιαν δε και υπεραγιαν και υπερ απαντας ανθρωπους πασων των γενεων καθαρωτατην και αχραντον. Ακουε νουνεχως. ος και τον Ουριαν απεκτεινε και την τουτου γυναικα εµοιχευσε. ανθρωπον µεν. την υπεραγνον και αγνην παρθενον. καν αρχοντων περιφανεστερος. τον ανεξιχνιαστον. Θυγατερα προσκεκρουκοτος αυτω και µοιχειαν και φονον πεποιηκοτος. νυµφην ηγαγετο. Μαριαν φηµι την υπεραµωµον. συγκρινων αυτην εκεινοις τε και ηµιν τοις δουλοις αυτης. (85) τον ακαταληπτον. Τις ουν εστιν ο τον φονον και την µοιχειαν πεποιηκως. ταπεινουσθαι και µετριοφρονειν και µηδεποτε τινος κατεπαιρεσθαι. νυµφην ηγαγετο εαυτω. Και ο ∆αβιδ· “Ο επιβλεπων επι την γην και ποιων αυτην τρεµειν”. καν βασιλεων παντων βασιλικωτατος. ∆αβιδ ο του Ιεσσαι. Και αλλος· “Ο Θεος ο αιωνιος ο κατασκευασας τα ακρα της γης” και θεµελιωσας επ᾿ ουδενος τους στυλους αυτης. Ειδες αγαπης και χρηστοτητος µεγεθος. Ταυτην ουν ηγαγετο και γαµους εποιησε τω υιω αυτου. τον αορατον. φριττω δε· εις δε την αυτου θαρρησαντες αγαθοτητα ερουµεν ωδε. Ο γουν τοιουτος και τηλικουτος τινος αρα σκοπησωµεν θυγατερα νυµφην ηγαγεο και τω υιω αυτου γαµους πεποιηκεν. τον δεσποτην βλεπων και κυριον των απαντων.

ι΄. λεγω. αλλα “γαµους”. εξαποστειλας εξ υψους αγιου αυτου µηνυει τη Παρθενω το χαιρε· ος και κατελθων διακονει το µυστηριον τη Παρθενω και λεγει αυτη· “Χαιρε. τον Κυριον ηµων Ιησουν τον Χριστον. ο Θεος εµποιει τι µειζον ηµων της δυναµεως. ∆ιατι γαρ ουκ ειπεν· “Εποιησε γαµον τω υιω αυτου”. Οτι και παντες οι αγιοι τον Λογον του Θεου εν εαυτοις συλλαµβανουσι τη Θεοτοκω παραπλησιως και γεννωσιν αυτον και γενναται εν αυτοις και γεννωνται υπ᾿ αυτου. ενα υιον. και πως υιοι και αδελφοι και µητερες αυτου χρηµατιζουσιν. Και συν τω λογω συνεισηλθεν ο ενυποστατος και οµοουσιος και συναΐδιος Λογος του Θεου και Πατρος ολος εν τη της κορης γαστρι και επελευσει και συνεργεια του οµοουσιου αυτου Πνευµατος ανελαβετο σαρκα εννουν και εψυχωµενην εξ αγνων αιµατων αυτης και εγενετο ανθρωπος. ο µυστικως αει γινεται και εν πασι τοις υιοις του φωτος. ∆ια τι. Τι ουν εστι τουτο. µητε του κολπου χωρισθεντα του πατρικου. ανθρωπος τελειος και Θεος . Εν υπεραµωµω και υπεραγνω γαµω ενουµενος ηµιν. κεχαριτωµενη. Θεον τελειον και τελειον ανθρωπον. (86) και ανθρωποτητος. Γαβριηλ. ενωθεις ασυγχυτως τη φθαρτη και πτωχη ηµων ουσια και φυσει ο υπερ φυσιν και υπερουσιος. Επειδη εφ᾿ ενι εκαστω των πιστων και υιων της ηµερας ο αυτος αει γαµος παραπλησιως και απαραλλακτως γινεται. Συνελαβεν ουν η Παρθενος και ετεκεν εκ δυο φυσεων παραδοξως. Αυτη τοιγαρουν η αφραστος συνουσια και τοιουτος ο γαµος ο µυστικος του Θεου και ουτω γεγονε το συναλλαγµα Θεου προς ανθρωπους. ως ειποµεν. τον αρχαγγελον. θεοτητος. (86) Ο Υιος του Θεου και Θεος εισελθων εν τη γαστρι της παναγιας Παρθενου και σαρκα αναλαβοµενος εξ αυτης και γενοµενος ανθρωπος ετεχθη. Αλλα γαρ εντευθεν οσον απο του ευαγγελικου ρηµατος νοειν µοι και ετερον τι διδωσιν η χαρις και ειπειν κατεπειγει. Ενταυθα µοι το καινον του νοηµατος. µητε την παρθενιαν αυτης διαφθειραντα. Ακουε συνετως. Πως και τινα τροπον.Ο Θεος και Πατηρ του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου ενα των αυτου δουλων. ο Κυριος µετα σου”. φηµι.

ουτως και εν ηµιν αυτοις ο λογος ον δεχοµεθα. τον Λογον του Θεου εν ταις καρδιαις ηµων. συλλαµβανοµεν. εν ταις καρδιαις ηµων. Συλλαµβανοµεν ουν αυτον ουχι σωµατικως. οπου ο Υιος εκει και ο Πατηρ. διδασκοµενοι την ευσεβειαν. ως η Παρθενος. αλλα πνευµατικως µεν. ευθυς. ο εις Θεος και Πατηρ συν Υιω και Πνευµατι τοις οµοουσιοις. αµην. καθως ο θειος Παυλος φησιν· “Ο Θεος ο ειπων εκ σκοτους φως λαµψαι. ο αυτος ασυγχυτως τα αµφοτερα ων. “ο ων ευλογητος εις τους αιωνας. δια των εξης εδηλωσεν ουτως ειπων· “Εχοµεν δε τον θησαυρον τουτον εν οστρακινοις σκευεσι”. Οτι δε ουτως εχει το λεγοµενον διανοιας. (87) ωσπερ σπορος ευρισκεται. ουτως . και το Πνευµα νοης και συνακουης αυτω· καν Πνευµα παλιν. Προσεχε ουν· τι το γεγονος µειζον εις ηµας. και οπου ο Πατηρ εκει και το Πνευµα. και οπου το Πνευµα το Αγιον εκει το παν της τρισυποστατου θεοτητος. παρθενους δηλαδη και αγνας επιφεροµενοι τας ιδιας ψυχας· και καθαπερ εκεινην υπεραµωµον ουσαν το πυρ ου καταφλεξε της θεοτητος. ως η Παρθενος και Θεοτοκος τουτον συνελαβεν. πανταχου διδασκων σε το αχωριστον και οµοουσιον της Αγιας Τριαδος και οτι. Εκαστος ηµων των ανθρωπων πιστευοµεν εις αυτον τον Υιον του Θεου και Υιον της αειπαρθενου και θεοτοκου Μαριας και πιστευοντες δεχοµεθα τον περι αυτου λογον πιστως εν ταις καρδιαις ηµων. Ταυτα δε λεγει ινα. θησαυρον το Αγιον Πνευµα καλων. και τον Πατερα τουτω συνεννοης.τελειος. ον και οµολογουντες τω στοµατι και υπερ των προτερων ηµων ανοµηµατων µετανοουντες απο ψυχης. Εκστηθι το φρικτον ακουων του µυστηριου και τον λογον πιστον οντα µετα πασης υποδεξαι πληροφοριας και πιστεως. οιον ειπειν αντι του “αυτος ολος ουσιωδως γεγονε εν ηµιν”. επειδη και περι αυτου “πνευµα” φησιν “ο Θεος”. ο Κυριος εστιν”. φησιν. ως ειρηται. ουσιωδως δε· και εχοµεν αυτον εκεινον ον και η αγνη Παρθενος συνελαβεν. καν Υιον ακουης Θεου. ωσπερ εν τη γαστρι της Παρθενου εισηλθεν ο Θεος Λογος του Πατρος. Τοιγαρουν και ολοψυχως πιστευοντες και µετανοουντες θερµως. ος ελαµψεν εν ταις καρδιαις ηµων προς φωτισµον της γνωσεως του Υιου αυτου”. Ετερωθι δε και τον Κυριον ειναι πνευµα καλει· “Το γαρ πνευµα.

µεθ᾿ ου συνεισερχεται και συνθεωρειται συν τω Πατρι και αυτος και ενδον ηµων γινεται. µεθ᾿ ης και ετεχθη σωµατικως. Εκεινην αυτου την αχραντον σαρκα. συνανακιρναµενος ηµων ταις ουσιαις και φυσεσιν αρρητως και θεοποιων ηµας ως συσσωµους αυτου και σαρκα οντας εκ της σαρκος αυτου και οστουν εκ των οστεων αυτου. ο και ανενευον γραψαι και προς την εγχειρησιν ετρεµον. ουχ ινα της τον Κυριον τεκουσης κατα τον τροπον της απορρητου γεννησεως αυτης . ινα και ηµεις ποτε την πολλην αυτου αγαθοτητα εννοησαντες και αιδεσθεντες αγαπησαι προθυµηθωµεν αυτον. Επει δε απαξ εσαρκωθη ο Λογος του Θεου εκ της Παρθενου και σωµατικως εξ αυτης εγεννηθη αφραστως και υπερ λογον. ολον τον σαρκωθεντα Θεον και Κυριον ηµων Ιησουν τον Χριστον. αλλα δροσος η εξ ουρανου και πηγη υδατος και αθανατου ζωης ρειθρον εν ηµιν γινεται. τι ποιει. ει µη το οµοουσιον αυτου της θεοτητος Πνευµα. Τουτο το µειζον εν ηµιν της αφραστου οικονοµιας αυτου και υπερ λογον συγκαταβασεως. εξ αυτης µεταδιδωσιν ηµιν εις βρωσιν· και τρωγοντες αυτην. αλλα ασωµατως εστιν εν σωµατι. (89) Αλλ᾿ επει βουλεται αει ο Θεος την προς ηµας αγαπην αυτου εκκαλυπτεσθαι και φανερουσθαι ηµιν. παλιν δε σαρκουσθαι η σωµατικως τικτεσθαι αυτον ουκ ενδεχεται εξ ενος εκαστου ηµων. Ποιον αλλο. Οτι δε και ηµεις το αστεκτον πυρ της θεοτητος ωσαυτως δεχοµεθα. µηδεποτε εξ ηµων προερχοµενον η σωµατικως γεννωµενον και χωριζοµενον αφ᾿ ηµων.ουδε ηµας αγνας και καθαρας (88) επιφεροµενους τας καρδιας καταφλεγει. τον Υιον αυτον του Θεου και Υιον της παρθενου και παναµωµου Μαριας. κατα το υπ᾿ αυτου ειρηµενον· “Ο τρωγων µου την σαρκα και πινων µου το αιµα εν εµοι µενει καγω εν αυτω”. ακουσον του Κυριου λεγοντος· “Πυρ ηλθον βαλειν επι της γης”. Ουκετι γαρ κατα σαρκα γινωσκεται ων εν ηµιν ωσπερ βρεφος. εν ηµιν εχοµεν. τον εν δεξια καθηµενον του Θεου και Πατρος. εκαστος ηµων των πιστων των αξιως ταυτην εσθιοντων την σαρκα αυτου. υπο του ανωθεν κινουντος και φωτιζοντος τας καρδιας ηµων κινηθεις Πνευµατος δια γραφης υµιν δηλα ταυτα πεποιηκα τα µυστηρια. ην προσελαβετο εξ αγνων λαγονων της παναχραντου Μαριας και θεοτοκου. τουτο το φρικης απασης γεµον µυστηριον.

αφραστως τουτον και απειρανδρως αποτεκουσα.ω ξενου και καινου συναλλαγµατος! . και αδελφοι µου εισιν οι ακουοντες τον λογον του Θεου και ποιουντες αυτον”. Πλην εκεινη µεν κυριως µητηρ αυτου καθεστηκεν ως σωµατικως. ο τα διεστωτα ενωσας προς εαυτον και την αµαρτιαν του κοσµου αραµενος· αυτη δε. Αλλη γαρ η ενσαρκος του Θεου Λογου αφραστος γεννησις εξ αυτης. ητις εστιν ο Κυριος ηµων Ιησους Χριστος και Θεος. και παντες ηµεις κατα το θειον του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου λογιον µητηρ κατα τον ειρηµενον τροπον και αδελφοι αυτου χρηµατισωµεν και ισοι παντως των αυτου µαθητων και αποστολων γενωµεθα. καθαπερ εφθην ειπων. ην και το θειον ουτω λεγον υπαινιττεται λογιον· “∆ι᾿ ου εν γαστρι ελαβοµεν και ωδινησαµεν και ετεκοµεν πνευµα σωτηριας. ην πλουσιως εξεχεεν επι παντας τους πιστευειν και (90) ακολουθειν αυτω ανεπιστροφως εθελοντας. ουχι κατα την αξιαν εκεινων ουδε κατα τας περιοδους και τους κοπους ουσπερ υπεστησαν. ο εκυησαµεν επι της γης” . και αλλη η πνευµατικως παρ᾿ ηµων γινοµενη· εκεινη µεν γαρ. Ειδες πως παντας τους ακουοντας τον λογον αυτου και ποιουντας αυτον εις την της µητρος αυτου αξιαν ανηγαγε και αδελφους αυτου λεγει και συγγενεις τουτους παντας αποκαλει.απο δε των αγιων σαρκα µεν ου λαµβανει. αλλα κατα την χαριν του Θεου και την δωρεαν. καθως αυτος τουτο βουλοµενος αριδηλως βοα· “Μητηρ µου. εν θειω Πνευµατι τον Λογον της γνωσεως του Θεου τικτουσα. αντ᾿αυτης δε την θεοτητα αυτη εδωρησατο . φησι. ει βουλοιµεθα. σαρκωθεντα τον Υιον και Λογον του Θεου τεξασα. αει εν ταις καρδιαις ηµων το µυστηριον της ανακαινισεως των ανθρωπινων ψυχων και την κοινωνιαν µετα του Θεου Λογου και ενωσιν απεργαζεται. το µυστηριον της αναπλασεως του γενους ηµων και την σωτηριαν του κοσµου παντος επι της γης τετοκεν. οι δε γε αγιοι παντες κατα την χαριν και την δωρεαν συλλαµβανοντες αυτον εχουσιν· και εκ µεν της παναµωµου µητρος αυτου την σαρκα αυτου την παναµωµητον εδανεισατο. µεταδιδωσι δε αυτοις την τεθεωµενην σαρκα .αλλ᾿ ινα φανερωθη η υπεραπειρος αυτου προς ηµας και γνησια αγαπη και οτι.ισον τινα των ανθρωπων αποδειξω – µη γενοιτο! – ουδε γαρ ενδεχεται τουτο.

ητοι του δευτερου Αδαµ και Θεου. την πνευµατικην γεννησιν ηµων και αναπλασιν δια του ανδρος. ητοι την θεοτητα. Και ορα µοι το βαθος του µυστηριου. επει η εν φθορα γεννησις ηµων δια της γυναικος Ευας εγενετο. ο Υιος αυτης και εγεννησε και γεννα καθ᾿ εκαστην τους πιστευοντας εις αυτον και φυλασσοντας τας αγιας αυτου εντολας. αδελφος δε ηµων εχρηµατισεν. Ωσπερ γαρ εκ της συνουσιας και σπορας του Αδαµ η Ευα πρωτη ετεκεν και εξ εκεινης και δι᾿ εκεινης παντες εγεννηθησαν ανθρωποι. γινεσθαι. ως δια του µετ᾿ αυτης και εν αυτη γεγονοτος υπεραµωµου και υπεραγνωστου γαµου γεννηθεντος του Υιου του Θεου < εξ > αυτης. του Σωτηρος ηµων εστι και Θεου εκ της φυσεως και της ουσιας αυτου. κατα το οσιον λογιον· “Και ο Λογος σαρξ εγενετο”. ουτω και ηµεις . αλλ᾿ εκ της παναγνου και αγιας σαρκος της Θεοτοκου και εκ των παναχραντων αιµατων αυτης.αυτου.ω της αφραστου φιλανθρωπιας! – υιοι της Θεοτοκου µητρος αυτου και αδελφοι αυτου του Χριστου γινοµεθα. και εξ αυτου παλιν παντες οι αγιοι. Ταυτη τοι και µεταδιδωσι τοις αγιοις ο του Θεου και της αχραντου Παρθενου υιος εκ µεν της φυσεως και της ουσιας του συναϊδιου Πατρος αυτου την χαριν. ηγουν το πυρ της θεοτητος. την σαρκα ην ανελαβεν εξ αυτης. Η µεν ουν χαρις του Πνευµατος. ουτω και η Θεοτοκος τον του Θεου Πατρος Λογον αντι σπορας δεξαµενη συνελαβε και ετεκε µονον αυτον τον Μονογενη εκ του Πατρος προ αιωνων και µονογενη επ᾿ εσχατων εξ αυτης σαρκωθεντα· και παυσαµενη του συλλαµβανειν και τικτειν αυτη. το δε σωµα αυτου ουκ εστιν εκειθεν. του Πνευµατος. καθως δια του προφητου φησι· “Και εσται εν ταις εσχαταις ηµεραις. (91) Και ωσπερ εκ του πληρωµατος αυτου ηµεις παντες ελαβοµεν. Και ορα µοι εντευθεν την του λογου ακριβειαν· ανδρος θνητου και φθαρτου η σπορα φθαρτους υιους και θνητους δια γυναικος . ουτω και εκ της αµωµητου σαρκος της παναγιας Μητρος αυτου ην ανελαβε µεταλαµβανοµεν απαντες· και καθαπερ υιος αυτης και Θεος ο Χριστος και Θεος ηµων γεγονεν. εκχεω απο του Πνευµατος µου επι πασαν σαρκα” δηλαδη την πιστευσασαν. εκ δε της φυσεως και ουσιας της κυριως και αληθως αποτεκουσης αυτον. ως ειρηται. Επρεπε και γαρ. εξ ης ταυτην αναλαβων ιδιοποιησατο.

ο τω µονογενει αυτου Υιω εποιησατο ο Πατηρ. και ουκ ηθελησαν ακουσαι αυτων· “Παλιν απεστειλεν αλλους δουλους λεγων· Ειπατε τοις κεκληµενοις· Ιδου το αριστον µου ητοιµασα. Συγγενεις δε αυτης τρισσως οι αγιοι εισι· καθ᾿ ενα µεν τροπον οτι εκ του αυτου πηλου και της αυτης πνοης ειτ᾿ ουν ψυχης συγγενειαν εχουσι· κατα δευτερον δε. της Θεοτοκου εστι σαρξ· και εξ αυτης της θεωθεισης του Κυριου σαρκος µεταλαµβανοντες. Οι προφηται. καθο µεταλαµβανουσιν εκ της παναχραντου σαρκος του Υιου αυτης. ια΄. οτι εκ της προσληφθεισης σαρκος αυτης κοινωνιαν και µετουσιαν εχουσι µετ᾿ αυτης· καθ᾿ ετερον δε. καθο Μητηρ εστι του Θεου.απεγεννησε και γεννα· αθανατου και αφθαρτου Θεου αθανατος και αφθαρτος Λογος αθανατα και αφθαρτα τεκνα απεγεννησε και αει γεννα. Πιστος ο λογος· η γαρ σαρξ του Κυριου. ζωην αιωνιον µεταλαµβανειν οµολογουµεν τε και πιστευοµεν. Κατα τουτο ουν δεσποινα και βασιλις και κυρια και µητηρ παντων των αγιων η του Θεου Μητηρ εστι. Των Ιουδαιων οι παιδες· εκεινοι γαρ ησαν οι τοτε και εξ αρχης κεκληµενοι. Εις το ρητον του Ευαγγελιου· “Και απεστειλε τους δουλους αυτου καλεσαι τους κεκληµενους εις τους γαµους και ουκ ηθελον ελθειν”. Τουτο τοινυν το των γαµων µυστηριον. οι δε αγιοι παντες δουλοι µεν αυτης εισι. φησι. (92) Τινες ουν ησαν οι απεσταλµενοι. (92) υιοι δε αυτης. εκ της Παρθενου πρωτον αυτος τεχθεις δηλονοτι εν Αγιω Πνευµατι. ο συναΐδιος και οµοτιµος· και εκαλεσε πολλους και απεστειλε τους δουλους αυτου καλεσαι τους κεκληµενους εις τους γαµους και ουκ ηθελον ελθειν. καθαπερ κακεινη τουτον εσχεν εν εαυτη· ει γαρ και σωµατικως αυτος απεγεννησεν. αλλ᾿ ολον αυτον και πνευµατικως εν εαυτη παντοτε ειχε και νυν αει και ωσαυτως εχει αχωριστον. (93) οι ταυροι µου . Τινες οι κεκληµενοι. ει µη τι αναξιως και εις κατακριµα εαυτων ταυτην µαλλον εσθιοµεν. οτι δια την κατα Πνευµα εγγινοµενην αγιωσυνην αυτοις δι᾿ αυτης εν εαυτω εκαστος συλλαµβανων οµοιως εχει τον των απαντων Θεον.

Ποιους λεγει δουλους. αλλα τους µεν υβρισαν και ετυψαν. Ειδες παραβολης . οι δε κεκληµενοι ουκ ησαν αξιοι· πορευεσθε ουν επι τας διεξοδους των οδων και οσους αν ευρητε καλεσατε εις τους γαµους”. ωστε νικησαι τον κοσµον και δυνηθηναι γενεσθαι αυτους υιους Θεου. οτι εις πολλα µεριζεται η αγια αυτου σαρξ και µια εκαστη µερις η εξ αυτου ολος εκεινος παλιν εστι.και τα σιτιστα τεθυµενα και παντα ετοιµα· δευτε εις τους γαµους. τους δε και απεκτειναν. κριος δε ως κερατων δικην τον σταυρον επιφεροµενος ανωθεν. εξ ων και Στεφανος ο πρωτος των µαρτυρων υπαρχει. (94) Τους ασεβεις Εβραιους φησιν. δι᾿ ου και την πληγην καιριαν τω αντιπαλω δεδωκε και εις ον εκεινοι τουτον σταυρωσαντες απεκτειναν. δια της των Ρωµαιων εφοδου την παντελη ερηµωσιν αυτων εργασαµενος. ο µεν εις τον ιδιον αγρον. Τους αποστολους αυτου. “Τοτε τοινυν λεγει τοις δουλοις αυτου· Ο µεν γαµος ετοιµος εστιν. Οι δε αµελησαντες απηλθον. Αµνος δε λεγεται ο παναµωµος αµνος του Θεου ως ενιαυσιος. Τι δε εστι το αριστον. πληθυντικως δε ταυρους εαυτον εκαλεσεν. Στρατευµατα δε Θεου και οι πονηροι λεγονται. Ειδες ακολουθιαν πραγµατων. αποστολην δι᾿ αγγελων πονηρων”. “Ακουσας δε ο βασιλευς ωργισθη και πεµψας τα στρατευµατα αυτου απωλεσε τους φονεις εκεινους και την πολιν αυτων ενεπρησε”. πορευθηναι δε µαλλον προς τα απολωλοτα προβατα του οικου Ισραηλ· οι δε ουδε τουτους εδεξαντο. Αλλους δε δουλους φησι τους αγιους αποστολους αυτου. Ταυρους δε τινας λεγει και σιτιστα. Αυτον τον της Παρθενου Υιον και Θεον. ους και απεστειλε παραγγειλας αυτοις εις οδον εθνων µη απελθειν και εις πολιν Σαµαρειτων µη εισελθειν. καθως φησι δια Μωϋσεως ο Θεος· “Επαποστελω εις αυτους θυµον και οργην. εις τιµωριαν ετερων πονηρων εκπεµποµενοι. τοσουτον ων δυνατος. οτι και τους εχθρους των λαµβανοντων αυτον αποτρεπεται απαντας κακεινοις δυναµιν διδωσιν. ην προητοιµασε τοις κατα προθεσιν κλητοις ουσιν απο καταβολης κοσµου. ο δε εις την εµποριαν αυτου· οι δε λοιποι κρατησαντες τους δουλους αυτου υβρισαν και απεκτειναν”. Η των ουρανων βασιλεια. ους και κατεσφαξε. τον µοσχον οντα τη θεοτητι σιτευτον· ουτος γαρ και ταυρος εστι τη δυναµει οντως αηττητος.

“Τοτε” γαρ φησι. τους δε µετα πονηριας η κακιας τινος. Οτε οι Ιουδαιοι δηλονοτι. ουτε µαλακοι. φησιν. συνηγαγον παντας οσους ευρον πονηρους τε και αγαθους και επλησθη ο γαµος ανακειµενων”. Ορας οπως τους µεταβαλλοµενους τον (95) τροπον συναγεσθαι εις τους γαµους λεγει. εκηρυξαν τον του Θεου λογον και τους υπακουσαντας παντας εις µιαν συνηγαγον θεογνωσιας πιστιν πονηρους τε αµα τοις τροποις και αγαθους. οι δουλοι εκεινοι εις τας οδους. ακουε Παυλου λεγοντος· “Μη πλανασθε· ουτε πορνοι. οιδα οτι τινες τους εν πορνεια µονον και µοιχεια και φονοις τα εαυτων καταρρυπωσαντας σωµατα λογιζονται ειναι. τοτε απεστειλεν αυτους εις τον συµπαντα κοσµον και εις παντα τα εθνη. παλιν µετ᾿ αισχυνης υπο των αγγελων εκβαλλεσθαι. ου µονον ουκ ηνεσχοντο ακουσαι αυτων. Οι ουν ανακειµενοι εν τοις γαµοις οι αγιοι εισιν. Αυτον δε τον µη εχοντα ενδυµα γαµου. ποτε. Φησι γαρ· “Εισελθων δε ο βασιλευς θεασασθαι τους ανακειµενους. ους και διακονους καλει. Ορας πως το της ψυχης ενδυµα πασα πονηρια και αµαρτια µολυνει και ηµας ποιει της βασιλειας εκβαλλεσθαι. πως εισηλθενς ωδε µη εχων ενδυµα γαµου. αλλα και υβρισαντες αυτους απεκτειναν. “Και εξελθοντες. ουτε αρσενοκοιται. Ο δε εφιµωθη. κληθεντες εις την βασιλειαν των ουρανων υπο των αποστολων. ειδεν εκει ανθρωπον ουκ ενδεδυµενον ενδυµα γαµου και λεγει αυτω· Εταιρε. µεταβαλλοµενους δηλονοτι και προς αρετην επαναγοµενους. Τοτε. ουτε λοιδοροι”. ουδε µεριδα εχουσιν εν τη ευφροσυνη του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου. οι και ειδωλολατραι δηλονοτι. ουτε µοιχοι. . Την γαρ οικουµενην περιελθοντες οι αποστολοι πασαν. προσθησω δε ουτε οι µισος προς τινα αδελφον η φθονον εχοντες “βασιλειαν Θεου ου κληρονοµησουσιν”. ουτε µεθυσοι. Τοτε ειπεν ο βασιλευς τοις διακονοις· ∆ησαντες αυτου χειρας και ποδας. ουτε πλεονεκται. Τουτο γαρ δηλοι το “συνηγαγον”· αλλα γαρ και απο των εξης το αυτο τουτο παλιν διδασκοµεθα. Και οτι τουτο εστιν αληθες. ολιγοι δε εκλεκτοι”. ουκ εστι· παντα γαρ τον υπο οιουδηποτουν παθους η κακιας λεγει ρερυπωµενον. ουτε κλεπται.ακριβειαν. καν εισελθωσι. Αλλ᾿ ουκ εστι τουτο. αρατε αυτον και εκβαλετε εις το σκοτος το εξωτερον· πολλοι γαρ εισι κλητοι.

Τι ουν καταλιποντες το ανακρινειν εαυτους περι τουτων. Αλλως γαρ αδυνατον παντι ανθρωπω την προς Θεον αγαπην τελειαν κτησασθαι ει µη δια πιστεως ακραιφνους και ελπιδος βεβαιας και αδιστακτου. µηδε τα εν ποσιν ειδοτες ποσως. οταν ευρειν τουτο δυνηθητε. Οποια δε εστιν η πιστις ην απαιτουµεθα προς Θεου και ποταπη ην οφειλοµεν προς αυτον εχειν. αυτος ουτος δια των ευαγγελιων εδηλωσεν. αλλα δια δογµατων ορθων της αποστολικης και καθολικης Εκκλησιας στερεουσθε και τον “λογον ορθοτοµειτε” αυτης. τηνικαυτα και την ελπιδα ακαταισχυντον κτησεσθε και την προς Θεον αγαπην εν αυτη ολικην εξετε. και απαιτησαι ταυτην ηµας λεγει. και ει αρα πιστιν εσχοµεν προς τον Θεον τοιαυτην οιαν αυτος εκεινος. αλλα και τον της πιστεως καρπον και το εκ ταυτης οφελος δια της πραξεως των εντολων του εκζητειν διδαχθησεσθε και. Ου µονον δε. ο και κριναι µελλων. Ερευνατε και µη πολυπραγµονειτε. Οτι ου χρη προ της εργασιας των εντολων και της εις αρετην προκοπης τε και τελειωσεως τα κεκρυµµενα µυστηρια της βασιλειας των ουρανων ερευναν των αµυητων τινα· και οτι εν τη δευτερα του Κυριου ελευσει παντες αλληλους γνωριζουσιν οι αγιοι.ιβ΄. Και παλιν· “Ο ευρων την ψυχην αυτου” εν τοις . τα υπερ ηµας πολυπραγµονουµεν. Ερευνατε τας Γραφας. ινα µη παντι ανεµω συµπεριφερησθε κατα την κυβειαν των αστηρικτων ανθρωπων. Ερευνατε τας Γραφας και µη εξωθεν των αγιων Γραφων συζητησεις ποιεισθε. ινα περι πιστεως και ελπιδος και αγαπης διδασκησθε· (96) περι πιστεως. πειθωµεθα δε µαλλον ουτω λεγοντι τω ∆εσποτη. “Ερευνατε τας Γραφας”. ουτως ειπων· “Ο θελων οπισω µου ελθειν απαρνησασθω εαυτον και αρατω τον σταυρον αυτου και ακολουθειτω µοι· οστις γαρ ερχεται προς µε και ου µισει τον πατερα αυτου και την µητερα και τους αδελφους και τας αδελφας ετι δε και την εαυτου ψυχην ου δυναται µου ειναι µαθητης”. και ταυτα. (95) Τοιγαρουν εασωµεν τας µαταιας και ανωφελεις συζητησεις και µη τα του καιρου προ καιρου µανθανειν σπουδαζωµεν.

ητις εστιν ο Θεος· ην εαν ουτως ευρων ιδης. αλλα µετα των απιστων πιστος και µετα των πιστων κατακεκριµενος υπο του συνειδοτος . αλλα παντα µεθ᾿υπερβολης απο ζεουσης καρδιας και προθεσεως πραξαντα. αλλα την χρηστην ελπιδα και αληθινην εν αληθινω και ακαταισχυντω φωτι. Και αλλα πλειονα κελευει ποιειν ηµας εξ ων προτερον δηλονοτι δεικνυται η προς αυτον πιστις ηµων. και εαν µηδεν των ειρηµενων ελλειψαντα σεαυτον ευρησης. Κατα µικρον δε αναγων επι τα τελεωτερα φησιν· “Εαν τις σε ραπιση εις την δεξιαν σιαγονα. (97) Ει ουν βουλεσθε µαθειν οτι τοιαυτην πιστιν απαιτει ηµας ο Θεος. ω ουτος. παντως εχειν εν φωτι κατανοησεις εαυτον και ελπιδα ακαταισχυντον. ουχι την εξ οιησεως εν τοις απολλυµενοις προσγινοµενην.ειρηµενοις δηλονοτι “απολεσει αυτην· ος δ᾿ αν απολεση την ψυχην αυτου ενεκεν εµου και του ευαγγελιου µου” ηγουν της των εντολων µου εκπληρωσεως “εις ζωην αιωνιον ευρησει αυτην”. στρεψον αυτω και την αλλην· και τω θελοντι σοι κριθηναι και τον χιτωνα σου λαβειν αφες αυτω και το ιµατιον· και τω αιροντι τα σα µη απαιτει”. ωστε µηδε περι της παρουσης ταυτης ζωης το καθολου φροντιζειν πιστευοντας εις αυτον. Αρκεισθε τοις ειρηµενοις η ετι χρειαν εχετε και των εξης αναµνησθηναι. Ει δε τα πιστον σε τεως και χριστιανον ποιουντα εν πρωτοις γνωριζεσθαι ουκ επραξας. εξ αυτου µαθετε ακριβως του Κυριου ουτω διαρρηδην βοωντος· “Μη µεριµνησητε περι της αυριον τι φαγητε η τι πιητε η τι ενδυσησθε”. Εν ταυτη δε ωσπερ επ᾿ οχηµατι χερουβικω κατιδοις την αγαπην εποχουµενην. ου πολυπραγµονησεις εκτοτε των µελλοντων και αορατων ουδεν. και τοτε το πιστους ηµας ειναι λεγειν χρεων· χωρις γαρ τουτων νεκρα η πιστις ηµων και ηµεις νεκροι δηλονοτι. Ερευνησον τοιγαρουν σεαυτον ακριβως. ης το µαταιον και απατηλον ουδεις των κεκτηµενων αυτην επιγνωναι δυναται. ως αυτη τη πειρα µαθων οτι νω και λογω ακαταληπτα και αφραστα παντα εισι τα εκεισε. αλλα και αλλους επιστοµισεις και παραγγειλης µη (98) πολυπραγµονειν τι µηδε συζητειν περι των εκεισε. Ηκουσατε της πιστεως τα γνωρισµατα. Και ετι καθ᾿ υπερβολην εις υπερβολην πιστεως ευχεσθαι και αγαπαν κελευει τους εχθρους και καλως ποιειν τοις µισουσιν ηµας και υπερ των επηρεαζοντων ηµας ευχεσθαι.

καν λογου ψιλου αξιωσαι την αφροσυνην αυτου. ουδε ως ο αγιος Παυλος λεγειν και συ δυνασαι· “Τον αγωνα τον καλον ηγωνισµαι. τα περι γραµµατικης και ρητορικης ζητουντι διερµηνευεσθαι. υπο του συνειδοτος. τι πολυπραγµονεις και µαθειν ερωτας. Ως ο προφητης λεγει ∆αβιδ· “Και εκλινεν ουρανους και κατεβη και γνοφος υπο τους ποδας αυτου”. οτι και ταυτα µαθων κατεφρονησας και την οιησιν αποβαλεσθαι και ταπεινωσιν κτησασθαι ουκ ηθελησας. ει αρα µελλουσιν γνωριζειν οι αγιοι αλληλους εν τη βασιλεια των ουρανων. Ειπε µοι. περι ης και Ιωαννης ο µεγας προδροµος αυτου υστερον εφη· “Ου ουκ ειµι ικανος κυψας λυσαι τον ιµαντα των υποδηµατων αυτου”. Ει δε εν τουτοις δικαιον τουτο και πρεπον εστι. αλλ᾿ οποια και πως. και ουκετι τελειαν εχεις ελπιδα και πληροφοριαν σωθησεσθαι. Τι σοι εσται εκ τουτου οφελος. εαν τας εν τη βασιλεια αυτου απολαυσεις και δοξας και τρυφας και αποκαταστασεις µαθης διδασκοµενος παρ᾿ ηµων. Κατεβη τοινυν και ηλθεν αντι γνοφου περικειµενος την σαρκα. Τις ουτος ο γνοφος. επειδη τας ενταλθεισας υπο του Χριστου µεριδα µη εχοντι. Τα δε περι ου ερωτας ου τοιαυτα. ουδεν θαυµαστον. Ει δε και τα στοιχεια των γραµµατων µη µαθη τις. Ουδεν ουδαµως παντως. την πιστιν τετηρηκα· λοιπον αποκειται µοι ο της δικαιοσυνης στεφανος. τον δροµον τετελεκα.ως απιστος ει. Και αυθις· “Επεβη επι . αλλα και κατακριµα µειζον µαλλον σεαυτω προξενησεις. Παιδι µικρω µηδε τα στοιχεια καταδεξαµενω των γραµµατων µαθειν. Ηθελον γαρ ακουσαι και µαθειν παρα σου τι σοι το οφελος. λογισµου κυριος ων. ως εφαµεν. εν ειρηνη συ αποκριθητι. ποσω µαλλον εν τοις υπερ λογον και νουν και διανοιαν. οταν εν τη θεωρια του επι παντων Θεου γενοµενοι ορωσιν αυτον. και ουχι µαλλον απωσεται ως αφρονα και παιδικα φρονουντα και (99) αναισθητως αιτουντα τα υπερ την εαυτου δυναµιν. ακουσει δε απερ δι᾿ ετερων λεξεων οι Ελληνες συνεγραψαντο και νοησει αυτα τη ιδια διαλεκτω λεγοµενα. Αλλως δε και ερωτωντι µοι πραως. ον αποδωσει µοι ο Κυριος ο δικαιος κριτης”. κρινοµενω σοι. επειδη περι αισθητων ο λογος αυτοις και µαταιοι περι µαταιων πραγµατων αι διηγησεις αυτων. αρα ανεξεται ποτε ανθρωπος. Η σαρξ αυτη του Κυριου.

επετασθη επι πτερυγων ανεµων. Ει γαρ γνοφον και σκοτος εθετο αποκρυβην των µυστηριων αυτου και πολλου δεεται τις φωτος του παναγιου Πνευµατος εις την κατανοησιν των αποκεκρυµµενων αυτου µυστηριων. Μη υπολαβετε. πυρ καταναλισκον” ουχι τους δικαιους. οτι κακεινος εν τω σκοτει γεγονως εκρυβη. τα αγαθα “α ητοιµασεν ο Θεος . αφεις εργαζεσθαι τας εντολας αυτου. Ινα γαρ µη υπολαβης. αλλα τους αµαρτωλους. αλλ΄ ηµας· “Ο Θεος γαρ ηµων. περι των αποκεκρυµµενων πασιν ανθρωποις επερωτας. φησιν. Ιδου γαρ καθ᾿ εκαστην ακουεις του Αποστολου βοωντος περι εκεινων αυτων “α οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη”. ερευνας α µαθειν ουκ ισχυσεις. “κυκλω αυτου την σκηνην αυτου” εφη ο προφητης ∆αβιδ· σκηνην δε λεγει ην ο Παυλος φως ονοµαζει – “φως γαρ. οτι εν σκοτει ο αναληφθεις Κυριος και Θεος εισελθων εκρυβη· αλλα εκεινος µεν εν τη ιδια δοξη τη το παν και υπερ το παν πληρουση θεοτητι εστιν εν η και προ τουτου ην.. τι. αλλα τοτε τουτο γενεσθαι οτε και τον καιρον ο Πατηρ αυτου εν τη ιδια εθετο εξουσια. ω ανοητοι. ινα µη αρδην απολωµεθα. εθετο σκοτος καλυπτον ουκ εκεινον. πως. φησι. οικων απροσιτον “. φειδοµενος δε ηµων. Ορας οπως ου περι αισθητων σοι πραγµατων η ερευνα. αλλα περι θειων και ακαταληπτων και ου ραδιως παρα παντων καταλαµβανοµενων. ουχι δε περιοριστον ποιουντες το θειον. µηπω του θειου φωτος κατοικητηριον γεγονως.Χερουβιµ και επετασθη. Και εθετο σκοτος αποκρυβην αυτου· κυκλω αυτου η σκηνη αυτου”. ατελης ετι και αφωτιστος ων. αµφοτεροι το ακαταληπτον και αστεκτον αυτου της(100) θεοτητος δηλουντες. Ει ουν ουτως υπαρχει τα µυστηρια κεκρυµµενα της βασιλειας των ουρανων και ου πασι δεδοται γινωσκειν αυτα κατα την του Κυριου φωνην. ως εν σκοτει καθηµενος. µαλλον δε παρα του Αγιου Πνευµατος δι᾿ ηµων· εµαθες οτι και κατηλθεν επι της γης ο Θεος και ανηλθεν αυθις εις ουρανους και εθετο σκοτος αποκρυβην αυτου· ου γαρ εδει προ της κρισεως µετα της του Πατρος αυτου δοξης φανηναι ηµιν. Ιδε ουν· εµαθες ως εν παραδροµη τα της πιστεως ηµων θεια τε και φρικτα µυστηρια παρ᾿ ηµων. αλλ᾿ οιον ουτω πως τον λογον ποιουµενοι προς τους περιεργοτερον εχοντας φασι.

µαλλον δε εν αγαλλιασει καρδιας και χαρα. ουδε η εκπληρωσις των εντολων διχα πιστεως ανανεοι καθολου και αναπλαττει ηµας η απο παλαιων καινους ηµας απεργαζεται. ει µη εν ταπεινωσει καρδιας και πιστει αδιστακτω ολοψυχου προθεσεως παντα τον κοσµον ουτοι και τα εν τω κοσµω συν τοις θεληµασιν αυτων απαρνησονται εν πασαις ταις εντολαις του Θεου· και ου τουτο µονον. αλλ᾿ εαν µη ανεπαισχυντως.τοις αγαπωσιν αυτον”. οσον ηλιου κυκλον η σεληνης εστιν· ενθεν τοι και διδασκεται. τας δε εντολας εργαλεια. µη εν οιησει της ψευδωνυµου γνωσεως (102) και αναπλασει λογισµων µαταιων. την δε πιστιν την εις αυτον ωσπερ τινα τεχνιτην. ως ειναι ηµας µεν σκευη. ο ταυτα αναγνους.” Και . ουτως ουδε η πιστις διχα της των εντολων εκπληρωσεως. την δε πιστιν τεχνιτην. η µαλλον ειπειν γινωσκει και µυειται. Συ ουν. πληροφορουµενος οτι οντως αλλως ουκ ενι εν µερικη µετοχη των απορρητων γενεσθαι του Θεου αγαθων. ως αν δια της εργασιας αυτων καθαιροµενοι φωτιζωµεθα κατα προκοπην υπο του Πνευµατος την γνωσιν των µυστηριων της βασιλειας των ουρανων. εργαλεια ηµιν δεδωκως. Οπηνικα δε τα αµφοτερα εν αδιστακτω καρδια κτησωµεθα και ευχρηστον σκευος τω ∆εσποτη εις υποδοχην του νοητου µυρου γενωµεθα. Και καθαπερ τα εργαλεια διχα τεχνιτου και ο τεχνιτης διχα εργαλειων ενεργειν τι ου δυναται. εφυλαξας τας εντολας του Θεου πασας η ου. τους υπερ αρετης πονους οµου και πειρασµους διελευσονται οι πιστευοντες εις Χριστον και µαλιστα οι νηπιοι βαπτισθεντες και µη επαισθανοµενοι εχειν “την της χαριτος του Θεου δωρεαν”. δι᾿ ων ο τεχνιτης Λογος (101) αναστοιχειοι και νεουργει τους εργατας των αυτου εντολων. αλλ᾿ εν φοβω και τροµω σεαυτον ανακρινον· και ει βουλει µαθειν οπως εχεις βιου και καταστασεως. ως αν ειποι τις. τηνικαυτα και ο θεις το σκοτος αποκρυβην αυτου εγκαινιζει ηµιν τη του Αγιου Πνευµατος δωρεα και καινους αντι παλαιων και ζωντας ως απο νεκρων εξανιστησι και διατεµνει το σκοτος και διαβιβαζει εκειθεν τουτου τον ηµετερον νουν και ως εξ οπης τινος παρακυπτειν αυτον και βλεπειν χαριζεται αµυδρως πως. ερωτησον σου την ψυχην και ειπε αυτη· “Ψυχη. Προ γαρ του αναληφθηναι αυτον και το σκοτος θειναι αποκρυβην αυτου δεδωκεν ηµιν τας αγιας αυτου εντολας.

ειτε τουτου προετιµησας τον Θεον. παντα γνωρισεις τρανως. Τουτων τοιγαρουν επικειµενων τοις αλλοις οισπερ προειποµεν απασι. Παντως ερεις· ουδαµως. ηδυσµατα των εξ ανθρωπων επαινων. ερει σοι παντως το αληθες· ου γαρ αιδεσθησεται σε. ειτε τον κοσµον ηγαπησας. ειτε φαυλα. ταυτα θεασασθαι. καθως . επανω δε τουτων απαντων εστω ανακειµενη φυσιωσις . υποκρισεως ενδυµα. τα περι Θεου σοι και των θειων εκδιηγησοµαι. Μη πειθοµενου σου οτι καλυµµα τι των τοιουτων επικειται τη καρδια σου. και µη περιαιρουντος σου το καλυµµα τουτο εκ της καρδιας σου. σπερµα φιλαργυριας εγκεκρυµµενον. Παυλω πειθοµενος. φυσιοι -. αποκεκρυµµενων οντων και αορατων αυτων. πασαν απορριψαµενος οπισθεν σοφιαν και γνωσιν την εξωθεν. φησι. Εν γαρ τω συνειδοτι αυτης ευρησεις. καθα δη και Εβραιοι. ινα και τα υπ᾿ αυτου καλυπτοµενα παθη ιδης και την ταλαιπωρον σου (103) ψυχην οικτειρησης και σπευσης αυτην εκκαθαραι και τους νοερους αυτης οφθαλµους και το προσωπον δακρυσι θερµοις απονιψης. µωρου οντος σου. ινα γενη φρονιµος εν Χριστω. ειπε µοι. Ει γαρ τα τοτε µελλοντα γενεσθαι ουδε οι αγγελοι επιστανται του Θεου. ως αν γενη µωρος εν τω κοσµω τουτω. πως.ανοιξασα το του συνειδοτος αυτης στοµα. ειτε αγαθα. εν εν των αποκειµενων εκβαλλων. και απλως πολλα εγκειµενα εν αυτω και ετερον υφ᾿ ετερου συγκαλυπτοµενον. ειδος ανθρωπαρεσκειας. οντως αφρων εστιν. Λεγε µοι ουν αρτι και τουτο. πως ισχυσεις. αλλ᾿ απιστουντος. Υποθου µοι γαρ εν πρωτοις εναποκεισθαι φιλοδοξιας και κενοδοξιας ερωτα. ειτε την των ανθρωπων δοξαν εζητησας. συν ταυτη οιησις και το δοκειν ειναι τι µηδεν οντα τον πεφυσιωµενον τον λογισµον. Ουκ αυτος συ καταγνωσεις µου ως αναξιον πραγµα ποιουντος και εν σεαυτω δικαιως ερεις· “Ουτος. υποδειξει σοι. φησιν. ειτε την εκ του Θεου διδοµενην µονον εποθησας· εν εαυτω παρακυψας ως εν κιβωτιω και το υποκειµενον αναψηλαφων.η γαρ γνωσις. ο εµοι τω αφρονι τα περι των αορατων και ακαταληπτων παση πνοη τη υπο τον ουρανον και παση κτισει τη υπερανω ουση των ουρανων διηγουµενος”. απιστουσι. αλλ᾿ ελεγξει σε και α προαπεθου και εχεις εν εαυτω. τουτο αυτο του Παυλου λεγοντος προς αυτους. ειπε.

Θεος αγιος. Εγω Θεος αψευδης. ουτω και εν τοις αγιοις πασιν εγω εσοµαι κατοικων και οι αγιοι παντες κατοικησουσιν εν εµοι”. και ειπειν· “Ναι. Ει τοινυν αι δυναµεις αγνοουσι των ουρανων.ουδε την επι γης αυτου παρουσιαν οποια η ποταπη. ο µεν Παυλος εδηλωσεν ειπων· “Ινα γνωρισθη νυν ταις αρχαις και ταις εξουσιαις δια της εκκλησιας η πολυποικιλος σοφια του Θεου”. Ενδεξασθε µε εν υµιν. και φασκων· “Οντως οραν και γνωριζειν αλληλους οφειλουσι”. Θεος αληθινος. ποθεν τουτο µεµαθηκας. φησι. Πως ουν εν αυτοις κατοικω. αντι του εκπλαγησονται και θαυµασουσιν. πως ολως αποτολµας και λεγεις οτι ου µη γνωριζουσιν αλληλους οι αγιοι εν τη βασιλεια του Θεου. αντερει προς αυτους· “Πως ουν. ευδηλον οτι και οι αγιοι . οποταν εν τη θεωρια τουτου γενησονται. η ποτε η οτε κατελθειν εµελλε και ανθρωπος γενεσθαι εγινωσκον. ουτω και οι αγιοι εν εµοι καγω εν αυτοις· και καθαπερ ο Πατηρ εν εµοι καγω παλιν εν τω Πατρι µου. οιµαι. Ο δε γε τουτω παλιν αντιπιπτων. εγω εν τω Πατρι µου και ο Πατηρ µου εν εµοι. οποτε γενησεται και οποση. Προς γαρ τους λεγοντας µη οραν µηδε γνωριζειν αλληλους τους αγιους. συ. Ει γαρ τουτο ερουσιν.” Οι ου µη τολµησωσιν αντιφθεγξασθαι. ταις αισθησεσι πασαις ολους ολω δηθεν ενουµενους εκεινω. ο δε Κυριος περι της παρουσιας αυτου οτι “και αι δυναµεις των ουρανων σαλευθησονται”. Προς δε τουτοις ερει και ταυτα· “Ει τοινυν εγω εν τοις αγιοις µου και οι αγιοι µου εν εµοι. καθως δε γινωσκει µε ο Πατηρ καγω γινωσκω τον Πατερα. (104) Εκ γαρ των λογων υµων αµφοτεροι καταδικασθησεσθε παρα του δικαιου και απροσωποληπτου κριτου. ∆εσποτα". ο εν αγιοις εγκατοικων. τους εµε εν εαυτοις εχειν µελλοντας µη γνωριζειν αλληλους λεγετε. φθεγξεται πως και ειπη· “Εγνωτε µε. ποσω µαλλον την µετα δοξης αυτου παρουσιαν εσχατον αγνοειν οφειλουσιν. η τινα απερ τοτε τοις αγιοις αυτου µελλει χαριζεσθαι. αιφνης θεωµεναι απερ µεχρι τοτε παντως ουκ ειδον. ει τουτων εν πειρα γεγονατε. Και οτι ταυτα ουτως εχει επι της αληθειας. Ωσπερ ειπον οτι εγω εν τω Πατρι και ο Πατηρ εν εµοι. ω ουτοι. Ειδετε µου το φως. Τας ενεργειας του Πνευµατος µου του Αγιου αυτη τη πειρα εµαθετε η ου. συ. αλλα µονον εκεινον οραν. Ω αγνοια και µανια και σκοτωσις! Ου φριττετε. ου φοβεισθε.

ως ελαµψε προ των αιωνων εκ του Πατρος. οµοιοι αυτω εσοµεθα”. εµοι ουκ εποιησατε. Αυτου του Σωτηρος ακουσον τουτο λεγοντος· “Τοτε εκλαµψουσιν οι δικαιοι ως ο ηλιος”. αλλ᾿ αµελεια. και καθως γινωσκει ο Πατηρ τον Υιον και ο Υιος τον Πατερα. πως ουκ ερυθριατε περι ων ουκ οιδατε λεγειν και επερωταν και διδασκειν. εν µεν ταις των αµαρτωλων καρδιαις και συνειδησεσιν ευρεθησονται. ραθυµια και το µη παση ισχυϊ ποιησαι (105) τας του Θεου εντολας. Ινα δε σαφεστερον τουτο γενηται. τοτε δε επιγνωσοµαι. και εαυτον τον ηλιον δικαιοσυνης µονον ονοµαζοµενον και εν δικαιοις µονον ανατελλοντα και εκλαµποντα. Απελθετε απ᾿ εµου εις το πυρ το αιωνιον. αλλα ταυτης κατεφρονησατε. αλλα και οι µηδεποτε αλληλους σωµατικως εν τωδε τω κοσµω ιδοντες τοτε γνωριζειν αλληλους οφειλουσι. ει µη παντως ονπερ ειρηκαµεν. νυν τεκνα Θεου εσµεν. οιησις η κενοδοξια η αιρεσις η ζηλος η φθονος η τι των τοιουτων· ει δ᾿ ουν. Ποθεν τουτο δηλον. ∆ια τουτο ουν “σκοτισθησονται οι οφθαλµοι αυτων του µη βλεπειν” και αισχυνθησονται και ακουσονται· “Εφ᾿ οσον ουκ εποιησατε µιαν των εντολων µου των ελαχιστων.γνωριζειν και γινωσκειν οφειλουσιν”. οσον ο Θεος επεγνω αυτους. Και τουτο ο επιστηθιος και Χριστου µαθητης ηγαπηµενος εκδηλοτερον διατρανοι λεγων· “Αδελφοι. ουτως οφειλουσι και οι αγιοι αλληλους και οραν και γινωσκειν. χρεων προσθειναι και ετι παλιν ειπειν· εν πασι τοις αγιοις Χριστος ενοικων εσεται. οθεν ελλειψις εσται της αγαπης αυτου. (106) ως ηδη και των υπερ ηµας την γνωσιν δηθεν πεπλουτηκοτες και ανωθεν . και εσονται οι αγιοι οµοιοι τω Υψιστω. αλλ᾿ ουπω εφανερωθη τι εσοµεθα· οιδαµεν δε οτι. καθως και επεγνωσθην”. Ει ουν οµοιοι του Θεου οι αγιοι και τοσουτον επιγνωσονται τον Θεον. Ποιον δε αλλον λεγει καιρον η ηλιον. Οποταν ουν αι βιβλοι του συνειδοτος εκαστου διανοιχθησονται. ως αν δηλον και τοις αναισθητοις εσται. προσεχε! λαµψει ο νυν αποκεκρυµµενος εν αυτοις Χριστος ο Θεος. Εν δε τω διανοιγηναι τας του συνειδοτος των αγιων βιβλους. εαν φανερωθη. Και ο Παυλος· “Νυν γινωσκω εκ µερους. ει µη τι αλλο. το ητοιµασµενον τω διαβολω και τοις αγγελοις αυτου “.

αλλα βλεποντες εσονται αλληλων και εαυτων την δοξαν. οντως εν σκοτει πορευονται και εν µετουσια η θεωρια και επιγνωσει Θεου ουκ εγενοντο και λαλουσι και διαµαρτυρονται α ουτε επιστανται. µη ειδως οτι φως ηλιακον εστιν εξωθεν. ων εκει. ως οιµαι. αγνοων πανταπασι τα εξω της φυλακης. τοιουτον τι υπολαµβανουσι και τοτε. αλληλους ποτε αγνοησουσιν. Ωσπερ γαρ ουδεποτε αγνοησει ο Πατηρ τον Υιον η ο Υιος τον Πατερα. ουτως ουδε οι αγιοι. δοκουντες. ολος ολη ψυχη και πασαις οµου ταις αισθησεσι κεκολληµενος εµεινεν. µολις καν µικρα τινα καθορα. ινα ωσιν εν. οτι η αυτη αλλοιωσις και αρπαγη νυν τε και εις το µελλον εσται τοις απ᾿ αιωνος αγιοις.προχειρισθεντες διδασκαλοι. ουτε ποτε εθεασαντο. εν τη βασιλεια λεγω των ουρανων. ουδ᾿ ου µη γνωριζωσιν αλληλους οι αγιοι εν τη θεωρια γινοµενοι του Θεου. Τοιγαρουν οι λεγοντες. Οταν γαρ ακουσωσιν οτι ο δεινα ο αγιος. Και τουτο αυτος δι᾿ εαυτου αριδηλως δεδηλωκε· φησι γαρ· “Και εγω την δοξαν ην δεδωκας µοι δεδωκα αυτοις. ουτω και ο ετι εν τη . τους αγιους και επιλανθανεσθαι εαυτων τε και των συν αυτοις. Τις δε και οποια εσται των αγιων η δοξα. θεσει θεοι γεγονοτες εν τω εχειν οικουντα εν εαυτοις τον Θεον. Οιονει γαρ λεγουσιν εν εκστασει και τοτε γινεσθαι. µαλλον δε κακως τα των θειων νοουντες Γραφων. ωσπερ και νυν. µηδεν ολως των επιγειων ενθυµηθεις. εσεσθαι. αγνοουντες ολως τα θεια του Πνευµατος (107) και του αορατου Θεου τα αορατα και ακαταληπτα και αγνωστα τοις εσκοτισµενοις µυστηρια και οτι η αρπαγη αυτη του νοος ουχι τελειων. αλλα µετα των αλλων απαντων και αυτου του ιδιου σωµατος επελαθετο. καθως ηµεις εν εσµεν”. εν θεωρια Θεου γενοµενος και τον νουν αρπαγεις. τοσας η τοσας ηµερας και νυκτας εποιησε. Ορας οτι η απο του Θεου και Πατρος δοθεισα προ των αιωνων τω Υιω δοξα υπ᾿ αυτου του Υιου τοις αγιοις δεδωρηται και εις εν οι παντες εισι. αλλ᾿ αρχαριων εστιν. Ως γαρ ο απο γεννησεως εν σκοτεινη και ζοφωτατη ων φυλακη και υπο λυχνιαιου και βραχυτατου φωτος φωτιζοµενος. οτι ου µη ορωσιν. Οια εστι του Υιου του Θεου. λεγω δη τον ορωµενον κοσµον τουτον και τα ανεκδιηγητα εργα και κτισµατα του Θεου. ως ο Υιος του Πατρος και ο Πατηρ του Υιου.

µυηθεισα τι εντευθεν ετερον ειναι της καταστασεως ταυτης και θεωριας τελεωτερον τε και υψηλοτερον. εις εαυτον ολον δηλαδη τον νουν επισωρευσας και θαυµαζων του φανεντος αυτω την θεωριαν και την λαµπροτητα. επαν δε και της φυλακης εξωθεν εκβληθη.ον τροπον και επι του ηλιου γεγονεν εφ᾿ ηµας· τη γαρ συνηθεια της ορασεως ως ευκαταφρονητον αυτον λογιζοµεθα· ει γαρ µηδεπω ηµεν αυτον θεασαµενοι. Και καθαπερ αυθις επιγινωσκειν ποιει τεως τον ανθρωπον εκεινον η χρονια και. εκπληττεται και ως εξεστηκως τοις ου καλως ορωσι νοµιζεται. οποια δε εισιν εν αληθεια λογισαθαι η εννοησαι ου δυναται. τοτε και το φως ολον και τα εν φωτι απαντα .σκοτεινη φυλακη της του κοσµου τουτου αισθησεως ων και υπο βραχυτατης γνωσεως ελλαµφθεις. αιφνης δε τοιουτος ωραθη ηµιν. ουτω δη και ο αιφνης εν θεωρια του νοητου φωτος γεγονως. απο γεννησεως αυτου καθειρξις οτι εν φυλακη ζοφωτατη εστι. ον ουδεποτε ειδεν ουδε ειναι τοιουτον τι λαµπροτατον φως υπενοησεν. τον αυτον τροπον και η κατα µικρον της ψυχης προκοπη. εν συνηθεια της του νοητου φωτος ορασεως γινοµενη. τα των αιωνιων αγαθων του Θεου πανταπασιν αγνοων και τινα τα µελλοντα διαδεξασθαι τους αγιους. αρτι δηλονοτι των δεσµων απολυθεις των παθων τε και της αισθησεως. η συνηθεια της ορασεως του φωτος την πολλην εκπληξιν εκ του κατα µικρον αφαιρειται (108) . Και καθαπερ εκεινος επι πολλα ετη εν εκεινη τη αφεγγει καθεζοµενος φυλακη. Και ωσπερ παλιν. ει συµβη διανοιχθηναι οπην εν τω οροφω της φυλακης και θεασασθαι αυτον αιφνης τον αιθερα του ουρανου. αρτι πλατυνθεισαν και φωτιζουσαν επι πλεον τον ζοφωδη χωρον της φυλακης και εφ᾿ ικανους χρονους εν τω φωτι διαµενουσαν. επι πολυ ανω τα οµµατα εχων και θαυµαζων το αθροον γεγονος εν αυτω. υπο της εκπληξεως διαπεφωνηκαµεν αν . ολιγον και κατα µετρον της γενοµενης οπης. εκπληξις ευθυς λαµβανει αυτον και ως εξεστηκως υπαρχει. και εξω ταυτης θαυµαστα τινα εκ του ολιγου φωτος εκεινου ειναι υπονοει. επαν εκεινος συχνως και καθ᾿ ηµεραν προς εκεινην την οπην αποβλεπη.. της πολλης εκπληξεως εξισταται. µολις περι των µυστηριων της πιστεως ηµων ολιγην τινα και αµυδραν γνωσιν λαµβανει.

αφθεγκτα και ανερµηνευτα. το υπερ εννοιαν και υπερ λογον και υπερ παν φως τρισυποστατον φως. θαυµα καινον ορωσα. το πενθειν. το ταπεινουσθαι και τα λοιπα α προειποµεν. οτι απειρον υπαρχει και αφραστον. ουκ οιδα ο της καρδιας αυτου οφθαλµος και ουτος µαλλον η εκεινος. ουτω µοι νοει και τον αρτι εκδεδηµηκοτα των του σωµατος αναγκων και ολον εξω γεγονοτα του κοσµου και των ορωµενων της ταπεινωσεως. λεγω δη . ουδε τα εν τω φωτι εκεινω και κοσµω πραγµατα – ουδεις γαρ των ταυτα ζητουντων ηξιωθη ιδειν. διανοιγεται αυτω. τα δε εν τω φωτι εκεινω πασι τοις εν τη φυλακη ταυτη γενοµενοις αορατα τε και αγνωστα. ει και δοκουσι τινες δια των Γραφων ταυτα νοειν τε και θεωρειν· τοις γαρ πλειοσιν ουδε οτι περα τουτων εστι τι γινωσκεται. οθεν και προς την φυλακην ταυτην επιστραφηναι και βλεπειν αυθις τα εν αυτη ολως ου βουλεται. εξωθεν δε τουτου το ανεκλαλητον. ολη εκπληττεται. λυχνιαιον δε φως το του ηλιου λογιζου µοι φως. ουκ οιδα ο ουρανος. το µετανοειν.. Οπηνικα ουν παση πιστει και παντι ποθω ζητησοµεν. το απροσιτον. ουχι το ιδειν το εξωθεν ταυτης της φυλακης φως. υπο του φωτος εκεινου και ενδον του οικου της ψυχης αυτου. ουδ᾿ ου µη αξιωθησεται ποτε αυτα καθολου θεασασθαι . Και τουτον µεν τον συµπαντα κοσµον ως µιαν οντα τω οντι σκοτεινοτατην και αφεγγη φυλακην αλλως µοι παλιν υπονοει. ειπειν. ως ουκ οιδε. Επαν ουν χρονιση ανεπιστροφως προς την θεωριαν εκεινην. το αφραστον. τηνικαυτα και διανοιγεται ηµιν ωσπερ οπη τις µικρα εν τω ορωµενω τουτω οροφω του ουρανου και το υπερανω τουτου φως αϋλον τε και νοητον παραδεικνυται· ο και η ψυχη κατιδουσα ολη καθολου εξισταται.και απαντας οµου καθορα. εν ω και επιµενει ωσπερ και αρπαζοµενη εις τον ουρανον και βιαζοµενη ειναι εκει και κατανοειν το τουτου ακατανοητον και µαλιστα εν τω βλεπειν αυτο ηµερας τε και νυκτος και διδασκεσθαι καθ᾿ εκαστην εκειθεν οτι πελει ανεσπερον. θαυµα παραδοξον και ο µεχρι τοτε ουδεπω τεθεαται. Τουτο τοινυν αρχην ισθι των εισαγωγικων εις ευσεβειαν και αρτι προς τους της αρετης αποδυσαµενων αγωνας. (109) αλλα το φυλαξαι εν πρωτοις τας εντολας του Θεου.

προσεχειν και εαυτους ανακρινειν µη παυσωνται. ειπερ εµοι πειθονται.τουτου του σκηνους. Και τουτο και εν τη παλαια οι προφηται και εν τη νεα πολλοι των αγιων εκ των εργων απεδειξαν. αφραστα οντα και αρρητα παντη. οιµαι. και ως αει ποτε τουτω συνων. κατα την του φωτος λαµπροτητα και θεωριαν. εαν εξω της φυλακης ταυτης γενηται και µαλιστα µετα την αναστασιν. αλλ᾿ ως ο λογος ανωτερω απεδειξε. αλλα και εαυτον και τα κατ᾿ αυτον καθορα και τους πλησιον βλεπει εν οιοις εισι και προλεγει και προγινωσκει οτι. λογιζεται το τοιουτον· θαυµατα δε επι θαυµασι και µυστηρια επι µυστηριοις και θεωριας επι θεωριαις. Οι ουν λεγοντες µη γνωριζειν µηδε βλεπειν αλληλους τους αγιους. ποσω µαλλον περι των τοιουτων . πως γραφειν ολως η λεγειν περι τοιουτων ου φριττετε. φωτιζον συµµετρως αυτον. α ητοιµασεν ο Θεος τοις αγαπωσιν αυτον” αποκαλυφθησονται αυτω τρανοτερον δια του εν αυτω οντος νυνι φωτος υφ᾿ ου και φωτιζεται· ου γαρ στερουµεθα τοτε του γνωριζειν η βλεπειν. οσον η φυσις δηλονοτι χωρει. (110) µαλλον µετα του φωτος. και ο χρονος αυτον εξηγουµενον ταυτα λεπτοµερως. και τα εν αυτω αγαθα “α οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη. το φως εκεινο εισερχεται το θαυµαστον και υπερλαµπρον. Οι δε τα µεν ειρηµενα παντα αγνοουντες και αισθησει και γνωσει και πειρα θειου φωτισµου και θεωριας µη γεγονοτες. Ει γαρ υπερ παντος αργου ρηµατος λογον αποδουναι οφειλοµεν. αλλα δη και εγνωρισαν ους ουκ εγινωσκον. εξ ονοµατος καλεσαντες ους ουκ ειδον ποτε. πως αρα γραψαι δυνησεται τα µη δυναµενα ρηθηναι. Μαλλον δε. επιλειψει δε. ως συνηθες εκ του κατ᾿ ολιγον. ουδε χαρτης ουδε µελαν αρκεσει αυτω. αναλογως µαλλον και η του Θεου γνωσις και η θεωρια. και το φως εκεινο το αστεκτον οσον εστι θεασηται. εαυτοις µαλλον. εκ τουτων πεισθεντες µη ζητειν περι ακαταληπτων πραγµατων. ελλαµποµενος εξ αυτου καθ᾿ ωραν. ιν᾿ ειπω. συνεστι και ουχ ως εν εκστασει διατελει. Ουτω δε παλιν χρονισας. και ορων και νοων και µυουµενος εκδιδασκεται· α και ει γραφειν θελησει. Οθεν και ως εν φωτι τοτε. και ο αναγνωρισµος και η γνωσις αλληλων πλειον και καθαρωτερον εν ανεκφραστω θυµηδια και αγαλλιασει εσεται εις αιωνας αιωνων.

Ει δε και τουτο ποιησει. των ανθρωπων καν υπερ παντας εν σοφια και γνωσει και επιστηµη νοµων θαυµαζηται. Αλλ᾿ ω Κυριε. χαριτι και φιλανθρωπια του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου µεθ᾿ . ουχι αργος και απρακτος και κενος ο λογος µου εσται και ως ψευστης κατακριθησοµαι. µηδε λογον λαβω σοφιας και γνωσεως ανωθεν. αλλους δε διδασκω περι αυτης και παραγγελλω ταυτης απεχεσθαι. ο ανωφελης µονον εστιν. ετι δε και τη των λοιπων απασων εντολων (112) εκπληρωσει τας εαυτων εκκαθαραι ψυχας “απο παντος µολυσµου σακρος και πνευµατος”. καν δικαιοσυνη και ευσεβεια παση κοµα. δος ηµιν επιγνωναι σε και αξιως φοβεισθαι σε και τοις αγιοις σου εµµενειν θεληµασι. ως ψυχοβλαβη και της ανω δοξης αποστερουσαν µε. ως αν τις υπολαβοι. αλλ᾿ ο και προ της πραξεως και της εν πειρα γνωσεως λαλουµενος παρ᾿ ηµων. Οταν δε παλιν µη εν αισθησει και γνωσει λαβω την χαριν του Πνευµατος µηδε διδακτος Θεου γενωµαι δι᾿ αυτης. ειπε. αδελφοι. µονη δηλαδη τη ψευδωνυµω γνωσει προς τουτο χρωµενος. Αργος γαρ λογος ουχ. Ουµενουν ουδαµως. Ολως δε ουτως εχων. Ω της αναιδειας! Του επιγειου βασιλεως ουδεις καταφρονησαι τολµα και τιµην η αξιωµα τουτου αρπασαι και αφορισαι εαυτω. Παρακαλω ουν υµας. και συ του επουρανιου ως ουδενος καταφρονεις και των αποστολικων αξιωµατων ανευ της εκεινου ροπης και θελησεως επιχειρησαι κατατολµας. Ουδαµως δη. Οταν γαρ µη καταφρονησω της κατω δοξης (111) µηδε βδελυξωµαι ταυτην απο ψυχης. Ει βουλει δε. ουχι παρα του βασιλεως ατιµασθησεται και παρα της ακριβειας των νοµων τιµωρησθησεται. µετα κριτων ως κριτης καθεσθηναι και κριτην εαυτον ονοµασαι και αλλους νοµοθετησαι τολµα. αρα γε ανεξεταστα ταυτα Θεος εασει και λογον υπερ τουτου ουκ απαιτησει µε. εκ των κατω και των ανθρωπινων διδαχθητι και τα ανω και θεια. οιει ανεξεταστον τουτο τον ∆εσποτην καταλιπειν.ετασθησοµεθα και ως αργολογοι κολασθησοµεθα. ινα και των παροντων και των µελλοντων εν αποκαλυψει και αισθησει και θεωρια επαπολαυσητε αγαθων. Ποιος. παυσασθε των συζητησεων τουτων και σπευσατε δια µετανοιας και δακρυων και ταπεινωσεως. τα δε των θεοπνευστων Γραφων αναιδως διερµηνευειν επιπηδω και διδασκαλου ταξιν εµαυτω περιτιθεµαι.

Εις το ρητον του Αποστολου· “Ει γαρ το αυτων παραπτωµα πλουτος κοσµου γεγονε” και τα εξης· και προσωποποιΐα των εκατερων λαων. αντιπαρατιθεµενων τοις εν εκεινω πραχθεισι των εν τη Εκκλησια δια Χριστου . των εθνων φηµι και του Ισραηλ. και περι Ισραηλ και της περιτοµης. ΛΟΓΟΣ Β΄. τινος δε η κιβωτος. τινος ο νοµος. Οτι τω παραχθεντι πρωτω κατ᾿ αρχας κοσµω ετεροι δυο συνεπεγενοντο. γ΄. δ΄. Περι του κατακλυσµου και τινων εικονες ησαν τα εν τη κιβωτω. β΄. Τα κεφαλαια της θεωριας του λογου. νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων· αµην. τουτους και προωρισε” και εις τα εξης· και κατα των στρεβλουντων αυτο τε και πασαν την θειαν Γραφην. ε΄. µεσος τις ων των αρχαιων και των ες υστερον· και τινος ην εικων η της επαγγελιας γη. τινος η σταµνος. στ΄. ων ο εσχατος τυπος εστι των µετα ταυτα µελλοντων γενεσθαι. Προτρεπτικος εκ προοιµιων εις µετανοιαν και εις το ρητον του Αποστολου· “Ους προεγνω. τινος ο Μωϋσης· τινων τυπους εφερον τα εν τω παραδεισω γεγονοτα και τα εν αυτω τω Αδαµ. κρατος. Οτι νεος κοσµος η του Χριστου Εκκλησια και νεος παραδεισος η προς αυτον πιστις· και προς τουτοις ανακεφαλαιωσις του πρωτου κοσµου. Οτι παντες οι εις Χριστον βαπτισθεντες και πιστευσαντες εις αυτον προεγνωσµενοι και προωρισµενοι εισι τω Θεω εις το συµµορφους γενεσθαι αυτους του Υιου αυτου και εις το ρητον του Μωσεως· “Οτε διεµεριζεδν εθνη ο Υψιστος” και εις τα εξης· εν ω και περι της κλησεως και αποβολης του Ισραηλ και της µετα των εθνων αυθις τουτου ενωσεως.ου δοξα. Ανακεφαλαιωσις των εν τω πρωτω λογω ρηθεντων περι της του Αδαµ και της Ευας και των επτα ηµερων και αιωνων και της του παραδεισου φυσικης θεωριας. και περι του Αβρααµ και του κατ᾿ εκλογην ληµµατος. και τι εστι το ληµµα τουτο. τιµη και προσκυνησις τω Πατρι και τω Αγιω Πνευµατι. (113) α΄. (114) ζ΄.

οι εν πολλαις αµαρτιαις βαρουµενοι προς τον αιροντα την αµαρτιαν του κοσµου· δευτε οι διψωντες προς την αεναον πηγην και αθανατον. Ουδαµως. Μη διεστειλατο η διαχωριζει τινα. διατι µη τα σωζοντα υµας αλλα τα απολλυοντα συλλογιζεσθε και τα δυσνοητα της θεοπνευστου Γραφης εκλεγοµενοι διαρπαζετε και στρεβλουτε ταυτα προς απωλειαν υµων εκλαµβανεσθε. Μη ειπεν η λεγει τισι µεν· “Μη µετανοειτε. καγω αναπαυσω υµας”. Ουκ ακουετε αυτου λεγοντος· “Μετανοειτε· ηγγικε γαρ η βασιλεια των ουρανων”. προεγνωσµενος δε ουκ ειµι υπο του Θεου ουδε προωρισµενος εις το σωθηναι και συµµορφον γενεσθαι µε της δοξης του Υιου αυτου και Θεου. αλλα τω ∆εσποτη καλουντι . ∆ια δη τουτο “µη προφασιζεσθε προφασεις εν αµαρτιαις”. Ουδαµως. τουτους και προωρισε…. Προτρεπτικος εκ προοιµιων εις µετανοιαν· και εις το ρητον του Αποστολου· “Ους προεγνω. τον δε ως µη τουτο οντα αποπεµποµενος. τουτους και προωρισεν· ους δε προωρισε τουτους και εκαλεσεν· ους δε εκαλεσε. τι µοι το οφελος εαν πολλους παραβαλλωµαι κοπους. (114) Πολλους ακηκοα λεγοντας των ανθρωπων· “Επειδηπερ φησιν· ους προεγνω ο Θεος. Ουκ ακουετε καθ᾿ εκαστην του Σωτηρος βοωντος· “Ζω εγω. και παλιν· “Αµην λεγω υµιν. χαρα γινεται εν ουρανω επι ενι αµαρτωλω µετανοουντι”. εαν επιστροφην και µετανοιαν επιδειξωµαι. ου γαρ προσδεξοµαι υµας”.τελεσθεντων· και προς το τελος επαναληψις του αποστολικου ρητου· “Ους προεγνω.”. τουτους και εδοξασε. (115) τισι δε οιονει τοις προωρισµενοις· “Υµεις δε µετανοειτε. φησιν.” Προς ους εικοτως αποφθεγξασθαι χρη και ειπειν· Ω ουτοι. οτι ου θελησει θελω τον θανατον του αµαρτωλου ως το επιστρεψαι και ζην αυτον”. αλλα καθ᾿ ηµεραν εν ολω τω κοσµω και εν παση βοα εκκλησια· “∆ευτε προς µε παντες οι κοπιωντες και πεφορτισµενοι. ∆ευτε. α΄. τουτους και προωρισε” και εις τα εξης· και κατα των στρεβλουντων αυτο τε και πασαν την θειαν Γραφην. µηδε αφορµας εκ των αποστολικων ρηµατων προς απωλειαν υµων λαµβανειν εθελοιτε. προεγνωκα γαρ υµας”. τον µεν ως προεγνωσµενον δηλονοτι καλων.

η ως η πορνη. Καν γαρ τελωνης. Τοιγαρουν προσερχεσθω πας ο βουλοµενος και ο µεν βοατω· “Υιε ∆αβιδ. φιλειν τον Χριστον. αναβλεψον”. οτι καλουντι ουχ υπακουσεις αυτω. καν µοιχος. ευ οιδα. αντι τελωνου ευαγγελιστην αυτον απεργασεται. επαναστρεφειν εν µετανοια θερµη προς αυτον. ευθυς αναστας κατα ποδας τρεχετω του καλεσαντος ανωθεν.” ειπατω συντοµως· “Κυριε. οτι ο Θεος. ινα αναβλεψω”. η ως ο ασωτος υιος. Ει δε γε µη βουληται εκαστος.προσδραµετε απαντες. Ει δε οκνηρος τις εστι και προσελθειν τω ∆εσποτη ου βουλεται. αλλα το µεν φορτιον αιρει των αµαρτηµατων αυτου. οτι ου πιστευσεις ταις επαγγελιαις και τοις λογοις αυτου· αλλ᾿ οµως. Και πως αιρει το φορτιον αυτου. καν οτιουν ετερον πελη τις. εκεινον δε ελευθερον ευθυς αποδεικνυσι.εκ παντος – και εκαλεσε”. Και εαν ακουση· “Εγειραι και αρον τον κραββατον σου και ακολουθει µοι”. το τελωνειον και την πλεονεξιαν καταλιπων· και. τουτους . Καν παραλυτος επι πολλους χρονους τη φιληδονια και αµελεια και ραθυµια κατακειται και η αυτον τον ∆εσποτην η µαθητην αυτου ελθοντα ιδοι και λεγοντα αυτω· “Θελεις υγιης γενεσθαι”. η θυγατηρ µου” ψυχη “κακως δαιµονιζεται”. η καν ως η αιµορροουσα και συγκυπτουσα. Ο δε· “Κυριε. προαιωνιος ων και ειδως παντα προ του ποιησαι αυτα. Κυριε. καν ερχοµενω προς αυτον και λεγοντι αυτω· “Ακολουθει µοι”. (116) ως ο τελωνης ποτε ακολουθησατω αυτω. φησιν. καν φονευς. και ευθεως ακουσει· “Θελω. και ταυτα ειδως “κατηλθε κλινας τους ουρανους” και γενοµενος ανθρωπος δια σε ηλθεν ενθα κατακεισαι· και πολλα καθ᾿ εκαστην . ινα εις την κολυµβηθραν” της µετανοιας “εµβαλη µε”. ελεησον µε”· και εαν ακουση· “Τι θελεις ποιησω σοι. µετα περιχαρειας ευθυς τον λογον αποδεξαµενος ειπατω· “Ναι. και ακουσει· “Καγω ελθων θεραπευσω αυτην”. αλλα ανθρωπον ουκ εχω. ειπων αυτω” “Τεκνον. Ταχα τω ουτως εχοντι ειποι τις αν ευλογως. τουτω προσελθειν. ουκ αποστρεφεται ο ∆εσποτης αυτον. και ευθεως εκουφισθη του βαρους και την του σωµατος αυτου θεραπειαν πεπλουτηκεν. καν πορνος. αφεωνται σοι αι αµαρτιαι σου”. προεγνω και σε. τι και λεγει προφασιζοµενος προφασεις εν αµαρτιαις· “Ους προεγνω. Καθως ποτε και του παραλυτικου ηρεν.

παντως ερεις οτι ουκ εκεινος αιτιος. αλλα και αυτος εκεινος συµπαρεστιν ηµιν και µεντοιγε πολεµειν προαιρουµενοις συµµαχει και ισχυν µυστικως εµπαρεχει ηµιν και την κατα του εχθρου νικην αυτος µαλλον. ποτε δε και δια των δουλων αυτου. η αυτος ο πλασας σε Θεος. Ου γαρ η προγνωσις του Θεου αιτια της ηµετερας σκληροτητος. ινα µη το αυτεξουσιον της κατ᾿ εικονα λογικης ηµων φυσεως αντανελη και εις αλογων ταξιν ηµας καταγαγη. Συ ο απειθων και µη θελων ακολουθειν τω ∆εσποτη σου. τω εχθρω πολεµειν (118) συµµαχει και νικητας αυτους αποκαθιστα του πονηρου διαβολου. ως ειρηται. ουτω µοι νοει και επ᾿ αυτου του Θεου. οτι ως προγνωστης ηδει σε ως ουχ υπακουσεις αυτω. αιτια της νικης η της ηττης αυτων υπαρχει. τοις βουλοµενοις µεν αυτοπροαιρετως. Ουτω τοιγαρουν . Ο δε γε Θεος. και τα µεχρι της συντελειας γενησεσθαι µελλοντα και ουτως αυτα καθορα ως ηδη οντα· και γαρ παρ᾿ αυτω και εν αυτω τα παντα υφεστηκε. οιδε γαρ της ανθρωπινης φυσεως την ασθενειαν. Οιµαι. ειπε µοι. Και καθαπερ εν θεατρω σηµερον τους τρεχοντας οµου και τους πυκτευοντας ο βασιλευς καθορα. η αλλως η τουτων χαυνωσις. αλλ᾿ επιµεινης τη σκληροτητι σου και αµετανοητω καρδια. Οπερ ο επιγειος βασιλευς ποιειν ου δυναται· ασθενης γαρ και αυτος ανθρωπος ων. Προγινωσκει γαρ τα παντα. η σπουδη δε των πυκτευοντων. ποτε µεν δι᾿ εαυτου.επισκεπτοµενος σε. αλλ᾿ ουτε τοις νικωσι της νικης ουτε τοις ηττωµενοις της ηττης αιτιος ταυτης η εκεινης καθισταται. δεεται µαλλον των υπο χειρα. Ποιος ουν. καθαπερ δεοµεθα και ηµεις. µη βουλοµενους δε πολεµειν η παλαιειν και τρεχειν ουκ αναγκαζει. αφιησιν εκαστον αυτοπροαιρετως η ανθιστασθαι και νικαν τον εχθρον η χαυνουσθαι και ηττασθαι ελεεινως υπ᾿ αυτου. τα τε παρελθοντα οµου και τα ενεστωτα. παρακαλει σε διαναστηναι του εν ω κατακεισαι πτωµατος και ακολουθησαι αυτω επι την βασιλειαν ανερχοµενω των ουρανων και συνεισελθειν αυτω εν αυτη. εντολας τε δους διδασκουσας ηµας µαλλον το οπως χρη προς τους αντιπαλους αντικαθιστασθαι. Και ουκ αφιησι µονους ηµας. η ηµεις εργαζοµεθα. ισχυρος ων και αηττητος. αλλ᾿ η ηµετερα απειθεια. (117) της απωλειας σου και της σης παρακοης εστιν αιτιος. αλλ᾿ αυτος εγω. Τω γαρ αυτεξουσιω τιµησας ηµας.

Που ποτε ηκουσθη οτι δαιµων αιτιον της εαυτου απωλειας ειπε τον Θεον . τουτους και εκαλεσεν· ους δε εκαλεσε. ουκ οιδε δε τισιν αυτους παρεξει· ο δε επουρανιος βασιλευς ακριβως και τους αµφοτερους προ των αιωνων επισταται. εγω δε εξ εκεινων ουκ ειµι. τουτους και εδικαιωσεν”. και τους στεφανους προετοιµαζει µεν. η δε απιστια και η ραθυµια. οντως προεγνω σε αµελη και απειθη και ραθυµον. ους και προωρισε. της ηττης και απωλειας ηµων. αλλ᾿ η εκαστου ηµων σπουδη και προθεσις και η ανδρεια αυτη προξενος υπαρχει της νικης. ου µεντοι δε προσεταξεν η ωρισε µη εχειν σε εξουσιαν µεταµεληθηναι η διαναστηναι η πεισθηναι βουλοµενον. καθα δη και ο επιγειος βασιλευς τους εν τω θεατρω αγωνιζοµενους ορα. ως ουδε παλιν το προειδεναι αυτον τους πιπτειν και ηττασθαι αιτιον της ηττης εστιν. Της αναισθησιας! Αλλ᾿ ω ψυχης και αυτων δαιµονων απονενοηµενης και χειρω! Ποτε παρ᾿ εκεινων ηκουσθη τοιουτον τι λαληθεν ρηµα. Αλλ΄ ο µεν επιγειος ου προγινωσκει τους ηττηθηναι η νικησαι οφειλοντας. Τουτο τοινυν και αυτος ο Παυλος ειδως εικοτως εφη· “Ους προεγνω τουτους και προωρισεν· ους δε προωρισε. επι κλινης φιλοκοσµου και φιληδονου ανακειµενοι· “Ους προεγνω ο Θεος. Μη ουν λεγωµεν. Ναι. τουτους και προωρισε”. ει µη την εκβασιν των αµφοτερων θεασοιτο. Συ δε τουτο λεγων (119) ψευστην φανερως αποκαλεις τον Θεον. η αµελεια τε και η χαυνωσις. Οι µετανοησαι µελλοντες. φησι. ους δηλονοτι προεγνω. Τοιγαρουν και µετανοητωσαν εκεινοι. Εκεινου γαρ λεγοντος· “Ουκ ηλθον καλεσαι δικαιους αλλα αµαρτωλους εις µετανοιαν”. Ουκουν ου το προγινωσκειν τον Θεον τους νικαν εκ προαιρεσεως και σπουδης µελλοντας αιτιον της νικης. ραθυµων και µη βουλοµενος µεταστρεψαι και µεταµεληθηναι απο της κακιας σου. ως δεδηλωται. συ. αντιλεγεις οιονει αυτω και ψευδεσθαι φασκεις τον αψευδη. ουτω τοιαυτα προφασιζοµενος. και αυτο τουτο ο τι ποτε λαλουµεν µη αισθανοµενοι. προωρισµενοι εισιν. αλλ᾿ εκεινοις δοθησεται οις δηλαδη και ητοιµασται. Οθεν και προς τους αιτησαµενους αυτον εκ δεξιων και εξ ευωνυµων καθισαι εν τη δοξη αυτου ελεγεν· “Ουκ εστιν εµον τουτο δουναι υµιν”.ο Θεος ως εν θεατρω οντας ηµας καθορα.

αλλα σωσαι τον κοσµον”. ως νεωνητοι δουλοι αιµατι τιµιω ηγορασµενοι· και το υπερ ηµων τιµηµα αιδεσθεντες και τον τουτο καταβαλοµενον ∆εσποτην ηµων αγαπησαντες και αποδεξαµενοι την προς ηµας αγαπην αυτου. ουκ αν και κατηρχετο επι της γης. θελων παντας σωθηναι τουτο πεποιηκεν. και πιστευεις οτι δια σε µαλλον σφαγεις ουκ εγκαταλειψει σε ουδε εασει σε απολεσθαι. Και διατι µη µαλλον εχεις απο ψυχης οτι ο Θεος τον Υιον αυτου τον µονογενη δια σε µονον και την σην σωτηριαν απεστειλεν επι της γης. και σπουδαζεις ολοψυχω καρδια αγαπαν αυτον και τηρειν τας σωτηριους αυτου εντολας. γνωµεν οτι. Μη ουν αιτιωµεθα τους δαιµονας· ιδου γαρ και ψυχην ανθρωπου χειρονας επινοει βλασφηµιας υπερ εκεινους. β΄. προεγνωκως σε και προορισας σε αδελφον αυτου και συγκληρονοµον γενεσθαι. Η ουκ ακουεις αυτου λεγοντος· “Ει επιλησεται γυνη τα εκγονα της κοιλιας αυτης. ειπε µοι. ουκ αν και εσφαζετο δι᾿ ηµας· αλλα. Τοιγαρουν πασαν απιστιαν και νωθρειαν και δισταγµον απο των ψυχων ηµων απορριψαντες προσελθωµεν εν ολη καρδια και αδιστακτω πιστει και ζεοντι ποθω. ορα οτι ουδεις ετερος. αλλ᾿εγω ουκ επιλησοµαι σου”. οτι συ ουκ ει εκ των προεγνωσµενων και προωρισµενων εις το γενεσθαι συµµορφους της εικονος της δοξης του Θεου. (120) Ει δε προλαµβανων συ αναξιον κρινεις σαυτον και αφοριζεις εκουσιως εαυτον της ποιµνης των προβατων Χριστου. Και ακουσον αυτου τουτο λεγοντος· “Ουκ ηλθον κριναι τον κοσµον. αλλ᾿ υπολαµβανω µηποτε ουκ ειµι προεγνωσµενος εις το σωθηναι και εις µατην µοι απας ο κοπος γενησεται. Ποθεν ουν εµαθες. ει µη εβουλετο σωσαι δι᾿ αυτου τους εξαγορασθεντας ηµας. Ειπε µοι.ειναι. Μη ο Θεος η δι᾿ εαυτου η δια των αυτου προφητων η και δι᾿ αγγελου τουτο εδηλωσεν. Οτι παντες οι εις Χριστον πιστευσαντες προεγνωσµενοι και προωρισµενοι εισιν εις το συµµορφους γενεσθαι αυτους του . καθως γεγραπται. φησι. αλλα συ της σης απωλειας υπαρχεις προξενος. Ουχι. Αλλ᾿ επι το προκειµενον επανελθωµεν. τις σοι τουτο ανηγγειλε.

και δεδικαιωµενοι· ως δεδικαιωµενοι. Αλλ᾿ εντευθεν της υποθεσεως αρξοµαι. πως αυτους εθνη καλει. (121) ως προωρισµενοι. και κεκληµενοι εισιν· ως κεκληµενοι δε. Οι γαρ µετα το βαπτισθηναι και πιστευσαι εις τον Χριστον τον Υιον του Θεου και γενεσθαι συµµορφοι της εικονος του Υιου του Θεου µη τηρουντες εαυτους εις τουτο απολλυνται· οι δε µενοντες απαντες σωζονται. ωσπερ ο Αδαµ προ του παραβηναι την εντολην του Θεου αθανατος. την επι κακω οµονοιαν αυτων διακοψας· οιονει δε µελη απο του σωµατος του Αδαµ εκκοψας και εξ αυτου και απ᾿ αλληλων διαχωρισας και διασπειρας. µοναχοι τε και λαϊκοι. αλλα και παντες ουτοι. των µεν αγαθων τουτων απαντων εξεπεσε και φθαρτος και θνητος γεγονως του παραδεισου εκβεβληται. ενι . αφθαρτος και αγγελων συµπολιτης και συνοµιλος ην. ινα µαθης εντευθεν οτι παντες οι εις Χριστον πεπιστευκοτες. και δεδοξασµενοι υπαρχουσιν. Επειδη. προεγνωσµενοι και προωρισµενοι εισι και συµµορφοι γινονται της εικονος του Υιου του Θεου· ου µονον δε. “Οτε” φησι “διεµεριζεν ο Υψιστος εθνη. εστησεν ορια εθνων κατα αριθµον αγγελων Θεου· και εγεννηθη µερις Κυριου και λαος αυτου και σχοινισµα κληρονοµιας αυτου Ισραηλ”. τουτου χαριν αντι καταρας και τιµωριας συνεχεεν αυτων τας γλωσσας. Ο δε λεγει τοιουτον εστι. ους διεσπειρεν υιους Αδαµ. ουτω δη και παντες οι εξ αυτου γεννηθεντες. Ει ουν υιοι Αδαµ εισιν απαντες. Τους Υιους αυτους του Αδαµ. ∆ιαµερισας ο Θεος τα εθνη απαντα. τον παραδεισον κατοικων. (120) Εστι µεν ουν εκ του προχειρου και ταυτα σαφη τε και βεβαια. Αλλα δεον και τον σκοπον των ειρηµενων και το βαθος της γνωσεως των αποστολικων ρηµατων και νοηµατων ειπειν. αρξοµαι δε ανωθεν και οθεν αµεινον αρξασθαι. Επειδη γαρ επληθυνθησαν και εις αγνωσιαν Θεου εµπεσοντες οµοιως τω ειποντι· “Επι των νεφελων του ουρανου θησω τον θρονον µου και εσοµαι οµοιος τω Υψιστω “ και αυτοι κακως λογισαµενοι πυργον οικοδοµειν ηρξαντο και ανελθειν εις ουρανους επεχειρουν.Υιου του Θεου· και εις το ρητον του Μωσεως· “Οτε διεµεριζε εθνη ο Υψιστος” και τα εξης. αφ᾿ ου δε παρεβη την εντολην αυτου του Θεου. ποια δη ταυτα.

ο Κυριος (123) ηµων Ιησου ο Χριστος. διο και Ισραηλ τουτον εκαλεσε νουν ορωντα Θεον. η αφορµη της καταρας επι το ολον σωµα. ουτω παλιν εκ της γυναικος η αυτη ληφθεισα µερις ανοικοδοµηθη εις ανδρα και γενηται νεος Αδαµ. ηγουν το γενος. εφ᾿ εκαστη µεριδι αγγελον δεδωκε φυλακα. επι την ανθρωποτητα πασαν η ευλογια διαδοθη. ην κατ᾿ εκλογην Παυλος ο θειος εκαλεσε· και καθαπερ εκ του ληµµατος. εκτος του σωµατος ον του Αδαµ. αλλα µερις Κυριου ευρισκετο. η εκ του σωµατος φηµι του Αδαµ.εκαστω µελει ξενην διαλεκτον δεδωκεν. ∆ιαµερισας δε αυτους εις πασαν την γην. την δε πλευραν ανωκοδοµησεν εις γυναικα. υπο του αποστολου Ματθαιου γενεαλογειται και ουχ ολον το σωµα. ηγουν του δεσποτικου σωµατος. ως εκ σωµατος ενος του Αδαµ µεριδα µιαν <ελαβε> την πλευραν. εδοθη αυτοις ο αρχιστρατηγος Μιχαηλ· Θεος δε φυλαξ αυτων και σκεπαστης ην. και ανεπληρωσε µεν αντ᾿ αυτης σαρκα. καθα δη και της θεϊκης δοξης ολος εξεπεσεν ο Αδαµ. η και δηµαγωγος ωσπερ λαου και στρατου. ηγουν της µεριδος. ∆ια γαρ τουτο και εν τω αδη κατηλθεν. Εντευθεν και ο Χριστος εκ της θυγατρος Αδαµ και ∆αβιδ γεννηθηναι λεγεται δια γαρ τουτο και η µερις αυτη. ουτω παλιν δια του αυτου ληµµατος. ινα και επι τους αγιους τους προ της παρουσιας αυτου η σωτηρια και επιφανεια αυτου . το οπερ εδανεισατο µερις αυτου ην και ουχ ως του αδαµιαιου σωµατος ελογιζετο. αυτης δηλονοτι της γυναικος. Ινα. Τουτου γαρ ενεκεν ουκ ανθρωπους αυτους αλλ᾿ εθνη εκαλεσε. ∆ια δη τουτο ουδε αγγελος φυλαξ της µεριδος αποκατεστη. διεβη. Και ορα µοι ακριβως πως απ᾿ αρχης κοσµου και των αιωνων τα παντα προεγνωσµενα και προωρισµενα εισι τω Θεω. καθως εκ του ολου σωµατος του Αδαµ η µερις ληφθεισα ωκοδοµηθη εις γυναικα. Τινα τροπον και δια τι. ετεραν δε αντ᾿ αυτης αυτω χαρισαµενος. ει και εξ αυτου εληφθη και συγγενες υπηρχεν αυτου. ινα µηκετι δυνωνται (122) συναφθηναι. οινοει και την µεριδα ην ελαβεν εξ αυτου. Επει γαρ προωρισε την εκ παλιγγενεσιας αυτων αναπλασιν ο Θεος. ως απορραγεν δηλονοτι το ολον απο της µεριδος. αλλα παιδαγωγος ωσπερ υιου. ουτως ως εκ του αδαµιαιου µεν ταυτην δανεισαµενος σωµατος.

τω οφει ωµιλησε και πρωτη τα υπο του Θεου ενταλθεντα αυτη αυτω απεκαλυψε και πρωτη τα υπο του οφεως ενσπαρεντα εδεξατο και την εντολην παρεβη απο του ξυλου φαγουσα. του Αδαµ µη παροντος. Επει δε εις απιστιαν απαντες οι λοιποι συνεκλεισθησαν. εξ αυτης δε της αγιας θεοτοκου και αειπαρθενου Μαριας την προσληφθεισαν σαρκα σπερµα της εις Θεον πιστεως εν εαυτω εχων. ανωκοδοµησεν εις ναον εαυτω αγιον ο υπεραγιος Θεος. Αλλα γαρ επει και αυτη η προσληφθεισα σαρξ εξ αυτης της αγνης Θεοτοκου ουκ εκ της γυναικος ην αλλ᾿ εκ του Αδαµ εις γυναικα οικοδοµηθεισα. αµπελωνα τουτον εικοτως εκαλεσε και φραγµον αυτω περιεθηκεν. ανηρ θεανθρωπος γεγονως. παλιν εκ τουτων αυτων την µεριδα. το της πλευρας φηµι του Αδαµ. ο δε γεωργος ην αυτης ο Θεος. Τοιγαρουν και κληρον γεγονοτα Θεου τον Ισραηλ και µεριδα αυτου χρηµατισαντα. υστερον δε και διακονος αυτη τουτω εγενετο. ηγουν Μαριαν την υπεραµωµον. αυτη η µερις του ολου αδαµιαιου σωµατος. εκ της του Ιουδα φυλης λαβων εαυτω συνετηρησεν. της προς αυτον λατρειας αποστας. ειδωλοις θυσιαν και σπονδας προσηξεν· ησθιε τε και επινεν εν αυτοις. δουσα και αυτω απο του ξυλου φαγειν. ουτω µετα ταυτα και εν τω Ισραηλ γεγονεν. Αθετησας γαρ και αυτος.γενοµενη συναψη παντας τους απ᾿ αιωνος κεκοιµηµενους κατα των εως της συντελειας µελλοντων γενεσθαι αγιων· ουτω και εν µνηµειω ετεθη. ινα και τα προκεκοιµηµενα σωµατα δια της νεκροτητος του σωµατος αυτου ζωης συµµετοχα και αναστασεως αιωνιου ποιηση. ηγουν το γενος του σωµατος αυτου. τον κληρον. αυτο το ληµµα. ατε Θεος ων και τα παντα ειδως. ωσπερ εκεινη. φηµι δη τα εθνη. Και ο µεν αγγελος ην αντι της φλογινης ροµφαιας φυλασσων την αµπελον ταυτην του µη εισελθειν εν αυτη τα εθνη. εκ µεν τουτων το ληµµα λαβων ο ωκοδοµησεν εις γυναικα. τον Αδαµ φορεσαι λεγεται ο Χριστος και δευτερος Αδαµ εκ του πρωτου γεγονεναι και καλεισθαι γεγραπται. την πιστιν και την αγαπην του εκλεξαµενου αυτον Θεου (124) παρα παντα τα εθνη. Καθαπερ ουν η Ευα πρωτη. υιος ων του Θεου και υιος ου της γυναικος αλλα του . οιον αλλω τινι νεω παραδεισω αφ᾿ ου παλιν ο Αδαµ εξεβληθη. Τουτο ουν προειδως ο Θεος.

Εν τω κατα Λουκαν ευαγγελιω φησι· και. µεσον το της ζωης ξυλον εχοντα εαυτου. λαβων. του Σηθ. γενοµενον εις µεριδα Κυριου κατα το λογιον. ητοι το γενος απαν αυτου το εκ του ληµµατος αποβληθεν και ως εκ του νεου παραδεισου και της µεριδος και του αµπελωνος εξω βληθεν. Ολον τον Αδαµ. λογιζοµεθα οτι. ωσπερ ειρηται. Ειπων γαρ περι αυτου οτι ενοµιζετο υιος Ιωσηφ. και ουχι µαλλον δια της προορισθεισης προ των αιωνων απορρητου οικονοµιας. ουκ εστι. επειδη επιστευσεν ο Αβρααµ τω Θεω. της εν τω Αβρααµ δια της πιστεως επαγγελθεισης και φανερωθεισης ηµιν. Απο του Ιωσηφ κατα αναποδισµον εις τον Αδαµ ανελθων. ο Θεος ανθρωπος γεγονεν. αυτων των εθνων. προεγινωσκε δε ο Θεος οτι και τουτο παλιν το . καθαπερ και τω Αβρααµ τουτο υπεσχετο. Αλλ᾿ ουκ εστι τουτο. δια τουτο την ευλογιαν ταυτην και την δια πιστεως υιοθεσιαν ελαβοµεν. Το γαρ ληµµα τουτο εν τω διαµερισµω των υιων Αδαµ. Επει δε το ληµµα τουτο εκ της πλευρας ην του Αδαµ. δια του (125) της πιστεως σπερµατος εν πιστει και αυθις τη προς αυτον εκρινε δικαιωσαι. υστερον οιονει τω πιστω ευρεθεντι Αβρααµ την παλαι προορισθεισαν αυτου βουλην εν εαυτω εφανερωσεν· ην ακουοντες ηµεις. αλλ᾿ ως προ καταβολης κοσµου τουτο γινωσκων και προορισας δια πιστεως το ληµµα και δια της κατα προθεσιν εν τω ληµµατι πιστεως παντας τους εκ τουτου του ληµµατος προτερον χωρισθεντας σωθησεσθαι. οτε και την πιστιν ο Αβρααµ επεδειξατο θυσας τον Ισαακ.Αδαµ. του Ματθαν” και καθεξης γενεαλογων το ληµµα και διελθων. του Αδαµ. και τουτο ειασεν ολως εν µυστηριω κεισθαι. της γυναικος ολως µη µνηµονευσας. ου τοτε τουτο ενθυµηθεις ο Θεος. ως αν τις οιηθειη των λιαν γνωστικων. Το ληµµα ουν. η δε γυνη παρεβη πρωτη. ερευνησον και ευρησεις γενεαλογουµενον αυτον ουτως. ηγουν την πιστιν την εις Θεον και το Πνευµα το εκ Θεου. του Θεου”. ως εχον εν εαυτω το της πιστεως σπερµα. ο και εις γυναικα εκτισθη. ως αλλον τινα δευτερον παραδεισον εφυτευσε. υστερον φησι· “του Ενως. ειποντι προς αυτον οτι “εν σοι ενευλογησονται παντα τα εθνη”. ει δοκει. επαγει· “του Ηλι. οιονει αντιχαριν της του Αβρααµ πιστεως δοθεισαν ηµιν την επαγγελιαν ταυτην κακως υποπτευοντες. Τουτο δε που γεγραπται.

επειδη δυσνοητον εστι το εν τουτοις νοηµα. ως ολιγου τινος προσλαβοµενος σπερµατος. συσσωµοι δηλονοτι και συµµετοχοι και αδελφοι και συγκληρονοµοι Χριστου. Οταν ουν ο ιουδαϊκος λαος ο και Ισραηλ κληθεις (ουτος γαρ εστιν η µερις η εκ της πλευρας του ανδρος) την δοθεισαν αυτω παρα του Θεου εντολην παραβη (ακουε γαρ. οτε τουτο προεγνω προ των αιωνων. φησιν. ο Θεος Λογος γενηται ανθρωπος. ηγουν. Ισραηλ. τω Υιω του Θεου και υιω του Αδαµ· και ουτως γενησονται οι αµφοτεροι εν. Κυριος ο Θεος σου Κυριος εις εστιν) . του αµπελωνος δηλονοτι της µεριδος αυτου.ληµµα ου µη φυλαξη την πιστιν την εις αυτον. αυτων δη . οιονει εξ ενος σωµατος του εκ ταυτης εκ πολλων µελων εις ενα λαον οικοδοµηθεντος. δια του υιου αυτου του θεανθρωπου ανδρος ενωθεις εκ πιστεως τω ληµµατι τω εκ της πλευρας του Αδαµ. ανακληθηναι και αντεισαχθηναι και τω εκ του ληµµατος ληµµατι προστεθηναι και ενωθηναι ευδοκησεν. ινα παντα τα εθνη απο ανατολων και µεχρι δυσµων προσκληθωσι και οσοι µεν πιστευσουσι κολληθωσι (127) τω εκ της πλευρας του πατρος αυτων σαρκωθεντι Χριστω τω Θεω. και τα µακραν αποικισθεντα και διασπαρεντα εθνη· οσοι δε απιστησουσι. εκ του παραδεισου τουτου. αυτος ο Χριστος. τοτε και τα εθνη παντα τα εκβληθεντα. οτε ταυτην παραβη δαιµονιοις λατρευσει και ειδωλοις προσκυνησει και εκ των σπονδων των θυσιων αυτων φαγη. ινα παλιν ειπω. Τουτο ουν εστιν ο και Παυλος ο θειος προ αιωνων ορισθεν και προγνωσθεν λεγει απο του τα παντα προειδοτος Θεου. µεινωσιν εξω µετα των εκ του ληµµατος της πιστεως. της ουσης απο της πλευρας του Αδαµ. την εαυτου µεριδα λαβων ο Θεος ακεραιον εαυτω ταυτην διατηρησει· το δε λοιπον σωµα. απωσεται και εξωσει αυτο· απο δε της κατ᾿ εκλογην πιστεως και µεριδος αυτου. Αλλα τοις λεγοµενοις προσεχε νουνεχως. τοτε εξ αυτης παλιν. (126) ητοι τα αποικισθεντα και απαλλοτριωθεντα τουτου του ληµµατος. ητοι το εκ της µεριδος ταυτης αποσπασθεν µερος και εις ειδωλολατρειαν εκκλιναν. αυτος δηλαδη ο εξωσθεις λαος των εθνων. Αδαµ δευτερος του πρωτου υιος ως εκ της πλευρας αυτου διχα συνουσιας και ρευσεως γεννηθη και τηνικαυτα ευλογηθη ολον το σωµα και τα µελη του πρωτου Αδαµ.

των Ιουδαιων φηµι. ως αν µη οκτω αλλ᾿ επτα µοναι λεγωνται αι της εβδοµαδος ηµεραι και ουτως ανακυκλουµεναι τον (128) αριθµον των εβδοµαδων αποτελωσιν. υπο του Θεου εν αυτω εισαχθη. ο δε απιστησας κατακριθησεται “. Εν εξ ηµεραις εποιησε ταυτα παντα και εν τη εβδοµη κατεπαυσε. µηδεν εν αυτη εργασαµενος µητε µην ογδοην ονοµασας ηµεραν την πρωτην. Τοιγαρουν και ταυτα ουτω ποιησας ο των ολων ∆εσποτης. των δια απιστιαν εκβληθεντων και απωσθεντων. οποταν δε την του Θεου παραβη εντολην και δια τουτο εκπεσειν µελλη της βασιλειας και των . ουκ ειασεν αυτον εν τουτω τω κοσµω τω εν ταις εξ ηµεραις συν αυτω εκεινω τω Αδαµ κτισθεντι· αλλα µετα το καταπαυσαι εν τη εβδοµη ηµερα και πληρωθηναι αυτην. ως εν παλατιω τινι και πολει περιφανεστατη. ινα παλιν εξετασωµεν τα εγκεκρυµµενα νοηµατα της θειας Γραφης. οια δη βασιλευς. Ινα εκ του κοσµου τουτου. Εν γαρ ταυταις ταις ηµεραις τους επτα αιωνας ο ∆ηµιουργος προϋποτυπωσας οραται. γ΄. τοτε υστερον εφυτευσε τον παραδεισον κατα ανατολας. Πορευθεντες εις τον κοσµον απαντα κηρυξατε το ευαγγελιον της βασιλειας· ο πιστευσας και βαπτισθεις σωθησεται. ως αν ευσυνοπτα µαλλον αρτι τοις πασι γενωνται. επει. προηδει οτι µελλει ο ανθρωπος παραβηναι την αυτου εντολην και αµετανοητος µειναι. (127) Τοιγαρουν εποιησεν ο Θεος τον ουρανον και την γην και παντα τα εν αυτοις. Τινα τροπον και δια τι. τον δε µη µετανοουντα αναγκη πασα και τιµωρεισθαι τουτον και κατακρινεσθαι. Ανακεφαλαιωσις των εν τω πρωτω λογω ρηθεντων περι ταης του Αδαµ και της Ευας και των επτα ηµερων και αιωνων και της του παραδεισου φυσικης θεωριας. Και τουτο εκ των ευαγγελικων ρηµατων δηλον εστι τοις ακουουσι· φησι γαρ ο Κυριος προς τους αυτου µαθητας· “Εδοθη µοι πασα εξουσια εν ουρανω και επι γης. Αλλ᾿ αναλαβοντες τον λογον ως εν επιτοµω τα ανωτερω ρηθεντα αυθις διηγησοµεθα. ως ατε Θεος ων. αυτον δηλαδη µονον τον Αδαµ. και ειθ᾿ ουτως επλασε τον κατ᾿ εικονα αυτου και καθ᾿ οµοιωσιν ανθρωπον.

µηδεµιαν εκτοτε ανακλησιν σωτηριας εχοντα· και λοιπον ουτε γενεσις ουτε κοσµου αυξησις εις πληθος. εκ δε των ηµερων ουδεν. αλλα µονον τον κοσµον αφηκε και εν αυτω τον ανθρωπον εθετο. καθα δη και προσδοκωµεν τον αδυτον της δικαιοσυνης ηλιον οσον ουπω εξανατειλαι. Επειδη αι µεν µεριδες αυται εληφθησαν ως ανακαινισθηναι δι᾿ αυτων τα συγγενη και συµφυη και τοις ουρανιοις συναφθηναι οφειλοντα. Ακουσον. και τουτου ενεκεν µεριδα ανακαινισµου ουκ ελαβεν εξ αυτων ο Θεος. µετα το κτισαι αυτον παντα και καταπαυσαι και τους καιρους και τους αιωνας εν ταις επτα ηµεραις µυστικως προσηµαναι. και απωλετο το τοιουτον και τηλικουτον σοφιας Θεου εργον ο ανθρωπος. απο των αιωνων δε ελαβε. αλλ᾿ η εν αδη ζωντα εδει κατακριθηναι αυτον. τον µελλοντα αιωνα δια της εν αυτη δηµιουργιας προϋπογραψη. δηλωθεισα δε τοις εν νοµω προφηταις αµυδρως πως και απαγγελθεισαν πεποιηκε. αλλ᾿ αγνοουµενην µεν ειασε κεισθαι αυτην ολως τοις προ του νοµου. που ειχεν αυτον εξωσαι. µη αριθµησας ταυτην ταις επτα µηδε δηλην αυτην ποιησας. ινα τας εκ των εργων µεριδας των κτισθεντων εν ταις επτα ηµεραις µη εν αυταις αυτας αλλ᾿ εν τη ογδοη λαβων. φανερωθεισαν δε ηµιν τοις πιστοις και διαυγασασαν ως εν πρωΐαν. Παντως ουδαµου. Που δε και βιουν και αποθνησκειν αυτον εχρην και παλιν επιστρεφειν εις την γην εξ ης εληφθη. αι δε ηµεραι. µετα την καταδικην. Επει δε προ των αιωνων εγινωσκεν ο Θεος οτι παραβηναι µελλει και την εκ παλιγγενεσιας αυτου αναπλασιν προωρισατο. εκ δε του ολου σωµατος του Αδαµ µιαν πλευραν ητοι µελος εν. εαθησαν. Πως.βασιλειων οικων εξορισθηναι και απορριφηναι. . δια τουτο και τους της αναπλασεως αρραβωνας. εν τουτω παλιν τω κοσµω διαγειν επ᾿ ελπιδι κατακριθη. Ει γαρ µη ταυτα ουτως εποιησεν ο Θεος. (129) οιονει ζυµην και σπορον και µεριδα αφ᾿ ενος εκαστου των εργων αυτου υστερον ελαβεν. Μεριδας δε ειπον λαβειν αυτον εκ µεν της γης απασης ως χωριον εν εν ω εφυτευσε τον παραδεισον. Τινα τροπον. ουκ ανακαινισθηναι αλλα τελειως παυθησεσθαι µελλουσαι υπο της ηµερας εκεινης. παραβαινοντα και µη εξοµολογουµενον µηδε µετανοουντα.

Επειδη γαρ απαξ υπο της αµαρτιας εις φθοραν κατηνεχθη. απο δε των αιωνων λαµβανει. Το δε. αλλ᾿ εξ αυτου λαµβανει την µεριδα και επισυναπτει τω αϊδιω και µη εχοντι τελος αιωνι. αυτος δηλαδη ο παραδεισος. ητις εστιν ο Θεος. Το δε ξυλον της ζωης το εν µεσω του παραδεισου εικων ην της αιωνιου ζωης. ειτα δεδωκε τω Αδαµ κακεινος εφαγε. δια της πλευρας τω Χριστω και Θεω συναφθη και εις εκεινο παλιν αυτο το αρχαιον και πρωτον αναχθη καλλος. Ορα δε και της επ᾿ αυτω του Θεου προνοιας την αφατον αγαθοτητα. φηµι δη της βασιλειας των ουρανων. ου µετρητος υπο ηµερων. εν ω και τον ανθρωπον εθετο ο Θεος. οτι ουδε ο Υιος ταυτην οιδε την ηµεραν και ωραν. αλλ᾿ αµετρητος και εστι και εσται και ατελευτητος· ηµερων δε µη µελλουσων ειναι. η ποτε το τελος των ηµερων τουτων µελλει γενεσθαι. (130) Τινος ουν ενεκεν απο των ηµερων µεριδα ουκ ελαβεν. ουκ εκ των ηµερων µεριδα. Επειδη οι µεν αιωνες ουτοι απο ηµερων και εβδοµαδων µετρουµενοι αιωνες καλουνται. . αθανατος δε. ποσον προωρισε λαβειν. ο δε µελλων αιων και αΐδιος. τω µελλοντι αιωνι λαβων συναπτει. ινα µη προ καιρου φαγων απο του ξυλου της ζωης αθανατος γενηται. µετανοησαι δε και προσπεσειν τω ∆εσποτη ουδαµως ηβουληθησαν. κατα την της ανθρωποτητος αυτου φυσιν ειπεν αγνοειν ου κατα την της θεοτητος. Η δε πλευρα του Αδαµ η εις γυναικα οικοδοµηθεισα τυπος υπηρχε της Εκκλησιας. εξοριζονται εκειθεν και εις τον κοσµον τουτον οικειν κατεκριθησαν. Η µεντοι µερις της γης. οποταν εκπεση απο της εικονος της εις τυπον γεγονυιας της βασιλειας των ουρανων. τυπος της ανω Ιερουσαληµ. αλλ᾿ εκ των αιωνων. ο δε γε εβδοµος ου τελειουται. ουδεις οιδεν ει µη µονη η Αγια Τριας. ετερον παλιν ον και τουτο οικονοµιας µυστηριον. Οι µεν ουν εξ ηδη παρηλθον.Επτα ωφειλον πληρωθηναι αιωνες κατα τον αριθµον των επτα ηµερων. ινα. η µια και αδιαιρετος θεοτης. ην. ινα απο του τυπου και της σκιας επι την αληθειαν κατα προκοπην αναχθη. Το γαρ παρα του Σωτηρος ρηθεν Ιησου Χριστου. και της του ξυλου <της> ζωης. Επειδη δε η Ευα πρωτη απατηθεισα την εντολην παρεβη και του καρπου απεγευσατο. εθετο την .και εσται αφθαρτος µεν. και ουτως αθανατον γενηται το κακον -. ος ην ο παραδεισος. αλλ᾿ αιωνος.

Ενθεν τοι και η κιβωτος µετα τον κατακλυσµον ειχε τον Νωε. (131) Τοιγαρουν και γνοντες αλληλους ετεκνωσαν και εποιησαν υιους και θυγατερας και “εκαλεσεν Αδαµ Ευαν την γυναικα αυτου Ζωην. Τοινυν και συγχεειν µελλων ο Θεος (132) τας γλωσσας αυτων κακ τουτου διαµερισαι και διασπειραι αυτους εν παση τη γη. πυργον οικοδοµειν ηρξαντο και εις ουρανους ανελθειν επεχειρουν. δ΄. Αλλα γαρ µετα τον κατακλυσµον εις αγνωσιαν και αυθις Θεου κατενεχθεντες οι ανθρωποι και ωσαυτως παλιν τραχηλιασαντες δια το ειναι αυτους χειλος εν. ισοθεΐαν και αυθις εν εαυτοις φαντασθεντες. ητοι την πλευραν. την µεριδα και αυθις ουκ εγκατελιπεν. ουτος δε και την κιβωτον και παντα τον κοσµον του κατακλυσµου της αµαρτιας και της του νοµου δουλειας και του θανατου ερρυσατο. αλλα τον Νωε και τους υιους αυτου και τας θυγατερας αυτου εν τη κιβωτω διεσωσατο. Η δε κιβωτος παλιν της Θεοτοκου και ο Νωε του Χριστου τυπος ην. αυτων των εις Χριστον µελλοντων πιστευειν. ως πολλα µελη εκ της του Αδαµ πλευρας γεγονοτα και εις εν σωµα τη µια διαλεκτω οντας. τα δη θηρια και παντα τα κτηνη και τα πετεινα και ερπετα τυπος υπηρχον των εθνων. οτι αυτη ην µητηρ παντων των ζωντων”. παλιν εκ τουτων ελαβε την µεριδα αυτου. Αλλα γαρ πληθυνθεντων των ανθρωπων και εις βαθος εµπεσοντων κακων και εις πληθος αµαρτηµατων πολυ. µελλων υδατι κατακλυσαι τον κοσµον ο Θεος και απαλειψαι τον ανθρωπον εκ της γης. και το λοιπον σωµα εις πολλας ποιησας . ητοι γλωσσαν και φωνην µιαν. Περι του κατακλυσµου και τινων εικονες ησαν τα εν τη κιβωτω· και περι του Αβρααµ και του κατ᾿ εκλογην ληµµατος και τι εστι το ληµµα τουτο· και περι του Ισραηλ και της περιτοµης.φλογινην ροµφαιαν ο Θεος φυλασσειν την ειδοδον του ξυλου της ζωης. η θεοτοκος δε Μαριαµ τον σαρκωθεντα Θεον και ανθρωπον· αλλ᾿ εκεινον µεν µονον συν τοις µετ᾿ αυτου η κιβωτος διεσωσατο. οι δε συν τω Νωε ανθρωποι του εξ Ιουδαιων ληµµατος απαρχη.

γνωριµος καθαπερει προβατων αγελη βασιλικων. τον αµνον προτερον αυτοις τον του αληθινου αντιτυπον εστιασας.µελων µεριδας διεσπειρε· και εκαλεσεν αυτους εθνη. τουτεστιν ορωντα Θεον· αυτη δε ην ο Αβρααµ εν ω κατα διαδοχην υπηρχεν ανωθεν το της πιστεως και της θεογνωσιας σπερµα διασωθεν. ιν᾿ οταν εκεινη φανη. ους και δια Μωσεως εκειθεν εξηγαγε. την εις Αιγυπτον καθοδον του Ιωσηφ και Ιακωβ του πατρος αυτου και των αδελφων αυτου προµηνυων αυτω· εξ ων και επληθυνθη εκει η µερις αυτη και εγενετο εις εθνος µεγα. ∆ια τι δε ουκ εν αλλω µερει του σωµατος. Αλλως τε δε και ως ολον ανθρωπον την σαρκα αποδυοµενον δια τουτου ηµιν υποζωγραφει. ως αν εκ ταυτης κακεινοι ως της σαρκος τεκνα γνωριµοι ωσι και τυπος γενηται της πενυµατικης περιτοµης των διχα ρευσεως και συνουσιας και φθορας αναγεννασθαι µελλοντων υστερον τεκνων πνευµατικων. Μετα ταυτα δε ωφθη παλιν αυτω ο Θεος και φησι· “Γινωσκων γνωση οτι παροικον εσται το σπερµα σου εν γη ουκ ιδια”. αγνοιαν Θεου παντελως εχοντας. ως ειρηται. ω και ωφθη λεγων· “Εξελθε εκ της γης σου και εκ της συγγενειας σου και δευρο εις γην ην αν σοι δειξω· ποιησω σε εις εθνος µεγα” ω και δεδωκε την περιτοµην. σοφως ωκονοµηθη απο Θεου. εγενηθη “µερις Κυριου. αυτη τηνικαυτα παυθη και εν τη . ηγουν τοις εθνεσι. αλλ᾿ εν αυτω την σφραγιδα υπεθετο γινεσθαι. Επειδη εξ αυτου η σπορα προερχεται και η κατα σαρκα γενεσις του ολου ανθρωπου γινεται. λαος αυτου Ιακωβ. εκαστον αυτων σφραγιδα την περιτοµην εν τω κρυπτω µοριω επιφεροµενον· και τουτο προς το µη συµµιγνυσθαι τοις λοιποις προβατοις. Ειχον ουν ουτοι την περιτοµην ως σφραγιδα και παντες (133) περιετεµνοντο και ην εκ τουτου η µερις Κυριου. οιονει συσσηµον και σφραγιδα γνωρισας αυτω ταυτην· και ωµοσεν αυτω πληθυναι το σπερµα αυτου ως τα αστρα του ουρανου και ως την αµµον την παρα το χειλος της θαλασσης. τοις εις θηριων και αλογων ταξιν υπο της του Θεου αγνωσιας κατενεχθεισι. σχοινισµα κληρονοµιας αυτου Ισραηλ. Ειτα και διασχισας την θαλασσαν και διαβιβασας αυτους και εις την ερηµον αναγαγων και διαθρεψας αυτους εκει τεσσαρακοντα ετη. Την γουν µεριδα ταυτην ωνοµασεν Ισραηλ.

αυτου φηµι του γηΐνου φρονηµατος. Ειχε την σταµνον του µαννα αντι του ξυλου της ζωης του εν µεσω του παραδεισου. . ου µονον δε. Ειχε το µαννα αντι του Χριστου· αυτος γαρ εστιν ο αρτος ο εξ ουρανου καταβας και ζωην αιωνιον τω κοσµω διδους· δια τουτο γαρ και το µαννα εξ ουρανων ην· “Αρτον γαρ. ως την εντολην οι προπατορες εδηλου δε δια της του νοµου δουλειας την υπερ νοµον δοθησεσθαι µελλουσαν ελευθεριαν εν νοµω πνευµατικω. µεσος τις ων των αρχαιων και των εξ υστερον· και τινος ην εικων η της επαγγελιας γη και τα εξης.ακροβυστια της σαρκος εκαστον των προβατων αντ᾿ αυτης τω αιµατι του Χριστου σφραγισθη. Ειχε γαρ την γην της επαγγελιας αντι του παραδεισου εκεινου παραδεισον αλλον δευτερον. (133) Ο µεν ουν λαος ουτος ο εκ του σπερµατος Αβρααµ. πολλα του παραδεισου εκεινου τιµιωτερα τε και υψηλοτερα εν αυτω εθετο. οια δε νεος αλλος τις και τριτος κοσµος υπο του Θεου κατεστη. Ειχε τον νοµον. ου φαγειν ουκ εαθησαν εκεινοι. φησιν. παραδεισον αυτον νεον πεποιηκως. Και συνελοντα ειπειν. του εν τη κιβωτω δηλονοτι. ων ο εσχατος τυπος εστι των µετα ταυτα µελλοντων γενεσθαι. αγγελων εφαγεν ανθρωπος”. µεσος τις ων και τα µεν αρχαια τοις εις υστερον υπογραφων. ηγουν η µερις η εκ της πλευρας του Αδαµ. εν τη αχειροποιητω περιτοµη δηλονοτι κατα τον Παυλον και τη απεκδυσει της σαρκος. προµηνυων ηµιν δι᾿ αυτων και εξεικονιζων την εν ανακαινωσει Πνευµατος Αγιου µελλουσαν εσεσθαι τοις αγιοις εν εκεινω επανοδον και κληρονοµιαν. εικονα φερουσαν και δηλουσαν την σταµνον την τον Χριστον φερειν εντος µελλουσαν. την κιβωτον αντι της Θεοτοκου. ε΄. τοις δε γε υστερον τα αρχαια σηµαινων συναπτεσθαι. οσω και µειζονων επαγγελιων και πραγµατων τυπος ην. περιτεµνοµενων ηµων µυστικως µεν. εν αισθησει δε ψυχης και γνωσει γινοµενων αυτης. Οτι τω παραχθεντι πρωτω κατ᾿ αρχας κοσµω ετεροι δυο συνεπεγενοντο. εικονα (134) του πρωτου φερων εκεινου κοσµου και παραδεισου και αυτου <του> δευτερου. αλλα και τυπον των µετα ταυτα µελλοντων γενεσθαι.

Ειχεν ο παραδεισος εκεινος απονον ζωην και αµεριµνον. ουχι προς κατακρισιν των µη φυλαξαντων. Ειχον οι εν τω πρωτω παραδεισω απειλην θανατου και καταρας εν τη παραβασει της εντολης· ειχον οι εν τουτω αφεσεως αµαρτιων ελπιδα και ευλογιαν ζωης αιωνιου εν τω µη πληρωσαι τον νοµον του Θεου τινα εξ αυτων. τους εν αυτω µαλλον περισκεποντα και φυλασσοντα. ινα δια της πλευρας του Αδαµ η του Αδαµ αναπλασις γενηται· και δια τουτο εκ του ανδρος τοτε ανευ συνουσιας γεγονεν η γυνη. δενδρα τε και καρπους ωραιους εις βρωσιν· ειχε και ουτος το µαννα εξ ουρανου τροφην αυτοσχεδιον. Ειχεν εκεινος το ξυλον της ζωης. την τελειαν και αληθινην ζωην εν τω Χριστω δοθησεσθαι κατεπαγγελλοµενοις.Εθετο και γαρ εν αυτω τον Μωϋσην. Προωκονοµησεν εκει ο Θεος. Ειχεν ο πρωτος την φλογινην ροµφαιαν φυλαττουσαν την εισοδον του ξυλου της ζωης και απειργουσαν εξ αυτου τον Αδαµ και τους εξ αυτου· ειχεν ουτος τον αρχιστρατηγον Μιχαηλ. τα δε διασπαρεντα εθνη του εισελθειν εν αυτω µη παραχωρουντα. ωσπερ ειρηται· επινον τε εκ πετρας ακολουθουσης υδωρ υπερ µελιν γλυκαζον· ου µην αλλα γαρ και “τα ιµατια αυτων και τα υποδηµατα ουκ επαλαιουντο ουδε εφθειροντο”. Επει ουν οι εν τοις αγαθοις τουτοις οντες και προ του εισελθειν εις την της επαγγελιας γην και µετα το εισελθειν παρεβησαν και . του Χριστου ελθειν κατεπαγγελλοµενου και ποιησαι το αδυνατον παρ᾿ εκεινοις δυνατον. ως αν εκ της γυναικος παλιν η πλευρα ληφθη του Αδαµ και ανευ ρευσεως και συνουσιας γεννηθη ανηρ ο Χριστος και Θεος και δι᾿ αυτου ο Αδαµ ανακαινισθη· προεπηγγειλατο εν τουτω τω παραδεισω ο Θεος τω Αβρααµ εισαγαγειν εν τω σπερµατι αυτου (136) παντα τα εξωσθεντα εθνη και µιαν ποιµνην αυτους απεργασασθαι. ουκ εκεινην δε αυτην την ζωην· ουτος δε εκδηλοτεραν µεν υπερ το της ζωης ξυλον (135) την του Πνευµατος χαριν εν τοις προφηταις εκεκτητο. αλλα προς σωτηριαν των πιστευσαντων. καθαπερ εκει τον Αδαµ· και ελαλει αυτω ο Θεος ως τω Αδαµ και ο Μωϋσης ελαλει τω Θεω καθως ο Αδαµ· Αλλ᾿ ουκ ειχεν ο Αδαµ ως ουτος επαγγελιας ελπιδα του σωµατικως εκεισε παραγενεσθαι τον µονογενη του Θεου Υιον και Θεον. αλλα συνηυξανον και ταυτα τοις αυτων σωµασι και ουκ ην εν ταις φυλαις αυτων ο ασθενων.

εστραφησαν εις τοξον στρεβλον και παρωξυναν επ᾿ αλλοτριοις και εν βδελυγµασιν αυτων τον Θεον τον θρεψαντα αυτους εν τη ερηµω και επελαθοντο αυτου” – τι ουν ο παρα παντα τα εθνη εκλεξαµενος αυτους Κυριος. Ουδαµως. Τοιγαρουν αναµνησθητι µοι της κιβωτου των υιων Νωε και των θηριων και ερπετων των εν αυτη τοτε εισεληλυθοτων. Ωργισθη και απεστραφη αυτους. Αλλα προσεχετε. και εγενετο ανθρωπος. ο κληρος αυτου. ποσω µαλλον η σωτηρια αυτων γενησεσθαι εµελλεν. φησι.αυτοι την εντολην του Θεου την λεγουσαν· “Ακουε. απεκτειναν τε τους αγιους και ελιθοβολησαν τους προφητας. Ινα και τους εν νοµω φυλαξαντας τελειωση δια της εις αυτον πιστεως. οι µερις Κυριου κληθεντες. και τους εις ειδωλολατρειαν εξ αυτων εκπορνευσαντας δια πιστεως τω λοιπω σωµατι επισυναψη. οµοιωθεις ηµιν κατα παντα πλην αµαρτιας. ως ειπον. τα δε θηρια και τα ερπετα των εθνων. ποσω µαλλον η σωτηρια . επειδη εφθασθησαν οµοιωθηναι και ουτοι τοις εθνεσι. λαβων την πλευραν του Αδαµ εκ των παναγνων της Θεοτοκου σαρκων. τα εν αυτη διηγουµενος. του κοσµου γεγονε. καθως γεγραπται· “Και εµιγησαν εν τοις εθνεσι και εµαθον τα εργα αυτων” και “ου συνηκαν εν τιµη οντες”. Τι τουτο. τον µεν Νωε τυπον ειναι του Χριστου. τους υιους δε αυτου του εν τω νοµω λαου. ινα γνωτε καλως τι εστιν ο λεγει ο θειος Αποστολος· “Ει το αυτων παραπτωµα πλουτος κοσµου γεγονε. και ουτως δικαιωθωσιν ωσαυτως και τα εθνη δια της πιστεως κατα το ουτως ειρηµενον υπο του Παυλου· “Ει γαρ το αυτων παραπτωµα πλουτος. Ισραηλ· Κυριος ο Θεος σου Κυριος εις εστι και ου προσκυνησεις Θεω αλλοτριω” και “εθυσαν τους υιους αυτων και τας θυγατερας αυτων τοις δαιµονιοις και ησθιον και επινον τον οινον των σπονδων αυτων και προσεκυνησαν οις εποιησαν οι δακτυλοι αυτων. Οι γουν εν τω νοµω ανθρωποι. τοις θηριοις ειτ᾿ ουν τοις εθνεσιν εξωµοιωθησαν· και θελων αυτους ο Θεος ανακαλεσασθαι και εις το αρχαιον παλιν αποκαταστησαι κατηλθεν επι γης (137) και εσαρκωθη.” Αλλ᾿ η θεωρια του ειρηµενου οσον απο του γραµµατος νοειν µοι και ετερον τι σαφως υποτιθεται. αλλα απεστειλε τον Υιον αυτου κατακλυσαι τας αµαρτιας αυτων.

Και ει τουτο γεγονεν. αξιως ως αναξιους απωσω. Προς ταυτα παλιν αν ανθυπεφερον τα εθνη. Ουκ οικτειρησεις. δικαιοι τε και αδικοι. ει επιστευσαν αυτω και προσεκυνησαν ως Θεω. λογου µη αξιουντα τους φθονερους Ιουδαιους· “Ηµας µεν. Εις το ρητον του Αποστολου· “Ει γαρ το αυτων παραπτωµα πλουτος κοσµου γεγονε” και τα εξης· και προσωποποιΐα των εκατερων λαων. Ουκ ελεησεις δε και ηµας. (137) Απο της διασπορας των εθνων. εξωκειλεν εις ειδωλολατρειαν. Ελθοντος ουν του Χριστου. εγκατελιπον σε και ειδωλοις µεθ᾿ ηµων ως θεοις προσεκυνησαν· και απερ ηµεις επραξαµεν εργα. αλλ᾿ ηµεις εσµεν µονοι µερις αυτου. ως εφθην ειπων. παντα και αυτοι διεπραξαντο· και οµοιως ηµιν ηρνησαντο σε τον ευεργετην. Ηµεις δε ουκ εσµεν εργα χειρων σου και πλασµα. ηµεις µονοι κληρος αυτου· προς ηµας οι πλακες της διαθηκης. Κυριε των αιωνων. ιδου χωρις εργων δικαιοσυνης τινων παντας αυτους εσωσας. ως σκληροτραχηλους και ανηκοους ανεπιµελητους καταλιπων. υµιν δε ουδαµως δωσει”. µερις Κυριου γεγονεν ο Ισραηλ. η περιτοµη και τα λοιπα α µονοις ηµιν επηγγειλατο και ηµιν δεδωκεν. Ο γουν Ισραηλ ουτος. ηλεησας και ωκτειρησας και τοις µη αµαρτησασιν αγιοις σου συνηριθµησας. Νυνι δε µονη τη εις σε πιστει συνεπαθησας αυτοις. εις εν γενεσθαι και αµα σωθησεσθαι.” Αντελεγον δε τουτοις οι Ιουδαιοι α δη και ελεγον· “Ουχι. Ου . και λιµω αγνωσιας και διψει ανυδριας του µη ακουσαι ηµας λογων αγιων σου εασας και δικαιως. καθως εποιουν τα εθνη· και ολιγοι λιαν ως ζυµη τις και µερις τω Θεω εφυλαχθησαν. των εθνων φηµι και του Ισραηλ. ω ∆εσποτα και Λογε Θεου.” στ΄. ελεγον αν τα εθνη προς αυτον· “Θεε του παντος και ∆εσποτα. εµελλον απαντες. (138) Τι ουν. Εις δε τουτου αυτους πασαν επεδειξω αγαπην και επιµελειαν· προφητας και κριτας και διδασκαλους ως οδηγους και παιδευτας δεδωκας αυτοις· νοµον και περιτοµην και σηµεια και τερατα εποιησας εις αυτους· και παντα ταυτα εις ουδεν λογισαµενοι.αυτων γενησεσθαι εµελλεν. θεοσεβεις και ειδωλολατραι. εις εθνος µεγα και λαον πολυν γεγονως.

λαβων εκ της ολης µεριδος µεριδα µικραν τους εις αυτον πιστευσαντας. το πλειστον της µεριδος το εκ προθεσεως οικειας εις απιστιαν πεσον απερριψε· και αντ᾿ αυτων εισηλθον τα εθνη και τη κατ᾿ εκλογην πιστεως µεριδι εκ πιστεως και αυτοι εκολληθησαν. (139) Τα δε γε εθνη εκ της πλευρας του Αδαµ ο την πλευραν αναλαβων του Αδαµ εκ της γυναικος και εις ανδρα τελειον οικοδοµησας αυτην. Τουτο ο πλουτος του κοσµου· και ει τουτο γεγονε πλουτος κοσµου. τον δε Βαραββαν ως αντιτυπον του Αντιχριστου ητησαντο και απελυσαν και µετα ταυτα και αυτους εδιωξαν τους αποστολους αυτου. φιλανθρωπε. εξορισας αυτους. ζ΄. ωσπερ ειποµεν. Επει δε µετα των προγενεστερων αυτων κακων και αυτον τον Χριστον και Θεον ως κακουργον απεκτειναν. διεσπειρεν εις παντα τα εθνη. δηλονοτι τον Ιωαννην τον προδροµον. τους αποστολους και καθεξης τους λοιπους.” Και ουτως δικαιως και ευλογως τοις εν περιτοµη ειδωλοις θυσασιν οι εν ακροβυστια συνηπτοντο και οι παντες εις εν εν Χριστω γενησεσθαι εµελλον. σαρξ αυτος ολος ο φυσει Υιος και Λογος του Θεου δι᾿ αυτης γεγονως και υιος του Αδαµ κατα την φυσιν του Αδαµ χρηµατισας. αντιπαρατιθεµενων τοις εν εκεινω πραχθεισι των εν τη Εκκλησια δια Χριστου τελεσθεντων. προς εαυτον επεσπασατο.. Και προς τουτοις ανακεφαλαιωσις του πρωτου κοσµου. ως την των εθνων ανταλλαξαµενους ασεβειαν. ει κακεινοι επιστευσαν. Και προς το τελος επαναληψις του αποστολικου ρητου· “Ους προεγνω. (139) . ποσω µαλλον. οπως ερχεται τα της καινης και θαυµασιας µεριδος εκδιηγησασθαι.προσδεξη. τουτους και προωρισε…. γενησεσθαι εµελλον. Και σκοπει µοι απ᾿ εντευθεν την του λογου καθ᾿ οδον προκοπην.”. Οτι νεος κοσµος η του Χριστου Εκκλησια και νεος παραδεισος η προς αυτον πιστις. Ην µεν ουν εκ της πρωτης διασπορας µερις ο πας Ισραηλ ον προεγνω και προωρισε· και οτε ηλθεν εκαλεσεν αυτον εις πιστιν την εαυτου. εκ του παραδεισου. Επει δε ελθειν προς αυτον ουκ ηθελησε.

αυτος εκεινος ανελαβεν ο Θεος και ωκοδοµησεν εαυτω και ωκοδοµηθη εις σαρκα διχα τροπης και εγενετο ανθρωπος ου ψιλος. ου γεννων σαρκικως αλλα αναπλατων πνευµατικως. ως πολλακις ειπον. αυθις µεριδα ελαβε τον Αβρααµ κατ᾿ εκλογην πιστεως και παντας αλλους εις τον κοσµον διεσπειρεν. ο δε εκ της µεριδος του σπερµατος Αβρααµ την µεριδα λαβων και Υιος του Θεου και αυτου του Αδαµ υιος γεγονως. ως αν. Εν τω παραδεισω απο ανδρος γυνη γεγονε. Εκει ξυλον του γινωσκειν καλον και πονηρον. απαρχη και ζωη παντων των αναγεννωµενων πνευµατικως (141) εκ της εις αυτον πιστεως. Αλλα γαρ µερις µεν η εκ του Αδαµ γεγονυια φθαρτη και εις πολυ πληθος λαου φθαρτου και θνητου γενοµενη υπο του κατακλυσµου πασα απωλετο· και Νωε µονος εξ αυτης και οι υιοι αυτου µερις παλιν εκ ταυτης εναπελειφθησαν. καινον και παραδοξον. µητηρ ουσα παντων των απο γης γεννηθεντων· εν δε τη των πιστων Εκκλησια απο γυναικος ανηρ Χριστος ο Θεος εγεννηθη. Οι µεν γαρ προπατορες απαντες εκεινοι θνητοι υπηρχον. αλλην απαρχην παλιν εις ετερου λαου γενεσιν υστερον εξ αυτου λαβη.Παλιν µεν ουν νεας µεριδος αρχη και νεου κοσµου και µετα της µεριδος φυραµα ξενον. Απο ταυτης ουν της του Αβρααµ µεριδος µεριδα του σπερµατος αυτου. αυτη δε η αληθεια και η του κοσµου παντος (140) ανακαινισις τε και ανανεωσις. ο και µεταληφθεν θανατου εκεινοις γεγονεν αιτιον· ενταυθα το ξυλον του σταυρου. αρχη κοσµου δευτερου. κατακλυσµον δε µηκετι ποιησειν επηγγειλατο ο Θεος µηδε αποκτειναι πασαν σαρκα ζωσαν επι της γης. αλλα απαρχη αθανατος και αειζωος γεγονε τεκνων πνευµατικων και τον χαρακτηρα αναµορφουµενων αυτου. και ετερωθι· “µεχρις ου µορφωθη Χριστος εν ηµιν”. τους δε ποδας αντι των επι τη παραβασει . Επει δε παλιν εις ουρανον ανελθειν επεχειρουν. επειτα οι του Χριστου”. Τις ουτος. καθα φησιν ο Αποστολος· “Απαρχη Χριστος. Ουδε γαρ απαρχη τεκνων σαρκικων. καθα και ο Νωε τηνικαυτα εγενετο. αυτην δη την πλευραν. λαου φθαρτου. Και σκοπει µοι τον τροπον της αναπλασεως. Τα µεν µεχρι τουτου τυποι και σκιαι και αινιγµατα ταυτης ην. εν τω πληθυνθηναι και απολλυσθαι µελλοντος αυτου. αφθαρτος εστι και αθανατος. εν ω τας µεν χειρας αντι των αψαµενων χειρων του Αδαµ.

µαλλον µεν ουν και καθ᾿ ηµεραν τουτο φυτευειν εξουσιαν ηµιν δεδωκεν. προσηλωθη Χριστος ο δευτερος Αδαµ και Θεος. χολης γευσαµενος και οξος πιων. αλλα διδασκουσα α δια ρηµατων δει τω οφει δεοντως ανταποκρινεσθαι· “Απελθε. αλλα και εισαγουσα προς την ζωην ητις αυτος εκεινος παλιν εστιν. Σατανα” (142) και τα εξης· και ου τουτο µονον. οπισω µου. θανατου και καταρας αιτιος τοις εξ αυτου γεγονεν· ο δε Χριστος και Θεος. τοις δε πιστευουσιν εις αυτον ζωην καινην εδωρησατο και ισαγγελον εχειν πολιτειαν εν τω κοσµω τουτω ενισχυσεν. ο και φαγειν οικονοµικως ου συνεχωρηθη ο Αδαµ. εκεινους µεν της καταρας απηλλαξε και της του θανατου φθορας ηλευθερωσε. φησιν. γευσαµενος απο του ξυλου εκεινου. Ει βουλει µαθειν Θεου ακαταληπτου και αορατου αορατα και ακαταληπτα τοις απιστοις εργα τε και µυστηρια. ου θανατουσα και του της ζωης ξυλου απειργουσα. Πρωτον εποιησεν ο Θεος τον ουρανον και την γην και παντα τα εν αυτοις και υστερον τουτων παντων οικειαις χερσι τον ανθρωπον επλασεν. αλλ᾿ εξεβληθη του παραδεισου. ειθ᾿ ουτως εποιησε τον παραδεισον και τα . Εκει το ξυλον της ζωης εν µεσω του παραδεισου ην. διο και φυλασσειν εταχθη την τουτου εισοδον η φλογινη ροµφαια· ενταυθα λογχη την πλευραν ενυγη Χριστος και την ροµφαιαν εκεινην απεστρεψε και την εισοδον ηνοιξε και εν ολω τω κοσµω το της ζωης ξυλον εφυτευσε. εστι· και την γην κατοικουµεν εν η εν κοπω και µοχθω και ιδρωτι του προσωπου ηµων εσθιειν κατεκριθηµεν τον αρτον ηµων. ο και αθροον αυξανει και ζωης αιωνιου πασι τοις εσθιουσιν εξ αυτου προξενον γινεται. καθως εξ αρχης κατεσκευασθη. Που ουν ο παραδεισος ον διηγη ηµιν. αυτο τε το ξυλον της γνωσεως και το ξυλον οµου της ζωης ετερον παρα τουτο ον· ενταυθα δε ο νεος Αδαµ τα παντα οµου τοις πιστοις γινεται και τρυφη και γνωσις.βαδισαντων ποδων. Ω παραδεισου του νυνι παρα Χριστου του Θεου φυτευθεντος! Ω µυστηριου καινου και θαυµατων φρικτων! Εκει µεν γαρ δενδρα αισθητα και ορατα οµολογουµενως υπηρχον ο Αδαµ τε και η Ευα. Αλλα που. Και ο µεν Αδαµ. ο νεος παραδεισος ον λεγεις πεποιηκεναι Χριστον. φησιν. Ιδου γαρ ορωµεν οτι απας ο κοσµος. επιστησον εντευθεν τον νουν και διηγουµενων γνωση και µαθηση αυτα.

αλλ᾿ εργαζωνται κατα την εντολην και φυλασσωσιν. αυτος ο ποιητης του Αδαµ. Αλλα γαρ ελθοντος του τα παντα τοτε δηµιουργησαντος και ανακαινισαι ταυτα θελησαντος. ητις ην η εργασια η απο Θεου δοθεισα αυτοις. παρουσιας και της εις τον αδην αυτου καταβασεως και της εκ νεκρων αυτου αναστασεως. Σκοπει δε την παραθεσιν των παλαιων πραγµατων. Και ου µονον ουτοι αλλα και παντες οι εξ αυτων γεννηθεντες τουτο πεπονθασι µεχρι της αυτου του Χριστου και Θεου. αναπλαττει τε και ανανεοι. εαν την κτισιν ανακαινισαι πρωτον ηθελησε και πνευµατικην αυτην και αφθαρτον και αΐδιον απεργασασθαι. Αλλα γαρ ωσπερ κατα ταξιν την δηµιουργιαν και την ταυτης εκπτωσιν ειρηκαµεν. Αυτοι δε µετα ταυτα απεστησαν µεν εν πρωτοις του µεµνησθαι Θεου και των ευεργεσιων αυτου. οικειν εµελλεν. Τινα τροπον και δια τι. ινα µη θανατω θανατωθησονται. Πρωτον τον ανθρωπον και ουτω την κτισιν υστερον. ουτω δεον ειπειν και την αυτης ανακαινισιν. Αλλα πως. ο ψυχικος δηλονοτι και θνητος αυτος ανθρωπος. που αρα ο σαρκα φθαρτην περικειµενος. του νεου Αδαµ. Οντως ουκ εχεις ειπειν. δευτερον κατελιπον του φυλασσειν την εντολην και εκ του ξυλου ου ενετειλατο αυτοις µη φαγειν εφαγον· και απεθανον ευθυς µεν τον ψυχικον. και τοτε την κτισιν.εν αυτω και εθετο τον ανθρωπον εν αυτω ον εποιησε· και λαβων µιαν αυτου των πλευρων ωκοδοµησεν αυτην εις γυναικα και ουτως εδωκεν αυτοις εντολην του µη φαγειν απο του ξυλου του γνωστου καλου και πονηρου. γενναν τε και γεννασθαι και ανατρεφεσθαι ωφειλεν. Πρωτον τοιγαρουν εισηχθη ο Αδαµ εις τον παραδεισον υπο του Θεου και τοτε η Ευα παρηχθη· πρωτον και ο Υιος του Θεου. Εν ποιω δε κοσµω διαγειν τοτε και γαµειν και εκγαµισκεσθαι. κατηλθε και εισηλθεν εν τη . οπως εξ ισοτητος εχει παρατιθεµενη τη οικονοµια και διαθηκη Θεου. (143) ουχι κατα την ακολουθιαν ην εκτισε ταυτα και ανακαινισαι ηθελησεν. ∆ια τουτο ουν πρωτον τον καταπεσοντα και συντριβεντα και παλαιωθεντα ανθρωπον ανεγειρει. µετα δε πολλους χρονους υστερον και τον σωµατικον θανατον και κατηχθησαν εν τω αδη. Επειδη τοτε µεν ως βασιλεια τω Αδαµ τα ορωµενα παντα εις κατοικιαν και απολαυσιν αυτου πρωτον ηυτρεπισε και ειθ᾿ ουτως εκεινον παρηγαγε· νυνι δε παλιν.

Τι δε ην ο ειχε εκεινος. η δε ψυχη ουκετι. Και τηνικαυτα σαρκωθεις το του Αδαµ ανεπλασε σωµα. αυτη ην ο αρραβων και της οικονοµιας Θεου το εχεγγυον. ουτως επεργασωµεθα τουτο αυτο το ρηθεν. ω την πνοην ευθυς εις ζωσαν ψυχην ενεφυσησεν· εψυχωµενην γαρ λαβων την πλευραν αυτου υστερον και οικοδοµησας αυτην εις γυναικα. Η αναπληρωθεισα γαρ αντι της πλευρας του Αδαµ σαρξ εν τω σωµατι αυτου. και απο του ξυλου εφαγε και την εντολην παρεβη και τον θανατον απεθανε της ψυχης· πρωτη η θεοτοκος Μαρια υπο του αγγελου ευαγγελιζεται και την του Θεου βουλην απαγγελθεισαν πιστευει (144) και πειθεται λεγουσα· “Ιδου η δουλη Κυριου· γενοιτο µοι κατα το ρηµα σου”. ωσπερ εκ της πλευρας του Αδαµ η γυνη γεγονε και παντες ανθρωποι θνητοι εξ αυτης. Ο Θεος εκ της Παρθενου σαρκα εννουν και εψυχωµενην ελαβεν. (145) Η σαρξ η αναπληρωθεισα αντι της πλευρας εν τω σωµατι αυτου. Και ινα σαφεστερον ειπωµεν. ουτω και εκ της σαρκος της γυναικος ο ανηρ Χριστος ο Θεος γενηται και εξ αυτου παντες αθανατοι χρηµατισωσι και αναπληρωση ο ειχεν ο Αδαµ πλειον της γυναικος. ουχι οικοδοµησαι και την πνοην γεγραπται. ην ελαβεν απο του Αδαµ και αλλην αντ᾿ αυτης ανεπληρωσε· και ταυτην εξ εκεινης λαβων δεδωκεν αυτη το Πνευµα αυτου το Αγιον και ανεπληρωσεν ην ουκ ειχεν αιωνιαν ζωην η ψυχη αυτης. την ψυχην αυτης δηλαδη του αιωνιου εκεινου θανατου εκλυτρωσαµενον.αχραντω γαστρι της Παρθενου και ουτως ελαβεν εξ αυτης την πλευραν του Αδαµ. Και ουτως τον του Θεου Λογον ουσιωδως εν εαυτη υπεδεξατο πρωτη. και εγενετο ανθρωπος και προηλθεν εν κοσµω αντι Ευας της απατηθεισης υπο του οφεως. ινα. ουτε παλιν εν τη Ευα ταυτην επηυξησεν· αλλ᾿ οιον η µεν σαρξ η ληφθεισα αντι της πλευρας εσχε την αναπληρωσιν. και ην ελαβεν εις ολον ωκοδοµησεν ανθρωπον. Λαβων . ψυχην δε ουτε αυτω προσεθηκε τω Αδαµ ανθ᾿ ης ελαβε συν αυτη τη πλευρα. ως αν εκ της πλευρας παλιν λαβη πλευραν και δωση αντ᾿ αυτης ου σαρκα παλιν. Ελαβεν ο Θεος απο του Αδαµ την της σαρκος αυτου µεριδα και αντ᾿ αυτης ετεραν ανεπληρωσε σαρκα. αλλα Πνευµα ουσιωδως Θεου. προανεπληρωθη γαρ. ητοι την παναµωµον σαρκα. Αλλ᾿ ετι τουτο σαφεστερον ακουε.

εδει ταυτην και αυθις αναπληρωσαι. φησιν. εκ της Παρθενου την σαρκα Χριστος. (146) Τουτω δε τω θειω λογω και το ουτω λεγον του Αποστολου συναδει ρηµα· “Ο κολλωµενος τη πορνη εν σωµα εστι µετ᾿ αυτης· ο δε κολλωµενος τω Κυριω εν πνευµα εστι µετ᾿ αυτου”. πνευµατικως συναπτοµενοι και κολλωµενοι αυτω.γαρ. ως θεοι και αυτοι θεσει γινοµενοι κατα το ειρηµενον υπο του Ιωαννου· “Και οιδαµεν οτι φανερωθεντος αυτου. οπως και την φυσιν του Αδαµ αναπλαση και µελλοντα γενεσθαι τεκνα Θεου δια Πνευµατος Αγιου την αναγεννησιν λαβωσι και ουτως εν Πνευµατι Θεου συγγενεις αυτου απαντες οι εις αυτον πιστευοντες γενωνται και σωµα εν. φηµι δη της πλευρας του Αδαµ – “καταλειψει ανθρωπος τον πατερα αυτου και την µητερα αυτου και προσκολληθησεται τη γυναικι αυτου” ηγουν τη πλευρα του Αδαµ “και εσονται οι δυο εις σαρκα µιαν”. εσοµεθα εκαστος µετ᾿ αυτου εις πνευµα εν και σωµα εν ωσαυτως. Οτι “απο του πληρωµατος αυτου. Ουτω γαρ και αυτος ο Κυριος ηµων και Θεος απεφθεγξατο· “Ο τρωγων µου το σωµα και πινων µου το αιµα εν εµοι µενει καγω εν αυτω”. αλλα προς αφθαρσιαν εµελλε γινεσθαι. ουτω και επι Χριστου του Θεου γινεται. και προσκολληθησεται ου τη γυναικι ουδε σαρκικως. φησι. Επειδη γαρ ανελαβε σαρκα εκ των παναχραντων αιµατων της Θεοτοκου και Πνευµα Αγιον αυτη εχαρισατο. τουτου ενεκα καταλειψει ανθρωπος τον πατερα αυτου και την µητερα. τω εκ της γυναικος γεννηθεντι ανευ σπορας ανδρι. Εν δε λεγω ου ταις υποστασεσιν. αλλα τη φυσει της θεοτητος και της ανθρωποτητος εν· τη µεν φυσει της θεοτητος. εσαρκωθη τε και γεγονεν ανθρωπος. αλλ᾿ ως παντες εκ της γυναικος οι κατα σωµα γεννωµενοι και οντες ηµεις. Τινα τροπον. φησιν. Επει δε ου προς φθοραν και αυθις. καθως και τοτε ανεπληρωσε του Αδαµ. ηµεις παντες ελαβοµεν”· τη δε φυσει της ανθρωποτητος. ετι δε και γυναικα και τεκνα και αδελφους και αδελφας. οµοιοι αυτω εσοµεθα”. . Και καθαπερ επι των πρωτοπλαστων ερρηθη· “Ενεκεν. ινα παλιν σοι τα αυτα ειπω. δια Πνευµατος και ου δια σαρκος η αναπληρωσις γεγονεν. δια το σωµατικως εσθιειν το σωµα αυτου και το αιµα αυτου πινειν ηµας. Και ουτως. τω νυµφιω Χριστω. Της γυναικος δηλονοτι. τουτου” – Ποιου.

Αλλα τι. ει µη απο του ξυλου ου ενετειλαµην σοι τουτου µονου µη φαγειν. ως οιδεν αυτος. εν Πνευµατι Αγιω βουλεται ηµας ενουσθαι αυτω και κολλασθαι και συσσωµους ειναι και συγκληρονοµους αυτου. αναστησας αυτην εν του θανατου· τουτο δε εποιησεν. Τοιγαρουν ελαβε σαρκα ο Θεος Λογος εκ της αγνης Θεοτοκου και δεδωκεν αντ᾿ αυτης ου σαρκα. το φρικτον της οικονοµιας µυστηριον. προ των πυλων ισταται των καρδιων και των στοµατων υµων· ανοιξατε δια της πιστεως τας καρδιας υµων και ευθεως εισελευσεται και αυτικα .ως συγγενεις και αδελφοι αυτου χρηµατισαντες. εις τον κοσµον εισηλθε. τη του πονηρου δαιµονος και τουτο επιβουλη. σωµα και εν εαυτω εννουν µετα ψυχης κεκτηµενος· ταυτην γαρ την σαρκα και τοτε εκ του Αδαµ και νυν εκ της Θεοτοκου εψυχωµενην απορρητως ανελαβε και ουτως πασαν την φυσιν ηµων µυστικως ανεκαινισε. που ει” και “Τις ανηγγειλε σοι οτι γυµνος ει. ει µη δια της εκουσιου προς τον κοσµον σταυρωσεως οµου και νεκρωσεως. Αιτιον της αφροσυνης αυτου και της αµαρτιας την γυναικα ποιειται· διο και του παραδεισου εικοτως εκβαλλεται. Πνευµα γαρ ων ο Θεος κατα την θειαν φωνην. Σαρκωθεις δε εγενετο ανθρωπος. επαναληψιν των προειρηµενων ποιουµενω. Ταυτα γαρ και οι αγιοι ειδοτες πατερες ηµων αναφανδον ελεγον· “∆ος αιµα και λαβε Πνευµα”. αλλα Πνευµα ουσιωδως Αγιον. Ηγγικε.” Και οµως ταυτα ακηκοως ουκ ηβουληθη µετανοησαι η κλαυσαι και συγχωρησιν εξαιτησασθαι. Τινος χαριν και δια τι. καθως και ετερωθι ειποµεν. ως του Πνευµατος αλλως µη διδοµενου ηµιν. Ινα τον εν τουτω τω κοσµω εξορισθεντα Αδαµ ζητηση και ευρων αναπλαση αυτον. Και εν πρωτοις εζωοποιησε τουτω την τιµιαν και υπεραµωµον ταυτης ψυχην. Αλλ᾿ επι το προκειµενον επανελθωµεν. ως πασα θεια Γραφη µαρτυρει. απ᾿ αυτου εφαγες. Επειδη δε τηνικαυτα µετανοησαι ο Αδαµ ουκ ηβουληθη. (147) Γεννηθεις δε αφραστως. δια τουτο παλιν προσκαλειται παντας δια της µετανοιας προς εαυτον ελθων επι της γης ο Θεος και φησι· “Μετανοειτε· ηγγικε γαρ η βασιλεια των ουρανων”. επειδη η Ευα πρωτη τω ψυχικω θανατω απεθανε. Και θεα µοι εντευθεν. Ετι ων εν τω παραδεισω εκληθη ο Αδαµ εις µετανοιαν· φησι γαρ ο Θεος προς αυτον· “Αδαµ.

χωλους τε και τυφλους. εισαγαγετε ωδε”. πτωχους δε και αναπηρους. αλλ᾿ εις τον ουρανον και τα εν τοις ουρανοις αγαθα. τους υπο πολλων αµαρτηµατων και διαφορων πταισµατων και ανοµηµατων συντεθλασµενους και υπο αγνωσιας Θεου τετυφλωµενους. και πειση το του Αδαµ η µαλλον και χειρω. εχοµεν· την ζωην κεκτηµεθα εν ταις καρδιαις ηµων την αιωνιον”. Σκοπει δε· τους Ιουδαιους εν πρωτοις εκαλεσεν ο Θεος και ουκ επεισθησαν απελθειν· καλει παντα τα εθνη δια του Υιου εσχατον. και φαγωσι το αχραντον σωµα του Υιου αυτου και πιωσι το τιµιον αιµα αυτου. Παντας ουν προσκαλειται απο ανατολων εως δυσµων. ελευθερωθωσι δηλονοτι και δοξασθωσι και ζωης αιωνιου µετοχοι γενωνται. δικαιωθωσιν απο της αµαρτιας.διανοιχθησονται τα στοµατα υµων και βοησετε· “Εχοµεν τον θησαυρον του Πνευµατος εν ηµιν. ηγουν εις ονοµα του Πατρος και του Υιου και του Αγιου Πνευµατος. πολιν λεγων τον κοσµον απαντα τουτον. εισηνεχθης. Ιδου τοιγαρουν και προεγνωσθης υπο Θεου. των Εβραιων. “α οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και εις καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη”. Εργαζου τοινυν τας αρετας και φυλασσε τας εντολας του Θεου. αδελφε. ∆ιο και προς τους αυτου αποστολους φησιν· “Εξελθετε ταχεως εις τας πλατειας και ρυµας της πολεως και παντας τους φτωχους και αναπηρους. ως Θεος. µαλλον δε σεαυτον δια των εντολων φυλαττε του µη παραβηναι τι των ενταλθεντων σοι. χωλους τε και τυφλους. Προεγνω δε. και προωρισθης και εκληθης και εδοξασθης και εδικαιωθης και εις ζωην αιωνιον δα της εις Χριστον πιστεως και του αγιου βαπτισµατος ανεκληθης· και ουκ εν παραδεισω αισθητω. ως πολλακις εφηµεν. των µειζονων και ουρανιων στερουµενος . την εξ απιστιας απειθειαν και την των εθνων εκ πιστεως επιστροφην· και προ των αιωνων προωρισεν ινα οσοι πιστευσωσιν εις αυτον και βαπτισθωσιν εις το ονοµα αυτου. καθως αυτος εκεινος ο των απαντων ∆εσποτης φησιν· “Ο τρωγων µου την σαρκα και πινων µου το αιµα εχει ζωην αιωνιον· και εις κρισιν ουκ ερχεται αλλα µεταβεβηκεν εκ του θανατου εις την ζωην”. πλατειας δε και ρυµας (148) τας φυλας των εθνων και τας ανακεκρυµµενας χωρας τας µακραν. ως πριν ο Αδαµ. και πεισθεντα προσεφυγον αυτω και προσεδραµον. Εβραιους λεγω και Ελληνας.

καθως ποτε τω Αδαµ. Μη προτιµησης ετι (149) των επιγειων τινος µηδε επιθυµια τις των φθειροµενων κατακρατηση σου. εκπιπτουσι. και εδοξασε και δοξασει. την µετανοιαν. ∆ιο και προεγνω προ καταβολης κοσµου παντας τους πιστευσαντας και πιστευσαι οφειλοντας εις αυτον· ους και εκαλεσε και µεχρι συντελειας καλων ου παυσεται. ουκ αν εσωθη πασα σαρξ. υιους Θεου παντας αυτους µυστικως εργαζοµενος και καινους απο παλαιων και εκ θνητων αθανατους αυτους αποκαθιστων και διδους αυτοις εντολας. συµµορφους δηλονοτι της δοξης της εικονος του Υιου αυτου δια του αγιου βαπτισµατος και της του Πνευµατος χαριτος αποδεικνυων αυτους. ως αν οι εκ ραθυµιας και αµελειας εκπιπτοντες της αιωνιου ζωης δια της µετανοιας παλιν µετα λαµπροτερας και περιφανεστερας δοξης εις αυτην επανερχωνται· ει µη γαρ τουτο ο φιλανθρωπος Θεος ωκοδοµησεν. ινα και των παροντων και των µελλοντων επιτυχωµεν αγαθων χαριτι και φιλανθρωπια του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου ω η δοξα και το κρατος εις τους αιωνας των αιωνων· αµην. ως ο Αδαµ του παραδεισου. και εδικαιωσε και δικαιωσει. ουχι παρα το µη προεγνωσθαι αυτους παρα του Θεου αλλ᾿ εξ οικειας αφροσυνης και πονηριας τουτο πανθανοντες. (150) Τοινυν και πασαν αλλην µεριµναν καταλιποντες. ∆ια δη τουτο και µεσον του παραδεισου τουτου προεθετο ο Θεος το σωτηριον φαρµακον. Οσοι τοιγαρουν µεχρι θανατου πασας τας αυτου εντολας φυλαξουσιν. Οσοι δε καταφρονηται και αµελεις και αγνωµονες περι τον ευεργετην οφθωσι και τας δοθεισας παρ᾿ αυτου εντολας ου φυλαξουσι. ινα γυµνωθης της δοξης ης εδοξασθης παρα Χριστου και ως µη ενδεδυµενος ενδυµα γαµου δεθηση χειρας και ποδας και εκβληθηση εις το σκοτος το εξωτερον εν ω υπαρχει ο κλαυθµος και ο βρυγµος των οδοντων.αγαθων. των τοιουτων αγαθων. ουτοι και την προς Θεον αγαπην επιδεικνυνται και εις µειζονα κατα προκοπην δοξαν ανερχονται. ΛΟΓΟΣ Γ΄ (151) . Η εις Χριστον πιστις ο νεος εστι παραδεισος. της µετανοιας οση δυναµις επιµελησωµεθα.

ως φασι προς αυτον οι αποστολοι· “Ιδε. Επειδηπερ διαρρηδην ο τον απαντων ∆εσποτης καθ᾿ εκαστην δια των ευαγγελιων βοα. καλως ποιειτε τους µισουντας υµας”. Τα µεν ουν δηλα των εντολων και γυµνα εισιν οταν ο Ευγγελιστης λεγη· “Ειπεν ο Κυριος· αγαπατε τους εχθρους υµων. και οταν µακαριζη µεν τους πενθουντας. φασι. αλλα φανερα και µηδεµιαν εγκεκρυµµενην εννοιαν εχοντα ειρηται. Τις δε η πως εσται και εστιν εις ηµας η του Θεου βασιλεια και τις η εν ηµιν ταυτης ενεργεια. Οµοια εστι κοκκω σιναπεως ον λαβων ανθρωπος εβαλεν εις κηπον εαυτου· και αυξηθεν εγενετο εις δενδρον µεγα” και οταν παλιν φησιν· “Οµοια εστιν η βασιλεια των ουρανων ανθρωπω ζητουντι καλους µαργαριτας” και παλιν· “Οµοια εστιν η βασιλεια των ουρανων ζυµη ην λαβουσα γυνη εκρυψεν εις αλευρου σατα τρια. Τι ουν εισιν α ακηκοεν ο Παυλος αρρητα ρηµατα. εως ου εζυµωθη ολον”. Ταυτα τοινυν και τα τουτοις εποµενα ουκ εν παραβολαις. Ταυτα και ετερα τουτων πλειονα ουτω . ταλανιζη δε τους γελωντας. τα µεν συνεσκιασµενως λεγων. και· “Οστις θελει οπισω µου ελθειν απαρνησασθω εαυτον και αρατω τον σταυρον αυτου και ακολουθειτω µοι”. Τινα δε τα αγαθα “α οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη”.Εις το ρητον του Αποστολου εν ω λεγει· “Και ειδον τον τοιουτον εις τριτον ουρανον αρπαγεντα και ακουσαντα αρρητα ρηµατα α ουκ εξον ανθρωπω ακουσαι”. παρρησια λαλεις και παροιµιαν ουδεµιαν λεγεις”. Τα δε γε εν παραβολαις εισιν οταν λεγη· “Τινι οµοιωσωµεν την βασιλειαν του Θεου. και ποτε παρρησια παντα και αποκεκαλυµµενα λεγει προς παντας ηµας. τοις δε λοιποις εν παραβολαις”. (152) και οταν λεγη· “Μετανοειτε· ηγγικε γαρ η βασιλεια των ουρανων”. ζητησαι χρεων και µαθειν ποια τα παρρησια και απογεγυµνωµενα. ουτω λεγων· “Υµιν δεδοται γνωναι τα µυστηρια της βασιλειας του Θεου. και παλιν· “Ο θελων σωσαι την ψυχην αυτου απολεσει αυτην και ο απολεσας την ψυχην αυτου ενεκεν εµου εις ζωην αιωνιον ευρησει αυτην”. ποια δε εν παραβολαις υπο του Κυριου και Θεου ειρηµενα. τα δε διερµηνευων κατ᾿ ιδιαν τοις εαυτου µαθηταις. οταν εν παραβολαις διαλεγηται.

πως δια των αισθητων υποδειγµατων και των δοκουντων ηµιν ευτελων ειναι τα υπερ νουν και διανοιαν υποζωγραφει. εν ηµιν δε ουτε φυει ολως ουτε αυξησιν επιδεχεται. Τουτο δε ολον ποιει. ενθα τον ενα κοκκον τουτον – ου τους πολλους. Ο κοκκος του σινεπεως το παναγιον Πνευµα εστι· τουτο γαρ και την βασιλειαν µοι νοει ειναι των ουρανων και ουχ ετερον τι. Αι γαρ παραβολαι αυται εικονες των γινοµενων πραγµατων εισι· και οπως. κρυβοµεν εν αυτη· παση δε φυλακη τηρουντες εαυτους και φυλαττοντες. . ουδε γαρ απο των διχοτοµουµενων υπαρχει . οι δε γε πιστοι και µετα πληροφοριας τον λογον δεχοµενοι των παραβολων αυτην την αληθειαν και την των πραγµατων εναργη θεασωνται επ᾿ αυτοις εκβασιν. Και ορα µοι σοφιαν εντευθεν Θεου. παραβολας καλει. ουτω δη και ηµων αληθως αι ψυχαι διχα του θειου σπορου ακαρποι και ακανθηφοροι διατελουσι και γινονται. Ανθρωπος δε (153) εστιν ο πας πιστος και βουλοµενος δια της εργασιας των εντολων τουτον τον κοκκον λαβειν. προ του εν ηµιν ηγουν εν ταις καρδιαις ηµων εµβληθηναι. Ο γαρ θειος σπορος.. αυτος αυξανει ως ουκ ισµεν ηµεις και φυεις οραται και αυξηθεις επι πολυ επιγινωσκεται παρα των εν οις εφυη και εις δενδρον γενοµενος και κλαδους ποιησας πολλους αφραστον τω κεκτηµενω αυτον εµποιει την χαραν. ει µη τω πυρι ενωθη καθ᾿ υποσταστιν. Ουδαµως. αλλα µενει µονος οιον εστιν. αυτος µενει µεν οιος ολος υπαρχει Θεος. µητε προσθηκην δεχοµενος µητε µην υφεσιν υποµενων το συνολον. ουδε υλη εµπιπραται. τον ατµητον οντα τη φυσει και αδιαιρετον λαµβανοντες. Κηπος δε ουδεις ετερος τοπος εστιν ει µη εκαστου ηµων η καρδια. ωσπερ ουδε το πυρ ολην αναπτει ποτε ης µη προσψαυσειεν. ινα οι µεν απιστοι και δια της απιστιας αναξιοι των τοιουτων γενοµενοι µεινωσι τυφλοι και των τοιουτων αµοιροι αγαθων. Πως γαρ ο κατα συναφειαν διεστως ισα τοις συναφθεισιν αυτω την αυξητικην δυναµιν επιδειξεται.λεγων και παροµοιαζων τοις τοιουτοις την βασιλειαν των ουρανων. Ωσπερ ουν διχα του σπορου ουδεν ο κηπος χρησιµον προφερει ει µη µονον ακανθας και βοτανας αγριας και ο σπορος διχα του βληθηναι εις κηπον ου καρποφορει. ακουε.

ως ειρηται. Και εν τω Ιωβ· “Ειπε ρηµα τι προς Κυριον και τελευτα”. ιν᾿ ουτω καθ᾿ οδον ερχοµενοι την δυναµιν γνωµεν των αποστολικων ρηµατων καλως. ο δε Υιος ρηµα και λογος. και δια παραβολων λεγεται προς ηµας. της αισθησεως δηλονοτι µη ισχυουσης αισθανθηναι τα υπερ αισθησιν. τα δε παρρησια και απερικαλυπτως. ωσπερ δια του στοµατος (155) ηµων ο λογος ο εν ηµιν προερχεται και τοις αλλοις . βαθος νοηµατων και µυστηριων εν τω (154) ρητω πως επιφεροµενα. Στοµα τοινυν Θεου το Αγιον Πνευµα εστιν. ουτω και τα των αποστολικων και θεοφραστων ρηµατων ου παντα φανερως και ανευ παραπετασµατος τινος λεγεται προς ηµας. καθως ο προφητης φησι· “Το γαρ στοµα Κυριου ελαλησε ταυτα” αντι του το Πνευµα Κυριου. αφραστος εστι παντελως ανθρωπινη γλωσση και ακοη σαρκινη παντη αχωρητος. ου µονον δε. ωσπερ ουν και ο λογος ρηµα καλειται· “Ειπε” γαρ. Αλλα γαρ εκ προοιµιων αυτων τι εστι ρηµα πρωτον ζητησωµεν. ‘Ρηµα ουν και λογον κατα πρωτην επιβολην θεωριας ουδενα αλλον γινωσκοµεν η τον Υιον του Θεου και Πατρος. µιας των αποστολικων ρηµατων υποθεσεως τε και θεωριας αψωµεθα και οψοµεθα τι τα βαθη του Πνευµατος. Και τα µεν ρηµατα και οι λογοι των ανθρωπων στοµασι λαλουνται ανθρωπων και ωσιν ωσαυτως ανθρωπινοις ακουονται.Τοινυν και καθαπερ τα των θειων ευαγγελιων. το δε ρηµα του Θεου και ο λογος αυτου. δια του στοµατος αυτου εξερχοµενος. Επειδη. Και αλλαχου· “Τα ρηµατα του στοµατος αυτου”. ει δοκει. ∆ια τι δε το Πνευµα στοµα καλειται Θεου. τα µεν συνεσκιασµενως. φησι. επειδη κατα το θειον λογιον “Το Πνευµα παντα ερευνα και τα βαθη του Θεου”. Τις ουν εστιν αυτη και οποια της θεωριας του λογου απαρχη. αλλα και εις αισθησιν αυτης µη δυναµενος ελθειν. ρηµα δε και λογος ο Υιος αυτου και Θεος. ‘Ρηµα τοιγαρουν ο λογος εστιν. Και. Τα αρρητα ρηµατα α εις τριτον ουρανον ο θειος αρπαγεις Παυλος ακηκοεν. αλλ᾿ εσθ᾿ οτε πολλης της εξετασεως και ερµηνειας δεοµενα. “λογον και ιαθησεται ο παις µου”. αυτον τον Κυριον ηµων Ιησουν Χριστον τον οντως οντα Θεον· στοµα δε αυτου το λαλουν τα αρρητα ρηµατα ουδεν ετερον η αυτο το Αγιον και οµοουσιον Πνευµα.

στοµα και ρηµα. ου το Πνευµα δε. ει µη δια της εν ηµιν γινοµενης ελλαµψεως αυτου ανοιγη. λεγοµεν ενταυθα. Τα γουν αρρητα ρηµατα α ο θειος Παυλος.αποκαλυπτεται και αλλως ουκ εστιν ειπειν η δηλωσαι αυτον. ο Υιος και Λογος του Θεου οραται. ει µη δια του Αγιου Πνευµατος ως δια στοµατος λαληθη ηγουν αποκαλυφθη. πνευµα και λογος. ηµεις δε ταυτα τον Υιον ειποµεν ειναι και αλλως του Θεου και Πατρος δια του Αγιου λαλουµενον Πνευµατος και αµα δια της ελλαµψεως αυτου αποκαλυπτοµενον τοις αξιοις. µη ξενισθης επι τουτω. ουδε γαρ εσφιγµενου υπαρχοντος ο λογος ηµων εξελθειν δυναται. ει µη δια της του στοµατος φθογγης. ουτε γινωσκεται. Ουχ ως τα . και υπερ το παν ζητων. Ει δε εκεινος µεν ειπεν· “Ακηκοα ρηµατα αρρητα”. χαρα και αγαπη. την δε ελλαµψιν ειτ᾿ ουν αποκαλυψιν δια θεωριας γινεσθαι µαλλον και ουχι δι᾿ ακοης. ουδεν ετερον τι εισι κατα γε την ηµετεραν της ασθενους διανοιας καταληψιν η παντως αι µυστικαι και επ᾿ αληθως ανεκφραστοι δια της ελλαµψεως του Αγιου Πνευµατος θεωριαι τε και υπερµεγαλοπρεπεις αγνωστοι γνωσεις. βασιλεια ουρανων και παραδεισος. Το δε ου δυναται αντι του ουκ ενδεχεται. ως εφη. σοφια και γνωσις. ευρησεις το εν τουτο ενυποστατως ον και κυριως καλουµενον αγαθον. Ο Θεος η των ολων αιτια εις εστι· το δε εν τουτο φως και ζωη εστι. Καθαπερ δε το ηµετερον στοµα ει µη ανοιξοµεν. αυτο δη το Αγιον Πνευµα αυτου. η των ακαταληπτων πραγµατων εν ακαταληψια καταληψις. αλλα την λυσιν τουτου (156) ακηκοως µαθε ειναι πιστος και µη απιστος ης. τοις αξιοις εκφαντικωτερον τε και τρανοτερον αποκαλυπτοµεναι. ακηκοεν. Εχει δε ουτως. ουτε µη αποκαλυπτεται τη οπτικη και ακουστικη αισθησει ηµων. ειτ᾿ ουν αθεατοι θεωριαι της υπερφωτου και υπεραγνωστου του Υιου και Λογου του Θεου δοξης τε και θεοτητος· αιτινες. γνωσθηναι η ακουσθηναι ου δυναται. ουτως ουδε το στοµα του Θεου. ωσπερ και ηλιος ηλιων και Θεος θεων και ηµερα καλειται ανεσπερος· και παν οτιουν αν ειποις απο των ορωµενων καλον. ως και το αδυνατον ψευσασθαι Θεον. αλλ᾿ ο εξ αυτου ελλαµποµενος νους ηµων. δεικνυνται αι των αφθεγκτων ρηµατων ανηκοοι ακοαι. ουρανος ουρανων. ουδε βουλεται. ουτως ουδε ο Υιος του Θεου και Λογος.

ει και πενταχως διαµεριζεται ταις φυσικαις αναγκαις του σωµατος. προαιρειται. νοει. ως φυσικως αυτων συνεποµενη (157) και αχωριστως µια ουσα. Ουτω τοιγαρουν τετιµηται και αυτος ο κατ᾿ εικονα Θεου και οµοιωσιν κτισθεις ανθρωπος. εν τω αυτω βλεπον και ακουον αµα και οσφραινοµενον. Ψυχη. ου θελει. βλεπουσα ουκ αυτη. βουλευεται. ενθυµειται. ωσπερ ειρηται. Τουτο δε το εν αισθανεται. επινοει. αλλ᾿ εν µενον αναλλοιωτως και το αυτο παναγαθον εστι και υπερ παν αγαθον. επιγινωσκον. Προσεχε ακριβως των λεγοµενων την δυναµιν. Αλλα τουτων απαντων η αισθησις εκτος γενοµενη και ολη καθολου συναπαχθεισα τω νω. νους και λογος εν. ητις και αναλλοιωτως αλλοιουµενη την ενεργειαν δεικνυσι. Ψυχη λογικη και αθανατος µια· η ουν µια αυτη πασα αισθησις εστιν. Εν δε τοις πνευµατικοις ουκετι θυρισιν αισθησεως διαιρεισθαι καταναγκαζεται. λογιζεται – λογικον γαρ -. Θεος ο των ολων δηµιουργος εις· το ουν εν τουτο παν αγαθον εστιν. εν εαυτη δηλαδη πασας ει τινες εισιν . ουδε οσφρησιν εκκαθαραι εις το οξεως οσφραινεσθαι· ουδε δειται χειλεων η γλωττης προς την του γλυκεος η πικρου γευσιν οµου και διακρισιν. Και σκοπει µοι εντευθεν την ακριβη του λογου εξετασιν. µιαν αισθησιν εχων εν µια ψυχη και νοΐ και λογω. το εν τουτο ζων εστιν. αλλ᾿ ασυγκριτως και αρρητως υπερ απαντα τα ορωµενα· ουδε καθ᾿ εν τουτων ως ταυτα και το εν εκεινο κεχωρισµενως ευρισκεται. επιθυµει. θελει. αγαπα. ιν᾿ εντευθεν ισχυσης µαθειν τι τα αρρητα ρηµατα και πως ο Παυλος ταυτα ακηκοεν α και απεκαλυφθη αυτω και α εν θειω Πνευµατι αυτος εθεασατο. ουδε τα ωτα λογον εισδεξασθαι. ως ουσας εν η και πλειστας. ουδε χειρων του επαφασθαι και ειδεναι δι᾿ αυτων το τραχυ τε και λειον και οµαλον. ουτω δε και ακουουσα και οσφραινοµενη και γευοµενη και τη αφη διακρινουσα. γευοµενον τε και επαφωµενον. εισιν εν µια τη ουσια και φυσει. ειπειν ακριβεστερον. αλλα δι᾿ αυτης η ψυχη. µισει· και ινα µη τον λογον µηκυνωµεν. ου προαιρειται. ως ειρηται.ορωµενα δε τοιουτον κακεινο εστιν. γινωσκον. γνωριζον τε αυ και λαλουν. ουκετι ζητει ανοιγηναι τους οφθαλµους του ιδειν η τι των οντων θεασασθαι. τας πεντε εχει αισθησεις εν εαυτη. προς µεν τα σωµατικα δια των πεντε διαιρουµενη αδιαιρετως αισθησεων.

Ουχι γαρ . οιονει την περι αυτου διδασκαλιαν ην εκειθεν εµαθεν ιδιοποιησαµενος. ει µη οτι δια της του Πνευµατος ελλαµψεως ητοι αποκαλυψεως τον Κυριον ηµων παντως και Υιον του Θεου επιγνους και δια της εξ αυτου υπηχησεως αυθις τα περι της οικονοµιας αυτου εκδιδαχθεις. Κυριε. γνωριζεται· λαλει και λαλειται. Μη ο µη βλεπων τον επιγειον βασιλεα δυναται λεγειν προς αυτον· “Ω βασιλευ. Και πως λεγει· “Κυριε. παν αγαθον ταυτη αποκαλυπτεται και δια πασων των ταυτης αισθησεων οµου εν τω αυτω οραται τουτο αυτη. ως ουδε ορα. Ουδαµως. Οταν ουν ο εις Θεος του παντος τη µια και λογικη ψυχη δι᾿ αποκαλυψεως οφθησεται. ην περι της ενανθρωπησεως και επι της γης επιφανειας αυτου ηκουσε. και γλυκαινει το γευστικον και το οσφραντικον ευωδιαζει. διαφοραν εν τουτοις ουδεµιαν επιστανται. εισακηκοα την ακοην σου και εφοβηθην. Ο γαρ παρα του Θεου γινωσκοµενος οιδεν οτι γινωσκεται και ο τον Θεον ορων οιδεν οτι ορα τουτον ο Θεος· ο δε γε µη ορων τον Θεον ουκ οιδεν οτι ορα αυτον ο Θεος. Τις γαρ ον ου βλεπει ως βλεπων τουτω προσοµιλει. ορωντος αυτον και λαλουντος εχει δυναµιν. Ωστε ακοην την εν τη θεωρια της δοξης του Πνευµατος εγγινοµενην οµου διδασκαλιαν και γνωσιν λεγει. βλεπεται και ακουεται.εχουσα. ακηκοα την ακοην σου. ως οταν ο Αββακουµ λεγη· “Κυριε. ψηλαφαται. Εκεινος αυτον προφητευων εκηρυττε. Και γαρ και αυτο τουτο το ειπειν· “Κυριε”. ει και παντα βλεπει και ουδεν αυτον λεληθεν. περιχαρως ελεγεν· “Εν µεσω δυο ζωων γνωσθηση· εν τω εγγιζειν τα ετη επιγνωσθηση· εν τω παρειναι τον καιρον αναδειχθηση”. ως ορων αυτον. γινωσκει.” Τι δε και τω διττω της ακοης δηλωσαι βουλεται. κατενοησα τα εργα σου και εξεστην”. ∆ια πασων ουν των αισθησεων εν τω αυτω αµα οι καταξιωθεντες ιδειν το παν αγαθον και υπερ παν αγαθον ως δια µιας αισθησεως των πολλων το εν ον και πολλα. αλλα την θεωριαν γνωσιν και την γνωσιν παλιν θεωριαν καλουσι. ηκουσα τα δεδογµενα τη βασιλεια σου”. προς τον Κυριον. επιγινωσκεται και οτι γινωσκει νοειται. την ακοην ορασιν και την ορασιν ακοην. τα διαφορα οµου αγαθα ως εν εν διαφοροις αισθησεσι της (158) µιας επιγνοντες και καθ᾿ εκαστην επιγινωσκοντες. Παρα τινος γαρ αλλου ακηκοεν. καθα και εωρατο.

και επιγνωσθηση και αναδειχθηση. οιον εστι και οια ειπειν ποτε δυναται” δια τουτο και γλωσση ταυτα λαλησαι αδυνατον ειναι προσεθηκεν. ειτε εκτος του σωµατος. δεσποτα. εν τη ορασει ακουοντες και εν τη ακοη ορωντες. καθως ταυτα ορα και ακουει. α δια πολλων λογων ειπειν ηµεις και παραστησαι ουκ εξισχυοµεν. ακουσαι ειπεν. Τοιγαρουν και δια µεν της αρπαγης την θεωριαν πρωτον αδηλωσε. ως την αυτου βουλην µετα πληροφοριας πασης δηλονοτι µαθων και οιονει πως λεγων αυτω· “Τα και τα ποιησεις. Πλειον δε τουτου και παντα τα προφητικα αινιττονται ρηµατα. ει µη καθως ειποµεν. ∆ιο και ελεγεν· “Εν δε τη υπερβολη των αποκαλυψεων. εν τη θεωρια µανθανοντες και εν τη αποκαλυψει παλιν ακουοντες. ει µη ως ανωτερω λεπτοµερως εδηλωσαµεν και αυτη του του πραγµατος η αληθεια εχει. ως γνωσιν εµποιουντα και τον ορωντα διδασκοντα και δηλουντα τα πασιν απορρητα τε και ακαταληπτα. Ουτω τοινυν η θεια Γραφη και την θεωριαν του Θεου ακοην και την ακοην αντι θεωριας συνηθως τιθησιν. ως εν ουσης της τε ακουστικης και θεωρητικης δηλονοτι αισθησεως επι των πνευµατικων. πως µετα ταυτα αποκαλυψεις ειπεν α ηκουσεν. τας ανεκλαλητους θεωριας και ελλαµψεις και τας υπερ το µετρον της ανθρωπινης φυσεως και δυναµεως διδασκαλιας και αποκαλυψεις. εν τω αυτω οµου απαντα υµεις διδαχθησεσθε. ηρπαγην”.ακουσαι µονον λεγει την ακοην αυτου. Ο προτερον ειπων· “Ειτε εν σωµατι ουκ οιδα. ρηµατα εικοτως εκαλεσε και ακουσαι ταυτα ειπε και γραφη παραδεδωκε. Εστι δε τις και αλλη εν τοις υπερ . Οθεν ουδε εν των βλεποµενων η ακουοµενων. Ουτω γαρ και ο ∆αβιδ αποκαλυφθηναι τους οφθαλµους ευχεται εις το κατανοησαι τα θαυµασια του Θεου εκ του νοµου αυτου. τα δε εντος της θεωριας και τα εκφαντικωτερα της τρανοτερον εξαστραπτουσης δοξης τε και θεοτητος. αλλα και οτι γνωσθηση φησι. Ει ουν ηκουσε προτερον. καθα τη βασιλεια σου. ινα µη επαιρωµαι. δεδοκται”. Αλλα σπουδασωµεν εαυτους εκκαθαραι δια µετανοιας και ταπεινωσεως και τας αισθησεις πασας ως µιαν τω αγαθω και υπεραγαθω ενωσαι Θεω· και τοτε ταυτα παντα. (159) Ουτω και Παυλος ο θειος. πως υστερον φησιν οτι “ηκουσα”. εδοθη µοι σκολοψ τη σαρκι”.

(160) Ποια δε αυτη. της θεοτητος αυγαι τε και ελλαµψεις. τοτε δε επιγνωσοµαι καθο και επεγνωσθην”. αλλα διηγησεως ρηµατα λεγεται. Ουτω παντα ηµιν ο . ατινα εξειπειν ηµεις ου δυναµεθα. ως το “Τα ρηµατα µου ενωτισαι Κυριε· συνες της κραυγης µου· προσχες τη φωνη της δεησεως µου. τα αποκειµενα τοις αγωνιζοµενοις δικαιοις ιδων αγαθα και γνους και µαθων ακριβως οτι µετα την δευτεραν του Κυριου παρουσιαν και την εκ νεκρων εξαναστασιν ταυτα ληψονται οι τον Θεον εξ ολης ηγαπηκοτες ψυχης. εαν φανερωθη. (161) ουτωσι λεγων· “Αδελφοι. η αποκαλυπτοµεναι µαλλον ηµιν. µελλουσαν δε µετα ταυτα. αλλα δια το µηπω εν ταις ηµεραις εκεινων γενεσθαι αυτην. “Ηκουσα. ει και ωρατο παρ᾿ αυτων και ακριβως εγινωσκετο. Ορας πως εν και το αυτο εστιν εν τοις πνευµατικοις η τε γνωσις και οµοιοτης. ουτω και ο Παυλος. Τινα δε τροπον ρηµατα. Η επαγγελια των µελλοντων διδοσθαι αγαθων. Ο δε γε Ιωαννης ο ηγαπηµενος Χριστου µαθητης µικρον τι κατα την δοθεισαν αυτω χαριν ειπε και παρεδηλωσεν εξ ων ο Παυλος ακοεν. η θεωρια και η επιγνωσις. επειδη τα αγαθα εκεινα ρηµατα τινα ξενα επ᾿ αληθειας εισι και λογοι δι᾿ ων πασα λογικη φυσις εντρυφα την οντως ακενωτον και αειζωον τρυφην και ζωουται θειως και επευφραινεται. εαν φανερωθη. Ει γαρ Θεος ο Λογος του Θεου και Πατρος. αλλ᾿ ουπω εφανερωθη τι εσοµεθα· οιδαµεν δε οτι. ως εν ταξει επαγγελιας και υποσχεσεως ταυτα θεις. Εκεινος ειπεν οτι “Ηκουσα αρρητα ρηµατα α ουκ εξον ανθρωπω λαλησαι”. Ωσπερ γαρ η πρωτη παρουσια του Κυριου δια των προφητων καταγγελλοµενη. αρρητα ρηµατα α ουκ εξον ανθρωπω λαλησαι”. δικαιως αν αι του Θεου Λογου ελλαµψεις κληθησονται ρηµατα· ο γαρ λογος εις µηκος διεκχυνθεις διηγησεως ουκετι λογος.λιαν πνευµατικοις ακοη. ουτος δε οτι “Οιδαµεν. νυν τεκνα Θεου εσµεν. Τουτο δε και αυτος ο Παυλος φησι· “Νυν µεν γινωσκω εκ µερους. Λογος τοιγαρουν ο Θεος. ρηµατα δε αυτου αι δικην εξ αστραπης τινος εκπηδωσαι τε και τρανοτερον εκφεροµεναι. φησιν. οµοιοι αυτω εσοµεθα”. εξεβοησεν. οµοιοι αυτω εσοµεθα” και οψοµεθα αυτον τελεωτερον. τα περι αυτης αποκαλυπτοµενα αυτοις και δεικνυµενα ελεγον ακουειν εκεινοι δια το µετα ταυτα εις εργον µελλειν αυτα εξενεχθησεσθαι.

αλλος αλλο τι δεικνυµενος ειναι και διαιρων εαυτον κατ᾿ αξιαν εκαστω. αλλ᾿ εσεται τα παντα τοις πασι και παν αγαθον εν απασιν αγαθοις. ευθυς η του καλου στερησις τη λυπη τοπον δωσει και εντος εισελευσεται αυτη της ανεκλαλητου των ευφραινοµενων χαρας· και ουτω φανησεται το λεγον λογιον ενθα· “Απεδρα οδυνη. ελλαµψις. σοφια. Ει µη προς τοις ειρηµενοις στολη και στεφος και υποδηµα. καθα τις εστιν αξιος· ο αυτος και ενδυµα πασιν εσται. ηδυτητος τε και ποσεως ο αυτος. Ει γαρ µη παντα ηµιν ο Χριστος οµου γενηται. οιον απ᾿ εντευθεν ηδη τουτον εκαστον δια σπουδης επενδυσεται. ως µηδενος εν τω µυστικω γαµω εισερχοµενου µη τον απροσιτον τουτον φορουντος χιτωνα· ει δε τις και παρενειρας εαυτον τοις αλλοις λαθων εισελθη. επι τας απαντων των αγιων επικειµενος κεφαλας αναλλοιωτως. οπερ αδυνατον. επιγνωσις. διδωσιν απολαυειν των αυτου αγαθων και κατα την παρουσαν ζωην εκ µερους και νοειν και ακουειν εν µυστηριω τα αποκεκρυµµενα τοις πολλοις αρρητα ρηµατα. ως ων παν ειδος τροφης. οµοιοτης. φως. υπερπερισσευον αει και υπερεµπιπλων τας αισθησεις (162) απασας των εν τοις γαµοις ανακεκλιµενων του βασιλεως Χριστου. ως αν µη τις εξ αυτων ως παρεωραθεις λυπηθη. αυτος εκεινος ο εις εσθιοµενος και πινοµενος.Χριστος γινοµενος. τροφη. εν πασι γενηται τοις δικαιοις και αγαπωσιν αυτον. και ει τι ουν ετερον προς τρυφην η δοξαν και τερπνοτητα επιτηδειον. αναπαυσις και θεωριας καλλος αµηχανον. τραπεζα. λυπη και στεναγµος” διαψευδοµενον. αλλ᾿ εν µονον εν ενι των αυλιζοµενων εκεισε εκλειψειε ποτε. ουκ εσται. καθαπερ ειρηται. αλλα παλιν ωσαυτως εξεωθησεται. ατρεπτως. τοις αγαπωσιν αυτον. Ο αυτος και στεφανος εσται. Ενθεν τοι και βλεποµενος παρα παντων και πασας βλεπων αυτος τας αναριθµητους µυριαδας και το εαυτου οµµα εχων αει ατενιζον και αµετακινητως ισταµενον. εκαστος αυτων δοκει βλεπεσθαι παρ᾿ αυτου και της εκεινου απολαυειν οµιλιας και κατασπαζεσθαι υπ᾿ αυτου. Βουλοµενος γαρ δειξαι ηµιν ο ∆εσποτης οτι ουδεις εκει µελανηφορων εισελευσεται. χαρα και γλυκυτης. Αλλ᾿ ουκ εσται τουτο. λογος. θεωρια. δια της παραβολης εδηλωσε τουτο . γνωσις. ποσις. κλινη. ελλιπης λοιπον εσται ποτε η των ουρανων βασιλεια και η εν τη βασιλεια τρυφη.

αλλ᾿ ως εν τω Αγιω Πνευµατι βλεποµενου και ορωµενου του Υιου του Θεου και µηδεποτε η του Υιου διχα του Πνευµατος. απαγε.” Μη δη τουτο ειπης. Ει τοινυν αγνοεις ταυτα. Ακουσον αυτου λεγοντος του θειου Παυλου· “Ος ων απαυγασµα της δοξης και χαρακτηρ της υποστασεως” και εικων απαραλλακτος του Θεου και Πατρος. ως λαθοντος δε αυτου τον αλαθητον. Ουχ. και παλιν· “Αυτο το Πνευµα εντυγχανει υπερ ηµων στεναγµοις αλαλητοις” κραζον “Αββα. αποκαλυπτοµενου τινι. ουτως τον λογον υπεφηνε. και οιος ο επουρανιος τοιουτοι και οι επουρανιοι”. ουχ ως Υιου οντος του Πνευµατος. µη εχων ενδυµα γαµου. η του Πνευµατος διχα του Υιου. µη φορων το της θεοτητος µου ιµατιον”. Επειδη “οιος ο χοϊκος” φησι “τοιουτοι και οι χοϊκοι. Μηδε παλιν ειπης· “Επειδη. ο εωρακως το Πνευµα το Αγιον εωρακε τον Υιον· φησι γαρ ο Αποστολος· “Το Πνευµα ο Κυριος εστι”.” Ειτα· “∆ησαντες αυτου χειρας και ποδας. τουτο ουτως ειρηκεναι λογιζοµαι. Τουτο δε και Παυλος διδαχθεις παρα του εν αυτω λαλουντος Χριστου ελεγεν· “Και καθως εφορεσαµεν την εικονα του χοϊκου.ειπων· “Εταιρε. εις την βασιλειαν αυτου ουκ εισερχεται. Μη βουλοµενος γαρ εκφαντικωτερον τοτε ειπειν οτι· “Ουδεις εκει εισελευσεται. αγαπητε. εκβαλλετε αυτον εις το σκοτος το εξωτερον”. (163) Τινος χαριν. µη δη λογισεσαι· αλλ᾿ ει . ο πατηρ”. τι µοι το οφελος καν ποσως αγωνιζεσθαι η και των παροντων υστερεισθαι της απολαυσεως. εικων δε του Υιου το Πνευµα το Αγιον· ο εωρακως ουν τον Υιον εωρακε τον Πατερα. φορεσοµεν και την εικονα του επουρανιου”. ο πατηρ”. Τις ουν εστιν η εικων του επουρανιου. αλλ᾿ οτι ουπω καιρος ην αποκαλυψαι τα τοιαυτα µυστηρια. πως εισηλθες ωδε. Τοιγαρουν εικων του Πατρος ο Υιος. µη εις απογνωσιν εµβαλης σεαυτον λεγων· “Εγω ταυτα ουτε οιδα ουτε µαθειν δυναµαι· ουτε µην εις το υψος της γνωσεως ταυτης και θεωριας και καθαροτητος φθασαι και ανελθειν ισχυσω ποτε”. Καλως ουν ειπεν οτι το Πνευµα ο Κυριος εστιν εν τω κραζειν “Αββα. εαν µη τις τοιουτος γενηται και τον Χριστον απ᾿ εντευθεν ηδη ως Θεον επενδυσηται και αυτον εκεινον ολον θεασηται και ενοικον εαυτου τουτον κτησηται. ο πατηρ”. αλλ᾿ εν αυτω τω Πνευµατι τον Υιον και δια του Πνευµατος κραζοντα αυτον “Αββα.

Οιδα οτι παντως επιποθεις ακουσαι α ουδε αυτος ο ιδων ειπεν η διηρµηνευσεν. και ευρησεις παντα ανελλιπως καθως γεγραπται. Οπου ο ληστης µετα του Χριστου συνεισηλθε και νυν εκει εστιν. ει πιστευσεις βεβαιως. και οτι δια τουτο η πασα οικονοµια και συγκαταβασις του Υιου του Θεου εγενετο. Ποια δε ταυτα. της (164) χαριτος του παναγιου Πνευµατος συνεργουσης. ακολουθει ταις θειαις Γραφαις και οσα σοι λεγουσι ποιησον.βουλει. Ινα µη παρα των ακουοντων. Και γαρ. Ποιον τουτον. Αλλ᾿ ακουε αδιστακτως των λογων ηµων. ει µη πιστευσεις ταυτα ουτως αληθως γινεσθαι. µαλλον δε των λογων αυτου του Θεου. ως ειρηται. ο Λογος ουτος κρινει σε εν τη ηµερα της κρισεως. φησι. οτι και ακουσας ηπιστησας. ως οιµαι. και ληψεσθε· αιτειτε και δοθησεται υµιν”. “Α οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη” τα αγαθα “α ητοιµασεν ο Θεος τοις αγαπωσιν αυτον “. Πιστευσον ουν εν πρωτοις εξ ολης ψυχης οτι ουτως ταυτα παντα α ειποµεν κατα τας θειας και θεοπνευστους Γραφας αληθη εισι και ουτως οφειλει γενεσθαι πας ο πιστευων εις τον Υιον του Θεου. ουδε ληψη· “Ζητειτε γαρ. Πιστευων δε. ακουσον µου της συµβουλης και αναγγελω σοι την οδον της σωτηριας. ει τα λεγοµενα σοι (165) αθετησεις και παρακουσεις των λογων µου. στηθι µεχρι τουτου· συµφερει σοι γαρ και µη προσβης τω της διανοιας οφθαλµω ολως τοις εµπροσθεν. ως ειρηται. . Ει τοινυν µελλεις και συ απιστειν τοις ρηθησοµενοις. απιστηθη. το κωλυον ουδεν. των του Θεου· και µανθανε αυτοθεν του ζητουµενου την λυσιν παρα των ταυτην εν σοφια διατρανουντων σοι. αλλα και ακουσεις αρρητα ρηµατα. επειδη εδωκεν ηµιν εξουσιαν υιους γενεσθαι Θεου. θεαση αναµφιβολως ως ο Παυλος και συ· ου µονον δε. µαλλον δε και πολλω πλειονα των εν ταις θειαις Γραφαις. προαρπαγεις δηλονοτι εις τον παραδεισον. Βουλει δε και αλλως ειπω σοι τινα εισι τα αγαθα α οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη. Ταυτα. και εαν θελησωµεν. επειδη και ηµεις και οι λογοι ηµων αυτου εισιν. Τι τουτο. µαλλον δε. ινα δια της προς αυτον πιστεως και της τηρησεως των αυτου εντολων µετοχους αυτου της θεοτητος και της βασιλειας ηµας απεργασηται. παντως ουδε ζητησεις· ει δε µη ζητησεις. επειδη.

παντοτε δος ηµιν τον αρτον τουτον. αλλ᾿ ο πατηρ µου διδωσιν υµιν τον αρτον εκ του ουρανου τον αληθινον. Πως ουν λεγει ουτος οτι εκ του ουρανου καταβεβηκα. Πως ουτος λεγει οτι τα αγαθα εκεινα α οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη ταυτα εισιν. αλλ᾿ εµπροσθεν σου και προ των οφθαλµων σου εισι. Εγογγυζον ουν οι Ιουδαιοι περι αυτου. Μη δη ουν οµοιωθης τοις Ιουδαιοις και συ. καν πασαν διαδραµης την κτισιν. γενου τη εργασια των του Θεου εντολων αγιος και ουτω µεταλαβε των αγιων· και γνωσεις τηνικαυτα των λεγοµενων σοι την δυναµιν ακριβως. Ειπεν ουν αυτοις ο Ιησους· Εγω ειµι ο αρτος της ζωης· (166) ο ερχοµενος προς µε ου µη πειναση και ο πιστευων εις εµε ου µη διψηση πωποτε. ου τοπω περιοριζονται. εαν µη ο Πατηρ ο πεµψας µε . Ουδεις δυναται ελθειν προς µε. ουτω λεγοντος προς τους Ιουδαιους και τους ιδιους αυτου µαθητας· “Αµην αµην λεγων υµιν· ου Μωσης δεδωκεν υµιν τον αρτον εκ του ουρανου. αγαθα α οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη.” Αλλα ακουε του Κυριου προς τους ταυτα ειποντας τι ανταποκριθεις εφη· “Μη γογγυζετε µετ᾿ αλληλων. ουκ εν εσχατια γης η θαλασσης κατεχονται. αυτο το σωµα και αιµα του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου α καθ᾿ εκαστην ορωµεν και εσθιοµεν και πινοµεν. ταυτα οµολογουµενως τα αγαθα εκεινα εισι· εκτος δε τουτων ουδαµου των ρηθεντων ουδε εν ευρειν εξισχυσεις. Ποια δη ταυτα. ου βαθει που κρυπτονται. α ητοιµασεν ο Θεος τοις αγαπωσιν αυτον. φηµι.Τα εν τω παραδεισω λαληθεντα τω Παυλω αρρητα ρηµατα.”. Ειπον ουν προς αυτον· Κυριε. γογγυζων και λεγων· “Ουχι ο αρτος ουτος εστιν εν τω δισκω και ο οινος εν τω ποτηριω ον ηµεις καθ᾿ εκαστην ορωµεν και εσθιοµεν αµα και πινοµεν. Αλλα γαρ προς την περισσοτεραν πιστωσιν ακουσον και αυτου εκεινου του Κυριου των λογων. και ελεγον· Ουχ ουτος εστιν ο υιος Ιωσηφ ου ηµεις οιδαµεν τον πατερα και την µητερα. οτι ειπεν· Εγω ειµι ο αρτος ο καταβας εκ του ουρανου. Μετα των αποκειµενων εν τοις ουρανοις αγαθων. Ει βουλει δε γνωναι ως αληθη τα λεγοµενα. ουχ υψει περιεχονται. Ο γαρ αρτος του Θεου εστιν ο καταβαινων εκ του ουρανου και διδους τω κοσµω ζωην. αυτα δη τα αιωνια.

ακουσον των εξης· “Ο τρωγων µου την σαρκα και πινων µου το αιµα εν εµοι µενει καγω εν αυτω. ουτος εωρακε τον Πατερα”. εαν µη ο Πατηρ µου ελκυση αυτον”. Εγω ειµι ο αρτος της ζωης. Οιον· “Τι απιστειτε. ουκ εχετε ζωην εν εαυτοις. εαν µη φαγητε την σαρκα του Υιου του ανθρωπου και πιητε αυτου το αιµα. ελκυσας δια της αγαπης δηλονοτι του αποκαλυφθεντος αυτοις. ζησεται εις τον αιωνα· και ο αρτος δε ον εγω δωσω η σαρξ µου εστιν ην εγω δωσω υπερ της του κοσµου ζωης. Καθως απεστειλε µε ο ζων Πατηρ καγω ζω . Οι πατερες υµων το µαννα εφαγον εν τη ερηµω και απεθανον· (167) ουτος δε εστιν ο αρτος ο εκ του ουρανου καταβαινων. ου βιαν τινα εδηλωσεν. γεγραµµενον εν τοις προφηταις· Και εσονται παντες διδακτοι Θεου”. Ο τρωγων µου την σαρκα και πινων µου το αιµα εχει ζωην αιωνιον. αλλ᾿ ως των την ζωην εχοντων ανισταµενων υπο της ζωης εις αιωνιαν ζωην. και αµφιβαλλετε περι τουτου· Ουδεις δυναται επιγνωναι µου την θεοτητα. ουχ ως τον Πατερα θεασαµενος· µονος γαρ “ο ων παρα του Θεου. φησι. Ελκυσµον δε ειπων. ινα τις εξ αυτου φαγη και µη αποθανη. Εµαχοντο ουν οι Ιουδαιοι προς αλληλους λεγοντες· Πως δυναται ουτος δουναι ηµιν την σαρκα αυτου φαγειν. εκεινους λεγει αναστησαι εν τη εσχατη ηµερα ο Κυριος. Τουτο δε σαφεστερον και το επαγοµενον δηλοι. φησι.ελκυση αυτον· καγω αναστησω αυτον εν τη εσχατη ηµερα”. Εγω ειµι ο αρτος ο ζων ο εκ του ουρανου καταβας· εαν τις φαγη εκ τουτου του αρτου. “Εστι γαρ. Και παλιν· “Αµην αµην λεγω υµιν· ο πιστευων εις εµε εχει ζωην αιωνιον. Ηκουσας πως η κοινωνια των θειων και αχραντων µυστηριων ζωη αιωνιος εστι και οτι τους την ζωην την αιωνιον εχοντας. Ο ουν διδαχθεις παρα του Θεου δυναται πιστευσαι εις τον Υιον του Θεου και µαθων παρα του Πατρος ερχεται προς µε. ουχ ως των αλλων παντως εγκαταλιµπανοµενων εν τοις µνηµασιν. των δε λοιπων ανισταµενων εις αιωνιον κολασεως θανατον. καγω αναστησω αυτον εν τη εσχατη ηµερα· η γαρ σαρξ µου αληθης εστι βρωσις και το αιµα µου αληθης εστι ποσις”. αλλ᾿ οτι µαλλον εκαλεσε δια της αποκαλυψεως ους προεγνω και ους προωρισεν. Ειπεν ουν αυτοις ο Ιησους· Αµην αµην λεγω υµιν. τουτο γαρ εστι το ελθειν προς µε. Και οτι τουτο εστιν αληθες.

