Δημοκρίτειο Πανεπιςτήμιο Θράκησ

Σμήμα Μηχανικϊν Περιβάλλοντοσ
Π.Μ.΢: Σεχνολογίεσ Περιβάλλοντοσ ςτη Περιβαλλοντική Νομοθεςία
ΜΕΣΑΠΣΤΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑ΢ΙΑ
ΘΕΜΑ
«Η ΕΚΜΕΣΑΛΛΕΤ΢Η ΣΩΝ ΚΟΙΣΑ΢ΜΑΣΩΝ ΧΡΤ΢ΟΤ ΢ΣΗΝ ΕΛΛΑΔΑ.
ΝΟΜΙΚΟ ΚΑΘΕ΢ΣΩ΢ ΚΑΙ ΠΡΟΟΠΣΙΚΕ΢ ΑΝΑΠΣΤΞΗ΢»
Επηβιέπνυζα θαζεγήηξηα: Αιεμάλδξα Γθεκηηδή
Όλνκα Φνηηεηή: Σνθία Χνξόδε
Α.Μ: N15014
ΧΑ΢ΑΚΤΗ΢ΙΣΤΙΚΑ - ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ Χ΢ΥΣΟΥ
πυκνό, μαλακό, αςτραφτερό, ελατό και όλκιμο ςτερεό μζταλλο
χθμικό ςτοιχείο ζχει ωσ ςφμβολο το Au, ατομικό αρικμό 79 και ατομικι μάηα 196,966569.
ζντονο κίτρινο χρϊμα, ενϊ μαηί με το χαλκό είναι τα δυο μοναδικά «ζγχρωμα μζταλλα». Ραραμζνει ζτςι δε χωρίσ
να οξειδϊνεται από τον ατμοςφαιρικό αζρα ι το νερό. Είναι από τα λιγότερο δραςτικά χθμικά ςτοιχεία που
υπάρχουν
Χ΢ΗΣΕΙΣ Χ΢ΥΣΟΥ
ΕΜΦΑΝΙΣΕΙΣ Χ΢ΥΣΟΥ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ
Ρολυμεταλλικό χρυςό
΢ηξαηώλη/Μεηαιιείν Μαύξωλ Πεηξώλ (ΒΑ Χαιθηδηθή)
Οιπκπηάδα (ΒΑ Χαιθηδηθή)
ε Πηάβηηζα (ΒΑ Χαιθηδηθή)
ε Μπαμίλα (ΒΑ Χαιθηδηθή)
ν Εέπθνο, Βίλα (ΒΑ Χαιθηδηθή)
νη Άζπξεο Γνύβεο (ΒΑ Χαιθηδηθή)
ην Φαξαζηλό (Γξάκα)
ε Νηθήζηαλε (Καβάια)
πεξηνρή ΢ηαλνύ ηεο Χαιθηδηθήο
πεξηνρή Ξπιαγαλήο Ρνδόπεο
πεξηνρή Παιηάο Καβάιαο
πεξηνρή Μπξηόθπηνπ Κηιθίο
πεξηνρή Μαύξα Ληζάξηα Αγθίζηξνπ
πεξηνρή Άγηνο Κωλζηαληίλνο Αγθίζηξνπ
πεξηνρή Μέηαιια ΢εξξώλ
πεξηνρή Θπκαξηά Καβάιαο
΢άππεο (Ρνδόπε)
Πέξακα (Έβξνο)
Πεύθα
Βίλα Χαιθηδηθήο
Γηάλλαβνο Χαιθηδηθήο
Πξνθήηεο Ζιίαο Μήινπ
Χνλδξό Βνπλό Μήινπ
Μεγάια ζεξκά Λέζβνπ
Φαθόο Λήκλνπ
Χρυςό
Επικερμικόσ χρυςόσ Λειμωνιτικόσ χρυςόσ Ρροςχωςιγενισ χρυςόσ
Ρορφυρικό χρυςό
Γθνξίδν Λόθνο Παιηάο Καβάιαο (Καβάια)
Γθηόιηα Παιηάο Καβάιαο (Καβάια)
Θπκαξηά (Καβάια)
Κνθθηλόρωκα (Καβάια)
Αγθάζη-Μαύξα Ληζάξηα (Άγθηζηξν ΢εξξώλ)
Καιιηζέα (΢έξξεο)
Αγ. Γεώξγηνο Αγθίζηξνπ (΢έξξεο)
΢ηελόιαθθνο Αγθίζηξνπ (΢έξξεο)
Πόηνθαο Αγθίζηξνπ (΢έξξεο)
Αγ. Κωλζηαληίλνο Αγθίζηξνπ (΢έξξεο)
Καηάθπην Αγθίζηξνπ (΢έξξεο)
Μπξηόθπην (Κηιθίο)
Φηεξνύδα (Χαιθηδηθή)
΢θνπξηέο (ΒΑ Χαιθηδηθή)
ε Φηζώθα, Σζηθάξα (ΒΑ Χαιθηδηθή)
ε Πνληνθεξαζηά, Γεξαθαξηό (Κηιθίο)
ζην Μαύξν Γέλδξν (Κηιθίο)
ζην Μηθξό Γξαλίηε (Γξάκα)
ζηε Μειίηαηλα-Καιόηπρν (Ξάλζε)
ζηα Κηκκέξηα (Ξάλζε)
ζην Παγώλη Ράρε (Έβξνο)
Φηιηνύξεο πνηακόο (Ρνδόπε)
Γαιιηθόο πνηακόο (Κηιθίο)
Νηγξίηα (΢έξξεο)
΢ηηο νξνζεηξέο Βεξκίνπ Ζκαζίαο,
Κξνπζίωλ Κηιθίο, Μελνηθίνπ ΢εξξώλ,
Παγγαίνπ θαη ΢πκβόινπ Καβάιαο, ζην
Κ.Νεπξνθόπη, ζηελ Δύβνηα θαη ζηελ
Πεινπόλλεζν, ζηα ΢έξβηα Κνδάλεο,
ζηνλ Λαγθαδά θαη ζηνλ ΢ηξπκόλα
Ο διαχωριςμόσ των μεταλλευτικϊν ορυκτϊν από τθν από τθν εδαφικι ιδιοκτθςία
Η μεταλλειοκτθςία και θ εδαφοκτθςία, δυο αυτοτελι και ανεξάρτθτα δικαιϊματα
Η νομικι διάκριςθ των ορυκτϊν πρϊτων υλϊν (ΟΡΥ)
Η μεταλλειοκτθςία δεν προςτατεφεται ςυνταγματικά
Η αρχι τθσ μεταλλευτικισ ελευκερίασ
Η αρχι τθσ προτεραιότθτασ
Η αρχι τθσ λειτουργίασ των μεταλλείων
Η αρχι λειτουργίασ αποκεματικϊν μεταλλείων
Η αρχι τθσ ζκπτωςθσ
ΟΙ ΒΑΣΙΚΕΣ Α΢ΧΕΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΜΕΤΑΛΛΕΥΤΙΚΗΣ ΝΟΜΟΘΕΣΙΑΣ
 άξζξν 954 αξ.2 ΑΚ ηα πξνϊόληα ηνπ αθηλήηνπ εθόζνλ ζπλέρνληαη κε ην έδαθνο
είλαη ζπζηαηηθά ηνπ αθηλήηνπ απηνύ
