Απρίλιος 1986
Ο επίλογος του μακρόχρονου ειδυλλίου του πρωθυπουργού με τη Μαριλένα Πατρονικόλα άρχισε να γράφεται τον
Απρίλιο του ’86. Δυόμισι μήνες νωρίτερα, τον Φεβρουάριο, στο πρώτο ταξίδι του πρωθυπουργού στο Νταβός, το
ζευγάρι είχε περάσει πέντε αξέχαστα μερόνυχτα απομονωμένο σ’ ένα ξενοδοχείο - αναπαυτήριο της γειτονικής πόλης
Κλόστερς. Την «ερωτική ιστορία» τους, πάντως, τη γχώριζα από κοντά, λόγω της θέσης μου να προστατεύω τον
πρωθυπουργό στις αλλεπάλληλες μετακινήσεις του στα κρησφύγετα που χρησιμοποιούσε για να διανυκτερεύει με τη
φίλη του.
Όταν όμως η Μαριλένα του έθεσε ζήτημα ουσιαστικής επισημοποίησης των σχέσεων τους, στην αρχή αυτός
έδειξε να το αποδέχεται, αλλά τελικά έκανε πίσω... Τις ψυχολογικές μεταπτώσεις του πρωθυπουργού στο ειδύλλιό
του με τη Μαριλένα τις ζήσαμε από πολύ κοντά (άθελά μας βέβαια), οι άνθρωποι της προσωπικής του ασφάλειας.
Οκτώ μέρες μετά την επιστροφή του από την Κίνα, ο πρωθυπουργός έδωσε το τέλος, που δεν το περίμενε η
Μαριλένα Πατρονικόλα. Γιατί, τέλος για την ήδη διαζευγμένη θυγατέρα της αδελφής του Ωνάση ήταν η άρνηση του
πρωθυπουργού να επισημοποιήσει τις σχέσεις του, αμέσως μετά τον κυβερνητικό ανασχηματισμό της 25 Απριλίου
’86, τη Μεγάλη Εβδο μάδα οτο Μιραμάρε της Ρόδου, στο ιδιόκτητο ξενοδοχείο της Πατρονικόλα.
Σημαδιακή ημερομηνία η 19η Απριλίου, Σάββατο. Στις
8.30 το βράδυ αυτής της ημέρας τον συνοδεύσαμε στο σπίτι της φίλης του, στην οδό Βασ. Παύλου του Π. Ψυχικού,
όπου έμεινε ως τις 4.30 το πρωί. Είχαν προηγηθεί μια ακόμα δια- νυκτέρευσή του στο Π. Ψυχικό, τρεις μέρες
νωρίτερα, την Τετάρτη 16 Απριλίου και ένα ινκόγκνιτο Σαββατοκύριακο στη βίλα της Μαριλένας στο Ααγονήσι
(12-13 Απριλίου).
Στις δύο τελευταίες συναντήσεις του, στο σπίτι του Ψυχικού, φαίνεται ότι ο πρωθυπουργός έλυσε σιωπηρά τον
«γόρδιο». Και για να μη δώσει άλλες ελπίδες στη Μαριλένα, ^ ματαίωσε και τη μετάβασή του στο Μιραμάρε της
Ρόδου, όπου πήγαινε και διέμενε όλη τη Μεγ. Βδομάδα τα δύο τελευταία χρόνια. Στον χωρισμό του με την
Πατρονικόλα έπαιξε «καλά» το ρόλο του τον τελευταίο καιρό και το ιδιαίτερο περιβάλλον του πρωθυπουργού. Οι
άνθρωποί του δεν έπαυαν να του κάνουν συστηματικά πλύση εγκεφάλου, επισείοντάς του τον κίνδυνο, ότι «θα
χάσει τις εκλογές, αν προχωρήσει σε διαζύγιο με τη Μαργαρίτα». Με την τακτική αυτή, της αδιάκοπης υπόμνησης
του πολιτικού κόστους που θα είχε για τον ίδιο και το Κίνημα ο σχεδιαζόμενος γάμος του με τη Μαριλένα, οι
«συμβουλάτορες» στο Καστρί, εκμεταλλευόμενοι και τη γνωστή φιλαρχία του, πέτυχαν να τρομοκρατήσουν τον
άβουλο πρωθυπουργό και τελικά να τον αποτρέψουν από την - εν είδει αρραβώνα - δημοσιοποίηση του δεσμού του.
Στην πραγματικότητα φοβόντουσαν οι ίδιοι για τη θέση τους. Γιατί τίποτα δεν μπορούσε να τους εγγυ- ηθεί, ότι η
Μαριλένα θα παρέμεινε «απολιτικό πρόσωπο» (όπως και ήταν), και δεν θα δημιουργούσε το δικό της περιβάλλον,
μετά τη νομιμοποίηση του δεσμού με τον πρωθυπουργό.
