Εισαγωγή από τους λόγους του Γέροντα.

«Για να πέρασης στην βουλή τού Θεού, πρέπει να γίνεις "βουλευτής" τού Θεού, όχι "βολευτής" τού εαυτού σου».

- Γέροντα, πώς τα βλέπετε τα πράγµατα; - Εσείς πώς τα βλέπετε; - Εµείς τι να πούµε, Γέροντα; Εσείς να µας λέγατε. - Ή ησυχία πού επικρατεί µε ανησυχεί. Κάτι ετοιµάζεται. ∆εν έχουµε καταλάβει καλά σε τι χρόνια ζούµε ούτε σκεφτόµαστε ότι θα πεθάνουµε. ∆εν ξέρω τι θα γίνει· πολύ δύσκολη κατάσταση! Ή τύχη τού κόσµου κρέµεται από τα χέρια µερικών, άλλα ακόµη ό Θεός κρατά φρένο. Χρειάζεται να κάνουµε πολλή προσευχή µε πόνο, για να βάλει ό Θεός το χέρι Του. Να το πάρουµε στα ζεστά και να ζήσουµε πνευµατικά. Είναι πολύ δύσκολα τα χρόνια. Έχει πέσει πολλή στάχτη, σαβούρα, αδιαφορία. Θέλει πολύ φύσηµα, για να φύγει. Οι παλιοί έλεγαν ότι θα έρθει ώρα πού θα κλωτσήσουν οι άνθρωποι. Πετάνε τους φράκτες, δεν υπολογίζουν τίποτε. Είναι φοβερό! Έγινε µία βαβυλώνια. Να κάνουµε προσευχή να βγουν οι άνθρωποι από αυτήν την βαβυλώνια. ∆ιαβάστε την προσευχή των Τριών Παίδων1, να δείτε µε πόση ταπείνωση προσεύχονταν και τον 82° Ψαλµό: « Ό Θεός, τις όµοιωθήσεταί σοι, µή σιγήσης...». Αυτό πρέπει να γίνει, αλλιώς δεν γίνεται χωριό. Θέλει θεϊκή επέµβαση. Μπαίνουν µερικές αρρώστιες ευρωπαϊκές και προχωρούν όλο προς το χειρότερο. Μου είπε ένας Κύπριος οικογενειάρχης πού µένει στην Αγγλία: «Κινδυνεύουµε πνευµατικά. Πρέπει να φύγω από την Αγγλία οικογενειακώς». Βλέπεις εκεί ό πατέρας να παίρνει την κόρη, ή µάνα τον γιό. Όλους τους στεφανώνουν, όλους τους ευλογούν. Κάτι πράγµατα..., ντρέποµαι να τα πω. Και εµείς κοιµόµαστε µε τα τσαρούχια. ∆εν λέω να πάρουµε πλακάτ, αλλά να στρέψουµε την προσοχή µας στον µεγάλο κίνδυνο πού περιµένουµε και να υψώνουµε τα χέρια στον Θεό. Να κοιτάξουµε πώς να αµυνθούµε κατά τού κακού. Χρειάζεται να κρατάµε λίγο φρένο, γιατί όλα πάνε να τα ισοπεδώσουν. Τώρα είναι να λέει κανείς το ψαλµικό: «Θοϋ τους άρχοντας αυτών ως τον Ώρήβ και Ζήβ καί Ζεβεέ καί Σαλµανά..., οϊτινες είπαν κληρονοµήσωµεν έαυτοϊς τό άγιαστήρων τού Θεού»2. Σύγχυση µεγάλη υπάρχει. Μύλος γίνεται· είναι ζαλισµένοι οι άνθρωποι. Ό κόσµος είναι όπως οι µέλισσες. Αν χτυπήσεις την κυψέλη, οι µέλισσες βγαίνουν έξω και αρχίζουν «βούου...» και γυρίζουν γύρω από την κυψέλη αναστατωµένες. Ύστερα ή κατεύθυνση τους θα εξαρτηθεί από τον άνεµο πού θα φυσήξει. Αν φυσήξει βοριάς, θα πάνε µέσα. Αν φυσήξει νοτιάς, θα φύγουν. Έτσι και τον κόσµο τον φυσάει... «Εθνικός Βοριάς», «Εθνικός Νοτιάς», και είναι ό καηµένος ζαλισµένος. Όµως, αν και γίνεται τέτοιο βράσιµο, νιώθω µέσα µου µία παρηγοριά, µία σιγουριά. Μπορεί να ξεράθηκε ή ελιά, άλλα θα πετάξει νέα βλαστάρια. Υπάρχει µία µερίδα Χριστιανών, στους οποίους αναπαύεται ό Θεός. Υπάρχουν ακόµη οι άνθρωποι τού Θεού, οι άνθρωποι της προσευχής, και ό Καλός Θεός µας ανέχεται, και πάλι θα οικονοµήσει τα πράγµατα. Αυτοί οι άνθρωποι της
1 2

Βλ. ∆αν.2-2, Προσευχή Άζαρίου και Ύµνος των Τριών Παίδων Ψαλµ. 82,12-13 καί βλ. Κριτ. 7 καί 8.

προσευχής µάς δίνουν ελπίδα. Μή φοβάσθε. Περάσαµε σαν έθνος τόσες µπόρες και δεν χαθήκαµε, και θα φοβηθούµε την θύελλα πού πάει να ξεσπάσει; Ούτε τώρα θα χαθούµε. Ό Θεός µας αγαπά. Ό άνθρωπος έχει µέσα του κρυµµένη δύναµη για ώρα ανάγκης. Θα είναι λίγα τα δύσκολα χρόνια. Μία µπόρα θα είναι. ∆εν σάς τα λέω αυτά, για να φοβηθείτε, άλλα για να ξέρετε πού βρισκόµαστε. Για µάς είναι µία µεγάλη ευκαιρία, είναι πανηγύρι οι δυσκολίες, το µαρτύριο. Να είστε µε τον Χριστό, να ζείτε σύµφωνα µε τις εντολές Του και να προσεύχεσθε, για να έχετε θείες δυνάµεις και να µπορέσετε να αντιµετωπίσετε τις δυσκολίες. Να αφήσετε τα πάθη, για να έρθει ή θεία Χάρις. Αυτό πού θα βοηθήσει πολύ είναι να µπει µέσα µας ή καλή ανησυχία: πού βρισκόµαστε, τι θα συναντήσουµε, για να λάβουµε τα µέτρα µας και να ετοιµασθούµε. Ή ζωή µας να είναι πιο µετρηµένη. Να ζούµε πιο πνευµατικά. Να είµαστε πιο αγαπηµένοι. Να βοηθούµε τους πονεµένους, τους φτωχούς µε αγάπη, µε πόνο, µε καλωσύνη. Να προσευχώµαστε να βγουν καλοί άνθρωποι.

Ο Θεός θα δώσει τη λύση. Ό Καλός Θεός όλα θα τα οικονοµήσει µε τον καλύτερο τρόπο, αλλά χρειάζεται πολλή υποµονή και προσοχή, γιατί πολλές φορές, µε το να βιάζωνται οι άνθρωποι να ξεµπλέξουν τα κουβάρια, τα µπλέκουν περισσότερο. Ό Θεός µε υποµονή τα ξεµπλέκει. ∆εν θα πάει πολύ αυτή ή κατάσταση. Θα πάρει σκούπα ό Θεός! Κατά το 1830, επειδή υπήρχε στο Άγιον Όρος πολύς τουρκικός στρατός, για ένα διάστηµα δεν είχε µείνει στην Μονή Ιβήρων κανένας µοναχός. Είχαν φύγει οι Πατέρες, άλλοι µε τα άγια Λείψανα, άλλοι για να βοηθήσουν στην Επανάσταση. Ερχόταν στο µοναστήρι µόνον ένας µοναχός από µακριά πού άναβε τα κανδήλια και σκούπιζε. Μέσα και έξω από το µοναστήρι ήταν τουρκικός στρατός, και αυτός ό καηµένος σκούπιζε και έλεγε: «Παναγία µου, τι θα γίνει µ' αυτήν την κατάσταση;». Μία φορά πού προσευχόταν µε πόνο στην Παναγία, βλέπει να τον πλησιάζει µία γυναίκα ήταν ή Παναγία - πού έλαµπε και το πρόσωπο της ακτινοβολούσε. Τού παίρνει την σκούπα από το χέρι και τού λέει: «Εσύ δεν ξέρεις να σκουπίζεις καλά· εγώ θα σκουπίσω». Και άρχισε να σκουπίζει. Υστέρα εξαφανίσθηκε µέσα στο Ιερό. Σε τρεις µέρες έφυγαν όλοι οι Τούρκοι! Τους έδιωξε ή Παναγία. Ό Θεός άτι δεν είναι σωστό θα το πετάξει πέρα, όπως το µάτι πετάει το σκουπιδάκι. ∆ουλεύει ό διάβολος, άλλα δουλεύει και ό Θεός και αξιοποιεί το κακό, ώστε να πρόκυψη από αυτό καλό. Σπάζουν λ.χ. τα πλακάκια και ό Θεός τα παίρνει και φτιάχνει ωραίο µωσαϊκό. Γι' αυτό µή στενοχωρήσθε καθόλου, διότι πάνω από όλα και από όλους είναι ό Θεός, πού κυβερνά τα πάντα και θα καθίσει τον καθέναν στο σκαµνί, για να απολογηθεί για το τι έπραξε, οπότε και θα τον ανταµείψει ανάλογα. Θα αµειφθούν αυτοί πού θα βοηθήσουν µία κατάσταση και θα τιµωρηθεί αυτός πού κάνει το κακό. Τελικά ό Θεός θα βάλει τα πράγµατα στην θέση τους, αλλά ό καθένας µας θα δώσει λόγο για το τι έκανε σ' αυτά τα δύσκολα χρόνια µε την προσευχή, µε την καλωσύνη. Σήµερα προσπαθούν να γκρεµίσουν την πίστη, γι' αυτό αφαιρούν σιγάσιγά από καµµιά πέτρα, για να σωριασθεί το οικοδόµηµα της πίστεως. Όλοι όµως ευθυνόµαστε για το γκρέµισµα αυτό· όχι µόνον αυτοί πού αφαιρούν τις πέτρες και το γκρεµίζουν, άλλα και όσοι βλέπουµε να γκρεµίζεται και δεν

προσπαθούµε να το υποστυλώσουµε. Οποίος σπρώχνει στο κακό τον άλλον θα δώσει λόγο στον Θεό γι' αυτό. Και ό διπλανός όµως θα δώσει λόγο, γιατί έβλεπε εκείνον να κάνη κακό στον συνάνθρωπο του και δεν αντιδρούσε. Ό κόσµος εύκολα πιστεύει έναν άνθρωπο πού έχει τον τρόπο να πείθει. - Ό λαός, Γέροντα, είναι σαν θηρίο. - Εγώ από τα θηρία δεν έχω παράπονο. Βλέπεις, τα ζώα δεν µπορούν να κάνουν µεγάλο κακό, γιατί δεν έχουν µυαλό, ενώ ό άνθρωπος πού φεύγει µακριά από τον Θεό γίνεται χειρότερος από το µεγαλύτερο θηρίο! Κάνει µεγάλο κακό. Το δυνατό ξίδι γίνεται από το χαλασµένο κρασί. Τα άλλα Τα τεχνητά ξίδια δεν είναι τόσο δυνατά... Πιο φοβερό είναι, όταν ό διάβολος συµµαχήσει µε έναν άνθρωπο διεστραµµένο· τότε κάνει διπλό κακό στους άλλους, όπως ό σαρκικός λογισµός, όταν συµµαχήσει µε την σάρκα, τότε κάνει µεγαλύτερο κακό στην σάρκα. Για να συνεργασθεί ό διάβολος µε έναν τέτοιο άνθρωπο, πρέπει αυτός να είναι υπολογίσιµος, να έχει κακή προαίρεση, κακία. Στην συνέχεια, Θεός φυλάξοι, αυτοί θα φέρουν δυσκολίες, θα στριµώξουν ανθρώπους, µοναστήρια. Ή Εκκλησία, ό Μοναχισµός, θα τους κάνη κακό, γιατί θα τους εµπόδιση στα σχέδια τους. Μόνον πνευµατικά µπορεί να αντιµετωπισθεί ή σηµερινή κατάσταση, όχι κοσµικά. Θα σηκωθεί ακόµη λίγη φουρτούνα, θα πετάξει έξω κονσερβοκούτια, σκουπίδια, όλα Τα άχρηστα, και µετά θα ξεκαθαρίσουν Τα πράγµατα. Σ' αυτήν την κατάσταση θα δείτε, άλλοι θα έχουν καθαρό µισθό και άλλοι θα ξοφλούν χρέη. Θα γίνουν έτσι Τα πράγµατα, πού δεν θα στενοχωριέται κανείς για την ταλαιπωρία πού θα περνάνε - δεν θα λέει φυσικά «δόξα σοι ό Θεός». Πόσο ό Θεός µας αγαπά! Αυτά πού γίνονται σήµερα3 και αυτά πού σκέφτονται να κάνουν, αν γίνονταν πριν από είκοσι χρόνια πού είχε περισσότερη πνευµατική άγνοια ό κόσµος, θα ήταν πολύ δύσκολα. Τώρα ξέρει ό κόσµος· ή Εκκλησία δυνάµωσε. Ό Θεός αγαπάει τον άνθρωπο, το πλάσµα Του, και θα φροντίσει γι' αυτά πού τού χρειάζονται, φθάνει ό άνθρωπος να πιστεύει και να τηρεί τις εντολές Του. «Επικατάρατος ό ποιών τα έργα Κυρίου άµελώς»4 Παλιά, αν ένας ευλαβής ασχολείτο µε την κατάσταση στον κόσµο, δεν πρέπει να ήταν καλά· ήταν για κλείσιµο στον Πύργο5. Σήµερα αντίθετα, αν ένας ευλαβής δεν ενδιαφέρεται και δεν πονάει για την κατάσταση πού επικρατεί στον κόσµο, είναι για κλείσιµο στον Πύργο. Γιατί τότε αυτοί πού κυβερνούσαν είχαν Θεό µέσα τους, ενώ σήµερα πολλοί από αυτούς πού κυβερνούν δεν πιστεύουν. Είναι πολλοί τώρα εκείνοι πού επιδιώκουν να τα διαλύσουν όλα, οικογένεια, νεολαία, Εκκλησία. Το να ενδιαφέρεται κανείς τώρα και να ανήσυχη για την κατάσταση στην οποία βρίσκεται το έθνος µας είναι οµολογία, γιατί ή Πολιτεία τα βάζει µε τον θείο νόµο. Ψηφίζει νόµους ενάντιους στον νόµο τού Θεού.
3 4 5

Ειπώθηκε τον Ιούνιο τού 1985. Ίερ.3, 10. Ψηλό οχυρωµατικό οικοδόµηµα των µονών τού Άγιου Όρους, πού χρησίµευε για την απόκρουση των

πειρατών.

Ή αδιαφορία δεν επιτρέπεται ούτε στους κοσµικούς. Αλλά τώρα αδιαφορούν. Να µή σακατευθούν πνευµατικά. Να µή βλέπω. 6 7 Πρβ. Θέλει πολλή προσοχή. για να ξεχωρίζουν από τον κόσµο. Σήµερα δεν είναι έτσι. δηµιουργήθηκε σιγά-σιγά ή µεγάλη χριστιανική παράδοση µε τις Εκκλησίες. Μήπως έµενα µε αναπαύει Να µαζεύωνται οι άνθρωποι ή ήθελα Να βλέπω τόσο κόσµο. και έτσι αδιαφορούν! 'Αλλά ό Απόστολος Παύλος άλλο εννοούσε. όσο µπορούµε. Έχω ακούσει και Πνευµατικούς να λένε: «Εσείς µην άσχολήσθε µ' αυτά»! Αν είχαν µεγάλη αγιότητα και έφθαναν µε την προσευχή σε τέτοια κατάσταση. όταν ερχόταν κανείς στο Καλύβι. Βλέπω ότι τώρα ό Θεός. για να µην έχω να κάνω µε κόσµο. να τους φιλούσα και τα πόδια. Ένας άνθρωπος τίµιος.Είναι και µερικοί αδιάφοροι πού ούτε στον θεσµό της Εκκλησίας πιστεύουν ούτε Έθνος παραδέχονται και. µε την κιβωτό τού Νώε. Τότε. Να δει κανείς τα πράγµατα από πολλές πλευρές και Να ανάπαυση τους ανθρώπους. Να αναπαύουµε τους ανθρώπους πνευµατικά Παλιά στους δέκα οι έξι ήταν θεοφοβούµενοι. Αλλά ό Θεός ξέρει την διάθεση µου και µου δίνει περισσότερα από όσα θα µου έδινε αν έκανα αυτό πού µε ανέπαυε. Να µην ακούω τίποτε. Εγώ δεν έγινα παπάς.« Έπικατάρατος ό ποιών τα έργα Κυρίου άµελώς». Όχι. λένε «ό Απόστολος Παύλος λέει να µην ενδιαφέρεσαι για τα πράγµατα τού κόσµου». αλλά σ' αυτήν την κατάσταση πού βρισκόµαστε. Να βοηθήσουµε πνευµατικά τους ανθρώπους· όπως έγινε τότε µε τον κατακλυσµό.ένιωθε Να λειώνει από την αγάπη προς τον . Πόσες φορές παρακαλώ την Παναγία Να µου οικονοµήσει έναν τόπο µακρινό. την τέχνη.4. γιατί θέλουν να τα έχουν καλά µε όλους και να καλοπερνούν. πνευµατικός. για Να ξεκουρασθώ. Έχουµε λοιπόν ευθύνη να τα διατηρήσουµε όλα αυτά και να µην αφήσουµε τους εχθρούς της Εκκλησίας να τα διαλύσουν. γιατί όλος ό κόσµος ήταν ειδωλολατρικός6. Ό Γέροντας µετά από µιά έντονη πνευµατική κατάσταση πού έζησε . Να προσπαθήσουµε τώρα. τα µοναστήρια. και τελικά περισσότερο ασχολούµαι µε τον κόσµο. Έλεγε λοιπόν ό Απόστολος Παύλος σ' αυτούς «εσείς µην άσχολήσθε µε τα πράγµατα τού κόσµου». ∆εν µού δίνει την γλυκύτητα πού ένιωθα παλιότερα στην προσευχή. το τυπικό της λατρείας κ. άλλα δεν µ’ ακούει. Β ' Τιµ. πολλή διάκριση. Από την στιγµή όµως πού ανέλαβε την εξουσία ό Μέγας Κωνσταντίνος και επικράτησε ό Χριστιανισµός. δεν πρέπει να κάνη τίποτε µε αδιαφορία. µε βιδώνει στο κρεββάτι µε κάποια αρρώστια. όταν πρόκειται Να έχω κόσµο. ήσυχο.σε άλλα τιποτένια µ' ακούει. άλλα και αυτοί είχαν µέσα τους πίστη. Να κάνω προσευχή για όλον τον κόσµο. ∆εν ξέρω πού θα πάει αυτή ή κατάσταση. 2.λπ. πόσο µάλλον στους πνευµατικούς ανθρώπους. θέλουν λίγη βοήθεια οι καηµένοι οι άνθρωποι. για να έχουν το χουζούρι τους. Τότε τα ειδωλολατρικά έθνη είχαν εξουσία. γιατί δεν θα µπορούσα Να αποχωρισθώ από αυτήν. Μερικοί ξέκοψαν από το κράτος και πίστεψαν στον Χριστό. πού να µην τους ενδιαφέρει τίποτε. λέει ό Προφήτης Ιερεµίας. οι δύο µέτριοι και οι δύο αδιάφοροι. έτσι και τώρα Να γλυτώσουν µερικοί. ζοριζόµουν Να βγώ από εκείνη την κατάσταση την πνευµατική7.

πόσοι πλανεµένοι έρχονται. έζησα µία σιναϊτική µέρα. Τι να βολευτεί! Αυτόν τον βολεύει ό διάβολος τελικά. τότε έχω φουρτούνα. για να πάω στην Καλιφόρνια. «∆εν πειράζει!». Μέσα µου όµως νιώθω παρηγοριά. καλά. σαν να οπισθοχωρώ. Για να πέρασης όµως στην βουλή τού Θεού. στον Καναδά. Σκοπός όµως είναι να κάνω όχι αυτό πού βολεύει εµένα. θα ζήσω καλογερικά. ό άλλος δεν µιλάει. Ό. όταν τελειώνει ό πόλεµος. πνευµατικό πόλεµο.τι κάνω µέχρι τότε. άλλα αυτό πού βολεύει τον άλλον. πόσοι αναρχικοί. εγώ έχω τελειώσει και τα κοµποσχοίνια του Εσπερινού. Αν φύγω. έχω την δυνατότητα να βολευτώ σε πολλές µεριές. είχα κάνει ένατες. εγώ έχω µπουνάτσα· όταν έχει µπουνάτσα. Έχω βέβαια την δυνατότητα να πάω κάπου να ησυχάσω. Μέχρις εκεί φθάνουν! ∆εν είναι µόνον πού θα σταµατήσω. σταµάτα την προσευχή· ό Θεός δεν παρεξηγείται». τα χρόνια 1962-1964. Αυτά είναι άτιµα πράγµατα. άπ' έξω χτυπούν. Το πρωί. λέει. άλλοι για να µη βγάλουν αυτοί το φίδι από την τρύπα. άλλοι για να τους ξεφορτωθούν. 8 9 Αποχή από φαγητό και νερό µέχρι την ενάτη ώρα βυζαντινή (3 µ. την ∆ιακαινήσιµο. θα έχω το πρόγραµµα µου. αλλά αν βγω. Από τότε διέθετε την ήµερα στους ανθρώπους πού τον επισκέπτονταν και την νύχτα προσευχόταν για τα ποικίλα προβλήµατα τού κόσµου. Έτσι το νιώθω. . Αν βρεθώ σε άγνωστο τόπο. Μία µέρα. Το θεωρώ προδοσία. Πηγαίνει και µε τον έναν και µε τον άλλον. όπως τότε στην σπηλιά της Αγίας Επιστήµης!9 Όταν ή θάλασσα έχει φουρτούνα... Αν σκεφτόµουν πώς να βολευτώ εγώ. Ξέρετε πόσοι µού έχουν πει να µού κάνουν τα έξοδα. πρέπει να µπορείς. δεν ξέρω τι εµπόδια είχε ό κόσµος -ίσως είχε φουρτούνα ή θάλασσα και δεν είχε καράβι -και δεν ήρθε κανείς στο Καλύβι. χωρίς να τους προβληµατίσουν.. πέφτω κάτω. Πρέπει να είµαι στην πρώτη γραµµή. για να τους επισφραγίσω την πλάνη τους! Και πόσους µού τους στέλνουν. και τώρα πώς παλεύω! Και βλέπεις. όχι «βολευτής» τού εαυτού σου. Τους λέω «περιµένετε ένα τέταρτο» και αυτοί φωνάζουν: «Έ. Πάτερ. για Να διαθέτη όλον τον χρόνο του στην προσευχή. όπως θέλω. τι µασόνοι. Τώρα έχουµε πόλεµο.µετά ούτε τσάι. τότε απολύεται κανείς. λένε. στην «Παναγούδα». ∆εν θα µε ξέρει κανείς. τριήµερα8. πρωϊνόν αγίας δόξης» Την ώρα πού τελειώνετε εσείς τον Όρθρο. Να ξέρατε πόσο στριµώχνοµαι και από πόσες µεριές! Πίκρα το στόµα µου από τον πόνο των ανθρώπων. Αν ήθελα εγώ να κάνω αυτό πού µε ευχαριστεί. ∆ιαβάζω µέσα Ψαλτήρι. αρκεί να βολευτεί.γίνοµαι πτώµα. είχε τον λογισµό Να αποµακρυνθεί σε άγνωστο τόπο. τι σατανιστές και τόσοι άλλοι! Πόσοι δαιµονισµένοι.µ. Τι µαρξιστές υπάρχουν. ξέρετε πόσο εύκολο ήταν. Ό Γέροντας ασκήτεψε στο Σίνα.) ή για τρεις ηµέρες. τέλειωσε. µετά πάει. να 'ρθής». ∆εν πάει να διαλύσουν την Εκκλησία. και να αναπαύει τον κόσµο.. Κατάλαβες. στις έξήµισι-επτά ή ώρα πρέπει να έχω τελειώσει και τον Εσπερινό.έλαβε την πληροφορία ότι δεν πρέπει Να άρνηθή την βοήθεια του προς τους ανθρώπους. Τότε για δεύτερη φορά είχε πληροφορία Να παραµείνει στο Κελλί του. για να είµαι σίγουρος. Όταν όµως το πλήθος των προσκυνητών αυξήθηκε κατά πολύ. Πά. Αν προλάβω να πάρω αντίδωρο το πρωί. στο ασκητήριο της Άγιας Επιστήµης. πά. «Έχουµε Ησυχαστήριο. Για άλλου ξεκίνησα και άλλου βρέθηκα.Εκεί στο Καλύβι γίνοµαι πρόγραµµα των ανθρώπων. Ακόµη και το Πάσχα. Μπορείς δεν µπορείς. Βλέπεις όµως. Θεό και τον άνθρωπο σαν την λαµπάδα πού βρίσκεται σε θερµό χώρο . «Φως. Μήπως ξεκίνησα για τέτοια πράγµατα ή ξεκίνησα για να βοηθάω µοναστήρια. το θεωρώ σαν να φεύγω από την πρώτη γραµµή. πρέπει να γίνεις «βουλευτής» τού Θεού. θα είναι σαν να βρίσκωµαι στον Παράδεισο. ου.

Αδιαφορία! Μού έλεγε ένας αξιωµατικός πού ήταν υπεύθυνος στις αποθήκες: «Τροµάζω να βρω έναν στρατιώτη σωστό.. Ή αδιαφορία για τον Θεό φέρνει την αδιαφορία και για όλα τα άλλα10 Ειπώθηκε το 1990. Υπάρχει ένα πνεύµα χλιαρό. Ή ζωή τους είναι µία αγγαρεία. παιδεία. άλλα θα περνούν από 'κει σαν να µή συµβαίνει τίποτε. οι Ιταλοί είχαν πότε-πότε κάποια επικοινωνία µε τους Έλληνες φρουρούς και έκαναν καµµιά επίσκεψη στο ελληνικό φυλάκιο.χ. Αν δεν είναι δικό τους. οι Έλληνες έβαλαν να τους φτιάξουν καφέ. για να µή βάλουν οι άλλοι καµµιά φωτιά ή ό ίδιος µην πετάξει κανένα τσιγάρο απρόσεκτα». το αφήνεις να χαθεί. Το παίρνει το σιτάρι ή βροχή..ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Ή γενιά της αδιαφορίας Ή αδιαφορία για τον Θεό φέρνει την αδιαφορία και για όλα τα άλλα. και αυτό σιγά-σιγά µπορεί να γίνει!. . Βγάζει τότε µπροστά τους ένας Έλληνας αξιωµατικός ένα µάτσο χρήµατα. ∆εν θα κοιµηθείς. . βούλιαξε όλο το κράτος. ζήτηµα να βρεθεί ένα παιδί να τα κλείσει. αν βρέξει. ξέρετε τι πείνα θα έχουν. Με αυτό το ρέµπελο πνεύµα πού µπήκε. εκατοστάρικα και είχαν αξία τότε αυτά τα χρήµατα . παρόλο πού φέτος10 είχαν σοδειά. . µην µπει µέσα! Έτσι πού είναι παλάβωσε o κόσµος. Ήρθε ή ώρα να φύγουν... Α. Βλέπετε θυσία! Σήµερα µπήκε και σ' εµάς το πνεύµα πού συναντάει κανείς στα κοµµουνιστικά κράτη. Και νιώθεις χαρά. Έχουν διαλυθεί όλα. υπηρεσίες. να τον βάλω φρουρό στην αποθήκη πετρελαίων.και τα ρίχνει για προσάναµµα στην φωτιά. οικογένεια. γιατί τόσα χρόνια δεν δηµιουργούσαν. καθόλου ανδρισµός. πάει. ∆εν τους νοιάζει. για να δείξει στους Ιταλούς ότι είναι πλούσιο το ελληνικό κράτος! Οι Ιταλοί τα έχασαν. Θερίζουν το φθινόπωρο. πώς να το πονέσουν και να πάνε να το θερίσουν.Μιλάω γενικά· θέλω να πω.. µέχρι πού έχει φθάσει ή αδιαφορία! Πήγαινε σε µια σχολή και θα δεις· αν λ.Αεροπλάνο. ποιος φταίει πού φθάσαµε σ' αυτήν την κατάσταση. . χτυπούν τα παράθυρα από τον αέρα. για να το σώσεις.Κλείσε το παράθυρο. στα σύνορα. . Στην Ρωσία. Βρέχει και είναι απλωµένο το σιτάρι. µε αυτήν την αδιαφορία. Αλλά θα χαζεύουν. Την άλλη µέρα θα πάνε στην ώρα τους να µαζέψουν όσο έµεινε! Όταν όµως είναι δικό σου το σιτάρι και το έχεις απλωµένο στο αλώνι. αγαλλίαση από την κούραση. ∆εν έχουν τον ζήλο να δηµιουργήσουν κάτι. πενηντάρικα. Χαλάσαµε τελείως! Πώς µας ανέχεται ό Θεός! Παλιά τι αξιοπρέπεια υπήρχε! Τι φιλότιµο! Στον πόλεµο τού '40. άλλα θα κοιτάζουν πώς χτυπούν. ∆εν θέρισαν το σιτάρι στον καιρό του· πήγαν το φθινόπωρο να θερίσουν. Φεύγουν.Γέροντα. δεν τους καίγεται καρφί! Τίποτε δεν έχουν µεσάτους. Γέροντα! .. Και να δείτε τι φιλότιµο οι Έλληνες! Μια φορά πού πήγαν οι Ιταλοί στο ελληνικό φυλάκιο. για να µή σπάσουν.Τι είναι αυτό πού ακούγεται.

. Μού έγραφε ένας αστυνοµικός: «∆εν µπόρεσα να έρθω. Τους έκανε µετά αναφορά. δεν τον σκοτώνουν. µέχρι πού ό Έλληνας. ενώ έπρεπε να είµαστε οκτώ».φέρνει την αποσύνθεση. Ας υποθέσουµε ότι βρέχει. στα Φάρασα. τι συµβαίνει. Ένας αεροπόρος. Άντε τώρα να βάλεις κάποιον αγγαρεία να πάει να πολεµήσει! Θα κοιτάει να φύγει από 'δώ. Λατρεύει ό άνθρωπος τον Θεό και υστέρα αγαπάει και τους γονείς του. έλεγαν: «Αν έχεις καµµιά δουλειά. για να τον σκοτώσουν. το σπίτι του. να πάνε να τα µαζέψουν. Ακούς πράγµατα. γίνεται κατακλυσµός. Τώρα σκέφτονται: «Να αφήσουµε την δουλειά. Τους έκανε παρατήρηση· δεν τον άκουσαν. την οικογένεια του. γιατί µού έπεσε πολλή δουλειά. µού λέει. Όταν καταλάβει όµως τι κακό θα κάνη ό εχθρός. γι' αυτό δηµιουργούν µία κατάσταση ρεµπελιό. για να µην περάσουν τον Άγγελο στρατοδικείο. Τότε υπηρετούσε την θητεία του. τους συγγενείς του. το κράτος του. έκανε προσπάθεια να τα προσπέραση λίγο. Τον ήξερα τον γιό του από µικρό παιδί. τού λέω. µην την αφήνεις για αύριο. το χωριό του. την πατρίδα του. ενώ είχαν υπηρεσία. και µετά ούτε γονείς ούτε οικογένεια ούτε χωριό ούτε πατρίδα υπολογίζει. «Κοίταξε. Αν έχεις καλό φαγητό. να γλυτώσει από 'κει. τον νοµό του. Ένας πού δεν αγαπάει τον Θεό. «Γιατί. όλα από εκεί ξεκινάνε. βούλιαξε στην θάλασσα! Και είναι άλλοι πού µόνο βόλτες κάνουν µε το αεροπλάνο! Πόσο διαφέρει δηλαδή! Χρειάζεται να µπει κανείς στο νόηµα. για να βγάλει φωτογραφία και να αποδείξει ότι παραβίασαν τα σύνορα. Οι περισσότεροι σήµερα γυρίζουν γύρω από τον εαυτό τους. µήπως έρθει κανένας µουσαφίρης». Κακό δεν είναι αυτό. τού λέω. δεν αγαπάει τίποτε· και φυσικά δεν αγαπάει ούτε την πατρίδα του.. Μόνον τον εαυτό τους σκέφτονται. γιατί θα τον σκοτώσουν». πού δεν έπαιζε και αυτός χαρτιά. αφήνουν µόνο δύο! Ευτυχώς υπάρχουν και εξαιρέσεις. πάλι θα στεγνώσουν. Ή πέφτουν κεραυνοί- . Εγώ θα κάνω προσευχή. Και αυτά είναι πού πάνε τώρα να διαλύσουν. ό καηµένος.. Σήµερα οι άνθρωποι γυρίζουν γύρω από τον εαυτό τους. ∆εν πιστεύει ό άνθρωπος στον Θεό. µήπως έρθει κανείς αύριο και µας βοηθήσει. και ένας από εκείνους τον απείλησε ότι θα τον σκοτώσει». οι περισσότερες από σάς θα σκεφθούν µήπως έχουν ρούχα απλωµένα.. Ήρθε µία φορά ένας πατέρας και µού λέει: «Κάνε προσευχή για τον Αγγελο. Μείναµε δύο στην περιοχή. Ή πίστη στον Θεό είναι µεγάλη υπόθεση. γιατί και ή πατρίδα είναι µία µεγάλη οικογένεια. επειδή είχαν παραβιάσει τα σύνορα τουρκικά αεροπλάνα. άλλα εκείνος επέµενε. υπάρχουν ακόµη Έλληνες πού πονούν για την πατρίδα». και βρήκε τους άλλους να παίζουν χαρτιά. Τα ρούχα και να βραχούν. αλλιώς είναι ένα ρέµπελο πράγµα. Παλιά στην πατρίδα µου. τού φώναζε ό άλλος από τον ασύρµατο. ας το φάµε εµείς απόψε!». Θα δείτε. για να κάνετε καµµιά ευχή.». Αυτοί όµως πού αλωνίζουν τι θα γίνουν. να αισθανθεί το καλό ως ανάγκη. άσ' το για αύριο. την δουλειά του. Το καλό φαγητό. προσπαθούσε. «Παράτησε το». πάει εθελοντής µετά. Θέλω να πω. άλλα δεν θα πάνε πιο πέρα. Ό Τούρκος εν τω µεταξύ είχε µεγαλύτερο αεροπλάνο και έτρεχε πιο πολύ και το πήγαινε πιο χαµηλά.»! Έµαθα και κάτι άλλο και είπα: «∆όξα τω Θεό. Αντί τώρα να προσθέσουν άλλους δύο. Πονάτε γι' αυτούς. «Πήγε µία φορά.

κέντρο έχει τον εαυτό του· δεν έχει τον Χριστό. ρίχνω µία µατιά προς τα κάτω. αν συµβεί κάτι. πρέπει ό νους του πρώτα να είναι στον Χριστό. µόλις πάρει το µήνυµα. τρέχει να βοηθήσει. όταν ακούω κρότο. Ή χτυπάει µία πόρτα. να δω µήπως µυρίζει καµένο. δεν σκέφτεσθε να το ταΐσετε. άλλα γυρίζει συνέχεια γύρω από τον εαυτό του. πώς να συντονισθεί µε τον θεό. Όποιος αδιαφορεί για τον εαυτό του. 11 Ειπωθήκαν το 1992 . Βέβαια άλλοι λαοί είναι ακόµη χειρότερα.11 Είχε έρθει στο Καλύβι ένας άθεος µέχρι το κόκκαλο. δεν δουλεύει ή καρδιά του. βάζω και νεράκι να πιούν. φουρνέλλο. Εγώ βγαίνω έξω από το Καλύβι. για να κάνω κοµποσχοίνι. και όλοι οι άνθρωποι ενδιαφέρονται γι' αυτόν. Έχουµε ευθύνη. ένα παράθυρο. πόσο µάλλον θα σκέφτεται τον ∆ηµιουργό τους! Αν δεν κινείται έτσι ό άνθρωπος. Και αν κανείς σκέφτεται και πονάει για τα δηµιουργήµατα. θα το ταΐσετε. θα σβήσει ή φωτιά. προσέχω να δω τι είναι· πυροβόλο. το φιλότιµο και την λεβεντιά· όλα τα πανηγυρίζουν. Τότε σκέφτεται και τον πλησίον και µετά σκέφτεται και τα ζώα και όλη την φύση.λπ. Έπειτα. Είναι έξω από τον άξονα πού είναι ό Χριστός. οι Έλληνες µπορεί να έχουν ένα σωρό κουσούρια. τα φυτά. άσκηση κάνουν. γιατί και αυτό το βλέµµα έχει αγάπη. να αµυνθούν! Τώρα όµως και παρελάσεις δεν θέλουν! Παλιότερα πήγαιναν στις παρελάσεις. να µη σπάσει. Εγώ βλέπω τα πουλιά· λέω «θέλουν τάϊσµα. Αφού είπε διάφορα. ∆εν σκέφτεται δηλαδή τον άλλον ό άνθρωπος. αν πιάσει φωτιά και κάνης προσευχή. το µεγάλο ενδιαφέρον του Θεού βρίσκεται µαζί του. θα ξεχάσω τον εαυτό µου. δεν βγαίνει από τον εαυτό του. για να µην κολλήσουν και τα άλλα. Μπορεί κάποιος έστω και από απροσεξία ή από κακότητα . Για να φθάσει να σκέφτεται τον άλλον. πρέπει να ενεργήσεις. τα ζώα. άλλα έχουν και ένα δώρο από τον Θεό. γι' αυτό δεν αγαπάει ούτε τον Χριστό ούτε τον συνάνθρωπο του. να µη γίνει καµµιά ζηµιά. Όταν όµως γυρίζει γύρω από τον εαυτό του. Αν δεν πέσει από την σκεπή. ∆ιαφορετικά. πόσο µάλλον την φύση. γιατί δεν έχουν ιδανικά. πάει εκεί ό νους µου. Οι άλλοι λαοί ούτε στα λεξικά τους δεν έχουν αυτές τις λέξεις. από αγάπη προς τους άλλους. και όταν βγαίνετε έξω. Ένα και ένα ό νους µου πηγαίνει εκεί. Άλλα ή σηµερινή γενιά είναι ή γενιά της αδιαφορίας! Οι περισσότεροι µόνο για παρελάσεις είναι! Μην τους πεις. αν µού χρειάζεται κάτι. Και αυτό στα πνευµατικά ανήκει. Άλλο αν έχεις τέτοια πίστη πώς. µε τα πουλιά! Αν πέσει κανένα πουλί από την σκεπή. Ά ν ό νους του δεν είναι στον Χριστό. άλλα θα κοιτάξω την πόρτα. τα καηµένα»· ρίχνω ψίχουλα κ. µία µατιά προς την σκεπή. ρίξτε καµµιά µατιά γύρω. πού να φθάσετε στο σηµείο να έχετε επικοινωνία µε τα ζώα. τα δένδρα.. το παράθυρο. Βλέπεις. Ή.εύχοµαι κανείς να µην κάνη κακό κάτι να πετάξει και να βάλει φωτιά· γι' αυτό ρίξτε µία µατιά. Παρεµπιπτόντως σκέφτοµαι για µένα. Έχει τον σταθµό του ανοιχτό και. Έτσι όπως κινείσθε. άκουγαν και ένα εµβατήριο. κάτι µέσα τους σκιρτούσε! Σήµερα υπάρχει ένα ρεµπελιό σε µας τους Έλληνες.ζήτηµα πέντε-έξι ψυχές να θυµηθούν τους καηµένους τους γεωργούς ή αυτούς πού έχουν θερµοκήπια. Βλέπω άρρωστα κλαδιά στα δένδρα· αµέσως σκέφτοµαι να τα κόψω.

ύστερα έλεγε ότι είναι εικονοµάχος. . µού λέει. παιδεία. . για να µη µας διασύρει κ. Και τελικά ποιοί κυβερνούν. «Βρε αθεόφοβε. Αυτό είναι έλλειψη αγάπης. κατάσταση είναι αυτή. Το κακό είναι ότι καί εκείνοι πού είχαν κάτι µέσα τους. φύγε Από εδώ!». να κάνουν µηνύσεις για εγκληµατίες και να τους απειλούν ό ένας και ό άλλος και να αναγκάζονται να τις αποσύρουν.Τι να φοβηθώ. ενώ έχει πεϊ τά πιο βλάσφηµα λόγια για Τον Χριστό καί την Παναγία. µού λέει. Σε αναπαύει αυτή ή κατάσταση. δεν φοβάστε έτσι πού µιλάτε. και µετά ή Εκκλησία τοποθέτησε το θέµα· δεν είναι ότι δεν πίστευαν». Τού λέω καί εγώ µε την σειρά µου: «Πολύ πατριωτισµό έχεις!». για να µας λέει καλά λόγια. . Λέω σε κάποιον: «∆εν είδες τι γράφει εκείνος. τι να τους κάνης. αν ασχοληθείς µαζί τους».». Να µη µας πάρουν για κοροΐδα. για να µη µε γράψουν οι εφηµερίδες». . Θα λερωθείς. Τώρα θα χρειασθεί να ρίξει µόνο λίγους τενεκέδες χώµα. τι µού λες ότι είσαι εικονοµάχος. . «Πολύ πατριωτισµό έχεις». Λυπούνται Τον αφορισµό! .Ή σιωπή της. . Αν δεν Τον είχα ανοίξει.'Έχω ύπ' όψιν µου έναν άλλον άθεο. είναι σαν να τά αναγνωρίζει. . . Τον τάφο µου Τον έχω ανοίξει. αφού τίποτε δεν παραδέχονται. τι θα καταλάβουν µε Τον αφορισµό.λπ. άρχισαν να αδιαφορούν. Από εκεί πού δεν πίστευε τίποτε. Είχα βάλει τις φωνές πριν από χρόνια σε κάποιον στο Άγιον Όρος. τον καιρό τής Εικονοµαχίας12. για να έχουµε εµείς την ησυχία µας. πού Τον αφήνουν στην τηλεόραση και µιλάει. Εσύ είσαι εγκληµατίας. . ∆ικαστικοί να φοβούνται να δικάσουν. θα µε απασχολούσε πού θα κουραζόταν ό άλλος να σκάψει. Γέροντα. «Έ. Έγραψε ένας κάτι βλάσφηµα για την Παναγία καί κανείς δεν µίλησε. Υποστήριζε εν τω µεταξύ όλη την σηµερινή κατάσταση. Με τον άλλο να τά έχουµε καλά. Όλη αυτή ή κατάσταση έχει κάνει ένα κακό καί ένα καλό. καί ανέχεται να βλασφηµήται ή Παναγία! Να µη θέλουµε να βγάλει ό άλλος το φίδι από την τρύπα.µετά µού λέει: «Εγώ είµαι εικονοµάχος». Άλλος αδιαφορεί και δεν µιλάει. «Να µη µιλήσω. έφθασαν στην άλλη άκρη. Αυτούς έπρεπε να τους άφορίζη ή Εκκλησία. εσύ αφού δεν πιστεύεις σε τίποτε. Υστέρα αρχίζει ό άνθρωπος να κινείται από συµφέρον. Γι' αυτό βλέπεις ένα πνεύµα σήµερα: «Με τον τάδε να έχουµε σχέσεις. Άντε. Μερικοί έρχονται καί µε βρίσκουν καί 12 Θρησκευτική έρις που συντάραξε επί έναν αιώνα και πλέον την Βυζαντινή Αυτοκρατορία (726-843) και έληξε αρχικά µε την Ζ’ Οικουµενική Σύνοδο το 787. «Καλά.Ναι. γιατί λένε: «Εγώ θα σιάξω την κατάσταση. τόσον καιρό δεν έγραφε κανένας τίποτα. Μαλώσαµε εκεί πέρα. τού λέω. Τότε. Οι περισσότεροι δηλαδή είναι τελείως αδιάφοροι. έναν βλάσφηµο. Πριν από λίγο καιρό ήρθε και µε βρήκε: «Όλα τά διέλυσαν. να µη γίνουµε θύµατα». λέει. µερικοί Χριστιανοί Από υπερβολικό ζήλο έπεσαν σε πλάνη. του λέω.».Να µη γράψουν τίποτε γι' αυτόν καί εκτεθεί.Τουλάχιστον να φανεί ότι ή Εκκλησία παίρνει µιά θέση. Εικονοµάχοι ονοµάζονταν οι Χριστιανοί που αρνούνταν την απόδοση τιµής στις εικόνες.. οικογένεια.».. Τώρα άρχισε λίγο κάτι να γίνεται. µού λέει. Γι' αυτό ήρθες.Τι είχε να φοβηθεί. Το καλό είναι ότι πολλοί άρχισαν να προβληµατίζονται καί να αλλάζουν. ∆εν παίρνει καί ή Εκκλησία µιά θέση να άφορίση µερικούς..Γέροντα. Γέροντα. Υποστηρίζεις αυτούς.Γέροντα. Φοβούνται να µιλήσουν.. Τον έδιωξα. Την αναζωπύρωση της έριδος από τον Λέοντα Ε’ τον Αρµένιο κατέπαυσε ο Πατριάρχης Μεθόδιος το 843.

13 Ο Γέροντας εννοεί την οικονοµική χορηγία (η τα µετοχιακά µισθώµατα). πρέπει πάντα να οµολογούµε το «πιστεύω» µας. δηλαδή ένα ποσό χρηµάτων το οποίο το Ελληνικό κράτος ανέλαβε την υποχρέωση από το 1924 να δίνη κάθε χρόνο στις Ιερές Μονές του Αγίου Όρους.».Γ. Αν δεν αντιδράσουµε. να πείτε: "Θα κόψουµε καί εµείς την φιλοξενία". Έτσι θα έχουµε ήσυχη την συνείδηση µας ότι κάναµε εκείνο πού µπορούσαµε. για να αναστηθούµε εµείς..λπ. και αυτό δεν είναι τίµιο. Βλέπω τι µας περιµένει. τότε ποιος θα µιλήσει.. Τώρα όµως να σού πω. Καί στην βυζαντινή εποχή µιά εικόνα έβγαζαν Από την Εκκλησία καί αντιδρούσε ό κόσµος. να πολεµήται από τους ίδιους τους Έλληνες και εµείς να µη µιλάµε! Είναι φοβερό! Είπα σε κάποιον. έφυγε από Τον κόσµο και ήρθε στο µοναστήρι. Ή Ελλάδα. καί µετά πώς θα ζήσουµε.λπ. µού λέει. αν αντιδράσουν. και να πάρει πάλι σύνταξη! Και να φθάνουµε για την σύνταξη να προδώσουµε Τον Χριστό! . . γιατί δεν µιλάτε. για να µην έρθει σε ρήξη µε το κράτος.». Ναι· αυτό Τον τιµά. Ό µοναχός άφησε µεγάλες συντάξεις. .Χρειάζεται διάκριση. Έναν πολιτικό τον έφτυσα.προσπαθούν να δικαιολογήσουν ένα κακό πού έκαναν προηγουµένως. τους Αγίους και τους ήρωες της.Α. γιατί τους βοηθάνε στα ιδρύµατα κ. Γέροντα. Τίµια πράγµατα. αν καί αυτήν την σύνταξη την διάθεση κάπου. «Τι να πεις. γιατί φέρουµε ευθύνη. τού λέω. Οι καθηγητές της Θεολογίας κ.λπ. µε την παράδοση της. «Πες. Να Τον έχουν ασφαλισµένο ως άπορο. ή Ορθοδοξία. 'Αλλά και οι σηµερινοί Χριστιανοί δεν είναι για µάχες. οι Αγιορείτες πάλι αν δεν µιλούν. . Α. θα το σκεφθούν. γιατί. γι' αυτό πονάω. Γέροντα. θα σηκωθούν Οι προγονοί µας από τους τάφους. το σιτάρι. αν οι µητροπολίτες δεν µιλούν. γιατί έχουν προβληµατισθεί. «Αν βρωµάει όλος. επειδή οι Μονές έδωσαν στους πρόσφυγες τα µετόχια τους.∆ηλαδή. να Τον έχουν Τον µοναχό.Α. τον αφήνουν.. Θέλεις να εξυπηρετηθείς εσύ καί να ρηµάξουν όλα. Είναι φορές πού δεν πρέπει να µιλήσουµε καί άλλες φορές πού πρέπει να οµολογούµε µε παρρησία το «πιστεύω» µας. Τι είναι αυτά πού κάνει ό τάδε. "δεν συµφωνώ µ' αυτό". της χρονιάς. Ενώ.Γ. γιατί λένε: «Είµαστε υπάλληλοι· θα χάσουµε τον µισθό µας. για να προβληµατισθούν». Οι πρώτοι Χριστιανοί ήταν γερά καρύδια· άλλαξαν όλο τον κόσµο. Αν οι Χριστιανοί δεν οµολογήσουν. Εδώ ό Χριστός σταυρώθηκε. Σ' αυτά τά δύσκολα χρόνια ό καθένας µας πρέπει να κάνη ότι γίνεται ανθρωπίνως καί ότι δεν γίνεται ανθρωπίνως να Το αφήνει στον Θεό. "Αλλά να Τον έχουν ασφαλισµένο στον Ο. δεν αντιδράσουν.χ. θα πάρει µία γερή σύνταξη από Τον Χριστό. αν λ. Τίποτε. το κρασί κ. αυτή τέλος πάντων.». από τα οποία είχαν το λάδι. αυτός όλος βρωµάει». καί εµείς να αδιαφορούµε! Αν ή Εκκλησία δεν µιλάει. Είπα σε κάποιον ηγούµενο: «Αν σας πουν ότι θα σάς κόψουν τα επιδόµατα. για να τά έχουν καλά µε όλους. . Τά µοναστήρια εν τω µεταξύ τά έπιασαν µε τις συντάξεις. Χτυπήστε τον». Γ. µιά µοναχή δούλεψε ως δασκάλα µερικά χρόνια καί δικαιούται κάποια σύνταξη.∆εν εννοείτε. αν δεν µιλήσουµε. Ακόµη και ασφαλισµένο σε µιά ασφάλεια τού Ο. Εκείνοι υπέφεραν τόσα για την πατρίδα και εµείς τι κάνουµε γι' αυτήν. δεν φωνάζουν. αυτοί θα κάνουν χειρότερα. για να µην τους κόψουν τα επιδόµατα13. «Γιατί δεν µιλάτε.Καλά. Γιατί εγώ δεν θέλω να πάρω ούτε αυτήν την ταπεινή σύνταξη τού Ο.

Εδώ πολλοί. Κοιτάξτε να ανδρωθείτε.» ρωτούσε ό άλλος. Γέροντα. δεν µπορώ να του στερήσω την ελευθερία. . Πρέπει να καλλιεργήσουµε το φιλότιµο. «∆εν συµφωνώ. 14 Ειπώθηκε τον Μάιο του 1987. Όταν ήρθε ό πόλεµος καί αναγκάσθηκαν να τά πουλήσουν όλα. «έχεις καλαµπόκι. Γιατί τώρα είναι σαν να µη συµβαίνει τίποτε. οι Ορθόδοξοι είναι λίγοι.τι πλούσιοι. Πρέπει να διψάει ό άλλος. Με το ζόρι δεν γίνεται. το αυτεξούσιο. . Στην Ρωσία µέσα στα κάτεργα. εκεί πού είχα το µαραγκούδαδικο ήταν ή αγορά καί έφερναν οι χωρικοί καλαµπόκι. Βράζει το καζάνι. αυτοί δηλαδή πού έπαιρναν κάποιους τόκους από τις Τράπεζες. Τά ονόµατα τους τά άλλαξαν καί αυτά. στην Κόνιτσα. χωρίς να ζορίζονται. Πριν από τον πόλεµο τού '40.Να του βάλουµε την καλή ανησυχία. για να θέληση ό ίδιος να βοηθηθεί. γιατί δεν ήθελαν να ακούγονται χριστιανικά ονόµατα. Αγνοία δεν δικαιολογείται. καί χειµώνα δεν βλέπει· δεν ξέρει ούτε τι γίνεται τον χειµώνα ούτε από κακοκαιρίες ούτε τίποτε.Περνούν τά χρόνια καί τι δύσκολα χρόνια! ∆εν τελείωσαν τά θέµατα. Βλέπω τι µας περιµένει. δείχνουν τέτοια αδιαφορία! Λίγο αν περνούσαν µιά δυσκολία. Ό Θεός δεν έκανε ανεπρόκοπους ανθρώπους. για να µην παρασυρθούν καί οι άλλοι. ∆ώσε σε έναν πού δεν έχει όρεξη. Αλήθεια. Θεός φυλάξοι. γι' αυτό πονάω. οπότε φθάνει εκεί πάλι άνοιξη. όταν ήταν αντίθετοι µε τον νόµο του Θεού. όταν πήγαιναν οι καηµένοι οι χωρικοί το καλαµπόκι στην αγορά. Γι' αυτό τώρα να ευχαριστείτε τον Θεό για όλα. Μην αφήνετε τον εαυτό σας χαλαρό. να φάει µέ τό ζόρι· θα το κάνη εµετό. αυτοί το κλωτσούσαν µε το πόδι καί ρωτούσαν πόσο έχει. σκορπισµένοι σε διάφορα µέρη. καί ξέρετε τι τραβάνε.σκοτώστε µε. Καί στην Αµερική ακόµη. Σφιχτήτε λιγάκι. σιτάρι κ. ∆υστυχία! ∆εν έχουν να φάνε. έλεγαν. Ούτε Εκκλησίες άφησαν ούτε µοναστήρια. Αν δεν είναι λίγο δυναµωµένος κανείς. να τον προβληµατίσουµε. Από άνοιξη σε άνοιξη. έναν πόλεµο ή δύσκολα χρόνια. Είχαν µεγάλες θέσεις καί δεν συµφωνούσαν µε τους νόµους. να πηγαίνουν µε το τραίνο ώρες µακριά. «καληµέρα» έλεγε ό ένας. αν γίνει ένα τράνταγµα. Όταν ό άλλος δεν θέλει. Μερικοί πλούσιοι . για να το πουλήσουν. Πόσους Άγιους θα παρουσίαση ό Θεός στα κράτη πού υπήρχε κοµµουνισµός! Μάρτυρες! Εκείνοι είχαν αποφασίσει τον θάνατο. Τι δυσκολίες! Που πνευµατικά βιβλία! Αφήστε την Αλβανία. για να του δώσεις να πιει νερό. για να εκκλησιασθούν. πώς θα µπόρεση να αντιµετώπιση µιά δύσκολη κατάσταση. πώς µπορούµε να βοηθήσουµε έναν άνθρωπο αδιάφορο. Να µην υπάρχει ορθόδοξη κοινότητα.λπ. θα ήταν διαφορετικά. κλείστε µε φυλακή». Ξέρετε τι τραβάνε άλλου οι Χριστιανοί14. να έρχονται στο Άγιον Όρος να συµβουλευθούν για ένα θέµα! Είναι µεγάλη αχαριστία αυτό το χαλαρό πνεύµα πού υπάρχει στην Ελλάδα. . Είναι πώς να το πει κανείς. πόσοι θα σταλθούν όρθιοι.σαν ένας να έρχεται από την Αυστραλία µε το αεροπλάνο την άνοιξη στην Ελλάδα καί να φεύγει από 'δω το φθινόπωρο για την Αυστραλία.

από µέσα». µόλις τον είδε. ∆ιάβαζε το Ευαγγέλιο. επειδή έχουν άγνοια. Και παρόλο πού ήταν Προτεστάντης. ήξερε καί τι άγια Λείψανα υπάρχουν. Αυτός νόµιζε ότι ήταν ποδοσφαιριστής! Ήταν προσηλωµένος στο ποδόσφαιρο.». «Μέσα από την Φλώρινα. Το διάβασε και άλλαξε αµέσως. «Έσύ πονάς. τού λέω.». Τον πάντρεψαν απέκτησε καί ένα παιδάκι. είπε· εκεί είναι ή Ορθοδοξία». «Με µάγια µε βρήκες. Στο αναµορφωτήριο του έδωσε κάποιος ένα Ευαγγέλιο. Μέσα από τον πόνο βγαίνει ή χαρά τού Χριστού». πάσχει. Χτύπησε µια φορά καί περίµενε. Τού έβαλαν πάλι τά ναύλα καί πήγε στην Κρήτη. Εκεί το έκλεισαν σε αναµορφωτήριο. Άλλος από την Αµερική είπε σε κάποιον από την Χαλκιδική να’ρθει για ένα πρόβληµα του να τον βοηθήσω. «Ναι. Έν τω µεταξύ. Είχα µερικά ξερά σύκα καί τού έδωσα. όταν άκουσε το πρόβληµα του.λπ. λέει. Λείπει ή καλή διάθεση. Θα τον οικονοµήσει ό Θεός. Αυτή ή άγνοια δικαιολογείται. και δεν ακούσει τον λόγω του Θεού. τά έχασε. πού βρίσκονται κ. καί πήγε στις σπηλιές καί ασκήτευε. «Θα πάω στην Ελλάδα. µερικοί είναι αδιάφοροι. Ό Γερµανός ήξερε ακόµη καί πόσα µοναστήρια υπάρχουν στο Άγιον Όρος. Εκείνος πού έχει καλή διάθεση για να γνωρίσει τον Χριστό. Έγώ πονώ. ∆εν είχε βοηθηθεί από πουθενά. ∆εν έχει πολύ καιρό πού ήρθε». µού λέει. Πίστευε ότι. µού λέει. για να διάβαση Ευαγγέλιο. «Θέλεις καµµιά φανέλλα. θα Τον γνωρίσει. Καί τον άφησε και έφυγε. Καί τού περιέγραψε πώς ήταν αυτή ή γυναίκα. Να σού πω µιά άγνοια. Θα πάρει στροφή. Αυτά δεν δικαιολογούνται. «∆εν έχω δόντια». «Σε ποια οµάδα παίζει. Οι άλλοι πού τον έβλεπαν να ζει έτσι έλεγαν: «Αυτός. «Θέλεις σύκα. Έπιασε Εκεί µιά δουλειά καί πήγε σε έναν Πνευµατικό. Μάγος είσαι». -Τι άγνοια. πήγαινε στην Εκκλησία. Ένα παιδί αναρχικό είχε πάει στην Γερµανία. «Έχω δυό. µού . τηρούσε τις αργίες. Αυτοί τού έβαλαν τά ναύλα καί πήγε στην Αθήνα. Ένας Πνευµατικός όµως τού είπε: «Πρέπει να βρεις την γυναίκα σου. τους κατήχησε· ό ένας βαπτίσθηκε. Γέροντα. Όταν έφυγε ή γυναίκα του. θα τού την παρουσίαση ό Χριστός. τού λέω. βρήκε κάτι Γερµανούς. έκανε µετάνοιες. του είπε. Όχι. µου λέει. «Αυτή πρέπει να είναι». από έναν κατακλυσµό. Ούτε τον δεσπότη ήξερε τουλάχιστον τον Καντιώτη τον ξέρουν. ώσπου να ανοίξω. Φιλόλογος από την Χαλκιδική δεν ήξερε τι είναι το Άγιον Όρος. Στην Θεσσαλονίκη δεν την παρουσίασε την γυναίκα του δ Χριστός. Γύρισε στο χωριό του. τρακτέρ κ. πριν προλάβει να της µιλήσει. Εκείνη. Ένας Γερµανός δάσκαλος τού µίλησε για το Άγιον Όρος και ήρθαν µαζί. να συνεννοηθείτε. Οι συγγενείς του βάλθηκαν να τον παντρέψουν. Την ειδοποίησε ό Πνευµατικός. Και αν δεν βρεθεί ούτε ένας θεολόγος ούτε ένας καλόγερος.». καί ύστερα να αποφασίσεις τι θα κάνης». ή από κάποιο άλλο γεγονός. Έµαθε καί για µένα και ήρθε στο Καλύβι. Ήρθε ένας στο Καλύβι πού ήταν από την Φλώρινα. Εδώ κάπου δουλεύει µιά γυναίκα.λπ. γιατί είχε µπλέξει µε ναρκωτικά κ. «Εσείς εκεί έχετε καί καλό µητροπολίτη».». Ξεκίνησε λοιπόν να πάει στην Θεσσαλονίκη. τού λέω. τον ρωτάω. είσαι. άγνοια δεν δικαιολογείται σήµερα στον κόσµο. «Καί εγώ δεν έχω». µού λέει. εκείνος άφησε όλα όσα είχε στο χωριό.-Μήπως. Τραβήχθηκε στην άκρη καί. τού είπε: «Μήπως ή γυναίκα σου καί το παιδάκι είναι έτσι καί έτσι. χωράφια. τού λέω. Μού τά διηγήθηκε όλα. για να βρει την γυναίκα του. άµα έχει καλή διάθεση. Φορούσε κάτι παλιά ρούχα. το φιλότιµο. Εκείνος. Από την Αµερική! Να σας πω καί κάτι ακόµη. Ούτε εκεί τού την παρουσίασε. αφού έτσι τού είπε ό Πνευµατικός.λπ. µε ρωτάει. Την έχασε πάλι. θα πάρει στροφή ή από ένα φίδι ή από ένα θηρίο ή από µια αστραπή. τρελλάθηκε»! Μετά από λίγο τον εγκατέλειψε καί ή γυναίκα του· πήρε µαζί της καί το παιδάκι.

Μόνον αν είναι κανείς λειψός ή µικρό παιδί. να προσέξεις την υγεία σου. άλλα είχε καλή διάθεση καί ό Θεός τον βοήθησε καί προχώρησε βαθιά ευαγγελικά. Αν ζεστάνει ό καιρός. Τέτοια αυταπάρνηση! Τέτοια πίστη! ∆εν ήταν ούτε είκοσι επτά χρονών. θα την δώσω την µία». για να γνωρίσει την αλήθεια. υπάρχουν πολλές δυνατότητες. µέχρι να ξεκαθαρίσεις καί να συνεννοηθείς µε την γυναίκα σου. .λέει. «Κοίταξε. τού λέω. δικαιολογείται να έχει άγνοια. γιατί έχεις ευθύνη καί για το παιδάκι». Αλλά καί τά µικρά παιδιά σήµερα είναι σπίρτα! Άµα θέλει κανείς. Πού να είχε γνωρίσει αυτός την µοναχική ζωή! Άγνοια τελεία είχε. Γι' αυτό λέω ότι άγνοια δεν δικαιολογείται µε τίποτε σήµερα.

. ενισχύοντας µε την παρουσία του τον πιστό λαό. σελ. παίχθηκε για λίγο σε κινηµατογράφους των Αθηνών το 1988 και προκάλεσε θύελλα διαµαρτυριών από µέρους των πιστών και της Ελλαδικής Εκκλησίας. Οποιαδήποτε άλλη κατηγορία µε βοηθάει στην πνευµατική ζωή. Το έχουν παρακάνει. να ελέγχουν δηλαδή αυτούς πού σκανδαλίζουν τους πιστούς. Τι θα κάνη ό Θεός. Το κάνουν. πολυτελές αυτοκίνητο. δεν είναι ότι το λέω εγώ. ενώ το «αιρετικός» µε χωρίζει από τον Χριστό.Οι άνθρωποι. κάποια θέµατα για τα όποια πρέπει να αµύνεται κανείς. άλλο θέμα. να τρέχουν στις διασκεδάσεις. άλλα και θα εμποδιστούν λίγο όσοι πολεμούν την Εκκλησία. Και με τις βλάσφημες ταινίες πού παρουσιάζουν. 15 Ή βλάσφηµη ταινία «Ό τελευταίος πειρασµός».. είτε ως άτοµο είτε ως οµάδα. Ό Γέροντας. απαντήσατε. Ή Εκκλησία δεν είναι δικό τους καΐκι. Γέροντα. τα διάφορα κινήματα.Γέροντα. για να πουν «αυτός ήταν ο Χριστός. τώρα θα έρθει ό Μεσσίας». 16 Πρβ. ώστε να σταµατήσει ή προβολή της. Το Γεροντικών. γιατί θέλει να δικαιολογήσει τα αδικαιολόγητα και να ανάπαυση τον λογισµό του. Με όλα αυτά τα βλάσφηµα πάνε να δικαιολογήσουν ηθικές αταξίες... αλλά την σιωπή του θα την εκμεταλλευθούν οι άλλοι και θα πουν.ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 Ή παρουσία του Χριστιανού είναι ομολογία πίστης . τα πιστεύουν και βλάπτονται! . Άββας Αγάθων ε’. «Αστήρ». θα γίνει μεγαλύτερο κακό. κοσκινίζεται ό κόσµος. εσείς. επομένως είναι με το μέρος μας· συμφωνούν μαζί μας». Αυτοί είναι κατακριτέοι. Π. Έτσι θα τονωθούν λίγο οι πιστοί.Ό βλαµµένος βλάπτεται. ή οποία σκηνοθετήθηκε από τον Μάρτιν Σκοτσέζε. Γέροντα. Βέβαια µε όλα αυτά τα βλάσφηµα γίνεται και ένα καλό· χωρίζει ή ήρα από το σιτάρι. 12. Τα πιστεύει. και κάποια για τα όποια δεν πρέπει. εκδ. οι διαμαρτυρίες πού γίνονται από τους Χριστιανούς έχουν κάποιο αποτέλεσμα. Μπορεί κανείς με την προσευχή να βοηθήσει περισσότερο. Το μόνο πού τους ενδιαφέρει είναι να έχουν μεγάλο μισθό. «∆εν είναι τίποτε». βγήκε από το Άγιον Όρος µε άλλους Αγιορείτες και παραβρέθηκε στο συλλαλητήριο πού έγινε στην Θεσσαλονίκη. .Ή παρουσία των Χριστιανών είναι πλέον ομολογία πίστεως. θέλουν να γελοιοποιήσουν τον Χριστό. Και ύστερα κάνουν νόμο να παντρεύονται με πολιτικό γάμο. Εκεί το πάνε. παρ' όλη την δυσκολία πού είχε από τον πόνο λόγω τής κήλης. . Αν δεν αρχίσουν μερικοί να χτυπούν το κακό. Αθήνα 1981. . να κάνουν βόλτες· είναι το σκάφος τού Χριστού.χ.. . ενώ σ' άλλες κατηγορίες σιωπήσατε. και να παρουσιάσουν μετά τον «Μεσσία» τους. «Ό τάδε και ό τάδε δεν διαμαρτυρήθηκαν.Υπάρχουν. όταν σας είπαν ότι είστε αιρετικός. νομιμοποιούν τις αμβλώσεις. Τέτοιες βλασφηµίες δεν ακουστήκαν ποτέ! Για µας ή διαµαρτυρία για την βλάσφηµη εκείνη ταινία ήταν οµολογία πίστεως.Αυτό το λένε οι Άγιοι Πατέρες16. Είχαν κάνει µήνυση ότι ή ταινία «Ό τελευταίος πειρασµός»15 προσβάλλει την θρησκεία και οι εισαγγελείς είπαν.

«∆εν ξέρω τίποτε». ∆ιαφορετικά.Ναι. Και έτσι τα ισοπεδώνουν όλα. χαρά»17. Όταν κάτι δεν είναι πνευµατικό. πώς θα βοηθηθούν οι άνθρωποι µε τόσα πού γίνονται στον κόσµο. γιατί υπάρχει κοσµική χαρά και θεϊκή χαρά. για να µη 17 Γαλ.χ. Ρώτησα έναν Πνευµατικό µε κοινωνική δράση. ότι θα γίνει πόλεµος. ό άλλος είναι στα τελευταία του και θα πεθάνει. όταν λέει ό Απόστολος Παύλος «Ό καρπός τον Πνεύµατος εστίν αγάπη. δεν θα είχαµε ούτε έναν Άγιο. «Κάνε µόνον πώς ρίχνεις». µεθαύριο θα γίνει τού τάδε το µνηµόσυνο πού ήταν και πολύ νεότερος από αυτές.Κοιµίζουν τον κόσµο . κουνιέται ένα κανδήλι ή κουνιέται ό ίδιος ολόκληρος µε έναν σεισµό και συνέρχεται. ∆εν ήξερε τίποτε και είναι σε µεγάλη πόλη.. ∆εν το δέχονταν. Ενώ. Άλλοτε ακόµη και οι αδιάφοροι. οπότε το ρίχνουν τελείως έξω. "Άλλοι πάλι από. έρχεται ύστερα ο θάνατος και τις παίρνει ανέτοιµες. αν σκέφτονταν ότι το τάδε γεροντάκι πού έµενε λίγο πιο κάτω πέθανε χθες. γιατί χάνουµε την ζωή». Οι Άγιοι είχαν τέτοιου είδους χαρά πού ζητάµε εµείς. 5. Παλιά το έθνος µας ζούσε πνευµατικά. Ποιος Άγιος πέρασε από αυτήν την ζωή χωρίς πόνο. . γι' αυτό και ό Θεός το ευλογούσε και οι Άγιοι µάς βοηθούσαν µε θαυµαστό τρόπο. Κοιµίζουν τον κόσµο. για να µη στενοχωριέται και να διασκεδάζει. άλλα δυστυχώς συχνά µόνον το όνοµα «Ορθόδοξος» έχουµε και όχι ζωή ορθόδοξη. και νικούσαµε τους εχθρούς µας. οι όποιοι πάντοτε ήταν περισσότεροι από εµάς. Αν ζούσαν αυτοί στα πρώτα χρόνια τού Χριστιανισµού.: «Τι ξέρεις για µία βλάσφηµη ταινία. Π. µε ένα σωρό πνευµατικοπαίδια κ.χ. Ή Παναγία είχε τέτοια χαρά. Μην τυχόν πεις ότι θα γίνει πόλεµος ή ότι θα γίνει ή ∆ευτέρα Παρουσία και γι' αυτό πρέπει να ετοιµασθούµε. δεν µπορεί να υπάρχει αληθινή χαρά και ειρήνη στην καρδιά. Γέροντα. σαν να µην τις περιµένει θάνατος. . «Μη µιλάς για τον Χριστό και πήγαινε ελεύθερος σε άλλο µέρος». Ποιος Άγιος είχε τέτοια χαρά πού επιδιώκουν πολλοί Χριστιανοί της εποχής µας. βοηθιέται µε τιποτένια πράγµατα. Να µην τα µπλέκουµε τα πράγµατα. για να δείξουµε αγάπη». Όσοι δεν πιστεύουν. Τον αφήνουν έτσι. µην τυχόν στενοχωρηθούν οι άνθρωποι. εννοεί ότι ή χαρά είναι τεκµήριο σωστής ζωής. Τώρα είναι πολύ λίγοι αυτοί. γίνονται χειρότεροι.22 . µού είπε.λπ. θα σκέφτονταν τον θάνατο και θα έλεγαν: «Πρέπει να εξοµολογηθώ. Ή χαρά πού αισθάνεται ένας πνευµατικός άνθρωπος δεν είναι ή κοσµική χαρά πού επιζητούν πολλοί σήµερα. να ετοιµασθώ πνευµατικά.Γέροντα. σού λέει. συνέρχονταν και άλλαζαν ζωή. Σήµερα λέµε πώς είµαστε Ορθόδοξοι. και δεν το δέχονταν. καθαρό. όταν άκουγαν λ.». Σήµερα βλέπεις έναν νερόβραστο κόσµο. Έτσι νιώθουν µία ψεύτικη χαρά. Έλεγαν τότε στους Χριστιανούς: «Ρίξε µόνο λιβάνι στην φωτιά και µην άρνήσαι τον Χριστό». όταν ακούν ότι θα γίνει πόλεµος ή κάποια καταστροφή. Ό Χριστός γελούσε. «∆ώσ' του. «καλωσύνη» λένε: «Στους αιρετικούς µη λέτε ότι είναι στην πλάνη. γιατί µπορεί κι εµένα σε λίγο να µε καλέσει ό Χριστός για την άλλη ζωή». να γλεντήσουµε.Εκείνος πού θέλει να βοηθηθεί. Σαν µερικές γριές πού λένε «µη µιλάς για θάνατο· µόνο για χαρές και για βαφτίσια να µιλάς».. ∆εν το δέχονταν. πού δεν θέλουν να ακούσουν τίποτε δυσάρεστο.

βλέπεις. Και πράγµατι πολλοί παρακινήθηκαν και έδωσαν πολύ αίµα. πρέπει να γίνονται κρυφά. Μια φορά ένας θεολόγος είχε κάνει µια οµιλία και είχε πει να πάνε να δώσουν αίµα.Έ. ένα κήρυγµα δεν πληροφορεί. αν και είχε.Γέροντα. Εκείνο έτσι και αλλιώς δεν κάνει σταυρό». Παρασκευή. αυτό. είναι σαν να έδωσα το περισσότερο αίµα»! Έτσι ανέπαυε τον λογισµό του. το έργο του πληροφορεί. όχι απλώς να µιλούµε ή να γράφουµε ορθόδοξα. τότε βοηθάς και τους άλλους. Γέροντα.. Οι άλλοι τότε σκανδαλίσθηκαν.. «Άµα δεν κάνης σταυρό. Το χέρι πού δεν κάνει σταυρό τι ωφελεί πού είναι δεξί. Ένας όµως πού δεν έχει καλή διάθεση θα πάρει και θα εξέταση αυτά πού λέει ό ιεροκήρυκας και δεν θα /η καµµιά ωφέλεια. Το να σκεφτόµαστε ορθόδοξα είναι εύκολο· το να ζούµε όµως ορθόδοξα θέλει κόπο. Ό πνευµατικός άνθρωπος είναι όλος ένας πόνος. να ζεις κοντά στον Χριστό. Ή ζωή µετράει. για την αγάπη τού Χριστού ή για να εισακουσθεί ή προσευχή µας σε ένα αίτηµα µας. Νιώθει πόνο. δηλαδή αυτές πού γίνονται από άσκηση. Τετάρτη..τι κληρικούς. δεν είναι πνευµατικός άνθρωπος.λπ. για ανθρώπους. γιατί υπήρχε ανάγκη. γιατί κάνει ρίψεις µε ευλογίες ό Θεός από τον Παράδεισο στην ψυχή και αγάλλεται ό άνθρωπος από την θεϊκή αγάπη. Αυτοί δεν είναι Χριστιανοί. οι άνθρωποι πού ζουν πνευµατικά στον κόσµο πρέπει να δείχνουν στους κοσµικούς ότι νηστεύουν. γι’ αυτό και Τελείται. Αν εσύ είσαι δεξιός και δεν κάνης σταυρό. τους είπε εκείνος. Σαρακοστές κ. Το καταλάβατε. . µπόλικο. είναι κοσµική χαρά. για να είµαι πράος. µού είπε ένας πού δεν είχε καµµιά σχέση µε την Εκκλησία. Λένε µερικοί: «Πρέπει να είµαι χαρούµενος. ό ακροατής ή ό αναγνώστης έχει καλή διάθεση. να µη χαλάσω την ησυχία µου. σε τι διαφέρεις από τους αριστερούς. γιατί είµαι Χριστιανός. Όταν ό άνθρωπος έχει ζωή σωστή. Πονάει δηλαδή για καταστάσεις.στενοχωρηθούν. τι ωφελεί. πού δεν εκφράζεται και πληµµυρίζει την καρδιά. Ό σκοπός είναι να είσαι άνθρωπος πνευµατικός. Αυτή είναι ή χαρά. Να είµαι ήρεµος. ή πνευµατική χαρά. Σε µία πόλη ήταν ένας Προτεστάντης πού όλους τους κατηγορούσε. Οι άλλες όµως νηστείες. γιατί αυτό είναι οµολογία πίστεως. για να είµαι χαρούµενος. Καλύτερα ήταν να µην έκανε την οµιλία και αθόρυβα να πήγαινε να δώσει λίγο αίµα. αν ό ιεροκήρυκας δεν έχει βίωµα. τότε είµαι αδιάφορος! Άλλο πραότητα πνευµατική και άλλο πραότητα από αδιαφορία. όσο καλό και αν είναι. µε την οµιλία πού έκανα και παρακίνησα τον κόσµο να δώσει αίµα. τότε αυτός έχει ήδη την θεία Χάρη. τότε πρέπει. Αν.Όταν πρόκειται για διατεταγµένες νηστείες της Εκκλησίας µας. δεν αλλοιώνει τον άλλον. γιατί είµαι Χριστιανός». Σκοπός είναι να ζούµε ορθόδοξα. Αυτό είναι αδιαφορία. αλλά ανταµείβεται γι' αυτόν τον πόνο µε θεία παρηγοριά. τι . να µη χάσουν την ηρεµία τους. Εκείνος Όµως δεν έδωσε ούτε µία σταγόνα. Σε τι διαφέρει από το αριστερό πού δεν κάνει σταυρό. . τού είπα. αλλά νιώθει µέσα του θεία παρηγοριά. Όποιος έχει αυτά τα κοσµικά στοιχεία. Αν θέλω να µη στενοχωρηθώ. «Εγώ είµαι δεξιός». Το παράδειγµα µιλάει . «Εγώ.

. να έχετε ταπείνωση.λπ. όταν κρατάνε λίγο! Γι' αυτό και εγώ κοιτάω µετρικούς µεγάλους να τους δω. Έλληνας αστυνοµικός να φιλάει το χέρι των Σέρβων παπάδων! Έκανε µεγάλη εντύπωση στους κοµµουνιστές και προβληµατίσθηκαν στο θέµα της πίστεως. «Ναι. τους παπάδες τους κατηγορείς. τού λέει. τους πιο έµπιστους τού κόµµατος. Το πρόσεξε ό βουλευτής και της είπε: «Ασθενείς και οδοιπόροι νηστεία δεν κρατούν». και ό αποθηκευµένος του θησαυρός. γιατί διαφέρει από τους άλλους».». Αυτή δεν έτρωγε. είναι παράδειγµα. Εκεί ήταν και Σέρβοι κοµµουνιστές. Θέλω να πω ότι παλιά οι τοπικοί άρχοντες ενδιαφέρονταν για την Εκκλησία. και να υποκριθεί µε την διά Χριστόν σαλότητα. πίστευαν. το κάνει από µέσα του. Στο γεύµα εν τω µεταξύ ήταν και ένας κληρικός πού τους προσφώνησε: «Μεγάλη µου τιµή πού βρίσκοµαι µαζί σας κ. ήταν παράδειγµα για τον λαό. µε την καρδιά του· δεν το κάνει εξωτερικά. όπου και αν είναι. Εκεί κοντά σε ένα µοναστήρι ασκήτευε και ένας µοναχός. Οι άλλοι πού τον βλέπουν προβληµατίζονται και βοήθιουνται. όλους τους δεσποτάδες. Όταν έρχονταν Σέρβοι παπάδες στα σύνορα Ελλάδος και Σερβίας. ή αρετή θα τον προδώσει. ή θυσία. για να τους βοηθήσω. «Αυτόν τον παραδέχοµαι. Είχε πάει µε τον σύζυγο της την περίοδο της νηστείας τού ∆εκαπενταύγουστου σε ένα γεύµα και είχαν εκεί ψάρια. Αυτό πού θα βοηθήσει θετικά τους ανθρώπους σήµερα είναι το παράδειγµα µας το χριστιανικό και ή ζωή µας ή χριστιανική. Τους Χριστιανούς πρέπει να τους διακρίνει ή πνευµατική λεβεντιά και ή αρχοντιά. Γι' αυτό λέω στους λαϊκούς: «Να αγαπάτε τον Χριστό. Άλλοτε πάλι είχε πει αυτή ή αρχόντισσα σε έναν καθηγητή Πανεπιστηµίου τής Θεολογίας: «Μην κοιτάτε λεπτοµέρειες και κόβετε στις εξετάσεις τους παπάδες. οδοιπόροι µε ρόδες!». οπού κι αν βρίσκεται αυτός.3. επί νίούς ανθρώπων.δεσποτάδες. θα βοηθήσει πάλι πολλές ψυχές· ίσως τότε περισσότερο. . 145. Όποτε τον διέκοψε ό άνδρας της αρχόντισσας και τού είπε: «Μη πεποίθατε έπ’άρχοντας. Ένας πιστός. Γιατί εκείνος πήγε να τους κολακεύσει. γιατί νήστευε. όταν έρχονται. Ή αρετή έχει τυπικό να προδίδει τον άνθρωπο. Ξέρετε τι είχε πει µία αρχόντισσα σε κάποιον βουλευτή σε µία πόλη. Πόσο βοηθούν αυτοί πού έχουν µία θέση. Να. γιατί αυτοί µπορεί να βοηθήσουν πολύ θετικά µε το παράδειγµα. και ό Χριστός θα προδώσει την αρετή σας στα µάτια των ανθρώπων». Γι' αυτόν τον καλόγερο τι έχεις να πεις. Μία φορά ρώτησε τον Προτεστάντη ένας άθεος: «Καλά. Και ότι κάνει. πού θα ανακαλυφθεί τότε µαζεµένος. Ακόµη και να κρυφθεί. Οι κοµµουνιστές το πρόσεξαν.. ένας στρατάρχης πού γνωρίζω. τού απάντησε εκείνη και δεν άγγιξε τίποτε από τα αρτύσιµα. Κοιτάξτε να τους περνάτε. και µάλιστα από τους πιο άθεους. ό αστυνοµικός τους φιλούσε το χέρι. να κάνετε το καθήκον σας. έστω και αργότερα. οίς ουκ εστί σωτηρία!»18. Παλιά και οι άρχοντες τού τόπου είχαν αρχές. κρέατα. όταν ζει σωστά! Θυµάµαι. γιατί οι επαρχίες δεν έχουν παπά!». έλεγεέλεγε ένα σωρό εγκώµια. ένας γνωστός µου αστυνοµικός υπηρετούσε στα σύνορα. πόσο βοηθάει.». Ό Θεός µας υποµένει 18 Ψαλµ.

αποταµιεύουν. εξοφλούν. . άλλα τι προκοπή είναι αυτή. Αυτοί πού φταίνε.13 Απόσπασµα από το στιχηρό των Αϊνων της εορτής των Αγίων Πατέρων της Α’ Οικουµενικής Συνόδου. Θα τού πει στην άλλη ζωή ό Θεός: «Σ' άφησα να ζήσης περισσότερο και από τους καλούς». αλλά πέφτουν κατ'ευθείαν στο βάραθρο.Σήµερα ό Θεός ανέχεται την κατάσταση. .Φαίνεται έχουν βαρείες αµαρτίες. Αυτούς όµως πού έχουν εωσφορική υπερηφάνεια. Υπάρχει 19 20 Β’ Τιµ. πλανώντες καί πλανώµενοι»19. γι' αυτό δεν πεθαίνουν. πώς δεν πεθαίνουν. τι θα πει «Πονηροί άνθρωποι και γόητες προκόψουσιν επί τό χείρον. Άλλοι έχουν λίγο παραπάνω εγωισµό και ό Θεός τους δίνει ένα σκαµπίλι και πάνε ακόµη παρακάτω. ∆εν θα έχει ελαφρυντικά. . λέει σε ένα τροπάριο: «Θυµόν κινήσαντες τον δικαιότατον»20.Κοίταξε· υπάρχουν άνθρωποι πού έχουν κάποιον εγωισµό και ό Θεός τους δίνει ένα σκαµπίλι να πάνε παρακάτω. Περιµένει ό Θεός µήπως µετανοήσουν. Ό Θεός να φυλάει! Ή υπεράσπιση τον δικαίου . µερικοί τέτοιοι άνθρωποι. Τι αρχοντιά έχει ό Θεός! Ένας πόσους είχε σφάξει τότε µε τον πόλεµο και ακόµη ζει. ενώ σε άλλες περιπτώσεις περιµένει· δεν δίνει αµέσως την λύση και περιµένει την υποµονή των ανθρώπων. µια εικόνα και την βάλεις µπροστά του ανάποδα. θα τιναχθεί επάνω ό διά Χριστόν σαλός· έτσι τού κάνεις τεστ. .χ. Όταν αδικείται ό ίδιος και θυµώνει. ανέχεται. Ποιος θυµός είναι δικαιότατος.Αυτοί πού παιδεύονται και δεν φταίνε.Γέροντα. Και µετά δεν πέφτουν απλώς κάτω. Μπορεί να φαίνεται ότι κάνουν προκοπή.Όταν αδικούνται άλλοι και φωνάζει κανείς και θυµώνει από πόνο πραγµατικό. Αν πάρεις λ. ενώ είναι βαριά άρρωστοι. Από αυτό µπορείς να καταλάβεις και τον διά Χριστόν σαλό. Είναι περιπτώσεις πού ό Θεός επεµβαίνει άµεσα και αµέσως. τότε είναι «δικαιότατος ό θυµός».Και τον κόσµο πού παιδεύουν. 3.Γέροντα. την προσευχή. Μαύρη προκοπή. αυτός έχει θειο ζήλο. τον αγώνα. . για να είναι αναπολόγητος ό κακός.Γέροντα. Όταν βλέπεις έναν να υποφέρει για Ιερά πράγµατα. ό Θεός τους αφήνει. Ανέχεται. . τότε δεν είναι καθαρός ό θυµός. . .

για να υπερασπισθείς σοβαρά πνευµατικά θέµατα. και έτσι σταµάτησε ή οργή του Θεού. Βλ. Όταν πήγα στο Σινά. Άλλα και ό Χριστός. Αφού πέρασαν κάµποσοι µήνες. Φοβερό! Εγώ. 14-15 . πού από µένα παρακινήθηκαν να έρθουν 21 22 23 24 Βλ. Άλλο το να αντίδρασης. περιστέρια. Τι. ασπάζοµαι πολλές φορές το όνοµα του. Αν δεν τους σκότωνε και τους δύο. 32. ∆έχεται επιδράσεις δαιµονικές εξωτερικές. Ψαλµ. είναι ενέργεια του πειρασµού. πού δεν ξέρω αν θα την ένιωθα. γιατί γίνεται από αγάπη. ∆εν ταιριάζει να µαλώνεις για τον εαυτό σου.2. αυτόν πρέπει οι άλλοι να τον υπερασπίζονται. και έσπασαν21. όταν πάει µε αγανάκτηση να υπεράσπιση τον εαυτό του για ένα ατοµικό του θέµα. ό εγγονός τού αρχιερέα Ααρών. Αριθµ. Ό Φινεές. για να τους βοηθήσεις. 105. λέω. θα έπεφτε οργή Θεού σε όλον τον λαό του Ισραήλ22. δεν κρατήθηκε· σηκώθηκε από την συναγωγή και τους φόνευσε. θεία αγανάκτηση. για το δίκιο. Ιω. και έκόπασεν ή θραϋσις»23. και µόνον αυτή η αγανάκτηση δικαιολογείται στον άνθρωπο. πρόβατα. δύο φόνους έκανε και ό Θεός έδωσε εντολή από την γενιά του να βγαίνουν οι ιερείς τού Ισραήλ! Όταν είδε τον Ισραηλίτη Ζαµβρί να αµαρτάνει µε την Μαδιανίτιδα Χασβί µπροστά στον Μωυσή και σε όλους τους Ισραηλίτες. όταν είδε τον λαό να θυσιάζει στο χρυσό µοσχάρι. «Ούτε έπανωκαλύµµαυχο». αυτό είναι καθαρά εγωιστικό. όταν είδε να πουλούν µέσα στον περίβολο του Ναού βόδια. λέει. Βλ. Αυτό είναι καθήκον σου. 1-20. ήρθαν στο µοναστήρι τέσσερα-πέντε παιδιά. Τότε είχαν τυπικό να µην κοινωνούν συχνά. έσκυβα το κεφάλι και έλεγα «Εσύ γνωρίζεις. Όταν σκέφτεσαι τους άλλους και αντιδράς.δηλαδή και δικαία. για να κοινωνήσω. όχι για προσωπικό τους συµφέρον. όχι κάθε εβδοµάδατέσσερις φορές τον χρόνο πρέπει να κοινωνούν οι καλόγεροι». Φορούσα και το έπανωκαλύµµαυχο. Εξ.. θέµατα πού αφορούν την πίστη µας. 1-15. 25. Ένας πνευµατικός άνθρωπος. «Να’ ναι ευλογηµένο». Ό Μωυσής. κάθε δεκαπέντε µέρες. και ένιωθα τέτοια αλλοίωση. Και το είχα και εγώ ριγµένο στον ώµο σαν κασκόλ και δεν µε απασχόλησε ξανά. πήρε τό φραγγέλιο και τους έδιωξε24. αν κοινωνούσα. να µαλώσω.». αγανάκτησε και πέταξε κάτω τις πλάκες µε τις εντολές πού τού έδωσε ό Θεός. 30. Την ώρα πού ό παπάς έλεγε «Μετά φόβου Θεού.. Χριστέ µου. και τους κερµατιστές να ανταλλάσσουν χρήµατα. όταν διαβάζω στο Ψαλτήρι τον στίχο «Και εστη Φινεές και έξιλάσατο. Αν κάποιον τον αδικούν ή τον κοροϊδεύουν. Μία φορά µού λέει ένας πολύ απλός δίκαιος πού ήταν εκεί: «Α. τότε αυτό είναι καθαρό. Ετοιµαζόµουν εν τω µεταξύ κάθε φορά για την Θεία Κοινωνία και πήγαινα στην Εκκλησία. Αυτοί το έβαζαν µόνο στις τελετές. την Ορθοδοξία. πόση ανάγκη έχω». κατέβαινα στο µοναστήρι κάθε εβδοµάδα.

για να δικαιολογήσει την πτώση του. Αντιµετώπιση υβριστών . όσο µπορούµε.. πώς δικαιολογεί την πτώση του. ∆εν έχει ανάπαυση ποτέ.. . Ό ένας κάνει τον σταυρό του καί λέει καί στον άλλο «κάνε. Τότε είναι και ένοχος. να προσέχουµε την αναίδεια και την περιφρόνηση όχι µόνον προς 25 Βλ. Και αν δεν µετανοήσει..Βλασφηµία κατά τού 'Αγίου Πνεύµατος γενικά είναι ή περιφρόνηση στα θεία. για να δικαιολογήσει την πτώση του. Και αυτό σιγά-σιγά γίνεται πλέον κατάσταση.Μπορεί να θυµηθεί κάτι πού λέχθηκε πριν από δέκα χρόνια για άλλη περίπτωση και να το παρουσίαση σαν παράδειγµα. Θεός φυλάξοι! Όταν όµως ένας θυµώσει καί βλασφηµήσει ακόµη καί το Άγιο Πνεύµα. "Αδύνατον εποµένως σε έναν ευλαβή άνθρωπο να υπάρχει βλασφηµία.» καί αυτός αντιδρά: «Άντε κι εσύ πού θα κάνω τον σταυρό µου!». όταν ό άνθρωπος έχει. γιατί ό άνθρωπος δεν πιστεύει την βρισιά πού είπε. για να δικαιολογήσει τον εαυτό του.. τι εξέλιξη θα έχει.Πώς νιώθει. Π. µία ευαγγελική αλήθεια. πάλι ανάπαυση δεν έχει. στην Αγία Γραφή λέει ότι ή βλασφηµία κατά τού Αγίου Πνεύµατος δεν συγχωρείται25. δικαιολογεί τον διάβολο. 12. Έ. δεν θα µπορούσε να σκεφθεί κάτι τέτοιο εκείνη την ώρα. Αυτή ή περιφρόνηση είναι βλασφηµία.31 . Ή περνάνε δύο έξω από µία Εκκλησία. . καί αµέσως µετανοιώνει. Στην συνέχεια αποµακρύνεται ή Χάρις τού Θεού καί ό άνθρωπος δέχεται επιδράσεις δαιµονικές. Όποιος δικαιολογεί την πτώση του. Είπαν λοιπόν και σ' αυτά να µην κοινωνούν.στο Σινά. Ό αναιδής διαστρέφει ή καταπατάει λ. άλλα την τσαλακώνει εν γνώσει του· τσαλαπατάει ένα ιερό πράγµα. Ούτε ό διάβολος.. ό µεγαλύτερος δικηγόρος. έχασε τον έλεγχο τού εαυτού του. γιατί αυτό ήταν βλασφηµία.Και πώς νιώθει αυτός ό άνθρωπος. ευλογηµένε. Ποια είναι ή βλασφηµία αυτή. άλλα την είπε. Γι' αυτό. Ό αναιδής όµως δικαιολογεί το ψέµα.Γέροντα. ∆εν σέβεται την αλήθεια. . τα λογικά του. πάνω στον θυµό του. κι εσύ τον σταυρό σου. τού έδωσα µία σπρωξιά και τον τίναξα πέρα. Ματθ. όταν πάει να δικαίωση τον εαυτό του. τότε µίλησα και τακτοποιήθηκε το θέµα.χ. .Γέροντα.χ..». επειδή εκείνη την στιγµή. πόσο µάλλον να µην έχει δίκαιο και να δικαιολογεί την πτώση του µε αναιδέστατο τρόπο. εννοείται. Εδώ και δίκαιο να έχει κανείς. αυτή ή βλασφηµία δεν είναι ασυγχώρητη. . την πραγµατικότητα. Άλλα και ή αναίδεια είναι βλασφηµία κατά του Άγιου Πνεύµατος. έναν πού µού είπε «άντε κι εσύ και οι θεοί σου.

τα αυτοκίνητα σας. µία άλλη φορά. . Τον έβριζαν. Και παπάς και καλόγερος να γίνει. Εσείς περνάτε καλά. όπως είδα από µία αναταραχή πού δηµιουργήθηκε. Κάποτε στο λεωφορείο µία γυναίκα έβριζε τους παπάδες. µού λέει. Κοίταξε να διορθωθείς. Εκείνοι πού περιφρονούν τα θεία βρίσκονται στο δεύτερο. Έχετε την καλοπέραση σας. όταν µε βρίζουν ως µοναχό. πού ήταν Χριστός. Την άφησα να ξεσπάσει και. Θυµάµαι. όταν σταµάτησε. αν κάποιος µιλάει άσχηµα λ. Εκείνος συνέχιζε. και πρέπει να µιλήσω. Είκοσι πέντε χρόνια γυρίζω από τρελλοκοµείο σε τρελλοκοµείο». τής είπα: «Έχουµε απαιτήσεις από τους παπάδες. έλεγε. ήταν ένας πού δεν σταµάτησε σε όλο τον δρόµο να κατηγορεί έναν µητροπολίτη πού είχε δηµιουργήσει τότε κάτι προβλήµατα. και δεν µιλούσε· εµένα πού είµαι αµαρτωλός τι µού αξίζει. Να σκεφθείς: «Τον Χριστό. Έµενα από δώδεκα χρονών ή µάνα µου µ' έστειλε σ' ένα νησί. Είναι άνθρωποι και έχουν ανθρώπινες αδυναµίες. Σ’ αυτήν την περίπτωση ή πραότητα είναι δαιµονική. άρχισε να τρέµει. Πώς κάθεσαι εσύ και λες µπροστά µου πράγµατα πού δεν µπορώ να φανταστώ ότι τα κάνουν ούτε και οι κοσµικοί άνθρωποι.»... τον πήρα λίγο παράµερα και τού λέω: «Με γνωρίζεις ποιος είµαι. Οι αναιδείς άνθρωποι βρίσκονται στο πρώτο στάδιο της βλασφηµίας κατά τού Αγίου Πνεύµατος. ό .». Φώναζε και έβριζε συνέχεια όλους τους µεγάλους. «Όχι». άλλα και αυτούς δεν τους έρριξε ό Θεός µε τα αλεξίπτωτα. . τι παιδί θα γέννηση και πώς θα το αναθρέψει. διότι είναι εικόνα θεού. γιατί θα φας σκαµπίλι δυνατό από τον Θεό . Αν έρχονταν να βρίσουν εµένα ως άτοµο. τους γιατρούς. µπορεί όµως να είµαι και ένας άγιος.χ. όταν µιλούν κατά της Εκκλησίας ή κατά τού Μοναχισµού κ. . τι πρέπει να κάνη κανείς. πώς θα είναι. και στο τρίτο βρίσκεται ό διάβολος. µε τάραξαν στα ηλεκτροσόκ και στα χάπια.». για σένα ως άτοµο.τα θεία άλλα και προς τον πλησίον µας. τους κυβερνήτες. Σε τέτοιες περιπτώσεις πρέπει κανείς να τους αφήσει λίγο να ξεσπάσουν και ύστερα να τους πει δύο κουβέντες.λπ.για το καλό σου φυσικά». Όταν φθάσαµε στα Γιάννενα και κατεβήκαµε. Σηκώνοµαι επάνω. «Πώς τότε κάθεσαι και λες τέτοια πράγµατα. φαίνεται. Θίχθηκε. Τον είδα µετά. Άλλα και οι άλλοι κατάλαβαν.. Τού είπα κανα-δυό κουβέντες και µετά έκανα ευχή. «Τόσα χρόνια. µε κάτι νύχια σαν το γεράκι. δεν πειράζει.Βλέπεις να βρίζουν τα άγια και ό άλλος δεν λέει τίποτε. Μία φορά πού έβγαινα από το Άγιον Όρος. όταν ταξίδευα µε το λεωφορείο από την Αθήνα για τα Γιάννενα. «πάψε. τού λέω· δεν υπάρχει καµµιά αρχή εδώ µέσα. Μπορείς όµως να µού πεις.». Έβριζε όλα τα κόµµατα και µετά άρχισε να βρίζει Χριστό και Παναγία. συνάντησα στο καράβι και έναν πού είχε φύγει ό καηµένος από το Ψυχιατρείο και είχε έρθει στο Όρος. Άλλα. µία µητέρα σαν εσένα βαµµένη. γιατί ως µοναχός δεν είµαι ανεξάρτητος. Εγώ µπορεί να είµαι πολύ χειρότερος από τον τάδε πού βρίζεις. βρίζουν και όλο τον θεσµό τού Μοναχισµού. δεν θα µε πείραζε καθόλου.Γέροντα.Κατ' αρχάς.

. Πήρε ένα µάθηµα και συνήλθε µετά. . Τους φάνηκε πολύ βαρύ! Σού λέει: «Έλληνες. Είχε πει όλο το πρόβληµα του φωνάζοντας και βρίζοντας. Ακόµη και όταν βρίζουν κάποιον άνθρωπο. θα τον είχα κάνει καλά. Τον βόλεψε ή Παναγία! Ένας άλλος. Τον φίλησα. Οι άλλοι είχαν προχωρήσει.πρέπει να ήταν χωροφύλακας . Όλοι λίγο-πολύ έχουµε το µερίδιο µας. Φοβόταν µην τον πιάσουν. άλλα λαµποκοπούσε το προσωπάκι του. φώναζε «Παναγία µου! Παναγία µου!». οι Μάρτυρες! . Τι να κάνουν. δεν έπαθε τίποτε. Τον ρώτησα «τι κάνεις κ. Σε έναν κατήφορο.λπ. βλάσφηµα τελείως. για να σταµατήσει. εγώ έπιανα από την ουρά το ζώο και ό γιατρός τραβούσε το καπίστρι. Ό Θεός θα βοηθήσει.». Μία φορά ήµασταν σε µία επιχείρηση και είχαµε φορτωµένα σε ένα µεγάλο µουλάρι τον ασύρµατο και το φορείο. άλλα κούτσαινε και τον κρατούσα. Αν είχα πνευµατική κατάσταση. να βρίζουν τον Χριστό καί την Παναγία!». Χριστιανοί. Εδώ το στήθος ήταν όλο µαύρο. Σε µία στιγµή. να µού κάνη πλύση εγκεφάλου! Μού έλεγε την θεωρία τού ∆αρβίνου κ. για να περπατήσει. κάτι πράγµατα χαµένα. Μετά όµως από κάποιο περιστατικό κατάλαβε µερικά πράγµατα.Γέροντα. Εκείνος το έβαλε κάτω. πόσο µάλλον τον Χριστό! Ήρθε ένα παιδί στο Καλύβι πού κούτσαινε. Κάποιος. επειδή γλιστρούσε πολύ. 26 Το κατά κόσµον όνοµα του Γέροντα. καί τότε. Ευτυχώς ήξεραν κολύµπι καί γλύτωσαν.Θέλει διάκριση και υποµονή. Μετά ήρθε. πώς άγγιξε το φορείο λίγο τα αυτιά τού ζώου. έπεσε κάτω καί δεν µπορούσε να σηκωθεί να περπατήσει. Κάθε µέρα έλεγε κάτι βλασφηµίες. τότε µε την Ανταλλαγή. Ό καηµένος µετά σκέφθηκε: «Ό Αρσένιος26 ενώ τον πέταξε πέρα το ζώο. το τσαλαπάτησε. Με τόση δύναµη µε χτύπησε το ζώο! Τα έχασε ό γιατρός πού µε είδε να περπατώ! Συνεχίσαµε τον δρόµο µας. Λίγο πιο πέρα στραβοπάτησε ό γιατρός σε µία πέτρα. για να λάµπει έτσι ή θεία Χάρις!». τι θα γίνω.λπ.συνοδός του . Χριστέ µου»! Σού λέει: «Τώρα όλοι θα µε εγκαταλείψουν πάει. θα καθήσω µαζί σου. τού λέω. Τίποτε άλλο. µού φίλησε το χέρι. Ποιος θα µε βοηθήσει. Τον πόνεσα. ένα θηρίο µέχρι εκεί πάνω. Ήµουν και εγώ αιτία πού έβριζε ό καηµένος. και µετά το καηµένο κούτσαινε. Άρχισε να φωνάζει: «Παναγία µου. και δίνει µία το ζώο και µε χτυπάει δυνατά µε τα πισινά του πόδια· µε πέταξε πέρα. θα πιάσουν κι εσένα». τού σακάτεψε τα πόδια. Τα σηµάδια από τα πέταλα τού ζώου ήταν πάνω µου.Πόσο είχαν απογοητευθεί οι Φαρασιώτες. έβριζε τον Χριστό καί την Παναγία και το παιδί όρµησε επάνω του. Λέω: «Κάτι γίνεται εδώ. Αν πιάσουν εµένα. Οµολογητής! Τι τράβηξαν οι Οµολογητές. Σε λίγο σηκώθηκε. και εγώ λίγο στραβοπάτησα και δεν µπορώ να περπατήσω!». Κάθε µέρα ερχόταν στην µονάδα ∆ιοικήσεως. Τους άρπαξαν και τους πέταξαν στην θάλασσα. βλάσφηµος.» και µού είπε τι συνέβη. πρέπει να τον υπερασπίσουµε. Ό ασυρµατιστής πού υπηρετούσαµε µαζί στον στρατό ήταν ένας γιατρός άπιστος. µερικοί ευλαβείς νέοι δυσκολεύονται στον στρατό µε αυτούς πού βρίζουν. Είχε δίκαιο. όταν έρχονταν µε το καράβι στην Ελλάδα! ∆υο ναύτες µάλωναν και έβριζαν τον Χριστό και την Παναγία. «Μη στενοχωριέσαι. πάνω στον κίνδυνο. . .και τον σύµµασε λίγο. Σε λίγο συνήλθα και είδα ότι περπατούσα! Το µόνο πού θυµόµουν ήταν ότι φώναξα «Παναγία µου!».

Οι Ασκητικοί Λόγοι. όταν δυσκολεύονταν σε κάτι καί πήγαιναν να βρίσουν. Λόγος ΚΓ’. µπορείς κάτι να τού πεις. «Έλεγξον διά της δυνάµεως των αρετών σου τους φιλονεικοϋντας µετά σού.. για να µε στενόχωρη. άλλα έχει πολύ εγωισµό. Τι λέει ό Άββας Ισαάκ.. . καί µε πόνο. βλασφηµεί κ. καί είναι αναιδής. να κάνης ότι είσαι απασχοληµένος καί δεν ακούς καί να λες την ευχή. Εδώ δεν τού έλεγα τίποτε καί εκείνος έβριζε συνεχώς τον Χριστό καί την Παναγία επίτηδες.∆εν τού λέγατε τίποτε.µοτοσικλετιστής ήταν στον στρατό. Γιατί αν καταλάβει ότι τον παρακολουθείς. Μετά το κατάλαβα καί έκανα µόνον ευχή. καί έτσι γίνεσαι αιτία να δαιµονισθεί. Έλεγξον τους µεν ακόλαστους διά της ενάρετου συµπεριφοράς σου. καί άποστόµωσον αυτούς διά της πραότητος καί της γαλήνης των χειλέων σου. . αν ένας βρίζει. ενώ πρώτα έβριζαν καί αυτός καί οι άλλοι στα καλά καθούµενα. . καί βρίζει από κακή συνήθεια. εκδ. «Αστήρ». ύστερα. Όταν όµως δεν είναι αναιδής άλλα ευσυνείδητος.Τι να τού πω. Και να δείτε. τους δε αναίσχυντους κατά τας αισθήσεις διά της συστολής των οµµάτων σου»27 27 Άββα Ισαάκ του Σύρου. δύο φορές είχε σπάσει το πόδι του καί πάλι συνέχιζε να βρίζει. Αν πάλι είναι ευσυνείδητος. µπορεί να βρίζει συνέχεια. όσο µπορείς.λπ. Γέροντα. πρέπει να προσέξεις να µην τού µιλήσεις αυστηρά άλλα ταπεινά. δάγκωναν την γλώσσα τους! Είναι καλύτερα.

γιατί θα ήταν αδέλφια του. άλλα ό πνευµατικός άνθρωπος είναι «πύρ» καί τους καίει. τους Αγγέλους. χωρίς να σκανδαλίζεται από τους ανθρώπους πού ζουν µακριά από τον Θεό.Γέροντα. Έτσι και στον πνευµατικό άνθρωπο. άλλους να µαλώνουν. . . πού βλέπουν στην γη όλους τους ανθρώπους . Τους καθαρούς καί µέσα στον βούρκο νά τους ρίξης. Γι' αυτό καί ό Απόστολος Παύλος πάλι λέει: «Πάντα καθαρά τοις καθαροΐς». θά παραµείνουν καθαροί σάν τις ακτίνες τού ήλιου πού.Γιατί να σκανδαλίζεται από τους άλλους πού δεν είναι κοντά στον Θεό. ∆εν έχουµε αγάπη. γι' αυτό δεν νιώθουµε όλους τους ανθρώπους αδελφούς µας και σκανδαλιζόµαστε από την ζωή τους.λπ. Όλοι είµαστε µία µεγάλη οικογένεια και είµαστε µεταξύ µας αδέλφια. χριστιανικά. Άρα. σκουπίδια. άλλους να αµαρτάνουν σαρκικά κ. λοιπόν. Στους καθαρούς είναι όλα καθαρά· δέν υπάρχει τίποτε ακάθαρτο.Σε ένα καµίνι άµα πετάξεις χαρτιά. να µην ανέχεσαι τον αδελφό σου. Σκεφθείτε τον Θεό. 28 29 Τίτ. θα πονούσε. Να λέµε στον εαυτό µας. τι σηµαίνει αυτό πού λέει ό Απόστολος Παύλος «Ό Θεός ηµών πυρ καταναλίσκον»29. πώς µπορεί να ζήση σήµερα κανείς µέσα στην κοινωνία σωστά. . 15. ότι και αν τού πετάξη ό πειρασµός. θα πονούµε για όσους ζουν µέσα στην αµαρτία και δεν θα µας σκανδαλίζει ή αµαρτωλή ζωή τους. το κακό βρίσκεται µέσα µας. Εάν ήταν µέσα σε µία οικογένεια και είχε εξι-όκτώ αδέλφια και ένα-δύο από αυτά τα παρέσυρε ό σατανάς και ζούσαν αµαρτωλή ζωή.». Εσένα πώς σε ανέχεται ό Θεός µε τόσα πού κάνεις. ∆εν θα καούν. την Παναγία. όπου καί αν πέσουν.ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 «Πάντα καθαρά τοις καθαροΐς» 28 Ό πνευµατικός άνθρωπος είναι «πΰρ καταναλίσκον» . παραµένουν φωτεινές καί καθαρές. τι θα γίνουν. ∆έν κολλούν οι άσχηµοι λογισµοί µετά. όταν σκανδαλίζεται: «Εσύ πόσους σκανδαλίζεις. Όποτε κουράζεται µετά ό διάβολος καί σταµατάει. Πώς τους ανέχονται! Πώς ανέχονται όλη την κακία και την αµαρτία πού υπάρχει στον κόσµο και εµείς να µην άνεχώµαστε τον αδελφό µας! Είναι φοβερό! . όλα καίγονται.29. άλλα θα προσευχόµαστε γι’ αυτούς. καίγεται. .Έ.Όχι. θα τον σκανδάλιζε ή αµαρτωλή ζωή τους. 1.σαν να βρίσκονται σε ένα µπαλκόνι και βλέπουν στην πλατεία τους ανθρώπους πού είναι συγκεντρωµένοι εκεί άλλους να κλέβουν. αν σκανόαλιζώµαστε. το κακό βρίσκεται µέσα µας· δεν είναι έξω από µάς. 12.Γέροντα. Εάν νιώσουµε πραγµατικά ότι είµαστε αδέλφια µε όλους τους ανθρώπους. γιατί όλοι οι άνθρωποι είναι παιδιά του Θεού. Για όνοµα του Θεού. 'Εβρ. ∆ηλαδή δέν παύει ό διάβολος νά τού πετάη άσχηµους λογισµούς. . «Πϋρ καταναλίσκον»\ Όταν άνάψη στον άνθρωπο ή θεία φλόγα.

