ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ

ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ
ΠΡΟΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ
ΤΜΗΜΑ ΔΑΣΟΛΟΓΙΑΣ & ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ &
ΦΥΣΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ
ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΔΙΕΥΘΕΤΗΣΗΣ ΟΡΕΙΝΩΝ ΥΔΑΤΩΝ ΚΑΙ
ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥ
ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΔΙΑΤΡΙΒΗ
" Το χειμαρρικό περιβάλλον του ποταμού Σπερχειού "
Παπαρρίζος Σπυρίδων
Χατζημηνιάδης Αλέξανδρος – Μιχαήλ
Α.Μ. 646
Α.Μ. 560
ΕΠΙΒΛΕΠΩΝ: Φώτης Μάρης, Επίκουρος Καθηγητής
Ορεστιάδα, Σεπτέμβριος 2010
Το χειμαρρικό περιβάλλον του ποταμού Σπερχειού
ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ
ΠΡΟΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ
ΤΜΗΜΑ ΔΑΣΟΛΟΓΙΑΣ & ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ &
ΦΥΣΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ
ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΔΙΕΥΘΕΤΗΣΗΣ ΟΡΕΙΝΩΝ ΥΔΑΤΩΝ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ
ΚΙΝΔΥΝΟΥ
ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΔΙΑΤΡΙΒΗ
" Το χειμαρρικό περιβάλλον του ποταμού Σπερχειού"
Παπαρρίζος Σπυρίδων
Χατζημηνιάδης Αλέξανδρος – Μιχαήλ
Α.Μ. 646
Α.Μ. 560
ΕΠΙΒΛΕΠΩΝ: Φώτης Μάρης, Επίκουρος Καθηγητής
ΤΡΙΜΕΛΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗ: Φώτης Μάρης, Επίκ. Καθηγητής
Λάζαρος Ηλιάδης , Αν. Καθηγητής
Ηλίας Μήλιος , Επίκ. Καθηγητής
Ορεστιάδα, Σεπτέμβριος 2010
Εργαστήριο Διευθέτησης Ορεινών Υδάτων και Διαχείρισης Κινδύνου
Σελίδα 2
ΠΡΟΛΟΓΟΣ – ΕΥΧΑΡΙΣΤΙΕΣ
Στα πλαίσια της εκπόνησης αυτής της πτυχιακής εργασίας με
τίτλο «Το χειμαρρικό περιβάλλον του ποταμού Σπερχειού», θα
θέλαμε να ευχαριστήσουμε θερμά τον Επίκ. Καθηγητή κ. Φώτη Μάρη
για το ενδιαφέρον του, τις υποδείξεις και τη συνεχή καθοδήγησή του
σε όλη την διάρκεια της εργασίας αυτής.
Επίσης θα θέλαμε να ευχαριστήσουμε και τα άλλα δύο μέλη
της τριμελούς επιτροπής , τον Επικ. Καθηγητή Ηλία Μήλιο και τον
Αναπ.
Καθηγητή
Λάζαρο
Ηλιάδη
για
την
βοήθεια
που
μας
οφείλουμε
να
προσέφεραν.
Κατά
τη
συλλογή
των
δεδομένων
ευχαριστήσουμε θερμά τους:
- Καζανή Νικόλαο, Δασολόγο, Αναπληρωτή Διευθυντή Διεύθυνσης
Δασών Ν. Φθιώτιδας.
- Κραββαρίτη Παναγιώτη, Δασοπόνο, Υπάλληλο Διεύθυνσης Δασών
Ν. Φθιώτιδας.
- Λαμπαδιάρη Ευάγγελο, Δασολόγο του Δασαρχείου Σπερχειάδας,
Θα θέλαμε να ευχαριστήσουμε προσωπικά τον Υποψήφιο
διδάκτορα του τμήματος κ. Βασιλείου Απόστολο, για την πολύτιμη
βοήθεια που μας πρόσφερε κατά τη διάρκεια εκπόνησης της
πτυχιακής διατριβής, καθώς και τον Υποψήφιο διδάκτορα κ.
Ποτουρίδη
Συμεών
καθώς
και
τη
μεταπτυχιακή
φοιτήτρια
Ξανθοπούλου Κική για το συνεχές ενδιαφέρον και τη σημαντική τους
βοήθεια κατά το διάστημα συγγραφής της εργασίας μας.
Σελίδα 3
Τέλος θα θέλαμε να ευχαριστήσουμε όλο το προσωπικό του
Εργαστηρίου Διευθέτησης Ορεινών Υδάτων και Διαχείρισης Κινδύνου,
του τμήματος Δασολογίας και Διαχείρισης Περιβάλλοντος και
Φυσικών Πόρων του Δ.Π.Θ. για τη δημιουργία ενός ευχάριστου
περιβάλλοντος εργασίας, για την ουσιαστική συμβολή του σε κρίσιμες
καμπές της εργασίας μας και για την παροχή χρήσιμου υλικού από
μέρους του.
Σελίδα 4
ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ
ΠΕΡΙΛΗΨΗ ...............................................................................................................................8
SUMMARY .................................................................................................................................9
ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΠΙΝΑΚΩΝ ......................................................................................................10
ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΣΧΗΜΑΤΩΝ ..................................................................................................11
ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΧΑΡΤΩΝ ........................................................................................................12
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 .......................................................................................................................13
1. Εισαγωγή ........................................................................................................................13
1.1 Γενικά ............................................................................................................................13
1.2. Αντικειμενικοί Σκοποί .................................................................................................15
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 .......................................................................................................................17
2. Ανασκόπηση της Βιβλιογραφίας ..................................................................................17
2.1. Γενικά ...........................................................................................................................17
2.2. Ιστορική αναδρομή ....................................................................................................19
2.3. Ορισμοί και βασικές έννοιες ......................................................................................20
2.4. Σχηματισμός της απορροής στις ορεινές λεκάνες ..................................................21
2.5. Κατηγορίες φερτών υλών .........................................................................................22
2.6. Προσδιορισμός της μέγιστης παροχής και της παροχής με ορισμένη περίοδο
επανάληψης. .......................................................................................................................23
2.6.1. Εμπειρικοί (στοχαστικοί) τύποι .............................................................................27
2.6.2. Αναλυτικοί (Προσδιοριστικοί) τύποι .................................................................31
2.6.3. Προσδιορισμός της συνολικής απορροής κατά μεγάλα χρονικά διαστήματα
..........................................................................................................................................33
2.6.4. Προσδιορισμός αιχμής πλημμύρας όταν λείπουν πραγματικές μετρήσεις ..34
2.7. Εκτίμηση της στερεοπαροχής με εμπειρικά (στοχαστικά) μοντέλα ....................36
2.7.1. Παγκόσμια Εξίσωση Εδαφικής Απώλειας, (Universal Soil Loss Equation,
USLE) ...............................................................................................................................37
2.7.2. Η μέθοδος MUSLE ...............................................................................................41
2.7.3. Η διαχωριστική μέθοδος USLE ..........................................................................43
2.7.4. Η μέθοδος Corbel ...............................................................................................45
2.7.5. Η μέθοδος του Fournier .....................................................................................45
2.7.6. Η μέθοδος Gavrilovič ..........................................................................................47
2.7.7. Η μέθοδος του Kronfellner – Kraus ή του μέγιστου δυνατού
στερεοφορτίου ...............................................................................................................49
2.8. Εκτίμηση της στερεοπαροχής με προσδιοριστικά (αναλυτικά) μοντέλα ............50
2.8.1. Μέθοδος CREAMS ...............................................................................................50
2.8.2. Μέθοδος ANWERS ..............................................................................................51
Σελίδα 5
2.8.3. Μέθοδος EPIC .....................................................................................................52
2.8.4. Μέθοδος WEPP....................................................................................................52
2.8.5. Η ελβετική προσδιοριστική μέθοδος GHO .......................................................53
2.9. Μοντέλο γενικής συνθέσεως MO-SEM, τροποποιημένο μοντέλο διαβρώσεως..54
2.10. Βαθμός εκφόρτισης φερτών υλών ........................................................................55
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 .......................................................................................................................57
3. Υλικά και μέθοδοι ..........................................................................................................57
3.1. Περιοχή μελέτης .........................................................................................................57
3.1.1. Γενικές πληροφορίες ..........................................................................................57
3.1.2. Ιστορική Αναδρομή περιοχής Μελέτης ............................................................58
3.1.3. Γεωγραφική θέση ...............................................................................................61
3.1.4. Γεωλογικά χαρακτηριστικά ................................................................................62
3.1.5. Κλίμα.....................................................................................................................64
3.1.6. Βλάστηση .............................................................................................................65
3.2. Επιλογή της περιοχής μελέτης..................................................................................65
3.3. Περιβάλλον λειτουργίας ............................................................................................66
3.4. Κλιματικά δεδομένα ..................................................................................................66
3.4.1 Ατμοσφαιρικά κατακρημνίσματα και θερμοκρασίες ........................................66
3.4.1.1. Έλεγχος ομοιογένειας δεδομένων .............................................................68
3.4.1.2. Συμπλήρωση βροχομετρικών παρατηρήσεων .........................................69
3.4.2. Επιφανειακή ολοκλήρωση σημειακών παρατηρήσεων ..................................70
3.4.2.1. Επιφανειακή ολοκλήρωση σημειακών βροχοπτώσεων...........................70
3.4.2.2. Μέθοδος Thiessen .......................................................................................71
3.4.2.3. Θερμοκρασίες...............................................................................................72
3.5. Φυσιογραφικά δεδομένα ...........................................................................................72
3.5.1. Τοπογραφία .........................................................................................................72
3.5.2. Γεωλογία ..............................................................................................................73
3.5.3. Χρήσης γης ..........................................................................................................73
3.6. Μεθοδολογία ...............................................................................................................74
3.6.1. Επιλογή μεθόδων για τον υπολογισμό της παροχής ......................................74
3.6.2. Επιλογή μεθόδων για τον υπολογισμό της στερεοπαροχής ..........................76
3.6.2.1. Παγκόσμια Εξίσωση Εδαφικής Απώλειας (USLE) ....................................77
3.6.2.1.1. Βαθμός εκφόρτισης των φερτών υλών.................................................80
3.6.2.2. Η μέθοδος Gavrilovič ..................................................................................81
3.6.2.3. Η μέθοδος Kronfeller – Kraus ή του μέγιστου δυνατού στερεοφορτίου
......................................................................................................................................84
Σελίδα 6
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 .......................................................................................................................85
4. Αποτελέσματα ................................................................................................................85
4.1. Μορφομετρικά χαρακτηριστικά των λεκανών απορροής - Ανάγλυφο ................85
4.2 Κλίμα .............................................................................................................................88
4.3.
Χρήσεις γης ............................................................................................................94
4.4.
Γεωλογία – Εδαφολογία .......................................................................................99
4.5.
Υπολογισμός της μέγιστης παροχής .................................................................104
4.6 Υπολογισμός της Στερεοπαροχής ............................................................................107
4.6.1. Παγκόσμια Εξίσωση Εδαφικής Απώλειας ...................................................107
4.6.1.1. Βαθμός εκφόρτισης φερτών υλών ..........................................................107
4.6.2. Η μέθοδος Gavrilovič .........................................................................................112
4.6.3. Η μέθοδος Kronfeller - Kraus ........................................................................116
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5 ......................................................................................................................118
5. Συμπεράσματα ..............................................................................................................118
ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ .................................................................................................................126
Ελληνική Βιβλιογραφία ....................................................................................................126
Διεθνής Βιβλιογραφία ......................................................................................................128
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ .....................................................................................................................131
Σελίδα 7
ΠΕΡΙΛΗΨΗ
Η λεκάνη απορροής του Σπερχειού εμφανίζεται με έντονο
πολυσχιδές ανάγλυφο και πυκνό υδρογραφικό δίκτυο όπου σε
συνδυασμό με το αδιαπέρατο γεωλογικό υπόθεμα
ευνοείται το
φαινόμενο της διάβρωσης, της απόθεσης και της μεταφοράς των
φερτών υλικών. Αποτέλεσμα όλων αυτών είναι τα σημαντικά
προβλήματα που εμφανίζονται λόγω των έντονων και συχνών
πλημμυρικών φαινόμενων.
Επιπλέον ο ποταμός Σπερχειός εκβάλει στο Μαλιακό Κόλπο και
παίζει σημαντικό ρόλο στην πρόσχωση της περιοχής και στην γενική
λειτουργία του.
Στην παρούσα εργασία εξετάστηκαν οι μέγιστες παροχές και η
στερεομεταφορά των λεκανών απορροής του ποταμού Σπερχειού.
Για την εκτίμηση της μέγιστης παροχής έγινε χρήση αρκετών
εμπειρικών τύπων και για το πρόβλημα της εδαφικής διάβρωσης έγινε
χρήση της Παγκόσμιας Εξίσωσης Εδαφικής Απώλειας, της μεθόδου
Gavrilovič και της μεθόδου Kronfeller - Kraus. Όλες οι μέθοδοι που
χρησιμοποιήθηκαν επιλέχτηκαν μετά από λεπτομερή εξέταση της
κατάλληλης βιβλιογραφίας και σύμφωνα με τα δεδομένα που
συλλέχθηκαν.
Σελίδα 8
SUMMARY
The watershed of river Sperchios is presented with intense
multifarious embossed and dense hydrographical network where in
combination with the sealing geological formation is encouraged the
phenomenon of erosion, deposition and transport of brought
materials. Still exists intense problem with flood phenomena.
Moreover the river Sperchios discharge in the Maliakos Gulf and
plays important role in the illuviation of the area and in its general
operation.
In the present work were examined the maximum flow rates
and the mass transport of the watersheds of river Sperchios. For the
estimation of maximum flow rate we have used an amount of
empiric types and for the problem of territorial erosion we have used
the Universal Soil Loss Equation, the method of Gavrilovič and the
Kronfeller – Kraus method. All the methods that were used were
selected after in detail examination of suitable bibliography and
according to the data that were collected.
Σελίδα 9
ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΠΙΝΑΚΩΝ
Πίνακας 1.: Γεωλογικές ζώνες Ελλάδας και συμβολισμοί
62
Πίνακας 2: Βροχομετρικοί σταθμοί με μετρήσεις βροχόπτωσης
67
Πίνακας 3.: Συντελεστές απορροής (Muller)
75
Πίνακας 4.: Συντελεστής Απορροής (Meli - Muller)
75
Πίνακας 5.: Χαρακτηριστικές τιμές συντελεστή Κ
79
Πίνακας 6.: Συντελεστής χρήσεων γης
80
Πίνακας 7.: Συντελεστής x σύμφωνα με το Corine 2000
82
Πίνακας 8.: Συντελεστής διαβρωσιμότητας του γεωλογικού υποθέματος
82
Πίνακας 9.: Τιμές του συντελεστή διαβρωσιμότητας του γεωλογικού υποθέματος
σύμφωνα με το μητρικό πέτρωμα της περιοχής έρευνας
83
Πίνακας 10.: Τιμές του συντελεστή φ
83
Πίνακας 11.: Μορφομετρικά χαρακτηριστικά των λεκανών απορροής
86
Πίνακας 12.: Επιφανειακή ολοκλήρωση της σημειακής βροχόπτωσης
93
Πίνακας 13.: Χρήσεις γης
95
Πίνακας 14.: Χρήσεις γης σε ποσοστό %
97
Πίνακας 15.: γεωλογικοί σχηματισμοί
100
Πίνακας 16.: γεωλογικοί σχηματισμοί σε ποσοστό %
102
Πίνακας 17.: Αποτελέσματα μέγιστης παροχής
105
Πίνακας 18.: Βαθμός εκφόρτισης D R
108
Πίνακας 19.: Αποτελέσματα USLE
110
Πίνακας 20.: Υπολογισμός του παράγοντα z
112
Πίνακας 21.: Αποτελέσματα της μεθόδου Gavrilovič
114
Πίνακας 22.: Αποτελέσματα της μεθόδου Kronfeller - Kraus
116
Πίνακας 23.: Αποτελέσματα όλων των μεθόδων - Τιμές
118
Πίνακας 24.: Αποτελέσματα όλων των μεθόδων - Λεκάνες
118
Σελίδα 10
ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΣΧΗΜΑΤΩΝ
Σχήμα 1: Σχηματική παράσταση της πορείας της απορροής σε φυσικό ρεύμα
(Κωτούλας , 2001)
22
Σχήμα 2.: Διακρίσεις φερτών υλικών (Vetter , 1992)
23
Σχήμα 3.: Ανάλυση συχνότητας παροχών
25
Σχήμα
4.:
Γραφική
παράσταση
των
σπουδαιότερων
εμπειρικών
τύπων
προσδιορισμού της μέγιστης υδατοπαροχής σε χειμαρρικά ρεύματα (Aulitzky και
Fiebiger ,1976)
30
Σχήμα 5.: Ετήσια βροχόπτωση του Β.Σ. ΝΕΟΧΩΡΙ για την περίοδο 1980-2001
88
Σχήμα 6.: Ετήσια βροχόπτωση του Β.Σ. ΠΙΤΣΙΩΤΑ για την περίοδο 1980-2001
89
Σχήμα 7.: Ετήσια βροχόπτωση του Β.Σ. ΔΥΟ ΒΟΥΝΑ για την περίοδο 1980-2001
89
Σχήμα 8.: Ετήσια βροχόπτωση του Β.Σ. ΖΗΛΕΥΤΟ για την περίοδο 1980-2001
90
Σχήμα 9.: Ετήσια βροχόπτωση του Β.Σ. ΛΑΜΙΑ για την περίοδο 1980-2001
90
Σχήμα 10.: Ετήσια βροχόπτωση του Β.Σ. ΤΡΙΛΟΦΟ για την περίοδο 1980-2001 91
Σχήμα 11.: Ετήσια βροχόπτωση του Β.Σ. ΤΥΜΦΡΗΣΤΟΥ για την περίοδο 19802001
91
Σχήμα 12.: Ετήσια βροχόπτωση του Β.Σ. ΥΠΑΤΗ για την περίοδο 1980-2001
92
Σχήμα 13.: Ετήσια θερμοκρασία του Μ.Σ. ΛΑΜΙΑ για την περίοδο 1980-2001
92
Σελίδα 11
ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΧΑΡΤΩΝ
Χάρτης 1.: Περιοχή έρευνας στον Ελλαδικό χώρο ........................................... 58
Χάρτης 2.: Τα κράτη της κοιλάδας του Σπερχειού κατά την αρχαιότητα ............ 59
Χάρτης 3.: Οι εκβολές του Σπερχειού και η μεταβολή της ακτογραμμής από την
αρχαιότητα. .................................................................................................. 60
Χάρτης 4.: Η λεκάνη απορροής του Σπερχειού................................................ 62
Χάρτης 5.: Οι γεωλογικές ζώνες τις Ελλάδας ................................................... 63
Χάρτης 6.: Χάρτης του Γεωλογικών Σχηματισμών σύμφωνα με τους
εδαφολογικούς χάρτες της Ελλάδος 1:50.000 ................................................... 64
Χάρτης 7.: Χάρτης φυτοκάλυψης της περιοχής σύμφωνα με ............................ 65
Χάρτης 8.: Χωρική κατανομή των Μετεωρολογικών Σταθμών μέτρησης της
βροχόπτωσης ................................................................................................ 67
Χάρτης 9.: Μορφολογία των λεκανών ............................................................ 85
Χάρτης 10.: Χρήσεις γης .............................................................................. 94
Χάρτης 11.: γεωλογικοί σχηματισμοί ............................................................. 99
Χάρτης 12.: Μέσος Όρος Υδατοπαροχών στις υπολεκάνες απορροής ................ 104
Χάρτης 13.: Εδαφική διάβρωση (t/y) ........................................................... 107
Χάρτης 14.: Εδαφική διάβρωση στην έξοδο (t/y) .......................................... 109
Χάρτης 15.: Ετήσια διάβρωση W (t/y) .......................................................... 115
Χάρτης 16.: Εδαφική απώλεια με τη μέθοδο Kronfeller-Kraus (tn/yr) ................ 117
Σελίδα 12
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1
1. Εισαγωγή
1.1 Γενικά
Μείζον πρόβλημα για τον άνθρωπο στην σύγχρονη εποχή
αποτελεί η σωστή διαχείριση και η προστασία των υδάτινων και
εδαφικών πόρων. Οι ευεργετικές ή καταστρεπτικές συνέπειες της
φυσικής κίνησης του νερού ανάγκασαν τον άνθρωπο να του
αφιερώσει, από τα βάθη της ιστορικής διαδρομής του μέχρι σήμερα,
σημαντικό μέρος της δημιουργικής του δουλειάς.
Οι πλημμύρες λόγω της υπερχείλισης των χειμάρρων και των
ποταμών και οι διαβρώσεις των εδαφών, προκαλούν τεράστιες
ζημιές στα αστικά κέντρα , στις υποδομές (οδικά δίκτυα, δίκτυα
μεταφοράς ενέργειας) στις καλλιέργειες και γενικά σε διάφορους
τομείς της ανθρώπινης δραστηριότητας (Spartalis S., Iliadis L., Maris
F.,2005).
Η βροχόπτωση αποσπά το εδαφικό υλικό και το θέτει σε
αιώρηση, με την προϋπόθεση ότι δημιουργείται ταυτόχρονα
απορροή στην επιφάνεια του εδάφους. Κατά την μεταφορά του
διαλύματος νερού – φερτών, προκαλείται από την δράση της
απορροής, περαιτέρω διάβρωση της εδαφικής επιφάνειας (Τσακίρης,
1995).
Τα όμβρια ύδατα, κατά την απορροή τους αποσπούν από τις
συλλεκτήριες λεκάνες και τις κοίτες των χειμαρρικών ρευμάτων
στερεά υλικά, τα μεταφέρουν προς τις χαμηλότερες περιοχές και τα
αποθέτουν στα πεδινά και ημιπεδινά τμήματα τους ή τα εκχύουν
στους
μεγαλύτερους
αποδέκτες
τους.
Στις
φερτές
ύλες
Σελίδα 13
περιλαμβάνονται ενίοτε και κορμοί, κορμοτεμάχια, πρέμνα και κλαδιά
δέντρων.
Προϋπόθεση για την εκδήλωση πλημμυρικών φαινομένων
αποτελούν οι έντονες βροχοπτώσεις στις λεκάνες απορροής των
ποταμών και χειμάρρων. Στην πλημμυρογένεση ιδιαίτερα συμβάλει
και η απόθεση μέσα στις κοίτες φερτών υλών που αποσπούν τα
απορρέοντα ύδατα από το γεωυπόθεμα των ορεινών λεκανών τους
και τα μεταφέρουν προς τα κατάντη. Τα υλικά αυτά περιορίζουν τις
διατομές
των
κοιτών
με
αποτέλεσμα
,
να
μειώνεται
η
παροχετευτικότητά τους και να γεννώνται πλημμύρες.
Πλημμυρογένεση δημιουργείται τόσο σε πολύομβρες, όσο και
σε ολιγόομβρες ακόμη και σε άνυδρες περιοχές μετά από μια σπάνια,
ραγδαία βροχόπτωση.
Σημαντικές ετήσιες βροχοπτώσεις εντός μιας μόνο εποχής του
έτους προκαλούν έντονες πλημμύρες λόγω υπερφόρτισης των
κοιτών με ρέοντα ύδατα και σημαντικής μεταφοράς υλικών που
προέρχονται από την διάβρωση (Κωτούλας, 2001).
Ο τρόπος και η διαδικασία συγκέντρωσης και κίνησης του
νερού σε μια υδρολογική λεκάνη ή μια ευρύτερη περιοχή,
καθορίζεται από τους τέσσερις φυσικούς παράγοντες :
•
Η τοπογραφία
•
Η γεωλογική συγκρότηση
•
Το κλίμα και
•
Η βλάστηση
Το κλίμα είναι ο παράγοντας που καθορίζει την συχνότητα , την
διάρκεια αλλά και την ένταση των βροχοπτώσεων. Η γεωλογική
συγκρότηση και η τοπογραφία μιας περιοχής καθορίζουν την
υδρολογική συμπεριφορά της και κατά συνέπεια την απορροή και
την παραγωγή των φερτών υλικών. Τέλος η βλάστηση ασκεί
σημαντική επίδραση τόσο στη διάβρωση αλλά και την απορροή.
Σελίδα 14
Εκτός
από
τους
αναφερθέντες
φυσικούς
παράγοντες
πλημμυρογένεσης υπάρχουν επίσης ανθρωπογενείς παράγοντες, οι
οποίοι
θεωρούνται
υπεύθυνοι
για
την
πρόκληση
σοβαρών
πλημμυρών σε διάφορα μέρη της χώρας. Αυτοί είναι :
•
Η καταστροφή των δασών από πυρκαγιές και άλλες αιτίες,
όπως είναι η επέκταση των πόλεων, με αποτέλεσμα την
αύξηση των απορροών. Η αποδάσωση και η συνεπαγόμενη
διάβρωση του εδάφους αποτελούν σοβαρότατα προβλήματα
και αυξάνουν την πλημμυρική επικινδυνότητα σε πολλές
περιοχές στην Ελλάδα.
•
Η εξαφάνιση του υδρογραφικού δικτύου μέσα σε μικρά και
μεγάλα αστικά κέντρα οδηγεί σε μεγάλες καταστροφές και
απώλειες ανθρώπινων ζωών.
•
Διακοπές στην ελεύθερη ροή του νερού εξαιτίας κατασκευής
στενών γεφυρών, όπως και η ρίψη υλικών στις κοίτες των
ρεμάτων προκαλούν πλημμύρες.
Τα αποτελέσματα των πλημμυρών αφορούν καταστροφές
γεωργικών καλλιεργειών, ζημιές σε σπίτια και καταστήματα, δρόμους
και τεχνικά έργα, δίκτυα τηλεπικοινωνιών και ηλεκτρικού ρεύματος,
επαγγελματικά και επιβατικά αυτοκίνητα. Τέλος πλέον σημαντικές
είναι οι απώλειες ανθρώπινων ζωών (Στάθης, Γούλας ,2004).
1.2. Αντικειμενικοί Σκοποί
Κύριος σκοπός της παρούσας εργασίας είναι ο υπολογισμός της
εδαφικής απώλειας και της μέγιστης παροχής του ποταμού
Σπερχειού και η ανάδειξη και επισήμανση των περιοχών που χρίζουν
άμεσης βοήθειας.
Επιμέρους σκοποί της εργασίας είναι :
Σελίδα 15
1.
Η μελέτη του χειμαρρικού περιβάλλοντος της λεκάνης
απορροής του ποταμού Σπερχειού.
2.
Ο
υπολογισμός
των
μορφομετρικών
και
υδρογραφικών
χαρακτηριστικών.
3.
Η μελέτη του κλίματος της περιοχής.
4.
Ο καθορισμός των χρήσεων γης καθώς και των γεωλογικών
χαρακτηριστικών της περιοχής.
Σελίδα 16
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2
2. Ανασκόπηση της Βιβλιογραφίας
2.1. Γενικά
Τα νερά της βροχής που δεν διεισδύουν στο έδαφος και δεν
εξατμίζονται, απορρέουν επιφανειακά προς τα χαμηλότερα τμήματα
των χειμάρρων. Η στράγγιση των επιφανειών στις λεκάνες απορροής
γίνεται από ένα δίκτυο φυσικών αγωγών διαφορετικού μεγέθους.
Κάθε τέτοιο δίκτυο συγκροτείται από τον κεντρικό αγωγό (την
κεντρική κοίτη) και από πλήθος πλευρικών αγωγών, που συμβάλουν
σε αυτόν άμεσα ή έμμεσα.
Οι συνεχείς μεταβολές στην κλίση του πυθμένα, στις διαστάσεις
και στην τραχύτητα των διατομών της κοίτης, η ύπαρξη πολλών
στροφών, η ανώμαλη και ογκώδης συγκρότηση του πυθμένα και η
συχνή παρουσία τεχνικών έργων διευθέτησης προκαλούν σοβαρές
διαταραχές στην ροή των υδάτων και οδηγούν στη δημιουργία της
ανομοιόμορφης ροής.
Η απορροή αποτελεί ένα φυσικό μέγεθος, που μεταβάλλεται
συνεχώς
με
την
πάροδο
του
χρόνου.
Αιφνίδιες,
έντονες
βροχοπτώσεις ή ξηρές περίοδοι με σημαντική διάρκεια προκαλούν
έντονες μεταβολές στη δίαιτα των ρευμάτων, οι οποίες συχνά
ασκούν
δυσμενείς
επιδράσεις
ή
οδηγούν
σε
καταστροφές
(Κωτούλας, 2001).
Έτσι από πρακτικής απόψεως οι πλημμυρικές απορροές έχουν
εξαιρετικώς
ιδιάζουσα
σημασία
λόγω
των
εξόχως
δυσμενών
επιδράσεων τις οποίες δύναται να έχουν στην φυσική υπόσταση των
ανθρώπινων οικισμών, στα διάφορα τεχνικά έργα, τα οποία
Σελίδα 17
συνδέονται με τις ποικίλες δραστηριότητες του ανθρώπου, και στην
οικονομική, εν γένει, ζωή των περιοχών οι οποίες ευρίσκονται στην
ευρύτερη φυσική κοίτη των πλημμυρικών ροών ενός ποταμού. Η
μελέτη, συνεπώς, των πλημμυρικών απορροών αποτελεί ένα από τα
κυριότερα αντικείμενα της τεχνικής υδρολογίας (Σακκάς, 2004).