του Κυριου . ωφελων ουδεν. Ο καταβαινων. Αλλα τι. Ορας τι φησι. ως αυτον εκεινον ολον τον Χριστον δεχοµενος. αρτον φαγης ου τον ουρανιον. Παλιν. Τοινυν. Τινας αρα ουκ ωφελει. την ολιγην µεριδα θεοποιηθεισαν. Ινα µηδεν σωµατικον υποπτευσης µητε τι γηϊνον εννοησης. εδηλωσεν οτι ψευδης ο απο της γης. Ινα δε µη νοµιζωµεν οτι το παν του αρτου του ορωµενου εστι. Ειπων τον εκ του ουρανου αληθινον. ελεγεν· “Εγω ειµι ο αρτος της ζωης”. τον αληθινον”. εναποµενων τη απιστια και τω ορωµενω µονω αρτω δια πασων των αισθησεων. Τι τουτο. φησι. αλλα και αυτον τον µικρον αρτον. Ετι δε απο των ορωµενων αφιστων ηµων την διανοιαν. του Θεου εστιν ο καταβαινων εκ του ουρανου και διδους τω κοσµω ζωην”. µαλλον δε δι᾿ αυτων αναγων ηµας επι την αορατον δοξαν της ενυποστατου αυτου θεοτητος. (169) ζωην πως ελπιζεις λαβειν εξ αυτου και εχειν ευαισθητως εν εαυτω. και στερηθης της ζωης. Πως την προς αυτον ηµων ενοτητα ο Υιος του Θεου δια της κοινωνιας τοιαυτην γενεσθαι διαρρηδην βοα οιαν εκεινος εχει την προς τον Πατερα ενοτητα και ζωην. καθως αυτος φησιν ο Χριστος· “Το πνευµα εστι το ζωοποιουν. Ωσπερ γαρ εκεινος φυσικως τω ιδιω Θεω και Πατρι ηνωται. ουτω και ηµας κατα χαριν λεγει δια του φαγειν την σαρκα αυτου και πιειν αυτου το αιµα ενωθηναι αυτω και ζησαι εν αυτω. και ο τρωγων µε κακεινος ζησεται δι᾿ εµε”. ος εστι Θεος αληθης και αρτος και ποµα ζωης αθανατου. Και ινα τουτο ποιηση σαφεστερον· Ο γαρ αρτος. και παλιν· “Ο Πατηρ µου διδωσιν υµιν τον αρτον ουχι εκ της γης. αλλα τον επιγειον µονον. αει δηλονοτι και παντοτε επι τους αξιους καταβαινων και νυν καθ᾿ ωραν παραγινοµενος. η σαρξ ουκ ωφελει ουδεν”. ζωην ο διδους. Τους ανθρωπον ψιλον ειναι τουτον φησι φασκοντας και ου Θεον. Και ουκ ειπεν ο καταβας· τουτο γαρ το απαξ δηλοι κατελθειν. ει και συ αυτος ο πιστος αρτου µονου και ου σωµατος τεθεωµενου. φησι. τουτου ενεκεν πολλαχως ειρηκεν· (168) “Εγω ειµι ο αρτος ο εκ του ουρανου καταβαινων”. τοις νοεροις ορας οµµασι και γενοµενην ολην οµοιαν τω εκ του ουρανου καταβαινοντος αρτω. και παλιν.δια τον Πατερα. ο καταβαινων. ως αν µη. αλλ᾿ εκ του ουρανου. ως τον ουρανιον αρτον πνευµατικως µη φαγων. µεταλαµβανεις. φησιν.

Μη ο Θεος ψευστης εστιν. ελευθεροι. Μη βραδυνη του επισκεψασθαι παντα τα εθνη. Η ψευστης µεν ουκ εστιν. . Μη ισχυσει τις κρυβηναι εξ οφθαλµων αυτου. οσοι των µυστηριων την ειρηµενην και λαλουµενην επιστασθε δυναµιν. ο επιφανεις και αποκαλυφθηναι και οραθηναι καταξιωσας ηµιν”. οσοι τον ουρανιον αρτον εφαγετε. Ειπωµεν δε και προς παντας ηµων κοινως τους αδελφους. Αλλα δευτε τοιγαρουν οσοι πιστοι. Οι γαρ αναξιως τουτου µεταλαµβανοντες.λεγοντος· “Ο τρωγων τον εκ του ουρανου καταβαινοντα αρτον ζησεται εις τον αιωνα”. µη διακρινοντες το σωµα του Κυριου”. ος εν αυτω και συν αυτω ερχοµενος εις τον κοσµον οφθηναι µελλει παση σαρκι. ευχαριστηριον αινον τω φιλανθρωπω Θεω αναπεµψωµεν ουτω λεγοντες· “∆οξα σοι. πενητες. οσοι την εξ αυτου και δι᾿ αυτου και εν αυτω και συν αυτω αιωνιαν την ζωην εκτησασθε. ως φησιν ο Αποστολος. πασα ηλικια και γενος απαν. “κριµα εαυτοις εσθιουσι και πινουσι. και ου µη δυνηθη ποιησαι α επηγγειλατο. οταν ουρανοι ροιζηδον λυωνται και τα στοιχεια καυσουµενα απολουνται. ινα παντα τα ρηθεντα και τα διαµειναντα αρρητα κατιδοντες οµου και ακουσαντες. µη υπενεγκαι ισχυσει ανθρωπος την αποκαλυψιν της δοξης αυτου. καθα φησιν ο Αποστολος. Πως γαρ. µοναζοντες οµου και οι εν τω βιω τω κοσµικω. ακουσατε. νεοι και γεροντες. αδυνατος δε. και εν αυτη τη ζωη τη αληθινη εις τριτον ουρανον και ηµεις αρπαγωµεν εν Πνευµατι. µαλλον δε εις αυτον πνευµατικως της Αγιας Τριαδος τον ουρανον. πλουσιοι. δουλοι. ω αδελφοι. και παλιν· “Η σαρξ ουκ ωφελει ουδεν· το Πνευµα εστι το ζωοποιουν”. Ω πατερες. Οντως το Πνευµα εστιν η αληθης βρωσις και ποσις· το Πνευµα εστι το µεταποιουν τον αρτον εις σωµα του Κυριου· οντως το Πνευµα εστι το καθαιρον ηµας και αξιως ποιουν µεταλαµβανειν του σωµατος του Κυριου. ανθρωπος τοτε ηµεραν εισοδου υποµενει του απροσιτου Θεου και απροσιτω ενοικουντος φωτι. (170) Ουµενουν. Μεγας φοβος και τροµος οντως ληψεται τοτε τους αµαρτωλους και συγκρισις ουκ εσται της θλιψεως και οδυνης και τιµωριας αυτων. γευσαµενοι τε και οσφρανθεντες και ταις χερσι της ψυχης καλως ψηλαφισαντες.

ει µη υιοι. ο αρχων αρα πως. Αρχοντα δε η Γραφη τινα αρα καλει. αρχοµενοι και πτωχοι µαλλον γενεσθε. ουδεποτε αρχειν τινος . το Πνευµα το Αγιον· “Αποστρεψατε εκαστος υµων απο της οδου αυτου της πονηρας· µαθετε καλον ποιειν και ρυσασθε αδικουµενον· εκζητησατε τον Κυριον και ζησεται η ψυχη υµων· εκκλινατε απο κακου και ποιησατε αγαθον”. Οι βασιλεις την σωφροσυνην. Και τουτο δηλων ο Χριστος και Θεος ελεγε· “Πως δυνασθε υµεις πιστευσαι” εις εµε δηλονοτι “δοξαν παρα του µονου Θεου ου ζητουντες. σωθηναι ποτε δυνησεται. οµοιοι δηλονοτι οντες τω φυσει Θεω κατα την χαριν την δοθεισαν ηµιν ανωθεν. την αληθειαν και την ευσεβη πιστιν µαλλον η το διαδηµα και΄την αλουργιδα φορειν ποθησατε. ει µη φιλοι εστε Θεου. ει µη θεσει θεοι. την ελεηµοσυνην. αλλ᾿ ο θελων ειναι πρωτος εν υµων.Αλλ΄ οι ταυτα πιστευοντες και επιποθουντες σωθηναι. αλλ᾿ οποτε αποκαλυφθη. εστω παντως εσχατος και παντων δουλος και παντων διακονος”. Τον την εαυτου φησι ζητουντα τιµην. την δικαιοσυνην. των θρονων αποστητε και πορευθεντες πρωτον εαυτους απο των θειων Γραφων νουθετησατε· και απεικονισµα γεγονοτες Θεου. Ει δε ο Κυριος και Θεος ηµων ελθων επι της γης δι᾿ ηµας και διδους ηµιν τυπον και υπογραµµον σωτηριας ελεγεν· “Εγω ηλθον ουχ ινα ποιω το θεληµα το εµον. ταδε λεγει. οπου γε ουδε πιστος ειναι δυναται η χριστιανος τελειος ο τοιουτος. επειδη δυσκολως πλουσιος εις την βασιλειαν των ουρανων εισελευσεται· ει δε δυσκολως ο πλουσιος. αλλα το θεληµα του πεµψαντος µε πατρος”. Οι αρχοντες και οι πλουσιοι. ου τους φιλους ουδε τους αυτον αγαπησαντας αλλα τους µη ως φως ελθοντα δεξαµενους αυτον. τον δια της αρχης το ιδιον αυτου εκπληρουντα θεληµα.” Πας ουν ο την του Θεου δοξαν ζητων και το εκεινου θεληµα παντι τροπω και εν παντι πραγµατι σπουδαζων ποιειν. Και τι λεγω σωθηναι αυτον. τις αλλος των εις αυτον πιστευοντων. Οι πατριαρχαι. Ουδαµως· φησι γαρ ο Κυριος τοις εαυτου µαθηταις· (171) “Οι αρχοντες των εθνων κατεξουσιαζουσιν αυτων· ουχ ουτως δε εσται εν υµιν. ακουσατε. φρικτως τηνικαυτα των θειων προσψαυσατε· ει δ᾿ ουν. µη ποιων το εκεινου θεληµα αλλα το ιδιον εκπληρων. Οντως ουδεις ουδαµως. τοτε γνωσεσθε οτι ο Θεος ηµων πυρ καταναλισκον εστιν.

ως που ποτε ουσαν µακραν. Υµεις δε. Ουδαµως. τον επι παντων Θεον επι του νωτου των ψυχων αυτων εν τωδε τω κοσµω επιφεροµενοι. Ταυτην τοιγαρουν λεγει ζητειν την βασιλειαν υµας. (172) Αλλα γαρ επιστασθε αρα ποιαν λεγει ζητειν ηµας βασιλειαν. βασιλευει δε ουχ ηκιστα και εφ᾿ ενα εκαστον ηµων εν δικαιοσυνη και γνωσει και αληθεια. Ο Θεος. υπεικουσι προθυµως ταις αυτου νοµοθεσιαις και εντολαις. και ταυτα παντα προστεθησεται υµιν”. ος και αξει εν οις αν βουληται ηµας ευηνιους ευρων και εις το εκεινου θεληµα οια δη ιπποις χρησεται ηµων τοις θεληµασιν. Μαλλον δε τις . φησι. και ου χριστιανοι αληθεις. Ουτω και Χερουβιµ οι ανθρωποι γινονται. κτιστης ων και δηµιουργος των απαντων. οντως οκνω ειπειν οτι εθνικοι εισιν οι τοιουτοι. Ουτω δη βασιλευει Θεος εν οις ουδεποτε εβασιλευσε. “ζητειτε πρωτον την βασιλειαν του Θεου και την δικαιοσυνην αυτου. κατα την θειαν φωνην του Ιησου και Θεου· φησι γαρ· “Ταυτα δε τα εθνη του κοσµου επιζητει”. ταυτην λεγει ζητειν ηµας. Προσεχε ακριβως οποια τις εστιν η ζητεισθαι οφειλουσα παρ᾿ ηµων βασιλεια. οτι δι᾿ αυτου γενησονται και ει τι δ᾿αν µετα ταυτα γενησεσθαι µελλει. αλλ᾿ οσω πλειονων οικονοµιαν και φροντιδα εγχειρισθησεται. Οποιαν δε αρα ζητειν εγκελευεται. Τις ουν επι τοσουτον αφρων και αναισθητος ος προ του την δοξαν ταυτην και ιδειν και παθειν αρχης η δοξης η πλουτου επιθυµησει. Ως επι οχηµατος τινος εφ᾿ ηµας εποχουµενος και ως ηνιας τα θεληµατα κρατων εν τη χειρι αυτου των ηµετερων ψυχων. Την εν τω υψει των ουρανων. ινα καθως “εβασιλευσεν ο Θεος επι τα εθνη”. εν αισθησει γενοµενον. αλλ᾿ ολως αισθησιν της ανθρωπινης δοξης εσχηκοτες και ορεξιν πλουτου κτησαµενοι και τρυφης. Βασιλευσει δε πως.η ολως υπερεχειν µικρου η µεγαλου καθ᾿ εαυτον εννοησειεν. Οι δε µη τοιουτοι τη διαθεσει γενοµενοι. αει παντων επουρανιων βασιλευει και επιγειων και καταχθονιων· αλλα και των µηπω γεγονοτων ως ηδη γεγονοτων εν αυτω αυτος βασιλευει. ως γεγραπται. επειδη εξ εθνων εσµεν. βασιλευση και εφ᾿ ηµιν. καθαιροµενοις δια δακρυων και µετανοιας και τελειουµενοις δια σοφιας και γνωσεως της του Πνευµατος. τοσουτω µαλλον εαυτον εσχατωτερον και δουλον των πολλων εκεινων λαων εξει. την µελλουσαν µετα την αναστασιν εσεσθαι η.

ως αν εξεις Θεον νυν µεν συναναφεροντα σε διχα του σωµατος. µηδεις αφρονως αυτον απωσηται· µηδεις αξιω. (173) υποπτευσει. παθη ψυχης και σωµατος εξιωµενον. Αλλα δευτε παντες. δαιµονας απελευνοντα. ολον αυτον µεθ᾿ εαυτου λαβων.ουτως απονενοηµενος και αθλιος. Ταυτα παθειν σε δει και µαθειν. θανατον αφανιζοντα. ζωην ανεκφραστως βλυστανοντα και µετα την εκδηµιαν την εκ του σωµατος εις (174) ουρανους ουρανων αναβιβαζοντα ηµων εκαστον. αγαπητε. τον υπερανω πασης οντα αρχης και εξουσιας και παντος ονοµατος ονοµαζοµενου ελθειν εφ᾿ ηµας και εφ᾿ ενι εκαστω ηµων βασιλευσαι ποθησωµεν και ζητησωµεν. υστερον δε και το σωµα σου τουτο αναστησοντα και . Οντως ουκ εστι ταυτης ετερον ουδεν εφετωτερον τοις γε νουν εχουσι. ει οιον τε. λυπας και θλιψεις διωκοντα. ος µειζονα της του Θεου βασιλειας και δοξης αλλην ειναι δοξαν η βασιλειαν η πλουτον η τιµην η αρχην η τρυφην. του µεγαλου τουτου και ασπαστου δωρου αποστερησειεν εαυτον· µηδεις της αληθινης δοξης εκπτωτον εαυτον απεργασηται· µηδεις δια προσκαιρον πλουτον τον πλουτοδοτην Θεον και ποιητην του παντος καταλειψη· µηδεις δια γονεων και φιλων και συγγενων προσπαθειαν τον ∆εσποτην των αγγελων αρνησηται· µηδεις δι᾿ επιθυµιαν σαρκος του γλυκασµου της οντως ζωης αποστερηθησεται· µηδεις δια δοξαν ευµαραντον της αιωνιου δοξης και ατελευτητου αλλοτριος γενηται. Τοινυν και περιϊοντι τω Χριστω και βασιλευσαι ζητουντι επι παντας ηµας. αναλαµβανοµενον οθεν ουκ εχωρισθη. νοσους παραµυθουµενον. τους νυνι µη δεχοµενους αυτον µηδε θελοντας αυτον βασιλευειν επ᾿ αυτους· εν οικια τε συνεισερχοµενον ωσαυτως εξει αυτον και επι της κλινης συνανακειµενον και τω αστεκτω φωτι περιπλεκοµενον τε οµου και αρρητως κατασπαζοµενον. η τι των λεγοµενων αλλον και νοµιζοµενων καλων επι γης η εν ουρανω. ινα και εκεινα αντι ταυτης εκλεξηται. ως αν εκαστος ηµων. οτε δια τους απιστουντας ελευσεται. αχωριστον εξει εν ηµερα τε και νυκτι. εν αισθησει παση ψυχης. και εποχουµενον αυτον εκαστος επι των εαυτου ωµων επιφεροµενος. συναχθεντες επι το αυτο. λαµποντα τω απροσιτω φωτι ο κατεσθιειν µελλει τοτε τους υπεναντιους. χαραν και δακρυα υπερ µελι και κηριον γλυκυτερα καθ᾿ ωραν παρεχοντα.

τω περι αυτην εκκαιοµενοι ποθω. τιµη και προσκυνησις συν τω αναρχω αυτου Πατρι και τω παναγιω και αγαθω και ζωοποιω αυτου Πνευµατι νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων· αµην. αει σε βασταζων εις τον αερα και υπο σου αει βασταζοµενος. απηλλαγµενας εχειν πασης επιθυµιας πονηρας και εµπαθους λογισµου χρεωστει. ω πρεπει πασα ευχαριστια. Οσοι δε προσδεδενται µικρα ετι και τη τυχουση επιθυµια του κοσµου και των πραγµατων αυτου. δηλονοτι φιλουσιν αυτην και φιλουνται σφοδρως υπ᾿ αυτης· και τα περι της (176) ακορεστου διαλεγοµενοι. ειτ᾿ ουν αισθησεις. ος και βασιλευων εσεται επι σε εις τους απεραντους αιωνας. εις το της καθαροτητος αυτης υψος και εις τον ταυτης βυθον ουκ εξισχυσει τρανων αποβλεψαι η σαφως εξειπειν και αξιως κατανοησαι το πληθος και µεγεθος των ενεργειων και χαρισµατων αυτης. η παθει τινι σωµατικω τε και ψυχικω. Οσοι τοιγαρουν απαθειαν εχουσι. εκπεσειται και ων ισως εκ µερους ελαβεν εξ αυτης αγαθων. ινα µη. ελκοµενοι οια δουλοι και δελεαζοµενοι υπο της . µη δυναµενος διατρανωσαι τας ενεργειας αυτης ελευθερω τω λογω. Ει γαρ τεθολωµενω τω νω και ακαθαρτω τη καρδια των αυτης αρξεται θεωρηµατων και υποθεσεως. υπο των τοιουτων τινος τον νουν οχλουµενος. ο επι παντων Θεος.πνευµατικον σοι παρεχοντα. ΛΟΓΟΣ ∆΄. οια δη ως εξουθενων και ατιµαζων αυτην και ως την δοξαν αυτης αµαυρων· γεγραπται γαρ· “Παντι τω εχοντι δοθησεται και περισσευθησεται. απαθεστεροι ετι παρ᾿ αυτης γινονται. µακραν εισι και απεχουσι του λιµενος αυτης· οθεν και εαν περι απαθειας λεγειν απαρξωνται και προς το υψος αυτης τον νουν αραι επιχειρησωσιν. Περι απαθειας και των εν αυτη κατα προκοπην χαρισµατων και δωρεων· και τις η τελειωσις της κατα Χριστον πνευµατικης ηλικιας. ουτω και ο περι απαθειας λεγειν επιχειρων τας της ψυχης κορας. απο δε του µη εχοντος και ο δοκει εχειν αρθησεται απ᾿ αυτου”. (175) Ωσπερ ο τω λαµπροτατω ηλιω ενατενιζειν βουλοµενος καθαρους οφειλει τους του σωµατος οφθαλµους εχειν.

Αλλα µη γενοιτο ηµας. Τοινυν και σκοτους εκειθεν πληρουµενοι. τους ευτελεις και του λεγειν αναξιους. ∆ια τοι τουτο ουδε την εξ απιστιας και προληψεως και µακρας συνηθειας και αµελειας προσγενοµενην αυτοις και προσουσαν ασθενειαν συνιδειν η καθοµολογησαι ποτε πειθονται. την αιτιαν ου σφισιν αυτοις των γινοµενων επιγραφονται. στοχαστικως δε και εν επινοιαις ποικιλαις και πολυτροποις τα κατ᾿ αυτην αναλογιζοµενοι. κατα την ανωθεν κελευουσαν χαριν επι των δωµατων κηρυξοµεν. Τουτο δε συµβαινει αυτοις. ως απερριµµενοι τινες και του µηδενος αξιοι. ολιγοι δε εκλεκτοι” και “Εν τη οικια του πατρος µου µοναι πολλαι εισιν”. Αλλο υπαρχει απαθεια ψυχης και ετερον απαθεια σωµατος· η µεν γαρ και το σωµα καθαγιαζει.επιθυµιας του εν ω προσδεδενται παθους. παραφρονουντες λαλουµεν. οτι πολλοι µεν αγιοι. καταψευδεσθαι της αληθειας και διαβεβαιουσθαι περι ων ουκ (177) εγνωµεν πειρα µαλλον η λογοις εις ηµας αυτους την ενεργειαν των µελλοντων ρηθησεσθαι προτερον· α δε καταλαβειν ηξιωθηµεν και µαθειν παρα των ελλαµφθεντων υπο της µακαριας απαθειας τον νουν και α παρ᾿ αυτης. ουτως ειδεναι βουλοµαι παντας υµας. µυστικως ακηκοαµεν εις το ους. τουτω δεδουλωται”. Και προσεχε ακριβως τη των λεγοµενων δυναµει και ακριβεια. ινα µη ως ο το ταλαντον κατακρυψας δουλος κατακριθωµεν. περι τοιουτων ουτω καθυποκρινοµενους. η δε αυτη µονη καθ᾿ εαυτην . επειδη της µεν νοερας αισθησεως και θεωριας και της παντουργου ενεργειας αυτης πειραν ολως ου κεκτηνται. αλλα και παντας αλλους ανθρωπους οµοιους εαυτων ειναι και υπο των τοιουτων διαµαρτυρονται καταδουλουσθαι παθων· ου γαρ συγχωρουνται υπο της οιησεως και του φθονου µειζονα ποτε εαυτων επ᾿ αρετη και σωφροσυνη προσµαρτυρησαι τινι. αλλα τη παντοδυναµω απαθεια ασθενειαν προσαπτειν κατατολµωσι. αλληναλλως ταυτα υπο της ψευδωνυµου φυσιουµενοι γνωσεως φιλολογουσι τε και περι ων ουκ οιδασι διαβεβαιουνται τους πυθοµενους. και ης πρωην εδοκουν εχειν ειρηνης αποστερουνται των λογισµων· και εικοτως· “Ω γαρ τις ηττηται. Καθαπερ ουν ηκουσατε λεγοντος του ∆εσποτου· “Πολλοι µεν κλητοι. ολιγοι δε απαθεις· και προς τουτοις πολλη παλιν εν αµφοτεροις υπαρχει διαφορα. φησι.

ει µη καλως τα οσα εφ᾿ εαυτον εισι σπερµατα καταβαληται. Τουτων δε τα µεν εφ᾿ ηµιν. Ετερον µεν ουν µη ζητειν εξ ανθρωπων δοξαν και ετερον το της δοξης εκκρεµασθαι του Θεου και ταυτην αεναως επιζητειν· την µεν γαρ και υπο παθων αλλων πλειστοι κυριευθεντες απωσαντο. την δε ολιγοι λιαν κοπω και πονω πολλω λαβειν ηξιωθησαν. το λογιζεσθαι. και ετερον το ευδοκειν εν αυτοις. ιχνους ολως αηδιας τινος δηλονοτι µη εµφωλευοντος αυτου εν τη ψυχη. Αλλο το ευχεσθαι υπερ των τα τοιαυτα ποιουντων εις ηµας και αλλο το αφιεναι αυτοις και ετερον το αγαπαν αυτους ως ευεργετας απο ψυχης και ετερον το νοερως ανατυπουν τα προσωπα ενος εκαστου αυτων και ως γνησιους φιλους απαθως αυτους κατασπαζεσθαι εν δακρυσιν αγαπης ειλικρινους. Αλλο το ευτελει εσθητι αρκεισθαι (178) και στολης λαµπρας µη επιθυµειν και ετερον το ενδεδυσθαι το φως του Θεου· της µεν γαρ υπο ετερων µυριων επιθυµιων καθελκοµενοι τινες κατεφρονησαν. η δε και τας φυσικας απασας κινησεις ειωθε καταστελλειν. Αλλο ακινησια των του σωµατος µελων και των παθων αυτων της ψυχης και ετερον κτησις αρετων· η µεν γαρ εκ φυσεως προσεστιν. το δε µονοι περιβεβληνται οι του φωτος υιοι και της ηµερας καταξιωθεντες γενεσθαι. επειδη των µεν προτερων αλλοι δι᾿ αλλο τι και πλειονες αυτων κατεφρονησαν. το φρονειν. τα δε ουκ εφ᾿ ηµιν εισι· και τα µεν εφ᾿ ηµιν το παντα νοειν. Μειζον δε τουτων ων ειποµεν. των δε δευτερων ολιγοι παντελως εφροντισαν. οταν και εν αυτω τω των .ουδεν τον κεκτηµενον ονισησιν. Αλλο το ταπεινολογειν και ετερον ταπεινοφρονειν· και αλλο ταπεινωσις και ετερον το της ταπεινωσεως ανθος και ετερον ο ταυτης καρπος και το του καρπου ταυτης καλλος και η ηδυτης αυτου και ετερον αι εκ τουτου ενεργειαι. Αλλο το µη δακνεσθαι µηδε οργιζεσθαι εν ατιµιαις και υβρεσι και εν πειρασµοις και θλιψεσι. Αλλο το µη επιθυµειν τινος των του κοσµου τερπνων και ηδεων και ετερον το εφιεσθαι των αιωνιων και ουρανιων αγαθων. ινα µηδε εν τουτω τις καυχησηται· ων και ουδεις ποτε τυχειν καταξιωθησεται. το λεγειν και πραττειν οσα προς ταπεινωσιν ηµας φερουσιν· η δε αγια ταπεινωσις και τα λοιπα ταυτης ιδιωµατα και χαρισµατα και αι ταυτης ενεργειαι δωρον εισι Θεου και ου των εφ᾿ ηµιν εισιν.

αλλα µην και προς αυτους τους εν προσχηµατι µεν φιλιας εξωθεν διακειµενους. το δε δευτερον. εαν εν τουτω φθασωσι τελειωθηναι. µη λανθανοντας δε. καθως γεγραπται· “Φοβηθητε τον Κυριον παντες οι αγιοι αυτου”. συντοµως κατορθουσι την της αρετης εργασιαν και προς τα . Ταυτα µεν ουν απαντα εργα και πραξεις των εν φωτι περιπατουντων ανδρων εισι· οσοι δε εξω τουτων και των τοιουτων εαυτους ειναι καταµανθανουσι. Αλλο αναµαρτησια και ετερον η των εντολων εργασια. και παλιν· “Εκκλινον απο κακου και ποιησον αγαθον”. οι και µονοι. Και επι πασι τουτοις ετερον το ανθιστασθαι και πολεµειν τοις εχθροις και αλλο το τελειως ηττησαι και υποταξαι και θανατωσαι αυτους· το µεν προτερον αγωνιστων εστι και αγιων.πειρασµων καιρω την ισην κεκτηται τις και οµοιαν αναλλοιωτως διαθεσιν και προς αυτους τους κατα προσωπον λοιδορουντας αυτον και ενδιαβαλλοντας και προς παντας αλλους (179) τους η κατακρινοντας αυτον η υβριζοντας η καταδικαζοντας η εµπτυοντας εις το προσωπον. (180) Τοιγαρουν και πολλοι µεν προς ταυτα εαυτους αλλος δι᾿ αλλο τι επιδεδωκασιν. Και προς τουτοις αλλο το φοβεισθαι τον Θεον και ετερον το ποιειν τας αυτου εντολας. αλλα βεβαιως ειδετωσαν οτι εν σκοτει πορευονται. απαθων και τελειων. Αλλο αργια και ετερον ησυχια και αλλο σιωπη· ετι δε αλλο αναχωρησις και η εκ τοπων εις τοπους µεταβασις. υπο της χαριτος βοηθουµενοι. λαθραιως δε τα αυτα τοις ειρηµενοις διαπραττοµενους µεν κατ᾿ αυτου. εν τε συνεστιασεσι. δια κοπων δηλονοτι πολλων και ιδρωτων τους εαυτων τροπωσαµενων εχθρους και τελειαν την κατ᾿ αυτων αραµενων νικην και την ζωηφορον του Κυριου νεκρωσιν στολισαµενων λαµπρως. ολιγοι δε λιαν οι µετα φοβου εµφυτου και αγαπης της προς Θεον µετα πιστεως αδιστακτου τουτοις επιχειρουντες. µη πλανασθωσαν µηδε εξαπατατωσαν εαυτους. επισης δε µαλλον τοις φιλοις και τουτοις προσφερεσθαι διχα τινος αλλου διαλογισµου εν τε οµιλιαις. και ετερον η ξενιτεια. Τουτων δε παλιν υπερτερον ασυγκριτως ειναι υπειληφα το εν ληθη παντελει των ωνπερ αν παθοι τις γινεσθαι και µητε αποντων µητε παροντων των λυπησαντων η αλλως εµπαροινησαντων µεµνησθαι ποτε.

µαλλον δε εξω του κοσµου. αρρητω φοβω και τροµω κατασχεθεις. παρεδωκεν αυτους ο Θεος εις αδοκιµον νουν ποιειν τα µη καθηκοντα”.προειρηµενα παντα προκοπτοντες καθ᾿ ωραν προσεπεκτεινονται. Οι δ᾿ αλλοι “αφιενται ως εν αβατω” κατα το ειρηµενον “περιπλανασθαι και ουχ οδω”. ο δους την ψυχην αυτου υπερ ηµων των αµαρτωλων. Ου και εισακουων ο παναγαθος ∆εσποτης ευθυς. εκ της γεωδους και βαρειας και εµπαθους ηµων ταυτης σαρκος. ρυεται αυτον. αλλα και νεκρωσιν την προς τον κοσµον απαντα εµποιει. περι ων γεγραπται· “Εξαπεστειλα αυτους κατα τα επιτηδευµατα των καρδιων αυτων· πορευσονται εν τοις επιτηδευµασιν αυτων”. εκ των κατεχοντων παντας ανθρωπους προληψεων εµπαθων. ου µονον απαρνησιν εαυτου. Οι ουν καλον τον θεµελιον της πιστεως και ελπιδος εν φοβω και τροµω επι πετραν υπακοης πνευµατικων πατερων καταβαλοντες και ως εκ Θεου στοµατος τα παρ᾿ εκεινων εντελλοµενα τω θεµελιω τουτω της υποταγης αδιστακτως εποικοδοµουντες ευθυς κατορθουσι το απαρνησασθαι εαυτους. ως ο εκ Ιωνας εκ του κητους. των πονηρων επιθυµιων των αρπαζοντων και κατεσθιοντων τας των ανθρωπων ψυχας· ως εκ καµινου δε πυρος. εν η οικουσα ηµων η ψυχη και δεινως κατεχοµενη και πεδουµενη και βαρουµενη. Επειτα ως εν ερηµω. ως ο Μανασσης εκ του χαλκουργηµατος. προς πασαν αρετην και εργασιαν των εντολων του Θεου ακινητος υπαρχει πανταπασι και . Το γαρ µη το εαυτου αλλα το του πνευµατικου πατρος αυτου θεληµα εκπληρουν ενεκεν εντολης Θεου και γυµνασιας προς αρετην. εκ του βυθου της αγνοιας και του σκοτασµου της φιλιας του κοσµου προς το µηκετι αυτον προς τα τοιαυτα καν τω λογισµω επιστρεψαι· ως εκ λακκου δε των λεοντων. των κατωδυνων στεναγµων της φωνης της δεησεως αυτου. των ως πυρ κατακαιοντων και καταλυµαινοµενων και προς ατοπους πραξεις βια ελκοντων ηµας και την φλογα των παθων εν ηµιν αναπτοντων. βοα προς τον Θεον εξ ολης ψυχης. ως ο ∆ανιηλ εκ του λακκου των λεοντων. (181) ως εκ κητους µεν. “Καθο γαρ ουκ εδοκιµασαν τον Θεον εχειν εν επιγνωσει. καταδροσιζων εν Αγιω Πνευµατι και ακαταφλεκτον αποτελων αυτον· ως εκ του χαλκουργηµατος δε. ως οι τρεις παιδες εκ της καµινου του πυρος. εν αισθησει τελεια γενοµενος ο τοιουτος.

οτι ο νοµος του πνευµατος της ζωης εν Χριστω Ιησου ηλευθερωσε µε απο του νοµου της αµαρτιας και του θανατου”. βοα συν τω προφητη ∆αυιδ και αυτη λεγουσα· “∆ιερρηξας τον σακκον µου και περιεζωσας µε ευφροσυνην. ως αν µειζονα και την προς αυτον αγαπην και θερµοτεραν επιδειξηται. υπο τον νοµον της αµαρτιας καταδουλουντος ηµας. Αρα γε τη ελευθερια ταυτη εις ανεσιν και αµεριµνιαν χρησεται. ευσπλαχνος ων και φιλανθρωπος. ου χωριζοµενη δε. Εξ ης ελευθερουµενη µεν. Καθαπερ γαρ βασιλευς τις. ινα τα αυτα παλιν ειπω. Τουτων ουν ουτω Χριστου χαριτι γενοµενων. εκ των ανθρωπινων και εις ηµας αει γινοµενων παραστησω αυτην. Ου µονον δε. αυτος εκεινος αφικνουµενος αφαρπαζει και ελευθερον της αισχρας εκεινης και µοχθηρας αποδεικνυσι λειτουργιας. και τουτον αναγαγων εν τοις βασιλειοις αποκαθιστησι. αλλα δουλευειν τη δικαιοσυνη. ελευθερωθεις. διηνεκως µεµνηµενος οσων υπ᾿ αυτου ερρυσθη κακων· ουτω . Απαγε· δουλων οντως αι υποληψεις αυται εισι και ουκ ελευθερων· ο γαρ της ελευθεριας ταυτης (182) καταξιωθεις οιδεν οτι ηλευθερωθη απο του νοµου της αµαρτιας του µηκετι δουλευειν αυτον τη αµαρτια. τι εκτοτε ο τοιουτος µελλει ποιειν. ο δικαιοσυνης ηλιος και ων και καλουµενος.απροθυµος. µηδαµως εν µηδενι προσονειδισας αυτον· ο δε δουλος εκεινος. αλλα και ευχαριστει µετα Παυλου λεγουσα· “Ευχαριστω τω Θεω δια Ιησου Χριστου του Κυριου ηµων. δουλον εαυτου υπο τυραννου τινος εκουσιως αιχµαλωτισθεντα και εις δουλειαν υπαχθεντα τω πηλω και τη πλινθεια και τω βορβορω θεασαµενος αυτον ανηλεως κακοπαθουντα και ταις του πονηρου τυραννου εκεινου ακαθαρτοις επιθυµιαις υπηρετουµενον. των πονηρων τε και αισχρων απαλλαγεις επιθυµιων και απο του θανατου του σωµατος. ο τοσουτων και τηλικουτων απαλλαγεις ανιαρων. ος εστι Χριστος ο Θεος. Και ινα εκ παραδειγµατος δειξω υµιν οιαν µαλλον εκτοτε επιδεικνυται προς τον Θεον ευνοιαν ο τοιουτος. και της αγνοιας και του σκοτασµου της φιλιας του κοσµου ρυσθεις. τη προς τον εαυτου δεσποτην ευνοια των µη αιχµαλωτισθεντων συνδουλων αυτου σπουδαιοτερος εν ταις εντολαις του δεσποτου αυτου φανηναι φιλοτιµειται. οπως αν ψαλλη σοι η δοξα µου”.

τα δε δωσει. ουτε ο αιωνιος βασιλευς και Θεος υστερησει αυτον τα αγαθα της αιωνιου ζωης του µη επιδαψιλευσασθαι ταυτα επ᾿ αυτω. υπονοει. Οιδας την του ρηµατος δυναµιν. ουτω και εν τοις ειρηµενοις υπολαµβανε. εν πρωτοις ο ∆εσποτης ηµων και Θεος ταυτα τοις παντα ριψασι και τον σταυρον αρασι και κατα ποδας αυτου ανεπιστροφως βαδιζουσι πλουσιως χαριζεται· αντι φθαρτου γαρ πλουτου αυτος αυτοις ολον εαυτον διδωσιν. αλλα τον Ποιητην (184) των απαντων και . αλλ᾿ οµως δια την ευγνωµοσυνην αυτου αµετρητον επιδειξεται εις αυτον την αγαπην. ολιγα τινα χρη προς την ηµετεραν αγαπην ειπειν. Των ευεργεσιων δε και των δωρεων του Θεου. τα µεν εκ των θειων Γραφων. Επειδηπερ δια τρια ταυτα πασαν σπουδην και µεριµναν οι ανθρωποι επιδεικνυνται. και τοσουτον οσω και την προς αυτον θεραπειαν επιτεινοντα καθ᾿ εκαστην βλεπει αυτον. Ηκουσας θαυµα φρικτον. Και καθαπερ ο βασιλευς εκεινος ευπροθυµως ορων και µετα ταπεινωσεως πασης τα θεληµατα αυτου εκπληρουντα τον δουλον εκεινον. τα δε εξ αυτης της πειρας καταλαβοντα. δια δοξαν και την εξ αυτων εγγινοµενην ηµιν ελευθεριαν τε και χαραν και απολαυσιν. ουτω και ο καλος ηµων ∆εσποτης εαυτον δωρειται τοις γνησιοις δουλοις αυτου και πασαν αυτων εφεσιν και επιθυµιαν. Καθαπερ γαρ οι εν τω κοσµω πλουσιοι τον πλουτον αυτων εν οιαις αν βουλωνται χρειαις και επιθυµιαις και απολαυσεσιν αναλισκουσιν. δια τιµην.µοι και περι του απολαυσαντος της επικουριας Θεου. ει και µηδεν δειται της υπηρεσιας αυτου. Αλλα γαρ εξ ων διδωσιν ενταυθα τοις αγαπωσιν αυτον ο φιλοικτιρµων Θεος. Και πρωτα µεν πληρουνται αρρητου χαρας. φηµι δη δια πλουτον. ως βουλονται και υπερ ο βουλονται. οτι ουχι τον κοσµον ουδε τα εν τω κοσµω. καθαπερ ειρηται. πληθη αναριθµητα οικετων εχων. ων ποιει εις τους δουλους αυτου. πληροι· και εµπιπλα αυτους αφθονως παντος αγαθου και δαψιλως και αδιαλειπτως επιχορηγει αυτοις την αφθαρτον τρυφην και αεναον. ουκ εστι µετρον η καταληψις αυτων παρ᾿ ηµων· και τα µεν διδωσιν αυτοις. Ουτε γαρ ο της ελευθεριας του Πνευµατος απο Θεου απολαυσας ενδωσει ποτε του µη ετι (183) και ετι ποιειν το θεληµα του Θεου και µετα θερµοτερας της προθυµιας.

κοπτονται. ολον ολω τω σωµατι· και ορωσι κεκοσµηµενους εαυτους αρρητω δοξη και αστραπτουση θεια στολη και τας οψεις καλυπτουσιν εαυτων. Ωσπερ γαρ ο φιλοστοργος πατηρ συνεστιους µεν ποιειται τους εαυτου υιους. επαν δε περι τα µαθηµατα αυτων αµελως ιδη διατεθεντας αυτους και µετεωριζοµενους εν τισιν ανωφελεσι πραγµασιν. επιστρεψαντες αυθις και συνηθως τουτον ζητησαντες και µη ευροντες. ως µη βουλεσθαι. µη φεροντες οραν την ακατανοητον και αστεκτον της στολης αυτων λαµπηδονα. αυτον τον Χριστον και Θεον. ολως αποσπασθηναι αυτου· τοις δε γε απογαλακτισθεισι καθαπερ πατηρ φιλοτεκνος προσφερεται παιδαγωγων και παιδευων αυτους. Αλλα γαρ εις συναισθησιν ελθοντες του αγαθου ου εστερηθησαν. εξωθει της εαυτου τραπεζης και τοις αυτου δουλοις παρακελευεται µη δουναι αυτοις τροφην. οις και γινεται αµα τροφη τε και ποσις. τοσαυτην εµποιων αυτοις την ηδυτητα. ως επιζητειν αυτους τοπον αποκρυβης. µαλλον δε µηδε δυνασθαι. παιδευων αυτους µη καταφρονητας ειναι και αµελεις. Οτε δε των εντολων αµελησουσι και ραθυµως η καταφρονητικως διατεθηναι τω (185) αυτεξουσιω θελησουσι και προς τι των του κοσµου πραγµατων ασχοληθωσιν.Κυριον και ∆εσποτην εκτησαντο εν εαυτοις. τοτε αποστερει αυτους εαυτον ο τροφευς του παντος. Ειθ᾿ ουτως ο αυτος ∆εσποτης και τροφη και ποσις γινεται αυτοις αεναος και αθανατος· τοις µεν ως φωτοειδης µαζος τω του νοος αυτων στοµατι εµβαλλοµενος καθοραται και θηλαζειν αυτοις παρεχει. κλαιουσι και εαυτους αποδυρονται. ουτω και ο καλος ∆εσποτης ηµων και Θεος εν τοις δουλοις αυτου και κατα φιλανθρωπιαν και χαριν υιοις διατιθεται· επιδιδωσι γαρ εαυτον αυτοις. “ο αρτος ο εκ του ουρανου καταβαινων και ζωην διδους τω κοσµω”· και εκ αυτου και συν αυτω εις κορον τρεφονται αεναως και προς ζωην αΐδιον µεθαρµοζονται τη µεθεξει. οπως εκεισε γενωνται και το πολυ βαρος της δοξης αποθωνται. . Επειτα επενδυονται το φως. οσοι νηπιοι ετι κατα Χριστον πελουσι και ουπω στερεας τροφης µεταλαβειν εισιν ικανοι. αποκλιναντες εις ανωφελη και τα µη προσηκοντα τη θεοσεβεια. πασαν τε κακοπαθειαν εαυτοις επιφερουσι και πασαν θλιψιν και παντα πειρασµον και ατιµιαν επιποθουσιν. και ψυχην και σωµα καθαγιαζοµενοι.

ως κεκορεσµενοι και µηδενος χρηζοντες. οτι την αιωνιοιν ζωην εκουσιως απωσαντο. ουκετι της τρυφης ταυτης ουτε µην του ενδυµατος της του Θεου δοξης καταξιουνται. ελεεινοι των παροντων. καν του κοσµου τον πλουτον απαντα κτησωνται. ως αναξιοι και νοθοι υιοι. εως αν ου των εγκατων µονον αλλα και αυτα τα οστα γυµνα των νευρων αποδειξωσιν. Και ταυτα µεν οι εµπονως µετανοουντες ποιουσιν αµα και πραττουσι των ειρηµενων επιτυγχανουσιν αγαθων. προς ραθυµιαν δε και ανεσεις εαυτους επιδωσουσιν. επει του αληθινου και αρρευστου πλουτου εξεπεσον· και οταν τυχωσι του σκοπου. . ουτω διακεινται· επαν δε ο λιµος της απληστιας εξ ανελπιστιας αυτους καταλαβη.οπως ιδοι ο φιλανθρωπος τουτων πατηρ τας θλιψεις αυτων και την εθελουσιον κακωσιν και ελεησας αυτους επιστρεψη και αυθις αυτοις εαυτον επιδω· ο και γινεται. Και εις την προτεραν οικειοτητα και δοξαν και εις αυτην των αγαθων την τρυφην “α οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη” µετα πλειονος της παρρησιας αποκαθιστανται. ευλαβουµενοι πλεον η προτερον τον εαυτων πατερα και τρεµοντες ως δεσποτην. ινα χρυσον που η αργυρον η χαλκον διδοµενον εγκολπωσωνται. και τας του σωµατος ηδονας υπερ τα αιωνια αγαθα και υπερ αυτον τον Θεον αυτων προτιµησαντες. η και κοπρον η αιµα λειξουσι σφαγεντων κτηνων. ελεεινοτεροι των µελλοντων. Οσοι δε προς τους πονους και προς τας θλιψεις και στενοχωριας της µετανοιας απαγορευσουσι. οπως µη τοις αυτοις εξ απροσεξιας και αυθις περιπαρωσι κακοις και του παναγαθου απορριφωσι πατρος. αλλα και του πλουτου της χρηστοτητος του Θεου εαυτους ενδικως αποστερουσι και κυσιν οµοιουνται αδεσποτοις. ουτω και ουτοι εν ταις των πλουσιων και πενητων θυραις αγυρτικως περιτρεχουσιν. ει δε και θνησιµαιον αυτοις ευρεθη. τη προτερα και αυθις αγυρτια εαυτους εκδιδοασιν. αλλα και τους αλλους κυνας µαχοµενοι εκδιωκουσιν. ακορεστως εσθιουσι και ου χωριζονται του πτωµατος προτερον. Καθαπερ γαρ οι αδεσποτοι κυνες εν ταις πλατειαις και ρυµαις της πολεως περιΐασιν. ιν᾿ οστουν που (186) η δερµατος παλαιου µερος απορριφεν λαβωσιν. µαλλον δε ειπειν ως καταφρονηται. τοτε προς ολιγον.

συνεστιοι τω εαυτων πατρι γινοµενοι και την δοξαν καθορωντες αυτου και τον πλουτον ον κληρονοµειν µελλουσιν. η δια Χριστον υποταγη µετα γνωσεως. Σκελη και αστραγαλοι. παιδεια και διηνεκει µετανοια. η ακτηµοσυνη. και ουτως εµµεινωσι τη καθηµερινη. τηνικαυτα και ο παναγαθος πατηρ παντα τα υπαρχοντα αυτω διδωσιν εις τας χειρας αυτων. εµωρανθησαν”. βασις στερρα και ακραδαντος. οτι ηµαρτον αυτω “. τω προειρηµενω τροπω παιδαγωγουµενοι. ως εφηµεν. εις το ειναι αυτους αναπολογητους· και της επουρανιου δωρεας γευσασθαι αυτους κατηξιωσε και Πνευµατος Αγιου µετοχους πεποιηκε. η υπακοη και η ευπροθυµος δουλεια. Μετρον ηλικιας του πληρωµατος του Χριστου ταυτα εισι πνευµατικως θεωρουµενα· και ινα κατωθεν την αρχην ταυτης ποιησωµαι. εν τω οικω τω πατρικω εστολισµενοι λαµπρως αει διαµενουσι. η ξενιτεια. µη αποσκιρτωντες η προς ταυτην αχθοµενοι. “η αυτω ευχαριστησαν. Μελη και µορια α εγκαλυπτεσθαι χρεων. κνηµαι και γονατα και µηροι. η γυµνοτης. αλλ᾿ εµαταιωθησαν εν τοις διαλογισµοις αυτων και εσκοτισθη η ασυνετος αυτων καρδια· φασκοντες γαρ ειναι σοφοι.Εφανερωσε γαρ αυτοις ο Θεος τον της χαριτος αυτου πλουτον. ποδες αυτης η πιστις και η αγια ταπεινωσις εστι. η το απειρον της αυτου ηδεσθησαν αγαθοτητος. η χαρα της καρδιας και η αφατος ταυτης . Οταν δε καλως ανατραφωσι και παιδευθεντες εις µετρον ηλικιας τελειου ανδρος καταντησωσι. η εκ της χυσεως των δακρυων εγγινοµενη ηδυτης. Αλλα γαρ ειπωµεν προτερον τι το µετρον της πνευµατικης ηλικιας και το υψος του πληρωµατος του Χριστου και ουτως περι των υπαρχοντων τω Πατρι και οπως διδωσι ταυτα εις τας χειρας των πιστευοντων αυτω διελθωµεν. καθα και ο θειος Παυλος ανεκραγεν· “Οι δε ουχ ως Θεον εδοξασαν”. Ουχ ουτως δε παντες οι φοβουµενοι τον Κυριον· αλλ᾿ οσοι τας του ιδιου πατρος και δεσποτου παιδειας ως ευγνωµονες δουλοι και ως υιοι γνησιοι µετα χαρας υπενεγκωσι. η ηγαπησαν. Προσεχε ουν τη δυναµει των ρηθησοµενων σοι συνετως. λεγοντες· “Παιδειαν Κυριου υποισω. η αδιαλειπτος ευχη κατα νουν. και αλλως· “Ουκ αξια τα παροντα παθηµατα προς την (187) αποκαλυπτοµενην ηµιν δοξαν εισι”.

τον των απαντων ποιητην και δεσποτην προτιµησει και . και εν τω λογιστικω. αναζωσαµενοι τας οσφυς της διανοιας υµων. η συµπαθεια και η ευλαβεια συνεχουσι και συνδουσι. ελπισατε επι την φεροµενην υµιν χαριν εν αποκαλυψει Ιησου Χριστου. Κοιλια και στοµαχος και η των ενδοσθιων κατασκευη το χωρητικον υπαρχει και νοερον της ψυχης εργαστηριον. τοις εκεινων εξυπηρετων βουληµασι και θεληµασι συνεργων. η πραοτης. Ορµης γαρ αυτων εµπαθους ολως προς τα εξω µη γινοµενης. Και ο Παυλος φησι· (188) “Στητε ουν περιζωσαµενοι τας οσφυς υµων εν αληθεια”. Επει δε κρεισσων ασυγκριτως των ορωµενων απαντων ο ταυτα κατασκευασας Θεος. το επιθυµητικον τε και θυµικον· α και δικην πλευρων. καθως ο θειος ∆υιδ αναγραφεται ουτω λεγων· “Πυρωσον τους νεφρους µου και την καρδιαν µου”. η ανεξικακια. ως ειποµεν. ψυων τε και νευρων και πιµελης. ητις συµµετοχους ηµας και συγκοινωνους Θεου απεργαζεται. περιεπουσι τε και συγκαλυπτουσι και προς τα ορωµενα ουκ εωσιν αποβλεπειν η τινος επιθυµειν των εν αυτοις. την του παναγιου Πνευµατος φησι δωρεαν. διεγειρων προς ανδρειαν και αµυναν των βουλοµενων αγαθων ανδρων η πονηρων την εφ᾿ εκατερα τουτων επι τοις πραγµασιν ενστασιν. (189) και ασυγχυτον εκ των εµπαθων προληψεων κεκτηµενος τον νουν.παρακλησις. η προς τας ευχας και τας συναξεις στασις και καρτερια και η εκειθεν εγγινοµενη πυρωσις του επιθυµητικου προς θεωριαν και συνουσιαν Θεου. φησιν. Και των αποστολων ο κορυφαιοτατος Πετρος “∆ιο. το µεν λογιστικον διακρινει και διαιρει το χειρον απο του κρειττονος και δεικνυει τω επιθυµητικω οις δει σχετικως προσκεισθαι και α δει αγαπαν και α χρεων αποστρεφεσθαι και µισειν· το δε θυµικον µεσον τουτων ωσπερ τις υπηρετης ευγνωµων παρεστι. αλλ᾿ ουδε µνησικακειν συγχωρουσιν η φθονειν η ζηλουν η οργιζεσθαι η ορασθαι ταυτα ποτε υπο των ανθρωπων. η απλοτης. αντι παντων και προ παντων εικοτως ο λογω τετιµηµενος και αθολωτος. Χαριν. κεκαλυµµενα διατηρουνται· ενδοθεν δε αυτα καθ᾿ εαυτα οντα και ασφαλως υφ᾿ ων ειρηκαµεν φυλαττοµενα. νηφοντες τελειως. ως τεκνα υπακοης”. εν ω το λογιστικον ως καρδιαν µεσον νοησεις. Νεφροι και οσφυς.

υµιν εασω ζητειν. τηνικαυτα και ολον το θυµικον τω λογιστικω τε και επιθυµητικω συγκραθεν. Οπηνικα τοτε τουτων διαιρεσις. αλλ᾿ εισιν εκ παντος εν. Νωτον δε. το . χρεων και µεχρι της κεφαλης ανελθειν εως ου αρτιον και σωον αυτο πνευµατικως εκπληρωσωµεν. περι ποσεως. χειρας (190) ηδη και τραχηλον τουτω τω σωµατι της πνευµατικης ηλικιας συµπλαττοµεν. τηνικαυτα η τουτων θελησις και διαιρεσις και η προς τα εναντια των θειων θεληµατων αποστροφη αδιαιρετως δεικνυται· εν γαρ µονοις τουτοις η του θυµικου κινησις γινεται. ωµους. βραχιονας. γευσαι της ακηρατου γλυκυτητος. εν η οι µαστοι της φιλανθρωπιας το γαλα της ελεηµοσυνης ορφανοις και χηραις και πασιν αλλοις αφθονως προχεουσι κατα τον λεγοντα αγιον· “Αδελφοι. περι πεινης και διψης ειπειν· αλλ᾿ ινα µη µακρον αποτεινω τον λογον και εκφορα τα ανεκφορα ποιησω των λογων τοις θηρευταις. Ου γαρ επιγινωσκεται ολως η τριττη τοτε τουτων διαιρεσις. Στηθος τοιγαρουν και νωτον. αλλ᾿ εισιν εκ παντος εν. επι τη των πονηρων και αγαθων πραγµατων διακρισει και διαιρεσει. οιονει πως υποδεικνυων αυτω και λεγων· “Ακουσον µου και ιδε· αψαι φρικτως.αγαπησει και προς µονον εκεινον ολον αυτου το επιθυµητικον ανενεγκη. Και στηθος µεν επι τουτω νοησεις την ευσπλαγχνιαν. Αλλ᾿ επι το προκειµενον επανελθωµεν. κτησασθε σπλαγχνα οικτιρµων”. Επει ουν µεχρι γαστρος και στοµαχου το σωµα της κατα Χριστον διεπλασαµεν ηλικιας. εν τα τρια εν τη θεωρια της τριαδικης εναδος και εν αυτη τη τερπνοτητι του εαυτων γινονται δεσποτου. Ειχοµεν ετι και ετερα τουτων πλειονα περι στοµαχου και ηπατος. ου µην αλλα γαρ ουδε ζωωσαι η αφθαρτωσαι η απαθανατισαι σε δυναµενος”. Τοιγαρουν και οταν δια παντων τουτων η επιθυµια πληρωθη του ανθρωπου. Οθεν το γαλα τουτο τοις µαστοις χορηγειται και οπως εργαζεται. περι τροφης. επιστραφωσιν αι δυναµεις αυται προς τα ενταυθα. τοις ειθισµενοις πλουτειν εξ αλλοτριων χρηµατων. Οπηνικα ουν εκ µονου του ενος και αγαθου τη απλοτητι. κατελιποµεν ταυτα τη σιωπη κεκαλυπτοµενα τοις δια της πρακτικης γνωσεως εκζητειν βουλοµενοις. του πνευµατικου οσφρανθητι µυρου και γνωθι ως ουδεις τουτου εστιν ωραιοτερος η τερπνοτερος η ηδυτερος η το συνολον δυνατωτερος η ενδοξοτερος.

αλλα χρη ελπιζειν αει και προς ταυτα καθ᾿ ωραν παρασκευαζεσθαι. και αυθις· “Του λοιπου κοπους µοι µηδεις παρεχετω· εγω γαρ τα στιγµατα του Κυριου Ιησου εν τω σωµατι µου βασταζω”. το υποµονητικον τε και καρτερικον εν τοις πειρασµοις και ταις θλιψεσι. ως αρκουντων δηθεν και των ειρηµενων εις ολοκληριαν αρετης και σωτηριαν ψυχης. νεκρον εστιν εις απαν και ανενεργητον. δεδωκα εις µαστιγας και τας σιαγονας µου εις ραπισµον”. φησι. εχον παντα τα µελη. Και ο Κυριος δια του προφητου· “ Τω νωτον µου. τροφην ην ειπεν εκεινος επιθυµειν και εφιεσθαι· και µακαριος ο ειδως ταυτα και εχων και προσφερων τω δεσποτη αυτου. ει και µη απαντησει καιρος του παθειν. Ωµους δε και βραχιονας. Εχει δε προς ταυταις και πνευµατικας χειρας η ηλικια αυτη. ως οιµαι. δι᾿ ων τους µεν ολιγοψυχους παραµυθειται. τελειου παντα τα µελη ολοκληρα εχον. Χειρας δε φηµι το προς πασαν υπακοην και εργασιαν των εντολων του Θεου ενεργητικον τε και προθυµον. Λειπεται τοιγαρουν τουτω µονη η κεφαλη. καθως φησιν ο Αποστολος· “Υµεις οι δυνατοι τα βαρη των αδυνατων βασταζετε”. Ιδου ουν ολον το σωµα απηρτισαµεν. µεθ᾿ ων και αλλα πολλα λογω και εργω προς τους πλησιον καθ᾿ εκαστην ποιει και αυτου του κρασπεδου απτεται του δεσποτικου και αρτον προσφερει τω Κυριω αυτου και το ποτηριον διδωσιν εις τας χειρας αυτου. οτι κακεινος ανακλινει αυτον εν τη βασιλεια των ουρανων.τα αλλοτρια βαρη εφ᾿ εαυτον ευπροθυµως αιρειν και τα στιγµατα του Κυριου Ιησου εν εαυτω περιφερειν. τους συντετριµµενους καταδεσµει. Αλλ᾿ ισως παντα ειπειν ηµας ελογισασθε και µηδεν µηδαµως υστερηκεναι. δι᾿ ων αι χειρες και µεθ᾿ ων ενεργειν δυνανται. ανδρος. Ωσπερ γαρ το σωµα. τους δε καταπιπτοντας ανιστα. Ουκ εστι δε τουτο. και παλιν η κεφαλη διχα . ατινα διχα υποµονης και καρτεριας πολλης ουδεις ουδαµως κτησασθαι δυναται. ο επι των Χερουβιµ εποχουµενος. Τραχηλος δε του σωµατος τουτου η αδιστακτος εστιν ελπις. ελαιον και οινον επιχεων αυτοις. και περιζωσαµενος κατα την αφευδη επαγγελιαν αυτου διακονησει αυτω. ουκ εστιν. Και ουτω τρεφει (191) τον τρεφοντα νευµατι και πασαν πνοην. της δε κεφαλης εστερηµενον. Απερ. Θεου βοηθεια και χαριτι.

αλλ᾿ ανευ της κεφαλης και της εις αλληλα φυσικης συναφειας συστηναι ταυτα και κραταιωθηναι αδυνατον. δι᾿ ας ολον δηλονοτι κατεσκευασθη το σωµα και µεχρι τραχηλου απετελεσθη. αγαπη· µειζων δε παντων η αγαπη”. πιστις.του λοιπου ολου σωµατος αυτη µεν καθ᾿ εαυτην κεφαλη εστι. ελπις. οπερ εστιν η ελπις· ητις του µεν λοιπου υπερανεστηκε σωµατος. Εχεις τοιγαρουν πιστιν και ταπεινωσιν τας βασεις των αρετων και επι ταυταις τας αρετας πασας. απαγε. ωστε ορη µεθιστανειν. Τα µεν γαρ ειρηµενα. ουτω µοι νοει και εις το υφ᾿ ηµων δια της συνεργειας του Αγιου Πνευµατος κατασκευασθεν πνευµατικον σωµα γινεσθαι και οτι απερ ειποµεν παντα διχα κεφαλης εωλα εισι και ανωφελη. µη εχουσα οθεν εις πνοην η αναπνοην του ζωοποιουντος και κινουντος το σωµα και τα µελη Πνευµατος δεξασθαι και τροφης ολως αφθαρτου µεταλαβειν. και εαν εχω πασαν την γνωσιν και ειδω τα µυστηρια παντα και εαν ψωµισω παντα τα υπαρχοντα µοι και . ει και διηρηµενως εις υποδειγµα και γνωσιν τρανοτερον διηγησαµεθα. ου ειχεν ο ειπων· “Μενει δε τα τρια ταυτα. επαναληψιν ποιουµενου µου των ειρηµενων ακριβως ακουε. Καθαπερ γαρ σωµα παιδιου µικρου εστερηµενον της εαυτου κεφαλης ουκ ενδεχεται αυξηθηναι ποτε. κεχωρισµενη δε τουτου τυγχανουσα τας εαυτης ενεργειας δεικνυειν ου δυναται. ειτ᾿ ουν το σωµα δια του στοµατος και η κεφαλη παλιν δια της αναπεµποµενης υγροτητος απο του σωµατος. ει και πολλοι επι τη τουτων εργασια και µερικη κτησει ως το παν κατορθωσαντες αφρονως διακεινται και νεκροι οντες ουκ επαισθανονται ου απεστερηνται αγαθου. ινα µη ατελες το της ηλικιας Χριστου µετρον εασωµεν. ουκ αφ᾿ εαυτων τουτο νοησαντες η συσκευασαντες. αλλ᾿ εκ του Αγιου εκεινου Πνευµατος διδαχθεντες. εποικοδοµηθεισας. Και ινα σοι σαφεστερον τουτο ποιησωµαι. ουτω τρεφεται και αυξεται ολος ο ανθρωπος. ας εφθην ειπων. το αυτο µοι µετα το επιτεθηναι τω πνευµατικω σωµατι την κεφαλην κατανοησον και οψει γινοµενον. αλλ᾿ αµφοτερα ηνωµενα οντα και την εξ αλληλων (192) τροφην δεχοµενα. ωσπερ κεφαλην τω οντι την αγιαν αγαπην επιτιθεµεν επ᾿ αυτη. ∆ια δη τουτο. αυτη δε µονη καθ᾿ εαυτην µη συναφθεισα τη κεφαλη συννενεκρωται τοις λοιποις του σωµατος µελεσιν. και αυθις· “Εαν εχω πασαν την πιστιν.

πλειονα κατα αναλογιαν παρεχει τω λοιπω των αρετων σωµατι την ισχυν και τοις εµπροσθεν προσεπεκτεινεσθαι παρασκευαζει θερµοτερον. και οτι· “Ο φοβουµενος ου τετελειωται εν τη αγαπη”. ουδε αγαπησαι ταυτην αξιως δυναται. Περι ταυτης και ο Ιωαννης φησιν ο θεολογος· “Η τελεια αγαπη εξω βαλλει τον φοβον”. “Ο γαρ µη αγαπων τον αδελφον αυτου. πως αγαπαν αυτον δυναται. τον Θεον ον ουχ εωρακε πως δυναται αγαπαν. ος δια τουτο κατηλθεν επι της γης και γεγονεν ανθρωπος. Η δε αγαπη αυτη. µεταλαβων της ηµετερας γεωδους σαρκος. εν τοις νηπιοις ετι λεγω. ειτ᾿ ουν η κεφαλη [παντων] των αρετων εστιν ο Χριστος και Θεος. ηγουν η µετουσια και µεθεξις της θεοτητος αυτου. ον εωρακε. ινα µεταδω της αυτου θεοτητος ουσιωδως ηµιν και πνευµατικους ηµας εργασαµενος και αφθαρτους αποτελεσας εις ουρανους ανενεγκη. Αγαπην ενταυθα το του Θεου Αγιον καλει Πνευµα. στερραν ετηρησε και ακραδαντον και επι ταυτη τη πιστει τας ειρηµενας απασας πραξεις επωκοδοµησεν εν σπουδη· ο δε γε µη θεασαµενος. δι᾿ ου και την υιοθεσιαν απολαµβανοµεν. ως ειποµεν. αγαπην δε µη εχω. ωσπερ οστουν προς οστουν και αρµονια προς αρµονιαν. ινα τεκνα Θεου κληθωµεν”. αυτην. εξ ολης . µητε συναφθεις (194) αυτη. ει µη την εις Χριστον πιστιν. φηµι.” Παλιν δε ει µη εξ ολης ψυχης. προθυµουµενη και διδασκοµενη και ικανουµενη. Ταυτην ουν την αγαπην ουδεις ανθρωπων ιδειν η λαβειν η συναφθηναι ηδυνηθη. φησιν. δι᾿ ης ενουµεθα τω Θεω. την αγαπην· αυτη δε θεραπευοµενη και αυξανουσα. Ον γαρ ουκ ιδη τις. παντα τα προειρηµενα επιτελει· επιτελουσα δε (193) τρεφει και θεραπευει και αυξανειν ποιει δια των τοιουτων την κεφαλην. και παλιν· “Ιδετε ποταπην αγαπην δεδωκεν ηµιν ο Πατηρ. µητε της γλυκυτητος αυτης µετασχων. Αυτη εστιν η αγαπη ην λεγει ο θειος Αποστολος οτι εκκεχυται πλουσιως εν ταις καρδιαις ηµων. Και ουτως αυξανουσι κατα µικρον ολα τα µελη του πνευµατικου σωµατος. ουδεν ωφελουµαι”. Η γαρ πιστις δια της ελπιδος µεσιτευουσης υπο της αγιας αγαπης αορατως και ανεπαισθητως. υπο της αγιας αγαπης συντιθεµενα και συναρµολογουµενα και συνδουµενα.εαν ταις γλωσσαις των ανθρωπων λαλω και των αγγελων και εαν παραδω το σωµα µου ινα καυθησωµαι.

αγαπησει αυτον προτερον. αλλα χαριζεται αυτοις και τον νουν του Χριστου. της αυτου εµφανειας εν αποκαλυψει Πνευµατος Αγιου µυστικως ουκ αξιουται ουδε την κεφαλην εαυτου αυτον κεκτηται. το του Κυριου ιµατιον ο προ καταβολης κοσµου ενεδιδυσκετο. φησιν. αλλα σωµα εστι νεκρον εν τοις πνευµατικοις εργοις. ως νηπιος εφρονουν. εις Χριστον εβαπτισθητε. και τοτε επιφερει· “και εγω αγαπησω αυτον και εµφανισω αυτω εµαυτον”. παντα υποµενω· και λοιδορουµενος ευλογω και . οµοιοι αυτω εσοµεθα”. “Ο αγαπων µε γαρ. Χριστον ενεδυσασθε”. Ολος αυτος εκεινος ο του Θεου Λογος µετα Πατρος και Πνευµατος οικει εν αυτοις· γινεται ουν εκαστος των τοιουτων ναος εν αισθησει και γνωσει Θεου και τηνικαυτα µετα παρρησιας λεγων βοα· “Ζω µεν ουκετι εγω. Χριστον. Αδυνατον γαρ παντα ειπειν. κατηργηκα τα του νηπιου”. υπερ κεφαλης αυτων λαµποντα. ειπεν. φησιν. κατα τας φυσικας εννοιας και κατα την προσουσαν ηµιν φιλικην αγαπησιν και διαθεσιν. Προς τουτοις διδωσιν αυτοις καινους οφθαλµους και καινην ακοην. Ω του θαυµατος! Ενδυει γαρ αυτους ο Πατηρ την πρωτην στολην. Οι γουν αξιωθεντες αυτω συναφθηναι και κεφαλην αυτον κτησασθαι. ζη δε εν εµοι ο Χριστος”. δηλονοτι το Αγιον Πνευµα ο και αλλοιοι θεοπρεπως ολους αυτους ξενην τινα και αρρητον και θειαν αλλοιωσιν περι ης φησιν ο ∆αυιδ· “Αυτη η αλλοιωσις της δεξιας του Υψιστου”. “Οσοι γαρ.καρδιας. εαν µη προτερον εξ ολης αυτου της ψυχης αγαπηση τις τον Θεον και την προς αυτον αγαπην εν τη απαρνησει εαυτου και του κοσµου παντος επιδειξηται. Εξ ων δεικνυται φανερως οτι. γινονται και ουτοι θεσει θεοι. αγαπηθησεται υπο του Πατρος µου”. εφανερωθη” τοις εν τω κοσµω δηλονοτι (195) “τι εσοµεθα· οιδαµεν δε” εκ του Πνευµατος ου δεδωκεν ηµιν “οτι. ∆ια τουτο παντα στεγω. ιδειν ου καταξιουται αυτον. νυν τεκνα εσµεν· αλλ᾿ ουπω. Και ου τουτο µονον. και αυθις· “Οτε ηµην νηπιος. οµοιοι τω Υιω του Θεου. και ο επιστηθιος µαθητης του Χριστου” “Αδελφοι. εαν φανερωθη. προσεχε τω λογω. την ζωην των απαντων εστερηµενον. Και τι τα πολλα θελω λεγειν. παρακαλω. ως νηπιος ελαλουν. µυστηρια αυτοις αποκαλυπτοντα α ουκ εξον γλωσση φθεγξασθαι ανθρωπινη. ως νηπιος ελογιζοµην· οτε δε γεγονα ανηρ.

λογισθησεται ηµιν υπο του φιλανθρωπου Θεου ηµων και αγωνοθετου κατα τον λεγοντα αγιον· “Νη την υµετεραν αγαπην. κατα το ηµιν εφικτον λεγω. πληρωµα δε ταυτης ο υπερ Χριστου και των εντολων αυτου θανατος. ατελεστος δε. ως εργω τουτο ηδη παθοντες και υποµειναντες. πατερ. εφ᾿ ω και κατεληφθην”. οτι η τελειοτης αυτης εν τω Θεω αποκεκρυµµενη εστι. τω Κυριω δηλονοτι εν ολη καρδια ευπροθυµως δουλευσας και αγαπησας αυτον. “ινα επισκηνωση εν εµοι. και παλιν· “∆ιωκω ει και καταλαβω. αλλα και υπερ των πιστων απαντων και απιστων προσευχεσθαι. καθως ενετειλατο ο Σωτηρ και ηµεις λεπτοτερον εδηλωσαµεν. Ετι δε και υπερ παντων οφειλοµεν των δι᾿ ηντινα αιτιαν λυπουντων η λοιδορουντων ηµας και υπερ των εχθρωδως προς ηµας εκ πονηρας προθεσεως διακειµενων αει. Αυτη τοιγαρουν η τελεια των πνευµατικων ανδρων ατελεστος ηλικια· τελεια µεν. φησι. ουτω και ηµεις υπερ εκεινου και των αυτου εντολων. γινωσκετω δε τουτο. υπερ παντος δε του κοσµου παρεδωκεν εαυτον. ευχοµενος και υπερ των σταυρωσαντων αυτον και λεγων” “Αφες αυτοις. ως αν οι της πλανης απαλλαγωσι και τη αληθινη πιστει προσελθωσι. Ταυτα ουδεις ποτε ανθρωπων εννοησαι αφ᾿ εαυτου η ειπειν η ακοη παραδεξασθαι. αλλα τη προθεσει. ει µη η αγαπη του Θεου προτερον εξεχυθη πλουσιως εν τη καρδια αυτου και ενοικον εσχε δι᾿ αυτης τον ειποντα· “Ου δυνασθε χωρις εµου ποιειν ουδεν”. η δυναµις του Χριστου”. αλλα µην και υπερ της σωτηριας των αδελφων (196) ηµων το αποκριµα του θανατου εν εαυτοις οφειλοµεν περιφερειν. µηδεις εαυτον απατατω. φησιν. ει µη προτερον εαυτον απηρνησατο. σταυρον και θανατον υποµεινας. ως ουδε της µετα Θεου ενωσεως της εν νοερα αισθησει και γνωσει και . ινα ωσπερ εκεινος απαντα µεν τον νοµον ετελεσεν. καθ᾿ ηµεραν αποθνησκω”. Αλλ᾿ ουδε της τοιαυτης χαριτος και δωρεας ετυχε τις. την αµαρτιαν ταυτην· ου γαρ οιδασι τι ποιουσιν”.παρακαλω βλασφηµουµενος και ανεχοµαι διωκοµενος. “ινα µη ωµεν πεποιθοτες εφ᾿ εαυτοις. αλλα τη προαιρεσει. Ουχ ως τη πειρα τουτο πολλακις παθων. Ει δε µη ταυτην αναφαιρετον ειληφε. αλλ᾿ επι τω Θεω τω εγειροντι τους νεκρους”. Ει γαρ και µη συναντησει τουτο ηµιν το βιαιω θανατω τον βιον υπεξελθειν. µη οτι γε εργω αυτα διαπραξασθαι ηδυνηθη.

εν εµοι καγω εν αυτοις”. ορωντες αυτον τοσουτον οσον ορωνται και αυτοι υπ᾿ αυτου. Και ινα συνελων ειπω. Μενει γαρ γνωστως ο Θεος εν αυτοις και αυτοι γνωστως εν τω Θεω µενουσιν αχωριστως και αδιαστατως. πατερ. και ουσιν εν τω θανατω ως ηδη τη αθανασια τετιµηµενοι. α ο Θεος ητοιµασε τοις αγαπωσιν αυτον. τρυφη και απολαυσις και ευφροσυνη εν ακορεστω κορω νυν και εις τους ατελευτητους αιωνας. ινα εν ωσι. Οι γαρ χρηµατισαντες ανδρες τελειοι εν τη µεθεξει της του Θεου χαριτος (197) και την πνευµατικην ηλικιαν εν τω ρηθεντι µετρω τελειαν κτησαµενοι ολοι γινονται µετα του Θεου. τον ουρανιον αρτον. Και ουτω ταυτα διδωσιν. ναι µην και αυτην την των αγγελων τροφην. το αµηχανον καλλος της δοξης ης ειχεν ο Υιος προ του τον κοσµον γενεσθαι παρα τω Θεω και Πατρι. ως ηκουσατε. και εν τω σκοτει περιπατουσιν ως εν ηµερα και εν αδυτω φωτι· εν δε τω βορβορωδει τουτω σωµατι αναπνεουσιν. το ατρεπτον. ως εν τω της τρυφης παραδεισω κεκτηµενοι το της ζωης ξυλον εν µεσω. και παλιν· “Την δοξαν ην δεδωκας µοι δεδωκα αυτοις. καθως φησιν αυτος ο Λογος και Υιος του Πατρος· “∆οξασον µε συ. Ταυτα ουν εισιν α προϋπεσχοµην υµιν ειπειν υπαρχοντα (198) ειναι του Πατρος. ουδε επι καρδιαν ακαθαρτον ανεβη ανθρωπου. το αναλλοιωτον. ουδε ους βεβυσµενον τη αγνωσια ηκουσεν. το αφθαρτον. τας απαρχας των αγαθων εκεινων απαντων. Χειρας δε το ασφαλες και πεπληροφορηµενον νοησεις· υπαρχοντα δε αυτου ταυτα εισιν· το αθανατον. τοις αγαπωσιν αυτον και διαγουσιν εν τη γη καθαπερ εν ουρανω. ειρηνη παντα νουν υπερεχουσα. εξ ων . τη δοξη η ειχον προ του τον κοσµον ειναι παρα σοι”. προσιτον δε εν αυτοις ανατελλον και γινοµενον τουτοις χαρα ανεκλαλητος. Πατερ. ων οφθαλµος τεθολωµενος τοις παθεσι το καλλος ουκ ειδεν. το αΐδιον. µαλλον δε ειπειν µη δυναµενος.θεωρια γινοµενης κατηξιωθη η καταξιωθησεται πωποτε. τηνικαυτα και ο Πατηρ αυτων ο ουρανιος τα υπαρχοντα αυτω διδωσιν εις τας χειρας αυτων. ουτω πως καγω εκπληττοµενος. Οπηνικα δε ουτως εξουσι τελειωθεντες καλως. καθως συ. ως αρραβωνας απ᾿ εντευθεν ηδη τοις πιστοις ο αψευδης και πιστος διδωσι. Εξ ου πηγαζει το φως το απροσιτον µεν τοις αµαρτωλοις απασι.

Οπερ ουκ αδυνατον µονον εστιν. η διδασκων ετερους. δια τουτο παντες οι δοκουντες ειναι τι εαυτους επιδεικνυνται τοις ανθρωποις τολµηρους περι ταυτα και ανδρειους και περι την εξηγησιν της τοιαυτης παλης και της αντιπαραταξεως λιαν εµπειρους. ενθα πελουσα η αγια αγαπη. η παλιν τα υπ᾿ εκεινων πραττοµενα απιστων. Οµως µεντοι επειδη “ουκ εστιν ηµιν η παλη προς αιµα και σαρκα. η τα των απαθων εργα πραττειν επιχειρων. ου µονον δε. προς τους κοσµοκρατορας του σκοτους του αιωνος τουτου. εν αωρω τη ηλικια τα των ανδρων οπλα αιροντι και ετερους περι πολεµου διδασκειν επαγγελλοµενω. αλλα µην και αυτης της ηττης και νικης των πονηρων σοφους και επιστηµονας και διδακτικους. Και εικοτως· ουκ οιδε γαρ οτι οι εν πολεµω πληττοµενοι και καταβαλλοµενοι εξεγειρονται παλιν και εµπειροτεροι γινονται και κραταιοτερον τοις εχθροις αντιµαχονται.πασαι αι αϋλοι δυναµεις των ουρανων τρεφοµεναι ακηρατως ζωουνται· οι και στρεφοµενοι εν µεσω του κοσµου και των εν τω κοσµω πραγµατων βοωσιν εν αληθεια µετα του Παυλου· “Ηµων δε το πολιτευµα εν ουρανοις υπαρχει”. νηπιω εοικεν απαλω. υπαρχει δε και ο πολεµος ουτος αορατος. αλλα και πολλου γελωτος αξιον· υπ᾿ αυτων γαρ ων επιφερεται οπλων συµποδισθησεται παντως και καταβληθησεται και συντριβησεται και ουδε αναστησαι ισως δυνησεται. ποσω γε ( 199) µαλλον νηπιω ετι και µηδε αφ᾿ εαυτου περιπατειν η ζωννυσθαι δυναµενω αρµοσει την ανδρωαν ηλικιαν εκδεξασθαι και µη προ τουτου τοις αδυνατοις επιχειρειν. αλλα πνευµατικα και νοουµενα. συγγινοµενη τοις εαυτης ερασταις και πλουσιως αυτους περιλαµπουσα. προς τας εξουσιας. απαθεις και τω οντι αγγελους εργαζεται. προς τα πνευµατικα της πονηριας εν τοις επουρανιοις”. αλλα και εαυτον συνεξισουντι και παρενειροντι τοις ανδρασι και πολεµισταις και προς πολεµον απιεναι συν αυτοις επιχειρουντι. Οθεν και ως µονοµαχοι τινες και νικηται των . αορατως προς αορατους εχθρους γινοµενος. αλλα προς τας αρχας. Ει γαρ δειλον ανδρα µη εξιεναι εις πολεµον τω Μωϋση ο Θεος διεταξατο. ουδε τα οπλα ηµων σαρκικα και ορωµενα. Ο ουν προ του συναφθηναι αυτη και συγκραθηναι ολοτελως απαθη εαυτον ονοµαζων.

Επειδη γαρ ου βλεπονται κατα ψυχην τοις πλησιον οποιοι ποτ᾿ αν εισιν.εχθρων δια της κενολογιας και απατης των συλλογισµων τοις πασι γνωριζεσθαι σπευδουσιν· οι. . εκαστος εαυτον τοις αγιοις εκεινοις συγκρινων. τη επιφορα των πειρασµων και τη καταιγιδι των λογισµων ωθουµενοι. συµποδιζονται και σκελιζοµενοι ελεεινως καταπιπτουσιν. ουδε παρα των ανθρωπων καταλαµβανονται οτι γυµνοι τυγχανουσι των του Πνευµατος οπλων. Ει γαρ εβλεποντο τοις πασιν οιοι εισιν οι την µορφωσιν της ευσεβειας µονην οια δη σκηνην περικειµενοι. κρυπτουσιν εαυτους τω κωδιω της υποκρισεως και τη δορα του προβατου· και τουτο τοις πασι δια της χρηστολογιας φαινεσθαι βουλονται οπερ οι την κατα Χριστον ηλικιαν δια πονων κτησαµενοι αυτοι. ουδε οτι ασθενεις ετι και νηπιοι εισι. µηδε τας βασεις ισως της πιστεως και ελπιδος (200) επι την πετραν ερεισαντες. ου δυνανται συγκαταθεσθαι και την εαυτων ασθενειαν και απειριαν καθοµολογησαι υπο φιλοδοξιας και ανθρωπαρεσκειας κατακρατουµενοι· λιαν γαρ της δοξης εκπεσειν των ανθρωπων φοβουνται. και ελεγχοµενοι και υπο του οικειου συνειδοτος κατακρινοµενοι ως απρακτοι και του τοιουτου πολεµου απειροι. ουδε στηναι εις προσωπον ολως ανθρωπου ηδυνηθησαν αν. εν οιοις εστε και οσον της εκεινων ανδρειας οµου και αξιας και δυναµεως παντες απολειποµεθα. µηδε την οικοδοµην των αρετων επι τον θεµελιον Χριστον ανυψωσαντες. οι και ως σοφοι και ευλαβεις και σωφρονες παρα των πολλων τιµωµενοι και σεβοµενοι ουδεν ηττον κατα τας αφανεις κινησεις της ψυχης των την κακιαν πολυτελων διαφερουσιν. ως οιµαι. ∆ια δη τουτο αµφιβολοι ετι και αδοκιµοι οντες. οι ταυτης εφιεµενοι δηλαδη και ταυτην επικτησασθαι επιποθουντες θερµως· εικονα γαρ υµιν φρασω παριστωσαν αυτων την των οπλων περιβολην και την εκεινων λαµπροτητα και γνωσεσθε. τινι· και µαλιστα οι προυχειν δοκουντες των αλλων εν γνωσει και λογω και τον βασιλικον οιοµενοι χαρακτηρα εν εαυτοις επιφερεσθαι. Αλλ᾿ αγε δη και την δοξαν των οντως αγιων και απαθων ανδρων οι βουλοµενοι διδαχθηναι θελησατε. ουδε οφθηναι.

ινα τον τυπον εν τοις αισθητοις φαινοµενον βλεποντες µη απιστησωµεν οτι και εν τοις καθ᾿ ηµας πνευµατικως τελειται και περαιουται η οντως αληθεια. Η γαρ εικων αυτη τυπος των εν ηµιν τελουµενων εστιν. οι ταυτης εφιεµενοι δηλαδη και ταυτην επικτησασθαι επιποθουντες θερµως· εικονα γαρ υµιν φρασω παριστωσαν αυτων την των οπλων περιβολην και την εκεινων λαµπροτητα και γνωσεσθε. διατηρει. εν οιοις εστε και οσον της εκεινων ανδρειας οµου και αξιας και δυναµεως παντες απολειποµεθα. αλλ᾿ ολοφωτος αει δια σπουδης και αγαθοεργιας των αγιων συντηρουµενη. (201) πολυ του ηλιακου τουτου φωτος και ασυγκριτως λαµπροτερον ητις απτοµενη των καρδιων αυτων και καθαπερ το της σεληνης φως. ωσπερ κυκλοειδης στεφανος και ως σκηνη µεσον αυτους περιφερουσα και περιεπουσα. κυκλω δε ταυτης τον πολλακις γινοµενον κυκλον περι αυτην· και σκοπησας ταυτα καλως. µεταβηθι τω νω και προς ο µελλω παλιν ειπειν. Των αγιων εοικασιν εκαστος. µεγας εν τω µικρω τουτω κοσµω . αλλ᾿ ειδοτες οτι εκαστος ηµων δευτερος κοσµος υπο Θεου. Ειδετε δοξαν οι ταυτην οντως ποθουντες. η δε καρδια αυτων τω δισκω εοικε της σεληνης. και αβλαβεις και ελευθερους εκ παντων εχθρων αποκαθιστα· ου µονον δε. Τοιγαρουν εννοησον µοι τον ουρανον οιος υπαρχει εν αιθρια και ανεφελω νυκτι και βλεπε µοι εν αυτω τον της σεληνης δισκον ολον πεπληρωµενον το ειλικρινες και καθαρωτατον φως. Η δε αγια αγαπη το παντουργον υπαρχει και παντοδυναµον φως. σκεπει παντοθεν και περιφρουρει και ατρωτους απο πασης εννοιας πονηρας. µη οτι γε αµαρτιας. ουρανω. Εν γαρ τη κτισει ο τεχνιτης Θεου Λογος ως εν πινακι προεζωγραφησε τα υστερον µελλοντα εις σωτηριαν ηµων και αναπλασιν γινεσθαι. αλλ᾿ υπο του Θεου προϋποστασα και γενοµενη. Συνηκατε της λεχθεισης εικονος το µεγεθος και οσον εκαστος ηµων της των αγιων δοξης και λαµπροτητος υστερει. ουχ υφ᾿ ηµων επινοηθεισα. εκαστος εαυτον τοις αγιοις εκεινοις συγκρινων.Αλλ᾿ αγε δη και την δοξαν των οντων αγιων και απαθων ανδρων οι βουλοµενοι διδαχθηναι θελησατε. Η δε αγια απαθεια. ετι εν σωµατι οντες. µη γενοιτο. αλλα και απροσιτους αυτους τοις υπεναντιοις εργαζεται.

παραγεται. τον της δικαιοσυνης ηλιον λαµποντα εν εαυτοις εχοντες. Και ινα ταλλα παρησω οντα. τα του θεου δηλονοτι προσταγµατα και την δοξαν αυτου ου λογοις κενοις και µαταιοις. δια της καθηµερινης και αδιαλειπτου µετανοιας και των εξ αυτης και δι᾿ αυτης προχεοµενων δακρυων και πασης αλλης αγαθοεργιας εκκαθαιροµενοι. αλλ᾿ εργοις αυτοις διηγουµενοι. ∆ει ουν ηµας εν τουτω τον υπηρετην ηµων µιµεισθαι. συµφηµι καγω. ουτω πιστευειν χρεων και πεπεισθαι οτι οι εν σκοτει της αµαρτιας υπαρχοντες και εν τουτω απο γεννησεως διατελουντες δυναµεθα δια πιστεως και της των εντολων εργασιας εις ηµεραν θειαν και φωτισµον πνευµατικον αναχθηναι. κακ τουτου οκνηροτερους ποιωµεν αυτους εις την εργασιαν των εντολων. Καθαπερ γαρ εκεινος ουδεποτε παυεται του ανατελλειν και επιλαµπειν. ωσπερ απο νυκτος ηµεραν και απο (202) ηµερας παλιν νυκτα γινοµενην ορωµεν. προς το ανεσπερον φως ως υιοι φωτος επανερχεσθαι σπευσωµεν. Ουτω γαρ και αυτοι παλιν ηµεις ηµερα αϋλος και γη καινη και καινοι ουρανοι. Ιστω πας ο ακουων οτι. µη χειρονες εν µηδενι φανηναι θελησωµεν των εις διδασκαλιαν ηµων γενοµενων αλογων η και αψυχων υπο του φιλανθρωπου Θεου. ουτω και ηµεις µη θελησωµεν δια αµελειας εν τω σκοτει καθησθαι των ηδονων και παθων· το προσταγµα δε µαλλον του ειποντος· “Μετανοειτε· ηγγικε γαρ η βασιλεια των ουρανων” φυλασσοντες. Οτι µεν γαρ τα πολλα τοις πολλοις αδυνατα. ει µη τινα αλλον.και ορωµενω.”. Μη δη ουν εις ραθυµιαν εναγωµεν τους πλησιον εν τω λεγειν· “Πως αρα τουτο η πως εκεινο δυνατον παρα ανθρωπων κατορθωθηναι. (303) εν τοις κατ᾿ εµε ραθυµοις και . δια του υποδειγµατος τοις πλησιον ηµων χρηµατισοµεν. και θεραποντα ηλιον. αλλα τα µεν καλα ζηλωσωµεν απαντα. αλλα το του ∆εσποτου αεναως εκπληροι προσταγµα. των δε εναντιων την µιµησιν φυγωµεν οση δυναµις. καθα µοι και τις των θεολογων συµµαρτυρει. καταπαυσω τον λογον. καθα ραθυµια παλιν και καταφρονησει και αµελεια τοις προτεροις κακοις περιπιπτοµεν και υπο την νυκτα της αµαρτιας γινοµεθα. τουτο µονον εις υποµνησιν υµων λεξας. εµπρακτοι διδασκαλοι εν παντι και εν πασι γινοµενοι τοις αµελεστεροις των αδελφων και αναπολογητους αυτους εργαζοµενοι.

τον δε ταυτης ερωντα εξωθεν προσπελαζοντα. ποθου αρρητου πονον δριµυν και αφορητον εν αυτοις απεργαζεται. κατανοουσιν ακατανοητως το ανειδεον ειδος αυτου. ανεστιως εσθιουσιν εν πνευµατικω τω του νοος και της ψυχης αυτων στοµατι. ωραιοτεραν τε ουσαν πασων των επι γης γυναικων και ενδοθεν υπαρχουσαν του κοιτωνος αυτης. Το απλουν της θεοτητος αυτο φως αυτο τοις νοεροις οφθαλµοις ορωσι πλουσιως. Αλλα γαρ του τοιουτου ποθου εν παραδειγµατι την αναγκην και την φλογα κατανοησωµεν. Παρησω γαρ. τω εναντιω συνταττονται. οι την οικιαν της ψυχης κενην περιφεροντες του ενοικουντος εν τοις πιστοις και ουτω καθ᾿ εκαστην βοωντος· “Εν τω κοσµω θλιψιν εξετε· αλλα θαρσειτε. ου της θεωριας του καλλους και της γλυκυτητος ολως κορεσθηναι ουδεποτε δυνανται. οια δη . ο και ψηλαφωντες αΰλοις χερσιν ακατασχετω τω ερωτι. την αµορφον µορφην και το ασχηµατιστον σχηµα εν αθεατω θεα και ασυνθετω καλλει αποικιλτως πεποικιλµενον. ως του ολου στερισκοµενοι διακεινται. Τι δε εστιν ο κατανοουντες ορωσι. προσθηκην ηδυτητος βλυζει και την επιθυµιαν αυτων εκκαιει σφοδροτερον· ει δε ποτε µη παλιν αυτοις τρανοτερον φαινοιτο. τοις οιησει µετα τουτων και τυφω αθλιως κεκρατηµενοις. Ον οι πεπλουτηκοτες ορωσιν αορατως αυτου του Θεου το αφραστον καλλος· κρατουσιν ανεπαφως. εγω νενικηκα τον κοσµον”. το γε νυν εχον. Εν εκεινοις γαρ τοις δια πιστεως και της εαυτων απαρνησεως τω Χριστω και Θεω πιστει και αγαπη και ταπεινωσει ακολουθησασι και αυτον συν Πατρι και Πνευµατι εν εαυτοις κτησαµενοις παντα δυνατα και ραδια γινονται κατα τον ειρηκοτα εν Πνευµατι· “Παντα ισχυω εν τω ενδυναµουντι µε Χριστω”. Αει γαρ. τοις τη µαταια δοξη προσκειµενοις και πλουτου ορεγοµενοις και επαινοις και τιµαις ενηδοµενοις ταις εξ ανθρωπων. Νοει µοι ερωµενην κορην πτωχω τινι. εθελουσιως τους εγκαλινδουµενους χοιρων δικην εις τα βορβορωδη των κακων της αµαρτιας πραγµατα.καταφρονησαι του κοσµου και σκυβαλα τα εν αυτω παντα ηγησασθαι µη προαιρουµενοις. ει δε και κρυβηναι τελειως (204) καν προς µικρον εθελησειε. εκ βασιλικου µεν τυγχανουσαν γενους και βασιλικω κατεστεµµενην τω διαδηµατι. το καινοτερον.

ουκετι τη εικονι των ποιηµατων. φθειροµενοις ουσι και ταχεως παρερχοµενοις. τουτο εκεινης µεθ᾿ ορκων υπισχνουµενης αυτω. Ει δε εν ορωµενοις και αισθητοις σωµασιν οµου και πραγµασιν ουτω ταυτα συµβαινειν ειωθε. επαν δε αυτην εκεινην την νυµφην παραγενοµενην θεασηται. ου τρυφης. ουχι θλιψιν αφορητον αυτω προξενησει και την του ποθου µαλλον εκκκαυσιν περισσοτεραν εκ τουτου τω τοιουτω σφοδρως απεργασεται. ου κατα την της εικονος µορφην ουσαν. Οποτε γαρ αυτω εκεινω ουσιωδως τω Θεω ενωθωσι και της εκεινου θεας και µεθεξεως αξιωθωσιν. Οιµαι. ου χρηµατων ουτοι εφιενται. ως συµβασιλευσαι και συναφθηναι αυτη προσδοκων. µονην χρυσω πεπυκασµενην την χειρα εξωθεν εκτεινασα. Ου δοξης γαρ. τω εραστη επιδωσει. ουδε τη σκια των . αλλ᾿ ασυγκριτω και αφραστω καλλει αµωµητον το ειδος κεκτηµενην της ευπρεπειας. και ταυτην κατασπασηται και περιπλακη. ειτα αιφνης εκ των εκεινου χειρων την αυτης η κορη χειρα αρπασασα συστειλη προς εαυτην και αποκρυψει τελειως. το αυτο δη µειζονως πασχουσι και οι εκ µεγεθους και καλλονης των ορωµενων κτισµατων την δυναµιν και την σοφιαν του γενεσιουργου αναθεωρουντες και εις αγαπην και πιστιν την προς αυτον και εις φοβον εκ τουτων αγνον κατα προκοπην αναγοµενοι. Ει τοινυν εκ µικρας και στενοτατης οπης η κορη. κακεινος ταυτης δραξαµενος και το αµηχανον καλλος αυτης κατανοων κατασπαζεται αυτην. αναφλεγων τον ποθον αυτου και την επιθυµιαν την προς αυτην. αλλ᾿ ουδε σωµατων ερωτος προσψαυσαι ολως κατα νουν συγκεχωρηνται· αλλα καθαπερ ο την εκ χρωµατων κατασκευασθεισαν αψυχον εικονα (205) της νυµφης νυµφιος ορων ταυτη προσκειται και ενατενιζει διηνεκως και βουλεται οραν αυτην. ποσω γε µαλλον εν τοις νοητοις αορατοις τουτο συµβησεται. συµµαρτυρησετε µοι τω λογω του υποδειγµατος και υµεις. αφθαρτοις ουσι και αϊδιοις· οσω γαρ κρειττονα των προσκαιρων εισι τα αιωνια αγαθα. τοσουτον αναλογως και τον ερωτα εµποιουσι σφοδροτερον εν ταις των ερωντων ψυχαις· οθεν ουδε εα τουτους ο ποθος του Θεου επιθυµια η προσπαθεια εν τινι κρατηθηναι καν οπωσουν.απερριµµενον δια πτωχειαν και ακραν ευτελειαν. ουκετι ολως ανεχεται προς την εικονα ταυτης εναπιδειν σχετικως.

Και οτι φθονος ουδεις εν τοις αγιοις. εν αµικτω µιξει και συναφεια αφραστω κατα τας αψευδεις υποσχεσεις αυτου. Τουτο ουν το µακαριον παθος. και ηµεις οι απερριµενοι. Της διανοιας γαρ αυτων εν τοις υπερ αισθησιν εµφιλοχωρουσης και οιονει ανακιρναµενης και λαµπροτητα θειας φυσεως µεταµφιεννυµενης. ω πρεπει πασα δοξα τιµη και προσκυνησις. αλλα και σφοδροτερον µαλλον φλογος αναφθη και αµωµους ηµας και αµεµπτους και ασπιλους διατηρηση ο απο γης εις ουρανους αναβιβασας και δοξασας το γενος ηµων των ανθρωπων. ωστε οραν κατα το εφικτον τον Θεον. ενθεν ηδη µυειται και την µελλουσαν δοθηναι εν τω µελλοντι τοις αγιοις απολαυσιν. συν τω Πατρι και τω παναγιω αυτου Πνευµατι. Και .ορωµενων εµπαθως η προσπαθως. δι᾿ ου και των ειρηµενων απαντων την πειραν εν αισθησει και ορασει και γνωσει µυστικως διδαχθεντες και λαβοντες οµου εις ωφελειαν και προτροπην των εκζητειν τον Θεον και αυτον ευρειν βουλοµενων ταυτα γραφη παρεδωκαµεν. (206) οπως ταις προς Θεον υµων ευπροσδεκτοις δεησεσι µη µονον ασβεστος εν ηµιν ο του θειου ποθου πυρσος διατηρηθη. µη επαισθανοµενων δε καθολου της ενεργειας αυτου· και περι των λεγοντων µη δυνασθαι τινα των ανθρωπων κατα την παρουσαν ζωην οραν την δοξαν αυτου. δια πολλων δεησεων παθειν ηξιωθηµεν. Συναλγησατε ουν ηµιν και συνευξασθε οι εκ του παροντος λογου καρπουµενοι την ωφελειαν και προς το υψος τουτου πρακτικως ανελθειν προαιρουµενοι. ΛΟΓΟΣ Ε΄ (207) Περι των οιοµενων αγνωστως εχειν εν εαυτοις το Πνευµα το Αγιον. φιλανθρωπια Θεου και χαριτι. και αποδειξις δια χρησεων περι τουτου. Ναι µην επι πλειον συγκολλησει και τρανως συνενωσει και συγκραθηναι γνωστως αξιωσει ολον µε ολω εαυτω και υµιν. νυν και αει και εις τους ατελευτητους αιωνας των αιωνων· αµην. ουκετι την αισθησιν προς τα ορωµενα καθα και προτερον κεκτηνται. µιµησοµαι γαρ εν τουτω τον ειποντα· “Ωσπερει τω εκτρωµατι ωφθη καµοι”. Και ποιω τροπω ορα τις τον Θεον και οτι ο εις τοιαυτα µετρα πεφθακως. οταν δια πασης σπουδης εναρετου τουτοις συνεξισωµεθα. η σχετικως προσανεχουσι.

αλλ᾿ ου πειρα τουτο παραδεξαµενους και κρατουντας εν εαυτοις ως εκ της των θειων λογιων ακροασεως. ειπατε δη και τι πρωτον εστιν. Ει ουν ειναι τι οµολογειτε. λεγετε· Χριστον. παντως ειποιεν αν. Παντως. η ουδεν εστιν. Εστι τι. Τι τοινυν αλλο εστιν ο Χριστος. δηλον οτι. ινα ουτως διδαξητε εαυτους µη ως απιστοι φθεγγεσθαι. Χριστον ενεδυσασθε. ουχ ηµεις. Τουτο τοιγαρουν οµολογουντες. Ινα ουν τα παρ᾿ εκεινων προταξω λεγοµενα. Τι δαι. Ο τοινυν Χριστος εστι τι. αλλα γαρ και προς αυτους τους µηδεµιαν λεγοντας ποτε αισθησιν εν θεωρια και αποκαλυψει ταυτης λαβειν. Ει ουν βεβαπτισµεθα. αλλα το Πνευµα το Αγιον προς αυτους ειποι αν. φησιν ο Παυλος. Ιδου και παλιν εγω προς τους λεγοντας εχειν αγνωστως Πνευµα Θεου και οιοµενους απο του θειου βαπτισµατος τουτο κεκτησθαι εν εαυτοις και τον µεν θησαυρον εχειν νοµιζοντας. Αυτη τοινυν και παρ᾿ αυτων η πρωτη προτασις και αποδειξις. εις το Πνευµα του Θεου. ει γε µη τελεον παρακοπην φρενων εισι πασχοντες. τι ειναι. ως αι θειαι Γραφαι διδασκουσι και αυτα τα γεγονοτα και καθ᾿ εκαστην γινοµενα. ει µη Θεος αληθης και ανθρωπος επ᾿ αληθως τελειος πεφυκως. αλλ᾿ ως πιστοι. ειπατε ηµιν και δια τι ανθρωπος γεγονεν ο Θεος. Το ουν ενδυµα τουτο. πιστει δε µονη και λογισµω. προς τους οµολογουντας µεν µηδεν ολως επαισθανθηναι εν τω βαπτισµατι. ει και ισως υµεις εθελοκωφουντες αγνοειτε . κουφους δε τουτου εαυτους ολως επιγινωσκοντας. Ουχι βεβαπτισµενοι εσµεν και ηµεις. αµαρτανει και βλασφηµει. Ναι. το ενεργουν και λαλουν εν αυτω. φησιν. ουκ αυτος. και τον Χριστον ενδεδυµεθα”. καθως φησιν ο Αποστολος. αγνωστως δε και ανεπαισθητως υπολαµβανοντας την του Θεου δωρεαν εν εαυτοις απο τοτε εγκατοικησασαν και µεχρι του νυν ενδοθεν (208) της εαυτων ψυχης ενυπαρχουσαν· ου µονον δε. ινα ως αφρων προς αφρονας ειποιµι.οτι οσα αν ο τοιουτος λεγη η ποιη η γραφη. ω ουτοι. Τι ουν. αλλα το Πνευµα το Αγιον το λαλουν εν αυτω ταυτα λεγει και γραφει· και ο τους λογους αυτου αθετων η παραλογιζοµενος. ορα τι φασιν οι σοφοι και ενωπιον αυτων επιστηµονες· “Οσοι εις Χριστον εβαπτισθητε.

αρρητως ανακεκραµενου και εν αµικτω µιξει τη τριαδικη θεοτητι ηνωµενου. Θεος. Εστι τοινυν Χριστος. Το γαρ µηδεν ενδυοµενοι ουδεν αισθανοµεθα. οπερ ουδεποτε γεγονεν. οι αυτον ενδυοµενοι εγινωσκον αν. ινα µηκετι µηδαµως ως ανθρωπον αλλ᾿ ως ενα Θεον αυτον τελειον εν δυσιν επιγινωσκωµεν φυσεσιν – εις γαρ Θεος . Προσεχε τοινυν και ερωτωντι µοι µετα συνεσεως αποκριθητι. µη εξ αγνοιας εκκλινης της ευθειας των νοηµατων οδου και κοπους παρεξης ηµιν και κριµα προξενησης πλειον τη ση ψυχη. φησιν. Ει γαρ ουκ αισθανεται ο τον Θεον ενδυοµενος τι ποτε αρα ενεδυσατο. “Η σαρξ γαρ. ∆ια της θεοτητος δηλονοτι. ο δε γυµνος τη ψυχη Θεον ενδυσαµενος ου γνωσεται. Τι δε εστι. δια τουτο γενοµενος ανθρωπος.. ∆ια τι ουν ταυτα λεγω. Ινα προγινωσκων συ α ωµολογησας ερωτωµενος παρ᾿ εµου. λοιπον κατα σε ουδε εστι τι ποτε ο Θεος· ει γαρ ην. Ο γυµνος τω σωµατι ενδυσαµενος επαισθανεται και το ιµατιον οποιον ορα. το δε τι ποτε η παρ᾿ ετερου η ηµας αυτους επενδυοντες και λιαν (210) επαισθανοµεθα. ινα εις Θεος εν Πατρι και Υιω και Αγιω Πνευµατι προσκυνηται και µητε προσθηκην τω αριθµω απο της οικονοµιας λαβη τινα µητε παθος τι απο του σωµατος η Τριας υποστη. και ηµας παντας ου δια της φθαρτης σαρκος αλλα δια της θεωθεισης (209) ζωοποιει. Ο ουν Θεον ενδυσαµενος ουκ επιγνωσεται νοερως και ιδη τι ενεδυσατο. δια της θεοτητος θεωσας και θεοποιων ηµας δηλαδη και ουχι δια µονης αυτου της σαρκος· ουδε γαρ µεριστη. ως του φθαρτου υπο της αφθαρσιας καταποθεντος και του σωµατος υπο του ασωµατου ουκ αφανισθεντος µεν. οπερ πρωην ουκ ην. ινα ποιηση θεον τον ανθρωπον. ∆ια τινος τουτο κατεργαζοµενος. ουκ ωφελει ουδεν· το πνευµα εστι το ζωοποιουν”.ινα τον ανθρωπον ποιηση θεον. Θεος αληθης και ανθρωπος τελειος παναληθως πεφυκως. Παλιν τοιγαρουν προσαναµνησω σε τα ρηθεντα εν επιτοµω. Ει οι βαπτιζοµενοι τον Χριστον επενδυονται. ∆ια της σαρκος η δια της θεοτητος. ολου δε αλλοιωθεντος και µενοντος ασυγχυτου. ει γε και σωας τας αισθησεις κεκτηµεθα· νεκροι γαρ ενδυοµενοι ουκ αισθανονται µονοι και δεδοικα µη και οι . Ει ουν δια της αυτου θεοτητος ην ανελαβε σαρκα πρωτον εθεωσε. ινα ευσυνοπτον γενηται ο µελλω ειπειν. τι τουτο εστιν ο επενδυονται.

Τουτο δε ου κατα την της σαρκος ειπε θεωριαν. και τον Πατερα µου εγνωκειτε αν”. τι ερεις. την εαυτων αγνοιαν εµφανιζουσιν· ο γαρ λεγων τινι· “Μη σβεσης. Αλλα γαρ αυθις προς αυτους ωδε ανθυποφεροµεν. ου περι της ηδη εσβεσµενης αυτω παντως λεγει. Ειτα φασι· “Το Πνευµα µη σβεννυτε” ο Παυλος διακελευεται. φησι. ου µετα στυφοτητος αποκρινονται· “Και τις ποτε ιδειν τουτο τολµηρως ειποι η ολως αυτο εθεασατο. αλλα παντες εξ ισης του πεποθηµενου µακαρισµου ετυχον τε (211) δηλονοτι και τυχωσιν. καθα δη και αυτος παλιν δεικνυσιν Ιουδαιοις διαλεγοµενος και λεγων· “Ει εγνωκειτε µε. Υιος ο ων εις τον κολπον του Πατρος εκεινος εξηγησατο”. λεξον ηµιν. τον ερωτωντα φιλοτιµουµενοι και τον πραον δηθεν υποκρινοµενοι. Οτι δε δυνατον ηµιν εστι το κατιδειν τον Θεον. ακουσον αυτου Χριστου του Υιου του Θεου παλιν λεγοντος· “Μακαριοι οι καθαροι τη καρδια οτι αυτοι τον Θεον οψονται”. Φησι γαρ· “Ο εωρακως εµε εωρακε τον Πατερα”. “Ο µονογενης. φησιν. ουδεις εωρακε πωποτε”. Αλλ᾿ οιδα. Και ουτω λελυται το ζητουµενον. ουκ εστι. Και τουτο λεγοντες. Ει γαρ κατα την σωµατικην ιδεαν τουτο γενοµενον εννοησωµεν. αλλα και τας οψεις ευθυς αλλοιουµενοι αποστρεφονται και ως βλασφηµιαν ακουσαντες δυσχεραινουσι· ειτα. αλλα κατα την της θεοτητος αποκαλυψιν. Ω της σκοτωσεως! Τις τουτο ειπε. Και προς τουτο ου µονον ουδεν αποκρινονται. Αλλ᾿ ουκ εστι ταυτα. Τι δαι. ο τα εν χερσιν απιστων αγαθα και λαβειν ταυτα µη προθυµουµενος επι . ω ουτοι. Αληθως λεγεις και η µαρτυρια σου αληθης µεν. φησιν. “Θεον.” Απαγε.ταυτα λεγοντες νεκροι και γυµνοι επ᾿ αληθειας οντως εισιν. τον σκοπον των λεγοµενων µη επισταµενοι. λοιπον και οι τουτον σταυρωσαντες και εµπτυσαντες τον Πατερα εωρακασι· και ουτως ουδεµια εσται διαφορα η προτιµησις απιστων τε και πιστων. Τι ουν ερεις προς ταυτα. Εαν γαρ εγω δειξω σοι τον αυτον Υιον του Θεου λεγοντα σοι δυνατον ειναι τουτο. την λαµπαδα”. ως ανθρωπω ιδειν εφικτον. αλλα περι της ετι καιοµενης και αστραπτον εχουσης το φως. Ορατε καν ολως εν υµιν αυτοις. το Πνευµα καιοµενον και λαµπον ωσπερ εικος. αλλα κατα της σεαυτου ψυχης.

δηλονοτι και πιστεως. ο µη εχων αγαπην ελπιδα ου κεκτηται. τοτε δε προσωπον προς . εκει εσται και η του Σωτηρος εµφανεια. ουτε αγαπαν αυτον ως χρη δυναµεθα· γεγραπται γαρ· “Ο µη αγαπων (212) τον αδελφον αυτου ον ορα. εγνως αν ως αληθη τα λεγοµενα· επει δε ουκ εθου τουτο εν τη καρδια σου ουδε ειναι αληθες επιστευσας. δια τουτο και της καθαρσεως κατεφρονησας και της θεωριας διηµαρτες. “Ο αγαπων µε τας εντολας µου τηρησει και εγω αγαπησω αυτον και εµφανισω αυτω εµαυτον”. καθα δη και αυτος Παυλος γραφων διαµαρτυρεται. και η θεωρια συνεπεται αυτη. αγαπητε. και ουτω σοι γενησεται το µηδεποτε ιδειν τον Θεον εν τω µη ειναι σοι εργασιαν µετα την εξοδον δι᾿ ης ευρησεις την καθαρσιν. αγαπη· µειζων δε παντων η αγαπη”. αυτην εκεινην παρειναι ενδεχεται. µετα δε την εµφανειαν η τελεια εν ηµιν αγαπη προσγινεται. ο δε ελπιδος εκτος. ουτως ουδε πιστεως και ελπιδος βεβαιας χωρις αγαπην Θεου εν ψυχη ανθρωπου ευρεθηναι δυνατον· ο δε µη την αγαπην εχων ουδεν εκ των λοιπων αρετων ωφελειται η χωρις ταυτης ωφεληθησεται. ουτε πιστευειν.τα µελλοντα µεταβησεται και αποκριθεις ερει· “Ναι. Ως γαρ θεµελιων εκτος οροφος οικου ουχ ισταται. θησεις παντως και την καθαρσιν µετα θανατον. αλλ᾿ εν τω µελλοντι τουτο και ουκ εν τω νυν αιωνι γενησεται”. Περι δε του απ᾿ εντευθεν οραν τον Θεον ακουε αυτου παλιν λεγοντος· “Νυν βλεπω εν εσοπτρω και εν αινιγµατι. Και ει ταυτην ποτε εκαθαρισας. Ει ουν η πιστις τη ελπιδι συνεζευκται. και ενταυθα εσται η ορασις· ει δε µετα θανατον ειπης την ορασιν ειναι. ∆ια τι η πως τουτο εσται. ουδε πιστευειν δυναται δηλονοτι· και ταυτα Παυλου λεγοντος ακουε· “Μενει δε τα τρια ταυτα. των αιτιων της αγαπης µη οντων. η δε ελπις τη αγαπη συνεπεται. οντως οι καθαροι τη καρδια τον Θεον οψονται. τον Θεον ον ου βλεπει πως δυναται αγαπαν. πιστις ελπις.” Ουδαµως. Ο τοινυν µη δυναµενος αγαπαν. Ενταυθα η εν τω µελλοντι. Ευδηλον οτι ενταυθα. Αλλα και ο Κυριος τι φησιν. Ποτε ουν η εµφανεια τουτου γενησεται. Ει γαρ µη τουτο γενηται. Ει γαρ ενταυθα η καθαρσις. Οπου γαρ η ακριβης των εντολων φυλακη. Ει γαρ δια της καθαρας καρδιας τον Θεον ειπεν οψεσθαι. Πως γαρ. παντως οτε η καθαροτης προσγενηται.

µιµησαι τουτον· και οιος εκεινος. καθως καγω Χριστου”. αυτος δε ο Παυλος µεγαλη βοα τη φωνη. ει µειζων εκεινου δυνηθης γενεσθαι και τω Θεω οικειοτερος. ω υπερηφανε συ και απονενοηµενε. Εκεινος χωρισθηναι απο Χριστου προαιρειται τελειως. Ει τοινυν επαινεσαι βουλει τον Παυλον η τιµησαι αυτον. αδελφε. Ουδε γαρ προς τι του βιου η . Αλλ᾿ εκεινος. γινωσκε ως παραλογιζοµενον σεαυτον µαλλον απωσεται και δια τουτο αυτος σε βδελυξεται. και λεγεις οτι ατιµιαν ηγησεται. και παλιν· “Ηθελον παντας ειναι ως εµαυτον”. γενου ταις χιλιασιν. και τοτε επ᾿ αληθειας τιµησεις αυτον κακεινος προσδεξεται σε και ως ιδιαν δοξαν και στεφανον καυχησεως λογισεται σε. το οραν τον Θεον· οι δε ορωντες αυτον περιεργιας πασης απηλλαγµενοι υπαρχουσιν.ακουσατε αµαρτωλους σωσαι ων πρωτος ειµι εγω”. ει βουλει. Ακουσον αυτου τουτο παριστωντος και λεγοντος· “Ευχοµην αναθεµα ειναι απο Χριστου υπερ των αδελφων. ουκ εστιν εν αυτοις προεδριας η µειζονος δοξης επιθυµια και ορεξις. οτι τουτον ηµιν τοις ανθρωποις συνεξισαζοις. των συγγενων µου κατα σαρκα”. εαν ως εκεινος θελησω και σπευσω γενεσθαι καγω. φησιν. ουτω λεγων· “Χριστος ηλθεν . Βουλει ουν σοι δειξω οτι µαλλον µειζονως τιµησεις αυτον και ευφρανεις και δοξασεις. Ουχι. οτι τοις εκεινου λογοις πεισθεις και ακολουθησας αυτω µιµητης εκεινου και οιος εκεινος εγενου και συ. Και τις Παυλου ισος. Παυλος δε ουχι κατα παντα ανθρωπος ην. καθως εκεινος φησι· (213) “Μιµηται µου γινεσθε. Οις ουχ ηµεις. γενου τοιουτος τη πιστει και συ.προσωπον” και παλιν· “Νυν γινωσκω εκ µερους. ουκ εστι φθονος εν αγιοις Θεου. γενου δεκατος. ινα συ σωθης. Πρωτος ουν εκεινος των σωζοµενων αµαρτωλων· γενου συ δευτερος. και µυριασι συµψυχος και τω Παυλω σεαυτον συναριθµησον· και ουτω Παυλον τιµησεις. Παυλος ην. ηµιν οµοιοπαθης τε και συνδουλος. γενου τριτος. φησι. Ει δε λεγεις ατιµιαν ειναι Παυλου το και αλλον ισον γενεσθαι αυτου και δια τουτο της σης σωτηριας καταφρονων αµελεις. Μια γαρ αυτοις και τοις κατα γενεαν και γενεαν φιλοις και προφηταις αναδεικνυµενοις Θεου προεδρια και καθεδρας και προτιµησις στασεως και δοξα και απολαυσις και τρυφη. τοτε δε επιγνωσοµαι καθ᾿ ο και επεγνωσθην”.

Ειπε συ. ο και απο του νοηµατος εις εργον εξαγεται. Οιµοι οτι ουδε δια της ακοης σου η ορασις επιγινεται. αλλα του προς τι γενεσθαι τον νουν ηλευθερωνται· δια τουτο και µενουσιν εις αιωνας ατρεπτοι και προς το κακον εισιν ανεπιστροφοι. Αλλως τε δε ει ανθρωπου τα ρηµατα. αλλα θεωριαν των οντως οντων· απο γαρ της εκεινων θεωριας λαλουµεν· και λεγεσθαι µαλλον χρη των οραθεντων διηγησιν τα λεγοµενα. συ δε µοι συνετως αποκριθητι. Ανθρωπου λεγεις ειναι ταυτα τα ρηµατα. Ανθρωπου παντως. Πασα γαρ αναγκη παντι τω εξηγουµενω περι τινος πραγµατος. ωστε το νοηµα αρχη εστι του µελλοντος γινεσθαι πραγµατος παρ᾿ ηµων κατα το· “Πρωτον µεν εννοει τας αγγελικας δυναµεις και ουρανιους και το εννοηµα εργον ην”. τα του Θεου. και νυν ο γραφων ποθεν επισταται. φησιν. (215) Σκοπει δε οτι ου περι ανυποστατων τινων και αδηλων πραγµατων. ινα µη το γε νυν εχον ειπω ενεργειαν. ειπειν εχεις παντως και ποταπου. ει µη το πνευµα του ανθρωπου το ενοικουν εν αυτω”. ηγουν την εκ της θεωριας αυτου εγγινοµενην τοις αγιοις αλλοιωσιν και καταστασιν. αλλ᾿ ουδε κτηνους ορµας η στασεις η ενδιαθετον καταστασιν ψυχης δυναται γνωναι η εξειπειν· “Ουδεις γαρ οιδε τα του ανθρωπου. ινα µη παλιν εγω δοξω σοι κενοδοξως λαλειν· τινος ταυτα τα ρηµατα. αλλα µενεις ακουων και µηδολως ορων. οι λογοι παντες ηµιν και πασα η περι τουτων εξηγησις εκ της ορασεως µαλλον γινεται και της θεωριας αυτων. .προς ετερον τινα των ανθρωπων βλεπειν και επιστρεφεσθαι η ολως εννοειν τι των ανοικειων δεδυνηνται. Ει δε ανθρωπου και κτηνων αλογων διαθεσεις και ορµας χαλεπον ανθρωπον ειδεναι καλως. δηλονοτι και τα νοηµατα. Ει ανθρωπου εισιν. αλλα περι των ηδη γινοµενων και γενεσθαι µελλοντων. ποθεν η πως ειδεναι τις δυναται. νοηµα δε εκεινο λεγεσθαι αξιον το περι ανυποστατου πραγµατος η βουληµατος γεννωµενον ενθυµηµα εκ του νου. επειδη ανθρωπος ου µονον ανθρωπου συλλογισµους τε και διαθεσεις. (214) Αλλα γαρ ερωτησω σε. Λελογισµενως συλλογισθητι και παντως πεισθηση και συζητησεων απαλλαξεις µε. οιον του ποιησαι τι αγαθον η πονηρον ο ουπω επραχθη παρ᾿ ηµων. Ταυτα ποθεν οι γραψαντες ισασι. Τα δε εν τουτοις νοηµατα ου χρη καλεισθαι νοηµατα.

ου δυναται απο της ακοης µονης. η παλατιου τινος και της εν αυτω ταξεως τε και καταστασεως. οιαν εκεινοι την ολικην προς τον Θεον εσχηκασι σχεσιν και οιαν εστιν η του Θεου ορασις η εν αυτοις αρρητως εγγινοµενη. ει µη δια της θεωριας του εξ αυτου εκπεµποµενου φωτος. ουτως και περι της ανω Ιερουσαληµ και του εν αυτη κατοικουντος αορατου Θεου. περι της απροσιτου δοξης τε του προσωπου αυτου και περι της ενεργειας και δυναµεως του παναγιου αυτου Πνευµατος. ενθυµησιν η ευφυΐαν η µαθησιν. Φως δε γνωσεως οταν ακουσης. σκεψιν τε και επινοιαν και συλλογισµον ευρησει καιριως περι ου ουκ οιδεν ειπειν. ως ο ιδων και διηγουµενος τα περι του ανθρωπου. ει µη αυτοπτης του πραγµατος γενηται. οι δε ακουοντες µη θεασαµενοι τον ανθρωπον η την πολιν περι ης και ακουουσιν. Ει τοινυν περι ορωµενων και επιγειων ουδεις ειπειν τι η διηγησασθαι δυναται. Ου γαρ ειπε διηγησιν η λογον γνωσεως. εκεινος µεν α ειδε και α εωρακε λαλει προς αυτους. αδελφοι. γινωσκειν και τα περι της πολεως. αλλα φως γνωσεως και γνωσεως φως. ποιαν δε φρονησιν. Το γαρ ειπειν τι περι ων ουκ οιδεν η ουκ εθεασατο παντως αλογον και απαιδευτον. Ωσπερ γαρ ο περι ανθρωπου η περι πολεως τινος προς τινας διηγουµενος. Ποιαν. ει µη πρωτον αυτο το φως ιδη ψυχης οφθαλµοις και ακριβως γνω τας αυτου . Ποιαν δε νοησιν προς την του µηπω µηδαµως οραθεντος πραγµατος αλλοθεν πορισεται διηγουµενος. ινα σε δια παντων φωταγωγησωµεν. µη προτερον φωτισθεις φως γνωσεως.οικου φερε ειπειν η πολεως. Επει. ειθ᾿ ουτως περι ου ειπειν βουλεται εστοχασµενως και λελογισµενως ειπειν. µη υπολαβης γνωσιν ειναι µονην των λεγοµενων διχα φωτος. ιδειν µεν προτερον και καταµαθειν τα εν τουτοις. τι αν και οικοθεν ειποι. πως ειπειν τις ισχυσειεν η διηγησασθαι. κατα την κελευουσαν εντολην. η περι θεατρου παλιν τινος και των εν αυτω τελουµενων. εαν µη προτερον ιδη. ως του (216) φωτος δηλονοτι εµποιουντος την γνωσιν ηµιν· αλλως γαρ ουκ εστι γνωναι τινα τον Θεον. ει και µη πλεον ειπειν τι ο ανθρωπινος διδωσι λογος. περι Θεου και θειων πραγµατων και αυτων των του Θεου αγιων και δουλων. ειπε µοι. Ητις ενεργειαν αφθεγκτον εµποιει νοερως εν ταις καρδιαις αυτων. ειτ᾿ ουν φωτος. ουδεις ειπειν δυναται.

Ει γαρ η ορασις µονη τελειαν την γνωσιν του ορωµενου παρ᾿ ηµων ανθρωπων ουκ εµποιει εν ηµιν. ουκ εξικανουσαν εχω µου την διανοιαν”.βλεπει δε µονον εν τροµω και φοβω πολλω οιονει προς τους ποδας αυτου. Ουτως ουν και περι του αορατου Θεου απαραλλακτως γινεται. Ουκ οιδα δε ει ην και το σωµα τουτο. απο µονης της ακοης γνωρισαι αυτον ακριβως και πληροφορηθηναι. Ειτα παλιν αρχεται λεγειν µετα δακρυων θερµων και πολλων ως· “Ωραθη µοι. απερχοµενος λεγει αυτω· “Ειδον”. Και ως ουν τουτο λεγει. γλυκυ. και τοτε βεβαιως µανθανεις οτι αυτος εκεινος εστιν. αλλα αµφιβολια η ψυχη διαµεριζεται και η εκεινον αυτον ερωτα η ετερον τινα τον γνωριζοντα αυτον. και εν τω αυτον ιδειν γνωσις οτι ανθρωπος εστι περι ου ηκουον. Και ουδε ουτως ισταται του λεγοµενου η εννοια· οσα γαρ αν εξ ακοης σοι τις ειπη περι ανθρωπου. δια του Πνευµατος εκεινα και µονα διδασκεται· οθεν ουδε δυναται λεγειν οτι εν γνωσει γεγονα του θεου δια µονης ταυτης της ακοης.ελλαµψεις και ενεργειας εν αυτω. Ον γαρ ουχ εωρακε πως γινωσκειν ενδεχεται. πατερ. ω πατερ. Φως ο Θεος και ως φως η θεα αυτου· εν γουν τη του φωτος θεα γνωσις πρωτη οτι Θεος. εκεινο το φως· ηρθη ο οικος της κελλης ευθυς και παρηλθεν ο κοσµος. Και ει µεν υπαρχει ο περι τουτων προεξηγησαµενος αυτω. πως η ακοη µονη την του Θεου γνωσιν ηµιν εµποιησειε. καθα και επι του ανθρωπου ακοη πρωτον περι αυτου. αλλ᾿ ουδε αυτον ερωτησαι τολµα. ειτα ορασις. πατερ. . ειδες. γλυκυ· ποταπον ειπειν σοι. τεως ουκ ηδειν οτι σωµα φορω και περικειµαι. ειδως οτι ολως τις εστιν ο φανεις προ προσωπου αυτου. ου δυνασαι. φυγων ως οιµαι απο προσωπου αυτου· εµεινα δε µονος εγω µονω συνων τω φωτι. Και φησι· “Τι.” – “Φως. οτε ιδης αυτον. ον ουδε αναβλεψαι τοις οφθαλµοις και ιδειν δυναται ποταπος. πατερ. (217) Οταν γαρ αποκαλυφθεντα θεασηται τις αυτον.πως γαρ. . φως ορα· θαυµαζει µεν ιδων. τις δε ο φανεις ουκ οιδεν ευθυς. τηνικαυτα εκει· ει γαρ εξω τουτου γεγονα αγνοω. τεκνον. οτι αυτος εκεινος εστι περι ου ηκουες. Αλλ᾿ ει τι και δια των θειων ακουοι Γραφων λαλουντας δι᾿ αυτων τους τον Θεον ιδοντας. σκιρτα και παλλει η καρδια αυτου και προς τον ποθον του οφθεντος ευθυς αναπτεται. Ην µοι δε χαρα η και . ως προεγνωκως τον Θεον.

λοιπον κατ᾿ αυτους και την αναστασιν αυτην απαρνουµεθα. αγαπη τε και ποθος πολυς.νυν συνουσα µοι αφραστος. την κρισιν τε και την ανταποδοσιν. οµοιοι αυτω εσοµεθα”. εκ µερους· οταν δε ελθη το παν. Τοινυν και νυν µεν µετριως τους αρραβωνας εντευθεν ηδη απολαµβανειν των αγαθων απαντων οµολογουµεν και λεγοµεν. ινα παλιν ειπω. εστι”. ουκ απολαµβανει δε ταυτα νυνι. καθα δη και νυν. . πολλω µαλλον επι Θεου. πως ισχυσει γνωναι το αυτου αγιον θεληµα. Αλλ᾿ ουχ ουτως ηµεις φρονουµεν η λεγοµεν. συ ει. Και συν τω λογω βλεπει παλιν αυτον και µικρον µικρον τελειως καθαιρεται. ως ορας. φησιν. τεκµαιροµενος δηλονοτι οτι υπερ νουν και λογον και διανοιαν ταυτα εισιν· ου µονον δε. Οτε τοινυν χρονισει πενθων και κλαιων και προσπιπτων και ταπεινουµενος. Περι δε των µελλοντων στεφανων και αµοιβων διδασκεται µεν µυουµενος παρ᾿ αυτου του Θεου. αυτον. και ποιησω θεον”. ως ορας”. τεκνον. ως κινηθηναι µου τα ναµατα κατα ποταµους των δακρυων. αρχεται εκ του κατ᾿ ολιγον (218) γινωσκειν τα του Θεου· και εις τουτο πεφθακως. ∆ιο και προκοπτων και επι πλειον προσοικειουµενος τω Θεω. το δε ολον µετα τον θανατον ελπιζοµεν ληψεσθαι. Και αλλαχου· “Και νυν τεκνα Θεου εσµεν και ουπω εφανερωθη τι εσοµεθα· οιδαµεν δε οτι. ο Θεος. αλλα και νοει σαφως οποιοι µετα την αναστασιν εσονται αυτος τε και παντες οι µετ᾿ αυτου. εαν φανερωθη. ουδε δυναται γινωσκειν αυτον· και ει µη γνω αυτον. Ει γαρ επι ανθρωπων τουτο αδυνατον. Αποκριθεις ουν λεγει αυτω· “Εκεινος. ο δια σε ανθρωπος γεγονως· και ιδου εγω πεποιηκα σε. Ει γαρ µη ιδη. τοτε µανθανει “το θεληµα αυτου το αγιον και ευαρεστον και τελειον”. καθως γεγραπται· “Νυν µεν γινωσκω. τοτε το εκ µερους καταργηθησεται”.” Και αποκρινεται και φησι· “Ναι εγω ειµι. και την των µελλοντων ελπιδα εκουσιως αποβαλλοµεθα. ει και τινες τουτο λεγειν ηµας κακως ελογισαντο. Ει γαρ ενταυθα το παν απολαµβανειν υποτιθεµεθα. εκ των εις αυτον γινοµενων παρα Θεου γινωσκει και απερ µετα των προλαβοντων αγιων απαντων εποιησε και οσα µελλει µετα των µεταγενεστερων ποιειν. καθαιροµενος δε παρρησιαζεται και εκεινον αυτον ερωτα και φησιν· “Ο Θεος µου. αλλα και τους τουτο λεγοντας σφοδρως καθυποβαλλοµεν αναθεµατι.

Οι ουν ειποντες περι της του Κυριου ηµερας και περι της ενδοξου και φρικτης αυτου παρουσιας προφηται και αποστολοι. η αυτοπται της ηµερας εκεινης εγενοντο. οδηγησει υµας εις πασαν την αληθειαν· ου γαρ λαλησει αφ᾿ εαυτου. καθως αυτοις και ο Κυριος ελεγεν· “Οταν δε ελθη ο παρακλητος. Εµαθες . πως εκεινοι ειρηκασιν. οιον φερε ειπειν. Ει ουν ηκουσαν. ει οιδας. ινα κτησωµαι τι η κακοποιησω η αγαθοποιησω τινα. το Πνευµα της αληθειας. (220) Οτι δε και α ουκ ειπεν αυτοις ο Χριστος. ποθεν µαθοντες ταυτα ειρηκασι. ποθεν. Εκεινος εµε δοξασει. Παντως γαρ. οτι ως κλεπτης εν νυκτι και ως ωδιν τη τικτουση και οτι εν πυρι αποκαλυπτεται. πως λεγειν δυναται περι αυτων η τας ιδεας η τας µορφας και τας θεσεις αυτων αφηγησασθαι. ποθεν ταυτα µεµαθηκασιν. οιονει τον ειρηκοτα τουτο ερωτησωµεν· “Ποθεν.Και ινα κατα πευσιν και αποκρισιν τον λογον µεταποιησωµεν. (219) ω ηγαπηµενε και φιλε Χριστου. εκ τουτου γινωσκοµεν οτι εσµεν τεκνα Θεου και αυτος ο Θεος εν ηµιν εστιν. εκεινος υµας διδαξει παντα και υποµνησει υµας παντα α ειπον υµιν”. ο παρ᾿ ετερου ουκ ηκουσαν λεγοντος. Ειτα παλιν ειποµεν οτι περι ων τις ουχ εωρακε πραγµατων η πολεων η θεατρων η ανθρωπων. Ει δε τι ειπειν ουκ επιστασαι. επειδη και αυτος ταυτα µοι ειπε µυστικη τη φωνη”. εξηγησιν δε και ουχι νοηµα το περι γεγενηµενων ηδη η εωραµενων πραγµατων λαλειν. παρα τινος ειπε· ουπω γαρ τεως λεγω οτι ειδον αυτοι και ειπον. αλλ᾿ οσα αν ακουση λαλησει και τα ερχοµενα αναγγελει υµιν. φησιν ο αυτος· “Ετι πολλα εχω λεγειν υµιν. οταν εν τω ηµετερω νοΐ ινα λογος περι πραγµατος τινος αγαθου η κακου γεννηθη. Ει δε και ειπη. Επει ο ουκ ειδον. οιδας οτι οµοιος αυτου εση. Πρωτον ανωθεν ειποµεν οτι νοηµατα ηµων εκεινα λεγεσθαι δικαιον. Αλλ᾿ επι το προκειµενον επανελθωµεν. φησιν. µυθολογος αν δικαιως υπο των ακουοντων αυτον κληθησεται. ακουσον και γνωθι οτι παρα του Αγιου ταυτα µεµαθηκασι Πνευµατος. οτι εκ του εµου ληψεται και αναγγελει υµιν”. το Πνευµα το Αγιον ο πεµπει ο Πατηρ εν τω ονοµατι µου. η παρα τινος ακηκοασιν. Φρασον ηµιν. αλλ᾿ ου δυνασθε βασταζειν αρτι· οταν δε ελθη εκεινος. αλλ᾿ οτι ηκουσαν· ειπε λοιπον. ταυτα το Πνευµα το Αγιον τοις αποστολοις επελθον εδιδαξε και ειπε. ου εδωκεν ηµιν.” “Εκ του Πνευµατος.

Συ ουν. υµεις δε γινωσκετε αυτο. Οι δε τοιουτοι αφ᾿ εαυτων λαλουσιν ουδεν· ο δε λεγων λαλειν αυτους τι αφ᾿ εαυτων. Το Πνευµα το Αγιον τι εστι. ακουσον το εποµενον· “Το Πνευµα της αληθειας ο ο κοσµος ου δυναται λαβειν. και εγω αγαπησω αυτον και εµφανισω αυτω εµαυτον”. Θεος. τας εντολας τας εµας τηρησετε· και εγω ερωτησω τον Πατερα και αλλον παρακλητον δωσει υµιν. τοις δογµασι της Εκκλησιας εποµενος. Ιδου ουν εδιδαχθης οτι και µενει και κατοικει εις ατελευτητους αιωνας· το γαρ ειπειν “ινα µενη µεθ᾿ υµων εις τον αιωνα” το αϊδιως και ατελευτητως αυτοις συνεσεσθαι και ειναι αχωριστον µετ᾿ αυτων εν τε τω νυν καιρω. (221) οτι ου θεωρει αυτο ουτε γινωσκει αυτο. εκ Θεου αληθινου οµολογουµενως Θεος αληθινος. καθως ειπεν αυτος· αυτο τε το Αγιον Πνευµα δια της εµφανειας αυτου δωρειται αυτοις και δια του Αγιου παλιν Πνευµατος αυτος και ο Πατηρ αχωριστως µενουσιν µετ᾿ αυτων. συνιστας οτι οι το Αγιον εχοντες Πνευµα αυτον εκεινον οµολογουµενως εχουσι τον Θεον µενοντα παντοτε µεθ᾿ εαυτων. ινα µενη µεθ᾿ υµων εις τον αιωνα”. δυνατον ειναι . Γνωστον τοιγαρουν εστω πασι χριστιανοις οτι ο Χριστος αψευδης και Θεος αληθινος εστι και τοις την προς αυτον αγαπην δια της τηρησεως των εντολων αυτου ενδεικνυµενοις οµολογουµενως εµφανιζεται. Αλλ᾿ ερωτωντι µοι αποκριθητι. Τουτο τοινυν λεγων τε και φρονων Θεον αληθινον εκ Θεου αληθινου εκπορευοµενον. καθως προς τους αποστολους ο Χριστος εφη· “Εαν αγαπατε µε. εκεινος εστιν ο αγαπων µε· ο δε αγαπων µε αγαπηθησεται υπο του πατρος µου. Ουτω και περι των λοιπων παντων των µη βλεποµενων ηµιν αυτοι φωτισθεντες δια του Πνευµατος ειδον αµα και εγραψαν. Ινα δε γνως οτι και τον Χριστον βλεπουσιν οι αγαπωντες αυτον και τας εντολας αυτου φυλασσοντες. Οτι δε και εωρων το Αγιον Πνευµα οι θειοι αποστολοι και οσοι τουτο λαβειν ηξιωθησαν. λεγεις τουτο Θεον. αυτου του Κυριου ακουσον λεγοντος· “Ο εχων τας εντολας µου και τηρων αυτας. ως ορας. εν τε τω µελλοντι αιωνι δηλοι. οτι παρ᾿ υµιν µενει”.ποθεν εδιδαχθησαν οι γραψαντες τα περι της ηµερας εκεινης και της του Κυριου επιφανειας και των αποκειµενων και επελθειν µελλοντων τοις αµαρτωλοις και δικαιοις.

Η ουκ ακουεις τον µεγαν Βασιλειον λεγοντα εις τον προτρεπτικον αυτου λογον των Φωτων· “Ουκ επιθυµεις σεαυτον ιδειν. αορατε. Μεινον. ∆εσποτα. Λαµψον επ᾿ εµοι το φως το αληθινον. ινα ιδω την δοξαν την σην. Εδιδαχθης τοινυν. οικτιρµον. Σπευσον ουν ιδειν και λαβειν και εν σεαυτω κτησασθαι τα αποκειµενα αγαθα και µη δια του οιεσθαι ταυτα εχειν αποστερηθηση παντων αυτων· (222) κλαυσον. ευσπλαγχνε.”. και γενησοµαι υιος ηµερας θειας καγω· και µη αµοιρον.λεγει ειδεναι και ανθρωπον τα του ανθρωπου και ανθρωπους ωσαυτως τα του Θεου· ει δε µη τουτο. αµην”. ως ειπας. σεαυτον. ∆ος µοι την δοξαν ην σοι δεδωκεν. προσπεσον. οτι. εν εµοι. οτι η βασιλεια των ουρανων εντος σου. αγαπητε. και τον . ινα οµοιος σοι ως παντες οι δουλοι σου γενωµαι κατα χαριν θεος και συνεσοµαι σοι διηνεκως νυν και αει και εις απεραντους αιωνας. ως τας θειας τηρησαντα σου. ω Θεε του παντος. ινα ιδω το φως του κοσµου. επουρανιε. Τουτο ουν εστι. ως µη εξ αυτου διδασκοµενους. την εικονα. ευσπλαγχνε. και επ᾿ εµοι. το αναγεννηθηναι και ανακαινισθηναι και ζησαι την εν Χριστω ζωην. Ναι. ο Πατηρ. της σης θεοτητος καταλειψης µε. Υιε του Θεου. φορεσω την σην και παντα τα ορατα επιλαθωµαι. ινα γνωσωµαι οτι ηγαπησας µε. ει θελεις. ινα αυτος µε διδαξη τα περι σου και τα σα αναγγειλη µοι. εστι και τα αιωνια απαντα αγαθα εν χερσι σου εισι. Εµφανισον µοι. και εν εµοι. ει συναδοντα και ουτοι τοις προλαβουσι θεοφοροις πατρασι φθεγγονται. ην ειχες προ του τον κοσµον γενεσθαι παρα τω σω Πατρι. Πεµψον τον παρακλητον. Αλλα χρεων ειδεναι. απο γεροντος νεον γινοµενον. ωσπερ ποτε ο τυφλος. Κυριε. πιστευσον και πεισθητι οτι ουτως εστι και αυτη η πιστις ηµων. πιστευσον. και διανοιξον µου τους οφθαλµους της ψυχης. Μορφωθηναι θελησον. Αγαθε. σε τον Θεον. ανθρωπε. ινα βλεπων το αµηχανον καλλος σου. εντολας. αδελφε µου αγαπητε. ως αναξιον. εν τω αυτω Πνευµατι και αυτοι δηλονοτι φθεγγονται και οι αυτοις απιστουντες η και ενδιαβαλλοντες εις τον δι᾿ αυτων φθεγγοµενον αµαρτανουσιν. ουτω και νυν και συ και ειπε· “Ελεησον µε. αδελφε. αλλα περι ων ουκ ειδον η ηκουσαν απο οικειων συλλογισµων ετερους διδασκοντας. αλλα ψευστας και µυθολογους αποκαλει.

τι νεκρων διαφεροµεν. εαν ουν ταυτα παντα και τα λοιπα. πρωτον αληθη ταυτα πιστευσαντες ειναι και συναδοντα ταις θειαις Γραφαις. ειπε. Αλλ᾿ ουκ εχεις τουτο ειπειν· προς ηµας γαρ και δι᾿ ηµας τουτο ειρηκε. Ειπε. η η θαλασσα. µηδεν προς ταυτα γινωσκοντων ηµων. και γινοµεθα επουρανιοι· σαρκικοι εκ σαρκος την γενεσιν εχοντες. η οι αστερες. εν σωµατι οντες. ιδου γεγονε τα παντα καινα”. εις βυθον απωλειας κατερχεσθε· αλλ᾿ ει και µεχρι του νυν αισθησιν των τοιουτων λαβειν ουκ ηλπισατε και δια τουτο ουδεν ητησασθε. αυτον δε βλεπειν ηµεις λεγοµεν κατα το “ο λαος ο καθηµενος εν σκοτει ειδε φως µεγα”. ως πολλακις ειποµεν. Ει γαρ και τον Χριστον εσθιειν και πινειν. τω Αγιω αναγεννωµενοι και αναπλαττοµενοι Πνευµατι. Μη ο ουρανος ενηλλαγη. και φως εκεινος εν σκοτει λαµπον εστιν. αδελφοι· ταυτα εις τους αληθινους πιστους και εκλεκτους καθ᾿ εκαστην επιτελουνται και γινονται. και πνευµατικοι γινοµεθα. Νεκροι γαρ οντες. η τι των βλεποµενων καινον και προσφατον γεγονεν. Μη η γη. προς ζωην ανισταµεθα· φθαρτοι. αλλα και εν ηµιν αυτον εχειν και εν αυτω παλιν µενειν ηµας οιδαµεν. Μη δη τη απιστια ουτως εαυτους εκδιδοντες. Ποια παντα λεγει τοιγαρουν.Παυλον· (223) “Ει τις εν Χριστω. ενδυεσθαι τε και οραν και αυθις ορασθαι παρ᾿ αυτου αει διδασκοµεθα. ως δεδηλωται. Αλλα ο ηλιος. και τουτων απαντων µετοχοι µερικως. µηδολως γινεσθαι λεγωµεν εις ηµας. ηµας δε παλιν ενοικους αυτου. και εις αφθαρσιαν µεταποιουµεθα· θνητοι. ολοι δηλαδη εν ολοις τοις νυνι µεταληφθεισι γινοµενοι αγαθοις. µυστικως δε και ανεπαισθητως. οικια γινοµενω δηλονοτι ηµιν καθα και ηµεις παλιν οικια γινοµεθα αυτω. οτι εντευθεν ηδη γνωστως η . αυτος δε πατηρ ηµων γινεται. καινη κτισις· τα αρχαια παρηλθεν. πασας αυτας δηλονοτι διεξερχοµενοι. και εις αθανασιαν µεταβαλλοµεθα· γηϊνοι. ειτα και υιοι µεν ηµεις αυτου. Ταυτα τοιγαρουν η εν Χριστω καινη κτισις εισιν. γνωστως γινονται· ου µονον δε αλλα και µετα θανατον ολοτελως ταυτα και βεβαιως κληρονοµησαι ελπιζουσιν. ως αυτον µεν ειναι ηµων ενοικον. συ. η γινεσθαι (224) µεν. οσα δηλονοτι αι θειαι Γραφαι γινεσθαι εν ηµιν εν τω ενεστωτι καιρω της παρουσης ζωης εκδιδασκουσι. καν απο του παροντος πληροφορηθητε.

αιτεισθε.σφραγις του Αγιου Πνευµατος ηµιν τοις πιστοις διδοται. ζητειτε. τα ανω ζητουντες. επι ολιγα ης πιστος. και ως αναπεπτωκοτες τη συνειδησει πνευµατικους εαυτους ειναι προ του το Πνευµα το Αγιον λαβειν οιεσθε. καταφρονησωµεν παντων των ορωµενων. Αλλα γαρ µη προ του ταυτα και ιδειν και λαβειν και παθειν φρεναπατουντες υµας εαυτους και παραλογιζοµενοι ειναι τι δοκειτε µηδεν οντες. τω ενι τρισαγιω φωτι. εως λαβητε. εως ενδον του νυµφωνος τον νυµφιον θεασησθε. εως υµιν ανοιγη και εισελθητε. (226) . Αλλα προσεχετε. προς µηδεν ετερον απονευοντες. µηδενος των επιγειων. ευχεσθε· και ουτω δια τουτων και των τοιουτων τρεχετε. προ του λαβειν εκεινα. δουλε αγαθε και πιστε. απαντα τα εµπαθη και βλαβερα βδελυξωµεθα. νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων· αµην. εως υιοι φωτος και υιοι ηµερας γενησθε. εως καταλαβητε. ω πρεπει πασα δοξα. ειτε ενταυθα ειτε εν τω αιωνι τω µελλοντι. εαυτοις. Και πιστευσαντες ουτω διωκετε ινα καταλαβητε. τα ανω φρονουντες. υποτασσεσθε. κλαιετε. νηστευετε. τα ανω επιποθουντες. τεως µετανοειτε. ουτω πυκτευσατε ως ουκ αερα δεροντες· και προς τουτοις “αιτειτε και δοθησεται υµιν· κρουετε και ανοιγησεται υµιν”. τιµη και προσκυνησις συν τω αναρχω Πατρι και τω παναγιω και αγαθω και ζωοποιω Πνευµατι. και δια τουτο εις το αναδεχεσθαι λογισµους αλλοτριους ασυνετως επειγεσθε και εις ηγουµενειας και αρχας επιβαινετε και ιερωσυνης αφοβως κατατολµατε και προς µητροπολεις και επισκοπας του (225) ποιµαινειν τον του Κυριου λαον εαυτους υµας δια µυριων µεθοδων αναιδως επιδιδοτε. φροντιζοντες. Ναι. πυκτευετε. εως δραξησθε. επι πολλων σε καταστησω”. εως ακουσητε· “Ευ. ινα και των ενταυθα και των µελλοντων επιτυχωµεν αγαθων εν Χριστω Ιησου τω Κυριω ηµων. παρακαλω. ΛΟΓΟΣ στ΄. διωκετε. αξιω την αγαπην υµων· αποδεισωµεθα τα ανθρωπινα παντα. Τεως διδασκεσθε. κρουετε.

λεγοντων ακηκοα σχεδον απαντων. ως εικος. µητε τινα κινησιν η µολυσµον εν τω λεληθοτι παθειν. ακριβως ειδως ων µη αλλως ταυτα λεγειν αυτους ει µη εκ πολλης αγνοιας των χαρισµατων του Θεου. Πως γαρ και πιστευσουσιν οι τοιουτοι ποτε νεκρους ειναι και γινεσθαι τω κοσµω τινας και µονην ζωντας ζωην την εν Πνευµατι. ωσθ᾿ οµιλησαι και συνεστιαθηναι γυναιξι και µηδεµιαν βλαβην υποστηναι. ουκ αν την ζωοποιον του Ιησου και Θεου νεκρωσιν. Τουτων αυτηκοος εγω γεγονως. (227) τοις µελεσι των αγιων αυτου χαριζεται. µεγαλης επληρωθην της αθυµιας και θρηνειν υπερ των ταυτα λεγοντων και κλαιειν εκ πολλης συµπαθειας βιαζοµαι.Περι απαθειας και εναρετου ζωης. Τον γαρ µη επαινουµενον απλως και ως ετυχε παρα των πολλων ουδενος λογου αξιον ειναι κρινουσιν. ουτω και την απαθειαν απαρνουµενοι. και απαθειας. ηγνοουν και ηπιστουν περι αυτης. ου µονον των ατελων εις αρετην και ευσεβειαν. οτι . Πολλοις τοις εν κοσµω πολλακις προσοµιλησας και τινων συζητησεων αναµεταξυ κινηθεισων. αλλα και αυτων των δοκουντων ειναι τελειων εις αρετην και τα ονοµατα και την φηµην µεγαλην εχοντων κατα τον κοσµον. Και προς τουτοις περι πνευµατικης ιατρειας και οπως χρη θεραπευειν τους ψυχικως ασθενουντας. αγιοι ειναι και λεγεσθαι βουλονται ταυτης χωρις. και ως µονους τους των ανθρωπων επαινους αρκειν εις αρετην και αγιοτητα πειθουσιν εαυτους. ολως αµαρτια οντες τε και γενοµενοι. ως ουκ ενδεχεται ανθρωπος εις τοσουτον υψος απαθειας ελθειν. ως εκ των ανθρωπινων επαινων την αγιωσυνην κτησαµενοι. Και περι συναφειας Θεου προς ψυχην και ψυχης προς σωµα και ενωσεως των τριων παραδοξου. αγνοουντες. περι εµπαθειας. Ως γαρ εν παθεσιν οιονται κατορθουν την απαθειαν. Και οπως χρη το οικειον εκκοπτειν θεληµα και εις υψος ανερχεσθαι τελειοτητος. φηµι. Ει µη γαρ εστερηµενοι της οντως απαθειας υπηρχον και εν τω σκοτει των παθων εκαλυπτοντο και δουλοι των ηδονων και των της σαρκος θεληµατων ετυγχανον. οιτινες δια βιου παντος σπουδην εθεντο εν υποκρισει παντα ποιειν. ινα ανθρωποις αρεσωσι και θεοφιλεις παρ᾿ αυτων ονοµαζωνται.

µη υπνωσαι. ετι δε απο κτηµατων και χρηµατων και περιουσιας και πλουτου παντος. ουκ αν των επιθυµιων αυτων ελευθερωθησεται. απαρνησασθαι την ψυχην· οπερ και κατορθουται εν τη του οικειου απονεκρωσει θεληµατος. µη προπετως τι διαπραξασθαι. ει µη τας αιτιας αυτων εκφυγοι και µακραν γενηται απ᾿ αυτων. αλλ᾿ ως µη δυναµενων ηµων. πασα δε ιστορια και των αγιων αι πραξεις τοιαυτας τας µαρτυριας ηµιν διαγραφουσι. πασα µεν συγγραφη µαρτυρει. της αυτων προσπαθειας απαλλαγηναι· ο γαρ ηδη ταις ηδοναις συγκραθεις. µη επιχαρηναι πτωσει . καν παρα παντος του κοσµου επαινωνται και µακαριζωνται. (228) Ο γαρ των κατα Θεον αγωνιζοµενων σκοπος τοιουτος εστι. τοτε και αυτην εαυτου οφειλει. µη πιειν. µη µεµψασθαι αφανως. ου λεγω µονου του εξωθεν. οιον µη βλεψαι εµπαθως. ουχ ως απηγορευµενων οντων αυτων η και επιβλαβων. µη µονον µετα γυναικων συνεσθιοντα και αυταις οµιλουντα. τα δε εν τω κοσµω. µη ωσαυτως ασπασασθαι. Κοσµον δε λεγω την παρουσαν ζωην. εν µεσω αυτων στρεφοµενων. ηγουν τον αιωνα τουτον τον προσκαιρον. τα περι ηµας παντα απερ καταλιµπανειν ηµας ο Λογος διακελευεται. τραγωδουντων τε και κιθαρωδουντων ακουοντα και ορωντα γελωντας και ορχουµενους και παιζοντας. ανενοχλητον αυτον και απαθη διαµενειν. ωστε. µη κατακριναι τινα. πρωτον µεν εκφυγειν κοσµον απαντα και τα εν τω κοσµω. αδελφων τε και συγγενων και φιλων. µη τι των δοκουντων ειναι καλων ανευ επιταγης ποιησαι. οιον απο πατρος και µητρος. ει σπουδαιος εστιν. φηµι. οιον µη φαγειν.κρεισσων εις γινωσκων Θεον και υπ᾿ αυτου γινωσκοµενος υπερ µυριαδας απιστων των µη ειδοτων Θεον.Οτι γαρ ενι τινα των εν αληθεια αγωνιζοµενων εις τοιαυτην ελευθεριαν ελθειν και τον απαξ µετοχον της του Θεου χαριτος γενοµενον εις απαθειαν ψυχης και σωµατος καταντησαι. αφ᾿ ων και φευγειν εκ παντος χρη. Μετα δε το γενεσθαι γυµνος παντων των προσοντων. µηδεν παραβλαπτεσθαι. αλλα και εν µεσαις στρεφοµενον πολεσι. και τουτου ενεκεν πασα πραξις εναγωνιος και πασα κακοπαθεια παρα των ευσεβουντων επιτελειται. της καρδιας κινηµατος. ωσπερ και εις βλεπων υπερ απειρα πληθη αµβλυωπουντων. αλλα και του εσωθεν.

Ω και εντυχων. ωσπερ επι καλου τινος αεροβατουσαν. Πως παντα τα της ευσεβειας απαριθµησοµαι ιδιωµατα. Ου και κρυβεντος εξ . Ο δε εις παντα εγκρατευοµενος και την ψυχην προπαιδευων ατακτως µη περιφερεσθαι µηδε ποιειν εν µηδενι ων ο Θεος απαρεσκεται το εαυτης θεληµα. τοις του Θεου οδευειν θερµως αναγκαζων προσταγµασιν. µη τριψαι την οψιν κατα την συνηθειαν υδατι. ει και αγιου δοκει εχειν υποληψιν. µη φθονησαι κακως. το οικειον καθ᾿ ωραν εκπληροι θεληµα. ει µη µονην την χρειαν σεµνην οµου και ευσχηµονα. µη ζηλωσαι εν πονηρια. ουδεµιαν ευρησει εκ των εξωθεν µονων αγωνων ωφελειαν. ως ακαθαρτος παρα Θεω µισειται και αποστρεφεται· καν ει χιλια ετη ουτω ποιηση αγωνιζοµενος. µη βαλαι χειρα εισω και κνησαι µελος του σωµατος. του µη κρυψαι λογισµον µηδε τον τυχοντα ποτε. αλλα και φυλαξασθαι απο ετερας αφης. µη εν µερει η καθολου καλλωπισµων φροντισαι ενδυµατος η υποδηµατος.ο γαρ µεσαζων τοις κακοις πανταχου παρεστι -. Εν τουτοις γαρ πασι και εν πλειοσιν αλλοις ο αγωνιζοµενος εγκρατευεται· και δια τουτων παντως. τα δε κρυφια της καρδιας θεληµατα εκπληρων. µη παρελθειν δακρυων χωρις ηµεραν µιαν το κατα δυναµιν. η και του πωγωνος. ινα µη χαυνωθεις υπνωση πλεον του δεοντος. µη λαλησαι µηδεν ο µη συµφερει και σιωπησαι ο και λαληθηναι αξιον. αλλ᾿ ολην. Των γαρ εξωθεν τις και βλεποµενων τοις πασιν εγκρατευοµενος παρα των µη καλως ειδοτων οραν ως εργατης ανακηρυττεται. µη της κοµης κοσµησαι τας τριχας. µη κτησασθαι µετα τινος µερικην φιλιαν. µη ενατενισαι απλως µηδε εις γηρασαντος οψιν . ει χαυνως και ραθυµως πορευεται.τινος. µη καταλειψαι τον συνηθη κανονα µεχρι θανατου ποτε. Πλην ετι τα της ζωοποιου νεκρωσεως µανθανε. πασης αλλης εργασιας επιλαθοµενος εκπλαγησεται προσπεσων αυτον και µονον οραν αγαπησει. µη οργισθηναι κατα διανοιαν. ει και τοις ανθρωποις ως αποταξαµενος µακαριζεται. ινα και δειξω σοι ακριβως των χριστιανων την ακριβειαν. µη λυσαι την (229) ζωνην εις υπνον τρεποµενος. ουτος εν ολιγω καιρω εν αυτοις αυτον ευρησει κεκρυµµενον τοις θειοις αυτου ενταλµασιν. µη εννευσαι τινι κατα ετερου τινος. µη ενηδονως τινος γευσασθαι µηδε φαγειν ο τη ψυχη δια της ορασεως ηρεσεν.

(231) ουτε σωµα. απροσιτος. συναπτεται τοις αγγελοις. ανεξιχνιαστος. εις τον παστον παραγινεται. ως που τις εφη. δικην του ορωµενου πυρος την οικειαν τω σιδηρω φυσιν µεταδιδουντος. αναφης. τω ποθω καιεται. και γινεται η ψυχη τω σωµατι οπερ γεγονε τη ψυχη ο Θεος. απαθης. επ᾿ εσχατου των ηµερων φανεις ηµιν εν σαρκι δι᾿ Υιου και γνωρισθεις δια του παναγιου αυτου Πνευµατος. τω φωτι αναµιγνυται. Σωµα. τα τρια ταυτα. µεταδιδους και τω σωµατι της οικειας λαµπροτητος. ανεκδιηγητος. ασφαλεστερον· ορα κατω. τηνικαυτα βλεπει τον διωκοµενον και τον φευγοντα φθανει και κρατει τον ποθουµενον και γινεται ολος εξω του κοσµου και αυτου ολου του κοσµου επιλανθανεται. δηλαδη τοις πιστευουσι και την πιστιν εκ των προειρηµενων εργων . του µυστικου κρατηρος εµπιπλαται. παλιν την οδον ανωθεν απαρξαµενος. εν απολαυσει γινεται της τρυφης. τη ελπιδι του παλιν εκεινον ιδειν αναπτεται· και. τη µνηµη φλεγεται. παντων των αγαθων εκεινων εν απολαυσει γινεται. του αµωµου αµνου. ψυχη και Θεος. του µαννα του νοητου. Και εγω και ο Πατηρ ελευσοµεθα και µονην παρ᾿ αυτοις ποιησοµεθα”.οφθαλµων αυτου. Σκοπει ακριβως των λεγοµενων την δυναµιν. περιπατει συννους. δραµειν µη δυναµενος. καθα φησιν η θεολογος φωνη· ουτε γαρ ψυχη ζην δυναται. τρεχει σφοδροτερον. ινα και το πνευµα σωση και την σαρκα αθανατιση. ατελευτητος. τον νυµφιον ορα. τη αθανασια συµπλεκεται. του µοσχου του σιτευτου. εις τον νυµφωνα εισερχεται. (230) απορησας ουτος. ως πιστευοµεν. αλλα και παντελως καταπεση. αρπαζεται εις παραδεισον. απογευεται της ζωης. Θεος αναρχος. εις τριτον ανερχεται ουρανον. ακουει αρρητα ρηµατα. του πνευµατικου γαµου εν µετοχη γινεται. οταν πολλα δραµων κατακοπος γενηται και φθασαι µη δυνηθη. αρρητος. Αλλα µην και επαγγελεται λεγων· “Ενοικησω εν αυτοις και εµπεριπατησω. ισος ηµιν κατα παντα χωρις αµαρτιας. µη φωτιζοµενη παρα του κτισαντος. του ποµατος της ζωης. του αρτου του ζωηρου. ψυχη νοερα µιγνυται δια την εµην ψυχην. εντονωτερον. Ουτως εχων πυρουται τω πνευµατι και πυρ ολος γινεται τη ψυχη. αψηλαφητος. αορατος. εις α ουδε των αγγελων αι δυναµεις αδεως ενατενισαι τολµωσιν. µη παρα της ψυχης δυναµουµενον.

πηλος. ψυχη και σωµα. ινα συγκαταβατικωτερον ειπω. Θεου κατα τας αψευδεις επαγγελιας ενοικουντος εν ηµιν τοις γνησιοις δουλοις αυτου και δια των ενεργειων και ελλαµψεων του παναγιου Πνευµατος εµπεριπατουντος εν ταις ηµετεραις ψυχαις. ουτως ουδε θεληµα ενι το σωµα εχειν τοτε παρεκτος της ψυχης. µαλλον δε µηδε ζην χωρις αυτης δυναµενην. Αλλα προσεχε. ο κατ᾿ εικονα Θεου κτισθεις ανθρωπος και θεος ειναι καταξιουµενος. µητε του Θεου τη ψυχη συγχεοµενου. ετι τοις ειρηµενοις προσµενειν βουλοµαι. Ο παραδοξως συνδησας αυτα και το νοερον τε και αϋλον τω πηλω συγκερασας. αλλα µενων ο Θεος καθο Θεος εστι και η ψυχη καθως εχει φυσεως και το σωµα. αναγκη παντως και αυτην την σαρκα. µητε της ψυχης εις θεοτητα µεταποιουµενης. ει δοκει. ινα και τον νουν των τοιουτων εκδηλοτερον αναταξωµαι. η ινα αισχυνθωσι. (232) µητε του σωµατος εις ψυχην µεταβαλλοµενου. ως ο Λογος απεδειξε. Των δε ψυχων παλιν διϊκνουµενων εν ολω τω σωµατι και µηδενι µερει απολιµπανοµενων. τοις την χαριν εν εαυτοις εχουσι του . Αποδεδεικται τοινυν οτι. µαλλον δε. τον λογον επαναλαβωµεν· υφ᾿ ηδονης γαρ κινουµενος και χαρας. Υιος και Αγιον Πνευµα εις Θεος ον σεβοµεθα. µαλλον δε οι το κατ᾿ εικονα µη εχοντες εαυτους επιγνωσωνται και οι κεχωρισµενοι απο του Θεου εαυτους αποκλαυσωνται και τινων εστερηνται γνωσωσι και υφ᾿ ων κατεχονται τη ακροασει του λογου διακρινωσι και οιον αυτους σκοτος κατακαλυπτει νοησωσι και Θεον διδασκειν τροµασωσι. Αλλα παλιν. γινοµαι. µητε της ψυχης εις σαρκα µεταπηγνυµενης. Τι ουν µοι ταυτα και προς τι λεπτοτερον ειρηται και δια τι µακρον τον λογον εξετεινα. Πατηρ. ουτω παλιν εν Θεω και ψυχη και σωµατι αδιαιρετως και ασυγχυτως θεος κατα χαριν ο ανθρωπος γινεται. αχωριστους ειναι του Θεου τας αξιας των τοιουτων ψυχας οµολογουµενως πιστευοµεν. καθως επλασθη. ωσπερ εν Πατρι και Υιω και Αγιω Πνευµατι εις Θεος ασυγχυτως και αδιαιρετως προσκυνειται. ολην αγεσθαι της ψυχης τω θεληµατι· και ως ουκ εστι σωµα ζην ανευ ψυχης. αχωριστον ουσαν της ψυχης. Θεος.ενδεικνυµενοις. αυτος αµφοτεροις τουτοις ασυγχυτως ενουται καγω κατ᾿ εικονα και οµοιωσιν εκεινου.

και οµως ουδεν εκ της µεθοδου ταυτης του διαβολου εκεινοι παρεβλαβησαν. Τοιγαρουν και ως εν ηµερα ευσχηµονως ο τοιουτος περιπατει. περι δε ανθρωπου παντως ηµεις αµφιβαλλοµεν”. ει µετα µυριων απιστων και ασεβων µεµιασµενων καθειρχθησεται και γυµνος τω σωµατι γυµνοις αυτοις ενωθησεται. αλλα κατανοει την υλην οτι απο της γης και χους η λιθος εστι. βλεπει τα πραγµατα παντα καθως εχουσι φυσεως· ου τας χροιας θαυµαζει και τας στιλπνοτητας. µενει ασαλευτος. και το βλεπειν κατα φυσιν απελαβεν. την πιστιν παραβλαβησεται η του ιδιου δεσποτου χωρισθησεται και του καλλους εκεινου επιληφθησεται. οιδαµεν· αλλ᾿ ου περι Θεου. οπερ τοις θεοσεβεσιν ανοικειον· ου µονον δε. τον Θεον εχοντες εν εαυτοις οικουντα και µενοντα. απαθης εστιν. αµολυντον νοητως τε και αισθητως διαµενειν.Θεου και παντα διδασκοµενοις δι᾿ αυτης και παντα ισχυουσιν εν αυτη αντιλεγειν φριξωσι και παυσωνται λεγειν µη ειναι δυνατον τινα των κατα Θεον ζωντων. Και οιδα παλιν οτι οι µη οραν ισχυοντες τοις της ψυχης οφθαλµοις µηδε τοις αισθητηριοις αυτης αισθανοµενοι. µη προσπασχων τοις ορωµενοις. µονοις τοις εστωσι προσεχων και µενουσι. καν εν βορβορω σωµατων. Ο γαρ το κατ᾿ εικονα και καθ᾿ οµοιωσιν η τηρησας εαυτω ανωθεν η ανακαλεσαµενος και απολαβων. ουτω πως ανταποκριθησονται· “Οτι µεν ο Θεος. Ωσπερ γαρ ουκ ενι τον ηλιον εν βορβορω λαµποντα µολυνθηναι τας ακτινας ποτε. Πολλα γαρ επι µαρτυρων και αγιων τοιαυτα εγενοντο. ως εν τω Χρυσανθω µαρτυρι και εν αλλοις τισι των αγιων. του λεγοµενου την (233) δυναµιν µη νοησαντες. αλλα την τουτων ουσιαν τε και ποιοτητα καθορων. εν κοσµω αναστρεφοµενον και µετα γυναικων συνεσθιοντα η αυταις οµιλουντα. µηδεποτε εις ετερον τι . φησιν. αλλ᾿ ουδε. Αλλα και ο λογος δια τουτο προλαβων τα τουτων ενεφραξε στοµατα. ανθρωπινων εγκυλινδεισθαι τυχοι το καθαρωτατον αυτου σωµα. θεον ειπων και τον ανθρωπον κατα χαριν γινοµενον. ειπειν. ηγουν τη δωρεα του παναγιου Πνευµατος. Ορα τον χρυσον και ου την λαµπροτητι τουτου προσεχει. ουτως ουδε του Θεον φορουντος κεχαριτωµενου ανθρωπου την ψυχην η την διανοιαν µολυνθηναι ενδεχεται. Θεος απαθης εστι.

τους λιθους απαντας τους τιµιους και ου ταις ευχροιαις την αισθησιν κλεπτεται. υπο λαου πολλου κατα τας οδους ποµπευοµενον η και φυσωµενον. εξ ης το ολον σωµα συνισταται. τα προκειµενα παντα τη οπτικη δυναµει περιερχοµενον. Γυµνος γαρ υπαρχει ο νους αυτων και πασης επιθυµιας . Βλεπει τον κοσµον και εν µεσω πολεως υπαρχει και βαδιζει µεγαλης – µαρτυς ο ταυτα εν ηµιν ενεργων Κυριος -. Ορα τινα δοξαζοµενον. Τι γαρ και αλλο εστι σωµα η διαµασηθεισης τροφης χυλος. αλλ᾿ ως σαπριαν η βορβορον και ως ηδη θανουσαν και γεγονυιαν ολην οπερ και γινεται. Ο τοιουτος και γυναικα τοινυν ορων καλλος εχουσαν σωµατος. αλλα παλιν αµολυντον αυτο προς ετερα περιφεροµεν. ουτω ταυτην ορα· ης ουκ αν ποτε το εξωθεν ανθος ο νους περιβλεψη. αλλ᾿ οτι σκωληκων κοπρος εισιν εννοει. ουχι δε λατρευειν τη κτισει παρα τον κτισαντα· ουτω γαρ απο του µεγεθους και απο της καλλονης των κτισµατων επιγινωσκει τον δηµιουργον και προς την εκεινου θεωριαν ο νους αναγεται και την ψυχην αναπτει προς την του ποιητου κατανοησιν. Βλεπει τον αργυρον. ου της οψεως ορα την επανθουσαν ευπρεπειαν. αλλα λιθους απαντας ως ενα των απαντων λιθων ορα και πηλον αµα ταυτα λογιζεται. δι᾿ ης αρα και προς θειον κινειται ποθον και δακρυα και ολως εξω των ορωµενων γινεται και απο των κτισµατων αποχωριζεται. γελων και θαυµαζων των ανθρωπων την αγνοιαν. επι θρονου καθηµενον. οιδεν εκ των κτισµατων αναλογως θαυµαζειν τον γενεσιουργον. αλλα την ενδοθεν υπαρχουσαν υλωδη φθοραν. το συνολον εξ αυτων ου µολυνεται. καν ωσι λιαν δυσειδη τα ορωµενα. ου µολυνεται. Ει δε και το εξωθεν καλλος καταµαθειν θελησειεν. (235) Καθαπερ γαρ το φως των αισθητων οφθαλµων πανταχου παρ᾿ ηµων πεµπεται και. ως µονος ων εν ολω τω κοσµω· και ως εν ερηµω διαγων ανθρωποις αβατω και ως µηδεν µετα τινος εχων η γνωριζων τινα των επι γης ανθρωπων. και τους τερποµενους εις αυτα και περιποιουµενους ταυτα ως τιµια ελεει. ουτω διακειται. Ορα ιµατια πολυτελη και ου θαυµαζει την ποικιλιαν. (234) τον µαργαριτην. ουτω και η των αγιων διανοια. καν εις βορβορωδη παθη και αισχρα παρακυψειεν. και ως οναρ βλεπων ουτω διακειται.µεταβληθηναι δυναµενος.

Τοιουτον τι παντως εργαζεται και ο πνευµατικος ιατρος ο τα της ψυχης παθη εµπειρως ιατρευειν βουλοµενος· ινα δε σοι την εντεχνον αυτου ιατρειαν τω λογω καθυποδειξω. . του παθους την φλεγµονην. ινα πληροφορηση αυτον οτι και δι᾿ ων φαρµακων ητησατο. Ανετεµον γαρ τους νεκρους. ινα µη ακουσας φυγη χρησηται και προς ετερον των τοιουτων παθων απειρον απελθη και τη αυτη ωρα τεθνηξεται· αλλα προσδεχεται. ινα την θεσιν κατανοησωσι του σωµατος. κατανοει του αδελφου την ασθενειαν. πραγµατικην ποιησοµαι την διηγησιν. οπως εξ εκεινων γινωσκοντες ωσι των ζωντων ανθρωπων τα ενδοθεν και ιατρευειν εν αλλοις επιχειρωσι τα µη ορωµενα παθη. Αλλα των οντως (236) µαινοµενων τους λογους χαιρειν ειποντες. ινα παλιν των αναισθητων λογων εκεινων αναµνησθω. ουδε των λιαν τις µαινοµενων ανδρων τοιουτον τι κατα της ασθενουσης η του ασθενουντος την προς θανατον αρρωστιαν ενθυµηθησεται. πασαν δεικνυει αγαπην οµου και απλοτητα. Ει γαρ και εις την των τοιουτων θεωριαν εισελθειν ποτε βουληθειη. Οιµαι. δι᾿ αυτων και την ιατρειαν ποιησηται και την επιθυµιαν αυτου εκπληρωση. ουκ ευθεως βοα ουδε διαναβαλλεται ουδε λεγει· “Κακα και θανατηφορα εισιν α ζητεις και ου διδωµι σοι ταυτα τα βοηθηµατα”. κατεχει. Οταν ουν ιδη ο πνευµατικος και επιστηµων ιατρος εν οις ειποµεν οντα τον αδελφον. Του τοιουτου δε αρα τις ερασθησεται. Ερχεται τις προς τον πνευµατικον ιατρον αρρωστος. τον ογκον. Βλεπει τουτον ο φιλανθρωπος και συµπαθης ιατρος. αντι ιατρειας τα βλαπτοντα επιζητων. µη οτι γε ευσεβων και φοβουµενων τον Θεον ιατρων.εµπαθους αλλοτριος. τεταραγµενος ολος τον νουν. ορα τον νοσουντα ολον του θανατου γινοµενον. αλλ᾿ η ινα σκοπηση και καταµαθη των παθων τας εµπαθεις κινησεις και ενεργειας και ποθεν λαµβανουσι τας αιτιας και δια ποιων φαρµακων παλιν εξαφανιζονται. καθα και ιατρους ποιουντας ακουοµεν και περι των παλαιων ακηκοαµεν. παρακαλει. ου δι᾿ ετερον τι τουτο ποιει. τα το παθος δηλονοτι αυξανοντα και τον θανατον εν ακαρει επισπωµενα. εχωµεθα του λογου της διηγησεως. κεκαρωµενος τω παθει.

ο δε. Ακουετωσαν οι υγιαινοντες και τα αινιγµατωδως ηµιν ειρηµενα νοειτωσαν. το ποιειν της σαρκος τα θεληµατα και παντα πρασσειν τα της επιθυµιας και της εφεσεως· και ωσπερ ουδεις τους εξω φρενων οντας και παρακοπους εκφρονας ειναι ποιησει λογισασθαι ποτε εαυτους. και πολλοις διηγεισθαι τουτους τα του ιατρου θαυµατα και την θαυµασιαν µεθοδον της επιστηµης αυτου. τουτων ουδε µνηµονευειν ανεχεται του λοιπου. ∆ια δη τουτο. ινα δεηται διαιτης και της των ηδεων αποχης. Υγειαν γαρ τουτην οιονται. και ων τη επιθυµια πρωτον εφλεγετο. ως επι καλοις. (237) τα τραυµατα και τον ογκον αυτων καταστελλεσθαι και την φλογαν τουτων της διψης παυεσθαι. Ταυτα γαρ οι νοσουντες ουκ ισασι.Εισι γαρ τινες οι χαλεπως νοσουντες κατα ψυχην και χαλεπα τα νοσηµατα φεροντες και τα επαυξοντα την νοσον επιζητουντες· και το µεν παθος εκαστου τουτων ισως. ως εφθην ειπων. Μονον γαρ των φαρµακων ο ασθενων απτεται. αλλ᾿ υπισχνειται παντα τα της αιτησεως εκπληρωσαι αυτου· ο νοσων. και τη αφη παρα πασαν ελπιδα την ιατρειαν λαµβανει· και καταπαυεται µεν ευθυς του παθους ο ογκος. Τους δε ουτως εχοντας τις αρα λογω πεισει ποτε οτι ασθενεια και νοσω κατεχονται. Και εστιν ιδειν και θεασασθαι λογου παντος υψηλοτερον θαυµα γινοµενον· χωρις γαρ αλλου τινος βοηθηµατος. σπευδει τοις καταθυµιοις αυτου. σοφος ων. αυτοι δε µαλλον τρυφαν ζητουσι τα φθοροποια βρωµατα και εις κορον εµφορεισθαι αυτων. µονη τη προσψαυσει και θεωρια των ιατρικων φαρµακων υγιαινειν ποιει τους νοσουντας. ουτως ουδε τους εν παθεσι κυλινδουµενους και υπ᾿ αυτων κεκρατηµενους και µη αισθανοµενους της κατασχεσεως τουτων εν κακοις ειναι πεισει . ο εµπειρος ιατρος ουκ ευθεως επι τοις ζητουµενοις παρα του νοσουντος ανανευει. ο ιατρος υποκρυπτει τα βοηθηµατα· και ο µεν εκδεχεται και περιχαρως αναµενει. το δε τραυµα παντελως αφανιζεται. τον µεν φαινοµενον των ζητουµενων δεικνυει παροµοια. µαλλον δε ουδε οτι ασθενουσιν επιστανται. το δε κρυπτοµενον. αλλα µεν τη γευσει. ει τε και της ενθεου γνωσεως την χαριν εδεξαντο. και τους πεινωντας τα φθοροποια και επιβλαβη βρωµατα των ωφελιµων µαλλον επιθυµειν εκτοτε. τη δε δυναµει της ενεργειας παραδοξα.

και οτι ουδε αναβλεψαι αυτους δυνατον ειναι πειθονται· ει γαρ επειθοντο. Ζω δε ουκετι εγω. ζη δε εν εµοι Χριστος”. Ουκ εννοεις ακµην α µεν λαλουµεν ηµεις. προς ηδονην λεγεις κλεπτεσθαι την καρδιαν. ουδε η ακοη σου το µεγεθος αυτων εχωρησεν. ουδε δολος ευρεθη εν τω στοµατι αυτου. Ει δε απιστεις ετι και αναβαλλεσαι. Λοιπον κατα σε κοινωνος αµαρτιας καθεστηκεν ο Χριστος. και παλιν· “Νεκρωσατε ουν τα µελη υµων τα επι της γης. οι εργω και λογω την πειραν εσχηκοτες αυτων. Ει µεν ουν ηξιωθης της ανωθεν χαριτος. Ουκ οιδας οτι καταγελωσι σου ως αναισθητου. και ταυτα τοις οφθαλµοις ουχ εωρακας. ταχα αν και εζητησαν αναβλεψαι. οπηνικα λεγειν επιχειρεις περι των τοιουτων. ο του κοσµου αιρων τας αµαρτιας και καθαιρων παντος παθους τας αυτω συναφθεισας ψυχας. ειπε. ουτως διαγουσιν εστερηµενοι και του οραν. πως. λεγε και τα της χαριτος ελευθεροστοµων και θεολογειν ακωλυτως περι του φυσει Θεου· ου µην δε. και αναβλεψαντες ειδον ακριβως και εγνωρισαν τους εσταυρωµενους τω κοσµω. ουδε διανοια την γνωσιν κατελαβες των τοιουτων. πορνειαν. καν οπωσουν παθους αισθησιν δεξηται. Ου φριττεις και τω στοµατι σου την χειρα τιθεις και µην λαλειν παιδευεις τη γλωτταν σου περι ων ουπω την πειραν ειληφας. α δε συ βλασφηµεις. ωστε και παντος παθους και πασης επιθυµιας κακης αµετοχος γενεσθαι. Ω του τολµηµατος! Τους τον Χριστον ζωντα και ενοικουντα εχοντας εν εαυτοις. βλεπε προς τινα τας κατηγοριας εκφερεις και τινα λεγεις της αµαρτιας συµµετοχον. ος αµαρτιαν ουκ εποιησεν. (238) ο νεκρωθεις τα µελη τα επι της γης. αλλα και περι των θεσει υιων του Θεου και. Ο ουν τω κοσµω αποθανων – τουτο γαρ εστιν ο σταυρος – και ζων µηκετι αυτος. αλλα αντ᾿ αλλων φθεγγοµενος. η ηδονης υποστησεται κινησιν. επιθυµιαν κακην και την πλεονεξιαν”.ποτε τις η µεταβαλεσθαι ποιησει επι το βελτιον. ακαθαρσιαν. ζη δε εν αυτω ο Χριστος. η σαλευθησεται την καρδιαν το συνολον. Τυφλοι γαρ οντες και µηδε αλλον τινα πιστευοντες βλεπειν. ως . Αλλα µη θελοντες των παθων απαλλαγηναι βυουσιν εκουσιως τα ωτα και τω Αποστολω προσεχειν ου βουλονται ουτω λεγοντι· “Εµοι κοσµος εσταυρωται καγω τω κοσµω. ηγουν τας εµπαθεις αισθησεις του σωµατος. παθος.

τοις εργοις των απαθων και ταις διακονιαις των αγιων του Θεου δουλων υπηρετειν και υπεισελθειν κατετολµησας. αυτος υπαρχων εστερηµενος του θειου φωτος. Ορα µη λαθης σεαυτον ξενοις βαθµοις και αλλοτριαις διακονιαις επιπηδων και ως καταφρονητης του θειου θεληµατος και τολµηρος και αχρειος οικετης εις το σκοτος αποπεµφθης το εξωτερον. Ορα µη ευρεθης του συγκλητικου ενδυµατος και αξιωµατος γυµνος. γινωσκε. Ουκ αισχυνη αλλους ιατρευειν. Βλεπε. µη αναδεξη το συνολον χρεη αλλοτρια . αλλα κενως ουτως λαλειν εθελεις περι ων ουκ εσχες την αληθινην γνωσιν και αγιος τουτων χωρις καλεισθαι φιλεις και ως ηδη σεσωσµενος διακεισαι. εις το πυρ εµβληθης το αιωνιον. ων εξ απειριας και εµπαθειας απωλεσας. ου µονον περι της σαυτου αναξιοτητος. µηδε του κοσµου παντος εξω κατα τον Παυλον ειτε εν σωµατι ειτε χωρις εγενου του σωµατος. πνευµατικα συγκρινοντα τοις πνευµατικοις. Ειπε γαρ µοι. ασθενης υπαρχων αυτος και µηδε των ιδιων τραυµατων λαβειν ισχυων την αισθησιν. αλλα και περι των προβατων. καλον ποιων. Ει δε οµολογεις.εφικτον ανθρωπω. επει ουδεν κερδησεις ετερον. οπερ ουδεν αλλο ειναι νοησεις η την χαριν του Πνευµατος. οµοιων αυτου δια της χαριτος διηγου ακωλυτως τοις πασιν ως εισιν αγιοι δουλοι της δοξης αυτου. µηδε αλλοιωθεντα κατεµαθες εαυτον ολον και πνευµα οιονει γενοµενον εν τη της σαρκος αποθεσει. λογισµους τολµων αλλοτριους αναδεχεσθαι και διδασκειν ετερους. µη µετασχειν του χαρισµατος µηδε αισθανθηναι σαυτον νεκρον τω κοσµω γενοµενον. Βλεπε µη προτερον ποιµαινειν (240) επιχειρησης. Ου φριττεις αλλους οδηγειν προς το φως. Ου δεδοικας ποιµαινειν αδελφους. ο ετι εν σκοτει καθηµενος και µηδε τον οφθαλµον εκεινον κτησαµενος τον ορωντα το φως το αληθινον. τι ουκ ασπαζη την καλην σιωπην και ζητεις εν µετανοια και δακρυσι ταυτα λαβειν και µαθειν. πριν αν τον καλον σε ποιµενα φιλον γνησιον κτησασθαι. η δουναι λογον τω Θεω. µηδε εις ουρανον εγνως εαυτον (239) ανελθοντα ως κρυβηναι µονον εκει και µη φαινεσθαι. εν τινι αλλω θαρρησας. παρακαλω. και δεθεις. ει µη σεαυτον απαθη εγνωκας ειναι και τον απαθη Θεον κατεµαθες οικουντα εν σεαυτω. ουτως εχων. χειρας αµα και ποδας.

και του Θεου σεβασθητι το µακροθυµον και µη ελαττον εχων φανης των κοσµικων αρχοντων τον φοβον εις Θεον. Και ει επι των ανθρωπινων αξιωµατων τοιαυτη ταξις εστι και τοιουτος φοβος. αλλα νεκρον ιδης εαυτον γεγονοτα τω κοσµω. καταδεξη. αποδιδους εκαστω κατα τας πραξεις και τας ενθυµησεις αυτου· αλλ᾿ ωσπερ ουτοι τω επιγειω. ινα τιµων και φοβουµενος αυτον δυνηθης τηρησαι τας αυτου εντολας και δια της των εντολων φυλακης εαυτον προετοιµασας οικος της τριφεγγους αιγλης αυτου αξιωθειης γενεσθαι κατα τας αψευδεις υποσχεσεις αυτου. και παλιν· “Καγω και ο Πατηρ µου ελευσοµεθα και µονην παρ᾿ αυτω ποιησοµεν”. ζωντα δε µονω . εν τη ελευθερια του νοµου της σαρκος και του θανατου της αµαρτιας υπο της του Θεου χαριτος εις την των αλλων κρισιν δικαιος αποκατασταθης κριτης. ουτω και συ καν ωσαυτως τω επουρανιω βασιλει και Θεω την τιµην και τον φοβον απονεµε. αδελφε. ως νεκραν περιφερων την σαρκα και ανενεργητον παντη προς αµαρτιαν. καγω αγαπησω αυτον και εµφανισω αυτω εµαυτον”. Ιδε γαρ οτι ουδεις των κατα κοσµον αρχοντων τουτω τολµα επιπηδησαι τω αξιωµατι. ο µη τον αιροντα την αµαρτιαν του κοσµου εν τη καρδια κτησαµενος. ως µη αυτοχειροτονητοι και προ του κληθηναι ανωθεν επιπηδαν τοις θειοις και εις χειρας Θεου ζωντος εµπιπτειν. Ορα µη κριναι τον ετερον. ως υπο Θεου προχειρισθεις εν τουτω δια του Πνευµατος. πριν αν αυτος ακριβης γενη και των οικειων σφαλµατων εξεταστης και δικαιαν την ψηφον κατα σαυτου δια δακρυων απολυσης και πενθους· και τηνικαυτα. ποση ευλαβεια οφειλεται παρ᾿ ηµων απονεµεσθαι τοις του Θεου αξιωµασιν. ανθρωπε. η οσον εκεινοι προς τον επιγειον εχουσι· µηδε καταφρονων εση του πλουτου της χρηστοτητος και µακροθυµιας αυτου δια φιλοδοξιαν και φιλαρχιαν. οτι αυτος εστι (241) παντων εξουσιαστης και παντων κριτης φοβερος.υποχρεως υπαρχων αυτος εν τινι· µη αφεσιν δου ναι τολµησης. τον επουρανιον βασιλεα. ως µη τω επιγειω βασιλει προσκρουσαι. Φησι γαρ· “Ο αγαπων µε τας εντολας µου τηρησει. Φριξον. πριν αν παρα του βασιλεως τω των κριτων εγκαταλεγη ταγµατι. Τοιουτος δε γενοµενος ουκ εση ετι εαυτω ζων. Πνευµατος εµπλησθεις Αγιου.

Ουτω γαρ ποιων. αβλαβης και ακινητος διαµεινης απο της κατα φυσιν εδρας και στασεως και ως µελη Χριστου τιµια και Θεου ναους ιδης και προσεξεις αυτοις. Προ δε του ελασαι εις µετρον τοιουτον και την ζωοποιον νεκρωσιν του Ιησου και Θεου εν τοις µελεσι σου θεασασθαι. Και οτι. εν ασφαλεια ο πας εσται σοι βιος και ου προσκοψεις προς λιθον αµαρτιας τον ποδα σου. ουδε βλαβην υποµεινης εκειθεν. ω πρεπει πασα δοξα. ουδεν ηµας απαλλαγη µονον των παθων ωφελησει. και . καλον ποιησεις. βοησεις τηνικαυτα µετα του θειου Παυλου µεγαλοφωνως εν ευφροσυνη καρδιας και ειπης· “Ευχαριστω τω Θεω µου. ως υπ᾿ αυτου ενεργουµενος και κινουµενος· και εν τοιαυτη δοξη καταµαθων εαυτον. και συνων και οµιλων ανδρασι και γυναιξι και αυτους ασπαζοµενος. και τις ο την ασκητικην ζωην µετερχοµενος και η εργασια αυτου. Και τις εστιν ο µετανοων και η εργασια αυτου. (243) Περι των δουλευοντων Θεω. Επειδηπερ οσον απο του θειου βαπτισµατος χριστιανους ηµας εαυτους διχα των εργων και πιστους λογιζοµεθα. εαν τας επιβλαβεις οψεις φυγης. ως ηδη το κατα φυσιν λαβων και µη παρα φυσιν ορων τα του Θεου πλασµατα· αλλα. τιµη και προσκυνησις συν τω Πατρι και τω Αγιω Πνευµατι νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων· αµην. Και του λοιπου διαφοραν ουχ εξεις αρρενος και θηλειας. Θεον η κτησαµενος η αγωνιζοµενος κτησασθαι. οτι ο νοµος του Πνευµατος της ζωης ηλευθερωσε µε απο του νοµου και του θανατου της αµαρτιας”. τινες τε ειεν και οποιοι και ποταποι. εν αις αιτια µεν ουκ (242) εστιν ουδεµια κακου. εις την οµοουσιον και αδιαιρετον Τριαδα πιστευοντες και εις τον ενα ταυτης τον Κυριον ηµων Ιησουν Χριστον και Θεον. και τις ο δουλευων Θεω και το εργον αυτου. εν αυτω Χριστω τω Θεω ηµων. εαν µη τας αρετας κτησωµεθα. ΛΟΓΟΣ Ζ΄.τω Θεω. δια δε της ενοικουσης εν ηµιν προγονικης αµαρτιας εξελκοµεθα και δελεαζοµεθα εις ατοπους επιθυµιας.

ου γινωσκουσιν οτι πολυ υπαρχει το εν µεσω διαφορον των τε µετανοουντων και αγωνιζοµενων εις την γυµνασιαν της αρετης και αυτων των τω δεσποτη δουλευοντων Χριστω. τον λογον υπο του Λογου κινουµαι γυµνασαι και ειπειν επειγοµαι περι των δουλευοντων Θεω τινες τε ειεν και οποιοι και ποταποι. και οι εν ταυτη χρονισαντες. αλλ᾿ εξω τουτου αει των τοιουτων τινες πορευοµενοι και εν σκοτει των πονηρων διανοιων αυτων κατεχοµενοι. αλλα εχθροι και προσκεκρουκοτες υπαρχοντες. οιονται τω Κυριω δουλευειν και εξ εργων δικαιουσθαι ελπιζουσι. Οι εις το σταδιον αρτι της µετανοιας εξ ακουσιου γνωµης και αυτοθελως εισερχοµενοι και κατα το ενον εις την σωµατικην γυµνασιαν εαυτους εγγυµναζοντες. λεγω. οιος ην ο τελωνης. οτε. η πορνη. Οι δε την ασκησιν . ο δε γαµισας µεριµνα τα του κοσµου πως αρεσει τη γυναικι” και τω κοσµω. ως αν απο των εαυτου πραξεων εκαστος γνωσεται εαυτον. και ει τις κατ᾿ εκεινον τον ασωτον τον µετα πορνων και τελωνων καταδαπανησαντα τον κληρον τον πατρικον· ουτοι γαρ και οι τοιουτοι ουχι δουλευειν λεγονται τω Κυριω. υπερ ων κακως επραξαν µεταµελοµενοι. διαρρηδην του αγιου Παυλου βοωντος· “Ο αγαµος µεριµνα τα του Κυριου πως αρεσει τω Κυριω. και γραφοντες προς ετερους τουτο αυτοι εαυτους ανωθεν γραφοντες ονοµαζοµεν . εισαγωγικοι τε. και τινα θεραπευει δια των εαυτου εγχειρησεων και τινι δουλευει. η τινα ποτε εθεραπευσε και τινι εδουλευσεν. Αλλα περι µεν των εν τω κοσµω διαγοντων και υπο ζυγον (244) οντων του βιου ουδεις λογος ηµιν. τι εστι δουλεια Θεου και τις ο ακουειν αξιος και ειναι δουλος Θεου.δουλους εαυτους εκ συνηθειας ουτω πως απλως επιγραφοµεθα του Θεου και καλουµεν. συγχωρησιν των επταισµενων αιτουνται λαβειν. ινα µη εαυτω τις χαριζοµενος δοκη τω Κυριω δουλευειν και ουχ εαυτω. ο Πετρος αυτος. εισεται. εκλαυσε πικρως. πτοηθεις και αρνησαµενος τριτον. Μη προσεχοντες γαρ τω φωτι των θειων Γραφων. µη ειδοτες ισως αυτο τουτο. περι δε των αποταξαµενων τω κοσµω και τοις εν κοσµω απας ο λογος εσται ηµιν. και τινα τα παρα των τοιουτων δια Κυριον γινοµενα εργα. δια µετανοιας και εξοµολογησεως καταλλασονται αυτω. Οι µεν γαρ µετανοουντες.

ινα δια της τοιαυτης αυτου υποµονης αφεθη αυτω τα εγκληµατα. δεικνυσιν (246) οτι ο µη παντι τροπω και παση σπουδη τας εντολας αυτου τηρων και αει τας αρετας δια της των εντολων κτωµενος εργασιας και εις το προσω δι᾿ αυτων ανερχοµενος. αταραχως υποµενει παντα τα επερχοµενα. Και ο µεν αρτι µετανοων λυπειται. ταυτα παντα και ετερα τουτων πλειονα επιτηδευεται και ποιει· και πασαν θλιψιν επερχοµενην αυτω µετα χαρας αποδεχεται. αλλα δια τον προς τα παθη πολεµον. ουδεν εσται οφελος αυτω εκ µονης της των παθων αλλοτριωσεως· ου γαρ ο µη πλεονεκτων. ουδε ο εκκλινας απο κακου. νηστευει. Ο δε αγωνιζοµενος αρτι καλος ασκητης ουχι δια εκτισιν αµαρτηµατων. αγρυπνει. εξαλειψη και τελεον εκ της εαυτου ψυχης ταυτα εξαφανιση. ουδε ο το δοθεν ταλαντον σωον φυλαξας αλλ᾿ ο διπλασιασας εσωθη. ινα τη ποικιλια των ασκητικων αρετων τε και πραξεων τα πολλα και ποικιλα παθη. Και µαρτυρει τουτο αυτος ο δεσποτης Χριστος ουτω διαρρηδην βοων· “Ο µη ων µετ᾿ εµου κατ᾿ εµου εστι· και ο µη συναγων µετ᾿ εµου σκορπιζει”. σπουδαζει το κατα δυναµιν και αυτος ποιησαι αυτην. αλλα των µεν πονηρων µονων . παση δυναµει ψυχης τας αρετας αντ᾿ αυτων εν εαυτω θησαυριζων. αλλα και τας αρετας αντι των παθων κτησασθαι ασφαλως αγωνιζονται. ην ακουσει παρα των παλαι αγιων η και παρα των συνοντων πραττοµενην θεασεται. σπουδαιως αυτην και θερµως δηλονοτι πεποιηκοτες υπερ των προηµαρτηµενων αυτοις· (245) ου µονον δε. µη επερχοµενης δε.µετερχοµενοι και αρτι προς την γυµνασιαν της αρετης εκθυµως εγγυµναζοµενοι τα παθη µετα την µετανοιαν νικησαι σπουδαζουσι. κλαιει. αλλ᾿ ο ποιησας το αγαθον µακαριζεται. Τουτο δε λεγων. αει τα εαυτου κακα λογιζοµενος και ως µειζονων κολασεων αξιον εαυτον εχων. αλλ᾿ ο ελεων επαινειται. ουδε ο τοις εχθροις του βασιλεως µη συντιθεµενος αλλ᾿ ο και υπερ αυτου κατ᾿ αυτων οπλιζοµενος τε και αντιµαχοµενος την αγαπην ενδεικνυται. αυτος εαυτον θλιβει· και πασαν πραξιν πραχθεισαν. διακονει και πασας υποφερει τας θλιψεις. Ει γαρ µη ουτω γενηται παρ᾿ αυτου και ουτω τα των αγωνων εξει καλως εν αυτω. χαµευνει. δι᾿ ων την ισχυν καθ᾿ ηµων οι δαιµονες κεκτηνται.

αραντας παντα. αλλ᾿ εασαντα τουτους. (247) Ουτως εσται παντως καµοι τω αθλιω πρωτον και ταπεινω.οκνω γαρ ειπειν και πασιν υµιν .εαν πονηρων µεν εργων και πραξεων αποσχωµεθα. . πως δουλευσαι τω Κυριω ισχυσοµεν. επι πλειον κατακριθησεται. η και µηδολως ποιων. ουχι και ως ο σκορπιζων εστιν. Επι µεν γαρ των αισθητων τουτο αδυνατον· ο γαρ µη συναγων εκει. αλλα αργος καθεζοµενος. Τουτο δε και επι των πολιτικων νοµων και των βιωτικων πραγµατων ευρησεις γινοµενον· τον γαρ βλεποντα δουλον διορυττοµενην παρα τινων την οικιαν του κυριου αυτου και συλουµενην την περιουσιαν αυτου και µητε συνεργησαντα τοις κλεπταις µητε παρεµποδισαντα αυτοις η κραυγασαντα. αλλ᾿ οιονει του συλλεγειν τας αρετας δια της των εντολων αµελειας παυσαµενος. Και εικοτως· ει γαρ µη τοιουτοι γενοιµεθα. εως ου ανδρες γενωµεθα τελειοι και καταντησωµεν εις µετρον ηλικιας του πληρωµατος του Χριστου. Ουδαµως. εις κατακρισιν. και παλιν· “Επικαταρατος πας ανθρωπος ο ποιων τα εργα Κυριου αµελως”. Μη ουν οιεσθω τις νηστευων η αγρυπνων η πεινων η διψων η χαµευνια συζων η πενθων η κλαιων η υβρεις επερχοµενας αυτω και πειρασµους υποφερων. τω χαυνω και αµελει. οτι τω Θεω . ποσω µαλλον ο µερικως ποιων εξ ων ποιειν δυναται. φησι.τω δοκειν απεχοµενος. ισως εκεινοις επιβουλον εαυτου και κλεπτην τον δουλον εκεινον ο δεσποτης λογιζεται. Πως δε και πνευµατικως οπλισοµεθα και εις παραταξιν Θεου ζωντος καταριθµηθωµεν και τοις εχθροις φοβεροι φανησοµεθα. Επι δε των πνευµατικων ουχ ουτως. Ουχι και υµεις παντες τα αυτα κατα του πονηρου κατεψηφισασθε. τας δε αρετας αντ᾿ αυτων µη παση ισχυϊ κτησωµεθα επι τοσουτον. Τι δαι. αµαρτια αυτω εστιν”. Οπερ εµοι παντως αρκεσει πρωτον. λαθρα διαφυγειν. ποιειν και µη ποιουντι. ουδε α δοκει εχειν φυλαξαι δυναται· δια γαρ της αργιας και ταυτα απολλυσι· και δηλοι τουτο το “ο µη συναγων σκορπιζει”. Ει δε ο αµελως ποιων τας εντολας του Θεου κεκατηραται. των δε γε αγαθων µη επι πολυ αντεχοµενος. Πως στρατευθηναι Χριστω δυνησοµεθα. αλλα τον µη ποιουντα το αγαθον ως αµαρτανοντα εχει η θεια Γραφη και κατακρινεσθαι αυτον υπεµφαινει· “Τω γαρ ειδοτι καλον. καθως ο Παυλος εντελλεται γενεσθαι παντας ηµας.

η τους συνακολουθουντας αυτω πανταχου. οιον αν και εστιν. Το γαρ µη γινοµενον µετα ταπεινοφροσυνης και γνωσεως πνευµατικης. βασιλεις τε και οµου και αρχοντες· . η τους κατειλεγµενους εν τοις στρατευµασι. Τινας λεγοµεν ειναι τους τω επιγειω δουλευοντας βασιλει. ιερεις. τους χιλιαρχους και τους λοιπους αρχοντας και αυτους τους υπ᾿ αυτων αρχοµενους λαους. πιστοι τε και απιστοι. τους αει εργαζοµενους και µολις εαυτοις και τοις συνουσι την σωµατικην δυναµενους πορισασθαι χρειαν. η τους εν πολεµοις ανδραγαθουντας (248) και πληττοµενους. η τους στρατηγους. ∆ουλοι γαρ αυτου. µητε τον βασιλεα ιδοντες. πλουσιοι και πενητες. ει τι εργον εργασονται τω βασιλει. ουδεν ονισησι τον ποιουντα. Τους διαγοντας εν τοις εαυτων προαστειοις. αρχιερεις. ει δοκει. αλλ᾿ εαυτους ωφελουσι και εαυτοις µονοις χαριζονται· και. δια παντων των θειων Γραφων ο βουλοµενος διδαχθησεται. Ηµεις γαρ τουτο δειξαι µονον κατεπειγοµεθα. οι παντες εσµεν. Και πως τουτο εστι. δουλοι και ελευθεροι. και ταυτα. Τους αναπεπτωκοτας και τρυφωντας και οικαδε σπαταλωντας. οτι ουτε οι εν τη µετανοια. Τους αναστρεφοµενους εν τοις εαυτων οικοις. ως υπ᾿ αυτου και κτισθεντες και παραχθεντες. ουδε εαυτον. η εκεινους. εσθ᾿ οτε και πληττοντας και των εχθρων αναιρουντας πολλους και τους αιχµαλωτισθεντας συνδουλους αυτων αναρρυοµενους και τους εχθρους καταισχυνοντας. ουτε οι εν τη ασκησει χρονισαντες τω κυριω δουλευουσιν. Ου προδηλον τουτους ειναι µαλλον τους τω επιγειω δουλευοντας βασιλει. Τους χρυσοχοους και χαλκοτυπους και λινοξοους. µητε γνωσιν εχοντες φιλιας της οιασουν προς αυτον· οι δε και φιλοι του βασιλεως εισι και δι᾿ αυτων ο υφ᾿ ενι εκαστω αυτων υπαρχων λαος. Ουτως ουν και επι του επουρανιου νοει µοι βασιλεως και επι των δουλευοντων αυτω. Χαλκευς γαρ και χρυσοχοος και τεκτων.δουλευει η ετερω τινι δια των τοιουτων χαριζεται τι. εαν εν ταπεινωσει και γνωσει πνευµατικη υποµενη αυτα και µετερχηται· ει δε µη. Αλλ᾿ εαυτον µονον ωφελει. παρα των υπηκοων τον συµφωνηθεντα λαµβανουσι µισθον και ως ξενοι τινες και αλλοτριοι αναστρεφουσιν οικαδε. απο παραδειγµατων πιστοτερον τον λογον και βεβαιοτερον εργασωµεθα.

Ηµεις ουν του Κυριου ακουσαντες λεγοντος· “Οστις θελει οπισω µου ελθειν. Παντως ινα των . µαλλον δε τον κοσµον ως εµποδιον ηµιν προς αρετην οντα. οι δε αµελως µεν και ραθυµως οµως δε δουλευειν αυτω προαιρουµενοι πονηροι καλουνται και οκνηροι. οιονει την πολεµιαν καταλιποντες γην. τω Σωτηρι ηµων και Θεω ηκολουθησαµεν. σκοπησωµεν. ως ουδε οι την ισην τοις στρατιωταις φορουντες στολην στρατιωται του βασιλεως τυγχανουσιν. ου µεντοιγε δια του ενδυµατος αυτω στρατευθεντες η δουλευοντες. προς τας εξουσιας. τι εργαζοµεθα. Τεως δε. απαρνησασθω εαυτον και αρατω τον (249) τον σταυρον αυτου και ακολουθειτω µοι” και του Αποστολου διδασκοντος· “Τεκνια. προς τον µονηρη βιον µετηλθοµεν. παντα τω δοκειν αφεντες. το µοναχικον ενδυσαµενοι ενδυµα. και προς την χωραν του ηµετερου δεσποτου και βασιλεως Χριστου µετεβηµεν. στρατευθηναι δε αυτω δια τουτο ου λεγοµεν. µη αγαπατε τον κοσµον µηδε τα εν τω κοσµω· η γαρ αγαπη του κοσµου εχθρα εις Θεον εστι” και οτι· “Ο αγαπων τον κοσµον εχθρος του Θεου καθεστηκεν”. διοτι τα οπλα ηµων ουκ εισι σωµατικα αλλα πνευµατικα· “Ου γαρ εστιν ηµιν η παλη προς αιµα και σαρκα. α Παυλος ο αγιος απηριθµησατο.αλλ᾿ οι µεν ευγνωµονως και εν παση ισχυϊ τας εντολας αυτου τηρουντες και δια τουτων την εις αυτον πιστιν βεβαιαν επιδεικνυµενοι αγαθοι καλουνται και πιστοι λεγονται. ενδυσαµενοι µονον το σχηµα του υπ᾿ αυτου τελουντος λαου. τοτε και στρατευθηναι λεγοµεν και προς παραταξιν ηµας εαυτους ευτρεπιζοµεν. εκουσιως αποφυγοντες. διηγοµεν. ∆ια τι. προς τα πνευµατικα της πονηριας εν τοις επουρανιοις”. αλλ᾿ υπο την αυτου τεως γεγονεναι λεγοµεν βασιλειαν. αλλα προς τας αρχας. ει και ασθενεις εισι και ουδεν ολως ισχυοντες κατ᾿ αυτου. Οταν ουν ενδυσωµεθα τα οπλα του φωτος. ασπιδα και περικεφαλαιαν και τα λοιπα. Κλαιοµεν. οι δε και εναντια των εκεινου προσταγµατων ποιουντες η λεγοντες εχθροι εισι και πολεµιοι. και την µαχαιραν του Πνευµατος ηκονηµενην λαβωµεν εν χερσι. οι περιβαλοµενοι το µοναχικον ενδυµα και εισελθοντες εις το σταδιον της µετανοιας και της ασκησεως. εν η αιχµαλωτοι. ει δοκει.

εαυτους ηµας βλαπτοµεν. πολλω µαλλον τω και σοφιαν και δυναµιν χαρισαµενω εις το εαυτους ηµας διασωσασθαι. εν σπηλαιοις κατοικουµεν και εν στυλοις υψουµεθα. αλλ᾿ εκκαθαρθωµεν και των εξ αυτων µολυσµων.αµαρτηµατων ηµων την αφεσιν λαβωµεν. Παντως ινα τας της σαρκος κινησεις συστειλωµεν και την καρδιαν µαλακωτεραν ποιησωµεν. Αλλα λοιδοριας και θλιψεις επερχοµενας µετ᾿ ευχαριστιας αµνησικακως υποφεροµεν. Ινα παντως το σφριγων τουτο σωµα καταγξωµεν και φορτισωµεν και µη εασωµεν αυτο. τι αρα τοις ορωσιν αυτοις χαριζοµεθα. χαλινου διχα του αυτον αγχοντος. Και ακουσον τουτο λεγοντος του Κυριου· “Εαν µη αφητε τοις ανθρωποις τα παραπτωµατα αυτων απο των καρδιων υµων. Παντως ουδεν. καν ραπισµατα. καν λοιδοριας. (250) ου µονον δε. των εις Θεον αµαρτηθεντων ηµιν λαµβανοντες αφεσιν· ει δε µνησικακουµεν και ανταποδιδοναι (251) αυτοις πολυτροπως πειρωµεθα. Ει δε µη τοις ορωσι.ανευ γαρ της εκεινου βοηθειας εκφευξασθαι ου . Ει ουν δωη ο Θεος . καν κολαφισµατα. Ευτελη φορουµεν και τρυχινα. Αγρυπνουµεν και ψαλλοµεν. Ταυτα δε ποιουντες. ασυγχωρητα ηµων διατηρεισθαι ποιουντες τα αµαρτηµατα. Ινα µη πονηρα διαλογιζωµεθα και προς µετεωρισµους εκτρεπωµεθα. Σπευδοντες παντως διεκφυγειν τον ως λεοντα περιπατουντα και φρικτα ωρυοµενον καθ᾿ ηµων και ζητουντα τινα καταπιη. εαυτο και τον επιβατην νουν κατακρηµνιση εις βοθρον απωλειας και πυρος αιωνιου. Ιδου ουν. καν εµπαιγµους. Ως αν µη υπο του εχθρου αιχµαλωτιζωµεθα νοερως και ωστε εις το τα χρηστα εννοειν και κατα διανοιαν πνευµατικως αει και αδιαλειπτως προσευχεσθαι φθασωµεν. Ευχοµεθα σωµατικως. Παντως ινα της χαρας του πενθους επαπολαυωµεν. ει µεν ευχαριστως υποφεροµεν και τους ταυτα ηµιν επιφεροντας απο ψυχης συµπαθουµεν. φευγοµεν εις τα ορη. και συνελασαν εις κρηµνον. Νηστευοµεν. Καθεζοµεθα εν κελλιω. ωσπερ τινα πωλον αδαµαστον. Πενθουµεν. χαµαικοιτουµεν τε και σιδηροις το σωµα σφιγγοµεν οι πολλοι. ηµιν αυτοις χαριζοµεθα. ∆ια τι. ∆ια τι. καν οτιουν πανθανωµεν. ουδε ο πατηρ υµων ο ουρανιος αφησει υµιν τα παραπτωµατα υµων”. Και εν τουτω παλιν ηµας αυτους και ουχ ετερον ευεργετουµεν. καν εκπτυσµατα.

οι µεν εκ προγεγονοτων αµαρτηµατων. ουδε υµιν. τον εισδεξαµενον αυτον εν τη εαυτου οικια και σταντα προ των θυρων και του διωκοντος αυτον εχθρου λυτρωσαµενον δουλευσαι τουτου γε ενεκα ειποι αν. Πως δε. ειπατε µοι. επειδηπερ εισι και ως φρενηρεις τινες. Ουτω τοιγαρουν και ηµεις απαντες. οι προσαιτουντες πενητες. αλλ᾿ ως υπ᾿ αυτου µαλλον ευεργετηθεις και ρυσθεις του εχθρου αυτου. Ου µονον δε. αλλα και τραυµατιαι. και απλως παντες υπαρχοµεν πενητες και γυµνοι. οι δε εκ προληψεως ηδονων. και ουχι µαλλον παρα των ελεηµονων οι πτωχοι δωρεαν φανωσι διακονεισθαι και εκδουλευεσθαι.οσοι δηλαδη της αλγηδονος των τραυµατων η των παθων ελαβοµεν αισθησιν. οι δε εκ προαιρεσεως πονηρας. δουλευειν τοις ελεηµοσυνην διδουσι και διακονουσιν αυτοις λογισθησονται. οπου αν και απελθωµεν – και διασωθωµεν. κειµεναι υπο την κλινην της αµαρτιας και του θανατου. φτωχοι και επιδεεις υπαρχοντες εκ προγεγονοτων ανοµιων. τω ηµας ελεουντι Θεω ουτω διακειµενους ηµας δουλευειν ουδεποτε αν ειποιµεν.δυνησοµεθα τους εκεινου οδοντας και τα ποικιλα δεσµα. ινα ελθων ιασηται ηµων τας τετραυµαστισµενας καρδιας και δω την υγιειαν ταις ψυχαις ηµων. οι δε εξ οκνηριας και αργιας των εντολων του Θεου. ως ειρηται. επειδη. ποικιλαις κατεχοµενοι νοσοις και ως εν διαφοροις ξενωσι και γηρωκοµειοις εν αυτοις τοις κελλιοις και µοναστηριοις ηµων ελεεινως ανακεκλιµενοι οντες η περιπατουντες ποσως. οι δε αξ αγνοιας (252) και απιστιας των θειων Γραφων. η δια ασθενειαν σωµατος η δια αργιαν και οκνηριαν εργαζεσθαι µη βουλοµενοι. οιµαι δε. µη βρωµα τω δεινω τουτω θηριω γενοµενοι. .. βοωµεν και θρηνουµεν και κλαιοµεν και αυτον προσκαλουµεθα τον ιατρον ψυχων τε και σωµατων . Ουδαµως. οφειλει την ευχαριστιαν αυτω αποδιδοναι διηνεκως. Πως γαρ ο καταδιωκοµενος µεν υπο τινος. οι δε εκ συνηθειας κακης. Εµοι ου δοκει τουτο ευλογον. αλλοι εξ οιησεως και του δοκειν µηδεν πλεον χρηζειν εις σωτηριαν ψυχης. µηδε οτι τιποτε ασθενουσιν ειδοτες η οτι κατεχονται υπο τινος παθους . φευγων δε αυτος ισχυρως. πως δουλευειν τω Κυριω δια των τοιουτων πραξεων ειποµεν.