Υστερα. 19. δέν µπορούν νά σκεφθούν ότι υπάρχουν άλλοι πού κοιµούνται µέ τά αγγελάκια. Νά µή ζητάµε όµως από τους χοίρους νά εύλαβοΰνται τά 30 31 32 Βλ. τόν πονάει. «Αδύνατο. θολώνουν τά µάτια της ψυχής του και βλέπει θολά. Γεν. Και ενώ ό δαιµονισµένος βλέπει τόν άγιο καί φεύγει. 50. όπως τό εργοστάσιο πού κάνει πολεµικό υλικό. Ό ταπεινός άνθρωπος. ή ανδρική ή ή γυναικεία. Οί άνθρωποι πού κοιµούνται µε τά ταγκαλάκια32. άλλα δεν παθαίνει κακό. Ένώ ό εγωιστής καί σαρκικός. εκτός πού πλανιέται εύκολα άπό τόν πονηρό διάβολο. Έτσι βλέπει τά πάντα καθαρά. .λπ. Έτσι αποκαλούσε ό Γέροντας τον διάβολο. Ένας άνθρωπος σέ µέση πνευµατική κατάσταση άπό έναν πνευµατικό άνθρωπο αλλοιώνεται προς το καλό· άπό έναν σαρκικό άνθρωπο αλλοιώνεται πάλι. κατοικεί µέσα της ό Χριστός καί ούτε σκανδαλίζουν τότε οί άνθρωποι ούτε σκανδαλίζονται. άλλα µεταδίδουν Χάρη καί ευλάβεια. άλλα προς το κακό.Πρέπει νά καθαρισθή ή καρδιά. γιά νά αναπαύεται µέσα του ή Χάρις τού Θεού. Τά κάνει καί αυτά καλά στο πνευµατικό του καλό εργοστάσιο. Οταν άρχίζη κανείς νά κάνη υποχωρήσεις στην αµαρτία.Ό πνευµατικός άνθρωπος άπό τόν άγιο αλλοιώνεται µέ τήν καλή έννοια καί άπό τόν σαρκικό άνθρωπο δεν ερεθίζεται. γιατί έχει πνευµατική καθαρότητα καί συγγενεύει µέ τόν Άγγελο. Ό άνθρωπος πού προσέχει καί διατηρεί τήν πνευµατική του καθαρότητα.. ό σαρκικός άνθρωπος πάει προς τόν άγιο. τετράδια κ. µεταδίδει καί αυτός πονηριά καί προκαλεί µέ την σαρκικότητά του καί βλάπτει τις φιλάσθενες ψυχές µέ τά πνευµατικά του µικρόβια.χ. . εσωτερικά µαυρίζει.λπ. και τό χρυσάφι τό κάνει σφαίρες και κάλυκες κανονιού. . ακόµη καί άπειρος πνευµατικά νά είναι. Ένας πού έχει φθάσει σέ κατάσταση Σοδοµιτών σκανδαλίζεται καί άπό τους Αγγέλους ακόµη30. Ακόµη και τά καθαρά µπορεί νά τά δή αµαρτωλά. «Καρδίαν καθαραν κτίσον εν έµοί. σήµερα νά συµβαίνη αυτό». 12. Ό σαρκικός άνθρωπος τόν άγιο δεν τόν καταλαβαίνει καί άπό τόν σαρκικό ερεθίζεται. λένε. Τά άχρηστα χαρτιά τά κάνει καθαρές χαρτοπετσέτες. Τόν βλέπει. διακρίνει τόν Άγγελο του θεού άπό τόν δαίµονα. ό άνθρωπος πού δέχεται τήν πονηριά και σκέφτεται πονηρά. και τά καλά τά µετατρέπει στό κακό. κόλλες. 1-5.Γέροντα. Οταν καθαρισθή ή καρδιά. καθαρή ζωή. ότι µερικοί νέοι ή νέες ζουν αγνή. πώς φθάνει κανείς στην κατάσταση νά τά βλέπη όλα καθαρά. είναι µολυσµένος από τήν αµαρτία καί ή αµαρτία τον µπερδεύει. για νά τόν πειράξη καί νά τόν σκανδαλίση. Ψαλµ. διατηρεί καί τήν θεία Χάρη. Οι καηµένοι είναι τόσο βουτηγµένοι µέσα στην αµαρτία πού όλα τά βλέπουν αµαρτωλά. τά σπασµένα µπροϋντζα τά κάνει κηροπήγια και µανουάλια κ. άλλα καί τά ακάθαρτα τά αξιοποιεί. γιατί έτσι είναι φτιαγµένες οι µηχανές του. Αντίθετα. ό Θεός»31 δέν λέει ό Ψαλµός. Υπάρχουν άνθρωποι πού δέν µπορούν νά πιστέψουν λ.

Μπορεί. Πρώτα θά δω αν είµαι πλανεµένος ή όχι. ∆έν ευθυνόµαστε γιά όσα δέν µπορούµε νά πάρουµε τά µέτρα µας ή γιά όσα δέν έχουµε πείρα.χ. Έάν µπορούσα νά προβλέψω ότι θά τό παρεξηγούσαν αυτό οί άλλοι. πότε πονηρά. Βλέπεις. γιατί οί ψυχές πού έχουν βλαµµένο λογισµό βλάπτονται καί αφορµή ζητάνε νά δικαιολογήσουν τόν εαυτό τους. Κανονάρχης: ό διατεταγµένος νά προαναγγέλλει αυτό πού θά ψάλουν οί χοροί των ψαλτών. καί ό Χριστός είπε : «Μή βάλητε τους µαργαρίτας υµών έµπροσθεν των χοίρων. Είχαν έρθει µιά φορά στο Καλύβι µερικοί νέοι. µή φοβάσθε και µήν πανικοβάλλεσθε. µήποτε καταπατήσωσιν αυτούς»33. νά προσέχουµε νά µή δίνουµε εµείς αφορµές καί δηµιουργούνται άσχηµες καταστάσεις. Ό κόσµος είναι πονηρός. Γέροντα. όταν ζούµε σύµφωνα µέ τό θέληµα Του. Μερικοί όµως τό παρεξήγησαν καί µάς κοίταζαν πολύ ύποπτα. γιά νά τόν στενάχωρη. 7. κάποιος πού θέλει νά ζήση κοντά στον Χριστό νά έµποδισθή από εξωτερικούς πειρασµούς. Νά µήν ανοίγουµε χαραµάδες στον πονηρό. Ετσι άπό τήν µιά χτίζουµε καί άπό τήν άλλη γκρεµίζουµε. Έάν δεν άντιµετωπίζη κανείς τά πράγµατα πνευµατικά. όταν βλέπετε νά δηµιουργούνται σκάνδαλα. δηλαδή του υπαγορεύει τι νά κάνη. κάποιος ότι είµαι πλανεµένος. Γι' αυτό όποιος ζή πνευµατικά. Τό ταγκαλάκι αυτήν τήν δουλειά έχει: νά δηµιουργή σκάνδαλα και νά σκορπάη κακότητα· νά µάχεται τους ανθρώπους πότε σκληρά. γιά νά το 33 34 Ματθ. Ό Χριστός µας αγαπάει και βρίσκεται κοντά µας. Μού λέει λ. όταν εµείς είµαστε προσεκτικοί. Όταν τό έµαθαν. Εκείνη τήν ήµερα θά έβγαινα άπό τό Αγιον Όρος. σκέφτοµαι και ψάχνω νά βρω πού µέ παρεξηγεί. και θά δηµιουργή συνέχεια σκάνδαλα. ∆έν µπορεί νά το είπε στά καλά καθούµενα· κάτι θά παρεξήγησε». µοντέρνα παιδιά. Από τόν Χριστό µπορεί νά µας χωρίση µόνον ή µή πνευµατική ζωή µας. διότι οί κοσµικοί άνθρωποι άλλο τυπικό έχουν καί άλλον κανονάρχη34 καί δέν µπορούν νά διακρίνουν τό άγιο Μύρο από τήν κολώνια. αλλά δηµιουργή ό εχθρός προβλήµατα. καλά είναι νά προσεχή πολύ νά µήν ξεθαρρεύη ποτέ στους κοσµικούς ούτε καί νά τους δίνη πνευµατικά δικαιώµατα. δεν θά χαρή ούτε µία ήµερα.Όχι. διότι θά τού βρη ό διάβολος τόν στόχο. σήµερα µ' αυτό. . καί συζητήσαµε. Να µή δηµιουργούµε έµεϊς σκάνδαλα Όσο µπορούµε. γιά νά µή βλαφθή καί γιά νά µήν τους βλάψη. αύριο µ' εκείνο. Γι' αυτό. όταν εµείς άπό απροσεξία δηµιουργούµε προβλήµατα. βγήκαν καί εκείνα άπό τό Όρος καί στο καραβάκι ήρθαν καί κάθησαν κοντά µου. 6. καθαρά. κάτι θά είδε. «Γιά νά το πή αυτός. . Μισθό έχουµε. Έδώ εννοεί ό Γέροντας ότι ό διάβολος «κανοναρχεΐ» τόν άνθρωπο πού ζή κοσµικά. . Νά µήν περιµένουµε µισθό από τον Θεό. Πρέπει νά φροντίζουµε νά µη δηµιουργούµε σκάνδαλα. δηλαδή τό ευαίσθητο σηµείο. µεθαύριο µέ τό άλλο. Μέ πολύ ενδιαφέρον µέ ρωτούσαν γιά διάφορα πνευµατικά θέµατα.κρίνα. θά φρόντιζα νά λάβω τά µέτρα µου.

λέει. πρέπει έγώ νά µήν τό ξανακάνω. Ό άλλος τό βλέπει και λέει: «Τους ευλογεί.Γέροντα. Πού βρέθηκαν. Πάει µετά καί στον άλλον καί τοϋ λέει: «Ξέρεις τί είπε γιά σένα αυτός πού τον έχεις φίλο. Πάει στον έναν καί τοϋ λέει: «Ξέρεις τί είπε για σένα αυτός.. γιατί µπορεί νά πάρουν και ανάποδα στροφές και νά πάρουν και άλλους σβάρνα. χωρίς νά εξετάσουν αν είναι σωστό ή όχι. όταν σταµατάνε. πενήντα θά ήταν σίγουρα». στό Στόµιο· έψελναν κιόλας.. .κρίµα δέν είναι. ∆έν φταίνε αυτοί. έρχονται µερικοί νά µού φιλήσουν τό χέρι και τους χτυπάω ελαφρά στό κεφάλι. Μιά µέρα ένας διεστραµµένος τύπος τους έβαλε σκάνδαλα. έχει τό ακαταλόγιστο». Τότε πρέπει µε τρόπο άλλοτε νά πατάµε λίγο φρένο και άλλοτε.Τό ακαταλόγιστο έχει ένας πού δέν µπορεί νά σκεφθή. Αν λέη ότι είµαι πλανεµένος.». «Έ. έχουµε καθήκον νά εύχώµαστε και νά ρίχνουµε και κανέναν κουβά νερό. αν δέν ήταν εκατό. «Όχι.».διορθώσω.. µερικοί λένε: «Άσ' τον αυτόν. στην Γκαµήλα36."».χ.τι ακούτε. όταν ακούσουν κάτι µέ τό όποιο δέν συµφωνούν. γιατί είναι και µερικοί πού τά λένε όπως εκείνοι τά καταλαβαίνουν. Ύστερα τον ρωτάει ό Άγιος Αρσένιος: «Τά είδες. «Είκοσι πέντε πάντως θά ήταν»! «Είκοσι πέντε φίδια άκουσες νά µαζεύτηκαν ποτέ. νά βάζουµε πάλι µε τρόπο καµµιά πέτρα στον τροχό τους. Πάψε· δέν είναι δυνατόν!». Βουνοκορφή της Πίνδου πού έχει τό σχήµα της γκαµήλας (Γιάπιγγο Τύµφη). απόρησε ό Αγιος Αρσένιος.». γιατί δέν θά µαζεύεται κόσµος και θά ησυχάσω. γιά νά κατηγορήση. τού λέει ό Άγιος. Τι σκανδαλοποιοί είναι µερικοί! Ήταν δυό φίλοι στην Κόνιτσα πολύ αγαπηµένοι. Αυτό καί αυτό». γιά µένα είναι κέρδος. Χατζεφεντή. λέει τότε εκείνος. «Πενήντα φίδια!».». . όχι αυτός πού δέν προσέχει. Ό απρόσεκτος ανάβει φωτιά και δέν σκέφτεται ότι θά πιάση πυρκαγιά εκεί πού τήν άναψε. εκατό φίδια µαζεύτηκαν εκεί επάνω». Π. . Έγώ από όσα ακούω ποτέ δέν βγάζω συµπεράσµατα. ενώ είναι µοναχός! Τί είναι αυτός.». «Έ. Ύστερα ανέβαιναν στό βουνό. τά άκουσα νά κάνουν µέσα στά κλαδιά "σσσσ. γιατί κάτι δέν πρόσεξα. γιατί κάνει κακό στην Εκκλησία. Και φταίω εγώ. 35 36 Έτσι αποκαλούσαν τόν Άγιο Αρσένιο τόν Καππαδόκη οι κάτοικοι της περιοχής των Φαράσων. «Πέντε. «Καλά. δύο θά ήταν». συνέδριο είχαν και µαζεύτηκαν δέκα φίδια. Πήγε µιά φορά ένας στον Χατζεφεντή35 και τού λέει: «Νάχω την ευχή σου. τού λέει πάλι ό Άγιος. έχουν και ευλάβεια µαζί µέ βλάβη καί. τά κάνουν όλα γυαλιά καρφιά. Μπορεί δηλαδή νά ήταν και καµµιά σαύρα!. Άλλα αυτός ό καηµένος θά κολασθή. Τις γιορτές και τις Κυριακές δέν γύριζαν µέσα στην πόλη· έρχονταν στό µοναστήρι. Είναι και άλλοι πού είναι ορµητικοί. Μετά τού λέει ότι ήταν δέκα οπωσδήποτε. είµαι µάγος. Οι σκανδαλοποιοί είναι µερικοί Εύκολα µην πιστεύετε σε ό. χωρίς νά εξετάσω. Οταν καµµιά φορά βάζη φωτιά ένας τέτοιος άνθρωπος και καψαλίζη και άλλες ψυχές.. όταν κανείς άπό απροσεξία δηµιουργή κάποιο σκάνδαλο. «Εκατό φίδια. Άλλος µπορεί νά λέη κάτι. «Πέντε θά ήταν». άλλος νά το λέη άπλα και άλλος σκόπιµα.

ζήτησε του συγγνώµη».. ήγουν από φθόνο. .. τοϋ είπα καί έφυγα.Επίτηδες τά είπε εκείνος.Ναί. γιά νά µήν προξενη αηδία. τί κάνει!». ∆ηµοσιοποίηση αµαρτηµάτων Όταν βλέπουµε κάτι άσχηµο. Καί ειδές. Ένας ασύνετος όµως.ζήτησε του συγγνώµη». Έσκασε ό διάβολος. Ό άλλος ίσως τους ζήλευε πού ήταν τόσο αγαπηµένοι σάν αδέλφια.. Έσπασε ό πάγος. Έξω άπό τό µοναστήρι είχα κάτι ξύλα µακριά. «Είστε στά καλά σας. άλλα πού νά φαντασθή τί τό ήθελα! Μπήκα µέσα στην αυλή σβαρνίζοντας τό ξύλο. «Τώρα. τί συγγνώµη νά ζητήσω. Πάω καί λέω στον µεγάλο: «Κοίταξε. Και αγαπήθηκαν πάλι. γιά νά τους χωρίση από. µέχρι πού έφθασα κάτω άπό τόν νάρθηκα. Αµέσως έγιναν καί οι δυό θηρία καί πιάνουν έναν καυγά µέσα στό µοναστήρι! Έν τω µεταξύ εκείνος πού έβαλε τό φυτίλι έφυγε. λέω. καί αυτοί δώσ' του νά µαλώνουν. Εκείνος άκουγε πού τό σβάρνιζα. µικρός είναι· άφοϋ είναι καί λίγο νευρικός. ρέ Παντελή! Άφησε µε όµως νά ετοιµασθώ λίγο. ∆ιαβάλλει. τά πίστεψαν οι καηµένοι καί πιάστηκαν! .. ∆έν είναι σωστό νά γίνωνται γνωστά τά ηθικά παραπτώµατα. τί νά κάνω. και βρίζονταν άσχηµα! Βλέπεις ό διάβολος τί κάνει. γιά νά τόν κάνω νά γελάση. ρέ Παντελή. µπορεί νά άρχίση νά τήν άνακατεύη καί νά σκορπίση περισσότερο τήν δυσωδία της. Ό µικρότερος ήταν καί λίγο νευρικός καί έβριζε τον µεγαλύτερο. µού λέει. µεγάλος είναι· δέν ειναι έτσι πού τά βλέπεις τά πράγµατα· πήγαινε. µόλις κατάλαβαν τί τό ήθελα τό ξύλο! Αυτό ήταν. Έτσι. διέβαλε τον έναν στον άλλον καί έφυγε. λέω..Ή διαβολή τήν ίδια µέρα έγινε. . νά µαλώσουµε!». θά πάρη µιά πλάκα καί θά τήν σκεπάση.. νά τό σκεπάζουµε καί όχι νά τό διαποµπεύουµε. καί όταν αδιάκριτα δηµοσιοποιούµε τίς αµαρτίες των άλλων.». Ένας συνετός άνθρωπος. «Έ.Αυτό καί αυτό». Πάτερ!». αντί νά τήν σκεπάση. Ή διαβολή είναι πολύ κακό. τους λέω· τί εΐναι αυτά.». «Πάτερ. Έγώ ούτε καν έχω ιδέα από αυτά πού λέει». Πάω καί στον µικρό καί τοϋ λέω: «Κοίταξε. Πάω. . γιά νά φράξω τόν κήπο. δέν βλέπεις πώς µέ βρίζει. Αρπάχθηκε εκείνος· έβαλε τις φωνές: «Θά µαλώσουµε καί µαζί. νά µαλώσουµε.Ναί. «Σταµάτα. παίρνω άπό τετρακόσια µέτρα µακριά ένα ξύλο κοντά πέντε µέτρα καί τό σβάρνιζα σιγά-σιγά. Βρέ τον πειρασµό. . µην τόν παρεξηγής. Γι’ αυτό καί ό πειρασµός λέγεται διάβολος. Άς υποθέσουµε ότι στον δρόµο υπάρχει µιά ακαθαρσία. άλλα στον άλλον καί δηµιουργεί σκάνδαλα. προξενούµε µεγαλύτερο κακό. Έσκασαν στά γέλια καί οι δυό. αγάπη.άλλα λέει στον έναν. άν περάση από εκεί.

γιατί. δέκα. Τού λέω µιά. γιά νά τους προφυλάξω. Γι' αυτό αναγκάζοµαι υστέρα νά τό πω και σέ άλλους πού βλέπουν την αταξία αυτή. κάποιον νά κάνη µιά αταξία καί νά σκανδαλίζη καί τους άλλους.τι έχει και δέν έχει. ό Καλός Θεός µάς ανέχεται µέ αγάπη και δέν θεατρίζει κανέναν. ∆έν έχει όµως δικαίωµα νά συνεχίζη µιά αταξία µετά άπό επανειληµµένες υποδείξεις. Πρέπει νά προσέχουµε νά µήν παρεξηγούµε εύκολα καί νοµίζουµε πώς ό. άν και γνωρίζη τά χάλια µας ως Καρδιογνώστης· και οι Άγιοι ποτέ δέν πρόσβαλαν αµαρτωλό άνθρωπο µπροστά στον κόσµο. γιά νά άποκαταστήση τό όνοµα της. άλλα αυτός δέν διορθώνεται. . Εκκλησία είναι οι πιστοί πού ζουν όπως θέλει ό Χριστός καί όχι οι άλλοι πού πολεµούν τήν Εκκλησία. γιά νά διόρθωση έτσι τήν παλιά της ζωή. Στά πρώτα χρόνια τού Χριστιανισµού πού ή εξοµολόγηση γινόταν µπροστά σέ όλα τά µέλη της Εκκλησίας.αφού τό έχω πει πεντακόσιες φορές στον ϊδιο -. γιατί παρασύρονται καί οι άλλοι καί τον µιµούνται.χ. µπορούν εύκολα να τό µιµηθούν οι άνθρωποι. γιατί σήµερα δέν είναι όλοι Εκκλησία. τό κοινοποιούµε στους πολεµίους της Εκκλησίας και τους δίνουµε αφορµή νά αρχίσουν τον πόλεµο εναντίον της. παράπτωµα. όχι όµως και τό καλό. ότι δέν µέ αναπαύει αυτή ή κατάσταση.Τό «είπε τη Εκκλησία»37 δέν έχει τήν έννοια ότι πρέπει όλα νά γίνωνται γνωστά. 18. . κάνουµε τό αντίθετο. Βλέπεις. πέντε. . Ένώ στην εποχή µας πού σπάνια βρίσκεται οικογένεια νά εχη τον ίδιο Πνευµατικό. Μιά µάνα. όταν δηµοσιοποιούµε ένα ηθικό λ. τότε εΐχε αυτό τό νόηµα τό «είπε τη' Εκκλησία».τι κάνουν οι άλλοι είναι κακό. σάν υποκριτές. άρα είναι καλό». µέ λεπτότητα πνευµατική καί µέ τρόπο µυστικό βοηθούσαν γιά τήν διόρθωση τού κακού. Αν δέν πώ τον λογισµό µου.τι µπορεί.Γέροντα. Αυτός ακριβώς είναι και ό τρόπος τής Εκκλησίας. οπότε κλονίζεται ή πίστη των αδυνάτων ψυχών. είκοσι. Βλέπω π.χ. θά τήν πάρη νά πάνε σέ άλλη πόλη. άς µη µάς ξεγελάη ό «εξω άπό εδώ» µέ τό «είπε τη' Εκκλησία». όταν εχη µιά κόρη πού είναι πόρνη. Έτσι 37 Ματθ. αναφερθήκατε στην δηµοσιοποίηση των ηθικών παραπτωµάτων. Τό κακό. Όταν δηλαδή λέω «αυτό πού κάνει ό τάδε δέν µέ αναπαύει». αλλά γιατί οί άλλοι πού βλέπουν τό κουσούρι του επηρεάζονται. βλέπεις. δίνω τήν εντύπωση οτι τό ευλογώ. δέν τό λέω γιά νά κατακρίνω . 17. ότι και έγώ αναπαύοµαι σ’ αυτήν τήν κατάσταση. θά κοιτάξη νά τήν παντρέψη. δέν τήν διασύρει και δέν τήν εξευτελίζει µπροστά στους άλλους. αν καί είµαστε αµαρτωλοί. Άλλου είδους αµαρτίες ή αρρωστηµένες καταστάσεις χρειάζεται σέ µερικές περιπτώσεις νά γνωστοποιούνται. τό µιµούνται και µάλιστα λένε: «"Αφού ό Γέροντας Παΐσιος δέν τού λέει τίποτε. Θά πούληση ό.Κοίταξε νά σού πώ. Εµείς όµως. τριάντα φορές νά διορθωθή. Έγώ τό κάνω αυτό σέ µερικούς γνωστούς. άλλα µέ αγάπη. άλλα κάνει ό.

θά τό πω στην µητέρα σου. . Ήταν απόρρητο». αφού κάνει ζηµιά στους άλλους! Ιδίως όταν έρχεται ένα παιδί άπό µιά οικογένεια πού τήν γνωρίζω και βλέπω ότι µέ τήν τακτική του καταστρέφει τήν οικογένεια. Αυτό δέν είναι κατάκριση. Ύστερα µερικοί έρχονται και λένε: «Γιατί τό είπες στον άλλο. πρέπει νά µιλήσω· έχω ευθύνη. µετά λέω πάνω σέ µιά συζήτηση σ' όποιον τον γνωρίζει «αυτό πού κάνει ό τάδε δέν µέ αναπαύει». Νοµίζουν έν τω µεταξύ ότι δέν τό έχω πει στον ίδιο. «Τί απόρρητο.καταστρέφεται τό σύνολο. Τό είπα χίλιες φορές σ' εσένα και δέν διορθώθηκες. Νά µήν τά µπλέκουµε τά πράγµατα. Άλλα. Γι' αυτό. Ακόµα αυτό έλειψε νά µήν τό πώ. ενώ τού έχω πει νά τήν διόρθωση. ∆έν ξέρουν ότι µέ έσκασε ό άλλος τόσον καιρό. καλά. άν δεν διορθωθής. ∆έν έχεις δικαίωµα νά βλάψης και τους άλλους πού θά νοµίζουν ότι έγώ συµφωνώ µέ αυτήν τήν κατάσταση». όταν βλέπω ότι κάποιος συνεχίζει τό τυπικό του κάνοντας µιά αταξία. τού λέω. Έχουµε και τον διάβολο πού λέει: «∆έν πειράζει και νά τό κάνης. και ό άλλος τό κάνει και ό Γέροντας Παΐσιος δέν τού λέει τίποτε». γιά νά τον προφυλάξω και νά µή βλαφθή. γιατί µπορεί νά νοµίσουν ότι είναι σωστή ή τακτική τού άλλου και νά τήν εφαρµόσουν και τί βγαίνει µετά. Θα τό πω στην µάνα σου. Όταν έχη κανείς µετάνοια. ∆εν έχεις δικαίωµα εσύ να έρχεσαι σ' έµενα να µου τό λές καί πάλι νά συνεχίζης τό βιολί σου. όταν συνεχίζη την τακτική του. για νά προφυλάξω την οικογένεια σας». Βλέπεις. τού λέω: «Κοίταξε.

πριν φθάση στην λαµπικαρισµένη εσωτερική πνευµατική κατάσταση. Τό καλό νά γίνεται µε καλό τρόπο . θά βοηθήσουµε τους άλλους περισσότερο καί θετικώτερα. τώρα τακτοποιήθηκε τό θέµα. Αν καταλάβη εκ τών ύστερων τί έπρεπε νά κάνη. Γιατί τό νά άσχολήσαι µε τον εαυτό σου έχει κόπο. δέν µπορεί ούτε στον εαυτό του νά έπιβληθή ούτε τους άλλους νά βοηθήση. τού λέω. Έάν φυσικά αυτό το έκαναν όλοι.. δίνοντας τά πρωτεία στην θεία βοήθεια. Εάν ασχοληθούµε µέ τήν διόρθωση του εαυτού µας και στραφούµε πιο πολύ στην «εσωτερική» δράση παρά στην εξωτερική. ή οποία θά βοηθάη αθόρυβα τις ψυχές πού θά συναντάµε. αµέσως διορθώνεται ενα κοµµατάκι της Εκκλησίας. άλλα τό κακό έγινε. Πήγα. Όταν έλευθερωθή από τόν παλαιό του άνθρωπο και από καθετί κοσµικό. έλλειψη εµπιστοσύνης στον Θεό. τους είπα αυτό καί αυτό καί τακτοποιήθηκε ή υπόθεση!». άλλα έχει στενοχώρια. δέν ήταν πρόβληµα. Όταν επιδίδεται κανείς στην εξωτερική δράση. όπως λένε. Αν διόρθωσης τον εαυτό σου. Έάν δέν κάνη καλό τον εαυτό του. αλλά και κάθε είδους άνθρωπο αναπαύει. εντάξει. ή Εκκλησία θά ήταν διορθωµένη.Σκέφτοµαι τί γίνεται. δέν µπορεί να πή ότι τό ενδιαφέρον του για τό κοινό καλό είναι καθαρό. Τί κακό µπορεί νά κάνη ή σέ τί µπορεί νά ώφελήση. έχει πλέον τήν θεία Χάρη. «Θά κάνω αυτό. όσο γίνεται. Έγώ πάντα ένα πρόβληµα προσπαθώ νά τό δώ άπό πολλές πλευρές.ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 Ενέργειες με σύνεση και αγάπη Εργασία στον εαυτό µας Εάν θέλης να βοηθήσης την Εκκλησία. µπορεί νά κάνη κάποιον πνευµατικό αγώνα. βρήκα τόν τάδε. . Ήρθε ό υπεύθυνος καί µού λέει: «Έ. δέν ωφελεί. Γιατί µπορεί νά γίνουν πολλά λάθη.τί αντίκτυπο θά έχη εκεί. είναι καλύτερα να κοιτάξης να διόρθωσης τον εαυτό σου. Επιπλέον θά έχουµε καί τήν εσωτερική µας γαλήνη. όταν έχετε νά αντιµετωπίσετε ένα πρόβληµα. τό πουλί! Ας πούµε. πνευµατική κατάσταση προδίδει τήν αρετή τής ψυχής καί αλλοιώνει ψυχές.. τόν τάδε. ώστε ή λύση πού θά δώσω νά εΐναι. Κάπου είχαν ένα πρόβληµα.. «Τώρα άρχισε τό πρόβληµα. Τώρα άναψε ή φωτιά. Εκείνο πού υπήρχε. Πρέπει νά βουτηχθή στην Χάρη καί ύστερα νά χρησιµοποιηθούν οι αγιασµένες πλέον δυνάµεις του γιά τήν σωτηρία των άλλων. Τό εξετάζω άπό όλες τις πλευρές. γιά νά φέρη θείο αποτέλεσµα. πώς σκέφτεσθε. πέταξε.». άν δέν προσέξη κανείς. Καλά. Αν όµως δέν έχη Χάρη Θεοϋ. τί δέν γίνεται ανθρωπίνως. δέν πρόσεξε κάποιος καί έκαψε ένα σπίτι. οπότε και ό ϊδιος αναπαύεται. γιατί πάει. γιατί ή εσωτερική. Άλλα σήµερα οι άνθρωποι ασχολούνται µε όλα τά άλλα θέµατα εκτός από τον εαυτό τους. ενώ τό νά άσχολήσαι µε τους άλλους είναι εύκολο. Πρώτα δυο . παρά να κοιτάς να διόρθωσης τους άλλους.Γέροντα. πιό σωστή. άγχος. και συχνά χάνει τήν ηρεµία του. εκεί. δέν τόν κρεµάει κανείς.

άλλα νά προσευχώµαστε καί νά αφήνουµε τον Θεό νά ενεργή. επειδή πήγαινε κάθε Παρασκευή. εξαφανίσθηκε! Γιατί καί τήν πόρτα νά έκλειναν. Λέει ένας γραµµατεύς: «Θά τού δείξω εγώ τού Χότζα! Θά τού βάλω µιά φλούδα. σύνεση και διάκριση. τρέχει δεξιά και αριστερά χωρίς αποτέλεσµα. Θά γράψω στην Κυβέρνηση ότι ό Χότζας µας πιέζει». Συµπεριφορά µε διάκριση . γιά νά µήν µπαίνω µέσα. προχωρούν µετά γρήγορα και σωστά. ένας Χότζας πήγαινε κάθε Παρασκευή µέσα στο µοναστήρι. ∆εν πιστεύω ότι τήν έκλεισαν.καρβουνάκια ήταν. ίσως νά έχη προβλήµατα αργότερα και νά βασανίζεται. Οι πνευµατικοί άνθρωποι µερικές φορές κάνουµε σάν νά µήν ύπάρχη Θεός· δέν αφήνουµε τόν Θεό νά ένεργήση. «Τήν έκλεισαν. καί έτσι τού ήρθε ένα σκαµπίλι τού Χότζα· σηκώθηκε. µέχρι επάνω στο άσκητήριο τής Αγίας Επιστήµης ακουγόταν. Τά σοβαρά πράγµατα. βρίσκει τά ίχνη τού λαγού. Μετά είπα κάτι γι' αυτό στους Πατέρες..χ. αντί νά ώφελή.. αν τό άγουροκόψη. άποφασίση δηλαδή βεβιασµένα.». και άπό ράτσα νά µήν είναι. βλέπω τον Χότζα οργισµένο. καί θά έκανε κακό στο µοναστήρι. δέν ενεργεί ό αφρός τού µυαλού. µού λέει. δηµιούργησε µεγάλη φασαρία και µεγάλωσε τό πρόβληµα. γιά νά µήν µπής εσύ!». Ένώ υπάρχουν δηλαδή πνευµατικά µέσα. έµεΐς πάµε νά ενεργήσουµε κοσµικά. Μια µέρα πού κατέβηκα κάτω. δαιµονίζει τόν άλλον. µέ αυτό πού έκανε. Όταν ήµουν στο Σινά. Γι' αυτό νά µή βιάζεται κανείς νά ένεργήση. Ένας άλλος παλιότερα είδε τό βουνό καί θέλησε νά κάνη εξοχικό πάνω στην κορυφή τής Αγίας Αικατερίνης!. γιά νά γίνεται τό καλό µέ καλό τρόπο και νά ώφελή. στο κυνήγι. Ύστερα τό µοναστήρι βρήκε σαν λύση να κλείνουν την πόρτα την Παρασκευή πού πήγαινε ο Χότζας. του λέω. «Τώρα θά τους δείξω εγώ.εγώ δεν τό ήξερα. καί αυτά θά έσβηναν µόνα τους». «Κοίταξε. Επαθε µιά αρρώστια. µετά ή Κυβέρνηση θά εξακρίβωνε ότι δέν είναι αλήθεια πώς τους πίεζε ό Χότζας καί θά είχαν φασαρίες. Ένώ. ή ελαφρότητα. Θά πάω καί εγώ επάνω νά προσευχηθώ». Είπα καί σε µερικούς Πατέρες νά προσευχηθούν. ανέβαινε στον µιναρέ ενός τζαµιού πού ήταν εκεί και φώναζε! Και είχε µιά φωνή!. πάει. Ένα σκυλί π. όταν προχωράη προσεκτικά. ή Όρθοδοξία δεν είναι φλούδα. καλύτερα νά τό άφήνη νά ώριµάση· γιατί. πού µού 'κλεισαν τήν πόρτα.. τού λέω. για να µήν µπαίνη µέσα . κάτι πού σκέφτεται κανείς νά κάνη. άλλα νά έχη και κενοδοξία και εγωισµό. άλλα τό αγιασµένο µυαλό. Μπορεί κάποιος νά έχη εξυπνάδα. Ό Θεός ξέρει πώς δουλεύει. νά 'ψάλουµε τήν Ακολουθία τών Σιναϊτών Πατέρων. Γι' αυτό καλύτερα είναι νά µή στηριζώµαστε µόνο στίς δικές µας ανθρώπινες προσπάθειες. και νά αφήσουµε νά µιλήση ό Θεός. τής Αγίας Αικατερίνης. Ύστερα. πάει. αλλά νά σκέφτεται και νά προσεύχεται προηγουµένως. όταν βιάζεται. Νά κάνουµε µιά αγρυπνία. γιά νά τακτοποιούνται οι δύσκολες καταστάσεις µέ πνευµατικό τρόπο. πέθανε καί αυτός. όταν καθυστερούν λίγο. γιά νά µήν µπουν οι γκαµήλες. έφυγε. Ένώ άλλο πού είναι άπό πολύ καλή ράτσα και έχει όλα τά προσόντα. και νά προπορεύωνται αυτά στις ενέργειες του και νά µήν προσεχή.. Όταν προπορεύεται ή προσευχή. πέθανε. Θά έλεγε ό Χότζας ότι έκλεισαν τήν πόρτα. Ενέργεια πριν άπό σκέψη έχει υπερηφάνεια. γιατί αλλιώς. Χρειάζεται πολλή προσοχή. Ήρθε τελευταία καί άλλος νά φτιάξη κάτι εκεί... Αυτός νόµιζε ότι µέ τις ενέργειες του είχε τακτοποιήσει τήν υπόθεση και ήθελε νά τόν επαινέσουµε κιόλας.

Γίνονται και πολλές παρεξηγήσεις· άλλα καταλαβαίνει ό ένας. Ένώ καταλαβαίνει πολλές φορές ότι σφάλλει. αντιδρά άσχηµα.Γέροντα. Όταν άνεχώµαστε τόν αδελφό µας άπό αγάπη. γιατί είναι γιά νά σηκώνη βάρος. τά έλατήριά του θά είναι αγνά. πρέπει νά τού πούµε κάτι. και ή αγάπη δέν εΐναι καθαρή. ή πνευµατική διαύγεια. εκείνος τό καταλαβαίνει. υπάρχουν πεντακόσιες υποπεριπτώσεις. Τότε θά κινήσθε όλο άπό αγνά ελατήρια. δηµιουργείται στον άλλο µεγάλη αντίδραση. Μετά πάνε όλα κανονικά. Και όταν τά ελατήρια µας δέν είναι αγνά. . και µέ µιά δική µας παρατήρηση µπορεί νά αντιδράσουν. Νά έξετάζη όµως κανείς πάντοτε τόν εαυτό του: «Γιατί θέλω νά τό πώ αυτό. τότε.στην στουρναρόπετρα. Το άλογο πάλι κακώς το βάζουµε στό αλέτρι. Και όταν δέν εκδηλώνεται ή κακία µας. Ένώ ό έλεγχος πού γίνεται χωρίς αγάπη. τόν κάνει τόν άλλο θηρίο. .. Πολλές φορές δέν καταλαβαίνετε ότι ό τρόπος µε τον όποιο λέτε κάτι στον άλλον έχει ύφος διευθυντού: «Έτσι και έτσι πρέπει νά γίνη αυτό». Όταν ελέγχουµε κάποιον άπό αγάπη. επειδή κινούµαστε άπό καθαρή αγάπη. επειδή κινείται µε διάκριση. Το βόδι είναι γιά νά τραβάη το αλέτρι δέν γίνεται νά τού βάλουµε σαµάρι και νά τό φορτώσουµε. γιά νά φανώ καλός. τον εγωισµό σας. µέ εµπάθεια. και ανάβει ή φωτιά. Εποµένως πώς νά ύπάρχη εγωισµός εκεί µέσα. άπό τις ενέργειες σας. ό θειος φωτισµός. νά επιδειχθώ. και τότε βγάζει σπίθες. άπό εγωισµό δέν υποχωρεί. ξεκινάµε άπό εγωισµό. Είναι και µερικοί πού συµπεριφέρονται µέ τον ίδιο τρόπο προς όλους. Γέροντα. Χρειάζεται πολλή διάκριση και θείο φωτισµό στην εποχή µας. άλλα ό άλλος. όταν λέµε κάτι και δηµιουργούνται αντιδράσεις. . Σέ µιά περίπτωση. Πονάω γι’ αυτό ή θέλω νά τό πώ. είτε τήν καταλαβαίνει ό άλλος τήν αγάπη µας είτε όχι. Ιδίως αν κάποιος εχη εγωισµό και τον θίξης. Είναι µερικοί πού µπορούν να διορθωθούν και άλλοι πού δεν διορθώνονται. διότι οι αδιάκριτοι µε τά κοφτερά τους λόγια πληγώνουν ευαίσθητες ψυχές και πολλές φορές τις τραυµατίζουν θανάσιµα. ή αλλοίωση γίνεται στην καρδιά του. γιατί τις φέρνουν σε απόγνωση. γιατί ή κακία µας προσκρούει στον εγωισµό του. ό άνθρωπος έχει ανάπαυση. φέρνει ταραχή. Ή αδιάκριτη συµπεριφορά τις περισσότερες φορές κάνει µεγαλύτερο κακό άπό τήν συµπεριφορά των τρελλών πού έχουν το ακαταλόγιστο και σπάζουν κεφάλια. ακόµη και όταν παρουσιάζεται σάν άγγελος φωτός. όπως έχω δει. Μπαίνει ό εγωισµός και τον τινάζετε τον άλλο στον αέρα.∆ηλαδή. όπως όταν χτυπήση ό πυριόβολος -τό ατσάλι . µπαίνει ό εγωισµός και φέρνει αντίθετο αποτέλεσµα. Άπό αυτό θά διακρίνετε αν ή κάθε ενέργεια σας είναι καλή.». όταν βλέπουµε κάποιον νά συµπεριφέρεται άσχηµα. Και όταν τά ελατήρια είναι αγνά. δηλαδή µαζί µέ το ενδιαφέρον ύπάρχη και υπερηφάνεια. ∆έν µπορούµε όµως σέ µιά δακτυλήθρα νά βάλουµε όσο βάζουµε σέ ένα βαρέλι· ή νά φορτώσουµε ένα βόδι όσο ένα άλογο. µέ πόνο. Γιατί διάκριση είναι ό εξαγνισµός. ή παρατήρηση βοηθάει τον άλλο· διαφορετικά. άλλα είναι εσωτερική. Γιά άλλη . Άν κανείς έξαγνισθή. γιατί τοϋ προκαλεί ταραχή-όπως ό διάβολος. Από πού ξεκινώ.Ανάλογα µέ το τί άνθρωπος είναι. ένώ ό πραγµατικός Άγγελος φέρνει µιά απαλή ανέκφραστη αγαλλίαση. πάλι τήν καταλαβαίνει. ∆εν είναι εύκολο να σας πω. Αν υπάρχουν αγνά ελατήρια και ταπείνωση. Νά βγάλετε τον εαυτό σας. εϊτε θυµώση εϊτε φωνάξη εϊτε κάνη µιά παρατήρηση.

γιατί αύτη ή ειλικρίνεια δέν έχει σπλάχνα. όπως τά πικρά φάρµακα ωφελούν περισσότερο άπό τά γλυκά σιρόπια.Γέροντα. Ή αλήθεια. Τά γλυκά λόγια και οι µεγάλες αλήθειες έχουν αξία. νά κινήται κανείς έτσι άπό απλότητα. µπορεί νά κάνη έγκληµα. θά πάω νά αµαρτήσω στην πλατεία». γιατί άπό 'κεϊ ξεκινάει ή πνευµατική ειλικρίνεια. Οποιος έχει πολλή διάκριση. Αν είναι Άγιος. θά έχη απλότητα. Όταν κανείς έχη ειλικρίνεια χωρίς διάκριση. . µπορεί νά κάνη διπλό κακό· πρώτα στον εαυτό του και ύστερα στους άλλους. και τήν πικρή ακόµη αλήθεια τήν λέει µε πολλή απλότητα και τήν γλυκαίνει µε τήν καλωσύνη του. αν πής καµµιά φορά τήν αλήθεια χωρίς διάκριση. αυτό δεν είναι αλήθεια. Ή άλλος λέει: «Γιά νά είµαι ειλικρινής. όταν δέν βλάπτουν.Μπορεί. µε αποτέλεσµα νά ώφελή πιό θετικά άπό τά γλυκά λόγια. γιατί όλοι λένε µεγάλες «αλήθειες». . . θά έχη απλότητα. Νά µήν έχουµε λοιπόν απαιτήσεις παράλογες άπό τους άλλους.Ναι. βέβαια. όταν βγαίνουν άπό αληθινά στόµατα.δουλειά είναι τό ένα. έχει αρχοντική αγάπη. . κοροϊδεύει και αδικεί τουλάχιστον µόνον τον εαυτό του. όταν χρησιµοποιήται χωρίς διάκριση. Όταν κανείς δέν είναι ειλικρινής µε τόν εαυτό του.Έκτος άπό αυτό· ή αλήθεια είναι αλήθεια· άλλα. Γέροντα. υπάρχει ειλικρίνεια κοσµική και ειλικρίνεια πνευµατική. θυσία και ταπείνωση. άµαρτάνει θανάσιµα. . Αν είναι . . γιά άλλη τό άλλο. Ό καθένας έχει τό δικό του. και πιάνουν τόπο µόνο στους καλοπροαίρετους ανθρώπους και σ' εκείνους πού έχουν καθαρό νου. είναι αλήθεια ότι ό τάδε είναι βλαµµένος. γιατί κοροϊδεύει τους άλλους. δεν ωφελείς. Νά µή θέλουµε νά βάλουµε όλον τον κόσµο στό δικό µας καλούπι. ας ξεκινήση νά είναι ειλικρινής πρώτα µε τόν εαυτό του. Όποιος θέλει νά είναι πράγµατι ειλικρινής. Μερικοί ενεργούν εν ονόµατι της αληθείας και εγκληµατούν. Π. Ή πνευµατική ειλικρίνεια χαρακτηρίζεται από την αγάπη Ό κόσµος πάει άσχηµα σήµερα. Ή κοσµική ειλικρίνεια έχει άδιακρισία.Τί απλότητα! Πού την βρήκες σε έναν τέτοιο άνθρωπο την απλότητα! Αν είναι παιδάκι. δέν θά γίνονταν αταξίες και θά ήταν και εδώ Παράδεισος.Μιλάει δηλαδή κανείς εύκαίρως-άκαίρως. Αυτό δεν είναι ειλικρίνεια. Αν πάς όµως νά το πής αυτό.χ. Έάν µπορούσαν νά µπουν σέ τάξη όλοι οι άνθρωποι σ" αυτήν τήν ζωή. Όταν όµως συµπεριφέρεται χωρίς ειλικρίνεια προς τους άλλους. Νά παραβλέπουµε και µερικά. πού δεν ανταποκρίνονται όµως στην πραγµατικότητα.

12. Ό τρόπος της Εκκλησίας είναι ή αγάπη. Την πρόσβαλε µπροστά σέ όλους. Ή Εκκλησία βλέπει τά πάντα µέ µακροθυµία και κοιτάζει νά βοηθήση τόν καθέναν. . «Το γράµµα τοϋ νόµου άποκτείνει»39 Είπα σε κάποιον µιά φορά: «Τί είσαι εσύ. άλλα νά έχη αγάπη γιά όλους τους ανθρώπους. δέν πρέπει όµως νά φέρεται κανείς µε ευθύτητα. όταν τού ζητηθη ή γνώµη του. . Λουκ. Βλ. Ξέρεις πώς υπάρχουν και µαχητές τού πειρασµού. Καλή είναι ή ευλάβεια πού έχουν. γιά νά έχη τήν πνευµατική διάκριση. Γνώρισα έναν συγγραφέα πού είχε ευλάβεια πολλή. Μιά φορά µου λέει: «Σε µιά συγκέντρωση είπα αυτό και αυτό σέ µιά κυρία».3. «Είµαι ευθύς.Ή ευθύτητα.τι καί άν έχη κάνει.Και πώς αισθάνεται αυτός. ο. ή γεροκεφαλιά (τό γερό δηλαδή αρβανίτικο κεφάλι). Όλη ή βάση είναι νά έχη κανείς πνευµατική κατάσταση. και σωστά νά είναι. πού προχωρούσε Όµως σε βάθος. άλλα τελικά γίνονται οί ίδιοι ρεζίλι. την είχε σακατέψει. γιατί αλλιώς µένει στο «γράµµα τον νόµου». "κηρύττω επί των δωµάτων38». χριστιανικά.». Ποτέ δέν λέει «εγώ». Μαχητής τοϋ Χριστού ή µαχητής τού πειρασµού. θά είναι διάβολος. Άλλα µέ τον τρόπο πού της τό είπε.Γέροντα. καλή καί ή διάθεση γιά τό καλό.διαφέρει άπό τόν τρόπο των νοµικών. Συνέχεια πειρασµοί. . . άλλα «ό 38 39 Βλ. 3. . λένε. µιλάει ταπεινά.µεγάλος και δέν είναι καθυστερηµένος στο µυαλό και κινήται έτσι. Όποιος πετάει λόγια αδιάκριτα. µέ µιά γλώσσα ωµή. σακατεύεις κεφάλια. έχει ένα νοµικό πνεύµα. Ό ένας πειρασµός διαδέχεται τόν άλλο. Ό Χριστιανός δέν πρέπει νά είναι φανατικός. 2. και κάνουν τόν άλλον ρεζίλι. Βλέπω σέ µερικούς ευλαβείς ένα είδος παράξενης λογικής. όσο αµαρτωλός καί άν είναι. έτσι όπως τήν χρησιµοποιούν πολλοί. αυτός δέν κινείται άπό τό Πνεύµα τού Θεού· κινείται άπό άλλο πνεύµα. Αυτός πού έχει ταπείνωση. εσύ πετάς στους άλλους χρυσά στεφάνια µέ διαµαντόπετρες. γιά νά µή συνοδεύη την ευλάβεια ή στενοκεφαλιά. Όχι µόνον ευαίσθητα άλλα καί γερά». άλλα χρειάζεται καί ή πνευµατική διάκριση καί ευρύτητα. καί τό «γράµµα τον νόµον άποκτείνει». κάνει κακό. Όποιος ελέγχει µπροστά σέ άλλους κάποιον πού αµάρτησε ή µιλάει µέ εµπάθεια γιά κάποιο πρόσωπο.. Ας µην πετροβολάµε τους ανθρώπους. και τους τράνταζε. «Κοίταξε. δεν κάνει ποτέ τόν δάσκαλο· ακούει καί. άλλα µιλούσε στους κοσµικούς.. 6. Β ' Κορ.Κόλαση σωστή. έτσι όµως πού τά πετάς. τού λέω.

ξεκινάη κανείς άπό καλή διάθεση νά κάνη κάτι καί φθάνη στά άκρα. άν έπιτρέψη ό Θεός». . . µπαίνει σιγά-σιγά τό ευρωπαϊκό τυπικό και πολλοί δεν κάνουν τό στραβό από ευγένεια κοσµική. Τώρα. Ό. νά τό κάνη γιά τόν Θεό. Γι’ αυτό ή Εκκλησία αναγκάσθηκε νά βάλη ψηλά τις εικόνες καί. γιά νά γίνη καλύτερη ή Θεία Κοινωνία· οι άλλοι πάλι έκαιγαν τις εικόνες. γι' αυτό πιάνει τα άκρα. Ότι κάνει κανείς.Είναι ό εγωισµός µέσα στην ενέργεια του αυτή καί δέν το καταλαβαίνει. όλα τά χάνει.» καί νά έξετάζη άν είναι εύάρεστο στον Θεό. γιά νά τίς προσκυνούµε καί νά απονέµουµε τιµή στά εικονιζόµενα πρόσωπα. να τό κάνη καθαρό για τόν Χριστό.Όταν. λείπει ή διάκριση. ϊνα µη σαλευθώ»40 και δεν σαλεύονταν. Άκρη το ένα. γιά νά φανή καλός στους ανθρώπους. «Προωρώµην τον Κύριον ενώπιον µου διαπαντός. Γιά κάθε ενέργεια του ό άνθρωπος πρέπει νά ρωτάη τόν εαυτό του: «Καλά.Γέροντα. . νά εχη τόν νου του ότι ό Χριστός τόν βλέπει. άν κάνη κάτι. τόν παρακολουθεί. . Ο’τι κάνουµε νά τό κάνουµε γιά τον Θεό .λογισµός µού λέει» ή «οί Πατέρες είπαν».. αλλά που φθάνουν! Οπως οι είκονολάτρες και οι εικονοµάχοι. Χρειάζεται πολλή προσοχή. Ενιωθαν τήν παρουσία τού Θεού παντου. Όποιος νοµίζει ότι είναι ικανός νά διορθώνη τους άλλους έχει πολύ εγωισµό. γιατί δέν γνωρίζει τόν εαυτό του. τίς κατέβασε χαµηλά. Ψαλµ. 8. Ξεχνάµε τόν Θεό καί µπαίνει µετά ό λογισµός ότι κάνουµε κάτι σπουδαίο. εµένα αυτό πού κάνω µέ αναπαύει· τόν Θεό Τόν αναπαύει. Αν κινούµαστε µέ σκοπό νά αρέσουµε στους ανθρώπους. τότε ο. Πώς θά αύξηθή ό φόβος τοΰ Θεού. όλα χαραµίζονται. 15. Ένώ. βλέπεις.». 40 Βλ. Άν ξεχνάη νά τό κάνη αυτό. αυτό δεν µάς ωφελεί σε τίποτε.τι κάνει είναι σίγουρο· αλλιώς.Εγρήγορση χρειάζεται. Νά µην εχη τό ανθρώπινο στοιχείο µέσα του. άκρη το άλλο! Οι µέν έφθασαν στο σηµείο νά ξύνουν την εικόνα του Χρίστου και νά ρίχνουν την σκόνη µέσα στό Άγιο Ποτήριο. όταν πέρασε ή διαµάχη. ξεχνάει καί τόν Θεό µετά. Η έλεγαν: «Άν θέλη ό Θεός. συνήθως κινούµαι άπό φόβο νά µή στενοχωρήσω τους άλλους ή νά µήν ξεπέσω στά µάτια τους· δέν σκέφτοµαι νά µή στενοχωρήσω τόν Θεό.. µπαίνει καί ή άνθρωπαρέσκεια καί κοιτάµε νά µήν ξεπέσουµε στά µάτια τών ανθρώπων. Ζούσαν αυτό πού λέει ό Ψαλµός. αν ενεργή κανείς µέ τήν σκέψη ότι ό Θεός τόν βλέπει. Γέροντα. είχαν συνέχεια µπροστά τους τον Θεό και πρόσεχαν. τίς πετούσαν. Πολλές φορές από ευλάβεια ξεκινούν µερικοί.τι κάνει ό άνθρωπος. τόν παρακολουθεί· σε κάθε του κίνηση κέντρο νά είναι ό Χριστός. δέν φοβάται τόν Θεό. Γι' αυτό παλιά έλεγαν «προς Θεού» ή «τόν αθεόφοβο. Μιλάει δηλαδή σάν µαθητής.

Μεγάλη υπόθεση! Σήµερα δέν βρίσκει προϋποθέσεις. τότε συγγενεύει µέ τόν Θεό. λάσπη και σού έφερναν άχυρα. νά την χτυπώ αµέσως. χωρίς επιδιώξεις πάνω από τις δυνάµεις µας. Αν όµως . όταν πάω νά κάνω ένα καλό καί µπαίνη στην µέση ή άνθρωπαρέσκεια. πώς θά εύλογηθή άπό τόν Θεό. Όταν κάνη τό θέληµα του Θεού. νά ξερριζώνουµε τήν κοσµική προβολή καί τήν κοσµική επιτυχία. Ζητούσες λ.Πάντοτε νά εξετάζω τά ελατήρια άπό τά όποια κινούµαι καί. ∆εν είναι άλλο εδώ και άλλο έκει. όσο µπορούµε. Εκεί χρειάζεται νά προσέξη κανείς. Μέσα στην γνήσια ευαρέστηση του πλησίον µας υπάρχει και ή ευαρέστηση στον Χριστό. νά βγάλη δηλαδή τήν άνθρωπαρέσκεια. ή οποία είναι πνευµατική αποτυχία. Τήν εποχή µας δέν τήν χαρακτηρίζει τό αθόρυβο άλλα τό εντυπωσιακό. Όταν οί πνευµατικοί άνθρωποι χτυπιούνται. γιατί αλλιώς θά εΐναι εις βάρος της ψυχής µας και του σώµατος. άλλα αγάπης. Γιατί. χωρίς νά ζητάη άπό τόν Θεό. Πάντα νά έλέγχη τόν εαυτό του και νά κοιτάζη πώς νά κάνη τό θέληµα τού Θεού. Νά αποκτήσουµε αισθητήριο πνευµατικό Τό Άγιο Πνεύµα είναι ένα και έχει πολλά χαρίσµατα. και ό σκοπός του εΐναι νά τοποθέτηση καλύτερα τόν εαυτό του.. Στον Ουρανό δεν ανεβαίνει κανείς µέ τό κοσµικό ανέβασµα άλλα µέ τό πνευµατικό κατέβασµα. Όσο µπορεί κανείς νά κάνη τήν ζωή του τέτοια πού νά συγγενεύη µέ τόν Θεό.χ. Νά σιχαινώµαστε τόν κρυφό καί φανερό εγωισµό καί τήν άνθρωπαρέσκεια. βαδίζει πάντα µέ σιγουριά καί ποτέ δέν πέφτει.. γιά νά κατεβή. τότε βγάζω νερό άπό τό πηγάδι µέ τρύπιο κουβά. Παλιά τό Άγιο Πνεύµα φώτιζε. αυτό σηµαίνει ότι βρίσκονται ύπό τήν επίδραση πολλών άλλων πνευµάτων. Ή βαβυλώνια στην Παλαιά ∆ιαθήκη ήταν αθώα. πού δέν έχουν καµµιά σχέση µέ τό ένα Άγιο Πνεύµα. Όταν προσπαθή κάποιος νά τοποθέτηση τά εκκλησιαστικά θέµατα δήθεν µέ ορθόδοξο τρόπο. ∆έν είναι πνεύµα συγχύσεως. Ή πνευµατική ζωή όµως είναι αθόρυβη. Τώρα έχουµε βαβυλώνια µέ πάθη. και τότε. θέλουµε νά εξυψώνουµε τόν εαυτό µας καί επιδιώκουµε τήν προσωπική µας ικανοποίηση. όταν έχουµε τόν εαυτό µας µέσα στην συνεργασία µας µέ τους άλλους. Ζητάς λάσπη και σού ρίχνουν τούβλο στό κεφάλι. Τους περισσότερους πειρασµούς συχνά τους δηµιουργεί ό ίδιος ό εαυτός µας. ε. Όποιος βαδίζει χαµηλά. και συχνά εις βάρος και τής Εκκλησίας. γιά νά πάη και αυτή ή ανθρώπινη προσφορά στον Χριστό. µόλις αντιληφθώ ότι κινούµαι άπό άνθρωπαρέσκεια. άποβλέπη δηλαδή στο συµφέρον του. λαµβάνει· δέχεται συνέχεια νερό άπό τήν πηγή. πώς νά έξαγνίση τήν ευαρέστηση προς τόν πλησίον. Γι' αυτό. τό κούφιο. ειρήνης. γιά νά αγαπήσουµε ειλικρινά τόν Χριστό. Καλά είναι νά κάνουµε αυτά πού είναι γιά τά µέτρα µας σωστά άθόρυβα. υπαγόρευε. Όταν δηλαδή κινούµαστε άπό ιδιοτέλεια.

καί στην Μικρά Ασία. Γιά έναν λόγο παραπάνω σήµερα πού βλέπεις σέ τί κατάσταση ζούµε. Θυµάµαι. Μερικά πράγµατα. Νά πετάτε. πριν πάω στρατιώτης. βγώ έξω 'γώ». Ενα Τουρκάκι πέντε χρονών κατάλαβε καί µάς λέει: «Πάτε µαγειγειό. νά µη µένουµε σέ υπανάπτυκτη. είναι ανάγκη οί πνευµατικοί άνθρωποι νά συνεννοούνται.οί τρεις ήταν Μουσουλµάνοι .Γέροντα. . νηπιώδη κατάσταση. καί είδατε πόσο συνετά φέρθηκε! Πά. Νά µη νοµίζη πώς ότι αναπαύει εκείνον είναι καί ή φώτιση τοϋ Θεού.ό άνθρωπος βγάζη τόν εαυτό του άπό κάθε ενέργεια του και κόβη τό θέληµα του. σπίρτο ήταν! Βλέπεις. ενώ ένας µεγάλος µπορεί από απερισκεψία νά έκανε κακό. Τα Έξαπτέρυγα. αγαπούσε. νά µήν ξέρη νά µιλήση. τότε σέ κάθε περίπτωση πρέπει νά παίρνη εντολή πώς νά κινηθή. µιά φορά στην Κόνιτσα. µόνες σας πρέπει νά τά καταλαβαίνετε. Όταν λέω «όπως σέ φωτίση ο Θεός». παρατηρούσε. Άγιος». Έχουν έξι φτερά και τά χτυπούν ψάλλοντας τό «Άγιος. Ηµασταν τέσσερις . νά έχετε εξι φτερά! Ό θείος φωτισµός είναι τό πάν. Νά είστε ξεφτέρια. Άγιος.καί κρυφτήκαµε σέ ένα τούρκικο σπίτι πού ήταν στην άκρη της πόλης. χωρίς νά σας τά πουν. µέ κατηχήσεις. Ιδίως στην εποχή µας αυτό µάς τό επιβάλλουν οί περιστάσεις. Πολλές φορές λέω σέ µερικούς: «Κανόνισε όπως σέ φωτίση ό Θεός». εννοώ ό άνθρωπος νά δη τά πράγµατα µέ θείο φωτισµό καί όχι µέ την ανθρώπινη λογική. χωρίς νά καταλάβουν τίποτε ούτε οί Αρµένιοι ούτε οί Τούρκοι. Γιατί. µε µελέτες. όταν βγάζη την δική του ιδέα. Θά έρθουν δύσκολα χρόνια. τόσο δά. µυρωµένοι. γιά νά έχη καί τον θείο φωτισµό. Είναι βασικό νά γίνη αυτή ή δουλειά. Παιδάκι πέντε χρονών. Μήν περιµένετε νά σας τά πουν όλα. Μπορεί δύο Έλληνες νά ήταν µπροστά σέ Αρµενίους καί Τούρκους καί συνεννοούνταν. Αν δέν παίρνη στροφές τό µυαλό τού άνθρωπου καί δέν ύπάρχη καί θείος φωτισµός. τους ανάγκαζε ή κατάσταση καί έπαιρνε στροφές τό µυαλό τους. . τότε σ' εκείνα τά δύσκολα χρόνια. Πρέπει νά απόκτηση κανείς αισθητήριο πνευµατικό. Πρέπει νά παίρνη στροφές τό µυαλό. Βλέπετε. έρχονται θείες ιδέες. και τότε θά εχη οπωσδήποτε θειο φωτισµό καί θά ύπάρχη πνεΰµα συνεννοήσεως. πώς έρχεται ό θείος φωτισµός. είχαµε µάθει ότι έρχονταν οί αντάρτες. Εµείς βαπτισµένοι. βγήκαµε πίσω άπό τό σπίτι καί έτσι προλάβαµε νά κρυφτούµε σέ κάτι αποθήκες πιο κάτω. τότε δουλεύει σωστά. γιά νά καταλάβουν οι άνθρωποι µερικά πράγµατα. Αυτό βγήκε έξω καί εΐπε στους αντάρτες ότι δέν είναι κανείς µέσα καί έφυγαν. Μπήκαµε λοιπόν στό µαγειρείο. Ξέρετε ποια είναι ξεφτέρια. πά.

θά Τόν κάνουν βασιλιά.Αγωνιστικό πνεύµα. πρέπει νά θέλης νά βγης από τό σκοτάδι. ∆αν. γιά νά κατοίκηση στον άνθρωπο τό Άγιο Πνεύµα. ∆έν βλέπει πού πάει. προφυλάγεται· άµα βλέπη πιο πολύ. ό παλαιός άνθρωπος γίνεται καλός αγωγός καί τότε περνάει ή Χάρις του Θεού καί δέχεται τό θειο φώς της Χάριτος. Σωσάννα. θυσία. φιλότιµο. γιατί ήταν γήινοι! Πριν άπό την Πεντηκοστή είχε δοθή εξουσία άπό τόν Θεό στους Μαθητές νά βοηθούν τόν κόσµο. . Σκέφτονταν ανθρώπινα. νά φορτισθή! Πάλι έξηντλεΐτο. Άµα όµως βλέπη λίγο. γιατί στερείται τό φώς. αν δέν ύπάρχη θείος φωτισµός. Είµαστε βαπτισµένοι. Ό άνθρωπος είναι άχρηστος. έχουµε καί τόν Παράκλητο. αρχοντιά. µπορεί νά χτυπήση πάνω στό τζάµι. Όλη ή βάση έκεϊ είναι. αποφεύγει όλους αυτούς τους κινδύνους καί βαδίζει µέ ασφάλεια στον δρόµο του. Αλλιώς γίνονται βραχυκυκλώµατα καί δέν ενεργεί ή Χάρις. δεν χρειαζόταν πιά ή.. Μετά τήν Σταύρωση δόθηκε σ' όλους ή δυνατότητα άπό τόν Χριστό νά έχουν τόν θειο φωτισµό. Τώρα έµεϊς γινόµαστε αιτία νά µήν περνάη τό ρεύµα τής θείας Χάριτος. ταπείνωση. τό Άγιο Πνεύµα. Όχι ότι εµείς τώρα είµαστε καλύτεροι και εκείνοι ήταν χειρότεροι. Τό Άγιο Πνεύµα είναι τό φώς. τί προϋποθέσεις χρειάζονται. νά πέση σέ κανέναν γκρεµό ή σέ λάκκο ή σέ ακαθαρσίες.Γέροντα. όλα χαµένα είναι. Θυσιάσθηκε ό Χριστός καί µας ελευθέρωσε. Πάλι έπρεπε νά τήν βάλουν στην µπρίζα. δέν θά πέφτουν. καί σέ βόθρο ακόµη. Καί γιά να’ ρθή τό Φως. πριν τους επισκίαση ή Χάρις.λπ. Αν κανείς δέν βλέπη. όταν πάη στά Ιεροσόλυµα. τό θείο φώς. Γι' αυτό τους απασχολούσε ποιος θά καθήση δεξιά καί ποιος αριστερά άπό τόν Χριστό. είχαν πλέον οι Απόστολοι µόνιµα την θεία Χάρη. Τί τράβηξε ό Χριστός µέ τους Μαθητές. πάλι στην µπρίζα! Όταν τους έστειλε τόν Παράκλητο. . Προηγουµένως µόνο µερικές φορές είχαν θειο φωτισµό· ήταν σάν νά γέµιζε ή µπαταρία τους και πάλι εξαντλείτο. Γιατί. Βαπτισθήκαµε στό όνοµα Του. Ένώ τους έλεγε ό Χριστός ότι θά πάη στά Ιεροσόλυµα καί θά σταυρωθή ό Υίός τού άνθρωπου κ. 45-63. Τότε δέν είχε σταυρωθή ακόµη ό Χριστός. ∆έν είχαν όµως ακόµη τόν θείο φωτισµό πού πήραν τήν Πεντηκοστή.. εξουσία ό διάβολος καί εύκολα παρέσυρε τους ανθρώπους. άµα λείψη ή Χάρις τού Αγίου Πνεύµατος.. εκείνοι νόµιζαν ότι. γιατί αφήνουµε τά καλώδια µας σκουριασµένα. καί είχε. γιά νά έχη τόν θείο φωτισµό. Τήν µπρίζα τήν έχει συνέχεια βαλµένη. Πήγε ή µητέρα των υίών του Ζεβεδαίου και Τον παρακάλεσε να βάλη στην βασιλεία Του τό ενα παιδί της από τά δεξιά Του και τό άλλο άπό τά αριστερά Του!41 Άπό την ηµέρα όµως της Πεντηκοστής πού ό Χριστός τους έστειλε τόν Παράκλητο. καί ό Θεός δεν θά στενοχωριέται. Καί λίγο θαµπά άν βλέπουν οι άνθρωποι. γι' αυτό δέν έχουµε ελαφρυντικά. αλλά εµείς ζούµε στον καιρό της Χάριτος. τά έχουµε όλα. .. κατά κάποιον τρόπο. Όλη ή βάση εΐναι νά προσέξη ό άνθρωπος νά µην τόν εγκατάλειψη ή Χάρις τού Θεού. Άν ένας πατέρας 41 Βλ. µπρίζα.Αν ξεσκουριάσουµε τά καλώδια.

νά φύγη τό σκοτάδι. έκανε µιά σειρά ερωτήσεων καί αποδείχθηκε ότι ό έµπορος όχι µόνο δέν έδωσε τίποτε στον µοναχό. προσεύχοµαι στον Θεό νά φώτιση τόν κόσµο. άλλα καί ότι τού πήρε καί τις λίρες. ∆ιέκρινα σ’ αυτόν τόν δικαστικό µιά κατάσταση σάν τού Προφήτη ∆ανιήλ!42 Επειδή είχε φόβο Θεού. Ό άνθρωπος πού έχει θειο φωτισµό 42 Βλ. δέν θά µάλωναν θά έβλεπαν τόν καλύτερο δρόµο καί θά τραβούσαν προς τά εκεί. Γιά τό καλό αγωνίζονται. γιά νά µήν τά κουβαλάς». ό άλλος «άπό 'κεΐ». όλα αλλάζουν. ∆αν. Ένας δικαστικός µού διηγήθηκε µιά περίπτωση πού αντιµετώπισε ό ίδιος. Λίγο νά φωτίση ό Θεός. 45-62.. όταν λέη ό Ιερέας «Τά σά εκ των σων. Σωσάννα. καί επιπλέον ό άλλος τού ζητούσε καί οκτώ εκατοµµύρια. γιά νά βλέπη. Ό καθένας νοµίζει ότι είναι καλό νά πάνε άπό εκεί πού λέει αυτός. Όλη ή βάση είναι ό θειος φωτισµός. Ό Καλός Θεός δίνει τόν θείο φωτισµό Του σ’ αυτούς πού έχουν αγαθή προαίρεση. πόσο µάλλον ό Θεός! Ολο τό κακό πού γίνεται στον κόσµο. στά αγκάθια. Γι' αυτό λέω ότι καλά είναι τά φώτα καί τά πολύφωτα. αλλά τελικά πού καταλήγουν. άλλα. στον γκρεµό.άπό 'δώ θά πάµε». βρίσκεται στο σκοτάδι ό άνθρωπος. τό όποιο φωτίζει τόν άνθρωπο.». τότε ό άνθρωπος αναπαύει καί τό περιβάλλον του καί ό ϊδιος εξελίσσεται πνευµατικά. άλλα βρίσκονται σέ µιά θαµποµάρα καί δέν µπορούν νά συνεννοηθούν. Στην δίκη. µού πήρε καί το βάρος». Όταν επέστρεψε. πού ό Άγιος Αρσένιος ό Καππαδόκης τόν διάβαζε «γιά νά φωτίση ό Θεός αυτούς πού πηγαίνουν σέ συνέδρια». ό άλλος «άπό 'δώ». γιατί αλλιώς σάν τόν τυφλό θά σκοντάφτουµε. Καί άν έρθη ό θείος φωτισµός. µετά νά φωτίση την Ιεραρχία και όλους τους Πατέρες τής Εκκλησίας. Καί στον δεύτερο Ψαλµό. δηµιουργούνται πολλά καί στην κοινωνία καί στην Εκκλησία. Πήγε νά ρωτήση κάποιον έµπορο καί εκείνος τού είπε: «Άσ' τα σ' έµενα. «Τί καλός άνθρωπος. ό δικαστικός άπό µιά έµπνευση πού είχε. Καί όταν λείπη ό θείος φωτισµός. Έδωσε τις πεντακόσιες λίρες καί δέν πήρε τίποτε. Τό θέµα κατέληξε στό δικαστήριο. Καί λίγο έναν νά φωτίση και τους άλλους νά τους κάνη δεκτικούς. άλλα λείπει ό θείος φωτισµός.. οί εφευρέσεις τού εγκεφάλου. λέω: «Νά φωτίση ό Θεός όλους τους άρχοντες. ό Θεός τόν φώτισε καί ενήργησε σωστά. είπε ό µοναχός µέ έναν καλό λογισµό. Τού άφησε τά χρήµατα. . ξέρετε τί καλό µπορεί νά γίνη. Τότε ό ένας λέει «άπό 'δώ θά πάµε». ό άλλος λέει «όχι. Έχουν ανάγκη άπό θείο φωτισµό οι άνθρωποι. γιά νά βοηθούν τόν κόσµο». Γι' αυτό νά ζητάµε άπό τόν Θεό νά µάς δίνη έστω καί λίγο θείο φωτισµό. Άν δέν υπήρχε θαµποµάρα. είναι γιατί λείπει ό θείος φωτισµός. επειδή υπάρχει θαµποµάρα.στενοχωριέται. Όλοι δηλαδή ενδιαφέρονται γιά τό καλό. νά δέχονται το Άγιο Πνεύµα. Στην Θεία Λειτουργία. Έναν µοναχό τόν έστειλε το µοναστήρι του µέ πεντακόσιες λίρες νά άγοράση ένα κτήµα. άλλα ανώτερο εΐναι τό θείο φώς τής Χάριτος τού Θεού. Μιά κουβέντα νά πή ένας άρχοντας. δέν τού έδινε τις πεντακόσιες λίρες καί επιπλέον έλεγε ότι τού έδωσε καί οκτώ εκατοµµύρια! Ό καηµένος ό µοναχός σκεφτόταν πώς θά γυρίση στο µοναστήρι. Τουλάχιστον στην Εκκλησία οι περισσότεροι δέν έχουν κακή διάθεση. γιά νά µή σακατεύωνται πνευµατικά οι άνθρωποι. όταν τα παιδιά του πέφτουν στίς λάσπες. Θέλω νά πώ ότι όλοι µπορεί νά κινούνται µέ καλή διάθεση. εγώ ξέρω καλά.

και οϋτε εκείνος κουράζεται.βλέπει πολύ καθαρά τά πράγµατα. πληροφορείται χωρίς αµφιβολία. άλλα και τους άλλους βοηθάει πολύ θετικά. .

τρέφεται πνευµατικά και χαίρεται αγγελικά.∆εύτερο Μέρος ΑΓ ΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΕΥΛΑΒΕΙΑ «Οποίος προσέχει και παίρνει στα ζεστά το θέµα της σωτηρίας της ψυχής του. καρποφορεί. αγωνίζεται.» . προκόβει.

"Αν αγωνισθούν έτσι. έδωσε σε όλους µας καί ανάλογα χαρίσµατα . θά ξερριζώση όλα τά αγκάθια τών παθών της καί θά φυτέψη στην θέση τους αρετές. Έάν όµως τό κουνάµε στό χέρι .Πολύ χαίροµαι.ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Ό «καλός άγων» Αγώνας για τόν αγιασµό της ψυχής. άλλα. στους άνδρες τόν ανδρισµό καί στίς γυναίκες την αγάπη -. καί τόν ϊδιο τόν Χριστό πού µας βοηθάει.Νά προσπαθή κανείς κάθε µέρα νά τοποθετή µέσα του κάτι τό πνευµατικό. . τήν Παναγία. θά είναι αναγκασµένος νά προχωράη πολύ αργά καί προσεκτικά. Όσο µπορούµε. νά αποφεύγουµε τις αφορµές της αµαρτίας. καί θά δώση τήν θεϊκή Του δύναµη. οί όποιοι ούτε αµαρτίες µεγάλες γνώρισαν ούτε κακές συνήθειες απέκτησαν ούτε καί µεγάλο πόλεµο δέχονται. Όσοι δέν πρόσεξαν καί απέκτησαν κακές συνήθειες. θά προχωρήσουν πολύ. Αν άσχοληθή κανείς µέ τό ακαλλιέργητο χωράφι της ψυχής του. σάν καλός καί δίκαιος πού είναι. για νά µήν παίρνουν τά µάτια µας εικόνες αµαρτωλές. Αύτη ή εργασία όµως είναι επίπονη καί χρειάζεται θέληση πολλή καί υποµονή. καί έτσι σιγάσιγά θά άπεκδυθή τόν παλαιό άνθρωπο και στην συνέχεια θά κινήται ελεύθερα στον πνευµατικό χώρο. Ό Θεός. είναι δύσκολο. Θάρρος λοιπόν! Ό Χριστός είναι πολύ δυνατός. Ένώ. Έάν πιάσουµε ενα καρβουνάκι αναµµένο καί το κρατήσουµε στην χούφτα µας. µπορεί νά έχη καί τραύµατα. δεν θά µάς κάψη. µέ τήν πείρα πού έχει. τά Σεραφείµ καί τους Αγίους Πάντες. Ά ν κάποιος προχωράη µέσα σέ ένα ναρκοπέδιο καί δέν γνωρίζη τήν περιοχή. χωρίς όµως νά καλλιεργούν επιθυµίες κακές. επόµενο είναι νά µάς κάψη. νά συντρίψουµε τά κέρατα τού πονηρού. Νά τοποθέτηση άγιες εικόνες στην µνήµη του αντί . και µάς παίζουν µετά οί δαίµονες σινεµάδες. νά µάς λέγατε πρακτικά πώς γίνεται ή εργασία αυτή. . έκτος άπό ανθρώπους πού µπορούν νά µας βοηθήσουν πνευµατικά. Και όταν αυτό καµµιά φορά. προχωράει σταθερά καί γρήγορα. Καί αν αξιοποιήσουν ώς πείρα τις προηγούµενες πτώσεις τους. Νά προσέχουµε τις αισθήσεις µας. τά µάτια δεν τις κρατούν.εννοείται γιά λίγη ώρα -. όταν κινούνται σύντοµα. Έτσι και οί άσχηµες εικόνες. είναι παντοδύναµος. γιά νά άγωνιζώµαστε καί νά ανεβαίνουµε τήν πνευµατική κλίµακα µέ τήν βοήθεια της θείας Χάριτος καί νά πλησιάζουµε όλο καί περισσότερο σ' Εκείνον πού είναι ό ∆ηµιουργός µας. όταν έµεϊς έχουµε τήν αγαθή προαίρεση καί κάνουµε τόν µικρό κατά δύναµιν αγώνα µας. καί δεν καίνε τήν ψυχή. άλλα απλώς τις πιάνουν. Μάς παρακολουθεί συνέχεια άοράτως καί θά µάς ένισχύη. Ποτέ δεν πρέπει νά ξεχνούµε ότι έχουµε δίπλα µας. αλλιώς θά τιναχθή στον αέρα.Γέροντα. να αποφεύγουµε τουλάχιστον την περιέργεια. τά Χερουβείµ.π. όταν βλέπω ψυχές πού προσέχουν και αγωνίζονται µέσα στον κόσµο πού γέµισε από ταγκαλάκια. . τό όποιο θά άπωθή κάτι τό κοσµικό καί αµαρτωλό. όταν ζούσαν κοσµική ζωή. θά εξαγνισθούν καί θά φθάσουν στην κατάσταση τών αγνών ανθρώπων. ή και πολλές φορές. ας δέχωνται άγόγγυστα µετά τήν µεταστροφή τους τον πόλεµο τού εχθρού. γιατί όλα από εκεί ξεκινούν.χ. αν γνωρίζη λίγο-πολύ τήν περιοχή.

. εϊτε από φθόνο του πονηρού. τήν κοσµική ζωντάνια . γιά νά κυκλοφορήσουν οι χυµοί και νά βγάλουν άνθη και καρπούς. εϊτε γιατί το επέτρεψε ό Θεός. ή προσευχή. γιατί ό πόνος γιά τόν Χριστό είναι γλέντι πνευµατικό. χρειάζονται µετά πολλές λιακάδες και δροσιά πνευµατική. έχει όµως καί λύπες.αµαρτωλές. δέν µπορεί νά απόκτηση τήν πνευµατική υγεία. άλλα γίνεται χρήσιµο. τους Αγγέλους και τους Αγίους. τί χρειάζεται. και τότε γεµίζει ή ψυχή άπό ελπίδα και χαρά. γιά νά ανθήσουν και νά καρποφορήσουν. αδειάζει ό. Νά άντικαταστήση τά τραγούδια µε ψαλµωδίες. Ή εµπιστοσύνη στον Θεό και ή απλότητα µέ τον φιλότιµο αγώνα φέρνουν τήν εσωτερική ειρήνη και σιγουριά.Υγεία πνευµατική ϊσον αγνοί λογισµοί. γιά νά πάρη κανείς τήν πνευµατική στροφή. Πριν άπό τήν Ανάσταση προηγείται ή Σταύρωση. µέ τους Αγίους. ή εσωστρέφεια. ποια είναι ή πνευµατική υγεία. Ή προσευχή είναι απαραίτητη γιά τόν εξαγνισµό τής ψυχής καί ή σύνεση γιά τήν διατήρηση τής καλής πνευµατικής καταστάσεως. ενώ εξωτερικά φαίνεται ότι χάνει τήν ζωή. . Καί τό ψάρι φαίνεται ωραίο. . φωτισµένος νους καί εξαγνισµένη καρδιά πού φιλοξενεί συνέχεια τόν Χριστό καί τήν Παναγία. τήν Παναγία.τά λέπια -. Στην συνέχεια θά βοηθιέται ή ψυχή άπό τόν Χριστό. ακόµη καί όταν εΐναι στην αγορά µέ τά λέπια καί τά εντόσθια του. γιά νά τους φρενάρη. όταν τά πλένουµε. όταν πλέη στην θάλασσα καί είναι ζωντανό. Το ϊδιο καί µέ τό χταπόδι· όσο το χτυπάµε. Τά χτυπήµατα των δοκιµασιών είναι απαραίτητα γιά τήν σωτηρία τής ψυχής µας. Όπως και τά δένδρα. . όταν ξεθαρρεύουν άπό τις χειµωνιάτικες λιακάδες. καί ό άνθρωπος. µέ τήν θριαµβεύουσα Εκκλησία. ούτε κουράζεται ούτε πονάει. άλλα τά φρενάρη ό βαρδάρης.Γέροντα. Τι βοηθάει στην πνευµατική πρόοδο Οι άνθρωποι πού τους χτύπησαν µερικοί βαρδάρηδες . µόνον όταν καθαρισθή . καί δέν άφεθή τελείως στά χέρια τού Θεού.τι άχρηστο έχει µέσα του. τόσο καλύτερα καθαρίζουν. Ή παλληκαριά ξεπηδάει άπό τήν φιλότιµη καρδιά· και όταν κανείς κάνη κάτι µέ τήν καρδιά του γιά τόν Χριστό.δοκιµασίες -. χρειάζονται µετά συνέχεια λιακάδες ανοιξιάτικες και βροχούλα.Γέροντα. και νά ήσυχάζη κανείς λίγο. τόσο περισσότερο καθαρίζει καί µαλακώνει. Αν ό άνθρωπος δεν ξεκόψη άπό οτιδήποτε κοσµικό και αµαρτωλό και δεν εχη επικοινωνία µέ τόν Χριστό. και τά κοσµικά περιοδικά µε πνευµατικά βιβλία.άσχηµήνη εξωτερικά . . γιατί αυτά λαµπικάρουν τήν ψυχή. Έτσι. γιά νά στεφανωθή ό αθλητής.Φιλότιµος αγώνας µέ ελπίδα και εµπιστοσύνη στον Θεό. Ή πολλή προσοχή µέ τήν παρακολούθηση τού εαυτού µας καί τήν προσευχή βοηθούν πολύ θετικά νά αποκτήσουµε τήν υγεία της ψυχής. Ή πνευµατική ανάπτυξη µπορεί νά γίνη πολύ σύντοµα µέ λίγη φιλότιµη θέληση και παρακολούθηση τού εαυτού µας. Ή ζωή βέβαια δέν είναι κατασκήνωση· έχει χαρές. Όπως συµβαίνει καί µέ τά ρούχα· όσο τά τρίβουµε. «ψήνεται». Χρειάζεται υποµονή. µε τήν Παναγία. φιλότιµο και πνευµατική παλληκαριά. όταν άποβάλη καθετί κοσµικό. Πολύ βοηθάει επίσης ή µελέτη.καί µετά ψηθή. καί τότε γίνεται χρήσιµος.

Έτσι κάνουν καί µερικοί πάνω στον πνευµατικό αγώνα. "Ας πούµε ότι ξεκινάµε νά κάνουµε µιά επίθεση στον εχθρό καί ετοιµαζόµαστε µέ όλα τά απαραίτητα. έάν πέρυσι πολεµούσαµε µέ έναν δαίµονα. όπου καί άν βρεθή κανείς. είπαν στον Ιούδα: «Συ όψεί»45 Ό Θεός ενεργεί ανάλογα µέ τήν κατάσταση τοϋ άνθρωπου. έχω πονέσει και τους έχω στον νου µου συνέχεια αυτούς πού είχαν ελεεινή ζωή και αγωνίζονται. Το Πνεύµα τό Άγιο δέν εµποδίζεται άπό τίποτε. Άφοϋ έγινε ή δουλειά τους. .Γέροντα. στην πνευµατική πρόοδο δέν βοηθάει καί το περιβάλλον. άλλα µερικές φορές µπορεί ένας νά ζή ανάµεσα σέ Αγίους καί νά µήν κάνη προκοπή. άλλα νά ζητήσουµε τήν βοήθεια του Θεού και νά συνεχίσουµε τον αγώνα µε γενναιότητα. τού χρόνου θά πολεµάµε µέ περισσότερους κ.ο. Καί το αποτέλεσµα είναι νά εξαντληθούν όλες οί δυνάµεις µας καί νά µήν αντιµετωπίσουµε τόν εχθρό. ό Θεός εργάζεται στην ψυχή µας. γιά νά το βοηθήση. Καί ό τσοµπάνος το πληγωµένο ή άρρωστιάρικο αρνί πονάει περισσότερο καί το περιποιείται ιδιαίτερα. τις σπαταλούν σέ µικροπράγµατα καί µετά δέν έχουν δυνάµεις. Έάν πάλι άγωνιζώµαστε σωστά.Μπορεί νά αγωνίζεται υπερήφανα. Ακόµη και όταν τραυµατισθούµε. βοηθάει. τρέχει. όταν πληγώνεται. πού ήταν συνέχεια µαζί µέ τόν Χριστό. µπορεί νά πετύχη τό ποθούµενο. Ό καιρός περνά· τά πολεµοφόδια καί τά τρόφιµα λιγοστεύουν. γιά νά τόν αντιµετωπίσουµε. επειδή του κηρύξαµε τόν πόλεµο. Εκείνος όµως. δέν πρέπει νά χάσουµε τήν ψυχραιµία µας. γιά νά µήν ύπερηφανευθούµε. εφέτος πολεµάµε µέ πενήντα. 45 Ματθ. ή κάποιος λύκος ή σκύλος το δαγκώνη. Αυτό πού κατάλαβα είναι ότι. . επειδή φοβάται ότι δέν θά τά βγάλη πέρα.Γέροντα. Καί οί Φαρισαΐοι κινήθηκαν σάν τόν διάβολο. 6. όταν κανείς αγωνίζεται καί πράγµατι δέν προοδεύη. ∆ίνουµε παλιό ρουχισµό στο στράτευµα. . . Περισσότερο έχω αγαπήσει. ζήτησε ενίσχυση άπό τόν σατανά44. Υπήρχε µεγαλύτερη προϋπόθεση γιά τόν Ιούδα. Έδώ ό Λώτ ζούσε µέσα στά Σόδοµα καί στά Γόµορρα καί σέ τί κατάσταση 43 44 Α’ Τιµ. Έµεΐς τότε στρέφουµε τήν προσοχή µας έκεΐ. Θά άκούση ό Καλός Ποιµήν και θά σπεύση αµέσως. Αυτό δέν επιτρέπει ό Θεός νά το δούµε. Χωρίς εµείς νά το καταλαβαίνουµε. Έτσι. γιά νά ανταποκριθούν στον πνευµατικό αγώνα.κ. Άλλα νά σάς πώ καί τί παθαίνουν µερικοί καί δέν προοδεύουν. 12 Ο συνηθέστερος όρος στην Αγία Γραφή και την εκκλησιαστική γραµµατεία. γιά νά υποτάξουν τήν σάρκα στό πνεύµα. µέχρι νά πάρη επάνω του καί αυτό. όταν βλέπη καλή διάθεση. συµβαίνει µερικές φορές το εξής: Ό δαίµονας.Ό Χριστός µας δυναµώνει αυτούς πού αγωνίζονται «τόν καλόν αγώνα»43. 4 . τί φταίει. τήν σωτηρία της ψυχής του. όπως ό βοσκός. µόλις άκούση ένα αρνάκι νά βελάζη θλιβερά. Στέλνουµε δυνάµεις δεξιά καί αριστερά. παρά αυτούς πού δέν βασανίζονται άπό πάθη. προσπαθεί να µας διάσπαση καί να τραβήξη αλλού τήν προσοχή µας µε σαµποτάζ καί προσβολές σε άλλα σηµεία. άλλα δέν βλέπουµε καµµιά πρόοδο. αν άγωνισθή φιλότιµα. Καί µετά τήν προδοσία του πάλι δέν ταπεινώθηκε· βρόντησε τά αργύρια µέ θυµό καί εγωισµό καί πήγε µέ πονηριά στην αγχόνη. 27.Ναί. ο οποίος δηλώνει τον αρχηγό των εκπεσόντων πονηρών πνευµάτων. Οι στρατιώτες αρχίζουν νά γογγύζουν. Ένώ έχουν προϋποθέσεις. Ό Ιούδας δέν είχε ταπείνωση ούτε καλή διάθεση. τόν όποιο έκαναν όλοι οι "Άγιοι.

πολύ ήλεγχα τόν εαυτό µου µέ αυτά πού διάβαζα. ώς αρχάριος. Άλλοι πάλι δέν έχουν τήν καλή ανησυχία. ώστε νά αντιµετωπίζουµε σωστά κάθε κατάσταση . Ποιος µπορεί νά φαντασθή την µεγάλη χαρά πού αισθάνεται ό Χριστός. 19. «Ενα καί ένα ίσον δύο». όταν διάβαζα κάτι. τί βιβλία νά διαβάσουν. Πάτερ.Νά διαβάσουν πρώτα τό Ευαγγέλιο. . «Ποϋ βρίσκοµαι. χωρίς νά τού πούνε προηγουµένως από τί πάσχουν ή αν πήγαν στον γιατρό και τί τους είπε ό γιατρός. Ό αγώνας γιά πνευµατική ζωή δέν τελειώνει ποτέ.λπ. γιά νά περνάω ευχάριστα τήν ώρα µου. Κάθιζα τόν εαυτό µου στό σκαµνί. Πνευµατική µελέτη .Γέροντα. τό ζητάει καί ωφελείται. όταν καλυτερεύουµε την πνευµατική µας κατάσταση. Όταν άπό το Α και τό εξαρτάται όλη ή ζωή µας. Ή σάν νά πάνε στον φαρµακοποιό καί τού λένε «δώσ' µας φάρµακα!». Λίγο διάβαζα. Ή µερικοί µού λένε: «Νά µας πής πνευµατικά». τό αντέγραφα. Ξέρεις τί κόπος είναι. ώστε νά ενεργή ή θεία Χάρις µέσα µας. γιά νά έχουµε θεϊκή δύναµη. είτε τό θέλουµε είτε δέν τό θέλουµε. καί προσπαθούσα νά τό εφαρµόσω. εκείνος πού έχει πνευµατική ανησυχία. Κάτι θά έχη. Γέν.και φυσικά ό Καλός Θεός δεν θά µας άφήση· θά µας προστατεύση.πνευµατική ήταν46! Τώρα. Τί νά τού πή ό καθηγητής.έρχονται καί λένε: «∆εν έχω κανένα πρόβληµα. τότε ολα είναι αγιασµένα. ∆έν έχουν κάτι τό συγκεκριµένο νά ζητήσουν καί νά πουν «µού χρειάζεται τόση ζάχαρη. «Ή άνευ πράξεως» όµως διδασκαλία είναι κατά τόν Άββά Ισαάκ «παρακαταθήκη 46 Βλ. τότε και εµείς νιώθουµε καλύτερα.ε. Άντε τώρα νά βρής άκρη! Βλέπεις.». γιά νά µήν τό ξεχάσω. γιά νά βοηθηθούν. όταν τά παιδιά Του προχωρούν. Τί κάνω. Εύχοµαι νά κάνουν όλοι οί άνθρωποι πνευµατική προκοπή και νά ενωθούν µέ τον Χριστό. Σήµερα οι άνθρωποι καταλήγουν από τήν πολλή µελέτη νά είναι µαγνητόφωνα καί νά γεµίζουν τις κασσέττες τους µέ περιττά πράγµατα. πού είναι το Α και τό . άλλα και τον Χριστό χαροποιούµε. Σάν νά πηγαίνη ένα παιδί τού ∆ηµοτικού Σχολείου σέ καθηγητή Πανεπιστηµίου καί νά τού λέη: «Βοήθησε µε». Υπήρχε µέσα µου ή καλή ανησυχία καί. Οταν δεν έχουν διαβάσει τίποτε καί σού ζητούν βοήθεια. Τά γεγονότα µάς αναγκάζουν καί θά µάς αναγκάσουν νά πλησιάσουµε περισσότερο στον Θεό. άλλα λένε «δώσ' µας ψώνια». µιά χαρά εΐµαι. ∆έν τά περνούσα αυτά πού διάβαζα έτσι αφορολόγητα. πρέπει νά άγωνισθούµε νά γίνουµε καλύτεροι. βρίσκει τί του λείπει. ∆εν διάβαζα. Τά χάνει καί ό µπακάλης. όταν δεν καταλάβαινα κάτι. απλώς πέρασα νά σέ δώ». Ποτέ ό άνθρωπος δέν µπορεί νά πή οτι δέν έχει τίποτε. γιά νά µάθουν τί θά πή Χριστός. .». 1 κ. Έγώ. τόσο ρύζι κ. άνθρωποι πού αρχίζουν νά έχουν τήν καλή ανησυχία. Νά συγκλονισθούν λίγο. ρωτούσα νά µάθω πώς είναι. Σάν νά πάνε στον µπακάλη καί τού λένε: «∆ώσ' µας ψώνια». καί ύστερα νά διαβάσουν τήν Παλαιά ∆ιαθήκη. Πάντως νά ξέρουµε.

Ό σκοπός δέν είναι νά ξεχάση ό άνθρωπος τήν στενοχώρια του.. σάν νά ψαχνής στά άχυρα. Τό ίδιο κάνουν καί µερικοί πού διαβάζουν πνευµατικά. άλλα θαυµάζουν τους αθλητές: «Α. Το κακό είναι ότι.Όταν έχη κανείς περισπασµό. θά δια47 Αββά Ισαάκ του Σύρου. ότι πέρασες ευχάριστα την ώρα σου. κάθονται καί λίγο αναπαυτικά καί διαβάζουν. Λόγος Α΄ . µπορεί και νά λέη καί πολλά καί νά ξεγελάη τόν εαυτό του. Μένουν µέ τήν ευχαρίστηση τοϋ διαβάσµατος. νά βρής ένα σπυρί σιτάρι. Παίρνουν ένα πνευµατικό βιβλίο.λπ. « φελήθηκα». γιά νά µην ξέρη πολλά και νά µην έχη ευθύνη. άφοϋ σέ ζαλίζουν καί πονούν τά µάτια σου. κάτι πολύ δυνατό. πολλοί πού ενδιαφέρονται γιά τόν αθλητισµό διαβάζουν αθλητικά περιοδικά ή εφηµερίδες καί κάθονται. Νά στραφήτε στην εφαρµογή. Μερικά αναγνώσµατα είναι σάν νά τρως νεροκολοκύθες. Καλύτερα νά κοιµηθής. γιά νά θερµανθή ή ψυχή. όσο περισσότερα µαθαίνει κανείς.Σκοπός όµως είναι πώς θά µορφωθώ θεοκεντρικά. έλέγχης τόν εαυτό σου και προσπαθής νά τόν ζορίζης στην εφαρµογή: «Τί λέει αυτό πού διάβασα. Έτσι δηµιουργεί ψευδαίσθηση καί στον εαυτό του καί στους άλλους. ∆εν λέω νά µή διαβάζη. γιά νά ξεκουρασθής. τόσο περισσότερη ευθύνη έχει. άλλοι διαβάζουν εφηµερίδα. Άν είναι λίγο κοσµικός. µιά περιπέτεια. Λένε µερικοί: «Ναί. συµφέρει νά συγκεντρωθή µέ τήν µελέτη. . γιατί αυτό είναι πονηριά. λένε.Ναί. κανένα διήγηµα. θέλει νά διάβαση κάτι εύκολο.». . άλλα να λυτρωθή.Ναί. φελείσαι. . εύκολα θά το µάθω. Πολλές φορές ακόµη και µερικά θρησκευτικά περιοδικά κάνουν ζηµιά στους Χριστιανούς. Άν είναι πολύ κοσµικός. Έτσι δεν λέγεται. . Έγώ πού βρίσκοµαι πνευµατικά. Γι' αυτό µήν αναπαύετε τόν λογισµό σας στά πολλά διαβάσµατα. . ώστε νά είµαι υποχρεωµένος νά ξέρω πολλά. Τό άλλο δεν λυτρώνει. κανένα µυθιστόρηµα κ. Μπορεί νά είναι σάν τά µοσχάρια. 'Αλλά καί αν µοϋ χρειασθή κάτι από τήν άλλη γνώση. λέει ό άλλος.έντροπής»47 Βλέπεις. θά διαβάζη λιγώτερο βρώµικα ή εφηµερίδες. καί περνάνε τήν ώρα τους. νά διάβαση λίγο. άλλοι διαβάζουν ένα ροµάντζο. ευλογηµένε. άλλοι παρακολουθούν στό γήπεδο πώς παίζουν.∆έν υπάρχει κανένα πνευµατικό βιβλίο πού νά είναι καλό γιά εκείνη τήν ώρα. ∆έν πάω νά γίνω καθηγητής Πανεπιστηµίου. αλλά νά µή διαβάζη µόνο γιά νά ευχαριστιέται. σ. Ύστερα. Αλλιώς πάει ό νους σ’ αυτήν ή σ' εκείνη τήν δουλειά. Από τό τί διαβάζει κανείς. ∆έν χύνουν όµως λίγο ίδρωτα ούτε χάνουν κανένα κιλό βάρος. Καλύτερα πες ότι ευχαριστήθηκες.. Μά πώς σέ ξεκουράζουν. νά νοµίζη δηλαδή ότι τά εφαρµόζει κιόλας. όταν είναι κανείς κουρασµένος ή στενοχωρηµένος. Προσέξτε· µή διαβάζετε περιττά πράγµατα τίς ελεύθερες ώρες σας. αν διαβάζη καί έχη δυνατή µνήµη. θά καταλάβης τήν πνευµατική του κατάσταση. 6 .». . Γέροντα. καταπληκτικός αυτός. Τά πολλά διαβάσµατα µορφώνουν εγκυκλοπαιδικά. µόνον όταν δής τί λέει αυτό πού διαβάζεις. Τί πρέπει νά κάνω.Γέροντα. Άν θρησκεύη. Έτσι καπακώνονται οί µέριµνες καί ό νους µεταφέρεται σέ θειο χώρο. εκεί πού σύχναζε τις περισσότερες ώρες. ∆ιαβάζουνδιαβάζουν αθλητικά καί ξαπλώνουν έτσι δέν ωφελούνται. άλλα αυτά µέ ξεκουράζουν». Οι κοσµικοί. Μπορεί νά ξενυχτούν καί νά διαβάζουν πνευµατικά βιβλία µέ µανία καί νά ευχαριστιούνται. όταν αποκτήσω τήν θεοκεντρική µόρφωση. θά διαβάζη περιοδικά αισχρά. γιατί διεγείρουν τον µωρό ζήλο καί προκαλούν σύγχυση. Οι Ασκητικοί Λόγοι. ∆εν βοηθούν στην πνευµατική ζωή τά µυθιστορήµατα ή ή εφηµερίδα και ή τηλεόραση. µπράβο! " !. θυµάται πολλά. Γιατί αυτό δεν είναι ωφέλεια. Κατάλαβες.

αλλά νά µη σκαλώνη κανείς σ' αυτά. Σ' αυτά βρίσκει κανείς ο. ∆έν βοηθούν.ιδίως τά παιδιά -. γιατί κινείται έξω άπό τήν πνευµατική πραγµατικότητα. Τά πατερικά κείµενα µοιάζουν µέ αξονικές τοµογραφίες. γιά νά του ερθη ή όρεξη. Πάντως. µέ µαγικό τρόπο θά ζητά ό άνθρωπος νά ζήση τόν Χριστό.»49 Μερικοί λένε: «Σ΄ αυτόν τόν Ναό τόν µικρό. θά κεντηθή ή καρδιά. τόν κατανυκτικό. ∆εν χρειάζεται νά έχουµε γνώση πολλή. ζώ τήν Θεία Λειτουργία· στον µεγάλο Ναό δέν τήν ζώ. γιά να κατανόηση κανείς τους Πατέρες.τι ποθεί. Γιά νά βοηθήσουν όµως. αλλά νά µήν τά διαβάζουµε σάν ιστορίες. και ή ψυχή γνωρίζει πώς εκείνοι δούλεψαν και βοηθιέται. έστω µιά ή δυο γραµµές τήν ηµέρα. ό. Αυτά είναι γιά έναν άνθρωπο πού δέν έχει όρεξη νά φάη και του βάζεις λίγο αλάτι. Είναι γνήσια πνευµατική τροφή καί οδηγούν µέ ασφάλεια στον πνευµατικό δρόµο. . ∆ιαφορετικά.Γέροντα.∆ηλαδή. λίγο πιπέρι.βάζη θρησκευτικά έντυπα ή σύγχρονα θρησκευτικά βιβλία ή πατερικά κ. γιά νά άφοµοιώνη την τροφή. . Αν είναι κανένα εξωκλήσι σοβατισµένο άσπρο. ιδρυτή και κτήτορα της περίφηµης Ιεράς Μονής της Ευεργέτιδος στην Κωνσταντινούπολη. κυκλοφορούν κατά χιλιάδες. Θά ζητά κελλί σκοτεινό. γιατί τό πνεύµα των Πατέρων γίνεται αντιληπτό µόνο µέ τό πνεύµα. πρέπει νά διαβάζωνται µέ ταπείνωση καί προσευχή. 4. δόξα τω Θεώ. Είναι βιταµίνες πολύ δυναµωτικές. γιατί όπως σ' εκείνες φωτογραφίζεται ή σωµατική κατάσταση τού άνθρωπου. γι' αυτό πολύ βοηθούν . Ό Θεός τόν κάθε άνθρωπο τόν έχει κάνει και ένα 48 Γνωστή ανθολογία ασκητικών και πατερικών κείµενων που φιλοτεχνήθηκε από τον Όσιο Παύλο τον Ευεργετινό. 23.κ. γιατί µπορούµε νά γνωρίσουµε όλο τό πνεύµα των Αγίων Πατέρων. Τά Συναξάρια πάλι είναι αγιασµένη ιστορία. Ένας άπό ένα τροπάριο τινάζεται στον αέρα. Καλό είναι νά διαβάζη κανείς κείµενο καί όχι µετάφραση. Ή στό τραίνο βρίσκεται ή στην σπηλιά ή στον δρόµο. βοηθούν και αυτά.Πολύ ωφελούν τά διάφορα πατερικά βιβλία. άλλα χρειάζεται νά τους µελετάη λίγο-λίγο. «Οι αληθινοί προσκυνηταί. έτσι καί σ' αυτά φωτογραφίζεται ή πνευµατική του κατάσταση. επειδή ό µεταφραστής ερµηνεύει τό πρωτότυπο ανάλογα µέ την δική του πνευµατικότητα.. Έάν τά λίγα πού ξέρουµε τά συλλογιζώµαστε. γιά νά αποκτήσουµε ευλάβεια. ποια πνευµατικά βιβλία βοηθούν περισσότερο. γιατί περιγράφει τους αγώνες των Πατέρων γιά όλα τά πάθη µέ τήν σειρά. αυτά δέν παίζουν κάποιο ρόλο. Ειδικά οι Ασκητικοί Λόγοι τοϋ Άββά Ισαάκ τοϋ Σύρου πολύ βοηθούν. καί καθένας τά καταλαβαίνει ανάλογα µέ τήν πνευµατική του κατάσταση. δέν νιώθω τίποτε· αν όµως είναι άγιογραφηµέο.Ναί. πού στις µέρες µας. κανδήλι µέ χαµηλό φως. . δέν λέω.ο.. κατανυκτικό Ναό. πρέπει νά σφίξη τόν εαυτό του. και άλλος τά ξέρει όλα άπ' έξω και δέν νιώθει τίποτε.λπ. ∆ιαβάζετε λοιπόν Πατέρες. . Ό Εύεργετινός48 εΐναι ευεργεσία µεγάλη.. Κάθε πρόταση τών πατερικών κειµένων δέν κρύβει ένα άλλα πολλά νοήµατα. νά είναι το Ιδιο γι' αυτόν. νά συγκέντρωση τόν νου του και νά ζή πνευµατικά. 49 ‘Ιω.τι τού χρειάζεται. Βοηθάει. Γέροντα. έκεϊ ζω την Θεία Λειτουργία!». . έχη καλό τέµπλο κ. Χωρίς αυτά δέν θά µπορή νά προσευχηθή.

Αυτό είναι γιά όσους υποφέρουν. Πήγε.υπάρχει συνήθεια νά στέλνουν τά γύρω µοναστήρια µοναχούς.». επισκέπτονται διάφορους Πατέρες. Ούτε µέσα στον Ναό δέν είσαι άξιος νά µείνης». . Πόσο ξεκούραστο θά ήταν. αλλά ή ανάπαυση έρχεται άπό µέσα µας. Τώρα αυτό πού κάνουν είναι ένας πνευµατικός τουρισµός· χάνουν τις ώρες τους. 'Από έκει νά καταλάβης ότι οί άνθρωποι δέν έχουν ηρεµία. άν έχη ευλάβεια. Τά πίστευε αυτά πού έλεγε. σάν αστραπή. ταπείνωση.. καί µέσα στο Κουβούκλιο τού Παναγίου Τάφου νά τόν βάλης. 16 και 6. γιά νά πάρουν τό Άγιο Φώς. Ένώ. ∆έν είναι ότι το κάνουν άπό ευλάβεια. Αυτός έκανε µιά πονηριά· επειδή φορούσε ράσα. αν επισκέπτονταν έναν Πατέρα. Και ενώ έλεεινολογούσε τόν εαυτό του. άν στέκονταν σε έναν Πατέρα και έφήρµοζαν ό.τι τους είπε. 3. Βγήκε λοιπόν έξω άπό τόν Ναό καί παρακαλούσε τόν Χριστό: «Χριστέ µου.εκκλησάκι50 και µπορεί νά το φέρνη παντού µαζί του. καί στον Γολγοθά µπορεί νά δή τό Άγιο Φώς. τά µπλέκουν και λένε κιόλας: «Πολύ καλά περάσαµε». Άν δέν έχη κανείς ευλάβεια. Σέ παρακαλώ. ταλαιπωρούνται άσκοπα και δέν ωφελούνται. χαµένε άνθρωπε. Είναι και µερικοί πού λένε: «Θά πάω στην µία Παναγία. 50 Βλ. Ένας πνευµατικός άνθρωπος πού έχει τήν θεία παρηγοριά δέν τά χρειάζεται αυτά. πήρε Άγιο Φώς µέ τό φαναράκι του άπό 'κεΐ και έφυγε. Οι βλέψεις του και τά ενδιαφέροντα του θά είναι πάλι κοσµικά· δέν θά είναι πνευµατικά. Και αυτοί οι καηµένοι πού πάνε άπό προσκύνηµα σέ προσκύνηµα ψάχνουν νά βρουν τόν Χριστό. θά πάω στην άλλη Παναγία!». στους Αγίους Τόπους. 19. Ύστερα. Α΄ Κορ. ένώ τώρα γυρίζουν άπό τόπο σε τόπο και ξεκουράζονται άπό τά πράσινα τοπία τού Αγίου Όρους σάν κοσµικοί. µέ όλα τά χάλια σου προχώρησες καί µπροστά. τόν συµβουλεύονταν και προσπαθούσαν νά εφαρµόσουν ό. θά είχαν θετική βοήθεια. επειδή ήταν κανονισµένο ποιος θά καθήση έδώ.τι άκουσαν! ∆ιότι τότε θά ένιωθαν τήν εσωτερική ξεκούραση. Πάλι θά κοιτάζη πώς νά άναπαυθή µέ κάτι το κοσµικό. όταν ήρθαν κάποιοι κληρικοί. νά ξεσκάσουν. ενθουσιάζονται µέ αυτά πού ακούν άπό τόν καθένα. Κάποτε ένας δόκιµος άπό τήν Ιερά Μονή τού Αγίου Σάββα πήγε τό Μέγα Σάββατο νά πάρη Άγιο Φώς άπό τόν Πανάγιο Τάφο γιά τό µοναστήρι του . παραµέρισα εγώ ό ελεεινός τους άλλους πού είναι καλύτεροι από µένα. Έκει έλεεινολογούσε πάλι τόν εαυτό του: «Άκοΰς. ας µέ άνεχθής νά πάω σέ κανένα άλλο προσκύνηµα». τά ερµηνεύουν µέ τόν δικό τους τρόπο..Γέροντα. Πολλοί έρχονται στό Άγιον Όρος. τίποτε δέν θά δη. ποιος έκει. γιά νά ξεχνούν λίγο τήν στενοχώρια τους. κουράζονται και τελικά δέν Τόν βρίσκουν. τότε δέν διαφέρει άπό τόν κοσµικό. βγήκε σέ µιά στιγµή άπό τόν Άγιο Γολγοθά. Και ενώ µπορούν νά Τόν βρουν χωρίς κόπο. Ένώ. Και αν δέν έχη τήν θεία παρηγοριά µέσα του. παραµέρισε τους κοσµικούς καί µπήκε µπροστά. Τότε ό καηµένος είπε: «Κατέβηκε το Άγιο Φώς». . άλλα γιατί θέλουν νά βγουν έξω. δηλαδή δεν βοηθούν τά προσκυνήµατα πού γίνονται λ.χ. Καί πήγε µετά πιο πάνω στον Γολγοθά. Νά τσακιστής νά φύγης άπό έδώ. ενώ ό Χριστός είναι κοντά τους. ένα δυνατό φώς πού τόν διέλυσε. "Ένας σωστός πνευµατικός άνθρωπος δέν αναπαύεται νά γυρίζη και νά βλέπη διάφορα αξιοθέατα. Ή Παναγία είναι µία. νά κάνω τέτοια πονηριά! Επειδή φοράω ράσα. τόν παραµέρισαν αυτόν. Όλοι ψάχνουν τήν ανάπαυση. Τότε τά έβαλε µέ τόν εαυτό του ό δόκιµος: «Βρέ ταλαίπωρε αµαρτωλέ.

