De instituto Christiano ΓΡΗΓΟΡΘΟΤ ΕΠΘ΢ΚΟΠΟΤ ΝΤ΢΢Η΢ ΠΕΡΘ ΣΟΤ ΚΑΣΑ ΘΕΟΝ ΢ΚΟΠΟΤ ΚΑΘ ΣΗ΢ ΚΑΣΑ ΑΛΗΘΕΘΑΝ Α΢ΚΗ΢ΕΩ΢

Εἴ ηηο κηθξὸλ ἀπνζηήζαο ηνῦ ζώκαηνο ηὴλ δηάλνηαλ θαὶ ηῆο η῵λ παζ῵λ δνπιείαο ηε θαὶ ἀθξνζύλεο ἔμσ γελό κελνο ἀδόιῳ θαὶ εἰιηθξηλεῖ ινγηζκῶ ηὴλ αὐηὸο ἑαπηνῦ θαηίδνη ςπρήλ, ὄςεηαη θαζαξ῵ο ἐλ ηῇ ηαύηεο θύζεη ηνῦ ζενῦ ηήλ ηε πξὸο ἡκᾶο ἀγάπελ θαὶ ηὸ βνύιεκα ηῆο ἐθείλνπ δεκηνπξγίαο. εὑξήζεη γὰξ ηνῦηνλ ηὸλ ηξόπνλ ἐπηζθνπ῵λ ζπλνπζησκέλελ ηε θαὶ ζπκπεθπθπῖαλ ηῶ ἀλζξώπῳ ηὴλ ἐπὶ ηὸ θαιόλ ηε θαὶ ἄξηζηνλ ηῆο ἐπηζπκίαο ὁξκὴλ θαὶ ηῆο λνεηῆο ἐθείλεο θαὶ καθαξίαο εἰθόλνο, ἧο ὁ ἄλζξσπνο κίκεκα, ηὸλ ἀπαζῆ θαὶ καθάξηνλ ἔξσηα ζπλεκκέλνλ ηῇ θύζεη. ἀιιὰ πιάλε ηηο η῵λ ὁξαη῵λ ηνύησλ θαὶ ῥεόλησλ ἀεὶ δηὰ πάζνπο ἀιόγνπ θαὶ πηθξᾶο ἡδνλῆο ηὴλ ἀκειῆ θαὶ ἀθύ ιαθηνλ ὑπὸ ῥᾳζπκίαο ςπρὴλ ἀπαη῵ζα θαὶ γνεηεύνπζα 8,1.41 πξὸο θαθίαλ ἕιθεη δεηλήλ, γελλσκέλελ ηε ἐθ η῵λ ἡδνλ῵λ ηνῦ βίνπ θαὶ γελλ῵ζαλ ζάλαηνλ ηνῖο ἑαπηῆο ἐξαζηαῖο. δηὰ ηνῦην ηὴλ γλ῵ζηλ ηῆο ἀιεζείαο, ηὸ ζσηήξηνλ ηαῖο ςπραῖο θάξκαθνλ, ἡ ηνῦ ζσηῆξνο ἡκ῵λ ηνῖο πόζῳ δερνκέλνηο ἐδσξήζαην ράξηο· ὑθ' ἧο ιύεηαη κὲλ ἡ γνεηεύνπζα ηὸλ ἄλζξσπνλ πιάλε, ηὸ δὲ ηῆο ζαξθὸο ἄηηκνλ θαηαζβέλλπηαη θξόλεκα, ηῶ ηῆο ἀιεζείαο θσηὶ πξὸο ηὸ ζεῖόλ ηε θαὶ ηὴλ ἑαπηῆο ζσηεξίαλ ὁδεγνπκέλεο ηῆο ςπρῆο, ἣ ηὴλ γλ῵ζηλ ἐδέμαην. ἖πεηδὴ ηνίλπλ ηαύηελ ὑκεῖο ἀμίσο ιακβάλνληεο ηὴλ γλ῵ζηλ θαὶ ηὸλ ζεῖνλ ἔξσηα θαηὰ ηὴλ δνζεῖζαλ ηῇ ςπρῇ θύζηλ εὐζύλνληεο ζπλειειύζαηε πξνζύκσο, θνηλῇ πιεξνῦλ ηεο ηὸλ ἀπνζηνιηθὸλ ἐλ ηαῖο πξάμεζη ραξαθηῆξα θαὶ πν ζνῦληεο ὁδεγόλ ηηλα παξ' ἡκ῵λ θαὶ ἡγεκόλα ηῆο ηνῦ βίνπ πνξείαο ιόγνλ ιαβεῖλ, ὃο εἰο ηὴλ εὐζεῖαλ ἄμεη, δεηθλὺο ἀθξηβ῵ο ηίο κὲλ ὁ ηνῦ βίνπ ηνύηνπ ηνῖο κεηηνῦζη ζθνπόο, ηί δὲ ηὸ ἀγαζὸλ θαὶ εὐάξεζηνλ θαὶ ηέιεηνλ βνύιεκα ηνῦ ζενῦ θαὶ πνία ηηο πξὸο ηὸλ ζθνπὸλ ηνῦηνλ ὁδόο, ὅπσο ηε ζπλεῖλαη πξνζήθεη ηνὺο ηαύηελ πνξεπνκέλνπο ἀιιήινηο, θαὶ ὅπσο ρξὴ ηνὺο πξνεζη῵ηαο εὐζύλεηλ ηὸλ ηῆο θηινζν θίαο ρνξόλ, νἵνηο ηε δεῖ πόλνηο θερξῆζζαη ηνὺο ἐπὶ ηὸ ἀθξόηαηνλ κέιινληαο ἀληέλαη ηῆο ἀξεηῆο θαὶ ηὰο ἑαπη῵λ ςπρὰο πξὸο ηὴλ ηνῦ πλεύκαηνο ὑπνδνρὴλ ἀμίαο παξαζθεπά δεηλ· ἐπεηδὴ ηνίλπλ ηνῦηνλ ἡκᾶο ἀπαηηεῖηε ηὸλ ιόγνλ, νὐρ 8,1.42 ἁπι῵ο ἀπὸ ζηόκαηνο ἀιιὰ γξάκκαζη ηππσζέληα, ὅπσο ἐλ ηνύηνηο ἔρνληεο αὐηὸλ ἀπνθείκελνλ θαζάπεξ ἐθ ηακηείνπ κλήκεο πξὸο ηὰο θαηὰ θαηξὸλ ρξείαο ηαύηελ † ιακβάλεηε, πεηξαζόκεζα θαηὰ ηὴλ ρνξεγνῦζαλ ἡκῖλ ηνῦ πλεύκαηνο ράξηλ ἐπὶ ηῇ παξνύζῃ πξνζπκίᾳ εἰπεῖλ, εἰδόηεο ἀθξηβ῵ο ὡο ὁ ηῆο εὐζεβείαο ἐλ ὑκῖλ θαλὼλ ηῶ ὀξζῶ ηῆο πίζηεσο πέπεγε δόγκαηη, κίαλ ἔρσλ ηῆο καθαξίαο ηε θαὶ ἀτδίνπ ηξηάδνο ζεόηεηα κεδακ῵ο κεδακῇ παξειιαγκέλελ ἀιι' ἐλ κηᾷ κὲλ νὐζίᾳ, κηᾷ δὲ δόμῃ, ηῶ αὐηῶ δὲ βνπιήκαηη λννπκέλελ ηε θαὶ πξνζθπλνπκέλελ θαηὰ ηὰο ηξεῖο ὑπνζηάζεηο, ὡο πξνιαβόληεο ὑπὸ κάξηπζη πνιινῖο θαηεζέκεζα ηὴλ ὁκνιν γίαλ ηῶ ινύζαληη ἡκᾶο ἐλ ηῇ ηνῦ κπζηεξίνπ πεγῇ πλεύκαηη· ηαύηελ ζπλεηδόηεο ὑκῖλ ηὴλ εὐζεβῆ θαὶ ἀδηακάξηεηνλ ηῆο πίζηεσο ὁκνινγίαλ ἐλ ηῶ βάζεη ηῆο ςπρῆο ἀζθαι῵ο ἱδξπκέλελ ηήλ ηε ἄλσ πξὸο ηὸ ἀγαζὸλ θαὶ καθάξηνλ δηὰ ηῆο η῵λ πξαγκάησλ πνξείαο ὁξκὴλ ὑκ῵λ θαὶ ἀλάβαζηλ, γξάθνκελ ὑκῖλ βξαρέα ηὰ ζπέξκαηα ηῆο δηδαζθαιίαο, ἀπὸ η῵λ πξνδσξεζέλησλ ἡκῖλ παξὰ ηνῦ πλεύκαηνο †γξαθ῵λ 8,1.43 ἐθιεγόκελνη, θαὶ αὐηὰ δὲ πνιιαρνῦ ηὰ ηῆο γξαθῆο ῥήκαηα θαηὰ ηὴλ ρξείαλ ηηζέληεο εἰο πίζηηλ η῵λ ιεγνκέλσλ θαὶ εἰο θαλέξσζηλ ηῆο ἡκεηέξαο πεξὶ αὐηὴλ ὑπνιήςεσο, ὅπσο ἂλ κὴ δνθνίεκελ ἀθέληεο ηὴλ ἄλσζελ ράξηλ λόζα ηίθηεηλ αὐηνὶ θαύιῃ ηηλὶ θαὶ ηαπεηλῇ δηαλνίᾳ θαὶ ηνῖο ἔμσζελ ινγηζκνῖο ηύπνπο εὐζεβείαο πιάηηνληεο ηνύηνπο ἐπεηζά γεηλ ἀκαζ῵ο ηαῖο γξαθαῖο θξνλήκαηη
ΠΑΣΕΡΘΚΗ ΘΕΟΛΟΓΘΑ http://www.paterikiorthodoxia.com/ 

καηαίῳ πεθπζεκέλνη. ∆εῖ ηνίλπλ ηὸλ κέιινληα ςπρὴλ θαὶ ζ῵κα θαηὰ ηὸλ ηῆο εὐζεβείαο λόκνλ πξνζάγεηλ ζεῶ θαὶ ηὴλ ἀλαίκαθηνλ αὐηῶ θαὶ θαζαξὰλ ἀπνδηδόλαη ιαηξείαλ, ἡγεκόλα [ηε] ηνῦ βίνπ ηὴλ εὐζεβῆ πίζηηλ πνηνύκελνλ, ἣλ αἱ η῵λ ἁγίσλ θσλαὶ δηὰ πάζεο ἡκῖλ βν῵ζη γξαθῆο, νὕησο εὐπεηζῆ θαὶ εὐήληνλ ηὴλ ςπρὴλ ηνῖο ηῆο ἀξεηῆο ἐπηδηδόλαη δξόκνηο, ιύνληα κὲλ ἑαπηὸλ θαζαξ῵ο η῵λ ηνῦ βίνπ ηνύηνπ πεδ῵λ θαὶ πάζεο ἀπειιαγκέλνλ ηῆο η῵λ ηαπεηλ῵λ θαὶ καηαίσλ δνπιείαο, ὅινλ δὲ ηῇ πίζηεη θαὶ ηῶ βίῳ ηνῦ ζενῦ κόλνπ γηλόκελνλ, εἰδόηα ζαθ῵ο ὡο ἐλ ᾧ πίζηηο εὐζεβείαο θαὶ βίνο ἄκεκπηνο, ἐθεῖ θαὶ Υξηζηνῦ πάξεζηη δύλακηο, ἐλ ᾧ δὲ Υξηζηνῦ πάξεζηη δύλακηο, ἐθεῖ θαθίαο πάζεο θπγὴ θαὶ ηνῦ ιῃζηεύνληνο ηὴλ δσὴλ ἡκ῵λ ζαλάηνπ· νὐ γὰξ ἔρεη ηὰ πνλεξὰ δύλακηλ ἐλ ἑαπηνῖο ηνζαύηελ ὡο ἀλζίζηαζζαη ηῇ δεζπνηηθῇ δπλάκεη, ἀιιὰ ηῇ παξαθνῇ η῵λ ἐληνι῵λ 8,1.44 ἐπηγίλεζζαη πέθπθελ· ὃ πάιαη κὲλ πέπνλζελ ὁ πξ῵ηνο πιαζζείο, λῦλ δὲ πάληεο νἱ ηὴλ ηνύηνπ παξαθνὴλ αὐζαη ξέηῳ πξναηξέζεη κηκνύκελνη· ηνὺο δὲ πξνζεξρνκέλνπο ἀδόιῳ γλώκῃ ηῶ πλεύκαηη θαὶ πίζηηλ ἔρνληαο ἐλ πάζῃ πιεξνθνξίᾳ, κεδεκηᾶο ἐλ ηῶ ζπλεηδόηη θειῖδνο ὑπνύζεο, ἡ ηνῦ πλεύκαηνο αὕηε θαζαίξεη δύλακηο θαηὰ ηὸλ εἰπόληα Ὅηη ηὸ εὐαγγέιηνλ ἡκ῵λ ηὸ πξὸο ὑκᾶο νὐθ ἐγελήζε ἐλ ιόγῳ κόλῳ, ἀιιὰ θαὶ ἐλ δπλάκεη θαὶ ἐλ πλεύκαηη ἁγίῳ θαὶ ἐλ πιεξνθνξίᾳ πνιιῇ θαζὼο νἴδαηε, θαὶ πάιηλ Ὁιόθιεξνλ ὑκ῵λ ηὸ πλεῦκα θαὶ ἡ ςπρὴ θαὶ ηὸ ζ῵κα ἀκέκπησο ηεξεζείε ἐλ ηῶ ὀλόκαηη ηνῦ θπξίνπ ἡκ῵λ Ἰεζνῦ Υξηζηνῦ, ὃο παξέζρε δηὰ ηνῦ ινπηξνῦ ηνῖο ἀμίνηο ηὸ ηῆο ἀζαλαζίαο ἐλέρπξνλ, ὅπσο ηὸ πηζηεπζὲλ ἑθάζηῳ ηάιαληνλ ηῇ η῵λ πηζηεπζέλησλ ἐξγαζίᾳ ηὸλ ἀόξαηνλ θνκίζῃ πινῦηνλ. κέγα γάξ, ἀδειθνί, κέγα πξὸο θηῆζηλ η῵λ λνεη῵λ ηνῖο θόβῳ δερνκέλνηο ηὸ ἅγηνλ βάπηηζκα· ηὸ γὰξ πινύζηνλ θαὶ ἄθζνλνλ πλεῦκα ηὸ ῥένλ ἀεὶ ηνῖο δερνκέλνηο ηὴλ ράξηλ, ἧο νἱ ἅγηνη πιεξσζέληεο ἀπόζηνινη ηαῖο ηνῦ Υξηζηνῦ ἐθθιεζίαηο ηνὺο θαξπνὺο ἐπεδείμαλην ηνῦ πιεξώκαηνο, ηνῦην ηνῖο ηὴλ δσξεὰλ εἰιηθξηλ῵ο δεμακέλνηο θαηὰ ηὸ κέηξνλ ηῆο ἑθάζηνπ η῵λ κεηεηιεθόησλ πίζηεσο ζπλεξγὸλ θαὶ ζύλνηθνλ παξακέλεη, νἰθνδνκνῦλ ἐλ ἑθάζηῳ ηὸ ἀγαζὸλ πξὸο ηὴλ ηῆο ςπρῆο ἐλ ηνῖο ηῆο πίζηεσο ἔξγνηο ζπνπδὴλ θαηὰ ηὴλ ηνῦ θπξίνπ θσλὴλ ηὴλ ιέγνπζαλ, ὡο ὁ ιαβὼλ ηὴλ κλᾶλ ἐθείλελ† ἐπὶ ἐξγαζίᾳ ηνῦ δνζέληνο, ηνπη έζηηλ εἰο πξνθνπὴλ θαὶ αὔμεζηλ ηνῦ ιακβάλνληνο ἑθάζηῳ δίδνηαη ἡ ηνῦ ἁγίνπ πλεύκαηνο ράξηο· δεῖ γὰξ ηξέθεζζαη 8,1.45 ηὴλ ἀλαγελλεζεῖζαλ ηῇ ηνῦ ζενῦ δπλάκεη ςπρὴλ κέρξη ηνῦ κέηξνπ ηῆο ἐλ ηῶ πλεύκαηη λνεηῆο ἡιηθίαο, ἀξδνκέλελ δηαξθ῵ο ηῶ ηε ἱδξ῵ηη ηῆο ἀξεηῆο θαὶ ηῇ ηῆο ράξηηνο ρνξεγίᾳ· ὥζπεξ γὰξ ἡ ηνῦ ζώκαηνο θύζηο γελλεζέληνο ἄξηη ηνῦ βξέθνπο νὐθ ἐλ ηῶ ἁπαιῶ θαηακέλεη ηῆο ἡιηθίαο, ἀιιὰ ηαῖο ηνῦ ζώκαηνο ηξνθαῖο ἀξδνκέλε θαηὰ ηὸλ ηῆο θύζεσο λόκνλ πξὸο ηὸ δνζὲλ ἐπείγεηαη κέηξνλ, νὕησ πξνζ ήθεη θαὶ ηὴλ ἀξηηγελῆ ςπρήλ, ἧο ἡ κεηνπζία ηνῦ πλεύ καηνο ηὴλ ἐπεηζειζνῦζαλ δηὰ παξαθνῆο δηαθζείξνπζα λόζνλ ηὸ παιαηὸλ ἀλαλενῖ ηῇ θύζεη θάιινο, κὴ κέλεηλ ἀεὶ λήπηνλ κεδὲ ἀξγεῖλ θαὶ ζρνιάδεηλ ἀθίλεηνλ ἐλ ηῇ ηῆο γελλήζεσο θαζεύδνπζαλ ζηάζεη, ἀιι' ἑαπηὴλ ηαῖο νἰθείαηο ἄξδεηλ ηξνθαῖο θαὶ πξὸο ὅπεξ ἡ θύζηο ἀπαηηεῖ κέγεζνο δηὰ πάζεο ἀξεηῆο θαὶ πόλσλ ἐθηξέθεηλ, ὅπσο ἂλ ηῶ ἀνξάηῳ ιῃζηῇ θαὶ πνιιὰο ἀθαλεῖο κεραλὰο πξνζβάιινληη ηαῖο ςπραῖο ἀκήραλνλ ἑαπηὴλ ηῇ δπλάκεη ηνῦ πλεύκαηνο δη' νἰθείαο ἀξεηῆο θαηαζηήζαη. Υξὴ νὖλ ἀεὶ πξνάγεηλ ἑαπηὸλ εἰο ἄλδξα ηέιεηνλ θαηὰ ηὸλ ἀπόζηνινλ Μέρξη θαηαληήζσκελ νἱ πάληεο εἰο ηὴλ ἑλόηεηα ηῆο πίζηεσο θαὶ ηῆο ἐπηγλώζεσο ηνῦ πἱνῦ ηνῦ ζενῦ εἰο ἄλδξα ηέιεηνλ εἰο κέηξνλ ἡιηθίαο ηνῦ πιεξώκαηνο ηνῦ Υξηζηνῦ, ἵλα κεθέηη ὦκελ λήπηνη, θιπδσληδόκελνη θαὶ πεξηθεξόκελνη παληὶ ἀλέκῳ ηῆο δηδαζθαιίαο ἐλ παλνπξγίᾳ πξὸο ηὴλ κεζνδείαλ ηῆο πιάλεο, ἀιεζεύνληεο δὲ αὐμήζσκελ εἰο αὐηὸλ θαηὰ πάληα, ὅο ἐζηηλ ἡ θεθαιὴ ὁ Υξηζηόο· θαὶ 8,1.46 ἀιιαρνῦ ὁ αὐηὸο Μὴ ζπζρεκαηίδεζζε ηῶ αἰ῵λη ηνύηῳ, ἀιιὰ κεηακνξθνῦζζε ηῇ ἀλαθαηλώζεη ηνῦ λνὸο ὑκ῵λ εἰο ηὸ δνθηκάδεηλ ὑκᾶο ηί ηὸ ζέιεκα ηνῦ ζενῦ ηὸ ἀγαζὸλ θαὶ
ΠΑΣΕΡΘΚΗ ΘΕΟΛΟΓΘΑ http://www.paterikiorthodoxia.com/ 