Η απόσπαση και μεταφορά υλικών από τα απορρέοντα ύδατα
στις ορεινές λεκάνες των ρευμάτων οφείλεται στο ότι η συρτική
δύναμη του νερού, είναι μεγαλύτερη από την αντίσταση του
γεωϋποθέματος των λεκανών και των ρείθρων των κοιτών.
Με την κάθοδο όμως του νερού στις χαμηλότερες περιοχές των
ρευμάτων οι κλίσεις των κοιτών μειώνονται, οι δε διατομές τους
διευρύνονται, ώστε τελικά η ροή των υδάτων να επιβραδύνεται και
έτσι να περιορίζεται η συρτική δύναμή τους. Αυτό έχει ως
αποτέλεσμα την απόθεση των μεταφερόμενων υλικών.
Η συρτική δύναμη του νερού σπάνια μειώνεται αιφνίδια και
έντονα. Κατά κανόνα η ελάττωση της γίνεται προοδευτικά, ανάλογα
με τη μείωση της ταχύτητας ροής προς τα κατάντη. Με τον ίδιο
τρόπο γίνεται και η απόθεση των υλικών. Αρχικά τοποθετούνται οι
αδρομερέστερες, στην συνέχεια οι μέσου μεγέθους και τέλος, οι
λεπτότερες ύλες. Έτσι επέρχεται μια γενική διαλογή του υλικού κατά
μήκος των χώρων απόθεσης.
Ο συνολικός όγκος των αποθέσεων ενός ρεύματος εκφράζει τη
γενική διάβρωση στην ορεινή λεκάνη απορροής και κατ’ επέκταση τη
χειμαρρικότητα του.
Οι αποθέσεις των φερτών υλών διακρίνονται με βάση την
περιοχή του χειμαρρικού ρεύματος στην οποία συμβαίνουν, ως εξής:
•
Εσωτερικές ή εξωτερικές : ανάλογα με το εάν σχηματίζονται
εντός ή εκτός των κοιτών του υδρογραφικού δικτύου του
ρεύματος και
Σελίδα 18
•
Ενδολεκάνιες ή εξωλεκάνιες : ανάλογα με το εάν σχηματίζονται
εντός ή εκτός της ορεινής λεκάνης απορροής του ρεύματος
2.2. Ιστορική αναδρομή
Παρόλο που ο άνθρωπος προέβη, πριν από αρκετές χιλιετίες,
στην κατασκευή αξιόλογων υδραυλικών έργων, οι γνώσεις του περί
των υδρολογικών φαινομένων ήταν πενιχρές.
•
5ος αι. π.Χ.- 1ος αι. μ.Χ.
Όμηρος
Αριστοτέλης
(Τάρταρον),
Πλάτων
(Μετεωρολογικά),
(περιγραφή
Θεόφραστος
Ταρτάρου),
(Θεμελίωση
Υδρολογίας).
•
2ος αι. μ.Χ. – 14ος αι. μ.Χ.
Καμία πρόοδος.
•
15ος αι. μ.Χ. – 16ος αι. μ.Χ.
Η ανάπτυξη της Υδρολογίας βασίζεται στην παρατήρηση,
Leonardo da Vinci, B.Palissy (υδρολογικός κύκλος).
•
17ος αι. μ.Χ.
Η γνώση των υδρολογικών φαινομένων στηρίζεται στην
μέτρηση, P.Perrault, E.Mariotte, E.Halley.
•
18ος αι. μ.Χ.
Αρχίζει η περίοδος της πειραματικής έρευνας.
•
1930 μ.Χ.
Άρχισε να εφαρμόζεται η ορθολογική μέθοδος, Sherman
(μοναδιαίο υδρογράφημα), Horton (επίδραση της διηθήσεως στην
επιφανειακή απορροή), εισαγωγή της στατιστικής (1941).
•
1950 έως σήμερα.
Περίοδος Ηλεκτρονικών Υπολογιστών – είναι η εποχή όπου έχουμε
τη διάδοση και τη χρήση των Ηλεκτρονικών Υπολογιστών
Σελίδα 19
Αρχίζει η περίοδος της εφαρμογής θεωρητικών μεθόδων
στην μελέτη των υδρολογικών φαινομένων (Σακκάς, 2004).
2.3. Ορισμοί και βασικές έννοιες
Απορροή ορίζεται η κίνηση των όμβριων υδάτων με μορφή
λεπτού στρώματος στην επιφάνεια των ορεινών λεκανών προς τις
χαμηλές περιοχές, μετά την αφαίρεση από αυτά διαφόρων
απωλειών.
Συντελεστής απορροής ορίζεται η σχέση μεταξύ της βροχής
και της αντίστοιχης απορροής.
Παροχή ορίζεται η ποσότητα του νερού που διέρχεται στη
μονάδα του χρόνου από συγκεκριμένη διατομή της κοίτης ενός
ρεύματος.
Μέγιστη παροχή είναι η παροχή με την μέγιστη τιμή που
μπορεί να εμφανισθεί σε συγκεκριμένη διατομή χειμαρρικού
ρεύματος .
Βαθμός ενδιάμεσης εκφόρτισης υλικών D R είναι ο λόγος
του εξερχόμενου προς το παραγόμενο ετήσιο φορτίο φερτών υλικών
σε μια λεκάνη απορροής (Κωτούλας, 2001).
Η εδαφική διάβρωση (soil loss – sheet erosion), είναι ένας
όρος γενικός και αναφέρεται στο σύνολο των πολύπλοκων φυσικών
διεργασιών που έχουν ως αποτέλεσμα την απομάκρυνση εδαφικού
υλικού από περιοχές με ορεινό ή ημιορεινό ανάγλυφο σε περιοχές
πεδινές ή σε εκβολές υδατορευμάτων (αποθέσεις φερτών υλικών). Η
διάβρωση
οφείλεται
στη
δράση
του
βρόχινου
νερού
που
μετασχηματίζεται σε απορροή ή στον αέρα (αιολική) ή στη
συνδυασμένη δράση των δύο ή σε άλλα φυσικά στοιχεία(Τσακίρης
1995).
Πλημμύρα είναι το γεγονός κατά το οποίο η άμεση απορροή
είναι τόσο σημαντική
ώστε η συνολική παροχή να υπερβαίνει τη
Σελίδα 20
διοχετευτική ικανότητα του υδατορεύματος (πλημμυρική αιχμή)
και να κατακλύζει τις γύρω περιοχές με όλες τις δυσμενείς συνέπειες
που ακολουθούν .
Στερεοπαροχή (sediment discharge), είναι μάζα ή το βάρος ή
ο όγκος φερτών υλών που διέρχονται στη μονάδα του χρόνου μέσω
της θεωρούμενης διατομής ενός υδατορέματος [kg/s],[N/s] ή [m3/s]
(Τσακίρης , 1995).
2.4. Σχηματισμός της απορροής στις ορεινές λεκάνες
Για να αναπτυχθεί η διαδικασία της απορροής και να
δημιουργηθεί παροχή σε ορεινή λεκάνη απορροής χειμαρρικού
ρεύματος πρέπει να συμβεί βροχόπτωση με επαρκή διάρκεια. Η
πορεία του φαινομένου της απορροής σε πλήρη ανάπτυξη για
περίπτωση βροχής με σταθερή ένταση και μετά την αφαίρεση των
απωλειών, διακρίνεται στις εξής πέντε φάσεις :
1. Έναρξη της απορροής : πρόκειται για την φυσική διαδικασία που
απαιτείται για να αρχίσει η απορροή.
•
Στάδιο διαβροχής.
•
Στάδιο πλήρωσης των κοιλωμάτων.
2. Άνοδος της απορροής.
3. Εξισορρόπηση της απορροής.
4. Κάθοδος της απορροής (Κωτούλας , 2001).
Σελίδα 21
Σχήμα 1: Σχηματική παράσταση της πορείας της απορροής σε φυσικό ρεύμα
(Κωτούλας , 2001)
2.5. Κατηγορίες φερτών υλών
Ως φερτά υλικά χαρακτηρίζονται τα στερεά υλικά που
μεταφέρονται από το νερό ή αποθέτονται στην επιφάνεια του
εδάφους, στην κοίτη των ποταμών, στον πυθμένα φυσικών ή
τεχνιτών λιμνών κλπ.
Τα
φερτά
υλικά,
που
μεταφέρονται
σε
έναν
ποταμό,
προέρχονται αφενός από την πλευρική και την σε βάθος διάβρωση
των οχθών και της κοίτης του ποταμού αντίστοιχα και αφετέρου από
την επιφανειακή διάβρωση της λεκάνης απορροής.
Εκτός από την ανωτέρω διάκριση των φερτών υλικών
σύμφωνα με την προέλευση τους, γίνεται διάκριση επίσης σύμφωνα
με τον τρόπο μεταφοράς τους καθώς και με τη σχέση τους προς την
κοίτη:
Το φορτίο κοίτης με σύρση (bed load) περιλαμβάνει τα
φερτά υλικά που κινούνται στην κοίτη των υδατορευμάτων
ολισθαίνοντας, κυλιόμενα ή αναπηδώντας.
Σελίδα 22
Το φορτίο σε αιώρηση (suspended load) περιλαμβάνει φερτά
υλικά που βρίσκονται σε ισορροπία με το νερό ή διατηρούνται σε
αιώρηση μέσω του τυρβώδους. Η κατηγορία αυτή φερτών υλικών
κινείται ανάμεσα στην κοίτη και στην ελεύθερη επιφάνεια του νερού.
Το φορτίο υλικού κοίτης (bed material load) περικλείει
φερτά υλικά με μέγεθος κόκκων που συναντάται στην κοίτη.
Αποτελείται από όλο το φορτίο κοίτης με σύρση και από ένα μέρος
του φορτίου με αιώρηση.
Το φορτίο της απόπλυσης (wash load) αποτελεί το
λεπτόκοκκο τμήμα του φορτίου σε αιώρηση, που υπάρχει σε
ασήμαντες ποσότητες ή καθόλου στην κοίτη. Προέρχεται από την
επιφάνεια της λεκάνης απορροής και έχει διάμετρο μικρότερη των
0,062 mm (αργιλικό και ιλυώδες υλικο) (Τσακίρης , 1995).
Σχήμα 2.: Διακρίσεις φερτών υλικών (Vetter , 1992)
2.6. Προσδιορισμός της μέγιστης παροχής και της παροχής με
ορισμένη περίοδο επανάληψης.
Ο προσδιορισμός του μεγέθους της μέγιστης υδατοπαροχής
(Q max , ή maxQ 100 ), καθώς και της παροχής ορισμένης περιόδου
επανάληψης (Q N ) στις ορεινές λεκάνες των μικρών χειμαρρικών
ρευμάτων αποτελεί πάντοτε ένα δυσεπίλυτο πρόβλημα, λόγω της
Σελίδα 23
σχεδόν παντελούς έλλειψης σχετικών μετρήσεων ακόμη και σε
χώρες με υψηλό τεχνολογικό επίπεδο.
Στην χώρα μας ο αριθμός τέτοιων σταθμών είναι ακόμη πολύ
μικρός, αλλά και η αξιοπιστία των μετρήσεων καθώς και η
αξιοποίηση τους είναι αμφιλεγόμενη.
Για τον προσδιορισμό της μέγιστης παροχής ή άλλης παροχής
συγκεκριμένης
περιόδου
επανάληψης
με
βάση
υδρολογικές
μετρήσεις, απαιτούνται παρατηρήσεις τουλάχιστον 50 ετών.
Όπου υπάρχουν επαρκείς μετρήσεις παροχών (ή υψών βροχής)
προηγείται η ανάλυση της συχνότητας των παροχών (ή των υψών
βροχής), η οποία γίνεται ως εξής:
Οι
μέγιστες
παροχές
(ή
τα
ύψη
βροχής)
κάθε
έτους
ταξινομούνται κατά το μέγεθος (m3/s). Στη συνέχεια τοποθετούνται
τα μεγέθη αυτά στη τετμημένη του σχήματος 3, ενώ στη τεταγμένη
του σημειώνεται η συχνότητα επανάληψης τους (w) δηλ. η
πιθανότητα να επιτευχθεί ή να υπερβληθεί η δεδομένη παροχή εντός
του έτους. Η παροχή που υπερβάλλεται κάθε χρόνο κατά την
διάρκεια των μετρήσεων έχει συχνότητα επανάληψης 1:0. Η παροχή
που εμφανίστηκε μόνο μια φορά έχει (συχνότητα) επανάληψης
w=1/Nj (όπου Νj= τα έτη μέτρησης). Ανάλογα υπολογίζονται και οι
συχνότητες επανάληψης των ενδιάμεσων παροχών. Εφόσον για την
σχηματική παράσταση χρησιμοποιείται χάρτης πιθανοτήτων, η σχέση
εκφράζεται με ευθεία.
Με τον τρόπο αυτό αντιστοιχεί κάθε ορισμένο γεγονός παροχής
σε δεδομένη περίοδο επανάληψης π.χ. 10 ετών, 50 ετών, 100 ετών
κλπ., πράγμα που σημαίνει, ότι η συχνότητα επανάληψης των
παροχών αυτών είναι 10%, 2% και 1% αντίστοιχα.
Κατά κανόνα οι μετρήσεις παροχών που διαθέτουμε, δεν
υπερβαίνουν τα 30-50 έτη, ενώ η μέγιστη υδατοπαροχή για τη
διαστασιολόγιση
των
έργων
διευθέτησης
γίνεται
δεκτό,
ότι
Σελίδα 24
αντιστοιχεί σε περίοδο επανάληψης 100 ή και πλέον ετών. Στην
περίπτωση αυτή γίνεται προέκταση των διαπιστούμενων σχέσεων
έως την επιθυμητή περίοδο επανάληψης.
Σχήμα 3.: Ανάλυση συχνότητας παροχών
Όπου υπάρχουν οι απαραίτητες προϋποθέσεις, είναι δυνατό να
χρησιμοποιηθούν
οι
γνωστές
από
την
υδρολογία
μέθοδοι
προσδιορισμού ή εκτίμησης της παροχής, π.χ. η εκτίμηση της
μέγιστης πλημμυρικής παροχής μπορεί να γίνει με την βοήθεια της
κατανομής Gumbel, η οποία παρέχει σε ειδικό ημιλογαριθμικό χάρτη
τη σχέση μεταξύ της υδατοπαροχής (ή του ύψους βροχής) και του
χρόνου
επαναφοράς
με
βάση
τα
δεδομένα
υπάρχοντος
(ή
παρακείμενου) στην ορεινή λεκάνη μετεωρολογικού σταθμού.
Κατά κανόνα όμως δεν υπάρχουν τα κατάλληλα δεδομένα στις
ορεινές λεκάνες απορροής για την εφαρμογή των μεθόδων
προσδιορισμού που αναφέρθηκαν, οπότε η εκτίμηση της μέγιστης
παροχής ορισμένης περιόδου επανάληψης γίνεται πολύ δυσχερής, αν
όχι αδύνατη. Για να αντιμετωπισθεί η δυσχέρεια αυτή αναπτύχθηκαν
διάφοροι τύποι έμμεσου προσδιορισμού (εμπειρικοί, αναλυτικοί), με
τους
οποίους
γίνεται
προσπάθεια
να
εκτιμηθεί
η
μέγιστη
υδατοπαροχή έχοντας ως βάση δεδομένα, τα οποία προέρχονται από
Σελίδα 25
τις ορεινές λεκάνες και είναι άμεσα μετρήσιμα, όπως η έκταση της
λεκάνης, το ετήσιο ύψος βροχής κλπ.
Οι υδρολόγοι δεν εκτιμούν ιδιαίτερα αυτούς τους εμπειρικούς
τύπους, επειδή δεν υπάρχει εγγύηση για την ακρίβεια των
αποτελεσμάτων τους, πράγμα αληθές. Είναι επίσης αληθές, ότι στους
περισσότερους από αυτούς δεν δίνεται η περίοδος επανάληψης της
υπολογιζόμενης υδατοπαροχής, ούτε διευκρινίζεται, κατά πόσο στα
αποτελέσματα τους περιέχεται και η στερεοπαροχή. Στην υδρονομική
πράξη
πάντως
γίνεται
δεκτό,
ότι
με
την
εφαρμογή
τους
προσδιορίζεται η απόλυτα μέγιστη υδατοπαροχή, η οποία για τα
χειμαρρικά ρεύματα αντιστοιχεί σε περίοδο επανάληψης 100 ετών και
μάλιστα χωρίς στερεομεταφορά. Γενικά, θεωρείται, ότι οι αναλυτικοί
(προσδιοριστικοί) τύποι είναι καλύτερα θεμελιωμένοι και πιο ακριβείς
από τους εμπειρικούς (στοχαστικούς).
Εμπειρικοί και αναλυτικοί τύποι αποκτούν χρησιμότητα μόνο
στις περιπτώσεις, που δεν υπάρχει άλλη δυνατότητα προσδιορισμού
της παροχής. Η αξιοπιστία τους αυξάνεται, όταν κατά την
αξιολόγηση των αποτελεσμάτων παίρνονται υπόψη και δεδομένα
παροχών από παρακείμενα ή από ανάλογα ρεύματα, για τα οποία
υπάρχουν μετρήσεις ή και αξιόπιστες εκτιμήσεις. Εάν δεν υπάρχουν
τέτοια δεδομένα, τα αποτελέσματα τους μπορούν να ελεγχθούν
χονδρικά κατά τον Bergthaler (1975), ως εξής:
•
σε
ρεύματα
με
στερεοπαροχή
μικρότερη
του
20%
της
υδατοπαροχής η μέγιστη υδατοπαροχή με περίοδο επανάληψης
50
÷
100 έτη αντιστοιχεί περίπου σε:
όπου F : η επιφάνεια της λεκάνης (km2)
•
σε ρεύματα με στερεοπαροχή μεγαλύτερη του 20% της
υδατοπαροχής, η μέγιστη παροχή του ρεύματος είναι τόσο πιο
Σελίδα 26
μεγάλη από τα παραπάνω όρια, όσο εντονότερη είναι η
στερεομεταφορά.
Πάντως, η χρήση των εμπειρικών και αναλυτικών τύπων στη
χώρα μας πρέπει να γίνεται γενικά με επιφύλαξη, επειδή η διατύπωση
τους έγινε σε άλλες χώρες κάτω από διαφορετικές συνθήκες
κλίματος, ανάγλυφου,
γεωλογικού υποθέματος και
βλάστησης
2.6.1. Εμπειρικοί (στοχαστικοί) τύποι
Οι δοκιμότεροι από τους εμπειρικούς (στοχαστικούς) τύπους, οι
οποίοι βρίσκουν σήμερα εφαρμογή ιδίως στα χειμαρρικά ρεύματα, και
οι οποίοι μπορούν να εφαρμοστούν (με επιφύλαξη) και στη χώρα μας
με βάση τις συνθήκες που επικρατούν σ' αυτή, δίνονται παρακάτω με
τα ονόματα εκείνων που τους διατύπωσαν (αλφαβητική σειρά). Σ'
αυτούς το σύμβολο F εκφράζει το μέγεθος της λεκάνης απορροής
(km2), ενώ τα λοιπά ειδικά σύμβολα αναλύονται για κάθε τύπο
χωριστά. Τα αποτελέσματα τους παρέχουν συνήθως την ειδική
απορροή q (m3/s,km2). Οι εμπειρικοί τύποι έχουν ως εξής:
• Αλεξόπουλος Qmax = 14i Filog10 F για ελλαδικάρεύματα, με
λεκάνες έκτασης 5 ÷ 200km2
• Friedrich Qmax = 24,12iF0,516
5
6
•Klement − Wunderlich Qmax = 5,5iF (ισχύει γιαέντονα ορεινές
περιοχές)
•Wundt Qmax = 13,8iF0,6
1
2
•CoutagneQmax = aiF
•Valentini qmax =
30
1
2
F
Σελίδα 27
• Kursteiner q max =
A
F
για μεγάλες λεκάνες Α = 9, για μικρές
2
3
λεκάνες Α = 12 ÷ 15
• Henry Boot Q max = a iF0,75 , για ελλαδικά ρεύματα, a = 3,3 ÷ 6, 7
• Hoffbauer q max = a i
40
(100iF )
1
6
προϋπόθεση : F > 10 km 2
− για ημιορεινές περιοχές a = 3,3 ÷ 0,5
− για ορεινές περιοχές a = 0,5 ÷ 0, 7
• Melli q max = a i
40
(100iF )
1/ 6
ισχύει για F < 150 km 2 , όπου
a = 0, 4 (μέση τιμή)
32
, a = 0, 6 ÷ 2, 0
•Kresnik q max = a i
1
0,5 + F 2
Fy +F y
40
• Muller q max = y m i 1 , y m = 1 1 2 2 όπου
F
F3
F1 : δασοσκεπής έκταση
F2 : λιβαδική ή αγροκαλλιεργούμενη
έκταση
y1 , y 2 : συντελεστές απορροής
•Melli − Muller Q max = yi43iF
2
3
Σε περίπτωση που υποδιαιρείται η ορεινή
λεκάνη σε περισσότερα τμήματα, ισχύει
∑ ψ iΔF
=
, όπου ∑ ΔF = F
∑ ΔF
ι
ψm
i
i
i
i
και
i
i
Q max = ψ m i43iF2 / 3
Όταν η κλίση της λεκάνης είναι > 50% , ο
Σελίδα 28
συντελεστής απορροής ψ m πολλαπλασιάζεται
επι 1,1, ενώ όταν είναι < 20%, πολλαπλασιάζεται
επί 0,9 .
• Meli − Muller(κατά Zeller) Q max = ψ m iλ iF2 / 3 όπου λ είναι ο
συντελεστής , ο οποίος δίνεται σε συνάρτηση
με την ένταση της ωριαίας βροχής με περίοδο
επανάλληψης 100 ετών i1,100 .
• Iszkowski q max = ah imiH όπου H είναι το μέσο ετήσιο ύψος
βροχής (μόνο σε μέτρα). Ο τύπος ίσχυει μόνο
για Η > 1.000 mm.
Το ah είναι ο συντελεστής διαμόρφωσης της
λεκάνης.
Το m είναι συντελεστής που δίνεται ανάλογα
με το εμβαδό της λεκάνης.
• Possenti Q max =
a iI N ⎛
E ⎞
i⎜ E H + N ⎟ όπου :
L ⎝
3 ⎠
a = 700 (μέση τιμή)
L = μήκος της διαδρομής του ρεύματος έως
το απώτατο σημείο (km)
E H , E N = έκταση λεκάνης στην ορεινή και
πεδινή περιοχή (km 2 )
• Ορθολογική μέθοδος Q max = 0, 278iciiiF όπου :
c = συντελεστής απορροής
i = ένταση βροχής (mm / h)
⎛ 2, 66 ⎞
• Fuller max Q N = Q1 i(1 + βiλογ10 Τ )i⎜ 1 + 0,30 ⎟
⎝ F ⎠
Ο τύπος δίνει απ ' ευθείας τη μέγιστη παροχή
ορισμένης χρονικής περιόδου επαναφοράς.
Όπου Q1 είναι η μέση παροχή των πλημμυρικών
υδάτων με περίοδο επανάλληψης ενός έτους, m 3
Υπολογίζεται συνήθως απο την σχέση :
Q 1 = 1, 80 i F 0 ,8 όπου β = 0, 8
και Τ = περίοδος επαναφοράς.Υπολογίζεται
απο πίνακα.
Σελίδα 29
Οι συντελεστές που περιέχονται στους παραπάνω εμπειρικούς τύπους, αποτελούν στην ουσία συντελεστές απορροής, οι οποίοι ποικίλλουν
μέσα σε ευρέα όρια. Γενικά, όσο μικρότερη και πιο απότομη είναι μια
λεκάνη, όσο μεγαλύτερα τα υψόμετρα της και όσο μικρότερο το
ποσοστό δάσωσης και η διαπερατότητα της, τόσο αυξάνεται ο
συντελεστής απορροής. Με βάση τα κριτήρια αυτά γίνεται και η επιλογή
του.
Οι
περισσότεροι
από
τους
τύπους
που
αναφέρθηκαν,
προσδιορίζουν αρχικά την ειδική απορροή q(m3/s,km). Η ανεύρεση της
αντίστοιχης συνολικής παροχής γίνεται στην συνέχεια με τη βοήθεια της
σχέσης:
Q=q•F
Στο σχήμα 4 δίνεται η γραφική παράσταση των σπουδαιότερων
από τους εμπειρικούς τύπους που αναφέρθηκαν.
Σχήμα 4.: Γραφική παράσταση των σπουδαιότερων εμπειρικών τύπων
προσδιορισμού της μέγιστης υδατοπαροχής σε χειμαρρικά ρεύματα (Aulitzky και
Fiebiger ,1976)
Εκτός από τους παραπάνω τύπους υπάρχουν και οι εξής κανόνες
για τον προσδιορισμό της μέγιστης υδατοπαροχής :
•
κανόνας του Deuerling (για την Βαυαρία)
F(km2)
1
2
3
5
10
20
30
50 100 150
q max (m3/s,km2) 10
9
8
6
4
2,5 2,0 1,5 1,3
1,2
Σελίδα 30
•
•
κανόνας του Hofmann (για τις Δαλματικές ακτές)
F(km2)
1
2
3
5
10
q max (m3/s,km2)
16
15
14
11,5
9,5
Ελβετικός κανόνας : στις ορεινές λεκάνες απορροής των πολύ
μικρών χειμαρρικών ρευμάτων με επιφάνεια 0,5 4 ÷ -5,0 km2 η
ειδική παροχή κυμαίνεται μεταξύ 5 ÷ -20 m3/s,km2 (Κωτούλας ,
2001).
2.6.2. Αναλυτικοί (Προσδιοριστικοί) τύποι
Οι δοκιμότεροι από τους αναλυτικούς τύπους, οι οποίοι
βρίσκουν εφαρμογή στην υδρονομική πράξη είναι οι ακόλουθοι:
• Turazza Qmax = 11,57iαiKiFi
hp
tp + tc
όπου
α: συντελεστής απορροής (εκτιμάται).
Κ :συντελεστής αιχμής, Κ = 2.
t p : η διάρκεια της βροχής σε ημέρες. Θεωρείται
οτι t p = t c .
t c :μέγιστος χρόνος συγκέντρωσης της απορροής
(ημέρες)
t 'c
, όπου t 'c ο χρόνος t c εκφρασμένος
24
σε ώρες
tc =
4i F + 1,5iL
(ώρες)
0,8i Z
L :μήκος κεντρικής κοίτης (km)
t 'c =
Σελίδα 31
Z:διαφορά μεταξύ μέσου και ελάχιστου
υψομέτρου.
h p :μέγιστο ύψος βροχής με διάρκεια ίση με t p (m).
h'
hp =
1000
'
h : ύψος βροχής με διάρκεια t p (mm).
⎡ ⎛ a ⎞⎤
h' = ⎢a − ⎜ it 'p ⎟⎥i t 'p (mm)
⎣ ⎝ 72 ⎠⎦
όπου a είναι συντελεστής και προσδιορίζεται
απο τον τύπο
h
a=
και
3,27
t 'p είναι ο χρόνος t p σε ώρες.
• Giandotti Qmax =
0,277iPiF
όπου
t 'c
P : ύψος βροχής σε χρόνο t 'c (mm).
t 'c
P = hi
24
h :μέγιστο ύψος βροχής 24 ώρου (mm).
t 'c :μέγιστος χρόνος συγκέντρωσης απορροής
(ώρες)
4i F + 1,5iL
0,8i Z
L :μήκος κύριας κοίτης (km).
t 'c =
Z:διαφορά μεταξύ μέσου και ελαχίστου
υψομέτρου (m).
Σελίδα 32
2.6.3. Προσδιορισμός της συνολικής απορροής κατά μεγάλα
χρονικά διαστήματα
Συχνά ενδιαφέρει η γνώση της συνολικής απορροής ύδατος, σε
ύψος βροχής ή σε όγκο ή φορτίο, κατά ένα συγκεκριμένο διάστημα
(μήνας, εξάμηνο, έτος) από μία ορεινή λεκάνη. Στις περιπτώσεις, που
υπάρχουν υδρομετρικές παρατηρήσεις, η ανεύρεση τέτοιων μεγεθών
είναι απλή. Όπου όμως δεν υπάρχουν σχετικά δεδομένα, γίνεται
συνήθως χρήση της γνωστής γενικής σχέσης:
Α = Ν - (E+R)
όπου: Α : απορρέον ύψος (ή όγκος) βροχής (mm ή m3)
Ν : ύψος (ή όγκος) κατακρημνισμάτων (mm ή m3)
Ε : ύψος (ή όγκος) εξατμισιδιαπνοής (mm ή m3)
R : ύψος (ή όγκος) διείσδυσης στο γεωυπόθεμα (mm ή m3).
Όπως αναφέρθηκε, το μέγεθος των απωλειών Ε και R εξαρτάται
από πολλούς παράγοντες, κυρίως όμως επηρεάζεται από τη δάσωση
της λεκάνης και τη διαπερατότητα του γεωλογικού υποθέματος της.
Ο όγκος του απορρέοντος ύδατος για το δεδομένα διάστημα
δίνεται από τη σχέση:
Q A = A•F (m3)
όπου: Α
F
: απορρέουσα ποσότητα νερού (m3/m2)
: επιφάνεια λεκάνης (m2).
Ανάλογος είναι επίσης και ο τύπος:
Q A = K•H•F
ο οποίος για ύψος βροχής Η μιας περιόδου δίνει τη συνολική
απορροή σ' αυτήν με τη βοήθεια της έκτασης F της λεκάνης και του
συντελεστή απορροής Κ (Κωτούλας, 2001).
Σελίδα 33
2.6.4. Προσδιορισμός αιχμής πλημμύρας όταν λείπουν
πραγματικές μετρήσεις
Σε πολλές περιπτώσεις, για τις οποίες απαιτείται ο προσδιορισμός
της παροχής αιχμής μιας πλημμυρικής απορροής, δεν διατίθενται πραγματικές μετρήσεις ή ακόμη είναι πρακτικώς αδύνατη η διενέργεια τέτοιων
μετρήσεων πριν από την κατασκευή του έργου, για την μελέτη του
οποίου απαιτείται η ζητούμενη παροχή. Για παράδειγμα, αυτό συμβαίνει
κατά
την
μελέτη
συστημάτων
αποχετεύσεως
ομβρίων
υδάτων
κατοικημένων περιοχών και αεροδρομίων ή στραγγίσεως μικρών
γεωργικών εκτάσεων. Στις περιπτώσεις αυτές εφαρμόζονται διάφοροι
εμπειρικοί τύποι υπολογισμού της παροχής αιχμής μιας πλημμυρικής
απορροής, οι οποίοι προφανώς ισχύουν μόνον για τις περιοχές και τις
συνθήκες υπό τις οποίες προσδιορίσθηκαν.
Από τους εμπειρικούς τύπους αναφέρεται εδώ μόνον ο καλούμενος ορθολογικός τύπος (rational formula), ο οποίος ευρίσκει ευρεία
εφαρμογή στην μελέτη στραγγιστικών συστημάτων κατοικημένων
περιοχών και αεροδρομίων καθώς και μικρών γεωργικών εκτάσεων. Ο
τύπος αυτός έχει χρησιμοποιηθεί για πρώτη φορά περί το έτος 1850
στην Ιρλανδία και έχει την μορφή:
Q = 0,278•C•i•A d
(2.1)
όπου:
Q = η παροχή αιχμής της απορροής, [m/s],
i = η ένταση της βροχοπτώσεως, [mm/hr],
A d = η έκταση της Λεκάνης απορροής, [km ] και
C = ο συντελεστής απορροής, ο οποίος εξαρτάται βασικώς από τα
χαρακτηριστικά της λεκάνης απορροής.
Σελίδα 34
Κατά την χρήση της Εξ. 2.1 υποτίθεται ότι η διάρκεια της
βροχοπτώσεως είναι ίση προς τον χρόνο συγκεντρώσεως. Για μικρές
πεδινές Λεκάνες απορροής (εκτάσεως μέχρι 10 km), με απλό δίκτυο
στραγγιστικών αγωγών και υπό ομοιόμορφη ένταση και χωρική
κατανομή της βροχής, ο χρόνος συγκέντρωσης συμπίπτει περίπου με
τον χρόνο εμφανίσεως της αιχμής της απορροής όταν όλη η έκταση
της λεκάνης απορροής συμβάλλει στην απορροή η οποία εμφανίζεται
στην έξοδο της.
Ο χρόνος συγκεντρώσεως δύναται να εκτιμηθεί με την σχέση
Kirpich :
t c = 4i ⎡⎣ L / S ⎤⎦
0,77
όπου:
t c = ο χρόνος συγκεντρώσεως, [min],
L = το μήκος της Λεκάνης απορροής, [km], μετρούμενο κατά μήκος
του ρεύματος από την έξοδο της Λεκάνης απορροής μέχρι του πλέον
απομακρυσμένου σημείου αυτής στον υδροκρίτη και
S = η μέση κλίση της λεκάνης απορροής μεταξύ των σημείων τα
οποία ορίζουν το μήκος L.
Πέρα από τα ανωτέρω, υποτίθεται επίσης ότι η συχνότητα εμφανίσεως της υπολογιζόμενης παροχής αιχμής της απορροής είναι ίση
με την συχνότητα εμφανίσεως της θεωρούμενης εντάσεως της
βροχής διάρκειας ίσης προς τον χρόνο συγκεντρώσεως.
Τέλος, υποτίθεται ότι ο συντελεστής απορροής είναι ο ίδιος για
όλες τις ραγδαίες βροχές, ανεξαρτήτως της συχνότητας εμφανίσεως ή
της περιόδου του έτους κατά την οποία αυτές συμβαίνουν.
Σελίδα 35
Η εφαρμογή της ορθολογικής μεθόδου προσδιορισμού της παροχής
αιχμής μιας πλημμυρικής απορροής περιλαμβάνει τα ακόλουθα
στάδια:
α. Προσδιορισμός του χρόνου συγκεντρώσεως της λεκάνης
απορροής.
β. Εκτίμηση του συντελεστή απορροής.
γ. Από το διάγραμμα εντάσεως - διάρκειας - συχνότητας, για την
επιθυμητή περίοδο επαναφοράς και διάρκεια ίση προς τον χρόνο
συγκεντρώσεως, προσδιορίζεται η ένταση της βροχοπτώσεως, η
οποία συντελεί στην δημιουργία παροχής ισορροπίας ίσης προς την
υπολογιζόμενη με την εξίσωση 2.1.
δ. Προσδιορισμός της παροχής αιχμής με την εξίσωση 2.1.
ε. Επειδή ενδέχεται βροχόπτωση διάρκειας μικρότερης του t c , να
δημιουργεί μεγαλύτερη παροχή αιχμής, συνιστάται ο έλεγχος προς την
κατεύθυνση αυτή. Πρέπει όμως να ληφθεί υπόψη ότι στην
περίπτωση αυτή δεν συμβάλλει όλη η λεκάνη απορροής στην παροχή
αιχμής (επειδή η διάρκεια της βροχής είναι μικρότερη του χρόνου
συγκεντρώσεως). Ως εκ τούτου, κατά τον έλεγχο αυτόν η έκταση της
λεκάνης απορροής μειώνεται αναλογικώς με την μείωση της διάρκειας
της βροχής (Σακκάς, 2004).
2.7. Εκτίμηση της στερεοπαροχής με εμπειρικά (στοχαστικά)
μοντέλα
Η ανάγκη της κατά το δυνατό ακριβούς προβλέψεως και
εκτιμήσεως φερτών υλών σε υδρολογικές λεκάνες, οδήγησε στην
ανάπτυξη διαφόρων μοντέλων διαβρώσεως, διαφορετικού βαθμού
ακριβείας και πολυπλοκότητας. Η ανάγκη αυτή υπαγορεύτηκε τόσο
εξαιτίας των σοβαρών συνεπειών της διαβρώσεως των εδαφών στα
τεχνικά έργα, όσο και από την απαίτηση για τον εντοπισμό περιοχών
Σελίδα 36
για λήψη μέτρων αντιδιαβρωτικής προστασίας, ανάλογα με την
επικινδυνότητα στη διάβρωση (Τσακίρης, 1995).
2.7.1. Παγκόσμια Εξίσωση Εδαφικής Απώλειας, (Universal
Soil Loss Equation, USLE)
Η συνήθης ποσοτική εκτίμηση της εδαφικής απώλειας (soil loss),
που οφείλεται στην επιφανειακή διάβρωση, στην περίπτωση που δεν
υπάρχουν στοιχεία μετρήσεων, γίνεται με τη Παγκόσμια Εξίσωση
Εδαφικής Απώλειας (Universal Soil Loss Equation/Wischmeier and
Smith, 1978). Με τον όρο εδαφική απώλεια, εκφράζεται η διαφορά
της ποσότητας του εδαφικού υλικού που διαβρώθηκε μείον την
ποσότητα που αποτέθηκε ξανά στην ίδια εδαφική έκταση σε
δεδομένο χρόνο.
Η εξίσωση γράφεται ως ακολούθως :
SL = 2,242•R•K•LS•C•P
όπου:
•
SL : εδαφική απώλεια σε t/ha /έτος.
•
R
: συντελεστής διαβρωτικότητας βροχής (Rainfall erosivity
factor).
•
Κ
: συντελεστής διαβρωσιμότητας εδάφους (Soil erodibility
factor).
•
LS : συντελεστής ανάγλυφου ή τοπογραφικός συντελεστής
(Topographic factor), που αποτελείται από το γινόμενο του
μήκους κλιτύος L (slope – length factor) και του συντελεστή
κλίσης κλιτύος S (slope – gradient factor).
•
C
: συντελεστής φυτοκάλυψης (Vegetation cover factor).
•
Ρ
: συντελεστής ελέγχου διάβρωσης (Support practice factor).
Σελίδα 37
Συντελεστής διαβρωτικότητας της βροχόπτωσης R
Ο συντελεστής αυτός είναι συνάρτηση της συνολικής κινητικής
ενέργειας της βροχής, καθώς επίσης και της μέγιστης τιμής της
έντασης βροχής διάρκειας τουλάχιστον 30 λεπτών. Υπολογίζεται από
την εξίσωση:
R = 5, 9i10 −4 EI 30
όπου:
(
)
E = 3,79i∑ 3,14 + ln ( I j ) iI j iΔt j
j
• Ε : συνολική κινητική ενέργεια της βροχής ανά μονάδα
επιφάνειας (J/m2).
•
Ι 30 : μέγιστη ένταση βροχής διάρκειας 30 min, (mm/h).
•
Δt
j
: υποδιαίρεση χρόνου βροχής με αντίστοιχη ένταση /,,
(h).
Οι
δύο
παραπάνω
εξισώσεις
αφορούν
ένα
μεμονωμένο
επεισόδιο βροχής. Στην πράξη ενδιαφέρει η μέση ετήσια τιμή του R
για μια χρονοσειρά Ν ετών, όπου χρειάζεται να υπολογιστούν οι
επιμέρους ετήσιες τιμές του R και να προκύψει ο μέσος όρος αυτών,
(πρέπει να ληφθούν υπόψη όλα τα επεισόδια βροχής διάρκειας 30
min κάθε έτους). Η παραπάνω διαδικασία είναι και χρονοβόρα και
επίπονη, για αυτό το λόγο η τιμή του R τελικά προσδιορίζεται είτε
από χάρτες (isoerodent maps), είτε από πίνακες.
Στην πράξη μπορούν ακόμη να χρησιμοποιηθούν απλές σχέσεις,
που συσχετίζουν το μέσο ετήσιο ύψος βροχής Ρ (mm), με την ετήσια
τιμή του R, όπως αυτή των Kirkby και Morgan (1980):
R = α•P
όπου: α = 0.1 ± 0.05 για εύκρατα κλίματα.
Σελίδα 38
Συντελεστής διαβρωσιμότητας εδάφους - Κ
Εξαρτάται κυρίως από τη μηχανική σύσταση του εδάφους
(ποσοστά σε άμμο, ιλύ και άργιλο). Όταν το ποσοστό ιλύος και
λεπτής άμμου δεν υπερβαίνει το 70%, μπορεί να χρησιμοποιηθεί η
εξίσωση:
K = 2,1iM1,14 i10−6 i(12 − a ) + 0, 0325i( b − 2 ) + 0, 025i( c − 3)
όπου
M = PS i(100 − PC )
• Μ : η παράμετρος μεγέθους κόκκων,
• P s : ποσοστό
ιλύος
και
πολύ
λεπτής
άμμου
στο
έδαφος (%), (0.002 <c/<0.1mm],
• Pc : ποσοστό αργίλου στο έδαφος (%), [d< 0.002 mm],
• a : ποσοστό οργανικού εδαφικού υλικού, (%),
• b : κωδικός εδαφικής δομής,
• c : κωδικός διαπερατότητας εδάφους.
Στη γενικότερη περίπτωση, ο συντελεστής Κ προσδιορίζεται από
το νομογράφημα του Wischmeier and Smith, 1978. To νομογράφημα
αυτό είναι απλό στη χρήση του, χρειάζεται δε η γνώση της
ποσοστιαίας αναλογίας σε άμμο, ιλύ και άργιλο, ο τύπος της δομής
(κοκκώδης, τεμαχισμένη, πλακώδης κλπ), καθώς και ο βαθμός
διαπερατότητας (υψηλή, μέση, χαμηλή) του εδάφους.
Συντελεστής ανάγλυφου LS
Προκύπτει από την παρακάτω εξίσωση :
LS = ( x / 22,13) i( 65, 41isin 2 θ + 4,56isin θ + 0, 065 )
m
Σελίδα 39
όπου:
•
x : κεκλιμένο μήκος κλιτύος (m), δηλ. η απόσταση από
το σημείο αφετηρίας της επιφανειακής ροής, μέχρι το
σημείο συγκεντρώσεως της στο υδατόρευμα.
•
θ : γωνία κλίσης εδάφους, (sin0 = s/(104 + s2)1/2), όπου
s η κλίση, (%).
•
Η τιμή του εκθέτη m, ανάλογα με την κλίση του εδάφους
s υπολογίζεται από κατάλληλους πίνακες.
Συντελεστής φυτοκάλυψης C
Οι τιμές του συντελεστή φυτοκάλυψης C υπολογίζονται από
πίνακες που έχουν τιμές για αγροτολιβαδικές και δασικές εκτάσεις
αντίστοιχα. Ακόμα υπάρχουν πίνακες που δίνουν τις τιμές του C