Ζούσε σέ άλλον κόσµο. άν περπατήση έκεϊ. «Νόµιζα. Αυτά χρειάζονται µόνο σέ έναν πού δέν διάβασε Αγία Γραφή. 'Έχει και µιά πινακίδα πού γράφει στά Λατινικά «via Dolorosa»51.χ. Σε µισή ώρα πάνε στά Ιεροσόλυµα καί σε µισή ώρα γυρνάνε! Χατζήδες είναι. Ήξερε λίγα ελληνικά καί συνεννοούµασταν. είχε έρθει στό Καλύβι ένας Ρώσος άπό τό Βλαδιβοστόκ. πού πάει κανείς προς τόν Γολγοθά αισθάνεται µιά αλλοίωση. Εβδοµήντα χιλιόµετρα τήν ήµερα βάδιζε. καί χτύπησε τό κεφάλι του πάνω σέ µιά πέτρα. πού θά πάς µέ τά πόδια». Ξεκίνησε άπό έκεΐ τό Πάσχα µέ τά πόδια καί έφθασε στά Ιεροσόλυµα τόν Όκτώβριο. Καί αν κανείς δεν είχε καµµιά πνευµατική αλλοίωση. όταν πηγαίνουν µέ γκρουπ. νά µοϋ κόψη τό κεφάλι. συγκλονίζεται. Γιατί δεν λέει µέ ευλάβεια λ. ότι θά είναι έκεΐ ό Αντίχριστος.». αλλά καί γιά νά µήν κάνουν έξοδα µένοντας σέ ξενοδοχεία. γιά νά µοΰ δείξη πώς θά κάνη.. όπου ήρθαν οί Μάγοι άπό τήν Περσία». Είχε πραγµατικό θειο έρωτα. Και νά µην ξέρη που πηγαίνει. απέναντι άπό τήν Ιαπωνία. Ένώ άλλοι. εδώ είναι ό Πανάγιος Τάφος κ.χ. έτσι όπως πάνε στους Άγιους Τόπους γιά τουρισµό και χωρίς ευλάβεια. Καί έκει στά προσκυνήµατα αυτός πού µιλάει καί εξηγεί. Και στον Πανάγιο Τάφο βλέπεις διάφορους ανθρώπους· µιά ποικιλία.». «αυτή είναι ή Γεθσηµανή.λπ. γιά νά µαρτυρήσω. Παλιά οι καηµένοι έµεναν στά προσκυνήµατα καί έκαναν αγρυπνίες. Κουβέιτ! Έτσι δέν αφήνει καί έναν πού διάβασε Άγια Γραφή καί ξέρει ότι έδώ είναι ό Πανάγιος Τάφος. Όλα έχουν κοσµικοποιηθή. έκει είναι τό άλλο. αν πάη σέ έναν πνευµατικό χώρο καί δή καί µιά µεγάλη κοσµική αταξία. άλλα όσοι πάνε γιά προσκύνηµα στους Αγίους Τόπους έχουν διαβάσει Αγία Γραφή. Γι' αυτό πήγε στό Μοναστήρι τοϋ Ζαγκόρσκ στην Μόσχα καί πήρε ευλογία άπό έναν Στάρετς. καί ούτε κάν ποτίζει µέσα τους αυτό πού ακούν. είναι καλύτερα νά µην πάνε.. όταν επέστρεφε. ζαλίζονται. εκείνος τοϋ είπε: «∆εν είσαι καλά. Θυµάµαι. θά βάλω µιά µετάνοια στον Πανάγιο Τάφο καί γιά σένα. Έβλεπες µιά φλόγα µέσα του. καί τά χρήµατα τά έδιναν ελεηµοσύνη. γιά νά ώφεληθής λίγο. Ήρθε µετά καί στό Άγιον Όρος µέ τά πόδια καί θά ξαναπήγαινε στά Ιεροσόλυµα.λπ. καί εσύ νά µνηµονεύης τό όνοµα µου». γιά νά ωφελούνται πνευµατικά. "Οταν πήγε νά πάρη ευλογία άπό τόν ∆εσπότη του. άλλα δέν ήταν! Τώρα πού θά ξαναπάω στά Ιεροσόλυµα. καί σιγά-σιγά πάει τους προσκυνητές στό. Έλεγε µιά Φαρασιώτισσα πού έµενε στα Γιαννιτσά: «Χατζήδες είναι αυτοί. τώρα θά πάµε στην Βηθλεέµ. όταν κανείς πηγαίνη προσκύνηµα µέ πνευµατική συντροφιά καί πνευµατικό συνοδό και εχη κάνει προηγουµένως και µια ανάλογη προετοιµασία.. Σήµερα. Πόσο έντονη είναι ή παρουσία του Χρίστου στους Αγίους Τόπους! Στον δρόµο λ. Άλλο είναι. γιά νά τά αξιοποίηση όλα προς τό καλό. άλλα αρχίζει βρρρρ: «Έδώ είναι αυτό. Σήµερα σπάνια νά βρής τέτοιες περιπτώσεις. Είχε τάξει νά πάη στους Γ Αγίους Τόπους µέ τά πόδια. Τί θά ώφεληθή κανείς. κρεµµύδι γύρισες». Σηκώθηκε επάνω καί έκανε µιά µετάνοια. Έν τω µεταξύ φεύγουν αµέσως άπό τό ένα προσκύνηµα καί πάνε στό άλλο. . εκεί ή Γεθσηµανή κ. πρέπει νά βλαφθής πολύ µέσα στά τραίνα. είναι καλύτερα σέ µερικές περιπτώσεις νά µή µιλάη. Αντί δηλαδή νά βοηθηθούν οί άνθρωποι. Άλλοι είναι κληρικοί. αν πάς.Κοίταξε νά σού πώ. Ό Άγιος Αρσένιος πήγαινε κάθε δέκα χρόνια στά Ιεροσόλυµα καί βάδιζε πέντε µέρες µέ τά πόδια µέχρι τήν Μερσίνα. άλλοι κοσµικοί. Πρέπει νά είναι πολύ δυνατός. στά αεροπλάνα. νά συ-γκεντρωθή καί νά προσευχηθή. µοϋ είπε. άλλοι 51 Οδός οδύνης. στά ξενοδοχεία. γιά νά πάρη το καράβι. τοϋ έλεγαν: «Σκόρδο πήγες.

άλλοι άσεµνα. διάφορες φυλές. Ματθ.. στον Άγιο Ιωάννη τόν Ρώσο αυτό όµως δέν σηµαίνει ότι δέν εύλαβουµαι τόν Άγιο. διάφορες µόδες. δέν πρέπει νά έχη κανείς τήν ελπίδα τής σωτηρίας και τόν φόβο τής κολάσεως. άλλα νά µην τρέχουµε.. άπό διάφορα δόγµατα. αύριο µπορεί νά φύγουµε. πού.Όχι. .χ. άλλοι σχεδόν χωρίς ρούχα. άλλοι κουρεµένοι. γιά νά προβλέπουν τά µέλλοντα. τότε γιατί σταυρώθηκε ό Χριστός. ό Θεός δέν θά τόν άφήση. νά µην τόν πειράξη. άλλοι µέ µαλλιά µακριά. Θά οίκονοµήση νά τόν πάρη τήν ώρα πού βρίσκεται σε µετάνοια. άλλοι νιώθουν σιγουριά ότι θά σωθούν και άλλοι αµφιβάλλουν. Έγώ δέν έχω πάει ούτε σέ όλα τά µοναστήρια τού Αγίου Όρους ούτε σέ πολλά προσκυνήµατα. είναι έλλειψη ευλάβειας. άλλοι µέ µακριά ρούχα. Πρέπει νά καταλάβουµε καλά ότι σήµερα ζούµε. όσο µπορεί. Τόν άνθρωπο πού αγωνίζεται µέ φιλότιµο.Άν έχη τήν ελπίδα τής σωτηρίας. . . Σηµασία έχει αυτό πού είπε ό Χριστός στην Σαµαρείτιδα: «Οι αληθινοί προσκννηταί προσκυνήσονσι τω Πατρί έν πνεύµατι και άληθεία».Ό σκοπός είναι ό άνθρωπος νά τηρή τις εντολές τού Θεού. γιά νά πάµε. θά είναι κάπως τακτοποιηµένος. Μπορεί σέ όλη του τήν ζωή νά παλεύη. Ποια είναι πιό σωστή τοποθέτηση.∆ηλαδή. άλλα όλοι πηγαίνουν και προσκυνούν έκεϊ! Μού έκανε εντύπωση! Είναι συγκινητικό.ντυµένοι σεµνά. Πόση αξία δηλαδή έχει µιά ψυχή! Γι' αυτό ή σωτηρία τής ψυχής είναι µεγάλο πράγµα! . Ό Θεός είναι καλός. Καλά είναι νά έχουµε την ευλάβεια γιά έναν Άγιο σέ ένα προσκύνηµα. και πρέπει νά κοιτάξουµε πώς θά πάµε κοντά στον Χριστό. Χωράει όλους τους ανθρώπους πού σκύβουν ταπεινά και δεν είναι 52 Βλ. 16. βλέπεις. ∆εν είναι στενή ή πύλη τοϋ Παραδείσου. δέν αξίζει ό κόσµος όλος»52. 26. Αν ήταν νά σωθοϋν µόνο λίγοι. γιά νά σωθή.Γέροντα. . άλλοι µέ κοντά. άλλα πάνω στον αγώνα του νικιέται-νικάει. αλλά ό Θεός δεν θά τόν άφήση· θά τόν πάρη στην καλύτερη ώρα. άλλος Αρµένιος. θά πάη στον Παράδεισο «µέ τά παπούτσια». όταν δοθή κάποια ευκαιρία ή όταν ύπαρξη κάποιος λόγος.θέλει όλοι νά σωθούµε. και δέν έχει διάθεση νά κάνη αταξίες. ό Χριστός είπε: «Όσο αξίζει µιά ψυχή. και άν ό Θεός δέν τού δώση τόν Παράδεισο. Νά πηγαίνουµε.Γέροντα. ∆έν πήγα λ. όταν κανείς δέν έχη επιθυµία νά πάη. ∆ιάφορος κόσµος. νικιέται-νικάει. γιά νά συγκινήται και νά τόν ανεβάζουν πνευµατικά. Και γιά νά έχη ό άνθρωπος τήν ελπίδα τής σωτηρίας. Γέροντα. δέν θά έχη τόν φόβο τής κολάσεως. Άλλα πρέπει νά τά µελετά κανείς όλα αυτά µέ καλό λογισµό. διότι αρκετό είναι κανείς νά πρόβλεψη. Η σωτηρία της ψυχής µας . Ό πνευµατικός άνθρωπος πρέπει νά φθάση σε τέτοια κατάσταση. Όσοι κατόρθωσαν µέ τήν Χάρη τού Θεού νά γνωρίσουν τήν µαταιότητα αυτής της ζωής έλαβαν τό µεγαλύτερο χάρισµα και δέν είναι ανάγκη νά αποκτήσουν τό διορατικό χάρισµα. Ό φύσει Αγαθός Θεός θά τόν σπρώξη στον Παράδεισο σκανδαλωδώς. . νά µεριµνήση γιά τήν σωτηρία της ψυχής του και νά λάβη τά καλύτερα πνευµατικά µέτρα. Άν έχη λίγη διάθεση νά µή λυπήση τόν Θεό. Νά.άλλος Ρωµαιοκαθολικός.

Ό άνθρωπος µέ έναν ταπεινό λογισµό σώζεται.54 53 54 Βλ. Ό ληστής στον σταυρό ένα «εύλόγησον» είπε καί σώθηκε53. Εννοείται ότι ο Γέροντας απευθύνεται σε Ορθοδόξους πιστούς που αγωνίζονται και µετέχουν στην µυστηριακή ζωή της Εκκλησιάς. αρκεί νά µετανοήσουν. Άπό φιλότιµο καί µόνον πρέπει νά σωθούµε. Νοµίζω ότι καί µόνον ή ευγνωµοσύνη στον Θεό γιά τίς πολλές Του ευλογίες καί ή ταπεινή συµπεριφορά µέ αγάπη προς τίς εικόνες Του. Είµαστε όµως αδικαιολόγητοι. νά δώσουν δηλαδή το φορτίο των αµαρτιών τους στον Χριστό. ενώ. όταν δεν µετανοούµε καί δεν πλησιάζουµε τόν Σωτήρα µας ταπεινά. γιά νά έχουµε αναπαυµένη τήν ψυχή µας καί σ' αυτήν τήν ζωή καί στην άλλη. όχι άπό το λεπτό. . µέ λίγο φιλότιµο αγώνα. αν φέρη έναν υπερήφανο λογισµό. 23. Έπειτα.φουσκωµένοι από υπερηφάνεια. τους συνανθρώπους µας. ∆έν υπάρχει µεγαλύτερος πόνος γιά τόν Θεό άπό το νά δη τόν άνθρωπο στην κόλαση. Ή σωτηρία τού ανθρώπου εξαρτάται άπό το δευτερόλεπτο. είναι αρκετά. 40-43. έχουµε καί το δικαιολογητικό ότι είµαστε χωµατένιοι· δεν είµαστε µόνον πνεύµα όπως οι Άγγελοι. τά χάνει όλα. Λουκ. και τότε χωρούν νά περάσουν εύκολα άπό τήν πύλη.

γιά νά άχρηστέψη τόν στρατό. Μιά φορά ρώτησαν ένα µικρό ταγκαλάκι: «Τάχα τί µπορείς νά κάνης έσύ. Ύστερα. άν δέν προσέξουµε. . ∆έν χάνει τόν καιρό του νά κάνη λεπτή εργασία σέ κάποιον πού δέν κάνει λεπτή εργασία. δίνεται ή ευκαιρία. οπότε κάνει τήν καρδιά του όπως εκείνος θέλει καί µένει µετά κανείς ένα κούτσουρο. Γι' αυτό ό αγωνιστής πρέπει νά πηγαίνη όλο κόντρα στον διάβολο .ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 Πώς εργάζεται ό διάβολος Ό διάβολος προσπαθεί νά άχρηστέψη τόν αγωνιστή .Γιατί. Στους αρχαρίους στέλνει. γιά νά τον πειράξη καί νά τον άχρηστέψη. «Έγώ τί µπορώ νά κάνω. τόσο κόντρα τοϋ πάει ό διάβολος. σκαλώνω σέ µερικά ασήµαντα πράγµατα και δέν έχω µετά διάθεση νά αγωνισθώ γιά κάτι ανώτερο. όταν δη ότι δέν µπορεί νά κάνη άλλη ζηµιά στον αγωνιστή. αρχάριο διάβολο. . στέλνει διάβολο γιά πολύ ψιλή εργασία. στους τσαγκάρηδες. Τσακίζει τον άνθρωπο ψυχικά µέ κάτι χαζά. .Ναι.καί νά τον παρακολουθή κάποιος έµπειρος Πνευµατικός. θά έχη πειρασµούς και δυσκολίες. όταν πάρη είδηση ότι κάνουµε δουλειά πνευµατική. .Αυτά είναι σάν τις νάρκες πού βάζει ό εχθρός. . τό αντιλαµβανόµαστε µετά άπό µέρες. µιά άλφα σειρά. Το ταγκαλάκι. Θά την δεχθης. άλλα µερικές φορές και στά κράτη. .Γέροντα. Το ταγκαλάκι. . . αλλά πάει σέ έναν αγωνιστή. πού κάνουν όµως µεγάλη ζηµιά. για νά τους αποφυγής.. τότε γυρίζει το κουµπί αλλού. Τά µεγαλύτερα σκάνδαλα γίνονται από τιποτένια πράγµατα. συµµαχήσης µέ τόν διάβολο!. βρισκόµαστε σέ άλλη καί. σύντοµα ξεχνιέµαι.Ή µόνη λύση γιά νά αποφυγής τους πειρασµούς είναι νά. Γέροντα. . Στους πνευµατικούς ανθρώπους δέν υπάρχουν σοβαρές αφορµές γιά σκάνδαλα· άπό τά µικρά παίρνει ό διάβολος αφορµή. Στέλνει σ' αυτόν πού ράβει µέ σακκορράφα.Γέροντα. παιδικά πράγµατα. κοιτάει πώς νά τόν άχρηστέψη µέ ασήµαντα πράγµατα. µιά σειρά στον αγώνα µου.φυσικά µέ διάκριση .». ό σατανάς τον πολεµάει. διάβολο µέ σακκορράφα.. στέλνει χονδρό διάβολο. Τί γελάς. Άλλα µέ τους πειρασµούς . Σ' αυτόν πού κάνει πολύ ψιλό κέντηµα. στέλνει διάβολο πού κάνει λεπτό εργόχειρο. ενώ βάζω ενα πρόγραµµα.Νά σου πώ µια λύση. Κοίταξε νά σού πώ. Ένώ βάζουµε ένα πρόγραµµα. . όχι µόνο σ' εµάς. νά γίνη «ευαγγελική». Όσο κανείς αγωνίζεται.. µερικές φορές οι πειρασµοί έρχονται ό ένας πάνω στον άλλον και δέν αντέχω. Σ’ αυτούς πού κάνουν χονδρή δουλειά στον εαυτό τους.Ό σατανάς δέν πάει σέ έναν άχρηστο άνθρωπο.∆έν ξέρεις. και τους κάνω νά θυµώνουν». νά ξέρης οτι υπάρχουν και µικρά ταγκαλάκια. επειδή µερικές φορές ή ζωή µας είναι άντιευαγγελική. Σ' αυτόν πού κάνει λεπτό εργόχειρο. Και όσο προσπαθεί νά άποφύγη τόν πειρασµό.αν τους αξιοποιήσουµε σωστά -. Πάω και µπερδεύω τις κλωστές στις µοδίστρες. απάντησε. καί ξεκινώ µέ διάθεση νά αγωνισθώ..Έναν άνθρωπο πού δέν κάνει λεπτή εργασία στον εαυτό του. ∆έν σοϋ αρέσει αύτη ή λύση.

δέχονται επιδράσεις δαιµονικές· έχουν έναν δαιµονικό µαγνητισµό. γιά νά κάνη τον άνθρωπο πρώτα αναίσθητο.Θεός φυλάξοι . Ξεκινούσαν λοιπόν µερικοί άπό τά γύρω χωριά καί πήγαιναν εβδοµήντα δύο χιλιόµετρα µέ τά πόδια..Οί άνθρωποι πού έχουν λεπτή ψυχή. οταν θέλη νά πολεµήση έναν άνθρωπο. άρχιζε ό Εβραίος νά κατεβάζη τά . ∆εν προσέχουµε. γιατί βάζει καί ό διάβολος τήν ουρά του καί τους κάνει πιό ευαίσθητους. Καί βλέπεις πόσοι άνθρωποι. χρειάζεται νά προσέξουν. νά όργώνη τά χωράφια του καί νά µήν παιδεύεται νά σκάβη µέ τήν τσάπα. εϊτε αγόρια εϊτε κοπέλες εϊτε ηλικιωµένοι είναι. έχω καλό πράγµα!». γιά νά αγοράσουν λ. Μας βάζει ένεση αναισθησίας καί ξεχνούµε. χωρίς νά αντιδράσουν. Μιά φορά ξεκίνησε ένας νά πάη στά Γιάννενα. βλέπεις.». Έκανε ζευγάρι µέ τό άλογο κάποιου άλλου καί όργωνε. µπορούσε νά συντήρηση την οικογένεια του. Τόν έβλεπε ό ένας Εβραίος. τόν ευαίσθητο υπερευαίσθητο. Τόν ευλαβή τόν κάνει πιό ευλαβή. «αναισθησιολόγος». χλευασθήναι κ. Έγιναν µπαταρίες οί άνθρωποι. ∆αιµονισµός! Ξέρεις τί θά πή δαιµονισµός. πήρε τό δάνειο καί µετά πέρασε καί άπό τά έβραίικα µαγαζιά καί χάζευε. Λίγοι άνθρωποι. Τόν σκληρόκαρδο τόν κάνει πιό σκληρόκαρδο. Ό διάβολος µάς βάζει ένεση αναισθησίας -Είπα σέ κάποιους γιατρούς πού συζητούσαν γιά τήν αναισθησία πού κάνουν στις εγχειρήσεις: «Τού πείρασµού ή αναισθησία έχει άσχηµες επιπτώσεις στον άνθρωπό. γιά νά παραλύσουν καί νά τά καταπιή. Ό διάβολος. Πήγε λοιπόν στην Τράπεζα. στέλνει πρώτα ένα διαβολάκι «αναισθησιολόγο». καί µετά πηγαίνει ό ϊδιος καί τον πελεκάει. ώστε νά άποκάµη καί νά άφήση µετά όλα τά πνευµατικά του όπλα καί νά παραδοθή ό πρώην πολύ αγωνιστής. Αναγκάζονταν οι άνθρωποι νά πάνε στά Γιάννενα. αν κανείς είχε ενα άλογο. ό πειρασµός µερικές φορές µάς µπερδεύει καί κάνουµε τά αντίθετα από αυτά πού υποσχεθήκαµε. καί µπορεί νά φθάσουν στην µελαγχολία ή ακόµη . Γιά άλλου ξεκινήσαµε νά πάµε καί αλλού πηγαίνουµε.τι θέλει. Έµπαινε εκείνος µέσα. Όσοι µάλιστα δέν εξοµολογούνται.λπ. Νά. «Πέρνα µέσα. τόν κάνει ό. είσαι αδιάθετος· δέν πειράζει καί άν δέν σηκωθής γιά προσευχή». νά πάρη δάνειο. γιατί ό διάβολος έχει εξουσία επάνω τους. όταν ήθελαν νά πάρουν κανένα δάνειο. ό ιδιος ποτέ δέν πάει κόντρα. ενα άλογο. πολύ φιλότιµο καί είναι ευαίσθητοι. Άλλα προηγείται ό. ένώ εµάς τους ανθρώπους µας βάζει νά πηγαίνουµε κόντρα στον πλησίον µας καί νά µαλώνουµε. Νά µήν µπορής νά συνεννοηθής µέ τόν κόσµο. Ή αναισθησία τοϋ διαβόλου εϊναι σάν το δηλητήριο πού ρίχνει τό φίδι στά πουλιά ή στά λαγουδάκια. Οί περισσότεροι είναι σάν νά έχουν ηλεκτρισµό. ή τόν σπρώχνει νά άγωνισθή περισσότερο άπό τις δυνάµεις του.χ.. ενώ αυτή πού κάνετε εσείς βοηθάει». οι µοναχοί υποσχόµαστε «ύβρίσθήναι. γιά νά άγοράση ένα άλογο. καί τελικά. άλλοι γιατί έχουν κάποια ευαισθησία καί άλλοι γιατί έχουν κλονισθή τά νεύρα τους. στην Κόνιτσα δέν υπήρχε Τράπεζα. Παλιότερα.καί στην αυτοκτονία.. Αλλιώς ξεκινάµε καί αλλιώς καταλήγουµε. ταλαιπωρούνται µέ αϋπνίες καί παίρνουν χάπια ή βασανίζονται καί χαραµίζονται στά νοσοκοµεία. Σπάνια νά δής σήµερα άνθρωπο ισορροπηµένο. Ό διάβολος. Τόν αµελή τόν κάνει πιό αµελή· τόν αναπαύει µέ τόν λογισµό: «Τό κεφάλι σου πονάει. µπάρµπα. τόν τραβούσε µέσα. γιά νά τόν ρίξη στην υπερηφάνεια. Τότε. ∆έν σάς έχω πει παραδείγµατα. νά πάρουν δάνειο.. έχουν ένα βλέµµα γαλήνιο.

Είχε καί λίγο φιλότιµο. γράφει αυτό γιά την Θεία Λειτουργία». "Η. λέει.χ. λέει. έδωσε τά χρήµατα πού είχε πάρει άπό τήν Τράπεζα καί αγόρασε ένα τόπι πανί. «"Α! έµπνευση. νά κάνη θόρυβο καί νά αποσπά τους άλλους. Καί ένας πλούσιος δέν έπαιρνε ένα τόπι πανί έπαιρνε όσο τού χρειαζόταν. άλλα καί αυτό ήταν χωνεµένο! Μά καί ένα τόπι πανί τί νά τό κάνη. τά άνοιγε. Όποτε ακούει τόν Ιερέα νά λέη «Μετά φόβου. καί δήθεν «γιά τά παιδιά του πιό φθηνό». Κάνουµε ζηµιά στον κόσµο καί δέν τό καταλαβαίνουµε.» λένε. Γι' αυτό νά προσέχουµε νά µή γινώµαστε εµείς αιτία νά αποσπάται ή προσοχή τών άλλων τήν ώρα τής θείας λατρείας. άν δέν προσέξης. Ακούνε «κρίτς-κρίτς».»καί τότε καταλαβαίνει ότι τέλειωσε ή Θεία Λειτουργία και εκείνος δέν συµµετείχε καθόλου. τόν ρωτάν. θά τιναχθή καί θά τόν διώξη. «τί γίνεται. Έτσι κάνει καί ό διάβολος· σάν τόν πονηρό έµπορο σέ τραβάει άπό 'δώ. Νά. Μετά θά τοϋ τραβήξη την προσοχή λ. σέ τραβάει άπό ‘κει. τοϋ λέει. τότε ή θά χτυπήση δυνατά άπό τόν αέρα ή πόρτα ή θά βήξη κάποιος καί θά άποσπασθή ή προσοχή τους καί δέν θά ωφεληθούν άπό αυτό τό ιερό σηµείο. ενώ είναι ό διάβολος πού µπαίνει ενδιάµεσος και πιάνει ό άνθρωπος την συζήτηση µε τόν λογισµό του. και εδώ στον Ναό· πηγαίνει ή έκκλησάρισσα νά άνάψη τά κεριά στον πολυέλαιο και έχω παρατηρήσει ότι και µεγάλους ακόµη τους αποσπά ό πειρασµός εκεί πέρα καί χαζεύουν την αδελφή πώς ανάβει τά κεριά. θά σού τό δώσω πιό φθηνό». καί τελικά σέ καταφέρνει νά πάς έκεϊ πού θέλει εκείνος. άπό τό όποιο θά βοηθηθούν οί άνθρωποι. σού λέει «τώρα τά κατέβασε τά τόπια. . Ή θά τοϋ θυµίση έναν άρρωστο πού πρέπει νά πάη νά τόν δη. γιά νά µη βοηθηθή ό άνθρωπος Ό διάβολος είναι τεχνίτης. Ό διάβολος κάνει τό πάν. καί φεύγει έτσι ό νους άπό τόν Θεό καί χαίρεται τό ταγκαλάκι. τά άπλωνε. στον πολυέλαιο. Αυτό είναι τελείως παιδικό. Ή παρατηρήστε σέ καµµιά ανάγνωση. καί γιά τά παιδιά σου θά σού τό δώσω πιο φθηνό». Τελικά γύρισε στό σπίτι µέ ένα τόπι σάπιο ύφασµα! «Πού είναι τό άλογο.. «Έλα.». νά δυσκολεύεται. Θά άναρωτηθή ποιος άραγε νά τόν έφτιαξε. µέσα. χάζευε σέ άλλον. Έφευγε άπό τόν έναν. Τά έπαιρνε. Σέ ξεγελάει καί χάνεις τά καλύτερα χρόνια σου. προχωρούσε παραπέρα. ∆ηλαδή. «Το τάδε βιβλίο. Μόνον τά µικρούτσικα παιδιά χαίρονται µε κάτι τέτοια καί λένε: «Τά άναψε!». καί άλογο δέν πήρε παρά ένα τόπι πανί χωνεµένο.τόπια άπό τά ράφια. θά επέστρεφε καί καβάλα. Γιά άλλου ξεκινάς καί αλλού καταλήγεις. σού βάζει τρικλοποδιές. τήν ώρα τής Θείας Λειτουργίας σέ έναν πνευµατικό άνθρωπο έναν ελεεινό λογισµό. τά τίναζε.. του έλεγε ό Εβραίος. την ώρα της Θείας Λειτουργίας». µπάρµπα. τά άπλωσε. είδατε τί έπαθε. θά ψώνιζε καί λίγα πράγµατα γιά τό σπίτι του καί δέν θά σκοτωνόταν νά σκάβη µέ τήν τσάπα! Άλλα γιά νά χαζεύη στά µαγαζιά τά έβραίικα. γιά νά ξεχρεώση τό δάνειο! Άν αγόραζε άλογο. Κατέβαζε τά τόπια. είναι καλό. Χρεώθηκε έν τφ µεταξύ στην Τράπεζα. άλλα γιά τους µεγάλους. Γι' αυτό τού φέρνει έναν πνευµατικό λογισµό. αυτό γιά τά µικρά παιδιά είναι δικαιολογηµένο. τού έλεγε.»... «Πάρ' το. εκείνος θά τόν καταλάβη. Όταν φθάνη ό αναγνώστης στό πιο ιερό σηµείο.χ. «Έφερα ύφασµα γιά τά παιδιά!». Ζαλίστηκε στό τέλος ό καηµένος. Άντε πάλι νά πηγαίνη νά σκάβη µέ τήν τσάπα στά χωράφια. ό πειρασµός µπορεί νά βάλη εκείνη τήν ιερή ώρα µιά αδελφή νά γυρίζη στό αναλόγιο τά φύλλα τοϋ βιβλίου. ενώ πρέπει νά αποφεύγουµε τις κινήσεις τήν ώρα της Θείας Λειτουργίας. Άλλα τί νά τό κάνουν τόσο ύφασµα. Άν φέρη λ.

τότε ή κάποιος θόρυβος γίνεται ή έρχονται άλλοι καί διακόπτω. Ώ. εξασθενεί ή θέληση. . Τόν κάνει όλο τούµπες. πού µένεις. νά ξαναπώ φέρ' ειπείν τό παράδειγµα πού έλεγα. όταν είναι ακόµη νέος. Τάκ.».. νά κόψη τό τσιγάρο. Θυµάται πάλι κάτι πνευµατικό. γιά νά βοηθήσω αυτούς πού µε ακούν. «Έ.λπ. επειδή βλέπει ότι θά πάθη ζηµιά. Μόλις θά άποφασίση νά τό κόψη. Τους βάζει προηγουµένως ό διάβολος νά χαζεύουν απέναντι τήν Σκήτη ή νά βλέπουν κάτι. στό πιο ευαίσθητο.. Άµα παρακολουθή κανείς.». δεν µπορεί νά κάνη τίποτε. Πάτερ Παΐσιε.Νά παρακολουθή. Όποτε είµαι αναγκασµένος νά αρχίσω πάλι άπό τήν αρχή. ξέρει ό διάβολος ποϋ θά κατάληξη καί. Θά τού βρη δηλαδή µιά δικαιολογία.χ. όταν άρχίση ή συζήτηση. γιά νά µην τό κόψη· θά τού βρη. οπότε µέ διακόπτουν. τοϋ γυρίζει τό κουµπί αλλού καί ξεχνιέται µέ εκείνο. αρχίζουν καί τήν κουβέντα «άπό ποϋ είσαι κ. µαθαίνει. Έσύ κάθησε έδώ. φωνάζει. Γι' αυτό χρειάζεται νά έχουµε θέληση. γιατί εκεί κανοναρχεϊ καί ό διάβολος. Μόλις ό αγωνιζόµενος πάη νά συγκινηθή λίγο άπό κάτι. θά πάη ό διάβολος καί θά τού πή: «Εκείνο τό τσιγάρο έχει λιγώτερο φαρµάκι. µέχρι πού αναγκάσθηκα καί έβαλα µερικούς. Κάπνισε άπό 'κεϊνα δεν θά σε βλάψουν».. γι' αυτό δέν καταλαβαίνετε µερικά πράγµατα! Κάνει τό πάν. µπορεί νά τόν βλάψη ακόµη περισσότερο. του θυµίζει κάτι άλλο. .Έτσι κάνει τήν δουλειά του τό ταγκαλάκι. καί τά ταγκαλάκια πάλι νά δηµιουργούν σκηνές! Βρέ τόν πειρασµό τί κάνει! Γυρίζει τό κουµπί συνέχεια σέ άλλη συχνότητα..Γέροντα. γιατί πρέπει νά σηκωθώ νά χαιρετήσω. πώς θά µάθη. Γιατί. Άλλοι έρχονται µετά άπό λίγο καί πρέπει πάλι νά σηκωθώ. Καί εκείνο τό τσιγάρο πού τού προτείνει. µιά λύση! Γιατί ό διάβολος µπορεί νά µάς βρη ένα σωρό δικαιολογίες. όταν συζητώ. καί κανονίζει νά έρθουν στό πιο λεπτό σηµείο τής συζητήσεως. µετά είναι δύσκολο νά τά κόψη. γιατί βλάπτει. Βλέπεις. Βρέ τόν πειρασµό! Έξι-έπτά φορές µιά µέρα µοϋ έκανε τό ϊδιο. Ή φτερούγα της θελήσεως Ό κόσµος εύκολα επηρεάζεται καί προς το καλό καί προς το κακό. γιατί παρακολουθούν τά σύννεφα.. Προς τό κακό επηρεάζεται πιό εύκολα. Άντε ξανά νά σηκωθής. οι τσοµπαναραίοι είναι οι καλύτεροι µετεωρολόγοι. τους λέω. Ό Ιερός . γιά νά µή βοηθηθή ό άνθρωπος. Καί αν κανείς δεν κόψη τά κουσούρια του. Πάτερ. Άπό 'δώ εΐναι ή πόρτα.». αν µάθη πώς εργάζεται ό διάβολος. φρουρούς! «Έσύ κάθησε εκεί καί κοίταζε νά µήν έρθη κανένας άπό 'κεΐ. Ό άνθρωπος. άπό ποϋ νά µπούµε. Άλλοι µπαίνουν εκείνη τήν στιγµή µέσα. Τό έχω παρατηρήσει στό Καλύβι. όσο περνάει ή ηλικία. θά απαλλαγή άπό πολλά πράγµατα. τον αέρα. στέλνει κάποιον ακριβώς στό πιό ευαίσθητο σηµείο. τό άλλο έχει φίλτρο καί καθαρίζει. τάκ. νά τους φέρνης στό σηµείο πού θά βοηθηθούν. Αν ό άνθρωπος δέν έχη θέληση. φωνάζει άπό κάτω άλλος: «Έ.. γιά νά µε διακόψη. γιά νά αλλάξω θέµα καί νά µήν ωφεληθούν.. Έξι-έπτά φορές νά άρχίζης ολόκληρη ιστορία.. Πες σε έναν λ.. Μόλις προχωρώ.. αν βλέπατε τόν διάβολο πώς κινείται! Λεν τόν έχετε δει. µέχρι νά τελειώσω τήν δουλειά µου». γιατί. Μόλις φθάσω ακριβώς στό σηµείο πού θέλω. «Πάρτε λουκούµια καί νερό καί ελάτε άπό 'κεΐ».

∆έν θέλει νά έπέµβη. συµπληρωµένη· δέν τής λείπουν φτερά. ύστερα κανένα λίγο µεγαλύτερο.Γέροντα. Πάει σιγά-σιγά καί τραβάει άπό τήν ανθρώπινη φτερούγα πρώτα κανένα µικρούτσικο φτερό. Υπόµνηµα εις την προς Θεσσαλονικείς επιστολήν πρώτην. Άµα δέν προσεχή κανείς. νά κάνη όλες τις σχετικές διαδικασίες. πάλι τούµπα! .τήν δική Του θέληση . Όταν άρχίζη σιγά-σιγά λίγο ή τεµπελιά. Χρειάζεται όµως νά θέλουµε καί εµείς. λίγο ή αδιαφορία. έχει τήν µία φτερούγα του γερή. άν δέν θέλη ό άνθρωπος. Τί νά κάνη ό Θεός. Εννοείτε νά θέλω νά προοδεύσω πνευµατικά. ότι µπορεί νά όργώνη κανείς. τότε νά ξέρη ότι ή δέν βάζει καθόλου θέληση ή θά βάζη λίγη καί αυτή θά είναι εξασθενηµένη. οπότε πάει νά πετάξη και δέν µπορεί. Θέληση υπάρχει σέ όλους τους ανθρώπους. Όταν δέν κάνη προκοπή ό άνθρωπος. PG 62. Ή µία φτερούγα δουλεύει καλά. άλλα παραµελεί τήν άλλη· της πέφτουν µερικά φτερά καί µετά δέν µπορεί νά πετάξη σωστά. άλλα µπαίνει αέρας ενδιάµεσα καί δέν µπορεί νά πετάξη καλά. πού ισορροπεί µέ τήν θεϊκή φτερούγα. έτσι είναι. νά θέλω τήν σωτηρία µου. 'Αλλά γιά νά πετάξουµε πνευµατικά. Γιατί τό ταγκαλάκι τί κάνει. ας υποθέσουµε. πνευµατικά. εξασθενεί ή θέληση. Γέροντα. τότε θέλει ό Θεός. καί άν δέν προσέξη ό άνθρωπος. Έτσι καί ό άνθρωπος. όταν πάη νά πετάξη. Πετάει λίγο καί µετά κάνει τούµπες. άν θέλη νά πετάη συνέχεια σωστά. θέλει καί ό άνθρωπος. Μεγάλη υπόθεση! Ό Θεός είναι φύσει αγαθός καί θέλει πάντοτε τό καλό µας.Ναί. Γέροντα. τί είναι ακριβώς αυτό τό πέταγµα. Και άν τυχόν του τραβήξη µερικά φτερά. . εννοώ τήν άνοδο τήν πνευµατική. βρέ παιδί! Όταν λέω πέταγµα. . γιατί ό διάβολος δέν µπορεί νά τά τραβήξη καί νά τά βγάλη· είναι θεϊκή.µάς τήν έχει κολλήσει µόνιµα στον έναν ώµο µας. τότε. νά σπέρνη. Οµιλία Ε΄. Ξαναπροσπαθεί λίγο. καλλιεργείται ή θέληση. Ή θεϊκή φτερούγα είναι πάντα γεµάτη. . Ό Θεός τήν µιά φτερούγα . αν ή θέληση του είναι ατροφική. Ένώ. θέλω νά πω. Γιατί ό άνθρωπος πετά πνευµατικά µέ δυο φτερούγες. σέ άλλους λίγη καί σέ άλλους περισσότερη.Ναί. τού βγάζει και ένα µεγάλο. καί ό Θεός τόν βοηθάει. γιατί σέβεται τήν ελευθερία τοΰ άνθρωπου. ή άλλη όµως είναι σάν τήν σπασµένη τσατσάρα.µέ τήν θέληση τού Θεού καί µέτήν θέληση τήν δική του.Χρυσόστοµος λέει: «Έν τω θέλειν καί τω µη θέλειν κείται τό παν»55 ∆ηλαδή όλα εξαρτώνται άπό τό αν θέλη ή αν δέν θέλη ό άνθρωπος. έχη δηλαδή καί τήν δική του φτερούγα ακέραιη. Όταν ό άνθρωπος έχη διάθεση νά άγωνισθή. Όταν όµως έχη θέληση. Ένα πουλί. τού κλέβει τον κόπο του ό 55 Αγίου Ιωάννου του Χρυσόστοµου. καί πετάει ό άνθρωπος. Αχρηστεύει έτσι ό άνθρωπος καί τήν φτερούγα τού Θεού. .Είχατε πει. πρέπει νά προσεχή καί νά µήν παραµελή τήν ανθρώπινη θέληση. οπότε πετάει. γιά νά µπορή νά πετάη. καί νά µή βγάζη ούτε τον σπόρο.∆έν έχουµε πει ότι όλα καλλιεργούνται. τήν ανθρώπινη θέληση. πάει νά πετάξη λίγο καί τουµπάρει. πρέπει καί εµείς νά κολλήσουµε στον άλλο ώµο τήν δική µας φτερούγα. . Άµα ό άνθρωπος έχη δυνατή θέληση. Πρέπει νά έχη ακέραιη καί αυτήν τήν φτερούγα. δέν εννοώ νά πετάξω νά ανέβω σέ κανένα κυπαρίσσι! . οπότε καί αυτό πάλι δέν βοηθάει.∆ηλαδή. Νά προσεχή ό άνθρωπος νά µήν άµελήση καί τοΰ βγάλη ό διάβολος κανένα φτερό από τήν δική του φτερούγα. έχει τήν φτερούγα τήν ανθρώπινη. Τήν κουνάει τό πουλί. 428. προσεύχεται καί ζητά άπό τόν Θεό νά τού αύξηση τήν θέληση. µπαίνει αέρας στην φτερούγα πού τής λείπουν φτερά και κάνει τούµπες.

διάβολος· ενώ. προκόβει. καρποφορεί. άν προσεχή καί παίρνη στά ζεστά τό θέµα τής σωτηρίας τής ψυχής του. αγωνίζεται. τρέφεται πνευµατικά καί χαίρεται αγγελικά. .

καί µη φοβάσθε τίποτε. Νά ύπάρχη ή αδελφοσύνη. σέ τρεις ώρες φεύγω µέ το άλογο καί µπορώ νά σέ πάρω µαζί µου» ή «αύριο θά φύγω γιά 'κει έλα άπό το σπίτι νά κοιµηθής σ' εµάς. Ακόµη και στην εργασία. Βοηθάει µετά ό Θεός. Να είστε αγαπηµένες. γιά νά εξυπηρετήσουν σέ όλες τις περιπτώσεις. γιά νά βοηθιούνται. πού βοηθούσε τους ανθρώπους νά γνωρισθούν. αν είχε πρόγραµµα νά πάη κάπου µέ το άλογο. Μπορεί. νά χρειάζωνται άλληλοσυµπαράσταση καί νά διστάζη ό ένας νά µιλήση στον άλλον. Πήγαινε. µονοιασµένες. άλλα δέν εχω νά σού δώσω. Ό Χριστιανός πού αγωνίζεται µέσα στον κόσµο βοηθιέται.λπ. Ακόµη και άπό χωριό . Προς τά έκεϊ πάω καί έγώ. καί δέν σού δίνω. Είχαν την καλή περιέργεια καί ρωτούσαν. Όσο πνευµατικά καί νά ζή κανείς. καί σέ µιά ανάγκη στήριζε ό ένας τον άλλον. Νά καλλιεργήσετε την αγάπη τήν πνευµατική. ας υποθέσουµε. Ανέβα πάνω νά πάµε µαζί». Γέροντα. καί έρχεσαι εσύ καί δέν µού ζητάς. Φυσικά εµείς οι µοναχοί φεύγουµε από τον κόσµο καί αφήνουµε γνωστούς καί συγγενείς. Ή επαφή µέ πνευµατικούς ανθρώπους πολύ τον βοηθάει περισσότερο καί άπό τήν πνευµατική µελέτη -.άπό τήν καλή συντροφιά. ένας κάπου µέ το κάρο καί συναντούσε στον δρόµο έναν γνωστό του.ιδίως στην εποχή πού ζούµε . ή θυσία. «Άπό πού έρχεσαι. ας υποθέσουµε. Έγώ ύστερα αγοράζω σταυρουδάκια. αν δέν γνωρίζωνται. νά παρουσιασθή ένα πρόβληµα µεταξύ συναδέλφων. -Οταν. γιά να αγωνίζεται πνευµατικά.ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 Ή ωφέλεια από την καλή συναναστροφή Ή αδελφοσύνη . Παλιά υπήρχε ή γειτονιά. Οί λαϊκοί όµως επιβάλλεται νά έχουν σχέσεις µέ γνωστούς καί συγγενείς πού ζουν πνευµατικά. όταν µπορούσαν νά κάνουν µιά εξυπηρέτηση. γιά νά έχω νά δίνω. Ισως τότε νά µην είχε την δυνατότητα νά εξυπηρέτηση.Οχι. Σκέφτονταν οί άνθρωποι τόν άλλον καί. όταν λέτε ότι θα περάσουµε δύσκολα χρόνια. είναι σωστό νά δυσκολευώµαστε νά τοϋ ξαναζητήσουµε κάτι πού θά χρειασθούµε. το έλεγε καί στον γείτονα καί τόν ρωτούσε: «Έσύ πού θέλεις νά πάς. ανησυχώ. πού πάς. Είναι σάν νά µοϋ ζητάς ενα σταυρουδάκι. δέν πρέπει. σε µιά δηµόσια υπηρεσία κ. Αλλη φορά µού ζητάς. ενώ έγώ περιµένω µιά ευκαιρία γιά νά τά µοιράσω. Νά έχετε τέτοια αγάπη πού έχει ή µάνα για το παιδί. γιά νά φύγουµε συντροφιά νωρίς το πρωί». για νά µπούµε στην µεγάλη οικογένεια τοϋ Άδάµ-τοϋ Θεού. τόν ρωτούσε. καταρτισµένες πνευµατικά. Θά περάσουµε σιγά-σιγά δύσκολες µέρες. έχει ανάγκη .Γέροντα. γιά νά άλληλοβοηθιοϋνται. δέν την απέφευγαν. καί σού το δίνω. Αν µπορής νά περιµένης. Ή άλλος. διότι αυτή ή χαρά τοϋ πνευµατικού συνδέσµου τοϋ δίνει όρεξη µεγάλη. όταν εχη σχέσεις µέ πνευµατικούς ανθρώπους. Σήµερα οί άνθρωποι ζουν στην ϊδια πολυκατοικία καί δέν γνωρίζονται µεταξύ τους. ένας άρνηθη νά µάς εξυπηρέτηση σε κάποια ανάγκη µας. να είστε ένα σώµα.. καλά είναι νά γνωρίζωνται µεταξύ τους οι πνευµατικοί άνθρωποι. να έχετε παλληκαριά. .

Τώρα πολεµάµε µέ τον διάβολο. . Τώρα τα γίδια αγρίεψαν και χτυπούν άσχηµα τά πρόβατα του Χρίστου. θά ψάχνη νά βρή νά δούλεψη σέ µιά καλή οικογένεια. Όσοι θά θέλουν νά ζήσουν πνευµατική ζωή. Στά δύσκολα χρόνια δηµιουργείται µιά αδελφοσύνη πολύ δυνατή... και βοσκούσαν πρόβατα και γίδια µαζί. Καί αυτό τό καλό τό κάνει τώρα ό διάβολος µε τήν κακία του. Θά χωρίσουν λοιπόν τά πρόβατα άπό τά γίδια και θά ζουν ως «µία ποίµνη. Πώς µέ αγκάλιασε! ∆έν µπορούσα νά βγώ άπό τά χέρια του. τήν αγάπη. 10. άλλος πέντε. Στον πόλεµο δυο χρόνια ζήσαµε µαζί οί στρατιώτες στην διλοχία καί ήµασταν περισσότερο δεµένοι καί άπό αδέλφια.χ. . Τά πρόβατα πάλι ψάχνουν καλό βοσκό και κοπάδι µόνον άπό πρόβατα. καί άλλους νά τρέχουν στις αγρυπνίες. . καί οί άνθρωποι αυτοί νά είναι δεµένοι µεταξύ τους. νά ζουν αδιάφορα. Ή ένας τεχνίτης πού ζή πνευµατικά. µε κοσµικά φρονήµατα. Γιατί. στά µπουζούκια κ. τήν αδελφοσύνη.λπ. επειδή ζήσαµε όλοι µαζί τις δυσκολίες. γιά νά βάλη στο σπίτι του. χωρίς νά το θέλη. χωρίς νά τό θέλη. θά είναι αναγκασµένος νά βρή έναν καλό και πιστό δάσκαλο. άλλος δέκα. θά τους άναγκάση ό διάβολος νά δεθούν. Τώρα τελευταία πέθανε ένας συστρατιώτης µας καί µαζεύτηκαν στην κηδεία του οί άλλοι άπό όλα τά µέρη. καί όµως δέν ήθελε νά χωρισθή ό ένας άπό τον άλλον. άλλοτε στά χωριά είχαν τσοµπάνο και ό κάθε χωρικός έδινε τά πρόβατα ή τά γίδια πού είχε. Ούτε Ευαγγέλιο είχαν διαβάσει ούτε πνευµατικά βιβλία. Ήµασταν τόσο συνδεδεµένοι. όχι µόνο στις πόλεις άλλα καί στά χωριά. ανθρώπους του Θεοϋ. άλλους νά τρέχουν στά νταούλια. Έτσι βλέπουµε. καί θά αποµακρυνθούν ακόµη περισσότερο άπό τήν αµαρτία. νά κάνη φροντιστήριο στά παιδιά του. ώστε νά νιώθη άνετα. τους κινδύνους.λπ. στις παρακλήσεις. γιατί δεν διορίσθηκε ακόµη. µε τήν καλή έννοια. Γι' αυτό κοιτάξτε α άδελφωθήτε πιο 56 Ίω. σιγά-σιγά δέν θά µπορούν νά ζήσουν µέσα σ' αυτόν τον κόσµο· θά ψάχνουν νά βρουν τους οµοίους τους. είναι µόνο γιά όσους ζουν στην αµαρτία. Ήταν κοσµικοί άνθρωποι. Ό διάβολος µε τήν πολλή του κακία κάνει το µεγαλύτερο καλό σήµερα στον κόσµο.Γέροντα. κάνει καλό: χωρίζει τά πρόβατα άπό τά γίδια. ένας πατέρας πού είναι πιστός και θέλει λ.σε χωριό είχαν γνωστούς.Στις µέρες µας και νά µή θέλουν νά δεθούν οί πνευµατικοί άνθρωποι. τί βοηθάει να δεθούν πνευµατικά οί άνθρωποι. ας πούµε. Ένας χριστιανός νοικοκύρης πάλι θά ψάχνη νά βάλη στο σπίτι του έναν καλό τεχνίτη. Γιατί έτσι πού έγινε ό κόσµος. γιατί σ' ενα κοσµικό σπίτι θά βρίσκη τον µπελά του. Γι' αυτό θά χωρίζωνται οι άνθρωποι και θά ξεχωρίσουν τά πρόβατα άπό τά ερίφια. στις πνευµατικές συγκεντρώσεις.16. εις ποιµήν»56 Και βλέπεις. Σιγά-σιγά λοιπόν θά γνωρισθούν µεταξύ τους οί πνευµατικοί άνθρωποι άπό όλα τά επαγγέλµατα και άπό όλες τις επιστήµες. θά ζήτα νά βρή µιά οικογένεια καλή. Τελικά ό διάβολος µε τήν κακία του. πού νά είναι και πιστός άνθρωπος. Ήρθε καί εδώ προ ήµερων ένας συστρατιώτης µου νά µε δή. νά βρουν Πνευµατικό. εϊτε ελαιοχρωµατιστής είναι εϊτε ηλεκτρολόγος κ. γιά νά µπορή νά συνεργασθή. Έτσι θά ψάχνη και ό ένας και ό άλλος νά βρή έναν πνευµατικό άνθρωπο. άλλα είχαν τό µεγαλύτερο άπό όλα. γιά νά νιώθη ασφάλεια. Είχαν τήν απλή κοσµική µόρφωση. Ένας δάσκαλος πάλι πού είναι πιστός και θέλει νά κάνη φροντιστήριο σε παιδιά. πού έλεγε ό ένας τον άλλον «αδελφό». γιατί τά γίδια τότε ήταν φρόνιµα και δεν χτυπούσαν µε τά κέρατα τά πρόβατα.

Έτσι ίσως προβληµατισθή καί. Ο. θά µυρίζης κοσµικά αρώµατα. µπορεί νά βοηθηθη. Και όπως ή θεία Χάρις είναι µία δύναµη πού ενεργεί άπό µακριά και µεταδίδεται στους ανθρώπους.χ. ∆ύο ψυχές λ. πάλι εκείνος τήν καταλαβαίνει. δέχεται άπό µακριά ή µία άπό τήν άλλη µιά δαιµονική επίδραση· πάει τηλεγράφηµα άπό τήν µία στην άλλη.ά. Και δύο ψυχές.Οταν συναναστρεφώµαστε έναν άνθρωπο πού έχει πάθη.χ. .Γέροντα.τι έχει µιά ψυχή. Τό πάθος µεταδίδει πάθος. θά πάρης τήν µυρωδιά τού στάβλου.Οταν δηλαδή κανείς συναναστρέφεται µε ενάρετους. Οπως καί όταν ύπάρχη µέσα µας κακία. όταν βγής. Άν πάς σε ενα κοσµικό σπίτι. Έτσι θα συµβαδίσουµε όλοι µαζί στον δρόµο πού χαράξαµε. αν είναι σε πνευµατική κατάσταση και σκέφτεται ή µία τήν άλλη. πού ήταν οι εντόπιες κ. χωρίς νά εκδηλώνεται. πολύ επιδρούµε. πού έκαναν άσπρα πεπόνια τόσο µεγάλα καί πολύ γλυκά. τόσο πλησιάζει στον Θεό· όσο αποµακρύνεται άπό τήν κατά Θεόν ζωή. τόσο φεύγει µακριά Του.Καί βέβαια βοηθιέται.πολύ.λπ. Άν πάς σε ενα κελλί πού τό θυµιάζουν συνέχεια. . Όσοι ζουν πνευµατικά νιώθουν µεταξύ τους αυτήν τήν πνευµατική συγγένεια. όταν φύγης. αν ζουν αµαρτωλά και έχουν κάποια επικοινωνία µεταξύ τους. δεν θά ένιωθες καµµιά πνευµατική συγγένεια µε αυτήν. Μόνος του αποχωρίζεται· δεν τον αποµακρύνει ό άλλος. όταν ύπάρχη τέτοια δαιµονική επικοινωνία σε δύο ανθρώπους.. . Ολοι είµαστε αδέλφια και όλοι δούλοι τού Θεού και οι πιστοί είµαστε επιπλέον κατά Χάριν παιδιά τού Θεού. αυτό καί µεταδίδει. επιδιώκουν το ϊδιο. εκείνος τό καταλαβαίνει. Στην πνευµατική ζωή κατά σάρκα συγγενεύουµε άπό τον Αδάµ και κατά πνεύµα άπό τον Χριστό. βοηθιέται. . γιατί δεν σηκώνει ό άλλος τό. ζούσε κοσµικά κ..∆ιαλύεται ποτέ ή πνευµατική συγγένεια. Οταν άνεχώµαστε τον αδελφό µας άπό αγάπη. άν θέλη. βοηθιέται ό άλλος.Όταν πάψη ό ένας νά ζή πνευµατικά. αγιότητα. έτσι και ή πονηρή ενέργεια τού διαβόλου είναι και αυτή µία δύναµη πού ενεργεί άπό µακριά και µεταδίδεται. ή οργή οργή. υπάρχει µεταξύ τους µια επαφή πνευµατική και µεταφέρει ή µία στην άλλη µια δύναµη θεϊκή. ό θυµός θυµό. Άν πάς σε έναν στάβλο. εµείς επιδρούµε στον χαρακτήρα του. µιά κατά σάρκα αδελφή πού είχε τό πρόγραµµα της. καί δέν έπηρεαζώµαστε άπό τά πάθη του. παύει νά συγγενεύη µε τον άλλον πού ζή πνευµατικά.. . όταν στην ψυχή υπάρχουν χαρίσµατα. εξαγορασµένοι µε το θεϊκό Αίµα τού Χριστού µας. γιατί επιδρά ή Χάρις τού Θεού καί βοηθιέται ό συνάνθρωπος µας.Με ολους τους ανθρώπους είµαστε κατά σάρκα αδέλφια.Ναί. . Κόβεται ή γραµµή καί δεν έχει πιά επικοινωνία. έχουν τον ϊδιο σκοπό. αν άλλάξη ο ένας προς το καλό. στο απότοµο µονοπάτι της ανηφόρας για τον γλυκύ Γολγοθά. . . ∆έν τον διώχνει ό Θεός· ό άνθρωπος φεύγει µόνος του µακριά άπό τον Θεό. Ένώ. ακουστικό. χθες µας είπατε οτι ολους τους ανθρώπους πού είδατε αυτές τις µέρες τους νιώσατε αδέλφια· πώς είναι ή πνευµατική συγγένεια. "Αν τυχόν οι κολοκυθιές . Ή πνευµατική συγγένεια . Αν εΐχες λ. δεν βρίσκει ανταπόκριση.Γέροντα. τις άργίτικες. Στην Κατοχή είχαµε πέντε στρέµµατα πεπονιές. . θά µυρίζης θυµίαµα. Σκέφτονται τό ϊδιο.Έάν έχουµε πνευµατική κατάσταση. τό χάρισµα θά µεταδώση χάρισµα. διάφορες ποικιλίες· τις αµερικάνικες της Γεωργικής Σχολής. Όπως και όσο ζή κανείς κατά θεόν.

∆ηλαδή. κολοκύθι. αν ένας Χριστιανός πού δέν είναι πολύ προοδευµένος πάη κοντά σέ έναν πνευµατικά προοδευµένο άνθρωπο.» ή «ενα». νά κοιτάξουµε νά βοηθήσουµε µιά άσχηµη κατάσταση. άλλα γίνεται τό άλλο πιό γλυκό πεπόνι. ∆ηλαδή θά γίνη γλυκύτερο. όταν δεν καταλαβαίναµε σίγουρα ποιος σταθµός είναι. αν τό κάνης φαγητό. γιατί µερικές φορές αρχίζει πνευµατική συζήτηση καί καταλήγει σε κουτσοµπολιό. πρέπει νά πούµε: «Έ. αλλά δέν ωφελεί καί τό κολοκύθι. Το πιο σίγουρο είναι νά συµβουλεύεται ό καθένας τον Πνευµατικό του. δεν είχαµε εµπιστοσύνη καί τάκτάκ προσπαθούσαµε νά κάνουµε αναγνώριση. αλλά χάνει καί τήν ψυχή του µε τήν κατάκριση. κάναµε τον ενδιάµεσο καί προσπαθούσαµε να κάνουµε αναγνώριση. τό κολοκύθι θά γίνη πιό γλυκό καί. γιατί θά πληρώσουµε. καί έτσι τον πιάναµε. θά µετρούσαµε τά λόγια µας! Καί στό τηλέφωνο σκεφτόµαστε τί θά πούµε. θά πάη χαµένος ό κόπος καί ό χρόνος πού θά διάθεση ό πνευµατικός άνθρωπος. καί πάη νά συνεργασθή µε τον εχθρό! Θέλω νά πώ. Πόσο µάλλον όταν γνωρίζη ότι ό σταθµός είναι όχι µόνον ξένος άλλα καί εχθρικός. Προσοχή στην συναναστροφή Στον στρατό. . Αν δής πεπόνι µέ οµφαλό µεγάλο. στις ∆ιαβιβάσεις.. Ούτε καί πεθαµένους πρέπει νά καταδικάζουµε. αν είναι πεπόνι. πάη κοντά σέ έναν πνευµατικό άνθρωπο. χρειάζεται διάκριση καί προσοχή.». Ένώ. έφευγε ή γλύκα από τό πεπόνι και πήγαινε στο κολοκύθι. να ξέρης ότι ή πεπονιά θά ήταν κοντά σέ κολοκυθιά. τις αµερικάνικες πεπονιές. Αν ζητούσαν φόρο γιά τά λόγια πού λέµε.ήταν κοντά σ" αυτές τις καλές. Αν κανείς καταλαβαίνη ότι ένας «σταθµός» είναι ξένος καί θέλη νά συνεργασθή µ' αυτόν. Αν έλεγαν «θά πής τόσα λόγια. πού δέν πιστεύει. χάνει βέβαια τό καλό πεπόνι. είχαµε πίνακα αναγνωρίσεως µέ µερικά συγκεκριµένα χαρακτηριστικά καί καταλαβαίναµε ποιος σταθµός ήταν δικός µας. θά χρειάζεται ύστερα ένα πλόχερο αλάτι. µπορεί νά κουρασθή ό δεύτερος. όταν βλέπουµε πώς ένας «σταθµός» είναι ξένος. ποιος ήταν ξένος· ξέραµε τους δικούς µας σταθµούς. άλλα ωφελείται ό πρώτος. ξέρετε πόσο θά προσέχαµε. Αν όµως ένας κοσµικός άνθρωπος. Έάν µπορούµε. Λέγαµε στον άλλον «τί είναι αυτό. Καί δεν φθάνει πού χάνει τήν ώρα του. Τό κολοκύθι γινόταν πιό γλυκό και τό πεπόνι πιο άνοστο. Βλέπω πόσες φορές χαλνάει ό λογισµός πολλών ανθρώπων άπό έναν απρόσεκτο λόγο. Αν όµως ή κολοκυθιά είναι κοντά σέ καλή πεπονιά. ούτε καί καταστάσεις. Θέλω νά πω. Χάνει τό πεπόνι. γιατί δέν έχουµε δικαίωµα νά κρίνουµε κανέναν. Αυτό γίνεται µε την έπικονίαση που κάνουν οί µέλισσες πηγαίνοντας από τό ένα άνθος στο άλλο. άλλα τουλάχιστον θά πάη ή γλύκα σέ πεπονιά. όσον άφορα στίς σχέσεις µε τους άλλους. πόσο θά µιλήσουµε. τώρα µ' αυτόν θά συνεργασθώ. Έτσι καί στην πνευµατική ζωή. Ακόµη καί στίς συζητήσεις πρέπει κανείς νά είναι προσεκτικός. Τώρα χάνεται πολύς χρόνος σε λόγια. για νά δούµε τί θά πή εκείνος. µετά άπό τήν συζήτηση πού θά κάνουµε µέ πόνο. Γιά ένα διάστηµα πού παρακολουθούσαµε µαθήµατα στίς ∆ιαβιβάσεις. νά ζηµιωθή λίγο. Θά χάση γλύκα ή καλή πεπονιά. θά πλήρωσης τόσο».. είναι βαρύ. Τό πολύ-πολύ ό κοσµικός νά συγκινηθή άπό µερικά πνευµατικά πού θά τού πή ό άλλος καί νά τά φιλοσοφήση κοσµικά· θά τά πάρη δηλαδή µέ τό κοσµικό πνεύµα καί δέν θά ώφεληθή. θά πάρη γλύκα άπό τήν καλή. Αν τυχόν είναι ή άργίτικη πεπονιά κοντά σέ καλή πεπονιά. γιατί οι ψυχές όλων τών ανθρώπων ευτυχώς είναι στά χέρια τού Θεού.

Λόγος Γ . ό Χριστός είχε δώσει στον Ιούδα ακόµη και το ταµείο. Άπό τον Ιούδα επηρεάσθηκαν και οί άλλοι Απόστολοι πού είχαν Χάρη58. Πρβ. Νά. Ιωάννου του Σιναΐτου. Όταν δεν µπορη νά τους αποφυγή τελείως αυτούς τους σκανδαλοποιούς ανθρώπους. παρ. α'. σ. οι όποιοι αναπαύονται στις κοσµικές συζητήσεις καί στο νά εκφέρουν εγωιστικά γνώµες.Ναί.έ. .Μάρκ. Αυτός πού έχει κοσµική ευγένεια καί υποκρίνεται µπορεί νά κάνη πολύ κακό. θυσία. 26. γιατί ξεγελιέται ό άλλος. γιά νά εχη λιγώτερα σκάνδαλα. ∆εν έχει σηµασία.Είναι πολλές περιπτώσεις. 14. 3 κ. . 59 Ιω.Γέροντα. Μιά βλαµµένη όµως ή πειραγµένη ψυχή πού νοµίζει ότι αδικείται και γι' αυτό είναι λίγο πικραµένη ή αγανακτισµένη και µε µιά αφορµή εκδηλώνει τήν αγανάκτηση της. Ακόµη πρέπει νά µή χάνη κανείς τήν ώρα του άσκοπα νουθετώντας πνευµατικά ανθρώπους. τότε µπορεί νά πή και καµµιά κουβέντα εις βάρος της. Είναι σάν νά δίνη χρυσές λίρες σέ ανθρώπους πού ξέρουν µόνον τις µπρούντζινες δραχµές. γιά νά µην την ζηλεύουν οί άλλοι. µπορεί νά κάνη τέτοια ζηµιά στις άλλες ψυχές. και εκείνος «τά βαλλόµενα έβάσταζεν»59. 3 κ. έχουν καί µιά ευγένεια. ανοίγει τήν καρδιά του καί χαραµίζει τελικά τήν ευλάβεια του στον κοσµικό άνθρωπο.έ. εάν µερικοί άνθρωποι δεν έχουν κακότητα αλλά απλή επιπολαιότητα. 76. 12. πού δέν ξέρει τί θά πή ευλάβεια. 6 κ. 12. Τό νά υπάρχουν καλά στοιχεία είναι άλλο θέµα. . στην Κλίµακα γράφει πώς ή καταλαλιά είναι γέννηµα τοϋ µίσους57.Γέροντα. όπως τον συµφέρει.Αν βρεθή κανείς µε ανθρώπους πού έχουν προσωπικά µεταξύ τους. .Γέροντα. Όσο µπορεί. 6.. για να έχη την ειρήνη του και να µπορη να εύχεται για την ειρήνη αυτών τών ανθρώπων και γενικά γιά τήν ειρήνη του κόσµου. γιά νά χόρταση το πάθος του. οταν δυο άνθρωποι διαφωνούν και ζητούν τήν γνώµη του. . πού ούτε διάβολος δεν µπορεί νά κάνη. µερικοί άνθρωποι έχουν µιά καλωσύνη. αν κανείς άγαπάη πολύ µιά ψυχή και βλέπη ότι άλλοι την ζηλεύουν. οι άνθρωποι πού έχουν αγάπη µαζί µε µιά διακριτικότητα έχουν ψυχική αγνότητα. Αθήνα 1970. όταν κάποιος εχη ένα πρόβληµα καί έρχεται καί τό λέη καί τό 57 58 Βλ.Γέροντα. Και βλέπεις. . «Αστήρ». εκδ. και Ίω. γιά νά µήν πάρη ό καθένας έναν λόγο του. και τον χρησιµοποίηση µετά ως βαρύ πυροβολικό . είναι καλύτερα τήν γνώµη του νά τήν πή παρουσία και των δύο. Μπορεί πολλές φορές νά είναι καί µιά ευγένεια κοσµική. Το απλό κουτσοµπολιό υπάρχει περίπτωση νά έχη µέσα αγάπη. Μητρική αγάπη . νά προσπαθή τουλάχιστον νά άποφεύγη τα πολλά λόγια.. Ματθ.έ. Κλΐµαξ. Ό Ιούδας αγανάκτησε γιά τήν σπατάλη τού µύρου πού έχυσε ή Μυροφόρος και είπε ότι το µύρο µπορούσε νά πουληθή και τά χρήµατα νά δοθούν στους φτωχούς. και τον πάρουν και εκείνον τά βλήµατα στά καλά καθούµενα. Πρέπει όλα νά τά εξετάζουµε. νά άποφεύγη τέτοιου είδους άνθρώπους.οταν ό λόγος του έχη βαρύτητα -. γιά νά χτυπήση αλύπητα τον αντίπαλο του. Είδαν εξωτερικά σωστό αυτό πού είπε εκείνος και επηρεάσθηκαν. άλλα αυτό δέν σηµαίνει ότι έχουν καί πνευµατική αρχοντιά. γιατί δεν γνώριζαν τήν φιλάργυρη καρδιά του. διότι καί αυτοί µε τήν επιπολαιότητα τους πάλι δηµιουργούν σκάνδαλα. τί θέση πρέπει νά πάρη κανείς.

Είναι όµως στο χέρι µας να τους δεχθούµε ή να τους διώξουµε. Έσύ και το καλοκαίρι το κάνεις χειµώνα. Πού είναι το «κλαίειν µετά κλαιόντων»60. άλλα αυτό δέν σέ βοηθάει εσένα.Γέροντα. παρά µόνο µεγάλη συντριβή καί ταπείνωση καί τήν αγάπη τοϋ 60 Ρωµ. Οταν ύπάρχη κακή διάθεση. θά τον δοϋµε µέ συµπάθεια καί θά τον δικαιολογήσουµε. όταν πρόκειται γιά θέµατα σοβαρά εκκλησιαστικά καί ως Χριστιανός δέν συµµερίζεται την ανησυχία τοϋ άλλου.Όταν δικαιολογής πάντοτε τις αταξίες.Καί αν σου το παρουσιάζη ό πειρασµός έτσι. καί αυτός δέν θέλει νά τόν άκούση. Μπορεί σέ µιά στιγµή ή καρδιά τοϋ άνθρωπου νά γίνη σκληρή σάν τήν πέτρα. γιά νά µη στερηθη την χαρά του. ακόµη και στις σχέσεις τών πνευµατικών ανθρώπων. αυτό είναι φυσικό καί γενικό σέ όλους τους ανθρώπους. Σάν νά πεθαίνη ό άλλος δίπλα µου καί έγώ νά πηγαίνω πιο πέρα καί νά τραγουδώ. Ακόµη καί όταν κανείς βλέπη ότι πράγµατι δεν είναι καλά ό άλλος. Νά κάνης υποµονή καί νά δικαιολογής. θά νοµίζη ότι τον βαριέσαι ή ότι δέν τόν καταλαβαίνεις. νά ανέχεσαι τους άλλους. . πάλι τον δικαιολογεί καί τοϋ δίνει ελαφρυντικά. πληροφορεί καί δεν δηµιουργεί αντίδραση. Σέ λίγο θά είναι καλοκαίρι. . . καί σέ µιά στιγµή νά γίνη τρυφερή. Μόνο στον εαυτό του δεν δίνει ελαφρυντικά καί τον βρίσκει χειρότερο άπό τους άλλους καί πονάει για τά χάλια του. τις ελλείψεις τών άλλων καί σ' αυτές καθρεφτίζης τον εαυτό σου. Έπειτα. Μετά όµως. Καί µάλιστα. Τότε µεθαύριο κι εσένα ό Χριστός δέν θά σέ δικαιολόγηση. 15. Από τήν στιγµή πού πιστεύω οτι είµαι καλύτερος από τον άλλον καί τον λυπάµαι. Οταν έρθουµε στην θέση του άλλου.Αν είναι άσχηµα ό άλλος καί εγώ είµαι καλά. Τώρα είσαι καλύτερα· είναι άνοιξη. . ή µάνα όλα τά συγχωρεί καί καµµιά φορά κάνει πώς δέν βλέπει µερικές αταξίες. τις ατέλειες. ∆έν έκανα τίποτε. Αν δέν τον άκούσης. αν δέν προσέξη. νά καθήση ώρες. . Μπορεί νά προσποιηθη ότι είναι βιαστικός ή νά άλλάξη κουβέντα. Βέβαια ό πονηρός µπορεί να φέρνη µερικές φορές λογισµούς για τους άλλους. θά του πης: «Όχι οτι δέν µπορώ νά σέ ακούσω. . Τότε πρέπει νά τον ακούσης. και µάλιστα όταν ύπάρχη και κάποια αιτία. γιά νά έχη την ησυχία του. Το νά υπάρχουν αδυναµίες ανθρώπινες. αυτό σηµαίνει ότι έχω σκληρή καρδιά. τί πρέπει νά κάνης.∆έν δικαιολογείς τους άλλους καί δικαιολογείς τόν εαυτό σου. βοήθησε τον άλλον». Ποϋ ξέρεις εσύ ότι βρίσκεσαι σέ καλύτερη κατάσταση. 12. δέν αισθάνονται τήν µεγάλη τους πρόοδο.Όταν δέν δικαιολογώ τους άλλους γιά µιά πράξη τους. µπορώ νά επιδράσω στον άλλον. . αν συνεχίζη νά λέη τά ϊδια και τά ϊδια. όταν κάτι δεν γίνεται από κακότητα άλλα από επιπολαιότητα. Αναγνωρίζει ότι δεν έκανε τίποτε γιά οσα τοϋ έδωσε ό Θεός καί λέει: «Μή µέ ύπολογίζης εµένα. Είδες. Έσύ το καλοκαίρι σκέφτεσαι τά κρύα τοϋ χειµώνα και πουντιάζεις».ξαναλέη. . Πάει νά πη ένας τόν πόνο του σέ κάποιον. Αυτοί πού προοδεύουν πραγµατικά. γιά νά σέ ανέχεται καί σένα ό Χριστός. τήν στιγµή µάλιστα πού τό πρόβληµα έχει κάπως τακτοποιηθή. Μερικές φορές όµως παρατηρείται το έξης. Νά απόκτησης µητρική καρδιά. Θεέ µου· πέταξε µε στην άκρη. τότε αυτός ό άνθρωπος δέν συµµετέχει στο σώµα της Εκκλησίας. ή καρδιά πώς πλαταίνει.Τήν πρώτη φορά δικαιολογείται νά πή-νά πή. Αυτό είναι τελείως σατανικό. αυτό είναι κακό. πρέπει νά λυπάµαι τον εαυτό µου καί όχι τον άλλον.

.Θεού µαζί µέ µία ανέκφραστη αγαλλίαση.

Οι κινήσεις του είναι λεπτές. ενώ τον αναιδή τον απεχθάνονται µικροί-µεγάλοι. καί φυσιολογικά παραµένει ή Χάρις τού Θεού µαζί του.ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 Ή ευλάβεια συγκινεί τον Θεό Τί είναι ευλάβεια . νά µήν είναι πίσω άπό τήν πλάτη του οί εικόνες. Ευλάβεια είναι ό φόβος του Θεοϋ. προσεγµένες. Οί άνδρες. Κορ. των Αγγέλων. Νιώθει δίπλα του τον Φύλακα Άγγελο νά τον παρακολουθή. Μοϋ έλεγε ένας: «Οταν πήγα προσκύνηµα µέ τήν γυναίκα µου στους Αγίους Τόπους. ενώ ή ευλάβεια είναι θυµίαµα. γιατί ό ευλαβής προσελκύει τήν Χάρη τού Θεού. πώς θα αποκτήσω ευλάβεια. Ή ευλάβεια είναι ή µεγαλύτερη αρετή για µένα. τί είναι ευλάβεια. τό µαζεύει. κάνουν χονδρά πράγµατα. όταν τον ρώτησε κάποιος «πώς µπορώ νά 61 62 Βλ. των Αγίων. . Τον προδίδει µετά ή θεία Χάρις. ή πνευµατική ευαισθησία. δέν καταλάβαινε. Μέ τόν όρο ευσέβεια ό Γέροντας αναφέρεται στην τήρηση εξωτερικών τύπων ευλάβειας. τήν έβρισα!». ∆έν βάζει έκεϊ πού κάθεται. .Γέροντα. τό ασπάζεται µέ ευλάβεια καί στενοχωριέται πού ήταν πεταµένο. τό όνοµα τοϋ Χριστού ή µόνον «Ιερός Ναός Αγίας Τριάδος». Έχει συνέχεια στον νου του ότι τό σώµα του είναι Ναός του Αγίου Πνεύµατος61 και ζή άπλα. γίνεται δέκτης της Χάριτος. πρέπει νά ζής ή να συναναστρέφεσαι µε ανθρώπους πού έχουν ευλάβεια και νά παρατηρής πώς συµπεριφέρονται. άλλα αυτό τό σφίξιµο στάζει µέλι στην καρδιά του· δεν του κάνει µαρτυρική τήν ζωή. τί κάνεις αυτού. Νευρίασα. τό Ευαγγέλιο ή ενα πνευµατικό βιβλίο κ.χ.Οί Πατέρες λένε οτι. Ακόµη και ενα κοµµατάκι από εφηµερίδα άν βρή κάτω πεταµένο πού να γράφη λ. Προσέχει λ. σκύβει. Άν δη µιά εικόνα. 3. έχουν απλώς µιά αδιαφορία. γιά νά πλύνης τά πόδια σου ήρθες στον Ιορδάνη ποταµό. .χ.".Γέροντα. πήγα καί στον Ιορδάνη να βαπτισθώ.Γέροντα.Ή ευσέβεια62 είναι κολώνια. τόν συµπαθούν. αµα χάσουν τήν ευλάβεια. όταν δέν έχουν ευλάβεια. οί οποίοι δέν έχουν αντίκρισµα εσωτερικό. άλλο είναι ή ευσέβεια καί άλλο ή ευλάβεια. Αισθάνεται έντονα τήν παρουσία του Θεοΰ. άλλα τον ευχαριστεί. αγνά καί αγιασµένα. στον καναπέ ή στην καρέκλα. Εκείνη φαίνεται ήταν τελείως αδιάφορη.λπ. ή συστολή. καί αυτή καθόταν καί έπλενε τά πόδια της! "Βρέ. . Ό Μέγας Παΐσιος. Ή ευλάβεια µεταδίδεται . Άλλα καί µόνον τό όνοµα τού Χριστού νά δη κάπου γραµµένο. Εσείς οί γυναίκες πρέπει να έχετε περισσότερη ευλάβεια άπό τους άνδρες. της είπα. τό ασπάζεται καί αυτό µέ ευλάβεια καί γλυκαίνεται εσωτερικά ή ψυχή του. ενώ αυτός ό καηµένος είχε πολλή ευλάβεια. βουρκώνουν τά µάτια του. Παντού συµπεριφέρεται µέ προσοχή και συστολή καί νιώθει ζωντανά όλα τά ίερά. Ό ευλαβής µπορεί να σφίγγεται. Ή γυναίκα από τήν φύση της επιβάλλεται να εχη ευλάβεια. γιά νά απόκτησης ευλάβεια. 16 και 6. Οί γυναίκες όµως. καί όλοι τον εύλαβούνται. 19. σκιρτά ή καρδιά του.

θά βγαίνη άπό την καρδιά του και θά άποπνέη ευλάβεια. Αυτό βέβαια δέν σηµαίνει οτι θά κάνης εξωτερικά ο. Πόσο µάλλον εδώ πού πρόκειται γιά τον Θεό. 63 Βλ. γιά τήν ευλάβεια λένε πώς. όλα είναι αγιασµένα. πρέπει νά άγαπάη τον Άγιο. έστω και αν δεν είναι µορφωµένος. οί Πατέρες µόνο. Τί κάνω. γιατί αυτό δεν είναι ευλάβεια αλλά ψευτοευλάβεια. µου δίνεται ή ευκαιρία νά περάσω άπό έναν Ναό καί νά µπω λίγο µέσα νά προσευχηθώ καί δεν το κάνω.τι βλέπεις νά κάνουν εκείνοι. λάθος γιά οτιδήποτε έχει σχέση µέ τά θεια νοήµατα. νά λες µέ τον λογισµό σου: «Πού πηγαίνω. µεταδίδονται σάν τό άρωµα. Οταν κανείς φθάση σέ κατάσταση θείου έρωτος. βγαίνουν µόνοι τους οι στίχοι άπό µέσα του.λπ. Με τήν συµπεριφορά όµως τοϋ ευλαβούς. Το ψεύτικο είναι αποκρουστικό.χ. -Το νά µελετάη µέ τον νου του καθετί ιερό και νά έµβαθύνη σ' αυτό. Ό ευλαβής ο. όπως είναι στην πραγµατικότητα. Καί όταν έχουµε ευλάβεια στους Αγίους. χωρίς νά το νιώθης εσύ εσωτερικά. άλλα. Και νά σοϋ πώ. Άπό το κελλί σου ή από τό διακονηµά σου πηγαίνεις στον Ναό. Ή ευλάβεια είναι Χάρις από τον Θεό µέσα στον άνθρωπο. αν ό άνθρωπος δεν τήν καλλιεργήση. της πατρίδας µας. Οί κινήσεις. σ. . Γέροντα. τί βοηθάει νά κινήται κανείς µέσα στον Ναό µέ ευλάβεια. γιατί τους αγαπάει και τους σέβεται. Ειδικά. οπότε αυτό πού θά γράψη. στον Θεό. ό Όποιος µε τίποτε δεν συγκρίνεται και σε όλα είναι τέλειος! Όποιος δεν έχει ευλάβεια πέφτει σε λάθη. αν κανείς δεν εχη ευλάβεια. νά συναναστροφής µε ευλαβή. όταν φυσικά ύπάρχη στον άλλον καλή διάθεση και ταπείνωση.Γιατί. . . τον Θεό». στερούµαι την Χάρη. Επίσης πολύ βοηθάει νά αποκτήσουµε ευλάβεια το νά γνωρίσουµε τους Αγίους τοϋ τόπου µας. . Τώρα µπαίνω στον Οίκο τού Θεού. διότι ό θεός βλέπει την αγαθή µου πρόθεση. νά τον εύλαβήται. ξυπνά πάλι µέσα του ή ευλάβεια.Γέροντα.Οταν ξεκινάς γιά τον Ναό. 91. Γιατί δεν λένε τό ϊδιο και γιά άλλη αρετή. Από τον Ναό να πάς στον Ουρανό καί πιο εκεί ακόµη.χ. Άν θέλω νά περάσω. Όλα τά πνευµατικά πράγµατα χρειάζονται ευλάβεια και καρδιά. άλλα καί το νά άξιοποιη τις ευκαιρίες πού τοϋ δίνονται· αυτά ξυπνούν σιγά-σιγά µέσα του την ευλάβεια. Γέροντα. Άββάς Ποιµήν ξε'. ή συµπεριφορά τοϋ ευλαβούς. Τό Γεροντικόν. σε πλάνες ως προς το δόγµα.Τί άλλο. Οταν π. Βλέπω τί λάθη κάνουν όσοι δεν έχουν ευλάβεια και γράφουν ερµηνείες ή σχόλια σε ίερά κείµενα κ. . δεν έχει τίποτε. και βλέπει καλά και καθαρά όλα οσα κάνουν οί γονείς του. αν θέλης νά τήν απόκτησης. Βέβαια µέσα µας υπάρχει φυσική ή ευλάβεια. γιά νά τους αγαπήσουµε καί νά συνδεθούµε µαζί τους.αποκτήσω φόβο Θεοϋ». γιατί έτσι το νιώθει µέσα του. βοηθάει τον άνθρωπο νά απόκτηση ευλάβεια. πόσο περισσότερη θά έχουµε στον Θεό! .τι κάνει ό ευλαβής τό κάνει. Ο.Γιατί ή ευλάβεια µεταδίδεται. όταν εύλαβούµαστε καί αγαπούµε τους Αγίους. του απάντησε: «Νά συναναστρέφεσαι µε ανθρώπους πού αγαπούν τον Θεό και έχουν φόβο Θεοϋ. Προσκυνώ τις εικόνες.τι είναι ιερό τό βλέπει καθαρά. Είναι όπως τό παιδάκι πού δεν βάζει κακό λογισµό γιά τον πατέρα του και τήν µητέρα του. Ό θεός χαίρεται. γιά νά απόκτησης και έσΰ θείο φόβο»63. θείας τρέλλας. τό ταγκαλάκι τον ρίχνει µε τήν λήθη στην αναισθησία και στην άνευλάβεια. άλλα έµποδίζωµαι άπό κάτι καί δέν περνώ. τότε δέν στερούµαι την Χάρη. "Οταν όλα ξεκινούν άπό ευλάβεια. ∆εν θά κάνη λ. γιά νά γράψη κανείς Ακολουθία σέ Άγιο.

Βέβαια. πρέπει νά καθήσω προσεκτικά. Άν εχη αριστερούς λογισµούς. 5.Στά λάθη. ή επιστήµη της ψαλτικής.13.σέ ορισµένα σηµεία των Ακολουθιών έχοντας ριγµένο στον δεξιό του ώµο κεντηµένο κάλυµµα. δεν πρέπει νά κουνηθώ. Οταν ό ψάλτης ψάλλη µέ ευλάβεια. µάς βοηθούν νά κινούµαστε µε ευλάβεια µέσα στον Ναό. .. καθώµαστε συνεσταλµένα.τι κάνετε. τί πρέπει νά κάνουµε. Άλλο ή ευλάβεια καί άλλο ή τέχνη. . καί στο άκρο τοϋ θυµιατού κρέµονται οί κωδωνίσκοι πού ήχοΰν ρυθµικά κατά τήν θυµίαση. Πάνω άπό τήν χειρολαβή υπάρχει τό κοίλωµα. Με µία σταγόνα θεϊκού Αίµατος µας εξαγόρασε άπό την αµαρτία καί στην συνέχεια µάς νοσηλεύει µε κιλά Αίµατος καί µάς τρέφει µε τό πανάγιο Σώµα Του. ακόµη καί όταν ό ιερέας λέη «Ανω σχώµεν τάς καρδίας» καί λέµε «Έχοµεν προς τον Κυριον».. Ολα λοιπόν αυτά τά φρικτά καί θεια γεγονότα. εάν έχουµε την καρδιά µας προς τά «άνω». όταν πηγαίνουµε σε ενα κοσµικό σπίτι. για να ψάλλη και κατανυκτικά. 'Αλλά βλέπω στην Θεία Λειτουργία. Λέµε καί ψέµατα. όλα πάνε καλά.Ναί. πρέπει νά 64 65 Ίαχ. γιατί ό νους µας καί ή καρδιά µας είναι όλο προς τά κάτω. οταν µιά φορά έψαλλε. µε ευλάβεια.Πώς γίνεται αυτό. άφοϋ µπαίνω στην Εκκλησία. γιατί λέµε «εχοµεν». βλέπεις οτι καί τά λάθη πού κάνει έχουν µιά ευλάβεια. "Οταν εσωτερικά είναι σε καλή πνευµατική κατάσταση ό άνθρωπος. ή ψυχική του οµορφιά φαίνεται σε ο. αλλά µε την καρδιά. ο ψάλτης της αυτοκρατορικής αυλής. νά το κάνετε µε τήν καρδιά σας. άλλα δεν έχουµε εκεί τον νοϋ µας.Νά εχη τον νοϋ του στά θεια νοήµατα καί νά εχη ευλάβεια· νά µην πιάνη τά θεία νοήµατα λογοτεχνικά. Καί τό δικό µας πραγµατικό σπίτι είναι στον Παράδεισο. Ό.. Άπό αυτό κατάλαβαν ότι ήταν ό Κουκουζέλης. ... Λένε ξερά: «Τώρα. οί Άγιοι. Έκει οι Άγγελοι. Υπάρχουν οµως µερικοί πού έχουν µιά ξερή εξωτερική ευλάβεια.τι κάνει· και στο διάβασµα καί στο ψάλσιµο. Μεγάλο θυµιατό µε τό όποιο θυµιάζει ό εκκλησιαστικός .Ό Ναός είναι τό «σπίτι» του Θεοϋ.Εκείνος πού έχει πολλή πίστη καί αληθινή ευλάβεια τρέφεται άπό κάτι ανώτερο. όλα θά πάνε προς τά «άνω». Αν. τί βοηθάει νά ψάλλη κανείς κατανυκτικά. οι τράγοι σηκώθηκαν και στάθηκαν όρθιοι. οπου θυσιάζεται ό Χριστός. γιά τον Χριστό. Έδώ ψάλλουν οί αδελφές. όπου µπαίνει ή καρβουνόσκονη καί τό θυµίαµα. λίγοι είναι αυτοί πού έχουν τον νοϋ τους προς τον Κύριο! Γι' αυτό καλύτερα νά λέµε νοερώς «νά έχουµε τις καρδιές µας προς τον Κύριον».Γέροντα. πνευµατικό. γιατί µπαίνουν πάνω στά άγια. µιά συστολή. τότε µέσα στον Οίκο του Θεοϋ. . Όταν ό άνθρωπος είναι ευλαβής. Ό Άγιος Ιωάννης ό Κουκουζέλης. ξεχειλίζει άπό τήν καρδιά του ή ψαλµωδία. τί ψαλτική θα κάνη. Ή τέχνη χωρίς ευλάβεια είναι. Ευλάβεια εξωτερική . σκουπίζουµε τα πόδια. ενώ βοσκούσε τους τράγους. . καί ψάλλει κατανυκτικά. ∆εν µπορεί νά ψάλη µε τήν καρδιά. ακόµη και αυτά πού κάνετε γιά το κατζίο65. πού δεν περιγράφεται. χτυπάµε την πόρτα. όταν τά φέρνουµε στην µνήµη µας. Γι' αυτό πρέπει νά είναι τακτοποιηµένος κανείς εσωτερικά καί νά ψάλλη µέ τήν καρδιά του. Και στά κεντήµατα πού κάνετε. και στά λάθη ακόµη. µπογιές. νά βάζετε ευλάβεια. .δηλαδή ό µοναχός πού διακονεί στον Ναό . Γιατί λέει ή Γραφή «Ενθυµείης ψαλλέτω»64.

το κοσµικό πνεύµα αποδοκιµάζεται. Ή πραγµατική ευλάβεια. Άλλο είναι νά βγάζης τόν σκούφο σου. «Μη δώτε τό άγιον τοις κυσι»67 . και όµως σε ολόκληρη αγρυπνία να στέκωνται όρθιοι. όταν πλένουν το κανδήλι. µοϋ λέει. Ό ήλιος φυσικά δεν µολύνεται. και τότε άρχίζη νά κάνη σταυρούς καί µετάνοιες. Πώς τό δικαιολογείς αυτό. νά µη γινωνται µόνον εξωτερικά. Κάποτε πήγα σε ενα σπίτι καί είδα τήν νοικοκυρά νά πλένη τό κανδήλι της στον νεροχύτη. γι' αυτό το κάνουν. τό χαρτάκι πού τύλιξες τό αντίδωρο. Μετά τήν Θεία Κοινωνία ή τό αντίδωρο ή τό Εύχέλαιο. δεν πειράζει τόν άλλον. άπό ευλάβεια. όταν ύπάρχη. µπορεί κάνεις νά πειραχθη άπό την εκδήλωση της ευλάβειας του άλλου. γιά νά τόν δουν. έτσι πρέπει νά κάνω τον σταυρό µου!».. ταπεινά. όταν περνάη εξω άπό έναν Ναό και κοιτάη αν εχη κόσµο. Οταν σκουπίζουµε τό Ιερό. δεν έχεις ποϋ νά τό ρίξης.Γέροντα. ∆εν κάνει· είναι άνευλάβεια. γι' αυτό έλειψε καί ή θεία Χάρις καί δαιµονίζονται οι άνθρωποι.Κάτι θα έχουν µέσα τους. νά προσέχουµε σέ όλα.Έχουν. γιατί καί τά ψίχουλα είναι ιερά. νά προσέχετε νά είναι µόνο φανελίτσες. π. ανησυχία για κάτι. Πώς νά ερθη ή ευλογία τοϋ Θεοϋ στο σπίτι σου.13· Α ' Κορ. Θυµάµαι. 7. . ούτε ό Θεός µολύνεται· εµείς δαιµονιζόµαστε µε τήν άνευλάβεια. όταν µπαίνης στην Εκκλησία. αλλά να τα αισθάνεται κανείς και άπό µέσα του. 14. Τώρα το κανδήλι το έχουν τυπικά. Όσο µπορούµε. καί τό λάδι.12. υποµονή νά µαζευθή λίγος κόσµος.χ. όταν κάνη κανείς µεγάλο σταυρό. γιά νά άγιασθούν. «Μά καλά. Παλιά οι άνθρωποι.». Στά σηµερινά σπίτια ενα ιερό πράγµα.Νά σου πω.». Άλλοι µπορεί νά κλονίζονται στό θέµα της πίστεως.40 καί Α ' Θεσ. φαίνεται. Βλέπεις. µόνο γιά νά φωτίζη. . τότε θά αρχίσουν νά τόν κοροϊδεύουν. άπό τόν τρόπο πού παίρνουµε αντίδωρο κ. ή κάνη καί. οταν αρρώσταιναν.Οταν ό κόσµος σάς δίνη ρούχα άπό άρρωστους νά βάλετε πάνω στά άγια Λείψανα. ψάχνουν κάτι.6 . και άλλο νά τόν βγάζης. όταν είναι άρρωστο. Ματθ.. επειδή θέλεις νά δροσισθή το κεφάλι σου. τήν ρώτησα. 4. Ολα αυτά έχουν λείψει σήµερα. Γέροντα. . άλλα τόν κάνη άπλα. Άλλα. έχουν δίκιο νά τόν κοροϊδεύουν. τής λέω. Καλά είναι αυτά. καλό είναι νά σκουπίζουµε τά χέρια µας µε λίγο βαµβάκι βρεγµένο µέ οινόπνευµα καί νά καίµε τό βαµβάκι.λπ. στο σπίτι µας ακόµη καί τά νερά πού πλέναµε τά πιάτα δεν πήγαιναν στην αποχέτευση· πήγαιναν άλλου. άπό τό ενα µέρος παίρνεις λαδάκι άπό τό κανδήλι καί σταυρώνεις τό παιδί σου. «Στην αποχέτευση». όχι άλλα έσώρουχα.σκύψω το κεφάλι. όσα µαζεύουµε νά τά ρίχνουµε στην θάλασσα ή νά τά καίµε σέ έναν 66 67 Ρωµ. Η. άφοϋ κάνουµε προσευχή πριν καί µετά τό φαγητό. καί άπό τό άλλο όλο τό λάδι τής κούπας πάει στην αποχέτευση. Τό «ενσχηµόνως»66 γίνεται «άσχηµόνως» χωρίς πραγµατική ευλάβεια. έπαιρναν λαδάκι άπό το κανδήλι τους. . το ρίχνουν στον νεροχύτη. «Ποϋ πάνε τά νερά. Ή ευλάβεια φαίνεται άπό τόν τρόπο πού κοινωνάµε. όταν κοιτάη αν τόν βλέπουν οι άλλοι και κάνη συνέχεια σταυρούς. αλείφονταν και γίνονταν καλά. 13.

Αν είχε βάλει ό ϊδιος τό µπουκάλι µε τόν αγιασµό λ. νέες και ηλικιωµένες. Οταν ό άνθρωπος δεν εύλαβήται τα Άγια. άν πέση κάτω ένας µαργαρίτης. Ή Χάρις θα πάη σ' αυτούς πού τήν τιµούν. ας τόν πετάξω. Ενας στο Αγιον Όρος έβγαλε τά στασίδια από έναν Ναό και τά πήρε στον δικό του. ∆έν θά έχη καί άλλα κάδρα. καί µάς αφαιρείται καί αυτό πού έχουµε. ένώ είχαν ένα σωρό χώρους. Έβρεξε. Ύστερα δαιµονίσθηκε. .Έκεϊ θά έχη µόνον εικόνες. Φυσικά. Ύστερα δέν θά καπνίζουν έκεϊ µέσα. καί περισσευθήσεται· οστις δε ουκ έχει. 13. γιατί χρειάζοµαι και το µπουκαλάκι». Μπορεί ακόµη καί νά δαιµονισθη κανείς. γιά νά τήν βάλη στο σαλόνι της. λέει ή Γραφή. Είχε λίγο αγιασµό σέ ένα µπουκαλάκι. σου λένε «θά δηµιουργηθούν µικρόβια»! Πώς νά έρθη ή ευλογία του Θεοΰ. γιατί έχυσε τον αγιασµό στον νεροχύτη. πώς σκέφθηκες καί έβαλες τό εικονοστάσι σου σ' αυτήν τήν θέση. τους είπα µετά. «Τί κάνατε εκεί. Καί δέν ήταν νά πής ανατολικό τό µέρος. Τά νερά τής Προσκοµιδής πάνε µέ τά όµβρια. Σιγά-σιγά χάνεται ή ευλάβεια. «Μή δωτε τό άγιον τοις κυσί».καθαρό τόπο. πέθανε τώρα . Τόν πήρα. γιατί µπορεί νά έπεσε αντίδωρο ή µαργαρίτης. γιατί δεν µπορεί να παραµείνη ή Χάρις σε ανευλαβή άνθρωπο. Έφυγε ή Χάρις. Ευτυχώς υπάρχουν µερικές ευλαβείς γυναίκες. . στους Ναούς δεν έχουν ούτε χωνευτήρια. Πήγα µια φορά µέσα. αν δέν προσέξη. Όλοι οι άνθρωποι έχουν γεµίσει σωµατικά καί πνευµατικά µικρόβια καί. µπήκαν νερά στο Ιερό και έτρεχαν πάνω στην Αγία Τράπεζα.Αν. Πήγαν µετά µέ έναν µάστορα και τά 68 Ματθ. Σέ ένα σπίτι πού πήγα µιά φορά τό εικονοστάσι το είχαν βάλει κάτω άπό τήν σκάλα. επειδή είχε µείνει λίγος βασιλικός µέσα.λπ. άλλα φεύγει ή Χάρις άπό εµάς. Γέροντα. Έχυσε τόν αγιασµό. µοΰ λέει. . λένε. γιά νά στρώση τήν βεράντα του. Άν δεν ύπάρχη ή πνευµατική ευαισθησία. . καί ο έχει άρθήσεται άπ' αύτοϋ»68 Έµεις νοµίζουµε ότι έχουµε. µέσα σέ ενα ντουλάπι και µετά από καιρό δεν πρόσεξε ότι είναι αγιασµός και τόν έχυσε. µιά κυρία ζήτησε νά της αγιογραφήσουµε µιά εικόνα του Αγίου Αρσενίου. δεν γίνεται προκοπή. φωτογραφίες κ. τόν έπλυνα στο χωνευτήρι. από λάθος χύση κάποιος τόν αγιασµό. Ηταν µιά γυναίκα . λέει ή Αγία Γραφή. δεν φταίει αυτός. ξέπλυνε κιόλας το µπουκαλάκι. λέει. . Ό Ναός είναι εγκαινιασµένος! Βγάλατε τις πλάκες άπό τήν σκεπή και όλα τά νερά τρέχουν πάνω στην Αγία Τράπεζα!». Αν τό έβαλε άλλος και αυτός δεν ήξερε οτι είναι αγιασµός. τήν ρώτησα. µπαγιάτικος είναι ό αγιασµός. Ό δαιµονισµός στον κόσµο από εδώ ξεκινάει.πού δαιµονίσθηκε.». «Ά. αν στάξη λίγο µύρο στο κεφάλι. δοθήσεται αυτω.Γέροντα. Ας τήν έχη καλύτερα σέ ένα άλλο δωµάτιο µέ τίς άλλες εικόνες σέ ένα εικονοστάσι καί έκεϊ νά προσεύχεται.ό Θεός νά τήν συγχώρεση. «Καλά. Στό εξωτερικό. Σέ ένα άλλο πάλι ή νοικοκυρά είχε κάνει τό εικονοστάσι της µπροστά άπό τήν σωλήνα της αποχετεύσεως. «Μας απαγορεύουν. έχει µισή αµαρτία. Άλλος έβγαλε τις πλάκες από τήν οροφή τοϋ Ιερού ενός άλλου Ναού και τις πήρε. επειδή δηµιουργούνται µικρόβια». να έχουµε χωνευτήρια.12.. πώς νά τον πλησίαση ή θεία Χάρις. τί νά δώ! Ήταν εγκαινιασµένος ό Ναός και στο κέντρο τής Αγίας Τραπέζης υπήρχε άγιο Λείψανο. άλλα βορεινό! Πώς νά έρθη ή Χάρις µετά. «Έδώ µέ αναπαύει».χ. «Οστις έχει. ένας σπόνδυλος. γι' αυτό καί συµβαίνουν αυτά τά κακά πού βλέπουµε. καί έτσι στηρίζεται ό κόσµος. ό Χριστός δεν θά καθήση νά πατηθή.

όταν φτιάξω αρκετές. Έδώ πάλι στην Ελλάδα µερικοί.. σηκώθηκαν οί τρίχες της κεφαλής µου! «Τί κάνεις. τού λέω. ώς εισαγωγή στην Ακολουθία αυτή. Ή βάλτε άπό µέσα µόνον τόν Χριστό ή όµολογηστε φανερά τόν Χριστό. εκεί κάπου κοντά στην Κίνα οί Ρωµαιοκαθολικοί Ιεραπόστολοι φορούσαν κάτι µενταγιόν πού είχαν άπό µέσα τόν Χριστό καί άπ' έξω τόν Βούδδα. οι όποιοι διαβάζονται στην αρχή τοϋ Όρθρου. Ακουµπούσαν λίγο στό στασίδι καί δεν κουνιόνταν καθόλου. µοϋ λέει. τον ρωτάω.Όχι. έβλεπε τόν Χριστό καί την Παναγία καί την αγόραζε γιά το παιδί του. Σηκώθηκε φουρτούνα. χωρίς νά σκεφθούν. δεν κάνει.δεν θά τον κρέµαση ό Χριστός . 102 . Μετά το τέλος των τριών πρώτων που αποτελούν τήν πρώτη στάση. τοϋ λέω. Παίρνω καί ενα βιβλίο καί διαβάζω λίγη ώρα»! "Οταν το άκουσα. Νά πληρώνης καί νά πατάς σταυρούς! Αυτοί άπό παλιά είχαν κάνει κουδουνίστρες πού είχαν άπό την µιά µεριά την Παναγία καί τόν Χριστό. µου λέει. γιατί έξυναν τόν τοίχο τής Εκκλησίας· τό θεωρούσε άνευλάβεια. αλλιώς δέν έρχεται ή Χάρις τού θεού. οταν λέγεται τό «∆όξα Πατρί. «Έτσι τον απολαµβάνω καλύτερα!». . Άπό ποϋ ξεκίνησε εκείνος καί ποϋ έφθασε! «Έτσι απολαµβάνω καλύτερα τον Εξάψαλµο». άν έχη πραγµατική ευλάβεια. Καί τώρα. Καί ήταν άλλοι Πατέρες γέροι καί στέκονταν όρθιοι. πήρε και τά σανίδια και τά τσιµέντα.Μπορεί. βάζω και τήν χαρτοεικόνα καί. . κόλλα στό ξύλο. Οι Εβραίοι βάζουν κάτω άπό τα παπούτσια σταυρούς. όπως προβλέπει τό τυπικό σέ άλλες περιπτώσεις ου ου ου ου ου ου . Εξάψαλµο λένε». Ό άνθρωπος εξελίσσεται ή στό καλό ή στό κακό. καί άπό την άλλη τόν Καραγκιόζη. ό καηµένος.». την πατούσαν. νά τρέµουν τά πόδια του καί νά κάθεται . «Γιατί. Κάθεσαι επάνω στίς εικόνες. 142 ) του Ψαλτηρίου του ∆αβίδ. Γέροντα. την λέρωναν. µου λέει. 37 . θά έχη σέ όλα ευλάβεια. Πολλές φορές όχι µόνον άπ' έξω αλλά καί µέσα άπό τά τακούνια καί τίς σόλες. πού πετιέται καί πατιέται. Σού λέει: «Τί Καραγκιόζης. Βλέπεις ποϋ φθάνουν σιγά-σιγά! Το κακό είναι πού ή άνευλάβεια προχωράει· δεν σταµατάει.». Άλλο νά είναι κουρασµένος κανείς.». «Πώς κολλάς τις εικόνες. ένας άνθρωπος νά έχη σέ µερικά πράγµατα ευλάβεια καί σέ άλλα νά µην έχη.» και τρις το «αλληλούια». Τότε τοϋ φάνηκε παράξενο αυτό πού τοϋ είπα γιά τον Εξάψαλµο. Και τώρα πού φθάσαµε! Ευλάβεια σέ όλα Καί εδώ να προσέχετε· στον καναπέ ήταν κάτι στρωµένο µε σταυρούς· δέν κάνει να καθώµαστε ούτε να πατάµε πάνω στους σταυρούς. είπε τότε καί µετά έφθασε νά πή: «Έτσι καί οί εικόνες θά κολλήσουν καί εγώ θά διαβάσω».. 62 . γιά νά κολλήσουν.καί άλλο νά νοµίζη ότι αυτό είναι το καλύτερο καί νά λέη: «Καθιστός 69 Εκλογή έξι Ψαλµών (3 . Ερριχναν τά µωρά κάτω την κουδουνίστρα. γιά νά κολλήσουν καλά. γιά νά κάνουν µουράγιο. Σκέψου δηλαδή! Μετά από χρόνια ήρθε και µέ βρήκε. τί Χριστός». 87 . Πάνω στην συζήτηση µου είπε ότι έφτιαχνε χαρτοεικόνες και τις έδινε ευλογία. εκεί στην Κόνιτσα ήταν ένας παππούς πού κυνηγούσε τά παιδιά. έβαλαν δυστυχώς την Παναγία σε γραµµατόσηµο. νά είναι άρρωστος. 'Αλλού έβγαλαν τά σανίδια άπό τό Ιερό.σύµµασαν λίγο. µού είπαν. δέν κάνουµε µικρή µετάνοια οΰτε σταυρό. τίς στοιβιάζω και κάθοµαι επάνω. «Βάζω. Μιά φορά φιλοξενεΐτο ένας παπάς στην Μονή Σταυρονικήτα καί στον Εξάψαλµο69 κατέβαζε το στασίδι καί καθόταν! «Πάτερ. Καί ό άλλος. Και δεν καταλαβαίνουν πόση άνευλάβεια έχουν όλα αυτά! Θυµάµαι.

Ύστερα όµως ό Άγιος Αρσένιος ήθελε νά τά δώση στους φτωχούς. όταν διαβάζεται ό Εξάψαλµος. γιά νά φτιάξουν Εκκλησία εδώ στην Ελλάδα. Γι' αυτό.». ΚΘ'. «Καί γιατί δέν τόν ακούσατε.Γέροντα. τοϋ είπε ό "Αγιος. έλεγαν. τήν καλλιέργησε καί ό Άγιος. 104.απολαµβάνω καλύτερα». Είναι ή παράδοση. γιατί ό Χριστός τώρα δεν θά ερθη γιά νά σταυρωθή.Γιατί συµβολίζει τήν Κρίση. Αυτό πώς νά το δικαιολόγησης. Όταν τά πήγε στον δεσπότη. σ.Τήν είχαν τήν ευλάβεια. . κάθησε»! . τοϋ είπε ό πρόεδρος καί έφυγε µόνος του. Τελικά ό δεσπότης τοϋ τά έδωσε πίσω. καί δώσ' του µετάνοιες. «Νά πάρης συνοδό γιά τόν δρόµο». κοντά µισή ώρα µέ τά πόδια. κατέβαινε κάθε µέρα. στην εποχή µας είναι τόσο δυσεύρετη ή ευλάβεια. Γέροντα. Καί ό Άββάς Ισαάκ λέει: «Αν δεν µπορής όρθιος. Πήγε ό ϊδιος ό Άγιος νά τά µοιράση στις φτωχές οικογένειες και οι καηµένοι δεν τά έπαιρναν.Γιατί. Τέτοια ευλάβεια! Μου έλεγαν οι γονείς µου οτι οι Φαρασιώτες στην πατρίδα είχαν µαζέψει χρήµατα. είπαν στον Άγιο Αρσένιο αυτά τά χρήµατα νά τά πάρουν µαζί τους. ∆εν λέει: «Αν µπορής. οί δρόµοι ήταν πολύ επικίνδυνοι. σ. . Πρόεδρος τοϋ χωριοϋ των Φαράσων ήταν ό πατέρας τοϋ Γέροντα. τήν ευλάβεια πού είχαν οί Φαρασιώτες τους τήν είχε καλλιεργήσει ό Αγιος Αρσένιος. «Ή ευχή σου µοϋ φθάνει». για νά φτιάξουν Ναό εκεί στα Φάρασα. ογδόντα χρονών καί παραπάνω. 108 και ΝΗ'. Τά ερµηνεύουν ολα µέ την κοσµική λογική καί διώχνουν τήν θεία Χάρη. στην κάτω Κόνιτσα. ό Χατζεφεντής τί σάς είπε νά κάνετε τά χρήµατα. Στην πρώτη στάση οΰτε σταυρό δεν κάνουµε. Τι ευλάβεια είχαν παλιά . Έτρεχαν τά νερά άπό τις βρύσες στον κατήφορο καί πάγωναν καί έπρεπε νά βρής πού νά πατήσης. κάθησε· ό Χριστός δεν είναι τύραννος. γιά νά µή γλιστρήσης. Αν γιά τά µουλάρια τού Μοναστηριού τής Παναγίας έδειχναν τόση ευλάβεια. Έκανε καί έκεϊ στην Κόνιτσα ψάλτης.Γέροντα. Οί Φαρασιώτες. όταν θά έφευγαν άπό τά Φάρασα µέ τήν Ανταλλαγή. Ό γερο-Πρόδροµος ό Κορτσινόγλου. Καί τον χειµώνα µέ το κρύο. γιά νά πάη νά ψάλη στην Εκκλησία. Οί Ασκητικοί Λόγοι. άφοϋ είχαν Ναό.». Γέρος. «Έγώ είµαι σκυλί τού Χριστού».Γιατί οί άνθρωποι έπαψαν νά ζουν πνευµατικά. Καί εκείνος ολα τά αψηφούσε. µέ τις παγωνιές. καλά είναι ό νους να πηγαίνη στην ώρα της Κρίσεως. εκείνος τόν ρώτησε: «Καλά. σ. όταν κατέβαιναν άπό τον Προυσσό γιά διακονία. γιατί δεν καθόµαστε στον Εξάψαλµο.212. αναγκάσθηκε νά τά στείλη µέ τόν πρόεδρο71 τοϋ χωριού στον δεσπότη. έλεγε. ό ψάλτης τού ' Αγίου Αρσενίου. Ή πνευµατική ζωή δεν είναι απόλαυση. . Ό Εξάψαλµος έξι-έπτά λεπτά κρατά. . αλλά θά ερθη ώς Κριτής. «∆έν τά παίρνουν οί άνθρωποι. γιατί είναι χρήµατα της Εκκλησίας». 'Αββα Ισαάκ τοϋ Σύρου. τοϋ απάντησε ό πρόεδρος. «Νά τά δώσουµε στις φτωχές οικογένειες». «Αυτά είναι τά µουλαράκια τής Παναγίας!». στην Καισαρεία. τί ευλάβεια είχαν οί άνθρωποι! Έκει στην Αιτωλοακαρνανία κάτι γιαγιές πού είχαν πολλή απλότητα καί ευλάβεια. τοϋ είπε. είχε πολλή ευλάβεια. Αν πονάς. φαντάσου στην Παναγία πόση ευλάβεια είχαν! . Άπό τήν Εκκλησία νά πάρουν χρήµατα! Άφοϋ δέν τά έπαιρναν. πρωί-πρωί. Λόγος ΚΗ'. κάθησε»70. Παλιά. έπεφταν καί προσκυνούσαν τά µουλάρια της Ιεράς Μονής Προυσσοϋ. Τότε ό Αγιος Αρσένιος τους είπε µέ κλάµατα: «Στην Ελλάδα θά βρήτε πολλές 70 71 Βλ.

«τάκ-τάκ-τάκ»· δεν τον άφηνε νά ήσυχάση. χωρίς νά το προσέξη.». σέ κάποιο Μεγαλυνάριο γιατί λέει «Άλαλα τά χείλη τών άσεβων. µε τόν ασπασµό πού κάνει µε την καρδιά του. Σε λίγο άρχισε νά ακούγεται µέσα στο δωµάτιο ένας κρότος. Α ' Κορ. τής Παναγίας ή κάποιου Αγίου καί έσβησαν τά χρώµατα άπό τον καιρό. τής γιαγιάς του. οταν ξεσηκώνονται από τα χαρτιά ή από τά σανίδια και τυπώνωνται στις καρδιές των ανθρώπων.Οταν κανείς δεν εχη ευλάβεια καί ασπάζεται τις εικόνες. καί κάθε Ακολουθία µε τόν ασπασµό τών εικόνων αρχίζει και µέ τόν ασπασµό τελειώνει. πόση χαρά θά αισθάνονταν. «Ναός του Αγίου Πνεύµατος είναι ό άνθρωπος»72. λέει· γιά νά δώ». Ό ευλαβής ιδιαίτερα εύλαβειται τις εικόνες. ρουφάει µέσα στην καρδιά του οχι µόνον την Χάρη του Χρίστου. Τήν έστησε όρθια καί αµέσως σταµάτησε ό κρότος. πόσο µάλλον µιά εικόνα! Οι Ίεχωβάδες δεν έχουν εικόνες. . όταν τό παιδί της λείπη µακριά. . εννοούµε οτι εύλαβειται τό εικονιζόµενο πρόσωπο. «Έ. 3. είδε πώς ήταν ανάποδα. Οταν εχη κανείς µιά φωτογραφία τοϋ πατέρα του. . µέχρι νά τήν δώση. µού λέει. όταν φιλάη τήν φωτογραφία τού παιδιού της. Μόλις τήν ξετύλιξε. «Έ. όταν πήγε κοντά στο ντουλάπι. «Έχουµε». Όταν ασπάζεται ό Χριστιανός µε ευλάβεια τις άγιες εικόνες και ζητάη βοήθεια άπό τόν Χριστό.Εκκλησίες.». αλλά καί τόν Χριστό ολόκληρο ή την Παναγία ή τόν Άγιο. τών µη προσκυνούντων τήν εικόνα σον τήν σεπτήν». της µάνας του. Το ανοίγει και βλέπει ότι ό κρότος έβγαινε άπό τήν εικόνα. Καί οταν λέµε «εύλαβειται τις εικόνες». τού λέω. όπως εκείνη. Κοίταζε ό µοναχός από 'δώ-άπό 'κεΐ.Ναί. «Τήν φιλάει». µού λέει. την έβαλε ανάποδα. γιά νά δη από που ερχόταν αυτός ό κρότος.». Ευλάβεια στις εικόνες Πόση ευλάβεια πρέπει νά έχουµε στις εικόνες! Ενας µοναχός ετοίµασε µιά εικόνα τοϋ Αγίου Νικολάου. άλλα τήν πίστη πού υπάρχει εδώ δέν θά τήν βρήτε». Άλλα. . «Τί νά εχη ή εικόνα. φιλάει τό παιδί της καί οχι τό χαρτί. Που νά πάη ό νους του ότι ερχόταν άπό το ντουλάπι! Ό κρότος συνέχιζε γιά αρκετή ώρα. καί αν ενα σανίδι κάποτε είχε επάνω τήν εικόνα τού Χριστού. Τήν τύλιξε µέ καλό χαρτί καί τήν έβαλε σέ ένα ντουλάπι.Γέροντα. Τελικά. καί πάλι δεν πρέπει νά τό άσπαζώµαστε. δεν µπορεί νά τήν σχίση ή νά τήν πατήση.16 καί 6. τους Αγίους. καλά. την Παναγία. έτσι καί έµεις τον Χριστό φιλούµε· δεν φιλούµε τό χαρτί ή τό σανίδι». δεν είναι άλαλα τά 72 Βλ. «Τό χαρτί φιλάει ή τό παιδί της. της Παναγίας ή τών Αγίων. πόση δύναµη θά έπαιρναν! . «Τό παιδί της». Οί Άγιοι χαίρονται. στην Παράκληση της Παναγίας. τοϋ αδελφού του.Γέροντα. δεν φιλάει τήν φωτογραφία τού παιδιού της. παίρνει τά χρώµατα άπό αυτές καί ζωγραφίζονται οί Άγιοι µέσα του. Έάν το καταλάβαιναν αυτό οί άνθρωποι. Βλέπεις. 19. κατάλαβε ότι ό κρότος έβγαινε άπό εκεί. γιά νά τήν δώση ευλογία σέ κάποιον. µού λέει. τού παππού του. βέβαια! Όταν ασπάζεται ό άνθρωπος µε ευλάβεια καί θερµή αγάπη τις άγιες εικόνες. ή µάνα. Είπα σε έναν Ίεχωβά µιά φορά: «Έσεις δεν έχετε φωτογραφίες στά σπίτια σας. Τήν τιµή πού αποδίδουµε στις εικόνες τήν θεωρούν ειδωλολατρία. καί τοποθετούνται πιά στό Τέµπλο του Ναοϋ του.

