«Σκοτώσαµε τον Θεό και ορφανέψαµε»

Ο πατήρ αποτιµά µε λόγο οξύ στην «Κ» τη σχέση µερίδας πιστών µε το Θείο και τον ρόλο της Εκκλησίας Του Νικου Παπαχρηστου

Φιλόθεος Φάρος

1

λέει ο π. αφού πολλοί θα συµφωνήσουν πολλοί θα διαφωνήσουν. επισηµαίνει. Και θα φροντίσουν οι κάµερες να το απαθανατίσουν αυτό.«Ο Θεός είναι νεκρός. σοκάρουν.». Το ερώτηµα όµως είναι αν η Ελλάδα είναι µια κοινοβουλευτική δηµοκρατία ή µια θεοκρατία τύπου «Χοµεϊνί». που θίγουν και το πλαίσιο σχέσεων Πολιτείας-Εκκλησίας. Οσο για εκείνους που βλέπουν µια νέα επίθεση κατά της Εκκλησίας απαντά µε νόηµα: «Η Εκκλησία του Χριστού δεν κινδυνεύει από εξωτερικούς εχθρούς». «Η Πολιτεία ορθώς πράττει και προωθεί το Σύµφωνο. για να τους δουν οι ψηφοφόροι τους γιατί αλλιώς δεν έχουν ελπίδες. σίγουρα θα αποτελέσουν αφορµή διαλόγου. όπως τις αναπτύσσει σήµερα στην «Κ».. ο 78χρονος ιερέας π.. 2 .. δήµαρχοι και άλλοι πολιτευόµενοι πριν ξεκινήσουν την προεκλογική τους εκστρατεία πρέπει να περάσουν να φιλήσουν το χέρι του ∆εσπότη. Οι θέσεις του πατρός Φιλόθεου Φάρου. Τον έχουµε σκοτώσει και είµαστε ορφανοί».. ενίοτε καυστικό αλλά και αυτοκριτικό ο π. Είναι χαρακτηριστικό πως υποψήφιοι βουλευτές. άλλοι θα θυµώσουν. Φιλόθεος Φάρος. Αυτούς µάλιστα θεωρεί υπεύθυνους για το γεγονός ότι πολλοί νέοι άνθρωποι καταλήγουν σε ψυχιάτρους φορτωµένοι ενοχικά σύνδροµα. Χαρακτηρίζει «φαρισαίους» και «υποκριτές» ιεράρχες και κληρικούς που έσπευσαν να µιλήσουν για «πορνεία» και «κουσούρια». άλλοι θα συνυπογράψουν. Φαίνεται πως σε ένα πολύ µεγάλο ποσοστό η Ελλάδα είναι θεοκρατία. Με τα λόγια αυτά που καταρχήν ξαφνιάζουν. υποστηρίζοντας ότι όσοι εµφανίζονται αυστηροί στην πραγµατικότητα αναζητούν «άλλοθι» για να αποπροσανατολίσουν από δικές τους «αµαρτωλές» πράξεις. Φιλόθεος Φάρος αποτιµά τη σηµερινή σχέση µεγάλης µερίδας πιστών µε το Θείο. Φιλόθεος είναι ο πρώτος ιερέας που δεν διστάζει να χαρακτηρίσει σωστή την απόφαση για το «σύµφωνο ελεύθερης συµβίωσης» αφού η Πολιτεία απευθύνεται σε πολίτες και όχι σε πιστούς. «Μακάρι να ενδιαφερόντουσαν για την ελληνική οικογένεια αλλά αδιαφορούν πλήρως». Με λόγο τολµηρό. µια σχέση «καταναλωτική» την οποία όπως υποστηρίζει ενισχύουν µε τη στάση ζωής τους πολλοί κληρικοί.