ανάλογα με τον τύπο και το ύψος της βλάστησης, το ποσοστό
κάλυψης της εδαφικής επιφάνειας από χαμηλά φυτά χωρίς φύλλωμα,
καθώς και το αντίστοιχο ποσοστό θαμνώδους και δενδρώδους
βλάστησης σε κάθετη προβολή. Επίσης μπορούμε να βρούμε σε
άλλους κατάλληλους πίνακες τιμές του C για δασώδεις εκτάσεις,
ανάλογα με το συνολικό ποσοστό κάλυψης.
Σε περίπτωση καλλιεργούμενων εκτάσεων, η τιμή του C
καθορίζεται από το είδος και το πρόγραμμα της καλλιέργειας και
μεταβάλλεται κατά τη διάρκεια του έτους, ανάλογα με τo στάδιο
ανάπτυξης των φυτών. Στις Η.Π.Α. χρησιμοποιούνται πίνακες
ανάλογα με τη γεωγραφική θέση της περιοχής και το κλίμα της, που
μπορεί κανείς να προμηθευτεί εύκολα από την αρμόδια υπηρεσία,
(SCS state office).
Συντελεστής ελέγχου διάβρωσης P
Οι τιμές του συντελεστή ελέγχου διάβρωσης Ρ, εξαρτώνται από
τις εφαρμοζόμενες πρακτικές ενίσχυσης του εδάφους έναντι της
Σελίδα 40
διάβρωσης. Συγκεκριμένα, ανάλογα με την κλίση της επιφάνειας του
εδάφους και την εφαρμοζόμενη τεχνική ενίσχυσης. Ο συντελεστής P
εισάγεται και αυτός μετά από την μελέτη των κατάλληλων πινάκων.
Για εντελώς γυμνό και άγονο έδαφος, χωρίς καμία τεχνική ενίσχυσης έναντι της διάβρωσης, και οι δυο παραπάνω συντελεστές
παίρνουν την τιμή 1 (Τσακίρης, 1995).
2.7.2. Η μέθοδος MUSLE
Η μέθοδος MUSLE (Modified Universal Soil Loss Equation)
παρέχει το φορτίο φερτών υλών που παράγει μια ορεινή λεκάνη ή
υπολεκάνη
απορροής
βροχόπτωσης
λόγω
κατά
της
τη
διάρκεια
γενικής
μιας
διάβρωσης
ή
συγκεκριμένης
υποβάθμισης.
Προέρχεται από τροποποίηση της μεθόδου USLE, η οποία συνίσταται
στην αντικατάσταση του συντελεστή διαβρωτικότητας R με δύο
άλλους παράγοντες, δηλ. με τον όγκο V και με την μέγιστη τιμή q της
επιφανειακής απορροής (Williams, 1995). Παρέχεται από την
ακόλουθη σχέση:
Y0 = 9, 05i( Viq p )
0,56
iK iLiSiCiP
όπου
•
Υ 0 : βάρος των παραγομένων φερτών υλικών (t) κατά μια ορισμένη βροχόπτωση από μια επιφάνεια ή από μια λεκάνη απορροής, το οποίο φθάνει στην έξοδο της (χωρίς την ύπαρξη
άλλων υπολεκανών, δηλ, χωρίς παραδοχή ενδιάμεσης απόθεσης υλικών). Για την αναγωγή του βάρους σε φαινόμενο
όγκο χρησιμοποιείται το φαινόμενο ειδικό βάρος (γ ρ = 1,40 +
2,10Vm3)
•
V : όγκος της επιφανειακής απορροής κατά τη συγκεκριμένη
βροχόπτωση (m3)
•
q p : μέγιστη, επιφανειακή απορροή. Εκφράζεται ως παροχή
(m3/s) και δίνεται από τη σχέση:
Σελίδα 41
q p = 0, 278i
FL
(m 3 / s)
TA
Οι παράγοντες Κ, LS, C, Ρ υπολογίζονται, όπως και στην μέθοδο
USLE.
Ο όγκος V της επιφανειακής απορροής υπολογίζεται με τη
βοήθεια της σχέσης:
V = 103 ih Ne iFL (m 3 )
όπου:
•
F L : επιμέρους επιφάνεια της λεκάνης απορροής (km2)
•
Q
:
απορροϊκό ύψος βροχής (mm), το οποίο υπολογίζεται
με τον τύπο Anderl που αναφέρθηκε, ως εξής:
h Ne = ( h Ne − A v )ic +
c ⎡ − κ i( Ν −Av ) ⎤
i e
− 1 (mm)
⎦
α0 ⎣
όπου:
•
Ν : ύψος βροχής (mm)
•
Α ν : αρχικές απώλειες λόγω υδατοσυγκράτησης, διείσδυσης
στο έδαφος και επιφανειακής υδατοσυγκράτησης πριν από την
έναρξη της απορροής (mm)
•
c : μέγιστος, τελικός συντελεστής απορροής μετά από πολύ
μακρά διάρκεια βροχόπτωσης. Εξαρτάται από τον τύπο και τη
χρήση του εδάφους
•
κ : συντελεστής αναλογίας σε l/mm, που δίνεται, ως εξής:
κ = PI ie −2,0 / Wz ie −2,0 / qB
όπου:
•
Ρ : ειδική, τοπική παράμετρος
•
W z : αριθμός της εβδομάδας, που χαρακτηρίζει την εποχή του
έτους.
Σελίδα 42
•
q B : βασική απορροή ως μέτρο, το οποίο υποκαθιστά την
υγρασία του εδάφους πριν από την έναρξη της βροχής (l/s •
km2)
Η μέθοδος προσδιορίζει την ποσότητα των παραγομένων
φερτών υλικών (φορτίο) κυρίως λόγω επιφανειακής διάβρωσης και
γενικά λόγω εκτατικών χειμαρρικών φαινομένων σε μικρή λεκάνη
απορροής (έως 26 km2), η οποία εμφανίζεται στη βάση της (θέση
εξόδου) κατά την διάρκεια μιας μεμονωμένης βροχόπτωσης, σε
αντίθεση με τη μέθοδο USLE, που παρέχει την μέση ετήσια, γενική
διάβρωση για τους ίδιους λόγους σε μια εδαφική επιφάνεια κατά
κανόνα γεωργικά καλλιεργούμενη. Συνεπώς με τη μέθοδο δεν
υπολογίζονται τα παραγόμενα υλικά από τις εστίες φερτών υλών που
οφείλονται σε εντατικά χειμαρρικά φαινόμενα. Για αυτό, η μέθοδος
προσφέρεται για υπολογισμούς σε λεκάνες απορροής χειμαρρικών
ρευμάτων των λοφωδών περιοχών. Τέλος, η εφαρμογή της μεθόδου
σε δασωμένες λεκάνες είναι δυσχερής, διότι στις επιφάνειες με
δασοκάλυψη δεν σχηματίζεται επιφανειακή υδαταπορροή, επειδή το
νερό απορρέει βραδέως και διαμέσου του εδάφους (Κωτούλας ,
2001).
2.7.3. Η διαχωριστική μέθοδος USLE
Η μέθοδος παρέχει την γενική ετήσια διάβρωση ή υποβάθμιση
μιας ευρύτερης εδαφικής επιφάνειας π.χ. μιας μικρής λεκάνης ή μιας
υπολεκάνης απορροής, θεωρώντας, ότι η διαδικασία της γενικής
διάβρωσης της USLE, την οποία αυτή αποδέχεται, διαχωρίζεται σε
δύο επιμέρους διαδικασίες, ως εξής:
•
την μικρή χαραδρωτή και αυλακωτή διάβρωση και
•
την επιφανειακή διάβρωση μεταξύ των μικρών χαραδρών και
αυλακιών, κάθε μία από τις οποίες υπολογίζεται χωριστά.
Σελίδα 43
Συνεπώς, η μέθοδος παίρνει υπόψη της μόνο τα έκτακτα
χειμαρρικά φαινόμενα, τα οποία αναπτύσσονται κυρίως σε λυτά
(γεωργικά καλλιεργούμενα) εδάφη (λεκάνες των λοφωδών περιοχών)
και παράγουν λεπτόκοκκα υλικά (αιωροϋλικά).
Η εξίσωση με την οποία αποδίδει την γενική διάβρωση με την
διαχωριστική μέθοδο έχει ως εξής :
K r i( R R )i( 430is 2 )i
A=
λ
iC r iPr + K i iR st i( 30is + 43)iCi iPi
λμ
6,574
όπου:
•
Α : βάρος μέσου ετήσιου φορτίου γενικής διάβρωσης (t/m2,
έτος). Η αναγωγή σε φαινόμενο όγκο και κατά επέκταση σε
μέσο ετήσιο πάχος παρασυρθέντος στρώματος εδάφους
γίνεται με την βοήθεια του φαινόμενου ειδικού βάρους γ e (γ e
= 1,40 ÷ 2,10 t/m3).
•
δείκτης r : μικρή χαραδρωτική και αυλακωτή διάβρωση.
•
δείκτης i : ενδιάμεση, επιφανειακή διάβρωση.
•
Κ, c,P : συντελεστές.
•
λ : μήκος της κλιτύος (m).
•
λ : μήκος της τυποποιημένης κλιτύος (22,13 m).
•
s : ημίτονο της γωνίας κλίσης της κλιτύος.
•
RR
R
:
συντελεστής
διαβρωτικότητας
λόγω
επιφανειακής
απορροής.
•
Rst
R
:
απορροής
λόγω
και
υπολογισμό
της
επιφανειακής (ενδιάμεση) διάβρωσης.
Η
μέθοδος
προσφέρεται
για
τον
υποβάθμισης σε πολύ μικρές λεκάνες απορροής. Η εφαρμογή της σε
μεγαλύτερες λεκάνες είναι ασύμφορη (Κωτούλας, 2001).
Σελίδα 44
2.7.4. Η μέθοδος Corbel
Κατά τον Corbel (1959) ο όγκος του ετήσιου φορτίου φερτών
υλών λόγω γενικής διάβρωσης που παράγεται σε λεκάνες απορροής
κυρίως των λοφωδών περιοχών με σημαντική έκταση και ελάχιστη
στερεομεταφορά, (λεπτόκοκκα υλικά που κινούνται κυρίως ως
αιωρομεταφορά), αποδίδεται με βάση τη σχέση:
A=
E iFiT
2,5i106
όπου
•
Α
:
ετήσιος όγκος φορτίου υλικών κυρίως από
αιωρομεταφορά (ιτι3/έτος).
•
Ε
: ύψος απορρέοντος ύδατος σε παλάμες (dm)
•
F
: επιφάνεια της λεκάνης σε τετραγωνικές παλάμες (dm2)
•
Τ
:
το περιεχόμενο του υδάτινου κορμού σε αιωροϋλικά,
δηλ. σε χιλιοστά του γραμμαρίου ανά λίτρο (mg/l)
Η αντίστοιχη υποβάθμιση της λεκάνης απορροής εκφρασμένη σε
όγκο ανά μονάδα επιφάνειας ανέρχεται σε :
V=
4i E i T
(m 3 / km 2 , έτος)
100
Το ύψος της απορροής προσδιορίζεται από τα υπάρχοντα
δεδομένα σχετικά με την μέση παροχή του ρεύματος, με βάση τον
κανόνα, ότι παροχή 3l/s,km2 αντιστοιχεί σε ύψος υδάτινου νάματος
10 cm (Κωτούλας , 2001).
2.7.5. Η μέθοδος του Fournier
Η μέθοδος προσδιορίζει την γενική ετήσια διάβρωση ή την
υποβάθμιση σε ευρείες λεκάνες απορροής με ήπιο ανάγλυφο.
Συνεπώς, αναφέρεται σε φορτία που προέρχονται κυρίως από
αιωρομεταφορά.
Σελίδα 45
Με βάση τις έρευνες που διεξήγαγε σε λεκάνες απορροής
διαφόρων περιοχών ο Fournier (1960) διαπίστωσε τα εξής:
− σε λεκάνες απορροής με έκταση > 2000 km2 υπάρχει στενή
σχέση μεταξύ της γενικής διάβρωσης και του εξής παράγοντα
βροχόπτωσης (ή κλιματικού παράγοντα):
p2
P
όπου:
•
ρ : το ύψος βροχής του μήνα με την μέγιστη βροχερότητα
(mm)
•
Ρ : το μέσο ετήσιο ύψος βροχής (mm).
Στις λεκάνες αυτές γίνεται εμφανής και η επίδραση του
ανάγλυφου στη διάβρωση, η οποία εκφράζεται από τον ακόλουθο
ορογραφικό συντελεστή c m :
cm =
H2
F
όπου:
•
H : μέσο υψόμετρο λεκάνης απορροής (m)
•
P : έκταση της λεκάνης (km2)
− στις μικρότερες λεκάνες (2000 ÷ 500 km2) η σχέση διάβρωσης
και κλιματικού παράγοντα εξαρτάται άμεσα από τον παραπάνω
ορογραφικό συντελεστή.
− στις λεκάνες με έκταση < 500km2 η επίδραση των δύο αυτών
παραγόντων εξαρτάται άμεσα από το γεωυπόθεμα.
Προκύπτει λοιπόν, ότι από άποψη γενικής διάβρωσης το κλίμα
λειτουργεί ως μακροπαράγων, το ανάγλυφο ως μεσοπαράγων και το
γεωυπόθεμα ως μικροπαράγων.
Τελικά, ο Fournier κατέληξε στην ακόλουθη σχέση για τον
προσδιορισμό της έντασης της γενικής διάβρωσης σε μια λεκάνη
απορροής (για λεκάνες με έκταση > 200 km2):
Σελίδα 46
log DS = 2, 65ilog
p2
H2
+ 0, 46ilog
− 1,56
P
S
όπου:
•
D S : μέσο, ετήσιο φορτίο, το οποίο δίνει την ένταση της
γενικής διάβρωσης στη λεκάνη απορροής ενός ρεύματος
(t/km2, έτος).
Από τις έρευνες του Fournier διαπιστώθηκαν επίσης και τα εξής:
− οι περιοχές του κόσμου με ημιερημικό κλίμα και ορεινή
διαμόρφωση
παρουσιάζουν
ιδιαίτερα
αυξημένη
διάβρωση,
γεγονός που τις διαφοροποιεί από όλες τις λοιπές περιοχές του
κόσμου,
οι
λεκάνες
απορροής
με
ορεινή
διαμόρφωση
παρουσιάζουν ένα μέγιστο διάβρωσης ανεξάρτητα από την
κλιματική ζώνη στην οποία ανήκουν, πράγμα που γίνεται
εντονότερο ιδίως στις μικρές λεκάνες απορροής.
Συνεπώς, η εξίσωση του Fournier αφορά μόνο στις μεγάλες
(ποτάμιες) λεκάνες απορροής (Κωτούλας , 2001).
2.7.6. Η μέθοδος Gavrilovič
Η μέθοδος προσδιορίζει την μέση ετήσια γενική διάβρωση ή
υποβάθμιση στις ορεινές λεκάνες απορροής των χειμαρρικών
ρευμάτων.
Η εξίσωση του Gavrilovic έχει την ακόλουθη μορφή:
W = Tihiπi z3 iF (m3 / έτος)
όπου
•
W : όγκος μέσης, ετήσιας παραγωγής φερτών υλικών στην ορεινή λεκάνη απορροής του χειμαρρικού ρεύματος (m3/έτος).
Εκφράζεται σε συμπαγή όγκο φερτών υλών. Για την αναγωγή
του σε φαινόμενο όγκο πολλαπλασιάζεται, επί 1,28 ÷ 1,32 (το
Σελίδα 47
πορώδες των φυσικών αποθέσεων καταλαμβάνει τα 0,28 ÷ 0,32
του φαινόμενου όγκου).
•
Τ
:
συντελεστής θερμοκρασίας, ο οποίος παρέχεται από τη
σχέση:
T=
•
t0
+ 0,1
10
t 0 : μέση ετήσια θερμοκρασία στο μέσο υψόμετρο της ορεινής
λεκάνης απορροής (°C)
•
h : μέσο ετήσιο ύψος βροχής στο μέσο υψόμετρο της ορεινής
λεκάνης (mm)
•
π : ο αριθμός 3,14159...
•
F : επιφάνεια της λεκάνης (km2)
•
z : συντελεστής διάβρωσης, ο οποίος υπολογίζεται από τη
σχέση:
(
z = x i yi φ + J
•
)
x : συντελεστής που εκφράζει τη μείωση της αντίστασης του
γεωλογικού υποθέματος κατά της διάβρωσης ανάλογα με την
κατάσταση και την καλλιέργεια της επιφάνειας του, με βάση
την παρουσία της βλάστησης. Δίνονται κατάλληλοι πίνακες.
Κυμαίνεται μεταξύ 0,05 και 1,0.
•
y
:
διαβρωσιμότητας
του
γεωλογικού
υποθέματος, ο οποίος εξαρτάται από την πετρολογική και
εδαφολογική σύσταση των λεκανών. Δίνονται κατάλληλοι
πίνακες. Κυμαίνεται μεταξύ 0,2 και 2,0.
•
φ : συντελεστής, που εκφράζει το είδος και το βαθμό της
διάβρωσης των λεκανών απορροής. Δίνονται κατάλληλοι
πίνακες. Κυμαίνεται μεταξύ 0,1 και 1,0.
•
J : μέση κλίση της επιφάνειας της λεκάνης απορροής, ως εφαπτόμενης γωνίας (-),(Κωτούλας , 2001).
Σελίδα 48
2.7.7. Η μέθοδος του Kronfellner – Kraus ή του μέγιστου
δυνατού στερεοφορτίου
Η μέθοδος προσδιορίζει το μέγιστο δυνατό φορτίο φερτών υλών ή
του μέγιστου δυνατού στερεοφορτίου γενικά και ιδίως των μικρών
χειμαρρικών ρευμάτων των ορεινών και πολύ ορεινών περιοχών, το
οποίο μπορεί να αποτεθεί στον κώνο πρόσχωσης τους λόγω έντονης
στερεομεταφοράς μετά από έκτακτο πλημμυρικό γεγονός. Αυτό
αποτελείται κυρίως από αδρομερή υλικά, ο όγκος των οποίων
προσεγγίζει σχεδόν το συνολικό φορτίο φερτών υλικών, που
παράγεται
στην
υποβάθμισης
ορεινή
κατά
τη
λεκάνη
διάρκεια
λόγω
του
της
μέγιστης
συγκεκριμένου
δυνατής
έκτακτου
γεγονότος.
Ένα μέρος όμως από τα παραγόμενα λεπτόκοκκα υλικά
(αιωροφορτίο), το οποίο έχει μικρή συμμετοχή στο συνολικό φορτίο
υλικών, διοχετεύεται δια του κώνου πρόσχωσης στον μεγαλύτερο
αποδέκτη του ρεύματος, για αυτό και δεν προσμετράται από την
εξίσωση. Συνεπώς, για τον υπολογισμό της πραγματικής υποβάθμισης
της λεκάνης θα πρέπει να παίρνεται υπόψη, εκτός από το
στερεοφορτίο και το αιωροφορτίο, όσο μικρό και αν είναι αυτό, και οι
τυχόν ενδιάμεσες αποθέσεις (εάν υπάρχουν) στο χώρο της λεκάνης.
Το μέγεθος του μέγιστου δυνατού φορτίου φερτών υλών στις
ορεινές λεκάνες απορροής με έκταση έως 80 km2 (το πολύ 120 km2),
δίνεται από την εξής σχέση:
G ολ = κ iJ iF
όπου
•
G oλ : μέγιστο δυνατό συνολικό φορτίο (στερεοαιωροφορτίο,
όχι χειμαρρολάβα), που αποτίθεται στον κώνο προσχώσεως
κατά τη διάρκεια
ενός έκτακτου πλημμυρικού γεγονότος.
Εκφράζεται σε φαινόμενο (όχι συμπαγή) όγκο υλικών (m3). Για
Σελίδα 49
να μετατραπεί ο φαινόμενος σε συμπαγή όγκο διαιρείται δια
1,28-9-1,32 (πορώδες φυσικών αποθέσεων: 0,25+0,32)
•
J : μέση κλίση κοίτης, στα ανάντη της υπόψη θέσης, (δηλ. της
σημαντικής από άποψη σχεδιασμού περιοχής πριν από τη
μεταφορά των υλικών). Δίνεται ως ποσοστό % (όχι ως εφαπτόμενη γωνίας)
•
F : έκταση της λεκάνης απορροής (km2)
•
κ : συντελεστής, που εκφράζει τη χειμαρρικότητα του ρεύματος. Οι μικρές ορεινές λεκάνες με έντονο ανάγλυφο και ευπαθές γεωϋπόθεμα έχουν υψηλές τιμές (κ= 1500), ενώ οι μεγαλύτερες, δασωμένες λεκάνες έχουν μικρές τιμές (κ = 500).
Συνιστάται να εφαρμόζεται η σχέση σε μικρές ορεινές λεκάνες
απορροής με ενιαία κεντρική κοίτη. Σε μεγαλύτερα χειμαρρικά
ρεύματα, καθώς και σε μικρότερα με διακλάδωση της κεντρικής
κοίτης, υποδιαιρείται η λεκάνη απορροής τους σε μικρότερα,
αυτοτελή τμήματα (από υδρολογική και στερεομεταφορική άποψη),
επί των οποίων να γίνεται ο υπολογισμός, τα δε επιμέρους
αποτελέσματα να αθροίζονται (Κωτούλας, 2001).
2.8. Εκτίμηση της στερεοπαροχής με προσδιοριστικά
(αναλυτικά) μοντέλα
2.8.1. Μέθοδος CREAMS
Η μέθοδος Chemical, Runoff and Erosion from Agricultural
Management Systems (Knissel, 1980) παίρνει υπόψη της τη ροή
διαφόρων υλών, όπως νερού, θρεπτικών υλικών και λυμάτων. Αυτό
διότι δέχεται, ότι παράλληλα με την απώλεια εδάφους συμβαίνουν
και άλλες, αρκετές περιβαλλοντικές επιπτώσεις. Αποτελείται από τρία
μοντέλα, ως εξής :
− Το μοντέλο των υδρολογικών διαδικασιών.
− Το μοντέλο των διαβρωτικών διαδικασιών.
Σελίδα 50
− Το μοντέλο των χημικών διεργασιών στο έδαφος.
Η μέθοδος χρησιμοποιείται μόνο για εκτιμήσεις σε μεμονωμένες
επιφάνειες, όπου όμως στην έννοια της επιφάνειας περιέχεται, εκτός
από την περιοχή απαγωγής, και εκείνη της απόθεσης των υλικών στο
κάτω πέρας της επιφάνειας (Κωτούλας, 2001).
2.8.2. Μέθοδος ANWERS
Η
μέθοδος
Areal
Nonpoint
Source
Watershead
and
Enviromment Response Simulation (Barkley και Huggins, 1981)
αναπτύχθηκε κυρίως για λεκάνες απορροής. Η διαδικασία της
υποβάθμισης εκφράζεται και για ολόκληρες λεκάνες απορροής με
μέγιστη έκταση 10.000 ha . Για το σκοπό αυτό κατανέμεται μια
λεκάνη απορροής σε 1700 τετραγωνικές επιφάνειες με έκταση 1 ÷ 4
ha (μέγιστος αριθμός επιφανειών : 1700), ώστε να είναι δυνατόν να
επικρατούν σε κάθε επιφάνεια οι ίδιες παράμετροι διάβρωσης.
Διακρίνονται δύο τρόποι διαχωρισμού των επιφανειών αυτών στη
λεκάνη ως εξής :
− Διαχωρισμός με απορροή κατά επιφάνειες και
− Διαχωρισμός με απορροή κατά γραμμές.
Σε κάθε λεκάνη απορροής μπορούν να χρησιμοποιούνται έως 20
τυπικές κατηγορίες εδαφών, για τις οποίες θα πρέπει να παρέχονται
δεδομένα σε ό,τι αφορά τις φυσικές ιδιότητές του (πορώδες,
υδατοϊκανότητα,
διήθηση),
τη
διαβρωσιμότητα,
την
αρχική
περιεκτικότητα σε νερό του εδάφους κλπ. Επίσης μπορούν να
δωθούν έως 20 παράμετροι, που περιγράφουν το είδος χρήσης τω
υπό
έρευνα
επιφανειών
και
παρέχουν
πληροφορίες
για
την
υδατοσυγκράτηση, την τραχύτητα των ρείθρων, τον παράγοντα
κάλυψης και κατεργασίας C, και τον παράγοντα P στη μέθοδο USLE.
Για κάθε τετράγωνη επιφάνεια δίνονται επίσης στοιχεία για την
έκθεση, το μήκος και την κλίση της κλιτύος.
Σελίδα 51
Η μέθοδος παρέχει ως τελικό αποτέλεσμα τη χρονική πορεία της
απορροής στο κατώτατο πέρας της λεκάνης και το καθαρό φορτίο
της (εξαγόμενη μείον εισαγόμενη ποσότητα) για όλα τα τετράγωνα
Ως πλεονέκτημα της μεθόδου θεωρείται η δυνατότητα
εφαρμογής της σε τοπία με έντονη διάβρωση.
2.8.3. Μέθοδος EPIC
Η μέθοδος Erosion Productivity Impact Calculator (Williams et
al, 1984) παίρνει υπόψη της τόσο την υδατική, όσο και την αιολική
διάβρωση. Χρησιμοποιείται για την πρόγνωση των απωλειών
συγκομιδής σε διαβρωνόμενες επιφάνειες. Επίσης η μέθοδος διερευνά
τη σχέση μεταξύ μεθόδου καλλιέργειας, κινδύνου διάβρωσης,
απώλειας θρεπτικών συστατικών και δαπανών λίπανσης.
Συνίσταται από περισσότερα επιμέρους μοντέλα, τα οποία
περιγράφουν τις υδρολογικές εξελίξεις, τη διαδικασία της διάβρωσης,
τη μετακίνηση των θρεπτικών συστατικών στο έδαφος κλπ. Τέλος με
την βοήθεια ενός ειδικού μοντέλου που περιγράφει την αύξηση των
φυτών, καθίσταται δυνατή η παροχή οικονομικών πληροφοριών. Η
μέθοδος μπορεί να παρέχει αποτελέσματα τόσο σε ημερήσια βάση
και για πολύ μεγάλα χρονικά διαστήματα. Η εφαρμογή της όμως
απαιτεί πολύ μεγάλο αριθμό δεδομένων (Κωτούλας, 2001).
2.8.4. Μέθοδος WEPP
Η μέθοδος Water Erosion Prediction Project (Auerwald και
Schwertmann, 1988) έχει πλέον προσδιοριστικό χαρακτήρα σε σχέση
με τις τρεις προηγούμενες.
Η μέθοδος παρέχει δεδομένα για μεμονωμένα γεγονότα, ή
τυπικά γεγονότα και για μεγάλα χρονικά διαστήματα (Κωτούλας,
2001).
Σελίδα 52
2.8.5. Η ελβετική προσδιοριστική μέθοδος GHO
Η ελβετική προσδιοριστική μέθοδος GHO (Groupe de travail
pour l’ hydrologie operationnelle) παρέχει το συνολικό φορτίο
φερτών υλών, το οποίο παράγουν και μεταφέρουν μικρά χειμαρρικά
ρεύματα (ιδίως χείμαρροι των ορεινών, πολύ ορεινών και αλπικών
περιοχών) κατά τη διάρκεια ενός απορροϊκού γεγονότος.
Εφαρμόζεται σε ορεινές λεκάνες απορροής με έκταση συνήθως
έως 50 km2. Συνεπώς, η μέθοδος ενδείκνυται για ορεινές περιοχές και
αφορά κυρίως κινητούς πυθμένες με αδρομερή φερτά υλικά, τα
οποία μεταφέρονται με παραπυθμένια κίνηση (στερεομεταφορά) και
με μαζική μεταφορά ( χειμαρρολάβα).
Όπως και οι αντίστοιχες αμερικάνικες μέθοδοι, η ελβετική
μέθοδος δεν είναι πλήρως προσδιοριστική. Ο βαθμός όμως των
στοχαστικών
(εμπειρικών)
δεδομένων
που
δέχεται,
είναι
περιορισμένος. Η μέθοδος δεν υποκαθιστά, αλλά συμπληρώνει τις
αμερικανικές μεθόδους, οι οποίες όπως αναφέρθηκε, προσιδιάζουν
για γεωργικά καλλιεργούμενες, λοφώδεις λεκάνες απορροής και
αφορούν στη γενική διάβρωση που συνίσταται μόνο από αιωροϋλικά.
Η διαδικασία εφαρμογής της γίνεται σε τρεις φάσεις, ως εξής :
− προκαταρτικές εργασίες
− εργασίες υπαίθρου
− επεξεργασία στοιχείων, αποτελέσματα.
Η ελβετική μέθοδος παρουσιάζει ιδιαίτερο ενδιαφέρον για την
υδρονομική πράξη στην ορεινή χώρα μας ιδίως σε ότι αφορά τα
χειμαρρικά ρεύματα των ορεινών και πολύ ορεινών περιοχών της
Πρέπει να σημειωθεί ότι υπάρχει και μια Τρίτη κατηγορία
μοντέλων που ανήκουν μεν στα γενικής συνθέσεως, πλην όμως
αναφέρονται σε μέση χρονική κλίμακα (μήνας, έτος), όπως τα
Σελίδα 53
εμπειρικά και όχι σε στιγμιαίες χρονικές συνθήκες (πρώτα λεπτά,
ώρες).
Ένα τέτοιο μοντέλο είναι το MO-SEM (Γιακουμάκης και
Τσακίρης, 1992), που ουσιαστικά αποτελεί μια τροποποιημένη μορφή
του SEM, για μέσες χρονικές συνθήκες (μήνας, έτος).
2.9. Μοντέλο γενικής συνθέσεως MO-SEM, τροποποιημένο
μοντέλο διαβρώσεως
Το μοντέλο αυτό είναι σπονδυλωτό και περιλαμβάνει τα εξής
στάδια υπολογισμού:
1. Προσδιορισμός της ποσότητας παραγόμενων φερτών λόγω
αποκόλλησης εδαφικού υλικού και μεταφοράς του από την
βροχόπτωση (Rainfall splash detachment).
2. Υπολογισμός της επιφανειακής απορροής (Overland flow).
3. Μεταφορική ικανότητα σε φερτά της απορροής και πραγματικό
στερεοφορτίο λόγω επιφανειακής απορροής (Transport capacity
of overland flow and flow entrainment).
4. Συνολικό φορτίο φερτών και καθαρή διάβρωση/απόθεση (Total
sediment load and net erosion/deposition).
Το πλέον αξιόλογο χαρακτηριστικό του MO-SEM είναι ότι ως
μοντέλο χωρικής κατανομής (areally distributed), επιτρέπει τον
ακριβή εντοπισμό των ευπαθών στη διάβρωση περιοχών, στο
εσωτερικό μιας υδρολογικής λεκάνης. Το στοιχείο αυτό είναι ιδιαίτερα
χρήσιμο για τη λήψη μέτρων αντιδιαβρωτικής προστασίας και
ελέγχου της διάβρωσης στις πλέον “ευάλωτες” περιοχές λεκανών με
ορεινό ή και ημιορεινό ανάγλυφο.
Στο πλαίσιο εισαγωγής των δεδομένων εισόδου, η υδρολογική
λεκάνη
διακριτοποιείται
σε
“μονάδες
επιφάνειας”,
συνήθως
τετραγωνικού σχήματος, στο οριζόντιο επίπεδο, σε δισδιάστατο
σύστημα αξόνων. Στη συνέχεια τα στάδια υπολογισμού του μοντέλου
Σελίδα 54
εφαρμόζονται σε κάθε μια μοναδική λεκάνη, λαμβάνοντας υπόψη την
επικοινωνία των μοναδικών λεκανών με βάση το ανάγλυφο της
περιοχής,
υιοθετώντας
μια
σειρά
απλουστευτικές
παραδοχές
(Τσακίρης, 1995).
2.10. Βαθμός εκφόρτισης φερτών υλών
Σε περίπτωση ύπαρξης υπολεκανών, σε μια λεκάνη απορροής,
ένα μέρος από τα φερτά υλικά που παράγονται στη συνολική λεκάνη
λόγω γενικής διάβρωσης, παραμένει στο χώρο της με τη μορφή των
ενδιάμεσων αποθέσεων. Ως βαθμός ενδιάμεσης εκφόρτισης υλικών D R
R
εννοείται ο λόγος του εξερχόμενου προς το παραγόμενο ετήσιο
φορτίο φερτών υλικών σε μια λεκάνη απορροής.
Στη βιβλιογραφία δίνονται διάφορες εμπειρικές σχέσεις, που
προσδιορίζουν τον βαθμό D R (ιδίως για διάφορες περιοχές των
R
ΗΠΑ), στις οποίες οι παράγοντες που υπεισέρχονται, είναι κατά
κανόνα οι εξής:
− η έκταση της λεκάνης απορροής (F) που παράγει τα υλικά και
− ο λόγος της υψομετρικής διαφοράς μεταξύ του υψηλότερου
σημείου του υδροκρίτη και της δεδομένης θέσης στην κοίτη του
ρεύματος, προς το αντίστοιχο μήκος της κοίτης του ρεύματος
(h/l).
Στην συνέχεια δίνονται μερικά παραδείγματα τέτοιων σχέσεων:
1) log D R = 1,87680 − 0,14191ilog (10iFL ) (Blackland Pr airie, Texas)
2) log D R = 2,94259 − 0,82362ilog ( I / R L ) (Re d Hills, Okla hom a και Texas)
3) log D R = 4, 50047 − 0, 230431ilog (10i FL ) − 0, 510221ilog ( I / H ) −
2, 785941ilog BR
(Southeastern Piedmont)
όπου:
•
D R : βαθμός εκφόρτισης (%)
•
F L : έκταση της λεκάνης, που συμβάλλει στην παραγωγή των
υλικών (sg mi)
Σελίδα 55
•
R L =h : μέγιστη υψομετρική διαφορά (feet)
•
Ι : μήκος διαδρομής (feet)
•
J s : μέση κλίση της κεντρικής κοίτης ως εφαπτόμενη γωνία (-)
•
B R : μέσος βαθμός διακλάδωσης των χαραδρώσεων στη λεκά-
R
νη απορροής.
4) D R = 0, 488 − 0, 00064iFL + 0, 0099iQ i (Pigeon Roost Greek
Watershead, Mississipi)
5) D R = 0, 627i J s0,403 (γενική προσέγγιση)
όπου:
•
F : έκταση της λεκάνης που παράγει φερτά υλικά (ha)
•
Q i : ετήσιο ύψος απορροής (cm).
Σε λεκάνες απορροής με αυτοτελείς υπολεκάνες υπολογίζεται
καταρχάς η μέση ετήσια διάβρωση της λεκάνης με τη βοήθεια μιας
μεθόδου (π.χ. της USLE), οπότε ο ενδιάμεσος εκφορτιζόμενος όγκος
υλικών από τη λεκάνη είναι:
Υ0 = ( ΣA 0 )iFL iDR
όπου:
•
Υ 0 : εκφορτιζόμενος όγκος από την έξοδο της υπολεκάνης για
ένα δεδομένο έτος (kg)
•
Α 0 : γενική διάβρωση (υποβάθμιση) της υπολεκάνης για
δεδομένη βροχή (kg/km2)
•
F L : έκταση της υπολεκάνης (km2)
•
ΣΑ 0 :
άθροισμα
των
διαβρώσεων
(υποβαθμίσεων)
της
υπολεκάνης για όλες τις Ν βροχοπτώσεις ενός δεδομένου
έτους (kg/km2)
•
D R : βαθμός εκφόρτισης.
Σελίδα 56
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3
3. Υλικά και μέθοδοι
3.1. Περιοχή μελέτης
3.1.1. Γενικές πληροφορίες
Η περιοχή όπου διεξήχθη η έρευνα, είναι η λεκάνη απορροής
του ποταμού Σπερχειού, η οποία βρίσκεται στην ανατολική Στερεά
Ελλάδα.
Ο Σπερχειός ποταμός πηγάζει από το όρος Τυμφρηστός
(υψόμετρο 2.327
m) το οποίο καταλαμβάνει μεγάλο τμήμα των
νομών Ευρυτανίας και Φθιώτιδας, και με γενική κατεύθυνση προς τα
ανατολικά, εισέρχεται στη Φθιώτιδα, διασχίζει την ομώνυμη κοιλάδα
(Κοιλάδα του Σπερχειού), ανάμεσα στην Οίτη και στη δυτική
προέκταση του όρους Όθρυς και εκχύνεται στον Μαλιακό Κόλπο.
Τροφοδοτείται από ένα πλήθος χειμαρρικών ρευμάτων τα οποία
πηγάζουν από τις οροσειρές Βαρδούσια ( 2.286 m), Όθρυς (1.170 m)
και Καλλίδρομο (2.116 m). Μεγαλύτερος συμβάλλοντάς του είναι ο
παραπόταμος Ίναχος (Βίστριζα), το οποίο πηγάζει από τα Βαρδούσια
και είναι δεξιός παραπόταμος, καθώς και ο Ρουστιανίτης, ενώ
μικρότεροι
συμβάλλοντες
είναι
το
Μαυρονέρι
Φθιώτιδας,
ο
Γοργοπόταμος, και ο Φθιωτικός Ασωπός.
Στις εκβολές του στο Μαλιακό κόλπο ο Σπερχειός διαμορφώνει
ένα εκτεταμένο δέλτα, το οποίο δείχνει, ότι ο ποταμός μεταφέρει
άφθονες φερτές ύλες. Στη δελταϊκή περιοχή εκχύνονται επίσης
απευθείας ή μέσω περιφερειακών τάφρων και μικρά χειμαρρώδη
ρεύματα, τα οποία και το επηρεάζουν.
Σελίδα 57
Ο Σπερχειός εμφανίζει ενιαία κεντρική κοίτη από τις πηγές του
μέχρι και το ύψος της Λαμίας περίπου. Από εκεί και μέχρι τις εκβολές
του υπάρχουν σήμερα τρεις κύριες κοίτες του ποταμού: η παλιά
κοίτη (Παλιομάνα), η νεώτερη κοίτη (Αλαμάνα) και η κοίτη εκτροπής.
Υπάρχουν επίσης και μερικές περιφερειακές τάφροι, οι οποίες κατά
κανόνα μεταφέρουν τα νερά που δέχονται, απευθείας στο δέλτα. Το
εμβαδό της λεκάνης απορροής του Σπερχειού ανέρχεται σε 1727,763
km2 και η περίμετρος της λεκάνης απορροής σε 259,219 km.
Χάρτης 1.: Περιοχή έρευνας στον Ελλαδικό χώρο
3.1.2. Ιστορική Αναδρομή περιοχής Μελέτης
Στην Ελληνική μυθολογία, ο Σπερχειός λατρεύονταν ως ο
ομώνυμος θεός.
Κατά την αρχαιότητα, και στις δύο όχθες του Σπερχειού,
κατοικούσαν Αινιάνες, Μαλιείς και Οιταίοι. Οι Αινιάνες ήταν αρχαίο
ελληνικό φύλλο εγκαταστημένο κυρίως στη δυτική πλευρά της
κοιλάδας του Σπερχειού και είχαν ως πρωτεύουσά τους, την Υπάτη.
Μοιράζονταν την κοιλάδα του Σπερχειού με τους Μαλιείς οι οποίοι
Σελίδα 58
κατείχαν την ανατολική πλευρά της κοιλάδας και είχαν ως
πρωτεύουσα τη Λαμία καθώς και με τους Οιταίους, οι οποίοι ήταν
αρχαίο ελληνικό φύλλο και ήταν εγκαταστημένο στην ορεινή περιοχή
της Οίτης. Οι Οιταίοι σύμφωνα με τις αρχαίες αναφορές ήταν το
αρχαιότερο φύλλο στην ευρύτερη περιοχή της κοιλάδας του
Σπερχειού και περιορίστηκαν στα ορεινά μετά την κάθοδο των
υπολοίπων φύλλων στην περιοχή.
Χάρτης 2.: Τα κράτη της κοιλάδας του Σπερχειού κατά την αρχαιότητα
Στην ευρύτερη περιοχή του δέλτα το Σπερχειού υπήρχαν και
τα στενά των Θερμοπυλών , γνωστά για τη στρατηγική τους
σημασία, καθώς και για την μάχη που δόθηκε στην περιοχή το 480
π.Χ., μεταξύ συμμαχίας ελληνικών κρατών-πόλεων υπό την διοίκηση
του βασιλιά της Σπάρτης Λεωνίδα του Ά, και της Περσικής
Αυτοκρατορίας με επικεφαλής τον Ξέρξη τον Ά, τα οποία στη
συνέχεια λόγω των προσχώσεων του Σπερχειού, μετέθεσαν τον μύχο
του Μαλιακού 8 και πλέον χιλιόμετρα προς τα ανατολικά.
Σελίδα 59
Χάρτης 3.: Οι εκβολές του Σπερχειού και η μεταβολή της ακτογραμμής
από την αρχαιότητα.
Το 995, ο Νικηφόρος Ουρανός νίκησε παρά τον ποταμό
αυτόν τους Βούλγαρους.
Κατά την επανάσταση του 1821 δόθηκε στην περιοχή της
γέφυρας πριν τις εκβολές του η Μάχη της Αλαμάνας, όπου και
αιχμαλωτίσθηκε ο Αθανάσιος Διάκος. Μετά την απελευθέρωση της
Ελλάδας ο ποταμός αυτός ήταν το πρώτο σύνορο του Ελληνικού
Βασιλείου.
Το 1941 ο Σπερχειός αποτέλεσε τη δεύτερη διασυμμαχική
αμυντική γραμμή στην κάθοδο των Γερμανών.
Στις 25 Νοεμβρίου 1942, στην περιοχή της Κοιλάδας του
Σπερχειού, στο Γοργοπόταμο, ενωμένες αντιστασιακές δυνάμεις του
ΕΛΑΣ του Άρη Βελουχιώτη και του ΕΔΕΣ του Ναπολέοντα Ζέρβα με
Σελίδα 60
τη συνεργασία Άγγλων πρακτόρων ανατίναξαν τη σιδηροδρομική
γέφυρα του Γοργοποτάμου. Στην επιχείρηση έλαβαν μέρος 86
αντάρτες του ΕΛΑΣ, 52 του ΕΔΕΣ και 14 Άγγλοι κομάντος, ενώ τη