∆ιπλοΐδα δε φωτεινην ειποντας ηµας την υγιειαν της ψυχης ακουσας. Παρακαλουµεν. (253) ως εφθην ειπων. ουδεν ωφελει. και την υγιειαν ως διπλοΐδα φωτεινην ολω τω σωµατι ενδυσοµεθα. Τοιγαρουν παρειµενοι και λελωβησµενοι και ηµεις οντες και τραυµατιαι και αµελουντες των προς ιατρειαν ηµων και παντι τροπω µη ποιειν. σπουδαζοντες. µη οντος του δυναµενου κρεας και νευρα εις αυτα εξυφαναι. ουτω διακειµενους ως λελεκται.επειδη απαντες ηµαρτοµεν. αποκριθεις ο ∆εσποτης ερει ηµιν· “Ιατρε. δουλευειν ολως ειπειν τολµησοµεν. ητις ουκ απο φαρµακων και βοτανων ειωθεν γινεσθαι. ινα µη τις καυχησηται”. αλλ᾿ ασωµατον τινα και θειαν νοεραν. Ουδαµως· αλλα τι. αλλ᾿ ετι νοσουντες τουτο ποιησαι επιχειρησοµεν. τοτε αλλοις και αυτοι διακονουντες εν οινω και ελαιω και τοις λοιποις εµπλαστροις τε και φαρµακοις τουτους ιατρευοντες. πως τολµησοµεν ειπειν η εννοησαι οτι τω Κυριω δουλευοµεν. Ει δε ουχ ουτως πρωτον εξοµεν. ηγουν απο κορυφης εως ακρων ποδων. “ουδε εξ εργων τινων. Καθαπερ γαρ τις οστουν συντιθεις νεκρον προς οστουν και αρµονιαν προς αρµονιαν. εµοι εποιησατε”. Ουµενουν. Τω ουν ηµας ελεουντι. µη εξ αγνοιας καταγελασης του ρηµατος µηδε σωµατικην υγιειαν υπολαµβανειν λεγειν ηµας. Οτε δε τουτο γενηται και την νοσον ως ιµατιον πεπαλαιωµενον και διερρωγος και ρερυπωµενον κατ᾿ ολιγον αποδυσοµεθα ανωθεν. και εφ᾿ ηµας σπλαγχνιζοµενω και τας ψυχας ηµων ιατρευοντι και τα προς σωτηριαν ηµας διδασκοντι και παρεχοµενω κατα µικρον ηµιν την υγιειαν των τραυµατων και νοσηµατων ηµων. ει ολως εν οιοις εσµεν αισθανοµεθα. και δεοµεθα του ελεους αυτου και της χαριτος. ιατρευσον σεαυτον”. ατινα µοι και λαβοις εις εργα και κτησιν της αρετης. αυτω δουλευειν τω Κυριω λογισθησοµεθα τω ουτως ειποντι· “Εφ᾿ οσον εποιησατε ενι τουτων των αδελφων µου των ελαχιστων. κατα τον θειον Αποστολον. ως ουδε ο υπο των ληστων συντριβεις το σωµα και ηµιθανης κειµενος τω επι του ιδιου κτηνους αυτον αραντι και εις το πανδοχειον απαγαγοντι και οινον επιθεντι αυτω και ελαιον δουλευσαι λεγεται. δεοµενοι ιαθηναι απο των νοσων ηµων. ως ειπον. αλλα και τουτο ποιησας και . αλλα µαλλον ελεηθηναι ιαθηναι και εις την προτεραν υγιειαν επανελθειν δι᾿ αυτου.

ουδεν εσται παλιν οφελος. (255) µη λεγωµεν οτι τω Κυριω δουλευοµεν. εστερηµενον υπαρχον του ζωοποιουντος και κινουντος αυτο πνευµατος. µη οντος του Αγιου Πνευµατος εν αυτω. καν ασθενη καν µη. και συναρµολογουµενας αλληλαις και ετεραν τη ετερα συνακολουθουσας και συντιθεµενας και οιονει πως ακεραιον αποτελουσας το της ψυχης σωµα. τουτεστιν ερηµον ψυχης ον. Ει µη εκεινον . ουτω νενεκρωµενας τας εναρετους πραξεις συνδει νευροις ισχυος πνευµατικης και συνενοι τη αγαπη τη προς Θεον. διχα ψυχης κινεισθαι τουτο. ηµαρτον και υστερουνται της δοξης του Θεου . Νεκροι γαρ πως τινι ποτε εκδουλευσουσιν. των αδυνατων εστιν. ανευ του Αγιου Πνευµατος νεκρα εστι και ζησαι την αιωνιαν ζωην ολως ου δυναται· ει γαρ κεντρον του θανατου η αµαρτια εστιν. και τηνικαυτα καινους ηµας απο παλαιων και ζωντας εκ νεκρων αποδεικνυσιν· αλλως δε ουκ ενι ζησαι ψυχην. ως αψυχα µελη απ᾿ αλληλων διεσπασµενα. Ωσπερ γαρ το σωµα ηµων.. (254) ακτηµοσυνην και αλουσιαν και τα τουτοις ακολουθα. εαν αψυχον κειται και απνουν. προ του ενωθηναι αυτω και ζησαι. ουτω και επι της νεκρωµενης µοι νοει ψυχης και επι τα ενδοθεν των ταυτης µελων µεταγαγε σου τον νουν και ιδε πασας συναγοµενας τας πραξεις. ουτω και η ψυχη. η καν ολως ζην. εµε δεχεται· και ο εµε δεχοµενος δεχεται τον αποστειλαντα µε”. Τι ουν το οφελος. “Εγω γαρ. ως οστα νεκρα. φησι. Οι δουλοι και µαθηται του Χριστου φως εισι και αληθεια και ζωη· “Ο δεχοµενος γαρ υµας. ο αµαρτησας παντως πληγεις υπ᾿ αυτου απεθανεν· ει δε ουδεις αναµαρτητος – παντες γαρ. Ειπε τοινυν πως επαληθως ζησειας. τα δε νεκρα εκεινα οστα κρεας επενδυσας και δερµα και εις σωµα αποτελεσας αυτα. Ει ουν ηµεις νεκροι. δι᾿ ου πας πιστος αναγενναται και αναζωουται εν Χριστω. Νοει ουν µοι νεκρον νοερως σεαυτον. χαµευνιαν και ξηροκοιτιαν. παντες δηλονοτι οι αµαρτησαντες απεθανοµεν και εσµεν νεκροι. µη ενωθεις τη αληθινη ζωη. τουτεστι τω Αγιω Πνευµατι. φησιν. νηστειαν λεγω και αγρυπνιαν. καν αµαρτηση καν µη. εκεινος δε µονος η αιωνιος εστι ζωη. φησιν.τας µεν αρµονιας συνδησας τοις νευροις. Μονον γαρ εκεινο ελθον εν ηµιν και εγκατοικησαν. ειµι η αληθεια και η αναστασις και η ζωη”.

γνωστως ως διπλοΐδα περιβαλωµεθα. αυτο εκεινο. Ει ουν ετι διψας. τυψον σεαυτου τας οψεις. αρτος. επει πασαν νοσον και πασαν ασθενειαν ψυχικην απελαυνει. Εγω γαρ τινος ηκουσα λεγοντος. µη νοµισωµεν οτι των νοσηµατων ηµων η των ενοχλουντων παθων ολως ηλευθερωθηµεν. ενδοθεν ηλετο της καρδιας µου και επηδα ωσπερ ρειθρον φωτοειδες και ευθυς εωρων αυτο. ει µη ο τας ασθενειας ηµων αιρων ελευσεται και ηµιν ενωθη. και ουτως ενδιδυσκεσθαι τουτον λεγοµεν τον αναφη παντη και αληπτον· ενουµενος δε αµικτως ηµων τη ψυχη και ολην ποιων ταυτην ως φως. λεγεται ζωη. αλλα κλινη γενεσθω σοι απαν εδαφος· µη δως υπνον εις κορον σοις οφθαλµοις. προσπεσον.”. Και ποθεν µοι δοθηναι σοι η αλλοθεν ποθεν παραγενεσθαι µε επιζητεις. τιλλε σου τας τριχας της κεφαλης· µη αναπεσης επι κλινης. οτι αφ᾿ ου εκ τουτου του υδατος εις κορον πιειν ο φιλανθρωπος ∆εσποτης µοι εχαρισατο. θρηνησον. Ει δε τον Χριστον µεν τεθεασαι. ω αδελφε. καλειται ιµατιον. Ωσπερ γαρ το σκοτος ου φευγει. την υγιειαν ηµιν χαριζοµενος της ψυχης· φωτιζων δε ηµας. ουπω δε σοι τουτο το ποµα πιειν εχαρισατο. Ουκ οιδας οτι αει συνειµι οις (256) απαξ εµαυτο επιδωσω πιειν µε και πηγη γινοµαι αθανατος εν αυτοις. σκεπη και υδωρ. ενοικειν λεγεται εν ηµιν και απεριγραπτως περιγραφεσθαι. κλαυσον. ουπω εξ εκεινου του υδατος επιες· αψευδης γαρ εστιν ο τουτο ειπων. υπερ ζωην απασαν ων· περιλαµπων δε ηµας ολους και τη δοξη της αυτου θεοτητος περικυκλων και επιθαλπων. λεγεται φως. ο παλαι τη Σαµαρειτιδι ειπε τον πιοντα µη διψησαι ποτε. δυσωπησον. Ερχοµενος δε αυτος. οπερ δηλονοτι επιον υδωρ. ωσπερ ποτε ο Αδαµ. Ω του θαυµατος! Ουτω τοιγαρουν γινεται παντα ηµιν ο υπερανω παντων ων. ουτως ουδε η νοσος της ψυχης φυγαδευεται. Εκεινο δε οιονει ελαλει δια των παλµων εν εµοι και ελεγειν· “Ουχ ορας µε οτι ενταυθα ειµι µετα σου. Ει ουν τουτο γεγονος εγνως και εν σοι. ει µη το φως παραγενηται. µακαριος ει. µη ολως νυσταγµον τοις βλεφαροις σου· µη προς τι . ει συνεβη επιλαθεσθαι µε και ως µη πιοντα ζητειν παλιν δοθηναι µοι παρ᾿ εκεινου πιειν. καλειται υγιεια. υπερ φως απαν ων· και ζωοποιων ηµας.

ει και προφασει των πτωχων αναµαρτητως δοκει και λαµβανεσθαι (257) και διδοσθαι παρα σου. ον ουδεπω τεθεασαι. Τι οτι και δουλευειν νοµιζεις αυτω. υβριζοµενον και µη ανθυβριζοντα. ∆εικνυε αυτω. ποθεν το θεληµα αυτου το αγιον και ευαρεστον και τελειον διδαχθηση. µη δοξαν ζητουντα. Εκεινος βλεπετω σε τυπτοµενον και µη αντιτυπτοντα. αλλα τον Χριστον ορων. Και οταν τουτου αξιωθης. µηδε προς τους αδιαφορως και καταφρονητικως βιουντας αποβλεψης. εις εκεινον αποβλεπε αει και δια παντος εκεινον µονον της σης κατηφειας και θλιψεως εχε θεωρητην.των επι γης η των εν ουρανω επιστρεψης σου το οµµα – τι γαρ σοι και προς αλλο τι. αλλα λαλουµεν Θεου σοφιαν εν µυστηριω. Ει δε εκ των αγιων ειπης µαθησεσθαι τουτο . την αγαν ακτηµοσυνην. τον ποιητην των απαντων ορων σου προ οφθαλµων. “Λαλουµεν γαρ σοφιαν. τον αφιλαργυρον τροπον. αλλ᾿ ει µεν πνευµατικω πατρι Θεου χαριτι ενετυχες. Μη θεασαµενος δε µηδε φωνης αυτου ακουσαι αξιωθεις. και απλως παντα ποιουντα και παντα διαπραττοµενον και µηδολως ενδιδουντα µητε εις τα οπισω στρεφοµενον. εως ου σπλαγχνισθεις επιδωσει σοι το φοβερον εκεινο και αρρητον και ακατονοµαστον ποµα πιειν. µαλλον δε εκεινος ορατω σου την αλουσιαν. Μηδε. την αποκεκρυµµενην”. ου του αιωνος τουτου την καταργουµενην. λοιδορουµενον και τους λοιδορουντας σε ευλογουντα. ει ρεει ποθεν απας ο πλουτος του κοσµου η και πληθος χρυσιου ερριπται προ των ποδων σου – γινεται γαρ και τουτο εκ της του Πονηρου µηχανης και των εκεινου συνεργων και υπασπιστων . επιστρεψαι καν ολως τον οφθαλµον και απιδειν προς ταυτα θελησης. τι οτι και δοκεις ζην. µηδε ερευνα τους βιους αυτων.µη εµπλησης την γαστερα σου των εδωδιµων ποτε· µη γλυκανης σου τον λαρυγγα ενηδονω βρωσει η ποσει εις πλησµονην· µη περιεργαση τα γινοµενα πραγµατα. µη αναπαυσιν. αυτω µονω λεγε τα κατα σε· ει δ᾿ ουν. . τοτε γνωσεις απερ λαλουµεν και απερ σοι υφηγουµεθα. φησιν.. Ει δε ουδε αυτον τον Χριστον ολως ιδειν κατηξιωσαι. ινα µη εις οιησιν εµπεσης η και κατακρινης αυτους· αλλα γαρ µηδε συγκαθεσθης προς συντυχιας ακαιρους ποτε µετ᾿ αυτων· µη παριελθης τους ονοµαστους ζητων µοναχους. µη τιµην.

τεως εν εργασια και ουκ αργια. Εαν ουν ουτως επιµεινης εξ ολης ψυχης και δυναµεως κρουων. ακουσαι δυνηθης η εκπληρωσαι. ο αµαρτωλος”. ως σοι δουλευσας αυτω και παση δυναµει µοι υποταγεις και το σον εν τω εκεινου θεληµατι ποιησας θεληµα. αλλα τω στρατηγω αυτων η τω αρχοντι ως εκεινω αυτω τω βασιλει καλως εκδουλευοντες δωρεας τε και αξιωµατα λαβειν δι᾿ αυτων απο του βασιλεως ελπιζουσιν. ινα τους κειµενους και τεθανατωµενους υπο της αµαρτιας εξαναστησης και σε κατιδειν αυτους. οσα δει σε ποιησαι διδαξει σε και δια της αυτου χαριτος και της ευχης του δουλου αυτου ισχυν σοι χαρισεται του εκπληρωσαι αυτα. το αληθινον φως. Χωρις γαρ εκεινου ου δυνηση ποιησαι ουδεν· αλλ᾿ εκεινος. ερωτω πως αυτο. πεµψον µοι ανθρωπον γινωσκοντα σε. Ουδαµως. οι δε φιλοι του βασιλεως εισι και δια τουτων αυτων και ο υφ᾿ ενι εκαστω τουτων πελων λαος· οι. Ει νεκροι εσµεν.Γραφων. απαραλειπτως γενησεται σοι τα παντα· ει δε µη παντα τεως ευρισκη εν τη εξοδω σου τον Χριστον εκζητων. πως ζησαι ισχυσοµεν η πως τον Χριστον. ευαρεστησω σοι τω µονω Θεω και καταξιωθω σου καγω της βασιλειας. τεως εν ταπεινωσει και ουκ εν οιησει. ελθοντα επι της γης θεασοµεθα. εν σκοτει διαγοµεν. ο κατελθων δια τουτο επι της γης. (258) ινα. το φως το αληθινον. τεως των του Θεου δουλων και ουχι το σον θεληµα εκ πληροις – Θεου δε θεληµα το θεληµα των εκεινου δουλων εστιν . φησιν. Μνησθητι ων ειπον. αλλα η δι᾿ εαυτου η δι᾿ ενος των δουλων αυτου. ως ιδειν ανθρωπω δυνατον. καθωσπερ εφθην ειπων. ινα και ζησαι αξιωθης και ιδειν τον Θεον. Ακουε νουνεχως και µη θελε δικαιουν σεαυτον· αλλα ταπεινωθητι ενωπιον του Θεου και ειπε· “Κυριε. καταξιωσης. νεκρος ολος ων και εν σκοτει κειµενος. ουκ εγκαταλειψει σε.. οτι οι στρατηγοι και οι αρχοντες παντες οι µεν δουλοι. ο µη θελων τον θανατον του αµαρτωλου ως το επιστρεψαι και ζην αυτον. παρακαλων τε και δεοµενος αυτου. ει και µη τον βασιλεα καθορωσι και συντυγχανουσιν. Εισι δε οι και δια της οικειας ανδρειας και αρετης ακουστοι . τεως τοις αυτου φιλοις και αρχουσιν υποτασσοµενος εις και δουλευων ευρισκη δια τουτων εκεινω. Τι ουν. οι δε και λαµβανουσι µεσιτας τους εαυτων αρχοντας προβαλλοµενοι.

ουδε ουτως τω Θεω δουλευειν σε λεγειν εχρην. αλλα υπο στρατιωταις ανωνυµοις γενεσθαι. ινα καταφρονησας σου της υπηρεσιας. Πως ουν. και αρχουσι πνευµατικοις εκδουλευσαι ου βουλει. ειπε. και ου διακονησατε µοι”. Αλλα καθη. ως αχρηστος τιµωρειται και κατακρινεται. τοσουτοις αδικει και υπευθυνον εαυτον του κριµατος αποκαθιστα και της ∆εσποτικης αποφασεως της ουτω λεγουσης· “Απελθετε απ᾿ εµου οι κατηραµενοι εις το πυρ το αιωνιον το ητοιµασµενον τω (260) διαβολω και τοις αγγελοις αυτου. ως προειρηται. Αλλα ετερος τις ανθρωπων ολως ακουσαι τουτο ανεξεται. ειποις. τι εµε µεµφη λεγοντα σε νεκρον η τυφλον η ασθενη και παρειµενον και της δουλειας αποκεχωρισµενον του βασιλεως Χριστου. Ειπε. και τηνικαυτα καταξιουνται και αυτω εκεινω τω βασιλει την κατα προσωπον υπηρεσιαν αποπληρουν και αυτω προσοµιλειν και της εκεινου ακουειν φωνης. Ο γαρ δουλος ουχι εν τω εαυτον διατρεφειν και ενδιδυσκειν επαινειται.γινονται και παρα του βασιλεως προσλαµβανονται και τιµωνται και αλλων αρχοντες και µεσιται αποκαθιστανται. σεαυτω προσεχων και µηδενα µηδαµως αδικων. εν τω κελλιω. Πως ουν η ποιω προσωπω αυτον θεασωµεθα. Τουτο δε αυτο αρα ποιησαι και αυτος καταδεξη τον σον δουλον η υπηρετην. εν ετερω και αυτος απελθων κελλιω καθιση. αλλ᾿ εαν µη και το κοινως λεγοµενον πακτον εκ του εργου αυτου καθ᾿ εκαστην προς τον εαυτου παρεχη κυριον. τουτεστιν υποτακτικος ευτελης µετα ευτελων καταταγηναι προτεθυµησαι. καθηµενον εν τω κελλιω και παρ᾿ ετερων υπηρετουµενος. µηδενα µηδεν µηδε σεαυτον αδικων. Ει γαρ σεαυτω διακονεις εις παντα και εκ των εργων των χειρων σου τα προς χρειαν ειχες πασαν του σωµατος. Οσοις γαρ αν υπηρετειν δυναται τις και µη προαιρειται τουτο ποιειν. ως ελευθεροι ζωντες και τη ανεσει και αµελεια και ραθυµια εαυτους εκδιδουντες και µη µονον µηδεν εργαζοµενοι µητε διακονουντες και καθ᾿ ωραν γογγυζοντες. ζητησαι και κρουσαι ουκ ανεχη. Επεινασα γαρ” και τα εξης απαριθµησαµενος “εν ασθενεια ηµην. (259) Ει δε συ µεν. Πως ουν ηµεις. το εκαστου εργον ερχοµενον επισκεψασθαι. τω Θεω δουλευειν και µηδενα αδικειν λεγοµεν. . ∆ια ποιων των εργων. ει µη παρ᾿ ετερων διακονουµεθα. συ δουλευειν λεγεις Θεω.

τοτε ουσιωδως και αυτη ενουται το θειον και αϋλον πυρ· και ευθυς αναπτεται και διαυγαζει και µεταλαµβανει. εκ των δικτυων εξελθοντες του διαβολου. . αλλ᾿ εν αισθησει και γνωσει και οδυνη αφορητω το καταρχας· αισθητικη γαρ υπαρχει και λογικη· µετα δε ταυτα. νοσουντας ψυχικως και ασθενουντας ιασαντο και τω δεσποτη Χριστω ως δωρα τουτους προσηγαγον. και εµπεσειν εις αυτην και αναφθηναι.Μη πλανασθε· ο Θεος πυρ εστι και πυρ ηλθε και εβαλεν επι της γης· ο και περιερχεται ζητων υλην δραξασθαι. αιρεται εις φλογα µεγαλην και αφικνειται εως των ουρανων και ουκ εα τον εµπυρισθεντα αργειν ολως η ηρεµειν. τινεται τροφη και ποσις. κατακαιει την εµπρησθεισαν ψυχην – ουδε γαρ αναισθητος υλη εστιν . και αυτο. του θειου και αρρητου φωτος. Ωσπερ γαρ εκκαιοµενος κλιβανος καταρχας µεν εκ του της υλης εκπεµποµενου καπνου µαλλον µελαινεται. ολος διαυγης γινεται και του πυρος οµοιος και ουδεµιαν µελανιαν εκ του καπνου εκτοτε κατα µεθεξιν προσλαµβανει. Εις ους δε αναφθη. Ουκ αν δε τουτο ποτε γενηται εν ηµιν. φωτισµος και χαρα αδιαλειπτως εντος ηµων. ωσπερ ο κλιβανος.. εαν µη τον κοσµον και τα εν τω κοσµω απαντα βδελυξωµεθα και αυτας ηµων τας ψυχας κατα την του Κυριου φωνην απολεσωµεν. Ουδε αγνωστως. πυρ κατα µεθεξιν γινεται. ουτω δη και ψυχη η τω θειω εναρξαµενη ποθω εκκαιεται πρωτα µεν τον των παθων ζοφον εν τω πυρι του Πνευµατος ως καπνον εν εαυτη εκπεµποµενον καθορα και την προσουσαν αυτη εξ αυτου µελανιαν ενοπτριζεται και θρηνει και τους ακανθωδεις λογισµους και τας φρυγανωδεις προληψεις καταφλεγοµενας και αποτεφρουµενας τελεον επαισθανεται· επαν δε ταυτα εξαναλωθη και η της ψυχης ουσια µονη χωρις παθους εναποµεινη. ως τινες οιονται των νεκρων. καθαραν του ρυπου των παθων τελειως ηµας. και φως αυτους ηµας κατα µεθεξιν απεργαζεται. επαν δε σφοδρως εκκαη. Εκ γαρ του πυρος εκεινου του θειου πασαν επιστηµην και πασαν τεχνην ουτοι σοφως διδαχθεντες. ητοι προθεσιν και προαιρεσιν αγαθην. αλλα και πολλους αλλους. Το γαρ πυρ εκεινο αλλως εν ηµιν ουκ αναπτεται· ο οι λαβοντες ου µονον νοσηµατων ψυχικων παντελως απηλλαγησαν. του αισθητου τουτου πυρος· (261) ουτω και το σωµα.

Χρεων δε εστι κατα την του Αποστολου φωνην πασαν αρετην κατορθωσαντας αρτιον ηµας αποτελεσαι τον κατα Θεον ηµων ανθρωπον. οι δε αµαρτιαις ετι οντες υπευθυνοι ουχι. Το βασιλικον σιτηρεσιον. Ει τοινυν και ηµεις µη λαβοιµεν απο Θεου τον αρτον τον εκ του ουρανου καταβαινοντα και διδουντα τω κοσµω ζωην. ω τρεφονται οι Χριστω στρατευθεντες και ο αντι οπλων πνευµατικως επενδυονται -. τοιουτοι γεγονασι και αει γινονται).δια παντων εν παντι τω βιω και εν παση αυτων τη ζωη τω Θεω ευηρεστησαν. εις την ηλικιαν του Χριστου και το µετρον αναδραµοντες αυτης και τοις στρατωταις και δουλοις καταλεγεντες αυτου. µετα φοβου αυτοις υπακουοντες. ως φησι Παυλος ο θειος αποστολος. τοις ηκρωτηριασµενοις τα σωµατα η και τοις λειποµενοις των προς ζωην πενησι (262) παρεικαζονται. οι τας αιρεσεις δια του πυρος τουτου του θειου ως ακανθας εξαφανισαντες. αλλα δουλοις εοικασι πονηροις και προσκεκρουκοσι τω ιδιω δεσποτη· οι δε και υπο παθων ετι οχλουµενοι. οιος ην Παυλος ο εις τριτον αρπαγεις ουρανον. ως µηδε της εαυτων φεισασθαι ψυχης. ως οι απο του επιγειου στρατιωται το σιτηρεσιον. ουδεις “στρατευεται ιδιοις οψωνιοις ποτε”. ως ηδη τελειοι γεγονοτες ανδρες. . επειδη. ηγουν την χαριν του Πνευµατος – τουτο γαρ εστι το πνευµατικον σιτηρεσιον. οι ουτως τον Θεον αγαπησαντες. τοις αει µαχοµενοις και τοις αντιπιπτουσιν η παλαιουσιν· οι δε τας αρετας ακµην µη κτησαµενοι. εν µηδενι µηδεν λειποµενον δηλονοτι. οι τοις δαιµοσιν ως δουλοις αχρειοις και ασθενεσιν επιτασσοντες (κακεινοι. οιος ην ο τας κλεις της βασιλειας λαβων Πετρος ο θειος αποστολος. εκστρατευσοµεν κατα των πολεµιων εχθρων. δεοµενοις µαλλον ων υστερουνται µελων και χρειων. Τι λεγων οψωνιον. και καθεξης οι θειοι αποστολοι· τοιουτοι δε υπηρχον και οι αγιοι και θεοφοροι πατερες ηµων και διδασκαλοι. λαβειν· και τηνικαυτα. και την του Πνευµατος χαριν απο του επουρανιου βασιλεως Χριστου. ουχι δε παρεχουσιν αλλοις τα προς την χρειαν η αµισθι δυναµενοις δουλευειν. Ουτοι τοιγαρουν και οσοι κατ᾿ αυτους τω Θεω δουλευσαι και δουλευειν αει λεγονται. αγωνιζοµενοι δε ταυτας κτησασθαι.

πως εις παραταξιν. οτι εκ των κολπων του ευλογηµενου Πατρος αυτου ανεκφοιτητως εξελθων κατηλθεν και ηλθεν δια τουτο επι της γης. ετοιµη προαιρεσις. οιους ο λογος προλαβων ανεταξατο. Μη δη φιλοσοφωµεν κατα της σωτηριας (263) ηµων µηδε κατα των ιδιων ψυχων ρητορευωµεν· δυνατον γαρ εστιν. ειπε µοι. ΛΟΓΟΣ Η΄. (264) Περι αγαπης Θεου και πιστεως και οπως τις εγκυµων γινεται της του Θεου αγαπης. Αλλα δευτε και διαναστωµεν. το κωλυον ουδεν. ινα και δουλοι αυτου χρηµατισητε· και τοιουτοι σπουδασωµεν και ηµεις γενεσθαι. Ει τοινυν θελησοµεν και ηµεις. εξελθωµεν του Θεου η πως καταταγωµεν εν τοις δουλοις αυτου. Ο Θεος βουλεται θεους εξ ανθρωπων ποιησαι ηµας. Και ποσης τουτο ευηθειας ουκ εστιν η παραπληξιας και αφροσυνης εσχατης. οτι αυτω πρεπει πασα δοξα. Τοσουτον γαρ βουλεται τουτο ο Θεος. ουδεν ουδαµως εις τουτο ηµας εµποδισαι δυνησεται· µονον ορµησωµεν δια µετανοιας θερµης προς αυτον και αυτος εγγισας ηµιν και εφαψαµενος των καρδιων ηµων µονω τω αχραντω δακτυλω αυτου αναψει τας λαµπαδας των ψυχων ηµων και ουκετι εασει σβεσθηναι αυτας εως της συντελειας του αιωνος και επ᾿ αιωνων και ετι. εαν θελωµεν. Ει δοκει. φησιν. τοινυν ακουσωµεν του σωτηρος ηµων Θεου διαρρηδην βοωντος και λεγοντος προς ηµας· “Ουκ ηλθον ινα κρινω τον . οσοι απο δουλειας της των παθων βουλεσθε φυγειν και Χριστω τω αληθινω προσδραµειν δεσποτη. Και περι ελλαµψεως και θεωριας φωτος και µυστικης οµιλιας του Πνευµατος. τιµη και προσκυνησις νυν και εις τους ατελευτητους αιωνας των αιωνων· αµην. και τοσουτον ως αρκειν προαιρεσιν µονην εις τοσουτον υψος ανενεγκαι ηµας· οπου γαρ. την ευεργεσιαν αποσειοµενοι. εκοντας δε και ουκ ακοντας· και ηµεις αναδυοµεθα. Μη ουν καταφρονησωµεν της σωτηριας ηµων µηδε απατωµεν ηµας εαυτους και προφασιζωµεθα προφασεις εν αµαρτιαις εν τω λεγειν· αδυνατον τουτο εστι κατα την παρουσαν γενεαν τοιουτον γενεσθαι ποτε.

την εξ Αιγυπτου επανοδον. την φυγην την εις Αιγυπτον. και ουκ εξ εργων η κοπων και ιδρωτων. ου λαλεις. οιον την εξ ουρανων αυτου καθοδον. την προδοσιαν του µαθητου. ινα πας ο πιστευων εις αυτον µη αποληται. ειπε µοι. και την του θανατου σιωπησας αποφασιν ελαβεν (Εµοι γαρ. αλλ᾿ ινα σωθη ο κοσµος δι᾿ εµου”. την παρα του Ιωαννου βαπτισιν εν τω Ιορδανη. ο ισοτιµος και οµοουσιος τω Πατρι και πασαν την κτισιν τη χειρι περικρατων αυτου της δυναµεως. ο ανω (265) συν τω Πατρι ων και κατω βρεφος γενεσθαι κατα την ακολουθιαν της ηµετερας καταδεξαµενος φυσεως. ου µονον δε. οιον τον τοκον αυτου τον απορρητον. τον πειρασµον του διαβολου. τας θαυµατουργιας αυτου και δια ταυτα ου θαυµαζοµενον. Ταυτα τοιγαρουν ο πιστευων απο καρδιας και πληροφορουµενος οτι ουκ ηλθεν ο Χριστος κριναι αυτον αλλα σωσαι. σωσαι αυτον και παντας βουλοµενος. την των γονεων υποταγην. την εν γαστρι της Παρθενου και Θεοτοκου εισοδον τε και συλληψιν και το οπως ατρεπτως γεγονεν ανθρωπος ο υπερανω παντων των ουρανων. αλλ᾿ εχη ζωην αιωνιον”. φησιν· “Επεµψεν ο Θεος τον Υιον αυτου εις τον κοσµον. αλλα φθονουµενον µαλλον και λοιδορουµενον και διακωµωδουµενον υπο παντων (τοτε τινων. Και µαλιστα οταν ακουση οσα εκεινος επαθε. την φατνην των αλογων εφ᾿ η πενιχρως ο βασιλευς του παντος ανεκλιθη. Και συν τουτοις. αλλα και α υπεµεινε παθη ο τη φυσει απαθης δι᾿ αυτον. Και δειξαι βουλοµενος τον τροπον της σωτηριας. οταν εις νουν αναλαβη τα λοιπα της οικονοµιας αυτου µυστηρια. αρα µη αγαπηση αυτον εξ ολης αυτου της ψυχης και εξ ολης αυτου της διανοιας. και παρεδιδοτο τω Πιλατω ως κατακριτος. την του Συµεων υποδοχην. πονηρων και αθεων ανδρων ων φανερως τε και αφανως εµφραξαι ηδυνατο τα απυλωτα στοµατα και ξηραναι τας γλωσσας αυτων και την ενουσαν αυτοις φωνην αποσβεσαι). και οπως ως εις των κοινων ανθρωπων παρ᾿ αυτου ηυλογηθη και εισηχθη εν τω ναω. και ραπισµα ελαβεν υπο δουλου. Ουκ οιδας οτι εξουσιαν εχων σταυρωσαι . αλλα δια µονης της εις αυτον πιστεως. και οπως ως κακουργος ηγετο παρ᾿ αυτων. φησιν. τα σπαργανα. το σπηλαιον αυτο. τον δεσµον ον υπεστη παρα των µιαιφονων. πως.κοσµον.

τον καλαµον. του Θεου δε και Πατρος ορωντος τον οµοουσιον Υιον και οµοθρονον και οµοτιµον ταυτα πασχοντα παρα των ασεβων Ιουδαιων. αορατος και ανεξιχνιαστος. εαν πιστευση τις απο καρδιας ταυτα παντα και εκ βαθεων ψυχης. την πορφυραν. Ωσπερ γαρ λεγουσιν εν τη κοχλω τον µαργαριτην. δικην αστραπης . η του Θεου αγαπη ητις εστιν αρρητω φωτι συνηµµενη. ανεωγµενης εκεινης. οταν εννοηση οπως εξω της πολεως ηγετο επι τον Κρανιου τοπον. Απο γαρ των ειρηµενων αυτου παθηµατων ακουουσα η ψυχη και κατα µικρον πιστευουσα. ευθυς εξει και την προς Θεον αγαπην εν τη καρδια αυτου. υπο απιστιας ησφαλισµενη προτερον ουσα· επαν δε διανοιχθη. και γυµνον επι σταυρου αναρτωµενον και ηλοις τας χειρας και τους ποδας ηλουµενον. ει λιθου σκληροτερος η και κρυσταλλου ψυχροτερος. και χολην ποτιζοµενον µετα οξους. κατελθων εσαρκωθη και ανθρωπος γεγονε και παντα τα ειρηµενα και πολλα ετερα επαθε δι᾿ αυτον. αλλα και των σταυρουντων υπερευχοµενον. λογχη τε την πλευραν τιτρωσκοµενον. των δηµιων και των στρατιωτων περιστοιχουντων αυτον µεθ᾿ αµα οχλων απειρων επι την (266) θεωριαν εφεποµενων. τον ακανθινον στεφανον. αναλογως της πιστεως αυτης διανοιγεται.σε και εξουσιαν εχων απολυσαι σε. τα ονειδη. ειτα τον φραγγελισµον. Εγω ουτω λεγω και οµολογουµενως ουτως εστιν η αληθεια οτι. µεθ᾿ ου επι της αχραντου κεφαλης αυτου τας µαστιγας παρα των θεοκτονων εδεχετο. ινα του θανατου και της φθορας απαλλαξη αυτον και υιον Θεου και θεον οµοιον αυτου απεργασηται. ον και εβασταζεν ο διαβασταζων λογω τα συµπαντα· και απλως ειπειν. αγγελων µεν ανωθεν φριττοντων. Θεος ων αναρχος εξ αναρχου Πατρος. ουτω και την προς Θεον αγαπην λογιζου εν ηµιν σπειρεσθαι. πως ουκ αγαπησει αυτον εξ ολης ψυχης αυτου. Οταν γαρ ενθυµηθη οτι. τους εµπαιγµους. αρα γε.). και παντα ου µονον µακροθυµως φεροντα. ου µαλαχθησεται την ψυχην και διαθερµανθησεται την καρδιαν προς αγαπην Θεου. και επι τουτοις. συµφυης και οµοουσιος του παναγιου και προσκυνητου Πνευµατος. εκ της δροσου του ουρανου και εκ της αστραπης εν αυτη συλλαµβανεσθαι. ωσπερ δροσος ουρανιος. τον σταυρον.

(267) ον ευρων ο εµπορος. πως. ως εν περιγραφη πελω και τοπω. Που οντας. αεικινητος.νοερως εν ταις καρδιαις ηµων εµπιπτουσα. ασχηµατιστος. Καθο µεν ανθρωπος και περιγραπτος εις. ουκ ανεχεται µη καταφρονησαι παντων και παντα διαδουναι τα υπαρχοντα αυτου πενησι και τοις βουλοµενοις αλλως αφησαι διαρπασαι αυτα. ουκ αγγελων. “Εν ω ουδεις οιδεν ουκ ανθρωπων. αψηλαφητος. απελθων επωλησε παντα τα υπαρχοντα αυτου και ηγορασε τον ενα µαργαριτην εκεινον. µητε νω καταληπτον µητε λογω ρητον· και τω ανεκδιηγητω και ακατανοητω του πραγµατος εξισταµενος και προς εκεινο εχων αδολεσχουντα τον νουν. καθως ειποµεν. Τοιγαρουν και κατανοει του ιδειν ο ουτως εχων και ορα και ιδου φως· το δε φως ανωθεν εχειν δοκει αυτω την αρχην. απεριγραπτος. αναφης. Τοινυν και ο καταξιωθεις ουτω πιστευσαι. “Και εγω” φησιν ο Υιος “εν τω Πατρι”. ως µαργαριτης αποτελειται φαεινος. Και ταυτα ιδων. . µαθειν ερωτα και ακουει τρανως· “Ιδου εγω το Πνευµα δι᾿ ου και εν ω ο Υιος” και “Ιδου εγω ο Υιος εις ον ο Πατηρ”. Ζητων ουν ευρισκει τουτο µητε αρχην τελους εχον µητε µεσοτητα κεκτηµενον· ως δε επι τουτοις εξαπορει. και ιδου τρια εν αυτω. πλην αυτης της µιας εµου και εναδος και υπερ ουσιαν ουσιας και φυσεως”. το δι᾿ ου και εν ω και ει ον. το εν καν ταις υποστασεσιν εχουσα. περι ου και ο Κυριος λεγει οτι. µη ειδεναι φαιης τινα. Και το Πνευµα ελεγεν· “Οντως εγω· δι᾿ εµου γαρ τον Πατερα και τον Υιον ο βλεπων ορα και ορων των ορωµενων εξισταται”. “Ιδου” παλιν φησιν “ορας” ο Πατηρ. ακινητος. Ει ουν εν εµοι πως η που πελεις. περιγραπτος γαρ γεγονε βροτωθεις και ο εις εξ ηµων· κατα δε την ενουσαν µοι φυσιν παµπαν αορατος. Εν εµοι δε. και τον νοητον µαργαριτην εν εαυτω της του Θεου αγαπης ευρειν. “Ολη καθολου· αχωριστος γαρ ειµι (268) παντη και ατµητος. ανεκφραστον τε παντη και πανταπασιν αδιηγητον. ινα την προς Θεον αγαπην ασυλον τε και ολως αµειωτον διαφυλαξη. Αυτη γαρ καθ᾿ εκαστην αυξανοµενη εν τη καρδια του αντι παντων προτιµωντος αυτην γινεται θαυµα θαυµατων εν αυτω. ολως εξω του κοσµου ου τω σωµατι αλλα ταις αισθησεσι πασαις γινεται· συναπιασι γαρ τω νω και αυται προς το εντος αυτου καθορωµενον. Επι πλειον δ᾿ επαπορουντος αυτου. φησι.

επι µεριµνας ελθη βιωτικας και φθειροµενων ολως η παρερχοµενων και ρεοντων πραγµατων φροντισειεν. αλλα αποστας του τοιουτου και τηλικουτου. των αλλων απαντων επιλανθανεται και ολος τοις του βασιλεως αποκρεµαται ρηµασι. ως πασης υπεραιρουσα τιµης και τρυφης και απολαυσεως του νοµιζοµενου παντος αγαθου της παρουσης ζωης. ουκ εν σοι. εφ᾿ οσον της εν αυτοις πικριας και αφορητου βλαβης αισθηται. Ουδαµως οιµαι των ευ φρονουντων τινα εις τουτο ολως ελθειν καταδεξασθαι. πολλα εαυτον µεµφοµενος οτι συγκατεσπασθη ολως και µεσον . και προσοµιλησαι αυτω και φωνης εκεινου ακουειν του µελλοντος κριναι ζωντας και νεκρους. ∆ια δη τουτο και ο των κρειττονων πολλακις και κατα αγνοιαν η ραθυµιαν αποστας και προς τας φροντιδας του κοσµου γενοµενος. αρα µετα ανθρωπων ειναι ο τοιουτος τη αισθησει η τη διανοια ολως ισχυσει. κατα τοσουτον υπερφερει πασης του βιου ευφροσυνης και απολαυσεως η εκ της του Θεου συνουσιας και οµιλιας εγγινοµενη τη ψυχη χαρα και αγαλλιασις. δροµαιος προς τα αφ᾿ ων εξεληλυθεν επανερχεται. η δε µετα του Θεου διαγωγη (269) και η οµιλια και η θεωρια των απορρητων αυτου αγαθων πασαν υπερβαινει µακαριοτητα και πασης υπερκειται δοξης και ευκληριας και χαρας και ανεσεως. οις ουδ᾿ ωραθην ολως. Ο γουν ταυτα µυστικως ορων και µυουµενος τα υπερ αγγελους. ουδ᾿ ορωµαι ποτε”. Τα µεν γαρ εν τω βιω τουτω καλα συνεποµενων οµολογουµενως εχουσι και συγκεκληρωµενην αυτοις την λυπην και την αθυµιαν και την οδυνην. ως ανθρωπω εφικτον. του υπερ παν τοιουτον οντος και τηλικουτον. ουκ εκστησεται εαυτου και ολος εξω κοσµου και σαρκος οντως γενηται και µετ᾿ αυτου επιποθησει συνεσεσθαι. Καθοσον γαρ υπερεχει το εν πολυτελει και απαλη στρωµνη αναπαυεσθαι υπερ το εν εσχαρα πεπυρακτωµενη ανακεισθαι. τα υπερ την ανθρωπινην καταληψιν. ποσω γε µαλλον ο αυτον εκεινον τον ποιητην και δεσποτην και Κυριον του παντος “ον ουδεις ειδεν ανθρωπων ουδε ιδειν δυναται” βλεπειν καταξιωθεις. ουκ εν αλλω τινι των παλαι η των νυν εγγιζοντων αγγελων η προφητων.παντα πληρουσα και ουδαµου το συνολον ουσα. Ει γαρ ο βασιλει προσοµιλησαι θνητω και παρεσταναι ποτε καταξιωθεις.

η σωτηρια ηµιν επιγινεται τοις πιστοις. ολως θαρρειν. δεχοµενος επανερχοµενους ηµας και µη µνησικακων η οργιζοµενος. νηστειαις λεγω και αγρυπνιαις η χαµευνιαις και λιµω και διψει. ου χρη τοις εργοις. Συµβαλλονται µεν και ταυτα τισι. παντες ουτω σωθησονται. και το σωµα προς ταπεινωσιν µαλλον δε προς αδυναµιαν και ασθενειαν ελκουσιν· αλλ᾿ ου τουτο µονον ζητει ο Θεος. Τι γαρ ετερον ουτω Θεω φιλον και ευαποδεκτον. µηδεν της κακιας υφιεντες αυτων µηδε της πονηριας βελτιους γενοµενοι. Κυριε µου δεσποτα και Θεε. ∆ια τουτο παντες οι τετελειωµενοι εν αγιωσυνη και αρετη δωρεαν και ουκ εξ εργων δικαιοσυνης εσωθησαν· και ουχ ουτοι µονον. οµως φευγει και προς τον εαυτου ανατρεχει ∆εσποτην· και ει µη ην φιλανθρωπος. Επει δε “ουκ εξ εργων νοµου. αλλα και µαλλον της προς αυτον επανοδου αποδεχοµενος. ευθυς ευρησεις αυτον εναγκαλιζοµενον σε µυστικως και κατασπαζοµενον και χαριζοµενον σοι πνευµα ευθες εν τοις εγκατοις. ινα µε του θανατου και της φθορας απαλλαξης και της σης δοξης οµου και θεοτητος κοινωνον απεργαση και µετοχον. ειτε και µεσως η αλλως εχοντος.των ακανθων του βιου και του φλογιζοντος πυρος τας των ανθρωπων ψυχας εγενετο. πνευµα ελευθεριας και αφεσεως των αµαρτηµατων σου. ου σιδηροις το σωµα καθηλουν. ινα µη τις καυχησεται”. (270) επειδη πολλοι και των κακουργων και των πενοµενων αυτων ταυτα παθοντες οι αυτοι διεµειναν.”. πνευµα δε συντετριµµενον και καρδιαν συντετριµµενην και τεταπεινωµενην επιποθει και το αει εν καταβεβληµενω φρονηµατι λαλειν την καρδιαν ηµων προς αυτον· “Τις ειµι εγω. ου µονον δε. αλλα και οι µετα ταυτα τελειουµενοι. ως καρδια συντετριµµενη και τεταπεινωµενη και φρονηµα καταβεβληµενον εν πνευµατι ταπεινωσεως. κατα τον θειον Αποστολον. Ουδεν γαρ ολως ταυτα εισιν. “ουκ αν εσωθη πασα ψυχη” αγιου. αλλα και τοις χαρισµασιν αυτου καταστεφανουντα σε και ενδοξον σε δια σοφιας και γνωσεως απεργαζοµενον. ου τρυχινοις ενδυµασι τουτο ταλαιπωρειν. οτι κατηλθες και εσαρκωθης και απεθανες δι᾿ εµε. Οπηνικα γαρ ουτως εξεις κατα τας αφανεις κινησεις της καρδιας σου. Εν γαρ τοιαυτη καταστασει ψυχης οικει µεν αυτος ο Θεος και επαναπαυεται πασα δε µηχανη του διαβολου εις απαν απρακτος διαµενει και .

εν ουρανοις δε περιπολευων τω πνευµατι και τοις αγγελοις συνδιαιτωµενος και υπο της αφραστου χαρας πλατυνοµενος εις την αγαπην του Θεου· εις ην ουδεις αν των ανθρωπων εγγισει ποτε. ΛΟΓΟΣ Θ΄. η πραοτης. ης πιστις. η ειρηνη. ος εστιν η αγαπη.παντα τα φθοροποια παθη της αµαρτιας τελεον αφανιζεται και βριθει µονος εν αυτη ο καρπος του Αγιου Πνευµατος. η σοφια του Λογου (271) και η αβυσσος των κεκρυµµενων νοηµατων και µυστηριων Χριστου· εν οις ο φθασας γενεσθαι και ποιωθεις. η αγαθωσυνη. τιµη. αλλ᾿ εκ καθαροτητος και της ανωθεν χαριτος επιγινεται τω σπουδαιω· και οτι χαλεπον το κρινειν· και ελεγχος των οιοµενων ειδεναι τα του Πνευµατος χωρις Πνευµατος· εν ω και περι της του Πατρος αγιωσυνης· και οιον αγαθον εστιν η πιστις και τις ο ταυτης καρπος και οπως αυξανεται· και οτι οι τον θησαυρον εν εαυτοις εσχηκοτες του Πνευµατος και εν αλλοις οντα γνωριζουσι· και τινα των αγιων τα σηµεια και πως και τισι γνωριζονται· και οτι ο µη γεννηθεις ανωθεν ου δυναται ιδειν τον γεγεννηκοτα Θεον ουδε γνωρισαι τον εις τουτο πεφθακοτα δια του Πνευµατος. κρατος. οις ακολουθως επεται ωραιως η γνωσις η θεια. η χαρα. νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων· αµην. ωδε µεν τοις ανθρωποις συναναστρεφοµενος σωµατι. χαριτι και φιλανθρωπια του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου. ειτα· “Παντες εξεκλιναν αµα ηχρειωθησαν· ουκ εστι . µεθ᾿ ου τω Πατρι δοξα. (272) Περι γνωσεως αληθινης και οτι η του Θεου γνωσις ουκ εκ µαθηµατων. την καλην αλλοιωσιν αλλοιουται και εξ ανθρωπων αγγελος γινεται. συν Αγιω Πνευµατι. η χρηστοτης. Νυν ευκαιρως καλον ειπειν µετα του ∆αυιδ και ουτω γεγωνοτερον φθεγξασθαι· “Κυριος εκ του ουρανου διεκυψεν επι τους υιους των ανθρωπων του ιδειν ει εστι συνιων η εκζητων τον Θεον”. η ταπεινοφροσυνη και η περιεκτικη εγκρατεια. ει µη δια µετανοιας προτερον και δακρυων πολλων την εαυτου καθαριει καρδιαν και εις βυθον ελασει ταπεινοφροσυνης και εγκυµων του παναγιου γενηται Πνευµατος.

Ει γαρ δια γραµµατων και µαθηµατων η επιγνωσις της αληθου σοφιας (273) και της του Θεου γνωσεως εµελλεν ηµιν. τις ην αρα χρεια της πιστεως η του θειου βαπτισµατος η της των µυστηριων αυτων µεταληψεως. Αλλ᾿ ουκ εστι τουτο. αυτην την εν ταις διανοιαις αυτων αναπλασιν των νοηµατων αφρονως ειναι υπολαµβανουσιν.ποιων χρηστοτητα. Ω της ευηθειας. Που γραµµατευς. Ουδεµια µενουν. Οι δε και εµβαθυνειν αναγνως εθελοντες εις τα του Θεου βαθη και θεολογειν επειγοµενοι. φησι. των κατα σαρκα και πνευµα µου αδελφων. δια το µη δυνασθαι τινα δι᾿ αυτης επιγνωναι την αληθινην σοφιαν. ωσπερ εν τρισιν ηλιοις µια φωτος εστι συγκρασις. αλλα και των αλλων ηµων οι σεµνοτεροι θεωριαν την δια µονου του Πνευµατος γινοµενην εν τοις αξιοις. του εµου γενους. τον οντως οντα Θεον. ω της πωρωσεως. ταις δε υποστασεσι διακεχωρισµενους. εµµενει µεν τοις γεγραµµενοις και πλεον ουδεν . οτι οι τον Χριστον δια του βαπτισµατος ενδυσαµενοι. τω µεν φωτι ηνωµενους. πιστει δε µονη ταυτα δεχοµενος. “Επει δε δια της σοφιας ουκ εγνω ο κοσµος τον Θεον. οταν ακουσωσι περι Θεου οτι. την επιγνωσιν της του Θεου αληθειας δια της του κοσµου σοφιας λαµβανειν νοµιζοµεν και το µονον αναγνωναι τας θεοπνευστους συγγραφας των αγιων ορθοδοξιας ειναι καταληψιν τουτο οιοµεθα και της Αγιας Τριαδος ακριβη και βεβαιαν ειδησιν τουτο νοµιζοµεν· ου µονον δε. ουτω και εν τη Τριαδι µιας θεοτητος ελλαµψις. “Που γαρ” ινα τοις ειρηµενοις και τα του Αποστολου συνειρω “σοφος. Ουδεις γαρ τα περι της Αγιας Τριαδος νοησαι καλως (274) και ειπειν δυναται απο µονης της των Γραφων αναγνωσεως. αδελφοι. τα του Χριστου µυστηρια εις ουδεν λογιζοµενοι. ουκ εστιν εως ενος”. διδοσθαι. Και ταυτα µεν ο κηρυξ και νυµφαγωγος της του Χριστου Εκκλησιας. ουκ εστιν. Ουχι εµωρανεν ο Θεος την σοφιαν του κοσµου τουτου”. αυτικα τρεις ηλιους εν τω νοΐ αυτων αναπλαττουσι. Εγω δε εικοτως θρηνησω και κλαυσοµαι επι τη συντριβη των εµων µελων. ητοι τη ουσια. δια της µωριας του κηρυγµατος σωσαι τους πιστευοντας”. ευδοκησεν ο Θεος. Που συζητητης του αιωνος τουτου. και οιονται αφρονως εκεινην αυτην οραν την θεοτητα και ουτως ειναι την αγιαν και οµοουσιον και αδιαιρετον Τριαδα οµοιαν τω παραδειγµατι.

Ουτοι τοιγαρουν ισασιν. α δια νοερας θεωριας. ανευ της ανωθεν δια του Κυριου αποκαλυψεως εκ µονης γνωναι δυνηθειη της ανθρωπινης σοφιας τα κεκρυµµενα µυστηρια του Θεου. και την επιγνωσιν κτασθαι των κεκρυµµενων µυστηριων εν Πνευµατι του Θεου. ων ο λογος της γνωσεως και ο λογος της σοφιας δια µονου του Πνευµατος.περιεργαζεται. ουδε τον Πατερα τις επιγινωσκει ει µη ο Υιος και ω αν βουληται ο Υιος αποκαλυψαι”. τουτοις και λεγεται καθα δη και τοις αποστολοις παρα Χριστου. ουδε τον Πατερα τις επιγινωσκει ει µη ο Υιος και ω αν βουληται ο Υιος αποκαλυψαι τα βαθη τουτου και τα µυστηρια – το γαρ µυστηριον µου εµοι και τοις εµοις . Εκεινων εστιν η τουτων γνωσις. Εν γαρ τω Πατρι τον Υιον καθορωσι και εν τω Υιω τον Πατερα δια του . ων η συνεσις και ο φοβος του Θεου δια της αγαπης και της ειρηνης τετηρηται εν τη αγαθωσυνη και τη των τροπων χρηστοτητι εγκρατως µετα πιστεως. ανακαλυπτονται οις εδοθη και αει διδοται ειδεναι ταυτα δια της ανωθεν χαριτος. ειπειν ολως ου δυναται. την προς τον Πατερα του Υιου ισοτιµιαν και ενωσιν. θειω κινουµενοι Πνευµατι. ων οι οφθαλµοι υπο των ακτινων του ηλιου της (275) δικαιοσυνης τρανως ηνεωχθησαν.. τοις δε λοιποις εν παραβολαις”. της υπο του θειου Πνευµατος ενεργουµενης. ως µιµουµενους αυτους· “Υµιν δεδοται γνωναι τα µυστηρια του Θεου. εξω των γεγραµµενων και ων εδιδαχθη. τοις δε περιεργοις και πολυπραγµονειν τα θεια θρασεως κατατολµωσιν. Ει γαρ τον Υιον ουδεις επιγινωσκει ει µη ο Πατηρ. αυτον τον Θεον. ων ο νους καθ᾿ εκαστην υπο του Αγιου καταλαµπανεται Πνευµατος δια την της ψυχης καθαροτητα. τις αρα των επι γης ανθρωπων σοφων η ρητορων η µαθηµατικων ετερος. Τουτων η γνωσις των θειων. ∆ια τουτων ουν και των τοιουτων ρηµατων αποφραττει τα αναισχυντα και απυλωτα στοµατα των λεγοντων και νοµιζοντων δια της εξωθεν σοφιας και της των γραµµατων µαθησεως επιγινωσκειν την οντως αληθειαν. ακουσον τι φησιν ο Χριστος· “Ουδεις επιγινωσκει τον Υιον ει µη ο Πατηρ. πλην των κεκαθαρµενων τον νουν εξ ακρας φιλοσοφιας τε και ασκησεως. Οτι δε τουτο εστιν αληθες. και γεγυµνασµενα τα της ψυχης επιφεροµενων αληθως αισθητηρια.

µηδε τους µαργαριτας βαλλειν εµπροσθεν των ως κοινα τα θεια λογιζοµενων και οιονει δια των χαµερπων νοηµατων και απληστων ψυχων ατιµουντων και καταπατουντων αυτα· ων τετυφλωκε τον νουν ο Θεος. Ει γαρ και εν εκαστω τουτων τα συµφυη της (276) θειας ιδιοτητος καθοραται. Εν µεν γαρ τω Πνευµατι τον Πατερα και τον Υιον. Ει γαρ ενωσεις αυτους. εν τρισιν υποστασεσιν ο ων και αει ων και ωσαυτως ων. Και εικοτως· επειδη γαρ αναξιους δια της οιησεως εαυτους και των πονηρων επιτηδευµατων εποιησαν. αλλα διηµαρτες της ενοτητος. καθως φησιν ο προφητης. ευλαβουµαι δε τον ειρηκοτα Θεον µη διδοναι τα αγια τοις αναιδεσι και τολµηροις. Πατηρ δε και Υιος και Αγιον Πνευµα εις Θεος. εν δε τω Πατρι τον Υιον συναϊδιως αει οντα και µενοντα και συνεκλαµπον εχοντα το Πνευµα το Αγιον πιστευε. του Πνευµατος τω Πατρι δηλονοτι συνοντος· ει γαρ εκ του Πατρος εκπορευεται. ινα βλεποντες µη βλεπωσι και ακουοντες µη συνιωσι. εν δε τω Υιω τον Πατερα και µετα του Πνευµατος.Πνευµατος. αλλ᾿ ουδε Υιον. ενωθησονται. Εις ταυτα Θεος και ου τρεις. ως γεγραπται· “Εγω εν τω Πατρι και ο Πατηρ εν εµοι”. Υιου και Πνευµατος διχα. δια τουτο εαθησαν υπο του Θεου τω σκοτει της απιστιας και της ιδιας κακιας πορευεσθαι. του Πατρος και του Πνευµατος. Αλλα γαρ εβουλοµην και εικονα δουναι τινα αµυδρως παριστωσαν των λεγοµενων την δυναµιν τοις θρασυνοµενοις ειδεναι δια µονης της ψευδωνυµου γνωσεως και ανευ του ερευνωντος Πνευµατος τα βαθη και τα µυστηρια του Θεου. Οι γαρ τοσαυτα υποδειγµατα εχοντες της των εντολων του Θεου . Πατερα δε. ο υπο πασης πνοης προσκυνουµενος. καθως φησιν ο ∆αυιδ· “Εξαπεστειλα αυτους κατα τα επιτηδευµατα των καρδιων αυτων· πορευσονται εν τοις επιτηδευµασιν αυτων”. ο δε Πατηρ ολος εν ολω τω Υιω εστιν. αλλα τα τρια εν και καθ᾿ εν τα τρια εισιν. Και πως τρεις ηλιους ενα ειπειν ισχυσεις. και εις ενα οι τρεις εσονται· ει δ᾿ ουν. και πεπωρωκεν αυτων την καρδιαν. οπερ εν ηλιοις γενεσθαι αµηχανον. ουδε Πνευµα Αγιον του εξ ου εκπορευεται αλλοτριον της ενωσεως. ολον εν αυτοις εστι και το Πνευµα το Αγιον. τη µια συµφυΐα και βασιλεια και θεοτητι ανυµνουµενος υπο απειρων δυναµεων. ουδαµως ευρησεις.

Νηστειας εις ακρον και ευχην και αγρυπνιαν κατωρθωσας. Πως το των εντολων φως ολως θεασονται οι φανερως τας θειας εντολας παραβαινοντες. πως ουχι µονον αναξιοι εισι θειας γνωσεως. Αγαπην εκτησω προς τον Θεον ολικην και ως εαυτον τον πλησιον σου κεκτησαι. της των αγιων αδελφοτητος καθεστηκαµεν. “συ τις ει ο κρινων αλλοτριον οικετην. ει αρα και εισιν εν τη πιστει. τα αλλοτρια κρινουσι (277) και τα υπερ αυτους ασυνετως ερευνωσι και εξεταζουσι. Και τουτο εξ αυτων των πραγµατων παραστησαι πειρασοµαι. ως ορω. αλλα τουναντιον και διαλοιδορουντες αυτους και τους βιους των κατα Θεον αγωνισαµενων ως ου κατα Θεον οντας ενδιαβαλλοντες. “Μηδεις υµας. και συνιεναι µη θελησαντες µηδε εκεινους βουληθεντες µιµησασθαι. οτι εαυτους ανακρινειν. φησιν. απατατω κενοις λογοις. Γεγονας ακτηµων και υποτακτικος και του οικειου θεληµατος ξενος. Υπερ των µισουντων και αδικουντων σε και εχθρωδως εχοντων κατα σου µετα δακρυων παρακαλεις και αφεθηναι αυτοις απο ψυχης πρωτον αυτος συµπαθησας αξιοις. α δι᾿ εργων οι πατερες ηµων τετελεκοτες προυθησαν τοις πιστοις ηµιν εις εκµιµησιν αρετης. Τω ιδιω κυριω στηκει η πιπτει” και “Μη κρινετε αλληλους και µη καταλαλειτε αλληλων”. ενθεν ερω. Αδελφους δε ηµας ο Παυλος καλει δια την εκ του θειου βαπτισµατος πνευµατικην αναγεννησιν και συγγενειαν. τα του Χριστου και των αποστολων αυτου παρακρουοµενοι ρηµατα και καθως εκεινος και οι τουτου νενοµοθετηκασι µαθηται µη φυλασσοντες µηδε τοις ιχνεσι του διδασκαλου εποµενοι και βαδιζοντες. Οι γουν τοιουτοι πως αρα πιστοι και χριστιανοι ειναι γνωρισθησονται. ω αδελφε. αλλα και πασης υπευθυνοι τιµωριας και κατακρισεως. µαλλον δε αυτα ηµων τα εργα και οι λογοι ηµας απελεγξουσιν· διο και ως προς ενα τον λογον ποιουµενος. Και πραοτητα εκτησω και ταπεινος γεγονας. ω αδελφοι”. µηδαµως τον ουτω λεγοντα Θεον δυσωπουµενοι· “Μη κρινετε και ου µη κριθητε” και “Εν ω κριµατι κρινετε κριθησεσθε”· µηδε τον εκεινου λεγοντα µαθητην· Μενουνγε. ως απειθειας και απωλειας υιοι. η ουπω εις το υψος (278) . ω ανθρωπε. Ουδαµως.εκπληρωσεως. επει τοις εργοις και σφοδρα αλλοτριοι. ωσπερ επιλαθοµενοι. Απεταξω τω κοσµω και τοις εν κοσµω.

παντα δηλονοτι τα λοιπα προκατωρθωσας· οιον γεγονας απαθης εξ αγωνων. ο µηδε πιστος η χριστιανος εκ της Θεου αγαπης και του πλησιον σου γνωριζοµενος. εκει και ο του φθονου πατηρ διαβολος κατοικει (279) και ουχι ο της αγαπης Θεος”. . ει µη συναφεια και συνουσια και θεωρια Θεου δια συνεργειας του αγαθου Πνευµατος κτησαιµεθα εαυτους καθαρους απο παντος µολυσµου σαρκος και πνευµατος. καθα γεγραπται· “Ενθα ο φθονος. η παλιν δια ταπεινοφροσυνην ου βουλει το ναι προσειπειν. ως ειρηται. Τον ουν φθονον ωδινων. την εκεινων παντως επιστροφην και µετανοιαν εξαιτουµενος. την χρηστην αυτων υποληψιν πειρωµενος καθελειν. αδελφε. τι τοις συνασκηταις και τοις συναχθεισιν εις ταυτα διαπιστεις και φθονεις και λοιδοριαις ενδιαβαλλεις αυτους. ου δυναται δε ειναι Χριστου δια το µη εχειν αγαπην προς τον πλησιον. ων ο βιος. τα αυτα και χειρονα τουτων ποιων και λεγων κατα των αγιων. εγω σοι προσθησω τα εικοτα. Ει ουν εις τουτο χαριτι του σωσαντος σε Θεου µετα χρηστοτητος και ταπεινοφροσυνης πολλης εφθασας. καθαραν εκτησω την καρδιαν απο παθων και εν αυτη και δι᾿ αυτης εθεασω τον απαθη Θεον. Ει δε ειπειν αισχυνη το ου. Ουκ οισθα οτι οι απο πρωτης ωρας. πως ειναι ολως αγιος οιεσαι. Και πως συ. νοµιζεις µη της αυτης η και χειρονος κολασεως ταις τιµωριαις υποβληθηναι. ω αδελφε. Ει µεν ουν. και δειξω εξ αυτης εκ ποιων εργων και κατορθωµατων εις τουτο το υψος πας ο αγωνιζοµενος εν αληθεια µετα πολλης τω οντι συνεσεως και αγιοτητος ερχεται. ενεκεν τουτου εις το πυρ το εξωτερον απερριφησαν.τουτο ανηνεχθης των αρετων. Ειπε. η αρετη και η συνεσις λαµπει ωσπερ ο ηλιος. παντι που δηλον τω τας θειας Γραφας επαΐοντι. τοις φθασασι περι την ενδεκατην δια το εξ ισης εκεινοις λαβειν φθονησαντες. πεφθακας εις τα προειρηµενα παντα και τους εχθρους σου ηγαπησας και µετα δακρυων υπερ αυτων πολλακις απο καρδιας εδακρυσας. Αλλως γαρ ουκ ενι µετα συµπαθους καρδιας εξ αγαπης υπερ των εχθρων ευξασθαι. Η ουκ οιδας οτι φθονος ουδεις παρα αγιων αγιοις εστι. Οτι δε ουτως εστιν η των πραγµατων τουτων ακολουθια και ο τον φθονον ωδινων εχει µεν εντος αυτου τον διαβολον.

εσχατοις ουσι και ηλεηµενοις. αλλα και ο µη ανακεκαλυµµενω προσωπω νοος την δοξαν Κυριου κατοπτριζοµενος. τοις πασι δε συναριθµων εαυτον οια κοινοις ως κοινον. µη τοις αποστολικοις κανοσιν εποµενος. Ηµιν δε. α µηδ᾿ ολως γινωσκειν υπο του λογου κεντουµενος ωµολογησας και α µηδε ιδειν µηδε ακουσαι µηδε καταξιωθηναι λαβειν εν καρδια σου εφης.Ει δε των τοιουτων χαρισµατων ουπω ηξιωσαι ουδε εις τοσουτον υψος αφικου του θεοποιων αρετων. οτι αγιον µεν ειναι τινα τοιουτον ως παλαι και νυν παντελως και καθολου διαπιστεις. διδασκειν εθελεις και περι ων ουκ οιδας η ηκουσας πολυπραγµονειν επιχειρεις και. “Ο γαρ ειπων εκ σκοτους φως λαµψαι. κατα την αφατον προς ηµας αυτου αγαθοτητα απεκαλυψεν ικεσιαις του µακαριου και αγιου πατρος ηµων Συµεων. Ει γαρ µη απαθης. οια δη κατηχουµενος. Και δι᾿ αυτου απεκαλυφθη και επεγνωσθη ηµιν. κατηχουµενος ων. µηδε Πνευµα Αγιον (280) εχειν ηξιωσαι. ως ειδως τα θεια. Κατηχουµενος γαρ ουχ ο απιστος µονος αρτι λεγεται. πως αρα καν ολως τολµας ανοιξαι το στοµα και φθεγξασθαι. Ουκ οιδας οτι εξω των προθυρων της εκκλησιας. Εγω δε σου και την ανοιαν λιαν θρηνω. αυτος εστιν ος . δια του Πνευµατος αυτου. ιστασαι. εν αυτω τω Χριστω και Θεω. αλλα το Πνευµα το εκ του Θεου”. ινα παραφρονων ειπω. Ηµεις δε – φησιν – ουκ ελαβοµεν το πνευµα του κοσµου. µηδε αγιος ει. αµαρτωλοις ουσι και ταπεινοις. του µεγαλου Θεου. περι τοιουτων πραγµατων θρασυνη διαλεγεσθαι. υπο σου βιαζοµενος.ως γεγραπται . ο Θεος και Πατηρ του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου και σωτηρος. “ινα ειδωµεν” καθως φησιν ο Αποστολος “τα υπο του Θεου χαρισθεντα ηµιν· το γαρ Πνευµα ερευνα και τα βαθη του Θεου. πως ειδεναι λεγεις ως αγιος τα του Πνευµατος. γεγονας. καθαπερ Πνευµατι Αγιω φθεγγοµενος ως τις αγιος και θεοφορος ανηρ. τα αγαθα α ητοιµασεν ο Θεος τοις αγαπωσιν αυτον”. “α . Πως. ταυτα και διερµηνευειν και ως ειδως σαφηνιζειν ολως ουκ επαισχυνη. ουδε προς τον των ανθρωπων ερυθριας γελωτα. ως ειποµεν.οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου χοϊκου ουκ ανεβη. ον ουδεις ανθρωπων ειδεν ουδε ιδειν δυναται. ει και αυθαδεια γνωµης εαυτω την µετα παντων των πιστως και καθαρως ευχοµενων προτρεπεις στασιν.

χαρα. σαπφειρον. ταις εκεινου ευχαις και πρεσβειαις φρουρουµενοι. των ευτελων και αχρειων.και ελαµψεν εν ταις καρδιαις ηµων”. οιδεν. Καθαπερ γαρ τα εθνη απο της στολης. ως εκ λαµπαδος τινος.εν Θεω θαρρων λεγω -. αναντιρρητον ταυτην φυλαττοµεν· µαλλον δε εκ του αυτου φωτος. το µεγεθος. µακροθυµια. το δε πλειστον απο της φωνης και των λογων επιγινωσκονται. ουτω και ο τας αρετας µετα πονου και δακρυων πολλων εν εαυτω φυτευσας και τους καρπους ενεγκων τους του Πνευµατος. Τη γαρ αποκαλυψει του εν αυτω Πνευµατος την εις αυτον πιστιν επισφραγισαντες. πραοτης. Οιον εγνωµεν αρα γεγονοτα και τον αγιον Συµεωνην τον Ευλαβη. χρηστοτης. τη πειρα αυτη τα περι τουτου βεβαιωθεντες. Ωσπερ γαρ ο µαργαριτας εχων και λιθους διαφανεις. Καρπος γαρ πιστεως το αγιον και ανεσπερον φως. φως δε αγιον προσθηκη και αυξησις πιστεως· καθοσον γαρ το φως πηγαζει. Κατα δε την αναλογιαν της πιστεως ο καρπος αριδηλως βριθει του Πνευµατος· “Ο δε καρπος του Πνευµατος εστιν αγαπη. (281) τον εν τη µονη των Στουδιου ασκησαντα. ως υπερµεγεθης και υπερπληρης. ειρηνη. εκατονταπλασιονα τον καρπον φερουσα εν αυτω τω θειω φωτι. η πιστις αυξανει και εις υψος ανερχεται. Το δε µορφουσθαι εν ηµιν τον οντως οντα Θεον. ασβεστον διατηρουµεν. µικρος µεν εν ηµιν µορφουµενος. οτι και εν αλλοις οντα τον αυτον επιγινωσκει καρπον. ενος εκαστου αυτων το ειδος. εγκρατεια”. πιστις. ο αµορφος και ανιδεος. τι εστιν ει µη το ηµας αυτους παντως µεταποιειν τε και αναπλαττειν και εις την της θεοτητος αυτου εικονα µεταµορφουν. αγαθωσυνη. αµεθυσον και αλλους τινας. ο παντη απεριληπτος τε και απεριγραπτος. τα συµπαντα δε απεριγραπτως πληρων. εξ ων αρδουµενη αυξανει η πιστις ηµων η προς αυτον και ετι αυξησει . ουτω δη και οι αγιοι γνωριζονται µεν απο της κοσµιοτητος αυτων και του ευσχηµου . ει µη απειρως εχει. τοις οστρακινοις σκευεσι των σκηνωµατων ηµων ωσπερ θησαυρος δηλονοτι εµπεριεχοµενος. τον της ψυχης ηµων λυχνον µεταδοτικως αναψαντες. απερ καθ᾿ εν ο εχων επισταται. επισταται και το ειδος και την ποιοτητα ενος εκαστου αυτων και της απαντων αυτων γλυκυτητος απογευεται· και το δη µειζον και θαυµαστοτερον.

(282) Ο γαρ ουκ εχει η καρδια. ως ου καλως λεγων ευθυς υπ᾿ αυτων των εαυτου λογων ελεγχεται. Τι γαρ φησι. Και ινα µη νοµισης οτι ου τους εν µερει µεν φυλασσοντας τας του Χριστου εντολας. ο δε πονηρος εκ του πονηρου θησαυρου της καρδιας προφερει τα πονηρα”. Ορας οπως ο αγαθην καρδιαν κτησαµενος δια πονων και της των εντολων εργασιας ενοικον εσχε την ολην εν εαυτω θεοτητα. Οτι δε εις τον παραβαινοντα µιαν και την τυχουσαν εντολην. ακουε αυτου παλιν λεγοντος· “Ο λυσας µιαν των εντολων τουτων των ελαχιστων και διδαξας ουτω τους ανθρωπους ποιειν ελαχιστος κληθησεται εν τη βασιλεια των ουρανων”. εκεινος εστιν ο αγαπων µε· ο δε αγαπων µε αγαπηθησεται υπο του Πατρος µου και εγω αγαπησω αυτον και εµφανισω αυτω εµαυτον· και εγω και ο Πατηρ ελευσοµεθα και µονην παρ᾿ αυτω ποιησοµεν”. η δια της απιστιας και αµελειας των εντολων και της των φαυλων αποπληρωσεως τον πονηρον εν εαυτω περιφερει διαβολον. αλλα προσεθετο ειπειν “εκ του θησαυρου της καρδιας”. εδιδαξεν ειπων· “Ο εχων τας εντολας µου και τηρων αυτας. το δε γνωρισµα µετα ακριβειας και αληθειας το ιδιον αυτων ο λογος ο γεννωµενος εξ αυτων παριστησιν. εν µερει δε τουτων καταφρονουντας. ο τοιουτος ου κατοικει θησαυρος. αλλα ειτε δια αγαθοεργιας και αληθινης πιστεως την χαριν εχει του Πνευµατος εκαστος. Και ορα µοι τα βαθη του Πνευµατος. αλλα δια το παρ᾿ ηµων ουτω ταυτας λογιζεσθαι· το γαρ αργολογειν η τι του πλησιον επιθυµειν η οραν εµπαθως η εξουθενειν και υβριζειν τινα ως ουδεν ηγουµενοι. ανθρωπος εκ του αγαθου θησαυρου της καρδιας προφερει τα αγαθα. τον θησαυρον λεγει του Πνευµατος εχειν. αλλα τους φυλασσοντας πασας ταυτας µετα ακριβειας. ινα µαθης οτι καρδιαν κενην και κουφην ουδεις ηµων εχειν δυναται. “Ο γαρ αγαθος. αδιαφορουµεν.βαδισµατος και των αλλων των εξωθεν.. το στοµα προφερειν ου δυναται· ει δε και ειπη. “Παντα λογον αργον ον εαν . πως ουκ ειπεν ο Κυριος οτι “εκ της αγαθης καρδιας προφερει τα αγαθα” µονον. φησιν. η αµελουντα και µη ποιουντα αυτην. του ταυτα υπο κριµα θεµενου επιλαθοµενοι. Ελαχιστας δε ταυτας ωνοµασεν ( 283) ουχ ουτως ουσας. ητις εστιν ο αγαθος θησαυρος.

πας ο ποιων ταυτα υπο του κεντρου του θανατου ητοι της αµαρτιας τετρωται. αποσµηχει και εκκαθαιρει της καρδιας το τραυµα και την ουλην ην το κεντρον εν αυτη του νοητου θανατου διηνοιξεν. Οστις δε ειπη παλιν τω αδελφω αυτου ρακκα. µαλλον δε απιστουσι και αδυνατον ειναι εαυτους πειθουσι το καθαρευσαι ανθρωπον τελειως απο παθων και ολον ουσιωδως εν εαυτω δεξασθαι τον Παρακλητον. Των αλλων γαρ οι λοιποι και ενηδυνονται τουτοις τοις τραυµασιν· ου µονον δε. εν αυτη δε τη πληγη και τω της αµαρτιας δηγµατι ωσπερ σκωληξ ευθυς ο διαβολος εισερχοµενος ευρισκεται κατοικων. ειτα τον εµφωλευοντα (284) σκωληκα εξω βαλλει και θανατοι εις συνουλωσιν και υγιειαν τελειαν το τραυµα αποκαθιστησι. Ουτως ο αγαθος ανθρωπος εκ του αγαθου θησαυρου της καρδιας αυτου εκφερει τα αγαθα. Ει ουν ουδεν αλλον εστιν η αµαρτια ει µη εντολης παραβασις. υγιειαν την του παθους εκπληρωσιν λογιζοµενοι· διοπερ και εγκαυχωνται. και την αισχυνην αυτων ως δοξαν λογιζονται. ενοχος εσται τη γεεννη του πυρος”. ο δε πονηρος οµοιως τα πονηρα. Η δε αληθης µετανοια δια της εξοµολογησεως και των δακρυων. Επειδη αγνοουσι της παντελους καθαρσεως το ηδυ τε και χαριεν. Ειδες πως οι µη κτησαµενοι παλιν τας εαυτων καρδιας δια δακρυων και µετανοιας κεκαθαρµενας ενοικον εχουσιν εν αυτοις τον διαβολον. εντολη δε εστι και το µη επιθυµησαι και το µη ψευσασθαι και το µη κλεψαι. Τουτο δε αρα παρα των καρδιαν εχοντων την υγιειαν εµπονως επιζητουσαν δια δακρυων και µετανοιας µονων επιγινωσκεται ενεργουµενον. και αλλως· “Ουκ επιθυµησεις τι του πλησιον σου”. λογον δωσουσι περι αυτου εν ηµερα κρισεως”. ος εστιν ο πονηρος θησαυρος. αλλα και επιξεειν ταυτα και ετερα τουτοις µαλλον επιθειναι σπουδαζουσιν. εφη· “Το δε κεντρον του θανατου η αµαρτια”. οταν τι πονηρον εργασωνται αµαρτιας ατοπηµα.λαλησωσιν οι ανθρωποι. ∆ια τι δε πασχουσι τουτο. Θελων δε και ο Αποστολος δειξαι οτι εν τοις τα τοιαυτα πρασσουσιν ο διαβολος ενεργει. και παλιν· “Ο εµβλεψας προς το επιθυµησαι ηδη εµοιχευσεν εν τη καρδια αυτου. αλλα µηδε αργολογησαι µητε τω αδελφω σου ερειν κακως. ωσπερ υπο εµπλαστρου και φαρµακου τινος. .

και δια τουτο ουτε εξουσιαν σοι δεδωκεν ουτε δυνασαι τεκνον γενεσθαι Θεου· τεκνον δε Θεου µη γενοµενος. Τις Πνευµα Αγιον επι τοσουτον ελαβεν. πας αρα . λεγοντος προς ωφελειαν των ακουοντων. ορωσι και νυν. ινα µη οµοιος γενη αυτω. (285) Τις δε Θεον ειδεν η ιδειν καν οπωσουν δυναται. και των βουλοµενων εκαστος οψεται. καν υµεις σκαιοτητι γνωµης και βασκανιας φαυλοτητι τουτους ιδειν ουκ ισχυετε. οπως δε γνωστως εγνω εν εαυτω την επιφοιτησιν και ενεργειαν του Αγιου Πνευµατος και αγιος εν Αγιω Πνευµατι γεγονεν -. λεγοντες. ουδε εκ θεληµατος ανδρος. καθαρευοντος τε απο παντοιων παθων και πασι τα µεγαλεια κηρυττοντος του Θεου οσα δηλονοτι εποιησεν επ᾿ αυτω ο Θεος κατα τας αψευδεις υποσχεσεις αυτου και οπως µεν. ω ουτοι. Τι αρα τοιουτος αρτι γεγονεν ως οι αγιοι πατερες εγενοντο. τον ταυτα λεγοντα σπευδουσι. ουδε τεκνον υπαρχεις αυτου δηλονοτι. Οις µη ανταποκριθηναι αξιως της αυτων αφροσυνης ουκ οιοµαι δειν· φησι γαρ ο σοφωτατος Σολοµων· “Μη αποκρινου αφρονι κατα την εκεινου αφροσυνην. ινα µη φαινηται σοφος παρ᾿ εαυτω”. ουδεις ουδαµως· εκ δε των προαιρουµενων τον σταυρον αραι και την στενην οδευσθαι οδον και τας εαυτων απολεσαι ψυχας ενεκεν της αιωνιου ζωης. ει δυνατον. ουδε ελαβες αυτον εν σεαυτω.∆ια τουτο τοινυν και κατα της εαυτων αει σωτηριας λαλουσι και πραττουσι. κατηξιωθη φως ιδειν Θεου και Θεον εν φωτι δοξης. ευθυς ωσπερ κυνες λυσσωντες καθυλακτουσιν αυτου και κατεσθιειν. ως δι᾿ αυτου τον Πατερα και τον Υιον αξιωθηναι ιδειν. πεπλανηµενε και υπερηφανε συ. ουδε προλαβων εδεξω αυτον. αλλα αποκρινου αφρονι προς την αφροσυνην αυτου. Ει ουν ουκ εγεννηθης εκ του Θεου συ. Εξ υµων µεν. αλλ᾿ εκ Θεου εγεννηθησαν”. πλειους δε. “Παυσαι. Ει που δε και ακουσουσι περι ετερου τινος νοµιµως αγωνισαµενου εν ταις εντολαις του Κυριου και ταπεινου τη καρδια και τοις φρονηµασι γενοµενου. Και ορα τι φησιν ο ευαγγελιστης· “Οσοι ελαβον αυτον εδωκεν αυτοις εξουσιαν τεκνα Θεου γενεσθαι· οι ουκ εξ αιµατων ουδε εκ θεληµατος σαρκος. οιµαι. ως αυτοι φατε. Παυσαι µη σε τοις λιθοις καταλευσθηναι ποιησωµεν”. κλειοντες εφ᾿ εαυτοις τας πυλας της βασιλειας των ουρανων και παντας αλλους τους εισελθειν βουλοµενους κωλυοντες. πολλοι µεν ειδον και προτερον.

και παλιν· “Το γεννωµενον εκ της σαρκος. παντως ουδε την λαλιαν αυτου γνωρισαι ισχυσεν αν. Οτι δε τουτο εστιν αληθες. Ουδεις προ του γεννηθηναι τον εαυτου πατερα ποτε τεθεαται. σαρξ εστι. οιτινες εστε οι ουτως επαπορουντες. οιµαι. Οθεν δεικνυται οτι της µεν στολης τον δολον ουκ εγνω – τυφλος γαρ ην -. και οι µη βλεποντες πνευµατικως ουδε ακουειν πνευµατικως δυνανται. και µετ᾿ ολιγα· (287) “Ο ων εκ του Θεου τα ρηµατα του Θεου ακουει· δια τουτο υµεις ουκ ακουετε.” Εγω µεν ανευ της ανωθεν χαριτος ουχ οιος τε ειµι τουτο ειπειν. εις µετρον ηλικιας πεφθακοτα του Ιησου. Ουτως ουν και υµεις. και µη βουλοµενος. ∆ια τουτο και ο Κυριος ελεγεν· “Εαν µη τις γεννηθη ανωθεν. εξ αγιου αγιον δηλονοτι· “το δε Πνευµα ερευνα και τα βαθη του Θεου”. Ουδαµως δη. (286) φησι. Και ποθεν σε τοιουτον ειναι επιγνωσοµεθα. ου δυναται εισελθειν εις την βασιλειαν των ουρανων”. Τι δαι. αλλ᾿ ουδε Παυλος αυτος. Συ δε. καθοµολογησεις. οι τυφλοι τους αλλους των ανθρωπων επιγινωσκουσιν· οθεν ο Ισαακ επεγνω τον Ιακωβ. ακουσον του Κυριου προς τους απιστους των Ιουδαιων ουτω λεγοντος· “∆ια τι την λαλιαν την εµην ου γινωσκετε. Οθεν. ει απο σαρκος µονον γεγεννησαι και ουπω την εκ του Πνευµατος γεννησιν εγνως. την στολην ενδεδυµενον Ησαυ του αδελφου αυτου. ω αδελφε. και ουδεις ανθρωπων τον Θεον οψεται. ου µονον τυφλοι αλλα και κωφοι τυγχανοντες. µαλλον δε πως δυνασαι οραν τον Θεον. Ει ουν και υµεις υπο . πως δυνασθε ανδρα γνωρισαι πνευµατικον. Παντως ουδαµως. αυτος συ. Ιστε γαρ απαντες πως επαπορων ελεγεν· “Αι µεν χειρες χειρες Ησαυ. Υµεις εκ του πατρος του διαβολου εστε και τας επιθυµιας του πατρος υµων θελετε ποιειν”.τον εν τοις ουρανοις θεαση Θεον και Πατερα σου. την δε συνηθη φωνην εγνωρσιε του υιου· ει τοινυν και κωφος ην. εαν µη προτερον εξ αυτου γεννηθη. η δε φωνη φωνη Ιακωβ”. ουδε Πνευµα αυτος συ γεννηθεις γεγονας. οτι εκ Θεου εστε. ∆ιοτι ου δυνασθε ακουειν των λογων των εµων”. το δε γεννωµενον εκ του Πνευµατος πνευµα εστιν”. πως αρα δυνασαι τα βαθη του Θεου ερευναν. Ειεν. και Ιωαννης· πλην οµως στεναζω επι τη πωρωσει των καρδιων των ταυτα προτεινοµενων µοι και ζητουντων ποθεν επιγνωναι τον εις ανδρα τελειον. “Αλλα συ” φησι “τοιουτος υπαρχεις αυτος. ει βουλει µαθειν.

παντι τροπω εαυτους ηµων εκαστος επιγνωναι. επιγνωναι τι των πνευµατικων και θειων λογιων πνευµατικως και αξιως του υπερφυους και σοφου Πνευµατος. τας καρδιας. λεγω. ινα εκ των καθ᾿ ηµας τα υπερ ηµας γνωναι ποτε δυνησωµεθα. αναξιον εαυτον πανταπασι της των τοιουτων µυστηριων γνωσεως και αποκαλυψεως λογιζοµενος. πρωτον µεν τα κατ᾿ αυτον ο ανθρωπος και εαυτον ολον υπο της χαριτος επιγνωναι καταξιουται. οτι τα θεια της πιστεως ηµων µυστηρια δυναται τις ολως καταλαβειν ανευ του µυσταγωγουντος και φωτιζοντος Πνευµατος· αλλα γαρ ουδε πραοτητος και ταπεινοφροσυνης χωρις δυναται γενεσθαι δοχειον των χαρισµατων του Πνευµατος.της απιστιας και πονηριας και της των εντολων αµελειας και παραβασεως σαρκες εστε. αυξανων τη πιστει. ∆ιοπερ και υπο της τοιαυτης ταπεινωσεως. ως υπο τειχους οχυρου φρουρουµενος. Αλλα. ειτα την εντος ευσεβειαν δια των ποικιλων της αρετης ειδων ως τειχος οχυρον ανυψωσαι· και ουτω παντοθεν τειχισθεισης της ψυχης και οιονει εµπαγεισης εν αυτη ως επι θεµελιω καλω της αρετης. τη . σπουδασωµεν. καθ᾿ οσον νοει. Αδυνατον γαρ τον µη επιγνοντα εαυτον προτερον. ωστε δυνασθαι µετα του ∆αυιδ λεγειν· “Εγω δε ει µι σκωληξ και ουκ ανθρωπος”. ητις εστιν η γνωσις η θεια του Θεου. Μηδεις υµας πλανατω κενοις και σεσοφισµενοις λογοις. καταπληττεται και πλειονα κταται ταπεινωσιν. πας αρα πνευµατικον και αγιον ανδρα επιγνωναι δυνησεσθε. ενδον µενει. ως ο Αβρααµ· “Εγω ειµι γη και σποδος”. και παλιν. παρακαλω. και τα ταυτης ωτα βεβυσµενα εχετε. πατερες και αδελφοι µου. παχεις. (288) ανεγειραι και ολοκληρον τον οικον κατασκευασαι του Πνευµατος. Χρη γαρ αναντιρρητως τον θεµελιον της πιστεως καλως παντας ηµας καταβαλειν προτερον εις τα της ψυχης ηµων βαθη. τον δε οφθαλµον κεκαλυµµενον της ψυχης υπο των παθων. τοτε δει και την σκεπην της οικοδοµης ταυτης. Ηνικα γαρ κατα αναλογιαν της µετανοιας και της των εντολων εκπληρωσεως δια δακρυων εκκαθαρθη η ψυχη. απο οιησεως λογισµων ατρωτος. ειτα µετα πολλην και επιµονον καθαρσιν και βαθειαν ταπεινωσιν αµυδρως πως κατ᾿ ολιγον και τα περι Θεου και των θειων νοειν αρχεται και.

µονην δε εαυτην αει καθορωσης και µονα τα εαυτης. ανθρωπον ελαχιστοτερον εαυτου η αµαρτωλοτερον εν ολω τω κοσµω ου λογιζεται ειναι. εις τοιαυτην φθασαι ταξιν τε και καταστασιν. Και τις εστιν η ηµερα Κυριου και τισιν αιφνης αποκαλυπτεται. Ουτω τοινυν καθ᾿ οσον εαυτον εχει τις παντων ανθρωπων εν αισθησει ψυχης ευτελεστερον τε και ταπεινοτερον. Και οτι . τον κοσµον τε απαντα και τους εν κοσµω εντευθεν αγνοησασης. ει µη τουτο µονον εν τω επαινετω τουτω παθει καταλαβειν ηδυνηθην· εστι δε τι τοιουτον· ποιωθεισης της ψυχης και εµβαφεισης δια του Πνευµατος εις τα βαθη της ταπεινοφροσυνης εν Χριστω τω Θεω της διανοιας αυτης. κατα την µελλουσαν ουχ υπαντα.ελπιδι και τη εις Θεον αγαπη το καθ᾿ ηµεραν. οτι και προ του θανατου εν ηµιν ενθεν ηδη καθαιροµενοις δια δακρυων ενεργειται εν οις αν εγγενηται κατα την παρουσαν ζωην. ω αδελφοι. ειπειν ουκ εχω. και τους εις τουτο πεφθακοτας αγιους ραδιως επιγνωσοµεθα και των παροντων και των µελλοντων επιτυχωµεν αγαθων. και την προκοπην µετα προσθηκης της γνωσεως τε και αναβασεως τρανως καθορων. Οταν δε και εις µετρον ηλικιας του πληρωµατος της γνωσεως του Χριστου καταντηση και Χριστον αυτον και νουν αληθως Χριστου κτησηται. ΛΟΓΟΣ Ι ΄. µαλλον δε κατα φυσιν ον. (290) Περι της φοβερας του Κυριου ηµερας και της µελλουσης κρισεως. ω η δοξα και το κρατος νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων· αµην. Το δε πως. ουδενα δε πειθεται τοιουτον ειναι εν απασι τοις ανθρωποις του κοσµου. και χρονισασης εν τη τοιαυτη µελετη και εν εξει γενοµενης αυτης. Σπουδασωµεν ουν και ηµεις. τοτε ως µηδεν ολως ειδως η εχων διακειται και ως αχρειον εαυτον και ευτελει δουλον ηγειται· το δε δη θαυµαστον και υπερ φυσιν. ως φησιν ο Κυριος ηµων και Θεος· “Ο θελων ειναι παντων πρωτος εστω παντων εσχατος και παντων διακονος”. χαριτι και φιλανθρωπια του Κυριου και Θεου και Σωτηρος ηµων Ιησου Χριστου. µονην (289) εαυτην αληθως εξουθενηµενην και ευτελεστατην ορα. κατα τοσουτον και πρωτος των αλλων απαντων υπαρξει.

αγαπητοι. καθα νυνι τα αστρα υπο τουτου καλυπτεται και ουχ οραται. και ο φως οικων απροσιτον τοτε πασιν αποκαλυφθησεται οιος εστι και πληρωσει τα παντα του οικειου φωτος και γενησεται αδυτος. ινα οι µεν γνωναι καλως και ειπειν. ει µη και Πνευµατος Αγιου γνωστως γενωµεθα µετοχοι και οτι ουχι παντες οι βαπτιζοµενοι δια του βαπτισµατος λαµβανουσι τον Χριστον. καθα δη και επι των ηµερων τουτων λεγοµεν του παροντος καιρου ηµερα του Πασχα και η ηµερα της Πεντηκοστης και η ηµερα εν η προελθειν µελλει ο βασιλευς και τα ποιησαι και τα· αλλ᾿ ουδε δια το εν αυτη µελλειν γενεσθαι την κρισιν ηµερα κρισεως λεγεται (ουδε γαρ ετερον µεν η ηµερα εσται εκεινη και ετερος ο εν αυτη µελλων ελευσεσθαι Κυριος). αλλα περι µελλοντων και αορατων οθεν πολλης των ευχων χρειας. Και πως δυναται τις γνωναι ει περιφερει εν αυτω τον Χριστον και Πνευµατος Αγιου γεγονε µετοχος. ινα γνωµεν. τοις δε γε κατ᾿ εµε . αϊδιου χαρµονης ηµερα εν τοις αγιοις αυτου. ο περι της κρισεως λογος και δυσερµηνευτος. (291) και τινος ενεκεν. ηγουν υποχωρησουσι. οτι ου περι ενεστωτων και ορωµενων εστιν. ουδε δια το εν η µελλειν ερχεσθαι αυτον. Σκοπος ουν του παροντος λογου εστιν η µεγαλη και επιφανης και φοβερα του Κυριου ηµερα. Και ο µεν αισθητος ηλιος υπο της του ∆εσποτου λαµπροτητος καλυφθησεται και εις το µη ορασθαι γενησεται. Πολυς ηµιν.η εις Χριστον πιστις ου δυναται µονη σωσαι ηµας. Και µακαρισµος εις τους εξ αγωνων την επιφοιτησιν δεξαµενους του Πνευµατος. τοπον δεδωκοτα τω ποιητη· και εσται µονος εκεινος ηµερα τε οµου και Θεος. Αλλα τις εστιν ο του λογου σκοπος. ηµερα Κυριου καλειται και λεγεται. Και ερµηνεια ως εν παραδροµη εις το « Εν αρχη ην ο Λογος». οι δε συνετως ακουσαι δυνηθωσι των λεγοµενων. αλλ᾿ επειδη αυτος ο των απαντων Θεος και δεσποτης λαµψει τηνικαυτα τη δοξη της ιδιας θεοτητος. ο νυν υπαρχων τοις πασιν αορατος. αυτα δε τα αστρα σβεσθησονται και απαντα ειλιγησονται ως βιβλιον τα ορατα. Λεγεται τοινυν ηµερα Κυριου ουχ ως εσχατη των ηµερων τουτων ουσα. και τοις λεγουσιν ηµιν και τοις ακουουσιν. πολλης της σπουδης. ατελευτητος. πολλης της του νου καθαροτητος.

Επει δε οι µεν πρωτοπλαστοι.ραθυµοις και αµαρτωλοις εις απαν απροσιτος και αθεατος. Ον γαρ ιδιαις και αορατοις χερσι καθ᾿ οµοιωσιν και κατ᾿ εικονα αυτου πεποιηκεν. αυτος δι᾿ εαυτου τουτο ο παντα δυνατος και ανεξικακος ποιησαι ηνεσχετο. εν τω του θανατου σκοτει δια της αµαρτιας εγενοντο. θεληµατι τω τυραννω τουτω υποκυψαντες. Επειδη γαρ ετι περιουσιν ουκ εγενετο τουτοις δια σπουδης του ιδειν τον φως της δοξης αυτου δια καθαρσεως και ολον αυτον εν αυτοις εισοικισασθαι. οι εξ εκεινων τεχθεντες. ως αν. δουλοι τω του σκοτους αρχοντι γεγονοτες και υπ᾿ αυτου κατακρατηθεντες. εικοτως εσται τουτοις και εις το µελλον απροσιτος. µη εκ λυπης η εξ αναγκης. και ου βια (εδειξαν γαρ τουτο σαφως οι προ του νοµου και εν τω νοµω ευαρεστησαντες και το εαυτων θεληµα τω δεσποτη Θεω και ου τω διαβολω προσαναθεµενοι). αλλα και εις φθοραν και θανατον µετηνεχθησαν και εις αφεγγες περιπτωκασι σκοτος. εξεπεσον. υστερον δε και ηµεις. Και γαρ βουληθεις εξ αρχης αυτης ποιησαι το αγαθον και ηµετερον. και δια τουτων κατα προκοπην εις την του Θεου τελειαν εικονα και οµοιοτητα αναχθωσι. οµου τους ευηρεστηκοτας αυτω προ του νοµου και εν νοµω και µετα τον νοµον της του διαβολου τυραννιδος ελευθερωσαι. ως ειπειν. αλλ᾿εκ της προς αυτον ευνοιας τε και αγαπης δια της αυτοπροαιρετου θελησεως µετα χαρας τας εντολας αυτου εργαζοµενοι και ταυτας φυλασσοντες. και ως οικεια δωρα ταυτας τω ∆εσποτη προσαξουσι. το αυτεξουσιον τοις πρωτοπλαστοις και προπατορσιν ηµων (292) εχαρισατο και ηµιν δι᾿ αυτων. εδουλωθηµεν. ου δι᾿ ετερου. τους προ νοµου και εν νοµω ευαρεστησαντας του αιωνιου σκοτους λυτρωσασθαι βουληθεις ο φιλανθρωπος Κυριος και τοις µετα τον νοµον την ελευθεριαν δωρησασθαι εν τη χαριτι και παντας. της εντολης του Θεου παραβαται γεγονασι και ου µονον της ελπιδος της µειζονος. πρωτοι τω εχθρω θεληµατι υπακουσαντες. και ακαταφλεκτως προσεγγισωσι τω απροσιτω διχα σωµατικου θανατου. κατα γενεαν και γενεαν ο καθεις αυτω προσπελαζοντες. ως φησιν η θεια Γραφη. . ηγουν του εν αυτω γενεσθαι τω ανεσπερω φωτι. ως εξ οικειων πονων τας αρετας κτησαµενοι λογισθησονται.

ο µεγας µελλων τηνικαυτα της του Χριστου Εκκλησιας γενεσθαι διδασκαλος. ουχι και αυτη γυµνη τη θεοτητι. Ω της αφατου φιλανθρωπιας και αγαθοτητος. Και τουτο φανερον εξ ων ο µακαριος Παυλος. Τινος χαριν. ο αθανατος και αναµαρτητος ων. αλλα και οιοι γεγοναµεν ηµεις δια ταης παραβασεως. Οτι ουκ ηλθε κριναι τον κοσµον. ανθρωπος φθαρτος εξ ανθρωπου φθαρτου. σαρκι µονον τεθεωµενη τω κοσµω οφθεις. το σκευος της εκλογης. επαθεν· προς γαρ τη αστραψαση αιγλη του απροσιτου φωτος εν αυτω πληγεις τας οψεις. Η γαρ θεοτης. ουχι αυγασθεις. αλλα ψυχικως τε οµου και σωµατικως αρδην εµελλε πασα η κτισις απολλυσθαι δια το υπο απιστιας τηνικαυτα παντας κατεχεσθαι. (294) και µετ᾿ ολιγα· «Εχοµεν δε τον θησαυρον τουτον» της ελλαµψεως δηλονοτι «εν ταις καρδιαις ηµων». ου φωτιζουσα. αµαρτια εξ αµαρτησαντος γεγονως. αλλα φλεγουσα. ως φησιν αυτος εν τοις ευαγγελιοις αυτου. τοις δε δια πιστεως εν φοβω και τροµω τας . τοτε ουδε µικραν απαυγην αυτου αντιβλεπειν ηδυνατο. τοιουτος γενεσθαι και αυτος κατεδεξατο. (293) ως αν και πλειονως τιµηση και δοξαση το γενος ηµων εν τω κατα παντα εξοµοιωθηναι ηµιν αυτον και ισον εν τω ανθρωπινω µερει γενεσθαι. αλλα σωσαι τον κοσµον. και σκοτισθεις µαλλον. θνητος εκ θνητου. ειτε παλιν εκ παραδοξου φανειη τινι των ανθρωπων. οτι ου µονον παραβαντας ηµας και αµαρτησαντας ουκ εκολασεν. αλλα τιµωρουσα δεινως. Ο τοιουτος γαρ και τηλικουτος. ο αφθαρτος.αλλα δι᾿ εαυτου παλιν καταπεσοντα αναστησαι ηθελησεν. ου ζωοποιουσα. ου φωτισθεις. ος εφη· «Ο Θεος ο ειπων εκ σκοτους φως λαµψαι. Η γαρ αποκαλυψις αυτου της θεοτητος κρισις εν οις αποκαλυφθη γινεται· ου γαρ αν υπηνεγκε την δοξαν αυτου της θεοτητος πασα σαρξ γυµνην επιφανεισαν της θεανδρικης συναφειας τε και αφραστου ενωσεως. ος ελαµψειν εν ταις καρδιαις ηµων». και την κατα φυσιν προσαπωλεσεν ορασιν· και ταυτα. ηγουν η χαρις του παναγιου Πνευµατος. ουδενι ουδεποτε διχα πιστεως πεφανερωται· ει δε εφανη. φοβερα και φρικτη δεικνυται. Τοιγαρουν εντευθεν ακριβως διδασκοµεθα οτι τοις µεν ετι τη απιστια και τοις παθεσι κατεχοµενοις απροσιτος και αορατος η χαρις εις απαν εστι.

ουκ αν εκρινοµεθα· κρινοµενοι δε υπο Κυριου παιδευοµεθα. καθα φησιν ο ευαγγελιστης· αναλαµβανοµενου γαρ αυτου εις ουρανους. Οσοι ουν τεκνα του φωτος εκεινου και υιοι της µελλουσης ηµερας γενωνται και ως εν ηµερα ευσχηµονως περιπατειν δυνανται. προκεκριται γαρ· ουδε υπο του φωτος εκεινου ελεγχεται. και αυτη δι᾿ εαυτης την µελλουσαν γενεσθαι κρισιν ανατιρρητως εν αυτοις εµποιει· µαλλον δε ηµερα θειας κρισεως γινεται. ταυτα φασιν οι αγγελοι προς αυτους· «Ον τροπον εθεασασθε αυτον πορευοµενον εις τον ουρανον. υιος φωτος και ηµερας και ουχι εκτοτε ανθρωπου θνητου. και παλιν· «Ως τεκνα φωτος περιπατειτε». αλλα και πυρι θειω κρινεται και ανακρινεται και υδατι τοτε δακρυων πιαινοµενος ολον το σωµα καθυγρος γινεται και βαπτιζεται κατ᾿ ολιγον ολος υπο του θειου πυρος τε και Πνευµατος και γινεται ολος καθαρος. αλλ᾿ ως αν τις ειποι ασωµατως εν σωµατι. ολος αµολυντος. ∆ια τοι τουτο και ο τοιουτος εν τη µελλουση κρισει και δικη ου κρινεται. ολος γαρ εκ της οµιλιας και συνουσιας Θεου ηµερα φαεινη και λαµπρα γεγονεν· ουδε εν τω κοσµω τοτε ευρισκεται η συν τω κοσµω. αλλ᾿ εξω τουτου εις απαν εστιν. ωσπερ εξαναστας ωρατο τοις µαθηταις παλαι ο Χριστος. φησιν. Η γαρ ηµερα Κυριου. τα τε ψυχικως ενεργηθεντα. εξ ης ο καθαρος αει ελλαµποµενος εν αληθεια εαυτον οιος εστι. και τα εργα αυτου. αλλ᾿ εις τους εν τω σκοτει των παθων οντας και εν τω κοσµω διαγοντας και τα του κοσµου ποθουντας. Ου µονον δε. επ᾿ αυτους η ηµερα Κυριου ουδεποτε επελευσεται· εν αυτη γαρ εισιν αει και δια παντος. προδεδοκιµασται γαρ· ουδε ως τοτε φανεισαν την ηµεραν Κυριου λογιζεται. εξελεξαµην υµας εκ του κοσµου». παντα λεπτοµερως καθορα. «Εγω γαρ. αιφνης µελλει αποκαλυπτεσθαι και φοβερα αυτοις και ως πυρ αστεκτον λογισθησεται. ουτως παλιν ελευσεται».εντολας κατεργαζοµενοις και µετανοιαν αξιαν επιδεικνυµενοις αποκαλυπτοµενη οραται. Φανησεται δε τουτο το πυρ ο Θεος ουχ ολον πνευµατικως. προπεφωτισται γαρ· ουδε εν τουτω τω πυρι εισερχοµενος δοκιµαζεται η καιεται. και ο Αποστολος· «Ει γαρ εαυτους εκρινοµεν. φησιν. τα τε αισθητως πραχθεντα. οια εισι. ουχι εις τους υπο του θειου φωτος αει καταλαµποµενους. Ει γαρ . (295) ινα µη συν τω κοσµω κατακριθωµεν».

Μη τουτο ειπης η υπολαβης και εν αµελεια και αµεριµνια τας υπολοιπους της ζωης σου διελθης ηµερας. τυφλοι οντες τη ψυχη και τους οφθαλµους αυτης εµπεφραγµενους τω βορβορω της απιστιας και αµαρτιας εχοντες. ου χρειαν εχετε του γραφεσθαι υµιν· αυτοι γαρ ακριβως οιδατε οτι η ηµερα Κυριου ως κλεπτης εν νυκτι ουτως ερχεται· οταν γαρ ειπωσιν. αλλ᾿ εις περιποιησιν σωτηριας. Υιους ουν ακουων φωτος και υιους ηµερας. αδελφοι. αδελφοι. ωσπερ προς Θεσσαλονικεις και Παυλος ο αποστολος εγραψεν. οσοι εις Χριστον εβαπτισθηµεν και εις εκεινον πιστευοµεν και Θεον αυτον προσκυνουµεν. δοκων µονον και οιοµενος ειναι τι. µηδεν ων· αλλα σκοπησον και κατα σεαυτον ακριβως κατανοησον και ειπε· «Ει παντες ανθρωποι οι εν τω κοσµω οντες και τον ηλιον τουτον αισθητως βλεποντες εν τω σκοτει εισι. αλλ᾿ εν αφεγγει σκοτει και ανηλιω εις αιωνας εσοµαι και ουκετι δια των οφθαλµων βλεψω το ορωµενον τουτο φως· του γαρ σωµατος οι ανθρωποι χωριζοµενοι. πως αυτον οι αµαρτωλοι. οι αιρετικοι και πνευµατοµαχοι θεασονται. Ουκ εσµεν (296) νυκτος ουδε σκοτους· αρ᾿ ουν µη καθευδωµεν ως και οι λοιποι. ουκ εστε εν σκοτει. εφη· «Περι δε των χρονων και των καιρων. ινα η ηµερα υµας ως κλεπτης καταλαβη· παντες υµεις υιοι φωτος εστε και υιοι ηµερας. ουτως. και εν σκοτει µετα θανατον εσοµαι· παντως και επ᾿ εµοι η ηµερα Κυριου ως κλεπτης εν νυκτι . των αισθητων ευθυς παντων αποχωριζονται. Και µετ᾿ ολιγα· «οτι ουκ εθετο ηµας ο Θεος εις οργην. αποθανοντος µου. ωσπερ η ωδιν τη τικτουση. Ωσπερ γαρ δυνοντος αυτου καθ᾿ εκαστην νυξ γινεται και ουδεν πλεον τι τουτου ορω. οι απιστοι. και ου µη εκφυγωσιν. επει ουδεν πλεον των αλλων ορω. αυτον και ενδεδυµεθα και υιοι ηµερας και υιοι φωτος ανεπαισθητως παντως εσµεν και ουχι νυκτος ουδε σκοτους. Επειδη γαρ περι των κεκοιµηµενων και της µελλουσης δοξης ειπε και οπως παντες οι αγιοι δια νεφελων αρπαγησονται. ινα ειτε γρηγορουµεν. παντως. αµα συν αυτω ζησωµεν». Ει ουν εν σκοτει ειµι νυν. ουδαµου φως θεασοµαι. ειτε καθευδοµεν.µη τουτο εσται. µη ειπης εν τη καρδια οτι. τοτε αιφνιδιος αυτοις εφισταται ολεθρος. και εγω συν αυτοις εν σκοτει ειµι. αγαπητε. ειρηνη και ασφαλεια. αλλα γρηγορωµεν και νηφωµεν». Υµεις δε.

ουδε εν τω αρτω µονω και τω οινω της µεταληψεως η των αµαρτιων αφεσις και η της ζωης µετουσια διδοται. ει και λαµπει τρανως. κενοις λογοις εξαπατατω µηδε εις την πιστιν την εις Χριστον µονην θαρρειτω τις. οτι κατηλθε πολλα υποσχοµενος και . αλλα και εν τω Πνευµατι. γινωσκετω οτι τον Θεον ενδιαβαλλει και κατακρινει ως αδυνατα ηµιν επιταξαντα· ος ουκ εκφευξεται το της δικης αφυκτον. αλλα και µειζονως υπερ τους τα ιδια σωµατα περιτεµνοντας. ουτω και η πιστις διχα των εργων νεκρα εστιν. αλλα και αβαστακτον αυτο αποφαινεται· πλανον δε. αλλα και εν τη συνεποµενη και ανακεκραµενη (297) µυστικως και ασυγχυτως τουτοις θεοτητι. αλλ᾿ ουν εκεινοι εν σκοτει καθηνται. οµοιωθησεται. Μηδεις υµας. Ει δε λεγοι τις οτι δυναται τηρησαι πασας τας εντολας. και ουτος κατακριθησεται. φησιν. Ο τον πατερα γαρ ατιµαζων. πως υιος λογισθησεται.Οι γαρ Θεον ειναι τον Χριστον οµολογουντες. Ωσπερ γαρ το σωµα ψιχα ψυχης υπαρχει νεκρον. «εαν περιτεµνησθε. «Χριστος»γαρ. Ου γαρ εν τω του υδατος βαπτισµατι η σωτηρια ηµων εστιν. τουτου χαριν ενετειλατο υµιν µη φαγειν εξ αυτου».επελευσεται και ως η ωδιν τη εν γαστρι εχουση και ου µη δυνηθω εκφυγειν». και τω ειποντι τω Αδαµ οφει· «Γινωσκων ο Θεος οτι η ωρα φαγεσθε απο του ξυλου οµοιοι αυτω εσεσθε. ουχ ως αρνουµενοι µονον. αδελφοι. ου µονον ουκ ελαφρον ουτος. ενδικως κατακριθησονται. και παλιν· «Η πιστις διχα των εργων νεκρα εστιν». αλλα τοις αξιοις ζωης αιωνιου. αποκαλυπτεσθαι και υιους φωτος και ηµερας ποιειν τους ορωντας αυτην· οι γαρ το φως µη ορωντες. αλλα και ως ατιµαζοντες αυτον λογισθησονται· ου µονον δε. οτι εκεινου ειποντος· «Ο ζυγος (298) µου χρηστος και το φορτιον µου ελαφρον εστιν». Ουδαµως. ουδεν υµας ωφελησει». Μυστικως δε λεγεται δια το µη πασιν. πως εν αυτω ως εν ηµερα διαξειεν. αλλ᾿ ως ο ειπων· «Ηδειν σε οτι σκληρος ει. θεριζων οπου ουκ εσπειρας και συναγων οθεν ου διεσκορπισας». Ψευστην γαρ και πλανον και φθονου µεστον τον Θεον ο τοιουτος αποκαλει· ψευστην µεν. ως τας του Θεου εντολας ακρωτηριαζοντες. τας δε εντολας αυτου µη φυλασσοντες. αδελφοι. Ο του φωτος χωριζοµενος.

τη απροσδοκητω χαρα ο χρηστος εκεινος ληφθεις βασιλευς. προσελθων δε τη βασιλεια αυτου. Εν µια τοινυν καθ᾿ εαυτον γνωσιµαχησας και µεταµεληθεις. εµηνυθη παρα του βασιλεως των Χριστιανων διαφορως του προσελθειν και συν αυτω ειναι και αξιωθηναι µεγαλων δωρεων και συµβασιλευειν αυτω. ουδεν επαχθες ο ∆εσποτης ηµων και Θεος ενετειλατο. κειται θρηνων υπερ της βραδυτητος και των παρ᾿ αυτου προγεγονοτων κακων. Αλλ᾿ ουαι τοις ταυτα λεγουσιν. Αλλα δια παραδειγµατος τουτο υµιν υποδειξω. µαλλον δε φθονων τη σωτηρια ηµων αδυνατα επεταξεν ηµιν. και εργω εποιησε· προσελθων τω βασιλει και τους ποδας κρατησας αυτου. εαν µη µετανοησωσιν· ουδεν γαρ φορτικον. Ον ευθυς. µαλλον µεν ουν ραδια τε οµου παντα και ευκολα. συµπαθη και φιλαγαθον. Ειτα .µηδεν δοουναι θελων ηµιν. οπως εκπληρωσαι ταυτα µη δυναµενους. αποδεξαµενος. προφασεως δηθεν ευλογου λαβοµενος. Ανθρωπος τις ανταρτη δουλευων τινι αντιδικω και του βασιλεως των Χριστιανων εχθρω. (299) συγχωρησιν µετα κλαυθµου εξητησατο. ποιησαι και φυλαξαι. Ως ουν ταυτα απο καρδιας ελογισατο. ανθ᾿ ων οπως παρρησιαζεσθαι µαλλον ωφειλεν και τιµας απαιτειν υπερ ης ενεδειξατο προς αυτον αγαπης και πιστεως. κατ᾿ αυτου δε µαλλον χειρον εκτοτε τον πολεµον ανερριπισεν. καταλιπων µεν τον ανταρτην. καθα – πιστευσατε µοι – και αυτος εγνων εγω ευκολον ειναι την εντολην του Θεου και την επιτευξιν αυτου τε και της βασιλειας αυτου. ως ακουω. αναστησας αυτον «επεπεσεν επι τον τραχηλον αυτου και κατεφιλησεν αυτον» τε ολον και τους δακρυοντας αυτου οφθαλµους επι ωρας πολλας. πολλα τροπαια κατα των δουλων αυτου και ανδραγαθιας ποιων. συµπαθησει δε µοι και α υπεσχετο µοι παντα αποπληρωσει. των αγαθων ηµας εκεινων αποστερηση. εβουλευσατο φυγη χρησασθαι και µονος προς τον βασιλεα πορευθηναι. Ο δε επι χρονους τινας ουκ ηβουληθη. ει και µεχρι του νυν µηνυοντι µοι τω βασιλει ουχ υπηκουσα. τουτο προς εαυτον λογισαµενος οτι. και εν τιµη µεγιστη παρα τω τυραννω εκεινω και τοις υπ᾿αυτον στρατευµασιν ων. αλλα πιστευω ως ου µη λογισθη µου νυν επιστρεφοντος την αναβολην των τοσουτων ετων και βραδυτητα δια το ειναι αυτον. επι θαυµατος ειχε την τουτου µεταβολην και ταπεινωσιν.

αλλα νυκτος και ηµερας συγχαιρων αυτω και συνευφραινοµενος. (300) ταυτα την αγαπην υµων απογυµνωσαι. αυτος δι᾿ εαυτου τον πρωην εχθρον και αντιδικον περιεβαλε. ωστε πληρουσθαι εναργως επ᾿ εµοι το ουτω λεγον του Παυλου ρητον· «Το γαρ παραυτικα ελαφρον της θλιψεως βαρος δοξης κατεργαζεται εν ηµιν». Αλλ᾿ ει χρη την αληθειαν υµιν εξειπειν και α ουκ εβουλοµην πασι δηλα ποιειν. προσφυγων τω Θεω και σωτηρι µου. ης τη µετοχη τε και θεα και αυτας τας προς θανατον νοσους και ει τινα ετεραν αφορητοτεραν οδυνην δια πονων τοις ανθρωποις εγγινοµενην ουδεν ηγουµην.στεφος και στολην και υποδηµατα οµοια ων αυτος εφορει ενεχθηναι κελευσας. φευγοντας µεν κοσµον πλανον και κοσµοκρατορα. εν παση µαλλον στενοχωρια και θλιψει και τη νοµιζοµενη κακοπαθεια υπερεκβλυζουσαν την χαραν και ευφροσυνην εβλεπον εν εµοι δια της αποκαλυψεως και επιφανειας του προσωπου αυτου. αλλα παραυτικα αποκαλυπτοµενην µοι δια Πνευµατος Αγιου δοξαν Ιησου Χριστου. τοσουτον υπερηγαπησεν αυτον οτι ουδε εν τω υπνουν αυτου εχωριζετο. περιλαµβανων τε και κατασπαζοµενος στοµα προς στοµα αυτον. συνανακλινοµενος αυτω και περιλαµβανων επι της κλινης και παντοθεν τω εαυτου χλανιδιω περισκεπων και επιτιθεις το εαυτου προσωπον επι πασι τοις αυτου µελεσιν. εν δε τω µη ευρισκειν µε δι᾿ αιτιας τινος . και το του ∆αυιδ· «Εν θλιψει» λεγοντος «επλατυνας µε». γυµνους δε προσερχοµενους αυτω των του βιου πραγµατων ως βασιλει και Θεω. επει ουδεν εγωγε φορτικον ευρον η λυπηρον η επαχθες. µηδεν ολως προσονειδισας αυτον· και ου τουτο µονον. ει µη τισιν αρα βαρυ καταφαινεται το την γεννησαµενην καταλιπειν και τους οικειους φιλους και συγγενεις απαρνησασθαι και τον πλουτον εασαι τον απολλυµενον. ινα δω τι καλον τισιν εξ υµων. πασαν επιλανθανοµενος οδυνην και λυπην του σωµατος· ουτω το φορτιον των εντολων ελαφρον και τον ζυγον Κυριου χρηστον αυτοθεν ελογιζοµην. ως εντευθεν µηδεν ηγεισθαι µε τας επερχοµενας θλιψεις και τους πειρασµους προς την ουχι µελλουσαν. Τοιουτον εστι και το ηµετερον προς Θεον και ουτως οιδα εν τοιουτω τροπω τους µετανοουντας τον φιλαγαθον Θεον αποδεχεσθαι και φιλειν.

και στολη και διαδηµατι τω εαυτου κατακοσµηση και αξιους του επουρανιου νυµφωνος δαιτυµονας εργασηται. αδελφοι µου αγαπητοι. οµοιως ηµας. τον Χριστον δια του βαπτισµατος ουκ ενεδυσαντο. οιτινες καταβαντες προσηυξαντο περι αυτων οπως λαβωσι Πνευµα Αγιον· ουπω γαρ ην επ᾿ ουδενι αυτων επιπεπτωκος. Τοτε επετιθουν τας χειρας επ᾿ αυτους και ελαµβανον Πνευµα Αγιον». Ει γαρ τουτο εγενετο. εαυτους εκκαθαραντες. παντα αφεντες δραµωµεν γυµνοι. µονοι δε οι βεβαιοπιστοι και εν γνωσει τελεια η και προκαθαρσει εαυτους ευτρεπισαντες και ουτως ελθοντες επι το βαπτισµα. αδελφοι. σπουδασωµεν κτησασθαι. αλλα µανθανετω οτι ουχι παντες οι βαπτιζοµενοι λαµβανουσι δια του βαπτισµατος τον Χριστον. µονον δε βεβαπτισµενοι υπηρχον εις το ονοµα του Κυριου Ιησου Χριστου. τον επι παντων και εν πασι και παν αγαθον οντα. Εµαθες παρα των αποστολων οτι. µαλλον δε µειζονως. Μηδε ειπη τις· «Εγω απο του αγιου βαπτισµατος τον Χριστον λαβων εχω». ουκ αν . Τοιγαρουν.υπερ αυτου συντοµως αποθανειν. ινα µη της Χριστου δοξης και κοινωνιας εκπεσωµεν. µαλλον δε αυτον εκεινον. πιστευσατε. ινα και αυτος. Και τουτο εισεται ο ερευνων τας Γραφας απο των αποστολικων λογων και πραξεων· γεγραπται γαρ· «Ακουσαντες δε οι εν Ιερουσαλυµοις αποστολοι οτι δεδεκται η Σαµαρεια τον λογον του Θεου. απεστειλαν προς αυτους τον Πετρον και Ιωαννην. αλλα και θεος γενεσθαι απο Θεου. θλιψις. θεασαµενος την πιστιν και την ταπεινωσιν ηµων. και προσελθοντες τω δεσποτη Χριστω προσπεσωµεν και προσκλαυσωµεν ενωπιον της αυτου αγαθοτητος. παρακαλω. και ουχι βασιλευς µονον. Ειδες πως ου παντες οι βαπτιζοµενοι ευθυς το Αγιον Πνευµα λαµβανουσιν. αποδεξηται και τιµηση. και συν τω Θεω εις αιωνας αιωνων ευφραινεσθαι. αλλ᾿ απ᾿ εντευθεν ηδη. Μη ουν προτιµησωµεν τι των γηΐνων και φθειροµενων. ην µοι αφορητος. Ου γαρ ισον το απο βασιλεως εις βασιλεα φθαρτον προσελθειν. επιγειου τε βασιλειας εν επιτυχια γενεσθαι και το απο γης εις ουρανους ανελθειν και δοξης αιωνιου και βασιλειας αφθαρτου αξιωθηναι και Θεου συγκληρονοµος (301) συγκοινωνος γενεσθαι. τους αρραβωνας λαβειν. και πιστευσαντες τινες και βαπτισθεντες.

τον Κυριον Ιησουν ελαµβανον. απιστος ευρεθησεται. Ου γαρ αλλο ο Χριστος και αλλο το Πνευµα· και τις τουτο φησιν. Προσεχετω τοιγαρουν τοις λεγοµενοις υπο των αγιων Γραφων εκαστος και εαυτον κατανοειτω. καθως και ο Παυλος φησι· «Το δε Πνευµα ο Κυριος εστι». και πως εαυτους ηµας καταµαθωµεν. Ει ουν ο Χριστος Θεος. αυτον παλιν εχει τον Κυριον. (303) ζωην το Πνευµα το Αγιον. Εν τη των ορωµενων κτισει. και κατανοειν ακριβως τας ψυχας ηµων. πιστος ειναι οιοµενος. Πνευµα Αγιον εχει· ο δε το Πνευµα εχων. οπερ και εν φως τα τρια εστιν εν τη σκοτια φαινον. εκθησοµαι. αδελφοι. πνευµα κατα την της θεοτητος φυσιν εστιν και ο εχων αυτον. και εις το πυρ εµβληθησεται. Εν αυτω ζωη ην και η ζωη ην το φως των ανθρωπων· και το φως εν τη σκοτια φαινει και η σκοτια αυτο ου κατελαβεν». παντως φησιν· ο γαρ Θεος παντι και πανταχου παρεστι. αφαιρουµενος ο δοκει εχειν. αξιω· περι φρικτων γαρ ο λογος εστιν.µετα ταυτα ευχης και της των χειρων των αποστολων εδεηθησαν επιθεσεως· λαµβανοντες γαρ Πνευµα Αγιον. Αυτος ο Θεος Λογος τη Σαµαρειτιδι (302) προσειπων· «Πνευµα ο Θεος». Αλλα προσεχετε. εν αυτοις ολους εαυτους καταµαθωµεν. ει τον Κυριον Ιησουν ευαγγελισθεντα ηµιν εδεξαµεθα και εν εαυτοις ηµιν αυτον κεκτηµεθα. Ποθεν ουν γνωσοµεθα ει εν ηµιν ο Χριστος εστι. καθως ο ευαγγελιστης Ιωαννης φησι. καθως ειποµεν. την αδιαιρετον Τριαδα εδηλωσε. ινα µη µατην εαυτον φρεναπατων. «Εν αρχη ην ο Λογος και ο Λογος ην προς τον Θεον και Θεος ην ο Λογος· ουτος ην εν αρχη προς τον Θεον. Τα απο των θειων Γραφων λογια αναλεγοµενοι και αντιπαρατιθουντες ως εσοπτρα ταις ψυχαις ηµων. Παντα δι᾿ αυτου εγενετο. αντι του· . τοις αδελφοις µου. ινα. Λογον τον Υιον. φως ων και φαινων· και η σκοτια αυτον ου κατελαβεν. γνωµεν ει εξουσιαν ελαβοµεν παρ᾿ αυτου τεκνα Θεου γενεσθαι. Εν ποια αρα σκοτια. και Θεου διδοντος λογον εν ανοιξει του ακαθαρτου µου στοµατος. Θεον τον Πατερα λεγων. τον της κατανοησεως τροπον ποσως υµιν. Ταυτα τοινυν ειπων. Αλλ᾿ ανωτερω τον λογον αγαγωµεν. Βλεπειν ουν εαυτους ηµας χρη. και τον Κυριον εχειν νοµιζων εν εαυτω κενος εξελθη του σωµατος και ως µηδεν εχων κατακριθησεται.

νυν µεν µετριως. φησιν. τον κοσµον ποιησας. Οτι προϋφεστηκε παρ᾿ αυτω και εν αυτω τα παντα· οι γαρ µηπω γεννηθεντες. ουδ᾿ ηνωθη. ελαβον αυτον. καθ᾿ οσον εκαστος χωρει. ως Θεος αποκαλυφθη και οιος εστι γνωσθη. ουχ ως µη οντες. ινα τοις µεν εκ πιστεως εις Θεον αυτον δεχοµενοις και τας εντολας αυτου φυλασσουσι και τον σταυρον αιρουσιν. εν δε τη αναστασει τρανοτερον. ουδε η κτισις αυτον φαινειν παρενεποδισεν. . Πως. Ουτος ουν ο εν τω κοσµω ων και παρα του κοσµου αγνοουµενος. «Και ουδεις αυτον επιγινωσκει. εν τοις πασιν αριδηλως εστι. ει µη οΥιος και ω εαν βουληται ο Υιος αποκαλυψαι». ο ζωογονων παντα ανθρωπον ερχοµενον εις τον κοσµον. φησιν. Ου τοπω διεστη «ο πανταχου παρων και τα παντα πληρων». «Οσοι γαρ. αλλα φυσει και δοξη θεοτητος. και Θεος ων και την ζωην εχων εν εαυτω και παντα ποιησας και φως ων ο παντα ανθρωπον φωτιζει.µολυσµος αυτω αµαρτιας ολως ου προσηγγισεν. ∆ιο το αυτο νοηµα δευτερων. φησι. εις τα ιδια ηλθεν και οι ιδιοι αυτον ουκ εδεξαντο. εν τω κοσµω ην φαινων και ο κοσµος αυτον ου κατελαβεν. ουδε εγνω. ου τοπω. εν τω κοσµω σωµατωθεις παρεγενετο. ινα σαφες αυτο απεργασηται. οτε τον αισθητον τουτον κοσµον παρηγαγεν ο Θεος. Ιδια δε αυτου τον κοσµον εκαλεσε και τους εν τω κοσµω (304) και δια τον κτιστην αυτον και δεσποτην τουτων ειναι και δια την εκ της σαρκος συγγενειαν. ουδε αυτον εωρακεν. αλλ᾿ ως ηδη γεγονοτες. ουδε ευρεν. επηγαγε και φησιν· «Ην το φως το αληθινον ο φωτιζει παντα ανθρωπον ερχοµενον εις τον κοσµον· εν τω κοσµω ην και ο κοσµος δι᾿ αυτου εγενετο και ο κοσµος αυτον ουκ εγνω». φησιν. Ειτα ποιησας τον κοσµον. Απ᾿ αρχης ην ο Θεος πανταχου. και προ του ποιησαι τον κοσµον εν τω κοσµω ην. αλλα γνωθι οτι ο εν αρχη ων προς τον Θεον Λογος. αυτος ο προ του κοσµου εν κοσµω ων και τον κοσµον ποιησας και εν αυτω υπαρχων και υπο του κοσµου αγνοουµενος και παρ᾿ αυτου µη καταλαµβανοµενος. µηδεν εκ των γεγονοτων δηλονοτι προσεγγισαν η ολως καταλαβον αυτον· και γαρ αχωριστον ων των παντων. Πως ουν προ του ποιησαι τον κοσµον πανταχου ην και. φησιν. αλλ᾿ εν αυτω ην και ο κοσµος αυτον ουκ εγνω. παρα τω Θεω εισιν. Μη ουν παραδραµης τα ειρηµενα. Προσεχετε µετα ακριβειας. διεστη του κοσµου.

αλλ᾿ εκ Θεου εγεννηθησαν». και εθεασαµεθα την δοξαν αυτου. ακουε του Κυριου λεγοντος ωδε· «Ο τρωγων µου την σαρκα και πινων µου το αιµα εν εµοι µενει. Ιδου το κατοπτρον ο προειπον υµιν ουτοι οι λογοι εισιν. Οτι δε ουκ αρκει µονον ηµιν προς σωτηριαν το βαπτισµα. Οσοι δε ελαβον αυτον. Και σκοπει µοι των ευαγγελικων ρηµατων το ακριβες. Γεννησιν ενταυθα την πνευµατικην καλει αλλοιωσιν. πως τρανως διδασκει ηµας των πιστων τα γνωρισµατα. ινα και εαυτους ηµας εκαστος και τους πλησιον επιγινωσκωµεν.εδωκεν αυτοις εξουσιαν τεκνα θεου γενεσθαι τοις πιστευουσιν εις το ονοµα αυτου. και οτι περι τουτων ταυτα δηλοι. αλλ᾿ εκ Θεου εγεννηθησαν. ειπων· «Οι ουκ εξ αιµατων ουδε εκ θεληµατος σαρκος. ακουσον των εξης· «Και ο Λογος σαρξ εγενετο και εσκηνωσεν εν ηµιν». ως εν ετερω φησι· «Γινεσθε αγιοι. οτι εγω αγιος ειµι». αλλ᾿ ει βουλοιντο πορευεσθαι ταις αυτου εντολαις. ως και ο Πατηρ υµων ο ουρανιος οικτιρµων εστιν».ουδε εκ θεληµατος ανδρος. δοξαν ως µονογενους παρα πατρος. Εν τουτω τοινυν οι βαπτιζοµενοι ως εν φωτι φως γινονται και τον γεγεννηκοτα γνωριζουσι· και γαρ ορωσιν αυτον. Ειτα µετα ταυτα και τον τροπον δηλοι της υιοθεσιας. της του διαβολου τυραννιδος ελευθερωσας αυτους. δια της πιστεως δηλονοτι Θεον αυτον και ουκ ανθρωπον µονον οµολογησαντες. Και ο Λογος σαρξ εγενετο και εσκηνωσεν εν ηµιν. καγω εν αυτω». πληρης χαριτος και αληθειας». εδωκεν αυτοις εξουσιαν δια του βαπτισµατος τεκνα Θεου γενεσθαι. ητις ενεργειται και καθοραται εν τω του Αγιου Πνευµατος βαπτισµω. και την αγιοτητα τη των εντολων εργασια προσεπικτωνται. υµεις δε βαπτισθησεσθε εν Πνευµατι Αγιω». αλλα και της σαρκος του Ιησου και Θεου και του αιµατος του τιµιου αυτου οικειοτερα και αναγκαιοτερα ηµιν εστιν η µεταληψις. οι ουκ εξ αιµατων ουδε εκ θεληµατος σαρκος ουδε εκ θεληµατος ανδρος. ωστε µη µονον ειναι πιστους. Τουτου γαρ γεγονοτος και πνευµατικως δια του παναγιου Πνευµατος ηµων βαπτισθεντων και τεκνων Θεου γεγονοτων και του σαρκωθεντος Λογου δια της του αχραντου σωµατος και αιµατος αυτου µεταληψεως . φησι. καθως αυτος ο αψευδης Κυριος ουτω φησιν· «Ιωαννης µεν εβαπτισεν υδατι. και παλιν· (305) «Γινεσθε οικτιρµονες.

εθεασαµεθα την δοξαν αυτου της θεοτητος. ει εγνω τον σαρκωθεντα Λογον σκηνωσαντα εν αυτω και ει εθεασατο την δοξαν αυτου. δοξαν ως µονογενους παρα πατρος. Ουτε ουν Πνευµα Αγιον λαµβανει τις. αλλα και εκ Θεου γεγεννηται. µη αποκαλυπτοµενον και ορωµενον νοερως. γνωριζοµενη και αποκαλυπτοµενη πασιν οις ο Υιος βουλεται δια του εκπορευοµενου Πνευµατος παρα του Πατρος. (306) εις και ο Υιος αυτου ο µονογενης. ει µη το του Θεου Πνευµα λαβη. δοξαν ως µονογενους παρα πατρος. αδελφοι. αλλ᾿εργω χαριτος και αληθειας. ιδου γεγονε χριστιανος και αναγεννηθεντα εαυτον εθεασατο και τον γεννησαντα αυτον πατερα εγνωρισεν. οιαν δηλονοτι ουδεις ετερος ουκ αγγελος εχει. εαυτον θεασασθω. ει τεκνον Θεου εγενετο. ει ουκ εξ αιµατος και σαρκος µονον. ει µη εν Αγιω Πνευµατι φωτισθη. εθεασαµεθα την δοξαν αυτου. «Τουτο δε» ο ευαγγελιστης φησιν «ελεγεν περι του Πνευµατος ου εµελλον λαµβανειν οι πιστευοντες εις αυτον». µια δε των αµφοτερων η δοξα. οτι αµαρτιαν ουκ εποιησε και δολος ουχ ευρεθη εν τω στοµατι αυτου. Εµµεινωµεν. Ει τον Θεον Λογον ελθοντα ελαβεν. Τοιγαρουν εκαστος υµων. οτε ταυτα εγενετο. Αψευδης γαρ ο Χριστος. τοτε κατ᾿ αυτον ευθυς τον καιρον. εν τουτω τω εσοπτρω της αληθειας και αποστωµεν της βλαβερας και αιρεσιωδους διδασκαλιας και υπονοιας των λεγοντων µη αποκαλυπτεσθαι νυν εν ηµιν τοις πιστοις την δοξαν της θεοτητος του Κυριου Ιησου δια της του Αγιου Πνευµατος δωρεας· η γαρ δωρεα εν τη αποκαλυψει διδοται και η αποκαλυψις δια της δωρεας ενεργειται. ου µη διψηση πωποτε. ουτε αποκαλυψιν βλεπει. (307) Ει ουν εκεινος . φησιν. καθως τη Σαµαρειτιδι ελεγεν ο Χριστος· «Ο πινων εκ του υδατος ου εγω δωσω αυτω. υπ᾿ αυτου και εξ αυτου πνευµατικως και σκηνωσαντος αυτου σωµατικως εν ηµιν και ηµων κατοικησαντων γνωστως εν αυτω. αδελφοι. τη εαυτου διανοια εις την των ρηµατων τουτων εγκυψας δυναµιν. Γεννηθεντες. Επειδη γαρ εις Θεος ο Πατηρ. ου λογω µονω. Ορας πως οι µη το Πνευµα ενεργουν και λαλουν εχοντες εν εαυτοις απιστοι εισιν. δοξαν ως µονογενους παρα πατρος. ουτε πιστος τελειως δυναται λεγεσθαι. αλλα γενησεται εν αυτω πηγη υδατος αλλοµενου εις ζωην αιωνιον».σκηνωσαντος ως φως εν ηµιν. ουκ ανθρωπος. κατ᾿ αυτην την ωραν.

παντως και ο ποταµος εξερχοµενος και καταρρεων τοις βλεπουσι καθοραται· ει δε ταυτα. ακτιστον. αορατον. εν τω θανατω οντων ηµων και της αιωνιου ζωης µη λαµβανοντων αισθησιν. και τοτε· και ουτω µαταια η ελπις ηµων γεγονε κατ᾿ αυτους και ο δροµος διακενης. οπερ ουδεις ποτε ανθρωπων προ του καθαρθηναι ηδυνηθην θεασασθαι. Ει γαρ ο το εν ταλαντον λαβων και κατακρυψας κατεκριθη. αχρονον. ποταµοι ρευσουσιν εκ της κοιλιας αυτου υδατος ζωντος». ψευστην ποιων τον ειποντα Χριστον οτι «Γενησεται εν αυτω πηγη υδατος αλλοµενου εις ζωην αιωνιον». αποσον. µηδενος τουτων επαισθανοµενων ηµων. ουδε το του Αγιου Πνευµατος φως θεασοµεθα. τας ψυχας αγαπωντες τας εαυτων. ουτε προ του θεασασθαι ελαβεν. Και γαρ γινεται µεν κατ᾿ αρχας πολλακις εις τους µετανοουντας θερµως ελλαµψις θεια και φωτισµος. αξιους σφας αυτους και αµεµπτους εν πασι τω Κυριω παριστωντες. ανενδεες. αναξιοι του τοιουτου δωρου γινονται και εις ζωην αιωνιον. Αλλ᾿ ουκ εστι ταυτα. Ει ουν η πηγη βλυζει. ατµητον. αλλα νεκροι και τυφλοι και αναισθητοι διαµενουµεν. ευθυς δε παρερχεται· και ει (308) µεν µεχρι θανατου αυτου εαυτους ολους εκδωσουσι και ζητησουσιν εµπονως. Πολλοι γαρ ειδον µεν. βλασφηµει. ουδε µετα την του σωµατος εξοδον εισελευσονται δηλονοτι. ωσπερ αρτι. αλλ᾿ οπερ πολλακις ειπον και παλιν ερω και ουδεποτε λεγειν παυσοµαι. και αυθις· «Ο πιστευων εις εµε. Ει δε λεγοι τις αγνωστως τουτο και αναισθητως λαβειν και εχειν εκαστον ηµων των πιστων. Φως ο Πατηρ. ως θησαυρον πολυν εν τοις βασιλικοις ταµιειοις καταξιωθεντες ιδειν και απελθοντες διακενης. ασυγχυτον. ως εξω παντων και υπερ παντα και ον και νοουµενον. ουκ εκτησαντο δε. ετι οντες εν σωµατι. αγνωστως εν ηµιν ενεργουνται. τελειως παλιν επανελθουσαν ταυτην λαµβανουσιν· ει δε µικρον ραθυµησουσι και εις µειζονα κοπους εαυτους εµβαλειν παραιτησονται. αΐδιον. οτι µη . παντως οι µη εχοντες το Πνευµα ουκ εισιν εκ καρδιας πιστοι. φως το Πνευµα το Αγιον. ευδηλον οτι ουδε της αιωνιου ζωης. ουκ εισερχονται· ει δε µη νυν. φως ο Υιος. ολως αισθησιν λαβωµεν.λεγει το Πνευµα διδοναι τοις πιστευουσιν εις αυτον. κατα τους ουτω φρονουντας. ουκ εστιν. της συνεποµενης αυτοις και εν ηµιν µενουσης. εν φως.

Προς δε τον δικαζοντα τυραννον απεφθεγγετο· «Ει σοι τα αισθητηρια των φρενων µη αλλοιωτο και τω των παθων φυραµατι µη µετεσκευαστο προς το γεωδες η ψυχη σου. τουτο προς αυτους ειποιµεν οτι και υµεις αυτοι. εδειξα αν σοι τον εσταυρωµενον τουτον σωτηρα και λυτρωτην και ευεργετην τυγχανοντα». κατακριθησεται. Προ γαρ του εισελθειν εις τους του µαρτυριου αγωνας τον αγιον. αλλα δια ραθυµιας απολεσας. τοτε και ναον εαυτον Θεου επεγνω και το Πνευµα αυτου το Αγιον οικουν εν εαυτω γνωστως τοις νοεροις οµµασιν εθεασατο. ουκ εν ηµερα µονον. Και ορα τω λογω συµµαρτυρουντας τουτω τους τε αγιους Τεσσαρακοντα Μαρτυρας και παντας αλλους τους υπερ Χριστου µαρτυρησαντας. ποσω µαλλον ο µηδε φυλαξας ο ελαβεν. εκεινοι επασχον υπερ του Χριστου. υπερ Χριστου τιµωρουµενος. Ενταυθα τοιγαρουν. επειδη την πιστιν µονην ειχεν. Και πως εσται τουτο.επολυπλασιασεν αυτο. οτε δε εκ των εργων την πιστιν εδειξε. ατινα και εν ηµερα παση και εν νυκτι και ωρα τυραννικως ταις ψυχαις ηµων επιτιθενται και εκβιαζονται . «Νυν εγνων» ελεγεν «οτι ναος Θεου ειµι και το Πνευµα αυτου οικει εν εµοι. Εκεινοι γαρ προς τυραννους. Τι ταυτης της µαρτυριας εκδηλοτερον γενοιτ᾿ αν. ως πασα Γραφη θεοπνευστος λεγει. υπερ Χριστου πασχοντες και τιµωρουµενοι. ει γε βουλεσθε. ουκ ειχε το Πνευµα το Αγιον εν εαυτω. (309) Ειδες πως η πιστις διχα των εργων νεκρα εστι. ο δε τω λουτρω προσφυγων τη θερµη ευθυς διελυθη και προς το αιωνιον πυρ απεληλυθεν. και τοις ηττηθεισι προδηλος και φανερα η απαρχη της αισχυνης και της κολασεως γινεται. Εαν και υµεις προς τους ολεθριους παραταξησθε δαιµονας. Ει δε λεγοιεν τινες οτι εκεινοι µαρτυρες ησαν. Οι µεν γαρ εν αυτη τη λιµνη οντες του υδατος εκ χειρος Θεου τους στεφανους εδεξαντο. εαν αει κατα της αµαρτιας και του οικειου θεληµατος ιστασθε. ενταυθα τα σκαµµατα. και ενταυθα τοις νικωσι των επαθλων οι αρραβωνικοι στεφανοι διδονται. ηµεις δε προς δαιµονας εχοµεν και τα ολεθρια παθη της σαρκος. εστιν η πανηγυρις. Ευστρατιος δε ο επ᾿ αρετη περιβοητος. καθαπερ εκεινοι µαρτυρησετε καθ᾿ εκαστην. και πως εκεινοις ισους ηµας γενεσθαι ενδεχεται. Αποστητε απ᾿εµου παντες οι εργαται της ανοµιας». αλλα και εν νυκτι και εν παση ωρα.

Ει τοινυν τη σαρκι λεγεις φως ειναι. ουδε τα αιωνια κερδησαι τους αντεχοµενους των επικηρων. ετοιµως τε τον αυχενα εκτεινοντες εις το αποθανειν επι παση εντολη του δεσποτου ηµων Θεου. Εκεινοι γαρ εξ εργων και πονων αθλησεως. Ο γαρ Θεος. µαρτυρες εικοτως εσοµεθα και αυτοι. καθως αυτος εκεινος φησιν· «Εγω ειµι. ινα παλιν ερω. φως εστι. ∆ια δη τουτο και ηµεις απαντες εξ ισης εκεινοις των παροντων καταφρονησαι οφειλοµεν. αναληφθεντος και κρυβεντος αυτου. λεγων. αρα. Ει ουν προς ταυτα στωµεν και ου καµψοµεν γονυ τη Βααλ. µεµνηµενοι δηλαδη των µαρτυρων και ας υπηνεγκαν αφορητους µαστιγας ενθυµουµενοι και δια τουτο κατα του διαβολου ισταµενοι· αλλα γαρ και προς τους εκεινων αποβλεποντες πονους και οπως ηµεις απολειποµεθα ταης εκεινων αθλησεως απο ψυχης λογιζοµενοι και στεναζοντες. η παραβηναι µεχρι και ψιλου λογου ταυτην καταδεχοµενοι. (310) ει και µη τη ποσοτητι. ουδε ταις υποθηκαις των πονηρων πεισθωµεν δαιµονων. των αυτων εκεινοις στεφανων αξιωθωµεν. Ου γαρ εστιν. αδελφοι. και ει µη εκεινοις ισοι τη παρρησια. το φως του κοσµου». και ουτω κατα σε σκοτεινος ολος ο κοσµος . αλλα γε ισοι παντως τη υποµονη και τη προς τα δεινα των πονων ευχαριστια εσοµεθα. ουδε λειτουργησοµεν τη σαρκι προνοιαν αυτης εις επιθυµιας ποιουµενοι. ουκ εστι τα αφθαρτα λαβειν παντας ηµας µηδε βδελυξαµενους ως σκυβαλα τα φθαρτα. ηµεις εκ δακρυων και αγωνων ασκητικων· εκεινοι εκ της του ιδιου αιµατος χυσεως.πραξαι ηµας τα µη ανηκοντα τη θεοσεβεια και α παροξυνει Θεον. προς την αµαρτιαν αγωνιζοµενοι. διεστη λοιπον και εχωρισθη των µαθητων. ηµεις εξ εργων και πονων ασκησεως σωθηναι ελπιζοµεν και το ολον εκ φιλανθρωπιας της του ∆εσποτου και χαριτος· εκεινοι εξ ιδρωτων και αγωνων µαρτυρικων. αλλα γε τη ποιοτητι κατα την ανωθεν του Θεου προς ηµας αγαθοτητα. επειτα και ηµων. ηµεις εκ της εκκοπης του ιδιου θεληµατος και εν τω ιστασθαι αει και εχειν εν εαυτοις το αποκριµα του θανατου και καθ᾿ ωραν τον θανατον απεκδεχεσθαι. ουδε τον Χριστον ενοικον σχειν δια της του Αγιου επισκηνωσεως Πνευµατος τον υπο ενος και του µικρου παθους την καρδιαν κυριευοµενον. αδελφοι.

απρακτος ων συ και αργος. ως ουκ οιδας. ηδη σεαυτον εν πρωτοις καταλεγεις κα΄κατηγορεις. καθα δη τουτο λεγεις αυτος· και επι τοσουτους χρονους εγκαρτερησαντος µου (312) και την µετανοιαν σου εκδεχοµενου και την εργασιαν των εντολων µου προσαναµενοντος. και χρηµατισαι ηµερας υιος. και εξουσιαν λαβων τεκνον γενεσθαι Θεου. και ενοικησαντα εν σοι τον ταις ανω απροσιτον ταξεσι. Το Πνευµα το Αγιον µη καταλαµβανεσθαι λεγει υπο της σκοτιας το φως. πως και µη βλεπειν αυτον λεγεις και εν σοι ειναι υπολαµβανεις. το θειον ποιεις και υπο της κακιας κυριευοµενον· σκοτος γαρ η πονηρα γνωµη και διχα σωµατικης αµαρτιας εστιν. ωσπερ ουν και φως. εασας µε υπο το σκοτος κεισθαι κεχωρισµενον των σων κακων. σε. τον εκ των ουρανων κατελθοντα δια την σωτηριαν την σην παρορας κειµενον. εν νυκτι διαγεις. ως συ λεγεις. ουκ ηβουληθης µεχρι τελους καν ποσως εκζητησαι µε. τη ση ρυπαρα καρδια. εν γνωσει σαφως αµαρτανοντα· ει γαρ οµολογεις των παθων το σκοτος του εν σοι φωτος καλυµµα γενεσθαι. Ο ουν λεγων εχειν εν τη εαυτου καρδια το φως υπο του σκοτους των παθων καλυπτοµενον και υπ᾿ αυτου µη ορωµενον. οστις αν ης ο τουτο λεγων. οι µη ορωντες αυτον αµα τυφλοι· (311) ει δε φως και το Πνευµα το Αγιον. διαναστηναι προς εργασιαν των εντολων του Θεου και αποδιωξαι το νεφος τωνπαθων µη βουλοµενος. πως και µη οραν αυτο λεγεις και εν σοι ειναι αγνωστως νοµιζεις. οτι οιδας εν σκοτει καθησθαι και δουλευειν τοις παθεσι. ∆ια τουτο τοινυν ταδε λεγει το φως· «Εκ του στοµατος σου κρινω σε. περιγραπτον. αλλ᾿ ως εν βορβορω. ουδε συµπνιγοµενον και στεναχωρουµενον εν σοι ωκτειρας. Ει δε τη θεοτητι φως ειπειν ειναι του κοσµου οµολογεις. υπο της σκοτιας λεγει κρατεισθαι το φως· και το ουτω λεγον Αγιον Πνευµα· «Και το φως εν τη σκοτια φαινει και η σκοτια αυτο ου κατελαβεν» ψευδοµενον αποφαινεται. Γνωθι ουν σεαυτον πρωτον. τουτο γινωσκων αυτος. ουδε ευρειν µε την δραχµην ην απωλεσα. Ει δε λεγεις υπο παθων εν σοι το Πνευµα καλυπτεσθαι.εγενετο. οτι ελθοντα µε. εασας δα το µη εαθηναι µε αναφθηναι και θεασασθαι σε και υπο σου . πονηρε δουλε. και συ λεγεις υπο του ζοφου των παθων εν σοι κατακρυπτεσθαι. Ει φως του κοσµου ο Χριστος. ητοι φωτος.

και ουκ ενεδυσας µε αυτας· εν φυλακη στενωτατη και ρυπωση και σκοτεινη της σης καρδιας υπηρχον. πως. και ουκ εδωκας µοι φαγειν· εδιψησα την σωτηριαν σου. και ου διηκονησας µοι δια των αγαθων σου εργων και πραξεων. µεθ᾿ ηµων ων. καθως αυτος ουτως ειρηκε· «Μακαριοι οι δουλοι εκεινοι. υπο δε του σκοτους των παθων αυτων καλυπτοµενον τε και σκεπαζοµενον και µηδε ορωµενον τοις νοεροις της ψυχης αυτων οφθαλµοις. και επισκεψασθαι η εις φως εξαγαγειν µε ουκ ηβουληθης· εν ασθενεια της σης ραθυµιας και απραξιας κατακειµενον µε εγινωσκες. ελευσεται. οµολογουντας δε µη βλεπειν το της θεοτητος αυτου φως. αλλ᾿ υπο των εν σοι παθων αει συγκαλυπτεσθαι. Ει γαρ εκεινος το φως του κοσµου εστι και τοις αυτου αποστολοις (313) ειπε µεθ᾿ ηµων εως της συντελειας συνεσεσθαι. αλλ᾿ υιοι φωτος και υιοι της του Κυριου ηµερας οθεν και ζωντες εν τω Κυριω εσµεν και αποθνησκοντες εν αυτω και συν αυτω ζησοµεν. Ουτος γαρ εσται και ο µελλων αιων και η ανεσπερος ηµερα και βασιλεια ουρανων. Αλλ᾿ ουαι οι λεγοντες· «Ποτε η ηµερα Κυριου ελευσεται. και ταυτην καταλαβειν µη σπουδαζοντες. εις το πυρ το αιωνιον το ητοιµασµενον τω διαβολω και τοις αγγελοις αυτου. Προς δε γε τους λεγοντας µεν γινωσκειν αυτον. προς τους λεγοντας εν εαυτοις µεν εχειν το Πνευµα το Αγιον. . ινα το φως ηµας καταλαβη. και νυν ο Κυριος λεγει. Περι τουτου γαρ και ο θεολογος ουτως λεγει Γρηγοριος· «Οπερ εστι τοις αισθητοις ηλιος. Ου γαρ εσµεν υιοι σκοτους και υιοι νυκτος. τουτο τοις νοητοις Θεος». Ουδαµως. νυµφων και παστας και γη πραεων και θειος παραδεισος και βασιλευς και διακονος. Λοιπον απελθε απ᾿ εµου». καθως ο Παυλος φησι. Απελθε τοιγαρουν απ᾿ εµου. επειδη την σην επιστροφην και µετανοιαν επεινασα. και ουκ εδωκας µοι πιειν· γυµνος ηµην των σων εναρετων πραξεων. ους ελθων ο κυριος αυτων ευρησει γρηγορουντας· αµην γαρ λεγω υµιν οτι ανακλινει αυτους και περιζωσαµενος διακονησει αυτοις».».θεαθηναι. Η γαρ παρουσια του Κυριου εις τους πιστους γεγονε και αει γινεται και εις παντας τους βουλοµενους εφεστηκεν. ως φως µε εγνωκειτε αν· φως γαρ οντως εγω του κοσµου ειµι». ταυτα φησιν· «Ει εγνωκειτε µε. εργατα της ανοµιας. Ταυτα τοιγαρουν ερει.

ου χωρουµεν νυν την αποκαλυπτοµενην ολην ηµιν εισδεξασθαι δοξαν. τοις αυτω πιστευουσι γενησεται ο Χριστος ουκ εν τω µελλοντι µονον αιωνι. ενταυθα οντες. καθα δη και αυτος εκεινος Θεος τη φυσει. ανθρωπος τη αγαθοτητι εχρηµατισεν. αλλα πρωτον εν τωδε τω βιω. µενουσιν. ως ο Χριστος και Θεος προ της αναστασεως. των µελλοντων αγαθων αµοιροι τε και αγευστοι. σωµατικως δε ουκετι. ψυχικως µεν απ᾿ εντευθεν ηδη κοινωνοι και (314) µετοχοι των µελλοντων αγαθων αναµφιβολως γινοµεθα. εκει το παν ελπιζοντες.Ταυτα ουν παντα και τουτων ετερα πλειονα. και αυτο το σωµα πνευµατικον· ως αυτος εκεινος εκ του µνηµειου τουτο αλλοιωσας θεϊκη δυναµει ανεστησεν. περιφεροµεν. πως µη ποθουσι και επιθυµουσι τον θανατον. τουτεστιν οµοιοι αυτω εσοµεθα. αλλα το αρρητον πελαγος της δοξης ενοπτριζοµενοι. θεοι τη χαριτι. α ουκ εξον τινι αριθµησασθαι. οιον αφθαρτοι και αθανατοι και υιοι Θεου και υιοι φωτος και υιοι ηµερας και κληρονοµοι της βασιλειας των ουρανων. Αλλ᾿ επειπερ δια θανατου και της αναστασεως την βασιλειαν ηµιν ο Θεος και την αφθαρσιαν και πασαν την αιωνιον ζωην δουναι ωκονοµησατο. πλην οµοιους ηµας εαυτους πνευµατικως ορωµεν εκεινου του παρ᾿ ηµων ορωµενου και ηµας βλεποντος κατα την παρουσαν ζωην· µετα δε την αναστασιν. καθως φησιν ο . ει µη τι αδοκιµοι τη πιστει η ελλιπεις εν τη των θειων εντολων εργασια εσµεν -. Οι δε το µυστηριον τουτο ακριβως επισταµενοι. ουτω και ηµεις παντες τουτο ληψοµεθα πνευµατικον και οι οµοιωθεντες αυτω προτερον ψυχικως οµοιωθησοµεθα αυτω και τοτε σωµατικως τε αµα και ψυχικως. ειθ᾿ υστερον και εν τω αιωνι τω µελλοντι. ανθρωποι τη φυσει. ρανιδα βλεπειν εκεινου µιαν ηγουµεθα και δια τουτο εν εσοπτρω λεγοµεν αρτι βλεπειν και εν αινιγµατι. αλλα φθαρτον αυτο. και παρ᾿ αυτου εµπεριεχοµενοι και δεσµουµενοι την ψυχην. ως αυτην εκεινην εντος ηµων δηλονοτι περιφεροντες – ταυτα γαρ παντα απ᾿ εντευθεν ηδη εν αισθησει ψυχης και γνωσει λαµβανοµεν. πλην οµως παντων των εκει απ᾿ εντευθεν ηδη τας απαρχας οι πιστοι βλεπουσι τρανως και λαµβανουσιν· ουτε γαρ τας επαγγελιας απασας ενταυθα απολαµβανουσιν· ουτε. Ει και ενταυθα µεν αµυδροτερον κακει τελεωτερον.

(315) µηδε την χαριν λαµβανοµεν οι εκλεκτοι. και ουτω γεγονεναι νοµιζοµεν το µυστηριοιν της πιστεως ηµων.Αποστολος· «Οι δε εν τω σκηνει τουτω οντες στεναζοµεν. ουδε ελαβον τι εκεινοι ουδε ετεροις µετεδωκαν. αλλα σαρξ και Θεος αχωριστως. τις ηµων αθλιωτερος. τους δε ενδιδυσκοµενους αυτον µη επαισθανεσθαι λεγοµεν. εν τη εµη θεοτητι. αλλ᾿ ουχι των προφητευθεντων εκπληρωσιν. εργων ερηµοι. Ει δε αυτος µεν η αµπελος. τις αρα ηµων απιστοτερος. λοιπον και ο Χριστος αυτος προφητης εστι και ου Θεος· αλλα και παντα οσα το αυτου ευαγγελιον λεγει. αρτον λοιπον µονον ψιλον. «Εγω γαρ. Ει δε και οι τρωγοντες αυτου την σαρκα και πινοντες αυτου το αιµα ζωην αιωνιον εχουσι κατα το θειον αυτου λογιον. ουδε δε και Θεον µετελαβοµεν. εαν µη την προς αυτον γινωσκοµεν παντως ενωσιν. εν αυτοις µενει και αυτα εν αυτω. τι νεκρου διαφεροµεν. Και ουκ ειπεν. ορατος µεν τη σαρκι ειτ᾿ ουν τω αρτω τοις αισθητοις οφθαλµοις υπαρχων. αορατος δε τη θεοτητι τοις αισθητοις. καγω εν αυτω». Αλλ᾿ ω της αγνοιας των ουτως εχοντων και της σκοτωσεως! Λογοι λοιπον κατ᾿ αυτους εστι διακενης η πιστις ηµων. προφητεια περι µελλοντων εστι και ουχι δωρεα χαριτος· οµοιως δε και οι αποστολοι προφητειαν ενεχειρισθησαν. και η αγια σαρξ αυτου ου σαρξ µονον. τοις δε γε της ψυχης οµµασι καθορωµενος. ηµεις δε τα κληµατα. Ει γαρ Θεος και ανθρωπος ο Χριστος. ταυτα δε ηµεις εσθιοντες ουδεν της αισθητης τροφης πλεον γενοµενον εν ηµιν αισθανοµεθα ουδε ζωην αλλην εν γνωσει λαµβανοµεν. την αποκαλυψιν απεκδεχοµενοι των υιων του Θεου». εν τω εµω φωτι. Ει το φως του κοσµου ο Χριστος εστι και Θεος. τουτεστιν εν τη εµη δοξη. Ει τοινυν αυτος φως εστι. αψυχοι και ακαρποι και ξυλα ξηρα. ∆ιο και αλλαχου· (316) «Ο τρωγων µου την σαρκα» φησι «και πινων µου το αιµα εν εµοι µενει. εν τω Πατρι και ο Πατηρ εν εµοι· και . υλη πυρος ασβεστου τυγχανοµεν. αλλα και ασυγχυτως. Ει γαρ η χαρις του Θεου η σωτηριος πασιν ανθρωποις επεφανε λογω µονω και ου πραγµατι. φησιν. Και γαρ ει µη τουτο εστι µηδε απ᾿ εντευθεν εν σωµατι οντες των αιωνιων αγαθων εν µετοχη και κοινωνια γινοµεθα. αλλ᾿ εν εµοι. παρα µηδενος δε των ανθρωπων τουτον αδιαλειπτως ορασθαι πιστευοµεν.

τρισµακαριοι δε οι νοερως αυτον και πνευµατικως ιδοντες και προσκυνησαντες.εγω εν υµιν και υµεις εν εµοι». Μακαριοι οι το φως αυτου νυνι ενδυσαµενοι. ως Ησαΐας ο προφητης τον ανθρακα. ουδε εις το πυρ το αιωνιον εµβληθησονται. Ει ουν ταυτα παντα αγνωστως και αναισθητως γινεσθαι νοµιζοµεν εν ηµιν. ταυτην λαµβανουσιν. Μακαριοι οι το φως εν τη εαυτων καρδια νυνι αναψαντες και ασβεστον τουτο διαφυλαξαντες. οτι αυτοι υιοι φωτος και ηµερας εγενοντο. Οντως ουδεις. τις την ηµων αναισθησιαν αξιως αρα θρηνησειεν. Και µη απιστει τουτο. τις την ηµων αναισθητως γινεσθαι νοµιζοµεν εν ηµιν. ορων και εν τοις επιγειοις τουτο γινοµενον· οι γαρ τον επι γης βασιλεα ιδειν καταξιωθεντες καταδικοι. οτι αυτοι ανεπαισχυντως αυτω εν τω αιωνι τω µελλοντι παραστησονται. οτι αυτοι καθαρθησονται απο παντος ρυπου ψυχης τε και σωµατος. οτι αυτοι και νυν και εις τους αιωνας αδελφοι και συγκληρονοµοι αυτου εισι τε και αει εσονται. οτι το του γαµου ηδη περιεβαλοντο ενδυµα· οι ου δεθησονται χειρας η ποδας. της επι θανατον αγουσης αποφασεως ευθυς απαλλασσονται. οτι εις τον αιωνα ου µη οψονται θανατον. οτι αυτοι ως εν ηµερα ευσχηµονως (317) περιπατησουσι και τον απαντα χρονον εν ευφροσυνη διατελεσουσι. Μακαριοι οι καθ᾿ ωραν του αρρητου γευοµενοι τω στοµατι του νοος αυτων. Μακαριοι οι το φως του Κυριου ως αυτον εκεινον απ᾿ εντευθεν ηδη γνωρισαντες. Αλλα µακαριοι οι ως φως ελθοντα τον Χριστον εν τω σκοτει δεξαµενοι. . Μακαριοι οι εν σωµατι τον αυτον Χριστον θεασαµενοι. οτι αυτοι τω νυµφιω εν τη του βιου εξοδω φαιδροι προσυπαντησουσι και µετ᾿ αυτου εις τον νυµφωνα λαµπαδουχοι συνεισελευσονται. η και µετα την εξοδον. οτι αυτοι ταυτην νυνι λαβειν αγωνισονται. Μακαριοι οι εν τω φωτι του Χριστου διαγοντες παντοτε. αλλ᾿ εν τη εξοδω του βιου. Μακαριοι οι τον Χριστον καθ᾿ εκαστην µετα τοιαυτης εσθιοντες θεωριας και γνωσεως. Μακαριοι οι µη εν εαυτοις λογισαµενοι οτι ουχι απ᾿ εντευθεν ηδη οι ανθρωποι την πληροφοριαν της εαυτων σωτηριας.

οτι αυτοι ανεκφραστου χαρας καθ᾿ ωραν πλησθησονται και εν εκπληξει γλυκεως δακρυσουσιν. Παντως ουκ αγγελων µονον ισοι. µετριως µεν. αλλα και του των αγγελων δεσποτου οµοιοι. καθως γεγραπται· «Οιδαµεν δε. ουτοι δε εντυγχανουσιν. οποιοι [αν] µετα την αναστασιν και µετα το απολαβειν το πνευµατικον εκεινο και αφθαρτον σωµα εσονται.Μακαριοι οι επι µηδενι των ειρηµενων δισταζοντες η ψευδες ειναι τουτο υπονοησαντες. . φησιν. Μακαριοι οι τω θειω φωτι πλησιασαντες και ενδον αυτου εισελθοντες και φως ολοι γενοµενοι. υιους και συµµετοχους εαυτους ηδη γεγονοτας της αναστασεως τεκµαιροµενοι. οτι αυτοι. οπερ απευχοµαι. Μακαριοι οι τω θειω φωτι αυγαζοµενοι και την εαυτων (318) ασθενειαν βλεποντες και το δυσειδες της ψυχικης αυτων στολης κατανοουντες. οτο αυτοι την ρυπαραν τελειως στολην απεδυσαντο και ουκετι πικρα δακρυα κλαυσονται. Μακαριοι οι διηνεκως το νοερον οµµα ανεωγµενον εχοντες και εν παση ευχη το φως καθορωντες και στοµα προς στοµα συλλαλουντες αυτω. συγκραθεντες αυτω. οτι. οτι. αλλα γε παντως σπουδασουσι κτησασθαι. Μακαριοι οι το εαυτων ενδυµα ως τον Χριστον εκλαµποντα βλεποντες. ει και µη φθασουσιν ετι εν σωµατι οντες εισελθειν εις το φως. οµως γενησονται. Μακαριοι οι αει πικρως δια τα αυτων αµαρτηµατα κλαιοντες. οτι αυτους το φως καταλαβη και τα πικρα δακρυα εις γλυκεα µεταποιησει. οτι αυτοι αεναως κλαυσονται και τοις οχετοις των δακρυων αποπλυνθησονται. των αλλων απαντων καταφρονησαντες. οταν αποκαλυφθη. οτι αυτοι ισοτιµοι των αγγελων. ετι περιοντες τω βιω και τη της σαρκος φθορα εµπεδουµενοι. αλλ᾿ ουν γε ισως ελπισι χρησταις εκδηµησουσι και εν αυτω. Ει δε τοιουτοι εγενοντο και αει γινονται. οµοιοι αυτω εσοµεθα». ει τολµηρον δε ειπειν. Μακαριοι οι ολη ψυχη εκζητουντες ελθειν προς το φως. και υπερ αγγελους εγενοντο και γενησονται· εκεινοι γαρ υµνουσιν. ει και µηδεν τουτων εχουσιν.

εν τω µετωπω. οτι αυτος ως εµβρυον εχων τον Χριστον. αλλα ενδον. «Οι ακουοντες τον λογον του Θεου και ποιουντες αυτον». εαυτους της τοιαυτης χαριτος εκουσιως αποστερουσιν. επει δυνατον το πραγµα και ην και εστι και εσεται και εγενετο και γινεται και εις παντας τους τα προσταγµατα αυτου εκπληρουντας γενησεται. . Ινα δε µη καταλιποντες τουτο αµαρτυρον. καθως αυτος εκεινος ο αψευδης επηγγειλατο· «Μητηρ µου» λεγων «και αδελφοι και φιλοι ουτοι εισι». Ποιοι. και ιδη α (319) οφθαλµος ουκ ειδεν. αλλα εν τω προσωπω η τω στηθει τουτον λογιζεσθε. αλλα µορφουται µεν. εις µεσον υµιν παραγαγωµεν. µητηρ αυτου λογισθησεται. ασωµατως δε και ως Θεω πρεπον εστι. αυτον και αυθις τον µακαριον Παυλον. οτι αυτος ακουσει αρρητα ρηµατα α ουκ εξον ανθρωπω λαλησαι. Μη δε και σωµατικως µορφουσθαι αυτον υπελαβετε. Πλην ωσπερ γινωσκει η γυνη σαφως. ουκ εν φαντασµατι ανυποστατω καθαπερ εκεινο εστιν. τουτο παριστωντα τρανως εν τω λεγειν· «Τεκνια. οτι σκιρτα το βρεφος εν τη κοιλια αυτης και ουκ αν ποτε αγνοηση οτι αυτο ενδον εχει εν εαυτη. Μακαριος ο το φως του κοσµου εν εαυτω µορφωθεν θεασαµενος. Ωστε οι µη τηρουντες τας εντολας. αφ᾿ εαυτων τι λεγειν και τα οντα αδυνατα ως δυνατα δογµατιζειν υποπτευθωµεν. ους παλιν ωδινω αχρις ου Χριστος µορφωθη εν υµιν». οντα δε εν τω Θεω µονω. το του Χριστου στοµα. (320) αλλ᾿ εν φωτι ενυποστατως και ουσιωδως δεικνυµενον. εν τη καρδια ηµων. Αρα που λεγων αυτον η εν ποιω τοπω και µερει του σωµατος ηµων µορφωθησεσθαι. Απαγε. εν µορφη αµορφω και εν ανιδεω ιδεα αορατως ορωµενον και ακατανοητως κατανοουµενον. ουδε ους ηκουσεν. ουτω και ο τον Χριστον εχων µεµορφωµενον εν εαυτω και τας κινησεις ητοι ελαµψεις αυτου γινωσκει και τα σκιρτηµατα ητοι τας αστραπας αυτου ολως ουκ αγνοει και την µορφωσιν αυτου εν εαυτω καθορα· οιον το φως της λαµπαδος ενδοθεν εν τω κατοπτρω δεικνυται.Μακαριος ο µοναχος εκεινος ο εν ευχη τω Θεω παρισταµενος και βλεπων αυτον και βλεποµενος παρ᾿ αυτου και εξω του κοσµου γεγονοτα εαυτον αισθανοµενος. οταν εγγυος εστιν. και µη δυναµενος γνωναι ειτε εν σωµατι ειτε εκτος τυγχανει σωµατος. ουδε επι καρδιαν ανθρωπου σαρκινην ανεβη. Ουµενουν.

ουκ αν εις το υψος της δοξης ταυτης αναχθησοµεθα. εκειθεν δε ολον οψοµενους αυτον και εις ατελευτητους αιωνας των αιωνων συνευφραινοµενους αυτω· αµην. ουτως ουδε. καθως ειποµεν. απιστιας λεγω η διψυχιας η δειλιας. Πλην ωσπερ ο καταδιωκων τινα φευγοντα. παρα τριχα το δη λεγοµενον ων. ουτω και το µικρον τουτο επι των πνευµατικων γινεται. τη δε αργια και ελλειψει των εντολων αυτος εαυτον εκαστος των τοιουτων κατα αναλογιαν αποστερει αγαθων· ων γενοιτο παντας ηµας επιτυχειν. ω αδελφοι. ουκ αν θεοτητος κοινωνοι γενησοµεθα. καθορωνται και κατανοουνται αναµφιβολως. ουδε των ειρηµενων µυστηριων Θεου εν θεωρια και γνωσει και πειρα γενωµεθα. εν ενι φωτι. η το οιονουν παθος εν αµελεια και ραθυµια εξοµεν. απαραλλακτως. ως επι µαρτυριον κληθεντες. εαν λογισµον τινα µικρον η συνδυασµον. οτι το µεν πραγµα δυνατον και αληθες εστιν. µηδε µιµνησκοµενοι τινος των προς ζωην και συστασιν του φθαρτου τουτου σωµατος. γινωσκοµενοι. η και πραγµατος τινος µικρου και ελαχιστου ει ολως αντιποιησοµεθα. µη τι γε µεριµνωντες. οτι αδυνατον το πραγµα. ου δυναται εγκρατης γενεσθαι αυτου. η οτι (321) γινεται µεν. Και ει µη τελεως και αυτης της ψυχης ηµων και του σωµατος. εντευθεν µεν γευσαµενους και γνοντας οτι χρηστος ο Κυριος. Ως γαρ το παρα τριχα εκει. ουκ αν φιλοι και αδελφοι. ουκ αν συµµετοχοι και συγκληρονοµοι. Ουτω παρ᾿ οις αν ο Πατηρ και ο Υιος εν Αγιω Πνευµατι παραγενωνται και µονην επ᾿ αληθειας ποιησωσι. εργω γινοµενον και γνωστως ενεργουµενον.Ουτως ουν η ακαταληψια καταλαµβανεται της πιστεως ηµων. καταφρονησωµεν και προς πασαν τιµωριαν και παντα θανατον ολους εαυτους και τας ψυχας ηµων εκδωσοµεν. αγνωστως δε· αλλα γινωσκετω πληροφορουµενος απο των θειων Γραφων. καν εγγυς αυτου και κατα ποδας ειναι νοµιζη και ηδη δοκη απτεσθαι και ακροις δακτυλοις προσεγγιζειν αυτω. προφασιζοµενος προφασεις εν αµαρτιαις. . ∆ια τοι τουτο ο µη προς ταυτα φθασαι καταξιωθεις και των τοιουτων εν κατασχεσει γενεσθαι καλων εαυτου καταγινωσκετω µονου και µη λεγετω.

Οτι εν τοις τελειοις χαρα και αγαλλιασις εστι. και βρυουσι της θεολογιας τα ρειθρα.ΛΟΓΟΣ ΙΑ ‘. αγαπητε. ουτω και οι µεριµνωντες ως µη µεριµνωντες και (323) οι εργαζοµενοι ως µη εργαζοµενοι. τις δε η περι τα λογικα προβατα φροντις. ει και τουτο τις οιεται. προς ποιον αλλο πραγµα του βιου σχοιη την επιθυµιαν αυτου. προς ουδεν των ορωµενων εν αισθησει διακειται· και ο µηδεν εχων. ινα και οι εχοντες γυναικας ως µη εχοντες ωσι και οι αγοραζοντες ως µη κατεχοντες και οι κλαιοντες ως µη κλαιοντες και οι χαιροντες ως µη χαιροντες και οι χρωµενοι τω κοσµω ως µη καταχρωµενοι». Και παλιν· «Ως νεκροι. (322) Περι της ζωοποιου νεκρωσεως του Ιησου και Θεου της αει γινοµενης ευαισθητως εν τοις τελειοις. παντων χρηζει. οτι δει επιπηδαν ταις αρχαις ανευ της πληροφουσης τας καρδιας ηµων χαριτος. και πως οφειλουσι ταυτα παρα των ποιµενων ποιµαινεσθαι. αλλ᾿ εκεινοι µονοι οι επιγνωκοτες και κατειληφοτες εναργως το ουτω λεγον του Αποστολου ιερωτατον λογιον· «Παραγει γαρ το σχηµα του κοσµου τουτου. Και οτι η κτησις των αρετων αιµατι αγοραζεται· και τινα των αρετων τα καταγωγια και οτι ο µη δια της πρωτης βαθµιδος κατα ταξιν εις την βασιλειαν των ουρανων ανερχοµενος ουδαµως εισελευσεται εις αυτην. Τα της ζωοποιου νεκρωσεως του Ιησου και Θεου και της θαυµαστης ενεργειας αυτης της γινοµενης αει εν τοις τελειοις την αρετην και την γνωσιν ου πας τις ο ακουων και διαγνωσεται. Μη ουν παραδραµης απλως ταυτα και ουτω πως εννοειν την εν αυτοις εγκεκρυµµενην δυναµιν νοµιζε. αλλα κατανοει µοι ακριβως την ενδοθεν της ψυχης σου διαθεσιν. και ου δακρυον. παντως εστερηται. παντων επιθυµει· ο δε τα παντα κατεχων. ως µηδεν εχοντες και παντα κατεχοντες». της επι το ποιµαινειν καλουσης τον λαον του Θεου· και τι το εργον των προϊσταµενων. Ο ηδη νεκρος γεγονως. και ιδου ζωµεν. Και προς το τελος. και απο των ορωµενων πραγµατων παραστησοµεν σοι των ειρηµενων την θεωριαν· προσεχε δε τοις λεγοµενοις εν ακριβεια. συµπεριλαβων δηλονοτι τα παντα και µη καταλειψας µηδεν ο και επιθυµησαι .

Ουκ εστι γαρ τον υπερβαινοντα ταυτην εν ετερα γενεσθαι ποτε· εν ταξει γαρ και βαθµω ταυτας εθετο ο Θεος. το δε κτησασθαι τι των τοιουτων τιµηµατος αγοραζεται. εις σφαγην εαυτον πασι τοις βουλοµενοις πρωτον εκδω και κατατυθησεται και τελειως τεθνηξεται. Ει δε θεωρος γενεσθαι ου δυναται. δεδεµενος χειρας και ποδας αυτου. ουτω και εν αυτη τη οδω τη προς ουρανον απαγουση αι εντολαι του Θεου και αι αρεται κατα σταδιους και τοπους υπαρχουσιν. Ουδαµως. Ο δε γε αναγινωσκων. φησιν. Και ιδου συ νεκρος. Το δε εις αγοραν των τοιουτων διδοµενον ου χρυσιον εστιν. Εν αληθεια γαρ. το οικειον αυτου αποκτεινας θεληµα. ου κτησεται ταυτην ποτε· δια θανατου γαρ του κατα προθεσιν ωκονοµησεν ο Θεος την ζωην λαµβανειν ηµας την αιωνιον. αλλ᾿ ουδε κατασχη αυτην· ει δε µη ταυτην. Εστιν ουν οικια πρωτη η µακαρια ταπεινωσις· «Μακαριοι γαρ. οι πτωχοι τω πνευµατι. Και ωσπερ νησους τινας εν . ο πειρα καταλαβων και ιδων και µαθων. Εστι µεν γαρ ιδειν αυτα η εξ αυτων τινα µερικως. αλλα καθαπερ οικιαι και πολεις και βασιλεια εν ταις οδοις και ταις χωραις κατα τοπους εισιν. καθ᾿ οσον ο λογος χωρει σαφηνισαι τας ορωµενας εκεινας κτισεις και τα µεγεθη και καλλη αυτων. Αλλα µακαριος ο εργω ταυτα ζητησας. Ου βουλει. Το µεν γαρ ιδειν. ραδιον τοις πασιν υπαρχει και ευκολον. Ο τοινυν βουλοµενος εισελθειν εις την οικιαν ταυτην και συν αυτη κτησασθαι την βασιλειαν των ουρανων. η και ακουσαι και ετεροις παλιν τα ακουσθεντα ειπειν. ωσπερ κριος. Αλλ᾿ ιδωµεν τας µονας και οικιας των αρετων ποιαι εισι και τινες. Ου γαρ λογοι κενοι οι λογοι ηµων εισιν. ουκ εισελευσεται ποτε ενδοθεν αυτης. υπερ ων οφειλει τις κενουν το αιµα αυτου εις την κτησιν αυτων. ει µη τις ως προβατον σφαγιασθη υπερ µιας και της τυχουσης αρετης και το αιµα εκχεη το ιδιον υπερ αυτης. µη κτησασθαι δε. οτι αυτων εστιν η βασιλεια των ουρανων». αιµα δε· αιµατι γαρ ταυτα εκαστος (324) ηµων των βουλοµενων ενα καθ᾿ ενα εξαγοραζεται.οφειλει του κτησασθαι. ειποι αν. Θανε και ζηση. ουδ᾿ ετεραν των αλλων. κυριος τουτων ενος πως γενηται. αλλ᾿ ουδε αργυριον. πως απο µονων των λογων θεωρος αυτων των πραγµατων γενησεται. Ηµεις ουν τα περι εκεινων λεγοµεν. ει µη προ των πυλων αυτης.

Τουτων ουν απαντων αρχη η µακαρια ταπεινωσις. επι τη γεφυρα περιπατων. παντων απωκισµεναις των γηΐνων και εξηρτηµεναις και ετερας τη ετερα ασφαλως εχοµεναις. ολην φωτος θειου και θεον αυτην απεργαζεται δια της αυτου συνουσιας και χαριτος. η δια της των εντολων εργασιας συναφθεις ο Θεος. εκεινον τον αορατον παση τη κτισει. ποσω µαλλον ατρωτα ταυτα και απαραλλακτα διαφυλαχθησονται. Ουτως γαρ εταξε την εισοδον ειναι της βασιλειας των ουρανων ο δεσποτης Χριστος και ουκ εστιν αλλως γενεσθαι. λουσαµενος τε και καθαρθεις και εντρυφησας του καλλους αυτου. παντη παρα ανθρωποις αµηχανον και αδυνατον. Αλλως δε κλιµακι και βαθµισιν η ανοδος εοικε των επειγοµενων προς ουρανον. ηµετερον εστι· το δε µη απο της πρωτης βαθµιδος αρξασθαι και κατα ταξιν ανερχεσθαι την κλιµακα. ευρισκει το βασιλικον της καθαροτητος ταµιειον· και εν αυτω γενοµενος βλεπει τον βασιλεα της δοξης ενδον καθηµενον. αλλα ποθεν υπερβηναι την πρωτην βαθµιδα και προς την ετεραν γενεσθαι. ουτως εν µεσω του βιου και ταυτας ειναι τας αρετας εν συνεσει νοησεις αλληλων αφεστηκυιας και γεφυραις τισιν οια δη συνηµµενας.πελαγει θαλασσης. επι το της πραοτητος διερχεται καταγωγιον· κακειθεν επι το της δικαιοσυνης διψητηριον τε και πεινατηριον διαβαινει δροµαιος. Το γουν σπουδαιοτερον τη προαιρεσει αλλον αλλου γενεσθαι και συντοµωτερον ανελθειν εν αυτη και προλαβειν τον πλησιον. µαλλον δε γεγονως εντος τουτου. εξεισιν επι την ανατολικην θυραν και. ταµιειον δε βασιλικον την εκαστου ηµων των ανθρωπων ψυχην. ουτως ερχεται προς την του πενθους καταµονην και οικιαν· (325) κακει ενδιατριψας. ερχεται. εν η ο εισελθων δια της µετανοιας απο της δυτικης πυλης και ενδιατριψας εφ᾿ ικανον εν αυτη.Εις ταυτην δη την θεοπρετη καταστασιν πας ο δια της ειρηµενης των αρετων οδου διερχοµενος. ειθ᾿ ουτω καταλαµβανει επι το του ελεους και συµπαθειας παλατιον· και υπερβας τουτο. Ως γαρ ουκ . αλλοθεν δε διελθειν και υπερβηναι τηνδε η τηνδε την οικιαν και εις την ετεραν δια µηχανης γενεσθαι τινος παντελως αµηχανον. Νοει µοι ουν παλατιον µεν το σωµα. Οι γαρ της ευθειας ταυτης οδου και ταξεως εξω βαινοντες πλανωνται πολλα. Ει γαρ ορια εαυτης θαλασσα υπερβηναι ου δυναται.

προς το ταυτης κρατησαι. ως αν γνωµεν οτι που ποτε τινος εδραξαµεθα και απο της γης µικρον ηρθηµεν. . Και αποκριθεντες εν αλαλαγµω και θρηνοις ειπωµεν συν τροµω προς σε και χαρα. σπευσας κατελθης απο των υψηλων υπερωων σου. προ του γενεσθαι εν τοις αυτοις βασιλικοις προαυλιοις. ∆εσποτα.». ανεπαισθητως της πλανης πορευονται. Υποδειξον. και ενδον γενοµενοι και κατα µιαν κρουοντες πυλην και ταυτας ανοιγοντες. την πυλην της βασιλειας σου την προαυλιον. και ακουσωµεν τους κροτους των παναχραντων ποδων σου και γνωµεν ως διανοιγεις τας ενδοτερας πυλας. ο πολυευσπλαγχνος και οικτιρµων Θεος. οι απερριµενοι και πονηροι δουλοι σου. αυτος ακουσας τους στεναγµους και τας στερνοτυπιας ηµων. αποφυγοντες εκειθεν και κοπιασαντες. (326) η ενδον εκεινου αυτου ευρεθηναι του βασιλικου κοιτωνος. ενθα ο βασιλευς αυτος καταµενει. επιστρεψον παντας ηµας και προς ταυτη σου τη κλιµακι στησον και. εως αν δια του κατα προαιρεσιν θανατου ανοιγη ηµιν η πυλη. ηκοµεν εν φοβω και τροµω πολλω. ο οδηγος των πεπλανηµενων. τη χειρι σου τας χειρας ηµων ευθυνον και απο της γης αρθηναι και τη πρωτη επιβηναι θαθµιδι ενισχυσον. και παραγενοµενος προς ηµας ειπης· «Τις ο κρουων εστι. ∆ει γαρ ηµας ανελθειν µικρον πρωτον προς σε. Ηµεις εσµεν. ινα ουτως συ κατελθης πολυ ο καλος ∆εσποτης και ενωθης ηµιν. η απλανης οδος των προς σε ερχοµενων. ουτως αδυνατον τον µη κατα την ειρηµενην ταξιν βαδισαντα εισελθειν εις την βασιλειαν των ουρανων· εξω γαρ οι τοιουτοι παντες της βασιλικης οδου. Νυν ουν. οπως εγκαρτερησαντες εν αυτη κρουσωµεν. µνησθεντες σου και της σης φιλανθρωπιας και αγαθοτητος. µηδεις αυτους πλανατω.εστι διχα κλιµακος εις οικον ποτε ανελθειν υψηλον. κεκλεισµενας ουσας ηµιν τοις αµαρτωλοις. ∆εσποτα. Αλλ᾿ ω Κυριε. ηµεις οι αναξιοι. οι πτωχοι. ηµεις οι µεχρι του νυν εις ορη και κρηµνους και βαραθρα αθλιως περιπλανωµενοι· (327) ηµεις εσµεν οι το βαπτισµα σου το αγιον αφρονως µολυναντες. οι τας προς σε συνθηκας απαρνησαµενοι· ηµεις εσµεν οι αποφυγοντες και προς τον σον εχθρον και επιβουλον των ψυχων ηµων εκουσιως αυτοµολογησαντες.

Ω θαυµατος εκστατικου και ακατανοητου Θεου ακατανοητα εργα τε και µυστηρια. τον τα παντα. Ο τα παντα συνεχων. Τις σε. ∆εσποτα. Ει γαρ κατα µικρον ανοιγων ανοιξεις ηµιν την θυραν του ελεους σου. Ανθρωπος βασταζει γνωστως εντος αυτου τον Θεον ως φως. τις ιδων σε ου φριξει. ιδων τα ανω αφεµενον και προς ηµας κατελθοντα και προσυπαντησαντα και ανοιξαντα. των δουλων σου. εν αµηχανω καλλει µεµορφωµενον. Ω µεγεθος δοξης αρρητου. τω ουτως οικονοµησαντι. τω αορατω φυσει και αυταις (328) ταις ουρανιαις δυναµεσι. ασχηµατιστον. Τις εν φοβω και τροµω ου προσπεση και τον ελεον εξαιτησεται. τω δια πολλην ευσπλαγχνιαν αποκαλυπτοµενω και βλεποµενω ηµιν. παραγαγοντα και κτισαντα· βασταζει τουτον εντος ωσπερ θησαυρον αφραστον. τω θεαθηναι και ενωθηναι ηµιν ευδοκησαντι. Κυριε. Και τα οστα αυτου ως υδωρ εις γην εκχυθησονται και κλαυση νυκτος και ηµερας. σπλαγχνισθεις εφ᾿ ηµας. αποιον. ∆οξα σοι. ανιδεον. τω αφατον εχοντι το προς ηµας ελεος και εν ηµιν δια της µετανοιας καταξιουντι ενοικειν τε και εµπεριπατειν. αποσον. τον µυριαδας αγγελων και χιλιας χιλιαδας αρχαγγελων και θρονων και εξουσιων εχοντα. αϋλον.Συγχωρησον και µη οργισθης ηµιν. ουκ ευθυς εκπλαγησεται και ωσει νεκρος εκλυθησεται. αναλογιζοµενος το πελαγος της σης ευσπλαγχνιας και αγαθοτητος και ενοπτριζοµενος του προσωπου σου την δοξαν τε και λαµπροτητα. ω αγαπης υπερβολη. ∆οξα σοι. αλλα οικτειρησας και ελεησας τους ταλαιπωρους ηµας ανοιξον ηµιν. ∆οξα σοι. και περισφιγγων εξω τας χειρας περιπατει µεσον ηµων. και αυτον τον βασταζοντα. εντος ανθρωπου εγκατοικει φθαρτου και θνητου. Εκοπιασαµεν κοπτοντες εις τας θυρας των προαυλιων της βασιλειας σου· ανοιξον ηµιν. µηποτε ολιγωρησαντες υποστρεψωµεν. και µη µνησθης των ηµετερων κακων· µηδε µνησικακησης τη αγνωµοσυνη ηµων – πολλην γαρ ωραν ισταµεθα κρουοντες – µηδε παρακουσης ηµων. και γινεται ανθρωπος οια δη εγκυµονουσα γυνη. ευµενως τε υποδεξαµενον και επι τους τραχηλους ηµων επιπεσοντα και καταφιλουντα ηµας. ολον απλουν ωσπερ φως τον υπερ παν φως. ∆οξα σοι. ανεκλαλητον. ου τα παντα εν τη του ενοικουντος ισχυϊ διακρατουµενα εισι. αγνοουµενος παρα παντων των . ο φυσει φιλανθρωπος.

Ποιου. αλλ᾿ ευθυς ολος αφαντωθησεται απο σου και πολλα µεταµεληθηση και κλαυσεις. Τιµησον αυτον οσον εις δυναµιν και µηδεν των αυτω µη αρεσκοντων. Ποιου δυναστου ου διαφεροντως δυνατωτερος.συνοντων αυτω. ως καταφρονητην µε αποστραφησεται. αναισχυντως εν σεαυτω λογιζοµενος και λεγων «Επιδειξοµαι υπερβαλλουσαν θερµοτητα και ζηλον αγαπης πολυν της προς αυτον. (329) Μη πολυλογει προς αυτον. ως ουδ᾿ η φιλαργος µελιττα εις οικον καπνου· εν αµεριµνια δε και αγαλλιασει ευτρεπισθεντος σου. και ωφελησεις οντως ουδεν. Ποιου βασιλεως ουκ εσται µακαριωτερος τε και ενδοξοτερος. ει µη κλαυσω ενωπιον αυτου. µηδε προσπιπτε. Τινος δε αρα υστερηθησεται ο τοιουτος ποτε. παλιν ενδον εν σοι ευρεθησεται. τουτο αν προς καθαρσιν και φιλοκαλιαν της σης οικιας παρεσχε σοι· αλλα µετα την µετανιαν και την δια δακρυων σου . και τοτε εασον τον ∆εσποτην αταραχως επι της ψυχης σου ως επι κλινης επαναπαυσασθαι. Τις ουν την χαραν του τοιουτου ανθρωπου αξιως εκδιηγησεται. η ποσων ορωµενων κοσµων. µηποτε αναξιον τι του θεληµατος. αυτου η πραξης η εκ χειλεων προφερης. και εασας σε αναχωρησει οργισθεις κατα σου. Χαραν γαρ ων. προ του ταυτα εννοησαι σε. Ισθι ουν οτι. απανασταντος αυτου απο σου. συντριβων σεαυτον και µαστιζων. Ει γαρ εβουλετο εις τελειοτητα σε ελασαντα ως ετι µετανοουντα κλαιειν. απο µακροθεν µαλλον ορωµενος σοι η κρυπτοµενος η και ελλαµπων σε. Αλλα βλεπε. ο ενοικον κτησαµενος ολον εν σεαυτω τον Θεον. Τινος γαρ αλλου επιθυµησειεν ο τοιουτος. Οντως ουδενος ουδαµου των αγαθων του Θεου. εις οικον θλιβοµενων και λυπουµενων εισελθειν ου καταδεχεται. ο τοιουτος γενεσθαι αξιωθεις. εκεινος παντας τους διαλογισµους σου επισταται και ουδεν αυτον λεληθεν. Αλλα γαρ µηδε νοεραις χερσι κρατησαι αυτον επιχειρησης· αληπτος γαρ εστι και οσον αψασθαι αυτου τολµησεις η κατασχειν αυτον οιηθης. ινα προς σε τον λογον ιθυνω. ινα µου την προθεσιν αποδεξηται και γνω οτι αγαπω και τιµω αυτον». ουκ εσεται πλουσιωτερος. µηδε προσοντων αυτω φυσικως. παρεισαξης εις την οικιαν αυτου. εξεις ενδον ουδεν. Και µη αρξη παλιν λεγειν εν σεαυτω οτι. και ευθυς απολεσεις τον εν σοι κεκρυµµενον θησαυρον.

Ταυτα τοιγαρουν ειπων. στηθι εν αγαλλιασει ψυχης και φαιδροτητι. Εκπληττου. ου λεγω σοι µονον τω σωµατι ορθιος. τον σον ∆εσποτην τον απεριγραπτον εν σοι περιγραπτον απεριγραπτως ορων και καταµανθανων το αµηχανον καλλος αυτου. ουκ επι του στηθους πιπτων του ∆εσποτικου. Μηδεις προς τη θυρα ελθων κρουσειε. προσεχε τι λαλησει εν σοι ο τοσουτου υψους εκ του ευλογηµενου κολπου του Πατρος εξελθων αχωριστως και εκ των ουρανων µεχρι της σης ταπεινοτητος κατελθων. ωσπερ ειρηται. ου παραγινεται εις την οικιαν αυτων. επιδεης ων και αυτος των υπο χειρα.καθαρσιν παρεγενετο αναπαυσιν σοι των κοπων και στεναγµων και χαραν και ευφροσυνην αντι της λυπης χαρισασθαι. φησι. αλλα τοις κινηµασι της ψυχης και ταις ταυτης ορµαις. ως ειποµεν. φηµι. Εκεινου ουν. Ου γαρ ως επιγειοι βασιλεις. αυταις δη. Ειπε πασι µετ᾿ εµβριµησεως τοις επι της οικιας σου θυρωροις. ταις αισθησεσι· (330) «Ο βασιλευς. Ου γαρ παρεργως τουτο ποτε ευροις αυτον εργασαµενον. προσεχων εν ευλαβεια τι αν κελευση ειπειν η ποιησαι σε. το και αγγελοις και αρχαγγελοις και πασαις ταις ουρανιαις δυναµεσιν απροσιτον. Προσεχε τοινυν τοις λεγοµενοις σοι. τιµησεις και αποδεξη και δωσεις τοπον και ησυχιαν παρασχης αυτω. µη κραυγη τινος εγγυς που η µακροθεν εντος εισελευσεται. αλλ᾿ ολον ενστηθιον φερων τον Λογον τον του Θεου· θεολογιας θεολογησεις καινας τε και παλαιας και πασας νοησεις τας ηδη ρηθεισας και . σε δε πλουτισαντος και ανενδεη πεποιηκοτος τη παρουσια αυτου. ως του βασιλεως των βασιλευοντων επι της οικιας παραγενοµενου της σης. αλλ᾿ επι σωτηρια και αλλων πολλων ειωθεν αει τουτο ποιειν ο καλος και φιλανθρωπος ∆εσποτης ηµων. οντος ανενδεους. κατανοων δε ακατανοητως το παναγιον προσωπον αυτου. χαιρε και πνευµατικως σκιρτων ευφραινου και αγαλλια. ∆ος ησυχιαν. (331) καθα το πριν ο ηγαπηµενος Χριστου Ιωαννης. ει µη τους εαυτου δουλους πλουτισει πρωτον. Στηθι ουν. στητε καλως επι των θυρων· στητε εν ησυχια και φοβω πολλω». εις ιδιαν θεραπειαν η χρειαν επιζητησοι τι· ανενδεης γαρ εστι και. Ει ουν. µη λαθη τις ενδον εισπηδησας λαθραιως· και ευθυς ο βασιλευς καταλιπων ηµας παλιν οιχησεται». ευ ισθι οτι ακουσεις εκ των του Πνευµατος θησαυρων τα απορρητα.

. αλλα πραεως ιδη σε µαλλον προς τας εχθρας αυτω φεροµενον και ταυτας αυτω πλησιαζειν καταδεχοµενον. ω πασαι µετα φοβου και τροµου ασκαρδαµυκτι ενατενιζουσιν αι ουρανιαι στρατιαι. της βασιλειας λεγω των ουρανων. Αλλα λεγεις ειναι τουτον φιλανθρωπον. Καγω τουτο σοι λεγω. εν κατασχεσει γενοµενος. το δε προσωπον σου ητοι τον νουν στρεψας αλλοθεν. ητις αυτος εστιν ο Θεος. ουχι δικαιως ως καταφρονητην και αναξιον ευθυς αυτος καταλειψει σε. βρωσεως τυχον η ποσεως η ενδυµατος η οψεως ευειδους η χρυσιου η αργυριου. Παντη που δηλον. και την αγαπην και την τουτου γλυκυτητα εις ουδεν ηγησαµενος. ο τοιαυτης δοξης γενοµενος θεατης. αλλα και ησυχιαν πασαν εκ τουτων ποιησης τω βασιλει. προς ετερου τινος νευσεις αγαπην δεσµευσεις ολως την ορµην εν αυτω της ψυχης σου και ηδονη τινος ηδυνθης. αυτικα υποχωρει ο πραος και γαληνος· ει δε µισος και αηδιαν κατα τινος. Εαν δε συ. ευθυς αφιπταται η χαρα· ει δε οργην η θυµον. ο και σε τοιουτον ποιησας δια του Πνευµατος.γραφησας θεολογιας καλως. τον νωτον σου δους δηλονοτι τω απροσιτω Θεω. ο τοιουτω ∆εσποτη καταξιωθεις εντυχειν. Ει δε. ο τοιουτου πλουτου. ο αµνησικακος και αγαθος βδελυξαµενος αυτα ολος αφανης γενησεται. ευθυς φευγει ο αγαπη κληθεις και αγαπη ων αυτοφυης επ᾿ αληθειας και ενυποστατος· εαν φθονον η εριν πλησιασαι αφης. αρα ο φυσει καθαρος και αγνος και αµιαντος. αλλ᾿ ως αναισθητον καταλειψει σε. αλλ᾿ εις τους επαισθανοµενους (332) της φιλανθρωπιας αυτου και αξιως τιµωντας και απευχαριστουντας αυτω. και γενηση οργανον ευηχον υπερ απασαν µουσικην ανακρουοµενον και φθεγγοµενον. εκ µεν των ειρηµενων απαντων φυλαξης του µη εισελθειν εν τη οικια σου της ψυχης. ετερω προσδιαλεγη και οµιλεις. Ει δε και πονηριαν η ποικιλιαν µετα περιεργιας εξωθεν γνω της οικιας περιερχοµενας και µη διωξης µετ᾿ οργης συντοµως αυτας. η τινος ετερου ειδους επιθυµιαν εναποµαξη σου ενδοθεν η ψυχη. καταδεξεται ολως συνειναι σοι ουτω νευσαντι και ουκ ευθυς καταλειψει σε. ουδε την υποχωρησιν αυτου ο απλους και ακακος και απεριεργος γνωναι σε ποιησει. Εαν δε λυπην ποθεν επελθουσαν εασης προκυψαι της οικιας εντος.

και δια τουτο εκει . ειτα. και προς τουτοις ολον εν σεαυτω εξεις. και ζωντος σου και µετα την απο του σωµατος σου εκδηµιαν. ινα πασαν αλλην αιτιαν και τροπον εµπαθη καταλειψω. µετα δακρυων προσκαλουµενος και παρακαλουµενος αναδεξασθαι αυτων την φροντιδα και ποιµαναι και ωφελησαι αυτους. Μηδαµως Κυριε. ναους παµµεγεθεις τε και περικαλεις. Μη. µηδαµοθεν η οχλουµενος η προς αλλον απονευων τινα. ινα παλιν ο µελλων ειπειν γενηται πασι σαφες. ωδε τα φθαρτα και ορωµενα συναναστρεφη µετα των προσκαλεσµενων σε. Εδει σε ουν. ουχι δικαιως απαντων εκεινων αποστερησει σε και εν µονοις εασει σε τουτοις τον κληρον εχειν και την κατασχεσιν. µη αποστερησης µε του τοιουτου φωτος της δοξης σου και εις τοσουτον καταγαγης µε σκοτος. αιφνης δε τινος σε καλεσαντος και ενταυθα πολιν µεγαλην και λαον πολυν εν αυτη υποδειξαντος. (333) προ του προτραπηναι σε παρα Θεου. πασαν προσπαθειαν και φυσικην αγαπην παντος ανθρωπου και συγγενους καταλειψεις και φθασεις εις τελειαν αναµαρτησιαν και καθαροτητα. τον υπερανω παντων των ουρανων. κακεινου λεγοντος και προστασσοντος σοι κατελθειν εις το ποιµαναι ψυχας. βασιλεα συν τη ιερα συγκλητω και των αρχοντων και υπαστιστων αυτου. Μη οργισθης µε. αλλα και διαγων µετα Θεου. πως εγκαταλειψω σε και προς την µαταιοτητα εκεινην και πολυµοχθον διαγωγην απελευσοµαι. καταφρονησας εγκαταλειψης τα ανω και τα δοθεντα σοι παρ᾿ αυτου αιωνια αγαθα και. τον δουλον σου. καθως ανωθεν διεγραψαµεν. περι τα στασιωδη κατελθων. αρχιερεις. του συµβασιλευειν αυτω σε ταξαντος. λεγω δη του βασιλεως και των αρχοντων και ολου του πληθους της πολεως. ιερεις. ∆εσποτα. προσπιπτειν και κλαιειν και λεγειν εν θλιψει και φοβω πολλω προς αυτον· «∆εσποτα. πασαν επιθυµιαν απο σου εξορισεις. εαν υπ᾿ εκεινων παντων. ∆εσποτα.Ει δε και τουτων απαντων ποιησεις ουδεν. ανω τον νουν εχων εν τη υπερανω των ουρανων βασιλεια. και απο του τοσουτου υψους εις το χαος εκεινο απορριψης µε. οικους και παλατια ποικιλα τε και ευρυχωρα. διωξεις δε παν παθος απο σου και πασαν κακιαν µακραν απορριψεις. τον αθλιον και ταλαιπωρον. Μη τι ηµαρτον κατα αγνοιαν.

Μη ουν τοσουτοις κακοις εκδοτον µε ποιησης. ∆εσποτα. η αδικουντων αυτων σιωπωντα. Απελθε. Κυριε. ει προς κολακειας και επαινους ανθρωπων εκκλινη η ροπη της καρδιας µου. ινα και συνης µοι και ενισχυσης µε και µη καταλειψης µε πταισαντα και χωρισθης απ᾿ εµου του αναξιου. ει µη βασιλεις και δυναστας υπερ δικαιοσυνης και αδικιας και παρανοµιας µετα παρρησιας ελεγξω. Αλλ᾿ ει τι συνεβη και ηµαρτον. συ µε και µεληδον. αλλ᾿ εγω κακει µετα σου εσοµαι». ει κελευεις. µονον εκει µη εκπεµψης µε». µη τρυφη και µεθη του εικοτος παρασυροµαι.». α µαλλον επιστασαι συ η εγω. συ µε ωδε τιµωρησον. Πως δε ταυτα και τα λοιπα ποιησω προς αρεσκειαν σην. κατατεµε. εδει σε κλαυσαι και τους (334) αχραντους ποδας αυτου νοερως τοις δακρυσι βρεξαι και ουτως ειπειν· «Πως συνεσει µοι. Πως συνδιαξεις. ∆εδοικα µη φειδωλια. τους αδελφους σου επιστρεψον». τρεπτη ουσα. εχρην σε παλιν ειπειν προς αυτον· «Οιµοι ∆εσποτα. Αλλα πως παντα εξειποιµι. εασας µε µονον εκει κατω κειµενον. η κακως πραττοντων συνεργον γινοµενον και µη τουτους ελεγχοντα παρρησια και την ενστασιν υπερ των εντολων σου επιδεικνυµενον. τας διαβολας και µαλιστα των γνωστικωτερων . και σου χωρισθησοµαι ο αναξιος. Μη επι τοσουτον αποστραφης µε. µη συνεπισκοπων παρακλησεις και φιλων αδικιας µε συγκοινωνον απεργασονται. εαν προς υπερηφανιαν κακως υψωθω. ∆εσποτα. τας λοιδοριας. τα σκωµµατα τουτων. µη µεριµνα συσκοτηση µε. µη αρχης ογκος κατα των αδελφων υποφυσησας επαρη µε. Οιδας γαρ το των ανθρωπων δυσαρεστον. µη απειλαι ανθρωπων πτοησουσι και των εντολων σου παραβατην εργασονται. µη κραιπαλη αι λεπτυνθεισαι µου σαρκες της ψυχης παχυνθησονται. τα εµα προβατα ποιµανον. µη φιλαργυρια κρατηση µου· φοβουµαι µη της σαρκος η επαναστασις κυριευση µου. Ει δε και προς τουτοις εφη παλιν προς σε· «Ουχι. αυθις εδει σε προσπεσειν.αποστρεφεις µε οθεν φιλανθρωπως ανειλκυσας µε. Και ιδου εισι παρ᾿ εµοι αναριθµητα. ει κατελθων εκει σκοτισθησοµαι. µη τιµη αρχοντων και βασιλεων υψωση ου καλως. φιλανθρωπε. ο ευσπλαγχνος. Ει δε προσεθετο ειπειν σοι· «Απελθε. ο πολλας µου αµαρτιας και ανοµιας αραµενος. Πως καταδεξη. Πως ου φευξη. µη ηδονη απατηση µε.

ου βλεποντων. ω της σκοτωσεως. (335) Ταυτα τοινυν και τουτων πλειονα εδει σε υφορασθαι και παρακαλειν µη κατελθειν σε απο του ουρανου προς τα ωδε και προς την γην. Κυριε. Ου γαρ ανθρωπων εισι ταυτα λογικων τα νοηµατα και φρονηµατα. τα προβατα µου» προς αυτον ανθυπεφερεν. ως απο υψους προς βαθος που φρεατος βαθυτατου καταφεροµενος. φιλανθρωπε. αλλ᾿ ως προς υψος ανερχεσθαι σε απο των κατω µαλλον δοκεις. Επει γαρ υπεσχοµην συνειναι σοι. Οτι µεν ουν το προΐστασθαι ποιµνης και υπερ σωτηριας µεριµναν των πλησιον ηµων ωφελιµον. Ελεησον ουν µε.» (336) ειρηκοτος «συ οιδας οτι φιλω σε». ο φιλανθρωπος και παναγαθος βασιλευς· «Μη φοβου φησιν. η µαλλον ειπειν νεκρων. ουδε τοτε θαρρησαι η αµεριµνησαι ολως εχρην σε. ως αγαπης τελειωτικον της νοµου και των προφητων ουσης κεφαλαιον. Οτι δε ουκ ασκοπως ουδε παντι τω τυχοντι ταυτη τη διακονια επιπηδαν χρη. τριτον ερωτησας ει φιλοιτο προς αυτου. «Ποιµανε. ω της εσχατης αγνοιας. ου ζωντων. ουδε αυτο τουτο ειδοτες το ρηµα οπερ εστιν. υπ᾿ ουδενος κυριευθηση των εναντιων απαντων· εξεις γαρ µε εν παντι βοηθον και µειζονως και εκει κατω δοξασω σε και ωδε παλιν επανελευση µετα µειζονος και περιφανεστερας λαµπροτητος και εις τους ατελευτητους αιωνας συµβασιλευσεις µοι». ει φιλεις µε. παντη που δηλον τοις µη τελειως εσκοτισµενοις τον της ψυχης οφθαλµον. και µη κατω µε αποστειλης εκει εν τοιουτοις και τοσουτοις κακοις µεσον στρεφεσθαι». κακεινου «Ναι. αλλα ανοητων και εθνικων. ουκ αισθανοµενων. Ει δε και αυθις προς σε ειπεν. αποδεξαµενος σου την αγαπην και την ταπεινωσιν. επισκοπης τυχον η προστασιας λαου. αλλα µετα φοβου και τροµου. Πολλοι γαρ. αλλα µετα περισκεψεως ακριβους και φοβου τουτο ποιειν.και πεφυσιωµενων υπο της καταργουµενης παρα της χαριτος σου του κοσµου σοφιας. ουδεις αντερει· και γαρ και τω Πετρω ο Χριστος. ερπετων παντοιων και θηριων οντος µεστου. Ει δε µη τοιουτον οιον ο λογος ανεζωγραφησε σεαυτον ειναι οµολογεις. ουδε τον τροπον επισταµενοι οποιος εστι καθ᾿ ον ο Κυριος τω Πετρω . φησιν. ουκ ειδοτων ολως Θεον και τι εστι το µελλον υποδεξασθαι ηµας κριτηριον του Θεου. ουτω τη µητροπολει η τη πατριαρχια η τινι ετερα επιβηναι αρχη. ω της τολµης.