 άξζξν 953 ΑΚ δελ κπνξνύλ λα απνηεινύλ ρωξηζηά αληηθείκελν θπξηόηεηαο ή
άιινπ εκπξαγκάηνπ δηθαηώκαηνο
Η ΕΙΔΙΚΗ ΢ΥΘΜΙΣΗ ΤΟΥ Ν.Δ 210/73
 άξζξν 3 ΜΚ «Κπξηόηεο µεηαιιεπηηθώλ νξπθηώλ» νξίδεη πωο ην δηθαίωκα ηεο
επί ηνπ εδάθνπο θπξηόηεηνο δελ επεθηείλεηαη επί ηωλ κεηαιιεπηηθώλ νξπθηώλ,
είηε ηαύηα επξίζθνληαη επί ηεο επηθαλείαο είηε ππό ηαύηελ
Για δικαίωμα ζρευνασ ι εκμετάλλευςθσ μεταλλικϊν
ορυκτϊν ακολουκοφνται οι ειδικότερεσ διατάξεισ του
Μεταλλευτικοφ Κϊδικα
ΚΑΘΕΣΤΩΣ ΙΔΙΟΚΤΗΣΙΑΣ ΒΑΣΕΙ ΤΟΥ ΑΣΤΙΚΟΥ ΚΩΔΙΚΑ
Α΢ΧΗ Ρ΢ΟΤΕ΢ΑΙΟΤΗΤΑΣ
ΔΙΚΑΙΩΜΑ «ΜΕΤΑΛΛΕΥΤΙΚΩΝ Ε΢ΕΥΝΩΝ»
ΔΙΑΘΕΣΗ ΤΟΥ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΟΣ ΜΕΤΑΛΛΕΥΤΙΚΩΝ Ε΢ΕΥΝΩΝ
ΡΑ΢ΑΙΤΗΣΗ ΑΡΟ ΤΗΝ ΑΔΕΙΑ ΜΕΤΑΛΛΕΥΤΙΚΩΝ Ε΢ΕΥΝΩΝ με ςυμβολαιογραφικι διλωςθ
ΜΕΤΑΛΛΕΙΟΚΤΗΣΙΑ
ΚΤΗΣΗ ΜΕΤΑΛΛΕΙΟΥ
ΡΑ΢ΑΧΩ΢ΗΣΗ ΜΕΤΑΛΛΕΙΟΥ Ραραχωρθτιριο Διάταγμα Μίςκωςθ
ΑΡΩΛΕΙΑ ΜΕΤΑΛΛΕΙΟΥ Ραραίτθςθ Ζκπτωςθ Ραρζλευςθ πενιντα χρόνων
το εν λόγω δικαίωμα μετζχει αφ’ ενόσ του δθμοςίου και του ιδιωτικοφ δικαίου και αφ’ ετζρου των εμπραγμάτων και
των ενοχικϊν ςχζςεων υπό τθν ζννοια τθσ «οιονεί νομισ» (άρκρο 37 παρ. 1 ΜΚ) ενϊ θ επζμβαςθ του δθμοςίου
δικαίου είναι ςαφισ και εμφανισ ςτο άρκρο 26 παρ. 6 ΜΚ
ζννοια τθσ «περιουςίασ» κατά το άρκρο 1 του Αϋ Ρρόςκετου Ρρωτοκόλλου ςτθν ΕΣΔΑ
: Νομικι φφςθ
με δικαιοπραξία εν ηωι
με δικαιοπραξία αιτία κανάτου
Ρρωτότυπθ: παραχϊρθςθ από το κράτοσ
Ραράγωγθ: ειδικι ι κακολικι διαδοχι δθλαδι κλθρονομικι διαδοχι, μεταβίβαςθ
ΑΔΕΙΑ ΜΕΤΑΛΛΕΥΤΙΚΩΝ Ε΢ΕΥΝΩΝ
ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΜΕΤΑΛΛΕΙΟΚΤΗΤΗ
 αποκλειςτικό δικαίωμα αναηιτθςθσ, εξόρυξθσ και εκμετάλλευςθσ όλων των μεταλλευτικϊν ορυκτϊν που
βρίςκονται μζςα ςτα όρια του παραχωρθκζντοσ χϊρου
 άρκρο 67 παρ. 3 ΜΚ παρζχεται το δικαίωμα ανζγερςθσ είτε ςτθν επιφάνεια τθσ γθσ είτε υπογείωσ των
απαραίτθτων εγκαταςτάςεων για τθν εκμετάλλευςθ του μεταλλείου και των ςυναφϊν ζργων.
 άρκρο 68 παρ. 1 ΜΚ παρζχεται το δικαίωμα χριςθσ των λατομικϊν ορυκτϊν που προζρχονται από τθν
εκμετάλλευςθ του μεταλλείου.
 άρκρο 69 παρ. 1 ΜΚ παρζχεται το δικαίωμα εκμετάλλευςθσ των εκβολάδων.
ΡΕ΢ΙΟ΢ΙΣΜΟΙ ΤΗΣ ΜΕΤΑΛΛΕΙΟΚΤΗΣΙΑΣ
 Υποχρζωςθ εκμετάλλευςθσ μεταλλείου
 Απαγόρευςθ λθςτρικισ εξόρυξθσ
 Υποχρζωςθ προςταςίασ περιβάλλοντοσ
 Υποχρζωςθ πϊλθςθσ μεταλλεφματοσ
 Υποχρζωςθ εκμίςκωςθσ μεταλλείου ςε τρίτουσ
ΔΙΑΘΕΣΗ ΤΟΥ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΟΣ ΜΕΤΑΛΛΕΙΟΚΤΗΣΙΑΣ
 Μπορεί να διατεκεί από τον μεταλλειοκτιτθ τόςο εν ηωι όςο και αιτία κανάτου
Η διαδικαςία εκτίμθςθσ των δυνθτικϊν επιπτϊςεων ςτο
περιβάλλον από τθν υλοποίθςθ ζργων και
δραςτθριοτιτων και θ υιοκζτθςθ ςχεδίων και
προγραμμάτων, με ςκοπό να αξιολογοφνται οι
περιβαλλοντικζσ επιπτϊςεισ όςο το δυνατόν πιο ζγκαιρα
και πριν τθν ζκδοςθ των ςχετικϊν αποφάςεων/εγκρίςεων,
ϊςτε να ενςωματϊνεται θ περιβαλλοντικι διάςταςθ ςε
αυτζσ.
Για τθν περιβαλλοντικι αδειοδότθςθ ζργων και
δραςτθριοτιτων του δθμόςιου και ιδιωτικοφ τομζα,
εφαρμόηονται οι διατάξεισ του Ν. 4014/11
«Ρεριβαλλοντικι αδειοδότθςθ ζργων και
δραςτθριοτιτων, ρφκμιςθ αυκαιρζτων ςε ςυνάρτθςθ με
δθμιουργία περιβαλλοντικοφ ιςοηυγίου και άλλεσ
διατάξεισ αρμοδιότθτασ Υπουργείου Ρεριβάλλοντοσ»
(ΦΕΚ 209/Α/2011).