εὐάξεζηνλ θαὶ ηέιεηνλ, ζέιεκα ηέιεηνλ ηνῦ ζενῦ ιέγσλ ηὸ ὑπὸ εὐζεβείαο κνξθσζῆλαη ςπρήλ, ἣλ εἰο ἄθξνλ ἀλζίδεη θάιινο ἡ ηνῦ πλεύκαηνο ράξηο, ηνῖο ηνῦ κνξθνπκέλνπ ζπγγελνκέλε πόλνηο. ἡ κὲλ νὖλ ηνῦ ζώκαηνο πξὸο ηὸ ἀλειζεῖλ ἐπίδνζηο νὐδὲλ ἐθ' ἡκῖλ· νὐ γὰξ ηῇ ηνῦ ἀλζξώπνπ γλώκῃ θαὶ ἡδνλῇ κεηξεῖ ηὸ κέγεζνο ἡ θύζηο, ἀιιὰ ηῇ αὐηῆο ὁξκῇ θαὶ ἀλάγθῃ· ηὸ δὲ ηῆο ςπρῆο ἐλ ηῇ ηῆο γελλή ζεσο ἀλαλεώζεη κέηξνλ θαὶ θάιινο, ὃ παξέρεη δηὰ ηῆο ηνῦ δερνκέλνπ ζπνπδῆο ἡ ηνῦ πλεύκαηνο ράξηο, ηῆο ἡκεηέ ξαο ἤξηεηαη γλώκεο· ὅζνλ γὰξ ἐθηείλεηο ηνὺο ὑπὲξ ηῆο εὐζεβείαο ἀγ῵λαο, ηνζνῦηνλ θαὶ ηὸ ηῆο ςπρῆο ζπλεθηείλεηαη κέγεζνο, δηά ηε ἀγώλσλ θαὶ πόλσλ ὑπὲξ ὧλ θαὶ ὁ θύξηνο ἡκ῵λ ἐγθειεύεηαη ιέγσλ. Ἀγσλίδεζζε εἰζειζεῖλ δηὰ ηῆο ζηελῆο ζύξαο· θαὶ πάιηλ Βηάδεζζε· βηαζηαὶ γὰξ ἁξπά δνπζη ηὴλ βαζηιείαλ η῵λ νὐξαλ῵λ· θαὶ Ὁ δὲ ὑπνκείλαο εἰο ηέινο νὗηνο ζσζήζεηαη· θαὶ ἖λ ηῇ ὑπνκνλῇ ὑκ῵λ θηήζαζζε ηὰο ςπρὰο ὑκ῵λ· θαὶ ὁ ἀπόζηνινο δὲ ∆η' ὑπν κνλῆο ηξέρνκελ ηὸλ πξνθείκελνλ ἡκῖλ ἀγ῵λα· θαὶ Οὕησο, θεζί, ηξέρεηε ἵλα θαηαιάβεηε· θαὶ πάιηλ Ὡο ζενῦ δηά θνλνη ἐλ ὑπνκνλῇ πνιιῇ θαὶ ηὰ ἑμῆο. δηὰ ηνῦην δὲ παξα θαιεῖ ηξέρεηλ θαὶ ἐγθειεύεηαη ζπληόλσο ἔρεζζαη η῵λ ἀγώλσλ, ἐπεηδὴ ηνῖο ηνῦ δερνκέλνπ πόλνηο ἡ δσξεὰ κεηξεῖηαη ηῆο ράξηηνο· ηὴλ κὲλ γὰξ ἀίδηνλ δσὴλ θαὶ 8,1.47 ηὴλ ἄῤῥεηνλ ἐλ νὐξαλνῖο εὐθξνζύλελ ἡ ηνῦ πλεύκαηνο δσξεῖηαη ράξηο, ηὴλ δὲ ἀμίαλ ηνῦ δέμαζζαη ηὰ δ῵ξα θαὶ ἀπνιαῦζαη ηῆο ράξηηνο ὁ δηὰ ηῆο πίζηεσο πεξὶ ηνὺο πόλνπο ἔξσο παξέρεη. ζπλειζνῦζαη δὲ εἰο ηαὐηὸλ δηθαηνζύλεο ἔξγνλ θαὶ πλεύκαηνο ράξηο, εἰο ἣλ ζπλῆιζνλ ςπρήλ, ηαύηελ δσῆο καθαξίαο κεη' ἀιιήισλ ἐλέπιεζαλ· δηαδπγεῖζαη δὲ ἀπ' ἀιιήισλ νὐδὲλ ηῇ ςπρῇ θέξδνο παξέρνπζηλ· ἥ ηε γὰξ ηνῦ ζενῦ ράξηο ςπραῖο θεπγνύζαηο ηὴλ ζσηεξίαλ νὐθ ἔρεη θύζηλ ἐπηθνηηᾶλ, ἥ ηε ηῆο ἀλζξσπείαο ἀξεηῆο δύλακηο νὐθ ἐμαξθεῖ θαζ' ἑαπηὴλ πξὸο ηὸ ηῆο δσῆο εἶδνο ἀλαβη βάζαη ςπρὰο ἀκνηξνύζαο ηῆο ράξηηνο. ἖ὰλ γάξ, θεζί, κὴ θύξηνο νἰθνδνκήζῃ νἶθνλ θαὶ θπιάμῃ πόιηλ, εἰο κάηελ ἠγξύπλεζελ ὁ θπιάζζσλ θαὶ θνπηᾷ ὁ νἰθνδνκ῵λ· θαὶ πάιηλ Οὐ γὰξ ἐλ ηῇ ῥνκθαίᾳ αὐη῵λ ἐθιεξνλόκεζαλ γῆλ, θαὶ ὁ βξαρίσλ αὐη῵λ νὐθ ἔζσζελ αὐηνύο, θαίηνη ῥνκθαίαηο θαὶ βξαρίνζηλ πξὸο ηνὺο ἀγ῵λαο ρξσκέλσλ, ἀιι' ἡ δεμηά ζνπ θαὶ ὁ βξαρίσλ ζνπ θαὶ ὁ θσηηζκὸο ηνῦ πξνζώπνπ ζνπ. ηί ηνῦην ιέγσλ; ηὴλ ἄλσζελ εἰο ηνὺο ἐξγάηαο ηνῦ θπξίνπ ζπκκαρίαλ, θαὶ ἅκα ηὸ κὴ δεῖλ θξνλεῖλ ηαῖο ἀλζξσπίλαηο ζπνπδαῖο ηνὺο λνκίδνληαο ἐλ ηνῖο ἑαπη῵λ πόλνηο ὅινλ θεῖζζαη ηὸλ ζηέθαλνλ, ἀιιὰ ἀλαθέξεηλ ἐπὶ ηὸ ηνῦ ζενῦ ζέιεκα ηὰο πεξὶ ηνῦ ηέινπο ἐιπίδαο. ∆εῖ νὖλ εἰδέλαη ηί ηὸ ζέιεκα ηνῦ ζενῦ, πξὸο ὃ βιέπνληα ζπνπδάδεηλ <ρξὴ> ηὸλ ηῆο καθαξίαο δσῆο ὀξεγόκελνλ θαὶ πξὸο ἐθείλελ ἐπηζπκνῦληα ηὸλ ἑαπηνῦ δηαζεῖλαη βίνλ. 8,1.48 ἔζηηλ νὖλ ζέιεκα ηέιεηνλ ηνῦ ζενῦ ηὸ θαζᾶξαη δηὰ ηῆο ράξηηνο ηὴλ ςπρὴλ παληὸο κνιπζκνῦ, η῵λ ηνῦ ζώκαηνο ἡδνλ῵λ ὑςεινηέξαλ πνηήζαληα, θαὶ πξνζάγεηλ αὐηὴλ θαζα ξὰλ ηῶ ζεῶ, πνζνῦζαλ θαὶ δπλακέλελ ἰδεῖλ ηὸ λνεηὸλ ἐθεῖλν θαὶ ἄθξαζηνλ θ῵ο. ηνὺο ηνηνύηνπο θαὶ ὁ θύξηνο καθαξίδεη ιέγσλ· Μαθάξηνη νἱ θαζαξνὶ ηῇ θαξδίᾳ ὅηη αὐηνὶ ηὸλ ζεὸλ ὄςνληαη· θαὶ ἐλ ἄιινηο παξαγγέιιεη· Γίλεζζε νὖλ ὑκεῖο ηέιεηνη ὡο ὁ παηὴξ ὑκ῵λ ὁ νὐξάληνο ηέιεηόο ἐζηηλ. ἐπὶ ηαύηελ ηὴλ ηειεηόηεηα θαὶ ὁ ἀπόζηνινο παξα θαιεῖ ηξέρεηλ ιέγσλ· Ἵλα παξαζηήζσ πάληα ἄλζξσπνλ ηέιεηνλ ἐλ Υξηζηῶ εἰο ὃ θαὶ θνπη῵ ἀγσληδόκελνο· θαὶ ὁ ∆αβὶδ πλεύκαηη ιαι῵λ δηδάζθεη ηνὺο ὀξζ῵ο θηινζνθεῖλ ζέινληαο ηὴλ ηῆο ἀιεζηλῆο θηινζνθίαο ὁδόλ, δη' ἧο ρξὴ βαδίδεηλ πξὸο ηὸλ ηέιεηνλ ζθνπόλ, αἰηνῦληαο παξὰ ηνῦ δηδόλ ηνο ἅπεξ δηὰ ηνῦ ∆αβὶδ ηὸ πλεῦκα δηδάζθεη· Γελεζήησ, θεζίλ, ἡ θαξδία κνπ ἄκσκνο ἐλ ηνῖο δηθαηώκαζίλ ζνπ, ὅπσο ἂλ κὴ αἰζρπλζ῵. θνβεῖζζαη θειεύεη ηὴλ αἰζρύλελ θαὶ ἀπν δύεζζαη θαζάπεξ ἐζζῆηα ῥππ῵ζαλ θαὶ ἄηηκνλ ηνὺο ἐθείλελ ἐθ ηῆο θαθίαο πεξηζεκέλνπο· πάιηλ γάξ θεζηλ· Σόηε νὐ κὴ αἰζρπλζ῵ ἐλ ηῶ κε ἐπηβιέπεηλ ἐπὶ πάζαο ηὰο ἐληνιάο ζνπ. ὁξᾷο ὡο ἐλ ηῶ πιεξώκαηη η῵λ ἐληνι῵λ ηίζεηαη ηὸ πλεῦκα 8,1.49 ηὴλ παξξεζίαλ· θαὶ πάιηλ
ΠΑΣΕΡΘΚΗ ΘΕΟΛΟΓΘΑ http://www.paterikiorthodoxia.com/ 

Καξδίαλ θαζαξὰλ θηίζνλ ἐλ ἐκνὶ ὁ ζεὸο θαὶ πλεῦκα εὐζὲο ἐγθαίληζνλ ἐλ ηνῖο ἐγθάηνηο κνπ θαὶ πλεύκαηη ἡγεκνληθῶ ζηήξημόλ κε· ἀιιαρνῦ δὲ ἐξσηᾷ· Σίο ἀλαβήζεηαη εἰο ηὸ ὄξνο ηνῦ θπξίνπ; εἶηα ἀπνθξίλεηαη· Ἀζῶνο ρεξζὶ θαὶ θαζαξὸο ηῇ θαξδίᾳ. ηὸλ δηὰ πάλησλ θαζαξὸλ ηνῦηνλ ἐπὶ ηὸ ηνῦ ζενῦ ὄξνο ἀλάγεη, ὃο κήηε ἐλλνίᾳ κήηε γλώζεη κήηε ηαῖο πξάμεζηλ εἰο ηέινο θαηεκίαλε ηὴλ ςπρὴλ ἐκκείλαο ηνῖο θαθνῖο, θαὶ ὅζηηο δη' ἔξγσλ ηε θαὶ <λνεκάησλ> ἀγαζ῵λ ηὸ ἡγεκνληθὸλ ὑπνδεμάκελνο πλεῦκα ηὴλ ἑαπηνῦ θαξδίαλ δηεθζαξκέλελ ὑπὸ θαθίαο πάιηλ ἀλέθηηζελ. ὁ δὲ ἅγηνο ἀπόζηνινο πεξὶ παξζελίαο ιέγσλ ηνῖο κεη' αὐηῆο δῆλ ᾑξεκέλνηο ὑπνγξάθεη ηὸλ βίνλ ὁπνῖνλ εἶλαη δεῖ ηὸλ ηνηνῦηνλ· Ἡ παξζέλνο, θεζί, κεξηκλᾷ ηὰ ηνῦ θπξίνπ, ἵλα ᾖ ἁγία ηῶ ζώκαηη θαὶ ηῶ πλεύκαηη, ςπρῇ ηε θαὶ ζαξθὶ ιέγσλ θαζαξεύεηλ· θαὶ θεύγεηλ πᾶζαλ ἁκαξηίαλ ὡο πνξξσηάησ θειεύεη, ηήλ ηε ἐκθαλῆ θαὶ ὅζε ιαζξαία, ηνπηέζηη <παληει῵ο ἀπέρεζζαη ἁκαξηεκάησλ η῵λ ηε> πξαθηηθ῵λ θαὶ η῵λ ινγηζκῶ ηεινπκέλσλ· ζθνπὸο γὰξ ηῇ ηὴλ παξζελίαλ ηηκώζῃ ςπρῇ ζεῶ πιεζηάζαη θαὶ γελέζζαη λύκθελ Υξηζηνῦ. 8,1.50 ∆εῖ νὖλ ηὸλ ἐπηζπκνῦληα νἰθεησζῆλαί ηηλη ηὸλ ἐθείλνπ ηξόπνλ ηῇ κηκήζεη ιαβεῖλ ᾧ νἰθεηνῦηαη· νὐθνῦλ ἀλάγθε θαὶ ηὴλ Υξηζηνῦ πνζνῦζαλ γελέζζαη λύκθελ ηῶ ηνῦ Υξηζηνῦ ὁκνησζῆλαη θάιιεη δη' ἀξεηῆο θαηὰ δύλακηλ· νὐ γὰξ ἔζηη ζπλαθζῆλαί πνηε θσηὶ κὴ πξὸο ἐθεῖλν ιάκςαληα ηὸ θ῵ο· θαὶ ηνῦ ἀπνζηόινπ Ἰσάλλνπ ιέγνληνο ἤθνπζα· Πᾶο γάξ θεζηλ ὁ ἔρσλ ηὴλ ἐιπίδα ηαύηελ ἁγλίδεη ἑαπηὸλ θαζὼο ἐθεῖλνο ἁγλόο ἐζηηλ· θαὶ ὁ ἀπόζηνινο δὲ Παῦινο Μηκεηαί κνπ γίλεζζε θαζὼο θἀγὼ Υξηζηνῦ· δεῖ γὰξ ηὴλ κέιινπζαλ ἀλίπηαζζαη πξὸο ηὸ ζεῖνλ ςπρὴλ θαὶ θνιιᾶζζαη Υξηζηῶ πᾶζαλ ἐμειαύλεηλ ἁκαξηίαλ ἀθ' ἑαπηῆο, ὅζε ηε θαλεξ῵ο ηαῖο πξάμεζηλ ἀπνηειεῖηαη, θινπὴλ ιέγσ θαὶ ἁξπαγὴλ θαὶ κνηρείαλ θαὶ πιενλεμίαλ θαὶ πνξλείαλ θαὶ γιώζζεο λόζνλ θαὶ πᾶλ ὅζνλ ἐκθαλὲο ἁκαξηεκάησλ γέλνο, θαὶ ὅζε ιάζξα ηαῖο ςπραῖο ἐγθαζεκέλε θαὶ ηνὺο ἔμσ ιαλζά λνπζα δηεζζίεη ηὸλ ἄλζξσπνλ πηθξ῵ο ηνῖο θαθίζηνηο ὀδνῦζηλ· αὕηε δέ ἐζηη θζόλνο ἀπηζηία θαθνήζεηα δόινο, ὄξεμηο ὧλ κὴ δεῖ, κῖζνο ἀιαδνλεία θελνδνμία θαὶ πᾶλ ηὸ ὕπνπινλ ηῆο θαθίαο ζκῆλνο, ὅπεξ ἐμ ἴζνπ ηῶ θαλεξῶ γέλεη η῵λ ἁκαξηεκάησλ ἡ γξαθὴ κηζεῖ θαὶ βδειύηηεηαη, ζπγγελῆ ηε ὄληα ἀιιήινηο θαὶ ἀπὸ ηῆο αὐηῆο θπόκελα θαθίαο. ηίλνο δὲ ἐζθόξπηζελ ὀζηᾶ ὁ θύξηνο; νὐ η῵λ ἀλζξσπαξέ 8,1.51 ζθσλ; ηίλα βδειύηηεηαη ὁ θύξηνο ὥζπεξ ηὸλ ἐλαγῆ θαὶ κηαηθόλνλ; νὐ ηὸλ ὕπνπινλ ἄλδξα θαὶ δόιηνλ; Ἄλδξα γὰξ αἱκάησλ θαὶ δόιηνλ βδειύζζεηαη θύξηνο. νὐ θαλεξ῵ο ὁ ∆αβὶδ ηνῖο ιαινῦζηλ εἰξήλελ κεηὰ η῵λ πιεζίνλ αὐη῵λ, θαθὰ δὲ ἐλ ηαῖο θαξδίαηο αὐη῵λ, θαηαξᾶηαη βν῵λ πξὸο ηὸλ ζεὸλ ∆ὸο αὐηνῖο θαηὰ ηὰ ἔξγα αὐη῵λ; θαὶ ἖λ θαξδίᾳ, θεζίλ, ἀλνκίαο ἐξγάδεζζε ἐλ ηῇ γῇ. ηὴλ ἐλ ηῶ θξππηῶ θίλεζηλ ηῆο ἁκαξηίαο ἔξγνλ ἐθάιεζελ ὁ ζεόο· δηὰ ηνῦην παξαγγέιιεη κήηε ηὰο παξὰ ἀλζξώπσλ εὐθεκίαο δηώθεηλ κήηε ηὰο παξ' αὐη῵λ ἀηηκίαο αἰζρύλεζζαη. ηνὺο γὰξ ἐπηδεηθηηθ῵ο ἐιενῦληαο ηὸλ πέλεηα θαὶ ηὴλ κεηάδνζηλ ἐπὶ γῆο ζξηακβεύνληαο ἀπνζηεξεῖ η῵λ ἐλ νὐξαλνῖο κηζζ῵λ ἡ γξαθή· εἰ γὰξ δεηεῖο ἀλζξώπνηο ἀξέζαη θαὶ δηὰ ηνῦην δίδσο, ἵλα ἐπαηλεζῇο, πεπιήξσηαί ζνπ ὁ κηζζὸο ηῆο εὐπνηίαο ηνῖο η῵λ ἀλζξώπσλ ἐπαίλνηο, δη' νὓο ηὸλ ἔιενλ ἐπεδείθλπζν. κὴ νὖλ δήηεη κηζζὸλ ἐλ νὐξαλνῖο, θάησ ηὰ ἔξγα ἀπνζέκελνο, κεδὲ παξὰ ζενῦ πξνζδόθα ηηκήλ, παξὰ γὰξ η῵λ ἀλζξώπσλ ηαύηελ ἀπείιεθαο. πνζεῖο ἀζάλαηνλ δόμαλ; ηῶ δπλακέλῳ παξαζρεῖλ ἣλ πνζεῖο δεῖμνλ ἐλ ηῶ θξππηῶ ηὸλ βίνλ. δέδνηθαο αἰζρύλελ αἰώληνλ; θνβνῦ ηὸλ ἀλαθαιύπηνληα ηαύηελ ἐλ ηῇ ηῆο θξίζεσο ἡκέξᾳ. π῵ο νὖλ ιέγεη ὁ θύξηνο Λακςάησ ηὸ θ῵ο ὑκ῵λ ἔκπξνζζελ η῵λ ἀλζξώπσλ, ὅπσο ἴδσζη ηὰ θαιὰ ἔξγα ὑκ῵λ θαὶ δνμάζσζη 8,1.52 ηὸλ παηέξα ὑκ῵λ ηὸλ ἐλ ηνῖο νὐξαλνῖο; ὅηη θειεύεη ηὸλ ἑπόκελνλ ηαῖο ἐληνιαῖο ηνῦ ζενῦ πᾶλ ὅπεξ ἂλ πνηῇ πξὸο ἐθεῖλνλ βιέπνληα πνηεῖλ θαὶ ηνύηῳ κόλνλ ἀξέζθεηλ, κεδε κίαλ παξὰ η῵λ ἀλζξώπσλ δόμαλ ζεξώκελνλ· ἀιιὰ θεύγεηλ κὲλ ηνὺο παξὰ ηνύησλ ἐπαίλνπο θαὶ ηὴλ ἐπίδεημηλ, δηὰ δὲ ηνῦ βίνπ θαὶ η῵λ ἔξγσλ
ΠΑΣΕΡΘΚΗ ΘΕΟΛΟΓΘΑ http://www.paterikiorthodoxia.com/ 