Οιδε γαρ ο Πατηρ υµων ο ουρανιος οτι χρηζετε τουτων απαντων. αλλα περι φροντιδος πραγµατων η χρηµατων του βιου. φησι. Αρα µη περι τροφας τας αυτων ασχολεισθαι και παρεχειν λεγει αυτοις τα ενδυµατα. ου προς εκεινους µονους αλλα και ηµας δι᾿ εκεινων ταυτα νοµοθετων και προστασσων. επιβαινουσι τολµηρως τη αρχη. πως αν αλλοις µεταδιδοναι η περι τοιουτων µεριµναν ολως κελευσειε. Ο ουν αυτοις νοµοθετων µηδεν ολως κεκτησθαι. Και γαρ ειπων· «Μη µεριµνησητε τη ψυχη υµων τι φαγητε η τι πιητε. µη πηραν. Μη ξενους οντας υπο στεγην αγειν την εαυτου η ασθενουσι διακονειν η τους πιστους απαντας συναχθεντας επι το αυτο αναγκαζεσθαι προστασσει τω αποστολω µεριµναν τα προς τροφην αυτοις και ενδυσιν επιτηδεια. µαλλον δε και ετερα τουτων πλειονα. Καταµαθετε δε τα κρινα του αγρου πως αυξανει· ου κοπια. µη ραβδον. µηδε τω σωµατι υµων τι ενδυσησθε. Και παλιν «Βλεπετε» φησιν «µηποτε βαρυνθωσιν αι καρδιαι υµων εν κραιπαλη και µεθη και µεριµναις βιωτικαις». Ζητειτε δε πρωτον την βασιλειαν του Θεου και την δικαιοσυνην αυτου και ταυτα παντα προστεθησεται υµιν· µη ουν µεριµνησητε περι της αυριον».προσεταξε ποιµαινειν τα αυτου προβατα. αυτων δηλαδη των λογικων προβατων αυτου. . και σκοπησωµεν τι το ρηµα τουτο και τις η δυναµις αυτου. τα προβατα µου». Ταυτα τοιγαρουν και ετερα πλειονα τουτων ειπων προς αυτους. και µετ᾿ ολιγα φησι· «Μη ουν µεριµνησητε λεγοντες· Τι φαγωµεν η τι πιωµεν· ταυτα γαρ παντα τα εθνη επιζητει. και αυθις· «Εργαζεσθε µη (337) την βρωσιν την απολλυµενην. αλλα την βρωσιν την µενουσαν εις ζωην αιωνιον». οπως αν σωα τη εκεινου επιµελεια διατηροιντο η και εις επιδοσιν ερχοιντο. και τη ποιµνη του Χριστου αναιδως επιστατειν ουκ αισχυνονται. περι προστασιας αρα λεγει βιωτικης. ει δοκει. µητε δυο χιτωνας». Λεγοντος αυτο του Κυριου τω Πετρω «Ποιµανε. Ποθεν τουτο δηλον. υστερον επηγαγε και φησιν· «Α δε λεγω υµιν πασι λεγω». µηδε αργυρον. Αλλ᾿ ιδωµεν. ουδε νηθει». Απ᾿ αυτων των του Κυριου ρηµατων· λεγει γαρ προς τους αποστολους αυτου· «Μη κτησησθε χρυσον. Ουµενουν ουδαµως· ουδεν γαρ τουτωνπροσεταξεν αυτω ο Θεος. φευ.

µητε δε διεκδικειν η ηµας αυτους η τους αδελφους ηµων αδικουµενους και επηρεαζοµενους παρα τινων. Ου µονον γαρ ουδεν ολως εις χρειαν αυτων τε και των παρ᾿ αυτοις µαθητευοµενων εφροντισαν. Ο τοινυν ως προβατα εν µεσω λυκων τους αυτου µαθητας εκπεµψας και αυτοις και δι᾿ αυτων ηµιν νοµοθετησας τω τυπτοντι (338) εις την δεξιαν σιαγονα και στρεφειν αυτω και την αλλην. Ειπον γαρ. και παλιν· «Εγω δε λεγω υµιν µη αντιστηναι τω πονηρω· αλλ᾿ οστις σε ραπισει εις την δεξιαν σιαγονα. αλλα µονην κελευων ζητειν την βασιλειαν του Θεου και την δικαιοσυνην αυτου. Επει ουν αποδεδεικται µηδεν ολως περι γηΐνου πραγµατος προστεταχθαι µεριµναν ηµας µηδε περι αυτης της αναγκαιας χρειας ηµων. Καταστησωµεν δε επι τουτω ανδρας ικανους. πως περι εκδικησεως ολως γηΐνου τινος πραγµατος τω ποιµαινειν µελλοντι τα προβατα αυτου προσεταξεν. φερε δη . Ουδαµως. η µεριµνης βιωτικης ποσως απτεσθαι. η περι προστασιας και εκδικησεως αυτων τε και των υπαρχοντων αυτοις. προς τον λαον· «Ου δικαιον εστιν ηµας καταλειψαντας τον λογον του Θεου διακονειν τραπεζαις. Και τουτο µετα την εις ουρανους του Κυριου αναληψιν αυτοις εργοις οι αποστολοι εβεβαιωσαν. Ουδαµως· και τουτο δια των εξης ειρηµενων δηλοι· φησι γαρ· «Ιδου αποστελλω υµας ως προβατα εν µεσω λυκων». πως αρα των αυτου προσταγµατων απ᾿ εναντιας τω αποστολω ποτε προσεταξε µεριµναν τα εις διατροφην και ενδυσιν των προβατων αυτου. ηµεις δε τη ευχη και τη διακονια του λογου προσκαρτερησωµεν». και τω θελοντι κριθηναι και λαβειν ηµων τον χιτωνα αφειναι τουτω και το ιµατιον και µη απαιτειν τω αιροντι τα ηµετερα. στρεψον αυτω και την αλλην· και τω θελοντι σοι κριθηναι και τον χιτωνα λαβειν. φησι. αφες αυτω και το ιµατιον· και τω αιροντι τα σα µη απαιτει». ων αυτος πρωτος ο ποιµην προσεταγη απεχεσθαι. η τα προβατα εις τοιαυτας εµβαλλειν φροντιδας και εγχειρησεις.Ο ουν τινα περι της αυριον µη συγχωρων µεριµναν. αλλ᾿ ουδε αυτα τα παρα των πιστευοντων εις τον Κυριον ηµων Ιησουν Χριστον προσφεροµενα και παρα τους ποδας αυτων προτιθεµενα χρηµατα ολως αυτοι καταδεξαντο διοικειν και την των αδελφων προνοιαν εις τροφας και ενδυσεις ποιεισθαι.

ουκ ευθηνουσων τραπεζων. φησι. Ποιµανεις δε ουκ εν τω εισαγειν και εξαγειν απο νοµων εις νοµας και ευτροφα και πιονα ταυτα τω σωµατι συντηρειν. Και επιφερει· «Ο πιστευσας και βαπτισθεις σωθησεται. αλλα δει και ηµας δια τους αγνοουντας µικρα τινα προς την υµετεραν αγαπην ειπειν. των δε καταφρονειν. Καγω εδεηθην περι σου. ουκ οικιας. «Πορευθεντες γαρ. Ουδεν τοιγαρουν ετερον εστι το ποιµαινειν ει µη η δια (339) του λογου και της διδασκαλιας των ποιµαινοµενων επιµελεια· και τουτο αυτος εδειξεν ο Χριστος ουτως τω Πετρω ειπων· «Ποσακις ητησατο ο Σατανας σινιασαι σε ως τον σιτον. ου τιµης φροντιζει· ουδεν ετερον των βιωτικων µεριµνα πραγµατων. Τι ουν εστι το «στηριξον τους αδελφους σου». φησι. Ειτα προσεθετο και τουτο ειπειν προς αυτον· «Και συ ουν επιστρεψας ποτε. πλειον τουτων. πληροφορησον µηδεποτε εις απογνωσιν καταστρεφεσθαι. Ο ποιµην των αλογων προβατων ου γεωργιας. Εκ του εις σε. αλλα και οικιαν και γυναικα και τεκνα . ουδε αντεχεσθαι (340) τουτων ολως ανεχεται. Τι γαρ χειρον. φησι. ουδ᾿ εν τω περικλειειν φραγµοις και τοιχοις.εξετασωµεν τι εστι το ρηθεν παρα του Κυριου τω κορυφαιω των αποστολων· «Ει φιλεις µε. υποδειγµατος. αλλ᾿ εν τω διδασκειν αυτα τηρειν παντα οσα ενετειλαµην υµιν. Οιδα δε οτι εκ των ειρηµενων σαφες τουτο γεγονε και πολλοι των συνετων ισως εγνωσαν ηδη του λογου την δυναµιν. ου πραγµατειας. ει τι δ᾿ αν και συµβη αυτοις αµαρτησαι. βαπτιζοντες αυτους εις το ονοµα του Πατρος και του Υιου και του Αγιου Πνευµατος. ου δοξης. φησιν. διδασκοντες αυτους τηρειν παντα οσα ενετειλαµην υµιν». «Ποιµανε τα προβατα µου». του αρνησασθαι µε τον των απαντων δεσποτην. ο δε απιστησας κατακριθησεται». Αλλα µεταµεληθεντα και πικρως κλαυσαντα ευθυς της συµπαθειας σε ηξιωσα και απαρρησιαστον οντα προς εµαυτον µετα και των λοιπων µαθητων εν τω ορει εκαλεσα και ουδε λογω σοι µονω υπερ τουτου ωνειδισα. Λοιπον ουν και συ επιστρεψας στηριξον τους αδελφους σου· ποιµανον τα προβατα µου. αλλα παντα φυλαττειν οσα ενετειλαµην υµιν. ινα µη εκλειπη η πιστις σου». στηριξον τους αδελφους σου». µαθητευσατε παντα τα εθνη. ου τα µεν τηρειν. ποιµαινε τα προβατα µου».

Αφετε και αφεθησεται. του ενεστωτος και του µελλοντος. υποθησεις αυτοις λεγων ταυτα. και της παραφυλακης και επιµελειας αυτων ουκ αφισταται. Υπερ αυτων γαρ εθηκα την ψυχην µου και απεθανον. εξ ολης της διανοιας. και του µεν σωζειν σπουδαζοντος και προς ζωην και βασιλειαν αιωνιον ηµας προσκαλουµενου. Προθες αυτοις αντι νοµης αλογου την των εµων εντολων ζωοποιον τροφην· διδαξον αυτους δια της εργασιας τουτων και εκπληρωσεως την εξ αυτων µεταληψιν γινεσθαι· νουθετησον και παρακαλεσον αυτους ουτως καθ᾿ ωραν εµπιπλασθαι. Οποια δε τα εµα αγαθα και δια ποιων των πραξεων κτωνται. και δυο των ενεργουντων επ᾿ αυτοις οντων. και δυο κοσµων. αλλ᾿ υποφερων αιθριος τον καυσωνα της ηµερας και τον παγετον της νυκτος υποµενων διανυκτερευει. Σοι δε εξεστι και εν οικια και εν οδω και επι κλινης και στρωµνης και επι τραπεζης αυτης παρακειµενω ποιµαινειν τα προβατα µου· πως. Πτωχευσατε τοις χρηµασιν. Θεου λεγω και του αντικειµενου αυτω διαβολου. ανεµοις και κρυµω και αερι προσπαλαιων αει.καταλιπων. ζωης φηµι και θανατου. µη στρωµνην επιφεροµενος. θησαυρον ανεκλειπτον εν τοις ουρανοις. ολην εν τη εαυτου ποιµνη την σπουδην επιδεικνυται. Καλως ποιειτε τοις µισουσιν υµας. Εαν γαρ µη αφητε τοις ανθρωποις τα παραπτωµατα αυτων. Αγαπατε τους εχθρους υµων· ευχεσθε υπερ των επηρεαζοντων υµας. αγαπαν µε εξ ολης αυτων της ψυχης. ινα εξ αυτων αει κεκορεσµενοι ωσι και εµπεπλησµενοι των εµων αγαθων. αντικαθισταµενων απ᾿ εναντιας αλληλοις. του ορωµενου και λυοµενου και του αορατου και αιωνιου και ακαταλυτου. Μηδεις υµων κακον αντι κακου αποδω τινι. του δε της απωλειας ηµων και του θανατου επιθυµουντος και . ∆υο τοινυν πραγµατων ηµιν προκειµενων. ως αυτους ουτως καγω ηγαπησα. ∆ιδασκων αυτα την εις εµε πιστιν αθολωτον εχειν και ειλικρινη και αδιστακτον. (341) ινα πλουτησετε πνευµατι· καταφρονησατε της κατω δοξης. Πωλησατε τα υπαρχοντα υµων και δοτε ελεηµοσυνην· ποιησατε υµιν βαλαντια µη παλαιουµενα. ινα της εν ουρανοις απολαυσητε. ουδε ο Πατηρ υµων ο ουρανιος αφησει υµιν τα παραπτωµατα υµων. µη κλινην εχων. αγρυπνων επ᾿ αυτη και µακρας αποδηµιας στελλοµενος.

φυσικως και εξουσιαστικως (342) αρχει παντων των επουρανιων και επιγειων και καταχθονιων. φως ων ανεσπερον και απροσιτον. Αρχων δε του σκοτους λεγεται. Οσοι δε τα εναντια των τουτου εντολων διαπραξονται. ινα µη υπο του αρχοντος του σκοτους κατακυριευθωµεν και γενωµεθα υπο τας παγιδας αυτου. Ο δε Θεος και δεσποτης ηµων. δουλευοντες αυτω και τη αµαρτια. Θεου γινοµενοι πολεµιοι αντικρυς. Και οτι µεν αρχων του κοσµου και του αιωνιου σκοτους ο διαβολος εστιν. ως κτιστης και δηµιουργος ων των απαντων. παρακαλω. αλλ᾿ ως τους εν αυτω προσηλωµενους δια της επιθυµιας των εν αυτω χρηµατων και πραγµατων καταδουλουµενος και κατεξουσιαζων αυτων. Οι ουν αυτω πειθοµενοι και τας εντολας αυτου απαρατρωτους φυλασσοντες και των προσκαιρων εν απολαυσει συµµετρω γινοµενοι και ευχαριστως µετ᾿ εγκρατειας τουτων µεταλαµβανοντες. µη. τεκνα και πατερες και αδελφοι. αγαπητοι. φευγειν ηµας δει τον πονηρον εχθρον και πολεµιον και προς το σωζοντα καταφευγειν ∆εσποτην και την παρ᾿ εκεινου επικαλεισθαι βοηθειαν. µετα του αντικειµενου ευρισκονται ταττοµενοι.ωρυοµενου καθ᾿ εκαστην και τινα καταπιη δια της των προσκαιρων τουτων απολαυσεως ζητουντος και της αιωνιου κολασεως υπευθυνον απεργασεται.απαγε της βλασφηµιας. Μηδεις τοιγαρουν. ακουσον αυτου του Χριστου λεγοντος· «Ιδου ο αρχων του κοσµου ερχεται και εν εµοι ευρησει ουδεν». Αρχων δε ουχ ως εξουσιαστης η δεσποτης του κοσµου λεγεται . ως τω βασιλει και Θεω των απαντων υποταγεντες και τα προσταγµατα τετηρηκοτες αυτου. απ᾿ αυτων ηδη τουτων των ορωµενων προς τα αφθαρτα και ειωνια αναγονται. Φοβερον εστι γενεσθαι ηµας . καθως αυτος φησιν ο Σωτηρ· «Ο µη ων µετ᾿ εµου κατ᾿ εµου εστι και ο µη συναγων µετ᾿ εµου σκορπιζει». µηδε οπως το αιωνιον κληρονοµηση πυρ αγωνισηται· µη. ως αρχηθεν µεν αυτος εκπεσων του φωτος δια της επαρσεως και κληρονοµος αιωνιως του σκοτους εσοµενος. Κυριος παντων και των ενεστωτων και µελλοντων. τω αρχοντι του σκοτους και κοσµοκρατορι προστεθη· µηδεις µετ᾿ αυτου ταχθη· µηδεις κατα του Σωτηρος ηµων και Θεου τω διαβολω συν τοις αγγελοις αυτου στρατευθη· µηδεις κατα της εαυτου ψυχης γενηται. ος ουδε κατα χοιρων εχει την αξουσιαν -.

Ο γαρ κελευοµενος τους εν φυλακη επισκεπτεσθαι και το κατα δυναµιν τουτοις διακονειν. και µη πραως φερης την ατιµιαν. ειτα δουναι σοι αυτο µη βουληται. Εαν δε τις χρυσιον αφεληται απο σου η ετερον τι λαθραιως η φανερως. Εαν τις σε παλιν ραπιση εις την δεξιαν σιαγονα.πολεµιους Θεου και µονον ακουοµενον. αγων και συρων τον αδελφον. γεγονας µεν στρατιωτης και υπουργος του αντικειµενου Σαταν. απωλεσας δε και την εαυτου ψυχην. ου µονον δε. αλλα συρεις εις δικαστηρια τον αφελοµενον τουτο και συνηγορους µισθουσαι. απ᾿ εναντιας ποιων των προσταγµατων αυτου και πολεµιος εγενου αυτου. απελθης δε µηνιν κατ᾿ αυτου εχων εν τη καρδια σου και µη εξ ολης αφης αυτω της ψυχης και (343) απο καρδιας σου ευξη υπερ αυτου. ιδου εστρατευσω µεν κατα του Χριστου. τω αιροντι τα σα µη απαιτειν και τω θελοντι σοι κριθηναι και τον χιτωνα λαβειν αφιεναι τουτω και το ιµατιον. προσθειναι δε και την ετεραν µαλλον αυτω. αλλα και την ιδιαν τιθεναι ψυχην εις θανατον υπερ της του Θεου εντολης. Εαν δικαιως η αδικως υβριση σε τις η λοιδορηση η ενδιαβαλη. βοηθειαν την εξ ανθρωπων ζητων. και προς τουτοις φυλακαις παραδιδως αυτον και παντα ποιεις και πραττεις. ορκοις και επιορκιαις χρωµενος και παρασκευαζων οµνυναι και επιορκειν τουτον και ψευδεσθαι. ανιωµενος.συ δε µη υπενεγκης ευχαριστως και αµνησικακως. ειτα µη στρεψης αυτω και την αλλην. κακοπραγων η και απορων. λυπουµενος. ο των αλλων απαντων χειρον εστι. επισφραγισας και επικυρωσας τας προσγεγενηµενας σου αµαρτιας και ανεξαλειπτους ταυτας απεργασαµενος. πως ουχι φανερως και σεαυτου πολεµιος εις. Πως δε εστι στρατευσασθαι κατα του Χριστου και υπερ της εαυτου απωλειας τινα αγωνισασθαι ενθεν ερω. ωστε τα χρεωστουµενα σοι λαβειν . αλλα µαλλον αντιτυψης αυτον. αλλα και δι᾿ αυτου τον ειποντα µη τυψαι. ετυψας δε ου τον αδελφον µονον. η παλιν τουτων µεν ουδεν εις αυτον απεργαση. η λυπηθεις και δηχθεις την καρδιαν µη υπενεγκης και χαλινωσης σου της ψυχης τας κινησεις. αλλ᾿ η ανθυβρισης τον σε υβρισαντα η λοιδορησης η ετερον τι εις αυτον εναντιον διαπραξης. και δικαστηριω παριστασαι. δανεισαµενος τυχον η αρπασας αυτο. οταν υπερ χρηµατων .

η πως αυτα τω ειποντι Θεω αρεστα· «Εγω δε λεγω υµιν µη οµοσαι ολως. φησιν. και το ου. (344) ανιωµενος και φυλακαις καθυποβαλλων τον αδελφον σου. µη βοσκουσιν οι ποιµενες εαυτους. Ει δε ταυτα ουτω συµβαινουσι γινεσθαι. ποτε δε αντιλογιαις και ψευδει ανθιστασθαι. Αναγκη γαρ. Ιδου το γαλα κατεσθιετε και τα ερια περιβαλλεσθε και το παχυ εσφαζετε και τα προβατα µου ουκ εβοσκετε. το κριµα του Θεου δεδοικοτες και την φρικτην εκεινην αποφασιν ην δια του προφητου Ιωηλ ο Θεος κατα των αναξιων ποιµαινοντων τα προβατα αυτου απεφηνατο· «Ταδε λεγει. Ο ουν θελων ποιµαινειν το του Χριστου ποιµνιον και τα τουτου προβατα βοσκειν δια της διδασκαλιας των ειρηµενων. τους αντιδικους ψευδεσθαι και οµνυειν και επιορκειν φανερως. ταις αρχαις και ταις των αλλων επιτρεχετε προστασιαις δια δοξαν ανθρωπινην και τρυφην και απολαυσιν σωµατος. (345) Το ησθενηκος ουκ ενισχυσατε και το αρρωστον ουκ ιασασθε και το συντετριµµενον ου κατεδησατε και το κακως εχον ουκ εσωµατοποιησατε και το πλανωµενον ουκ επεστρεψατε και το απολωλος ουκ επεζητησατε και το ισχυρον κατειργασασθε µοχθω και εν κρατει επαιδευσατε αυτα και εν παιγνιω και διεσπαρη τα προβατα µου δια το µη ειναι ποιµενας». ει γε πειθεσθαι τη αληθεια Χριστω και τοις λογοις τουτοις πειθοµεν υµας ανθρωπους οντας. πως αρα δυναται αγρους µεριµναν επι το αυτο και φροντιδα κτηµατων ποιεισθαι. διεκδικειν τε ταυτα και αποσοβειν τους αδικειν βουλοµενους και επηρεαζειν αυτα. πως εσται φορητα τη φιλοθεω ψυχη. Αδωναΐ Κυριος· Ω ποιµενες Ισραηλ. αµην. ως αν ευτροφα τη δικαιοσυνη και πολυτοκα ταυτα ποιηση. ναι. και ποτε µεν προσερχεσθαι δικασταις. λυπουµενος. ουχι προδηλως µαινη. εσθ᾿ οτε και αιτιος ορκων και επιορκιων γινεσθαι. Θεον παροργιζων και αυτω πολεµων και σεαυτον αποστερων της αιωνιου ζωης. παραβαινων την προσταξιν του Θεου. αλλ᾿ εστω υµων το ναι. Ουχι τα προβατα βοσκουσιν οι ποιµενες. Μη δη ουν. λογον δωσουσι υπερ αυτου εν ηµερα κρισεως». και παλιν· «Αµην.απολλυµενων δικαζη. καν αυτος αληθευη. ου· το γαρ πλειον τουτου εκ του πονηρου εστι». λεγω υµιν οτι παν ρηµα αργον ο εαν λαλησωσιν οι ανθρωποι. Και µετ᾿ ολιγα· «Ταδε λεγει Αδωναΐ Κυριος· Ιδου εγω επι τους .

και ειρηνευσωµεν πρωτον ηµας αυτους και συµφωνον οργανον δια σωµατος και ψυχης αποτελεσωµεν εαυτους εν ενι Πνευµατι τω Θεω. εις µετρον ηλικιας του πληρωµατος του Χριστου. αλλ᾿ οταν και εν πολλοις πειρασµοις. εν πολλη τε διψη της του Θεου δικαιοσυνης κορεσθωµεν των απορρητων αγαθων της βασιλειας αυτου δια της του Πνευµατος παρακλησεως. µη λογιζοµενοι το κακον εν µηδενι µηδαµως. ει γε και καλουµεθα ανωθεν. ω αδελφοι. το δοκιµιον ηµων ασαλευτον τηρουντες απο της αποβαθρας των αρετων. ειτα. αυτο το Πνευµα δηλονοτι το Αγιον ενεργουν και λαλουν εν ηµιν τα κεκρυµµενα µυστηρια της του Θεου βασιλειας. οταν την κατα Χριστον αυξησωµεν ηλικιαν και αναδραµωµεν εις ανδρα τελειον. ∆ια δη τουτο σπουδασωµεν ποιµαναι µαλλον προτερον καλως εαυτους ως Χριστου ποιµνιον. Και οποταν εις τον της ταπεινοφροσυνης βυθον εισελθωµεν και τοις ναµασι ταυτης των δακρυων τους σπιλους της αµαρτιας απολουσωµεθα. σπλαγχνα οικτιρµου και συµπαθειας εντευθεν αναλαβοντες. δια παντων και εν πασι τοις ειρηµενοις. Και παλιν· «Και ο σκοπος εαν ιδη την ροµφαιαν ερχοµενην και µη σαλπιση τη σαλπιγγι και επελθουσα η ροµφαια λαβη εξ αυτων ψυχην. εν πολλαις θλιψεσι και συµφοραις υποµεινωµεν τον Χριστον και ανεχωµεθα διωκοµενοι και βλασφηµουµενοι παρακαλωµεν και καταρωµενοι ευλογωµεν. ινα µη το κρειττον εν ηµιν υπο του χειρονος εκνικαται. . τοτε και επι τη των αλλων ωφελεια ως δουλους εσχατους εαυτους επιδωσωµεν. το δε αιµα αυτης εκ της χειρος του σκοπου εκζητησω». ως βασιλειον ιεραυτεµα. αυτη µεν δια την αυτης αµαρτιαν εληφθη. κτησωµεθα δε πραον και γαληνον το πνευµα εκ συντετριµµενου φρονηµατος. Φοβερα ταυτα και φρικης απασης. και ουτως. παντα υποµενωµεν. εν γνωσει τελεια Θεου και εν σοφια των υπο του παναγιου Πνευµατος χορηγουµενων λογων και µυστηριων.ποιµενας και εκζητησω τα προβατα µου εκ των χειρων αυτων και καταπαυσω αυτους του µη ποιµαινειν τα προβατα µου». αλλα παντα στεγωµεν. κτησωµεθα καθαραν την καρδιαν εν απαθεια τελεια και οψοµεθα το φως του Θεου. και καθυποταξαι την σαρκα τω πνευµατι. ου µονον δε. ως τα διεστωτα εν ηµιν εις εν επισυναψαντες (346) φρονηµα δια της βαθειας ειρηνης.

σχολασωµεν. παρακαλω. υποτασσοµενοι τοις κατα Θεον πατρασιν ηµων και αυτω τω συνεχοντι παντα Θεω. οτι αι ηµεραι πονηραι εισιν». Τι ουν εστι το παρ᾿ ηµων ερευνωµενον. και ολην απο των γηΐνων και της των ορωµενων ταπεινωσεως αρασα. αγγελοειδη ταυτην και αγγελοις αυτοις οµοδιαιτον απεργαζεται. ως αν δυνηθωµεν γνωναι Θεον και οτι αψευδης εστι τα επηγγελµενα παρ᾿ αυτου διδοναι τοις αγαπωσιν αυτον και ποιουσιν αυτου τα θεια προσταγµατα· ος και και αποδωσει εκαστω τον µισθον κατα τα εργα αυτου. νυν και αει και εις τους ατελευτητους αιωνας των αιωνων· αµην. ω πρεπει πασα δοξα.κατα την του Κυριου φωνην· «Ο θελων ειναι πρωτος εν υµιν. ως η των θειων Γραφων ερευνα. σπουδης οτι µαλιστα και επιµελειας . και τουτο καλως καταµαθωµεν. Αλλα γαρ ιδωµεν τι καθ᾿ εκαστην ηµιν ο θειος Αποστολος οµιλει και των αυτου θεοπνευστων ρηµατων τινα συνετως εξετασωµεν. ΛΟΓΟΣ ΙΒ΄ (347) Εις το ρητον το λεγον του Αποστολου· «Εξαγοραζοµενοι τον καιρον. αλλα µην και πας τις αλλος ο την τυχουσαν µετερχοµενος τεχνην. ηδονης απασης πληρουσθαι ποιει την νοεραν αυτης αισθησιν. Εως δε εις τουτο δια πολλων αγωνων ου φθασωµεν. Εν αυταις γαρ εγκεκρυµµενη ουσα η διανοια της του Πνευµατος χαριτος. τιµη και προσκυνησις. Ο παραινει λεγων ο Παυλος· «Εξαγοραζοµενοι τον καιρον. εστω παντων δουλος και παντων διακονος». οτι αι ηµεραι πονηραι εισι». ηνικα την βασιλειαν παραδωσει. Αλλ᾿ απο των βιωτικων πραγµατων σκοπησαντες. καθ᾿ εκαστην µετανοουν τες και τοις κατα Θεον δακρυσι καθαιροµενοι. Ωσπερ γαρ πας εµπορος και χειροτεχνης και γεωργος. Ουδεν ουτως ετερον των αλλων απαντων ωφελιµωτερον ψυχη. τα παντα υποταγεντα αυτω τω Θεω και Πατρι. Και πως εξαγοραζεται τις φρονιµως τον καιρον της παρουσης ζωης. ινα και τον εν αυτοις αποκειµενον πλουτον πλουτησωµεν και την του Πνευµατος χαριν εκειθεν τρυφησωµεν εις ακενωτον ευφροσυνην ψυχης και απολαυσιν. νυκτος και ηµερας εν τω νοµω του Θεου µελεταν αιρουµενη.

ου µονον δε. ως. Ει δε και την πανηγυριν συν αυτοις καταλαβη και παντες µεν εκεινοι χρυσιον επιφεροµενοι. ειτ᾿ ουν απεµπολησας αυτον. ουχι ουτοι µεν εξηγορασαντο τον καιρον της ζωης αυτων. ηµεραν εξ ηµερας αναβαλλοµενος. ουχι και ουτος τον καιρον απωλεσε και τα προσοντα αυτω αφρονως κατεδαπανησεν. εαν αφεις εν σπουδη πραγµατευσασθαι αρξηται τας σκηνας των καπηλων και των µαγειρων και των τα λοιπα βρωµατα απεµπολουντων περιϊεναι και ποτε µεν εκ τουτων ποτε δε (349) εξ ετερων λιχνευοµενος εσθιη και πινη. και ου τουτο µονον. εµπορευσαµενοι και µετα κερδους µεγαλου υποστρεψαντες. Ο δε και εν τη πανηγυρει µετα χρυσιου παραγινοµενος και µηδεν εξ ων ειποµεν εναντιον διαπραττοµενος. εαν µικρον χρονον η βραχειαν ωραν αµεληση. ανευ χρυσιου εις την πανηγυριν απελθων. Εαν οι εµποροι παντες προς την πανηγυριν τρεχουσιν εµπορευσασθαι τι και κερδησαι απο της πραγµατειας αυτων. η και µετα το ευρειν χρυσιον. ου προαιρειται δραµειν εις την εµποριαν. αυτος ραστωνη και ραθυµια κρατουµενος. ουτω και επι των πνευµατικων αγωνων και εργων και πραξεων συµβαινει γινεσθαι. Αλλα γαρ ως εν υποδειγµατι πρωτον περι ενος τουτων των εµπορευοµενων ειπωµεν λεπτοµερεστερον προς την αγαπην υµων. µεγαλην υφισταται την ζηµιαν. ευθυς προς πραγµατειαν χωρησουσι και αλλος µεν αλλο τι εξωνησεται. εαν ληθη η πανηγυρις και καταλειφθη απραγµατευτος. εκεινος δε µηδεν ολως επιφεροµενος περιτρεχει ζητων ευρειν ποθεν και δανεισασθαι. αλλα και µεθη και τρυφη προσασχολουµενος και φιλτρω πορνης γυναικος ελεεινως κατεχοµενος. τους δ᾿ οπισθεν αυτου ερχοµενους και σπουδη πολλη φθαζοντας αυτον. δι᾿ ου κερδησαι επ᾿ αυτω ελπιζει. Ει δε και χρυσιον επιφεροµενος την πανηγυριν καταλαβη. αλλα µετα των . εις δε τουτων τους µεν βλεπειν προαγοντας αυτου. εις ανωφελη και µαταια τουτον εξαναλωσας.χρηζει πολλης εις το εργον (348) αυτου. ουχι και αυθις απωλεσε τον καιρον. η προς της οικιας αυτου καθεζοµενος ορα διερχοµενους αυτους και προς την πανηγυριν µετα σπουδης απερχοµενους. εκεινος δε απωλεσεν αυτον. αλλα και εαν µεθη και ασελγειαις καταδαπανηση το χρυσιον αυτου.

καλως πραγµατευσαµενοι και κερδησαντες. ουχι οι εµπορευσαµενοι µεν τον καιρον εξηγορασαντο εν σπουδη. ο δε περιεργαζοµενος τα αλλοτρια και µη πραγµατευσαµενος. τα τω καιρω πρεποντα εργασαµενοι και κερδος εκειθεν εαυτοις περιποιησαµενοι. ηµεις δε και εαυτους και τον καιρον απωλεσαµεν. Πας ουν ο σωφρονως και δικαιως µετα φρονηµατος υγιους πολιτευοµενος εν τω βιω και φερων εν αδρια και υποµονη ψυχης τα επιπονα . κατασκοπων και καταµανθανων ποτε µεν τους γνωριµους. φοβω τουτων βαλλοµενος. ποτε δε και τους µη γνωριζοµενους αυτω. εζηµιωθη τον καιρον. ο δε. Αλλα γαρ ετι το νοηµα εξετασωµεν. ου προαιρειται ακολουθησαι αυτοις και απελθειν πραγµατευσασθαι µετ᾿ αυτων εν τη πανηγυρει. φοβηθεις εκει φοβον ου ουκ ην φοβος. εκεινοι µεν εξηγορασαντο τον καιρον και τα µεγιστα ωφεληθησαν.συνεµπορων αυτου εισελθων εν αυτη. πως εκαστος αυτων πραγµατευεται. (350) ηµεις δε εν αµελεια και αργια διαγωµεν. Ουτω τοιγαρουν εστι και επι παση πραξει και εργασια πνευµατικη. οικειους τε και αλλοτριους. Καιρος πραγµατειας ανθρωπου παντος ο χρονος ουτος εστι της παρουσης ζωης· ταυτης δε της ζωης προδηλως πονηραι εισιν αι ηµεραι τοις µη καλως χρωµενοις αυταις. Ει δε και αλλοι µεν αυθις τη προσδοκια του κερδους και ληστων εφοδου και κοπου οδοιποριας και µακρας οδου καταφρονουσιν. Τι ουν φησιν· «Εξαγοραζοµενοι τον καιρον. καν υπο παντων παρακαληται συνοδοιπορησαι αυτοις. Οταν γαρ αλλοι εν ταις εντολαις πορευωνται του Θεου και τας αρετας πασας µετα σπουδης και θερµης εργαζωνται. αυτος δε µηδεν πραγµατευσηται και ουτως ακαιρως περιερχοµενου αυτου διαλυθειη παλιν η πανηγυρις. ει και συνην αυτοις. εαν µονον απασαν την πανηγυριν περιερχηται. ουχι οι µεν καιρον εξηγορασαντο. καν υποσχοµενους φυλαττειν αυτον ακουη απο των προσδοκωµενων αυτω κακων. Πως ουν εξαγοραζεται τις τον καιρον και τις εστιν ουτος και τινες αι πονηραι ηµεραι δι᾿ ας οφειλοµεν εξαγοραζεσθαι τον καιρον. παντων αυτοµολησαντων εις τα οικεια. ο δε τουτον αφρονως εζηµιωθη. οτι αι ηµεραι πονηραι εισιν». µηδεν εκ του ευρηθηναι εις την πανηγυριν ωφεληθεις.

τα τιµια εκεινα λαβειν εφιεµενος. ∆υο τινων εις παραβασιν εντολης Θεου τυραννικως προσκαλουµενων υπο τινος. Και καθαπερ εµπορος. οποταν θλιψεις επενεχθωσι και ονειδη και ατιµιαι και σκωµµατα. εκ των επισυµβαινοντων καθ᾿ εκαστην τω βιω τον λογον ποιησοµαι. ο ετερος δε συν τω καιρω και την σωτηριαν της εαυτου ψυχης εζηµιωθη. τα αιωνια αγαθα και την αληκτον ευφροσυνην αξαγοραζονται και δια του σωµατικου θανατου την µετα του αθανατου και αιωνιου Θεου αιωνιον και αθανατον διαγωγην τε και κατοικιαν. του θανατου λεγω. Ο ειδως καλως τον παροντα πραγµατευσασθαι καιρον. οβολω τυχον ενι η νοµισµατι. ευρειν η λαβειν η κερδησαι ου δυνανται. και αλλως εν υποδειγµατι τον λογον γυµνασωµεν. αρπαζει ταυτα και αιρει επ᾿ ωµων αυτου και χαιρων πορευεται. Τοιγαρουν οι ορθως φρονουντες δια θλιψεων και πειρασµων των ενταυθα. Ο δε µη ειδως ουτως πραγµατευσασθαι απολλει τον καιρον της σωτηριας αυτου. ως δι᾿ οβολου ενος. εξαγοραζεται τον καιρον φρονιµως και καταπραγµατευεται των πονηρων ηµερων της παρουσης ζωης. ουτω και ο υπερ εντολης Θεου αγωνιζοµενος εν ευφροσυνη και σπουδη θανειν αιρεται. πολλα τινα και πολυτιµα ευρων πραγµατα.και λυπηρα των επερχοµενων αυτω πειρασµων τε και θλιψεων. ειτε εξ ορατων. Ο κρυβεις και τας θλιψεις διεκφυγων. ον ετεροι εν πολλοις ετεσι νηστευοντες. ως γνωριζων τα χρηµατα και το εξ αυτων κερδος σαφως προειδως. χαµευνουντες και πολλα οικαδε κοπιωντες. ολιγω τιµηµατι πιπρασκοµενα. ει ο µεν αυτων δειλια και φοβω των µελλοντων επενεχθηναι αυτω κολασεων και τιµωριων φυγη χρησοιτο και απελθων κρυβηθη. Ει δοκει δε. Ευδηλον οτι παντως ο τας θλιψεις υποµεινας και τον θανατον µη παραιτησαµενος ουτος εστιν ο τον καιρον εξαγορασαµενος. ποιος τουτων εξηγορασατο τον καιρον. η και θανατον αυτον υποστη. µετα χαρας αυτο και εν σπουδη αποδιδωσι. υποµονην µονην αντι χρυσιου καταβαλλοµενος και ουτως εξαγοραζεται τον καιρον εν µια ροπη. αγρυπνουντες. (351) ο δε γε ετερος παρρησιασεται και πολλας υπερ της εντολης του Θεου βασανους υπενεγκη. η ο πολλα παθων και υπενεγκων η και ισως αποθανων. τα αιωνια µελλων κτησασθαι . Και ινα τουτο σαφεστερον γενηται. ειτε εξ αορατων εχθρων.

οι φιληδονοι και οι φιλοπλουτοι· αλλ᾿ επαν προς παραβασιν εντολης Θεου προσκληθωσιν υπο τινος των εν υπεροχη κοσµικη τυγχανοντων. αλλα κατασπα την ψυχην αει µαλλον εις τας . τον παροντα καιρον. εξαγορασωµεθα. οι φιλοδοξοι. εως ετι η πανηγυρις της ζωης ηµων ισταται. και φευξοµεθα το φρονηµα της σαρκος.αγαθα. (352) επειδη αι ηµεραι αυτης λιαν εισι πονηραι. και απολλυουσι την εαυτων σωτηριαν. ποτε µεν δια της ευπαθειας του σωµατος και των ατακτων αυτου κινηµατων ζαλης και τρικυµιας πληρουσαι ηµων τας ψυχας. ποτε δε δια των επιτιθεµενων ηµιν ορατων και αορατων εχθρων εις αθυµιαν και επιθυµιαν και θυµον αγριον εµβαλλουσαι και διεγειρουσαι τας καρδιας ηµων και δια των τοιουτων µακραν ολους ηµας ποιουσαι της βασιλειας των ουρανων. ουχ ουτως οι φιλοζωοι. Οπερ ινα µη παθωµεν και ηµεις. εις µονην την κτησιν και το κερδος της αρετης. ινα εν αγωγιµοις των χαρισµατων του Πνευµατος εις λιµενας Θεου καταντησωµεν και φυγωµεν τας πονηρας εκεινας ηµερας και την ακοην εκεινην την πονηραν. ο αρεσαι Θεω ου δυναται. Εξαγορασωµεθα την φρονησιν ηµων της ψυχης δια της των ορωµενων καταφρονησεως και της των κρειττονων µελετης και εργασιας. διδουντες τας προθεσεις ηµων και ολους εαυτους εις µονην την εργασιαν των εντολων του Θεου. την τους αµαρτωλους αποπεµπουσαν εις το πυρ το εξωτερον το ητοιµασµενον τω διαβολω και τοις αγγελοις αυτου. οι φιλοσαρκοι. αλλ᾿ ουδε της απολαυσεως των προσκαιρων αρπασαι ηµας και προς τα διαµενοντα και αιωνια εµβιβασαι ηµων την διανοιαν· ο ζησαι κατα Θεον ουκ εα τον κρατουµενον υπ᾿ αυτου. Εξαγορασωµεθα ουν τον καιρον ηµων της ζωης. αυτην δηλαδη την ζωην την αιωνιον· οι και την ανεσιν εξωνησασθαι εν ολιγαις ηµεραις προτιµωνται και εις αιωνας απειρους κολαζεσθαι πραγµατευονται της παρουσης ζωης αυτων τον καιρον. Ουχ ουτως δε οι φιλοκοσµοι. προδιδουσι τα αιωνια και ατιµητα και εξαγοραζονται αφρονως τα προσκαιρα και φθαρτα και µηδενος αξια. την παρ᾿ αυτου αγανακτησιν και ατιµιαν η αποστροφην και χρηµατων ζηµιαν υπενεγκειν µη δυναµενοι. µυρια καθ᾿ εκαστην επεγειρουσαι τα κυµατα της κυµαινοµενης καθ᾿ ηµων αλµυρας αµαρτιας. παρακαλω.

εν ευχαις. φευξοµεθα τας πονηρας ηµερας της αλογου επιθυµιας και του θυµου και αυτης της σαρκος της οντως πολεµιας του Πνευµατος· φευξοµεθα τον µολυσµον τον εκ των τοιουτων γινοµενον τη ψυχη. (353) µη διδουντες τω πονηρω εισοδον η παρρησιαν εις ολεθρον εαυτων και απωλειαν. Εξαγορασωµεθα την αδριαν των ιδιων ψυχων εν υποµονη πολλη και καρτερια των πειρασµων κατα την του Κυριου φωνην· «Εν τη υποµονη υµων.κτηνωδεις ορµας της σαρκος και ολον κτηνωδη τον ανθρωπον απεργαζεται. ινα τον στεφανον της νικης αραµενοι εις αιωνας συµβασιλευσωµεν τω Χριστω. κακοπαθουντες ως καλοι στρατιωται Χριστου εν νηστειαις. Εξαγορασωµεθα την δικαιοσυνην ηµων. εν χαµευνιαις. αυτου του ηλιου της δικαιοσυνης Θεου. εν ευχαις. εν πενθει. αυτην την αποστροφην του Θεου. δι᾿ ης Θεω οικειουµεθα. Εαν γαρ ταυτην κτησωµεθα. ανδρειω δηλονοτι φρονηµατι κατα της αµαρτιας ισταµενοι και τον πολεµιον βαλλοντες τοις οπλοις του Πνευµατος. εν σακκω και µετανοια και αεναοις δεησεσι. κοινωνους των απορρητων αγαθων της βασιλειας αυτου εργαζοµενος. Εξαγορασωµεθα την σωφροσυνην του σωµατος ηµων δια πασης εγκρατειας και ταπεινωσεως. εν δακρυσι τε και αναγνωσεσιν αυτην διατρεφοντες και καθαιροντες εις υποδοχην του θειου φωτος. επειδη ο νοµιµως αθλων και αγωνιζοµενος εν τω σταδιω της ευσεβειας παντα εγκρατευεται κατα τον θειον Αποστολον. τη δε ψυχη. και τω µεν σωµατι παρεχοντες αυταρκως διατροφας και σκεπασµατα. φησι. το βαρος δηλαδη και . τον καιρον φρονιµως πραγµατευσαµενοι της παρουσης ζωης και την οδον του βιου διελθοντες εν δικαιοσυνη και σωφροσυνη. την των ανθρωπων καταγνωσιν. το ολον ηµων της δυναµεως εν µελετη θεια των εννοιων. (354) την του συνειδοτος κατακρισιν. αλλ᾿ απονεµοντες την τιµην εκαστω αξιως. ος και δικαιωσει δια της δωρεας του Αγιου Πνευµατος αυτου και δικαιους ηµας αποδειξη τη συναφεια αυτου. κτησασθε τας ψυχας υµων». και µεγαλα εν τη πνευµατικη ταυτη πραγµατεια κερδανουµεν. δια πασης ευσεβειας και διακρισεως διακρινοντες του δικαιου το αδικον και προτιµουµενοι την αρετην της κακιας. εν αγρυπνιαις. την της καρδιας ακαθαρσιαν.

ευφραινοµενος οµου και στηριζοµενος την καρδιαν τω αρτω του λογου τω ζωτικω και τω οινω τω ευφραινοντι της σοφιας και γνωσεως του Θεου. τα κατω λιπουσα του βιου. αφ᾿ ου πληρουται πασης ευφροσυνης και ηδονης η ψυχη και. Αλλ᾿ . παραχωρουντες τοις βουλοµενοις τα προσκαιρα και µονων των αφθαρτων και αιωνιων αντιποιουµενοι. πληρη δε και χαριτος θειας του Πνευµατος. Και πως τον χοϊκον αποτιθεµεθα ανθρωπον και τον Χριστον ενδυοµεθα. ο δευτερον ανθρωπος ο Κυριος εξ ουρανου». καταντησοµεν εις ευδιον λιµενα της του Θεου βασιλειας εν αγωγιµοις πλουσιως του Πνευµατος και ου φοβηθησοµεθα η την πονηραν εκεινην ακοην την τους αµαρτωλους ελαυνουσαν εις το πυρ το εξωτερον. ω η δοξα συν τω Πατρι και τω Αγιω Πνευµατι νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων· αµην. Ουτω γαρ τον παροντα καιρον πραγµατευοµενοι. τας προθεσεις και τας δυναµεις εν τη πραγµατεια του καιρου της παρουσης ζωης. ον ευροµεν και εξωνησαµεθα. χαριτι και φιλανθρωπια του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου. συγγενεις αυτου και αδελφοι χρηµατισαντες. ΛΟΓΟΣ ΙΓ΄ (355) Εις το ρητον του Αποστολου· «Ο πρωτος ανθρωπος εκ γης χοϊκος. πληρη µεν εδεσµατων πνευµατικων και αφ᾿ ων ο εσω ηµων οιδε τρεφεσθαι ανθρωπος. Ου γενοιτο παντας ηµας επιτυχειν. αυτον επιφεροµενοι τον πολυτιµον µαργαριτην του Πνευµατος. Ιδωµεν ουν τις η τραπεζα αυτη του Αποστολου και τι τα ταυτης εδεσµατα. καλως πραγµατευσαµενους τον παροντα βιον της ενταυθα ζωης. τα φρονηµατα.τον καυσωνα της ηµερας ανδρειας βαστασαντες. παντα δεδωκοτες ηµων τα θεληµατα. ετεραν αυθις προτιθησιν ηµιν εις εστιασιν τραπεζαν των θεοπνευστων ρηµατων αυτου. προς ουρανους και Θεον κουφω τω πτερω της διανοιας ανερχεται. Καλως ηµας εστιασας ο µακαριος Παυλος εν τη προτερα των θειων λογων αυτου τραπεζη και κατευφρανας ηµων τας καρδιας. η τας πονηρας εκεινας βασανους και την φρικτην ηµεραν και καταδικην της κρισεως.

Τινα τροπον. των δολιων αυτου ρηµατων ακουτισθεις. ινα και αξιως συνεστιαθηναι αξιωθωµεν τω λεγοντι Πνευµατι δια του Αποστολου τα κεκρυµµενα µυστηρια της βασιλειας των ουρανων. Πλασθεις ουν χοϊκος απο της γης και πνευµα λαβων ζωης. και εµφραγη τα ωτα και αυτης της µετα των αγγελων εκπεση διαγωγης και του παραδεισου εκδιωχθη. εµπαθως τε την γυµνωσιν του σωµατος αυτου θεασαµενος και ιδων. εως αν ταυτην φυλασσοι και εν ταυτη εργαζοιτο. λαβων εντολην εργαζεσθαι και φυλασσειν. προσεχωµεν τοις λεγοµενοις µετα ακριβειας απασης. η δ᾿ αν ωρα την δοθεισαν αυτω εντολην παραβη και φαγη απο του ξυλου. Απαξ γαρ την εντολην του Θεου ο Αδαµ παραβας και τω απατεωνι διαβολω το ους εαυτου παρασχων ψιθυρισαι και πεισθεις αυτω. την καταστολην της θειας δοξης αποδυθεις. ο δευτερος ανθρωπος ο Κυριος εξ ουρανου. ο δευτερος ανθρωπος ο Κυριος. και ειση το εγκεκρυµµενον εν αυτω βαθος των µυστηριων Θεου. ου προσεταξεν αυτω ο Θεος µη φαγειν. πολλης δεοµενον της ερευνης και προσοχης. Αλλα την ακοην υποθες ετοιµην. Μη απλως παραδραµης τον λογον και ως ευεπιβολον τουτον υπολαβης. Οιος ο χοϊκος. Πρωτον και χοϊκον ανθρωπον τον Αδαµ φησι. (357) λαλουντι κατα του πεποιηκοτος ∆εσποτου. αισθητως αναβλεψας. τοιουτοι και οι επουρανιοι».» «Ο πρωτος ανθρωπος εκ γης χοϊκος. απαντων εστερηθη δικαιως των αγαθων. ο ψυχην νοεραν και εικονα Θεου οιδεν ο Λογος καλειν. κωφευσας του . (356) Φησι δε· «Ο πρωτος ανθρωπος εκ γης χοϊκος. Ινα. αθανατος διαµενη και αϊδιως τοις αγγελοις συναµιλλαται και συν αυτοις αεναως τον Θεον ανυµνη και δεχηται τας εκειθεν ελλαµψεις και Θεον ορα νοερως και των εκεινου επακουη θειων φωνων. καθως γεγραπται· «Και επλασεν ο Θεος τον ανθρωπον χουν λαβων απο της γης». εξ ουρανου». τοιουτοι και οι χοϊκοι· και οιος ο επουρανιος. του ξυλου εγευσατο και.επαρωµεν τας διανοιας ηµων απο των γηΐνων και φθειροµενων και. Ο και παραβαντι συνεβη και εξεπεσε της αθανατου και αϊδιου ζωης. θανατω παραδοθη και τους οφθαλµους της ψυχης πηρωθη. ως λογιων Θεου µελλοντες ακουειν. αγαπητε· βαθος γαρ πολυ νοηµατων εγκειται εις την του παροντος λογου διανοιαν. ετεθη εν τω παραδεισω.

προσθησω δε και κωφος και τυφλος. τον νοητων απαντων και ουρανιων αγαθων ολικως απεστερηθη και εις την εµπαθη των επιγειων και ορωµενων κτισµατων αισθησιν κατηνεχθη· και γεγονεν. ο Κυριος εξ ουρανου. Ουτω τοινυν εγενετο και ην. οµοιους οντας τω τεκοντι αυτους. Ουτος. ινα δια παντων των ηµετερων διελθων αναχωνευση και ανακαινιση τον πρωτον εκεινον ανθρωπον και δι᾿ εκεινου παντας τους εξ αυτου γεννηθεντας και γεννωµενους. Εµαθες εξ οιας δοξης και αθανατου τρυφης τε και διαγωγης εις οιαν ατιµιαν ο ανθρωπος κατηνεχθη. αλλα γαρ µητε την δοξαν εκεινην την αρρητον καθοραν. προς τα εξ ων εξεπεσε κωφος. εσεσθε ως θεοι.µηκετι επακουειν ωσι βεβηλοις λογους θειους θεοπρεπως τε και πνευµατικως. µη χωρισθεις εξ αυτου. γυµνος τε . µη καταλιπων ολως αυτον. γυµνος. ως αποστησας εκ ταυτης εκουσιως τον νουν αυτου και κατανοησας εµπαθως τον του δενδρου καρπον και τω ειποντι πιστευσας οφει· «Η δ᾿ αν ωρα φαγητε απ᾿ αυτου. ει και µη παντα ειπειν ηδυνηθηµεν. ο πρωτος ανθρωπος. ο εκ γης χοϊκος. ισος ηµιν ατρεπτως κατα παντα γενοµενος χωρις αµαρτιας. Θεος εκ Θεου. απο της παραβασεως γεγονε. αναρχου πατρος αναρχον γεννηµα. αναισθητος. αχωρητου αχωρητον. ασωµατου ασωµατον. Λογος Θεου και Θεος. (358) αθανατου αθανατον. ακαταληπτου ακαταληπτον. αιωνιου αιωνιον. ινα συνελων ειπω. τους ενηχουµενους µονοις τοις αξιοις αυτοις. τυφλος. τοις ανοητοις οµοιωθεις κτηνεσι κατα τον ουτω βοωντα προφητην· «Παρασυνεβληθη τοις κτηνεσι τοις ανοητοις και ωµοιωθη αυτοις». θνητος τε αυ και φθαρτος και αλογος. κατηλθεν επι της γης και εσαρκωθη εκ Πνευµατος Αγιου και Μαριας της παρθενου· και ενηνθρωπησεν. εις οιαν πτωχειαν εκ πλουτου πολυολβου κατεπεσεν. δι᾿ ου τα παντα εγενετο τα εν τω ουρανω τα επι της γης και. Ουτος ουν ο χοϊκος ανθρωπος ελπιδι θεωσεως απατηθεις και µεταλαβων εξ αυτου. ουτως ων και τοιουτος µενων εν τω Πατρι και τον Πατερα εχων µενοντα εν αυτω. Ιδωµεν ουν και απο των θειων διδαχθωµεν Γραφων οποιος υπαρχει και ο δευτερον ανθρωπος. απροσιτου απροσιτον. Επειδη γαρ ο τεκων Αδαµ φθαρτος και θνητος. ινα τα αυτα παλιν ειπω. εις οιαν αισχυνην και αγνοιαν. γινωσκοντες καλον και πονηρον. αορατου αορατον.

ο Υιος και Λογος του Θεου δηλονοτι. αναλλοιωτως. σεληνη τε και αστροις και πυρι και υδατι και λοιποις. Τουτο το πασιν ακαταληπτον και πασιν ακατανοητον θαυµα.απαγε της βλασφηµιας . οτι ο αυτος και ατρεπτος εµεινε τη θεοτητι και ανθρωπος γεγονε τελειος. ως θεους . καν ευρεθη τις παλαι εκ των απειρων εκεινων µυριαδων και χιλιαδων µη υποκυψας αυτου τοις αισχροις προσταγµασι και θεληµασι τουτοις. και ει τι τουτοις παροµοιον. αυτους ο Θεος απηγορευσεν. θνητοι. µηδενος οντος δηλαδη του δυναµενου σωσαι και αυτον εκλυτρωσασθαι. δια δη τουτο οικτειρησας ο ποιησας ηµας Θεος Λογος κατηλθεν.αλλ᾿ ο διαβολος (359) και προσταττει και υποβαλλει και αποδεχεται. κωφοι. τυφλοι. αλλ᾿ εκ Πνευµατος Αγιου και Μαριας της αειπαρθενου. και εγενετο ανθρωπος ουκ εκ συνουσιας η ρευσεως . . Εις τοσαυτην γαρ αγνοιαν Θεου και των θειων αυτου εντολων κατηνεχθησαν οι εκ του χοϊκου τουτου χοϊκοι γεννηθεντες.της ενθεου καταστολης και αναισθητος εχρηµατισεν. αλλα γαρ και αυτα τα αισχρα θεοποιησαντες παθη α µηδε εννοειν. τοιουτοι και παντες οι εκ αυτου γεννηθεντες χοϊκοι γεγονασι.. µη οτι γε πραττειν. οιος ουτος ο χοϊκος. µηδεν των αλογων διαφεροντες ζωων. και ου µονον ουρανω και γη και ηλιω. σαρξ ολος αυτος χρηµατισας και γεγονως. Τινα ταυτα. ανδροµανιαν. αλληλοφονιαν. η χειρονες µαλλον ειπειν και αυτων εκεινων υπαρξαντες. ως τα καθ᾿ εκαστον παθη συµπεριλαβοντες εκεινων και εν εαυτοις ταυτα επισπασαµενοι. Οθεν. καθως γεγραπται· «Και ο Λογος σαρξ εγενετο και εσκηνωσεν εν ηµιν». φθαρτοι. ωστε ην ωφειλον απονειµαι Θεω την τιµην τη ορωµενη ταυτη κτισει απενειµον. ατινα ουχ ο Θεος .ω της αναισθησιας – στησαντες προσεκυνησαν. Αναλαβων γαρ εκ των παναγνων αυτης αιµατων σαρκα εψυχωµενην. ως οιδε. ατρεπτως. γυµνοι και αναισθητοι. εγενετο ανθρωπος. δι᾿ ων κατεδουλωσατο και καταδουλουται απαν το των ανθρωπων γενος και υποχειριους αυτου και δουλους πεποιηκε και ποιει. αλλ᾿ επει και αυτος δια το καταγεσθαι εκ του σπερµατος των αµαρτησαντων δουλος ην του τυραννου θανατου και τη φθορα τουτου παρεδιδοτο και τω αδη ασυµπαθως παρεπεµπετο. µοιχειαν. Πορνειαν.

και εγενετο ανθρωπος τελειος εις ψυχην ζωσαν ανευ συνουσιας και ρευσεως. ενεδυσατο και την αδελφοτητα».Τουτο γαρ και ετερος τις των προ ηµων εφη ουτως ειπων· «Την σαρκα ενδυσαµενος. ει και αδελφοι και συγγενεις αυτου το κατα σαρκα υπηρξαν. Αλλα προσεχετε ακριβως τω ταυτα λεγοντι Πνευµατι· εγενετο ανθρωπος ο Θεος. µονος ην και εστιν αγιος. µονος φιλανθρωπος. ηγουν απο της γυναικος αυτης. ως εφαµεν. Οι δε γε λοιποι των ανθρωπων. ινα γενηται υιος επ᾿ αληθειας του Αδαµ· ανθρωπος δε χρηµατισας και γεγονως οµοιος ηµιν κατα παντα πλην αµαρτιας. Αλλ᾿ αυτος Θεος οµου και ανθρωπος. µονος φως του κοσµου και φως ων το απροσιτον. και η σαρξ αυτου και η ψυχη αυτου αγια και υπεραγια ην και εστι· Θεος αγιος. παντων ευθυς ανθρωπων συγγενης το κατα σαρκα εγενετο.Καθαπερ γαρ τον Αδαµ απο της γης επλασεν ο Θεος και πνευµα ζωης αυτω εχαρισατο. (361) ελεησας ηµας ο Θεος την . (360) ελαβεν ο Θεος Λογος σαρκα εψυχωµενην και ωκοδοµησεν αυτην εις ανδρα τελειον. ωσπερ ην. εµεσιτευσεν ανα µεσον των αµφοτερων. η πιστις η εις αυτον. Μονος ουν Υιος Θεου και Θεος και ανθρωπος ων. Προσεχε. ως εσται εις τους αιωνας. ηµων δε κειµενων εν τω θανατω και τη φθορα και µηδεµιαν κοινωνιαν ολως εχοντων µετ᾿ αυτου. αλλα χοϊκοι οντες τοιουτοι εµειναν και ουχι ευθυς εγενοντο αγιοι και υιοι Θεου. ο αυτος και εστι και εσται· αµωµος και γαρ ην η Παρθενος. Θεου φηµι και ανθρωπων. απαντων δε ανθρωπων συγγενης και αδελφος εχρηµατισε. ουτως ο εκεινον δηµιουργησας ανευ συνουσιας και ρευσεως ανθρωπος γινεται· και ωσπερ εκει γεγραπται εν τη παλαια οτι εβαλεν ο Θεος εκστασιν επι τον Αδαµ και υπνωσε και λαβων µιαν των πλευρων αυτου ανωκοδοµησε και εποιησε την γυναικα. Τοιουτου τοινυν οντος αυτου. ουτω και ενταυθα πεποιηκε. ινα επειπερ πτωχοι οντες και µηδεν ολως εχοντες εισενεγκειν τη σωτηρια ηµων. µονος ελεηµων και ευσπλαγχνος. µονος δικαιος. µονος αληθινος. Η πλευρα του Αδαµ εστιν η γυνη. την κατα σαρκα συγγενειαν. Πως και τινα τροπον. µονος αθανατος. ει µη µονην. Εξ αυτης ουν της πλευρας του Αδαµ. ασπιλος και αµιαντος· τοιαυτη δε ην και η εκ του Αδαµ αφαιρεθεισα πλευρα. αντι παντων την εις αυτον πιστιν δεξαµενος. µονος δυναστης.

αποστωµεν δια αµελειας και εναντιον τι των αυτου προσταγµατων ενεργησοµεν. µη επιτρεφοντες εις το ιδιον εξεραµα κατα τους κυνας. Τοιγαρουν και ει µεν φυλαξοµεν παντα α ειπε και λεγει ηµιν αυτος ο Θεος. ολοι ολως επουρανιοι. του αγιασµου και της υιοθεσιας στερουµεθα. ως πιστευοµεν. επουρανιου Θεου τεκνα. αντι επουρανιων και αυτου του . και ου µονον ταυτα. ουτω και ηµεις της Εκκλησιας των αγιων δουλων αυτου χωριζοµεθα αµαρτανοντες και της θειας καταστολης ην ενεδυσαµεθα οι βαπτιζοµενοι. και γινοµεθα ως εκεινος αγιοι και τελειοι. επειδη και αυτος ως ηµεις οµοιος ηµιν εχρηµατισε πλην αµαρτιας· ει δε των αγιων και ζωοποιων αυτου εντολων καταφρονησαντες. Τουτων ουν παντων εν µετοχη και απολαυσει γινοµεθα. του ενωθηναι αυτον και συναριθµηναι ηµιν και εν αµφοτερους γενεσθαι εν αυτω τω Θεω και Πατρι δι᾿ αυτου συνεδεµενους τω Πνευµατι. πεπραχοτες α µη ποιησαι ηµιν ενετειλατο. τουτον δια της αµαρτιας αποδυοµεθα· ου µονον δε. εκ των εργων δεικνυοντες την πιστιν ηµων. του παρεχειν ηµιν την χαριν του Πνευµατος αυτου του Αγιου και διδοναι ηµιν µετασχειν δι᾿ αυτου τα αγαθα της γης ην οι πραεις κληρονοµουσιν εν ευφροσυνη και αγαλλιασει καρδιας. Του δι᾿ υδατος και Πνευµατος αναγενναν και αναπλαττειν ηµας και συναριθµειν τοις δουλοις αυτου τοις αγιοις.των αµαρτηµατων αφεσιν και την απαλλαγην του θανατου και της φθορας και την ελευθεριαν ηµιν χαρισηται· ας και µεχρι του νυν χαριζεται τοις ολοψυχως πιστευουσιν εις αυτον. οµοιοι αυτω κατα παντα θεσει και χαριτι. των αιωνιων αγαθων. οντως πιστοι εσµεν. (362) Και ωσπερ ο Αδαµ µετα την παραβασιν του παραδεισου και της τρυφης και της µετ᾿ αγγελων διαγωγης εκβαλλεται και γυµνουται και απο οψεως γινεται του Θεου. ως ο πρωτος εκεινος και χοϊκος. οταν ακριβως παντα οσα συνεταξαµεθα αυτω τηρωµεν και οσα παλιν απεταξαµεθα φευγωµεν. αλλα και αυτης της αιωνιου ζωης και αυτου του αδυτου φωτος. αυτον δηλαδη τον Χριστον. Τινα εισι ταυτα. ευθυς παντων εκεινων των εκ Θεου δια του βαπτισµατος δοθεντων ηµιν αγαθων εκπιπτοµεν. αλλα και τα λοιπα α ηµιν επηγγειλατο και δια των αγιων ευαγγελιων καθ᾿ εκαστην ηµιν επαγγελεται. Και ουτως γινοµεθα παλιν χοϊκοι.

και τω πυρι τω ασβεστω παραπεµποµεθα. και εξουσιαν δεδωκε παντι τω βουλοµενω του πτωµατος ανακαλεσθαι εαυτον και δια ταυτης εις την προτεραν εισελθειν οικειοτητα τε και δοξαν και παρρησιαν την προς τον Θεον.δευτερου ανθρωπου και Κυριου Ιησου Χριστου κατα παντων οµοιων· και γινοµεθα ετι προς τουτοις υποδικοι τω θανατω και τω σκοτει. και προσοµιλει αυτω προσωπω προς προσωπον και ορα αυτον νοεροις οφθαλµοις καθαρως. ως ο Αδαµ τοτε. ει δ᾿ ουν. η και µειζονων κληρονοµον και αυθις γενεσθαι αυτον. ευρησουσιν εαυτους τας επι του βαπτισµατος συνθηκας εκ παντος αθετησαντας η µερικως η και καθολου. τεθεικε σοφως ανα µεσον ηµων και ανα µεσον εκεινου την εξοµολογησιν και την µετανοιαν. Οι ουν µετα το βαπτισµα την τοιαυτην οικειοτητα και παρρησιαν και την των ειρηµενων αγαθων µετοχην µη εν παση εχοντες πληροφορια. µηδε οτι Χριστον ενδεδυµενοι εισι γινωσκοντες. εν µεγαλω κλαυθµω και τω βρυγµω των οδοντων βασανιζοµενοι. Ου γαρ απο αισθητου παραδεισου. φιλανθρωπος ων ο Θεος και οικτιρµων και θελων την σωτηριαν ηµων. ουδεις αν εσωθη ποτε. αλλα το δοθεν αυτοις του αγιασµου και της υιοθεσιας ταλαντον κατορυξαντας και µη υπεξεργασαµενους αυτο και δια τουτο της του ∆εσποτου θεας απεστερηµενους. και ου τουτο µονον. µηδε καθορωσιν εν τω του Πνευµατος φωτι το της θεοτητος αυτου φως. και νυν ηµεις εκβαλλοµεθα. και ταυτην γνωστως και εναργως και ως ει τις φιλος προς φιλον. αλλ᾿ εκ της των ουρανων βασιλειας και των αγαθων εκεινων περι ων γεγραπται· «Α οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη» ηµας εκβαλλοµεν εαυτους και της γεεννης υπευθυνους ποιουµεν· και ει µη δια της µετανοιας η ανακλησις ηµιν απεδιδοτο. επει αψευδης εστιν εκεινος και αµεταµελητος εν τοις χαρισµασιν αυτου· εφη γαρ· . ει βουληθειη θερµην (363) την µετανοιαν επιδειξασθαι. ουδε την γην εργαζεσθαι καθα κακεινος κατακρινοµεθα. Κατα γαρ την αναλογιαν της µετανοιας αναλογουσαν ευρισκει την προς Θεον παρρησιαν και οικειοτητα πας ανθρωπος. εγκυψατωσαν εις το συνειδος εαυτων· και τουτο ακριβως εξερευνησαντες. ∆ια δη τουτο. αλλα και των ειρηµενων εκεινων απαντων αγαθων.

η αληθεια δε ου δυναται ψευσασθαι (αδυνατον γαρ. αγαπητοι. λεγετω τουτο αδυνατον· µηδε γαρ ως απιστος και αυτος φθεγγεσθω ταυτα λαλων. µηδε εν τη θεωρια της δοξης αυτου δια παντος µενων και µενοντα βλεπων εν εαυτω τον Θεον. εν επιθυµια εγενοντο αν του ιδειν αυτον και τουτο εξ ολης αυτων εζητησαν της ψυχης και αυτος εαυτον αυτοις ενεφανισεν αν. ΛΟΓΟΣ Ι∆΄ (365) . εν Χριστω Ιησου τω Κυριω ηµων. ηγουν τους εν τω σκοτει καθηµενους. αλλ᾿ εκαστος υµων. Μετανοησατω ουν εκαστος υµων και θρηνησατω εαυτον. µηδεις των µη βλεποντων τον Κυριον λεγετω οτι αδυνατον τουτο εστιν· ουκ αδυνατον γαρ. Ει γαρ ηγαπησαν αυτον και τας αυτου ετηρησαν εντολας. αιτιον εαυτον ευρησει της στερησεως του ∆εσποτου και της θεας της δοξης αυτου. ω η δοξα και το κρατος συν τω Πατρι και τω Αγιω Πνευµατι εις τους αιωνας· αµην. οποτε ουτως εχοντα ιδοι. (364) οι µη ορωντες αυτον τυφλοι εισιν αντικρυς. ο αψευδης. και σπουδασατω δια µετανοιας και εξοµολογησεως των αιωνιων επιτυχειν αγαθων. καγω αγαπησω αυτον και εµφανισω αυτω εµαυτον». Ει γαρ εκεινος λεγει· «Εγω ει µι το φως του κοσµου». ως ειποµεν. αλλα και λιαν εστι δυνατον. Μηδεις ουν των µη βλεποντων πιστων νοερως τον Κυριον. καθως αυτος περι εαυτου ειρηκεν· «Εγω ειµι. φησιν ο Αποστολος.«Ο αγαπων µε τας εντολας µου τηρησει και εγω αγαπησω αυτον και εµφανισω αυτω εµαυτον». ερευνησας. µηδε τω φωτι αυτου τρανως και γνωστως ελλαµποµενος. το εαυτου συνειδος. οτι τοσουτων και τηλικουτων αγαθων εαυτον απεστερησεν. Ει ουν αληθεια εστιν ο Χριστος. η αληθεια». εκπεσων της δοξης και της θεωριας του βασιλεως των ουρανων. ο φυσει αληθης και η αληθεια. αλλα φωτι της οικειας αυτου δοξης τε και θεοτητος. τυφλοι δε παντως εµειναν οντες. επειδη µη ηγαπησαν αυτον και τας αυτου ετηρησαν εντολας. Ηκουσατε τι ο ∆εσποτης φησι· «Ο αγαπων µε τας εντολας µου τηρησει. Θεον ψευσασθαι). και δια τουτο παραγενοµενος εις τον κοσµον ινα παντας τους εν τω κοσµω. φωτιση ουκ αλλοτριω τινι φωτι. λεγων.

Και περι των αξιως η αναξιως κοινωνουντων και τις η εν τουτοις διαφορα· και προς το τελος. η σωµατικως κατα την των ανθρωπων συνηθειαν ουτω πως αγνωστως εορτασει και αλογιστως. η συναξει λαου. αποστολικως ειπειν. η εννοησει τι ο µη αρεσκει Θεω.Περι εορτων και οπως χρη εορταζειν και τινων συµβολα τα τελουµενα εν ταις εορταις και κατα των εναβρυνοµενων εν αυταις. Πως ουν ο τον ουρανιον βλεπων ∆εσποτην επιγειου τινος εν επιθυµια γενηται πραγµατος. εαυτον ειναι εν παση πληροφορια ειδως. Αναστησοµαι γαρ εν υµιν. υµεις δε λυπηθησεσθε· αλλα θαρσειτε. (366) αυτου του Κυριου προς τους τοιουτους αει λεγοντος· «Ο κοσµος χαρησεται. ει και τα παντα κατεχει. εγω νενικηκα τον κοσµον. ολην αυτου την προθεσιν της ψυχης εις την θεραπειαν του πεποιηκοτος αυτον εκδιδωσιν. πως σωµατικως ευφρανθησεται. χαρησεται υµων η καρδια και την χαραν υµων ουδεις αιρει αφ᾿ υµων». πολλω µαλλον εκεινων ων κατα πολυ αφεστηκε και τη φυσει και τη ουσια και τη διαγωγη. ουτος τον ποιησαντα αυτον επιγνωσεται και µονον αυτον φοβηθησεται και αγαπησει και αυτω δουλευσει εξ ολης ψυχης και ουδεν ουδαµως. . Ει γαρ εξ ων επλασθη και εν οις διαγει ξενος εστι. πως συναπτεται τις δια της κοινωνιας Θεω και πως ου συναπτεται. εγκαλλωπισθησεται. ειπειν δε και αυτων των εν τω ουρανω. Ο δε και τον Θεον µονον αγαπων και φοβουµενος. η επι πληθει κηρων και λυχνων µεγαλα φρονησει και επι αρωµασι και µυροις. η ευθηνουση τραπεζη και πολυτελει. πως ουχι πενθησει. αλλα ξενον παντων των επιγειων. καταποθεντος του χειρονος κοσµου υπο της ζωης της βραβευοµενης πασιν εκ του εµου Πνευµατος· και ιδοντες µε. η εφ᾿ οις αρα ποιει επαρθησεται. Ο δε γε ξενον εαυτον οντα των επιγειων επεγνωκως και ειδως οτι γυµνος εν τω θεατρω τουτω εισηλθε και γυµνος παλιν εξερχεσθαι τουτου µελλει. Πως δε ου κλαυσει ουχ εαυτον µονον. Πως δε ο και ξενον εαυτον ειδως εν πληροφορια γυµνον τε και πενητα. προτιµησει των ορωµενων αυτου. αλλα και παντας τους οµογενεις και οµοιοπαθεις αυτω ανθρωπους. Ο συνιεναι και συνιδειν δυνηθεις οτι γυµνος εκ του µη οντος παραχθεις εις τον κοσµον εισηλθεν.

την Αναληψιν. και ετι προς τουτοις. κατα τον Σοφον. ο λαµπραις αυτων εορταις. αυτος εγω εν σκοτει καταλειφθησοµαι. µη ειπω κηρους και λυχνους αναψαι πολλους εν τω ναω και τη των πιστων εκκλησια. την εορτην σοι νοµιζε ειναι. αλλα µηδε αρκειν σοι ταυτας λογιζου προς σωτηριαν ψυχης µηδε εν λαµπροις ιµατιοις και αγερωχοις ιπποις και µυροις πολυτιµοις. αλλ᾿ ως ενεστωτα εν τοις τελουµενοις ορα σοφω τω νοΐ τα µελλοντα και επ᾿ αυτοις την καρδιαν ευφραινεται και δοκει ολον εν εκεινοις εαυτον ειναι και µετα των εορταζοντων εις ουρανους το πληθος του λαου. τι µοι το οφελος.. την του Πνευµατος καθοδον». Ουδε γαρ εχει προς τα γινοµενα ο τοιουτος και το εορταζειν καλως επισταµενος η τον νουν εαυτου η την αισθησιν ολως – τουτο γαρ των µηδεν πλεον των ορωµενων φανταζοµενων εστιν . οιον τον απ᾿ ουρανου λαµποντα ηλιον. Ει δε και σηµερον µεν µυροις εµαυτον τε και τους συνεληλυθοτας ευωδιασαιµι. Ουδαµως ουν. και συνετως. οι δε απελευσονται εκαστος εις τα ιδια και µονος αυτος εν εν σκοτει καταλειφθησεται. ειτα µετ᾿ ολιγον. εν τω τουτων αγαλλιασθηναι φωτι. Οντως ουδεν. τα Θεοφανια. η την των φιλων συνελευσιν. οτι δη τα µεν σβεσθησονται. Ταυτα γαρ λαµπραν την εορτην ου ποιει ουδε αληθης εορτη εστι τουτο. κηροις τε και λυχνοις και πληθει λαου. σηµερον τα παροντα φαινοµενα και µετ᾿ ολιγον αφανιζοµενα. αγαπητε. αλλα το µετ᾿ ολιγον αει εννοει. Οιδε γαρ ταυτα παντα καιπαντας οµου την σηµερον οντας και παρερχοµενους την αυριον. . αλλα συµβολα εορτης. µηδε λεγε µοι «Ιδου εωρτασα την Χριστου γεννησιν.και φιλων παριφανεια και παρουσια ενδοξων ανδρων των επι της γης εγκαυχησεται. Μη ταυτα µοι λεγει µηδε πασας αριθµει τας εορτας. Μη δη ουν µοι χρονους και µηνας και καιρων περιοδους (367) αριθµει. και αντι λυχνων πολλων τους αστερας προσπηξαι τω οροφω του νου και ποιησαι αυτον καινον ουρανον και πραγµα ξενον επι της γης. ει εστι σοι συνεσις. αποκριθητι. παντων αποσβεσθεντων αυτων. Τι γαρ µοι οφελος. θαυµαστωθηναι τε παρα των συνεληλυθοτων και επαινεθηναι. αυριον δε εκ της εµαυτου σαρκος και του ρυπου ταυτης δωσωδιας πλησθησοµαι. την Αναστασιν. αλλ᾿ εαν τοιουτους αυτους κτησασθαι δυνηθω. την Υπαπαντην. ειπε µοι.

Πλην αλλα τον τροπον ειδεναι σε βουλοµαι και ηδη υποτιθω σοι και αυτο το της εορτης των πιστων το µυστηριον. Καθαπερ γαρ ο ναος. Ειπε.καν αγης σιωπην. Πρωτον δε τας αντιθεσεις σοι των αντιδιατιθεµενων τω λογω προθησω λεγοντων ουτω «Τι δε. ταυτα εκ των χειρων υµων εξεζητησεν.» Ουχ ουτως εορταζειν ηµας Χριστος νενοµοθετηκεν.» φησιν. α και χρηναι σε διδασκουσι κεκτησθαι τουτο πολυτελως εν σεαυτω. Τις γαρ. Το γαρ νοητον σοι φως. καθωσπερ ουτοι. αι λαµπαδες υποσηµαινουσαι δεικνυουσιν.» φησιν. αλλα δι᾿ ολου απαντες αει τω πυρι του Πνευµατος καιοµενοι λαµπωσιν. τι µοι το κερδος. νοητως οφειλει φωτιζεσθαι και καταλαµπεσθαι. υπο των πολλων καταλαµπεται λαµπαδων. ως µηδε τοπον τινα εν αυτω απολειφθηναι φωτος αµοιρον τους δε φωτοειδεις λογισµους. Ου προσκαλεσοµεθα αδοντα λαον. φησι. Ει γαρ σηµερον φωτισθησοµαι. Ταυτα λεγεις. «Ου ταυτας τας εορτας εξελεξαµην. ουτος ο περικαλλης οικος. τη λυπη δε βληθησοµαι αυριον. τη επιουση δε βληθησοµαι νοσω. ως αν µη διακοπτηται σου ο της διακρισεως των λογισµων στεφανοειδης ορµαθος. υπο του λογου αγχοµενος. ο τουδε του ναου τιµιωτερος. Αλλα (368) πως. Οπερ αυτα σοι δηλουσι τυπικως τα γινοµενα παρα σου. αυριον δε σκοτισθησοµαι. µη γενοιτο αλλα και λιαν δαψιλως σοι ταυτα ποιειν και συµβουλευω και συναινω. η και ταυτη µεν τη ηµερα υγιειας απολαυσαιµι. λαµπη ο καθεις αυτων και µη λογισµος εναπολειφθη σκοτεινος εν τη οικια σου της ψυχης. καιοµενων και φαινοντων εν σοι των πνευµατικων πασων αρετων δηλονοτι δια του θειου πυρος. Το µεν γαρ εξωθεν ραντιζοµενον εσται τοις πνευµατικοις εις εικονα της κατερχοµενης δροσου επι τα ορη Σιων και ως το . λεγει Κυριος. Ου τουτο λεγω. η σηµερον ευφρανθησοµαι. ουδε γνωστους και φιλους και αρχοντας συναθροισοµεν. το πληθος υπογραφει σοι των καιοµενων λυχνων υπο του ορωµενου πυρος. ινα. Ου µυρα προσενεγκωµεν και θυµιαµα. τα εκχυνοµενα δεικνυει των µυρων και τα συνθετα των θυµιαµατων. ουτω και ο οικος της σης ψυχης. Ποιον δη τουτο. Ουτω προστασσεις. Ακουε νουνεχως. Το δε νοητον σοι µυρον. Τις δε η εκ των ειρηµενων απολαυσις. «Ουκ αναψοµεν κηρους τε και λυχνους.

τας επι τη ση σωτηρια τον ουρανιον ανυµνουσας ∆εσποτην. το ευωδιαζον τα συµπαντα και µονους τους πιστους αει ευφραινον ευφροσυνην πνευµατικην. ον ασιγητως οι αγιοι αναµελπουσιν αγγελοι. Τα δε συναθροισθεντα σοι πληθη και αδοντα µεγαλοφωνως Θεω. υπαινιττεται. Ει γαρ τα αψυχα ουτω Θεος τη ευωδια εκοσµησε και εδοξασε. Οι δε γε φιλοι και γνωστοι και . Ο αινος δε και ο υµνος. τον υµνον εκεινον τον µυστικον. αλλ᾿ εχουσι ταυτα και ετεραν εµφασιν διδασκαλιας πνευµατικης. τουτο δε ως ξυλον ζωης και ανασταυρουν τα θεληµατα της σαρκος. (370) ο δι᾿ αυτων µελωδουµενος. τουτο µεν ως φως ον και τοις καθαροις την καρδιαν ορωµενον. ινα οι ακουοντες των λογων της διδασκαλιας σου ευωδιαζωνται τα αισθητηρια της ψυχης και ευφραινωνται ευφροσυνην πνευµατικην. αναπτοµενον τε και εις καπνον ευωδιας αναπεµποµενον ο και φαινει λαµπρως και µυριζει οµου τας αισθησεις ευωδιαν πνευµατικην. συντεθεντα σοφως και συναρµολογηθεντα τοις νοητοις µελεσι του µυρου του νοητου. ουτω και σε χειρες Θεου επλασαν. Καθαπερ γαρ τα υπο διαφορων ειδων συντιθεµενα µυρα χειρες πλαττουσι µυρεψων και εν εκ πολλων ειδος αποτελουσιν. ειτ᾿ ουν τοις χαρισµασι του ζωοποιου και παντουργου Πνευµατος και µυριζειν σε χρη την ευωδιαν της γνωσεως και της σοφιας αυτου. πολλω µαλλον σε βουλοµενον κατακοσµησει ταις ιδεαις των αρετων και τη ευωδια του Πνευµατος του Αγιου δοξασει. ον και κατ᾿ εικονα εαυτου εκτισε και οµοιωσιν.καταβαινον επι τον πωγωνα Ααρων και επι την ωαν του ενδυµατος αυτου το δε βλυζον (369) ενδοθεν και ως υδωρ καταψυχον το πνευµα εσται εις πηγην ναουσαν υδατα ζωης αιωνιου τω υπο θειου Πνευµατος ενεργουµενω. τα ουρανια σοι ταγµατα παραδηλουσι και τας αναριθµητους των αγγελων δυναµεις. Ταυτα γαρ τα υπο των χειρων των ανθρωπινων συντεθεντα µυρα και τη ευωδια του µυρου ευωδιαζοντα σου τας αισθησεις την σην πλασιν αναζωγραφουσι και οιον σοφως υπεµφαινουσι. Αλλα γαρ ουκ εν τοις ειρηµενοις µονον ισταται ταυτα. ως αν και αυτος εαυτον τοιουτον αποτελεσης και ως επιγειος αγγελος τω αΰλω στοµατι ακαταπαυστως της καρδιας σου ανυµνης τον πεποικοτα σε Θεον µυστικως.

φησι. οση σοι δυναµις. Πως γαρ. ακουσης «Μεταστρεψω. ως εξ ενος σου αναφεροµενη προς τον Θεον. ∆εος µη και συ. Εστω σοι εορτη. Ει δε ουχ ουτως ουδε τοιουτον σεαυτον δια της εργασιας των εντολων απειργασω. λαϊκους. Ποιαν γαρ. προφητων. (371) ουδε ενδεως εχουσιν οι αγιοι δοξης επιγειου και ανθρωπινης. µαρτυρων και παντων γενεσθαι οσιων. σοι λογισθησεται και αυτω ευαποδεκτος εση. ει οιον τε. Και πανυ µεν ουν. συγκαλει. κοινωνιαν σχοιεν ποτε τα αισθητα και αψυχα και παντη αισθησεως αµοιρα προς τα νοητα και θεια και εµψυχα. εορτην εορταζεις εν οις ποιεις εορταζων πνευµατικην και συνεορταζεις ταις ανω των αγγελων δυναµεσι. «Εορταζε» φησι. και παντας. ως οι παλαι Ιουδαιοι. Αλλα µηδε ουτως εορτην σοι αληθινην ειναι το γινοµενον υποτοπαζε. µη λαµπαδων φως εις το ολιγον σβεννυµενον. εις πενθος τας εορτας σου και την χαραν σου εις λυπην µεταβαλων». εορταζε. ητις η γνωσις υπαρχει των θειων και ουρανιων πραγµατων. το δεδοξασµενον ενεκα της υπερβαλλουσης δοξης αυτου». τι σοι το οφελος εορταζοντι. βασιλεις. Ουχ εορτασοµεν σωµατικως τε και αισθητως. φησιν. Αλλ᾿ οπως ελεους τυχης απο Θεου δια της εκεινων πρεσβειας. «Ου γαρ δεδοξασται. αρχιερεις. µοναστας. ινα δια παντων δοξασθη ο Θεος δια σου και τουτων η δοξα. αρχοντας.των αρχοντων οι συµπαροντες διδασκουσι σε δια της παρουσιας οτι δει σε συναριθµιον και οµοδιαιτον δια πασης εργασιας των εντολων και δια του πλουτου των αρετων αποστολων. ειπε µοι. η πνευµατικα µαλλον ειπειν και ζωντα και ζωης αιωνιου παρεκτικα. Μη οιου δε ως εντευθεν τον Θεον και τους αγιους δοξαζειν αυτου η προσθηκην τινα της δοξης αυτοις εµποιειν. Αυτη εστω σοι δια πασης εκλαµπουσα της ζωης σου. τυπον δε µαλλον και σκιαν και συµβολον εορτης τουτο λογιζου. και τα προς τιµην Θεου και των αγιων αυτου επιτελει. Τι ουν. η υπο του Αγιου Πνευµατος χορηγουµενη τω Ισραηλιτικω την διανοιαν. λελογισµενως και ευσεβως εορταζοντι. ει µη τοιουτοι δυνηθωµεν γενεσθαι οιους ηµιν τω λογω υπεδειξας. υπερ τας του ηλιου ακτινας . λευΐτας. αλλα αυτη καθαρως η της ψυχης σου λαµπας. Εαν ουτως εορταζων λογιζη και τοιουτος γεγονας οιον ο λογος αναζωγραφησεν.

ουχ ο οινος ουτος ο και ορωµενος. νοουµενος δε αιµα Θεου. συνιτωσαν σοι τα ταγµατα των αγιων αγγελων δοξαζοντα τον Θεον επι σοι και αει χαιροµενα επι τη σωτηρια και αναβασει και προκοπη σου. αρρητος γλυκασµος. φως αφραστον. Ουτοι εστωσαν σοι φιλουµενοι και υπερ απαντας προτιµωµενοι. Τουτο σοι τρυφη και βρωσις εστω ακορεστος και αδαπανος οινος δε. ης αρρητος η οσµη και η αναθυµιασις φωτοειδης της οσφρησεως. οπως ιδωσι τα καλα εργα υµων και δοξασωσι τον Πατερα υµων τον εν τοις ουρανοις». εστωσαν σοι αι φωτοειδεις εννοιαι. δι᾿ ων ο κοσµος απας των αρετων εξυφαινεται και η ποικιλια του πνευµατικου ναου και του καλλους αυτου λαµπρως τοις ορωσι ορθως υποδεικνυται. ουχ ο αισθητος και φαινοµενος µονον. ευφροσυνη αιωνιος τουτον ει πινεις αξιως αει. φως καθαρον του λογου ηρτυµενον τω του Πνευµατος αλατι. Αντι πληθουσης τραπεζης τη αφθονια των εδεσµατων. ου µη διψησης εις τον αιωνα. κατα την κελευουσαν εντολην «Λαµψατω το φως υµων εµπροσθεν των ανθρωπων. Ει εν αισθησει και γνωσει. αυτος ο αρτος ο εκ του ουρανου καταβαινων και διδους τω κοσµω ζωην. αλλα και ζωουνται και ζωντες ως εκ νεκρων εξανιστανται.φαινουσα πασι τοις εν τη παγκοσµιω οικια. οια δη φιλοι. ευωδιαζετω σε η νοητη του Αγιου Πνευµατος ευωδια. ει και θεωρειται το ειρηµενον και αλλως. Ει εν θεωρια καθαρα . Αντι λυχνων πολλων. εστω σοι µονος ο αρτος ο ζων. ως τον Λαζαρον ο Αβρααµ εν τοις κολποις αυτου. αναξιως παντως εσθιεις και πινεις. των τοιουτων µετεχεις αξιως ει δε µη ουτως. αλλ᾿ ο φαινοµενος µεν οινος. εν ετοιµασια της ειρηνης των ταυτης δυναµεων. µονον εν αισθησει ψυχης. ον οι εσθιοντες ου τρεφονται µονον. οι προσκυνουµενοι και τιµωµενοι παρ᾿ αυτων παντες αγιοι. (372) Αντι φιλων και αρχοντων και βασιλεων. Αντι πληθους λαου. συνεορταζετωσαν και συγκοινωνειτωταν σοι. Και σκοπει µοι εντευθεν των λεγοµενων την δυναµιν. ως αν εκλειποντα σε προσυποδεξωνται εις τας αιωνιους τουτων σκηνας. αλλ᾿ ο εν τω αισθητω και δι᾿ αυτου ως αισθητος σοι και γενοµενος και διδοµενος. Αντι µυρων και αρωµατων.

ου κολληθηση. µηδεµιαν προσθηκην ζωης εν σοι. η βλεπων το οιονουν φως. πυρ και υδωρ εστι ζων. ουκ εση γινωσκων ει ζωην εζησας την ανωλεθρον. εν αισθησει διτταις ωσαυτως τον µεν ορατως τον δε αορατως τρεφοµενοι. δηλουµενην σοι παρ᾿ ηµων. ιδου δη αξιος γεγονας της τοιαυτης τραπεζης ει γαρ µη αξιος γενη. µενεις παλιν µετα µικρον οιος ης και το προτερον. (374) ει ως υδωρ αλλοµενον και λαλουν το δεσποτικον επιες αιµα. συ τουτων µετεχων ουδεν πλεον ψυχικως προστιθης. ουχι δε και την ψυχην εαυτων. νοερως δε φως αχωρητον εστι και απροσιτον ουτω και ο οινος φως και αυτος οµοιως. οι ουκ αρτον µονον αισθητον αισθητως. ως ο προφητης εδεξω εντος σου. Ει ουν. αλλα και Θεον οµου εν ταυτω νοητως εσθιοντες αµα και πινοντες. αλλ᾿ ει και µικραν τινα ισως επαισθανθηση χαραν. συσσωµοι αυτω γινοµενοι και συγκοινωνοι της δοξης και της θεοτητος. τρεφοντες µονον το σωµα. ενουνται κατ᾿ αµφω τω διττω τας φυσεις Χριστω. πως. πως οιει της ζωης κοινωνος . Ουτω γαρ ενουνται Θεω οι αξιως και εν γνωσει θεωρια του µυστηριου εκ του αρτου εσθιοντες τουτου και εκ τουτου του ποτηριου πινοντες ευαισθητω ψυχη και καρδια οι δ᾿ αναξιως τουτο ποιουντες κενοι της δωρεας εισι του Πνευµατος του Αγιου. τρωγων και πινων τον θειον αρτον και τον της ευφροσυνης οινον. ουδαµως ενωθηση Θεω.µετειληφας ου µετειληφας. Ει γαρ αρτον ζωης και διδοντα ζωην αυτον την σαρκα ειναι οµολογεις του Κυριου και το αιµα αυτου οιδας και διδουν ζωην τοις µετεχουσι και γινοµενον εν τω πινοντι ως πηγη υδατος αλλοµενου εις ζωην αιωνιον. αγαπητε. Μονοι γαρ οι τη µετουσια της θειας του Κυριου σαρκος και την αποκαλυψιν τη νοερα προσψαυσει (373) της αορατου θεοτητος εν τω νοερω οµµατι και στοµατι καταξιουµενοι ιδειν και φαγειν γινωσκουσιν οτι χρηστος ο Κυριος. η πηγην βλυστανουσαν. Αλλα µη θορυβηθης την αληθειαν ακουων. ει ουδεν ουδαµως τουτων εν θεωρια και µεθεξει εγενου. ουδ᾿ ου µη γενησεται ποτε. Ο γαρ αρτος ουτος αισθητως µεν ψωµος φαινεται τοις µη υπερ την αισθησιν γενοµενοις. ζωη. ει φωτοειδη τον αρτον. Μη τοινυν οιεσθωσαν οι των θειων µυστηριων αναξιως µετεχοντες οτι δι᾿ αυτων απλως ουτω κολλωνται και ενουνται Θεω τω αορατω τουτο γαρ ουκ εσται αυτοις ουδαµως. η πυρινον αυτον. ειπε.

Χριστω συνοντες. Ο γαρ απροσιτος Λογος.γεγονεναι. θερµαινει δε σε το πυρ. αλλα συµπεριλαµβανει µαλλον αυτος και απτεται και ασυγχυτως ενουται τοις αξιοις και καλως ευτρεπισµενοις προς υποδοχην την αυτου. η ζωη επεσκιασεν. και ουδε εορτη. µη εσθιων. Εαν ουτω µεν εορταζης. ουχ ηνωθη σοι δε. οι του µετρου ταυτης ερωντες και εις το υψος αυτης δια της προκοπης και της των λοιπων αρετων καθ᾿ οδον αναβασεως ανελθειν προετοιµαζοµενοι. αλλα εορτης αφορµη και Πασχα εν. Ουτως ουν λαµβανων και ουτως απτοµενος των αψαυστων και δοκων εσθιειν. Πως δε νοµιζεις αψασθαι του απροσιτου πυρος. η εκ των ορωµενων προς τα νοουµενα µεταβασις και εκχωρησις. τον νουν δηλαδη εφιστωντες τη προσοχη . µενεις µη λαµβανων. µηδεν ολως εχων εν σεαυτω. επειδη αξιαν εαυτου ουχ ευρεν υποδοχην. ενθα πασα σκια και απας τυπος και τα νυν συµβολα καταπαυουσι και καθαροι καθαρως του καθαρωτατου θυµατος αιωνιως επαπολαυσοµεν. ουτω δε και των θειων µυστηριων µεταλαµβανης. τω περι τα τοιαυτα ανεπαισθητως εχοντι αλλα το φως σε καταλαµπει οντα τυφλον. Χριστον αει βλεποντες και βλεποµενοι προς αυτου. Ουµενουν ουδαµως τουτο σοι γεγονε. ου µειζον ουδεν εν τη βασιλεια των ουρανων. ουχ ηψατο δε. η πως ολος µεταλαβειν υπολαµβανεις του αϊδιου φωτος. το ζων υδωρ διηλθεν ως δια ρυακος της σης ψυχης. ΛΟΓΟΣ ΙΕ΄ (375) Περι ησυχιας και οποιας εργασιας οφειλει εχεσθαι ο εν ταυτη ανδρειως προσκαρτερων. ου περιλαµβανεται αισθητως. ο αρτος ο εκ του ουρανου καταβαινων. εν Πατρι Θεω και οµοουσιω τω Πνευµατι. ανοιξατε µοι τα ωτα. Περι της τελεωτερας των αρετων ολιγα τινα προθυµουµενος ειπειν. δεοµαι υµων. Χριστω συµβασιλευοντες. εσται σοι απας ο βιος εορτη µια. ω πρεπει πασα δοξα. τιµη και προσκυνησις συν τω Πατρι και τω παναγιω και ζωοποιω αυτου Πνευµατι νυν και αει και εις τους ατελευτητους αιωνας των αιωνων αµην.

ωστε. µαλλον δε αει εν αυτω µενων και αυτον µενοντα εν αυτω περιφερων. προσωπω προς προσωπον συλλαλων τω ∆εσποτη αυτου. Γενεσθω και ως η παιδισκη. µονη φυγη χρησαµενη και γονεις και µνηστηρα και απαντα λιπουσα. αλλ᾿ ην επακροωµενη του Παυλου). ινα. φησιν. υποχωρησαντα αυτον κατεδιωκεν. εκεινον εζητει και ποθουσα κατετρεχε. και ως εις των παρισταµενων αρχοντων τω επιγειω βασιλει ενδον εν τω κοιτωνι αυτου. αλλα δικην αραχνης προσκολληθεισα τη θυριδι ουτε προς το φαγειν ουτε προς το πιειν εξανιστατο. τω νυµφιω Χριστω τη ενωσει συγκοιταζοµενος και συνανισταµενος τη αιωνιω ζωη. οι την νεφελην ιδοντες την φωτεινην και την φωνην ακηκοοτες την πατρικην λεγουσαν «Ουτος εστιν ο Υιος . Μηδεν σοι τουτων παρεργως ειρησθαι δοξη αλλ᾿ ει µη ευρες. των κοσµικων δηλονοτι εκστασα πραγµατων και των σωµατικων αναγκων (ου γαρ αφιστατο. Γενεσθω τοιγαρουν ο ησυχαζων και εν κελλιω µονος καθηµενος ως η πρωτοµαρτυς Θεκλα αυτη γαρ επι της θυριδος καθηµενη και τη διδασκαλια του Παυλου προσεχουσα. Γενεσθω και ως νυµφη. κατεφιλει το εδαφος εν ω ισταντο οι ποδες αυτου. Αρξοµαι δε εντευθεν και του λογου την αρχην τοιαυτην τω ταυτης εραστη εν επιτοµω ποιησοµαι. Τοσουτον γαρ αυτης ο του Παυλου ποθος εκρατησεν. φιλικως αυτω και µυστικως προσοµιλων. µη ανεχοµενη ετερου τινος επιµνησθηναι καθολου (376) πλην Παυλου. ει βουληται. κυλινδουµενη επι του τοπου ου ο Παυλος διδασκων εκαθητο. ζητησον και ευρησεις. Γενεσθω.των λεγοµενων. ει δυναται. ασκαρδαµυκτι και αυτος ατενιζων εις χειρας του Κυριου και Θεου αυτου. ης οι οφθαλµοι εις χειρας της κυριας αυτης. Γενεσθω. αξιους εαυτους παραστησαι εις την υποδοχην και την εργασιαν αυτης. τους ποδας του Κυριου νοερως κρατων και φιλων και βρεχων τοις δακρυσι. Γενεσθω ο ησυχαζων ως οι επι του ορους Θαβωρ συνανελθοντες τω Ιησου και την αστραψασαν αιγλην και την εναλλαγην των ιµατιων αυτου και το φως του προσωπου αυτου θεασαµενοι. προς µηδενα αλλον αποβλεπων ει µη προς τον τας αµαρτιας αυτου αφιεναι δυναµενον. και ως πορνη. το εργον αυτης διδαχθεντες υπο του λογου. σπευσητε. της αξιας εφιεµενοι αυτης και του πλουτου.

ει τοιουτος γενηται. την ειρηνην διδοντα αιτησαµενος λαβετω. και αλλους τω φωτι φωτισει της γνωσεως ελεηθησεται. ου τα οπισθια µονον ιδη. τοιαυτα τινα ειπη προς αυτον «Τι τεταραγµενος ει και δια τι διαλογισµοι . θεασαµενος. Βλεπετω (378) δε ακριβως και ψηλαφισατω καλως ταις νοεραις χερσι του νοος και ταις αισθησεσει της ψυχης. µυσταγωγηθησεται πρωτον τα µυστηρια της βασιλειας των ουρανων και ειθ᾿ ουτως αλλοις νοµοθετησει φωτισθησεται. ει αυτο εκεινος εστιν ο επι παντων Θεος.µου ο αγαπητος». καλον εστιν ηµας ωδε ειναι. Ου γαρ αγανακτησει παρ᾿ αυτου πολυπραγµονουµενος. Ποιησωµεν τρεις σκηνας. δια το καινα εκφερειν και δειρµηνευειν διδαγµατα παλαια και λαλειν γλωσσαις και ανατρεπειν τους λογους των αντιδιατιθεµενων τη διδασκαλια του Πνευµατος. εις κατοικιαν αιωνιον ψυχην και σωµα και νουν. Γενεσθω και ως Μωϋσης επι της κορυφης του ορους. µονος ανω γενοµενος και εισω της νεφελης και αυτος εισερχοµενος και απο των οφθαλµων των αλλων αποκρυπτοµενος ος. Ουτος αιτει και λαµβανει και λαβων µεταδιδωσι τοις αιτουσιν αυτον λυεται του δεσµου των κακων και λυει αλλους ειθ᾿ ουτως αυτος. καθηµενοι και τον Ιησουν εισελθοντα. αλλα. καινοποιουντες ταυτα τη καθαρσει (377) και τη των αρετων ποικιλια εποικοδοµουντες εις υψος». σοι και τω Πατρι σου και τω Αγιω σου Πνευµατι. η και επελθοντα τον Παρακλητον ως εκεινοι δεξαµενος και ως µεµεστωµενος γλευκους τοις σαρκικοις νοµιζοµενος και ως κοµπαζων και υπερ την εαυτου φυσιν κατεπαιροµενος αυτοις λογιζοµενος. και αυτος την εξ υψους δυναµιν εκδεχοµενος. αποδεξαµενος αυτου την επαινουµενην δειλιαν. εκπλαγεντες πρηνεις επι προσωπον επεσον. Η. ινα και αυτος ειπειν δυνηθη ως ο Πετρος «Κυριε. κεκλεισµενων των θυρων δια τον φοβον των Ιουδαιων. ως οι εν Ιερουσαληµ εν τω υπερωω τοτε καθηµενοι. αυτον τον Θεον µονος ορων και παρ᾿ εκεινου ορωµενος και της εκεινου ακουων φωνης. Γενεσθω ο καλως ησυχαζων ως οι ενδον. επειτα ελεησει. µαλλον δε ως πανταχου οντα και συνυπαρχοντα ενδον αυτω. αλλα και Πνευµα Αγιον εµφυσωντα υποδεχεσθω µετα φοβου και τροµου. αλλα τω προσωπω γνωστως εµφανισθησεται του Θεου και. τη µια βασιλεια.

ου δια το µη παρειναι παντως εκεισε Ιησουν τον Χριστον. ουκετι και εν τοις πνευµατικοις εργαζεσθαι δυναται. ο δε δια µονων των γινοµενων εκτος την τεχνην επιδεικνυµενος. ως δε της τεχνης απειρος εις εργον αυτην κατασκευασαι και τελειωσαι ου δυναται. ει δυνασαι ειπειν. επειδη ο επιστηµων εν εργασια πνευµατικη ουκ εµποδιζεται παρα τουτο εις τας δια του σωµατος επιτελουµενας πραξεις των εντολων του Θεου. τον δε εκεισε µεταµορφωθεντα Κυριον ουδαµως εθεασαντο. Οτι τα µεν εργαλεια και την υληυν εν χερσι περιφερει. Ποσοι εις το Θαβωριον ορος ανεβησαν και ανερχονται µεχρι του νυν. αλλα . ουτε µην εµποιησει σοι. Ιδε µου την της θεοτητος δοξαν ψηλαφησον και γνωθι οτι αυτος εγω ειµι γευσαι και ιδε οτι ο σκοτος ων και εις αγγελον φωτος εν φαντασια και ουκ αληθεια µετασχηµατιζοµενος χρηστοτητα και γλυκυτητα και χαραν και ελευθεριαν και γαληνιαιαν καταστασιν και αισθησιν νοεραν και φωτισµον ψυχης ουτε εχει. Ποσοι. αλλα και εργω καθ᾿ εν τουτων καθ᾿ εκαστην πραττοµενον επ᾿ αυτω οφειλει οραν.αναβαινουσιν εν τη καρδια σου. ουκ ελαβον δε την αφεσιν ως εκεινη. Ει δε µη ουτως εν τη κελλη αυτου διαγων καθηται. Ο τοινυν µονος εν κελλιω καθηµενος. Ταυτα τοιγαρουν παντα ο ησυχαζων ουκ εν λογοις µονον λεγοµενα οφειλει νοειν. (379) αλλα και λιαν συνεργειται µαλλον προς ταυτας και ευκοπωτερον αυτας εργαζεται. Πως. µη φοβου. ει µη εργαζεσθαι οιδε πνευµατικως. Ο νους αϋλος εστι και ασωµατος ου τοιχοις. τι το οφελος εµπερικλειειν το εαυτου σωµα τοις τοιχοις. ηγουν την ασκησιν µετερχοµενος. τι αρα οφειλει ποιειν ετερον. Ινα δε µαθης των λεγοµενων την δυναµιν. ει µη ακριβως οιδεν α ειποµεν και ταυτα εχει εργασιαν πνευµατικην τε και διηνεκη. καθως εµε θεωρεις τα αµφοτερα οντα και εν σοι αυτα εργαζοµενον». Ειρηνη σοι εγω ειµι. αλλα θειω κρατουµενος Πνευµατι. παρεστι γαρ. αλλα ασθενης και ακαρπος η εργασια αυτου αποδεικνυται. εξ ετερων υποδειγµατων σαφεστεραν σοι ταυτην ποιησοµαι. εαν εκ τουτων σχολαση. αµαρτανειν οντως ο ταυτη στοιχων. ως η πορνη κλαυσαι προεθυµηθησαν. Ο γαρ των εντολων αποστας και απο των εργων σχολασας σωµατικως. Ει γουν η αργια κακον. ισταται βεβηκως εις το κατα φυσιν και προσοµιλων Θεω. παντως εξ αµφοτερων αργει.

και παλιν «Ο θελων εν υµιν ειναι πρωτος εστω παντων εσχατος και παντων δουλος και παντων διακονος».ω των κριµατων σου. ωστε αυτων µη ειναι τον κοσµον αξιον. πως τον του Χριστου νοµον και την των αποστολων διαταξιν εκπληρωσοµεν. Ποσοι τας Γραφας ερµηνευουσι και τον εν ταις Γραφαις λαλουντα ολως ηγνοησαν. εξω του σταδιου και των εν πολεµοις ταραχων εγενοντο και ετι οι νοµιµως αγωνιζοµενοι εξω τουτων γινονται. του δε «Ο αργος µηδε εσθιετω». Ει γαρ σχολην των εργων την αποχην. και ησυχιαν την αργιαν καλεσοµεν και αντι της εργασιας των εντολων ταυτα προκρινωµεν. Παντες γαρ οι αποστολοι και οι εξ αυτων θεοφοροι πατερες ουδαµου της δια των εργων ευαρεστησεως την ησυχιαν προεκριναν. και παλιν «Ει ουν εγω ο Κυριος και ο διδασκαλος ενιψα υµων τους ποδας. και «Αι χειρες αυται διηκονησαν εµοι και τοις συν εµοι». Επαν δε του τοιουτου καλου ακορεστως κατατρυφησωσι και βεβαιωθωσιν ως «ουκ αξια. Κυριε – και ουτοι συνηριθµηθησαν. αλλ᾿ εκ της του Θεου γνωσεως µαλλον η ησυχια τω νοµιµως και καλως (380) αγωνιζοµενω εγγινεται. αµεριµνως και ανεπιµικτως των κατω και λυπηρων τας επικαρπιας των πονων επαπολαυοντες. Ποσοι ησυχασαν και νυν ησυχαζουσι. και ουδε αυτου του ονοµατος την σηµασιαν επιστανται. αλλα µετα του κοσµου . και ουδεις αυτων ελαβε τον Παρακλητον. οφειλετε και υµεις αλληλων νιπτειν τους ποδας». Ποσοι των Ιουδαιων εισηλθον εν τω οικηµατι ενθα εκαθηντο οι αποστολοι. του µεν λεγοντος «Α θελετε ινα ποιωσιν υµιν οι ανθρωποι και υµεις οµοιως ποιειτε αυτοις». και αλλαχου «Παντα υµιν υπεδειξα και οπως δει εργαζοµενους αντιλαµβανεσθαι των ασθενουντων». ως νοµιµως αγωνισαµενοι και επαθλον της νικης την εν αγαπη γνωσιν Θεου λαβοντες και ειναι συν αυτω επιποθουντες. Ποσοι εν σπηλαιοις και ορεσιν εναπεψυξαν και του κοσµου υπεραξιοι ου γεγονασιν. αλλα δια της των εντολων εκπληρωσεως την πιστιν επιδειξαµενοι της του Θεου αγαπης εν γνωσει κατηξιωθησαν και. µη τι γε ειπειν το εν τη ησυχια µυστηριον.δια το µη αξιους ειναι της θεοτητος αυτου θεατας. κατα τον θειον . ως τινες κακως το «Σχολασατε και γνωτε οτι εγω ειµι ο Θεος» επιλαµβανουσιν. Ου γαρ απο της εξωθεν ησυχιας η του Θεου γνωσις διδοται.

Αλλα τις ουτω µανεις και επι τοσουτον θρασους αρθεις προς του τον Παρακλητον δεξασθαι ειπη και ποιησει εργα του Πνευµατος και ανευ γνωµης Θεου τα του Θεου διαπραξεται. Ουαι τοις ταυτα τολµωσιν εν τη φοβερα ηµερα της κρισεως. εις φυγην µεν τρεπονται οι τουτων εχθροι. πορευοµενος. οτι την αληθινην σοφιαν. Ουκετι δε τυπτοντες και τυπτοµενοι. Ταυτα ει µη καθ᾿ εν ο ησυχαζων και ο προεστως αλλων και ο διδασκων ετερους επισταται. εν ποιοις τε οπλοις και µηχανηµασι ποταποις. ει και εαυτοις. µονον περικεκλεισµενος το σωµα ουτε προεστως εστιν ο δοκων προεσταναι. οι δε γε παρ᾿ εκεινων τρωθεντες ευθυς θεραπευονται. αλλα παλιν απο της ανεσεως (381) και της τοιαυτης τρυφης επι τους αγωνας χωρουσι. πως δει προσερχεσθαι τοις τοιουτοις. οπου γε και οι τον Παρακλητον εχοντες εν εαυτοις αφιεντα τα αµαρτηµατα φριττουσι µη τι των παρα γνωµην του εν αυτοις οντος και δι᾿ αυτων λαλουντος εργασωνται. ΚΕΦΑΛΑΙΑ ΠΡΑΚΤΙΚΑ ΚΑΙ ΘΕΟΛΟΓΙΚΑ ρ΄. αλλα ψευστης και πλανος. κατα το ειρηµενον υπο του Θεολογου. ουχ εαυτοις. Τι δε χρη και λεγειν περι του δεσµειν και λυειν τους ουτως εχοντας. τα παθηµατα του νυν καιρου προς την µελλουσαν αποκαλυπτεσθαι δοξαν» και οτι «εκαστος ληψεται τον µισθον κατα τον ιδιον κοπον». εν η ο αδεκαστος και απαραλογιστος κριτης Κυριος καθηται επι θρονου και βηµατος φοβερου. αλλ᾿ ον ποθουσι και ω αντιποθουνται Θεω φιλοτιµουµενοι. ουκ εν τοις προλαβουσιν αθλοις αρκουνται. αλλ᾿ εν αγνοια καθηται. τιµη και προσκυνησις συν τω πατρι και τω Αγιω Πνευµατι νυν και αει και εις τους ατελευτητους αιωνας των αιωνων αµην. µαλλον δε εξω της οδου. τον Κυριον ηµων Ιησουν Χριστον. τους ακολουθουντας αυτω συν αυτω εις αιωνιου πυρος κρηµνον απορριψει ουτε διδασκαλος αλλων εστιν ο διδασκεν δοκων. αλλα φοβεροι αυτοις και µονη τη ιδεα εισιν µονον γαρ αναφανεντων. αποδιδους εκαστω κατα τα εργα και τας ενθυµησεις και τους (382) λογους αυτου ω πρεπει πασα δοξα. ουκ εχει εν εαυτω. απο της ησυχιας επι τον λογον.Αποστολον. . δεσµουνται και επαλειφονται παρ᾿ αυτων και διδασκονται. αλλ᾿ εν οδω η ουκ επισταται. ουδε εν τω προτερω τροπω τοις εχθροις συµπλεκονται. ουτε ησυχαζων εστιν ο δοκων ησυχαζειν.

Ο Κυριος ου τους απλως διδασκοντας µακαριζει αλλα τους προτερον δια της των εντολων εργασιας αναβλεψαι αξιωθεντας και θεασαµενους εν εαυτοις το φωτιζον (384) φως του Πνευµατος αστραπτον και δι᾿ αυτου γνοντας εν αληθινη τουτου ορασει και γνωσει και ενεργεια τα περι ων ειπειν και αλλους διδαξαι χρη ουν ουτω πρωτον. ηγουµενου µονης του αγιου Μαµαντος της Ξηροκερκου. κρυπτοµενω δε εισετι τω παραπετασµατι της σαρκος.Του οσιου πατρος ηµων Συµεων του Νεου Θεολογου. παρεστι γαρ εν γαρ τω παντι και εκτος του παντος εστιν. φοβουµενος δε τηρει τας αυτου εντολας ο δε φοβεισθαι λεγων τον Θεον. οι και στενουσι πως τη σκια και τω εφολκιω βαρουµενοι. αλλα το πλειστον ηδη τω µελλοντι αιωνι συνηφθησαν. Θεος τοις µεν σωµατικως ορωσιν ουδαµου εστιν. δ΄. ει και τη γη παρεισιν. ε΄. Ει ουδεν ετερον µετα την παρελευσιν των ορωµενων. και εστι και εσεται. εντολων τηρησις τουτου δε µη οντος εν ηµιν µηδε της φυλακης των θειων εντολων. αναχθηναι τους διδασκειν επιχειρουντας. . παντως οι της αυτου χαριτος εν τω κοσµω τουτω πλουσιως µετεχοντες. ως ειρηται. κεφαλαια πρακτικα και θεολογικα ρ΄. ψευστης εστι και ο φοβος του Θεου ουκ εστιν εν αυτω ου γαρ. ει µη µονος ο Θεος εστι. αφρων γαρ εστιν ο δε τουτο πιστευων φοβειται αυτον. εν τουτω και εγγυς εστι τοις φοβουµενοις αυτον και µακραν απο αµαρτωλων η σωτηρια αυτου. φοβος. καθοσον ανθρωπω χωρητον τω υπο της ανωθεν χαριτος ενεργουµενω. ουδεν των εθνικων και απιστων διενηνοχαµεν. αορατος γαρ. τοις δε πνευµατικως νοουσι πανταχου εστι. (383) α’. ινα µη περι ων ουκ επιστανται λεγοντες τους πειθοµενους αυτοις και εαυτους πλανησαντες απολεσωσιν. φησι. γ’. Μνηµη Χριστου φωτιζει τον νουν και δαιµονας εκδιωκει το δε φως της Αγιας Τριαδος φαινον εν καθαρα καρδια παντος αφιστα του κοσµου και τον µετοχον αυτου απ᾿ εντευθεν ηδη εµφορεισθαι ποιει της µελλουσης δοξης. β΄. µη φυλασσων δε τας εντολας αυτου. Ο µη φοβουµενος τον Θεον ου πιστευει οτι εστι Θεος.

ως αντι εργων νοµου λογιζοµενης της εις Χριστον πιστεως. ητις δια των εντολων του ευαγγελιου βεβαιουµενη και δεικνυµενη. Η δε εις αυτον πιστις δικαιοι και τελειοι τον πιστευοντα. Η πιστις και ο του Θεου φοβος και η τηρησις των αυτου εντολων κατα αναλογιαν της καθαρσεως τους µισθους προξενει καθοσον γαρ καθαιροµεθα κατα τοσουτον εις αγαπην Θεου απο του φοβεισθαι αυτον αναγοµεθα και οιονει µεταβαινοµεν απο του φοβου κατα προκοπην επι το αγαπαν τον Θεον και τηνικαυτα ακουοµεν προς αυτου «Ο εχων τας εντολας µου και τηρων αυτας εκεινος εστιν ο αγαπων µε». . θ΄. Εκτοτε γαρ ουκ εα τον υποδεξαµενον αυτην ηρεµειν. Η γαρ πιστις αντι δικαιοσυνης λογιζεται. αλλ᾿ ως υπο πυρος αει εκκαιοµενον και πυρουµενον επαιρεσθαι εις φλογα ποθου θειοτερου ποιει.στ΄. «Παντα δυνατα τω πιστευοντι». και ο Πατηρ αυτου ωσαυτως ηµας αγαπα. Καταληψιν γαρ και τελος του ποθουµενου ευρειν ο νους µη δυναµενος ουδε µετρον τω ποθω και τη αγαπη δυναται δουναι. Η γνωστως και ευαισθητως γινοµενη ενοικησις της τρισυποστατου θεοτητος εν τοις τελειοις ου πληρωσις ποθου εστιν. «Τελος γαρ νοµου Χριστος». αυτος ως υπεσχετο ηµας αγαπα αυτου δε ηµας αγαπωντος. Ο εις τουτο το περας ελθων ου δοκει ευρηκεναι αρχην ποθου η αγαπης εν εαυτω του Θεου. Τουτου δε γενοµενου. ινα την αγαπην απο των εργων επιδειξωµεθα. προοδοποιουντος του Πνευµατος δηλαδη και την οικιαν προευτρεπιζοντος ως εν µια συνοδω των υποστασεων µονην γινεσθαι ηµας Πατρος και Υιου και Αγιου Πνευµατος. το πληρωµα της αγαπης µη καταλαβειν δυνηθεις οθεν και ως εσχατον ηγουµενος εαυτον παντων των φοβουµενων τον Θεον. ζωης αιωνιου της εν αυτω τω Χριστω µετοχους τους πιστους απεργαζεται. η΄. ζ΄. (385) αλλα µαλλον αρχη και αιτια σφοδροτερου και µειζονος ποθου. Και ουτω προστιθωµεν επι τοις αγωσιν αγωνας. αλλα τω ατελεστω τελει φθασαι και καταλαβειν βιαζοµενος. ατελεστον αει τον ποθον και απληρωτον την αγαπην εν εαυτω περιφερει. αναξιον εαυτον ηγειται απο ψυχης και της µετα των πιστων σωτηριας. αλλ᾿ ως µη αγαπων τον Θεον διακειται.

εως αν θεληση και επισκεψηται ηµας ο Θεος. και αυτη ην δοκει εχειν αρθησεται απ᾿ αυτου. ιβ΄. Η αποταγη του κοσµου και παντελης αναχωρησις. µηδεν ετερον ταυτης εξωθεν εννοειν εκουσιως καταδεχοµενος. ια΄. Οι τους εαυτων γονεις εν τινι προτιµωντες της του Θεου εντολης πιστιν ου κεκτηνται προς Χριστον παντως γαρ υπο της ιδιας κρινονται συνειδησεως. και εν τω µηδεν εχειν τα παντα κατεχειν πιστευειν µαλλον δε κεκτησθαι «τον ανεξιχνιαστον πλουτον της επιγνωσεως του Χριστου» και πηλον η καπνον απαντα τα ορωµενα καθοραν. υπεµεινα τον Κυριον και προσεσχε µοι». ιδ΄. την ευτελειαν και εξουδενωσιν ως δοξαν τω οντι και περιφανειαν. ιγ΄. Ει δε και ταυτης γευσεται κατ᾿ οικονοµιαν τινα του Θεου. Η εις Χριστον πιστις εστι το µη µονον καταφρονησαι (386) των εν τω βιω τερπνων. φησιν. ξενιτειαν αναλαβοµενην παντων των εν βιω υλων και (387) ηθων και . Πιστις εστι το δια Χριστον υπερ της αυτου εντολης αποθανειν και τον θανατον τουτον ζωης προξενον ειναι πιστευειν. την πτωχειαν ως πλουτον λογιζεσθαι.ι΄. «Υποµενων γαρ. η δε ακριβης των εντολων τηρησις την ιδιαν τους ανθρωπους εκδιδασκει ασθενειαν. η δε κατανοησις της αληθους ασθενειας ηµων θανατου µνηµην εγεννησεν ο δε συνοικον ταυτην κτησαµενος αυτος µαθειν εµπονως ζητησει οποια εσται αυτω τα µετα την εξοδον του βιου τουτου και αναχωρησιν ο δε αει περι των µελλοντων γνωναι σπουδαζων πρωτον παντων εαυτον αποστερησαι των παροντων οφειλει ο γαρ εν τουτοις και µεχρις ευτελους τινος υπο προσπαθειας κρατουµενος εκεινων την γνωσιν τελειαν ου δυναται κτησασθαι. Πιστις η εις Θεον επιθυµιαν καλων ετεκε και φοβον κολασεων η δε των κρειττονων επιθυµια και ο φοβος των κολασεων τηρησιν εντολων ακριβη κατειργασαντο. ει µη ταχιον εασει τα υφ᾿ ων και εν οις κρατειται κατα προσπαθειαν και ολος της τοιαυτης γενηται γνωσεως. ει γε και συνειδησιν ζωσαν εχουσι περι της απιστιας αυτων πιστων γαρ τουτο εστι το εν µηδενι µηδαµως του µεγαλου Θεου και σωτηρος ηµων Ιησου Χριστου παραβαινειν την εντολην. αλλα και το καρτερησαι και υποµειναι παντα πειρασµον επερχοµενον εν λυπαις και θλιψεσι και συµφοραις.

ιστ΄. Τουτο γαρ αυτοις οι δαιµονες υποβαλλουσιν. ιζ΄. ει και παντες σε τουτο ποιειν συγγενεις και φιλοι καταναγκαζουσι. Ο µισησαι θελων τον κοσµον αγαπην εκ βαθεων ψυχης εχειν οφειλει προς τον Θεον και µνηµην τουτου αεναον ουδεν γαρ ετερον ως ταυτα µετα χαρας παντα καταλιµπανειν ποιει και σκυβαλων δικην αυτα αποστρεφεσθαι. αλλ᾿ οτε κληθης. οπως την θερµην αποσβεσωσι της καρδιας σου ει γαρ και µη τελειως εµποδισαι σου την προθεσιν δυνηθωσιν. Ει ο κοσµος και τα εν τω κοσµω παντα παρερχονται. τοτε εις συµπαθειαν δηθεν οι δαιµονες τους συγγενεις µετατρεψαντες. Οταν προς παντα τα του βιου ηδεα ευρεθης ανδρειος και απαρακλητος. ορα µηδαµως δως σην ψυχην εις παρακλησιν κατ᾿ αρχας. Και τουτο αληθες ειναι γνωση. Την παρα των γονεων και αδελφων και φιλων σου θλιψιν ορων δια σε γινοµενην. αλλα γε χαυνοτεραν ταυτην παντως και ασθενη απεργασονται. µεγαλης ωφελειας προξενος γινεται τω ουτω θερµως αποταξαµενω εν βραχει τω καιρω. εν αυτω τας οικησεις ποιουµενος. συντοµως υπακουσον εν ουδενι γαρ ετερω ουτω Θεος ως εν ταχυτητι ηµων επευφραινεται. ιε΄. Μη θελε δι᾿ ευλογους αιτιας η µαλλον αλογους τω (388) κοσµω προσµειναι το συνολον. ο δε Θεος µονος αΐδιος εστι και αθανατος. ιη΄.γνωµων και προσωπων και αρνησιν σωµατος και θεληµατος. γελα επι τω υποβαλλοντι ταυτα ποικιλως κατα σου γινεσθαι δαιµονι και µετα φοβου και σπουδης πολλης υποχωρησον και τον Θεον εκτενως εκδυσωπει του ταχιον εις λιµενα καλου πατρος καταντησαι σε. κ΄. εκεινους δε εις µανιαν την κατα σου και µισος αιφνης εξαφθεντας ιδης και ως εχθρον σε αποστρεφοµενους και οραν ουκ εθελοντας. κλαιειν ποιουσι και θρηνειν δια σε προ προσωπου σου. επειδη και κρεισσον υπακοη συντοµος µετα πενιας η βραδυτης µετα πληθος χρηµατων. χαιρετε οσοι δι᾿ αυτον τα φθαρτα κατελειψατε φθαρτα δε εισιν ου µονον πλουτος και . Ο φευγων τον κοσµον. εν ω την ψυχην σου κεκοπωµενην και πεφορτισµενην υπαρχουσαν αυτος αναπαυσει πολλα γαρ εχει το πελαγος του βιου προξενα κινδυνων και απωλειας εσχατης. οταν συ µεν ατρεπτος και εν ταυτη εµµεινης τη προσβολη. ιθ΄.

. Τουτο γαρ φυλαττων. προς κακοπαθειαν. καν προτρεπη παρ᾿ αυτου η παρα των συνασκοµενων σοι αδελφων λουτροις η βρωµασιν η αλλαις θεραπειαις σωµατικαις χρησασθαι αναπαυσεως χαριν. ινα. εση δια παντος επι πασιν ως νηστευων και εγκρατευοµενος και το ιδιον αποταξαµενος πανταπασι θεληµα ου µην δε αλλα και την ενουσαν εν τη καρδια σου φλογα ασβεστον διατηρησεις. τοτε τοις την ευλαβειαν υποκρινοµενοις υπεισερχονται και δι᾿ αυτων τους αγωνιζοµενους εµποδιζειν πειρωνται. στρεφονται και επεγγελωσι την αυτου απωλειαν ει δε µη υπαχθη τοις αυτων λογοις. Ει µεν τις υπακουσας των σπουδαιων οµοιωθη αυτοις. Και πρωτον µεν. ινα µη και το σωµα αδυνατηση. κα΄. Οταν παντα τα παρ᾿ εαυτων οι δαιµονες πραξωσι και τον κατα Θεον ηµων σκοπον µεταστησαι ου δυνηθωσιν η εµποδισαι. Ει φλογα ελαβες. ει µεν παρα του σου εν Κυριω πατρος προτραπης µετασχειν παρακλησεως. µετα χαρας υποµενεις απερ εκουσιως ποιησαι ηθελησας ψυχικως ωφελουµενος. εις σωµατικας αναπαυσεις (389) χωρειν παραινουσιν αυτοις. το δε ιδιον σου µηδε εν τουτω ποιων εκ προαιρεσεως θεληµα ει δε µη. αλλ᾿ αει παρεσκευασµενος εσο προς νηστειαν. κβ΄. ως εξ αγαπης δηθεν και συµπαθειας κινουµενοι. φησι. αλλα τηρει εαυτον ξενον εκ παντων και συννουν και απαρρησιαστον. ευρεθης εκεινω µεν υπηκοος. την παντων καταφρονειν σε βιαζουσαν. κινουνται εις φθονον και παντα ποιουσι και πραττουσιν εως ου και της µονης αυτον εκδιωξωσιν ου φερει γαρ κενοδοξια ατιµος επαινουµενην ταπεινωσιν οραν απεναντιας αυτης. και εις ακηδιαν εµπεσητε.χρηµατα. αλλα και πασα ηδονη και απολαυσις αµαρτιας φθορα εστι µοναι δε αι του Θεου εντολαι φως εισι και ζωη και τουτο παρα παντων καλουνται. προς εγκρατειαν ακροτατην. Θεον ιλεω δι᾿ αυτων εργαζοµενον και ανθρωπους εις επαινον επισπωµενον αβουλητως. Αγχεται κενοδοξος ταπεινοφρονα ορων προχεοντα δακρυα και δισσως ωφελουµενον. αδελφε. Επειτα εις συντυχιας ανωφελεις εκκαλουµενοι. τουτο µη καταδεξη. κγ΄. και δραµων παρεγενου εν κοινοβιω η πνευµατικω πατρι δια τουτο. τας ηµερας εν ταυταις προσαναλισκειν αυτους ποιουσιν.

Κρειττον γαρ πτωχον και ξενον ειναι τε και ακουειν σε η σκορπιζειν χρηµατα και διδοναι τοις πενησι. εισαγωγικον οντα πιστεως δε ακραιφνους το παντα ως εν χειρι Θεου η του πνευµατικου πατρος αναθεσθαι βουλησει. αυτον βλεπειν λογιζεται τον Χριστον και συνων η ακολουθων αυτω. κη΄. Ει δε και οµιλιας αξιουται της παρ᾿ αυτου. Ο τοιουτος ουκ επιθυµησει ετερω τινι οµιλησαι ποτε. Μη δη λαβειν υδατος αιτηση ποτον. πειθων και λεγων τω λογισµω «Ει θελει ο Θεος» και ει ης αξιος του πιειν. Χριστω συνειναι και ακολουθειν βεβαιως πιστευει. Αγχε γαρ σεαυτον και βιαζου εν πασι. µαρτυρα της αληθειας τον Θεον προβαλλοµενος ειπεν «Εθεµην τοιουτον εν εµαυτω λογισµον ως µητε φαγειν µητε πιειν αιτησασθαι ποτε τω πατρι µου η παρεξ αυτου µεταλαβειν τινος το καθολου. Τι δε και ωραιοτερον η γλυκυτερον της θεας αυτου. αποκαλυπτει παντως τω πνευµατικω σου (390) πατρι και λεγει σοι «Πιε» και τηνικαυτα πιεσαι µετα καθαρου συνειδοτος. ανθρωπινοις λεγω πραγµασι τε και χρηµασιν ου χωρις µηδεν εν αυτοις πραξαι η ποιησαι θελησης. κστ΄. εως αν ο Θεος πληροφορηση αυτον και προσταξη µοι και ουτως εχων ουδεποτε. Αφ᾿ ου σεαυτον ολον τω πνευµατικω σου αναθη πατρι. µεχρις αν οικοθεν κινηθεις ο πνευµατικος σου πατηρ προτρεψηται. Ο πιστιν κτησαµενος εναργη προς τον κατα Θεον πατερα αυτου. κε΄. Ο πειραν εσχηκως πνευµατικης ωφελειας και ανοθευτον πιστιν κτησαµενος. ει και παρα τον καιρον η ωρα εστιν. Τι γαρ και µειζον η ωφελιµωτερον εν τη παρουση και εν τη µελλουση ζωη του συνειναι Χριστω.κδ΄. αλλα µηδε δια µεσιτου σου λαβειν τινα εξ αυτων παρ᾿ εκεινου θελησης. ει µη τοι αυτος τη οικεια γνωµη. ει και συµβη σε φλεγεσθαι. βλεπων αυτον. η προσταξη λαβειν η αυτος εκεινος αυτοχειρως παρεξη σοι. Μη δως ανευ του κατα Θεον πατρος σου ελεηµοσυνην εξ ων χρηµατων εισηνεγκας. ου προτιµησει τι των του κοσµου πραγµατων υπερ την εκεινου µνηµην οµου και αγαπην. . κζ΄. φησι. αλλα µηδε µικρον η µεγα αιτηση πραγµα αυτω εασαι σοι. ισθι ως ξενος ει επι πασιν οις εξωθεν επιφερη. του σκοπου µου απετυχον». παντως ζωην την αιωνιον εκ ταυτης αρυεται.

ως ιαµα των τουτου παθων και των αµαρτηµατων καθαρτικον. εις προκοπην εν ολιγω µεγαλην ανερχεται. εκεινω δε αυτω µη προσεγγισαι τολµων µηδε απλως προσψαυσαι τινος των αυτου χιτωνων η σκεπασµατων ανευ της εκεινου προσταξεως και µεταχειριζοµενος τι των εκεινου. λβ΄. µετα φοβου και µετα αιδους τουτο ποιει. τοτε γινωσκε την του Θεου σοι χαριν ουτω ταυτα υποδεικνυειν δια την εκ του φοβου πολλην σου ταπεινωσιν. ολιγοι δε και τοις θεληµασιν εαυτων περι ων και ο θειος λογος καλως αποφαινεται «Πολλοι µεν κλητοι» λεγων «ολιγοι δε εκλεκτοι». ιδων τα ποιηµατα του Θεου και διδαχθεις των αισθητων την αδρανειαν. ην και λεγοµενην ακουεις. Οταν µετα πασης καθη επι τραπεζης της αδελφοτητος και νοερως σοι σκια τα παντα τοις οφθαλµοις υπογραφωνται και του ηδεος των βρωµατων ουκ επαισθανη. λ΄. εις αγαπην των νοητων µετεγκεντρισης τον φοβον σου. Εν αισθησει γαρ καρδιας τουτο γινοµενον εις αβυσσον ταπεινωσεως και εις δακρυων πηγας το λογιζοµενον καταφερει. . αλλα και της εν τη κελλη αυτου διαγωγης. αλλ᾿ ολην εχεις την ψυχην τω θαυµατι εκπληκτον και τοις δακρυσιν εµπλεον. εν οις καταποντιζεται το τριµερες της ψυχης αναγει δε εις ουρανον απαθειας τον νουν και θεωρητικον απεργαζεται και τη γευσει της εκειθεν χρηστοτητος παντα σκυβαλα τα του παροντος βιου ηγεισθαι ποιει και αυτην δε την τροφην και την ποσιν µη ενηδονως η συχνοτερως προσιεσθαι. λα΄. αναξιον εαυτον κρινων µη µονον της τουτων θεας και λειτουργιας. οπως. (391) Πιστιν εναργη εδειξεν ο και το τοπον. Πολλοι µεν τω βιω τουτω και τοις του βιου πραγµασιν αποτασσονται. ως αγιον ευλαβουµενος και τον κονιορτον των ποδων αυτου χερσι λαµβανων ζεοντως και επιχεων τη εαυτου κεφαλη και τη καρδια προσαλειφων. Ο εκ διαθεσεως τους λοιδορουντας η αδικουντας η µισουντας και αποστερουντας αυτον αγαπων και υπερ τουτων ευχοµενος. Και αυτη εστιν η πνευµατικη γνωσις. ητις µεσον του φοβου και της αγαπης ευρισκεται και απο τουτου εις ταυτην διαβιβαζει ανεπαισθητως και ακινδυνως τον ανθρωπον. εν ω ο οδηγος και πατηρ αυτου ισταται.κθ΄.

λε΄. λζ΄. ου µη εισελθη εις την βασιλειαν των ουρανων». κατα το µετρον του φωτισµου και την θεωριαν των οντων αξιως δυνησεται κατιδειν. Θεος ων τοις πασιν αχωρητος. Και παλιν «Εαν µη τις γεννηθη ανωθεν». Τα γαρ υπερβαινοντα και νουν και διανοιαν. ο δε λοιπος απας κοσµος το καθ᾿ ηµας νυξ εστιν. Μεγεθος ουρανου και γης πλατος και των αλλων απαντων τους λογους ουδεις αξιως καταµαθειν δυναται τοις αισθητοις οφθαλµοις. Το προτερον βαπτισµα εχει το υδωρ προϋπογραφον τα δακρυα. αλλ᾿ αυτη εστιν η αληθεια. λστ΄. Το δε δευτερον ουκετι τυπος της αληθειας. Και τοτε αιφνης αναβλεπων ο ανθρωπος και θεωρων την φυσιν των οντων. Ου πραξεων µονον πονηρων απεχεσθαι δει αλλα (393) αλλα και λογισµων και εννοιων εναντιων χρη σπουδαζειν τον ασκητην ελευθερον ειναι. Ωσπερ εν νυκτι τοις αισθητοις οφθαλµοις εν εκεινω τω τοπω βλεποµεν µονον ενθα αν του φωτος τον λυχνον αναψωµεν. . Τουτο γαρ ειδως και ο Αποστολος εφη «Απο γαρ του µεγεθους και της καλλονης των κτισµατων αναλογως ο γενεσιουργος θεωρειται». Ουκ ενδεχεται αλλως την εις Θεον τελειαν αγαπην αναφαιρετον κτησασθαι τινα ει µη κατα το µετρον της πνευµατικης γνωσεως αυτη δε κατα µικρον αυξανεται (392) τη πρακτικως πονουση καθ᾿ εκαστην ψυχη. ουτω τοις εν νυκτι αµαρτηµατων καθευδουσιν ο αγαθος δεσποτης φως µικρον γινεται. ανωθεν δε ειπων. ως ουποτε αυτην εθεασατο. πως οφθαλµοι κατανοησαι σωµατος εξισχυσουσι. λδ΄. δι᾿ ων καθαιρεται και βαπτιζεται το δευτερον βαπτισµα. την εκ του πνευµατος ηνιξατο γεννησιν. ελεει τε και χαριτι Θεου φωτισθεις. εχει το µυρον του χρισµατος προσηµαινον το νοητον µυρον του Πνευµατος.λγ΄. Μολις γαρ και νους καθαρθεις λογισµων και ελευθερωθεις των προληψεων. βαπτισµα εκεινο. ο λεγει δια των ευαγγελιων ο Κυριος «Εαν µη τις γεννηθη δι᾿ υδατος και πνευµατος. εκπληττεται και ανωδυνως αυτοµατα προχεει τα δακρυα. ιν᾿ ουτως αµεριµνος απο των βιωτικων διαµεινη. φειδοµενος της ασθενειας ηµων. ενδιατριβειν δε αει ταις ψυχωφελεσι και πνευµατικαις ενθυµησεσιν.

µβ΄. Οσω γαρ την γαστερα τις θεραπευσει. οταν εκ ραθυµιας εις την προτεραν αποστραφη τυφλωσιν και του φωτος αποστερηθη. µα΄. µγ΄. Καταλειψωµεν παντα τα επι της γης. ποτε δε ηµερα εστιν ο δε τυφλος τα αµφοτερα αγνοει. ο δε βλεψαι ποτε καταξιωθεις συµµαρτυρησει ειναι αληθη τα λεγοµενα. ευαισθητως αισθανεται της τουτου στερησεως και ποθεν αυτη συνεβη γενεσθαι ουκ αγνοει. Ωσπερ ο ολον αυτου απογυµνωσας το σωµα. αναλογως και της πνευµατικης τροφης τε και παρακλησεως εµπλησθησεται. και διηγησεται αλλοις απερ ακηκοεν. Ο βλεπων τοις αισθητοις οφθαλµοις οιδε ποτε µεν νυξ. Αδυνατον και την σαρκα τω κορω των βρωµατων κατεµπιπλαν και πνευµατικως της νοερας και θειας επαπολαυειν χρηστοτητος. Καθοσον ουν εαθωσι χρονον. Και ο πνευµατικως αναβλεψας και τοις νοεροις ορων οφθαλµοις. αλλα και την επιθυµιαν . ει µη και των βιωτικων ενθυµησεων και των πονηρων εννοιων ελευθερωση τον της ψυχης οφθαλµον. µη πλουτον µονον και χρυσον και τας αλλας υλας του βιου. τοτε τρανως ιδωµεν το φως το αληθινον. ο φωτιζει παντα ανθρωπον εις τον ανω κοσµον ερχοµενον. αυτον τον Κυριον ηµων Ιησου Χριστον και Θεον.λη΄. µ΄. ου βλεψοµεν επαν δε εξαρθωσι τη του θανατου µνηµη. ου δυναται απο µονης της γυµνοτητος του λοιπου σωµατος ιδειν το φως. κατα τοσουτον εκεινης εαυτον αποστερησει καθοσον δε το σωµα υπωπιασει. αυτου και των ακουοντων µη ειδοτων περι ποιων πραγµατων αλληλοις προσδιαλεγονται. ουτω λογισµοι κοσµικοι και βιωτικαι ενθυµησεις εν διανοια ηγουν εν οφθαλµω ψυχης γινονται. ει µη τι (394) εξ ακοης ακουση και µαθη περι ων εθεασατο. θεασαµενος το αληθινον και αδυτον φως. Ο δε γε µενων τυφλος εκ γενετης ουδεν τη πειρα και τη ενεργεια περι τουτων επισταται. Ωσπερ καλυµµα εν οφθαλµοις επιτεθεν. Ο εκ γενετης ων τυφλος ου νοησει ουδε πιστευσει των γραφοµενων την δυναµιν. εαν καλυµµατι τινι κεκαλυµµενους εχη τους οφθαλµους και µη θεληση αραι και αποσεισασθαι αυτο. λθ΄. ουτω και ο παντων των αλλων πραγµατων οµου και χρηµατων καταφρονησας και αυτων απαλλαγεις των παθων. ουκ οψεται ποτε το νοητον φως.

µστ΄. δεδωκεν ισχυν τω οφει τον ιον εκχεαι εν τη καρδια αυτου και ανηµερως τα εντος αυτου κατεσθιειν. αλλα και τας αλογους κινησεις αυτου. επαινουµενος η και παρακαλουµενος. Καθαπερ η φλοξ του πυρος εις υψος αει αιρεται. Μισησωµεν µη τας ηδονας µονον του σωµατος. µε΄. ποτε δε εις χαος αβυσσου αµαρτιας καταποντιζεσθαι και µετα των εξ ουρανου εκπεπτωκοτων καταδικαζεσθαι. ανυψουται κακως. µζ΄. Ανθρωπος µεµελετηκως αντιλεγειν εαυτω διστοµος εστι µαχαιρα. Ο αντιλεγων οµοιος εστι τω εκουσιως εκδοτον εαυτον ποιουντι τοις υπεναντιοις του βασιλεως εχθροις. το αγκιστρον καταπινοµεν της αµαρτιας. Η γαρ αντιλογια αρπαγιον εστι. ως απο της γλωττης και του λαιµου. νεκρον δε παντελως ειναι τη δικαιοσυνη. . και ζωντος αυτου. Ει µεν ουν µετα σιωπης υποµεινη η µετα πολλης αποκριθησεται ταπεινωσεως. (395) υφ᾿ ου και αρπαζεται ειωθεν. αναιρων αγνωστως την ιδιαν ψυχην και της αιωνιου ζωης αλλοτριον αυτην εργαζοµενος. µδ΄. αλλ᾿ ως εαν ειπης αυτω τα της ωφελειας αυτου. ασθενη τουτον και εκλελυµενον ειργασατο. ως εαν στρεψης την υλην αφ᾿ ης αναπτεται. δελεαρ εχον την δικαιολογιαν. δι᾿ ης απατωµενοι.την προς αυτα τελεον απο των ψυχων ηµων απελασωµεν. και νεκρωσαι τουτο δια πονων σπουδασωµεν δια τουτο γαρ ενεργουνται τα της επιθυµιας και εις εργον εξαγονται. ουτω και η του κενοδοξου καρδια ταπεινωθηναι ου δυναται. Ει δε µετα πικριας αντειπη η και λαληση µετα θρασυτητος. ως εντευθεν καθ᾿ εκαστην ενδυναµουµενον αυτον καταβρωµα ποιεισθαι την επ᾿ αγαθοις διορθωσιν και ισχυν της αθλιας τουτου ψυχης. και ζην µεν αυτον εκτοτε τη αµαρτια. αναγκη πασα νεκραν την ψυχην ηµων ειναι και δυσκινητον προς πασαν Θεου εντολην η και παντελως ακινητον. υπο των πνευµατων της πονηριας η αθλια ψυχη και ποτε µεν εις υψος υπερηφανιας αναγεσθαι. µαλλον και µαλλον επαιρεται ελεγχοµενος γαρ η και νουθετουµενος. Ο ατιµαζοµενος η υβριζοµενος και σφοδρα αλγων την καρδιαν γινωσκετω εκ τουτου οτι τον παλαιον οφιν περιφερει εγκολπιον. αντιλεγει σφοδρως.

Ο βλεπων εν τω ενι δια του ενος και εαυτον και παντας και απαντα καθορα. νγ΄. Πας ο µη βλεπων. αιµα µονον εστιν ετι και σαρξ. κακων δε κακα και σπερµατων πονηρων παντως πονηρα τα γεωργια. ο δε βλεπων εν τω ενι εν θεωρια των παντων εστι της θεωριας τε παντως απεχεται. και των θεωρουµενων εξω εστιν εν τω ενι ουτος ων τα παντα ορα. και εν τη θεωρια των παντων γινεται. ν΄. Ευχαις και δακρυσι τον Θεον καθικετευσον πεµψαι σοι οδηγον απαθη τε και αγιον ερευνα δε και αυτος τας θειας γραφας. ως εν κατοπτρω βλεπειν δυνασαι ταυτα και καταµανθανειν. νβ΄. τα δε νοθα και αλλοτρια διακρινειν και αποπεµπεσθαι. Ο µη την εικονα του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου. νδ΄. (396) ισθι. αµφοτεροι εις βοθυνον εµπεσουνται». και κεκρυµµενος ων εν αυτω. Πολλοι γαρ. ινα ταυταις αντιπαρατιθεις τα παρα του διδασκαλου και προεστωτος σοι διδασκοµεθα. και εν πασιν ων ουδεν των παντων ορα. πλανοι και ψευδοδιδασκαλοι εν ταις ηµεραις ταυταις γεγονασιν. ινα µη αντι ευαγγελικης διαβολικην πολιτειαν εκδιδαχθης. Εαν αποταξασθαι βουληθης και την ευαγγελικην πολιτειαν εκδιδαχθηναι. να΄. µη απειρω µηδε εµπαθει διδασκαλω εαυτον εκδως. επειδη καλων µεν διδασκαλων καλα τα µαθηµατα. καθαπερ και οι εκ γενετης τυφλοι το του ηλιου φως δια λογου µονον γνωναι ου δυνανται. ως ηδη την εικονα φορεσας του επουρανιου και εις ανδρα τελειον ανελθων του πληρωµατος του . πλανος εστι και τους εποµενους αυτω εις βοθρον απωλειας εντιθησι κατα την του Κυριου φωνην «Τυφλος τυφλον εαν οδηγη. ουδεν των παντων ορα. Ο τυφλος προς το εν τυφλος ολως προς παντα εστιν. πνευµατικης δοξης αισθησιν µη δυναµενος δια του λογου λαβειν. µαλιστα τας των αγιων πατερων πρακτικας συγγραφας. εν τω λογισµω και νοερω ανθρωπω ευαισθητως και γνωστως ενδυσαµενος. του επουρανιου ανθρωπου τε και Θεου. ινα µη πλανηθης. και τα µεν συναδοντα ταις θειαις γραφαις εγκολπουσθαι και κατεχειν τη διανοια. αλλους δε οδηγειν υπισχνουµενος. Ο ακουων ουτως και βλεπων και αισθανοµενος οιδε των λεγοµενων την δυναµιν.µη΄. µθ΄.

νθ΄. Προ του λαβειν την αποφασιν τον καταδικον. νστ΄. Ο δε µη ειδως και αλλως εχων προδηλος εστιν οτι ουδε τα αισθητηρια της ψυχης τετρανωµενα και υγιη επιφερεται. Ει δε οιεται και λεγει αµφοτερα εχειν. ως απειθειας και απωλειας υιος . Προ του εισελθειν εις τουτο το δικαστηριον τον µοναχον και φανερωσαι αυτου τα εγκαρδια. νζ΄. ει γε και οπωσουν γνωσιν κεκτηται. Ο τω διδασκαλω και οδηγω αυτου ως Θεω ατενιζων (397) αντιλεγειν ου δυναται. την προξενον του νοητου και αιωνιου θανατου. Ο πιστευων εν τη χειρι του ποιµενος αυτου την εαυτου υπαρχειν ζωην και τον θανατον ουκ αντειποι ποτε η δε τουτων αγνοια αντιλογιαν γεννα. και δια της υπακοης αυτου και της ταπεινωσεως πασης τιµωριας και κολασεως λυτρωθηναι πιστευει. Ο γαρ µοναχος εν τουτω κατ᾿ αρχας εισελθων τω δικαστηριω και απογυµνωσας τα κρυπτα της καρδιας αυτου πεπεισται εκ προοιµιων. παιδευοµενος η νουθετουµενος η ελεγχοµενος. λεγω δε τη αντιλογια και απιστια τη προς τον πνευµατικον πατερα αυτου και διδασκαλον. ιστω. ει ως αληθως αρα του µυστηριου τον τροπον επισταται. ουδεν η µικρον η µεγα τοις βασανιζουσιν αντιλεγει. ω και µαλλον καλως εξει το αγεσθαι η το αγειν επικινδυνως. Μετα δε την των λογισµων αποκαλυψιν και ειλικρινη εξαγορευσιν ουκ εξεστιν αντιλεγειν τω µετα Θεον δικαστη και εξουσιαστη αυτου µεχρι θανατου ποτε.Χριστου και ο ουτως εχων δυναται και καλως οδηγειν εν τη οδω των του Θεου εντολων το ποιµνιον του Χριστου. νε΄. νη΄. εις πεταυρον και βυθον αδου ετι ζων ελεεινως καταφερεται και οικος του Σατανα και πασης αυτου της ακαθαρτου (398) δυναµεως γινεται. πεπλανηται οποιαν γαρ οι του Θεου προς τον Θεον εχουσι την διαθεσιν αγνοει. ισως αντιλεγειν εξεστιν αυτω. τα µεν κατα αγνοιαν τα δε και ως οιοµενω κρυπτειν τα εαυτου. τοπος διδοται απολογιας αυτω λαλειν τω δικαστη περι ων επραξεν µετα δε γε την των πρακτεων φανερωσιν και την του δικαστου αποφασιν. οτι µυριων υπαρχει θανατων αξιος. επειδη ο εµπιπτων τοις τοιουτοις κακοις. Ο ανεξαλειπτα ταυτα φυλαττων εν τη εαυτου διανοια την καρδιαν ουδεποτε κινηθησεται.

και ως εκ Θεου στοµατος τα παρ᾿ εκεινων εντελλοµενα ακουοντες. και την µεν καθαραν ευχην και ταπεινωσιν . Τω τω εαυτου πατρι αντιλεγοντι συγχαιρουσι δαιµονες. παντα οσα παρα ανθρωποις αδυνατα». ου µονον απαρνησιν (399) της ιδιας ψυχης. ο πασης πνοης και ψυχης εχων την εξουσιαν. Το γαρ πληρουν αλλοτριον θεληµα και µη το εαυτου. θανατου δε σταυρου. Ο πολυς και ακαιρος συντριµµος της καρδιας σκοτιζει και θολει την διανοιαν. ευθυς κατορθουσι. αλλ᾿ ουτω δεεσθαι του Θεου θερµως καθ᾿ εκαστην και λεγειν «Θεε και Κυριε των απαντων. ξβ΄. ει και η πονηρα µου συνηθεια εµποδιον µου καθισταται αλλα δυνατα σοι. τω δε µεχρι ταπεινουµενω θανατου θαυµαζουσιν αγγελοι εργον γαρ του Θεου ο τοιουτος εργαζεται. επακουσον µου της δεησεως του ταλαιπωρου και τον εν εµοι εµφωλευοντα δρακοντα τη του παναγιου σου Πνευµατος επιφοιτησει θανατωσας αφανισον καµε πτωχον και γυµνον πασης υπαρχοντα αρετης τοις του αγιου µου πατρος ποσι µετα δακρυων προσπεσειν αξιωσον και την αγιαν αυτου ψυχην εις συµπαθειαν του ελεησαι µε ελκυσον. και τω θεµελιω τουτω της υπακοης αδιστακτως εποικοδοµουντες αυτα εν ταπεινωσει ψυχης. τω την υπακοην πεπληρωκοτι τω ιδιω πατρι µεχρι θανατου. Οι καλον τον θεµελιον της πιστεως και ελπιδος εν τη αυλη καταβαλοντες της ευσεβειας µετα φοβου και τροµου. Κυριε. ξα΄. και κατορθουται αυτοις το µεγα τουτο και πρωτον κατορθωµα. ∆εσποτα.ξ΄. το εαυτους απαρνησασθαι. ξγ΄. Και δως. ταπεινωσιν τη καρδια µου και λογισµους πρεποντας αµαρτωλω συνθεµενω σοι µετανοειν. Οιδας γαρ. εξοµοιουµενος τω Υιω του Θεου. Παρακαλω σε τον της υπακοης <υιον> ταυτα στρεφειν συνεχως εν τη διανοια σου και παση σπουδη αγωνισασθαι του µη κατελθειν εν τοις ειρηµενοις του αδου κακοις. και επι την πετραν της υπακοης των πνευµατικων πατερων τους ποδας ασαλευτους ερεισαντες. ο µονος ιασασθαι µε δυναµενος. και µη εις τελος εγκαταλειψης ψυχην απαξ συνταξαµενην και οµολογησασαν και αντι παντος του κοσµου εκλεξαµενην και προτιµησαµενην σε. οτι θελω σωθηναι. Κυριε. αλλα και νεκρωσιν την προς τον κοσµον απαντα εµποιει.

ως επιθυµειν σε πασαν µεν εντολην πληρωσαι του Θεου και µηδε µεχρις αργου λογου παραπιπτειν και αµαρτανειν. Οπηνικα σοι ταυτα υπαντησωσι. ορας δε σαυτον κωλυοµενον παρα του υποσπειροντος τα της αθυµιας ζιζανια µη ελασαι εις τοσουτον υψος της αγιωσυνης εν τω υποβαλλειν αυτον εν σοι λογισµους και λεγειν «Αδυνατον σοι µεσον του κοσµου σωθηναι φυλαξαι πασας τας εντολας ανελλιπως του Θεου». ευρης δε ζηλον και ποθον τελειοτητος εν τη ψυχη σου πολυν. κατα φυσιν εστωτες και τον χιτωνα φορουντες λελαµπρυσµενον του Πνευµατος. ξστ΄. και µονον τουτο δε ουκ εστιν εργον νοµου αλλα φυλακη απαραβατος της εικονος και του ανωθεν αξιωµατος. συστειλον σεαυτον και επισυναξον σου τον λογισµον και δος αγαθην βουλην τη ση ψυχη και ειπε «Ινα τι περιλυπος ει. Σατανα. Ελπισον επι τον Θεον οτι εξοµολογησοµαι αυτω. µοναχε. και ινα τι συνταρασσεις µε. Αλλ᾿ εκ πιστεως της εις αυτον τον Θεον µου ελπιζω σωθηναι δια της αφατου αυτου ευσπλαγχνιας δωρεαν «Υπαγε οπισω µου. ξε’.απο της ψυχης εξαφανιζει. εν τω φωτι της γνωσεως του Θεου σηµειουµενοι. τω δυναµενω µε σωσαι εν µονω τω ελεει αυτου. εξ οκνηριας και αµελειας προσγενοµενα τη ψυχη. Κυριω τω Θεω µου προσκυνω και αυτω εκ νεοτητος µου λατρευω. Τις γαρ εξ εργων νοµου δικαιωθησεται. Αποστηθι ουν απ᾿ εµου ο Θεος ο ποιησας µε κατ᾿ εικονα και καθ᾿ οµοιωσιν αυτου καταργησει σε». εντευθεν δε σκληροτητα και πωρωσιν απειρον δια δε τουτων την απογνωσιν τοις πνευµατικοις οι δαιµονες πραγµατευονται. θεσει θεοι και υιοι Θεου χρηµατιζοντες. εν τω Θεω µενοµεν και αυτος εν ηµιν. Σωτηριον γαρ του προσωπου µου ουχι τα εργα µου. µηδενος δε των παλαι απολειφθηναι αγιων κατα πραξιν και γνωσιν και θεωριαν. ξδ΄. αλλ᾿ ο Θεος µου εστι». η ψυχη µου. Ου (400) δικαιωθησεται γαρ ενωπιον σου πας ζων. του συνηθους αφιστωσι κανονος και σκοτωσιν τη διανοια προξενουσι και αθυµιαν. Ο Θεος εξ ηµων ουδεν ετερον επιζητει των ανθρωπων αλλ᾿ η το µη αµαρτανειν. ως εντευθεν δειλιας και βλασφηµιας λογισµους επιπολαζειν εν τη καρδια και µηδε εν τω συνηθει τοπω της προσευχης εισελθειν τον υπο του . τοτε συ εν µια καθισας κατα µονας γωνια. εν οις. Ακηδια και βαρος του σωµατος. πονον δε καρδιακον εµποιει.

µη εµπρησθηναι υπο της εκπεµποµενης εξ αυτου φλογοειδους εκτινος του θειου πυρος. ουτος µεσον ανδρων αναστρεφοµενος πονηρων ου φοβειται. η παντελως αναισθητει και εν τω φιλος ειναι παθων και δαιµονων. ο’. εαν υπο δειλιας κυρευοµενος παντα φοβουµενος τρεµης} ετι γαρ ατελης ει και ανισχυρος και ωσπερ νηπιον τα µορµολυκεια δεδοικας} η γαρ δειλια παθος εστι νηπιωδες και καταγελαστον κενοδοξου ψυχης. η δειλιας δουλος υπαρχει και υποχειριος. ως ραβδον σιδηραν τον εν σοφια λογον επιφεροµενος. Μη θαυµασης. Ο φοβουµενος τον Θεον δαιµονων ορµας ου φοβειται ουδε τας ασθενεις εφοδους αυτων αλλ᾿ ουδε ανθρωπων πονηρων απειλας} ωσπερ δε τις φλοξ η φλεγον πυρ ολος ων. και δοθησεται σοι εµπονως κρουοντι και επιµενοντι η τουτων εν ταχει ελευθερια. τον φοβον αυτου ενδοθεν εχων και φερων το ακαταµαχητον οπλον της πιστεως. ουτος δειλιαν ενικησεν} ο δε ακµην καθαιροµενος. (401) ποτε δε βαλλεται υπ᾿ αυτης} ο δε µηδολως αγωνιζοµενος. πεποιθων εστιν επι Κυριον και τω στερρω του φρονηµατος καταπληττει αυτους και εκδειµατοι τας φρενας αυτων. τρεµων ως τω φρονηµατι νηπιος. Γνους ουν την αιτιαν και ποθεν σοι ταυτα επηλθον. σπουδαιως εισελθε εις τον συνηθη τοπον της προσευχης σου. Ος τω φοβω του Θεου στοιχει. ηπερ αυτους εκεινος. ος προς τη κενοδοξια και οιησιν νοσει δολων ειναι τι µηδεν ων. και τω φιλανθρωπω Θεω προσπεσων δεηθητι µετα στεναγµου και δακριων εν οδυνη καρδιας σου την απαλλαγην του βαρους της ακηδιας και των πονηρων λογισµων. ποτε µεν βαλλει αυτην. και αυτα τα δοκουντα τοις πολλοις δυσχερη και αδυνατα} αλλ᾿ ωσπερ τις γιγας εν µεσω πιθηκων η λεων βρυχωµενος εν µεσω κυνων και αλωπεκων διαγων.δαιµονος της ακηδιας πειραζοµενον δυνασθαι. µεθ᾿ ης ισχυει και δυναται παντα οραν. Ο καθαρα την καρδιαν κτησαµενος. ξζ΄. φυγαδευει τους δαιµονας. ξθ’. φευγοντας µαλλον αυτον. και φοβουµενος φοβον εκει ενθα φοβος ουκ εστιν ουδε δειλια τοις φοβουµενοις τον Κυριον. αλλα και οκνειν αυτον και κατα του ποιητου των απαντων ενθυµεισθαι παραλογα. εν αδυτοις τοποις και αφεγγεσι νυκτος και ηµερας περιϊων. Προς τουτον ουν τον δαιµονα µη θελε λογους λεγειν η αντιρρησεις ποιεισθαι} της . ξη΄.

Ως δε παλιν ησθετο ταυτην ουσαν εν αυτω. ουκ ωφελησουσι λογοι} αφεις δε τουτους. και τον µεν πρωτον φοβον εν τη ψυχη µετα σκληροτητος εµποιουντα. οµµα τε ψυχης προς Θεον ανατεινας. ως µικρον εταπεινωσε τον λογισµον. στας τε εν αυτω και τας χειρας εις ουρανους ανατεινας και το σηµειον του σταυρου εν εαυτω εκτυπωσας. Ο δε κραταιοτερος αυτου. και πενθους εκλειποντος. τον ετερον δε σκοτωσιν και παρεσιν. οβ’. αωρι της κελλης αυτου εξω εγενετο και εις ζοφωδη τοπον και σκοτεινον απελθων. υπεκλεπτε τουτου τον λογισµον. ετι τε πωρωσιν ψυχης τε και νοος και απογνωσιν εργαζοµενον. θαττον η καρδια αυτου εξ οιησεως εσκληρυνετο. εξ οκνηριας εις υπνον αµετρον κατεφερετο. Εγνων γαρ τον της δειλιας δαιµονα τω της ακηδιας συνερχοµενον και συγκροτουντα. ∆οκιµιον δε τοις αγωνιζοµενοις η ακηδια. κατασπασαι βουλοµενος αυτον και αυθις τω της δειλιας δαιµονι παραδουναι} οπερ κατανοησας. Πολλη και πασιν.γαρ ψυχης τρεµουσης και κλονουµενης. (403) Τοις προκοψασιν εν ευχη η και επιµελουµενοις ευχης ο της ακηδιας µαλιστα δαιµων ως επι το πλειστον πολεµειν ειωθεν. ευθυς ο της διελιας εξ αυτου δαιµων απεστη µικρον. Ουδεις γαρ ετερος των αλλων δαιµονων κατα των . και τουτον εκεινω βοηθουντα και συναιροµενον. οα’. η δειλια αυτω υπεισηρχετο. Προς ταυτα δε δι᾿ εγκρατειας ανθισταµενος και αγρυπνιας. ο δεινος της κενοδοξιας εχθρος. προξενος αυτοις ταπεινωσεως γινοµενη. ως τον υπνον ενικησε. ως µικρον εκ τουτου το πενθος εκλειψαι απο της καρδιας αυτου και την φλογα εν αυτω σβεσθηναι του Πνευµατος και παντα τον οικον του σωµατος αυτου πλησθηναι καπνου} ου µην αλλα γαρ και ναρκωσις µελων εν αυτω γενοµενη. οιµαι. (402) οση σοι δυναµις τον λογισµον σου ταπεινωσον και θαττον γνωσεις ηφανισµενην δειλιαν. ογ’. Υπο ακηδιας ποτε τις κατασχεθεις. τεθαυµακε και τον Θεον εδυσωπει θερµως ρυσασθαι την ψυχην αυτου εκ των τοιουτων παγιδων του διαβολου. χαυνον τον νουν και σκοτεινον εσχε και εκλυτον αυτου την ψυχην. ως εξ αναγκης ελλειπειν αυτω και την συνηθη ακολουθιαν. δυσνοητος η τουτων συµπλοκη και κακια και µεθοδος των δαιµονων υπαρχει.

Ταυτην ει παρεχωρησεν ο Θεος καθ᾿ ηµων ενεργησαι κατα την δυναµιν αυτης. εκ του κητους και της θαλασσης του βιου. Οθεν φοβω αρρητω και τροµω ανεκδιηγητω συνεχοµενος. τηνικαυτα η αορατως αυτον φωτιζουσα χαρις αφισταται. Ηµετερον δε οµως εστι το αντιστηναι αυτη κατα το ενον της δυναµεως. Το δε λεγοµενον εστι τοιουτον} πολλα φαγων και τον στοµαχον βαρηθεις και εις κορον υπνωσας. ουκ οιδ᾿ οπως ειπω. βοα προς τον Θεον. εκυριευσε του νοος µου το παθος και ηττηθην} ειτα παλιν υπερ το µετρον εγκρατευσαµενος. και βραχυ κενον καταλειψασα. Ου και εισακουων ο Κυριος. ουδεις αν εσωθη των αγωνιζοµενων ποτε. οστ’. ειτε κατα οικονοµικην παραχωρησιν τουτου κατ᾿ αυτων ισχυσαντος. Εστι δ᾿ οτε και εκ της του αερος κρασεως. οε’. ως µεν Ιωνας. εκ του χαλκουργηµατος του πηλινου τουτου και θνητου σωµατος. ειτε και εκ των του σωµατος ανωµαλιων την καθ᾿ ηµων λαβοντος ισχυν. εκ του λακκου των αγριων παθων και λεοντων. Οπηνικα εις οιησιν κλαπεις ο νους εν αυτη εµβαθυνη και ειναι τι εναγωνιως εχων καθ᾿ εαυτον υπολαβη. ως δε Μανασσης. προς τον δυναµενον σωσαι αυτον καταφευγει δια ταπεινωσεως Κυριον. του µηκετι παλινοστησαι προς ταυτα} ρυεται αυτον εκ του λακκου . ρυεται αυτον εκ του βυθου της αγνοιας και της φιλιας του κοσµου.τοιουτων ισχυει. ωσπερ α’γριων κυνων επιδραµοντων αυτω των παθων και καταπιειν ζητουντων αυτον} ου και εξαπορουµενου. και της αχλυωδους παχυτητος του νοτιαιου ανεµου ταυτα συµβαινειν τοις αγωνιζοµενοις. ως γε πειθοµαι µαλλον. εκ της καµινου του εµφυτου της επιθυµιας πυρος της καιοµενης. ευθυς ελεγχεται αυτου η ασθενεια. ως δε ∆ανιηλ. µη εχοντος δε που φυγειν και σωθηναι. ως δε οι τρεις παιδες. οδ’. Ακηδια θανατος ψυχης και νοος εστι. Αδυνατον δε τινα θανοντα αναστησαι διχα βοηθειας του εκ νεκρων εαυτον αναστησαντος. καθαπερ τον προφητην εκ του κητους εκεινον. τον νουν µου σκοτεινον και δυσκινητον ειργασαµην και αυθις εις το αυτο περιεπεσα παθος. Ο εξω γεγονως του κοσµου παντος ως εν (404) ερηµω αβατω και µεστη θηριων οντα κατανοει εαυτον. Θεου δε το και µυστικως ηµας διεγειρειν και φανερως νικητας αποδειξαι αυτης.

αλλ᾿ ωσπερ απο δουλειας εις ελευθεριαν και απο σκοτους εις φως και . Ο γαρ απο της Αιγυπτου προς την της επαγγελιας µεταβας γην και εν ταυτη κατοικισθεις. οζ’. οη’. του καταφλεγοντος και λυµαινοµενου αυτου την ψυχην και προς πραξεις ατοπους βια συνωθουντος και ελκοντος. αλλα της αρχης και του τελους το µεσον ουκ αριθµων} οιον τι λεγω. ουκ εναντια τη Γραφη δογµατιζων. Τρεις µεν η θεια Γραφη τοπους. εν οις εµφιλοχωρειν ο νους ειωθεν. ως καταβαρουµενη και πεδουµενη δεινως υπο των ειρηµενων κακων. και απο δευτερας εις τριτην πολιν η χωραν µεταβηναι λεγει. η τουτων µεν αλογησασα αισθανοµενη δε του αερος τουτου της ευθυµιας. ως τους Ισραηλιτας εκεινους} και απο της γεωδους ταυτης και βαρειας και εµπαθεστατης σαρκος αταπεινωτον διατηρησας και απτωτον. τω Αγιω Πνευµατι δροσιζων αυτου την ψυχην. φυλαττει αυτον ακαταφλεκτον. διεγερθεισα πονοις κακοπαθειας και δακρυσι µετανοιας. Ψυχη η σχετικως οικουσα εν τη ταπεινωσει ταυτη του σωµατος και των ηδονων τουτου αντιποιουµενη και της δοξης των ανθρωπων αντεχοµενη. προς πασαν αρετην και εντολην Θεου ακινητος υπαρχει πανταπασι και απροθυµος. των αρπαζοντων και κατεσθιοντων τας των ανθρωπων ψυχας. ουχι και την οδον αυτην ην ωδευσε χωραν η πολιν καλεσειεν. αυτικα προφητικως και αυτη βοα προς Θεον} «∆ιερρηξας τον σακκον µου και περιεζωσας µε ευφροσυνην. παντων µεν των εν µεσω µεµνηται και ταυτα διηγειται τοις πασιν} ου µεντοι δε απο πρωτης εις δευτεραν. οπως αν ψαλλη σοι η δοξα µου και ου µη κατανυγω». (405) το βαρος αφ᾿ εαυτης αποσεισηται της σαρκος και την αλµην του γεωδους φρονηµατος τοις ναµασιν αποκλυσηται των δακρυων και υπερανω της ταπεινωσεως γενηται των ορωµενων και φωτος απολαυση καθαρου και ελευθεριας αξιωθη των τυραννουντων παθων. ο εκ πολεως εις πολιν και απο χωρας εις ετεραν µεταβας χωραν. υιον φωτος και ηµερας αυτον απεργαζεται και της αθανασιας ενθεν ηδη απογευει αυτον. Εγω δε δυο µαλλον ειναι φηµι. Επαν δε. ει και πολλα τινα και θαυµαστα κατ᾿ αυτην θεασεται πραγµατα.των πονηρων λογισµων της επιθυµιας. µη γενοιτο. υποσηµαινεται. ως τον ∆ανιηλ} απο των εµπαθων προληψεων του πυρος.

απο του βιωτικου πελαγους και κλυδωνος προς την εξω του κοσµου γαληνιαιαν καταστασιν. Η µεταβασις του νοος απο των ορωµενων επι τα αορατα και η απο των αισθητων επι τα υπερ αισθησιν τουτου εµφιλοχωρησις ληθην παντων των οπισθεν εµποιει. οθ’. της αγαπης δηλονοτι κρατουσης αυτον και µη εωσης πεσειν. Ο δε απο τουτων ελευθερος. ο νους ηµων των ανθρωπων µεταβαινειν ειωθεν. ουτε δι᾿ ετερους µεριµνησει βιωτικως. αλλα καλον εκει ειναι βεβαιωθεις ουκετι προς τα κατω καθολου επιστραφησεται} οικος δε της Τριαδος εντευθεν γενοµενος και αυτος εν τη Τριαδι. εις την υπερ φυσιν επανοδον. ουχ ως ο Μωϋσης επι του ορους τεσσαρακοντα ηµερας και νυκτας τοσαυτας ποιησας παλιν εκειθεν κατενεχθησεται. παραβαται της του Θεου εντολης ευρισκοµεθα της λεγουσης} «Μη µεριµνησητε τη ψυχη υµων τι φαγητε η τι πιητε η τι ενδυσησθε} ταυτα γαρ παντα. εγκατοικησει. πα’. απο της περι τα πολλα επιθυµιας περιστασεως τε και τυρβης προς το εν (406) µονον και την ολικην σχεσιν αυτου και αγαπην. τα εθνη επιζητει»} και παλιν} «Βλεπετε µηποτε βαρυνθωσιν αι καρδιαι υµων εν κραιπαλη και µεθη και µεριµναις βιωτικαις». αµεριµνος οφειλει ειναι. απο της πικριας των βιωτικων µεριµνων τε και θλιψεων εις την ανεκλαλητον γλυκυτητα και αµεριµνιαν γηΐνου παντος πραγµατος. καν επισκοπος καν ηγουµενος .απο αιχµαλωσιας εις την της οικειας πατριδος αποκαταστασιν. Ο εν τοις βιωτικοις εχων πραγµασι τον λογισµον µεριµνωντα ουκ εστιν ελευθερος} υπο γαρ της τουτων µεριµνης κατεχεται και δεδουλωται. εις ον ο ανελθειν αξιωθεις. π’. Ουχ ο ησυχαζων µονος η ο υποτασσοµενος. ηγουν ελευθερος απο παντων των βιωτικων πραγµατων αναµφιβολως} ει γαρ µεριµνωµεν. αλλα και ο ηγουµενευων και ο πολλων προϊσταµενος και αυτος ο διακονων. ως εν αυτω ων τη βασιλεια των ουρανων. Ταυτην ουν εγω ησυχιαν οντως και ησυχιας χωρον και τοπον αποκαλω. ουτε δι᾿ εαυτον. οπερ αιχµαλωσιαν ο πνευµατικος αποκαλει νοµος. Ουτω και απο εµπαθειας εις απαθειαν και απο της των παθων δουλωσεως εις την ελευθεριαν του Πνευµατος και απο της παρα φυσιν προληψεως. καν υπερ εαυτου µεριµνα ταυτα καν δι᾿ ετερους.

και την προσβολην του λογισµου δι᾿ εξαγορευσεως (408) και µετανοιας απειργων. Μη καταλυσης σου την οικιαν εν τω βουλεσθαι σε την του πλησιον οικοδοµησαι} ορα γαρ ως χαλεπον το εργον και δυσκολον. µηποτε προαιρουµενου σου τουτο.καν διακονος ειναι τυχη} αλλ᾿ ουδε αργησει ποτε η τινος καταφρονησει των ευτελεστερων και σµικροτατων. ως και το αναπαλιν αµεριµνια εµπρακτος και αργια εµµεριµνος.» αναιρων την απρακτον µεριµναν} περι δε της εµπρακτως γινοµενης εφη} «Και περι ενδυµατος η τροφης τι µεριµνατε. Εαν µη τελειαν απροσπαθειαν των πραγµατων και των χρηµατων κτηση του βιου. ας και ο Κυριος εδηλωσεν ειπων την µεν εν τω ειπειν} «Ο πατηρ µου εως αρτι εργαζεται καγω εργαζοµαι»} και παλιν} «Εργαζεσθε µη την βρωσιν την απολλυµενην. και την σην καθαιρησης. ινα µη αλως εν τουτοις και αντι του ληψεσθαι µισθον διακονιας. πγ’. πε’. ουχ ορατε τα κρινα του αγρου και τα πετεινα του ουρανου πως τα µεν αυξανει. και πως αµεριµνους οντας της µη προσηκουσης εργασιας απεχεσθαι. ο Κυριος διδασκει ηµας πως δει µη µεριµνωντας µεµεριµνηµενως εργαζεσθαι. Εστι µεριµνα απρακτος και πραξις αµεριµνος. µη θελησης οικονοµιαν εγχειρισθηναι πραγµατων. πβ’. και ανοικοδοµησαι την εκεινου ισχυσης ουδολως. αλλα την µενουσαν εις ζωην αιωνιον». Ει δε υπο του προεστωτος προς τουτο εκβιασθης. µηδεν . θεαρεστως δε (407) απαντα ποιων και πραττων. πδ’. αβλαβης τη του προεστωτος ευχη διατηρηθηση. αλλ᾿ ουδε πιστευειν ειναι τινα τοιουτον επι της γης δυναται. ως πυρ µεταχειριζοµενος φλεγον διακεισο. αµεριµνος εν πασι διατελεσει και εν τω βιω παντι. Ουτω δε και ο δοκων Πνευµα Αγιον εχειν. Ουτω την µεν αναιρων. Πως γαρ ο µη εαυτον απαρνησαµενος πρωτον και το αιµα προθυµως κενωσας το εαυτου υπερ της µακαριας ταυτης τω οντι ζωης αλλον υπονοησει ταυτα πεποιηκεναι εις το κτησασθαι την απαθειαν. ουκ αναιρων το εργαζεσθαι. τα δε διατρεφεται.». Ο µη γεγονως απαθης ουδ᾿ οτι εστιν απαθεια οιδεν. την δε βεβαιων. κλεπτου και ιεροσυλου καταδικην υφεξεις. αλλα την χωρις µεριµνης εργασιαν εκδιδασκων ηµας} την δε εν τω αυθις ειπειν} «Τις µεριµνων δυναται προσθειναι εις την ηλικιαν αυτου πηχυν ενα.

Ουχ εν το ευτελει εσθητι αρκεισθαι και µη επιθυµειν στολης λαµπρας και το ενδεδυσθαι το φως εστι του Θεου} τουτο γαρ ετερον κακεινο αλλο} του µεν γαρ υπο µυριων επιιθυµιων καθελκοµενοι τινες ευκολως κατεφρονησαν. η δε αυτη µονη καθ᾿ εαυτην εις ουδεν τον κεκτηµενον ωφελειν δυναται. Αλλο το ταπεινολογειν και ετερον το ταπεινοφρονειν. το παντα νοειν.εχων. πστ’. πη’. η δε και τας φυσικας κινησεις απασας καταστελλει. το δε µονοι περιβαλλονται εκεινοι οι ανενδοτως αυτο ζητουντες δια πασης κακοπαθειας και υιοι φωτος και ηµερας δια της των εντολων γινοµενοι εκπληρωσεως. των δε δευτερων ολιγοι των ανθρωπων εφροντισαν. Τουτων δε τα µεν εφ᾿ ηµιν εισι. Ουκ εστι το µη επιθυµειν τινος των του κοσµου τερπνων και ηδεων ισον του των αιωνιων και αορατων εφιεσθαι αγαθων} αλλο γαρ τουτο και ετερον εκεινο} των µεν γαρ προτερων πολλοι κατεφρονησαν. και αλλο παρα ταυτα αι εκ του καρπου τουτου ενεργειαι. οτι εστι τις κατα την γενεαν ταυτην. $’. την δε ολιγοι λιαν κοπω και πονω πολλω λαβειν ηξιωθησαν. και αλλο ταπεινωσις και ετερον το ανθος της ταπεινωσεως. θειω ενεργουµενος και κινουµενος Πνευµατι η εν οπτασια τουτου γνωστως και ευαισθητως γινοµενος. τας ενεργειας αυτου γινοµενας ακουων εν τοις το Πνευµα το Αγιον εχουσιν. Αλλο απαθεια ψυχης και αλλο απαθεια σωµατος} η µεν γαρ και το σωµα καθαγιαζει τη οικεια λαµπροτητι και τη φωτοχυσια του Πνευµατος. Ουκ ει τι το αποστρεφεσθαι και µη ζητειν την δοξαν των ανθρωπων. επισης τοις αποστολοις Χριστου και τοις απ᾿ αιωνος αγιοις. ειτε αρετης ειπειν ειτε κακιας. ου πιστευει ποτε. πθ’. και ο ταυτης καρπος αλλο και το του καρπου τουτου καλλος και το του καλλους ηδυ ετερον. πζ’. Ετερον ακινησια των ψυχικων τε και σωµατικων µελων και ετερον κτησις αρετων} η µεν γαρ εκ φυσεως προσεστιν. $α’. αλλα πολυ το µεσον εν αµφοτεροις} την µεν γαρ και υπο παθων αλλων πολλοι κυριευθεντες απωσαντο. το παντα φρονειν. τα δε ουκ εφ᾿ ηµιν} και τα µεν εφ᾿ ηµιν. (409) τουτο εστι και το της δοξης εκκρεµασθαι του Θεου. Εκαστος γαρ εκ της οικειας καταστασεως και τα του πλησιον κρινει ως εχει. το .

και το ευχεσθαι υπερ των ταυτα ποιουντων εις ηµας ετερον} και αλλο το απο ψυχης αυτους αγαπαν} και ετερον παρα ταυτα το νοερως ανατυπουν το προσωπον ενος (410) εκαστου αυτων και ως γνησιους φιλους απαθως αυτους κατασπαζεσθαι εν δακρυσιν αγαπης ειλικρινους. την ισην εχη τις και οµοιαν αναλλοιωτως διαθεσιν προς τους κατα προσωπον λοιδορουντας και ενδιαβαλλοντας και κατακρινοντας και καταδικαζοντας και υβριζοντας και εµπτυοντας αυτον. $δ’. Ουκ ει τι παντως αργια. Ασυγκριτως δε τουτων παλιν µειζον ειναι υπολαµβανω το εν ληθη παντελει γενεσθαι ων αν παθοι τις. εαν µη τα οσα εφ᾿ εαυτω εισι καλως προκαταβαλληται σπερµατα. $γ’. τουτο και σιωπη} αλλο δε ταυτα και αλλο. τα χαρισµατα και αι ενεργειαι αυτης. τελειων δε οµως και απαθων τα αµφοτερα. ων και ουδεις καταξιωθησεται ποτε. αλλα µην και προς τους εν προσχηµατι µεν φιλιας εξωθεν διακειµενους. $β’. Ουχ οιον το µεµνησθαι Θεου. οταν και εν αυτω τω καιρω των πειρασµων. Το µη αγανακτειν εν ατιµιαις και υβρεσι και εν πειρασµοις και θλιψεσιν αλλο. και το αλλο το ευδοκειν εν αυτοις. αλλ᾿ οµοιως τοις φιλοις και τουτους ανεννοιως των συµβαντων προσαποδεχεσθαι εν τε συνοµιλιαις εν τε συνεστιασεσιν. Αλλο η αναµαρτησια και ετερον η των εντολων εργασια} η µεν γαρ αγωνιζοµενων και των κατα το ευαγγελιον ζωντων εστιν. οσα προς ταπεινωσιν ηµας αγουσιν} η δε αγια ταπεινωσις και τα λοιπα αυτης ιδιωµατα. τοιουτον και το αγαπαν τον Θεον} ουδε οιον το φοβεισθαι αυτον. Μειζον δε τουτων ων ειποµεν. τουτο και ησυχια} ουδε ει τι ησυχια. $ε’. και µητε αποντων των θλιψαντων αυτον µητε παροντως µενησθαι τινος των γεγονοτων.παντα λογιζεσθαι και λεγειν και πραττειν. ιχνους δηλονοτι αηδιας καθολου τινος µη ευρισκοµενου τοτε εν τη ψυχη. µη λανθανοντας δε. τοιουτον και το τηρειν τας αυτου εντολας} αλλο γαρ ταυτα και αλλο εκεινα. η δε πρωτη µονων των την πρωτην κτησαµενων απαθειαν εστιν. των εις την γνωσιν του . Η µεν γαρ µη βουλοµενων εστιν ειδεναι τις η των αγαθων του Θεου µεθεξις µηδε τι των καλων κατορθωσαι} η δε. λαθρα δε τα οµοια διαπραττοµενους µεν. δωρον Θεου και ουκ εξ ηµων.

η εκ τοπου εις τοπον µεταβασις. απαθων και τελειων. $ζ’. των την (411) νοεραν εργασιαν εργαζοµενων εστιν εν προσοχη εµµεριµνου διανοιας των λογισµων. και αυτη η οντως αληθης ξενιτεια. . περι δε των πνευµατικως και νοερως ειρηµενων. $στ’. προς ταυτα ηπειχθησαν} ολιγοι δε λιαν οι µετα εµφυτου φοβου και αγαπης Θεου της πραξεως αυτων επεχειρησαν. Πολλοι µεν. $η’. των πυκτευοντων εστι και η δια ολιγωριαν υπο αστατου µεταφεροµενων νοος η δια υπερβολην θερµοτητος [των] εφιεµενων ετι των κρειττονων αγωνων. κατα το ειρηµενον «και ουχ οδω»} κατα το «Εξαπεστειλα αυτους κατα τα επιτηδευµατα των καρδιων αυτων. οι και µονοι υπο της ανωθεν χαριτος βοηθουµενοι συντοµως κατορθουσι την της αρετης εργασιαν και προς τα ειρηµενα προσεπεκτεινονται. µαλλον δε αναπλασει αναπλασµατα ψευδη εν τη εαυτου διανοια. (412) Ο τουτων εν πειρα γεγονως δια σπουδης της καλλιστης γνωσεται των λεγοµενων την δυναµιν. ρ’. Ου ταυτον αναχωρτησις. Ταυτα µεν απαντα πραξεις των εν φωτι απαθειας περιπατουτνων αγιων εισιν} οι δε τουτων εξω εαυτους ειναι καταµανθανοντες µη πλανηθωσιν υπο τινος µηδε τας ιδιας απατωσι ψυχας. αλλος δι᾿ αλλο τι και δι᾿ ετερον ετερος. αγωνιστων και γενναιων την ασκησιν. ψιλας εξει των νοηµατων τας θεωριας. $θ’. Οι δ᾿ αλλοις αφιενται ως «εν αβατω» περιπλανασθαι. Η δε τριτη. αλλ᾿ ετερον και ετερον. Η δε των εσταυρωµενων εστι τω κοσµω και τοις του κοσµου πραγµασι και µετα µονου Θεου και των αγγελων ειναι αει επιποθουντων και µη επιστρεφοµενων ολως προς τα ανθρωπινα. Ο δε αλλως εχων τα µεν αισθητως λεχθεντα νοησειε. αλλ᾿ ιδετωσαν ως εν σκοτει µαταιως διαπορευονται. πορευσονται εν τοις επιτηδευµασιν αυτων». Η µεν γαρ.Θεου ποιουµενων αει την σχολην και παρακαθηµενων τω λογω της εµφυτου σοφιας Θεου και τα βαθη του Πνευµατος ερευνωντων και ξενων µυστηριων εν µυησει γινοµενων Θεου. το δε δευτερον. Ετερον το ανθιστασθαι και πολεµειν τοις εχθροις και ετερον το τελειως ηττησαι και υποταξαι και θανατωσαι αυτους} το µεν γαρ πρωτον.

ρα’. και τηνικαυτα κρειττον εσοπτρου βλεπεις τον υπερ νουν και ανακεκαλυµµενοις τοις οφθαλµοις δακρυων ορας ον ουδεις εωρακε πωποτε. Η προσθηκη της γνωσεως του Θεου αγνωσιας των αλλων απαντων αιτια και προξενος γινεται. και δακνοµενης σου της ψυχης τω εκεινου ερωτι. α’. ου µην αλλα και αυτου του Θεου. κατα τοσουτον υψηλοτερα η θεολογια της µετανοιας εστιν. πως αισθησει υποβληθησονται. Η γαρ οποια και ποταπα και που και τινα και πως τα εν οις εστιν αγνοουσα και καταµαθειν η κατανοησαι ολως ταυτα µη εξισχυουσα πως αισθησις εσται. ο δε νους εν αισθησει της εαυτου ασθενειας αναισθητος προς τα υπερ αισθησιν ευρεθη. και το πολυ της ελλαµψεως αυτου παντελης αβλεψια. Ωσπερ γαρ ανθρωπος ο εν νοσοις και ασθενειαις διαγων η ως ρακοδυτων πενης και κραζων ελεηµοσυνην. ουτως ο εν µετανοια ων και τα της µετανοιας εργα εν αληθεια ποιων χρηµατιζει} ο δε γε θεολογων οµοιος εστι τω εν ταις βασιλειοις αυλαις αναστρεφοµενω εν λαµπροτητι βασιλικωτατης στολης και οικειω οντι τω βασιλει λαλουντι τε αυτω αει και εξ αυτου καθ᾿ ωραν ενηχουµενω τρανως τα εκεινου προσταγµατα και θεληµατα. θρηνον αποτελεις τοις δακρυσι συµµικτον} τοτε µνησθητι µου και υπερευχου του ταπεινου ως µετα Θεου συναφειαν εσχηκως και παρρησιαν προς αυτον ακαταισχυντον. Ουτε τω θεολογουντι αρµοζει µετανοια ουτε τω µετανοουντι θεολογια} καθοσον γαρ απεχουσιν ανατολαι απο δυσµων. Και ουχι µαλλον υπερ αισθησιν µεν εκεινα. και η υπερ αισθησιν υπερτελης αισθησις παντων των εξω ταυτης οντων αναισθησια. ως µητε κοπου µητε πεινης µητε διψης αισθοµενον. β’. ΕΤΕΡΑ ΚΕΦΑΛΑΙΑ ΓΝΩΣΤΙΚΑ ΤΕ ΚΑΙ ΘΕΟΛΟΓΙΚΑ κε’ Του αυτου ετερα κεφαλαια γνωστικα τε και θεολογικα κε’. .της δε αληθειας των λεγοµενων µακραν ως ψευσθεις εσται σφοδρα. και των αυτου εκδυς αναγκων. κουφον αυτο και ως πνευµατικον περιφερης. «Α γαρ οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη». Οποταν υπερανω της του σωµατος ταπεινωσεως γενη δια πονων και ιδρωτων πολλων.

γ’. η επι το πρωτον αξιωµα αναχθεις κατα την δωρεαν της οικονοµιας του ∆εσποτου και Κυριου ηµων Ιησου Χριστου του Υιου του Θεου. µη επανακληθεις. µη πολυπραγµονησης τα κατω. ει µη των εν λογω µονων τους λογους ποιουµενων. οπως των υπερ αισθησιν αυτου δωρεων και χαρισµατων υπερφυως δια πασων των αισθησεων τρανως και καθαρως αισθανωµεθα. αλλα του λογου µονου του εν τη φωνη αφωνως φθεγγοµενου. Ο τα υπερ αισθησιν ηµιν χαριζοµενος Κυριος διδωσιν ηµιν (414) αλλην δια του Πνευµατος αυτου. ως και ο ακουων του λογου παντων ακουει} ουτος κωφευων εστι προς πασαν φωνην. παρασυνεβληθη και ωµοιωθη τοις ανοητοις και αχθοφοροις κτηνεσι και οµοιωθεις µενει τοιουτος ετι µη επαναστραφεις. Πας ο αναισθητος προς το εν προς παντα αναισθητος εστιν. Ο ακουων ουτως και βλεπων και αισθανοµενος οιδε των λεγοµενων την δυναµιν. την στολην τε ην ενεδυσατο τρανως κατανοει και το αξιωµα επιγινωσκει και τον δοθεντα αυτω πλουτον επισταται. στ’. παντων ακουει και ουδενος. Εν τη αισθησει παντων εστι και υπο της αισθησεως αυτων ου καταλαµβανεται. ως και ο αισθησιν εχων προς το εν εν αισθησει παντων εστι και της αισθησεως παντων εκτος εστιν. και περιφανες αξιωµα στολην τε (415) παρ᾿ αυτου ενδυθεις και προ προσωπου αυτου ιστασθαι κελευσθεις. ζ’. αυτον τε τον βασιλεα µετα ποθου ορα και ως ευεργετην υπεραγαπα. Κατω ων µη ερευνα τα ανω} προ δε του γενεσθαι σε ανω. µαλλον δε συναπολειφθης τοις κατω. αλλ᾿ εν τιµη ων. ουτω και µοναχος ο αληθως απο του κοσµου και των εν αυτω πραγµατων αναχωρησας και προσελθων τω Χριστω. δ’. ινα µη ολισθησας αµφοτερων εκπεσης. και ουδε αυτων. Ο δε µη ειδως προδηλος εστιν οτι ουδε τα αισθητηρια της ψυχης τετρανωµενα και υγιη επιφερεται} ουτως δε εχων ουπω εγνω οτι εποπτης εκτισθη της ορωµενης κτισεως και µυστης της νοουµενης. η’. Καθαπερ ο απο πτωχειας εσχατης υπο του βασιλεως εις πλουτον ανενεχθεις. ε’. ανακληθεις τε ευαισθητως και προς υψος πνευµατικης θεωριας δια της των εντολων εργασιας ανενεχθεις. αυτον τε τον Θεον απλανως ορα και την γενοµενην εις αυτον αλλοιωσιν τρανως κατανοει} . Ο κωφος προς τον λογον κωφος προς πασαν φωνην εστιν.

ητις ενδυµα καλειται και βασιλειος αλουργις. εως µεν εξω των υδατων εστιν. ουτω και εν τω φωτι του Θεου οι βουλοµενοι των πνευµατικων εν µεθεξει αµα και θεωρια. ουτω και ο εις το απειρον πελαγος της του (416) Θεου δοξης δια θεωριας ενατενισαι αξιωθεις και κατιδειν αυτο νοερως. ουχ οσον εστιν. Καθαπερ ο παρα τας θαλαττιας οχθας ισταµενος. καθοσον κατερχεται κατα τοσουτον και της θεωριας των εξω απολιµπανεται. Ωσπερ ο παρα την θαλασσαν εστηκως ου µονον αυτην ορα. την παρουσιαν λεγω και κατασκηνωσιν του ειποντος} «Εγω και ο Πατηρ ελευσοµεθα και µονην παρ᾿ αυτω ποιησοµεν». τρισµακαριος ο σπευδων δια πραξεως και αγωνων ιερων καταλαβειν την γνωσιν των ειρηµενων} αγγελος. επαν δε αρξηται εισερχεσθαι εν τοις υδασι και εν εκεινοις βαπτιζεσθαι. ιγ’. ι’. θ’. αλλα και εις τα υδατα αυτης εισερχεται οσον βουλεται. ιδ’. καθοσον εις γνωσιν προκοπτουσι θειαν. ια’. καθοσον δι᾿ εφεσεως επειχθωσι. απαντα καθορα και το πελαγος των υδατων κατανοει. πεπαρρησιασµενος παρισταται προ προσωπου του εν απροσιτω κατοικουντος φωτι. αλλα µερος τι καθορα. ειπερ αυτον οι εις αυτον πιστευοντες επενδυονται. ου µεντοι το περας τουτων καταλαβειν δυναται. Ο τον ουρανιον πλουτον πεπλουτηκως. εν γνωσει ψυχης επισταται οσης απελαυσε χαριτος και οσον και οιον επιφερεται ολβον κατα τα ανακτορα της καρδιας αυτου} ως γαρ φιλος φιλω διαλεγοµενος τω Θεω. ουτω και οι του θειου φωτος εν µεθεξει γενοµενοι. εις αγνωσιαν µαλλον κατα αναλογιαν εµπιπτουσιν.βλεπει γαρ αει την χαριν του Πνευµατος την περιλαµπουσαν αυτον. ινα µη τι πλεον ειπω. Ον τροπον ο παρα τον αιγιαλον της θαλασσης ισταµενος βλεπει µεν των υδατων το απειρον πελαγος. ο πεφθακως δια θεωριας και γνωσεως εν τω υψει ταυτης της στασεως και πλησιον Θεου ως υιος Θεου γεγονως. Ωσπερ ο εις τα υδατα της θαλασσης µεχρι γονατων η της οσφυος γενοµενος απαντα τρανως τα εξωθεν οντα των υδατων . αλλ᾿ οσον εφικτον τοις νοεροις οµµασιν αυτου της ψυχης καθορα. ιβ’. µαλλον δ᾿ οπερ αυτος εστιν ο Χριστος. µετα γνωσεως γινονται. Μακαριος ο πιστευων τουτοις.

οφθηναι πλεον ευδοκησει και ενωθηναι κατα µεθεξιν τω ελλαµποµενω. ει µη τουτο µονον οιδεν οτι ολος εν τω βυθω της θαλασσης εστιν. επαν δε εις την αβυσσον κατελθη και ολος αυτος υπο τα υδατα γενηται. Οταν οι προς την πνευµατικην προκοπτοντες τελειοτητα µερικως φωτιζωνται. ως υπερ απασαν γνωσιν γενοµενος. ουκετι των εξωθεν οραν τι δυναται. Ακινητος τηνικαυτα ο αεικινητος νους και παντη ανεννοιος γινεται. µαλλον δε πασης εννοιας γυµνος και εν απλω εισδυς ολος θειω φωτι. ητοι µονον ελλαµπωνται τον νουν. . οπηνικα ολος υπο του θειου γνοφου και φωτος καλυφθη} πλην εν θεωρια υπαρχει και αισθησει και απολαυσει των εν οις εστιν αγαθων. Παντα δε τα εκεισε ακατανοητα. τοτε την δοξαν Κυριου νοερως ενοπτριζονται και επιγνωσεως γνωσιν και αποκαλυψεις µυστηριων υπο της ανωθεν χαριτος µυστικως εκδιδασκονται απο της των οντων θεωριας επι την του υπερ τα οντα οντος αναγοµενοι γνωσιν. ιε’. ιη’. (417) επιγνωσιν της εαυτων αγνωσιας λαµβανουσιν} οπηνικα δε το αµυδρως πως φαινοµενον αυτοις και ως εν εσοπτρω δεικνυµενον και µερικως ελλαµπον αυτων το νοουµενον. Ου γαρ ωσπερ ο βυθος των της θαλασσης υδατων. υπ᾿ αυτου καλυπτοµενος. εξω ολως αποβλεψαι µη συγχωρουµενος. ουκ εχει αλλο τι του εν ω υπαρχει ευρειν. αλλ᾿ υδωρ υπαρχει ζων αιωνιου ζωης. Και τουτο εστιν} «Ο Θεος φως εστι» και φως το ακροτατον και ου γενοµενοις πασης θεωριας αναπαυσις. ινα και προς την εκεινου κατανοησιν κινηθη. ουτω και ο βυθος εστι του Αγιου Πνευµατος. και ολος εκεινος εν τω βαθει του Πνευµατος ως εν µεσω αβυσσου φωτοειδων υδατων απειρων εναπολειφθη.ορα. τηνικαυτα εις παντελη αγνωσιαν. απορρητως ανερχεται. Οι τη τελειοτητι προσεγγιζοντες και ετι βλεποντες ως εκ µερους την απειριαν και ακαταληψιαν ωνπερ ορωσι κατανοουντες εκπληττονται} καθοσον γαρ τω φωτι της γνωσεως υπεισερχονται. ολον αυτον περιλαµβανον εν εαυτω. Απλους ων ο νους. ιστ’. αλλα µενει εν τω βυθω του θειου φωτος. ιζ’. ουτω συµβαινει γινεσθαι και εις τους κατα προκοπην πνευµατικην αυξανοντας και εις τελειοτητα γνωσεως και θεωριας ανερχοµενους.

εν οις ο νους παντα τα ορωµενα και νοουµενα διαβας γινεται και εν µονοις εκεινοις ακινητως κινειται και στρεφεται. ου φυσει ορων} πασης φυσικης ορασεως υπερτερος γεγονως. οτι αδυνατον εστι το πραγµα η οτι γινεται µεν η τελειοτης. ως πασαν εαυτου πληρωσας ενεργειαν} ανεννοιος. πληροφορουµενος υπο των θειων Γραφων. αλλα γινωσκετω. αγνωστως δε. ιθ’. οτι το µεν πραγµα δυνατον και αληθες εστιν. ζων υπερ ζωην εν ζωη. κ’. οτι αδυνατον εστι το πραγµα η οτι γινεται µεν η τελειοτης. ως εν τη του υπερ εννοιαν ενωσει γενοµενος και καταπαυσας ενθα ουκ εστι νοος ενεργεια. αλλα γινωσκετω. ως µη ζων εαυτω} (418) τυφλος. ως καινους οφθαλµους και κρειττονας υπερ τους της φυσεως ασυγκριτως λαβων και υπερ φυσιν ορων} ανενεργητος και ακινητος. Νεκρος και ου νεκρος ων ο εις µετρα πεφθακως τελειοτητος εστι} ζων εν ω υπαρχει Θεω. αγνωστως δε. τη δε ελλειψει και αργια των εντολων αυτος εαυτον εκαστος των τοιουτων κατα αναλογιαν αποστερει αγαθων. φως ων εν φωτι και ου φως το καθ᾿ εαυτον} ου γαρ εαυτον τοτε αλλα τον υπερ αυτον καθορα και εκ της εκειθεν δοξης την εννοιαν αλλοιουµενος ολον εαυτον αγνοει. . πληροφορουµενος υπο των θειων Γραφων. εν αισθησει βεβαια των ανεκφραστων δηλονοτι απεριεργως εντρυφων αγαθων. τη δε ελλειψει και αργια των εντολων αυτος εαυτον εκαστος των τοιουτων κατα αναλογιαν αποστερει αγαθων. Ο µη προς το τοιουτον µετρον της τελειοτητος φθασαι καταξιωθεις και των τοιουτων εν κατασχεσει γενεσθαι καλων εαυτου µονου καταγινωσκετω και µη λεγετω προφασιζοµενος. κ’. εργω γινοµενον και γνωστως ενεργουµενον. αναπαυσιν εκεινην την ακινησιαν της µακαριας αναισθησιας. ητοι προς ενθυµησιν η λογισµον η εννοιαν ολως κινησις} τα γαρ ακατανοητα και αµηχανα κατανοειν η καταµανθανειν αδυνατει και οιονει εν τουτοις επαναπαυεται. εργω γινοµενον και γνωστως ενεργουµενον. Ο µη προς το τοιουτον µετρον της τελειοτητος φθασαι καταξιωθεις και των τοιουτων εν κατασχεσει γενεσθαι καλων εαυτου µονου καταγινωσκετω και µη λεγετω προφασιζοµενος.ανερµηνευτα και ακαταληπτα εισιν. οτι το µεν πραγµα δυνατον και αληθες εστιν.

τουτο εν τοις αορατοις και νοητοις Θεος. µητε των αισθητων προς τα νοητα. Τα τε ουν αισθητα υπο του αισθητου. Ταυτα δε εστιν ανθρωπος εις. ορατον και αορατον. αισθητον και νοουµενον. ητοι ο νοητος και οι εν αυτω. κβ’. ορατον και αορατον. µηδεµιαν εχοντων προς αλληλα ενωσιν η γνωσιν η κοινωνιαν το συνολον. εποπτικον της ορωµενης κτισεως. εις αισθητος και εις νοητος. ηγουν ο αισθητος κοσµος και τα εν αυτω παντα. ηλιος γαρ της δικαιοσυνης και εστι και λεγεται. µητε των νοητων προς τα αισθητα . τα δε περι των µελλοντων ειρηµενα. κγ’. υπο του νοητου ηλιου της δικαιοσυνης καταλαµπονται και φαιδρυνονται. ως ηδη γεγονοτα και καθ᾿ εκαστην γινοµενα εκλαµβανονται} και ουτως ουκ εστι κρισις ορθη εν αυτοις ουδε διαγνωσις αληθης εν θειοις και ανθρωπινοις πραγµασιν.κα’. ωσπερ και δυο κοσµοι. ενα δε βασιλεα των ορωµενων. Ιδου γουν δυο κατα ταυτα ηλιοι. Πολλοι µεν αναγινωσκουσι τας θειας Γραφας. αισθησιν τε και πνοην δι᾿ ων τουτων των στοιχειων µετεχει και ζη εν αυτοις. αισθητος ουτος και νοητος αλλος} και οπερ εστιν εν τοις ορωµενοις και αισθητοις ηλιος. γνωστικον της νοουµενης. σωµα µεν εχων εκ τεσσαρων συνεστηκος στοιχειων. των δυο κοσµων εν εαυτω τους χαρακτηρας επιφεροµενον κατα γε το ορωµενον και αυτο το νοουµενον. ζωον θνητον και αθανατον. ποτε δε και απιστα παντελως ηγουνται. (419) Ο Θεος εξ αρχης δυο κοσµους πεποιηκεν. Μονος εκ των ορωµενων και νοουµενων απαντων ο ανθρωπος διπλους εκτισθη παρα Θεου. οι δε και αναγινωσκοµενας ακουουσιν. τα τε νοητα υπο του νοητου ηλιου διηρηµενως αλληλων καταφωτιζονται. ψυχην δε νοεραν και αϋλον και ασωµατον αρρητως εν τουτοις και ανεξιχνιαστως συνηνωµενην και συγκεκραµενην αµικτως και ασυγχυτως. η και αλληγορουσι ταυτα κακως και τα µεν κατα τον ενεστωτα χρονον λεγοµενα ως προς το µελλον εκβηναι κρινουσι. υπο του αισθητου τουτου και ορωµενου ηλιου φωτιζονται} ο δε ετερος. . Τουτοις καταλληλως και δυο επιλαµπουσιν ηλιοι. ολιγοι δε οι και των αναγινωσκοµενων την δυναµιν και την εννοιαν ορθως ειδεναι δυναµενοι} οι ποτε µεν αδυνατα ειναι τα υπο των θειων Γραφων λεγοµενα αποφαινονται. καθως ειρηται} και ο µεν εις των δυο.

Ο νοητος λαµπει αει και ελαµπεν. εν ολω ολος εν τω παντι και ουδαµου. ουχ Ελλην. και πανταχου ολος παρεστι και ολος ουδαµως ουδαµου. εν τε τοις µεσοις και τελευταιοις. ου θεωρει} ο νοητος και θεωρειται παρα των αξιων και παντας ορα και µαλλον τους ορωντας αυτον. εν ολοις ολος τοις ορωµενοις κτισµασι και ολος τουτων εκτος. ο δε την ψυχην αυτου περιλαµπει. µεσοτης και τελειοτης} εν πασι γαρ ο εν τοις πρωτοις. ωσπερ βαρβαρος. ολος εν ολω τω παντι αχωρητως χωρουµενος. την υγροτητα ξηραινει την των παθων. ως εν τοις πρωτοις εστιν} ουδε γαρ εστιν εν αυτω διαφορα τις εν τουτοις. κε’. Απαρχη Χριστος. (420) ουτω και εν τω ενι ανθρωπω} ο µεν γαρ το σωµα. ολος εν τοις ορωµενοις και ολος εν τοις αορατοις. δυνει δε παλιν και σκοτεινον καταλιµπανει τον τοπον ονπερ κατελαµπεν. και πιοτητα τη νοερα εµπαρεχει γη της ψυχης. Ο αισθητος εν τω αισθητω κηπω λαµψας. ουκ Ιουδαιος. τη θερµοτητι των ακτινων το υγρον µονον αποξηραινει της γης. εξ ης αρδευοµενα τρεφονται κατ᾿ ολιγον των αρετων τα φυτα. Ο αισθητος ηλιος ανατελλει και φωτιζει τον κοσµον τον αισθητον και παντα τα εν αυτω. εφ᾿ οις επισης και το φως υφαπλοι. δια παντων διηκουσα απο των πρωτων και µεχρι των εσχατων ως απο κεφαλης τινος µεχρι ποδων. Ο αισθητος ου λαλει ουδε λαλειν τινι διδωσιν} ο νοητος και λαλει τοις εαυτου φιλοις και λαλειν τοις πασι χαριζεται. αλλα τα παντα και εν πασι Χριστος. συγκροτει παντας συγκολλα τε και συνενοι και συνδεσµει εαυτη . Η Αγια Τριας. κδ’. ου Σκυθης.Ωσπερ γουν εν τοις δυσι κοσµοις οι δυο ταις ενεργειαις διαµεριζονται ηλιοι. ου µεντοι γε και πιαινει τα φυτα και τα σπερµατα} ο νοητος δε τα αµφοτερα εν τη ψυχη επιφανεις κατεργαζεται. (421) α’. θηρια. Ο αισθητος ηλιος θεωρειται. ανθρωπους. και του οικειου φωτος της µεθεξεως εκαστος το υπ᾿ αυτου ελλαµποµενον κατα την δεκτικην δυναµιν αυτου η πλουσιως η ενδεως µεταδιδωσιν. εκ δε των υπ᾿ αυτου κτισθεντων αποκεχωρισται και ολος τουτων αδιαστατως διΐσταται. Του αυτου ετερα κεφαλαια θεολογικα και πρακτικα ρ’. β’. και την βδελυγµιαν την εξ αυτων αποκαθαιρει. κτηνη και ει τι ετερον.

τουτων δε υπερ του χωρισµου των προαγοντων αλγυνοµενων. τω συνδεσµω του Πνευµατος συνδουµενοι τε και συνενουµενοι. εκατερος τω προλαβοντι τη πιστει και τοις εργοις και τη αγαπη συνδουµενος. (422) µηποτε και αυτος πειρασθης. Ουδε γαρ το καθολου λεγειν η νοµιζειν οφειλοµεν τινα πονηρον. Ει τις κιβδηλος εξ υποκρισεως. εν ω και οι εσχατοι πρωτοι γινονται και οι πρωτοι ωσπερ οι εσχατοι. δ’. µη τον αδελφον αλλα τα παθη µισησον τα πολεµουντα αυτω. η εξ εργων επιµωµος. γ’. ως ετοιµους ειναι υπερ αυτου τιθεναι τας ιδιας ψυχας. οµοιως εκεινοις ελλαµπονται. ητις εστιν ο Θεος. τουτοις κολλωµενοι. . ωσπερ ειποµεν} καν γαρ υπο παθων οχλουµενον ιδης τινα. Ον τροπον αι νοεραι ταξεις των ανω δυναµεων απο Θεου κατα ταξιν ελλαµπονται απο της πρωτης ταξιαρχιας επι την δευτεραν και απο ταυτης επι την ετεραν και καθεξης. την του Θεου χαριν λαµβανοντες κατα µεθεξιν. και ωσπερ τις γινονται χρυση αλυσις. της θεϊκης επι πασας διερχοµενης φωτοβολιας.και συγκροτουσα στερρους και αρραγεις απεργαζεται} εν ενι τε αυτων εκαστω µια και η αυτη δεικνυται γνωριζοµενη. Απο γαρ των προλαβοντων αγιων οι κατα γενεαν και γενεαν δια της των εντολων του Θεου εργασιας ερχοµενοι αγιοι. καν υπο επιθυµιων και προληψεων τυραννουµενον. ε’. αλλ᾿ ως αχρηστος και αδοκιµος αποβαλλεται. ουτω και οι αγιοι απο των θειων ελλαµποµενοι αγγελων. ινα µη εν καιρω τασεως διαρραγηναι ποιηση τον συνδεσµον της αλυσεως και δαστασιν εν αδιαστατοις και λυπην εν αµφοτεροις εργασηται. η µικρον ελλιπης εξ αξελειας εν µερει τυγχανει. των µεν εµπορσθεν υπερ των υστερων. καθεις τουτων οντες γονατιον εν. Παντας τους πιστους ως ενα βλεπειν οφειλοµεν οι πιστοι και εφ᾿ ενι εκαστω αυτων ειναι λογιζεσθαι τον Χριστον και ουτως τη προς αυτον αγαπη διακεισθαι. ισοτιµοι αυτοις και εφαµιλλοι γινονται. αλλα παντας ως αγαθους οραν. η προς βραχυ τεθραυσµενος εξ ενος παθους. ως υπο τροπην ων υλης ευπεριστατου. ως ειναι µιαν αυτους και γινεσθαι σειραν εν ενι τω Θεω µη δυναµενην ταχεως διαρραγηναι. επι πλειον σπλαγχνισθητι. ου συγκαταριθµειται τοις ολοκληροις.