Εξορυκτικι δραςτθριότθτα: κατατάςςεται ςτθν πζμπτη ομάδα «εξορυκτικζσ και ςυναφείσ
δραςτθριότθτεσ» ςφμφωνα με τθν υπ’ αρικμ. 1958/2012 Υπουργικι Απόφαςθ (ΦΕΚ 21/Β/2012) .
Οι δραςτθριότθτεσ αυτζσ εντάςςονται ςτο ςφνολό τουσ και χωρίσ περιοριςμοφσ και εξαιρζςεισ
ςτθν υποκατθγορία Α1 (Ραράρτθμα V , ΥΑ 1958/2012, α/α 2)
ΡΕ΢ΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΑΔΕΙΟΔΟΤΗΣΗ
ΝΟΜΙΚΟ ΡΛΑΙΣΙΟ
ΚΑΤΑΤΑΞΗ
άρκρο 3 Ν.4014/2011: ο φορζασ του ζργου αρχικά και πριν τθν υποβολι Μελζτθσ Ρεριβαλλοντικϊν
Επιπτϊςεων δφναται να υποβάλλει φάκελο Ρροκαταρκτικοφ Ρροςδιοριςμοφ Ρεριβαλλοντικϊν
Απαιτιςεων (ΡΡΡΑ).
ΜΕΛΕΤΗ ΡΕ΢ΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΩΝ ΕΡΙΡΤΩΣΕΩΝ (Μ.Ρ.Ε.)
Οι ςθμαντικότερεσ παράμετροι των προδιαγραφϊν κάκε ΜΡΕ είναι θ ςκοπιμότθτα του ζργου, θ
ςυμβατότθτά του με άλλεσ χριςεισ γθσ, θ αναλυτικι περιγραφι του τόςο ςτθν φάςθ τθσ
καταςκευισ όςο και ςτθν φάςθ τθσ λειτουργίασ, θ αντιμετϊπιςθ των επιπτϊςεων αλλά και το
ςχζδιο για τθν αποτελεςματικι προςταςία του περιβάλλοντοσ και τθν εφαρμογι του, οι
εναλλακτικζσ λφςεισ που εξετάςτθκαν ωσ προσ τθ κζςθ, το μζγεκοσ, το ςχεδιαςμό, τθν παραγωγικι
διαδικαςία και τθν διαδικαςία καταςκευισ του ζργου ςυμπεριλαμβανομζνθσ και τθσ μθδενικισ
λφςθσ και τζλοσ θ εκτίμθςθ και αξιολόγθςθ των περιβαλλοντικϊν επιπτϊςεων με ςυγκεκριμζνεσ
μεκοδολογικζσ απαιτιςεισ
Στο παράρτθμα ΙΙ τθσ ΥΑ 170225/2014 (ΦΕΚ 135/Β/2014) εξειδικεφονται ςφμφωνα με τα οριηόμενα
ςτο άρκρο 11 Ν.4014/2011, ςτθν ΚΥΑ με αρ. 36060/1155/Ε.103/2013 (ΦΕΚ Β/1450), ςτθν ΚΥΑ με
αρ. 48416/2037/2011 (ΦΕΚ Β/2516) και ςτθν ΚΥΑ 39624/2209/Ε.103/2009 (ΦΕΚ Β/2076) οι βαςικζσ
προδιαγραφζσ των Μελετϊν Ρεριβαλλοντικϊν Επιπτϊςεων
Ρ΢ΟΚΑΤΑ΢ΚΤΙΚΟΣ Ρ΢ΟΣΔΙΟ΢ΙΣΜΟΣ ΡΕ΢ΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΩΝ ΑΡΑΙΤΗΣΕΩΝ (Ρ.Ρ.Ρ.Α)
ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΡΕ΢ΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΑΔΕΙΟΔΟΤΗΣΗΣ
I. ΣΧΕΔΙΟ ΔΙΑΧΕΙ΢ΙΣΗΣ ΑΡΟΒΛΗΤΩΝ (ΣΔΑ)
Οδθγία 2006/21/ΕΚ για τθν διαχείριςθ εξορυκτικϊν αποβλιτων, καμία εγκατάςταςθ διαχείριςθσ αποβλιτων τθσ
εξορυκτικισ βιομθχανίασ δεν μπορεί να λειτουργιςει χωρίσ άδεια τθσ αρμόδιασ αρχισ
Άρκρο 7 παρ. 1 Υ.Α. 39624/2209/Ε103/2009 ςτθν αρμόδια αρχι, το ςχζδιο διαχείριςθσ αποβλιτων μαηί με τθν
Μελζτθ Ρεριβαλλοντικϊν Επιπτϊςεων (ΜΡΕ) ωσ αυτοτελζσ παράρτθμα αυτισ, για τθν ζκδοςθ τθσ απόφαςθσ
ζγκριςθσ περιβαλλοντικϊν όρων
II. ΣΥΣΤΗΜΑ ΡΑ΢ΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗΣ
Δυνάμει τθσ Υ.Α. 170225/2014 ςυμπεριλαμβάνονται ςτισ Μ.Ρ.Ε. των ζργων Αϋ κατθγορίασ Ρρόγραμμα
Ρεριβαλλοντικισ Διαχείριςθσ και Ρρόγραμμα Ρεριβαλλοντικισ Ραρακολοφκθςθσ με το Ρρόγραμμα Ρεριβαλλοντικισ
Διαχείριςθσ να αφορά όλεσ τισ φάςεισ του ζργου με ςκοπό να διαςφαλίηεται θ αποτελεςματικι προςταςία του
περιβάλλοντοσ και θ τιρθςθ των περιβαλλοντικϊν όρων, ενϊ όπου αυτό είναι κατάλλθλο, ενκαρρφνεται θ εφαρμογι
ςυςτιματοσ περιβαλλοντικισ διαχείριςθσ κατά τθ ςειρά προτφπων ISO 14000
III. ΕΙΔΙΚΗ ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ (ΕΟΑ) ΓΙΑ ΜΕΤΑΛΛΕΙΑ ΕΝΤΟΣ Ρ΢ΟΣΤΑΤΕΥΟΜΕΝΩΝ ΡΕ΢ΙΟΧΩΝ ΤΟΥ
ΕΥ΢ΩΡΑΪΚΟΥ ΔΙΚΤΥΟΥ NATURA 2000
Η ΕΟΑ εςτιάηει ςτισ ςυνζπειεσ για τθν περιοχι από τθν καταςκευι και λειτουργία του ζργου, βάςει των ςτόχων
διατιρθςθσ τθσ περιοχισ. Βάςει των ςυμπεραςμάτων τθσ ΕΟΑ, θ αρμόδια Αρχι ςυμφωνεί για το ζργο, μόνο αφοφ
βεβαιωκεί ότι δεν κα παραβλάψει τθν ακεραιότθτα τθσ ςυγκεκριμζνθσ περιοχισ, εφόςον εφαρμοςτοφν μζτρα
αντιμετϊπιςθσ των επιπτϊςεων και εναλλακτικζσ λφςεισ
ΡΑ΢Α΢ΤΗΜΑΤΑ Μ.Ρ.Ε.