γέφυρα υπερασπιζόταν μία φρουρά αποτελούμενη από 100 Ιταλούς
στρατιώτες και 5 Γερμανούς, οι οποίοι διέθεταν βαρύ οπλισμό. Η
επιχείρηση της γέφυρας του Γοργοποτάμου αποτελεί μία από τις
σημαντικότερες πράξεις αντίστασης στην κατεχόμενη Ευρώπη την
περίοδο του 2ου Παγκοσμίου Πολέμου.
Ο Σπερχειός διέρχεται από τα όρια αρκετών κωμοπόλεων και
χωριών, τα μεγαλύτερα από τα οποία είναι η Σπερχειάδα, η
Μακρακώμη, το Λειανοκλάδι και η Ανθήλη, ενώ περνά και 3
χιλιόμετρα νότια από την πόλη της Λαμίας. Το όνομά του ο Σπερχειός
το έλαβε από το ρήμα σπέρχω –ομαι που σημαίνει κινούμαι με ορμή
και εξ αυτού ονομάσθηκε και η κωμόπολη Σπερχειάδα.
3.1.3. Γεωγραφική θέση
Η λεκάνη απορροής του Σπερχειού οριοθετείται μεταξύ των
γεωγραφικών συντεταγμένων :
Νότιο άκρο : Γεωγραφικό πλάτος 4285049,687 και
Γεωγραφικό μήκος 353579,893
Βόρειο άκρο : Γεωγραφικό πλάτος
Γεωγραφικό μήκος
4326445,201 και
321003,025
Σελίδα 61
Χάρτης 4.: Η λεκάνη απορροής του Σπερχειού
3.1.4. Γεωλογικά χαρακτηριστικά
Η λεκάνη απορροής του ποταμού Σπερχειού από λιθολογικής πλευράς
διακρίνεται σε 3 κύριες ενότητες: (1) η δυτική πλευρά που καλύπτει
από Φλύσχη Παλαιοκαινικής – Ηωκαινικής ηλικίας των γεωτεκτονικών
ζωνών της ανατολικής Πίνδου και του Παρνασσού, (2) το νοτιοανατολικό τμήμα που συνίσταται από ανθρακικά πετρώματα
(δολομίτες και ασβεστόλιθους) του Μέσου Τριαδικού – Κατ.
Ιουρασικού της Πελαγονικής Ζώνης και (3) το βόρειο και βορείοανατολικό τμήμα που αποτελείται από ένα οφιολιθικό σύμπλεγμα της
Υποπελαγονικής ζώνης.
Γεωλογικά η Ελλάδα χωρίζεται στις παρακάτω ζώνες (από ανατολή
προς δύση) :
Πίνακας 1.: Γεωλογικές ζώνες Ελλάδας και συμβολισμοί
Γεωλογική Ζώνη
Συμβολισμός
Μάζα της Ροδόπης
Rh
Σερβομακεδονική Μάζα
Sm
Περιροδοπική ζώνη
CR
Ζώνη Αξιού
Pe ζώνη παιονίας, Pa ζώνη πάικου, Αl
ζώνη αλμωπίας
Σελίδα 62
Το χειμαρρικό περιβάλλον του ποταμού Σπερχειού
Πελαγονική ζώνη
Pl
Αττικοκυκλαδική ζώνη
Ac
Υποπελαγονική ζώνη
Sp
Ζώνη Παρνασσού-Γκιώνας
Pk
Ζώνη Ωλονού-Πίνδου
P
Ζώνη Γαβρόβου-Τρίπολης
G
Αδριατικοιόνιος ζώνη
I
Ζώνη Παξών ή Προαπουλία
Px
Χάρτης 5.: Οι γεωλογικές ζώνες τις Ελλάδας
Σελίδα 63
Χάρτης 6.: Χάρτης του Γεωλογικών Σχηματισμών σύμφωνα με τους
εδαφολογικούς χάρτες της Ελλάδος 1:50.000
3.1.5. Κλίμα
Το κλίμα της περιοχής χαρακτηρίζεται κατά Corczynski ως
θαλάσσιο μεταβατικό όπως και σε όλη την ελληνική επικράτεια.
Εφαρμόζοντας την κλιματική κατάταξη του Köppen προκύπτουν τα
ακόλουθα:
•
Το σύνολο των μετεωρολογικών σταθμών της πεδινής
περιοχής
ανήκει
στον
κλιματικό
τύπο
Csa
δηλαδή
“Μεσογειακός τύπος κλίματος ή Μεσόθερμος τύπος κλίματος’’
με ξηρό και θερμό θέρος.
•
Στην ορεινή ζώνη η μέση ετήσια θερμοκρασία είναι εξαιτίας
του υψομέτρου είναι μικρότερη από 22Co και η βροχή
παρουσιάζει μια τάση ισοκατανομής μέσα σε ολόκληρο το
χρόνο και ο αντίστοιχος κλιματικός τύπος είναι Cfb. Πρόκειται
για κλιματική ιδιαιτερότητα εντός του κλιματικού πλαισίου της
Σελίδα 64
Ελληνικής επικράτειας η οποία χαρακτηρίζει τις οροσειρές των
νομών Φθιώτιδας και Ευρυτανίας (Ι. Διαμαντής, 2001).
3.1.6. Βλάστηση
Οι μορφές της βλάστησης που επικρατούν στην λεκάνη
απορροής του Σπερχειού παρουσιάζονται στον παρακάτω χάρτη.
Χάρτης 7.: Χάρτης φυτοκάλυψης της περιοχής σύμφωνα με
το Corine 2000
3.2. Επιλογή της περιοχής μελέτης
Τα κριτήρια με τα οποία έγινε η επιλογή της λεκάνης απορροής
του Σπερχειού για αυτή την εφαρμογή είναι τα παρακάτω :
1. Είναι η περιοχή που αναπτύσσεται η κύρια παραγωγική και
οικονοµική δραστηριότητα
του Ν. Φθιώτιδας . Με κύρια την
γεωργική εκµετάλλευση, τις μεταποιητικές επιχειρήσεις που
βασίζονται σ’
αυτή,
δευτερογενούς τοµέα,
καθώς και άλλες δραστηριότητες
αλλά και στο χώρο παροχής υπηρεσιών
Σελίδα 65
τουριστικής δραστηριότητας. Επίσης είναι ακόµη η περιοχή που
εκτελούνται µεγάλα έργα υποδοµής εθνικής
κλίµακας
όπως ο
ΠΑΘΕ η Νέα διπλή σιδηροδροµική γραµµή, ο Ε65.
2. Η περιοχή μελέτης εμφανίζεται με έντονο πολυσχιδές ανάγλυφο
και πυκνό υδρογραφικό δίκτυο, χαρακτηριστικό των αδιαπέρατων
πετρωμάτων που αποτελούν τη μεγαλύτερη έκταση της ορεινής
μάζας.
Αυτοί
οι
παράγοντες
ευνοούν
το
φαινόμενο
της
διάβρωσης, της απόθεσης και της μεταφοράς των φερτών υλικών.
3. Η περιοχή έχει πρόβλημα με πλημμυρικά φαινόμενα.
3.3. Περιβάλλον λειτουργίας
Τα προγράμματα που χρησιμοποιήθηκαν για την επεξεργασία,
την διεξαγωγή των αποτελεσμάτων και την παρουσίαση τους είναι τα
εξής:
1. Το γεωγραφικό σύστημα πληροφοριών ArcGIS−Arcmap
9.3.
2. Το Microsoft Office Excel 2007.
3. Το Microsoft Office Word 2007.
4. Το COORD.GR.
5. Το AutoCAD 2009.
6. To Microsoft Office Picture Manager 2007.
7. Το GoogleEarth.
3.4. Κλιματικά δεδομένα
3.4.1 Ατμοσφαιρικά κατακρημνίσματα και θερμοκρασίες
Για την εκτίμηση του μέσου ύψους βροχής στη λεκάνη απορροής του
ποταμού
Σπερχειού,
βρέθηκαν
δεδομένα
από
εννιά
(9)
βροχομετρικούς σταθμούς αλλά χρησιμοποιήθηκαν τα βροχομετρικά
δεδομένα οχτώ (8) σταθμών γιατί τα δεδομένα του σταθμού
Σελίδα 66
«ΓΡΑΜΜΕΝΗ ΟΞΥΑ» διαπιστώθηκε μετά από έλεγχο πως δεν
παρουσίαζαν ομοιογένεια. Οι μετεωρολογικοί σταθμοί φαίνονται στον
Πίνακα 2 και η κατά χώρο απεικόνισή τους στον χάρτη 8 για την
περίοδο
1980-2001.
Στον
πίνακα
επίσης
παρουσιάζονται
οι
συντεταγμένες των σταθμών, το υψόμετρο, καθώς και η υπηρεσία
στην οποία ανήκουν.
Πίνακας 2: Βροχομετρικοί σταθμοί με μετρήσεις βροχόπτωσης
Α/Α
Σταθμός
Χ
Υ
Υψόμετρο
Υπηρεσία
1
ΝΕΟΧΩΡΙ
315175,257
4315241,958
800m
ΔΕΗ
2
ΠΙΤΣΙΩΤΑ
318191,453
4320724,159
800m
ΔΕΗ
326160,568
4289083,813
1160m
ΥΠΕΚΑ
3
ΓΡΑΜΜΕΝΗ ΟΞΥΑ
4
ΔΥΟ ΒΟΥΝΑ
359344,352
4295729,67
460m
ΔΕΗ
5
ΖΗΛΕΥΤΟ
349762,011
4310806,889
120m
ΥΠΕΚΑ
6
ΛΑΜΙΑ
364145,219
4306846,094
144m
ΕΜΥ
7
ΤΡΙΛΟΦΟ
345572,798
4318289,286
580m
ΥΠΕΚΑ
8
ΤΥΜΦΡΗΣΤΟΣ
319380,615
4309592,385
850m
ΥΠΕΚΑ
9
ΥΠΑΤΗ
346729,322
4303463,669
286m
ΥΠΕΚΑ
Χάρτης 8.: Χωρική κατανομή των Μετεωρολογικών Σταθμών μέτρησης της
Σελίδα 67
3.4.1.1. Έλεγχος ομοιογένειας δεδομένων
Πριν από την ανάλυση των βροχομετρικών δεδομένων ενός σταθμού
πρέπει πρώτα να ελεγχθεί η ποιότητα και η πληρότητα των
δεδομένων. Για τον έλεγχο της ποιότητας των παρατηρήσεων γίνεται
έλεγχος της ομοιογένειας τους. Ελέγχεται, δηλαδή, κατά πόσο το
σύνολο των παρατηρήσεων προέκυψε με τις ίδιες συνθήκες
μετρήσεως. Η αλλαγή της θέσης του οργάνου, η αντικατάσταση του
οργάνου καθώς και η αλλαγή του παρατηρητή οδηγούν συνήθως σε
μη ομοιογενή δεδομένα. Ο έλεγχος της ομοιογένειας των δεδομένων
ενός σταθμού γίνεται με μεθόδους όπως της διπλής αθροιστικής
καμπύλης, των αθροιστικών αποκλίσεων, της δοκιμής πιθανοφάνειας,
της αναλογίας Von Neumann κλπ.. Ο πιο συνηθισμένος τρόπος για
έλεγχο ομοιογένειας στις χρονοσειρές βροχοπτώσεων είναι η
δημιουργία διπλής αθροιστικής καμπύλης (Digman,1994).
Η διπλή αθροιστική καμπύλη εξάγεται θεωρώντας ένα σταθμό
βάσης Χ και τον υπό έλεγχο σταθμό Υ, στους οποίους η χρονοσειρά
ετήσιων βροχοπτώσεων συμβολίζεται με χ και y. Στη συνέχεια
εξάγονται οι αθροιστικές χρονοσειρές των σταθμών, δηλαδή,
j
j
i =1
i =1
sx j = ∑ xi και sy j = ∑ yi
στις οποίες σε κάθε τιμή αντιστοιχεί το άθροισμα των βροχοπτώσεων
όλων των προηγούμενων ετών. Συχνά η άθροιση γίνεται ξεκινώντας
από το πιο πρόσφατο έτος και πηγαίνοντας προς τα πίσω, οπότε κάθε
τιμή
της
αθροιστικής
χρονοσειράς
είναι
το
άθροισμα
των
βροχοπτώσεων όλων των επόμενων ετών. Με το σχεδιασμό ζεύγους
τιμών ( sx j , sy j ) σε διάγραμμα, προκύπτει η διπλή αθροιστική
καμπύλη.
Σελίδα 68
3.4.1.2. Συμπλήρωση βροχομετρικών παρατηρήσεων
Οι πιο κοινές μέθοδοι συμπλήρωσης των βροχομετρικών
παρατηρήσεων είναι οι εξής :
•
Μέθοδος Αριθμητικού Μέσου
Η μέθοδος αυτή χρησιμοποιεί τη μέση τιμή όλων των
μετρήσεων των σταθμών που περιβάλλουν το σταθμό που έχει
ελλείψεις. Η μέθοδος αυτή χρησιμοποιείται όταν οι ετήσιες
βροχοπτώσεις αποκλίνουν λιγότερο από 10% από τον υπό
συμπλήρωση σταθμό.
•
Μέθοδος Κανονικών Λόγων
Η μέθοδος των κανονικών λόγων είναι πολύ απλή και ευρέως
διαδεδομένη και δίνει συντελεστή βαρύτητας για κάθε σταθμό.
Συνήθως επιλέγονται οι τρείς σταθμοί που απέχουν ίσες περίπου
αποστάσεις και περιβάλλουν τον υπό συμπλήρωση σταθμό.
•
Μέθοδος Αντίστροφων Αποστάσεων
Η μέθοδος αυτή ενέχει τους κοντινότερους σταθμούς σε σχέση
με την απόσταση από τον υπό συμπλήρωση σταθμό. Οι
αποστάσεις αυτές υπολογίζονται υποθέτοντας ότι η αρχή των
αξόνων είναι ο υπό συμπλήρωση σταθμός.
•
Συσχέτιση και Παλινδρόμηση
Επίσης η συμπλήρωση των βροχομετρικών παρατηρήσεων
μπορεί
να
γίνει
με
βάση
τη
γραμμική
συσχέτιση
των
παρατηρήσεων του προς συμπλήρωση σταθμού με άλλο σταθμό
βάσης, εφόσον ο βαθμός γραμμικής συσχέτισης είναι υψηλός
(Μιμίκου, Μπαλτάς, 2006).
Στην περίπτωση μας τα δεδομένα μας ήταν πλήρη οπότε και δεν
χρειάστηκε να γίνει συμπλήρωση ελλειπών τιμών.
Σελίδα 69
3.4.2. Επιφανειακή ολοκλήρωση σημειακών παρατηρήσεων
3.4.2.1. Επιφανειακή ολοκλήρωση σημειακών βροχοπτώσεων
Οι
μετρήσεις
που
λαμβάνονται
από
τα
βροχόμετρα και τους βροχογράφους είναι σημειακές και ως εκ
τούτου αντιπροσωπεύουν το σημείο στο οποίο μετρήθηκε η
βροχόπτωση. Στις περισσότερες περιπτώσεις, όμως όπως για
παράδειγμα στην εκτίμηση του υδατικού ισοζυγίου, ιδιαίτερη σημασία
έχει η επιφανειακή βροχόπτωση, δηλαδή, που αντιπροσωπεύει
ολόκληρη την λεκάνη απορροής που εξετάζεται. Για τον λόγο αυτό
σε μια λεκάνη απορροής εγκαθίσταται δίκτυο βροχογράφων, οι
θέσεις των οποίων θα πρέπει να είναι τέτοιες ώστε να περιγράφουν
όσο το δυνατόν καλύτερα τη χωρική διαφοροποίηση της βροχής.
Κατόπιν, οι σημειακές μετρήσεις των βροχογράφων ανάγονται σε
επιφανειακή βροχόπτωση της λεκάνης απορροής, χρησιμοποιώντας
μεθόδους επιφανειακής ολοκλήρωσης.
Υπάρχει
πληθώρα
χρησιμοποιούνται
για
μεθόδων
την
που
εκτίμηση
έχουν
της
αναπτυχθεί
μέσης
και
επιφανειακής
βροχόπτωσης. Αυτές μπορούν να διαχωριστούν στις μεθόδους
άμεσης ολοκλήρωσης και στις μεθόδους προσαρμογής επιφάνειας
(Κουτσογιάννης και Ξανθόπουλος, 1997). Οι μέθοδοι άμεσης
ολοκλήρωσης υπολογίζουν την επιφανειακή βροχόπτωση απευθείας,
από τις τιμές της σημειακής βροχόπτωσης. Οι πιο γνωστές μέθοδοι
που ανήκουν σε αυτή την κατηγορία είναι η μέθοδος του μέσου
όρου, η μέθοδος Thiessen, η μέθοδος δύο αξόνων του Bethlahmy και
η μέθοδος βέλτιστης ολοκλήρωσης (Kriging). Αντίθετα οι μέθοδοι
προσαρμογής
επιφάνειας
εκτιμούν
πρώτα
τη
γεωγραφική
μεταβλητότητα της βροχόπτωσης στην υπό εξέταση περιοχή και με
βάση αυτή, υπολογίζουν την επιφανειακή βροχόπτωση. Εδώ ανήκουν
η μέθοδος των ισοϋετιών, η μέθοδος υπολογιστικής γραμμικής
παρεμβολής, η μέθοδος της αντίστροφης απόστασης, η μέθοδος
Σελίδα 70
πολυτετραγωνικής παρεμβολής, η μέθοδος ελαχίστων τετραγώνων με
πολυώνυμα,
η
μέθοδος
πολυωνύμων
Lagrange,
η
μέθοδος
προσαρμογής splines και η μέθοδος βέλτιστης παρεμβολής (kirging).
Οι μέθοδοι προσαρμογής επιφάνειας χωρίζονται παραπέρα σε
μεθόδους παρεμβολής και εξομάλυνσης (Μιμίκου, Μπαλτάς, 2006).
Ανεξάρτητα από τη μέθοδο που θα χρησιμοποιηθεί, η αξιοπιστία
του τελικού αποτελέσματος εξαρτάται πρωτίστως από την πυκνότητα
της σημειακής πληροφορίας: η ολοκλήρωση είναι τόσο επιτυχέστερη,
όσο πυκνότερο είναι το δίκτυο των βροχομετρικών σταθμών.
Δυστυχώς, τα δίκτυα δεν είναι συνήθως αρκετά πυκνά, ενώ σε
ορισμένες
δυσπρόσιτες
περιοχές
οι
σταθμοί
σπανίζουν
(Μιμίκου,2006).
Στην συγκεκριμένη περίπτωση το μέσο ετήσιο ύψος βροχής
υπολογίστηκε
με
σταθμό
βάσης
τον
μετεωρολογικό
σταθμό
«ΝΕΟΧΩΡΙ» , γιατί βρίσκεται σε καθοριστικό σημείο για την περιοχή
μελέτης.
3.4.2.2. Μέθοδος Thiessen
Σύμφωνα με αυτή την κλασική μέθοδο, η συνολική επιφάνεια Α
χωρίζεται γεωμετρικά σε ζώνες επιρροής Α i , μια για κάθε σταθμό,
έτσι ώστε:
k
∑A = A
i
i =1
Ο συντελεστής βάρους θεωρείται ανάλογος του εμβαδού της ζώνης
επιρροής του σταθμού, δηλαδή:
wi =
Ai
A
Οι ζώνες επιρροής προσδιορίζονται έτσι ώστε κάθε σημείο της ζώνης
του σταθμού i να απέχει από τη θέση του σταθμού i λιγότερο απ’
όσο απέχει από οποιονδήποτε άλλο σταθμό της περιοχής. Η αρχή
Σελίδα 71
αυτή οδηγεί άμεσα σε μια απλή γεωμετρική κατασκευή των ζωνών
επιρροής βασισμένη στις μεσοκαθέτους των ευθύγραμμων τμημάτων
που συνδέουν τους σταθμούς ανά ζεύγη. Προκύπτουν έτσι τα
γνωστά πολύγωνα Thiessen. Παρά τη μεγάλη ηλικία της, η μέθοδος
παραμένει και σήμερα ευρέως διαδεδομένη, λόγω της απλότητας
στην εφαρμογή της και των αξιόπιστων εκτιμήσεων της. Οι
εκτιμήσεις της μεθόδου είναι τόσο καλύτερες όσο πυκνότερο είναι το
δίκτυο των βροχομετρικών σταθμών και όσο μεγαλύτερη είναι η
χρονική κλίμακα μελέτης (π.χ. οι εκτιμήσεις σε υπερετήσια κλίμακα
είναι πιο ακριβείς από τις εκτιμήσεις στην κλίμακα ενός επεισοδίου
βροχής) (Μιμίκου, 2006).
3.4.2.3. Θερμοκρασίες
Για τον υπολογισμό της μέσης θερμοκρασίας στη λεκάνη
απορροής του ποταμού Σπερχειού χρησιμοποιήθηκαν ετήσιες τιμές
θερμοκρασιών ενός μετεωρολογικού σταθμού για την περίοδο 19802001, καθώς δε βρέθηκαν άλλοι σταθμοί με μετρήσεις θερμοκρασίας
στη λεκάνη απορροής. Ο σταθμός του οποίου τα δεδομένα
θερμοκρασίας χρησιμοποιήσαμε ήταν ο σταθμός της «ΛΑΜΙΑΣ», τα
στοιχεία του οποίου φαίνονται στον πίνακα 2 που δόθηκε πριν.
3.5. Φυσιογραφικά δεδομένα
3.5.1. Τοπογραφία
Τα τοπογραφικά δεδομένα της περιοχής μελέτης προήλθαν από
την ψηφιοποίηση των χαρτών 1:50000 της Γεωγραφικής Υπηρεσίας
Στρατού (Γ.Υ.Σ.). Από την ψηφιοποίηση των χαρτών έγινε η χάραξη
του υδρογραφικού δικτύου, η οριοθέτηση των λεκανών απορροής
καθώς και η σχεδίαση των ισοϋψών καμπύλων ισοδιάστασης 20 m.
Μέσω του Arcmap 9.3 έγινε αναπαραγωγή των ισοϋψών καμπύλων
Σελίδα 72
στα 5 m. Με βάση την ισοδιάσταση των 5 m δημιουργήθηκε το
Ψηφιακό Μοντέλο Εδάφους με διάσταση καννάβου 10 m.
Στη συνέχεια με την βοήθεια των εφαρμογών του ίδιου
προγράμματος υπολογίστηκαν όλα τα μορφολογικά χαρακτηριστικά
των λεκανών απορροής όπως οι μέσες κλίσεις, το ελάχιστο, το
μέγιστο και το μέσο υψόμετρο, το εμβαδό και η περίμετρος της κάθε
λεκάνης, ο βαθμός στρογγυλομορφίας καθώς και το μήκος του κάθε
κεντρικού χειμάρρου.
Για καλύτερη και πιο σχολαστική μελέτη της περιοχής χωρίσαμε
την
περιόχη
της
μελέτης
μας
σε
61
υπολεκάνες,
έτσι
τα
αποτελέσματα μας να είναι πιο ακριβή.
3.5.2. Γεωλογία
Η γεωλογία είναι ένας από τους παράγοντες που επηρεάζουν σε
πολύ μεγάλο βαθμό τη διαβρωσιμότητα του εδάφους και επομένως
την εδαφική απώλεια.
Για την περιοχή έρευνας ο χάρτης του μητρικού πετρώματος
προήλθε από τους χάρτες του Μητρικού πετρώματος σύμφωνα με
τους εδαφολογικούς χάρτες της Ελλάδος 1:50.000 του Ινστιτούτου
Γεωλογικών
και
Μεταλλευτικών
Ερευνών
(ΙΓΜΕ),
και
την
ψηφιοποίηση του.
3.5.3. Χρήσης γης
Για την κάλυψη των χρήσεων γης χρησιμοποιήθηκε η βάση
δεδομένων corine land cover του έτους 2000 η οποία δίνει μια
μακροσκοπική εικόνα της κατανομής των χρήσεων γης όπως
καταγράφονται στη βασική κλίμακα του corine LC, δηλαδή την
κλίμακα 1:100.000 (Corine, 2000).
Σελίδα 73
3.6. Μεθοδολογία
3.6.1. Επιλογή μεθόδων για τον υπολογισμό της παροχής
Στα πλαίσια της εργασίας επιλέχθηκαν, για την εκτίμηση της
μέγιστης παροχής, αρκετοί από τους εμπειρικούς τύπους που
αναφέρονται στις παραγράφους του 2ου κεφαλαίου. Κάποιοι από
αυτούς δεν μπόρεσαν να εφαρμοστούν λόγο έλλειψης κατάλληλων
δεδομένων.
Τα
αρχικά
δεδομένα
που
απαιτήθηκαν
τους
υπολογισμούς τους όπως το εμβαδό της κάθε λεκάνης απορροής και
οι χρήσεις γης αναφέρονται στις παραγράφους του 3ου κεφαλαίου. Οι
τύποι που χρησιμοποιήθηκαν είναι οι εξής :
• Αλεξόπουλος Q max = 14i F ilog10 F για ελλαδικά ρεύματα, με
λεκάνες έκτασης 5 ÷ 200 km 2
• Friedrich Q max = 24,12i F0,516
5
•Klement − Wunderlich Q max = 5, 5i F 6 (ισχύει για έντονα ορεινές
περιοχές)
• Wundt Q max = 13,8i F
0,6
1
•Coutagne Q max = a i F 2
•Valentini q max =
• Kursteiner q max
30
1
F2
A
= 2 για μεγάλες λεκάνες Α = 9, για μικρές
F3
λεκάνες Α = 12 ÷ 15
• Henry Boot Q max = a i F0,75 , για ελλαδικά ρεύματα, a = 3, 3 ÷ 6, 7
Σελίδα 74
• M elli q m ax = a i
40
(100 i F )
1/ 6
ισ χύει για F < 150 km 2 , όπου
a = 0, 4 (μέσ η τιμή)
• K resnik q m ax = a i
• M uller q m ax
32
1
2
, a = 0, 6 ÷ 2, 0
0, 5 + F
40
F y + F2 y 2
= ym i 1 , ym = 1 1
όπου
F
3
F
F1 : δα σ οσ κεπής έκτα σ η
F2 : λιβ α δική ή α γροκα λλιεργούμενη έκτα σ η
y 1 , y 2 : σ υντελεσ τές α πορροής που
προσ διορίζοντα ι α πο τον πίνα κα 3.1
Πίνακας 3.: Συντελεστές απορροής (Muller)
Melli − Muller − Qmax = y i43i F
2
3
Όπου το y και το ψ προσδιορίζονται από τον πίνακα 4
Πίνακας 4.: Συντελεστής Απορροής (Meli - Muller)
Σελίδα 75
Σε περίπτωση που υποδιαιρείται η ορεινή
λεκάνη σε περισσότερα τμήματα, ισχύει
∑ ψ iΔF
=
, όπου ∑ ΔF = F και
∑ ΔF
ι
ψm
i
i
i
i
i
i
Qmax = ψ m i43iF2 / 3
Όταν η κλίση της λεκάνης είναι > 50% , ο
συντελεστής απορροής ψ m πολλαπλασιάζεται
επι 1,1, ενώ όταν είναι < 20%, πολλαπλασιάζεται
επί 0,9 .
Για την μετατροπή της ειδικής απορροής q max σε παροχή Qmax
έγινε χρήση του τύπου Q = qiF όπου F είναι το εμβαδό της λεκάνης.
3.6.2. Επιλογή μεθόδων για τον υπολογισμό της
στερεοπαροχής
Στα πλαίσια της εργασίας επιλέχθηκαν, για την εκτίμηση της
στερεοπαροχής τα εξής εμπειρικά μοντέλα :
•
Η Παγκόσμια Εξίσωση Εδαφικής Απώλειας (USLE) που
αφορά στην επιφανειακή διάβρωση, συμπεριλαμβάνοντας
και
τη
διάβρωση
αποτελεσματική
των
μέθοδος
ρυακιών
που
και
είναι
διαθέτουμε
η
πιο
για
την
εκτίμηση της εδαφικής απώλειας, στην περίπτωση που
δεν έχουμε μετρήσεις στερεοπαροχής
•
Η τροποποιημένη μέθοδος του Gavrilovič που υπολογίζει
τη μέση ετήσια διάβρωση ή υποβάθμιση στις ορεινές
λεκάνες
απορροής
χειμαρρικών
ρευμάτων
χρησιμοποιώντας και μορφομετρικά χαρακτηριστικά της
λεκάνης απορροής και έχει εφαρμοστεί με επιτυχία στην
ευρύτερη περιοχή των Βαλκανίων (Gavrilovič, 1972,
1976, 1988).
•
Η μέθοδος Kronfeller-Kraus
Σελίδα 76
Επιλέχθηκαν αυτά τα τρία μοντέλα διότι θεωρούνται αξιόπιστα
και διότι οι υπόλοιπες μέθοδοι που αναφέρονται στο 2ο κεφάλαιο
χρειάζονται μεγάλο και λεπτομερή όγκο δεδομένων.
3.6.2.1. Παγκόσμια Εξίσωση Εδαφικής Απώλειας (USLE)
Η γενική εξίσωση υποβάθμισης του εδάφους στηρίζεται σε
πολυετείς μετρήσεις της έντασης της διάβρωσης επί τυποποιημένων
επιφανειών που διεξήγαγαν οι Wischmeier και Schmith σε διάφορες
περιοχές των ΗΠΑ κατά την περίοδο 1930 – 1952 (Κωτούλας, 2001).
Στην παρούσα εργασία για την εφαρμογή της μεθόδου σε
εδάφη με άλλες χρήσεις και με ισχυρότερη κλίση έγινε χρήση
τροποποιημένων παραμέτρων.
Η USLE διατυπώνεται με την παρακάτω μορφή :
A = R•K•LS•C•P
•
A
είναι
η
υπολογισμένη
ετήσια
γενική
διάβρωση
(tons/ha/year)
•
R
είναι
ο
διαβρωτικότητας
των
κατακρημνισμάτων.
•
K είναι ο συντελεστής διαβρωσιμότητας του υποθέματος.
•
LS είναι ο τοπογραφικός συντελεστής ή συντελεστής
αναγλύφου.
•
C είναι ο συντελεστής κάλυψης
•
P είναι ο συντελεστής χειρισμού και προστασίας εδάφους
Στη συνολική διάβρωση της λεκάνης απορροής προστίθεται και
η διάβρωση των οχθών των χειμάρρων, η οποία εκτιμάται εμπειρικά
σαν ποσοστό 20% της επιφανειακής διάβρωσης (Roehl,1962).
Παράγοντας R
Στην παρούσα εργασία χρησιμοποιήσαμε την εξής σχέση που
αναπτύχθηκε στη Γερμανία [Schwertmann et al., 1990] και έχει
Σελίδα 77
χρησιμοποιηθεί και για τις ελληνικές συνθήκες (Χρυσάνθου και
Πυλιώτης, 1995):
R = 0.83•N-17.7
όπου:
•
R [MJ*mm/(ha*h)] ο συντελεστής διαβρωτικότητας της
βροχόπτωσης, και
•
Ν [mm] η μέση ετήσια βροχόπτωση.
Παράγοντας Κ
Για
τον
του
συντελεστή
χρησιμοποιήθηκε ο γεωλογικός χάρτης όπως παρουσιάζεται στο
παράρτημα.
Όπως παρατηρούμε από το χάρτη η λεκάνη απορροής
αποτελείται
από
αδιαπέρατους,
πορώδεις
και
καρστικούς
σχηματισμούς.
Οι αδιαπέρατοι σχηματισμοί είναι ο φλύσχης, που είναι το
κατεξοχήν διαδεδομένο πέτρωμα στην Ελλάδα, και καταλαμβάνει
μεγάλο ποσοστό στην περιοχή έρευνας μας, τα πλουτώνια και
ηφαιστειακά πετρώματα, και τα μεταμορφωμένα πετρώματα.
Στους
πορώδεις
προσχωματικές
σχηματισμούς
αποθέσεις
ανήκουν
κυμαινόμενης
οι
κοκκώδεις
υδροπερατότητας,
οι
κοκκώδεις μη προσχωματικές αποθέσεις, μέτριας έως πολύ μικρής
υδροπερατότητας και οι κοκκώδεις μολασσικές αποθέσεις σχετικά
μικρής υδροπερατότητας.
Τέλος,
οι
καρστικοί
σχηματισμοί
αποτελούνται
από
ασβεστόλιθους και μάρμαρα περιορισμένης ανάπτυξης, κυμαινόμενης
υδροπερατότητας και Ασβεστόλιθους και μάρμαρα εκτεταμένης
ανάπτυξης, μέτριας έως υψηλής υδροπερατότητας.
Από την παραπάνω κατάταξη και από τη διεθνή βιβλιογραφία
(Mitchell and Bubenzer, 1980, Χρύσανθου και Πυλιώτης, 1995,
Ζαρρής et al, 2001) είναι δυνατό να αποδοθούν τιμές στους
Σελίδα 78
γεωλογικούς σχηματισμούς. Στον πίνακα 5 παρουσιάζονται οι
γεωλογικοί σχηματισμοί με τις χαρακτηριστικές τους τιμές για το
συντελεστή Κ.
Πίνακας 5.: Χαρακτηριστικές τιμές συντελεστή Κ
Γεωλογικός Σχηματισμός
Συντελεστής
K
ΑΔΙΑΠΕΡΑΤΟΙ ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΙ - Φλύσχης
0,05
ΑΔΙΑΠΕΡΑΤΟΙ ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΙ - Πλουτώνια και ηφαιστιακά πετρώματα
0,07
ΑΔΙΑΠΕΡΑΤΟΙ ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΙ - Μεταμορφωμένα πετρώματα
0,06
ΚΑΡΣΤΙΚΟΙ ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΙ - Ασβεστόλιθοι και μάρμαρα εκτεταμένης
ανάπτυξης, μέτριας έως υψηλής υδροπερατότητας
0,1
ΚΑΡΣΤΙΚΟΙ ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΙ - Ασβεστόλιθοι και μάρμαρα περιορισμένης
ανάπτυξης, κυμαινόμενης υδροπερατότητας
0,06
ΠΟΡΩΔΕΙΣ ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΙ - Κοκκώδεις προσχωματικές αποθέσεις
κυμαινόμενης υδροπερατότητας
0,31
ΠΟΡΩΔΕΙΣ ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΙ - Κοκκώδεις μη προσχωματικές αποθέσεις,
μέτριας έως πολύ μικρής υδροπερατότητας
0,28
ΠΟΡΩΔΕΙΣ ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΙ - Κοκκώδεις μολασσικές αποθέσεις σχετικά
μικρής υδροπερατότητας
0,3
Παράγοντας LS
Για τον υπολογισμό του συντελεστή LS έγινε χρήση του
προγράμματος Arcmap 9.3 και του παρακάτω τύπου (Jianguo Ma,
2001).
Πιο συγκεκριμένα με τον υπολογισμό του Flow Accumulation(
ArcToolbox→
Spatial
Analyst
Tools→
Hydrology→
Flow
Accumulation) και της μέσης κλίσης με το Zonal statistics (
ArcToolbox→ Spatial Analyst Tools→ Zonal → Zonal statistics).
Σελίδα 79
LS = ( FlowAccumulation iCellSize / 22,13) i
0,4
(SinSlope / 0, 0896 )
1,3
Παράγοντας C
Για τον υπολογισμό του παράγοντα C έγινε χρήση του Corine
2000 και του προγράμματος Arcmap 9.3. Οι τιμές του συντελεστή
προήλθαν από τον παρακάτω Πίνακα 6 (Zarris et al 2001) .
Πίνακας 6.: Συντελεστής χρήσεων γης
Παράγοντας P
Ο παράγοντας P δόθηκε ανάλογα με τα έργα διευθέτησης που
έχουν γίνει για κάθε λεκάνη απορροής. Παίρνει τιμές από 1 (καθόλου
διευθετημένη λεκάνη) έως 0,1 (πλήρως διευθετημένη λεκάνη).
3.6.2.1.1. Βαθμός εκφόρτισης των φερτών υλών
Όπως αναφερθήκε και στο 2ο κεφάλαιο ,στην περίπτωση που
υπολογίζουμε την στερεομεταφορά σε επιμέρους υπολεκάνες ένα
μέρος τους παραμένει στις λεκάνες και το άλλο μεταφέρεται στην
έξοδο τους. Ως βαθμός ενδιάμεσης εκφόρτισης υλικών D R εννοείται ο
R
Σελίδα 80
λόγος του εξερχόμενου προς το παραγόμενο ετήσιο φορτίο φερτών
υλικών σε μια λεκάνη απορροής.
O βαθμός εκφόρτισης των φερτών υλών υπολογίστηκε με την
εμπειρική σχέση :
0,403
DR=0,627•Js
Όπου Js είναι η μέση κλίση της κεντρικής κοίτης ως εφαπτομένη
γωνία (Κωτούλας, 2001).
3.6.2.2. Η μέθοδος Gavrilovič
Η μέθοδος προσδιορίζει την μέση ετήσια γενική διάβρωση ή
υποβάθμιση στις ορεινές λεκάνες απορροής των χειμαρρικών
ρευμάτων. Η εξίσωση έχει την ακόλουθη μορφή:
W = Tih i πi z 3 iF (m3 / έτος)
•
W = όγκος μέσης ετήσιας παραγωγής φερτών υλών.
•
π = ο αριθμός 3,14159….
•
F = η επιφάνεια της λεκάνης (km2)
•
Τ είναι ο συντελεστής θερμοκρασίας. Για τον υπολογισμό του
παράγοντα Τ χρησιμοποιήθηκε πρώτα η μέθοδος της παραγράφου
3.4.3.2. για τον υπολογισμό της μέσης ετήσιας θερμοκρασίας στο
μέσο υψόμετρο της ορεινής λεκάνης και στην συνέχεια ο τύπος
T=
t0
+ 0,1
10
όπου t0 είναι η μέση ετήσια θερμοκρασία στο μέσο υψόμετρο της
ορεινής λεκάνης
•
h είναι το μέσο ετήσιο ύψος βροχής στο μέσο υψόμετρο της
ορεινής
λεκάνης.
Για
τον
του
παράγοντα
h
χρησιμοποιήθηκε η μέθοδος της παραγράφου 3.4.3.1.
Σελίδα 81
•
z είναι ο συντελεστής διάβρωσης, ο οποίος υπολογίζεται από τη
σχέση:
(
z = x i yi φ + J
•
)
x : συντελεστής που εκφράζει τη μείωση της αντίστασης του
γεωλογικού υποθέματος κατά της διάβρωσης ανάλογα με την
κατάσταση και την καλλιέργεια της επιφάνειας του, με βάση
την παρουσία της βλάστησης, Πίνακας 7 (XXIII General
Assembly
of
the
international
union
of
geodesy
and
geophysics, at Sapoporo, Japan, 2003).
Πίνακας 7.: Συντελεστής x σύμφωνα με το Corine 2000
•
Δάσος Πλατύφυλλων
0,05
Μεταβατικές δασώσεις Θαμνώδεις εκτάσεις
0,6
Μικτό Δάσος
0,05
Γεωργική Γη, με σημαντικές
εκτάσεις φυσικής βλάστησης
0,6
Δάσος Κωνοφόρων
0,05
Φυσικοί Βοσκότοποι
0,7
Σκληρόφυλλη βλάστηση
0,05
y
:
του
γεωλογικού
υποθέματος, ο οποίος εξαρτάται από την πετρολογική και
εδαφολογική σύσταση των λεκανών. Πίνακας 8.
Πίνακας 8.: Συντελεστής διαβρωσιμότητας του γεωλογικού υποθέματος
Σελίδα 82
Για την περιοχή μας δώσαμε σύμφωνα με το μητρικό πέτρωμα
τις τιμές του πίνακα 9.
Πίνακας 9.: Τιμές του συντελεστή διαβρωσιμότητας του γεωλογικού υποθέματος
σύμφωνα με το μητρικό πέτρωμα της περιοχής έρευνας
Γεωλογικός Σχηματισμός
Y
ΑΔΙΑΠΕΡΑΤΟΙ ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΙ - Φλύσχης
0,25
ΑΔΙΑΠΕΡΑΤΟΙ ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΙ - Πλουτώνια και ηφαιστιακά πετρώματα
0,35
ΑΔΙΑΠΕΡΑΤΟΙ ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΙ - Μεταμορφωμένα πετρώματα
0,3
ΚΑΡΣΤΙΚΟΙ ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΙ - Ασβεστόλιθοι και μάρμαρα εκτεταμένης
ανάπτυξης, μέτριας έως υψηλής υδροπερατότητας
0,5
ΚΑΡΣΤΙΚΟΙ ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΙ - Ασβεστόλιθοι και μάρμαρα περιορισμένης
ανάπτυξης, κυμαινόμενης υδροπερατότητας
0,3
ΠΟΡΩΔΕΙΣ ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΙ - Κοκκώδεις προσχωματικές αποθέσεις
κυμαινόμενης υδροπερατότητας
1,55
ΠΟΡΩΔΕΙΣ ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΙ - Κοκκώδεις μη προσχωματικές αποθέσεις,
μέτριας έως πολύ μικρής υδροπερατότητας
1,4
ΠΟΡΩΔΕΙΣ ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΙ - Κοκκώδεις μολασσικές αποθέσεις σχετικά
μικρής υδροπερατότητας
1,55
•
φ : συντελεστής, που εκφράζει το είδος και το βαθμό της
διάβρωσης των λεκανών απορροής. Ο γενικός πίνακας από
όπου πήραμε τις τιμές είναι ο Πίνακας 10. Για κάθε λεκάνη
απορροής δόθηκε μετά από εξέταση όλων των
υπόλοιπων
παραγόντων διαφορετική τιμή.
•
J : μέση κλίση της επιφάνειας της λεκάνης απορροής, ως εφαπτόμενης γωνίας (-).
Πίνακας 10.: Τιμές του συντελεστή φ
Σελίδα 83
3.6.2.3. Η μέθοδος Kronfeller – Kraus ή του μέγιστου
δυνατού στερεοφορτίου
Με την μέθοδο Kronfeller – Kraus υπολογίστηκε το μέγιστο δυνατό
συνολικό φορτίο Gολ που αποτίθεται στον κώνο προσχώσεως κατά
τη διάρκεια ενός έκτακτου πλημμυρικού γεγονότος. Εκφράζεται σε
φαινόμενο (όχι συμπαγή) όγκο υλικών (m3). Ο υπολογισμός έγινε
βάση του γενικού τύπου
Goλ=k • J • F
Για τον υπολογισμό της μέσης κλίσης κοίτης ως ποσοστό J έγινε
χρήση του προγράμματος Arcmap 9.3 και του παρακάτω μεθόδου με
το Zonal statistics (ArcToolbox→ Spatial Analyst Tools→ Zonal →
Zonal statistics).
Ο συντελεστής Κ που εκφράζει τη χειμαρρικότητα του ρεύματος
υπολογίστηκε από τον τύπο
K = 540* 1/e 0,008*F ο οποίος εφαρμόζεται σε ρεύματα με κανονικό
χειμαρρικό δυναμικό.