καν δοκη πασαν εχειν την πιστιν και πασαν την αγαπην προς Θεον (423) και προς απαντας τους αγιους} εξω γαρ βληθησεται παρ᾿ αυτων. Εστι νοµιζοµενη ταπεινωσις εξ αµελειας τε και νωθροτητος και της του συνειδοτος σφοδρας καταγνωσεως. Καθοσον γαρ απο ψυχης εχει τις εαυτον παντων ανθρωπων αµαρτωλοτερον. Εστι πενθος πνευµατικης εκτος ταπεινωσεως και τουτο ως αµαρτηµατων καθαρτηριον οι ουτως πενθουντες λογιζονται. ως µη εν τω τοπω εν ω εταγη και ω συναφθηναι υπο Θεου προ αιωνων ωρισθη δια ταπεινοφροσυνης καταδεξαµενος. µητε τη ταπεινοφροσυνη και τοις δακρυοις ανευ της συνεποµενης τουτοις πνευµατικης ελπιδος τε και χαρας. η’. το γαρ χαροποιον πενθος ταυτη συνεζευγµενον ου κεκτηται. Και πλανωνται µαταιως τουτο οιοµενοι} της γαρ του Πνευµατος γλυκυτητος απεστερηνται. Καθοσον εις βαθος τις κατερχεται ταπεινωσεως και εαυτον απογινωσκει ως αναξιον του σωθησεσθαι. ια’. θ’. ουχ ενωθησεται ολως ποτε ουδε καταταγησεται συν αυτω τοις πρωτοις και προλαβουσιν αγιοις. και της χρηστοτητος του Κυριου ου γευονται} (424) διο και προς οργην ταχεως οι τοιουτοι εξαπτονται και του κοσµου και των εν τω κοσµω τελεον . ταυτη δε η ελπις συµπηγαζει και συναυξανει και την πληροφοριαν της σωτηριας βεβαιοτεραν παρεχεται. κατα τοσουτον η ελπις συναυξανει τη ταπεινωσει και θαλλει εν τη καρδια αυτου. αλλα µικραν τινα κεκτηµενος προς αυτον απιστιαν.στ’. Σκοπειν εαυτον εκαστον δει και κατανοειν του µητε τη ελπιδι µονη θαρρειν διχα του κατα Θεον πενθους και πνευµατικης ταπεινωσεως. ι’. Του κατα Θεον πενθους προηγειται ταπεινωσις. ζ’. κατα τοσουτον πενθει και δακρυων αφιησι πηγας} τουτων δε αναλογως η πνευµατικη αναβλυζει εν τη καρδια χαρα. της µυστικως εν τω νοερω της ψυχης ταµιειω εγγινοµενης. Ο της ενωσεως της προς τον εσχατον παντων αγιων εν αγαπη και επιθυµια σφοδρα δια ταεπινοφροσυνης µη εφιεµενος. επεται δε χαρα και ευφροσυνη ανεκφραστος} τη δε κατα Θεον ταπεινωσει περιφυεται η της σωτηριας ελπις. ην οι κεκτηµενοι ως σωτηριας λογιζονται προξενον} ουκ εστι δε. βεβαιουσα οτι δια ταυτης µελλει σωθησεται.

ως µεν υδωρ. δια των δακρυων πασαν σβεννυει την φλογα των παθων και την ψυχην εκκαθαιρει του εξ αυτων µολυσµου˙ ως δε πυρ. παντων. παντων πραγµατων και χρηµατων αµεριµνια και καταφρονησις. Εστι δε αυτη τοις εισαγωγικοις πασης γηΐνης φροντιδος αποθεσις.καταφρονησαι ου δυνανται. επι την πετραν µη καταβαλων το θεµελιον. συναγων τον νουν εαυτου και µονην µελετην ποιουµενος την (425) µνηµην του θανατου και εννοιαν˙ διο και αει τα περι κρισεως και ανταποδοσεως µεριµνα και ολως εν τουτοις αιχµαλωτιζεται φοβω αρρητω εκ των τοιουτων εννοιων και της εν αυτοις αδολεσχιας βαλλοµενος. Το πενθος διπλουν ταις ενεργειαις εστι και. ως ξενος του κοσµου και των εν τω κοσµω παντων υπαρχει. ιδιων και φιλων απροσπαθεια και απαρνησις. και την εξ αυτων ερευνα προστιθεµενην σοι καθ᾿ ωραν ωφελειαν. Ο την των εξωθεν πραγµατων τε και ανθρωπων και παντων των εν τω βιω ποιησαµενος εν παντελει καρδιας αισθησει µετα χαρας αρνησιν. αλλα και µεχρις αυτου του σωµατος. Ον τροπον εν φλογι καιοµενης καµινου χουν επιβαλων τις ταυτην σβεννυει. Ενθεν τοι και ως υπο δηµιου τινος του φοβου συροµενος και την επι θανατον αγουσαν πορευοµενος φαινεται. µηδεν λογιζοµενος ετερον ει µη τον πονον µονον και την . Βλεπε και καταµανθανε τας εν σοι εγγινοµενας ενεργειας υπο τε της ταπεινωσεως και του πενθους. ουδε την ελπιδα της σωτηριας αυτου βεβαιαν ποτε και αδιστακτον δυναται κτησασθαι˙ αει δε ωδε τε κακεισε εν δισταγµω περιφερεται. Ωσπερ τις καταδικος δεσµα περικειµενος εν τω θεατρω του τηδε βιου γινεται ο τον φοβον της κρισεως εις βαθος εγκυµονησας. ιδ’. δια της παρουσιας του Αγιου Πνευµατος ζωοποιει και αναφλεγει και εκπυροι και θερµαινει την καρδιαν και προς ερωτα και ποθον Θεου εξαπτει αυτην. Ο δε µη τουτων τελειως καταφρονησας και µισος απο ψυχης προς ταυτα κτησαµενος. ιστ’. γονεων. ιγ’. τον αυτον τροπον και αι βιωτικαι µεριµναι και πασα προσπαθεια ευτελους και σµικροτατου πραγµατος την αναφθεισαν εν αρχαις θερµην της καρδιας εξαφανιζει. ιε’. ιβ’. ου µεχρι ραφιδος µονον. ως τειχος υπερβας την προσπαθειαν. και ληθην λαβων των τοιουτων.

µηδε τιµης η ατιµιας ανθρωπων λογον ποιουµενος˙ πασης γαρ ατιµιας και εξουδενωσεως αξιον εαυτον απο καρδιας εχων. (426) Η γαρ ελπις της απαλλαγης κουφοτερον τον πονον εργαζεται. ου τα λυοντα τον του φοβου δεσµον. αλλα . ουδε τοις επι τα τοιαυτα φιλικως η κολακευτικως η προστακτικως εναγουσιν υπακουσεται. οπερ παντη αδυνατον.οδυνην ην υποστηναι µελλει εκ της τιµωριας της αιωνιου˙ τουτον δε ανεξαλειπτον φερων εν τη καρδια. ως µη προσδοκων ολως ελευθεριαν ληψεσθαι ποτε εξ αυτων. Ος αν µη θεληση αποσκιρτησαι και δεικφυγειν τον τικτοµενον πονον απο του φοβου της αιωνιου κολασεως. Παντι τω κατα Θεον βιουν αρχοµενω επωφελες ο της κολασεως φοβος και ο πονος ο τικτοµενος εξ αυτου. των επιφεροµενων υβρεων αυτω ου φροντιζει. κ’. µηδε ατενισαι τους οφθαλµους εις προσωπον τινος συγχωρουµενος. αλλα µαλλον τα αυξανοντα αυτον προτιµησει και τα τον δεσµον επισφιγγοντα θελησει και τα τον δηµιον ενισχυοντα αγαπησει και εν τουτοις εµµενει. ουτως αει διατελει. Ο γαρ πονος ουτος οσον ουπω πασαν χαραν αποτικτει και ο δεσµος ουτος παντων αµαρτηµατων και παθων δεσµα διαρρησει και ο δηµιος ουτος ουχι θανατον αλλα ζωην αιωνιον προξενει. παν θεληµα εαυτου απαρνησεται και δουλον παντων εν διακρισει των επιταττοµενων γενησεται. ιθ’. ουκ επι ψαµµου µονον των εαυτου πραξεων τον θεµελιον κατεβαλετο. Ο δε του τοιουτου πονου και δεσµου και δηµιου χωρις αρχην βαλειν φανταζοµενος. αλλα και εις αερα οιεται διχα θεµελιων συνιστανειν οικιαν. Πασαν βρωσιν και ποσιν και καλλωπισµον ενδυµατων ο τον φοβον εγκυµονων του θανατου βδελυξεται και ενηδονως ου φαγεται αρτον. ου πιεται υδωρ˙ παρεξει δε µονην την χρειαν τω σωµατι. ου τα κουφιζοντα τον της καρδιας αυτου πονον επιτασσοµενος ελοιτο. ιη’. ιζ’. οσον µονον αυταρκες προς το ζην. ο εξ αυτου εγγινοµενος φοβος ουδεν ολως των ανθρωπινων εα µεριµναν αυτον˙ ως γαρ ηδη τω ξυλω προσηλωθεις και ταις οδυναις σφοδρως προς θανατον συνεχοµενος. Ο δουλον εαυτον δους τοις κατα Θεον πατρασιν αυτου δια τον φοβον της κολασεως. οπερ εστιν αλυσιτελες τω µετανοουντι θερµως.

των δε προς το µεσον κατα προκοπην ανελθοντων και ιδιον. ουκ εστιν εν ηµιν µετανοια ουδε αληθης µεταµελεια ουδε φοβος Θεου εν ταις . Προ του πενθους και των δακρυων. ετι δε ανδρειαν και το προς πασαν υπακοην ελευθεριως και ανεµποδιστως τρεχειν των εντολων του Θεου˙ ο τεως τοις εισαγωγικοις αδυνατον. κα’. µη φερων τουτο οραν. γινεται. το πυρ εξαπτει του ποθου σφοδροτερον. αναλογως συντοµωτερον οδευσει και προ προσωπου του βασιλεως των βασιλευοντων παραστησει αυτον. ευθεως λυθησονται µεν τα δεσµα. υφ᾿ ου φλεγοµενος και της φλογος τον εµπρησµον µη δυναµενος φερειν. οραται παρα των αξιων και γινωσκεται. νοητως δε γαληνην. Τουτου δε γεγονοτος. κβ’. τοις δακρυσι δε καταντλουµενος αεναως και υπο τουτων καταψυχοµενος. ταπεινην. τοις δε γε τελειουµενοις φως η πηγη αυτη. κραζει τε (427) και βοα εν εκπληξει και φοβω πολλω ως υπερ φυσιν. απλην και συντετριµµενην καρδιαν εκ πονων και ιδρωτων κτησαµενος.προθεσει καρδιας ακολουθηση αυτω και επισφιγξη πλεον τα τουτου δεσµα εαυτω. καθαραν. αµα τω θεασασθαι αυτον αµυδρως πως την δοξαν αυτου. υπαρχει ωσπερ εξεστηκως˙ και µηδε εαυτου γενεσθαι ολως ισχυων. ει µη προτερον τω παναγιω Πνευµατι ενωθη τις. κγ’. Καθοσον γνωσθηναι βουληθη παρ᾿ ηµων ο Θεος. πραοτητα και αφραστον γλυκασµον. ο δε δηµιος φοβος φευξεται µακραν απ᾿ αυτου και ο εν τη καρδια αυτου πονος τραπησεται εις χαραν και πηγη γενησεται βρυουσα αισθητως µεν δακρυα ποταµηδον αεναως. υπερ λογον. Ουκ εστι δε τοιουτον τι παθειν τινα η ιδειν. εις γην πρηνης πιπτει. Εντευθεν δε ΄τα δακρυα προχει πλειονως και τη τουτων εκχυσει πλυνοµενος λαµπροτερον απασταπτει˙ οτε δε ολως εκπυρωθεις ως φως γενηται. και τοσουτον ισως οσον ηδη τοις συναφθεισιν ηνωθη και τοις εγνωκοσιν απεκαλυφθη. της καρδιας αιφνης αλλοιουµενης και µεταβαλλοµενης. µηδεις υµας κενοις απατατω λογοις µηδε πλανωµεν εαυτους. κατα τοσουτον και αποκαλυπτεται˙ καθοσον δε αποκαλυφθη. υπερ εννοιαν πραγµα ιδων και παθων˙και γινεται οµοιος ανθρωπω ποθεν αναφθεντι τα σπλαγχνα υπο πυρος. Ο ενδον αυτου το φως του παναγιου Πνευµατος εχων. τοτε πληρουται το φασκον˙ «Θεος θεοις ενουµενος τε και γνωριζοµενος».

και των µερικως εναρχθεντων ως ανωφελων καταφρονησουσι και προς απογνωσιν καταδυσουσι. εαυτους ισους εκεινων συστησαι πειρωµενοι˙ επειτα υπο των θειων Γραφων ελεγχοµενοι και υπο των ταυτα εργω επιδειξαµενων αγιων ανατρεποµενοι. αλλα και των εναρχθεντων µαλλον κατολιγωρησαι αυτον και αποστηναι ποιησει.καρδιαις ηµων. και µαλλον τοις χαυνοτεροις. Ο δε µη τοιουτος γενοµενος ενωθηναι τω Πνευµατι τω Αγιω ου δυναται˙ ο δε µη τουτω εκ καθαρσεως ενωθεις. ου µονον ουδεν ωφελησει αλλα και εις τα οπισω υπαγειν ποιησει. ουτε αξιος εστι τας της ταπεινωσεως µυστικας αρετας εκδιδασκεσθαι. Ωσπερ τω συλλαβιζειν αρτι παιδευοµενω τα γραµµατα ο τα της ρητορικης και φιλοσοφιας εκδιηγουµενος ου µονον ουδεν ωφελησει. παρακαλων τον Θεον και ικετευων υπερ αυτων. ος και ατιµαζοµενος χαιρει. ουτε εν θεωρια και γνωσει Θεου γενεσθαι δυναται. ουτε η ψυχη ηµων πνευµατικην (428) ταπεινωσιν κτησασθαι. ευθυς και δακρυα κατηγαγεν αν˙ τουτων γαρ χωρις. ουτε η σκληρα καρδια ηµων απαλυνθηναι ποτε δυναται. δια το µη χωρειν την διανοιαν αυτου των λεγοµενων ολως την δυναµιν. απογινωσκουσιν εαυτων. κδ’. . ανεχεται διωκοµενος και υπερ των εχθρων αυτου ευχεται µετα δακρυων και πονου καρδιας. λοιδορουµενος ευλογει. Οταν οι ετι κεκρατηµενοι και βασιλευοµενοι υπο των παθων ακουσωσιν οτι ο κατα Θεον τελειος παντος ανθρωπωου και παντος ζωου και θηριου ακαθαρτοτερον εαυτον ηγειται. ουτε ταπεινοι γενεσθαι ισχυσοµεν. ουδε εν αισθησει της µελλουσης κρισεως και των αιωνιων βασανων εγενετο η ψυχη ηµων. ουτω και ο τοις εισαγωγικοις τα περι τελειοτητος λεγων. εν πρωτοις µεν απιστουσιν. εφ᾿ οις ηµαρτον. Ει γαρ ταυτα εκτησατο και εν τουτοις εγενετο. κε’. µη ισχυειν εν τουτοις εφικεσθαι οµολογουσιν˙ οταν δε και διχα της τουτων εκπληρωσεως αδυν ατον ακουσωσι σωθηναι αυτους. Προς γαρ το υψος της αρετης αποβλεψαντες και οσον απολειπονται της κορυφης αυτης εννοησαντες και ως αδυνατον αυτοις εσται το προς το ακρον αυτης ανελθειν οιηθεντες. τοτε τελειως µη θελοντες εκκοπην ποιησασθαι (429) του κακου και µετανοησαι. ουδε κατεγνωµεν εαυτων.

πασα καθαροτης και . και ουτως ουδεις εν τοις τοιουτοις εστιν ο καλως και ως εχει το πραγµα ιδειν και διακριναι δυναµενος. Ταυτης δε γενοµενης. ως τους λοιπους των αλλων ανθρωπων. ουτω δη και ο ανθρωπος παντα µεν ποιει και ως εργαλειοις χραται ταις αρεταις. τον ρυπον και τον ιχωρα µη καθαιροντα της ψυχης. αλλο δε οντας κατα τον εντος ανθρωπον. Οπου βαθεια ταπεινωσις. «οι καθαροι τη καρδια. λ’. «Μακαριοι». ανευ δε της του πνευµατικου πυρος παρουσιας ανενεργητα µενει και ανωφελη. Καθαραν ουν καρδιαν ουχι µια αρετη ουδε δυο η δεκα πεφυκασιν εκτελειν. οτι αυτοι τον Θεον οψονται». κη’. Τους υποκρινοµενους την αρετην και τω µεν κωδιω του σχηµατος αλλο φαινοµενους.κστ’. διχα δε της του πυρος ενεργειας ουδεν ολως εις εργον κατασκευασαι δυναται. κθ’. κζ’. εκει και η παρουσια του Αγιου και προσκυνητου Πνευµατος. παραλογιζονται και καταφρονουντες αυτων παρατρεχουσιν. αλλα πασαι οµου ως ειπειν οιονει µια τις ουσα και εις ακρον κατορθωθεισα˙ και ουδε ουτως καθαραν την καρδιαν µοναι ποιησαι δυνανται. Τον εν Πνευµατι Αγιω φθεγγοµενον οι υψηλοφρονες και την υπερηφανιαν νοσουντες του διαβολου ως υψηλοφρονα και υπερηφανον αποστρεφονται. εκει και δακρυον δαψιλες˙ ενθα δε ταυτα. πασης ταχα πεπληρωµενους αδικιας. µη κεκαθαρµενον εχοντες τον της ψυχης οφθαλµον µηδε επιγνωναι δυναµενοι αυτους εκ των καρπων αυτων˙ τους δε ευλαβεια και αρετη και αφελοτητι καρδιας διαγοντας και αγιους οντας τω οντι. Καθαπερ γαρ ο χαλκευς την µεν τεχνην (430) δια των εργαλειων αυτου επιδεικνυται. ως απαθεις οι πλειους και αγιους τιµωσι. µεστους ζηλου και εριθειας και ηδονων δυσωδιας. φησιν ο Θεος. τοις λογοις αυτου πληττοµενοι µαλλον η κατανυσσοµενοι˙ τον δε απο κοιλιας η εκ µαθηµατων τορνολογουντα και της αυτων σωτηριας καταψευδοµενον υπερεπαινουσι και αποδεχονται. διχα της παρουσιας και ενεργειας του Πνευµατος. Τον λαλον και επιδεικτικον διδακτικον µαλλον και πνευµατικον ειναι οι τοιουτοι λογιζονται˙ τον δε σιωπηλον και περι αργολογιαν ακριβαζοµενον αγροικον και αφωνον αποφαινονται.

µη ενθυµηθηναι δε αυτο ουκετι. αλλα και το µη λογιζεσθαι πονηρα˙ ο ουν πονηρα λογιζοµενος καρδιαν καθαραν κτησασθαι ου δυναται˙ πως γαρ.». µηδενος ετερου τη θεωρια µεσαζοντος. εχειν δε µονην εν εαυτω την του Θεου µνηµην εν ακατασχετω τω ερωτι˙ εν γαρ φωτι καθαρω καθαρως ορα Θεον οφθαλµος. λε’. και οραται τουτω Θεος. η Θεω ουτως ανακειµενη και συνηνωµενη. Καρδιαν καθαραν τουτο ειναι υπειληφα. Τουτο λεγω ειναι απαθειαν ου το εξω µονον γενεσθαι της πραξεως των παθων. φησιν. οιονει αποκλειοµενων (431) ηµων των αιθησεων και του νοος ηµων εις τα υπερ αισθησιν εµβατευοντος.αγιωσυνη εν τω υπο τουτου ενεργουµενω γινεται. λδ’. Νους αισθησεων διχα τας ιδιας ενεργειας ουκ επιδεικνυται και ανευ νοος αι αισθησεις τας εαυτων ουδαµως. λγ’. Ευσεβεια δε εστιν ου το ποιησαι µονον το αγαθον. οτε αν βουληθη τις. αλλα και το µη εννοειν πονηρον τι η βιωτικον. Τουτο καρδιας καθαρας . αλλα διαγειν ως εις τριτον εν θεωρια τον ουρανον και εις παραδεισον αρπαζεσθαι και βλεπειν τους αρραβωνας των επηγγελµενων τοις αγιοις καλων και αυτα τα αιωνια αγαθα κατα το εγχωρουν τη ανθρωπινη φυσει εκειθεν τεκµαιρεσθαι. «επιβλεψω αλλ᾿ η επι τον πραον και ησυχιον και τρεµοντα µου τους λογους. και ουδε τουτο αλλα και το γυµνωθηναι ηµων τον νουν εκ της εννοιας αυτων. Καταγωνισασθαι µεν ανθρωπος τα παθη δυναται. η µηδεµιαν εννοιαν η βιωτικον λογισµον εν εαυτη ευρισκουσα. µολυνοµενης εκ τουτου ως υπο πηλου κατοπτρον. ως µητε των ανιαρων µεµνησθαι του βιου µητε των τουτου χαροποιων. οτε βουλοµεθα. λα’. και ο Θεος ορα επ᾿ αυτον˙ «Επι τινα γαρ». ως αν. λβ’. Καρδια εκεινη λεγεται και εστι καθαρα. ου το µη οχλεισθαι υπο παθους µονον τινος. εκριζωσαι δε αυτα ουδαµως˙ και µη ποιησαι µεν το πονηρον εξουσιαν ελαβε. εξω παντων γινοµενοι ορατων τε και αισθητων. αλλα και το αλλοτριωθηναι της επιθυµιας αυτων. συνεπιφεροµενου δυναµει τας αισθησεις µεθ᾿ εαυτου ωσπερ τις αετος τας εαυτου πτερυγας. γινωµεθα υπερανω των ουρανων.

µα’. λαµπρυνοµεθα δια φωτος κατανυξεως˙ και οσω τω φωτι λαµπρυνοµεθα. Προ θανατου θανατος. Ον τροπον το νεκρον σωµα ουτε προς τα ζωντα ουτε προς τα συν αυτω νεκρα κειµενα σωµατα την οιανουν αισθησιν εχει. ητοι νενεκρωµενος. λζ’. ουτως ουδε ο εξω του κοσµου εν Πνευµατι γεγονως και συν Θεω ων δυναται προς τον κοσµον αισθησιν εχειν η προπασχειν τοις τουτου πραγµασιν. εργω. ουδε ακουοντες ολως ισχυουσι συνιεναι τους εν Πνευµατι Αγιω . ον κατανοουσα και ω ευχαριστουσα. και προ της αναστασεως των σωµατων ψυχων αναστασις γινεται. λη’. Νεκρος ο κοσµος και οι του κοσµου προς τους αγιους εισιν˙ οθεν ουδε βλεποντες βλεπουσι τα καλα αυτων εργα. αφραστου ηδονης πληρουµενη.επ᾿ αληθως σηµειον και ενδειγµα βεβαιον. η ψυχη ως εκ νεκρων αναστασα εαυτην οµολογουµενως ορα. πειρα και αληθεια. ουκ αν τα προσφεροµενα αποδεξηται˙ ει δε µη ταυτα. Του γαρ θνητου φρονηµατος υπο του αθανατου νοος εξαφανιζοµενου και της νεκροτητος (432) της ζωης εκδιωκοµενης. ουτως ουδε ο εσταυρωµενος τω κοσµω. Τα µεν εισφερεται παρ᾿ ηµων. εν ω τις και τα µετρα γινωσκει της καθαροτητος και ως εν κατοπτρω καθορα. Ωσπερ ο εξω της οικιας ων τους ενδοθεν εγκεκλεισµενους ουχ ορα. και καταπαυει εν αυτω πασαν κινησιν αυτης νοεραν. το δε διδοµενον αντιλαµβανοντες ανωθεν. λστ’. ει και υποκειτα ταις αναγκαις του σωµατος. τοις δακρυσιν καθαιροµεθα. ουκ αν επιβλεψη Θεος επ᾿ αυτον. καθαπερ οι εξ υπνου ανσταντες βλεπουσιν εαυτους˙ και τον αυτην αναστησαντα επιγινωσκει Θεον. δυναµει. το µεν οικοθεν παρεισαγοντες. Ει γαρ µη ορθω λογισµω και ευσεβει διαθεσει και πιστει θερµη και πολλη ταπεινοφροσυνη τα παρ᾿ εαυτου τις προσενεγκη. τα δε διδονται ηµιν ανωθεν εκ Θεου. µ’. εξισταται των αισθησεων και του κοσµου παντος. αισθησιν τινα προς τα εν τω κοσµω πραγµατα κεκτηται. ουδε τα παρ᾿ εαυτου αντιπαρασχοι τω ουτω προσφεροντι. Οσω γαρ δια πονων και ιδρωτων ιερων καθαιροµεθα. Πολλοι τα εαυτων εισενεγκοντες τα εκ Θεου συνηθως ουκ ελαβον˙ και δηλον εξ ων ο Καϊν και ο Ησαυ πεποιηκασι και πεπονθασι. λθ’.

ου πιστευουσι περι κρισεως ουδε οτι αναστασις εσται καιανταποδοσις των βεβιωµενων εκαστω. οι δε και εαυτους και τους πλησιον καθ᾿ εκαστην ορωντες αποθνησκοντας αγνοουσιν οτι ανθρωποι εισι και ως ανθρωποι αποθνησκουσι˙ και αγνοουντες. αλλα βλεποντες και ουτοι τα εν κοσµω ου βλεπουσι και ακουοντες τα των κοσµικων ως ουκ ακουοντες τη αισθησει διακεινται˙ και ουτως ουδεµια κοινωνια τουτοις προς τα εκεινων η εκεινοις προς τα των πνευµατικων γινεται. και εν τοις Πνευµα Αγιον εχουσι. το δε πνευµα ζωη δια δικαιοσυνην» και οτι˙ «Οι του Χριστου την σαρκα εσταυρωσαν συν τοις παθηµασι και ταις επιθυµιαις». µγ’. παντως εκ των εν σοι γινοµενων αυτου ενεργειων γνωρισεις α λεγει περι αυτου ο Αποστολος˙ φησι γαρ˙ «Οπου Πνευµα Κυριου. Ωσπερ γαρ γεγραπται περι των σαρκικων ανθρωπων οτι βεποντες ου βλεπουσι και (434) ακουοντες περι θειων πραγµατων ου σινιωσιν ουδε χωρειν δυναται τα του Πνευµατος.λεγοµενους θειους λογους αυτων. Ει µεν Πνευµα Αγιον εστι σοι. αγγελοι εξ ανθρωπων ηδη γενοµενοι. φησι. «ουκ . εκει ελευθερια» και οτι˙ «Το µεν σωµα νεκρον δι᾿ αµαρτιαν. οι δε µονω τω αισθητω περιλαµπονται˙ και οι µεν εαυτους και τους πλησιον ορωσιν. µωρια γαρ αυτοις εισιν. Οι µεν γαρ εν τω ουρανω εχουσι το πολιτευµα. ουτω µοι νοησεις και περι των Πνευµα Αγιον εχοντων εν εαυτοις˙ σωµα φορουσιν αλλ᾿ ουκ εισιν εν σαρκι˙ «Υµεις γαρ». τοσαυτη η απ᾿ αλληλων διαστασις και ο χωρισµος προς τους µη εχοντας εστιν. φησιν. «κοινωνια φωτι προς σκοτος η ποια µερις πιστω µ ετα απιστου». Αλλ᾿ ουδ᾿ οι πνευµατικοι των κοσµικων και πονηρων ανθρωπων ιδειν τα πονηρα εργα η τους εµπαθεις λογους αυτων χωρησαι εν εαυτοις δυνανται. ουτως. οι δε εν τω προγονικω σκοτει και τη σκια του θανατου ετι καθηνται προσηλωµενοι τη γη και τοις εν γη πραγµασι˙ και οι µεν. (433) Καθαπερ φωτος και σκοτους σαφης η διαιρεσις και η µιξις αδυνατος˙ «Ποια γαρ». µβ’. Οσοι γαρ εβαπτισθησαν εν Πνευµατι Αγιω ολον τον Χριστον ενδεδυµενοι εισι και υιοι εισι φωτος και εν φωτι ανεσπερω περιπατουσι και βλεποντες τον κοσµον ου βλεπουσι και ακουοντες τα του κοσµου ουκ ακουουσιν. τω νοητω και ανεσπερω φωτι.

ου τοτε˙ τουτο γαρ των βεβαιοπιστων και εκ των εργων ταυτην επιδεικνυντων εστι. φησι. µδ’. ∆ια τουτο καλον καθ᾿ εκαστην µετανοειν κατα την κελευουσαν εντολην˙ το γαρ «µετανοειτε. «κοσµος εσταυρωται καγω τω κοσµω». µζ’. υπο τον ζοφον δηλονοτι των επιθυµιων της σαρκος καλυπτοµενος˙ σαρξ δε και αιµα βασιλειαν Θεου. ηγουν αυτο το παναγιον Πνευµα ενοικον. µη απατασθω. µστ’. µε’. ητις εστι το Πνευµα το Αγιον. µετανοια δε και εξοµολογησει και δακρυσι κατα αναλογιαν την αφεσιν προτερον των ηµαρτηµενων λαµβανοµεν και ουτω τον αγιασµον µετα της ανωθεν χαριτος. λαλουν και ενεργουν εν αυτω τα ειρηµενα υπο του Παυλου. Ο δε µηπω ταυτα εν εαυτω εγνωκως. σαρξ εστιν ετι και αιµα. η µυστικως . µετα δε ταυτην. Απο µεν της µετανοιας εκπλυσις του µολυσµου (435) των αισχρων γινεται πραξεων. ου κληρονοµει. Η χαρις του παναγιου Πνευµατος ταις τω Χριστω νυµφευοµεναις ψυχαις ως αρραβων διδοται˙ και καθαπερ αρραβωνος χωρις ουκ εχει ασφαλως η γυνη την µετα του ανδρος συναφειαν µελλειν ποτε βεβαιως γενησεσθαι. ουτως ουδε ψυχη βεβαιαν λαµβανει πληροφοριαν ποτε του µετα του δεσποτου αυτης και Θεου εις αιωνας συνεσεσθαι. ειπερ Πνευµα Θεου οικει εν υµιν»˙ νεκροι εισι τω κοσµω και ο κοσµος αυτοις˙ «Εµοι γαρ». Μετα γαρ το βαπτισθηναι ηµας προς πονηρας και αισχρας πραξεις εκκλινοντες και αυτον τον αγιασµον εις απαν αποβαλλοµεθα. µετοχη Πνευµατος Αγιου˙ ουχ απλως δε. την δε τελειαν χαριν κατα το˙ «Ενοικησω εν αυτοις και εµπεριπατησω». ηγγικε γαρ η βασιλεια των ουρανων» αοριστον ηµιν υπεµφαινει την εργασιαν. Απο µεν του θειου βαπτισµατος την των ηµαρτηµενων λαµβανοµεν αφεσιν και της πρωην καταρας ελευθερουµεθα και τη παρουσια του Αγιου Πνευµατος αγιαζοµεθα. τον Θεον εχων. αλλα και µετα το τελειαν την αφεσιν των ηµαρτηµενων παρα του πατρος και αναδοχου λαβειν. Ο ταυτα ειδως ενεργουµενα εν αυτω τα σηµεια και θαυµατα οντως θεοφορος και σηµειοφορος εστι.εστε εν σαρκι αλλ᾿ εν πνευµατι. αλλα κατα την πιστιν και την διαθεσιν και την ταπεινωσιν των εξ ολης µετανοουντων ψυχης˙ ου µονον δε.

Ωσπερ η νυµφη προ του γαµου τον αρραβωνα µονον παρα του νυµφιου λαµβανει. ηγουν τον αρραβωνα του Πνευµατος. ευθυς εκπιπτει και του αρραβωνος και της προς Θεον ελπιδος τελειως. Οπερ γαρ εν τοις συµφωνοις οι µαρτυρες. τα δε αιωνια αγαθα και την των ουρανων βασιλειαν µετα την ενθενδε αποδηµιαν λαβειν απεκδεχεται. Επαν γαρ ειπη τις των αγωνιζοµενων˙ «Εως ποτε κακοπαθειν οφειλω. την δε συµφωνηθεισαν προικα και τας εν αυτη υποσχεθεισας δωρεας µετα τον γαµον λαβειν απεκδεχεται. ειτα υπο των αρετων επισφραγιζονται και υπογραφονται˙ και τηνικαυτα επιδιδωσι τον (436) δακτυλιον ο νυµφιος Χριστος τη νυµφη ψυχη. και του απροσιτου καλλους επαπολαυειν αυτου. να’. µη’. πληροφορουµενη δια του αρραβωνος ως αδιαψευστα τα συµπεφωνηµενα αυτη εσονται. ουτως ουδε προ της εργασιας των εντολων και της των αρετων κτησεως ασφαλης η της χαριτος ελλαµψις γινεται. εκπιπτει των προς τον νυµφιον ελπιδων ευθυς.και ανεκφραστως αυτω συναπτεσθαι.» και των ασκητικων πονων κατολιγωρηση και δια της αµελειας των εντολων και εγκαταλειψεως της διηνεκους µετανοιας οιονει απαλειψη και διαρρηξη τα συµφωνα. ουκ εστιν ο αρραβων βεβαιος. µθ’. Καθαπερ βραδυνοντος του νυµφιου εν αποδηµια. ν’. Ον τροπον οι γραφοµενοι συµβολικοι χαρται ει µη υπογραφας αξιοπιστων µαρτυρων δεξωνται. ουτω δη και η νυµφη των πιστων εκκλησια και η ψυχη ενος εκαστου ηµων πρωτον υπο του νυµφιου Χριστου τον αρραβωνα µονον λαµβανει του Πνευµατος. ουτω και επι της ψυχης πεφυκε γινεσθαι. ει µη της χαριτος αυτου τον αρραβωνα λαβη και γνωστως αυτον εν εαυτη κτησηται. Πρωτον οιονει τα συµφωνα γραφονται δια της εργασιας των εντολων. η απασχολουµενου εν ετεραις τισιν υποθεσεσι και τον γαµον τεως υπερτιθεµενου ποιησαι. εαν οργισθεισα η νυµφη της εκεινου αγαπης καταφρονηση και τον αρραβωνικον χαρτην η απαλειψη η διαρρηξη. τουτο επι του πνευµατικου αρραβωνος η των εντολων εργασια και αι αρεται καθεστηκασι˙ τελειαν γαρ δια τουτων λαµβανει την του αρραβωνος κατασχεσιν εκαστος των µελλοντων σωθησεσθαι. .

ως µητε την παρουσιαν βεβαιαν µητε την υποχωρησιν ανεπιστροφον νοµιζειν τον κεκτηµενον ποιειν˙ και ουτως. εαν µιαν διανοιξη θυριδα και αστραπη τουτον αιφνης περιλαµψη λαµπρα. καταστραφεισα. Ον τροπον ενδοθεν οικιας νυκτος ισταµενου τινος. αλλα και τιµωριαν και µεµψιν την εκ του νοµου προσδοκησει αξιως. ου µονον ουδεν εκ των υποσχεθεντων αυτη παρα του νυµφιου ελπισει λαβειν. ∆εον εκαστον εκ των τοιουτων σηµειων κατανοειν. ουτω δη και επι ηµων γινεσθαι πεφυκεν. ουτω δη εγκεκλεισµενης και της ψυχης εν τοις αισθητοις. νγ’. φηµι δη του Αγιου Πνευµατος. σπουδασατω δια των αγαθων εργων και πραξεων και θεροµατης µετανοιας λαβειν αυτον και . ζων και λαλων και κινουµενος και τον κεκτηµενον κινων. ει τον αρραβωνα του Πνευµατος εκ του νυµφιου και δεσποτου Χριστου ειληφε˙ και ει µεν ελαβε. Ωσπερ η νυµφη εαν προς ετερον την αγαπην του αρµοσθεντος αυτη νυµφιου µεταθηται και συγκοιτασθη αυτω φανερως η λαθραιως. Εαν µεταθηται τις την αγαπην του νυµφιου Χριστου προς αλλου τινος επιθυµιαν πραγµατος φανερως η λαθραιως και (437) κρατηθη η καρδια αυτου εν αυτω. κεκλεισµενων αυτης των θυρων παντοθεν.νβ’. ο κεκτηµενος τουτον διακειται. σπουδαζετω τουτον κατεχειν˙ ει δε µηπω τουτον λαβειν ηξιωθη. υπο της αστραπης του εν αυτη αρραβωνος. ακρατητως κρατουµενος. µισητη εσται τω νυµφιω και βδελυκτη και αναξια της συναφειας αυτου˙ ειρηκε γαρ˙ «Εγω τους εµε φιλουντας αγαπω». ευθυς και τον νουν καταπληττεται και ολη εφ᾿ εαυτην συστελλεται. νε’. ακατανοητως κατανοουµενος. εαν εξωθεν τουτων ποτε ως δια θυριδος τω νοΐ παρακυψη. Ο αρραβων εν τοις κεκτηµενοις αυτον αφθεκτος γινεται. µη φερων εκεινος τοις οφθαλµοις ταυτης την απαυγην ευθυς ασφαλιζει µυων τους ωπας και συστελλεται εφ᾿ εαυτον. την λαµπηδονα µη φερουσα του αστεκτου φωτος. αφιπταµενος του εν ω εσφραγισµενως περιεχεται κιβωτιου και παλιν ανελπιστως εντος αυτου ευρισκοµενος. αορατως ορωµενος. φευγουσα ως εις οικιαν τινα υπο τα αισθητα και ανθρωπινα. µη εχων αυτον ως εχων εστι. νδ’. και εχων ως µη εχων.

Ει δια τουτο επι της γης ο Υιος του Θεου και Θεος κατηλθεν ινα δι᾿ εαυτου καταλλαξη γνωστως ηµας εχθρους οντας τω ιδιω Πατρι και συναψη γνωστως ηµας εαυτω δια του του Αγιου και οµοουσιου αυτου Πνευµατος. Εκ γαρ των δυο τουτων αιτιων ταυτης παντως εστερηται˙ η γαρ της µετανοιας ηµελησεν. Ον τροπον η αστεγος οικια η υπο αµελειας του κτισαντος ουτως εαθεισα ου µονον αχρηστος εστιν. νζ’. φησιν ο Σοφος. ωσαυτως δε και τα θεµελια δια το την στεγην βασταζειν καταβαλλονται ως αναγκαια και χρησιµα. η προς την των αρετων συλλογην ως προς απειρον υλην απειρηκως. ουτε θεµελιοι ανευ στεγης τω βιω χρειωδεις η ωφελιµοι ολως εισιν˙ ουτω και η του Θεου χαρις δια της των εντολων συντηρειται εργασιας και αι πραξεις των εντολων δια την του Θεου δωρεαν ως θεµελιοι καταβαλλονται. ο ταυτης εκπιπτων της χαριτος αλλης ποιας τευξεται. και ουτε η χαρις του Πνευµατος παραµενειν ηµιν πεφυκεν ανευ της των εντολων εργασιας. ουτω και ο τους θεµελιους της εργασιας των εντολων καταβαλλοµενος και τοιχους υψηλων αρετων αναστησας. ουτε η τωνεντολων εργασια ανευ της χαριτος του Θεου χρησιµος η ωφελιµος εστιν ηµιν. (438) Καθαπερ η στεγη πασης οικιας δια των θεµελιων και της λοιπης κτισεως ισταται. και ουτε στεγη διχα θεµελιων συνισταται πεφυκεν. «τα δε ιµατια ου κατακαυσει. αναγκαιων δε οντων προς τον απαρτισµον του οικου των αρετων. νστ’. ου πυρωθησεται και λαµπρυνθησεται και τας της θεοτητος αυγασει και αυτος . νη’. νθ’. Παντως ουδε κατηλλαγη αυτω ουδε την µετ᾿ αυτου ενωσιν δια της µετουσιας του Πνευµατος εσχηκεν. ως µη δυνασθαι ανευ εκεινων δια της του Πνευµατος χαριτος στεγασθηναι αυτον.» Εγω δε φηµι˙ τις το αστεκτον και ουρανιον πυρ εν καρδια δεξαµενος. ατελης εστι και παρα των τελειων κατελεουµενος. εαν µη και την χαριν του Πνευµατος εν θεωρια και γνωσει ψυχης ληψεται. (439) «Εισαγαγη τις πυρ εν κολπω». ενελειψε τινα των δοκουντων µεν ηµιν ελαχιστων.φυλαξαι δια της εργασιας των εντολων και της των αρετων επικτησεως. αλλα καταγελωτα τω κτισαντι προξενει.

Των µεν εµπαθων επιθυµιων και ηδονων ο µετασχων του Αγιου Πνευµατος απαλλαττεται. εαν αποσπασθη εκ της των τοιουτων θεωριας υπο τινος. γρηγορων και καθευδων.αστραπας κατα αναλογιαν της καθαρσεως και της µετοχης του πυρος˙ η γαρ µετοχη τη καθαρσει. και µαλιστα εαν αναγκαια τινα και παραδοξα ην ορων˙ ποσω µαλλον ο εν Αγιω φωτιζοµενος Πνευµατι και τα αγαθα εκεινα ορων. ξα’. τω φιλαΰλω και φιλαρετω. ουτως τω φιλαγνω και φιλοθεω. υπαρ και νοερως. θανατος τω οντι η εκ των τοιουτων µικρα της διανοιας διαστασις. Και ως µεν ελευθερωθεις των δεσµων της εµπαθους ορεξεως και συναφθεις τη αθανατω δοξη τε και γλυκυτητι. Ει γαρ ο τον αισθητον τουτο φως ορων. και κοσµος αυτω παροµοιος γεγονεν ορατος και αορατος. των δε της φυσεως σωµατικων αναγκων ου χωριζεται. αχθεται και λυπειται και φερειν ολως τουτο ου δυναται. εν τουτοις και κατα τους υπνους η εµµαταιαζει η εµφιλοσοφει˙ ειτε γαρ περι ανθρωπινων . εκαστω δηλονοτι τουτων τα εργα και αι φροντιδες των εργων αρµοδιως αφορισθεισαι.Ενθεν τοι και περι οψεων και ονειρατων τουτο αληθες ειναι υπελαβον˙ εν οις γαρ η ψυχη ενασχολειται γρηγορουσα η εµβατευει. Ωσπερ τω φιλοσωµατω και φιλοζωω. υπ᾿ αυτου κατασπαται και συρεται και προς τα γηϊνα επιστρεφεται. α οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη. εκ ψυχης και σωµατος την συστασιν εχων. λυπηθησεται και θλιβησεται. εαν προς µικρον µυση τους οσθαλµους η κατακαλυφθη τουτους υφ᾿ ετερου. ξβ’. τω φιληδονω και φιλοκοσµω. Θανατος γαρ αυτω δοκει τουτο και αλλοτριωσις εικοτως της αιωνιου ζωης. Θεος ολος κατα χαριν ο ανθρωπος γινεται. τη δε µεθεξει συνεπεται καθαρσις˙ τουτου δε γενοµενου. οσην οιµαι αµαρτωλου ψυχην εχειν χωριζοµενην απο του σωµατος. ο χωρισµος των τοιουτων θανατος εστιν. ξ’. (440) εις α παρακυψαι και αγγελοι επιθυµουσιν. τοσαυτην υπερ τουτου τηνικαυτα την λυπην δεχεται. αδιαλειπτως ανω τε βιαζεται ειναι και συν Θεω διαγειν και µηδε προς βραχυ της εκεινου θεωριας και ακορεστου τρυφης αφιστασθαι˙ ως δε τω σωµατι και τη φθορα εµπεδουµενος. ∆ιπλους ων ο ανθρωπος.

ετεροι δε το προΐστασθαι λαου.φροντιζει πραγµατων εµµαταιαζουσα ονειροις ενασχολειται ειτε περι θειων και ουρανιων εµµελετωσα οψεσιν εµβατευει και ορασεσι. ουτως εστιν ιδειν και επι των . απερισπαστος. ψευδη και συγκεχυµενα και το ολον απατη σαφης. θηριων εφοδους και ερπετων πολεµους και µαχας ονειροπολει. τοιαυτα ωσαυτως βλεπει και τα ενυπνια η ψυχη˙ ει δε το θυµικον αυτης κατα των οµοφυλων εκθηριουται. ξστ’. αλλ᾿ εν παντι και εν πασιν εργοις και πραξεσιν ο δια Θεον και κατα Θεον βιος παµµακαριστος. ουκ εξαπατωµενη. ησυχος. Οπηνικα το επιθυµητικον µερος της ψυχης περι παθη και µιξεις και τρυφας και απολαυσεις ερεθιζεται του βιου. «και οι νεανισκοι αυτων ορασεις οψονται». διαπληκτιζοµενη ως επι δικαστηριων µεθ᾿ ων διαφερεται˙ ει δε το λογιστικον αυτης επαιρεται ταις αλαζονειαις και υπερηφανειαις. τας σωµατικας χρειας τη φυσει παρεχοντες. ξδ’. Μονων εκεινων εισιν αληθη τα οραµατα. Καθαπερ εκ διαφορων επιστηµων και τεχνων ο των ανθρωπων συνισταται βιος. α ουδε χρη καλειν ενυπνια αλλ᾿ ορασεις και οπτασιας. ων η ζωη υπερ την των ζωντων ζωην αµεριµνος. σοφιας. (441) ων η σχολη περι τα θεια πασα και η µελετη περι µελλοντων αµοιβων και ανταποδοσεων. των δ᾿ αλλως και ουχ ουτως εχοντων. αλλου αλλην εργαζοµενου δηλονοτι και συνεισφεροντος. µεστη ελεους. εµφιλοσοφει. ων ο νους απλους εγενετο εξ επιδηµιας του Πνευµατος και ελευθερος απο πασης οχλησεως και δουλειας των παθων. καθαρα. αλλοι δε τον µιγαδα ηγουν τον κοινοβιακον εµακαρισαν βιον. Πολλοι µεν τον ερηµικον. ουδε τον µεν επαινου τον δε ψογου αξιον ειποιµι αν. ξε’. αρπαγας εις αερα πτεροφυεις και θρονων υψηλων καθεδρας και ηγεµονιας λαου επι αρµατων προερχοµενη και προπεµποµενη φανταζεται. εξ ων διαφοροι σωµατικως τε και ψυχικως πεφυκασι διατρεφεσθαι. και αλληλοις ουτω µεταδιδοντες και εξ αλληλων µεταλαµβανοντες ζωσιν οι ανθρωποι. Εγω δε ουδετερον τουτων του ετερου προκριναιµι. αλλ᾿ αληθειαις ενατενιζουσα και αποκαλυψεσι πιστουµενη. ξγ’. γνωσεως ουρανιου και καρπων αγαθων των γεωργουµενων υπο του Πνευµατος. νουθετειν τε και διδασκειν και συνισταν εκκλησιας. κατα το υπο του Προφητου λεγοµενον.

Ειδως δε οτι δι᾿ ατιµιας τιµα τους δουλους αυτου δια πτωχειας ακρας πλουτιζει αυτους και δι᾿ υβρεων και . Ο γαρ επιθυµων ακουσθηναι τον βιον αυτου και το ονοµα και την πολιτειαν εν τω κοσµω. κατα τον παλαι των Ιουδαιων λαον. Οσω οι εν µεσω του κοσµου στρεφοµενοι και καθαρευοντες τας αισθησεις και τας καρδιας απο πασης πονηρας επιθυµιας. Εοικεν ο τον κοσµον απαντα καταλειψας και (442) προς το ορος ως προς ησυχιαν αναχωρησας κακειθεν επιδεικτικως γραφων προς τους εν τω κοσµω. ειτα επιλαθοµενω του σκοπου δι᾿ ον το ορος κατειληφει και προς τους τη πορνη εκεινη συναναστρεφοµενους. Ο πιστει τη προς τον Θεον αδιστακτω τω κοσµω και τοις εν κοσµω αποταξαµενος πιστευει οτι ελεηµων εστι και οικτιρµων ο Κυριος και προσδεχεται τους εν µετανοια προσερχοµενους αυτω. απο Θεου. τω γυναικος πορνης δυσειµονος τε και παγκακου διαζευχθεντι και εις χωραν µακραν αποδηµησαντι προς το απαλλαγηναι και της µνηµης αυτης. Σκοπος παντων των κατα Θεον αγωνιζοµενων εστι το ευαρεστησαι Χριστω τω Θεω και την καταλλαγην δια της του Πνευµατος µετουσιας προς τον Πατερα λαβειν και την εαυτων σωτηριαν δια τουτου πορισασθαι˙ τουτο γαρ πασης ψυχης και παντος ανθρωπου σωτηρια εστιν˙ ου µη γενοµενου. ως φησιν ο ∆αβιδ. εις ενα σκοπον εξ αµφοτερων τουτων οι παντες συντρεχουσιν. εκπορνευει. τους µεν µακαριζων τους δε κολακευων και επαινων. ιν᾿ ειπω. ο’. ει των επαινων και µακαρισµων και της δοξης εφιενται των ανθρωπων. ανονητος τε πασα βιου οδος η µη προς τουτο τον εν αυτη τρεχοντα φερουσα. ξη’. αλλου αλλην αρετην µετιοντος και ετερου ετεραν βιου οδον διανυοντος. και συµµιαινοµενους γραφειν ορεγοµενω και αυτους µακαριζοντι˙ ος ει και µη τω σωµατι αλλα γε τη καρδια παντως και τω νοΐ συµπασχει εκ προθεσεως τοις τοιουτοις αποδεχοµενος οιονει της µετ᾿ εκεινης αυτων συµπλοκης. ψεκτοι και αποβλητοι˙ ως γαρ µοιχευοντες παρα τω τας καρδιας ηµων ερευνωντι Θεω εσονται.πνευµατικων. τοσουτον οι εν ορεσι και σπηλαιοις ενδιαιτωµενοι. ξζ’. επαινετοι και µακαριοι. ξθ’. κενος ο κοπος και µαταια η εργασια ηµων.

συνοντες αυτω εκεισε. αλλ᾿ ορθως και προθυµως µεχρι θανατου βαινειν εν αυταις και εαυτους ηµας νεουργειν τον νεον οντως Θεου παραδεισον. Θεος δε ανωθεν την κατα δυναµιν ηµων προθεσιν και σπουδην αναµενων καθηται. Μετα το εγχειρισθηναι διακονιαν ηµας θειων πραγµατων και εν αυτη διαπρεψαι. ει επιτραπωµεν υπο του Πνευµατος προς ετεραν µεταβηναι διακονιαν η εργασιαν η πραξιν. ορεγων αυτοις χειρα δυναµεως ανωθεν και προς εαυτον επαναγει˙ συνεργει δε φανερως τε αµα και αφανως. αλλα προκοπτειν και αεικινητους ειναι προς την των κρειττονων .εξουδενωσεως δοξαζει αυτους και δια θανατου της αιωνιου ζωης µετοχους αυτους και κληρονοµους αποκαθιστα. ω τινι αν εξ ηµων προσταξη και οιαν εµπιστευση διακονιαν. αλλ᾿εµµενειν ταις εντολαις του δεσποτου ηµων και Θεου και το προσταγµα αυτου απεκδεχεσθαι. µεχρις ου πασαν ανελθοντες την κλιµακα αυτω προσεγγισωσι και ολοι ολω ενωθωσι και απαντων επιλαθωνται των επιγειων. ταυτην εγχειρισθησεται και κατα το εκεινω δοκουν ποιησει προθυµως˙ ουκ εξεστι δε προ καιρου ταυτην επιζητειν αλλ᾿ ουδε διδοµενην εξ ανθρωπων λαβειν καταδεχεσθαι. δι᾿ ης αγγελοι µεν (443) αναβαινουσι και κατερχονται προς βοηθειαν των ανερχοµενων. ειτε εν σωµατι ειτε και εκτος σωµατος. ∆ικαιον εστι τη ζευγλη πρωτον των εντολων του Χριστου υποτιθεναι τους αυχενας ηµων και µη παροιστρειν µηδε οπισθοποδειν. αγνωστως και γνωστως. µεχρις ου µετα Πατρος ο Υιος δια του Αγιου εισελθη και εγκατοικηση Πνευµατος εν ηµιν˙ και τηνικαυτα οταν ολον αυτον κτησωµεθα ενοικον και διδασκαλον. ουχ οτι πονουντας ηµας οραν τερπεται αλλ᾿ ως οφληµα θελων τους µισθους διδοναι ηµιν ο φιλανθρωπος. (444) µη αντιτεινωµεν. οβ’. ογ’. Τους αδιστακτως αυτω προσερχοµενους ουκ εα ολως καταπεσειν ο Κυριος αλλ᾿ αδυνατουντας βλεπων αυτους συνεργει και βοηθει. και συµπολιτευοµενοι και των απορρητων επαπολαυοντες αγαθων. Ο γαρ Θεος ουτε αργους ηµας ειναι εν µια και τη αυτη εργασια εν η ηρξαµεθα µεχρι τελους εµµενειν βουλεται. ουκ οιδα. οα’. κατεπειγεται ως ελαφος διψωσα επι την αθανατον πηγην δι᾿ αυτων και προς το αναντες εν αυτοις ως εν κλιµακι βαινει.

Ο το ιδιον θεληµα νεκρον εργασαµενος αθελητος παντως εγενετο˙ αθελητον δε των οντων και ζωντων και κινουµενων ουδεν. ει και κινειται και αυξει αλλ᾿ ου λεγοµεν φυσικω θεληµατι την κινησιν ποιεισθαι και την αυξησιν. οδ’. ως φησιν ο Παυλος˙ «Οσοι . Ο ουν ασκησει και σπουδη το οικειον απονεκρωσας θεληµα και αθελητος γεγονως παντως της οικειας εξεστη φυσεως και εν τω θελειν µηδεν ουδε καλον τι η κακον δυναται ενεργειν.επιτυχιαν. αγνωστως ουτως ως ουκ οιδεν. ως πιστοις και υπηκοοις. Ο το ιδιον θεληµα απονεκρωσαι σπουδαζων το του Θεου οφειλει ποιειν θεληµα και αντι του οικειου θεληµατος το του Θεου αντεισαγειν εν εαυτω και εµφυτευειν και εγκεντριζειν τουτο εν τη καρδια αυτου και προς τουτοις σκοπειν ακριβως ει τα φυτευοµενα και εγκεντριζοµενα. οστ’. τω θειω δηλαδη και µη τω οικειω στοιχουντας θεληµατι. τα δε και συνουλωθεντα και ενωθεντα και εν δενδρον εγενετο. οζ’. ως αληθινοις µαθηταις και φιλοις. αποκαλυπτεται φανερως καθως παλαι τοις αγιοις αυτου µαθηταις και αποστολοις απεκαλυφθη και πασι τοις δι᾿ αυτων πιστευσασιν εις το ονοµα αυτου˙ και τοτε γινοµεθα υιοι Θεου κατα χαριν. Ταυτα δε η χαρις του Αγιου Πνευµατος ενεργει και χωρις αυτης γινεται ουδεν. Ο εκκοπτων το ιδιον θεληµα δια τον του Θεου φοβον. ει µη µονα τις ειποι τα αναισθητα και ακινητα˙ τα γαρ φυτα. ωστε αγνοηθηναι παρ᾿ αυτου και την προϋποδεξαµενην τον σπορον γην και την ριζαν εφ᾿ ην ενεκεντρισθη το ακατανοητον και αφραστον εκεινο και ζωηφορον φυτον. Οταν παση ισχυϊ. τοτε ηµιν. αψυχα γαρ˙ παν δε εµψυχον και φυσικον εχει θεληµα. τα µεν εις βαθος που ριζωθεντα φυει. ει ηυξηθησαν και εξηνθησαν και καρπον ωραιον και γλυκυν πεποιηκασιν. οε’. ο Θεος χαριζεται αυτω το εαυτου θεληµα και ανεξαλειπτον αυτω διατηρει εν τη καρδια αυτου και διανοιγει τους οφθαλµους της διανοιας αυτου του επιγινωσκειν αυτο και ισχυν διδωσι του (445) εκπληρουν αυτο. προθυµια και προαιρεσει µεθ᾿ ορµης ακατασχετου τα υπ᾿ αυτου του Θεου µυστικως ηµιν και αγνωστως διδασκοµενα τε και εντελλοµενα εκπληρωσωµεν µηδεν ολως ελλειψαντες.

ον τιτιµηκεν υπερ απασαν την ορωµενην κτισιν.Πνευµατι Θεου αγονται ουτοι εισιν υιοι Θεου˙ ει δε υιοι. αλλα προς την δοθεισαν σοι χαριν αποβλεψας και της νοερας και λογικης σου ψυχης την αξιαν καταµαθων. ποσης σοι τουτο εσται αγαπης και ευχαριστιας και ταπεινωσεως αιτιον. ου παρα βασιλεων και αρχοντων γνωριζεσθαι βουλεται. και φιλον αυτου γνησιον ονοµασει σε. π’. Μη γαρ. δια τουτο τιµιωτερα σου ταυτα ειναι νοµιζε. ως ουδε πλουτου εις πενιαν τις κατελθειν η απο αρχης και εξουσιας µεγιστης και περιβλεπτους αξιωµατος εις αδοξιαν εσχατην και ατιµιαν καταπεσειν. οθ’. ετοιµος εσο και προπαρασκευαζου µη ατιµασαι τον σε τιµησαντα και τα µυρια συγχωρησαντα πταισµατα. ουδε προξενους οιεται ειναι αυτους πλειονος δοξης τοις πλησιαζουσιν αυτοις. Οσω ψυχη τιµιωτερα τυγχανει του σωµατος. τα µεγεθη των εν αυτω κτισµατων κατανοων. αλλ᾿ ουδε χρυσιου η ιµατισµου η λιθων των νοµιζοµενων παρα τοις ανοητοις τιµιων˙ ου πλουτω ρεοντι προστιθεται τη καρδια. οη’. κληρονοµοι µεν Θεου. Των καταξιωθεντων γενεσθαι µετα Θεου εν τη συναφεια του Πνευµατος και των απορρητων αυτου αγαθων απογευσασθαι ουδεις δοξης της ατιµου και καταπτυστου ερα προσφεροµενης αυτω παρα ανθρωπων. ινα και αυτος σε µειζονως αντιδοξαση. και κληρονοµοι. οτι µυριων υπαρχων τιµωριων αξιος. ανυµνει τον υπερ τα ορωµενα απαντα τιµησαντα σε Θεον. τοσουτον ο λογικος ανθρωπος κρεισσων του παντος κοσµου εστι. ειτε δι᾿ εξαγορευσεως. ανθρωπε. . ου µονον τουτων απηλλαγης αλλα και υιοθεσιας και δοξης και ουρανων ηξιωσαι βασιλειας. αλλ᾿ εν πασιν εργοις σου δοξασαι και τιµησαι αυτον. Ει παντων σου των αµαρτηµατων την αφεσιν ελαβες. ειτε δια της αµφιασεως του (446) αγιου και αγγελικου σχηµατος. των ουκ αρχοντων αλλ᾿ υπο πολλων κυριευοµενων˙ ου µεγα τι τους τοιουτους ηγειται και υψηλον. Ταυτα στρεφων εν διανοια και δια παντος ενθυµουµενος. συγκληρονοµοι δε Χριστου». ουδε τινος ουδαµως ετερου των επιφανων και λαµπρων ανθρωποις επιθυµησει.

ηγουν η νεκρωσις του κοσµου παντος. Ει τις σχεσεως και επιθυµιαις των αισθητων απερρηξε την ψυχην αυτου και Θεω ταυτην συνεδησεν. ως υιοι αυτου χαριτι και συγκληρονοµοι Χριστου. τα επισυµβαινοντα αυτη λυπηρα και τας επερχοµενας αυτη επηρειας παρα τε δαιµονων και ανθρωπων αλυπως φερειν ου δυναται.πα’. αι θλιψεις. γνωσεως γαρ τελειας εν τουτοις χρεια και σοφιας πνευµατικης˙ ο δε τουτων εστερηµενος εν σκοτει αγνωσιας και ανελπιστιας αει πορευεται. τον δε εντος ηµερα και ηµερα ανακαινουµενον. πδ’. βλεπων αει. (447) Ψυχη η µη τελειως της σχεσεως και προσπαθειας των ορωµενων ευαισθητως απαλλαγεισα. αλλ᾿ οιον συνδεδεµενη τη προσπαθεια των ανθρωπινων πραγµατων. πγ’. Αλλως δε ουκ ενι τας κατα Θεον θλιψεις µετα χαρας υπενεγκειν. ου µονον των περι αυτον χρηµατων και κτηµατων καταφρονησει και ως επι αλλοτριοις και ξενοις στερουµενος αυτων αλυπως διατεθη. µη δυναµενος το φως της υποµονης και της παρακλησεως ολως θεασασθαι. τον µεν εξω φθειροµενον ανθρωπον. συν τη οιησει . εως αν ταπεινωθηναι πρωτον θεληση και µωρος γενηται. Πας δοκησιφρων εκ µαθηµατικης ων επιστηµης µυστηρια Θεου παρακυψαι και ιδειν ουκ αξιωθησεται ποτε. Σκοπησωµεν πως δοξασοµεν τον Θεον˙ δοξαζεται δε παρ᾿ ηµων ουκ αλλως η ως παρα του Υιου εδοξασθη. εδοξασθη δε και ο Υιος παρα του Πατρος δι᾿ αυτων. ινα δια τουτων δοξασωµεν τον Πατερα ηµων τον εν τοις ουρανοις κληθηναι καταδεξαµενον. η ειχε προ του τον κοσµον γενεσθαι παρ᾿ αυτου˙ ταδε εισιν ο σταυρος. κατα τον θειον αποστολον. ζηµιαις δακνεται χρηµατων και αποστερησεσιν αχθεται πραγµατων και πληγαις επιφεροµεναις αυτης σωµατι σφοδρως οδυναται. οι πειρασµοι και ει τι ετερον των παθηµατων Χριστου˙ α υποφεροντες εν υποµονη πολλη. κακεινα και ηµεις σπουδη πραξωµεν. µιµουµεθα του Χριστου τα παθηµατα και δοξασοµεν δι᾿ αυτων τον Πατερα ηµων και Θεον. πβ’. αλλα και τα επιφεροµενα τω σωµατι αυτου ανιαρα µετα χαρας και της προσηκουσης ευχαριστιας υποµενει. και δοξασθωµεν παρ᾿ αυτου τη δοξη του Ιησου. ∆ι᾿ ων γαρ εκεινος τον εαυτου Πατερα εδοξασεν.

αυτοι οντες εν αληθεια µωροι. ην εµωρανεν ο Θεος. τοσουτον τα . και υπο του θειου Πνευµατος οδηγουµενος και φωτιζοµενος. και ην η θεολογος φωνη επιγειον οιδε. ουτε εν τισι προσκοπτουσι. δαιµονιωδη. κατα τον θειον αποστολον. υπο τουτων χειραγωγουµενος. πε’.και ην κεκτηται γνωσιν αποβαλων. ορα και διδασκεται απερ ουδεις των αλλων ανθρωπων ειδεν (448) η ιδειν η µαθειν ποτε δυναται. τους αυλιζοµενους εν τω φωτι και τα εν αυτω βλεποντας και διδασκοντας ως πεπλανηµενους λογιζονται. ∆ια τουτο µονον παραβαλλειν και βλεπειν τοις εν τω κοσµω θελουσιν οι χαριτος πεπληρωµενοι και τετελειωµενοι τη γνωσει και σοφια τη ανωθεν. πζ’. Τους διδακτους Θεου οι µαθηται των σοφων του αιωνος τουτου ανθρωπων ηγουνται µωρους. πεπλανηµενοι οντες αυτοι και αγευστοι των απορρητων αγαθων του Θεου. δεξονται την του Αγιου Πνευµατος αληθη διδασκαλιαν και το του Θεου θεληµα ανοθευτως και ακαπηλευτως ακουσαντες µετανοησουσι και ποιησαντες αυτο µεταλαβωσι τινος χαρισµατος πνευµατικου. (449) Οτι και νυν εισιν απαθεις και αγιοι και πεπληρωµενοι του θειου φωτος. µεστην εριθειας και φθονου. νυκτος και ηµερας ευχοµενοι υπερ της σωτηριας αυτων˙ υπερ γαρ αλλου τινος ουδεποτε λυπηθησονται οι τω Θεω αδιαλειπτως συνοντες και υπερεµπιπλαµενοι παντος αγαθου. Ο γαρ τουτο ποιων και σοφοις τα θεια εν αδιστακτω πιστει ακολουθων. συνεισερχεται µετ᾿ αυτων εν πολει ζωντος Θεου. και τηνικαυτα γινεται Θεου διδακτος. Ταχα γαρ ποτε ανασφηλαντες εκ της περιεχουσης αυτους οιησεως. εκ µεµωραµενης σοφιας στοµωθεντες της θυραθεν. πστ’. ει αρα γε ακουσωσιν. θρηνουντες την πωρωσιν της καρδιας αυτων υποστρεφουσιν εις τας καλιας αυτων. ψυχικην. ει αρα γε συνησουσιν και πεισθησονται. Ει δε µη τοιαυτης ωφελειας γενεσθαι δυνηθωσιν αυτοις προξενοι. ινα µισθον τινα προξενησωσιν αυτοις δι᾿ υποµνησεως των εντολων του Θεου και δι᾿ αγαθοεργιας. επειδη οι µη τω του Θεου αγοµενοι Πνευµατι εν τη σκοτια περιπατουσι και ουκ οιδασιν ουτε που υπαγουσιν. τα εν αυτω ιδειν µη δυναµενοι θαυµατα. Εξω γαρ οντες οι τοιουτοι του θειου φωτος. αναστρεφοµενοι εν µεσω ηµων.

Οι µετα το βαπτισµα τοις του πονηρου θεληµασιν εικοντες και τα εκεινω βεβουλευµενα διαπραττοµενοι εαυτους της αγιας του βαπτισµατος µητρας απαλλοτριουσι. και τους µετεσχηκοτας και περι τοιουτων διδασκοντας απιστουντες ενδιαβαλλουσιν. Τις ο σκοπος της ενσαρκου οικονοµιας του Θεου Λογου. γεννων ηµας ανωθεν εν Πνευµατι Αγιω και ευθυς εισαγων ηµας εις την βασιλειαν των ουρανων. πθ’. 90. επιστευον αν τοις υπο Θεου λαληθεισι και δωρησθεισιν ηµιν αγαθοις˙ επει δε αµετοχοι των τοιουτων εξ οιησεως και αµελειας εισι καλων. η παντως ινα µετεσχηκως των ηµετερων κοινωνους των εκεινου ποιηση ηµας. κατα το υπο του ∆αβιδ ειρηµενον. ως µη µονον αφ᾿ εαυτων ποτε µη λογιζεσθαι η ποιησαι ορµαν το κακον αλλα µηδε υφ᾿ ετερου προς τουτο ελκοµενοι. πη’. ο εν παση τη θεια Γραφη ανακηρυττοµενος και παρ᾿ ηµων µεν αναγινωσκοµενος. Το αυτεξουσιον και αυτοπροαιρετον ηµων ουκ αφαιρειται το βαπτισµα. Ουδε γαρ αλλοιουται ηµων εκαστος η της καθο . εις οπερ εστι κατα φυσιν εκεινος αναγων κατα χαριν το γενος ηµων. ινα υιους Θεου ποιηση τους ανθρωπους ηµας. Εφ᾿ ηµιν δε εστι µετα το βαπτισµα η ταις εντολαις αυτοθελως εµµενειν του εις ον εβαπτισθηµεν δεσποτου Χριστου και τη οδω πορευεσθαι των προσταγµατων αυτου η εκκλινειν της ευθειας ταυτης οδου και προς τον αντιπαλον και εχθρον ηµων διαβολον δια των πονηρων πραξεων παλινδροµειν. ειπερ ειδοτες ησαν τα καθ᾿ εκαστην αναγινωσκοµενα θεια λογια και ψαλλοµενα παρ᾿ αυτων οι τοις τοιουτοις την µωριαν επιφηµιζοντες και διαπιστουντες περι θειων πραγµατων διδασκουσιν εν σοφια του Πνευµατος. Ει γαρ εν γνωσει τελεια εγενοντο της θειας Γραφης.µελη νεκρωσαντες εαυτων τα επι της γης εκ πασης ακαθαρσιας και εµπαθεστατης επιθυµιας. µη επιγινωσκοµενος δε. Ο γαρ Υιος του Θεου δια τουτο υιος του ανθρωπου εγενετο. µαλλον δε εντος ηµων ταυτην εχειν ηµιν χαριζοµενος ως µη εν ελπισιν ειναι του εισελθειν ηµας εν αυτη αλλ᾿ εν κατασχεσει ταυτης οντας βοαν˙ «Ηµων δε η ζωη κεκρυπται συν τω Χριστω εν τω Θεω». αλλ᾿ ελευθεριαν ηµιν χαριζεται (450) του µηκετι και ακοντας ηµας τυραννεισθαι υπο του διαβολου. αλλοιωσιν τινα της παρουσης αυτοις απαθειας υφιστασθαι ηδεσαν αν.

94. (451) ουδε γαρ µεµερισται ολως ο Χριστος. Εκ τουτων εν εστι γνωναι. ατρεπτος τη φυσει καθο εκτισται και τη ουσια ων. Τον αµεριστως µεριζοµενον και αυτον ολον οντα ενι εκαστω των πενοµενων. Ο τοις εκατον δους ελεηµοσυνην. δυναµενος δε και ετεροις δουναι. «Εφ᾿ οσον εποιησατε ενι τουτων των ελαχιστων. ως ειρηται. πολλους παρακαλουντας αυτον και βοωντας αποπεµψαµενος. αλλα αγαθος κτισθεις υπο του Θεου. αυτον παρειδεν αποθανειν και αυτου κατεφρονησε του ειποντος˙ «Εφ᾿ οσον εποιησατε ενι τουτων των ελαχιστων εµοι εποιησατε». τον δε ενα υβρισας η τυψας η εκπεµψας κενον. προς δε τους εξ αριστερων˙ «Εµοι ουκ εποιησατε». κακον γαρ ο Θεος ουκ εποιησεν. αυριον δε δυναµενος τουτο ποιησαι. Ου γαρ τους ελεηθεντας µονον παρ᾿ ηµων ορα . Το γαρ «επεινασα και εδιψησα» ου προς το απαξ ειρηται παντως. ουτω και ο ανθρωπος ενεργει µεν και πραττει. Ο γουν τοις ενενηκοντα εννεα δους ανα οβολον. της δε οικειας ουκ εξισταται φυσεως. ως µη θρεψας Χριστον κριθησεται προς αυτου. οπως ιδιοποιειται ο Κυριος παντα τα των πενητων και αδελφων ηµων. αµελησει τινων αδελφων και λιµω και διψη και ψυχει εασει διαφθαρηναι αυτους. προς µεν τους δικαιους λεγων˙ «Εµοι εποιησατε». πως τινες εις ενα πενητα περικλειουσιν. ποτισθηναι τε και ενδυθηναι και ει τι ετερον τουτοις συνεπεται. επειδη και εν εκεινοις πασιν αυτος εστιν ο και εφ᾿ ενι εκαστω των ελαχιστων τρεφοµενος προς ηµων. οια εξ εκουσιου γνωµης προαιρειται και θελει. Ου µετα το ενα ελεησαι σωζει αλλα το ενος καταφρονησαι τω πυρι παραπεµπει. 91. Υποθου ουν εκατον ειναι πενητας ως ενα Χριστον. απερ βουλεται. 95. Ο πασι µεν παντα τα προς χρειαν σηµερον παρασχων. της ιδιας εκεινη ου µεθισταται φυσεως αλλα µενει σιδηρος ων. ου προς απαξ αλλα δια παντος και εν πασιν υπο των αυτου δουλων ταυτα δεχεσθαι ο Κυριος και Θεος ηµων ωµολογησεν. εµοι εποιησατε». τινι αρα ταυτα πεποιηκεν η παντως τω ειποντι και αει λεγοντι και ειπειν µελλοντι. 92. ουδε το εν µια ηµερα αλλα το δια βιου παντος δηλοι˙ ουτω και το τραφηναι Χριστον.εκτισται µεθισταται φυσεως. ταυτα και πραττει ειτε αγαθα ειτε φαυλα˙ ωσπερ γαρ την µαχαιραν καν επι κακω τις αυτην καν επι καλω χρησηται. 93. ποτισαι τε και θρεψαι.

αποστρεψη τινα των αιτουντων αυτον. ως Χριστον τον Θεον πεινωντα καιδιψωντα παριδων και αυτος λογισθησεται. Φορτικα ταυτα τοις πασιν ισως φανησεται. . ουδε ο τοις αιτουσι πασι διδοναι θελων. βλεπων τον αδελφον αυτου και τον πλησιον ως τον Θεον αυτου. ταυτα και αυτος ποιειν αλλοις απαιτηθησεται. εαν µεχρις οβολου η κλασµατος αρτου κεκτηµενος. Ωσπερ ουν ο εχων τον πλησιον ως εαυτον ουδεν πλεον εχειν του πλησιον ανεχεται. 96. τουτο ποιειν προστασσεται εν παση τη ζωη αυτου. της εντολης του ∆εσποτου εκπληρωτης ουκ ευρισκεται. 98. αρα οι παντες απεθανον». ωστε παντας θεραπευσαι και θρεψαι και µηδολως τουτων τινα παριδειν. αλλα και τους παροφθεντας. ενος δε µονου καταφρονησας και αυτον παριδων. αλλ᾿ εκαστος. εαν δε εχη και µη µεταδιδωσιν αφθονως.ουδε τους αδικηθεντας η πλεονεκτηθεντας και µυρια ετερα παθοντας δεινα. και ο θελων ινα ποιωσιν εις αυτον αλλοι α βουλεται αγαθα. ελαχιστον εαυτον (452) ουχι του αδελφου αλλα του πεποιηκοτος αυτον λογιζοιτο και ως αυτον υποδεχοιτο και τιµα.». 97. εως αν και αυτος πτωχος γενηται και τοις πλησιον αυτου εξοµοιωθη. Ο τον πλησιον εχειν ως εαυτον κελευσθεις ου µιαν παντως ηµεραν αλλα δια βιου παντος τουτον εχειν ουτως οφειλει˙ και ο παντι τω αιτουντι διδοναι προσταττοµενος. ουδε ο µη ποιων τω πλησιον οσα θελει ινα ετερος ποιη προς αυτον. Αλλ᾿ ακουετωσαν Παυλου διαρρηδην βοωντος˙ «Η γαρ αγαπη του Χριστου συνεχει ηµας. ουτω και ο παντα µεν πενητα και ελαχιστον θρεψας. 99. ενδυσας και τα αλλα παντα εις αυτους εργασαµενος. διο και δοξουσιν ευλογα λεγειν εν εαυτοις˙ «Τις αρα ταυτα παντα ποιησαι δυναται. Εν τουτω εκαστου πενητος προσωπον αναλαβειν κατεδεξατο και παντι πενητι εαυτον εξωµοιωσεν ινα µηδεις των εις αυτον πιστευοντων του αδελφου αυτου κατεπαιρηται. ως αρκουν τουτο εις καταδικην ηµων˙ ου γαρ εκεινους αλλ᾿ αυτον παρορωµεν τον τα εκεινων απαντα ιδιοποιουµενον Ιησουν τον Χριστον. οτι ει εις υπερ παντων απεθανεν. ποτισας. κριναντας τουτο. ως ο Χριστος και Θεος εκενωσε το ιδιον αιµα δια την σωτηριαν ηµων.

ουτω και αι περιεκτικαι αρεται τας µερικας εν εαυταις συµπεριλαµβανουσιν αρετας. Απαντ. πως ην εν τω κοσµω. 2. Ερωτ. ως ηδη γεγεννηµενοι εισι παρα τω Θεω. πασαν αγιαν διηλθε Γραφην και πασαν την εκ της αναγνωσεως ωφελειαν εκαρπωσατο και ουκετι βιβλιων αναγνωσεως δεηθησεται. και τα µηπω κτισθεντα. ως παντα τελεσας και καταπαυσας εν Θεω τη αρχικη τελειοτητι απο παντων των εργων αυτου. ο τον εµπνευσαντα τοις τας θειας γεγραφοσι Γραφας συνοµιλον κεκτηµενος και παρ᾿ εκεινου µυουµενος τα των αποκεκρυµµενων µυστηριων απορρητα. και προ του γενεσθαι. Μηπω οντος του κοσµου. Τι ην εν τω κοσµω προ του τον κοσµον γενεσθαι. αλλα βιβλος ουτος τοις αλλοις θεοπνευστος εσται. ως ηδη παντα πεπληρωκως οσα αν κανονικως και εν αφωρισµενοις καιροις και ωραις ευχοµεθα τε και ψαλλοµεν. ∆ΙΑΛΟΓΟΣ ΣΧΟΛΑΣΤΙΚΟΥ ΠΡΟΣ ΣΥΜΕΩΝ ΤΟΝ ΝΕΟΝ ΘΕΟΛΟΓΟΝ. Θεος.ρ’. Ο γαρ πωλων τα υπαρχοντα αυτου η και διασκορπιζων αυτα τοις πτωχοις και πενης εφ᾿ απαξ γενοµενος παντα υφ᾿ εν τα των µερικων εντολων εξεπληρωσεν˙ ουκετι γαρ χρειαν εχει τω αιτουντι διδοναι η µη αποστραφηναι τον θελοντα δανεισασθαι απ᾿ αυτου. Τελος των κεφαλαιων σκε’. καινα τε και παλαια φερουσα µυστηρια γεγραµµενα δακτυλω Θεου εν αυτω. εν τω Θεω παντως ως γεγονως ην ο κοσµος καθο και οι µηπω παραχθεντες ανθρωποι εν τω κοσµω. ει και µη καταλαµβανονται παρ᾿ ηµων. Συνεστηκε γαρ εν αυτω τα παντα. ο τον κοσµον ποιησας. Καθαπερ αι περιεκτικαι εντολαι συµπεριεχουσι πασας εν εαυταις τας µερικας εντολας. Οτι. Ουτω και ο τον διδοντα ανθρωποις γνωσιν Θεον γνωστως εν εαυτω κτησαµενος. Πως γαρ. Απαντ. . Ουτω και ο αδιαλειπτως ευχοµενος εν τουτω παντα συνεκλεισε και ουκετι επτακις αινειν της ηµερας τον Κυριον η εσπερας και πρωΐ και µεσηµβριας υπ᾿ αναγκην εστιν. Ερωτ. (454) 1.

αλλα τω θρονω της δοξης˙ και προς την εκπεµποµενην λαµπροτητα αντιβλεπειν µη εξισχυοντες. αυτος δ᾿ εκτος εστι τουτων και ελευθεριως πανταχου περιεισιν. Ερωτ. αλλ᾿ οιονει και συνεστι τουτοις κεχωρισµενος και κεχωρισται ηνωµενος αυτοις. Η και αυθις εν τω κοσµω εστιν. µητε του σωµατος χωριζοµενος µητε της οικιας µακραν γινοµενος.3. εν τω κοσµω ην ο Θεος προ του τον κοσµον γενεσθαι παρ᾿ αυτου. ουδε εν περινοια γενεσθαι η εννοησαι δυνανται. Πως. αλλα το µεν σωµα οικισκω εγκλειεται και δεσµοις περισφιγγεται. πως απεριγραπτος και ουδαµου εστιν. ου µεντοι γε δυσφραστον˙ Θεω δε αδυνατει ουδεν˙ οθεν δυνατος εστι και περι τουτων πληροφορησαι σε. ουτω και ο Θεος πανταχου και εν πασιν εστιν και εξω παντων˙ και ουδαµου τη φυσει και τη ουσια και τη δοξη εστιν˙ απεριγραπτος γαρ. αποκεχωρισµενος των παντων εστιν. 4. ως λεγεις. Εστι µεν ουν οµολογουµενως πανταχου ο Θεος και τα παντα πληροι. Απαντ. ως λεγεις. και εκθαµβουµενοι τον θειον υµνον ασιγητως αει αναπεµπουσι˙ τω γαρ αστεκτω της δοξης καταπληττοµενοι. Ερωτ. Ερωτ. τι γεγονεν ο Θεος οτε τον κοσµον τουτον παρηγαγεν. που εστιν ο Θεος˙ ει γαρ ακουεις παρεσταναι. Ει ουν. πως αρα πορρωτερω . Τη δε φυσει και ουσια και τη υποστασει και τοις λοιποις (455) ιδιωµασι πασης κτιστης υπερκειται φυσεως˙ και αµετρητως και ακαταληπτως ταυτης διεστηκεν. φοβω τα εαυτων κατακαλυπτουσι προσωπα. Ο δε τα παντα πληρων. Απαντ. ου συγκεκραµενος δε ολως τοις ορωµενοις αλλα κεχωρισµενος τω τροπω ωπερ ειρηκαµεν˙ ουδαµου δε εστι το καθ᾿ ηµας˙ ουδεις γαρ οιδεν. ουδε οι αγγελοι. Αλλ᾿ ακουε συνετως˙ καθαπερ ο νους ηµων των ανθρωπων ουτε συνεχεται υπο τοιχων ουτε τοπω περιοριζεται. που ο δεσποτης η οποιος αυτος εκεινος εστιν˙ ει γαρ προς την απαστραπτουσαν αιγλην αντοφθαλµειν ουκ ισχυσουσι. παρων. Ο ουν απεριγραπτος πως τα παντα πληροι. Αρα διεστη του κοσµου. 5. Απαντ. Τοπω µεν ου διεστη των αυτου ποιηµατων ο ταυτα ποιησας Θεος˙ που γαρ ο πανταχου παρων και τα παντα της ιδιας πληρων θεοτητος µεταστησεται. ∆υσνοητον µεν το ερωτηµα. τοπω µη διεστηκως αλλα πανταχου.

ουτε µην επαισθανονται της θερµης αυτου. ουτω δη και αυτοι το θειον φως αει φαινον ου καθορωσιν. Επειδη ο Θεος φως εστι και φως το ακροτατον. ουδεις των απαντων γινωσκει. ει µη το Πνευµα του Θεου»˙ και παλιν˙ «ουδεις γινωσκει τον Πατερα. οτι αυτοι τον Θεον οψονται». ει µη ο Υιος. αυτον δε εκεινον καν ποσως κατιδειν και καταµαθειν ουκ ισχυοµεν. «ουδεις οιδε τα του ανθρωπου. Και πως φησιν ο Χριστος. (457) Τι ουν βλεπουσιν οι κεκαθαρµενοι τον νουν και την καρδιαν. ως εν οντα. και γινωσκουσιν εαυτα και γινωσκονται υπ᾿ αλληλων. ει µη ο Πατηρ και ω αν βουληται ο Υιος αποκαλυψαι». «µακαριοι οι καθαροι τη καρδια. ουτω και οι αγγελοι και οι αγιοι την απαστραπτουσαν δοξαν καθορωντες του Πνευµατος. ει µη φως˙ και τουτο δηλον εκ τε των ιδοντων λαµψαν το προσωπον του Χριστου ως τον ηλιον. Ωσπερ του ηλιου εν µεσηµβρια λαµποντος το εκπεµποµενον µεν εξ αυτου φως τρανως καθορωµεν. ει µη το πνευµα του ανθρωπου το οικουν εν αυτω˙ ουτω και τα του Θεου ουδεις οιδεν. ετερον ουδεν ορωσιν οι αυτον βλεποντες. εν αυτη και τον Υιον και τον Πατερα ορωσιν˙ ουχ ουτως δε οι αµαρτωλοι και ακαθαρτοι˙ εκεινοι γαρ τυφλοις και αναισθητοις εοικασιν˙ ωσπερ γαρ οι τυφλοι το φως του αισθητου ηλιου λαµπον ου βλεπουσιν. τα δε ιµατια αυτου γενοµενα ως το φως˙ και εκ Παυλου . 6. ως συναΐδιον τουτοις και οµοουσιον˙ ταυτα γαρ τα τρια. «µη καταφρονησητε ενος των µικρων τουτων˙ οι γαρ αγγελοι αυτων δια παντος βλεπουσι το προσωπον του Πατρος µου του εν ουρανοις». Και παλιν. 7. και οι αγγελοι (456) και οι καθαραντες εαυτους αγιοι ελλαµφθεντες και φωτισθεντες υπο του Αγιου Πνευµατος ισασι˙ το δε που η πως η οποιος εστιν. και ουδεις γινωσκει τον Υιον. Ερωτ. Ως αυτος ειπεν ο φυσει Θεος και Υιος του Θεου. Ερωτ. συ δε λεγεις οτι και οι αγγελοι αγνοουσιν οποιος και που εστιν ο Θεος. οµως δε βλεπειν αυτον επ᾿αληθειας λεγοµεν. ει µη ο Πατηρ τον Υιον και ο Υιος τον Πατερα και το Πνευµα το Αγιον τον Πατερα και τον Υιον. Οτι µεν ουν εστιν ο Θεος και πανταχου εστι και τα παντα πληροι. Απαντ. Απαντ.περιεργαζεσθαι δυναιντ᾿ αν.

∆ιο και ως µεγα χασµα και τειχος δε αι πονηραι ενθυµησεις και οι µαταιοι ηµων διαλογισµοι οια δη τειχος υψηλον γινονται και διιστωσιν ηµας απο του φωτος της οντως ζωης˙ ο γαρ Θεος φως εστι και ζωη εστιν˙ οσοι τοιγαρουν εστερηνται τουτου. πολλαι µοναι παρα τω Πατρι µου εισιν. Πως ουν < ου > πασιν οραται. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΤΟΥ ΟΣΙΟΥ ΚΑΙ ΜΕΓΑΛΟΥ ΠΑΤΡΟΣ ΗΜΩΝ ΣΥΜΕΩΝ ΤΟΥ ΝΕΟΥ ΘΕΟΛΟΓΟΥ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΟΥ ΚΑΙ ΗΓΟΥΜΕΝΟΥ ΜΟΝΗΣ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΜΑΜΑΝΤΟΣ ΤΗΣ ΞΗΡΟΚΕΡΚΟΥ ΕΡΓΑ ΤΟΜΟΣ ΤΡΙΤΟΣ (Γ’) ΥΜΝΟΙ ΕΠΙΣΤΟΛΑΙ . νεκροι εισι τη ψυχη και του αιωνιου πυρος και σκοτους συγκληρονοµοι τε και συµµετοχοι. Απαντ. 8. φως ιδοντος τον Θεον και εις την αυτου επιγνωσιν επιστρεψαντος. Απαντ. 9. Του Κυριου λεγοντος. ευδηλον οτι και πολλαι σωτηριας οδοι˙ πασαι δε εν µια τη της µετανοιας οδω τελειουνται δια της του κακου αποχης. Επειδη ουτως ωκονοµησεν εξ αρχης ο Θεος˙ ινα µηδεµιαν εχη κοινωνιαν το σκοτος εν τω φωτι µηδε εναγης και βεβηλος µετα του Αγιου και καθαρου. προς την των κρειττονων επιτυχιαν.του αποστολου. επει αΐδιον και αειλαµπες φως εστιν ο Θεος. Και ουκ εστι σωτηριας τυχειν τον µη εις ταυτα πεφθακοτα τα µετρα. Ερωτ. και εκ µυριων ετερων αγιων. ειτε την της ελεηµοσυνης ειποις ειτε την της ξενιτειας ειτε πασης ετερας του αγαθου πραξεως εκπληρωσιν. Ερωτ.

(11) 1. οιµαι. Οθεν µοι και αγαν ευκαιρον επωφελες τε και αρµοδιον εδοξε το σεβας εικοτως αφοσιουντι τω διδασκαλω προκατασφαλισασθαι τους εγκυπτειν ενταυθα βουλοµενους τω λογω.Νικητα µοναζοντος και πρεσβυτερου µονης των Στουδιου του Στηθατου εις την βιβλον των θειων υµνων του οσιου πατρος ηµων Συµεων. και τον ανακαινουµενον εις Χριστον επενδυσασθαι. οτι τον εις θεολογων ανδρων εγκυπτειν γραφας προαιρουµενον και επι τουτο ερωτι επειγοµενον αναγνωσεως πρωτα µεν πιστον οντα κοσµον χρη φυγειν και τα εν κοσµω καθολου τω σωµατι και τω πνευµατι (12) και την προσυλον απο ψυχης αµαρτιαν µισησαι και την προσκαιρον αποσεισασθαι των ηδεων απολαυσιν˙ θειναι τε θεµελιον ακολουθως καλον επι την ερηρεισµενην πετραν της πιστεως δια πραξεως και εργασιας των εντολων του Χριστου και επι τουτον ευτεχνως τον οικον εποικοδοµησαι των αρετων και τον παλαιον και φθειροµενον ανθρωπον κατα τας επιθυµιας αυτου αποδυσασθαι. Ιστεον ουν. Το λιαν ανατατικον τε και διηρµενον αυτο τε το υπερ αισθησιν των εγγεγραµµενων ενταυθα και το υψος της θεολογιας και το βαθος της τουτων αντικρυς γνωσεως ου πασιν. καταληπτον τε και ευεπιβατον εστι˙ ταις γαρ θειαις εµφασεσι περιαυγαζοµενον του απροσιτου φωτος. 2. προκαταµαθειν τε και προκαταστοχασασθαι τους λογους και τας κινησεις αυτης . υπερανω πασης ανθρωπινης συνεσεως ον. αρτιον δηλονοτι πεφθακοτα και τη ενδεχοµενη καλως τελειοτητι αναβεβηκοτα εις ανδρα τελειον. κακως δηλαδη και απειρως τα θεια και υπερ αισθησιν εκλαµβανοντες. ινα µη τη προς τα βαθη του πνευµατος απειρω επιβολη και τη περι τα θεια ανασκητω εξει και διανοια βλαβην τουτων τινες. αλλα µη ωφελειαν εις εαυτους αναµαξοιντο. εκεινων αρα προς την των εγκειµενων καταληψιν δεεται των τα αισθητηρια της ψυχης ερρωµενων τη ευεξια του λογου και τον νουν ες υψος επτερωµενων τη του πνευµατος αυρα και ολην ολως προς ουρανους και τα βαθη Θεου εµβαθυνουσαν εχοντων σαφως την διανοιαν. εις µετρον ηλικιας του πληρωµατος του Χριστου˙ ετι δε προκαθαρθηναι και προφωτισθηναι και ελλαµφηναι τω πνευµατι προθεωρησαι τε την απασαν κτισιν οµµατι νοος καθαρω.

Τον γουν ετι κατω τω στηθει και τη κοιλια συροµενον. αναγνον οντα και τας αισθησεις πεπηρωµενον της διανοιας δεινως. οια δη τηλαυγης την διανοιαν. Σκοπειν τοινυν παντα χρεων τον τους λογους δυναµενον πιστως µελεταν τουτου δη του θειου πατρος και τουτων το βαθος εξερευναν την αυτου συνετως εκστασιν τε και θεωσιν˙ οπως. δεδεµενον τε υπο τα δεσµα της απατωσης του κοσµου αισθησεως. µη κατατολµησαι προβεβαιουµεθα των γεγραµµενων ενταυθα της αναγνωσεως. λεγω δη τοις χοϊκοις φρονηµασι και ταις προσυλοις επιθυµιαις αυτου. και θειων ηξιουτο ξενοτροπως αποκαλυψεων. υπερανω δηπου πασης σαρκος και αισθησεως˙ ενθεν τοι και το στοµα τρανως διανοιξαντα ελκυσαι δυναµει την χαριν του πνευµατος κακειθεν φωτος αγαθου πληρωθηναι και κατα την αναλογιαν των εκ καθαρσεως εν αυτω γενοµενων ιερων εµφασεων ανωθεν θεολογησαι τρανως και ουτως. οια περ εξω σαρκος και σωµατος και πασης αισθησεως ων. ηρπαζετο απο γης τω πνευµατι εις ουρανους και Θεον.τηλαυγως και εξω γενεσθαι των ορωµενων της ταπεινωσεως. των δε γε λοιπων τα στηθη τυπτειν επωφελες και αρµοδιον και ανωθεν εκκαλεισθαι τον ελεον. φηµι δη τοις πονηµασι της υψηλοτατης και θεολογικωτατης διανοιας του µακαριωτατου και τρισολβιου πατρος Συµεων. εν τοις ωδε γεγραµµενοις εγκυψαι. και τας ενεργειας εβλεπεν εν εαυτω του θειου φωτος θεοπρεπως ενεργουσας. 3. 4. των εξ ακρας δηλονοτι καθαρσεως καταλαµποµενων απειρω φωτι του Θεου και ολολαµπη την διανοιαν αµα και την ψυχην κεκτηµενων. ειτε τουτω δη τω αισθητως και καθ᾿ ηµας φαινοντι ειτε τω της δικαιοσυνης και ταις εξ αυτου των λογων και νοηµατων εκπεµποµεναις αυγαις˙ µονων γαρ εκεινων εστι το κατοπτευειν τα βαθη του Πνευµατος. ινα µη τω µετα ληµης των οφθαλµων εις τας ακτινας (13) ενατενιζοντι του ηλιου επισης υποµεινη την τυφλωσιν και αυτην την αµυδραν ορασιν προσαπολεση των οφθαλµων˙ καθαρθηναι γαρ πρωτον δει πασης ασθενειας και ληµης των λογισµων και ουτω τω καθαρως και υπεραπειρως εις απειρον λαµποντι προσοµιλησαι και πλησιασαι ηλιω. και θεωνυµιαις διαφοροις ερωτι κατοχος ων του Θεου ως τετρωµενος υπο της αγαπης αυτου τουτον εκαλει και .

υπερουρανιον. ως αγιον αγιων. ως αγαθον. και αυτη κατα το λογιον η τα παντα εν πασι και αληθως υµνηται παντων υποστατις. µηδεν οντα των οντων. Οθεν και αυτος ο πολυς τα θεια ∆ιονυσιος εν τω Περι θειων ονοµατων συνταγµατι. ως περατος εξηρτηµενα. 5. ως γνωστην. (14) ως Κυριον κυριων. υπερουσιον. ως αγηρω και αναλλοιωτον˙ ως σωτηριαν. ως οντα και ως αιωνων αιτιον˙ ως ζωης χορηγον. ως εν µεγεθει παντων υπερεχοντα και ως εν αυρα λεπτη˙ και εν ψυχαις και εν σωµασι και εν νοις αυτον ειναι εν ουρανω και εν γη και αµα εν ταυτω τον αυτον. ως απολυτρωσιν.προσωνοµαζε. 6. πνευµα. ως παλαιον ηµερων. ως βασιλεα βασιλευοντων. τω τροπω και τη προς Θεον εκστασει του θεσπεσιου τουτου πατρος οια δι᾿ ων γραφει συµµαρτυρων. παντα τα οντα. ως νουν. ως δυναµιν. τοιαδε φησιν˙ ουτως ουν τη παντων αιτια και υπερ παντα ουση και το ανωνυµον εφαρµοσει και παντα τα των οντων ονοµατα. ως δικαιοσυνην. Και γουν ου ταυτας µονας οι θεολογοι τας θεωνυµιας πρεσβευουσι τας απο των παντελων η των µερικων προνοιων η των προνοουµενων. ως αγιασµον. ηλιον. ως σοφιαν. εγκοσµιον. υδωρ. ινα ακριβως η των ολων βασιλεια και περι αυτην η τα παντα και αυτης ως αιτιας. δροσον. περικοσµιον. αλλα και απο τινων εσθ᾿ οτε θειων φασµατων εν τοις ιεροις ανακτοροις η αλλοθι ποι τους µυστας η τους προφητας καταλαµψαντων κατ᾿ αλλας και αλλας αιτιας τε και δυναµεις ονοµαζουσι την υπερφαη και υπερωνυµον αγαθοτητα και µορφας αυτη και τυπους ανθρωπικους η . ως Θεον θεων. νεφελην. ως δυναστην. ως λογον. ως σοφον. πυρ. ως αρχης. αστερα. αυτολιθον και πετραν. ως αιωνιον. ως προεχοντα παντας τους θησαυρους απασης γνωσεως. Και µετ᾿ ολιγα˙ παντα δε απλως και απεριοριστως εν εαυτη τα οντα προειληφε ταις παντελεσι της µιας αυτης και παναιτιου προνοιας αγαθοτησι και εκ των οντων απαντων εναρµονιως υµνειται και ονοµαζεται. ως καλον. ∆ιονυσιον τον µεγαν εν τουτω και µιµουµενος και οµοιως συναρπαζοµενος αυτω απο γης˙ και γαρ εκεινω ταυτον ενεργουµενος υπο του Θειου Πνευµατος και ο υψινους ουτος ανηρ ως παντων των αιτιον τον Θεον οµοιως αυτω πολυωνυµως εκ παντων των αιτιατων ανυµνει λαµπρως. υπερκοσµιον. ως αγαπητον.

αλλ᾿ ως πιστος οικονοµος τον πλουτον. δι᾿ ου αρα και ηλθεν επ᾿ αυτον παντα οµου τα αγαθα της αιωνιου ζωης και αναριθµητος πλουτος σοφιας και γνωσεως. ηξιωται και µεγαλων αποκαλυψεων και θεωριων απορρητων και µυστικης οµιλιας και ρηµατων θειων ανωθεν αυτω ξενως ενηχηθεντων και συλληβδην ειπειν χαριτος αποστολικης. 7. Εις γαρ ακρον ο θειος ουτος εκκαθαρθεις την ψυχην. κατα τον Σολοµωντα. ως ηδη τα προς αυτου γεγραµµενα σαλπιγγος ηχουσης µεγαλοφωνοτερον εκβοα. στεφανους τε και θωκους και ποτηρια και κρατηρας αυτη και αλλα αττα µυστικα περιπλαττουσιν. 8. ον εδεξατο εξ αυτου. ουσα παντα δυναται και µενουσα εν εαυτη τα παντα καινιζει και κατα γενεας εις ψυχας οσιας µεταβαινουσα φιλους Θεου (16) και προφητας κατασκευαζει˙ ουδεν γαρ αγαπα ο Θεος ει µη τον σοφια συνοικουντα.πυρινους η ηλεκτρινους περιτιθεασι και οφθαλµους αυτης και ωτα και πλοκαµους και προσωπα και χειρας και µεταφρενα και πτερα και βραχιονας και οπισθια και ποδας υµνουσι. ∆ιο και της θυραθεν επιστηµης των λογων παντη αγευστος και αµαθης ων υπερ παντα ρητορα και σοφον τη ευροια των λογων και τη των νοηµατων δαψιλεια τε και πυκνοτητι εις υψος εµεγαλυνθη σοφιας ως τα θεια τω οντι σοφος και θεολογος δογµατικωτατος. της ακενωτου σοφιας ευγνωµονως κατα το γεγραµµενον . ∆ια τοι τουτο και των λογων της σοφιας επιθυµησας εποθησε το καλλος αυτης˙ και ποθησας. Αµελλει και αδολως παρα Θεου µαθων τα απορρητα αφθονως τοις πασι ταυτα γραφων παρεχει εις πνευµατικην ευφροσυνην οµου και ωφελειαν˙ ου γαρ ως αγνωµων δουλος κατακρυπτει το δοθεν αυτω προς Θεου ταλαντον. φησιν. ολος πυρποληθεις υπο του θειου πυρος. εζητησε δια πονων φιλοσοφιας τε και ασκησεως και ευρεν αυτην˙ και ευρων ηυξατο µετα δακρυων εµπονως και εδοθη αυτω φρονησις˙ και επεκαλεσατο πιστει βεβαια και ηλθεν επ᾿ αυτον πνευµα σοφιας˙ οθεν ακοιµητον εσχε δια βιου παντος το εκ ταυτης ατεχνως φεγγος. κατα τον ειποντα. και χωρει δια παντων δια την καθαροτητα˙ ατµις γαρ εστι της του Θεου δυναµεως και απορροια της του παντοκρατορος δοξης ειλικρινης˙ µια δε. Και ου θαυµα˙ η γαρ του Θεου σοφια διηκει.

τον πλουτον αυτης ουκ αποκρυψοµαι. φησι. την πατριον παλαι . λεγε˙ και λεγων υµνει σαφεστατα εκ των οντων το θειον. εν δε καρδια αφρονων ου διαγινωσκεται. 9. τα δε αρρητα σιγη τη σωφρονι διολου τιµων επι τας ελλαµπουσας αυτω εν τοις ιεροις νοηµασιν αυγας ανετεινετο κακειθεν πλουσιως καταλαµποµενος τε και φωτιζοµενος προς τους θεαρχικους και θεοπρεπεις υµνους και προς τας ιερας υµνολογιας υπ᾿ αυτων υπερκοσµιως ετυπουτο προς το και οραν τα συµµετρως αυτω δι᾿ αυτων δωρουµενα θεαρχικα φωτα και το αγαθοδοτην Κυριον ως απασης ιερας αρχης και φωτοφαενιας αιτιον ερωτικως ανυµνειν. το µεν υπερ νουν και φυσιν της θεοτητος κρυφιον ανεξερευνητοις υµνει και ιεραις νοος ευλαβειαις. εµαθον αφθονως τε µεταδιδωµι. φησιν. 11. (17) ταπεινοφροσυνης ων εµπλεως. φησιν. ως θεµιτον αυτω και ιεροπρεπως επιβαλλοντας. αλλ᾿ εφ᾿ εαυτου µονιµως την υπερουσιον ιδρυσαν ακτινα ταις εκαστου των οντων αναλογοις ελλαµψεσιν αγαθοπρεπως επιφαινεται και προς την εφικτην αυτου θεωριαν και κοινωνιαν και οµοιωσιν ανατεινει τους νοερους νοας. ως ον κοινον παντων των οντων. ως το λογιον. Ενθεν τοι και αργυρος πεπυρωµενος ουσα η γλωσσα αυτου και δικαιοσυνης πληρης η ψυχη αυτου˙ τα χειλη αυτου οια δη τω οντι δικαιου ηπιστατο υψηλα και στοµα αυτου απεσταζε χαριτας και απορρητον σοφιαν Θεου. και ου τοις αφροσι του κοσµου σοφοις καθολου διαγινωσκεται. Τοιγαρουν και κατα παντα τοις προς αυτου θεολογοις εποµενος. ειδον οι οφθαλµοι σου. και το φως αει του Θεου ην αληθως η πνοη αυτου˙ ο δικην λυχνου εχων εν διανοια. α εωρων οι οφθαλµοι αυτου νοερως. κατα το ειρηµενον. Γεγονε δε τουτο εκ πολλης αληθως ταπεινοφροσυνης και καθαροτητος˙ στοµα γαρ. (18) Παλαιον δε αρα τουτο και αρχεγονον σοφιας ειδος και αποτελεσµα˙ τοις γαρ παλαιοις και πιστοις. 10. Ειχε γαρ. Ου γαρ ακοινωτητον εστι καθολου το αγαθον ουδενι των οντων. ελεγε τε και αριδηλοτατα µετα γνωσεως εγραφεν˙ α. ταπεινων µελετησει σοφιαν και εν καρδια αγαθη ανδρος σοφια. διηνεκως εν µελετη καρδιας την του Θεου σοφιαν.ου κατορυττει˙ αδολως τε. ως φησιν ο τα θεια πολυς ∆ιονυσιος. ητις τοις ταπεινοις την καρδιαν. ως φησι περι θεολογων ανθρων ∆ιονυσιος.

Ινα δε βρασυ τι και ηµεις λογιον εκειθεν αναλαβωµεθα προς την του λογου βεβαιωσιν. Ει τω δε φιλον το ειρηµενον εξ εγγραφου πιστωθηναι αιτιας. υµνουσιν αυτο κυριωτατα δια της παντων των οντων αφαιρεσεως. αυτο δε ουδεν. φησιν. ου θεωρουσι µονον τα υψηλα νοος επιβολαις καθαρου. επειδη κατα πασης νοερας ενεργειας αποπαυσιν η τοιαδε γινεται των εκθεουµενων νοων προς το υπερθεον φως ενωσις. Εκ δη τουτου ποιηται ασµατων και υµνων και µελων θειων τοις τηνικαυτα θαυµασιως εδεικνυντο˙ ουκ εκ µαθηµατων δε αναγωγης και τελειας των λογων ασκησεως προς τουτο σοφως τε και συνηθως απετελουντο. αριθµοις σεµνοτεροις αναγκαιως χαρασσοντες. και πασαν. ως ειπειν. 13. ανωθεν η θειας χαρις του Πνευµατος ουτω δι᾿ υπερβολην συγγινοµενη καθαρσεως προς υµνους ερωτικους τε και θειους και προς µετρα λογων παντοιων εκινει τας διανοιας αυτων. προς τας αγαθουργους προοδους της θειας φυσεως εκφαντορικως και υµνητικως τας θεωνυµιας διασκευαζουσαν. Α γουν και τουτω δη τω πατρι εν θεωρυµιαις υµνηται θεοφραστως. Ειδως ουν ο θειος τουτο πατηρ Συµων. την ιεραν των θεολογων υµνολογιαν ευρησει τις. ως εφικτον. οια δη σοφος θεολογος. ερευνων. Φιλωνι τω Ιουδαιω εν τω ουτω πωςς ειγεγραµµενω λογω αυτου Περι βιου θεωρητικου η περι ικετων εντυχετω και εισεται το του λογου πιστον εξ αυτης. ενουµενοι νοες. 12. φησι ∆ιονυσιος ο µεγας. ταις θειαις δηλονοτι των αγγελων δυναµεσιν. φησιν εκεινο ωδι˙ ωστε. τουτο αληθως και υπερφυως ελλαµφθεντες εκ της προς αυτο µακαριωτατης ενωσεως˙ οτι παντων µεν εστι των οντων αιτιον. και ως ανωνυµον την θειαν και υπερ φυσιν φυσιν ανυµνει και ως παντος ονοµατος οµοναζοµενου αιτιαν και . αλλ᾿ εκ φιλοσοφιας των της ψυχης τροπων και εξ ακρας ασκησεως και φυλακης των γενικων αρετων . Ειτα τον λογον ηµων τρανοτερον επιβεβαιουµενος ουτω σαφως επιφερει περι των ειρηµενων ο αυτος και αυθις φησι˙ (19) ταυταις οι θεοειδεις αγγελοµιµητως. ως παντων υπερουσιως εξηρηµενον. αλλα και ποιουσιν ασµατα και υµνους εις τον Θεον δια παντοιων µετρων και µελων. επιπονω δηλαδη ψυχη και καθαρα διανοια τας θειας γραφας. ταυτα. προς των θειων λογιων µεµυηται.φιλοσοφουσι φιλοσοφιαν.

14. µονοις εκεινοις ταυτα δηλαδη σαφως αναπτυσσοντες τοις τα ωτα πεπετασµενα ιερως εχουσιν εξ επιµελειας των τροπων και συνεσεως θειας και αγιοις αντικρυς ουσιν εκ τε του βιου και της ανωθεν γνωσεως˙ τουτο γαρ και Παυλος ο θειος βουλεται προς Τιµοθεν ουτω γραφων˙ ταυτα παραθου πιστοις ανθρωποις. και πολλην αυτοθεν. οσα της παρουσης εστι πραγµατειας. ταυτα και ηµεις. ιεροις δε µονοις των ιερων µεθ᾿ ιερας ελλαµψεως ιεροπρεπως κοινωνων. εκ των θεολογιων συναγων και ωσπερ τινι κανονι τοις ειρηµενοι χρωµενος προς αυτα σκοπων επι την αναπτυξιν των νοητων θεωνυµιων προηρχετο˙ νυν δε θεοπτικη διανοια τας θεοφανεις εποπτευων εµφασεις και θεωριας. φησιν.ανωνυµως υπεριδρυµενην των παντων εθεολογει˙ νυν µεν. των αµυστων αυτα γελωτων και εµπαιγµων εξαιρουµενος. ειπερ τινες τοιουτοι εισιν ανθρωποι. αµεθεκτα µεν αυτα και αχραντα τοις ατελεστοις διατηρων. της επι τουτω θεοµαχιας απολυτρουµενος. ευλαβηθηση δε και τα του κρυφιου Θεου ταιςνοεραις και αορατοις γνωσεσει τιµησεις. ανεταττετο και τα προς αυτου ιερως εποπτευθεντα θεια θεαµατα τοις µετ᾿ αυτον χρεωστικως. οιτινες ικανοι εσονται και ετερους διδαξαι. οπως ουκ εξορχηση τα αγια των αγιων. ων ο νους εις πολλας . αφθονως εν συµµετρια τη κατ᾿ αυτους υπεδειξε και κατ᾿ αξιαν τα ιερα τοις επιστηµονικως και ολοκληρως µετασχουσι της ιερατικης τελειωσεως µετεδωκε. Ουτω γαρ ως η θεολογια και τοις θιασωταις ηµιν παραδεδωκε. εως αν εν τοις ζωσιν ην και εφαινετο. δια των ειρηµενων και του παροντος λογου των παντη χοντρων και αµυστων διαστελλοµεν και ανεκφορα τουτοις ειναι βουλοµεθα. 15. (20) καν τουτω τω µεγαλω ∆ιονυσιω πειθοµενος ουτω προς Τιµοθεον γραφοντι˙ ορα δη. ευ οιδα. ως αυτω µαθητευθεντες και το υψος και βαθος και πλατος της αυτου σοφιας ειδοτες. τοις αγιοις τα αγια κατα την θειαν του Αποστολου παραδοσιν παρατιθεµενος. µαλλον δε αυτους εκεινους. Ο γουν προς θεωριαν εκ φιλοσοφου πραξεως αναδραµοντες και εις βαθος θεολογικων εννοιων ανελθοντες πιστει προς ταυτα την της ψυχης ερευναν δοτωσαν. µη εκφορα ταυτα ποιων τοις πολλοις. ως πρωτος προς δευτερους και υφειµενους. τρυγησουσι την ωφελειαν˙ οι δε γε λοιποι.

αθανατος ουσα και νοερα. ειτα ως ενοειδη γενοµενην ενουσα ταις ενιαιως ηνωµεναις δυναµεσι των αγγελων˙ δι᾿ αυτων γαρ ως αγαθων καθηγεµονων (µετα τους ιερους και αγιους νοας αι ψυχαι και οσα ψυχων αγαθα) επ᾿ αυτην την παντων αγαθων αγαθαρχιαν αναγεται και των εκειθεν εκβλυζοµενων αλλαµψεων εν µετουσια γινεται κατα την αναλογουσαν εν αυτη καθαρσιν και της του αγαθοειδους δωρεας. η µαλλον ειπειν εις ψυχας σκοτει αγνωσιας σφοδρα κεκαλυµµενας και υπο ηµιονων και ονων η δρακοντων καταπατουµενας και οφεων. οποση δυναµις. µετεχει πλουσιως. 17. ως το λογιον. των ακαθαρτων λεγων και ολεθριων παθων˙ τα γαρ αγια αµεθεκτα εισι πασι τοις τον κυνωδη βιον και χοιρωδη βιουσιν. ωσπερ εν τινι κυκλω το απλανες αυτη η θεια δωρουµενη αγαθαρχια και απο των πολλων.ετεροτητας διεσκεδασται και σκοτει αγνωσιας εζοφωτοι. αυτην επιστρεφουσα και συναγουσα πρωτον εις εαυτην. οι µηδε ο τι ποτε εστι πραξις και θεωριας και θειων αποκαλυψις µυστηριων ειδοτες. της αναγνωσεως των ενταυθα γεγραµµενων αλλοτριουσθωσαν˙ αχωρητον γαρ την διανοιαν εχοντες των υψηλων και λογων αποκαλυψεων (21) τα θεια καταπατειν ειωθασι και κοινουν. τοις δε προς το ισον εξ ακρας αναγοµενοις καθαρσεως της αγιοτητος µεθεκτα τε εισι µεθ᾿ ηδονης αφατου και (22) θειας και αναδοτικα της επ᾿ αυτα σοφιας τε και υψωσεως ως φωτα φανα και πυρος του θειου γεννηµατα. Αλλως τε δε και επει πασα ψυχη εις ακρον εκκαθαρθεισα καλως. Ειεν. των εξωθεν. οις ου διδονται ταυτα. προς µηδεν των υπερ ηµας ανανευειν δυναµενοι. επει δε προς τοσουτον υψος ανηχθη η θεια τω οντι και καθαρωτατη ψυχη του καθηγεµονος ηµων και τοιουτων εµφασεων ηξιωθη και τοιαυτης χαριτος της των αλιεων και . ουκ οιοµαι δικαιον ειναι κινδυνευειν ταυτης τας υψηλας θεωριας και ερωτικας θεολογιας απιστεισθαι εις ακοας πιπτουσας υπο φθονου βεβυσµενας καιαπιστιας. ουτε µην οι µαργαριται ριπτουνται του λογου. 16. δυναµει θεια προς αγγελικας ζωας ανατεινεται κατα τον ιεροφαντην ∆ιονυσιον ουτω λεγοντα˙ ηνικα γαρ εις εαυτον κατα κυκλικην κινησιν και ενοειδη συνελιξιν απο των εξω των νοερων αυτης δυναµεων γενηται.

ιν᾿ η κατα πρωτην ευθυς επιβολην εντυγχανοντες τουτοις κρειττονες (23) γενοιντο ποτε και φθονου και βασκανιας ανωτεροι. ο µη σοφια και γνωσει τη ανωτατω Θεου το επιδοξον και λαµπρον επιφερεται. 18. η υπερ ταυτα και υπερ πασαν δοξαν οµου γεηραν τε και ανθρωπινην.αποστολων και επ᾿αυτην την παντων αγαθαργιαν εφθασε τη λαµπροτητι της εµπυρου διανοιας αυτης. Πως ουχ υµνητεα και υµνων και εγκωµιων παντων αξια. η ως των καλων αγευστοι και παντη αχωρητοι των υψηλων θεαµατων δια την αυτοις προσουσαν παχυτητα της εγχειρησεως και της των γεγραµµενων ενταυθα περιεργου ερευνης αποσχοιντο. τον εν πραξει και λογω και θεωρια δοξασαντα τον Θεον και το ονοµα το υπερ παν ονοµα εν τοις εαυτου µελεσιν αγιασαντα. Πιπτετω φθονος ο τοις αει νεµεσων. ως εφικτον. και εν µετουσια των ελλαµψεων ταυτης πλουσιως εγενετο. τα δευτερα τοις πρωτοις και τα εν εικοσι και τυποις τοις αρχετυποις και αληθειαις. ΗΓΟΥΜΕΝΟΥ ΚΑΙ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΟΥ ΓΕΓΟΝΟΤΟΣ . σχολη γ᾿ αν αλλο τι των ανθρωπινων και προς ηµων τελουµενων δια πασης σπουδης ευαποδεκτον αποδειχθειη Θεω και ανθρωποις επαινετον. καθο και εν τω ῾Κατα αγιοκατηγορων᾿ λογω µετα χρησεων ιερων πλατυτερον εξεθεµεθα. Ταυτα τοινυν δια τους φθονω προς τα καλα και απιστια και αγνωσια κεκρατµενους ηµιν προετεθη των ερωτικων και θειων υµνων του διδασκαλου. και υµνεισθω και ευφηµεισθω ο υµνων και εγκωµιων παντοιων επαξιος Συµεων. και δοξασωσιν. Ει γαρ αι αποκαλυψεις αυται και αι φωναι ου φωναι Θεου ουδε ψυχης αποθεωθεισης και γενοµενης εξω πασης του κοσµου αισθησεως και ολης καθολου αγιας. πως ουχ αγια τω φυσει αγιω και τοις παλαι αγιοις ανακραθεισα ως φωτι φως και πυρι πυρ και ηλιω ακτις. ενθα πασαι ψυχαι των δικαιων αναγονται. καθα δη και τα ποιηµατα και οι ερωτες των θειων υµνων εκβοωσιν αυτου. Ο ΠΙΝΑΞ ΤΩΝ ΘΕΙΩΝ ΕΡΩΤΩΝ ΤΩΝ ΘΕΙΩΝ ΥΜΝΩΝ ΟΙ ΕΡΩΤΕΣ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΚΑΙ ΜΕΓΑΛΟΥ ΠΑΤΡΟς ΗΜΩΝ ΣΥΜΕΩΝ ΤΟΥ ΝΕΟΥ ΘΕΟΛΟΓΟΥ.

. ε’. Τετραστιχα του αυτου. τον προς Θεον αυτου εντευθεν δεικνυοντα ερωτα. ι’. Τις η επι τω πατρι τουτω γενοµενη αλλοιωσις και πως καθαρθεις εις ακρον ηνωθη Θεω και οιος εξ οιου εγενετο. Οπως ωραθη αυτω Θεος ως Στεφανω και Παυλω τοις αποστολοις. οποιαν τις οφειλει πιστιν εχειν προς τον ιδιον πατερα. η’. θ’. Τισι Θεος εµφανιζεται και τινες εν εξει γινονται του καλου δια της των εντολων εργασιας. Οτι ο θανατος τη λυπη και των στερροτερων καθαπτεται. γ΄. Εντευξις του αυτου εις Θεον˙ και οπως Θεω συναπτοµενος (26) και δοξαν Θεου εν εαυτω ενεργουσαν εξεπληττετο. των δοκουντων ειναι τι εντρεπει την οιησιν. ∆ιδασκαλια εις µοναχους αρτι αποταξαµενους κοσµω και τοις εν κοσµω˙ και περι του. εν ω µετα ποτµον την αναπαυσιν παντες οι Αγιοι εχουσι˙ και οτι ο του Θεου εκπιπτων εν ετερω τοπω ουχ εξει την αναπαυσιν εν τη µελλουση ζωη. Περι θειας ελλαµψεως και φωτισµου Πνευµατος Αγιου˙ και οτι εις τοπος ο Θεος. ιβ’. (25) Ο πιναξ των θειων ερωτων α΄. µη βλαπτοµενος τω πλησιασµω υπ᾿ αυτων. Τις ο µοναχος και τις η αυτου εργασια˙ και εις οιον υψος ουτος ο θειος πατηρ θεωριας ανηλθεν.ΜΟΝΗΣ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΜΑΜΑΝΤΟΣ ΤΗΣ ΞΗΡΟΚΕΡΜΟΥ. στ’. Αλφαβητος του αυτου κατα στοιχειον διπλους προτρεπων και οδηγων εις τελειοτητα βιου αναδραµειν τον αρτι απο του κοσµου αναχωρησαντα. Περι του ενος κατα παντα της τρισυποστατου θεοτητος θεολογια˙ και δι᾿ ων τη ταπεινωσει χρωµενος λεγει περι εαυτου. β’. δ’. ενταυθα ο πατηρ εκπληττοµενος διηγειται. ζ’. ια’. Οτι ο του Αγιου Πνευµατος µετοχος γεγονως υπο του φωτος και της δυναµεως αυτου αρπαζοµενος επανω παντων φερεται των παθων. οι προς Θεον ερωτικοι αυτου λογοι δηλουσιν εντευθεν˙ ος και θεολογων λεγει προς το τελος περι αγγελων.

η δε αγαπη εκριζοι τον φοβον απο της ψυχης και µενει µονη εν αυτη. ων παρ᾿ αυτου ηξιωθη˙ και οτι φρικτον και αγγελοις το της ιερωσυνης και ηγουµενιας αξιωµα. Προτροπη εις µετανοιαν˙ και πως το θεληµα της σαρκος τω θεληµατι του Πνευµατος ενωθεν θεοειδη τον ανθρωπον απεργαζεται. δεικνυσι το βαθος της εαυτου ταπεινωσεως. Εν η ευρησεις πλουτον θεολογιας ανατρεπουσης την αυτου βλασφηµιαν. αλλα και ληπτον τε και αληπτον τοις αξιοις˙ και οτι οικος ∆αβιδ ηµεις εσµεν και οτι εις πολλα γινοµενος ο Χριστος και Θεος ηµων µελη εις εστι και ο αυτος. Παυλον τον θειον . ηγουν αυτου του φωτος του Αγιου Πνευµατος. Επιστολη προς µοναχον ερωτησαντα˙ Πως χωριζεις τον Υιον απο του Πατρος. µενων αµεριστος τε και αναλλοιωτος. κ’.ιγ’. (27) ∆ιδασκαλια συν θεολογια περι των ενεργειων της αγιας αγαπης. ∆ιδασκαλια συν θεολογια. επινοια η πραγµατι. ιε’. ιδ’. ∆ι᾿ ων εξοµολογουµενος εν τω παροντι γραφει λογω. Ευχαριστια συν θεολογια˙ και περι ων η θεια χαρις του Πνευµατος δια των ενεργειων ωνοµασται. Οπως βλεπων την δοξαν του Θεου ενηργειτο υπο του Παναγιου Πνευµατος˙ και οτι το Θειον εντος και εκτος εστι του παντος. Οτι ποθεινον τε και επιθυµητον κατα φυσιν µονον το Θειον˙ ου ο µετεχων παντων εν µετοχη γεγονε των καλων. κα’. Οτι ο φοβος γεννα την αγαπην. ιζ’. Ευχαριστια και εξοµολογησις συν θεολογια˙ και περι δωρεας και µετουσιας Πνευµατος Αγιου. Ευχαριστια προς Θεον των δωρεων ενεκα. κβ’. Περι της ακαληπτου και απεριγραπτου Θεοτητος ακριβης θεολογια˙ και οτι απεριγραπτος ουσα η θεια φυσις ουτε εντος ουτε εκτος εστι του παντος. Πνευµα Θειον ουσα και Αγιον. αλλα και εντος και εκτος εστιν ως των ολων αιτια˙ και οτι µονον κατα νουν τω ανθρωπω ληπτον αληπτως το Θειον. κδ’. ιστ’. ιθ’. και προϊων διδασκει αυτην τον εις µετρον ελασαντα τελειοτητος και αξιωθεντα τοιουτων εν θεωρια αποκαλυψεων. εν η και περι ιερωσυνης αµα και απαθους θεωριας. κγ’. ιη’. ως τοις οφθαλµοις αι του ηλιου ακτινες.

κε’. οι δ᾿ αλλοι. Περι θεολογιας˙ και οτι ανεξερευνητος η θεια φυσις και παντη τοις ανθρωποις ακατανοητος. κζ’. Οτι ο εν αγνωσια Θεου ετι ζων νεκρος εστι µεσον των ζωντων εν γνωσει Θεου και οτι τοις αναξιως των µυστηριων µεταλαµβανουσιν αληπτον το θειον σωµα και αιµα του Χριστου γινεται. Περι θεολογιας˙ και οτι οι το κατ᾿ εικονα φυλαξαντες τας πονηρας δυναµεις του αρχοντος του σκοτους καταπατουσιν. και τα τραυµατα εξιωµενον εις τελειαν φερει συνουλωσιν. φωτιζον τα υπο της αµαρτιας εσκοτισµενα µερη αυτων. εν αις αν γενηται. οι δε γε των παροντων καταφρονησαντες εν απλανει µεθεξει του Θειου γινονται Πνευµατος. λα’. . (28) Οποιον δει ειναι τον µοναχον και τις η εργασια και τις η τουτου προκοπη και αναβασις. Πετρι της γενοµενης θεωριας αυτω του θειου φωτος˙ και οπως το θειον φως ου καταλαµβανεται υπο σκοτους˙ εν οις και δια την υπερβολην των αποκαλυψεων εκπληττοµενος µεµνηται της ανθρωπινης ασθενειας και εαυτον κατακρινει. οις εµπαθης ο βιος. κστ’. φωτοειδεις οµοιας εαυτου και φως αυτας απεργαζεται. ηγουν εν επιγνωσει γινεται και.καν τουτω µιµουµενος. ως τω θειω καλλει υπεραστραπτειν αυτας. οτι ταις καθαρθεισαις ψυχαις δια δακρυων και µετανοιας προσψαυσαν το θειον του Πνευµατος πυρ δρασσεται αυτων και πλεον καθαιρει. λβ’. υπ᾿ αυτου κρατουνται και βασιλευονται. λγ’. λδ’. οις δια της µετουσιας του Αγιου Πνευµατος ολοις ολος ηνωθη Θεος. Προς ενα των µαθητων. Οτι µονοις εκεινοις καταφανη τα των θειων πραγµατων. Οτι η του Παναγιου Πνευµατος ενωσις προς κεκαθαρµενας ψυχας εν αισθησει τρανει. κη’. Περι νοητης αποκαλυψεως των ενεργειων του θειου φωτος και εργασιας νοερας τε και θειας της εναρετου ζωης. Οτι οι ενδοξοι της γης και σοβαροι των πλουτω περι την σκιαν των ορωµενων πλανωνται. αµαρτωλον εαυτον αποκαλουντα και αναξιον του καλεισθαι αποστολον. κθ’. λ’.

της των σωζοµενων σωτηριας τυχειν. ως θεµιτον ανθρωπινη φυσει Θεον οραν. Ευχαριστια υπερ της εξοριας και των θλιψεων. λστ’. Οτι παντες οι αγιοι ελλαµποµενοι αυγαζονται και την δοξαν του Θεου καθορωσιν. λη’. Οτι κρεισσον το καλως ποιµαινεσθαι η τους µη βουλοµενους ποιµαινειν˙ ουδεν γαρ εσται κερδος τω αλλους µεν σπουδαζοντι σωσαι.λε’. τινος χαριν οι τελειοι γεγονοτες υπο των δαιµονων παραχωρουνται πειραζεσθαι˙ και περι των αποτασσοµενων τω κοσµω διασκαλια και υποτυπωσις ρηθεισα παρα Θεου. Περι θεολογιας˙ και οτι ο νους της υλης των παθων καθαρθεις αΰλως τον αϋλον και αορατον καθορα. µα’. λζ’. τοις υπο του Αγιου Πνευµατος ενεργουµενοις. του τι δει ποιουντα τινα. µβ’. και πως εικοτως νοειται ως του πρωτοτυπου εικων ο ανθρωπος˙ και οτι ο τους εχθρους ως ευεργετας φιλων µιµητης εστι του Θεου. Οτι ο ποθος και η προς τον Θεον αγαπη υπερβαινει πασαν αγαπην και παντα ποθον ανθρωπινον˙ βαφεις δε ο νους των καθαιροµενων εν τω φωτι του Θεου ολος θεουται και νους εκειθεν χρηµατιζει Χριστου. Οτι οι τω Θεω απ᾿ εντευθεν ηδη δια της του Αγιου Πνευµατος µετουσιας ενωθεντες. Πνευµατος δε Αγιου εντευθεν µετοχος γεγονως θεσει θεος και χαριτι γινεται. . ων υπεστη εν τω κατ᾿ αυτον διωγµω. (29) ∆εησις και προσευχη του αυτου προς τον Θεον της εκεινου ενεκα βοηθειας. µε’. Τι εστι το κατ᾿ εικονα. Περι θεολογιας ακριβεστατης˙ και οτι ο µη ορων το φως της του Θεου δοξης χειρων τυγχανει τυφλων. αλλα το αναπαλιν τοις αλλως εχουσιν ενταυθα τοτε γενησεται. εαυτον δε δια της εκεινων απολεσαντι προστασιας. εκδηµουντες του βιου εις αιωνας αυτω εκειθεν συνεσονται˙ ει δ᾿ ουν. Οµολογια της χαριτος των του Θεου δωρεων˙ και οπως ο ταυτα γραφων πατηρ υπο του Αγιου ενηργειτο Πνευµατος˙ και διδασκαλια υπο Θεου. µονοις εκεινοις γνωριζοµενος. Ευχαριστια προς Θεον υπερ των παρ᾿ αυτου γεγονοτων ευεργεσιων και αιτησις του µαθειν. µ’. λθ’. µδ’. µγ’.

η υπερ αυτης της εντολης του Θεου ατιµια˙ και διαλογος προς την ιδιαν ψυχην. υπο τουτων και των πονηρων βαλλοµεθα λογισµων. καν εκτος γενηται των του αδου κολασεων. αλλ᾿ ως υπ᾿ αυτου προωρισθη. ν’. µθ’. Οτι εστιν οτε και δια της εις τον πλησιον επιµελειας και διορθωσεως συγκατασπασθαι τον διδασκαλον εις την ενουσαν εκεινω του παθους ασθενειαν. Οτι του Πνευµατος λαµποντος εν ηµιν του Αγιου παντα τα των παθων φυγαδευονται ως υπο του φωτος το σκοτος˙ συστελλοντος δε αυτου τας ακτινας. νστ’. και υπ᾿ εκεινου εµυσταγωγειτο τα θεια τε και ανθρωπινα. διδασκων τον ακενωτον πλουτον του Πνευµατος. (30) Εξοµολογησις ευχη συνηµµενη˙ και περι συναφειας Πνευµατος Αγιου και απαθειας. Περι νοητου παραδεισου τηλαυγης θεωρια˙ και περι του εν αυτω ξυλου ζωης. νβ’. Οτι τοις το αγιον φυλαξασι βαπτισµα καθαρον (31) παραµενει το Πνευµα το Αγιον˙ απο δε των µολυναντων αυτο απανισταται.µστ’. Περι θεολογιας˙ και οτι τω µη αλλοιωθεντι τη του Αγιου Πνευµατος µετουσια και γεγονοτι θεσει εν γνωσει Θεω διδασκειν τα θεια τους ανθρωπους ουκ εξεστιν. . ικετηριος τε οµου και ευχαριστηριος. εις το µη κενον ειναι µεσον της εκκλησιας αυτου. ουχ ωσπερ αυτος θελει. Οτι εκαστω των ανθρωπων δεδωκεν ο Θεος προσφυως και προς το συµφερον το χαρισµα δια Πνευµατος Αγιου εις το ενεργειν. νδ’. νγ’. Ευχη προς Θεον επι τοις γεγονοσιν εις αυτον. Οτι δοξα και τιµη εστι παντι ανθρωπω υβριζοµενω και πασχοντι κακως δια Θεου εντολην. Περι θεωριας Θεου και θειων πραγµατων και Αγιου Πνευµατος παραδοξου ενεργειας˙ και περι των ιδιων της Αγιας και Οµοουσιου Τριαδος˙ και οτι ο µη φθασας εισελθειν εις την βασιλειαν των ουρανων ουδεν ωφεληθησεται. µζ’. να’. µη’. νε’. Κατα διαλεκτον Θεου και του πατρος των λογων ο λογος˙ και οπως υπο του Αγιου Πνευµατος ελλαµποµενος ο θειος ουτος πατηρ ωµιλει Θεω.

και αυτος µοι τα παντα εν πασι γεγενησαι. καθαπερ ορας! Ελθε ο χωρισας εκ παντων και ποιησας µε µονον επι της γης. (33) Ελθε το φως το αληθινον. νη’. ∆ιδασκαλια κοινη συν ελεγχω προς παντας˙ βασιλεις. αεναως υπερεκχεοµενη τοις της εµης ψυχης χειλεσι και υπερεκβλυζουσα εν τη πηγη της καρδιας µου. ελθε το ακατανοητον προσωπον. ελθε ο µονος προς µονον. ελθε των κειµενων η εγερσις. ελθε η αιωνιος ζωη. ελθε η χαρα και η δοξα και η διηνεκης µου τρυφη! Ευχαριστω σοι. ελθε το ανεσπερον φως. οτι εν πνευµα εγενου µετ᾿ εµου˙ ασυγχυτως. ελθε ο ακατονοµαστος θησαυρος. ο υπερανω παντων των ουρανων. η γνωσθηναι. ατρεπτως. µοναζοντας. οποιος η ποταπος. ελθε η βασιλειος αλουργις και αυτοκρατορικη οντως δεξια! Ελθε. τον απροσιτον παντελως! Ελθε η πνοη µου και η ζωη. οπερ εις. οτι µονος ειµι. ελθε το στεφος το αµαραντινον. ελθε ο δυνατος. ελθε το περιποθητον ονοµα και θρυλουµενον. ελθε το υποδηµα το απροσιτον. λαληθηναι δε παρ᾿ ηµων. ελθε το ανεκφωνητον πραγµα. ενδυµα . ελθε των νεκρων η αναστασις. ελθε ο γενοµενος ποθος (34) αυτος εν εµοι και ποθειν σε ποιησας µε. Οτι ο τον Θεον εξ ολης ποθησας ψυχης µισει τον κοσµον. ελθε παντων των µελλοντων σωθηναι η αληθινη προσδοκια. ελθε η παραµυθια της ταπεινης µου ψυχης. ελθε το αποκεκρυµµενον µυστηριον. ελθε η πορφυρα του µεγαλου Θεου και βασιλεως ηµων. ελθε η ζωνη η κρυσταλλοειδης και διαλιθος. τροφη ανεκλαλητος και εις απαν αδαπανος. ελθε η αΐδιος αγαλλιασις. ο παντα αει ποιων και µεταποιων και αλλοιων µονω τω βουλεσθαι! Ελθε ο αορατος και αναφης παντη αψηλαφητος. αρχιερεις. αναλλοιωτως ο επι παντων Θεος. ΕΥΧΗ ΜΥΣΤΙΚΗ Του εν αγιοις πατρος ηµων Συµεων ευχη µυστικη. ελθε ο αει µενων αµετακινητος και καθ᾿ ωραν ολος µετακινουµενος και ερχοµενος προς ηµας τους εν τω αδη κειµενους. υπο στοµατος λαληθεισα και λεγοµενη Θεου. Ελθε η αιωνιος χαρα. λαϊκους. ιερεις. ολως ηµιν ανεπιδεκτον.νζ’. δι᾿ ης επικαλειται το Πνευµα το Αγιον ο αυτο προορων. ον εποθησε και ποθει η ταλαιπωρος µου ψυχη.

ελθειν προς σε µη βουλοµενοι. οι ζητουντες αει του καταπιειν την ψυχην µου και ευρισκοντες σε µενοντα εν εµοι. ∆εσποτα. και εσθιων και πινων σε καθ᾿ ωραν επενδυοµενος εν ανεκλαλητοις ω και εσοµαι εντρυφων αγαθοις.απαστραπτον και καταφλεγον τους δαιµονας. ο µηποτε αποστρεφοµενος των παντων τινα. µητε τινα αυτων εντρεποµενος. χαριζεται. αγαθε. αχωριστως µεχρι τελους εν εµοι τω δουλω σου. (35) Ναι. βλεποντες σε. φευξωνται παντελως και µη ισχυσωσι κατ᾿ εµου. Α’. οτε εν τω κοσµω ετυγχανον και αγνοουντος µου αυτος εξελεξω µε και απο του κοσµου εχωρισας και προ προσωπου της δοξης σου εστησας. αµην. και συµβασιλευσω σοι. οτι συ υπαρχεις παν αγαθον και πασα δοξα και πασα τρυφη και σοι πρεπει η δοξα. τον ισχυροτερον παντων. καθαρσις δια αφθαρτων και αγιων δακρυων εκπλυνουσα µε. και µη εασης µε µονον. αλλ᾿ ηµεις αει κρυπτοµεθα απο σου. ινα µη βλεπων σε διηνεκως ο νεκρος εγω ζω. που κρυβηναι µη εχων ο πληρων της σης δοξης τα συµπαντα. ουτω και νυν ενδον ισταµενον µε εις αει και αµετακινητον εν τη εµοι οικησει σου διαφυλαξον. Ευχαριστω σοι. και εχων σε ο πενης αει πλουτω. Νυν ουν ενσκηνωσον. ινα καγω ευρεθω εν τη εξοδω µου και µετα την εξοδον εν σοι. Που γαρ και κρυβηση ο µηδαµου εχων τοπον της σης καταπαυσεως. ινα ερχοµενοι οι εχθροι µου. το φως ανεσπερον µοι γεγενησαι και ηλιος αδυτος. τω επι παντων Θεω! Μεινον. προς ους παραγινη. ∆εσποτα. τη Αγια και Οµοουσιω και Ζωοποιω Τριαδι. εν εµοι και κατοικησον και µεινον αδιαστατως. Η δια τι. ενδοθεν καθηµενον εν τη οικια της ταπεινης µου ψυχης. Ουδεποτε γαρ απεκρυβης απο τινος. αγαθε. ∆εσποτα. ως εµνησθης µου. και βασιλεων παντων εσοµαι πλουσιωτερος. τη εν Πατρι και Υιω και Αγιω Πνευµατι σεβοµενη τε και γνωριζοµενη και προσκυνουµενη και λατρευοµενη υπο παντων νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων. εν ω µετα ποτµον την αναπαυσιν παντες οι . ων η ση παρουσια. Περι θειας ελλαµψεως και φωτισµου Πνευµατος Αγιου˙ και οτι εις τοπος ο Θεος.

απειρα τω µεγεθει. ειπε µοι. Λογος εκφραζειν ουδαµως ισχυει. φως ου λαµβανει. ανειδεα εις απαν. πως εκεινος. ουδε γραφειν η χειρ µου η ταλαιπωρος εις επαινον και δοξαν του οντος υπερ επαινον. ουχ ερµηνευει˙ βλεπει και βουλεται ειπειν και λογον ουχ ευρισκει˙ αορατα γαρ καθορα. αλλα τη µετουσια. ανεκλαλητα πελουσι. εξ αρχης. Ανενδεης γαρ παντελως ο του ηλιου κτιστης. ο εν εµοι τελειται. 10 ως ουδε λαµπρυνθησεται η φωτος µεταλαβοι ο παρ᾿ ηµων βλεποµενος ηλιος εν τω κοσµω˙ φωτιζει. πως δοξαν λαβοι παρ᾿ εµου του τεταπεινωµενου. Εκ του πυρος αναπτεις γαρ και πυρ ολον λαµβανεις. ου φωτιζεται˙ φαινει. 25 απλα. ανεκλειπτον ως πρωην. πλην το µεταδιδοµενον χωριζεται του πρωτου και εις λαµπαδας γινεται πολλας˙σωµατικον γαρ. κακεινο µενει ατµητον. Εχει γαρ. ο των τοιουτων παροχευς και ποιητης. Ουτε αρχην γαρ καθορα. δοκω. επαινον χρηζει παρ᾿ ηµων η δοξαν προσλαβεσθαι. Ει ουν ποιησας ηλιον Θεος ο παντων κτιστης 15 ανενδεη πεποιηκεν. οπερ ελαβεν. αµεριστον υπαρχον. .Αγιοι εχουσι˙ και οτι ο του Θεου εκπιπτων εν ετερω τοπω ουχ εξει την αναπαυσιν εν τη µελλουση ζωη. εκ του κτιστου. 35 και παντελως αχωριστον και ατµητον υπαρχει˙ ου γαρ µεταδιδοµενον εις πολλα διαιρειται. του οντος υπερ λογον. ο εµπιπλων τα συµπαντα των αγαθων απαντων 20 (38) νευµατι βουληµατι την ισχυν κεκτηµενος. οραται˙ ου τη ουσια παντως δε. αφθονον σελας φαινειν και µηδαµως παρα τινος αλλου πλειονος χρηζειν. (37) Τι το φρικτον µυστηριον. ου τελος ολως βλεπει. παντη ασυνθετα. Ουδε γαρ δοξασθησεται ο ων δεδοξασµενος. Εκεινο δε πνευµατικον. Εν τουτω και η γλωσσα µου εξαπορει ρηµατων και τα τελουµενα ο νους ορα. Ανακεφαλαιουµενον ολον. 5 Ει γαρ τα νυν τελουµενα εν εµοι τω ασωτω αρρητα.

ο αποστολου µαθητην και υιον αποδειξας εµε. οσιους και δικαιους τε. αγιους. καθως ειρηται. και µη βλεπειν σε λεγοντες. τι ειπω περι τουτου. µη καθοραν αεναως σε. γνωσωσι και µαθησωνται. α οφθαλµοι ουκ ειδον. ο πλησας παντων αγαθων την εν εµοι πτωχειαν. και ηθελον του σιωπαν. ο δειξας µοι θαυµασια. ο προ αιωνων ηλιος ο εν τω αδη λαµψας. το φως παντος του κοσµου. ον ειχεν ο δεινος δρακων και βροτοκτονος (39) το πριν εργατην υπουργον πασης παρανοµιας. Σωτερ. αυτος και λογον δωρησαι και ρηµατα παρασχου του πασι διηγησασθαι τας σας τερατουργιας και απερ σηµερον ποιεις µεθ᾿ ηµων των σων δουλων. Ο αραββων εντευθεν γαρ. µη εν φωτι διαγειν. οτι ευκολον τουτο τη αγαθοτητι τη ση ην και εστι και εσται! Και οι δοκουντες εχειν σε. 55 το δυσπιστον τοις κατ᾿ εµε οκνηροις και ραθυµοις. ωσπερ Πετρον και λοιπους αποστολους. µη λαµπεσθαι. υστερον και φωτισας µου ψυχην εσκοτισµενην και χαρισαµενος εµοι ανεσπερον ηµεραν. αλλα το θαυµα φρικτον κινει µου την καρδιαν και εξανοιγει στοµα µου το κατεσπιλωµενον. Ουκ οιδα. ως ουκ ελαµψας αυτων εν διανοια. 70 ουδε κατωκησας αυτων την ρυπαραν καρδιαν και µατην επαγαλλωνται επι κεναις ελπισιν οιοµενοι θεασασθαι το φως σου µετα τελος. ειθε και εδυναµην. 60 ινα και οι καθευδοντες εν σκοτει ραθυµιας και λεγοντες˙ Αδυνατον αµαρτωλους σωθηναι και. ο κατελθων και εν εµοι ως εις εσχατον παντων. µαθωσιν. αυτους ελεηθηναι.αλλα και µενει ατµητον και εν εµοι υπαρχει˙ εξανατελλει εν εµοι ενδοθεν της ταλαινης καρδιας µου ως ηλιος η ως δισκος ηλιου σφαιροειδης διεκνυµενος. η σφραγις παντως ωδε . ως φως γαρ. Ο ανατειλας αρτι µου εν σκοτεινη καρδια. φωτοειδης. και µη βουλοµενον ποιει λαλειν µε τε και γραφειν.

της βασιλειας εξωθεν. Σου γαρ ο χωριζοµενος παντος καλου στερειται˙ ου γαρ. αλλα και της γεεννης. ∆εσποτα. 95 Τι δε οδυνηροτερον ζωης διαζευχθηναι και ζην εκειθεν ως νεκρος ζωης εστερηµενος. ει αποθανοι. ουτως ειναι δοκουσι και τα µετα την εξοδον της ψυχης και του βιου. διδοται τοις δεξιοις προβατοις˙ 75 ει γαρ εκαστου θανατος ο συγκλεισµος τυγχανει µετα τελος απρακτα πασιν επισης εστι και ουτε φαυλον η καλον δυναται τις ποιησαι. παντως εκαστος. Αλλα κακως τεκµαιρονται. εν ω και οι ταλαιπωροι ευχονται καταντησαι . Τουτο φοβει µε. Μηδεις ανθρωπων. ως εστιν επι γης τα νυν. και εσται. µηδεις των εις το ονοµα το σον βεβαπτισµενων το µεγα τουτο και φρικτον υποστησεται βαρος του χωρισµου σου. ευσπλαχνε˙ δεινη γαρ αυτη θλιψις. αλλ᾿ εν ανεσει ειναι και τοπον ετοιµαζοντες τινα . Σωτερ. Θεε µου. των εις σε πιστευοντων. τουτο εκτηκει απαντα τα αισθητηρια µου. Σωτερ. τουτο ποιει µε τρεµειν. αλλα κακως φρονουσιν 105 οι λεγοντες µη µετα σου. ανυποµονητος. και του νυµφωνος πορρωθεν και του πυρος της δικης. Σωτηρ µου. απαντων τε των αγαθων οµου αποστερεισθαι.ω αφροσυνης! – µητε φωτος µετεχοντα και σκοτους αµοιρουντα. δεινη. εσται και τοτε˙ νυν γαρ οι αγνοουντες σε σωµατικως τρυφωσιν ενταυθα και αγαλλονται ως αλογα σκιρτωντες. Τι γαρ και χειρον εσεται του χωρισµου σου. ∆εσποτα. τον νοητον θεασεται ηλιον σε. ει και το φως των οφθαλµων αναστας παλιν λαβοι˙ ουτως ουδ᾿ ο τον νουν εχων τυφλον. απερ δεδωκας εχοντες εις απολαυσιν βιου και ταυτα µονα βλεποντες. ως ευρεθη.παρα σου. αιωνιος η λυπη. αλλα εκ σκοτους εξελθων προς σκοτος ενδηµησει και εις αιωνας εσεται εκ σου κεχωρισµενος. οτι τυφλος αποθανων και µεταστας εκεισε (40) ουκετι τουτον ηλιον αισθητως θεωρησει.

συ η τραπεζα παντων. οι προαιρουνται εν πυρι δεινως αποτεφρουσθαι η γαρ εις χαος το φρικτον εαυτους επιρριψαι. πραεων. συ και ζωης το υδωρ. Φευ της αυτων σκοτωσεως. αλλ᾿ εν φωτι µεν αγαθων οι πεπραχοτες θεια. συ ο νυµφων ο θειος. συ καινοτατον ποµα. ουδε γαρ εσται τουτο. φευ της αυτων αγνοιας. εις χαος απωλειας εγκυβιστωντι δυστυχως και καταφεροµενω. 120 Τω γαρ µεσον εµπιπτοντι ανθρωπω υπερ πασαν βασανον εσται φοβεραν τουτο και τιµωριαν. . και λαµψεις ο απροσιτος ηλιος τουτων µεσον και παντες ελλαµφθησονται κατα αναλογιαν 145 της πιστεως. µονε µακροθυµε και κριτα των απαντων. Θεε µου.και λεγουσι µη χρηζειν σου την αιωνιον δοξαν (41) η βασιλειαν ουρανων. συ και λαµπας καθ᾿ εκαστον ασβεστος τοις αγιοις. καθαρσεως και φωτισµου του εκ του Πνευµατος σου. ως αυτος συ εδιδαξας. ο ετοιµασας ταυτα. εν σκοτει δ᾿ εσονται ποινων οι των φαυλων εργαται. 130 οτι ως κτηνη αλογα ολως αναισθητουσι και εαυτων κατευχονται και εαυτους πλανωσιν. και λαµψει ωσπερ ηλιος η χαρις σου. συ ο παστος ο αρρητος. συ γη. (42) του Παναγιου Πνευµατος εν πασι τοις αγιοις. συ και χαρα και ανεσις. 135 συ εις ο αρτος της ζωης. συ και ο κρατηρ του υδατος. Θεε. συ τρυφη τε και δοξα. ελπιδος και αγαπης. αλλ᾿ εν ανεσει ειναι. συ και η ευφροσυνη. της πραξεως. ου επιβηναι δυσχερες τοις ουσιν εν βασανοις. συ χλοης ο παραδεισος. 140 συ και η αγαλλιασις. εις αββυσον κολασεων . Οι ουν εκει ευχοµενοι γενεσθαι µετα ποτµον πολλων δακρυων αξιοι τυγχανουσι και θρηνων. συ και χιτων και στεφανος και διαιρων στεφανους. 125 ινα διαπερασωσιν εν τη γη των δικαιων. Συ βασιλεια ουρανων. Χριστε. φευ της ταλαιπωριας τε και των κενων ελπιδων! 115 Ουδαµου τουτο γεγραπται. µεσον δε χασµα φοβερον εκατερους διειργον.

µη παρα σου βλεποµενοι. η στασις της προσθηκης γαρ του ατελεστου τελους ποιησει και καταληψιν παντως ακαταληπτου. ην και εστι και εσεται το βλεπειν σε και µονον. 165 Συν τω προσωπω σου και γαρ ευθεις κατοικιουσι˙ µεµορφωσαι και γαρ αυτων εν τη ευθει καρδια και κατοικουσι συν τη ση µορφη εν σοι. Τουτο σκηναι διαφοροι. των αγαθων στερουνται. τα µετρα της αγαπης. µη βλεποντες το φως σου. και προσκορης γενησεται ο ακορεστος πασιν. αλλα κεχωρισµενοι της παναγαθου θεας σου. οπερ εις τρυφην ηδυτατον υπαρχει. 160 Οι ουν. που ανωδυνον τοπον. τουτο στολαι λαµπροταται πολλων αξιωµατων 155 και στεφανοι παµποικιλοι. υπερ ηλιου τας βολας του ορωµενου τουτου και ουτως τω δοξασαντι αυτους παρεστηκοτες εκθαµβοι διαµεινουσιν υπερβολη της δοξης και προσθηκη διηνεκει λαµπροτητος της θειας˙ 180 ουδε γαρ τελος εσεται προκοπης εις αιωνας. τα µετρα της λαµπροτητος. το ποσον εσται παλιν µεγαλειοτητος αυτης δοξα. τρυφη και κλεος εις διαιρεσεις οικιων και µονων παραδοξων. τον αναλλοιωτον Θεον.οις µοναι λογισθησονται διαφοροι και τοποι. Που αν ευρωσιν ανεσιν. Χριστε µου. τον ατρεπτον τη φυσει. Εν τινι κατοικησουσιν ευθεις µη γεγονοτες. ω παραδοξον αγαθωσυνης δωρον! Εν τη µορφη τη του Θεου τους ανθρωπους γενεσθαι 170 και µορφωθηναι εν αυτοις τον αχωρητον πασι. τον εις παντας βουλοµενον ενοικειν τους αξιους. καθαπερ ειρηται. Αλλα το πληρωµα αυτου και του φωτος η δοξα . (43) ως ολον εχειν εκαστον εντος τον βασιλεα. 150 της θεωριας τε της σης. λιθοι και µαργαριται και ανθη τα αµαραντα ξενην εχοντα θεαν˙ τουτο και κλιναι και στρωµναι και τραπεζαι και θρονοι και απαν. ωσπερ ελαµψεν αναστας ο Θεος µου. την βασιλειαν τε αυτην και τα της βασιλειας 175 και λαµπειν. τουτο πολλαι οικιαι. Ω θαυµα.

215 Οι δε Θεου εκπιπτονες θαυµαζω. εν αυτω τε οικουντες. . απο του οντος πανταχου αφεστηκοτες πορρω. θαυµα µεγαλης γεµον. Τον υπερπληρη νοει µοι ανενδεη προσθηκης. Οι ουν αυτου µετεχοντες. Εντος µεν παντως του παντος υπαρξουσι και ουτοι. του ατελους το τελος δε τους τρεχοντα µη φθανειν. ενθα τελος ευρησεις˙ ου λεγω σοι σωµατικον. ειπε µοι. 205 Η πως του τελους δραξωνται του ατελους. ατελεστος αρχη δε˙ και ωσπερ εχοντες Χριστον ενδον µεµορφωµενον τουτω αυτω παριστανται λαµποντι απροσιτως˙ ουτω το τελος εν αυτοις αρχη τυγχανει δοξης. εξ ισης ολον παντοθεν. τι ειπον˙ 195 εσται τοπου καταληψις. ελλαµπονται και λαµπουσι και τρυφωσιν εν τουτοις και ισασιν ως αληθως παση πληροφορια. ινα καλως νοησειε τουτο και µη εµπεση 220 εις αιρεσιν ως απιστων Θειου Πνευµατος λογους. ως εσεται ατελεστος η τουτων τελειοτης και η της δοξης προκοπη αεναος υπαρξει. δεοµενον τε λογισµου νοος πεφωτισµενου. και . Ει γαρ παρελθη ουρανος ο ορωµενος ουτος και γη και παντα τα εν γη.185 αβυσσος εσται προκοπης. ονπερ το παν καλουσι. ινα και κορεσθωσιν. 200 και εστιν αβυσσος ατελεστος εις απαν. αλλα νοΐ ισχυσεις καταλαβειν το πληρωµα του ασωµατου κοσµου˙ ου κοσµος δε. Αδυνατον και παντη δε αµηχανον υπαρχει˙ ουτε γαρ ωδε πελουσιν εν σαρκι τοις αγιοις. (44) πως ολον περιλαβωσιν. αλλα αηρ υπαρχει ωσπερ πρωην˙ ουδε αηρ. αδελφοι. που και στωσιν. και οντως φρικης. στοχασθητι. αλλ᾿ αφθεγκτος χωρος. µερων εξ εκατερων˙ τουτο το παν πεπληρωται θεοτητος της θειας. ουτε εκει εν τω Θεω µεταστασι τοιαυτη εννοια ολως εν αυτοις υπεισελθειν ισχυει˙ 210 και γαρ κατακαλυπτονται φωτι της θειας δοξης.ινα σοι σαφεστερον το νοηµα ποιησω – 190 εν τελει εξουσιν αρχην και εν αρχη το τελος.

Ορω το καλλος. εξω φωτος τελουσιν. µελος τηλαυγες και διαυγες και λαµπον. Β΄ Τις η επι τω πατρι τουτω γενοµενη αλλοιωσις και πως καθαρθεις εις ακρον ηνωθη Θεω και οιος εξ οιου εγενετο. καν ολοι περιλαµπωνται. Πως ενεδυσας στολην µε λαµπροτατην απαστραπτουσαν αιγλην αθανασιας και φως ποιουσαν απαντα µου τα µελη. απαστραπτει ολον πυρι θεοτητος σου αναφυραθεν και συµµιγεν αρρητως˙ τουτο ουν καµοι εδωρησω. τον ακαθαρτον. αλλα κατακαιοµενοι αυτων τη συνειδησει 230 και καταδικαζοµενοι. Το γαρ ρυπαρον και φθαρτον τουτο σκηνος τω παναχραντω ενωθεν σωµατι σου και µιγεν το αιµα µου τω αιµατι σου ηνωθην. απορρητον την θλιψιν και την οδυνην αφθεγκτον εξουσιν εις αιωνας. Σωµα γαρ το σον. οιδα.εξω του θειου δε φωτος και Θεου οντως εξω˙ ωσπερ γαρ οι µη βλεποντες λαµποντος του ηλιου. Σωτερ. (45) Τις η αµετρος ευσπλαγνια σου. ενοπτριζοµαι το φως της χαριτος σου . οι προς Θεον ερωτικοι αυτου λογοι δηλουσιν ενταυθα˙ ος και θεολογων λεγει προς το τελος περι αγγελων. Θεε µου. τον ασωτον. βλεπω την λαµπηδονα. τον πορνον. µη βλεποντες. Πως ηξιωσας µελος σον µε γενεσθαι. µη αισθησιν ολως εχοντες θειαν. και τη θεοτητι σου και γεγονα σον καθαρωτατον σωµα. το αχραντον και θειον. µελος αγιον οντως. µελος εκλαµπον. 225 αισθησει θεωρια τε κεχωρισµενοι τουτου˙ ουτως εστιν εν τω παντι φως της Τριαδος θειον και µεσον οι αµαρτωλοι εν σκοτει καθειργµενοι.

α λαλω. γεγονα χαλκος ηχων µατην µεγαλα και αναισθητων προς την ηχην των κτυπων˙ αλλα µη αφης µηδε εγκαταλιπης. Ουτω και νυν µε ελεησον. µητρος. οικτιρµον. οσα δαιµονων πειραζει φθονερα φυσις και οι ασθενεις τουτων των αδελφων µου εργω µοι.και το αρρητον εκπληττοµαι της αιγλης (46) και εξισταµαι κατανοων εαυτον˙ εκ ποιου οιος εγενοµην. ω Θεε µου. οτι τα εµα µελη µε δαπανωσι. και τιµω και φοβουµαι και εξαπορω. και σπλαχνισθητι και περιφυλαξον µε και του θυµου µου πραϋνον τας κινησεις και ικανωσον του µακροθυµως φερειν (47) παντα πειρασµον και λυπην την του βιου. το που καθισω και τινι προσεγγισω και που τα µελη τα σα προσανακλινω. Σωτερ. ουτω µαλλον δε µειζονως. ως σε αυτον. οσα εµαυτω προξενω κακοφρονως. και ταλαιπωρον. οιµοι. Σωτηρ µου. λογω προξενουσι˙ φευ. µηδε πλανασθαι εασης µε. ω θαυµα! Και ευλαβουµαι και εµαυτον αιδουµαι και. τον µυρια σοι ταλαντα χρεωστουντα. εντρεποµενος ολως. αλλ᾿ ωσπερ παλαι. ξενων και αλλων παντων συγγενων τε και φιλων απεχωρισας αµαρτωλον µε οντα και παντων τουτων ευτελεστερον. απερ λεγω. πατρος. αδελφων. ω δηµιουργε και πλαστα και Θεε µου! Ει γαρ. εις ποιας ταυτα πραξεις ολως χρησωµαι τα φρικτα τε και θεια. ουκ εκπληρω εξ εργου. τον πτωχον τε και ξενον. και προσελαβου σαις αχραντοις αγκαλαις τον αγνωµονα φανεντα τοις καλοις σου. εις ποια εργα. και νυν πατρωας πασης. . ιδιων. ∆ος µοι και λαλειν και πραττειν.

και οδυνωµαι δι᾿ αυτα ταυτα παλιν. Τι γαρ αγγελων. Σεραφιµ τε και παςων αλλων στρατιων ουρανιων υπαρχει δοξα η φως αθανασιας η χαρα η ελλαµψις ζωης αΰλου. Χερουβιµ. γινωσκοµενον αγνωστως. αναρχον. ελκουσι µε και περισκελιζοµαι και πιπτω κατω. εν τω κοσµω τουτω τε. το σε γινωσκειν µονον Θεον. οτι ζην δεδωκας µοι και γινωσκειν σε και προσκυνειν. και γυµνοποδω και ακανθαις κεντουµαι και σφοδρα αλγω την οδυνην µη φερων˙ τοις εµπροσθεν εις των εµων ποδων βαινει και εις τουπισω στρεφεται παλιν αλλος˙ ενθεν κακειθεν συρουσιν. Ευχαριστω σοι. κτιστην τε και ποιητην απαντων. τω της λυπης χωριω εκδουλευσαι σοι και καλως θεραπευσαι και τας αγιας εντολας σου φυλαξαι. αγεννητον. δος µοι κατανυξιν και πενθος αξιωσον εν τω σκοτει του βιου. ο εν υπαρχει εν τρισι χαρακτηρσι. . ακτιστον. Ακολουθειν ουν ουκ ισχυω τοις πασι˙ το κεισθαι κακον και το οδευειν ουτως χειρον πελει του κεισθαι. Θεε µου˙ τουτο γαρ ζωη. καν ουρανιον ειπης. ην το προσκυνειν ευσεβως και λατρευειν (48) υπερ δοξαν απασαν αλλην υπαρχει. οσον θελει. τι δε των αρχαγγελων. ως δεινον οντως. κυριοτητων. Αγοµαι ποσι κεφαλη λαχων ειναι. και εκπορευτον το Παναγιον Πνευµα. την πανυµνητον τριαδικην µοναδα. ει µη το εν φως της Αγιας Τριαδος διαιρουµενον τρισσως αδιαιρετως. ως πασας αλλας συµφορας υπερβαινον. Κυριε. και το σον υιον απο σου γεννηθεντα. µονον. καν επιγειον.

ευρησεις παντα Θεον πεποιηκοτα. η επιγνωσις της αρχης και αιτιας. χαρα. (49) Τουτο συστασις των ανω και των κατω. οθεν παρηχθη και γεγονασι παντα. αλλα νοουντες. ως αυτος οιδεν εαυτον κατα φυσιν˙ κατα χαριν δε βλεπουσι και νοουσιν αγγελοι παντες και πασα κτιστη φυσις. µια εφεσις και µια βασιλεια. τουτο η ταξις παντων των νοουµενων. αλλα και οραν εκ του φωτος λαµβανει. και τουτων παντων µια ζωη και δοξα. . καθο γνωσθηναι η φανηναι θελησει τοις τυφλοις το φως η και βλεπουσι παντως˙ και γαρ οφθαλµος χωρις φωτος ου βλεπει. στεφανος. Οθεν η επιγνωσις της δεσποτειας και την προσθηκην της αγαπης εποιει. προσκολλωµενοι τω εαυτων ∆εσποτη. οσοι δε τουτο παλιν ειχον εις γνωσιν. ειρηνη και πασα ευπρεπεια υπαρχει αλλη. οτι και πλειω την αστραπτουσαν αιγλην και τρανοτεραν εωρων της Τριαδος. Τα εν ουρανοις ει τι δι᾿ αν και ακουσης. τουτο εσχον αγγελοι στασιν βεβαιαν προσλαβοµενοι γνωσιν και φοβον πλειω. εκουφιζοντο φοβω και τη αγαπη. καν ενσωµατον ειπης.Ουδε γαρ ενδεχεται κτισµα τον κτιστην ουτω γινωσκειν η νοΐ βλεπειν ολον. τα επι της γης και τα εν ταις αβυσσοις. πλουτος. ου καταλαµβανοντες. οτι παρ᾿ αυτου και εδηµιουργηθη. οτει πιπτοντα τον Σαταναν εωρων και τους συν αυτω υπαχθεντας οιησει˙ οσοι γαρ µονον επελαθοντο τουτου και κατεπεσον επαρσει δουλωθεντες. τουτο δουλωσις παντων των ορωµενων. Καν ασωµατον. νικος.

και τουτο παλιν πασαν εννοιαν αλλην απεκρουετο και ατρεπτους εποιει τους τρεπτην φυσιν το κατ᾿ αρχας λαβοντας. και που ευρησως. Γ’. ∆ιδασκαλια εις µοναχους αρτι αποταξαµενους κοσµω και τοις εν κοσµω˙ και περι του. φιλων φιλειται και γινεται φως λαµποµενος αρρητως˙ δοξαζοµενος δοκει πλεον πτωχευειν και προσοικειουµενος ως ξενος πελει. οποιαν τις οφειλει πιστιν εχειν προς τον ιδιον πατερα. Μηδενος αλλου φροντισης εκτος τουτου. ον ορω καθ᾿ εκαστην. Θρηνησον µονα τα κακως σοι πραχθεντα. ο εντος µου υπαρχει και εξω κοσµου. (51) Αφες κοσµον απαντα και τους εν κοσµω˙ µονον προσλαβου το µακαριον πενθος. Μοναχος. εν τω υψει µενοντας των ουρανιων. Χριστου και των αγιων. . ου γαρ βλεπεται ολως. οστις αµιγης εστι κοσµω και αεναως οµιλει Θεω µονω. Τις ο µοναχος και και τις η αυτου εργασια˙ και εις οιον υψος ουτος ο θειος πατηρ θεωριας ανηλθεν. οπερ εχω πλουσιως. βλεπων βλεπεται. Πως δε κρατησω. Ο εων ωτα ακουειν ακουετω νοων αληθως ρηµατα αγραµµατου. Ω ξενου παντη θαυµατος και αφραστου! ∆ια πλουτον απειρον υπαρχω πενης και µηδεν εχειν δοκω πολυ κατεχων και λεγω˙ ∆ιψω δια πληθος υδατων και τις µοι δωσει. ∆’. οτι ταυτα σε του ποιητου των ολων απεστερησαν.

Μη ουν πλανηθης η δοξης ευρηκεναι. ουπω δε καρπον των σων πονων εδρεψω. γλωσσης -ευχερης και γαρ αυτη προς αµαρτιαν -. επει δι᾿ αυτης µονης και των µεγαλων πολλοι απεσφαλησαν οδου ευθειας και απωλεσαν ουρανων βασιλειαν. Κρατει προπετους. µηδε κοιµηθης µητε φαγης η πιης. τους εις κακα δραµοντας µη θελησης υδατι νιψαι µηδολως. Ακουε µονας πατρος σου νουθεσιας. ακουειν µηδεν των αισχρων και µαταιων. ναι δη. µηδε τι πραξης ανευ γνωµης της τουτου. (52) Ταυτης δε πρωτον φραξον τας ακοας σου. πριν η οφθαλµους ψυχικους επικτηση και σης καρδιας καθαρθωσι τα ωτα τοις δακρυσι σου εκπλυθεντα του ρυπου και πνευµατικως βλεπειν τε και ακουειν και αλλοτριουσθαι ολας αισθησεις αρξη. και τας χειρας σου συνεσταλµενας εχε˙ ταυτας αναιδως προς Θεον µη εκτεινης. ας πολλακις ηπλωσας εις αµαρτιαν. οση δυναµις. µηδεν δοκησης µεγα κατωρθωκεναι˙ και γαρ εσπειρας εν ιδρωτι και κοπω. α ου δυνηση τη γλωσση σου λαλησαι.αλλα και το σωµα σου ως ξενον εχε και κατω βλεπε ως κατακεκριµενος και την επι θανατον οδον βαδιζων στεναζε αει εκ βαθους της καρδιας Και το προσωπον µονοις δακρυσι πλυνε. και γαρ θεαση πολλα των ανεκφραστων και ακουσεις πλειονα πανεξαισιως. Και οτε ταυτα φυλαξης επι χρονοις. και τοτε ισως κυριευσεις και ταυτης. Τους δε ποδας σου. ποιου ταπεινας προς αυτον αποκρισεις και ως τω Θεω λεγε τους λογισµους σου µεχρι προσβολης και µηδεν αποκρυψης. .

(53) καν παντες νοµιζωσι τουτο ειδεναι. µη αµφιβαλλης! Τουτο ισασιν οι φωτισθεντες. αρνουµαι δε σε τοις εργοις καθ᾿ εκαστην˙ διδασκοµαι σε ποιητην ειναι παντων. Συ βασιλευεις των ανω και των κατω καγω µονος σοι αντιπιπτειν ου φρισσω˙ δος τω απορω. ω της δεινης αγνοιας. πατει δε την γην ως εις αερα βαινων. Χθες ηλθον παντως και αυριον υπαγω και ειναι δοκω αθανατος ενταυθα. α νοµιζουσιν ειναι˙ τις η ορασις η εµη. οι δ᾿ αλλοι παντες. αυτος. Εχειν σε Θεον οµολογω τοις πασιν. ανευ δε σου βιαζοµαι παντα εχειν. τι δε τα ορωµενα. ος εποιησας ζωον θνητον εκ γης µε και ετιµησας χαριτι αθανατω και ζην δεδωκας και λαλειν και κινεισθαι και δοξαζειν σε. παντα τε ορα µεχρι και των αβυσσων και κατανοει τα ποιηµατα παντα. σκοτεινοτεροι εισι και των δαιµονων.Φρικτον ουν θαυµα πνευµατικως ακουειν. απατωνται δε πλειστοι. . ∆εσποτα. πως παρηχθην εν κοσµω και τι τα τηδε. και το ουτως βλεπειν δε θαυµα θαυµατων! Ουδεν σαρκικον εννοει ποτε ο τοιουτος. Αγνοω και γαρ. δος µοι τω παναθλιω πασαν απορριψασθαι ψυχης κακιαν. τον ∆εσποτην των ολων. δος µοι τω ταλαιπωρω και προσπιπτειν σοι και αιτειν το συµφερον. Αλλ᾿ ω Κυριε και Κτιστα των απαντων. ειπειν ουκ εχω. ω Θεε µου. εκπληττεται τω φοβω και ως ποιητην προσκυνει και δοξαζει˙ µεγα το γνωρισαι δε την δεσποτειαν. πως εµαταιωθηµεν ανθρωποι παντες και κρισιν ορθην ουκ εχοµεν των οντων. γνωριζει Θεον.

µαλλον ειπειν. του αθλιου. Χριστε µου. Βαδιζε φευγων συγγενεις τε και φιλους. τα αιωνια. . οις αντι κακων δος αγαθα. ∆ειλιαν πασαν απο σου απορριψας. των εµων οντως φιλων. Ε’. πολλη η αντιδοσις γαρ των µελλοντων. το φως των εµων οφθαλµων. τουτο γαρ ωφελιµον τοις αρχαριοις. Γυµνος προσελθε των υλων τω αΰλω. των εµων ευεργετων. α ητοιµασας εις αιωνας αιωνων τοις σε ποθουσι και φιλουσιν εκθυµως. δος χειρα βοηθειας και καθαρισον τον ρυπον της ψυχης µου (54) και παρασχου µοι δακρυα µετανοιας. και καρδιαν γεµουσαν κακων του βιου εχοντος πολλων εκ θλιψεων και φθονου των δραµατουργων της εµης εξοριας η. (55) Αρχην ποιησας Χριστον και θερµην πιστιν ουτως αναχωρησον απο του κοσµου. και γαρ κηδεται των µικρων στρουθιων. προς δυνατον γαρ προσεφυγες ∆εσποτην. Ελπιδα µαλλον προσλαβων αδιστακτως.ην φυσιωσις. το φως του κοσµου. Αλφαβητος του αυτου κατα στοιχειον διπλους προτρεπων και οδηγων εις τελειοτητα βιου αναδραµειν τον αρτι απο του κοσµου αναχωρησαντα. τα και πλουσια και θεια. τον οραν σε θελοντα. δακρυα σωτηριας. δακρυα ποθου. Ζυγον βαστασον τον ελαφρον Κυριου. δακρυα καθαιροντα ζοφον νοος µου και λαµπρον µε ανωθεν αποτελουντα. ην επαρσις µαταια συνθλωσιν αµα και συντριβουσιν. οιµοι! ∆ος ταπεινωσιν. των δεσποτων µου. ουδεν µειζον ευρησεις εις συµµαχιαν.

την φυλαττουσαν ταυτα. οδηγουσι γαρ την οδον απροσκοπως µεχρι θανατου˙ υψος γαρ τουτο µεγα! Θεος φαινεται δια σε τουτο πραξας. τι δε υπαρχει αγαθοτερον τουτου. Την µνηµην εχει παντοτε του θανατου˙ αυτη γαρ προξενος ταπεινωσεως πελει˙ Υφ᾿ ων καθαρθεις και αυγασθεις καρδιαν ω του θαυµατος του ζητουµενου πασι φως αξιωθης ιδειν καλως το θειον. βελος γαρ εστιν αϋλον εξ αΰλου˙ Χριστος δε εστιν η τελεια αγαπη. ει ταυτα κατορθωσης. Σιωπην ασκει. ριζας κοπτει γαρ ανωφελεις παντοιας. Παντα κατορθοι το πενθειν καθ᾿ εκαστην. ταπεινοτερος αλλων˙ µεγαλα οντως. µαρτυρα δεικνυει σε τη συνειδησει.Ηµας βροτους απαντας σωζοντας δωρον. Θεος ουσα! Εκπληξις τουτο και δυσευρετον πραγµα. µηδεις πλανασθω! Ω θεοποιος αγαπη. τουτο γαρ η σαρκωσις η του ∆εσποτου. Ολος υπαρξης µιµητης του ∆εσποτου. (56) Λογους πατρος σου και πρσταγµατα πραττε. ο εχων αυτην θεσει Θεος υπαρχει. ψυχας φωτιζων τας αυτον εκζητουσας˙ αυται µοναι ζησονται. τουτο πρωτον σε ποιει της βασιλειας. γλυκυ γαρ τουτο υπερ βρωσιν και ποσιν ρεοντων και εστωτων διδασκον γνωσιν˙ αφιστα γαρ προτερον παντος του κοσµου. . και γαρ ηγορασθηµεν αιµατι θειω˙ θεους δεικνυντα δυναµει του καλουντος. Νοµιζε ειναι ευτελεστερος παντων. ξενος τε πτωχοτερος. ιν᾿ εργω γνως των εργων τας εκβασεις˙ το παντων θαυµαστοτερον των ορωµενων! Καλον σοι κερδος εκκοπη θεληµατων.

πως µε ολον µεταβαλλεις. πως θνητους εξαφθαρτιζεις. Πως θεους ποιεις ανθρωπους. πως καρδιαν περιλαµπεις. µη καλυψη τουτους θλιψις! Ζ’. πως τιτρωσκεις ανευ ξιφους. . πως υπαρχων εξω παντων βλεπεις παντων τα πρακτεα. πως φθοραν εξαφανιζεις. Πως ενουσαι τοις ανθρωποις. πως ευθυς ουκ αποδιδως. Πως ανεχη. πως το σκοτος φως εργαζη. πως εκκαιεις σου τω ποθω. Πως προς φως το σκοτος ελκεις. πως αναγεις εκ του αδου. πως βασταζεις. πως και καιεις και γλυκαινεις. πως και υδωρ εις δροσιζον.ΣΤ’. ∆ος υποµονην σοις δουλοις. πως υιους Θεου εργαζη. (57) Πως και πυρ υπαρχεις βλυζον. πως την νυκτα περιδρασση. (58) Πως µακραν ηµων τυγχανων καθορας εκαστου πραξιν. Τετραστιχα του αυτου τον προς Θεον αυτου εντευθεν δεικνυοντα ερωτα.

καινους οµου και παλαιους. δια του αποστολου σου και µαθητου και δουλου.Εντευξις του αυτου εις Θεον˙ και οπως Θεω συναπτοµενος και δοξαν Θεου ορων εν εαυτω ενεργουσαν εξεπληττετο. ως ειπας. (59) Πως σε εντος µου προσκυνω. (60) και υπερ παντα τα τερπνα και ποθεινα του κοσµου˙ τουτο και των αγγελων µε οµοιον αποδειξει. κατα το θεληµα σου. συγκοινωνος θεοτητος. αυτος και νυν µοι λαµψον και διδαξον εν Πνευµατι υµνους εκεινω ασαι. µειζων των ασωµατων υπολαµβανω. και η σοφια η πολλη παραδειχθη µειζονως˙ και παντες σε αινεσουσιν ακουσαντες. αλλα και κληρονοµος γινοµενος εν σωµατι. Θεε µου. υπαρχει µοι και στενω˙ οµως οτι και βλεπω σε. εν ουρανω δ᾿ ορω σε. Χριστε µου. ποιησει. θειους και κεκρυµµενους. αΰλως. ιν᾿ εξ εµου θαυµαστωθη η γνωσις σου. Συ µονος οιδας. Εγω πονω. ου τεµνονται δε ολως. Κυριε. ∆εσποτα µου. πως εν εµοι κατανοω. Θεε µου. Αµην. εγω αλγω την ταπεινην ψυχην µου. ισως και µειζοντα αυτων. Αλγος τω µη ισχυειν µε ολον περιλαβειν σε και κορεσθηναι. οτι καιναις εγω λαλω γλωσσαις τη χαριτι σου. ως ποθω. του παναγιου Συµεων. Της ουν σαρκος σου µετασχων της φυσεως µετεχω και της ουσιας αληθως της σης µεταλαµβανω. παντως και τη της φυσεως σου µιγνυσαι µοι ουσια˙ ου γαρ διΐσταται τα σα. Ο διαυγασας µοι το φως της δοξης σου. αλλ᾿ η φυσις ουσια σου και η ουσια φυσις. πως δε µακραν σε βλεπω. τη υλικη. εµοι δε καθορασαι. γενοιτο. ο ποιων ταυτα και λαµπων ωσπερ ηλιος εν καρδια µου. αρκετον µοι και τουτο και δοξα εσται και χαρα και στεφος βασιλειας. τη φυσει τε απροσιτος. Ει γαρ αορατος αυτοις υπαρχεις τη ουσια. . γινοµαι υιος Θεου. οταν φανη εντος αυτης λαµψαν τρανως το φως σου˙ ο ποθος πονος παρ᾿ εµοι και καλειται και εστιν.

προς ηµας δε. και γινωσκεις. οσοι γυµνοι γενησονται πλουτου τε και χρηµατων και την προσπαθειαν αυτων αρνησονται εις απαν. και ανατελλουσιν εν σοι οι πριν εσκοτισµενοι πορνοι. φως ουν καυτοι τελουσι. Η’. οσοι την δοξαν την κενην. αµαρτωλοι. (62) οσοι θεληµα ιδιον εξεκοψαν τελειως και ως ακακα προβατα εγενοντο τοις ποιµεσιν. οσοι κοσµον αρνησονται τον µαταιον και πλανον. ∆οξα τη ευσπλαγχνια σου και τη οικονοµια. τεκνα Θεου. ους ορας. ηµας ορας δε παντας. Οσοι καλως φυλαξουσι τας θειας εντολα σους. ασυγχυτως τε µεινας τουτο κακεινο και θεον µε πεποιηκας. ως ξενους ηγησαµενοι τω βιω παροδιτας. ορασαι παρ᾿ εκεινων. απο ψυχης βδελυξονται δια την των ανω δοξαν. πως εφορας τα παντα. θεοι τε κατα χαριν. οτι ανθρωπος γεγονας Θεος ων κατα φυσιν. Θεε µου. Τισι Θεος εµφανιζεται και τινες εν εξει γινονται του καλου δια της των εντολων εργασιας. πως ουχ ορασαι παρ᾿ ηµων. οσοι νεκροι τω σωµατι προς πασαν κακην πραξιν γεγονασιν ιδρωσαντες εις αρετων τους πονους . ατρεπτως. ως γεγραπται. τελωναι. Μετανοουντες γινονται υιοι φωτος σου θειου˙ το φως δε φως παντως γεννα. αλλα τους αγαπωντας σε µονους φιλων γινωσκεις και κατ᾿ εξαιρετον αυτοις σεαυτον εµφανιζεις˙ ηλιος κεκρυµµενος ων παση βροτεια φυσει εξανατελλεις εν τοις σοις. µοιχοι και ασωτοι.ου προς αγγελους. οσοι γονεις και αδελφους µισησουσιν αµισως. ανθρωπων τους επαινους. (61) Πως βλεπεις κεκρυµµενος ων. θεους ουτω καλεσας˙ Εγω ειπα˙ Θεοι εστε και υιοι Υψιστου παντες. θεσει και χαριτι τη ση δια του Πνευµατος σου τα διεστωτα ως Θεος παραδοξως ενωσας. Αλλ᾿ ουχι παντας. βροτον οντα την φυσιν.

Ακουσον. ο ταλας. πιστευσον. αλλα ου δυναται και λυπειται εν τουτω και ου λογιζεται καλον η οραν η πανθανειν. Ουτοι δεησεσι συχναις. ει και πολυ ηγουµαι. υπακοη νεκρουµενοι.και µονω τω θεληµατι ζωντες του κυβερνητου. οτι πολυ εστι. προς το υπονοουµενον µακροθεν µου τυγχανειν. οσοι τω φοβω του Θεου και µνηµη του θανατου καθ᾿ εκαστην δακρυουσι νυκτα τε και ηµεραν και νοερως προσπιπτουσι τοις ποσι του ∆εσποτου ελεος εξαιτουµενοι και αφεσιν σφαλµατων˙ ουτοι εν εξει γινονται του καλου δια πασης της εργασιας των καλων θρηνουντες καθ᾿ εκαστην και επιµονως κρουοντες ελεος επισπωνται. και δοκω µηδεν εχειν. Οτε ουν ο ορωµενος αχωρητος ων πασιν. εν αµετρητω υψει τις εφευρειν δυνησεται µεσοτητα η τελος. αρχη µοι παντοτε δοκει και καθαρµου και θεας. Οτι ορω τον ηλιον. οσον δ᾿ αν και οφθησεται το καθαιρον µε Πνευµα. ου λογιζοµαι τουτο˙ (63) και πως. Ορωσα αυτη φλεγεται και καιεται τω ποθω και ολον το φαινοµενον κατασχειν ενδον ταυτης θελει. ατελεστος η καθαρσις υπαρχει τοις τοιουτοις˙ οσον γαρ καθαρθησοµαι και λαµπρυνθω. µη ολως αισθανοµενος του δοθεντος µοι πλουτου. οτι ολιγον το δοθεν. Επει δε τελος του φωτος ευρειν αδυνατουσιν. οπερ εγω πανθανω˙ γλυκυς εστιν ο ηλιος. το δε ποσον ουκ οιδα˙ επιθυµω του πλειονος και παντοτε στεναζω. απροσιτος επαληθως θελησει ελεησαι . αρρητως εν αισθησει ελκων εις ποθον την ψυχην ανεκφραστον και θειον. φωναις τε αλαληλοις και των δακρυων ταις ροαις ψυχην εκκαθαιρουσι˙ καθαιροµενην δε αυτην βλεποντες οι τοιουτοι πυρ ποθου προσλαµβανονται και πυρ επιθυµιας. Εν αοριστω γαρ βυθω. του τελεον θεασασθαι ταυτην εκκαθαρθεισαν. Οιδα. ζωουµενοι τε αυθις. οπερ ορων επιθυµω.

Ειπε. οταν των αλλων πλεον τι δοκωσιν υπερεχειν˙ τον δε των παντων ποιητην. πασης επιθυµιας εµπιπλα και γλυκυτητος. πασαν επιθυµιαν των αιωνιων αγαθων. υπερ την δοξαν την εν γη. των πραγµατων των θειων. πως ου πενθησουσι δι᾿ αυτον αεναως. ναι δη και τα αορατα. το εν εµοι τελουµενον ανεκφραστον τυγχανει. Ει γαρ τουτον τον ηλιον. τον αθανατον µονον. αιφνης. ονπερ παντες ορωµεν. Ο δε τον τουτου ποιητην ορων φωστηρος δικην εντος αυτου εκλαµποντα. αλλα και πασαν εφεσιν. οιος οραται µοι προ προσωπου εκλαµπων. πως αν ου φριξει. ∆εσποτα. πως µη ποθουσιν. ης κορεσθηναι. Εξ αυτης κατεπλουτησαν πηγης της αειζωου. πως ου καταφρονησουσι κοσµου και των εν κοσµω. ποθησαντες ∆εσποτην και δοξαν την αθανατον ευροντες και λαβοντες και εχοντες ανελλιπως παν αγαθον εκειθεν. τον ταπεινον. πως αν ουκ αγαπησειε τον την ζωην διδοντα. της θειας˙ αθροα η µεταβολη. ενδον εν τη καρδια τις εβλεψε κατελθοντα και ολον ενοικησαντα και λαµποντα ωσαυτως. εξω των ορωµενων παντων. τον πασι παντα δυνατον τις ιδων ου ποθησει. Ανθρωποι τους οµοιους αυτοις ανθρωπους αγαπωσιν. η αλλοιωσις ξενη. τοιουτος ολος εν εµοι οραται εξαστραπτων και ολος ολης µε χαρας. υπερ πασαν τιµην δε γενοµενοι. Εξ ακοης πιστευσαντες ηγαπησαν οι πλειους και δι᾿ αυτον απεθανον οι αγιοι και ζωσιν˙ οι δε και θεας της αυτου και φωτος µετασχοντες. µαλλον δε τον ποιησαντα τα ορωµενα παντα. Πως δε ουκ απαρνησονται πασαν τιµην και δοξαν. λαλουντα.την τεθλιµµενην µου ψυχην και τεταπεινωµενην. τον εξω γης. και παντες εξεπλαγησαν οι τουτον κατιδοντες. πως αν ουκ εκπλαγησεται βλεπων. δος και ηµιν πλουσιως . ουχι νεκρος τω θαυµατι και αφωνος υπηρξε. (64) γνωσθεντες και γνωρισαντες αυτον. ενεργουντα.

Ουτος επιθυµιων ανηρ των του Πνευµατος. ως φησι Παυλος και πας τις Θεου δουλος. παντοκρατορ! Τις χορτασθη σου του αορατου καλλους. Τις αξιως προρευθη των εντολων σου και το φως θεασεται του σου προσωπου µεγα. αι. (65) Αι. Οτι ο του Αγιου Πνευµατος µετοχος γεγονως υπο του φωτος και της δυναµεως αυτου αρπαζοµενος επανω παντων φερεται των παθων. Θεε. Βαβαι γνωσεως και λογων ευτελειας! Που γαρ εκρυβη ο τον κοσµον περασας και παντων εξω γενοµενος. µη βλαπτοµενος τω πλησιασµω υπ᾿ αυτων. ει γαρ και βλεπεις δηθεν ασχηµονουντα και προς την πραξιν ωσπερ αυτοµολουντα.και πασι τοις ζητουσι σε καιποθουσιν εκθυµως. Κυριε. Θεω µεµωραµενη. τις ο διαβας της φθορας το γνοφωδες και κοσµον παντα καταλειψας εκρυβη. αλλ᾿ απαθεια τις. ουτος σωµατι σωµασι πλησιαζων (66) δυναται τω πνευµατι αγιος ειναι˙ εξω γαρ κοσµου και των σωµατων τουτων ουδε ορεξις εστι σαρκικου παθους. Θ’. ω µυστηριου ξενου! Τις ο το τειχος παρελθων της σαρκος αυτου. τις εµπλησθη σου της ακαταληψιας. σοφια σοφων ηθετηµενη. το τον ορωντα αφαιρουµενον κοσµου µετα σωµατος. θαυµαστον. . Λεγε. Ο ταυτην φιλησας και εκ του φιληµατος ζωην κερδησας. ων βλεπει. ινα µη λεγω. µη χωρουµενον ολως εν τουτω τω βαρει και σκοτεινωδει κοσµω. ως αν τρυφησωµεν καυτοι µετα των σων αγιων των αιωνιων αγαθων εις αιωνας αιωνων˙ αµην.

Αρτ᾿ επιστευσα µικρον υδατος ρευµα πετρας το στερρον εγχρονιζον κοιλαινειν και οντως ουδεν ατρεπτον των εν βιω.νεκρον το σωµα γινωσκε τουτο πραττειν! Ου λεγω διχα ψυχης. φυσιν αϋλον. τοσουτω πλεον ασυγκριτως τα ανω υπερ τα κατω τοις καλως γεγευµενοις. Οσω γαρ κοπρου καθαρωτατος αρτος τιµιωτερος και ηδυτερος πελει. η της οντως γνωσεως εστερηµενη! Η γαρ απλοτης των ηµετερων λογων εργω κεκτηται την αληθη σοφιαν Θεω πλησιαζουσα και προσκυνουσα. Καταισχυνθητι των σοφων η σοφια. (67) Ηκουσα πραγµα ξενον και πληρες θαµβους. αλλα της κακης εκτος επιθυµιας˙ η γαρ ηδονη της καλης απαθειας και το εξ αυτης φιλουν µε φως αρρητως ολον µου τον νουν εξιστων αφαρπαζει και γυµνον αυτον κρατουν χειρι αΰλω πεσειν ουκ εα της αυτου µε αγαπης η εννοησαι λογισµον εµπαθειας. δι᾿ ης αναπλαττοµαι η και θεουµια Θεον καθορων εις αιωνας αιωνων˙ αµην. Ι’. εξ ου πασα διδοται ζωης σοφια. ος µη µαλαχθεις η πυρι η σιδηρω γεγονε κηρος εµπλεχθεις τω µολυβδω. αλλα κατασπαζεται αδιαλειπτως και την ψυχην µου ο ποθος καταφλεγει και ουκ εστιν εν εµοι αισθησις αλλη. την λιθου στερροτεραν. Οτι ο θανατος τη λυπη και των στερροτερων καθαπτεται. δι᾿ ης κινειται. ισον αδαµαντος καλουµενου παθουσαν. .

εν ουρανω τω πατρικω. Νυν δε. ην και αγιασµενος και εµπλεως του Πνευµατος ολος του Παναγιου. ο ταλας. (68) Τι το καινον του θαυµατος του και νυν γινοµενου. πλην και αυτοι προσεφερον ιδιον τι την πιστιν. το εν εµοι γινοµενον. Πλην ην αυτος αποστολος. αρχη δε του κηρυγµατος και πληθος των απιστων. Στεφανος µετα ταυτα ανεωγοτας ουρανους ειδε και τοτε ειπεν˙ Ορω εστωτα τον Υιον εκ δεξιων της δοξης της του Πατρος˙ και παραυτα ως βλασφηµα λαλησας λιθοβολειται προς αυτων των νοµοδιδασκαλων και θνησκει νοµω φυσεως και ζη εις τους αιωνας. οι τω Χριστω πιστευοντες δια των αποστολων και την χαριν ελαµβανον πιστεως ουσαν δωρον. Νυξ µ᾿ εχωρισεν αδελφου γλυκυτατου. Τις ο αρτι δεικνυµενος τροπος φιλανθρωπιας. απερ καγω. ειτε και αλλας αρετας και πραξεις αποδεκτους˙ . αλλη πηγη ελεους. ενταυθα ο πατηρ εκπληττοµενος διηγειται. ως ηκουσαµεν. ξενος πλουτος χρηστοτητος. Θεος και νυν αµαρτωλοις αρα ορασθαι θελει.Μηδεις µ᾿ εκ του νυν απαταν νοµιζετω! Φευ τω βλεποντι τα φευγοντα του βιου ως κρατουµενα και τερποµενω τουτοις! Ταυτα πεισεται. Πολλοι γαρ ηλεηθησαν θεια φιλανθρωπια. ο παλαι ανω αναβας και καθεσθεις εν θρονω. το ατµητον φως της αγαπης τεµουσα. Εκρυβη γαρ εξ οφθαλµων των θειων αποστολων και µονος. (69) πολυ το πλεον εχουσα των παλαι γεγονοτων. και κεκρυµµενος πελων. τι αρα βουλεται το ξενον τουτο πραγµα. ΙΑ’ Οπως ωραθη αυτω Θεος ως Στεφανω και Παυλω τοις αποστολοις. τι δε αν θελοι ειναι η φοβερα καταπληξις του νυνι τελουµενου.

ποια γλωσσα εξειποι. α εν εµοι ορωνται γινοµενα. ως εξ ακρου του κρασπεδου ολον το υφασµα . Ως εν σταγονι δε το παν δεικνυται των υδατων. Ποια χειρ λειτουργησειε. τω αστεκτω της δοξης καταπληττοµενος σφοδρως. οταν πως µου τον οφθαλµον του νοος διανοιγη. υπηρχον και µη βλεπων. πως δε και λογω γραψω. πλην οτι µιαν καθορω εξ αβυσσου σταγονα. και οι εν τουτω βλεποντες τον Υιον καθορωσιν˙ ο δε Υιον αξιωθεις ιδειν Πατερα βλεπει. Αυτα το φως παντως εισι. ποιος καλαµος γραψει. ποια χειλη λαλησουσιν. και νυν µακροθεν καθορω τα αθεατα καλλη τω απροσιτω του φωτος. Και γαρ και εν αυτη νυκτι και εν αυτω τω σκοτει βλεπω Χριστον τους ουρανους φρικτως ανοιγοντα µοι. α εωρα. και τα ακατανοητα ποςως καταµανθανω. ο και υπερ τον ηλιον φωτιζει την ψυχην µου και καταλαµπει µου τον νουν οντα εσκοτισµενον. φωτι τω τρισαγιω. οποιον την ποιοτητα και ποταπον το ειδος. εν ον εν τοις τρισι και εν ενι τα τρια.εγω δε παντων εµαυτον τουτων εστερηµενον κατανοων εξισταµαι και φερειν ουκ ισχυω τα εις εµε γινοµενα. ποιος λογος εκφρασειε. (70) Πατερα δε ο θεωρων συν Υιω παντως βλεπει. Ου γαρ εωρα µου ο νους εξ αρχης. Οπερ και νυν. τον ασωτον εκ µητρας. συνεχοµενος τροµω. πιστευσατε. εν εµοι εκτελειται. και δια τουτο πλεον µε το θαυµα καταπληττει. τελουµενα δι᾿ ολης της ηµερας. αλλα τυφλος. παρα Θεου του κτισαντος λογω την πασαν κτισιν˙ απερ και φριττω εννοειν. αυτον τε παρακυπτοντα και καθορωµενον µοι αµα Πατρι και Πνευµατι. Εν φωτι γαρ του Πνευµατος βλεπουσιν οι ορωντες. και πως το βλεπειν διδωσι και βλεποµενον εστιν. ως ειρηται. Αυτος γαρ φως εν τω φωτι φαινεται τοις ορωσι και οι ορωντες εν φωτι αυτον βλεπουσι παλιν. και το φως εν τα τρια.

Ειχον δ᾿ εν διανοια µου µικραν παραµυθιαν του µη καταφλεχθηναι µε. υπογειος. ηπερ καταφλεχθηναι µε και αρδην απολεσθαι. ο λεων. ω πρεπει δοξα και τιµη νυν και εις τους αιωνας˙ αµην. Θεον αυτον. λιθω κακαλυµµενος ζωην ευρον. . το µακροθεν υπαρχειν µε πυρος του απροσιτου και σκοτους µεσον ιστασθαι και κρυπτεσθαι εν τουτω. ως ειπεν ο προφητης. µη πλειον µε παραδεχθεις εκλειξη. Εν τουτοις µου διαγοντος και τον νουν ασχολουντος και οιονει εν ουρανω δοκουντος ατενιζειν και τρεµοντος. αυτον εκεινον ευρηκα. ολον ως πυρ επ᾿ αληθως µεσον εµης καρδιας. ως φασιν. εν τη νυκτι τε εφυγον αισθησεων των ωδε και σκεπασθεις τοις λογισµοις απεκρυβην εν τουτοις. οτι του ποθουµενου απετυχον και γεγονα κειµενος εν τω ταφω. µη φερων τε το αστεκτον της δοξης απεστραφην. τον την ζωην διδοντα. οθεν ως εξ οπης µικρας και ορων ιλιγγιων. ον µακροθεν εωρων. Ζων δε νεκρος. τον Χριστον και Θεον µου. Φριξας γαρ και µη ισχυων βλεπειν αυτου την δοξαν υπεισελθειν προηρηµαι και προσµειναι τω ταφω και κατοικειν µετα νεκρων. Θροηθεις ουν τω θαυµατι και τροµαξας µεγαλως εξεστην. τον παλαι µε εγειραντα νεκρον και τεθαµµενον. (71) ωσπερ εν µνηµατι εµβας. ουτως ολον εν ολιγω ασπαζοµενον βλεπω. και κλαιειν χρη τον ασωτον. ολος εκλυθεις. ον Στεφανος εωρακεν ουρανων ανοιγεντων και Παυλος παλιν υστερον ιδων απετυφλωθη. και αντι λιθου τουτο το σωµα το βαρυτατον επιθεις εσκεπασθην και απεκρυβην τω δοκειν τον πανταχου παροντα. Εκει παντως καθηµενον δει µε θρηνειν απαυστως. ζων αυτος εν τω ταφω. εξ ονυχων το θηριον. ολος εξαπορησας. του µη κατακαηναι ωσπερ κηρος απο πυρος. αυτον τ᾿ εκεινον προσκυνω.και.

ενος εν τοις τρισι δε. και σου αποστερουµαι. ωσπερ καλυπτονται και καµµυειν τω ζοφω. αχλυς επι την κεφαλην µου. ατµητον ον εν τοις τρισι προσωποις ασυγχυτως. Προσωπον δ᾿ ανευ οφθαλµων ου χρη παντως καλεισθαι. ειτε Υιου η Πνευµατος. Πατηρ ουκετι εσται. ως εν ενι προσωπω (73) ωραιοι δυο οφθαλµοι φωτος πεπληρωµενοι˙ προσωπου διχα οφθαλµοι πως βλεψουσιν. επειτα κτισις πασα. απολειται πρωτος αυτος. παντως˙ οι και τουτων εγενοντο εν τρανει θεωρια παρα του οντος εν αρχη προ παντων των αιωνων εκ του Πατρος συν Πνευµατι Υιου. φωτος. πλην ηνωµενοις και αυτοις κατα την θειαν φυσιν αρχης. εν εµοι παλιν ζωσι και σκοτους µε και θλιψεως εµπιπλωσι. Θεου και Λογου. και πηρωσιν τοις νοεροις οµµασι µου ποιουσι. ολιγοι δ᾿ εκζητουσιν. Πατηρ. οιµοι. δυναµεως. των δοκουντων ειναι τι εντρεπων την οιησιν. κοµιδη ολιγωτεροι εισιν. καταναγκαζονται. ει στερηθη φωτος της ευπρεπειας. ευ οιδα. Αµφοτερα και γαρ εν φως. εξ ων εγγινεται µοι αναθυµιασις. α ποτε ηφανισας. ο εν κοσµω επραχθη. Παθη θυµου τε κ αι οργης. (72) Πως. η ειπειν µαλλον ολου˙ ηλιος γαρ. λειπεται γαρ του πλειονος. Τα τρια γαρ οραται µοι.ΙΒ’ Περι του ενος κατα παντα της τρισυποστατου θεοτητος θεολογια˙ και δι᾿ ων τη ταπεινωσει χρωµενος λεγει περι εαυτου. Αλλα και οι αξιωθεντες σου µετασχειν των αρρητων και υλικως µεταλαβειν εν αΰλω αισθησει µυστηριων των φοβερων και τοις πασιν αφραστων γνωναι τε την αορατον εν ορωµενοις δοξαν και το ξενον µυστηριον. θεληµατος ωσαυτως. η υπ᾿ αυτου το λαµπεσθαι και το βλεπειν λαχουσα. και γαρ. Ουτω Θεος τοις νοητοις ενος ει στερηθειη. δοξης. ειπε µοι. ου πας εφιεται. Υιος και Πνευµα. φωτος τρισσου εν τω ενι. . Θεε µου.

Τις ουν εµε µη κλαυσειε και τις αν ου πενθηση και τις ουκ αν στεναξειεν επ᾿ εµοι και δακρυση. . ως εφαµεν. αλλ᾿ αµυδρον τοις εν τη γη το φως αυτου παρεχει. ουκ ιδεαν. ινα ειπη και γραψη και µεταδω τοις αλλοις. πολυ δε παντως προς αυτους τους σκοτει καθηµενους. αλλ᾿ ωσπερ λαµπων ηλιος τοις νεφεσιν εισδυνει και ουχ οραται µεν αυτος. ουχ υποστασιν των ανθρωπων τις εγνω. ου νυκτος παρουσια. αλλ᾿ εφηπλωται τω παντι και απροσιτως λαµπει και τοις αξιοις προσιτος και ληπτος καθοραται. ουδ᾿ ολως φωτι φαινει. ου φυσιν. εξ ου τα παθη τρεφονται και εν εµοι ζωουνται και δρακοντες µοι γινονται και ερπετα και οφεις διαταρασσοντες αει της ψυχης µου τα µελη˙ και γαρ η δοξα δακνει µε. οτε φανειται ολος. ουτω µου νοει τον Θεον αφ᾿ ηµων κεκρυµµενον και σκοτος µεγα βαθυ παντας ηµας κατεχον. φυσιν την τρισυποστατον ανερµηνευτον παντη! Θεου γαρ ουτε ονοµα. και γινεται παχυτερον τη ταπεινη ψυχη µου. οση υπο τον ηλιον. προτιµωµια το σκοτος και µεριµνω τα εν αυτω και προστιθω τον ζοφον. Σεβεσθω τοινυν απασα λογικη οντως φυσις. ου µορφην. Εγω δε. οτι κατηξιωθησαν µικραν αυγην ιδεσθαι. ολιγον µεν. αλλα λαµπει πανταχου και φωτιζει τα παντα˙ και µεσον εγω του παντος περιεχοµαι σκοτει και του εµε ποιησαντος φωτος αποστερουµια. η κενη και µαταια. ως του ηλιου. οτι Θεος εν απασι και πανταχου υπαρχει και φως ολος αυτος εστιν. (74) ου σκοτος παρεµποδισµος εγγινεται εις απαν.αλλ᾿ ουδε ζων υπαρξειεν αποβαλων το Πνευµα. οση δ᾿ υπερθεν τουτου. εν ω ουκ εστιν ολως ου τροπης αποσκιασµα. προς ολην την ακτινα και προς τον ηλιον αυτον. ο ταλαιπωρος. εξ ου τοις πασι διδοται και το ζην και το ειναι. Αλλα το θαυµαστοτερον νοει παντως ενταυθα˙ Θεου γαρ ου συστελλεται το φως.

Οιησιν δε και οκνον µοι ως ληστας επιθεντες. καταλιποντες εν εµοι τω κατερρυπωµενω. οιησιν. και λεγω παντας τους λοιπους˙ Ερχεται και ο δεινα και τας ευχας κοµιζεται και τους λογους ακουει και την διδασκαλιαν µου – φευ µοι της ευπηθειας! Πως ουν βλεπω γυµνωσιν της αθλιοτητος µου και των πληγων αισθανοµαι και λυπουµαι και κλαιω . ηλθεν θηριων πληθος. ου θαυµαστον. Συναγοµενων γαρ αυτων εγω φυσωµαι πλεον και συχνως περιβλεποµαι. Αφηρηκοτα απ᾿ εµου. προσαγορευση µε. της ψυχης ισχυν και προθυµιαν. πως ανθρωποις αρεσω. οστις ου παραγενετο και εθεασατο µε˙ και ει που ευρεθειη τις παραβλεψαµενος µε. αλλα και επαινουµενος. ως αξιος επαινων απαντας προσκαλουµενος δοκω τιµην συναγειν. πως ου πληρες ελεους. φανη υποσδονδος µου και ως κακεινος χρηζει µου της ευχης και αγαπης. απ᾿ εναντιας συροντες διεµερισαντο µε˙ η µεν την σωφροσυνην µου και το νηφαλιον µου. ηδονην τε και µεριµναν. οτι τοσαυτα παθη µε επιπεσοντα αιφνης και πασης αρετης γυµνον και νεκρον δειξαντα µε (75) ελαθον παλιν εµαυτον µηδεν των γενοµενων επεγνωκως. το παραδοξον και θαυµαστον και µεγα. πως παντα γραψω. δικαιως και τιµωµενος παρα παντων ανθρωπων. και ευροντα µε κειµενον κατεµασησαντο µε.και τους οδοντας πεπηγεν εν τη εµη καρδια˙ εξ ης αδυνατησαντος και εκλυθεντος ολως ηλθον κυνες οι αγριοι. Πως γαρ. µνησικακω και λοιδορω και διασυρω τουτον. οπως ακουσας και αυτος µη φερων µου τους ψογους ελθη. Τρυφη γαρ και ο επαινος µυελον και τα νευρα διεσπασαν µου. η δε τα εργα τα καλα και πραξεις τας ενθεους εφ᾿ εαυτας δεικνυοντες νεκρον απεδειξαν µε. ειπε. αλλ᾿ οιοµαι µειζων παντων υπαρχειν και απαθης και αγιος και σοφος θεολογος. µη που τις απελειφθη. οιµοι.

αληπτον παση φυσει. αχωριστον. Χριστον µεµορφωµενον εχων εν εαυτω παντως τον αληπτον και µονον. ω Θεε µου. και αλλο της ψυχης µου. φως απλουν και ανειδεον. φιλανθρωπια αγνωστε τοις πλειοσιν ανθρωποις. ουσια κεκρυµµενη. οικτειρον εµε πεπλανηµενον και φοβον σου εµφυτευσον εν τη εµη καρδια. Ο ουν τω Θειω Πνευµατι το ιδιον ενωσας θεοειδης εγενετο Χριστον λαβων εν στερνοις. µεσον τουτου πλανασθαι. α και σαρκος θεληµατα χοϊκα ειναι λεγω. ινα τον κοσµον φυγοιµι κατα τας εντολας σου και µισος εξω προς αυτον και συσταλω εµφρονως. ατµητε. τον αληθως απροσιτον τοις ποιηµασι πασιν. Αλλ᾿. Αλλ᾿. υπαρχω˙ η ψυχη µου συνδεδεται αρρητως τη σαρκι µου. εµπλαστρα και καυστρας επιθωσι. αλλα νεκρον. πως καθωραθης ως εγω. ασυνθετον εις απαν. αλλα διπλους. πλην ου ζητει τα εαυτου εκαστον καταλληλως. απογυµνωσας τε αυτοις και τα κρυπτα µου παθη. (78) Αλλο και γαρ το θεληµα σαρκος ρευστης υπαρχει. Επει δε παλιν χωρισθεν ψυχης ουδεν ζητει τοιουτον. ελεος ουχ ορωµενον τοις αφρονως βιουσιν. ω φυσις αµολυντε. Πλην ου τριπλους. Χριστε.και ιασιν επιζητω ανακλιθεις ξενωνι και ιατρους παρακαλω δεικνυς τους µωλωπας µου. οιον το καθευδησαι. και σου µονου προσδοκω τας εντολας φυλαττειν. το παν ψυχης ειναι δοκω. µηδε επεγνωκως σε. και υποµεινω καρτερως δια την ιασιν µου. Τις γαρ των επιγνοντων σε χρηζει δοξης του κοσµου. ολως ων εν τοις παθεσι. εγνωσθης τοις εν σκοτει . ως αν ξηρια. εν θεληµα ανθρωπου. ασωµατον. ως ανθρωπος. Χριστιανος απο Χριστου. οιον φαγειν τε και πιειν. ετερον δε του Πνευµατος. αναισθητον. και µη εασης µε. ουσια αναλλοιωτε. οτι σε µονον αγαπω µηπω σε αγαπησας. τρισαγια. ωσπερ πηλος τυγχανει. αλλα και µαλλον προστιθω τραυµατα καθ᾿ εκαστην.

εσθιω. παντας ανθρωπους. εθνικους. ο ο κοσµος ουκ εχει. . το που το σωµα τοτε δε υπαρχει. ω βασιλευ. θελων παντως µε σωσαι και παλιν επαναγαγειν εις παραδεισον δοξης. Λογε. Επι της κλινης καθηµαι εξωθεν ων του κοσµου και µεσον ων της κελλης µου τον εξωθεν του κοσµου οντα τε και γενοµενον βλεπω. φιλει µε και εκεινος. οτι οραται µοι ο τυγχανων αορατος˙ οιδα. οτι κατερχεται ο υπαρχων ακινητος˙ οιδα. και εδεσµευθης ως φονευς. τουτο η ευσπλαγχνια σου και η φιλανθρωπια. και αγαπα µε ο µη ων ενδον τουτου του κοσµου. ου γινωσκω. ο βροτος και µικρος εν τω κοσµω. η γενοµενη δι᾿ ηµας. ινα και χειρ µου γραψη. αγνωστω δε τοις αλλοις-. Τουτο οικονοµια σου. και ολην εχω γτην ζωην βλυστανουσαν εντος µου˙ εν τη καρδια µου εστιν. τρεφοµαι καλως µονη τη θεωρια και συνενουµενος αυτω ουρανους υπερβαινω και τουτο οιδα αληθες και βεβαιον υπαρχειν. ω και οµιλω . τουτο η παρουσια. εντος µου ολον καθορω τον ποιητην του κοσµου.ειπειν δε τολµα – και φιλω. απιστους. ποιος νους ερµηνευση. Οιδα. και αγαπω τον µηδαµου οντα εν ορωµενοις. Εγω δε παλιν. ως ου θνηξοµαι ενδον ζωης τυγχανων. σωτηρια και λυτρωσις ζωντων και των θανοντων. επαθες ωςκακουργος σωµατικως. πιστους. εν ουρανω δ᾿ υπαρχει. ποια γλωσσα λαλησειε.και εκρατηθης εν χερσι µητρος σου της αγιας. και εκ παντος ευρισκοµαι εξω τοτε του κοσµου. αµαρτωλους. ∆εσποτα. ποιος λογος εκφρασειεν. φρικτον και υπερ λογον. ο πασης κτισεως αποκεχωρισµενος ενδον αυτου λαµβανει µε και εν αγκαλαις κρυπτει. οτι οραται µοι το φως. αγιους˙ κοινη γαρ παντων γεγονεν η επιφανεια σου. (79) Το δε κρυπτως γινοµενον εν εµοι τω ασωτω και µερικως τελουµενον εν γνωστη αγνωσια -γνωστη µεν παντως παρ᾿ εµοι. και οιδα. Φρικτον γαρ οντως.