 Ρροςπάκεια να προςδιοριςτοφν ςτρατθγικζσ μετριαςμοφ των επιπτϊςεων και να ενςωματωκοφν οι
περιβαλλοντικζσ ανθςυχίεσ των κοινοτιτων αυτϊν για το προτεινόμενο ζργο
 Δθμοςίευςθ ΜΡΕ εκκινεί τθ διαδικαςία διαβοφλευςθσ
 Σφμβαςθ του Άρχουσ (25 Ιουνίου 1998). Στόχοσ τθσ εν λόγω ςφμβαςθσ είναι να εξαςφαλίςει το δικαίωμα
πρόςβαςθσ ςε πλθροφορίεσ, τθ ςυμμετοχι του κοινοφ ςτθν λιψθ αποφάςεων και το δικαίωμα πρόςβαςθσ αυτϊν
ςτθν δικαιοςφνθ
 Η δθμοςιοποίθςθ όμωσ ι θ χοριγθςθ αντιγράφου τεχνικισ ι και περιβαλλοντικισ μελζτθσ ναι μεν
υπαγορεφεται από τθν Σφμβαςθ του Άρχουσ και τον Κϊδικα Διοικθτικισ Διαδικαςίασ κάμπτεται όμωσ ςε οριςμζνεσ
περιπτϊςεισ από ειδικζσ διατάξεισ και ςυγκεκριμζνα από διατάξεισ προςταςίασ του εμπορικοφ και βιομθχανικοφ
απορριτου και ςτο δικαίωμα πνευματικισ ιδιοκτθςίασ, όπωσ προβλζπεται από το άρκρο 4 παρ. 2 τθσ ΚΥΑ
Η.Ρ.11764/653/16-3-2006 (ΦΕΚ 327/Β/17-3-2006) με τθν οποία ενςωματϊκθκε ςτο εκνικό δίκαιο θ Οδθγία
2003/4/ΕΚ (Β 795) και από το άρκρο 5 παρ.3 του Ν.2690/1999
ΕΚΔΟΣΗ Α.Ε.Ρ.Ο.
Στθν ΑΕΡΟ ενςωματϊνονται ςφμφωνα με το άρκρο 12 του Ν.4014/2011:
όλεσ οι άδειεσ και εγκρίςεισ για τθ διαχείριςθ των ςτερεϊν αποβλιτων που προβλζπονται ςτθν υφιςτάμενθ
νομοκεςία,
 θ ζγκριςθ επζμβαςθσ κατά τθν ζννοια του ζκτου κεφαλαίου του ν. 998/1979 (Αϋ 279), κακϊσ και
 θ άδεια διάκεςθσ λυμάτων ι βιομθχανικϊν αποβλιτων αλλά και
 θ άδεια επζμβαςθσ ςε δάςθ ι δαςικζσ εκτάςεισ με τθν εξειδίκευςθ των διαδικαςιϊν ενςωμάτωςθσ τθσ άδειασ
αυτισ να παρατίκεται λεπτομερϊσ ςτθν υπ’ αρικμ. 15277/2012 (ΦΕΚ 1077/Β/9-4-2012)
Ζχει διάρκεια ιςχφοσ δζκα ζτθ ενϊ μπορεί να ανανεωκεί ι και να τροποποιθκεί
ΔΙΑΒΟΥΛΕΥΣΗ Μ.Ρ.Ε.
ΤΕΧΝΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ
Η τεχνικι μελζτθ αυτι όπωσ προκφπτει και από τθν ονομαςία τθσ και από τον ΚΜΛΕ ςχετίηεται:
με τα τεχνικά χαρακτθριςτικά του ζργου
Κακιερϊνει τθν υποχρζωςθ του εκμεταλλευτι για τθν εφαρμογι ςτο ζργο των Βζλτιςτων Διακζςιμων Τεχνικϊν
(Best Available Techniques, BAT)
ΑΛΛΕΣ ΑΔΕΙΕΣ
 Άδεια για καταςκευι ζδραςθσ των μθχανθμάτων
 Άδεια πολεοδομικισ αρχισ για ανζγερςθ κατοικιϊν, γραφείων, αποκθκϊν (πλθν αποκικθσ εκρθκτικϊν) και
κτιςμάτων εργοςταςίων
 Άδεια εγκατάςταςθσ θλεκτρομθχανολογικοφ εξοπλιςμοφ
 Μελζτθ πυροπροςταςίασ
 Ριςτοποιθτικό τθσ αρμόδιασ Ρυροςβεςτικισ Υπθρεςίασ
 Ρολιτικι πρόλθψθσ μεγάλων ατυχθμάτων, άλλωσ ζκκεςθ αςφαλείασ με εςωτερικά ςχζδια ζκτακτθσ ανάγκθσ
ΥΡΟΧ΢ΕΩΣΗ ΤΟΥ ΦΟ΢ΕΑ ΤΟΥ Ε΢ΓΟΥ ΓΙΑ ΡΕ΢ΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΑΡΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ
ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΥΡΟΧ΢ΕΩΣΕΙΣ
 Καταβολι παραβόλων,
 Καταβολι μιςκωμάτων,
 Καταβολι «δικαιωμάτων» (royalties) για ενεργά, αποκεματικά και αργοφντα μεταλλεία,
 Καταβολι αντάλλαγμα χριςθσ που αφορά ςτθν επζμβαςθ ςτθν επιφάνεια του εδάφουσ,
 Κατάκεςθ εγγυθτικισ επιςτολισ υπζρ του Δθμοςίου αναφορικά με τθν υποχρζωςθ αποκατάςταςθσ τθσ
παραχωρθκείςασ ζκταςθσ και
 Κατάκεςθ αςφαλιςτιριου ςυμβόλαιο ςτα πλαίςια του Ρ.Δ 148/2009 (ΦΕΚ 190/Α/29-9-2009)
ΥΡΟΧ΢ΕΩΣΕΙΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ
Τιρθςθ των περιβαλλοντικϊν όρων αλλά και εν γζνει τθσ περιβαλλοντικισ νομοκεςίασ:
 Μζςω των περιβαλλοντικϊν επικεωριςεων
 Μζςω τακτικϊν, προγραμματιςμζνων ελζγχων
 Μζςω ζκτακτων ελζγχων
Μεταλλείο Χρυςοφ El Valle Boinas (Ιςπανία) πριν και μετά τθν αποκατάςταςθ
«ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΑΔΕΙΑ»
ΡΑΓΚΟΣΜΙΟ ΝΟΜΙΚΟ ΚΑΘΕΣΤΩΣ ΕΞΟ΢ΥΞΗΣ Χ΢ΥΣΟΥ
Η γενικότερθ κατεφκυνςθ και διάκεςθ τθσ πλειοψθφίασ των χωρϊν ζγκειται ςτθν απλοποίθςθ, τθν εξειδίκευςθ και
τθν δθμιουργία διαφανϊν νομικϊν μεταλλευτικϊν κακεςτϊτων ςτθν προςπάκειά τουσ να προςελκφςουν νζεσ
επενδφςεισ. Επιπλζον θ κοινωνικι διαβοφλευςθ ζχει αναχκεί ςε προαπαιτοφμενο μιασ άδειασ μεταλλευτικϊν
δραςτθριοτιτων
Συμπεραςματικά οι περιςςότερεσ χϊρεσ οδεφουν ςε ζνα πιο ορκολογικό και ρεαλιςτικό πλαίςιο το οποίο πλζον
ςτρζφεται προσ το ςεβαςμό του περιβάλλοντοσ και τθσ κοινωνίασ
Επιπτϊςεισ ςτισ
κοινωνικζσ υποδομζσ
Ροςοτικζσ επαφζσ
Ροιοτικζσ επαφζσ
Ειλικρινι
διαπραγμάτευςθ
Εμπιςτοςφνθ
Αποδοχι &
Ζγκριςθ
Ρ΢ΟΟΡΤΙΚΕΣ ΑΝΑΡΤΥΞΗΣ
 Ππωσ ιδθ ζχει αναφερκεί θ Ελλάδα είναι μια πλοφςια χϊρα ςε ορυκτοφσ πόρουσ μεταξφ των
οποίων και χρυςοφ. Από τθν άλλθ πλευρά βζβαια τα τελευταία ζξι χρόνια δοκιμάηεται από μια
βακιά φφεςθ, χωρίσ μζχρι ςτιγμισ αξιόλογεσ προοπτικζσ ανάπτυξθσ και εξόδου από τθν κατάςταςθ
αυτι.