γλσξίδεζζαη πᾶζηλ, ὅπσο ζεαηαὶ ηνύησλ γελόκελνη, νὐθ εἶπε "1ζαπκάζσζη ηὸλ ἐπηδεηθλύ κελνλ"2, ἀιιὰ "1δνμάζσζη ηὸλ παηέξα ὑκ῵λ ηὸλ ἐλ ηνῖο νὐξαλνῖο."2 ἐθεῖ γὰξ θειεύεη πᾶζαλ ἀλαθέξεζζαη δόμαλ θαὶ πξὸο ηὸ ἐθείλνπ ζέιεκα πᾶζαλ ἀπαξηίδεζζαη πξᾶμηλ, παξ' ᾧ θαὶ ὁ κηζζὸο ἀπόθεηηαη η῵λ ηῆο ἀξεηῆο ἔξγσλ. ζὲ δὲ θειεύεη θεύγεηλ θαὶ ἀπνζηξέθεζζαη ηὴλ ἀπὸ η῵λ γισζζ῵λ θαὶ ηῆο γῆο εὐθεκίαλ· ὁ δὲ ηαύηελ δεη῵λ θαὶ πξὸο ηαύηελ ἕιθσλ ηὸλ βίνλ νὐ ηῆο αἰσλίνπ δόμεο ἀπνζηε ξεῖηαη κόλνλ, ἀιι' ἤδε πξνζδνθάησ θαὶ ηηκσξίαλ· Οὐαὶ γάξ, θεζίλ, ὅηαλ θαι῵ο ὑκᾶο εἴπσζη πάληεο νἱ ἄλζξσπνη. θεῦγε νὖλ πᾶζαλ ἀλζξσπίλελ ηηκήλ, ἧο ηὸ πέξαο αἰζρύλε θαὶ ἀηηκία αἰώληνο, θαὶ ὀξέγνπ η῵λ ἄλσ ἐπαίλσλ, ηὸ ηνῦ ∆αβὶδ ιέγσλ· Παξὰ ζνῦ ὁ ἔπαηλόο κνπ· θαὶ ἖λ ηῶ θπξίῳ ἐπαηλεζήζεηαη ἡ ςπρή κνπ· ὁ δὲ καθάξηνο ἀπόζηνινο νὐδὲ ηὸλ ἐζζίνληα θειεύεη ῥᾳζύκσο κεηέρεηλ ηῆο πξνθεηκέλεο ηξνθῆο, ἀιι' ἀπνδηδόλαη πξόηεξνλ ηὴλ δόμαλ ηῶ δεδσθόηη ηὰο ηνῦ δῆλ ἀθνξκάο· νὕησ κέρξη παληὸο παξεγγπᾶηαη ηὰο κὲλ παξὰ η῵λ ἀλζξώπσλ ἀηηκάδεηλ δόμαο, ηὴλ δὲ παξὰ ηνῦ κόλνπ ζενῦ δεηεῖλ. ὁ γὰξ νὕησο ἔρσλ πηζηὸο ὀλνκά δεηαη παξὰ ηνῦ θπξίνπ· ηὸλ δὲ ηῆο ἐληαῦζα ηηκῆο ἐθηέκελνλ 8,1.53 ηνῖο ἀπίζηνηο ἐγθαηαιέγεη· Π῵ο γὰξ δύλαζζε, θεζίλ, ὑκεῖο πηζηεύεηλ δόμαλ παξ' ἀιιήισλ ιακβάλνληεο, θαὶ ηὴλ δόμαλ ηὴλ παξὰ ηνῦ κόλνπ ζενῦ νὐ δεηεῖηε; ηὸ δὲ κῖζνο ὁπνῖόλ ἐζηηλ, ἄθνπζνλ ηνῦ Ἰσάλλνπ ιέγνληνο· Ὁ κηζ῵λ ηὸλ ἀδειθὸλ αὐηνῦ ἀλζξσπνθηόλνο ἐζηί, θαὶ νἴδαηε ὅηη πᾶο ἀλζξσπνθηόλνο νὐθ ἔρεη δσὴλ αἰώληνλ. ἐθβάιιεη ηῆο δσῆο ηὸλ κηζνῦληα ηὸλ ἀδειθὸλ ὥζπεξ ηὸλ ἀλδξνθόλνλ, κᾶιινλ δὲ ἄληηθξπο θόλνλ ὀλνκάδεη ηὸ κῖζνο· ὁ γὰξ ηὴλ πξὸο ηὸλ πιεζίνλ ἀγάπελ ἀλειὼλ θαὶ δηαθζείξαο θαὶ ἀληὶ θίινπ πνιέκηνο γεγνλὼο εἰθόησο ἄλ †ηηο ζπλαξηζκνῖην, ηὴλ ἐθείλσλ πξὸο ηνὺο ἐπηβνπιεπνκέλνπο ἔρζξαλ θεθξπκκέ λελ ηῶ πιεζίνλ θπιάζζσλ· ὡο δὲ νὐδεκία δηαθνξὰ η῵λ ἔλδνλ θεθξπκκέλσλ θαθ῵λ πξὸο ηὰ ἐκθαλῆ θαὶ ὁξώκελα, ζαθ῵ο δηὰ ηνύησλ δεινῖ ὁ ἀπόζηνινο ζπλάγσλ αὐηὰ θαὶ ὁκνηίκσο ἀπαξηζκνύκελνο· Καζὼο νὐθ ἐδνθίκαζαλ, θεζί, ηὸλ ζεὸλ ἔρεηλ ἐλ ἐπηγλώζεη, παξέδσθελ αὐηνὺο εἰο ἀδόθηκνλ λνῦλ, πνηεῖλ ηὰ κὴ θαζήθνληα, πεπιεξσκέλνπο πάζῃ ἀδηθίᾳ πνξλείᾳ πνλεξίᾳ πιενλεμίᾳ θαθίᾳ· κεζηνὺο θζόλνπ θόλνπ ἔξηδνο δόινπ θαθνεζείαο· ςηζπξηζηὰο θαηαιάινπο ζενζηπγεῖο ὑβξηζηὰο ὑπεξεθάλνπο ἀιαδόλαο ἐθεπξεηὰο θα θ῵λ, γνλεῦζηλ ἀπεηζεῖο, ἀζπλέηνπο ἀζπλζέηνπο ἀζηόξγνπο ἀζπόλδνπο ἀλειεήκνλαο, νἵηηλεο ηὸ δηθαίσκα ηνῦ ζενῦ ἐπηγλόληεο, ὅηη νἱ ηὰ ηνηαῦηα πξάζζνληεο ἄμηνη ζαλάηνπ 8,1.54 εἰζίλ, <νὐ κόλνλ αὐηὰ πνηνῦζηλ ἀιιὰ θαὶ ζπλεπδνθνῦζη ηνῖο πξάζζνπζηλ>. Ὁξᾷο π῵ο ηὴλ θαθνήζεηαλ θαὶ ηὴλ ὑπεξεθαλίαλ θαὶ ηὸλ δόινλ θαὶ ηὰ ινηπὰ η῵λ θξππη῵λ ηῶ θόλῳ θαὶ ηῇ πιενλεμίᾳ θαὶ ηνῖο ηνηνύηνηο πᾶζη ζπλέπιεμε; ηί δὲ αὐηὸο ὁ θύξηνο βνᾷ ιέγσλ· Σὸ ὑςειὸλ παξὰ ηνῖο ἀλζξώπνηο βδέιπγκα παξὰ ηῶ ζεῶ ἐζηηλ, θαὶ Ὁ ὑς῵λ ἑαπηὸλ ηαπεηλσ ζήζεηαη θαὶ ὁ ηαπεηλ῵λ ἑαπηὸλ ὑςσζήζεηαη· θαὶ ἡ ΢νθία θεζὶλ Ἀθάζαξηνο παξὰ θπξίῳ πᾶο ὑςεινθάξδηνο· πνιιὰ δὲ θαὶ ἐλ ηαῖο ἄιιαηο γξαθαῖο εὕξνη ηηο ἂλ εἰο θαηεγνξίαλ η῵λ ηαῖο ςπραῖο ἐγθξππηνκέλσλ παζ῵λ. νὕησ δέ ἐζηη πνλεξὰ ηαῦηα θαὶ δπζίαηα θαὶ ηὴλ ἰζρὺλ ἐλ ηῶ βάζεη ηῆο ςπρῆο θεθηεκέλα, ὥζηε κὴ δπλαηὸλ εἶλαη δηὰ κόλεο ηῆο ἀλζξσπίλεο ζπνπδῆο θαὶ ἀξεηῆο ἐθηξῖςαη θαὶ ἀλειεῖλ, εἰ κή ηηο ηὴλ ηνῦ πλεύκαηνο δύλακηλ ζύκκαρνλ δη' εὐρῆο πξνζιαβὼλ ἐπηθξαηήζεηελ ηῆο ἔλδνλ ηπξαλλνύζεο θαθίαο, ὡο αὐηὸ δηδάζθεη ηὸ πλεῦκα ηῇ ηνῦ ∆αβὶδ θσλῇ ρξώκελνλ· ἖θ η῵λ θξπθίσλ κνπ θαζάξηζόλ κε θαὶ ἀπὸ ἀιινηξίσλ θεῖζαη ηνῦ δνύινπ ζνπ. ∆ύν γὰξ ὄλησλ [ἀλζξώπσλ], ἐμ ὧλ ὁ εἷο ἄλζξσπνο ἥξκνζηαη, ςπρῆο ηε θαὶ ζώκαηνο, θαὶ ηνῦ κὲλ ἔμσζελ 8,1.55 πεξηέρνληνο, ηῆο δὲ ἔλδνλ παξὰ ηὸλ βίνλ κελνύζεο, ηῶ κὲλ δεῖ θαζάπεξ λαῶ ζενῦ παξαγξππλεῖλ, ηεξνῦληα κή ηη η῵λ θαλεξ῵λ ἁκαξηεκάησλ πξνζπεζὸλ θαηαζείζῃ θαὶ δηα θζείξῃ· πεξὶ ηνύηνπ γὰξ ἀπεηιεῖ θαὶ ὁ ἀπόζηνινο ιέγσλ· Ὁ θζείξσλ ηὸλ λαὸλ ηνῦ ζενῦ θζεξεῖ ηνῦηνλ ὁ ζεόο· ηὴλ δὲ ἔλδνλ ρξὴ δηὰ πάζεο θξνπξεῖλ θπιαθῆο, κή ηηο ιόρνο
ΠΑΣΕΡΘΚΗ ΘΕΟΛΟΓΘΑ http://www.paterikiorthodoxia.com/ 

θαθίαο ἐθ βάζνπο πνζὲλ ἀλαθύςαο θαὶ ηὸλ ηῆο εὐζεβείαο ινγηζκὸλ δηαθζείξαο δνπιώζῃ ηὴλ ςπρήλ, πιεξώζαο η῵λ δηειθόλησλ αὐηὴλ ιάζξα παζ῵λ. ∆εῖ νὖλ θξνπξεῖλ ἀζθαι῵ο ἐπηζηξεθόκελνλ ππθλὰ πξὸο ηὴλ ςπρὴλ ὥζπεξ ηὸλ ζηξαηεγὸλ ἐπηβν῵ληα θαὶ ἐπηθειεπό κελνλ· ἄλζξσπε, Πάζῃ θπιαθῇ ηήξεη ηὴλ ζὴλ θαξδίαλ· ἐθ γὰξ ηνύησλ ἔμνδνη δσῆο· ςπρῆο δὲ θξνπξὰ ινγηζκὸο εὐζεβὴο θόβῳ ζενῦ θαὶ ράξηηη πλεύκαηνο θαὶ ἀξεηῆο ἔξγνηο ὠρπξσκέλνο· ὁ γὰξ ηνύηνηο ηὴλ ἑαπηνῦ ςπρὴλ θαζνπιίζαο ῥᾳδίσο ηξέπεηαη ηνῦ ηπξάλλνπ ηὰο πξνζβνιάο, δόινλ ιέγσ θαὶ ἐπηζπκίαλ θαὶ ηῦθνλ ὀξγήλ ηε θαὶ θζόλνλ θαὶ ὅζα πνλεξὰ ηῆο θαθίαο ἔλδνλ ἔζηη θηλήκαηα. ρξὴ δὲ ηὸλ ηῆο ἀξεηῆο γεσξγὸλ ἁπινῦλ ηηλα εἶλαη θαὶ βέβαηνλ, κόλνπο εἰδόηα γεσξγεῖλ ηνὺο ηῆο εὐζεβείαο θαξπνύο, θαὶ κήηε ηὸλ βίνλ ἐθηξέπεηλ πνηὲ πξὸο ηὰο ηῆο θαθίαο ὁδνὺο κήηε 8,1.56 ηὸλ ινγηζκὸλ ηῆο εὐζεβείαο ἀθέιθεηλ ηῆο πίζηεσο, ἀιι' εἶλαη κνλόηξνπόλ ηηλα θαὶ εὐζῆ θαὶ ἄπεηξνλ η῵λ ἔμσ ηῆο ἰδίαο ὁδνῦ θεηκέλσλ παζ῵λ· νὐδὲ γὰξ δπλαηὸλ ηὴλ ηῶ κόλῳ ἀλδξὶ ζπδ῵ζαλ θαὶ ηὴλ ηνῦ γάκνπ θαηαπνξλεύνπζαλ ηὸλ αὐηὸλ πξνζδνθᾶλ ηνῦ βίνπ κηζζόλ. Οὐ δεύμεηο, θεζὶλ ὁ καθάξηνο Μσπζῆο, ἐλ ηῇ ἅιῳ ζνπ ἀιινγελῆ δῶα ἐπὶ ηὸ αὐηὸ νἷνλ βνῦλ θαὶ ὄλνλ, ἀιιὰ ηὰ ὁκνγελῆ δεύμαο ἀινήζεηο ηὸλ ἀκεηόλ ζνπ· νὐδὲ ζπλπθαλεῖο ἐξεῶ ἱκαηίῳ ιῖλνλ νὐδὲ πάιηλ ιηλῶ ἐξέαλ· νὐ γεσξγήζεηο ἐλ ηῇ ρώξᾳ ηῆο γῆο ζνπ δύν θαξπνὺο ἐπὶ ηὸ αὐηὸ νὐδὲ δεύηεξνλ ηνῦ ἐληαπηνῦ· νὐθ ἐπηβαιεῖο ἑηεξνγελὲο δῶνλ ἐπὶ ἕηεξνλ εἰο γνλήλ, ἀιιὰ ηὰ ὁκνγελῆ ηνῖο ὁκνγελέζη ζπδεύμεηο. Σί ηαῦηα ηῶ ἁγίῳ βνύιεηαη ηὰ αἰλίγκαηα; ηὸ κὴ δεῖλ ἐλ ηῇ αὐηῇ ςπρῇ θαθίαλ θαὶ ἀξεηὴλ ζπκθπηεύεηλ ἀιιήιαηο κεδὲ κεξίδνληα ηὸλ βίνλ ηνῖο ἐλαληίνηο ἀθάλζαο ηε ὁκνῦ θαὶ ζῖηνλ ἐθ ηῆο αὐηῆο ςπρῆο γεσξγεῖλ κεδὲ ηὴλ ηνῦ Υξηζηνῦ λύκθελ ηνῖο ἐρζξνῖο ηνῦ Υξηζηνῦ κνηρᾶζζαη θαὶ ηὸ κὲλ θύεηλ θ῵ο, ηὸ δὲ δόθνλ ηίθηεηλ· νὐ γὰξ πέθπθε ηαῦηα ζπκβαίλεηλ ἀιιήινηο ὥζπεξ νὐδὲ ηὰ ηῆο ἀξεηῆο κέξε 8,1.57 ηνῖο κέξεζη ηῆο θαθίαο. πνία γὰξ θηιία ζσθξνζύλεο πξὸο ἀθξαζίαλ; πνία δὲ πξὸο ἀδηθίαλ δηθαηνζύλεο ὁκόλνηα; ηίο δὲ θσηὶ θνηλσλία πξὸο ζθόηνο; νὐρὶ ἀεὶ ηὸ ἕηεξνλ ὑπεμίζηαηαη ηῶ ἑηέξῳ θαὶ κέλεηλ νὐθ ἐζέιεη πξὸο ηὸ καρόκελνλ; δεῖ νὖλ ηὸλ ζνθὸλ γεσξγὸλ θαζάπεξ ἐθ πεγῆο πνηίκνπ θαὶ ἀγαζῆο θαζαξὰ πέκπεηλ ηνῦ βίνπ ηὰ λάκαηα θαὶ παληὸο ἀκηγῆ βνξβόξνπ, κόλα ηὰ ηνῦ ζενῦ γεώξγηα εἰδόηα θαὶ ηνύηνηο πνλνῦληα δηὰ βίνπ θαὶ παξακέ λνληα, ὅπσο θἂλ ὑπνθύεηαί ηηο μέλνο ἐλ ηῶ θξππηῶ η῵λ ηῆο ἀξεηῆο θαξπ῵λ ινγηζκόο, ηνὺο ζνὺο ἰδὼλ πόλνπο ὁ πάληα ὁξ῵λ ηαρέσο ηῇ ἑαπηνῦ δπλάκεη ηὴλ δνιεξὰλ ἐθείλελ θαὶ ὕπνπινλ ῥίδαλ η῵λ ινγηζκ῵λ πξὸ ηῆο βιάζηεο ἐθηέκῃ. ηῶ γὰξ ηνῖο ηῆο ἀξεηῆο πξνζθαξηεξνῦληη πόλνηο ἀθνινπζεῖ ηαρέσο ἡ ηνῦ πλεύκαηνο ράξηο ηὰ ηῆο θαθίαο δηαθζείξνπζα ζπέξκαηα, θαὶ νὐθ ἔζηηλ ἁκαξηεῖλ ηῆο ἐιπίδνο νὐδὲ ἀλεθ δίθεηνλ παξνθζῆλαη ηὸλ ἀεὶ παξεδξεύνληα ηῶ ζεῶ. Εἶδεο ηὴλ ἐλ ηῶ εὐαγγειίῳ ρήξαλ, ἣ πξνζῆγε κὲλ νὐ θηιαλζξώπῳ θξηηῇ ηὸ ηῆο ἀδηθίαο κέγεζνο, ἡ δὲ πνιιὴ πεξὶ ηὴλ δέεζηλ ζρνιὴ θαὶ θαξηεξία ληθήζαζα ηνῦ δηθαζηνῦ ηὸλ ηξόπνλ ἐθθαιεῖ πξὸο ηὴλ ηνῦ ἀδηθήζαληνο ηηκσξίαλ. κὴ ηνίλπλ κεδὲ ζὺ πξνζεπρόκελνο ἀπείπῃο· εἰ γὰξ ηὸ ἐθείλεο πεξὶ ηὴλ δέεζηλ ἀλαηδὲο ἄξρνληνο ἀλειενῦο ἔθιηλε γλώκελ, π῵ο ἡκᾶο ρξὴ ηῆο πεξὶ ηὸλ ζεὸλ ἀπνγλ῵λαη ζπνπδῆο, νὗ ηὸ ἔιενο θζάλεηλ νἶδε πνιιάθηο ηνὺο αἰηνῦληαο; 8,1.58 ἀιιὰ θαὶ αὐηὸο ὁ θύξηνο ἀπνδερόκελνο ηὴλ πεξὶ ηὰο εὐρὰο ἡκ῵λ ἐπηκνλὴλ θαὶ πξνηξέπσλ ρξῆζζαη ηῇ ζπνπδῇ Ἴδεηε, θεζί, ηί ιέγεη ὁ ἄδηθνο θξηηήο· πόζῳ κᾶιινλ πνηήζεη ὁ παηὴξ ἡκ῵λ ὁ νὐξάληνο ηὴλ ἐθδίθεζηλ η῵λ βνώλησλ πξὸο αὐηὸλ λπθηὸο θαὶ ἡκέξαο· λαὶ ιέγσ ὑκῖλ πνηήζεη ηὴλ ἐθδίθεζηλ ἐλ ηάρεη. θαὶ ὁ ἀπόζηνινο δὲ πνιιὴλ ζπνπδὴλ θαὶ ἀγ῵λα ἔρσλ εἰο ηειείαλ πξνθνπὴλ ηνὺο ηῆο εὐζεβείαο καζεηὰο ἐιζεῖλ, ἅκα δὲ θαὶ ηὸλ ηῆο ἀιεζείαο ζθνπὸλ θαλεξὸλ πᾶζη θαζηζη῵λ θεζί· Ννπζεηνῦληεο πάληα ἄλζξσπνλ θαὶ δηδάζθνληεο ἐλ πάζῃ ζνθίᾳ, ἵλα παξαζηή ζσκελ πάληα ἄλζξσπνλ ηέιεηνλ ἐλ Υξηζηῶ, εἰο ὃ θαὶ θνπη῵ ἀγσληδόκελνο. θαὶ πάιηλ ηνῖο ηὴλ ζθξαγῖδα ηνῦ πλεύκαηνο δηὰ ηνῦ βαπηίζκαηνο
ΠΑΣΕΡΘΚΗ ΘΕΟΛΟΓΘΑ http://www.paterikiorthodoxia.com/ 