(80) επι καρδιαν σε ποτε ουκ ενεβη σαρκινην. Οπως δε ταυτα γινονται. πως αν καλως νοησω. Θεε µου. ευεργετεις τε και τιµας και δοξαζεις. Τεκµαιροµαι το ελεος και την φιλανθρωπιαν και τα καλα σου τα πολλα. Ι∆’. Εισι γαρ οντως αφθεκτα και αρρητα εις απαν. και γαρ επιστασαι τα εµα. α οφθαλµος ουχ εωρακεν. ως µετα ποθου σε µονον βλεποντας. καν ποσως. τοις µετ᾿εµου κηρυξαι τε την σην φιλανθρωπιαν. ο Θεος µου. ∆εσποτα. και αφωνος καθισταµαι µικρου απογινωσκων και θλιβοµαι διηνεκως λυπουµενος. ως βασιλει τε και Θεω του παντος και ∆εσποτη νυν και αει δια παντος εις αιωνας αιωνων˙ αµην. οτι τους παντας ελεεις θερµως µετανοουντας ισον τοις αποστολοις σου και πασι τοις αγιοις. Ευχαριστια προς Θεον των δωρεων ενεκα. οσα νοω και βλεπω. . ουκ ακηκοεν ους δε. Πλην την ψυχην τιτρωσκοµαι. οτι τα µελη απαντα σωµατος και ψυχης µου εµιανα εκ γενετης. τον ποιητην του κοσµου. πως δ᾿ εξειπειν σοι δυνηθω. ω πρεπει δοξα και τιµη. (81) Εγω. ινα και νυν µυηθωσι λαοι. ω Θεε µου. α εις εµε ειργασω. οτι αναξιος ειµι των αγαθων σου παντων. Ευχαριστω σοι. ο ταλας. µεγαλωσυνη. ων παρ᾿ αυτου ηξιωθη˙ και οτι φρικτον και αγγελοις το της ιερωσυνης και ηγουµενειας αξιωµα. καν θελω. Βλεπω.ωδε κακει οραται µοι επισης απαστραπτων. φλεγοµαι τα εντος µου επιθυµων λαλησαι σοι. Τι γαρ ολως και φθεγξοµαι ακαθαρτος υπαρχων και λογισµοις και πραξεσι και εννοιαις απασαις. φυλαι και γλωσσαι. ολος ων αµαρτια. λαλησαι ουκ ισχυω. κρατος. οτι ηλεησας µε και δεδωκας ιδεσθαι µε ταυτα και ουτως γραψαι. ∆εσποτα.

∆ια γαρ τουτο εκ παντος ηρες µε εκ του κοσµου και παντων απεχωρισας συγγενων τε και φιλων. Παντα ουν ταλλα. οπως και ελεησης µε και σωσης µε. Σωτηρ µου. του καλου ∆εσποτου. Κυριε. Βασιλευ µου. οτι και µαλλον προστιθω πταισµατα καθ᾿ εκαστην. Τα δυο δε τα εσχατα οπως ειπω. ο ταλας. προφηται εδειλιασαν ενωτισθεντες αµα δοξης το ακαταληπτον και της οικονοµιας˙ αποστολοι και µαρτυρες και διδασκαλων πληθος βοωσι και κραυγαζουσιν εαυτους αναξιους διαρρηδην κηρυττοντες απασι τοις εν κοσµω. οργης σου της δικαιας. αντι δε των κολασεων. και την ψυχην µου και τον νουν λογου αποστερουσι και ενεργειας παυσουσι και φρονησεις απασας. ελπιδα προξενουντα µοι ζωης της αιωνιου˙ ου ενεκεν και εχαιρον πολλα. Χριστε µου˙ τουτο πληροφορουµενος παρα της χαριτος σου ειχον χαραν απληρωτον και βεβαιαν ελπιδα. α εις εµε ευδοκησας γενεσθαι. και οτι εν αγαθον ουκ επραξα εν βιω. Χριστε. αλλα και τω µεγεθει σου βαρυνουσι της δοξης και παυσασθαι παρα µικρον πειθουσι µε. . τα πληθη των κακων µου. µηδε απτεσθαι τουτων. οτι ευεργετουµενος αχαριστω σοι πλεον. υποµονην παρειχον. ουκ οιδα. θαρρων εις την χρηστοτητα και εις το ελεος σου. δουλος υπαρχων πονηρος σου. φοβουµαι σου το κριµα. ερχοµαι εις απογνωσιν. Πως τοις τοιουτοις εµαυτον πραγµασιν απορρητοις εξεδωκα διακονειν και λειτουργειν. και απορω εν εµαυτω και θαυµαζων λυπουµια. ων υποµειναι εµελλον ως πολλα σε λυπησας.µηδεν ποιειν. (82) και το πολυ σου ελεος και την φιλανθρωπιαν τρεµω µη τρεψης εις θυµον µειζονος τιµωριας.Οποταν ελθω εις εµαυτον και κατα νουν θελησω αναλογισθαι. ως οιδας µονος. Εν οις αγγελοι φριττουσιν αδεως ατενισαι. τοσουτων µαλλον αγαθων νυν κατηξιωσας µε. µηδεν λαλειν.

Ου µοι δοκει πως δυνατον ανθρωποις ειναι τουτο˙ πειθοµαι ουν βουλοµαι µαθητης ειναι µαλλον ενος δουλευων θεληµα. ιν᾿ ο λογος εδειξε και η αληθεια εχει. ους τεταγµαι ποιµαινειν. Το δε κριµα των αδελφων. και οικειοτερος αυτων γενηται κατ᾿ αξιαν ως και χερσιν απτοµενος και στοµατι εσθιων. εκει υπαρχεις συ αυτος. ποια ψυχη βαστασειε. τουτο το υπερ φυσιν εργον τε και εγχειρηµα. Τουτο ουν το απορρητον. µαλλον δ᾿ υπερ αγγελους. και πως εγω. η τροποις και θεληµασι δουλευειν των πλειονων (84) και τουτων γνωµας ερευνας και βουλας εξευρισκειν και πραξεις τε και λογισµους εξιχνιαζειν πλεον. ο Θεος µου και Λογος. γενεσθαι ηξιωθην και αδελφων ηγουµενος. το κατ᾿ αξιαν λειτουργειν και βιον ουτως εχειν αγγελικον εν σωµατι. των θειων µυστηριων (83) ιερουργος και λειτουργος της αχραντου Τριαδος. Λογε. ο πορνος.Εγω δε πως. οιµαι. και πως εγω. οτι αδυνατον εµοι και πασιν. ονπερ εκεινοι φριττοντες παριστανται συν τροµω. ανθ᾿ ωνπερ ηµαρτηκασιν. ο ταπεινος. επει και κρισις µενει µε και δουναι µελλω λογους. ο ασωτος. πειθει µε και τον θανατον προ οφθαλµων µου βλεπειν˙ οθεν αφεις το ηδεσθαι τω τροµω συνεσχεθην ειδως. µαλλον δε του οικουντος εν φωτι απροσιτω. Οπου γαρ αρτος σαρκος και του αιµατος. ενος ακουων λογους. αλλα και πασαις νεοραις στρατιαις των αγγελων. ποιος νους ευπορηση ακατακριτως µετελθειν ενος εκαστου γνωµην και παντα τα παρ᾿ εαυτου ανελλιπως εισφερειν και εξελεσθαι κριµατος εαυτον του εκεινων. οπερ ποιειν εταχθην. και υπερ τουτου του ενος µονον υφεξειν λογους. ου µονον φυσει τη φθαρτη ταυτη και ανθρωπινη. και ταυτα σωµα γινεται σον αληθως και αιµα επελευσει του Πνευµατος και δυναµει Υψιστου˙ και τολµωντες απτοµεθα θεου του απροσιτου. ους εγωγε ποιµαινειν .

Συ γαρ ει η απολαυσις. και τοις χοροις των εκλεκτων. συγκαταριθµησον οµου µετα των µαθητων µου. πληροφορηθητι. υπερ εκαστου λογον δε µονος εγω παρεξω˙ και πως σωθηναι βουλοµαι η πως ελεηθηναι. ποιµαινειν εν συνεσει. αλλα και ληπτον τε και αληπτον τοις αξιοις. θειαν µοι δος τω ταπεινω δυναµιν. Και γαρ. δι᾿ ου και µελλω σωζεσθαι πυρος του αιωνιου. ∆εσποτα των απαντων. ουδε γαρ επραξα ποτε εργον µικρον η µεγα. αξιους τε προσκυνητας του φοβερου σου θρονου˙ καµε δε τον αναξιον προσλαβου εκ του κοσµου. Αλλ᾿ ω φιλανθρωπε Σωτηρ. ευσπλαγχνε. ΙΕ’. ουκ εχων. και οτι εις πολλα γινοµενος ο Χριστος και Θεος ηµων µελη εις εστι και ο αυτος και µενων αµεριστος. απηµονας. οις κριµασι γινωσκεις. ους δεδωκας µοι αδελφους. και οτι οικος ∆αυιδ ηµεις εσµεν. ιν᾿ αµα παντες βλεπωµεν την δοξαν σου την θειαν και των αφραστων σου. ει και καταστικτον πολλαις αµαρτιων αικιαις. ο µηδε καν υπερ εµης µιας ψυχης αθλιας εχων ολως ενδειξασθαι εργον προς σωτηριαν. Οπως βλεπων την δοξαν του Θεου ενηργειτο υπο του Παναγιου Πνευµατος. ει τι χρηστον η φαυλον. ελεηµων. φαιδρους των αρετων τω καλλει. και δοξαν του προσωπου σου τρανοτερον δεικνυντος . ο. η τρυφη και το κλεος των αγαπωντων σε θερµως εις αιωνας αιωνων˙ αµην. ωστε λογω. Χριστε. αγαθων εντρυφωµεν.λογοις αρρητοις του Θεου παντως ηρεθην µονος. καθοδηγειν επι νοµας των νοµων σου των θειων και ανασωζειν εις µονας της ανω βασιλειας σωους. αλλ᾿ οµως λατριν αµα σον και αχρειον οικετην. και οτι το Θειον εντος και εκτος εστι του παντος. Εκαστος γαρ κριθησεται και λογους παντως δωσει.τι φρασσω. ων επραξεν αυτος. (85) Αποκαλυπτοµενου σου.

και τις ολως πεποιηκα αγαθον εν τω βιω. ηξιωσας εν νυκτι και ηµερα. τουτεστι κατω µου τον νουν αποστρεψω. µη πειρασµους υπεµεινα και µαστιγας. Θεε µου. το προς εµε σου ευσπλαγχονον τον ασωτον θαυµαζων. τον αθλιον. και ταυτα τεκµαιροµενος εξισταµαι κραυγαζων˙ Τις ουν εγω ειµι. οπως εκεινοις µε.. και φοβω συνεχοµενος εκπληττοµαι και λεγω˙ Υπερ καταληψιν εµην παντα τα σα. Θεε και ποιητα των ολων. αναξιος εις απαν του βλεπειν σε. µη βλεπειν η καθοραν δυναµενος την αστεκτον σου θεαν. ως εφικτον εστιν εµοι. συναριθµησας σωσης. τον κατηµεληµενον. µη γαρ εκακοπαθησα σων εντολων τοις πονοις. τοτε θρηνω στερουµενος του καλλους σου. Θεε µου. τοις προεργασαµενοις. Ακουω Παυλου λεγοντος νεκραν ειναι την πιστιν εργων χωρις τυγχανουσαν και φριττω τιµωριας παντως εκει µενουσας µε. οτι τοιαυτη δοξη µε τον ταπεινον δοξαζεις. και καταπληττοµαι και επι πλειον κλαιω. τον καθαρον και αγιον ∆εσποτην. η ποιαν ολως σου ποτε εντολην ειργασαµην. βαβαι. ∆εσποτα. Βασιλευ µου. Μη γαρ ποτε εδιψησα σε ζητων. Τοτε βλεπω του σωµατος πολλην ασχηµοσυνην (86) και την αναξιοτητα ψυχης µου της αθλιας. και γαρ ειµι ακαθαρτος. Ου γαρ των εργων µε χωρις συ ραθυµουντα σωσεις˙ καν σφοδρα συ φιλανθρωπος ως πλαστης των ανθρωπων. Πως ουν εγω θαρρησαιµι ως πιστος συν εκεινοις αριµνηθηναι. Θρηνουντα δε και κλαιοντα ολον µε περιλαµπεις. Και ποθεν η και δια τι ουτως µε περιλαµπειν. και απο του προσωπου σου κλονειται πασα κτισις. ον ευλαβουνται αγγελοι και λειτουργουσι τροµω. ως παντες οι ταυτα καρτερησαντες αγιοι απ᾿ αιωνος. µη φερων σου τον χωρισµον.ολος τροµω συνεχοµαι ανωθεν καθορων σε. Χριστε. . τω ταπεινω την φυσιν. του φιλανθρωπου µονου. Οταν δε ταυτα ειποιµι και οφθαλµους καµµυσω.

Αλλ᾿ οιδα. αληπτος αναφης τε. ακατανοητος τε ων αναλλοιωτος µενεις. Ως ουν εκεινος προσιτος εστι τοις καθορωσι (87) και τοτε µαλλον οιονει ολος πασιν οραται. υπερ φυσεως φυσιν. ω του θαυµατος. ως θελεις. παντα ποιεις. και πρωτον. ως οιδας. δοξα τη ευσπλαγχνια σου. ο απροσιτος. ανωτερος δε παντων˙ των οντων γαρ ει αιτιος ως των παντων κτιστης και δια τουτο παντων ει αποκεχωρισµενος. οτι ατρεπτος. ∆ιο και µεγαλυνω σου την ακαταληψιαν. Σωτερ. οµµασι νοεροις µου. µαλλον δε εννοηµατος σου τυγχανουσιν εργον. Σωτηρ. εργον σον γαρ κακειναι. ∆εσποτα. απροσιτος. διδως ως και τοις πρωτοις. φαιδροτερον αστραπτων˙ αλλοτε παλιν φαινη µοι απροσιτος εις απαν. ανωθεν που νοουµενος υπερ τα οντα παντα. υπερ ουσιας νοερας. την αγαθοτητα την σην κηρυττων εκβοω σοι˙ ∆οξα τω ουτως την ηµων δοξασαντι ουσιαν. οπτανοµενος. τον ανω πριν φαινοµενον. Συ γαρ των παντων ει ουδεν. κατα µικρον αυξανων. φαιδροτερον δεικνυµενος. υπερ αρχην δε πασαν. τον ανω πριν φαινοµενον και παλαι µε κρυβεντα και υστερον ακτισι µε ολον περικυκλουντα. δοξα σοι. . υπερ φως απαν. ολος εκτος της κτισεως. και τοις εσχατοις. αναλλοιωτος µενων ολος τε ει ακινητος. καθαπερ ηλιος ακτινων ολως διχα. αιφνης σε ολον εν εµοι καθορω γεγονοτα. ολος τα συµπαντα πληροις. δοξα τη δυναστεια. αλλα κρυβεντα παλιν νεφει. τον ποιητην του κοσµου.ο µηδεν µιαν εντολην ποτε τετηρηκως σου. αεικινητος πελων. αορατος. ολος ων εξω παντων. υπερ αιωνας απαντας. συγκαταβασει. ουτω και συ µοι προσιτος κεκρυµµενος εντος µου τυγχανεις. παντα δυνασαι. των πρωτων τοις εσχατοις. ∆εσποτα. ολος δ᾿ εν παση κτισει. Ταυτα προς σε λεγοντος. υπερ ουσιαν απασαν. υπερ τα παντα. δοξα τη αµετρητω σου.

τω προσινει. τα παντα ριψαντες ακολουθησοµεν σοι. τις ουκ εκ ποθου φρασει˙ Ιδου. Ο ουν των παντων ων ουδεν ως υπερανω παντων. εισηλθες εν τω κοσµω και πασιν ωφθης προσιτος τη της σαρκος προσληψει. τις ουκ ακολουθησει σοι. και ορατος ολος αυτος. Επει δε συ. εξω παντων υπαρχεις και. το φως του κοσµου. και ολως νους αδυνατει δοξης την ποικιλιαν και ωραιοτητα του σου καλλους κατανοησαι. τω µονω φιλανθρωπω. Οι ουν πιστοι και τοτε σε και νυν αει ορωσι και εχουσι µεθ᾿ εαυτων τον κτιστην σε των ολων συνοντα συνοικουντα τε εν σκοτει τω του βιου. Τις ουν ου προσδραµειται σοι. ο εξω παντων ως Θεος των παντων συ υπαρχων αορατος. εξωθεν ποιεις των ορωµενων και ωσπερ συ αυτοθι ων ανω συν τω Πατρι σου αδιαστατως µεθ᾿ ηµων ολος αυτος τυγχανεις και εν τω κοσµω παλιν ων αχωρητος ει κοσµω . οι απιστοι δε παντες ιδοντες σε διεµειναν τυφλοι. . (88) αυτος εγενου και βροτος. θεοτητος της θειας. αλλα καταφωτιζοντα αει τους σε ορωντας. ως ασβεστον λαµπαδα. µονοι πιστοι και βλεπουσιν.εν τω παντι γαρ ων αυτος υπερ το παν τυγχανεις-. θεοι Θεον ορωντες. οπερ εσµεν. των ορωµενων τε εντος υπαρχοντας εξαγεις και ανω ολως µετα σου λαµποµενους φωτι σου συναναφερεις και ποιεις εκ θνητων αθανατους˙ και µενοντες. τω συµπαθει. ους φωτιζεις. Εγνωσθης δε και τοις πιστοις θεοτητος τη δοξη και γεγονας αυτοις ληπτος. ως ειρηται. υιοι τη χαριτι σου οµοιοι σοι γινοµεθα. ουτως ηµας τους δουλους σου των αισθητων εν µεσω. ως ηλιον σε αδυτον.απλους τυγχανων ολος δε συ ει πεποικιλµενος. µη καταλαµβανοµενος ολως υπο του σκοτους. απροσιτος. αληπτος αναφης τε. ο αορατος πασιν˙ και ειδοσαν την δοξαν σου. ο αληπτος εις απαν. τω την ηµων επιστροφην αει εκδεχοµενω. τω ευσπλαγχνω ∆εσποτη.

α ειρηκαµεν. και ηµεις υιοι σου κατα χαριν˙ συ συγγενης ηµων σαρκι. Ακουσατε εκ των πολλων ολιγα˙ ει γαρ και. αστραπτει ως εκεινος˙ µη ειπης. τω εν ηµιν τα φοβερα νυν τελεσιουργουντι. οτι βλασφηµω. εν πνευµατι τυγχανεις. Λαβων γαρ σαρκα δεδωκας ηµιν Πνευµα σου Θειον. Νυν ουν υπαρχεις τα φρικτα εν ηµιν παντα πρασσων. εις. και χειρ Χριστος και πους Χτιστος εµου του παναθλιου. ο των απαντων κτιστης. (90) .(89) τω θανατω µη θελοντι των σοι προσκεκρουκοτων. Και πως ου θαυµα φοβερον. αδελφοι σου οι παντες. ηµεις δε τεκνα του ∆αυιδ. και εν σοι ενοικουµεν.Αµεριστον γαρ νοει µ οι θεοτητα την θειαν! – Κινω τον ποδα και. εκαστος ηµων µετα σου ολος ολου. και µεθ᾿ ενος εκαστου συ µονου µονος τυγχανων και υπερανωθεν ηµων µονος ολος υπαρχεις. αλλ᾿ οµως αρτι ακουε φρικτοτερα εκεινων! Μελη Χριστου γινοµεθα. και γαρ αυτος συ γεγονας. και οικος εις γεγοναµεν ∆αυιδ. τη ιδιοτητι τη ση. τουτο καταµανθανων. υιος εκεινου. και Χριστος η χειρ µου εστιν. τουτεστι παντες συγγενεις. ηµεις θεοτητι σου. Κυριος ουν συ του ∆αυιδ. ιδου. υπερ εκπληξιν παντα. και χειρ Χριστου και πους Χριστου ο αθλιος εγω δε. µελος αυτου γενηση. Κινω την χειρα. και ουτω µελη απαντα ενος ηµων εκαστου . οτι υπαρχεις µεθ᾿ ηµων νυν και εις τους αιωνας και οικον εκαστον ποιεις και ενοικεις εις παντας και οικος πασι γινη συ. απερ ποτε ακουοντες εν οικω ∆αυιδ παλαι γενοµενα θαυµαζοµεν. Τα δ᾿ αν και ειεν ταυτα˙ οικος ∆αυιδ ηµεις εσµεν ως συγγενεις εκεινου. σπερµα θειον σου παντες˙ συναγοµενων τε ηµων εις γινοµεθα οικος. Σωτερ. αλλ᾿ αποδεξαι ταυτα και τω Χριστω προσκυνησον τοιουτον σε ποιουντι! Ει γαρ και συ θελησειας. η πως ου φριξει πας τις. ο τουτο ολως εννοων. µελη Χριστος ηµων δε. οι παντες αµα. Ποια φρικτα. τη προς σε συγγενεια.

συ δε εκεινω οµοιος αισχυνη γεγονεναι. ω φρικτου µυστηριου! Και γαµος οντως γινεται. η συ και επησχυνθης. ος συνενουται µεθ᾿ ηµων. αλλ᾿ ολοι ολω σωµατι Χριστω οµοιωθεντες. θειον εν θεια τη µορφη φρικτως µεµορφωµενον απο θεοτητος αυτης ολης. καλυπτονται γαρ. και παντα τα ασχηµονα ευσχηµονα ποιησει καλλει θεοτητος αυτα κατακοσµων και δοξη. και εκαστος ενουται τω ∆εσποτη. και παλιν ταυτα λεξω υφ᾿ ηδονης. απερ λεγω. Ει δε ουδ᾿ ολως η επιβληµα µικρον. ανεπαισχυντως απαντα νοησεις. Εµου λαλουντος τα φρικτα περι µελων αγιων και δοξαν βλεποντος πολλην και τον νουν λαµποµενου .Ουχι εκεινω οµοιος αισχυνοµαι γενεσθαι. εν ιµατιω παλαιω. εξ ου το σπερµα διδοται εν συνουσια θεια. και µελος εκαστον ηµων ολος Χριστος υπαρξει. Εις γαρ πολλα γινοµενος εις αµεριστος µενει. και Χριστος ηµων µελη.µελη Χριστου γενησονται. αλλα εκεινον οµοιον του ασχηµονος µελους ρηθεντα βλασφηµιαν σε ειπειν υπενοηθην.Κακως αρα υπελαβες. ου γαρ ασχηµα ταυτα! Μελη δε Χριστου εισι κρυπτα. ασχηµοσυνην σωµατος ολως µη καθορωντες. και κατα τουτο των λοιπων σεµνοτερα υπαρχει ως πασιν αθεωρητα του κρυπτου κρυπτα µελη. πως ουκ ερυθριασεις. Ει ουν ολη ολον Χριστον σαρκι σου ενεδυσω. µερις εκαστη δε αυτος ολος Χριστος υπαρχει˙ παντως ουν ουτως εγνωκας Χριστον και δακτυλον µου και βαλανον – ουκ εφριξας. ολος Θεος γαρ. επεβαλες ψυχη σου. και γενησοµεθα οµου θεοι Θεω συνοντες. ο αρρητος και θειος˙ (91) ενι εκαστω µιγνυται. αχραντου χιτωνος λεγω του Χριστου. εν ενι παντως τοπω υπαρχεις και αισχυνεσαι τα λοιπα παντα µελη. Αλλα Θεος σοι οµοιος ουκ ησχυνθη γενεσθαι. το σωµα κεκτηµενος δε ρυπαρον ολον µαλλον. ενδεδυµενος ρυπαρα.

. Ου φθειρει ολως. απαγε. ολος µελεσιν ολοις. α πεπονθε. εις ουτος. µαλλον δε εις ασχηµονα µελη Χριστον καταγειν. και νυµφαι παντων αι ψυχαι. κακεινω παλιν αυται δε. αλλ᾿ ει και εφθαρµενας . υπερ α εγω ειπον.και χαιροντος και σαρκικον µηδεν ενθυµουµενου. ου µεµερισται. Εγω δε παλιν λεγω σοι˙ Βλεπε Χριστον εν µητρα. ολος αυτος Χριστος ην. απερ και κατεδεξατο εις ηµετεραν δοξαν. και τα εν µητρα νοησον και µητραν υπεκδυντα. ∆ιο προσαπτεις τω Χριστω καµοι την σην αισχυνην και λεγεις˙ Ουκ αισχυνη συ περι των ασχηµονων. ινα τι και τον αγιον τολµας ενδιαβαλλειν και βλασφηµεις εις τον Χριστον. Και γαρ νυµφιος γινεται . συ µεν τας σαρκας βλεπει σου τας κατερρυπωµενας και τω νοΐ τας πραξεις σου διερχη τας ατοπους. Ει δε γυµνος υπαρχεις συ και σαρξ σαρκος προσψαυσει. λαλων η και αυτος πανθανων. και γινεται ο γαµος πνευµατικως. Ουτως εγενετο και νυν εν τοις εσχατοις χρονοις ο Συµεων ο αγιος. (92) ουτος ουκ επησχυνετο µελη παντος ανθρωπου ουδε γυµνους τινας οραν. και ποθεν εξερχοµενος ο Θεος µου διηλθε! Και πλειον τι ευρησειας. απαθης τε. και µελη απαντα αυτου και παντος αλλου µελη καθ᾿ εν και παντα ως Χριστον ουτος αει εωρα και εµενεν ακινητος. ανηρ τελειος παντως˙ ο δε αυτος Θεος εστιν. αις ο κτιστης ενουται. Ανθρωπος ολος γεγονε και Θεος ολος οντως. αβλαβης. θεοπρεπως συµµιγνυµενος ταυταις. ινα µηδεις αισχυνηται µιµουµενος εκεινον µηδε. ως ολος ων Χριστος αυτος και Χριστον παντας βλεπων τους βαπτισθεντας και Χριστον ολον ενδυσαµενους.ακουεις. τον ηµιν ενωθεντα και δοντα την απαθειαν δουλοις αυτου αγιοις. ουδε γυµνος ορασθαι˙ ειχε γαρ ολον τον Χριστον. θηλυµανης γεγενησαι ως ονος η ως ιππος.καθ᾿ εκαστην. και ο νους σου τουτοις αει ως σκωληξ ιλυσπαται. Ευλαβης ο Στουδιτης.

µαλλον δε υιοι Θεου νηπιοι γεγονοτες. Και µαργαριτην εκζητων. ως ειποµεν. Τι ουν ουχι αληθεια ταυτα εισι. πατερες. και βλεπουσι τα προτερον φθορα µεµολυσµενα αγια παντα. εξω οι αµαρτησαντες εβληθηµεν ευθεως απο του οικου του ∆αυιδ και τουτο αναισθητως πεπονθαµεν. ουδε ιδειν τα εν αυτω τελεσιουργηθεντα. ποθουσι τον ωραιον και τη αγαπη τη αυτου ολη ολαι κολλωνται. αφθορα. Ουχι ορθως εξειποµεν περι πραγµατων θειων. η υπο γην κατελθοι δε ανερευνων αβυσσους. ολως συνουλωµενα. παντων των φιλοκοσµων˙ των κενοδοξων δε ουτως ασυγκριτως απεχει ως υπερ υψος ουρανου. εγω σοι τι ποιησαιµι. ψυχην ουκ απεδυσω. ως σιναπεως κοκκον σµικροτατον υπαρχοντα. το φως ιδειν ουκ ισχυσας σκοτει κεκαλυµµενος.λαβοι και ταυταις ενωθη. (93) πως εις τον οικον δε. ευθυς ποιει αφθαρτους. του ∆αυιδ εισενεγκω. εστι µακραν απιστων τε και οκνηρων εις απαν. και δραµωµεν δια της µετανοιας! Εκειθεν γαρ εισερχονται οι εκβληθεντες παντες. Ει τοινυν συ ενδεδυσαι σαρκος σου την αισχυνην και νουν ουκ απεγυµνωσας. λαβουσαι Θεον ολον εντος αυτων µεµορφωµενον κτωνται. και συν εµοι θρηνησατε και κλαυσατε οι παντες. και νυν τελεσιουργουµενα και εις απειρους αιωνας . οιµοι. αλλως δ᾿ ουκ ενι ενδοθεν εισελθειν. Τον ευσπαγχνον δοξαζουσι. οτι εν τω βαπτισµατι µικροι Θεον λαβοντες. Αλλ᾿. φθασατε. εστιν ολος αορατος τυφλοις εµοι οµοιοις. δευτε! Αλλ᾿. υπερ αβυσσου βαθος. ω πατερες. αλλ᾿. πως ευρειν εξισχυσει. πριν η το τελος φθασει. ουχι απαραποιητα ταις γραφαις ισως ειπον. Εστι και γαρ απροσιτος τοις κατ᾿ εµε ραθυµοις. τα φρικτα πως σοι δειξω. µαλλον δε σπερµα αγιον. ω γυναικες. ω παιδες συναχθητε. πονηρων παντων πορρωθεν. Και τις η πως εις ουρανον αναβησεται ολως. µη πλανασθε.

Κατα τουτο τιτρωσκοµαι τη αγαπη εκεινου˙ καθ᾿ οσον δ᾿ ουχ οραται µοι εκτηκοµαι τας φρενας. καθ᾿ οσον υπερεχει των ορωµενων ο αυτα Θεος κατασκευασας. αυτος ευρισκεται εντος µου. και τις ο πλουτος ο πολυς. Οτε δε αρξοµαι θρηνειν ως απελπισας. ιδειν τον ποθητον µου. ΙΣΤ’. αχωρητος τω κοσµω. τιµη τε και προσκυνησις νυν και εις τους αιωνας. και τι το φως το νοητον. (95) Λογιζοµενου µου. ουχ οραται ολως. ως αορατος. ο τινι ουχ οραται. Εστι γαρ πασιν αληπτος. κακεινος. τον νουν και την καρδιαν µου φλεγοµενος και στενων. Περιπατω και καιοµαι ζητων ωδε κακεισε και ουδαµου τον εραστην ευρισκω της ψυχης µου˙ και περιβλεποµαι συχνως. . εστι και επιθυµητος. ον ουδεις εν τω κοσµω ευρειν ολως εξισχυσεν η κατασχειν εις απαν. και πως ανοιξας ουρανους διεκυψεν ο κτιστης και δοξαν µοι παρεδειξε την αφραστον και ξενην˙ και τις αρα εγγυτερον γενησεται εκεινου η πως ανενεχθησεται εις αµετρητον υψος. ολος περιπλεκοµενος. ολον τε διδωσιν αυτον εµοι τω αναξιω. ενδον εν τη ταλαινη µου καρδια απαστραπτων. ολον καταφιλει µε.εν τω Χριστω µου και Θεω. παντοθεν περιλαµπων µε τη αθανατω αιγλη. ω πρεπει πασα δοξα. και εµφορουµαι της αυτου αγαπης και του καλλους. Αµην. απαντα δε τα µελη µου ακτισι καταυγαζων. ου ο µετεχων παντων εν µετοχη γεγονε των καλων (94) Ω τι το πραγµα το κρυπτον παση κτιστη ουσια. και ηδονης και γλυκασµου εµπιπλαµαι του θειου. Οτι ποθεινον τε και επιθυµητον κατα φυσιν µονον το Θειον. ο καθορων τα παντα˙ θαυµαζων καταπληττοµαι καλλους την ευµορφιαν. τοτε οραται µοι και βλεπει µε.

αλλα και ουρανου δε και παντων των εν ουρανω.Μεταλαµβανω του φωτος. πως δοξασω. πως ανοιξω στοµα. Οτι ο φοβος γεννα την αγαπην. Πως εις υψος ολως βλεψω. πως τους οφθαλµους διαρω. ποιους λογους δε εφευρω. πλουσιων πλουσιωτερος και δυνατων απαντων υπαρχω δυνατωτερος και βασιλεων µειζων και τιµιωτερος πολυ των ορωµενων παντων. ΙΖ’. ουχι της γης και των της γης. των πολλων πληµµεληµατων. πως αξιως ευφηµησω τον πολλα παραδραµοντα αµαρτηµατα Θεον µου. Πως λαλησαι δε τολµησω. µετεχω και της δοξης. και λαµπει µου το προσωπον ως και του ποθητου µου και απαντα τα µελη µου γινονται φωτοφορα. ω πρεπει δοξα και τιµη νυν και εις τους αιωνας˙ αµην. ποια ρηµατα προσαξω. πασαν φυσιν υπερεβην . πως τα χειλη µου κινησω. η δε αγαπη εκριζοι τον φοβον απο της ψυχης και µενει µονη εν αυτη. πως την αφεσιν αιτησω των αµετρων µου πταισµατων. τον παντων εχων κτιστην. Πως εκτεινω µου τας χειρας προς του ουρανου το υψος. Ωραιων ωραιοτερος τοτε αποτελουµαι. (96) Πως υµνησω. Σωτερ. Οντως επραξα γαρ εργα υπερ απασαν συγγνωµην! Οιδας απερ λεγω. Πνευµα Θειον ουσα και Αγιον. Σωτερ.

ασπερ επραξα εγω ο ταλας. . και παραιτιος και αλλοις εγενοµην απωλειας. Πως ανεξοµαι φωνης σου εκπεµπουσης µε εις σκοτος. ως ου µεγεθος πταισµατων. παντων ζωων εναλιων. και Αγιων χωρισθησοµαι πληθυος. Φριττων ολος. ο του σκοτους εργα πραξας. Σωτερ. ο ταλας. οτι αλλος ως εγω ουκ επταισε σοι. ολως πως τολµησω στηναι προ προσωπου σου. ουδε επραξε τας πραξεις. Θεε µου. ολος φοβω και εκπληξει συνεχοµενος βοω σοι˙ Οιδα. (98) τουτο πεπεισµαι. ο εντευθεν εκ των εργων φερων µου την καταδικην. τρεµων ολος. πως σε βλεψω. Πως δε µονος ου χωρησω προς το σκοτος. Πως µη φευξοµαι σην δοξαν και το φως το απαστραπτον του Αγιου Πνευµατος σου. Το ουν σωµα µου µολυνας και ψυχην καταρρυπωσας πως οφθω σοι. ερπετων τε και θηριων εγενοµην οντως χειρων παραβας τας εντολας σου υπερ την αλογων φυσιν. (97) παντων τε κτηνων χερσαιων. ουχ αµαρτηµατων πληθος. Αλλα τουτο παλιν οιδα.παρα φυσιν εργα πραξας˙ των αλογων ωφθην χειρων.

και καθαιρεις και φωτιζεις και φωτος ποιεις µετοχους. υπερ λογον. οικτιρµον. µαλλον δε υπερ το µεγα. εκ ψυχης µετανοουντα. ω αγαπης ανεκφραστου! ∆ια τουτο και προσπιπτω και θερµως αναβοω σοι˙ ως τον ασωτον εδεξω και την πορνην προσελθοντας.ουδε πραξεων αισχροτης υπερβησεται ποτε σου το φιλανθρωπον και µεγα. οµιλεις και συλλαλεις τε ωσπερ φιλοις σου γνησιοις˙ ω χρηστοτητος απειρου. και βλαστανει και εις υψος αναβαινει και εκφυει πλειστους κλαδους πονηριας και κακιας. . Αυτη γαρ εστιν η ριζα και πηγη της αµαρτιας˙ πονηρια του σπορεως πονηρου σπορα υπαρχει. και δακρυων µου ρανιδας ως πηγας αει βλυζουσας λογισαµενος. Χριστε µου. πλυνον εν αυταις ψυχης µου. οπερ πλουσιως προς τους πταιοντας εκχεεις και θερµως µετανοουντας. κοινωνους θεοτητος σου. πλυνον και του σωµατος µου τας εκ των παθων κηλιδας. υπερ νουν τε ελεος. Ενθα δ᾿ εστι. (99) Εκπλυνον και την καρδιαν απο πασης πονηριας. ουτως δεξαι µε.

οπως αυξηθη εις υψος φυλακη των εντολων σου προστιθεµενος καθ᾿ ωραν. Ω Χριστε µου. και αξιωσον ριζωσαι και καλως αναβλαστησαι.Τουτου ριζας εκ βαθεων εξανασπασον. αρεται δε πασαι ωσπερ βασιλιδι κυκλω ταυτης συνεποµεναι ορωνται. και καθαρισον ψυχης µου και καρδιας τας αρουρας και εµφυτευσον τον φοβον εν αυταις. Αναλογως συναυξανει η ταπεινωσις τω φοβω. ταπεινωσει δε τα παθη απαντα υποχωρουσι˙ συν αυτοις δε και δαιµονων (100) απεληλαται η φαλαγξ. Τουτων συναθροισθεισων δε και ενωθεισων αλληλαις. ποτιζοµενος δ᾿ εκ τουτων επι πλειον και αυξανει και. οια φυλακες και φιλαι και θεραπαιναι δεσποινης. οτι πασα . καθ᾿ οσον στερεουται. και εις υψος αναβαινει. τον σον. ξενον ανθος! Ξενον ειπον. Τη προσθηκη δε δακρυων προστιθεις ροας βλυζουσας. Χριστε µου. µεσον τουτων ωσπερ δενδρον εις υδατων διεξοδους φοβος σος πεφυτευµενος εξανθει και κατ᾿ ολιγον δεικνυσι µοι ξενον ανθος. οικτιρµον.

οπερ φερει. αλλα φριττοντας το τελος ως αµφιβολον της δικης περιφεροντας εκεινης την αποφασιν. οπερ φυσεως ουκ εστιν. υπερ φυσεως δε φυσιν. µητε µην πληροφοριαν συγχωρησεως τελειας. ως πολλων πληγων αξιους. αλλα τρεµοντας το περας. Θεε µου. Τεως δεικνυται ωραιον ανθος υπερ παντα λογον και αρπαζει προς την θεαν . πασαν φυσιν υπεραιρον. ως ελπιζοντας καθ᾿ ωραν εκτοµην την του θανατου και το δρεπανον ορωντας (101) και την ωραν αγνοουντας και µη εχοντας ελπιδα. αφραστον τω ειδει πελει. αποκρυπτεται δ᾿ ευθεως. αλλ᾿ ουδε ακολουθιας. αφραστοτερον τω τροπω˙ εξανθουν γαρ καθοραται. Εστι γαρ ο φοβος φυσει κατηφειας πεπλησµενος και τους τουτον κτησαµενους αεναως σκυθρωπαζειν απεργαζεται ως δουλους.φυσις κατα γενος τικτει και των δενδρων παντων σπερµα κατα γενος εν εκαστω˙ ο δε φοβος σου και ανθος ξενης φυσεως δεικνυει και καρπον οµοιως ξενον και αλλοτριον εκεινου. Το γουν ανθος.

Οντως θαυµα υπερ λογον. Φοβος γαρ εν τη αγαπη ουχ ευρισκεται ουδ᾿ ολως. µηδενος εων µεµνησθαι. Ο καρπος δε ουτος παλιν ουκ ανεχεται τω δενδρω τω του φοβου βασταχθηναι. ω Χριστε µου. µενει δ᾿ ο καρπος και µονος. Συχνοτερως δε το ανθος επανθουν και προς εκεινο ολον µε τω ποθω ελκον εις καρπον αγαπης ληγει. . αλλα µαλλον οτε πληρης ωριµασει. α παρεχειν οιδε φοβον. Το δε δενδρον το του φοβου παλιν ανθους εστι διχα. τοτε µονος διχα δενδρου καθοραται. υπερ εννοιαν δε πασαν. και λυπουµαι και στεναζω και προς σε θερµως κραυγαζω και το ανθος παλιν βλεπω (102) εν τοις κλαδοις τοις του δενδρου και το οµµα.την εκεινου ολον νουν µου. οτι δενδρον µετα κοπου εξανθει και καρπον φερει˙ ο καρπος αυτου δε παλιν ολον εκριζοι το δενδρον. αλλα ληθην τουτων παντων απεργαζεται µοι τοτε και αφιπταται συντοµως. ουδε παλιν διχα φοβου εν ψυχη καρποφορειται. Πως καρπος του δενδρου διχα. προς το ανθος µονον εχων ουχ ορω το δενδρον τοτε.

Οντως ουδαµως ισχυσει! Το δε ανθος. τεως εστιν η αγαπη διχα φοβου του αυτην αποτεκοντος. ακτιστον κτιστων εν µεσω. ως ειπον. Η αγαπη ουν υπαρχει οντως πασα ευφροσυνη. ταυτα. α και νουν αρπαζειν οιδε και ψυχην συν τουτω αιρειν και του κοσµου εξω βαλλειν. πλην ουκ εστιν εκ του κοσµου. . εξωθεν του κοσµου εστιν. ον ο φοβος αποτικτει. Ενδον γαρ των ορωµενων και των αισθητων ων ενδον. εν αισθησει τε συναψαι ολον αν τοις αορατοις. ηθελον σαφως ειδεναι. ειπε µοι. Αφραστα. Πως. ουδε ολως τι του κοσµου. εξω κοσµου η αγαπη ταυτα βαλλει. ο καρπος τε. ουδε κτισµα˙ ακτιστον γαρ και κτισµατων παντων εξω. παντουργον φως και φωτιζον. οπερ φοβος ουκ ισχυει απεργασασθαι ουδ᾿ ολως.ολως εξειπειν ουκ εχω˙ τεως µενει. πως τον εχοντα ισχυει τουτων πορρω βαλλειν αρα. (103) και χαρας και θυµηδιας εµπιπλα τον κεκτηµενον και του κοσµου εν αισθησει τουτον εξωθεν εκβαλλει. οµως προσεχε και λεξω˙ Πνευµα Θειον η αγαπη.

Γεγονε και γαρ ο Λογος Πνευµατος τη συνεργια και Πατρος τη ευδοκια ανθρωπος ατρεπτως ολος. κρατητον ακρατητον δε. και δεικνυµενος ως κτισµα των κτισµατων µεσον παντων˙ ως ου κτισµα δε τυγχανων. τεκνον. Υουτο ελεγον εκεινοι αφαντουσθαι τον ∆εσποτην. και τουτο δυνατον αυτω ποιησαι. ακτιστος Θεος ων φυσει γεγονε κτιστος αρρητως και το προσληµµα θεωσας εδειξε διπλουν µοι θαυµα αµφοτεραις ενεργειαις και θελησεσιν ωσαυτως˙ ορατον αορατον τε. (105) το καθ᾿ εαυτους δε παντως˙ ο γαρ κτιστης των απαντων ων αχωρητος τοις πασιν. ηφαντουτο˙ πλην ουδ᾿ ολως ηφαντουτο. το δε ακτιστον ουδεπω κτισµα δεχεται γενεσθαι˙ πλην ει βουλοιτο. αλλ᾿ εν µεσω ων των παντων αισθητων κτιστων ο Λογος εωρατο συνηµµενος τω προσληµµατι ως κτισµα. Προσλαµβανων δε το κτισµα και εγκρυπτων η αναγων εις το υψος. εις την δοξαν την οικειαν υπερ λογον απεκρυπτετο ευθεως. λεγω! (104) Εστι γαρ κεχωρισµενον. ως εδοκουν.Νοει α σοι. .

Ουκ ακουεις βοωντος του Αποστολου. Οστις ουν και της αγαπης και των ειρηµενων παντων αποστερηται. . Και τοσουτω µειζων πελει. Απαγε. του σκορπισαι παντα πλουτον και πτωχον αυτον γενεσθαι. τι ποιησει. πως αν αλλως γε κρυβειη. ωστε ορη µεθιστανειν. πως πιστον τοις ερωτωσιν ειπειν εαυτον τολµησει. του την πιστιν πασαν εχειν. οτι διχα ταυτης ταυτα -ειτε εν ειτε και παντα – (106) εις ουδεν τω κεκτηµενω οφελος ολως υπαρχει.ως Θεος παντα πληρων δε. τας ενεργειας. πως υπαρχει µειζων παντων η αγαπη! Ποιων παντων. ει βουλει. του ειδεναι πασαν γνωσιν. Του λαλειν αγγελων γλωσσαις και απαντων των ανθρωπων. βαθος τε των µυστηριων. Μεταστησεις απο τοπου τον ∆εσποτην και προς αλλον τοπον δωσεις γεγονεναι εξ οφθαλµων κρυβηναι των αγιων Αποστολων. του και το σωµα εις καυσιν υπερ του Χριστου εκδουναι µειζων εστιν η αγαπη. και µαθηση. µη εξ αγνοιας περιπεσης βλασφηµια! Ακουε δε της αγαπης. που φανειται. ειπε µοι.

την του κτιστου.∆ια τουτο προσεκτεον λεγοντι περι αγαπης. ˙Ως ουν πυρ ψυχην θερµαινει και καρδιαν µου εκκαιει και διανιστα προς ποθον και αγαπην. εστι πυρ. αλλ᾿ αυτη χαρας µε θειας εµφορησασα απεστη και συνηρπασε τον νουν µου και την αισθησιν και πασαν κοσµικην επιθυµιαν˙ και κατετρεχεν ο νους µου και καταλαβειν εζητει την φανεισαν αιγλην ποθω. εστι και αιγλη. γινεται φωτος νεφελη. Εξω δε κτισµατων παντων ουσα εστιν αυ και µετα παντων. συνυπαρχει αφανως µοι και αγνωστως η αγαπη. Ικανως δε πυρωθεντα ωσπερ αιγλη φωτοφορος περιΐπταται µε πασα. Κατιδων δ᾿ εγω την αιγλην και πλησθεις χαρας αφατου ουκ εχαρην οτι ειδον. φεγγοβολους αφιεισα τη ψυχη µου τας ακτινας και τον νουν λαµπρυνουσα µοι και προς θεωριας υψος επιτηδειον δεικνυει (107) οπτικον εργασαµενη. οπερ προειπον ανθος ειναι το του φοβου. Τουτο ην. Καθηµαι εν τω κελλιω εν νυκτι η εν ηµερα. . ηλιος αποτελειται.

εξεζητει. Αλλ᾿ ουδεν εν τουτοις πασιν ευρισκε. . ως εδοκει. ουδ᾿ ηδυνατο γενεσθαι των κτισµατων ολως εξω. Οµως παλιν αποσπασα εγκατελιπε µε µονον και ζητουντι µοι εµπονως ταυτην. ως ηβουληθη. απεδιωξε δειλιαν. εξηρευνα τον αερα.Αλλ᾿ ουχ ευρισκε το κτισµα. Ουτω δε αναφανεισα και γνωστως αποδειχθεισα ετρεψε δαιµονων στιφος. κτιστα γαρ παντα˙ και εθρηνουν και επενθουν και τα σπλαγχνα εφλεγοµην και ως εκφρων εν εκστασει γεγονως ουτως διηγον. ουρανους περιεπολει. Οµως περιηει παντα και ιδειν εµηχανατο. (108) Ηλθεν ουν. περιηρχετο αβυσσους και τα εσχατα του κοσµου. ινα δραξηται της αιγλης της ακτιστου και αληπτου. εν καρδια µου τε µεσον ως φωστηρ. αιφνης ολη παλιν εν εµοι γνωστως ευρεθη. ως δισκος οντως του ηλιου καθωραθη. και νεφελης ωσπερ ειδος φωτεινης επιπεσουσα και ολη προς τη κεφαλη µου εωρατο καθηµενη και κραυγαζειν ενεποιει εν εκπληξει γενοµενω.

Ει δε και σωθηναι ενι διχα ταυτης. οτι παντων εχωρισθην των κτιστων και ορωµενων και συντοµως φθειροµενων. . µετοχοι δε ταυτης µαλλον γενησοµεθα και ουτως µεταβωµεν των ενθενδε. και ηνωθην τω ακτιστω. της αισθησεως του κοσµου απεγυµνωσε τον νουν µου και αισθησεως χιτωνα νοερας ενεδυσε µε. εξωθεν των ορωµενων γεγονοτες συν εκεινη! Ει δε µη. σπευσωµεν νωθροι εµπονως! Οκνηροι διεγερθωµεν. τοις ορωµενοις και τοις κτισµασιν ως κτισµα οντες εναπολειφθωµεν εν πυρι τε και ταρταρω και φρικτοις κολαστηριοις. ∆ραµωµεν πιστοι ευτονως. (109) τω τοις πασιν αορατω˙ τουτο γαρ αγαπη πελει. οπως εγκρατεις αγαπης. διχα της αγαπης λεγω. τω αφθαρτω. ορατων δ᾿ εχωρισε µε και συνηψεν αορατοις και τον ακτιστον οραν µε εχαρισατο και χαιρειν. ινα συν αυτη τω Κτιστη και ∆εσποτη παραστωµεν. τω αναρχω. πως υπαρξει τουτο ολως. διχα ταυτης ευρεθεντες. ω Χριστε µου.ενεποιησεν ανδρειαν.

Αλλ᾿ αποκριθεις τις ισως ερει ταυτα˙ Πως εκτος της βασιλειας. ποιαν αλλην σωτηριαν. ουκ ακουεις. ο σος προπατωρ. οτε γενηται η κρισις. πως απαλλαγωµεν λυπης.τον θανατον αθλιως και τον ιδρωτων γεµοντα και πονων. Αφρων. αφρων γαρ ο τουτο λεγων. (110) ποιαν δε παραµυθιαν η εν ποιω αλλω τοπω δυνηθωµεν εφευρεσθαι. οιµοι. Οντως ουδαµου ουδ᾿ ολως καν δοκη τισιν αφρονως. και η Ευα συν αυτω του παραδεισου εξωρισθησαν ευθεως. ειπεν η αγαπη. Σωτερ. ηδονης αντιλαβοντες -ω . Ουτως νοει µοι και τοτε. Του νυµφωνος οντες εξω πως αν ολως ευφρανθωµεν. παραβας απεγυµνωθη δοξης θειας. και ζην και θνησκειν παρ᾿ αυτω δικαιως ορισθεντες. οτι ος αν ευρεθειη . βιον. πως φευξοµεθα το σκοτος. της σης θεας λεγω. Της χαρας ει στερηθωµεν.Ουδαµως γαρ εσται τουτο! Του φωτος ει χωρισθωµεν. οτι µιαν ο Αδαµ εν παραδεισω εντολην. πως εκτος δε του νυµφωνος και χορου του των δικαιων αλλος τοπος σωτηριας η ανεσεως ουκ εσται. Βασιλειας εκπεσοντες.

ανωφελεις τε˙ και γυµνος της θειας δοξης.δοξης θειας ως εκεινος αληθως γεγυµνωµενος. Αρεται χωρις αγαπης εωλοι. ναι δη. Ηλθεν επι γης ο κτιστης. εδωκε δε Πνευµα Θειον. οπερ εστιν η αγαπη. και της βασιλειας και του νυµφωνος ουρανιου (111) ελαθησεται ευθεως. ισταται γεγυµνωµενος. Ει ουν βουλει και ει θελεις του λαβειν το Θειον Πνευµα. (112) πιστευσον Θεω τελειως. Σωµα δε χωρις χιτωνος πως ουχι γυµνον υπαρξει. ελαβε ψυχην και σαρκα. και την γυµνωσιν µη φερων κρυπτεσθαι µαλλον εθελει. εξω τε του παραδεισου. αρετων δ᾿ υπαρχη διχα. Αρετων πασων δε πρωτη. ισταται γεγυµνωµενος. Καν αµαρτηµα µη εχη. Κεφαλης χωρις δε σωµα και νεκρον και απνουν εστι. Κεφαλη των παντων εστι και ιµατιον και δοξα. Την αισχυνην γαρ ως εχων εχει και την καταδικην και «ουκ οιδα σε» ακουει παρα του κριτου των ολων. αρετας καν πασας εχη. βασιλις τε και κυρια εστιν οντως η αγαπη. . ο µη εχων την αγαπην.

«Ωµοιωθη. λεγων. λεγων τουτους οψεσθαι Θεον ενταυθα. Οι Αποστολοι δε παντες και διδασκαλοι βοωσιν απεντευθεν και το Πνευµα και Χριστον αυτον λαµβανειν. ακουσον των διδασκαλων. ινα µετοχος γενηση της ζωης της αθανατου! Μη πλανησωσι σε πλανοι ταις αυτων ψευδολογιαις. τι Χριστος βοα καθ᾿ ωραν.αρνησαι σαυτον ωσαυτως. «Ποταµοι εκ της κοιλιας εις εµε των πιστευοντων ρευσουσι πηγης της θειας. των επι της εκκλησιας. ακουσον των Αποστολων. µετα θανατον λαµβανειν την ζωην τους τελευτωντας˙ µη πεισθεις καταµελησης και ζωης ου µεταληψη! Ακουσον Θεου τους λογους. υδατος του αειζωου. (113) ειπερ µελλοιµεν σωθηναι. ει µη Πνευµατος την χαριν. επι ωµων αδιστακτως αρον τον σταυρον και ληψη˙ θανον τη προθεσει. πως δηλοι την βασιλειαν την των ουρανων λαµβανειν απεντευθεν τους ανθρωπους.» Τι το υδωρ τουτο λεγων. Καθαρους δε τη καρδια µακαριζει. τεκνον. Ακουσον φωνας ∆εσποτου. ακουσον του Λογου λογους. αυτη .

διδαξεις. πως εφευρεν. Αλλα προτερον ευρειν σοι παραινει τον µαργαριτην. τι µαταιαις επερειδεσθε ελπισι. Λιθον ειναι λεγεις τουτον η κρατουµενον καν ολως η ορωµενον ποσως δε. Τι πλανασθε. Που ουν τουτον ολως ευρε. αρτι λεξον. ει ακρατητος υπαρχει. Αλλ᾿ ουκ ειπεν ο ∆εσποτης.µαργαριτη πολυτιµω˙» µαργαριτην δε ακουσας αρα τι υπολαµβανεις. Απαγε της βλασφηµιας! Νοητος και γαρ υπαρχει. Εµπορος ευρων δε τουτον. ωσπερ συ υπολαµβανεις. Πιστει δε µε µονη παντως και ελπιδι ωσπερ εχων διακεισεται. και ατιµητον ως οντα θεασαµενον σε τουτον . αλλ᾿ ουδ᾿ ελαβεν εν κολπω. Τι και αλλοις απωλειας. ον ουκ ειδεν. ουδ᾿ ελπισι του ευρεσθαι (114) ουδ᾿ ελπισι του λαβεσθαι τα υπαρχοντα πωλησαι. Πως δε απαντα πωλησας εξωνησατο εκεινον. πως κατειδε. ον ουκ εσχεν επι χειρας. ον ουχ ευρεν. διδαξον µε. ει αορατος τυγχανει. εαυτοις τε τιµωριας αιτιοι σφοδρας γενεσθαι µατην βουλεσθε πεισθεισιν.

ινα λεγης οτι˙ Αρα πως µη εχων υπαρξιν εγω ισχυσω (115) κτησασθαι τον θειον τουτον και ωραιον µαργαριτην. και πτωχος αυτος γενηση. και ακουων. λεγων˙ ∆οτε µοι τον µαργαριτην. ην εντος σου. Συ γυµνος απο κοιλιας . Εαν απαντα τον κοσµον και τα εν τω κοσµω εχης και σκορπισας διανειµης ορφανοις και χηραις ταυτα και πτωχοις ηπορηµενοις.τι κατεβαλου. ο ∆εσποτης ειπεν ειναι. δεδωκα γαρ απαντα µου! παρ᾿ ευθυς τουτο ακουση λεγοντος σου του ∆εσποτου˙ Ποια απαντα σου λεγεις. εαν θελης. ουδε κτηµατα. Περι τουτου ουν ακουσαι συνετως παρακαλως σε. οτι παντων υπαρχοντων διαπρασει ο ατιµητος ωνειται µαργαριτης. ως ανταξιον δε ολως τιµηµα ει εννοησης ο. Ισως δε πτωχος υπαρχεις και ου κεκτησαι χρυσιον. ου πλουτον.και αυτον τοτε πωλησας απαντα εξαγορασαι˙ συ δε λεγεις εν ελπισι και σαυτον αποδεικνυεις ως ου θελοντα πωλησαι τα υπαρχοντα και αραι ουρανων την βασιλειαν.

Αν δε απαντα σκορπισης τα υπαρχοντα σου ολως η πτωχος υπαρχης λιαν και προσελθης λεγων ουτως˙ Ιδε. προσεφερον µοι δωρα. τι δε ο ληστης παρεσχεν. Και ου ληψη µαργαριτην. Λογε. νυν καρδιαν (116) και ψυχην συντετριµµενην και δεινως κολαζοµενην και σφοδρως εκκαιοµενην! Ιδε. Τι γαρ αξιον ευρησω εν τω κοσµω. γυµνον µε. του ποιησαντος τα παντα. ναι. Τι γαρ εδωκεν η πορνη. Ταυτα λεξον. προσεφερον µοι πλουτον˙ δεδωκοτες απερ ειχον. ∆εσποτα. ποιον πλουτον σοι προσηξε. ω Θεε µου. Χριστε µου. ο δε ασωτος. οπερ δωσω εις τιµην σου. Σωτερ. . και ελεησον µε. Αφρων. Σα δε ποια λεγεις ειναι.εξεληλυθας µητρος σου και γυµνος εν τω µνηµειω παλιν παντως εισελευση. ελαβον τον µαργαριτην του παντος κρειττω του κοσµου. ουδε λαβης βασιλειαν. ολως ουκ αισθανη. µονε ανεξικακε Θεε µου. και ακουση˙ Ναι. ιδε µε ηπορηµενον αρετης απασης ξενον και πτωχον εν τουτοις λιαν και µη εχοντα τι δουναι εις εξωνησιν σου.

και συν κοσµω τουτω αλλαι µυριαδες αλλων κοσµων. ως εκεινη παρεσχοµην. Ταυτα σοι Θεος προσειπη και διδαξει. (117) αξιον ουδεν νοµισεις.Ταυτα µοι και συ. παντων δε σκανδαλισθεντων κρεµαµενου µου τω ξυλω ωµολογησεν εκεινος και Θεον και βασιλεα και αθανατον µε ειναι εκ καρδιας ανεβοα. . παντως εχω εξουσιαν. εαν προσελθης. και παρεξω σοι και δωρον. Μετα τουτων προσελθε µοι και ευθυς σοι υποδειξω. και χαρηση˙ και ψυχην αυτην ει δωσεις. ους ο κοσµος. ο πολλα κακα ποιησας.τι ολως κατεβαλου. πως δε ασωτος ευθεως υποστρεψας προσεδεχθη. πως προσηλθεν ο ληστης και πως η πορνη. εαν λαβη. ο. οτι µονος παντων µε αρνησαµενων. Εγω γαρ. αξιον ουδεν λογιση. ουκ εκλειψει µαργαριτης µονος εις εκ θησαυρων µου. και δικαιως. ονπερ ελαβον εκεινοι µαργαριτην. παντως εχω µαργαριτας. οι αδοµενοι εν κοσµω. κοµισον και ληψη παντως. Πιστει δε ληστης εσωθη. ει βουλει. ως η πορνη µοι προσηλθε.

και υιος µου ων το προσθεν ου προσηλθεν ως υιος µου. και τοις εργοις επεδεικνυ απερ ελεγε τοις λογοις. και απηλθε µεχρι τελους ατρωτον τηρουσα ταυτην. ον εβασταζεν εκεινη εν καρδια προσελθουσα ως Θεω µοι και ∆εσποτη ορατων και αορατων και προσεφερε πλουσιως ως ουδεις των µεχρι τοτε. Και ουκ ελαβον τον ποθον.∆ια τουτο και προ παντων (118) ελαβε την βασιλειαν. ον ιδων απεδεξαµην. Πορνης δε τον ποθον αρα ποιος λογος παραστησει. Αφνω γαρ τον νοµον παντα ωσπερ τειχος διαβασα. αλλ᾿ αυτη τον µαργαριτην δους αφηκα και τον ποθον. αλλα και ψυχη ελαλει. . αλλ᾿ ως εις µε εξητειτο (119) των µισθιων µου γενεσθαι. Ο δε ασωτος οµοιως εκ καρδιας επιστρεψας µετενοησε γνωσιως. οπερ εστιν η αγαπη. η ως κλιµακα τας πασας αρετας υπεραρθεισα εφθασεν εις τελος νοµου. µαλλον δε και προσανηψα και πυρσονν εις µεγαν ηρα και απελυσα παρθενων σεµνοτεραν ουσαν ταυτην. Ου τω στοµατι δε µονον.

ακουσατω πασα κτισις! – δεξοµαι αυτον ευθεως. και εξ αλλων δειξω σοι τρανως ενταυθα. κατεχοµενος επαρσει η φθονω. οτι εβλεπον εξ ολης προσερχοµενον ψυχης µοι. προσεχε. Ει δε βουλει. οτι οπισθεν ουδ᾿ ολως . Οµοια εστιν. Ακουσον Θεου σοι παλιν εν παραβολαις λαλουντος˙ «Τινι αρα οµοιωσω ουρανων την βασιλειαν. Χριστου. ον λαβων τις των ανθρωπων εβαλεν αυτου εις κηπον. µεριδα. ουκ εχει ολως µετ᾿ εµου. οτι δει την βασιλειαν ουρανων λαβειν σε ολην. Ουτως ουν. του σιναπεως τω κοκκω. Οστις δε µου µετα δολου βουλεται λαβειν την χαριν. ει πας προσελθοι και προσπεσοι µοι γνησιως. υποκρισει δε προσελθοι.ως πολλοι τουτο ποιουσιν – απεστρεφετο τας φρενας. Ταυτα σοι Θεος και πασι δι᾿ ηµων βοα καθ᾿ ωραν. . η κακιαν ενδον εχων η θαρρων αυτου τοις εργοις.Η ταπεινωσις µε τουτου ειλκυσε προς ευσπαγχνιαν και επλουτισα ευθεως και εδοξασα συντοµως. (120) ει εν ταυτη εισελθειν σε βουλει και µετα το τελος.

ως µηδενα τουτο βλεπειν. αλλα µετα τελος παντες ληψονται την βασιλειαν. οι θερµως ταυτης ερωντες. και φυλαττει µετα πασης ακριβειας. εγω σοι λεξω και το αληθες εξειπω˙ Παντως βασιλειαν ειπε την των ουρανων σοι κοκκον. τον σιναπεως. Ει δε και τον σπορον λαβοις και συµπνιξεις ταις ακανθαις η προδωσεις τοις ορνεοις και αρπασουσι τον κοκκον η αποτιστον εασεις . Τον γαρ κοκκον ει µη λαβης. ον ειπεν.» Λεγε τοινυν.και εβλαστησε και δενδρον οντως γεγονεν εις µεγα. µενεις ολως διχα σπορου. οπως γενηται εις δενδρον και εις ουρανον ανελθη. τις εστιν ο κοκκος ουτος. Ο δε κοκκος ουτος εστι Θειου Πνευµατος η χαρις. ο ακουων. Τι νοµιζεις ειναι τουτον. (121) Ει ουν λεγεις˙ Ουχι ωδε. ει µη βαλης σου εις κηπον. οπως φυη. ανατρεπεις του Σωτηρος και Θεου ηµων τους λογους. ενθα ο λαβων το Πνευµα βαλλει ενδον τε και κρυπτει ταις λαγοσι ταις των σπλαγχνων. Λεγε µετα παρρησιας! Ει δε µη. ο δε κηπος η καρδια η εκαστου των ανθρωπων.

ωδε σοι ως υδωρ πελω. µοι ειπης. ειπεν ο ∆εσποτης. ωδε δεξαι την σφραγιδα. Ο ∆εσποτης ταυτα λεγει. εαν βουλει. Απ᾿ εντευθεν την λαµπαδα αναψον την της ψυχης σου. . Μετα θανατον. ωδε σοι και µαργαριτης γινοµαι και εξωνουµαι. ου βλαστησει. αλλοτε τον σπορον λαβοις. γινοµαι σοι. ειπε µοι. ωδε σοι και σιτος πελω και σιναπεως ως κοκκος. ωδε γινοµαι σοι ζυµη και ζυµω το φυραµα σου. Ειπερ φρονιµος υπαρχεις. Ποτε δε. Οντως ολος γεµεις πλανης. ο δε µελλων των στεφανων˙ (122) ωδε συ τους αρραβωνας λαβε. ποιαις δε ταις εργασιαις θεραπευσεις. γινοµαι και πυρ γλυκαζον˙ ωδε και ιµατιον σοι και τροφη και ποσις πασα. αλλα σφαλλη του εικοτος˙ ποιω κηπω τοτε τουτον κατακρυψεις. ερωτω σε. ηπατηµενης! Ο γαρ χρονος ουτος εργων. ινα φυη.κηπον σου τη αµελεια και ου φυει σου ο σπορος. ου καρπευσει. πριν σκοταση. ει µη ενταυθα. πριν κλεισθωσιν αι της εργασιας πυλαι. αδελφε. τις σοι εκ του σπορου εσται η ωφελεια.

ακαταληπτα παντα τα εργα και η δοξα σου και η επιγνωσις σου. ΙΗ’. οι δε την σην θεοτητα επιγνοντες εν πιστει φοβω πολλω συνεχονται και εξιστανται τροµω και τι λεγειν ουκ εχουσιν˙υπερ νουν γαρ υπαρχεις˙ παντα ακατανοητα. µη µε κατακρινης τοτε. . ηγουν αυτου του φωτος του Αγιου Πνευµατος. περι σου διηγεισθαι. αλλα δεξαι µε ως ενα των εσχατων σου µισθιων και αξιωσον εντευθεν θεραπευσαι σε. εις αιωνας αιωνιους. γινωσκοµεν και το φως σου ορωµεν˙ οποιος δε και ποταπος. Ω Χριστε µου και Θεε µου. καθορωντα σε. αραββωνα βασιλειας και εκειθεν απολαυσαι του νυµφωνος σου της δοξης. και λαβειν σου Πνευµα Θειον. εξεις µε κακει αρρητως απαντα γινοµενον σοι˙ ει δ᾿ απελθης αγνοων µου χαριτος τας ενεργειας. (124) Τις εξισχυσει. ∆εσποτα. (123) µηδε δικη υποβαλης τον πολλα σοι επταικοτα.Ει ουν ουτως εκ των ωδε και τοιουτον µε γνωρισεις. Θεε µου. Οι αγνοουντες σφαλλονται µηδεν ολως ειδοτες. Σωτηρ µου. Οτι µεν εις. απαντες αγνοουµεν. µονον µε κριτην εκεισε ασυµπαθητον ευρησεις. αµην. ∆ιδασκαλια συν θεολογια περι των ενεργειων της αγιας αγαπης.

τι δε και ουχ υπαρχει. Τουτο ηλιος αδυτος τοις υψηλοις τα θεια. ω χαρισµατος θειου και ανεκφραστου! Τι γαρ και ουκ εργαζεται. χωρητον αχωρητως. (125) αποδιωκει λογισµους και κινησεις συστελλει. κρατητον εν νοΐ µου. επιστραφεν δε και φανεν και λαµψαν φιλανθρωπως εκκλινειν τοις διωκουσιν. ελεος αναριθµητον. αναφες αψηλαφητον. Τουτο αποκρυπτοµενον παιδευει ταπεινουσθαι και διαχεισθαι ουκ εα. Εξαπορω και φλεγοµαι και µανθανω αιτεισθαι και εκζητειν µετα κλαυθµου εν πολλη ταπεινωσει . ουδε ρεµβεσθαι ολως. ην ηµιν εδωρησω. Τουτο και χειρ σου λεγεται και οφθαλµος καλειται και στοµα το παναγιον και δυναµις και δοξα και προσωπον γνωριζεται ωραιον υπερ παντα. φως απροσιτον. Τουτο εκτηκει εν αρχη και λεπτυνει καθαιρον. και το πολλα εκζητηθεν αποπεµπεσθαι φοβω. φως ενεργουν τα παντα.Πλην την ελπιδα εχοµεν και την πιστιν κρατουµεν και την αγαπην οιδαµεν. Τουτο τερπνοτης και χαρα. ανεκλαλητον. αορατον βλεποµενον. µηδαµου χωρουµενην. Τουτο σβεννυσι τον θυµον και ζεσιν της καρδιας και ουκ εα οργιζεσθαι η ταρασσεσθαι ολως. συστελλεσθαι ποιε δε. Ω δωρου. Τουτο παλιν φαινοµενον κοσµον αποχωριζει και ληθην παντων εµποιει ανιαρων του βιου. απειρον. πραοτης και ειρηνη. ως ουκ αξιως του καλου. αβυσσος ευσπλαγχνιας. θεωρων δε αφιεν ταχος ορµω του δραξασθαι. Τουτο εχων ου καθορω. τουτο αστηρ αειλαµπης τοις µη πλεον χωρουσι˙ τουτο λυπη αντικειται. Τουτο φευγον διωκεται παρα των τετρωµενων και τη αγαπη τη πολλη εκ καρδιας ζητειται. του υπερ πασαν κτισιν. και αφιπταται απαν. Τουτο και τρεφει τα πολλα και την διψαν ιαται και δυναµιν χαριζεται τοις καλως κοπιωσι. φως ουσαν. τουτο φθονον διωκει και ζηλον τον σατανικον παντελως αφανιζει.

ευτελειαν. ερχεται εις βοηθειαν. διδασκει δεικνυµενη και φευγουσα. Τοτε ολιγον ως λεπτη αιγλη και σµικροτατη αιφνης τον νουν κυκλωσσα εις εκστασιν αρπαζει. αλλ᾿ ευσπλαγχνιας του Θεου και ελεους απειρου. χωρισµον των ιδιων. Οταν δε γνω ητις εστιν. Τουτο χρονον ολιγον φαινεται και συστελλεται. αλλ᾿ οταν απορησωµεν και εκλυθωµεν ολως. µη καλλους µνηµονευειν τε συγχωρειν τον ιδοντα. εν δε των παθων εκβαλλει της καρδιας. ωστε τω ταχει τω πολλω µηδε κατανοησαι. Ου γαρ δυναται ανθρωπος εκνικησαι τα παθη. ει µη συµπαραγενηται εις βοηθειαν τουτο. Εκτοτε ουν χειραγωγει. υποµονην των πειρασµων και προσευχην και πενθος. αλλ᾿ οταν τα εις δυναµιν διαπραξηται παντα˙ γυµνωσιν. καταλιµπανουσα ταχυ. απροσπαθειαν.και µη δοκειν ως δυνατα τα υπερ φυσιν ειναι και της ισχυος της εµης και σπουδης ανθρωπινης. εκκοπην του θεληµατος και αρνησιν του κοσµου. οτε χρηζοµεν ταυτης˙ ουχ οταν ηµεις θελωµεν – τουτο γαρ των τελειων -. Θροουµαι. Παντων επιλανθανοµαι και καθηµαι και κλαιω µη επελπιζων αλλοτε ταυτην ουτως ιδεσθαι. (126) ουδε παλιν απο µιας απαντα εκδιωκει. ενισχυει. αφιπταται συντοµως . οσον ισχυος εχει. ανατελλει µακροθεν και ταυτην εν καρδια µου ποιει αισθανεσθαι µε. ινα µη αποθανη. εν. περισφιγγοµαι κρατησαι ταυτην θελων και νυξ τα παντα και κεναι αι αθλιαι µου χειρες. ινα µη φαγη νηπιος τροφην ανδρων τελειων και παρ᾿ ευθυ διαρραγη η βλαβη και εµεση. ταπεινωσιν. Ου γαρ εισδεξασθαι χωρει αιφνης ολον το Πνευµα ο ανθρωπος ο ψυχικος και απαθης γενεσθαι. Οτε θρηνησω δε πολλα και παυσασθαι θελησω τοτε ελθουσα µυστικως κρατει της κορυφης µου και συγχεοµαι δακρυσιν αγνοων τις υπαρχει και καταυγαζει µου τον νουν φωτι γλυκειω σφοδρα.

Οταν δε παντα τα κακα περικυκλωσωσι µε και τω δοκειν καθελξωσι και κατισχυσωσι µου. φωτιζει µε. εν αρχη γαρ τυγχανει. Ηµερα νυξ µοι φαινεται και νυξ ηµερα εστιν. εξω παντων ευρισκοµαι συν αυτη αιφνης τοτε.καταλιπουσα µοι το πυρ του θειου αυτης ποθου. συχνως ασπαζοµαι ταυτην. υποµονη φυσαται και φλοξ µεγαλη γινεται ουρανους δρασσοµενη˙ ταυτην σβεννυσιν ανεσις. και υπνωσαι ου βουλοµαι. και φως ορω δια παντος εν νυκτι και ηµερα. παρηλθον γαρ και τουτον. α λαλειν ουκ ισχυω. Ανακαλειται σιωπην και µισος πασης δοξης το κυλινδεισθαι επι γης και πατεισθαι ως κοπρον˙ επι τουτοις γαρ τερπεται και συµπαρειναι θελει. ουδε φοβουµαι θανατον. χαριν εχω µεγαλην τοις εµε προξενησασιν ιδειν. Τοιχοι ουν µε συνεχουσι και σωµατι κρατουµαι και εξω τουτων αληθως ειµι. µυστηρια διδασκει µε. ο γελαν ουκ αφιησιν η προς ανθρωπους βλεπειν. περισπασµος οικειων και µεριµνα βιωτικων. Εν τη καρδια µου εστιν. και του αφραστου µετασχειν φωτος και φως γενεσθαι . ην και βλεπω. ερµηνευει µοι τας γραφας και προστιθει µ οι γνωσιν. φευγουσι παντα παθη. ταπεινωσιν διδασκουσα την παντα δυναµενην. Οταν ουν ταυτην κτησωµαι ταπεινος γενωµαι. χαροπιων και λυπηρων και ηδονων του κοσµου˙ (128) επαπολαυω της χαρας της αρρητου και θειας. καν παντες µε λυπωσιν˙ αι ηδοναι πικρια µοι. φωνας δε ουκ ακουω. καταφιλω και προσκυνω. εν ουρανω υπαρχει. (127) ουδε ποθον εισδεξασθαι τινος των ορωµενων. τι εστι. βλεπει µε. Κατα µικρον αναπτεται. τοτε υπαρχει συν εµοι αχωριστος κακεινη˙ οµιλει µοι. εκ του κοσµου δεικνυει µοι πως αυτη ηρπασε µε και ελεειν προστασσει µοι παντας τους εν τω κοσµω. Θλιψιν ουκ οιδα. ζηµια γαρ µοι τουτο. καλλους αυτης κατατρυφω. µη απιστησης! Κτυπων ουκ επαισθανοµαι. ηνπερ εποθουν.

Κατηλθε γαρ και ευρε µε δουλον και παροικουντα και ειπε˙ ∆ευρο. µεγα αναψον και ιν᾿ εισελθω µεσον. εφη. Τις µε προς ταυτα τα καλα ωδηγησεν ελκυσας. εφην. µηπως ακολουθησας σοι µειζονως κινδυνευσω. οθεν ηµεραν ευρηκα. ηλθε προς εµε και κατησπασατο µε˙ Τι εφοβηθης. εγγιζειν ου τολµω σοι ουδε φανηναι του πυρος τολµηροτερος θελω˙ και γαρ ορω σε ανθρωπον υπερ ανθρωπον οντα και ουδε βλεπειν σε τολµω. Κυριε. τις εκ βυθου ανηγαγε κοσµικης µε απατης. αδελφε. Εγγυτερον µε ηγαγεν. και αυτος εστη µεσος. την µη εχουσαν τελος. ουκ ανθρωπος˙ ανθρωπος δ᾿ οµως πελει παρ᾿ ου κοσµος εµπαιζεται και ο δρακων πατειται. τι δειλιας και τρεµεις. αµαρτωλος τυγχανω! Εξηλθεν. α ειδον εν Αιγυπτω θαυµασια και τερατα παρ᾿ αυτου γεγονοτα. Τις απεχωρισε πατρος και αδελφων και φιλων. ινα µε βεβαιωσης. Πως σοι εξειπω. Πυρ. Φοβουµαι. Μεγα το θαυµα και φρικτον. προς Θεον σε απαξω! Εγω δε ειπον προς αυτον εκ πολλης απιστιας˙ Και τι σηµειον δειξεις µοι. ∆εσποτα. (129) και η φλοξ διανηπτετο. ενηγκαλισατο µε και παλιν κατεφιλησε φιληµατι αγιω . ειπον. ον το πυρ εσεβασθη. ειπε µοι. και αν µη µεινω αφλεκτος. µη µοι ακολουθησης! Ο λογος µε εξεπληξε. Εν τεως τουτο λεξω σοι. ου γαρ δυναµαι παντα. και τρεµουσιν οι δαιµονες τουτου την παρουσιαν. µειζονα τουτου οψει. Αγγελος ην. το κελευσθεν εποιουν. συγγενων τε και ηδονων και της χαρας του κοσµου. τεκνον µου. Εξεστην. ασινης και αλωβητος καµε προσεκαλειτο.και κοινωνησαι της αυτου δωρεας απ᾿ εντευθεν και κτησασθαι τον χορηγον των αγαθων απαντων και γενεσθαι ανελλιπης ψυχικων χαρισµατων. οτι αυτος µε δυνασαι ρυσασθαι εξ Αιγυπτου και αφαρπασαι των χειρων Φαραω του δολιου. Τις µοι υπεδειξεν οδον µετανοιας και πενθους.

τον ασωτον και πορνον. παντες συντετριµµενοι˙ ξιφη αυτων κατεκλασαν. Φαραω µη φοβεισθαι. Ο στυλος ηπτε του πυρος. µεσον πολλων εθνων και βασιλεων. Εγνω την αναχωρησιν ο βασιλευς Αιγυπτου. παρην και η νεφελη. Εζευξεν αρµατα αυτου και τον λαον επηρε . και µονοι διηρχοµεθα εν αλλοτρια χωρα. δος µοι συνεσιν πρεσβειαις του πατρος µου και λογον. παντες εστραφησαν κενοι. και ηµεις διεµειναµεν µηδεν αδικηθεντες. εµανη και ηγησατο µεγαλην ατιµιαν παρα ενος εµπαιζεσθαι και νικασθαι ανθρωπου. κατελαβον εν οριοις Αιγυπτου. (130) Κυριε. ως ενος κατεφρονησε και αυτος ουκ εξηλθεν. διηγησασθαι θαυµασια χειρος σου.και αυτος ολος εµυρισεν οσµην αθανασιας. αλλα δουλους απεστειλεν. και Θεος υπακουει και λεγει τω θεραποντι λαβειν εκ της χειρος µε και υπισχνειται µεθ᾿ ηµων συµπορευεσθαι αµα. δια χειρος του δουλου σου εξαγων εξ Αιγυπτου. α εξειργασω δι᾿ εµε. και θαρσος ενεποιησεν εις την εµην καρδιαν και τολµαν εχαρισατο. Ο Φαραω εκρατει µε. Επιστευσα. Μωσης ελαλει τω Θεω ποιησαι το συµφερον˙ Θεος µαστιζει Αιγυπτον πληγαις δεκαπλασιοις. Ουτω δη και εποιησεν ο του Θεου εργατης˙ εκρατησε µου της χειρος προπορευοµενος µου και ουτως απηρξαµεθα την οδον διανυειν. ους υποσπονδους ειχεν. εκενωσαν τα βελη. µεσον ληστων. ουδε γαρ ειχον οπλα. αι χειρες εξελυθησαν καθ᾿ ηµων ενεργουσαι. οι δεινοι εργοδοται την πλινθον και τα αχυρα ηναγκαζον φροντιζειν˙ µονος ουκ ισχυον φυγειν. Εµαθε και ο βασιλευς λαου αυτου την ητταν. του Φαραω λυτρουµενος και των κακων Αιγυπτου. και ουκ εκαµφθη Φαραω ουδε απελυσε µε˙ και δη πρεσβευει ο πατηρ. ηγαπησα ακολουθησαι τουτω και δουλος επεποθησα τουτου µονου γενεσθαι. Κατεδραµον.

και κατεδιωξεν αυτος καυχωµενος µεγαλα. Ηλθε και µονον ευρε µε κειµενον εκ του κοπου, (ηγρυπνει δε ο Μωϋσης και Θεω προσωµιλει), προσεταξε δεθηναι µου χειρας αµα και ποδας και τω δοκειν εκρατουν µε και δεσµειν επεχειρουν˙ εγω δ᾿ εγελων κειµενος και ευχη ωπλιζοµην και τω σηµειω του σταυρου παντας απεκρουοµην, και µη τολµωντες αψασθαι η εγγυς µου γενεσθαι πορρωθεν που ισταµενοι εδοκουν εκφοβειν µε, πυρ ταις χερσι κατεχοντες καυσαι µε προσηπειλουν˙ µεγαλα τε εκραυγαζον και κτυπους απετελουν και, ινα µη καυχησωνται ως µεγα τι ποιουντες, (131) ειδον µε φως γενοµενον πρεσβειαις του πατρος µου και αφνω υπεχωρησαν οµου κατησχυµµενοι. Εξηλθεν εκ Θεου Μωσης, ευρε µε θαρσαλεον, περιχαρη και συντροµον εκ της θαυµατουργιας. Ηρωτησε τι το συµβαν, το παν αυτω εξειπον, και οτι˙ Φαραω ην, βασιλευς της Αιγυπτου, παραγενοµενον νυνι µετα λαου απειρου και δησαι µε ουκ ισχυσεν, ηθελε δε µε καυσαι και παντες φλοξ εγενοντο, οι µετ᾿ αυτου ελθοντες, και κατ᾿ εµου εξεπεµπον πυρ εκ του στοµατος αυτων. Και οτι˙Φως ιδοντες µε γεγονοτα ευχαις σου σκοτος παντες γεγονασι και µονος ειµι αρτι. Βλεπε, αντεπεκριθη µοι Μωσης, και µη θαρρησης, µηδε τα φανερα βλεπης, τα κρυφη φοβου µαλλον! ∆ευρο, φυγη χρησωµεθα! Ουτω Θεος κελευει, και πολεµησει ο Χριστος ανθ᾿ ηµων Αιγυπτιοις. Αγωµεν, εφην, Κυριε, ου χωρισθησοµαι σου, ου παραβω σου εντολην, αλλα πασας φυλαξω˙ αµην. ΙΘ’. ∆ιδασκαλια συν θεολογια, εν η και περι ιερωσυνης αµα και απαθους θεωριας. (132) Πως σου εξειπω, ∆εσποτα, τα θαυµαστα και ξενα,

πως λογω διηγησοµαι σων κριµατων τα βαθη, α καθ᾿ εκαστην εκτελεις εν ηµιν, τοις σοις δουλοις; Πως παραβλεπεις απειρα των σφαλµατων µου πληθη και ου λογιζη, ∆εσποτα, τας των κακων µου πραξεις, αλλ᾿ ελεεις και σκεπεις µε και φωτιζεις και τρεφεις ως εκπληρουντα πασας σου τας εντολας, Σωτηρ µου; Ου µονον δε µε ελεεις, αλλα και πλεον τουτου καταξιοις ενωπιον της σης παραστασθαι µε δοξης τε και δυναµεως και της µεγαλωσυνης˙ προσοµιλεις µοι και λαλεις λογους αθανασιας τω ασθενει και ταπεινω και του ζην αναξιω. Πως µου λαµπρυνεις την ψυχην, την κατεσπιλωµενην, και φως αυτην αποτελεις, αχραντον τε και θειον; Πως λαµπροφορους εκτελεις τας αθλιας µου χειρας, ας αµαρτων εµολυνα µολυσµοις αµαρτιας; Πως αλλοιοις τα χειλη µου αιγλη θεοτητος σου, εξ ακαθαρτων αγια ταυτα µετασκευαζων; Γλωσσαν µου δε την ρυπαραν, Χριστε, πως εκκαθαιρεις και µασησµω της σης σαρκος σου µετοχον εργαζη; Πως και οραν µε αξιοις και παρ᾿ εµου ορασθαι και ταις χερσι µου, ο κρατων τα συµπαντα, κρατεισθαι, ο πασιν αθεωρητος ταξεσιν ουρανιαις (133) και τω Μωση απροσιτος, τω εν προφηταις πρωτω; Ου γαρ ιδειν το προσωπον το σον κατηξιωθη, ουδ᾿ εν ανθρωποις αλλοις τις, ινα µη αποθανη. Σε ουν τον ακατανοητον, σε τον αφραστον µονον, σε τον αχωρητον παντι και απροσιτον πασι, πως και κρατειν τε και φιλειν και οραν και εσθιειν και εχειν εν καρδια µου, Χριστε, καταξιουµαι και διαµενω αφλεκτος χαιρων αµα και τρεµων και ανυµνων σου την πολλην, Χριστε, φιλανθρωπιαν; Οι ουν τυφλοι και σαρκικοι, οι µη γινωσκοντες σε, αναισθητουντες, µαλλον δε την ιδιαν δεικνυντες ασθενειαν και σκοτωσιν και των καλων απαντων, Σωτηρ µου, αποστερησιν, πως τολµωσι του λεγειν˙ Τι δε και χρηζει ανθρωπος ιερωσυνην εχειν, εαν µη εν των τριων τυτων κερδανη˙

η την τροφην του σωµατος η πορισµον χρυσιου η θρονον εκ των υψηλων επισκοπης πλουσιας; Ω σκοτους, ω πωρωσεως, ω πτωχειας εσχατης, ω αθλιοτητος πολλης, ω αγνοιας µεγαλης, ω γεηρων τε και κενων µαταιων ονοµατων, ω τολµης, ω φρονηµατος Ιουδα του προδοτου! Ως γαρ εκεινω τα φρικτα του δεσποτικου δειπνου και του αχραντου σωµατος εις ουδεν ελογισθη, αλλα κρεισσον ηγησατο αργυρια ολιγα, ουτω και ουτοι τα φθαρτα των αφθαρτων και θειων προτιµωντες εκλεγονται την ψυχικην αγχονην. Ειπατε µοι, ω µαταιοι, ει επιστασθε τουτο! Τις τον Χριστον κτησαµενος ετερου πλεον χρηζει τινος αρα των αγαθων του παροντος αιωνος; Τις την χαριν του Πνευµατος εχων εν τη καρδια ουχι Τριαδα την σεπτην εν αυτω κατοικουσαν (134) κεκτηται, την φωτιζουσαν και Θεον εκτελουσαν; Τις δε Θεος γενοµενος χαριτι της Τριαδος και δοξης καταξιωθεις της ανω τε και πρωτης, πλεον τι εννοησειεν ενδοξοτερον αρα του λειτουργειν τε και οραν την ανωτατω φυσιν, την παντουργον, την αφραστον, την απροσιτον πασιν; Η τινος επιθυµησειε λαµπροτερου εν βιω, τω τε τουτω, λογισθητι, τω ολιγοχρονιω, η τω αλλω, µοι νοησον, τω µη εχοντι τελος; Ει ηδεις το κρυπτοµενον βαθος των µυστηριων, ουκ αν µε κατηναγκαζες ταυτα λαλειν η γραφειν. Φριττω γαρ ευλαβουµενος εγχαραττων τα θεια και γραµµασι σκιαγραφων τα απορρητα πασιν. Ει εθεασω τον Χριστον, ει ελαβες το Πνευµα και προσηνεχθης τω Πατρι δια τουτων των δυο, γινωσκειν ειχες α λαλω και α σοι εξηγουµαι, και οτι µεγα και φρικτον και επεκεινα πασης δοξης τε και λαµπροτητος, αρχης και εξουσιας, πλουτου τε και δυναµεως και πασης βασιλειας το λειτουργειν εν καθαρα καρδιας συνειδησει τη καθαρα και Αγια και αχραντω Τριαδι.

Μη γαρ µοι ειπης σωµατος την αναµαρτησιαν και, ων το βαθος ου νοεις, παραξης µαρτυριας, αλλ᾿ απερ ειπεν ο Θεος δια των Αποστολων και Βασιλειου του σοφου, του πυρινου την γλωτταν, και Χρυσοστοµου τε πατρος τας απλας µαρτυριας και Γρηγοριου του καλως ταυτα θεολογουντος ακουσον και πιστωθητι, ποταπον χρη υπαρχειν τον λειτουργουντα τω Θεω, τω ποιητη των παντων! Και εκ της καταξιωσεως και εκ της αρετης σου εχεις του αξιωµατος το µεγεθος θαυµασαι. (135) Μη πλανηθητε, αδελφοι, µη τολµησητε ολως αψασθαι η προσελθειν το απροσιτω φυσει. Ος γαρ ουκ αποταξεται κοσµω και τοις εν κοσµω και την ψυχην αρνησεται την εαυτου και σωµα και ολος γενηται νεκρος ταις αισθησεσι πασαις µηδεν προσβλεπων εµπαθως των ηδεων του βιου, µηδενος ολως επιθυµων των του κοσµου πραγµατων µηδε ενηδυνοµενος λογοις τισιν ανθρωπων, ος ου κωφος τε και τυφλος γενηται τοις του κοσµου πραγµασι τε και ηθεσι, πραξεσι τε και λογοις ορων µεν οσα οφθαλµος φυσει οραν ισχυει, µηδεν δε ενδοθεν εων εισελθειν εν καρδια και τυπους τουτων και µορφας ανιστορεισθαι ταυτην ακουων δ᾿ οσα ακοη δεχεται ανθρωπινη, και µενων ωσπερ αψυχος και αναισθητος λιθος, µη ηχην, µη την δυναµιν των φωνων µεµνηµενος, ου δυναται την µυστικην και αναιµακτον θυειν Θεω θυσιαν καθαρως τω καθαρω την φυσιν. Οταν γαρ ταυτα αισθηθη ποιειν εν αληθεια, απεχωρισθη του παντος κοσµου και των του κοσµου και γνωσει και πιστευσει µοι, α µελλω παλιν γραφειν. Τον αερα τον σκοτεινον, ον ∆αυιδ τειχος λεγει και θαλασσαν ωνοµασαν του βιου οι Πατερες, υπερεβη, επερασεν, εισηλθεν εις λιµενα, εν ω πας ο γενοµενος παν αγαθον ευρισκει. Εκει γαρ ο παραδεισος, εκει ζωης το ξυλον, εκει ο αρτος ο γλυκυς, εκει ποµα το θειον,

εκει ο ανεξαντλητος πλουτος των χαρισµατων. Εκει η βατος καιεται µη καταφλεγοµενη και των ποδων µου λυονται πεδιλα ευθεως˙ (136) εκει θαλασσα ρηγνυται και διερχοµαι µονος και ορω εν τοις υδασιν εχθρους ποντιζοµενους˙ εκει το ξυλον θεωρω εν τη εµη καρδια βαλλοµενον και τα πικρα παντα µεταποιουνται˙ εκει την πετραν βλυζουσν µελι εκαρπωσαµην και η ψυχη µου εκτοτε θλιψεως ου µετεσχεν˙ εκει ευρηκα τον Χριστον, τον παροχεα τουτων, και ηκολουθησα αυτω εξ ολης της ψυχης µου˙ εκει το µαννα εφαγον και αρτον των Αγγελων και ουδενος επεθυµησα των ανθρωπινων ετι˙ εκει την ραβδον Ααρων την ξηραν εξανθουσαν ειδον τε και εθαυµασα Θεου τερατουργιας˙ εκει την στειραν µου ψυχην ειδον καρποφορουσαν και πως το ξυλον το ξηρον ποιει καρπον ωραιον˙ εκει την βορβορωδη µου και ασωτον καρδιαν εθεασαµην καθαραν και αγνην και παρθενον και το˙ Χαιρε, ακουουσαν, η κεχαριτωµενη, µετα σου γαρ ο Κυριος και εν σοι εις αιωνας! Εκει το˙ Νιψαι, ηκουσα, κολυµβηθρα δακρυων! και ποιησας επιστευσα και ανεβλεψα αιφνης˙ εκει εταφην µνηµατι ταπεινωσει τελεια, και παρεγενετο Χριστος αµετρητω ελεει και λιθον ηρε τον βαρυν εκειθεν των κακων µου και ειπε˙ ∆ευρο, εξελθε ως εκ ταφου του κοσµου! Εκει, πως επαθεν, ειδον, απαθως ο Θεος µου και πως νεκρος εγενετο αθανατος υπαρχων και ανεστη του µνηµατος µη λυσας τας σφραγιδας. Εκει την µελλουσαν ειδον ζωην και αφθαρσιαν, (137) ην ο Χριστος χαριζεται τοις αυτον εκζητουσι, και βασιλειαν ουρανων ουσαν εντος µου ευρον, ητις υπαρχει ο Πατηρ, ο Υιος και το Πνευµα, θεοτης αδιαιρετος εν τρισι τοις προσωποις, ην οι µη προτιµησαντες αντι παντος του κοσµου και δοξαν ηγησαµενοι και τιµην τε και πλουτον

το προσκυνειν, το λειτουργειν και παριστασθαι µονον αναξιοι τυγχανουσι και της αχραντου θεας και της τρυφης και της χαρας και των καλων απαντων, ων ου µη µεταλαβωσι µετανοιαν µη σχοντες, ει µη παντα ως ειποµεν, γενωνται διδαχθεντες και παντα πραξωσι σπουδη, α ειπεν ο Θεος µου, και τοτε µολις τις πολλω φοβω και ευλαβεια, ει ο Θεος κελευσειεν, απτεσθω των αψαυστων. Ουδε γαρ πασιν εξεστι λειτουργειν τοις τοιουτοις, αλλ᾿ ει και πασαν δεξεται του Πνευµατος την χαριν και καθαρος απο µητρος υπαρχει αµαρτιας, ει µη Θεου κελευσµατι και εκλογη εκεινου, πληροφορουντος την αυτου ψυχην ελλαµψει θεια και εµπυριζοντος αυτην ποθω θειας αγαπης, ουκ αν δοκη µοι ευλογον ιερουργειν τα θεια και των αψαυστων και φρικτων απτεσθαι µυστηριων, οις πρεπει δοξα και τιµη και προσκυνησις πασα νυν και αει δια παντος, εις παντας τους αιωνας. Κ’. Ευχαριστια και εξοµολογησις συν θεολογια˙ και περι δωρεας και µετουσιας Πνευµατος Αγιου. (138) Ωφθης δι᾿ εµε επι γης εκ Παρθενου, ο προ αιωνων αορατος υπαρχων, και σαρξ εγενου και ανθρωπος εδειχθης, ο απροσιτω φωτι ενειληµµενος, και περιγραπτος τοις πασιν ενοµισθης, ο πανταπασιν αχωρητος υπαρχων, ον ουκ ισχυει λογος απας εκφρασαι, νους δε βιαζοµενος δρασσεται ποθω και κρατειν ου δυναται συστελλοµενος φοβω και παλιν ζητει καιοµενος τα ενδον, φαντασθεις δε σου βραχυ τη λαµπηδονι τροµω αποπεµπεται και χαρα χαιρει. Στεγειν γαρ ου δυναται φυσις ανθρωπων ολον σε τρανως καθοραν, τον Χριστον µου,

ει και ολον σε πιστευοµεν λαµβανειν εκ του Πνευµατος, ου διδως, ο Θεος µου, και των αχραντων αιµατος και σαρκος σου, ων κοινωνουντες σε κρατειν και εσθιειν αδιαιρετως, Θεε, οµολογουµεν και ασυγχυτως˙ ου γαρ µεταλαµβανεις φθορας η ρυπου, αλλ᾿ εµοι µεταδιδως της σης αφθαρτου καθαροτητος, Λογε, (139) και αποπλυνεις τον ρυπον των κακων µου και εκδιωκεις ζοφον αµαρτιων µου και της καρδιας καθαιρεις µου το αισχος και της κακιας εκλεπτυνεις το παχος και φως ποιεις µε, τον πριν εσκοτισµενον, και ωραιον µε κατ᾿ αµφω απεργαζη˙ αιγλη περιλαµπεις µε αθανασιας και εκπληττοµαι και καιοµαι τα ενδον επιθυµων σε αυτον προσκυνησαι. Οτε δε τουτο ενθυµηθω ο ταλας, ω του θαυµατος, εν εµοι σε ευρισκω καταµενοντα, κινουµενον, λαλουντα και αφωνον µε τοτε αποτελουντα τη καταπληξει δοξης της απροσιτου. Θαµβος ουν συνεχει µε και απορια, οτι τον παντα συνεχοντα παλαµη συνεχοµενον εν καρδια µου βλεπω. Αλλα τι σου, Χριστε µου, το ξενον του ελεους, τις η απειρος συγκαταβασις, Λογε; Τι προς την εµην εληθυθας πτωχειαν, πως και εισηλθες εις ρυπωσαν οικιαν, ο απροσιτω οικων φωτι, Θεε µου; Πως δε και τηρεις ακαταφλεκτον ταυτην, πυρ υπαρχων αστεκτον φυσει βροτεια; Τι δε ποιησω αξιον σου της δοξης και τι ευρησω προς τοσαυτην αγαπην; Τι σοι προσαξω, τω τοιαυτη µε δοξη και τιµη δοξασαντι, τον αναξιον; Ον γαρ ανθρωποι βλεπειν απαξιουσιν,

αλλ᾿ ουδε λαλειν ουδε συνεστιασθαι ολως εµοι βουλονται τω παναθλιω, συ ο πνοην απασαν τρεφων και φυσιν, (140) ο τοις Σεραφειµ απροσιτος υπαρχων, ο παντων κτιστης, ποιητης και δεσποτης ου µονον ορας και λαλεις µοι και τρεφεις, αλλα και την σην ουσιωδως µοι σαρκα κατηξιωσας και κρατειν και εσθιειν και το αιµα σου το παναγιον πινειν, ο εξεχυθη δι᾿ εµε σου σφαγεντος. ∆ιακονον τε και λειτουργον και µυστην τουτων µε κατεστησας, ονπερ γινωσκεις, ο παντα ειδως, πριν ποιησεις αιωνας και πριν παραξεις τι των µη βλεποµενων τα γαρ ορατα υστερον συνεστησω -, τον αµαρτωλον, ασωτον, τον τελωνην, ληστην, φονεα εµαυτου γεγονοτα, ψευστην των καλων, εργατην ανοµιας και πασων των σων εντολων παραβατην. Συ ουν αληθη ταυτα ειναι γινωσκεις˙ πως ενωπιον οφθω σου, ω Χριστε µου, πως δε τη ση πλησιασω τραπεζη; Πως του αχραντου σωµατος σου κρατησω, ο χειρας εχων παντη εσπιλωµενας; Πως υµνησω σε, πως αλλοις µεσιτευσω µη εχων εκ πιστεως και καλων εργων την προς σε αγαπησιν και παρρησιαν, αλλ᾿ υποχρεως αυτος ων, ωσπερ οιδας, πολλων ταλαντων, πολλων ανοµηµατων; Ο νους απορει, ησθενησεν η γλωσσα και λογος ουδεις ευρισκεται µοι, Σωτερ, τα σα εξειπειν αγαθοτητος εργα, α εποιησας εις εµε τον σον δουλον. (141) Φλεγονται δε µου ως εκ πυρος τα ενδον και ου δυναµαι σιωπων υποφερειν το µεγα βαρος των πολλων δωρεων σου. Ο τα στρουθια φωναις λαλειν ποιησας

δωρησαι καµοι λογον, τω παναθλιω, ινα τοις πασιν εγγραφως και αγραφως διηγησωµαι, α εις εµε ειργασω δια ελεος απειρον, ο Θεος µου, και δια µονην την σην φιλανθρωπιαν. Και γαρ υπερ νουν φρικτα τε και µεγαλα πελουσιν, απερ παρεσχες µοι τω ξενω, τω αµαθει, τω πτωχω, τω απαρρησιαστω, τω απο παντος απερριµενω ανθρωπου. Γονεις ου προσειχον µοι φυσικη τη αγαπη, οι αδελφοι και φιλοι µου παντες ενεπαιζον µοι, αγαπαν γαρ µε λεγοντες εψευδοντο εις απαν. Οι συγγενεις, οι εξωθεν, οι αρχοντες του κοσµου τοσουτον µε απεστρεφοντο και ηνειχοντο βλεπειν, οσον συναπολεσαι µε ταις αυτων ασεβειαις. Πολλακις επεθυµησα δοξης αναµαρτητως και ουπω ταυτην ευρηκα εν τω παροντι βιω˙ η δοξα γαρ η κοσµικη, καθως εβεβαιωθην, και διχα αλλης πραξεως αµαρτια τυγχανει. Ποσακις επεθυµησα ανθρωπους αγαπαν µε και εχειν οικειοτητος προς αυτους παρρησιαν, και ουδεις µου ηνεσχετο των αγαθα φρονουντων˙ αλλοι δε µαλλον ηθελον βλεπειν µε και γνωριζειν, εγω δε τουτους εφευγον ως των κακων εργατας. Ταυτα ουν παντα, ∆εσποτα, και αλλα τουτων πλειω, α ουδε λεγειν ευπορω, ουδ᾿ αποµνηµονευειν, συ εις εµε, τον ασωτον, προνοων απειργασω, ινα ελκυσης εκ βυθου και κοσµικου µε σκοτους (142) και της απατης, της δεινης, των του βιου ηδεων. Οι αγαθοι µε εφευγον δια το εξω σχηµα, τους δε φαυλους εξεφευγον οικεια προαιρεσει˙ ηγαπων γαρ, ως ειρηται, δοξαν και πλουτον κοσµου και φαντασµον ενδυµατος και βλακευµατων ηθη. Ουκ οιδα δε τι φθεγξοµαι, ουκ οιδα τι σοι ειπω˙ φοβουµαι γαρ και το λαλειν και γραφειν τα τοιαυτα, µη περιπεσω τοις εµοις λογοις και αµαρτησω, και εσται ανεξαλειπτον το ψευδως γεγραµµενον.

Οταν προσεκαλειτο µε εις εργα τις µανιας και αµαρτιας, αληθως, του πλανου κοσµου τουτου, εσωθεν η καρδια µου συνελεγετο ολη και ωσπερ κατεκρυπτετο εαυτην αιδουµενη, συνεχοµενη αφανως παντως χειρι σου θεια. Και τα µεν αλλα απαντα ηγαπων τα του βιου, οσα τε οψιν τερπουσι και λεαινουσι λαρυγγα και σωµα καλλωπιζουσι, το φθειροµενον τουτο. Τας πραξεις δε τας µυσαρας και ασελγεις ορεξεις συ δη εκ της καρδιας µου απηλειψας, Θεε µου, και µισος ενεποιησας προς ταυτα τη ψυχη µου˙ ει και τη προαιρεσει µου προσεκειµην εν τουτοις, και ορεξιν τε απρακτον και πραξεις ανορεκτους εποιεις µαλλον εχειν µε – θαυµα µεγιστον παντη και παντων απεχωρισας οικονοµια θεια βασιλεων, αρχοντων τε και πλουσιων του κοσµου. Πολλων πολλακις και εµου θελησαντος εις ταυτα αυτος βουλην ουκ ειασας τινος εν τουτοις στηναι, αλλους δοξαζειν λεγοντας και πλουτειν µε εν βιω µισος εµισουν, ∆εσποτα, µισος απο καρδιας, ως µητε συντυχιαν µε κινειν ποτε προς τουτοις, οι και µανεντες βακλοις µε σφοδρως ετυψαν µαλλον˙ αλλοι δε λοιδοριαις µε προς παντας ελοιδορουν (143) εργατην ειναι λεγοντες πασης παρανοµιας, θελοντες διαστρεψαι µε απο οδου ευθειας˙ τας πραξεις γαρ εξεφευγον, ινα µη λοιδορωµαι, αυτοι δε ελοιδορουν µε, οπως εις πραξεις ελθω, ει αρα και τον επαινον τον των ανθρωπων χρηζω, οι προσετιθουν λεγοντες παντοτε λοιδορειν µε, εως αν εις το φρονηµα το εκεινων συνελθω. Τοις δε την δοξαν λεγουσι διδοναι την του κοσµου ουτως ανταποκρινεσθαι δεδωκας µε, Σωτηρ µου˙ Ει πασαν δοξαν, ελεγον, την του κοσµου εκρατεις και στεφος σου τη κορυφη βασιλειας υπηρχε, τοις δε ποσι σου κοκκινον ην υποδεδεµενον και τουτων παντων αιφνης µε κυριον απειργασω, αυτος δε εστης παγανος, δουλος µου θελων ειναι,

ουκ αν ταις πονηριαις σου και τοις φρονηµασι σου ολως συνεκοινωνησα η συνηλθον εν βιω. Ποιος χαρτης χωρησειε τας σας ευεργεσιας και τα καλα σου τα πολλα, α εις εµε ειργασω; Ει γαρ µυριαι γλωσσαι µοι δοθησονται και χειρες, ουκ αν ισχυσω εξειπειν η περι παντων γραψαι˙ εισι γαρ παντως αβυσσος εν απειρω τω πληθει, εισιν ακατανοητα τω της δοξης µεγεθει, και ασθενω τον λογισµον, πονω µου την καρδιαν, οτι λαλειν ου δυναµαι περι σου, ο Θεος µου. Οταν γαρ, απερ επραξα, ενυµηθω, ο ταλας, οσα µοι εβοηθησας, εξ οιων µε εξειλου και ποσων, Σωτερ, µε κακων απερ διεπραξαµην, αλλ᾿ ως πολλα ποιησαντα αγαθα και µεγαλα και καθαρον απο µητρος αγιας κολυµβηθρας ουτως και προσελαβου µε, ουτως ετιµησας µε, ουτως µε κατεκοσµησας στολη τη βασιλειω, (144) ολος τροµω συνεχοµαι και εξισταµαι χαιρων και αφωνος καθισταµαι και εκλυοµαι σφοδρα, οτι θεος εδοθης µοι, ο ποιητης του κοσµου, ανθρωπω λιαν µυσαρω και βδελυκτω τοις πασιν ανθρωποις τε και δαιµοσιν ως ηδη γεγονοτι και υπερβαντι πραξεσιν εργων ατοπωτατων κακεινους. Οιµοι τω αισχρω και ρυπαρω - πως ειπω;ηνωθης µοι, φιλανθρωπε, αµετρω ευσπλαγχνια, ο καθαροτητι πολυς, αγιωσυνη µειζων, δυναµεις τε ασυγκριτος και ανεικαστος δοξη, και συγκατηλθεν ανωθεν αφ᾿ υψους αµετρητου εως εσχατου των πυλων αδου αµαρτιων µου και σκοτους της πτωχειας µου και οικου συµπτωθεντος απο πολλων ανοµιων, µεγιστης αµελειας ηµεληµενου παντελως και γε ρερυπωµενου, ος προτερον ανεστησας εµε κειµενον κατω και επι πετραν εστησας των θειων εντολων σου και λουσας εκαθαρισας βορβορου των κακων µου και χιτωνα ενεδυσας λευκον υπερ χιονα, τον οικον τε εσαρωσας τον κατεσπιλωµενον

και εισελθων ενωκισας, ω Τριας, ο Θεος µου, ειτα θρονον µε απετελεσας θεοτητος σου θειας και οικον απροσιτου σου δοξης και βασιλειας και σταµνον µαννα φερουσαν το της αθανασιας, και λυχνον ενδον εχοντα φως ασβεστον και θειον, πυξιον τε ως αληθως του καλου µαργαριτου και γαρ αγρον, εν ω κεκρυπται ο θησαυρος του κοσµου, πηγην, εξ ης οι πινοντες ουδεποτε διψωσιν, ητις και βλυζει µαλιστα υδωρ δεκαπλασιως και τους εν πιστει πινοντας εκτελει αθανατους, (145) παραδεισον ξυλον ζωης µεσον εχοντα παλιν και γην περικαλυπτουσαν τον αχωρητον πασι, σε, ον εζητησα ποτε εξ ολης µου καρδιας, και επεθυµουν περι σου λογον αει ακουειν και ηθελον την µνειαν σου εχειν εν τη ψυχη µου και συχνοτερως περι σου και λαλειν και ακουειν. Ει γαρ και πρωην µου ο νους περι σου φαντασθηναι καθαρως ουκ ηδυνατο, παντη ρερυπωµενος, ουδ᾿ οφθαλµοι θεασασθαι η ακοη ακουσαι, ουδ᾿ αναβασεις δεξασθαι η καρδια µου θειας, αλλα µονη τη ακοη κατεπληττετο ολη και φοβω συνεστελλετο η ψυχη µου και τροµω, αλλ᾿ ενδοθεν ορωσα σε νυν εαυτης εκπληττεται και ενοπτριζοµενη σε, οσον αυτη γε διδως, ολον εν ολω τω παντι, ολον εκτος δε τουτου, εντος τε παλιν εαυτης, ολον κατανοουσα ολον ακατανοητον θεοτητι τη θεια, τον τοις πασιν αορατον και αποκεκρυµµενον, σε τον απροσιτον και προσιτον µονοις οις ηβουληθης, καθως αυτος ηθελησας φιλανθρωπως φανηναι, τον Σεραφειµ και Χερουβιµ και πασι τοις αγγελοις απροσιτον και φοβερον αυγη φυσεως θειας, µετα ανθρωπων προσιτον τον φυσει αληπτον τε, ολη ολως εξισταται, εκπληττεται δε πλεον την αγαθοτητα την σην και την φιλανθρωπιαν, οτι καθαιρεις ρυπαρας ψυχας και νουν φωτιζεις και περιδρασση γεωδους και υλικης ουσιας,

αναπτεις τε φλογα πολλην αγαπησεως θειας και ποθου θειου ερωτα οια πυρ µοι εµβαλλεις και µεχρι τριτου ουρανου φθανειν παρασκευαζεις και εις παραδεισον ποιεις, Σωτερ, αρπαζεσθαι µε, εν ω ακουω ρηµατα αρρητα τε και ξενα, (146) α ουκ εξον βροτοις λαλειν η λογω εξηγεισθαι. Σοι δε τιµη πρεπει, δοξα και µεγαλωσυνη, κρατος αιωνιον, Χριστε, τω του παντος ∆εσποτη συν τω Πατρι και Πνευµατι τω φυσει Παναγιω νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων˙ αµην. ΚΑ’. Επιστολη προς µοναχον ερωτησαντα˙ Πως χωριζεις τον Υιον απο του Πατρος, επινοια η πραγµατι; Εν η ευρησεις πλουτον θεολογιας ανατρεπουσης την αυτου βλασφηµιαν. (147) Ελαµψας, εξεφανας φως το της δοξης, φως απροσιτον της σης ουσιας, Σωτερ, και κατηυγασας ψυχην εσκοτισµενην, µαλλον δε σκοτος ουσαν εξ αµαρτιας ως το φυσικον απολεσασαν καλλος, ως εξ αδου τε ανηγαγες κειµενην και φως ιδειν δεδωκας θειας ηµερας και του ηλιου ακτισιν ελλαµφθηναι και φως γενεσθαι ταυτην, ω µεγα θαυµα! Ου πιστευουσιν οι δοξης των ανθρωπων µη καταφρονησαντες, ως ενετειλω, ουδε γαρ εγευσαντο δοξης της θειας, ην δεδωκας συ και διδως νυν, Θεε µου, τοις απο ψυχης ολη τη διαθεσει σε ζητησασι, την αιωνιον δοξαν, σε, τον αληθως Θεον δεδοξασµενον, ον το κατιδειν ακροτης εστι δοξης. Ο δε αει σε βλεπειν ηξιωµενος παντως ελαχεν αγγελικης αξιας, ει και δεδεται τη σαρκι κατα φυσιν.

Ει δε και µειναι παρ᾿ αυτω κατεδεξω (148) και καταµενειν εν σοι προσηβουληθης, την σην εξεπληρωσας οικονοµιαν και οµοιον σου τον φθαρτον απειργασω θεον, ο Θεος, ο συνυπαρχων φυσει, ο προαναρχος Θεω τω συναναρχω Υιω και Λογω, τω εκ σου γεννηθεντι, ουκ επινοια εκ σου χωριζοµενω, αλλα πραγµατι αχωριστω σου οντι. Ει δε και χωριζεται, αλλ᾿ ου τη φυσει, τη υποστασει δε µαλλον, ειτ᾿ ουν προσωπω, το γαρ πραγµατι ασεβων και αθεων, το δ᾿επινοια ολως εσκοτισµενων. Εχει γαρ ο νους γεννωµενον τον λογον απαυστως παντως και πως κεχωρισµενον˙ ει δε γενναται και προερχεται οντως και κεχωρισται ενυποστατω λογω, αλλα και µενει του γεννησαντος ενδον, οπερ και κολπον πατρικον δει νοησαι, και διερχεται εις τον συµπαντα κοσµον και παντα πληροι του Πατρος ολως διχα και συν τω Πατρι ολος αυτος υπαρχει, µετερχεται δε παντως ταις ενεργειαις και τη ελλαµψει µεταβαινειν νοειται. Εµπεριπατειν ηκουσας γαρ και µενειν και αποστρεφειν το προσωπον και βλεπειν, κατερχεσθαι τε και ανερχεσθαι παλιν, παραγινεσθαι τε και αφιπτασθαι αυθις και αλλα πολλα της θειας ενεργειας αι θειαι γραφαι πασαι δηµηγορουσιν, α ελαλησεν εκπορευθεν το Πνευµα, (149) το Παναγιον, εκ του Πατρος αφραστως, και απεσταλη δι᾿ Υιου τοις ανθρωποις˙ ου τοις απιστοις ουδε τοις φιλοδοξοις, ου τοις ρητορσιν ουδε τοις φιλοσοφοις, ου τοις µαθουσι συγγραφας των Ελληνων, ου τοις τα γραφας αγνοουσι τας εσω,

ου τοις εξασκησασι σκηνικον βιον, ου τοις λαλουσι τορνευτως και πλουσιως, ου τοις λαχουσι µεγαλων ονοµατων, ου τοις τυχουσι φιλεισθαι παρ᾿ ενδοξων, ου συµπραξασι τοις πραξασιν ανοµως, ου τοις καλουσιν ουδε τοις καλουµενοις, ουδε παιζουσιν ουδε τοις παιζοµενοις, αλλα τοις πτωχοις πνευµατι και τω βιω, τοις την καρδιαν καθαροις και το σωµα, τοις λογον απλουν και απλουστερον βιον και απλουστεραν κεκτηµενοις την γνωµην, τοις την δοξαν φευγουσιν ως πυρ γεεννης και κολακευτας απο ψυχης µισουσιν (ου γαρ δεχεται το Πνευµα κολακειας, ουδ᾿ ανεχεται ακουειν, ο µη εστι), τοις προς µονην βλεπουσι ψυχης την δοξαν και των αδελφων την σωτηριαν παντων και µηδε µικρα καρδιακη κινησει αισθησιν λαµβανουσι προς τι του κοσµου, επαινων οιον η δοξης ανθρωπινης η πασης αλλης ηδονης ειτε παθους. Ουτοι γαρ νεκροι και ζωντες αληθεια, οτι πελουσιν αληθεις και ως πλανοι. Ουτοι ταπεινοι πνευµατι και καρδια, (150) πραεις τε εισι και ζηλωται Κυριω. Ουτοι ασεβεις εισι τοις ασεβεσι και οσµη ζωης τοις εκλεκτοις Κυριου. Ουτοι και πορνοι τοις πορνοις τη καρδια και ισαγγελοι τοις την ψυχην παρθενοις. Ουτοι και δοξης εν µεσω ταπεινουνται και εν πενια εισι δεδοξασµενοι. Ουτοι και ευτελειαν ως βασιλειαν και βασιλειαν ως πτωχειαν ηγουνται. Ουτοι τρωγοντες εισιν εν εγκρατεια και νηστευοντες παν ειδος εµπιπλωνται. Ουτοι ου συνερχονται τη αδικια ουδε παριδειν δυνανται τεθλιµµενον

και καταπονουµενον υπο πλουσιων. Ουτοι προσωπον ουκ αιδουνται ανθρωπων, το γαρ προσωπον ορωσι του Κυριου. Ουτοι ου κλωνται τοις δωροις την καρδιαν και ου παρορωσι νοµον δικαιοσυνης, εχουσι και γαρ τον ασυλητον πλουτον και τα του κοσµου παντα λογιζονται ως κοπρον. Ουτοι εχοντες διδασκαλον το Πνευµα µηθησιν ου χρηζουσιν εκ των ανθρωπων, αλλα τω φωτι λαµποµενοι τω τουτου βλεπουσι τον Υιον, ορωσι τον Πατερα και προσκυνουσι Τριαδα τοις προσωποις, τον ενα Θεον ηνωµενον τη φυσει αφραστως. Ουτοι µυουνται εκ του Πατρος δε παλιν, οτι γενναται ο Υιος αµεριστως, ως οιδε µονον, ειπειν γαρ ουκ ισχυω˙ ει γαρ ισχυον, ειχε παντως ο λογος τα υπερ λογον και διανοιαν φρασαι (151) και ανω κατω τα συµπαντα γενεσθαι. Ει γαρ το κτισµα τον κτιστην καταµαθη και, οιος εστιν, ολον κατανοηση και ειπειν λογω γραψαι εξισχυση, γεγονε του κτισαντος το εργον κρεισσον. Παυσον, ανθρωπε, φριξον, βροτε, τη φυσει και εννοησον, οτι µη ων παρηχθης και της µητρωας νηδυος παρακυψας ειδες τον κοσµον τον προ σου παραχθεντα. Και ει δυνηθης ουρανου υψος γνωναι η την ουσιαν υποδειξαι οποια, του ηλιου τε, σεληνης και αστερων, που κεκολληνται και πως περιπατουσιν αψυχα οντα και αναισθητως κινουµενα, η της γης αυτης, εξ ης αυτος εληφθης, ορους και µετρα, πλατη τε και µεγεθη, και επι τινος εποχειται, ει ειδες, παλιν δ᾿ εκεινο τι εστιν η που την βασιν εχει, ταυτα ει εγνως και καθ᾿ εν ευρες τελος,

και της θαλασσης ει µετρησης την ψαµµον, ειτε σου αυτου διαγνωναι την φυσιν και της σοφιας το εργον ερµηνευσαι, τοτε και αυτον τον ποιητην νοησεις, πως εν Τριαδι η Μονας ασυγχυτως και εν Μοναδι Τριας αδιαιρετως. Ζητησον Πνευµα, εξω γενου του κοσµου! Μη δωης υπνον οφθαλµοις το παραπαν, µητε φροντισης της ζωης της παρουσης! Κλαυσον, πενθησον, ον απωλεσας χρονον! Ισως ο Θεος παρακληθη και δωσει, (152) ωσπερ το πριν δεδωκεν ιδειν τον κοσµον και τον ηλιον και το φως της ηµερας, ουτω και τα νυν λαµψαι καταξιωσει και υποδειξαι τον νοερον σοι κοσµον και φωτι ελλαµψαι σε τω τρισηλιω, ο ει θεαση, τοτε γνωση α λεγω˙ τοτε µαθηση του Πνευµατος την χαριν, οτι και απον παρεστι τη δυναµει και παρον ουχ οραται τη θεια φυσει, αλλα και παντη και ουδαµου υπαρχει. Ει ζητησεις αισθητως ιδειν τουτο, που αν ευρησεις; Ουδαµου, παντως ειποις. Ει νοερως αναβλεψαι ισχυσεις, µαλλον δ᾿ εκεινο τον νουν σου καταλαµψει και διανοιξει κορας της σης καρδιας˙ τοτε πανταχου ειναι ουκ απαρνηση, αλλα δι᾿ αυτου απαντα διδαχθηση, ει και αµαθης και αγροικος τυγχανεις. Ει δε ουκ εγνως οφθαλµον ανοιγεντα της διανοιας της σης και φως ιδοντα, ει ουκ ησθηθης γλυκυτητος της θειας, ει ουκ ελλαµφθης τω Πνευµατι τω Θειω, ει ουκ εκλαυσας δακρυα ανωδυνως, ει εκπληθεντα τον νουν ουκ εθεασω, ει καθαρθεισαν ουκ εγνως σην καρδιαν και εκλαµψασαν φαιδρας αντανακλασεις

και ανελπιστως ευρες Χριστον εντος σου και εξεπλαγης καλλος ιδων το θειον και επελαθου φυσεως ανθρωπινης ολον σεαυτον βλεπων ηλλοιωµενον, πως περι Θεου λαλειν, ειπε, ου φριττεις; Πως δε και τολµας σαρξ αυτος ολος πελων (153) και µηπω πνευµα γεγονως ως ο Παυλος περι Πνευµατος φιλοσοφειν η λεγειν, ο εν τοιουτοις µη κατοικειν ακουεις δια το ειναι σαρκας αυτους, ως λογος; Αλλ᾿ εγραψα ταυθ᾿ ινα γνως πως πιστευω, και ει θελησεις, πεισθης µοι και στυγνασης. Ει γαρ αληθως τον θησαυρον ουκ εχεις, ονπερ ο κοσµος ου δυναται χωρησαι, ει ουπω ελαβες δοξαν των αλιεων, ην οι λαβοντες Θεον ελαβον οντως, καταλειψεις κοσµον και τα εν κοσµω, οξυποδησεις, δραµεις προ του κλεισθηναι πυλας βιου σοι και του τηδε θεατρου, και διαλυθη η πανηγυρις, οιµοι, και συσκοτασει ηλιος και τα αστρα και γη παρελθει και ανοιχθη ο αδης και το παν γενησεται σκοτος και χαος˙ και τοτε γνωση, φιλη ψυχη, και µαθης, οτι οι µη εχοντες Πνευµα το Θειον εν διανοια λαµπαδος δικην λαµπον και εν καρδια ενοικουν ανεκφραστως τω αιωνιω παραπεµπονται σκοτει. Και γαρ το Πνευµα ο Κυριος υπαρχει, Πνευµα δ᾿ ο Θεος, ο Πατηρ του Κυριου, εν παντως Πνευµα, ουδε γαρ διαιρειται. Τουτο ο εχων οντως εχει τα τρια, αλλ᾿ ασυγχυτως, ει και αδιαιρετως. Εστι γαρ Πατηρ˙ και πως Υιος υπαρξει; (154) Εστι γαρ αγεννητος το κατ᾿ ουσιαν, εστι τε Υιος˙ και πως γενηται Πνευµα; Πνευµα το Πνευµα˙ και πως Πατηρ φανειται;

Πατηρ ο Πατηρ, οτι αει γεννητωρ˙ πως δε γινεται η αει γεννησια; Οτι του Πατρος ου χωριζεται ολως και ολος προερχεται ανερµηνευτως, παντοτε µενει εν τω πατρικω κολπω και προερχεται παντοτε ανεκφραστως. Υιος εν Πατρι αεναως οραται γεγεννηµενος, αλλα συνηνωµενος˙ και εν Υιω γαρ ο Πατηρ καθοραται αδιαστατως, ατοµως, αχωριστως. Υιος ο Υιος, οτι αει γενναται και προ αιωνων εστι γεγεννηµενος, προερχοµενος ου τεµνεται της ριζης, αλλα και χωρις αχωριστος τυγχανει και ηνωµενος ολος Πατρι τω ζωντι αυτος τε ζωη πασι το ζην παρεχων. Οσα ο Πατηρ, και ο Υιος τοσαυτα˙ οσα ο Υιος, και ο Πατηρ ωσαυτως. Βλεπεω τον Υιον, και βλεπω τον Πατερα, οραται Πατηρ Υιω απαραλλακτως, πλην ο µεν γεννα, ο δε αει γενναται. -Τι χωρις Πατρος εστιν, οπερ και εστι; Τι εστιν; ειπε, φρασον πασιν ανθρωποιςΘεος αναρχος και ποιητης των παντων, ει τι γεγονε και γενησεσθαι µελλει. Θεος τω Πατρι ισος και κατ᾿ ουσιαν και κατα φυσιν και κατα εξουσιαν (155) και κατα µορφην οντως και κατ᾿ ιδεαν και κατα χρονον Πατρος ουδεπω διχα. Πως προερχεται; Ως εκ νοος ο λογος. Πως χωριζεται; Ως φωνη εκ του λογου. Πως σωµατουται; Ως γραφοµενος λογος. Εκ των υψηλων εις ταπεινα κατηχθην και προς εµαυτον λυπηθεις εγενοµην και το γενος εκλαυσα το των ανθρωπων, οτι ζητουσι παραδειγµατα ξενα επινοιας τε και πραγµατα, και λεξεις

Ει ουν αφραστος. Ει δε ταυτα σα ουκ εισιν. και αλλος αλλο και καλει και καλειται. ην ουδεις αγγελων η ανθρωπων η κατιδειν ισχυσεν η ονοµασαι. (156) µονος δ᾿ εκεινος ως φως εξω του σκοτους -. ει ονοµα ουκ εχει. .παρεισαγουσιν απο των ανθρωπινων εξεικονιζειν δοκουντες την θειαν φυσιν˙ φυσιν. Ονοµατα γαρ και πραγµατα και λεξεις. πως περι αυτον επινοιαν εισαγεις ειτε πραγµατι χωρισθεντα κατειδες. αλα της δοξης ορωσι δοξαν. θαυµαζω τινος και µαθειν ερωτω σε˙ αγγελου η τινος των αΰλων. παντα του Θεου γεγονασι προσταξει˙ εθηκε γαρ ονοµατα τοις εργοις εκαστω τε πραγµατι κλησιν ιδιαν. Και ουκ αν εγνως. Ανθρωπου δε ποιου ειπειν τολµησεις. ει µονος υπερ λογον. αλλ᾿ εδωκε και εργοις τοις εργοις παλιν ονοµατα τιθεναι. αλλ᾿ ετερου. ει µη ο ων αφραστος Θεος. Ποθεν δε και πως πεπερακας το σκοτος και µονος παντων εχωρισθης κτισµατων. ου πασι δ᾿ αυτος. Του Ιωαννου η Παυλου του µεγαλου. Ου γαρ την φυσιν. αλλα και αυτην την των αΰλων νοων -εθετο και γαρ αποκρυβην το σκοτος και παντα ταλλα ενθεν εισι του σκοτους. οτι και τα προσωπα και τους ποδας εχουσι κεκαλυµµενους πτερυξι θειαις ευλαβως και κοσµιως -ει τινας ταυτας πτερυγας νοησεις – το απροσιτον µη στεγοντες της δοξης. Τι γαρ και καλεσειε τον κτιστην παντων. ει αορατος. ει αποκεκρυµµενος. ονοµα δ᾿ αυτου ηµιν ουπω εγνωσθη. υπερ εννοιαν ου µονον την βροτειαν. ει απροσιτος. ως ειπεν.

Ιωαννης ουν ου λυει σφαιρωτηρα. και τις. οτι ιµαντα µονον η σφαιρωτηρα υποδηµατων ουκ εξισχυει λυσαι˙ ο δε εις τριτον ουρανον ως ανηλθε και µετα ταυτα εις παραδεισον ηρθη. Ειτε γαρ επινοια χωρισουσι τον Λογον. Τις γαρ ου φριξει και τις ου µη πενθησει τυφλωσιν και σκοτωσιν των νυν λεγοντων και νεουργουντων αιρεσιν οντως ξενην. (157) απερ ηκουσεν. ειπε περι σου. αλλα κακεινος φωνη µεγαλη λεγει˙ Λογους ηκουσα. Παυλος ρηµατα ουκ ισχυσεν εκφρασαι. ανθρωπε. ειτε πραγµατι. Φριξον. ειπε. µεινας αφλεκτος φωτι τω απροσιτω και γενοµενος της οικιας εν µεσω αυτην εθεασατο την του ∆εσποτου φυσιν. ους ειπειν ουκ ισχυω. οπερ εκρυβες και νυν βουλει κηρυξαι. Και γαρ εκεινον ηµεις περι τοιουτου ουδεν ειποντα ηκουσαµεν εγγραφως. καταµαθε σαυτον γε. αρρητα λεγων ταυτα. ο ουτως τον Θεον ερευνησας. φωτι δε ο Θεος ενοικει απροσιτω. το δ᾿ επινοια συγχυσιν ως µη χωριζεσθαι ολως. ει τι και βουλει! Ισως ως ∆αυιδ και συ αναβοησεις˙ Εθαυµαστωθη. ουδε ικανος ιµαντα λυσαι µονον. η ση σοφια και η γνωσις σου εξ εµου. σφαλλουσι κακοφρονως πιπτοντες εις αιρεσιν αµφοτερωθεν˙ το γαρ πραγµατι τοµην ποιει του Λογου. λεγων. ω Θεε µου! .Αλλ᾿ ο µεν βοα και τοις πασι κηρυττει. ινα πλεον τι Ιωαννου και Παυλου ειπειν τολµησει ο αθλιος εκεινος. αµφικρηµνουσαν εις εν βαραθρον παντας τους ερωτωντας και τους ερωτωµενους. µη τι σοι µονω ειπε τι κατ᾿ ιδιαν.

(158) θες την πετραν προτερον των θεµελιων. πραξις εν γνωσει και ουτως θεωρια. Τι της οροφης χρεια προ θεµελιων. Τι προ του σπορου τα δραγµατα συλλεγειν και αλλοις οιει µεταδιδοναι µατην. του νεου λαου των λογικων προβατων. ως µη πραξας α λεγεις. ινα µη λογω φανης ηµας διδασκων. . πλουτουσι δ᾿ αλλοι κακως αγνωµονουντες. αλλα διδαξον περι βαθους κριµατων. Πραξον και λεξον κτιζων επι της πετρας. Ουτος και ποιµην. της οδου µη εκπεσης. των περι ηµας. ουτος και θεµελιος εστω σοι βιου. καταλιπε την φιλοπραγµοσυνην και το βλασφηµον των λεξεων αποθου! Και πρωτον ειπε το. Ουτος εις ασκον παλαιον ου χωρειται. ουτος και αρχιτεκτων. πως ηµεις σωθωµεν. Τι προ του τρυγους τον οινον θελεις πινειν. µαλλον δε και αυτος υπο της πετρας κτιζου. Ει µη σεαυτον µελλεις καταδικαζειν και κατακρινειν. πως αυτος εσωθης. δευρο. αλλα και εργω ποιων προθυµοτερους. αλλοι πενονται ισως ευχαριστουντες.Ναι. αλλοι δε πτωχοι φερουσιν ευχαριστως. Οικοδοµη πρωτον και τοτε στεγος. Ει βουλει. εις αερα γαρ ου συνισταται κτισις! Τας εντολας ποιησον Χριστου. πως ευδροµουσιν αλλοι ισως πονηροι και µη Θεον ειδοτες πως αλλοι δυστυχουσι Θεον ειδοτες και υπο Θεου γινωσκοµενι µονου. του δοµητορος της θειας εκκλησιας. επειτα λεξον και. και δια τουτο υπερβωαινεις τους λογους. ως αρχην ποτε µη βαλων εν τοιουτοις. της πετρας. αρπαζοντες δ᾿ ετεροι και αδικουντες οιονται Θεον θεραπευειν εκ τουτων.

αβυσσον αλλην ευρησεις γαρ εν ταυτη! Ιδε ουρανον. τους µισθους ληψοµεθα τους κατ᾿ αξιαν˙ λεγε. εκπλαγηθι. Και µετα παντων σοι τω εξηγουµενω µεχρι τελευτης αρκεσει σοι του λεγειν περι τοιουτων πολλων και αναγκαιων. ο παντων κτιστης. ενθυµησεων αµα. Επειτα ιδε τον περιγειον κοσµον. την µητερα και ταφον ηµων απαντων προσταξει γεγονυιαν! Ενταυθα δ᾿ ελθων ειπε περι θανατου. φιλοσοφησον πολλα και αναγκαια. θαλασσης πλατη και µεγεθη και ορους θαυµασον. οτι βροτοι ποιουσι και πανθανουσι παλιν. τα µεσον τουτου παντοιων ζωων γενη. Ειπε. περι της ωρας εκεινης και ηµερας. (159) Μη τις αδικος λογισθη τοις ανοµοις η τοις κατ᾿ εµε ουσιν ολιγοψυχοις. και ωφελησει σε µετα θανατον ταυτα. διδαξον περι κρισεως θειας. χρησιµα φιλοις αµα και συγγενεσιν. φρασον συντονως! (160) Ω βαθος πλουτου και γνωσεως της θειας.και αλλα πολλα. τοις πλουσιοις ωσαυτως και τοις ενδοξοις. α ορας καθ᾿ εκαστην. . τις εκει πεπαρρησιασµενος και τις υπαρξει παλιν κατησχυµµενος. ω σοφιας σου. και Θεος ανεχεται. Εχεις το λεγειν απειρα περι τουτων˙ µετα δε ταυτα σκοπησον και την κτισιν. εν η γυµνοι απαντες παρασταθωµεν τω του Θεου µου βηµατι και Σωτηρος και των ενταυθα πραξεων τε και λογων. αµα και φωνας των ευτελων στρουθιων. διαλογισµων. βλεψον εις την γην. Θεε µου πανοικτιρµον! ∆ευρο και συσταληθι απο των εξω. των πτηνων τε τας ποικιλας ορασεις. ηλιον και τα αστρα.

αλλα και µυΐ µυας διωξης παντας τους εναντιους απο της σης οικιας! Λυκος ου γενηση δε. και οσα βλεπεις. και ως µεν οφις φρονησιν παντως κτηση. µαλλον δε κυων γενηση του ∆εσποτου και πνευσης ολον θυµον σου κατ᾿ εκεινων και ανιχνευσης οδους του σου ∆εσποτου˙ εως αν ευροις. και πετραν Χριστον καταφυγην σου κτησαι (161) και κρυβηθι. ευροις εν ορωµενοις εκαστον διδασκαλον της αρετης σοι η της κακιας εξεικονιζον παθος. ουχ αρπαζουσα ολως τα του πλησιον. . των κυνηγετων αποδραθι τας χειρας η πετασθητι. ωσπερ καλον στρουθιον. λυκους δε φυγης. και γενη θηρα των νοητων θηριων! Μιµησαι πτωκα. τον δε ιον εµεσης τον της κακιας! Ως δ᾿ ιππος δραµης εν οδω τη δικαια. γενου δε και βους ελκων αροτρον θειον και γλυκειαν αυλακα τεµνων του λογου. ον προεξεικονισεν ο πλαστης παντων. ει µη δυνασαι κυνα.συναξον τον νουν. εως αν καταλαβοις θυραν την θειαν. ης ανευ ουδαµου διαβηση˙ µιµησαι πωλον βασταζοντα τον κτιστην. µαλλον δε τα σα και σαυτον φιλοσοφει. η ελαφος αναβηθι εις τα ορη. και υπερβηθι τας παγιδας απασας! Πτερυγας νοει την αγιαν αγαπην. ιν᾿ εκ µεγεθους και καλλονης κτισµατων την ακατανοητον Θεου σοφιαν και τον νοητον πολεµον καταµαθοις. ενθα φοβος ουκ εστιν. ου χρεµετισης παντως δε προς το θηλυ! Καττα γενηση µυν νοητον τηρουσα. σεαυτον κατανοει. µη στραφης εις τουπισω. ουδε κλεπτουσα µοιρας των αδελφων σου.

µεταβαινει και προς µε˙ η καταλιµπανει σε κενον του λογου. υποκρισει βιουσα. Ερεις˙ Οιδα. εξω δε τον νουν περιπολουντα εχων ου κατελειφθη ανους εν τη οικια. . Οδω βαδιζων ελθεις γαρ προς τα κρειττω και µετα παντων σεαυτον καταµαθεις και ερωτωντι τοτε µοι παντως φρασεις˙ Λογον. πως ολος εστιν εξω. αλλα µετ᾿ αυτου και εξω παντως εστι.Παντα µιµησαι διχα των εναντιων. ετερον ουσα και αλλο δεικνυµενη. Πως ουν απο σου χωρισθεις προς µε ηλθε (162) και ολος µενει εν σοι µη χωρισθεις σου. τον εις µηδεν χρησιµον κενεµβατουντα. ον λαλεις. ου παυεται ξεουσα το τραυµα ταυτης. Ει επινοιαν. Πραγµα δη λεξεις η επινοιαν ειπης. ευρησεις οντως την αληθη σοφιαν. καγω αυτον λαµβανω! Εστι και εν σοι. Και γαρ ουδε πραγµατι ουδ᾿ επινοια το αµεριστον µεριζεται του λογου˙ ο γαρ εν οικω ενδοθεν κεκλεισµενος. προσποιησει γαρ θνησκει. οτι και προς µε ηλθε και ολος εστι µετα σου. εως αν αυτη εκ τουτου αποθανη˙ κακον ο χοιρος ακορεστως εσθιων˙ κακον η ασπις˙ βυει και γαρ τα ωτα˙ κακα τα κακα. Ειπε µοι τουτο και τον Θεον νυν εα. µη συµπασα τροµαση κτισις και πεση και συνθραυση σου την σαρκα την παχειαν και συντριψη σου την ψυχην την σαρκωδη και τον νουν πυρικαυστον τον σον ποιηση. ωσπερ πρωην. φιλη ψυχη. ιν᾿ αρπαση τι˙ δεινον η αρκτος˙ει που ξιφει γαρ λαβη. σπουδασεις. Κακον αλωπηξ. Τον ουν χωρισµον τουτον τι ονοµασεις. α ει ερευναν θελεις και ει εκφυγειν.

ολος αυτου αχωριστως. τα απορρητα πασιν αγγελοις. εγω γαρ ου γινωσκω. ατµητον ουν. Ει δε θελησειας ειπειν πραγµα την θειαν φυσιν. ολος την µητραν διελθων και γεγονως εν κοσµω. Πως ουν Θεος και ανθρωπος. Επινοια η πραγµατι. αλλ᾿ εν αυτω σε βλεποµεν αγεννητον Πατερα και γεννητον τον απο σου προερχοµενον Λογον. οθεν ουκ εχωρισθη. ειπε. ανθρωπος Θεος παλιν και του Πατρος εστιν Υιος. Ταυτα ουν κατ᾿ επινοιαν η πραγµα γεγονεναι ολως ειπειν τολµησειας. αµην. ασυγχυτον προσκυνουµεν Τριαδα. αµεριστε τη φυσει. οι το Πνευµα σου εχοντες ως παρα σου λαβοντες και ορωντες την δοξαν σου ου πολυπραγµονουµεν. σε προσκυνουµεν απαντες εν Πνευµατι Αγιω. εν µια τη θεοτητι και αρχη και δυναµει. θεοτης απεριγραπτε. πως ενδον της οικιας. Καιτοι τι εστι το παραδειγµα τουτο προς τον υπερ νουν και διανοιαν Λογον. Εκ γαρ του Πατρος αποσταλεις ο Λογος κατηλθε και εν γαστρι ενωκησεν ολος τη της Παρθενου και ολος ην εν τω Πατρι και ολος εν κοιλια και ολος εν τω συµπαντι αχωρητος υπαρχων.ει δε πραγµα τι. . ως ειρηται. ολος παλιν αναληφθεις. τοις πασιν. ουδε καταλαµβανεται νοΐ παντως τελειως. παντως ειπης και ποταπον. Πατερ και Υιε και το Αγιον Πνευµα. (163) Νοειται και γαρ αληθως. ου φραζεται δε ολως. ∆οξα σοι. Παντως αρτι σιγησεις˙ καν γαρ ειπειν θελησειας. και της Παρθενου γεγονε και προηλθεν εν κοσµω και εµεινεν αχωρητος. αρχαγγελοις τε και παςη κτιστη φυσει. µη συσταλεις. ο νους σου λογον ου δωσει και µεινη η πολυλαλος αργησασα σου γλωσσα. µη σµικρυνθεις παντως εισηλθεν ολως και µεινας αναλλοιωτος µορφην ελαβε δουλου και γεννηθεις εγενετο ανθρωπος κατα παντα.

µη οργισθης. Ελεησον λυπουµενον. Ως αστρον γαρ οραται µοι ανατελλον µακροθεν και παλιν ωσπερ ηλιος µεγας αποτελειται. τον ασωτον επεδειξω και πορνον. ο µηδαµου και πανταχου και υπερ πασαν κτισιν ων τε και κηρυττοµενος αορατος τοις πασι. Πως δε και αιγλη γινη συ και φλοξ µοι καθορασαι . οικτειρον τεθλιµµενον. περιστρεφοµενον συχνως και περιφλεγον παντα τα ενδοθεν των σπλαγχνων µου και φως ταυτα ποιουντα και ουτωσι φθεγγοµενον και φιλικως διδασκον απορουµενω παντελως και µαθειν εκζητουντι. υπαρχεις τε και γινη συ µεχρι του νυν τοις πασι. α και παλαι πεποιηκα εν πασι τοις αγιοις. ο εις εµε. Πως δε και ωσπερ ηλιος δεικνυσαι ανατελλων. ο τοις δικαιοις απασι φως απροσιτον ειναι εν τη µελλουση βιοτη και ζωη αιωνια. και ηλιος σοι δεικνυµαι µακροθεν ανατελλων. ∆εσποτα των απαντων. Εγω και αιγλη δεικνυµαι και φως σοι καθορωµαι. και παντα εργαζοµενος εµη φιλανθρωπια. Τι το κατανοουµενον µεγα θαυµα εντος µου και µη περινοουµενον. Ευχαριστια συν θεολογια˙ και περι ων η θεια χαρις του Πνευµατος δια των ενεργειων ωνοµασται. Εγω το αστρον το γλυκυ. ο αχωρητος παντη. λαλησαι µοι και παλιν βουλοµενω. ακαταφλεκτως φλεγων σου τα παθη της καρδιας και δροσισµω γλυκυτητος και χαριτος µου θειας αποπλυνων τον ρυπον σου και εις απαν σβεννυων (165) ανθρακας τους του σωµατος. (164) Τι το καινον µυστηριον.ΚΒ’. αλλα κεκαλυµµενον. και αιγλη γινεται µικρα και φλοξ παλιν οραται µεσον εν τη καρδια µου και τοις εµοις εγκατοις. υπαρχω µη διστασης. ηδονων αµαρτιας. µη εχων µετρον η σταθµον η ορον τω µεγεθει. Πως αστρον εκ του Ιακωβ. οπερ ποτε ακουεις ανατελειν εξ Ιακωβ.

ωσαυτως. Πως δροσιζεις και πλυνεις µου του σωµατος τον ρυπον.Εγω και αεικινητος ειµι απεριγρατως – που γαρ ελθων ζητησεις µε. . Ειπον και˙ µη εκπεµψης µε στυγνον και τεθλιµµενον. αστρα και η γη ως παρεργον µικρον µοι γεγενηνται και τα λοιπα. ουχι δ᾿ αυτην την φυσιν˙ µονον γαρ ενενοησα παραγαγειν δυναµεις και ευθυς παρειστησαν υµνουσαι µου το κρατος. Πως περιπλεκεσαι φθαρτη ουσια σωµατος µου και αναµιγνυσαι ψυχη αµικτως ανθρωπινη. ω παρανοια. Αλλ᾿ οµως σου ανεχοµαι φιλανθρωπως υπαρχων και παλιν εκδιδασκω σε. ολον θεοποιεις µε. Πως δε και ουκ αισθανη. τοπου τε των κολασεων και φρικτης καταδικης. ως µη ειδως προσποιη ερωταν µε και γραφειν θελεις απασιν ενδεικτικως σην γνωσιν. αϋλος υπαρχων κατ᾿ ουσιαν. και α οιδας. ανενδεης. εξω του φωτος του αισθητου.και φλεγεις υλην. ηλιος. ερωτων α γινωσκεις. εν ω περιπεπτωκασιν υπερηφανοι δουλοι κακως τραχηλιασαντες κατ᾿ εµου. ολος πυρ ων απροσιτον και αστεκτον αγγελοις. Ω τολµη. ινα τη µεταστασει µου τον τοπον καταλαβω. απροσιτος. του ∆εσποτου. ατρεπτος την ουσιαν. ο αναφης. αψηλαφητος. αορατος τοις πασιν. εξω των ορωµενων. Οι αγγελοι µακροθεν µοι προ τουτων παραχθεντες δοξης την δοξαν βλεπουσιν. αναφης. αλλα τολµας µετα Θεου λαλειν ως εκπειραζων. ω αφροσυνης λογοι! Πως ουτως ταυτα ερωταν ου φριττεις αποτοµως. αχωρητος υπαρχω. Εγω αµετακινητος – που γαρ και ουχ υπαρχω. Πως δι᾿ αυτης εν τω παντι σωµατι ασυγχυτως γινοµενος. µονος εν µονω τω παντι και µονος µετα παντων των επιγινωσκοντων µε εν τω του βιου σκοτει˙ (166) εξω δε κοσµου του παντος. Ο ουρανος τω λογω µου ως ουδεν παρεισηχθη. λεγων σοι ταυτα ουτως˙ εγω τη φυσει αφραστος. ηλιου τε και σκοτους. οσα ορας. ινα εκει µε ευρης.

αλλα εµου του ουρανον. ερευνας τα εν ουρανοις. ειπε µοι. ω προθεσις ανθρωπου! Ει γαρ και εµεµψαµην σε. ο τε Αδαµ και συν αυτω Ευα. απο χοος επλασθης και εν αυτη κρατουµενος και µετ᾿ αυτης διαγων παντα ουδεν λογιζη. Περι εµου θελεις λαλειν. Αλλ᾿ ωσπερ δενδρα καθ᾿ οδον ισταµενα και ξυλα ουτως λογιζη απαντα τα ενδοξα του κοσµου. οπου το θρηνος. οπου παντες πεπτωκασιν οι πρωτοι παραβαται. πως αµεριµνεις. απο πηλου. µαλλον δε ουδε ταυτα. µεριµνα τε και λυπη. και ο κακος διαβολος. ων επραξας εν κοσµω. πως αµελεις. και παντα παραγαγοντος ως ουδεν. µανθανειν˙ ω του θαυµατος. η ση προµητωρ. και µονην την µετανοιαν περι πολλου ποιεισαι και σπουδαζεις αληθινην επιδειξασθαι ταυτην και ερωτας περι αυτης εν πολλη παρακλησει και ακριβως ανερευνας. αλλ᾿ ως σκιαν ηγεισαι. Πως απο γης. το ουαι. θανατος αµα και φθορα παντας υµας κατεχει. και παρατρεχεις απαντα και εµε ζητεις µονον.Συ κατω δε καθηµενος αυτου. µηδε περιστρεφοµενος οµµατι διανοιας . οπου στενωσις απασα. ποσεως τε η ενδυµατος σωµατος το καθολου φροντιζειν. ως ουδεις οιδεν αλλος. ο τουτους απατησας. εξερευνας την φυσιν και βουλει τα περι εµου. οπου λακκος ο µεγας. δια παντος του βιου και µητε υπνου γευεσθαι. ει δυνατον. και παρατρεχεις ως ουδεν εν τη οδω του βιου. οπως ισχυσης δι᾿ αυτης εµη φιλανθρωπια (167) λαβειν µεγαλην αφησιν των σων ανοµηµατων. δι᾿ εµε διηγεισθαι και βλεπειν µε. το απαυστον τε πενθος. Πως ου φροντιζεις των κακων. ως ειρηται. αλλ᾿ επαινεσω παλιν. βρωσεως. οπου το σκοτος το βαθυ. Αλλα ταυτην καταλιπων ζητεις τα υπερ φυσιν. πως αυτην κατορθωσης. εν εξορια. οτι και συ εργον εµον και ποιηµα υπαρχεις. οπου οφεις οι δακνοντες υµων αει τας πτερνας.

ως µηδε θεασαµενος ποτε τινα εκ τουτων. εν τη παρουση µαλιστα γενεα και ηµερα. τους δε γε δυνατους αρα µετα ευτελεστερων. µεγαλα δε και υψηλα εµοι εποπτη τουτων. και συγκαθησει µετ᾿ εµου εν τη εµη ελευσει. αλλ᾿ εµε φανταζεσαι και µεµνησαι µου µονου και αγαπας µε ως ουδεις των µετα σου συνοντων. γην τε οµου και συγγενεις και γειτονας και φιλους ουτως παρελογισαντο και ουτως µοι προσηλθεν. Ταυτα ψυχην ει ευροιµι φυλαξασαν εν κοσµω. Τις ακουσας την µνειαν µου πολλακις λαλουµενην εδακρυσεν απο ψυχης ενθυµηθεις µε µονον. αλλ᾿ ωσπερ ξενην επιβας χωραν τινα και πολιν ετερογλωσσους εχουσαν παντας τε και βαρβαρους. Τις δε τους θειους λογους µου η τις τας εντολας µου µετα σπουδης εζητησε µαθειν τε και φυλαξαι. Τις γαρ µου τω ονοµατι γαννυται την καρδιαν και διεγειρεται ευθυς προς αγαπην η ποθον. ιν᾿ εν καιρω τηρησεως εντολης µου και νοµου ως ενα βλεπει απαντας. ενδοξους και αδοξους. Τις ελογισθη µε ως συ Θεον επανω παντων (168) και επεθυµησεν ευθυς εµοι µονω δουλευειν και δια τουτο και γονεις και αδελφους και οικον. ισα των αποστολων µου και προφητων δοξασω. Τις ο δικασας απαθως. πλουσιους. συγγενεις τε και ξενους. πενητας οµου. κρινει γαρ ως επι της γης δικαιως αν και τοτε . ουτως εν τοις συνηθεσι γνωριµοις τε και φιλοις. µηδε γνωρισας επι γης ανθρωπον εν τω κοσµω. λεια βλεπων εν τουτοις. Τις των µεγαλων επι γης εξουσιων και θρονων η των λεγοντων δι᾿ εµου αρχειν και βασιλευειν η των εκπροσωπουντων µου τους θειους αποστολους τουτο η ενενοησεν η ισχυσε φυλαξαι.µηδε ψυχης τους οφθαλµους εων προς ταυτα βλεψαι. Αλλα ψιλα ταυτα λεγοµενα και µικρα αναισθητοις. ιδιοις τε και αρχουσι και πλουσιοις του κοσµου διαγειν και διακεισθαι µεσον τουτων τυγχανων.

µηδε τας ενεργειας µου. και εν τω σε λογιζεσθαι µηκετι σοι οφθηναι ενδοθεν ευρισκοµενον εν τη ση καρδια και εκπληξιν σοι και χαραν νεµον απροσδοκητως˙ µηδ᾿ οτι φλοξ σοι δεικνυται. εν αις περιδρασσοµενον φως του Πνευµατος θειον κατα το υποκειµενον της υλης και καλειται˙ ιδιον γαρ ου κεκτηται ονοµα εν ανθρωποις. οπως οραται αστρον και µακροθεν που φαινοµενον και υπερβαινον ορη. και γαρ καθαιρει. Οταν γαρ αναφθη εν σοι ανθραξ ο της φιλιας. . εκ δε τω αποκρυπτεσθαι απο των οφθαλµων σου. (169) οπως δεικνυται ηλιος. οταν εχωσι τον νουν κεκαθαρµενον. Πνευµατος του Αγιου. θαυµαζης η εξερευνας. Πυρ δε και αιγλην ποιει µε το ζεον της αγαπης. προσιτον απροσιτως˙ βλεποµαι γαρφ ως αληθως. ανεξερευνητον οµου. Αλλως γαρ ουκ ισχυουσιν ουδε πλεον χωρουσιν και δια τουτο οι αυτοι ποτε µεν καθορωσιν ηλιον. αµεριστον τη φυσει. αιγλη και πυρ οραται. ασυνθετον. οση δυναµις. ου γαρ καλον σοι τουτο! Φως ουν µε ειναι πιστευε ασχηµατιστον παντη. δεικνυµαι φιλανθρωπως κατα το ενεχοµενον εκαστου των ανθρωπων µετασχηµατιζοµενος˙ ουκ εγω τουτο πασχω. Οταν ουν κατανυσσηται ανθρωπος και δακρυη. Ταυτα καλον το εκζητειν και τα λοιπα συν τουτοις και τηρειν. ποτε δε αστρον. υιε ανθρωπου. αλλ᾿ οι ορωντες ουτως µε βλεπειν καταξιουνται. θλιψιν απαραµυθητον προξενουν σοι και λυπην. τοτε και τουτο λεγεται υδωρ. ο το πυρ λογω κτισας. τοτε καγω το προθυµον ορων σου της καρδιας ευρισκοµαι ενουµενος αυτω και φως παρεχων και ωσπερ δεικνυµενος. και ακριβως φυλαττειν˙ και την εµην µη εκζητειν φυσιν. Αι ψυχικαι γαρ αρεται υποκεινται ως υλη. οταν υπο τον γνοφον αρα και την νυκτα του σωµατος ευρεθησονται τουτου. απλουν ολον.και δοξαν απενεγκηται κριτου νεκρων και ζωντων.

ΚΓ’. ως τα του κοσµου παντα. οπερ ζηλος καλειται. Ταυτα ειδως µηκετι µου περι τοιουτων λεγειν η ερµηνευειν σοι λεπτοµερως δεηθης ολως! Φυσει γαρ αφθεγκτα εισιν. µαλιστα τοις µετανοειν θελουσι και σωθηναι˙ και γαρ τους παντας ελεει. ανθρωποις τε απορρητα. ωνοµασται πραοτης˙ παλιν δε αναπτοµενος κατα της ασεβειας τουτο γινεται δι᾿ αυτου. τουτοις δε και συντρεχει και συνεργει και συγκροτει και συµπασχει εν πασιν. αγνωστα και αγγελοις και κτιστη παση αλλη τινι ουσια ολως ακατανοητα. αλλα και την ψυχην αυτην και το ιδιον σωµα και πραξιν πασαν ως ουδεν ηγεισθαι γινοµενην ανθρωπον τον γευσαµενον της γλυκυτητος τουτου και κατιδοντα του φωτος το αµηχανον καλλος. µονους φιλων τους εµε αγαπωντας και των εµων αει θερµως εντολων µεµνηµενους και µηδαµως προσκρινοντας αυτων τι των ρεοντων˙ οις οµιλων συνεσοµαι νυν και εις τους αιωνας. ως εγω ακαταληπτος παντη µονοις συνων. Περι της ακαταληπτου και απεριγραπτου Θεοητος ακριβης θεολογια˙ και οτι απεριγραπτος ουσα η θεια φυσις ουτε εντος . ανεκλαλητα παντη. ενουµενος κατα ψυχην αυτων τη προαιρεσει και τεκµαιροµενος νοΐ καλλος της µετανοιας γνησιεστεραν κεκτηται προς αυτους την αγαπην. (170) Οτε δε σβεση τον θυµον της καρδιας το πενθος τη συνεργεια τη αυτου. αµην. οτι και τα αµφοτερα δωρειται τω πενθουντι και ως πηγην βλυζειν ποιει την χαραν εν καρδια. Γνωθι δε µονον τα σαυτου η σαυτον µαλλον πλεον και τοτε γνωσεις. ειρηνη δ᾿ αυθις και χαρα λεγεται και χρηστοτης. Εξ ης πασα συµπαθεια και ελεηµοσυνη εκχειται εξω ρεουσα απο ψυχης τοις πασι.τοις δακρυσιν ενουµενον παντα ρυπον εκπλυνει. Ταπεινωσις δε λεγεται.

παντων ων κεχωρισµενος. ος ου γεγονας ουδεπω. Ως µεν αληπτος ουκ εσω. ανερµηνευτε τοις εργοις. η κτιστις παντων. αλλα ης αρχην µη εχων. Πως και εξω των κτισµατων. ποιου δε. των παντων. αναλλοιωτε ουσια. (172) ως ληπτος δ᾿ εξω πελω απεριγραπτος δ᾿ υπαρχων ουτε εσω ουτε εξω. Ο προ παντων δε υπαρχων . υπεραναρχε Θεε µου. απεριγραπτε τη φυσει. ειπε µοι. ον εντος µου περιφερω. Πως ευρησω τον εντος µε περιφεροντα σε ολον. εξω. Τις µοι δωσει κατασχειν σε. ω καλων απαντων ανω. ω αρχη αναρχου λογου. Ω ζωη.ουτε εκτος εστι του παντος. Παντα ενδον περιφερω ως συνεχων πασαν κτισιν˙ παντων εξω δε τυγχανω. Τινος γαρ ο κτιστης εσω. αλλα και εντος και εκτος ως των ολων αιτια˙ και οτι µονον κατα νουν τω ανθρωπω ληπτον αληπτως το Θειον ως τοις οφθαλµοις αι του ηλιου ακτινες. ω Θεε µου µονω. (171) Ω Τριας. Ο γαρ κτιστης των κτισµατων πως ουκ εσται παντων εξω. Θεε. ακαταληπτε τη δοξη. πως και εσω τουτων παλιν και ουδ᾿ εσω ης ουδ᾿ εξω.

Ζητων δε πνευµατικως µε απεριγραπτον ευρησεις. αλλα νοητως µοι νοει. πως ουκ εσοµαι και κτισας εν τοις κτισµασι µου πασι. οτι και προ παντων ηµην. .και πληρων το παν ως πληρης. ουδαµου δ᾿ αυ κατα τουτο. Πανταχου και γαρ υπηρχον εν τω παν ως υπερπληρης και πληρω τα παντα κτισας. ∆ωµεν ουν οικειον ζωον προς τον λογον της σοφιας. Αλλ᾿ αφησωµεν την κτισιν ολην ταυτην ηνπερ βλεπεις. Νοει απερ φθεγγοµαι σοι! Ου µετεστην τοπου κτισας. Ου σωµατικως σοι λεγω. οτι λογου ου µετεχει και δικαιως προς τον λογον οικειοτητα ουκ εχει. νου παντος εστερηµενη. ουδ᾿ ηνωθην τοις κτισθεισιν˙ απεριγραπτον δε οντα που ποτε µε φησεις ειναι. ως του κτιστου κατ᾿ εικονα και οµοιωσιν υπαρχον. ιν᾿ ως νους προς την σοφιαν και ως λογος προς τον λογον συγγενως τε και οικειως εχον µαλλον σχη καλως και κοινωνιαν το κτισθεν µετα του κτιστου. ουδε εσω ουδε εξω. ει και πανταχου και εν πασιν απαθως και ασυγχυτως˙ (173) κατα τουτο δ᾿εξω παντων. Ποιον τουτο λεγω ζωον.

ειπε µοι. πως δε και µικτως αµικτως. Οµως προσεχε και λεξω˙ λαµπει ηλιος ακτινας˙ αισθητον τουτον σοι λεγω.Ανθρωπον σοι παντως ειπον λογικον εν τοις αλογοις ως διπλουν εξ εκατερων αισθητων και νοουµενων. . Το δ᾿ αυτο. Το δε φως των οφθαλµων σου συνηµµενον ην τοις οφθαλµοις σου˙ αρτι λεξον ερωτωντι˙ Το ουν φως σου ταις ακτισι πως υπαρχει συνηµµενον. φρασον ταυτα. τουτω µονω ο Θεος δε κατα νουν ληπτος αληπτως. Πως. Πως ληπτως και πως αληπτως. Οιδα˙ αµικτα και λεξεις και µικτα οµολογησεις και ληπτον το φως µοι ειπης. καθοραται αορατως και κρατειται ακρατητως. Ουτος µεσον των κτισµατων τον Θεον γινωσκει µονος. Πως τα αφραστα σοι φρασω. εν αµικτω µιξει εστιν η συγκεχυνται αλληλοις. αληπτον ευθυς υπαρχει. συνεστι δε τοις ορωσιν. ει συ καµµυσης. τοις τυφλοις ου παραµενει. οφθαλµων ανεωγµενων και καλως κεκαθαρµενων. τον γαρ αλλον ουπω ειδες˙ τας γουν τουτου βλεπεις ακτινας και ληπται εισι τοις οφθαλµοις σου. (174) πως τα αρρητα σοι ειπω.

Σφιγγεις αιφνης παλιν ταυτας και ακρατητος υπαρχει˙ ουτως παλιν ουδεν εχεις. λαµπει ηλιος εν ταυταις και κρατειν αυτον νοµιζεις˙ τουτο λεγω. πως τον αληπτον κρατησεις. Πως δε κατασχειν ισχυσεις.Οτε δε δυνει. Τα απλα απλως κρατουνται. Πως ουν τουτον εις οικιαν εισαγαγεις σην. εφαπλοις τας σας παλαµας. ει και σωµα γαρ τη φυσει τουτο δη το φως νοειται ορωµενου του ηλιου. η ψυχη ουν δια τουτων παρακυπτουσα φως βλεπει. ειπε µοι. πως δε τουτον ολον κτηση. (175) το δε φως εχων ουκ εχεις˙ εχεις γαρ. οτι εχεις. κατασχειν δε µη ισχυων η λαβειν αυτο χερσι σου. του φωτος δε µη παροντος ως εν σκοτει παντως εστιν. Εχεις ολως ου δοκεις τι. µερικως η και καθολου. ανατελλοντος δε τουτου τοτε βλεπεις φως εν πρωτοις. Πως δε λαβεις τουτου τµηµα και εν κολπω κατακρυψεις. και τουτους ως τυφλους καταλιµπανει – εν νυκτι και γαρ ανθρωπων οφθαλµοι ου καθορωσιν . πλην και ατµητον υπαρχει. κρατητως ου σφιγγονται δε. . εν φωτι δε και τα παντα. οτι και βλεπεις..

πως και µιγνηται αµικτως. (176) πως και σωµα ουτος εστιν. πως ακτισι καθοραται και φωτιζει σε εν τουτοις. πως εκφρασαι. ολον µαλλον εκτυφλοι σε. µοι ειπης. δυνατον ποτε γενεσθαι! Ει ουν τουτου. Πως του κτιστου των απαντων ολως φυσιν ερευνησαι. ασυγχυτως τουτων πελει. Αλλα και των οφθαλµων σου απορεις το φως ειπειν µοι. διαιρουµενον των φωτων και ενουµενον ωσαυτως φως φωτι ολον τυγχανει˙ και η ενωσις αφραστως. πως φωτος ετερου διχα ολως βλεπειν ουκ ισχυει και παντι φωτι ενουται και ως φως τα παντα βλεπει. η διαιρεσις δ᾿ οµοιως µη καταλαµβανοµενη. εξειπειν η ερευνησαι ολως φυσιν ουκ ισχυεις. ον ει και τρανως προσβλεψεις. ονπερ λογω και προσταγµατι ο κτιστης ως λαµπαδα παρεισηξε φαινειν πασι τοις εν κοσµω.Παντως ουδαµως. πως ειπειν µοι. ενεργειας τουτου παλιν πως µοι λεγεις ερµηνευσαι. ουκ ασωµατος γαρ παντως. πως δε λογω παραστησαι. Πιστει παντα παραδεχου! . Απαθες δε µενει παντως. Πως ληπτος εστιν αληπτως.

καθ᾿ υποστασιν ωσαυτως. κατα φυσιν. Μεχρι κωνωπος µοι νοει και ιστου του της αραχνης! Ποθεν γαρ τοσουτον ταυτη χορηγειται νηµα. αιτιον δε ον των παντων.Πιστις γαρ ουκ αµφιβαλλει. Ο ουν µεχρι τουτων παντων τη προνοια συνδιηκων . αλλ᾿ ακοπως καθ᾿ εκαστην εξυφαινει. ει που ποθεν παρεµπεσαν αλισθησεται πτηνον τι. ως λεγω. πιστις ολως ου δισταζει. πανταχου εστι και εν πασι και πληροι τα παντα ολως κατ᾿ ουσιαν. αλιεων σοφωτερα. εξαπλουσα τους ιµαντας και συνδουσα εκ µακροθεν και εσχατως µεσον τουτων ωσπερ δικτυον υφαινει εις αερα την παγιδα˙ και αυτη καθεζοµενη απεκδεχεται την θηραν. λεγε. Η ου νηθει. ουδ᾿ εν πασι˙ πως γαρ εσται το ουδεν υπαρχον παντων. Πανταχου Θεος υπαρχει ως ζωη ζωην παρεχων˙ τι γαρ ολως και παρηχθη. Εναργως σοι παντα λεγω˙ ουδαµως τι των απαντων (177) η δηµιουργος των ολων εστιν φυσις θεια και σοφια. ο αυτος ου παρεισηξε. ιξευτων τε παντων πελει. πλην. παντα εστιν.

και φως αυτος υπαρχει νοητον. ως ακτις ηλιου µονη. αλλ᾿ οραται αορατως. υποδειξει. ψυχας φωτιζον. των παντων µεσον εστι. (179) Τας ακτινας εχων αυθις ολας ενδον της οικιας. και αδυτος υπαρχει˙ που κρυβη πληρων τα παντα. και ακτις αυτου ληπτη σοι ωσπερ ειποµεν. ο βλεπω. ονπερ βλεπω. ναι. αληπτως. αληπτος ων κατ᾿ ουσιαν. Η ακτις µεν καθοραται. Την ακτινα και γαρ βλεπω. Καθοραται γαρ αξιοις˙ ουχ οραται δε ο πληρης. και ληπτος αυτοις τυγχανει. (178) Ναι. Ταυτην βλεπων ολον βλεψαι τον γεννητορα ποθω γε˙ Ουτως βλεπων λεγω παλιν˙ τις µοι δειξει. λεγω παλιν˙ που ευρησω . ναι. πως ουκ εστι µετα παντων. Ολον τουτο δηλονοτι τις. και εξω παντων εστιν. γνωθι σε τυφλον υπαρχειν και φωτος εν µεσω σκοτους ολον σε πεπληρωµενον. τις µοι δωσει. Κατα τουτο τοινυν λεγω˙ οπερ εχων. Ει δε συ τουτον ου βλεπεις.πως ουκ εστιν εν τοις πασι. τον δε ηλιον ου βλεπω. ηλιος τυφλοι δε µαλλον. Η δ᾿ ακτις ουχ ηλιος σοι και δοκει και καθοραται. ναι.

ει µηδεν µηδολως εχω! Πως η τι λαλεις. Ως προς αφρονας προσπαιζεις˙ παυσαι παιζειν µε. Προς τον ολον ποσον εχω. Πως το ολον. και µη βλεπων ολον ολως. Ακουσον και παλιν λεξω˙ πελαγος µοι νοει µεγα και θαλασσας θαλασσων τε. ει και ολον παντως εχω. τη ακτη των θαλασσιων. Τουτον εχων λεγω εχειν. παντως αν καλως µοι ειποις καθοραν το υδωρ αρα. αλλα το ολον εχω. τον δε αλλον µου µακροθεν καθορων ωσαυτως κραζω˙ Τις µοι δωσει. ου χωριζονται δε ολως. Ει ουν ιστασαι προς τουτοις. τι µοι λεγεις. αβυσσον αβυσσων παλιν (180) κατα νουν υποζωγραφει. η δ᾿ ακτις ηλιου αυθις αλλος ηλιος εν γης µοι φαινεται και καταυγαζει˙ οµοιος οντως του πρωτου και ο δευτερος υπαρχει. θαυµαζω. Ου γαρ τετµηνται αλληλων. Κοκκον ενα η σπινθηρα! Και ζητω λαβειν το ολον. και διΐστανται αφραστως. Η δ᾿ ακτις πηγη δ᾿ αυ αλλη εν εµοι σαφως υπαρχει˙ ω θαυµα θαυµατων ξενον! Ανω ηλιος εκλαµπει .την πηγην την των ακτινων. . ονπερ εχω. µη λεγε˙ ου.

καιτοι συνηµµενας εχεις. Σχειν επιθυµω το ολον και πιειν. ου γαρ τετµηνται αλληλων και ου πασας. Ως ρανιδα µιαν ειπης. Λεγεις˙ Ναι. πλουτω. Ου. Οτε χορτασθω. Ει δε εροιτο σε παλιν˙ Ουδε ολως ταυτας βλεπεις. ει οιον τε. Προς ουν πασας. ολας εχεις τας αβυσσους συνηµµενας τη χειρι σου. Πασας δε κρατεις παλαµη. οτι εχων ουδεν εχω και πτωχος ειµι και πλουτον αποκειµενον ορω µοι. Οσα ουν την χειρα εχεις εν τοις υδασι κρατουσαν. πως γαρ ισχυω. λιµασσω. και διψω. πως θεαση. λεξεις. . Ουδαµως. αποκριθηση.Το γαρ ολον. και γλυκυ το ποµα λιαν˙ µια γευσις πασαν διψαν µυριαδων καταπαυει. (181) οτε δε πενοµαι. µικρον τι βλεπω και κρατω θαλασσης υδωρ. Παντως. και διψω αει του πινειν υπερ κορον παντως πινων. αλλ᾿ ολιγον. Τας δε πασας συ ουκ εχεις. ποσον εχεις. οτε πινω. Ουτω γουν καγω σοι λεγω. βλεπεις˙ ει δε εροιτο σε τις δη˙ Βλεπεις ολας τας θαλασσας. οσον βλεπεις. απειρον τοις οφθαλµοις σου ασχετιν και ταις χερσι σου.

Οντως εχων ουδεν εχω. ατµητος υπαρχει ολη. Αλλως παλιν σοι ταυτα λεξω˙ Ηλιος αφ᾿ υψους λαµπει επιβαινων ταις ακτισι˙ µαλλον δε κρατω ακτινα. (182) απεριγραπτος ωσαυτως. η Θεος ολος υπαρχει. αληπτος παντη. ηνπερ λεγω σοι κεκτησθαι. Οτε δε καλως εγγισω . καιπερ εν τω στοµατι µου παντοτε το υδωρ εστι ρεον. Θαλασσα ουν τη σταγονι. Ει ουν ουτω και τοιαυτη εστι µοι ρανις η θεια. µετα του µικρου το ολον συνηµµενον παντως εχων.πασας τας αβυσσους αµα˙ αδυνατου τουτου οντος παντοτε διψειν σοι λεγω. περικλυζον. πλουσιως τε παλιν εχων ολον ολως εν χειρι µου. Αλλα βλεπων τας αβυσσους ου δοκω τι πινειν ολως˙ σχειν επιθυµων το ολον. αναβαινω τρεχων ανω πλησιασαι τω ηλιω. δυσθεωρητος εις απαν. αναφης. παντοτε πτωχος υπαρχω. Η σταγων δε παλιν αυτη. ολως εχειν τι δοκησω. αβυσσοι δε παλιν ταυτη των αβυσσων συνηµµεναι˙ µιαν ουν σταγονα εχων συνηµµενας πασας εχω. βλυζον.

Ουτως τοινυν εχοντος µου. ουρανων τους ουρανους τε. ου γινωσκω. τεως τρεχω. βλεπω ηλιον δε παλιν υπερ τουτων ανωτερω. Ουτως ουν ανερχοµενω συνανερχονται ακτινες. και ακρατητος υπαρχει˙ οµως δε αληπτως ταυτην και κρατω και αναβαινω. Ειτε φευγει. υπερ υψωµα τε απαν γενοµενω µοι. Απο υψους ουν εκπιπτω. της νυκτος ολον τον ζοφον αυτη διασχισασα µοι ως σχοινιον απο υψους ουρανιου καταβαινει. εκ χειρων µου αι ακτινες συν ηλιω αφαντουνται και ευθυς εις αδου πτωµα καταφεροµαι. ∆ρασσοµαι συντοµως ταυτης.και δοκησω του προσψαυσαι. ο ταλας. ουκ οιδα˙ τεως βαινω. Υψους υπερβαινων δ᾿ υψη. διαφευγει µου τας χειρας η ακτις και ευθυς τυφλουµια και εκπιπτω αµφοτερων. ειτε ισταται. ως ληπτην σφιγγω κρατησαι. του ηλιου και ακτινων. τουτο πραξις τοις πνευµατικοις υπαρχει˙ . τεως φθασαι ουκ ισχυω. ως δοκω. (183) ουρανους δε υπερβαινω. Τουτο εργον. καθηµαι και παλιν κλαιω και ζητω την πριν ακτινα.

οταν τρεχη.ανω κατω. Ατελης η τελειοτης. πως ου µυθολογος δοξω τα εκτος διατρανων σοι. κατω ανω απαυστος αυτοις ο δροµος. τοτε τρεχει. Ολος κατω κεκλιµενος. ολος ων ανω τυγχανει˙ περιπολων ουρανους δε εµπεδουται παλιν κατω και αρχη του δροµου τελος. Οταν πεση. Κατεπλαγης ουν ακουσας τα εντος των ορωµενων. ισταται δε. και αναπαυσις απασης θεωριας φως το θειον. Ει δε καταπλαγης ταυτα. το δε τελος αρχη πελει. αµυδρως και γαρ ορωνται. Τα δ᾿ εν ταυτη σιωπασθω. Ον ο βλεπων εξω παντων µετα µονου µονος εστι και ουδεν των παντων βλεπει ορατων η νοουµενων˙ µονην την Τριαδα βλεπει. Ανεκλαλητα γαρ παντη και ανεκφραστα τα θεια . Ως Γρηγοριος θεολογικως ειρηκει˙ Ελλαµψις υπαρχει (184) τελος των ποθουντων παντων. Τουτο ουν ιδειν ο φθασας απο παντων καταπαυει και χωριζεται κτισµατων˙ τον γαρ κτιστην τουτων βλεπει. η δ᾿ αρχη γε παλιν τελος˙ τελος πως. και ποσως κατανοουνται.

των παντων εξω ζωσι και εισι των παντων µεσον και ορωνται υπο παντων. ως εκτισθης κατ᾿ αρχας ανθρωπος εση. Αλλ᾿ εασας ουν τα θεια και ειπων τι των ιδιων υποδειξω σοι τω λογω την οδον και καταπαυσω. Γνωθι σε διττον υπαρχειν και διττους εχεις τους ωπας.και τα εν αυτοις εις απαν. ο ηµιθνης δε και νεκρος. ανενεργητος εις παντα. ηµιθνης τυγχανεις παντως. Ει δε αισθητον µεν βλεπεις. ο δε θνηξας εν αισθησει. ποσω µαλλον ο µη βλεπων το νοητον φως του κοσµου νεκρος εστι και νεκρου πλεον. ως διττων ηλιων οντων (185) και διττου φωτος ωσαυτως. αισθητους και νεορους τε. ους ει βλεπεις. Οι δε βλεποντες τον κτιστην πως ου ζωσιν εξω παντων. µαλλον δ᾿ εσεται ως θνησκων ενωδυνως εις αιωνας. Ει γαρ ο αιθητως µη βλεπων ανενεργητος τις εστι. καν ο λογος πως εκ ποθου εκβιαζεται του λεγειν περι πραγµατων θειων και ανθρωπινων. νοητον δε ουδαµως ηλιον. οσην εξει την οδυνην. αισθητου και νοητου τε. Ο νεκρος αναισθητει γε. ουχ ορωνται δε τοις πασιν . Ναι.

εν αισθησει των παροντων˙ µεσον µεν εισι των παντων, υπερ αισθησιν δε τουτων εξω γινονται των παντων, τοις αΰλοις συναφθεντες αισθητων αναισθητουσιν. Οφθαλµοι και γαρ ορωσιν εν αισθησει δ᾿ αναισθητω. (186) Πως; ειπε µοι. – Λεξω ταχος˙ ως ορων το πυρ ου καιη, ουτως βλεπω αναισθητως. Συ το πυρ ορας, οποιον, και την φλογα παντως βλεπεις, ουκ αισθανη δε οδυνης, αλλ᾿ υπαρχεις εξω τουτου και ορων ου κατακαιη αναισθητως εν αισθησει, η πως αλλως τουτο ειπης; Ου γαρ καιη αναισθητως, εν αισθησει δ᾿ οµως βλεπεις. Το αυτο µοι νοει πασχειν τον πνευµατικως ορωντα˙ νους γαρ καθορων τα παντα απαθως και διακρινει, οιον βλεπει καλλος ωραιον, αλλ᾿ εκτος επιθυµιας. Το ουν πυρ εστι το καλλος, η αφη επιθυµια˙ ει µη συ του πυρος αψη, πως οδυνης αισθανθηση; Ουδαµως! Ο νους δε παλιν, πριν κακως επιθυµησει, τον χρυσον ορων ωσαυτως ως πηλον προσβλεψει παντως, την δε δοξαν ουχ ως δοξαν, αλλ᾿ ως ειδος φαντασµατων εις αερα φαινοµενων,

και τον πλουτον ωσπερ ξυλα λογιειται εν ερηµω κατακειµενα στιβαδα. Τι τα παντα εξηγεισθαι, (187) ερµηνευειν τε πειρωµαι; Ει µη πειρα καταλαβοις, γνωναι ταυτα ουκ ισχυεις. Απορων δε γνωναι φυσεις˙ Οιµοι, πως ουκ οιδα ταυτα, οιµοι, ποσον απολειπω των καλων εν αγνωσια! και σπουδασεις ταυτα γνωναι, ινα γνωστικος καλη γε. Ει γαρ σεαυτον ουκ οιδας, ποταπος ει, ποιος πελεις, πως τον κτιστην επιγνωση, πως πιστος ονοµασθηση, πως δε ανθρωπος κληθηση βους υπαρχων η θηριον; Η ως αλογον τι ζωον η και χειρων τουτων εση αγνοων τον κτισαντα σε. Τις εκεινον µη γινωσκων λογικος ειπειν τολµησει, οτι εστιν; Ου γαρ εστι! Πως γαρ, ος εστερηται του λογου; Ο δ᾿ εστερηµενος λογου εις αλογου εστι ταξιν, ποιµανθεις δε υπ᾿ ανθρωπων παντως εσται σεσωσµενος˙ ει δ᾿ ου βουλεται, αλλ᾿ ορει και φαραγγοις προσπελαζει, βρωµα εσεται θηριων ως απολωλος αρνιον. Ταυτα πραττε και µελετα, µη παραρρυη, τεκνιον!

Κ∆’. ∆ι᾿ ων εξοµολογουµενος εν τω παροντι γραφει λογω, δεικνυσι το βαθος της εαυτου ταπεινωσεως, και προϊων διδασκει αυτην τον εις µετρον ελασαντα τελειοτητος και αξιωθεντα τοιουτων εν θεωρια αποκαλυψεων, Παυλον τον θειον καν τουτω µιµουµενος, αµαρτωλον εαυτον αποκαλουντα και αναξιον του καλεισθαι αποστολον. (188) ∆ιδου µοι, Χριστε, καταφιλειν σους ποδας. ∆ιδου µοι τας σας κατασπαζεσθαι χειρας, χειρας τας εµε λογω παραγαγουσας, χειρας τας παντα κτισασας ακαµατως. ∆ιδου µοι βλεπειν το προσωπον σου, Λογε, και απολαυειν του απορρητου καλλους και κατανοειν και τρυφαν σου της θεας, θεας αρρητου, θεας της αθεατου, θεας της φρικτης, οµως διδου µοοι λεγειν τας ενεργειας αυτης, ου την ουσιαν. Υπερ φυσιν γαρ, υπερ ουσιαν πασαν ης ολος αυτος, ο Θεος µου και κτιστης. Η δε απαυγη της δοξης σου της θειας φως απλουν ηµιν, φως γλυκυ καθοραται, φως αποκαλυπτεται, φως συνενουται ολον, ως οιµαι, ολοις ηµιν σοις δουλοις, φως πνευµατικως βλεποµενον µακροθεν, (189) φως εντος ηµων ευρισκοµενον αιφνης, φως ωσει υδωρ βρυον, ως πυρ τε φλεγον της, ησπερ παντως καθαψεται, καρδιας˙ εξ ουπερ εγνων προληφθεισαν, Σωτηρ µου, την ταλαιπωρον και ταπεινην ψυχην µου και φλεγοµενην και κατακαιοµενην. Πυρ προσλαβον γαρ φρυγανωδους ουσιας πως ου φλεξειε, πως αν ου καταναλωση, πως ουκ εµποιησειεν αφυκτους πονους; Οµως αναψαν, δος µοι του λεγειν, Σωτερ, αφραστον ειδος καλλους ωραιοτατου

δεικνυσι και τερπει µε και ποθου φλογα αστεκτον εργαζεται˙ και πως υποισω, πως υπενεγκω, πως ολως δε βαστασω, η πως εξειπω το µεγα θαυµα τουτο, το γινοµενον εν εµοι τω ασωτω; Ου γαρ σιωπαν υποφερω, Θεε µου, και ληθης βυθοις συγκαλυπτειν τα εργα α εποιησας και ποιεις καθ᾿ εκαστην µετα των θερµως αει σε εκζητουντων και µετανοια προς σε καταφευγοντων, ινα µη καγω, ως το ταλαντον κρυψας δουλος πονηρος, κατακριθω δικαιως, αλλ᾿ εκκαλυπτων ταυτα τοις πασι λεγω και τα περι σου και της σης ευσπλαγχνιας γραφη παραδιδωµι και διηγουµαι ταις µετεπειτα γενεαις, ω Θεε µου, οπως µαθοντες το πολυ ελεος σου, ο ενεδειξω εις εµε και δεικνυεις, τον πριν ασωτον, τον ακαθαρτον µονον, τον υπερ παντας πλεον εξαµαρτανοντα, (190) µηδεις δισταση, αλλα µαλλον ποθηση, µη δειλιαση, αλλα χαιρων προσελθη, µηδε φοβηθη, αλλα µαλλον θαρρηση πελαγος ορων της σης φιλανθρωπιας και προσδραµη τε και προσπεση και κλαυση, και των πταισµατων αποληψεται λυσιν λεγων εν αυτω ως αληθως, Θεε µου˙ Ει τον παγκακον και παµπονηρον τουτον και πανασωτον ηλεησεν ο κτιστης, υπερ απαντας ανθρωπους αµαρτοντα, πως ουκ αν εµε µειζονως ελεηση, τον φειδοµενως ποςως εξαµαρτοντα και τας εντολας ου πασας παραβαντα; Ιν᾿ ουν ειδωσι και πληθος των κακων µου, ωδε λεξοιµι, ου παντα παντως, Λογε, αναριθµητα και γαρ υπερ αστερας, υπερ σταγονας υετου και θαλασσης

ψαµµον, κυµατων πληθος κυµαινοµενων, αλλ᾿ απερ βιβλος φερει του συνειδοτος και αποθηκαι περιεχουσι µνηµης τα δ᾿ αλλα µονος αριθµειν αυτος οιδας. Γεγονα φονευς, ακουσατε οι παντες, ινα κλαυσητε συµπαθως, τον δε τροπον ειασα, λογου παραιτουµενος µηκος. Γεγονα, οιµοι, και µοιχος τη καρδια και σοδοµιτης εργω και προαιρεσει. Γεγονα πορνος, µαγος και παιδοφθορος, επιορκος οµοτης και πλεονεκτης, κλεπτης, ψευστης τε και αναιδης, αρπαξ – φευ µοι – φιλαργυρος τε, ιταµος τε και πασης (191) αλλης κακιας ειδος διεπραξαµην. Ναι, πιστευσατε, αληθως λεγω ταυτα και ου πλασµατι, ουδε σεσοφισµενως! Τις ουν ακουσας ταυτα ουκ εκπλαγειη, ου θαυµασειε την σην µακροθυµιαν, ω φιλανθρωπε, ου θαµβηθη και λεξει˙ Πως ου διεστη γη φυγουσα του φερειν, επι του νωτου µη στεγουσα τον ταλαν, και ζωντα τουτον κατηγαγεν εις αδην; Σκηπτος ανωθεν πως δε ου κατενεχθη και αναλωσε τον παραβατην τουτον; Πως δε ουρανος ου συνεπεσεν αµα και συνεσβεσθη ηλιος και τα αστρα επι τω ουτως καταπεφρονηκοτι; Ω της σης αυθις ανοχης, ειπη, Σωτερ, και της αγαθοτητος και του ελεους! Οντως γαρ εισιν υπερ συγγνωµην πασαν αι πραξεις αυται του παναθλιου τουτου, ας ο ακουων πας τις αναβοησει˙ τουτον η δικη αρα ειασε ζωντα; Και πως δικαια ουσα καν ολως τουτον ειναι κατεδεξατο εν γη των ζωντων; Ει δ᾿ υπολαβοι ψευδη µε ισως γραψαι, τουτω την συγχωρησιν δος ως οικτιρµων˙

αγνοων γαρ σου το µακροθυµον, Σωτερ, και την αβυσσον της σης φιλανθρωπιας, και των εργων µου τα ατοπα ακουσας την ψηφον εξηνεγκε δικαιως ταυτην. Ει τουτον, λεγων, ανευθυνον η δικη καταλελοιπε, λοιπον κρισις ουκ εστι. Συ δε µαλιστα, οτι µελλεις του κριναι, (192) νυν µακροθυµεις δια τουτο, Θεε µου˙ θελεις γαρ παντως την παντων σωτηριαν, την µετανοιαν εκδεχοµενος τουτων την εκ των εργων, ανοχη σου δικαια. ∆ικαιου και γαρ ου τους πιπτοντας παιειν, χειρα δε µαλλον παντως ορεγειν τουτοις, οπερ ποιων συ, ο καλος µου ∆εσποτης, ουκ ενελιπες ουδε ποτε ελλειψεις. Ο βιος παλη παντων ανθρωπων πελει, δουλοι δε παντες ανθρωποι σου, του κτιστου˙ εχοµεν δ᾿ οµως µικροι τε και µεγαλοι εχθρους ασπονδους, αρχοντας τους του σκοτους. Ει µη ουν αυτος ορεξεις µαλλον χειρα, αλλ᾿ αυτους ηµων κατισχυσει αφησεις, που το δικαιον, που το φιλανθρωπον σου; ∆ουλοι γαρ ηµεις γεγοναµεν εκεινου ιδια γνωµη, ιδια προαιρεσει, αυτος δε ηµας ελθων εξηγορασω τω αχραντω σου αιµατι και τιµιω και τω σω Πατρι προσηγαγες, Θεε µου, δωρον, ους ορων εχθρος ολως ου στεγει, ουχ υποφερει τον φθονον, ονπερ εχει, αλλ᾿ ωρυεται καθ᾿ ηµων ωσπερ λεων και περιπατων και βρυχων τους οδοντας απηνως ζητει, οντινα καταπιη. Τους ουν υπ᾿αυτου θηρος του ανηµερου τιτρωσκοµενους και πληγας δεχοµενους και τραυµατιας, ω Χριστε µου, κειµενους ουκ ελεησεις, ου συµπαθησεις µαλλον και την υγειαν την τουτων αναµεινεις,

(193) αλλ᾿ επιπληξεις, αλλα συντριψεις ολως και θανατωσεις τους τοιουτους τελειως; ∆ικαιον και γαρ, ναι, καγω τουτο λεγω, οτι ακοντες ου κατεχονται ουτοι, αλλα εκοντες εαυτους προδιδουσιν. Οµως πανουργος, σοφιστης τε και κακιας, ο ανηµερος και ποικιλος θηρ ουτος προσποιειται ουν τα των φιλων, ως φιλος ολον µε ζητων συλλαβειν και θηρευσαι, την ορωµενην ζωην υποδεικνυς µοι της νοουµενης ζωης αποστερει µε. Τη αισθησει κλεπτει µε των νυν παροντων και των µελλοντων υποσυλα τον πλουτον. Αλλο τη εξω φαινεται θεωρια, αλλο δε εστι το κρυπτοµενον, Σωτερ. Ει δε ανθρωποι τουτο µεµαθηκοτες δολους σχηµατιζονται τη υποκρισει, τι ο κακιας ευρετης ου ποιησει, πως ου πλανησει, και µαλιστα τους νεους, πως ουκ απατησει δε ακακους οντας, ολως απειρους, ολως απανουργευτους, ο προαιρεσει και Σαταν και πανουργος και παντα δολον ευµηχανως ευρισκων; Οµως απαντας απατα και τιτρωσκει, ουδεις τας τουτου υπεξεφυγε χειρας, ουδε των αυτου βελων και του εν τουτοις ιου αγευστος και ατρωτος διηλθε. Παντες εξηµαρτοµεν και υστερουµεν δοξης σου, Χριστε, της αρρητου και θειας, και δωρεαν σε δυσωπουµεν του σωσαι και δικαιωσαι χαριτι και ελεει, ο εξεχεας επ᾿ εµε νυν πλουσιως, (194) περι ου λεγειν και γραφειν ουκ οκνησω. Πως γαρ δυναιµην σιωπη υποφερειν τα γινοµενα καθ᾿ ωραν, ω Θεε µου, και πραττοµενα εν εµοι τω αθλιω; Αφραστα και γαρ εισιν εν αληθεια,

ακαταληπτα υπερ νουν, υπερ λογον˙ και πως εξειπω ταυτα η πως εκφρασω; Αλλ᾿ ουν, µη φερων σιωπαν, αρτι λεξω˙ Θεος αναρχος, ακτιστος, µονος πελεις, εν Υιω και Πνευµατι Τριας Αγια, ακταληπτος, απροσιτος υπαρχεις, κτιστης ορωµενης τε και νοουµενης κτισεως και Κυριος συ και ∆εσποτης, υπερανω τε των ουρανων και παντων των εν ουρανω, του ουρανου τυγχανεις µονος ποιητης, µονος εξουσιαζων, µονος τα παντα φερων προσταγµατι σου και θεληµατι συνεχων παντα µονω. Εχεις περι σε µυριαδας αγγελων, αρχαγγελων τε χιλιας χιλιαδας, θρονους, κυριοτητας αναριθµητους, εχεις δυναµεις, Χερουβιµ Σεραφιµ τε πολυοµµατα, αρχας και εξουσιας και πλειους αλλους λειτουργους τε και φιλους, Εχεις την δοξαν υπερδεδοξασµενην, ωστε µη τολµας αδεως ατενισαι τινας εκ τουτων προς αυτην, ω Θεε µου, µηδε δυνασθαι φαινοµενην ενεγκαι του προσωπου σου την αστραπτουσαν αιγλην. Πως γαρ ισχυσει το ποιηµα την κτιστην (195) ολον κατιδειν, ολον κατανοησαι; Ουδαµως οιµαι δυνατον ειναι τουτο, αλλ᾿ ο ποιητης, καθ᾿ οσον αν εθελη, φαινεται και βλεπεται, παρ᾿ ων εθελει, και γινωσκεται και γινωσκει το κτισµα, και καθοραται και καθορα τοσουτον οσον δωσειεν ο ποιητης του βλεπειν. Ει γαρ παρα σου παρηχθησαν, Θεε µου, εχουσιν εκ σου το ειναι και το βλεπειν και το δυνασθαι λειτουργειν σοι αµεµπτως. Αλλ᾿ ουν ανω συ υπερ αρχας απασας, αυται δε παλιν περι σε, τον Θεον µου,

ηµεις δε κατω εν κατωτατω λακκω - λακκον ου λεγω τον ορωµενον κοσµον, αλλα το σκοτος της αµαρτιας οντως -, λακκω πονηρω, λακκω ζεζοφωµενω, λακκω και ταφω δεινως εν κατωτατω, ονπερ ηλιος ου πεφυκε φωτιζειν. Εξω γαρ εστι του ορωµενου κοσµου και του µελλοντος η νυξ της αµαρτιας και τους εν αυτη εµπιµποντας αφρονως νυν τε κατεχει και θανοντας ωσαυτως εξει δεσµιους εις αιωνας αιωνων˙ ων εγω πρωτος, ω Χριστε µου, υπαρχω, ο συσχεθεις και καταχθεις εν ταυτη και εν πυθµενι αυτης τω κατωτατω ευρεθεις εβοησα˙ Ελεησον µε! Εν επιγνωσει γεγονως των κακων µου – εγνων γαρ το που δι᾿ αυτων κατηνεχθην, ου χαριν και εκλαυσα, δακρυων οµβρους εξ οφθαλµων µου κατηγαγον εµπονως - , µετενοησα εξ ολης µου καρδιας (196) και εκεκραξα φωναις ταις αλαλητοις. Και επηκουσας εκ του αφατου υψους του εν πυθµενι κειµενου κατωτατω, σκοτους απειρου, ατελους εν τω τελει, και τας περι σε καταλιπων δυναµεις αντιπαρελθων τα ορωµενα παντα κατηλθες εκει, εν ω κειµενος ηµην. Ελαµψας ευθυς, εδιωξας το σκοτος, ηγειρας µε συ εµπνευσει σου τη θεια, εστησας εις ποδας µε των εντολων σου, εθελξας τω καλλει σου, και τη αγαπη ετρωσας, ηλλοιωσας ολον µε ολον. Ειδον σου το προσωπον και εφοβηθην, καιτοι ευµενες, ευπροσιτον µοι ωφθη, η δε ωραιοτης σου εξεστησε µε και εξεπληξεν, ω Τριας, ο Θεος µου! Εις γαρ χαρακτηρ των τριων εν εκαστω,

και τα τρια εν προσωπον, ο Θεος µου, ος καλειται Πνευµα, Θεος των παντων. Συ ουν εµφανισθης εµοι, τω παναθλιω˙ πως ουκ εµελλον εγω φριξαι και δυναι και κατωτερον, ου ηµην, γεγονεναι και σκεπασθηναι παλιν υπο του σκοτους, ιν᾿ αποκρυβω σε, τον αστεκτον πασιν; Αλλα τουτο µεν επραττον εκ δειλιας εγω, συ δε, Θεε µου, µαλλον περιεπλεκου, µαλλον κατησπαζου µε, µαλλον ενηγκαλιζου ενδον του κρασπεδου σου των ιµατιων εισαγων ολον και σκεπων µε φωτι σου, και αµνηµονειν ποιων των ορωµενων (197) και των κατεχοντων µε δεινων το πρωην. Ω µυστηριων βαθος, ω υψος δοξης, ω αναβασις, ω θεωσις, ω πλουτος, ω λαµπροτης αφραστος των λεγοµενων! Τις καταλαβειν εκ των λογων ισχυσει η το µεγεθος κατανοησαι της δοξης; Ος γαρ ουκ ειδεν, α οφθαλµος ουκ οιδε, και ουκ ηκουσεν, α ους ουκ ηκηκοει και εις καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη, πως τω γραφοντι περι αυτων πιστευσει; Ει δε και πιστευσειε, πως δια λογου ιδειν ισχυσει, α οφθαλµος ουκ ειδε; Πως δε αξιως δι᾿ ακοης χωρησει, α ουκ ηκουσεν ους ποτε των ανθρωπων, ινα και καλως περι αυτων νοηση, εν περινοια δυνηθη τε γενεσθαι, ων αµηχανον τοις ορωσι το καλλος και το ειδος, το ανειδεον υπαρχει και ακατανοητον εστι τοις πασιν, οισπερ οραται, ινα σοι παλιν ειπω; Τω λογισµω ταυτα τις αναπλαττων ουκ αν εκπεση της αληθειας πορρω και πλανηθη πλασµατι και φαντασιαις, εικονας ψευδεις συλλογισµων οικειων,

οικειου νοος ανιστορων και βλεπων; Ωσπερ γαρ αδην και τας εκει κολασεις εκαστος φανταζεται, ως αν εθελοι, πλην ουν, ως εισιν, ουδεις των παντων οιδεν, ουτως µοι νοει τα αγαθα εκεινα τα εν ουρανοις ακαταληπτα πασι και αθεατα˙ µονοις γνωστα δε ταυτα και θεωρητα, οις Θεος εκκαλυψει (198) κατα το µετρον της αξιας εκαστου, µετρον πιστεως, ελπιδος και αγαπης, µετρον φυλακης των εντολων Κυριου. Μετρον αλλο δε πνευµατικης πτωχειας, µετρον τελειον ου µικρον ουδε µεγα. Ταυτα γαρ µισει ο Θεος ουκ αδικως, αλλα δικαιως, ως ου δικαια παντως˙ το µεν γαρ µικρον λειπεται του δικαιου εν αµελεια η και καταφρονησει, µενον αχρηστον ευλογως και δικαιως˙ το δε ου µικρον, αλλα µεγα τυγχανον εις απονοιαν φερει τον κεκτηµενον και παντας αλλους βλαπτει τουτω χρωµενους. ∆ικαιον µετρον ταπεινωσεως εστι το µητε παντη αυτου απογινωσκειν, µητε οιεσθαι ειναι τινα εν κοσµω χειρονα εαυτου εν πραξεσιν ατοποις, κλαιειν τε αει και θρηνειν δια τουτο και καταφρονειν παντων των ορωµενων. Τουτο γαρ εστι τεκµηριον του πενθους, του κατα Θεον εκ ψυχης γινοµενου. Ει δ᾿ αντεχεται τινος των ορωµενων, ουπω εαυτον εγνωκεν εν αισθησει, ουδε φοβον ελαβεν εν τη καρδια κρισεως θειας και πυρος αιωνιου, ουδ᾿ εκτησατο ταπεινωσιν τελεια, και δια τουτο εκπιπτει και της θεας και της δωρεας των αγαθων εκεινων, ωνπερ οφθαλµος ουδεις ανθρωπων ειδεν.

Σπευσωµεν παντες ταπεινωσιν ευρεσθαι, (199) την ανωνυµον των ψυχων ηµων χαριν, ητις ουκ εχει ονοµα, τη δε πειρα ενωνυµως γινεται τοις κεκτηµενοις. Πραος ο Χριστος, ταπεινος τη καρδια˙ ενοικον τουτον ο κτησαµενος εγνω οτι δι᾿ αυτου την ταπεινωσιν εχει, µαλλον δε αυτος η ταπεινωσις εστι. Ψυχη ζητουσα δοξαν εκ των ανθρωπων ταυτην την ταπεινωσιν ολως ουκ εγνω˙ ο δε οιησιν καν ποσως κεκτηµενος, πως εντος αυτου την ταπεινωσιν εξει; Ουδαµως οντως! Οιµοι τω παναθλιω, τω κενοδοξω και κατεπαιροµενω και µηδε µιαν αρετην κεκτηµενω και αναισθητως πασας παρερχοµενω τας ηµερας µου εν τω παροντι βιω! Τις µη κλαυση µε, τις µη σφοδρως πενθηση, οτι εφυγον κοσµον και τα εν κοσµω, και τη αισθησει κοσµου ουκ εχωρισθην; Το των µοναχων περιβεβληµαι σχηµα και ως κοσµικος αγαπω τα εν κοσµω, δοξαν, πλουτον τε και ηδονας και τερψεις. Επι των ωµων τον σταυρον Χριστου φερω και υποφερειν τα του σταυρου ονειδη ολως απαναινοµαι, ολως ου θελω, αλλα ενδοξοις εµαυτον παρενειρω και συν εκεινοις το δοξαζεσθαι θελω. Ω της συµφορας, ω της αναισθησιας! ∆ιπλης υπαρχω αξιος καταδικης˙ πταισας γαρ πολλα προτερον εν τω βιω (200) επηγγειλαµην καλως µετανοησαι˙ νυν εφανην δε παραβατης αγνωµων παντων των καλων, ων µοι Θεος παρεσχε, και των συνθηκων αρνητης απεδειχθην και αναξιος πασης φιλανθρωπιας. Αλλ᾿ ω Θεε µου, ω πανοικτιρµον µονε,

σπευσον, προφθασον, επιστρεψον µε παλιν προς µετανοιαν, προς δακρυα, προς πενθος, ινα λουσωµαι και καθαρθω και ιδω λαµψασαν τρανως εν εµοι την σην δοξαν, ην µοι χαρισαι νυν και εις τους αιωνας δοξαζοντι σε φωναις ακαταπαυστοις, τον των ειωνων Ποιητην και ∆εσποτην. ΚΕ’. Περι της γενοµενης θεωριας αυτω του θειου φωτρος, και οπως το θειον φως ου καταλαµβανεται υπο σκοτους˙ εν οις και δια την υπερβολην των αποκαλυψεων εκπληττοµενος µεµνηται της ανθρωπινης ασθενειας και εαυτον κατακρινει. (201) Πως διαγραψω, ∆εσποτα, προσωπου σου την θεαν, πως ειπω την ανεκφραστον θεωριαν του καλλους; Πως ον ο κοσµος ου χωρει, γλωσσης φθογγη χωρησει, πως τις εκφρασαι δυνηθη την σην φιαλνθρωπιαν; Καθηµενος γαρ εν φωτι λαµπαδος µοι φαινουσης και φωτιζουσης της νυκτος τον ζοφον και το σκοτος εδοκουν ειναι εν φωτι προσεχων αναγνωσει, λεξεις τε οια ερευνων και σκοπων τας συνταξεις. Ως ουν υπηρχον, ∆εσποτα, αδολεσχων εν τουτοις, αιφνης εφανης ανωθεν πολυ µειζων ηλιου και ελαµψας εξ ουρανων µεχρις εµης καρδιας. Τα δ᾿ αλλα παντα ως βαθυ σκοτος ειναι εωρων, στυλος δε µεσον φωτεινος, ολον τεµων αερα διηκεν εκ των ουρανων εως εµου του ταλα. Ευθυς επελαθοµην δε φωτος του λυχνιαιου, οικιας ηµνηµονησα οτι εντος υπαρχω, εν τω δοκειν αερι δε του σκοτους εκαθηµην, πλην και του σωµατος αυτου ληθην εσχον εις απαν. Ελαλουν σοι και νυν λαλω εκ βαθους µου καρδιας˙ (202) Ελεησον µε, ∆εσποτα, ελεησον µε, µονε, τον µηδαµως µηδεποτε δουλευσαντα σοι, Σωτερ, αλλα σε παροργιζοντα εκ νεας ηλικιας. Πασαν µετηλθον σαρκικην και ψυχικην κακιαν

και αµαρτιας επραξα αµετρητους, ατοπους, υπερ ανθρωπους απαντας, υπερ αλογα παντα, ερπετα και θηρια τε παντα υπερνικησας. Εις εµε ουν το ελεος χρεια ενδειξασθαι σε, τον και εξαµαρτησαντα υπερ παντας αφρονως. Μη χρηζειν γαρ ελαλησας συ αυτος ιατρειας τους υγιαινοντας, Χριστε, αλλα τους ασθενουντας˙ διο ως ασθενουντα µε πολλα και αµελουντα ουτως πολυ το ελεος επιχεε µοι, Λογε! Αλλ᾿ ω φωτος γαυριαµα, αλλ᾿ ω πυρος κινησεις αλλ᾿ ω φλογος περιδροµαι εν εµοι τω αθλιω παρα σης σης και παρα σου ενεργουµεναι δοξης! ∆οξαν δ᾿ εγω το Πνευµα σου επισταµαι και λεγω, το Αγιον, το συµφυες και οµοτιµον, Λογε, οµογενες, οµοδοξον, οµοουσιον, µονον τω σω Πατρι και σοι, Χριστε, ω Θεε των απαντων. Σοι προσκυνων ευχαριστω, οτι ηξιωσας µε, καν ποσως επιγνωναι σου θεοτητος το κρατος. Ευχαριστω, οτι αυτος καθηµενω εν σκοτει απεκαλυφθης µοι, ελαµψας, ιδειν ηξιωσας µε το φως το του προσωπου σου, το αστεκτον τοις πασιν. Εµεινα καθεζοµενος εν σκοτει µεσον, οιδα, µεσον δε τουτου οντι µοι κεκαλυµµενω σκοτει εφανης φως, εφωτισας ολον ολω φωτι µε και γεγονα φως εν νυκτι, µεσον σκοτους τυγχανων. Ουτε το σκοτος το σον φως κατελαβεν εις απαν, (203) ουτε το φως εδιωξε το ορωµενον σκοτος, αλλ᾿ αναµιξ, ασυγχυτα παντη µεµερισµενα µακραν αλληλων, ως εικος, ου κεκραµενα ολως, πλην εν ταυτω τα συµπαντα πληρουσιν, ως νοµιζω. Ουτως ειµι εν τω φωτι, µεσον τυγχανων σκοτους, ουτως εν σκοτει παλιν δε µεσον φωτος διαγων, ιδου και µεσον εν φωτι, ιδου και µεσον σκοτους˙ και λεγω˙ τις εν σκοτει µοι φως ευρειν µεσον δωσει, ο ου χωρει εισδεξασθαι; Πως γαρ χωρησει σκοτος φως εντος και µη φευξεται, αλλα µενει εν µεσω φωτος το σκοτος; Ω φρικτου θαυµατος,ορωµενου

διττως διττοις τοις οφθαλµοις, σωµατος και ψυχης τε! Ακουε αρτι˙ τα φρικτα διττου Θεου σοι λεγω και ως προς ανθρωπον διττον εµε γεγενηµενα! Ανελαβε την σαρκα µου και δεδωκε µοι πνευµα, και γεγονα καγω Θεος τη χαριτι τη θεια, θεσει υιος πλην του Θεου, ω αξιας, ω δοξης! Ως ανθρωπος λυπουµενος εµαυτον ταλανιζω και την εµην ασθενειαν κατανοω και στενω, και ζην ολως αναξιος υπαρχω, ως ευ οιδα, εκεινου δε τη χαριτι θαρρων, κατανοων τε το καλλος, ο µοι δεδωκεν, επιτερποµαι βλεπων. Ως µεν ουν ανθρωπος οιδα µηδεν οραν των θειων, και αορατων παντελως ειµι κεχωρισµενος, τη δε υιοθεσια µε Θεον γεγενηµενον και καθορω και κοινωνος γινοµαι των αψαυστων. Ως ανθρωπος ουδεν εχων των υψηλων και θειων, ως δε Θεου χρηστοτητι νυνι ελεηµενος εχω Χριστον, τον Κυριον, των παντων ευεργετην. ∆ιο και παλιν, ∆εσποτα, δεοµενος προσπιπτω˙ µη αποτυχω των εν σοι ελπιδων µου µηδολως, (204) διαγωγης τε και τιµης, δοξης και βασιλειας, αλλ᾿ ωσπερ νυν ορασθαι µοι κατηξιωσας, Σωτερ, ουτω και µετα θανατον παρασχου µοι σε βλεπειν. Ου λεγω ποσον, ευσπλαγχνε, αλλ᾿ ευµενως, ευσπλαγχνως ιλεω σου τω οµµατι, ως και νυν καθορας µε και της χαρας σου εµπιπλας και γλυκυτητος θειας. Ναι, ποιητα και πλαστα µου, σκεπασον µε χειρι σου, και µη εγκαταλιπης µε, ναι, µη µνησικακησης! Αγνωµοσυνην µου πολλην, ∆εσποτα, µη σταθµισης, αλλα αξιωσον καµε φωτι σου µεχρι τελους και τη οδω των εντολων αοκνως πορευθηναι και εν αυτω σου τω φωτι των χειρων, πανοικτιρµον, παραθειναι το πνευµα µου, λυτρουµενος εχθρων µε, σκοτους, πυρος, κολασεων των αιωνιων, Λογε! Ναι, ο πολυς εν οικτιρµοις, αφατος εν ελεει, αξιωσον εις χειρας σου παραδουναι ψυχην µου, καθως και νυν εν τη χειρι τη ση, Σωτερ, τυγχανω.