 Τα άμεςα οφζλθ από τθν αξιοποίθςθ των εν λόγω κοιταςμάτων προκφπτουν από τισ επενδυτικζσ
δαπάνεσ τθσ επιχείρθςθσ κατά τθν ζναρξθ τθσ λειτουργίασ τθσ, κατά τθ διάρκεια λειτουργίασ τθσ και
από τθν φορολογικι ςυνειςφορά.
 Τα ζμμεςα οφζλθ προκφπτουν από τθν αφξθςθ τθσ ενεργοφ ηιτθςθσ, από τθν ανάπτυξθ νζων
επιχειρθματικϊν δραςτθριοτιτων και τζλοσ από τθν προςζλκυςθ ξζνων άμεςων επενδφςεων.
 Απαραίτθτο προαπαιτοφμενο ωςτόςο των ανωτζρω ωφελειϊν είναι πωσ θ κάκε εκμετάλλευςθ,
δεν κα πρζπει να πραγματοποιείται ευκαιριακά ι λθςτρικά και να περιορίηεται μόνο ςτα τμιματα
του κοιτάςματοσ που ζχουν καλφτερθ ποιότθτα ι μποροφν να εξορυχκοφν «ευκολότερα». Αντίκετα
μία εκμετάλλευςθ μεταλλείου κα πρζπει να διενεργείται ορκολογικά με ςτόχο τθν βζλτιςτθ
αξιοποίθςθ του κοιτάςματοσ υπό τισ επικρατοφςεσ τεχνικοοικονομικζσ και γεωπολιτικζσ ςυνκικεσ,
ςτα πλαίςια των αρχϊν τθσ βιϊςιμθσ και ιςόρροπθσ ανάπτυξθσ.
Ελλθνικόσ Χρυςόσ Α.Ε (κυγατρικι πλζον τθσ Eldorado Gold Corporation)
 Το επενδυτικό ςχζδιο προβλζπει τθν εκμετάλλευςθ 240 τόνων πολυμεταλλικοφ και πορφυρικοφ χρυςοφ
μεταξφ των άλλων μετάλλων, ιτοι μολφβδου, ψευδαργφρου και χαλκοφ που φιλοξενοφνται ςτα βεβαιωμζνα
αποκζματα των κοιταςμάτων Ολυμπιάδασ, Στρατωνίου/Στρατονίκθσ και Σκουριϊν,
 Κόςτοσ τθσ επζνδυςθσ : 2,8 δις. ευρϊ,
 Απαςχόλθςθ περίπου 5.000 άνκρωποι άμεςα και ζμμεςα,
Είναι μια επζνδυςθ με επεμβάςεισ ανάπτυξθσ υφιςταμζνων και νζων μεταλλευτικϊν εγκαταςτάςεων αλλά και
επεμβάςεισ αποκατάςταςθσ του περιβάλλοντοσ, το οποίο είχε διαταραχκεί από τθν προγενζςτερθ μακροχρόνια
μεταλλευτικι δραςτθριότθτα
Χρυςωρυχεία Θράκθσ Α.Μ.Β.Ε. (κυγατρικι τθσ Eldorado Gold Corporation)
 Αποβλζπει ςε κοίταςμα ςτο Ρζραμα, ςτα όρια Ζβρου-΢οδόπθσ αξιοποιϊντασ περίπου 54 τόνουσ
επικερμικοφ χρυςοφ και 96 τόνουσ αργφρου
 Διάρκεια εκμετάλλευςθσ 10 περίπου χρόνια
Απαςχόλθςθ 200 άμεςων κζςεων εργαςίασ και 800 περίπου ζμμεςων
 Η άμεςθ επζνδυςθ εκτιμάται ςτα 120 εκ. ευρϊ ενϊ ςε βάκοσ δεκαετίασ κα επενδυκοφν ςτθν περιοχι
επιπλζον 174 εκ. ευρϊ
Μεταλλευτικι Θράκθσ Α.Ε. (κυγατρικι πλζον και αυτι τθσ Eldorado Gold Corporation)
 Η ανωτζρω ςχεδιάηει τθν υλοποίθςθ του ζργου χρυςοφ ςτθν περιοχι των Σαπϊν, ςτα μεταλλοφόρα ςϊματα
Οχιάσ και Αγ. Δθμθτρίου για τθν παραγωγικι εκμετάλλευςθ των 37,5 τόνων επικερμικοφ χρυςοφ παράγοντασ
510.000 ουγκιζσ χρυςοφ
 Απαςχόλθςθ 130 κζςεων εργαςίασ κατά τθν λειτουργία του ζργου και 200 κζςεισ εργαςίασ κατά τθν διάρκεια
καταςκευισ τθσ μονάδασ
 Η επζνδυςθ υπολογίηεται ςε 90 εκ. ευρϊ περίπου
Και ενϊ ςε παγκόςμιο επίπεδο ςυνζβθςαν από το 1980 ςυνεχείσ τροποποιιςεισ και αλλαγζσ ςτουσ
μεταλλευτικοφσ κϊδικεσ των παραγωγϊν κρατϊν με ςτόχο τθν αφξθςθ των ωφελειϊν από τισ κυρίωσ αλλοδαπζσ
εξορυκτικζσ εταιρίεσ, ςτθν Ελλθνικι Επικράτεια ανάλογεσ ενζργειεσ καταγράφθςαν ζωσ τον μεταλλευτικό κϊδικα
του 1973 ο οποίοσ βαςίςτθκε κυρίωσ ςτον Γαλλικό και αςχζτωσ με το γεγονόσ πωσ ςε κάποια ςθμεία του είναι
απαρχαιωμζνοσ και χριηει αλλαγϊν ςτο ςφνολό του ζχει αξιολογθκεί κετικά με διατάξεισ που επιβάλλεται να
διατθρθκοφν
Η Ελλάδα προσ τθν κατεφκυνςθ αυτι (αναμόρφωςθ μεταλλευτικοφ κϊδικα) ζχει ξεκινιςει ζςτω και με μεγάλθ
κακυςτζρθςθ τθν υιοκζτθςθ Εθνικήσ Πολιτικήσ για την αξιοποίηςη των ΟΠΤ. Οι τρεισ ςυνιςτϊςεσ
τθσ πολιτικισ αυτισ είναι οι εξισ:
Η ανάδειξθ και αποκάλυψθ του ορυκτοφ μασ πλοφτου και θ ανάκεςθ τθσ εκμετάλλευςθσ τουσ μζςα από
διαφανείσ διεκνείσ πλειοδοτικοφσ διαγωνιςμοφσ ζτςι ϊςτε να μεγιςτοποιθκοφν τα οφζλθ τθσ εκνικισ
οικονομίασ.