. άπό τοϋ ξύλου καφελών. στην Μικρή καί στην Μεγάλη Είσοδο. Μοΰ έλεγε ό Παπα-Τύχων74: «Έγώ. Ό αγιογράφος ζωγραφίζεται. . µεταφράζεται στην εικόνα πού φτιάχνει· γι' αυτό παίζει µεγάλο ρόλο ή ψυχική του κατάσταση. Γέροντος Παϊσίου Άγιορείτου.Έµ. Νά. πρέπει νά ξεχειλίζη ή καρδιά µας άπό αγάπη προς τόν Θεό και τους Αγίους και νά πέφτουµε νά τις προσκυνούµε και νά τις άσπαζώµαστε µέ πολλή ευλάβεια. έστω καί αν φθάνουν οι λαµπάδες γιά όλη τήν Ακολουθία. οταν τήν άσπάζωνται. Προσφέρουµε στον Θεό το πιο καθαρό Μιά φορά σκανδαλίσθηκα εδώ στον Ναό σας. Βλ. όταν είναι πολύ µικρές. άλλα. Καί στην Θεία Λειτουργία. παιντί µου. έχει σχηµατισθή ένα γροµπαλάκι! Ή εικόνα πού αγιογραφείται µέ ευλάβεια ρουφάει άπό τόν ευλαβή αγιογράφο τήν Χάρη τοϋ Θεού και µεταδίδει στους ανθρώπους παρηγοριά αιώνια. οταν λένε «άλαλα». επειδή οι Πατέρες τήν ασπάζονταν στο ϊδιο σηµείο. άλλα εκείνα τά χείλη είναι άλαλα καί τά άλλα είναι εύλαλα. ∆έν είναι οτι καταριούνται. νά καίγεται µέχρι κάτω. ούτε καν ακουµπούν στην εικόνα. Άγιορεΐται Πατέρες καί Αγιορείτικα."». Νά βλέπατε ενα ευλαβικό γεροντάκι στην Μονή Φιλόθεου. οταν προσκυνούν τήν εικόνα. Ακούσατε τίποτε. Οι εικόνες αιώνες κηρύττουν-κηρύττουν. γιατί συµβολίζει τόν Τίµιο Πρόδροµο. Έψαλλε καί έκλαιγε συνέχεια και τά δάκρυα του έπεφταν πάνω στην εικόνα. Ένω ό ευλαβής ασπάζεται τήν εικόνα καί ό ασπασµός ακούγεται. ό γέρο Σάββας. . σ. µέ πόση ευλάβεια. Άλλο είναι νά καίγεται µέχρι κάτω στά µανουάλια όπου ανάβει κεριά ό κόσµος και άλλο στην Αγία Τράπεζα ή στην Αγία Πρόθεση. πάντα νά χρησιµοποιήτε µεγάλη λαµπάδα. Γέροντα. ψάλλω "Ό ευσχήµων Ιωσήφ. οταν ασπάζεται τις εικόνες. Αυτό έχει σηµασία.χείλη του. χωρίς νά άκουσθη ό ασπασµός. ∆εν κάνει µέσα στό Ιερό νά καίη µισή λαµπάδα· εΐναι περιφρόνηση. .Λένε όµως. γιά νά κάνουν οικονοµία! ∆εν καταλαβαίνουν ότι ό Θεός 73 74 Ό Γέροντας ασπάσθηκε µια εικόνα. Μιά τέτοια εικόνα κάνει ένα αιώνιο κήρυγµα στον κόσµο. Όλη ή βάση είναι ή ευλάβεια. Ακόµη και στον πολυέλαιο. Σουρωτή Θεσσαλονίκης 1993. άλλος ακουµπά στον τοίχο πού ακούµπησε ή εικόνα καί παίρνει Χάρη.. Καί ό ευλαβής. . εϋλαλα δέν είναι τά χείλη του. . όταν δέν έχη ευλάβεια. µέ πόση καρδιά ασπαζόταν τήν εικόνα της Παναγίας της Γλυκοφιλούσης! Σ' αυτήν τήν εικόνα της Παναγίας. τότε «άλαλα» είναι τά χείλη. πάλι νά τις αλλάζετε. 15-40. Είδα να καϊτε στην Άγια Τράπεζα µιά τόσο κοντή λαµπάδα! Έγώ δεν αφήνω οΰτε στο µανουάλι πού εχω µπροστά στό τέµπλο τόσο µικρή λαµπάδα· το θεωρώ περιφρόνηση. όταν ζωγραφίζω επιτάφια. έτσι73. Άλλου σβήνουν τά κανδήλια. Ρίχνει λ. Άλλοι ακουµπούν µόνον τά χείλη τους στην εικόνα. άλλα που. Είναι µερικοί πού. Όταν βλέπουµε τις άγιες εικόνες.Όχι. δεν ωφελείται.χ. Ή ένας µπορεί νά βοηθηθή άπό έναν απλό σταυρό. Βλέπεις. καί άλλος µπορεί νά έχη τήν καλύτερη εικόνα. Τότε τά χείλη είναι «εΰλαλα». καί άλλος νά µή βοηθηθή άπό τόν Τίµιο Σταυρό. ένας πονεµένος ένα βλέµµα στην εικόνα τού Χριστού ή της Παναγίας καί παίρνει παρηγοριά. επειδή δέν έχει ευλάβεια. ότι τό κερί πρέπει να καίγεται µέχρι κάτω.Ναί.

Έτσι έχει κανείς πνευµατική επικοινωνία καί µέ τους ζώντας καί µέ τους κεκοιµηµένους. ή.λπ.. Μόνο νά εχη νόηµα τό κεράκι πού θά ανάψουν νά συνοδεύεται µε προσευχή. Στο Σινά µού είχε κάνει εντύπωση: Οι Βεδουίνοι δέν έχουν. . Τό κεράκι µέ λίγα λόγια είναι µιά κεραία πού µας φέρνει σε επαφή µέ τον Θεό. πετραδάκια. οι αδελφές νά καίνε στά κελλιά όσα κεριά θέλουν.Τό ανάβεις· που τό στέλνεις. Ό Θεός νά µη µας πάρη στά σοβαρά! Σε όλα µπορεί νά κάνη κανείς οικονοµία έκτος από την λατρεία στον Θεό. Ένα κερί προσφέρουµε στον Θεό άπό ευγνωµοσύνη γιά τις πλουσιοπάροχες ευλογίες Του. ∆εν τό στέλνεις κάπου. µαζεύουν κανένα πετραδάκι πού λίγο διαφέρει άπό τά άλλα. όταν ανάβουµε ενα κεράκι γι' αυτούς. Λάδια πού δεν τρώγονται θέλουν νά τά βάλουν στά κανδήλια! Πού φθάνουν οι άνθρωποι! Στην Παλαιά ∆ιαθήκη αναφέρεται ότι το λάδι πού θά χρησιµοποιούσαν στον Ναό έπρεπε νά το φτιάχνουν άπό ελιές πού µάζευαν πάνω άπό τά δένδρα καί Οχι άπό αυτές πού έπεφταν κάτω. µέσα σ' αυτούς είναι καί οι ζώντες καί οι κεκοιµηµένοι. Καλύτερα νά ανάψουν ένα µικρό κεράκι καί νά είναι γνήσιο παρά ολόκληρη λαµπάδα µε παραφίνη. µέ τον λογισµό: «Νά µού δίνη γάλα ό Θεός. µέ τους αρρώστους.Γέροντα. *Αν είναι καί µικρός ό Ναός. καί αυτό νά τό µουρνταρεύουµε. Μέ τό κεράκι ζητούµε κάτι άπό τον Θεό. το πιο καλό. Τρώµε τό µέλι καί προσφέρουµε στον Θεό τό κερί. Όχι. Πού νά µας ζητούσε ό Θεός νά Τοϋ προσφέρουµε τό µέλι! Φαντάζοµαι τότε τί θά κάναµε! Ή ζουµιά θά δίναµε ή λίγο ζαχαρώνερο.Άς κάψουν. αν βρουν σε καµµιά ρωγµή δύο-τρία φυλλαράκια. Είναι ντροπή νά τά δώσης καί στους άλλους. άλλα συγκινείται ο Θεός. τότε είναι πού πάει νά σκάση κανείς.θά τους στείλη µεγάλες ευλογίες.Γέροντα. Πολλοί στις Εκκλησίες γι' αυτό ζαλίζονται καί λιποθυµούν. όταν ανάβουµε ενα κεράκι. οί καηµένοι. . Μήπως ό Θεός έχει ανάγκη άπό αυτό το λάδι ή άπό το θυµίαµα.. Άφήνουν εκεί πάνω ξυλαράκια. γιατί είναι µιά προσφορά. . . τά παίρνουν. Στον Θεό θά προσφέρη το πιο καθαρό. Καί έµεις τί κάνουµε! Θά µάς κρίνουν αυτοί οί άνθρωποι. µε την οποία εκφράζεται ή ευγνωµοσύνη καί ή αγάπη τού άνθρωπου προς Αυτόν. νά καή καί ό διάβολος. όταν Τόν εύλαβοϋνται. Έδώ καίγεται ό κόσµος όλος. Έτσι θά το σκεφθούν λιγάκι αυτό. Ή οί µητέρες πού θηλάζουν πάνε καί στάζουν λίγο γάλα εκεί. Καί βλέπεις. Καί γιά τά µνηµόσυνα είναι περιφρόνηση νά χρησιµοποιούνται λεπτά κεριά σάν κεροστούπι. Εµείς τρώµε γλυκούς καρπούς καί προσφέρουµε τήν ρητίνη τών δένδρων στον Θεό µέ τό θυµιατήρι. είναι µεγάλο πράγµα. ανεβαίνουν επάνω στην πέτρα πού χτύπησε ό Μωυσής µέ το ραβδί του καί βγήκε το νερό καί τά αφήνουν εκεί. .. γιά νά θηλάζω τά παιδιά µου»! Βλέπεις τί ευγνωµοσύνη έχουν! ∆έν είναι µικρό πράγµα. καί αυτό συχνά τό ανακατεύουµε µέ παραφίνη. τίποτε νά προσφέρουν. λέµε οτι είναι γι' αυτόν τον σκοπό. Όταν άφεθή κανείς στον Θεό.Νά πήτε στον κόσµο: «Για την υγεία σας δεν κάνει νά καίτε κεριά άπό παραφίνη στους Ναούς».. . γιατί βλέπει την αγαθή καρδιά. τόσο µικρούτσικο. µέ τους κεκοιµηµένους κ.Γέροντα. Καί νά ήταν µόνον αυτό. Ξέρεις πόση ανάπαυση νιώθουν οι κεκοιµηµένοι. Οταν τό άνάβης καί λες «γι' αυτούς πού πάσχουν σωµατικά καί ψυχικά καί γι' αυτούς πού έχουν τήν πιο µεγάλη ανάγκη». Οχι. Έτσι εκφράζεται ή αγαθή προαίρεση. Έχει ό Θεός ανάγκη από αυτά. την αγαθή διάθεση. αλλά βοηθάει ό Θεός. Νά είναι µικρός ό Ναός καί νά καίγεται όλη αύτη ή παραφίνη!. φυλλαράκια. . ό κόσµος δεν καταλαβαίνει εύκολα ότι είναι άνευλάβεια νά καίµε κεριά άπό παραφίνη.

. θυµιάζουµε µετά καί τις ζωντανές εικόνες τού Θεού. Σού ζητάω µέ ολη µου τήν καρδιά νά µού κάνης µιά χάρη». Τί λέει ή Γραφή. Καί άφοϋ τό προσφέρουµε στον Θεό καί στους Αγίους θυµιάζοντας τις εικόνες. τους ανθρώπους. τήν συστολή. Όσο µπορείτε. Γέροντα. Τό θυµίαµα είναι καί αυτό µιά προσφορά. Νά βάζετε καρδιά εϊτε πρόκειται γιά αίτηµα εϊτε γιά ευχαριστία. άµα εχη κανείς ευλάβεια και συστολή πνευµατική.»75 75 Ησ 66. Για τί.2. Σ' ευχαριστώ πού συγχωρείς τις δικές µου τις πολλές αµαρτίες καί τήν αχαριστία ολου τού κόσµου καί τήν δική µου τήν αχαριστία τήν πολλή». δέχεται τήν θεία Χάρη. . «Έπί τίνα επιβλέψω. .Τό θυµίαµα.Τό ανάβουµε γιά δοξολογία στον Θεό. Μέ τό κεράκι λέω: «Θεέ µου. Καί µέ τό θυµίαµα λέω: «Σέ ευχαριστώ. άλλ' ή έπί τον ταπεινόν καί ήσυχιον καί τρέµοντα τους λόγους µου. ή Χάρις του Θεοϋ δέν τον πλησιάζει. µέ ολη µου τήν καρδιά γιά ολες τις δωρεές Σου. γιατί τό καίµε. Θεέ µου. Αυτό θά βοηθήση νά δεχθήτε τήν Χάρη τού Θεού. νά καλλιεργήτε τήν ευλάβεια. και είναι και ταπεινός. Άν δέν εχη ευλάβεια και ταπείνωση. Τον δοξολογούµε καί Τόν ευγνωµονούµε γιά τις µεγάλες ευεργεσίες Του σε όλον τόν κόσµο.

χ. . δεν ρωτούν νά µάθουν. γιά νά συγκεντρώνωνται. Είναι αµαρτία άλλος νά δυσκολεύεται νά άγοράση κάτι πού τού χρειάζεται καί άλλος νά έχη πράγµατα πού δέν τά χρησιµοποιεί καί νά µην τά δίνη σ' αυτόν πού τά έχει ανάγκη! Αυτό γιά µένα είναι ή µεγαλύτερη κόλαση. Οι άνθρωποι ξεχνούν όσους υποφέρουν. είπα «κάτι 76 77 Ματθ. Ξέρετε τί θά πή ένα επί ένα. σέ τάφους! . Καλά. Οί καηµένοι οί άνθρωποι είχαν µεγάλη ανάγκη καί άπό τήν µεγάλη φτώχεια άναγκάζονταν νά γίνουν Προτεστάντες.Γέροντα.. γι' αυτό δεν πονούµε τους άλλους καί θέλουµε νά πάµε καί στον Παράδεισο. βρίσκει τόν φτωχό καί βρίσκει καί από τί έχει ανάγκη. Καί τί µαρτύρια! Πολλή δυστυχία πάντως υπάρχει σήµερα. άν έχη καµµιά τρύπα77. είναι οι καηµένοι είκοσι χρόνια στην φυλακή.. Μια µέρα µου είπε κάποιος: «Έγώ όχι µόνον Προτεστάντης αλλά καί Εβραίος γίνοµαι. γιατί εκείνοι τους βοηθούσαν οικονοµικά. Καί παράθυρο. γιατί έχω ανάγκη».Στον τάφο τουλάχιστον είσαι τεντωµένος. τόσο λαµβάνεις την θεία. Ένας χορτάτος δεν τον καταλαβαίνει. Είχε χτίσει µάλιστα καί ένα οίκηµα.. Νά τά πετούν! Έµεϊς καί αυτό τό άχρηστο πού έχουµε.. Φοβερό! Ούτε κάν µπορούµε νά τό σκεφθούµε. θά έβλεπαν αλλιώς τά πράγµατα. Ό νους τους είναι σε όσους καλοπερνούν καί συγκρίνουν µ' αυτούς τόν εαυτό τους καί όχι µε εκείνους πού υποφέρουν. Γέροντα. Άκουσα ότι κάπου πετούν τά φαγητά καί λίγο πιο κάτω υπάρχουν Ρωσοπρόσφυγες πού δεν έχουν νά φάνε. Ούτε καθιστός ούτε ξαπλωτός ούτε όρθιος. Σάν βατράχια είναι. Έµεϊς τά έχουµε όλα.42. πού δεν µοιάζουν µε σώµατα.Ναί. 25. Ζουν οι καηµένοι µέσα στά θερµοκήπια. Αν σκέφτονταν λιγάκι λ. Όταν το άκουσα αυτό. Γιατί πονάω. . ∆εν σκέφτονται τον άλλο. επειδή έκαναν τόν σταυρό τους. Καί δ θώρακας είναι σάν ένα καλαθάκι µέ βέργες. Στην Αφρική είχα δει νά τρώνε κοπριές άπό γκαµήλες.∆ηλαδή. Στην Κρίση θά µας πή ό Χριστός: «Έπείνασα καί ουκ έδώκατέ µοι φαγεϊν»76 Μερικοί πού τά έχουν ολα λένε: «∆έν υπάρχει φτώχεια σήµερα». ∆εν µπαίνουν στην θέση του άλλου. δεν τό δίνουµε. αν είσαι νηστικός. Γι' αυτό καταλαβαίνεις περισσότερο την προσευχή. γιά νά µην ενοχληθούν καί χάσουν τήν ησυχία τους. Οί άνθρωποι εκεί έχουν κάτι σώµατα. . Έτσι όµως πώς νά βρουν τον φτωχό.. σέ κάτι παράγκες άπό λαµαρίνες. Ειπώθηκε τόν Μάιο τοϋ 1990 . έχετε πει ότι όσο αποφεύγεις την ανθρώπινη παρηγοριά. µερικούς Βορειοηπειρώτες. σέ έναν χώρο ένα επί ένα. Άς πούµε οτι δεν ξέρουν πώς εκεί κοντά υπάρχουν άνθρωποι πού έχουν ανάγκη. Υπάρχουν τόσα ορφανά πού δεν έχουν έναν άνθρωπο νά χαϊδέψη λίγο τό κεφαλάκι τους. άλλα και ένας νηστικός καταλαβαίνει και τον νηστικό. οί όποιοι.ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5 Το δόσιμο έχει θείο οξυγόνο Οι άνθρωποι ξεχνούν αυτούς πού υποφέρουν. γιατί φτιάχνουν πυροµαχικά καί εγκατέλειψαν τόν κόσµο. Άν σκέφτεται κανείς τον άλλο. Όταν είχα πάει στην Ιερά Μονή Στοµίου τό 1958. ήταν στην Κόνιτσα ένας Προτεστάντης πού τόν ενίσχυσαν οικονοµικά άπό τήν Αµερική καί είχε προσηλυτίσει ογδόντα οικογένειες.

Μπαίνει όµως ή βλαµµένη λογική καί λέµε: «Τί. Μπορεί λίγο νά δυσκολευθή στις αρχές. Έτσι καί πέτρινη νά είναι ή καρδιά τους.Γέροντα. πώς βγαίνει κανείς άπό αυτήν τήν κατάσταση. 'Αλλά. γιά νά διευκολύνη τους άλλους.Πολλοί ντρέπονται καί δεν θέλουν νά εκτεθούν. αν αγωνίζεται µ' αυτόν τον τρόπο. άλλα µέσα είναι δαδί». είπα: «Άπ' εξω φαίνεται σάπιο ξύλο. . Ή µητέρα µου φρόντιζε πολύ νά βρη τέτοιες περιπτώσεις. Άλλα καί οί ογδόντα οικογένειες. θά φθάση σέ κατάσταση νά δίνη καί τό παλιό καί τό καινούργιο. τους έλεγα νά πηγαίνουν νά τά δίνουν οί ϊδιοι στους φτωχούς. άλλα είχαν καλή διάθεση. Όταν αργότερα ήρθαν Αµερικανοί Προτεστάντες νά δουν τό έργο τού Προτεστάντη πού τις είχε προσηλυτίσει. είχε µεγάλη καρδιά. µαλακώνει. µού στέλνει έναν φτωχό. ζή ό παλαιός άνθρωπος ακόµη µέσα σου· αν δίνης τό καινούργιο. γιά νά συγκινηθούν καί νά βοηθηθούν πνευµατικά. Πιστεύω. Έτσι καταλαβαίνει ποια είναι ή πραγµατική αγάπη. δεν µπορείς νά καταλάβης αν εχη αγάπη ή όχι. καλό είναι καί το παλιό». άλλα ψάχνει νά βρη ανθρώπους πού έχουν ανάγκη. το καλό θά δώσω. Αποφασίσαµε λοιπόν νά συγκεντρώνουµε µερικά χρήµατα καί νά τά δίνουµε σε φτωχές οικογένειες. Ξέρω δύο γιατρούς πού κάτι τους συνέβη καί δεν είχαν χρήµατα ούτε µιά ασπιρίνη νά πάρουν. Όσα συγκεντρώναµε. γίνεται ανθρώπινη. τί θά έδινα. Θά πάρη λοιπόν µιά γερή απόφαση καί τήν άλλη φορά θά δώση τό καλύτερο. για νά τους συµπαρασταθη. οτι έχω αγάπη· ό Θεός. τότε φαίνεται ή αγάπη του. Όταν στερηται και δίνη. όταν δίνης το παλιό. Κριτήριο αγάπης Όταν ένας εχη και δίνη ελεηµοσύνη. Κολάσιµη κατάσταση είναι. Σε λίγο όλοι αυτοί άλλαξαν.Γέροντα. σηµαίνει ότι ή αγάπη µου είναι δευτέρας ποιότητος. Ό άνθρωπος πού έχει αγάπη δεν αρκείται στο νά δώση µόνο σε οποιον τοϋ ζήτηση ελεηµοσύνη.πρέπει νά γίνη». γιά νά δοκιµάση την αγάπη µου. Ήρθαν καί κοντά στην Εκκλησία. παρόλο πού καί αυτή ήταν τότε τελείως κοσµική. τον πέρασαν άπό δίκη. Πώς νά πάµε τώρα νά διασκεδάσουµε. όταν έχουν ανάγκη. Μάζεψα µερικούς πού είχαν κάποια οικονοµική άνεση καί µπορούσαν νά βοηθήσουν καί τους µίλησα. είσαι αναγεννηµένος άνθρωπος. µοϋ έλεγαν. ένα καλό καί ένα λίγο χαλασµένο. άλλοι ζητούν εύκολα βοήθεια. . άλλα νά εχη µέσα του Χριστό και νά άκούη τό γλυκό χτύπηµα της καρδιάς του πού Θά σκιρτά άπό θεϊκή χαρά. Μιά ψυχή συγκεκριµένα. γιατί έβλεπαν τήν δυστυχία πού υπήρχε καί δεν τους έκανε καρδιά νά πάνε στά κέντρα νά διασκεδάσουν. αλλά γιά νά ξεφορτωθή κάποια πράγµατα. Ένας µάλιστα έµαθα αργότερα ότι είχε γίνει καί ψάλτης. µέ τήν Χάρη τού Θεού. δυο ρολόγια. . Γι' αυτόν. Αν σού αφαιρέσουν τό .Νά σκεφθή: «Αν ήταν ό ίδιος ό Χριστός. Ασφαλώς τό καλύτερο». Τότε οί καηµένοι ήταν τελείως κοσµικοί. ή µιά µετά τήν άλλη επέστρεψαν στην Όρθοδοξία. και δώσω το χαλασµένο στον φτωχό. γιατί δεν είχε πιά οπαδούς! . Αυτοί έχουν περισσότερη ανάγκη. καί άλλοι δεν λένε τίποτε. καί αυτός νά µήν εχη ρολόι. Αν έχω λ. Αν έχω πραγµατική αγάπη.χ. καί θά τους άνοιχθή καί ή πύλη τού Παραδείσου. θά δώσω το καλό στον φτωχό. όταν κρατάς καί τά δυο καί δέν δίνης κανένα. αφού δεν έχει κανένα ρολόι. γιατί µπορεί νά δίνη όχι άπό αγάπη. «Μας έχεις αφοπλίσει. άλλα. Έκεϊ πιάνεται πιο πολύ ή βοήθεια. Όταν τήν είδα για πρώτη φορά.». ας υποθέσουµε. καί δίνω τό παλιό.

∆έν µπορεί νά κλείση µάτι άπό την παραµικρή ευεργεσία τών άλλων. όταν δίνη. Ύστερα. έγώ.. δικαιολογεί τον άλλον καί δέν χάνει. 25. Στον πλησίον του ό πιστός άνθρωπος βλέπει τό πρόσωπο τοϋ Χριστού. «Αντί τοϋ µάννα χολήν»81. αυτός πού βοηθιέται. «Βρε τον αχάριστο. δέν ήθελα νά µοϋ πη "ευχαριστώ". οπότε χάνουµε τό καλό. Άν όµως ό 78 79 Βλ. πού δέν έκανες τίποτε κ. άλλα τουλάχιστον νά το αναγνώριζε». Ό άνθρωπος. όταν δίνη. Όταν κάνετε µιά καλωσύνη. γιά νά καταλάβη αν προχωράη σωστά πνευµατικά. πάει. Βέβαια τήν τιµή την απονέµει στον καθένα ανάλογα80. Μπορεί αυτός νά έχη δώσει ένα αµπέλι στον άλλον καί νά το έχη ξεχάσει..χ. Τί ψάλλουµε. όταν δίνη καί όχι όταν παίρνη· αν νιώθη στενοχώρια..Ιµάτιο και εσύ δώσης και τον χιτώνα πού έχεις78. 13. άλλα δέν ξεχνάει ποτέ καί το παραµικρό καλό πού τοϋ κάνουν. πρέπει νά εξέταση κατ’αρχάς αν χαίρεται. εκείνη την ευεργεσία.λπ.». ό τάδε εκείνο». όταν δίνη. ένας µιά ελεηµοσύνη. γιά νά τόν άναγκάση νά πή καί αυτός. τά χάνει όλα. Καί ό ϊδιος ό Χριστός λέει «αυτό πού κάνετε σέ έναν ταλαίπωρο είναι σάν νά τό κάνετε σέ µένα»79. άλλα νά τό κερδίσετε όλο. ∆έν συγκρίνεται ή χαρά πού νιώθει κανείς. θά σέ ντύση µετά ό Χριστός. δέν το θυµάται ποτέ.λπ. αν βάλη έναν καλό λογισµό και πη «καλύτερα πού ξέχασε την καλωσύνη πού τοϋ έκανα» ή «µπορεί νά ήταν στεναχωρηµένος ή κουρασµένος. όταν παίρνη. Μπαίνει ό πειρασµός στην µέση καί βάζει άλλους νά τού πουν «εσύ ό φιλάργυρος. Ματθ. Αν πονάς έναν ταλαίπωρο καί τον βοηθάς.Ό διάβολος πάει καί κεντάει τον άλλον. ώστε νά µάς φερθή άσχηµα καί νά αγανακτήσουµε.Γέροντα. νά φέρεται άσχηµα προς αυτόν πού τον βοήθησε. Ένώ. 80 Βλ. χωρίς νά εχη σκοπό νά τήν φανέρωση. γι' αυτό µίλησε έτσι». . Κάνει λ.40.». Βλ. Ή θά βάλη αυτόν πού ευεργέτησε νά τοϋ πή: «Άχάριστε. ταπεινά «έκανα καί έγώ κάτι µικρό. Έγώ πού σοϋ έκανα εκείνη την καλωσύνη. όταν κάνη κανένα καλό. θα πη µετά. Όταν δέν περιµένουµε ανταπόδοση. χωρίς νά περιµένουµε ανταπόδοση. άλλα ή αγάπη είναι ϊδια γιά όλους. καί χαρά. ∆εν φταίει ό άνθρωπος· ό διάβολος κεντάει τόν άλλο. 7. όταν τοϋ δίνουν. σκέψου. γιά νά µάς κάνη νά τά χάσουµε όλα. γιά νά µή χάσετε τό καλό πού κάνατε. ένα νοσοκοµείο» ή νά τόν άναγκάση νά αγανάκτηση καί νά πή «ποιος. 6.29. τότε έχουµε καθαρό µισθό. Λουκ. έκµεταλλευτά κ. καί µία χαρά. τί θυσία θά έκανες! Έτσι δίνει κανείς εξετάσεις. 81 Άπό Ίδιόµελο τροπάριο τοϋ ΙΒ' αντιφώνου στον Όρθρο της Μεγάλης Παρασκευής.τι κάνετε έχετε υποχρέωση νά τό κάνετε καί νά είστε έτοιµες νά αντιµετωπίσετε πειρασµό. άν ήταν ό ίδιος ό Χριστός. Πάντοτε νά προσπαθούµε νά κάνουµε το καλό. πού έκανα αυτό καί αυτό. µε την χαρά πού νιώθει. Ρωµ. Αυτός πού δίνει δέχεται θεϊκή χαρά ∆υο χαρές υπάρχουν στον άνθρωπο. . πώς συµβαίνει µερικές φορές. Στην καρδιά του τήν ϊδια θέση έχει ένας υπουργός καί ένας φτωχός· ένας στρατηγός καί ένας στρατιώτης. . Ό Χριστός έκανε το πάν γιά µας καί εµείς Τον σταυρώσαµε. άν εργάζεται σωστά πνευµατικά.» καί νά τά χάση όλα. µέχρι νά τοϋ απάντηση: «Έγώ εκµεταλλευτής. νά αισθάνεσθε πάντα πώς ο. όταν παίρνη. ό τάδε έκανε αυτό. Όταν όµως κανείς περιµένη αναγνώριση. Μία χαρά.

31 καί Λουκ. . καί θά γίνη καλύτερο. Τήν θεϊκή χαρά µέ τό δόσιµο τήν παίρνουµε. Άλλα καί όταν σκέφτεται «εσύ µοϋ έδωσες τόσο καί εγώ σοϋ έδωσα τόσο». γι' αυτό είναι βασανισµένοι. Τί χαρά νιώθουν αυτοί οι άνθρωποι! Αυτούς τους προστατεύει ο Χριστός. καί το οικόπεδο.ο. . οπότε πρέπει νά τοϋ τά δώσω. κάποιος ένα βιβλίο. Ή µπορεί νά έχη δώσει σε κάποιον πολλές ξυλόγλυπτες εικόνες καί νά µήν το Θυµάται. Αυτός τώρα χαίρεται πνευµατικά.Γέροντα.χ. λ. Όταν φθάση σ' αυτήν τήν κατάσταση ό άνθρωπος. τότε θά χαρή καί θεϊκά κ. 19. Μοϋ δίνει λ. Οταν χαίρεται µε τό νά λαµβάνη ή νά θυσιάζωνται οι άλλοι γι' αυτόν. γιά νά µπορής νά δίνης. πώς θά απαλλαγή κανείς άπό την στενότητα της καρδιάς. είναι δυό αδελφάκια· τό µικρό δίνει. ∆ηλαδή ή σωστή πνευµατική πορεία είναι νά ξεχνάη κανείς τά καλά πού κάνει καί νά Θυµάται τά καλά πού τοϋ κάνουν οί άλλοι. ασφυξία. δέχεται ανθρώπινη χαρά. δεν µπορεί νά το ξεχάση ποτέ. αυτό πάλι είναι µπακαλίστικο πράγµα. αυτός συγκινείται από τήν είκονίτσα αύτη. Άν εκείνος του δώση µιά είκονίτσα πλαστικοποιηµένη. αύτη ή χαρά έχει µπόχα. Οταν δίνη ή προσφέρη κάτι. Ακόµη καί ολόκληρη Εκκλησία µπορεί νά δώση. όταν είσαι στο άρχονταρίκι. δέχεται θεϊκή χαρά.χ. Αν τό µεγάλο δούλεψη πάνω σ' αυτό.27.κ. Βλέπεις καί ό 82 Λευϊτ. Θά σε πετάξω εξω! Καί στην διακονία. Όταν χαίρεται µε τό νά δίνη. . είναι δικτυωµένος µε τον Χριστό· έχει την θεία Χάρη. χωρίς νά υπολογίζουν τον εαυτό τους. Ό φιλάργυρος µαζεύει. άλλα θυσιάσθηκε γιά τον άνθρωπο. θά χαρή καί αυτός θεϊκά.18· Ματθ. Έγώ κοιτάω νά δώσω σ' αυτόν πού έχει µεγαλύτερη ανάγκη. Όταν καί έγώ δώσω τό βιβλίο. Αυτός πού δίνει. δεν θά τοϋ δώσω καί έγώ τίποτε. καί νά το ξεχάση. Καί αυτό είναι µιά ανθρώπινη δικαιοσύνη. 12. άν ό άλλος δεν µοϋ έδωσε. άπό την δυσκολία πού έχει νά δίνη. Βλέπεις. γιά νά τά βρουν οι άλλοι . καί µάς γεµίζει µε θεία ευφροσύνη.Γέροντα. ∆εν υπολογίζω µπακαλίστικα: ό τάδε µοϋ έδωσε αυτά τά βιβλία καί έγώ τώρα σ' αυτόν χρωστάω τόσα. Αλλά οι περισσότεροι άνθρωποι χαίρονται µε τό νά παίρνουν καί στερούνται την θεϊκή χαρά. όταν αγαπάµε τον πλησίον µας πιο πολύ από τον εαυτό µας. Ό Χριστός συγκινείται. γιά νά εξοφλήσω. νά πάρης µιά γενική ευλογία. θά µας κρίνουν µεθαύριο. ενώ τό µεγάλο δεν δίνει. Τέτοιοι άνθρωποι πού δίνονται. Άν όµως συνέχεια ξεχνάη τις καλωσύνες πού τοϋ έκαναν οί άλλοι καί θυµάται τις καλωσύνες πού έκανε αυτός. 10. καί ό άλλος πού θά τό πάρη θά χαρή ανθρώπινα. Άν όµως καί αυτός τό δώση. τότε είναι άνθρωπος· άνθρωπος τοϋ Θεού. είναι τοποθετηµένος σωστά. 39· Μάρκ. καί εκείνος πού θά τό πάρη θά χαρή ανθρώπινα. Αυτός πού παίρνει κάτι. -Τί.Νά µάθουν οι γονείς καί στο µεγάλο νά γλυκαίνεται άπό τό νά δίνη. Νά µάθη κανείς να χαίρεται µε τό να δίνη. καί έγώ πού πήρα τό βιβλίο χαίροµαι ανθρώπινα. θά εχη µεγαλύτερο µισθό άπό τό µικρό πού άπό την φύση του δίνει. Οταν καί εκείνος τό δώση. ή χαρά πού νιώθει έχει θειο οξυγόνο. 22. Βλέπετε πώς µέ ένα πράγµα µπορούν πολλοί άνθρωποι νά χαρούν καί ανθρώπινα καί θεϊκά. είσαι τσιγγούνα. Ή. παρόλο πού είναι µικρής αξίας. θεϊκά.άλλος τοϋ δώση ένα τσαµπί σταφύλι από το αµπέλι πού εκείνος του χάρισε. καί από ευγνωµοσύνη σκέφτεται πώς νά το άνταποδώση. θά χαρώ καί έγώ θεϊκά. Εκείνος δεν περιορίσθηκε στο «αγαπήσεις τον πλησίον σου ώς σεαυτόν»82. αυτή είναι αντίθετη εργασία από αυτήν πού ζητάει ό Χριστός.

αλλά τουλάχιστον. . Υποχρεώσεις δεν έχεις. Ήταν µιά φορά δυο νοικοκυρές καί συζητούσαν στην γειτονιά γιά σαλάτες. ξαναλέει. χίλιες φορές νά τόν κυριέψη ή σπατάλη τόν άνθρωπο παρά ή τσιγγουνιά. θά τού έπλεναν τά πόδια. Βγάζει τις αρβύλες του. πού µαζεύει συνέχεια καί ζή συνέχεια µέ στέρηση καί τελικά αγοράζει τήν κόλαση µέ τις συγκεντρωµένες του οικονοµίες. Μιά φορά έφτιαξε µιά χύτρα φασολάδα τελείως νερουλή. αν τού ζήτησης κάτι. Καλά είναι νά κάνη οικονοµία κανείς καί νά δίνη. γιά νά φάνε οί εργάτες πού δούλευαν στά χωράφια του. «Ακου εδώ. «Τί κάνεις. Ό πατέρας µου χρήµατα δέν κρατούσε. τού λέω.Ή τσιγγουνιά είναι αρρώστια. Το µεσηµέρι πού σταµάτησαν λίγο. αν τό έδινα. Όποιος ερχόταν στό χωριό. θά λυπάται νά σού τό δώση. «Λέω νά µπώ µέσα. «Έγώ σού δίνω ευλογία. της λέει εκείνη. Γι' αυτό. . «Έµ. . µεγαλύτερη αρρώστια δεν υπάρχει. µέχρι νά βασιλέψη. πριν βγή ό ήλιος. θά τού έδιναν καί κάλτσες καθαρές.». πότε µόνον ζουµί! Ένας εργάτης ήταν πολύ πειραχτήρι. Τώρα. όταν κάποιος είναι σπάταλος. Καί είχε σπίτια. Ό σκοπός είναι νά τά δώσης µε τά ίδια σου τά χέρια τώρα πού ζής!». εύκολα θά σού τό δώση. Κάθησαν γύρω-γύρω οί καηµένοι οί εργάτες καί άρχισαν νά τρώνε· πότε έπιαναν µέ το κουτάλι άπό κανένα φασόλι. άλλα νά προσέξη κανείς νά µήν τόν κυριέψη σιγά-σιγά ό πειρασµός µέ τήν τσιγγουνιά. Λέω σε έναν πλούσιο µιά φορά: «Τί τά µαζεύεις. γιά νά µήν ξοδέψη κανένα σπίρτο.Θεός πόσο άφθονα δίνει σε όλους τις ευλογίες Του. εγώ. από τήν τσιγγουνιά µένουν νηστικοί. τους λέει. Ήταν ένας πολύ πλούσιος κτηµατίας· είχε χωράφια σέ µιά επαρχία. γιά νά ξεκουρασθούν. µαθαίνει στην τσιγγουνιά καί δυσκολεύεται µετά νά δώση. Παλιά δούλευαν οί καηµένοι άπό το πρωί. Ή οικονοµία καλή είναι. Στά Φάρασα δέν είχαν ξενοδοχείο. Μιά φορά χρειάσθηκε ή άλλη ή φουκαριάρα λίγο ξίδι καί πήγε νά τής ζητήση. Αν είναι τσιγγούνης. άς τά πάρουν οί άλλοι». όταν πεθάνω». Γέροντα.Πολύ µεγάλη αρρώστια! Άµα κυριέψη τόν άνθρωπο ή τσιγγουνιά.Μόνον νηστικοί. Τον τσιγγούνη τον κοροϊδεύουν καί οί άλλοι. τις κάλτσες του καί προχωράει νά µπή µέσα στον ταβά. «Έδώ θά µείνουν. µεγάλη περιουσία. µοϋ λέει. νά τά πάρης επάνω όλα!». . άδειασε το αφεντικό µέσα σέ έναν ταβά τήν φασολάδα καί φώναξε τους εργάτες νά φάνε. Αυτά ούτε µπορούν νά τά . γιά νά τά βρουν οί άλλοι. «Έδώ θά µείνουν. Τί θά τά κάνης. κτήµατα. οπότε χάνει τον Χριστό. Ό φιλάργυρος είναι «κουµπαράς»· µαζεύει αυτός. είχε καί στην Αθήνα διαµερίσµατα. µήπως πιάσω κανένα φασόλι!». βλέπω ότι καί σέ µερικά προσκυνήµατα έχουν αποθήκες ολόκληρες µέ κανδήλια καί δέν λένε: «Έχουµε. Άµα πεθάνω. ∆εν υπάρχει πιο ανόητος άνθρωπος από τον πλεονέκτη. τού λέω. Το έχει τελείως χαµένο. Θά έτρωγε.τό σπίτι µας ήταν σάν ξενοδοχείο. Ήταν ένας έµπορος πλούσιος πού είχε ένα µεγάλο εµπορικό καί έκοβε µέ τόν σουγιά στά τρία εκείνα τά σπίρτα τά πλακέ! Μιά άλλη πολύ πλούσια είχε ένα θειαφοκέρι· κρατούσε κάρβουνα καί έπαιρνε µέ τό θειαφοκέρι από τά κάρβουνα νά άνάψη τήν φωτιά. Αφήνει το κουτάλι του καί πάει παραπέρα.». γιατί δεν δίνει καί χάνεται µέ υλικά πράγµατα. άλλα ήταν πολύ τσιγγούνης. έδώ θά µείνουν. ∆έν λέω νά είναι κανείς σπάταλος. Χάνει έτσι τήν χαρά τού δοσίµατος καί τήν θεία ανταπόδοση. τού λένε οί άλλοι. γιά ξίδια καί πάνω στην συζήτηση είπε ή µία: «'Έχω πολύ καλό ξίδι». Αν δεν συνηθίση νά δίνη κανείς. δέν θά είχα ξίδι επτά χρόνων!». Τόσο τσιγγούνης ήταν εκείνος ό ταλαίπωρος. µή µας δίνετε άλλα». στον πρόεδρο θά πήγαινε νά µείνη.Μερικοί. Γέροντα. Οικονόµος δέν θά πή τσιγγούνης.

καϊ ό άλλος να τα έρµηνεύη µέ τον λογισµό του οπως θέλει. Ένας πλούσιος έχει νά δώση. Μιά χήρα νά µην εχη χρήµατα νά άγοράση έναν πήχυ ύφασµα νά ντύση τά παιδιά της. σκίρτησε ή καρδιά του καί τού τό έδωσε. δένεται καί δεν µπορεί να δώση. άλλα δεν έχει νά δώση. δήθεν νά µήν τους . ∆έν µπορώ νά καταλάβω: Καλά. Ή καλή διάθεση φαίνεται άπό τά έργα. µόλις είδε τον ζητιάνο. άλλα δεν δίνει. νιώθει καί χαρά. Βρίσκει στον δρόµο του έναν ζητιάνο. Ό άλλος πού έχει καί δίνει υλική βοήθεια. Ή καλή διάθεση είναι τό πάν. παρά νά πάρω κάτι γιά µένα. Περνάει εκείνη την ώρα καί ένας πολύ πλούσιος και βλέποντας ότι ό άλλος έδωσε πεντοχίλιαρο λέει µέ τον λογισµό τον δικό του: «Γιά νά δίνη αυτός πεντοχίλιαρο. τότε Θά µαζευτή ή καρδιά στον Χριστό. κάνουν έβραίικα παζάρια γιά πέντε ή δέκα δραχµές στον φτωχό εργάτη πού τους δούλεψε. . άλλα οΰτε και τα δίνουν. Προτιµώ ένα πεντακοσάρικο νά τό δώσω σε έναν φοιτητή.χ. Οταν δίνης ευλογία. Άλλα πώς νά φέρη καλό λογισµό. άν καί στερήται. ενώ αυτός πού δεν έχει νά δώση. καί υποφέρει ψυχικά· ενώ.Γέροντα.Γέροντα. τότε ό φτωχός πού έδωσε θά εχη πνευµατική χαρά. καί ό Θεός θά φωτίση κάποιον νά στείλη καί σ' αυτόν υλική βοήθεια. γιατί δεν έχει νά δώση. ό καηµένος. συνέχεια υποφέρει καί ταπεινωµένος λέει: «∆εν έκανα ελεηµοσύνη». δίνεις πε-ντακοσάρικο καί χιλιάρικο σ' εκείνον πού δέν ξέρεις καί αυτόν πού έχεις κοντά σου καί σέ βοηθάει τον αφήνεις νά πεινά. ∆ιαφέρει τό ένα άπό τό άλλο. καί εγώ νά µαζεύω! Πώς νά τό ανεχθώ αυτό. Ό ένας να δίνη ο. Όποτε δίνει αυτός στον ζητιάνο πεντακόσιες δραχµές καί αναπαύει τον λογισµό του ότι έκανε τό καθήκον του. τί εννοείτε. .Άς υποθέσουµε. ένώ δίνουν πεντακόσιες ή χίλιες δραχµές σέ έναν φτωχό. ένας. αν δώση. Μερικοί άνθρωποι πάλι. έδωσε αυτό πού είχε». θά είχε καί έναν καλό λογισµό και θά έλεγε: «Γιά δές. έχει λ. άµα είχε. γιατί ξεκινάνε άπό µιά κοσµική λογική. έχεις ευλογία άπό τον Θεό. Αν όµως άρχίση να µη µαζεύη πράγµατα και τά δίνη. Ή άλλον µπορεί νά τον πάνε ακόµη καί στο δικαστήριο γιά χίλιες δραχµές. Ό φτωχός πονάει. παίρνεις ευλογία. Ή ευλογία γεννάει ευλογία. άλλα δεν δίνει.τι έχει. Αν κάποιος ζητήση άπό έναν φτωχό ελεηµοσύνη καί ό φτωχός. Αν δεν µαζεύης. Καί ξέρετε µερικές φορές τί αδικία γίνεται. . θέλει νά κάνη µιά καλωσύνη. τίς βάζει στο χέρι του και φεύγει. Σού λέει: «Γιά νά πετάη έτσι τά λεφτά. Ένώ εκείνος ό καηµένος είχε µόνον αυτό τό πεντοχίλιαρο καί. Ό ζητιάνος µετά βλέπει ότι είναι πεντοχίλιαρο και χαίρεται. άσχετα αν ό άλλος πάη νά τά πιή ούζο. νά πάη από τό ένα µοναστήρι στο άλλο. Αυτόν πρώτα έχεις υποχρέωση νά άγαπήσης καί νά βοηθήσης. Άλλα φαίνεται ότι ή ελεηµοσύνη αυτών τών ανθρώπων γίνεται. χωρίς νά το καταλάβη. νιώθει καί µιά ευχαρίστηση. τοϋ δώση. µέ τό φτυάρι τά µαζεύει». αλλά δεν έχω νά τοϋ δώσω. ολο κι ολο πέντε χιλιάδες δραχµές στην τσέπη του. Οταν άρχίση να µαζεύη κανείς. Ή θά έλεγε: «Θά είχε δέκα χιλιάδες καί έδωσε τίς πέντε χιλιάδες».Οταν θέλω νά κάνω ελεηµοσύνη καί δεν έχω νά δώσω. Ένας φτωχός θέλει νά δώση. Στο Καλύβι δεν έχω ούτε πιάτα ούτε κατσαρόλια· τενεκεδάκια έχω. όταν µοϋ ζητάη κάποιος βοήθεια. τότε κάνω ελεηµοσύνη µε αΐµα. Αν καί ό πλούσιος δούλευε λίγο πνευµατικά. Ή καλή διάθεση είναι τό πάν. . αφού δέν δούλεψε πνευµατικά.χρήσιµοποιήσουν οΰτε να τά πουλήσουν. ποιος ξέρει πόσα έχει! εκατοµµυριούχος θά είναι!». γιά νά τους επαινέσουν. Ό πλούσιος. θά έδινε καί δεν θά υπέφερε. γιά να βοηθήση.

Αλλιώς. Φαρισαϊσµός είναι. Αυτό είναι το κυριώτερο από όλα· νά γίνη καλύτερη. χήρες. .» καί µένει αδιόρθωτη ή καί χειροτερεύει. «Όχι. µού λέει. νά µήν µπορή νά δούλεψη. ορφανά κ.». νά εχη χρέη. Της έκανα µετά ένα ξεσκόνισµα. Ήθελε να άγοράση ένα φορτίο ξύλα από µια γιαγιά. Ό άλλος µπορεί νά µή δίνη στον τσιγγάνο. τί άλλο µπορεί νά κάνη. γιά νά τον επαινέσουν. Ελεηµοσύνη «εν τω κρύπτω»84 . Αυτό φυσικά θά βοηθήση καί την ϊδια. . Είναι σίγουροι γι' αυτό. άφοϋ στεφανώθηκαν. . ή οποία έκανε τρεις ώρες δρόµο. Σοϋ λέει: «Έκανα τά καθήκοντα µου. της έκανε έβραίικα παζάρια. για νά τα φέρη από το δάσος στο χωριό. γιατί.4 85 Βλ. τήν ρωτάει ή κυρία. άλλα νά εχη καί τον χαβά της. 6. µήν τήν πιάση το ∆ασαρχείο.Ό Χριστός τί είπε. 1. γιά νά βοηθήση τις ψυχές τους. νά γίνη ή ϊδια καλύτερη.. Εκείνη τήν φορά µάλιστα είχε κάνει και µισή ώρα επιπλέον. όταν δεν διανέµεται στους φτωχούς γιά τήν ψυχή µας και γιά τις ψυχές τών πεθαµένων µας. Ματθ. γιά νά κερδίση είκοσι δύο δραχµές. ∆ύο ζώα είχε ή γιαγιά και είχε χάσει δύο µέρες. µπορεί νά κάνη καί µιά καλωσύνη. «Έτσι. . γιατί έκανε τον κύκλο της στρατώνας. νά αγιάσουν τά κόκκαλά του!».24 . χωρίς νά ξέρουν. 7. Νά αγιάσουν τά κόκκαλά του». 37 καί Ίω. Τον τσιγγάνο κάποιος περαστικός θά βρεθη νά τού δώση κάτι. Γιατί. έχει µερίδιο καί εκείνος πού πέθανε. «Νά κρίνετε»85. όταν δίνη κανείς ελεηµοσύνη γιά έναν κεκοιµηµένο.Γέροντα. εµάς τους πνευµατικούς ανθρώπους.Οταν κάποιας ό άνδρας πεθάνη άκοινώνητος. «Πόσο κάνουν. άνεξοµολόγητος η σκοτωθή το παιδί της.Όσο µπορεί. Ό πλούτος φέρνει τήν καταστροφή στον άνθρωπο. όταν κάποιος κάνη την καλωσύνη φανερά. έντεκα δραχµές τα παίρνω». Ή ελεηµοσύνη πολύ βοηθάει τους κεκοιµηµένους.1· Λουκ. ποϋ το ξέρουν. Πώς βγάζουν συµπεράσµατα. Ή ελεηµοσύνη στους πονεµένους.».λπ. γιατί έχει ύπ' όψιν του έναν άρρωστο πού έχει µεγάλη ανάγκη καί θά βοηθήση εκείνον. Κάνουν δηλαδή καρδιακή προσευχή καί αυτό είναι πού βοηθάει πολύ τους κεκοιµηµένους. θά πή καί αυτός: «Θεός σχωρέσ' τον. καί σε µιά τέτοια δύσκολη περίσταση τον βοηθήσης καί πής «πάρ' τα γιά τήν ψυχή τού τάδε». πάρα πολύ βοηθάει καί γιά τήν ανάπαυση τών κεκοιµηµένων.θεωρήσουν κορόιδα.. «∆εκαπέντε δραχµές». οι άλλοι λένε: «Θεός σχωρέσ' τον. Άλλο τί θέλεις νά κάνω. 6. Αν τύχη κάποιος νά εχη αρρώστιες. λέει ή γιαγιά. 83 84 Το 1958. άλλα θά βοηθήση και τον άνδρα της.Έτσι κρίνουν. Αντί νά της έδινε και ένα εικοσάρικο παραπάνω. είναι πολλά. ενώ εκείνον δεν θά τού δώση κανένας.Έ. δηλαδή τρεισήµισι ώρες. . Μιά θρησκευόµενη γυαίκα µοϋ διηγήθηκε83 ένα περιστατικό. για νά µή µας παίρνουν γιά κουτούς. Ματθ. µερικοί θεωρούν φαρισαϊσµό το νά πηγαίνη κανείς στην Εκκλησία καί νά ύστερη στην αγάπη καί την θυσία. της λέει.

µαζεύτηκαν οί καηµένοι καί έκλαιγαν. γιατί τότε ή µεταφορά γινόταν µε τά βόδια . άλλα νιώθη ένα κενό.Νά προσέξη µήπως κινείται άπό άνθρωπαρέσκεια. άπό τό Παλαιοχώρι.. Καί τότε τό νά άγοράσης ένα βόδι ήταν µεγάλο πράγµα· στοίχιζε πέντε χιλιάδες δραχµές. µαζεύτηκαν στην κηδεία του ταλαίπωροι άνθρωποι άπό εδώ άπό τήν Χαλκιδική. τους έδωσαν και ένα ξύλο γερό «εις.µή βλέπης τώρα πού γίνεται µε αυτοκίνητα. τί φταίει.ήταν τότε µετά τήν Κατοχή πού οί άνθρωποι είχαν ανάγκη. έλεγε ό άλλος. σπαγκοραµµένος δηλαδή! Καί τελικά. Το δικό τους εκείνοι· «εις δόξαν Θεού. Γιατί τότε. ήταν µερικοί Πατέρες πού είχαν δυνάµεις καί αναλάµβαναν πολλά διακονήµατα καί έπαιρναν περισσότερες ευλογίες. άλλα στους πνευµατικούς ανθρώπους πώς νά δικαιολογηθή. τους γρεντέδες. . άλλα τά µάζευε καί βοηθούσε µέ αυτόν τόν τρόπο. νά τά κάνουν δέµατα και νά τά µοιράσουν στην πλατεία στους φτωχούς . νά τά µοιράσουµε στην πλατεία εις δόξαν Θεού. Επειδή τότε υπήρχε στα µοναστήρια λειψανδρία. αλλά τίς έδιναν. «Μέ έσωσε!». δέκα στον άλλον. «Όχι. µια ευλογία. Και έτσι πήραν τά δέµατα όσοι ήταν βάρβαροι και δέν είχαν ούτε ανάγκη. το Νεοχώρι. καλύτερα νά τά δώσουµε αθόρυβα». άλλα τά χρήµατα ήταν γερά. τά άρπαξαν ολα.». µέ τριαξονικά! Τί έκανε αυτός ό καηµένος.Γέροντα. και οί καηµένοι οί φτωχοί έµειναν µέ άδεια χέρια. σάν γορίλλες. Οταν έχη καθαρά κίνητρα. Μάζευεµάζευε τά χρήµατα πού τοϋ έδιναν γιά τά διακονήµατα πού έκανε καί. Με κανέναν τρόπο δέν µπορούσε νά τους πείση. Σέ µια πόλη ξέρετε τί έκαναν µια φορά. Βλέπετε πώς λειτουργούν οί πνευµατικοί νόµοι! Σέ έναν κοσµικό δικαιολογείται και νά ύπερηφανευθή και νά κάνη διαφήµιση. πού ξέρεις τί κάνει ό άλλος. υπάρχουν άνθρωποι πού δέν πιστεύουν. . δόξαν Θεού!». αισθάνεται χαρά. όταν έβλεπε έναν οικογενειάρχη πού είχε µόνον ένα βόδι ή ψοφούσε τό βόδι του.. Έτσι όλοι τόν έλεγαν «σπάγκο. τοϋ λένε. Συγκέντρωσαν λοιπόν τά δέµατα στην µεγάλη πλατεία της πόλεως και ανακοίνωσαν κιόλας ότι εκεί θά µοιράσουν δέµατα. Πλησίαζαν Χριστούγεννα και είπαν µερικοί Χριστιανοί νά µαζέψουν διάφορα πράγµατα. άπό τήν Μεγάλη Παναγία. όταν πέθανε. .». Ήταν ένας µοναχός πού τον έλεγαν «σπάγκο». Πού το βρήκατε γραµµένο νά γίνεται έτσι ή ελεηµοσύνη. κανένα εικοσάρικο στον άλλον. γιατί δέν έδινε όπως έδιναν οι άλλοι. σπάγκο» καί πήρε τό όνοµα «σπάγκος». µετέφερε τήν ξυλεία καί έτρεφε τήν οικογένεια του. καί τόν έκλαιγαν. "Οταν πέθανε αυτός ό µοναχός. άµα είχε ένα βόδι κανείς.Γέροντα. Μόλις πήγαν οί υπεύθυνοι νά αντιδράσουν. Τά έχασαν οί Πατέρες! Γι’ αυτό λέω. Εκείνος καθόλου δέν φαινόταν. όταν κάνη ελεηµοσύνη κανείς. 86 Μονή. «Μά δεν κάνει. Αφού είδε και απόκαµε. τους άφησε. Αυτοί είχαν βόδια καί κουβαλούσαν τήν ξυλεία. τους ξαναλέει αυτός. γιατί δέν έδινε.Θυµάµαι.. «µέ έσωσε!». όταν ήµουν το 1957 στο Ιδιόρρυθµο86. όπου οί µοναχοί συµβιώνουν χωρίς κοινό ηγούµενο καί ακολουθούν προσωπικό πρόγραµµα πνευµατικής ζωής καί διατροφής. άλλα είναι πονόψυχοι και κάνουν καλωσύνες. τού αγόραζε ένα βόδι. έλεγε ό ένας. Τους λέει ο δικηγόρος: «Άφοϋ ξέρουµε ποιοί είναι οί φτωχοί. έδιναν γιά κάθε διακόνηµα. και µάζευαν-µάζευαν. ανάλογα µε το πόσο δύσκολο ήταν.. . γιά νά δουν ότι ενδιαφερόµαστε». Το έµαθαν ολοι και ορµησαν κάτι άνθρωποι µπαµπάτσικοι. Μοϋ το έλεγε ένας γνωστός µου ευλαβής δικηγόρος. Οι άλλοι Πατέρες έδιναν πέντε δραχµές στον έναν φτωχό. έκαναν δηλαδή τέτοιες καλωσύνες καί φαίνονταν.

. Είχα µόνον ένα πεντακοσάρικο καί τής το έδωσα.χ. Μετά άπό καιρό µοϋ είπε ό φίλος µου: «Μιά µέρα πού πήγα νά τήν επισκεφθώ στό Γηροκοµείο. 'Αββα Ισαάκ του Σύρου. Έάν έχουµε λ. της είπα.Όταν ένας κοσµικός δίνη άπό καθαρή διάθεση και όχι άπό άνθρωπαρέσκεια. πάλι πρέπει νά τοϋ δώσης.10. πάλι νά τόν βοηθήσης µέ διάκριση. και στο τέλος έµεινε πάµφτωχη. σ. πιστεύω". τότε εκτός από την ευλογία (τά χρήµατα πού τοϋ δίνουµε).φαινόταν σάν τσιγγάνα . παρέµενε άθεη. Αυτή ή πράξη µας θά τόν αναστάτωση. Ίσως καί οι Χριστιανοί πού είχε γνωρίσει νά µήν τήν είχαν βοηθήσει. 12. 5. Της είχε συµβή ενα γεγονός πού τήν αλλοίωσε· ζήτησε µετά νά βαπτισθή. καί θά άναγκασθή νά τοϋ στείλη ανώνυµα τά χρήµατα πού τοϋ στέρησε ή και ακόµη περισσότερα.καί µοΰ ζήτησε χρήµατα γιά τά παιδιά της. εµείς γιατί νά µή βοηθήσουµε τον πλησίον µας. Νά χαίρεσαι πού θά τοϋ δώσης. Έσύ νά πιστεύης αυτό πού σου λέει ό άλλος και νά δίνης ανάλογα µέ αυτό πού σου ζητάει. Ματθ. 102. φρόντισαν νά µπη στο καλύτερο Γηροκοµείο.20. τότε ο Θεός δέν θά τόν άφήση. .45. Πήγαιναν νά της µιλήσουν γιά τον Χριστό καί δεν δεχόταν συζήτηση. όσοι είχαν βοηθηθή. 91 Βλ. πρέπει νά τον βοηθήσουµε. χωρίς νά εξετάζουµε»88. Ό Θεός «βρέχει επί δικαίους καί αδίκους»89.Ό Χριστός είπε: «Νά δίνουµε σ' αυτόν πού µας ζητάει. όταν ένας δεν εχη ανάγκη. γιά νά µη σε πειράξη ό λογισµός. Μοϋ διηγήθηκε µιά φορά ένας γνωστός µου πού ζούσε στην Ελβετία το έξης περιστατικό: Μιά πλούσια άθεη κυρία ήταν τόσο πονόψυχη. τοϋ βάζουµε στην συνείδηση του τόν Χριστό και τήν καλή ανησυχία. Μιά φορά πού βρέθηκα στην Θεσσαλονίκη µέ σταµάτησε µιά γυναίκα . 6. Οί Ασκητικοί Λόγοι. «Κάνε προσευχή γι' αυτήν τήν ψυχή».Γέροντα. δέν έχω περισ87 88 Ρωµ. άλλα κάποτε θά µιλήση στην καρδιά του. νά του δώσης»91. Σ' εµένα έχει συµβή ένα παρόµοιο γεγονός. Παρόλο όµως πού έκανε τόσες καλωσύνες. Έλεγε πώς ό Χριστός δεν ήταν τίποτε άλλο παρά ένας καλός άνθρωπος. 86. «Τούτο ποιών άνθρακας πυρός σωρεύσεις έπι τήν κεφαλήν αύτοϋ»87 . Βλ. πού είχε φθάσει σέ σηµείο νά µοιράση ολη τήν περιουσία της σε φτωχούς και πονεµένους. 5. γιατί είχε άρρωστο τόν άνδρα της. καί άλλες τέτοιες θεωρίες. Σοϋ ζητάει κάποιος φτωχός βοήθεια. Μήπως καί εµείς είµαστε άξιοι γιά όλα τά δώρα πού µάς δίνει ό Θεός. γιά νά συγκινηθή άπό τήν ζωή τους. µόνο χίλιες δραχµές και τις δώσουµε σέ έναν φτωχό και ανησυχήσουµε πού δεν έχουµε περισσότερα νά δώσουµε. Είδες τί λέει ό Άββάς Ισαάκ. «Και έφιππος νά σου ζήτηση. µοϋ έλεγε ό φίλος µου. Ό Θεός «ου κατά τάς ανοµίας ηµών έποίησεν ήµΐν. 30. ένας κοινωνικός εργάτης. . γιατί ό νους του συνέχεια θά γυρίζη στον ελεήµονα εκείνον πού τοϋ έδωσε µαζί µέ το χιλιάρικο και τήν πονεµένη του καρδιά. 89 Ματθ. Πάντως έκανε πολλή προσευχή καί εκείνος γιά τήν µεταστροφή της. Ακόµη και άν άµφιβάλλης γιά την κατάσταση του. Τότε. Λόγος ΚΓ'. ∆εν ξέρεις σέ τί κατάσταση είναι. φώναζε». «Μέ συγχωρής. τήν βρήκα ολότελα αλλαγµένη. ουδέ κατά τάς αµαρτίας ηµών άνταπέδωκεν ήµΐν»90. Καί άν δεν εχη ανάγκη αυτός πού σοϋ ζητάει. 90 Ψαλµ. αλλά προ-σποιήται ότι έχει.42 καί Λουκ. "Πιστεύω.

αδελφέ. ό Χριστός δεν είπε στον Ιούδα «τί Απόστολος είσαι σύ. άλλα νά τό κάνης µε αγάπη. Άν δέν τού έδινα. γιατί θά της έπαιρνε άπό τά χρήµατα πού έβγαζε εκείνη . ένω κάποιος άλλος δέν έχει καθόλου καί έχει ανάγκη. . ένα κουτί µαρµελάδα πού έχεις. Μετά άπό λίγο καιρό έλαβα ένα γράµµα µέ ένα πεντακοσάρικο πού έγραφε: «Σ' ευχαριστώ γιά τήν καλωσύνη σου· σοϋ επιστρέφω τά χρήµατα πού µοϋ έδωσες». . ∆εν είναι όµως σωστό νά κάνης το καλό. Σιγά-σιγά θά απόκτηση πείρα καί θά δίνη ανάλογα µέ τήν αυταπάρνηση πού έχει. Χρειάζεται διάκριση. Βλέπεις. και σ' αυτόν θά µείνη µόνον ή κούραση και ή ταλαιπωρία γιά τον έρανο (νά τόν ονοµάσουµε έτσι) πού έκανε γιά τους άλλους. Είχαν µάθει µερικοί ότι τόν βοηθούσα τόν καηµένο. γιά νά έλεγχθη ό άλλος και νά συνετισθη. Μετά αλλοιώνεται ό άνθρωπος. δώσε καί εσύ λίγο από αυτό πού έχεις στον τάδε». µιά πού σοϋ τό ζήτησε. καί εσύ ξέρης ότι αυτός έχει ένα κιούπι γεµάτο. όταν τοϋ κάνης καλωσύνη. . Ήταν ένας µέθυσος στην Κόνιτσα. .Έκεϊ χρειάζεται διάκριση καί ξανά διάκριση. ό ζητιάνος καίγεται άπό τήν αγάπη. καί έµεινε µε άδεια χέρια ό ίδιος. δώσ' τα. Νά µή δίνη εκατό και µετά στενοχωριέται πού δεν έδωσε πενήντα. αλλοιώνεται µε τήν καλή έννοια και διορθώνεται. 6. κόψε τήν φιλαργυρία σου». όταν τού έδινα.Γέροντα. . όταν ό άλλος ζητά πράγµατα παράλογα. χωρίς νά τοϋ πής τίποτε. και τά παιδιά του θά δυστυχούσαν πιο πολύ.πήγαινε ή καηµένη και ξενοδούλευε . Εκείνος µοΰ έλεγε «δώσ' µου γιά τά παιδιά µου». γιατί και ό ϊδιος τό έλεγε.Γέροντα. όταν κανείς εχη αγάπη µε πολύ ενθουσιασµό. νά τοϋ τά δίνουµε. άλλα τοϋ έδωσε καί τό ταµείο92. Αυτό δεν σηµαίνει ότι τόν καις. Καλό είναι νά φρενάρη τότε λίγο τήν αγάπη του και τόν ενθουσιασµό του. και τού έδινα κάτι. Οταν όµως τοϋ έλεγα «πάρε γιά τά 92 Βλ. Ήξερα ότι πίνει. ενώ έπρεπε λιγώτερα. τού έλεγα: «Πάρε αυτά γιά τά παιδιά σου». Άν δέν υπάρχη κάποιος πού νά µήν έχη. τόν Χριστό. Πολλή προσοχή χρειάζεται. κάρβουνα αναµµένα συσσωρεύεις στο κεφάλι του». καίγεται δηλαδή από τήν συνείδηση του. Άν θέλης.χ. άλλα θά σκέφτεται και λίγο τά παιδιά του. 12. γιά νά µή µετανοή πού έδωσε πολλά σε έναν δυστυχισµένο. πού είχε και οικογένεια. πού νά µήν τόν πειράζη ή συνείδηση του. γιατί και αυτό αποδυναµώνει τό καλό. άν υπάρχη µιά χορδή ευαισθησίας µέσα του.σότερα νά σοϋ δώσω. Άλλα και να τύχη ακόµη να είναι πολύ σκληρόκαρδος ό ζητιάνος και να µαζεύη. δηλαδή πόσο πρέπει νά δίνη κανείς. Όταν κανείς δίνη ελεηµοσύνη µέ πόνο.και θά έπινε. γιά νά τά καµαρώνη. και µοϋ είπαν: «Μήν τού δίνης· αυτός πίνει». πάρε τήν διεύθυνση µου καί γράψε µου πώς πάει ό άνδρας σου καί θά προσπαθήσω νά σοϋ στείλω άπό το 'Αγιον Όρος περισσότερα».Νά δίνη τόσο. και εγώ. Ίω. Σ' αυτές τις περιπτώσεις δηλαδή συµβαίνει αυτό πού αναφέρει ό Απόστολος Παύλος: «Οταν ό εχθρός σου σού κάνη κακό και εσύ τοϋ κάνης καλωσύνη. αλλά. τότε αρχίζει νά δουλεύη µέσα του ή αγάπη πού είναι ό Χριστός και ενεργεί ή θεία Χάρις. αλλά ήξερα ότι αυτός ό λόγος θα τόν βοηθήση λίγο· θά πηγαίνη νά πίνη. γιατί τόν πειράζει ή συνείδηση. ό ϊδιος δεν Θα χαρή όσα µάζεψε. Οταν τόν έκδικησαι µε τό καλό. άλλα Θα οίκονοµήση ό Θεός νά βρουν τά χρήµατα τον τόπο τους. θά βασάνιζε τήν γυναίκα του. Έάν όµως ένας σοϋ ζητά π. τότε δώσ' το. Μπορεί άπό αυτό τό δόσιµο. τότε πές σ' αυτόν πού έχει καί ζητάει καί άλλο: «Αν θέλης. νά συγκινηθή καί νά διορθωθή. καί θά άρχίση καί αυτός νά µοιράζη και να µή µαζεύη. Όταν ένας σοϋ ζητά πράγµατα.

Μάθετε τό σωστό Ευαγγέλιο τώρα. Έµεϊς µέ τήν λογική µας δέν αφήνουµε τόν Χριστό νά δούλεψη. επειδή τους πείραζε ύστερα ή συνείδηση. θυµόταν και λίγο τά παιδιά του. άν θέλετε νά γίνετε άνθρωποι «Ευαγγελικοί». Μερικοί. και αυτό ήταν πολύ αισθητό· δούλευε µέσα του.παιδιά σου». Κατάλαβες. Τόν πονούσα. όχι Προτεστάντες! . Πολλοί έχουν βοηθηθη έτσι. έστελναν τά χρήµατα πίσω.

γιατί ό Χριστός είναι θυσία».ΤΡΙΤΟ ΜΕΡΟΣ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΗ ΛΕΒΕΝΤΙΑ «Ή ανώτερη χαρά βγαίνει άπό την θυσία. συγγενεύει µε τόν Χριστό. . Μόνον όταν θυσιάζεται κανείς.

οί άνθρωποι ούτε καν καταλαβαίνουν οτι ζούµε στά σηµεία τών καιρών. θά γελοιοποιηθή στο τέλος. γιά νά τους σώση. Καί τότε θά παρουσιάσουν κάποιον πού θά πή: «Έγώ είµαι ό Ίµάµης. Μέσα στην σύγχυση αυτή όλοι θά ζητούν έναν Μεσσία. Οί Σιωνιστές ετοιµάζουν κάποιον γιά Μεσσία.. Μήπως το αντίχριστο πνεϋµα δεν υπάρχει τώρα. 3. Ήρθε ή αποστασία και µένει τώρα νά ερθη «ό υιός της απώλειας»94 Θά γίνη τρελλοκοµεϊο. δεν εννοεί οτι καί ό αναµενόµενος Αντίχριστος θά είναι σάν τους διώκτες Μαξιµιανούς καί ∆ιοκλητιανούς. Θά γίνη µεγάλη σύγχυση. 94 Β' Θεσ. Μόνον πού τά γεγονότα θα περνάνε τάκα-τάκα.. 24.. Καί βλέπεις. . . πέστε µας κάτι για τον Αντίχριστο.24 και Μάρκ. άλλα οτι ό Αντίχριστος θά είναι ό αναµενόµενος κατά κάποιον τρόπο ενσαρκωµένος διάβολος.22. θά ξεσηκωθη κάθε κράτος νά κάνη ό. Θά συµβούν όµως γεγονότα πολλά. Ό Θεός νά βάλη το χέρι Του. 2. Όσοι δεν θά έχουν καλή διάθεση.Γέροντα. Μέσα στην άναµπουµπούλα πού θά έπικρατη. Είναι σάν νά µή συµβαίνη τίποτε. Γι' αυτό λέει ή Γραφή οτι θά πλανηθούν καί οί εκλεκτοί96.τι τοϋ λέει ό λογισµός. Θα βλέπουµε νά γίνωνται τά πιο απίθανα.ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Τά σημεία των καιρών Ό Αντίχριστος93 . Και αν γεννηθή και ένα αντίχριστο τέρας και κάνη µερικά µπανταλά. 18 96 Βλ. έγώ είµαι ό Μεσσίας τών Εβραίων». Αυτά είναι σχέδια διαβόλων. έγώ είµαι ό Χριστός πού περιµένουν οί Χριστιανοί.Ας ποϋµε µια φορά γιά τον Χριστό. καί οί Ίεχωβάδες θά τον δεχθούν. δέν θά φωτισθοϋν καί θα πλανηθούν στα χρόνια της αποστασίας. Θά παρουσιάσουν οί Σιωνιστές έναν. εξωφρενική ή κατάσταση! Ή παλαβοµάρα έχει ξεπεράσει τά όρια.. ένα κράτος µεγάλο. Θά πουν «αυτός είναι». καί νυν αντίχριστοι πολλοί γεγόνασιν. οτι προχωρεί το σφράγισµα. 95 Α ' Ίω. Γιατί. µια θρησκεία στά µέτρα τους. Ματθ.... Οικουµενισµός. εγώ είµαι ό πέµπτος Βούδδας. Ό Ευαγγελιστής Ιωάννης. 13. Έρχονται δύσκολα χρόνια· θά έχουµε δοκιµασίες µεγάλες. τά συµφέροντα των µεγάλων να είναι τέτοια.. 2. Πέντε «έγώ» θά έχη!. όποιος δεν έχει 93 Όσα αναφέρονται σ' αυτό τό κεφάλαιο έχουν είπωθη ή γραφή στην διάρκεια των ετών 19811994. Όσο µπορούµε νά είµαστε κοντά στον Χριστό. οτι ό αντίχριστος έρχεται. κοινή αγορά. Θά έχουν µεγάλο διωγµό οί Χριστιανοί. Ίσως προλάβετε νά ζήσετε και εσείς πολλά άπό τά σηµεία πού γράφει ή Αποκάλυψη. Αν είµαστε µε τον Χριστό. Κάθε λίγο θα ακούµε κάτι καινούργιο. δηλαδή θά κυβέρνηση εδώ στην γη.. Το κακό ούτως ή άλλως το κάνει το αντίχριστο πνεϋµα. έγώ είµαι αυτός πού περιµένουν οί Ίεχωβάδες. Οί Ίεχωβάδες καί αυτοί αποβλέπουν σε έναν βασιλιά επίγειο. Φωνάζω ό ταλαίπωρος πριν άπό πόσα χρόνια! Είναι φοβερή. τα πιο παράλογα πράγµατα. πού θά παρουσιασθή στον ισραηλιτικό λαό ως Μεσσίας καί θά πλανήση τον κόσµο. όταν λέη στην πρώτη επιστολή «Παιδία.»95. Γι' αυτούς ό Μεσσίας είναι βασιλιάς. πού να µας βοηθήσουν. Σιγά-σιγά αρκετά αρχίζουν νά βγαίνουν. τον Αντίχριστο θά φοβηθούµε.

γύρισαν κάποιον ποταµό. .2 . έφτιαξαν όλο περιβόλια. . οί Εβραίοι. δεν θα παρέµενε κανένας Εβραίος. δεν έχει πνευµατική διαύγεια.Γέροντα. πού λέει ό Προφήτης Ησαΐας. νά δής πώς τό ερµήνευσαν. .. επειδή τους πειράζει ή συνείδηση. καί νοµίζουν οτι. Ό επίγειος βασιλιάς των Εβραίων Σηµείο ότι πλησιάζει ή εκπλήρωση των προφητειών θά είναι το γκρέµισµα τοΰ τεµένους τού Όµάρ στά Ιεροσόλυµα. πού θα τους βοηθήση στα σχέδια τους. . . Ένώ οι λόγοι αυτοί τοϋ Προφήτου αναφέρονται στην αναγέννηση τοΰ κόσµου µέ τό Άγιο Βάπτισµα. όπως καί ό διάβολος. Στό κάτω-κάτω εµείς δέν ήρθαµε νά βολευτούµε σ' αυτόν τόν κόσµο. τους πειράζει ή συνείδηση. .Καί τί κερδίζουν πού τό λένε εκείνη τήν ώρα. Καί τά Έβραιόπουλα έχουν επαναστατήσει εναντίον τών Ραββίνων. Αν πρόσεχαν λίγο.Αυτοί θέλουν να κυβερνήσουν όλον τον κόσµο. αλλά είναι ό εγωισµός πού τους τυφλώνει.Πιστεύουν. . λένε. πώς τά ερµήνευαν. έκαναν πεζούλια. Τήν σατανολατρία τήν βλέπουν σαν µια δύναµη. Στην Αµερική µιά οµάδα νέων πού ασχολούνται ιστορικά µέ τήν Αγία Γραφή 97 Ήσ.την θεία Χάρη.7.Αυτά πού διάβαζαν. ενώ διαβάζουν τήν Παλαιά ∆ιαθήκη. πάει ό Ραββίνος καί τοϋ λέει στο αυτί: «Ό Μεσσίας ήρθε».Όχι.. . οπότε λένε «άνθησε ή έρηµος»! Όλα έτσι τά ερµηνεύουν. µέ τό λουτρό της παλιγγενεσίας.Πώς τά ερµήνευαν και πώς τά ερµηνεύουν! Τά πνευµατικά νοήµατα τά κάνουν υλικά.». Αυτός είναι άνθρωπος. Οι άλλες σατανικές θεωρίες κράτησαν τουλάχιστον εβδοµήντα χρόνια. ήρθε· ποιόν Μεσσία περιµένετε. . Οι Ραββίνοι ξέρουν οτι ήρθε ό Μεσσίας καί οτι Τόν σταύρωσαν. . Άκουσα ότι οί Εβραίοι ήδη ετοιµάζονται νά χτίσουν τόν Ναό τού Σολοµώντος. νιώθω έναν φόβο µέσα µου. «έξανθήσει τά έρηµα τοϋ Ιορδανού»97. Γέροντα. αλλά δέν ταπεινώνονται. Τελικά οί Σιωνιστές θά εγκαταστήσουν τόν Αντίχριστο εκεί ως Μεσσία. Πιο φοβερός θά είναι από τόν διάβολο. Καταλαβαίνουν. Τον Θεό δεν Τόν βάζουν στον λογαριασµό τους. γιά νά ανοικοδοµήσουν τόν Ναό τού Σολοµώντος πού. Γιά νά δείξουν οτι άνθησε ή έρηµος. οι Σιωνιστές τα περί Αντίχριστου. πορτοκαλλιές. γιατί αισθάνονται ένοχη. τόν Αντίχριστο. . φύτεψαν µπανανιές. Αυτό λ. Άφοϋ έχω µάθει άπό ένα πρόσωπο οτι. Θα ευλογηθούν όµως έτσι από τόν Θεό. πώς δέν πιστεύουν στον Χριστό. κήπους.Ναί. 'Εδώ ή Αγία Μαρίνα έδερνε τόν διάβολο καί ή Αγία Ίουστίνα τόσους δαίµονες διέλυσε. . Βλέπεις. Θά το γκρεµίσουν. λεµονιές. όταν ψυχορραγη ένας Εβραίος.Τώρα περιµένουν τον επίγειο βασιλιά. στο αυτί τό λένε.∆εν πας να τό πής αυτό στους Εβραίους.5.Τί φοβάσαι. άφοϋ τό είπαν. ήταν χτισµένος σ' αυτήν τήν θέση.χ. όταν ακούω γιά τόν Αντίχριστο.Τίποτε· απλώς τό λένε. «Ό Μεσσίας. είναι εντάξει!. Χρησιµοποιούν για νά πετύχουν τον σκοπό τους τήν µαγεία καί τον σατανισµό.Γέροντα. Πάνε δηλαδή νά κυβερνήσουν τον κόσµο µε σατανική δύναµη. όπως λένε. .Καί οι άλλοι δέν ακούνε. . Μέσα από αυτό ό Θεός θά βγάλη πολλά καλά.αυτοί ούτε επτά χρόνια δεν θά κρατήσουν. Οι Εβραίοι είχαν ανέκαθεν φανατισµό.

24 κ. 24. . Ματθ. Επεσε στά χέρια µου ένα βιβλίο πού στο εξώφυλλο είχε τρία µεγάλα εξάρια! Έ. Βλ. άµα γίνη Χριστιανός. 13. 340C. ∆ηλαδή νά διδάσκη στους Εβραίους ότι δεν ήρθε ό Μεσσίας καί.Έ τώρα. . . 1. νά τους λέη ότι ήρθε ό Μεσσίας. 5. Ό ένας νά ύποστηρίζη τον άλλο. 1. θά σηµαίνη ότι οι Εβραίοι θά έχουν καταλάβει όλον τον κόσµο. Έτσι σιγά-σιγά θά έρθη και το σφράγισµα. όταν ψυχορραγούν. γιατί.Γέροντα.· Μάρκ.Μάρκ. τί Ινδία έχει πιάσει! . Εβραίοι. 13. . 32. ΛΗ΄ . Ερµηνεία εις τήν Άποκάλυψιν τοϋ Αγίου Αποστόλου καί Εύαγγελιστοϋ Ιωάννου του Θεολόγου. Μας κάνει υποµονή ό Θεός. 36. . γιά νά το στέλνουµε και σε άλλους. Σφράγισµα — 666 . τί Κίνα. αν συµβούν τώρα. τους αφιλότιµους! Το κάνουν γιά νά παρουσιάσουν όµορφα το έξι και νά έξοικειωθή ό κόσµος µε αυτό.Πώς ξέρουν καί βάζουν αυτόν τον αριθµό.Ραββίνοι νά είναι Κρυπτοχριστιανοί. PG106. και οι σούστες πού ράβουν στά ροϋχα πουλιούνται πάνω σε κάτι χαρτιά πού έχουν τον αριθµό 666. . κεφ. Τότε θά είµαστε πιό σίγουροι. 21. καί Λουκ. Ματθ. Όποιος πιστεύει να στέλνη συνδροµή. . «Ό χρόνος αποκαλύψει καί ή πείρα τοις νήφουσι»100.Μπορεί νά υπάρχουν Ραββίνοι Κρυπτοχριστιανοί.Έξ αιτίας σου καί εξ αιτίας µου καθυστερούν. Τώρα και στις σούστες! Πολλοί το 666 το βάζουν σάν φίρµα. Γέροντα. λέει ό Άγιος Ανδρέας Καισαρείας. όταν θά πλησίαση ό καιρός.εκδίδουν ένα περιοδικό. Το 666. Μένει Ραββίνος ό άλλος.Ναί. όταν κυκλοφορήση ή παράσταση µέ το φίδι νά τρώη τήν ουρά του. το οτι πίστεψαν κάτι είναι. 98 99 Βλ. γιά νά αποκτήσουµε καλή πνευµατική κατάσταση.29 κ. σε πόσο καιρό θά συµβούν αυτά τά γεγονότα.Έγιναν Χριστιανοί.Πράξ. γιά νά προτιµούν τα δικά τους προϊόντα.Βρε τον διάβολο! Στις πιστωτικές κάρτες το έχουν βάλει από καιρό. στο όποιο γράφουν: «Ό Μεσσίας ήρθε. ∆ηλαδή το 666 νά παίρνη το 666. ώσπου να πιστέψη. 7 καί Α ' Θεσ. Λέει όµως ή Γραφή ότι τά σηµεία τών καιρών θά προειδοποιήσουν γιά τήν έλευση τους99.Εβραίοι είναι αυτοί. . Έχει γραφή ότι. νά πιστέψουν». .έ. Τώρα το έχουν βάλει σέ µερικά χαρτονοµίσµατα. 24. Νά είµαστε πάντα έτοιµοι καί θά τά δοϋµε. .έ.25 κ. 100 Αγίου Ανδρέου Αρχιεπισκόπου Καισαρείας. εγώ καί εσύ θά πάµε χαµένοι. Σέ όποιον δέν πιστεύει οτι ήρθε ό Μεσσίας θα στέλνουµε δωρεάν το περιοδικό.έ. ∆εν αναφέρεται πουθενά στην διδασκαλία του Χρίστου συγκεκριµένος χρόνος98.Γέροντα.

ότι θά Τον ποτίσουν ξίδι102. 10. 13. Πόσοι άνθρωποι εκεί είναι ήδη σφραγισµένοι µέ ακτίνες λέιζερ. πού συνδέεται µέ τό ένδοξο παρελθόν τους. όποιος δέν θά είναι σφραγισµένος µέ τόν αριθµό 666 δέν θά µπορή ούτε νά πουλά ούτε νά άγοράζη ή νά παίρνη δάνειο. Ψαλµ.22. . Θά έπιβληθή έτσι µέ ένα οικονοµικό σύστηµα πού θά έλέγχη τήν παγκόσµια οικονοµία. Βλ. Βλ. Ψαλµ. Τά πράγµατα προχωρούν κανονικά. θά διαµερίσουν τά ίµάτιά Του103. άλλοι στο µέτωπο καί άλλοι στό χέρι! Αργότερα. νά διορίζεται κ. Τώρα. άµα δέν είναι κανείς στό σύστηµα. Το 666 δηλαδή είναι το σύµβολο του µαµωνά. Όσα σκυλιά δέν έχουν τήν µάρκα τους καί είναι αδέσποτα τά σκοτώνουν µέ ακτίνες λέιζερ. Οι Εβραίοι. ο 666 γιά τους Εβραίους είναι σύµβολο οικονοµίας. 6. όλοι δηλαδή. Τό Ευαγγέλιο όµως λέει «ή Χριστό ή µαµωνά». τό χάραγµα µέ τόν αριθµό 666.. «Ό έχων νουν ψηφισάτω τον αριθµόν τον θηρίου. Τί θά πάθουν όµως οι άνθρωποι πού θά σφραγίζωνται!.. όπως καί οι Προφήτες προφήτευσαν ότι θά πωλήσουν τον Χριστό γιά «τριάκοντα αργύρια»101. Έτσι ξέρουν τό κάθε σκυλί πού βρίσκεται. Βλ. όπως αναφέρεται στην Παλαιά ∆ιαθήκη. άλλα δέν παύει νά είναι µαµωνάς. Μού έλεγε κάποιος ειδικός ότι µέ τις ακτίνες λέιζερ παθαίνει κανείς βλάβη. Γι' αυτό δεν θέλουν νά τον αντικαταστήσουν µέ άλλον αριθµό..24. Γ' Βασ. εϊτε κόκκινος εϊτε µαύρος εϊτε άσπρος. «Ου δύνασθε Θεω δουλεύειν καί µαµωνά»106. 11. δέν θά µπορή νά δούλεψη κ.18. Τόννους ψάρια έχουν σφραγίσει καί τά παρακολουθούν από τον δορυφόρο σέ ποιο πέλαγος είναι! Τώρα πάλι παρουσιάσθηκε µιά αρρώστια. 19 Άποκ. τά βρίσκουν. 1-13.δεν ήξεραν αυτό πού αναφέρει ό Άγιος Ιωάννης στην Αποκάλυψη -.21. Οι άνθρωποι πού θά 101 102 103 104 105 106 Βλ. τάκ.λπ. Στην Αµερική τά σφραγισµένα σκυλιά εκπέµπουν µέ τον ποµπό καί. θά τον σφραγίζουν. Ματθ.λπ.αριθµός γαρ ανθρώπου εστί.14 καί Β' Παραλ. Τό πήραν από τά σταθµά του χρυσού . θά µπορούν νά έχουν εµπορικές συναλλαγές. 68. Μετά θά αρχίσουν νά σκοτώνουν καί τους ανθρώπους.'Ήξερε ό Ευαγγελιστής Ιωάννης τί θά κάνη ό διάβολος. Πριν άπό δύο χιλιάδες χρόνια έγραψε στην Αποκάλυψη ότι οι άνθρωποι θά σφραγίζωνται µέ τον αριθµό 666. Ή ετήσια φορολογία ήταν 666 τάλαντα χρυσού105. γιά νά υποτάξουν όλον τόν κόσµο. Μού λέει ό λογισµός οτι ό Αντίχριστος µέ αυτό τό σύστηµα θέλησε νά πιάση όλον τόν κόσµο καί. Ζαχ. 13.. βάζουν πάλι αυτόν τόν παλιό φορολογικό αριθµό. καί µόνον όσοι θά έχουν δεχθή τό σφράγισµα. γιά νά τό κάνη κανείς. γιά τήν οποία βρήκαν ένα εµβόλιο πού θά είναι υποχρεωτικό καί.καί ό αριθµός αύτου χξς΄»104. επέβαλαν µιά συγκεκριµένη φορολογία στά έθνη πού υποδούλωσαν µέ διάφορους πολέµους. 9.

γιατί ό Χριστός όσους δεν σφραγισθούν θά τους βοηθήση. πως θά περάσουν καλύτερα. τον ξέρω καί εγώ αυτόν. -Το πεντοχίλιαρο είναι νόµισµα . 16. Ό Θεός πώς µας οικονοµάει. γιατί τό σφράγισµα λέγεται καί χάραγµα. άλλα φυσικά ούτε την δικτατορία. 109 Ματθ.. όλα. Εξοµολόγηση όλοι µε ένα κουµπί! Μερικοί Ευρωπαίοι αντέδρασαν. γιατί δεν θέλουµε τόν Αντίχριστο.Γιατί δεν θά είναι επιφανειακό. άλλα δεν θά σταθούν αυτά πολύ.αυτό δεν µε πειράζει. δεν θά µπορούν νά πωλούν καί νά αγοράζουν. είναι κάτι προσωπικό· δεν είναι νόµισµα. Σε έναν γιατρό άπό τό Τορόντο είχα πει πριν άπό δύο χρόνια γιά τό σφράγισµα. «Τα Καίσαρος Καίσαρι»109. Προχωρούν αλλά δεν µπορούµε νά πούµε οτι θά γίνη εκείνο καί εκείνο.Νά δής. Μας περιµένουν γεγονότα. διάβασε σε µιά εφηµερίδα οτι αντί γιά κάρτα ζητούν έντυπώµατα108 στο χέρι. καί τώρα. τί λένε. Οι νέες ταυτότητες ....17. γιατί φοβούνται παγκόσµια δικτατορία. Μερικές τηλεοράσεις πάλι πού έχουν στείλει τελευταία στην Ελλάδα έχουν καί συσκευή πού παρακολουθεί αυτούς πού βλέπουν τηλεόραση. Ό Γέροντας εννοεί τήν παλαµοσκόπηση. . ∆εν θά πή τραβώ βαθιά ευθείες γραµµές. τόσο θά έξαλειφθή και τώρα. Ταυτότητα σηµαίνει ο. τότε.Αφού. χαρακιές. Λοιπόν.Γέροντα.Γέροντα. πού θά τό βάλουν πρώτα σε όλα τά προϊόντα καί µετά θά επιβάλουν νά γίνεται µε ακτίνες λέιζερ στο χέρι ή στο µέτωπο τών ανθρώπων. Βλέπεις τί δικτατορία σκέφθηκε ό διάβολος! Στις Βρυξέλλες έχουν ολόκληρο µέγαρο µε τό 666. Όσο έξαλείφθηκε ή Ορθοδοξία µε τόν κοµµουνισµό.και ή λίρα της Αγγλίας έχει επάνω την Βικτώρια. Εµείς οι Όρθόδοξοι αντιδρούµε. είπε κάποιος: «Πώς το πεντοχίλιαρο έχει το 666 και το χρησιµοποιούµε. Γέροντα. µε απασχόλησε πολύ αυτό το θέµα καί µού έστειλε µετά τό. Μετά. . Το ίδιο θά είναι και ή ταυτότητα». 10. τί κάνουν.Γέροντα. 12. πότε θά τους βοηθήση. µού είπε εκείνος. πω! πώ! . όπου στεγάζουν τό κοµπιούτερ. Θά ελέγχουν οι άλλοι µε τό κοµπιούτερ όλη τήν ζωή τους. Σε λίγο όσοι θά έχουν τηλεόραση θά βλέπουν στην τηλεόραση καί θά τους βλέπουν! ∆ηλαδή θά παρακολουθούν καί θά παρακολουθούνται. Όσοι δεν σφραγισθούν. ∆εν είναι µικρό πράγµα αυτό! . θά περάσουν καλύτερα άπό τους άλλους.έξι δισεκατοµµύρια είναι σχεδόν όλος ό κόσµος. Τό σφράγισµα θά είναι χάραγµα. Έδώ όµως είναι ή ταυτότητα µου. . Αυτό τό κοµπιούτερ µπορεί να έλέγξη δισεκατοµµύρια ανθρώπους . ό Θεός ξέρει έναν τρόπο. .σφραγισθούν θά τραβούν τις ακτίνες τού ήλιου καί θά πάθουν τέτοια ζηµιά.τι 107 108 Βλ. τηλεγράφηµα.Όχι. . «Χαράσσω» τί θά πή. 22.. Άποκ.21 και Μάρκ. πού θά µασούν την γλώσσα τους από τον πόνο107.

όταν σας ρωτούν.. γαυγίζει. Νόµιζα ότι ήρθε κάποιος. Νά µιλήση. Κοιτάω µετά. Έρχονται στο Καλύβι. άφοϋ ό υπουργός υποσχέθηκε νά µή βάλη τό 666 στις ταυτότητες οΰτε όρατώς ούτε άοράτως.και ή λέξη· ταυτίζεται δηλαδή κανείς µ' αυτά πού δηλώνει. δέν ρωτούν άν είναι έτσι. τότε θά τήν πληρώσουν µόνο µερικά γερά καρύδια. θά έχουν τήν παλιά ταυτότητα και θά τους ταλαιπωρούν. Πώς νά το κάνω αυτό. τοϋ Ευαγγελίου. αν βγη ψεύτης ό υπουργός. είναι κάτι. γιατί οι άλλοι θά τους πηγαίνουν κόντρα. πετάν εξάρια στό κουτί. εκείνοι θά πουν: «Νά. νά τους λέτε νά συµβουλεύωνται τους Πνευµατικούς τους και νά κάνουν υποµονή νά δουν πώς θά ένεργήση ή Εκκλησία. Άλλοι ενδιαφέρονται γιά το θέµα τών ταυτοτήτων. Και µόνον πού λένε οτι δεν βάζουν τό 666.Ό κόσµος. Ύστερα. Όταν ό κλέφτης φύγη. Γέροντα. τότε δεν είναι καλός φύλακας. λένε ότι τά είπε ό πατήρ Πάίσιος.Γέροντα. Αν τώρα συνεχίσουµε τις διαµαρτυρίες. καί αυτό κάτι είναι.Ή ταυτότητα δεν είναι το σφράγισµα· είναι ή εισαγωγή τού σφραγίσµατος. . αυτοί δηµιουργούν ταραχές. Έγώ όµως δέν είπα δική µου γνώµη. άν πράγµατι τά είπα. . πού εκφράζεται µέσα στο Ευαγγέλιο.Γέροντα. σταµατάει. είπαν ακόµη. Μέχρι πού νά κυκλοφορήσουν οι νέες ταυτότητες. επειδή έχουµε ανεξιθρησκία. άλλα λίγοι καταλαβαίνουν τις άπαντήσεις. . θά είναι δίκαιος ό αγώνας. δεν είναι ότι σε είκοσι τέσσερις ώρες θά πρέπη νά βγάλουν όλοι ταυτότητες. Αρνούνται καί οι ίδιοι. αυτά είναι µιά γνώµη ενός καλογήρου· δεν είναι ή θέση της Εκκλησίας». . άλλα διατύπωσα απλά τά λόγια τοϋ Χριστού. και έµεΐς πρέπει νά ξεσηκωθούµε µέ πολλή προσευχή. . Βέβαια µερικοί είπαν: «Έ. δέν µε βρήκε και έγραψε «απουσιάζει». όποιος θέλει θά έχη τήν παλιά. όταν έρχεται ό κλέφτης. αν είναι καλός φύλακας. γιά νά το δή και κανείς άλλος. Έγώ δέν φοβάµαι· τά λέω έξω άπό τά δόντια. αυτό θά είναι πτώση. Ας δούµε τελικά τί θά βάλουν.Εσείς καλύτερα. Άφου ξεκάθαρα τά γράφω στο φυλλάδιο «Σηµεία τών καιρών». ας ένεργήση ό καθένας ανάλογα µε την συνείδηση του. άλλα τά πιστεύουν. τί νά δω! Είχε µιά βρισιά! Τέτοια βρισιά δέν είχα ακούσει ούτε κοσµικός. αφού είναι τόσο σοβαρά θέµατα. θά δείξουν τά πράγµατα.. Θά κάνουµε υποµονή. Άν ή Εκκλησία λάβη µιά θέση σοβαρή και σεβασθούν τήν ελευθερία τών πιστών και όποιος θέλει θά βγάλη νέα ταυτότητα. Ό κόσµος έχει ξεσηκωθή. νά έξηγήση στους πιστούς. Τώρα. τί σχέση έχει αύτη ή ταυτότητα µε το σφράγισµα. τά αντίθετα άπό όσα λέω. Τό σκυλί. . Συγχρόνως νά ζητήση άπό το κράτος τουλάχιστον νά µήν είναι υποχρεωτική ή νέα ταυτότητα. Ένώ δεν τίθεται θέµα. Άλλοι. Όσοι θά θέλουν νά εξυπηρετηθούν θά έχουν τήν νέα και οι άλλοι οι καηµένοι. Μερικοί πάλι πού τά ακούν. Ας βγουν οί πρώτες· θά εξετασθούν καί. γιατί πολλοί κάνουν ερωτήσεις. Θά φάη ένα σκούπισµα όλη αύτη ή κατάσταση. Ό πολύς κόσµος θά κάνη τήν δουλειά του. άλλοι το εκµεταλλεύονται και δηµιουργούν προβλήµατα. νά µήν αναγράφεται τό θρήσκευµα στις νέες ταυτότητες. γιά νά καταλάβουν ότι. Καλά αυτά. ρωτάει τί νά κάνουν σχετικά µέ τις νέες ταυτότητες. Ή Εκκλησία πρέπει νά πάρη µιά θέση σωστή. άν πάρουν τήν ταυτότητα. Βάζουν τόν διάβολο και υπογράφω οτι τόν αποδέχοµαι. φωνάζουν καί διαµαρτύρονται». µπορεί νά 'ρθή καί ή οργή τού Θεού. άλλα θά περάσουµε µιά µπόρα. τέλος πάντων! Μιά µέρα πέταξαν µιά πινακίδα έξω άπό τήν πόρτα. γιατί την δική µας γνώµη πρέπει νά την υποτάσσουµε στο θέληµα τού Θεού. οι ευλαβείς. Αν συνέχιση νά γαυγίζη.

αν θέλη νά καταπάτηση ενα χωράφι. θά είναι καί σάν οµολογία. τους κακοποιούς. Ή Ευρώπη είναι Ευρώπη. ένας στο γραφείο γάµων..5. και θά προχωρήσουν στο σφράγισµα. πού δεν θά διακρίνεται εξωτερικά. νά οργώνουν. δηλαδή τό «φακέλωµα». . επίσης ' Αγίου Ειρηναίου Λουγδούνων. Γι' αυτό αφήνουν τώρα τους ληστές. ∆αν. ∆εκαπέντε Κελλιά λήστεψαν εκεί γύρω στις Καρυές. Θα στριµώξουν τα πράγµατα και θά πουν: «Μόνο µε τις κάρτες θά κινήσθε· τα χρήµατα θά καταργηθούν». Ούτε τό κεφάλι µπορεί νά πάρη ό άλλος ούτε τό χέρι ούτε τό σφράγισµα τό βλέπει». Θά πάη λ. πώς θά τού δώσουν άδεια γάµου. Θά πουν µετά οί αρµόδιοι: «∆υστυχώς δεν µπορούµε νά τους ελέγξουµε· ό έλεγχος µόνο µέ τό κοµπιούτερ µπορεί νά γίνη». σ. Ύπουλος τρόπος εισαγωγής τοΰ σφραγίσµατος Σιγά-σιγά. Ας πούµε.άσχετα πόσων καρατιών είναι -. γιά νά τόν ληστέψουν. θά προχωρήσουν πονηρά στο σφράγισµα. εµένα όµως µε ενδιαφέρει. Θά δίνη κανείς την κάρτα στο κατάστηµα και θά ψωνίζη. οπότε άντε νά βρής άκρη. Paris 1969. Έδώ είναι διαφορετικά. Έλεγχος και ανατροπή της ψευδωνύµου γνώσεως εις βιβλία πέντε. Θά χτυπάη µετά τό κοµπιούτερ. Τά τριάµισι χρόνια110 θά είναι δύσκολα και θά την πληρώσουν µερικοί πού δεν θά συµφωνήσουν µέ αυτό το σύστηµα.27· 'Αποκ. γιά νά σε εξυπηρέτηση ή όχι. 12. θά δηµιουργηθούν προβλήµατα. "Έναν τον σκότωσαν. Γράφει από πού είµαι καί τί είµαι. θά βλέπη αν είσαι σφραγισµένος. θά πή ότι ήταν δήθεν τού παππού του ή ότι τό είχε νοικιάσει κάποτε γιά βοσκοτόπι. εντάξει. γιατί είναι ή ταυτότητα µου.Ναί. Αν λέη ή ταυτότητα «Όρθόδοξος» . Γι' αυτούς όλο και κάποια αιτία θά βρίσκουν και θά τους κλείνουν στην φυλακή. για νά περάσουν άπό 110 Βλ. Βιβλίο Ε'. και ό καταστηµατάρχης θά παίρνη τά χρήµατα άπό τήν Τράπεζα. Άπό τό άλλο µέρος θά αρχίσουν νά διαφηµίζουν «τό τέλειο σύστηµα». δεν θά µπορή οϋτε νά πουλάη οΰτε νά άγοράζη. Όποιος δεν θά εχη κάρτα.6 και 13. 9. µετά τήν κάρτα καί τήν ταυτότητα. Αν όµως δέν γράφη τό θρήσκευµα. Αν πάλι µπή τό θρήσκευµα προαιρετικά. Έτσι θά βρή τότε ευκαιρία ό καθένας νά καταπάτηση και νά πάρη ό. Γιά τήν Εκκλησία αυτό είναι µπέρδεµα. γιά να δέχωνται οί άνθρωποι το σφράγισµα στο µέτωπο ή στο χέρι.τι θέλει. Sources Chretiennes 153. Συγχρόνως στην τηλεόραση θά δείχνουν ότι ό τάδε πήρε τήν κάρτα τοϋ τάδε και τοϋ πήρε τά χρήµατα άπό τήν Τράπεζα και θά λένε συνέχεια: «Πιο σίγουρο είναι τό σφράγισµα µέ ακτίνες λέιζερ στο χέρι ή στο µέτωπο. Τό σφράγισµα είναι τό τελειότερο σύστηµα. τό σφράγισµα µέ ακτίνες λέιζερ µέ τό 666 στο χέρι ή στο µέτωπο. Βλ. αυτούς δεν τους ενδιαφέρει. Μετά έναν χρόνο θά τους πηγαίνουν σε άλλη πόλη γιά ανακρίσεις. γιατί µόνον ό κάτοχος ξέρει τό νούµερο του. 323 και 387.χ. Με διάφορα πονηρά µέσα θα κάνουν εκβιασµούς. Αν δεν µπή τό θρήσκευµα.

θά µπορούν νά επιβάλουν µέ την βία το σφράγισµα. δέν θά δυσκολευόσασταν». Φυσικά.. Νά εχη κανένα χωραφάκι. ∆έν θά βασανίζουν τους ανθρώπους. όταν ερθη ώς Κριτής. γιά νά τους σώση από τά χέρια τοϋ Αντίχριστου. Ύστερα θά πουν: «Μας συγχωρής. . αλλά δέν θά µπορή νά ζήση ό άνθρωπος. Θά έπέµβη ό Χριστός. γιατί είναι τόσα γεγονότα πού δέν έχουν γίνει ακόµη. Νά βάλη λίγα έλαιόδενδρα. Ό λογισµός µού λέει οτι δέν θά είναι ή ∆ευτέρα Παρουσία τού Χριστού.. Βλ. Ματθ. βλέπεις. άλλα µιά επέµβαση τού Χριστού. τό στρίµωγµα θά διαρκέση λίγο.Γέροντα. Θά δείξουν ανωτερότητα. Τώρα µια µπόρα θά είναι. Θά γεµίσουν οι δρόµοι προσκυνητάρια. Θά πιστέψουν όλοι οι άνθρωποι. πόσο µάλλον τώρα πού θά βρίσκεται σέ τόσο δύσκολη κατάσταση ό καηµένος ό κόσµος. γιά νά σωθή το πλάσµα Του. λίγες κόττες θά µπορή νά αντιµετώπιση τις ανάγκες τής οικογενείας του. Αυτήν τήν φορά θά δώση ό Χριστός µιά ευκαιρία. Μερικοί συνδυάζουν µε αυτήν τήν επέµβαση τού Χριστού τήν ∆ευτέρα Παρουσία. Γιατί και προµήθειες νά κάνης. τρία-τριάµισι χρόνια111. . Θά φάη µετά µιά σφαλιάρα από τόν Χριστό. αν φροντίση κανείς νά ζή άπό τώρα απλά.. καµµιά κατσίκα. επειδή δικαιούται την θεία βοήθεια. Θά επιστρέψουν στον Χριστό και θά ερθη µιά πνευµατική γαλήνη σέ ολην τήν οικουµένη γιά πολλά χρόνια. ό Χριστός. Αν ήσουν σφραγισµένος. παρουσιάζονται πολλές φορές οι Άγιοι. . 13. θά το ελέγχαµε σέ ένα λεπτό. θά δώση µιά σφαλιάρα σέ όλο αυτό το σύστηµα. άφοϋ και τά τρόφιµα δέν κρατούν χαλούν γρήγορα. Τώρα δεν µπορούµε νά κάνουµε τόν έλεγχο».22 και Μάρκ. γιά νά µπορή νά καλλιεργήση λίγο σιτάρι. αν δέν εχη τό σφράγισµα. θά µπορή νά ζήση εκείνα τά χρόνια. είσαι αθώος. ευγένεια τους δεν θά φθάση! Θά είναι ευγενείς.Μέχρι εκεί ή.π. δέν ωφελεί πολύ. και τότε µέ κανένα ζώο. ή Παναγία. Έδώ. . Γι' αυτό. Ευρωπαίοι. θά συγκλονισθούν όλα τά έθνη και θά ερθη ή γαλήνη στον κόσµο γιά πολλά χρόνια. σ' αυτά τά δύσκολα χρόνια θά έπέµβη ό Χριστός. Ό Θεός δέν θά άφήση αβοήθητο τόν άνθρωπο. για να τον σώσουν. θά µπορή νά τά χρησιµοποιή.. 'Έξω τά λεωφορεία θά έχουν εικόνες. θά πατάξη όλο το κακό και θά το βγάλη σέ καλό τελικά. γιά νά τους πής γιά τόν Χριστό! Έτσι θά κηρυχθή το Ευαγγέλιο σέ ολόκληρη τήν 111 112 ο. Θά λένε: «Χωρίς τό σφράγισµα ταλαιπωρεΐσθε! Αν τό δεχόσασταν. 24. πατάτες. αν έχη.20 . Θά σέ τραβάν. µιά µικρή κατοχή του αντίχριστου σατανά. γιατί θά είναι. λιτά. σέ έναν αδικηµένο πού έχει καλή διάθεση. Θά άφήση το πλάσµα Του ό Χριστός.Γέροντα. Έγώ δεν µπορώ νά το πώ. Θά συντοµευθουν οι ήµερες γιά τους εκλεκτούς112. Θά παρουσιασθή στο αδιέξοδο των ανθρώπων. ∆έν θά καταλάβουν πότε θά περάσουν.άλλο δικαστήριο· από την µιά πόλη στην άλλη.Ναί. Ούτε χρυσά νοµίσµατα ούτε δολλάρια.

Βλέπεις. τά δέ σηµεία των καιρών ον δύνασθε γνωναί. Άλλο Κρίση. Το βρώµικο δέν αγιάζεται.16 κ. αυτοί αρνούνται τό άγιο Σφράγισµα του Χρίστου πού τους δόθηκε στο Άγιο Βάπτισµα. καί λένε ότι έχουν µέσα τους τον Χριστό!! . Ένας λέει: «Έγώ θα δεχθώ την ταυτότητα µέ το 666 και θα βάλω και έναν σταυρό». Ή πέτρα µέ θαύµα γίνεται ψωµί. έσύ είσαι δεσπότης και βάζεις στο όνοµα σου λόγω ιδιότητος έναν σταυρό· ό άλλος είναι αρχιµανδρίτης και βάζει και αυτός λόγω ιδιότητος έναν σταυρό.2 και 20. θά µας πή ό Χριστός: «Ύποκριταί.. Έχουµε την δύναµη τού Τιµίου Σταυρού. 'Έστω καί εν αγνοία του νά σφραγισθή κάποιος.. Καί νά µην ξέρη κανείς. Τί άγνοια. µέ τό νά δέχωνται την σφραγίδα του Αντίχριστου. αν βάλουµε και έναν σταυρό.. δέν αγιάζεται. Ή ακαθαρσία δέν δέχεται αγιασµό. Ακούει δυστυχώς κανείς ένα σωρό ανοησίες του µυαλού από ορισµένους σηµερινούς «Γνωστικούς». 22.».»115. ∆έν Τον αρνούµαι τον Χριστό. όταν είναι ξεκάθαρα τά πράγµατα. γιά νά βοηθήση το πλάσµα Του. τού λέω.έ. όταν είναι στην ταυτότητα µας ή στο χέρι ή στο µέτωπο µας. τό παιδάκι στο Άγιο 113 114 Βλ. την θεία Χάρη τού Χριστού. 18. άλλα και αυτό ήταν άρνηση114. Βλέπεις. αν κάποιος δεχθή τό σφράγισµα από άγνοια. Άποκ. «Εντάξει. ό διάβολος. 16. Τά ούρα δέν γίνονται αγιασµός.54-62 και Ίω.» και ένα σωρό παρόµοιες ανοησίες.4. τό µεν πρόσωπον τον ουρανού γινώσκετε διακρίνειν. χάνει τήν θεία Χάρη καί δέχεται την δαιµονική ενέργεια. µέ το σύµβολο του. Εποµένως.69-75· Μάρκ. απλώς εξυπηρετούµαι». µόνον όταν διατηρούµε την Χάρη τού Αγίου Βαπτίσµατος. µερικοί δέν καταλαβαίνουν.. Τί να τους πής.έ.16-18 και 25-27. 115 Ματθ. συντασσόµαστε µέ τον Χριστό και δεχόµαστε τό άγιο Σφράγισµα· «Σφραγΐς δωρεάς Πνεύµατος Αγίου». Σφράγισµα ίσον άρνηση Ένώ ξεκάθαρα ό Ευαγγελιστής Ιωάννης αναφέρει στην Αποκάλυψη γιά το χάραγµα113. Ένας δεσπότης µοϋ είπε: «Έγώ εκεί πού θά υπογράψω θά βάλω δίπλα έναν σταυρό. τού Αγίου Συµβόλου. νά µάθη. Ματθ. ό Αντίχριστος.· 16. 3. Νοµίζουν οτι θά άγιασθοϋν µέ αυτόν τον τρόπο. . Θά βάλουν δίπλα έναν σταυρό. και εντάξει! Και ενώ βλέπουµε ότι ό Απόστολος Πέτρος εξωτερικά αρνήθηκε τόν Χριστό. Ό κόσµος τί θά κάνη.οικουµένη21 και τότε ό Χριστός θά ερθη ώς Κριτής νά κρίνη τόν κόσµο. µέ το όποιο απαρνούµαστε τόν σατανά.· 14.'Από αδιαφορία θα είναι. προχωράνε µέ µιά λογική. Άν ποϋµε ότι δεν ξέραµε. .66-72· Λουκ.Γέροντα. ενώ αυτά είναι πλάνες. πρέπει νά ένδιαφερθή. 14. Βλ. Άλλος: «Έγώ θα δεχθώ το σφράγισµα στο µέτωπο και θά κάνω και έναν σταυρό στο µέτωπο. Το καθαρό νερό δέχεται την Χάρη και γίνεται αγιασµός. 26. 13. άλλο µία επέµβαση τού Χριστού. 9 κ. γι' αυτό δεχθήκαµε τό σφράγισµα.