όπου: e: η βάση των νεπέρειων λογαρίθμων με τιμή 2,178.
Για να μετατραπεί ο φαινόμενος σε συμπαγή όγκο διαιρείται δια
1,28/1,32 (πορώδες φυσικών αποθέσεων: 0,25/0,32).
Συνιστάται να εφαρμόζεται η σχέση σε μικρές ορεινές λεκάνες
απορροής με ενιαία κεντρική κοίτη. Σε μεγαλύτερα χειμαρρικό
ρεύματα, καθώς και σε μικρότερα με διακλάδωση της κεντρικής
κοίτης, υποδιαιρείται η λεκάνη απορροής τους σε μικρότερα,
αυτοτελή τμήματα (από υδρολογική και στερεομεταφορική άποψη),
επί των οποίων να γίνεται ο υπολογισμός, τα δε επιμέρους
αποτελέσματα
να
αθροίζονται
(Κωτούλας,
2001).
Σελίδα 84
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4
4. Αποτελέσματα
4.1. Μορφομετρικά χαρακτηριστικά των λεκανών απορροής Ανάγλυφο
Η περιοχή μελέτης εμφανίζεται με έντονο πολυσχιδές ανάγλυφο
και
πυκνό
υδρογραφικό
δίκτυο.
Από
την
διερεύνηση
του
υδρογραφικού δικτύου, για καλύτερη και πιο σχολαστική μελέτη της
περιοχής χωρίσαμε στην αρχή την λεκάνη απορροής του Σπερχειού
σε 61 υπολεκάνες όλες μεγαλύτερες από 1 km2 .
Τα χαρακτηριστικά των λεκανών (αριθμός λεκάνης, εμβαδό της
κάθε λεκάνης, περίμετρος, βαθμός στρογγυλομορφίας, μέγιστο, μέσο
και ελάχιστο υψόμετρο, μέση κλίση των λεκανών, μήκος της κάθε
κεντρικής κοίτης) παρουσιάζονται στον πίνακα 11 και η χωροθέτηση
τους απεικονίζεται στο χάρτη 9.
Χάρτης 9.: Μορφολογία των λεκανών
Σελίδα 85
Πίνακας 11.: Μορφομετρικά χαρακτηριστικά των λεκανών απορροής
Α/Α
F1
F2
F3
F4
F5
F6
F7
F8
F9
F10
F11
F12
F13
F14
F15
F16
F17
F18
F19
F20
F21
F22
F23
F24
F25
F26
F27
F28
F29
F30
F31
Εμβαδό
(km2) F
29,068713
14,881639
10,510668
2,579016
4,912841
7,510924
81,762531
19,587048
47,789879
2,166943
10,765540
1,667537
5,751148
6,021427
7,334195
15,290897
2,490544
28,898224
6,998982
2,607502
11,289615
107,946839
170,265994
12,955399
6,974176
3,297855
7,554789
5,368754
2,196659
16,265657
8,580370
Περίμετρος
Λεκάνης
(km)
26,287859
16,892509
16,121405
6,095233
11,526331
13,022719
52,817186
21,139297
40,112016
7,644530
16,589026
5,898341
12,866552
15,339379
14,726577
20,809657
7,714511
24,050051
11,212357
9,426147
7,714511
49,743829
62,980792
16,947469
13,753181
9,424205
13,044268
11,899892
6,252419
19,859966
12,813937
Μέση Κλίση
Λεκάνης (Jm)
14,20
16,48
18,87
12,44
16,07
16,20
16,64
17,68
18,17
11,27
20,11
28,71
25,74
25,25
24,81
21,90
26,41
18,98
15,12
13,39
17,94
18,73
18,55
14,30
16,21
14,01
18,47
16,73
8,45
16,63
13,08
Στρογγυλομορφίας
Λεκάνης (UN)
1,105785
0,895807
0,651970
0,423120
0,426228
0,576755
1,548029
0,926570
1,191411
0,283463
0,648955
0,282713
0,446984
0,392547
0,498024
0,734798
0,322839
1,201587
0,624220
0,276624
0,632698
2,170055
2,703459
0,764444
0,507095
0,349935
0,579165
0,451160
0,351329
0,819017
0,669612
Μήκος
Κεντρικής
Κοίτης
Λεκάνης
(km)
13,099808
6,42874
5,662242
1,353103
4,971377
5,636212
16,602446
9,769123
17,229007
2,795001
6,874056
1,512931
5,418452
6,042343
7,099627
9,283988
3,055622
10,351077
4,681442
4,004237
8,245709
17,108504
29,910436
7,331785
5,604221
3,76687
5,227724
4,675848
2,107706
8,447566
3,21584
Ελάχιστο
Υψόμετρο
Λεκάνης
(Hmin)
12,847
71,893
40,000
9,755
31,390
77,379
80,000
120,000
60,000
71,587
68,778
40,000
101,425
167,857
93,106
59,926
255,708
267,576
158,462
200,000
215,082
280,000
280,000
212,896
231,743
172,278
300,000
257,726
240,000
280,000
300,000
Μέσο
Υψόμετρο
Λεκάνης
(Hmean)
669,919
710,936
817,771
224,697
551,807
661,666
821,935
835,253
1357,390
305,687
1049,110
310,933
892,007
1384,140
1229,590
970,350
974,803
1265,140
520,384
512,910
945,139
1216,210
999,417
667,437
665,504
483,305
849,960
690,226
338,437
769,283
634,979
Μέγιστο
υψόμετρο
Λεκάνης
(Hmax)
1380,000
1302,190
1324,660
451,966
1251,890
1147,760
1800,000
1554,900
2120,000
772,098
1800,000
878,699
1780,000
2100,000
2100,000
1935,300
1558,820
2039,720
1060,000
967,395
1676,100
2267,100
1920,000
1340,000
1337,440
1005,040
1460,000
1278,490
523,719
1418,420
1140,000
Σελίδα 86
Α/Α
F32
F33
F34
F35
F36
F37
F38
F39
F40
F41
F42
F43
F44
F45
F46
F47
F48
F49
F50
F51
F52
F53
F54
F55
F56
F57
F58
F59
F60
F61
Εμβαδό
(km2) F
4,146027
48,201137
5,608355
5,226199
41,793623
43,887993
32,720911
18,547343
9,742542
4,175861
3,015646
2,891241
57,283432
4,767966
48,395349
37,216346
25,108475
14,551187
1,483566
16,216783
11,964105
3,214743
18,045975
10,899619
26,310554
2,190159
1,615307
69,853323
8,137803
9,249689
Περίμετρος
Λεκάνης
(km)
11,049292
31,700840
13,045238
9,928605
28,664736
33,147890
27,226684
18,087675
14,379833
9,293940
7,159371
6,914307
34,345896
10,498606
31,246347
31,808219
22,122305
15,781107
6,130497
20,939521
16,304894
8,452078
21,301740
17,977036
21,136993
5,781216
5,572886
40,061138
11,083257
13,245953
Μέση Κλίση
Λεκάνης (Jm)
9,21
18,08
13,31
11,88
16,25
17,63
16,26
16,20
15,82
15,74
16,55
13,69
15,89
8,44
12,61
13,74
12,35
12,54
11,76
12,67
12,73
9,87
11,72
13,22
8,97
8,22
9,45
12,56
12,71
13,50
Στρογγυλομορφίας
Λεκάνης (UN)
0,375230
1,520500
0,429916
0,526378
1,458015
1,324006
1,194577
1,025413
0,677514
0,449310
0,421217
0,418153
1,667839
0,454152
1,548832
1,170023
1,134985
0,922064
0,241998
0,774458
0,733774
0,380349
0,847160
0,606308
1,244763
0,378841
0,289851
1,743668
0,734243
0,698303
Μήκος
Κεντρικής
Κοίτης
Λεκάνης
(km)
4,778037
12,780464
6,257882
3,924221
10,406061
7,709037
11,783967
8,061443
7,246174
3,552388
2,513176
3,41507
9,232011
2,831653
9,822846
10,653237
8,776423
5,598602
2,471652
7,248396
6,681957
3,362371
8,497149
7,948859
5,179565
1,396435
2,037478
7,954484
3,709966
4,02316
Ελάχιστο
Υψόμετρο
Λεκάνης
(Hmin)
280,000
320,000
286,320
320,000
400,000
480,000
478,514
440,000
360,000
360,000
320,000
260,000
240,624
160,000
156,725
160,000
120,000
100,000
101,534
126,897
148,094
160,445
88,000
120,000
60,000
74,964
69,374
160,000
80,000
104,910
Μέσο
Υψόμετρο
Λεκάνης
(Hmean)
466,023
1026,310
663,105
624,340
941,837
1048,800
1078,530
982,737
792,330
665,254
548,893
536,324
720,498
266,150
474,683
488,117
419,169
316,330
242,540
429,719
465,208
332,494
456,980
449,784
255,670
157,294
187,063
701,318
370,868
433,660
Μέγιστο
υψόμετρο
Λεκάνης
(Hmax)
960,000
1703,630
1140,000
948,229
1652,770
2269,090
1491,230
1400,000
1140,000
975,840
788,428
748,175
1252,150
460,000
995,811
860,000
855,964
676,614
500,000
780,000
833,205
580,000
832,414
839,299
699,550
284,288
332,886
1140,000
860,000
880,000
Σελίδα 87
4.2 Κλίμα
Για την διερεύνηση του κλίματος της περιοχής λήφθηκαν υπόψη
τα βροχομετρικά δεδομένα, όπως παρουσιάζονται πιο κάτω, οχτώ (8)
σταθμών και τα δεδομένα θερμοκρασίας ενός (1) σταθμού, όπως
αναφέρεται στο 3ο κεφάλαιο. Αφού έγινε ο έλεγχος ομοιογένειας των
βροχομετρικών
γραφήματα
δεδομένων,
που
στη
ακολουθούν,
συνέχεια
στα
οποία
κατασκευάσαμε
τα
παρατίθενται
τα
βροχομετρικά διαγράμματα για κάθε σταθμό αντίστοιχα και το
διάγραμμα της θερμοκρασίας για τον σταθμό «ΛΑΜΙΑ» που έχουμε
παρατηρήσεις, και στον πίνακα 12 τα αποτελέσματα της επιφανειακής
ολοκλήρωσης των σημειακών βροχοπτώσεων.
ΝΕΟΧΩΡΙ
Βροχόπτωση (mm)
250,0
200,0
150,0
100,0
ΝΕΟΧΩΡΙ
50,0
0,0
Μήνας
Σχήμα 5.: Ετήσια βροχόπτωση του Β.Σ. ΝΕΟΧΩΡΙ για την περίοδο 1980-2001
.
Σελίδα 88
ΠΙΤΣΙΩΤΑ
200,0
180,0
160,0
140,0
120,0
100,0
80,0
60,0
40,0
20,0
0,0
ΠΙΤΣΙΩΤΑ
Μήνας
Σχήμα 6.: Ετήσια βροχόπτωση του Β.Σ. ΠΙΤΣΙΩΤΑ για την περίοδο 1980-2001
140,0
120,0
100,0
80,0
60,0
40,0
ΔΥΟ ΒΟΥΝΑ
20,0
ΣΕΠ
ΑΥΓ
ΙΟΥΛ
ΙΟΥΝ
ΜΑΪ
ΑΠΡ
ΜΑΡ
ΦΕΒ
ΙΑΝ
ΔΕΚ
ΝΟΕ
0,0
ΟΚΤ
ΔΥΟ ΒΟΥΝΑ
Μήνας
Σχήμα 7.: Ετήσια βροχόπτωση του Β.Σ. ΔΥΟ ΒΟΥΝΑ για την περίοδο 1980-2001
Σελίδα 89
ΖΗΛΕΥΤΟ
90,0
80,0
70,0
60,0
50,0
40,0
30,0
20,0
10,0
0,0
ΖΗΛΕΥΤΟ
Μήνας
Σχήμα 8.: Ετήσια βροχόπτωση του Β.Σ. ΖΗΛΕΥΤΟ για την περίοδο 1980-2001
ΛΑΜΙΑ
100,0
90,0
80,0
70,0
60,0
50,0
40,0
30,0
20,0
10,0
0,0
ΛΑΜΙΑ
Μήνας
Σχήμα 9.: Ετήσια βροχόπτωση του Β.Σ. ΛΑΜΙΑ για την περίοδο 1980-2001
Σελίδα 90
ΤΡΙΛΟΦΟ
120,0
100,0
80,0
60,0
40,0
ΤΡΙΛΟΦΟ
20,0
0,0
Μήνας
Σχήμα 10.: Ετήσια βροχόπτωση του Β.Σ. ΤΡΙΛΟΦΟ για την περίοδο 1980-2001
200,0
150,0
100,0
50,0
ΣΕΠ
ΑΥΓ
ΙΟΥΛ
ΙΟΥΝ
ΜΑΪ
ΑΠΡ
ΜΑΡ
ΦΕΒ
ΙΑΝ
ΔΕΚ
ΝΟΕ
0,0
ΟΚΤ
250,0
Μήνας
Σχήμα 11.: Ετήσια βροχόπτωση του Β.Σ. ΤΥΜΦΡΗΣΤΟΥ για την περίοδο 19802001
Σελίδα 91
ΥΠΑΤΗ
140,0
120,0
100,0
80,0
60,0
40,0
ΥΠΑΤΗ
20,0
0,0
Μήνας
Σχήμα 12.: Ετήσια βροχόπτωση του Β.Σ. ΥΠΑΤΗ για την περίοδο 1980-2001
ΛΑΜΙΑ
Θερμοκρασία οC
30,0
25,0
20,0
15,0
10,0
ΛΑΜΙΑ
5,0
0,0
Μήνας
Σχήμα 13.: Ετήσια θερμοκρασία του Μ.Σ. ΛΑΜΙΑ για την περίοδο 1980-2001
Σελίδα 92
Πίνακας 12.: Επιφανειακή ολοκλήρωση της σημειακής βροχόπτωσης
Α/Α
R Λεκάνης
Μέσο υψόμετρο
Λεκανών - Hmean
Α/Α
R Λεκάνης
Μέσο υψόμετρο
Λεκανών - Hmean
F1
598,476
669,919
F31
1119,1
634,979
F2
627,1
710,936
F32
1119,1
466,023
F3
627,1
817,771
F33
1119,1
1026,31
F4
627,1
224,697
F34
1119,1
663,105
F5
627,1
551,807
F35
1119,1
624,34
F6
627,1
661,666
F36
1119,1
941,837
F7
627,1
821,935
F37
1315,87
1048,8
F8
627,1
835,253
F38
884,213
1078,53
F9
613,765
1357,39
F39
882,445
982,737
F10
627,1
305,687
F40
983,964
792,33
F11
627,1
1049,11
F41
1119,1
665,254
F12
627,1
310,933
F42
1119,1
548,893
F13
618,123
892,007
F43
1119,1
536,324
F14
570,282
1384,14
F44
951,598
720,498
F15
548,1
1229,59
F45
432,122
266,15
F16
548,1
970,35
F46
468,085
474,683
F17
548,1
974,803
F47
393,7
488,117
F18
548,1
1265,14
F48
393,7
419,169
F19
548,1
520,384
F49
342,341
316,33
F20
548,1
512,91
F50
294,2
242,54
F21
548,1
945,139
F51
338,34
429,719
F22
548,1
1216,21
F52
312,08
465,208
F23
854,238
999,417
F53
294,2
332,494
F24
548,1
667,437
F54
294,2
456,98
F25
548,1
665,504
F55
301,045
449,784
F26
548,1
483,305
F56
350,319
255,67
F27
713,509
849,96
F57
354
157,294
F28
1119,1
690,226
F58
354
187,063
F29
1119,1
338,437
F59
354
701,318
F30
1109,96
769,283
F60
354
370,868
F61
354
433,66
Σελίδα 93
4.3.
Χρήσεις γης
Για την μελέτη των χρήσεων γης χρησιμοποιήθηκε η βάση
δεδομένων Corine 2000 όπως περιγράφεται στην παράγραφο 3.1.6.
Στον χάρτη 10 παρουσιάζονται οι χρήσεις γης όπως και στον πίνακα
13 και στον πίνακα 14 παρουσιάζονται οι χρήσεις γης σε ποσοστό %.
Χάρτης 10.: Χρήσεις γης
Σελίδα 94
Πίνακας 13.: Χρήσεις γης
Α/Α
F1
F2
F3
F4
F5
F6
F7
F8
F9
F10
F11
F12
F13
F14
F15
F16
F17
F18
F19
F20
F21
F22
F23
F24
F25
F26
F27
F28
F29
Δάσος Πλατύφυλλων +
Μικτό Δάσος + Δάσος
Κωνοφόρων
Μεταβατικές δασώδεις θαμνώδεις εκτάσεις
Γεωργική γη με
σημαντικές εκτάσεις
φυσικής βλάστησης
Σκληροφυλλική
βλάστηση
Σύνολο
0,000368
0,000461
0,000788
0,000636
0,000560
0,000659
0,000479
0,000431
0,000480
0
0,000242
0,000003
0,000235
0,000326
0,000608
0,000489
0,000764
0,000413
0,000220
0,000148
0,000589
0,000506
0,000525
0,000422
0,000472
0,000547
0,000714
0,000674
0
0,004166
0,007975
0,002375
0,000840
0,004605
0,002856
0,004481
0,005213
0,005451
0,001857
0,008149
0,004659
0,010066
0,010859
0,004637
0,006073
0,003668
0,006068
0,005405
0,007484
0,003443
0,005176
0,004739
0,004647
0,002280
0,006682
0,001001
0,001242
0,002510
0,030778
0,007102
0,003108
0,032212
0,018870
0,010851
0,007864
0,019310
0,011090
0,044090
0,008296
0,050449
0,006831
0,004569
0,006460
0,015039
0,005264
0,024732
0,043252
0,016467
0,014750
0,018676
0,021356
0,019944
0,037222
0
0,008530
0,025450
0,079055
0,009493
0,000351
0
0
0
0,000372
0,011251
0,009196
0,008624
0
0,015559
0
0,006682
0,007769
0,011499
0,010208
0
0,010115
0
0
0
0,013507
0,005107
0,029027
0,000354
0
0,001844
0
0
0,002523
0,002050
0,001874
0
0,000637
0,002651
0,005419
0,002528
0,003230
0,013987
0,006485
0,007801
0,005123
0,001785
0,001712
0,000692
0
0,000066
0,002302
0,009384
0,002744
0,000117
0,000237
0,001487
0,001226
0,003561
0,004343
0,000290
0,002519
0,047329
0,017938
0,008144
0,033688
0,024672
0,017390
0,029495
0,036678
0,028876
0,059935
0,038731
0,062912
0,028938
0,025308
0,024917
0,032501
0,009695
0,041394
0,051180
0,033484
0,021526
0,037981
0,031963
0,055526
0,041553
0,010789
0,016432
0,027655
0,084084
Σελίδα 95
Α/Α
F30
F31
F32
F33
F34
F35
F36
F37
F38
F39
F40
F41
F42
F43
F44
F45
F46
F47
F48
F49
F50
F51
F52
F53
F54
F55
F56
F57
F58
F59
F60
F61
Κωνοφόρων
Μεταβατικές δασώδεις θαμνώδεις εκτάσεις
φυσικής βλάστησης
βλάστηση
Σύνολο
0,000602
0,000469
0,000217
0,000476
0,000761
0,000674
0,000699
0,000696
0,000719
0,000472
0,000377
0,000479
0,000505
3,112850
0,000370
0
0,000106
0,000079
0
0
0
0
0,000007
0
0,000002
0
0
0
0
0,000026
0
0
0,003507
0,004135
0,000845
0,002476
0,000869
0,000010
0,001793
0,000610
0,002701
0,005887
0,006571
0,003652
0,002599
0,007094
0,008100
0
0,004759
0,000944
0,000302
0
0
0
0,001450
0,001526
0,000180
0
0,000452
0
0
0,001061
0,000480
0,000144
0,019588
0,021723
0,067825
0,035642
0,019525
0,032562
0,021152
0,027300
0,013807
0,023344
0,029456
0,033789
0,036474
0,064531
0,020662
0,054322
0,038944
0,019510
0,034940
0,014471
0,016444
0,035842
0,019922
0,024824
0,016138
0,008931
0,041155
0,048992
0,018552
0,019520
0,012703
0,024005
0,007522
0
0
0
0
0
0
0
0,002197
0
0
0
0
0
0,002167
0,018546
0,021680
0,015039
0,013821
0,005167
0
0,015609
0
0
0
0
0,007177
0
0,010801
0,002987
0,009359
0,012321
0,000041
0,003205
0,001861
0,001306
0
0
0
0
0,000013
0
0
0
0
0
0,000345
0,011849
0,005837
0,018847
0,017683
0,025142
0,025067
0,017675
0,021650
0,020264
0,024821
0,027321
0,016258
0,015302
0,023354
0,021461
0,024533
0,021351
0,031260
0,029532
0,070749
0,039901
0,021155
0,033246
0,023643
0,028607
0,019438
0,029703
0,036405
0,037921
0,039578
0,071625
0,031643
0,084717
0,071326
0,054419
0,066746
0,044780
0,041511
0,069126
0,043029
0,046614
0,041141
0,036252
0,065042
0,064295
0,052707
0,045055
0,047075
0,057821
Σελίδα 96
Πίνακας 14.: Χρήσεις γης σε ποσοστό %
A/A
F1
F2
F3
F4
F5
F6
F7
F8
F9
F10
F11
F12
F13
F14
F15
F16
F17
F18
F19
F20
F21
F22
F23
F24
F25
F26
F27
F28
F29
F30
Κωνοφόρων %
Μεταβατικές δασώδεις θαμνώδεις εκτάσεις %
φυσικής βλάστησης %
Φυσικοί Βοσκότοποι %
βλάστηση %
36,82
46,07
78,77
63,59
55,98
65,90
47,92
43,13
48,01
0,00
24,16
0,25
23,54
32,60
60,81
48,89
76,40
41,34
22,05
14,83
58,89
50,55
52,46
42,19
47,18
54,72
71,37
67,38
0,00
60,23
20,83
39,88
11,87
4,20
23,02
14,28
22,41
26,06
27,26
9,29
40,74
23,29
50,33
54,30
23,19
30,36
18,34
30,34
27,02
37,42
17,22
25,88
23,69
23,24
11,40
33,41
5,00
6,21
12,55
17,54
30,78
7,10
3,11
32,21
18,87
10,85
7,86
19,31
11,09
44,09
8,30
50,45
6,83
4,57
6,46
15,04
5,26
24,73
43,25
16,47
14,75
18,68
21,36
19,94
37,22
0,00
8,53
25,45
79,05
19,59
3,16
0,12
0,00
0,00
0,00
0,12
3,75
3,07
2,87
0,00
5,19
0,00
2,23
2,59
3,83
3,40
0,00
3,37
0,00
0,00
0,00
4,50
1,70
9,68
0,12
0,00
0,61
0,00
0,00
2,51
8,41
6,83
6,25
0,00
2,12
8,84
18,06
8,43
10,77
46,62
21,62
26,00
17,08
5,95
5,71
2,31
0,00
0,22
7,67
31,28
9,15
0,39
0,79
4,96
4,09
11,87
14,48
0,97
8,40
0,14
Σελίδα 97
F31
F32
F33
F34
F35
F36
F37
F38
F39
F40
F41
F42
F43
F44
F45
F46
F47
F48
F49
F50
F51
F52
F53
F54
F55
F56
F57
F58
F59
F60
F61
Κωνοφόρων %
46,92
21,75
47,62
76,13
67,39
69,88
69,65
71,91
47,22
37,69
47,95
50,53
0,00
36,97
0,00
10,58
7,93
0,00
0,00
0,00
0,04
0,66
0,00
0,22
0,00
0,00
0,00
0,00
2,64
0,00
0,00
Μεταβατικές δασώδεις θαμνώδεις εκτάσεις %
20,68
4,22
12,38
4,34
0,05
8,96
3,05
13,51
29,43
32,86
18,26
13,00
35,47
40,50
0,00
23,79
4,72
1,51
0,00
0,00
0,00
7,25
7,63
0,90
0,00
2,26
0,00
0,00
5,31
2,40
0,72
φυσικής βλάστησης %
21,72
67,83
35,64
19,53
32,56
21,15
27,30
13,81
23,34
29,46
33,79
36,47
64,53
20,66
54,32
38,94
19,51
34,94
14,47
16,44
35,84
19,92
24,82
16,14
8,93
41,15
48,99
18,55
19,52
12,70
24,01
Φυσικοί Βοσκότοποι %
βλάστηση %
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,73
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,72
6,18
7,23
5,01
4,61
1,72
0,00
5,20
0,00
0,00
0,00
0,00
2,39
0,00
3,60
1,00
3,12
4,11
10,68
6,20
4,35
0,00
0,00
0,00
0,00
0,04
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
1,15
39,50
19,46
62,82
58,94
83,81
83,56
58,92
72,17
67,55
82,74
91,07
54,19
51,01
77,85
71,54
81,78
71,17
Σελίδα 98
4.4.
Γεωλογία – Εδαφολογία
Το γεωλογικό περιβάλλον της περιοχής μελέτης έχει αναλυθεί
στην παράγραφο 3.1.4. Ακολουθεί η απεικόνιση του γεωλογικού
περιβάλλοντος στον χάρτη 11. και στον πίνακα 15 ο υπολογισμός
των τιμών των γεωλογικών σχηματισμών και το ποσοστό %
αντίστοιχα στο πίνακα 16.
Χάρτης 11.: γεωλογικοί σχηματισμοί
Σελίδα 99
Πίνακας 15.: γεωλογικοί σχηματισμοί
A/A
F1
F2
F3
F4
F5
F6
F7
F8
F9
F10
F11
F12
F13
F14
F15
F16
F17
F18
F19
F20
F21
F22
F23
F24
F25
F26
F27
F28
F29
F30
F31
ΠΟΡΩΔΕΙΣ
ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΙ Κοκκώδεις
αποθέσεις
υδροπερατότητας
ΚΑΡΣΤΙΚΟΙ
ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΙ Ασβεστόλιθοι και
μάρμαρα
εκτεταμένης
ανάπτυξης,
μέτριας έως
υψηλής
ΚΑΡΣΤΙΚΟΙ
μάρμαρα
περιορισμένης
ανάπτυξης,
ΠΟΡΩΔΕΙΣ
ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΙ Κοκκώδεις μη
αποθέσεις, μέτριας
έως πολύ μικρής
ΠΟΡΩΔΕΙΣ
μολασσικές
αποθέσεις σχετικά
μικρής
ΑΔΙΑΠΕΡΑΤΟΙ
ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΙ Πλουτώνια και
ηφαιστειακά
πετρώματα
ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΙ Φλύσχης
ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΙ Μεταμορφωμένα
πετρώματα
Σύνολο
0
0
0
0
0,000712525
0
0,033569106
0
0
0
0
0,000331837
0
0
0
0,002124703
0
0
0
0
0
0
0
0
0,003686258
0,044255903
0,005032029
0,013861602
0,056497909
0
0
0,066677672
0,057237647
0,06062001
0,1
0,03631182
0,068402503
0,047256314
0,052287772
0,06858005
0,053566245
0,079338853
0,088831492
0,090796829
0,084340273
0,085836128
0,033791674
0
0,027955365
0,006740737
0,000681633
0,008230192
0,010957424
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0,010276387
0,002522271
0
0
0
0
0
0
0
0
0,016127905
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0,010595389
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0,001284351
0,000301664
0,00187094
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0,013668526
0,021334942
0,019652966
0
0,031729166
0,015798742
0,018229713
0,023609293
0,014348416
0
0,008374722
0
0,004586032
0,007822514
0,007081936
0,032718149
0,05
0,036002415
0,046629631
0,049659924
0,045884904
0,035916564
0,047890881
0,05
0,049393111
0,042812571
0,049188382
0,047764248
0,040887434
0,05
0,05
0
0
0
0
0
0
0
0,00001892
0
0,027806454
0,002239512
0,006362881
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0,096474102
0,078572589
0,080272976
0,1
0,068753511
0,084201245
0,110934871
0,076217653
0,084799406
0,081372699
0,089953087
0,09552621
0,095382861
0,092162788
0,092918064
0,068634526
0,05
0,06395778
0,053370369
0,050341557
0,054115096
0,057150375
0,050413151
0,05
0,053079369
0,087068473
0,054220412
0,06162585
0,097385343
0,05
0,05
Σελίδα 100
A/A
F32
F33
F34
F35
F36
F37
F38
F39
F40
F41
F42
F43
F44
F45
F46
F47
F48
F49
F50
F51
F52
F53
F54
F55
F56
F57
F58
F59
F60
F61
ΠΟΡΩΔΕΙΣ
αποθέσεις
ΚΑΡΣΤΙΚΟΙ
μάρμαρα
ανάπτυξης,
μέτριας έως
υψηλής
ΚΑΡΣΤΙΚΟΙ
μάρμαρα
ανάπτυξης,
ΠΟΡΩΔΕΙΣ
ΠΟΡΩΔΕΙΣ
μικρής
ηφαιστειακά
πετρώματα
ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΙ Φλύσχης
πετρώματα
Σύνολο
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0,00956917
0,01617071
0,076273507
0,045241688
0,010580514
0,001178529
0,029075503
0,017246664
0,033520903
0,126039623
0
0
0,001006318
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0,026701042
0,1
0,087479276
0
0
0
0
0
0,006743964
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0,000115455
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0,035192461
0,066283959
0,052767853
0,059742189
0,067549251
0,069685939
0,063434564
0,06603212
0,062291343
0,032034156
0,07
0,07
0,02604578
0
0
0,05
0,05
0,05
0,05
0,049999431
0,044353609
0,049906603
0,049955236
0,05
0,05
0,05
0,05
0,049980634
0,05
0,049980428
0,023197006
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0,011967769
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0,008046045
0
0
0,007002113
0
0,007427627
0,05
0,05
0,05
0,05
0,049999431
0,051097573
0,049906603
0,049955236
0,05
0,05
0,05
0,05
0,049980634
0,05
0,049980428
0,067958637
0,08245467
0,12904136
0,104983877
0,078129765
0,070864468
0,092510067
0,083278784
0,095812246
0,166119824
0,07
0,07
0,072723021
0,1
0,095022358
Σελίδα 101
Πίνακας 16.: γεωλογικοί σχηματισμοί σε ποσοστό %
A/A
F1
F2
F3
F4
F5
F6
F7
F8
F9
F10
F11
F12
F13
F14
F15
F16
F17
F18
F19
F20
F21
F22
F23
F24
F25
F26
F27
F28
F29
F30
F31
ΠΟΡΩΔΕΙΣ
αποθέσεις
%
ΚΑΡΣΤΙΚΟΙ
μάρμαρα
ανάπτυξης, μέτριας
έως υψηλής
%
ΚΑΡΣΤΙΚΟΙ
μάρμαρα
ανάπτυξης,
%
ΠΟΡΩΔΕΙΣ
%
ΠΟΡΩΔΕΙΣ
μικρής
%
ηφαιστιακά
πετρώματα %
ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΙ Φλύσχης %
Σύνολο %
0
0
0
0
0,229846641
0
10,82874379
0
0
0
0
0,107044102
0
0
0
0,685388176
0
0
0
0
0
0
0
0
1,189115388
14,27609765
1,623235275
4,471484445
18,22513189
0
0
66,67767163
57,23764701
60,62001007
100
36,31182039
68,40250281
47,25631353
52,287772
68,58005018
53,56624517
79,33885342
88,83149219
90,79682874
84,34027349
85,83612789
33,79167357
0
27,95536501
6,740737439
0,681633226
8,230192084
10,95742414
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
17,12731208
4,203784227
0
0
0
0
0
0
0
0
5,75996605
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
3,531796245
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
1,834786646
0,430948043
2,672770944
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
27,33705135
42,66988334
39,30593184
0
63,45833297
31,59748388
36,45942541
47,21858547
28,69683139
0
16,74944313
0
9,17206443
15,64502899
14,16387211
65,43629847
100
72,00482978
93,25926256
99,31984712
91,76980792
71,83312705
95,78176133
100
98,7862222
85,62514119
98,37676472
95,52849693
81,77486811
100
100
0
0
0
0
0
0
0
0,03154125
0
46,34408935
3,732520617
10,60480217
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
100
100
100
100
100
100
100
100
100
100
100
100
100
100
100
100
100
100
100
100
100
100
100
100
100
100
100
100
100
100
100
Σελίδα 102
A/A
F32
F33
F34
F35
F36
F37
F38
F39
F40
F41
F42
F43
F44
F45
F46
F47
F48
F49
F50
F51
F52
F53
F54
F55
F56
F57
F58
F59
F60
F61
ΠΟΡΩΔΕΙΣ
αποθέσεις
%
ΚΑΡΣΤΙΚΟΙ
μάρμαρα
ανάπτυξης, μέτριας
έως υψηλής
%
ΚΑΡΣΤΙΚΟΙ
μάρμαρα
ανάπτυξης,
%
ΠΟΡΩΔΕΙΣ
%
ΠΟΡΩΔΕΙΣ
μικρής
%
ηφαιστιακά
ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΙ Φλύσχης %
Σύνολο %
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
3,086829105
5,216358222
24,60435702
14,59409288
3,413069041
0,380170518
9,379194542
5,563440047
10,81319448
40,65794282
0
0
0,324618773
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
26,70104184
100
87,47927633
0
0
0
0
0
11,23993982
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0,041233819
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
50,2749437
94,69137014
75,38264748
85,34598393
96,49892953
99,55134128
90,62080546
94,33160026
88,98763342
45,76308047
100
100
37,20825708
0
0
100
100
100
100
99,99886107
88,70721885
99,81320508
99,91047235
100
100
100
100
99,96126803
100
99,96085574
46,39401192
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
23,93553704
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
13,41007491
0
0
11,67018783
0
12,37937838
100
100
100
100
100
100
100
100
100
100
100
100
100
100
100
100
100
100
100
100
100
100
100
100
100
100
100
100
100
100
Σελίδα 103
4.5.
Υπολογισμός της μέγιστης παροχής
Για τον υπολογισμό της μέγιστης παροχής έγινε χρήση συγκεκριμένων
εμπειρικών τύπων όπως περιγράφεται στην παράγραφο 3.6.1. Στη συνέχεια
παρατίθεται ο πίνακας 17 με τα αποτελέσματα από όλους τους τύπους και ο
Μέσος
Όρος
των
μέγιστων
παροχών
των
τύπων
που
χρησιμοποιήσαμε.
Χάρτης 12.: Μέσος Όρος Υδατοπαροχών στις υπολεκάνες απορροής
Σελίδα 104
Πίνακας 17.: Αποτελέσματα μέγιστης παροχής
A/A
Εμβαδό
(km2) F
Klement Wunderlich(Qmax)
Wundt(Qmax)
F1
29,068713
F2
14,881639
137,247682
91,176768
104,216040
161,746226
5,564272
62,594959
8,147274
81,527603
97,154987
52,188121
69,738009
115,730182
7,776709
37,884196
11,015054
55,926751
F3
F4
10,510668
81,196732
39,059015
56,605324
97,260481
9,253501
29,187221
12,827310
46,484226
2,579016
39,326707
12,112703
24,364164
48,177945
18,680747
10,175612
22,792764
25,090092
F5
4,912841
54,840951
20,723986
35,865650
66,494789
13,534895
16,499453
17,669842
32,232795
F6
7,510924
68,270814
29,519375
46,269532
82,218195
10,946482
22,685065
14,812042
39,245929
F7
81,762531
234,021272
215,852937
193,825843
271,267908
3,317753
135,952046
5,030253
151,324002
F8
19,587048
111,952372
65,615057
82,235716
132,771771
6,778549
46,552900
9,744757
65,093018
F9
47,789879
177,384082
137,977826
140,436709
207,390673
4,339636
90,880760
6,475092
109,269254
F10
2,166943
35,947990
10,476967
21,947627
44,161620
20,379687
8,930086
24,340104
23,740583
F11
10,765540
82,206808
39,846716
57,424944
98,432647
9,143308
29,716446
12,694758
47,066518
F12
1,667537
31,402791
8,422201
18,755315
38,739945
23,231835
7,337137
26,795711
22,097848
F13
5,751148
59,485436
23,631510
39,421379
71,944654
12,509616
18,568889
16,562260
34,589106
F14
6,021427
60,911908
24,553432
40,522734
73,615788
12,225638
19,219610
16,249926
35,328434
F15
7,334195
67,437144
28,939414
45,613202
81,245157
11,077583
22,283548
14,961792
38,793977
F16
15,290897
98,524607
53,381424
70,882473
117,310730
7,671933
38,662927
10,883471
56,759652
24,801932
Friedrich(Qmax)
Countagne(Qmax)
Valentini
(qmax)
Henry Boot
Kresnik
M.Ο.
F17
2,490544
38,624700
11,765432
23,859186
47,344372
19,009651
9,912670
23,097514
F18
28,898224
136,831730
90,730921
103,848871
161,271205
5,580661
62,319415
8,169230
81,250290
F19
6,998982
65,828703
27,832897
44,350652
79,366768
11,339759
21,515238
15,259609
37,927661
F20
2,607502
39,550249
12,224091
24,525274
48,443284
18,578427
10,259790
22,697438
25,182650
F21
11,289615
84,248026
41,456754
59,086269
100,800067
8,928565
30,794939
12,435226
48,249978
F22
107,946839
270,093186
272,084810
228,983951
311,692405
2,887462
167,447031
4,407816
179,656666
F23
170,265994
341,695539
397,773599
300,992613
391,458037
2,299097
235,676317
3,542801
239,062572
F24
12,955399
90,448613
46,494868
64,172589
107,980827
8,334813
34,143505
11,709142
51,897765
F25
6,974176
65,708211
27,750668
44,256272
79,225996
11,359908
21,458022
15,282407
37,863069
F26
3,297855
44,646229
14,866965
28,236965
54,479992
16,519826
12,236118
20,725391
27,387355
F27
7,554789
68,476260
29,662970
46,431476
82,457929
10,914657
22,784356
14,775606
39,357608
F28
5,368754
57,410593
22,314677
37,827112
69,511716
12,947458
17,634987
17,039058
33,526514
F29
2,196659
36,201522
10,596560
22,127720
44,463391
20,241371
9,021775
24,216581
23,838417
F30
16,265657
101,716979
56,202508
73,560056
120,992113
7,438501
40,497080
10,588849
58,713727
Σελίδα 105
A/A
Εμβαδό
(km2) F
Friedrich(Qmax)
Klement Wunderlich(Qmax)
Wundt(Qmax)
Countagne(Qmax)
Valentini
(qmax)
Henry Boot
Kresnik
M.Ο.
F31
8,580370
73,125089
32,982561
50,116726
87,876806
10,241610
25,066836
13,997324
F32
4,146027
50,242990
17,991034
32,393536
61,085385
14,733475
14,527608
18,926105
41,915279
29,985733
F33
48,201137
178,170115
138,966598
141,160587
208,281116
4,321083
91,466691
6,449269
109,830780
F34
5,608355
58,718698
23,141541
38,831162
71,045897
12,667867
18,222025
16,735255
34,194635
F35
5,226199
56,618877
21,819811
37,221224
68,582644
13,122854