αλλά προσπαθεί να δείξει ποια είναι η ουσία της αµαρτίας. Ο Χριστός άλλωστε ήρθε για να αλλάξει το καθεστώς της ιουδαϊκής παράδοσης και ιδιαίτερα της φαρισαϊκής. Το πνεύµα του Χριστού δεν είναι νοµικό.. οι οποίοι έκαναν όσα κάνουµε εµείς οι κληρικοί σήµερα. Οχι την αντιµετώπιση του κακού µε µια νοµική και αστυνοµική αντίληψη. τα περίλαµπρα άµφια. Οµως µέσα στη ζωή της Εκκλησίας το ιουδαϊκό φαρισαϊκό πνεύµα έχει εισχωρήσει από πολύ νωρίς» σηµειώνει και προσθέτει: «Ο Χριστός λέει ότι πορνεία και άλλα κακά πράγµατα έρχονται από την καρδιά του ανθρώπου. ∆εν καταδικάζει κανέναν αµαρτωλό. «Υποκριτές και Φαρισαίοι» Πολλοί µητροπολίτες αφήνουν να εννοηθεί πως θα πρέπει να επιβληθούν πνευµατικές κυρώσεις σε βάρος όσων προχωρήσουν στη σύναψη «Συµφώνου Συµβίωσης». Συνεπώς στη διδασκαλία του δεν χωράει η “αυτοδικαίωση”. Τι λέει για αυτό ο πατέρας Φιλόθεος. καταδικάζει ξεκάθαρα συγκεκριµένες συµπεριφορές όπως την υποκρισία. την 3 . στηλίτευσε το ενδιαφέρον τους για τα περίτεχνα κοσµήµατα. Μην κρίνετε ίνα µην κριθείτε. είναι φάρµακα και παιδαγωγικά µέτρα που χρησιµοποιούνται κατά την κρίση του πνευµατικού. Οι κανόνες. Μιλώντας στους Φαρισαίους. Κανείς δεν µπορεί να λέει εγώ είµαι ενάρετος και να κατηγορεί κάποιον άλλο σαν αµαρτωλό». Για παράδειγµα φόνος για τον Χριστό είναι η απόρριψη του άλλου. ∆εν είναι µια εξωτερική συµπεριφορά. «∆είχνει την ουσιαστική αποµάκρυνση από το πνεύµα του Ευαγγελίου. Κατά την γνώµη µου διαστρέφεται το πνεύµα της διδασκαλίας του Ιησού Χριστού. Μόνο τον υποκριτή.Χωρίς περιστροφές δηλώνει στην «Κ» αντίθετος µε το πνεύµα της πρόσφατης αυστηρής απόφασης της ∆ιαρκούς Ιεράς Συνόδου που χαρακτήριζε «πορνεία» κάθε συζυγική σχέση εκτός του ορθοδόξου γάµου. Αντιθέτως. σύµφωνα µε την Πενθέκτη Οικουµενική Σύνοδο.. ∆εν είναι νόµοι. «Ο Χριστός ήταν σαφής όταν είπε πως δεν ήρθε να κρίνει αλλά να σώσει τον κόσµο. Και ζητάει την επιδίωξη της εσωτερικής αναπτύξεως.

ο π. τη χλιδή και την πολυτέλεια. Ζούµε ζωή πριγκιπική.επιδίωξή τους να κάθονται στις πρώτες θέσεις των δείπνων αλλά και την εκµετάλλευση φτωχών ανθρώπων. Ο Χριστός συνεχώς καταδικάζει την υποδούλωση στα υλικά αγαθά. Εµφανίζονται δηλαδή αυστηροί για να µην επιτρέψουν στον απλό άνθρωπο να σκεφθεί πως αυτοί µπορεί να έχουν µια έντονη προσωπική ζωή. Φιλόθεος κάνει λόγο για πλήρες χάσµα µε την κοινωνία. πάντως. είµαστε ανακόλουθοι µε όσα δίδαξε ο Χριστός. Πώς να το κάνουµε· δεν µίλησε για τις προγαµιαίες σχέσεις. «Εµείς οι παπάδες έχουµε πολλές νευρώσεις σχετικά µε τον ερωτισµό. µας υπηρετεί ένα σωρό κόσµος. Και πολλά από αυτά που λέµε µπορεί να είναι συνέπεια των νευρώσεών µας». Είναι ανατριχιαστικά πράγµατα αν σκεφτείτε ότι γίνονται στο όνοµα του Χριστού που περπατούσε ξυπόλητος και δεν είχε πού την κεφαλήν κλίναι. Φιλόθεος. όταν κάποιος ελέγχει τον ανθρώπινο ερωτισµό έχει στα χέρια του αλυσοδεµένους τους ανθρώπους». Οι δικές µας αµαρτίες είναι εκείνες που κυρίως καταδίκασε ο Ιησούς Χριστός. «Πιστεύω ότι οι αυστηρότεροι από εµάς τους κληρικούς στα θέµατα της σεξουαλικής ηθικής είναι είτε πιο νευρωτικοί σε σχέση µε τον ερωτισµό είτε κρύβουν τα περισσότερα και θέλουν να έχουν ένα άλλοθι. φορτωνόµαστε όλα αυτά τα χρυσά και έχουµε και την απόλυτη εξουσία στην ψυχή των ανθρώπων. Ε. Είπε επίσης πως όποιος έχει δύο χιτώνες να δίνει τον ένα». σχετική µε αυτό που εξίσου έντονα καταδικάζουν. «Ακούω κάποιους µητροπολίτες να λένε ότι ενδιαφέρονται για την 4 . λοιπόν. Ολα αυτά αφορούν εµάς τους παπάδες. Αναµφισβήτητα. αλλά είπε ξεκάθαρα πως δεν γίνεται να υπηρετεί κάποιος δύο Κυρίους. Το χάσµα Τη στιγµή που η Ιεραρχία υποστηρίζει πως το «Σύµφωνο» στρέφεται εναντίον του θεσµού της οικογένειας. Και εποµένως το λιγότερο που θα περίµενε κάποιος από εµάς είναι να µην πετάµε πέτρες στους άλλους. υποστηρίζει µιλώντας στην «Κ» ο π. µετακινούµεθα µε τις κράισλερ και τις µερσεντές. τον Θεό και τον Μαµωνά.