µόνον οί Τούρκοι πιστεύουν στο γραµµένο. «καλύτερα νά µη συµβούν τά σηµεία τοϋ Αντίχριστου στην εποχή µας»117. και αν αρνηθώ τον Χριστό. Απορώ. Ήξερε ό Θεός οτι έτσι θά γίνουν. άλλα «έτσι είναι». γιά νά µή στενοχωριούνται οί άνθρωποι». ∆υστυχώς. στο κισµέτ. καλά οι Γραµµατείς καί οι Φαρισαίοι δεν ήξεραν τήν Παλαιά ∆ιαθήκη. φοβούνται και αυτοί σαν κοσµικοί. Αρκεί εσωτερικά νά πιστεύετε»! Ή λένε: «Μή µιλάτε γι' αυτό τό θέµα γιά τίς ταυτότητες. και ό άνθρωπος τό κάνει από χαζοµάρα. Ένώ. αυτό θά γίνη.1-13. δεν προορίζει . ∆εν είναι οτι ό Θεός έβγαλε µιά διαταγή. Βλέπεις ό διάβολος τί κάνει. . Αλλά ήταν τυφλωµένοι. ό άλλος πού θέλει νά δικαιολόγηση τον εαυτό του. βάζοντας τους τήν καλή ανησυχία. Έκτος πού δίνουν µερικοί δικές τους ερµηνείες. πιο κρυφά». αφού τό λέει ό Ευαγγελιστής Ιωάννης στην Αποκάλυψη.. και νά τους τονώνουν στην πίστη. λαµβάνει τό Αγιο Πνεϋµα. ΙΗ'. Μερικοί πάλι τά ερµηνεύουν όπως θέλουν. γιά νά δικαιολογήσουν τά πάθη τους. Εποµένως. βρε παιδάκι µου! Καί εγώ ακούω µερικούς νά λένε: «Οι Εβραίοι δεν είναι τόσο κουτοί νά προδοθούν µέ τό 666. Και άν επιβοηθούν τον 116 117 Βλ. 11. Γιατί δεν ζητούσαν τριάντα ένα ή είκοσι εννέα αργύρια και ζήτησαν «τριάκοντα». τό λένε. «∆έν πειράζει αυτό· δέν είναι τίποτε. όταν ό ιερεύς τό βουτάη στο νερό.». γιά νά νιώθουν θεϊκή παρηγοριά. Άν κανείς γνωρίση τήν αλήθεια.τι είναι γραµµένο από τον Θεό. Πονάει για την σηµερινή κατάσταση. Αγίου Κυρίλλου Ιεροσολύµων. Άν ήταν. θά τό έκαναν µέ πιο έξυπνο τρόπο. Κατήχηση Φωτιζόµενων ΙΕ'. Τί νά µας άπασχολή. και µή φοβάστε τίποτε. στό κάτω-κάτω θά πάµε και µάρτυρες». µερικοί λένε: «Ό. Τώρα οµως τί γίνεται. δέν είναι τίποτε. χωρίς εκείνο νά τό ξέρη καί µετά κατοικεί µέσα του ή θεία Χάρις. Καρέας 1991. τό σφράγισµα -. λέει: «Ά. Ό Θεός γνωρίζει οτι αυτό θά γίνη έτσι. 319. Γιατί δεν βάζουν έστω ένα ερωτηµατικό γιά τις ερµηνείες τοϋ µυαλού τους. 'Έ. ενώ έπρεπε νά ανησυχούν πνευµατικά και νά βοηθούν τους Χριστιανούς. δεν τους προβληµατίζουν όλα αυτά τά γεγονότα πού συµβαίνουν. Ό Θεός προγνωρίζει. σ. κεφ. νά είµαστε κοντά στον Χριστό. αν τους πουν «νά προσπαθήσουµε νά ζούµε πιο πνευµατικά. προβληµατίζεται και ταρακουνιέται. Όπως αυτό πού αναφέρει ό Άγιος Κύριλλος. αλλά βλέπει την κακία των ανθρώπων πού θά φθάση και οτι ή γνώµη τους δεν θά άλλάξη.»! Ένώ ό Άγιος λέει νά µή συµβούν. Ζαχ. Όχι οτι τά κανόνισε έτσι ό Θεός.Γέροντα. όχι οτι φοβόταν. τήν δειλία του. Κατηχήσεις.. βλέπεις. και λένε ένα σωρό δικές τους θεωρίες.Ναί. εκδ. Άλλοι ασχολούνται µε προφητείες και κάνουν δικές τους ερµηνείες! ∆εν λένε τουλάχιστον «έτσι µοϋ λέει ό λογισµός». άλλα δεν είναι έτσι. «Ετοιµασία». γιά νά µη δουν τά µάτια του τον Αντίχριστο.Βάπτισµα. δήθεν γιά νά µή στενοχωριούνται. Ερµηνείες των προφητειών . . προσεύχεται και προσέχει νά µήν πέση σε παγίδα. θά τους προετοιµάσουν κάπως. και πάλι ορισµένοι «Γνωστικοί» φασκιώνουν τά πνευµατικά τους τέκνα σάν τά µωρά. Ό Άννας καί ό Καϊάφας δεν ήξεραν καλύτερα άπό όλους ότι έγραφε πώς γιά «τριάκοντα αργύρια»116 θά προδώσουν τον Χριστό. Ό Άγιος Κύριλλος φοβήθηκε µήπως άρνηθή· εγώ είµαι ανώτερος άπό τον Άγιο Κύριλλο.

Ινά δώσωσιν αύτοίς χάραγµα επί της χειρός αυτών της δεξιάς η επί των µετώπων αυτών.και ό αριθµός αύτοϋ χξς΄. ασφαλείας κοµπιούτερ. Πίσω λοιπόν από τό τέλειο σύστηµα «κάρτας εξυπηρετήσεως». δε ή σοφία εστίν ό έχων νουν ψηφισάτω τόν αριθµόν τοϋ θηρίου-αριθµός γάρ άνθρωπου εστί..119 118 119 Μάρκ. 28. εννοεί οτι θά πλανηθούν αυτοί πού τά ερµηνεύουν µε τό µυαλό. Άποκ.16-18. ει δυνατόν.. 13.. άποπλανάν. όταν λέη «.. και τους εκλεκτούς»118. και ίνα µή τις δύνηται άγοράσαι ή πωλησαι. ή σκλαβιά τού Αντίχριστου. πώς παρασύρουν και άλλες ψυχές στην απώλεια. κρύβεται ή παγκόσµια δικτατορία. . ει µή ό έχων τό χάραγµα. «.22. Ή Γραφή. τό όνοµα τοϋ θηρίου ή τον αριθµόν τοϋ ονόµατος αύτοϋ. 13.Αντίχριστο γιά τό σφράγισµα.

όταν πεθάνουν. χαρά! Αυτήν τήν χαρά της θυσίας δεν τήν γεύονται σήµερα οι άνθρωποι. Σκοπός είναι ό καθένας νά σκέφτεται τον άλλον. ενώ πονούσα πολύ. δεν βαριέται· χαίρεται.. δεν κοιµάται ούτε τήν νύχτα. δεν γκρινιάζει. Μπορεί µιά κοπέλα. Οταν χτυπούσε κάποιος τό καµπανάκι στην πόρτα. ακόµη και µέσα στά χιόνια. και µέ τό ένα χέρι κερνούσα και µέ τό άλλο χέρι κρατούσα τήν κήλη. Ή λεβεντιά.. νά ύπάρχη πνεύµα θυσίας. αλλά καταλάβαινα τον άλλον πού πονούσε και ξεχνούσα τον δικό µου πόνο. βγάζω καί δυο µισθούς άπό τά ενοίκια.Οταν µια µάνα σκέφτεται έτσι. Από την στιγµή όµως πού Θά γίνη µάνα καί θά εχη νά ταΐζη το παιδί της. ενώ προηγουµένως ήµουν πεσµένος στο κρεββάτι. ό άνθρωπος είναι βασανισµένος. γιά νά τους συγχωράνε. θά έφευγε µε τήν δοξολογία ή κακοµοιριά. ή θυσία. Μά γιατί νά µήν το κάνης εσύ. είναι ένα άχρηστο πράγµα.«Ζαλούρα είναι τα παιδιά». τόν πόνο τού άλλου. Παλιά. χωρίς νά τους δη κανείς. πώς νά Σε ευχαριστήσω. σωριαζόµουν πάλι κάτω άπό τόν πόνο. Καί µόνο δηλαδή άν ευχαριστούσε τον Θεό µέρα-νύχτα. . Το Θαύµα γίνεται. Άν δεν ύπάρχη αυτή ή δύναµη. ∆εν έχουν ιδανικά µέσα τους· βαριούνται πού ζουν. καί δεν ταλαιπωρούµαι! Πώς νά Σε ευχαριστήσω. . όταν . στά χωριά πήγαιναν τήν νύχτα νά ανοίξουν αθόρυβα κανέναν δρόµο. Γέροντα. τότε ούτε καν αισθανόµουν ότι πονούσα έγώ. είναι ή κινητήρια δύναµη στον άνθρωπο. έβγαινα νά τού ανοίξω. Νά ήταν τουλάχιστον ή Αγία Βάτος. ό άνδρας µου παίρνει µεγάλο µισθό. Όταν έφευγε εκείνος. ότι είχα γίνει καλά µέ θαύµα. νά το πλένη. νά την ξυπνά ή µάνα της στις δέκα ή ώρα το πρωί. γιά νά διευκολύνη και τους άλλους· όλοι έσκυβαν.Ή θυσία. ∆εν τά άξιζα εγώ αυτά τά πράγµατα». γιατί παίρνει µπρος ή µηχανή. γι’αυτό είναι βασανισµένοι. γιά νά µή σκαλώσουν. γιατί οι µανάδες κανονικά έχουν αγάπη. µου είπε µια γυναίκα τα πού τα είχε όλα. Τώρα σπάνια συναντάς αυτό το πνεύµα της θυσίας. Όλη ή βάση εκεί είναι. Χίλιες φορές νά πεθάνω. Βαριέται νά εχη παιδιά! . Πόσοι άνθρωποι δεν έχουν τίποτε καί εγώ έχω τόσα σπίτια. θά ήταν αρκετό. έχω καί άπό τον πατέρα µου περιουσία. θά ταίριαζε! Άλλα καθένας λέει: «Άς το τακτοποίηση ό άλλος και εγώ άς κάνω τήν δουλειά µου». άφοϋ το είδες πρώτος. Σάς έχω πει µερικές φορές τότε µε τήν κήλη σέ τί κατάσταση ήµουν εκεί στο Καλύβι. Έχει χάσει πιά τόν έλεγχο ό κόσµος. νά το καθαρίζη. Κανείς δεν το έσπασε. ∆εν µοϋ έδωσες µόνον παιδιά άλλα καί πολλά αγαθά. Έτσι κάνουν οί κοσµικοί πού δεν πιστεύουν στον Θεό.. Έβλεπα και έκεϊ στο Όρος σέ µιά λιτανεία τους µοναχούςπερνούσαν κοντά άπό µιά βάτο και σκάλωναν τά έπανωκαλύµµαυχά τους σ' ενα κλωνάρι. Θεέ µου. Άν ό άλλος είχε σοβαρά προβλήµατα. γιά νά µήν καταλάβη o άλλος ότι πονάω. Όση ώρα συζητούσα. ∆έν είναι ότι προηγουµένως είχε περάσει ό πόνος. άπό τους ανθρώπους. άν σκεφτόταν έτσι. ή αυταπάρνηση.ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 Ή θυσία φέρνει την χαρά Στην εποχή µας σπανίζει ή θυσία . δίνει χαρά.. Μετάνοια στην βάτο έβαζαν. Έπαιρνα και νά τόν κεράσω. Τί νά τήν κάνω τέτοια ζωή. ούτε κάν ακουµπούσα πουθενά. Έχει φύγει τό φιλότιµο.. πρίν κάνη οικογένεια. Όταν ο άνθρωπος εχη θυσία. Αυτή ή γυναίκα αν έλεγε «Θεέ µου.

µπορεί νά τό κάνω. 21. Μόνον όταν θυσιάζεται.χ. Έάν µού άρέση µάλιστα καί ή κουβέντα. δεν κουράζει. ξεκουράζεται µέ τήν κούραση. Όποιος κάνει το καλό. Γι' αυτό είπε ό Χριστός «εκ τον υστερήµατος. άγάλλεται. Γέροντα. Λίγες είναι αυτές οι ψυχές οι ευλογηµένες πού σκέφτονται τον άλλον. νά µήν έχουµε τον λογισµό ότι δικαιούµαστε νά πάρουµε όσα θέλουµε. γιατί µπήκε ή φιλαυτία. γιατί ό Χριστός είναι θυσία.Γέροντα. ζορίζονται εκεί πέρα. κάποιον πού δέν έχει σωµατικές δυνάµεις νά δουλεύη καί νά κουράζεται.»120 Όταν είµαι ξεκούραστος καί κάνω τό καλό. Αυτός πού έχει πνεύµα θυσίας. κάνουν «βρού. γιά νά βοηθήσω τον άλλον..Μά στην πνευµατική ζωή όλη ή βάση έκεϊ είναι. αλλιώς δεν αλλοιώνεται πνευµατικά. κάποιος δέν έχη γευθή τήν χαρά της θυσίας. ύπνο. όταν βρουν κούτσουρο µαλακό. Ένώ. Ή ανώτερη χαρά βγαίνει από τήν θυσία. γιά νά χαρώ τήν συντροφιά. ∆έν µπορεί νά έκφραση τήν χαρά πού νιώθει. Ό άνθρωπος άπό 'δώ ζή τον Παράδεισο ή τήν κόλαση. τόσο φορτίζεται. .. . και θά κάνη εκείνος την δουλειά. αυτό δέν έχει αξία. νά διασκεδάσω λίγο.» και σταµατούν όταν όµως βρουν κούτσουρο γερό. αλλά και όταν πρόκειται νά πάρουµε κάτι. καί τό κάνω. υποφέρει. τό πνεύµα της αδιαφορίας. Ή καρδιά είναι σάν µια µηχανή πού φορτίζεται· όσο δουλεύει. και ας µη µείνη τίποτε γιά τον άλλον. αυτό δέν έχει µεγάλη αξία. πώς µπορεί νά φθάση στην θυσία.Άν έρθη στην θέση τού άλλου. Όταν ήµουν στον στρατό. διότι αµείβεται µέ θεϊκή παρηγοριά. Αυτός ό πόνος συγκινεί τον Θεό και κάνει το θαύµα. ό άλλος όµως θά νιώση πνευµατική ξεκούραση. φορτίζονται καί δουλεύουν. όταν θυσιάζεται. το συµφέρον.τι γίνεται µέ την καρδιά. Οταν όµως είµαι κουρασµένος καί ζητά κάποιος π. . Καί ξέρεις τί χαρά νιώθει ό άνθρωπος.συµµετέχη κανείς στον πόνο τού άλλου. Ό. νά το κάνη µέ την καρδιά του.4 . Και όχι µόνο στο νά δίνουµε. Τότε ή ευλογία τού Θεού µέ βοµβαρδίζει! Οταν κανείς βαριέται όχι µόνο νά κάνη µιά εξυπηρέτηση. Νά µήν ύπάρχη µέσα µας απληστία.χ. Ακόµη καί στους πνευµατικούς ανθρώπους υπάρχει ένα αντίθετο πνεύµα. θά τού πή «κάτσε λίγο νά ξεκουρασθής». συγγενεύει µέ τον Χριστό.Αν. Ένας πού βοηθάει. συχνά το πολυβολείο ήταν γεµάτο νερό· στον ασύρµατο οι µπαταρίες ήθελαν αλλαγή 120 Λουκ.. οταν είµαι χορτάτος άπό ύπνο καί πάω νά ξενυχτήσω µέ κάποιον πού χρειάζεται βοήθεια. αισθάνοµαι παραδεισένια χαρά. Όλη ή βάση είναι τον άλλον νά τον νιώσης αδελφό και νά τον πόνεσης.. Όποιος κάνει το κακό. άν δη λ. ανάπαυση κ. νά τού δείξω τον δρόµο. Ό αδύναµος θά ξεκουρασθή σωµατικά. άλλα ακόµη καί νά κάνη µιά δουλειά γιά τον εαυτό του. αυτός κουράζεται καί µέ τήν ξεκούραση. τά άλυσοπρίονα. µόνον όταν αυτός πού τό κάνει θυσιάζη κάτι άπό τον εαυτό του. Το καλό είναι καλό. Ό. τότε έχει αξία. νά µη σκεφτώµαστε τον εαυτό µας. όταν είµαι κουρασµένος καί κάνω µιά θυσία.τι κάνει κανείς. Άλλα στην εποχή µας σπανίζει ή αρχοντιά. Γιατί δεν υπάρχει τίποτε άλλο πού νά συγκινή τον Θεό όσο ή αρχοντιά. Η. Ή δική µου ανάπαυση γεννιέται άπό τήν ανάπαυση τοϋ άλλου . Σπάνια βρίσκεται κανένας άνθρωπος νά πή: «Άς δώσω τήν σειρά µου στον άλλον και άς καθυστερήσω εγώ». Βλέπεις. δηλαδή ή θυσία. καί νά κοιτάµε πάντα τί αναπαύει καί την άλλη ψυχή.λπ. πάλι το πνεύµα της θυσίας µπαίνει.

«Όχι. Θά µού λέη ή συνείδηση µου: "Μπορούσες νά τόν γλυτώσης· γιατί δέν τόν γλύτωσες. «Έσύ έχεις γυναίκα καί παιδιά. Πώς θ' αντέξω µετά.. Εκείνο τό βράδυ είκοσι έξι κρυοπαγηµένους έβγαλα µέσα άπό τό χιόνι µέ τον κασµά. Οί στρατιώτες ήταν σκοτωµένοι ."». Νήστευα κιόλας καί ήµουν νηστικός. καί ύστερα νά σφάζεται συνέχεια άπό τήν συνείδηση του σ' όλη του τήν ζωή. ποιος θά πάη στο χωριό γιά εφόδια. νά φτιάξουµε τήν γραµµή και νά γυρίσουµε πίσω. πορτοκαλλάδα µιά φορά! Είχα σκάσει γιά νερό. Έµοιαζε τουλάχιστον µέ νερό. Μιά φορά δεκατρείς µέρες ήµασταν νηστικοί.. «Θά πάω έγώ». Στην διλοχία ήταν ακόµη ένας ασυρµατιστής. Είχα πιει µιά. εκεί µέσα στα χιόνια. όταν κάνης εσύ τήν δουλειά. ανέβηκα σέ ένα διώροφο σπίτι. Μιά φορά. άλλα σε λυπάµαι. γιά νά προστατέψη τόν πλησίον του.. Τρώγαµε σπυρωτό χιόνι. Μιά γριά πού ήταν έκεϊ µου έδωσε εφόδια και γύρισα πίσω στην διλοχία. νά σκοτωθώ έγώ. Με παρακαλούσε εκείνος: «Γιατί δέν µού τά δίνεις.άσχετα αν είχα ή δεν είχα παξιµάδι. οι αντάρτες µάς είχαν αποκλείσει έξω άπό ένα χωριό καί οί στρατιώτες θά έρριχναν κλήρο. Έν τω µεταξύ δεν είχε ακόµη ούτε δυο ώρες µέρα. Το χιόνι είχε σκεπάσει τις σκηνές. άλλα νά τρως. γιά νά έχης αντοχή». ∆ηλαδή µπροστά στην ταλαιπωρία πού πέρασα στον στρατό. Οί άλλοι έτρεχαν. ακόµη και ζούδια νά είχε τό νερό. Γιατί στις επιχειρήσεις ξέρεις τί νηστεία κάναµε. Μόνο µιά κουραµάνα και µισή ρέγγα µάς είχαν µοιράσει. Πάω. Προτιµούσα όµως να κάνω µόνος µου την δουλειά. Την µεγαλύτερη χαρά την ένιωθα τον χειµώνα. αλλά δέν τόν άφηνα στις επιχειρήσεις νά κουβαλήση ούτε τήν µπαταρία ούτε τόν ασύρµατο.. κύριε διοικητά». Όποτε µετά στην καλογερική. σκέφτηκα. µοϋ φαινόταν µεγάλη ευλογία. Θυµάµαι. στην καλογερική αισθανόµουν σάν νά ήµουν βασιλόπουλο . Στις 4 ή ώρα τό απόγευµα έρχεται διαταγή νά πάµε στο χωριό. παρά νά άµελήση ή νά δειλιάση. γιατί ήταν φορτωµένη ή γραµµή. για να µην ταλαιπωρηθούν οι άλλοι. Νερό έπινα άπό τις πατηµασιές τών ζώων. έβρισκαν και κάτι νά φάνε. χαίροµαι. Έγώ δεν έκανα τίποτε γιά τον Χριστό. στον ανταρτοπόλεµο. είπα. αν καί ήταν βαριά.καί ήταν πολύ δύσκολο. Έγώ µέ τον ασύρµατο δεν µπορούσα νά µετακινηθώ. Ό διοικητής µου έλεγε: «Είµαι αναπαυµένος καί ήσυχος. Προτιµότερο είναι γιά έναν ευαίσθητο άνθρωπο νά σκοτωθή ό ίδιος µιά φορά άπό αγάπη. µπορεί καί νά σκοτωνόταν καί θά µέ έτυπτε µετά ή συνείδηση.. Τρέχω στον διοικητή και τοϋ τό λέω. παρά νά σκοτωθή ό άλλος καί νά µέ σκοτώνη ή συνείδηση µου σέ όλη µου τήν ζωή. τότε µέ τις επιχειρήσεις. τέλος πάντων.. Έτσι ό Θεός µας φύλαξε καί τους δύο· δέν άφησε νά σκοτωθή ούτε εκείνος ούτε έγώ. Πήρα τό όπλο καί ξεκίνησα. είχε κοπή ή έρπουσα γραµµή. Τό χιόνι πολύ. γιά τον Χριστό τί κάνω. Όποτε µού λέει ό διοικητής: «Καί έγώ προτιµώ νά πάς έσύ πού πιάνεις πουλιά στον αέρα. πιάνω τον ασύρµατο και βγάζω τό χιόνι από τις τρύπες τοϋ ασυρµάτου· βλέπω δούλευε.». δυο ώρες µακριά. ξύπνησα ενα βράδυ· οι άλλοι κοιµόνταν. Και δεν ήταν και καθαρό βρόχινο άλλα λασπωµένο. γιά νά µή βρεθή σε κίνδυνο.. τώρα θά έκανα θαύµατα! Γι' αυτό µετά στην καλογερική έλεγα: «Στον στρατό. "Αν σκοτώσουν εσένα. Μιά φορά.». ήπιαήπια. θά δώσω λόγο στον Θεό». Είδα µιά πατηµασιά ζώου γεµάτη κίτρινο νερό. Πήγα στο χωριό. Πες σε κάποιον άλλον νά πάη». γιά την πατρίδα ταλαιπωρήθηκα τόσο. τού έλεγα. Αν πήγαινε κάποιος άπειρος ή απρόσεκτος. Οί αντάρτες µέ πέρασαν γιά δικό τους καί µέ άφησαν νά περάσω. «Καλύτερα. καί χαιρόµουν πού τό έκανα. Ήταν ∆εκέµβρης µήνας τοϋ 1948. ενα απόγευµα. Αν τό 100% άπό οσα έκανα στον στρατό τό έκανα γιά τον Χριστό. Βρεχόµουν µέχρι την µέση· ή χλαίνη έσταζε. τοϋ έλεγα.

τού λέω. είχα γίνει τελείως µούσκεµα -. γιατί οι άλλοι ήταν όλο αντίδραση. Ούτε αξιωµατικός άπό άλλη υπηρεσία δέν µπορούσε νά πάη µέσα. «Νά γυρίστε πίσω». γιά νά ζεσταθώ. Μήπως είχα πιάσει ποτέ σκούπα στο σπίτι µου. θά µέ σκότωνε στο ξύλο µέ τήν σκούπα ή αδελφή µου. Μεγαλύτερη χαρά δέν θυµάµαι νά έχω νιώσει στην ζωή µου. Όταν φθάσαµε στά πεζούλια. καθάριζα. Αναγκάσθηκα νά σας πώ αυτά τά παραδείγµατα. γιά νά µέ χειροκροτήσετε. . Ύστερα σκούπιζα.∆εν ξέρατε. «Μά έτσι στον ανήφορο. τήν συνδέσαµε καί µπορέσαµε νά επικοινωνήσουµε µέ τόν διοικητή. «Τίποτε. µοϋ έλεγαν. Βρήκα σε κάτι λάκκους σέ ένα-δυό µέρη τήν γραµµή κρεµασµένη. Και πού νά βρής τήν γραµµή µέ τόσο χιόνι! . Έπαιρνα λοιπόν τήν σκούπα καί καθάριζα όλους τους χώρους. Ευτυχώς άκουσε ένας υπασπιστής τόν διοικητή καί τόν παρακάλεσε νά µας άφήση νά µείνουµε τήν νύχτα στό χωριό. µε τραβούσαν επάνω· ξαναβούλιαζα. Έµπαινα µπροστά. µας λέει ό διοικητής. «Καθαρίστρια» µέ έλεγαν οι 121 Τσέργα: µάλλινη χοντρή κουβέρτα. Έκει έµαθα νά σκουπίζω. Μόνο σε κανένα λάκκο πού ή γραµµή είναι εναέριος. γιά νά κόψουν τήν γραµµή. βούλιαζα µέσα στο χιόνι. λέει ό διοικητής. Τότε είχαµε φάει µόνον ένα κοµµάτι κουραµάνα. κατά κάποιο τρόπο. Τρόµαξαν νά µέ βγάλουν οι άλλοι. δέν µπορούσαµε. Πήγαινα µπροστά. άλλα Θα µας έπιανε και ή νύχτα. τους έλεγα· άπό 'δώ δέν περνούν ζώα. Συνέχεια αυτό! Προχωρούσα. περίπου τόν δρόµο τόν ήξερα. Ό άλλος: «Ήρθε ή αδελφή µου» -καί δέν ήταν ούτε καν αδελφή του. ιερός χώρος· δέν κάνει νά είναι ακατάστατα». µου έδωσαν µια οµάδα καί ξεκινήσαµε. µέ ξανατραβούσαν. Γέροντα. Σε ένα σπίτι µας έδωσαν δυό-τρεϊς τσέργες121 και. . Κουτρουβάλα τά είχαµε κατεβή! Πού νά βρής δρόµο. καί έτσι µείναµε. Σέ παρακαλώ. άλλα πεθαίνουµε εµείς». είναι. τον δρόµο και που ήταν ή γραµµή. Στην αρχή ανοίξαµε µέσα στο στρατόπεδο µε το φτυάρι τόν δρόµο από το χιόνι. κάθησε λίγο στην θέση µου». καί έγώ καθόµουν συνέχεια στην υπηρεσία γιά τον ένα καί γιά τον άλλον καί θυσιαζόµουν.στην κούραση και δέν είχαν κουράγιο νά ξεκινήσουν. Συνέχεια έπρεπε νά ελέγχω. γιά νά κάνω γείωση. γιατί πρέπει καί νά γυρίσουµε». Έπειτα στο γραφείο ∆ιαβιβάσεων ό ένας µού έλεγε ψέµατα: «Έρχεται ό πατέρας µου καί πρέπει νά πάω νά τον δώ. άλλα γιά νά καταλάβετε άπό πού βγαίνει ή πραγµατική χαρά. Τελικά φθάσαµε σε ενα χωριό πού είχε πεζούλια καί. Καθαρίστρια νά πάρουµε.όπως έµπαινα µπροστά καί άνοιγα τά χιόνια. δέν ξεχώριζες τίποτε. Κάποιος άλλος κάτι άλλο. ∆έν σάς τά είπα όλα αυτά. γιατί κατά κάποιο τρόπο τήν πλήρωσα εγώ πού τραβούσα µπροστά. απόψε». "Υστερα σιγά-σιγά άπό το ένα πεζούλι στο άλλο κατεβήκαµε όλοι . Είχα καί ένα ξίφος καί το κάρφωνα κάτω. για να αναπαύσουµε τόν διοικητή.µήν τά ρωτάς πώς! . πώς νά γυρίσουµε. «Έδώ είναι µιά υπηρεσία.αργά το βράδυ στο χωριό. «Ή Ελλάδα ποτέ δέν πεθαίνει. Στον κατήφορο τέλος πάντων. επειδή είχα πουντιάσει . «Προχωρήστε. οι άλλοι µέ λυπήθηκαν. Μετά λέω: «Προχωράµε. Έκτος πού ήταν νύχτα. πέφτω µέσα στο χιόνι. και έτσι προχωρήσαµε λίγο. "Αλλά πώς νά γυρίσουµε. Τέλος πάντων. βελέντζα.Έ. έλεγα. κατεβήκαµε! Νά γυρίσουµε αύριο το πρωί άπό τήν άλλη µεριά τού χωριού κάνοντας τόν γύρο». καί µέ έβαλαν στην µέση. γιατί έκεϊ στην διµοιρία ∆ιαβιβάσεων απαγορευόταν νά µπαίνουν άλλοι. καθώς το χιόνι είχε στοιβαχθή άπό τόν αέρα. έκεϊ νά ελέγξουµε». Καί νά ήθελα νά πιάσω σκούπα. γιατί ήταν καί καιρός πολέµου. Ούτε υποχρέωση είχα νά σκουπίσω ούτε ήξερα άπό σκούπισµα. πώς νά ανεβούµε τά πεζούλια. γιά νά καταλάβετε τί θά πη θυσία.

τόσο µας θυµάται ό Θεός Όποιος έχει θυσία καί πίστη στον Θεό.διπλή αποµόνωση -. ∆εν λέγατε λ. Καλά.λπ. Αντίθετα. Γιατί άπό τήν ανάπαυση τού άλλου γεννιέται ή ανάπαυση ή δική µου.ποιος νά µοϋ δώση σηµασία. Επειδή δέν έβγαινα έξω. µπορείς νά καθήσης λίγο». Άλλα τό έκανα άπό µέσα µου. . τόν αποκαλούσαν «Βενέδικτο».λπ. Βλέπεις. Όσο ξεχνάµε τον εαυτό µας. Λιποθύµησα καί µέ πέταξαν σέ ένα φορείο. Μπορεί νά µήν τήν σκεφθούν οί άλλοι αυτήν τήν ψυχή πού δίνεται ολόκληρη καί δέν σκέφτεται τόν εαυτό της. δέν µου περνούσε λογισµός. θά φαινόταν ποιος σκέφτεται τόν άλλον καί ποιος σκέ122 Βενέδικτος ονοµαζόταν ό ιεροκήρυκας τής περιοχής και οί συ-στρατιώτες του Γέροντα. όταν δέν καλλιεργήση το πνεύµα της θυσίας.: «Ό άλλος γυρίζει· δέν πάει να δη την αδελφή του». δέν έχει πέσει στην αντίληψη τών άλλων. άν λ. καθόλου αριστερός λογισµός. αλλά δέν θά έχη καί ανθρώπινη. καί ανθρωπίνως κανείς δέν θά του συµπαρασταθη σέ µιά ανάγκη. µιά ψυχή φιλότιµη µέσα σέ ένα Κοινόβιο θυσιάζεται. άκουσα νά λένε. . πώς εργάζεται ό Θεός. Κατάλαβες. Μετά θά προσπαθη από έδώ-άπό εκεί νά βοηθηθή. µέ τήν καλή έννοια. γιά νά βοηθηθή από ανθρώπους. τίς δυσκολίες του κ. Οΰτε τό έκανα. και αυτός όχι µόνο δέν έστελνε στά παιδιά του. Στις δυσκολίες δίνει εξετάσεις ό άνθρωπος. Ένα διάστηµα είχα συνέχεια τριάντα εννιάµισι πυρετό καί δέν έλεγα σέ κανέναν τίποτε. γιατί τό ένιωθα ώς ανάγκη καί τό χαιρόµουν.∆έν σας περνούσε. Είχα γίνει ερείπιο. θά σέ πάµε µέ τό φορείο γιά γενική επισκευή εκεί πού φτιάχνουν τά χαλασµένα αυτοκίνητα!» καί µέ πήγαν σέ ένα νοσοκοµείο. οπότε δέν δέχεται θεία Χάρη. Έκεϊ φαίνεται αν έχη πραγµατική αγάπη. τώρα έπεφταν βόµβες. Καί νά δήτε. όταν ήθελαν νά τον πειράξουν. άλλα ζητούσε καί άπό τήν γυναίκα του χρήµατα. Άλλα όποιος σκέφτεται µόνον τόν εαυτό του. αυτόν τόν σκέφτεται συνέχεια ό Θεός. Ένα σωρό σήµατα διαβιβάσεων νά βροντάνε συνέχεια οί θυρίδες. σκέφτεται µόνον τόν εαυτό του και θέλει όλοι νά θυσιάζωνται γι’ αυτόν. «Άντε Βενέδικτε122. ∆έν τά λάµβανα ύπ' όψιν µου. Έβγαζα όλη τήν δουλειά τής διµοιρίας. νοµίζετε. τήν χαρά αυτή πού βγαίνει άπό τήν θυσία. θυσία. «αιώνιο θύµα» µέ έλεγαν. τόσο τόν θυµάται ό Θεός. τελείωσε. Νά. καί ή παροιµία λέει «ό καλός φίλος στην ανάγκη φαίνεται».άλλοι. Γέροντα. αυτός αποµονώνεται καί από τους ανθρώπους. Άλλος µου ζητούσε χρήµατα καί µου έλεγε δήθεν ότι τά ήθελε για τά παιδιά του. άλλα βοήθεια δέν θά βρίσκη. εννοούµε ότι τήν ώρα του κινδύνου δέν υπολογίζει τόν εαυτό του καί σκέφτεται τους άλλους. Μπορεί νά µήν τήν σκεφθή ό Θεός. αποµονώνεται καί από τόν Θεό . Όσο ξεχνάει τόν εαυτό του.χ.χ. Μεγάλη υπόθεση! Έδώ βλέπει κανείς τήν ευλογία του Θεοϋ. όποιος δέν σκέφτεται τόν εαυτό του. δέν ύπολογίζει τόν εαυτό του. νά ξοδεύη γιά τον εαυτό του. Θεός φυλάξοι. άλλα ένιωθα χαρά.Όχι. όλοι κοιτούσαν τους τραυµατισµένους -. . Αυτό. Άπό τήν στιγµή πού µου έλεγε ό άλλος «σέ παρακαλώ.. Έπειτα έπεσα πτώµα άπό τήν υπερκόπωση. τό είχαν εκµεταλλευτή οί άλλοι καί µου άφηναν όλη τήν δουλειά. αυτόν πού σκέφτεται συνέχεια τόν εαυτό του. δίνεται κ. γιά νά µου πουν «µπράβο»· τό αισθανόµουν ώς ανάγκη. Καί εκεί εγκαταλελειµµένος . Καί όταν λέµε ότι ένας έχει θυσία. Καί ούτε γιά νά ακούσω το «ευχαριστώ» το έκανα. Θά βασανίζεται δηλαδή. αλλά σκέφτεται συνέχεια τους άλλους. Αυτός είναι άχρηστος άνθρωπος. καί µετά τόν σκέφτονται καί οί άλλοι. θεϊκή συµπαράσταση δέν θά έχη. Ό άνθρωπος.

ό διπλανός του πυρετό και τόν δη νά πέση στον δρόµο. Κοίταζε µέχρι την τελευταία ώρα πού δυσκόλεψαν τα πράγµατα να ξεφύγη. άλλα ή θυσία υπήρχε καί στους άλλους. γιά νά µή σκοτωθή ό άλλος. πώς θά φθάση νά θυσιάση την ζωή του σε µιά δύσκολη στιγµή. δεν πεθαίνουν Θυµάµαι. Εκεί . "Αν τώρα σκέφτεται τόν κόπο και κοιτάη νά µήν κοπιάση λίγο παραπάνω άπό έναν άλλο σε µιά δουλειά. ενώ αυτοί δεν γνώριζαν ότι δεν πάει χαµένη ή θυσία πού έκαναν καί ότι θά έχουν νά λάβουν γι' αυτήν στην άλλη ζωή. Στην Κατοχή. Σού λέει: «Ευκαιρία είναι. προσπαθούσε να γλυτώση. Λεβεντιά είναι νά τρέχη ό ένας νά γλυτώση τόν άλλον. άσχετα αν πίστευαν ή όχι στην άλλη ζωή. Πάει δήθεν νά γλυτώση καί σπάζει τά µούτρα του. Στον πόλεµο παλεύει ή ζωή ή δική σου µε τήν ζωή τοΰ άλλου. γιά νά γλυτώση· δεν υπολόγισε τόν άλλον πού θά γύριζε πάλι. έφυγε. Αυτός πέθανε. τους πρώτους πού έπιασαν. Τότε θά είναι πιο δύσκολα. άλλα ή πλάκα ήταν δική του. βρήκε ευκαιρία καί έφυγε γιά τήν Αµερική. µπορώ νά τήν πάρω τήν πλάκα». Προσπαθούσα εγώ. Τήν ίδια στιγµή.χ. παρουσιάσθηκε στον Ζέρβα καί. σέ µιά δυσκολία πάλι τόν εαυτό του θά σκέφτεται. Θά πή: «Νά πάω νά ξαπλώσω. Μόλις όµως έφθασε εκεί. οί Ιταλοί είχαν κάνει συλλήψεις νέων αξιωµατικών. Όταν δεν ύπάρχη θυσία. γιά νά προστατεύη το κεφάλι του.φτεται τόν εαυτό του. τους έβαλαν σέ ένα καράβι καί τους βούλιαξαν. Ύστερα. Καί είναι παρατηρηµένο· όποιος πάει στον πόλεµο νά ξεφύγη. Άν δεν άρχίση κανείς νά κάνη από τώρα καµµιά θυσία. Ό πιστός πίστευε στην θεία δικαιοσύνη. Κανέναν δεν υπολόγιζε. θά τήν πάρω εγώ τώρα». τότε πού θά κινδυνεύη ή ζωή του. Όσοι πεθαίνουν παλληκαρίσια. έναν εγωισµό. µήν πέσω καί εγώ». και στον κίνδυνο τους άλλους Θά σκεφθη. τότε µε τον ∆αβάκη. πώς θά σκεφθη τόν άλλον. τόν διέλυσε. πήγε στο στρατόπεδο. έλεγαν. Άν τώρα γιά µικρά πράγµατα σκέφτεται τόν εαυτό του. «Γιατί νά σκοτωθή ό άλλος. πώς θά φθάση στην κατάσταση νά τρέχη νά σκοτωθή αυτός. Πάει αµέσως ό διπλανός του καί τήν παίρνει. τάκ. επειδή είχε και αµερικανική υπηκοότητα. Οί άλλοι βοηθούσαν. όταν είχαν έρθει οί Άγγλοι. τους βασάνισαν. στον στρατό τό σύνολο είχε έναν κοινό σκοπό. πέφτει ό όλµος επάνω του. γιά νά µαρτυρήσουν ποιοί έχουν όπλα. Γι' αυτό νά µήν κοιτάζη κανείς νά ξεφύγη. Θυµάµαι ένα περιστατικό άπό τόν Αλβανικό πόλεµο. Σκέφθηκε µόνον τόν εαυτό του καί δικαιολόγησε κάπως καί τήν πράξη του: «Αφού πήγε λίγο πιο πέρα ό άλλος. Τότε ξεκαθαρίζουν ποιοι έχουν πραγµατικά θυσία και ποιοί είναι φίλαυτοι. αυτός καθόταν στο σπίτι του. όσο συνεχιζόταν ό πόλεµος. καί πήγαιναν αυτοί σέ µιά επικίνδυνη επιχείρηση. Ένας στρατιώτης είχε µιά πλάκα. ό καθένας πάει νά γλυτώση τόν εαυτό του. ενώ άλλοι πού πήγαν καί στον πόλεµο έζησαν. Αυτός έβλεπε τά πυρά πού έπεφταν καί πήρε τήν πλάκα. Έν τω µεταξύ χρειάσθηκε νά πάη λίγο πιο πέρα καί τήν ακούµπησε κάτω. καί ό Θεός δέν θά τόν σκέφτεται αυτόν τόν άνθρωπο. Αργότερα. Αν έρθουν δύσκολα χρόνια και εχη λ. καί ιδίως όταν αυτό είναι εις βάρος τών άλλων. πέθανε! Ή γυναίκα του ή καηµένη έλεγε: «Πήγε να ξεφύγη από τον Θεό!». Όποιος όµως έχει µάθει νά σκέφτεται µόνον τόν εαυτό του. Ή θυσία πού έκαναν αυτοί είχε µεγαλύτερη αξία άπό τήν θυσία πού έκανε ένας πιστός. στην θεία ανταπόδοση. Ένας άλλος. Ναί. νά θυσιάση µιά επιθυµία. είναι οικογενειάρχης». τόν βρίσκει εκεί ή οβίδα. Όταν από τώρα δέν σκέφτεται κανείς τόν εαυτό του άλλα σκέφτεται τους άλλους. θά τόν άφήση καί θά φύγη.

νά δήτε κοσµικοί άνθρωποι τί θυσία έκαναν! Στην Κόνιτσα. Άνοιγαν οι πληγές του. ύστερα Θά χτυπούν τον καθέναν. γιατί σκέφτονταν: «Άν µαρτυρήσουµε εµείς . όταν έκανε µετάνοιες. έχει δύο ντουφέκια. ό Θεός τον σκεπάζει. Γέροντα. ∆έν σκέφθηκε. Τρεις χιλιάδες µετάνοιες έκανε καί είχε και τραύµατα καί πληγές. αν κινηθή κανείς µε θυσία. δέν έχω». καί τα έβαζε µέσα. Ειδικά τον θάνατο δέν τον σκεφτόµουν καθόλου. µιά καί δυό. Θά µάς κρίνουν οι κοσµικοί! Όποιος δέν υπολογίζει τον εαυτό του δέχεται Θεϊκή δύναµη . λέει κάπου. αν ήµασταν στην θέση του. . πρώτα ήταν τζαµί. Μέ αυτόν τον τρόπο έσωσαν πολύ κόσµο. δέν πεθαίνουν. Ό Μακρυγιάννης ό καηµένος τί τράβηξε! Καί σέ τί χρόνια! . Θυµάµαι. δέχεται µέσα του θεϊκή δύναµη. Βρέθηκε σ" εκείνη τήν κατάσταση καί άπό πόνο καί αγάπη θυσιαζόταν συνέχεια. γιά νά µή φάνε καί οί άλλοι ξύλο ή γιά νά µήν τους σκοτώσουν. τά έβαζαν τά καηµένα γυµνά πάνω στην µασίνα πού έκαιγε καί τά πατούσαν νά καούν. Έτσι άπό µερικά παλληκάρια κρατήθηκε τό Έθνος! Όσοι πεθαίνουν παλληκαρίσια. εκεί πού έχτισαν τώρα τον Ναό τοΰ Αγίου Κοσµά τοϋ Αιτωλού. έβγαζαν τό άχτι τους. . Τότε δέν τά σκεφτόµουν. Όποιος δέν υπολογίζει τον εαυτό του γιά το καλό τοϋ άλλου ή γιά το κοινό καλό. Γι' αυτό οί πρώτοι είπαν: «Ας πεθάνουµε εµείς. Έπαιρναν τά µικρά παιδιά. δέν γίνεται τίποτε. έλεγαν οί µεγάλοι καί εκείνοι έκαιγαν τά παιδάκια. θά πηγαίναµε στο νοσοκοµείο να µας υπηρετούν. κινδυνεύσατε καµµιά φορά στον πόλεµο. κάπνισαν τά µάτια του. Στον πόλεµο οι ιεροί λόχοι έχουν τήν νεκροκεφαλή· είναι αποφασισµένοι νά πεθάνουν. Καί νά ξέρετε. γιά νά τους αποδείξουµε ότι δεν έχουν οί άλλοι ντουφέκια». ∆έν φοβήθηκε µήν τον σκοτώσουν. Τά σκέφτοµαι τώρα πώς βοηθούσε ό Θεός καί συγκλονίζοµαι. µιά φορά είχαµε όχυρωθή πίσω άπό έναν βράχο. έβγαιναν τά έντερα του. έδεναν και στην άκρη µολύβια και µ' αυτά τους χτυπούσαν και αυτό το ατσαλένιο σύρµα πήγαινε και έγδερνε το δέρµα. άν καί ήταν κοσµικοί άνθρωποι.. Όποτε καί µερικοί Ιταλοί άπό ένα τάγµα πού ήταν νόθα παιδιά καί ήταν βάρβαροι µε όλα τά κόµπλεξ πού είχαν. Άπό 'δώ βγήκε το «ξύλο µετά µουσικής». ήταν σάν νά έβγαζαν υδρατµούς τά µάτια του.ήξεραν ποιοι εΐχαν ντουφέκια -. εκείνοι προτίµησαν νά πεθάνουν. Έρχεται ό ένας καί µοϋ λέει .χ. Εµείς. όταν αγωνιζόταν για την πατρίδα. κοντά στο σπίτι µας. Καί νά δητε. Έγώ είχα σκάψει ένα λακκάκι και είχα κρυφτή λίγο.Γέροντα.Ναί. δέν υπολόγισε ποτέ τον εαυτό του. Άν δέν ύπάρχη ηρωισµός. Ή απόφαση γιά τον θάνατο ισοδυναµεί µε χίλιους φύλακες. Ό θάνατος είναι ασφάλεια. «∆έν έχω. Τά έκαιγαν. γιά νά µαρτυρηση». Καί ήταν µερικοί πού γιά µιά οκά ή γιά πέντε οκάδες αλεύρι έλεγαν ότι ό τάδε π. Γιά νά µην άκούγωνται οι φωνές.«Κάπνισαν τά µάτια µου». Πεινούσε ό κόσµος καί πρόδιδαν τους άλλους. δέν φοβάσαι τίποτε. γιά νά µαρτυρήσουν οί γονείς πού έχουν τό ντουφέκι. ό πιστός είναι καί γενναίος. Τους κρεµούσαν και ανάποδα και έβγαζαν οι καηµένοι αΐµα άπό το στόµα. Θέλω νά πώ. Άπό τήν ένταση καί τήν αγωνία πού είχε. Έβρεχε το πάτωµα µε τά δάκρυα του. Τρεις δικές µου µετάνοιες κάνουν µία δική του. Αν γινόταν καλόγερος. τραγουδούσαν ή έβαζαν µουσική. πιστεύω ότι άπό τον Άγιο Αντώνιο δέν θά είχε µεγάλη διαφορά. Ό Μακρυγιάννης ζούσε πνευµατικές καταστάσεις. Τους έκλειναν µέσα στο τζαµί καί τους έδερναν όλη τήν νύχτα µε βούρδουλα πού είχε επάνω κολτσίδες όλο αγκάθια ή µέ καλώδια γδαρµένα· έβγαιναν έξω τά σύρµατα. Όταν είσαι αποφασισµένος γιά τον θάνατο. άλλα δεν µιλούσαν.

επειδή αψηφούν τόν θάνατο από αγάπη. µού λέει «νά µπώ κι έγώ». Όλο αναβολές µικρές. ή αγάπη. . Άν σέ έπιαναν καί ήσουν ασυρµατιστής. όχι ψεύτικη. 123 124 Ματθ. «Παιδιά..καί ούτε καταλαβαίνετε άπό αυτά. αν τά έπαιρναν οι αντάρτες. Έκοβες τά στοιχεία κοµµατάκια. τίποτε. τά κατάπια. διότι τους τρέµει ακόµη καί ό θάνατος. ∆έν οµολόγησε. Μιά φορά πού βρέθηκα σέ δυσκολία. Όσο µπορείτε νά έχετε εχεµύθεια καί νά µήν ξανοίγεσθε· ό ένας θά τό πή στον άλλον. Κατάλαβες. καί έτσι κερδίζουν τήν αθανασία. παρά νά προδώσης. Ή καλωσύνη. 'Αλλά. επειδή δέν ξέρουµε τί µας περιµένει. ∆έν είναι µόνον ό αιφνίδιος θάνατος πού µπορεί νά αντιµετωπίσουµε. Εκείνοι πού θυσιάζουν τήν ζωή τους από καθαρή αγάπη. Ό θεός σπρώχνει. Το βλήµα είχε περάσει ξυστά από το κεφάλι µου και είχε κουρέψει µόνον από µπρος προς τά πίσω τά µαλλιά µου καί είχε σχηµατισθή µιά λωρίδα εξι πόντους φάρδος χωρίς µαλλιά! Εσείς δεν περάσατε δύσκολα χρόνια. µιµούνται τον Χριστό. µάθαιναν ότι στο τάδε µέρος υπάρχει στρατός. Νά φύγη λοιπόν το βόλεµα τού εαυτού µας. γιά νά τά καταπιής. κοιτάξτε µη βρεθήτε τελείως απροετοίµαστες. γιατί θυσιάζεται κανείς. Σήµερα πού ζούµε σε τέτοια δύσκολα χρόνια. 24. δεν είδατε πόλεµο. ήταν νά καταστρέψης τά διακριτικά στοιχεία. τρεις φορές πρέπει νά είµαστε έτοιµοι. Ποιος τις κάνει. Νά έτοιµασθητε άπό τώρα. γιά νά παραδώση επιστολή. µέ παίρνει ένα βλήµα ξυστά στο κεφάλι. Νά δουλεύη τό φιλότιµο. αδελφική. αν κινδύνευες νά σέ πιάσουν. γιά νά µπορέσετε νά αντιµετωπίσετε µιά δυσκολία. Μπορεί ακόµη καί άπό µιά χαζοµάρα νά κάνετε κακό και να χτυπήσετε µετά τό κεφάλι στον τοίχο. άφοϋ µοϋ το ζητούσαν καί έµεινα έγώ έξω. Γιατί. Τους άφησα νά µπουν. µιά παλληκαριά καί έναν ανδρισµό. όταν ύπάρχη τό καλό ενδιαφέρον. Παρουσιάζονταν αυτοί γιά στρατός. καί προχωρούν ελαφρά στην αιώνια µακαριότητα. Νά ύπάρχη το πνεύµα της θυσίας. δύο µήνες!..λπ. γι' αυτό καί έγινε όµολογητής. γιά νά προστατεύση τους άλλους. νά καλλιεργήσετε την αγάπη. Αν τυχόν γίνη κάτι. Πάντα. παίρνοντας τό κλειδί τής αιωνιότητος κάτω από τήν πλάκα τοϋ τάφου. οπότε ερχόταν ή αεροπορία καί έρριχνε σ' αυτούς τρόφιµα καί βοµβάρδιζε τον στρατό. ή αγάπη. . καί δέν οµολόγησεέµεινε παράλυτος. γιά νά προστατεύσουν τους συνανθρώπους τους. Το βράδυ. γιά νά µαρτυρήσης τά διακριτικά. καί ό άλλος στον άλλον. Άντε ακόµη έναν µήνα. µέ χτύπησε βλήµα!». Ό θάνατος στον πόλεµο πολύ εξιλεώνει. σοϋ έβγαζαν τά νύχια µέ την τανάλια. είναι δύναµη. Τά χρόνια όµως αυτά είναι σάν µιά χύτρα πού βράζει καί σφυρίζει.40 Ειπώθηκαν τόν Νοέµβριο του 1984. Να βλέπατε στον στρατό εχεµύθεια! Πρώτη δουλειά. φωνάζω. Γυναίκες µετέφεραν µέσα στά σαµάρια έγγραφα αποφασισµένες νά πεθάνουν. Ή υπόθεση έτσι πάει124. κατοχές. όσο µπορείτε. Θέλει µιά σκληραγωγία. εχθρούς κ. ενεργεί κανείς σωστά. γιά έναν λόγο παραπάνω. «Γίνεσθε έτοιµοι»123 δεν είπε. είναι καί άλλοι κίνδυνοι. έχει ανάγκη από τροφές κ. Αυτό είναι τό κυριώτερο άπ' όλα: νά έχετε µεταξύ σας αγάπη αληθινή. Αυτοί είναι οι µεγαλύτεροι ήρωες. Φορούσα κουκούλα· δέν φορούσα κράνος.εύχοµαι νά µη δήτε .. Τώρα βλέπω σάν νά είναι κάτι πού πάει νά γίνη καί συνέχεια αναβάλλεται. ό πόνος. δεν βλέπω αίµατα· το ξαναπιάνω. καί τί βγήκε. Πιάνω µε το χέρι µου το κεφάλι. έστελναν αυτοί σήµα στο κέντρο. 12. Καί ό Χριστός τί είπε.λπ. Τοϋ άλλου τοϋ έκαψαν τίς µασχάλες. όταν έπεφταν τά πολλά βλήµατα.44 καί Λουκ. Καί προτιµούσες νά σοϋ βγάλουν τά νύχια.«νά µπώ κι εγώ»· έρχεται ό άλλος.

Νά απόκτηση καθεµία κατάσταση πνευµατική. Ραντάρ γίνεται. Είναι αυτό πού είπε ό Κύριος: «Πυρ ηλθον βαλεϊν»125. Και στην προσευχή πολύ προχωράει. τοΰ δίνει φιλότιµο. πού ούτε καί στον Παράδεισο πιστεύουν. υπάρχει καί ή θεία φλόγα µέσα του. γι' αυτό επιβάλλεται ό µοναχός να καλλιεργή το πνεύµα της Θυσίας. τότε τί κάνουµε. Μοϋ έκανε εντύπωση µιά ψυχή πού ήρθε αυτές τις µέρες.Αυτό φαίνεται. ό µοναχός πρέπει νά θυσιάζη συνέχεια τόν εαυτό του. Μπορεί καί τον Χριστό νά άρνηθή. Έδώ κοσµικοί άνθρωποι θυσιάζονται. θυσία. τότε καί ή ψαλµωδία καί ή προσευχή του εϊτε γιά τόν εαυτό του εϊτε γιά τους άλλους έχει αποτελέσµατα. θα έχη ή κοσµική χαρά ή κοσµική στενοχώρια· αγαλλίαση πνευµατική δέν µπορεί νά νιώση. Αν χωλαίνη σ' αυτό το θέµα ό µοναχός. Όποιος δεν έχει φιλότιµο. . νά κινδυνεύουν. Ξεκίνησε δηλαδή γιά τήν θυσία. τήν αδελφοσύνη. Όταν ό άνθρωπος παίρνη στά ζεστά τόν αγώνα πού έχει νά κάνη σ' αυτήν τήν ζωή. τοϋ δίνει παλληκαριά. Οταν δέν εΐναι αγνά τά ελατήρια. . ∆ηλαδή δεν µπορεί νά διώξη δαιµόνια ό καλόγερος πού κάνει τέτοια πνευµατικά· ϊσα-ϊσα τά κοράκια διώχνει. Άµα λείπη αυτή ή θεία φλόγα.49 . Πρέπει νά είστε αποφασισµένες νά πεθάνετε. πονάει καί κλαίει.∆ηλαδή. Όταν ύπάρχη αυτό το θείο πϋρ. τότε δεν είναι µοναχός. Όσα πνευµατικά και αν κάνη από εκεί και πέρα ό µοναχός. ∆έν έχει καί ύποχρεώσεις. Έµεΐς ξεκινάµε γιά τήν αγάπη τού Χριστού νά πεθάνουµε. Αυτή είναι πού τού δίνει χαρά. δέν µπορεί νά κοιµηθή. Ό λαϊκός δεν ξεκίνησε να πεθάνη για τόν Χριστό. τα παιδιά του. ένας πού έχει οικογένεια πάει να αποφυγή τόν κίνδυνο. τί κάνουµε αλλιώς. αν δέν έχουµε καί θυσία. Σκέφτεται την οικογένεια του. Σοϋ λέει: «Τά παιδιά µου νά µη µείνουν στον δρόµο». υποχρεώσεις δέν έχουµε. Υστερα έχει και υποχρεώσεις. Τέλος πάντων. επειδή αγαπάει τον εαυτό του. έχει µεγάλη δύναµη. Θά µάς γελάν καί τά µυρµήγκια µετά! Είδες µυρµήγκια νά κοροϊδεύουν τους ανθρώπους.Γέροντα. Καί ζή µέσα 125 Λουκ. ∆εν υπολογίζει ότι. Όποτε το καταλαβαίνει καί προσπαθεί νά τά έξαγνίση. δεν είπαµε ότι όλη ή ζωή τοϋ µοναχού είναι µιά θυσία. δειλιάζει. είναι άχρηστος. ϊσως σκοτωθή κάποιος άλλος πού έχει και εκείνος παιδιά.Όλη ή ζωή τοϋ µοναχού είναι µιά θυσία Τόν µοναχό τόν βοηθάει φυσιολογικά όλη ή ζωή του νά έχη τήν αγάπη. ή ψυχή δέν βρίσκει ανάπαυση. τήν θυσία. . Γέροντα. καί οί µοναχοί νά µή θυσιάζωνται. γιά νά µπορή νά τά βγάλη πέρα µόνη της σε µιά δύσκολη περίσταση. οταν έξαγνισθή. Αν δέν έχη κανείς πνευµατική κατάσταση. γιά νά προφυλάξουν τον άλλον. Μπορεί νά µην πιστεύη κιόλας στην άλλη ζωή και πάει νά γλυτώση αυτήν τήν ζωή. τίποτε δεν είναι. Π. Μετά τί πνευµατικά νά πής. 12. γι' αυτό έχει ελαφρυντικά και δικαιολογείται. Έµεΐς πιστεύουµε ότι τίποτε δέν πάει χαµένο καί ή θυσία µας έχει νόηµα. γιά νά µη µείνουν τά παιδιά του στον δρόµο. ∆εν χωράνε τά πνευµατικά. Γι' αυτό λέω νά καλλιεργήσετε τήν θυσία. Στο Αγιον Όρος αυτά τά πνευµατικά τά λένε «κουκουσκιάχτικα». ενδέχεται νά έχω προθυµία νά εξυπηρετώ καί νά µήν έχω αγνά ελατήρια. Κοροϊδεύουν τους τεµπέληδες! .Κοίταξε. Ε.χ. αν αποφυγή εκείνος. Οί κοσµικοί νά έχουν άγνοια άπό όλα καί νά θυσιάζωνται. Όταν µαθαίνη ότι κάποιος είναι άρρωστος καί υποφέρει. σε έναν πόλεµο. εκεί υπάρχει τουλάχιστον ένα ενδιαφέρον γιά την οικογένεια του. Ξεκίνησε νά πεθάνη γιά τόν Χριστό. Ιδίως ή γυναικεία καρδιά. όταν δεν ύπάρχη θυσία. νά Τον προδώση.

Μιά πού θά πεθάνουµε. Πώς θά λαµπικάρουµε τήν αγάπη µας. «Βρε παιδιά. Καί όταν δεν εχη ιδιοτέλεια ή αγάπη µας.ό Κονδύλης ήταν πατριώτης. πήδηξε καί έπεσε µέσα στην θάλασσα! Τόσο πολύ! ∆εν ήξερε καί κολύµπι. άλλα πρέπει νά εχη καί θυσία ή αγάπη µας. Πότε βγάζω τον εαυτό µου. Τί σήµερα. έκανε σάν τρελλός.Εσείς όλα έτοιµα τά θέλετε. έτρεξαν. βρε παιδάκι µου! Οι ήρωες µε τί παλληκαριά αντιµετώπιζαν στον αγώνα τον θάνατο! Μού έλεγε ένας µοναχός πού ήταν µαζί µε τον Κονδύλη . Νά θυµάστε και λίγο ότι υπάρχει θάνατος. πάλι βγάζουµε τόν εαυτό µας. Όσο παραµένει στον εαυτό του. Τί θά πή βγάζω τον εαυτό µου. µας είπατε νά προσπαθήσουµε νά µήν είναι ό εαυτός µας σε κάθε µας ενέργεια. βρε παιδιά! Ας πεθάνουµε ήρωες γιά τήν πατρίδα».στον κόσµο. βγαίνει άπό τήν γη. . δεν µπορεί να γίνη ουράνιος άνθρωπος. άλλα νά εχη λίγο ηρωισµό. φώναζε. οταν βγαίνη άπό τόν εαυτό του. Πώς θά γίνη αυτό. δεν είδε ότι τό καράβι δεν είχε ακουµπήσει ακόµη στην ξηρά. µπορεί νά τον ξεγελάη ό πειρασµός καί νά ζή µιά λανθασµένη κατάσταση. Πώς θά βγάλουµε τον εαυτό µας άπό τήν αγάπη µας. . Κινείται σε άλλη ατµόσφαιρα. Ό άνθρωπος. Γίνεται νά είναι αυτό τού πειρασµού. µόλις είδε άπό µακριά τήν Πόλη. Το είπε σέ κάποιον καί της είπε: «Μπορεί νά είναι τού πειρασµού». νά µήν προσέχουµε καί τόσο πολύ τον εαυτό µας. Μόνον όταν τό κάνη κανείς επιδεικτικά. τον έβγαλαν. ∆εν είχε υποµονή ούτε νά προσεγγίσουν στην ξηρά. καί τότε βγάζουµε τόν εαυτό µας. ∆εν γίνεται πνευµατική ζωή χωρίς θυσία. άλλα όχι νά προσκυνούµε καί τήν ανάπαυση! Ούτε λέω νά ρίχνη κανείς τον εαυτό του στους κινδύνους. Όχι νά µήν προσέχουµε καί νά παθαίνουµε ζηµιές. Τό καταλαβαίνετε αυτό. Όσο δεν υπολογίζω τον εαυτό µου. Νά βγάζετε τόν εαυτό σας άπό τις ενέργειες σας. Καί µε τήν υπακοή καί µε τήν σιωπή πολλά εξαφανίζονται άπό τόν εαυτό µας. τήν ανάπαυση µας. . Καί όταν κόβουµε τό θέληµα. τόσο βγάζω τον εαυτό µου. τί αύριο! Νά πεθάνουµε παλληκαρίσια. θά πεθάνουµε πού θά πεθάνουµε. τήν αδυναµία. ό Κονδύλης µέσα στο καράβι. ήρωας: Όταν οι Έλληνες µε τον πόλεµο στην Μικρά Ασία είχαν κάνει αποβίβαση κοντά στην Πόλη. Άπό τήν αγωνία.Γέροντα. άπό τήν λαχτάρα πού είχε.

Ένας τέτοιος άνθρωπος θέλει τήν εύκολη λύση γιά τόν εαυτό του. όταν υπηρετούσα στον στρατό. πρέπει νά έχη παλαβή φλέβα. Ή καρδιά πρέπει νά παλαβώση. λέει: «Καλύτερα να τον ξεκάνω τον εχθρό».Από τόν φόβο του το έκανε. έπαιρνε τά ντουφέκια τους. . τά έσπαζε και τους έλεγε: «Είστε γυναίκες· δεν είστε άνδρες». πήγε στο ληµέρι τους και ζήτησε τον καπετάνιο. και ύστερα έπεσε κάτω. Γι' αυτό χρειάζεται νά πάρη µπρος µέσα µας ή µηχανή. Ένας πού δέν έχει παλαβή φλέβα δέν µπορεί νά γίνη ούτε άγιος ούτε ήρωας. Έδωσε τότε τό σύνθηµα. τού είπε: «∆ιώξε τους άνδρες σου. Ύστερα τους άφηνε ελεύθερους. Οι κακοί είναι φοβητσιάρηδες.». Ανδρισµός θά πή νά πιάσω τον εχθρό. τους αιχµαλώτους. δέν σκοτώνουν. Ένας λοιπόν τήν είδε άπό µακριά και έρριξε µιά-δυό ριπές µέ το οπλοπολυβόλο! Ή καηµένη φώναξε «τί σας έκανα. δέχεται θεϊκές δυνάµεις. επειδή έχουν καλωσύνη. . νά δούλεψη ή καρδιά. για να ασχοληθούν . Ρίχνουν γύρω-γύρω άπό τόν εχθρό και τόν αναγκάζουν νά παραδοθη. µπορεί νά γίνη εγκληµατίας. Ό καλός προτιµάει νά σκοτωθή εκείνος παρά νά σκοτώση. Γνωρίζω πολλούς στρατιωτικούς πού αποστρατεύθηκαν καί είναι όλο σκασίλα Μερικοί θέλουν να γίνη πόλεµος. το χέρι· δεν θα τον ξεκάνη. Πόσοι απόστρατοι µου λένε 126 127 Τούρκοι αντάρτες. Όταν έπιανε τους Τσέτες126 πού έκαναν επιδροµές στά Φάρασα. «∆έν είναι εδώ κανείς άπό τους συµµορίτες. θρασύδειλοι· φοβούνται και τόν εαυτό τους και τους άλλους. Προηγουµένως είχε συνεννοηθή µε τά παλληκάρια του. είχαµε πάει µιά φορά σέ ένα χωριό. ή παλληκάρια. να τού σπάση λ. γι' αυτό ρίχνουν συνέχεια άπό φόβο. όρµησαν τά παλληκάρια του και έδιωξαν τους Τσέτες άπό τό χωριό. Θα κοιτάξη να τον άχρηστέψη τον εχθρό. Γιά νά εΐναι σίγουρος. Άν όµως δεν βοηθηθή και παρασυρθή.τόσο πολύ! -ενώ άλλος. άνανδροι. και νά τους σφάζης. ∆εν είναι ανδρισµός να πιάνης τους εχθρούς. και άλλο κακότητα.ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 Ή παλληκαριά γεννιέται άπό την εμπιστοσύνη στον Θεό Ή παλληκαριά δέν έχει βαρβαρότητα Τα ανδραγαθήµατα τα κάνουν αυτοί πού έχουν παλληκαριά. τό έσπασε και τού είπε: «Τώρα εσύ είσαι γυναίκα· εγώ είµαι ό Έζνεπίδης127». Όταν οι Τσέτες τον πήγαν στον καπετάνιο.χ. εγκληµατικότητα. Μόλις έµειναν οι δυό τους. θά γίνη ή άγιος ή ήρωας.όχι µεγάλο µπόι και είναι αποφασισµένοι νά θυσιασθοϋν. Άλλο ανδρισµός. όσοι έχουν παλληκαριά. . Και όταν κανείς έχη τέτοια διάθεση.Ναί. Ό πατέρας µου έτσι έκανε. Μόνο µιά τρελλή γυναίκα έµεινε». Τότε µέ τόν ανταρτοπόλεµο. µας είπαν έχουν φύγει όλοι. γιατί ή παλληκαριά δεν έχει βαρβαρότητα. λεβεντιά. Ό λιγώτερο φοβητσιάρης είναι και λιγώτερο κακός. Τό επώνυµο τοΰ Γέροντα. µέ τήν καλή έννοια. το πόδι. Γιά νά κάνη κανείς προκοπή. µεγάλη καρδιά . νά επιτεθούν αµέσως µετά τό σύνθηµα πού θά τους έδινε. Μιά φορά ντύθηκε χανούµισσα. νά τού σπάσω τό ντουφέκι και µετά νά τον αφήσω ελεύθερο. άπό τόν φόβο του. τρέµει ή άλλος κάνει τον τρελλό. Ανάλογα πώς θά αξιοποίηση τήν παλαβή φλέβα. γιά να µήν υπηρέτηση. τού άρπαξε τό ντουφέκι. µόλις τον καλούν για επιστράτευση. γιά νά µείνουµε µόνοι µας». Και στον πόλεµο.

ότι θέλουν να πάνε επάνω στην Βοσνία νά πολεµήσουν. ∆έν έχουν αξιοποιήσει την παλληκαριά τους στην πνευµατική ζωή, γι' αυτό, όταν άκοϋν γιά πόλεµο, χαίρονται νά πάνε νά πολεµήσουν. Αυτοί πού έχουν τόση δύναµη, αν εΐχαν γνωρίσει την πνευµατική ζωή, ξέρεις τί άσκηση, τί αγώνες θά έκαναν; Άγιοι θά ήταν. Τί παλληκαριά υπήρχε παλιά - Γέροντα, µιά φορά µάς είχατε πει κάτι γιά τήν γιαγιά σας... - Ή γιαγιά µου είχε πολλή παλληκαριά. Είχε πάντοτε µαζί της γιά ασφάλεια ένα γιαταγάνι! Βλέπεις, χήρα γυναίκα ήταν, µέ δυό παιδιά, πώς νά τά βγάλη πέρα µέ τους Τούρκους! ∆ύσκολα χρόνια!... Τήν φοβόνταν όλοι. Παλληκάρι! Μιά φορά ένας κλέφτης είχε πάει νά κλέψη σέ ένα αµπέλι πού ήταν κοντά στά µνήµατα. Γιά νά τον φοβηθούν, φόρεσε ένα πουκάµισο άσπρο µέχρι κάτω. Ύστερα µπήκε στά µνήµατα, έτσι όπως ήταν µέ το άσπρο πουκάµισο, και γύριζε εκεί µέσα. Τότε έτυχε νά περάση άπό τά µνήµατα ή γιαγιά µου. Ό κλέφτης, µόλις τήν είδε, ξάπλωσε κάτω και έκανε τον πεθαµένο, γιά νά τήν φοβερίση, νά νοµίση ότι είναι βρυκόλακας. Εκείνη όµως τον πλησίασε και τοϋ είπε: «Εσένα, αν ήσουν καλός άνθρωπος, θά σέ είχε λειώσει τό χώµα»! Γυρίζει µετά το γιαταγάνι άπό τήν ανάποδη και αρχίζει νά τον δέρνη. Τόν είχε σακατέψει. Ούτε ήξερε ποιος ήταν. Ύστερα άκουσε στό χωριό ότι ό τάδε είναι σακατεµένος και έτσι έµαθε ποιος ήταν. Στην εποχή µας σπανίζουν τά παλληκαριά. Οί άνθρωποι είναι νερόβραστοι. Γι' αυτό, Θεός φυλάξοι, άν γίνη ένας πόλεµος, άλλοι άπό φόβο θά πεθάνουν, άλλοι θά µείνουν στον δρόµο άπό µιά µικρή ταλαιπωρία, γιατί συνήθισαν στην καλοπέραση. Παλιά, τί παλληκαριά είχαν! Στην Μονή Φλαβιανών, στην Μικρά Ασία, είχαν πιάσει οι Τούρκοι έναν άνδρα και τόν έσφαξαν. Μετά είπαν στην γυναίκα του: «Ή θά άρνηθής τόν Χριστό ή θά σφάξουµε καί τά παιδιά σου». «Τόν άνδρα µου, τους λέει εκείνη, τόν πήρε ό Χριστός, τά παιδιά µου τά εµπιστεύοµαι στον Χριστό καί έγώ τόν Χριστό δέν Τόν αρνούµαι». Τί παλληκαριά! Όταν δέν ύπάρχη στον άνθρωπο ό Χριστός, πώς νά ύπάρχη αυτή ή παλληκαριά; Σήµερα οι άνθρωποι χωρίς Χριστό χτίζουν τήν ζωή τους στά µπάζα. Εκείνα τά χρόνια ήταν καί οί µητέρες παλληκάρια καί τά παιδιά παλληκάρια. Στην Κόνιτσα, θυµάµαι, µιά γειτόνισσα πού ήταν σέ ενδιαφέρουσα πήγε µόνη της µιάµιση ώρα µακριά άπό τήν πόλη στο χωράφι καί τσάπιζε καλαµπόκια. Έκεϊ γέννησε το παιδάκι, το πήρε στην ποδιά της καί γύρισε στο χωριό. «Έχω καί µωράκι», µας είπε περνώντας άπό τήν πόρτα µας. Ήταν καί Κατοχή, δύσκολα χρόνια. Τώρα υπάρχουν γυναίκες πού άπό φόβο κάθονται έξιέπτά µήνες ξαπλωµένες, γιά νά γεννήσουν ένα παιδί. Άλλο εκείνες πού έχουν λόγους υγείας. Ό φυσικός φόβος είναι φρένο - Γέροντα, φοβάµαι πολύ καί σκέφτοµαι σέ µιά δύσκολη περίσταση τί θά κάνω. Πού οφείλεται ό φόβος; - Μπορεί κανείς καί άπό µικρός νά έχη πάθει κάτι καί γι' αυτό νά φοβάται. Πολλές φορές µπορεί νά είναι καί φυσικός ό φόβος, αλλά µπορεί νά εΐναι καί άπό έλλειψη πίστεως, άπό έλλειψη εµπιστοσύνης στον Θεό. Ό φόβος όµως είναι καί φρένο, γιατί βοηθάει νά καταφυγή ό άνθρωπος στον Θεό. Φοβάται ό

άνθρωπος καί ζητάει άπό κάπου να πιασθή και αναγκάζεται νά πιασθή άπό τον Θεό. Βλέπεις, στα θερµά µέρη πού είναι άγριοι άνθρωποι, εκεί υπάρχουν τά άγρια ζώα, τά µεγάλα θηρία, οί βόες κ.λπ., γιά νά αναγκασθούν οί άνθρωποι νά ζητήσουν βοήθεια άπό τον Θεό, νά καταφύγουν στον Θεό, και νά βρουν τον προσανατολισµό τους. Αλλιώς, τί µπορούσε νά τους φρενάρη αυτούς τους ανθρώπους; Όλα όσα έχει κάνει ό Θεός έχουν κάποιο νόηµα. - Αυτοί πού δέν γνωρίζουν τόν αληθινό Θεό και άπό φόβο ζητούν βοήθεια, δέχονται βοήθεια; - Κοίταξε, σηκώνουν το κεφάλι τους προς τά πάνω, και αυτό κάτι είναι. Και γιά τά µικρά παιδιά είναι φρένο ό φόβος. Μερικά παιδιά, αν δέν τά φοβερίσης και λίγο, δέν ακούν κανέναν, ούτε την µάνα ούτε τόν πατέρα. Και εµένα, όταν ήµουν µικρός, µού έλεγαν «ό µπούµπουλος». Ό µικρός στην ηλικία είναι φυσικό νά φοβάται. 'Αλλά όσο µεγαλώνει το παιδάκι, ωριµάζει το µυαλό και υποχωρεί ό φόβος. Ό φυσικός φόβος βοηθάει µόνο στην παιδική ηλικία. Όταν µεγαλώση ό άνθρωπος και φοβάται άπό το τίποτε, τότε είναι νά τόν λυπάσαι! Έρχονται πνευµατικοί άνθρωποι στο Καλύβι και µού λένε «νά, πέθανε κάποιος δίπλα µας και άπό τότε φοβόµαστε συνέχεια», και µε παρακαλούν νά κάνω προσευχή νά τους φύγη ό φόβος. «Έδώ άλλοι προσπαθούν νά έχουν µνήµη θανάτου, τους λέω, και εσύ, πέθανε ό άλλος δίπλα σου, και θέλεις νά δίωξης τόν φόβο!». Φυσικός φόβος υπάρχει λίγο παραπάνω και στις γυναίκες. Λίγες είναι οί γυναίκες πού δέν φοβούνται. Αυτές όµως µπορεί νά δηµιουργήσουν και προβλήµατα στην οικογένεια, γιατί δέν υποτάσσονται. Όπως και ένας πού δέν είναι εκ φύσεως δειλός και έχει µιά παλληκαριά µπορεί νά γίνη αναιδής. Είναι και µερικές γυναίκες πού φοβούνται πάρα πολύ. Όταν µία γυναίκα έχη φυσική φοβία και άγωνισθή και απόκτηση ανδρισµό, είναι µεγάλο πράγµα. Ή γυναίκα, επειδή έχει θυσία στην φύση της, έχει και πολλή αυταπάρνηση, τήν οποία δεν έχει ό άνδρας, παρ' όλο τόν ανδρισµό πού έχει εκ φύσεως. Όποιος δέν φοβάται τόν θάνατο, τόν φοβάται ό θάνατος - Γέροντα, πώς φεύγει ό φόβος; - Μέ τήν παλληκαριά. Όσο φοβάται κανείς, τόσο πιό πολύ έρχεται ό πειρασµός. Αυτός πού έχει δειλία πρέπει νά προσπαθήση να τήν διώξη. Έγώ, όταν ήµουν µικρός, φοβόµουν νά περάσω στην Κόνιτσα έξω άπό το κοιµητήρι. Γι' αυτό κοιµήθηκα τρία βράδυα στό κοιµητήρι και έφυγε ό φόβος. Έκανα τόν σταυρό µου και έµπαινα µέσα - ούτε φακό άναβα, µήν πάθη κανείς καµµιά λαχτάρα. Άν δεν άγωνισθή κανείς νά άνδρωθή και άν δεν απόκτηση τήν πραγµατική αγάπη, σέ µιά δύσκολη περίσταση θά τόν κλαίνε και οί κουκουβάγιες. - Μπορεί δηλαδή, Γέροντα, νά άσκηθή κανείς, ώστε νά µή φοβάται; - Νά χαίρεται νά πεθάνη αυτός, γιά νά µήν πεθάνουν άλλοι. Άν τοποθετηθή έτσι, τότε δέν θά φοβάται τίποτε. Άπό τήν πολλή καλωσύνη, τήν αγάπη, τήν αυτοθυσία, γεννιέται ή παλληκαριά. Άλλα σήµερα οί άνθρωποι δέν θέλουν νά ακούν γιά θάνατο. Έµαθα ότι αυτοί πού ασχολούνται µέ τις κηδείες κ.λπ. δέν γράφουν τώρα «Γραφείο κηδειών» άλλα «Γραφείο τελετών», γιά νά µή θυµούνται οί άνθρωποι τόν θάνατο. Άν όµως δέν θυµούνται τόν θάνατο, ζουν έξω άπό τήν πραγµατικότητα. Αυτοί πού φοβούνται τόν θάνατο και αγαπούν τήν µάταιη ζωή, φοβούνται ακόµη και τά µικρόβια και βρίσκονται συνέχεια νικηµένοι άπό τήν δειλία, πού τους κρατάει πάντα στην πνευµατική νέκρα. Οί

τολµηροί άνθρωποι ποτέ δέν φοβούνται τόν θάνατο, γι' αυτό καί αγωνίζονται µε φιλότιµο και αυταπάρνηση. Επειδή βάζουν µπροστά τους τον θάνατο και τον σκέφτονται καθηµερινά, ετοιµάζονται πιό πνευµατικά καί αγωνίζονται τολµηρότερα. Έτσι νικούν την µαταιότητα και ζουν άπό εδώ στην αιωνιότητα µε την παραδεισένια χαρά. Καί στον πόλεµο, όποιος αγωνίζεται γιά τά ιδανικά του, την πίστη καί την πατρίδα, νά κάνη τον σταυρό του καί νά µη φοβάται· βοηθάει ό Θεός. Αν κάνη τον σταυρό του καί άφήση την ζωή του στά χέρια του Θεοϋ, Εκείνος θά κρίνη µετά αν πρέπη νά ζήση ή νά πεθάνη. - Μπορεί νά µή φοβάται κανείς άπό απερισκεψία; - Αυτό είναι πολύ χειρότερο, γιατί σε κάποιον κίνδυνο θά πάθη ενα τράνταγµα καί θά τά πλήρωση όλα µιά καί καλή. Ένώ ένας πού φοβάται καί λίγο, προσέχει καί δεν εκτίθεται απερίσκεπτα στους κινδύνους. Νά είναι κανείς «βιαστής», άλλα νά έχη εµπιστοσύνη στον Θεό, όχι στον εαυτό του. Το θάρρος είναι µεγάλη υπόθεση Σε µιά άναµπουµπούλα µεγαλύτερη ζηµιά γίνεται άπό τον πανικό πού δηµιουργείται. Σε έναν κίνδυνο το κυριώτερο άπό όλα είναι νά µήν τά χάνη κανείς. Βλέπεις, ή κλώσσα τά βάζει µέ τον αετό καί ορµάει επάνω του! Καί ή γάτα πώς τά βάζει µέ τον σκύλο, γιά νά σώση τά γατάκια! Σηκώνει τήν ουρά της ψηλά σάν κυπαρίσσι καί αρχίζει νά κάνη «κίχ!...». Τά παίζει όλα κορώναγράµµατα, καί ό άνθρωπος νά δειλιάζη! Νά µήν πανικοβάλλεσθε. Ιδίως οι γυναίκες εύκολα πανικοβάλλονται. Στην Κατοχή, θυµάµαι, έπρεπε κάποτε νά πάµε σέ ενα µέρος δυό ώρες έξω άπό τήν Κόνιτσα. Τά παιδιά προχώρησαν µπροστά, βρήκαν κράνη καί ρούχα στρατιωτικά άπό Έλληνες στρατιώτες, τά φόρεσαν και πήγαν σέ ένα εξωκλήσι του -Αγίου Κωνσταντίνου. Είχα πάει καί εγώ εκεί να προσκυνήσω. ∆εκαεπτά χρονών ήµουν. Μόλις τά είδαν οι µανάδες από µακριά, άρχισαν νά φωνάζουν «ήρθαν οι Ιταλοί!» καί γύρισαν νά φύγουν. ∆έν ρίχνουν µια µατιά νά δουν τί είναι. Κράνη ελληνικά φορούσαν τά παιδιά, καί αυτές τά νόµισαν γιά Ιταλούς καί έφευγαν φοβισµένες οι µανάδες από τά παιδιά τους! Τό θάρρος είναι µεγάλη υπόθεση. Αν πής σέ έναν υγιή πού είναι φοβητσιάρης «κίτρινος είσαι· τί έχεις;», θά πάη στον γιατρό, ενώ µπορεί νά ήταν κίτρινος, γιατί είχε ξαγρυπνήσει ή τού πονούσε τό δόντι κ.λπ. Ό Έλληνας ή θά τραβήξη µπροστά ή θά πανικοβληθή! Οι δειλοί είναι άχρηστο πράγµα. Στον πόλεµο τους δειλούς δέν τους θέλουν καθόλου· δέν τους έχουν εµπιστοσύνη. ∆έν τους παίρνουν σέ επίθεση στην πρώτη γραµµή, γιά νά µή δηµιουργήσουν προβλήµατα. Ένας δειλός στρατιώτης, αν δέν ξέρη τό στρατηγικό σχέδιο, µπορεί νά δηµιουργήση τέτοιο πανικό, πού νά διάλυση ολόκληρη µεραρχία. Ό φόβος µεγαλώνει καί τήν φαντασία του καί µπορεί νά άρχίση νά φωνάζη «νά, έρχονται, έφθασαν, σφάζουν, φύγετε! ω, πού θά πάµε, τόσο στρατό έχουν οι εχθροί! θά µάς φάνε!», οπότε θά κάνη πολλή ζηµιά, γιατί εύκολα επηρεάζονται καί οί άλλοι. Ένας όµως πού έχει παλληκαριά, αν δη τους εχθρούς, θά πή «µυρµήγκια είναι αυτά· δέν είναι άνθρωποι!» καί τρέχουν µέ θάρρος καί οί άλλοι! Γι' αυτό στον στρατό λένε καλύτερα πέντε γενναίοι νά αντιµετωπίσουν µιά κατάσταση µέ ψυχραιµία παρά είκοσι δειλοί. - Γέροντα, σέ ένα σύνολο σέ µιά δύσκολη κατάσταση δέν είναι τόσο οί εξωτερικοί κίνδυνοι, όσο οί εσωτερικοί. - Ναί, έτσι είναι. Καί τό Σούλι δέν θά µπορούσαν οί Τούρκοι νά τό πάρουν, αν δέν

τό πρόδιδε ό Πήλιος Γούσης. Οι Έλληνες δέν πειθαρχούν εύκολα. Οι Ρωµαιοκαθολικοί πιστεύουν στο αλάθητο τοϋ πάπα. γιά τέτοιες περιπτώσεις υπάρχει πάντοτε και ό δεύτερος µηχανικός πού. έλεγε ό καηµένος. θέλουν όλοι νά κυβερνούν. µέρες.Γέροντα. αλάθητο! Γιατί λένε ότι οι Τούρκοι έχουν καλή πολιτική. θά πιάση εκείνος τό τιµόνι. καί τά έβαζαν µέ ολόκληρο Άλή-Πασά. Μιά φορά επέστρεφα στό Αγιον Όρος. πάλι θά 128 (Τουρκικά = ηγεµών). γιατί οι άλλοι δέν άφηναν τον καραβοκύρη νά κάνη τήν δουλειά του. νά τήν δυναµώσουν. είναι καλύτερα». ό άλλος νά ξέρη ένα άλλο άπό τήν άλλη πλευρά. Περιµένουν όλοι νά πάρουν διαταγή. Και οι γυναίκες πόσο δεµένες ήταν µεταξύ τους και τί παλληκαριά είχαν! Έπαιρναν και αυτές την καραµπίνα! Πειθαρχία . δηµιούργησε πανικό.Όταν γίνεται λ. . Βλέπεις. θά φθάσουν κάποτε. έβαλε τις φωνές: «Τί κάνεις. και νά άρχίση ό ένας νά έπιµένη «όχι. Αυτός πού έχει την ευθύνη παρακολουθεί και λέει τί πρέπει νά γίνη. και τελικά. Στην Καβάλα θά µας πάη!». όταν κάπου ύπάρχη συνήθως απειθαρχία. και δύσκολα υποτάσσονται. έστω και αν ξέρη τόν µακρύτερο.. αν ό πρώτος είναι ζαλισµένος. επειδή σχεδόν όλοι έχουν πολύ µυαλό. αντί νά σβήσουν την φωτιά. χωρίς νά ξεκινήσουν και νά βρίσκωνται στον ϊδιο τόπο. Βλέπεις. νά πάµε άπό έκεϊ». πέντε χωριουδάκια ήταν µονοιασµένα. γιατί διαφορετικά θά βουλιάζαµε. Τίτλος αρχικά τών ηγετών της Όθωµανικης αυτοκρατορίας και εν συνεχεία κάθε µουσουλµανικής χώρας. 'Από ένα κρυφό µονοπάτι τους οδήγησε. επειδή ξέρει εκείνον τόν δρόµο. Ό καραβοκύρης πήγαινε το µοτέρ κόντρα στό κύµα. νά διατάζουν. ξεσηκώθηκαν όλοι µέσα στο πλοίο και θά τό βούλιαζαν. άρχισε νά φυσάη βορειοανατολικός άνεµος καί σηκώθηκε φουρτούνα. Ένας Ίερισσιώτης φοβητσιάρης. έστω και αν είναι µακρύτερος. µπορεί νά ύπαρξη πειθαρχία σέ µιά δύσκολη κατάσταση. «Αφήστε µε. πού ήταν µέσα άπό τό Σούλι. 'Επειδή λίγοι Τούρκοι είναι µυαλωµένοι και οι περισσότεροι κοιµισµένοι· γίνονται λοιπόν αρχηγοί οι λίγοι πού είναι µυαλωµένοι και οι άλλοι υπακούουν φυσιολογικά. Οι Έλληνες. αν δέν διατάζη ένας. Κόβει το κύµα έτσι πού πάει». µπορεί νά περάσουν ώρες. ενωµένα.µουλάρια είχε -. Όταν φθάσαµε µεταξύ της Μονής Βατοπαιδίου καί Παντοκράτορος. ένας ήταν φοβητσιάρης. δέν κάνει καθένας ό. θά µας πνίξης! ∆έν βλέπετε. θά βούλιαζε το µοτέρ. Αλλιώς µπορεί νά δηµιουργήσουν πανικό καί. ξέρω έγώ τήν δουλειά µου». Εµείς πιστεύουµε στον λογισµό µας και έχουµε όλοι τό. Ευτυχώς ένας άπό τους επιβάτες ήταν ναυτικός καί τους καθησύχασε: «Αφήστε τον. Και οι Ιταλοί έλεγαν: «Στους δέκα Έλληνες οι πέντε θέλουν νά κάνουν κουµάντο»! Ας υποθέσουµε ότι θέλουµε νά πάµε κάπου· µπορεί ένας νά ξέρη ένα µονοπάτι πού είναι λίγο συντοµώτερο. Ύστερα. . αυτό είναι τό καλύτερο. πού δέν ήξερε ούτε άπό καράβι ούτε άπό θάλασσα . πού είχε την δύναµη νά τα βάζη µέ τον Σουλτάνο128. Αν όµως διατάζη κάποιος και πή «άπό 'κεϊ θά πάµε». ό άλλος «όχι.. ξέρει αυτός. Το Σούλι ήταν δίπλα στον Άλή-Πασά και όµως τον έφερναν σβούρα. ό άλλος κάποιο άλλο. Τότε ξεσηκώθηκαν καί άλλοι καί έπεσαν επάνω στον καραβοκύρη. 'Αλλά. πυρκαγιά.χ.τι τοϋ κατεβαίνει. Αν δέν ήταν εκείνος. νά πάµε άπό έδώ. Αν φυσικά αυτός πού διατάζει ξέρη τόν συντοµώτερο δρόµο.

Λέγαµε όλοι «ένα αυτόµατο µας έσωσε». τοϋ λέω. Ό Θεός τήν διάθεση βλέπει και βοηθάει . γιά νά µήν τόν δούµε. Νά. Αφήνει εκείνος τό όπλο καί σηκώνεται καί φεύγει! .. Καί ύστερα. πρέπει νά έχη καί το πνεύµα της θυσίας. Στάθηκε εκεί καί έρριχνε µέ το πολυβόλο. Καί τελικά είδαµε ότι ό τάδε ήταν στην µονάδα.. γιά νά έχη αντίκρισµα ή παλληκαριά. Άφησαν τά ντουφέκια τους στην άκρη καί προχώρησαν. Πώς δέν θα µπόρεσης. Σοΰ λέει: «Έσύ µάς έκανες τόση ζηµιά· έλα εδώ. είχε µιά απλότητα. Στο τέλος έφυγε. Σηκώνει τον βούρδουλα ό Ιταλός καί µου λέει: «Το βλέπεις αυτό. καµµιά ντοµάτα. θυµάµαι. ό τάδε ήταν.. πήρε τό ντουφέκι νά τους χτυπήση. Ό Θεός τήν διάθεση του ανθρώπου βλέπει και βοηθάει.λπ.. Στην Κατοχή οι Ιταλοί έπαιρναν πέντε-εξι ζώα καί έρχονταν στο χωράφι µας καί τά φόρτωναν πεπόνια. Ό νοικοκύρης. νά σού βγάλουµε τά νύχια µέ τήν πένσα». συχνά. Μια φορά πού κινδυνεύαµε νά µας πιάσουν οί αντάρτες. καί δέν τους άφηνε νά περάσουν. έλεγε καί αυτός τά ϊδια. είχε σταθή σέ ένα εξωκλήσι καί µέ ενα αυτόµατο τους καθήλωσε. Αφού όλοι έλεγαν έτσι. και άνθρωποι πού δέν φαίνονται γιά παλληκαριά. σε δύσκολες στιγµές. Μιά φορά τους λέω: «Αυτά τά πεπόνια τά έχουµε κρατήσει γιά σπόρο· εκείνα πάρτε τα». Καί ήταν άλλοι πού έβρισκαν κανέναν σκοτωµένο αντάρτη. µιά τιµιότητα. άριστερά-δεξιά. ∆ηλαδή «καλός!». ούτε καν εΐπε «εγώ τους καθυστέρησα καί µπορέσατε νά σωθήτε. Θά έβγαζαν όλο το άχτι τους επάνω του· δέν θά τού το χάριζαν. και σωθήκαµε. Έπιασα καί έγώ τον βούρδουλα καί τόν κοίταζα. Τάχα ότι µοϋ το έδειξε νά τοϋ πώ αν είναι όµορφος! Έσπασε ό θυµός του· γέλασε καί έφυγε! Θυµάµαι καί ένα περιστατικό τότε µέ τόν ανταρτοπόλεµο. Κοσµικός άνθρωπος καί νά κάνη τέτοια θυσία! Θυσιάσθηκε.. στον στρατό ήταν ένας υπολοχαγός πού ποτέ δέν είχε δείξει ούτε θυσία ούτε παλληκαριά. δείχνουν µεγάλη παλληκαριά.φθάσουν µέ τήν διαταγή. «Μπόνε!».Αν τά χρόνια µας ζητήσουν κάτι παραπάνω και δεν εχης πνευµατική κατάσταση αλλά µόνο διάθεση. πάνω-κάτω. Αρπάζει τότε ό ένας στρατιώτης µιά ντοµάτα κόκκινη καί φωνάζει: «'Ασ' το τό όπλο. εκείνος µόνον απουσίαζε καί εξακριβώσαµε ότι αυτός ήταν. έλεγε καί αυτός: «Ένα αυτόµατο µας έσωσε». Έσεϊς βάζετε τόν εαυτό σας σέ τέτοια θυσία. Άν τόν έπιαναν οί αντάρτες. µόλις τους είδε άπό µακριά.». Εκείνος ούτε Πατερικά διάβαζε ούτε άπό πνευµατικά ήξερε. Πήγαν µιά φορά δύο στρατιώτες σέ ένα µποστάνι νά ζητήσουν άπό τόν νοικοκύρη νά φάνε κανένα πεπόνι.». γιατί θά σοϋ τήν φυσήξω τήν χειροβοµβίδα!».Τί ετοιµότητα καί παλληκαριά! . Ύστερα. τού έκοβαν το κεφάλι καί το γύριζαν στό χωριό καί έκαναν τόν παλληκαρά! Γι' αυτό δέν φθάνει νά έχη κανείς µόνον παλληκαριά. γιατί αυτός κινδύνευσε περισσότερο άπό όλους µας. Νά αντιµετωπίζουµε πνευµατικά τους κινδύνους Στις κρίσιµες στιγµές χρειάζεται πάντα ετοιµότητα καί παλληκαριά. θα µπόρεσης να σταθής. µέχρι νά οπισθοχωρήσουµε. ξέρεις τί θά τραβούσε. Τόν γνώριζα.Ένας άλλος στρατιώτης είχε κρεµάσει τήν κάπα του κάπου µακριά σέ µιά .. γιά νά καµάρωση κ.

Καί ύστερα. Βλ. νά σκεφθή καί νά ένεργήση. Ό τσοµπάνος. Νά κρατάη τήν ψυχραιµία του και νά δουλεύη το µυαλό. και τό κακό θά φρενάρη καί τον κόσµο θά βοηθήση. Σήµερα οµως λείπουν καί οι δυο παλληκαριές· ούτε πνευµατική παλληκαριά υπάρχει. φώναξε εκείνος γυρίζοντας προς τήν κάπα. µε το έξάσφαιρο ή µε το δωδεκάσφαιρο νά σάς χτυπήσω. «Αρχηγέ. γιατί αυτό έχει δικαιώµατα στό σπίτι τού νοικοκύρη του.!». ή κάπα! Βλέπεις. γιατί αισθάνεται ένοχη. . και ό άλλος θά µένη εκεί έξω ακίνητος! Θά µένη γιά. βγήκε άπό πάνω και φώναξε: «Τί θέλετε. όταν πήγαν κλέφτες στο Κελλί του. είπε στον αντάρτη: «Φέρε τό ντουφέκι έδώ!». οπότε τοϋ λέει εκείνος: «Τί µε κοιτάς άγρια. πήρε το τηγάνι και έκανε πώς τηλεφωνούσε: «Ναί. µέ τό κοµποσχοίνι. Θεσσαλονίκη 1987. τί νά τόν κάνω αυτόν. Λίγη προσευχή θά κάνη. Βλέπεις.».πόσο µάλλον ό άνθρωπος πού πάει νά κάνη κακό µπροστά στον άνθρωπο πού έχει Χριστό 129 130 Άγρια αχλαδιά. µέ την ευχή. Κάποτε πάλι ένας πολύ εύσωµος. τέντωσε τά µάτια του άπό τόν φόβο. γιατί είχαν πνευµατική κατάσταση καί εµπιστεύθηκαν στον Χριστό. Ενας άλλος. φοβούνται. . τοϋ λέει ό τσοµπάνος. . Τό καλύτερο είναι νά προσπαθή µέ πνευµατικό τρόπο νά άντιµετωπίζη µιά δύσκολη κατάσταση. καί τόν άλλον τόν αφόπλισε! Μέ αυτόν τόν τρόπο είχε µαζέψει ένα σωρό ντουφέκια άπό τους αντάρτες.Αρχηγός. Ενώ οί καηµένοι οί άνθρωποι πού θέλουν νά κάνουν τό κακό. Μπορεί νά πάη στην πρώτη γραµµή νά πολεµήση καί νά νικήση. Πρέπει νά έχη κανείς πολλή αγιότητα. .. άρπαξε έναν τσοµπάνο άπό τον λαιµό. Θέλει παλληκαριά! Θυµάµαι και έναν Ρώσο µοναχό στο Αγιον Όρος· όταν πήγαν νά τον ληστέψουν οι κλέφτες. γιά νά τον πνίξη. τήν στιγµή πού ανέβαιναν στον τοίχο. Το έβαλαν εκείνοι στά πόδια. και γιά τό µοναστήρι θά είναι ασφάλεια. «Σκέφτοµαι σέ ποια κορυφή νά σέ πετάξω». Στην πνευµατική ζωή καί ό πιο δειλός µπορεί νά απόκτηση πολύ ανδρισµό. άν έµπιστευθή τον εαυτό του στον Χριστό. σκοπός! Μιά ψυχή. ένα κουταβάκι κάνει «γάβ-γάβ» καί φεύγει ό λύκος. Ό Άγιος Αρσένιος ό Καππαδόκης. Αν δέν είχαν πνευµατική κατάσταση. άν εχη πνευµατική κατάσταση. ούτε φυσική παλληκαριά υπάρχει. διότι αισθάνονται τήν ένοχη τους καί µόνο στην βαρβαρότητα τους στηρίζονται. ό καηµένος. καί µόνον άπό χαζοµάρα µπορεί ακόµη και νά προδώση. πρέπει νά προσευχηθή. σάν νά τοϋ έκανε νόηµα ό αρχηγός.. και όχι µέ τό πιστόλι. στην θεία βοήθεια.». γιά νά φρενάρη ένα µεγάλο κακό. Τοϋ τό άρπαξε καί τόν αφόπλισε. Γέροντος Παϊσίου Άγιορείτου. νά δής. 92-93. σάν γίγαντας. Οικονόµησε ό Θεός καί ό λύκος νά φοβάται από ένα κουταβάκι. ή οποία γεννιέται άπό τήν αγιότητα καί τήν παρρησία στον Θεό. ήταν ή κάπα. µόνον τήν κάπα είχε.λπ. έχει καί τό δίκαιο µέ τό µέρος του. Ό άνθρωπος τού θεού έχει θεϊκές δυνάµεις. σ. Γέροντα. Γιατί. Ότιδήποτε συµβαίνει. Ό άλλος φοβήθηκε και τόν άφησε! Γι' αυτό λέω νά µήν τά χάνη κανείς. καί παλληκαριά νά έχουν. αλλιώς πού νά στηριχθή. Νόµιζαν ότι ειδοποιεί και έφυγαν. άν δέν δουλεύη τό µυαλό. Σέ λίγο κατέβηκε ένας αντάρτης άπό τό βουνό καί θά τόν έπιανε.». ποϋ θά εµπιστεύονταν. τόν άλλον πού έρχεται µέ κακό σκοπό θά τόν καθηλώνη µέ τό ένα πόδι µέσα άπό τήν µάνδρα καί µέ τό άλλο άπ' έξω130! Θά τόν χτυπάη στό κεφάλι µέ πνευµατικό τρόπο. ώστε νά µή δειλιάση κανείς σέ έναν κίνδυνο. ένας ήταν.Ναί. Μιά ψυχή σέ ένα µοναστήρι άν έχη πνευµατική παλληκαριά. γιά νά κάνουν αυτό πού έκαναν.γκορτσιά129. κλέφτες ήρθαν κ. Οί Μυροφόρες δέν υπολόγισαν τίποτε. γιά νά άντιµετωπισθή µιά δυσκολία µέ πνευµατικό τρόπο.

µέσα! Γι' αυτό µόνον τόν Θεό νά φοβώµαστε, όχι τους ανθρώπους, όσο κακοί καί νά είναι. Ό φόβος τού Θεού καί τόν πιο δειλό τόν κάνει παλληκάρι. Όσο ενώνεται κανείς µέ τόν Θεό, τόσο δέν φοβάται τίποτε. Ό Θεός θά βοηθήση στις δυσκολίες. Άλλα γιά νά δώση ό Θεός τήν θεϊκή δύναµη, πρέπει καί ό άνθρωπος νά δώση αυτό τό λίγο πού µπορεί.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4
Τό μαρτύριο για τον πιστό είναι πανηγύρι

Πρέπει νά πέσουν µερικοί, για νά σωθή ή κατάσταση - ∆ύσκολα χρόνια!... Θά περάσουµε τράνταγµα. Ξέρετε τί θά πη τράνταγµα; Αν δέν έχετε λίγη κατάσταση πνευµατική, δέν θά αντέξετε. Θεός φυλάξοι, θά φθάσουµε νά έχουµε ακόµη και άρνηση πίστεως. Κοιτάξτε νά αδελφωθητε, νά ζήσετε πνευµατικά, νά γαντζωθήτε στον Χριστό. Άν γαντζωθήτε στον Χριστό, δέν θά φοβάστε οΰτε διαβόλους οΰτε µαρτύρια. Οι άνθρωποι στον κόσµο έχουν άπό πολλές πλευρές στριµώγµατα, φόβους. Αλλά, όταν κανείς είναι κοντά στον Χριστό, τί νά φοβηθή; Θυµάστε τον Αγιο Κήρυκο131; Τριών χρονών ήταν καί, Όταν πήγε νά τόν... κατήχηση ό τύραννος, τοΰ έδωσε µιά κλωτσιά. ∆ιαβάστε Συναξάρια. Τά Συναξάρια πολύ βοηθούν, γιατί συνδέεται κανείς µέ τους Αγίους καί φουντώνει µέσα του ή ευλάβεια καί ή διάθεση γιά θυσία. Αύτη ή ζωή δέν είναι γιά βόλεµα. Θά πεθάνουµε πού θά πεθάνουµε, τουλάχιστον νά πεθάνουµε σωστά! Μιά πού δέν κάνουµε τίποτε άλλο, άν µάς άξιώση ό Θεός γιά ένα µαρτύριο, καλά δέν θά είναι; Μιά µέρα ήρθε στο Καλύβι ένας βουρδουνάρης132 µέ κλάµατα και µοϋ είπε: «Μη µείνης µόνος σου απόψε. Σκέφτονται να σε σκοτώσουν». «Ποιοι;», τοϋ λέω. «Είναι πέντε-εξι», µοϋ λέει. Συνόδευε πέντε-εξι άθεους. Ποιος ξέρει τί προγράµµατα είχαν για το Αγιον Όρος. Τον πέρασαν για χαζούλη και µιλούσαν µπροστά του. Μόλις τ' άκουσε εκείνος, ήρθε και µού το είπε. Το βράδυ, όταν ξάπλωσα, άκουσα κουδουνάκι άπό σκυλί. Κοιτάω άπό το παράθυρο και βλέπω τρία παλληκάρια. «Άνοιξε, ρε Παππού», φωνάζουν. «Έ, παλληκάρια, τί θέλετε τέτοια ώρα καί γυρίζετε; ∆έν έχετε µυαλό; Θά σας πάρουν γιά ύποπτους, τους λέω. Τους άλλους τους έβαλαν φυλακή. Όρεξη γιά κουβέντες δέν έχω». «Νά 'ρθοϋµε αύριο; τί ώρα;». «Έσεϊς ελάτε αύριο ό,τι ώρα θέλετε κι εγώ, άν µπορώ, θά σας δώ». Τους έδιωξα. Βλέπω ότι τό φώς τού φακού δέν συνέχισε. Είχαν σταµατήσει πιο πάνω. Σηκώθηκα, ντύθηκα, έβαλα τό σχήµα µου καί τους περίµενα· είχα µιά ειρήνη µέσα µου! Τήν άλλη µέρα ήρθαν τρεις τριάδες, άλλα δέν ήταν κανείς άπό εκείνους. Φυσικά σέ µένα ξέρουν ότι χρήµατα δέν θά βρουν νά πάρουν, γιατί δέν έχω. Μόνο γιά πνευµατικά θέµατα τά βάζουν µαζί µου. Μιά άλλη φορά ήρθε ένας στο Καλύβι πού ήταν σωµατώδης σάν γορίλλας καί κάθησε σέ µιά άκρη. Εκείνη τήν ώρα έλεγα σέ µιά παρέα: «Βρέ, µόνο γιά παρελάσεις είστε, όχι γιά µάχες. Θυσιάσθηκε ό Χριστός. Έχουµε Όρθοδοξία. Μαρτύρησαν Άγιοι πού µας βοηθούν ακόµη. Άν δέν είχαν πέσει αυτοί, ποιος ξέρει τί θά ήµασταν». Όλα αυτά τον είχαν εξοργίσει. Ερχόταν, έφευγε ό κόσµος, αυτός καθόταν εκεί· είχε τον σκοπό του. Ήταν ένα κρύο πράγµα. Τελικά έφυγαν καί οι τελευταίοι. «Νύχτωσε, τού λέω, άντε, πού θά πάς;». «∆έν µέ απασχολεί τό θέµα», µού λέει «Μέ απασχολεί εµένα, του λέω, άντε νά πάς». Όρµάει τότε επάνω µου και µέ αρπάζει άπό τόν λαιµό.«Ε, βρέ σύ, µέ τους θεούς σου», µου λέει. Όταν άκουσα νά µου λέη «τους θεούς σου», ένιωσα σάν νά έβρισε τόν Θεό. Τί, ειδωλολά131 132

Άπό τήν λατινική λέξη burdo -onis (ήµίονος, νεαρό µουλάρι), ό σταυλάρχης καί ειδικώτερα ό φύλακας των ήµιόνων.