Η αξιοποίθςθ αυτι να γίνει μζςα από διαδικαςίεσ και πρακτικζσ ορκολογικισ εκμετάλλευςθσ θ οποία κα
ςζβεται και κα τθρεί τισ αρχζσ τθσ βιϊςιμθσ ανάπτυξθσ.
Η φπαρξθ αντιςτακμιςτικϊν οφελϊν για τισ τοπικζσ κοινωνίεσ αλλά και κοινωνικά δίκαιθ κατανομι των
εκνικϊν εςόδων
Για τον ςκοπό αυτό με τον Ν. 3986/2011 Επείγοντα Μζτρα Εφαρμογισ Μεςοπρόκεςμου Ρλαιςίου
Δθμοςιονομικισ Στρατθγικισ 2012−2015, δθμιουργικθκε το Ταμείο Αξιοποίθςθσ τθσ Ιδιωτικισ Ρεριουςίασ του
Δθμοςίου (ΣΑΙΠΕΔ) με αποκλειςτικι αποςτολι τθν αξιοποίθςθ ι/και θ πϊλθςθ των ςτοιχείων που περιζρχονται
ςτο ενεργθτικό του. Μάλιςτα εντόσ του 2011 ανακοινϊκθκε και πρόςκλθςθ από τθν Ειδικι Γραμματεία
Αναδιαρκρϊςεων και Αποκρατικοποιιςεων του ΥΡΟΙΚ, με ςκοπό τθ δθμιουργία εταιρείασ ειδικοφ ςκοποφ (ΕΕΣ)
ϊςτε να περιζλκουν ςε αυτιν ωσ μετοχικό κεφάλαιο τα μεταλλευτικά δικαιϊματα με ςκοπό τθν αξιοποίθςθ και
εν ςυνεχεία πϊλθςθ των μετοχϊν
Ρ΢ΟΟΡΤΙΚΕΣ ΑΝΑΡΤΥΞΗΣ ΩΣ Ρ΢ΟΣ ΤΟΝ ΜΕΤΑΛΛΕΥΤΙΚΟ ΚΩΔΙΚΑ
 Θα πρζπει να κατοχυρωκεί νομοκετικά θ μθ αξιοποίθςθ του ςυνόλου του ορυκτοφ πλοφτου τθσ χϊρασ από
ιδιϊτεσ παρά μόνο από το δθμόςιο το οποίο κα εκχωρεί τα μεταλλευτικά δικαιϊματα εκμιςκϊνοντάσ τα, μζςω
διεκνϊν πλειοδοτικϊν διαγωνιςμϊν, διαφανϊν, με όρουσ και προχποκζςεισ γνωςτζσ εκ των προτζρων
Ρ΢ΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΒΕΛΤΙΩΣΕΙΣ
 Ζνασ ακόμα βαςικόσ άξονασ αλλαγισ είναι ο χωροταξικόσ ςχεδιαςμόσ που κα διαςφαλίςει τθν δυνατότθτα
αξιοποίθςθσ και πρόςβαςθσ ςτα χρυςοφόρα κοιτάςματα ςε μακροχρόνια βάςθ και κα επιλφςει τα κζματα
ανταγωνιςμοφ χριςεων γθσ
 Ζνασ ακόμα τομζασ που κα ζπρεπε να υποςτεί ανακεϊρθςθ και αλλαγζσ είναι τα εργαλεία που διακζτουμε,
χρθςιμοποιοφμε και επιβάλλουμε ςτισ εταιρείεσ εξόρυξθσ χρυςοφ προκειμζνου αυτζσ να αντιμετωπίςουν και να
αποφφγουν περιπτϊςεισ που ενδεχομζνωσ να προκαλζςουν αρνθτικζσ μθ αναςτρζψιμεσ επιπτϊςεισ ςτο φυςικό
περιβάλλον
ΕΙΔΙΚΟΤΕ΢ΕΣ:
Το ποςό των εγγυθτικϊν επιτολϊν κα ζπρεπε να επαναπροςδιορίηεται και να επαναξιολογείται αντί κάκε πζντε
χρόνια ςε ετιςια βάςθ ακολουκϊντασ τθν πορεία του πλθκωριςμοφ
Ο αςφαλιςτικόσ οργανιςμόσ που κα καταρτίςει τθν ςφμβαςθ να παρζχει εχζγγυα αξιοπιςτίασ όπωσ π.χ. θ LLOYD’S
θ οποία αποτελεί αναμφίβολα μια παγκόςμια αξιόπιςτθ αςφαλιςτικι δφναμθ
Υιοκζτθςθ ενόσ υβριδικοφ ςυςτιματοσ επιβολισ δικαιωμάτων που κα ςυνδυάηει τον υπολογιςμό των
δικαιωμάτων τόςο με τα κζρδθ τθσ επιχείρθςθσ όςο και με τθν αξία των υλϊν
Κακιζρωςθ άμεςθσ υποχρζωςθσ πιςτοποίθςθσ τθσ εταιρίασ με ζνα ςφςτθμα περιβαλλοντικισ διαχείριςθσ π.χ. ISO
14001 ι EMAS
Κακιζρωςθ υποχρζωςθσ ςτθν εταιρεία εξόρυξθσ να δαπανιςει τουλάχιςτον ζνα ποςοςτό των ετιςιων δαπανϊν
λειτουργίασ για τθν ανάπτυξθ τθσ τοπικισ κοινότθτασ και τθν εξζλιξθ τθσ εξορυκτικισ τεχνολογίασ και των
γεωεπιςτθμϊν όπωσ ςυμβαίνει ςτισ Φιλιππίνεσ όπου το ποςοςτό ανζρχεται ςτο 1,5%
Το προθγοφμενο νομοκετικό πλαίςιο προζβλεπε μια αρκετά
χρονοβόρα διαδικαςία περιβαλλοντικισ αδειοδότθςθσ
Εςτίαηε: ςτθ δθμιουργία περίπλοκων διαδικαςιϊν,
προζβλεπε ex ante ελζγχουσ των περιβαλλοντικϊν
επιπτϊςεων, παραβλζποντασ τουσ ex post, ενϊ παράλλθλα
παρατθροφνταν μεγάλεσ κακυςτεριςεισ για τθν
ολοκλιρωςθ των διαδικαςιϊν περιβαλλοντικισ
αδειοδότθςθσ των ζργων και δραςτθριοτιτων.