Πρέπει να σημειωθεί, ότι η Μαριλένα Πατρονικόλα δεν είχε προλάβει να δημιουργήσει δικό της προσωπικό
περιβάλλον — που θα ασκούσε επιρροή στον πρωθυπουργό — γιατί δεν συγκατοικούσαν. Ίσως όμως η Μαριλένα
και από
χαρακτήρα να μην ήταν ικανή να συγκροτήσει τη δική της «αυλή», όπως συνέβη με τη Δήμητρα Λιάνη, που από τον
Δεκέμβριο του ’86, επέβαλε τους δικούς της ανθρώπους στο περιβάλλον του πρωθυπουργού, ρίχνοντας στο
περιθώριο γραμματείς και... φαρισαίους, που διαφέντευαν επί χρόνια στο Καστρί. Ο Ανδρέας Παπανδρέου, το
πολιτικό του γραφείο στη βίλα «Γαλήνη», το χρησιμοποιούσε μόνο κατά τις εργάσιμες ώρες της ημέρας. Μετά
απομονωνόταν με την αεροσυνοδό και τους φίλους της, οι οποίοι και αποτέλεσαν το νέο του περιβάλλον, όχι πάντως
χειρότερο απ’ ό,τι ήταν το προηγούμενο. Έτσι ο πόλεμος κατά της «απολιτικής» Μα- ριλένας Πατρονικόλα και η
υπονόμευση του ειδυλλίου της με τον πρωθυπουργό έγινε «μπούμεραγκ» για την «παλιά φρουρά».
Υπουργός της Αλλαγής, σε φιλική συζήτηση που είχα μαζί του, σε ανύποπτο χρόνο, για το δεσμό του
πρωθυπουργού με τη Μαριλένα, μου είπε: «Δεν υπάρχει κανένα πρόβλημα, ίσως μάλιστα είναι καλύτερα έτσι, γιατί ο
Πρόεδρος ηρεμεί και η Μαριλένα είναι “απολιτική” και δεν παρεμβαίνει στα πράγματα, εν αντιθέσει με τη Βάσω
Παπανδρέου, που, αν και αντικομμουνίστρια, είναι πολύ κομματική».
Ένα απρόοπτο γεγονός εκείνες τις μέρες του Απριλίου, ίσως να συνέβαλε, κατά κάποιο τρόπο, στη χαλάρωση του
δεσμού του πρωθυπουργού με τη Μαριλένα. Την επομένη της τελευταίας συνάντησής τους, στο σπίτι του Π.
Ψυχικού, έφτασε ξαφνικά στο Καστρί, Κυριακή πρωί 20 Απριλίου, ο διευθυντής της Ουρολογικής κλινικής του
Ιπποκράτειου Πλάτων Κεχαγιάς, μαζί με τον φίλο του πρωθυπουργού μαιευτήρα Θέμη Λαμπρινόπουλο. Τους είχε
καλέσει ο ίδιος ο πρωθυπουργός για μια χειρουργική επέμβαση «περιτομής». Η επέμβαση έγινε από τον ουρολόγο
Κεχαγιά με τη βοήθεια του Θ. Λαμπρινόπουλου στο υπνοδωμάτιο του πρωθυπουρ- γικού ζεύγους. Ο χώρος
παρουσίαζε μια άθλια εικόνα. Με τα πεταμένα μπουκάλια από ποτό στο πάτωμα και τα ριγμένα ρούχα εδώ κι εκεί,
νόμιζες πως βρίσκεσαι σε δωμάτιο εργένη και όχι σε πρωθυπουργικό κοιτώνα... Η επέμβαση πάντοος πήγε καλά, αν
3
18
και δεν συνηθίζεται, άνθρωπος της ηλικίας του πρωθυπουργού να κάνει «περιτομή», εκτός κι αν έχει δήμιουργηθεί
κάποια σοβαρή φλεγμονή, που προκα- λεί ενοχλητικούς πόνους. Ο γιατρός Πλάτων Κεχαγιάς έκανε άλλες δυο
επισκέψεις στο Καστρί (Τρίτη 22 Απριλίου, στις δύο το μεσημέρι και Κυριακή 27 Απριλίου στις έντεκα το πρωί),
όπου και εξέτασε τον πρωθυπουργό, ο οποίος δεν απέκρυβε τη δυσφορία του, γιατί μέ την περιτομή ήταν υπο-
χρεωμένος - σύμφωνα με τη σύσταση του γιατρού - να απέχει ολοκληρωτικά από κάθε ερωτική επαφή, επί πέντε
περίπου εβδομάδες. Η αναγκαστική αυτή αποχή ήταν και ο λόγος να σταματήσει τις επισκέψεις (μετά
διανυκτερεύσεων) στο σπίτι της Μαριλένας Πατρονικόλα. Παρ’ όλ’ αυτά, δεν έπαψε να τη βλέπει σποραδικά.