17,282615
17,228457
33,125212
F36
41,793623
165,527469
123,392200
129,582125
193,943963
4,640516
82,186885
6,891800
100,880708
F37
43,887993
169,757002
128,523968
133,440149
198,744041
4,528438
85,256852
6,737030
103,855354
F38
32,720911
145,890564
100,627615
111,885632
171,606585
5,244554
68,405189
7,716769
87,339558
F39
18,547343
108,845546
62,699505
79,588095
129,199879
6,965951
44,687008
9,986139
63,138875
F40
9,742542
78,078633
36,665386
54,085700
93,639136
9,611366
27,572378
13,254892
44,701070
F41
4,175861
50,429221
18,098853
32,533194
61,304771
14,680750
14,605941
18,871690
30,074917
F42
3,015646
42,632183
13,798959
26,761306
52,096846
17,275518
11,442088
21,461515
26,495488
F43
2,891241
41,715437
13,322926
26,093339
51,010949
17,643271
11,086213
21,814563
26,098100
F44
57,283432
194,769201
160,467424
156,565657
227,057457
3,963754
104,109839
5,949001
121,840333
F45
4,767966
54,000429
20,213444
35,227269
65,507018
13,738986
16,133176
17,886639
31,815280
F46
48,395349
178,540183
139,433045
141,501571
208,700297
4,312404
91,742955
6,437184
110,095377
F47
37,216346
155,910695
112,023069
120,870223
183,015604
4,917613
75,339078
7,272154
94,192634
F48
25,108475
127,257854
80,701134
95,448979
150,325073
5,987025
56,083519
8,710113
74,930528
F49
14,551187
96,035740
51,220605
68,804705
114,438054
7,864517
37,251505
11,125013
55,248591
F50
1,483566
29,564576
7,640441
17,484902
36,540517
24,630193
6,721252
27,939184
21,503009
F51
16,216783
101,559158
56,061745
73,427359
120,810201
7,449702
40,405784
10,603033
58,616712
F52
11,964105
86,808748
43,510713
61,179682
103,767502
8,673236
32,164749
12,124529
49,747023
F53
3,214743
44,062058
14,554074
27,807813
53,789113
16,732010
12,004103
20,933545
27,126102
F54
18,045975
107,317257
61,283889
78,290181
127,441663
7,062055
43,777935
10,109402
62,183197
F55
10,899619
82,733528
40,259847
57,852999
99,043713
9,086897
29,993593
12,626737
47,371045
F56
26,310554
130,366012
83,908189
98,165093
153,881443
5,848658
58,085469
8,526692
76,968794
F57
2,190159
36,146207
10,570424
22,088411
44,397557
20,271385
9,001746
24,243421
23,817022
F58
1,615307
30,891352
8,201789
18,400606
38,128419
23,604441
7,164095
27,104138
21,927834
F59
69,853323
215,763427
189,315097
176,356442
250,734901
3,589448
120,812065
5,418934
137,427188
F60
8,137803
71,153948
31,558668
48,549347
85,580504
10,516414
24,090753
14,316890
40,823789
F61
9,249689
76,014931
35,113056
52,427043
91,239904
9,864105
26,519501
13,554229
43,533253
Σελίδα 106
4.6 Υπολογισμός της Στερεοπαροχής
4.6.1. Παγκόσμια Εξίσωση Εδαφικής Απώλειας
Η μεθοδολογία υπολογισμού της USLE περιγράφεται στην παράγραφο
3.6.2.1. Οι επιμέρους δείκτες της εξίσωσης παρουσιάζονται αναλυτικά στο
παράρτημα. Ακολουθεί η σχηματική απεικόνιση της για τις λεκάνες απορροής στο
χάρτη 13, στο χάρτη 14 η εδαφική διάβρωση στην έξοδο (t/y) και στον πίνακα
19 παρατίθενται τα αποτελέσματα της.
Χάρτης 13.: Εδαφική διάβρωση (t/y)
4.6.1.1. Βαθμός εκφόρτισης φερτών υλών
Όπως αναφέραμε στην παράγραφο 3.6.2.1.1. στην περίπτωση που
υπολογίζουμε την στερεομεταφορά σε επιμέρους υπολεκάνες ένα μέρος τους
παραμένει στις λεκάνες και το άλλο μεταφέρεται στην έξοδο τους.
Σελίδα 107
Ο βαθμός εκφόρτισης υπολογίστηκε για κάθε λεκάνη ξεχωριστά (Πίνακας 18)
και υπολογίστηκε η στερεοπαροχή στην έξοδο των λεκανών (χάρτης 14 , πίνακας
19). Η απεικόνιση του βαθμού εκφόρτισης παρουσιάζεται στο παράρτημα.
Πίνακας 18.: Βαθμός εκφόρτισης D R
Α/Α
AREA_km2
J
Js
DR
F1
29,068713
14,20
0,252963
0,360329
F2
14,881637
16,48
0,295872
0,383815
F3
10,510668
18,87
0,341743
0,406770
F4
2,579016
12,44
0,220675
0,341036
F5
4,912841
16,07
0,287989
0,379661
F6
7,510924
16,20
0,290440
0,380960
F7
81,762531
16,64
0,298898
0,385393
F8
19,587048
17,68
0,318831
0,395551
F9
47,789879
18,17
0,328244
0,400216
F10
2,166943
11,27
0,199350
0,327350
F11
10,765540
20,11
0,366063
0,418197
F12
1,667537
28,71
0,547656
0,491911
F13
5,751148
25,74
0,482044
0,467252
F14
6,021427
25,25
0,471680
0,463177
F15
7,334195
24,81
0,462183
0,459397
F16
15,290897
21,90
0,401957
0,434262
F17
2,490544
26,41
0,496557
0,472871
F18
28,898224
18,98
0,344027
0,407863
F19
6,998982
15,12
0,270233
0,370048
F20
2,607502
13,39
0,238097
0,351641
F21
11,289615
17,94
0,323801
0,398024
F22
107,946839
18,73
0,339059
0,405479
F23
170,265994
18,55
0,335576
0,403795
F24
12,955399
14,30
0,254863
0,361418
F25
6,974176
16,21
0,290754
0,381126
F26
3,297855
14,01
0,249563
0,358370
F27
7,554789
18,47
0,334004
0,403032
F28
5,368754
16,73
0,300564
0,386257
F29
2,196659
8,45
0,148571
0,290775
F30
16,265657
16,63
0,298698
0,385289
F31
8,580370
13,08
0,232280
0,348153
F32
4,146027
9,21
0,162153
0,301209
F33
48,201137
18,08
0,326495
0,399356
F34
5,608355
13,31
0,236548
0,350717
F35
5,226199
11,88
0,210339
0,334506
F36
41,793623
16,25
0,291470
0,381504
F37
43,887993
17,63
0,317711
0,394990
F38
32,720911
16,26
0,291629
0,381587
F39
18,547343
16,20
0,290614
0,381052
F40
9,742542
15,82
0,283284
0,377149
F41
4,175861
15,74
0,281901
0,376406
Σελίδα 108
Α/Α
AREA_km2
J
Js
DR
F42
3,015646
16,55
0,297150
0,384482
F43
2,891241
13,69
0,243524
0,354849
F44
57,283432
15,89
0,284684
0,377899
F45
4,767966
8,44
0,148330
0,290585
F46
48,395349
12,61
0,223642
0,342876
F47
37,216346
13,74
0,244458
0,355397
F48
25,108475
12,35
0,219023
0,340005
F49
14,551187
12,54
0,222497
0,342168
F50
1,483566
11,76
0,208195
0,333128
F51
16,216783
12,67
0,224808
0,343596
F52
11,964105
12,73
0,225941
0,344293
F53
3,214743
9,87
0,173999
0,309891
F54
18,045975
11,72
0,207525
0,332696
F55
10,899619
13,22
0,234944
0,349757
F56
26,310554
8,97
0,157790
0,297916
F57
2,190159
8,22
0,144396
0,287454
F58
1,615307
9,45
0,166395
0,304360
F59
69,853323
12,56
0,222828
0,342373
F60
8,137803
12,71
0,225580
0,344071
F61
9,249689
13,50
0,240070
0,352812
Χάρτης 14.: Εδαφική διάβρωση στην έξοδο (t/y)
Σελίδα 109
Πίνακας 19.: Αποτελέσματα USLE
A t/ha/yr
R
LS
K
P
29,068713
0,075512
598,476
1,648040
0,096474
F2
14,881637
0,021605
627,1
1,968399
F3
10,510668
0,007827
627,1
F4
2,579016
0,002034
F5
4,912841
F6
ΣΑ. Έξοδο
Λεκάνης t/yr
C
ΣΑ.t/ha/yr
DR
0,8
0,047329
0,090614
0,360329
12567,467788
4528,424477
0,078573
1
0,017938
0,025926
0,383815
3106,967273
1192,501575
2,294332
0,080273
1
0,008144
0,009393
0,406770
1186,397411
482,590360
627,1
0,933180
0,100000
1
0,033688
0,002440
0,341036
610,114408
208,070878
0,009769
627,1
1,634980
0,068754
1
0,024672
0,011722
0,379661
1025,345825
389,283667
7,510924
0,009277
627,1
1,921029
0,084201
1
0,017390
0,011133
0,380960
1589,882808
605,681449
F7
81,762531
0,345932
627,1
2,383533
0,110935
1
0,029495
0,415118
0,385393
47984,748558
18492,964483
F8
19,587048
0,052336
627,1
1,693494
0,076218
1
0,036678
0,062803
0,395551
6978,092285
2760,191493
0,028876
9037,269629
A/A
AREA_km2
F1
Σ.Α. t/yr
F9
47,789879
0,130484
613,765
2,619992
0,084799
1
0,156581
0,400216
22580,965717
F10
2,166943
0,004420
627,1
0,800705
0,081373
1
0,059935
0,005303
0,327350
636,788893
208,452965
F11
10,765540
0,028227
627,1
2,067390
0,089953
1
0,038731
0,033873
0,418197
5835,119626
2440,226963
F12
1,667537
0,007961
627,1
2,606635
0,095526
1
0,062912
0,009554
0,491911
1965,753262
966,975221
F13
5,751148
0,013085
618,123
2,796217
0,095383
1
0,028938
0,015702
0,467252
3292,421234
1538,391142
F14
6,021427
0,014643
570,282
3,412175
0,092163
1
0,025308
0,017572
0,463177
3279,526971
1519,002751
F15
7,334195
0,016300
548,1
3,355490
0,092918
1
0,024917
0,019560
0,459397
3747,524496
1721,599913
F16
15,290897
0,051281
548,1
2,329897
0,068635
1
0,032501
0,061538
0,434262
5227,008286
2269,891259
F17
2,490544
0,003626
548,1
2,740121
0,050000
1
0,009695
0,004352
0,472871
217,584093
102,889272
F18
28,898224
0,158974
548,1
2,914720
0,063958
1
0,041394
0,190768
0,407863
14667,112671
5982,172810
F19
6,998982
0,025004
548,1
1,327231
0,053370
1
0,051180
0,030005
0,370048
1668,870640
617,562013
F20
2,607502
0,006087
548,1
1,277203
0,050342
1
0,033484
0,007304
0,351641
369,222972
129,833922
F21
11,289615
0,033011
548,1
2,607045
0,054115
1
0,021526
0,039614
0,398024
2255,045737
897,563021
F22
107,946839
0,632444
548,1
3,388089
0,057150
1
0,037981
0,758932
0,405479
52214,787825
21172,009840
F23
170,265994
1,125948
854,238
4,141609
0,050413
0,6
0,031963
1,351138
0,403795
69887,999643
28220,435503
F24
12,955399
0,046591
548,1
1,688081
0,050000
0,7
0,055526
0,055909
0,361418
2795,458888
1010,328317
F25
6,974176
0,031940
548,1
1,971457
0,053079
1
0,041553
0,038327
0,381126
1994,570996
760,182538
F26
3,297855
0,002785
548,1
1,150180
0,087068
1
0,010789
0,003342
0,358370
234,369194
83,990855
F27
7,554789
0,019978
713,509
2,194939
0,054220
1
0,016432
0,023973
0,403032
1264,940287
509,811030
F28
5,368754
0,026620
1119,1
1,861150
0,061626
0,8
0,027655
0,031944
0,386257
1829,510738
706,661208
F29
2,196659
0,017198
1119,1
0,635201
0,097385
1
0,084084
0,020637
0,290775
1534,363890
446,154233
F30
16,265657
0,102499
1109,96
1,816166
0,050000
1
0,031260
0,122998
0,385289
6149,912482
2369,492399
F31
8,580370
0,035385
1119,1
1,247818
0,050000
1
0,029532
0,042463
0,348153
2123,129653
739,174856
F32
4,146027
0,031739
1119,1
0,966888
0,050000
1
0,070749
0,038087
0,301209
1904,357300
573,609104
Σελίδα 110
A t/ha/yr
R
LS
K
P
ΣΑ.t/ha/yr
48,201137
0,476147
1119,1
3,160355
0,050000
5,608355
0,019541
1119,1
1,471707
0,050000
0,7
0,039901
0,571376
0,399356
28568,809558
11409,113815
1
0,021155
0,023449
0,350717
1172,462622
F35
5,226199
0,020256
1119,1
1,041768
411,203089
0,050000
1
0,033246
0,024308
0,334506
1215,389300
F36
41,793623
0,329424
1119,1
406,555577
2,979024
0,049999
1
0,023643
0,395309
0,381504
19765,463976
7540,595760
F37
43,887993
0,380377
F38
32,720911
0,114050
1315,87
2,470306
0,051098
1
0,028607
0,456453
0,394990
25024,490222
9884,427338
884,213
2,031794
0,049907
1
0,019438
0,136860
0,381587
6842,980792
2611,195920
F39
18,547343
0,092433
882,445
1,903047
0,049955
1
0,029703
F40
0,110919
0,381052
5545,956829
2113,297017
9,742542
0,061320
983,964
2,196354
0,050000
0,8
0,036405
0,073583
0,377149
3679,172493
1387,597276
F41
4,175861
0,026606
1119,1
1,501393
0,050000
1
0,037921
0,031928
0,376406
1596,381473
600,887524
F42
3,015646
0,020232
1119,1
1,514702
0,050000
1
0,039578
0,024278
0,384482
1213,908506
466,726572
F43
2,891241
0,029823
1119,1
1,286852
0,050000
1
0,071625
0,035787
0,354849
1789,359490
634,952968
F44
57,283432
0,384609
951,598
2,230626
0,049981
1
0,031643
0,461531
0,377899
23076,557554
8720,609040
F45
4,767966
0,010848
432,122
0,621494
0,050000
1
0,084717
0,013017
0,290585
650,872913
189,133615
F46
48,395349
0,196335
468,085
1,736570
0,049980
0,7
0,071326
0,235601
0,342876
11780,073265
4039,108214
F47
37,216346
0,162811
393,7
1,944608
0,067959
1
0,054419
0,195373
0,355397
12644,622981
4493,861923
F48
25,108475
0,074943
393,7
1,491739
0,082455
0,7
0,066746
0,089932
0,340005
6817,045809
2317,826420
F49
14,551187
0,045156
342,341
1,427395
0,129041
1
0,044780
0,054187
0,342168
4930,608061
1687,094932
F50
1,483566
0,001739
294,2
0,769291
0,104984
1
0,041511
0,002087
0,333128
175,593110
58,494988
F51
16,216783
0,065514
338,34
1,633959
0,078130
1
0,069126
0,078617
0,343596
5810,287524
1996,388818
F52
11,964105
0,019027
312,08
1,177492
0,070864
1
0,043029
0,022832
0,344293
1608,689405
553,859846
F53
3,214743
0,004701
294,2
0,919712
0,092510
1
0,046614
0,005641
0,309891
450,121712
139,488453
F54
18,045975
0,040011
294,2
1,675106
0,083279
1
0,041141
0,048013
0,332696
3656,449597
1216,484559
F55
10,899619
0,026836
301,045
1,908935
0,095812
1
0,036252
0,032203
0,349757
2610,748612
913,126799
F56
26,310554
0,074427
350,319
0,918536
0,166120
0,8
0,065042
0,089312
0,297916
8781,598883
2616,174684
F57
2,190159
0,002684
354
0,538481
0,070000
1
0,064295
0,003221
0,287454
225,477617
64,814397
F58
1,615307
0,002039
354
0,676624
0,070000
1
0,052707
0,002447
0,304360
171,299544
52,136721
F59
69,853323
0,095415
354
1,268808
0,072723
0,8
0,045055
0,114498
0,342373
9869,064576
3378,902446
F60
8,137803
0,007813
354
1,440343
0,100000
1
0,047075
0,009376
0,344071
2343,969698
806,491014
9,249689
0,014197
0,095022
1
0,057821
0,017037
0,352812
AREA_km2
F33
F34
F61
354
1,579256
DR
ΣΑ. Έξοδο
Λεκάνης t/yr
C
A/A
Σ.Α. t/yr
3409,376856
1202,869123
478.152,1948
184.596,808
Σελίδα 111
Έτσι από τον παραπάνω πίνακα βλέπουμε ότι η συνολική ετήσια εδαφική
απώλεια υπολογίστηκε 478.152,1948 t/yr και
η συνολική ετήσια ποσότητα
φερτών υλών που φτάνει στην έξοδο των λεκανών απορροής μας είναι
184.596,808 t/yr.
4.6.2. Η μέθοδος Gavrilovič
Η μέθοδος προσδιορίζει την μέση ετήσια γενική διάβρωση ή υποβάθμιση
στις ορεινές λεκάνες απορροής των χειμαρρικών ρευμάτων. Η εξίσωση έχει την
ακόλουθη μορφή:
W = T ih i πi z 3 iF (m3 / έτος)
Ο υπολογισμός της εδαφικής διάβρωσης με την μέθοδο Gavrilovič έχει
αναπτυχθεί στην παράγραφο 3.6.2.2. Ο υπολογισμός του z παρουσιάζεται στον
πίνακα 20. και το W στον πίνακα 21.
Πίνακας 20.: Υπολογισμός του παράγοντα z
φ
J
J1/2
φ+J1/2
Ζ
Ζ3
Ζ3/2
0,482371
0,3
14,20
3,76774468
4,06774468
0,63504394
0,256101
0,50606426
A/A
x
y
F1
0,323645
F2
0,302042
0,392863
0,25
16,48
4,05980295
4,30980295
0,51140607
0,133751
0,36572009
F3
0,129284
0,401365
0,2
18,87
4,34367356
4,54367356
0,23577155
0,013106
0,11448197
F4
0,218063
0,500000
0,1
12,44
3,52764794
3,62764794
0,3955279
0,061877
0,24875148
F5
0,261549
0,343768
0,15
16,07
4,00821656
4,15821656
0,3738743
0,052261
0,22860642
F6
0,178187
0,421006
0,15
16,20
4,02435088
4,17435088
0,3131506
0,030709
0,17523864
F7
0,233003
0,559261
0,45
16,64
4,07937495
4,52937495
0,59022054
0,205609
0,45344173
17,68
4,20522294
4,45522294
0,51119269
0,133584
0,36549123
18,17
4,26287462
4,66287462
0,53921032
0,156774
0,39594721
F8
0,300175
0,382244
0,25
F9
0,268504
0,430679
0,4
11,27
3,35769266
3,45769266
0,54128763
0,158593
0,3982375
20,11
4,48394915
4,73394915
0,75008765
0,422023
0,64963291
F10
0,299481
0,522724
0,1
F11
0,345131
0,459097
0,25
F12
0,405142
0,504143
0,1
28,71
5,35794737
5,45794737
1,11478304
1,385387
1,17702457
F13
0,372031
0,476914
0,15
25,74
5,07307599
5,22307599
0,92671362
0,795860
0,89210982
F14
0,386024
0,460814
0,15
25,25
5,02516666
5,17516666
0,92058589
0,780177
0,88327608
F15
0,231512
0,464590
0,25
24,81
4,98052206
5,23052206
0,56258533
0,178060
0,421971
F16
0,306799
0,343173
0,25
21,90
4,67952989
4,92952989
0,51900621
0,139803
0,3739029
F17
0,174543
0,250000
0,15
26,41
5,13877417
5,28877417
0,23077963
0,012291
0,11086544
F18
0,350092
0,319789
0,35
18,98
4,35713208
4,70713208
0,52698966
0,146355
0,38256315
F19
0,393272
0,266852
0,2
15,12
3,88870158
4,08870158
0,4290905
0,079004
0,28107573
13,39
3,65959014
3,75959014
0,31219629
0,030429
0,1744382
17,94
4,23579981
4,48579981
0,25617187
0,016811
0,12965735
F20
0,329906
0,251708
0,1
F21
0,211059
0,270575
0,25
F22
0,305656
0,285752
0,5
18,73
4,32778234
4,82778234
0,42166726
0,074974
0,27381348
F23
0,287484
0,252066
0,55
18,55
4,30702914
4,85702914
0,35196433
0,043601
0,20880841
F24
0,330433
0,250000
0,25
14,30
3,78129607
4,03129607
0,33301831
0,036932
0,19217734
F25
0,280956
0,265397
0,2
16,21
4,0264128
4,2264128
0,31514196
0,031298
0,17691284
φ
J
J1/2
φ+J1/2
Ζ
Ζ3
Ζ3/2
0,435342
0,1
14,01
3,74335411
3,84335411
0,39109259
0,059819
0,24457912
18,47
4,29761562
4,44761562
0,14457394
0,003022
0,05497118
16,73
4,0900978
4,2900978
0,2626239
0,018114
0,13458646
A/A
x
y
F26
0,233743
F27
0,119903
0,271102
0,15
F28
0,198671
0,308129
0,2
F29
0,474762
0,486927
0,15
8,45
2,90700189
3,05700189
0,70670069
0,352945
0,59409141
F30
0,250889
0,250000
0,3
16,63
4,07808779
4,37808779
0,27460352
0,020707
0,14389945
F31
0,261472
0,250000
0,25
13,08
3,61618584
3,86618584
0,25272484
0,016141
0,12704919
F32
0,378450
0,250000
0,15
9,21
3,0348855
3,1848855
0,30132998
0,027361
0,16541067
F33
0,278482
0,250000
0,45
18,08
4,25224647
4,70224647
0,32737275
0,035085
0,18731122
F34
0,161753
0,250000
0,15
13,31
3,64809539
3,79809539
0,15358833
0,003623
0,0601918
11,88
3,44650548
3,59650548
0,17695976
0,005541
0,07444093
16,25
4,03110407
4,43110407
0,21544434
0,010000
0,10000061
F35
0,196813
0,250000
0,15
F36
0,194486
0,249997
0,4
F37
0,189638
0,255488
0,4
17,63
4,19828536
4,59828536
0,222788
0,011058
0,10515688
F38
0,191183
0,249533
0,35
16,26
4,03214583
4,38214583
0,2090567
0,009137
0,09558641
F39
0,316936
0,249776
0,3
16,20
4,02549376
4,32549376
0,34241909
0,040149
0,20037196
F40
0,363264
0,250000
0,3
15,82
3,97700893
4,27700893
0,38842084
0,058601
0,24207715
F41
0,302486
0,250000
0,15
15,74
3,96777015
4,11777015
0,31139196
0,030194
0,17376451
F42
0,285608
0,250000
0,15
16,55
4,06808309
4,21808309
0,30117957
0,027320
0,16528683
F43
0,535467
0,250000
0,15
13,69
3,699527
3,849527
0,51532367
0,136849
0,3699305
F44
0,370417
0,249903
0,45
15,89
3,98632663
4,43632663
0,4106633
0,069256
0,26316543
F45
0,334631
0,250000
0,15
8,44
2,90467726
3,05467726
0,25554743
0,016688
0,12918357
0,24629113
F46
0,403093
0,249902
0,35
12,61
3,55053517
3,90053517
0,39291552
0,060659
F47
0,196338
0,465481
0,35
13,74
3,70634591
4,05634591
0,37071598
0,050948
0,2257158
F48
0,245485
0,649002
0,3
12,35
3,51482574
3,81482574
0,60777901
0,224511
0,47382563
F49
0,126316
0,833663
0,3
12,54
3,54172274
3,84172274
0,40455252
0,066210
0,25731338
F50
0,123999
0,738284
0,1
11,76
3,4293877
3,5293877
0,32310301
0,033731
0,1836587
F51
0,245109
0,631896
0,25
12,67
3,5594803
3,8094803
0,59002525
0,205405
0,45321669
F52
0,179531
0,603201
0,2
12,73
3,56815078
3,76815078
0,4080654
0,067950
0,26067217
F53
0,203665
0,689102
0,1
9,87
3,1417527
3,2417527
0,45496689
0,094176
0,30688078
F54
0,127575
0,652223
0,25
11,72
3,42401811
3,67401811
0,30570531
0,028570
0,16902637
F55
0,090190
0,701530
0,25
13,22
3,63613806
3,88613806
0,24587981
0,014865
0,12192262
0,78145597
F56
0,263175
0,978532
0,3
8,97
2,99445321
3,29445321
0,84840459
0,610673
F57
0,270466
0,600000
0,1
8,22
2,8664403
2,9664403
0,48139275
0,111557
0,33400219
F58
0,156887
0,600000
0,1
9,45
3,07362978
3,17362978
0,29874075
0,026661
0,16328328
F59
0,173496
0,485811
0,4
12,56
3,54427708
3,94427708
0,33244838
0,036743
0,19168421
F60
0,140638
0,500000
0,15
12,71
3,56538918
3,71538918
0,26126245
0,017833
0,13354127
F61
0,188675
0,506060
0,2
13,50
3,67416657
3,87416657
0,3699088
0,050616
0,224979
Σελίδα 113
Πίνακας 21.: Αποτελέσματα της μεθόδου Gavrilovič
Α/Α
AREA_km2
F1
F2
Gavrilovic
Έξοδο
Λεκάνης t/yr
z(3/2)
w(m3/y)
w(t/y)
R
3,1416
0,506064
36693,072409
20385,040227
0,407714
8311,273540
3,1416
0,3657201
14224,669842
7902,594357
0,519848
4108,144696
0,114482
3144,923513
1747,179729
0,505549
883,284928
0,2487515
1676,727101
931,515056
0,187445
174,607386
2935,376408
1630,764671
0,358690
584,939589
T
H
π
29,068713
1,3267
598,48
14,881637
1,3267
627,1
F3
10,510668
1,3267
627,1
3,1416
F4
2,579016
1,3267
627,1
3,1416
F5
4,912841
1,3267
627,1
3,1416
0,2286064
F6
7,510924
1,3267
627,1
3,1416
0,1752386
3440,059184
1911,143991
0,407829
779,419178
F7
81,762531
1,3267
627,1
3,1416
0,4534417
96898,817550
53832,676417
0,616762
33201,961397
F8
19,587048
1,3267
627,1
3,1416
0,3654912
18710,638683
10394,799268
0,643707
6691,206750
F9
47,789879
1,3267
613,77
3,1416
0,3959472
48403,995012
26891,108340
0,922428
24805,113912
F10
2,166943
1,3267
627,1
3,1416
0,3982375
2255,445359
1253,025200
0,575504
721,120772
F11
10,765540
1,3267
627,1
3,1416
0,6496329
18278,750595
10154,861442
0,934680
9491,546084
F12
1,667537
1,3267
627,1
3,1416
1,1770246
5129,838300
2849,910167
0,502006
1430,670760
F13
5,751148
1,3267
618,12
3,1416
0,8921098
13217,631294
7343,128497
0,687675
5049,688830
F14
6,021427
1,3267
570,28
3,1416
0,8832761
12641,290890
7022,939384
0,532733
3741,352821
F15
7,334195
1,3267
548,1
3,1416
0,421971
7069,695782
3927,608768
0,779083
3059,931870
F16
15,290897
1,3267
548,1
3,1416
0,3739029
13060,429682
7255,794268
0,650365
4718,912707
F17
2,490544
1,3267
548,1
3,1416
0,1108654
630,748302
350,415724
0,451603
158,248750
F18
28,898224
1,3267
548,1
3,1416
0,3825632
25254,569016
14030,316120
1,029668
14446,573622
F19
6,998982
1,3267
548,1
3,1416
0,2810757
4493,905140
2496,613967
0,497370
1241,741013
F20
2,607502
1,3267
548,1
3,1416
0,1744382
1039,039175
577,243986
0,692677
399,843795
F21
11,289615
1,3267
548,1
3,1416
0,1296574
3343,812737
1857,673743
0,409255
760,262928
F22
107,946
1,3267
548,1
3,1416
0,2738135
67519,688155
37510,937864
1,028637
38585,138053
49689,231499
F23
170,265
1,3267
854,24
3,1416
70321,504421
0,706601
12,955399
1,3267
548,1
3,1416
0,2088084
0,1921773
126578,708
F24
5687,463711
3159,702062
0,716020
2262,409061
F25
6,974176
1,3267
548,1
3,1416
0,1769128
2818,499239
1565,832911
0,666544
1043,696508
F26
3,297855
1,3267
548,1
3,1416
0,2445791
1842,538619
1023,632566
0,654306
669,769062
F27
7,554789
1,3267
713,51
3,1416
0,0549712
1234,987860
686,104366
0,480331
329,557051
F28
5,368754
1,3267
1119,1
3,1416
0,1345865
3370,153135
1872,307297
0,450363
843,217714
F29
2,196659
1,3267
1119,1
3,1416
0,5940914
6086,823092
3381,568384
0,222781
753,349513
F30
16,265657
1,3267
1110
3,1416
0,1438995
10827,892801
6015,496001
0,574766
3457,501021
F31
8,580370
1,3267
1119,1
3,1416
0,1270492
5084,551647
2824,750915
0,679906
1920,564587
F32
4,146027
1,3267
1119,1
3,1416
0,1654107
3198,677105
1777,042836
0,486418
864,384767
F33
48,201137
1,3267
1119,1
3,1416
0,1873112
42111,027250
23395,015139
0,557567
13044,276988
F34
5,608355
1,3267
1119,1
3,1416
0,0601918
1574,517858
874,732143
0,508004
444,367617
F35
5,226199
1,3267
1119,1
3,1416
0,0744409
1814,564789
1008,091550
0,420020
423,418848
F36
41,793623
1,3267
1119,1
3,1416
0,1000006
19493,392193
10829,662330
0,629312
6815,234803
F37
43,887993
1,3267
1315,9
3,1416
0,1051569
25310,589650
14061,438695
0,764160
10745,183247
F38
32,720911
1,3267
884,21
3,1416
0,0955864
11526,150310
6403,416839
0,602011
3854,928789
F39
18,547343
1,3267
882,45
3,1416
0,200372
13668,226603
7593,459224
0,587244
4459,211837
F40
9,742542
1,3267
983,96
3,1416
0,2420771
9671,885631
5373,269795
0,615734
3308,502325
F41
4,175861
1,3267
1119,1
3,1416
0,1737645
3384,401515
1880,223064
0,602641
1133,100326
F42
3,015646
1,3267
1119,1
3,1416
0,1652868
2324,841677
1291,578709
0,671780
867,656454
F43
2,891241
1,3267
1119,1
3,1416
0,3699305
4988,605843
2771,447690
0,657993
1823,592750
F44
57,283432
1,3267
951,6
3,1416
0,2631654
59788,445025
33215,802792
0,902535
29978,409830
F45
4,767966
1,3267
432,12
3,1416
0,1291836
1109,309323
616,282957
0,573400
353,376376
F46
48,395349
1,3267
468,09
3,1416
0,2462911
23253,214471
12918,452484
0,755448
9759,219480
F47
37,216346
1,3267
393,7
3,1416
0,2257158
13783,736717
7657,631509
0,773363
5922,130517
F48
25,108475
1,3267
393,7
3,1416
0,4738256
19521,364389
10845,202438
0,744909
8078,687367
F49
14,551187
1,3267
342,34
3,1416
0,2573134
5342,266751
2967,925973
0,814674
2417,891794
F50
1,483566
1,3267
294,2
3,1416
0,1836587
334,092648
185,607026
0,633975
117,670185
Σελίδα 114
R
Gavrilovic
Έξοδο
Λεκάνης t/yr
Α/Α
AREA_km2
T
H
π
z(3/2)
w(m3/y)
F51
16,216783
1,3267
338,34
3,1416
0,4532167
10364,057457
5757,809698
0,888403
5115,255238
F52
11,964105
1,3267
312,08
3,1416
0,2606722
4056,455196
2253,586220
0,759732
1712,120691
F53
3,214743
1,3267
294,2
3,1416
0,3068808
1209,663242
672,035134
0,517039
347,468258
F54
18,045975
1,3267
294,2
3,1416
0,1690264
3740,101218
2077,834010
0,771841
1603,756636
F55
10,899619
1,3267
301,05
3,1416
0,1219226
1667,373494
926,318608
0,868451
804,462110
F56
26,310554
1,3267
350,32
3,1416
0,781456
30019,542100
16677,523389
0,482955
8054,497259
F57
2,190159
1,3267
354
3,1416
0,3340022
1079,279892
599,599940
0,367772
220,516185
F58
1,615307
1,3267
354
3,1416
0,1632833
389,140033
216,188907
0,343811
74,328045
F59
69,853323
1,3267
354
3,1416
0,1916842
19755,250426
10975,139125
0,802127
8803,451688
F60
8,137803
1,3267
354
3,1416
0,1335413
1603,362782
890,757101
0,273700
243,799880
F61
9,249689
1,3267
354
3,1416
0,224979
3070,281877
1705,712154
0,360611
615,097804
902.748,56
501.526,98
w(t/y)
355.705,180
Η συνολική ετήσια εδαφική απώλεια υπολογίστηκε ίση με 501.526,98 t/y
και η μέση ετήσια εδαφική απώλεια των λεκανών υπολογίστηκε ίση με
8.221,75373 t/y. Ακολουθεί απεικόνιση της ετήσιας διάβρωσης W στον χάρτη 15.
Χάρτης 15.: Ετήσια διάβρωση W (t/y)
Σελίδα 115
4.6.3. Η μέθοδος Kronfeller - Kraus
Η μέθοδος προσδιορίζει το μέγιστο δυνατό φορτίο φερτών υλών ή του
μέγιστου δυνατού στερεοφορτίου γενικά και ιδίως μικρών ρευμάτων ορεινών και
πολύ ορεινών περιοχών και εκφράζεται σε όγκο (m3).
Πίνακας 22.: Αποτελέσματα της μεθόδου Kronfeller - Kraus
Α/Α
K
J
AREA_km2
Goλ
F1
427,955593
10,44
29,068713
129830,5197
99869,6305
F2
479,390758
19,14
14,881637
136528,8277
105022,1752
F3
496,450507
22,69
10,510668
118387,5552
91067,35017
F4
528,972799
32,68
2,579016
44584,75108
34295,96237
F5
519,188186
24,55
4,912841
62620,81824
48169,86019
F6
508,508407
18,99
7,510924
72534,1312
55795,48554
F7
280,751207
10,36
81,762531
237811,2134
182931,7026
F8
461,680344
14,69
19,587048
132823,9619
102172,2784
Συμπαγής Όγκος
F9
368,429769
11,96
47,789879
210522,0633
161940,0487
F10
530,719480
25,06
2,166943
28823,44044
22171,87726
F11
495,439288
25,18
10,765540
134327,8174
103329,0903
F12
532,844077
55,44
1,667537
49256,39524
37889,5348
F13
515,717923
30,98
5,751148
91882,39123
70678,76248
F14
514,604026
31,98
6,021427
99084,67662
76218,98202
F15
509,227861
28,27
7,334195
105573,1471
81210,11319
F16
477,823761
20,20
15,290897
147589,0199
113530,0153
F17
529,347326
42,65
2,490544
56223,39393
43248,76456
F18
428,539685
17,12
28,898224
212019,4329
163091,8715
F19
510,595292
19,26
6,998982
68820,22248
52938,63267
F20
528,852267
19,16
2,607502
26427,62959
20328,94584
F21
493,366458
17,72
11,289615
98690,71927
75915,9379
F22
227,692134
11,61
107,946839
285473,3982
219594,9217
F23
138,302206
5,48
170,265994
129115,425
99319,55768
F24
486,835336
15,37
12,955399
96958,78315
74583,67934
F25
510,696628
19,73
6,974176
70271,10321
54054,69477
F26
525,939559
22,11
3,297855
38344,90462
29496,08048
F27
508,329992
22,19
7,554789
85214,48276
65549,60212
F28
517,297998
21,83
5,368754
60628,84053
46637,56964
F29
530,593328
13,46
2,196659
15689,27291
12068,67147
F30
474,112144
13,48
16,265657
103925,8565
79942,96655
F31
504,176386
26,12
8,580370
112998,6799
86922,06149
F32
522,382942
14,23
4,146027
30823,3982
23710,30631
F33
367,219603
10,83
48,201137
191626,9064
147405,3126
F34
516,307387
13,64
5,608355
39501,31667
30385,62821
F35
517,888282
16,01
5,226199
43329,78658
33330,60506
F36
386,534125
12,04
41,793623
194483,5348
149602,7191
F37
380,111715
23,21
43,887993
387158,7095
297814,3919
F38
415,632664
8,59
32,720911
116877,5802
89905,83093
F39
465,536450
11,91
18,547343
102823,8448
79095,26524
F40
499,510592
10,76
9,742542
52384,50362
40295,77201
Σελίδα 116
Α/Α
K
J
AREA_km2
Goλ