Με το νόμο 4014 /11, ζγινε μια κετικι προςπάκεια
επανακακοριςμοφ των διαδικαςιϊν που αφοροφν
ςτθν περιβαλλοντικι αδειοδότθςθ των ζργων και
δραςτθριοτιτων, με βαςικοφσ ςτόχουσ των
ρυκμίςεων του νόμου να είναι θ απλοποίηςη, ο
εξορθολογιςμόσ και η ςυντόμευςη των ςχετικϊν
διαδικαςιϊν με ταυτόχρονθ διαςφάλιςη υψηλοφ
επιπζδου προςταςίασ του περιβάλλοντοσ.
Η επικείμενθ λοιπόν μεταρρφκμιςθ του ςυςτιματοσ αυτοφ που
ξεκίνθςε με τον ανωτζρω νόμο κα πρζπει να ςυνεχιςτεί ζχοντασ διττό
χαρακτιρα και ςτόχο: αρχικά ςε βραχυπρόκεςμο ορίηοντα περαιτζρω
βελτίωςθ του ςυςτιματοσ που ειςιχκθ με τον Ν.4014/2011 ςε ζνα
αποτελεςματικότερο ςφςτθμα και μακροπρόκεςμα ριηικι
μεταρρφκμιςθ αυτοφ ςε ζνα ςφςτθμα «δήλωςησ ςυμμόρφωςησ».
Από ζνα ςφςτθμα δθλαδι χαμθλισ ωριμότθτασ που μεγαλφτερθ
ζμφαςθ δίνει ςτθν διεκπεραίωςθ αιτθμάτων από τθν διοίκθςθ
αυξάνοντασ τα διοικθτικά βάρθ κα πρζπει να μεταβεί ςε ζνα ςφςτθμα
υψθλισ ωριμότθτασ.
Ρ΢ΟΟΡΤΙΚΕΣ ΑΝΑΡΤΥΞΗΣ ΩΣ Ρ΢ΟΣ ΤΗΝ ΡΕ΢ΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΑΔΕΙΟΔΟΤΗΣΗ
Ρ΢ΟΟΡΤΙΚΕΣ ΑΝΑΡΤΥΞΗΣ ΩΣ Ρ΢ΟΣ ΤΙΣ ΥΡΟΔΟΜΕΣ
Ι. Ε΢ΕΥΝΑ
Ρζρα λοιπόν από τθν διαπίςτωςθ πωσ θ ΒΑ Χαλκιδικι αποτελεί μια βιϊςιμθ και «πλουτοπαραγωγικι δεξαμενι»
μετάλλων, υπάρχει ενδιαφζρον για ςυςτθματικότερθ ζρευνα χρυςοφ και ςε άλλεσ περιοχζσ. Τζτοιεσ περιοχζσ είναι:
 Η ηϊνθ λειμωνιτικϊν εμφανίςεων χρυςοφ ςτον ορεινό όγκο Αγκίςτρου-Βροντοφσ-Μενοικίου, ςτισ Σζρρεσ και
Δράμα.
 Τα πορφυρικά ςυςτιματα χαλκοφ-χρυςοφ τθσ ευρφτερθσ περιοχισ Ροντοκεραςιάσ-Γερακαριοφ-Βάκθσ-
Μυλοχωρίου-Δροςάτου ςτο Κιλκίσ.
 Η δυναμικι πολυμεταλλικι παρουςία μικτισ κειοφχου μεταλλοφορίασ ςτθν ηϊνθ Φαραςινοφ-Συκυδίων ςτθν
Δράμα.
 Οι νζοι ςτόχοι επικερμικοφ χρυςοφ ςε μεταλλοφόρεσ δομζσ των περιοχϊν Κίρκθσ και Ρεφκων ςτον Ζβρο.
Η ζρευνα που είναι εξαιρετικισ και πρωταρχικισ ςθμαςίασ κα πρζπει να αναλθφκεί από κοινοφ τόςο από τον
ιδιωτικό όςο και από τον δθμόςιο τομζα
Ρροτεραιότθτα ςε υλοποίθςθ ερευνθτικϊν προγραμμάτων για τθν ανάπτυξθ και εφαρμογι τεχνικϊν εντοπιςμοφ
κοιταςμάτων ςε μεγαλφτερα βάκθ, ςε πιο δυςπρόςιτεσ και απομακρυςμζνεσ περιοχζσ μζςω τθσ ενκάρρυνςθσ
ερευνθτικϊν προγραμμάτων από ιδιωτικοφσ φορείσ με τθν ςτενι ςυνεργαςία εκπαιδευτικϊν ιδρυμάτων,
δημοςίων φορζων και ςχετικϊν ινςτιτοφτων.
ΙΙ. ΕΚΜΕΤΑΛΛΕΥΣΗ
Στόχοσ είναι καθετοποιημζνεσ μονάδεσ εξόρυξησ και επεξεργαςίασ. Ωσ εκ τοφτου κρίνεται πλζον άμεςθ θ ανάγκθ
ίδρυςθσ εργοςταςίου μεταλλουργίασ
Ι. Ε΢ΕΥΝΑ
Ρ΢ΟΟΡΤΙΚΕΣ ΑΝΑΡΤΥΞΗΣ ΩΣ Ρ΢ΟΣ ΤΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ-ΦΟ΢ΟΛΟΓΙΚΟ ΚΑΘΕΣΤΩΣ
Η εκτίμθςθ τθσ αξίασ των αποκεμάτων των ΟΡΥ μόνο δυναμική μπορεί να είναι ενϊ θ αξία των ΟΡΥ δεν μπορεί να
πιςτωκεί ςτο ςφνολο τθσ ωσ χρθματικι ειςροι του δθμοςίου ι κάποιων μεταλλευτικϊν εταιρειϊν
Κίνητρα τα οποία κα μποροφςαν να δοκοφν προκειμζνου να προςελκφςουν το επενδυτικό ενδιαφζρον κα
μποροφςαν να είναι τα εξισ:
Επιταχυνόμενεσ αποςβζςεισ
Αφορολόγθτεσ εκπτϊςεισ
Άτοκοσ δανειςμόσ ι άλλωσ δανειακι ενίςχυςθ
Μείωςθ φορολογικϊν ςυντελεςτϊν
Μείωςθ αςφαλιςτικϊν ειςφορϊν
Ραραχϊρθςθ δυνατότθτασ υπογραφισ ςφμβαςθσ ςτακερότθτασ
Απαραίτητο προαπαιτοφμενο όμωσ όλων των ανωτζρω θα πρζπει να είναι η
εγκατάςταςη τησ ζδρασ τησ εκμεταλλεφτριασ εταιρείασ ςτην χϊρα μασ
Ρ΢ΟΟΡΤΙΚΕΣ ΑΝΑΡΤΥΞΗΣ ΩΣ Ρ΢ΟΣ ΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΑΔΕΙΑ
Από τα μζςα τθσ δεκαετίασ του 1990, ο τομζασ των επενδφςεων για τα ορυκτά ζχει μετακινθκεί από τισ
παραδοςιακζσ οικονομίεσ εξόρυξησ (π.χ., οι Ηνωμζνεσ Ρολιτείεσ, Καναδάσ, Αυςτραλία) ςε χϊρεσ του
αναπτυςςόμενου κόςμου με μικρι προθγοφμενθ εμπειρία εξόρυξθσ και μικρι ικανότθτα να διαχειριςτοφν τθν
εξόρυξθ.