ελληνική οικογένεια. Και έτσι νοµίζουµε ότι θα αυξήσουµε την αυτοεκτίµησή µας. κρέµονται οι άλλοι από το στόµα µας. «Κοιτάξτε. Οταν ακούω ψυχίατρο παπά να λέει ότι έχει θεραπεύσει οµοφυλοφίλους ξέρω ότι έχει αποπειραθεί να τους κάνει ψυχολογική λοβοτοµή. Κούνια που µας κούναγε. ο π. Θα ήµασταν σκέτα µηδενικά. Και προσπαθούµε να καλύψουµε την αίσθηση της εσωτερικής µας ανεπάρκειας. Και τους έχει παραδώσει σε τροµερά βασανιστήρια και ενοχικά σύνδροµα. Με έντονη αυτοκριτική διάθεση. αποκτάµε εξουσία. Αυτήν τη στιγµή η ελληνική οικογένεια βρίσκεται σε τροµερή κρίση. Φιλόθεος καταδικάζει την εξουσιαστική συµπεριφορά ορισµένων κληρικών. αν µας βγάλετε τα γένια και τα ράσα. Οι περισσότεροι δεσποτάδες και παπάδες είναι ποιµαντικά ανύπαρκτοι και δεν έχουν σταθεί ποτέ στο πλευρό ενός ανθρώπου που έχει ανάγκη. Υπάρχουν όµως Ελληνες παπάδες που τη θεωρούν αρρώστια. αλλά αδιαφορούν πλήρως και είναι και ανίκανοι να κάνουν κάτι για να αντιµετωπίσουν την κρίση στην οικογένεια. ∆εν αφορά βέβαια 5 . Εµείς οι παπάδες οδηγούµε τα παιδιά στους ψυχιάτρους. Μακάρι να ενδιαφέρονταν. Ο διεθνούς κύρους κατάλογος της ψυχοπαθολογίας που εκδίδει η Αµερικανική Ψυχιατρική Εταιρεία εδώ και 50 χρόνια δεν θεωρεί την οµοφυλοφιλία αρρώστια. αλλά απλά να σταθούµε πλάι του. δεν είµαστε τίποτα. Και πιστεύω πως εκείνος που προσπαθεί να θεραπεύσει έναν οµοφυλόφιλο είναι ο ίδιος άρρωστος που χρησιµοποιεί ταλαίπωρους ανθρώπους για να δώσει τη δική του νευρωτική µάχη». µπορούµε να καθορίζουµε τις ζωές των άλλων. Οχι να του δώσουµε ρετσέτες. Οµως µε αυτά τα συµπράγαλα που φοράµε αποκτάµε κύρος. Σήµερα. αλλά να δει ότι νοιαζόµαστε γι’ αυτόν. Γιατί πολλές φορές αυτό που χρειάζεται ο άνθρωπος που έχει µια δυσκολία δεν είναι να του δώσουµε µια λύση. εµείς οι κληρικοί στο µεγάλο µας ποσοστό εσωτερικά είµαστε τενεκέδες ξεγάνωτοι. ένα τεράστιο ποσοστό νέων είναι παροπλισµένοι µε ψυχικές διαταραχές· πολλές από τις οποίες οφείλονται σε κάποιους παπάδες που είναι λαύροι κατά των σαρκικών αµαρτηµάτων. Γιατί πολλοί από εµάς.