†θαηεμησκέλνηο ἐπεύρεηαη ηῆο λνεηῆο ἡιηθίαο ιαβεῖλ αὐηνὺο αὔμεζηλ δηὰ ηῆο ἐπηρνξεγίαο ηνῦ πλεύκαηνο ιέγσλ· ∆ηὰ ηνῦην ἀθνύζαο ηὴλ θαζ' ὑκᾶο πίζηηλ θαὶ ηὴλ ἀγάπελ ἣλ ἔρεηε εἰο πάληαο ηνὺο ἁγίνπο νὐ παύνκαη πξνζεπρόκελνο ὑπὲξ ὑκ῵λ θαὶ αἰηνύκελνο, ἵλα ὁ ζεὸο ηνῦ θπξίνπ ἡκ῵λ Ἰεζνῦ Υξηζηνῦ, ὁ παηὴξ ηῆο δόμεο, δῴε ὑκῖλ πλεῦκα ζνθίαο θαὶ ἀπνθαιύςεσο ἐλ ἐπηγλώζεη αὐηνῦ, πεθσηηζκέλνπο ηνὺο ὀθζαικνὺο ηῆο θαξ δίαο ὑκ῵λ εἰο ηὸ εἰδέλαη ὑκᾶο ηίο ἐζηηλ ἡ ἐιπὶο ηῆο θιήζεσο αὐηνῦ θαὶ ηίο ὁ πινῦηνο ηῆο δόμεο ηῆο θιεξνλνκίαο αὐηνῦ ἐλ ηνῖο ἁγίνηο θαὶ ηί ηὸ ὑπεξβάιινλ κέγεζνο ηῆο δπλάκεσο αὐηνῦ εἰο ἡκᾶο ηνὺο πηζηεύνληαο· εἶηά θεζη πεξὶ ηνῦ ηξό πνπ ηῆο κεηαιήςεσο ηνῦ πλεύκαηνο· Καηὰ ηὴλ ἐλέξγεηαλ ηῆο δπλάκεσο αὐηνῦ, ἣλ ἐλήξγεζελ ἐλ ηῶ Υξηζηῶ, ἐγείξαο 8,1.59 αὐηὸλ ἐθ η῵λ λεθξ῵λ. θαζαξ῵ο πεξὶ ηῆο ηνῦ πλεύκαηνο ιέγεη κεηνπζίαο θαὶ ηῆο ἐθείλνπ πξὸο ηνὺο κεηαιακβάλνλ ηαο ἐλεξγείαο, ὅπσο ἄλ, θεζίλ, θαὶ ὑκεῖο ηὸλ αὐηὸλ δέμεζζε ηξόπνλ ηὴλ ἐθείλνπ πιεξνθνξίαλ· εἶηα ὀιίγνλ ὑπνθαηαβὰο ηῆο ἐπηζηνιῆο κεῖδόλ ηη αὐηνῖο ἐπεύρεηαη, ηειεηνηέξαλ δεη῵λ ἐιζεῖλ ἐπ' αὐηνὺο ηὴλ ηνῦ πλεύκαηνο δύλακηλ· Σνύηνπ ράξηλ θάκπησ ηὰ γόλαηά κνπ πξὸο ηὸλ παηέξα ηνῦ θπξίνπ ἡκ῵λ Ἰεζνῦ Υξηζηνῦ, ἐμ νὗ πᾶζα παηξηὰ ἐλ νὐξαλῶ θαὶ ἐπὶ γῆο ὀλνκάδεηαη· ἵλα δῴε ὑκῖλ θαηὰ ηὸ πινῦηνο ηῆο δόμεο αὐηνῦ δπλάκεη θξαηαησζῆλαη δηὰ ηνῦ πλεύκαηνο αὐηνῦ εἰο ηὸλ ἔζσ ἄλζξσπνλ θαηνηθῆζαη ηὸλ Υξηζηὸλ δηὰ ηῆο πίζηεσο ἐλ ηαῖο θαξδίαηο ὑκ῵λ, ἐλ ἀγάπῃ ἐξξηδσκέλνπο θαὶ ηεζεκειησκέλνπο· ἵλα ἐμηζρύζεηε θαηα ιαβέζζαη ζὺλ πᾶζη ηνῖο ἁγίνηο, ηί ηὸ πιάηνο θαὶ κῆθνο θαὶ βάζνο θαὶ ὕςνο, γλ῵λαί ηε ηὴλ ὑπεξβάιινπζαλ ηῆο γλώζεσο ἀγάπελ ηνῦ Υξηζηνῦ, ἵλα πιεξσζῆηε εἰο πᾶλ ηὸ πιήξσκα ηνῦ ζενῦ. Ἤδε δὲ θαὶ ἐλ ἑηέξᾳ ἐπηζηνιῇ πεξὶ η῵λ αὐη῵λ ηνῖο καζεηαῖο δηαιέγεηαη ηὸλ ηνῦ πλεύκαηνο ζεζαπξὸλ αὐηνῖο ἀπνθαιύπησλ θαὶ παξαθαι῵λ κεηαζρεῖλ· Ζεινῦηε γάξ θεζηλ ηὰ πλεπκαηηθὰ ραξίζκαηα· θαὶ ἔηη θαζ' ὑπεξβνιὴλ ὁδὸλ ὑκῖλ δείθλπκη. ἐὰλ ηαῖο γιώζζαηο η῵λ ἀλζξώπσλ ιαι῵ θαὶ η῵λ ἀγγέισλ, ἀγάπελ δὲ κὴ ἔρσ, γέγνλα ραιθὸο ἠρ῵λ ἢ θύκβαινλ ἀιαιάδνλ. θαὶ ἐὰλ ἔρσ πξνθεηείαλ θαὶ εἰδ῵ ηὰ κπζηήξηα θαὶ πᾶζαλ ηὴλ γλ῵ζηλ, θαὶ ἐὰλ ἔρσ πᾶζαλ ηὴλ πίζηηλ ὥζηε ὄξε κεζηζηάλεηλ, ἀγάπελ δὲ κὴ ἔρσ, νὐζέλ εἰκη· θαὶ ἐὰλ ςσκίζσ πάληα ηὰ ὑπάξρνληά κνπ θαὶ ἐὰλ παξαδ῵ ηὸ ζ῵κά κνπ ἵλα θαπζήζσκαη, ἀγάπελ 8,1.60 δὲ κὴ ἔρσ, νὐδὲλ ὠθεινῦκαη. ηί δὲ ηὸ θέξδνο ηῆο ἀγάπεο θαὶ πνῖα ηὰ ηαύηεο βιαζηήκαηα, ηίλσλ ηε ἀθίζηεζη ηὸλ ἔρνληα αὐηὴλ θαὶ ηίλα παξέρεη, ζαθ῵ο ἐλ ηνύηνηο δεινῖ· Ἡ ἀγάπε νὐ δεινῖ, νὐ πεξπεξεύεηαη, νὐ θπζηνῦηαη, νὐθ ἀζρεκνλεῖ, νὐ δεηεῖ ηὰ ἑαπηῆο, <νὐ παξνμύλεηαη, νὐ ινγί δεηαη ηὸ θαθόλ,> νὐ ραίξεη ἐπὶ ηῇ ἀδηθίᾳ, ζπγραίξεη δὲ ηῇ ἀιεζείᾳ, πάληα ζηέγεη, πάληα πηζηεύεη, πάληα ἐιπίδεη, πάληα ὑπνκέλεη· ἡ ἀγάπε νὐδέπνηε ἐθπίπηεη. πάλπ ζνθ῵ο θαὶ ἀθξηβ῵ο Οὐδέπνηε, θεζίλ, ἐθπίπηεη ἡ ἀγάπε. ηί δὲ ηνῦηό ἐζηηλ; θἂλ η῵λ ἄιισλ ηηο ηύρῃ ραξηζκάησλ, ὧλ ηὸ πλεῦκα παξέρεη (γιώζζαο ιέγσ ἀγγέισλ θαὶ πξνθεηείαλ θαὶ γλ῵ζηλ θαὶ ραξίζκαηα ἰακάησλ), κεδέπσ δὲ ιπηξσζῇ θαζαξ῵ο ἀπὸ η῵λ ἔλδνλ ἐλνρινύλησλ παζ῵λ ηῇ ηνῦ πλεύ καηνο ἀγάπῃ κεδὲ ηὸ ηέιεηνλ ηῆο ζσηεξίαο ἐλ ηῇ ςπρῇ δέμεηαη θάξκαθνλ, ἐλ θόβῳ θαζέζηεθελ ἔηη ηῆο πηώζεσο, ηὴλ ζηεξίδνπζαλ θαὶ βεβαηνῦζαλ ἐλ ηῇ ηῆο ἀξεηῆο ζηάζεη κὴ ἔρσλ ἀγάπελ. Μὴ νὖλ νἰεζεὶο δηὰ ηὴλ πινπζίαλ θαὶ ἄθζνλνλ ηνῦ πλεύκαηνο ράξηλ κεδελὸο ἔηη δεῖζζαη πξὸο ηὴλ ηειείσζηλ ἐλαπνκείλῃο ηνῖο ἐθείλνπ δσξήκαζηλ· ἀιι' ὅηαλ ἔιζῃ πξὸο 8,1.61 ζὲ ηῆο δσξεᾶο ἐθείλεο ὁ πινῦηνο, ηόηε γίλνπ ηῶ θξνλήκαηη πέλεο, ὑπνπηήζζσλ ἀεὶ θαὶ ηὴλ ἀγάπελ ὥζπεξ ηηλὰ θξεπῖδα ηνῦ ηῆο ράξηηνο ζεζαπξνῦ πξνζδνθ῵λ ηῇ ςπρῇ θαὶ πξὸο πᾶλ ἀγσληδόκελνο πάζνο, κέρξηο <ἂλ> ἐπὶ ηὸ ἄθξνλ ηνῦ ηῆο εὐζεβείαο ἀθίθῃ ζθνπνῦ, ἐθ' ὃλ αὐηόο ηε ἔθζαζελ ὁ ἀπόζην ινο θαὶ ηνὺο καζεηὰο ἀλάγεη δη' εὐρῆο ηε θαὶ δηδαρῆο ὑπνδεηθλὺο ηνῖο ἀγαπ῵ζη ηὸλ θύξηνλ, ηὴλ ὑπὸ ηῆο ἀγάπεο ἐπὶ ηὸ θξεῖηηνλ κεηαβνιήλ ηε θαὶ ράξηλ
ΠΑΣΕΡΘΚΗ ΘΕΟΛΟΓΘΑ http://www.paterikiorthodoxia.com/ 

ιέγσλ· Οὔηε γὰξ πεξηηνκή ηί ἐζηηλ νὔηε ἀθξνβπζηία, ἀιιὰ θηίζηο θαηλή· θαὶ ὅζνη ηῶ θαλόλη ηνύηῳ ζηνηρνῦζηλ, εἰξήλε ἐπ' αὐηνὺο θαὶ ἔιενο θαὶ ἐπὶ ηὸλ Ἰζξαὴι ηνῦ ζενῦ. θαὶ πάιηλ· Εἴ ηηο ἐλ Υξηζηῶ, θαηλὴ θηίζηο· ηὰ ἀξραῖα παξῆιζε. ηὸ θαηλὴ θηίζηο ἀπνζηνιηθόο ἐζηη θαλώλ· ἔζηη δὲ νὗηνο ὃλ αὐηὸο ἐλ ἄιιῳ κέξεη ζαθ῵ο ἐδήισζελ εἰπώλ· Ἵλα παξα ζηήζσ αὐηὸο ἑαπηῶ ηὴλ ἐθθιεζίαλ ἔλδνμνλ, κὴ ἔρνπζαλ ζπῖινλ ἢ ῥπηίδα ἤ ηη η῵λ ηνηνύησλ, ἀιι' ἵλα ᾖ ἁγία θαὶ ἄκσκνο. θαηλὴλ θηίζηλ ἐθάιεζε ηὴλ ἐλ θαζαξᾷ θαὶ ἀκώκῳ ςπρῇ θαὶ πάζεο ἀπειιαγκέλῃ θαθίαο θαὶ πνλεξίαο θαὶ αἰζρύλεο ἐλνίθεζηλ ηνῦ ἁγίνπ πλεύκαηνο. ὅηαλ γὰξ κηζήζῃ κὲλ ἡ ςπρὴ ηὸ ἁκαξηάλεηλ, νἰθεηώζῃ δὲ ἑαπηὴλ ηῶ ζεῶ θαηὰ δύλακηλ ηῇ ηῆο ἀξεηῆο πνιηηείᾳ θαὶ δέμεηαη κεηα πνηεζεῖζα ηῶ βίῳ ηὴλ ηνῦ πλεύκαηνο εἰο ἑαπηὴλ ράξηλ, 8,1.62 θαηλὴ γέγνλελ ὅιε θαὶ ἀλεθηίζζε. θαὶ ηὸ ἖θθαζάξαηε ηὴλ παιαηὰλ δύκελ, ἵλα ἦηε λένλ θύξακα, ηνῦην δεινῖ, θαὶ ηὸ ἗νξηάδσκελ, κὴ ἐλ δύκῃ παιαηᾷ, ἀιι' ἐλ ἀδύκνηο εἰιη θξηλείαο θαὶ ἀιεζείαο. ἐπεηδὴ γὰξ πνιινὺο κὲλ ἵζηεζηλ ὁ πεηξαηὴο ηῇ ςπρῇ βξόρνπο παληαρόζελ αὐηῇ ηὴλ ἑαπηνῦ θαθίαλ πξνβάιισλ, ἐιάηησλ δὲ θαζ' ἑαπηὴλ ἡ ἀλζξσπίλε δύλακηο ηῆο θαη' ἐθείλνπ λίθεο, ὁπιίδεηλ ἡκᾶο ὁ ἀπόζηνινο θειεύεη ηὰ κέιε ηνῖο νὐξαλίνηο ὅπινηο, ηὸλ ζώξαθα ηῆο δηθαηνζύλεο θειεύσλ ἐλδύζαζζαη θαὶ ὑπνδήζαζζαη ηνὺο πόδαο ἐλ ἑηνηκαζίᾳ ηῆο εἰξήλεο θαὶ πεξηδώζαζζαη ηὴλ ὀζθὺλ ἐλ ἀιεζείᾳ, ἐπὶ πᾶζη δὲ ηὸλ ζπξεὸλ ηῆο πίζηεσο ἀλαιαβόληεο, δη' ἧο θεζη ∆πλήζεζζε πάληα ηὰ βέιε ηνῦ πνλεξνῦ ηὰ πεππ ξσκέλα ζβέζαη· βέιε δέ ἐζηη πεππξσκέλα ηὰ ἀθόιαζηα πάζε· θαὶ ηὴλ πεξηθεθαιαίαλ ηνῦ ζσηεξίνπ δέμαζζαη παξεγγπᾷ θαὶ ηὴλ ἁγίαλ κάραηξαλ ηνῦ πλεύκαηνο· κάραηξαλ δὲ ἁγίαλ ιέγεη ηὸλ ἐλ δπλάκεη ζενῦ ιόγνλ, ᾧ ρξὴ ηὴλ δεμηὰλ ηῆο ςπρῆο ὁπιίζαληα ηὰο ηνῦ ἐρζξνῦ κεραλὰο ἀπνθξνύεζζαη. Π῵ο νὖλ ἡκῖλ ιεπηένλ ηὰ ὅπια, παξ' αὐηνῦ κάζε 8,1.63 ηνῦ ἀπνζηόινπ ιέγνληνο· ∆ηὰ πάζεο πξνζεπρῆο θαὶ δεή ζεσο πξνζεπρόκελνη ἐλ παληὶ θαηξῶ ἐλ πλεύκαηη θαὶ εἰο αὐηὸ ἀγξππλνῦληεο ἐλ πάζῃ πξνζθαξηεξήζεη θαὶ δεήζεη· ὅζελ θαὶ ὑπεξεύρεηαη πάλησλ νὕησο· Ἡ ράξηο ηνῦ θπξίνπ ἡκ῵λ Ἰεζνῦ Υξηζηνῦ θαὶ ἡ ἀγάπε ηνῦ ζενῦ θαὶ ἡ θνηλσλία ηνῦ ἁγίνπ πλεύκαηνο κεηὰ πάλησλ ὑκ῵λ. θαὶ πάιηλ· Ὁιόθιεξνλ ὑκ῵λ ηὸ πλεῦκα θαὶ ἡ ςπρὴ θαὶ ηὸ ζ῵κα ἀκέκπησο ηεξεζείε ἐλ ηῇ ἡκέξᾳ ηνῦ θπξίνπ ἡκ῵λ Ἰεζνῦ Υξηζηνῦ. ὁξᾷο ὅζνπο ὑπέδεημέ ζνη ηξόπνπο ηῆο ζσηεξίαο εἰο κίαλ ηείλνληαο ὁδὸλ θαὶ ζθνπὸλ ἕλα ηνῦ ηέιεηνλ εἶλαη Υξηζηηαλόλ; ηνῦην γάξ ἐζηη ηὸ πέξαο εἰο ὃ δεῖ θζάζαη δηὰ πίζηεσο ἰζρπξᾶο θαὶ ἐιπίδνο βεβαίαο ηνὺο ηῆο ἀιεζείαο ἐξαζηὰο ἐλ ἡδνλῇ κεηὰ ἀγ῵λνο θαὶ πξνζπκίαο βαδίδνληαο. ηνύηνηο θαὶ πιεξνῦηαη ῥᾳδίσο ὁ πξὸο ηὸ ἄθξνλ η῵λ ἐλ ηνι῵λ ηνῦ βίνπ δξόκνο, ὧλ ἐμήξηεηαη πᾶο πξνθήηεο κεηὰ ηνῦ λόκνπ. ηίλαο ιέγσ ηὰο ἐληνιάο; Ἀγαπήζεηο θύξηνλ ηὸλ ζεόλ ζνπ ἐμ ὅιεο ηῆο θαξδίαο ζνπ θαὶ ἐμ ὅιεο ηῆο ςπρῆο ζνπ θαὶ ἐμ ὅιεο ηῆο δηαλνίαο ζνπ θαὶ ηὸλ πιεζίνλ ζνπ ὡο ζεαπηόλ. Ὁ κὲλ νὖλ ζθνπὸο ηῆο εὐζεβείαο ηνηνῦηνο, ὃλ αὐηόο ηε ὁ θύξηνο θαὶ νἱ παξ' ἐθείλνπ ηὸ εἰδέλαη ιαβόληεο ἀπό 8,1.64 ζηνινη παξέδνζαλ ἡκῖλ· εἰ δὲ δηὰ καθξνηέξσλ ἀπνδεηθλύλ ηεο εἰο κῆθνο πξνεγάγνκελ ηὸλ ιόγνλ, ηνῦ παξαζηῆζαη ηὴλ ἀιήζεηαλ κᾶιινλ ἢ ηνῦ ζπληεκεῖλ ηὰ ιεγόκελα θξνληί δνληεο, κεκθέζζσ κεδείο. δεῖ γὰξ ηνὺο ὀξζ῵ο θηινζνθεῖλ ἐγλσθόηαο θαὶ ηὰο ςπρὰο ἐθ η῵λ ηῆο θαθίαο κνιπζκ῵λ ιπηξνπκέλνπο ἀθξηβ῵ο εἰδέλαη ηὸλ ηῆο θηινζνθίαο ζθνπόλ, ὅπσο κεκαζεθόηεο ηῆο ηε πνξείαο ηὸλ πόλνλ θαὶ ηνῦ δξόκνπ ηὸ πέξαο ῥίςσζη κὲλ πάληεο ηὴλ αὐζάδεηαλ θαὶ ηὸ κέγα θξνλεῖλ ἐπὶ ηνῖο θαηνξζώκαζη, ηὴλ δὲ ἑαπη῵λ ςπρὴλ κεηὰ ηνῦ βίνπ θαηὰ ηὸ πξόζηαγκα ηῆο γξαθῆο ἀξλεζάκελνη πξὸο ἕλα βιέπσζη πινῦηνλ, ὃλ ηῆο εἰο Υξηζηὸλ ἀγάπεο ἆζινλ ηνῖο ἀγαπ῵ζηλ ἔζεθελ ὁ ζεόο, θαι῵λ εἰο αὐηὸλ πάληαο ηνὺο ηὸλ ἀγ῵λα ηνῦ ιαβεῖλ πξνζύκσο ὑθηζηακέλνπο, νἷο ἐμαξθεῖ πξὸο ηὴλ ηνῦ ηνηνύηνπ βίνπ πνξείαλ ἐθόδηνλ ὁ ζηαπξὸο ηνῦ Υξηζηνῦ· ὃλ δεῖ κεη' εὐθξνζύλεο θαὶ ἀγαζῆο ἐιπίδνο βαζηάδνληαο ἀθνινπζεῖλ ηῶ ζσηῆξη ζεῶ, λόκνλ θαὶ ὁδὸλ ηνῦ βίνπ ηὴλ ἐθείλνπ πνηνπκέλνπο
ΠΑΣΕΡΘΚΗ ΘΕΟΛΟΓΘΑ http://www.paterikiorthodoxia.com/ 