Ένα μήνα μετά την «περιτομή», την επισκέφθηκε δυο φορές, 24 και 28 Μαιου, στο σπίτι της του Π. Ψυχικού,
όπου παρέμεινε μαζί της για λίγη μόνον ώρα. Ήθελε, προφανώς, να δώσει κάποιες εξηγήσεις για την αλλαγή της στά-
σης του απέναντι της, αλλά και να μη διακόψει εντελώς την επικοινωνία τους... Για τη Μαριλένα Πατρονικόλα,
όμως, η μάχη είχε χαθεί οριστικά. Μέσα σ’ ένα χρόνο εγκαταλεί- φθηκε και από τον σύζυγο και από τον φίλο. Με
τον τελευταίο, πάντως, πίστευε πως θα νομιμοποιούσε το δεσμό της. Δεν είχε καταλάβει ότι ο Α. Παπανδρέου
υπόσχεται τα πάντα, ξέροντας πως δεν θα τηρήσει καμιά του υπόσχεση. Ακόμα και στις τελευταίες συναντήσεις τους,
στο Λαγονήσι, τη διαβεβαίωνε πως θα κάνουν μαζί διακοπές το Πάσχα στο ξενοδοχείο «Μιραμάρε» της Ρόδου και
δεν της είχε αφήσει καμιά αμφιβολία ότι θα ξεκαθάριζε την κατάσταση με τη Μαργαρίτα - για να «λυθούν τα χέρια
του» και να επισημοποιήσει το δεσμό τους.
Ο γάμος του Στέλιου Παναγόπουλου, στις 26 Φεβρουάριου ’86, με τη Λώρα Μολυβιάτη, την κόρη του πρεσβευτή
και έμπιστου συνεργάτη του Καραμανλή, Πέτρου Μολυβιάτη, προκάλεσε δυνατό «σοκ» στη Μαριλένα. Δεν
φανταζόταν ότι ο πρώην σύζυγός της, αμέσως μετά την έκδοση του
216
συναινετικού τους διαζυγίου, θα έσπευδε να παντρευτεί μιαν άλλη γυναίκα... Και από κείνη τη στιγμή, πρόβαλε
απαιτητικότερα στον πρωθυπουργό την αξίωση να τακτοποιηθεί και το δικό τους θέμα. «Ο γάμος του Στέλιου τους
αιφνιδίασε», μου έλεγε η Γιαννούλα, η αφοσιωμένη οικονόμος της Μαριλένας, την Καθαρή Δευτέρα (17 Μαρτίου
1986), στο Λαγονήσι, όπου είχαμε μεταβεί (από την προηγούμενη μέρα), αμέσως μετά την επιστροφή μας από την
κηδεία του Πάλμε στη Σουηδία. Μια βδομάδα αργότερα, που βρισκόμαστε πάλι στο Λαγονήσι, η Γιαννούλα
συγκινη- μένη, προφανώς, από τον έρωτα του πρωθυπουργού με τη Μαριλένα, την ώρα που τους πήγε τον καφέ,
τους «σταύρωσε από το μάτιασμα»...
Η Καλλιρρόη Πατρονικόλα, μητέρα της Μαριλένας, που από τα παρασκήνια κινούσε τα νήματα για την ευτυχή
κατάληξη του δεσμού της κόρης της, αντέδρασε στο γάμο του Πα- ναγόπουλου με τη Μολυβιάτη, σαν... γνήσια
αδελφή του Ωνάση: «Εμείς θα πάρουμε τον καλύτερο», απαντούσε στον κύκλο της, για να κλείσει κάποια ενοχλητικά
στόματα... Και όταν ο... επίδοξος νυμφίος άρχισε να κάνει νερά, προβάλλοντας σαν δικαιολογία το πολιτικό κόστος,
που θα είχε ένας χωρισμός του με τη Μαργαρίτα, η δυναμική Καλλιρρόη ακούστηκε να λέει: «Αν αγαπά πραγματικά,
να τη χάσει την κυβέρνηση». Αυτά μας εξομολογήθηκε στο Λαγονήσι η οικονόμος Γιαννούλα, που ζούσε από κοντά
αυτή την ιστορία και είχε ταυτιστεί με την οικογένεια Πατρονικόλα,
3
18