.υοίλυοΙ 51 ςιτσ ιατεζάτροε υοτ ημήνμ Ή

τρης είµαι εγώ; «Ποιους θεούς, βρέ αθεόφοβε; τοϋ λέω. Έγώ έναν Τριαδικό Θεό λατρεύω. Άντε φύγε άπό 'δώ!» Τοϋ έδωσα µιά σπρωξιά, σωριάστηκε κάτω και µαζεύτηκε κουβάρι. Πώς βγήκε έξω άπό την πόρτα και έγώ δέν κατάλαβα. «Άν µέ κρεµάσουν ανάποδα, σκέφθηκα, γιά νά µέ βασανίσουν, θά πάη ή κήλη133 στην θέση της»! Αυτός είχε καθήσει στο τέλος, γιατί, φαίνεται, ήθελε νά µέ ξεκάνη, άφοϋ µ' άρπαξε άπό τόν λαιµό νά µέ πνίξη. Όποιος άποφασίση τόν θάνατο δέν φοβάται τίποτε Σήµερα, γιά νά µπόρεση ό άνθρωπος νά αντιµετώπιση τις δυσκολίες πού συναντά, πρέπει νά έχη µέσα του τόν Χριστό, άπό τόν όποιο θά παίρνη θεία παρηγοριά, γιά νά έχη κάποια αυταπάρνηση. Αλλιώς σέ µιά δύσκολη στιγµή τί θά γίνη; ∆ιάβασα κάπου ότι ό Αβδούλ-Πασάς134 είχε πάρει πεντακόσιους νέους άπό τό Άγιον Όρος. Άλλοι άπό αυτούς ήταν δόκιµοι και άλλοι είχαν πάει έκεϊ, γιά νά κρυφτούν. Τότε φαίνεται µέ τήν Επανάσταση κατέφευγαν στό Άγιον Όρος, γιά νά γλυτώσουν, επειδή οι Τούρκοι µάζευαν νέα παιδιά, νά τά κάνουν Γενίτσαρους. Ό 'Αβδούλ-Πασάς τους νέους πού έπαιρνε, αν δέν αρνιόνταν τόν Χριστό, τους κρεµούσε στον Πύργο, στην Ούρανούπολη. 'Από τόσους πού πήρε άπό το Αγιον Όρος µόνον πέντε µαρτύρησαν, ενώ οί άλλοι αρνήθηκαν τόν Χριστό και έγιναν Γενίτσαροι. Χρειάζεται παλληκαριά· δεν είναι παΐξε-γέλασε. Αν έχη κανείς κακοµοιριά, φιλαυτία, δεν έχει θεϊκή δύναµη µέσα του, και τότε πώς νά αντιµετώπιση µιά τέτοια δυσκολία; Μοϋ έκανε εντύπωση αυτό πού µοϋ είπε ένας επίσκοπος άπό το Πατριαρχείο. Τοΰ είχα πει: «Μά τί κατάσταση είναι αυτή; Άπό την µιά ό Οικουµενισµός, άπό την άλλη ό Σιωνισµός, ό σατανισµός!... Σε λίγο θά προσκυνούµε τόν διάβολο µέ τά δυο κέρατα αντί γιά τόν δικέφαλο αετό». «Σήµερα, µού λέει, δύσκολα βρίσκεις επισκόπους σάν τόν επίσκοπο Καισαρείας Πάίσιο τόν Β'135». Ό Παΐσιος ό Β' τί έκανε; Πήγαινε στον Σουλτάνο γιά τά αιτήµατα του µέ ένα σχοινί δεµένο στην µέση, αποφασισµένος δηλαδή νά τόν κρεµάσουν οί Τούρκοι. Σάν νά έλεγε στον Σουλτάνο: «Μήν ψάχνης σχοινί και χασοµεράς· άµα θέλης νά µέ κρέµασης, έτοιµο το έχω το σχοινί». Γιά τά δύσκολα θέµατα αυτόν έστελναν στον Σουλτάνο. Πολλές φορές γλύτωσε τό Πατριαρχείο σέ δύσκολες περιστάσεις. Στά γεράµατα του τόν έβαζαν επάνω σέ ένα άλογο, µέσα σέ ένα κοφίνι, έβαζαν και ένα άλλο κοφίνι µέ βάρος άπό την άλλη µεριά και τόν πήγαιναν στην Πόλη. Μιά φορά οί Τούρκοι είχαν βγάλει ένα φιρµάνι νά έπιστρατεύωνται οί Έλληνες στον τουρκικό στρατό. Οί Χριστιανοί δυσκολεύονταν νά υπηρετούν µαζί µέ τους Τούρκους, γιατί δέν µπορούσαν νά εκτελούν τά θρησκευτικά τους καθήκοντα. Οί Ρώσοι έν τω µεταξύ είχαν πει τότε στους Τούρκους νά µήν εµποδίζουν τους Έλληνες νά τηρούν τά χριστιανικά τους καθήκοντα. Κάλεσε ό Πατριάρχης τόν Παΐσιο και τόν έστειλε στον Σουλτάνο. Παρουσιάσθηκε τότε εκείνος στον Σουλτάνο πάλι µέ ένα σχοινί δεµένο στην µέση. Του λέει ό Σουλτάνος: «Οι Έλληνες πρέπει να
.ηλήκ όπά ερεφέπυ ςατνορέΓ ό νατ

134 135

ςαίχραπε ςήτ ύομσινηλλΕ ϋοτ ησωσάιδ νήτ άιγ αέλαρραθ εκηθσίνωγα ίακ ςαίερασιαΚ ςητίλοπορτηΜ

νητσ εσαδύοπΣ .7771 ότ ςαίκοδαππαΚ ςητ ασαράΦ άτσ εκηθήννεγ , ςαίερασιαΚ ςητίλοπορτηΜ

.3281-1281 ητε άτ ςηκίνολασσεΘ ςήτ ςήτηκιοιδ νατή ςάσαΠ χάλυοδβΆ νίμΈ τέμχεΜ Ό

εκηθήνοτοριεχ 2381 όΤ .ςαέρεΙ ίακ ςονοκάιδ εκηθήνοτοριεχ υοπό ,ηλοπύονιτνατσνωΚ

νητσ αρετόγρα ίακ υομόρδορΠ υοτήφορΠ υοίμιΤ ϋοτ νώναιβαλΦ νωτ ήλοχΣ ήκιταρεΙ

,7891 ότ ενιγέ όκιτατσιρεπ όΤ

133

ό

.υοτ

τού λέει ό Σουλτάνος. άλλα τουλάχιστον ας πουν «προσέξτε· µήπως είναι κανένα φίδι έκεϊ πέρα. Οί απαγορεύσεις δέν ισχύουν άπό τήν δύση µέχρι τήν ανατολή τοϋ ηλίου. Υπέγραψε και αυτός. ∆έν µπορούν νά κάνουν µαζί µ' εσάς προσευχή· εσείς νά έχετε ραµαζάνι136 και 'µεϊς τά Φώτα»! Σκέφθηκε ό Σουλτάνος: «Νά όπλισθούν οί Χριστιανοί. δέν το βγάζουν αυτοί. γιατί ήρθα ως αντιπρόσωπος τού Πατριαρχείου». κι εγώ συµφωνώ νά έπιστρατεύωνται οί Έλληνες.) άπό τό πρωί µέχρι τό βράδυ κάθε ηµέρας. στην εποχή της Εικονοµαχίας. γιατί είναι δική µας· είναι των παππούδων µας και πρέπει νά µας την δώσετε».λπ. ποτό. είναι περιουσία τών παππούδων τών Αρµενίων και πρέπει νά τό πάρουν οί Αρµένιοι». γιά νά εκτελούν και τά θρησκευτικά τους καθήκοντα. και παρακαλούσαν τους πιστούς πού εισέρχονταν νά δέωνται γι' αυτούς στον Κύριο.».έπιστρατεύωνται. πρέπει νά έχουν ξεχωριστό στρατόπεδο. κατά τόν όποιο τηρείται άπό τους πιστούς τοϋ Ισλάµ αυστηρότατη νηστεία (πλήρης αποχή άπό φαγητό. κάπνισµα κ. µε τον ορθολογισµό πού έχουµε. (Βλ. όχι. Επειδή όµως έχουµε διαφορετική θρησκεία. «Όχι. Όλα από 'κεϊ ξεκινούν. γιά νά έχη και µάρτυρα. Αυτοί πού αρνιόνταν τόν Χριστό.ήταν µετά «προσκλαίοντες»138. γιατί. ∆ώστε µου ένα έγγραφο νά υπογράψω και έγώ γιά τό Μπαλουκλή. εξω από τόν νάρθηκα. γιατί έτσι θά µού δώσουν τήν τάδε θέση και θά βοηθάω και κανέναν φτωχό». Όποτε ο Σουλτάνος βρέθηκε σέ δύσκολη θέση και ανακάλεσε τήν απόφαση γιά το Μπαλουκλή.. Άν ήµασταν έµεΐς στά χρόνια τών Μαρτύρων. νά είναι χωριστός στρατός και νά έχουν δικούς τους αξιωµατικούς κ. ώστε νά προβληµατισθή ό άλλος. Πηδάλιον. τους έλεγαν 136 Λέξη τουρκική. όταν γνωρίζουµε ότι ένας τόπος είναι περιουσία τών παππούδων µας. Εντάξει. Άν δέν άποφασίση κανείς τον θάνατο. 138 Οι «προσκλαίοντες» έµεναν στά προπύλαια τοϋ Ναοϋ. τίποτε δέν γίνεται. τού λέει ό Παΐσιος. όχι. «Το Μπαλουκλή. «Ναί. πρέπει νά τό πάρουν. ή Εκκλησία δέν τους κοινωνούσε. πρέπει νά τόν παίρνουµε. Βλέπετε πώς τους έφερνε σβούρα. θά λέγαµε: «Τον Θεό Τον αρνούµαι άπ' έξω . Μιά άλλη φορά οί Αρµένιοι ζήτησαν άπό τόν Σουλτάνο νά τους δώση το Μπαλουκλή και κατάφεραν νά πάρουν τήν έγκριση του. κανών ΙΓ') . τοϋ απαντάει.λπ. και δείχνει το κωνσταντινάτο φλουρί! Είχε πάρει µαζί του και έναν από τους αξιωµατούχους Ρώσους πού είχαν έρθει τότε στην Πόλη µε ένα καράβι.όχι άπό µέσα µου -. είναι δικό σας το Μπαλουκλή». για νά υπηρετούν την πατρίδα». Ύστερα βγάζει ένα φλουρί κωνσταντινάτο137 και λέει: «Νά πάρουν λοιπόν οί Αρµένιοι το Μπαλουκλή. «Όχι. Είναι επικίνδυνο». γιατί είχε αποφασίσει τον θάνατο. Μετά πήγε ό Πάίσιος στον Σουλτάνο νά συζήτηση αυτό το θέµα. Ό ένατος µήνας τοϋ Μουσουλµανικού ηµερολογιακού έτους. Τότε λιβάνι νά έρριχναν στην φωτιά τών ειδώλων. Η. Όµως ούτε αυτό τό κάνουν. τοϋ είπε ό Σουλτάνος. Ή άρνηση πίστεως µε µαρτύριο εξιλεωνόταν Σήµερα οι πιο πολλοί θέλουν νά βγάζουν οι άλλοι το φίδι άπό τήν τρύπα. 137 Χρυσό νόµισµα πού παρίστανε τόν Άγιο Κωνσταντίνο και τήν Αγία Ελένη και τό φορούσαν ώς κόσµηµα ή ως φυλαχτό. Τότε ό Παΐσιος του λέει: «Ναί. άλλα και εµείς πρέπει νά πάρουµε την Άγια-Σοφιά. έπρεπε µέ µαρτύριο νά εξιλεωθούν. καλύτερα νά µήν έπιστρατεύωνται». Γιατί ή έπρεπε νά άνακαλέση τήν απόφαση γιά το Μπαλουκλή ή νά δώση στους Έλληνες τήν Άγια-Σοφιά. Κι αυτό. γιατί αυτά τα µέρη είναι από παλιά τών γκιαούρηδων.

όταν κινήται κανείς εγωιστικά. Θά κάνω αργότερα µιά βυζαντινή». Όρθοδόξου Κυψέλης. Προχωράει στην ραία Πύλη. Γιατί. «Όχι». αυτοί δεν έξωµότησαν. το φοράει και τους έκανε και Εσπερινό! Τους είπε µετά «νά λάβετε µέτρα» και στους άλλους είπε: «∆έν ήταν τίποτε· διαδόσεις είναι». τόµος Γ'. ο Σαπρίκιος139 πού έφθασε µέχρι το µαρτύριο καί όµως αρνήθηκε τον Χριστό. τότε αρνείται. Έµεΐς. Κάποτε πήγαν και τον ειδοποίησαν ότι στο τάδε µέρος. 139 . αυτός θά πή «ναί. Οΰτε παρουσιάσθηκε καµµιά περίπτωση νά ρωτήσουν κάποιον άπό αυτούς «είσαι Χριστιανός. είναι κρυµµένοι Χριστιανοί. πολλές φορές λέµε ότι σέ δύσκολες ώρες ό Θεός θά δώση δύναµη.». δέν δέχεται τήν Χάρη τοϋ Θεού καί επόµενο είναι σέ µιά δυσκολία νά άρνηθή τόν Χριστό. δεν θά πή ότι είναι Μουσουλµάνος. . ενώ ήταν Χριστιανός. δέν είσαι Χριστιανός. ήταν στρατηγός. είµαι Μουσουλµάνος».Γέροντα. οµολογούσαν. γι' αυτό τον εγκατέλειψε ή Χάρις. µερικοί έφυγαν και πήγαν σε µακρινά µέρη. πρέπει νά έχη πολλή ταπείνωση και νά άγαπάη πολύ τον Χριστό. είχε βαπτισθή Χριστιανός και νόµιζαν ότι είναι ειδωλολάτρης.µήν άνησυχήτε». εσένα σέ είδαµε ότι έκανες σταυρό. Θυµάσθε. όταν τά έκαψαν οι Τούρκοι. Παίρνει τους ανθρώπους του. θά τον εγκατάλειψη ή Χάρις.χ. άπαντα. . Άπό τά είκοσι επτά χωριά λ. Καί ήταν ιερέας! Μοϋ λέει ό λογισµός ότι πήγαινε νά µαρτυρήση εγωιστικά καί όχι ταπεινά· δέν πήγαινε στό µαρτύριο γιά τήν πίστη του. θά λέγαµε: «Ας τήν πετάξω αυτή· είναι της Αναγεννήσεως. ξεκρεµάει το πετραχήλι. . είµαι Χριστιανός». «Θά πάω νά δώ. σ. γιά τήν αγάπη τοϋ Χρίστου. 239-241. τους είπε. τους Κρυπτοχριστιανοΰς πώς τους δέχεται ή Εκκλησία. Αγίου Νικόδηµου 'Αγιορείτου.χ. Χασάν τον φώναζαν. «Γιατί µέ φέρατε έδώ. οµολόγησε και µαρτύρησε.Ό Θεός θά δώση δύναµη σέ έναν ταπεινό άνθρωπο πού έχει καθαρή καρδιά. είσαι Χριστιανός» και πή «όχι. σε µιά κατακόµβη. τοϋ λένε. Ό Άγιος Σεβαστιανός λ. Σε ένα τουρκικό χωριό ήταν πολλοί Κρυπτοχριστιανοί. Αυτοί είναι οί Κρυπτοχριστιανοί. ∆εν αρνήθηκαν τον Χριστό. Έκεϊ δεν ήξεραν οι άλλοι ότι είναι Χριστιανοί· νόµιζαν ότι είναι Μουσουλµάνοι. . αν µας έλεγαν νά πετάξουµε µιά εικόνα. Κρυφά βοηθούσε πολύ θετικά τους Χριστιανούς. είπε στους δηµίους. Από τήν στιγµή όµως πού θά πιάσουν έναν και τοϋ πουν «µάθαµε ότι είσαι Χριστιανός». πού άνηκαν στην επαρχία των Φαράσων της Καππαδοκίας. και αυτοί προτιµούσαν νά µαρτυρήσουν παρά νά τίς πετάξουν. Βλ. Συναξαριστής των δώδεκα µηνών τοϋ ένιαυτοϋ.». πηγαίνει και βρίσκει εκεί τους Χριστιανούς όλους µαζεµένους. Θεσσαλονίκη 1982. Όταν όµως χρειαζόταν.Όπου υπάρχουν πραγµατικοί Κρυπτοχριστιανοί. Όταν όµως κατάλαβαν ότι είναι Χριστιανός.Γέροντα. Και στους πρώτους χριστιανικούς χρόνους υπήρχαν Χριστιανοί πού βαπτίζονταν κρυφά και οί άλλοι είχαν τήν εντύπωση ότι δέν ήταν Χριστιανοί.νά κάψουν ή νά πετάξουν τίς εικόνες. είµαι Χριστιανός» ή «όχι. Μαρτύριο και ταπείνωση Αυτός πού θά άξιωθή νά µαρτυρήση. Άν προχώρηση εγωιστικά στο µαρτύριο. Παπα-Γιώργη τον έλεγαν. γιά νά πή «ναί. εκδ. είµαι Μουσουλµάνος». «Καλά. και ό πρόεδρος ήταν παπάς.». Αυτοί δέν είναι εξωµότες. Άπό τήν στιγµή όµως πού υποψιασθούν κάποιον και τοϋ πουν «έ.

Κι εκείνος της είπε χαµογελώντας: «Αν σού φέρουν καί το δικό µου λείψανο. Ακούς εκεί κουβέντα! Πάντως. είχαν καλωσύνη καί πονούσαν τους φτωχούς.Γέροντα.Μπορεί. αν καί ζούσε αµαρτωλή ζωή. νά φθάσω µέχρι πέµπτου ούρανοΰ». πάλι θά λαχταρούσε νά πάη εκεί. ή καρδιά του πρέπει νά εχη µέσα καλωσύνη. γι' αυτό ό Θεός τους βοήθησε. θά δώση πολλή δύναµη. Έµεις θέλουµε τόν Χριστό. Άν δη ό Θεός πραγµατικά καλή διάθεση. Μπορεί να έχη υπερηφάνεια και καλή διάθεση. Μπορεί νά έχη υπερηφάνεια. γιά νά τον ενίσχυση ό Χριστός νά όµολογήση δηµόσια ότι είναι Χριστιανός. άλλα καί δούλος στον έρωτα της κυρίας του. ένας σωστός Χριστιανός. µέ τον λογισµό ότι θα γίνη µάρτυρας και θά τοϋ γράψουν µετά τό συναξάρι καί ακολουθία. Μοϋ είπε κάποιος: «Κάνε προσευχή. 12. θυσία. Νά µήν πάη δηλαδή µέ υπερήφανη διάθεση. νά όµολογήση θαρρετά. Β ' Κορ. ταπείνωση. ασπάσθηκε τά δεσµά καί τις πληγές τους καί τους ζήτησε νά προσευχηθούν. όταν χρειασθή. παρακολούθησε τά µαρτύρια τών Χριστιανών καί αµέσως συγκλονίσθηκε άπό τήν καρτερία τους. αλλά τότε νά ταπεινωθή καί νά πή: «Θεέ µου. Γι' αυτό είπα νά καλλιεργηθή ή αρχοντιά. ό νους τους πήγαινε στους φτωχούς. Τό µόνο πού µας απασχολεί είναι νά είµαστε µέ τόν Χριστό.». Είχαν θυσία. δέν γράφει νά ζητάµε τά "κρείττονα". θά το δεχθής. Είπε στον Βονιφάτιο νά πάη µέ άλλους υπηρέτες της στην Μικρά Ασία. γιά νά πλήρωση καί νά µαζέψη τά άγια Λείψανα των Μαρτύρων καί νά τά µεταφέρη στην Ρώµη. . Βλ. Όποτε. Γέροντα. Παρόλο πού ήταν κυριευµένοι άπό πάθη.». το πνεύµα της θυσίας. Πάτερ. εννοούµε τουλάχιστον στό θέµα αυτό τοϋ µαρτυρίου νά έχη ταπείνωση. Τελικά. γιά νά άγοράση τά άγια Λείψανα. . ένας νά ζή ράθυµα καί. εσύ ζητάς νά φθάσης στον πέµπτο. Μαρτύρησε λοιπόν καί αυτός στό αµφιθέατρο καί οι σύντροφοι του αγόρασαν 140 141 Βλ. «Μήν αστειεύεσαι µ' αυτά». 2. ας µας δέρνουν κάθε µέρα. Νά µήν πάµε έτσι µπακαλίστικα. Ό ένας νά θυσιάζεται γιά τον άλλο. 142 Ό Άγιος Βονιφάτιος ήταν δοΰλος της Συγκλητικής Αγλαΐδος. Ας ύπάρχη µαρτύριο.31. είµαι υπερήφανος· τώρα όµως δώσ' µου λίγη δύναµη νά µαρτυρήσω γιά τήν αγάπη Σου καί νά εξοφλήσω τίς αµαρτίες µου».Όταν λέµε ταπείνωση. αγαπούσε τους αγίους Μάρτυρες καί ενδιαφερόταν γιά τά άγια Λείψανα. όταν έφθασε στην Ταρσό καί πήγε στό αµφιθέατρο. . είπατε να έχη ταπείνωση και καλή διάθεση ό άνθρωπος. ας µαρτυρούµε κάθε µέρα. . 12.πού έχει καλή διάθεση. θά τοϋ κάνουν εικόνα µέ φωτοστέφανο. γιά νά έχη δόξα στον Παράδεισο.Γιά νά το κάνη κανείς αυτό. . αν ήξερε ότι καί στον Παράδεισο πού θά πάη θά έχη πάλι βάσανα. τοϋ λέω. Έτρεξε. µοϋ λέει. για να τοϋ δώση δύναµη ό Θεός. Είχαν την ελεεινή εκείνη ζωή στην Ρώµη. τότε δίνει πολλή Χάρη ό Θεός. καλύτερα νά µή σκεφθή νά µαρτυρήση. καί δυο καί τρεις φορές τήν ηµέρα· δέν µάς απασχολεί.»141. Έτρεχαν νά δώσουν πρώτα φαγητό στους φτωχούς καί ύστερα έτρωγαν αυτοί. αν υποφέρουµε κάτι έδώ στην γη. Α Κορ. «Γιατί. Ένας γνήσιος. θά εχη µαρτύρια. αν έχη ταπεινή διάθεση καί πηγαίνη στό µαρτύριο µε µετάνοια. ∆έν πρέπει νά σκεφτώµαστε ότι. θά είµαστε καλύτερα έκει στον Ουρανό. ό Απόστολος Παύλος έφθασε στον τρίτο ουρανό140. Βλέπεις τον Άγιο Βονιφάτιο καί την -Αγία Άγλαΐδα142. ∆ηλαδή θα εξαρτηθη από τήν διάθεση τοϋ άνθρωπου. «Καλά. Καί ή Άγλαΐδα. τού λέει εκείνη. άλλα µόλις κάθονταν νά φάνε. αν πάη κανείς στό µαρτύριο.

εκείνο θά ήταν το βάσανο. Ύστερα εκείνη. Έτσι έγινε εκείνο πού χαριτολογώντας είχε προφητεύσει ό Βονιφάτιος. Άπό τήν τρέλλα τοϋ ερωτευµένου µεγαλύτερη ήταν ή 143 144 Ή µνήµη τους εορτάζεται στις 19 ∆εκεµβρίου. Τί αγάπη είχαν οί άγιοι Μάρτυρες γιά τόν Χριστό. Καί ό Άγιος Γεδεών ό Καρακαλληνός146 τί καρτερία είχε! «Πάρτε το χέρι. γιατί ο νους του είναι στον Χριστό καί πληµµυρίζει ή καρδιά του άπό χαρά. πριν φύγη άπό τήν Ρώµη. γιατί τό κάψιµο χάνεται άπό τό κάψιµο της θείας αγάπης. Άλλα άν τυχόν ανέβαινες εκεί καί δυσκολευόσουν. δεν είχαν βοηθηθη. µαρτύρησαν όλοι. πρέπει νά µην άγαπάη τόν εαυτό του και νά άγαπάη τόν Θεό.Γέροντα. όπου Άγγελος Κυρίου είχε πληροφορήσει τήν Άγλαΐδα γιά τό γεγονός. Τί λεβεντιά είχαν οί Άγιοι . ούτε µάνα ούτε πατέρα». καλά θά ήταν θά ήταν ευλογία άπό τόν Θεό. Τό γδάρσιµο είναι χαΐδεµα. πάρτε καί το πόδι. Ή µητέρα µπαίνει µέσα στην φωτιά. σκέφτοµαι ότι.Άµα πέθαινες. Ή µνήµη τους εορτάζεται τήν 1η Αύγουστου. ενας-ενας. Πόσοι Άγιοι πήγαιναν στό µαρτύριο καί ένιωθαν τέτοια χαρά. Ό θείος έρωτας παίρνει τήν καρδιά. Όταν τους είπε ότι είναι ό ίδιος. Το µαχαίρι του δηµίου το ένιωθαν οι Μάρτυρες γλυκύτερο και άπό τό δοξάρι τοϋ βιολιού. ∆εν καταλαβαίνει ούτε πόνο ούτε τίποτε. Οί Μάρτυρες είχαν καλή διάθεση. Ό Άγιος Λογγΐνος145 έκανε τραπέζι σ' αυτούς πού πήγαν νά τόν συλλάβουν καί τους φιλοξένησε. άφοϋ µοίρασε την περιουσία της. Είχαν όµως πνεύµα θυσίας καί ό Θεός δεν τους άφησε. Επειδή ή αγάπη της είναι ισχυρότερη από το κάψιµο της φωτιάς. Ή αγάπη γιά το παιδί της σκεπάζει τόν πόνο. . είπε στους δήµιους. λες καί πήγαιναν σέ πανηγύρι! Ό Άγιος Ιγνάτιος147 έτρεχε στό µαρτύριο και φώναζε: «Αφήστε µε νά µαρτυρήσω. Όταν φούντωση ή αγάπη γιά τόν Χριστό. γι' αυτό και τόν εξουδετερώνει. 147 Ή µνήµη του εορτάζεται στις 20 ∆εκεµβρίου. θα πέθαινα από τόν φόβο µου! . καί έτσι τόν αποκεφάλισαν. πάρτε τα όλα!». Βλέπετε. πάρτε καί τήν µύτη. Φοβερό! Άλλα. αφήστε µε νά µε φάνε τά θηρία». 145 Ή µνήµη του εορτάζεται στις 16 Όκτωβρίου. τί λεβεντιά! Ή Αγία Σολοµονή µέ τά επτά παιδιά της144. γιά νά τόν αποκεφαλίσουν καί εκείνος τους έλεγε: «Θά σας τόν δείξω!». πρίν σε ανεβάσουν στον τροχό. εκείνοι δίστασαν. αν έβλεπα τόν τροχό της Αγίας Αικατερίνης. παίρνει και τό µυαλό. τότε τό µαρτύριο είναι πανηγύρι· ή φωτιά ανακουφίζει καλύτερα άπό λουτρό. γι' αυτό είχαν παρασυρθη στο κακό καί είχαν παρεκτραπη. βοηθούσε καί ό Χριστός καί άντεχαν στους πόνους. Γιά νά µην τά πολυλογώ. άλλα ό Άγιος Λογγϊνος τους παρακάλεσε νά εκτελέσουν την εντολή πού είχαν. 146 Ή µνήµη του εορτάζεται στις 30 ∆εκεµβρίου. δεν καταλαβαίνει πόνο. Πόσο µάλλον ή αγάπη γιά τόν Χριστό! Γιά τόν Άγιο πού προχωρεί στο µαρτύριο.το Λείψανο του καί τό µετέφεραν στην Ρώµη. γιά νά σώση το παιδί της. έζησε µε άσκηση καί πτώχεια ακόµη δεκαπέντε χρόνια και άγιασε143. Τήν χαρά πού ένιωθε εκείνος δεν τήν αισθάνεται ούτε ένας νεαρός ερωτευµένος πού λέει: «Θέλω αυτήν νά παντρευτώ καί δεν υπολογίζω κανέναν. ή αγάπη του γιά τόν Χριστό είναι ανώτερη άπό τόν πόνο. γιά νά φθάση ό άνθρωπος σ' αυτό το σηµείο. Εκείνοι βιάζονταν νά τους δείξη ποιος είναι ό Λογγϊνος. καί τρελλαίνεται ό άνθρωπος.

καί ανάλογα µέ το τί θά σπείρη. Όταν είναι επιφυλακή ό στρατός.Ανάλογα. τότε µόνο θά είναι καί εσωτερικά πραγµατικά άνθρωπος. Οι άγιοι Μάρτυρες έχυσαν τό αίµα τους. Άλλωστε ό µοναχός. Μήπως επαναπαυόµαστε στον λογισµό ότι τότε θά βοηθήση ό Θεός. Ή γη. ταλαιπωρήθηκαν οι ίδιοι άπό αγάπη προς τόν Θεό καί προς τήν εικόνα τοϋ Θεοΰ. πώς νά δώση ό Θεός νά γίνουν καλά τά σιτάρια του. ούτε καί τα βασανιστήρια όλων τών αγίων Μαρτύρων µέ το Πάθος τού Κυρίου µας. . Μετανοεί καί προχωρεί νά κάνη λεπτή πνευµατική εργασία. καί αυτοί σείσθηκαν τόσο δυνατά.Γέροντα. γιατί δέν άντεχε νά το βλέπη. γιά νά µας αφήσουν τις πνευµατικές τους συνταγές. Οι πέτρες. Τον θάνατο. Αυτός θά του άνοιξη τήν πόρτα του Παραδείσου. οι Όσιοι Πατέρες έχυσαν ιδρώτες καί δάκρυα.Πόσο µπορεί νά κράτηση αυτή ή επιφυλακή. Στον εαυτό Του όµως ό Χριστός δεν χρησιµοποίησε καθόλου τήν θεϊκή Του δύναµη καί υπέφερε τον πολύ πόνο στο ευαίσθητο Σώµα Του από τήν πολλή αγάπη προς το πλάσµα Του. γιά νά αποφύγουµε τον κόπο της προετοιµασίας. οι νηστείες. . µπορούµε ακόµη καί να αγιάσουµε. . όλοι οι αγώνες τών Όσίων. ότι ό Θεός θά τον βοηθήση. Ό µοναχός πρέπει νά είναι πάντοτε έτοιµος. καί αυτή τρόµαξε.Πότε είναι έτοιµος κανείς. πώς θά ετοιµασθούµε. . διότι όλους τους βοηθούσε ό Χριστός θεϊκά. έκαναν πνευµατικά πειράµατα στον εαυτό τους. όταν δέν κάνη κανείς τήν πνευµατική εργασία πού πρέπει. οι αγρυπνίες κ. σάν καλοί βοτανολόγοι. Αν δέν σπείρη κανείς. Όλοι οι Άγιοι αγωνίσθηκαν γιά τήν αγάπη τοϋ Χριστού. τόσο ελαττώνεται ή αγάπη γιά τόν εαυτό του. αν έρθη µιά δύσκολη ώρα.Νά ετοιµασθούµε. πού ξύπνησαν πολλούς κε-κοιµηµένους από χρόνια καί τους έβγαλαν έξω νά διαµαρτυρηθούν γιά τήν αχάριστη αυτή συµπεριφορά τών ανθρώπων προς τον Ευεργέτη καί Λυτρωτή τους Θεό.«τρέλλα» τοϋ Αγίου Ιγνατίου. . όταν το είδε. Πρέπει νά σπείρη ό άνθρωπος. ∆εν συγκρίνονται. ό Θεός θά δώση. Τί νά φοβηθή. καί αυτές κοµµατιάσθηκαν. οί στρατιώτες είναι συνέχεια έτοιµοι. τόν άνθρωπο. θά έχη τήν πίστη. Όσο αυξάνει ή αγάπη γιά τον Θεό καί τόν πλησίον. καί δέν τόν . Μοναχός και µαρτύριο . καί τότε δέν φοβάται τίποτε. Καί στον στρατό λένε «έσο έτοιµος».Γέροντα. περιµένουν διαταγή. εν µετάνοια βρίσκεται. µέ τά άρβυλα. όποτε καί αν πεθάνη. µέ τίς σφαίρες.λπ. Ή φυγή του άπό τον κόσµο καί το σχήµα του αυτό δηλώνουν. καί γλυκαίνονταν οι πόνοι τους από τήν µεγάλη Του αγάπη. γιατί κάτω άπό τήν πλάκα του τάφου είναι κρυµµένο το κλειδί της αιωνιότητος. αφού ό ήλιος αισθάνθηκε το Πάθος τού Κυρίου καί σκοτείνιασε. φυσικά. Αλλιώς θά είναι πιο αναίσθητος καί από τά δηµιουργήµατα τού Θεού. µέ τά όπλα τους. Έτσι προλαβαίνουµε το κακό ή θεραπεύουµε µια πνευµατική αρρώστια µας καί αποκτάµε υγεία καί. γιά νά Τον έπικαλεσθή.. Οι τάφοι. Αυτήν τήν αγάπη τού Χριστού προς τον άνθρωπο εάν αισθανθή κανείς. εάν φιλοτιµηθούµε να τους µιµηθούµε στους αγώνες.

έτσι καί ή άσκηση είναι πανηγύρι.γιατί τους είχαν έκεϊ. άπό τήν οποία καίγονται. Άλλος δενόταν γιά τήν αγάπη τού Χριστού.Γέροντα. νά τήν εκδηλώσουν µέ άσκηση σωµατική γιά τις ψυχές των κεκοιµηµένων πού καίγονται. .. αλλά άγαλλόταν θεϊκά.λπ. Όπως τό µαρτύριο είναι πανηγύρι. Έκεΐ πού περίµεναν τό µαρτύριο µέ χαρά. Άλλος πήγαινε καί κρεµιόταν µέ σχοινιά άπό τά χέρια σέ κανένα δένδρο· προσευχόταν µέ πόνο. Άλλα εκείνοι πού περίµεναν στις φυλακές µέ χαρά τήν σειρά τους. Καί τότε ισχύει εκείνο πού γράφει ό Απόστολος Παύλος: «Τίποτε δέν µπορεί νά µέ χωρίση άπό τήν αγάπη του Χρίστου». όπως ό Χριστός. Αυτοί ήταν 148 149 Βλ. νά δέχεσαι έστω µέ χαρά τήν περιφρόνηση. Άπό τό µαρτύριο ξεκίνησε ό ασκητισµός στην πνευµατική ζωή.. γιά νά µαρτυρήσουν. καί δόθηκαν στην άσκηση γιά τήν αγάπη τού Χριστού καί µετά τους µιµήθηκαν στην άσκηση και άλλοι. ό Μαξιµιανός. καί σταµάτησαν τά µαρτύρια. παλαβοί είπαν «είµαστε πρόβατα του Χρίστου!» και έτρωγαν µόνο χορτάρι άπό τήν γή. νήστεψε και εσύ έστω µία Τετάρτη πού Τον πρόδωσαν και µία Παρασκευή149 πού Τόν σταύρωσαν. Όταν ανέλαβε τήν εξουσία ό Μέγας Κωνσταντίνος. γιά νά ευχαρίστηση τόν Ευεργέτη του Θεό. γιατί Τόν αγαπάει. γιά νά τους τελειώσουν . βρέθηκαν ελεύθεροι. Όποτε. Παναγία µου». πώς θά νιώσω το µαρτύριο καί τήν άσκηση. . µιά πού δέν µπορείς νά νη-στέψης σαράντα ηµέρες. γιά νά βρουν λίγη ανάπαυση. Οι άγιοι Μάρτυρες ένιωθαν µεγάλη χαρά πού τους δινόταν ή ευκαιρία νά µαρτυρήσουν. µπορούν τήν αγάπη τους αυτή. τήν θεία παλαβοµάρα.148 Τους κοσµικούς ή σκέψη τοϋ µαρτυρίου τους αναγκάζει νά καταφεύγουν στον Θεό καί νά λένε άπό φόβο «Χριστέ µου. Γι' αυτό τά µαρτύρια πού θά τους έκανε ό ∆ιοκλητιανός. Ό µοναχός όµως κάνει το καλό άπό ευγνωµοσύνη. όταν ελευθερώθηκαν.άλλους σακατεµένους κ.υπολογίζει. τά έκαναν µόνοι τους στον εαυτό τους µέ τήν άσκηση. Εκείνοι πού θέλουν να µαρτυρήσουν για τήν αγάπη τοϋ Χριστού. ό ∆ιοκλητιανός»! Καί ένιωθαν µεγάλη χαρά πού βασάνιζαν τόν εαυτό τους. ένώ ό µοναχός θέλει νά είναι συνέχεια κοντά στον Θεό. Νά άπέχη δηλαδή άπό φαγητό καί νερό όλη την ήµερα . 35. Καί αν θέλης νά νιώσης καί λίγο τήν άσκηση. έλεγε. άπό τήν αγάπη τους προς τόν Θεό καί τήν φλόγα πού είχαν νά µαρτυρήσουν. Πολλοί άπό τους κοσµικούς κάνουν το καλό. Ξεκίνησαν οι πρώτοι µέ αυτήν τήν θεία τρέλλα.Γιά νά νιώσης καί εσύ λίγο τί θά πή µαρτύριο. γιατί φοβούνται νά µήν πάνε στην κόλαση. Έτσι µπήκε ό ασκητισµός στην θρησκεία µας. πολύ στενοχωρήθηκαν πού τους χάλασε ό Μέγας Κωνσταντίνος τήν δουλειά. άλλα δέν υπάρχει µαρτύριο. πήραν τά βουνά. γιατί αποφεύγει κανείς όλη τήν ανθρώπινη παρηγοριά καί βρίσκει τήν θεία. έβγαλε τους Χριστιανούς άπό τις φυλακές .. «Έτσι θά µέ έδενε. Ρωµ. 8. Άλλοι πάλι πιό.

και έτσι έκαναν. που έλεγαν: «Είµαι ζώο αχάριστο.1395 κ. PG67. Οι Ασκητικοί Λόγοι. Θά τρώω χόρτα»150.». 90-91. Φτερούγιζε ή καρδιά τους άπό αγάπη προς τον Χριστό. νά φθάσουµε σ' αυτήν τήν πνευµατική αταξία. Ζούσαν τόσο έντονα τις ευεργεσίες του Θεοϋ και τήν δική τους µηδαµινότητα.οι λεγόµενοι «βοσκοί». Αργότερα όµως το απαγόρευσε ή Εκκλησία. «Μακάρι νά µας άξιώση ό Θεός νά κάνουµε τέτοιες αταξίες»151. Έτρωγαν χόρτα και χαίρονταν.». γιατί οι κυνηγοί πολλούς τους περνούσαν γιά άγρια ζώα και τους σκότωναν. Λόγος Κ∆'. . 150 Πρβ. 2480B· Μόσχος PG87.έ. Άββα Ισαάκ του Σύρου.· Ευαγριος PG86. 1688C 151 Βλ. Είδες όµως τί λέει ό Άββάς Ισαάκ. Σωζόµενος. δεν είµαι. Σήµερα αυτά δέν µπορούν νά τά καταλάβουν οι άνθρωποι· τά θεωρούν ανοησίες! «Γιατί νά τρώω χόρτο σάν το ζώο. «Πρόβατο του Χρίστου. 2868Β και Λεόντιος Ρ093. λένε ή «γιά ποιο σκοπό νά κρεµιέµαι έτσι και νά ταλαιπωρώ τό σώµα µου. σ. σε όλη µου τήν ζωή θά τρώω χόρτα». έλεγαν.

. Το εµπόδιο σ' εµάς τους ανθρώπους είναι ή όλιγοπιστία.ΤΕΤΑΡΤΟ ΜΕΡΟΣ ΕΞΑΡΤΗΣΗ ΑΠΟ ΤΟΝ ΟΥΡΑΝΟ «Ή βοήθεια τον Θεού δεν εµποδίζεται οϋτε απο ανθρώπους οϋτε από δαίµονες. ∆εν είναι τίποτε δύσκολο για τον Θεό οϋτε για έναν Άγιο. µε την οποία εµποδίζουµε τις µεγάλες θείες δυνάµεις να µάς πλησιάσουν».

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1
Ή πρόνοια του Θεοΰ για τον άνθρωπο «Ζητείτε πρώτον τήν Βασιλείαν τοΰ

Θεοΰ»

152

- Γέροντα, ό Άββάς Μακάριος λέει ότι ό Θεός µάς δίνει τά ουράνια

αγαθά153, και αυτό το πιστεύουµε. Πρέπει νά πιστεύουµε ότι θά µάς δώση και τά επίγεια, πού δεν είναι τόσο σηµαντικά; - Ποια επίγεια; - Ό,τι µάς χρειάζεται. - Ναί, καλά το είπες. Ό Θεός αγαπάει το πλάσµα Του, τήν εικόνα Του, και το φροντίζει γι’ αυτά πού τοΰ χρειάζονται. - Αυτό πρέπει νά το πιστεύη ό καθένας και νά µήν ανήσυχη; - Αν δεν τό πιστεύη καί παλεύη µόνος του νά τά απόκτηση, θά ταλαιπωρηται. Μά καί αν ό Θεός δεν δώση αυτά τά επίγεια, τά υλικά πράγµατα, δέν θά στενοχωρηθή ό άνθρωπος πού ζή πνευµατικά. Αν ζητάµε πρώτα τήν Βασιλεία τοΰ Θεού καί αυτή είναι ή µόνη µέριµνα µας, όλα τά άλλα θά µάς δοθούν. Θά άφήση ό Θεός το πλάσµα Του; Το µάννα πού ερριχνε ό Θεός καθηµερινά στους Ισραηλίτες στην έρηµο, αν το κρατούσαν γιά την άλλη µέρα, σάπιζε154. Έτσι τά οικονόµησε ό Θεός, γιά νά έχουν εµπιστοσύνη στην θεία πρόνοια. Ακόµη το «ζητείτε πρώτον την Βασιλείαν τοϋ Θεοϋ» δεν το έχουµε καταλάβει. Ή πιστεύουµε η δεν πιστεύουµε. Όταν πήγα νά µείνω στο Σινά, δεν είχα τίποτε. ∆έν σκέφθηκα όµως καθόλου τί θά γίνω στην έρηµο µέσα σε άγνωστους ανθρώπους, τί θά φάω, πώς θά ζήσω. Το άσκητήριο τής Αγίας Επιστήµης, όπου θά έµενα, ήταν χρόνια εγκαταλελειµµένο, ακατοίκητο. Επειδή δέν ήθελα νά επιβαρύνω το µοναστήρι, δέν ζήτησα τίποτε. Μοϋ έφεραν λίγο ψωµί άπό το µοναστήρι καί το γύρισα πίσω. Γιατί νά ανησυχήσω, άφοϋ ό Χριστός είπε: «Ζητείτε πρώτον την Βασιλείαν τοϋ Θεοϋ»; Το νερό καί αυτό ήταν ελάχιστο. Ούτε εργόχειρο ήξερα, γιά νά πής πώς θά δούλευα καί θά έβγαζα το ψωµί µου. Το µόνο εργαλείο πού είχα ήταν ένα ψαλίδι. Το χώρισα στά δύο, το ακόνισα σέ µιά πέτρα, πήρα καί ένα ξύλο καί άρχισα νά φτιάχνω ξυλόγλυπτα εικονάκια. ∆ούλευα καί έλεγα καί τήν ευχή. Γρήγορα εξασκήθηκα/Έφτιαχνα συνέχεια τό ϊδιο σχέδιο, καί τήν δουλειά πού θά έκανα σέ πέντε µέρες, τήν έκανα σέ έντεκα ώρες, και όχι µόνο δέν στερήθηκα, άλλα βοηθούσα καί τά
152 153

Ματθ. 6, 33 Βλ. Μακαρίου του Αιγυπτίου, Όµιλίαι Πνευµατικαί, PG 34, 460D-461A καί 465D-468A. 154 Βλ. Εξ. 16, 19-20.

Βεδουϊνάκια. Γιά ένα διάστηµα έκανα εργόχειρο αρκετές ώρες τήν ηµέρα. Ύστερα είχα φθάσει σέ µιά κατάσταση πού δέν ήθελα νά κάνω εργόχειρο, άλλα έβλεπα καί τήν ανάγκη πού είχαν τά Βεδουϊνάκια. Ένα σκουφί καί ένα ζευγάρι πέδιλα νά τους έδινες, ήταν γι' αυτά πολύ µεγάλη ευλογία... Μού πέρασε λοιπόν ό λογισµός: «Ήρθα εδώ, γιά νά βοηθώ τους Βεδουίνους ή γιά νά κάνω προσευχή γιά όλον τόν κόσµο;». Έτσι αποφάσισα νά περιορίσω τήν δουλειά, γιά νά είµαι πιο άπερίσπαστός και νά προσεύχωµαι περισσότερο. Και µήπως περίµενα από πουθενά βοήθεια; Οι Βεδουίνοι δεν είχαν οι ίδιοι νά φάνε. Το µοναστήρι ήταν µακριά. Άπό την άλλη µεριά έρηµος. Την ϊδια µέρα όµως που περιόρισα την δουλειά, γιά νά διαθέσω περισσότερο χρόνο στην προσευχή, έρχεται κάποιος και µέ βρίσκει έξω άπό τό άσκητήριο και µοϋ λέει: «Νά, πάρε αυτές τις εκατό λίρες, γιά νά βοηθάς τά Βεδουϊνάκια και νά µη βγαίνης άπό τό πρόγραµµα σου και νά προσεύχεσαι»! ∆εν άντεξα. Τον άφησα µόνον του γιά ένα τέταρτο και πήγα λίγο µέσα. Μοϋ είχε δηµιουργήσει τέτοια κατάσταση ή πρόνοια και ή αγάπη τοϋ Θεοϋ, πού δέν µπορούσα νά συγκρατήσω τά δάκρυα µου. Βλέπεις πώς ό Θεός οικονοµάει, όταν ύπάρχη ή καλή διάθεση; Γιατί εγώ πόσα θά τους έδινα; Εδινα σε ένα, ερχόταν τό άλλο, «έµενα δέν µού έδωσες, Πάτερ!», έλεγε, ύστερα ερχόταν άλλο, «εµένα δέν µοϋ έδωσες, Πάτερ!». - Γιατί, Γέροντα, ενώ πολλές φορές έχουµε νιώσει την παντοδυναµία τοϋ Θεοϋ, δέν βλέπουµε την πρόνοια Του γιά µάς; - Είναι παγίδα τοϋ διαβόλου. Ό διάβολος ρίχνει στάχτη στά µάτια τοϋ άνθρωπου, γιά νά µή δη τήν πρόνοια τοϋ Θεοϋ. Γιατί, όταν δη ο άνθρωπος τήν πρόνοια τοϋ Θεοϋ, θά µαλακώση ή γρανιτένια καρδιά του, θά γίνη ευαίσθητη καί θά ξεσπάση σέ δοξολογία, καί αυτό δέν συµφέρει στον διάβολο. Ό άνθρωπος συχνά κανονίζει χωρίς τον Θεό Κάποιος είχε κάνει µιά µονάδα ιχθυοτροφείου καί όλη µέρα έλεγε «δόξα σοι ό Θεός», γιατί έβλεπε συνέχεια τήν πρόνοια τοϋ Θεοϋ. Μοϋ έλεγε ότι τό ψαράκι, άπό τήν στιγµή πού θά γονιµοποιηθη καί είναι µικρό σάν τό κεφαλάκι της καρφίτσας, έχει και ένα σακκουλάκι µε υγρό, για να τρέφεται, µέχρι να µεγαλώση και να µπορή να πιάνη κανέναν µικροοργανισµό από το νερό. Τοϋ έχει δηλαδή και τήν «κοµπανία»155 του ό Θεός! Και αν γι' αυτά προνοή ό Θεός, πόσο µάλλον γιά τον άνθρωπο! Αλλά ο άνθρωπος συχνά κανονίζει και αποφασίζει γιά όλα χωρίς τον Θεό. «Θά κάνω, λέει, δύο παιδιά». Τόν Θεό δεν Τον βάζει στον λογαριασµό. Γι' αυτό καί γίνονται τόσα ατυχήµατα και σκοτώνονται τόσα παιδιά. Έχουν οί περισσότεροι δυο παιδιά, το ένα χτυπάει µε το αυτοκίνητο, το άλλο αρρωσταίνει καί πεθαίνει, καί δεν έχουν µετά κανένα παιδί.
155

Κοµπανία: εφοδιασµός µε τρόφιµα

Όταν οί γονείς, οί συνδηµιουργοί τοϋ Θεού, δυσκολεύωνται, µετά από τις προσπάθειες πού κάνουν να οικονοµήσουν τά παιδιά τους, πρέπει ταπεινά νά ζητήσουν καί τήν βοήθεια τοϋ Μεγάλου ∆ηµιουργού απλώνοντας τά χέρια τους προς τά πάνω. Τότε χαίρεται καί ό Θεός πού βοηθάει, χαίρεται καί ό άνθρωπος πού βοηθιέται. Το διάστηµα πού ήµουν στην Μονή Στοµίου, γνώρισα έναν πολύτεκνο οικογενειάρχη πού ήταν αγροφύλακας σέ ένα χωριό της Ηπείρου, απόσταση τεσσερισήµισι ώρες µε τά πόδια από τήν Κόνιτσα, όπου έµενε ή οικογένεια του. Είχε εννέα παιδιά. Επειδή ό δρόµος γιά το χωριό περνούσε έξω από το µοναστήρι, ό αγροφύλακας αυτός ερχόταν, καί όταν πήγαινε στην υπηρεσία του, άλλα καί όταν επέστρεφε. Όποτε επέστρεφε άπό το χωριό, γιά νά πάη στο σπίτι του, µε παρακαλούσε νά άνάψη ό ίδιος τά κανδήλια. Αν καί έχυνε κάτω λάδια, τόν άφηνα νά τά άνάβη· προτιµούσα νά καθαρίσω µετά τις πλάκες τού Ναού, παρά νά τόν λυπήσω. Όταν έφευγε άπό το µοναστήρι, τριακόσια µέτρα περίπου πιο έξω, ερριχνε πάντα µιά ντουφέκια! Αυτό δεν µπορούσα νά το εξηγήσω, γι' αυτό αποφάσισα νά τόν παρακολουθήσω άπό τήν στιγµή πού θά έµπαινε µέσα στον Ναό µέχρι να πάρη τον δρόµο για την Κόνιτσα. Άναβε λοιπόν πρώτα τα κανδήλια µέσα στον Ναό καί ΰστερα έβγαινε στον νάρθηκα. 'Αφοϋ άναβε καί έκεϊ την κανδήλα πού ήταν πάνω άπό την είσοδο, µπροστά στην εικόνα της Παναγίας, βουτούσε το δάκτυλο του στην κανδήλα, γονάτιζε, άπλωνε τά χέρια του προς τήν εικόνα καί έλεγε: «Παναγία µου, εννιά παιδιά έχω· οικονόµησε τα λίγο κρέας». Άλειφε στην συνέχεια το στόχαστρο στην κάννη του ντουφεκιοϋ µε το λαδάκι πού είχε στο δάκτυλο, καί έφευγε. Τριακόσια µέτρα έξω άπό τήν µονή, όπου υπήρχε µιά µουριά, τον περίµενε ένα αγριοκάτσικο. Έρριχνε, όπως ανέφερα, µιά ντουφέκια, το σκότωνε, το κατέβαζε κάτω σέ µιά σπηλιά, τό έγδερνε καί τό πήγαινε στά παιδιά του. Αυτό γινόταν κάθε φορά πού θά επέστρεφε άπό τήν δουλειά του. Θαύµασα τήν πίστη τοΰ αγροφύλακα καί τήν πρόνοια της Παναγίας. Μετά άπό είκοσι πέντε χρόνια ήρθε καί µέ βρήκε στο Αγιον Όρος. Κάποια στιγµή τον ρώτησα αυθόρµητα: «Τί κάνουν τά παιδιά σου; Ποϋ βρίσκονται;». Καί εκείνος άπλωσε πρώτα τό χέρι του προς τον Βορρά καί είπε «άλλα στην Γερµανία» καί µετά άπλωσε τό χέρι του προς τον Νότο καί είπε «καί άλλα στην Αυστραλία· δόξα τω Θεώ έχουν τήν υγειά τους». ∆ιατηρούσε αυτός ό άνθρωπος καί τήν πίστη του, άλλα καί τον εαυτό του αγνό άπό άθεες ιδεολογίες, γι' αυτό καί ό Θεός δεν τον άφησε.

Ευλογίες της θαυµαστής πρόνοιας τοΰ Θεοΰ - Μερικές φορές, Γέροντα, έχω µιά επιθυµία, καί ό Θεός µοϋ τήν εκπληρώνει, χωρίς νά Τοΰ τό ζητήσω. Πώς γίνεται αυτό;

Ούτε χρήµατα εϊχε γιά νά φτιάξη.». σαν καρδιογνώστης πού είναι. Ό Παπά-Τύχων. γιά νά τά δώσω σε κανέναν ασκητή πού δεν έχει Ναό. 158 Βλ. µέ τήν πίστη ότι ό Θεός θά τού οικονοµούσε τά χρήµατα πού χρειαζόταν. µάς τό δίνει. Σαν καλός οικονόµος δίνει στον καθένα µας ο. τήν πρόνοια Του. πού φέρνει αθόρυβα τίς δυνάµεις τού Θεού εκεί πού χρειάζονται και τήν ώρα πού χρειάζονται. Στις εννιά παρά πέντε σοϋ έρχεται το κύπελλο. Καί πράγµατι. Σοϋ χρειάζονται πεντακόσιες δραχµές. Νά µήν περιµένης όµως πρώτα να σου δώση ό Θεός. σ. να σέ οικονοµήσουµε. αν χρειασθής αύριο στις δέκα ή ώρα κάτι. τόν φώναξε από µακριά ό δίκαιος157 της Σκήτης τοϋ Προφήτη Ηλία. Γέροντος Παϊσίου Άγιορείτου. παρά µόνο µεγάλη πίστη στον Θεό. όταν είχε πάει στο Καλύβι τού Τιµίου Σταυρού. όταν κάτι είναι για τό καλό µας. Όταν έµπιστευώµαστε τον εαυτό µας στον Θεό. Π. σοϋ χρειάζεται ένα κύπελλο στις εννιά ή ώρα.τι θέλω ή Παναγία θα το στείλη». στεγάζονται κάτω άπό τον µεγάλο τροϋλλο τοΰ Θεοΰ και προστατεύονται άπό τήν θεία Του πρόνοια. Ό Γέροντας µιας Καλύβης. πριν ακόµη εκείνος Τον παρακάλεση. σ. ό Καλός Θεός µας παρακολουθεί και µας οικονοµάει. ό δίκαιος του είπε: «Κάποιος καλός Χριστιανός από τήν Αµερική µοϋ έστειλε αυτά τα δολλάρια. Άγιορείται Πατέρες και Αγιορείτικα. Όταν κανείς αφήνεται στον Θεό. Μιά µέρα προσευχήθηκε και ξεκίνησε γιά τίς Καρυές. γιά νά φτιάξη τον Ναό. . Ρωτούσαν τον Γέροντα Φιλάρετο156: «Τί θέλεις. Όταν κανείς χρειάζεται σέ κάτι βοήθεια. γιά νά σοϋ το δώση.. στον όποιο ανατίθεται κάθε χρόνο ή διοίκηση της Σκήτης καί ή φροντίδα τοϋ Κυριάκου (τοϋ κυρίως Ναοϋ της Σκήτης) καί των προσκυνητών. ό Χριστός και ή Παναγία βοηθούν. «Ό. όταν θά τοϋ τά ζητούσε158.τι του χρειάζεται και µας φροντίζει ακόµη και σέ λεπτοµέρειες για τις υλικές ανάγκες µας. 18-19.Οικονοµάει ό Θεός.τι µας χρειάζεται. Πριν φθάση ακόµη στις Καρυές. Γέροντος Παϊσίου Άγιορείτου. ∆άκρυσε ό Παπα-Τύχων άπό συγκίνηση και ευγνωµοσύνη στον Καλό Θεό πού. Ή εµπιστοσύνη στον Θεό είναι µιά συνεχής µυστική προσευχή. δέν είχε Ναό. Και έτσι γινόταν. Όσοι άνθρωποι τά δίνουν όλα στον Θεό και δίνονται ολόκληροι σ' Αυτόν. αυτό δείχνει ότι έχεις δικό σου σπίτι και αποξενώνεσαι άπό τίς αιώνιες ουράνιες Μονές. Όταν πλησίασε ό ΠαπαΤύχων.χ. εννιά καί σαράντα πέντε λεπτά ή εννιά καί µισή θά το έχη έτοιµο ό Θεός. Τήν ώρα πού τις θέλεις έρχονται ακριβώς πεντακόσιες δραχµές· 156 157 Βλ. Έσύ δεν έχεις Ναό· πάρ' τα καί φτιάξε». 86. Βλέπει τις ανάγκες. και τότε τά φιλότιµα παιδιά Του Τον δοξολογούν συνέχεια µέ πολλή ευγνωµοσύνη. Και για να καταλάβουµε τήν φροντίδα Του. ώστε νά τοϋ έχη έτοιµα τά χρήµατα. τις επιθυµίες µας. είχε φροντίσει γιά τον Ναό. µας δίνει ακριβώς ο. όταν δεν είναι παράλογο καί είναι ανάγκη πραγµατική. αν και τού ήταν απαραίτητος. εάν ζητάς συνέχεια από τον Θεό και δέν άφήνης τον εαυτό σου µε εµπιστοσύνη στον Θεό. απαντούσε εκείνος. Γιατί. ό Θεός δεν τον αφήνει. αλλά εσύ νά δώσης όλο τον εαυτό σου στον Θεό. καί. Γέροντα. Άγιορεϊται Πατέρες καί Αγιορείτικα.

Έδωσα µία εικόνα τού « Αξιον έστιν» σε κάποιον ευλογία. ό καλόγερος!». Γιατί άπό εκεί πού έρχεται. ακριβώς όσα χρειαζόµουν. Τώρα πού έβρεξε λίγο. µαζεύω ενάµισι κουτί τήν ήµερα. 'Αλλά και τώρα. είχα ένα Ευαγγέλιο και το έδωσα σε κάποιον. χαράµατα. στις επιχειρήσεις. Στο δέµα υπήρχε και ένα σηµείωµα πού έγραφε: «Άν χρειάζεσαι και άλλα βιβλία. είχε και χάρτη της Παλαιστίνης. µόνο στο δικό µου δέµα υπήρχε ένα Ευαγγέλιο! Ήταν παλιό Ευαγγέλιο. . πόσο θα µε βοηθούσε!». χρειάσθηκα µιά φορά ένα κανδήλι γιά τον Ναό. έταξα ένα κανδήλι στην Παναγία· πάρε αυτά τά χρήµατα νά το άγοράσης». και όµως το νερό δεν τελειώνει! Νά αφεθούµε στην Θεία πρόνοια 159 Ειπώθηκε το καλοκαίρι του 1990. πλένονται. και ή στάθµη κατεβαίνει µόνον τέσσεραπέντε δάκτυλα! Εκατόν πενήντα-διακόσιοι άνθρωποι νά βολεύωνται και να µην άδειάζη το βαρέλι! Άλλοι ανοίγουν πολύ την κάννουλα της βρύσης. Αργότερα. Άρα ό Θεός τό φρόντισε νωρίτερα. πριν βρέξη. νά κόψω ξύλα και δεν µπορώ. Θέλω λ. Μπορώ ώρες νά σας λέω παραδείγµατα από την θαυµαστή πρόνοια του Θεοΰ. τήν ώρα πού τις χρειάζονται. Όλη ή ζωή µετά περνάει µε ευλογίες της θείας πρόνοιας. ακούω µιά κοπέλα νά λέη στον πατέρα της: «Πατέρα. και µού δίνει πεντακόσιες δραχµές. αν µοϋ χρειασθή λ. το έχει σκεφθή ό Θεός πιο νωρίς καί το παρουσιάζει τήν ώρα πού το χρειάζοµαι. και αυτή είναι χάλια. Άπό τά διακόσια δέµατα.χ. κατέβηκα στην Κόνιτσα. Έχω παρατηρήσει ότι. τότε Εκείνος δίνει άφθονες τις ευλογίες Του στά φιλότιµα παιδιά Του. νά είχα ένα Ευαγγέλιο. δεν είχα καθόλου νερό. γιά νά φθάση σ' έµενα ακριβώς τήν ώρα πού τό χρειάζοµαι. γιατί είναι και ιδρωµένοι. κάτι αύριο. Τα Χριστούγεννα µας είχαν στείλει πάνω στο βουνό διακόσια δέµατα από το Μεσολόγγι. στην Μονή Στοµίου. Τόσοι άνθρωποι πού έρχονται κάθε µέρα πίνουν. άλλοι την ξεχνούν ανοιχτή και τρέχει. Όταν άπό φιλότιµο κάνουµε τον Θεό νά χαίρεται µε τήν ζωή µας. Φέτος159 το καλοκαίρι. ακριβώς όσο έκανε το 1958 ένα κανδήλι. ό Θεός το έχει προνοήσει άπό σήµερα· πριν δηλαδή το σκεφθώ εγώ. τά οικονοµάει αµέσως 6 Θεός. βλέπω πόσος χρόνος απαιτείται. Πριν έρθω εδώ. Πώς τά οικονοµάει όµως ό Θεός! Έχω ένα βαρέλι µε νερό. τήν άλλη µέρα µού φέρνουν µία τής «Πορταΐτισσας!». Τήν ώρα πού περνούσα έξω άπό ένα σπίτι. Μετά έλεγα: «Αχ.ούτε πεντακόσιες δέκα ούτε τετρακόσιες ενενήντα. Ή στέρνα έχει περσινό νερό. Ένα πρωί. Τότε εκείνος ήρθε και µού είπε: «Πάτερ. Τότε οικονοµούνται τάκα-τάκα τά ξύλα.χ. όταν κάτι χρειάζωµαι. Όταν ήµουν στον πόλεµο. έλαβα ένα δέµα πού είχε µέσα πενήντα χιλιάδες δραχµές. γράψε µας νά σοϋ στείλουµε».

Όταν πρωτοπήγα στην Ιερά Μονή Στοµίου. πώς τά οικονόµησε σιγά-σιγά όλα ή Παναγία! Θυµάµαι. Καί πράγµατι.». Μπήκα στο εκκλησάκι και λέω: «Τί θα γίνη τώρα. Αν δέν φταίµε. Βλέπω. Γι' αυτό δέν πρέπει κανείς νά στενοχωριέται. Υπολειπόταν το ένα τρίτο. τότε πού ζήτησε δάνειο. οι κοσµικοί είχαν περισσότερα άπό µας. είναι µεγάλη υπόθεση.Καί ή πλάκα τελείωσε καί τά τσιµέντα περίσσεψαν! . τους λέω. και έκεϊ περνούσα τά βράδυα καθιστός. γιά νά τήν σκεπάσω λίγο.. βοήθησε µας». γιά νά τελείωση ή πλάκα. εµείς νά µήν έχουµε εµπιστοσύνη στον Θεό. µαθαίνει νά εξαρτά τον εαυτό του άπό την θεία πρόνοια. πότε νά γυρίσουν.». Νά φέρουµε άλλα δεν γινόταν.Γολγοθά τό έλεγα . Πότε νά πάνε. Μετά βγήκα έξω. Μιά µέρα ήρθε ένας γνωστός µου ιεροµόναχος καί µού λέει: «Καλά. εκείνος είπε: "Θά αποκτήσουµε Πατρίδα". νά πάω στην Κόνιτσα γιά µιά επείγουσα δουλειά. δέν έφθασαν τά τσιµέντα. Όλο το µοναστήρι ήταν γεµάτο µπάζα. Παναγία µου. Μιά φορά κατέβαινα βιαστικός άπό τήν Ιερά Μονή Στοµίου. όταν ερριχναν οί µάστορες το µπετόν. Αν κοσµικός άνθρωπος είχε τέτοια πίστη. .Καί τί έγινε. Γέροντα. δέν θά φροντίση γιά το µοναστήρι της. στά χωράφια. γιά νά βρουν ζώα. Σέ ένα δύσκολο σηµείο τοϋ δρόµου . "δεν έχεις Πατρίδα". «Γιατί. γιατί τά ζώα ήταν στον κάµπο. . Νιώθει µετά σάν το µωρό στην κούνια πού. Πώς θά καταλάβουµε αν τά εµπόδια είναι άπό τον Θεό. δεν είχα πού νά µείνω.Όποιος παρακολουθεί τις ευεργεσίες τοΰ Θεού.συνάντησα έναν γνωστό τοϋ . έβαλα κάτι άπό πάνω. µερικές φορές ξεκινάµε νά κάνουµε µιά δουλειά καί παρουσιάζονται ένα σωρό εµπόδια. Είναι µερικές φορές πολύ µεγάλη ή βοήθεια τοϋ Θεοϋ καί της Παναγίας! Ό Θεός αξιοποιεί τά πάντα γιά τό καλό . γιά νά φθάση γιά όλη τήν πλάκα». τοΰ λέω.Νά εξετάσουµε αν φταίµε έµεϊς. Ύστερα. αρχίζει νά κλαίη. αν δέν έγινε ή δουλειά ή αν καθυστέρησε νά τελείωση.Πώς δέν τό κατάλαβαν. συνεχίστε κανονικά». Αν άφεθή κανείς στον Θεό. µέχρι νά τρέξη πάλι κοντά του. Όταν είπαν στον Κανάρη. γιατί δεν χωρούσα νά ξαπλώσω. Νά αραιώσουµε τό µπετόν. αν το άφήση γιά λίγο ή µητέρα του. Αφού ή Παναγία οικονόµησε νά βρεθώ εδώ. Σέ παρακαλώ. . είχαν ρίξει τά δύο τρίτα της πλάκας. Βρήκα µιά γωνιά κοντά στην µάνδρα.Γέροντα. τό εµπόδιο θά είναι άπό τον Θεό γιά τό καλό µας.. όταν ερθη ή ώρα. οι άνθρωποι είχαν τις δουλειές τους· δεν µπορούσαν νά έρθουν άλλη µέρα. πώς µένεις εδώ. Έρχονται οί µάστορες καί µού λένε: «Τά τσιµέντα τελειώνουν. γιά νά φτιάξουν τήν πλάκα στά κελλιά πού είχαν καή. . «Όχι. Έπρεπε νά πάνε οι µάστορες δυο ώρες ώς την Κόνιτσα και δυο ώρες ώς τον κάµπο.Οι µάστορες το κατάλαβαν.

έναν πολύ πνευµατικό Πατέρα. «Μπαρµπα-Άναστάση.». Αµέσως λύθηκα άπό εκείνο τό αόρατο δέσιµο και πληµµύρισε ή καρδιά µου άπό τήν θεία Χάρη. Γέροντος Παϊσίου Άγιορείτου. είπα. µοϋ είπε ό µπαρµπα-Άναστάσης. Ό Θεός σ' έστειλε». γιατί ήµουν ακόµη άπειρος καί θά πάθαινα µεγάλη ζηµιά στό ερηµονήσι· θά µε αφάνιζαν οί δαίµονες. Μήν κάνης όµως λόγο γιά τό γεγονός. άλλα δεν µπορούσα νά κινηθώ καθόλου.µοϋ είπε καθαρά: «∆εν θά πάς στά Κατουνάκια· θά πάς στην Μονή Στοµίου». σ. µού είπε ό Πνευµατικός. αρκεί εµείς να ζητούµε βοήθεια. Ήθελα νά άσκητέψω κοντά στον Γερο-Πέτρο160. ήθελα νά πάω στην έρηµο· σκεφτόµουν νά φύγω σέ ένα ερηµονήσι. Μου συνέβη όµως ένα γεγονός πού µε ανάγκασε νά πάω στην Κόνιτσα καί όχι στά Κατουνάκια. Ήταν οικονοµία Θεοΰ. Μιάµιση ή ώρα ξύπνησα µε το σήµαντρο της µονής πού µας καλούσε στον Ναό. Ένα βράδυ µετά το Απόδειπνο είχα άποσυρθή στό κελλί µου καί προσευχόµουν ως αργά. Έγώ. Πές πώς γιά λόγους 160 Βλ. Άφοϋ δεν µπόρεσα νά πάω εκεί. Πάτερ». θα βρισκόµουν εκεί την ώρα ακριβώς που έγινε ή κατολίσθηση. . Αγάπησα τήν έρηµο τών Κατουνακίων καί προσευχόµουν καί ετοιµαζόµουν νά πάω εκεί. όταν ήµουν στην Ιερά Μονή Φιλόθεου. ∆ένδρα καί πέτρες είχαν κατεβή στό ποτάµι. αλλά ήταν αδύνατο. τά βάλαµε και στον δρόµο και τον άφησα. Άγιορεΐται Πατέρες και Αγιορείτικα. Ό Χριστός από ψηλά βλέπει τον καθένα µας πώς ενεργεί καί ξέρει πώς και πότε θά ένεργήση γιά το καλό µας. Μιά αόρατη δύναµη µέ κρατούσε ακίνητο.ήταν της Παναγίας . Ακουσα ξανά τήν ϊδια φωνή νά µοΰ λέη αυστηρά: «Θά πάς νά συνάντησης τό τάδε πρόσωπο. Κατά τις ένδεκα τήν νύχτα ξάπλωσα νά ησυχάσω λίγο. στράφηκα προς τά Κατουνάκια. Μετά πήγα και τό είπα στον Πνευµατικό. τον µπαρµπα-Άναστάση. νά τοϋ λέµε τις επιθυµίες µας καί νά αφήνουµε Εκείνον όλα νά τά κανονίζη. Άπό τήν πολλή ανηφόρα είχαν άναποδογυρισθή τά σαµάρια τους καί ένα ζώο ήταν κοντά στον γκρεµό καί κόντευε νά πέση κάτω. Τον βοήθησα νά τά ξεφορτώσουµε καί να τά ξαναφορτώσουµε. «Αυτό είναι τό θέληµα τοϋ Θεού. Ένώ βρισκόµουν σ' αυτήν τήν κατάσταση. Κατάλαβα ότι κάτι συµβαίνει. 64-73. νά σκέφτωµαι. µέ τρία ζώα φορτωµένα. έγώ έρηµο Σοϋ ζητούσα και Έσύ µε στέλνεις στον κόσµο. Είχα συµφωνήσει µάλιστα µε έναν βαρκάρη νά ερθη νά µε πάη. «Παναγία µου. µ' έσωσες. «Ό Θεός σ' έστειλε. Μπορούσα να προσεύχωµαι. Μιά φωνή τότε . Αν δεν καθυστερούσα. είδα σάν σέ τηλεόραση άπό τήν µιά µεριά τά Κατουνάκια και άπό τήν άλλη τήν Μονή Στοµίου στην Κόνιτσα. Έγώ µε λαχτάρα γύρισα τά µάτια µου προς τά Κατουνάκια. έφθασα σε ένα σηµείο όπου µόλις πριν λίγο είχε γίνει κατολίσθηση σε µήκος τριακόσια µέτρα και είχε φαγωθη το µονοπάτι. Έµεινα καθηλωµένος στο κρεββάτι µέχρι τις δώδεκα τό µεσηµέρι. Όταν προχώρησα αρκετά. άλλα τελικά δεν ήρθε.µοναστηριού. τό όποιο θά σέ βοηθήση πολύ». Ξέρει πώς καί που θά µας οδήγηση. είπα. 'Έκανα νά σηκωθώ.

τί θέλει άπό εµάς ό Θεός. Όταν έφυγε άπό τό µοναστήρι. Ό Θεός κάθε στιγµή χαϊδεύει µέ τήν αγάπη Του τις καρδιές όλων των ανθρώπων. Όσο ό άνθρωπος είναι γαντζωµένος στον εαυτό του. συγκινείται. είχα πει τότε. άλλα ό Θεός είχε τό σχέδιο Του. γιατί εµποδίζει τό έλεος τού Θεού. Χτυπάει µέ τό µπαστούνι. έάν δέν βγουν άπό αυτό πολλά καλά. και τά στραβά και τά επικίνδυνα. «Παναγία µου. ∆εν χρειάζονται µπράτσα στην πνευµατική ζωή. Ούτε ποτέ επιτρέπει νά γίνη ένα κακό. τότε µέ τον πόλεµο. αναρωτήθηκε. Νά άγωνιζώµαστε ταπεινά. ό κύριος λόγος πού ή Παναγία µέ έστειλε έκει ήταν. «ώχ!» φώναξε ό µεθυσµένος. καί έτσι οικονόµησε ό Θεός νά σωθή. Ό Θεός όµως και αυτό τό µπερδεµένο τό αξιοποιεί. Όλα τά αξιοποιεί γιά όφελος µας.». νά έπιτρέψη έναν µικρό πειρασµό. τον σκέπασε τό χιόνι. Ό Θεός συχνά επιτρέπει νά γίνη αυτό πού είναι γιά τό συµφέρον τών πολλών. Μιά φορά στο Αγιον Όρος ένας λαϊκός πήγε σε κάποιο πανηγύρι σε ένα µοναστήρι. . γιά νά βοηθηθούν οι ογδόντα οικογένειες πού είχαν γίνει προτεσταντικές νά επιστρέψουν στην Όρθοδοξία.χ. Αυτός πού εγκαταλείπεται στά χέρια τού Θεού. χωρίς κανένα δικό του σχέδιο. Οί ευεργεσίες τοΰ Θεοΰ ραγίζουν τήν καρδιά . Γιά νά προκόψη. βοήθησε µε νά γίνω καλόγερος και θά δουλέψω τρία χρόνια νά Σοϋ φτιάξω πάλι τό καµένο Σου µοναστήρι». µένει πίσω· δεν προχωράει πνευµατικά. Άλλο ήθελα έγώ. Τό καλό µέ τό κακό είναι ανακατεµένα· καλά θα ήταν νά είναι χωρισµένα. Κάποια στιγµή περνούσε ένας άπό εκεί καί είδε την τρύπα. περνά στό σχέδιο τού Θεού. έπεσε κάτω. την αγαθή µας διάθεση. και καθώς χιόνιζε. διαλύεται.Ό Θεός άπό εµάς θέλει τήν προαίρεση µας. και έτσι θά εκπληρωνόταν και ένα τάµα πού είχα κάνει στην Παναγία. Όταν καθαρίση την καρδιά του ό άνθρωπος. Όλα τά άλλα τά δίνει Εκείνος. Γι' αυτό πρέπει νά πιστεύουµε ότι ό Θεός επιτρέπει νά γίνεται µόνον ο. Άπό την σπιρτάδα πού είχε ή αναπνοή του άνοιξε µιά τρύπα στό χιόνι. γιά νά µας προ-στατέψη άπό έναν µεγαλύτερο. όταν υπηρετούσα στον στρατό. Μπορεί λ.Γέροντα. άλλα µπαίνουν τά προσωπικά συµφέροντα και ανακατεύονται. γιατί οι καρδιές µας έχουν πιάσει πουρί. ∆έν κάνει ποτέ ένα καλό µόνο του. πού θά τήν εκδηλώνουµε µέ τον έστω καί λίγο φιλότιµο αγώνα µας.υγείας -έβγαζα αίµα εκείνη τήν εποχή .τι µπορεί νά βγή σε καλό. καί τήν συναίσθηση της άµαρτωλότητός µας. άλλα τρία-τέσσερα καλά µαζί. χρειάζεται πολλή εµπιστοσύνη στον Θεό. άλλα έµεϊς δέν το καταλαβαίνουµε. Όπως αποδείχθηκε όµως έκ των υστέρων. γιατί αγαπά τό πλάσµα Του. νά ζητούµε τό έλεος τού Θεού καί νά Τον ευγνωµονούµε γιά όλα. «Τί είναι 'δώ. "Ήπιε λίγο και µέθυσε.θά χρειασθή νά βγής άπό τό Όρος και πήγαινε». Σκέφθηκα ότι ήταν θέληµα Θεού νά ανακαινίσω αυτό τό µοναστήρι. πηγή. .

εκεί στο άσκητήριο της ' Αγίας Επιστήµης όπου έµενα. καθώς το χέρι τοϋ Θεοϋ χαϊδεύει τήν φιλότιµη καρδιά του και εγγίζει τήν ρωγµή. χωρίς νά εµπιστεύεται στον Θεό. Είναι αρκετό και µόνον οί ευεργεσίες τοϋ Θεού. εάν τις σκεφθη µιά φιλότιµη ψυχή. καµµιά εικοσαριά µέτρα µακριά άπό το άσκητήριο. αν έχουν καθαρίσει τά µάτια της ψυχής του. γιατί δέν εµπιστεύονται τόν εαυτό τους στον Θεό άλλα στά χρήµατα. Αυτό το νερό ήταν καί γιά νά πλύνω ένα ροϋχο κ. αυτός ευλογεί το έργο του ταγκαλακίστικα και συνέχεια βασανίζεται.λπ. Αυτοί εµπαίζουν τόν Θεό. γιατί είχα νερό! Όταν ήρθα στο Αγιον . Μιά-µιά σταγόνα έτρεχε άπό έναν βράχο µέσα σέ µιά σπηλιά. γιατί αυτό µε βοηθούσε . Έπειτα. Έβρεχα µε το χέρι µου λιγάκι µόνον το µέτωπο.µοϋ το είχε πει ένας γιατρός νά το κάνω . και άπό τήν άλλη προσπαθούν νά µαζεύουν χρήµατα. ∆εν λέω νά µην έχουν οί άνθρωποι µιά οικονοµία στην άκρη γιά ώρα ανάγκης. τί ευγνωµοσύνη ένιωθα γι' αυτό το λίγο νερό πού είχα! ∆οξολογία. Όσοι αγωνίζονται και συναισθάνονται τήν άµαρτωλότητά τους και τις ευεργεσίες τοϋ Θεοϋ και εµπιστεύονται τόν εαυτό τους στην µεγάλη Του εύσπλαγχνία. γιά νά µή στερηθούν τίποτε. τινάζεται εσωτερικά ό άνθρωπος και µεγαλώνει ή ευγνωµοσύνη του προς τόν Θεό. έβαζα το τενεκάκι νά γεµίση και έλεγα τους Χαιρετισµούς της Παναγίας. και λέει µετά ότι έτσι θέλει ό Θεός. Αν δέν παύσουν νά αγαπούν τά χρήµατα και νά στηρίζουν σ' αυτά την ελπίδα τους. χαίρεται. γιατί έτσι ξεχνούν τον Θεό. γι' αυτό ταλαιπωρούµαστε. Όταν πήγαινα νά πάρω νερό. δηµιουργούν ρωγµή στην καρδιά του. γιά νά έχω νά πιω. γιατί βλέπει τις ευεργεσίες.τρελλαίνεται.έπαιρνα λίγο νερό. το νερό ήταν ελάχιστο. ανεβάζουν τήν ψυχή τους στον Παράδεισο µε πολλή σιγουριά και µέ λιγώτερο κόπο σωµατικό. Όποιος κάνει σχέδια δικά του. Ευγνωµοσύνη προς τόν Θεό και για το λίγο και για το πολύ Μερικοί λένε «πιστεύω ότι ό Θεός θά µέ βοηθήση». Στο Σινά. µάζευα καί λίγο σέ ένα τενεκάκι γιά τά πουλάκια καί τά ποντικάκια πού είχε το άσκητήριο. ∆εν έχουµε καταλάβει τήν δύναµη και τήν καλωσύνη τοΰ Θεού. αισθάνεται και ζή όλη τήν θεία πρόνοια µε τήν ξεφλουδισµένη ευαίσθητη καρδιά του και διαλύεται πιά άπό ευγνωµοσύνη· παλαβώνει µε τήν καλή έννοια. τήν ραγίζουν. πού όλους τους αγαπά το ϊδιο. όταν ό άνθρωπος τις αισθάνεται. τις κα-λωσύνες τοϋ Θεού. άλλα νά µη στηρίζουν την ελπίδα τους στά χρήµατα καί δίνουν σ' αυτά την καρδιά τους. δεν θά µπορέσουν νά στηρίξουν την ελπίδα τους στον Θεό. Γι' αυτούς πού ταλαιπωρούνται. πονάει· γι' αυτούς πού ζουν πνευµατική ζωή. Τί χαρά. Είχα κάνει µιά στερνίτσα και µάζευα τρία κιλά νερό το εικοσιτετράωρο. Γιατί οί δωρεές τοϋ Θεοϋ. ∆εν Τον αφήνουµε νοικοκύρη νά µάς κυβερνάη. νά τήν τινάξουν στον αέρα· πόσο µάλλον. εάν σκεφθη και τις πολλές της αµαρτίες και τήν πολλή εύσπλαγχνία τοϋ Θεοϋ! Όταν βλέπη ό άνθρωπος τήν φροντίδα τοϋ Θεοϋ.

Ευχαριστία για ολα. Βλέπετε. για να συµπλήρωση τό βραδινό του.καί είπε: «Φαίνεται.. «Έάν µε ρωτήσουν οι κοσµικοί αν τρώω κρέας. τόσο έπρεπε να φάω». Στο Σινά βούρκωναν τά µάτια µου άπό ευγνωµοσύνη γιά τό λίγο νερό. είχε πολύ νερό.. άλλα είχα ξεχασθή. Τήν άλλη µέρα. . .ακόµη καί ό ίδιος ό Θεός θυσιάσθηκε. Ό Καλός Θεός µας δίνει άφθονες ευλογίες καί ενεργεί πάντα γιά τό καλό µας. µέχρι φυτά. Πιο κάτω βρήκε ένα άλλο µισό µανιτάρι καί έσκυψε να τό πάρη. µικρά καί µεγάλα. Ολα τά έκανε. ευχαρίστησε τόν Θεό καί για τό ολόκληρο καί για τό µισό. Στον δρόµο βρήκε ένα άσπρο µανιτάρι και ευχαρίστησε τον Θεό για το σπάνιο εύρηµα του. αλλά. Ας µήν αδιαφορούµε γιά ολα αυτά καί Τόν πληγώνουµε µε τήν µεγάλη µας αχαριστία καί αναισθησία.. καί για τό ένα καί για τά πολλά. επειδή έκεϊ είναι προσήλιο το µέρος.κάποιο ζώο θα τό είχε πατήσει . Γι' αυτό έπειτα πήγα καί έµεινα καµµιά όγδονταριά µέτρα πιό µακριά καί είχα µιά στέρνα µικρή. αντίκρισε ένα θέαµα! Όλος ό τόπος ήταν γεµάτος από ώράϊα µανιτάρια. γιά νά λύτρωση τόν άνθρωπο. µπορώ να τους πω πώς τρώω κάθε φθινόπωρο»! Στην επιστροφή βρήκε µισό τό µανιτάρι . από ζώα καί πτηνά. καί για τό καλό καί για τό χαλασµένο. ενώ στην Σκήτη ξεχάσθηκα άπό τήν αφθονία τού νερού. πώς ξεχνιέται κανείς µε τήν αφθονία! Πρέπει να αφήσουµε εν λευκώ τον εαυτό µας στην θεία πρόνοια. τό άφησε καί ευχαρίστησε πάλι τόν Θεό πού τον φύλαξε από δηλητηρίαση.Όρος καί έµεινα γιά λίγο καιρό στην Σκήτη των Ιβήρων. Πώς χάνεται. επειδή ήταν χαλασµένο . είπε µε τον λογισµό του. καί νά θυσιάζωνται γι' αυτόν.ίσως νά ήταν δηλητηριώδες -. στο θειο θέληµα. αλλά νά Τόν ευχαριστούµε καί νά Τόν δοξολογούµε. όταν βγήκε από τήν Καλύβη του. Στον γυρισµό θα τό έκοβε και θα περνούσε µε αυτό το βράδυ. έπλενα καί τά πόδια καί τό κεφάλι. γιά νά εξυπηρετούν τό πλάσµα Του. και ό Θεός θα µας φροντίση. Πήγε στην Καλύβη του καί πέρασε τό βράδυ µε τό µισό µανιτάρι. Ου. για τό µισό µανιτάρι. καί ευχαρίστησε τόν Θεό. Όλα τά αγαθά πού έχουµε είναι δώρα τοϋ Θεοΰ. Είχε µιά στέρνα πού ξεχείλιζε καί το νερό έτρεχε άπ' έξω. τόν άνθρωπο. Ένας µοναχός πήγε ένα απόγευµα να διάβαση τον Εσπερινό σε µια κορυφή. Τό πήρε καί ευχαρίστησε τον Θεό για τήν πρόνοια Του.

Θαύµαζα τήν µεγάλη άσκηση καί τις νηστείες πού έκαναν οι Άγιοι καί προσπαθούσα νά κάνω καί εγώ ό. Έχουµε νέφος Αγίων. Ήταν καλοκαίρι. Καί στην εποχή µας υπάρχουν άνθρωποι αφιερωµένοι στον Θεό πού ζουν ουράνιες καταστάσεις καί έχουν επαφή µε Αγγέλους.. Τά παιδιά µε πείραζαν.. όπως αναφέρει καί ό Απόστολος Παύλος161. είχα γίνει µούσκεµα· είχα αποκάµει τελείως. ό Απόλλων κ. έστω µέ ένα µικρό σηµείο. κάποιον κρότο. ώσπου µέ ζάλισε. γιά νά βοηθήσω. στην Κόνιτσα. Έλεγε-έλεγε. Εβρ. Άλλα ούτε είδα ούτε άκουσα τίποτε. Άπό τήν άλλη. γι' αυτό και λέω µερικά γεγονότα πίστεως.καί άρχισε νά µού λέη τήν θεωρία τού ∆αρβίνου. στενοχωριέµαι για τους λογισµούς απιστίας πού έχω. ό µεγάλος µου αδελφός.». κάποια σκιά· παιδί ήµουν στό κάτω-κάτω. 1. για να Σου ζήτηση βοήθεια. Έτσι όπως ήµουν ζαλισµένος. Καί θά σοΰ πω κάτι άπό τόν εαυτό µου. Τί τραβούσα! Τέλος πάντων. . αιµοδότης· φανερώνω ορισµένα γεγονότα. Μιά µέρα κάποιος γείτονας.ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 Ή πίστη και ή εμπιστοσύνη στον Θεό Νά πιστέψουµε φιλότιµα στον Θεό . Όταν ήµουν µικρός. «Θά πέση το κεφάλι σου!». επειδή αρρώσταινα άπό τις νηστείες καί φοβόταν µήπως δέν τελειώσω τό σχολείο. είπε στον αδελφό µου: «Θά τόν κάνω εγώ νά άλλάξη µυαλό.ήµουν περίπου δεκαπέντε χρονών τότε .λπ. Ό ιδρώτας έτρεχε. Τό ζάλισε ό άλλος µέ κάτι ανόητες θεωρίες. Όµως τίποτε-τίποτε-τίποτε! Άποκαµωµένος από τις πολλές µετάνοιες κάθησα λίγο κάτω. 12. µού έπαιρνε τά Συναξαράκια των Αγίων πού διάβαζα. όταν ρώτησα τον Κώστα τί γνώµη έχει εκείνος 161 Βλ. Μπήκα µέσα καί άρχισα νά παρακαλώ τόν Χριστό. Τότε σκέφθηκα: «Καλά. στο εξωκλήσι τής Αγίας Βαρβάρας. Ό δικός µας όµως Θεός δέν είναι µύθος όπως ό ∆ίας. θά έλεγε: «Κρίµα. για νά δη την διάθεση καί τό φιλότιµο µας.. Μέσα στό σπίτι έχει δυσκολίες άπό τόν αδελφό του. Άπό τήν νηστεία ό λαιµός µου είχε γίνει σάν το κοτσάνι άπό το κεράσι. . «Χριστέ µου. άν ύπάρχης.Γέροντα. ακόµη καί µε τόν Χριστό καί την Παναγία. γιά νά σε βοηθήσω. Ή θρησκεία µας είναι αληθινή. Όπου βλέπω θησαυρισµένη γνώση καί παραγκωνισµένη πίστη. καί πήγαινα εκεί κρυφά καί διάβαζα..Τό ότι στενοχωριέσαι και δεν τους δέχεσαι. έκανε τέτοια άσκηση. καί τώρα περνάει µιά κρίση. Μετά τά έκρυβα στο δάσος. έλεγα καί έκανα συνέχεια γιά πολλή ώρα µετάνοιες. ζωντανή. µού έλεγαν. Μερικές φορές ό Χριστός επιτρέπει νά έχουµε λογισµούς αµφιβολίας ή απιστίας. Βλέπεις. Θεέ µου. σηµαίνει ότι αυτοί οι λογισµοί είναι από τόν πονηρό. τό ταλαίπωρο! Άπό έντεκα χρονών ανέβαινε στά βράχια. διάβαζα πολλούς βίους -Αγίων καί έδινα καί στά άλλα παιδιά νά διαβάσουν ή τά µάζευα καί διαβάζαµε µαζί. γίνοµαι καί εγώ. ονόµατι Κώστας. Ούτε ό Θεός νά µέ οικονοµήση λίγο. την πίστη θέλω νά ένισχύσω. οι όποιοι γνώρισαν τόν Χριστό.τι έκαναν εκείνοι. νά µού παρουσιασθής». Έφυγε στο δάσος. Καί άν τό έβλεπε κανείς ανθρωπίνως ή µέ τήν λογική. στο εξωκλήσι της Αγίας Βαρβάρας. πήγα κάτ' ευθείαν στο δάσος. Μέ βρήκε λοιπόν . µε Αγίους. Τόν έζησαν άπό κοντά καί θυσιάσθηκαν γι' Αυτόν. νά πετάξη αυτά τά βιβλία πού διαβάζει καί νά άφήση καί τις νηστείες καί τις προσευχές».

164 Πρβ. Να ήταν µικροί. Μού έκανε τέτοια αλλοίωση εσωτερική. «Ποιος είσαι. γιατί θά είναι αντίτιµο αίµατος. Μόλις τό αντιµετώπισα έτσι. 7-9. Πρέπει νά πιστέψη κανείς στον Θεό φιλότιµα. καί δέν είχε παρουσιασθή ποτέ άλλος όµοιος Του. Τά λόγια αυτά διάβαζα καί στό ανοιχτό Ευαγγέλιο. τό όποιο κρατούσε στο ένα χέρι.ά. πού εσύ καταδιώκεις». όχι νά θέλη θαύµα.Μά πώς µπορεί νά θεωρηθή παραµύθι όλη αυτή ή ιστορία µέ τόν Χριστό. πόσο αγωνίσθηκε ό Απόστολος Παύλος. άν ύπάρχη ή δέν ύπάρχη Θεός». πού έλεγα συνέχεια: «Έλα τώρα έδώ. πόσο µάλλον άπό έναν µεγάλο. ρωτάει εκείνος. ξέρεις πώς γίνοµαι. δέν τόν επηρεάζουν όσα βλάσφηµα καί αν άκούση. ό Χριστός. Πώς νά τά ξεχάση κανείς όλα αυτά.». . 21. Τοϋ παρουσιάζεται ό Χριστός καί τοϋ λέει: «Σαούλ. 27. χωρίς νά περιµένουν θαύµατα κ.έλαµψε τό εκκλησάκι -καί µοϋ είπε: « Έγώ είµι ή Άνάστασις καί ή ζωή. Τόσο ξεκάθαρα πράγµατα! Μέχρι τέτοιο σηµείο λεπτοµέρειες! Ακόµη και γιά τά ιµάτια Του αναφέρει τί θά γίνουν165! Και όλα αυτά λέχθηκαν τόσα χρόνια πριν από την Γέννηση τοϋ Χρίστου. τόσο δίκαιος. πόσοι θυσιάζονται γι' Αυτόν. Ίερ. Καί µετά πληροφορεί τον Άνανία ό Χριστός καί τον βαπτίζει166! Καί στην συνέχεια πόσο ταλαιπωρήθηκε. Βλ. Καί άν άπό ένα παιδί ζητά τήν φιλότιµη αντιµετώπιση. Ή Παλαιά ∆ιαθήκη αναφέρει ακριβώς ακόµη καί γιά πόσα χρήµατα θά προδώσουν τόν Χριστό163. γιά νά πιστέψουµε». αµφισβητούν όλη τήν θεία Οικονοµία. Πράξ. Ύστερα λέει ότι τά χρήµατα αυτά δεν θά τά βάλουν οι Εβραίοι στό ταµείο τοϋ Ναοϋ. 166 Βλ. δέν τον αγγίζουν. επειδή κήρυττε δικαιοσύνη. αυτό δέν τους προβληµατίζει. θίχτηκαν τά συµφέροντα τών Φαρισαίων καί Τον σταύρωσαν από φθόνο"». Σαούλ. καν άποθάνη. Αν διάβαση λίγο το Ευαγγέλιο. παρουσιάσθηκε ό Χριστός µέσα σέ πολύ φως . γιά νά κηρύξη σέ όλα τά έθνη! Ύστερα πόσοι Μάρτυρες! Έντεκα εκατοµµύρια Μάρτυρες! Αυτοί όλοι χαµένο το είχαν. περίµενε τήν δική µου φιλότιµη αντιµετώπιση.γιά τον Χριστό. ό πιστεύων εις έµέ. Αλλά ό Θεός σκόπιµα δέν το επέτρεψε.Μερικοί.1-13. καί οί άλλοι άπό φθόνο καί κακία Τόν θανάτωσαν.25-26. Βλέπεις.2 καί 39. τί µε διώκεις. νοµίζω. γιά νά παρουσιασθή. 11. Εκπληρώθηκε ή προφητεία τοϋ Προφήτη Ζαχαρία κ. Τότε είπα: «Άφοΰ ό Χριστός ήταν τόσο καλός άνθρωπος. 19. γιά νά δη πόσοι Τον αγαπούν. ό πιο δίκαιος άνθρωπος. "Ήταν ό πιο καλός. Γέροντα. αυτό πολύ θά βοηθούσε νά πιστέψουν όλοι οι άνθρωποι. καί.λπ. Ζαχ. αυτό είναι πολύ φθηνό πράγµα. γιά νά κοσκινισθοϋν οι άνθρωποι. ακόµη καί νά πεθάνω». 1-18. Κώστα. 9. Όταν βλέπω µεγάλους νά µοϋ ζητοϋν νά δουν κανένα θαύµα.». 9· Ματθ. γιά νά θάβουν τους ξένους164. Έναν φιλότιµο άνθρωπο. . 165 Βλ. Μή162 163 Ίω. τί µου είπε. Βλέπουµε υστέρα τον Απόστολο Παϋλο! ∆ιώκτης ήταν. γιά νά πιστέψουν. αξίζει γι' Αυτόν τον άνθρωπο νά κάνω περισσότερα άπό όσα έκανα. αλλά θά αγοράσουν ένα χωράφι. . «Έγώ είµαι ό Χριστός. Πήγαινε στην ∆αµασκό γιά άλλον σκοπό. νά τά πούµε. µου είχε πει. 18. Ψαλµ. Πώς λοιπόν εγώ νά φέρω λογισµό απιστίας. 11. Καί αν υπήρχαν µερικές λεπτοµέρειες ακόµη. ζήσεται»162. θα είχαν κάποια δικαιολογία λόγω της ηλικίας· αλλά αυτοί νά µήν έχουν κάνει τίποτε για τον Χριστό καί νά λένε «νά δοϋµε κάτι. γιά νά πιστέψη. Τόσα πού διαβάζουµε στους Προφήτες πού έζησαν επτακόσια χρόνια προ Χριστού καί µιλούν µέ τόσες λεπτοµέρειες γιά τόν Χριστό. µπορεί νά µην πιστέψη. κύριε.

µιά βαρειά γρίππη τόν ερριξε στο κρεββάτι καί ό γιατρός είπε στους Πατέρες νά µήν αποµακρυνθούν άπό κοντά του. µέ θειο φωτισµό. . Μόλις όµως µπήκε ή λογική. «Πρόσθες ήµϊν πίστιν»167 . Ένας άνθρωπος πού δέν καλλιέργησε τήν πίστη του από µικρός.Όταν τά άξιοποιήτε όλα προς το καλό. εργατικός καί πνευµατικός µοναχός. Π. σηµαίνει ότι εµπιστεύεσαι τόν εαυτό σου στον Θεό. 10-11. πότε θά γίνη το τάδε γεγονός κ.Μέ τήν προσευχή δυναµώνει ή πίστη. όλα βοηθούν και τά λουλούδια και οί ακρίδες και τά αστέρια και οι κεραυνοί ακόµη. ή ταπείνωση καί ή πίστη. Ήταν πολύ απλός. ξέρετε τί πνευµατικό κέρδος βγάζει και τί πνευµατική πείρα αποκτάει. 14. ζητώντας άπό τόν Χριστό νά τοϋ πρόσθεση πίστη. όταν τό άκουσε κάτω άπό τις κουβέρτες. πέρασαν δύο µήνες σχεδόν. Νά παρακαλούµε τόν Χριστό νά µάς πρόσθεση πίστη και νά µάς τήν αύξηση. Έγώ δεν πεθαίνω. . απάντησε: «Τί λες. Γέροντος Παϊσίου Άγιορείτου. αλλά έχει διάθεση.χ. θά βρωµούσε ή θάλασσα.Τό πολύ φιλότιµο. Μεγάλο πράγµα ή πίστη! Βλέπετε.Γέροντα. Όταν γέρασε. τους λογισµούς πού µάς φέρνει ό εχθρός. 17. άν δέν εµπιστεύεται κανείς τόν εαυτό του στον Θεό. 30. Όποιος όµως το εξετάζει στο εργαστήρι του. και δοξάζει τόν Θεό. Βλ. γιατί δεχόµαστε τά «τηλεγραφήµατα». τί διέκρινε µερικούς Αγίους.λπ. Ματθ. Αν έργασθή κανείς µέ φιλότιµο. µάς έχετε πει όλα νά µάς ανεβάζουν προς τά πάνω. γιατί δέν καθάρισε τήν καρδιά του άπό τά άλατα. ήρθε τό Πάσχα. εάν δεν ερθη τό Πάσχα νά πώ τό "Χριστός Ανέστη"». Άγιορείται Πατέρες καί Αγιορείτικα. ∆εν έβαζαν στην ζωή τους τήν λογική πού κλονίζει τήν πίστη. παλαιούς καί νέους. µέ καλό λογισµό. θά βοηθηθούν. ή πίστη πώς δυναµώνει. 167 168 Λουκ. καί ήξεραν πότε θά πεθάνουν. Σάς εχω πει γιά τόν πατέρα Χαράλαµπο9 πού ζούσε πρίν άπό λίγα χρόνια στην Μονή Κουτλουµουσίου. καί θαύµα νά δουν. Όλα άν τά στρέψη στα πνευµατικά κανείς. χωρίς πίστη. τί νά τοϋ πρόσθεση ό Θεός. ή µεγάλη απλότητα.Γέροντα. Γιατί. γιατί σε λίγη ώρα θά τελείωση ή ζωή του. µπορεί νά τήν καλλιεργήση µέ τήν προσευχή. Γιά νά αύξηθή ή πίστη στον Θεό. άρχισε νά βουλιάζη168. είπε τό «Χριστός Ανέστη». κοινώνησε καί µετά αναπαύθηκε. άν δέν υπήρχε το αλάτι.πως. . προς τόν Θεό. Θά πουν ότι είναι µαγεία κ. . άλλα όλοι δέν βοηθιόµαστε.. Πώς θά το πετύχουµε αυτό.5. άλλα γιά νά Τόν αγαπήσουµε περισσότερο. σ. Ζητάµε άπό τόν Θεό νά µάς πρόσθεση πίστη. ακόµη και τά πιο ανάποδα τά βλέπει µέ άλλο µάτι. Το φιλότιµο αυτό απλό γεροντάκι είχε γίνει πραγµατικό παιδί τοϋ Θεοϋ και µαζί µέ τόν Θεό καθόρισε την ηµέρα τοϋ θανάτου του! . Στον Χριστό τί είπαν οι Απόστολοι. όχι γιά νά κάνουµε θαύµατα.λπ. καί ό Απόστολος Πέτρος µε τήν πίστη βάδισε πάνω στά κύµατα. Όλοι τά βλέπουµε αυτά. «Πρόσθες ήµϊν πίστιν» δέν είπαν. Ό πατήρ Χαράλαµπος169. 169 Βλ.Γέροντα. Όλα νά µάς ανεβάζουν στον Θεό . Πράγµατι. Όταν λές «πρόσθες». δέν βοηθιέται.

όλα νά τά άξιοποιή πνευµατικά. τον σφραγίζει ό ιερεύς σταυρωτά στο µέτωπο µέ το άγιο Μύρο λέγοντας: «Σφραγίς δωρεάς Πνεύµατος Αγίου». νά σκάβη στό χώµα και νά βρίσκη τους βολβούς µέσα στην γη. Καθένας. Ό Άγιος µας ενισχύει µέ το άγιο παράδειγµα του. Γι' αυτό λέω να δουλεύετε σωστά. καί έκεϊ νά βλέπη τόν Θεό! Καί αν σκεφθώ ότι ό Θεός µπορούσε νά µέ κάνη γουρούνι καί µε έκανε άνθρωπο! Σας φαίνεται παράξενο. αν µέσα από όλα δεν βλέπη τόν Θεό. ∆ώσ' του ψαλτικά νά ψάλη. οτιδήποτε φτιάχνει. όχι γιά νά µήν ξεπέσουµε στά µάτια τών άλλων. Ό. µάς βάζει χαλινό· µάς φρενάρει. Ναί. νά τρως κρέας». οι καηµένοι. σώσον ηµάς τη δυνάµει σου». ποιο είναι το σφράγισµα τού Άρνίου. µπράτσα! Έκεΐ δέν βλέπεις τον Θεό. Είδε τόν Θεό. επικαλούµαστε τήν δύναµη της σταυρικής θυσίας τού Κυρίου. Γουρούνια βλέπει. καί όµως έχουν κάτι.τι πνευµατικό κι αν του δώσης νά κάνη.χ. . Βλέπεις πώς τό έχει κάνει ό Καλός Θεός! Τοϋ έχει δώσει ένα ρύγχος. νά πιάσης τόν Θεό! Ναί.Πιάνεις λ.λπ. Πάνε µετά τά αγρίµια καί τό τρώνε τό καηµένο ζωντανό! Ιατρική περίθαλψη δέν έχει καί βασανίζεται. . βάλ' τον µέσα στην Εκκλησία. Αν λ. µπορείς νά πιάσης τον Θεό! Πιάνεις αυτό.». πού είναι ή δύναµη τού σταυρικού θανάτου τού Χριστού µας. .Το σφράγισµα Του ποιο είναι. άλλα γιά νά µή λυπήσουµε τον Θεό. Όταν λέµε «Σταυρέ τον Χρίστου. Ή δύναµη της πίστεως . νά πιάσης τόν Θεό! Πιάνεις τό άλλο. Ύστερα..χ. Ό αµαρτωλός µάς συγκρατεί µε την πτώση του. Όταν κανείς δουλεύη µε αυτόν τον τρόπο. παρόλο πού τόν ∆ηµιουργό του δέν Τόν έχει πληγώσει. νά πιάσης τον Θεό! Πιάνεις εκείνο. οι ταύροι χόρτο τρώνε. ∆ώσ' του βιβλίο πνευµατικό νά διάβαση. Λουλούδια βλέπει. Ναί. άλλα καί όταν βλέπη τό γουρούνι.Γέροντα. Αν όµως είναι εκεί . πάλι είδε τόν Θεό! Θά πής: «Άπό τό γουρούνι µπορώ νά δώ τόν Θεό. οτιδήποτε βλέπει. βρέχη καί πέφτουν κεραυνοί. ∆έν µπορούσε νά µας είχε κάνει γουρούνια ό Θεός. Πόσο καλά τα έκανε όλα ό Θεός! Τί δύναµη δίνει ό Θεός καί στα ζώα! Λέει ό γιατρός: «Για να έχης γερούς µϋς. κάθε φορά πού κάνει τόν σταυρό του ό Χριστιανός. άπό τό γουρούνι. τό τσιµέντο. Ή µύτη του νά είναι έτσι. µπορείς νά βρής τον Θεό! Πιάνεις το τούβλο. δέν τόν πάει στον Θεό. νά λέη «µε τί σοφία τό δηµιούργησε ό Θεός!». Πόσο µάλλον τον άνθρωπο! Το καταλάβατε. Καί βλέπεις. µπορεί έναν µεγάλο σιδερένιο σταυρό σε ένα καµπαναριό να τον χτυπήση ό κεραυνός. θά είναι µακριά άπό τόν Θεό.. πού νά µήν κόβεται. πάλι θά είναι µακριά άπό τόν Θεό. γυαλιά.Ό Χριστός.Το Άρνίο ποιο είναι. φθάνει σε µιά κατάσταση νά βοηθιέται όχι µόνον από τους 'Αγίους άλλα καί από τους αµαρτωλούς.! Όχι µόνον όταν βλέπη κανείς ένα όµορφο καί εύωδιαστό λουλούδι. βρε παιδί. Όταν ό Χριστιανός βαπτίζεται. µε όλα νά πιάνετε τόν Θεό! Αν δεν δουλεύη κανείς έτσι. αγκάθια κ. θά είναι µακριά από τόν Θεό. εϊτε ράβει εϊτε κεντάει. Ένώ ό άνθρωπος καί τόν ∆ηµιουργό του Τόν έχει πληγώσει καί Τόν πληγώνει συνέχεια και έχει και αχαριστία πολλές φορές. προσκυνάει το σωτήριο Πάθος τού Κυρίου καί επικαλείται τήν δύναµη τοϋ Σταυρού. Οι κυνηγοί τραυµατίζουν τό αγριογούρουνο καί πολλές φορές δέν τό βρίσκουν. Γι' αυτό έχει µεγάλη δύναµη ό Σταυρός. όταν συναντάη ξυράφια. Μόνο µε χόρτο δηλαδή πού τρώνε τους δυναµώνει ό Θεός. χωρίς νά βλέπη.

Αν εχη µεγάλη πίστη. όταν πιστεύη κανείς. στον Θεό. Ξέρει ότι όλα είναι δυνατά γιά τόν Θεό. γιατί. γίνεται θεολόγος. Ζώντας τά θεια µυστήρια άπό κοντά. δεν το δίνει ό Θεός. Παναγία µου. Κάνε τόν σταυρό σου καί. εχω άγχος. ό χείµαρρος θά γυρίση ανάποδα. Όταν κανείς πορεύεται στην ζωή του µέ πίστη. 17. Πρέπει όµως νά εχη τέτοια πίστη πού. δέχεται συνέχεια άπό τόν Θεό βενζίνη «σούπερ» καί τό πνευµατικό του όχηµα δέν σταµατάει ποτέ. Ακόµη καί σέ εκατό µέτρα απόσταση νά µένη από την θάλασσα καί νά µην την βλέπη άπό 'κεϊ πού βρίσκεται. καί γι' αυτό δέν ενδιαφέρεται παραπάνω. Τόση πίστη έχει.τρέχει συνέχεια. αλλά. Μόνον την ασφάλεια τού αυτοκινήτου ξέρεις. δεν πάει νά διαπίστωση αν είναι αλήθεια. καί ζητάη την βοήθεια τού Θεού. Έδώ φυλάει τον πιστό ένα τόσο δα σταυρουδάκι. γιατί επικαλέσθηκε την δύναµη του Σταυρού. . Ούτε καν θά πάη νά δη. βρέ παιδάκι µου. . Εκεί λειτουργούν οι φυσικοί νόµοι καί πέφτει ό κεραυνός πάνω στον σταυρό κάί τον ρίχνει κάτω. Τότε. . νά τό πιστέψη. άλλα τά ζή στην πραγµατικότητα. µπορεί µέ την προσευχή του νά άλλάξη την πορεία µιας καταστάσεως. Γιά νά ζήση όµως κανείς τά µυστήρια τοϋ Θεού. ζητάς. Ή εµπιστοσύνη στον Θεό έχει µητέρα την πίστη . Μπορεί να έχη κανείς πίστη όχι µόνο σάν έναν «κόκκον σινάπεως»170 αλλά καί σάν ένα κιλό σινάπι. Ακόµη και µέσα σέ χείµαρρο αν εχη χτίσει τό σπίτι του καί ό χείµαρρος κατεβάση πολύ νερό. καί θά γίνη πιο πιστός. πρέπει νά άπεκδυθή τον παλαιό του άνθρωπο.Γέροντα. αν δεν έχης ταπείνωση ή έχης προδιάθεση υπερηφάνειας. ενώ ζητώ κάτι µέ πίστη. γιά νά είναι ή πίστη του ακλόνητη καί νά πιστεύη απόλυτα ότι δέν υπάρχει τίποτε πού νά µήν µπορή νά το κάνη ό Θεός. άδειασε ή θάλασσα καί την οργώνουν µέ τρακτέρ καί κουβαλούν τά ψάρια µέ φορτηγά. θά έχη σιγά-σιγά στην αρχή γεγονότα µικρά καί ύστερα µεγαλύτερα. Έάν όµως δεν έχη καί ανάλογη ταπείνωση. Τήν ασφάλεια τού Θεού δέν τήν ξέρεις. ξέρετε πόσο υποφέρει. ότι ή θεία δύναµη δέν περιορίζεται. ότι έγινε θαύµα. . Υπάρχει µεγαλύτερη ασφάλεια άπό τήν εµπιστοσύνη στον Θεό.κάτω ένας Χριστιανός πού έχει ένα τόσο µικρό σταυρουδάκι και πη «Σταυρέ τοϋ Χρίστου.Γέροντα. Όταν ύπάρχη υπερηφάνεια. . Όταν ό άνθρωπος εµπιστεύεται τόν εαυτό του στον Θεό. πρίν κάνης οτιδήποτε. Ή πίστη του συνέχεια αυξάνει. διότι δέν τά πιάνει µέ το µυαλό. γιατί δέν αµφιβάλλει. δεν τον χτυπάει ό κεραυνός. γιατί κινείται σέ άλλο χώρο. νιώθω µιά ανασφάλεια. όταν άκούη γιά έναν άνθρωπο πού δέν πιστεύει ή αµφιβάλλει γιά µερικά πράγµατα πού έχουν σχέση µέ τήν βοήθεια του Θεοϋ. βοήθησε µε». Μόνον ό αληθινά πιστός ζή αληθινά καί είναι πραγµατικά άνθρωπος τού Θεού. σώσόν µε τη δυνάµει σου». . πολλά πράγµατα µπορεί νά άλλάξη. δεν δίνει ό Θεός. χωρίς αµφιβολία. νά έπανέλθη κατά κάποιον τρόπο στην κατάσταση προ της πτώσεως. ας υποθέσουµε.20 καί Λουκ.6. µέ θεια γεγονότα. Νά έχη αθωότητα καί απλότητα. νά προσεχής. 17.Γέροντα. αν άκούση.Άσφαλίσου. γιατί δεν θά τον ώφελήση. δεν ενεργεί ό Θεός. αν πιστεύη πολύ καί παρακάλεση µέ θέρµη τόν Θεό. νά προσεύχεσαι καί νά εµπιστεύεσαι στον 170 Ματθ.Πιστεύεις. δεν ενεργεί ή πίστη. Όσο µπορείς. πές: «Χριστέ µου.