αλλά ο τρόπος που ζεις δείχνει ότι πιστεύεις. Οσες περισσότερες τόσο λιγότερη πληρότητα ζωής υπάρχει. πολλοί κληρικοί θέλουµε να βρούµε κάποιον άλλο τρόπο να δείξουµε ότι έχουµε λόγο υπάρξεως. Για τον π. Φιλόθεο η απάντηση της Εκκλησίας στο «Σύµφωνο» δεν πρέπει να είναι η τιµωρία όσων το επιλέξουν. αλλά ακτινοβολεί. Εχουµε από αυτό. Σήµερα ο τρόπος ζωής όλων µας δείχνει ότι δεν πιστεύουµε. Τα λόγια που λέµε. που παίρνουν χρόνο. Τον έχουµε σκοτώσει και είµαστε ορφανοί. Η ερωτική πλευρά τους είναι η πιο καίρια. Επίσης. Και εκεί εύκολα γίνονται πολλές εκτροπές. Εχουν καµία σχέση αυτά µε όσα δίδαξε ο Χριστός. τα µεγάλα.». Γιατί η πίστη δεν µεταδίδεται µε µπλα µπλα. Η σχέση µε τον άλλο είναι βασική πηγή ζωής για τον άνθρωπο. αλλά φανερώνουν την αγωνία µας να καλύψουµε την έλλειψη της πίστεώς µας. ∆εν λες εγώ πιστεύω. Αν ζητούν οι νέοι κάποιο συγχωροχάρτι δεν είναι πολύ διαφορετικοί από τους παπάδες που τους το αρνούνται». από εκείνο. «Οι βασικές αρχές του Χριστού είναι η αγάπη του ανθρώπου για τον Θεό και η αγάπη για τον συνάνθρωπο. Ασχολούµαστε µε το Σκοπιανό ή µε άλλα παρεµφερή πράγµατα –άσχετα µε την αποστολή µας– για να δείχνουµε ότι κάτι έχουµε κάνει. Τους αφορά όµως ότι τους βασανίζουµε και τους οδηγούµε στον Καιάδα των ψυχοφαρµάκων που είναι ένας δρόµος χωρίς επιστροφή. θέλουν αγώνα.τους πολλούς ότι δεν αυξάνουµε την αυτοεκτίµησή µας. κόπο. τα έχουµε όλα και λέµε άντε τώρα να εξασφαλίσουµε και ένα οικοπεδάκι στον παράδεισο». Ποιος είναι 6 . «Στις µέρες µας ο Θεός είναι νεκρός. επισηµαίνει. τα πνευµατικά όχι µόνο δεν ακτινοβολούν πίστη. τα επουράνια. Προσεγγίζουµε την πίστη σαν ένα καταναλωτικό αγαθό. Αλλά οι σχέσεις είναι περίπλοκες και χρειάζεται αγώνας για να είναι όσο γίνεται περισσότερο υγιείς. αλλά η πρόταση ζωής που κάνει ο Χριστός. Και η πληρότητα στη ζωή έρχεται µέσα σε σχέσεις ουσιαστικές.

Σήµερα.Ο π. µέχρι τα τέλη της δεκαετίας του ’90. Υπηρέτησε ως ιερέας-σύµβουλος στο νοσοκοµείο J.B. Thomas Day Care παρέχοντας ποιµαντική υποστήριξη σε νεαρά ζευγάρια που τα παιδιά τους αντιµετώπιζαν σοβαρές ασθένειες καθώς επίσης και ως προϊστάµενος του τµήµατος Οικογενειακής Στήριξης στην πρότυπη ψυχιατρική κλινική Human Resource Institute στη Βοστώνη από το 1970 µέχρι το 1976. Πάντοτε µετά τη λειτουργία συζητάει µε νέα ζευγάρια και νέους για τα θέµατα που αντιµετωπίζουν στην καθηµερινότητά τους. µε το Συµβουλευτικό Κέντρο Νεότητας της Αρχιεπισκοπής Αθηνών. 7 . Χειροτονήθηκε διάκονος και ιερέας το 1962 στην Ελλάδα. Νοµικά στο Πανεπιστήµιο Θεσσαλονίκης. Φιλόθεος Φάρος σπούδασε πολιτικές επιστήµες στην Πάντειο Σχολή. συνταξιούχος πλέον. ∆ίδαξε Ποιµαντική Ψυχολογία στην Ορθόδοξη Θεολογική Σχολή του Τιµίου Σταυρού στη Βοστώνη από το 1969 έως το 1976. Μετά την επιστροφή του στην Ελλάδα το 1976. Στη συνέχεια υπηρέτησε ως εφηµέριος στις ΗΠΑ. Θεολογία στο Πανεπιστήµιο Αθηνών και Ποιµαντική Ψυχολογία στις ΗΠΑ. λειτουργεί κάθε Κυριακή στον Αγιο Νικόλαο Ραγκαβά της Πλάκας. ασχολήθηκε συστηµατικά µε το συγγραφικό έργο καθώς επίσης.