Μη ουν παρεµποδιση µου την οδον αµαρτια, µη περικοψη, µη της σης αποσπαση χειρος µε, αλλ᾿ αισχυνθητω ο δεινος αρχων και ψυχοφθορος εντος παλαµης, ∆εσποτα, της σης οντα µε βλεπων, καθα και νυν ουδε τολµα πλησιον µου γενεσθαι ορων υπο της χαριτος της σης σκεποµενον µε! Μη κατακρινης µε, Χριστε, µη εις αδην απωση, µη καταγαγης εις βυθον θανατου την ψυχην µου, οτι τολµων το ονοµα το σον κατονοµαζειν, ο ρυπαρος, ο µιαρος και βεβηλος εις απαν˙ µη χανη γη και καταπιη µε, Λογε, τον παραβατην, τον µηδε ζην, µηδε λαλειν ολως αξιον οντα. Μη πυρ κατελθη επ᾿ εµε και εκλειξη µε αφνω, (205) ως µη Κυριε ελεησον! ειπειν συγχωρηθεντα, µη ο πολυς εν οικτιρµοις, ο φιλανθρωπος φυσει, µη εισελθειν θελησειας µετ᾿ εµου του κριθηναι. Τι γαρ και ολως φθεγξοµαι, υπαρχων αµαρτια, τι ουν και ειποιµι ποσως, ο κατακεκριµενος, ο εκ κοιλιας µου µητρος αµετρητα σοι πταισας και µεχρι νυν αναισθητων προς σην µακροθυµιαν, ο µυριακις εις βυθον κατενεχθεις του αδου κακειθεν αγαθοτητι ανελκυσθεις σου θεια, ο µελη και τας σαρκας µου ψυχης και σωµατος τε καταρρυπωσας, ως ουδεις αλλος των εν τω βιω, ο µανικος των ηδονων εραστης αναισχυντος και πονηρος και δολιος τη ψυχικη κακια, ο µιαν σου ολως, Χριστε, εντολην µη φυλαξας; Τι σοι απολογησοµαι, τι δε σε και προσειπω, ποια ψυχη βαστασω σου ελεγχους, ω Θεε µου; Ει ανοµιας τας εµας και τας πραξεις γυµνωσεις, ω βασιλευ αθανατε, µη δειξης πασι ταυτας, οτι φριττω εννοων εργα νεοτητος µου, το δε ειπειν φρικης µεστον, αναπλεων αισχυνης. Ει γαρ ταυτα θελησειας εκκαλυψαι τοις πασι, χειρον πασης κολασεως η εντροπη µου εσται. Τις γαρ τας ασελγειας µου, τις δε τας ασωτιας, τις τους βεβηλους ασπασµους, τις τας αισχρας µου πραξεις,

εν αις και νυν µολυνοµαι, ταυτας εν νω λαµβανων, ιδων ουκ εκπλαγησεται, ιδων ολως ου φριξει, ιδων ου κραξει, και ευθυς αποστραφη τας οψεις και˙ Αρον, ειπη, ∆εσποτα, τον παµβεβηλον τουτον; Χειρας δεθηναι προσταξον και ποδας του αθλιου και εµβληθηναι εις το πυρ το ζοφωδες εν ταχει, (206) µη καθοραται παρ᾿ ηµων των σων γνησιων δουλων. Οντως αξιως, ∆εσποτα, οντως δικαιως τουτο κακεινοι παντες φθεγξονται και συ αυτος ποιησεις, και εις το πυρ βληθησοµαι, ο ασωτος και πορνος. Αλλ᾿, ο ασωτους κατελθων και πορνους συ του σωσαι, µη καταισχυνης µε, Χριστε, εν ηµερα της δικης, οτε τα προβατα τα σα εκ δεξιων σου στησεις καµε και τα εριφια εκ των αριστερων σου, αλλα το φως το αχραντον, το φως του σου προσωπου τα εργα καλυψατω µου και γυµνωσιν ψυχης µου και στολισατω µε φαιδρως, ινα εν παρρησια ανεπαισχυντως δεξιοις καταλεγω προβατοις και συν αυτοις δοξασω σε εις αιωνας αιωνων. Αµην. ΚΣΤ’. Οτι ο εν αγνωσια Θεου ετι ζων νεκρος εστι µεσον των ζωντων εν γνωσει Θεου και οτι τοις αναξιως των µυστηριων µεταλαµβανουσιν αληπτον το θειον σωµα και αιµα του Χριστου γινεται. (207) Νυν εν τοις ζωσιν ως νεκρος, ω ∆εσποτα, υπαρχω και εν νεκροις ως ζων ειµι, αθλιος υπερ παντας ανθρωπους τους επι της γης, ους εκτισας, Θεε µου. Το γαρ νεκρον υπαρχειν µε εν τοις κατα σε ζωσι των µη κτισθεντων χειρω µε αποδεικνυσι παντως, το δ᾿ εν νεκροις την αλογον ζωην ζην ως τα κτηνη των µη ειδοτων σε Θεον οµοιον οντως πελει. Πως γαρ ουκ εστιν οµοιον, πως δε ουκ εστιν ισον; Ει και δοκω ειδεναι σε, ει και δοκω πιστευειν, ει και δοκω σε ανυµνειν και σε επικαλεισθαι-

και γαρ λαλει το στοµα µου λογους, ους εδιδαχθην, και υµνους αδω και ευχας, ας εγγραφως οι παλαι το Πνευµα σου το Αγιον εξεθεντο λαβοντες,και λεγων ταυτα και δοκων µεγα τι πεπραχεναι αναισθητω και αγνοω, οτι ωσπερ οι παιδες µανθανοντες ουκ ισασι την δυναµιν των λογων, ουτως καγω ταις προσευχαις και ψαλµοις τε και υµνοις εγκαρτερων και ανυµνων σε τον ευσπλαγχνον µονον, της σης δοξης και του φωτος αισθησιν ου λαµβανω, και ωσπερ οι αιρετικοι, οι πολλα εκµαθοντες, (208) εδοκουν του ειδεναι σε, εδοκουν σε γινωσκειν, εδοκουν οι παναθλιοι και βλεπειν σε, Θεε µου, ουτω καγω πολλας ευχας και πολλας ψαλµωδιας λαλων εν µονη γλωσση µου, ισως δε και καρδια, εκ τουτων το της πιστεως ακρον εχειν νοµιζω, εκ τουτων την επιγνωσιν πασαν της αληθειας οιοµαι το καταλαβειν και µηδεν πλεον χρηζειν˙ εκ τουτων και το βλεπειν σε, το φως του κοσµου, Σωτερ, εκ τουτων και κατεχειν σε και συνειναι µοι λεγω και συµµετεχειν φυσεως της θειας σου νοµιζω, και κατ᾿ εµου παραβολας εφευρισκω και λογους ανερευνων εκ της γραφης προβαλλοµαι και λεγω˙ Ο Κυριος τους τρωγοντας ειπεν αυτου την σαρκα και τους το αιµα πινοντας εν αυτω καταµενειν, αλλα και κατοικειν αυτος εν αυτοις ο ∆εσποτης. Τουτο ουν λεγων ως ληπτον τον αληπτον κηρυττω, εν τω ληπτω του σωµατος τον αληπτον υπαρχειν, και κρατητον και ορατον τον ακρατητον παντη. Και αγνοω, ο δυστυχης, οτι εν οις αν θελης, τω αισθητω και κρατητω και ορατω υπαρχεις, αισθητος τε και κρατητος και ορατος, ο κτιστης. Εν ακαθαρτοις δ᾿ ως εγω και αναξιοις µαλλον θεοποιεις το αισθητον σωµα σου τε και αιµα και παντελως ακρατητον, αληπτον τε εις απαν αναλλοιωτως αλοιοις, µαλλον δ᾿ εν αληθεια πνευµατικον µεταποιεις, αορατον, ως παλαι συγκεκλεισµενων των θυρων εισηλθες και εξηλθες

και αφαντος εξ οφθαλµων εν τη κλασει του αρτου εγενου συ των µαθητων, ουτω και νυν τον αρτον αποτελεις και σωµα σου πνευµατικον εργαζη. (209) Καγω δοκω κατεχειν σε, καν θελης, καν µη θελης, και κοινωνων της σης σαρκος και σου µεταλαµβανειν νοµιζω και διακειµαι ως αγιος, Χριστε µου, και κληρονοµος του Θεου και σος συγκληρονοµος και αδελφος και µετοχος δοξης της αιωνιου. Εκ τουτου τοινυν δεικνυµαι αναισθητων εις απαν, εκ τουτου παντως φαινεται αγνοειν µε, α ψαλλω, και α λαλω και α αει µελετω τε και αδω. Ει γαρ ολως εγινωσκον, ειχον παντως ειδεναι, οτι ατρεπτως ανθρωπος εγενου, ο Θεος µου, ινα τον προσληφθεντα µε ολον θεοποιησης, ουχι δε ινα ανθρωπος συ παχυτητι µεινης και κρατηθης εν τη φθορα, ο ακρατητος παντη, ο αφθαρτος και αληπτος φυσει Θεος υπαρχων. Τουτο ειδως ως αληπτον το σωµα σου το θειον και αιµα σου το αγιον πιστευων γεγενησθαι και πυρ οντως απροσιτον εµοι τω αναξιω, φρικη και φοβω, τροµω τε τουτων αν εκοινωνουν, εν δακρυσι και στεναγµοις εµαυτον προκαθαιρων. Νυν δε εν σκοτει καθηµαι και αγνοια, πλανωµαι, αναισθησια παντελει κρατουµενος ο ταλας. Αλλ᾿ οµως ικευτευω σε, οµως εκδυσωπω σε, προσπιπτων και παρακαλων και ζητων σου το ελεος˙ Επιβλεψον ως παντοτε και νυν, παµβασιλευ µου, δειξον την ευσπλαγχνιαν σου, δειξον το συµπαθες σου, δειξον το αµνησικακον εις εµε τον τελωνην, µαλλον δε τον πανασωτον, τον υπερ πασαν φυσιν αλογων τε και λογικων εις σε εξαµαρτοντα. Ει γαρ και παντα πεπραχα ανοµα εν τω βιω, αλλα Θεον σε, ποιητην οµολογω των παντων, Θεου Υιον σε, του Θεου οµοουσιον σεβω, τον γεννηθεντα εξ αυτου προ παντων των αιωνων (210) και επ᾿ εσχατων των καιρων εξ αγιας Παρθενου, της Θεοτοκου Μαριαµ γεννηθεντα ως βρεφος

αυτη µε δικαιωσει. ποµα το ζωηρον σου. Ει ουν η πιστις η εις σε απεγνωσµενους σωζει.και γεγονοτα ανθρωπον. ζησεται και ουκ οψεται θανατον εις αιωνας. εις κατοικιαν τω Χριστω και βασιλει των ολων δακρυων ταις ρανισι σου. ποµα πιαινον µου σαρκος και ψυχης τας αισθησεις. παραδοθεντα και ανασταντα εκ νεκρων µετα τριτην ηµεραν και ανελθοντα εν σαρκι. ω µοναχε. Χριστε. (211) Απεργασαι παλατιον τον της ψυχης σου οικον. και την εν σκοτει µου ψυχην και σκια του θανατου κατεχοµενην. ∆εσποτα. αλλα αγιων γεγονας συναριθµιος παντων. αυτη µε δειξει κοινωνον δοξης σου αιωνιου. Αυτη απολογησεται. Χριστε. Και τοτε ου µοναζων ης. ∆ος δε µοι και κατανυξιν. Θεε µου. εις εµε. ου µη στερησης µε. η πιστις αντι εργων µοι λογισθητω. αλλα η πιστις µοι αυτη αντι παντων αρκεσει. τω βασιλει συνης γαρ και ης µοναζων καθ᾿ ηµας. ιδου. Τω δε Θεω και βασιλει ενωθεις ου µοναζων. ολολυγµοις και θρηνοις και των γονατων καµψεσι και στεναγµων τω πληθει. τον τας ελπιδας επι σε αναθεµενον πασας. τον ταπεινον και ξενον. ουτως σε προσκυνουντα και παλιν σε ελπιζοντα ελθειν και κριναι παντας και αποδουναι εκαστω. και µη ζητησης εργα µε ολως τα δικαιουντα. ει αληθως. επιφανεις φωτισης. τα κατ᾿ αξιαν. ΚΖ’. Σωτερ. ως εξ ηµων υπαρχων και χωρισθεις κοσµου παντος˙ τουτο µοναζων παντως. αγγελων οµοδιαιτος και συνοικος δικαιων . ειρηκας. Ο γαρ πιστευων. ω Χριστε µου. σωσον µε λαµψας φως σου το θειον. δι᾿ εµε τε παθοντα και σταυρωθεντα και ταφη. Οποιον δει ειναι τον µοναχον και τις η εργασια και τις η τουτου προκοπη και αναβασις. οθεν ουκ εχωρισθης. πιστευω. ποµα ευφραινον µε αει και ζωην µοι παρεχον. Ουτως ουν µε πιστευοντα. µοναζων ειναι θελεις.

Ο δε ποιησας ουρανον δι᾿ αρετης την κελλαν την εαυτου. ουκ εν τροφη η ποσει. ο τρισι ως ενι συνηµµενος. και πως µοναζων. πατριαρχων και των λοιπων αγιων. η των δικαιων. . πως µονος ειναι λεγεσθαι δυναται. Οθεν και µονος εστι του Θεου κεχωρισµενος ουτος. ενθα εστιν οµηγυρις µαρτυρων και οσιων. ειπατε µοι. ιεραρχων. αλλ᾿ ωσπερ ζων ουτω θανων. αλλ᾿ ουδ᾿ εν υπνω η οδω η µεταβασει τοπου. ου µακρυνεται ολως. ολως. Τω γαρ Χριστω µου συνεστιν ο Πατηρ και το Πνευµα. µαλλον δε τρανοτερως ολως εκεινω συνεστι τη ψυχη αιωνιως. φωτι τω ανεσπερω τε. Πως ουν µοναζων ο εκει το πολιτευµα εχων. (212) Ουκ εστι µονος ο Θεω ενωθεις. Ο δε και εχων τον Χριστον εν εαυτω οικουντα. ου γεγονε µοναχος. αποχωριζων εκαστον συγγενων τε και φιλων και ληθην παντων εµποιων των νυν αγαπωµενων. καν εν ερηµω καθηται.και παντων των εν ουρανω συγκληρονοµος οντως. καν µοναζη. καν εν σπηλαιω εστιν˙ ει δε µη τουτον ευρηκεν. ενθα χορος των προφητων και θειων αποστολων. οιµοι. αλλα και ο καθεις ηµων εσµεν κεχωρισµενοι ανθρωπων αλλων παντως γε και ορφανοι δε απαντες µεµονωµενοι ωµεν. ει δε µη τουτον ελαβεν ολον τον σαρκωθεντα Θεον Λογον. οπερ και ειναι αληθες ο θανατος δεικνυει. Ψυχη γαρ και τω σωµατι εσµεν κεχωρισµενοι. Ουτω και νυξ και υπνος τε και πραξεις αι εν βιω την ενωσιν την των πολλων ως εικος διαλυει. και εν αυτη καθηµενον τον κτιστην του ουρανου τε και της γης κατανοει και βλεπει και προσκυνει και συνεστιν αει φωτι αδυτω. ει δε µη τουτον εγνω. ου ουδαµως χωριζεται. ει και δοκουµεν ενωσιν τη συνοικησει εχειν και µετ᾿ αλληλων µιγνυσθαι τη των πολλων συναξει. ενθα η αναριθµητος πληθυς. φωτι τω απροσιτω. ουκ εν ηµερα η νυκτι.

αλλ᾿ εν φωτι διαγουσι του µελλοντος αιωνος. ω παµβασιλευ. µονω και ενωθεντες και γεγονοτες µοναχοι ως µετα µονου µονοι. Ο νοµοθεντης. Εν τω ανδρι γαρ η γυνη. Νυξ ουν ουκ εστιν εν αυτοις˙ πως ειπειν σοι ουκ εχω. (213) πως ου γενησεται αυτος συν αυτη πνευµα ολως. . τον νοµον ου φυλαξει. Ουτοι γαρ οντως µοναχοι και µοναζοντες µονοι. ει και τη γη κρατουνται. ει και εν δηµω παµπληθει εισιν απειληµενοι. εµπεπηγµενω εν φωτι. το αδυτον και θειον. οι νουν Χριστου λαµβανουσιν. η συνηρµοσθη απαξ. ω κτιστα των απαντων! Τουτων η κελλα ουρανος. οπερ και στοµα εστι και γλωσσα οντως αψευδης. ηλιος δε εκεινοι. φριττω γαρ ταυτα γραφων σοι και εννοων δε τρεµω. ωσπερ εν τοιχω βελος. Ο ειρηκως˙ Και εσονται οι δυο εις µιαν σαρκα. ο και φωτιζει απαντα ερχοµενον εν κοσµω ανθρωπον και γενοµενον εκ Πνευµατος Αγιου. και η ψυχη εν τω Θεω και Θεος εν ψυχη δε ενουται και γνωριζεται εν τοις αγιοις πασιν. αλλα διδασκω σε το πως ζωσι και ποιω τροπω οι τω Θεω δουλευοντες κακεινον αντι παντων µονον και αγαπησαντες. Ουτως ενουνται τω Θεω οι δια µετανοιας τας εαυτων καθαιροντες ψυχας εν κοσµω τωδε. η ο ανηρ της γυναικος. µονον ορωντες τον Θεον εν νοΐ ανεννοιω. η ως αστηρ εν ουρανω. µη απιστησης! (214) Ου γαρ εισιν επι της γης. και το φως εστιν εν αυτοις. εφ᾿ ω περιπατουσιν. λεγε µοι.Πως γαρ και χωρισθησεται η νυµφη του νυµφιου. µεθ᾿ ης αει βοωσιν˙ Ω πατερ. ω κατοικουσιν αγγελοι. βλεπε. εν γυναικι ανηρ δε. µεθ᾿ ης προσοµιλουσι Πατρι τω παντοκρατορι. η πως ειπειν ουκ εχω. γυµνοι και ενθυµησεων και λογισµων παντοιων. και µοναχοι καθιστανται των αλλων οντες διχα. Οµως ως αλλον φωτεινον νυµφωνα κατοικουσι τας κελλας και εν ουρανω νοµιζουσι διαγειν η αληθως διαγουσι.

οτι κρατουνται τω σωµατι και σκεπονται και καλυπτονται. τον µονον δυναµενον εκ των δεσµων ηµας ελευθερωσαι. προς ον τον ποθον ειχε. οιµοι. ει και ολον ορωσιν.υφ᾿ ουπερ διαρπαζονται αρχαι και εξουσιαι. Εκεινον και ποθησωµεν. ως δεσµιοι εν φυλακη τον ηλιον ορωντες και τας ακτινας τας αυτου δι᾿ οπης εισιουσας και µη δυναµενοι αυτον ολον κατανοησαι η κατιδειν της φυλακης εξωθεν γεγονοτες. Τουτων νυνι δε λειπονται µονω. Ω θαυµατος. ως αγγελοι και ως υιοι υψιστου εσονται µετα θανατον. οπως ελευθερος φανη. εκεινον ου το καλλος πασαν εκπληττει εννοιαν. βαδιζοντες εν τω φωτι ωσπερ επι εδαφους. ουδε δεσµων ισχυουσι του σωµατος εκδυναι. (215) Εκεινον τοινυν απαντες ζητησωµεν. θρονοι και κυριοτητες πασαι ενδυναµουνται. τω φυσει οντι οι αυτω θεσει οµοιωθεντες. ναι. Ει γαρ και επαναπαυεται Θεος εν τοις αγιοις. πασαν τιτρωσκει τε ψυχην και πτεροι προς αγαπην και συγκολλα και συνενοι τω Θεω αεναως. φιλοι. οπως βαδιζη χαιρων. οπως απελθη εν σπουδη. αλλ᾿ εν Θεω οι αγιοι ζωσι τε και κινουνται. ο αυτους ανια. Ναι. µη λαλειτε καθ᾿ ηµων εαυτους απατωντες. Και τουτο εστιν. . ναι. κρατουµενος δε υφ᾿ ενος πλεον αλγει των αλλων. αλλα κρατουνται υφ᾿ ενος των πολλων ανεθεντες˙ ο γαρ υπαρχων εν δεσµοις πολλοις συνδεδεµενος ουδε ελπιζει των πολλων την λυσιν ευρηκεναι. ο δε τα πλειστα των δεσµων δυνηθεις διακοψαι. οτι ολον ου καθορωσι τον Χριστον. και επισπευδει και αυτου αει ζητει την λυσιν. αδελφοι µου. διαναστητε. ναι. δι᾿ ον και την απολυσιν του δεσµου επεζητει. θεοι Θεω συνοντες. πασαν εκπληττει φρενα. ει και παθων ανειθησαν και πασης προσπαθειας. δραµετε ταις πραξεσι προς τουτον. η παρακυψαντες τρανως απιδειν εις αερα. µη απολειφθητε.

αµαρτηµατων ρυπος. συνεπαρθητε δη µοι. φιλοι. αδελφοι. τον φιλοικτιρµονα Θεον. ο και ενταυθα και εκει θειου φωτος στερησει και. Μη λεγετε. ουκ εστι. την κενην και µαταιαν. τι καταρραθυµειτε. οτι Θεος ουχ οραται ανθρωποις. ποταπος ωραιος ο ∆εσποτης! Ναι. Τι λεγετε αµεριµνον τον εναρετον βιον. Ιδετε. . µη λεγετε. ου σωµατι. δευτε µετ᾿ εµου. ουτω και πας µετανοων και πας Θεω δουλευων οφειλει σπευδειν και αει εµµεριµνος υπαρχειν. Ουδεποτε αδυνατον τουτο τυγχανει. (216) Και παντως εισακουσεται και παντως ελεησει και παντως αποκαλυφθη και παντως εµφανισει και φως ηµιν το εαυτου φαιδρον καθυποδειξει. το φως ζωης της αιωνιου! Ναι. ναι. η οτι και αδυνατον εν τοις παρουσι χρονοις.Μη λεγετε. αλλα και λιαν δυνατον τοις θελουσιν υπαρχει. τι προτιµασθε ανεσιν του σωµατος και δοξαν. φιλοι. οπως ευπροσδεκτος αυτου η µετανοια εσται και η δουλεια γενηται ευαρεστος τελεια. πλην οσοις βιος καθαρσιν την των παθων παρεσχε και καθαρον ειργασατο της διανοιας οµµα˙ τοις δ᾿ αλλοις οντως τυφλωσις. οι ανθρωποι φως θειον ουχ ορωσιν. µη καµµυσητε τον νουν προς την γην αφορωντες. Τι κατοκνειτε ταπεινοι. επιθυµια δοξης τε κρατηθητε και τουτον εγκαταλειψετε. αλλα νοΐ και ψυχη και καρδια. τον φιλανθρωπον µονον. τω πυρι και σκοτει παραπεµψει. µη πλανασθε. Ουκ εστιν ουτως. µη πλανασθε. µη λεγετε. τιν ατιµον και αδοξον. αδυνατον λαβειν το Θειον Πνευµα. µη ουν αγνωστως τουτου λεγετε τινα µετεχειν. εν ταπεινωσει κραζοντες προς τον καλον ∆εσποτην. µη φροντισι των εν γη πραγµατων και χρηµατων. χωρις αυτου δυνατον το σωθηναι. αλλ᾿ ως οι βιον εχοντες και γυναικα και τεκνα και πλουτου εφιεµενοι και δοξης της προσκαιρου σπουδαζουσι και τρεχουσι το δοκουν εκπληρωσαι. φιλοι.

Ου θελω ετι κατιδειν το φως του κοσµου τουτου. νυν µεν καθ᾿ οσον εφικτον εν τω αιωνι τουτω. αφετε µε µετα Θεου του µονου φιλανθρωπου. ουδε τα εν τω κοσµω˙ βλεπω γαρ τον ∆εσποτην µου. Περι νοητης αποκαλυψεως των ενεργειων του θειου φωτος και εργασιας νοερας τε και θειας της εναρετου ζωης. µηδεις µου την διανοιαν ελκυσας αποσπαση της θεωριας του καλου και ωραιου ∆εσποτου. Θεου του φιλανθρωπου. εκει δε ολον τον Χριστον. εασατε µε µονον αποθανειν ενωπιον Θεου του πλασαντος µε. αποστητε. εν τω Πατρι ληψοµεθα εις αιωνας αιωνων˙ αµην. (217) Εασατε τη κελλη µε µονον εγκεκλεισµενον. ολον το Θειον Πνευµα. καθ᾿ οσον σπευδει το αυτου θεληµα εκπληρωσαι. . µακρυνατε. Αρκεσει γαρ µοι το θανειν εµπροσθεν του Θεου µου. βλεπω αρχην την αναρχον. µηδεις επισκεψατω µε των συγγενων η φιλων. Μηδεις τη θυρα κρουσειε. µηδεις φωνην αφηση. βλεπω αιτιαν παντων. βλεπω πηγην παντος καλου. Θεου του ελεηµονος. µη ποµα µοι κοµιση. Τουτου γαρ τω βουληµατι γινονται και ορωνται και τουτου τω θεληµατι εκλειπουσι τα παντα. ΚΗ’. δι᾿ ης ζωουνται και τροφης απαντα εµπιπλωνται. οπερ αξιωθειηµεν και ηµεις του ποιησαι και του ελεους µετασχειν µετα παντων αγιων. βλεπω τον Βασιλεα. ουδε αυτον τον ηλιον. εξ ης παρηχθη παντα. του κατελθοντος επι γης αµαρτωλους καλεσαι και συν αυτω εις την ζωην εισαγαγειν την θειαν. βλεπω τον οντως οντα φως και παντος φωτος κτιστην.και τοτε ολως τω Θεω οικειωθεις εκ τουτων ολος ενουται και αυτον κατα προσωπον βλεπει και παρρησιαν προς αυτον αναλογως λαµβανει. µηδεις µοι βρωµα δωσειε.

ας απωλεσα ορων το φως του κοσµου. οι µη το φως δεξαµενοι το λαµψαν εν τω κοσµω. ως ειρηται. θρηνησοµαι και κλαυσοµαι ηµερας και νυκτας. ειδον και εγνων αληθως Θεον των παντων ειναι. ειδως ως ου θανουµαι. Νυνι δε. . Αφετε µε. Ου µονον καθοραται γαρ. υπαρχει και αιτια του ειναι. και βλεπων τον αθανατον ∆εσποτην µου και Κτιστην ποθω θανειν αιρησοµαι. ο και ζωη. ου µονον θεωρειται. εασαντες ηγαπησαν το σκοτος και εν αυτω περιπατειν ηρετισαντο παντες. τι δε και νυν κερδαινουσιν οι οντες εν τω κοσµω. του κλαυσασθαι και εκζητησαι τουτον. ου και τυφλοι τους οφθαλµους διχα εν κοσµω ζωσι και µετασταντες εσονται των νυν βλεποντων ισοι˙ εν ω καγω πλανωµενος ολος ενευφραινοµην. Οντως ουδεν. οπερ ο κοσµος ου χωρει ουδε ιδειν ισχυει. αλλα γυµνοι ενοικησουσι ταφοις και αναστησονται γυµνοι και κριθησονται παντες.(218) Πως ουν αυτον καταλιπων εξελθω µου της κελλης. ολως δε ειναι ετερον φως ουκ ελογιζοµην. ο τι και εστιν η γνησεται ολως. παρακαλω. ο ψυχην ου φωτιζει. Οι ουν υπο την αισθησιν οντες εασατε µε µη κελλαν µονον κλεισαι τε και ενδοθεν καθισαι. (219) οτι ζωην την αληθη. ως ηυδοκησεν αρρητω ευσπλαγχνια οφθηναι τω αθλιω µοι και αποκαλυφθηναι. εξω αερος και νοος και αισθησεως πασης˙ διο ουν υπο την αισθησιν κατιδων εγενοµην. οτι το φως του κοσµου. ον ουδεις των εν τω κοσµω ειδεν ανθρωπων. και ηµην ωσπερ αθεος αγνοων τον Θεον µου. αλλα και λακκον υπο γην ορυξαντα κρυβηναι˙ κακει διαγων εσοµαι εξω παντος του κοσµου. Χριστον λεγω. Εξω του κοσµου γαρ εστιν. Θεον. Τι ουν µοι προσεγενετο οφελος εκ του κοσµου. εξω φωτος και σκοτους. πλουσιως του δοθηναι µοι και αφθονως οφθηναι. ∆ιο εγκαταλειψατε και αφετε µε µονον. το αισθητον και σκοτεινον.

Εκπλαγεις ουν και κατασχειν αυτο επιθυµησας. καν την κοιλιαν τεµνειε. η µαργαριτην τιµιον ως ατιµητον χρηµα. καν σπλαγχνα ψηλαφηση. ον ο βασταζων ηδεται και βλεπων τουτον χαιρει. Εστι και γαρ αορατος. ει και κτεινειε τον βασταζοντα τουτον˙ αν αφελεσθαι βουληθη. ου ληστης τε αρπασαι. το ου τι. µειζον των αορατων τε πραγµατων και κτισµατων. και λυπηθεις ανεωξα την πυγµην της χειρος µου (220) και ειδον παλιν εν αυτη. ω µυστηριου ξενου! Τι µατην ταραττοµεθα. τι προς το φως κεχηναµεν. οι εν αισθησει νοερω τετιµηµενοι λογω. και ου ζητουµεν τον µικρον του σιναπεως κοκκον. Τι δε ταυτα θαυµαζοµεν ολως αναισθητουντες και προτιµωµεν ως τυφλοι το βαρυ του σιδηρου και µαζης τουτου µεγεθος υπερ µικρον χρυσιον. ο τιµιωτερον εστι παντων των ορωµενων. κειται και εν παλαµη. ω θαυµα. . ου κλεπτης τουτον δυνασαι συλησαι. εις µατην κοπιασει ανερευνων µαρσιππιον. ωσπερ θησαυρος εν κολπω κεκρυµµενος. ακρατητος χερσι γε και αψηλαφητος οµου. των δ᾿ αναξιων απαγε. το αναισθητον τουτο. την ζωνην λυων ασφαλως αναζητων εκεινον. ανερευνων χιτωνας. τι πλανωµεθα παντες. ονοµα γαρ ουκ εχει. αϋλον εχοντες ψυχην και αθανατον ολην. οπερ πρωην εωρων˙ ω θαυµα ανεκλαλητον. ευρειν εκεινον η λαβειν ολως ουκ εξισχυσει. αλλα διεδρα µηδαµως κατασχεθεν χειρι µου. ου ψηλαφαται ολως. δοκει και παντας καθοραν αυτον εγκεκρυµµενον. Τι ου διδουµεν απαντα και λαµβανοµεν τουτον. ψηλαφωµενος ολως˙ κρατειται δ᾿ οµως εν χερσι και τοτε των αξιων. σφιγξας την χειρα εδοξα κρατησαι τε και εχειν. τι δε και ζην βουλοµεθα µη κεκτηµενοι τουτον. το τι.αλλα και µεταδιδοται και κατοικει και µενει και εστιν. Αλλ᾿ ουχ οραται απασιν. Τι προς τας υλας βλεποµεν. τας φθειροµενας ταυτας.

ισχυς τε. Ουαι τοις µη πιστευουσι τω λογω του Κυριου. και εξ αµφοιν αναπτεται φλοξ. Ταυτα και φλογα εσβεσαν εις απαν της ψυχης µου και την πηγην εξηραναν. εις οιον τε. και εστησαν εν µεσω µε των οντων και µελλοντων. βουλη. Ουαι τοις µη βλαστησαντα αυτον θεασαµενοις. η τηρησις µετανοιαν ως συνεργον λαβουσα. Η φλοξ βλαστανει ναµατα. ω της αρχης η αναρχος αρχη και εξουσια. πηγη των δακρυων. τοσαυτης σου χρηστοτητος. τα ναµατα δε φλογα˙ εν οις αδολεσχια µε ανηγαγε των θειων. πολλακις. ω αυθις πολυωνυµον ως ενεργουν τα παντα. ως τουτον δενδρον γινεσθαι και κλαδους αποπεµπειν.Κρεισσον θανειν. ω φως ως εν και θεληµα. κρατος και βασιλεια. Υιε και Πνευµα. τον µικρον λεγω κοκκον. την βρυσιν των δακρυων˙ και γαρ η θερµη πυρ γεννα. (221) ω φως ακατονοµαστον ως ανωνυµον παντη. ελεησον. . λιµωξουσι σφοδρως γαρ. οτι ζηµιωθησονται τουτου την εργασιαν. µελετη σου των εντολων αυθις και προσταγµατων. υπνος και κορος της γαστρος και οινου πολλου ποσις. γνωµη. ο αγνωµων και ταλας και χαυνως πορευοµενος οδω των εντολων σου. Πατερ. πως ινα µη λυπωµαι. Ουαι γαρ τοις µη εχουσιν αυτον πεφυτευµενον εν κολπω της ψυχης αυτων. Αλλα και νυν σπλαγχνισθητι και νυν ελεησον µε και θερµην της καρδιας µου εξαναψον. οτι γυµνοι τε στησονται ως δενδρα φυλλων διχα. ην εσβεσεν η ανεσις σαρκος µου της αθλιας. ελεους σου τοσουτου καταφρονων και ραθυµων. αµελων ασυγχυτως˙ ω φως το τρισυποστατον. οικτειρησον εµε τον τεθλιµµενον! Πως γαρ ινα µη θλιβωµαι. το δε πυρ αυθις θερµην. και µονον τουτον κτησασθαι. Χριστε µου. πιστευσατε. ως δουλος ο το ταλαντον κατορυξας αφρονως˙ ων εις υπαρχω δη καγω. ω δοξα µια και αρχη. και εκζητουσιν εν σπουδη και νοος τη τηρησει την καθ᾿ ηµεραν αυξησιν του µικρου τουτου κοκκου.

η φλοξ η µεχρις ουρανου φθανουσα και εντος µου εκκαιοµενη µεν σφοδρως. και ραθυµησας (222) υπνω και κορω της γαστρος εδουλωθην αφρονως. ω του θαυµατος. Θαρρησας ουν εν εµαυτω. πλην κορεσθεις.οθεν εκ των ορωµενων τε γεγονως αιφνης εξω εις φοβον περιεπεσον βλεπων.εν τω νοΐ µου προτερον. και αναλλοιωτον τηρων αλλοιοις ολον τουτον. και χορτος ψαυων του πυρος ουκ εκαιετο ολως. απροσιτος εις απαν φυλαττεις ακαταφλεκτον του χορτου την ουσιαν. αλλ᾿ ολην. του ασωτου και πορνου˙ και της φιλανθρωπιας σου τον ακενωτον πλουτον µη διηγεισθαι απασιν ου στεγω. εις φλογα µετεποιει. ο Θεος µου. κακεινα µοι καταλαβειν ποθουντι πυρ ανηφθη του ποθου. ω Χριστε. υστερα δ᾿ εν καρδια και εβλυζε τα δακρυα η φλοξ του θειου ποθου και αφθεγκτον τον γλυκασµον συν αυτοις µοι παρειχεν. ου δυναµαι του µη λαλειν την σην οικονοµιαν. υποχαλασας οινω τε πλειονως εχρησαµην˙ ου µεθυσθεις. Ου φερω σου τα θαυµατα τη σιωπη καλυπτειν. µαλλον δε πυρ εν εαυτω περιλαµβανον χορτον ηνουτο και αναλωτον αυτον ολον ετηρει. καλως και γαρ εκκαιεται. ο εγκαρδιος ποθος. πως χορτω αναµιγνυσαι θεια ολως ουσια φωτι ολως αστεκτω τε ο ενοικων Θεος µου. και µενων χορτος εστι φως. οθεν ερρυσθην. ω ενεργειας ξενης! Ο λυων πετρας και βουνους απο µονου του φοβου και απο του προσωπου σου. και ευθυς απεσβεσθη το θαυµα τουτο το φρικτον. και χορτος γινεται ως φως µεταβληθεις ατρεπτως. ουχι το φως δε χορτος. ειπον. ου κατακαιουσα δε την εν τοις σπλαγχνοις ουσαν µου ουσιαν την χορτωδη. λυτρωτα µου! . ως ου σβεννυται ολως. Τα µελλοντα µακροθεν δε οντα παντως εωρων. Ω θειου δυναµις πυρος. αλλα τω χορτω συ το φως ασυγχυτως ενουσαι. ην µετ᾿ εµου εποιησας. και κατα µικρον φλοξ αρρητως ωραθη . Πως µενων αναλλοιωτος.

εν εµοι παλιν λαµψον. ει γαρ και νυν φωτιζεις µε και µυστικως διδασκεις και σκεπεις και φυλαττεις µε τη κραταια χειρι σου και συµπαρης και δαιµονας τρεπεις και αφανιζεις και παντα υποτασσεις µοι και παντα µοι παρεχεις και εµπιπλας των αγαθων απαντων. οπως καταφιλησω σου και κατασπασοµαι σου την δοξαν την απορρητον. και αι δυναµεις απασαι συν αυτω εναντιαι (224) τραπησονται σηµειωσιν σφραγιδος σης ιδουσαι. ει µη µοι δωσεις ανεπαισχυντως παρελθειν του θανατου τας πυλας. αχωρητος ων τω παντι µικρον ουν οντως γινη. ω µυστηριου ξενου! ∆ος µοι σαυτον ουτω και νυν. Ει µη ο αρχων ελθοιε του σκοτους και την δοξαν ιδοι συνουσαν µοι την σην και αισχυνθη εις απαν. ω Θεε µου.Βουλοµαι γαρ τον συµπαντα κοσµον λαβειν εκ τουτου και µη κενον τουτου τινα ολως καταλειφθηναι. ω παµβασιλευ. ολος δε φαινεσαι µοι˙ αληπτος ων ολος ληπτος θελεις και γινεσαι µοι. Τουτου γαρ χρεια µαλιστα. πλην πρωτον. οπως εµφορηθω σου. ∆εσποτα. τουτο χαρισαι µοι. Ναι. το φως του σου προσωπου. ει γαρ και νυν σπλαγχνιζη. (223) δειξον θεοτητος της σης τρανως το προσωπον µοι και αορατως ολος µοι φανηθι. τουτο το παν και εστιν˙ ει γαρ και νυν ορασαι µοι. τουτο δος µοι. ω Θεε µου! Ουδ᾿ ολως γαρ ορασαι µοι. φοβου απαλλαγησοµαι του µη παλιν τραπηναι. εκ του φωτος σου φως καγω γεγονως παραστω σοι και τοτε τουτων των πολλων κακων αµεριµνησω. ναι. καγω δε διελευσοµαι θαρρων τη χαριτι σου. ο ταλλα παντα δωρεαν δους µοι τω αναξιω. . αλλα ουδεν µοι οφελος τουτων. αστραπτων και στρεφοµενος. και εν χερσι µου οιονει και εν τοις χειλεσι µου ωσπερ µαζος φωτοειδης και γλυκασµος ορασαι. και εµπλησθω και µεταδω τοτε τοις αλλοις πασι και µεταστας ελθω προς σε. ο σκοτεινος καταφλεχθεις απροσιτω φωτι σου. ολος δεδοξασµενος. ενοικησον και φωτισον την ταπεινην ψυχην µου.

ατρεµας ολος. πως εισερχη. α επηγγειλω τοις εις σε. Χριστε. οις δια της µετουσιας του Αγιου Πνευµατος ολοις ολος ηνωθη Θεος. τι µοι των νυν το οφελος εν εµοι γινοµενων. υπεν νουν τε. Οιδα. αφωνον µε απεργαζεται. και προς σε εγγισω και προσπεσω. των µη επεγνωκοτων σε. πως ουχι χειρων εσται µοι τωναπιστων η θλιψις. ει στερηθω παντων οµου και σου αυτου. Ει δε τυχειν µοι γενηται των αρραβωνων τουτων τα τελη και τα επαθλα αποληψεσθαι. των µη το φως σου λαµψαν ιδοντων και γλυκυτητος της σης εµφορηθεντων. Ξενον γαρ και τουτο εστιν υπερ λογον. (225) Ποθεν ερχη. Το δ᾿ εντος µου γινεσθαι σε ολον αιφνης και εκλαµπειν και φωτοειδη ορασθαι ως ολοφωτον σεληνην. Θεε µου. και εξισταµαι και εξω . αλλα το πυρ αναψουσι µοι πλεον. τοτε καγω µακαριος εσοµαι και αινεσω σε. ινα φωτισης τους εν σκοτει καθηµενους. Ο γαρ ελπιζων αγαθων και αιωνιου δοξης εν µετοχη υπαρχειν µε και δουλον σου και φιλον. Θεον τον ενα αληθως εις αιωνας αιωνων. Οτι µονοις εκεινοις καταφανη τα των θειων πραγµατων. αµην. οτι συ υπαρχεις ο ελθων. Χριστε µου. τουτο ανουν. πεπιστευκοσι. ΚΘ’. Σωτερ. Οντως ουδεν. ενδοθεν της κελλης λεγω παντοθεν ησφαλισµενης. τον Πατερα και Υιον και το Αγιον Πνευµα.

Οµως αρτι πασι λεξω. βασιλεων και αρχοντων. µεγεθος φιλανθρωπιας του Θεου διηγουµενον! Ηµαρτον αυτω ως αλλος ανθρωπος ουδεις εν κοσµω˙ µη µε ταπεινωσει ταυτα υπολαβης τις του λεγειν. αλλα µη προς πλουτον ολως η φιλιαν µε αρχοντων η προς αλλο τι των ωδε εν τω βιω ορωµενων.γινοµαι φρενων και λογων. οτι βλεπω θαυµα ξενον. και ευθεως τω καλουντι . Απαγε της βλασφηµιας! Προς µετανοιαν δε ειπον. Μη προς δοξαν την του κοσµου η τρυφας µε η ανεσεις. Πλην εκαλεσε µε. πασα γλωσσα γηγενων µε νυν ακουσατε λαλουντα. και υπηκουσα ευθεως. πασαν κτισιν. ινα συνελων σοι ειπω. πλουσιοι τε πενητες τε. µοναχοι και κοσµικοι τε. παντα λογον υπερβαινον. Που δε κεκληκεναι τουτον υπενοησας ειπειν µε. οιδα. αληθεια ηµαρτον γαρ υπερ απαντας ανθρωπους πασαν πραξιν αµαρτιας. οτι κεκληκε µε µαλλον. και κακιας ειργασαµην. (226) α χαριζη µοι λαλησαι˙ Ω ανθρωπων απαν γενος. πασαν φυσιν.

και αφιπτατο. εφευγεν εκεινος ταχος. φευγοντι ουν εδιωκον ως τον λαγωον ο κυων. ιστατο µικρον εκεινος. αλλα παση µοι ισχυϊ. αλλα παση µου δυναµει µη ορωµενον εζητουν.ηκολουθησα ∆εσποτη˙ (227) τρεχοντι ουν κατετρεχον. ουδ᾿ ως απολεσας τουτον εστρεφοµην εις τουπισω. εδρασσοµην ουν πολλακις του κρασπεδου τουτου φθανων. ουκ ενεδωκα του τρεχειν. ερχοµενου. εγγιστα µου πλησιασας. και παλιν κατεδιωκον και ουτως απιοντος. κρυπτοµενου. εκλαιον και αντεκαλουν τον κρυβεντα µοι ∆εσποτην. Ουτως ουν κυλινδοµενω και βοωντι µοι ωρατο. τας οδους περιεσκοπουν . ετρεχον εγω ευτονως. ου κατωκνησα ουδ᾿ ολως. ωρµων δραξασθαι αυτου δε. ουδ᾿ ως πλανον ηγησαµην (228) η πειραζοντα µε ολως. Τουτον βλεπων ανεπηδων. εχαιρον εγω µεγαλως. Μακρυθεντος απ᾿ εµου δε και κρυβεντος του Σωτηρος ουκ απηλπιζον εγωγε. αλλ᾿ εν ω ευρεθην τοπω καθεζοµενος εθρηνουν. φαινοµενου ουκ εστραφην εις τουπισω.

ουκ εκαθευδον ουδ᾿ ολως. που ποτε αυτον κατειδον η εν ποιω τουτον τοπω ειτε πως και ποιω τροπω˙ και λεγοντων µοι εκεινων ετρεχον δυναµει παση. αλλ᾿ εβιαζον εµαυτον. Τουτους ουν µετα δακρυων και σφοδρου καρδιας πονου επηρωτων του ειπειν µοι. Ουµενουν. τους αυτην εκεινην ολην την σοφιαν κεκτηµενους. Ως ουν ειδε µε τα παντα εις ουδεν ηγησαµενον. το που φανειται˙ επληρουµην τε δακρυων και τους παντας επηρωτων. Οθεν βλεπων µου τον ποθον (229) καθωρατο µοι µετριως. τους σοφους εν αληθεια. αλλα προφητας. και τους εν τω κοσµω παντας ως µη οντας εν αισθησει λογιζοµενον εκ ψυχης και του κοσµου χωρισθεντα . οτι ηρωτων. Τους σοφους του κοσµου τουτου η τους γνωστικους µε οιει.ως προειπον – κατεδιωκον ευτονως. Τινας δε υπολαµβανεις λεγειν µε. τους ποτε αυτον ιδοντας. αποστολους και πατερας. ος εστιν αυτος εκεινος ο Χριστος Θεου σοφια. συν αυτω τω κοσµω λεγω.και φραγµους. ονπερ βλεπων . αλλα παντα τα εν κοσµω.

Πως Θεος των παντων εξω. ου οιδα. ποθεν ηλθεν. συναντησας ευρατο µε˙ ποθεν. Πως γαρ εµελλον ειδεναι. εις Πατηρ. ολως ου κατανοειται. που ποιµαινει. ουτε εγνω που υπαρχει.τη τοιαυτη διαθεσει. συν τω Πνευµατι τω Θειω. Υιος ωσαυτως. τη ουσια και τη φυσει. ολος ολω µοι ηνωθη ο του κοσµου πελων εξω και τον κοσµον περιφερων µετα των εν κοσµω παντων και χειρι συνεχων µονη ορατα συν αορατοις. Λογος γαρ ουκ εξισχυει τα ανεκφραστα εκφρασαι. εν τα τρια και τα τρια εις Θεος ανερµηνευτως. πως ελθων. Ουτος ουν. ακουσατε µου. ερµηνευσαι δε σοι ταυτα ουτ᾿ εγω. ουδε νους σαφως νοησαι˙ τα γαρ εν ηµιν σοι µολις εξειπειν ποσως ισχυω. ενοικει δε απροσιτω εν φωτι και φως υπαρχει (230) τρισυποστατον αφραστως εν απεριγραπτοις χωροις. απεριγραπτος Θεος µου. ουτε τις αλλος τουτο ολως εξισχυσει. ολος ολω µοι ωραθη. που κοιταζει. ον ανθρωπων ουδεις πωποτε ουκ ειδεν. Ολως γαρ ου καθοραται. .

ουδε παραστησαι ταυτα δια λογου δυνηθειη. ο ανθρωπινος νοησει η ειπειν σοι εξισχυσει. βλεπει µεν το φως εν πρωτοις. ει βλεψει. πως δε λαµπει εν καρδια.τη δυναµει και τη δοξη. ουκ αρχαγγελος εξειποι. ειπε µοι. Ταυτα παντα νους. µονον γινωσκει και επισταται ως µονον συµφυες και συνθρονον τε και συναναρχον υπαρχον τω Υιω και τω Πατρι δε˙ οις ουν λαµψει τουτο αυθις. τη σαρκινη και παχεια. Ουµενουν. ουκ αγγελος σοι. Ωσπερ γαρ τυφλος. εργω σοι τα παντα λεγω. οις και συναφθη πλουσιως παντα δεικνυσιν αφραστως. πανταχου δε πως και εν πασι. ο παµπαν υπερουσιος υπαρχων. πως και εξω πελει παντων και πληροι αυτος τα παντα. πως και ενδον ταυτης εστι. επειτα και πασαν κτισιν. (231) εν νυκτι και εν ηµερα και λαµπει και ου καθοραται. Ταυτα ουν Θεου το Πνευµα. κατ᾿ εξαιρετον δε τουτων ενοικει εν τοις αγιοις και σκηνει γνωστως εν τουτοις και ουσιωδως. Πως συνεχεται εν σπλαγχνοις ο συνεχων πασαν κτισιν. την εν τω φωτι – ω θαυµα! – . Θειον ον.

(232) Ους φωτισει τη ελλαµψει. µαλλον δε οσα κελευει. καλλος ακατανοητων . Τις γαρ πωποτε δηλωσαι τα εκεισε εξισχυσει οια. αλλα οσα λογω φρασαι δυνηθειη. Ωσπερ ει τις εν οικια σκοτεινη κρατων εισελθοι εν χειρι αυτου λαµπαδα. ουτως ο λαµποµενος ακτισι νοητου φαιδρως ηλιου βλεπει τα τοις αλλοις πασιν αγνοουµενα και λεγει. φυλακης των εντολων δε. αυτος καθορα τα ενδον της οικιας οντα. οσα. την ποσοτητα αποσων. ακαταληπτα τε οντα και αορατα τοις πασιν. οσα βουλεται και θελει. Ανειδεων γαρ το ειδος. Αναλογως της αγαπης. ποταπα τε. τουτοις διδωσι το βλεπειν τα εν τω φωτι τω θειω. η προαγοντος ετερου και κατεχοντος τον λυχνον. φωτιζοµενοι ορωσι και µυουνται αποκρυφων µυστηριων θειων βαθος. ος και δεικνυσι τα παντα.ουτως ο λαµφθεις τω Θειω Πνευµατι ψυχην ευθεως του φωτος εν µετουσια γινεται και φως θεαται. φως Θεου. πλην ου παντα. Θεον τε παντως.

Των αµορφων τας µορφας δε (233) πως τω λογω διαγραψει.τις νοησει. ∆ιο µη λογοις. µονος µονον ευρηκως ενουται τουτω. πως ειπειν ολως ισχυσει. αλλ᾿ εργοις σπευσωµεν του εκζητησαι. πως µετρησει. αλλα και λοιπων κτισµατων . µη εκζητει! Ει γαρ πληθος των αστερων η ολως υετου σταγονας (234) ειτε ψαµµον αριθµησαι. µη ερευνα. Αλλ᾿ εκεινοι µονοι ταυτα ισασιν οι καθορωντες. Ο γαρ εκζητων εκεινα ολοψυχω προαιρεσει. Ον ιδων ο µονος Θεος µονον δι᾿ εκεινον γεγονοτα και τον κοσµον αρνησαµενον και παντα τα του κοσµου. πως ουχι των τηδε παντων αληθως αµνηµονησει και γυµνον τον νουν εκ τουτων κτησεται και παντων εξω ευρεθησεται ευθεως µονος. Παντως ουδαµως. ερεις µοι. ιδειν τε και διδαχθηναι θειων µυστηριων πλουτον. ω χρηστοτητος αρρητου! Τα δ᾿ εντευθεν µη ερωτα. Ω φρικτης οικονοµιας. ον δωρειται ο ∆εσποτης τοις εµπονως εκζητουσι και παντος του κοσµου ληθην και των εν αυτω πραγµατων εναργως προσκτησαµενοις.

(235) απαντα απαραλειπτως. την διαθεσιν. η τα κατ᾿ αυτην σοι παντα διηγεισθαι. ποταπος σοι δια λογου παραστησαι ο Θεος εστιν. αλλα πιστει µονη ταυτα δεχοµενους εκµιµεισθαι βιους των αγιων παντων. καµου δε του αθλιου υπερευξονται. πως του κτιστου δυνηθειη εξειπειν την ευσπλαγχνιαν. ουδεις ισχυσει η ειπειν η εννοησαι. ως εισιν. µεθ᾿ ωνπερ ενωθη ψυχων αγιων. Παντως γαρ θεοι κακεινας τη ενωσει τη οικεια˙ θεωθεισης ψυχης τοινυν ο βουλοµενος του λεγειν τροπους ταυτης η την φυσιν. οπως εξω κοσµου γενωνται. ινα τουτων µη εκπεσω. Αλλ᾿ ουκ εξεστι τοιαυτα εκζητειν τους εν τω κοσµω η τους κατα σαρκα ζωντας. ην ενδεικνυται. πειραται. . και ευρησουσιν.τα µεγεθη τε και καλλη η τας φυσεις και τας θεσεις η τας τουτων τε αιτιας. πειρασµων υποµονη τε τρεχειν. ως ουκ οιδε. την γνωµην. αλλ᾿ αυτων εκεινων τυχω. ως ειπον. ως ειρηται µοι. δακρυσι και µετανοια και λοιπη σκληραγωγια. Εκπλαγησονται δ᾿ ευροντες και θαυµασονται.

µηδε οσον παντως θελω. και λογιζοµαι µηδ᾿ ολως ερωτα Θεου κεκτησθαι. ως θελω. ω θαυµα! Ωσπερ θησαυρον ο εχων και φιλαργυρος τυγχανων.ωνπερ και τυχειν εποθουν και ποθω και ποθω ποθον αµαυρω και απαµβλυνω. αλλα – πως ειπειν ουκ εχω – ερωτος το υπερβαλλον σβεννυσι τον ερωτα µου. υπερ φυσιν αγαπησαι˙ ασθενουσα δε η φυσις και αυτης αποστερειται ησπερ κεκτηται ισχυος. ου δοκει τι ολως εχειν. και νεκρουται παραδοξως ζων ο ερως τοτε µαλλον˙ ζη γαρ εν εµοι και θαλλει. Ποθος γαρ ποθον αναπτει και το πυρ τρεφει την φλογα˙ εν εµοι δ᾿ ουκ εστιν ουτως. οτι µη ποθω. Ουκ ερω γαρ. ου δοκω ποθειν καν ολως. (236) Το ποθειν ουν οσον θελω υπερ ποθον ποθος εστι. οσον θελω. οσον θελω. . ουτω δη δοκω πανθανειν ο ταλαιπωρος εν τουτω. προσαπολλω και ον ειχον ερωτα θεου. καν πολυ χρυσιον εχη. Εκζητων δε ακορεστως του εραν µε. και βιαζω µου την φυσιν. Ηκουσας ποτε τοιουτον. οτι µη τα παντα εχει.

Απορω παραδειγµατων. οτι ηλθεν ινα βαλη επι ποιαν γην. αγαθων υπαρχων οντως παροχευς τοις εκζητουσι µετανοια τα τοιαυτα. οτι λογω τα τοιαδε πας αδυνατει εκφραζειν. φωτιζον τα υπο της αµαρτιας εσκοτισµενα µερη αυτων και τα τραυµατα εξιωµενον εις τελειαν φερει συνουλωσιν. οπερ ειπεν ο ∆εσποτης. Τουτο µονον δε σοι φρασω.Πως σοι ειπω. . Λ’. (237) Εστι πυρ το θειον οντως. ως τω θειω καλλει υπεραστραπτειν αυτας. οτι ταις καθαρθεισαις ψυχαις δια δακρυων και µετανοιας προσψαυσαν το θειον του Πνευµατος πυρ δρασσεται αυτων και πλεον καθαιρει. οτι θαλλει. ∆ωη απασιν ο µονος Θεος ων και των τοιουτων. τοις πενθουσι και θρηνουσι και καλως καθαιροµενοις απολαυσαι των τοιουτων. Προς ενα των µαθητων. τους τα γηϊνα φρονουντας. εν µεθεξει γενοµενοις απ᾿ εντευθεν εν αισθησει και συνεκδηµησαι τουτοις και εν τουτοις καταπαυσαι και ζωης επαπολαυσαι αιωνιου και της δοξης κοινωνους της απορρητου δια τουτων ευρεθηναι! Αµην. ειπε µοι˙ επι τους ανθρωπους παντως.

Αρα ορατον η κτιστον η ληπτον υπολαµβανεις. Ακουσον και γνωθι. εξω παντων των κτισµατων. επιγειων. Εν ψυχαις εχουσαις αρα ελεον δαψιλεστατως και προ τουτου και συν τουτω πιστιν. απεριγραπτον ωσαυτως. των ενυλων και αΰλων. ωσει λυχνω πληρει και ελαιου και στυπειου πυρ εµβαλλει ο ∆εσποτης. θειων µυστηριων θαθος! Το ουν πυρ τουτο το θειον ποταπον ειναι λογιζη. (238) ακτιστον. Τουτο ουν εν ποια υλη εµβληθησεται. ουρανιων˙ τουτων παντων εστιν εξω κατα φυσιν. κατ᾿ ουσιαν. ασβεστον. ναι δη. αναρχον τε και αϋλον. Ουµενουν και γαρ υπαρχεις εν µυησει του τοιουτου και επιστασαι βεβαιως αληπτον αυτο υπαρχειν. ορατων και αορατων. αθανατον. και κατ᾿ εξουσιαν. ασωµατων και ενσαρκων. απεριληπτον παντη. τεκνον.οπερ ηθελε και θελει του αναπτεσθαι εν πασιν. αορατον γε. αναλλοιωτον εις απαν. ειπε µοι. εργα τε την πιστιν βεβαιουντα κεκτηµεναις ταυταις. ο ο κοσµος ου κατειδεν .

ελαιον τας αρετας δε. αφθονια τε στυπειου. Θεα µοι και αλλο µειζον. οπερ θρυαλλις καλειται. πως αναψει. ολως µη φαινων˙ λυχνον νοει την ψυχην µου. ου σβεσθησεται ο λυχνος.ουδε κατιδειν ισχυει (Κοσµον λεγω τους εν κοσµω και τα κοσµικα φρονουντας). Πριν βληθη δε. εν τοις αισθητοις σοι λεγω. τον δε νουν µου θρυαλλιδα. πως προσψαυσει. οταν τω πυρι προσψαυση. Ωσπερ απτει δε ο λυχνος. Το δ᾿ ετι θαυµαστοτερον. . ουδ᾿ ολως! Οταν δε ο λυχνος απτη και τρανως φωτιζη παντας. εµπεσον εν τω ελαιω σβεννυται το πυρ ευθεως. ο φοβει µε πλεον παντων! Φαινοντα µου λυχνον µεγα εν ελαιου δαψιλεια. (239) ουτω και πνευµατικως µοι νοει λεγειν ταις ψυχαις προσψαυειν και αναπτειν πυρ το θειον. και υπαρχει µοι ο λυχνος σκοτεινος. Πριν προσψαυση. οτι το στυπειον ολον. µυς ελθων η ετερον τι η κατεστρεψε τον λυχνον η κατα µικρον εκλειξαν επιε το ελαιον τε εφαγε τε το στυπειον και την λαµπαδα εσβεσε. και το ελαιον εκλειψη. Οντως ουδαµως.

η το ελαιον εκλειξη. η αλλως θρυαλλιδα οντα µου τον νουν. το των αρετων σοι λεγω. ω µανιας! Πως ενδεχεται τον λυχνον διχα του πυρος εξαπτειν. παραµενειν εν τω λυχνω (241) η χωριζεσθαι του λυχνου. ει συµβη αποσβεσθηναι. Ω αγνοιας. και τον λυχνον µου εκ τουτων η τυχον τινος εξ αλλου. και εν εαυτω το θειον εχοντα φως λαµπον µεγα. Ουτω φαινοντος δε τουτου εαν φθονος παρεµπεση η µνησικακιας παθος η φιλοδοξιας ερως η αλλη τις επιθυµια ηδονης τινος η παθους και τον λυχνον καταστρεψη ηγουν προθεσιν ψυχης µου. καταφαγη πονηραις εννοιαις τουτο η και ολον απορριψη ενδοθεν εν τω ελαιω ηγουν εν τω ενθυµεισθαι αρετων αυτου τας πραξεις και εις οιησιν εντευθεν εµπεσων εκτυφλωθειη. ως ειπον. . που το πυρ υπαρχειν τοτε η τι γινεσθαι ειπης µοι.εν αυτω δε πυρ το θειον (240) φαινον και καταφωτιζον την ψυχην οµου και οικον ολον ολου σωµατος µου και τους εν τω οικω παντας λογισµους και ενθυµησεις.

ει βουλει. καθαπερ ειπον. ου συνεχεται καν ολως. ουτω τε συµπαραµενη τοις αυτο προσκτησαµενοις. του νοος δε θρυαλλιδα ευθυβολως προβαλεσθαι. Αλλως γαρ – µηδεις πλανασθω – ουχ οραται. και το σµηνος εκδιωξη των παθων και εκκαθαρη . Μυστικωτερα δε τουτων ακουσον.η το πυρ της υλης ανευ παραµενειν εν τω λυχνω. εξω των κτισµατων παντων. γινεται ληπτον δ᾿ αληπτως τη ενωσει τη αρρητω και περιγραπτον ωσαυτως εν απεριγραπτω τροπω. Ταυτα δε µη λογοις ολως µηδε επινοιας ζητει. Παντοτε το πυρ της υλης δρασσεσθαι ποθει και θελει. ο διδασκει και δεικνυει (342) εναργως τοις κεκτηµενοις ταυτα παντα και τα τουτων µυστικωτερα αφραστως. αλλ᾿ ηµων υπαρχει παντως το προευτρεπισαι ταυτην και παρεξαι ευπροθυµως εαυτους ηµας ως λυχνους εν ελαιω και παντοιαις αρεταις κεκοσµηµενους. τεκνον! Οταν λαµψη καθως ειπον. ου κρατειται. ινα τω πυρι προσψαυση και κατα µικρον αναψη. Εστι γαρ. αλλα πυρ λαβειν εξαιτει.

γινονται εις εν τα δυο. σκια και κονις. το πως ειπειν ουκ εχω. εν ψυχη οικειν δε αυθις και µη φλεγειν ταυτην ολως. ου εν τω δακτυλω αποκρεµαται η κτισις. ψυχη και λογος λογικων εχει εκ τουτου. Νοει. τοτε µιγνυται αυτη αµικτως και ενουται απορρητως.σου τον οικον της ψυχης σου. ο συνεχων πασαν κτισιν εν τη εαυτου παλαµη. η ψυχη µετα του κτιστου και εν τη ψυχη ο κτιστης µονος µετα µονης ολος. σκοπει ταυτα! Το γαρ αστεκτον σοι ειπον και απροσιτον αγγελοις φως εντος ψυχην κατεχειν. και το ειναι πας τις εχει και το ζην και το κινεισθαι. (243) Ο µικρος εν ορωµενοις ανθρωπος. εχει τον Θεον εν µεσω ολον. βλεπε. . Εγνω βαθος µυστηριου. Μη διστασης. εκπυροι τε και φωτιζει και. αλλα και αλογων πνευµα και παντων ωσαυτως ζωων. νους απας. ουτος ολος συν Πατρι και τω Πνευµατι εν µια ψυχη χωρειται και ψυχην εντος εκεινου ολην συµπεριλαµβανει. ενουσιως τη ουσια ταυτης ολον ολη παντως και κατα µικρον λαµπρυνει.

Οµως βλεπει. ολον βορβορον τον τοπον. Βλεπει γαρ αυτον εν αδη. ενθα κειται. οστις εξει. πως τα θαυµατα εξειπει. το ειναι εντευθεν εχει Τουτον εχων. πως θερµον ουκ αποσταξει δακρυον εκ της καρδιας. πως ενεγκη πυρ αγαπης. απερ εν αυτω τελουνται. Πως και σιωπησει ολως βιαζοµενος του λεγειν. πως υποισει ποθου φλογα. οτι εν σκοτει ολη ην τω δεινοτατω και φρουρα ασφαλεστατη βαθυτατης αγνωσιας. εαυτην δε δεδεµενην και δεσµοις κατεσφιγµενην χειρας αµα τε και ποδας . και εντος αυτου βασταζων και ορων αυτου το καλλος. η ψυχη εκεινη λεγω. και νοει. πως δε ταυτα αριθµησει. ενθα λαµπει. ακαθαρτων ιοβολων ερπετων µεµεστωµενον. (244) αλλ᾿ εισιν εν αγνωσια του εν ω κρατουνται ζοφου και φθορας και του θανατου. Τοτε βλεπει. του φωτος τη λαµψει λεγω˙ ουδεις γαρ αλλως εαυτον των εκει καθεζοµενων προ του λαµψαι φως το θειον εαυτον επιγινωσκει. ενθα εστι καθειργµενη.νοερων και αισθητων τε.

(245) Ταυτα ουν ποιων. ως ειπον.και αυχµωσαν και ρυπωσαν. πιπτουσι τα τραυµατα δε. απαστραπτοντα δε µαλλον οµοιον χειρος της θειας απεργαζεται τον τοπον. τετραυµατισµενην αµα δηγµασι των ερπετων και τας σαρκας οιδαινουσας εαυτης φερουσαν αµα µετα πληθους γε σκωληκων. . ως ουλην µη καθορασθαι ολως εν εκεινω τοπω. ναι δη. Ταυτα βλεπων πως ου φριξει. Οντως πας ο ταυτα βλεπων και στεναξει και θρηνησει και συνεπεσθαι θελησει τω το φως εκλαµψαντι Χριστω. συνεκπιπτει τουτοις ρυπος και κηλις µικρα σαρκος µου. η σαρξ µου. πως ου κλαυσει. σκωληκες απονεκρουνται. και τω λαµψαντι προσπιπτων . γινεται συνουλωσις τε αθροως επι τοσουτον. λυονται δεσµα ευθεως. Θαυµα ξενον γε.Θεα µοι καλως α λεξω! – απτεται χερσιν ο λαµψας των δεσµων µου και τραυµατων˙ ενθα δε η χειρ προσψαυσει η δακτυλω προσεγγισει. και του σωµατος µου. της ψυχης λεγω ουσιαν. πως ου κραξει και θερµως µετανοησει και αιτησεται ρυσθηναι των δεσµων των δεινοτατων.

Καθαρθεντος ουν αυτικα και δεσµων απαλλαγεντος. επιπιπτει τω τραχηλω . . και καταφιλει συχνως µε. ο καλος. και µου καταπληττοµενου αναλογως των θαυµατων. ω χρηστοτης! – και εξαγει µε του αδου. Εκλυθεντα δε µε ολον και ισχυν αποβαλοντα . (246) µαλλον δε και θερµοτερως. αιρει µε επι των ωµων . διδωσι µοι χειρα θειαν. ολος περιπλεκεται µε. καθαιροµενα και δοξαν ενδυοµενα την θειαν. οιας ειπον.Οιµοι. ω προεφην τροπω. µετακινησας τα λοιπα του σωµατος µου περιερχεται. χειρα την αυτου ∆εσποτης.Φευ µοι. του τε χωρου και του ζοφου και εισαγει µε εις αλλον ειτε κοσµον η αερα. και βλεπω ταυτα. ανιστα µε του βορβορου. Καθορων τουτο εν µερει τελεσθεν του σωµατος µου. Οµως ουτως µου ποιουντος. πως το ολον ου ποθησω σωµα µου και ικετευσω των κακων απαλλαγηναι και υγειας. πως υποισω ταυτα.ω αγαπη.δοξης θειας µετασχοντα αιγλην απαστραπτει θειαν. πως χαραξω ταυτα. δοξης τε τυχειν ωσαυτως.

υποδηµατα ωσαυτως και δακτυλιον και στεφος αφθαρτα αΐδια τε. Ουτως ουν µε και τοιουτον εργασαµενος ο κτιστης εν σκηνη εισηγαγε µε αισθητη. Τουτο οιδα.ολως εξειπειν ουκ εχω. αψηλαφητον. συνηµµενον αορατοις. την αναπλασιν την ξενην διδωσι κατανοειν µοι. µαλλον τα εκ του φωτος δε. και αορατον οµοιως. (247) ου το µεγα θειον θαυµα ουδε αγγελοι εκφρασαι η ειπειν εξισχυσουσιν αλληλοις καν ολως. Εποιησε µε αναφη. ως γε δοκω. σοι λεγω. Γενοµενω µοι δ᾿ εκεισε αλλα µοι δεικνυει παλιν. οτι φως µε και βασταζει και συνεχει και προς φως εισαγει µεγα. απαντα ξενα των ωδε. ω θαυµα. ην αυτος ανεπλασε µε και φθορας απηλλαξε µε και θανατου εν αισθησει ολον ηλευθερωσε µε και ζωην αθανατον µοι εδωρησατο και κοσµου του φθαρτου και των του κοσµου παντων απεχωρισε µε και στολην ενεδυσε µε αϋλον φωτοειδη τε. σωµατικη γε (248) και ενεκλεισεν εν ταυτη . τα εν τω φωτι.

τουτων. εις επιγνωσιν τε αγειν. ουκ ηρκεσθην. και καθειρχθαι µετ᾿ εκεινων. Εγκαταλειφθεις ουν µονος. και εδοκουν εστερησθαι. Εντειλαµενος απηλθεν.και κατησφαλισατο µε. των εν τω βορβορω λεγω˙ µαλλον δε διδασκειν τουτοις. ου τω καλλει ωραιοτητος ετρωθην. ∆ια τουτο ως τοις πρωην εµπαγεις κακοις ηχθοµην και καθηµενος εν µεσω της σκηνης. . οισπερ ειπον οτι εσωρησατο µοι. ολον µε αθανατισας ολον µε θεοποιησας και Χριστον αποτελεσας. Αλλ᾿ η στερησις εκεινου ληθν παντων ενεποιει των καλων. και καταγαγων δ᾿ εν κοσµω αισθητω και ορατω τε παλιν εθετο βιουν µε και συνειναι τοις εν σκοτει τον απαλλαγεντα σκοτους. (249) εκλαιον. ων ειπον. ου ηρασθην. αγαθοις ανεκλαλητοις ολον µε ανακαινισας. εθρηνουν σφοδρα εξωθεν ολως µη βλεπων. εν τω πρωην σκοτει λεγω. Εξεζητουν γαρ εκεινον. ων περικεινται τραυµατων και ων δεσµων κατεχονται. εκεινον ονπερ εποθουν. ωσπερ εν θηβη η εν πιθω κεκλεισµενος.

Ουτως ουν διαγοντα µε. απο ανεικαστου υψους διακυψας και ιδων µε κατηλεησε και αυθις κατιδειν ηξιωσε µε τον αορατον τοις πασιν. καθως ειπον και νυν οντα παντων εξω νοερως. ον και βλεπω. µη γινωσκων. οσον εφικτον ανθρωπω. που υπαρχει. ουρανου και γης σοι λεγω. ποσος εστι. εκτηκοµενον τε αµα και δεινως µε µαστιζοµενον και βοωντα κατωδυνως. εφοβηθην και εχαρην.εφλεγοµην. πως τον εξω παντων οντα ενδον ων εγω των παντων βλεπω µονος βλεποντα µε. εκαιοµην. ποταπος δε η οποιος. Και κατανοων το θαυµα. Ον ιδων εξεθαµβηθην εν οικια καθειργµενος και εν πιθω κεκλεισµενος και του σκοτους ων εν µεσω. Αισθητως καλω γαρ σκοτος. . επει απαντας ανθρωπους και τας τουτων διανοιας αισθητοις συγκεκραµενας εν τουτοις οντας ταυτα συγκαλυπτουσι βαρεως. εξεστην. (250) Οµως ων εν τουτοις ειδον τον προοντα. και εθαυµασα. ουτω και δακρυοντα µε. ολος ενεπυριζοµην. της κραυγης µου επακουσας.

και θρηνων. Ενωθεις δε. πως εισηλθε. πως ηνωθη. απορρητως συναφθεντα και µιγεντα µοι αµικτως ως το πυρ αυτω σιδηρω και το φως γε τω υελω. και εκεινο εγενοµην. ω ηνωθην. Οµως εν εγω κακεινος. ενωθεντα τε αφραστως. αδελφε µου. Ο Θεος διπλους την φυσιν. ουδε νυν γινωσκω παντως. και ουκ οιδα. ον βλεπω. πως. ειδον παλιν τουτον ενδον της οικιας και του πιθου ολον αιφνης γεγονοτα.η πως βλεπω η τι βλεπω˙ οµως βλεπων απερ ειδον. τινα εµαυτον καλεσω. εαν ειπω. γεγονοτες. πως σοι φρασω το παραδοξον του τροπου˙ (251) ου γαρ ηδυνηθην γνωναι. και εποιησεν ως πυρ µε και ως φως απεδειξε µε. απιστησας περιπεσης βλασφηµια εξ αγνοιας και ψυχην σου απολεσης. πως σοι ειπω τις εστιν ο ενωθεις µοι. Φριττω και φοβουµαι µηπως. πως µε βλεπει. οτι µη γνωναι δυναµαι τον τροπον τουτον µηδε ολως εννοησαι η ποςως κατανοησαι. οπερ εβλεπον προ τουτου και µακροθεν εθεωρουν. . τινι δε καγω ηνωθην.

οµωνυµως τε καλουνται τω ονοµατι εκεινου. αισθητην δε την των µυστηριων λεγω. Ορα ποιαν χαριν λεγω ενωσιν την µετ᾿ εκεινου αισθητως και νοερως τε. Θεος δε τη χαριτι. ουσιωδως και πνευµατικως τε! Αλλα την µεν νοεραν εξειπον ενωσιν σοι διαφορως και ποικιλως. παρεσχε µοι. ου ουσιωδως µετεσχον. Καθαρθεις γαρ µετανοια και τοις των δακρυων ρειθροις. . Εργασαµενος διπλουν δε διπλα και ονοµατα.την υποστασιν εις ων. Ορα το µυστηριον! Η ψυχη ουν και το σωµα. ινα ταυτα παλιν ειπω εκ πολλης περιχαρειας. σωµατος τεθεωµενου (252) ως Θεου µεταλαµβανων Θεος καγω γινοµαι τη ενωσει τη αφραστω. εν εν ουσιαις ταις δυσι˙ ταυτα ουν τα εν δυο του Χριστου µεταλαβοντα και του αιµατος πιοντα αµφοτεραις ταις ουσιαις και ταις φυσεσιν ωσαυτως ενωθεντα του Θεου µου γινονται Θεος µεθεξει. Βλεπε την διαιρεσιν! Ανθρωπος ειµι τη φυσει. διπλουν µε ειργασατο. ως ορας.

αλλα ζητησον εξ ολης της καρδιας σου και ληψη µαργαριτην η σταγονα η σιναπεως ως κοκκον. πυρ κληθειη. και ευρησεις εν συντοµω˙ λαβε µοι σαφη εικονα. τοις περι τοιουτων µη απιστει λεγουσι σοι. Ειδες θαυµα. ο σοι λεγω. σπουδη τε πραξον. Ει µη σεαυτον τοιουτον εγνως. (253) Πως ζητησεις. Λεγε ουν µοι˙ . ουχ οραται δε καν ολως. Ταυτη δ᾿ ενωθεις εκ τουτων εις σπινθηρ µικρος εις απαν εξαναπτει κατ᾿ ολιγον και εις υψος αιρει φλογοα και φωτιζει την οικιαν και το σκοτος εκδιωκει και ποιει του βλεπειν παντας. Ακουσον. ως σπινθηρα θειον σπορον. Συγκρουοµενα δε οµως συνεχως πυρος σπινθηρας αποπεµπουσι και πασι καθορωνται µεν εν πρωτοις. τους εν τη οικια οντας. και τοιουτος αν κληθειη˙ πυρ οραται.Λεγεται ουν πυρ ο ανθραξ και ο σιδηρος ο µελας πυρωθεις ως πυρ οραται. την του λιθου και σιδηρου˙ ενεστι και γαρ εν τουτοις του πυρος η φυσις παντως. ει µη δραξωνται και υλης. Ει τοιουτος ουν οραται. ουκ αναπτονται δε οµως.

ο δε νους ως αυτοκρατωρ των παθων αδολεσχειτω πραξεσι ταις εναρετοις και εννοιαις θεαρεστοις και ως λιθον µεν το σωµα. πως του βλεπειν σοι παρασχει. τεκνον˙ εστω σοι ψυχη και σωµα αντι λιθου και σιδηρου. αδιαλειπτον ευχην τε . µοι παντως ειπης. Ανευ δε σπινθηρος υλη αυτοµατως πως αναψει.Προ του συνεχως κρουσθηναι πως εκπεµψουσι σπινθηρας. πως το σκοτος εκδιωξει. (254) Ουτως ουν και συ ποιησαι προθυµηθητι και ληψης . απαυστον θανατου µνηµην. πως φωτισει. Αγρυπνιαν και νηστειαν. ον ωµοιωσεν ο κτιστης πολυτιµω µαργαριτη και σιναπεως τω κοκκω. θειας φυσεως σπινθηρα. Ουδαµως. Πριν αναψει. δυνατον ποτε γενεσθαι. οτι ληψη. θερµην τε µετανοιαν.Τι σοι λεγω. Τι ποιησαι δε σοι λεγω. δακρυων οµβρους και πενθος. Ακουσον εµπονως. ως δε σιδηρον την ψυχην χερσι νοηταις κρατησας ελκυετω και αγετω προς τας πραξεις µετα βιας˙ βιαστη και γαρ υπαρχει ουρανων η βασιλεια. Ποιας πραξεις δε σοι λεγω.

ινα και συντοµως αψη. Ουδαµως ποτε. πως ο νους σου λαµπηδονας υποδεξεται τας θειας. Πως δε. Προ του καθαρθηναι δε σε. οτι ουπω ελεπτυνθη. ειπε µοι. πως. Οτε δε και της καρδιας αψεται βολις η θεια. πριν ποιησης. καθαρθηση. τοτε και αυτην φωτιζει και τον νουν αποκαθαιρει και εις υψος τουτον αιρει και προς ουρανον αναγει και ενοι φωτι τω θειω. αλλα σβεννυται συντοµως. Τουτοις ουν και τοις τοιουτοις η ψυχη αδολεσχουσα και αει συνεχοµενη λαµπηδονας µεν εν πρωτοις δεχεσθαι ποιει τον νουν σου. λεγε µοι. µοι φησεις. Α σοι ειπον.και υποµονην παντοιων πειρασµων επερχοµενων˙ προ τουτων παντων σιωπην και ταπεινωσιν βαθειαν (255) και υπακοην τελειαν και θεληµατος εκκοπην. τουτο δυνατον υπαρξειν (256) ουδενι των γεννηθεντων . και ποθεν αλλοθεν τη ση καρδια εµπεσον το πυρ το θειον αναφθησεται και ταυτην εξαναψει και πυρωσει και ενωσει και συναψει και αχωριστον ποιησει το κτιστον µετα του κτιστου.

τω αµηχανω καλλει σου αµαυρων πασαν θεαν. αγνωστος και αγγελοις˙ οτι γαρ ης. Περι θεολογιας και οτι ανεξερευνητος η θεια φυσις και παντη τοις ανθρωποις ακατανοητος. αρχην αναρχον µιαν. τον τρισυποστατον Θεον. ορωµενος. Αλλως γαρ αδυνατον σε τα εκεισε µαθειν λογω˙ τω Κυριω ηµων δοξα εις τους αιωνας των αιωνων˙ αµην. επει αυτον ωνοµασας Θεον. παντα σοι αυτο διδαξει και αποκαλυψει παντα και καθυποδειξει.η γεννησεσθαι µελλοντων. Υιε και Πνευµα. Αλλως δε πως τολµησωµεν ουσιαν σε καλεσαι η υποστασεις επι σου τρεις µεριστας δοξασαι. υποστασιν καλουµεν˙ το γαρ µη ον ανουσιον ον ανυποστατον πελει. Πατερ. ο Κυριος. Τα δ᾿ εντευθεν µη ερωτα! Ει ενωθης γαρ τω φωτι. ωραιος υπερ ορασιν υπερκεισαι γαρ παντων. και δια τουτο τολµηρως ενουσιον καλουµεν. (258) Ουδεις δε ειδε σε ποτε αγγελων η ανθρωπων. Αποσος εν ποσοτητι. ΛΑ’. το Πνευµα σου υπαρχεις. το δε Πνευµα ο Κυριος κεκλησαι και Θεος µου και ο Πατηρ σου Πνευµα δε και εστι και καλειται. οσα και συµφερει του µαθειν σε. ο Θεος ηµων. ουσια υπερουσιος. Οποιαν δε και ενωσιν ολως τις εννοησει. συ τη µορφη ανειδεος. (257) Κυριε. παγκαλης δε τη θεα. γινωσκοντες εκ των ενεργειων σου. οις βουλει. . τουτο ουσιαν λεγοµεν. ον ουδεις ποτε ειδε. ει ο Πατηρ γαρ εν σοι και συν εν τω Πατρι σου και εξ αυτου το Αγιοιν προερχεται σου Πνευµα και συ αυτος. ενυποστατον λεγοµεν. τον οντως οντα.

ινα και ενωσιν σου γνω και χωρισµον κατιδοι και ακριβως ουσιας σου το ειδος καταµαθοι. Ουδεις ουδεπω ειδε σου τουτων τι. εκεινοι δε τον ηλιον ολως ου καθορωσιν – ουτω της δοξης σου το φως. οποιος. εν πως δε τα τρια. µονος γινωσκων σευτον. Πως ειπη. εγεννησας δ᾿ ωσαυτως˙ και πως κτιστος νοησει σου της υπαρξεως τροπον η της γεννησεως του σου Υιου. ειδος και µορφην. το εν δε τρια προσειπειν. παντα γινωσκον και πληρουν. εξ ων εδιδαξας υµνει πας πιστος σου το κρατος. . και ταυτας εν αινιγµατι νοΐ κεκαθαρµενω. επει παντα τα κατα σε ακαταληπτα παντη. ουτω τας λαµπηδονας. ποταπος τη ουσια τυγχανεις (259) η πως απαξ εγεννησας και γεννας αενναως και ου χωριζη του εκ σου γεννωµενου. πως χωρισµον τολµηση η ενωσιν η συγχυσιν η µιξιν η και κρασιν. οτι πεφυκας ακτιστος. ου τον τροπον επεγνω. αλλ᾿ ει αυτος εν σεαυτω. ολος γε µενεις εν αυτω τω Υιω ο Πατηρ δε και σου εκπορευοµενον εχεις το Θειον Πνευµα. ∆εσποτα.ου ταυτα εθεασατο. υποστασιν ωσαυτως. Ου γαρ ενδεχεται Θεον αλλον φυσει γενεσθαι. οι εκ ψυχης ζητουντες σε βλεπειν καταξιουνται˙ σε δε. ινα φυσεως της σης ερευνησαι ισχυση ουσιαν. ολος πληρων θεοτητι τα παντα. Θεου και Λογου. µονος Τριας Θεος ει. εξ ων ειπας πιστευει. ωνπερ ειπον. αγνωστα και ανεκφορα τοις υπο σου κτισθεισι. Θεος ον κατ᾿ ουσιαν και σου µη χωριζοµενον. αλλ᾿ εστιν ολος εν σοι. πως δε φθεγξοιτο. Υιον σου και το Πνευµα και υπ᾿ αυτων ως συµφυων γινωσκοµενος µονων. Οι δ᾿ αλλοι . εκ σου γαρ και πηγαζει. Και γαρ ακατανοητος εστιν η υπαρξις σου.ωσπερ αισθητου ηλιου τας ακτινας και ουτοι καλως βλεποντες και τηλαυγως ορωντες ενδον οικου καθηµενοι εισιουσας ορωσιν. ειτε της εκπορευσεως Πνευµατος σου του Θειου. ∆ια τουτο ουν.

Οσα γαρ βλεπει ο Υιος τον Πατερα ποιουντα. ουχ ιστασαι. τω ορατω. ως ειρηται. η πως η που ενιδρυται η ποιοις θεµελιοις. ζαωοποιει. ουτε κινη. αϋλος. καθως ειπεν. Ουτως ακινητος τε ων.Συ ει πηγη των αγαθων. τω νοητω. εργασιαν˙ εργαζεται και ο σος Υιος παντων την σωτηριαν και προνοει και τελειοι και συνεχει και τρεφει. Ταις ενεργειαις ουν αει αεικινητος πελεις. πως δε καθησθαι φησωµεν η εν ποιω σε θρονω. τα υπο γην τε απαντα ισχυϋ ση κρατουντα. εχεις και γαρ αεναον. ουδε πηγαζων κενωσιν η µειωσιν υπεστης. υπερ το παν ανελλιπης. ασχηµατιστος παντη. φιλανθρωπως τε αγγελοις και ανθρωποις. Μενεις γαρ υπερπληρης. ζωογονει εν Πνευµατι Αγιω. Το παν. πως παλιν ιστασθαι σε. Ποιος θρονος χωρησειεν η ποταπη οικια. (260) αλλα αει καθηµενος αει ιστασαι ολος˙ ισταµενος δε αυθις. ευσπλαγχνως. ολος εν ολω κοσµω. τον τη χειρι κατεχοντα ουρανον και την γην δε. πληρων υπερ το παν δε πελων προς ποιον αλλον µεταβης η τοπον η και χωρον. αληπτος ολος ησθα˙ και πως καθησθαι ειπωµεν. ο Πατηρ. και εξω αυθις τουτων. Ουδεις αγγελων ειδε σου. και γαρ ασωµατος υπαρχεις. µη µεθισταµενος ποτε˙ που γαρ και απελευση. ταυτα οµοιως και αυτος εκτελει. αεικινητος τε πως. παν δ᾿ αγαθον Υιος σου. ουτε καθησαι παλιν. απεριγραπτος. Αλλ᾿ ουδε ιστασαι. και γαρ ακτιστος πελεις. ουδεις ποτε ανθρωπων την υπαρξιν η εγνωκε. µηδ᾿ ελλειψιν εις απαν και ει ολος ακινητος µενων παντοτε ουτως. οπως εκ σου προερχεται το Πνευµα σου το Θειον και ου γεννας ολως ποτε. . αει κινεισαι ολος. Παντα δε συ παρηγαγες˙ δυναται σε γινωσκειν. απαξ παντως γεννησας. νεµων δια του Πνευµατος αυτα πασιν αξιως. προσθηκην µη δεχοµενος. απλους πληρων τα συµπαντα.

οτι παντα αφραστα. ουτε Ηλιας προτερον. πως ωτα δε. Τις γαρ και ερµηνευσειε.ποιοις δε στυλοις αιρεται. πως δερµατις. ει µη οτι ο ων εστι Θεος παντων και κτιστης. πριν κατιδη τα θεια και θεωρος γενησεται των Χριστου µυστηριων. Απο πηλου δε. πως οργανα φωνητικα. οδοντως τε στερροτης. τη τα τοιαυτα ερευναν περι Θεου τολµωση. τις ολως εννοησει. πως γλωσσα. αθανατον υπαρχοντα. πως τριχες. Αβαλε τοις ανθρωποις γε και παςη κτιστη φυσει. Θεον µονον. πως δε νευρα. λεγε µοι. Ει γαρ δη και ηνωντο αυτω. ακαταληπτα πελουσι τα εκεινου˙ ου µονον τα εκεινου δε. οι τυφλοι και νεκροι τε (261) τον οντα οντως αναρχον. α ουτε Παυλος κατιδων ισχυσεν ολως φρασαι. ποιαις χερσι τον χουν λαβων ο ασωµατος παντη στοµα µη εχων ως ηµεις πως ενεφυσησε µοι και εις ψυχην αθανατον πως αρα γεγονε µοι. εναρθρον λογον πνευµατι τρανως αποτελουσιν. πως δε φλεβες µοι. ουκ αν ποτε ετολµων περι αυτου λαλησαι βλεποντες. πως εξ αρχης µε πλαττει. πριν ελλαµφθη. οπου και πως κρατουνται. πως οφθαλµοι. Απο ξηρας δε και υγρας. . οι τεθαµµενοι παθεσιν. αλλα και των εκεινου εργων τα πλειω αγνωστα υπαρχουσι τοις πασι. οι του Θεου οντες κεχωρισµενοι. οι σκοτει καθειργµενοι και σκοτος ολως πελοντες ηδονων απολαυσει και αγνοουντες εαυτους. Ηµεις δε οι παναθλιοι. πριν φωτισθη. ουτε Μωσης ο µεγας. αορατον τοις πασιν εξερευνωντες λεγοµεν ως ακριβως ειδοτες περι Θεου. ακτιστον. πως οστα. πως κρεας. δηµιουργος και συνοχευς παντων των παραχθεντων. αλλα τας εντολας Θεου και θεληµατα µονα κατηξιωθη και αυτος µαθειν και αλλοις φρασαι. θερµης και ψυχρας υλης ζωον µε απετελεσε µιξει εναντιων. µαθειν η ολως διδαχθηναι. πως χειλεα. Περι αυτου δε του Θεου πλεον ουδεν ακουσαι κατηξιωθη.

αλλα ζων Θεου λογος ζωντος και διαµενοντος εις αιωνας αιωνων. Λοιπον. οιµοι. οµου τε και της εντολης. ου συνταξις. αναλλοιωτα. Ουκ εστι λογος γαρ αργος. Ει δε καταφρονησετε των αυτου προσταγµατων και τα θεληµατα αυτου παριδετε. η κρισις εσεται ουτως. Ταυτ᾿ ουν ειδοτες. υπερ νουν τον ηµετερον οντα. ουδ᾿ αλλο τι των επι γης πραγµατων η χρηµατων ωφελειαν την οιανουν παρεξουσι γε τοτε. οι απειθεις των τω Χριστω παντως υπακουσαντων. των φιλοθεων οι νυν αγαπωντες τον κοσµον και των ευσπλαγχνων ασπαγχνοι και των ελεηµονων . Κτισµατα οντες δε λοιπον φοβηθητε τον κτιστην και τας εκεινου εντολας µονας εξερευνατε. αφυρτως τε νους και ψυχη προσφερουσι τον λογον τον ενδιαθετον λαω. προσυπαντωσης. ουκ αξιωµα. ασυγχυτως. ου συνθεσις καλλιεπειας λογων. ασυγχυτα εις απαν. ει βουλοισθε και της ζωης κληρονοµοι γενεσθαι. Αλλ᾿ ο παροφθεις λογος παρ᾿ ηµων του ∆εσποτου στησεται κατα προσωπον ενος εκαστου τοτε και εκαστον κατακρινει µη φυλαξαντα τουτον. ου δοξα. ως ειπε. αλλ᾿ ουδ᾿ η γνωσις η µωρα των εξω µαθηµατων. πειθηνιον η απειθη τοις λογοις του ∆εσποτου. και απειθησετε αυτω εν ενι παντως λογω. αδελφοι.Πως ουν δεσµειται νους σαρκι. ελγχουσης τον απιστον η πιστον παντως οντα. (262) τηρειν δε ταυτας σπευσατε υµων παση δυναµει. καθως και ειπον. και ουτως χωρισθησονται οι αδικοι δικαιων. γενοµενον επιµελως η και αµεληθεντα. ου πλουτος εκ του κοσµου. πως σαρξ δε τω αΰλω νοΐ συνανακεκραται αµικτως. και µενουσιν ωσαυτως ατµητα. οτε κρινει τα συµπαντα και παντας ο Θεος µου. ανερµηνευτα ειναι και πασιν ακαταληπτα τα καθ᾿ ηµας υπαρχειν πως τον ηµας ποιησαντα τοιουτους εκ µη οντων εξερευναν ου φριττοµεν η εννοειν η λεγειν τα υπερ λογον.

οι κατακριτοι νυν και εις τους αιωνας. Αυτικατακριτοι αυτων γενοµενοι τοις εργοις (263) ακουσονται δ᾿˙ Απελθετε. ουδεποτε πεισθησοµαι βλεπων σε. οις αντειπειν ουδεις αυτων η αντιστηναι. ∆εσποτα. ω Θεε. λοιδορουµενον βλεπων ως υπαρχοντα πλανον τε και προπεπλανηµενον. ελεησον και χαρισαι λογον. Λογε. και καθορων το αχραντον προσωπον σου και θειον και εξ αυτου δεχοµενος ελλαµψεις σου τας θειας. απαντας πλανηθηναι τους νυν εις σε πιστευοντας πλανην την ολεθριαν του µη πιστευειν. τον Θεον µου. γνωσιν σοφιαν. οτι το σον εντος εµου λαλει Πνευµα το Θειον. οι δε γε των παροντων καταφρονησαντες εν απλανει µεθεξει του Θειου γινονται Πνευµατος. ∆εσποτη φιλανθρωπω! Ης.ανελεηµονες οµου. (264) Υπο πιστων µε. ης εν κοσµω απηλαυσαν. δωρεαν. δος καµοι. Οτι οι ενδοξοι της γης και σοβαροι τω πλουτω περι την σκιαν των ορωµενων πλανωνται. το Αγιον λαβειν µε. Εγω. κατακρινουσιν. οιµοι. σον δουλον. οτι το Πνευµα λεγοιµι. ∆εσποτα. µικροι τε και µεγαλοι. Σωτερ. ως µη εχοντες ελπιδα σωτηριας. µη πειθαρχησαντες εµοι. λαµποµενος εν πνευµατι νοερους οφθαλµους µου. ισχυσει˙ συ γαρ ει δοτηρ των αγαθων απαντων. ρυσθειηµεν δικαιας καταδικης και της µεριδος τυχοιµεν των προβατων σου. Αλλα µη δωης. εξ εργων. οτι συ παντας και νυν φωτιζεις ελλαµπων της θεοτητος ακτισι σου της θειας. ∆ος µοι ειπειν. ως υπεσχου. και εαυτους. ΛΒ’. ινα οι παντες γνωσωνται οι αντικειµενοι µοι. ως ειρηκας. . και στησονται οι παντες γυµνοι και πλουτου και τιµης και αρχης. Χριστε. τη ση φιλανθρωπια και του πατρος µου ταις ευχαις. καν λεγωσι πλανασθαι µε.

οι και δοκουντες ειναι τι εκ των τοιουτων ολως. Οι πλειους δε των εξ ηµων και της κτισεως εξω εν τη αισθησει πελουσιν ολως αναισθητουντες και παρα φυσιν οντες δε εξω εισιν των παντων. ηµεις εν αµαρτιαις˙ συ φως οικεις απροσιτον. ο καθορων πνευµατικως δια Πνευµατος Θειου µυστικως ελλαµποµενος. Οι εµπαθεις. σκοτος ηµεις δε παντες˙ (265) συ εξω ει της κτισεως και ηµεις εν τη κτισει. την οιησιν ως δοξαν (266) ενδεδυµενοι τερπονται και γελωσι τους αλλους και παιζουσιν εν ταις σκιαις τον των σκυλακων τροπον. και εν αισθησει νοερα νοερως κατοπτευων. Τις δε. µαλλον δ᾿ εν κοσµω ως νεκροι εισι και προ θανατου και προ εξοδου κατοχοι εν αδη κατωτατω. την δε εγκατοικουντες. Τις γαρ τον κτιστην γνωσεται. πριν η την κτισιν ιδοι εν λογω οια λογικος. εν νοΐ νοερως δε. απονοιαν εκεινοι φορουντες ως ιµατιον. ους η γραφη γε λεγει. αλλ᾿ εισι εξω κοσµου. ως εφην δε. οι ενδοξοι. περιχαινουσι τουτο και συν αυτω κυλιονται και συσκιρτωσιν αµα˙ . οι σοβαροι τοις πασιν. ως γραφη πασα λεγει. Ουτοι ουν οντως πελουσιν. οδηγουµενος θ᾿ αµα. οι πλουσιοι. προς γνωσιν την του ποιητου αµυδρως πως ανελθοι. οι βεποντες ου βλεπουσιν. δρασσονται. δοξαν τε ως ιµατιον.Συ γαρ πολυς εν οικτιρµοις. επιπηδωσι. Καρυον ει προσριψειας και κροτησειε τρεχον. αγνοουσι τον κοσµον και τα εν κοσµω απαντα ποιηµατα του κτιστου. οιησιν την µαταιαν ωσπερ σκηνην δοµησαντες φρεσι πεπλανηµεναις και την µεν ενδυσαµενοι. ως εν πυθµενι καθηνται εν αδου κατωτατου και αγνοουσι τον Θεον. Ουτω γαρ καθαιροµενος τρανοτεραν την γνωσιν λαβειν αξιωθησεται. ορωντες ουχ ορωσιν ουδε Θεου θαυµασια εν νοερα αιοσθησει καταλαβειν ισχυουσιν. µη συνιδειν ισχυοντες την εαυτων αισχυνην˙ καν γαρ σοφιαν κεκτηνται εν εαυτοις του κοσµου.

ειτε κρισιν ευθειαν εν διακρισει αληθει εξαξουσι δικαιως. ω υµεις φιλοθεοι. εν αισθησει αναισθητοι. ως εχεις. λοιπον. ει µη ριψετε πλουτον. ου καθαρσιν σαρκος τε κτησησθε η θεασησθε πως ενεργουνται ταυτα. . µαλλον δε ταις εννοιαις εσχατους παντων εαυτους νοµιζετε υπαρχειν. ει µη µαταιαν οιησιν εκδυσεσθε εις απαν. µετανοειτε. ακουσατε ρηµατων αληθινων και θαυµαστων. ιν᾿ οφθαλµους εκπλυνητε νοερους της καρδιας. ινα Θεον µε ορατον οι πιστως προσκυνουντες και τας εµας φυλασσοντες εντολας αορατως ελλαµπονται και νοερως µυουµενοι την δοξαν θεοτητος µου της φρικτης. Πως δε το φως της γνωσεως φωτισθωσι καν ολως και αλλοις µεταδωσουσιν. Ουτως ουν και ουτοι δαιµονας τερπουσιν αναισθητως εν ταις οικειαις πραξεσι και ηθεσιν ωσαυτως˙ οι γουν τοιουτοι. σαρκος τε προσληφθεισης και το διπλουν των φυσεων µυστικως καθορωντες ως ενα µε τοτε Θεον αδιστακτως υµνουσιν. διπλους ο εις γενοµενος και µεινας εις ωσαυτως. Λοιπον. (267) ινα το φως θεασησθε το λαµψαν εν τω κοσµω. θερµα προχεετε δακρυα καθ᾿ ηµεραν. ειµι και εσοµαι και θελω καθορασθαι. πως τα Θεου µυστηρια διηγησονται αλλοις. Ει µη δοξαν απωσεσθε. ων το στοµα Κυριου και προλαβον ελαλησε και νυν λαλει τοις πασιν. ουκ αν δακρυων οχετους. Εις τουτο γαρ εληλυθα σωµατικως εν κοσµω. λοιπον. λεγε µοι ερωτωντι. ο λαµπον κραζει και βοα˙ Το φως εγω του κοσµου ηµην. Αλλ᾿. θρηνειτε εαυτους.καν φραγελλιου συρη τις προ ποδων το σχοινιον συστρεφονται και πιπτουσι και ποδας εις αερα εκτεινουσι και προξενοι γελωτος τοις ορωσιν ανθρωποις επι τη αυτων γινονται πτωσει πασιν. οι σκοτος ως ιµατιον οντες ενδεδυµενοι. ει µη των παντων γενησθε εσχατοι εν τοις εργοις και εν αυτοις τοις λογισµοις. ζωης νεκροι εν µεσω.

διπλαις και ταις θελησεσιν εν µια υποστασει. φως ο Υιος. αµεριστα υποστασει. ου τη µορφη. βλεπε µη παρασφαλης! Εν γαρ τα τρια φως εισιν. ολος γαρ απλουν φως καθοραται. ΛΓ’. Οι ουτω µε πιστευσαντες ειναι και επιγνοντες εν τω καθαραι εαυτους σπουδη και µετανοια και δυνηθεντες κατιδειν εν καθαρα καρδια και µυηθηναι νοερως εµην οικονοµιαν. οις εµπαθης ο βιος. της του Πατρος µου εσονται εις αιωνας αιωνων˙ αµην. ου δοξη. και τη ουσια αληθως υπερ πασαν ουσιαν˙ ου τη δυναµει τεµνεται. Βλεπε τι λεγεις. αλλ᾿ ηνωµενον εν τρισι προσωποις ασυγχυτως. ου κεχωρισµενον. εις ουν Θεος εγω ειµι. εν. σαρξ. διπλαις ταις ενεργειαις. ολοτελης. Εν τουτοις εν τα προσωπα. διπλους ωσαυτως φυσεσι. υπ᾿ αυτου κρατουνται και βασιλευονται. (268) Φως ο Πατηρ. εµην τε συγκαταβασιν επιγνωναι και φριξαι και προσκυνησαι ως Θεον τον εν µορφη ανθρωπου γενοµενον µε και Θεον µειναντα ανεκφραστως˙ δυο το εν. οι δ᾿ αλλοι. ολοκληρος. νους και λογος˙ ανθρωπος ολος και Θεος εν δυσι ταις ουσιαις. Θεος γαρ αδιαιρετος ολως εστι τη φυσει. εις ειµι της Τριαδος. ου τη ιδεα.Αλλως ουκ ενι γαρ καλως εµην οικονοµιαν. ου φυσει. αυτοι δε και φυλαξονται πασας τας εντολας µου καταπλαγεντες την εµην απειρον ευσπλαγχνιαν. ψυχη. Περι θεολογιας˙ και οτι οι το κατ᾿ εικονα φυλαξαντες τας πονηρας δυναµεις του αρχοντος του σκοτους καταπατουσιν. φως το Αγιον Πνευµα. αδελφε. αυτοι µοι και συνεσονται και κοινωνοι της δοξης. αυτοι µε αγαπησουσιν εξ ολης της καρδιας. Θεος οµου και ανθρωπος. τελειος ανθρωπος τε. εν αι τρεις υποστασεις˙ .

καθως εκεινος του παντος εχει την εξουσιαν. αλλ᾿ ουν ιδρωτι συν πολλω. ωσπερ στρουθιον ευτελες˙ και πως. ουσια και θεοτης. τον αρχαιον. δαµαζεται. απαγε. τα τρια µια φυσις γε. τον µεγαν. ο φωτιζει τον κοσµον. µη υπολαβης λεγειν µε το φως το του ηλιου! . προσεχε οποιον φως σοι λεγω.τα τρια γαρ εν τω ενι. καταπατει τον δρακοντα. Εν σκοτει γαρ την δυναµιν εχει και εξουσιαν. Αυτα και φως το εν εισιν. Πασα ψυχη µη βλεπουσα φως της ζωης το λαµπον εν τε ηµερα και νυκτι υπ᾿ αυτου τιµωρειται. εν τω φωτι δε γινεται πτωµα νεκρον εις απαν. καταφρονει εκεινου και λαµποµενη παρ᾿ αυτου φωτος του απροσιτου καταπατει τον αρχοντα του σκοτους ωσπερ φυλλα καταπεσοντα επι γην αφ᾿ υψηλου του δενδρου. οθεν εκεινος πεπτωκε. (269) οτι κοσµειται αρεταις. αλλ᾿ ον αυτος πεποιηκεν ανθρωπον κατ᾿ εικονα αυτου και καθ᾿ οµοιωσιν. Φως δε ακουων. πονω και µοχθω εχει αει τον πολεµον ακαταλλακτον τουτου. Ψυχη δε πασα η το φως καθορωσα το θειον. παντων λεγω. ουδε δυναται γνωναι ο κοσµος ο ορωµενος ουδ᾿ οι του κοσµου φιλοι˙ ο γαρ τον κοσµον αγαπων εχθρος Θεου τυγχανει -. ουχι τον κοσµον. Ακουσον. αρχει των επιγειων. ει και δοκει µη πιπτειν. τω σκοτει. Ει και δοκει ανθιστασθαι. κοπω. και βασιλευει των παθων τουτο το κατ᾿ εικονα και υποτασσει δαιµονας δηµιουργους κακιας. εν τα τρια δε µαλλον. των κρατουµενων εν αυτω δαιµονων και ανθρωπων. τεκνον! Ο αρχων ουτος ο πεσων του φωτος τη στερησει εν σκοτει γεγονεν ευθυς και εστι µετα παντων των συν αυτω εξ ουρανου πεσοντων εν τω σκοτει και βασιλευει εν αυτω. τιτρωσκεται. τον ορωµενον τουτον ουδε γαρ εγνωκεν αυτον. τα τρια µια δοξα. τα τρια µια δυναµις. αγεται και δεσµειται και βελεσι των ηδονων κενταται καθ᾿ ηµεραν. κοσµον ηµεις καλουµεν.

τα νοητα ου µεντοι. ου σοφιαν. (271) η δ᾿ αγρυπνια µοναχων ουκ εστι παντως µονων. Τα νοερα ουν οµµατα της νεορας καρδιας και νοερω φωτιζεσθαι οφειλουσι φωτι γε. ουδε σεληνης φαος. αγνοων που υπαρχει. Νοησον τοινυν ακριβως. ου φως ουδε απαυγασµα φωτος. τυφλοι εισι τα νοερα οµµατα της καρδιας. ου σχηµα το ταπεινον και ευτελες˙ παντα γαρ ταυτα πραξεις και εντολων εκπληρωσις. . αλλ᾿ ουδε το διδασκειν˙ τουτων γαρ ουδεν εστιν. και αορατως πασχοντας εκ πονηρων πνευµατων. ου της ηµερας.Και γαρ ορας εν τω φωτι τουτου πολλους ανθρωπους εξαµαρτοντας ως εγω. ου γνωσιν. ου λυχνιαιον ολως. Παντες ουν. (270) και του ηλιου λαµποντος ουδεν εκ τουτου πλεον εγγινεται το οφελος τοις δαιµοσιν εκδοτοις. ουκ αλλου ολως ορατου απαυγασµα φωτος σοι παραδηλων ενεργειαν τοιαυτην ολως εχειν. ουδε γε η ευλαβεια η εξωθεν. ουπερ σοι λεγω. δεινως µαστιζοµενους. πιπτοντας και αφριζοντας µεσουσης της ηµερας. οποιον φως σοι λεγω! Ου λεγω σοι την πιστιν γαρ. ακτηµοσυνην ουδαµως. ου των αστερων των πολλων. ποςω γε µαλλον ο ψυχης εχων τυφλον το οµµα εσκοτισµενος εσεται. οσοι βλεπουσι τα αισθητα και µονον. απαγε. ου λεγω την των εργων πραξιν ουδε µετανοιαν ουδε νηστειαν παντως. Τα δακρυα κατα πολλους εκχεονται τους τροπους και η επωφελη εισιν η και βλαπτουσι µαλλον˙ τεως αυτα καθ᾿ εαυτα ανονητα εις απαν. Τα αισθητα τους αισθητους οφθαλµους και γαρ µονους φωτιζουσι και λαµπουσι φωτα και βλεπειν µονον παρεχουσι τα αισθητα. Ει γαρ ο εχων σωµατος τας κορας εσβεσµενας ολος υπαρχει σκοτεινος. ει γε καλως τελουνται και εκπληρουνται. ως αυτος εντελλεται ο κτιστης. τοινυν ου λεγω σοι το φως του αισθητου ηλιου. και σωµατι και πραξει µικρου νενεκρωµενος δε και πνευµατι υπαρξει.

χρυσοχοοι τε και χαλκεις η µονασται οι πλειστοι. και τουτο γινεται εµοι πασης αιτιον βλαβης και σκοτος οντως και παχυ νεφος εν τη ψυχη µου˙ τους δε ορωντας µε λαους φωτιζει και διδασκει υπερφρονειν καλλωπισµου. υπερφρονειν και πλουτου και ευτελους αντεχεσθαι και τραχειας εσθητος. (272) οπερ και εστιν αληθως ενδυµα αποστολων. Ουτως και πασαι αι λοιπαι των αρετων γε πραξεις πραξεις εισιν εκτος φωτος. αλλ᾿ ει µεµφοµενος σαυτον ως γαστριµαργον παντως˙ προς γαρ εγκρατειαν γαστρος καθοδηγη εκ τουτου και της τρυφης υπεροραν προφανως εκµανθανεις. και δια τουτο λεγοµεν οτι τουτων απαντων των εναρετων πραξεων ουδεν φαος καλειται. . ακουσον. Οπου και συναγοµεναι εις εν αι πασαι πραξεις και αρεται ανελλιπως φως ουκ εισι το θειον. ινα φανω νηστευων. Παλιν εγω ενδεδυµαι ευτελη και ρακωδη και µονοχιτων εν παντι περιπατων νοµιζω δοξαν εκ των ορωντων µε και επαινον θηρασθαι και ως αποστολος αυτοις αλλος νεος ορασθαι. διΐστανται γαρ εξ αυτου πασαι πραξεις ανθρωπων.αλλα και του κοινου λαου εργοις ασχολουµενων. οπερ εστιν εν εµοι σκοτος και εκτυφλοι µε. ωσπερ προειπον. και τουτο κεντρον µεν εµου τοις οφθαλµοις υπαρχει και ως δοκος εµπεπηκται µεσον εν τουτοις παντως˙ συ δε φωτιζη βλεπων µε. και λαλησω σοι αινιγµατος την λυσιν˙ νηστευω ισως δια σε. Και ινα µη παραδοξα υποπτευθω σοι λεγειν. εργα ακτινος διχα. ειπερ και εστι δυνατον εν ανθρωπω γενεσθαι. και αγρυπνουσι πλειονα υφαινουσαι γυναικες. και αυται µεν αι παρ᾿ ηµων εκπληρουµεναι πραξεις το καθ᾿ ηµας προς τους λοιπους ζωντας εν πονηρια φως λεγονται προς τα καλα κακεινους οδηγουσαι και. ει µη µε κατακρινης. φως τω πλησιον γινεται και τοις ορωσι λαµπει. και εις το εν γινοµεναι αι εναρετοι πραξεις. οµου γαρ συναγοµεναι πασαι.

νυν και εις τους αιωνας˙ αµην. Χριστε. Ως γαρ ουκ εστι λεγεσθαι πυρ τους καρβωνας µονους. τω Παναγιω και κληρονοµους ποιησον ουρανων βασιλειας µετα παντων αγιων σου.λαµπαδι εξωµοιωνται φωτος εστερηµενη. ουκ εργα ουδε πραξεις. . αλλ᾿ οτι δεξασθαι το πυρ. Οτι η του Παναγιου Πνευµατος ενωσις προς κεκαθαρµενας ψυχας εν αισθησει τρανη. ως εν κηριον πασας προβαλλοµενης της ψυχης φωτι τω απροσιτω˙ µαλλον δε ωσπερ παπυρος εµβαπτεται κηριω. Και δια τουτο ασκησις πασα και πασαι πραξεις επιτελουνται παρ᾿ ηµων. οσον οραν ισχυσει. το σκοτος του φωτος τε. ηγουν εν επιγνωσει γινεται και. ινα φωτος του θειου ωσπερ λαµπας µετασχωµεν. περιαυγαζουσι τε φως ψυχην αυτην και σωµα και λαµπουσι γε αληθως πρωτον τω κεκτηµενω και τοτε πασι τοις λοιποις τοις εν σκοτει του βιου˙ ους φωτισον εν Πνευµατι. φωτοειδεις οµοιας εαυτου και φως αυτας απεργαζεται. (273) ∆ιΐσταται των ορατων ο αορατος παντως και των κτισµατων ο αυτα πρωτον κατασκευασας και των φθαρτων ο αφθαρτος. ουτως ου πιστις απασα. οσον εν οικω τε αυτης εισαγαγειν χωρησει. φλοξ η φως το θειον εισιν αξια λεγεσθαι. και τοτε φωτιζοµεναι αι αρεται ως θειω φωτι συγκοινωνησασαι φως και αυται καλουνται. Λ∆’. αλλ᾿ ουδε παλιν ανθρακας ουδε φλογα τα ξυλα. µαλλον δ᾿ εισι και αυται φως φωτι συγκεκραµεναι. ου γαρ εισι τω οντι. εν αις αν γενηται. ουκ εντολων εκπληρωσις πυρ. τω φωτι τε εγγισαι και αναφθηναι δυναται απορρητω ενωσει. τουτο υπαρχει αρετων επαινος τε και κλεος. ουτω ψυχη ταις αρεταις απασαις πιανθεισα ολη αναψει εξ αυτου.

και κινδυνευει γε Θεος κατα σε. Κτισµατων κτιστης ο Θεος. αλλα και τας ψυχας αυτας εις φθοραν παρεισηξαν. τα κτισµατα φθαρτα δε˙ και γαρ οι αµαρτησαντες ουχι το σωµα µονον. αναισθητως τω ποιητη ενουµεθα µηδεν γνωστως νοουντες. ενωσις αρα γινεται αµφοτερων εν γνωσει. Επειδη και τα κτισµατα. ω µανιας εσχατης. πατερες. και σωµατι και ψυχη κατα τον λογον τουτον φθαρτοι εσµεν. αναστασις ουκ εσεται ουδ᾿ η καθολου κρισις. (274) παντως νεκρων η ενωσις και ου ζωης προς ζωντας. διδαξον ειπειν µε τι προς ταυτα και της αγνοιας της πολλης και απιστιας τουτους εκσπασαι και χαρισασθαι ιδειν σε. Ει δε µη τουτο δωσοµεν. Αλλ᾿ ω Χριστε µου. κτιστοι δ᾿ ηµεις ωσαυτως˙ ει ουν τω κτισµατι Θεος ο κτισας συγκατελθη και ενωθη και γινηται ως ο κτιστης το κτισµα. . και απιστουντες λεγουσιν˙ Ουδεις τη πειρα τουτο εγνωκεν η επαθεν. απολωλεν η πιστις και η ελπις ηφανισται των µελλοντων εις απαν. ως τη φθορα του νοητου θανατου κρατηθεντες οµου παντες και τη της αµαρτιας. αισθησιν οντως λαβοιεν αληθους θεωριας. και ζην και βλεπειν οιονται. ορατοι δ᾿ ηµεις παντως˙ ει ουν αυτος τοις ορατοις θεληµατι ενουται. οτι τω κτιστη το κτιστον απορρητως ηνωθη. ουκ ειδεν εν αισθησει. αλλ᾿ οι τυφλοι την ενωσιν ουκ ειδον. οι νεκροι δε λεγουσι ταυτης αισθησιν µηδ᾿ ολως εσχηκεναι. ως λεγεις. αλλ᾿ ακοη και διδαχη λογων γινεται µονων. θειους λογους και γνωσεσθε την ενωσιν εν γνωσει γινοµενην και εν αισθησει εκ παντος και πειρα και ορασει. ως ουκ εστι ζωη ουδε ζωην ηµιν ενουµενος παρεχει. οτε Θεος κατηλθε. Παλιν ο κτιστης αφθαρτος. Θεος εστιν αορατος. Τα διεστωτα τοτε γαρ ηνωσεν ο Σωτηρ µου. Ει δε αγνωστως ειποιας τουτο και αναισθητως. φως του κοσµου! Ακουσατε και συνετε.και µιξις τουτων γεγονε.

α το πριν ουκ εβλεπες. πως αν αυτη τη πειρα ουκ ιδω ουδε γνωσοµαι γεγονως. τι ου ποιησει εν ψυχη λαµψας ο τουτου κτιστης. Το φως γαρ. ως ειπον. το εργον δοκιµασει τε. φευγει ευθυς το σκοτος. Οµως ενταυθα και εκει φως ψυχων αυτος µονος. Το φως υπαρχει ο Θεος. εκεινο συσβεσθησεται και γενησεται σκοτος η η ψυχη µου ως το φως εσεται φωτισθεισα. οταν αναφθη. ο «Γενηθητω φως» ειπων και ευθυς παρεισηχθη. καιτοι εστι του αισθητου φωτος εκεινο εργον. εκεινοι δ᾿ αποληψονται κολασιν επαξιαν. ωνπερ λεγει σοι µελλω˙ η γαρ εµε µεταβαλει και αφθαρτον ποιησει η προς φθοραν µεταβληθη ο αφθαρτος˙ και ουτως ισως εγω ου γνωσοµαι εκεινου πεπονθοτος και γεγονοτος ως εγω˙ εγω δ᾿ ει γενωµαι γε αφθαρτος ολος εκ φθαρτου κολληθεις τω αφθαρτω. αις ενωθη προ τελους˙ τοις δ᾿ αλλοις. Το γαρ ειπειν οτι Θεος ενουµενος ανθρωποις ου µεταδιδωσιν αυτοις της θειας αφθαρσιας. ηµεις δε σκοτος τας ψυχας εχοντες αφωτιστους˙ ει ουν το φως το των ψυχων ενωθη τη ψυχη µου. χαριζεται οραν σοι. αλλα εκεινων τη φθορα συγκατασπαται µαλλον. Ει δε τουτο αδυνατον. και παλιν χωρισθησεται τουτων ως αναξιων. µη πλανασθε. πως αν ουκ αισθανθησοµαι. οι εν σκοτει ηµεις δε. ως πυρ αυτοις φανησεται απροσιτον εις απαν. ηµεις αυτοι το σκοτος˙ ουδε γαρ λαµψει αλλαχου ο Θεος. (275) του ανωλεθρου ολεθρον ο λεγων δογµατιζει και βλασφηµει και της ζωης αυτος ολως εκπιπτει. οντως εν τουτων εσεται. η αληθεστερον ειπειν. Ει δε το φως παραχθεν ενεργει σοι τοιαυτα και οφθαλµους φωτιζει σου και ψυχην κατευφραινει και. δεξαι µαλλον το αλλο και αφθαρσιας µετασχειν σπουδασον προ του τελους. . οποιον το εκαστου.Ει ουν ο φυσει αφθαρτος ενωθη τω φθαρτω µοι. ο ουκ ηµην. ει και λαµψειεν οι κηρυκες. ει µη εν µοναις ταις ψυχαις.

αυτοι τω οντι εαυτους καλουσιν αναισθητους. τοιουτοι τε γενοµενοι. οµοιους σοι εργαζη. Τις γαρ εθεολογησε τριαδικην µοναδα η τις αιρεσεις ετρεψε µη γεγονως τοιουτος η τις εκληθη αγιος µη µετασχων Αγιου Πνευµατος. αλλα ιδειν ου βουλονται.Τι δοκει ουν σοι. τουτων εµπροσθεν στηκω. ω πλανης. Τουτων οι µεν καλυπτονται καλυµµασι τας οψεις. οντως ουτως γινεται. ω τεκνον. Ναι. κακεινοι µετα Θεου τα του Θεου εφθεγξαντο και ειπον. ηµεις δε και νεκρους οντας ζωης εστερηµενους. ω φως. ως ειποµεν. ει λαµψει νοερως εν καρδια η εν νοΐ ως αστραπη η ως ηλιος µεγας. ουτως επιτελειται. κακεινοι παλιν αλλαχου εκπεµπουσι το οµµα και ολως του προσωπου µου το φως ου καθορωσι. . ως παντες οι προλαβοντες αγιοι διδασκουσι πατερες˙ ουτως γαρ εδογµατισαν το συµβολον το θειον. καγω συµπεριστρεφοµαι. ωσπερ φως. (276) ουτως αποκαλυπτεται του Πνευµατος η χαρις και δι᾿ αυτου και εν αυτω ο Υιος συν Πατρι τε˙ και τουτους βλεπει. ει και δοκουσιν ετι ζην. Οι δ᾿ αναισθητως λεγοντες τουτου µεταλαµβανειν. οις προσεσται. οστις υπαρχει. καµµυουσι δε µαλλον και αναβλεψαι προς εµε ου θελουσιν. εµποιησαι δυνησεται ψυχη τη ελλαµφθειση. ω µανιας! Αλλ᾿. Προς δε και αποστρεφονται τας οψεις αλλαχοθεν. και οις ενουσαι. και τοτε τα περι αυτων εξ αυτων απορρητως διδασκεται και φθεγγεται και πασιν αλλοις γραφει και δογµατα θεοπρεπη εκτιθεται. λαµψον εις αυτους. οι δε και εξω φευγουσι µισησαντες µε παντως. οπως ιδοντες πεισθωσιν οντως οτι φως συ αληθες υπαρχεις. Ουδεις πωποτε. Λαµπω καθως και παντοτε των τυφλων προ προσωπου. Ουχι φωτισει ταυτην γε και γνωρισαι παρεξει εν επιγνωσει ακριβει αυτον. ως εστι δυνατον κατιδεσθαι. Ως και το φως αισθησει το νοητον προσγινεσθαι πεφυκεν. λαµψον.

το δ᾿ αβουλητως αγαθον ουκ αγαθον υπαρξει. ουδε γεγονε προ τουτου παρεκτος των αποστολων. αλλα αγνωστον τοις πασιν. Αλλ᾿ ουδε αυτους εκεινους λεγουσι τρανως ιδεσθαι τον Θεον σου και Πατερα. καθαπερ παλαι. ανοιξον τον νουν µου µαλλον.(277) Τι ουν τουτους ποιησαιµι. δια ρυπαρας µου γλωσσης. αθεωρητον ωσαυτως . αξαπορω εις απαν˙ το αβουλητως γαρ αυτους και βια ταχα σωσαι. και γινονται κριται αυτοι εαυτων προ της δικης. φως ιδειν µη θελησαντες και µειναντες εν σκοτει. και τουτο θλιψις δοξειε. τους δε µη θελοντας εω θελοντας εν τω κοσµω. ως θεµιτον ανθρωπινη φυσει Θεον οραν. οτι νυν ουδεις υπαρχει. µη θελοντας σωθηναι. Αποκαλυψον το φως σου διανοιξας ουρανους µοι. (278) Βλεψον ανωθεν. ΛΕ’. Το γαρ καλον θεληµατι εσται καλον τω οντι. οτι εµου εκλαµποντος φωτος του απροσιτου αυτοι το σκοτος εαυτοις προεξενησαν µονοι. Θεε µου. και ευδοκησον φανηναι και πτωχω προσοµιλησαι. Λαλησον. ος Θεον γνωστως κατειδεν. περι ων τινες λαλουσιν. και δια τουτο θελοντας και ορω και ορωµαι και βασιλειας της εµης ποιω συγκληρονοµους. εισελθε και νυν εντος µου. Οτι παντες οι αγιοι ελλαµποµενοι αυγαζονται και την δοξαν του Θεου καθορωσιν.

και ουδεν των ορωµενων. αλλ᾿ ουδε των αρχαγγελων. ωρων και χρονων. ου των αλλων τε ταγµατων ειδε µου ποτε την φυσιν ουδ᾿ αυτον εµε τον κτιστην ολον. ινα µη τοις ασυνετοις εγωγε δοξω ληρειν. ειπεν. Ναι.δογµατιζουσιν υπαρχειν. απερ λεγω. λεξον ταχος. αλλα και αιωνων παντων και των ορωµενων παντων νοουµενων τε κτισµατων. (279) προβαλλοµενοι το ρηµα του υπερηγαπηµενου µαθητου σου Ιωαννου λεγοντος˙ Θεον ουδεπω εωρακει τις ανθρωπων. Ηµην υπερ νουν και λογον. αλλ᾿ ουδε των αορατων ην προ του γενεσθαι οντως. Γραφε. γραφε και µη κατοκνησης. Μονος ακτιστος εγω συν Πατρι και Πνευµατι µου µονος αναρχος υπαρχω εξ αναρχου του Πατρος µου˙ αγγελων δε ουδεις ουδεπω. Ως γαρ εσοπτρον ηλιου τας ακτινας δεδεγµενον . (280) Μονην δε ακτινα δοξης και απορροιαν φωτος µου καθορωσι και θεουνται. Χριστε µου. υπερ εννοιαν τε πασαν µονος µετα µονου µονος. οιοσπερ τυγχανω. Η Θεος εγω προ παντων ηµερων.

ουδε γεγονε του κτιστου ισοδυναµον το κτισµα. Ολον δε µε κατιδεσθαι ουπω τις κατηξιωθη. ου φθονων δε τουτοις παντως. Ουκ ενδεχεται Θεον γαρ αλλον φυσει παραχθηναι (281) ισοδυναµον του κτιστου ουδ᾿ οµοφυη εκεινου. οπως µη µε καθορωσιν. ουκ αγγελων. ουδε δυνατον γαρ ολως οµοουσιον του κτιστου το κτιζοµενον γενεσθαι. Τουτο γαρ ουδε συµφερει˙ µικραν δ᾿ ορωντες απαυγην οντως ειναι µε µυουνται και γινωσκουσι Θεον µε τον αυτους παραγαγοντα. Τω ακτιστω το κτιστον γαρ πως ποτε εξισωθειη. Του αει ωσαυτως οντος και αναρχου και ακτιστου τα κτιζοµενα ελαττω˙ . αλλα αξιος ουδεις µου της θεοτητος ευρεθη. ου δυναµεων αγιων. ουδ᾿ ως ακαλλης υπαρχων κρυπτοµαι του µη φανηναι. ουτως δεχονται ακτινας της θεοτητος µου παντες. Εξω γαρ ειµι των παντων και αορατος τοις πασιν.η κρυσταλλινος ως λιθος ελλαµφθεις εν µεσηµβρια. και εκπληξει µε και φοβω ανυµνουντες λειτουργουσιν. ουκ ανθρωπων.

και χαριζεται εκαστω ως τεχνιτης. οσα βουλεται και θελει. ευχαριστω σοι. ουδεις και των αγγελων του διδοναι πνευµα αλλοις ελαβε την εξουσιαν η ζωην αυτοις παρεχειν. ων υπεστη εν τω κατ᾿ αυτον διωγµω. ο δε Κυριος των παντων εχων εξουσιαν µονος. Ευχαριστια υπερ της εξοριας και των θλιψεων. (282) ως πηγη ζωης υπαρχων εµψυχα παραγει ζωα. Ουδεις ανθρωπων ολως ουν. οια παντως και θελησει. Κυριε. ω η δοξα και το κρατος νυν. αει και εις αιωνας των αιωνων.και γαρ ειναι µαρτυρησεις και τοσουτον διαφερειν. ΛΣΤ’. ως δεσποτης. ει µη τουτοις δωσει γνωσιν. µονος εχων δυναστειαν. Πως ουν αµαξα τον ταυτην τεκτηναµενον εκµαθοι. ει µη ορασιν ενθειη ο αυτα κατασκευασας. οσον αµαξα και πριων του αυτα τεκτηναµενου. (283) Ευχαριστω σοι. ειπε µοι. Πως δε πριων τον κινουντα επιγνωσεται. ο αδυνατον υπαρχει τουτο πασι τοις κτισθεισιν. αµην. µονε .

Χαιρε! ακουσας παικτικως. Οι λογοις σου γαρ µαχαιρα τοις ανοµοις υπηρχον. ινα παθων ο απαθης υπ᾿ ανοµων αδικως απαθειαν παρασχης µοι τω κατακεκριµενω εν τω µιµησασθαι τα σα παθηµατα. ουτως ηµεις υποισωµεν αµαρτησαντες παντα. Ταυτα η γη µη φερουσα εκλονειτο τω φοβω και τους νεκρους τους εν αυτη απεδιδου εν ταχει˙ . πανοικτιρµον! Ευχαριστω σοι. Συ και παρεστης τω κριτη ως κατακριτος. βασιλευ δικαιε. Συ ως κακουργος συλληφθεις και δεθεις µονος ηχθης.καρδιογνωστα. ο κατελθων επι της γης και σαρκωθεις Θεος µου και γεγονως. και ενεπαιχθης. και οξος εποτισθης και την πλευραν ενυγης σου τη λογχη. ανθρωπος οµοιος µου διχα τροπης και ρευσεως και πασης αµαρτιας. κατεδεξω. Συ και λαλησας ραπισµα παρα δουλου υπεστης και σιωπησας θανατος ευθυς κατεδικασθης. Χριστε µου. χλαιναν τε κοκκινην ενεδυσω. Χειρας ηλωθης ποδας τε. Λογε. ∆ικαια ουν η κρισις σου και η προσταξις αµα. οπερ ουκ ης. Ενεπτυσθης το προσωπον. ιν᾿ ωσπερ επαθες αυτος αναµαρτητος πελων. ην εξηνεγκε κατα σου. επι των ωµων και προσεπαγης εν αυτω ανυψωθεις. η σιωπη δε. πανοικτιρµον. και πειρασµους και διωγµους και µαστιγας και θλιψεις και τελευταιον θανατον παρα των παρανοµων. (284) και κρισιν. Οθεν ετυφθης κεφαλην και ακανθαις εστεφανωθης. Αυτη δ᾿ εστιν η µιµησις της ταπεινωσεως σου. ηνπερ προσεταξας ηµας φυλασσειν. αναρχε. πανοικτιρµον. καταδικης αιτια˙ διο µη φεροντες οραν σε τον δικαιον µονον οι αδικοι θανατω σε παρεδωκαν αισχιστω. οιµοι. Σωτερ. βασιλευ. Συ δαιµοναν γαρ ηκουσας και πλανος ενοµισθης αθεοις και αντιθεος και παραβατης νοµου. παντοδυναµε Λογε. βασιλευ. Συ τον σταυρον εβαστασας. Θεε µου. υπ᾿ Εβραιων. παντων καταλιποντων σε µαθητων τε και φιλων.

και ουκ ηθελησεν ποσως του συνιεναι ολως. Μεγα µοι οντως. αλλ᾿ εµειναν τυφλωττοντες τον νουν και την καρδιαν πεπωρωµενην την αυτων εχοντες µεχρι τελους. Συ ουν ανεστης. εις καθαρσιν αµετρων µου. αλλα αει µοι χαρισαι την εκβασιν. πληµµεληµατων. Χριστε. η µιµησις των εργων. Χριστε. ο αµαρτησας παµπολλα εκ νεας ηλικιας και παροργισας σε. Ευχαριστω σοι. ∆εσποτα. της πιστεως. και ουδεν οι παρανοµοι τουτων συνηκαν ολως. αλλα και ταφω κειµενον φυλακας εφιστασι και τον λιθον σφραγιζουσι σε κατασχειν δοκουντες.ο ηλιος εις αιµα δε µετεστραφη ορων σε και η σεληνη ζοφωσιν ενεδυσατο τοτε. η πειρασµους η θλιψεις. και µη εασης µοι ποτε πονους επενεχθηναι υπερ δυναµιν. εν εργοις τε και λογοις. ∆εσποτα. απερ αυτος συ πεπονθας αναµαρτητος πελων υπερ του κοσµου. και προξενος θεοτητος η ταπεινωσις πελει η ση τοις µετα γνωσεως ταυτην µετερχοµενοις. εστω µοι εις εκτισιν πταισµατων. Το καταπετασµα του ναου του τοτε διεσχισθη απο των ανω γεγονος δυο εως των κατω. Συ γαρ υπαρχεις των καλων ο παροχευς αρχηθεν τοις εκ ψυχης προσπιπτουσι τω σω κρατει αξιως. ιδια εξουσια και τας σφραγιδας ελιπες σωας τοις παραβαταις˙ αγγελων παρουσια δε εκυλισε τον λιθον (285) και τους εκει φυλασσοντας κατεπληξε τω φοβω. των εργων τε και των χρηστων ελπιδων παρεχων τα χαρισµατα. νυν και αει και παντοτε εις αιωνας αιωνων. ει δε δικαιως. ∆εσποτα. µαλλον δε και υπερ πασαν δοξαν. ει ταυτα καγω παθω. Θεε µου. . και την ισχυν του δυνασθαι υπενεγκειν τας λυπας. οτι µε µετοχον ποιει δοξης σου της αρρητου η κοινωνια των παθων. τας δωρεας τε πασας του Θειου και προσκυνητου Πνευµατος σου. ∆εσποτα. πασχων µαλλον αδικως. Τι ουν υπαρχει µεγα µοι. οικτιρµον. ινα τον κοσµον σωσης.

ω δηµιουργε µου. Ω ακολουθων αφροντις διετελουν. σε. εχαιρον χαραν ου λαλουµενην. δεδωκας οδηγον µοι προς τας εντολας τας σας καθοδηγουντα.αµην. ∆εσποτα ψυχοσωστα. σκοτους του βαθυτατου επιθυµιων και ηδονων του βιου εξειξας οδον. οε και γεγονως ηµην εν τωδε κοσµω αγνοων ολως σε. . συ τη χειρι σου περικρατεις την κτισιν. οτι εν αυτη περιεχεις τα παντα. ∆εσποτα. εργαζεται και κτιζει και οικονοµει τα καθ᾿ ηµας αρρητως˙ αυτη ουν καµε νυνι παραγαγουσα εκ του µη οντος πεποιηκε του ειναι. των υπερανω του ουρανου τε και ουρανων απαντων. ∆εησις και προσευχη του αυτου προς Θεον της εκεινου ενεκα βοηθειας (286) ∆εσποτα Χριστε. των υπο γην τε και των εν γη ωσαυτως! Συ ει Κυριος τουτων. Χειρ σου. ως κτιστης των εν ουρανω παντων. Λογε. αγνοων τον Θεον µου. Αυτος ουν ελεησας και επεσκεψω (287) και επεστρεψας λαµψας εν σκοτει φως µοι και ελκυσας µε προς εαυτον. ∆εσποτα Θεε παντων των ορωµενων αορατων τε δυναµεων. η το θεληµα του σου Πατρος πληρουσα και δηµιουργει. και ωσπερ τυφλος υπηρχον εν τω κοσµω και ως αθεος. ΛΖ’. σε. Θεος τε και ∆εσποτης. τον κτιστην µου. τον καλον ∆εσποτην. ω πλαστα. εξαγαγων τε εκ κατωτατου λακκου. σκοτους των παθων. δυναµις η µεγαλη.

αλλα ανθρωπων πολυ απολιµπανειν˙ κατα παντα γαρ παντων εσχατος πελω και ελαχιστος ειµι οντως ανθρωπων παντων. οιδας την πληθυν των πονηρων θηριων. προ οφθαλµων µου βλεπω. µη µε εγκαταλιπης µηδε αφης µε. ω ∆εσποτα µου. ορω τα µελλοντα. παντως µεµονωµενον. το µεγα. οιδας των ληστων την καθ᾿ ηµων µανιαν. υπερ πιστιν τε και ελπιδα υπηρχον και˙ Ιδου. Πλην ουδ᾿ ανθρωπος ολως δοκω υπαρχειν. Αλλα και βλεπων σε. τω οδηγω µου και πατρι συµπαροντα αφραστον ειχον αγαπην τε και ποθον. η την πιστιν µου εν αλλοις ποιοις δειξω. οιµοι. και των ουρανων παρεστι βασιλεια και τα αγαθα α οφθαλµος ουκ ειδεν. και ποιµνης. προστατην και ποιµενα. βασιλευ και Θεε µου. αντιβολω προσπιπτων˙ µη αποστραφης. τον ως αληθως απροστατευον ξενον εστησας αυτος τοις κριµασιν. Επιχεε µοι. οιµοι. . µονον! Οιδας της οδου την δυσβατον πορειαν. παντως ορφανον. και την αγνοιαν. οιδας την εµην ασθενειαν. Χριστε µου. ους ουκ ηκουσε. το ελεος σου. τον καλον ∆εσποτην. και κατελιπας µονον. ηρας οδηγον εµον εξ οφθαλµων µου. ελεγον. (288) ∆ια τουτο σε αρτι καθικετευω. παντως εκ παντων αβοηθητον οντα. ην ως ανθρωπος εχω. αρτι δεοµαι. ω φιλανθρωπε. οις οιδας. Μειζον γαρ αλλο υπερ ταυτα ουκ εσται. εχων τε αυτα και τι πλεον ελπισω. Εν τουτοις οντος και τουτοις εντρυφωντος ελαβες εκ γης τον πατερα µου. εξαιτουµια.ορων κατα ποδας σου ακολουθουντα και προσοµιλουντα σοι πολλακις τουτον.

ποιαν εκκλινω τριβον. το αϋλον εν υλικοις. Οποιας δε και ποταπης ενδον οικιας ευρω τον εν χειρι τα συµπαντα και παλαµη κρατουντα. Ορος εις ποιον αναβω. προ του γην παραχθηναι . τον παµπαν απεριγραπτον. ο συνηµµενος υλη. ο τυγχανων εν κοσµω. Πως τω αφθαρτω συµπλακω. Ποιαν ανελθω κλιµακα. Λογε. Σωτερ. τον κτιστην εν τη κτισει. Πως δ᾿ εξω κοσµου γενωµαι. (290) Αλλ᾿ οµως αρτι ακουε των απορρητων λυσιν! Προ του γενεσθαι ουρανον. Ο χορτος ολος τω πυρι πως προσψαυσαι τολµησω. ακατακριτον. τω αθανατω ο νεκρος τως αρα προσπελασω. αµην. ΛΗ’. τον αφθαρτον εν τοις φθαρτοις. Περι θεολογιας˙ και οτι ο νους της υλης των παθων καθαρθεις αΰλως τον αϋλον και αορατον καθορα. ανυµνουντα σε εις αιωνας αιωνων. (289) Ποιαν οδον οδευσοιµι. αµεµπτον µε σον δουλον. αφηλαφητον ολον. Εις ποιον αδην καταβω. πως ευρησω. εις ουρανον δε ποιον ανελθω και εις εσχατα ποιας θαλασσης αρα γενοµενος ευρησαιµι τον απροσιτον παντη. πως τω αΰλω συναφθω. εκ ποιου τε του µερους και ποιον αρα σπηλαιον εκεισε ψηλαφησω η ποιον ελος διελθων τον πανταχου παροντα και αληπτον τυγχανοντα αορατον τε οντα του κατιδειν αξιωθω και κατασχειν. ποιαν εισελθω πυλην η πως ανοιξω θυραν δε και ποιου κουβουκλιου. και ελλειµατα τουτο αναπληρωση και σωον ολον ανθρωπον µε ποιηση υστερουµενον ουδεν των αναγκαιων και ουτω στηση ενωπιον σου.ινα τα εµα υστερηµατα. ο ταλας. ο εν θανατω τη ζωη πως ολως πλησιασω. ειπε µοι. φθαρτος ολος υπαρχων.

κυριοτητας. Ενυλος γαρ. µονος µεµονωµενος. ου τοπω παντως. φυσει δε ευρεθη και ουσια. µονος. ουκ αιθηρ. θρονους και τα ακατονοµαστα ταγµατα λειτουργουντα αυτω και παρισταµενοα εν φοβω τε και τροµω. καθαπερ νυν. ως ειρηται. αγαθωτατος αγαν. οια και νυν παντα ηµιν ορωνται. τα Χερουβιµ και Σεραφιµ. φως αναρχον. Νοει καλως µονον Θεον εν αρχη την Τριαδα υπεραναρχως ουσαν µεν. αµετρητον υψει. οµου τε παντοδυναµον και αϋλον υπηρχεν. ων. αιωνιος. ως ειδε µονος. Ωσπερ γαρ νους και αγγελος τοιχοις και θυραις εξω οικιας ουκ απειργονται ουδε κρατουνται ενδον. η Τριας. ουκ ην σκοτος ουδ᾿ ολως. αισθητον και παχυν τε και εν ριπη εξετεινε τουτον.Θεος υπηρχεν. βαθει και πλατει. Ενυλων γαρ ο αϋλος εστι κεχωρισµενος. Εποιησεν αγγελους δε. ου φως. (291) ουκ εχων τοπον ιδιον. αΐδιος. φωτοειδες εις απαν. φως ακτιστον. ουχ υδωρ. οµως Θεος αθανατος. ου περιεκοψε φωτος αΰλου λαµπηδονας. υπερ αρχην τε πασαν ανεικαστον. Γην τε οµου και υδατα και απασας αβυσσους µεσον αυτου εν τω αυτω εννοηµατι µονω πεποιηκεν. Ουκ ην αηρ. αλλ᾿ εστι παντως πανταχου Θεος κεχωρισµενος . του τε µεγεθους και φωτος περας µη κεκτηµενον. υλικον και ορωµενον. ατελευτητος. ο ουρανος εκτανυσθεις αισθητος . ουκ αλλο τι των οντων˙ πνευµα δε µονον ο Θεος. ενδον το φως το αϋλον µη εχων. ουτως ο τουτων ποιητης ολως ουκ εξω πελει. καθως ειπον. αρχας και εξουσιας. των αΰλων εξω. απεριγραπτος γαρ ων˙ αυτος λογω τα συµπαντα εν εαυτω παραγει και φυσει εστι των κτιστων παντη κεχωρισµενος και φερων παντα εν αυτω εξω εστι των παντων. ουκ ενδοθεν του ουρανου ουδ᾿ εν ετερω τοπω. Και εµεινεν. φως αφραστον εις απαν. Υστερον δε παρηγαγεν ουρανον ως καµαραν.

υπερφωτος. ουχ υποστησεται πας ζων ανατολην την τουτου. ει λαµψαι βουληθη ηλιου ο ∆εσποτης. αστεκτος παση κτισει˙ ως γαρ ηλιου λαµποντος ου φαινονται τα αστρα. του φωτος του αΰλου και εµεινε διχα φωτος. ∆ιο συνεζευξε τον νουν τω χοΐ τω ενυλω και εν ενυλοις τεθηκεν ηµας ανθρωπους παντας. Θαυµαζω γαρ πως η ψυχη. µεσον δ᾿ αφθαρτων και φθαρτων αρρητως κρατουµενη˙ υπο µεν των καθελκεται προς ηδονας. αορατον τοις αισθητοις οφθαλµοις και ενυλοις. (292) απροσιτον τοις νοεροις οµµασι της καρδιας.ενυλων παντων και κτιστων υπ᾿ αυτου παραχθεντων. νουν αϋλον εν υλικων παθων επιθυµια και γευσει τη των ηδονων εκκαθαραντες αυθις. Ως γαρ παγιδας βλεπουσα τα εν τω κοσµω παντα φοβειται ολως εν τη γη πατησαι η καθισαι. ουτως. οικος καθαπερ µεγας. το αϋλον εν υλικοις αΰλως καθορωµεν φως. υπερλαµπρος. αισθητοις αισθητως οπως λαµπη. ιν᾿ εν βεβαια πιστει γε και εντολων τηρησει τον. οπερ ειπον. οτι ην Θεος υπεραναρχως. προς παθη. Ο δε ∆εσποτης του παντος τον ηλιον ανηψε και την σεληνην. . δεδωκε δε και εν χερσι φως εν νυκτι του φαινειν. καθως ειρηται. Εκεινος δε παντος φωτος εστι κεχωρισµενος. υπο δε των προς ουρανον πτερουµενη εκεισε µενειν µεν εκβιαζεται. τα νοητα και αϋλα αΰλως καθορωσα. Εγενετο ουν ουρανος ενυλος και διεστη τη φυσει. απο σιδηρου λιθου τε τικτοµενον αρρητως. ονπερ συνεχεαµεν παραβασεως ζοφω. ολη αϋλος ουσα και νοερον τον του νοος οφθαλµον κεκτηµενη. κατασπαται δε οµως και παλιν αναφερεσθαι αει θερµως σπουδαζει αεροβαµων θελουσα ειναι εξ ορωµενων. ωσπερ θυρισι γε δυσιν αισθητως κεχρηµενη του σωµατος τοις οφθαλµοις παρακυπτουσα βλεπει δι᾿ αυτων παντα ορατα και παλιν υποστρεφει.

ΛΘ’. αποδιωκουσα παθων και ηδονων το σκοτος˙ ω θαυµα. το ηθος. Θεω. Τοιουτος ο των ευσεβων και πιστων και αγιων απαντων βιος. Λογε. και δια τουτο ο προς σε ποθος και η αγαπη πασαν αγαπην των βροτων υπερνικα και ποθον. Σωτερ. ω παραδοξον εργον Θεου υψιστου και µυστηριων δυναµις των κρυπτως τελουµενων! Συ και τα αφθαρτα ηµιν και τα φθαρτα χαριζη. . φως δε ο ερως ο προς σε και η αγαπη. Θεε µου. κριτη των παντων αµεµπτως παραστησονται και κοινωνοι της δοξης και βασιλειας της αυτου εσονται εις αιωνας. ινα και συν αυτοις Χριστω. (293) Αµηχανον το καλλος σου. συν τοις επουρανιοις. κατα τοσουτον ο προς σε ποθος υπαρχει µειζων και συγκαλυπτει απασαν ανθρωπινην αγαπην και ερωτας των σαρκικων ηδονων αποτρεπει. υπερ λογον η δοξα. ονπερ χρη εκµιµεισθαι τους παντας. επιθυµιας πασας δε αποκρουεται ταχος˙ σκοτος γαρ οντως των παθων επιθυµια πελει και νυξ βαθεια των αισχρων αµαρτιων η πραξις.ινα µη παντως εµπαγη κρατηθεισα εν τουτοις και γενηται καταβρωµα θηριων ανηµερων. Θεε. το αγαθον και πραον των γηγενων υπερκειται τας εννοιας απαντων. Σωτερ. ∆εσποτα Χριστε. αµην. Οτι ο ποθος και η προς Θεον αγαπη υπερβαινει πασαν αγαπην και παντα ποθον ανθρωπινον˙ βαφεις δε ο νους των καθαιροµενων εν τω φωτι του Θεου ολος θεουται και νους εκειθεν χρηµατιζει Χριστου. ∆ιο εξανατελλουσα εν ψυχαις φιλοθεοις ευθυς ηµεραν εµποιει απαθειας. Καθ᾿ οσον γαρ υπερκεισαι των ορωµενων. ασυγκριτον το ειδος. η ωραιοτης αφατος. (294) τα ενεστωτα τε οµου και τα µελλοντα. συ και τα γηϊνα.

ενθα κλαυθµος τε και βρυγµος υπαρχει των οδοντων και πονος απαρακλητος και αφραστος οδυνη. φιλοδοξιας σκοτει κεκαλυµµενοι. το της γεεννης. αλλα βλεπων εσοµαι ως µη βλεπων και ακουων ως µη ακουων. ουτως καγω εσοµαι εν τω φωτι σου µη βλεπων κοσµον µηδε τα εν τω κοσµω. τις µη θρηνηση της πολλης αυθαδειας την τολµαν. ∆εσποτα. βλεποντες ου βλεπουσι δοξαν σου θειαν (295) και ακουοντες ου συνιουσιν ολως τας εντολας σου και τα προσταγµατα σου. ψυχην και τας φρενας. Θεε µου. αστερων παντων και φωτος και παντος αλλου κτιστα. ως εχων εξουσιαν των ουρανιων. οιµοι. και καθωσπερ πασχουσιν οι εν τω σκοτει καθεζοµενοι των ηδονων του βιου. εκ φωτος σου του θειου. σου του παντων ∆εσποτου αγιου. Αλλ᾿. Τις δε µη φριξη την πολλην ανοχην σου. .ως παντων παντως ποιητης. Λογε. Και µελη οντες. παντως αγια αυτοκρατους ∆εσποτου. και των καταχθονιων˙ και πως ηµεις οι αθλιοι αγαπωµεν ανθρωπους υπερ σε πλεον και αυτοις δουλουµεθα αθλιως. Τις ουν µη κλαυση των πιστων και γνησιων σου δουλων. ινα µονον σε βλεπων εν τω φωτι σου κοσµον µη ορω µηδε τα εν τω κοσµω. και βλεπειν αλλως και ακουειν ωσαυτως. ω ηλιε ηλιου και σεληνης. ουκ ηλλοιωθη νουν. τις µη τροµαση κρισεως ανταποδοσιν θειας. Τις γαρ ιδων σε και αστραφθεις αισθησεις εκ της δοξης σου. τουτων εξω µε κρυψον εν τω φωτι σου. τοις πονηροις ου φριττοµεν δαιµοσιν αυθαιρετως ριπτειν αυτους εις ατιµα της αµαρτιας εργα. ινα µικρα ληψοµεθα και φθαρτα παρ᾿ εκεινων και αυτοις εκδιδοαµεν ψυχας ηµων αθλιας και σωµατα ως ατιµα σκευη του καταχρασθαι. ∆εσποτα. το αστεκτον και ασβεστον πυρ.

Ταυτα γαρ αυτω αισχυνη οντως πελει. και τα Θεου και θεια. Πως δε επιθυµησει Θεος γεγονως αισθητου τινος ολως ρευστου και φθαρτου πραγµατος ειτε δοξης. Εµβαπτεται γαρ ο νους εν τω φωτι σου και λαµπρυνεται και φως αποτελειται οµοιον της δοξης σου. τιµη και κρατος αει τε και νυν και εις παντας αιωνας. των αισθητων ωσαυτως δε. παλιν τεµνει την νυκτα. του τι δει ποιουντα τινα. παλιν τρανως οραται. παλιν ανοιγει ουρανους. εξουδενωσις και ατιµια. και νουν εχειν σον τοτε καταξιουται και εν µετα σου γινεται αχωριστως˙ και πως µη βλεπει ωσπερ συ και ακουει παντα απαθως. υβρις. ω πρεπει πασα δοξα. της των σωζοµενων σωτηριας τυχειν. και νους καλειται σος ο τοιουτος αξιωθεις γενεσθαι. παλιν παραγει απαντα. . Μ’. µαλλον δε Θεος και αυτος χρηµατισας. Οµολογια της χαριτος των του Θεου δωρεων˙ και οπως ο ταυτα γραφων πατηρ υπο του Αγιου ενηργειτο Πνευµατος˙ και διδασκαλια ρηθεισα υπο Θεου.Σωτερ. Υπερανω γαρ παντων των ορωµενων ο γενοµενος και Θεω πλησιασας. ο υπερανω γεγονως τουτων παντων και υπερ πασαν δοξαν την ορωµενην. παλιν απαντων εξω µε ποιει των ορωµενων. πως εν των κατω κειµενων δοξαν ολως η τρυφην θελησειεν επιζητησαι. κατηξιωται πανεξαισιως. αµην. βαβαι. παλιν οραται µονον. (296) Παλιν εκλαµπει µοι το φως. αποχωριζει. ∆οξα δε αυτω και τρυφη τε και πλουτος Θεος. η Τριας.

Ακουσον τι ποιησειε πας ο µελλων σωθηναι. µαλλον δε πρωτος παντων συ ο και παρακαλων µε. ινα ευαρεστησω. σηµερον κοσµον απαντα νοµισον καταλειψαι! Σηµρον φιλους. ονπερ ουδεις εωρακε πωποτε των ανθρωπων. το τι ανταποδωσω σοι. Ουκ οιδα ει και σωµατι. µειζονως οδυνωµαι. σηµερον απεταξω. µη διατεµνων νυκτα. ιν᾿ ευρεθω ενωπιον ακατακριτος. ενδοθεν του νοος µου και µεσον της καρδιας µου. Μηδεν δ᾿ ευρισκων εν εµοι. (297) ταυτα της δυναστειας σου και της φιλανθρωπιας τα εργα. µη διανοιγων ουρανους. απερ εις ηµας ποιεις τους αναξιους˙ δια τουτο ουν φοβος σου συνεχει µε και τρεµω και µεριµνω διηνεκως και δαπανωµαι σφοδρα. σφοδρως τε σφιγξον και µεχρι τελους βαστασον των πειρασµων τους πονους. Σωτερ. Χριστε µου. το τι σοι προσενεγκω αντι τοσουτων δωρεων. δοξον. δυσωπω µαθειν. δοξαν µαταιαν πασαν αφεις οµου απαρνησαι και µεριµναν των κατω και επι ωµων τον σταυρον αρον. ων εις εµε ειργασω. Ταυτα σου τα παραδοξα. του βηµατος σου του φρικτου εν ηµερα της δικης. και µεσον παντων οντων µε εξω ποιει παντων. αναριθµητων δωρεων. µηδε αερα διϊστων µηδε στεγην οικιας ατοµως ολος µετ᾿ εµου γινεται. του αθλιου.Παλιν ο παντων ουρανων υπερανω τυγχανων. µηδεν εµον εν βιω. τεθνηκας. τεως δ᾿ εκεισε ολος επ᾿ αληθειας γινοµαι. µειζονως καταισχυνοµαι. Σωτερ. ινα και θεραπευσω σε. των θαυµατων. αλλα τα παντα δουλα σα. Σηµερον. παραγινεται προς µε το φως και αναφερει µε των παντων υπερανω. ενδοθεν του κελλιου µου. οδυνας τε των θλιψεων και λυπηρων τους ηλους . ο βλεπων γινοµαι απλους τη ακακια. ω φρικτου µυστηριου! Μενοντων παντων ως εισι. τι δει ποιησαι. ενθα φως εστι µονον. µειζονως. συγγενεις. απλουν. τοσαυτης ευσπλαγχνιας. εργα παντα χειρων σου.

των επηρεαζοντων τε εκ ψυχης υπερευξη και αγαθοποιησειας τουτους κατα το δυνατον σοι. πρωτον εκεινων παντων υστερον αποδειξω σε. απερ ενετειλαµην. και δοξα κοσµου γεγονε. και συ και παντες αλλοι οι εις εµε πιστευοντες. ει βουλοισθε σωθηναι και συν εµοι αυλιζεσθαι εις αιωνας αιωνων. τι και πιστευειν οιεσθε εις εµε ασυνετως. τοτε σκιρτησον. καθαπερ υπεσχοµην. αισχυνην τε λογιζεσθε ταυτα και ατιµιαν παθειν και θειναι τας ψυχας υπερ των εντολων µου. (298) Ει αγαπησεις τους εχθρους και παντας τους µισουντας. Εγω γαρ ταυτα δι᾿ υµας επαθον εκουσιως˙ εσταυρωθην. τι και αιτεισθε του µαθειν πως δει υµας σωθηναι εν ποιαις τε ταις πραξεσιν εµοι οικειωθηναι.περιχαρως καταδεξαι. Ει δε και διωχθηναι σε υπερ δικαιοσυνης γενηται. Ταυτα και τουτων πλειονα. και ο ασχηµων θανατος ενδυµα αφθαρσιας και αληθους θεωσεως πασι πιστοις υπηρξε. και ποιον τουτου µειζον. οµοιος ον τως γεγονας του υψιστου πατρος σου και την καρδιαν καθαραν κτησαµενος εκ τουτων εν ταυτη οψει τον Θεον. ωσπερ στεφανον δοξης. και εµπαιγµους και ραπισµους φερων παντευχαριστως της εµης εση κοινωνος θεοτητος και δοξης. ον ουδεις ποτε ειδεν. Εαν δε παντων εσχατον σεαυτον αποδειξης και δουλον και διακονον. Τι δε µε και Θεον υµων ονοµαζετε ολως. ζωη τε και λαµπροτης. απεθανον θανατον των κακουργων. πραξον και αλλους διδαξον. ∆ιο και οι µιµουµενοι τα εµα σεπτα παθη . των υβρεων ταις λογχαις δε βαλλοµενος καθ᾿ ωραν και λιθαζοµενος σφοδρως απασαις ατιµιαις δακρυα αντι αιµατος προχεων εση µαρτυς. οτι η βασιλεια των ουρανων ση γεγονε. και νεκρων εξαναστασις και καυχηµα απαντων των πιστευσαντων εις εµε τα εις εµε ονειδη. Ει δε γε απαναινεσθε και δυσανασχετειτε.

υπερανωθεν οντως παντος γηΐνου πραγµατος. ιδε συντετριµµενην. ΜΑ’. Τους δ᾿ αλλους τις µη κλαυσει γε. απορρητων γενησονται˙ και συν εµοι εσονται εις αιωνας. τις αυτους µη θρηνησει.ως ειρηκας. ∆ος τον Παρακλητον. επιστασαι την µονωσιν. πεµψον. Ων της µεριδος ρυσαι µε. (300) Γινωσκεις την πτωχειαν µου. εξω παντος του κοσµου και σε ζητουντι και το σον Πνευµα εκδεχοµενω. οιδας την ορφανιαν. ιδε εν απογνωσει µε εγγιζοντα. . αποστειλον καµοι και νυν τω προσκαθεζοµενω εν υπερωω. συγκοινωνοι τε αγαθων αφραστων. οπως . και κοινωνον γενεσθαι µε παθων σου των αχραντων αξιωσον τον ευτελη και εσχατον σου δουλον. Ιδε καρδιαν ταπεινην. Λογε. τις µη σταλαξει δακρυον εκ συµπαθους καρδιας. Σωτερ. Θεε µου. ∆εσποτα των απαντων. οσον και επεγνωσθην.συµµετοχοι υπαρξουσι και της θεοτητος µου (299) και βασιλειας της εµης εσονται κληρονοµοι. νυν µεν ως εν αινιγµατι και τυπω και εσοπτρω τοτε δε επιγνωσοµαι. Ευχαριστια προς Θεον υπερ των παρ᾿ αυτου γεγονοτων ευεργεσιων και αιτησις του µαθειν. τις µη πενθησει την αυτων πολλην αναισθησιαν. τινος χαριν οι τελειοι γεγονοτες υπο των δαιµονων παραχωρουνται πειραζεσθαι˙ και περι των αποτασσοµενων τω κοσµω διδασκαλια και υποτυπωσις ρηθεισα παρα Θεου. ο πλασας µε Θεος µου ουκ αγνοεις. ορας το ασθενες µου και την αδυναµιαν µου. ∆εσποτα. καθως υπεσχου. αλλ᾿ εφορας και τα παντα γινωσκεις. και δος αφ᾿ υψους χαριν σου. δος Πνευµα σου το Θειον. οτι αφεντες την ζωην εαυτους τω θανατω παραδεδωκασι Θεου δεινως απορραγεντες. αµην. Θεε – και κοινωνος υπαρξω της δοξης σου και της τρυφης των αγαθων σου.

Κηρυττω σου τον ελεον. κρατουµενος τω ποθω σου. αλλ᾿ επαναπαυοµενον ως εν οχηµατι µε κουφως οδευσαι δεδωκας τας οδους τας τραχειας. αλλα ασωτως απαντα τον βιον µου µετηλθον. Χριστε µου. εξαπορω. ολος δεδουλωµενος. εως συνηνωσας τοις σοις και κατεταξας δουλοις. ως δοκω. υµνω την ευσπλαγχνιαν. και κοπου µε ουκ ειασας ολως επαισθανθηναι. πως ολον µε ταραττει. Ειπε και διδαξον µε νυν κριµατων σου το βαθος. µη επιλαθη του ψυχη ζητουντος σε διψωση. ∆εσποτα. Μη µε στερησης της ζωης τον αναξιον ταυτης µηδε βδελυξη µε. και νυν υπαρχων. Χριστε. αλλα ζητησας ευρες πλανωµενον. Θεε µου. προσηλωµενος τω φωτι και σοι κεκολληµενος. εκπληττοµαι και γινωσκειν ουκ εχω˙ πως αρα θλιψις απτεται ψυχης µου της αθλιας.Μη ουν βραδυνης. Θεε. µη παριδης. το ελεος προτεινω και την φιλανθρωπιαν σου µεσιτιν σοι προσφερω. ουκ επραξα δικαιοσυνης εργα. ο παλαι συνεσιαθεις αµαρτωλοις και πορναις (302) και συνδειπνησας. εβαστασας. ευσπλαγχνε. πλην αυτος ου παρειδες µε. και της χαρας χωριζει µε η των γηΐνων θλιψις. οτε ην εµπαθης η ψυχη µου. ειπε και µη βδελυξη µε αναξιως λαλουντα. ως ειρηται. οικτιρµον. αγαθε. Θεε µου. οικτιρµον. και µη εγκαταλιπης. του λυπεισθαι µειζονως υπερ το πρωην. ευχαριστων θαυµαζω σου χρηστοτητος τον πλουτον˙ ανακληθεις δε παρα σου. ασωτοις και τελωναις. δεδεµενος αγαπη. επεστρεψας εκ της οδου της πλανης και επ᾿ αχραντους ωµους σου φωτι της χαριτος σου επανεβιβασας. Τι µε τοσουτον πταισαντα και εξηµαρτηκοτα η τι σε παροργισαντα επι πλειον. πως λυπη επεισερχεται. . πως µε της σης αποστερει γλυκυτητος. Τα σπλαγχνα σου προβαλλοµαι. ουδεποτε ετηρησα µιαν των εντολων σου. εως αποκατεστησας µανδρα των σων προβατων. (301) Ουκ εκαµον. καταλιµπανεις.

εξωθεν εκβαλλεσθωσαν. και δη και νεανισκος˙ ουκ αγνοεις δε και αυτος αει συν σοι µε οντα και συναυξανοντα εν σοι και περισκεποντα σε.Προς ταυτα ο ∆εσποτης µοι απεκριθη και ειπεν˙ Εγω απο του κοσµου σε ως νηπιον βαστασας εν ταις αγκαλαις εφερον – παντως ο λεγω οιδας -. αλλα ανελπιστια σε τιτρωσκοντες εκεινοι ελπιδι τιτρωσκεσθωσαν εκ σου εκπεµποµενη. νηπιον η παιδιον τυγχανεις. πιπτων παλιν εγειρου.αφραστα γαρ τα κατ᾿ εµε. µη γαρ εξασθενη σου νους αρτι προς αντιστασεις. Οιδας και φευγειν τους εχθρους και νικαν αυτους παλιν και πολεµων γαρ εχεις µε συνεργον και προστατην και φευγων σκεπην κραταιαν. µη γαρ αδυναµια σοι ψυχης και νυν υπαρχει. νυν αγκαλοφορεισθαι. Ανηρ υπαρχων αλλοις συ υπηρετει και τρεφε και τα προς αυξησιν αυτων επιτηδευε παντα. Πως γαλακτι εκτρεφεσθαι υπο παιδαγωγω τε ειναι σε. Νυν ουν ουχι ενηλικος. ειπε µοι. Προς τους εχθρους ανθιστασο και πληττοµενος πληττε. τοις πεµποµενοις βελεσι βαλλειν αυθις µη φειση τους βαλλοντας και κατα σου ταυτα µηχανωµενους. Εγω και εσπαργανουν σε ολον µελεσι πασι και γαλακτι εξετρεφον υπερ βρωσιν και ποσιν . Προσηβος ηδη γεγονας. οργη δε σε πυγµιζοντες και θυµω συνωθουντες υπο πραοτητος της σης ραπιζεσθωσαν οψεις. δαιµονων παραταξεις. ανερµηνευτα παντη . ανηρ δε µαλλον οντως γενοµενος και τελειος προς γηρας ηδη κλινας. Ουκ ερυθριας ταυτα λεγειν. (303) Μη γαρ. ως ειπον. πορρω της σης οικιας. παιδαγωγω τε δεδωκα – τινα ον λεγω οιδας – και ως παιδιον σε µικρον αυξανοντα καθ᾿ ωραν εξυπηρετησε καλως. πως βουλει. ανεθρεψεν αξιως. Λαµβανων κρουε αφειδως. εως πασας διηµειψας καλως τας ηλικιας. ωσπερ νηπιος. Οιδας εχθρους ους λεγω σοι. πως αιτεις σπαργανουσθαι σε και βασταζεσθαι παλιν. οχυραν κεκτησαι µε˙ ..

Χρυσιον η αργυριον η λιθοι των τιµιων. οιος ο αρτος της ζωης. εµου της δοξης καθοραν την απαυγην και µονην και δι᾿ αυτης διδασκεσθαι ταυτα και πλειω τουτων ακριβως. ποιον τουτων. υπακοη των εντολων προσοικειουµενος µοι. αγαπη θεραπευων. Ου λεγω των µισθωτικως εµοι εκδουλευοντων ουδε των παλιν δουλικως εµοι προσερχοµενων. ακαµατι δουλευων µοι. ειπε µοι. Και τις αλλος παραδεισος οιος εγω τυγχανει η γη των κατω και ρευστων ως η γη των πραεων. οιον Πνευµα το Θειον. τοις καθαρα καρδια και πιστει αδιστακτω µε µετα φοβου και τροµου εσθιουσι και πινουσι νοερως αισθητως τε. Χωριων δε σε στερησις η ενδεια του σιτου ειτε του οινου εκλειψις εκταρασσουσιν ολως. εµε ως εν αινιγµατι ενοπτριζεσθαι µονον. ατιµητος εις απαν. γραφε συντοµως. οτι µοι κατηλλαγη ανθρωπος καθεζοµενος εν λακκω κατωτατω. ονπερ εγω παρεχω. οτι Θεος κτιστης εγω των παντων. Το παντων ευτελεστερον ηγεισθαι των εν κοσµω ου µονον των συνασκητων και κοσµικων ανθρωπων. Και τις εµου λαµπροτερος η τις εκλαµπων πλεον η ποιος λιθος. Ποιος δε αρτος ετοιµος η οινος εν τω κοσµω οια η χαρις η εµη. ποια χαρα. αλλα των φιλων και γνωστων και υιων µου τας πραξεις˙ αιτινες και πεφυκασιν αυται. ως εγω. αλλα γε και των εθνικων εαυτον οντως χειρω˙ το εκπτωσιν λογιζεσθαι ζωης της αιωνιου µιας παραβασιν µικραν εντολης ελαχιστης˙ το τα παιδια τα µικρα ωσπερ τελειους ανδρας καθοραν τε και προσκυνειν καθαπερ τους ενδοξους˙ . αµεσως τε προσοµιλει φιλος ωσπερ προς φιλον (304) µισθιου ταξιν υπερβας και δουλειας τον φοβον. µειζων υπαρχει επι γης.και λυπει σε των εν γη. ειδεναι και κατανοειν. ειπε µοι. ως εµε µονον βλεπειν. το σωµα και το αιµα µου. Ποια τρυφη. ποια δοξα.

απερ και παλιν γραφε. θρηνειν και κλαιειν συνεχως˙ ους νουθετων µη παυση. . Ο γαρ υµας δεχοµενος εµε δεχεται. ει µη νεκροι γνησονται θεληµασιν οικειοις και σου εν τω θεληµατι ζησονται εν τω βιω δια του σου το θεληµα το εµον εκπληρουντες. Ει δε µη απαρνησονται θεληµατα οικεια. ου µη σταθη εκ δεξιων. τους δε µη καθυπεικοντας µηθ᾿ υπακουοντας σου. ου στερηθηση τουτου. λοιπον µη παυση την αυτων εκζητων σωτηριαν. εξεις αυτους ως αδελφους. ου µη µου κοινωνησειε δοξης της αιωνιου.το τοις τυφλοις ωσαυτως δε την τιµην απονεµειν ως ανωθεν ορωντος µου παντων ανθρωπων πραξεις και ταυτα δι᾿εµε ποιειν. κερδησεις τα σα µελη και προσαγαγεις µοι αυτους υπηκοους γνησιους. ινα καγω εισδεξωµαι δια σου και δοξασω και τω εµω συν σοι Πατρι προσενεγκω ως δωρα. ως ειπον. εµοι τω υπακουσαντι Πατρι µεχρι θανατου. ει µη καταφρονησουσι ψυχων αυτων. και ο ακουων δε υµων παντως εµου ακουει˙ (305) ο δε µη τροµω τους υµων λογους και παραινεσεις δεχοµενος και εκπληρων αυτους µεχρι θανατου. Λοιπον µη παυση νουθετων. ουκ απολεσεις σου µισθον. ου µη καταγησεται συν τω εσταυρωµενω. λοιπον µη παυση κλαιων. ειπον. Το µη εχειν κατα τινος ολως εν τη καρδια µεχρι ψιλης κινησεως η µικρας υπονοιας˙ το ευχεσθαι απο ψυχης µετα πονου καρδιας εκ συµπαθειας τους εις σε αµαρτανοντας παντας. µετα δακρυων εξαιτων επιστροφην την τουτων˙ το ευλογειν µεθ᾿ αµα δε τους σε καταρωµενους και επαινειν τους φθονω σε αει λοιδορουµενους και τους επηρεαζοντας ως ευεργετας εχειν. ινα ει υπακουσωσι και ει επιστραφωσιν. ωσαυτως και τους εις εµε τα τοιαυτα τολµωντας. ου µη συγκληρονοµος των σταυρωσαντων εαυτους γενηται ο τοιουτος. ως ολως αρνουµενους µε τον εαυτων ∆εσποτην.

Μη προτιµησης το αργειν µηδε προκρινης ολως υπερ ψυχης ωφελειαν αλλο τι των εν κοσµω. Ο παραλυων εντολην εµην ∆εσποτου παντων και οιονει καταπατων και δι᾿ αυτης εκβαινων και παραβαινων νοµους µου.αλλα διπλουν σοι ανθ᾿ απλου τουτον εγω παρεξω. . δικην υποισει αρρητον υπερ ολων προβατων και διχοτοµηθησεται και πυρι και ταρταρω και των σκωληκων εσται καταβρωµα ο ταλας. ως τον σον του ∆εσποτου. ως εγω εµισηθην ποτε και νυν δε δι᾿ αυτων και των τουτοις οµοιων. αλλα και µαλλον εµισου και µαλλον απεστρεφου και εβδελυσσου παρ᾿ αυτων. υπερπηδων προσταξεις και της αυλης των εντολων και φραγµου τουτων εξω γενοµενος. ξενος εµου και των εµων πορρω προβατων εσται. Τις ουν υπαρχει. ει µη καυτος σωθειη. ουκ εκ της θυρας µονης. ∆ια τοιουτων βουλοµαι εργων µε θεραπευειν. ανυποπτος η ψηφος. και µαλιστα ως τον φραγµον της αυλης καταλυσας και τοις προβατοις εξοδον. εν προτιµησει θεµενος και φυλαξας ατρωτως. ει σωσειε κοσµον και τους εν κοσµω. οπερ εστι το στοµα του ∆εσποτου˙ αγγελοι προσευφηµησαν φωναις ακαταπαυστοις. (306) Τι γαρ ωφεληθησεται ο κερδαινων τον κοσµον η ο τους οντας εν αυτω παιδευων η διδασκων η και ο σωζων απαντας. δια τοιουτων σπουδαζε και των τουτοις οµοιων ευαρεστειν µοι˙ τουτοις γαρ επευφραινοµαι λιαν. ως αυτος συ ετηρησας του σου Πατρος. απροσπαθως γαρ εκρινας. οι δικαιοι προσεπεσον ακουσαντες και ειπον˙ Αδεκαστος η κρισις σου. οικτιρµον. και εισοδον την αδικον παρασχων τοις θηριοις. Τουτο γαρ ειπεν ο Πατηρ δι᾿ Υιου και το Πνευµα ελαλησεν. ω Θεε πανοικτιρµον! Πως γαρ ο µη το εαυτου θεληµα καταλειψας και του εκπροσωπουντος σε. ειτε πως αλλους σωσας ου σωσει την εαυτου ο αθλιος ψυχην. οτι και µη εισακουοµενος ουκ απεστης του λεγειν. αλλ᾿ απολεσει.

διανοιαν καν προς βραχυ γενεσθαι. η απαρνησει σου. ολως προς θρηνους τους αυτων την ακοην προσκλιναι και ειτε δωροις τα δεσµα και ειρκτην αποδρασαι. αλλα αφιεις ορφανα. και ουτε τους εκκλινοντας βλεπειν ολως οφειλει. λιµω τε και τω διψει. και σαυτον προτιµας σωσαι µονον. µεχρι θανατου καρτερειν τω σω ποθω και µονω. Ουκ οφειλει ολως αυτων καν προς βραχυ της φωνης εισακουσαι. ταυτα συν πενθει λεγοντας˙ Ουκ ελεεις σα τεκνα ουδε οικτειρεις. και χηραν την σην γυναικα. επι τας πρωην πραξεις. αλα ως ηδη τεθνηκως εµµενειν ταις βασανοις. γυναικος σου χηρειαν. εγκαρτερειν ταις φυλακαις. ασπλαγχνε. συνδεσµος φυσικος τε. και τη προς σε απασχολων θεωρια τας φρενας. στοργη συνδουσα τους εν γη προς τα απαρνηθεντα και επιστρεφουσα αυτους ολους εις τα οπισω. και µαλιστα συνθεµενος τουτο µεχρι θανατου. γυναικας τε και παιδας. (307) µη προστεθηναι αιµατι. (308) επι µεριµνας των εν γη και γυναικος και τεκνων. οτι κατελιπες ηµας εις απωλειαν παντας και σωσαι µονην σου ζητεις την ψυχην. το µη ποιησαι θεληµα εν τινι το οικειον. Ουδε πτωχεια τη αυτων συµπαθως επικαµπτη ουδε απωλειαν αυτων εννοεις και οικτειρεις. πτωχα. µη σαρκα προτιµησαι. µηδε προφασει οιαουν εν εκεινοις δεσµεισθαι˙ ουκετι γαρ της εαυτου ψυχης εξουσιαζει˙ .συγκληρονοµος σου οφθη συγκοινωνος τε ολως. ει δυνατον. οπερ εστι συγγενεια. ουδε τους αρνουµενους σε και στρεφοµενους παλιν επι τον πρωην εµε τον. Οι µαρτυρες εβοησαν˙ Κρισις δικαια οντως! Ως γαρ ο προς µαρτυριον εαυτον δους προθυµως ειτα ελθοντας συγγενεις. ξενα. Και πως ουχ ως φονευς µαλλον µελλεις κατακριθηναι. ∆εσποτα των απαντων. αλλ᾿ εν αυτη σε καθοραν. Χριστε. µη µνηµονευσας των αυτου πραγµατων η χρηµατων µητε εκτος της φυλακης την εαυτου εασας. τουτων απολυθηναι.

Προς ταυτα τα παναγια ρηµατα των µαρτυρων. οι Θεον εκ καρδιας φιλουντες και τη αγαπη τη αυτου µονη προσκαρτερουντες και τω ιδιω θνησκοντες θεληµατι καθ᾿ ωραν.. (309) ο δειξας µαρτυρας εν γη των τυραννουντων διχα. ουτοι και µαρτυρες εισι τη προαιρεσει µονη. . ουχ ειλοντο οι δουλοι σου ολως εξω γενεσθαι ουδε φυγειν. αλλ᾿ εµειναν ως δεδεµενοι οντες –˙ ουτως ουν. ουτοι και φιλοι γνησιοι. ουτοι συγκληρονοµοι. ηγουµενοις και πασι τοις µετ᾿ αυτων εν τη µονη αδελφοις συνασκουσι. φιλους. Νησον ουν ωσπερ µονην µεσον θαλασσης ουσαν οφειλουσι γε κατοικειν και απαντα τον κοσµον αυτοις εις απαν αβατον νοµιζειν καθεσταναι. και οι νυν τυγχανοντες εν κοσµω και κοσµον απαρνουµενοι. µηδ᾿ εν καρδια η νοΐ την τουτων στρεφειν µνηµην. αλλ᾿ ως νεκροι οφειλουσι προς νεκρους διακεισθαι ανεπαισθητως προς αυτους εχοντες τη αισθησει. και γινονται ως αληθως εθελοθυτοι αρνες. βασιλευ. αλλ᾿ ει και µη κωλυωνται υπο των ηγουµενων. αλλα Θεω. Ου γαρ ανθρωποις εφασαν. και τα θεληµατα αυτων προ γε τουτων απαντων. ακουσαντα τα Χερουβιµ υµνησαν και εν φοβω˙ ∆οξα σοι.διο πολλοι των φυλακων παρα σου ανοιγεντων και των δεσµων του σωµατος εις απαν ανεθεντων. ειπον. ουκετι ολως εαυτων εχουσιν εξουσιαν. φυλαξαι υπακοην και δουλωσιν. Σωτερ. ειπε παλιν ο Πατηρ δι᾿ Υιου και το Πνευµα ελεξεν˙ Οντως. συγγενεις οµου παντας. δοξα σοι. ατε µεγαλου χασµατος εστηριγµενου κυκλω της εαυτων πασης µονης. πανοικτιρµον. του ποθου πληρη και στοργης µεστα προς τον ∆εσποτην. µονω τω ποθω τω εις σε µαρτυρουντας καθ᾿ ωραν! Ναι. την συνταγην οφειλουσι σοι τηρειν τω ∆εσποτη. εταιρους και παντα πραγµα τα εν κοσµω. ως µη τους εν τω κοσµω διερχεσθαι προς την µονην µητε τους εν τη νησω διαπεραν προς τους εκει και προσπαθως προσβλεπειν.

µονε. το που ειµι. Σωτερ. νυν µε ελεησον! Ιδου. ΜΒ’. και που αυθις αφιξοµαι. µοι λεγοντι. σφραγισθητω τε νυν και εις τους αιωνας! Αµην. Νυν ουν επιβλεψον. εις γηρας. (311) µη δωσης χωραν κατ᾿ εµου εχθρω µου τω δολιω. ο ταλας. (310) Αρχη του βιου τελος µοι και το τελος αρχη µοι. νυν σπλαγχνιθητι. ελεησον µε τοτε και µη µνησικακησης µοι. βαραθρον ψυχην µου την αθλιαν. αναρτισµων. Σωτερ. εις προπυλα θανατου. γραφητω. πως δε διαφυγειν µου . και θνητος ολως πελων µικρον εν γη χρονοτριβω ζων εν σαρκι και θνησκω και βιου αλλου αρχοµαι µεταβαινων εκ τουτου. τω καθ᾿ εκαστην ωραν µοι προσεπαπειλουµενω. Συ ουν ο φυσει ευσπλαγχνος. Το οθεν ηκω. Αρχων του κοσµου ερχεται αναζητησαι θελων τα εργα και τας πραξεις µου. ουκ οιδα. αγνοω. ηγγισα. µη µε εγκαταλιπης. εσχαρων και λεβητων και κατακαιοντος πυρος και ξιφων των τεµνοντων. ο φιλανθρωπος µονος. Γεννωµαι γη απο της γης. Εω το σωµα εν τη γη αναστησεσθαι µελλον και ατελευτητον ζωην ζησεσθαι εις αιωνας. τριζοντι τους οδοντας και˙ Που θαρρεις. αλλα το αναπαλιν τοις αλλως εχουσιν ενταυθα τοτε γενησεται. απο φθαρτου παντως φθαρτος. ου γινωσκω. ωρυοµενω κατ᾿ εµου. απο σωµατος σωµα. Οτι οι τω Θεω απ᾿ εντευθεν ηδη δια της του Αγιου Πνευµατος µετουσιας ενωθεντες. εξελιπεν ισχυς µου. Προς ταυτα υπερκοσµιαι οµου απασαι ταξεις ηλαλαξαν˙ ∆ικαια σου η κρισις.χωρις ξεσµων. πανοικτιρµον. ο πανοικτιρµων Κυριος. τας αισχρας και βεβηλους˙ οι δηµιοι παριστανται απηνως µε ορωντες και προσταγµα εκδεχονται λαβειν και κατασπασαι εις αδου. εκδηµουντες του βιου εις αιωνας αυτω εκειθεν συνεσονται˙ ει δ᾿ ουν. Θεε.

τη δε εγκαταλειψει . πανοικτιρµον. Ουχι εκεινος σε αυτος παρεδωσε χερσι µου. Προβαλλεται και λεγει µοι ο δολιος. φιλανθρωπε. ο ασθενης εις απαν. του σου δουλου. ιδου. τον αραντα προς απαντας πολεµον τους αγιους και πολλους θανατωσαντα. προσεδραµον ελεει θαρρησας. οτι µε καταλιπων προσηλθες Χριστω καµου τας εντολας αρτι παρελογισω. συ µε πως διαδρασαι ολως θαρρεις και προσδοκας. Ου διαδρασαι πωποτε ολως εµε ισχυσεις. οτι˙ Ιδου. ουτω θαρρησας ηλθον. το Ηµαρτον! ειποντα. ιδου. ουτως ελπισας. ευχην ουκ κεκτησαι. ουκ εγκρατευη. οιδας. µη ειπη˙ Που σου ο Χριστος. δηµιουργε µου και κριτα. (312) και ελεησεις ως Θεος καθως ποτε την πορνην και ως τον ασωτον υιον. ου µη τη προαιρεσει µου ουδε τη ραθυµια τουτο προσεπιγραψηται. τον επι του κατακλυσµου παντας οµου τη πλανη και τω θανατω τω φρικτω περιπεσειν αθλιως εις τελος δελεασαντα ταις εµαις εξαπαταις. Ταυτα ακουων. τον και τον Καϊν αδελφου ποιησαντα φονεα. φριττω και ολος δεδοικα. οτι σωσεις µε δωρεαν. που σου ο αντιληπτωρ. αλλα τω σω. Χριστε µου. Ει γαρ και απατηση µε και αιχµαλωτον λαβη. ολος τρεµω ο ταλας. και δια ταυτα µονα σε του Χριστου σε χωρισω και µετ᾿ εµου σε ληψοµαι εν πυρι τω ασβεστω. Αλλ᾿ ουκ εκφυγεις ουδαµως˙ που γαρ και απελευση. ου ποιεις προσκυνησεις. Ουτω πιστευσας εδραµον. ουκ αγρυπνεις. ∆εσποτα και Θεε µ ου και κτιστα. κοπους ουκ επιδεικνυσαι.ελπιζεις χειρας. Εγω ουν. τον τον ∆αβιδ πλανησαντα προς µοιχειαν και φονον. οιους παλαι απηρξω. ∆εσποτα. ∆εσποτα. ως ουδεποτε εργοις επιστευσα η πραξεσι ψυχης µου σωτηριαν. ο εχων εξουσιαν ψυχης εµης και σωµατος ως αµφοτερων πλαστης. προς σε παρεγενοµην˙ και νυν µη εγκαυχησηται κατ᾿ εµου. τον τον Αδαµ εξαξαντα και Ευαν παραδεισου.

Θεε µου. και ως λαµπαδα βλεπω σε σκευους ηµµενην ενδον. εις ον προςηλθες. Θεε µου. ον οιου αγαπαν σε και αδελφον και φιλον σε. καθαπερ µαργαριτην. οσος υπαρχεις. µη Κυριε.ση το παν αναθεµενος τα τοιαυτα ερει µοι˙ Ιδε. περιλαβειν τε δυνηθη η εκτανθηναι ολος προς ολον και θεασασθαι τον συνοχεα παντων. οτι µη ολον φως µε αποτελεις και δεικνυσαι ολος µοι. ον οιου σε φιλειν. Σωτερ. ολως ου δοκω εχειν σε την ζωην µου. και εν τω κολπω φερω σε. Ουτως αιτουµαι. Οτι δε ου πλατυνεσαι. Μη ουν ακουσαι ταυτα µε. εκπεπτωκας. οιος. Προς ον ου βλογον φθεγγοµαι. ουκ αξιω. τον παντων εξω και το παν και τα παντα πληρουντα (313) και εξω παλιν τον αυτον ολον οντα αφραστως. εις τας εµας τε. του εχθρου. Το παν γαρ ποιος οφθαλµος κατιδειν εξισχυσει. µη ονειδος γενησεσθαι σου εασης. ασυγκριτος η δοξα σου. Οµως ως ηλιον ορω και ως αστρον σε βλεπω. ιδε. Τουτο ουν βλεπων ο εχθρος λεγει µοι˙ Συ ου σωζη˙ και γαρ ιδου. µη Βασιλευ. υιον και κληρονοµον ενεκαυχω κεκτησθαι σε. εις ον εθαρρησας. χειρας εξεδοτο σε και αιφνης απεστραφη σε. αλλα θρηνω ως τις πτωχος γεγονως εκ πλουσιων και εξ ενδοξων ατιµος και µη εχων ελπιδα. Σε γαρ ορων τιτρωσκοµαι τα εντος της καρδιας και βλεπειν ουκ ισχυω σε και µη βλεπειν ου φερω˙ απροσιτον το καλλος σου. ουτως παρακαλω σου . οτι ουκ εχεις προς Θεον ως παλαι παρρησιαν. πως εγκατελιπε σε. αιφνης εµισησε σε. εγκαταλειψης. τον Θεον µου. ∆εσποτα. ιδε. αµιµητον το ειδος. ο του σκοτους µε παλαι και των χειρων και φαρυγγος εκεινου µε εξαξας και τω φωτι ελευθερον τω σω µε παραστησας. και αφαντος ευθυς αποτελειται. ηστοχησας ελπιδων. Τον οντα δε υπερ το παν ποιος νους καταλαβη. και τις ποτε σε ειδεν η τις ιδειν σε δυνηθη ολον. αλλ᾿ εµφυσω. σε.

οτε ψυχη εξελθη µου του σωµατος. Αλλως γαρ ου θεασεται ουδε ιδειν ισχυσει ανθρωπων τις τον Κυριον ερχοµενον εν δοξη. εκεινος παντων ποιητης. Τις γαρ τολµησειεν αρα αµπροσθεν σου οφθηναι. Χριστε. υπερ απαν δε πνευµα (314) ως ποιητης πνευµατων τε και ∆εσποτης υπαρχων. Πως την δοξαν την αστεκτον θεασασθαι δυνηθη πας τις ολως. Εστι Θεος γαρ ακτιστος. Σωτηρ µου. ηµεις φθαρτοι και κονις. του δουλου σου. . ηµεις σαρκες χοϊκαι και γεωδης ουσια. αναρχος αληπτος τε. ισχυσαι µονω τω εµφυσηµατι απαντας καταισχυναι τους κατ᾿ εµου. σκεπουσαν. ισχυν και δυναµιν και ικανον ποιηση τον ανθρωπον του κατιδειν δοξαν αυτου την θειαν. Οι συνηµµενοι δε αυτω εκ των ωδε και τοτε µυστικως συναφθησονται τω Θεω και γνησιως και της αυτου υπαρξουσι µετουσιας αχωριστοι˙ οι δ᾿ απελθοντες του φωτος αυτου κεχωρισµενοι πως τοτε ενωθησονται η κατα ποιον τροπον. φυσιν θεοτητος τε φυσις ανθρωπου ταπεινη πως κατιδειν ισχυσει. και διαβηναι αβλαβη φρουρουµενον φωτι σου του Πνευµατος και εµπροσθεν στηναι του βηµατος σου. ει µη αυτην εντος γε κατεχει και φωτιζεται υπ᾿ αυτης. µελλοντας επιτρεχειν. εκεινος πνευµα πεφυκεν. συνουσαν µοι την θειαν. ει µη αυτην ενδεδυται. ει µη αυτος εκπεµψειε Πνευµα αυτου το Θειον και δι᾿ αυτου τω ασθενει της φυσεως παρασχη ρωµην. εκεινος πελει αφθαρτος.την ευσπλαγχνιαν δωρησαι και τοτε µοι. ακαταισχυντον δεικνυουσαν µε ολον. εχοντι χαριν σου. ηµεις σκωληκες οµου και βορβορος και τεφρα˙ και τις ισχυσει εξ ηµων τουτον ποτε ιδεσθαι εξ οικειας δυναµεως η ενεργειας ολως. και ουτως χωρισθησονται αδικοι των δικαιων και σκοτει καλυφθησονται αµαρτωλοι και παντες οσοι µη εξουσι το φως εν αυτοις απ᾿ εντευθεν. ηµεις κτιστοι δε παντες. ∆οξαν Θεου γαρ ανθρωπος.

ο Αβρααµ τε κολπος και πας τοπος ανεσεως των σωζοµενων εστιν˙ οι δε σωζοµενοι εισιν αγιοι παντως παντες. εις ποιον τοπον. ρυτιδος πασης διχα˙ (315) οιτινες αν ειεν οι πιστοι. ειτε υµας διδαξαι˙ Θεος γεγονεν ανθρωπος. αλλα γαρ και παραδεισος και πολις η αγια και πας τοπος ανεσεως ο Θεος εστι µονος. αδελφοι. ου γενησεται ολως! Οι δε του θειου σωµατος ηγουν της ακκλησιας και του χορου των εκλεκτων χωριζοµενοι. κεφαλη ο Χριστος δε. Παυλος ως µαρτυρεται Χριστου την εκκλησιαν εν γενησεσθαι σωµα γε δεσποτικον και θειον. Ει γαρ και νυν εκβαλλονται της εκκλησιας εξω και µετασχειν κωλυονται αµαρτωλοι εις απαν. τις αρα τοτε τολµησει ρυπαρος αυτου προσψαυσαι η τις προσκολληθησεται αναξιος τυγχανων. ασπιλον. ως πασα θεια µαρτυρει γραφη και εκδιδασκει. καθως αυτος µετεσχε της ηµετερας φυσεως. Πολλαι γαρ και µοναι εισιν. . λεγε. ουτω και εις νυµφων εστι και µια βασιλεια. αλλ᾿ εντος του νυµφωνος˙ καθαπερ γαρ εις ουρανος και εν αυτω αστερες αλληλων διαφεροντες εν τιµη τε και δοξη. ελπιζουσι σκηνωσαι. Ουκ εστι τουτο. µετεσχεν ανθρωποτητος και µετεδωκε πασι τοις εις αυτον πιστευουσι και την πιστιν εξ εργων δεικνυουσι θεοτητος αυτου τη µετουσια. πως οιµοι τοτε αρα τω παναµωµω σωµατι του Θεου ενωθωσι και µελη γενωνται Χριστου εσπιλωµενοι οντες. Τουτους ουν ειπε σωζεσθαι µονους τους µετασχοντας εκεινου της θεοτητος. ο ποιητης των παντων. αµωµον οµου. Ως γαρ ουκ εχει ανεσιν ανθρωπος εν τω βιω. ηνωθη τε ανθρωποις. που αρα απελευσονται. µαλλον δε και της των θειων θεας αποστερουνται οι µη πελοντες αγιοι. εις ποιαν βασιλειαν.µαθειν παρ᾿ υµων βουλοµαι. φρασον µοι. Παντως γαρ και παραδεισος. Ει τουτο τοινυν εσεται ουτως. ωσπερ και εστι.

ων ουδεις ποτε ειδε. Σπουδασωµεν ουν. ου θλιψεως ολως απηλλαγµενος. τουτο πηγη των αγαθων. τουτο τρυφη και ανεσις. τουτο ζωη των οντων. ηθελησεν υµιν οµοιωθηναι. Τριας Αγια. ανεκφραστως και προελθοντι εις ηµων απαντων σωτηριαν. αδελφοι. απο δε σκοτους φαος. τω κατελθοντι δι᾿ ηµας επι γης τους αθλιους. Η σωτηρια δε ηµων αυτη παντως υπαρχει. οτι πασιν. η σωτηρια δε εστιν κακων µεν παντων λυσις. τουτοσ χαρα ανεκφραστος και σωτηρια παντων των µετασχοντων της αυτου ελλαµψεως αρρητου και κοινωνιαν µετ᾿ αυτου εχοντων εν αισθησει. ου τοπος ανευ λυπης. ουχι ηµεις εξ εαυτων. οιµαι. και βασιλειας ουρανων κοινωνοι και της δοξης συµµετοχοι υπαρξωµεν οµου και κληρονοµοι των αιωνιων αγαθων. απο θανατου µεν ζωην. Ακουσατε˙ Σωτηρ και γαρ δια τουτο καλειται. σωτηριαν παρεχει. σπουδασωµεν προ τελους (316) προσκολληθηναι τω Θεω. αλλα το θειον στοµα επεφανε το µεγα φως του µελλοντος αιωνος. Υιος και Αγιον Πνευµα. ουτω και µετα θανατον εκτος εκεινου µονου. ως πειθοµαι και πιστευω και λεγω. Ταυτα δ᾿ εισιν. ου στεναγµου. οµοια γε του πρωτου. καθως πολλακις ειποµεν και νυν αυθις ερουµεν. τω κλιναντι τους ουρανους και λαθοντι αγγελους και εν γαστρι σκηνωσαντι της αγιας Παρθενου και σαρκωθεντι εξ αυτης ατρεπτως. τω ποιητη των παντων. µαλλον δε ο παµβασιλευς των ανω και των κατω εληλυθεν. καλων δε παντων εν ταυτω ευρεσις αιωνια.ο µη µενων εν τω Θεω και Θεος εν αυτω δε. τουτο στολη και δοξα. ιν᾿ εξ αυτου ως εκ φωτος παντες µεταλαβοντες φωτα δειχθωµεν δευτερα. Η βασιλεια ουρανων επι της γης κατηλθε. ουκ εσται ανεσις. απο δουλειας των παθων και πραξεων αισχιστων ελευθεριαν παντελη πασι χαριζοµενη . Πατηρ. οις ενωθη.

η παντα προγινωσκουσα. καν βασιλεις. αινος και απας υµνος υπο πασης της κτισεως και πνοης εις αιωνας. σοφια. η παντα προειδυια και τα ηµιν συµφεροντα διδασκουσα αφθονως. εξ αναξιου δουλου σου το θειον θεληµα σου. Τι κρεισσον εστι παρα σου. ειπε. καν τρυφαν καν ευφραινεσθαι καν απολαυσιν εχειν οιονται και νοµιζουσιν εν αγαθοις υπαρχειν. µη κρυψης. οι δε καν ολως πελοντες τουτου κεχωρισµενοι και µη ζητησαντες αυτον η τουτω ενωθεντες µηδε δουλειας των παθων και θανατου ρυσθεντες. εαυτον δε δια της εκεινων απολεσαντι προστασιας. ποιον ευαρεστον σοι απο των δυο. Σωτηρ.(317) τοις ενωθεισι τω Χριστω και Σωτηρι των ολων. οιαν οι δουλοι του Χριστου. ΜΓ’. αλλ᾿ ουδεποτε κτησονται τοιαυτην ευφροσυνην. Χριστε. ην ουδεις ποτε γνωσεται. πασαν γε αγαλλιασιν και πασαν ευφροσυνην. ω πρεπει δοξα και τιµη. τω δουλω σου. ειπε. καν µεγιστανες. Οτι κρεισσον το καλως ποιµαινεσθαι η τους µη βουλοµενους ποιµαινειν˙ ουδε γαρ εσται κερδος τω αλλους µεν σπουδαζοντι σωσαι. και θειων προσταγµατων. . καν αρχοντες εισι. φρασον µοι. Οι και τοτε πασαν µεν χαραν αναφαιρετον κτωνται. το φως του κοσµου. ω φιλανθρωπε Σωτερ˙ το εν µεριµνη ειναι µε των της µονης πραγµατων και των σωµατικων χρειων το αφθονως φροντιζειν. ηδονων τε και δοξης εχουσιν ανεκλαλητον. η γνωσις του παντος. αµην. Ειπε και µη παριδης µε. ειπε. λογε. αφραστον ουσαν παντη. ου κατιδη των µη γνωσιως και θερµως τω Χριστω κολληθεντων. οι ελευθεροι εκ παντων ατοπων επιθυµιων. ω Θεε µου. (318) Ειπε. ου µαθη. ανακραθεντων τε αυτω εν ενωσει αρρητω. ειπε και διδαξον καµε οδους σωτηριωδεις των θεληµατων σου.

Εγω Θεος προαναρχος. Ορα. Ου βουλοµαι ποιµαινειν σε τινα των µη θελοντων. Οι ουν εµε υβριζοντες εµε τε λοιδορουντες. σοι πως υποταγωσιν η πως σε καταδεξονται διδασκαλον. των ουρανων τε Βασιλευς και των καταχθονιων και παντες µη βουλοµενοι εµοι δουλοι τελουσι. η το αει προσκαρτερειν µονη τη ησυχια και συντηρειν αθολωτον τον νουν και την καρδιαν και δεχεσθαι της χαριτος της σης τας λαµπηδονας και καταυγαζεσθαι αει τας της ψυχης αισθησεις και θειους λογους µυστικως ενηχεισθαι και αλλους διδασκειν πραως και αυτος διδασκεσθαι ωσαυτως˙ ο λεγω γαρ και εαυτω τα λεγοµενα λεγει (319) και πρωτος ουτος του ποιειν παντως ταυτα οφειλει. τι σοι του κοσµου οφελος του δια σου σωθεντος. ω πανοικτιρµον Λογε! Ακουσον οπερ ερωτας. γραψον απερ ακουεις. τον φοβον ενεργεισθαι και την αγαπην δεικνυσθαι παρα των υπηκοων. οτι εφυλαξα τουτο καγω εν κοσµω˙ . αυτοπροαιρετον γε την τε δουλειαν γινεσθαι. αδικον ονοµαζουσι τα του αδικου τεκνα. σεαυτον δ᾿ απολεσεις. ασυµπαθη καλουσιν. αυτεξουσιον θελω δε. µη κρυψης απ᾿ εµου. ποιον εστι συµφερον. ποιον δε σοι ευαρεστον και τελειον υπαρχει. Εκ τουτων τοινυν λεγε µοι. ειπε µοι.διεκδικειν τε απαντα µετ᾿ εχθρας τε και µαχης. εµε κατονειδιζοντες. ω Θεε µου και πλαστα. φυγε και γενου εκ µεσου των τοιουτων. Εξελθε. Τοιουτους γαρ τους δουλους µου επιποθω του ειναι. και σεαυτον ει σωσειας. Οι λυκοι δε ποιµενα σε πως αρα λογιουνται η πως ακολουθησουσι φωνη σου θηρες οντες. Κτιστης των παντων γαρ εγω και Κριτης και ∆εσποτης και νυν ειµι και εσοµαι εις αιωνας αιωνων˙ αλλ᾿ ου τον µη βουλοµενον ποτε καταναγκαζω. ποιον υπαρχει κρεισσον µοι. τους δ᾿ αλλους ουπω εγνωκα ουδ᾿ υπ᾿ αυτων εγνωσθην˙ διο σκληρον µε λεγουσιν. Ναι δη. εγω ∆εσποτης φυσει.

Τουτους. καθ᾿ ωραν. προς νοητα τε ορη θεωριων των µυστικων. εις ουρανους εξ αδου. . προς υδωρ θεληµατων εµων εξαξεις δε αυτους. των δ᾿ αλλων κτιστης µεν ειµι και Θεος κατα φυσιν. ω µανιας εσχατης! Ουτοι του Καϊν µιµηται. δοξης µου της αρρητου. ειπε. ουκ αρχηγος εις απαν των µη αραντων τον σταυρον καµοι ακολουθουντων˙ του εναντιου γαρ εισι τεκνα. ειπε µοι.(320) των βουλοµενων γαρ εγω και ποιµην και δεσποτης. Εκ σκοτους γαρ καλουµενοι προς ανεσπερον φεγγος. ονπερ καιρου δραξαµενοι εξεµουσιν αθροως και ευεργετας τους αυτων ανηλεως. Πως ποιµανεις ως προβατα. πως εισαξεις. καµοι ακολουθησαι. των εντολων µου προς νοµας. ου µην δε πελω βασιλευς. δι᾿ ης οι ταυτην βλεποντες καταφρονουσι δοξης της κατω και των αισθητων παντων αµνηµονουσι και ως σκιαν και ως καπνον ταυτα παντα ηγουνται. πως οδηγησεις. Βλεπε και θρηνει δι᾿ αυτους. εκ των προσκαιρων και φθαρτων προς αιωνιον δοξαν. πως τον αντιδικον συνηγορον σου κτηση. Ειπε. καν δωρεων µετασχωσιν υψηλων και µεγαλων˙ (321) εγκεκριµµενον εχουσι τον ιον εν καρδια. οργιζονται και µαινονται κατα των διδασκαλων και κατ᾿ αυτων συρραπτουσιν επιβουλας παντοιας και προαιρουνται του θανειν η σκοτους αποστηναι και των του σκοτους πραξεων. πως ποιµανεις. προς πυρ αυτοµολουντας. οι εχθροι δε δυσκολως γενεσθαι φιλοι δυνανται καν ευεργετηθωσι. αγχονης κληρονοµοι. δουλοι και σκευη. απλαγχνως αποκτειναι ου φριττουσιν. προστιθεµενους τω εχθρω και συν αυτω προθυµως τα εναντια των εµων προσταγµατων ποιουντας. πως τουτων προηγηση. µιµηται των Εβραιων και του Ιουδα ζηλωται. εκ του θανατου προς ζωην. Ευκολως γαρ οι φιλοι µεν εχθροι γινονται µαλλον µικραν ευροντες προφασιν. λεγε µοι. οµοτροποι. ουτοι Σαουλ. πως τον πολεµιον εχθρον φιλον σου πεισεις ειναι. ουτοι του Λαµεχ χειρους. ει δυνατον.

οταν ελθω του κριναι. και τουτων παντων εκαστον κρινουσι κατ᾿ αξιαν. Κρεισσον τοινυν ποιµαινεσθαι και µη ποιµαινειν ολως τοιουτους. και συ µενεις ανευθυνος. Ει δε µη βουληθης αυτοις ολως οµοιωθηναι. αλλ᾿ οσον ειληφας αυτος. ενθα αν συ θελησης. Ακουσον.Τουτων ηγεισθαι ει ζητεις. Υφ᾿ ων τι σοι γενησεται. Μη αναγκαζης δε αυτους ποιειν απερ διδασκεις. Αυτοι δ᾿ οι λογοι στησονται. Ουδεν γαρ ο σος θανατος ωφελησει τους αλλους. τουτο των αποστολων και µαθητων µου γεγονε κατα τας εντολας µου εργον. στασιν. βλεπε που καταντησεις. αλλα τους λογους τους εµους λεγε και παρακαλει φυλαττειν τουτους ως ζωης αιωνιου προξενους. οτι ουκ εκρυψας εµων αργυριον λογιων. ακατακριτος παντη. Ου γαρ επιστραφησονται. κηρυξαι µε Θεον εις τον συµπαντα κοσµον . και λεξω σοι συντοµως˙ προ παντων ειναι δουλος µου ολως ουκ εξισχυσεις. µαχην και πολεµον ακαταλλακτον εξεις. συναπαχθηναι τε αυτων ταις βουλαις µη θελησης µηδε ταις πραξεσιν αυτων ταις κακαις κοινωνησαι. Μισος τε κτησονται προς σε ασχετον και προς φονον ορµησουσι τον κατα σου φανερως και λαθραιως. αλλα µαλιστα των ιδιων φροντιζειν και ευχεσθαι υπερ αυτων και απαντων ανθρωπων (322) του επιστρεψαι και ελθειν εις επιγνωσιν παντας. Τουτο εµοι αποδεκτον. τι κερδανεις τε. αλλα κακεινοις αιτιος του κριµατος γενηση και συ απαρρησιασατος εξελθεις εκ του βιου. καθως υπηρξεν ο εµος θανατος ζωη κοσµου. αλλ᾿ εν οδω σε τη αυτων αναγκασουσι βαινειν και πρωτον εις απωλειαν εµπεσειν προ εκεινων και κατωτερω κατελθειν εις πυθµενα του αδου ως επακολουθουντας σοι εχων παντως κακεινους. τι δε συµβησεται σοι. διδασκειν τε και κατηχειν τουτων τους βουλοµενους. κατεβαλου τοις πασι. εµον γαρ δουλον µαχεσθαι ου βουλοµαι παραπαν. και του εκεινων κριµατος συ δωσεις τας ευθυνας.

ουδεις µη θελων σωζεται˙ πλεον τουτου µη ζητει. ουδε φιλοθεος ποτε ο φιλοκοσµος εσται. αλλα την σην µοι χαριν τω αναξιω δωρησαι δουλω σου. Τι εστι το κατ᾿ εικονα. ουδε πιστος ο απιστος και µη θελων υπαρξει. Μ∆’. ουκ αβουλητως ο σκαιος µεταστρεψει την γνωµην την εαυτου και αγαθος γενησεται εις απαν˙ ουδεις γαρ γεγονε κακος φυσει. Ουτως ποιησω. σπουδασον σωσαι δε σαυτον και τους ακουοντας σου. υπαγετε. καθως προσεταξας µοι. αλλα προθεσει˙ ουτω και παλιν εκ κακου και πονηρου προθεσει (323) και γνωµη καλος και αγαθος. Και εφην γε˙ Ει µη θελετε ουτως. αµην. ως βουλεσθε. αλλα την σην βοηθειαν. µονοις . ει αρα ευροις επι γης ανθρωπον του ακουειν εχοντα ωτα και των σων επακουοντα λογων. ινα αει δοξαζω σε και ανυµνω σον κρατος ακαταπαυστοις εν φωναις εις αιωνας αιωνων. Ουδεις γαρ γεγονε ποτε καλος απροαιρετως. και πως εικοτως νοειται ως του πρωτοτυπου εικων ο ανθρωπος˙ και οτι ο τους εχθρους ως ευεργετας φιλων µιµητης εστι του Θεου. τους δε µη θελοντας εµων λογων ολως ακουειν λεγε. ω Θεε µου. ως ειπον και εγω προς τους τοτε ειποντας οτι˙ Σκληρος ο λογος σου και τις αυτου ακουειν δυνησεται. Πνευµατος δε Αγιου εντευθεν µετοχος γεγονως θεσει θεος και χαριτι γινεται. Ουτως και συ αγωνισαι ποιησαι και διδαξαι. γενησεται. ∆εσποτα. µη θελων δε ουδαµως τουτο εσται. ει θελει. εκαστος και ποιειτε˙ τη εξουσια τη αυτων το παν και προαιρεσει καταλιπων τον θανατον η την ζωην ελεσθαι. Ουδεις µη θελων αρετην κατωρθωσεν εν κοσµω.και τα εµα θεληµατα και τα προσταγµατα µου διδαξαι και καταλιπειν εγγραφως τοις ανθρωποις.

και νουν και λογον˙ αλλα προσεχε τω λογω! Κατ᾿ εικονα ουν του Λογου δεδοται ηµιν ο λογος˙ λογικοι γαρ εκ του Λογου του αναρχου. ∆εδωκε. τοις υπο του Αγιου Πνευµατος ενεργουµενοις. θεληµα τε εν ωσαυτως. εν Τριαδι υποστασεων. διδαξον µε. . σεληνην λεγω. υµνος.Ακουσον αυτου του Λογου˙ .εκεινοις γνωριζοµενος. χαρις τω την κτισιν εξ ουκ οντων εις το ειναι λογω µονω και θεληµατι οικειω απασαν παραγαγοντι Θεω παντων. τους αστερας ουρανον τε. του ακτιστου. Αυτη µονη κτισις παντων. αυτη εκ πηλου µε ολον πλασασα. ηλιον. γην και θαλασσαν και παντα τα εν µεσω τουτων οντα. µια φυσις. . Οντως κατ᾿ εικονα εστιν η ψυχη παντος ανθρωπου λογικη εικων του Λογου. (324) ∆οξα.Πως. µια τε αχωριστοις και ατµητοις. ψυχην τε δουσα (325) εθηκεν επι της γης µε. µια δοξα. του αληπτου. µια δυναµις υπαρχει. του Θεου µου. αινος. ειπε µοι. δεδωκε το φως τε βλεπειν και οραν εν τουτω παντα τονδε τον αισθητον κοσµον.

και Θεος το Πνευµα παλιν˙ εν γαρ φυσει και ουσια τα αµφοτερα τελουσιν. Ωσπερ νους εκ της ψυχης µου. αλογος. Ουτως ουν εκ της εικονος το πρωτοτυπον εννοει! Ανευ Πνευµατος ουκ εστι ου Πατηρ. συγκαθειλες παντως παντα˙ ψυχη γαρ ανους. Εν εκ τουτων ει καθελης. ου Λογος τουτου˙ πνευµα ο Πατηρ δε εστι. Παντοτε και ηνωνται γε (326) και εισι µεµερισµενα˙ ηνωνται γαρ ασυγχυτως και µεριζονται ατµητως. αλλα και διηρηµενως. ει και σαρκα ενεδυθη. νουν γαρ εχουσα και λογον φερει ταυτα κατ᾿ ουσιαν ατµητα ασυγχυτα τε. µαλλον δε εν τη ψυχη µου. και Υιος ο τουτου. οµοουσια ωσαυτως. ουτως εκ Πατρος το πνευµα. . συναΐδιος τε εστι τω Πατρι και τω Πνευµατι. Ουτως ουν και η ψυχη µου κατ᾿ εικονα τουτου εστι. ισον εσται των αλογων˙ ανευ δε ψυχης ουκ εστι νουν η λογον υφεσταναι. ψυχη και λογος. πνευµα. Αλλ᾿ ο µεν Πατηρ τον Λογον απεγεννησεν αρρητως. εν τα τρια ηνωµενως.ο Θεος εκ Θεου Θεος Λογος. ωσπερ νους.

ει µη προτερον καθαρης. ουδ᾿ ου µη κατανοησης.µαλλον δ᾿ εν Πατρι και µενει και προερχεται αφραστως. Οταν ταυτα δε ποιησης και καλως σαυτον καθαρης και εικων τελεια γενη. ει µη κεχωσµενην ουσαν εν τοις παθεσιν εξαξης. αλλ᾿ εν τω Υιω οραται. ουτω νοει τον Πατερα. ου χωριζεται δε τουτου. αποσµηξης τε τελειως. καθυπεδειξεν ο λογος. αποδυσης τε ωσαυτως και λευκανης ως χιονα. Παντα γαρ Πνευµα διδασκει . και Υιος εν τουτω µενει. ει και αµυδρα τυγχανει. ουδ᾿ ου µη κατανοησης. ην ουδεποτε θεαση. ου χωριζεται δε ολως του Υιου Πατηρ ο τουτου. το πρωτοτυπον ουκ οψη. (327) αλλα και γεννα τον λογον και εντος αυτον κατεχει. Ωσπερ παλιν δε ο νους µου παντοτε γεννα τον λογον και προφερει και εκπεµπει και γνωστον ποιει τοις πασιν. οτι ετεκε τον Λογον. ει µη αποκαλυφθη σοι δια Πνευµατος Αγιου. ει µη προτερον εκπλυνης της εικονος σου τον ρυπον. οτι τικτει αεναως. Ταυτην ακριβη εικονα.

οσον δυνασαι και βλεπειν. κατα την αναλογιαν ψυχικης καθαρσεως σου.εν φωτι λαµψαν αρρητω. υπερ σωτηριας λεγω. Τουτο γαρ φιλανθρωπια. σωφροσυνης και ανδρειας. οπερ µελλω σοι εκφρασαι! Θειον αποστειλει Πνευµα˙ ου ψυχην σοι λεγω αλλην. µιµητην τε κατα παντα (329) τελειοτητος της θειας. Ο δε κτιστης τοτε – προσχες. . ως γνησιους ευεργετας. ει οιον τε. αλλα και φιλανθρωπιας. ισην τε προς παντας εχειν αγαθους και πονηρους τε ενδιαθετον αγαπην. πειρασµων υποµονη τε και τη προς εχθρους αγαπη. και εικονα αληθη σε αποδειξουσι του κτιστου. και του ενα που σωθηναι η και παντας. οσον εφικτον ανθρωπω. τεκνον. ευχεσθαι τε υπερ παντων των σοι επηρεαζοντων. Ταυτα µιµητην ∆εσποτου απεργασονται σε. το εχθρους ευεργετειν σε και φιλειν αυτους ως φιλους. και Θεω οµοιωθηση εργων ακριβει µιµησει. υπερ παντων δε τιθεναι την ψυχην σου καθ᾿ εκαστην. (328) νοερως τα νοητα σοι απαντα καθυποδειξει.