Έκανε πρώτα τόν σταυρό της καί αµέσως βρήκε φλέβα. Έρχεται ή πρώτη. Τόν δοξάζη γιά όλα καί δέχεται νά τόν κυβερνάη σάν καλός Πατέρας. Απλοποίησε την ζωή σου µε την απόλυτη εµπιστοσύνη στον Θεό. Άν ό άνθρωπος δέν έµπιστευθή στον Θεό. Είναι µεγάλο πράγµα νά νιώθη δ άνθρωπος άπό τούτη τήν ζωή ένα µέρος της χαράς τοϋ Παραδείσου. 172 Βλ. όταν µοϋ λένε νά κάνω κάτι. Άν πής «∆ι' ευχών των Αγίων Πατέρων ηµών». Γιατί δ άνθρωπος µπορεί νά κάνη τήν ζωή του παραδεισένια. Άγιος Κύριος Σαβαώθ»173. όχι απλώς στά βλεπόµενα172.Γέροντα. τά ίδια. Ή εµπιστοσύνη στον Θεό ελκύει τήν βοήθεια Του. εάν εχη εµπιστοσύνη στον Θεό.Θεό. Μη σφίγγεσαι µέ την στενή σου ανθρώπινη λογική και βασανίζεσαι και εµποδίζεις την θεία βοήθεια. Εκείνη τήν ώρα περνούσε καί ή τέταρτη γιατρέσσα. . Οι άλλες κατά κάποιον τρόπο είχαν εµπιστοσύνη µόνο στον εαυτό τους. Μιά φορά ήταν νά µοϋ πάρουν αίµα. Είναι µεγάλο πράγµα ή εµπιστοσύνη στον Θεό. 171 Στο σηµείο αυτό ή πίστη έχει τήν έννοια της αποδοχής απλώς τής υπάρξεως τοϋ Θεοϋ. Έρχεται ή δεύτερη. µε τήν οποία προσεύχεται κανείς µυστικά καί απολαµβάνει τους καρπούς της ελπίδος. άλλα θά βοηθήση και τους άλλους. 3. κάνει τήν ζωή του κόλαση. Νά µη χάνης ποτέ την εµπιστοσύνη σου στον Θεό. Έβρ. µέ παίδεψε· δέν µπόρεσε νά βρή φλέβα. ή όποια δέν αρκεί γιά τήν έν Χριστώ ζωή. . ξεκινώ πάντα µε έναν φόβο και έναν δισταγµό. πολύ θά σέ βοηθήση. 6. τότε καταφεύγουν στον Θεό. πού ήταν καί ειδικευµένη σέ αυτό. ∆εν φθάνει ή πίστη171 στον Θεό· χρειάζεται καί ή εµπιστοσύνη στον Θεό. Πρέπει νά αφεθούµε µέ εµπιστοσύνη στον Θεό νά κατευθύνη τά πράγµατα καί έµεϊς νά κάνουµε το χρέος µας µέ φιλότιµο. Είναι µία συνεχής προσευχή καί φέρνει θεία αποτελέσµατα τήν ώρα πού πρέπει. ώστε νά εγκατάλειψη τελείως τόν εαυτό του στά χέρια Του. να ζητούµε την θεία παρηγοριά. 173 Ήσ. και τελικά µπορεί από τόν φόβο µου νά µην το κάνω όπως πρέπει. 1.Νά κάνης τόν σταυρό σου. Οί άνθρωποι συνήθως κατά φεύγουν πρώτα στην ανθρώπινη παρηγοριά καί. Ή εµπιστοσύνη τοϋ εαυτού σου και της εργασίας σου στον Θεό. Ήταν τέσσερις γιατρέσσες. τίποτε. 11. χωρίς νά άφουγκράζωνται ποιο είναι το θέληµα τοϋ Θεού καί χωρίς νά συµµορφώνωνται προς αυτό. καλό µου παιδί. Αν όµως θέλουµε να µη βασανιζώµαστε. Άγιος. ένας άπό αυτούς δεν θά σέ βοηθήση. τόσοι Άγιοι είναι. και νά το κάνης αυτό πού σού λένε. θά βασανίζεται. Όταν αναθέτουµε τό µέλλον µας στον Θεό. Τόν υποχρεώνουµε νά µας βοηθήση. Ό Απόστολος Παύλος λέει ότι πίστη είναι νά πιστεύουµε στά µη βλεπόµενα. Ό Χριστιανός πιστεύει καί εµπιστεύεται τον εαυτό του στον Θεό µέχρι θανάτου. όταν απογοητευθούν από τους ανθρώπους. γιατί αυτή είναι καί ή µόνη αληθινή παρηγοριά. για να έλευθερωθής από το άγχος και την αγωνία. Έρχεται ή τρίτη. Μεγάλη υπόθεση νά αφήνεται κανείς στά χέρια τοϋ Θεού! Οι άνθρωποι βάζουν στόχους καί προσπαθούν νά τους επιτύχουν. Ή απόλυτη εµπιστοσύνη στά χέρια τοϋ Θεού έχει µητέρα τήν πίστη. γιατί ζήτησε τήν βοήθεια τοϋ Θεού. καί Εκείνος θά σε βοηθήση σέ κάθε σου δυσκολία. Τότε φυσικά ο άνθρωπος ζή αγγελική ζωή καί ξεσπάει σε δοξολογία: «Άγιος. καί τότε βλέπει καθαρά το χέρι τοϋ Θεού πού τόν σώζει. Είδε πού µέ παίδευαν καί ήρθε νά δοκιµάση καί αυτή. µετά άπό την ανθρώπινη συνετή ενέργεια σου. . ∆ιαφορετικά.

. πρέπει νά πιστεύη καί νά άγαπάη.Εµπιστεύεται κανείς πρώτα τόν Θεό. Καί όταν ύπάρχη θυσία χωρίς ιδιοτέλεια. . τόσο αυξάνει καί ή πίστη. . Ένώ ένας πού δεν έχει φιλότιµο. Αν λοιπόν εκείνοι θυσιάζονταν γιά τήν δηµιουργία. Μετά τήν αγάπη προς τόν Θεό έρχεται ή θυσία. άλλα µόνον ευλογίες. οπότε έρχεται ή θεία αλλοίωση στην ψυχή του καί χαίρεται συνέχεια καί άγάλλεται. πού είπε ό Χριστός. Γιά νά χαίρεται πραγµατικά κανείς. γι' αυτό καί κρατούν συνέχεια 174 175 Ίω. όσον άφορα στην σωµατική ή τήν ψυχική υγεία.Πρώτα είναι ή πίστη καί µετά έρχεται ή αγάπη. άλλα αγωνίζεται.πού δεν χωράει στην καρδιά καί χύνεται έξω . Ένας πού έχει φιλότιµο δεν σκέφτεται άν ύπάρχη ή δεν ύπάρχη Παράδεισος. γιά νά άγαπάη. Άλλος βρίζει τά θεία. 15. καί ποτέ νά µήν είναι ευχαριστηµένος. τότε βρίσκει τόν Θεό. πρέπει νά πιστέψη στο «χωρίς έµοΰ ου δύνασθε ποιεϊν ουδέν». Ή θερµή πίστη στον Θεό γεννάει τήν θερµή αγάπη προς τόν Θεό καί προς την εικόνα τού Θεοϋ. οι ειδωλολάτρες πού θεοποιούσαν τήν φύση. Βλέπεις. Θεοτόκιο β' ήχου.τι καί νά τόν κάνης. πνευµατικά. καί ή αγάπη µας θά είναι χλιαρή. ό. τί σχέση υπάρχει ανάµεσα στην πίστη και την αγάπη. Όταν κανείς άπελπισθή µε τήν καλή έννοια άπό τόν εαυτό του. Άλλος καί πειρασµούς µπορεί νά µήν έχη. αχάριστος θά είναι. Ό φιλότιµος καί στους πειρασµούς δοξολογεί τόν Θεό. αγαπάµε πολύ. . τά ποτάµια καί έφθαναν νά θυσιασθουν γι' αυτή τους τήν πίστη. Καί όσο αγωνίζεται κανείς φιλότιµα. πρέπει νά πιστέψουµε στον Θεό. τότε αρχίζει κανείς νά έχη καί θεια γεγονότα. θά έµπιστευθή καί τόν κατάλληλο άνθρωπο.Γέροντα. Πιστεύουµε πολύ. Γι' αυτό. Νά κάνω µιά θυσία όχι γιά τίποτε άλλο. Ακόµη καί οι πιο πνευµατικοί άνθρωποι δεν έχουν εξασφαλίσει τήν ζωή τους. µέχρι ποιο σηµείο πρέπει νά άφήνη κανείς τόν εαυτό του στά χέρια τοϋ Θεοϋ. Νά άπελπισθή δηλαδή άπό τόν εαυτό του µε τήν καλή έννοια καί νά πιστέψη στην δύναµη τού Θεού. Πρέπει να πιστεύη κανείς. καί µετά άπό τόν Θεό.». αυξάνει καί ή αγάπη. Άν ή πίστη µας είναι θερµή. άλλος µισοπιστεύει καί ταλαιπωρείται.Γέροντα. Ανάλογη µε την πίστη πού έχει κανείς είναι καί ή ελπίδα καί ή αγάπη καί ή θυσία γιά τόν Θεό καί τόν πλησίον.ποτίζονται καί τα καηµένα τά ζώα. Όλη ή αδιαφορία άπό ΄κει ξεκινάει. Ή πίστη µας πρέπει νά εχη φιλότιµο καί άπό 'κεϊ ξεκινάει ό φιλότιµος αγώνας. Καί όταν κανείς είναι αχάριστος. Άραγε υπάρχει Παράδεισος.5. λάτρευαν τόν ήλιο. καί σιγά-σιγά φθάνει νά εύγνωµονή συνέχεια τόν Θεό. ∆εν µπορεί νά άγαπήση κάτι πού δεν το πιστεύει. Καί από τήν υπερχείλιση της αγάπης µας . γιά νά αγαπήσουµε τόν Θεό.. Πολύ βοηθάει στον φιλότιµο αυτόν αγώνα νά σκέφτεται ό άνθρωπος τις ευεργεσίες τού Θεού. θά άρχίση νά σκέφτεται: «Καί γιατί νά αγωνισθώ.« Τήν πασαν ελπίδα µου εις σε άνατίθηµι»175. αλλά γιά τόν Θεό πού έφτιαξε αυτό το σύµπαν καί µας δίνει τόσες ευλογίες. γιατί πιστεύει στον Θεό καί Τόν αγαπάει. Άν ή πίστη µας είναι χλιαρή. Υπάρχει Κρίση. πόσο µάλλον εµείς πρέπει νά θυσιασθούµε γιά τόν ∆ηµιουργό! Οι άνθρωποι δεν πιστεύουν καί γι' αυτό δεν θυσιάζονται. αν θέλη νά µή βασανίζεται. «Χωρίς έµοΰ ου δύνασθε ποιεϊν ουδέν»174 Ό άνθρωπος. καί ή αγάπη µας θά είναι θερµή. τόν συνάνθρωπο µας.

καί άλλο νά κάνη τόν εαυτό του θεό. ό Χριστός έλεγε «πιστεύεις. Ή λέει: «Είµαι θεός. επειδή πίστευε ό άνθρωπος ότι θά γίνη.»177. ∆έν σκέφτεται ότι γιά νά είναι κανείς κατά χάριν θεός. θά γιατρευθής»176. µπορεί νά κάνη τά πάντα. έλεγε.6 . . καί άν πιστεύη στις δυνάµεις του. άλλα νά πιστεύω στον Θεό. 9.Γέροντα. Μπλέκουν αυτό πού είπε ό Χριστός «πιστεύεις. λένε ότι αυτό συνέβη. καί τότε βοηθούσε. Τό νά πιστεύη κανείς στον εαυτό του έχει ή εγωισµό ή δαιµονισµό. Ή Γραφή δέν λέει "θεοί έστε και υιοί Υψίστου πάντες".Γέροντα. . το εγκαταλείπει ή Χάρις τού Θεού και δέχεται επιδράσεις δαιµονικές. δένεται καί δέν µπορεί νά κάνη τίποτε ή παλεύει µόνος του. 81. Γι' αυτό ακούς κάτι συνθήµατα: «Πάτησε τους. λίγο αν µιλήση µέ αναίδεια στους γονείς ή στους µεγαλύτερους. Άπό εκεί ξεκινάει και όλος αυτός ό δαιµονισµός πού υπάρχει στον κόσµο. Πιστεύεις ότι µπορεί ό Θεός. . Ναί. Συµφωνούµε εποµένως». "Νά πιστεύης" δέν λέει καί τό Ευαγγέλιο. 176 177 Βλ. Σού λένε µετά «νά µή σέβεσαι ούτε µεγάλο ούτε µικρό. Έδώ ένα παιδί.τόν εαυτό τους στην ασφάλεια τού Θεού. νά µέ θεραπευση. γιά νά µπορούµε νά κάνουµε ό.τι θέλουµε».Κάνει κάθε πρωί τόν σταυρό του κ.29 και Μάρκ.». Ό Χριστός ζητούσε πρώτα τήν πίστη στην δύναµη τού Θεού καί ύστερα έκανε τό θαύµα. «Άν πιστεύης στην δύναµη τού Θεού. Ματθ.Πίσω άπό αυτήν τήν εγωιστική τοποθέτηση κρύβεται ή ενέργεια τού διαβόλου. Πουθενά τό Ευαγγέλιο δέν λέει νά πιστεύω στον εγωισµό µου. Όταν κανείς παρακολουθή καί έξετάζη κάθε γεγονός πού συµβαίνει στην ζωή του. Τότε επόµενο είναι νά νικηθή άπό τον εχθρό ή νά άποτύχη καί νά συντριβή το «εγώ» του. 9.Αυτός λέει: «Πιστεύω στον Θεό. διότι το «εγώ» φέρνει στον άνθρωπο όλη τήν πνευµατική δυστυχία.λπ. Αυτοί όµως τά παίρνουν ανάποδα καί λένε: «Ό άνθρωπος έχει δυνάµεις καί πρέπει νά πιστεύη στον εαυτό του». αποκτάει πείρα. γιά νά απόκτησης προσωπικότητα». Άλλο νά εχη Χάρη Θεού και νά γίνη κατά χάριν θεός. αλλά εννοούσε: «Πιστεύεις στον Θεό.Τότε κάνει τόν εαυτό του θεό. Όχι όπως λένε λανθασµένα µερικοί σήµερα: «Ό άνθρωπος έχει δυνάµεις. Ή αυτοπεποίθηση είναι ό µεγαλύτερος και χειρότερος εχθρός µας. ελπίζουν στον Θεό καί απελπίζονται µόνον άπό το «εγώ» τους. σύντριψε τους. ότι µπορεί ό Θεός νά µέ βοηθήση. . Όταν ό άνθρωπος έχη αυτοπεποίθηση. πρέπει νά έχη Χάρη Θεού· άλλα µέ το µυαλό του κάνει τόν εαυτό του θεό. αλλά δεν πιστεύη ότι ό Θεός µας προστατεύει. Αυτό είναι το µπέρδεµα: Τόν εαυτό του τόν κάνει θεό καί τελικά καταλήγει νά είναι άθεος.23 Ψαλµ. Ό σεβασµός θεωρείται κατεστηµένο και ό διάβολος θριαµβεύει. αυτοί οι άνθρωποι.». . γιά νά πετύχης». όταν κάποιος λέη ότι πιστεύει στον Θεό.» µέ το δικό τους «πιστεύω». Ό Καλός Θεός πολλές φορές οικονοµάει πολύ σοφά νά δοΰµε καί τήν θεία Του επέµβαση καί τήν αποτυχία πού είχαµε µέ τήν αυτοπεποίθηση µας. προσέχει καί έτσι προοδεύει. Πώς πιστεύει στον Θεό. πόσο µάλλον νά το κάνη «τυπικό» αυτό ό άνθρωπος! . Ζητούσε τήν διαβεβαίωση τού άνθρωπου ότι πιστεύει στον Θεό. όταν γίνεται ένα θαύµα. άλλα ό Θεός µας έδωσε µυαλό. γιατί µας τινάζει ξαφνικά αλύπητα στον αέρα καί µας αφήνει δυστυχισµένους στους δρόµους.

θά το κάνω καί έγώ». Έφυγε εκείνη ή σκληράδα της απιστίας και άλλαξε τό προσωπάκι του. «Τί έκανε ό τάδε Άγιος. όταν λ. έλεγαν. είδαν τά πράγµατα αλλιώς. Αυτός καί µορφωµένος νά µήν είναι. Σιγά-σιγά όµως. Άκοϋς το αηδόνι πού κελαηδάει. Οι Άγιοι έλαµψαν µέ τίς ακτίνες τής Χάριτος τοϋ Θεού. Πήγα νά δώσω καί στον άλλο µία εικόνα. γιά νά γνωρίση το δόγµα. ή απιστία έχει έξαπλωθή πολύ στην εποχή µας. όπως τά αστέρια παίρνουν φώς άπό τον ήλιο». ένώ πριν άπό αυτόν τον λογισµό τον βοηθούσε ή θεία Χάρις. . αυτός δέν είναι καλά! Άλλο νά ρίξη µιά µατιά. επειδή έχει υπερηφάνεια.Γέροντα. θά τον εγκατάλειψη ή Χάρις τοϋ Θεού. Στην µία περίπτωση µπορεί νά ήταν κανείς πολύ πιστός. άλλα συχνά βλέπει κανείς και σ' αυτούς ακόµη πού λένε ότι δέν πιστεύουν στον Θεό νά ύπάρχη µέσα τους κρυµµένη λίγη πίστη. άν δεν έφθασε στά µέτρα τοϋ τάδε Αγίου. Έ. όταν θέληση ένας αγράµµατος νά άσχοληθή µέ το δόγµα. «∆ώσε µου ένα σανιδάκι άπό αυτά πού πριονίζεις. τοϋ είπα. και αρχίζει νά κάνη µιά αδιάκριτη άσκηση. ∆έν µιλάω φυσικά γιά έναν πού έχει ευλάβεια. τί δουλειά έχει µέ τήν υπερηφάνεια ή Χάρις τού Θεού. και ύστερα νά έφθασε σέ µιά θόλωση στο θέµα της πίστεως. Μιά φορά µοϋ είπε ένα παλληκάρι: «∆έν πιστεύω ότι υπάρχει Θεός». πιάνη δηλαδή ξερά την πνευµατική ζωή. Έφθασαν σέ σηµείο νά γίνουν ψυχικά καί σωµατικά ράκη. . Γιατί. Αλλά. ∆έν πιστεύω στον Θεό· στους Άγιους πιστεύω». έτσι και εκείνοι. µέχρι έκεϊ πού µπορεί νά έξετάση. µετά δέν θά πιστεύη καθόλου. καί νά κατανόηση το δόγµα.χ. καί θά άρχίση νά έχη αµφιβολίες. λέει. Άλλα καί ένας µορφωµένος άν πάη υπερήφανα νά άσχοληθή µέ το δόγµα. Έτσι συνεχίζει την άσκηση. είπαν «δέν υπάρχει άλλη ζωή» καί. νά ενήργησε ή δύναµη τού Θεού στην ζωή του µέ πολλά χειροπιαστά γεγονότα. χωρίς νά το καταλάβη. . Ήταν περίπου σαράντα πέντε χρονών και ζούσαν πολύ κοσµική ζωή. Μέ το ζόρισµα όµως δηµιουργείται άγχος. Μετά άπό τήν συζήτηση πού κάναµε. δηµιουργείται µέσα του µιά ψευδαίσθηση ότι.Γέροντα. Άλλα ένας πού δέν έχει πνευµατικότητα καί πάει νά άσχοληθή µέ τά δογµατικά. µπορεί νά ρίξη µιά µατιά µέ διάκριση. δέν γυαλίζει. τώρα αρχίζει νά τον έγκαταλείπη. κάνη κανείς άσκηση αδιάκριτη µε εγωισµό. Ό άλλος κατέστρεψε τήν περιουσία τής µάνας του καί τήν έκανε καρδιακιά.Θά έρθη καιρός πού όλοι θά πιστέψουν . αρχίζει σιγά-σιγά νά έχη λογισµούς απιστίας καί νά άµφιβάλλη γιά τήν ύπαρξη τοϋ Θεού. άφησαν τίς σπουδές τους καί ρίχτηκαν στην κοσµική ζωή. Όπως εµείς οι µοναχοί λέµε «αφού είναι µάταιη αύτη ή ζωή. άν δέν πέσουν οι ακτίνες τοϋ ήλιου επάνω του. καί άν πίστευε λίγο. Ό πατέρας τού ενός πέθανε άπό τήν στενοχώρια. πώς συµβαίνει άνθρωποι πιστοί νά φθάνουν στην αθεΐα. αυτός. µοϋ λέει. κάπου εκεί κοντά πρέπει νά είναι. τά αρνούµαστε όλα».Στο θέµα αυτό µπορεί νά υπάρχουν δύο περιπτώσεις.». Το καηµένο ένα κι ένα συγκινήθηκε. όταν ήταν νέοι. Αυτό συµβαίνει. Ή δεύτερη περίπτωση είναι. Άλλη φορά είχαν έρθει δύο επισκέπτες στό Καλύβι. Έδωσα στον έναν µιά εικόνα γιά τήν µάνα του. άλλα δέν τήν έπαιρνε. από τήν αντίθετη πλευρά. Έρχεται καί ή υπερηφάνεια πού είναι µιά αντάρα καί τοϋ δηµιουργεί µιά θόλωση. καί αυτόν. Τότε τού είπα: «Ή καθρέφτης είναι κανείς ή καπάκι άπό κονσερβοκούτι. «Έλα πιο κοντά. «Εµείς αχρηστευθήκαµε». Καί ένώ είχε κάνει τόσα καί είχε ενεργήσει ή θεία Χάρις καί είχε γεγονότα. Όποτε δέν µπορεί πιά νά κάνη τήν άσκηση πού έκανε προηγουµένως καί ζορίζει τον εαυτό του.Ναι. Ποιος τοϋ έδωσε το χάρισµα αυτό. .

σοφός. τά ρώτησα· µέ το αεροπλάνο. Είχα προσέξει έκεϊ στό Καλύβι ότι συνήθως δύο µαρξιστές πενηντάρηδες έµπαιναν στά γκρουπ τών νέων. Οί µαρξιστές δέν πιστεύουν καί. δέν καταλαβαίνουν178. λένε «Άγιοι της ηµέρας. «Όχι. έκανε κοµποσχοίνι λέγοντας «Άγιοι της ηµέρας. Κοιτάνε ύστερα οί ασκητές το ηµερολόγιο καί βλέπουν ότι γιορτάζουν εκείνη τήν ηµέρα οί Άγιοι πού τους παρουσιάσθηκαν179.Τους καηµένους τους νέους τους ζαλίζουν µέ διάφορες θεωρίες. καί µετά πίστεψαν στον Χριστό καί µαρτύρησαν. γιατί θά φθάσουν σε αδιέξοδο καί θά έπέµβη ό Χριστός. όταν πετύχετε αυτό πού θέλετε. Μετά µοϋ είπαν: «Γιατί πάνε οί Άγιοι στους καλογήρους καί δέν πάνε νά βοηθήσουν τον λαό πού έχει ανάγκη. τόσα κύπελλα. δίκαιος. Οί πνευµατικοί άνθρωποι.». γιά νά µή µιλάνε γιά τον Χριστό. Στις 3-6-1979. Πάντως εϊτε το θέλουν οί άνθρωποι εϊτε δεν το θέλουν. Είστε οί πιό ταλαίπωροι. Γιά τον Χριστό. Τότε τόν επισκέφθηκε ό Άγιος Λουκιλλιανός πού γιορτάζει εκείνη τήν ηµέρα καί τοΰ επανέλαβε τρεις φορές τό δύσκολο όνοµα του. γιά νά τους ζαλίζουν. Αυτά δέν φύτρωσαν µέ τά πρωτοβρόχια. γιά νά δή στό ηµερολόγιο . Ό Προφήτης Ησαΐας λέει ότι αυτοί πού δεν θέλουν να σωθούν. µέ τό αυτοκίνητο». Έσεΐς µόνον την προπαγάνδα κάνετε καί σταµατάτε εκεί· δεν έχετε τίποτε νά απολαύσετε. 178 179 Πρβ. παίρνουν περισσότερα. πόσα προσκυνητάρια είδατε.». «Μέ τί ήρθατε εδώ. πού ήταν πριν πολύ άπιστοι. µού λένε. Στο τέλος µοϋ είπαν: «Είσαι πολύ καλός άνθρωπος. µόνον το βάσανο της µαρξιστικής σκλαβιάς».χ. παλληκάρια. Έχουµε τόσους Μάρτυρες.». θά ερθη καιρός πού όλοι θά πιστέψουν. 6. Βοηθήθηκαν οί άνθρωποι από τους Άγίους και από ευλάβεια τα έφτιαξαν. όταν πάς νά τους απόδειξης τήν ύπαρξη τοϋ Θεού. και ανάβουν και τα κανδήλια.. Μια φορά τους είπα: «Βλέπετε τα αστέρια. πού δέν έχουν ηµερολόγιο καί δέν ξέρουν ποιος Άγιος γιορτάζει.». «Εντάξει· στον δρόµο πού ερχόσασταν. . δήµιοι.».λπ. Ήσ. 9-10. Καί όταν ακόµη εµείς δέν τους βρίσκουµε.. ειδωλολάτρες. πρεσβεύσατε υπέρ ηµών». γιατί εκείνο κ. διότι. εκείνοι µας βρίσκουν! Πολλοί ασκητές στην έρηµο. Μερικούς τους έκοβαν την γλώσσα. όσα είπαν οί Προφήτες εκπληρώθηκαν. καί µε κοµµένη γλώσσα µιλούσαν καλύτερα! Κάθε µέρα έχουµε τόσους Αγίους πού εορτάζουν! Είναι ζωντανή ή παρουσία των -Αγίων. Αυτά δέν είναι βιδωµένα· κάποιος τά κρατά στό στερέωµα. τόσο ανεβαίνουν. πρεσβεύσατε υπέρ ηµών» καί παρουσιάζονται οί Άγιοι καί τους φανερώνουν καί το όνοµα τους· καί µάλιστα είναι Άγιοι µε δύσκολα ονόµατα. και αυτοί κάτι απολαµβάνουν φτιάχνουν π. δεν θά έχετε κανένα άλλο ιδανικό. παίρνουν τόσα χρήµατα· άµα φτιάξουν περισσότερα. όσο πετοϋν τά υλικά. Οί ύλιστές. κρίνουν τον Θεό καί είναι όλο ερωτήσεις· «γιατί αυτό. Αυτό πώς το βλέπετε. επειδή ό Γέροντας δέν θυµόταν ποιος Άγιος γιόρταζε εκείνη τήν ήµερα καί δέν έβρισκε τά γυαλιά του.µόλις τότε είχε έγκατασταθή στό Καλύβι «Παναγοΰδα» καί ακόµη δέν εΐχε τακτοποιηθή -.

τι εµείς δέν µπορούµε. Ρεζιλεύουµε έτσι καί τους Αγίους. . γιά νά κάνη και ό Θεός ό. . θέλει και τήν δική µας προσπάθεια. Νά βοηθήση δηλαδή τον τεµπέλη.έ. 6. Και 180 Βλ. Ό Θεός βοηθάει εκεί πού πρέπει. τού λέω.13 κ. «Αυτήν τήν ερώτηση.Κατ’ αρχάς αυτό φαίνεται. Ύστερα µού λέει: «Γιατί οί καλόγεροι πηγαίνουν στους γιατρούς και δέν τους βοηθάει ό Χριστός τους και ή Παναγία τους νά γίνουν καλά. ενώ είχε κουράγιο.χ. Αυτή ή ερώτηση Εβραίου είναι.τι µπορεί. τού λέω. Ήρθε κάποιος στο Καλύβι και µού είπε: «Γιατί οι καλόγεροι κάθονται εδώ και δέν πάνε στον κόσµο. και µόνο γιά τήν παρακοή του θέλει τιµωρία. «Αυτός δέν είναι Εβραίος». καταλαβαίνει κανείς πάντοτε µέχρι ποιο σηµείο πρέπει νά ενεργή ανθρωπίνως. Βλέπεις. και λες ότι θά φυλάξη ό Θεός. . νά βοηθήσουν τόν λαό. έκεϊ πού δέν µπορεί ό άνθρωπος νά ένεργήση ανθρωπίνως· δέν θά βοηθήση την χαζοµάρα µας. .τι µπορεί νά κάνη κανείς ανθρωπίνως. Και αν κάνη λίγο περισσότερο άπό ό. .Βάλατε φωτιά µε τέτοιον αέρα. γιά νά βοηθήση. ώστε νά τελείωση γρήγορα ή Κιβωτός. νά βάζης τό βράδυ τον σύρτη στην πόρτα καί εσύ δέν τον βάζεις. ό Νώε εκατό χρόνια παιδευόταν νά φτιάξη τήν Κιβωτό. Αν όµως δέν εΐχε διάθεση. Τους είπε όµως πώς νά τήν φτιάξουν και µετά τους έδινε δυνάµεις180. ό Θεός δέν θά βοηθήση.».ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 Όπου δέν φθάνει ό άνθρωπος. Ό.Έστω και νά έβρεξε καί κατακλυσµό νά έκανε. . ∆έν µπορούσε τάχα νά κάνη κάτι ό Θεός. σοϋ λέει ή άλλη! Παλιότερα είχε πιάσει φωτιά έκεϊ κάτω άπό χαζοµάρα σας· το ξεχάσατε. πρέπει νά το κάνη και ό. όχι όµως άπό εγωισµό αλλά άπό φιλότιµο. πρέπει στην συνέχεια νά είναι πολύ προσεκτικός. βοηθάει ό Θεός Ό Θεός βοηθάει σε o. Σού λένε λ.Γέροντα. τού είπα. γιατί βαριέσαι. Γέροντα.Κάτι καΐµε.Τι καπνός είναι εκεί. Πώς νά βοηθήση τότε ό Θεός. Ό Θεός. νά βοηθήσουν τόν λαό. αλλά δέν τον βάζεις. Τώρα πού δέν πάνε-. γιατί βαριέσαι. Έβρισκαν άλλα ξύλα πιό σκληρά και τά έφτιαχναν πριόνια. αν ση-κωθή µετά ένας αέρας. θά έλεγες γιατί οί καλόγεροι γυρίζουν στον κόσµο. πού όλα γίνονται σάν µπαρούτι! «Έβρεξε».τι δέν γίνεται ανθρωπίνως . Όταν λέω σε έναν νά βάλη τον σύρτη και δέν τόν βάζη. «Αν πήγαιναν έξω στον κόσµο. γιατί κάτι τον εµπόδισε. «∆έν έχει σηµασία πού δέν είναι Εβραίος. µού τήν έκανε και ένας Εβραίος γιατρός». ό Θεός θά τον βοηθήση σέ µιά δύσκολη στιγµή.Γέροντα.τι δέν µπορεί. Γι' αυτό νά κάνουµε ό. γιατί νοµίζει ότι δέν έξήντλησε αυτό πού µπορεί νά κάνη ανθρωπίνως.τι µπορούµε εµείς. έβρεξε το πρωί. Άλλα καί αν είχε διάθεση νά κάνη αυτό πού µπορούσε νά κάνη καί δέν το έκανε. γίνεται τέτοια ξηρασία. . νά το άφήνη στον Θεό. Γεν. λές γιατί δέν πάνε». Πριόνιζαν τά ξύλα µέ ξύλινα πριόνια. Όταν κανείς ρεζιλευθή µιά φορά. ∆έν είναι ότι έχεις εµπιστοσύνη στον Θεό και δέν βάζεις τον σύρτη. πάλι το βλέπει ό Θεός και συγκινείται. µού λέει ένας πού ήταν µαζί του.».

.ο βασιλιάς είχε και µιά πληγή . Σέ όσα όµως δέν µπορούµε. ανάβω καί δυο λαµπάδες. Βοηθάει µε τον τρόπο Του τήν ώρα πού χρειάζεται. Βλ. τού λέει.έ. τοϋ είπα. όταν µας ζητούν βοήθεια.χ. «Θά σοϋ πάρω αργότερα αυτοκίνητο». γιά νά ωφελούµαστε. Είναι εγωιστικό νά προσπαθή νά βοηθήση κανείς σε κάτι πού δέν γίνεται ανθρωπίνως. Γι' αυτό. άλλα ό πατέρας του δέν τού παίρνει. γιατί διέλυσες τά άλση των ειδωλολατρών. όταν αυτό µάς ώφελή. σαν Εβραίος πού είσαι. δέν µπορούσε νά θεραπεύση καί εκείνη τήν πληγή. και όταν του ζητήσουµε κάτι. πρέπει νά διακρίνουµε καί νά βοηθούµε σέ όσα µπορούµε. Ξέρει πότε καί πώς νά οίκονοµάη το πλάσµα Του. σάν τό µικρό παιδί πού ζητάει τό κουλούρι από τήν µάνα του άψητο καί δέν κάνει υποµονή νά ψηθή.4 κ. εάν είναι γιά το καλό µας. Ό. Βοηθούν δηλαδή. Τά φέρνει 181 182 Άρµαθιά άπό ξερά σύκα περασµένα σέ νήµα ή βοϋρλο. άλλα καί νά τά µελετούµε. επειδή ήταν πολύ καλός. τότε υψώνω τά χέρια στον Θεό. αφήνω το πρόβληµα στον Θεό καί αµέσως τακτοποιείται. οι Άγιοι πότε βοηθούν. βλέπω ότι είναι άπό ενέργεια τοϋ πειρασµού. τό έλεος τού Θεού πώς τό νιώθουµε.τι είναι απαραίτητο γιά την σωτηρία της ψυχής µας καί γιά τήν σωµατική µας συντήρηση. . όταν βλέπω ότι δέν βοηθιέται µιά κατάσταση ανθρωπίνως . Πολλές φορές όµως τό αδύνατο πλάσµα Του αδηµονεί. Κατάλαβες. εϊτε γιά νά µας δοκιµάση είτε γιά νά µας προφύλαξη. ζητάει άπό τόν πατέρα του µοτοσακό. Έµεΐς θά ζητάµε. θά κάνουµε υποµονή καί ή Καλή µας Μητέρα ή Παναγία. Και γιά τήν πληγή σου . Εκεί στον Προφήτη Ησαΐα αναφέρει ότι ό Θεός χάρισε στον βασιλιά Έζεκία.λίγο-πολύ καταλαβαίνω µέχρι ποιο σηµείο µπορεί νά βοηθήση ό άνθρωπος καί άπό ποιο σηµείο καί µετά πρέπει νά τ’ άφήση στον Θεό -. ακόµη δεκαπέντε χρόνια ζωής. όταν µαζευτούν.είπε ό Θεός νά βάλης επάνω µιά τσαπέλλα181 σύκα.Τό έλεος τού Θεού είναι ή θεία παρηγοριά πού νιώθουµε µέσα µας.τι µας στερεί. όχι όποτε νοµίζουµε εµείς ότι χρειάζεται νά βοηθήσουν.Γέροντα. Ένα παιδί π. όλα νά τά δε-χώµαστε µε χαρά.θά σας πώ τήν απάντηση πού έδωσα στον Έβραϊο. όταν είναι έτοιµο. Έτσι καί οί Άγιοι ξέρουν πότε πρέπει νά µάς βοηθήσουν. . Νά ταπεινωνώµαστε στους ανθρώπους καί νά ζητάµε τήν βοήθεια τους. νά βοηθούµε έστω µε µιά ευχή ή µέ το νά τά αναθέτουµε µόνο στον Θεό· καί αυτό είναι µιά µυστική προσευχή. Πράγµατα πού γίνονται άπό τους ανθρώπους νά µήν τά ζητάµε άπό τόν Θεό. 38. παιδεύοµαι».Όποτε χρειάζεται νά βοηθήσουν. Έγώ. Τό παιδί τού λέει: «Τό θέλω τό µοτοσακό. θά µάς τό δώση. ό Θεός θά µας το δώση πλουσιοπάροχα καί θά έχουµε τήν ευλογία Του. . γιατί φοβάται µή σκοτωθή. θά τού πάρη αυτοκίνητο. Μέχρις ενός σηµείου θά ένεργήση ό άνθρωπος ανθρωπίνως καί µετά θά άφεθή στον Θεό. καί θά γίνης καλά! Άφοϋ ό Θεός τοϋ χάρισε δεκαπέντε χρόνια ζωής. Ό πατέρας του όµως δέν τού παίρνει µοτοσακό. .Γέροντα. έπρεπε να ξέρης άπ' έξω την Παλαιά ∆ιαθήκη. θα µας το δώση. Έσύ. Ο. Ό Θεός ξέρει ότι δέν το κάνω άπό τεµπελιά. Ό Θεός είναι φύσει αγαθός και για το καλό µας φροντίζει πάντα. Σέ πολλές περιπτώσεις πού επιµένει ό άνθρωπος νά βοηθήση. άφοϋ είναι όµοια ή περίπτωση. Βάζει λοιπόν χρήµατα στην Τράπεζα καί. Ήσ. γιά νά τόν άχρηστέψη. Εκείνη όµως γιατρευόταν µε µιά τσαπέλλα σύκα»182. Έστειλε τόν Προφήτη Ησαΐα και είπε στον βασιλιά: Ό Θεός σοϋ χαρίζει ακόµη δεκαπέντε χρόνια ζωής. γιατί κουράζοµαι νά πηγαίνω µε τά πόδια. γιατί τό θέλει εκείνη τήν ώρα πού τό ζητάει.

»184 Αν δέν θέλη ό άνθρωπος. Αν κάποιος δέν θέλη νά πάη στον Παράδεισο. Γιά νά τους βοηθήση όµως. αλλιώς δεν επεµβαίνουν. Για τόν κάθε άνθρωπο ενεργεί ξεχωριστά. Νά ξέρετε. άλλα. λέει ή Γραφή. λίγο τό 183 184 Ματθ. δέν θέλει νά έπέµβη ό Θεός. ό Χριστός µάς δένει µέ ένα σχοινάκι µέ τήν Χάρη Του καί µάς συγκρατεί. Λίγο ή Χάρις τού Θεού νά µάς άφήση. Ίω. οπότε δικαιούται τήν θεία βοήθεια. τίποτε δέν µπορούµε νά κάνουµε. 7. Βλέπεις. πού ήταν πιό κοντά στην πατρίδα καί βρήκαν εκεί καί άλλους Έλληνες. «Αιτείτε και δοθήσεται ύµϊν»183 . 6. βρέθηκαν µακριά από τήν πατρίδα. αν βοηθήση κάποιον. Γι' αυτό στράφηκαν στον Θεό καί κράτησαν τήν πίστη τους. έχουν κιόλας βοηθήσει. χωρίς βοήθεια άπό πουθενά. άφοϋ ξέρει τις ανάγκες µας. Μέχρι νά άνοιγοκλείσης τά µάτια σου. όταν πονάµε γιά τόν πλησίον µας καί Τόν παρακαλούµε νά τόν βοηθήση. χωρίς κανείς νά Τόν παρακάλεση. γιατί τότε επεµβαίνει. πλησίασαν τόν Θεό περισσότερο από άλλους ξενιτεµένους. και νά βοηθάη τά πλάσµατα Του ανάλογα µέ τις ανάγκες τους.χ.έτσι ό Θεός. Ζητά κανείς βοήθεια. της Αυστραλίας.τι ανοησίες κάνουµε είναι δικές µας. επειδή βρέθηκαν τελείως µόνοι τους. Όπως στην φυσική ζωή. Ή δυσκολία πολύ τους βοήθησε να γαντζωθούν στον Θεό. Καί µάλιστα. Ό Θεός λοιπόν άλλα και οι Άγιοι γιά νά βοηθήσουν. θά σπάζουµε τά µούτρα µας.Γέροντα. νά βρουν δάσκαλο γιά τά παιδιά τους κ.Γιατί υπάρχει ελευθερία. «Αιτείτε καί δοθήσεται». ώστε νά µήν άναπαυώµαστε στην ανθρώπινη παρηγοριά καί νά καταφεύγουµε στην θεία. µακριά άπό τους συγγενείς. ό Θεός δέν τόν παίρνει. αν είναι για το καλό µας -. πρέπει ό ϊδιος ό άνθρωπος νά το θέλη και νά τό ζητά. . γιά νά έπεµβαίνη -καί θέλει ό Θεός νά έπεµβαίνη αµέσως. ό. Έκτος αν ήταν αδικηµένος και είχε άγνοια.λπ. Γι' αυτό θέλει νά Τόν παρακαλούµε. Όλοι ξεκίνησαν µέ µια βαλίτσα. τότε ό διάβολος θά διαµαρτυρηθη καί θά πή: «Γιατί τόν βοηθάς καί παραβιάζεις το αυτεξούσιο. χωρίς νά παραβιάζεται το αυτεξούσιο. πολύ συγκινείται ό Θεός. λύνεται πλέον άπό τό σχοινάκι καί τόν χτυπούν οι άνεµοι άπό 'δώ καί άπό 'κεΐ καί ταλαιπωρείται. Ένώ. Όταν όµως ό άνθρωπος δέν καταλαβαίνη ότι ό Χριστός εϊναι πού τόν κρατάει. δέν κινδυνεύουµε. πρέπει κάποιος νά Τόν παρακάλεση..τι καλό κάνουµε είναι άπό τόν Θεό. όταν ζητάµε τήν θεία βοήθεια. δέν έχουν αυτήν τήν σχέση µέ τόν Θεό. Φυσάει ό αέρας άπό έδώέκεϊ. 7. 5. και ό Θεός καί οι Άγιοι τήν δίνουν. ∆ιαφορετικά. . Άφοϋ είναι αµαρτωλός. µόνον τά πάθη καί οί αµαρτίες είναι δικές µας. επειδή είµαστε δεµένοι. Ό Θεός έχει όλη τήν καλή διάθεση νά βοηθήση τους ανθρώπους πού υποφέρουν. Ό Χριστός ρώτησε τόν παράλυτο: «Θέλεις υγιής γενέσθαι. Ό. Ένώ στην Ευρώπη οι Έλληνες πού δεν είχαν αυτές τις δυσκολίες. όπως συµφέρει στον καθέναν καλύτερα. Έδώ βλέπει κανείς καί τήν µεγάλη πνευµατική αρχοντιά τοϋ Θεού.έπρεπε νά βρουν δουλειά. οι Έλληνες λ. πού ούτε στον διάβολο δίνει το δικαίωµα νά διαµαρτυρηθη. Μερικές φορές δέν προλαβαίνεις ούτε νά τά άνοιγοκλείσης· τόσο γρήγορα βρίσκεται ό Θεός δίπλα σου. γιατί πρέπει νά ζητάµε άπό τόν Θεό νά µας βοηθάη. τό σέβεται ό Θεός. Γιατί. όπως της Γερµανίας. Αν δέν ζητάµε βοήθεια άπό τόν Θεό. ανήκει σ' έµενα».

καί ή Χάρις του Θεοϋ θά κατοίκηση µέσα σου. καί παράλληλα έχουµε καί υπερηφάνεια. Έάν δέν βάλη τήν µονάδα ό Χριστός στην αρχή. ένιωθα σάν ένα πούπουλο. ό Θεός δέν βοηθάει. Λίγη καθαρή διάθεση άν δη ό Θεός. άλλα και πάλι είδες τί έπαθα. . Εκείνος βοηθάει.λπ. γι' αυτό δέν βοηθάει ο Χριστός. φθόνο κ. ρες στεκόµουν όρθιος καί δεν ένιωθα καθόλου κούραση.. «ζήτηµα είναι. ένιωθα µιά γλυκεία ξεκούραση. θυµό.οξυγόνο νά µάς πάρη ό Θεός. εννοούµε νά καταβάλλη κανείς λίγη προσπάθεια νά ξεπεράση τήν αδυναµία του. Μπαίνει ό άνθρωπος µέσα στο κανάλι τοϋ Θεοϋ. Έσύ δέν τα πεινώνεσαι. Ή Χάρις τοΰ Θεού προσελκύεται µέ τήν ταπείνωση . Τήν αδυναµία σου τήν είπες στον Χριστό.Γιά νά βοηθήση ό Θεός. Πέταξε τόν εαυτό σου. Έστω καί λίγο άν µπαίνη ή ιδιοτέλεια. πλούσια βοηθάει τόν άνθρωπο. γιά νά γίνουµε πλούσιοι. δεν ζητάς βοήθεια από τον Χριστό καί µετά λες: «Έχω δυσκολίες στον αγώνα µου». όπως σκέφτεται ό κουτσός νά πάρη τά δεκανίκια του. όσο προχωρούσα στην προσευχή. χαθήκαµε. Μόλις δέχθηκα αυτόν τον λογισµό. λίγο άν µάς αφαίρεση τήν θεία Χάρη. . κάτι πού δεν µπορώ νά το εκφράσω. αµέσως θά πεθάνουµε. όχι δαιµονικά. Γι' αυτό λέω. έτσι καί στην πνευµατική ζωή. αµέσως σωριάσθηκα κάτω. µήπως αργότερα κρυώσω. Σέ λανθασµένη όµως κατάσταση δέν βοηθάει ό Θεός. πρέπει νά ύπάρχη διάθεση γιά αγώνα. Όσο προσευχόµουν. Όταν ζητάτε κάτι άπό τόν Θεό καί γιά πολύ καιρό δέν δίνη βοήθεια. Μιά φορά ένιωθα στην προσευχή µιά αγαλλίαση. ένα έλάφρωµα. Έµεΐς θά προσπαθούµε νά προσθέτουµε συνέχεια µηδενικά καί νά παρακαλούµε τον Χριστό νά βάλη τήν µονάδα στην αρχή.Μέχρι εκεί πού βοηθάµε έµεΐς τόν Θεό νά µας βοηθήση. Τά έργα µας είναι µηδέν καί οί αρετές µας είναι µία συνέχεια άπό µηδενικά. . νά ξέρετε ότι θά ύπάρχη υπερηφάνεια. άν υπάρχουν δύοτρεΐς σέ τέτοια κατάσταση». Καί µόνον προδιάθεση υπερηφάνειας νά έχουµε µέσα µας. πάει. πλούσια στέλνει τήν Χάρη Του. Άν έφερνα έναν υπερήφανο λογισµό καί έλεγα λ.Ζητάς βοήθεια άπό τόν Χριστό ή παλεύεις µόνη σου. εµποδίζεται ή θεία βοήθεια. νά πάρω ένα σάλι. µέχρι ποιο σηµείο µας βοηθάει ό Θεός στον πνευµατικό αγώνα. π. Άν έχουµε πάθη. χαµένος ό κόπος µας. νά τυλιχθώ. .Γέροντα. Καί όταν λέµε διάθεση γιά αγώνα.χ. µιά αγαλλίαση. Άν ταπεινώνεται κανείς καί ζητά λίγη βοήθεια από τον Χριστό. πού δεν εκφράζεται. Ήταν ένας φυσικός λογισµός. .Όταν έχω διάθεση νά διορθωθώ. Τό µόνο πού έχει ό άνθρωπος είναι µιά διάθεση και ανάλογα µέ αυτήν τον βοηθάει ό Θεός.χ. γιατί εµποδίζουµε τήν θεία Χάρη. Έµεινα πεσµένος κάτω µισή ώρα περίπου καί µετά µπόρεσα νά σηκωθώ νά πάω στο κελλί νά ξαπλώσω.Γέροντα. Σκέφθηκα ανθρώπινα. σωριάσθηκα κάτω. µην τόν ύπολογίζης. Έµεΐς θέλουµε νά αποκτήσουµε αγιότητα µε µαγικό τρόπο. δέν θά µέ βοηθήση ό Θεός νά καταλάβω µιά αδυναµία µου. Μόλις όµως δέχθηκα αυτόν τον λογισµό. φλυαρία. Πολλές φορές ό άνθρωπος καταβάλλει µια εγωιστική προσπάθεια. Ύστερα µοϋ πέρασε ένας λογισµός ανθρώπινος: επειδή µοϋ λείπουν δυό πλευρά και εύκολα κρυώνω. έχω δυσκολίες στον αγώνα µου. τότε είναι πού θά πάθαινα ζηµιά. . γαστριµαργία. Προηγουµένως. σκέφθηκα. για νά µη χάσω αυτήν τήν κατάσταση και νά προχωρήσω όσο πάει. όσα αγαθά έχουµε είναι δώρα τού Θεού.

είναι δύσκολο· χρειάζεται συνεχή παρακολούθηση τοϋ εαυτού του και βία. καί θά τόν άνταµείψη καί γιά τόν παραπανήσιο του αγώνα. Και στον στρατό. όπως ό Βάαλ185. πρέπει να βοηθήσουµε τον Θεό µε το ταπεινό µας φρόνηµα..Γέροντα. Στην αρχή τις πότιζα κάθε µέρα· µετά τις άφησα. Μήπως ει ναι δύσκολο στον Θεό νά βοηθάη συνέχεια τον κάθε άνθρωπο. Νιώθω σάν νά είµαι µαθητής και οι καθηγητές έχουν άπό τους µαθητές απαιτήσεις. σοκολάτα. . δέν κάνει προκοπή. έστω κι άν άγωνιζώµαστε καί προσευχώµαστε ϊσως καί περισσότερο άπ' ό. όσοι εκπαιδεύονται καλά. ό Θεός βοηθάει τον άνθρωπο πιο πολύ στις αρχές τού πνευµατικού του αγώνα. ούτε τυφλός. γιά νά βρουν υγρασία. τώρα δέν τρώω καµµία. Αδύνατο είναι νά µή βοηθήση ό Θεός. ότι ό άνθρωπος στην αρχή τού αγώνα του αισθάνεται τήν Χάρη του Θεοϋ και υστέρα τον εγκαταλείπει λίγο ή θεία Χάρις. γιατί τά παιδιά αρχίζουν νά χρησιµοποιούν το µυαλό τους. Γι' αυτό. Γ' Βασ.. για νά βοηθηθούµε. 18. Θεέ µου. όταν δέν τοϋ δίνη ό Θεός σοκολάτα και αυτός σταµατάη νά δουλεύη και λέη «πρώτα έτρωγα σοκολάτες. τότε θά τόν άπαλλάξη αµέσως άπό το πάθος πού τόν βασανίζει. και έδεσαν και καρπό. σοκολάτα. . Όταν άρχίζη ό άνθρωπος νά δουλεύη πνευµατικά. Όταν ό άνθρωπος βοηθιέται συνέχεια. Ύστερα ό Θεός τον αφήνει λίγο. Αλλά 185 Βλ. γιατί δέν τον εγκαταλείπει τελείως ό Θεός.Ναί. Έµενα µέ συγκινεί πού δέν βοηθάει συνέχεια ό Χριστός. Νά ποϋµε: «Τέτοιος άχρηστος είµαι. Πρέπει νά πιστεύουµε ότι ό Χριστός και ή Παναγία µας προστατεύουν και µας βοηθούν πάντοτε.Αυτή ή αλλαγή δεν είναι λίγο οδυνηρή. καµµιά. Ό Θεός µας δεν είναι κουφός.Ναι. άν δέν ύπάρχη φόβος νά το πάρη επάνω του ό άνθρωπος. παίρνει τήν Χάρη Του ό Θεός. Πρέπει δηλαδή νά τό χαίρεται αυτό ό άνθρωπος. όταν είναι µικρά. τελικά δέν βοηθιέται.τι χρειάζεται. ώχ τί έπαθα!». Ό άνθρωπος στην αρχή τού αγώνα του νιώθει έντονα τήν Χάρη τού Θεού. νά µή µάς βλέπη. αρκεί νά έχουµε ταπεινό φρόνηµα. ανεκπαίδευτοι. δεν τά προστατεύουν τόσο. Γέροντα. Και γιά νά περάση κανείς στις πνευµατικές εξετάσεις. γιά νά άγωνισθή και νά άνδρωθή..χ. γιατί δικαιούται τήν βοήθεια ή ψυχή. όπως οι γονείς προστατεύουν τά παιδιά πιό πολύ. Αλλά. γιά νά ταπεινωθή ό άνθρωπος και γιά νά καταλάβη τήν βοήθεια του Θεοϋ. τοϋ δίνει ό Θεός π. Νά µή θέλουµε εύκολα νά µάς βοηθάη ό Χριστός· νά µή ζητάµε οικονοµίες. τότε τις πότισα.. γιατί τότε θά είµαστε αδόκιµοι. µόνο θά ψήλωναν και οι ρίζες τους θά έµεναν στην επιφάνεια. . επειδή αφέθηκε στα χέρια Του µε καλή και ταπεινή διάθεση. Μόλις φύγη ή προδιάθεση υπερηφάνειας καί λάβη τήν ψυχική του υγεία ό άνθρωπος. .Όχι. Όταν έφθασαν νά κιτρινίζουν τά φύλλα τους. . Όσο έµεναν άπότιστες.26. Έγώ φύτεψα λίγες ντοµατιές. Αρχίζει έτσι σιγάσιγά και µαθαίνει νά δουλεύη τρώγοντας και καµµιά. αυτοί δέν σκοτώνονται. στά πρώτα βήµατα της πνευµατικής ζωής ό Θεός βοηθάει πολύ τον άνθρωπο. Σε παρακαλώ.εµποδίζουµε τόν Θεό νά µας βοηθήση. ζορίστηκαν και αναγκάσθηκαν νά ρίξουν βαθιά τις ρίζες τους. . Τότε βοηθάει ό Θεός. άλλα έτσι προοδεύει πνευµατικά. Βοήθεια στις αρχές τον πνευµατικού αγώνα . νά µή µάς άκούη.Είπατε. Όσο µεγαλώνουν. συγχώρεσε µε και βοήθησε µε». Άν τις πότιζα συνέχεια.

Τελικά βρίσκουµε µία λύση.τι µας έκανε. . άλλα µετά ό Θεός µας βρίσκει άλλη. όσο αγωνίζονται νά τό µεγαλώσουν. πού τοϋ δίνουν οι γονείς του συνέχεια σοκολάτες και θέλει όλο νά τοϋ δίνουν. ενώ στην αρχή της πνευµατικής ζωής ό Θεός βοηθάει τόν άνθρωπο. αρκεί εµείς νά έχουµε λίγο φιλότιµο. . άλλα κάθεται κάτω. τίποτε δέν αισθάνεται.Γέροντα. δέν µπορεί. δέν δικαιούται την θεία βοήθεια. γιατί οί θειες δυνάµεις είναι παντοδύναµες. Όταν ό άνθρωπος δέν ζή πνευµατικά. ό ύπνος δέν µας πιάνει. . Καί ενώ υπάρχει τόσο µεγάλη δύναµη δίπλα µας.τι µπορεί. Αν έχουµε λίγο φιλότιµο. τόσο περισσότερο τό άγαποϋν καί τό πονοϋν. όταν το αφήνουν.Γέροντα. Οί θείες δυνάµεις είναι παντοδύναµες . καί. Ένα παιδί κακοµαθηµένο. Γι’ αυτό. αγωνίσθηκε κατά κάποιον τρόπο.. δεν πιάνεται από την κουπαστή. Τό εµπόδιο σ' εµάς τους ανθρώπους είναι ή όλιγοπιστία.Νά. ό Θεός ποτέ δέν µάς αφήνει· εµείς Τον αφήνουµε. αν συµβή κάτι και πεθάνη.Αισθάνεται ό άνθρωπος ότι πρώτα είχε την θεία βοήθεια καί υστέρα δέν τήν έχει. οί γονείς όταν φέρνουν ένα παιδάκι στον κόσµο. καί µάς . κουράσθηκε νά µας κάνη ό. Όταν όµως ζή πνευµατικά και είναι κοντά στον Θεό. Μετά καταλαβαίνει το παιδί ότι οί δικές του δυνάµεις αρκούν µόνο γιά να περπατάη πιασµένο από την κουπαστή! Αν το παιδάκι περπατάη. είπατε ότι ό Καλός Θεός δέν θά µας άφήση. . Τώρα. δέν θά ωρίµαση ποτέ πνευµατικά. Τότε. τά µάτια µας τσούζουν. ∆εν είναι τίποτε δύσκολο γιά τον Θεό ούτε γιά έναν Άγιο. το πιάνουν. θά γίνη τεµπέλικο. επειδή υπάρχει µέσα µας σέ µεγάλο βαθµό τό ανθρώπινο στοιχείο. καί νά θέλη νά µας άφήση. καί νά ήθελε νά µας άφήση. Νά. δέν θά χάσουµε τον Παράδεισο. γιά νά περπατηση καί σιγάσιγά νά δυναµώση. δεν µπορούµε νά καταλάβουµε τό θειο. γιατί µας πονάει. Έτσι καί ό Θεός. άν δέχεται συνέχεια τήν βοήθεια τοϋ Θεοϋ. τάκ. δέν µπορεί. Τό κεφάλι µας γίνεται κουδούνι. . τότε δεν θά µάθη ποτέ νά περπατάη. . οπότε είναι κερδισµένος καί σ' αυτήν την ζωή καί στην άλλη. ώρες ολόκληρες. είναι έτοιµος γιά την άλλη ζωή.Κοίταξε νά δής· τώρα ό Θεός. χρησιµοποιώντας όλη τήν απειρία µας. χωρίς νά κοπιάζη ό ιδιος. για να περπατηση· το αφήνουν και λίγο να περπατηση µόνο του καί. πολλοί ανησυχούν τί θά γίνη µέ το ένα θέµα. Καθόµαστε πολλές φορές άδικα. µας έφερε στον κόσµο. γιατί µας έχει πιάσει τό ταγκαλάκι µέ επίµονες σκέψεις. µε την οποία εµποδίζουµε τις µεγάλες θείες δυνάµεις νά µας πλησιάσουν. . γιά νά καταλάβη ό άνθρωπος ότι πρέπει και ό ίδιος νά κάνη ο. πού δέν τήν είχαµε σκεφθή εµείς.Τί εννοείτε. µόλις πάη να πέση.Αν δέν παρακολουθή ό άνθρωπος τον εαυτό του.δέν βοηθιέται µέ αυτόν τον τρόπο ό άνθρωπος. την δικαιούται. Ή βοήθεια τού Θεού δεν εµποδίζεται ούτε άπό ανθρώπους ούτε άπό δαίµονες.. τό µικρό παιδάκι δεν το κρατούν συνέχεια οί γονείς από το χεράκι. τί θά γίνη µέ τό άλλο. κακορρίζικο. κακοµοίρικο. µόνον όταν το κρατάνε από το χέρι. Τό ΐδιο και ό άνθρωπος.Ναι. γιατί δεν έκανε αυτό πού µπορούσε. µετά σιγά-σιγά τραβιέται. καλύτερη λύση. γιά νά βρούµε µόνοι µας λύση σέ ένα θέµα. µας µεγάλωσε. Γέροντα. εµείς. πού ξεπερνάει όλου τού κόσµου τις ανθρώπινες δυνάµεις.

µένουν ό πονοκέφαλος καί τά ξενύχτια. ό Καλός Θεός θά τους βολέψη µέ κάποιο τρόπο. Μπορεί όµως νά τό κάνη καί αυτό ό Χριστός. Πάντως νά µήν ξεχνάµε ότι όλοι έχουµε κληρονοµιά από τον Θεό. καί Εκείνος θά κάνη ο. Έ.Γέροντα. του δείχνει Αγγέλους. -Νοµίζεις ότι δέν πιστεύουν. Πολλές φορές ϊσως παρουσιασθή καί ένας Άγιος ή ένας Άγγελος σέ έναν τέτοιο άνθρωπο. αλλά νά είναι πονόψυχος . Καί ό ταλαίπωρος δέν λέει: «Θεέ µου.άπό 'κεϊ νά καταλάβετε ότι αυτόν δεν θά τόν άφήση ό Θεός.λπ. παρόλο πού δέν δικαιούται αυτήν τήν µεγάλη ευλογία. έγώ δέν ήµουν άξιος γιά τέτοια χάρη».. ό άνδρας σου είµαι»!. ρωτάει ή γυναίκα του. λέει εκείνος. Μερικοί τώρα έχουν διατηρήσει αυτήν τήν κληρονοµιά. «Αύριο πρωί-πρωί. Καί όταν βλέπετε έναν άνθρωπο αποµακρυσµένο άπό τόν Θεό νά είναι σκληρός.. Γι' αυτό. έναν φτωχό καί τόν βοηθάει . ∆εν είχε φέξει ακόµη. Ό διάβολος όµως Όλα τα µολύνει. «Ποιος είναι. νά κάνη «αποβίβαση» ό Θεός στην καρδιά του. θά τόν βοηθήση. έναν άρρωστο καί ραγίζει ή καρδιά του.». ή µάνα τους δέν τους κοινωνούσε. όταν βλέπετε έναν άνθρωπο νά εχη παρασυρθή καί νά εχη αµαρτωλή ζωή. ασπλαγχνος κ. γιατί αρχίζει ό διάβολος νά τους λέη: «Ά. Είχε αποφασίσει νά πάη στο αµπέλι του γιά δουλειά. πώς νά Σέ ευχαριστήσω. ∆έν είναι γεννηµένοι άπό ορθόδοξες καί βαφτισµένες µάνες. Άλλα άς πούµε ότι δέν πιστεύουν. και τοϋ λέει: «Έσύ θα σώσης την οικουµένη». Όσο καί αν είναι σωστή ή δική µας σκέψη. του λέει εκείνη. «Θέλει-δέν θέλει ό Θεός. µήν πάθετε καί έσεϊς ο. . Έ. δέν µυρώθηκαν. «Άν θέλη ό Θεός. καί τελικά θά τους πάη στον Παράδεισο. οί καηµένοι.βλέπει λ. λέει στην γυναίκα του. θά δης. αλλά δέν πιστεύουν. εγώ θά πάω». λέει εκείνος. Άν αυτός ό άνθρωπος συνέλθη.χ. Αγαθή διάθεση . τό κεφάλι κουράζεται καί έρχεται πονοκέφαλος. Στον δρόµο εν τω µεταξύ πιάνει τέτοιος κατακλυσµός.τι είναι καλύτερο. γιά νά πάρη στροφή. Την άλλη µέρα ξεκίνησε νύχτα. πάλι ό Καλός ό Θεός θά τον βοηθήση. Χτυπάει την πόρτα. Άλλα συχνά τί παθαίνουν οί άνθρωποι αυτοί.τι έπαθε κάποιος µιά φορά.λπ. όταν δέν είναι ό Θεός µπροστά. δέν βαφτίσθηκαν.. πλανιούνται. γιατί µπορείς νά σώσης τον κόσµο». αφού πρώτα χρησιµοποίηση όλα τά άλλα. αυτούς τους ανθρώπους πού έχουν καλωσύνη.. εϊτε µέ δοκιµασίες εϊτε µε µιά αρρώστια εϊτε µέ ταλαιπωρίες εϊτε µέ έναν σεισµό εϊτε µέ έναν κεραυνό εϊτε µέ έναν κατακλυσµό εϊτε µέ έναν λόγο κ. πού αναγκάσθηκε νά γυρίση πίσω. νά λέτε «αν θέλη ό Θεός». Όταν ήταν µικροί. θά πάς». Πηγαίνει ό διάβολος καί τους ξεγελάει καί πολλοί. γι' αυτό σέ όλους τους ανθρώπους στο βάθος υπάρχει καλωσύνη. τί θά γίνουν οι άνθρωποι πού έχουν καλωσύνη. Άγιους. αυτούς θά τους βολέψη ό Θεός. τότε πρέπει νά κάνετε µέρα-νύχτα προσευχή. εσένα ό Θεός σού έδειξε τέτοιο µεγάλο θαύµα. δέχεται τους λογισµούς πού τού φέρνει ό διάβολος καί υπερηφανεύεται. Καί πάντα γιά καθετί πού σκέφτεσθε νά κάνετε. Μετά ξαναπηγαίνει ό διάβολος και τοϋ στήνει «τηλεόραση». Άλλα καί νά µην τους κοινωνούσε. Γι' αυτό ας αφήνουµε µέ εµπιστοσύνη στον Θεό τά δυσκολοκατόρθωτα ανθρωπίνως καί νά µή στηριζώµαστε στις δικές µας ανθρώπινες προσπάθειες. ένώ ή προσευχή µέ τήν εµπιστοσύνη στον Θεό ξεκουράζει. έστω και άν δεν ζουν κοντά στην Εκκλησία. «Άν θέλη ό Θεός. θά πάω στο αµπέλι». Αντί δηλαδή νά νιώση συντριβή. την καλωσύνη.

Τά κρίµατα τοϋ Θεοϋ είναι άβυσσος. . Ένα πράγµα ξέρω: όσοι ζουν κοσµική ζωή. Θά χρησιµοποίηση διάφορους τρόπους. αλλά παρασύρθηκαν ή καί σπρώχθηκαν στο κακό. νά βρουν τόν δρόµο τους· δεν θά τους άφήση. γιατί δεν βοηθήθηκαν. Ακόµη καί τήν ώρα τοϋ θανάτου θά τους οίκονοµήση νά βρίσκωνται σέ καλή κατάσταση. αυτοί συγκινούν τόν Θεό καί ό Θεός θά τους βοηθήση. ενώ είχαν καλή διάθεση.

ΠΕΜΠΤΟ ΜΕΡΟΣ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΑ ΟΠΛΑ «Όταν πονάη κάνεις για την σηµερινή κατάσταση πού επικρατεί στον κόσµο και προσεύχεται. χωρίς να παραβιάζεται το αυτεξούσιο». . τότε βοηθιούνται οί άνθρωποι.

χ. µερικοί κατηγορούν έναν δεσπότη καί οι άλλοι καταφεύγουν στό Συµβούλιο Επικρατείας.ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Ή προσευχή. πιστεύουν καί αλλοιώνονται µέ τήν καλή έννοια. υπάρχουν λιγώτερα θύµατα. τί θά ώφελήση ή προσευχή. άλλα εµείς κάνουµε προσευχή. ώστε νά απάντηση ό Θεός δια της προσευχής.αν και δέν είµαστε γιά νά µας λυπηθή. Κρέµεται ή τύχη τού κόσµου στά χέρια µερικών παλαβών. Καί µάλιστα.χ. γιά νά είναι πιο ανώδυνο ένα κακό καί νά µήν πάρη έκταση. το δείχνει.20. Νοµίζουν ότι αυτοί θά τά καταφέρουν όλα µόνοι τους. Ματθ. Νά παρακαλούµε τόν Θεό νά λυπηθή τά πλάσµατα Του . Σε όλες τις περιπτώσεις. Σήµερα ζοϋµε σε χρόνια Αποκαλύψεως. Τά βάζει λ. Καί βλέπεις. τα µικρά τα καηµένα αδικούνται. πριν ενεργήσουµε. Ό Θεός νά βάλη το χέρι Του. Μερικοί βέβαια έχουν τόν λογισµό: «Αφού οι προφητείες θά εκπληρωθούν οπωσδήποτε. γιά έναν λόγο παραπάνω τώρα. για νά κάνη κάτι κανείς. θά τρώνε µέ χρυσά κουτάλια». θα σκεφτόταν. αν ήταν κοσµικός άνθρωπος. Όταν κανείς ενεργή. συχνά πολλοί Χριστιανοί µέ τον τρόπο πού ενεργούν. αλλά οΰτε σκέφτονται. κάποιος µέ τον καρνάβαλο. ∆ιαδηλώσεις. Γι' αυτό. γιατί όλος ό κόσµος εξαρτάται άπό τρία-τέσσερα άτοµα. πρέπει νά στηριχθούµε πιο πολύ στην προσευχή και νά πολεµήσουµε το κακό µέ τήν προσευχή. αυτοί δέν το λένε. µέ τήν δύναµη τής προσευχής γίνεται ένα θαύµα. ∆έν θά βρεθή άκρη. νά λέµε: «Σκέφθηκα γι’ αυτό. ∆έν καταφεύγουν στην προσευχή. θά σκεφτόταν και θά προσευχόταν. άρθρα στις εφηµερίδες. Ό Θεός βλέπει ότι έτσι θά εξελιχθούν τά πράγµατα. . Σέ έναν πόλεµο λ. καί αυτοί κάνουν πρόβες µέ τον κόσµο. Καθένας ό. Τά πράγµατα προχωρούν τάκ-τάκ. Ή µόνη λύση αυτή είναι. θαύµα είναι. Λέει µιά παροιµία: «Τά άλογα κλωτσούν καί τά κοτόπουλα ψοφούν».τι τού λέει ό λογισµός θά κάνη. Θά γίνη αυτό πού λέει ό Άγιος Κοσµάς: «Θά περπατάς ώρα. 24. Συνέχεια ανθρώπινες προσπάθειες και δέν αφήνουν τόν Θεό νά ένεργήση. Έτσι είναι. οπότε βοηθιούνται πνευµατικά οι άνθρωποι. ∆έν χρειάζεται νά είναι κανείς Προφήτης γιά νά το καταλάβη. γιά νά βρής άνθρωπο· καί όσοι ζήσουν.. 13. Τά µεγάλα κράτη οταν πιάνωνται. Τά πράγµατα είναι σοβαρά. ενεργεί σατανικά. Ένω ακόµη καί ό άπιστος λέει «έχει ό Θεός». Γι' αυτό λέει καί στο Ευαγγέλιο ότι γιά τους εκλεκτούς θά κολοβωθούν οι ηµέρες186. Με τήν ταπείνωση και την προσευχή διορθώνονται όλα τά αδιόρθωτα. Κλωτσιούνται τά µεγάλα και καταστρέφονται τά µικρά. φασαρίες. Προσευχήθηκα γι' αυτό.».». Ή. Άλλα ούτε εκεί σταµατούν. δέν αφήνουν τον θεό νά έπέµβη. Αν ήταν πνευµατικός άνθρωπος. σώζονται περισσότεροι..22 καί Μάρκ. πού νά σκορπίσουν όλοι καί νά µαταιωθη κάθε εκδήλωση. Καί µέχρι τώρα πού δέν τινάχθηκε ό κόσµος στον αέρα. συχνά πρόκειται γιά σοβαρά θέµατα. ας υποθέσουµε. Χρειάζεται 186 Βλ. ενώ µπορεί νά κάνη προσευχή καί νά ρίξη ό Θεός τέτοιο χαλάζι. Όλη αυτή ή κατάσταση πού επικρατεί. όπλο ισχυρό Χρειάζεται πολλή προσευχή Παλιά. Στην εποχή µας ακόµη και «πνευµατικοί» άνθρωποι όχι µόνο δέν προσεύχονται. χωρίς νά σκεφθή καί χωρίς νά προσευχηθη. Τί µας περιµένει δέν ξέρουµε.

καί πέρασε αµέσως στην γενική ευχή γιά ολον τον κόσµο.». πες καί µιά ευχή γι' αυτό. Θεέ µου. νά ζητώ το έλεος τοϋ Θεού γενικά ή νά αναφέρω και συγκεκριµένα αιτήµατα σύµφωνα µε το «Αιτείτε καί δοθήσεται ύµϊν»187. αν θέλουν.Γέροντα. γιά τά όποια ιδιαίτερα πρέπει νά προσευχώµαστε. Ξέρει ό Θεός πολύ εύκολα και σ' αυτούς νά δώση λίγη φώτιση. βγάζει ένας µιά διαταγή και αλλάζουν όλα. καί γιά τους γνωστούς καί γιά τους άγνωστους.Γέροντα. Αιτήµατα στην προσευχή . γιά έναν καρκινοπαθή. έλέησον τόν κόσµον Σου άπαντα». σωσον τους ασεβείς».πολλή προσευχή. Ακόµη λέω «Κύριε. .χ.. τί είναι καλύτερα. πολλή προσευχή.. . προσθέτω καί «υπέρ των µή έντειλαµένων».. Νά µή σκαλώνουµε σε ένα πρόσωπο καί µετά δέν µπορούµε νά βοηθήσουµε µέ τήν προσευχή ούτε τόν εαυτό µας ούτε τους άλλους. αµαξοστοιχία µε έναν επιβάτη. νά µας λέγατε µερικά θέµατα. Οταν βάζω ξύλα στην φωτιά. Γιατί πρέπει νά προσευχώµαστε καί γι' αυτούς πού µας ζήτησαν νά προσευχηθούµε. Αν σοϋ έρχεται στον νοϋ ένα συγγενικό σου πρόσωπο. Αν ό Θεός φωτίση. γιατί..Νά προσεύχεσαι γενικά και νά λες «Κύριε Ίησοϋ Χριστέ. Όταν πάλι ό ιερεύς λέη «Υπέρ των έντειλαµένων ήµϊν τοις άναξίοις εϋχεσθαι υπέρ αυτών».. Νά τους βοηθάη νά ζουν πνευµατικά και νά τους άγιάζη»... µπορούν νά καταστρέψουν τον κόσµο. αν είναι ευλογηµένο. έλέησον τους πάσχοντας σωµατικά καί ψυχικά». «.τα διαβάζω και µετά τά καίω. επειδή προσεύχονται γι' αυτούς). Οταν προσεύχεσαι λ. Ακόµη συνηθίζω νά ζητώ άπό τους Αγίους νά προστατεύουν τους ανθρώπους πού φέρουν το όνοµα τους και άπό τους Αγίους Πάντες νά προστατεύουν αυτούς πού δεν έχουν προστάτη Άγιο. Νά κάνουµε προσευχή καί γιά όσους έχουν άδικηθή.. . έλέησον ηµάς» καί νά πονάς γιά όλους. 7. 7. γιατί µπορεί νά βρίζουν οι ασεβείς. Μπορείς νά φέρνης στον νοϋ σου έναν συγκεκριµένο άνθρωπο πού έχει ανάγκη. νά προσεύχεσαι λίγο γι' αυτόν καί µετά νά λες «Κύριε Ίησοϋ Χριστέ. λέω: «Να τους κάψη ό Θεός όλα τά κουσούρια. σωσον τους ευσεβείς. όσους δεν έχουν ζεστασιά». Έγώ στην προσευχή µου λέω «Παράτεινον το έλεος Σου τοις γινώσκουσί Σε» και προσθέτω «και τοϊς µή γινώσκονσί Σε». για νά φωτίση ό Θεός τους µεγάλους. αλλά καί γι' αυτούς πού δεν µάς ζήτησαν. (Βέβαια ή Εκκλησία καλά κανόνισε νά λέη «Κύριε.Νά παρακαλούµε κατ' αρχάς ή προσευχή µας νά εχη ως αποτέλεσµα νά έρθουν σε θεοσέβεια όσοι ζουν και όσοι θά ζήσουν. γιά νά µή φεύγη ή. Οταν πάλι καίω τα γράµµατα πού µοϋ στέλνουν . δοξολογώ τον Θεό και λέω: «Ζέστανε. νά προσεύχεσαι γιά όλους τους καρκινοπαθείς καί νά λές καί µιά ευχή γιά τους κεκοιµηµένους. γιατί έχουν και θέµατα απόρρητα και εξοµολογήσεις -. Σ' αυτήν τήν ευχή περιλαµβάνονται καί οι κεκοιµηµένοι. νά φανή το δίκαιο· νά δοθή χάρη στους φυλακισµένους. . έλέησον τον δοϋλόν Σου τάδε». νά πιάση τόπο ή ταλαιπωρία πού πέρασαν καί νά βοηθηθούν. Ή βλέπεις έναν δυστυχισµένο· νά πηγαίνη αµέσως ό 187 Ματθ. Τόσες χιλιάδες άνθρωποι υπάρχουν πού έχουν µεγαλύτερη ανάγκη καί σοβαρώτερα προβλήµατα άπό αυτούς πού µάς ζήτησαν νά προσευχηθούµε. «.

γιά νά βρουν λύσεις στά γενικά προβλήµατα. Νά κάνης τό διακόνηµα σου καί νά λές «Κύριε Ίησοϋ Χριστέ. Οταν µπή ή αγάπη. δέκα µέτρα µακριά από το δικό µας. βοηθιέται. Ακόµη τόν µνηµονεύω. έλέησον ηµάς». Καλά είναι ό µοναχός νά µοιράζη τήν προσευχή του σέ τρία µέρη: γιά τόν εαυτό του. τότε πώς θά κεντηθή ή καρδιά. Πέτρο τον έλεγαν. µικρός είχα δει έναν ζητιάνο πού πέθανε έξω από ένα τούρκικο σπίτι.Γέροντα. θυµάµαι. ξενυχτούν. Νά εύχεσαι ό Θεός νά φωτίση και τους κακούς νά κάνουν λιγώτερο κακό ή νά άποτρέψη τελείως τό κακό.άσχετα αν αυτός νοµίζη ότι έχει . γιά νά βοηθούν τόν κόσµο.προχωρεί κανείς καί σκέφτεται όλους εκείνους πού έχουν µεγαλύτερη ανάγκη. Νά φωτίση και τους καλούς.πόσοι είναι αυτοί από τους οποίους κρέµεται ή τύχη όλου τού κόσµου. γιατί είναι άρρωστοι. Άλλοι εργάζονται γιά τό καλό της Εκκλησίας και τής Πολιτείας. στο διακόνηµα εύχοµαι συνήθως µόνο γιά τόν εαυτό µου. Βοηθιέται τότε καί ό κόσµος θετικά. Αν καί µέ αυτόν τόν τρόπο. . Όταν ό νους πάη σέ όλους αυτούς. Οταν στό κελλί εύχεσαι γιά τόν εαυτό σου καί έξω από τό κελλί πάλι γιά τόν εαυτό σου. Στό «έλέησον ηµάς» συµπεριλαµβάνονται όλοι. Άλλοι εργάζονται γιά τό κακό· ξενυχτούν µελετώντας πώς να καταστρέψουν τόν κόσµο. γιά όλο τόν κόσµο και γιά τους κεκοιµηµένους. ή θυσία. Νά. ενώ οί ζώντες καί οί κεκοιµηµένοι είναι δισεκατοµµύρια. Βοήθεια µε την προσευχή . Έτσι. Τόσοι άνθρωποι έχουν ανάγκη στην διάρκεια όλης τής ηµέρας! Νά µή γίνεται σπατάλη στον χρόνο. παρόλο πού φαίνεται δίκαιη ή µοιρασιά.∆έν είναι σωστό αυτό. Άλλοι κάνουν συνέδρια και προσπαθούν νά βρουν τρόπο να εµποδίσουν τους προηγούµενους νά κάνουν κακό. Νά σκέφτεσαι διάφορες περιπτώσεις καί νά προσεύχεσαι γι' αυτές. µέ πονεµένη καρδιά από τά ειδικά θέµατα πηγαίνει και στά γενικά. Άλλοι πάλι δουλεύουν µερόνυχτα. Γιατί είναι πολλοί αυτοί πού δουλεύουν. Έτσι δέν ξεχνάει κανείς τήν ευχή τήν ώρα τής εργασίας. γιά νά βοηθιούνται όλοι οί άνθρωποι. Τότε βοηθιέται καί αυτός πού νόµιζε ότι έχει ανάγκη. γιατί έγινε αφορµή νά προ-σευχηθή ό άλλος γιά πολλούς. γιατί κεντιέται ή καρδιά. .Γέροντα. Άπό εκείνον πού δεν έχει µεγάλη ανάγκη γιά προσευχή . ό Άγιος Ιάκωβος λέει: «Πολύ ισχύει δέησις δικαίου . Ακόµη καί οί πέντε-έξι µεγάλοι . µπαίνει ένα ανώτερο ενδιαφέρον καί ή καρδιά γλυκαίνεται. Νά δουλεύης καί νά εύχεσαι γι' αυτούς πού δουλεύουν. βοηθιέται καί ό ίδιος πού προσεύχεται καί νιώθει πνευµατική χαρά. Νά εύχεσαι καί γιά εκείνους πού θέλουν νά δουλέψουν καί δεν µπορούν νά δουλέψουν.νους σου σε όλους τους δυστυχισµένους καί νά προσεύχεσαι γι' αυτούς. κεντιέται ή καρδιά άπό τόν πόνο καί ή ευχή γίνεται καρδιακή. Πόσοι τέτοιοι «Πέτροι» υπάρχουν στον κόσµο! Οταν πηγαίνη κανείς σέ ειδικά θέµατα και σκέφτεται ότι υποφέρουν οί συνάνθρωποι µας. γιατί ό εαυτός του είναι ένας. και µάλιστα δουλεύουν πολύ. ό πόνος. Αυτή ή ευχή πιάνει καί αυτούς πού εργάζονται σωµατικά καί αυτούς πού εργάζονται πνευµατικά. Τον βρήκε τό πρωί ή Τουρκάλα πεσµένον έξω από τό σπίτι της και τον σκουντούσε νά σηκωθή· τότε κατάλαβε ότι είχε πεθάνει. και βοηθάει περισσότερο µέ τήν καρδιακή προσευχή. πάλι γιά τόν εαυτό του φροντίζει περισσότερο. ενώ έχουν ανάγκη. Καί γιά τους υγιείς πού δεν βρίσκουν δουλειά.

οι Άγιοι τον κόσµο. ένας άνθρωπος βαθιά απελπισµένος πέρασε µέσα στην σκοτοδίνη του τά σύνορα καί βρέθηκε στο Παραπέτασµα.Αν κάνω προσευχή γιά κάποιον. χωρίς νά µετανοήση. αν ό ίδιος ζήτηση εξ αρχής βοήθεια. Ό Γέροντας τότε κατέφυγε στον Όσιο Πάΐσιο καί τόν παρακάλεσε νά δεηθή καί εκείνος στον θεό γιά τήν σωτηρία του υποτακτικού του. Έχω πολλά χειροπιαστά παραδείγµατα. 'Αλλά. χρειάζεται νά εχη καλή διάθεση. Στά χέρια µάς κρατούν οι Άγιοι. Στον βίο του Όσίου Παϊσίου του Μεγάλου αναφέρεται τό έξης γεγονός: Ένας αµελής υποτακτικός έπεσε άπό παρακοή σέ κάποια αµαρτία καί πέθανε. Γι' αυτό κάνετε προσευχή πρώτα γι' αυτούς πού έχουν διάθεση νά σωθούν. πώς νά τον θυµηθής.». όσοι άνθρωποι ζητοϋν εκείνη τήν ώρα βοήθεια άπό τον Θεό. Πάτερ. άλλα νά είναι και αισθητή ή βοήθεια Τους. χωρίς να πάθη τίποτε. τόν ταλαιπώρησαν καί τον φυλάκισαν. µέ πόνο. . οπότε θά λάβη τήν πρέπουσα ανταπόδοση. γιά νά ωφελούνται οι άνθρωποι. καθώς έτρεχε µέ το µοτοσακό. Καί νά µήν προσευχηθούν οι άλλοι. αν ζητάη βοήθεια µέ τήν καρδιά του καί λέη ταπεινά «εΰχου. Αλλιώς. Ας υποθέσουµε ότι κινδυνεύει κάποιος νά πέση άπό τήν σκαλωσιά και οικονοµάει ό Θεός νά σκαλώση κάπου. Γι' αυτό νά ζητάµε νά βοηθάνε ό Χριστός. δικαιούται τήν θεία βοήθεια. πέρασε πάνω από ένα ταξί. πού δεν ήταν νά σκαλώση. λαµβάνουν αµέσως βοήθεια. Ένώ. ό Χριστός ελευθέρωσε τήν ψυχή του αµετανόητου υποτακτικού άπό τόν Αδη. Νά ευχηθούµε νά καταλάβη ότι ό Θεός τον βοήθησε καί σώθηκε. Ή ευχή πού γίνεται µέ τήν καρδιά εισακούεται· πρέπει όµως και δ άλλος νά είναι δεκτικός. . νά σωθή. Ή τρακάρει καί γλυτώνει. Γιά νά βοηθηθή δηλαδή κανείς άπό την προσευχή «δικαίου» ανθρώπου. γιά νά βοηθηθή πνευµατικά.Νά θέλη καί αυτός πού ζητά τήν προσευχή νά βοηθηθή. 189 188 . εΰχου. γιά νά βοηθηθούν οι άνθρωποι και πνευµατικά· άν δεν είναι αισθητή. γιά τά προβλήµατα τοϋ κόσµου. Μέσα στην φυλακή Ίακ. έκανε µιά τούµπα και συνέχισε να τρέχη στον δρόµο. άλλα λίγοι καταλαβαίνουν καί διορθώνονται. ή Παναγία. 5. Πολλοί ούτε καν καταλαβαίνουν άπό τί µπόρες µας γλυτώνει ό Θεός και ούτε καν το σκέφτονται. Πώς εννοείται τό «ενεργούµενη». καί γλυτώνει. γιά νά δοξολογήσουν τον Θεό. σάν νά λέη «γεια χαρά!». Ό Θεός αποκάλυψε στον Γέροντα του µετά άπό τις επίµονες δεήσεις του ότι ή ψυχή του υποτακτικού του θά βασανίζεται στον Αδη µέχρι τήν ηµέρα της Κρίσεως. Πριν άπό χρόνια. και να αγωνίζεται. θά έπέµβη ό Θεός νωρίτερα καί θά βοηθηθή νωρίτερα· αλλιώς θά βοηθηθή αργότερα.ενεργούµενη»188. Ή πέφτει κάπου και δεν σακατεύεται. τράβα κανέναν κόµπο». Μέ τήν προσευχή δίνουµε δικαίωµα στον Θεό νά έπέµβη. αλλά εκείνος δέν ζητά βοήθεια. καί γιά µένα». µή µας βοηθάς». Οταν γίνεται προσευχή καρδιακή. λέω: «Θεέ µου. . θά βοηθηθή. άν λέη τελείως επιπόλαια «εΰχου. Εκεί τον πέρασαν γιά κατάσκοπο.Θά έξαρτηθή από πολλά. 16. εκείνος πού προσεύχεται πρέπει νά εχη τήν αγιότητα τού Μεγάλου Παϊσίου. Ένα παιδί πού του είχα δώσει ένα σταυρουδάκι. τόν συνέλαβαν. όταν παρακαλώ τον Θεό γιά διάφορες περιπτώσεις. αν εκείνος είχε καλή διάθεση. «Κατέβηκες νά µέτρησης το βάθος. Κάποιος έπεσε άπό ένα γεφύρι κάτω καί σώθηκε. Έγώ. Πολλοί γλυτώνουν. τού λέω. Κατ’ αρχάς. γιά νά µπόρεση νά τον βγάλη άπό τήν κόλαση189. ένας άνθρωπος. σου ραγίζει τήν καρδιά καί δέν µπορείς νά τον ξεχάσης. άλλα δέν βοηθήθηκε. Μετά άπό τήν θερµή προσευχή του Όσίου. νά είναι αισθητή ή βοήθεια Σου. Κανονικά. θά οίκονοµήση ό Θεός αργότερα νά βοηθηθή.

Έτσι καί αυτός πού έχει παρρησία στον θεό καί προσεύχεται γιά τόν άλλον κάνει τόν ενδιάµεσο στον άνθρωπο πού ζητά βοήθεια καί στον Θεό. «Θεέ µου. είπε. Στον στρατό. Αύτη είναι ή δύναµη της προσευχής. καί ψάλλουµε «Ανοίξαντός Σου τήν χείρα» καί χαιρόµαστε. γιατί αυτό έχει φασαρία. Πόσους έχω στριµώξει νά βοηθήσουν κάτι παιδάκια εγκαταλελειµµένα! Αυτοί τίποτε. Γιατί είναι καί τυπικό πολλών Χριστιανών της εποχής µας νά µή θέλουν νά στενοχωρηθοϋν. γιατί αυτό είναι πιο εύκολο. αγρυπνία γιά τον άρρωστο». καί τά σήµατα του δέν θά έφθαναν στον προορισµό τους. αν ήταν µόνον ένας. Θά φάνε. θά πάνε σέ ένα νοσοκοµείο πού έχει νοσοκόµους. όταν έχουµε ένα αίτηµα γιά κάποιο σοβαρό θέµα. Γιά Σένα είναι εύκολο αυτό νά το κάνης». 'Αλλά γιά νά γίνη σωστή προσευχή. ∆εν ξέρω. Εσείς κάνετε διασκέδαση. «Κάνουµε. καί ό άλλος εχη κλειστό τόν σταθµό του. δέν προσεύχεται. Νά είµαστε χαρούµενοι! Έδώ καίγεται ό κόσµος! Μάς ζητούν νά κάνουµε µιά αγρυπνία. Παρ’ όλα τά δύσκολα χρόνια βλέπω στά µοναστήρια νά έπικρατή ένα πνεύµα.Γέροντα. Ήµασταν πάντοτε δύο άτοµα καί κάναµε δύο βάρδιες. οΰτε κατάλαβα πώς βρέθηκα στο ελληνικό φυλάκιο». Ένας τέτοιος σταθµός. όταν δουλεύη συνέχεια. . δεν πάνε νά πλησιάσουν ένα παιδί εγκαταλελειµµένο. αλλά καί βοηθούσαµε τους δικούς µας. ∆έν λέω νά . οπότε αναπαύουν και τον λογισµό τους ότι έκαναν τό καθήκον τους. γιά νά δουν έναν άρρωστο. Τί αγρυπνία. σέ κάτι οργανωµένο. Μετά τήν απολογία ό άνθρωπος αυτός βρέθηκε σέ ελληνικό έδαφος. Έµεΐς περνάµε ευχάριστα τήν ώρα µας καί ό άλλος έν τω µεταξύ πεθαίνει. στις ∆ιαβιβάσεις. αντί νά βρέξη. τί γίνεται. ούτε όταν ό ιερέας λέη «Υπέρ των έν άσθενείαις κατακειµένων». Μερικές φορές.Αυτό δέν χρειάζεται συζήτηση· είναι κάτι το όποιο επιβάλλεται. µέ φυλάκισαν. ας υποθέσουµε. µήπως πρέπει ή προσευχή νά συνοδεύεται µέ νηστεία. Και συνταξιούχοι ακόµη πού όλη µέρα κάθονται. Αυτό είναι πνευµατική διασκέδαση. Ή ποιότητα της προσευχής µετράει . θά πιουν τον καφέ τους και θά κάνουν έναν περίπατο. γιά έναν άρρωστο. θά διέκοπτε καί δέν θά µπορούσε νά βοηθηθή ο άλλος πού ζητούσε βοήθεια. Αν ό ένας όµως ζητά βοήθεια.. ελευθέρωσε τον. µου ζήτησαν απολογία. Ή νηστεία. Κάναµε τόν ενδιάµεσο στους δικούς µας σταθµούς πού ήταν µακριά από το κέντρο καί δέν ακούγονταν παίρναµε τά σήµατα τους καί τά διαβιβάζαµε. πρέπει νά πονάη κανείς γιά τους άλλους. αν κάναµε καί λίγη ευχή µέ κοµποσχοίνι. παρακολουθούσαµε τους ξένους σταθµούς. Μετά τήν φυλάκιση του τόν κάλεσαν σέ απολογία. προσευχόµαστε γιά τόν άρρωστο. Μπορεί νά παραµείνη πειρασµός ή µιά δύσκολη κατάσταση.. Πάλι δηλαδή γιά νά ευχαριστηθούν. λέει. αν κάνουν καρδιακή προσευχή οι καλόγεροι. Οταν οι Έλληνες τοϋ έκαναν ανακρίσεις. Γιατί.. Θέλει νά πονέσουµε. Καλά είναι ό. είναι προϋποθέσεις. Ή προσευχή κάµπτει τόν Θεό. Θά βοηθούσαµε πιο θετικά. Ένας γνωστός µου µοναχός έµαθε γιά το κατάντηµα του καί προσευχήθηκε. Στο Αγιον Όρος έκαναν κάπου Λιτανεία γιά τήν ανοµβρία καί. Από 'κεϊ και πέρα δεν θυµάµαι τίποτε. Σέ παρακαλώ. είπε: «Μέ έδειραν. ή άσκηση. µπορεί νά βοηθάη αυτούς πού τά σήµατα τους δέν φθάνουν στην µονάδα τους.προσευχόταν. ασύρµατος µας να δουλεύη συνέχεια. έπιασε πυρκαγιά! ∆έν γίνεται ή Λιτανεία σάν νά κάνουµε περίπατο. γιά νά προλαβαίνη όλους τους ανθρώπους πού ζητούν βοήθεια..

Γιατί. τόση πού µας τρέφει καί µέ τό Αίµα Του.Γέροντα. . . γιατί βοηθάει νά ερθη ή εσωτερική καλωσύνη. Ή καρδιακή προσευχή βοηθάει όχι µόνον τους άλλους αλλά και τον ϊδιο τον εαυτό µας. έλέησον τόν δουλόν σον». Ό Θεός ξέρει πότε πρέπει νά µας δώση αυτό πού ζητούµε.29. «Καί παρεβιάσαντο αυτόν». Μερικές φορές δέν αφήνουµε ένα δύσκολο θέµα µας στά χέρια τού Θεού. Είχαν ταπείνωση. αλλά ενεργούµε ανθρώπινα. Οταν έρχώµαστε στην θέση τοϋ άλλου. δέν δικαιολογούµαστε νά ανησυχούµε. έρχεται φυσιολογικά ή αγάπη. Οταν ξεκινάς νά πής τήν ευχή. Έµεινε ό Χριστός µαζί τους. θά είχε αλλάξει ό κόσµος. µένει ψυχρή ή καρδιά µου στην προσευχή. Ή προσευχή πρέπει νά είναι καρδιακή. Πρέπει νά προσευχώµαστε µέ πίστη για κάθε ζήτηµα καί νά κάνουµε υποµονή. γιά νά κάνουµε τουλάχιστον ένα-δύο κοµποσχοίνια λέγοντας «Κύριε Ίησοϋ Χριστέ. Έσύ θες νά χτυπήσης µιά καί νά µπής µέσα. «Και παρεβιάσαντο αυτόν»190 . γι' αυτό καί ό Χριστός έµεινε µαζί τους.καταργήσουµε τις πανηγυρικές αγρυπνίες πού προβλέπει τό τυπικό. Γι' αυτό σκοπός είναι οί Ακολουθίες νά γίνωνται άπό τήν καρδιά. 21. ή ταπείνωση. καί ό Θεός θά µιλήση. Όλη ή βάση είναι ή ποιότητα τής προσευχής. Γι' αυτό. περιµένει. ξαναχτυπάει. Για τον Θεό δεν µετράει τόσο ή ποσότητα της προσευχής όσο ή ποιότητα. ό άλλος χτυπάει τήν πόρτα.21. Αλλά. είναι σάν νά κάνουµε αίτηση στον Βασιλέα Θεό καί τήν παίρνουµε πίσω. Αν δέν είχαµε δυνατό Θεό. άπό 'κεΐ ξεκινάει κανείς. «Νά έχετε πίστη χωρίς νά διακριθήτε»191. .Αισθάνοµαι τήν ανάγκη γιά βοήθεια. γιατί νιώθω αδύναµη. Βλ. υποχρεώνει τόν Θεό κατά κάποιον τρόπο γιά τήν πίστη του αυτή νά του εκπλήρωση το αϊτηµά του. άλλα δέν κάνουµε υποµονή καί ανησυχούµε. . τήν ώρα πού 190 191 Λουκ. Ή προσευχή πού γίνεται στα µοναστήρια έχει ποσότητα. οταν ζητούµε κάτι από τόν Θεό. άλλα σέ τέτοιες περιπτώσεις νά διαθέτουµε καί λίγη ώρα. Ματθ. οταν ό άνθρωπος προσεύχεται µέ πίστη. άλλα δεν φθάνει αυτό· πρέπει να εχη και ποιότητα. απλότητα. Τόσες ώρες προσευχή πού γίνεται από τόσα άτοµα. ∆έν γίνεται έτσι. Στην προσευχή χρειάζεται επιµονή. ώστε νά µή βλαφθούµε πνευµατικά. Βλέπεις. ώστε νά µή φεύγη καθόλου ό νους του.Έ. Όταν ζητούµε κάτι άπό τόν Θεό καί κλονίζεται ή πίστη µας καί θέλουµε νά ενεργήσουµε ανθρωπίνως στά δυσκολοκατόρθωτα. τότε νά ανησυχούσαµε. ή ευγνωµοσύνη µας στον Θεό µε τήν συνεχή δοξολογία.Είναι γιατί ό νους δέν δίνει τηλεγράφηµα στην καρδιά. θάρρος µέ την καλή έννοια. νά µή «διακρινώµεθα» καί θά εισακουσθούµε. νά γίνεται από πόνο. καλωσύνη. Θέλει υποµονή. δέν έχεις επιθυµία γι' αυτό. είπε ό Κύριος. άν ήταν καρδιακή. Ύστερα στην προσευχή χρειάζεται νά έργασθή κανείς· δέν µπορεί άπό τήν µιά στιγµή στην άλλη νά φθάση σε κατάσταση. 24. λέει το Ευαγγέλιο γιά τους δύο Μαθητές πού συνάντησαν τόν Χριστό στον δρόµο προς Εµµαούς. όλες τις προϋποθέσεις. καί µετά ανοίγει ή πόρτα. αφού έχουµε Θεό Παντοδύναµο καί έχει πάρα πολλή αγάπη. καί τότε ή προσευχή γιά τον συνάνθρωπο µας γίνεται ευπρόσδεκτη άπό τον Θεό καί τον βοηθάει. Μερικές φορές ζητούµε κάτι άπό τόν Θεό. γιατί είχαν µιά συγγένεια µε τόν Χριστό καί το δικαιοϋνταν. χωρίς νά περιµένουµε τήν απάντηση στο αιτηµά µας άπό τόν Θεό. ό πόνος.

Υποφέρει µέ τήν καλή έννοια. . αυτόν τον πόνο. γιατί συµµετέχει στον γενικό πόνο τοΰ κόσµου ή στον πόνο ενός συγκεκριµένου προσώπου. Ξαναµετανοιώνει. όταν τελήται το Μυστήριο της Θείας Ευχαριστίας. τον ανταµείβει ό Θεός µέ τήν θεία αγαλλίαση. καί εµείς κοινωνούµε το Σώµα τοϋ Χριστού. άλλα καί πάλι κλονίζεται ή πίστη µας καί ανησυχούµε καί επαναλαµβάνουµε τό ϊδιο. Αν δεν πονάη. Πολλοί. πώς καταλαβαίνει κανείς ότι βοηθήθηκε µέ τήν προσευχή του ό άλλος.χ. προσεύχονται µέ έναν αναστεναγµό γιά τό πρόβληµα τους. πώς κάνετε ευχή για ένα θέµα. Ή αγάπη είναι ιδιότητα θεϊκή καί πληροφορεί τόν άλλον. ∆έν ζητάει βέβαια ό άνθρωπος τήν θεία αγαλλίαση. και τακ ό Θεός του δίνει παρηγοριά θεϊκή για τόν λίγο αναστεναγµό. Τόν παρακαλούµε πάλι. υποφέρει. αν τυχόν δεν ύπάρχη χρόνος. επειδή συµµετέχει στον πόνο τού άλλου.Μαθαίνει κάτι. βογγάει. αυτό είναι µεγάλο πράγµα! Πριν πιάσης τό ακουστικό. ακόµη καί µέ έναν αναστεναγµό κάνει καρδιακή προσευχή. γιά νά ένεργήση. ένας αναστεναγµός γιά τον πόνο τοϋ άλλου είναι µία καρδιακή προσευχή· ισοδυναµεί δηλαδή µέ ώρες προσευχής.µετά άπό λίγο πάλι τήν αποσύρει. Μου έκανε εντύπωση αυτό πού µού είπε µια ψυχή: «Οι Άγγελοι. Καί στά νοσοκοµεία. όταν οί γιατροί καί οί νοσοκόµες πονούν πραγµατικά γιά τους αρρώστους. . υποφέρει. όπου καί άν βρίσκωνται! Ή πραγµατική προσευχή ξεκινάει άπό έναν πόνο· δεν είναι ευχαρίστηση. Ξέρετε τί θά πή υποφέρει. ∆εν λέω νά µήν κάνη κανείς προσευχή. Ναί. Πρέπει όµως πρώτα τόν πόνο τού άλλου νά τόν κάνης δικό σου πόνο καί ύστερα νά κάνης καί καρδιακή προσευχή.Πώς θά ξεκινήση. όταν τήν στιγµή πού τους ζητούν οι άλλοι νά προσευχηθούν δεν έχουν χρόνο. «νιρβάνα». σέ ακούει ό Θεός! Καί πώς τό πληροφορείται ό άλλος! Νά δήτε πώς οι δαιµονισµένοι καταλαβαίνουν πότε κάνω προσευχή γι' αυτούς καί φωνάζουν.Το πληροφορείται άπό τήν θεία παρηγοριά πού νιώθει µέσα του µετά άπό τήν πονεµένη του καρδιακή προσευχή πού έκανε. Έγώ τί έκανα γιά τόν Χριστό.χ. .Γέροντα. τήν υποβάλλει. άλλα. λέει. καλύπτουν τά πρόσωπα. Ή σκέφτεται: «Ό Θεός µας έδωσε τόσα· εγώ τί έκανα για τόν Θεό. αναστενάζεις καί µετά προσεύχεσαι. Βλέπει έναν να πονάη. Ου. Βασανίζεται µέ τήν καλή έννοια ό άνθρωπος. λ. γιά νά παίρνη τήν σειρά της. Κάνουµε δηλαδή σάν εκείνον πού κάνει µία αίτηση στο Υπουργείο καί ύστερα άπό λίγο µετανοιώνει καί τήν αποσύρει. Τί πόνος είναι. Ή αίτηση όµως πρέπει νά µείνη. . µπορεί νά κάθεται ώρες µέ το κοµποσχοίνι καί ή προσευχή του νά µην έχη κανένα αποτέλεσµα. Βοηθιέται τότε ό άλλος µέ τήν προσευχή του.Όλη ή βάση είναι νά πονάη ό άνθρωπος. Πονάει. οταν κάνη προσευχή γιά οτιδήποτε.Εκείνος απλώνει τό χέρι Του. Αν ύπάρχη πόνος γιά τό θέµα γιά το όποιο προσεύχεται. και τάκ συµπάσχει µαζί του και παρηγορείται από τόν Θεό µε θεία παρηγοριά· δεν µένει µέ τήν πίκρα εκείνη. ότι έγινε ένα δυστύχηµα. αυτό είναι τό δραστικώτερο φάρµακο άπό όλα τά φάρµακα πού τους . Προσευχή µέ πόνο . . ένα γράµµα. Αυτήν τήν συµµετοχή.». «αχ!» αναστενάζει.Γέροντα. βλέπεις ένα πρόβληµα. ∆ιαβάζεις λ. Έτσι διαιωνίζεται ή ταλαιπωρία µας.». πριν ακόµη καλέσης. άλλα ή θεία αγαλλίαση έρχεται ώς συνέπεια.

λπ. τίποτε δέν πάει χαµένο. περισσότερο θά σε οικονοµήσω στην άλλη ζωή». αυτή δεν βλάπτει τον οργανισµό. άλλα µετά έρχεται ώς ανταµοιβή ή θεία παρηγοριά και δεν καταστρέφεται ό οργανισµός του.Τό ότι έχεις άγχος είναι δείγµα ότι υπάρχει ανθρώπινο στοιχείο µέσα σου. γιατί ό Χριστός θά τά οίκονοµήση όλα. Όσο βασανίζεται κανείς. Ούτε πολλές κουβέντες χρειάζεται νά πής στον άλλον πού υποφέρει. γιατί πονούσα τόν κόσµο και αυτό µέ δυνάµωνε. δεν τα χάνει. Αφού υπάρχει θεία δικαιοσύνη. γιατί τά λέω όλα στον Χριστό και Εκείνος τα τακτοποιεί. τόσο περισσότερο προσεύχοµαι και χαίροµαι πνευµατικά. δεν καταβάλλεται. Ένώ ή πίκρα άπό τήν κοσµική στενοχώρια φέρνει γαστρορραγία κ. . τό ψυχικό αυξάνει. Καταλαβαίνει ότι τόν πονάς καί έτσι βοηθιέται. Είµαστε στά χέρια τού Θεού. λέει. στηριγµένος σέ µιά καρέκλα. Και ήµουν όρθιος όλη τήν νύχτα µέχρι τήν Θεία Λειτουργία πού έβλεπα τόν κόσµο192. ενώ βλέπει τόσον πόνο πάνω στην γη. αλλά σέ κάθε αναστεναγµό.δίνουν. Ό Θεός. γιατί ή αγάπη. ούτε νά τοϋ κάνης διδασκαλία. νά άντέξη αυτόν τον µεγάλο πόνο. και στον πόνο πού ένιωθα γιά τόν άλλον έδινε ό Θεός παρηγοριά. άφηνα τό θέµα στον Θεό. ενώ τό σωµατικό κουράγιο ελαττώνεται.Γέροντα. τόση κακία πού υπάρχει.. Έχει όµως ύπ' οψιν Του τήν ανταµοιβή αυτών πού υποφέρουν και µπορεί. ό πόνος για τόν άλλο δίνουν πολλή ψυχική δύναµη. Και βλέπω ότι όσο περνάει ό καιρός. ∆ιαφορετικά πώς θά µπορούσε. Πονάω. Παρόλο πού ήταν πολύ ταλαιπωρηµένος από τόν καρκίνο. τρόπος τού λέγειν. Πονούσα. Μετά και µέσα στην Εκκλησία πάλι όρθιος. . έδωσε τήν ευχή του σέ τριάντα χιλιάδες περίπου ανθρώπους πού πέρασαν εκείνη τήν ηµέρα. Νιώθουν οί άρρωστοι ότι ενδιαφέρονται γι' αυτούς. τά προβλήµατα µας. άλλο τόσο θά άνταµειφθή. αναστέναζα. Ό άνθρωπος. ξεχνάµε τόν εαυτό µας. αλλά δεν ένιωθα κούραση. ακόµη και πράγµατα πού εµείς δεν µπορούµε νά τά συλλάβουµε. αλλά σκέφτοµαι και τήν θεία ανταµοιβή στους πονεµένους. ασφάλεια. Στην αρχή πικραίνεται. . Ή θεία παρηγοριά . Ό πόνος είναι τό πάν. οταν ακούει ότι κάποιος υποφέρει. θεία ανταπόδοση. «Περισσότερο υποφέρεις. όταν πονώ γιά τους άλλους. παρηγοριά. ας πούµε. καί αισθάνονται σιγουριά. όρθιος. οταν αντιµετωπίζει το κάθε πρόβληµα πνευµατικά. Στην πνευµατική αντιµετώπιση δεν υπάρχει θλίψη. 192 Ό Γέροντας εννοεί τήν αγρυπνία της 9ης προς 10η Νοεµβρίου τοϋ 1993. . Και να δής.Γέροντα. και γι' αυτό χαίρεται. ή θυσία. Αν πονέσουµε τους άλλους. γιατί έχει το θείο βάλσαµο.Όχι. νά άντέξη τόση αδικία. Αλλιώς πώς νά άντέξη κανείς! Πώς θά µπορούσα διαφορετικά νά τά βγάλω πέρα µέ τόσα πού ακούω. αυτή ή στενοχώρια δεν καταβάλλει τον άνθρωπο. Έγώ. όσο πιό πολύ πονώ τον κόσµο. απόψε πού είχατε αγρυπνία είχα λιγοστό κουράγιο· όµως από τόν πόνο τών άλλων πήρα δύναµη. Και εσύ νά προσεύχεσαι και να χαίρεσαι. µέ πιάνει άγχος καί δέν µπορώ νά προσευχηθώ. ∆ηλαδή µέ τήν πνευµατική αντιµετώπιση ερχόταν θεία παρηγοριά. Μέ τόν κόσµο τώρα πόσο πόνο πέρασα! ∆εν τά περνούσα έτσι τά θέµατα τους. γιατί ό πόνος πού έχει µέσα τήν ελπίδα στον Θεό έχει θεία παρηγοριά. Εµείς δεν βλέπουµε τί δόξα θά λαβή ό άλλος και πονούµε. γι' αυτό ό Θεός µας ανταµείβει µε θεία παρηγοριά.

πού ό άλλος υποφέρει.Γέροντα. . Ερχόµαστε δηλαδή στο µοναστήρι. καί φθάνουµε νά ξεχάσουµε τους δικούς µας. Ό µοναχός πρέπει νά ενδιαφέρεται. θά γίνουµε σκληροκάρδιοι. τήν δυστυχία των άλλων. Νιώθεις ότι δέν είσαι άξια. πόσο µάλλον τους άλλους. και υπάρχει κίνδυνος νά φθάσουµε σέ µιά αναισθησία. Αναγνωρίζουµε τήν µεγάλη ή µικρή µας πνευµατική αρρώστια και ταπεινά ζητούµε τήν σωµατική υγεία γιά τόν συνάνθρωπο µας. Όταν ό µοναχός ξεχνά τους δικούς του και δεν σκέφτεται καί τους άλλους. γιατί. . Μήπως είναι καλύτερα νά µήν προσεύχωµαι γιά τους άλλους καί νά προσεύχωµαι µόνο γιά τόν εαυτό µου.Έδώ υπάρχουν δύο περιπτώσεις: ή πρώτη είναι επικίνδυνη.Ό κίνδυνος της αναισθησίας . ώς ένοχοι γιά τήν αρρώστια του. Με αυτόν τον λογισµό νιώθει βαθειά σιγουριά καί έχει µιά εσωτερική χαρά. καί πονούν. εάν είχα πνευµατική κατάσταση. προσεύχεσαι. Οί κοσµικοί βλέπουν ατυχήµατα. Ίησοϋ Χριστέ. Εξαρτάται δηλαδή πώς τοποθετείσαι γιά τους άλλους.Γέροντα. βλέπω έναν τυφλό. άλλα δεν συµµετέχουµε στον πόνο των άλλων πνευµατικά. ∆εν προχωρούµε πνευµατικά. ή δεύτερη έχει πνευµατική αντιµετώπιση. Αν δεν προσέξουν οί καλόγεροι. έλέησον ηµάς». Όταν λ. έάν είχαµε πνευµατική υγεία. Αυτό δέν τοΰ φέρνει περισπασµό. Γιατί. Αν είναι άπό ταπείνωση. αισθάνοµαι τόν εαυτό µου ένοχο. Αλλά δέν είναι αδικία νά υποφέρουν οί άλλοι εξ αιτίας µου. άλλα νιώθει καί µιά παρηγοριά. . Έµεϊς δεν τήν βλέπουµε καί µπορεί νά ζητάµε όλο γιά τόν εαυτό µας. Το κάνω. νά πονάη καί νά προσεύχεται γενικά γιά τόν κόσµο. θά είναι µάρτυρας. γιά νά µπορέσουµε νά νιώσουµε τά προβλήµατα τους. Σε παρακαλώ. άλλα αντιθέτως βοηθιέται καί ό ϊδιος µέ τήν προσευχή. και λέµε «Κύριε. γιατί σκέφτεται ότι ό άλλος πού υποφέρει θά εχη µισθό από τον Θεό. βλέπεις έναν πονεµένο. ότι είµαστε ένοχοι γιά όλη τήν κατάσταση τού κόσµου. Στην δεύτερη περίπτωση πονά κανείς γιά όλο τον κόσµο. αν είχα πνευµατική κατάσταση. πονάς. Τώρα όµως τί φταίει νά ύποφέρη εξαιτίας µου. δηλαδή δεν προσεύχεται γιά τον κόσµο. µερικές φορές µού ζητούν λαϊκοί νά προσευχηθώ γιά ένα πρόβληµα τους. µπορεί νά γίνη ή καρδιά τους πολύ σκληρή. γιά νά νιώσουµε τήν δυστυχία των άλλων καί νά κάνουµε γι' αυτούς καρδιακή προσευχή. Όταν τοποθετούµαστε σωστά. κάνω πιό πολλή προσευχή γιά τους άλλους. όπως έκανε και Εκείνος. Σ' αυτήν τήν περίπτωση ή καρδιά δεν είναι πέτρινη άλλα θεϊκή. εγκαταλείπουµε τους δικούς µας. αλλά τυχαίνει. νά λές στον Θεό µέ πολλή ταπείνωση: «Θεέ µου. Καί γιά τά χάλια του πρέπει νά πόνεση κανείς καί νά ζήτηση το έλεος τού Θεού. ενώ βλέπω τά χάλια µου. Αρχίζει σιγά-σιγά µία αδιαφορία καί γίνεται ή καρδιά πέτρα. νά κάνουµε θαύµατα. θά µέ άκουγες και θα τους βοηθούσες. στενοχωριέσαι. Θά φθάσουµε σέ σηµείο νά θέλουµε το βόλεµα µας καί θά γίνη ή καρδιά µας πέτρινη µέ τήν αδιαφορία. Γιατί. χωρίς όµως νά νιώσω πόνο. δέν πρέπει νά µέ ακούσης. θά µπορούσα νά τόν θεραπεύσω. παρρησία. βοήθησε τον». . τότε αυτό είναι πολύ κακό. θά είχε θεραπευθή προ καιρού και δέν θά παιδευόταν. Ό Θεός µάς έδωσε τήν δυνατότητα νά γίνουµε άγιοι. βοηθάει καί τους άλλους. τέτοια πού είµαι. Φταίω και εγώ. βοηθιέται καί ό κόσµος όλος. πράγµα πού είναι άντιευαγγελικό. Αντιµετωπίζουµε τά πράγµατα πνευµατικά.Άπό ταπείνωση. Αν δεν κάνουµε δηλαδή λεπτή εργασία.χ.