νἰθνλνκίαλ, θαζὼο εἶπελ αὐηὸο ὁ ἀπόζηνινο· Μηκεηαί κνπ γίλεζζε θαζὼο θἀγὼΥξηζηνῦ· θαὶ πάιηλ· ∆η' ὑπνκνλῆο ηξέρνκελ ηὸλ πξνθείκελνλ ἡκῖλ ἀγ῵λα, ἀθνξ῵ληεο εἰο ηὸλ ηῆο πίζηεσο ἀξρεγὸλ θαὶ ηειεησηὴλ Ἰεζνῦλ, ὃο ἀληὶ ηῆο πξνθεηκέλεο αὐηῶ ραξᾶο ὑπέκεηλε ζηαπξὸλ αἰζρύλεο θαηαθξνλήζαο ἐλ δεμηᾷ ηε ηνῦ ζξόλνπ 8,1.65 ηνῦ ζενῦ θεθάζηθελ· δένο γὰξ κὴ ηνῖο παξὰ ηνῦ πλεύκαηνο δσξήκαζηλ ἐπαηξόκελνη θαὶ ηὸ θαηνξζ῵ζαί ηη δη' ἀξεηὴλ ἀθνξκὴλ ιαβόληεο εἰο ηὸ θξνλεῖλ θαὶ ζεκλύλεζζαη, πξὶλ εἰο ηέινο η῵λ ἐιπηδνκέλσλ ἐιζεῖλ, ἐθπέζσκελ ηῆο ὁξκῆο, ἀρξεῖνλ ἑαπηνῖο θαὶ ηὸλ πξνιαβόληα πόλνλ ηῇ αὐζαδείᾳ πνηήζαληεο θαὶ ἀλάμηνη θαλέληεο ηῆο ηειεηόηεηνο, εἰο ἣλ ἡ ηνῦ πλεύκαηνο εἷιθελ ἡκᾶο ράξηο. ∆εῖ νὖλ κεδακνῦ ηὸλ ηνῦ πόλνπ ηόλνλ ἐθιύεηλ κεδὲ ἐμίζηαζζαη η῵λ πξνθεηκέλσλ ἀγώλσλ κεδὲ ηνῖο θαηόπηλ εἴ ηη πέπξαθηαη ζπνπδαῖνλ πξνζέρεηλ, ἀιι' ἐθείλσλ κὲλ ιήζελ ιακβάλεηλ, ἐπὶ δὲ ηὸ ἔκπξνζζελ θαηὰ ηὸλ ἀπόζηνινλ ἐπεθηείλεζζαη θαὶ ζπληξίβεηλ ηαῖο η῵λ πόλσλ θξνληίζη ηὴλ θαξδίαλ, ἀθόξεζηνλ ἔρνληαο ηὴλ ηῆο δηθαηνζύλεο ἐπηζπκίαλ, ἧο κόλεο ρξὴ πεηλῆλ θαὶ δηςῆλ ηνὺο εἰο ηὸ ηέιεηνλ θζάζαη δεηνῦληαο, ηαπεηλνὺο δὲ θαὶ πεξηδεεῖο γηλνκέλνπο ὡο πόξξσ πνπ η῵λ ἐπεγγεικέλσλ ηπγράλνληαο θαὶ ηῆο ηειείαο ηνῦ Υξηζηνῦ καθξὰλ ἀπῳθηζκέλνπο ἀγάπεο· ὁ γὰξ ἐθείλεο ἐξ῵λ θαὶ πξὸο ηὴλ ἄλσ βιέπσλ ἐπαγγειίαλ νὔηε λεζηεύσλ νὔηε ἀγξππλ῵λ νὔηε ἄιιν ηη η῵λ ηῆο ἀξεηῆο ζπνπδάδσλ ἵζηαηαη ηνῖο πξνιαβνῦζη θαηνξζώκαζηλ ἐπεξκέλνο, ἀιιὰ κεζηὸο ὢλ ηνῦ ζείνπ πόζνπ θαὶ πξὸο ηὸλ θαινῦληα ζπληόλσο βιέπσλ πᾶλ κὲλ ὅηη ἂλ ἀγσλίζεηαη πξὸο ηὸ ηπρεῖλ ἐθείλνπ κηθξὸλ ἡγεῖηαη θαὶ η῵λ ἄζισλ ἀλάμηνλ· θηινλεηθεῖ δὲ κέρξη 8,1.66 ηῆο ηνῦ βίνπ ηνύηνπ ηειεπηῆο, πόλνηο πόλνπο θαὶ ἀξεηαῖο ἀξεηὰο ζπλάπησλ, κέρξηο ἂλ ηίκηνλ ἑαπηὸλ ηῶ ζεῶ θαηα ζηήζῃ δηὰ η῵λ ἔξγσλ, νὐθ ἔρσλ ἐλ ηῶ ζπλεηδόηη ηὸ λνκίδεηλ ἄμηνλ ἑαπηὸλ πεπνηεθέλαη ζεῶ. ηνῦην γάξ ἐζηη θαηόξζσκα κέγηζηνλ θηινζνθίαο ηὸ κέγαλ ὄληα ηνῖο ἔξγνηο ζπζηέιιε ζζαη ηῇ θαξδίᾳ θαὶ θαηαγηλώζθεηλ ηνῦ βίνπ, θάησ πνπ ῥίςαληα ηῶ πξὸο ζεὸλ θόβῳ ηὴλ νἴεζηλ, ὅπσο ἀπνιαύζῃ ηῆο ἐπαγγειίαο θαζόζνλ πηζηεύζαο ἠξάζζε ηαύηεο, νὐ θαζόζνλ πνλέζαο εἰξγάζαην. κεγάισλ γὰξ ὄλησλ η῵λ δώξσλ νὐθ ἔζηη πόλνπο ἀμίνπο εὑξεῖλ· κεγάιεο δὲ δεῖ πίζηεσο θαὶ ἐιπίδνο εἰο ηὸ ηαύηαηο κεηξεζῆλαη, κὴ ηνῖο πόλνηο, ηὴλ ἀκνηβήλ· πίζηεσο δὲ ὑπόζηαζηο πλεύκαηνο πησρεία θαὶ ἡ πξὸο ζεὸλ ἀκέηξεηνο ἀγάπε. Σὰ κὲλ δὴ θαηὰ ηὴλ ἐιπίδα ηνῦ ζθνπνῦ ηνῖο θηινζόθσο δῆλ ᾑξεκέλνηο ἱθαλ῵ο εἰξῆζζαη λνκίδσ. δεῖ δὲ ινηπὸλ πξνζζεῖλαη ηνῖο εἰξεκέλνηο, ὅπσο κὲλ ρξὴ ζπλεῖλαη ηνὺο ηνηνύηνπο ἀιιήινηο, ὁπνίνπο δὲ ἀγαπᾶλ πόλνπο, ὅπσο δὲ ηξέρεηλ κεη' ἀιιήισλ, ἕσο ἂλ ἐπὶ ηὴλ ἄλσ πόιηλ ἀθίθσληαη. δεῖ ηνίλπλ ηὸλ ηὰ ηνῦ βίνπ ηνύηνπ ζεκλὰ θαζαξ῵ο ἀηηκά δνληα θαὶ ἀξλνύκελνλ κὲλ ηνὺο ζπγγελεῖο, ἀξλνύκελνλ δὲ πᾶζαλ ηὴλ θάησ δόμαλ θαὶ ἐξ῵ληα ηῆο νὐξαλίαο ηηκῆο 8,1.67 θαὶ ηνῖο θαηὰ ζεὸλ ἀδειθνῖο πλεπκαηηθ῵ο ζπλαπηόκελνλ ἀξλήζαζζαη κεηὰ ηνῦ βίνπ θαὶ ηὴλ ἑαπηνῦ ςπρήλ. ἄξλεζηο δὲ ςπρῆο ηὸ κεδακνῦ δεηεῖλ ηὸ ἑαπηνῦ ζέιεκα ζεξαπεύεηλ, κᾶιινλ δὲ ἑαπηνῦ ζέιεκα πνηεῖλ ηὸλ ἐθεζη῵ηα ηνῦ ζενῦ ιόγνλ θαὶ ηνύηῳ θερξῆζζαη θαζάπεξ ἀγαζῶ θπβεξλήηῃ ηῶ ηὸ θνηλὸλ ηῆο ἀδειθόηεηνο πιήξσκα κεζ' ὁκνλνίαο ἐπὶ ηὸλ ιηκέλα ηνῦ ζειήκαηνο ηνῦ ζενῦ δηεπζύλνληη. θε θηῆζζαη δὲ νὐδὲλ ρξὴ ἢ λνκίδεηλ ἴδηνλ παξὰ ηὸ θνηλὸλ πιὴλ ηνῦ ηὸ ζ῵κα θαιύπηνληνο ἱκαηίνπ. εἰ γὰξ κεδὲλ ἔρνη ηνύησλ ἀιιὰ γπκλὸο εἴε ηῆο θαζ' ἑαπηὸλ ηνῦ βίνπ θξνληίδνο, ηῆο θνηλῆο ἔζηαη ρξείαο ζεξαπεπηὴο θαὶ ηὸ παξὰ η῵λ πξνεζηώησλ ἐπηηαζζόκελνλ κεζ' ἡδνλῆο θαὶ ἐιπίδνο πξν ζύκσο ἐπηηει῵λ θαζάπεξ εὔλνπο θαὶ ἁπινῦο δνῦινο ηνῦ Υξηζηνῦ πξὸο ηὴλ θνηλὴλ η῵λ ἀδειθ῵λ ρξείαλ ἠγνξαζκέλνο. 8,1.68 ηνῦην γὰξ θαὶ ὁ θύξηνο βνύιεηαη θαὶ παξαθαιεῖ ιέγσλ· Ὁ ζέισλ ἐλ ὑκῖλ εἶλαη πξ῵ηνο θαὶ κέγαο ἔζηαη πάλησλ ἔζραηνο θαὶ πάλησλ δνῦινο. Υξὴ νὖλ ηὴλ δνπιείαλ παξὰ ηνῖο ἀλζξώπνηο ἄκηζζνλ εἶλαη θαὶ κεδεκίαλ θέξνπζαλ ηῶ δνπιεύνληη ηηκὴλ κεδὲ δόμαλ, ὅπσο κὴ παξὰ ηὸ γεγξακκέλνλ ἀλζξσπάξεζθνο θαίλεηαη, ζρεκαηίδσλ ἑαπηὸλ ἐλ ὀθζαικνδνπιείᾳ κεδὲ ἀλζξώπνηο ἀιι' ὡο αὐηῶ ηῶ
ΠΑΣΕΡΘΚΗ ΘΕΟΛΟΓΘΑ http://www.paterikiorthodoxia.com/ 

θπξίῳ δνπιεύσλ θαὶ ηὴλ ηεζιηκκέλελ ὁδὸλ βαδίδσλ, ἐλ ᾗ ηῶ ἐθείλνπ δπγῶ <πξνζύ κσο> ὑπνζεὶο ηὸλ αὐρέλα θαὶ βαζηάδσλ δηὰ ηέινπο ἐλ ἡδνλῇ θέξεηαη πξὸο ηὸ ηέινο <κεηὰ ἀγαζῆο ἐιπίδνο>. δεῖ νὖλ ὑπνηεηάρζαη πᾶζη θαὶ θαζάπεξ δαλείνπ ρξεώζηελ ζεξαπεύεηλ ηνὺο ἀδειθνύο, ηὰο ὑπὲξ ἁπάλησλ θξνληίδαο ἐλαπνζέκελνλ ηῇ ςπρῇ θαὶ ἀπνπιεξνῦληα ηὴλ ὀθεηινκέλελ ἀγάπελ. ρξὴ δὲ θαὶ ηνὺο πξνεζη῵ηαο ηνῦ πλεπκαηηθνῦ ηνύηνπ ρνξνῦ ηό ηε κέγεζνο ηῆο αὑη῵λ ζθνπνῦληαο 8,1.69 θξνληίδνο θαὶ ηῆο ἐθεδξεπνύζεο ηῇ πίζηεη θαθίαο ινγηδν κέλνπο ηὰο ηέρλαο ἀμίσο ηῆο ἐπηζηαζίαο ἀγσλίδεζζαη, κὴ πξὸο ηὴλ ἐμνπζίαλ αἴξνληαο ηὸ θξόλεκα. θίλδπλνο γὰξ ἐληαῦζα, θαί ηηλεο ἤδε δνθνῦληεο ἑηέξσλ πξνεζηάλαη θαὶ ηνύηνπο ἐπὶ ηὴλ νὐξάληνλ εὐζύλεηλ δσὴλ ἔιαζνλ ὑπὸ θξνλή καηνο ἑαπηνὺο ἀπνιέζαληεο. δεῖ νὖλ ἐλ ηῇ ἐπηζηαζίᾳ κείδνλα κὲλ η῵λ ἄιισλ ηνὺο πξνεζη῵ηαο πνλεῖλ, ηαπεηλό ηεξα δὲ η῵λ ἀξρνκέλσλ θξνλεῖλ θαὶ ηύπνλ δνπιείαο ηὸλ ἑαπη῵λ βίνλ παξέρεηλ ηνῖο ἀδειθνῖο, παξαθαηαζήθελ ζενῦ λνκίδνληαο ἔρεηλ νὓο ἐπηζηεύζεζαλ. Εἰ γὰξ νὕησο ἔρνηελ ζπγθξνηνῦληεο ηὸλ ἱεξὸλ ηῇ ζεξα πείᾳ ρνξὸλ θαὶ ηὴλ κὲλ δηδαρὴλ θαηὰ ηὴλ ἑθάζηνπ ρξείαλ ἐλ θαλεξῶ πνηνύκελνη πξὸο ηὸ ζῴδεηλ ηὴλ πξέπνπζαλ ἕθαζηνλ ηάμηλ, ἐλ ηῶ θξππηῶ δὲ θαηὰ δηάλνηαλ ηὴλ ηαπεη λνθξνζύλελ θαζάπεξ εὐγλώκνλεο δνῦινη ηεξνῦληεο ηῇ πίζηεη, κέγαλ ἑαπηνῖο ἐξγάδνληαη ηῶ ηνηνύηῳ βίῳ κηζζόλ. νὕησο νὖλ ἐπηκειεῖζζε αὐη῵λ ὡο ἂλ ρξεζηνὶ παηδαγσγνὶ παίδσλ ἁπαι῵λ, νὓο ἐπηζηεύζεζαλ παξὰ η῵λ παηέξσλ αὐ η῵λ. ἐθεῖλνί ηε γὰξ η῵λ παίδσλ ηὰο ἕμεηο ζθνπνῦληεο ηῶ κὲλ πιεγάο, ηῶ δὲ λνπζεζίαλ, ηῶ δὲ ἔπαηλνλ, ηῶ δὲ ἄιιν ηη ηνηνῦηνλ πξνζάγνπζηλ, νὐδὲλ νὔηε πξὸο ράξηλ νὔηε πξὸο ἀπέρζεηαλ ηνύησλ πνηνῦληεο, ἀιι' ὡο ἀλῆθε ηῶ πξάγκαηη 8,1.70 θαὶ ὁ ηνῦ παηδὸο ἀπαηηεῖ ηξόπνο, εἰο ηὸ γελέζζαη αὐηνὺο <δεισηὰο> ηνῦ βίνπ ηνύηνπ ζεκλνύο· θαὶ ὑκᾶο ρξὴ πᾶλ κῖζνο θαηὰ η῵λ ἀδειθ῵λ θαὶ πᾶζαλ αὐζάδεηαλ ἀπνζεκέλνπο πξὸο ηὴλ ἑθάζηνπ δύλακηλ θαὶ γλώκελ ἁξκόδεηλ ηὸλ ιόγνλ· ηῶ κὲλ ἐπηηίκεζνλ, ηὸλ δὲ λνπζέηεζνλ, ἄιινλ παξα θάιεζνλ, πξὸο ηὴλ ἑθάζηνπ ρξείαλ θαζάπεξ ἀγαζὸο ἰαηξὸο πξνζάγσλ ηὸ θάξκαθνλ· ἐθεῖλόο ηε γὰξ πξὸο ηὰ πάζε ζθνπ῵λ ηῶ κὲλ πξᾶνλ, ηῶ δὲ ζθνδξόηεξνλ ἐπέζεθε θάξ καθνλ, νὐδελὶ η῵λ ζεξαπείαο δενκέλσλ ἀρζόκελνο, ἀιιὰ ηαῖο ςπραῖο θαὶ ηνῖο ζώκαζηλ ἁξκόδσλ ηὴλ ηέρλελ· ζύ ηε ἀθνινύζεη ηῇ ρξείᾳ ηνῦ πξάγκαηνο, ὅπσο ηὴλ ςπρὴλ ηνῦ πξὸο ζὲ βιέπνληνο καζεηνῦ θαι῵ο ἐθπαηδεύζαο ιακπξὰλ ηὴλ ἐθείλεο ἀξεηὴλ πξνζαγάγῃο ηῶ παηξί, θιεξνλόκνλ ἄμηνλ ηῆο ἐθείλνπ δσξεᾶο. ἖ὰλ νὕησο ἔρεηε πξὸο ἀιιήινπο νἵ ηε ἐθεζη῵ηεο θαὶ νἱ ηνύηνηο ρξώκελνη δηδαζθάινηο, νἱ κὲλ πεηζόκελνη κεηὰ ραξᾶο ηνῖο ἐπηηαηηνκέλνηο, νἱ δὲ κεζ' ἡδνλῆο ηνὺο ἀδειθνὺο ἐπὶ ηὸ ηέιεηνλ πξνζαγόκελνη, θαὶ ηαῖο ηηκαῖο ἀιιήινπο πξνεγῆζζε, ηὸλ η῵λ ἀγγέισλ ἐπὶ ηῆο γῆο δήζεζζε βίνλ. κεδεὶο νὖλ ἐλ ὑκῖλ γλσξηδέζζσ ηῦθνο, ἀιιὰ ἁπιόηεο θαὶ ὁκόλνηα θαὶ δηάζεζηο ἄδνινο ζπγθξνηείησ ηὸλ ρνξόλ· 8,1.71 πεηζέησ δὲ ἕθαζηνο ἑαπηόλ, ὡο νὐ ηνῦ ζπλόληνο ἀδειθνῦ κόλνλ ἐζηὶ θαηαδεέζηεξνο, ἀιιὰ θαὶ παληὸο ἀλζξώπνπ· ηνῦην γὰξ γηλώζθσλ καζεηὴο ἔζηαη ὄλησο Υξηζηνῦ. Ὁ γὰξ ὑς῵λ ἑαπηὸλ ηαπεηλσζήζεηαη, θαζὼο ὁ ζσηὴξ εἶπελ, θαὶ ὁ ηαπεηλ῵λ ἑαπηὸλ ὑςσζήζεηαη· θαὶ πάιηλ· Ὁ ζέισλ ἐλ ὑκῖλ εἶλαη πξ῵ηνο, ἔζηαη πάλησλ ἔζραηνο θαὶ πάλησλ δηάθνλνο, θαζὼο Ὁ πἱὸο ηνῦ ἀλζξώπνπ νὐθ ἦιζελ δηαθνλεζῆλαη, ἀιιὰ δηαθνλῆζαη θαὶ δνῦλαη ηὴλ ςπρὴλ αὐηνῦ ιύηξνλ ἀληὶ πνιι῵λ· θαὶ ὁ ἀπόζηνινο· Οὐ γὰξ ἑαπηνὺο θεξύζζνκελ, ἀιιὰ θύξηνλ Ἰεζνῦλ Υξηζηόλ, ἑαπηνὺο δὲ δνύινπο ὑκ῵λ δηὰ Ἰεζνῦλ. εἰδόηεο νὖλ ηῆο ηε ηαπεηλόηεηνο ηνὺο θαξπνὺο θαὶ ηὴλ δεκίαλ ηνῦ ηύθνπ κηκήζαζζε ηὸλ δεζπόηελ ἀγαπ῵ληεο ἀιιήινπο, θαὶ κήηε ζάλαηνλ κήηε ἄιιελ ηηλὰ ηηκσξίαλ εἰο ἀγαζὸλ κεη' ἀιιήισλ ὀθλεῖηε· ἀιι' ἣλ ἐβάδηζελ ὁδὸλ ἐλ ἡκῖλ ὁ ζεόο, ηαύηελ ὑκεῖο πξὸο ἐθεῖλνλ βαδίδνληεο ἑλὶ ζώκαηη θαὶ ςπρῇ κηᾷ ρσξεῖηε πξὸο ηὴλ ἄλσ θιῆζηλ, ἀγαπ῵ληεο ηὸλ ζεὸλ θαὶ ἀιιήινπο. ἀγάπε γὰξ θαὶ θόβνο ὁ πξὸο ηὸλ θύξηνλ ηὸ πξ῵ ηνλ ηνῦ λόκνπ ἐζηὶ πιήξσκα. ∆εῖ νὖλ ἕθαζηνλ ὑκ῵λ θαζάπεξ ἰζρπξάλ ηηλα θαὶ ζηε
ΠΑΣΕΡΘΚΗ ΘΕΟΛΟΓΘΑ http://www.paterikiorthodoxia.com/ 