Συμπαγής Όγκος
F41
522,258278
17,34
4,175861
37807,57882
29082,75294
F42
527,128300
18,64
3,015646
29628,97551
22791,51962
F43
527,653180
14,29
2,891241
21807,64549
16775,11191
F44
341,484293
10,96
57,283432
214328,7836
164868,2951
F45
519,790274
10,59
4,767966
26256,84385
20197,57219
F46
366,649499
8,54
48,395349
151573,7033
116595,1563
F47
400,950658
6,57
37,216346
98048,5357
75421,95054
F48
441,731106
8,39
25,108475
93007,36552
71544,12732
F49
480,659752
10,30
14,551187
72034,70265
55411,30973
F50
533,628878
16,12
1,483566
12762,92279
9817,632915
F51
474,297554
9,01
16,216783
69303,53012
53310,40778
F52
490,711461
10,25
11,964105
60195,45221
46304,19401
F53
526,289371
12,48
3,214743
21111,25871
16239,42977
F54
467,407440
8,76
18,045975
73895,37726
56842,59789
F55
494,908149
9,05
10,899619
48813,57158
37548,90122
F56
437,503501
12,35
26,310554
142132,286
109332,5277
F57
530,620920
14,99
2,190159
17420,38264
13400,29434
F58
533,066767
12,93
1,615307
11136,37862
8566,445093
F59
308,815050
12,32
69,853323
265766,1052
204435,4656
F60
505,964605
21,02
8,137803
86566,92316
66589,94089
F61
501,483962
19,27
9,249689
89365,31871
68742,55286
Χάρτης 16.: Εδαφική απώλεια με τη μέθοδο Kronfeller-Kraus (tn/yr)
Σελίδα 117
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5
5. Συμπεράσματα
Στους πίνακες 23 και 24, μπορούμε να δούμε τα αποτελέσματα όλων των
μεθόδων που χρησιμοποιήσαμε.
Πίνακας 23.: Αποτελέσματα όλων των μεθόδων - Τιμές
A/A
USLE t/yr
USLE
ΕΞΟΔΟΣ
t/yr
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
69887,99964
28220,4355
70321,50442
49689,2315
387158,7095
239,0625719
52214,78782
21172,00984
53832,67642
38585,13805
285473,3982
179,6566658
47984,74856
18492,96448
37510,93786
33201,9614
265766,1052
151,3240019
28568,80956
11409,11381
33215,80279
29978,40983
237811,2134
137,4271879
25024,49022
9884,427338
26891,10834
24805,11391
214328,7836
121,8403334
23076,55755
9037,269629
23395,01514
14446,57362
212019,4329
110,095377
22580,96572
8720,60904
20385,04023
13044,27699
210522,0633
109,8307799
19765,46398
7540,59576
16677,52339
10745,18325
194483,5348
109,269254
14667,11267
5982,17281
14061,43869
9759,21948
191626,9064
103,8553541
12644,62298
4528,424477
14030,31612
9491,546084
151573,7033
100,8807082
GAVRILOVIC
t/yr
Gavrilovic
με R t/yr
KRONFELLER
– KRAUS t/yr
ΠΑΡΟΧΗ
Πίνακας 24.: Αποτελέσματα όλων των μεθόδων - Λεκάνες
A/A
USLE
USLE ΕΞΟΔΟΣ
GAVRILOVIC
Gavrilovic με
R
KRONFELLER
- KRAUS
ΠΑΡΟΧΗ
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
F23
F23
F23
F23
F37
F23
F22
F22
F7
F22
F22
F22
F7
F7
F22
F7
F59
F7
F33
F33
F44
F44
F7
F59
F37
F37
F9
F9
F44
F44
F44
F9
F33
F18
F18
F46
F9
F44
F1
F33
F9
F33
F36
F36
F56
F37
F36
F9
F18
F18
F37
F46
F33
F37
F47
F1
F18
F11
F46
F36
Σελίδα 118
Οι στόχοι τους οποίους είχαμε θέσει στην παρούσα εργασία, ήταν οι εξής:
¾ Η έρευνα του χειμαρρικού περιβάλλοντος των λεκανών απορροής
του ποταμού Σπερχειού
¾ Ο προσδιορισμός των μορφομετρικών χαρακτηριστικών των
λεκανών απορροής της περιοχής έρευνας.
¾ Η μελέτη του κλίματος της περιοχής.
¾ Ο καθορισμός των χρήσεων γης καθώς και των γεωλογικών
χαρακτηριστικών της εν λόγω περιοχής.
¾ Ο προσδιορισμός της μέγιστης υδατοπαροχής των λεκανών
απορροής.
¾ Η εκτίμηση του κινδύνου διάβρωσης με τον προσδιορισμό της
στερεοπαροχής.
Αρχικά πραγματοποιήθηκε η ψηφιοποίηση των τοπογραφικών χαρτών της
Γεωγραφικής Υπηρεσίας Στρατού κλίμακας 1:50.000 και έγινε η οριοθέτηση των
λεκανών απορροής, η χάραξη του υδρογραφικού δικτύου και η σχεδίαση των
ισοϋψών καμπύλων της περιοχής έρευνας μέσω του λογισμικού ArcGIS 9.3.
Από την ολοκλήρωση της ψηφιοποίησης και με την χρήση του ίδιου
προγράμματος, προσδιορίστηκαν με ακρίβεια τα μορφομετρικά χαρακτηριστικά
των 61 υπολεκανών απορροής.
Από την εξέταση των μορφομετρικών χαρακτηριστικών προκύπτει ότι στις
λεκάνες απορροής της περιοχής αναπτύσσονται σημαντικές κλίσεις οι οποίες
κυμαίνονται από 8,22% - 28,71% αποτελώντας έναν σημαντικό δείκτη των
δυνάμεων της διάβρωσης που ενεργούν στις λεκάνες απορροής.
Σελίδα 119
Όσον αφορά την υψομετρία των λεκανών απορροής υπολογίστηκε ότι το
μέσο υψόμετρο των λεκανών κυμαίνεται μεταξύ 157,29 m – 1384,14 m, το
ελάχιστο μεταξύ 9,75 m – 478,51 m και το μέγιστο μεταξύ 284,28 m – 2269,09
m όπου σε συνδυασμό με τις κλίσεις που επικρατούν προσδιορίζουν το έντονο
ανάγλυφο της περιοχής έρευνας. Με βάση την έκταση που καταλαμβάνουν οι
λεκάνες απορροής παρατηρούμε ότι το εμβαδόν τους ποικίλει και συναντάμε
λεκάνες με έκταση 1,48 km2 η μικρότερη και 170,26 km2 η μεγαλύτερη.
Στην συνέχεια και εφόσον υπολογίστηκαν τα σπουδαιότερα μεγέθη που
εκφράζουν την μορφολογία της περιοχής μελετήσαμε το κλίμα της περιοχής
ενδιαφέροντος. Για την έρευνα του κλίματος χρησιμοποιήθηκαν οι βροχομετρικοί
σταθμοί του «Νεοχωρίου» που βρίσκεται στα 800 m υψόμετρο, των «Πιτσιωτών»
στα 800 m, των «Δυο Βουνών» στα 460 m, του «Ζηλευτού» στα 120 m, της
«Λαμίας» στα 144 m, του «Τριλόφου» στα 580 m, του «Τυμφρηστού» στα 850
m και της «Υπάτης» στα 286 m υψόμετρο. Για τα θερμοκρασιακά δεδομένα
χρησιμοποιήσαμε το μετεωρολογικό σταθμό της «Λαμίας» καθώς οι υπόλοιποι
σταθμοί δεν είχαν μετρήσεις θερμοκρασίας. Η έλλειψη δεδομένων, ο μικρός
αριθμός των σταθμών, η κακή κατανομή τους στο χώρο και η έλλειψη σταθμών
σε μεγάλα υψόμετρα αποτελεί ένα πανελλαδικό πρόβλημα που δυσχεραίνει την
ακρίβεια των αποτελεσμάτων.
Στην αρχή ελέγχθηκε η ομοιογένεια των μετεωρολογικών δεδομένων και
υπολογίστηκε το μέσο ετήσιο ύψος βροχής των οχτώ σταθμών χρησιμοποιώντας
ως σταθμό βάσης το σταθμό του «Νεοχωρίου», ο οποίος εμφάνιζε και το
μεγαλύτερο ύψος βροχής με 1426,4 mm, με δεύτερο το σταθμό του
«Τυμφρηστού» με 1119,1 m, το σταθμό των «Πιτσιωτών» να εμφανίζει μέσο
ετήσιο ύψος βροχής 851,3 mm, στην συνέχεια ακολουθεί ο σταθμός των «Δυο
Βουνών» με 627,1 mm, της «Υπάτης» με 548,1 m, του «Τριλόφου» με 393,7 m,
της «Λαμίας» με 354,0 m και του «Ζηλευτού» με 294,2 mm, ενώ η μέση ετήσια
θερμοκρασία του μετεωρολογικού σταθμού της «Λαμίας» ήταν 16,6 οC και στη
συνέχεια
καταρτίστηκαν
τα
ομβροθερμικά
διαγράμματα
της
περιοχής
ενδιαφέροντος.
Σελίδα 120
Για τον προσδιορισμό του ποσοστού των χρήσεων γης της περιοχής έρευνας
έγινε χρήση του Corine Land Cover 2000 και προέκυψε ο χάρτης φυτοκάλυψης
με 7 κατηγορίες φυσικής βλάστησης όπου σε συνδυασμό με την πλούσια πανίδα
συνθέτει ένα πλούσιο και ισχυρό οικοσύστημα. Συγκεκριμένα η χλωριδική
σύνθεση της λεκάνης του Σπερχειού ποταμού είναι πολυποίκιλη με παρουσία 4
χαρακτηριστικών ζωνών , των εξής παρακάτω: ζώνη της ευμεσογειακής
βλάστησης με κύριαρχα είδη τα Quercus coccifera , Pistacia lentiscus, την
παραμεσογειακή ζώνη με κυρίαρχα είδη τα Quercus coccifera και Quercus
frainetto, την ζώνη της ελάτης και των παραμεσόγειων κωνοφόρων με κυρίαρχο
είδος την Αbies borisii -regis και Abies cephalonica . Και τέλος με σημαντική
συμμετοχή στην υδραυλική κατάσταση του ποταμού την υγρόφιλη αζωνική
βλάστηση που καταλαμβάνει σημαντικό μέρος των όχθεων του ποταμού με
κυριότερα είδη τα Platanus orientalis και Salix alba. Παρατηρούμε λοιπόν ότι το
ποσοστό δάσωσης της περιοχής είναι ιδιαίτερα υψηλό με αποτέλεσμα να ασκεί
σημαντική προστατευτική και υδρολογική επίδραση απέναντι στα εκτατικά
χειμαρρικά φαινόμενα.
Όσον αφορά το μητρικό πέτρωμα έγινε έρευνα του γεωλογικού υποθέματος
της περιοχής η οποία βασίστηκε στην ψηφιοποίηση του υδρολιθολογικού χάρτη
της Ελλάδος 1:50.000 του Ινστιτούτου Γεωλογικών και Μεταλλευτικών Ερευνών
(ΙΓΜΕ), και την ψηφιοποίηση του. Από την ψηφιοποίηση του χάρτη προέκυψε ότι
στην περιοχή έρευνας παρουσιάζονται 3 κατηγορίες Γεωλογικών σχηματισμών
από τα οποία τον κυρίαρχο γεωλογικό σχηματισμό αποτελεί ο Αδιαπέρατος
Σχηματισμός-φλύσχης με ποσοστό 55,42%.
Στην
συνέχεια
με
την
βοήθεια
(στοχαστικών)
τύπων
υπολογίστηκε ο μέσος όρος των μέγιστων παροχών των λεκανών απορροής και
διαπιστώσαμε ότι οι λεκάνες που παρουσιάζουν την μέγιστη παροχή είναι η
Υπολεκάνη 23 με 239,062 m3/sec, η Υπολεκάνη 22 με 179,656 m3/sec, η
Υπολεκάνη 7 με 151,324 m3/sec και η Υπολεκάνη 59 με 137,427 m3/sec.
Τα αποτελέσματα θεωρούνται φυσιολογικά καθώς η παροχή είναι ανάλογη του
παράγοντα F με την συμμετοχή διαφόρων σταθερών κυρίως συντελεστών.
Σελίδα 121
Για τον προσδιορισμό της στερεοπαροχής χρησιμοποιήθηκαν τρία εμπειρικά
μοντέλα που είναι τα εξής:
Η Παγκόσμια Εξίσωση Εδαφικής Απώλειας
Η μέθοδος Gavrilovič
Η μέθοδος Kronfeller-Kraus
Με την χρήση της Παγκόσμιας Εξίσωσης Εδαφικής Απώλειας, υπολογίστηκε
η συνολική ετήσια εδαφική απώλεια ίση με 478.152,1948 t/y. Οι λεκάνες που
παρουσιάζουν τον υψηλότερο κίνδυνο εδαφικής απώλειας είναι η Υπολεκάνη 23
με 69.887,99964 t/y, η Υπολεκάνη 22 με 52.214,78782 t/y, η
Υπολεκάνη 7 με 47.984,74856 t/y και η Υπολεκάνη 33 με 28.568,80956
t/y. Για τις υψηλές τιμές εδαφικής απώλειας ευθύνονται κυρίως το μεγάλο ύψος
βροχόπτωσης καθώς και η μορφολογία των λεκανών απορροής εφόσον η περιοχή
είναι κατά κύριο λόγο ορεινή με έντονες κλίσεις.
Στην συνέχεια και λαμβάνοντας υπόψη τον βαθμό εκφόρτισης φερτών υλών
DR υπολογίστηκε η συνολική ετήσια ποσότητα φερτών υλών που φτάνει στην
έξοδο των λεκανών απορροής ίση με 184.596,808 t/y. Οι υπολεκάνες που
υπολογίστηκαν ότι παρουσιάζουν την μεγαλύτερη απώλεια στην έξοδο είναι η
Υπολεκάνη 23 με 28.220,4355 t/y, η Υπολεκάνη 22 με 21.172,00984 t/y,
η Υπολεκάνη 7 με 18.492,96448 t/y και η Υπολεκάνη 33 με 11.409,11381
t/y. Ο λόγος της υψηλής εδαφικής απώλειας στην έξοδο των υπολεκανών
οφείλεται στο μεγάλο εμβαδόν των λεκανών και στις έντονες κλίσεις των
κεντρικών κοιτών τους.
Η επόμενη μέθοδος που χρησιμοποιήθηκε για την εκτίμηση της υποβάθμισης
της περιοχής έρευνας έγινε με την βοήθεια του μοντέλου του Gavrilovič. Από την
εφαρμογή του μοντέλου προέκυψε ότι η συνολική ετήσια εδαφική απώλεια
υπολογίστηκε ίση με 501.526,98 t/y . Την μεγαλύτερη υποβάθμιση την
εμφανίζει η Υπολεκάνη 23 με 70.321,50442 t/y, η Υπολεκάνη 7 με
53.832,67642 t/y, η Υπολεκάνη 22 με 37.510,93786 t/y και η
Υπολεκάνη 44 με 33.215,80279 t/y. Οι υψηλές τιμές υποβάθμισης που
εμφανίζονται στις υπολεκάνες οφείλεται στο μεγάλο εμβαδόν τους, στο υψηλό
Σελίδα 122
μέσο ετήσιο ύψος βροχής και του μεγάλου συντελεστή διάβρωσης που ασκείται
σε αυτές λόγω των έντονων μέσων κλίσεων της επιφάνειας των λεκανών.
Κατόπιν κρίθηκε αναγκαίο να υπολογίσουμε την εδαφική απώλεια στην
έξοδο των υπολεκανών με την χρήση του μοντέλου Gavrilovič λαμβάνοντας όμως
υπόψη και τον συντελεστή κατακράτησης φερτών υλών R. Από την εφαρμογή
της μεθόδου προέκυψε ότι η εδαφική απώλεια στην έξοδο των λεκανών
απορροής ισούται με 355.705,180 t/y. Οι λεκάνες που παρουσιάζουν υψηλό
κίνδυνο υποβάθμισης στην έξοδο είναι η Υπολεκάνη 23 με 49.689,2315 t/y,
η Υπολεκάνη 22 με 38.585,13805 t/y, η Υπολεκάνη 7 με 33.201,9614
t/y και η Υπολεκάνη 44 με 29.978,40983 t/y. Η υψηλή αυτή επικινδυνότητα
οφείλεται στα χαρακτηριστικά των λεκανών όπως το μεγάλο εμβαδόν, η μεγάλη
περίμετρος, το μήκος των κεντρικών και των δευτερευουσών κοιτών καθώς και
το υψόμετρο τους.
Και τα δύο παραπάνω μοντέλα που χρησιμοποιήθηκαν παρουσιάζουν
διάφορα πλεονεκτήματα αλλά και μειονεκτήματα κατά την εφαρμογή τους. Στην
περίπτωση της πρώτης μεθόδου (USLE), η κύρια αιτία που καθιστά το μοντέλο
από τις πιο δημοφιλείς μεθόδους είναι η απλότητα της εφαρμογής της και η
ευκολία στην συλλογή των δεδομένων που απαιτεί.
Παρόλα αυτά θα πρέπει να αναφέρουμε ότι η ΠΕΕΑ υπολογίζει την εδαφική
διάβρωση πολλαπλασιάζοντας εντελώς διαφορετικά μεγέθη, τα οποία εκφράζουν
βροχόπτωση, εδαφολογικά χαρακτηριστικά, τοπογραφικές κλίσεις, φυτοκάλυψη
και πρακτικές ελέγχου της διάβρωσης ενώ στην πραγματικότητα η διάβρωση δεν
μπορεί να προσεγγιστεί με τόσο απλουστευμένο τρόπο.
Επίσης μία ακόμα σημαντική αδυναμία της μεθόδου είναι ο υπολογισμός του
συντελεστή διαβρωτικότητας της βροχόπτωσης, ο οποίος είναι ο σημαντικότερος
παράγοντας για την σωστή και αποτελεσματική χρήση της εξίσωσης. Για τον
υπολογισμό του απαιτείται η ύπαρξη αρκετών και σημαντικών μετεωρολογικών
παρατηρήσεων.
Τέλος η ΠΕΕΑ έχει αναπτυχθεί με βάση δεδομένα μικρών εδαφικών
εκτάσεων με σχετικά ομοιόμορφα τοπογραφικά, εδαφολογικά και υδρολογικά
χαρακτηριστικά και επομένως η εφαρμογή της σε λεκάνες απορροής μεγάλης
κλίμακας είναι προβληματική.
Σελίδα 123
Στην περίπτωση της δεύτερης μεθόδου (μέθοδος Gavrilovič) παρουσιάζεται
ευκολία στην εφαρμογή της γιατί δεν περιέχει παράγοντες για τους οποίους
υπάρχει αδυναμία συγκέντρωσης στοιχείων είτε παντελή έλλειψη στοιχείων. Για
τον λόγο αυτό χρησιμοποιείται ευρέως για την αναγνώριση περιοχών με υψηλούς
ρυθμούς διάβρωσης που μπορεί να οδηγήσουν στην ερημοποίηση του εδάφους
εάν δεν ληφθούν απαραίτητα μέτρα. Η αδυναμία της μεθόδου εντοπίζεται στον
υπολογισμό του συντελεστή θερμοκρασίας και του μέσου ετήσιου ύψους βροχής
καθώς κάποιες φορές δεν είναι διαθέσιμες οι μετεωρολογικές παρατηρήσεις των
περιοχών
ενδιαφέροντος.
Όπως
αναφέραμε
και
παραπάνω
η
έλλειψη
μετεωρολογικών παρατηρήσεων αποτελεί ένα πανελλαδικό πρόβλημα που
δυσκολεύει την διεξαγωγή τέτοιων εφαρμογών.
Και τα δύο αυτά υδρολογικά μοντέλα που χρησιμοποιήθηκαν ως εφαρμογή
των Γεωγραφικών Συστημάτων Πληροφοριών αποτελούν ένα πολύ χρήσιμο
εργαλείο για τον υπολογισμό της εδαφικής απώλειας αλλά έχουν και τη
δυνατότητα να προσαρμόζονται σε τυχόν μελλοντικές ακραίες συνθήκες και να
προσδιορίζουν την επίδραση της αλλαγής αυτής στο φυσικό περιβάλλον.
Το τελευταίο στάδιο της εργασίας ήταν ο υπολογισμός του μεγέθους του
μέγιστου φορτίου φερτών υλών που μπορεί να αποτεθεί στο κώνο πρόσχωσής
τους λόγω στερεομεταφοράς μετά από έκτακτο πλημμυρικό γεγονός. Το
μέγεθος αυτό προσδιορίζεται με τον τύπο του Kronfeller-Kraus και τα
αποτελέσματα που προέκυψαν κατέδειξαν ότι οι λεκάνες που παρουσιάζουν την
μεγαλύτερη επικινδυνότητα είναι η Υπολεκάνη 37 με 387.158,7095 t/y, η
Υπολεκάνη 22 με 285.473,3982 t/y, η Υπολεκάνη 59 με 265.766,1052
t/y και η Υπολεκάνη 7 με 237.811,2134 t/y λόγω του μεγάλου εμβαδού των
λεκανών και των έντονων κλίσεων των κοιτών.
Αξιολογώντας τα αποτελέσματα της παρούσας μελέτης καταλήγουμε στα
εξής συμπεράσματα :
1. Προτείνουμε να δημιουργηθούν διάφοροι τύποι φραγμάτων που η λειτουργία
τους να συμβάλει στις εξής κατευθύνσεις :
- Μείωση της ταχύτητας ροής – παροχής
Σελίδα 124
- Μείωση της κλίσης της κεντρικής κοίτης ώστε να επιτευχθεί η κατάλληλη
κλίση αντιστάθμισης.
- Συγκράτηση φερτών υλών (μερικώς ή ολοκληρωτικά).
- Διόδευση της πλημμυρικής αιχμής.
2. Δημιουργία διαφόρων τύπων φυτοτεχνικών έργων και κατάλληλου
δασοκομικού σχεδιασμού για την ανόρθωση των υποβαθμισμένων δασών και
δασικών εκτάσεων.
3. Ουσιαστική απαγόρευση της βόσκησης.
4. Μικρά τεχνικά έργα όπως τοίχοι αντιστήριξης, συρματοκιβώτια με λίθους
κτλ.
Συνοψίζοντας θα ήθελα να τονίσω το γεγονός ότι ο σκοπός της συγκεκριμένης
διατριβής είναι να αναδείξει τα προβλήματα της γενικότερης περιοχής και να
επισημάνει τις περιοχές που χρίζουν άμεσης βοήθειας. Πιο συγκεκριμένα στις
λεκάνες απορροής με κωδικό αριθμό 23, 22, 44, 33 και 7 επιβάλλεται να
πραγματοποιηθούν όλα τα παραπάνω προτεινόμενα μέτρα.
Σελίδα 125
ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ
Ελληνική Βιβλιογραφία
Αμπελίδης Θ., Μπέλλος Κ.,(2006) Επεξεργασία υδρολογικών δεδομένων της
περιοχής
Καβάλας
–
Ξάνθης
δίνοντας
έμφαση
στους
αυτόματους
μετεωρολογικούς σταθμούς, Στο 10ο Πανελλήνιο Συνέδριο ΕΥΕ , Ξάνθη.
Διαμαντής Ι. (2001) Ερευνητικό Πρόγραμμα : Διερεύνηση Συνθηκών Ύδρευσης
Δήμων και Κοινοτήτων (από πλευράς επάρκειας, ποιότητας νερού , προστασίας
σημείων ύδρευσης) Νομού Ξάνθης – Προοπτικές , Ξάνθη, Τομέας Γεωτεχνικής
Μηχανικής . Έρευνα που εκπονήθηκε για λογαριασμό της ΤΕΔΚ Ξάνθης
Κουτσογιάννης Δ., (1997) Στατιστική Υδρολογία. Έκδοση 4. Αθήνα : Εθνικό
Μετσόβιο Πολυτεχνείο, Τομέας Υδατικών Πόρων.
Κουτσογιάννης Δ., Ξανθόπουλος Θ., (1999) Τεχνική Υδρολογία Έκδοση 3. Αθήνα
: Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο, Τομέας Υδατικών Πόρων.
Κωτούλας
Δ. , (2001) Υδρολογία και Υδραυλική Φυσικού Περιβάλλοντος,
Θεσσαλονίκη : Α.Π.Θ., Τμήμα Εκδόσεων.
Κωτούλας Δ., (2001) Ορεινή Υδρονομική Τόμος Ι : Τα ρέοντα ύδατα ,
Θεσσαλονίκη : Α.Π.Θ., Τμήμα Εκδόσεων.
Μάρης Φ. (2000) Το χειμαρρικό Περιβάλλον των Φυσικών Λιμνών της Ελλάδας.
Διδακτορική Διατριβή. Θεσσαλονίκη, Α.Π.Θ.
Μάρης Φ., Βασιλείου Α. , Δεληαποστόλου Δ. , Αϊδονόγλου Ζ. (2006) Εκτίμηση της
στερεοπαροχής στις ορεινές λεκάνες απορροής της νήσου Θάσου με τη χρήση της
εξίσωσης εδαφικής απώλειας (USLE) με την συνεργασία των Γ.Σ.Π. Στο 10ο
Πανελλήνιο Συνέδριο ΕΥΕ , Ξάνθη.
Σελίδα 126
Μάρης Φ., Μαρίνος Δ., (2005), Το πλημμυρικό πρόβλημα της Θράκης κατά την
τελευταία πεντηκονταετία, Επιστημονική Επετηρίδα του Τμήματος Δασολογίας &
Φυσικού Περιβάλλοντος, Τόμος αφιέρωμα στον Ομότιμο Καθηγητή κ. Δημήτριο
Κωτούλα.
Μιμίκου Μ., Μπαλτάς Ε., (2006) Τεχνική Υδρολογία , Αθήνα.
Παπαμήχου Ν., (1996) Δασικά Εδάφη , Β Βελτιωμένη Έκδοση, Θεσσαλονίκη,
Α.Π.Θ. Τμήμα Εκδόσεων.
Σακκάς Ι. (2004) Τεχνική Υδρολογία Τόμος 1 : Υδρολογία Επιφανειακών Υδάτων.
Στάθης Δ., Γούλας Κ. ,(2004) Έντονα πλημμυρικά γεγονότα στην Ελλάδα το
2002. Στο 1ο Πανελλήνιο Περιβαλλοντικό Συνέδριο , Ν.Ορεστιάδα.
Τσακίρης, Γ. (1995) Υδατικοί Πόροι : Ι. Τεχνική Υδρολογία. Αθήνα.
Χρυσάνθου Β., Πυλιώτης Α., (1995) Εκτίμηση της εισροής φερτών υλών σε έναν
ταμιευτήρα υπο κατασκευή. Στο 6ο Πανελλήνιο Συνέδριο ΕΥΕ, Θεσσαλονίκη.
Σελίδα 127
Διεθνής Βιβλιογραφία
Auerswald K., Schwertmann U., (1988) Modelle zur Erosionsmassnahmen unter
deutschen
Anbandendingugen
mit
dem
P-
Faktor
den
Allgemeinen
Bodenabtragsgleichnung (ABAG)
Fournier F., (1960) Glimat et erosion . Paris
Gavrilovič Sl.,(1972) Inzenjering o bujicn im tokovima i eroziji.Beogard
Hofman L., (1974) Bemerkungen zur Längenprofilgleichung vom Hampel.
Zeitschr. Wildbach - u. Lawinenverbau, Jg. 38 , Heft 2.
Jerzy W. Grzymala-Busse and Ming Hu, (2001)A Comparison of Several
Approaches to Missing Attribute Values in Data Mining, LNAI 2005, pp. 378−385,.
Jianguo Ma, (2001) Combining the USLE and GIS/Arcview for Soil Erosion
Estimation in Fall Creek Watershed in Ithaca, New York.
Kirkby , M.J. and Morgan R.P.C.(editors), (1980) Soil Erosion, John Wiley and
Sons, G. Britain.
Kostiantis S., Kotoylas A., Lykoudis S., Argiriou A., Menagias K., (2006) Filling
missing temperature values in weather data banks, 2nd IEE International
Conference on Intelligent Enviroment, Athens , Vol 1, pp 327-334
Kronfellner – Kraus G., (1985) Quantitative estimation of torrent erosion. Intern.
Symposium on Erosion Debris Flow and Disaster Prevention, Tsukuba Japan.
Lakshminarayan K., S. Harp & T. Samad, (1999) Imputation of Missing Data in
Industrial Databases, Applied Intelligence 11, 259–275.
Σελίδα 128
Maris F., Iliadis L., Marinos D. (2004), Estimation of the torrential risk of Rodopi
mountainous watersheds, by a Fuzzy Decision Support System: The case of
Trapezoidal Membership function and Fuzzy conjunction, 7ο Πανελλήνιο
Γεωγραφικό συνέδριο, Ελληνική Γεωγραφική Εταιρεία, Πανεπιστήμιο Αιγαίου
Μυτιλήνη, 14-17 Οκτωβρίου, 22-229.
Maris F., Karagiorgos K., Anastasiadis S., Vassiliou A., Karagiannis I., (2006), Soil
loss evaluation in the Polifitou lake basin using Geographical Information System,
1ο
Διεθνές Επιστημονικό Συνέδριο του Τμήματος Δασολογίας και Διαχείρισης
Περιβάλλοντος και Φυσικών πόρων του Δημοκρίτειου Πανεπιστημίου Θράκης με
θέμα: «Sustainable Management and Development of Mountainous and Island
Areas», Νάξος και Κόρωνος Νάξος, 29 Σεπτεμβρίου έως 1 Οκτωβρίου.
Spartalis S., Iliadis L., Maris F., (2004), Using Fuzzy Sets, Fuzzy Relations, Alpha
Cuts and Scalar Cardinality to estimate the Fuzzy Entropy of a Risk evaluation
System: The case of Greek Thrace Torrential Risk, International Conference of
Computational Methods in Sciences and Engineering 2004 of the European
Society of Computational Methods in Sciences and Engineering, Athens,
Published at LECTURE SERIES ON COMPUTER AND COMPUTATIONAL SCIENCES
Volume 1, 2004 pp. 487-490 ,VSP International Science Publishers, Netherlands.
Spartalis S., Iliadis L., Maris F., (2005). An Innovative Risk Evaluation System
Estimating its own Fuzzy Entropy,
International Conference of Computational
Methods in Sciences and Engineering 2004, Published at JOURNAL OF
MATHEMATICAL AND COMPUTER MODELING, Elsevier Science.
Valentini C., (1930) Sistematione die torrenti a dei bacini montani ,Milano
Vetter M.,(1992) Ein Beitrag zur Berechnung des Festofftransports in Offenen
Gerinnen , Mitteilungen, Institut fűr Wasserwesen, Universität der Bundeswehr
Műnchen, Heft 42, pp 23 and 42.
Σελίδα 129
Wischmeier, W.H. and Smith ,D.D.,(1978) Predicting Rainfall Erosion Losses, A
Guide to Conservation Planning , Agriculture Handbook No. 537, U.S. Department
of Agriculture , Washington , U.S.A.
Zarris D., Lykoudi E., Koutsogiannis D., (2002) Sediment Yield Estimation from a
Hydrographic survey : A case study for the Kremasta reservoir basin. At 5th
International Conference , Water Resources Management in the Era of
Transision. Athens 4-8/9, pp. 338 – 345.
Procceding of an international symposium (Synposium HS1) held from 8-9 july
2003 , during IUGG 2003 , the XXIII General Assembly of the international union
of
geodesy
and
geophysics
,
at
Sapoporo,
Japan
http://books.google.com/books?hl=el&lr=&id=27B4PSqgn3QC&oi=fnd&pg=PA22
4&dq=gavrilovic+soil+erosion+Fluvisol&ots=RsE_yhBluR&sig=NCUo2wFEQdq3EkhWay3Fo76Xag#PPA227,M1
http://eusoils.jrc.it/ESDB_Archive/ESDBv3/GoogleEarth/index.cfm
Σελίδα 130
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ
Σχήμα 1. Διπλή αθροιστική καμπύλη των σταθμών ΝΕΟΧΩΡΙ – ΠΙΤΣΙΩΤΑ.
Σχήμα 2. Διπλή αθροιστική καμπύλη των σταθμών ΝΕΟΧΩΡΙ – ΔΥΟ ΒΟΥΝΑ.
Σχήμα 3. Διπλή αθροιστική καμπύλη των σταθμών ΝΕΟΧΩΡΙ – ΖΗΛΕΥΤΟ.
Σχήμα 4. Διπλή αθροιστική καμπύλη των σταθμών ΝΕΟΧΩΡΙ – ΛΑΜΙΑ.
Σχήμα 5. Διπλή αθροιστική καμπύλη των σταθμών ΝΕΟΧΩΡΙ – ΤΡΙΛΟΦΟ.
Σχήμα 6. Διπλή αθροιστική καμπύλη των σταθμών ΝΕΟΧΩΡΙ – ΤΥΜΦΡΗΣΤΟΣ.
Σχήμα 7. Διπλή αθροιστική καμπύλη των σταθμών ΝΕΟΧΩΡΙ – ΥΠΑΤΗ.
Πίνακας 1. Βροχοπτώσεις του Μ.Σ. ΝΕΟΧΩΡΙΟΥ
Πίνακας 2. Βροχοπτώσεις του Μ.Σ. ΠΙΤΣΙΩΤΑ
Πίνακας 3. Βροχοπτώσεις του Μ.Σ. ΔΥΟ ΒΟΥΝΑ
Πίνακας 4. Βροχοπτώσεις του Μ.Σ. ΖΗΛΕΥΤΟΥ
Πίνακας 5. Βροχοπτώσεις του Μ.Σ. ΛΑΜΙΑΣ
Πίνακας 6. Βροχοπτώσεις του Μ.Σ. ΤΡΙΛΟΦΟΥ
Πίνακας 7. Βροχοπτώσεις του Μ.Σ. ΤΥΜΦΡΗΣΤΟΥ
Πίνακας 8. Βροχοπτώσεις του Μ.Σ. ΥΠΑΤΗΣ
Πίνακας 9. Θερμοκρασίες του Μ.Σ. ΛΑΜΙΑΣ
Χάρτης 1. Μορφολογία της λεκάνης απορροής του Σπερχειού
Χάρτης 2. Υδρογραφικό δίκτυο περιοχής έρευνας
Χάρτης 3. Μέγιστη Παροχή από το Μέσο Όρο των παροχών
Χάρτης 4. Εδαφική απώλεια με την Παγκόσμια εξίσωση εδαφικής απώλειας (t/yr)
Χάρτης 5. Συντελεστής διαβρωτικότητας της βροχόπτωσης R
Χάρτης 6. Συντελεστής φυτοκάλυψης C
Χάρτης 7. Συντελεστής εδαφικής διαβρωσιμότητας Κ
Χάρτης 8. Τοπογραφικός συντελεστής LS
Χάρτης 9. Βαθμός ενδιάμεσης εκφόρτισης υλικών D R
Χάρτης 10. Εδαφική διάβρωση στην έξοδο (t/yr)
Χάρτης 11. Εδαφική απώλεια με την μέθοδο Gavrilovič (t/yr)
Χάρτης 12. Εδαφική απώλεια με την μέθοδο Gavrilovič στην έξοδο (t/yr)
Χάρτης 13. Mητρικό πέτρωμα
Χάρτης 14. Παράγοντας x
Xάρτης 15. Παράγοντας y
Χάρτης 16. Παράγοντας φ
Χάρτης 17. Συντελεστής διάβρωσης z
Χάρτης 18. Εδαφική απώλεια με την μέθοδο Κronfeller-Kraus (tn/yr)
Χάρτης 19. Μέση κλίση επιμέρους λεκανών απορροής (ποσοστό %)
Χάρτης 20. Βροχομετρικοί σταθμοί λεκάνης απορροής
Χάρτης 21. Φυτοκάλυψη σύμφωνα με το Corine 2000
Φωτογραφικό υλικό
Σελίδα 131
ΝΕΟΧΩΡΙ ‐ ΠΙΤΣΙΩΤΑ
20000,0
15000,0
10000,0
ΝΕΟΧΩΡΙ ‐ ΠΙΤΣΙΩΤΑ
5000,0
0,0
0,0
5000,010000,015000,020000,0
Σχήμα 1. Διπλή αθροιστική καμπύλη των σταθμών ΝΕΟΧΩΡΙ – ΠΙΤΣΙΩΤΑ.
ΝΕΟΧΩΡΙ ‐ ΔΥΟ ΒΟΥΝΑ
20000,0
15000,0
10000,0
ΝΕΟΧΩΡΙ ‐ ΔΥΟ
ΒΟΥΝΑ
5000,0
0,0
0,0
5000,0
10000,0
15000,0
Σχήμα 2. Διπλή αθροιστική καμπύλη των σταθμών ΝΕΟΧΩΡΙ – ΔΥΟ ΒΟΥΝΑ.
ΝΕΟΧΩΡΙ ‐ ΖΗΛΕΥΤΟ
20000,0
15000,0
10000,0
ΝΕΟΧΩΡΙ ‐ ΖΗΛΕΥΤΟ
5000,0
0,0
0,0
2000,0 4000,0 6000,0 8000,0
Σχήμα 3. Διπλή αθροιστική καμπύλη των σταθμών ΝΕΟΧΩΡΙ – ΖΗΛΕΥΤΟ.
Σελίδα 132
ΝΕΟΧΩΡΙ ‐ ΛΑΜΙΑ
20000,0
15000,0
10000,0
ΝΕΟΧΩΡΙ ‐ ΛΑΜΙΑ
5000,0
0,0
0,0
2000,0 4000,0 6000,0 8000,0
Σχήμα 4. Διπλή αθροιστική καμπύλη των σταθμών ΝΕΟΧΩΡΙ – ΛΑΜΙΑ.
ΝΕΟΧΩΡΙ ‐ ΤΡΙΛΟΦΟ
20000,0
15000,0
10000,0
ΝΕΟΧΩΡΙ ‐ ΤΡΙΛΟΦΟ
5000,0
0,0
0,0
5000,0
10000,0
Σχήμα 5. Διπλή αθροιστική καμπύλη των σταθμών ΝΕΟΧΩΡΙ – ΤΡΙΛΟΦΟ.
ΝΕΟΧΩΡΙ ‐ ΤΥΜΦΡΗΣΤΟΣ
20000,0
15000,0
10000,0
ΝΕΟΧΩΡΙ ‐
5000,0
0,0
0,0 5000,010000,015000,020000,025000,0
Σχήμα 6. Διπλή αθροιστική καμπύλη των σταθμών ΝΕΟΧΩΡΙ – ΤΥΜΦΡΗΣΤΟΣ.
Σελίδα 133
ΝΕΟΧΩΡΙ ‐ ΥΠΑΤΗ
20000,0
15000,0
10000,0
ΝΕΟΧΩΡΙ ‐ ΥΠΑΤΗ
5000,0
0,0
0,0
5000,0
10000,0
15000,0
Σχήμα 7. Διπλή αθροιστική καμπύλη των σταθμών ΝΕΟΧΩΡΙ – ΥΠΑΤΗ.
Σελίδα 134
Πίνακας 1. Βροχοπτώσεις του Μ.Σ. ΝΕΟΧΩΡΙΟΥ
ΣΤΑΘΜΟΣ: ΝΕΟΧΩΡΙ
ΥΠΗΡΕΣΙΑ: ΔΕΗ
ΛΕΚΑΝΗ ΑΠΟΡΡΟΗΣ: ΣΠΕΡΧΕΙΟΣ
ΥΨΟΜΕΤΡΟ: 800
ΝΟΜΟΣ: ΦΘΙΩΤΙΔΟΣ
ΟΚΤ
ΝΟΕ
ΔΕΚ
ΙΑΝ
ΦΕΒ
ΜΑΡ
ΑΠΡ
ΜΑΪ
ΙΟΥΝ
ΙΟΥΛ
ΑΥΓ
ΣΕΠ
ΕΤΟΣ
1980-1981
289,4
282,4
435,3
330,3
250,3
79,6
120,5
71,7
20,3
4,3
32,7
88,7
2005,5
1981-1982
139,8
173,4
509,3
85,7
230,6
239,9
171,9
141,8
34,0
19,2
16,1
22,0
1783,7
1982-1983
138,1
278,6
263,8
56,5
180,9
93,3
48,3
69,9
86,7
31,6
57,8
30,7
1336,2
1983-1984
159,0
334,3
266,0
241,4
232,4
182,8
213,9
98,6
5,9
9,3
111,4
33,2
1888,2
1984-1985
0,7
247,1
160,9
403,8
110,0
197,4
207,8
52,1
28,6
14,5
0,2
4,3
1427,4
1985-1986
112,9
409,5
82,5
277,7
348,0
164,0
162,8
165,0
55,3
36,0
18,8
34,4
1866,9
1986-1987
197,9
67,5
237,7
313,1
148,1
257,5
117,0
60,7
49,4
10,8
14,2
8,4
1482,3
1987-1988
247,4
231,3
190,1
146,1
191,8
162,4
95,8
50,8
14,4
1,2
0,8
23,9
1356,0
1988-1989
76,2
392,5
184,4
30,6
230,7
172,9
147,4
106,5
28,5
83,0
9,8
11,2
1473,7
1989-1990
122,6
142,9
129,1
13,4
71,8
25,5
100,5
85,9
23,8
8,5
80,6
9,5
814,1
1990-1991
73,3
171,1
512,2
118,7
215,2
139,8
179,4
152,9
11,6
10,3
51,4
2,6
1638,5
1991-1992
99,0
274,8
50,5
42,0
57,2
148,2
163,4
144,8
122,2
9,0
0,0
25,4
1136,5
1992-1993
52,1
65,0
233,2
156,8
471,6
185,9
63,9
136,4
42,2
0,0
0,0
14,8
1421,9
1993-1994
15,4
310,3
199,8
325,6
357,1
44,5
121,0
101,5
27,9
49,8
27,9
0,0
1580,9
1994-1995
354,6
185,7
128,3
349,0
41,9
367,2
111,0
47,7
5,7
81,3
52,1
42,2
1766,6
1995-1996
45,0
118,4
255,7
194,0
270,9
262,3
74,5
39,1
7,5
31,9
43,9
52,5
1395,7
1996-1997
127,4
187,0
275,5
387,8
52,6
185,9
120,9
58,7
27,4
0,0
41,1
16,5
1480,8
1997-1998
94,7
210,8
213,7
37,4
110,8
95,1
31,4
129,7
21,1
0,0
22,2
78,1
1045,0
1998-1999
42,2
445,6
149,5
73,0
65,8
229,3
79,9
20,0
2,9
132,3
22,2
36,5
1299,1
1999-2000
136,3
372,4
59,0
27,3
151,1
46,3
30,5
21,7
14,3
10,8
2,9
16,5
889,0
2000-2001
94,3
70,6
71,4
158,0
134,5
93,9
110,6
18,2
12,5
32,5
56,5
13,7
866,8
ΑΘΡΟΙΣΜΑ
2618,3
4971,1
4608,0
3768,1
3923,2
3373,7
2472,3
1773,7
642,2
576,4
662,6
565,2
29954,8
ΜΕΣΗ ΤΙΜΗ
124,7
236,7
219,4
179,4
186,8
160,7
117,7
84,5
30,6
27,4
31,6
26,9
1426,4
ΤΥΠ. ΑΠΟΚΛ.
88,2
113,8
131,8
132,5
112,9
84,2
53,0
46,6
28,9
34,1
29,4
23,3
339,1
ΣΥΝ. ΜΕΤΑΒΛ.
0,7
0,5
0,6
0,7
0,6
0,5
0,4
0,6
0,9
1,2
0,9
0,9
0,2
ΥΠΟΜΝΗΜΑ:
Συμπληρωμένες τιμές