γιατί βαδίζουν στην καταστροφή. Βλέπω ότι πολλές φορές πιάνουµε στραβά το «Κύριε.Φυσικά. Νά επέµβη θεϊκά στην εξωφρενική εποχή πού ζούµε. Αχ. νά µήν κάνη ό διάβολος ό. ποιοι θά κάνουν. κοροϊδεύουµε τόν εαυτό µας. Με πόνο νά γίνεται ή προσευχή.) . γιατί ό κόσµος οδηγείται στην σύγχυση. άλλα δέν θέλει νά παραβίαση το αυτεξούσιο. Όταν πονάη κανείς γιά τήν σηµερινή κατάσταση πού επικρατεί στον κόσµο και προσεύχεται. νά γίνετε ραντάρ. Ξέρετε τί δύναµη έχει τότε ή προσευχή. Ή ευχή ενός ταπεινού άνθρωπου. Νά θυµάστε την µεγάλη ανάγκη πού έχει ό κόσµος σήµερα και τήν µεγάλη απαίτηση πού έχει ό Θεός από µας γιά προσευχή. τότε βοηθιούνται οι άνθρωποι. έχει περισσότερη αξία από τήν αγρυπνία πού κάνει ένας άλλος µέ υπερήφανο λογισµό. Κατάσταση συναγερµού Μήν ξεχνάτε ότι περνούµε δύσκολους καιρούς και χρειάζεται πολλή προσευχή. Μας κάλεσε ό Θεός νά κάνουµε προσευχή γιά τον κόσµο. ή οποία έγινε τό 166 π. Α΄.κατά τήν πιθανώτερη άποψη . Στήν ϊδια κατάσταση πρέπει νά είναι και ό µοναχός. Πολύ πληγώνοµαι. Ό στρατιώτης σέ καιρό πολέµου είναι σε κατάσταση συναγερµού. Αν προχωρήσετε µε την Χάρη τοϋ Θεού ακόµη λίγο. Ίησοϋ Χριστέ. στην τρέλλα και στο αδιέξοδο. Οί Μακκαβαίοι διακρίθηκαν γιά τους αγώνες υπέρ της πατρώας πίστεως και της πολιτικής ελευθερίας. Β΄. "Όταν κανείς κάνη σωστή πνευµατική εργασία. έλέησόν µε» καί δήθεν από ταπείνωση δέν λέµε «έλέησον ηµάς». Νά κάνετε πόλεµο µε τό κοµποσχοίνι. ∆εν χρειάζεται 193 Ή προσωνυµία «Μακκαβαΐος» δόθηκε στον Ιούδα. Γ΄. Νά εϋχεσθε γιά τήν γενική εξωφρενική κατάσταση όλου τού κόσµου. Γι' αυτό εµείς νά βοηθήσουµε µέ τήν προσευχή. τότε µπορεί µόνο µε τήν προσευχή νά χτίση µοναστήρια και νά τά έφοδιάση µε όλα τά απαραίτητα και νά βοηθήση τό σύµπαν. αν φθάση σέ µιά πνευµατική κατάσταση. Γι' αυτό καί µερικές φορές µάς παρεξηγούν εµάς τους µοναχούς οί κοσµικοί καί λένε ότι είµαστε εγωιστές καί ότι φροντίζουµε νά σώσουµε µόνον τόν εαυτό µας. πού έχει τόσα προβλήµατα! Οι καηµένοι δεν προλαβαίνουν έναν σταυρό νά κάνουν. (Βλ. όταν βλέπω µοναχούς νά ενεργούν ανθρωπίνως και όχι µε τήν προσευχή διά µέσου τού Θεού στά δυσκολοκατόρθωτα ανθρωπίνως. Σηµαίνει .αυτόν που σφυροκόπησε τους εχθρούς. νά λυπηθή ό Χριστός τά πλάσµατα Του. Τό ϊδιο επίθετο δόθηκε στην συνέχεια και στους διαδόχους του Ιούδα. Όταν προσευχώµαστε µέ υπερηφάνεια. δέν προσευχόµαστε γιά τους άλλους παρά µόνο γιά τόν εαυτό µας. ηγέτη της Ιουδαϊκής επαναστάσεως. χωρίς να παραβιάζεται τό αυτεξούσιο. Μακκαβαΐος193 θά έβγαινα! Στά βουνά θά έφευγα.τι θέλει. Πρέπει νά βοηθήσουµε µέ τήν προσευχή τον κόσµο όλο. Έχει αποκτήσει δικαιώµατα ό διάβολος. κατά του Άντιόχου ∆' του Επιφανούς. Ό Θεός µπορεί όλα νά τά τακτοποίηση. Μακ. έτοιµος µε τά παπούτσια. νά µπή µια σειρά. Το «έλέησόν µε» είναι γιά νά µήν πέσουµε σέ υπερηφάνεια.Χ. τότε γιά τόν εαυτό του δέν ζητάει τίποτε. Θα διοργανώσουµε ένα συνεργείο προσευχής. θα αρχίσουµε νά κάνουµε µιά προσπάθεια στό θέµα της προσευχής. γιατί και τά πράγµατα ζορίζουν. Όχι ότι τον αφήνει ό Θεός. πού πιστεύει ότι είναι χειρότερος άπό όλους. ήγεµόνος του βασιλείου των Σελευκιδών. γιά νά προσεύχωµαι συνέχεια γιά τον κόσµο. Έάν έµεϊς οι µοναχοί δεν κάνουµε προσευχή.

Γι' αυτό. νά τόν κρατάη σε µιά κοσµική αγάπη. ας τόν βοηθήση από µακριά µέ τήν προσευχή. νά ξέρη ότι ή κάθε αγωνία του πού τον ωθεί νά αναζητά ανθρώπινες λύσεις στά διάφορα προβλήµατα. είναι τού πειρασµού. είναι σε κατώτερη µοίρα. όσα κάνουµε µέ τις ανθρώπινες προσπάθειες. νά τους δώσω καµµιά συµβουλή. καρδιακή. γιά νά αφήσετε τήν προσευχή. Είναι ασφάλεια ή προσευχή. 'Αββα Ισαάκ του Σύρου. Είδατε τί λέει ό Άββάς Ισαάκ. και εάν αυτό δέν τό έχη καταλάβει ό µοναχός. Βάζουµε τήν λογική µπροστά και όχι τόν Θεό. Αν είχα όλο τόν χρόνο µου γιά προσευχή. Μιά ευχή καλή. Άλλωστε και τό έργο τού µοναχού αυτό είναι. Νά µήν παραµελούµε το θέµα της προσευχής σ' αυτά τά δύσκολα χρόνια. Το άλλο το θεωρώ ψυχαγωγία· νά πουν οι καηµένοι τόν πόνο τους. είτε είναι ατοµική είτε ενός συνανθρώπου του εΐτε άφορα στην γενική κατάσταση. Αν δεν έχη τήν δύναµη νά συγκράτηση κάποιον πού κάνει κακό. ή ζωή του δέν έχει κανένα νόηµα. . όταν οι άλλοι δέν παίρνουν άπό λόγια. Ό µοναχός πρέπει νά προσπαθήση νά µήν πονοκεφαλάη γιά τήν άλφα ή βήτα δυσκολία. Όταν βλέπετε ότι σας απασχολούν πράγµατα γιά τά όποια ανθρωπίνως δέν υπάρχει λύση και δέν τά εµπιστεύεστε στον Θεό. Οι Ασκητικοί Λόγοι. γιατί αυτό είναι και το διακόνηµα πού τοϋ έδωσε ό Θεός. στην δική του ειδικότητα. ενώ ώς µοναχός έχει τήν δυνατότητα νά κινήται στον δικό του χώρο. Αυτό είναι καλύτερο γιά σας. ώς θετική προσφορά µου στον κόσµο βλέπω τήν µιάµιση ώρα πού διαβάζω το Ψαλτήρι. άλλα γιατί δέν είχαµε επαφή µε τόν Χριστό και µας ταλαιπώρησε ο διάβολος»194. κλέβοντας µέ τέχνη τήν αγάπη του µονάχου. γιατί διαφορετικά µπορεί και νά βλαφθή. περισσότερο θά βοηθούσα τόν κόσµο. Λόγος ΜΒ'. Ας πούµε ότι θά δώ τήν ηµέρα διακόσιους πονεµένους· µόνο διακόσιοι πονεµένοι υπάρχουν στον κόσµο. εµποδίζουµε τον Θεό νά έπέµβη. Από τήν στιγµή πού αρχίζουµε νά αγωνιούµε. άλλα νά καταφεύγη στην προσευχή και νά στέλνη διά τού Θεού πολλές θείες δυνάµεις. έχει περισσότερη δύναµη από χιλιάδες λόγια. το θειο θέληµα. Παρόλο πού λένε ότι βοηθώ τόν κόσµο πού έρχεται και µέ βρίσκει. και όχι σ' εσάς γιά τόν Θεό.ούτε νά δουλεύη· αρκεί µόνο νά προσεύχεται. άλλα δέν µέ καταλαβαίνετε». 153. είναι επικοινωνία µε τόν Θεό. του Άσυρµατιστού. τότε βλέπω όλον τόν κόσµο. «∆έν θα µας ζήτηση λόγο ό Θεός. µέ ένα βασάνισµα και πονοκέφαλο. Γι' αυτό λέω στον κόσµο: «Έγώ θέλω νά µιλώ γιά σας στον Θεό. νά ξέρετε ότι αυτό είναι τέχνασµα τού πειρασµού. Όλα τά άλλα. και ή βοήθεια τότε δέν θά εΐναι απλώς θεία βοήθεια άλλα θαύµα Θεού. ώστε νά δικαιούµαστε την θεία βοήθεια. σε µιά κοσµική αντιµετώπιση και κοσµική προσφορά στον συνάνθρωπο του. µέ τήν οποία µπορεί ό Θεός νά στείλη όχι απλώς θεία δύναµη άλλα θείες δυνάµεις. Αν δέν δώ κανέναν και προσευχηθώ γιά όλον τόν κόσµο. Γι' αυτό τήν βοήθεια δέν τήν θεωρώ προσφορά δική µου· ή προσευχή είναι πού βοηθάει. γιατί δεν κάναµε προσευχή. 194 Βλ. Επίσης καλύτερα είναι ό µοναχός νά βοηθάη τους άλλους µέ τήν προσευχή του παρά µέ τά λόγια του. σ. Ό διάβολος προσπαθεί.

γιατί οι άλλοι δέν έδωσαν. Είχαν άγνοια αλλά καλή διάθεση. γιά νά τοποθετηθή στην πόλη σέ µιά άκρη τού δρόµου καί νά φωτίζη τους διαβάτες. καί κάθονται εδώ. Ό µοναχός δέν είναι φαναράκι. Τί. . ∆έν µπορούσα νά καταλάβω πώς δικαιολογούν µερικά πράγµατα οι Ρωµαιοκαθολικοί. Έτσι ελεεί τόν κόσµο µε την προσευχή. αν χρειασθή γιά ιεραποστολή. Ένας κοσµικός λ. καί. νά παίρνη σήµατα καί νά δείχνη στους ανθρώπους τόν δρόµο προς τόν Θεό. καί κατακρίνει µάλιστα. Τό άθόρυβο κήρυγµα τον µοναχού 195 Για την Προσευχή καί τόν Μοναχισµό θά κυκλοφορήσουν ιδιαίτεροι τόµοι. θά τόν βοηθήση µέ τήν προσευχή του σέ ο. τους λέω. Μού λύθηκε ή απορία πριν άπό λίγο καιρό. άλλα γιατί αγαπάει τόν κόσµο. το θεϊκό. προσφέρει δύο πορτοκάλλια ή ένα κιλό ρύζι σε κάποιον φτωχό. Γι' αυτό ό µοναχός πρέπει νά βρίσκεται σέ διαρκή επικοινωνία µέ τόν Θεό. άλλα προχωρεί χωρίς κανένα δικό του σχέδιο και ό Καλός Θεός τόν περνάει στο σχέδιο το δικό Του. «Τί κάνουν οί µοναχοί. ποιο είναι το έργο του µονάχου.Γέροντα. δέν πρέπει νά είναι πάντοτε πάνω στά βράχια. πρέπει νά πάνε στις πόλεις νά προστεθούν στά φανάρια.τι έχει σχέση µέ τήν πνευµατική αφύπνιση. Ό µοναχός δεν βάζει δικά του σχέδια και προγράµµατα κοσµικά γιά ιεραποστολές. ή οποία έχει καί την αγάπη προς τόν πλησίον. µού λένε.ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 Τα μοναστήρια είναι τα οχυρά της Εκκλησίας 195 Ό µοναχός είναι φάρος πάνω στα βράχια . νά µή σκοντάφτουν. Γιατί δέν πηγαίνουν στον κόσµο νά κάνουν κοινωνικό έργο. καί ζώντας µακριά άπό τόν κόσµο. πονάει ή καρδιά του καί προσεύχεται συνεχώς καρδιακά για τόν κόσµο.». στηµένος ψηλά στά βράχια. στον Θεό. άλλη τά φανάρια». όταν πέρασαν άπό τό Καλύβι δύο Ρωµαιοκαθολικοί αρχιτέκτονες άπό τήν Ρώµη. πολλές φορές µόνο για νά τόν δουν οί άλλοι. Φεύγει µακριά άπό τόν κόσµο. Άλλη αποστολή έχουν οί φάροι. Υπάρχουν µοναχοί πού βοηθούν τους ανθρώπους περισσότερο από όσο θά τους βοηθούσε όλος ό κόσµος µαζί. άλλα ζητάει νά τους δώσουν τό φως µέ το βίωµά τους. όχι γιατί µισεί τόν κόσµο. όπως καί τό ξεκίνηµα του γίνεται από αγάπη προς τόν Θεό. γιά νά κατευθύνωνται τά καράβια καί νά φθάνουν στον προορισµό τους. Είναι φάρος αποµακρυσµένος.τι δεν γίνεται ανθρωπίνως παρά µόνο µέ θεϊκή επέµβαση. Όλο τό έργο τού µοναχού είναι αγάπη. Ό µοναχός όµως βοηθάει µε τόννους σιωπηλά µέ την προσευχή του.χ. Ό µοναχός δηλαδή δεν έχει ώς αποστολή νά βοηθήση τόν κόσµο µέ τό νά βρίσκεται µέσα στον κόσµο. Νά κάνη την καρδιά του ευαίσθητη σάν το φύλλο τοϋ χρυσού των αγιογράφων.Έργο του µονάχου είναι να γίνη δοχείο του Αγίου Πνεύµατος. Στον τόµο αυτόν έχει περιληφθή από αυτά τά θέµατα µόνον o. «Οί φάροι. πού µέ τις αναλαµπές του φωτίζει τά πελάγη καί τους ωκεανούς. Ό µοναχός µελετάει την δυστυχία της κοινωνίας. γιά νά οδηγηθούν στην αιώνια ζωή.. . ∆εν ζητάει ό Θεός από τους µοναχούς νά βγουν στον κόσµο. τόν στέλνει ό Θεός µέ θείο τρόπο. γιά νά κρατούν τους ανθρώπους νά περπατοϋν.

παρ. εγώ τί κάνω.». . αν ύπάρχη άλλη ζωή. ιδίως ό σηµερινός. Φαίνεται. αν έχουν καλή διάθεση.λπ. άλλα τήν πρόλαβαν. κάτι ανώτερο υπάρχει».16. µερικοί λένε ότι οι νέοι ή οι νέες πηγαίνουν στο µοναστήρι άλλοτε άπό απογοήτευση καί άλλοτε επειδή έχουν κάποια αναπηρία ή επειδή είναι ελαφροί στο µυαλό. Μπορώ νά µείνω. τότε καί άπιστοι νά είναι. Έάν όµως εξετάσουν τά πράγµατα καί δουν ότι δεν είναι έτσι. Ξέρω µιά περίπτωση· µιά κοπέλα είκοσι χρονών έκανε απόπειρα αυτοκτονίας. και αύτη είναι φωτισµένη. να µείνετε έτσι. θέσεις κ.Θα κάνω προσευχή εσείς οι τρεις δόκιµες να µή µεγαλώσετε. καί νά ζουν ασκητικά.. κγ'. όταν διαφέρη άπό τους κοσµικούς. δεν λέει απλώς µιά σκέψη· λέει µιά εµπειρία. Νά ποϋµε ότι τους λείπει κάτι.«οϋτω λαµψάτω τό φως υµών έµπροσθεν των ανθρώπων»196. Ό µοναχός δεν κάνει κηρύγµατα δυνατά νά τον ακούσουν οι άλλοι.». Αυτό είναι τό αθόρυβο κήρυγµα τοϋ µοναχού. συνήλθε. µέ τά τσιγάρα στο χέρι. γιατί ή ζωή τους δεν ανταποκρίνεται στά λόγια τους. άλλαξαν ζωή. λίγοι εµπνέουν εµπιστοσύνη. Προβληµατίζονται µέ τήν καλή έννοια και βοηθιούνται. Βλέπουν νέους ανθρώπους. «Οί Άγγελοι είναι φώς γιά τους µοναχούς καί οί µοναχοί είναι φώς γιά τους κοσµικούς»197. Σου λέει: «Τί γίνεται εδώ. όταν σας βλέπουν. υπάρχει Θεός. Πολλοί άθεοι επιστήµονες πού ήρθαν µόνο γιά µιά επίσκεψη στο Άγιον Όρος. τότε λένε ότι εδώ υπάρχει κάτι ανώτερο. τήν πήρε καί τήν πήγε σε ένα γυναικείο µοναστήρι. σ’ αυτήν τήν ηλικία! Ξέρετε πώς βοηθιούνται αθόρυβα οι άνθρωποι. «Βλέπω άλλον κόσµο εδώ. Πράγµατι. Άλλα καί µιά σκέψη νά πή. είπε.. Και βλέπουν εδώ νέες αφιερωµένες. Βλ. Κλιµαξ. . σ. 5. Λόγος ΚΣΤ'. κάνουν κάτι µορφασµούς. Ό σωστός µοναχός είναι τό φώς τοϋ κόσµου. Ιωάννου τοϋ Σιναΐτου. Ό µοναχός.Οι άνθρωποι αυτοί είχαν φαίνεται ένα ή δύο τέτοια περιστατικά κατά νοϋ καί αδικούν στην συνέχεια ή άπό κακότητα ή άπό ζήλεια τό 90% των µοναχών. Ζή τό Ευαγγέλιο και ή Χάρις τοϋ Θεού τον προδίδει. Οι περισσότερες είναι αγριεµένες. Γι' αυτό ό µοναχός πρέπει νά είναι πάντοτε τό καλό παράδειγµα γιά τον κόσµο . χαρούµενους. µε αυτά τά µπλε µαντήλια. Έτσι φρενάρουν τήν αµαρτωλή ζωή τους ή καί τήν διορθώνουν. Και όταν µιλάη ό µοναχός. δεν τους λείπει.. γίνονται πιστοί. Ήταν ή καηµένη αγριεµένη. σ’ αυτό τό ύψος. 196 197 Ματθ. . καί λένε: «Τί γίνεται.Γέροντα. πράγµα πού διψάει ό κόσµος. γιά νά τους φύγη τό πλάκωµα άπό τήν καρδιά. νά χαίρωνται. Γιατί σήµερα στον κόσµο δεν βρίσκουν εύκολα µιά σωστή κοπέλα. Πολλοί κηρύττουν. 128. αν ύπάρχη κόλαση. Γιατί αυτό πού βοηθάει τους κοσµικούς πού ταλαιπωρούνται γιά µάταια πράγµατα είναι ή αγιότητα. αν όντως ύπάρχη Θεός. Όταν όµως είδε έκεϊ τις µοναχές. Νά ποϋµε ότι είναι χαζές. νά ψέλνουν.. τότε βοηθάει θετικά. ή οποία µέ τήν απλότητα της τους διδάσκει νά συλλάβουν τό βαθύτερο νόηµα της ζωής. Όταν πηγαίνουν κοσµικοί σε ένα µοναστήρι καί βλέπουν σωστούς µοναχούς. δεν είναι. ξέρετε πόσο βοηθάει αυτό. πού είχαν όλες τις προϋποθέσεις νά αναδειχθούν στον κόσµο. Έτσι κηρύττεται τό Ευαγγέλιο κατά τον θετικώτερο τρόπο. Τί λέει ό Άγιος Ιωάννης της Κλίµακος. νά αφήνουν πλούτη. µέ προσευχή καί αγρυπνία. Βρέθηκε µετά ένας µοναχός.. άλλα κηρύττει σιωπηλά µέ την ζωή του τον Χριστό και βοηθάει µέ την προσευχή του. έκοψε τις φλέβες της. κάτι συµβαίνει.

γιά νά πάρουµε».λπ. «Πρώτη φορά το ακούσαµε αυτό». µητέρα πνευµατική. ενώ στο Αγιον Όρος θά βγάλουν µόνον το διαµονητήριο και από εκεί και πέρα µπορούν νά πάνε όπου θέλουν. νά κινήσθε στην αφάνεια. Άς πούµε ότι µιά δεν τήν καλούσε γιά µοναχή ό Χριστός και έµενε στον κόσµο και γινόταν µητέρα. µε µια σωστή αντιµετώπιση.. το βλέπω σπατάλη χρόνου. είναι χαµένα πράγµατα. Βρίσκουν κάτι άλλο. Κάνω µια σύγκριση και πονώ: Μερικοί µοναχοί επιδιώκουν πανηγύρια. Έγώ αναγκάζοµαι νά πάω κάπου γιά πνευµατική εργασία και τό νιώθω σάν µαρτύριο. . Τότε δεν θά είχε απαιτήσεις αυτή από τους άλλους. Κάθε σωστή µοναχή. µοϋ είπαν και το σηµείωσαν αµέσως199.. σωστές οικογένειες. Νά. Πάνω στην συζήτηση τους είπα: «Έµεϊς ήρθαµε εδώ. Ό σκοπός µας είναι µέ τήν προσευχή και το παράδειγµα µας νά βοηθηθούν οί άνθρωποι. Βγήκαµε στό κλαρί γιά τήν αγάπη τοϋ Χρίστου. τί φταίει. µήπως είναι λίγα. Μερικοί µεγάλοι της Ε. γιά νά αναγεννηθούν πνευµατικά. Όταν ήµουν στο Καλύβι τοϋ Τιµίου Σταύρου198. επισκέψεις. θά τους ζητήσουν χρήµατα κ. και γι' αυτό βοηθιούνται. µοϋ λέει. βλέπεις πώς πολλοί δεν µπορούν νά ξεχάσουν το Αγιον Όρος! Όπου άλλου νά πάνε. ήρθε κάποιος πού είχε προβλήµατα.∆εν παρακολουθεί τόν εαυτό της και δεν κάνει τήν πνευµατική εργασία πού πρέπει. για να συλλαβή το βαθύτερο νόηµα της ζωής. Ειπώθηκαν τόν Μάιο τοϋ 1991. και βοηθάει για τήν πνευµατική αναγέννηση των ανθρώπων. Μέ συγχωρής. γιά νά δουν τί χρειάζεται και νά βοηθήσουν. «Γιά µιά απλή επίσκεψη στον γιατρό πληρώνουµε τόσο. δηλαδή πνευµατικός Πατέρας ή πνευµατική Μητέρα. όταν µιά µοναχή µεγάλη στην ηλικία είναι ανώριµη πνευµατικά.λπ. γιά νά τήν στήριξη. γιά νά δίνουµε πνευµατικά. Τό κακό από εκεί ξεκινάει.». τοϋ λέω. Γίναµε µοναχοί. υπάρχουν και περιπτώσεις πού πρέπει να προσφέρη στον άνθρωπο και ανθρώπινη βοήθεια. γιά νά δώσουµε· δεν ήρθαµε. Το να ζητάη όµως ή µοναχή επικοινωνίες κ. πολύ βοηθάει µε τον τρόπο της. Νά είµαστε απαλλαγµένοι άπό τά βιοτικά.Ο. χωρίς νά παίρνουµε υλικά. άλλα οί άλλοι θά είχαν απαιτήσεις άπό 198 199 Ό Γέροντας έµεινε στό Καλύβι τοϋ Τιµίου Σταύρου τά χρόνια 1969-1978.Γέροντα. θά κοιµηθούν δωρεάν. όταν γίνεται µοναχή. «Τί είναι αυτό. πέρασαν και άπό το Καλύβι. Μια κοπέλα. γίνεται Πατήρ ή Μήτηρ. έκτος από τήν προσευχή πού κάνει για τον κόσµο. θά φάνε δωρεάν. χωρίς νά πληρώσουν.Κ.». γιατί οι προβολές οι κοσµικές έρχονται σέ σύγκρουση µε τους πνευµατικούς νόµους και ταλαιπωρούµαστε. Άλλα εκτός από τήν προσευχή.. Με τήν προσευχή βοηθάει να γίνουν λ. Μετά έβγαλε νά µοϋ δώση ένα πεντακοσάρικο. Έµεϊς γίναµε µοναχοί. σε µια µητέρα. Συζητήσαµε µιάµιση ώρα.Ό µοναχός και ή αναγέννηση τοϋ κόσµου Οί µοναχοί είναι ό τακτικός στρατός τοϋ Χρίστου. γι’ αυτό δεν πληρώνονται. µε δυο λόγια πνευµατικά πού θα πή εκεί στο άρχονταρίκι σε έναν προσκυνητή. . Όταν φεύγη άπό τον κόσµο κανείς και µπαίνη στο µοναστήρι. φιλίες πνευµατικές. γιά νά πάρουµε υλικά. «νυµφεύεται»· γίνεται νύµφη Χριστού.χ. γιά νά ελευθερωθούµε εµείς άπό τά πάθη και νά ελευθερώσουµε και άλλους. Όσο µπορείτε. . γιά νά µεριµνούµε γιά τά πνευµατικά. όταν ήρθαν στό Αγιον Όρος υστέρα άπό τήν τελευταία πυρκαγιά.

πρέπει νά µαλακώση αυτό τό σκληρό πού έχει. καί όχι νά έχω απαιτήσεις». . . Αν ή µοναχή δεν τοποθετηθή έτσι. Ό κόσµος είναι άλλο. Όταν σκέφτεται κανείς ότι κινείται µέσα σε έναν ιερό χώρο. αν δέν προσέξουµε. όχι στο µυαλό200. έρχεται µόνη της ή συστολή. γιά νά κάνη προκοπή. νά αναζητά δηλαδή τήν αγάπη τοϋ πατέρα! Καί έµεϊς οι καλόγεροι. Παραµένουν δηλαδή συνέχεια παιδιά όχι µέ τήν καλή έννοια άλλα µέ τήν µωρουδίστικη. µε ταπείνωση. χωρίς εκείνη νά δίνη. καί έτσι. θά παίρνη. µέ παιδικές απαιτήσεις. ή τους λαϊκούς πού έρχονται στό µοναστήρι έκεϊ πού διακονεί στο άρχονταρίκι. έχουµε το αµέριµνο. Βλέπω σέ µερικούς µοναχούς ακριβώς τήν κατάσταση ενός Βεδουίνου πού είχα γνωρίσει στό Σινά. για να έχη τον λογισµό: «Έχουµε τήν µάνα µας. Άλλα. Μένει σέ µιά υπανάπτυκτη κατάσταση καί θέλει συνέχεια νά παίρνη καί από µικρές καί άπό µεγάλες. θά πή: «Τώρα δέν πρέπει νά ζητώ ανθρώπινη παρηγοριά· εγώ πρέπει νά θυσιασθώ. Πώς θα µπή ό ανδρισµός. Αν όµως σκε-φθή ή µοναχή ή ό µοναχός τί θά έκανε στον κόσµο σ' αυτήν τήν ηλικία. Θά έδινε πολλά και θά έπαιρνε πολλά µέ τήν θυσία πού θά έκανε. νά µήν πήρε σωστή αγωγή· τώρα θέλει προσοχή τί αγωγή θά πάρη εδώ. ∆υο γενιές καί τρεις πέρασαν καί νά λέη «καί εγώ δέν έχω πατέρα». αν ήταν στον κόσµο.ή αποστολή της είναι ανώτερη και άπό της µητέρας. πώς θά έρθη ή συστολή. γιατί δέν προσφέρει τον εαυτό της στους άλλους. έχει τον λογισµό ότι είναι συνέχεια παιδί. πώς θά µπή στην ζωή µας ή παλληκαριά. γιά νά κάνη προκοπή. µπορεί νά γεράσουν άλλα. Έρχονται στό µοναστήρι οί περισσότεροι µικροί.Γέροντα. Τό µοναστήρι είναι ένας ιερός χώρος. έλεγε ένα γεροντάκι εκεί στο Αγιον Όρος και έδειχνε τήν φανέλλα πού τοϋ έδωσε ό Γέροντας του. Ένας µοναχός. µπορεί νά χαρούν µέ µιά καραµέλλα ή µέ µιά φανέλλα. έχουµε το σπίτι µας. παραµένουµε παιδιά· αυτό είναι το κακό. Χαιρόταν σάν τό παιδάκι πού τοϋ πήρε ή µάνα του σακκάκι µε σειρήτια! Νά γίνουµε παιδιά στην ακακία..20. Μοναχική αγωγή. Καλά. µέ απλότητα. Ήταν εξήντα πέντε χρονών καί έλεγε: «Καί εγώ δέν έχω πατέρα· είµαι ορφανός»! Εξήντα πέντε χρονών έχουν εγγονάκια. πάνε όλα χαµένα. µιά ψυχή. νά βοηθάη γιά τήν αναγέννηση τήν πνευµατική τις µικρότερες αδελφές µε τήν συµπεριφορά της. Νά κινήται φυσιολογικά ή µοναχή. Έρχεται στό µοναστήρι µικρή καί. στην Εκκλησία κ. Καί µιά µοναχή. ένώ. Α' Κορ. έναν κοσµικό αέρα. όταν ξεχνιέται καί νοµίζη ότι είναι στον κόσµο. Γιατί αλλιώς. Καλλιεργεί ένα βλαµµένο πνεύµα καί δεν ωριµάζει. νά κάνη δηλαδή λίγο µητρική τήν καρδιά του. «Μοϋ πήρε µάλλινα ό Γέροντας». και δεν µε νοιάζει». νά θυσιάζεται σέ όλα. βρίσκουν πνευµατικούς γονείς καί µπορεί νά µείνουν σέ µιά παιδική κατάσταση. αν δεν κάνη την πνευµατική εργασία πού πρέπει. θά γίνονταν γονείς. Καί βλέπεις. Άλλα τώρα τί γίνεται.αυτή. αν δέν δουλέψουν τό µυαλό. στό σπίτι της µπορεί νά µη βοηθήθηκε. Πρέπει νά δίνη. Στο µοναστήρι πρέπει νά γίνη πνευµατική µητέρα.λπ. 200 Βλ. πρέπει νά απόκτηση λίγο ανδρισµό. πώς θά τό άποβάλη αυτό. χωρίς νά ζητάη. πρέπει νά ξεχάση τον κόσµο καί µετά νά µήν ξεχνάη ότι βρίσκεται σε µοναστήρι. Πρέπει όµως να καταλάβη ότι δεν είναι παιδί. όταν έρχεται στο µοναστήρι καί έχη ακόµη τό κοσµικό φρόνηµα. Ή πνευµατική συστολή αλλοιώνει τους άλλους . 14.Όταν µπαίνη στο µοναστήρι.

203 Βλ. τό σχήµα τό κρύβει. Νά. Σκοπός είναι νά γίνη άπό µέσα ό µοναχός µεγαλόσχηµος. . ∆ηλαδή εκείνη ή πνευµατική κατάσταση πού έχει. υπάρχει θειος φωτισµός. . επιτρέπει ό Θεός να πέση ράβδος. µέ κόκκινα κλαδιά. Αυτό είναι αηδιαστικό. αλλά τί νά φέρη κανείς σάν παράδειγµα. τόν έβλεπα νά λάµπη. Όπως ή άσφαλτος. βλέπω κάτι το Ιερό. δηλαδή δέν έχει οµορφιά εξωτερική. γιά νά δείξουν ότι προσεύχονται πολύ! Καί έβλεπες παλιά. µέ τριαντάφυλλα. Ένας µοναχός µέ ευλάβεια αλλοιώνει τους άλλους πού τον βλέπουν. Παρόλο πού είναι άσχηµος.όχι νά πάη νά κάνη τήν κακοµοίρα.Γέροντα. Ένώ τό ψωµωµένο στάχυ γέρνει προς τά κάτω. Ένώ σέ άλλες πού περπατούν µέ µια συστολή. για νά φαίνωνται. θα δήτε ότι όποιο στέκεται ψηλά. νά µή βλέπης τίποτε άλλο πνευµατικό. Ίερου Μετοχίου Ευαγγελισµού της Θεοτόκου. ή θεία Χάρις. Καί όποιος γίνεται άπό µέσα µεγαλόσχηµος. Ανοίγουν εν τω µεταξύ καί το ράσο. Ό Όσιος Νείλος ό Καλαβρός. 252. Μερικές φορές νοµίζουµε ότι θά πάρουµε τήν Χάρη µέ εξωτερικά πράγµατα. Βλ. για νά έξιλεωθή. εκδ. Αυτή είναι ή οµορφιά ή πνευµατική. 23. Αλλά και όταν δέν κοινωνούσε. µόνον όταν περπατούσε ό µοναχός φαινόταν λίγο τό σχήµα κάτω άπό το ράσο. Έάν ό οφθαλµός σου άπλοϋς η. Τώρα κούφια πράγµατα. Σαν νύµφες κοσµικές περπατούν.. σήµερα ήρθε ένας ιεροµόναχος πού τόν γνωρίζω από παλιά. τού δίνει καί εξωτερικά µιά λάµψη.5. σ.22. Πόσο διαφέρει το ένα από το άλλο! Αµέσως καταλαβαίνει κανείς τί είναι ό Μοναχισµός.Θέλει να πή πώς ό µοναχός πρέπει να κάνη σωστή δουλειά. γιά νά µή φαίνεται καθόλου. µε τεχνητό. Όρµύλια 1991. όταν τήν βλέπη κανείς άπό µακριά τό καλοκαίρι. αποκρουστικό. Πολλοί µάλιστα έβαζαν ένα µικρό σχήµα άπό µέσα. ό Άγιος Νείλος ό Καλαβρός λέει ότι άπό την στιγµή πού κάποιος γίνεται µοναχός. Έτσι θά πάρουν Χάρη άπό τό σχήµα. έτσι καί εδώ βλέπεις µιά λάµψη σέ έναν πού είναι άσχηµος.χ. Καί άλλοι ιερωµένοι πού έχουν οµορφιά εξωτερική. καί τελικά θά µάς πή ό Χριστός: «Ουκ οΐδα 201 202 Ματθ. όλον τό σώµα σον φωτεινόν εσται»201. έχει πολλές φορές µιά γυαλάδα. δεν έχει τίποτε µέσα. Έάν παρατηρήσετε τά στάχυα. Φτιάχνουν λ. πάντα όταν κοινωνούσε. αυτό πρέπει νά έπιτύχη ό µοναχός. Ματθ. ή χάρις.. Έτσι µετά µένει κανείς εξωτερικός άνθρωπος. έβλεπα µιά λάµψη. σαν τους Φαρισαίους πού φάρδαιναν τα κράσπεδα203. µιά πνευµατική λάµψη στο πρόσωπο του. Ό άνθρωπος καθρεφτίζεται στο πρόσωπο.). λαµποκοπάει. ένώ είναι πίσσα. Ένα εξωτερικό πράγµα δέν κάνει τήν αλλοίωση τήν εσωτερική. Αν έχη κανείς απλότητα. Άλλα έτσι ούτε ό Θεός αναπαύεται ούτε ό ίδιος ό άνθρωπος αναπαύεται εσωτερικά ούτε και τους άλλους αναπαύει. όχι σαν νύµφες Χριστού. ∆ηλαδή δεν υπάρχει κάτι ενδιάµεσο. µέ ένα σωρό γράµµατα. . 6. µε µαγικό τρόπο. µέ σταυρούς κόκκινους. πόσο αποκρουστικό είναι! Βλέπεις έναν άνθρωπο τελείως κοσµικό. έχη ταπείνωση. Είναι αυτό πού είπε ό Χριστός: «Ό λύχνος τον σώµατος έστιν ό οφθαλµός. θα γίνη ή Άγγελος ή διάβολος202. µερικοί µοναχοί σχήµατα φαρδιά καί µακριά µέχρι κάτω. Τους σιχαίνεται τό σχήµα καί φεύγει ή Χάρις. Νά. Γι' αυτό και όταν ένας µεγαλόσχηµος µοναχός πέση σέ θανάσιµη αµαρτία. ∆ηλαδή έκτος άπό τήν ίερωσύνη. όρθιο. άλλα έχουν κοσµικό πνεύµα καί κινούνται µέ έναν κοσµικό αέρα. Βλέπω σε µερικές δόκιµες αδελφές πού περπατούν καµαρωτές-καµαρωτές ένα κοσµικό πράγµα. (∆έν είναι φυσικά τόσο κατάλληλο τό παράδειγµα.

άλλα «ό Θεός έσωσε τον κόσµο». . στην Αθήνα. πρέπει νά ψάξη νά βρή τί φταίει.χ. άλλα γιατί έχει πολλή αγάπη γιά τον κόσµο. αγιάζεται· ενώ ό µοναχός. . ή θεϊκή αγάπη βρίσκεται µέσα στον πόνο για τήν σωτηρία της ψυχής του καί στον πόνο για τήν σωτηρία όλου του κόσµου. µή µέ κοιτάς. άλλα ακόµη καί οι συγχωριανοί του.υµάς»204 Ό σκοπός των µονών είναι πνευµατικός Ό µοναχός ενδιαφέρεται για τήν σωτηρία τήν δική του καί για τήν σωτηρία όλων των ζώντων και όλων των κεκοιµηµένων. πανηγύριζε όλο το χωριό. Για τον µοναχό ή πραγµατική. άλλα τον κόσµο». .. όταν έπιθυµήση τήν ζωή τού µοναχού. έλεγαν. Γι' αυτό ό Χριστός στην άλλη ζωή θά πή: «Βγάλε το σχήµα εσύ και πάρ' το εσύ. για νά πρεσβεύη γιά όλους. Ό µοναχός πρέπει νά φθάση σε τέτοια κατάσταση πού νά πή: «Θεέ µου. όταν γινόταν κανείς µοναχός. Στά Φάρασα. Συνοικία των Αθηνών. µή µέ έλεής εµένα.τι δέν ταιριάζει στον Μοναχισµό. παράλληλα µέ τήν δική του.Και νά µήν καταλαβαίνη. µέχρι ποιο σηµείο πρέπει ένας µοναχός νά άφήνη τον εαυτό του. καί νά πουλάη κουµπιά· γι' αυτήν τήν δουλειά είναι ο.». τότε δεν βοηθιούνται οι κοσµικοί. ∆ηλαδή τό µοναστήρι είναι βιοτεχνία· µετά γίνεται µονάδα. αν είναι κάτι λανθασµένο. Ό κοσµικός. θά γίνω καί έγώ κοσµικός. πάλι ό µοναχός δεν λέει «εγώ έσωσα τον κόσµο». κολάζεται. δέν θά εχη τήν πλήρη ειρήνη. γιά νά βοηθήση τον κόσµο. γιά νά πετύχουµε τό ανώτερο. Όχι γιατί δεν έχει ανάγκη ό ϊδιος τοϋ ελέους τοϋ Θεοϋ. καί το χωριό ακόµη». γιά νά πάη στο Μοναστηράκι205. Πήγε ένας γνωστός µου σέ ένα µοναστήρι και µετά µοϋ είπε: «Έκεϊ βιοτεχνία είναι· ή δέ ηγουµένη καλή είναι. Βρίσκεις µερικές φορές µοναχούς νά έχουν κοσµικό πνεύµα και κοσµικούς νά έχουν µοναχικό πνεύµα. άλλα αυτό δεν είναι µοναχικό. . κάνη πράγµατα πού δέν ταιριάζουν στον Μοναχισµό. Σέ ό. νά ύπάρχη έστω καί ένας µοναχός από κάθε συγγένεια. όταν έπιθυµήση τήν κοσµική ζωή. άλλα προσεύχεται γιά τήν σωτηρία όλου τοϋ κόσµου. Ένας καλόγερος µπορεί π. Ή αφιερωµένη ψυχή του µονάχου συντελεί να σωθούν όχι µόνον οι οικείοι του. Καί όταν ό Καλός Θεός άκούση τήν προσευχή του καί βοηθήση τον κόσµο. Ό σκοπός τών µονών είναι πνευµατικός καί δέν πρέπει νά ύπάρχη τό κοσµικό στοιχείο αλλά τό ουράνιο. νά κάνη άριστα τον ταξιτζή. . ∆έν θά παίρνη χρήµατα.Καταλαβαίνει κανείς αν δεν εχη σωστή τοποθέτηση.Γέροντα. 12. Ό µοναχός βέβαια δεν λέει ποτέ «νά σώσω τον κόσµο». θά λέη και πνευµατικά στον κόσµο.τι πρέπει!». 25. Και από τήν στιγµή πού δέν νιώθει ανάπαυση ή ψυχή του. µετά σούπερµάρκετ καί µετά Μάκρο! Οι καηµένοι οι κοσµικοί θέλουν από εµάς τους µοναχούς κάτι τό ανώτερο καί. δέν θά βρή ανάπαυση και ή ψυχή του. δήθεν γιά νά βοηθήση τους κοσµικούς. Όταν ένας µοναχός. πρέπει νά αποφύγουµε κάθε ανθρώπινη παρηγοριά.Μέχρι εκεί πού βλέπει ότι βοηθιούνται οι άνθρωποι.. γιά νά πληµµυρίζουν οι ψυχές άπό 204 205 Ματθ. Αν αφήσω τον εαυτό µου τελείως στά χέρια των κοσµικών. «Θά βοηθήση. Γι' αυτό υπήρχε µία καλή παράδοση στην Μικρά Ασία. τήν ανάπαυση µέσα του.

Όταν πηγαίνουν σέ ένα µοναστήρι πού ζή σωστά.Άν βρεθή. µιά µάνα νά µεγαλώση σωστά τά καηµένα τά παιδιά της. Χρησιµοποιώ και την κλωστή πού κόβω άπό τον σταυρό. γιατί νιώθουν ασφάλεια καί αυτό τους δίνει κουράγιο.Ναί. όταν ζή πνευµατικά. Άν δέν έβλεπα τά δύσκολα χρόνια πού έρχονται. δέν βάζω και χάνδρες και κερδίζω πιο πολλά». Οί καηµένοι οί άνθρωποι άρκεϊ λίγο νά τους πονάς και νά µήν τους εκµεταλλεύεσαι· τίποτε άλλο δέν θέλουν. Άν έχη κανείς . νά µή διαλυθή. θά προβληµατιζόµουν.χ. Γιά νά µήν πω βράδυα. «Έσύ. και τότε θά δούµε. όσο άπό πνευµατική.Αρχισε τώρα νά κάνης πρώτα υπακοή. . Και δεν το φτιάχνω όπως έσύ. οι κοσµικοί έχουν περισσότερα µέσα. µοϋ λέει. Είχε έρθει ένας καλόγερος στό Καλύβι και έπλεκα κοµποσχοίνι. ένα βράδυ δέν θά κοιµόµουν. Τότε θά µέ καταλάβετε. µέ έναν µικρό σεισµό. πού νά µπορούν νά βοηθούν τον κόσµο. καί δέν ύπάρχη ούτε κοσµική λογική ούτε εµπορικό πνεύµα. µέ ένα τράνταγµα. Τόσα σας λέω. γιατί.Γέροντα. Άπό το 1950 είµαι καλόγερος και πρώτη φορά είδα τέτοια αντιµετώπιση!». αλλά άν έρθουν. τήν ενώνω. γιά νά µπορούν νά βοηθήσουν τον κόσµο! . άν συµβή κάτι. Έγώ αυτό το τριαντατριάρι κοµποσχοίνι µπορώ νά το πουλήσω και πεντακόσιες δραχµές. φόβος Θεού. ολόκληρα µοναστήρια. δυστυχώς λίγοι υπάρχουν! Τί νά κάνη και ό κόσµος µετά. γιά νά µη χάσω το νήµα. ∆έν έχει ανάγκη δηλαδή ό κόσµος άπό ψωµί . τί ήθελαν. Αυτά τά δύσκολα χρόνια οί άνθρωποι δέν έχουν τόσο ανάγκη άπό υλική τροφή. . Στά κοσµικά δέν µπορούµε νά συναγωνισθούµε τους κοσµικούς. Νά κοιτάξουµε νά βοηθήσουµε µέ τήν προσευχή όλο τον κόσµο. λίγοι άνθρωποι υπάρχουν πού είναι ώριµοι πνευµατικά. ∆έν καταλαβαίνεις ότι έχεις εµπορικό πνεύµα. δέν ντρέπεσαι. Άλλα δυστυχώς τό εµπορικό πνεύµα µπαίνει σιγά σιγά στο µεδούλι τοϋ Μοναχισµού. θά σκεφτόµουν γιατί µού το είπαν. Ένα µοναστήρι.αν καί αυτό δυστυχώς σέ λίγο δέν θά ύπάρχη δυνατότητα νά το προσφέρουν άλλα άπό πνευµατική βοήθεια. γιατί ό καθένας θά πάη νά σώση τόν εαυτό του και θά τραβήξη τήν πορεία του. δέν θά ανησυχούσα τόσο. Όταν ύπάρχη ευλάβεια. ∆έν µέ καταλαβαίνετε. διότι. θά σωριάσουν ολόκληρες αδελφότητες. µόνος του κανείς σέ δύσκολα χρόνια. Άλλα αυτό πού βλέπω είναι ότι αργότερα θά δυσκολευθήτε πολύ. τόσο σκληρά έχω µιλήσει! Έµενα κάτι νά µοΰ έλεγαν. τού λέω. οχυρό πνευµατικό Σήµερα είναι καιρός νά ετοιµασθούν οι ψυχές. Οί ψυχές νά έχουν κάτι πνευµατικό. γιά νά συνεχίσουν τον αγώνα τους. Νά συγκρατήσουµε λίγο αυτούς πού έχουν ευλάβεια. Νά βοηθήσουµε µιά οικογένεια λ. Έγώ µόλις τελειώσω τους κόµπους. δέν ξέρω τί θά γίνη. τά κοµποσχοίνια τά δίνεις ευλογία. βοηθιούνται. αυτό είναι πού συγκινεί τους λαϊκούς. ξέρετε πώς προβληµατίζει τον κόσµο. Χρειάζεται πολλή προσοχή. όσο νάναι. Θά γίνη µεγάλο τράνταγµα. «Βρέ. Εϊθε νά µην έπιτρέψη ό Θεός νά έρθουν δύσκολες µέρες. Κατάσταση πνευµατική. Γέροντα. Ξέρεις πόσο παρακαλώ νά παρουσίαση ό Θεός ανθρώπους σωστούς. Γι’ αυτό είπαµε νά κόψουµε τά κουσούρια πρώτα. Στον κόσµο βρίσκονται σέ συνεχή πόλεµο καί νιώθουν ανασφάλεια.παραδεισένιες γλυκύτητες. Αυτό σας τιµάει. τί θά κάνη. . το κόβω και το ράβω λίγο. γιά νά µη µας εγκατάλειψη ό Θεός. νά απόκτησης διάκριση.

νά µιλήση.τι δέν έκανα εκουσίως ως καλόγερος. Άν υπάρχουν άνθρωποι προσευχής. Σ’ ευχαριστώ. φυσικά! Άν δέν µιλήση ό µοναχός. και αυτοί έχουν τά κτίρια πιο πολύ από όλο τον κόσµο. Τώρα ό αγώνας θά είναι πνευµατικός. είναι πνευµατικό οχυρό. Κοιτάξτε νά διορθωθήτε. θά δικαιούσθε την θεία επέµβαση σε κάθε επίθεση τοϋ έχθροϋ.Γέροντα. µήπως τους πετάξουν από τις θέσεις τους. γιά νά είναι έτοιµος νά ξεπεράση µιά δυσκολία. γιατί έµεϊς ξεκινήσαµε γιά κακουχία. Νά έτοιµασθή. Θά παλέψουµε µέ τον ίδιο τον διάβολο. πρέπει ό µοναχός νά µιλήση. άλλα θά δώσουµε εξετάσεις γιά τον Χριστό. Καθηλώνουν τά πάντα. πού έχουν πόνο και αγάπη. και προσέχετε. Αλλά ό καηµένος ό κόσµος! Όταν φθάνουν οι άνθρωποι στο σηµείο νά εφευρίσκουν βόµβες πού νά σκοτώνωνται οι άνθρωποι και νά µήν καταστρέφωνται τά κτίρια. είναι κεφάλαια πνευµατικά. Άν τώρα γκρινιάζη γιά όλα και νοµίζη ότι αυτός είναι λεβεντόπαιδο και όλοι οί άλλοι εϊναι χάλια. όρθή ζωή. «Ο.κουσούρια. Ό µοναχός δέν έχει τί νά φοβηθη.Αυτός ό φόβος µας βοηθάει νά γαντζωθούµε στον Χριστό. ορθή ζωή. ποιος θά µιλήση. γιά ό. Σήµερα ό µοναχός πρέπει νά ζήση πνευµατικά. παράδειγµα. και θά νικήσουµε. άλλα νά χαίρεται. Έάν ζήτε µοναχικά. αλλά θά µπορήτε νά βοηθάτε και πιό πέρα. . Τί νά φοβηθούµε. νιώθω αγωνία. ..τι µας περιµένει.. Και ξέρετε τί κακό είναι ένα µοναστήρι. ποια είναι ή σωστή θέση πού πρέπει νά πάρη ό µοναχός στην σηµερινή δύσκολη κατάσταση. τότε. Αν ήταν Χίτλερ ή Μουσολίνι. ∆υό-τρεϊς ψυχές νά υπάρχουν σε ένα µοναστήρι πού νά σκέφτωνται τον πόνο των άλλων και νά προσεύχωνται. Ό διάβολος όµως δέν έχει καµµιά εξουσία. Όχι µόνο γιά έδώ. Γιά µας τους µοναχούς δεν είναι τόσο φοβερό· εµείς και νά διψάσουµε. είναι «βάσεις» πνευµατικές. πατερικά. όλοι θά υποφέρουν.Κατ' αρχάς. φρούτα· δέν ωρίµασαν. Νά χαιρώµαστε πού ή µάχη είναι πνευµατική. γιά νά µην τον στενοχωρήση ή στέρηση. νά έχη ανάγκη από λαϊκούς. δέν θά τά βγάλη πέρα. θά πώ. Γιατί. ∆ηλαδή δέν θά περάσουµε µιά κατοχή ενός Χίτλερ ή ενός Μουσολίνι. τί νά πώ. αν δέν τοϋ δώσουµε εµείς εξουσία. ξέρετε τί θά είστε. Ματθ.∆ηλαδή. και όταν χρειασθή και όπου χρειασθή. ήταν άλλο. Όχυρό. Θεέ µου». γιατί µετά µπορεί νά φθάση στην άρνηση. το κάνω τώρα ακουσίως.. φόβο. θά έχετε και έσεΐς άνάγκη από ανθρώπινη βοήθεια και προστασία. όλοι θά διψάσουν. ατοµικές βόµβες ανώτερες. Όταν έσεϊς θά είστε ώριµες πνευµατικά. ταπεινοί. Οι άλλοι φοβούνται. . Θά έχουµε πιό δύσκολα χρόνια.26.Μά. παράδειγµα . Νά στηριχθήτε ακόµη περισσότερο στον Θεό. γιά νά καταλάβω τί θά πή καλόγερος. Έµέϊς 206 Βλ. γιατί θά άγωνισθή γιά τον Χριστό. Όταν είπε ό Χριστός «µιά ψυχή αξίζει όσο ό κόσµος όλος»206.. γιά νά δικαιούσθε τήν θεία βοήθεια. Ακόµη είναι άγουρα τά. διαφορετικά. αυτό είναι φοβερό! . ∆έν είναι ότι θά έχουµε εµείς πολυβόλα. Νά µήν ύπάρχη φόβος. Προσευχή. προσευχή. πρέπει νά διψάσουµε. όταν δοθή αφορµή.Γέροντα. . Θά έρθη εποχή πού θά ξεραθούν τά ποτάµια. Όχι ότι πρέπει νά χαίρεται κανείς γι' αυτήν την κατάσταση πού περιµένουµε. µε ένα σωρό αδελφές. 16. .

τά φίδια.οι αφιερωµένοι στον Θεό. δεν µένει τίποτε µετά. Γι' αυτό όσες έχουν προϋποθέσεις γιά τον Μοναχισµό. Τώρα είναι σάν νά ύπάρχη ένα µεγάλο δίχτυ πού έχει κλείσει µέσα τά ψάρια και είναι σάπιο. ώστε σε µιά δύσκολη στιγµή νά µήν άναγκασθήτε νά κάνετε συµβιβασµούς. ένα νεϋµα νά τις κάνη ή Γερόντισσα. Όταν όλα καίγωνται γύρω σου. Πού νά τά βγάλης πέρα µετά. γιά νά γίνω άνθρωπος πνευµατικός. Γιατί ως µοναχός σκοπό έχω νά διαλύσω το ανθρώπινο δικό µου πνεύµα. Και αν χρειασθή νά πάρη σε ένα σοβαρό ζήτηµα κάποια θέση.Γέροντα. γιατί αλλιώς µπορεί νά πή ανοησίες. Τό καταλάβατε. Όταν γίνη κανείς καλός µοναχός. Γέροντα. Αν δέν γίνη σωστός µοναχός. Νά ζήτε ταπεινά. ξεφτάει. καί οι άλλοι είναι τά χέλια. όταν χρειάζεται. το κυριώτερο είναι νά προσπαθή κανείς νά ζή πνευµατικά. θά πάρη την θέση πού θά έπιτρέψη ό Θεός. όλα στραβά πάνε. θά ένεργήτε µε σύνεση. Στό Αγιον Όρος κάποιος προσκυνητής είπε σέ έναν καλόγερο: . . Αλλιώς δεν γίνεται χωριό. Αλλά καί έµεΐς θά δώσουµε λόγο στον Θεό γι' αυτήν τήν κατάσταση. ποιος θά τραβήξη. απλά. θά καταλαβαίνουν. νά δουλευτούν. Και θά κινούνται µέσα στην υπακοή. Ό λογισµός µοϋ λέει πώς δέν θά άφήση ό Θεός· δέν θά άφήση! Θά ξεκαθαρίση αυτή ή κατάσταση. άν δέν τραβήξουµε µπροστά. τί πρέπει να κάνουµε. µερικοί όµως λένε καλύτερα σιωπή και προσευχή. . γιατί αλλιώς δέν έχει νόηµα ή ζωή µου ώς µοναχού. χάνει τήν αξία του. γιατί τά ψάρια είναι µεγάλα. γιατί θά σύµφωνη τό δικό τους πνεύµα µε το πνεύµα της Γερόντισσας. εκείνο µέχρι εκεί». 'Αλλά αυτό είναι κατάσταση υπανάπτυκτη. γιά νά γίνουν σωστές µοναχές και νά ξέρουν µέχρι πού πρέπει νά πουν. άλλα γιατί έχει σαπίσει το δίχτυ. Πάει µιά άπό έδω-µιά από έκει καί θά σπάση στο τέλος. µπορεί νά µπή και κάποιος άλλος στην ίδια συχνότητα. οι Χριστιανοί. Πρέπει νά σβήσης την φωτιά. και ό Θεός θά βοηθήση νά φέρουµε θετικά αποτελέσµατα. Και δέν θά σπάση. Αν φύγη τό πνευµατικό άπό τον Μοναχισµό.Πρώτα να κάνουµε δουλειά στον εαυτό µας. Σέ µιά ανάγκη. γιατί θά έργάζωνται στην ίδια συχνότητα. Κινδυνεύει ό Μοναχισµός Ό κόσµος σήµερα καίγεται και ό Μοναχισµός αποδυναµώνεται. Έγώ τώρα τά λέω έξω άπό τά δόντια· δέν κρατιέµαι άλλο! . όσο µπορεί. Αν γίνετε σωστές µοναχές. ξέρει µετά µέχρι πού χρειάζεται νά άσχοληθή µε ένα θέµα· τί πρέπει νά κάνη και τί δέν πρέπει.Γέροντα. πνευµατικά. Υστερα νά µιλήσουµε µε τρόπο. τά ψάρια είναι οι Χριστιανοί. πώς νά ένεργήση. τί πρέπει νά πουν νά ξέρουν τί πρέπει νά κάνουν σέ µιά δύσκολη στιγµή. θά πρέπη νά της πής «νά πής αυτό µέχρι έκεϊ. Αν δεν µάθετε νά κινήσθε έτσι. Αν δέν γίνετε σωστές µοναχές. νά φτιάξω πρώτα τον εαυτό µου.Ναί. . Υστερα νά κοιτάξετε νά ερχωνται γιά µοναχές νέες πού νά έχουν προϋποθέσεις γιά τον Μοναχισµό. αν µιά τήν στείλης κάπου. . νά λέη άλλα πράγµατα. . νά µήν τό καταλάβετε και νά κάνη µεγάλο κακό.∆ηλαδή. Ό πόνος δέν σ' αφήνει νά σιωπήσης. Βέβαια. γιά νά µπορούν νά γίνουν σωστές µοναχές.∆έν µπορείς νά άδιαφορήσης.

«Καλά, έδώ δέν υπάρχει ασκητικό πνεύµα;». «Τώρα, του είπε εκείνος, είναι νέα εποχή· πάνε αυτά τά πράγµατα»! Θά πή κανείς ότι βρέθηκε ένας παλαβός. Μπορεί νά υπάρχουν ακόµη πέντε-δέκα παλαβοί· άλλα, άν λένε τέτοιες ανοησίες, νά τους κλείσουν στον Πύργο! ∆έν έχουν τό δικαίωµα νά λένε τέτοιες κουβέντες, πού βρίζουν τον Μοναχισµό στην εποχή µας και νά σκανδαλίζουν τον κόσµο. Αφορµή ζητάει ό άλλος. Θά δήτε, σιγά-σιγά σέ µερικά µοναστήρια θά καταργήσουν τις πατερικές αναγνώσεις, γιά νά µήν έλέγχωνται. Θά διαβάζουν βιβλία κοινωνικά, γιατί δήθεν αυτά στην εποχή µας βοηθούν. Έκεΐ πάµε! Και έρχονται οί καηµένοι οί λαϊκοί στά µοναστήρια, γιά νά βοηθηθούν... Όπως ό ευλαβής στον κόσµο περιφρονείται, έτσι και ό καλός µοναχός σέ λίγο θά περιφρονήται. Γιατί, άλλοίµονο, άν δέν προσέξουµε τό κοσµικό πνεύµα, σέ λίγο καιρό, άν κάποιος νέος πηγαίνη στό µοναστήρι και θέλη νά ζήση σωστά µοναχικά, θά τού λένε οί άλλοι: «Τί δουλειά έχεις εσύ εδώ;». Οι άνθρωποι, όταν βλέπουν µοναχούς να µη διαφέρουν από τους κοσµικούς, απογοητεύονται από τον Μοναχισµό. Πολλοί έρχονται καί µού λένε πόσο σκανδαλίζονται από µερικά µοναστήρια, καί πώς να διορθώνω λογισµούς τώρα; Μπήκε στον Μοναχισµό πολύ το κοσµικό πνεύµα καί δεν σταµατάει το κακό. Οι µοναχοί πρέπει νά σταθούν ώς µοναχοί, όχι ώς κοσµικοί. Έχουµε χάσει τήν απλότητα πού είχαν οι παλιές γενιές. Τώρα οί νέοι µοναχοί κινούνται µε µιά λογική ανθρώπινη καί µέ µιά κοσµική ευγένεια· κοιτούν πώς νά µή χάσουν τήν υπόληψη τους κ.λπ. Πριν από λίγα χρόνια έβλεπες στά Κοινόβια µιά κατάσταση Λαυσαϊκού207. Άλλοι πήγαιναν στά µοναστήρια άπό θείο ζήλο, άλλοι από µετάνοια. Καί ήταν διάφορες περιπτώσεις. Άλλου πέθαινε ή γυναίκα καί εκείνος πήγαινε στό µοναστήρι. Άλλος χρόνια ζούσε µιά κοσµική ζωή καί ύστερα µετανοούσε καί πήγαινε στό µοναστήρι. Έβρισκες καί δαιµονισµένους στά µοναστήρια, πού κατέφευγαν εκεί καί θεραπεύονταν µέ τις προσευχές τών Πατέρων καί έµεναν ύστερα καί γίνονταν µοναχοί. Αν έπειτα έκαναν καµµιά αταξία, δαιµονίζονταν πάλι, καί έτσι υπήρχαν καί δαιµονισµένοι στά µοναστήρια. Έβρισκες καί πλανεµένους καί δια Χριστόν σαλούς καί µοναχούς µέ διορατικό χάρισµα καί µέ ιαµατικά χαρίσµατα. Μεγάλη ποικιλία! Σήµερα ούτε µέ διορατικό χάρισµα βρίσκεις ούτε µέ ιαµατικά χαρίσµατα ούτε δαιµονισµένους ούτε διά Χριστόν σαλούς. Έµεϊς έχουµε τήν άλλη σαλάδα, την σαλάδα τοϋ κόσµου. Γίναµε εγκέφαλοι, γι’ αυτό και παλαβώσαµε. Μπήκε πολλή κοσµική λογική και αυτή ή πολλή λογική κατέστρεψε τα πάντα. Και το κακό είναι πού δεν το καταλαβαίνουµε. Σε µερικά µοναστήρια σήµερα έχουν γεµίσει εύκολίες-εύκολίες και κάνουν τήν ζωή τους δύσκολη. Πράγµατα πού δεν χρειάζεται να ψειρίσουν, τά ψειρίζουν. Εκείνο πού είναι πνευµατικό καί µέ το όποιο πρέπει να ασχοληθούν, το αφήνουν. Άν οι νέοι πού έρχονται στα µοναστήρια µπαίνουν από το κοσµικό άγχος σέ ένα υπηρεσιακό πνεύµα, δεν θά αναπαυθούν. Μετά θά θέλουν νά κάνουν τουρισµό πνευµατικό, εκδροµές, γιά νά ξεσκάσουν. «Θέλω τήν άδεια µου», θά σού λέη ό άλλος - ενώ ό µοναχός πρέπει νά ξεκολλάη µέ πόνο άπό το κελλί του. Είµαι αγανακτισµένος άπό πολλές µεριές, γι' αυτό ξεσπάω. Πονάω, γιατί
207

Λαυσαϊκό ή Λαυσαϊκή ιστορία: Βιογραφίες Αγίων ασκητών της Αιγύπτου καί της Παλαιστίνης. Το έργο συντάχθηκε πιθανόν κατά τά µέσα τοϋ 5ου αιώνα άπό τόν επίσκοπο Έλενοπόλεως της Βιθυνίας Παλλάδιο καί αφιερώθηκε άπό αυτόν στον Βυζαντινό Πατρίκιο Λαϋσο, άπό τόν όποιο πήρε καί το όνοµα.

παλιά οι µοναχοί ούτε πνευµατικά βιβλία είχαν καί οι καηµένοι είχαν άγνοια άπό Μοναχισµό, καί όµως έκαναν προκοπή. Το 30% ήταν γεννηµένοι γιά µοναχοί· οι άλλοι πού πήγαιναν στά µοναστήρια δεν ήταν καλλιεργηµένοι· ήταν άπό πεντακόσιες καρυδιές καρύδια, καί όµως έκαναν προκοπή. Πήγαινε στο µοναστήρι ό άλλος καί δέν ήξερε τίποτε άπό πνευµατικά. Μπορεί νά καθόταν έναν-δυό µήνες, καί ούτε ό ηγούµενος ήξερε ποιος είναι. Μετά, όταν έλεγε ότι θέλει νά γίνη µοναχός, πήγαινε στον Πνευµατικό, έξοµολογεϊτο, καί έµενε στο µοναστήρι. Καί δέν ήξερε κανείς τί άνθρωπος ήταν, ποια πατρίδα είχε κ.λπ. Καί αυτός, παρ' όλα τά προβλήµατα πού είχε, προχωρούσε καί προόδευε. Καί µερικοί ούτε γράµµατα ήξεραν. Άκουγαν τήν ανάγνωση στην Τράπεζα, το Συναξάρι στην Εκκλησία καί τίποτε άλλο. Καί στην Τράπεζα καµµιά φορά δέν καταλάβαιναν ούτε τήν ανάγνωση. Ούτε καί άπό τά ψαλτικά καταλάβαιναν έλεγαν καµµιά ευχή στην Ακολουθία, αλλά είχαν καλούς λογισµούς. Και όµως εκείνοι έφθαναν σε µέτρα, σε πνευµατική κατάσταση, ενώ τώρα µέ Κατηχητικά, µέ πνευµατικά βιβλία, µέ τόσες προϋποθέσεις νά χαραµίζεται τέτοιο υλικό!... ∆ηλαδή οί ακαλλιέργητοι νά έχουν τέτοια πνευµατική καλλιέργεια καί οί καλλιεργηµένοι νά µήν έχουν τίποτε! Νά είναι ένα καλλιεργηµένο χωράφι, κατά κάποιον τρόπο, καί νά µή βγάζη ούτε τον σπόρο πού τοϋ σπέρνουν! ∆έν είναι βαρύ αυτό; Πώς το βλέπετε; Πάντως, αν δέν προσέξουµε, δέν θά σταθή ό Μοναχισµός- θά τιναχθη στον αέρα. Βέβαια το µέλλον ανήκει στον Χριστό καί στά χέρια της Καλής Νοικοκυράς, της Παναγίας, ή οποία θά πάρη τήν σκούπα καί θά σάρωση καί θά νοικοκυρέψη πάλι τά µοναστήρια της. Πρέπει νά καταλάβουµε ότι όλα θά χαθούν καί θά παρουσιασθούµε µπροστά στον Θεό χρεωµένοι, αν δέν ζήσουµε σωστά µοναχικά. Ξεκινήσαµε νά γίνουµε καλόγεροι, γιά τήν σωτηρία της ψυχής µας καί γιά νά βοηθήσουµε τήν κοινωνία µέ τήν προσευχή. Γι' αυτό µήν ξεχνάτε τί υποσχεθήκατε στον Χριστό, όπως µήν ξεχνάτε καί τί τραβούν οί άνθρωποι στον κόσµο, οί όποιοι δέν είχαν αυτήν τήν εύνοια νά κληθούν στό Αγγελικό Τάγµα. Νά αφήσουµε κληρονοµιά - Γέροντα, πολλοί στηρίζουν τις ελπίδες τους στά µοναστήρια. Νιώθω βαρειά αυτήν τήν ευθύνη. - Ναί, το µόνο πού µένει τώρα - όπως λένε πολλοί -είναι νά βγουν µερικοί Άγιοι σάν τον Άγιο Κοσµά τον Αιτωλό, νά σκορπίσουν σε διάφορα µέρη καί νά κηρύξουν, νά διαφωτίσουν τον κόσµο. Τά µοναστήρια είναι τά πνευµατικά κέντρα. Ά ν δέν ήταν τά µοναστήρια να βοηθήσουν τότε µε τήν Επανάσταση του '21, πώς µπορούσε νά γίνη ή Επανάσταση; Και στην Κατοχή πάλι τά µοναστήρια κράτησαν. Γι' αυτό καί οι συµµορίτες τά κατέστρεψαν. Τά περισσότερα µοναστήρια δέν τά έκαψαν οι Γερµανοί· οι συµµορίτες τά κατέστρεψαν. Έλεγαν οι Γερµανοί: «Αν βρούµε πυροµαχικά σε µοναστήρι, θά τό κάψουµε». Οι συµµορίτες, γιά νά φάνουν αυτοί καλοί καί νά δώσουν τήν εντύπωση ότι οι Γερµανοί τά έκαψαν, πήγαιναν καί άφηναν στά µοναστήρια µερικές παλιές δεσµίδες, κανένα σπασµένο ντουφέκι. Ειδοποιούσαν εν τώ µεταξύ κάτω οι ίδιοι ότι επάνω στο µοναστήρι µένουν συµµορίτες, καί πήγαιναν οί Γερµανοί στο µοναστήρι. Έβρισκαν πράγµατι πολεµοφόδια καί έβαζαν φωτιά στο µοναστήρι. Καί τελικά οί συµµορίτες πολλά µοναστήρια έτσι τά έκαψαν, γιατί φοβούνταν τά µοναστήρια. «Καί άθεο νά είναι τό καθεστώς, έλεγαν, αν

υπάρχουν τά µοναστήρια, πάλι δέν θά κάνουµε τίποτε, οπότε ας τά κάψουµε». Καί τά έκαιγαν µέ αυτόν τον τρόπο. Σήµερα µαγιά άπό τά µοναστήρια θά πάνε νά πάρουν. Αλλά, αν καί τά µοναστήρια είναι τραλαλά, τί θά πάρουν; ∆έν θά βρουν προζύµι. Νά κοιτάξουµε νά κρατηθή λίγη µαγιά γιά τά δύσκολα χρόνια. Τώρα έρχονται στά µοναστήρια γιά βοήθεια αυτοί πού πάνε στους µάγους κ.λπ. Αργότερα θά έχουµε ανθρώπους κουρασµένους άπό τήν αµαρτία. Καί νά τους στέλνης νά πιουν ή νά αµαρτήσουν, δέν θά πηγαίνουν. Ό Θεός σ’ αυτά τά δύσκολα χρόνια καλεί στον Μοναχισµό ανθρώπους µέ ατοµικές προσκλήσεις. Αυτή ή γενιά ξεκινάει γιά τον Μοναχισµό µέ τις καλύτερες προϋποθέσεις, ξεκινάει µέ ιδανικά, καί ό διάβολος όλο αυτό τό υλικό τό αχρηστεύει. Ή άλλη γενιά δέν θά είναι έτσι. Θά έρχωνται στά µοναστήρια καί πολλοί πού δέν θά είναι κατάλληλοι γιά τον Μοναχισµό. Θά είναι σέ τέτοια κατάσταση, πού θά άναγκάζωνται να γίνουν µοναχοί. Θά είναι κουρασµένοι και πληγωµένοι από τον κόσµο. Ανδρόγυνα θά χωρίζουν, εϊτε µε την ευλογία εϊτε χωρίς την ευλογία της Εκκλησίας, και θά πηγαίνουν στα µοναστήρια. Νέοι πού βαρέθηκαν την κοσµική ζωή θά πηγαίνουν στά µοναστήρια, άλλοι γιά νά σώσουν τήν ψυχή τους και άλλοι γιά νά βρουν λίγη ηρεµία. Άλλοι πού θέλουν νά παντρευτούν, αλλά θά φοβούνται µε τί άνθρωπο θά µπλέξουν, θά γίνωνται µοναχοί. ∆ηλαδή στά επόµενα χρόνια µπορεί νά έρχωνται καί ψυχοπαθείς ή άλλοι πού θά διστάζουν νά δηµιουργήσουν οικογένεια. «Τί θά βρω; τί θά κάνω; θά σκέφτωνται. Καλύτερα νά πάω νά γίνω µοναχός». Θά τον παίρνουν δηλαδή µερικοί σάν χουζούρι τον Μοναχισµό - τί προκοπή θά κάνουν, άλλο θέµα. ∆εν θά έρχωνται µετανοιωµένοι άνθρωποι. Θά είναι οι άνθρωποι σε τέτοια κατάσταση, πού θά άναγκάζωνται νά γίνουν µοναχοί. ∆εν θά είναι αγνά τά ελατήρια τους. Αυτός είναι ό κίνδυνος. Όταν ένας ξεκινάη γιά τόν Μοναχισµό, είναι διαφορετικά. Αυτοί θά έχουν ανάγκη από πολλή βοήθεια, γιατί ό διάβολος, επειδή θά έχουν γευθή τις χαρές τοϋ κόσµου, θά τους πολεµήση σκληρά· ενώ εµάς δεν µας πολεµάει τόσο. Εµάς κοιτάζει νά µας εµπόδιση άπό τήν πνευµατική εργασία καί νά µάς ρίξη στην άκηδία, ώστε νά µή βρουν πνευµατική ζύµη οι επόµενοι. Θέλω νά πώ µε όλα αυτά ότι εµείς πρέπει νά κάνουµε τώρα προκοπή, γιά νά µπορέσουµε νά βοηθήσουµε αυτούς τους ανθρώπους. Νά τους αφήσουµε κληρονοµιά πατερική. Πνευµατικές χαρές έχουµε· ουράνιες δεν έχουµε. Κάνουµε µιά χειροθεσία, µιά αγρυπνία, ψάλλουµε καί το «∆οϋλοι Κύριον...», κουνάµε καί τόν πολυέλαιο καί χαιρόµαστε. Αλλά αυτές δέν είναι ουράνιες χαρές· είναι χαρές σαρκικές της καρδιάς, µε τήν καλή έννοια. Ή ουράνια χαρά είναι κάτι το ανώτερο, πού δεν εκφράζεται. Όταν άρχίση κανείς νά γεύεται λιγάκι τά ουράνια, σκιρτάει ή καρδιά, παλαβώνει. Πρέπει νά ζήσουµε ουράνιες χαρές, γιά νά τις µεταδώσουµε στις επόµενες γενιές.

καί τελικά έσκασε. Ό Όσιος Μωυσής ό Αίθίοψ λ. Γι' αυτό ό σκοπός µας 208 Ό Αββάς Αρσένιος ό Μέγας (354-447) καταγόταν από τήν Ρώµη. Αν καί είχε ζήσει στά ανάκτορα. καί βασανίζονται. Όταν ό άνθρωπος βοηθηθή να πιστέψη στον Θεό και στην µέλλουσα ζωή. Όνοµαζόταν «πατήρ Βασιλέων». εϊτε τό µπόι εϊτε την λεβεντιά εϊτε την οµορφιά κ. άν τό αξιοποίηση. . την αιώνια. Ό Θεός όλο τον κόσµο τον αγαπάει. «Γιατί εγώ νά είµαι έτσι. ∆έν είναι ευχαριστηµένοι µε ό. Τό 394 µετά από θεία πληροφορία αναχωρεί γιά τήν έρηµο τής Αιγύπτου. Στον κάθε άνθρωπο έδωσε αυτά πού τον ωφελούν. ό όποιος ήταν από τήν µεγαλύτερη αρχοντική οικογένεια της Ρώµης.ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 Τό βαθύτερο νόημα της ζωής Νά ετοιµασθούµε για την άλλη ζωή . Το πάν είναι νά συλλαβή ό άνθρωπος αυτό το βαθύτερο νόηµα της ζωής. τόν επισκέφθηκε ή Χάρις τοϋ Θεού. ενώ εκείνος έτσι. έρχεται αµέσως ή θεία παρηγοριά µέ τήν Χάρη του Θεοϋ. Ήταν µέγας κατά τήν σοφία καί τήν αρετή.και µετανοήση. ή οποία τον αλλοιώνει.». Όταν ό άνθρωπος πιστεύη στον Θεό καί στην µέλλουσα ζωή. .λπ. νά σωθή. Πήγε ό βάτραχος νά γίνη βουβάλι καί έσκασε!». εκείνος έχει άλλα. ό. καί τους προσκυνάµε τώρα µέ ευλάβεια καί ζητάµε καί τις πρεσβείες τους. τότε καταλαβαίνει ότι αυτή ή ζωή είναι µάταιη καί ετοιµάζει το διαβατήριο του γιά τήν άλλη ζωή.τι θά τον βοηθήση.τι έχουν. µέ κληρονοµική κακία.Γέροντα. χαριτώθηκαν. Μά εσύ έχεις αυτά. διώχνοντας καί όλα τά κληρονοµικά του ελαττώµατα. τόν Παράδεισο. µόλις πίστεψε στον θεό. . για να περάσουµε στην άλλη ζωή. µπαίνει καί ό εγωισµός. µετανόησε.. διακρίθηκε ως µοναχός γιά τήν µεγάλη αυστηρότητα καί τήν σκληραγωγία του. Ό Θεός αυτόν τόν έκανε βάτραχο. φούσκωσε ό βάτραχος. Ένας διά Χριστόν σαλός Ρουµάνος πού άσκητεύει στο Άγιον Όρος είπε σε κάποιον πού είχε τέτοιους λογισµούς: «Ένας βάτραχος είδε τό βουβάλι καί είπε: "Θέλω νά γίνω καί εγώ βουβάλι".συλλαβή δηλαδή το βαθύτερο νόηµα της ζωής .Ποιο είναι. ∆έν θα βγάλουµε ρίζες εδώ. καί αξιώθηκε νά λάβη καί το προφητικό χάρισµα. όπως ό ∆ηµιουργός τον έφτιαξε. πού είναι ή σωτηρία τής ψυχής. Ό καθένας να χαίρεται. εκείνο βουβάλι. 'Αλλά ό κόσµος βασανίζεται. γιατί δεν είναι όµορφος καί ότι γι' αυτό φταίνε εκείνοι.. ένώ προηγουµένως είχαν πολλά πάθη καί κληρονοµικά. Πολλοί άνθρωποι πού µετανόησαν. εγώ δέν χαίροµαι». ένώ ήταν ό πιο αιµοβόρος ληστής. «Είµαι αδικηµένος. τόν Ουρανό.∆εν έχουν συλλάβει τό βαθύτερο νόηµα της ζωής οί άνθρωποι. άφοϋ άφησε σηµείωµα στους γονείς του ότι θά αύτοκτονήση. έφυγαν όλα τά πάθη. Φούσκωσε. Ξεχνούµε ότι όλοι θά φύγουµε. γιατί ό αυτοκράτορας Θεοδόσιος τοϋ ανέθεσε τήν µόρφωση των δύο παιδιών του. Πέρασε στην ευαισθησία ακόµη καί τόν Μέγα Αρσένιο208. έγιναν και Άγιοι. µέ κληρονοµικές αρετές καί µέ µεγάλη επιστηµονική µόρφωση. ένας νέος εξαφανίσθηκε. ∆έν πιστεύουν στην άλλη ζωή. Είναι να δίνουµε εξετάσεις. σοϋ λέει· οί άλλοι χαίρονται. Αυτή ή ζωή δεν είναι για να καλοπεράσουµε.Γέροντα. . άλλάξη ζωή. ασκήθηκε. αγωνίσθηκαν µέ φιλότιµο ταπεινά. . Νά ετοιµασθούµε γιά τήν Πατρίδα µας. Όλο τό βάσανο από εκεί ξεκινάει.χ. δηλαδή ποιο είναι ακριβώς το νόηµα αυτής της ζωής.

γιατί βλέπει ότι αύτη ή ζωή είναι πρόσκαιρη.Νά εχη τον νου του στον Θεό. άν ανταποκρίνεται σε όσα ζητάει ό Θεός. Ή πνευµατική ζωή είναι λεβεντιά. Τί νά τοϋ απάντηση. γιατί δέν αντιδρά σ' αυτό πού ό Θεός επιτρέπει. το νόηµα της ζωής. όλα τά χαίρεται. Θεέ µου. ό κόσµος ένα κι ένα είπε: «Είναι ό. δέν θά φύγουµε. δέν µπορεί νά βοηθηθή µέ τίποτε. Πάει ή κοινωνική λειτουργός νά παρηγόρηση λ. άλλα εγώ µέ ένα». ώστε νά φύγουµε µε αναπαυµένη συνείδηση.όχι τοϋ Μοναχισµού άλλα της ζωής .Γέροντα. τί πρέπει νά εχη κανείς πάντα στον νου του. γιά νά κάνη τό θέληµα του Θεοΰ. Γέροντα. µιά γυναίκα τριάντα πέντε χρονών µέ καρκίνο. άλλα σκέφτεται «τί θά κάνουµε. Πώς νά τον βοηθήση µέ τήν ψυχολογία. Ίω. µία νά παρηγόρηση έναν πού έχει ένα πόδι και αυτός της λέει: «Έσύ µού λές "καληµέρα" µέ δυό πόδια. νά κοιτάξουµε πώς θά βγάλουµε κανένα φράγκο γιά 'κεϊ. Πάει λ. Αν δέν βοηθηθή αυτός ό άνθρωπος νά συλλαβή το βαθύτερο νόηµα τής ζωής. τήν ευαισθησία τήν πατερική. οί καηµένες. . καί όχι πώς θά έχουµε έδώ τήν άξιοπρέπειά µας και πώς θα απολαµβάνουµε ανθρώπινες τιµές. Νά καταλάβη ότι γι' αυτήν τήν αναπηρία πού επέτρεψε ό Θεός. . νά έλεγε: «Σέ ευχαριστώ. Αν δέν βοηθηθή αυτή ή µητέρα νά συλλαβή τό βαθύτερο νόηµα τής ζωής. Ό Χριστός όµως τους είπε νά µήν ένδιαφέρωνται γι' αυτήν τήν τροφή. οι κοινωνικοί λειτουργοί έχουν καλωσύνη. ενώ ή άλλη αιώνια.τι πρέπει γιά βασιλιάς!». πού περπατώ µέ ένα πόδι». Νά σκέφτεται γιατί ήρθαµε σ' αυτήν τήν ζωή. άλλα χαίρεται πού θα πεθάνη και θά πάη κοντά στον Χριστό. Έφαγαν τους πέντε άρτους καί τά δυο ψάρια καί ένθουσιάσθηκαν. ∆έν βαρέθηκε τήν ζωή.» και ετοιµάζεται γιά 'κεΐ. Τί νά τής πή. . όταν µας καλέση ό Θεός. Και αν ακόµη οί άλλοι περπατούσαν µέ τέσσερα πόδια. Νά.χ. Ξέρετε τί θά πή γλέντι! Νά πιάσετε τό βαθύτερο νόηµα τοϋ Μοναχισµού.τι θά µάς βοηθήση νά πάµε έκει. άλλα µέ τον τρόπο πού πηγαίνουν νά βοηθήσουν. Έδώ δέν ήρθαµε γιά νά κάνουµε τά πάντα καί νά βολευτούµε. αν δεν έχη καταλάβει κάτι το ανώτερο. πού έχει και τρία παιδάκια. . γιατί καταλαβαίνει ότι αυτός είναι ό προορισµός του. 6. Τό βαθύτερο νόηµα της ζωής . Χαίρεται πού ζή. . Σπουδάζουν ψυχολογία.πρέπει νά είναι νά ετοιµασθούµε. Ό νους µας λοιπόν πρέπει νά είναι διαρκώς έκει καί σε ό. Αλλά όσες δέν έχουν τήν πνευµατική αντιµετώπιση. χαίρεται πού θα πεθάνη. σκοτώνονται γιά τους άλλους. Όταν ό άνθρωπος τοποθετή τον εαυτό του στην πραγµατική ζωή. τρέχουν. Με τήν φιλότιµη αντιµετώπιση. Ήρθαµε γιά νά ετοιµασθούµε γιά τήν άλλη ζωή.5 κ. πάνε νά παρηγορήσουν τους άρρωστους και δέν ξέρουν τί νά τους πουν. και νά πετάξουµε κοντά Του. Άφοϋ υπάρχει θεία ανταπόδοση. Όχι γιατί βαρέθηκε τήν ζωή του.χ. Τήν ϊδια απελπισία πού έχει ή µητέρα έχει και ή κοινωνική λειτουργός. γκρίνιες κ.έ. Όταν ό Χριστός ευλόγησε τους πέντε άρτους καί χόρτασε τόσες χιλιάδες ανθρώπους. σε κάποιες περιπτώσεις σταµατούν. απελπίζεται. θά εχη νά λάβη στην άλλη ζωή αποταµιευµένο ουράνιο µισθό και νά χαίρεται. Σ' αυτήν τήν ζωή δοκιµάζεται ό καθένας. γιατί δεν θά µείνουµε εδώ209. µε τον ταπεινό καί φιλότιµο αγώνα καταλαβαίνει κανείς τό νόηµα της πνευµατικής ζωής. αν δέν γογγύζη. γλέντι πνευµατικό. γιατί σκέφτεται τί θά γίνουν τά παιδιά. τήν πνευµατική αρχοντιά.Χαίρεται.λπ. δέν θά είχαν καθόλου µικροπρέπειες.Χαίρεται. το βαθύτερα 209 Βλ.έχουν υποχρέωση όλοι οί άνθρωποι νά τό συλλάβουν. Άν τό έκαναν αυτό.

τί χαµένα πράγµατα! ∆ίκαιο έχει». Άς πούµε ότι ένα παιδάκι έχει πυρετό. Και ένας λειψός στο µυαλό καταλαβαίνει ότι. γιά νά συλλαβή τό βαθύτερο νόηµα τής ζωής καί νά χαίρεται σωστά. γιατί διαφορετικά θά είναι βασανισµένος.». τής έλεγα. Μετά τό παιδί. «Αυλή µεγάλη έχουµε. και ήµουν . µόλις ξαναδή τον γιατρό. έχεις πυρετό και δέν θά µπορής ούτε στο σχολείο νά πάς ούτε νά παίξης. γιατί κλαις πάλι. µέ ρωτούσε. «Θέλεις νά τρέξης. γιά νά σέ βλέπουν οι άλλοι καί νά σοϋ λένε µπράβο. γιατί δέν µπορούν νά βοηθήσουν θετικά. για νά ερθη ή θεία παρηγοριά στον άλλον. Ευαγγέλιο. Ακόµη και ένα µικρό παιδάκι πέντε χρονών µπορεί νά αίσθανθή τό καλό ώς ανάγκη. Νά πούµε ότι σας λέω: «Θά σάς πετάξω κάτω άπό τό παράθυρο». ενώ τά άλλα παιδιά παίζουν. αλλά και στενοχωρούνται. Τότε σκέφθηκα: «∆ίκαιο έχει ή µητέρα». γιατί κατάλαβα ότι αυτό είχε µέσα υπερηφάνεια καί έλεγα: «Πράγµατι. δέν µπορεί νά βοηθήση σωστά. Καταλαβαίνετε τί θά πή αυτό. «∆έν µ' αφήνουν τά παιδιά νά τρέξω». άν όµως άφήσης τον γιατρό λίγο νά σε τσιµπήση. Αυτό έχει υπερηφάνεια». Ένας µεγάλος πού έχει διαβάσει Πατερικά. τό παιδάκι αµέσως θά κλείση τά µατάκια του και θά τεντώση µόνο του τό χεράκι.Γέροντα.». πού. τί κάνεις. γιατί νά είµαι έτσι. Άπό τήν στιγµή πού ό άνθρωπος καταλάβη τό σωστό. . σας έδωσε άπό τά πρώτα παιδικά χρόνια αυστηρή αγωγή. Πήγαινα πάλι στην µάνα µου κλαίγοντας. «Γίροσφυγόπουλο» µέ έλεγαν. Αλλά πολλές φορές λές σέ µερικές ψυχές «γιατί τό κάνεις αυτό. Αυτό έχει υπερηφάνεια». πόσο µάλλον ό µεγάλος.». Έτσι οι καηµένες κουράζονται και σωµατικά. άν πέση ψηλά από το παράθυρο. Θέλω νά πώ ότι. τόπι έχεις. µού έλεγε εκείνη. Άν δεν ύπάρχη κατ' αρχάς βαθύτερη τοποθέτηση στον ϊδιο τον εαυτό της. ξέρει ποιο είναι τό σωστό. Όταν έβλεπα τα άλλα παιδιά νά τρέχουν. καί αρχίζουν: «Νά. πώς ή µητέρα σας πού ήταν τόσο ευαίσθητη καί σας αγαπούσε. τελείωσε. «Τί έγινε. γιατί δέν τοϋ κόβει. βάζει τά κλάµατα και φεύγει. Ύστερα τόσο πολύ δεν µέ πείραζε. 'Αλλά µόνον τό µωρό παιδάκι θά πιάση τό κάρβουνο αντί γιά καραµέλλα. παίξε έδώ. Τί θέλεις νά σέ βλέπουν οι άλλοι. τρέξε. Πήγαινα µετά στην µάνα µου µέ κλάµατα. άν τό παιδάκι µπορή νά αίσθανθή τό καλό ώς ανάγκη. είσαι άρρωστο. Άλλη φορά ήθελα νά παίξω µέ τό τόπι καί δέν µέ άφηναν τά παιδιά. δυστυχώς έγώ έτσι είµαι. τά περνούσα τά παιδιά στο τρέξιµο. Από 'κεϊ καί πέρα θέλει τό κουµπί γύρισµα. «Τί έχεις καί κλαις. «∆έν µ' αφήνουν τά παιδιά νά παίξω µέ τό τόπι!». θά πέση ό πυρετός και µετά θά µπορής κι εσύ νά πάς νά παίξης». µε έδιωχναν. γιά νά διορθωθής. Καταλαβαίνει ποιος είναι ό γκρεµός και ποιο το ϊσωµα· ποιο είναι το καλό καί ποιο τό άσχηµο. Γιατί θέλεις νά τρέχης εκεί.Άπό µικρός µπορεί ό άνθρωπος νά βοηθηθή. δεν καταλαβαίνεις ότι δέν είναι σωστό. Και δέν είναι νά πή κανείς ότι µερικοί δέν µπορούν νά καταλάβουν το καλό ώς ανάγκη. . έτσι ήµουν καί πρώτα». Έγώ δέν µπορώ νά τό δικαιολογήσω αυτό. Νά αίσθανθοϋµε τό καλό ώς ανάγκη Πρέπει ό άνθρωπος νά αίσθανθή το καλό ώς ανάγκη. γελούσα και έλεγα «τί κάνουν.». Νά αυλή. Έτσι σιγά-σιγά δέν ήθελα ούτε νά τρέχω ούτε νά παίζω τό τόπι µπροστά στον κόσµο. Άν όµως εξ αρχής τού πουν «κοίταξε. Άλλο αν δέν τις κόβη.». Φέρνουν οι γονείς τον γιατρό και εκείνος τους λέει «κρατήστε τό παιδί γερά» και τάκ-τάκ τού κάνει τήν ένεση. Τώρα πού σοϋ τό λέω. τής έλεγα. Κουράζονται δηλαδή διπλά.πνευµατικό. θα σπάση τά πόδια του. «Άσε τί ήσουν πρώτα. νά χτυπούν τό τόπι και νά καµαρώνουν. Όταν ήµουν µικρός. γιά νά σέ καµαρώνουν. Εκείνα δέν µέ άφηναν νά τρέξω.

Μετά ζούσα µιά φυσιολογική ζωή. Μεγάλη εξουσία έχει ο διάβολος στον κόσµο. γίνεται µετά κατάσταση αυτό. βρίζουν κ.Μήπως οι δοκιµασίες. Όταν ζητούµε µετάνοια και µετανοήσουµε περισσότερο. µετά εκείνο θεωρεί καλό αυτό πού έκανε. όταν είναι µικρά. όσο µπορούµε. θά πω ότι προτιµώ νά πάω ξυπόλυτος στον Άθωνα. τό παιδί µιά αταξία στο σχολείο καί ό δάσκαλος τό µαλώνει.. . µπόρες θά περνούµε! Ό Θεός νά βάλη το χέρι Του! Νά ζητούµε µετάνοια γιά όλον τον κόσµο καί γιά όσους έν ψυχρώ κάνουν κακό στην Εκκλησία καί δέν έχουν σκοπό νά διορθωθούν. Το κακό είναι ότι δέν λένε «ήµαρτον». Πάντως δ κόσµος είναι καλός. Πώς έγινε δ σηµερινός άνθρωπος! Το κακό είναι ότι εµποδίζει τήν θεία επέµβαση. έχουν άγνοια µεγάλη.Γέροντα. Νά βοηθούµε. γίνονται αφορµή νά πλησιάσουν οί άνθρωποι στον Θεό. όσο µπορούµε. τά βάζουν µέ τον Θεό. γιά νά βοηθηθούµε. Νά βοηθούµε τον κόσµο στην µετάνοια . οι περισσότεροι ούτε εξοµολογούνται ούτε εκκλησιάζονται.». Άλλο είναι ένα παιδί νά τό έπαινέσης λίγο. Ά ν υπήρχε µετάνοια.Σήµερα. Βλέπεις. Τού δώσαµε πολλά δικαιώµατα. εκείνο είναι κακό. Καί έτσι οι γονείς καλλιεργούν πολλές φορές στά παιδιά τήν υπερηφάνεια. Όλη ή βάση είναι νά καταλάβη τό παιδί µερικά πράγµατα άπό τό σπίτι του. αν διδασκόταν ή µετάνοια στον κόσµο. τον κόσµο στην µετάνοια. Μπόρες. Τό κοσµικό φρόνηµα βασανίζει τον άνθρωπο. Νά διαβάζουµε. µέ τους έπαίνους των ανθρώπων . αν µού πουν «τί προτιµάς. ύστερα πάνε όλα κανονικά. Έτσι τώρα. . τί µπορεί να βοηθήση σήµερα περισσότερο τον κόσµο. µόνον αυτή θά µπορούσε νά βοηθήση.χ. γιατί δέν έχει µετάνοια. καί άπό το άλλο µέρος έρχονται καί µού ζητούν βοήθεια. άλλα γιατί αυτό µέ αναπαύει. Οι άνθρωποι πού έχουν υπερηφάνεια δεν βοηθήθηκαν µικροί από τό σπίτι. εσύ τό είπες άπό όλα τά παιδιά καλύτερα! τό δικό µου παιδί είναι τό καλύτερο!». δ θειος φωτισµός. Γέροντα. βίους Αγίων πού τονίζουν τήν µετάνοια. Όταν βρίσκεται ο άνθρωπος εν µετάνοια. τό παιδί τό δικό µου είναι. γιά νά δεχθούµε . Το νά ζητούµε µετάνοια άπό τον Θεό σηµαίνει ότι ζητούµε φωτισµό.. φυσικά θά ταπεινωθούµε περισσότερο καί υποχρεωτικά τότε θά ερθη περισσότερο ή θεία Χάρις. γιά νά µήν άπογοητευθή. Π. να τους δίνη ό Θεός µετάνοια και έπειτα να τους παίρνη. είπε ένα ποίηµα καί δέν τό είπε καλά καί απογοητεύεται. Πάει µετά τό παιδί στο σπίτι καί λέει στους γονείς του: «Ό δάσκαλος µέ µάλωσε άδικα». Αυτό κάτι έχει µέσα.µικρό παιδί· τρίτη ∆ηµοτικού πήγαινα. Τότε θά τού πή ή µάνα: «Έ.λπ. καί άλλο νά τοϋ φουσκώνης τόν εγωισµό. άλλα βασανίζονται.χ. Όταν ό πατέρας ή ή µάνα ύποστηρίζη τό παιδί καί λέη µάλιστα µπροστά του «θά τού δείξω εγώ. τά πράγµατα θά είχαν τακτοποιηθή.. Καί αν δεν προσεχθή αυτό και οι γονείς δεν βοηθήσουν τά παιδιά. νά άνεβής Αύγουστο µήνα ξυπόλυτος στον Άθωνα µέσα στά πουρναρόφυλλα ή νά πάς σε µιά τελετή πού θά σού φορέσουν µανδύα κ.Όσοι έχουν καλή διάθεση βοηθιούνται άπό τις δοκιµασίες· όσοι δέν έχουν. καί τελικά βασανίζεται άπό χαµένα πράγµατα. Αλλιώς ευχαριστιέται µέ τά γήινα.πού στην πραγµατικότητα δέν αναπαύουν . καλά τό είπες».και παραµένει γήινος άνθρωπος. . διατηρεί τήν Χάρη τοΰ Θεού. Αν τό πή όµως καλά τό ποίηµα καί άρχίση ή µάνα µπροστά στους άλλους «µπράβο.». Όχι από ταπείνωση.λπ. Ή κάνει λ. Αν ό άνθρωπος άπό µικρός συλλαβή τό βαθύτερο νόηµα της ζωής.

κεκραιπαληκώς εξ οίνου και έπάταξε. «γιατί κοιµάσαι. εξοµολογούνται.»211 Μέ τί απλότητα και τί ταπείνωση. υπάρχει καί λίγη βελτίωση. Καί είδατε.∆ευτ. νά µετανοήσουν. Ένα καί ένα έκαµψαν τόν Θεό. Υπήρχε αναγνώριση τοϋ σφάλµατος. «ξύπνα. Θέλουν τράνταγµα οί άνθρωποι.».». ∆έν άρκεϊ µόνον ή εξοµολόγηση στον Πνευµατικό. κοινωνούν. Αυτοί οί άνθρωποι. ∆έν έδιναν ευθύνες στον Θεό. Π. νά κοποϋν οι εξωτερικές δαιµονικές επιδράσεις.. . νά καταλάβουν.28 καί Ψαλµ. Οί Τρεις Παίδες γεννήθηκαν στην αιχµαλωσία. µετάνοια. γιά νά τακτοποιηθή κανείς· χρειάζεται καί µετάνοια.χ. Μήν πούµε καί εµείς καµµιά κουβέντα. καί µετά νά κάνη πάλι τά ϊδια. έκανε εγκλήµατα. υπάρχουν άνθρωποι πού είναι καλοί. είπαν. Θεέ. τότε θά πουν οί κοσµικοί γιά µάς: «Πού είναι ή προσευχή σας. διέλυσε δύο οικογένειες. . τά κάνουν δλα. Αλλά µερικοί Πνευµατικοί ούτε καν ερευνούν παραπέρα ούτε προβληµατίζουν τους ανθρώπους. άλλα τώρα τί θά πούµε στά έθνη. νά πουν «γιατί τά έκανες έτσι. Αυτό δέν είναι συναίσθηση. 12.. γιατί δέν υπάρχει ταπείνωση.. Αν βρεθούµε καί εµείς σέ δυσκολία καί δέν τήν αντιµετωπίσουµε πνευµατικά. Είναι αναίδεια. άλλα τί κάνετε. τέτοιος. 78. όµως δέν εκκλησιάζονται συχνά. µετάνοια πραγµατική. Μετάνοια και εξοµολόγηση. 65-66. γιατί θά µάς δώση σκαµπίλι εµάς. Μάς έσωσες από τήν Ερυθρά Θάλασσα καί τώρα νά πεθάνουµε στην έρηµο ή νά µάς σφάξουν οί αλλόφυλοι. 210 211 Ψαλµ. Είδατε οί Ισραηλίτες µέ τί απλότητα προσευχήθηκαν. καλωσύνη.»210. άλλα καί µέ τί παρρησία είπαν: «Τί θά πούµε τώρα. Ή µετάνοια βοηθάει νά έξαφανισθή το κακό Όταν ζητούµε µετάνοια άπό τόν Θεό γιά τόν κόσµο. αν είχαν καί µυστηριακή ζωή. Ψαλµ. Κύριε. καλωσύνη. του δίνει καί έναν κανόνα καί δέν προχωράει περισσότερο. καί όµως ό Θεός δέν βρίσκει τόπο νά κατοίκηση µέσα τους.. νά βάζουµε καί τόν εαυτό µας µέσα σ' αυτούς πού έχουν φταίξει καί νά µή λέµε: «Βοήθησε τόν κόσµο πού είναι αµαρτωλός». Πρέπει ό Πνευµατικός νά τον βοηθήση νά καταλάβη ότι τό κακό δέν ήταν µόνον ή µοιχεία· ότι µέ αυτό πού έκανε. Λέτε ότι προσεύχεσθε. υπάρχουν άλλοι πού εκκλησιάζονται. γιά νά χάση τά δικαιώµατα ό διάβολος. Βλ. Όταν ύπάρχη συναίσθηση. γιατί κοιµάσαι. 212 Βλ.». Όχι όµως νά κλαίη καί νά λέη «είµαι τέτοιος. 77. δέν έχουν τακτική µυστηριακή ζωή. ίνατί ύπνοϊς. Καί κάθε προσευχή πού κάνει κανείς πρέπει νά άρχίζη µέ εξοµολόγηση στον Θεό. θά προχωρούσαν πολύ στην πνευµατική ζωή.Μπορεί καµµιά φορά κάποιος νά µην εκκλησιάζεται συχνά. Κύριε. Εξ.». καί έτσι βρίσκει τόπο καί κατοικεί ό Θεός. 32. Καί βλέπεις. 43. 9. Έγώ συνέχεια συνιστώ µετάνοια καί εξοµολόγηση. Καταλάβατε. τέτοιος». στα έθνη. κάποιος εξοµολογείται ότι έκανε µοιχεία. 10 . Γινόµαστε ρεζίλι. Εκείνοι µέ ταπείνωση καί απλότητα το είπαν.Γέροντα. Και ύστερα ό Κύριος «έξηγέρθη ώς δυνατός. άλλα νά ύπάρχη µέσα του ευλάβεια. καί επενέβη ό Θεός καί «έπάταξε. «Έξεγέρθητι.».24. αυτό χρειάζεται σήµερα. άλλα έλεγαν «εµάς µάς χρειάζονταν πολύ µεγαλύτερα κακά. καί δέν βλέπεις. ∆ηλαδή. Κύριε. Νά µή γίνουµε ρεζίλι»212. Του δίνει ό Πνευµατικός άφεση.».τις ευλογίες του Θεοϋ.

να δώσουµε το όνοµα Εύα σε µια αδελφή. αρχίζει συνέχεια νά δικαιολογήται. ή τουλάχιστον Ζωή. µετανοή και δέρεται άπό τήν συνείδηση του. και ούτε κάν τό ονοµά της δέν θέλουµε νά ακούσουµε. για νά ξεγελάση τόν άνθρωπο. και µη αποστήσης τό έλεος σου αφ' ηµών διά "Αβραάµ τον ήγαπηµένον υπό σοϋ».. ε. επειδή 213 214 Βλ. Και βλέπεις. Σταµατά και σοϋ δίνει ευλογίες. Λές «ήµαρτον». Οτι ήµάρτοµεν και ήνοµήσαµεν. αλλά µόνο γιά χατίρι τοϋ Αβραάµ πού τον αγαπάς. γιατί δέν αµάρτησε. αν είναι δύσκολο Εύα! Μά είναι πολύ αδικηµένη! Αυτή είναι ή µάνα µας. Τί φταίει ό Αδάµ ό καηµένος ή ή Εύα ή φουκαριάρα.». Γεν.. ∆έν είναι µικρό πράγµα αυτό. Χιλιάδες φορές άµαρτάνουµε καί ό Χριστός µάς συγχωράει . σάν νά ήταν και αυτοί συµµέτοχοι στην αµαρτία. 18. «Και ό όφις ήταν φρόνιµος»215.. Καί νά δήτε δέν βάζουν το όνοµα Εύα . καί νά λέµε ότι φταίει ό Αδάµ καί ή Εύα. Και τήν κατάρα. όταν βρίσκονταν µέσα στο καµίνι! «∆ίκαιος ει.και όµως δεν είπαν «τί φταίµε εµείς. γιατί αµαρτήσαµε. Ματθ. Ένας θεολόγος µοΰ είπε µιά φορά: «Καί τί χρωστάµε έµεϊς τώρα νά ταλαιπωρούµαστε έξ αιτίας της Εύας. στον διάβολο τήν έδωσε ό Θεός. ενώ θά ήµασταν µια χαρά στον Παράδεισο. Ό άνθρωπος. «δίκαια µας τιµωρείς. ένώ εµάς ήρθε ό Χριστός καί µας λύτρωσε.. Έβαζαν καί τον εαυτό τους µέσα στους αµαρτωλούς. µή µας έγκαταλείπης». ή µητέρα όλου τοϋ κόσµου. 1. σέ πειράζει αυτό γιά νά σωθής. επί πασιν οίς έποίησας ηµιν. 3-11. τότε ό Πατέρας του τό χαϊδεύει µέ αγάπη και τό παρηγορεί. Ένα σφάλµα έκαναν καί πόσους αιώνες ήταν στον Αδη. «Ευλογηµένε άνθρωπε. . άν δέν γινόταν ή παράβαση! Αν και εµάς µάς έλεγε ό Χριστός. τότε νά έλεγε κανείς κάτι!. Κύριε.».. «Ό διάβολος µέ έβαλε καί αµάρτησα» ή «ό Αδάµ φταίει. τόν πήραν οι φλόγες213. Οί Ισραηλίτες.. ή Εύα φταίει· δέν φταίω έγώ». 3. Προσευχή Άζαρίον καί Ύµνος των Τριών Παίδων. ενώ ήταν αµέτοχοι.. «αφού σφάλατε µία φορά. Μπήκε ό διάβολος στο φίδι. είπε. 215 Βλ. Όταν δηλαδή συνέρχεται τό άτακτο παιδί. αλλά είπαν: «∆ικαίως πάθαµε. στην ουσία. Και νϋν ουκ έστιν ηµίν άνοΐξαι τό στόµα ηµών. όλοι τά βάζουν µέ τήν Εύα. Πόσο µέ συγκινεί ή προσευχή πού έκαναν.». Ένώ τον ειδωλολάτρη πού πήγε νά δη τό καµίνι. ∆αν. Κάνεις κακό. θά πάτε τόσους αιώνες στον Αδη».αρκεί νά µετανοούµε ειλικρινά -. Τί αχάριστος κόσµος! Πάντως ή µετάνοια είναι µεγάλη υπόθεση. Ό Θεός σοϋ δίνει σκαµπιλάκι.22. ότι αυτή µας χαντάκωσε. άφοϋ δεν είχαν ακόµη γεννηθη. Κύριε. σάς συγχωράω!»214. αν δέν δουλεύη έτσι. ∆έν έχουµε καταλάβει ότι ό άνθρωπος µέ τήν µετάνοια µπορεί νά άλλάξη τήν απόφαση τού θεού. Μη δη παραδφης ηµάς εις τέλος. τοϋ λέω. ∆ηλαδή. νά έχη τέτοια δύναµη ό άνθρωπος. Μιλούσαν σάν να ήταν από αυτούς πού παρέβησαν τις εντολές του Θεοϋ πριν από την Βαβυλώνια αιχµαλωσία. Βλ. έπρεπε και περισσότερα να πάθουµε». «Έβδοµηκοντάκις επτά φορές αν αµαρτήσετε καί µετανοήσετε. γι' αυτό έγινε τό καµίνι δροσιά. καί τό πίστευαν..

Τοϋ άλλαξε τό µυαλό ό Θεός και τόν έκανε νά πιστεύη στον Θεό τοϋ Ούρανοΰ. πρέπει νά έρθη σέ συναίσθηση. Πόσο βοηθάει ή µετάνοια. Όλη ή βάση εκεί είναι: Νά µετανοήση ό κόσµος. γιατί µετανόησε καί άλλαξε ό λαός217. πώς νά βοηθήσουν. πότισαν πεντακόσιους ελέφαντες µέ δυνατό κρασί καί λιβανωτό. τί πυρολάτρες. έρχεται και ή εσωτερική ειρήνη και ή εξωτερική. Μόνον όταν συµφιλιωθη ό άνθρωπος µέ τον Θεό. Γ' Μακ. οπότε µπορεί νά βοηθήση καί γιά τήν ειρήνη γύρω του. 1-35.άκρη δέν βρίσκεις -. «Ποιος σας είπε νά κάνετε τέτοιο πράγµα. ετοίµασαν τήν τελετή. Όλα τά έχουµε έτοιµα· τους ελέφαντες. Και τελικά. τους Ιουδαίους. γιά νά έξαφανισθή τό κακό! Τά βιβλία των Μακκαβαίων νά τά διαβάσετε όλα. Άλλα. Γίνεται ειρήνη µέ αµαρτωλό συνεταιρισµό. γιά νά φέρουν τήν ειρήνη στον κόσµο.. Είναι καί µερικοί πού ξεκινούν µέ καλή διάθεση. Β' Έσδρ. 1. σε περιµένουµε. τους έδωσε χρήµατα. Γιά νά συµφιλιωθη όµως ό άνθρωπος µέ τον Θεό. Αλλά ό βασιλιάς είχε ξεχάσει τήν διαταγή πού έδωσε.1 κ. Εϊναι πολύ δυνατά. οί προσκαλεσµένοι περιµένουν». Μικρό πράγµα ήταν νά ξεχάση ό βασιλιάς τήν εντολή πού είχε δώσει ό ίδιος. γιά νά τους εξαγριώσουν. του λέει. Και όλα αυτά. οί όποιοι είχαν µολύνει τά ιερά πού είχαν γιά τίς θυσίες. γιά νά αρχίσουν τήν τελετή. τί Προτεστάντες. Τί διαταγή είχε δώσει ό βασιλιάς! Νά καταπατήσουν οι ελέφαντες τους Ισραηλίτες! Πήγαν οί άλλοι. παρουσιάζεται ό βασιλιάς Κύρος. Καί όχι µόνον αυτό. νά µετανοήση. γιατί δεν είχε παρουσιασθή ακόµη. Βλ. 8.». «Βασιλιά. ένα σωρό . ξυλεία γιά τόν Ναό.Γέροντα.Εξαρτάται. έζησαν στην αιχµαλωσία εβδοµήντα πέντε χρόνια.έ. . του λέει! Φωνές. αλλά τελικά άλλαξε όλη τήν στάση του προς τους Ιουδαίους. Καί αυτό δέν έγινε µιά φορά άλλα τρεις218. Α ' Έσδρ. Ό Θεός νά µέ συγχώρεση. τους έφτιαξε τό τείχος της Ιερουσαλήµ καί έδειξε τέτοια καλωσύνη καί τέτοια ευλάβεια.είχαν ξεφύγει άπό τις εντολές τού Θεού. 216 217 Βλ. πού δέν έδειξαν κατά κάποιον τρόπο οΰτε οι Ισραηλίτες216.. Πώς µπορεί νά έρθη ή ειρήνη. Πηγαίνει ό έλεφαντάρχης νά ειδοποίηση τον βασιλιά. πού τολµά νά πή κανείς ότι φάνηκε καλύτερος άπό τους υιούς τοϋ Ισραήλ. όταν µαζεύωνται τί µάγοι. αυτά είναι κουρελούδες τού διαβόλου. όταν µετανόησαν. 88-92. 218 Βλ. οί σύλλογοι ειρήνης πού ιδρύονται από διάφορα κράτη βοηθούν γιά τήν ειρήνη στον κόσµο. . απειλές. . νά ζή σύµφωνα µέ τις εντολές του Θεοϋ. όταν οί άνθρωποι δέν συµφιλιωθούν µέ τον Θεό. 5. Έτσι άφησε τους Ισραηλίτες ελεύθερους. καί περίµεναν τον βασιλιά νά παρουσιασθή. και τότε έρχεται ή Χάρις καί ή ειρήνη τοϋ Θεοϋ µέσα του.