ξεὰλ θξεπῖδα ηὸλ θόβνλ ηε θαὶ ηὴλ ἀγάπελ ἐλ ηῇ ἑαπηνῦ ηηζέλαη ςπρῇ θαὶ ηαύηελ ἐπάξδεηλ ἔξγνηο ηε ἀγαζνῖο θαὶ εὐρῇ δηαξθεῖ· νὐ γὰξ ἁπι῵ο νὐδὲ αὐηνκάησο ἡκῖλ ἡ πξὸο ηὸλ ζεὸλ ἀγάπε ἐγγίλεζζαη πέθπθελ, ἀιιὰ δηὰ πνιι῵λ 8,1.72 πόλσλ θαὶ κεγάισλ θξνληίδσλ θαὶ ζπλεξγίαο ηῆο ηνῦ Υξηζηνῦ, θαζὼο εἴξεθελ ἡ ΢νθία· ἖ὰλ γὰξ δεηήζῃο αὐηήλ, θεζίλ, ὡο ἀξγύξηνλ θαὶ ὡο ζεζαπξνὺο ἐμεξεπλήζῃο αὐηήλ, ηόηε ζπλήζεηο θόβνλ θπξίνπ θαὶ ἐπίγλσζηλ ζενῦ εὑξήζεηο· ζενῦ δὲ ἐπίγλσζηλ εὑξὼλ θαὶ θόβνλ ζπλεὶο ῥᾳδίσο θαὶ ηὸ ἐθεμῆο θαηνξζώζεηο, ηὸ ἀγαπᾶλ ιέγσ ηὸλ πιεζίνλ· ηνῦ γὰξ πξώηνπ θαὶ κεγάινπ πόλῳ θηεζέληνο ηὸ δεύηεξνλ ἔιαηηνλ ὂλ ἀπνλώηεξνλ ἕπεηαη ηῶ πξώηῳ· ἐθείλνπ δὲ κὴ παξόληνο νὐδὲ ηὸ δεύηεξνλ ἂλ γέλνηην θαζα ξ῵ο. ὁ γὰξ ζεὸλ κὴ ἀγαπ῵λ ἐμ ὅιεο θαξδίαο θαὶ ἐμ ὅιεο δηαλνίαο, π῵ο ἂλ ὑγη῵ο θαὶ ἀδόισο ἐπηκεινῖην ηῆο η῵λ ἀδειθ῵λ ἀγάπεο, ἐθείλῳ κὴ πιεξ῵λ ηὴλ ἀγάπελ δη' ὃλ ἐπηκειεῖηαη ηαύηεο; ηὸλ γὰξ νὕησο ἔρνληα θαὶ κὴ ηὴλ ςπρὴλ ὅιελ ἀπνδόληα ηῶ ζεῶ κεδὲ πξὸο ηὴλ ἐθείλνπ θε θνηλσκέλνλ ἀγάπελ εὑξὼλ ἐμσπιηζκέλνλ ὁ ηῆο θαθίαο ηερλίηεο ρεηξνῦηαη ῥᾳδίσο ινγηζκνῖο πνλεξνῖο ὑπνζθειί δσλ, λῦλ κὲλ βαξέα θαίλεζζαη πνη῵λ ηὰ ηῆο γξαθῆο ἐπη ηάγκαηα θαὶ ἐπαρζῆ ηὴλ εἰο ηνὺο ἀδειθνὺο ζεξαπείαλ, λῦλ δὲ ἐπαίξσλ εἰο ἀιαδνλείαλ θαὶ ηῦθνλ ἀπ' αὐηῆο ηῆο 8,1.73 εἰο ηνὺο ὁκνδνύινπο δηαθνλίαο θαὶ πείζσλ αὐηὸλ ὡο ἐπιή ξσζε ηὰο ἐληνιὰο ηνῦ θπξίνπ θαὶ ἔζηαη κέγαο ἐλ νὐξαλνῖο· νὐ κηθξὸλ δὲ ηνῦην ἀδίθεκα· δεῖ γὰξ ηὸλ εὔλνπλ θαὶ ζπνπδαῖνλ δνῦινλ ηῶ δεζπόηῃ πηζηεύεηλ ηῆο εὐλνίαο ηὴλ θξίζηλ, ἀιιὰ κὴ αὐηὸλ ἀληὶ ηνῦ δεζπόηνπ δηθαζηὴλ θαὶ ἐπαηλέηελ ηῆο αὑηνῦ γίλεζζαη πνιηηείαο· εἰ γὰξ αὐηὸο γέλνηην θξηηὴο ηὸλ ἀιεζηλὸλ παξσζάκελνο, νὐδὲ ηὸλ κηζζὸλ ἐθεῖζελ ἕμεη, πξὸ ηῆο ἐθείλνπ θξίζεσο ἑαπηῶ ηνῖο ἐπαίλνηο θαὶ ηῇ νἰήζεη ἀπνπιεξώζαο. δεῖ γὰξ θαηὰ ηὸ ιόγηνλ Παύινπ ηὸ πλεῦκα ηνῦ ζενῦ ζπκκαξηπξεῖλ ηῶ πλεύκαηη ἡκ῵λ, ἀιιὰ κὴ ηῇ ἡκεηέξᾳ θξίζεη ηὰ ἡκέηεξα δνθηκάδεζζαη· Οὐ γάξ, θεζίλ, ὁ ἑαπηὸλ ζπληζη῵λ ἐζηη δόθηκνο ἀιι' ὃλ ὁ θύξηνο ζπλίζηεζηλ· ὁ δὲ κὴ παξὰ ηνῦ θπξίνπ ηὴλ ζύζηαζηλ ἀλακέλσλ, ἀιιὰ θζάλσλ ηὴλ ἐθείλνπ θξίζηλ, εἰο ηὰο ἀλ ζξσπίλαο ἐθπίπηεη δόμαο, ηηκὴλ ἑαπηῶ ηὴλ παξὰ η῵λ ἀδειθ῵λ ἐθ η῵λ ἰδίσλ πόλσλ πξαγκαηεπόκελνο θαὶ πνη῵λ ηὰ η῵λ ἀπίζησλ· ἄπηζηνο γὰξ ὁ ηὰο ἀλζξσπίλαο ἀληὶ η῵λ νὐξαλίσλ ζεξεύσλ ηηκάο, ὡο αὐηόο πνύ θεζηλ ὁ θύξηνο· Π῵ο δύλαζζε ὑκεῖο πηζηεύεηλ δόμαλ παξ' ἀιιήισλ ιακ βάλνληεο, θαὶ ηὴλ δόμαλ ηὴλ παξὰ ηνῦ κόλνπ ζενῦ νὐ δεηεῖηε; 8,1.74 Σίζηλ νὖλ ἐνηθέλαη κνη δνθνῦζηλ; ἢ ηνῖο [ηὸ] ηνῦ πνηεξίνπ θαὶ ηῆο παξνςίδνο ηὸ ἐθηὸο πεξηθαζαίξνπζηλ, ἐληὸο δὲ κεζηνῖο παληνίαο νὖζη θαθίαο; ὁξᾶηε νὖλ κή ηη πάζεηε ηνηνῦηνλ, ἀιιὰ ἄλσ† δόληεο ηὰο ςπρὰο θαὶ κίαλ ἔρνληεο θξνληίδα ηνῦ ἀξέζαη ηῶ θπξίῳ θαὶ κεδέπνηε ηῆο η῵λ νὐξαλίσλ ἐθπίπηεηλ κλήκεο κεδὲ δέμαζζαη ηὰο ηνῦ βίνπ ηνύηνπ ηηκάο, νὕησ ηξέρεηε θξύπηνληεο ηῶ ιόγῳ ηνὺο ὑπὲξ ηῆο ἀξεηῆο ἀγ῵λαο, ὅπσο κὴ θαηξὸλ εὑξὼλ ὁ ηὰο ἐθ ηῆο γῆο ηηκὰο ὑπνβάιισλ θαὶ ἐληεῦζελ ἁξπάζαο ὑκ῵λ ηὸλ λνῦλ ἐθ ηῆο η῵λ ἀιεζηλ῵λ ἀζρνιίαο ἐπὶ ηὰ κάηαηα θαὶ πιάλεο κεζηὰ θαηαβάιῃ· κὴ εὑξὼλ δὲ θαηξὸλ ὅισο κεδὲ παξείζδπζηλ εἰο ηὸ δειεάζαη ηνὺο ἄλσ ηαῖο ςπραῖο δηαηξίβνληαο ἀπόισιε θαὶ θεῖηαη λεθξόο· ζάλαηνο γὰξ δηαβόινπ ηὸ ἄπξαθηνλ ἔρεηλ θαὶ ἀλελέξγεηνλ ηὴλ θαθίαλ. ἀγάπεο νὖλ ἐλ ὑκῖλ παξνύζεο ηνῦ ζενῦ ἀλάγθε θαὶ ηὰ ινηπὰ ηαύηῃ ζπλέπεζζαη· ηὸ θηιάδειθνλ, ηὸ πξᾶνλ, ηὸ ἀλππόθξηηνλ, ηὸ πεξὶ ηὰο εὐρὰο δηαξθὲο θαὶ ζπνπδαῖνλ θαὶ ἁπι῵ο πᾶζαλ ἀξεηήλ. Ὡο νὖλ κεγάινπ ηνῦ θηήκαηνο ὄληνο κεγάισλ θαὶ 8,1.75 πόλσλ δεῖ πεξὶ ηὴλ θηῆζηλ, νὐ πξὸο ἔλδεημηλ ἀλζξώπσλ γηλνκέλσλ, ἀιι' εἰο ηὸ ἀξέζαη ηῶ θπξίῳ ηῶ ηὰ θξππηὰ εἰδόηη. πξὸο ὃλ δεῖ βιέπεηλ ἀεὶ θαὶ ηὸ ἔλδνλ ηῆο ςπρῆο δηεξεπλᾶλ θαὶ πεξηθξάζζεηλ ηνῖο ηῆο εὐζεβείαο ινγηζκνῖο, ὅπσο κὴ παξείζδπζηλ εὕξῃ ηηλὰ κεδὲ ρώξαλ ἐπηβνπιῆο ὁ ἀληίδηθνο, γπκλάδεηλ δὲ θαὶ πξνζάγεηλ πξὸο ηὴλ ηνῦ θαινῦ θαὶ πνλεξνῦ δηάγλσζηλ ηὰ ἠζζελεθόηα ηῆο ςπρῆο κέιε· γπκλάδεηλ δὲ αὐηὰ νἶδελ ὁ ηῶ ζεῶ ἑπόκελνο λνῦο θαὶ ζπλνηθίδσλ ἑαπηῶ πᾶζαλ ηὴλ ςπρὴλ πξὸο ἐθεῖλνλ ἐθ ηῆο πξὸο ζεὸλ ἀγάπεο θαὶ
ΠΑΣΕΡΘΚΗ ΘΕΟΛΟΓΘΑ http://www.paterikiorthodoxia.com/ 