Η ανάπτυξθ όμωσ δεν μπορεί να ςτθριχτεί ςε μονοκαλλιζργεια αλλά ςε ςυγκεραςμό δραςτθριοτιτων. Για
παράδειγμα θ μεταλλευτικι περιιγθςθ και αρχαιολογία μποροφν να αποτελζςουν μια νζα εναλλακτικι μορφι
βιϊςιμου τουριςμοφ πρωτότυπου και με υψθλι ιςτορικι και πολιτιςμικι αξία
Χαρακτθριςτικι περίπτωςθ είναι και αυτι του διμου Kittila τθσ Φινλανδίασ, μαηί και με το δικό μασ
χαρακτθριςτικό παράδειγμα τθν περίοδο τθσ τουρκοκρατίασ (Μαντεμοχϊρια)
Άμεςοσ λοιπόν ςτόχοσ κα πρζπει να είναι θ προϊκθςθ του διαλόγου με το κοινό και θ αποδοχι τθσ μεταλλευτικισ
δραςτθριότθτασ από τθν τοπικι κοινωνία
Για να επιτευχκεί αυτό όμωσ απαραίτθτο προαπαιτοφμενο είναι:
θ ενθμζρωςθ-εκπαίδευςθ του κοινοφ
διοργάνωςθ ςυναντιςεων με γεωλόγουσ, κοιταςματολόγουσ ι κάκε αρμόδια ειδικότθτα από τθν επιςτθμονικι
κοινότθτα
Σωςτι ιεράρχθςθ των επιταγϊν τθσ ΕΚΕ
Πςον αφορά τουσ ακαδθμαϊκοφσ κα πρζπει και αυτοί από μόνοι τουσ να αντιλθφκοφν πωσ το κζμα τουσ αφορά
άμεςα και να ςυμμετζχουν αναλαμβάνοντασ δράςεισ και πρωτοβουλίεσ ενθμζρωςθσ του κοινοφ και να μθν
εγκαταλείπουν το ρόλο τουσ αυτό ςτουσ απλοφσ ευαιςκθτοποιθμζνουσ εκελοντζσ των οικολογικϊν-
περιβαλλοντικϊν οργανϊςεων
Οι εταιρείεσ εξόρυξθσ μποροφν επίςθσ να υποςτθρίξουν τοπικζσ πρωτοβουλίεσ οικολογίασ και οικολογικοφ
τουριςμοφ
ενθμζρωςθ και εκπαίδευςθ των πολιτϊν ιδθ από μια πρϊιμθ θλικία μζςω τθσ ειςαγωγισ και ενίςχυςθσ τθσ
διδαςκαλίασ μακθμάτων ςχετικά με τισ γεωεπιςτιμεσ, τθν ιςτορία και τθν αξία του ορυκτοφ μασ πλοφτου
ανάπτυξθ ςφγχρονων προγραμμάτων ςπουδϊν
Ζνασ ιδιαίτερα ςημαντικόσ παράγοντασ που επιβάλλεται να λάβει χϊρα είναι η βελτίωςη του ελζγχου και τησ
τήρηςησ των ςυςτημάτων περιβαλλοντικήσ παρακολοφθηςησ από τισ τοπικζσ κοινωνίεσ και τα τοπικά
ακαδημαϊκά ιδρφματα ζτςι ϊςτε να αυξάνεται και να πιςτοποιείται και το επίπεδο εμπιςτοςφνησ με την εταιρία
εξόρυξησ
ΣΥΜΡΕ΢ΑΣΜΑΤΑ
 Ο χρυςόσ υπιρξε και παραμζνει μοναδικόσ αλλά και απαραίτθτοσ.
 Η χϊρα μασ ζχει ζνα ικανοποιθτικό ςϊμα περιβαλλοντικϊν διατάξεων αποτελοφμενο τόςο από τθν εκνικι
νομοκεςία όςο και από τθν κοινοτικι και τισ διεκνείσ ςυμβάςεισ.
 Βαςικόσ προςανατολιςμόσ και ςτόχοσ είναι θ ολοκλθρωμζνθ αποκεματικι διαχείριςθ του ελλθνικοφ ορυκτοφ
πλοφτου, θ ανάδειξθ και εφαρμογι ςυγκεκριμζνων αναπτυξιακϊν τεχνολογικϊν εργαλείων και θ τιρθςθ όρων και
δεικτϊν ςχετικϊν με τθν βιϊςιμθ αξιοποίθςθ ορυκτϊν πρϊτων υλϊν.
 Η επιςτθμονικι πλθροφόρθςθ και θ ενεργθτικι ςυμμετοχι των πολιτϊν αποτελοφν βαςικι προχπόκεςθ για τθν
διαμόρφωςθ και τιρθςθ των πρακτικϊν που πρζπει να πρυτανεφουν ςτθν προςταςία του περιβάλλοντοσ.
 Η εξορυκτικι δραςτθριότθτα όμωσ μπορεί να ςυνυπάρχει και με άλλεσ π.χ. τουριςμό, γεωργία και να
αποκακιςτά πλιρωσ το περιβάλλον μετά τθν ολοκλιρωςθ τθσ εκμετάλλευςθσ. Χαρακτθριςτικό παράδειγμα
αποτελεί το μεταλλείο ςτθν Ιςπανία.
 Η προςζλκυςθ ξζνων κεφαλαίων μζςω ενόσ ςτακεροφ φορολογικοφ ςυςτιματοσ, μείωςθσ των φορολογικϊν
ςυντελεςτϊν, εξάλειψθσ τθσ πολυπλοκότθτασ και εκςυγχρονιςμοφ τθσ νομοκεςίασ.
 Απαιτείται λοιπόν ςιμερα μια δυναμικι μεταλλευτικι πολιτικι, καρραλζα ςκζψθ, απόφαςθ, δραςτθριότθτα και
κυρίωσ απαγκίςτρωςθ από κάκε φφςεωσ ανεδαφικζσ παραδοχζσ και προλιψεισ ενϊ είναι ςθμαντικό να εξετάηεται
θ κάκε επζνδυςθ με τρόπο αντικειμενικό.
Δημοκρίτειο Πανεπιςτήμιο Θράκησ
Σμήμα Μηχανικϊν Περιβάλλοντοσ
Π.Μ.΢: Σεχνολογίεσ Περιβάλλοντοσ ςτη Περιβαλλοντική Νομοθεςία