το εκ του Θεου σοι λεγω. αγνωστον τοις µη πενθουσιν αεναως καθ᾿ εκαστην .οιαν εσχες. αγνωστον και µνησικακοις. αγνωστον και τοις ραθυµοις. αλλα Πνευµα. αγνωστον οντως οργιλοις. αγνωστον υποκριταις γε. αγνωστον πασι λοιδοροις. αγνωστον τοις φιλοδοξοις. αγνωστον τοις φθονεροις τε. αγνωστον τοις λαθροφαγοις (330) και µεθυσοις τε και πορνοις˙ αγνωστον τοις αργολογοις. Ταυτη δε συναφθαρτισει και το σωµα ολον ολως και θεον σε κατα χαριν οµοιον του πρωτοτυπου απεργασεται. αγνωστον τοις αµελουσι της καθ᾿ ωραν µετανοιας. αγνωστον τοις φιλαργυροις. αγνωστον τοις φιλασαρκοις. ω θαυµα. τον φθαρτον τε αφθαρτισει και ανανεωσει αυθις τον παλαιωθεντα οικον. οικον της ψυχης σου λεγω. αγνωστον τοις αισχρολογοις. ω µυστηριον το πασιν αγνωστον τοις εµπαθεσιν. και εµπνευει και οικησει και ουσιωδως σκηνωσει και φωτισει και λαµπρυνει και αναχωνευσει ολον. αγνωστον τοις φιλοκοσµοις. αγνωστον και γαστριµαργοις. αγνωστον υπερηφανοις.

αγνωστον τοις µη αιτουσιν εν θερµοτητι καρδιας του λαβειν το Θειον Πνευµα. αγνωστον τοις οιοµενοις ειναι τι.αγνωστον ανυποτακτοις. µηδεν δε ουσιν. τους τυφλους βλεπειν δοκουντας και κωφους δε οντως οντας και ακουειν οιοµενους˙ ζωσι γαρ και καθορωσι . µη λαβων νεκρος υπαρχει. Θαυµα γαρ ορωσι ξενον. (331) Τον νεκρον δε τις µη κλαυσει. µη αιτων ουδε λαµβανει. αγνωστον ιδιορρυθµοις. οτι ζην δοκει νεκρος ων. Οι νεκροι νεκρους ουδεπω ουτ᾿ ιδειν ουτε θρηνησαι ολως δυνανται˙ οι ζωντες τουτους βλεποντες πενθουσι. ζωντας τους νενεκρωµενους. αλλα και περιπατουντας. αγνωστον τοις απιστουσιν οτι διδοται και αρτι τοις ζητουσι Πνευµα Θειον. αγνωστον τοις αντιλογοις. Απιστια γαρ απειργει και διωκει Πνευµα Θειον˙ απιστων τις ουκ αιτειται. αλλα µη και τερποµενοις επι σωµατος µεγεθει η δυναµει ειτε καλλει η χαρισµατι ετερω οιωδηποτε σοι λεγω˙ αγνωστον τοις µη καρδιαν καθαραν προσκτησαµενοις. αγνωστον τοις καυχωµενοις.

ως ανοητοι νοουσιν εν αισθησει αναισθητω. ειπε µοι. οσοι βλεπουσι τα τηδε και ωσι σαρκινοις µονοις θειων λογων ακροωνται. πως Χριστιανοι κληθωσιν. Προσεχε τοις λεγοµενοις˙ οιος ουν ο πρωτος πελει χοϊκος και οι εκ τουτου παντες χοϊκοι γεννωνται˙ οιος δε Χριστος υπαρχει επουρανιος ∆εσποτης. ουτοι κατα πνευµα παντες κωφοι. µαλλον δε Χριστου λαλουντος˙ Ανθρωπος εκ γης ο πρωτος χοϊκος εκτισθη παντως. τυφλοι και νεκροι γε. Εστι γαρ και ζην µη ζωντα. αλλ᾿ ουδ᾿ ελαβον το Πνευµα ουδ᾿ ανεβλεψαν τας κορας. Λεξω ταχος˙ οσοι ζωσι κατα σαρκα. ινα και ζωσι γε. Ακουε του θειου Παυλου ταυτα σοι σαφως δηλουντος. ανθρωπος ο δευτερος δε εκ των ουρανων κατηλθε. Πως. ειπε µοι. (332) ου κατειδον φως το θειον˙ τουτου δε µη γνεοµενου εµειναν κωφοι εις απαν. Ουδε γαρ εκ Θεου γεγεννηνται ολως. εν ζωη νενεκρωµενη.και ακουουσιν ως κτηνη. Οι τοιουτοι δε. εστι βλεποντα µη βλεπειν µηδ᾿ ακουοντα ακουειν. επουρανιοι και παντες .

βαπτισθεντες δε ωσαυτως Πνευµατι τω Παναγιω˙ οιον εστι το γεννησαν Θεος οντως. φησιν. εξ αυτου τε οι γεννωµενοι τοιουτοι εκ Θεου θεοι θετοι γε και υιοι υψιστου παντες. Εκ της γης. Ηκουσας Θεου τους λογους.οι αυτω πεπιστευκοτες. ηκουσας Χριστου λαλουντος δι᾿ αυτου και τους ανθρωπους εκδιδασκοντος οποιοι οι αυτω πεπιστευκοτες και την πιστιν εκ των εργων ενδεικνυµενοι τελουσι. ζωην και αφθαρσιαν. ηκουσας πως εκ των αλλων (333) τους πιστους αναχωριζει. πως σηµειον γνωρισµα τε δεδωκε τοις αυτου δουλοις. ο δευτερος ανθρωπος δε. ινα µη πλανωνται λογοις αλλοτριων διδασκαλων. εκ των ουρανων κατηλθε. ο πρωτος. απερ σοι λεγει ο των ουρανιων µυστης. Ηκουσας. ανωθεν δε γεννηθεντες. των απαντων ο ∆εσποτης. οτι χοϊκος εκτισθη. Θανατον πασιν ο πρωτος προεξενησεν ανθρωποις και φθοραν τη παραβασει˙ ο δε δευτερος τω κοσµω εδωρησατο και νυν δε απασι πιστοις παρεχει φως. . ως φησι το θειον στοµα.

και ζητει ινα γενησαι τοιουτος επουρανιος. Ει γαρ οιος ο ∆εσποτης επουρανιος υπαρχει.Μη ουν αµφιβαλλε λοιπον˙ ει Χριστιανος υπαρχεις. αλλα του εκ γης πλασθεντος χοϊκου ανθρωπου παντως. θανατον αποβαλοντες και ζωη προσκολληθεντες. . Αθανατοι γαρ. (334) πως Χριστιανος κληθηση. οσοι κοσµικα φρονουσι. ουτως εχε. ουτω πιστευε. ουκ εισι του εκ των ανω κατελθοντος Θεου Λογου. και τοιουτους ειναι λεγει τους αυτω πεπιστευκοτας παντως γε επουρανιους. αφθαρτοι γινονται και δια τουτο επουρανιοι καλουνται. οσοι κατα σακρα ζωσιν. ως ειπεν ο εξ ουρανων φοιτησας καιδιδους ζωην τω κοσµω. Ουτος εστι και ο αρτος. ον οι τρωγοντες ουδ᾿ ολως \ θανατον ποτε ορωσιν˙ επουρανιοι γαρ οντες εις αει εσονται παντως την φθοραν αποδυθεντες. ο εκειθεν καταβαινων. Ουτω φρονει. τοιουτος και αυτος οφειλεις ειναι˙ µη υπαρχων δε τοιουτος. οιος ο Χριστος υπαρχει επουρανιος. αφθαρσιαν δ᾿ ενδυθεντες.

Α πολλακις υµιν ειπον. επιγειων. καινουργει τε παραδοξως. πριν εξ ουρανου κατελθη ο ∆εσποτης των απαντων ουρανιων.(335) Τις γαρ απο του αιωνος εχρηµατισε τοιουτος. παντας συµπεριλαµβανει τους αξιους. εξανακαινιζει τουτους. Πως και τινα γε τον τροπον ου µεταλαµβανει ολως του εκεινων αυτο ρυπου. µεταδιδωσι δ᾿ εκεινω παντα τα αυτω προσοντα. (336) ουτω και το Θειον Πνευµα αφθαρτον ον αφθαρσιαν και αθανατον υπαρχον διδωσιν αθανασιαν. πως εκφρασω τα γινοµενα αξιως. Ποια παντα. ∆ος µοι λογον. καθως πολλακις ειποµεν. των Αδαµ υιων σοι λεγω. και τουτο παντα ως Θεος ηµιν παρεχει. Ουτος ελαβε την σαρκα την ηµων και Πνευµα Θειον δεδωκε. και πως εξειπω. Ως ουδε το πυρ µετεχει της σιδηρου µελανιας. ο ψυχην µοι χαρισαµενος Θεος µου. Θεος ον το Θειον Πνευµα. Γινεται ως κολυµβηθρα θεια φωτοειδεστατη. ους εντος αυτου αν λαβη. αναπλαττει τουτους ολως. ους εφευροι ενδοθεν. αλλα και τα νυν εξειπω. .

οιος και εκεινος. Ως Χριστου οµοφυες τε. καθως ειπε. ως εκεινος πεφυκε και εστι φυσει. . ουδ᾿ απαξιοι γενεσθαι οµοιους αυτω τους δουλους. πως δε εν αυτω µενουµεν. (337) µη υπαρχοντες τοιουτοι. Ου φθονει γαρ ο ∆εσποτης ισους εαυτω οφθηναι τους βροτους χαριτι θεια. πως εσοµεθα εκεινω ηνωµενοι. οιους εδειξεν ο λογος.φως τε αδυτον τυχανον φως αποτελει τους παντας εν οισπερ κατασκηνωσει. Ει γαρ µη τοιουτοι ωµεν οµοιοι εν ακριβεια. τουτους του Χριστου οµοιους απεργαζεται εις απαν. Ευεργετης γαρ υπαρχων βουλεται ηµας τοιουτους ειναι. επουρανιοι και θειοι. αλλα τερπεται και χαιρει καθορων ηµας τοιουτους εξ ανθρωπων γεγονοτας κατα χαριν. ινα γενησθε τοιουτοι. Τουτο ουν σαφως ειδοτε σπευσατε λαβειν το Πνευµα το εκ του Θεου και Θειον. και ζωην αυτοις παρεχει. πως δ᾿ αυτος εν ηµιν µεινη ουσι τουτου ανοµοιοις. οµοουσιον ωσαυτως και οµοδοξον υπαρχον και συνηνωµενον πελον.

Περι θεολογιας ακριβεστατης˙ και οτι ο µη ορων το φως της του Θεου δοξης χειρων τυγχανει τυφλων. Ει γαρ κεκλησαι πολλοις και διαφοροις τοις ονοµασιν.οσους ειπεν ο ∆εσποτης. λαµψον πλειον µοι το απροσιτον φως σου. (338) Ω φιλοικτιρµον Θεε µου. ∆ραµετε σπουδη ουν παντες. ποιητα µου. Ει δε µη τοιουτοι ητε η γενησεσθε ενταυθα επουρανιοι. µη εγκαταλιπης. τυγχανεις. ναι. ως ειπον. αλλα αυγασον ψυχην µου τω φωτι σου˙ το γαρ φως σου συ. Ναι. ινα µου χαρας εµπλησης την καρδιαν. ο Θεος µου. µη οργισθης. ω πρεπει πασα δοξα συν Πατρι και Πνευµατι τε εις αιωνας των αιωνων. ινα και της βασιλειας γενησθε της ουρανιου κληρονοµοι εις αιωνας. τω ∆εσποτη των απαντων. αλλ᾿ εν αυτος υπαρχεις˙ . ΜΕ’. πως δε και εις βασιλειαν µετα των επουρανιων εισελθειν και βασιλευσαι και συνεσεσθαι τω παντων Βασιλει τε και ∆εσποτη. πως τους ουρανους οικησαι ολως οιεσθε συν τουτω. ινα καταξιωθωµεν ενθοθεν της βασιλειας της των ουρανων γενεσθαι και Χριστω συµβασιλευσαι. αµην.

τρια οµως δε το εν καθ᾿ υποστασεις. σεληνην και τα αστρα . αναπαυσις λουτρον τε. εις εν τα τρια και το εν γε εις τρια. αναστασις. Τουτο το εν τον ουρανον και την γην εκ µη οντων παρηγαγεν. Εν ουν η Τριας αµεριστως εις απαν. υδωρ. λαµψαν και καταυγασαν. αρτος και οινος. ποταµος. προσκυνει. οµοδυναµους ολως. πιστευε νυν και εις τους αιωνας.τουτο δε το εν αγνωστον παση φυσει και αορατον και αφραστον τυγχανει. ενδυµα. Τριας µια γαρ ο Θεος µου. εν τοις τρισι το εν δε. η καινη των πιστων καρυκεια. ο παραδεικνυµενον παντα καλειται. Το εν γαρ τουτο φαντασθεν. η πανδαισια. οµοουσιους. αδιαιρετως δ᾿ αυθις διαιρουµενας. ου τρια. µια τε βασιλεια. ανατολη. εν η Τριας γαρ πελει. η τρυφη ην µυστικως τρυφωµεν. ασυγχυτως µεν υπερ νουν ηνωµενας. αλα πολλα και παρ᾿ ηµιν καλειται˙ φως και ειρηνη και χαρα. οµοφυεις αλληλαις ουσας τη φυσει. λαµπας εντος εκλαµπουσα της ψυχικης οικιας. µεταληφθεν. πηγη ζωης και ρειθρον. σκηνη και θειος οικος. περιβολαιον. ηλιος οντως αδυτος αστρον αειλαµπες τε. πυρ. ζωη. τουτο το εν τον ηλιον. Τουτο ουν το εν τρισυποστατος φυσις. µια δυναµις. Τουτο το εν πολλα εστι καθαιρουν τε και κτιζον. ουσιωσε. συνεστησεν αρρητως. µεταδοθεν παν αγαθον υπαρχει˙ διο ουχ εν. µια θεοτης. (338) συναναρχω τε Πνευµατι τω Αγιω. µαλλον δε εν τα τρια µοι και το εν τρια παλιν˙ νοει. Εις γαρ εστιν ο ποιησας τα παντα Ιησους Χριστος συν Πατρι τω αναρχω. τροφη και ποσις. τουτο το εν τα συµπαντα παρηγαγε τω λογω και πνευµατι δυναµεως συνεχει ταυτα παντα. εν τω ενι τα τρια δε.

µη θελων ο κατακριτος την τυφλωσιν µου γνωναι. Σωτερ.θεληµατι πεποιηκε. Παντα ουν τουτου του ενος Θεου των ολων. Εσχατον δε εποιησεν εµε ως βασιλεα και παντα ταυτα δεδωκεν εµοι προς θεραπειαν ως δουλα και την χρειαν µοι δουλικως εκπληρουντα. πλανω κατ᾿ εµαυτον κοµπαζων. λεγω. την εντολην τε παραβας αχρειος εγενοµην και χειρων παντων των κτηνων απεφανθην. λεγω. Τουτο το εν τετραποδα. ηλιος την ηµεραν φωτιζει. Ο γαρ το φως σου µη ορων. καγω µονος. το κατιδειν σου. και παρετραπην της οσου της ευθειας και θειας και της δοθεισης δοξης µοι εκπεπτωκα αθλιως και εξεδυθην την στολην την φωτεινην και θειαν. αναισθητω εις απαν µη συνιεις οτι κακως λογιζοµαι και λεγω. ∆εσποτα. καθως ορωνται παντα. µαλλον δε και αδυνατον λεγων υπαρχειν τουτο. Λεγω δε˙ Τις εωρακε Θεον. αχαριστος εδειχθην. το φως του κοσµου. Ταυτα ουν λεγων ψευδοµαι και εµαυτον εµπαιζω και εµαυτον. το προσταγµα εφυλαξε και εισετι φυλαττει. (339) αγνωµων και ανηκοος Θεου. πασας αρνειται τας γραφας προφητων. ερπετα καιθηρια και πετεινα παντοδαπα και εναλια παντα τη προσταξει παρηγαγε. θαυµα καινον και ξενον. µη θελων αναβλεψαι. µη θελων κοπιασαι τε. Ουτως γαρ παντως βλεπουσιν ανθρωποι εν τω κοσµω και τουτου πλεον ουδαµως καθορα τις ανθρωπων. του πλασαντος µε και ταυτα παντα τα καλα αφθονως παρασχοντος. Και τι των παντων εχει µου ανθρωπων πλεον αλλος. ∆εσποτα. οτι τυφλος τυγχανω. το φως της θειας δοξης. καγω αναπτω µοι κηρους και λαµπαδα και βλεπω. Και τουτο λεγων. και βλεπω τουτον˙ της νυκτος ελθουσης παλιν δυνει. αποστολων. και βλεπειν ολως λεγων. και αγνοω οτι φωτος ειµι εστερηµενος. . και˙ Ιδε. ο ταλας. µη θελων γνωναι εµαυτον. και εν τω σκοτει γεγονως νυν εν τω σκοτει κειµαι. ο αθλιος.

Ιησου. ∆εσποτα. ευσπλαγχνε. Μη στερηθω σου. ου θελησει µου ξενος. ως αληθως και νεκροι και τυφλοι τε υπαρχοµεν µη βλεποντες σε ζωοποιον φαος. κατοικιζεις τε το ανθρωπινον φυλον. ηµεις δε ουχ ορωµεν σε. ∆εσποτα. και παροικος ενταυθα ου προαιρεσει γεγονα. αλλα τη χαριτι τη ση εµαυτον εγνων ξενον των ορωµενων νοερως ελλαµφθεις τω φωτι σου και γνους οτι προς αϋλον και αορατον κοσµον µεταγεις. (341) αναστραφηναι καθ᾿ ηµας θελησας φιλανθρωπως και φως του κοσµου σευτον αψευδως εφης ειναι. Ο εχων σε ως αληθως εχει εν σοι τα παντα. ως ων ζωη και την ζωην παρεχεις συν τοις αλλοις απασι. οντως. κτιστα. ως ευδοκησας. ο παγεις τας χειρας σου. Σωτηρ. ∆εσποτα. Τον ηλιον τον αισθητον οι τυφλοι ουχ ορωσιν. τοις καλοις. Χριστε µου. µεριζεις τε και διαιρεις αξιους κατοικιας εκαστω. Ναι. αλλα το βλεπειν µονον. τας εντολας σου. ει και πολλα εξηµαρτον υπερ παντας ανθρωπους και αξιος κολασεως ειµι και τιµωριας. αλλα µε ικετευοντα δεξαι ως τον τελωνην και ως την πορνην. ει µη οµοιως ποδας σου ταις θριξι µου εκµασσω. και την οικονοµιαν. ουχι τυφλοι εις απαν. ο παγεις τους ποδας . αει διδως ταυτα τοις δουλοις σου τοις βλεπουσι το φως σου. ναι. τυφλων τε αθλιωτεροι τυγχανοµεν. ευσπλαγχνε. εν κοσµω µετ᾿ ανθρωπων. µη στερηθω σου. παραπλησιως˙ (342) αλλα εκβλυζεις ελεος και βρυεις ευσπλαγχνιαν. ναι. απερ αυτος τυγχανεις. ∆ια τουτο ουν δεοµαι συν σοι µε καταταξαι. αλλα και ζωσι. ως εφυλαξεν. Ει γαρ εξ υψους ελαµψας. δι᾿ ων ελεησον µε. Ναι. ει µη στεναζω και θρηνω. Χριστε. Συ δε υπαρχων απαντα τα καλα. λεγω.τους σους τε λογους. µη στερηθω σου. πηγαζεις αγαθοτητα. ο ταπεινος και ξενος˙ ξενος γαρ. ει και µη ισως κλαιω. και οπωσουν κινουνται˙ ου γαρ ζωην χαριζεται. επεφανας εν σκοτει και παρεγενου.

τραυµατα µου. Σταλαξον σου το ελαιον της χαριτος. ιατρευσον µωλωπας. ερρεεν αεναως . ηυλισθην εν ερηµω και απεκρυβην απο σου. οικτειρησον εµε τον παραβατην! Ω ιατρε φιλοψυχε και φιλοικτιρµον µονε. ανεκλαλητω χαρα εις παντας τους αιωνας. πολλας πληγας επανελθων φερω εν τη ψυχη µου και κραζω εν οδυνη µου και πονω της καρδιας˙ Ελεησον. αλλα γαληνη και χαρα. συνουλωσον και συσφιγξον τα παραλελυµενα µελη µου και αφανισον τας ουλας πασας. ου κηλις. εξαλειψον τα ελκη. Θεε µου. (344) Εξ ου πολλη παρακλησις δακρυων καθ᾿ εκαστην. ενθα συνευφρανθησοµαι σοι. ο δωρεαν τους ασθενεις και τετραυµατισµενους ιωµενος. υποµονης ο φωτισµος και των καλλιστων εργων˙ υποµονη και δυναµις αηττητος εις απαν. αγια τε ταπεινωσις και η µακροθυµια. ακαταγνωστως τοτε δε στηναι ενωπιον σου και προσδεχθηναι ενδοθεν του νυµφωνος σου. ουδε πληγη φλεγµαινουσα. Σωτερ. οτε ουκ ην µοι µολυσµος. οτε ουκ ην µοι µωλωψ. ΜΣΤ’. Σωτερ. και τελεον υγιωσον ολον µε ως το πρωην. του γλυκεος ∆εσποτου˙ υπο την νυκτα γεγονως της του βιου µεριµνης πολλα εκειθεν δηγµατα και τραυµατα υπεστην.εν τω σταυρω και λογχευθεις την πλευραν. ειρηνη και πραοτης. ελεησον και ρυσαι µε πυρος του αιωνιου. ω Θεε µου. φιλανθρωπε. και τας πληγας µου αλειψον. εξ ου η αγαλλιασις εν τη εµη καρδια. πανοικτιρµον. καλως καταξιωσας µε εντευθεν σοι δουλευσαι. τω καλω ∆εσποτη. ωσπερ πηγη ανεβρυεν. αµην. Εξοµολογησις ευχη συνηµµενη˙ και περι συναφειας Πνευµατος Αγιου και απαθειας. (343) Εµακρυνα.

Οθεν υγιεια απασα. ενωσεως ενθεου. και εις το πρωην καλλος ανενεχθηναι και του σου φωτος καταπολαυσαι νυν τε και αει και εις παντας τους αιωνας. αµην. υπερευλογηµενε.και ρειθρον ην µελισταγες. ναι. ευφροσυνης τε ποµα. ο ταλας. νοητον δ᾿ εν αισθησει. Τοιουτος ουν γενοµενος. εκπυρωθεις τη ηδονη. Περι νοητου παραδεισου τηλαυγης θεωρια˙ και περι του εν αυτω ξυλου ζωης. και ψυχρανθεις ως σιδηρος µελανος εγενοµην και εγχρονισας κειµενος ιον προσελαβοµην. Κυριε. µονε. φλεχθεις αυτης τω ποθω και του φωτος µετεσχηκα. φιλανθρωπε. µη µολυνθης αθλιως – αφατον εµποιουσα µοι ηδονην συνουσιας και γαµου ποθον απειρον. ο δους εν τη καρδια µου το φως των εντολων σου και εµφυτευσας εν εµοι το της ζωης σου ξυλον και δειξας µε παραδεισον αλλον εν ορωµενοις. παθους παντος ανωτερος. διηνεκως στρεφοµενον εν στοµατι νοος µου. οθεν η αστραπηµορφος απαθεια συνην µοι και συνεγινετο αει – πνευµατικως µοι νοει ο ταυτα διερχοµενος. ευλογητος ει. ως εµαυτον θαρρησας. . (345) Ευλογητος ει. ΜΖ’. οθεν η ρυψις των παθων και λογισµων µαταιων. ∆εσποτα. µεριµνη υπεσυρην τε των αισθητων πραγµατων. εξ ης καγω µεταλαβων απαθης εγενοµην. ευσπλαγχνε. εν αισθητοις µεν νοητον. εκτος κακιας πασης. και φως εγενοµην. ευλογητος ει. φροντιδι τε βιωτικων κατεπεσα. τοιουτος τε υπαρχων υπεχαυνωθην. Και δια τουτο σοι βοω παλιν καθαρισθηναι αιτουµενος. Ου γαρ προσψαυει τω φωτι της απαθειας παθος ως ουδ᾿ ηλιω η σκια η της νυκτος το σκοτος. οθεν η καθαροτης.

τουτο. ειπερ ουσιαν επι σοι τολµητεον του λεγειν η εννοειν. πραοτης και συµπαθεια. πως δε σε και ουσιαν ποταπην τε και οποιαν τολµησωµεν ειπειν σε. ουδε δυναµει µονη σου. τη ενεργεια µονη. φυλαττειν. Σωτερ. εν ηπερ φυτευθη γη ειτ᾿ ουν ψυχη ανθρωπου και εν καρδια ριζωθη. αθανατε. απροσιτος. αναισθητος ωσπερ λιθος τυγχανω. πενθος. αιγλη της χαριτος σου απασιν επιλαµπουσα τοις εν τω παραδεισω. και λογους θειας γνωσεως αφθονως εµπαρεχεις. Η σαλπιγξ ανευ πνευµατος ουδεποτε ηχησει˙ ουτω καγω σου ανευθεν ως αψυχος υπαρχω. παραδεισον δεικνυει ταυτην ευθυς λαµπροτατον. (346) ανους εγω. ω Θεε µου. πασι κεκοσµηµενον φυτοις ωραιοις δενδροις τε και καρποις διαφοροις. ουδ᾿ ως νοµιζουσι πολλοι. αλλα και τη ουσια. ∆ια τουτο ουν σοι βοω και δια τουτο κραζω˙ Ο ανω ων συν τω Πατρι και µεθ᾿ ηµων τυγχανων ουχ᾿ ως τινες λογιζονται.Συνηνωσας γαρ τη ψυχη αλλον Πνευµα σου Θειον. ακατανοητος τε. Επαν δε συ µη βουληθης. πως σε προσονοµασωµεν. οµβροι δακρυων και ξενη τερψις εν αυτοις. Σωτερ. Οντως ουδεν των παντων γαρ υπαρχεις. αψηλαφητος. αλλα τα παντα εργα σα εξ ουκ οντως παρηχθη˙ . πεποικιλµενον ανθεσι και µυριπνοοις κρινοις. τω θεληµατι µονω. Ταυτα δ᾿ εισι ταπεινωσις και χαρα και ειρηνη. αληπτος ολως. ∆ιχα ψυχης αδυνατον ενεργειν τι το σωµα˙ ουτως ου δυνατι ψυχη διχα του Πνευµατος σου κινεισθαι και τας εντολας τας σας. υπερουσιε µονε! Ει γαρ υπαρχεις αληθως ανερµηνευτος ολως. αλλ᾿ αντιλεγεις ταυτα. αναφης. ουδε υµνειν την δοξαν σου συνετως. Συ ει κρατηρ προχεων µοι ζωης τα ναµατα σου. αορατος. ω Θεε µου. ουδε οραν σε δυναται ουδε παριστασθαι σοι. οπερ και ενεσκηνωσας εν τοις εµοις εγκατοις˙ τουτο το ξυλον της ζωης οντως υπαρχει µονον.

µονος δ᾿ υπαρχεις ακτιστος, µονος αναρχος, Σωτερ, Τριας Αγια και σεπτη, ο Θεος των απαντων, και φως παρεδειξας ηµιν δοξης σου της αχραντου. Αυτο και νυν παρασχου µοι αδιαστατον, Σωτερ, δος µοι αει σε δι᾿ αυτου ενοπτριζεσθαι, Λογε, και καλλος το αµηχανον καλως κατανοειν σου, οπερ ακατανοητον πανταπασιν υπαρχον υπερεκπληττει µου τον νουν, εξιστα µου τας φρενας και πυρ εν τη καρδια µου σης αγαπης αναπτει. Τουτο δ᾿ αποτελουµενον εις φλογα θειου ποθου τρανοτεραν δεικνυει µοι την δοξαν σου, Θεε µου. Ην προσκυνων αιτουµαι σε, Υιε Θεου, παρασχου (347) και νυν και εν τω µελλοντι αδιαδοχως εξειν και δι᾿ αυτης σε τον Θεον καθοραν αιωνιως. Μη δος µοι δοξαν, ∆εσποτα, εν κοσµω την µαταιαν, µη πλουτον απολλυµενον, µη ταλαντα χρυσιου, µη θρονου υψος, µη αρχην τωνδε των φθειροµενων. Τοις ταπεινοις µε συζευξον, τοις πτωχοις τε και πραοις, ινα καγω γενησοµαι και ταπεινος και πραος, και την διακονιαν µου, ει µη προς το συµφερον και προς την σην αρεσκειαν και την σην θεραπειαν µετερχοµαι, ευδοκησον εξεωθηναι ταυτης και µονας, ∆εσποτα, θρηνειν τας εµας αµαρτιας, της κρισεως τε µεριµναν της δικαιας σου µονης, και πως απολογησοµαι πολλα σε παροργισας. Ναι, ο ποιµην ο συµπαθης, ο αγαθος και πραος, ο θελων παντας τους εις σε πιστευοντας σωθηναι, ελεησον, εισακουσον δεησεως µου ταυτης˙ µη οργισθης, µη προσωπον απ᾿ εµου αποστρεψης, αλλα το σον µε διδαξον θεληµα εκπληρωσαι. Ου γαρ ζητω το θεληµα το εµαυτου γενεσθαι, αλλα το σον, ινα και σε θεραπευσω, οικτιρµον. Ορκιζω σε, ελεησον, ο φυσει ελεηµων, και το συµφερον ποιησον ψυχης µου της αθλιας, οτι Θεος φιλανθρωπος αυτος υπαρχεις µονος, ακτιστος, ατελευτητος, παντοδυναµος οντως, παντων ζωη και παντων φως των σε αγαπησαντων

και παρα σου, φιλανθρωπε, λιαν αγαπωµενων. Οις µε συνταξαις, ∆εσποτα, και δοξης σου της θειας αποτελεσαις κοινωνον τε και συγκληρονοµον˙ σοι γαρ η δοξα, τω Πατρι συν Υιω συναναρχω, και Θειω πρεπει Πνευµατι εις αιωνας αιωνων, αµην. ΜΗ’. Οτι δοξα και τιµη εστι παντι ανθρωπω υβριζοµενω και πασχοντι κακως δια Θεου εντολην η υπερ αυτης της εντολης του Θεου ατιµια˙ και διαλογος προς την ιδιαν ψυχην, διδασκων τον ακενωτον πλουτον του Πνευµατος. (348) ∆ος µοι την αισθησιν, Χριστε, ην απαξ εδωρησω, σκεπασον ταυτη µε, Σωτηρ, κρυψον εντος µε ολον και µη εασης αισθησιν εγγιζειν µοι του κοσµου, µη ενδοθεν εισερχεσθαι, µη ολως µε τριτρωσκειν, τον δουλον σου τον ταπεινον, ον ηλεησας µονος. Τη γαρ µεριµνη τη καλη αιφνης επεισπεσουσα η αισθησις η κοσµικη κακας επιθυµιας ευθεως ενεποιησε ψυχη µου τη αθλια˙ δοξαν γαρ υποδεικνυσι, πλουτου υποµιµνησκει, τοις βασιλευσι τε της γης εγγιζειν εποτρυνει ως ευτυχιαν λεγουσα ειναι τουτο µεγαλην. Εκ τουτων ουν των λογισµων, ωσπερ υπο ανεµου ασκος ογκουται και το πυρ αναπτεται εις φλογα, ουτως εκεινη η ψυχη φυσωµενη ογκουται και διατεινεται σφοδρως επιθυµια δοξης, πλουτου τε και ανεσεως των κατω συροµενων, εφιεται δοξαζεσθαι συν τοις δοξασµενοις, περιφανης τε φαινεσθαι συν τοις περιφανεσι και πλουτον κτασθαι συν αυτοις τοις τον πλουτον κτωµενοις, ηνπερ εδοξασας αυτος φωτι σου τω αρρητω, ηνπερ αυτος εστολισας δοξη σου τη αφραστω, ηνπερ αυτος παρεδειξας λαµπροτητα σου θειαν. (349) Η αισθησις αιχµαλωτον τον νουν αυτης λαβουσα υποδεικνυει βασιλεις, υποµιµνησκει δοξης

και πλουτον υποδεικνυσι τον του παροντος βιου, οργαν προς ταυτα τε ποιει τη ενθυµησει µονη. Ω σκοτους, ω πωρωσεως, ω λογισµων µαταιων, προθεσεως τε ρυπαρας και αναισθητου γνωµης, οτι λιπων τα αρρητα και αφθαρτα του βλεπειν τα επι γης λογιζοµαι και ταυτα ενθυµουµαι! Ου τελευτησει βασιλευς; Ουχι παρελθει δοξα; Ου πλουτος σκορπισθησεται ωσπερ χνους υπ᾿ ανεµου; Ουχι διαφθαρησεται τα σωµατα εν ταφοις και αλλοι κυριευσουσι των εν τη γη χρηµατων και µετ᾿ εκεινους ετεροι και απ᾿εκεινων αλλοι; Και τινος, λεγε µοι, ψυχη, ο πλουτος εγεγονει, τις δε εν κοσµω ισχυσε µικρον κερδησαι πραγµα, ιν᾿ ωσπερ ζων τε και θανων µετ᾿ αυτου τουτο λαβη; Παντως ουδενα ουδαµως δειξαι µοι ευπορησεις, ει µη τους ελεηµονας, τους µηδεν κτησαµενους, αλλα τα παντα εν χερσι των πενητων διδοντας. Εκεινοι γαρ και εχουσιν ασφαλως τα δοθεντα, αφ᾿ ουπερ και δεδωκασιν εις χειρας του ∆εσποτου˙ οι δ᾿ αλλοι παντες ως πτωχοι και πτωχων παντων χειρους υπαρχουσιν, οι εχοντες αποκειµενον πλουτον˙ γυµνοι γαρ ωσπερ πτωµατα ριπτονται εν τοις ταφοις και των παροντων αθλιοι και των µελλοντων ξενοι. Τι ουν, ψυχη µου, εν αυτοις καλον ορωσα τερπη; Ποιον δε τουτων αξιον κρινεις επιθυµεισθαι; Παντως ουκ εχεις τι ειπειν, παντως ουκ αποκρινη. Ουαι τοις πλουτον εχουσιν εκτεθησαυρισµενον, ουαι τοις δοξαν θελουσι λαµβανειν εξ ανθρωπων, ουαι τοις παρενειρουσιν εαυτους τοις πλουσιοις (350) και µη την δοξαν του Θεου και τον εκεινου πλουτον και το συνειναι µετ᾿ αυτου µονον επιθυµουσιν, οτι ο κοσµος µαταιος, τα δ᾿ εν τω κοσµω παντα µαταιοτητων εσονται, τα παντα µαταιοτης. ∆ιο και παρελευσονται, Θεος δε εσται µονος αιωνιος και αφθαρτος εις αει διαµενων, και συν αυτω δε εσονται οι νυν αυτον ζητουντες, οι µονον αγαπησαντες εκεινον αντι παντων.

Ουαι δε τοτε τοις νυνι τον κοσµον αγαπωσιν, οτι κατακριθησονται εν αυτω εις αιωνας. Ουαι, ψυχη, τοις θελουσι την δοξαν των ανθρωπων, οτι της δοξης του Θεου αποστερουνται. Ουαι, ψυχη, τοις εχουσι τον πλουτον συνηγµενον, οτι επιθυµησουσιν εκει τυχειν ρανιδος. Ουαι, ψυχη, τοις εχουσιν επ᾿ ανθρωπον ελπιδα, οτι αυτος τεθνηξεται και συν αυτω ελπιδες, και τοτε ευρεθησονται µη εχοντες ελπιδα. Ουαι, ψυχη, τοις εχουσιν αναπαυσιν ενταυθα, οτι εκειθεν εξουσιν αιωνιον την θλιψιν. Ειπε, ψυχη µου, τι λυπη, τι ζητεις των εν βιω, ειπε µοι, και διδαξω σε ενος εκαστου χρειαν και µαθε και διδαχθητι το καλον εν εκαστω. Θελεις, ειπε, δοξαζεσθαι, θελεις και επαινεισθαι; Ακουσον τοινυν, τι τιµη, τι δε και ατιµια˙ τιµη το παντας µεν τιµαν, τον Θεον δε προ παντων και τας εκεινου εντολας επικτασθαι ως πλουτον, υβριζεσθαι τε δι᾿ αυτας, δι᾿ αυτας λοιδορεισθαι και δι᾿ αυτας ονειδισµους υποφερειν παντοιους. Οταν γαρ πραγµατι τινι, ψυχη, επιχειρησης, ινα τιµησης τον Θεον, ινα αυτον δοξασης (351) και δια τουτο υβρισθης και εξουδενωθηση, τοτε τιµης επετυχε και δοξης της εστωσης, οτι η δοξα του Θεου επι σε παντως ηξει. Τοτε σε και οι αγγελοι επαινεσουσι παντες, οτι ετιµησας Θεον, ον υµνουσιν εκεινοι. Θελεις, ψυχη µου, κτησασθαι ιµατισµον και πλουτον; Ακουσον, αρτι δειξω σοι τον αιωνιον πλουτον˙ δακρυσον, µετανοησον, καταφρονησον παντων, γενου πτωχη τω πνευµατι, γενου και τη καρδια, γενου ακτηµων χρηµασι, γενου του κοσµου ξενη, γενου των θεληµατων σου εχθρα των εναντιων και µονου του θεληµατος γενου του σου ∆εσποτου και ακολουθησον αυτου τοις ιχνεσιν ευτονως. Και τοτε σχολαιοτερον βαδισας ο ∆εσποτης θελων καταληφθησεται υπο σου της αθλιας˙

αυτον δ᾿ ιδουσα βοησον και κραυγασον µεγαλως, αυτος δ᾿ επιστραφησεται οµµατι τω ιλεω και βλεψει και παρασχει σοι µικρον αυτον ιδεσθαι και παλιν καταλειψει σε κρυβεις εξ οφθαλµων σου. Τοτε θρηνησεις, ταλαινα, τοτε κλαυσεις εµπονως, τοτε αιτησεις θανατον µη φερουσα τον πονον, µη στεγουσα τον χωρισµον του γλυκεος ∆εσποτου. Αυτος εξαπορουσαν δε ο αγαθος ιδων σε και σφοδρως επιµενουσαν τω κλαυθµω και τη λυπη παλιν αιφνης φανησεται, παλιν σε καταυγασει, παλιν καθυποδειξει σοι τον ακενωτον πλουτον, την δοξαν την αµαραντον του πατρικου προσωπου, και ευφρανει σε ως τον πριν και χαρας σε εµπλησει και ουτω καταλειψει σε της χαρας πεπλησµενην. Κατα µικρον δε η χαρα τοις εκ του κοσµου λογοις και λογισµοις εκλειψει σε και προσεσται σοι λυπη, (352) και ουτω παλιν ως το πριν εση σφοδρως θρηνουσα και κοκυτω κραυγαζουσα κακεινον εκζητουσα, τον ευφροσυνην παροχον, τον της χαρας δοτηρα, τον πλουτον τον ισταµενον και αει οντως οντα. Ουτω σου την προαιρεσιν δοκιµαζοντος βλεπε, µη αποκαµης, ω ψυχη, µη στραφης εις τουπισω, µη ειπης˙ Μεχρι ποτε µοι αληπτος ουτως εσται; Μη ειπης˙ Τι φαινοµενος ευθυς κρυπτετααι παλιν και εως ποτε κοπους µοι ουκ ελεει παρεχειν; Μη ειπης˙ Πως δε δυναµαι κοπιαν µεχρι τελους; και κατοκνησης, ω ψυχη, εκζητειν τον ∆εσποτην, αλλ᾿ ως προς θανατον σαυτην απαξ, ψυχη, εκδουσα µη ψηλαφησης ανεσιν, µη εκζητησης δοξαν, µηδε τρυφην του σωµατος, µη συγγενων φιλιαν, µη περιβλεψη δεξια, µη ευωνυµα ολως, αλλ᾿ ως ενηρξω, µαλλον δε θερµοτερως δραµουσα σπευσον αει καταλαβειν, δραξασθαι του ∆εσποτου. Καν µυριακις αφαντος, τοσαυτακις φανης σοι γενηται, και ο αληπτος ουτως εσται ληπτος σοι, µυριοντακις, µαλλον δε εως πνεεις ολως, προθυµοτερως ζητησον και προς εκεινον δραµε.

Και γαρ ου καταλειψει σε, ουκ επιλησεται σου, κατα µικρον δε µαλιστα επι πλειον φανειται και συχνοτερως σοι, ψυχη, συνεσται ο ∆εσποτης και καθαρθεισαν τελεον του φωτος τη ελλαµψει ολος αυτος ελευσεται, αυτος εγκατοικησει, αυτος και εσται µετα σου ο τον κοσµον ποιησας, και πλουτον εξεις αληθη ον ο κοσµος ουκ εχει, αλλ᾿ ουρανος και οι εκει εναπογεγραµµενοι. Ει ουτω σοι γενησεται, ειπε, τι πλεον θελεις; Ειπε, ψυχη αχαριστε, ειπε, ψυχη αγνωµον, (353) ειπε, ψυχη µου ταπεινη, τι τουτων µειζον εστιν εν ουρανοις ειτ᾿ εν τη γη, ιν᾿ εκεινο ζητησης; Του ουρανου ο ποιητης και της γης ο ∆εσποτης και παντων των εν ουρανω και παντων των εκ κοσµω κτιστης, κριτης και βασιλευς αυτος υπαρχων µονος εν σοι υπαρχει κατοικων, ολος δεικνυµενος σοι, ολος ελλαµπων σε φωτι και καλλος υποφαινων το του προσωπου, και αυτον εκτυπωτερον βλεπειν και παρεχων σοι και κοινωνον δοξης σε της ιδιας απεργαζοµενος. Ειπε, τι τουτου µειζον αλλο; Παντως ουδεν µοι προσερεις. Εγω δε παλιν λεγω˙ Τοιαυτης δοξης, ω ψυχη, συ καταξιωθεισα τι ετι κεχηνας προς γην, τι δε θελγη τοις ωδε, τι τοις φθαρτοις προστετηκας τα αφθαρτα λαβουσα, τι τοις παρουσι προσκεισαι τα µελλοντα ευρουσα; Εκεινα σπουδασον, ψυχη, διηνεκως κεκτησθαι, εκεινοις ολην σεαυτην προσκολλησον, ψυχη µου, ινα και µετα θανατον εν αυτοις ευρεθηση τοις αιωνιοις αγαθοις, οις εντευθεν εκτησω, και συν αυτοις τω ποιητη παραστης και ∆εσποτη ευφραινοµενη συν αυτω εις αιωνας αιωνων, αµην. ΜΘ’. Οτι εστιν οτε και δια της εις τον πλησιον επιµελειας και διορθωσεως συγκατασπασθαι τον διδασκαλον εις την ενουσαν εκεινω του παθους ασθενειαν. (354)

Ελεησον µε, Κυριε, ελεησον µε, µονε, ο εκ νηπιας µε, Σωτηρ, σκεπασας ηλικιας, ο παµπολλα µοι πταισαντι, εν επιγνωσει οντι, οικεια αγαθοτητα απαντα συµπαθησας, ο κοσµου µε ρυσαµενος του δεινου και µαταιου και συγγενων και φιλων τε και ηδονων ατοπων κανταυθα αξιωσας µε ως εν ορει καθισαι και δειξας µοι την δοξαν σου την θαυµαστην, Θεε µου, και Πνευµατος εµπλησας µε του Θειου σου, Χριστε µου, και φωτισµου πνευµατικου ολον µε εµφορησας. Αυτος αµεταµελητον την χαριν σου, Θεε µου, παρασχου µοι τω δουλω σου εις τελος ολοκληρως. Μη αντανελης, ∆εσποτα, µη αποστρεψης, κτιστα, µηδε παριδης απαξ µε προ προσωπου σου στησας και καταταξας εν τοις σοις δουλοις µε και σφραγισας σφραγιδι σου της χαριτος σον µε επονοµασας. Μη παλιν απορριψης µε, µη παλιν αποκρυψης το φως το του προσωπου σου, καµε καλυψη σκοτος και καταπιη αβυσσος και συσχη ουρανος µε, ον υπερανωθεν αυτου ανηγαγες, Σωτηρ µου, και συν αγγελοις, µαλλον δε συν σοι τω παντων κτιστη (355) συνειναι κατηξιωσας και συναγαλλεσθαι σοι και βλεπειν την ασυγκριτον του σου προσωπου δοξαν του απροσιτου τε φωτος εις κορον απολαυειν και χαιρειν και ευφραινεσθαι αρρητον ευφροσυνην τη συνουσια, ∆εσποτα, της σης αφραστου αιγλης. Κατατρυφων δε του φωτος εκεινου του αρρητου εσκιρτων, εχαιρον συν σοι τω ποιητη και πλαστη, αµηχανον κατανοων καλλος του σου προσωπου. Επει δε παλιν προς την γην κατηγαγον τον νουν µου, πεφωτισµενος ων εν σοι, ουκ εβλεπον τον κοσµον ουδε τα οντα πραγµατα, ∆εσποτα, εν τω κοσµω, αλλ᾿ υπερανω των παθων και µεριµνων υπηρχον και πραγµατι στροβουµενος και τα κακα ελεγχων. Ουκ εκοινωνουν µεν το πριν κακιαις ανθρωπιναις˙ ως δ᾿ εγχρονισας εν αυτοις τα αλλων προεθεµην

και φιλονεικοις, ∆εσποτα, συναπηχθην ανδρασιν, ελπιδι διορθωσεως µετεσχον της κακιας και σκοτους, οιµοι, των παθων µετελαβον αφρονως και κρατηθεις υπο θηρων αγριων κινδυνευω. Αλλους εκσπασαι θελων γαρ λυµης γε της εκεινων αυτος πρωτος καταβρωµα γεγονα τοις θηριοις. Αλλα προφθασας οικτειρον, αλλα ταχυνας ρυσαι τον δια σε, φιλανθρωπε, εν τουτοις εµπεσοντα. Κατα την σην γαρ εντολην τεθεικα, ελεηµον, ψυχην την παναθλιαν µου υπερ των αδελφων µου˙ ει ουν ετρωθην, δυνασαι ιασασθαι µε, Σωτερ, ει εκρατηθην παρ᾿ εχθρων αιχµαλωτος ο ταλας, αλλα αυτος ως δυνατον και ισχυρος εις απαν ισχυεις εκλυτρωσασθαι θεληµατι σου µονω˙ ει και θηριων στοµασι και χερσι κατεληφθην, αλλα φανεντος θνηξονται ευθυς, εγω δε ζησω. (356) Ναι, ο πολυς εν οικτιρµοις, αφατος εν ελεει, ελεησον, οικτειρησον εµε τον πεπτωκοτα. Κατηλθον εν τω φρεατι ρυσασθαι τον πλησιον και συγκατεπεσα καγω, δικαιοκριτα Σωτερ˙ µη µε εασης κειµενον εις τελος εν τω βοθρω. Ναι, οιδα ως προσεταξας, πανοικτιρµον Θεε µου, οτι χρη παντως ρυεσθαι τον αδελφον θανατου και αµαρτιας δηγµατος, αλλ᾿ ου δι᾿ αµαρτιας συναπολεσθαι µετ᾿ αυτου˙ ο πεπονθα ο ταλας και ραθυµησας πεπτωκα εµαυτω γε θαρρησας˙ αλλα κακεινον ρυεσθαι και εµαυτον ωσαυτως, ει δε µη, µενειν ανωθεν και θρηνειν τον πεσοντα και φευγειν, οση δυναµις, το πεσειν συν εκεινω. Αλλ᾿ ουν και νυν αναστησον, αναγαγε του χαους και στησον επι πετραν µε, Χριστε, των εντολων σου και δειξον παλιν µοι το φως, ο ου χωρει ο κοσµος, αλλ᾿ εξω κοσµου και φωτος ορατου και αερος του αισθητου και ουρανου αισθητων τε απαντων αποτελει γε τον αυτο, Σωτερ µου, καθορωντα˙ ειτε χωρις του σωµατος, ειτε συν τουτω ολως, µη επισταµενος, Θεε, κατα την τοτε ωραν,

δοκω δε, ωσπερ αϋλος φωστηρ υπαρχων τοτε τω καλλει τε του νοητου λαµποµενος ηλιου, το εαυτου ου καθοραν ισχυει φως αισθησει, εκεινον µονον δε ορα τον αδυτον φωστηρα αµηχανον κατανοων καλλος αυτου της δοξης, και εκπληττοµενος σφοδρως καταµαθειν ουκ εχει, ουτε κατανοησασθαι τον θεωριας τροπον, το πως η που ο πανταχου ανερµηνευτως πελων οραται, περιγραφεται, θελων εν τοις αγιοις. Τουτο δε ισµεν απαντες των τοιουτων οι µυσται, (357) οτι του κοσµου εξωθεν τοτε εν αληθεια γινοµεθα και µενοµεν, αχρις αυτο ορωµεν, και παλιν ευρισκοµεθα εν σωµατι και κοσµω. Μεµνηµενοι δε της χαρας και του φωτος εκεινου και της γλυκειας ηδονης θρηνουµεν και πενθουµεν, ωσπερ παιδιον νηπιον καθορων την µητερα και µεµνηµενον γαλακτος γλυκασµου κλαυθµυριζει, εως εκεινου δραξηται και εις κορον θηλαση. Τουτο αιτουµεθα και νυν, τουτο σε δυσωπουµεν, τουτο προσπιπτοµεν λαβειν αναφαιρετον, Σωτερ, οπως και νυν τρεφωµεθα, πανοικτιρµον, εκ τουτου του αρτου του εξ ουρανου νοητως κατιοντος και πασι τοις µετεχουσι ζωης µεταδιδοντος, και απιοντος, και προς σε την πορειαν ποιουντες συνοδοιπορον εξωµεν, βοηθον τε και ρυστην και συν αυτω και δι᾿ αυτου προσαχθωµεν σοι, Σωτερ, και εν τη κρισει τη φρικτη τας ηµων αµαρτιας αυτο σκεπαση, ∆εσποτα, του µη εκκαλυφθηναι, µηδε φανηναι απασιν αγγελοις και ανθρωποις, αλλα και ιµατιον ηµιν γενηται λαµπροφορον και δοξα και διαδηµα εις αιωνας αιωνων, αµην.

Ν’. Περι θεωριας Θεου και θειων πραγµατων και Αγιου Πνευµατος παραδοξου ενεργειας˙ και περι των ιδιων της Αγιας και

οµοουσιου Τριαδος˙ και οτι ο µη φθασας εισελθειν εις την βασιλειαν των ουρανων ουδεν ωφεληθησεται, καν εκτος γενηται των του αδυο κολασεων. (358) Τι το εν εµοι παρα σου ειργασµενον, ω των παντων αιτιε Θεε και µεδον; Τι γαρ και ειπω, τι δ᾿ αρα εννοησω; Μεγα µεν εµοι το ορωµενον θαυµα, αγνωστον δ᾿ εστι καιαορατον πασι. Ποιον τουτο, λεξον µοι; Πιστως εξειπω˙ σκοτει και σκια, αισθητοις και αισθησει, κτισει ενυλω, αιµατι και σαρκι τε κρατουµαι, συµπερφυρµαι, Σωτερ, ο ταλας. Εν τουτοις δ᾿ οντα δυστυχως και αθλιως εκπληξις συνεχει µε θελοντα φρασαι˙ βλεπω νοερως˙ που, τι η πως, ουκ οιδα. Το γαρ πως ανεκφραστον εστιν εις απαν, το δε που γνωστον και αγνωστον δοκει µοι˙ γνωστον µεν, οτι εν εµοι καθοραται και µακροθεν δεικνυται αυτο γε παλιν, αγνωστον δ᾿ οµως ως καµε συναπαγον εν τω µηδαµου µηδαµως ολως τοπω και των αισθητων ληθην µοι εµπαρεχον και των υλικων παντων και βλεποµενων εξω µε γυµνον και σωµατος εξαγον. (359) Τι ουν εστι το ενργουν µοι ταυτα, οπερ και βλεπειν ειπον; Ειπειν ουκ εχω. Οµως ακουε και συνησεις το πραγµα˙ εστιν ουν ακρατητον τοις πασι παντη, εστι και ληπτον και µεθεκτον αξιοις, µεταδοτικον, συνηµµενον αληπτως, ηνωµενον τε καθαροις ασυγχυτως, ανακεκραµµενον τε αµικτω µιξει ολον ολοις γε τοις αµεµπτως βιουσι. Τουτο εν εµοι δικην λαµπαδος φαινει, µαλλον δε πρωτον εις ουρανους οραται και των ουρανων αµετρως υπερανω,

αµυδρως πανυ αορατως οραται. Οτε δε εγω εµπονως εκζητησω και επιµονως αιτησοµαι του λαµψαι, η τρανοτερον εκεισε καθοραται καµε των κατω χωριζει και συναπτει τη εκεινου λαµπροτητι αρρητως, η εντος µου δεικνυται αθροον ολον, φως σφαιροειδες, γαληνον τε και θειον, αµορφον, ανειδεον µορφη αµορφω, ορωµενον τε και λαλουν προς µε ταυτα˙ Τις εις ουρανους ειναι µε περιγραφεις κακει τε ζητεις και κατοικειν νοµιζεις; Τι µε επι γης ειναι υπολαµβανεις και µετα παντων συνειναι διαγγελλεις και πανταχου µε νοµοθετεις υπαρχειν; Το ουν πανταχου µεγεθος µοι προσαπτει, αµεγεθες δε το παραπαν υπαρχω˙ υπερµεγεθη γνωθι γαρ µου την φυσιν. Το δ᾿ επι της γης περιγραφην εµφαινει, παντως δ᾿ απεριγραπτος καθαπαξ πελω. (360) Το δε λεγειν σε συνειναι µε τοις πασιν, αγνοιαν σαυτου δηλην ποιεις τοις πασι˙ συνειναι γαρ µε τοις αγιοις ακουεις αυτον ολον µε ουσια εν αισθησει, θεωρια τε, αλλα και µετουσια, συν τω Πατρι µου και Πνευµατι τω Θειω, και επαναπαυεσθαι σαφως εν τουτοις. Ει ουν καθ᾿ ενα ειπης ηµας συνειναι, πολλους ποιησεις εις πολλους µερισθεντας˙ ει ενα φρασης, πως ο εις και καθ᾿ ενα, µαλλον δε ο εις πως και ανω και κατω, µετα δε παντων πως ο αυτος συνεσται; Το παν ο πληρων πως εν ενι οικησει, ο ων εν ενι πως και το παν πληρωσει; Ακουε µυστηρια Θεου αφραστου, αφραστα, παραδοξα και παντη ξενα˙ εστι µεν Θεος αληθως, οντως εστι,

τουτο ευσεβεις παντες οµολογουσιν, ουδεν δε εστιν, ων ηµεις ολως ισµεν, αλλ᾿ ουδ᾿ εξ ων αγγελοι ισασιν εστι, καν τουτω ουδεν ο Θεος εστι, λεγω, των παντων ουδεν ως των απαντων κτιστης, αλλ᾿ υπερ το παν. Τις γαρ αν ειποι τι εστι Θεος, ινα και Εστιν, ειπη, τοδε τυχον η τοδε; Αγνοω ολως οποιος, οποσος, ποταπος η πηλικος˙ ο ουν αγνοων εγω Θεον, οποιος µορφην, ειδος τε, το µεγεθος, το καλλος, πως ερµηνευσω τας αυτου ενεργειας, πως µεν οραται αορατος ων πασι, πως δε συνεστι τη κτιστη παση φυσει, πως εγκατοικει εν πασι τοις αγιοις, (361) πως πληροι το παν και ουδαµου πληρουται, πως υπερ το παν και πανταχου υπαρχει, ταυτα γαρ ουδεις ολως ειπειν ισχυσει. Αλλ᾿, ω ανθρωπων ον ουδεις ολως ειδεν, ω παµβασιλευ, υπερευσπλαγχνε µονε, ευχαριστω σοι εξ ολης µου καρδιας, οτι ου παρειδες µε εν σκοτει κατω κειµενον, αλλ᾿ ηψω µου χειρι σου θεια, ην ιδων εγω ανεστην ευθυς χαιρων˙ ελαµπε και γαρ φαιδροτερον ηλιου. Εσπευσα κρατησαι γε ταυτην, ο ταλας, και ηφαντωθη ευθυς εξ οφθαλµων µου, και παλιν ολος εγενοµην εν σκοτει. Επεσα προς τουδαφος πενθων και κλαιων, κυλινδουµενος και στεναζων εµπονως, ποθων ιδειν σου παλιν την θειαν χειρα. Ηπλωσας αυτην, ωφθη µοι τρανοτερως και περιπλακεις κατεφιλησα ταυτην˙ ω χρηστοτητος και πολλης ευσπλαγχνιας! Χειρα δεδωκεν ασπασαθαι ο κτιστης την συνεχουσαν τα συµπαντα τω σθενει˙ ω χαρισµατος, ω δωρεας αφραστου!

Παλιν τε ταυτην συνεστειλεν ο πλαστης παντως δοκιµαζων µου την προθυµιαν, ει ποθω ταυτην και τον ταυτης δοτηρα, ει καταφρονω παντων και προτιµωµαι ταυτην και µενω εν τη ταυτης αγαπη. Ελιπον ευθυς κοσµον και τα του κοσµου, εµυσα πασας οµου και τας αισθησεις, οφθαλµους, ωτα, ρινα, στοµα και χειλη, (362) πασιν εθανον συγγενεσι και φιλοις, ναι, ως αληθως εθανον τη θελησει, και µονην εζητησα Θεου την χειρα˙ ιδουσα δ᾿ αυτη ουτως ποιοησαντα µε, ηψατο λαθρα, χειρος εκρατησε µου και ωδηγει µε µεσον του σκοτους οντα. Ησθανοµην ουν και χαιρων ηκολουθουν, ετρεχον σφοδρως εν νυκτι και ηµερα, ευτονως εβαδιζον συν προθυµια, βαδιζων δ᾿ αυθις ακινητος υπηρχον και τοτε µαλλον προεκοπτον τοις προσω, ω µυστηριων, ω αθλων, ω βραβειων! Ουτω τρεχοντα του σταδιου εν µεσω πεφθακεν η χειρ απορρητως εκεινη, του εµου πρεσβευσαντος πατρος αγιου, και της ταλαινης ηψατο κεφαλης µου και δεδωκε µοι τον στεφανον της νικης, αυτη δε µαλλον στεφανος γεγονε µοι, και ταυτην βλεπων αφραστον ευφροσυνην, αφραστον χαραν, αφραστον θυµηδιαν ειχον – πως γαρ ου; - κοσµον ολον νικησας και τον του κοσµου αρχοντα καταισχυνας απο χειρος τε του Θεου στεφος θειον, µαλλον δε αυτην του των ολων ∆εσποτου λαβων – θαυµα! - αντι στεφανου χειρα, η εκλαµπουσα εωρατο αΰλως, αδιαλειπτως εµοι και ανεσπερως. Αυτη µοι µαζος προετεινετο ωσπερ και θηλαζειν µοι γαλακτος αφθαρσιας

ως υιω Θεου πλουσιως εχορηγει, ω γλυκυτητος, ω ηδονης αφραστου! Αυτη και ποτηριον ποµατος θειου (363) και αθανατου ρειθρου εγενετο µοι. Εξ ου µετασχων και τροφης ενεπλησθην της ουρανιου, ηνπερ αγγελοι µονοι τρεφονται και αφθαρτοι διατηρουνται, φωτα του πρωτου δευτερα τη µεθεξει. Ουτω και ηµεις θειας και απορρητου φυσεως γεγοναµεν κοινωνοι παντες, τεκνα του Πατρος, αδελφοι του Χριστου δε, Πνευµατι βαπτισθεντες τω Παναγιω˙ παντως δ᾿ ου παντες επεγνωµεν την χαριν, ου την ελλαµψιν, ου µεθεξιν, ουδ᾿ οτι ουτως εγεννηθηµεν, µολις δε τουτο των χιλιων εις ειτε και των µυριων εν τη µυστικη επεγνω θεωρια. Οι δ᾿ αλλοι παντες αµβλωθριδια τεκνα τον γεννησαντα εαυτους αγνουντες˙ ως γαρ οι νεκροι υδατι βαπτισθεντες ειτε και πυρι ουκ αισθανονται ολως, ουτως ουδ᾿ ουτοι νεκροι τη απιστια και των εντολων πελοντες τη αργια ελλιπεις ουκ ισασιν, ως πεπονθασι τερας φοβερον, πιστιν πεπλανηµενην, δοκειν εαυτον υιον του Θεου ειναι και µη γνωριζειν τον ιδιον πατερα. Ει ουν πιστει τουτον συν γνωριζειν λεγεις και πιστει υιος Θεου ειναι νοµιζεις, εστω και η σαρκωσις του Θεου πιστει, και µη εργω φης ανθρωπον γεγονεναι µηδε αισθητως αυτον αποτεχθηναι. Ει δε γεγονεν υιος οντως ανθρωπου, υιον σε ποιει του Θεου παντως εργω˙ (364) ει ου γεγονεν εν φαντασια σωµα, ουδ᾿ ηµεις παντως εν επινοια πνευµα, αλλ᾿ ως υπηρξε σαρξ αληθως ο Λογος,

ουτω και ηµας µεταµορφοι αρρητως και τεκνα ποιει Θεου εν αληθεια. Ατρεπτος θεοτητι µεινας ο Λογος ανθρωπος εγενετο σαρκος προσληψει, ατρεπτον τον ανθρωπον σαρκι ψυχη τε τηρησας πεποιηκεν θεον µε ολον, προσελαβε µου την κατακριτον σαρκα και θεοτητα ολην ενεδυσε µε, και γαρ βαπτισθεις Χριστον ενεδυσαµην ουχι αισθητως, νοητως δε γε παντως. Και πως ου θεος χαριτι τε και θεσει, αισθησει και γνωσει γε και θεωρια, ο τον του Θεου Υιον ενδεδυµενος; Ει αγνοια γεγονεν ο Θεος Λογος ανθρωπος, καµε εν αγνοια γενεσθαι θεον ως εικος υπονοεισθαι πρεπον. Ει δ᾿ εν γνωσει, πραξει τε και θεωρια θεος ανθρωπος εχρηµατισεν ολος, ολον µε θεον τη Θεου κοοινωνια εν αισθησει και γνωσει, ουχι ουσια, µετουσια δε γενεσθαι παντως χρη φρονειν ορθοδοξως. Ωσπερ εγεννηθη γαρ Θεος ατρεπτως ανθρωπος εν σωµατι και πασιν ωφθη, ουτως αφραστως, πνευµατικως γεννα µε και ανθρωπον µενοντα θεον ποιει µε˙ και ωσπερ ορωµενος σαρκι εκεινος το Θεος ειναι ηγνοειτο τοις οχλοις, ουτω και ηµεις, οιον ηµεν, τοις πασιν - θαυµα! – βλεποµενοι ανθρωποι παντως (365) το, οπερ γεγοναµεν χαριτι θεια, ου πεφυκαµεν τοις πολλοις καθορασθαι. Μονοις δ᾿ οις οµµα ψυχης κεκαθαρµενον προσεστι, φαινοµεθα ως εν διοπτρα, τοις δ᾿ ακαθαρτοις ο Θεος, ουδ᾿ ηµεις γε ουθ᾿ ορωµεθα ουθ᾿ ολως γεγενησθαι τοιουτοι ποτε πιστευοµαθα παντως. Απιστοι και γαρ τη πιστει και µονη

προσεπερειδοµενοι χωρις των εργων˙ ει δ᾿ ουκ απιστοι, τεως νεκροι εις απαν, ωσπερ ο θειος απεφηνατο Παυλος. Μη απιστησης, εµοι δε λεγε και σοφως αποκρινου. Ποιον εκ τουτων προτιµησεις των δυο˙ νεκραν γε πιστιν εργων εστερηµενην η απιστιαν της πιστεως εν εργοις; Παντως ερεις µοι˙ Τις των εργων η χαρις πιστεως διχα της ορθης και τελειας; Καγω σοι παλιν αντιφθεγξοµαι˙ Τι δε οφελος της πιστεως των εργων διχα; Ει ουν τα, απερ προειρηκαµεν, γνωναι βουλει τε θεος κατα χαριν γενεσθαι, ου λογω, ου δοκησει, ουκ επινοια, ου µονη πιστει εστερηµενη εργου, αλλα πειρα, πραγµατι και θεωρια νοερα και γνωσει τε µυστικωτατη, πραξον ατινα ο Σωτηρ σοι προσταττει - κακεινος ταυτα δια σε καθυπεστη-, και τοτε ιδοις φως λαµπροτατον φαναν, αερι ψυχης παµπαν λελευκασµενω, αΰλως την αϋλον σαφως ουσιαν ολην δι᾿ ολου οντως διϊκνουµενην, εκ ταυτης δ᾿ ολον ως εν ολω το σωµα (366) ουσης και αυτης ψυχης της ασωµατου, και λαµψει το σωµα σου ως η ψυχη σου, η ψυχη δ᾿ αυθις ως η λαµψασα χαρις εσεται αστραπτουσα, Θεος καθαπερ. Ει δ᾿ αποκνησεις µιµησασθαι του κτιστου την ταπεινωσιν, τα παθη και τας υβρεις και υποστηναι ταυτα ου καταδεξη, ειτε νοερως, αισθητως δε γε µαλλον, εναπελειφθης - ω της αβελτηριας! – εν ζοφω και ταρταρω του σου σαρκιου, ο φθορα εστι – τι γαρ υπαρχει αλλο, ει µη θανατος εν αθανατω σκευει; εγκεκλεισµενος µενουνγε εις αιωνας,

παντων αγαθων των εν φωτι καυτου δε του φωτος στερισκοµενος. Ουπω γαρ λεγω το γε και πυρι βρυγµω των οδοντων, κλαυθµω τε και σκωληκι παραδοθηναι, αλλ᾿ ως εν πιθω τω σωµατι οικησαι µετα την αναστασιν, ως και προ τουτου, και µηδαµοθεν εξωθεν αποβλεπειν µηδε φως εντος εισδεχεσθαι παραπαν, αλλ᾿ ουτω κεισθαι των ενταυθα ηδεων παντων στερισκοµενον και των µελλοντων, καθως προειπον. Λεγε ουν ο ακουων, ο λεγων˙ Ου βουλοµαι της βασιλειας της ακηρατου ενδον γενεσθαι ουδ᾿ απολαυειν των αγαθων εκεινων, αλλ᾿εξω µονον της κολασεως ειναι και πειραν πυρος µη λαβειν µε καν ολως. Τι σοι οφελος γενοµενω, ως ειπον; Αποκρινε µοι, σοφωτατε, και λεγε! (367) Αρα λογιση τιµωριαν ετεραν ειναι µειζονα η γενεσθαι ολως; Απαγε, και γαρ ως µονος εν βασανοις τοτε και ειναι και κολαζεσθαι φησεις. Ει γαρ και ειποις πνευµατικον το σωµα τοτε αποληψεσθαι, και πως ως πιθω εναποκλεισθησεται ψυχη εν τουτω; Ακουσον, διδαχθητι, πως εσται τουτο! Ωσπερ ο σπορος σπειρεται κατα γενος - σιτου σοι λεγω και κριθης και των αλλων – και κατα γενος αυθις αναβλαστανει, ουτω και τα σωµατα των γε θνησκοντων πιπτουσιν εις γην, οια τυχωσιν ειναι. Αι ουν εξ αυτων ψυχαι διαζευχθεισαι εν τη µελλουση των νεκρων αναστασει, τουτων εκαστη κατ᾿ αξιαν ευρισκει το καταλυµα φωτος η σκοτους πληρες. Αι µεν καθαραι και φωτος µετασχουσαι και αναψασαι τας εαυτων λαµπαδας

εσονται παντως εν φωτι ανεσπερω˙ αι δ᾿ ακαθαρτοι και τυφλα της καρδιας εχουσαι τα οµµατα και σκοτους πληρεις, πως αρα θεασονται φεγγος το θειον; Ειπης ουδαµως˙ τουτων ουν, ειπε µοι, τις δεοµενων µετα ποτµον ακουσει και διανοιξει οφθαλµους τουτων, οιµοι, των εκουσιως βλεψαι µη βουληθεντων µηδε αναψαι την ψυχικην λαµπαδα; Σκοτος ουν εκδεξεται αφεγγες τουτους. Τα σωµατα δε, ως ειποµεν, επισης φθειρονται και σηπονται και των αγιων, (368) αλλ᾿ εγειρονται, οια ταυτα εσπαρη, σιτος καθαρος, σιτος ηγιασµενος, του Αγιου Πνευµτος αγια σκευη˙ ως υπαρξαντα καθαρωτατα πανυ εξεγειρονται αυθις δεδοξασµενα, λαµποντα, αστραπτοντα, ως φως το θειον. Τουτοις ενοικησασαι ψυχαι αγιων υπερ γε τον ηλιον λαµψουσι τοτε και γενησονται οµοιοι του ∆εσποτου, ουτινος ετηρησαν τους θειους νοµους. Των δ᾿ αµαρτωλων εξανιστανται αυθις, οια και αυτα εν τη γη κατεσπαρη βορβορωδη, δυσοσµα, σαπριας πληρη, σκευη βεβηλα, ζιζανια κακιας, πανυ ζοφωδη ως τα του σκοτους εργα πραξαντα και οργανα κακων παντοιων χρηµατισαντα του πονηρου σπορεως˙ εξανιστανται δ᾿ αθανατα και ταυτα και πνευµατικα, πλην εοικοτα σκοτει. Τουτοις ουν ψυχαι αθλιαι ενωθεισαι, ζοφωδεις αυται και ακαθαρτοι ουσαι, οµοιοι γενησονται τω διαβολω ως τα εκεινου µιµησαµεναι εργα και τας εκεινου τηρησασαι προσταξεις, µεθ᾿ ου και ταχθησονται πυρι ασβεστω,

τω σκοτει και ταρταρω παραπεµφθεισαι, µαλλον δε αυται κατα αναλογιαν καταχθησονται του βαρους, κατ᾿ αξιαν των αµαρτιων, ων εκαστος βασταζει κακει διαξει εις αιωνας αιωνων. (369) Οι δε αγιοι, ωσπερ ειποµεν, παλιν των αρετων εκαστος πτεροις αρθεντες εις απαντησιν και ουτοι του ∆εσποτου αναβησονται, εκαστος κατ᾿αξιαν˙ ως εαυτον τις προευτρεπισε παντως εγγυθεν η πορρωθεν εσται του κτιστου, συνεσται τ᾿ αυτω εις απειρους αιωνας σκιρτων και τερποµενος αληκτον τερψιν, αµην. ΝΑ’. Οτι του Πνευµατος λαµποντος εν ηµιν του Αγιου παντα τα των παθων φυγαδευονται ως υπο του φωτος το σκοτος˙ συστελλοντος δε αυτου τας ακτινας, υπο τουτων και των πονηρων βαλλοµεθα λογισµων. (370) Το φως σου περιλαµπον µε ζωογονει, Χριστε µου, το γαρ οραν σε ζωωσις, αναστασις τε πελει. Το πως ειπειν ουκ εχω σου φωτος τας ενεργειας, πλην τουτο εργω εγνωκα και γινωσκω, Θεε µου, οτι καν νοσω, ∆εσποτα, καν θλιψεσι καν λυπαις καν εν δεσµοις καν εν λιµω καν φυλακη κρατωµαι, καν δεινοτεροις αλγεινοις συνεχωµαι, Χριστε µου, το φως σου λαµψαν απαντα ως σκοτος απελαυνει, και εν ανεσει και φωτι και φωτος απολαυσει αιφνης ποιει µε γινεσθαι το Πνευµα σου το Θειον. Τας θλιψεις εγνων ως καπνον, τους λογισµους ως σκοτος, ως βελη τε τους πειρασµους, τας µεριµνας ως ζοφον, ως δε θηρια τα παθη χρηµατιζοντα, Λογε, εξ ων µε ηλευθερωσας, εξ ων ερρυσω παλαι, κατα µικρον εκλαµψας σου φως εν εµοι το θειον, και νυν εν µεσω τουτων οντα µε, Χριστε, Θεε µου,

Μειζονως ωσπερ ηλιος κατ᾿ ολιγον ορασαι. πληρουµαι ευφροσυνης και καταπιµπλαµαι χαρας. καθ᾿ ωραν αµαρτανων. επαν κατελεησης. θαλασσα λογισµων τε περικαλυπτει και παθων θηρια κατεσθιει. σκεπων µε τω φωτι σου. δεοµαι της ευσπλαγχνου σου παιδευσεως. ως το πριν. Ως γαρ ηλιου δυναντος νυξ γινεται και σκοτος και εξιασιν απαντα προς βρωσιν τα θηρια. ευθυς του βιου σκοτος µε. το φως σου. . ελευθερουµαι των κακων. εξισταµαι εν τουτοις και παντων των επι της γης ολως αλλοτριουµαι ακαταπαυστοις εν φωναις ανυµνων σε. ουτως αποσκεπαζον µε. και γαρ του σκοτους φευγοντος και αφανιζοµενου ερχεσθαι σε λογιζοµαι. αφατου θυµηδιας. πληρουµαι γαρ χρηστοτητος. και παµφαους και θειου (371) υποχωρησει απ᾿ εµου φωτος του σκεποντος µε. ορων α ου τεθεαται οφθαλµος ουδε βλεψαι ανθρωπου εξισχυσειεν. ορων φρικτα µυστηρια. ορων θαυµατα ξενα. λυτρουµαι και του σκοτους και πειρασµων και των παθων και λογισµων απαντων. Επει δε πταιω παµπολλα. επει σε παροργιζω. πλατυνεσαι κατα µικρον ουκ αυτος τουτο πασχων αλλα τον νουν του δουλου σου διανοιγων του βλεπειν. Σωτερ. οτε ολον σκεπασης µε. ∆εσποτα. και καταπληττοµαι σφοδρως. απο µακροθεν ως αστηρ ανατελλων ορασαι. περικυκλωσης. επι καρδιαν δε βροτων ουκ ανεβη ουδ᾿ ολως. Επαν δε παλιν σπλαγχνισθης. ω Θεε µου. και βελεσι τιτρωσκοµαι των λογισµων απαντων. τον πανταχου παροντα˙ οτε δε ολον. επαν απακροαση τε των γοερων µου θρηνων και στεναγµους ενωτισθης και δακρυα προσδεξη και επι την ταπεινωσιν επιβλεψαι θελησης εµου του αµαρτησαντος ασυγγνωστα. αλλ᾿ ουδε ους ακουσαι. ολον µε περιλαβης. επει δε κατεπαιροµαι.διαφυλαττεις ατρωτον. ην και σφοδρως αισθανοµαι εν εµοι γενοµενην του απροσιτου. Χριστε µου. Χριστε µου. Θεε µου.

εχων το Πνευµα το Θειον αυτου συνον τη φυσει. και εδειξας ακαµατον. πλην οµως µετετεθη. ποιοις πτεροις πετασας.(372) κατανοων εν εµαυτω αλλοιωσιν την ξενην και τροπον αντιληψεως χειρος παντοδυναµου. η πνευµατος λειτουργικου και δουλικου. το στερεουν και δυναµουν πασαν κτιστην ουσιαν. εις Θεος η Τριας και γαρ εστιν˙ αυτη το παν ουσιωσεν. ου στεναγµος. αληθεστερον ειπειν. την στενην. αχωριστον του τε Πατρος και του Πνευµατον οντα. Ουτος σταυρον υπενεγκων και θανατον ωσαυτως εξαναστας εν Πνευµατι ανεληφθη εν δοξη . ουχι αυτος αφ᾿ εαυτου. Τι δε προς τα γινοµενα εν ηµιν εισι ταυτα. ου δακρυον. αλλ᾿ ουκ εις ουρανους. εξηρπασας του κοσµου και ενωθεις µοι µυστικως εις ουρανον ευθυς µε αποκατεστησας εκει. Τις γαρ ποτε εξισχυσεν η τις ποτε ισχυσει ανθρωπων εις τον ουρανον εν σωµατι γενεσθαι η και χωρις του σωµατος. Σαρκουται δε του Πνευµατος οντως τη επελευσει (373) και γινεται οπερ ουκ ην. ποιητης δ᾿ αυτο µονον. την δυσβατον ανθρωποις η. ουκ οφις δακνων πτερναν. αταλαιπωρον τριβον την εναντιαν. ανθρωπος οµοιος µοι. ειπε µοι. πλην αµαρτιας και πασης εκτος γε ανοµιας. προς πνευµα το δεσποτικον και παντουργον και θειον. ενθα ουκ εστι λυπη. Ηλιας αρµατι πυρος επηρθη και προ τουτου Ενωχ. Θεος οµου και ανθρωπος ορωµενος τοις πασιν. Θεος τα τρια. εν ετερω δε τοπω. ως του Πατρος αχωριστον και του Υιου ωσαυτως. µεθ᾿ ου νεκρους εζωωσε. πως λαµψει µονου σου φωτος και τη επιφανεια πασαν λυπην εδιωξας. αυτη τον Λογον και Υιον του Πατρος εν τω κοσµω κατα την σαρκα εκτισεν εις ηµων σωτηριαν. Πως ολως εσται συγκρισις σκιας και αληθειας. Τα µεν γαρ αλλα ποιηµα. τυφλων ηνοιξε κορας. λεπρους τε εκαθαρισε δαιµονας απελασας. εκτισεν αυτη παντα. αβατον πασιν ουσαν.

θεοποιει τε δι᾿ αυτου. συγκληρονοµους µεν Χριστου. το µαννα του Σωτηρος -. συνανιοντας τω Χριστω εις ουρανους ευκολως. αδελφους του Σωτηρος. και Πνευµα το Παναγιον εξεχεε πλουσιως εις παντας τους δεικνυοντας την πιστιν εκ των εργων και νυν αφθονως τουτο γε εκχει προς τους τοιουτους. τροφη αγγελων. δεσµιους µεν µονη σαρκι. οσον κτιστου το ακτιστον υπερεχει τη φυσει. Εγω δοκω. ουδ᾿ εξ Αιγυπτου µεθιστων προς αλλην γην µεταγει φθαρτους καρπους προφερουσαν και αυθις τοις ανθρωποις.και τριβον την εις ουρανους ενεκαινισε πασι τοις εις αυτον πιστευουσιν εν αδιστακτω πιστει. αλλ᾿ αδιστακτω πιστει γε βαπτισθεντας αθροον. ινα και καταλαβωµεν γην της επαγγελιας. και εξ ανθρωπων αλλοιοι τουτους αναλλοιωτως και τεκνα δεικνυσι Θεου. ο εφαγον οι ανθρωποι εν τη ερηµω τοτε. ως θαλασσα τµηθεισα ραβδω παλαι και µαννα εκ του ουρανου κατελθον.η θαλασσα βαπτισµατος. Τι ουν το αρµα του πυρος. το Ηλιαν αρπασαν. απωλετο. απεθανον τε παντες και οσοι τουτο εφαγον˙ ζωης γαρ ου µετειχεν. οις συναφθη αθροον. Η σαρξ δε του ∆εσποτου µου τεθεωµενη ουσα. ο λεγεται αρτος. ων οφθαλµοι ουκ ειδον. ασυγκριτον υπεροχην κεκτηµενων και δοξαν. Το µαννα γαρ. πνευµατι δ᾿ ελευθερους. τι η Ενωχ µεταθεσις υπαρχουσι προς ταυτα. θεους Θεω συνοντας γε Πνευµατι εν Αγιω. εξελιπεν. αλλ᾿ ουδε τεσσαρακοντα επι χρονοις βαδιζειν διακελευεται ηµας ο λυτρωτης του κοσµου. ολον τε το πολιτευµα κεκτηµενους εκεισε εν θεωρια των καλων. ζωης µεστη τε πελουσα παντας ζωης µετοχους τους τρωγοντας αποτελει και ποιει αθανατους˙ διαβιβαζει τε αυτους ου πελαγος θαλασσης. τυπος µονον και αληθειας συµβολα ταυτα παντως υπηρχον . Θεου δε κληρονοµους. (374) ουτω κακεινα συµβολα τουτων εισι και τυπος. .

Αλλ᾿. Πως ου πιστευοµεν Χριστω. Αλλα αναισθητοτεροι εισι ξυλων τε και των λιθων. αµην. (376) . Σοι γαρ συν τω Πατρι και Πνευµατι σου Θειω δοξα πρεπει και αινεσις. Περι θεολογιας˙ και οτι τω µη αλλοιωθεντι τη του Αγιου Πνευµατος µετουσια και γεγονοτι θεσει εν γνωσει Θεω διδασκειν τα θεια τους ανθρωπους ουκ εξεστι. Ελαλει γαρ γο προτερον δια Πνευµατος Θειου και ενεργεια τη αυτου τα θαυµατα εποιει. την δοξαν την αγηρω διαγωγης της µετ᾿ αυτου. πως τον εκεινου πλουτον τον ασυλον. ουσιωδως δε ουδαµως νινι Θεος ηνωθη προ του γενεσθαι ανθρωπον τον Χριστον και Θεον µου. εις φως τε απο σκοτους. ουπερ ουδεις των προπαλαι αγιων ηξιωθη. κα΄των απαντων ποιητη. ρυσαι µε της τουτων αλογιας και σε φιλειν εκδιδαξον. ΝΒ’. την ζωην πιστων παντων. Φευ µοι! – στεναζω γαρ πικρως την των ανθρωπων πλανην -. Θεω τε και ∆εσποτη.το δε παντων φρικτοτερον! – ουρανον καινον εδειξε µε και εν εµοι κατωκησεν ο των απαντων κτιστης.αιµατος τε και της αυτου σαρκος µεταλαβοντας απο θανατου εις ζωην. ουσιωδως ενουται δε δι᾿ αυτου πιστοις πασι και γινεται αχωριστος η ενωσις η τουτων. τον αφθαρτον. (375) Λαβων γαρ σωµα δεδωκεν αυτου Πνευµα το Θειον. . πως ουκ ακολουθουµεν. πως ου ποθουµεν την ζωην. Πως τοις φθαρτοις προσκειµενοι νοµιζοµεν σωθηναι. απο της γης εις ουρανους αναφερει ευθεως. τιµη προσκυνησις τε νυν και αει ως βασιλει εις αιωνας αιωνων. Προτερον απεκδυσας µε φθορας και του θανατου και ολον ελευθερωσας µε εν αισθησει και γνωσει. ω Χριστε µου. πως ουκ επιθυµουµεν. οι µη φιλουντες τον Χριστον πλειον των ορωµενων µηδε ελπιζοντες αυτω συνειναι µετα ποτµον.

ινα του καλλους κορεσθω και της εκεινου θεας. τουτου το πλειον ουπω. Πονον δ᾿ ειπων εδηλωσα τον του Σωτηρος ποθον. και προς υποστασιν κτιστην ασυγκριτος γε παντη νοειται. Οταν δε φως απροσιτον οικουντα παρεισαγη και µαρτυρη µηδεποτε υπ᾿ ανθρωπου οφθηναι. µεταληπτον. Ει δ᾿ απιστεις. ωσαυτως και ληπτη τε. η θεια δε και ακτιστος υπερουσιος φυσις (377) ως της ουσιας των κτιστων υπερεχουσα παντων καλειται υπερουσιος. πλην ενουσιος πελει και ενυποστατος εστιν. τον Παυλον σοι µαρτυρουντα παρεξω και τα αµφοτερα πιστα ειναι σοι βεβαιουντα˙ οταν γαρ λεγη τον Χριστον εντος εχειν λαλουντα και Πνευµατι φθεγγοµενον αυτον τω Παναγιω.Τις µου παραµυθησεται τον πονον της καρδιας. Αγαπη γαρ ουκ ονοµα. Τις µοι δωσει γαληνην γε και ησυχιαν παντων. ολον αφθεγκτον πελει. ου το ακατανοητον αναφλεγει τον ποθον. απεριγραπτως εν αυτω συµπαρον και αληπτως. µεταληπτη και αληπτος. και πως µεταληπτον µοι. αλλα ουσια θεια. περιγραπτον ειναι λεγει το θειον. ο ποθος δε του Πνευµατος ενεργεια τυγχανει. ∆ια τουτο ουν ειπον σοι καταληπτον τον ποθον και ενυποστατον αυτον ως µεθεκτον ληπτον τε˙ παν γαρ ληπτον και µεθεκτον ουσια παντως πελει ενυποστατως µεθεκτη. Το γαρ ανουσιον ουδεν και λεγεται και εστιν. Το δ᾿ ανυποστατον ουδεν. ων απηλλαγην απαξ και απεκρυβην εξ αυτων γεγονως εξω κοσµου. θεϊκη δε γε παντως˙ το µεθεκτον καταληπτον. µαλλον δ᾿ αυτου ουσιωδως εστιν η παρουσια. οποσον δε καταληπτον. Τις µε χωρισει αισθητων. . υπερ ουσιαν πασαν. ενυποστατος ποθος. εστιν ολη γαρ απεριγραπτος φυσει˙ το µη περιγραφοµενον υποστασιν πως ειπης. ενυποστατως εν εµοι φως εντος ορωµενη˙ το φως δ᾿ ασυγκριτον εστιν.

ει µη εκεινον τον το φως το αστεκτον οικουντα και ον ουδεπω ουδαµως ουδεις ανθρωπων ειδεν. ως πιστευεις. ποιον σοι αλλον παριστα Θεον. τουτο η βασιλεια. τουτο σφραγις Χριστιανων. αυτον εκεινον βλεπουσι τον εαυτων πατερα. τουτο το ενδυµα εστιν. ος ελαµψεν εντος µου. Παντως ερεις µοι˙ ουδαµως. ολον θεωσας µε αυτος τον προσληφθεντα ξενως. Οταν δε παλιν ειπη σοι˙ ο Θεος. θεσει θεος γενοµενος τον φυσει Θεον βλεπω (378) εκεινον. τουτο υπαρχει η ζωη. ει µη φιλονεικοιης. λεγε µοι. τουτο Θεου το εργον. τουτο εστιν η µετοχη και αρραβων ο θειος. Τουτο πιστις η αληθης. και παντως ου δισταζεις. ονπερ οι βαπτιζοµενοι επενδυονται πιστει. ο χιτων του Κυριου. τον ανθρωπον εθεωσεν εµε τον προσληφθεντα. ουδε αναισθησια. λεγω σοι. αλλα δια της πιστεως εν αισθησει και γνωσει. Ινα µη λεγης˙ Τον Χριστον ενδεδυσθαι πιστευω˙ ου λεγω˙ Τουτο πιστευε˙ αλλα˙ Πιστεως εργον και πιστεως βεβαιωσιν και πιστεως σφραγιδα και πιστεως τελειωσιν αναµφιβολον εχε εκ του ενδυσασθαι Χριστον εν αισθησει και γνωσει . ον ουδεις ποτε ανθρωπων ηδυνηθη ιδειν. νοησαι. αλλ᾿ ουδε δυναται ολως του κατιδεσθαι. Τον Θεον ουν οι δεξαµενοι της πιστεως τοις εργοις και θεοι χρηµατισαντες Πνευµατι γεννηθεντες. Αυτος γαρ υπερουσιος ακτιστος ων το προσθεν σαρκα τε ανελαβετο και κτιστος µοι ωραθη. ουχι αγνοια.τοτε το απεριγραπτον και αληπτον εµφαινει˙ ο γαρ ουδεις εωρακε πωποτε των ανθρωπων. ο εκ σκοτους φως λαµψαι παλαι προειπων. Ουτω πιστευεις. τουτο µεθεξις θεια. πως η µετελαβεν αυτου η προσεψαυσεν ολως. τον ενοικουντα τω φωτι αει τω απροσιτω˙ ενοικον εχοντες αυτοι εν εαυτοις οικουντα οικουσιν αυτοι γ᾿ εν αυτω τω παµπαν απροσιτω. ειπε. Ει ουν Θεος γενοµενος ανθρωπος.

Τοιουτος δε γενοµενος ολος. οποσον δε απεχοµεν ζωης της αιωνιου. βλεπειν τε παντα τα εκει και τους αλλους διδασκειν. Ο γεννηθεις γαρ δυστυχως εν τοις καταχθονιοις και σκοτος ολος κατοικων του ενεστωτος κοσµου. θεολογοι τε ακριβεις και µυσται των αρρητων. η σφραγις αλλου πελει. τοτε ελθε και συν ηµιν στηθι. απαραποιητον αυτου δεικνυσαν την εικονα. οντως παραδοξον εστι τοις ακουουσι τερας και το νοµισµα βλεπουσι χρυσουν ευροιζον πανυ και την σφραγιδα αληθη του βασιλεως ουσαν. (379) οποσον απολειποµεν της θεϊκης αξιας. επ᾿ ορους θειας γνωσεως. και ακουσοµεθα οµου πατρικης φωνης. ω αδελφε µου. τοσουτον η και πλεον γε απεχοµεν οι παντες οντως αξιας του Θεου και θειας θεωριας. τη φυσει δε ανθρωπον ολον οντα. ο παντως ελαµψεν εν γη αεναως λαµπει. οιµοι. τα εν αυτω δε γραµµατα δηλοι ταδε και ταδε. οπερ και ενδειγµα εστι παντως αναισθησιας. φως τε µη θεασαµενος του µελλοντος αιωνος. καθως σοι ειπον. ουχι αναισθητος εστι και πλεον αρα τουτου. . και διηγεισθαι απασι και γνωστικοι καλεισθαι. ως ακριβως ειδοτες. και λεγων τα εν ουρανω φρονειν και ειδεναι. Ως γαρ τυφλος φιλονεικων τους βλεποντας και λεγων˙ Το νοµισµα χαλκουν εστιν. θεσει Θεον. αναλλοιωτως µενοντα διπλουν εξ εκατερων. Οσον απεχει ουρανος των γης καταχθονιων και των εκεισε δυστυχως παλαι κεκρατηµενων. καν συν εκεινω κατοικειν λεγωµεν παραδοξως και τον οικουντα εν φωτι τω απροσιτω εχειν εν εαυτοις και µενοντα και κατοικουντα ολον˙ και θελοµεν καθηµενοι εν τοις καταχθονιοις φιλοσοφειν τα υπερ γην και τα εν ουρανω γε και ουρανων υπερτερα. αστραπτοντα θεοτητος τη δοξη και τρανοτατω εν φωτι ολον σε αλλοιουντα.εκλαµποντα. θειας τε θεωριας.

και δια τουτο οιονται και βλεπειν και ακουειν. ουτω γε πασχοντες ηµεις ου δοκουµεν τι πασχειν. οτι µη πατερας εκαλεσεν. Ουτοι αφεντες νοµους του Θεου εαυτοις εισι νοµος. και αυθις˙ Ακουοντες τα ψυχικα ωτα βυουσι µαλλον και ουδαµως ακουουσι του Πνευµατος τους λογους. οι δουλοι της οιησεως και υπερηφανιας θελησει χρηµατισαντες και αιχµαλωτισθεντες το θεληµα το ιδιον αει αποπληρουσιν. αυτοι γαρ τουτο εαυτοις επεθεντο θελησει. και θελουσιν. τιµην µαλλον την εξ ανθρωπων . οιµοι. και ου Θεω αλλ᾿ εαυτοις λατρευουσιν. και γαρ ωσιν ακουουσι σωµατικως σαρκινοις. και παραιτουνται µετοχοι δοξης Θεου γενεσθαι τω παραιτεισθαι το παθειν. αλλα τεκνα προσειπε. ο λεγων οτι˙ Βλεποντες ου βλεπουσι. Ει δε γε τις ερει αυτοις˙ Ακουσατε µου. τεκνα.και την γραφην το ονοµα δηλουσαν το εκεινου. µαλλον δε παθη τα τον νουν σκοτιζοντα και φρενας και του Θεου χωριζοντα τους προληφθεντας ηδη. αντι της δοξης του Θεου την ιδιαν ζητουντες και στησαι ταυτην σπευδοντες πασιν εργοις και τροποις. ως επαθεν εκεινος. ωτα πνευµατικα καρδας δε κεκαλυµµενα εχουσι και ου δυνανται ολως Θεου ακουειν. και αρατε το καλυµµα εκ της υµων καρδιας˙ και προς αυτα τα ρηµατα αγριαινουσιν. αλλα πληρουται εις ηµας ο λογος του Κυριου. α καθυπεστη δι᾿ ηµας. ινα ηµας δοξαση˙ (381) ταυτα δ᾿ ου βουλονται παθειν. ω τολµης. (380) ουδ᾿ αισχυνοµεθα τινα η αυτους τους αγιους και τους αγγελους ανωθεν τα καθ᾿ ηµας ορωντας. και µισος µαλλον προς αυτον εκ των λογων προσκτωνται και συνιδειν ου δυνανται το προσον αυτοις παθος. και βουλονται καλυπτεσθαι οφθαλµους τε και ωτα. ως επαθεν εκεινος. ∆οξα ουν πελει του Χριστου ο σταυρος και τα παθη. Ουδαµως γαρ ισχυουσιν αφ᾿ εαυτων διαραι καλυµµα της επαρσεως και της αναισθησιας.

βασιλειαν ουρανων τε και παραδεισον σε οντα. οτι αγαπω σε . την ευφροσυνην.και χωρισµον απο Θεου εκουσιως αιρουνται. Τι χωριζη µου. Αλλ᾿. ιδε µου την αθυµιαν. Λογε! Λαµψον µοι και νυν ως παλαι και καταυγασον ψυχην µου˙ φωτισον τους οφθαλµους µου του οραν σε. φως του κοσµου. Κατα διαλεκτον Θεου και του πατρος των λογων ο λογος˙ και οπως υπο του Αγιου Πνευµατος ελλαµποµενος ο θειος ουτος πατηρ ωµιλει Θεω και υπ᾿ εκεινου εµυσταγωγειτο τα θεια τε και ανθρωπινα. στεφανον τον των δικαιων και κριτην και βασιλεα. (382) Ιδε µου. Τι το προσωπον σου κρυπτεις. Ιδε την ασθενειαν µου και οικτειρησον µε. λυτρωσαι τους εις σε πεποιθοτας κενοδοξιας µιαρας και υπερηφανιας και συµµετοχους ποιησον παθων σου και της δοξης και καταξιωσον ηµας αχωριστους σου ειναι νυν τε και εις τους µελλοντας αιωνας των αιωνων. Αµην. Θεε µου. Τι µε φευγεις. την θλιψιν. τι µε τεµνεις και συντριβεις. την χαραν. Χριστε. ω Χριστε µου. ος ου θελεις χωρισθηναι (383) πωποτε των σε φιλουντων. Οιδας. ιδε µου και την πτωχειαν. την τρυφην την των αγγελων. τι µε καιεις. την ζωην την αιωνιαν. ΝΓ’.

ως ειπας.και απο ψυχης ζητω σε. µαλλον µεν ουν αδελφους σου και Θεου υιους. εκ πατρος γεγεννηµενος και αυτω συνηνωµενος και συνοµιλος αφραστως. (384) Ποιων αρα των κτισµατων. τουτοις και συνοµιλεις τε και αυτους ορων ορασαι υπ᾿ αυτων εκεινων παλιν. Σωτερ. Τουτον ουν ως αισθητον µεν κυριον των ορωµενων και δεσποτην ειργασαµην. Αποκαλυψον. Ουτως ους αυτος γεννησεις Πνευµατι σου τω Αγιω και υιους σου αποδειξεις. Οιδα γαρ αληθινον σε. Πατρος σου. διπλουν δε˙ εν αισθητοις µεν αϋλον. ουδ᾿ ως νους νοΐ ετερω. σοι λεγω. εγνωκα ως αφευδης ει και φιλεις τους σε φιλουντας και προσοµιλεις ως φιλοις ου σκια ουδε εµφασει. εν αΰλοις αισθητον δε. ∆ειξον ουν την ευσπλαγχνιαν. και εµφανισον σαυτον µοι. δουλα ως ορατα παντα . αλλ᾿ ως λογος ων αρχηθεν. Των ενυλων και αΰλων˙ ενυλα γαρ. ζωον ανθρωπος. αϋλοι δε αγγελοι γε. δειξον την φιλανθρωπιαν και το ελεος σου. ενυποστατος ζωη τε. Μεσον τουτων ουν. απερ βλεπεις.

οπερ λεγεται κρυβηναι˙ τουτο γαρ εκεινος τοτε υπενοησεν αφρονως. Βλεπε. Ει γαρ µη ορασθαι θελω. αφρονεστερον εκεινου. εθεωρει µου την δοξαν και ωµιλει µοι καθ᾿ ωραν. Τι δε και ωραθην πασι. οπως βλεπη µου τα εργα και δοξαζη µε τον κτιστην˙ ως δε λογικον τε οντα και νοερως καθορωντα. τι σοι ειπον˙ ανθρωπος διπλους υπαρχων εβλεπε τοις αισθητοις µεν οφθαλµοις τα κτισµατα µου. λεγε.αυτω µονω υποταξας. Συ δε νυν λογιζη χειρον. Οτε δε την εντολην µου παραβας απο του ξυλου εφαγεν. τοις νοεροις δε προσωπον εβλεπεν εµου του κτιστου. απετυφλωθη και εγενετο εν σκοτει (387) του θανατου. δεδωκα αυτον οραν µε και εκ τουτου των αγγελων εν αξια καθεσταναι. τι και εν σαρκι εφανην. Μη αγνοει µου τας πραξεις. οτι κρυπτοµαι µη θελων οραθηναι σοι εις απαν. Τι δε και κατηλθον ολως. Που γαρ ειχε µε κρυβηναι η εν ποιω τοπω. µηδε τας οικονοµιας˙ ο Αδαµ τυφλωθεις πρωτον . καθως ειπον. συνες.

ελεγχθεις και διδαχθεις τε υπ᾿εµου µετανοησαι ουκ ηθελησεν. Θαυµα ξενον˙ ωσπερ σωµα. ως ειπον. ουσπερ κατελεησας ανωθεν εγω κατηλθον˙ αορατος ων παντη παχους και σαρκος µετεσον . Ζην δε πως ολως ισχυσει. ει τυφλωθειη. και ουδεις ηµαρτηκεναι ωµολογησεν ουδ᾿ ολως. Σωµα µεν. ωσανει της αµαρτιας αιτιον µε αποφηνας. υπο της ψυχης κινειται˙ η ψυχη δε τυφλωθεισα ποιαν κινησιν ευρησει. Οµοιως παλιν η γυνη ητιασατο τον οφιν. οπερ επαθον. χωρισθεις εκ των αΰλων. ην δεδωκας µοι. Ουδαµως. αλογος εκ λογικων τε γεγονως και ενυλος γε. αλλ᾿ ολως αταπεινωτος ευρεθη. ειπε δε µαλλον˙ Η γυνη ηµαρτεν. γεγονεν οµµατων διχα η ψυχη εκτυφλωθεισα και Θεον µη καθορωσα. αλλα θανειται θανατον εις τον αιωνα. ∆ια τουτο εξεβληθη της τρυφης του παραδεισου (388) και εµεινεν εν αισθητοις µονοις µετα των αλογων. οι πρωτοπλαστοι ανοια και κατηλθον εις τον αδην και εις φθοραν κατηχθησαν.

αισθητος τοις αισθητοις γε. Προσεχε τω µυστηριω˙ εβλεπε θεοτητος µου δοξαν ο Αδαµ και εζη. ∆ια τι ουν ολως τουτο ηνεσχοµην του ποιησαι. καθως και ειπον. ο Λογος. Θεος ων αναλλοιωτως εγενοµην σαρξ. Αλλα οµοιος ανθρωποις εγενοµην κατα παντα. µηδ᾿ ειπων˙ Ηµαρτηκα σοι. αυτος µεν ειναι εν τη θεια δοξη. Πως ουν ειπας κρυπτεσθαι µε απο σου και µη ορασθαι. ουχ υπεφερον. παροραν δε τυφλωθεντας τη του οφεως απατη.και ψυχην ανελαβοµην. Οντως λαµπω. Βλεπεις. Επειδη δε ετυφλωθη. αλλ᾿ ου βλεπεις. Οτι επι τουτω παντως εκτισα. (389) τον Αδαµ του καθοραν µε. εξ εκεινου τε οι παντες τουτου απογονοι αµα. ∆ια τουτο ουν ενδικως . ως και ανθρωπος γενεσθαι θελησαι και οραθηναι. και ηνωθην τουτοις θελων. Εκ σαρκος αρχην λαβων δε ανθρωπος ωραθην πασιν. παραβας δ᾿ απετυφλωθη και ευθυς απενεκρωθη µη θελησας µεταγνωναι. ουσπερ εκτισα χερσι µου. ποσον ποθον εχω του ορασθαι παρ᾿ ανθρωπων.

ειπερ το σωµα το φθειροµενον υπηρχε φερουσα συνηνωµενον. χωρισµου ψυχης.αποστρεφειν κατεκριθη εις την γην. Βλεπε µοι τους υπο νοσου (391) ιερας κατεχοµενους. ειπε µοι. . µαλλον δε ευεργεσια. κατ᾿ ολιγον τε γηρασκον και λυοµενον και ρεον. σωµατος τε και ψυχης. αλλ᾿ αιωνιως ην συνδεδεµενη τουτω. Αλλ᾿ ουκ εστι τιµωρια. Χειρον ην γαρ του λυθηναι το δεδεσθαι αιωνιως και αθανατον υπαρχειν το κακον εν αµφοτεροις. εξ ης εληφθη˙ υστερον δε τουτο παντως ως αποφασις εδοθη (390) και τοις πασιν ελογισθη αφυκτος ως τιµωρια. ει µη εµελλε λυθηναι τουτου τε και χωρισθηναι η ψυχη. πως ου χειρων πασης αλλης τιµωριας της εν αδη αυτη η ζωη υπηρχε. παλιν τε. Ο θανων ψυχη. πως ουκ ην θανατου χειρον. και φθαρτον εκ τουτου σωµα περιφερων ηνωµενον. Ου γαρ ειασα συνειναι το φθαρτον συν τω αφθαρτω. η ψυχη γαρ εκπεσουσα της ζωης γε της ενταυθα. ∆υο ουν εισι θανατοι. σοι λεγω.

Εφανερωσα τω κοσµω . θανατος απαλλαγη τε των κακων του βιου παντων. Ει γαρ ουτως εις αιωνας. θανατος ελευθερια νοσων και παθων παντοιων. βλεπε τας οικονοµιας. Ο γαρ θανατος ανθρωπων θανατος πραγµατων πελει˙ θανατος φροντιδων λυσις. µανθανε τας δωρεας µου. (392) βλεπε τας ευεργεσιας. Ουτως ουν ευεργεσια γεγονεν η τιµωρια. θανατος αµαρτηµατων εκκοπη και αδικιας. ινα παλιν ειπω. αλλ᾿ οικονοµια θεια. τοις βιωσασι καλως δε προξενος χαρας αληκτου και τρυφης της αϊδιου και φωτος του ανεσπερου. ποδων τε διχα και οµµατων και χειλεων και ρινων εισι και ωτων. ου χειρον του θανειν το ζην υπηρξε. πως ακινητοι εις απαν. πως χειρων. σοι λεγω.πως αι σαρκες αι εκεινων φθειρονται και δαπανωνται. Οµως προ του χωρισθηναι εκ του σωµατος. ειναι εκληρωσατο. µαλλον δε ου τιµωρια. πως και αλαλοι κωφοι τε ταις φωναις ταις αλαλητοις τον Θεον επικαλουνται ταυτης της σαρκος λυθηναι.

αλλ᾿ αλλως χρηση τουτοις. Την γνωσιν γαρ.εµαυτον και τον Πατερα και εξεχεα πλουσιως το Παναγιον µου Πνευµα επι πασαν οντως σαρκα. Ουτως ουν µοι νοει και Θεον ηµας πεποιηκεναι . Ει δ᾿ ου προς α γεγονασιν. Οτι εκαστω των ανθρωπων δεδωκεν ο Θεος προσφυως και προς το συµφερον το χαρισµα δια Πνευµατος Αγιου εις το ενεργειν. κατασκευαζει ενεργειν εργαλειον εντεχνως. ου ραπτειν τη αξινη. και το ονοµα µου πασιν απεκαλυψα ανθρωποις. εξ ηµων δε γε παντως. εδειξα και νυν δεικνυω παντα. ραβδος. και τοις εργοις. ουκ εν τω τοξω τεµνειν. ουδ᾿ εν µαχαιρα κτιζειν. Ν∆’. και γαρ σκαπανη. λογχη τε. (393) Το ποιηµα του ποιητου τι ποτ᾿ αν γνοιη διχα. πραξιν τε και ενεργειαν δικαιως και πρεποντως. αµην. απολωλεν ο βιος σοι και πασα πραξις παντως. δρεπανον. εις το µη κενον ειναι µεσον της εκκλησιας αυτου. ουδε δρεπανω τεκτονειν. αλλ᾿ ως υπ᾿ αυτου προωρισθη. α ποιησαι εδει. προς οπερ αν εθελοι. ουδε φασγανω σφενδονειν. µαχαιρα τε και πριων. αλλ᾿ ουκ αφ᾿ εαυτου λαβον. ου τεµνειν ξυλα ραβδω γε. παντως απαιτηθειη. φασγανον τε και τοξον. οτι κτιστης και δηµιουργος υπαρχω. ∆ιο θεριζειν ληϊα ουκ εξεστι σκαπανη. λογχη δ᾿ ου πριζειν θεµις. αλλ᾿ αρµοζοντως εκαστω χρη προς εκαστον χρασθαι. ουχ ωσπερ αυτος θελει. εκαστον την ενεργειαν κεκτηται την ιδιαν. Ο γαρ τεχνιτης εκαστον. βελος και παντα τα λοιπα εργαλεια εν βιω. ου σκαπτειν µετα πριονος. ην ελαβε. αξινη.

και ιδοις αν τον πλευστικον ευτεχνως τα πελαγη θαλασσης διαπλεοντα και τερποµενον µαλλον υπερ τον ιππω σοβαρω εφεζοµενον ανδρα και γεωργον γης αυλακας τεµνοντα τω αροτρω. οις δε γνωσιν και λογον. αλλ᾿ ειπωµεν και ετερα χαρισµατα του κτιστου. ου γεηπονος ειναι αιρησεται˙ αλλ᾿ εκαστος. ουδε κρατησαι δικελλαν. καθαπερ ειπον. ου ναυτης ουδε γεωργος. εκαστω κατ᾿ αξιαν˙ τον µεν ανδρειον σωµατι. απλως τε εχαρισατο εκατω των ανθρωπων το κατ᾿ αξιαν δωρηµα και πλεονεκτηµα γε. ∆ιο προς τεχνην εκαστος ουχ οιαν αυτος θελει. αλλα προς οιαν εκτισται. (395) αλλως δε ου δυνησεται ανθρωπος εν τω βιω ολως τι διαπραξασθαι η την αρχην θελησαι. ως οιδε µονος ο Θεος. θαυµατουργειν ετεροις δε και ενεργειν δυναµεις˙ αλλους προστατας εδειξε. τους δε παντως µανθανειν. τους δε υπεικειν τουτοις˙ και οις µεν σοφιαν δεδωκεν. (394) τους µεν διδασκειν θεµενος. το λαλειν γλωσσαις αλλοις. α τοις ανθρωποις δεδωκεν. εις το χρησιµως ενεργειν εν τω βιω αρρητως. το ενεργειν απο Θεου ελαβεν. επιτηδειως εχει. το ζευγος τε ο τωνβοων των συνεργαζοµενων πολυ κρεισσον νοµιζοντα βασιλικου τετρωρου. Ιδου γαρ. οθεν και χαιρει ταις χρησταις κατεντρυφων ελπισιν. Ουτος ουν ουκ ανεξεται κωπην ολως ελασαι. αλλους του αρχειν των πολλων. αυθις λεγω σοι απερ και πρωην ειπον˙ . τον δε ωραιον µαλλον πεποιηκε και ετερον ευφωνοτερον αλλων. προς ο. ουδε τεκτων γενεσθαι. ο των απαντων κτιστης. ενεργησει.εν εργοις εκαστον πιστον ενεργειν εν τω βιω. Πνευµατικα δε ταυτα. Ο στρατιωτης παλιν δε εαυτον υπερ παντας γεωργους τε και πλευστικους και χειροτεχνας µειζω ηγειται και ως ενδοξος εναβρυνεται τρεχων επι σφαγην και θανατον αωρον καταλυσαι. και προς αυτην διακειται προσφυως και οικειως. το προφητευειν αλλοις δε.

ο ταλας.- . ειπε. Ιδου γαρ. Ευρων λοιπον µε κειµενον ο παµπονηρος οφις και τη αργια των καλων προδεδοµενον ολον. µακραν γενοµενος Θεου και χειρων των αγιων. οιον αυτος ηθελησε και εθηκεν εν κοσµω.πως γαρ και αντιστησεσθαι ειχον νεκρος υπαρχων. χερσι βεβηλοις του εχθρου εµπεσων παναθλιως. αυτος και διδωσι φρονειν οσα συµφερειν οιδε. απειθεια τη προς αυτον και ανυποταξια χρησαµενος εκβεβληµαι του οντως παραδεισου. ως µη θελησας εντολας εργασαθαι του κτιστου. οιον ηθελε παντως. Ο νουν µοι χαρισαµενος. . ουτως ουδε ο ανθρωπος ανευ χειρος της θειας εννοησαι τι δυναται αγαθον η ποιησαι. και αυτοπροαιρετως τοις παρα φυσιν απασιν εµαυτον εξεδοµην. οισπερ ενηδυνοµενος και χαιρων ωπτανοµην. δολιως κατηχρειωσε πασιν εεργοις ατιµοις.ωσπερ ουκ εξεστι ποτε των ειρηµενων παντων εργαλειον αφ᾿ εαυτου κινηθηναι προς πραξιν η ενεργησαι τι ανευ χειρος ανθρωπου. ο τεχνιτης µε κατεσκευασε Λογος. (396) ανθ᾿ ων λυπεισθαι µε εχρην και θρηνειν τε και κλαιειν. και τελεωτερα φρονειν παρασχει φιαλνθρωπως˙ ει δε καταφρονησαιµι και αυτων των ολιγων των καταπιστευθεντων µοι. και ενεργειν παρεχει µοι δυναµιν. αλλ᾿ οκνηρια εµαυτον εκδους και ραθυµια˙ και δια τουτο ερρµµαι των χειρων του ∆εσποτου. αχρηστον εργαλειον. και αντιστηναι προς αυτον µη ισχυων. οτι προς απερ εκτισµαι ενεργειν. απερ θελει. δυνησοµαι φρονησαι η ποιησαι η ολως ενεργησαι τι θειας ισχυος ανευ. Ει ουν αυτα ποιησαιµι πλειονα παντως δωσει. εκουσιως απεστην ο ταλαιπωρος. Πως ουν. υφ᾿ ουπερ και κρατουµενος και κινουµενος ολως. την στερησιν δικαιως οντως καθυποστησοµαι παρα Θεου του δοντος και απρακτος γενησοµαι. του αιροντος και δι᾿ αυτου κατασκευαζοντος τι.

προς λοιδοριας. ω της αναισθησιας! Προς αρπαγας. ο ταλαιπωρος. ινα σοι ειπω συνελων. προς οργας. ενεργουντα µε ευρε. αναγονται προς δοξαν. ταπεινωσει µε ευθυς και µετανοια ενεργειν τε επετρεψαν και πενθειν αεναως. Ουκ οιδε γαρ αντιλεγειν το ξιφος τω κρατουντι. αλλα εν πασι τοις αυτου θεληµασιν ενηργουν. εργαζεσθαι τας αρετας. πασης παρανοµιας και εργασιας πονηρας δοκιµον εργαλειον γεγονα. αλλ᾿ οπου αν και βουληται. Οι καλοι ουν µε γεωργοι και συµπαθεις λαβοντες και ταις χερσι ταις εαυτων ολον το θεληµα µου αραντες. ινα µη παλιν µε ευρων ο κακιας εργατης εξω χειρος διαγοντα αγιας αφαρπαση και τα αυτου µε ενεργειν αυθις παρασκευαση. τας εντολας φυλασσειν και των αγιων της χειρος παρεκτος µη κινεισθαι. Ταυτα γαρ. και ηρπασε µε ο δεινος αρχων και ψυχοφθορος και τη εκεινου µε χειρι κατεσχε θελοντος µου. Ο ουν ποιησας µε Θεος ανωθεν επιβλεψας και του τυραννου τη χειρι κρατουµενον ιδων µε ωκτειρησεν. εις εµπελωνα τον αυτου. ως ουκ ισασιν. ουκετι του µη ενεργειν ισχυον τα εκεινου. αφηρπασε της εκεινου χειρος µε και παλιν µε εισηγαγεν εις παραδεισον θειον. . προς παν ειδος κακιας. εις γεωργων τε χειρας (397) παρεδωκεν αγιων µε του ενεργειν τα θεια. ειπον µοι. ο κρατων τουτω χραται. προς φθονους τε.πασης κακιας οργανον. απατηθεις δολιως˙ κατεχων γαρ µε τη χειρι και δυνατως ελκυων κοπραγωγοις ερρυπου µε και παντοιοις βορβοροις και δυσωδιαις µε πικραις ενεβαλε και τουτοις εποιει ενευφραινεσθαι. µαλλον δ᾿ εχρησατο αυτος εµου µη βουλοµενου. τα τρια οι τηρουντες και επιµενοντες αυτων τη καλη εργασια συντοµως. προς θανατους αδικους. Αφ᾿ ου γαρ και απερριψα εµαυτον εκουσιως εκ της χειρος της του Θεου και των αυτου αγιων. τεκνον.

προς εργα σωτηριας. µηδεν εκτος εκεινων ποιουντες η κινουµενοι η ενεργουντες ολως. Το δε εκεινων φρονηµα υµετερον γινεσθω. ως ον του Θεου θεληµα παρ᾿ υµων εκπληρουσθω και ουτως συντοµον οδον απροσκοπον τε ολως οδευσαντες γενησεσθε φιλοι Θεου υψιστου. µαλλον δε θειοι γεωργοι αλλους καθοδηγουντες προς πραξεις οντως αγαθας.καθαρσιν και απαθειαν και θεωριαν θειαν. αλλ᾿ εκ Θεου συγχωρησιν παντων αµαρτηµατων. ωσαυτως και το θεληµα το αγιον εκεινων. Σπευσατε και κολληθητε τουτοις αδιασπαστως πιστει. µεγαλοφωνως εκβοων και παραινων και λεγων˙ ουδε γαρ φερω σιωπη ταυτα καταχωννυειν˙ ∆ραµετε. παν καλον ενεργουντα. αγαπη τε θερµη και ολη προαιρεσει. και µακαριους απαντας βροτους ηµαρτηκοτος και ταυτην διοδευσαντος την οδον την τραχειαν. σφαλµατων παντων τε οµου λαµβανουσι και ουτως υιοι υψιστου γινονται και θεοι κατα χαριν και εργαλεια ευχρηστα. και ταις χερσι του δυσµενους αλισκονται ουδεπω. (398) ριψατε απαν φρονηµα και θεληµα οικειον και ταις εκεινων γε χερσι τας ψυχας υµων δοτε. Αµα τω επιβηναι γαρ της οδου της ευθειας απασι συναριθµιοι γενησεσθε αγιοις. απαραλλακτως εν εµοι παντα εκβεβηκοτα ευρηκα και εθαυµασα και τοις πασι κραυγαζω. την στενην τε και συντοµον και ακινδυνον ουσαν. Τουτοις – παντες ακουσατε! – πιστευσας και ποιησας και ταις χερσι των του Θεου γεωργων τε και δουλων κατα την προσταξιν αυτου εµαυτον εκδους ολον. . ως υποδειξαντος υµιν υπερευξασθε παντες. προς πλατος τε απαγουσαν ζωης της αιωνιου. ως εργαλεια αψυχα. και βασιλειας ουρανων αγαθων τε αφραστων κληρονοµοι οφθησεσθε εν ολιγαις ηµεραις. οσοι του Θεου και των αυτου αγιων εαυτους επαισθανεσθε των χειρων οντας εξω.

ουσπερ βλεπεις. και θλιψις ου κολλα µοι. Θεε µου. οπως οµου µετα χαρας τα σωµατα λιποντες προς την εκει καταπαυσιν. αλλα και κακων οντως παντοιων σκευος˙ οπερ οιδα παντωςα καγω και πεπλησµαι αισχυνης. µη εν τω µελλοντι αιωνι. αλλα το φως σου λαµψαν µοι µυστικως του προσωπου τους λογισµους εδιωξεν. µηδεποτε στερησης. αµεµπτως πορευοµενοι αχρι τελους του βιου. και πονος ο αφορητος κρατει µου την καρδιαν. (399) Συ µε γινωσκεις. ω Χριστε. απηλειψε τον πονον και χαραν αντεισηγαγε τη ταπεινη ψυχη µου. µη νυν. ου γαρ υπαρχεις αγαθον απαν. αλλα και τοις ορωσι σε παν αγαθον παρεχεις. ∆εσποτα. αµην. µονον. ινα καγω τε και υµεις ευρεθωµεν εν ταυτη. ου µονον εν τω µελλοντι – φευ τους τουτο λαλουντας! – . Αλλα µε ταυτης. µετουσια µεθεξει τε εµπιπλας.οι ευπροθυµως εν αυτη θελησαντες βαδισαι και κατα ποδας του Χριστου θερµως ακολουθησαι. Οτι τοις το αγιον φυλαξασι βαπτισµα καθαρον παραµενει το Πνευµα το Αγιον˙ απο δε των µολυναντων αυτο απανισταται. Βασιλευ µου. και εντροπης και θλιψεως οδυνη µε κατεχει. Χαρα γαρ του προσωπου σου η θεωρια εστιν. Χριστε. της Αγιας Τριαδος εσοµεθα νυν και αει και εις παντας τους αιωνας των αιωνων. ΝΕ’. µη δια ταυτην µαλλον απολωµαι και της χαρα στερηθω της µελλουσης. αλλα και οσοι τον Χριστον ιδειν επιποθουσιν. πασης παρανοµιας εργατην. Θελω ουν θλιβεσθαι. προς πλατος παραδεισου χωρησωµεν και της ζωης δειχθωµεν κληρονοµοι και του Θεου αχωριστοι και παντων των αγιων εν Χριστω τω µονογενει Υιω και Θεω Λογω µετα του Θειου Πνευµατος. και θλιβοµαι.

δεδωκας την µετανοιαν εις καθαρσιν δευτεραν και ορον ταυτης τεθηκας του Πνευµατος την χαριν. ηγουν καθαραντας αυτους δια της µετανοιας ορας. αµαρτωλων παντων ων σωτηρια. ως ατελεις και ατελως δεχοµεθα την χαριν. ενυβρισαντες στολην σου την αγιαν˙ και τουτο. ουτω και παντες γινονται οι γνωσει βαπτιθεντες πλην των ου λαβοντων αισθησιν νοεραν αναισθητως. ως τινες αυ νοουσιν. και του θανατου και φθορας ολως ελευθερουνται . ηνπερ ποιει ερχοµενον ενεργεια το Πνευµα. εν σωµατι σωµατικως τελουµενον εν πραξει.ο αµπελων παραδεισος νοειται µοι και εστιν. Οµοιως και τας εντολας εργαζεσθαι οι παντες. ως ειπας. αλλα και µαλλον Πνευµατι Τριαδος επικλησει. οραν σε δε τρανως κακεινοις εµπαρεχεις ουδαµως εν φαντασµατι η νοος ενθυµησει. εις αποπληρωσιν οντως οικονοµιας θειας˙ τηνικαυτα γαρ ενωσιν ποιεις των διεστωτων συ ο Θεος. Σωτερ. εξ ουπερ εκπεπτωκαµεν παλιν ανακληθεντες –˙ και ωσπερ τοτε ο Αδαµ ην προ της αµαρτιας. αλλ᾿ αληθεια πραγµατος θειου και φρικτου εργου. ω ∆εσποτα. ως δοκω.αλλα και νυν εν σωµατι τους οντας σου αξιους. ελαβοµεν και φυλασσειν ωσαυτως (401) εν πνευµατι πνευµατικον νοµον ουσας και θειον. ηνπερ εν τω βαπτισµατι ελαβοµεν το πρωτον˙ και γαρ ου µονον υδατι την χαριν ειπας ειναι. λουτρον τουτο το θειον. της πρωτης παραβασεως λαµβανοντες την λυσιν˙ και τουτου µονου. ενεκα και τελεισθαι προσεταξας. οπερ οι βαπτιζοµενοι εντος του αµπελωνος εισερχονται λυτρουµενοι του σκοτους και του αδου. (400) αλλ᾿ ουδε µνηµη τη ψιλη. Επει ουν βεβαπτισµεθα παιδες αναισθητουντες. Οι γαρ το βαπτισµα σο σον λαβοντες εκ νηπιων και αναξιως ζησαντες τουτου κατα τον βιον εξουσι το κατακριµα πλειον των αβαπτιστων. βεβαιον και αληθες γινωσκων. ως ο Αδαµ. .

της κεφαλης τον ζοφον. πως τε τον κοσµον απαντα απηρνησω και µολις δυσωπηθεις ταις προσευχαις Συµεων του πατρος σου. και οιδας. ο αγιος καν ποσως καταδεξη. επειτα και ακτινος. ωσπερ οιονται οι πολλοι των ανθρωπων. εκπιπτει και του αλλου. Οι ουν εν αµπελωνι σου ειτ᾿ ουν εν παραδεισω δια βαπτισµατος του σου ανακληθεντες αµα και ολως αναµαρτητοι η και αγιασµενοι εισελθοντες. µη εργον λογισαµενοι φρικτης οικονοµιας το λουτρον του βαπτισµατος εν Πνευµατι Αγιω. καταφρονησαντες οµου και σης φιλανθρωπιας. καταληφθωσιν ενδοθεν ειναι και αµαρτανειν. Σωτηρ µου. ειπεν ο Θεος. Αρα γε. Ψυχη γαρ µονη τα καλα ενεργειν ουκ ισχυει εργα. το σωµα πρασσον δε διχα γνωσεως θειας ως βους καµνων λογιζεται η αχθοφορον ζωον. ως αφρων επλανηθης. ως οιδας. και τη εκπληξει δακρυα συν πολλη κατανυξει.∆ιπλους γαρ ων ο ανθρωπος διπλου δεεται νοµου˙ ου γαρ και αµελησειεν. Απαγε. ως βεβαπτισαι και συ. (402) και µετα τουτο αιγλη σοι εφανην φιλανθρωπως. ποσα δε συνετριβης. και θεωριαν µονην σοι του ειδους παρειχοµην. αλλ᾿ εµολυνθης και ως παιδιον ηµαρτες. και εασθωσιν αγιοι παλιν οι µολυνθεντες και τον χιτωνα σου κακως σπιλωσαντες. φωνης τε κατηξιωσα. τεκνον! Οιδας γαρ. εν νοερα αισθησει. ποσα εκλαυσας. Ειτα νεφελη γεγονα µικρα πυρος εν ειδει. φλεγων το παχος της σαρκος. και τουτων ενδοθεν οικειν της ρυπαρας καρδιας ο καθαρος. αφατου προµηθειας χειρονα υπερ τον Αδαµ εργα πεποιηκοτες. τη κεφαλη σου ανωθεν επικαθεζοµενη. Χριστε. ως και καεντος εν πυρι οσµην γενεσθαι τουτων κρεατος τοινυν εξ αυτης γενοµενην. αρχηθεν µονω τω νοΐ. . εγενοντο ωσπερ Αδαµ ο πρωτος˙ ειτα προσαµελησαντες τοσαυτης σωτηριας και τηλικαυτης σου. µη µοι γενοιτο.

οµιχλην τε και σκοτος. Ο γαρ µη εχων θεληµα ιδιον παντως θνησκει. ου σαρκικας. την ταπεινωσιν την εις τον σον πατερα και του θεληµατος του σου την αρνησιν εις απαν. αλλα και πασαν πονηραν ενθυµησιν καρδιας. Μολις ουν ουτως οντος σου κακεινου καθ᾿ εκαστην βιαζοντος τοις δακρυσι τον αγαθον µε φυσει. εµοι συνον και τω Πατρι ως οµοουσιον µοι. αλλ᾿ αΰλους ακανθας ως νεφη. οσην τοτε υπεµεινας. πασης κακοπαθειας. και αεναως δακρυσι θερµοις εκπλυνοµενου εν τη ευχη. . και κρυβηθεν ως εν ριπη οφθαλµου. Αλλ᾿ ουν εγω επισταµαι.Τα µετα ταυτα δε κακα και την στενοχωριαν. οπερ εωρας τοτε περιπετοµενον εν σοι φως και περικυκλουν σε (403) εισηλθεν ολον εντος σου απροσιτον ον φυσει και την καλην αλλοιωσιν ξενως ηλλοιωσε σε. συ παντως επελαθου. Τουτο ουν. νηστεια λεπτυνθεντος σου δηλαδη και τοις πονοις της αγρυπνιας. αλλα κεκαθαρµενον. ο ειδως Θεον παντα. προς δε και λογου προσβολην η πονηρας εννοιας ει µη µετανοησειας θερµως µετα δακρυων και εξορισεις απο σου ταυτα τη µετανοια. συχνοτερον σοι φαινεσθαι ηρξαµην. ουχ οραται. κατα µικρον σου την ψυχην καθαιρων µετανοια και καταφλεγων των παθων αποκειµενας υλας. ει µη απασιν εργοις µε θεραπευεις. εν τω εµω δ᾿ ευρισκεται θεληµατι και ζη γαρ. ου µονον δε χωρητικον. ουχ υλικας. πυρος εν µεσω µενειν τε ακαταφλεκτον προσεχε! Τοιουτον ουν ποιησας σε. εν τη τροφη. οπερ µαρτυριον εµοι λογιζεται και εστιν. ζοφον ως παχυν. και µολις σε χωρητικον απειργασαµην σκευος. αλλα µικρον εισδεξη λογισµον εν καρδια η αηδιαν προς τινα ευλογως η αλογως. ως ηλιος εισδυσας. εν τω ποτω δε µαλλον. ου παραµενειν πεφυκε˙ Πνευµα γαρ εστι Θειον. ωσπερ οιδας. την πιστιν. λαθρα δ᾿ αιφνης αφιπταται. της ευχης.

λαµπον και κραζον εχουσι προς τον εµον Πατερα. Ουδε γαρ παντας εν ταυτω τοτε θεους ανθρωπους πεποιηκα. αλλ᾿ ανθρωπος εγενοµην εγω µεν˙ τη πιστει δε και των εµων εντολων τη τηρησει. Ουκ εστι. ουδαµως δυνατον ολως τουτο! Εγω κτισµατων παντων γαρ ειµι κεχωρισµενος˙ επει δε κτισµα γεγονα. εντος υµων υπαρχω και συνειµι. και προς µε λεγει δι᾿ αυτων˙ Ω αββα. ο πατηρ µου! Ως τεκνα γαρ γεγονασι Θεου και παρρησια γνωριζοντες µε βλεπουσι και πατερα καλουσι˙ λεγει δε και προς εκαστον των αυτο νυν εχοντων εν εαυτοις παναληθως˙ Ω τεκνα. καθως ειπεν ο Παυλος. Χριστε µου˙ ουσπερ προεγνωκας σαφως και δεδωκας γενεσθαι . και της φθορας απαξ και του θανατου ελευθερω και δεικνυµι τινος τεκνα και φιλους υµας. µη εις συναισθησιν ποτε ελθουση µετανοιας. µη φοβεισθε! Ιδου εγω. ουκ ονοµατι µονω.Πως ουν υπαρξει εν ψυχη µηδ᾿ ολως καθαρθειση. οτι λαβοντες εχουσι το Πνευµα µου το Θειον. ως βλεπετε. (404) οι εχοντες το Πνευµα µου εν ταις αυτων καρδιαις. ψυχην αναλαβοµενος και νουν οµοιως τουτοις. εν θεια µεταληψει των φρικτων µυστηριων µου πασι ζωην δωρουµαι. ουσιαν πως χωρησειεν αχωρητον εις απαν. των απαντων ο κτιστης. Ζωην δ᾿ ειπων εδηλωσα το Πνευµα µου το Θειον˙ πλην τουτο γινωσκετωσαν. τεκνον. πεποιηκ˙ χαιρετε εν Κυριω! Τουτο ουν εσται αληθες σηµειον τοις ανθρωποις. εντευθεν τε Χριστιανοι χρηµατιζουσιν οντως αληθεια και πραγµατι. Ταυτα πιστα και ποθεινα τυγχανουσι. ιδου. Η πως και υπενεγκοιτο πυρος αστεκτου φυσιν ακανθας γεµουσα παθων ψυχη και αµαρτιας. αλλα και τω βαπτισµατι. οτι Θεου γεγονασιν υιοι και κληρονοµοι. σαρκι και µονον οµοιος υπηρξα τοις ανθρωποις. πως σκοτος ουσα συγκραθη φωτι το απροσιτω και µη αφανισθησεται αυτου τη παρουσια.

οι και διαβαλλοντες απιστουσιν εις απαν φρεναπατουντες εαυτους. εν σκοτει και καθεζονται. µη νοουντες τα θεια και ανθρωπινα. πως αν πιστευσωσι τρανως οτι αξιοις φαινη και συλλαλεις και συνοικεις νυν και εις τους αιωνας αυτοις ως φιλοις. . και ως ουδεις θεασασθαι ισχυει σε ανθρωπων. Τοις δε λοιποις αδυνατα πασι δοκουσι ταυτα. δος αναστηναι της κακης υπονοιας του λακκου και εις συναισθησιν ελθειν οτι εν λακκω κεινται. Οις βραβευσον φως γνωσεως. πως σου φωτος το προσωπον υποδειξης. Οις ει µη λαµψη σου το φως και ιδωσιν εν γνωσει. Αλλα πιστων συ ει Θεος. ουδε υπαρχει ο αυτων υπερεχων εν γνωσει. ουχι δε και απιστων. Τοις γαρ απαρνουµενοις σε και λεγουσι µη λαµπειν το φως σου το αΐδιον εις ψυχας των αξιων. (405) τοτε σε παντη αληπτον κηρυσσουσι τοις πασι. η και παραµυθεισθαι οιονται οι παραφρονες επι κεναις ελπισιν.συµµορφους της εικονος σου εν Πνευµατι τω Θειω. η αληπτον. καθως ειπας. Ουδαµως. εσκοτισµενοι οντες. ου χαριν προς αυτους ολως ουκ επιβλεπεις. φως θειον ουχ ορωντες. εχειν γαρ σε δοκουσιν˙ ει δε οµολογησουσι µη εχειν σε. Η γαρ τοις πασι τε ληπτον και προσιτον ανθρωποις. και προς τα φιλα εαυτων αλληγορουντες ταυτα των φοβερων σου εντολων καταφρονουσιν ολως. Θεε µου. Σωτηρ µου. δος χειρα φοβου θειου. απροσιτον διδασκουσι σε παντη˙ οµως εν αµφοτεροις δε σφαλλονται. ως πιστοις δουλοις σου. Ο µαρτυρουσιν οτι νυν εισιν οι βλεποντες σε. ως ειπας. και παντη δυνατα εστιν αυτοις ως κεκληµενοις εις την χαραν την αφραστον υπο σου εις αιωνας. υψηγορουντες ως κοµψοι τοις επηρµενοις λογοις. ει µη κτησονται πιστιν πολλην. και τον νοµον φυλαξουσι τον θειον σου προθυµως µεχρι θανατου εαυτους δια σε εκδιδοντες εις εργασιαν αληθη των σοφων εντολων σου. Σε γαρ ζητειν ου θελουσιν.

ευσπλαγχνια ηλεησας µε τον πτωχον. καθως αυτος επιστασαι. (407) ω λογου γλωσσης πενιχρας υµνειν σε απορουσης. δος µοι γνωσιν. ο µονος συ γινωσκεις˙ απο πατρος και αδελφων. γλωσσα λαλειν ου δυναται.ουτω γαρ εµοι δεδωκας. διδαξον καµε ποιειν τας εντολας σου. κλαιοντα ως τον ασωτον και προσπιπτοντα. εξ οικου γονικου µου ως εξ Αιγυπτου σκοτεινης.Τουτο ουν το σωτηριον παντων των σωζοµενων. και προσλαβοµενος µε και τη χειρι σου τη φρικτη κρατησας ηγαγες µε. ικετηριος τε οµου και ευχαριστηριος. ας εις εµε τον ορφανον εποιησας και ξενον. και σοι δια του Πνευµατος. ∆εσποτα. περι εκεινων εννοειν και λεγειν εν συνεσει – αποχωρισας. τω ευτελει σου δουλω. Κακεινος µε προσηγαγε τω σω Πατρι. δος ελεος δεοµενοις σου. ω Θεε µου. ∆ος ελεος. Οι γαρ σοι κοσµου ξενοι. ξενον υπαρχοντα εν γη. τον ορφανον εν κοσµω. ως ειπας. Λογε. ο Θεος µου. αλλα συ τη οικεια σου. οτι εδιδαξας µε. ω Τριας. Θεε µου. Ω αναξιου στοµατος και ρυπαρων χειλεων. Κυριε. εις ον ηυδοκησας εν γη γενεσθαι µου πατερα. ΝΣΤ’. και τοις ποσι προσερριψας αυτου και ταις αγκαλαις. (406) Κυριε. Σωτερ. απο γης της γενεσεως. Καν ηµαρτον ως ανθρωπος υπερ ανθρωπον. νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων. συγγενων τε και φιλων. οδος ουκ εστιν αλλη δε. ευχαριστειν τε και λαλειν τας σας ευεργεσιας. και εποιησας. Ευχη προς Θεον επι τοις γεγονοσιν εις αυτον. Χριστε µου. ουδε κοσµος χωρησαι. ως εξ αδου µυχων µε . Αµην. Κυριε. και συ ουκ απηξιωσας υιον σου µε καλεσαι. οιδας. τα δε γε σα και τα των σων οφθαλµοι ουχ ορωσιν. δος µοι συνεσιν. . ευσπλαγχνε.

και τοτε µονος τα κακα τα ιδια κερδησει συν τοις οµοφροσιν αυτου και τυφλοις φιλοκοσµοις. τι γαρ αρρεστον εχει. εν πενια πλουτουµεν. λογους γνωσεως και συνεσεως θειας. κοσµος δ᾿ εχει το σωµα. υπο στοµατος λαληθεισα και λεγοµενη Θεου. ΝΖ’. ο ουδεν εστιν η ελπις η βεβαια. κτεινει και παντα πρασσει καθ᾿ ηµων περιπιπτων εν τουτοις˙ ηµεις δε. µοναζοντας. ιερεις. αρχιερεις. . ως υπεσχου. Ποιαν ουν ελπις. λαϊκους. Ην οφθαλµοι ουκ ειδον. λοιδορει. φθονει. συν σοι. Οτι ο τον Θεον εξ ολης ποθησας ψυχης µισει τον κοσµον. Λοιπον. Τουτον ποθησον και µισησον τον κοσµον. αποδιωκει. Ζωη. ως ευδοκησας. ος ουδ᾿ αυτον κερδησειε˙ δωσει γαρ. Κοσµος θανατος. ην απαντες ποθουσιν. οτι σε µονον εχω ζωην και λογον και γνωσιν και σοφιαν. σωτηρα Θεον και προστατην εν βιω και αναπνοην της ταπεινης ψυχης µου. παρασχου µοι λογους σοφιας. Η δε ζωη τι η Θεος κτιστης παντων. ΝΗ’. ο ξενος εγω και ταπεινος τοις λογοις. ∆ιδασκαλια κοινην συν ελεγχω προς παντας˙ βασιλεις.∆ια τουτο ουν. Αυτη τι εστι. (409) Ω Χριστε. µισει ηµας ο κοσµος. πλαναται ο τυφλος πηλον κατεχων µονον. Ηµεις. οι ταπεινοι σου δουλοι εν ασθενεια ισχυροι. ∆εσποτα. Συ γαρ οιδας µου το ασθενες του λογου και αµετοχον µαθησεως της εξω˙ συ επιστασαι. ω ∆εσποτα. εν παση θλιψει χαιροµεν οντες εξω του κοσµου. µαινεται. εν τη εσχατη σαλπιγγι πνευµατικον και τουτον. (408) Σκια κρατουµαι και αληθειαν βλεπω.

ο µονος παντοκρατωρ. µονασται και µιγαδες. αυτους δε δουλους και παθων και δαιµονων τοις εργοις υµας γινεσθαι καθ᾿ εκαστην . τι λεγει ο παντων Θεος και προ παντων αιωνων.Συ ει η ελπις µου. δος ισχυν. τοις δοκουσι σε βλεπειν και θεραπευειν και δουλευειν σοι ως ∆εσποτη γνησιως. εαν µη αυτοι τα των εθνων ποιουντες εργα και εθη και βουλας τε και γνωµας και δια πολλων εργων υµων και λογων απαρνησθε µε. συ η αντιληψις µου. τον αναξιον. Ανθρωποι παντες. και εν πτωχεια τη µακαριζοµενη τον απραγµονα µεταδιωκειν βιον. επισκοποι. Τι γαρ οφελος διεκδικειν τον κοσµον απο θανατου και προσκαιρου δουλειας. Συ εκ του κοσµου ηθελησας µε. τον υµων βασιλεα. Κρεισσον ην υµιν λογους εµους φυλασσειν ορθως τε ποιειν τας εντολας µου πασας. συ το καυχηµα. η δοξα. βασιλευ των παντων. δος µοι κρατος ειπειν προς παντας τους σοι ανακειµενους (410) και λατρευοντας σοι. συ η καταφυγη µου. ιερεις. βασιλεις και δυνασται. αλλα καρδιας ανοιξατε µοι ωτα και ακουσατε και συνετε. αρχουσι τε και λατραις. κατ᾿ ευσπλαγχνιαν προσλαβεσθαι τον ξενον. και δια τουτο θαρρων σου τω ελεει και αιτουµαι σε και λαλω και προσπιπτω˙ δος λογον ευθη. τον ευτελη και χειρω παντος ανθρωπου. ο πλουτος µου. παντος αλογου ζωου. µη απαξιωσητε φωνης ακουσαι και λογων εµου του ευτελους ανθρωπου. λαλησαι µυσταις. ο απροσιτος. ου εν τη χειρι πνοη παντων των οντων˙ Βασιλεις! Καλως ποιειτε πολεµουντες τα εθνη. συ η σκεπη µου. Λογε.

ος αµεριστος. επειτ᾿ εν τουτοις µηκετι επιστρεψη. οι των δικαιων υπερκειµενοι παντων ως οντες εις ονοµα των µαθητων µου καµου φεροντες τον θειον χαρακτηρα. ανθρωπος Θεος παλιν˙ ως γαρ ανθρωπος χερσιν υµων κρατεισθαι κατηξιωσα. ταις φυσεσιν ωσαυτως. και διπλους γενοµενος ταις ενεργειαις. ο και σαρκωθεις. συνετε. αλλ᾿ εµµενη µου του ∆εσποτου τοις λογοις. ει εαυτον οικτειρη (411) και τους λογους µου παση σπουδη φυλαξη και µετανοιαν ενδειξηται γνησιαν υπερ των πρωην ισως εξειργασµενων. τοις προσταγµασι και νοµοις αληθειας. και ουτως ποιη απαραβατως παντα µεχρι θανατου και µηδεν ψιλον λογον.και κληρονοµους του πυρος του ασβεστου. οσα τις αλλα πρασσει εργα δι᾿ εµε και την προς τον πλησιον συµπαθειαν τε και ελεηµοσυνην. ασυγχυτος υπαρχω Θεος ανθρωπος. οι και του κοινου ελαχιστου συλλογου την εξουσιαν τοιαυτην ειληφοτες. πρωτον δε παντων. (412) ο διπλους εγω εν µια υποστασει˙ . οιαν ελαβον εκ του Πατρος ο Λογος. Θεος ων κατα φυσιν. οι οντες εκσφραγισµα εµης εικονος. τουτο µοι θυµιαµα και προσφορα και δωρον˙ χωρις δε τουτων εθνικων υµεις χειρους. µηδε κεραιαν µιαν των γεγραµµενων παραβλεψηται˙ τουτο γαρ µοι θυσια. οι συλλαλειν µοι αξιως τεταγµενοι. ταις θελησεσι. Παντα γαρ καλα. Των επισκοπων οι προεδροι. ως Θεος δε υπαρχων πανταπασιν αληπτος ειµι πηλιναις χερσι και αορατος τοις µη ορωσι και απροσιτος ο σφαγεις υπερ παντων.

αναξιως απτονται του σωµατος µου και υπερεχειν των πολλων εκζητουντες ακλητως εισερχονται εµων αδυτων ενδον. ως φιλω µοι λαλουσιν. του νυµφωνος τε των απορρητων επιβαινουσι χιτωνος διχα. και µεσιτευειν τους αλλους υπισχνουνται. ουχ ων τω λογω και συντρεχει ο βιος και σφραγις εστι της τουτων θεοπνευστου διδασκαλιας και θεορρηµοσυνης. ην ελαβον ουδεπω. της χαριτος µου. Εξωθεν καλως στολιζοντες το σωµα λαµπροι τω δοκειν και καθαροι ορωνται. οι και κρατειν οιονται αρτον πυρ οντα και ως ψιλου µου καταφρονουσιν αρτου και ψωµον οραν και εσθιειν δοκουσι.των επισκοπων οι δια τουτο παντων κατεπαιρεσθε των ελαχιστων ως ταπεινων τε και κατω καθηµενων˙ των επισκοπων οι πορρω της αξιας. οι πολλων υπευθυνοι πταισµαντων οντες. (413) οι µηδε γνωριζοντες την εµην χαριν. οι δοξαν θηρωµενοι την των ανθρωπων καµε παραβλεποντες τον κτιστην παντων ως πτωχον και πενητα απερριµενον. οι υψηλοι τε και τεταπεινωµενοι την κακην ταπεινωσιν και εναντιαν. βασταζων αυτων την αναισχυντον τολµαν. αλλ᾿ ων τω λογω αντικειται ο βιος και οις αγνωστα τα φρικτα µου και θεια. και α µη βλεπειν εξωθεν τουτοις θεµις˙ και µακροθυµω ο φιλανθρωπος αγαν. Εισερχονται δε. ω ουδ᾿ ως δουλοι ενεµειναν τω φοβω. και δεικνυουσιν εαυτους ως οικειους. . ψυχας δε χειρους πηλου τε και βορβορου. την αορατον µη ορωντες µου δοξαν˙ των επισκοπων οι πολλοι εξ ολιγων.

ουκ αν τουτο εποιουν. Ποιος εξ ηµων των νυνι ιερεων . υπουργον αυτον λαβοµενος και δουλον και εκπληρωτην των αυτου θεληµατων. οι προυχοντες µαλιστα των αλλων θρονοις. και δια τουτο ο Σατανας εισηλθεν εις τουτον ευθυς και αναιδη προδοτην απειργασατο εµου του διδασκαλου.µαλλον δε παντος ιου θανατηφορου κεκτηνται οι δειλαιοι εν πονηρια. ουδε προπυλα του ναου µου του θειου ουτως αυθαδως εισβηναι κατετολµων. και αναισχυντως ιστανται τοις αδυτοις παρρησιαζοµενοι ενωπιον µου. Ωσπερ γαρ παλαι Ιουδας ο προδους µε λαβων τον αρτον εξ εµου αναξιως εφαγεν αυτος ως µερος κοινου αρτου. µηδαµως την θειαν µου δοξαν ορωντες. Ταυτα ουν παντα γνωσεται πας ο θελων (414) αληθη και βεβαια τα γεγραµµενα εργων εξ αυτων. οι του βηµατος. ας ενωπιον αγγελων και ανθρωπων αποκαλυψει ο τα κρυπτα του σκοτους αποκαλυπτων Κυριος Θεος παντων. ων ιερεις ποιουµεν. και ψευδος ουδεν ουδαµως αν ευρηση και πεισθησεται και καθοµολογησει ως Θεος αυτος δι᾿ εµου ταυτα ειπεν. ουτω και ουτοι πανθανουσιν αγνωστως. οσοι τολµηρως και αυθαδως των θειων αναξιως απτονται µου µυστηριων. οι το συνειδος και προ του βεβλαµµενον και µετα τουτο παντως κατεγνωσµενον εχοντες και βαινοντες αυλη µου θεια. Ει µη τις αυτα των ποιουντων υπαρχει και σπευδει λογοις απατηλοις σκεπασαι και τας ιδιας αισχυνας συγκαλυψαι. ην ει εβλεπον. οι της ιερωσυνης.

πλουσιων και αρχοντων ουκ εχειροτονησε και παρ᾿ αξιαν. Ποιος αν ειποι τουτο εν παρρησια. . Εαυτου δε τις ου σπουδαζει γνησιους φιλους ανθρωπους επισκοπους ποιησαι. µηδε του καλου ποιουµενοι την πραξιν˙ και δια τουτο ουδε µετανοουµεν εις το βαθος των κακων βαπτισθεντες. οπως λαµβανη εν εξουσια παντα τα αλλοτρια. αλλ᾿ εξαµαρτανοµεν αδεως παντες. ο και αναµαρτητον δοκουσιν ειναι (415) αλλης αιροντες πραγµατα εκκλησιας. Ποιος ηρκεσθη τοις κατα χρειαν µονοις και του πλησιον ουκ ενοσφισατο τι. Ποιος τον Χριστον ηγαπησε και µονον. οτι παντως εν εποιησεν ων ειπον. ∆οξης γαρ υπαρχοντες αγευστοι θειας την κατω δοξαν παριδειν ου δυναµεθα˙ ερως δε δοξης. οτι κατεφρονησε δοξης της κατω και δια µονην ιερουργει την ανω. Τουτο γαρ των µετριων. Ποιος την συνειδησιν κατεγνωσµενην εαυτου ου κεκτηται απο ληµµατων. Ποιος δια αιτησιν των κατα κοσµον δυναστων. Ποιος ου ποεκρινεν αξιου φιλον τον αναξιον µαλλον εγκαταστησας.τας ανοµιας εαυτου προκαθαρας ουτω κατετολµησεν ιερωσυνης. µη κεντουµενος υπο του συνειδοτος. της των ανθρωπων λεγω. φιλων. µητε του κακου εκκοπην µελετωντες. και χρυσον παντα και χρηµατα παρειδε. και αναλγητως εγκειµεθα προς ταυτα. Οντως ουδεις σηµερον τουτων υπαρχει εχων απαντων καθαραν την καρδιαν. ωνησαµενος η πωλησας την χαριν. δι᾿ ων ηπειχθη γενεσθαι η ποιησαι.

Εγω γαρ λεγω και µαρτυροµαι πασι . πως την δουλειαν ενδειξεται γνησιαν. και πενθησει κακεινου µονου εξει επιθυµιαν . Ο δε µη Χριστον και τον αυτου Πατερα και το Πνευµα το Αγιον εισδεδεγµενος. οντι αγγελοις απροσιτω τοις πασι. ο εις αρπαγην ακορεστος τυγχανων και µνησικακων τοις µη συχνως διδουσι. τουτων ουτως εχοντων. ουδε µεµψασθαι εαυτην εκουσιως. ο δοξαν θηρωµενος την των ανθρωπων και πλουτου δεοµενος του φθειροµενου. ειπε µοι. αλλ᾿ ως καθ᾿ ωραν αποθνησκων τυγχανει και πολλα κλαυσει δι᾿ αυτον.ψυχην ουκ εα ταπεινωθηναι ολως. Τις βεβαιωσει κρατειν αναµαρτητως και ιερουργειν ακατακριτως τουτον του αµωµου θυµατος φρικτην λατρειαν. Πως ουν.µηδεις πλανασθω. γνωστως οικουντα και εµπεριπατουντα τον ενα Θεον εν τη αυτου καρδια. ποιος ανθρωπος τουτο ειπειν δυναται η ποιοησαι ισχυσει. Τις µεσιτευσει τουτον η Θεω καταλλαξει και παραστησει ανεπαισχυντον λατρην Θεω τω µονω καθαρω και αχραντω. ο επιθυµων χρυσιου πληθος εχειν. (416) εκ τινος δ᾿ αλλου την ταπεινωσιν µαθη η πως διδαχθησεται θεληµα θειον. Θεον ενοικον εχειν ειπειν τολµησει η φιλειν Χριστον η Πνευµα Χριστου εχειν. µη λογοις απατασθω! – οστις προτερον ουκ αφησει τον κοσµον και τα του κοσµου απο ψυχης µισησει και µονον Χριστον γνησιως αγαπησει και ψυχην αυτην δι᾿ αυτον απολεσει. µηδεν µεριµνων των εις ζωην ανθρωπου. Ποιος αγγελος. ω τα Χερουβιµ ου τολµα ατενισαι.

εγω δ᾿ ουκ εχω. Ταυτα ουν παντα προς βροτους νυν τελουνται. ιερωσυνην και ψυχων προστασιαν καταδεξασθαι η αρξαι µη τολµηση. ινα δ᾿ αυτου παν εκδιωξη παθος. (417) οθεν φωτισµος ελλαµψεως της θειας και θεωρια φωτος του απροσιτου. ο Χριστου λατρης ηξιωµενος. την κεφαλην που κλινω. η αγιοτης. µοιχου χειρον και πορνου και παντων αλλων εστιν αµαρτηµατων. οθεν του θειου θεληµατος η γνωσις. ο δεδωκε τοις θειοις αποστολοις. . φονεως χειρον. οθεν καθαρσις και ψυχης θεωρια. Ωσπερ γαρ Χριστος Θεω Πατρι ιδιω και προσφερεται και εαυτον προσφερει. εξ ου η απαθεια. Ο γαρ καταστας εις προσωπον του Λογου ουτω βιουν οφειλει ωσπερ εκεινος και ουτως˙ ακολουθει! λεγειν εκεινω. Αι αλωπεκες εχουσι φωλεους παντως και τα πετεινα κατασκηνωσεις παντα. ουτω και ηµας αυτος τε προσφερει και αυτος ηµας ουτω δεχεται παλιν. διδοται πασι τοις καταξιωθεισιν οραν και εχειν τον Θεον εν καρδια και φυλαττεσθαι παρ᾿ αυτου και φυλαττειν ατρωτους αυτου τας εντολας τας θειας.και δια πολλων θλιψεων τε και πονων καταξιωθη Πνευµα λαβειν το Θειον. εις αλληλους γαρ αµαρτανοµεν παντως˙ ο δε τα θεια καπηλευων θρασεως και απεµπολων του Πνευµατος την χαριν εις αυτον παντως τον Θεον αµαρτανει. πασαν δι᾿ αρετην ευκολως κατορθωση και δακρυων κτησηται πηγας αφθονους. Επει εις κριµα και κατακριµα εσται η εγχειρησις των τοιουτων πραγµατων.

αλλ᾿ οπως µονον ζωµεν εκ των προσοδων αφθονως αυτων και κατασπαταλωµεν. τα δ᾿ αλλα παντα τοις πενησι και ξενοις και τη εαυτων προσηκει εκκλησια. και ανδραποδων επισυρεσθαι πληθος. γαµους ποιουντες και των ιδιων εκκλησιων ως ξενων καταφρονουντες και αµελουντες τουτων και επι µακρους χωριζοµενοι χρονους. ουχ οτι τουτων κρατουµεθα τω ποθω. (418) ει µη την του σωµατος χρειαν και µονον. οι δε και καρτερουντες εις αυτας και οικουντες. πυργους κτιζοντες. οι και διατριβοµεν εν αλλοτρια χωρα εωντες χηρας τας εαυτων γυναικας. Ενα µοι δειξον και εις τουτον αρκουµαι. µοναστηρια. προικιζοντες. βαλανεια.Ουδεν γαρ ολως αυτος ιδιον εχειν ουδε κεκτησθαι οφειλει τι του κοσµου. . Ει δ᾿ αυ τολµησει εις ιδιας εξοδους ακαιρως χρησθαι τουτοις µετ᾿ εξουσιας και συγγενεσι τα των ξενων χαριζειν. προνοιαν αυτων ουδεµιαν ποιουντες. ποιος εξ ηµων των ιερεων φροντιζει. ουαι. οικους τε κτιζειν και αγρους αγοραζειν. Ουτως ουν εσοµεθα οι ιερεις και λατραι. οποιον το κατακριµα τουτου! Παντως ανθρωπω παρεικαζεται ουτος την της ιδιας γυναικος ολην προικα καταφαγοντι κακως εξ αφροσυνης˙ οε αρα κρατηθεις και µη εχων του δουναι ταυτην απαιτουµενος χρηµατα παντως προς τη στερησει της εαυτου συζυγου και εις φυλακην πεµπεται καθειρχθηναι. οι εις εαυτους και συγγενεις και φιλους καταχρωµενοι ταις των εκκλησιων εισοδοις και των πενητων µη φροντιζοντες ολως. αλλ᾿ οικους. (419) Περι δε ψυχης καλλους της Χριστου νυµφης.

το δε ποθεινον εµοι τω κτιστη παντων και ταις νεοραις ταξεσι µου και θειαις. ευθυς απελαυνεται ως εις κακουργων και διωκεται παρ᾿ ηµων εκ του µεσου και αποσυναγωγος γινεται. ουτως εν τω µελλοντι και συνδοξασει πασιν αγιοις. καθα παλαι ο Χριστος ηµων παρα των τηνικαυτα αρχιερεων και δεινων Ιουδαιων. φιλης εµης δε της εικονος ουδ᾿ ολως ποιεισθε λογον εις καθαρσιν και κοσµον αυτης εν σπουδη και δακρυσι και πονοις. µοναχοις. επισκοπους και λατραις. ουαι ηµιν. ους εποθησεν ουτος. καθαπερ ποτε Φαρισαιοι. το µεν γαρ υµων εις ωφελειαν εσται κκαι των ορωντων τα καλα υµων εργα. Ει δε τον εκτος κοσµειτε ανδριαντα (420) τη καταστολη των ηθων τουτου µονη και τοις ορωσιν υµας δοκειτε φιλοι δια της εκτος γυµνασιας των πονων. Το εντος µορφωσατε τη ευσεβεια και το εκτος µοι καθαρον παντως εσται. Θεω δε µεγας ως αυτου εγνωσµενος. των µοναζοντων οι δοκουντες σπουδαιοι.Αλλ᾿. ως αυτος εφη και αει τουτο λεγει τη λαµπρα φωνη των τουτου µεγαλειων˙ αλλ᾿ εστι Θεος. ως εφην . οτι τους νοµους του Θεου και Σωτηρος καταπατουµεν ως µηδενος αξιους. του εβδοµου αιωνος θυταις. Αλλα τι φησι και προς ηµας ο Λογος. εοικατε µι οντως µυδωσι ταφοις. δι᾿ ης εµοι τε και πασι καθορασθε ανθρωποι τρανως λογικοι τε και θειοι. Και ει που φανη µικρος εις εν ανθρωποις. ος αυτον ανυψωσει και προσλαβεται ως εν τω βιω. µη τοις παθεσιν ηµων συγκαταβαινων.

τυλων πληθος γονατων. νεκροις οστεοις µεµεστωµενοι φαυλων καρδιας σαπρας ενθυµησεως. λογων. νηστειαν λεγω. λαµπραις εσθησιν εστολισµενοι των ορωντων εις πλανην. τριχινον εσθος. Εξωθεν λαµπροι. Αλλα τοις εκτος χαιρειν πασιν ειποντες µονης γενεσθαι της εντος εργασιας σπευσατε θερµως εν ιδρωσι και πονοις (421) θειων αρετων και ιερων αγωνων. φυγε των κακων τας αιτιας οξεως. ξηροκοιτιαν. κοµην αυχµηραν. Τις γαρ εξ υµων εξεζητησε ταυτα. σιδηρων καθηλωσεις. ει καλως εκτελειται τα της νοερας και κρυπτης εργασιας υµων εν γνωσει και σοφια και λογω˙ ει δ᾿ εκτος ταυτης επ᾿ εκεινοις µεγα τι φρονειτε ισως και το ειναι δοκειτε µηδεν δε οντες εκεινης χωρις. µισησον πλανην των αισθησεων πασαν. εννοιων και µελετης δολιας. ∆ευρο. Α γνωθι κοσµου οντα της αδικιας. και ενωθητε τω Λογω µοι εν λογω σοφιας εµης και γνωσεως της κρειττω. των δεσµων λυθητι των του κοσµου. σκληραγωγιαν. επιθυµιαν ορασεως σαρκος τε. δευρο σπουδαιως προς µε τον σον ∆εσποτην. χορτον εις στρωσιν κοιτης και πασαν αλλην κακοπαθειαν βιου. παθων. πονους. ιν᾿ οφθητε µοι παρθενοι ταις εννοιαις. ταχα λεπροις προσεοικατε.ειπων ελεγχων την αφροσυνην τουτων. εις ολεθρον αγοντα τον κεχρηµενον . Καλα γε ταυτα. πεφωτισµενοι την διανοιαν πασαν. Του ιερου µου η πληθυς λαου πασα. µυδωντες πληρεις εσω. αλαζονειαν φρενων τε και του βιου και πασαν αλλην ενθυµησιν µαταιαν.

ων ητοιµασα τοις εµε αγαπωσιν αει τε και νυν. ΕΠΙΣΤΟΛΗ Α’. ερωτηµατικως ειπειν σοι. Περι εξοµολογησεως. Γνωθι γαρ σαυτον. Και γνους το φθαρτον και επικηρον παντως. ιν᾿ εις αιωνας αιωνων ζησης οντως και των αγαθων των εµων εντρυφησης. προσθεις και τουτο˙ «επειδη ακουοµεν την του δεσµειν και λυειν εξουσιαν τοις ιερευσι διδοσθαι µονοις». Ηµεις δε απεδεξαµεθα σου µεν την προς τα καλα προθεσιν οτι ζητεις µανθανειν περι θειων και ιερων πραγµατων. (423) 1. ιν᾿ ης µοι αει συνδαιτυµων αφραστως εν τη τραπεζη της εµης βασιλειας. αγαθων αιωνιων. ολιγον ζωης λειψανον ων εν βιω. «ει αρα ενδεχεται εις µοναζοντας τινας εξαγγελειν τας αµαρτιας αυτων ιερωσυνην µη εχοντας». ων σοι σαρκωθεις ητοιµασα ως φιλω. Λαβου του ποθου των εµων εν καρδια θειων πραγµατων. Και ταυτα µεν της σης φιλοθεου ψυχης και του διαπυρου ποθου και φοβου τα ρηµατα και ψυχωφελη ερωτηµατα. ανω δευρο. ΕΠΙΣΤΟΛΕΣ. και ως ουδεν σοι εψεται των εκ κοσµω λαµπρων η τερπνων και ηδεων εντευθεν’ προς τας εκειθεν απαιροντι σκηνωσεις η τα των εργων µονων των εν τω βιω φαυλων παρα σου η καλων εργασθεντων. πατερ και αδελφε. ηµεις δε ουχ οιοι τε τοιαυτα διακρινειν και γραφειν εσµεν και δια τουτο σιωπαν εβουλοµεθα˙ το γαρ πενυµατικοις .αυτοις εµπαθως και προσπαθως εν βιω και εχθρον καµου δυστυχως εκτελουντα. ως βροτος και φθαρτος ει. καλω σε προς µε τον Θεον του παντος και Σωτηρα. (422) λιπων τα κατω. αµην εις τους αιωνας. Επεταξας τη ευτελεια ηµων. της εν ουρανοις µετα παντων αγιων.

Πολλα µεν ουν αλλα α ουδεις ανθρωπων ισχυσει εναριθµησαι. Ου γαρ παρ᾿αγγελων εκτισθηµεν. 3. φησιν. ο δε ετερος πεντακοσια˙ µη εχοντων ουν αποδουναι αµφοτεροις εχαρισατο». οτε γυµνοι και τετραχηλισµενοι απαντες. αλλ᾿ εκ της ανωθεν σοφιας ειτ᾿ ουν της δια του πνευµατος χαριτος µυστικως εδιδαχθηµεν και καθ᾿ ωραν αει διδασκοµεθα. ου διδασκων αλλα τας µαρτυριας περι των επερωτηθεντων µοι φερων εξ αυτης σοι. τεως δε τα κρειττω και τελεωτερα. Εξαγορευσις τοινυν ουδεν αλλο εστιν η χρεων οµολογια ειτ᾿ ουν επιγνωσις σφαλµατων και αφροσυνης ιδιας ηγουν πτωχειας καταγνωσις˙ καθως εν ευαγγελιοις παραβολικως ειπεν ο Κυριος˙ «δανειστη τινι». του τε του το ταλαντον κατακρυψαντος και του αναξιως τα θεια και κενοδοξως µαλλον δε εσκοτισµενως εκτιθεντος δογµατα. ουδε παρα ανθρωπων εµαθοµεν. εν η τα ιδια προβατα σφραγιζει ο Κυριος – . ινα εξ αµφοτερων των κρηµνων τη του Θεου χαριτι εµαυτον και τους ακουοντας µου διατηρησω. τουτο δη και απαιτηθηναι µελλει επι του φοβερου και φρικτου κριτηριου αυτου. οπερ σφραγις υπαρχει βασιλικη. τον τροπον προτερον της εξαγορευσεως και την δυναµιν εξειποντες. 2. αλλ᾿ εξ αυτης της θειας και θεοπνευστου γραφης (424) λεξω. βασιλεις οµου και πτωχοι. Ποθεν ουν την αρχην του λογου ποιησωµεν η εκ της αναρχου των παντων αρχης. ηντινα και νυν επικαλεσαµενοι λεξωµεν ωδε. «ησαν δυο χρεωφειλεται και ο µεν εις ωφειλεν αυτω δηναρια πεντηκοντα. την εκ του σκοτους προς το ανεκλαλητον αυτου φως προοδον. Τουτο γαρ αµεινον. Αλλ᾿ επει «εγγυς» ως γεγραπται «Κυριος πασι τοις επικαλουµενοις αυτον εν αληθεια» τουτον καγω ο αναξιος επικαλεσαµενος εν αληθεια ταυτα σοι ου δι᾿ εµων λογων. τον εκ του µιασµου αγιασµον. Τοιγαρουν απας πιστος χρεωστης υπαρχει του ιδιου ∆εσποτου και Θεου και ο παρ᾿ αυτου ελαβε.πνευµατικα συγκρινειν των απαθων και αγιων εστιν ανδρων. ων ηµεις κατα πολυ βιω και λογω και αρεταις διεστηκαµεν. παρισταµεθα. την εκ της καταδικης ελευθεριαν. το τεκνα και υιους αυτου και κληρονοµους δια του θειου γενεσθαι βαπτισµατος. το µελη γενεσθαι αυτου και το Αγιον Πνευµα λαβειν ενοικουν εν ηµιν. ιν᾿ η και τα λεγοµενα βεβαια. Τινα δε εισι τα δοθεντα ηµιν παρ᾿ αυτου ακουσον. το αυτον τον Θεον (425) επενδυσασθαι.

υπερ ων ανταποδουναι τι η ταυτα ευρειν δυνατον ουκ εστιν ανθρωπω˙ ουρανια γαρ (426) εισι και απο των ουρανων ηλθε και καθ᾿ εκαστην ερχεται κοµιζων και διανεµων αυτα τοις πιστοις. προς τα πνευµατα της πονηριας εν τοις επουρανιοις». και που οι λαβοντες και απολεσαντες ευρειν αυτα παλιν δυνησονται. ει µη ο υπερ φυσιν Θεος και κατα σαρκα υιος αυτου γεγονως.το οµοιους και ηµας αυτου ποιησαι και αδελφους και συγκληρονοµους αυτου απεργασασθαι. . ελθων κακεινον και ηµας του πτωµατος εξηγειρε θεϊκη δυναµει. τα εν τω αερι δηλονοτι. ο Κυριος ηµων Ιησους Χριστος. Ως ουδε ο Αδαµ η τις των εκεινου υιων ανακλησιν εαυτου η των συγγενων ισχυσεν απεργασασθαι. αγνοουντες οτι µαλλον παρ᾿ εκεινων ηµεις φυλαττοµεθα˙ Ο γαρ τας του Θεου τηρων εντολας ουκ εκεινας αλλ᾿ εαυτον διατηρει και φυλαττει απο των ορωµενων και αορατων εχθρων. Αι δε εντολαι του ∆εσποτου ωσπερ των απορρητων τουτων χαρισµατων και δωρεων εδοθησαν φυλακες.και τι πολλα λεγω.Ταυτα παντα και αλλα πλειονα τουτων τοις βαπτιζοµενοις ευθυς απο του θειου βαπτισµατος διδοται. Ο ουν φυλαττων τας εντολας φυλαττεται παρ᾿ αυτων και τον εµπιστευθεντα αυτω παρα του Θεου πλουτον ουκ απολλυσιν˙ ο δε εκεινων καταφρονων γυµνος ευρισκεται και ευχειρωτος τοις εχθροις και τον πλουτον απολεσας απαντα υποχρεως τω βασιλει και δεσποτη γινεται παντων εκεινων ων ειποµεν. προς τους κοσµοκρατορας του σκοτους του αιωνος τουτου. . Οντως ουδαµου. περι ων ως αναριθµητων οντων και φοβερων ο Παυλος εδηλωσε λεγων˙ «ουκ εστιν ηµιν η παλη προς αιµα και σαρκα αλλα προς τας αρχας. οια δη ωσπερ τειχος παντοθεν περικυκλουσαι τον πιστον και τον εναποκειµενον θησαυρον εν τη ψυχη ασυλον διατηρουσαι και πασιν εχθροις και κλεπταις ποιουσαι ανεπιχειρητον. τινας δε προδιδους γινωσκετω οτι καν µιας αµεληση και ουτω τον πλουτον ολον απολλυσιν. προς τας εξουσιας. 4. Αλλα γαρ νοµιζοµεν φυλαττεσθαι παρ᾿ ηµων τας εντολας του φιλανθρωπου Θεου και επι τουτω αχθοµεθα. ατινα και ο θειος Αποστολος θειον πλουτον και κληρον κατονοµαζει. τουτων αφανως αει παρατασσοµενων καθ᾿ ηµων. Ο δε µη πασας τας εντολας αλλα τινας µεν φυλαττειν δοκων.

«απαξ γαρ ο αµαρτησας. Και ο Παυλος˙ «ω γαρ τις ηττηται. ως ο Παυλος φησιν. οτι οι τιτρωσκοµενοι θνησκουσιν. υπο των ληστων εαθεις κειµενος. αλλ᾿ εξ ενος µερους µιας γενοµενης οπης ολον το ενδον κατ᾿ ολιγον απολλυσιν. Ει γαρ και επιστραφηναι θελησουσι κακεινοι υπο των αντιδικων αναλωθησονται. Υπο γαρ ενος τρωθεντος σου εχθρου και καταπεσοντος πασαι αι εντολαι αφιπτανται απο σου και κατα µικρον την ισχυν αφαιρη. υποδικος γεγονως χρεους και αµαρτιας. ελαχιστος κληθησεται εν τη βασιλεια των ουρανων». Ουτως δε παντως εσται και επι σου µη φυλασσοντος τας εντολας. Κεντρον δε του θανατου την αµαρτιαν καλει. ουτω και µιας αµελων εντολης κατα µικρον και των αλλων απασων εκπιπτεις. ηδη τεθνηκεν». εως αν το οφληµα αποδω. Ει ουν εις εκ των δωδεκα θεληµατι οικειω καταπεσειε και της φυλακης αµελησειε και ως θυραν ανεωγµενην τω αντιπαλω τον τοπον αυτου εασειε. αυτη κεντρον του θανατου εστιν. και ουκ ειπεν οτι ηδε η ηδε. τουτω και δεδουλωται». Ουτως και ο υπο των νοητων ληστων συνστριβεις παντως ιατρον ζητει προς αυτον ελθειν . τι των λοιπων ενδεκα ανδρων το οφελος εσται. καθως φησιν ο Χριστος˙ «τω εχοντι δοθησεται και τα περισσευθησεται. απο δε του µη εχοντος και α δοκει εχειν αρθησεται απ᾿ αυτου». 5. ει και µη παντοθεν διατρηθη. Ο ουν αποθανων τι αλλο ει µη το αναστηναι επιποθει και ο χρεωστων και µη εχων αποδουναι ει µη το λυσιν του χρεους λαβειν και µη εις φυλακην βληθηναι. αλλα οια δ᾿ αν και ειη η αµαρτια.Υποθου γαρ µοι δωδεκα ανδρας ενοπλους ειναι τας εντολας και κυκλοθεν ισταµενους και µεσον αυτων γυµνον σε οντα φυλαττοντας˙ τοιουτους δε παλιν αλλους µοι νοει περιστοιχουντας παντοθεν και επικειµενους αντιπαλους πολεµιστας και λαβειν σε ζητουντας και κατασφαξαι ευθυς. Εστιν ουν πασα αµαρτια προς θανατον. αλλως δε ως αγγειον οινου πεπλησµενον η ελαιου. και παλιν˙ «το δε κεντρον του θανατου η αµαρτια». οπερ και δια το µη εχειν ουδεποτε της αιωνιου φυλακης ηγουν του σκοτους υπεξελευσεται. (427) και παλιν˙ «ο λυσας µιαν των εντολων τουτων και διδαξας – δια της παραβασεως δηλονοτι – τους ανθρωπους ουτω ποιειν. ως εκεινων µη επιστραφηναι δυναµενων προς σην βοηθειαν. του ενος µεσον εισελθοντος αυτων και σε αφειδως κατατεµνοντος.

και ως αντιφαρµακον τα διδοµενα της µετανοιας επιτιµια σπουδαιως παρ᾿ αυτου λαβωµεν και µετα πιστεως αει θερµης ταυτα επιτελειν και εν φοβω Θεου αγωνισωµεθα. αλλα µη εγχρονισωµεν. ∆ια τουτο φυγωµεν την αµαρτιαν πρωτον˙ ει γαρ και ταυτης τω βελει τρωθωµεν.και εις καταγελωτα του Πατρος και Θεου. τω ιω ταυτης ως µελιτη γλυκαινοµενοι. Παντες γαρ οι τον εµπιστευθεντα πλουτον αυτοις κενωσαντες απαντα και µετα πορνων και τελωνων την πατρικην ουσιαν καταναλωσαντες και . αλλ᾿ υπο της καταφρονησεως την της ψυχης δυναµιν εκλυθεις κειται θεαµα φρικτον και ελεεινον τοις ορωσι καλως. ινα παλιν εν κατασχεσει γενηται ωνπερ εξεπεσεν. καταπατηµα δε τοις εχθροις τοις αποστατησασιν απο Θεου ο τοιουτος γεγονως και γυµνος της βασιλικης αλουργιδος και µεµελανωµενος απολειφθεις. Παντως οτι µεσιτην και φιλον Θεου ζητησει και δυνατον εις το αποκαταστησαι αυτον ως το προτερον και τω Θεω και Πατρι καταλλαξαι αυτον. επειδη κατα τον θειον Αποστολον «σωµα Χριστου εσµεν και µελη εκ µερους». µηδε ως αρκτος πληγεισα το τραυµα µειζον δια της αυτης πραξεως εργασωµεθα. Ο τοινυν δουλος γεγονως δια της αµαρτιας τω διαβολω . ινα προς τον ιατρον εκεινος µαλλον πορευσηται. 6. ως τον Χριστον ατιµασας και ενυβρισας µετα των απιστων κατακρινεται.«ουκ οιδατε γαρ φησιν οτι δουλοι εστε ω υπακουετε ειτε δικαιοσυνης εις δικαιοσυνην ειτε ανοµιας εις ανοµιαν» . και η πορνη γυναικι συµπλακη η ετερω σωµατι συναφθη. µαλλον δε πνευµατικως τα ψυχικα παραπτωµατα. το δηλητηριον αυτης αποπτυσαντες. Ο γαρ τω Χριστω κολληθεις δια της χαριτος και µελος αυτου γεγονως και υιοθετηθειας αυτω ειτα τουτον αφεις ωσπερ κυων εις τον ιδιον εµε τον επιστρεψει. Ου γαρ εχει ζεοντα τον του Θεου φοβον εν εαυτω. Ο ουν συµπλεκοµενος τη πορνη τα µελη του Χριστου µελη πορνης ποιει.συµπαθη τε και ευσπλαγχνον. αλλ᾿ ευθυς προς τον πνευµατικον ιατρον δραµωµεν και τον ιον της αµαρτιας δια της εξαγορευσεως εξεµεσωµεν. τι διαπραξεται. ει µη δια µεσιτου ανδρος αγιου και φιλου και δουλου Χριστου και δια της αποφυγης του κακου. (428) αντι τεκνου δε Θεου τεκνον του διαβολου γενοµενος. Ο δε τοιαυτα πεπραχως και ουτω παροργισας τον ∆εσποτην αυτου και Θεον ου δυναται αλλως καταλλαγηναι Θεω.

7. Τι ουν ποιησοµεν η τινα τροπον προς αφεσιν του χρεους και ανακλησιν του πτωµατος οι µετανοησαι βουλοµενοι επινοησοµεθα. Ουδε γαρ ηκουσθη ποτε η εν ταις θεοπνευστοις γεγραπται γραφαις. απαρρησιαστοι οντες ζητουσιν εικοτως ανθρωπον (429) Θεου αναδοχον γενεσθαι του χρεους αυτων. ως δε µεσιτης δι᾿ ευχης και της προς Θεον εντευξεως ενωπιον αυτου εκεινος προσωπον προς προσωπον παραστας υπερ σου το Θειον εξιλεωσηται. µηδε απειρον ιατρον. και ιατρον και συµβουλον αγαθον εκζητησον. το δεινοτατον. αλλ᾿ απερ συ αποδεχη ταυτα διδαξη σε και µεινης παλιν οντως εχθρος ακαταλλακτος. ως αν µη τη πολλη αποτοµια και ταις ακαιραις τοµαις τε (430) και καυσεσιν εις απογνωσεως βυθον παραπεµψη σε η παλιν τη υπερµετρω συµπαθεια νοσουντα εαση σε και υγιαινειν οιοµενον. καν Μωσης καν ∆ανιηλ στησωνται. οπερ ως οιµαι γενεσθαι αδυνατον ανευ µετανοιας ειλικρινους και επιπονου του µελλοντος η και βουλοµενου καταλλαγηναι Θεω. ινα προς εκαστον υµων διαθησοµαι. ως ιατρος δε φαρµακον εκαστω καταλληλον τραυµατι επιδωσει σοι. πατερα εχοµεν τον Αβρααµ». ινα δι᾿ αυτου προσελθωσιν αυτω. ινα µετανοιας µεν τροπους τη αγαθη συµβουλη αρµαζοντως υποθηται ως συµβουλος αγαθος. ωστε εξελεσθαι υιους αυτων και θυγατερας. ου µη εξελωνται». ινα µη τω σω συνερχοµενος θεληµατι ουχι ο Θεος αγαπα. Μεσιτην δε Θεου και . Μη ουν κολακα η κοιλιοδουλον ευρων συµβουλον και συµµαχον αγωνιση ποιησαι. ει βουλει. ινα τις αναδεξηται αµαρτιας ετερου και υπερ αυτων εκεινος απολογησηται µη αξιους της µετανοιας του ηµαρτηκοτος πρωτον και αναλογους του ειδους της αµαρτιας ενδειξαµενου και καταβαλλοµενου τους πονους και πεποιηκοτος αυτης τους καρπους˙ φησι γαρ η προδροµος του Λογου φωνη˙ «ποιησατε καρπους αξιους της µετανοιας και µη δοξητε λεγειν εν εαυτοις. Θεου διδοντος ακουσατε. επειδη και αυτος ο Κυριος ηµων περι των ανοητως διακειµενων ουτως εφη˙ «αµην λεγω υµιν. τη αιωνια παραδωσει σε κολασει ως ουκ ελπιζεις˙ τουτο γαρ η ενταυθα νοσος της ψυχης συναποθνησκουσα ηµιν προξενει. Μεσιτην.υπο πολλης αισχυνης το συνειδος αυτων κατω νευον και µηδε ανανευσαι δυναµενον εχοντες.

αλλ᾿ οι κατα το ονοµα και αυτην την του ονοµατος δυναµιν εναργως επισταµενοι και νους οντες ορωντες τον Θεον. ∆ια τουτο ουν προσεχειν δει παντας ηµας. και παρακαλω παντας υµας εξασφαλιζοµενος και εµαυτον δια της προς υµας παρακλησεως µη καταφρονητικως εχει περι τα θεια ταυτα και φρικτα τοις πασι µυστηρια µηδε παιζειν εν ου παικτοις µηδε κατα της ψυχης ηµων δια κενοδοξιαν η φιλοδοξιαν η εµποριαν η αναισθησιαν˙ γινεται γαρ δια το ραβδι και πατερες καλεισθαι αλλοτριους . και παλιν˙ «υποκριτα. Και αυθις˙ «ιατρε. δια του πιστου δουλου αυτου. και ο Παυλος φησιν˙ «συ τις ει ο κρινων αλλοτριον οικετην. και παλιν˙ «τω δε αµαρτωλω ειπεν ο Θεος˙ ινατι (431) συ εκδιηγη τα δικαιωµατα σου και αναλαµβανεις την διαθηκην µου δια στοµατος σου. Συ δε εµισησας παιδειαν και εξεβαλες τους λογους µου εις τα οπισω». µητε οι προσκεκρουκοτες και καταλλαγηναι σπουδαζοντες εχθρω και φονει και πονηρω συµβουλω αντι µεσιτου εντυχωσιν. απελθατε απ᾿ εµου εργαται της ανοµιας». 9.ανθρωπων ουκ οιµαι ουτως απλως ευρισκεσθαι. ουκ οιδα υµας. Κυριε. Τω ιδιω κυριω στηκει η πιπτει˙ δυνατος δε εστιν ο Θεος. αλλ᾿ ο ποιων το θεληµα του πατρος µου». «Ου γαρ παντες οι εξ Ισραηλ ουτοι Ισραηλιται εισιν». φησιν ο Χριστος. ου τω σω ονοµατι δαιµονια εξεβαλοµεν. ∆οκος δε εστι παθος εν η επιθυµια τις επισκοτουσα τον οφθαλµον της ψυχης. θεραπευσον σεαυτον». ωσπερ και «πολλοι. ουδε παντες οι τω του Χριστου καλουµενοι ονοµατι οντως Χριστιανοι. εισελευσεται εις την βασιλειαν των ουρανων. ινα µητε οι µεσιτευοντες οργην αντι µισθου επισπασωνται. τους τε µεσιτευοντας τους τε ηµαρτηκοτας και αυτους τους βουλοµενους καταλλαγηναι Θεω. αδελφοι. Οι γαρ τοιουτοι µετα απειλης φρικτης ακουσονται˙ «τις υµας κατεστησεν αρχοντας και δικαστας του λαου µου». στησαι αυτον». ∆ια ταυτα τοιγαρουν παντα φριττω και τρεµω. εν εκεινη τη ηµερα ερουσι µοι˙ Κυριε. αδελφοι και πατερες µου. «Ου γαρ πας ο λεγων µοι Κυριε. 8. φησιν. εκβαλε πρωτον την δοκον εκ του οφθαλµου σου και τοτε διαβλεψεις εκβαλλειν το καρφος το εν τω οφθαλµω του αδελφου σου». και ερω αυτοις˙ αµην λεγω υµιν.

παρακαλω. εν αις εγκυψας ευρησεις ως αληθη τα λεγοµενα. ου τιµησοµεν τον επουρανιον βαιλεα καν ισον του επιγειου. και τα εκεινω εµπιστευθεντα κρατειν και ποιειν λαθρα φωραθη η και φανερως µετεπαγγελληται διαπραττεσθαι. τι πεισονται εις το µελλον οι την των αποστολων αξιαν αναξιως αρπαζοντες. Αλλα γαρ µηδε µεσιται των λοιπων προ του πλησθηναι υµας Πνευµατος Αγιου γενεσθαι θελησητε και προ του γνωρισαι και φιλιωθηναι υµας εν αισθησει ψυχης τω βασιλει των απαντων. οιτινες εξ αρετης και ιδρωτων ητοι δουλειων αυτων (432) των την προς αυτον παρρησιαν εκτησαντο και ουχι µεσιτου κακεινοι δεοµενοι αλλα στοµα προς στοµα συλλαλουντες τω βασιλει. Ει γαρ τω εκπροσωπουντι τω επιγειω βασιλει εξοµοιωθηναι τις τολµησει κατα αυθαδειαν.Ηµεις δε ειπωµεν αρτι. Ου φυλαξοµεν τοιγαρουν και επι Θεω ταυτην την ταξιν. απο του επι γης υποδειγµατος παιδευοµενοι. µη αναισχυντως ουτως απλως την των αποστολων αξιαν αρπαζωµεν. 10. πατερες και αδελφοι. αλλ᾿ εαυτοις την εκ δεξιων αυτου και ευωνυµων καθεδραν και προ του αιτησασθαι και λαβειν προαρπαζοντες χαρισοµεθα.αναδεχεσθαι λογισµους. καθως εν ταις θεοπνευστοις των πατερων γραφαις εγγραφεται. Οτι γαρ ενδεχεται εις µοναχον ιερωσυνην µη εχοντα εξαγγελειν ηµας. Οτι ει µη δι᾿ αλλο τι εγκληθησοµεθα˙ αλλα γε δια τουτο µονον ως καταφρονηται µετα ατιµιας και της προεδριας στερηθησοµεθα και εις το πυρ το ασβεστον απορριφησοµεθα. επειδη ουδε παντες οι τον επιγειον βασιλεα γνωριζοντες και τους αλλους εις αυτον δυνανται µεσιτευειν. τεκνον. µαθειν επεζητησας. Προ δε τουτων αρχιερεις µονοι . 11. τουτο αφ᾿ ου το της µετανοιας ενδυµα τε και προσχηµα εκ Θεου εδωρηθη τη κληρονοµια αυτου και µοναχοι ωνοµασθησαν επι παντας ευρησεις γενοµενον. Ολιγοι γαρ λιαν τουτο δυνανται ποιειν. Ω τολµης! Ποια αισχυνη ηµας καταλαβοι. οπερ. Αλλ᾿ αρκει ταυτα προς νουθεσιαν των προσεχειν εαυτοις βουλοµενων˙ τουτου γαρ χαριν και παρεκβατικωτερον της προκειµενης υποθεσεως τον λογον πεποιηκαµεν. Μη. αυτος και οι αυτου συµµυσται και υπηκοοι τιµωριαις εσχαταις εις φοβον των αλλων καθυποβαλλονται και ως αφρων και αναισθητος παρα παντων καταγελαται.

ον ιασαµενος και µετα ταυτα ευρων ειπεν˙ ιδε υγιης γεγονας. Ουτως τον Ζακχαιον. 12. και κατα ταξιν ωσπερ ηρωτησας ουτως και σαφης η λυσις γενησεται. ου παρα προφητων. λεγει τω ξηραν εχοντι την χειρα˙ εκτεινον την χειρα σου. δια του ορωµενου θαυµατος το µειζον και αορατον πιστωσαµενος. Αλλ᾿ ανωτερω του λογου αρξωµεθα και ιδωµεν. ινα δε ειδητε. ου παρα των τοτε πατριαρχων τινος. οτι εξουσιαν εχει ο υιος του ανθρωπου αφιεναι αµαρτιας. ου παρα ιερεων. ουτως τον Ματθαιον απο του τελωνιου. Του Κυριου και Θεου και Σωτηρος ηµων ειποντος τω ξηραν εχοντι την χειρα οτι αφεωνται σοι αι αµαρτιαι σου. ουτως τον Πετρον τρις αρνησαµενον. ∆ιο και ως καινου τινος δογµατος και πραγµατος παραδοξου κηρυσσοµενου οι γραµµατεις εδυσχεραινον˙ ο δε Κυριος ουκ εµεµψατο αυτους τουτου γε ενεκα. αλλα και πασιν αλλοις ανθρωποις. αλλα µαλλον ο ηγνοουν εδιδαξεν ως Θεον εαυτον δειξας και ουχ ως ανθρωπον την αφεσιν των ηµαρτηµενων δωρουµενον˙ φησι γαρ προς αυτους. ουκ εκ των ιερεων η αρχιερεων αφαιρεθεισα. του χρονου δε προϊοντος και των αρχιερεων αχρειουµενων εις ιερεις βιον εχοντας αµωµον και χαριτος θειας ηξιωµενους η φρικτη εγχειρησις αυτη προβεβηκεν˙ ειτα και τουτων αναµιξ γενοµενων. Ουτως ουδεπω αφεσις εδιδοτο αµαρτιων. ουτως τον παραλυτικον. ποθεν και πως και τισιν εξ αρχης η εξουσια αυτη του ιερουργειν και δεσµειν και λυειν εδοθη. µηκετι αµαρτανε. ουτως την πορνην. και εξετεινε και αποκατεστη υγιης ως η αλλη. των ιερεων οµου και αρχιερεων τω λοιπω εξοµοιουµενων λαω και πολλων ως και νυν περιπιπτοντων πνευµασι πλανης και µαταιας κενοφωνιαις και απολλυµενων. . λεγω δη τους µοναχους. και οφειλει ωσπερ υπερ του λαου ουτως και υπερ εαυτου προσφερειν θυσιαν». αλλα ταυτης εαυτους εκεινων αλλοτριωσαντων. «Πας γαρ ιερευς µεσιτης Θεου και ανθρωπων καθισταται προς τον Θεον. ως ειρηται.του δεσµειν και λυειν την εξουσιαν κατα διαδοχην ως εκ των θειων αποστολων ελαµβανον. εις τον εκλεκτον λαον του Θεου. µετηχθη. (433) ως ο Παυλος φησι. ου σοι µονον. ακουσαντες οι Εβραιοι ελεγον˙ βλασφηµιαν ουτος λαλει˙ τις δυναται αφιεναι αµαρτιας ει µη εις ο Θεος. ινα µη χειρον τι σοι γενηται.

ως η πορνη και ο Πετρος ο κλαυσας πικρως. (435) α οι ιερουργουντες εχειν οφειλουσιν. αν τινων κρατητε. ου χαµευνιας. κεκλεισµενων των θυρων και συνηγµενων ενδον οµου. ου χρονων δεηθεντος τουτου τινων πολλων. οτι δι᾿ αµαρτιας εκεινος εις την νοσον ενεπεσεν και ταυτης απαλλαγεις (434) ελαβεν και την αφεσιν των ιδιων αµαρτηµατων. Εντευθεν η αρχη του µεγαλου τουτου δωρου και Θεω µονω πρεποντος. ως των τε λοιπων ουδεις ουδε εννοησαι τι τοιουτον ετολµα. εγκατελιπεν αυτους η θεια χαρις. Οιµαι δε ουδε τουτο˙ ουδε γαρ ο µη παρεισφερων νεωστι δογµα εις την εκκλησιαν του Θεου ουτος ορθοδοξος. 13. ∆ιο και παντα τα αλλα. και η εξουσια αυτη εκ των τοιουτων αφηρηται. Τους προκριτους ενδεκα µαθητας. κατα διαδοχην οι αγιοι Αποστολοι την εξουσιαν ταυτην µετεπεµπον προς τους και τους θρονους επεχοντας αυτων. Αφ᾿ ου γαρ οι τους θρονους των Αποστολων επεχοντες σαρκικοι και φιληδονοι και φιλοδοξοι απεφανθησαν και εις αιρεσεις εξεκλιναν. αλλ᾿ η µονον επιστροφης και πιστεως αδιστακτου και εκκοπης του κακου και µετανοιας αληθινης και δακρυων πολλων. Ως ουν ειρηται.Τουτο δε ειπων εδειξεν. τουτο µονον απαιτουνται εχειν το ορθοδοξον. αλλ᾿ ο βιον τω ορθω λογω κεκτηµενος συναδοντα. Εισελθων γαρ και στας εν µεσω αυτων ενεφυσησε και φησι˙ «λαβετε Πνευµα Αγιον. Πως δε την αξιαν ταυτην και εξουσιαν αυτοις επιδεδωκε. αφιενται αυτοις. ο και µονος εκεκτητο˙ ειτα τοις µαθηταις αντ᾿ εκεινου καταλιµπανει το τοιουτον χαρισµα µελλων προς τον ουρανον ανελθειν. ως παρα του Αγιου Πνευµατος µελλοντος διδασκεσθαι. και ουδεν περι επιτιµιων τεως αυτοις εντελλεται. Τουτον δε και τον τοιουτον οι κατα καιρους πατριαρχαι και µητροπολιται η ζητησαντες ουκ απετυχον η ευροντες τον αναξιον µαλλον αντ᾿ εκεινου .Ουτως εφυλαττον µετα ακριβειας οι µαθηται του Κυριου το δικαιον της εξουσιας ταυτης. αν τινων αφητε τας αµαρτιας. κεκρατηνται». Αλλ᾿ ως ειποµεν προϊοντος του χρονου συνεχυθησαν και συνεφυρησαν τοις αναξιοις οι αξιοι και υπο του πληθους συνεκαλυπτοντο. αφεµενοι. ου νηστειας. Καταµαθωµεν και τινας και ποσους και ποτε. αλλος αλλου προεχειν φιλονεικων και την προεδριαν τη αρετη υποκρινοµενος.

χειρων δε αυτων ο λαος. και τω βιω και τοις θαυµασιν ελαµψαν. αλλα συγγινωσκοντων µαλλον και συγκαλυπτοντων αλληλων τα παθη εγενοντο χειρους µεν αυτοι του λαου.προετιµησαντο. και τουτο µονον αποδεχοµενοι το µητε υπερ του αγαθου ζηλωτην ειναι µητε δια το κακον τινι αντιµαχεσθαι. Τινες δε του λαου και κρειττονες απεφανθησαν µαλλον των ιερεων. ο χειρον πασης εχθρας εστι και µεγαλης ακαταστασιας αιτιον. κακει παλιν ο διαβολος τα οικεια ειργασατο. απλως ουτως και δια µονην την χειροτονιαν και την ταυτης αξιαν το αφιεναι αµαρτιας απο Θεου διδοται .ιερουργειν γαρ µονον αυτοις συγκεχωρηται. πατριαρχαις φηµι και µητροπολιταις και επισκοποις. ουκ αν ωρωντο οι ανθρακες διαυγαζοντες. εν τω εκεινων αφεγγει ζοφω ως ανθρακες ουτοι φαινοµενοι. αλλ᾿ υπο του τρανοτερου φωτος ηµαυρωµενοι εδεικνυντο αν. ινα µη χορτος οντες εκειθεν κατακαυθησονται. ινα δια των ελεγχων σφιγγωσι και αναστελλωσι καν οπωσουν τον διαρρεοντα βιον. Μη οντων γαρ τινων εξ αυτων αλας. τουτο µονον αυτον απαιτουντες το εγγραφως εκθεσθαι το της πιστεως συµβολον. Ει γαρ εκεινοι κατα τον του Κυριου λογον ελαµπον τω βιω ως ο ηλιος. (436) τους ψευδαδελφους και τα ιδια σκευη εισαγαγων τουτοις ανεµιξε και κατα µικρον πληθυνθεντες. . Ουτε ουν τοις τω σχηµατι µοναχοις ουτε τοις κεχειροτονηµενοις και εις ιερωσυνης εγκαταλεγεισι βαθµον ουτε τοις τω της αρχιερωσυνης τετιµηµενοις αξιωµατι. οιµαι δε ουδ᾿ αυτο τοις πολλοις αυτων. Επει δε το προσχηµα µονον και το της ιερωσυνης ενδυµα εν τοις ανθρωποις εναπελειφθη.απαγε! . Εκ τουτου ουν οι ιερεις ηχρειωθησαν και γεγονασιν ως ο λαος. της του πνευµατος δωρεας επι τους µοναχους µεταβασης και δια των σηµειων γνωριζοµενης ως τον βιον των Αποστολων δια των πραξεων µετερχοµενους. αλλα µονοις εκεινοις. ως ορας. Ιδων γαρ αυτους οτι ως νεοι τινες µαθηται του Χριστου αυθις ανεδειχθησαν εν τω κοσµω. ως ο Κυριος εφη. οσοις εν ιερευσι και αρχιερευσι και µοναχοις το συγκαταριθµεισθαι εστι τοις των µαθητων του Χριστου χοροις δια την αγνοτητα. ηχρειωθησαν και γεγονασι µοναχοι παµπαν αµοναχοι. ειρηνην ωσπερ εντευθεν τη εκκλησια περιποιουµενοι.

Εαν πασαν µεν αρετην.η παντων η εκ µερους κατα το συµφερον αυτοις . ει ατιµιας και υβρεις και ονειδισµους και λοιδοριας απο ψυχης ηγαπησαν και τους επιφεροντας αυτοις ταυτα ως αγαθων µεγαλων προξενους απεδεξαντο και απο ψυχης µετα δακρυων υπερ αυτων ηυξαντο. αλλ᾿ επι την λυχνιαν.οπερ εστιν η θεοπνευστος διδασκαλια του Λογου και ωφελιµος -. χαρα. ελεηµοσυνη και τα τουτοις εποµενα˙ προς τουτοις˙ «λογος σοφιας. ην εν ταις ιεραις ακουωσιν υπαναγινωσκοµενην γραφαις. ως αυτος φησιν ο Χριστος˙ «ουδεις λυχνον αψας τιθησιν αυτον υπο τον µοδιον η υπο κλινην. ου µη αυτους βλαψη».14. ∆ιο και φως εισιν ουτοι του κοσµου. µακροθυµια. χρηστοτης. Οι γουν τουτων εν µετοχη γεγονοτες των χαρισµατων . οιον ει καθ᾿ οµοιοτητα του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου ανεπαισχυντως. µαλλον δε ως µεγιστην δοξαν ηγησαντο την ευτελειαν και ταπεινωσιν και ως εκεινος την υπακοην ανυποκριτως εις τους εαυτων πατερας και οδηγους. Ουκ εκ τουτων δε µονων οι τοιουτοι γνωριζονται. Ποθεν ουν αυτοι τε οι τοις ειρηµενοις εγκαταλεγεντες εκεινο νοησωσι και οι αυτους εκζητουντες τουτους ακριβως επιγνωσονται. ινα φαινη πασι τοις εν τη οικια». ει πασαν δοξαν την εν τω κοσµω κατεπτυσαν και σκυβαλα τα εν αυτω τερπνα ηγησαντο. πιστις. οφεις αρουσι.εν τω χορω των Αποστολων εγκατελεγησαν και οι νυν τοιουτοι αποτελουµενοι εκεισε εγκαταλεγονται. πραοτης. α παντα ενεργει εν και το αυτο Πνευµα. λογος γνωσεως. Οθεν ο Κυριος εδιδαξεν ουτως ειπων˙ «σηµεια δε τοις πιστευσασι ταυτα παρακολουθησει˙ εν τω ονοµατι µοι δαιµονια εκβαλουσι. χαρισµατα ιαµατων και ετερα πλειστα. ειρηνη. φιλαδελφια. και παλιν˙ «εκ των καρπων αυτων επιγνωσεσθε αυτους». αλλα και απο της του βιου αυτων διαγωγης˙ ουτω γαρ και οι ζητουντες αυτους και αυτοι εαυτον εκαστος ακριβεστερον επιγνωσονται. εγκρατεια» µεθ᾿ ων ευσπλαγχνια. (437) διαιρουν εκαστω καθως βουλεται». Ποιων καρπων. πασαν δε πραξιν των . καν θανασιµον τι πιωσιν. Και τι τα πολλα και προφανη λεγων τον λογον µηκυνω. γλωσσαις λαλησουσι καιναις . ετι γε µην και εις τους πνευµατικως επιταττοντας επεδειξαντο. Ων το πληθος απαριθµουµενος ο Παυλος λεγει˙ «ο δε καρπος του Πνευµατος εστιν αγαπη. ταυτην εαυτον εκαστος των ειρηµενων ευρισκει κατωρθωκοτα.

αδελφοι και πατερες. Ευροντες δε τας εαυτων ψυχας. τον βαθµον επεγνωκοτα και προς το υψος της θεϊκης δοξης αιροµενον.αγαθων ωσαυτως µετελθοντα και επι µια τουτων εκαστη την προκοπην. Τοιουτω και αυτος εγω εµαθητευσα πατρι χειροτονιαν εξ ανθρωπων µη εχοντι. Τοις τοιουτοις οιδα. ηκολουθησαν τω Χριστω δια της των πειρασµων υποµονης. την αλλοιωσιν. παλαι υπο του Αγιου Πνευµατος επι τουτο σφοδρω ποθω κινουµενον. Ο δε Χριστος. αλλα χειρι µε Θεου ειτ᾿ ουν πνευµατι εις µαθητειαν εγκαταλεξαντι και την εξ ανθρωπων χειροτονιαν (439) δια τον παρακολουθησαντα τυπον καλως λαβειν µε κελευσαντι. και γνους ακριβως προσκυνησει τον δεδωκοτα και τοις χρηζουσι µεταδωσει. τοις θεσει ουσιν και αγιοις δουλοις αυτου. παρ᾿ ου και το δεσµειν και λυειν. Παντες γαρ οι τοιουτοι τας εντολας του Θεου εφυλαξαν µεχρι θανατου. τοτε και εαυτον τις γνωτω µετοχον Θεου και των αυτου χαρισµατων γεγονοτα και υπο των καλως ορωντων η και υπ᾿ αυτων των αµβυωπουντων γνωσθησεται. το οντως φως. και ουτως τοις αλλοις περι παθων απαλλαγης και . Τουτο εστιν ευρειν την ψυχην αυτου το ιδειν τον Θεον και εν τω εκεινου φωτι αυτον γενεσθαι απασης κτισεως της ορωµενης ανωτερον και τον Θεον σχειν ποιµενα και διδασκαλον. προσεχε! Η εκαστου ψυχη εστιν η δραχµη ην απωλεσεν ουχ ο Θεος αλλ᾿ ηµων εκαστος εν τω σκοστει της αµαρτιας βυθισας εαυτον. τεκνον. απωλεσαν τας εαυτων ψυχας ενεκεν της αγαπης του Θεου εν τω κοσµω και ευρον αυτας εις ζωην αιωνιον. εν φωτι νοητω ευρον αυτας και ουτως εν τω φωτι τουτω ειδον το απροσιτον φως. επωλησαν τα υπαρχοντα αυτων και διενειµαν τοις πτωχοις. ελθων και τους ζητουντας αυτον συναντων. 16. (438) Και ουτως οι τοιουτοι ειποιεν αν τοις πασιν εν παρρησια˙ «υπερ Χριστου πρεσβευοµεν ως του Θεου παρακαλουντος δι᾿ ηµων˙ καταλλαγητε τω Θεω». ιδειν εαυτον αυτοις εχαρισατο. γνωσεται. Τοιγαρουν γενεσθαι πρωτον τοιουτοι ευξωµεθα. κατα το γεγραµµενον˙ «εν τω φωτι σου οψοµεθα φως». ει βουλει. αυτον τον Θεον. 17. ως οιδε µονος αυτος. διδοσθαι του δεσµειν και λυειν <την εξουσιαν> απο Θεου Πατρος και Κυριου ηµων Ιησου Χριστου δια του Αγιου Πνευµατος. Πως ουν εστιν ευρειν τινα ην εχει ψυχην.

ω πρεπει πασα δοξα. ως εν σκηνη αυτου κρυπτον. καθαπερ εκεινος.αναδοχης λογισµων οµιλησωµεν και τοιουτον πνευµατικον ζητησωµεν. ει που και τοιουτος τις εν τη πονηρα ταυτη γενεα ων ευρεθησεται. οπως ευροντες αυτον αφεσιν λαβωµεν δι᾿ αυτου των αµαρτιων ηµων. ο δια σου εξοριστος και δεδιωγµενος Συµεων ο σος. αλλ᾿ ως τους τρεις παιδας αφλεκτους εν τη καµινω εφυλαξεν. εξ ης εχω το υδωρ το ζων ενυποστατως βλυζον εν εµοι. Αµην. πανιερε δεσποτα. οιαν µοι δοξαν και χαραν προεξενησαν. . ινα αποκαλυψη τους οφθαλµους των καρδιων ηµων προς το επιγνωναι. και την εξουσιαν του δεσµειν και λυειν τα αµαρτηµατα παρ᾿ αυτου ελαβε τω Αγιω Πνευµατι πυρωθεις. Ερρωσο». ΕΠΙΣΤΟΛΗ Β’. τοις προσταγµασιν αυτου και ταις εντολαις ολη ψυχη υπακουοντες. τω ενδοξοτατω συγκελλω. Υπερ ων και ευχαριστω σοι. κινουµενον και λαλουν και γραφειν µεν προς σε προτρεποµενον. µη αποκνησης ποιησασθαι. τους οντας µαθητας του Χριστου και µετα πονου καρδιας και δακρυων πολλων επι ρητας ηµερας ικετευσωµεν τον Θεον. γεγονε µετοχος της χαριτος και των δωρεων αυτου. Ιδου. ακουσας τας του Χριστου. των κατα Θεον σου αγωνων και λογων τα σπερµατα οια πεποιηκασι τα γεωργια. αλυπον διατηρει και απηµαντον. ουτω καµε. οσων µοι στεφανων γεγονασιν αιτια. πασης τε θυµηδιας εµπιπλων και µη εων ολως µε των θανατηφορων πειρασµων επαισθανεσθαι. οσης µε της ευφροσυνης ενεπλησαν εις υψος τε πνευµατικης ανηγαγον γνωσεως και επι πετραν τους ποδας µου του νοος καλως προσερεισαντο και αυτην µε την πετραν ενδυσασθαι παρεσκευασαν. τιµη και προσκυνησις συν τω Πατρι και τω µονογενει Υιω εις τους αιωνας. οπως ο µισθος σοι πολλαπλασιασθη και η ανταµειψις παρα Θεου του ταυτα νοµοθετησαντος δαψιλεστερα σοι γενηται. Λοιπον ει τινα και ετερα εχεις εις προσθηκην ευφροσυνης και δοξης των αγαπωντων σε. Προς Στεφανον Νικοµηδειας (440) «Τω πανιερω και αγιω δεσποτη µου. Μαλλον µεν ουν τοιουτους εµπονως ζητησωµεν ανδρας. ευχαριστων τε και προσευχοµενος ουδεποτε παυσοµαι.

ινα τα . και δια σου και πασιν αλλοις ελπιζων φανερα φανησεσθαι. Ηυξησας µοι το φως. ευεργετων καθ᾿ εκαστην ηµας επι χρονοις ηδη επτα. καθως ο Χριστος τοις εαυτου µαθηταις ελεγεν «α εις το ους ακουσατε. αλλα και πολλης σου της ευηθειας κατεγνωµεν. την ηδυτητα. πνευµατικον ηµων τεκνον. εδεξαµεθα µεν. ον ως εµαυτον εχειν απαξ καθωµολογησα. ως δολω ποτε τινι η περιεργια προς το λυπησαι µε το χαρτιον συ απεκρατησας. ενεθυµηθην τουτο η ελογισαµην εγω. Αλλα δεοµεθα σου µη στης της προθεσεως. ουκ απεδεξαµεθα δε. και παντα τα εµα σοι εθαρρησα. κηρυξατε επι των δωµατων» ποιαν υποληψιν πονηραν κατα σου ειχον αναλαβεσθαι. Προς Νικητα Σταθατον. (441) «Καλους µοι στεφανους ο καλος Στεφανος και δεσποτης µου επι τοις εµοις στεφανοις παλιν προσεθετο. Τι ουν σοι απολογησοµεθα τω περι τα τοιαυτα σπουδαιω και φιλοτιµοτερον ειδοτι δεξιουσθαι τοις γλυκεσι σου φαρµακοις τους φιλους. και υπελαβον εκ καταφρονησεως του υπουργουντος µοι ισως τουτο απολεσθηναι η κατα την οδον η και αλλως πως. α και αυξησαις ετι παντως και ετι ποιων τα οικεια και τω φιλουµενω ταχιον ενωσαις ηµας Θεω. ΕΠΙΣΤΟΛΗ ∆’. Ετερα προς Στεφανον Νικοµηδειας. Αλλα τι σοι ανταποδωσοµεν υπερ ων ηµας τους ταπεινους αγαθη κινουµενος διαθεσει πεποιηκας και ποιεις και οιδ᾿ οτι παλιν ποιησεις. Τω πανιερω και αγιω δεσποτη µου. υπερ ου φερω παντα προθυµως και δι᾿ ον ορας την αλυσιν ταυτην παρα σου της εξοριας περικειµαι. την χαραν. επει εις σε. Εγω γαρ δια τουτο σε και παρακαλω εν τετραδιοις µεταγραψαι αυτα. (442) «Το πιττακιον σου. Αλλ᾿ οτι παντως ηγνοουν σε τουτο εχειν. οτι δη και τοιαυτα ολως ελογισω περι ηµων. ο δια σου εξοριστος και των προσοντων γυµνος γεγονως Συµεων ο σος». Ποιος γαρ εν τουτω δολος η ποια θλιψις µοι προσγενησεται ποτε. και εις τουτο ελυπηθην. Ερρωσο. ει και φαινοµαι περι πολλου ταυτα ποιουµενος. µη καταπαυσης απο των εργων σου˙ προσθες ει δοκει τουτοις τα ετι γλυκυτερους τη επιτασει ποιουντα τους πονους µοι.ΕΠΙΣΤΟΛΗ Γ’.

ευχοµαι κολληθηναι και ενωθηναι. οτι εξω της αγαπης ηµας ειναι εκρινας της παντα υποµενουσης και µηδεποτε εκπιπτουσης. αλλα µενειν σε διηνεκως εν παντι και εν πασι προς ηµας και προς παντας ασκανδαλιστον. Αµην. η και σε. τεκνον. ΠΟΛΙΤΙΚΟ ΚΑΦΕΝΕΙΟ http://politikokafeneio. παντας τους βουλοµενους επιστρεφειν και παλιν κολλασθαι αυτη ευµενως προσδεχοµενη και γνησιως προσκολλωµενη. Οµως ο Θεος συγχωρησει σοι την αµαρτιαν ταυτην.com . εαν µη τις εκουσιως ταυτης αποσπασθη˙ (443) εκεινη δε µενει ατµητος. πολλακις δε και τους µη βουλοµενους ελκυουσα και προσκαλουµενη προς εαυτην. Και πως µε τοιαυτα λογιζεσθαι υπελαβες κατα σου. ινα δυνασαι µη λογιζεσθαι το κακον η το ον η και το µηδολως ον. αδιαιρετος.σχεδη παντα σοι καταλειψω.