η῵λ θξππη῵λ ηῆο ἀξεηῆο ἐλλνη῵λ θαὶ ἔξγσλ ἐληνιῆο ἰώκελνο ηὸ ζαζξὸλ θαὶ ζπλάπησλ ηῶ δπλαηῶ. ἐπεὶ νὖλ κία ἐζηὶ θξνπξὰ θαὶ ζεξαπεία ςπρῆο ηὸ κεκλῆζζαη ἐλ πόζῳ ζενῦ θαὶ ἀεὶ η῵λ ἀγαζ῵λ ἔρεζζαη ἐλλνη῵λ, κὴ ἀπνζη῵κελ ηῆο ηνηαύηεο ζπνπδῆο κήηε ἐζζίνληεο κήηε πίλνληεο κήηε ἠξεκνῦληεο κήηε πνηνῦληέο ηη ἢ θζεγγόκελνη, ὅπσο πάληα ηὰ παξ' ἡκῖλ εἰο ηὴλ ηνῦ ζενῦ ζπληειῇ δόμαλ θαὶ κὴ εἰο ηὴλ ἡκεηέξαλ αὐη῵λ κεδὲ ἔρῃ ηηλὰ ῥύπνλ ἢ θειῖδα ὁ βίνο ἡκ῵λ ἐθ ηῆο ηνῦ πνλεξνῦ ἐπηβνπιῆο. Καὶ ἄιισο δὲ ηνῖο ἀγαπ῵ζη ηὸλ ζεὸλ εὔθνινο θαὶ ἡδὺο ὁ πόλνο η῵λ ἐληνι῵λ, ἐιαθξὸλ θαὶ ἐπέξαζηνλ ἡκῖλ ηὸλ ἀγ῵λα ηῆο πξὸο ἐθεῖλνλ πνηνύζεο ἀγάπεο. δηὰ ηνῦην θαὶ ὁ πνλεξὸο πάληα ἀγσλίδεηαη ηξόπνλ ἐθβαιεῖλ ηὸλ ηνῦ θπξίνπ θόβνλ ἐθ η῵λ ςπρ῵λ ἡκ῵λ θαὶ δηαιῦζαη ηὴλ πξὸο 8,1.76 ἐθεῖλνλ ἀγάπελ ἡδνλαῖο παξαλόκνηο θαὶ ηεξπλνῖο ἀγθίζηξνηο θηινλεηθ῵λ, ὅπσο γπκλὴλ η῵λ πλεπκαηηθ῵λ ὅπισλ θαὶ ἄθξνπξνλ ιαβὼλ ηὴλ ςπρὴλ ηνὺο πόλνπο ἡκ῵λ δηαθζείξῃ, ηὴλ ἐθ ηῆο γῆο ἡκῖλ δόμαλ ἐπεηζάγσλ ηῇ νὐξαλίᾳ θαὶ ἐπηζνι῵λ ηὰ ὄλησο θαιὰ ηνῖο δνθνῦζηλ εἶλαη θαινῖο ηῇ η῵λ ἀπαησ κέλσλ θαληαζίᾳ. δεηλὸο γάξ ἐζηηλ, εἰ ῥᾳζπκνῦληαο εὕξνη ηνὺο θύιαθαο, θιέςαη θαηξὸλ θαὶ ἐπεηζειζεῖλ ηνῖο ηῆο ἀξεηῆο πόλνηο θαὶ ζπγθαηαζπεῖξαη ηῶ ζίηῳ ηὰ αὑηνῦ δηδάληα, ινηδνξίαλ, ιέγσ, θαὶ ηῦθνλ θαὶ θελνδνμίαλ θαὶ ηηκῆο ἐπηζπκίαλ θαὶ ἔξηλ θαὶ ηὰ ινηπὰ ηῆο θαθίαο δεκηνπξ γήκαηα. δεῖ νὖλ ἐγξεγνξέλαη θαὶ ηεξεῖλ πάληνζελ ηὸλ ἐρζξόλ, ὅπσο θἂλ πξνζβάιῃ ηηλὰ κεραλὴλ ὑπ' ἀλαηζρπλ ηίαο, πξὶλ ἅςαζζαη ηῆο ςπρῆο ἀπνθξνπζζῇ. Μλεκνλεύεηε δέ κνη ζπλερ῵ο θἀθείλσλ, ὅηη Ἄβει κὲλ πξνζέθεξε ηῶ θπξίῳ ζπζίαλ ἀπὸ πξσηνηόθσλ πξνβάησλ θαὶ ἀπὸ ζηεάησλ, Κάηλ δὲ ἀπὸ κὲλ θαξπ῵λ ηῆο γῆο, ἀιι' νὐθ ἀπὸ η῵λ πξώησλ θαξπ῵λ· Καὶ ἐπεῖδε, θεζίλ, ὁ ζεὸο ἐπὶ ηαῖο ζπζίαηο ηνῦ Ἄβει, ἐπὶ δὲ ηνῖο δώξνηο ηνῦ Κάηλ νὐ πξνζέζρελ. ηί ηνίλπλ ηῆο ἱζηνξίαο ηὸ θέξδνο; ὅηη ἔζηη καζεῖλ ὡο εὐάξεζηνλ ηῶ ζεῶ πᾶλ ηὸ κεηὰ θόβνπ θαὶ πίζηεσο, νὐ ηὸ πνιπηει῵ο ἄλεπ ἀγάπεο γηλόκελνλ. νὐδὲ γὰξ Ἀβξαὰκ 8,1.77 παξὰ ηνῦ Μειρηζεδὲθ ἄιισο ἐδέμαην ηὴλ εὐινγίαλ ἀιιὰ ηὰο ἀπαξρὰο θαὶ ηὰ θαίξηα πξνζελέγθαο ηῶ ἱεξεῖ ηνῦ ζενῦ. ηὰ θαίξηα δὲ ιέγεη θαὶ ηὰ ἀθξνζίληα η῵λ ὑπαξρόλησλ αὐηὴλ ηὴλ ςπρὴλ θαὶ ηὸλ λνῦλ αὐηόλ, θειεύσλ [ἡκῖλ] κὴ κηθξνπξεπ῵ο ζύεηλ ηῶ ζεῶ ηὰο αἰλέζεηο θαὶ ηὰο εὐρὰο κεδὲ ηὰ ηπρόληα ηῶ δεζπόηῃ πξνζάγεηλ, ἀιι' εἴ ηη θαίξηνλ ηῆο ςπρῆο, κᾶιινλ δὲ αὐηὴλ ὅιελ ἀλαηηζέλαη κεηὰ πάζεο ἀγάπεο θαὶ πξνζπκίαο, ὅπσο ἀεὶ ηξεθόκελνη ηῇ ηνῦ πλεύ καηνο ράξηηη θαὶ δύλακηλ ηὴλ ἐθ ηνῦ Υξηζηνῦ πξνζιακ βάλνληεο ηξέρσκελ ῥᾳδίσο ηὸλ ζσηήξηνλ δξόκνλ, θνῦθνλ θαὶ ἡδὺλ πνηνῦληεο ηὸλ ὑπὲξ ηῆο δηθαηνζύλεο ἀγ῵λα, ζπλαληηιακβάλνληνο ἡκῖλ αὐηνῦ ηνῦ ζενῦ πξὸο ηὴλ η῵λ πόλσλ ζπνπδὴλ θαὶ ἀπνηεινῦληνο δη' ἡκ῵λ ηὰ ηῆο δηθαηνζύ λεο ἔξγα. Καὶ ηαῦηα κὲλ κέρξη ηνύηνπ· πεξὶ δὲ η῵λ ηῆο ἀξεηῆο κεξ῵λ, πνῖνλ δεῖ θξεῖηηνλ ἡγεῖζζαη θαὶ πξὸ η῵λ ἄιισλ ἐπηηεδεύεηλ, πνῖνλ δὲ ηνύηνπ δεύηεξνλ θαὶ ηὰ ἄιια ἐθεμῆο θαζ' ἕθαζηνλ, νὐθ ἔζηηλ εἰπεῖλ. ἀιιήισλ γὰξ ὁκνηίκσο ἔρνληαη θαὶ δη' ἀιιήισλ ἐπὶ ηὴλ θνξπθὴλ ηνὺο ρξσκέλνπο ἀλάγνπζηλ. ἡ κὲλ γὰξ ἁπιόηεο ηῇ ὑπαθνῇ παξαδίδσζηλ, ἡ δὲ 8,1.78 ὑπαθνὴ ηῇ πίζηεη, αὕηε δὲ ηῇ ἐιπίδη, θαὶ ἡ ἐιπὶο ηῇ δηθαην ζύλῃ, θἀθείλε ηῇ δηαθνλίᾳ, θἀθείλε ηῇ ηαπεηλόηεηη· παξὰ δὲ ηαύηεο ἡ πξαόηεο παξαιακβάλνπζα ηῇ ραξᾷ πξνζάγεη, ἡ δὲ ραξὰ ηῇ ἀγάπῃ θαὶ ἡ ἀγάπε ηῇ εὐρῇ· θαὶ νὕησο ἀι ιήισλ ἐμεξηεκέλαη θαὶ ἐμαξηήζαζαη ηὸλ ἐρόκελνλ ἐπ' αὐηὴλ ἀλάγνπζη ηνῦ πνζνπκέλνπ ηὴλ θνξπθήλ, θαζάπεξ ἀπελαληίνλ ἡ πνλεξία ηνὺο ἑαπηῆο θίινπο δηὰ η῵λ νἰθείσλ αὐηῆο κεξ῵λ ἐπὶ ηὴλ ἐζράηελ θαηάγεη θαθίαλ. δεῖ δὲ ἡκᾶο ηῇ εὐρῇ πιένλ πξνζθαξηεξεῖλ· νἷνλ γὰξ θνξπθαῖόο ηηο ηνῦ ρνξνῦ η῵λ ἀξεη῵λ αὕηε ηπγράλεη δη' ἧο θαὶ ηὰο ινηπὰο ἀξεηὰο αἰηνύκεζα παξὰ ηνῦ ζενῦ ᾧ θνηλσλεῖ θαὶ ζπλάπηεηαη δη' ἁγηόηεηνο κπζηηθῆο θαὶ πλεπκαηηθῆο ἐλεξγείαο θαὶ δηα ζέζεσο ἀξξήηνπ ὁ ηῇ εὐρῇ πξνζθαξηεξ῵λ. ηὸ γὰξ πλεῦκα ιαβὼλ ἐληεῦζελ ὁδεγὸλ θαὶ ζύκκαρνλ θιέγεηαη πξὸο ηὴλ ηνῦ θπξίνπ
ΠΑΣΕΡΘΚΗ ΘΕΟΛΟΓΘΑ http://www.paterikiorthodoxia.com/ 

ἀγάπελ θαὶ δέεη ηῶ πόζῳ θόξνλ ηῆο εὐρῆο νὐρ εὑξίζθσλ, ἀιι' ἀεὶ πξὸο ηὸλ ἔξσηα ηνῦ ἀγαζνῦ ἐθθαηόκελνο θαὶ ἄξδσλ ηῇ πξνζπκίᾳ ηὴλ ςπρήλ, θαζὼο εἴξεηαη· Οἱ ηξώγνληέο κε ἔηη πεηλάζνπζη, θαὶ νἱ πίλνληέο κε ἔηη δηςή ζνπζη, θαὶ ἀιιαρνῦ· Ἔδσθαο εὐθξνζύλελ εἰο ηὴλ θαξδίαλ κνπ. θαὶ ὁ θύξηνο· Ἡ βαζηιεία η῵λ νὐξαλ῵λ ἐληὸο ὑκ῵λ ἐζηη. 8,1.79 Σίλα δὲ ιέγεη βαζηιείαλ ἐληὸο ἡκ῵λ εἶλαη; ηίλα δὲ ἄιιελ ἢ ηὴλ ἄλσζελ δηὰ ηνῦ πλεύκαηνο ἐγγηλνκέλελ ηαῖο ςπραῖο εὐθξνζύλελ; αὕηε γάξ ἐζηηλ νἷνλ εἰθὼλ θαὶ ἀξξα βὼλ θαὶ δεῖγκα ηῆο αἰσλίνπ ραξᾶο, ἧο ἀπνιαύζνπζηλ αἱ η῵λ ἁγίσλ ςπραὶ ἐλ ηῶ πξνζδνθσκέλῳ αἰ῵λη. παξαθαιεῖ νὖλ ἡκᾶο ὁ θύξηνο δηὰ ηῆο ἐλεξγείαο ηνῦ πλεύκαηνο ἐπὶ πάζῃ ηῇ ζιίςεη ἡκ῵λ εἰο ηὸ ζ῵ζαη θαὶ κεηαδνῦλαη η῵λ πλεπκαηηθ῵λ ἀγαζ῵λ θαὶ η῵λ ἑαπηνῦ ραξηζκάησλ· Ὁ παξαθαι῵λ γάξ θεζηλ ἡκᾶο ἐπὶ πάζῃ ηῇ ζιίςεη ἡκ῵λ εἰο ηὸ δύλαζζαη ἡκᾶο παξαθαιεῖλ ηνὺο ἐλ πάζῃ ζιίςεη· θαὶ Ἡ θαξδία κνπ θαὶ ἡ ζάξμ κνπ ἠγαιιηάζαλην ἐπὶ ζεὸλ δ῵ληα· θαὶ Ὡο ἐθ ζηέαηνο θαὶ πηόηεηνο ἐκπιεζζείε ἡ ςπρή κνπ· ηαῦηα πάληα ηὴλ ἐθ ηνῦ πλεύκαηνο εὐθξνζύλελ θαὶ παξάθιεζηλ δη' αἰληγκάησλ παξαδεινῖ. ἖πεηδὴ ηνίλπλ δέδεηθηαη, ηίο ὁ ηῆο εὐζεβείαο ζθνπὸο ὃλ ρξὴ πξνθεῖζζαη ηνῖο ηὸλ ζενθηιῆ βίνλ δῆλ αἱξνπκέλνηο, ὅο ἐζηη ςπρῆο θαζαξηζκὸο θαὶ ηνῦ πλεύκαηνο δη' ἔξγσλ ἀγαζ῵λ πξνθνπῆο ἐλνίθεζηο, ἕθαζηνο ὑκ῵λ θαηὰ ηὸλ 8,1.80 ὑπνδεηρζέληα ηξόπνλ παξαζθεπάζαο ηὴλ ςπρὴλ θαὶ κεζηὴλ ζείνπ πνηήζαο ἔξσηνο νὕησο ἀπνδόησ ἑαπηὸλ ηαῖο ηε εὐραῖο θαὶ <ηαῖο> λεζηείαηο θαηὰ ηὸ αὐηνῦ ζέιεκα, κεκλεκέλνο ηνῦ παξαθαινῦληνο ηὸ Ἀδηαιείπησο πξνζεύ ρεζζε θαὶ Σῇ εὐρῇ πξνζθαξηεξνῦληεο, θαὶ ηῆο ηνῦ θπξίνπ ἐπαγγειίαο, ἐλ ᾗ θεζη· Πόζῳ κᾶιινλ ὁ ζεὸο πνηήζεη ηὴλ ἐθδίθεζηλ η῵λ βνώλησλ πξὸο αὐηὸλ λπθηὸο θαὶ ἡκέξαο· Ἔιεγελ γάξ θεζηλ θαὶ παξαβνιὴλ πξὸο ηὸ δεῖλ πάληνηε πξνζεύρεζζαη θαὶ κὴ ἐθθαθεῖλ· ὅηη δὲ ἡ πεξὶ ηὴλ εὐρὴλ ζπνπδὴ κεγάια ραξίδεηαη θαὶ αὐηὸ δὴ ηὸ πλεῦκα ηαῖο ςπραῖο ἐλνηθίδεη, δεινῖ ζαθ῵ο δη' ὧλ πξνηξέπεη ἡκᾶο ὁ ἀπόζηνινο ιέγσλ· ∆ηὰ πάζεο πξνζεπρῆο θαὶ δεήζεσο πξνζεπρόκελνη ἐλ παληὶ θαηξῶ ἐλ πλεύκαηη θαὶ εἰο αὐηὸ ηνῦην ἀγξππλνῦληεο ἐλ πάζῃ πξνζθαξηεξήζεη θαὶ δεήζεη. ὥζηε εἴ ηηο η῵λ ἀδειθ῵λ ηνύηῳ ηῶ κέξεη η῵λ ἀξεη῵λ ἑαπηὸλ ἀπνδίδσζη, ηῶ ηῆο εὐρῆο ιέγσ, θαιὸλ ζεζαπξὸλ 8,1.81 πεξηέπεη θαὶ ἐξᾷ ηνῦ κεγίζηνπ θηήκαηνο· κόλνλ ζπληόλῳ θαὶ ὀξζῇ ζπλεηδήζεη ηνῦην πνηείησ ἕθαζηνο, κεδακνῦ θαηὰ ηὴλ δηάλνηαλ ἑθνπζίσο πεξηπιαλώκελνο κεδὲ ὥζπεξ ἀθνύζηνλ ἀπνδηδνὺο ὑπ' ἀλάγθεο ρξένο, ἀιι' ἔξσηα θαὶ πόζνλ ἀπνπιεξ῵λ ηῆο ςπρῆο θαὶ ηνὺο ἀγαζνὺο ηῆο παξα κνλῆο θαξπνὺο πᾶζηλ ἐπηδεηθλύο· ρξὴ δὲ θαὶ ηνὺο ινηπνὺο δηδόλαη ηῶ ηνηνύηῳ θαηξὸλ θαὶ ζπγραίξεηλ ηῇ παξακνλῇ ηῆο πξνζεπρῆο, ὅπσο θαὶ αὐηνὶ κεηάζρσζη η῵λ ἀγαζ῵λ θαξπ῵λ, ἅηε δὴ θνηλσλνὶ ηνῦ ηνηνύηνπ βίνπ ηῶ ζπλή δεζζαη γεγνλόηεο. δώζεη δὲ θαὶ αὐηὸο ὁ θύξηνο ηνῖο αἰηνῦζηλ ὅπσο εὔρεζζαη δεῖ θαηὰ ηὸ εἰξεκέλνλ· Ὁ δηδνὺο εὐρὴλ ηῶ εὐρνκέλῳ. δεῖ νὖλ αἰηεῖλ θαὶ εἰδέλαη ηὸλ ηῇ εὐρῇ πξνζ θαξηεξνῦληα πξάγκαηη ηνζνύηῳ κεηὰ πνιιῆο ζπνπδῆο θαὶ πάζεο δπλάκεσο ἐλαζιεῖλ ηῶ ἀγ῵λη. ηὰ γὰξ κεγάια ἆζια κεγάισλ δεῖηαη θαὶ πόλσλ, ἐπεηδὴ κάιηζηα ἡ θαθία ηνῖο ηνηνύηνηο ἐθεδξεύεη, παληαρόζελ πεξηεξγαδνκέλε θαὶ πεξη ηξέρνπζα θαὶ δεηνῦζα πεξηηξέςαη ηὴλ ζπνπδήλ. ἐθεῖζελ ὕπλνο θαὶ βάξεζηο ζώκαηνο θαὶ ςπρῆο καιαθία θαὶ ἀθεδία θαὶ ὀιηγσξία θαὶ ἀλππνκνλεζία θαὶ ηὰ ινηπὰ ηῆο θαθίαο <πάζε θαὶ> ἐλεξγήκαηα, δη' ὧλ ἀπόιιπηαη ςπρὴ θαηὰ κέξνο ἁξπαδνκέλε θαὶ αὐηνκνινῦζα πξὸο ηὸλ ἐρζξὸλ αὐηῆο. 8,1.82 Υξὴ νὖλ ἐθεζηάλαη ηῇ ςπρῇ θαζάπεξ ζνθὸλ θπβεξλήηελ ηὸλ ινγηζκὸλ κεδακνῦ ηὴλ δηάλνηαλ ἐλδηδόληα πξὸο ηὰο ηνῦ πνλεξνῦ πλεύκαηνο ηαξαρὰο κεδὲ ηνῖο ἐθείλνπ θύκαζη ζπκπεξηθεξόκελνλ, ἀιι' εὐζὺ βιέπνληα πξὸο ηὸλ ἄλσ ιη κέλα θαὶ ηὴλ ςπρὴλ ἀθέξαηνλ ἀπνδηδόληα ηῶ πηζηεύζαληη θαὶ ἀπαηηνῦληη ζεῶ. νὐ γὰξ ηὸ πεζεῖλ ἐπὶ γόλπ θαὶ ἐλ ηῶ ζρήκαηη η῵λ δη' εὐρὴλ θεηκέλσλ ἐθηεηάζζαη ζπνπδαῖνλ ηῇ γξαθῇ θαὶ εὐάξεζηνλ, ηῆο δηαλνίαο ἔμσ ηνῦ ζενῦ πια λσκέλεο, ἀιιὰ ηὸ πᾶζαλ
ΠΑΣΕΡΘΚΗ ΘΕΟΛΟΓΘΑ http://www.paterikiorthodoxia.com/ 