Επέκταση

Ομογενοποιημένες τιμές

Σελίδα 135
Πίνακας 2. Βροχοπτώσεις του Μ.Σ. ΠΙΤΣΙΩΤΑ
ΣΤΑΘΜΟΣ: ΠΙΤΣΙΩΤΑ
1980-1981
ΟΚΤ
ΝΟΕ
ΔΕΚ
ΙΑΝ
ΦΕΒ
ΜΑΡ
ΑΠΡ
ΜΑΪ
ΙΟΥΝ
ΙΟΥΛ
ΑΥΓ
ΣΕΠ
ΕΤΟΣ
176,8
131,6
156,4
347,0
174,6
56,0
107,2
40,6
17,8
18,2
20,4
40,2
1286,8
1981-1982
77,0
147,4
270,7
105,0
241,4
254,4
126,6
163,0
33,2
0,0
13,0
30,0
1461,7
1982-1983
119,4
230,4
153,6
58,6
87,2
86,0
39,6
45,2
100,3
62,2
31,2
25,7
1039,4
1983-1984
115,0
160,7
188,0
89,6
156,2
127,0
173,6
82,8
9,6
13,8
101,4
27,0
1244,7
1984-1985
8,8
154,0
147,4
328,4
57,2
154,0
139,8
41,6
27,6
15,6
0,0
1,8
1076,2
1985-1986
110,6
284,4
45,8
114,1
204,8
119,8
93,2
78,6
67,6
33,2
18,6
9,2
1179,9
1986-1987
128,6
54,2
169,8
158,0
49,4
276,6
88,6
52,6
22,8
5,0
19,6
1,6
1026,8
1987-1988
179,2
190,2
112,4
142,2
245,4
104,4
58,0
38,4
16,6
0,0
1,2
17,4
1105,4
1988-1989
62,6
338,9
134,4
20,6
147,8
173,6
44,4
79,4
38,0
55,8
7,2
14,0
1116,7
1989-1990
112,5
83,8
129,2
23,1
49,2
36,0
74,7
53,6
14,8
1,2
87,6
6,0
671,7
1990-1991
50,1
135,1
301,7
100,4
114,3
100,6
161,6
112,5
14,0
36,2
69,0
5,7
1201,2
1991-1992
59,8
169,9
29,9
23,6
46,9
87,7
138,8
126,5
45,5
28,5
0,0
16,0
773,1
1992-1993
40,9
51,0
182,9
123,0
369,9
145,8
50,1
107,0
33,1
0,0
0,0
11,6
1115,4
1993-1994
12,1
243,4
156,7
255,4
280,1
34,9
94,9
79,6
21,9
39,1
21,9
0,0
1240,1
1994-1995
278,1
145,6
100,6
273,8
32,8
288,1
87,0
37,4
4,5
63,8
40,9
33,1
1385,8
1995-1996
35,3
92,9
200,6
152,2
212,5
205,8
58,4
30,7
5,9
25,0
34,4
41,2
1094,8
1996-1997
99,9
146,7
216,1
304,2
41,2
145,8
94,8
46,1
21,5
0,0
32,2
13,0
1161,6
1997-1998
74,3
165,3
167,6
29,3
86,9
74,6
24,6
101,7
16,6
0,0
17,4
61,3
819,7
1998-1999
33,1
349,5
117,3
57,2
51,6
179,8
62,7
15,7
2,2
103,8
17,4
28,6
1019,0
1999-2000
106,9
292,1
46,3
21,4
118,5
36,4
23,9
17,0
11,2
8,5
2,2
13,0
697,4
2000-2001
74,0
55,4
56,0
124,0
105,5
73,6
86,8
14,3
9,8
25,5
44,3
10,7
680,0
ΑΘΡΟΙΣΜΑ
1955,0
3622,6
3083,6
2851,0
2873,6
2760,9
1829,4
1364,3
534,5
535,4
580,1
407,1
22397,4
ΜΕΣΗ ΤΙΜΗ
93,1
172,5
146,8
135,8
136,8
131,5
87,1
65,0
25,5
25,5
27,6
19,4
1066,5
ΤΥΠ. ΑΠΟΚΛ.
63,3
88,6
70,0
105,9
93,2
76,4
42,6
39,9
23,0
27,4
28,3
15,6
224,6
0,7
0,5
0,5
0,8
0,7
0,6
0,5
0,6
0,9
1,1
1,0
0,8
0,2
ΥΠΟΜΝΗΜΑ:
Επέκταση
Σελίδα 136
Πίνακας 3. Βροχοπτώσεις του Μ.Σ. ΔΥΟ ΒΟΥΝΑ
ΣΤΑΘΜΟΣ: ΔΥΟ ΒΟΥΝΑ
ΟΚΤ
ΝΟΕ
ΔΕΚ
ΙΑΝ
ΦΕΒ
ΜΑΡ
ΑΠΡ
ΜΑΪ
ΙΟΥΝ
ΙΟΥΛ
ΑΥΓ
ΣΕΠ
ΕΤΟΣ
1980-1981
275,2
91,5
123,5
212,1
72,5
32,1
82,8
31,7
23,2
28,5
34,1
81,0
1088,4
1981-1982
95,2
147,0
116,5
71,9
172,1
171,3
182,2
201,7
27,1
23,9
23,0
46,4
1278,2
1982-1983
79,9
132,2
67,8
28,3
74,2
72,1
29,2
35,1
189,4
74,2
47,9
18,7
848,9
1983-1984
59,4
90,7
229,2
68,7
175,5
92,7
126,7
51,1
33,7
23,9
56,7
21,2
1029,6
1984-1985
24,1
91,0
168,0
132,1
17,4
91,9
77,7
36,8
18,1
24,7
17,4
38,5
737,6
1985-1986
147,4
178,3
59,4
63,7
42,2
57,2
29,3
68,7
104,9
33,1
74,3
18,1
876,4
1986-1987
180,8
56,3
65,6
129,1
77,0
138,2
115,9
35,5
65,4
28,3
25,3
17,4
934,7
1987-1988
119,2
90,3
52,5
113,4
113,2
88,9
33,6
30,9
11
0
0
0
653,0
1988-1989
50,7
224,9
153,4
14
65,6
153,9
26,8
46,3
26,4
39,5
0
0,8
802,3
1989-1990
78,3
59,3
85,9
24
36,9
27,5
72,1
37,5
0,4
1,1
110,1
18,6
551,7
1990-1991
43,7
202,9
238,2
142
64
95,4
112,2
48,7
0
34,5
109,3
1,8
1092,7
1991-1992
92,5
104,4
79,1
48,7
49,6
33,4
104,8
123,7
104,4
14,4
0
7
762,0
1992-1993
65,2
25,3
115,8
67,4
145,4
62,2
39,7
93,9
18,4
0
6,5
2,2
642,0
1993-1994
18,5
279,6
88,3
206,8
292
47,7
72,9
57,6
35,8
42,7
18
0
1159,9
1994-1995
354,3
146,9
81,6
145,2
12,1
148,4
60,4
40,7
7
111,7
25,3
150,4
1284,0
1995-1996
27,5
11,9
191,3
163
123,7
139,6
30,5
34,1
3,7
13,1
53
21,5
812,9
1996-1997
127,3
50,4
118,6
304,2
46,9
114,7
52,5
94,9
10,3
1
57,7
16,4
994,9
1997-1998
56
221,2
210,1
64,1
79,1
162,7
11,4
80,5
31,6
0
2,5
43,8
963,0
1998-1999
19,8
314,1
238,3
109,4
64,1
188,5
80,2
34,4
21,9
45,1
40,8
61,2
1217,6
1999-2000
136,0
132,3
115,6
43,6
104,9
45,6
57,8
20,2
49,4
18,4
17,4
27,6
769,0
2000-2001
81,8
56,3
104,4
115,9
123,4
58,5
98,8
55,3
18,3
110,6
17,4
17,4
858,1
ΑΘΡΟΙΣΜΑ
2132,7
2706,9
2703,1
2267,4
1951,7
2022,5
1497,4
1259,3
800,4
668,7
736,8
610,0
19356,8
ΜΕΣΗ ΤΙΜΗ
101,6
128,9
128,7
108,0
92,9
96,3
71,3
60,0
38,1
31,8
35,1
29,0
921,8
ΤΥΠ. ΑΠΟΚΛ.
84,3
82,4
61,0
72,1
64,6
50,5
41,8
41,6
45,4
32,2
32,6
34,9
210,5
0,8
0,6
0,5
0,7
0,7
0,5
0,6
0,7
1,2
1,0
0,9
1,2
0,2
ΥΠΟΜΝΗΜΑ:
Επέκταση
Σελίδα 137
Πίνακας 4. Βροχοπτώσεις του Μ.Σ. ΖΗΛΕΥΤΟΥ
ΣΤΑΘΜΟΣ: ΖΗΛΕΥΤΟ
ΥΠΗΡΕΣΙΑ: ΥΠΕΧΩΔΕ
ΟΚΤ
ΝΟΕ
ΔΕΚ
ΙΑΝ
ΦΕΒ
ΜΑΡ
ΑΠΡ
ΜΑΪ
ΙΟΥΝ
ΙΟΥΛ
ΑΥΓ
ΣΕΠ
1980-1981
125,7
102,7
45,6
188,8
33
4,5
40,3
5,6
5,8
9,9
15,2
33,3
ΕΤΟΣ
610,4
1981-1982
64
92,9
61
24,6
80,9
78,2
47,7
52,9
16,2
2,0
11,7
18,9
551,0
1982-1983
33,5
107,6
43
12,3
42,1
25,3
12
5,5
66
78,7
41,6
0,6
468,2
1983-1984
24,4
96,8
192,7
31,9
152,7
98
108
23,5
6,3
5,3
52
0,6
792,2
1984-1985
11
63,1
93,3
76,7
37,8
61,2
33,5
10,6
1,6
0
0
1,2
390,0
1985-1986
61,3
138,2
25,5
51
70,9
51,1
7,8
24,2
21,5
2,8
0
3,2
457,5
1986-1987
34
19,9
35,7
18
2,5
220,2
28,6
12,4
13,7
0,7
5
0,6
391,3
1987-1988
107,1
56
26
53,7
45,4
46,2
21,4
9,4
1,8
0,2
0
4,8
372,0
1988-1989
14,8
109,5
39,2
4,5
14,6
37,2
9,9
6,8
7,6
6,6
0,2
2
252,9
1989-1990
29,3
18,8
34,3
0
0
0
29,8
7,3
0,8
0,0
50,7
18,1
189,1
1990-1991
44,3
123,4
45,1
83,9
29,2
73,5
81,7
48,3
5,2
4,4
16,9
9,1
564,9
1991-1992
37,3
87,9
31,0
30,2
32,6
42,8
8,9
7,6
4,9
0,3
0
10
293,3
1992-1993
29
13,5
56,6
17
218,5
29,5
27,6
57,4
9
0
12,1
1,4
471,6
1993-1994
0
78,9
68,3
122,4
128,3
20,3
55,1
85,7
6
2,7
14
0
581,7
1994-1995
267,9
86
47,3
66,5
6,8
86,3
46
16,3
0
106
2,8
41
772,9
1995-1996
2,6
36,5
100,4
119,2
122,6
93,7
7,7
0
0
0
24
4,5
511,2
1996-1997
86,7
30,5
32,7
142,7
23,9
34,1
40,7
14,5
6
0
15
8,6
435,4
1997-1998
32,4
165,1
60
11,8
42,3
34,5
5,2
52,6
0
0
0,5
22,4
426,8
1998-1999
16,3
241,3
78
42,6
24,5
76,4
12,7
7
0
5,7
0
26,2
530,7
1999-2000
67,1
89,4
27,3
15
92,1
26,5
7,9
0,5
3,9
1,8
0
7,3
338,8
2000-2001
53,7
23,8
52,8
67,7
33,7
20,9
34,5
22,3
3,2
35
9,8
9,1
366,5
ΑΘΡΟΙΣΜΑ
1142,3
1781,7
1195,8
1180,5
1234,4
1160,4
667,0
470,4
179,5
262,0
271,5
222,9
9768,3
ΜΕΣΗ ΤΙΜΗ
54,4
84,8
56,9
56,2
58,8
55,3
31,8
22,4
8,5
12,5
12,9
10,6
465,2
ΤΥΠ. ΑΠΟΚΛ.
58,8
55,2
37,5
50,9
56,0
47,3
26,3
23,2
14,3
28,0
16,5
11,7
151,5
1,1
0,7
0,7
0,9
1,0
0,9
0,8
1,0
1,7
2,2
1,3
1,1
0,3
ΥΠΟΜΝΗΜΑ:
Επέκταση
Σελίδα 138
Πίνακας 5. Βροχοπτώσεις του Μ.Σ. ΛΑΜΙΑΣ
ΣΤΑΘΜΟΣ: ΛΑΜΙΑ
ΥΠΗΡΕΣΙΑ: ΕΜΥ
ΟΚΤ
ΝΟΕ
ΔΕΚ
ΙΑΝ
ΦΕΒ
ΜΑΡ
ΑΠΡ
ΜΑΪ
ΙΟΥΝ
ΙΟΥΛ
ΑΥΓ
ΣΕΠ
ΕΤΟΣ
1980-1981
202,2
58,1
83,2
152,7
43,2
11,5
51,3
11,2
4,5
8,7
13,1
49,9
689,6
1981-1982
61,0
101,6
77,7
42,7
121,3
120,7
129,2
144,5
7,6
5,1
4,4
22,7
838,5
1982-1983
49,0
90,0
39,5
8,5
44,5
42,9
9,2
13,9
134,9
44,5
23,9
1,0
501,8
1983-1984
32,9
57,5
166,1
40,2
124,0
1984-1985
5,2
57,7
118,1
89,9
1985-1986
101,9
126,2
32,9
36,3
19,4
1986-1987
128,1
30,5
37,8
87,6
46,7
1987-1988
104,3
73,2
35,4
64,9
39,4
1988-1989
8,4
166,1
77,1
3,3
1989-1990
48,9
47,8
64,6
1,7
1990-1991
34,2
184,6
154,7
70,7
1991-1992
42,0
78,1
10,1
1992-1993
19,4
8,0
1993-1994
2,5
164,1
1994-1995
345,1
85,9
50,4
62,9
1995-1996
12,6
34,8
111,8
107,4
1996-1997
85,0
20,8
95,3
143,3
1997-1998
44,3
128,2
115,1
1998-1999
22,2
295,0
1999-2000
93,0
90,1
2000-2001
50,5
ΑΘΡΟΙΣΜΑ
ΜΕΣΗ ΤΙΜΗ
59,0
85,7
26,4
12,8
5,1
30,8
3,0
643,5
58,4
47,3
15,2
0,5
5,7
0,0
16,5
414,5
31,2
9,3
40,2
68,6
12,3
44,6
0,5
523,4
94,7
77,2
14,2
37,6
8,5
6,2
0,0
569,1
58,4
31,8
14,2
11,2
0,0
0,0
1,2
434,0
21,4
98,6
15,4
21,1
13,7
23,3
0,2
5,6
454,2
11,7
52,7
36,2
24,5
19,7
0,0
81,9
12,8
402,5
45,0
61,6
86,1
56,8
0,7
16,5
78,0
1,2
790,1
15,6
37,6
28,9
59,7
87,0
28,8
4,1
0,0
6,3
398,2
50,5
5,4
70,5
36,7
25,8
43,9
16,2
2,5
3,5
0,2
282,6
46,0
99,2
106,9
33,0
43,5
57,2
11,1
19,8
18,4
0,0
601,7
3,3
89,5
33,1
5,1
31,9
38,7
16,5
48,1
810,5
75,6
80,2
23,5
25,3
1,3
5,9
49,9
17,7
546,0
24,9
45,3
36,3
19,2
14,6
12,3
95,7
2,9
595,6
30,0
56,6
59,6
8,1
46,4
9,6
0,0
0,0
24,4
522,3
71,0
72,1
36,6
134,2
49,2
13,3
3,5
21,7
18,3
34,3
771,4
77,0
20,5
68,6
22,1
31,7
2,2
25,1
0,8
0,0
8,0
439,1
30,5
68,2
77,2
83,1
32,2
63,8
29,7
0,7
73,1
38,5
7,7
555,2
1492,7
1928,8
1582,5
1232,1
1080,3
1251,4
953,4
711,5
454,6
308,6
523,9
264,0
11783,8
71,1
91,8
75,4
58,7
54,0
59,6
45,4
33,9
21,6
14,7
24,9
12,6
561,1
ΤΥΠ. ΑΠΟΚΛ.
79,2
67,8
40,2
44,4
34,5
32,7
30,3
32,7
30,5
18,1
29,6
15,4
152,0
1,1
0,7
0,5
0,8
0,6
0,5
0,7
1,0
1,4
1,2
1,2
1,2
0,3
ΥΠΟΜΝΗΜΑ:
Επέκταση
Σελίδα 139
Πίνακας 6. Βροχοπτώσεις του Μ.Σ. ΤΡΙΛΟΦΟΥ
ΣΤΑΘΜΟΣ: ΤΡΙΛΟΦΟ
ΟΚΤ
ΝΟΕ
ΔΕΚ
ΙΑΝ
ΦΕΒ
ΜΑΡ
ΑΠΡ
ΜΑΪ
ΙΟΥΝ
ΙΟΥΛ
ΑΥΓ
ΣΕΠ
1980-1981
189,6
95,2
88,8
237,2
41,1
20,1
51,6
6,9
34,3
25,3
18,3
40,5
848,9
1981-1982
78,5
100,0
79,0
27,4
80,3
78,6
80,5
91,2
21,3
2,6
14,7
16,0
670,1
1982-1983
33,6
123,3
32,2
14,0
41,5
37,0
12,3
17,4
96,1
63,3
47,7
9,5
527,9
1983-1984
37,5
90,8
207,9
37,8
109,5
66,3
131,3
45,5
8,5
14,0
54,0
6,3
809,4
1984-1985
21,5
58,0
101,8
150,3
27,0
60,7
28,5
10,5
2,8
2,3
0,0
9,0
472,4
1985-1986
50,5
172,0
35,0
33,9
87,5
78,5
13,0
92,5
49,5
14,5
8,0
19,0
653,9
1986-1987
147,5
24,5
59,5
58,0
89,3
258,0
119,5
24,5
18,0
0,0
13,0
0,0
811,8
1987-1988
88,0
91,0
28,0
64,0
39,0
50,0
43,5
39,5
9,0
2,0
15,0
1,0
470,0
1988-1989
18,5
210,0
71,0
7,0
15,5
102,0
20,5
33,0
15,0
61,0
3,0
14,0
570,5
1989-1990
68,0
77,5
45,2
6,9
11,0
21,5
45,0
38,5
9,0
0,0
66,0
17,0
405,6
1990-1991
42,0
193,5
48,0
101,0
26,0
87,0
156,0
82,0
1,5
25,0
21,5
3,0
786,5
1991-1992
21,0
60,0
31,0
26,0
30,0
35,0
80,0
57,0
65,0
39,0
0,0
1,5
445,5
1992-1993
6,0
17,0
43,0
10,5
111,1
45,5
28,0
57,0
15,0
1,0
0,0
5,3
339,4
1993-1994
7,0
146,0
74,0
147,0
136,0
41,0
64,0
68,0
14,0
11,0
10,5
0,0
718,5
1994-1995
166,0
87,5
53,5
97,0
16,5
108,5
66,5
28,0
6,5
43,0
37,0
39,0
749,0
1995-1996
15,0
48,0
116,5
70,5
107,0
111,0
35,5
40,5
10,0
11,0
56,5
16,5
638,0
1996-1997
142,0
29,0
61,0
134,0
19,5
57,0
40,5
60,0
12,0
6,0
30,0
10,0
601,0
1997-1998
49,5
128,5
141,0
27,0
73,0
64,0
10,5
84,0
4,0
0,0
0,0
37,0
618,5
1998-1999
55,5
110,5
43,5
50,0
46,0
144,0
44,5
15,0
1,5
24,5
4,5
32,0
571,5
1999-2000
28,0
300,5
101,0
21,0
102,5
32,0
10,5
14,5
3,0
43,0
3,0
10,0
669,0
2000-2001
144,0
49,0
49,0
104,5
86,5
59,0
72,5
23,0
0,0
41,0
23,5
7,0
659,0
ΑΘΡΟΙΣΜΑ
1409,2
2211,8
1509,9
1425,0
1295,8
1556,7
1154,2
928,5
396,0
429,5
426,2
293,6
13036,4
ΜΕΣΗ ΤΙΜΗ
67,1
105,3
71,9
67,9
61,7
74,1
55,0
44,2
18,9
20,5
20,3
14,0
620,8
ΤΥΠ. ΑΠΟΚΛ.
56,9
69,4
43,6
60,3
38,8
52,9
40,7
27,4
24,1
20,5
20,7
12,9
141,4
0,8
0,7
0,6
0,9
0,6
0,7
0,7
0,6
1,3
1,0
1,0
0,9
0,2
ΥΠΟΜΝΗΜΑ:
ΕΤΟΣ
Επέκταση
Σελίδα 140
Πίνακας 7. Βροχοπτώσεις του Μ.Σ. ΤΥΜΦΡΗΣΤΟΥ
ΣΤΑΘΜΟΣ: ΤΥΜΦΡΗΣΤΟΣ
ΟΚΤ
ΝΟΕ
ΔΕΚ
ΙΑΝ
ΦΕΒ
ΜΑΡ
ΑΠΡ
ΜΑΪ
ΙΟΥΝ
ΙΟΥΛ
ΑΥΓ
ΣΕΠ
ΕΤΟΣ
1980-1981
312,4
227,0
377,9
306,2
105,3
111,8
109,3
54,0
12,9
3,4
51,2
67,3
1738,7
1981-1982
127,1
112,0
334,7
99,0
182,7
185,8
121,7
121,1
25,9
3,0
10,2
124,0
1447,2
1982-1983
98,0
113,9
134,9
32,1
56,2
473,0
155,3
95,1
108,0
36,5
30,7
91,8
1425,5
1983-1984
103,0
172,4
167,3
107,2
147,6
118,9
153,0
69,0
10,1
8,0
48,0
30,0
1134,5
1984-1985
0,0
193,0
159,0
329,0
149,0
171,0
163,0
7,0
15,0
0,0
1,0
0,0
1187,0
1985-1986
80,0
253,0
68,0
220,0
214,0
166,0
109,0
85,0
30,0
38,0
4,5
10,5
1278,0
1986-1987
227,5
52,0
83,0
102,0
59,0
273,0
89,0
52,5
2,1
8,0
0,7
0,5
949,3
1987-1988
29,9
188,0
134,0
140,0
132,0
115,0
82,0
22,0
13,3
0,0
5,0
18,0
879,2
1988-1989
113,0
305,0
130,0
0,0
107,0
240,0
127,0
8,0
13,0
87,0
0,0
9,4
1139,4
1989-1990
117,0
100,0
80,0
12,8
45,0
27,0
76,0
3,0
0,0
0,0
93,0
15,0
568,8
1990-1991
66,0
222,0
184,4
8,4
74,0
65,0
112,0
52,0
4,0
0,0
42,0
0,0
829,8
1991-1992
74,0
82,0
49,4
21,0
42,0
60,0
86,0
70,0
52,0
12,0
0,0
17,0
565,4
1992-1993
71,0
81,0
91,0
109,7
25,0
132,2
45,8
99,4
30,6
0,0
0,0
8,0
693,8
1381,7
1993-1994
19,6
394,9
197,3
228,6
219,7
33,5
159,2
84,2
7,1
27,3
10,3
0,0
1994-1995
240,1
178,6
164,4
257,1
61,0
232,8
71,6
44,6
20,3
81,3
69,6
113,9
1535,3
1995-1996
39,2
84,1
242,9
105,8
213,3
218,5
69,5
47,3
14,8
31,9
40,2
33,9
1141,4
1996-1997
192,3
169,5
202,9
137,2
43,8
135,0
123,8
6,6
10,8
0,0
26,0
47,7
1095,6
1997-1998
159,2
217,2
269,8
71,9
130,3
131,5
34,6
67,5
12,6
0,0
14,2
80,6
1189,4
1998-1999
96,4
338,0
300,8
0,0
0,0
0,0
0,0
16,0
19,0
59,0
12,0
93,5
934,7
1999-2000
150,0
595,0
111,6
77,0
269,0
128,2
28,0
25,5
7,0
36,7
10,1
37,6
1475,7
2000-2001
139,0
186,2
165,8
200,1
115,4
73,0
208,5
71,5
3,0
62,5
49,0
28,0
1302,0
ΑΘΡΟΙΣΜΑ
2454,7
4264,8
3649,1
2565,1
2391,3
3091,2
2124,3
1101,3
411,6
494,6
517,7
826,7
23892,5
ΜΕΣΗ ΤΙΜΗ
116,9
203,1
173,8
122,1
113,9
147,2
101,2
52,4
19,6
23,6
24,7
39,4
1137,7
ΤΥΠ. ΑΠΟΚΛ.
77,6
126,4
89,2
100,4
74,0
104,5
51,2
34,4
23,5
28,4
26,2
39,8
317,2
0,7
0,6
0,5
0,8
0,6
0,7
0,5
0,7
1,2
1,2
1,1
1,0
0,3
ΥΠΟΜΝΗΜΑ:
Επέκταση
Σελίδα 141
Πίνακας 8. Βροχοπτώσεις του Μ.Σ. ΥΠΑΤΗΣ
ΣΤΑΘΜΟΣ: ΥΠΑΤΗ
ΟΚΤ
ΝΟΕ
ΔΕΚ
ΙΑΝ
ΦΕΒ
ΜΑΡ
ΑΠΡ
ΜΑΪ
ΙΟΥΝ
ΙΟΥΛ
ΑΥΓ
ΣΕΠ
ΕΤΟΣ
1980-1981
308,4
108,9
163,5
316,2
69,3
12,5
57,7
22,8
3,0
7,7
10,8
60,5
1141,3
1981-1982
52,9
96,1
63,7
63,1
141,6
148,8
131,2
180,7
26,1
2,1
16,8
24,2
947,3
1982-1983
41,4
132,6
63,6
20,4
130,2
49,1
14,2
1,7
100,9
114,3
25,1
5,1
698,6
1983-1984
31,4
117,1
197,3
80,1
276,8
114,2
153,8
35,9
12,6
7,7
25,4
11,8
1064,1
1984-1985
10,2
80,1
163,3
176,5
44,6
135,4
64,9
27,0
0,0
2,2
0,0
4,3
708,5
1985-1986
88,7
102,5
67,0
52,1
106,7
58,9
8,4
93,8
87,4
17,1
33,4
4,3
720,3
1986-1987
163,9
41,2
128,7
128,8
44,4
246,2
73,8
44,3
30,6
58,5
6,1
0,0
966,5
1987-1988
159,4
80,1
114,6
108,4
86,8
72,8
50,7
47,2
11,4
0,0
0,0
5,0
736,6
1988-1989
17,7
172,0
198,0
0,0
42,7
101,5
39,5
33,5
13,5
52,8
0,0
2,5
673,7
1989-1990
94,5
101,0
149,5
8,0
45,0
33,0
71,5
46,3
0,0
2,0
75,0
22,5
648,3
1990-1991
65,8
176,0
292,1
190,0
84,7
74,0
78,3
71,0
0,0
1,2
102,5
4,0
1139,6
1991-1992
50,0
124,5
76,5
29,0
63,0
68,5
102,0
107,0
36,0
10,2
0,0
10,0
676,7
1992-1993
37,0
29,0
111,5
14,0
80,0
74,0
43,0
95,0
21,5
0,0
2,3
5,7
513,0
1993-1994
0,0
41,4
72,9
105,8
244,4
11,9
79,0
65,0
17,0
57,0
28,0
0,0
722,4
1994-1995
260,0
191,0
133,0
446,0
42,0
138,0
21,0
5,0
0,0
38,0
36,0
51,0
1361,0
1995-1996
37,0
81,0
151,0
156,0
240,0
303,0
117,0
73,0
15,0
30,0
110,0
107,0
1420,0
1996-1997
84,0
43,0
153,0
149,0
143,0
204,0
110,5
47,0
18,0
0,0
52,0
5,0
1008,5
1997-1998
83,4
125,0
178,6
127,0
96,4
270,7
41,4
257,0
39,0
0,0
0,0
27,0
1245,5
1998-1999
40,0
145,4
154,0
99,0
67,0
146,0
0,0
0,0
12,0
37,0
0,0
25,0
725,4
1999-2000
44,0
116,0
96,0
75,0
30,0
33,0
0,0
0,0
28,0
0,0
0,0
36,0
458,0
2000-2001
74,0
41,0
36,0
121,0
105,0
20,0
65,0
60,0
0,0
34,0
57,0
16,3
629,3
ΑΘΡΟΙΣΜΑ
1743,7
2144,9
2763,8
2465,4
2183,6
2315,5
1322,9
1313,2
472,0
471,8
580,3
427,2
18204,4
ΜΕΣΗ ΤΙΜΗ
83,0
102,1
131,6
117,4
104,0
110,3
63,0
62,5
22,5
22,5
27,6
20,3
866,9
ΤΥΠ. ΑΠΟΚΛ.
79,2
46,9
59,7
105,7
71,0
85,4
43,0
61,8
26,8
29,4
33,9
25,9
275,8
1,0
0,5
0,5
0,9
0,7
0,8
0,7
1,0
1,2
1,3
1,2
1,3
0,3
ΥΠΟΜΝΗΜΑ:
Επέκταση
Σελίδα 142
Πίνακας 9. Θερμοκρασίες του Μ.Σ. ΛΑΜΙΑΣ
ΣΤΑΘΜΟΣ: ΛΑΜΙΑ
ΥΠΗΡΕΣΙΑ: ΕΜΥ
ΟΚΤ
ΝΟΕ
ΔΕΚ
ΙΑΝ
ΦΕΒ
ΜΑΡ
ΑΠΡ
ΜΑΪ
ΙΟΥΝ
ΙΟΥΛ
ΑΥΓ
ΣΕΠ
ΕΤΟΣ
1980-1981
18,8
14,5
9,2
3,9
8,0
13,3
15,6
18,8
26,3
26,4
25,5
22,9
16,9
1981-1982
20,4
11,0
11,0
7,8
5,6
9,5
13,1
18,5
25,4
26,6
26,8
23,7
16,6
1982-1983
18,1
11,2
8,8
6,6
5,4
10,4
16,7
21,9
23,0
26,7
24,7
21,8
16,3
1983-1984
15,7
10,8
7,4
7,5
7,8
9,6
12,5
20,2
24,8
26,3
24,3
22,9
15,8
1984-1985
18,8
11,8
7,2
7,6
6,2
10,0
16,8
21,8
25,9
26,4
26,4
21,8
16,7
1985-1986
14,6
13,0
9,2
8,6
8,5
10,3
16,3
19,9
25,4
26,3
26,3
22,2
16,7
1986-1987
16,1
10,1
6,1
8,3
8,8
5,3
13,8
18,5
25,1
27,5
25,6
23,5
15,7
1987-1988
15,6
11,4
8,4
8,6
7,7
10,6
13,7
20,8
26,4
29,1
26,8
22,8
16,8
1988-1989
16,0
8,6
6,3
5,2
8,2
11,7
17,1
19,1
24,4
25,8
26,2
22,8
16,0
1989-1990
15,3
11,4
6,8
5,1
9,0
12,6
15,9
20,5
25,6
27,4
25,3
22,4
16,4
1990-1991
17,2
13,1
8,1
5,4
7,2
11,1
13,7
18,1
26,2
26,2
24,6
21,7
16,1
1991-1992
17,8
11,7
4,0
6,0
6,5
9,9
15,2
17,7
24,6
25,5
26,9
21,5
15,6
1992-1993
20,0
12,4
6,5
6,8
4,9
10,1
15,1
19,9
26,0
27,3
26,6
22,6
16,5
1993-1994
19,1
10,5
10,0
8,8
7,7
11,8
15,8
21,1
25,3
26,8
27,3
25,2
17,5
1994-1995
18,1
10,8
7,0
7,2
10,3
11,0
14,6
20,7
26,7
26,3
25,3
22,9
16,7
1995-1996
15,2
9,5
10,7
7,2
7,8
7,6
13,7
21,9
25,8
26,8
25,5
21,9
16,1
1996-1997
15,2
12,8
9,6
7,4
8,1
9,6
11,9
21,6
26,4
28,4
25,2
20,4
16,4
1997-1998
15,3
12,4
8,4
7,6
9,6
8,7
16,5
19,9
26,5
28,4
27,0
21,8
16,8
1998-1999
18,2
12,3
6,8
7,8
7,5
11,0
16,6
21,5
26,9
27,3
27,5
22,2
17,1
1999-2000
18,8
12,0
9,6
4,6
7,9
10,9
17,1
22,1
25,5
28,5
26,5
23,1
17,2
2000-2001
16,2
14,0
9,1
8,3
9,2
15,9
15,2
20,4
26,2
28,5
26,9
23,9
17,8
ΑΘΡΟΙΣΜΑ
360,5
245,3
170,2
146,3
161,9
220,9
316,9
424,9
538,4
568,5
547,2
474,0
347,9
ΜΕΣΗ ΤΙΜΗ
17,2
11,7
8,1
7,0
7,7
10,5
15,1
20,2
25,6
27,1
26,1
22,6
16,6
ΤΥΠ. ΑΠΟΚΛ.
1,8
1,4
1,7
1,4
1,4
2,1
1,6
1,4
0,9
1,0
0,9
1,0
0,6
0,1
0,1
0,2
0,2
0,2
0,2
0,1
0,1
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
Σελίδα 143
Χάρτης 1. Μορφολογία Λεκάνης Απορροής ποταμού Σπερχειού
Σελίδα 144
Χάρτης 2. Υδρογραφικό δίκτυο περιοχής έρευνας
Σελίδα 145
Xάρτης 3. Μέγιστη Παροχή από το Μέσο Όρο των παροχών
Σελίδα 146
Χάρτης 4. Εδαφική απώλεια με την Παγκόσμια εξίσωση εδαφικής απώλειας (t/yr)
Σελίδα 147
Χάρτης 5. Συντελεστής διαβρωτικότητας της βροχόπτωσης R
Σελίδα 148
Χάρτης 6. Συντελεστής φυτοκάλυψης C
Σελίδα 149
Χάρτης 7. Συντελεστής εδαφικής διαβρωσιμότητας Κ
Σελίδα 150
Χάρτης 8. Τοπογραφικός συντελεστής LS
Σελίδα 151
Xάρτης 9. Βαθμός ενδιάμεσης εκφόρτισης υλικών D R
Σελίδα 152
Χάρτης 10. Εδαφική διάβρωση στην έξοδο (t/yr)
Σελίδα 153
Xάρτης 11. Εδαφική απώλεια με την μέθοδο Gavrilovič (t/yr)
Σελίδα 154
Χάρτης 12. Εδαφική απώλεια με την μέθοδο Gavrilovič στην έξοδο (t/yr)
Σελίδα 155
Χάρτης 13. Γεωλογικοί Σχηματισμοί
Σελίδα 156
Χάρτης 14. Παράγοντας x
Σελίδα 157
Xάρτης 15. Παράγοντας y
Σελίδα 158
Χάρτης 16. Παράγοντας φ
Σελίδα 159
Χάρτης 17. Συντελεστής διάβρωσης z
Σελίδα 160
Χάρτης 18. Εδαφική απώλεια με την μέθοδο Κronfeller-Kraus (tn/yr)
Σελίδα 161
Χάρτης 19. Μέση κλίση επιμέρους λεκανών απορροής (ποσοστό %)
Σελίδα 162
Χάρτης 20. Βροχομετρικοί σταθμοί λεκάνης απορροής
Σελίδα 163
Χάρτης 21. Φυτοκάλυψη σύμφωνα με το Corine 2000
Σελίδα 164
Φράγμα Βίστριζας – Ίναχος (φώτο Ηλίας Τσιρέκης)
Κοίτη Ποταμού Σπερχειού – Θέση Καστρί
Σελίδα 165
Κοίτη Ποταμού Σπερχειού – Θέση Κελλάρια (Ρουστιανίτης)
Εκβολές Ποταμού Σπερχειού όπως φαίνονται από το Google Earth
Σελίδα 166

Categories

Categories

Categories

Publishers

Difficulty

Instrument

Genre

ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ

More From This User

Το χειμαρρικό περιβάλλον του ποταμού Σπερχειού, με χρήση GIS

Description

Related

Similar to Το χειμαρρικό περιβάλλον του ποταμού Σπερχειού, με χρήση GIS

Mar	APR	May
	19
2015	2016	2017