ἐθβαιόληα η῵λ ινγηζκ῵λ ῥᾳζπκίαλ ηε θαὶ ἄδηθνλ ἔλλνηαλ ὅιελ κεηὰ ηνῦ ζώκαηνο ἀπνδνῦλαη ηὴλ ςπρὴλ ηαῖο εὐραῖο. Καὶ ηνὺο πξνεζη῵ηαο δὲ ρξὴ ζπλαληηιακβάλεηλ ηῶ ηνηνύηῳ θαὶ δηὰ πάζεο ζπνπδῆο θαὶ λνπζεζίαο ηξέθεηλ ηὴλ πεξὶ ηὸ πξνθείκελνλ ηνῦ εὐρνκέλνπ ἐπηζπκίαλ θαὶ θαζαίξεηλ ἀθξηβ῵ο ηὴλ ηνύηνπ ςπρήλ. η῵λ γὰξ νὕησο εὐρνκέλσλ ὁ θαξπὸο η῵λ ἀξεη῵λ ηνῖο ζπλνῦζηλ ἐπηδεηθλύκελνο νὐ ηῶ πξνθόςαληη κόλνλ, ἀιιὰ θαὶ ηνῖο ἔηη λεπίνηο θαὶ δενκέλνηο δηδαζθαιίαο ρξήζηκνο γίλεηαη, παξαθαι῵λ αὐηνὺο θαὶ πξνηξέπσλ εἰο κίκεζηλ ὧλ ὁξ῵ζη. θαξπὸο δ' εἰιηθξηλνῦο εὐρῆο ἁπιόηεο, ἀγάπε, ηαπεηλνθξνζύλε, θαξηεξία, ἀθαθία θαὶ ηὰ ηνηαῦηα, ἃ πξὸ η῵λ αἰσλίσλ θαξπ῵λ παξὰ ηὸλ βίνλ ὁ ηνῦ ζπνπδαίνπ πεξὶ ηὴλ εὐρὴλ πόλνο ἐληαῦζα βιαζηάλεη. 8,1.83 ηνύηνηο εὐρὴ θαιισπίδεηαη ηνῖο θαξπνῖο, ἀπνξνῦζα δὲ ηνύησλ κάηαηνλ ἔρεη ηὸλ πόλνλ· θαὶ νὐθ εὐρὴ κόλνλ, ἀιιὰ θαὶ πᾶζα θηινζνθίαο ὁδὸο ηνηαύηελ κὲλ ἔρνπζα ηὴλ βιάζηελ δηθαηνζύλεο ὄλησο ἐζηὶλ ὁδὸο θαὶ πξὸο ὀξζὸλ ἄγεη ηὸ ηέινο, ηνύησλ δὲ ἐζηεξεκέλε θελὸλ ὄλνκα θαηα ιείπεηαη θαὶ ηαῖο κσξαῖο ἐνηθὸο παξζέλνηο αἷο παξὰ ηὸλ θαηξὸλ ηῆο ρξείαο νὐ παξῆλ ἐλ ηῶ λπκθ῵λη ηὸ ἔιαηνλ· νὐ γὰξ εἶρνλ ἐλ ηαῖο ςπραῖο ηὸ θ῵ο, ηὸλ ηῆο ἀξεηῆο θαξ πόλ, νὐδὲ ηὸλ ηνῦ πλεύκαηνο ἐλ ηῇ δηαλνίᾳ ιύρλνλ· ὅζελ θαὶ κσξὰο εἰθόησο ὠλόκαζελ ἡ γξαθή, ζβεζζείζεο αὐη῵λ ηῆο ἀξεηῆο πξὶλ ἐιζεῖλ ηὸλ λπκθίνλ, θαὶ δηὰ ηνῦην ηνῦ ἄλσ λπκθ῵λνο ηὰο ἀζιίαο ἀπέθιεηζελ· νὐ γὰξ ἐινγίζαην αὐηαῖο ηὴλ ζπνπδὴλ ηῆο παξζελίαο ηῶ κὴ παξεῖλαη ηὴλ ηνῦ πλεύκαηνο ἐλέξγεηαλ, θαὶ πάλπ δηθαίσο. ηί γὰξ ὄθεινο ἀκπέινπ πεπνλεκέλεο θαξπ῵λ κὴ παξόλησλ, ὧλ ἕλεθελ ὑπέκεηλε ηὸλ πόλνλ ὁ γεσξγόο; ηί δὲ θέξδνο λεζηείαο θαὶ πξνζεπρῆο θαὶ ἀγξππλίαο, εἰξήλεο ἀπνύζεο θαὶ ραξᾶο θαὶ ἀγάπεο θαὶ η῵λ ινηπ῵λ ηῆο ηνῦ πλεύκαηνο ράξηηνο θαξ 8,1.84 π῵λ, νὓο ὁ ἅγηνο ἀπαξηζκεῖηαη ἀπόζηνινο; πάληα γὰξ ὑθίζηαηαη πόλνλ ηνύησλ ἕλεθελ ὁ ηῆο ἄλσ ραξᾶο ἐξαζηήο, δη' ὧλ ἐθέιθεηαη ηὸ πλεῦκα, θαὶ ηῆο ἐθεῖζελ κεηαιακβάλσλ ράξηηνο θαξπνθνξεῖ θαὶ ἀπνιαύεη κεη' εὐθξνζύλεο ηῆο γεσξγίαο, ἣλ ἐλ ηῇ ἑαπηνῦ ηαπεηλνθξνζύλῃ θαὶ ἐπηκειείᾳ η῵λ ἔξγσλ ἡ ηνῦ πλεύκαηνο ἐγεώξγεζε ράξηο. ∆εῖ νὖλ ηνὺο κὲλ πόλνπο ηῆο εὐρῆο θαὶ λεζηείαο θαὶ η῵λ ινηπ῵λ ἔξγσλ κεηὰ πνιιῆο ἡδνλῆο θαὶ ἀγάπεο θαὶ ἐιπίδνο ὑθίζηαζζαη, ηὰ δὲ ἄλζε η῵λ πόλσλ θαὶ ηνὺο θαξπνὺο ηνῦ πλεύκαηνο εἶλαη πηζηεύεηλ ἐλεξγείαο. εἰ γὰξ ἑαπηῶ ηηο ινγίδνηην ηαῦηα θαὶ ηὸ πᾶλ ἀλαηηζείε ηνῖο πόλνηο, ἀληὶ η῵λ ἀθεξάησλ ἐθείλσλ θαξπ῵λ ἀιαδνλεία ηῶ ηνηνύηῳ θαὶ θξόλεκα θύεηαη, ηαῦηα δὲ ηὰ πάζε θαζάπεξ ηηο ζεπεδὼλ ηαῖο η῵λ εὐθόισλ ςπραῖο ἐκθπόκελα δηα-θζείξεη θαὶ ἀπνιιύεη ηνὺο πόλνπο. Σί νὖλ ρξὴ πνηεῖλ ηὸλ ηῶ ζεῶ θαὶ ηῇ ἐθείλνπ δ῵ληα ἐιπίδη; ηνὺο κὲλ ὑπὲξ ηῆο ἀξεηῆο ἀγ῵λαο κεζ' ἡδνλῆο ὑπνκέλεηλ, ηὴλ [δὲ] ιύηξσζηλ ηῆο ςπρῆο ἐθ η῵λ παζ῵λ θαὶ ηὴλ πξὸο ηὸ ἀθξόηαηνλ η῵λ ἀξεη῵λ ἄλνδνλ, ηῆο <δὲ> ηειεηόηεηνο ἐπ' ἐθείλῳ παξίζηαζζαη ηὴλ ἐιπίδα θαὶ ηῇ παξ' ἐθείλνπ θηιαλζξσπίᾳ πηζηεύεηλ· νὕησ γὰξ 8,1.85 παξαζθεπαζάκελνο θαὶ ἀπνιαύζαο ηῆο ᾧ πεπίζηεπθε ράξηηνο ἀπόλσο ηξέρεη θαηαθξνλ῵λ ηῆο ηνῦ ἐρζξνῦ θαθίαο ἅηε δὴ μέλνο ἐθείλνπ θαὶ ιειπηξσκέλνο η῵λ παζ῵λ αὐηνῦ ηῇ ηνῦ Υξηζηνῦ ράξηηη· ὥζπεξ γὰξ νἱ ηὰ πνλεξὰ πάζε δηὰ ηῆο η῵λ θαι῵λ ῥᾳζπκίαο ηῇ ἑαπη῵λ ἐπεηζάγνληεο θύζεη θαὶ δηαηξίβνληεο ἐλ αὐηνῖο κεηὰ ραξᾶο ἐπηηεινῦζη ῥᾳδίσο ὥζπεξ ηηλὰ ἔκθπηνλ ἡδνλὴλ θαὶ νἰθείαλ θαξπνύκελνη πιενλεμίαλ θαὶ ηὸλ θζόλνλ θαὶ ηὴλ πνξλείαλ θαὶ ηὰ ινηπὰ κέξε ηῆο ἀληηθεηκέλεο θαθίαο, νὕησο νἱ ηνῦ Υξηζηνῦ θαὶ ηῆο ἀιεζείαο ἐξγάηαη δηά ηε ηῆο πίζηεσο θαὶ η῵λ ηῆο ἀξεηῆο πόλσλ ηὰ ὑπὲξ ηὴλ θύζηλ αὐη῵λ ἀγαζὰ παξὰ ηῆο ηνῦ πλεύκαηνο δερόκελνη ράξηηνο κεζ' ἡδνλῆο ἀξξήηνπ θαξπνῦληαη θαὶ ἀπόλσο ἐπηηεινῦζη ηὴλ ἄδνινλ θαὶ ἄηξεπηνλ ἀγάπελ, ηὴλ ἀθίλεηνλ πίζηηλ, ηὴλ ἀκεηάπησηνλ εἰξήλελ, ηὴλ ὄλησο ἀγαζόηεηα ηά ηε ινηπὰ πάληα, δη' ὧλ ἡ ςπρὴ θξείηησλ ἑαπηῆο γηλνκέλε θαὶ ηῆο ηνῦ ἐρζξνῦ δπλαησηέξα θαθίαο νἰθεηήξηνλ θαζαξὸλ ἑαπηὴλ παξέρεη ηῶ
ΠΑΣΕΡΘΚΗ ΘΕΟΛΟΓΘΑ http://www.paterikiorthodoxia.com/ 

πξνζθπλε-ηῶ θαὶ ἁγίῳ πλεύκαηη, παξ' νὗ ηὴλ ἀζάλαηνλ ηνῦ Υξηζηνῦ ιαβνῦζα εἰξήλελ ζπλάπηεηαη δη' αὐηῆο θαὶ πξνζθνιιᾶηαη ηῶ θπξίῳ. ιαβνῦζα δὲ ηὴλ ηνῦ πλεύκαηνο ράξηλ θαὶ θνι-ιεζεῖζα ηῶ θπξίῳ θαὶ εἰο ἓλ πλεῦκα κεη' αὐηνῦ γελνκέλε νὐ κόλνλ ηὰ ηῆο νἰθείαο ἀξεηῆο ἔξγα ῥᾳδίσο ἐπηηειεῖ κεδὲλ ἀγσληδνκέλε πξὸο ηὸλ ἐρζξὸλ ηῶ θξείηησλ ηῆο ἐθεί-λνπ ηπγράλεηλ ἐπηβνπιῆο, ἀιιὰ ηὸ πάλησλ κεῖδνλ, ηὰ ηνῦ 8,1.86 ζσηῆξνο εἰο ἑαπηὴλ ἀλαδέρεηαη πάζε θαὶ ἐληξπθᾷ ηνύηνηο πιένλ ἢ νἱ ἐξαζηαὶ ηνῦ βίνπ ηνύηνπ ηαῖο παξὰ η῵λ ἀλζξώ-πσλ ηηκαῖο θαὶ δόμαηο θαὶ δπλαζηείαηο. Υξηζηηαλῶ γὰξ δηὰ πνιηηείαο ἀγαζῆο θαὶ ηῆο ηνῦ πλεύκαηνο δσξεᾶο εἰο ηὸ ηῆο λνεηῆο ἡιηθίαο κέηξνλ ηῆο δεδνκέλεο αὐηῶ ράξηηνο πξνειζόληη δόμα θαὶ ηξπθὴ θαὶ πάζεο ἡδνλῆο θξείηησλ ἀπόιαπζηο ηὸ κηζεῖζζαη δηὰ Υξηζηόλ, ηὸ ἐιαύλεζζαη, ηὸ πᾶζαλ ὕβξηλ θαὶ αἰζρύλελ ὑπὲξ ηῆο εἰο ζεὸλ πίζηεσο ὑπνκέλεηλ· ηῆο γὰξ ἐιπίδνο ὅιεο νὔζεο ηῶ ηνηνύηῳ πξὸο ηῇ ἀλαζηάζεη θαὶ ηνῖο κέιινπζηλ ἀγαζνῖο ὕβξηο πᾶζα θαὶ κάζηηγεο θαὶ δησγκνὶ θαὶ ηὰ ινηπὰ πάζε κέρξη ηνῦ ζηαπξνῦ <πάληα> ηξπθὴ θαὶ ἀλάπαπζηο θαὶ η῵λ νὐξαλίσλ ἐλέρπξα ζεζαπξ῵λ· Μαθάξηνη γὰξ ἐζηέ, θεζίλ, ὅηαλ ὀλεηδίζσζηλ ὑκᾶο θαὶ δηώμσζη πάληεο νἱ ἄλζξσπνη θαὶ εἴπσζη πᾶλ πνλεξὸλ ῥῆκα θαζ' ὑκ῵λ ςεπδόκελνη ἕλεθελ ἐκνῦ· ραίξεηε θαὶ ἀγαιιηᾶζζε ὅηη ὁ κηζζὸο ὑκ῵λ πνιὺο ἐλ ηνῖο νὐξαλνῖο. θαὶ ὁ ἀπόζηνινο· Οὐ κόλνλ δὲ ἀιιὰ θαὶ θαπρώκελνη ἐλ ηαῖο ζιίςεζη· θαὶ ἀιιαρνῦ· Ἥδηζηα νὖλ θαπρήζνκαη ἐλ ηαῖο ἀζζελείαηο κνπ, ἵλα ἐπηζθελώζῃ ἐπ' ἐκὲ ἡ δύλακηο ηνῦ Υξηζηνῦ· δηὸ εὐδνθ῵ ἐλ ἀζζελείαηο, ἐλ ὕβξεζηλ, ἐλ ἀλάγθαηο, ἐλ θπιαθαῖο· ὅηαλ γὰξ ἀζζελ῵, ηόηε δπλαηόο εἰκη· θαὶ πάιηλ· Ὡο ζενῦ δηάθνλνη ἐλ ὑπνκνλῇ πνιιῇ· αὕηε γὰξ ἡ ράξηο ηνῦ ἁγίνπ πλεύκαηνο ὅιελ θαηαζρνῦζα ηὴλ ςπρὴλ θαὶ πιεξώζαζα ηὸ νἰθεηήξηνλ εὐθξνζύλεο ηε θαὶ δπλάκεσο γιπθέα πνηεῖ ηῇ ςπρῇ ηὰ ηνῦ θπξίνπ παζή 8,1.87 καηα ηῇ η῵λ κειιόλησλ ἐιπίδη ηῆο παξνύζεο ὀδύλεο ἀθαηξνῦζα ηὴλ αἴζζεζηλ. Ὡο νὖλ νὕησο ἐθ' ὑςειὴλ δύλακηλ θαὶ δόμαλ κέιινληεο ἀληέλαη ηῇ ζπλεξγίᾳ ηνῦ πλεύκαηνο νὕησ πνιηηεύεζζε πάληα πόλνλ θαὶ ἀγ῵λα κεηὰ ραξᾶο ὑθηζηάκελνη πξὸο ηὸ ἄμηνη θαλῆλαη ηῆο ἐλ ὑκῖλ ἐπηδεκίαο ηνῦ πλεύκαηνο θαὶ ηῆο κεηὰ ηνῦ Υξηζηνῦ θιεξνλνκίαο, κεδακνῦ ραπλνύκελνη κεδὲ ἐθιπόκελνη ὑπὸ ῥᾳζπκίαο πξὸο ηὸ κήηε αὐηνὶ πεζεῖλ κήηε ηνῖο ἄιινηο αἴηηνη ηνῦ ἁκαξηάλεηλ γελέζζαη· εἰ δέ ηηλεο κήπσ ηὸλ ηῆο ἄθξαο εὐρῆο ἔρνληεο ηόλνλ κεδὲ ηὴλ ὀθεηινκέ-λελ ηῶ πξάγκαηη ζπνπδήλ ηε θαὶ δύλακηλ ἀπνιηκπάλνληαη ηαύηεο ηῆο ἀξεηῆο, ἐλ ηνῖο ἄιινηο πιεξνύησζαλ ηὴλ ὑπαθνὴλ θαηὰ δύλακηλ, δηαθνλνῦληεο πξνζύκσο, ἐξγαδό-κελνη ζπνπδαίσο, ζεξαπεύνληεο κεζ' ἡδνλῆο, κὴ ἐπὶ κηζζῶ ηηκῆο κεδὲ ηῆο ἀλζξσπίλεο δόμεο ἕλεθα κεδὲ ἐλδηδόληεο ὑπὸ καιαθίαο ἢ ῥᾳζπκίαο ηνῖο πόλνηο κεδὲ ὡο ἀιινηξίνηο ζώκαζη θαὶ ςπραῖο ὑπεξεηνύκελνη, ἀιι' ὡο Υξηζηνῦ δνύινηο, ὡο ἡκεηέξνηο ζπιάγρνηο, ἵλα θαζαξὸλ ὑκ῵λ ηὸ ἔξγνλ θαὶ ἄδνινλ ἀπνθαλζῇ ηῶ θπξίῳ. πξνθαζηδέζζσ δὲ κεδεὶο πξὸο θαι῵λ ἔξγσλ ζπνπδὴλ ὡο ἀδύλαηνο ἐπηηειεῖλ ηὰ ζῴδνληα ηὴλ ςπρήλ· νὐδὲλ γὰξ ὁ ζεὸο ἀδύλαηνλ ἐπηηάηηεη ηνῖο δνύινηο ἀιι' νὕησο ἐθθερπκέλελ θαὶ πινπζίαλ 8,1.88 πξὸο ἅπαληαο ἔδεημε ηὴλ <ἀγάπελ θαὶ> ἀγαζόηεηα ηῆο ζεόηεηνο ηῆο ἑαπηνῦ, ὡο ἑθάζηῳ θαηὰ ηὸ ζέιεκα παξα-ζρεῖλ ηὸ πξάηηεηλ ηη δύλαζζαη ἀγαζὸλ θαὶ κεδέλα η῵λ ζπνπδὴλ ἐρόλησλ ζσζῆλαη δηακαξηεῖλ ηνῦ δύλαζζαη· Ὃο ἄλ, θεζί, πνηίζῃ πνηήξηνλ ςπρξνῦ κόλνλ εἰο ὄλνκα καζεηνῦ, ἀκὴλ ιέγσ ὑκῖλ, νὐ κὴ ἀπνιέζῃ ηὸλ κηζζὸλ αὐηνῦ. Σί ηῆο ἐληνιῆο ηαύηεο δπλαηώηεξνλ; ςπρξῶ πνηεξίῳ κηζζὸο ἐπνπξάληνο ἕπεηαη. θαί κνη ζθόπεη ηῆο θηιαλζξσπίαο ηὸ ἄκεηξνλ· ἖θ' ὅζνλ ἑλὶ ηνύησλ ἐπνηήζαηέ θεζηλ, ἐκνὶ ἐπνηήζαηε. ηὸ κὲλ ἐπίηαγκα κηθξόλ, ηὸ δὲ ηῆο ὑπαθνῆο θέξδνο πνιὺ θαὶ παξὰ ζεῶ πινπζίσο ἀληαπνδηδόκελνλ· ὥζηε νὐδὲλ ὑπὲξ δύλακηλ ἀπαηηεῖ, ἀιιὰ θἂλ κηθξὸλ θἂλ κέγα πνηῇο, ἕπεηαί ζνη θαηὰ ηὴλ πξναίξεζηλ ὁ κηζζόο. ἐὰλ κὲλ γὰξ εἰο ὄλνκα θαὶ θόβνλ ζενῦ, ιακπξὰ θαὶ ἀλαθαί-ξεηνο ἦιζελ ἡ δσξεά· ἐὰλ δὲ εἰο
ΠΑΣΕΡΘΚΗ ΘΕΟΛΟΓΘΑ http://www.paterikiorthodoxia.com/ 

ἐπίδεημηλ <θαὶ δόμαλ ἀλζξώπσλ>, ἄθνπζνλ ὀκλύληνο αὐηνῦ ηνῦ θπξίνπ· Ἀκὴλ 8,1.89 ιέγσ ὑκῖλ, ἀπέρνπζη ηὸλ κηζζὸλ αὐη῵λ. ἵλα νὖλ κὴ ηνῦην πάζσκελ, παξαγγέιιεη ηνῖο καζεηαῖο θαὶ δη' ἐθείλσλ ἡκῖλ· Βιέπεηε κὴ πνηήζεηε ηὴλ ἐιεεκνζύλελ ὑκ῵λ ἢ ηὴλ εὐρὴλ ἢ ηὴλ λεζηείαλ ἔκπξνζζελ η῵λ ἀλζξώπσλ· εἰ δὲ κή γε, κηζζὸλ νὐθ ἔρεηε παξὰ ηῶ παηξὶ ὑκ῵λ ηῶ ἐλ ηνῖο νὐξαλνῖο. νὕησο ἀπνζηξέθεζζαη θειεύεη θαὶ θεύγεηλ <ηνὺο ζλεηνὺο ηνύηνπο> θαὶ παξὰ ζλεη῵λ ἐπαίλνπο θαὶ ηὴλ καξαηλνκέλελ θαὶ θεύγνπζαλ ἡκᾶο δόμαλ, δεηεῖλ δὲ κόλελ ἐθείλελ, ἧο νὐδὲ θάιινο ἔζηηλ εἰπεῖλ νὐδὲ πέξαο εὑξεῖλ· δη' ἧο θαὶ αὐηνὶ δπλεζόκεζα δνμάδεηλ παηέξα θαὶ πἱὸλ θαὶ ἅγηνλ πλεῦκα λῦλ ηε θαὶ ἀεὶ θαὶ εἰο ηνὺο αἰ῵λαο η῵λ αἰώλσλ. ἀκήλ. Παλεπηζηήµην Αηγαίνπ, Σµήµα Πνιηηηζµηθήο Σερλνινγίαο θαη Επηθνηλσλίαο

ΠΑΣΕΡΘΚΗ ΘΕΟΛΟΓΘΑ

http://www.paterikiorthodoxia.com/