5178_1

http://digital.lib.auth.gr/record/142154

The physical item is part of Aristotle University of Thessaloniki Libary Collection.

This digital representation of the original is made available to the public, under the
Creative Commons Attribution-ShareAlike 4.0 International License.
 ϋρευνα
Μ Η Ν IΑ ΙΟ Ν ΠΕΡΙΟΔΙΚΟΝ

‘lUpxAiv κώ 4κΒνδ4«ναν
<ητ& Π. Τ&> Δρακονλη

ΤΟΜΟΣ ΕΒΔΟΜΟΣ ΤΕΥΧΟΣ ΤΡΙΠΑΟΥΝ

.
.Θ
. #- ΣΛ’-ώίΓΊ:·Αχ '''.VI·'. « . * *; ».* .
~*ΐ?Λ ·'Λ$ .!>.* . · *$Μ&
Π

'■-•VF. OKTftBPIOX—ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ-ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ
■ι?'·\ί$ ·-■·' .**> Λ. Γ' ... :.£:.S·' >'ν U '··'■■;>'
Α.

L■■;*' r ·ν·■ ·■ · · £ ;· ν: ;:· · . Vb‘:··^

η

1914

’|^«ιί^ΐι> Ιίχ· 4 βΙ»ι Ifitrrtt.’

Τ Ι Μ Η Μ Α ΕΓΓΡΑΦΗΣ. ΟΚΤΩ ΣΕΛΗΝΙΑ ΤΟ ΕΤΟΣ ΠΡΟΠΛΗΡΩΤΈΑ

ΜΚΤΘΤΝΣΙ Σ ? DIRECTOR EREVNA, BAXTER'S PRESS, OXFOBO
 II ΕΡΕΥΝΑ.

ΤΑ ΚΥΡΙΩΤΕΡΑ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΤΟΥ Ζ'ΤΟΜΟΥ

ΤΟ ΣΚΟΤΟΣ ΠΡΟ ΤΗΣ ΧΑΡΑΥΓΗΣ............................................... <«λ. 7
ΤΟ ΕΡΓΑΤΙΚΟΝ ΖΗΤΗΜΑ ΕΝ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ ...................... „ 1
Η ΙΤΑΛΙΑ ΚΑΙ Ο ΒΑΛΚΑΝΙΚΟΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΣΜΟΣ.............. ,. 14
ΑΡΧΑΙΟΝ ΓΟΗΤΡΟΝ ΤΩΝ ΝΗΣΩΝ ΤΟΥ ΑΙΓΑΙΟΤ .............. „ 17
Ο ΣΚΟΠΟΣ ΤΗΣ ΖΩ1ΙΣ... .......................................................... ,, 18
ΤΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ ΤΗΣ ΑΝΕΧΕΙΑΣ ............................................... „ 21
ΑΡΧΑΙ ΤΟΤ ΣΟΣΙΑΛΙΣΜΟΥ ............. „ %\
ΑΔΕΛΦΙΣΜΟΣ Η ΜΟΝΗ ΒΑΣίΣ ΠΡΟΟΔΟΤ ......................... „ 4-0
ΣΤΝΔΕΣΜΟΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΟΤΗΤΟΣ......................... $9
Ο ΧΡΗΜΛΤΟΘΗΡΑΣ ΚΑΙ Ο ΙΔΕΟΛΟΓΟΣ................................... „ 71
ΤΑ ΑΠΟΡΡΗΤΑ ΤΩΝ ΘΕΩΝ.—ΟΙ Άργοναδται. Ό Μινώταυρο*. Ή Πανδώρα. „ 73
ΜΙΑ ΜΕΓΑΛΗ ΠΡΟΛΙΜΊΣ ............................................... Η
ΣΟΣΙΑΛΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΣΜΟΣ .
............................................... Μ
.Θ
Ο ΘΕΣΜΟΣ ΤΗΣ ΓΑΙΟΚΤΗΜΟΣΤΝΗΣ .................................... 90
Η ΛΟΓΙΚΗ ΤΟΤ ΣΟΣΙΑΛΙΣΜΟΥ ............................................... „ 93
ΘΕΤΕΙ ΤΕΛΟΣ Ο ΘΑΝΑΤΟΣ Η ΕΙΝΕ ΑΠΛΟΤΝ ΕΓΙΕΙΣΟΔΙΟΝ; „ 100
Π

Ο ΠΟΙΗΤΗΣ. ΠΩΣ ΤΟΝ ΘΕΩΡΟΤΜΕΝ ΚΑΙ ΠΩΣ ΕΙΝΕ ... „ 107

ΜΙΑ ΚΟΛΟΣΣΙΑΙΑ ΠΛΑΝΗ .............. „ 109
Α.

ΤΑ ΟΥΣΙΩΔΗ ΤΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ............................................... ... 113

Ο ΡΤΘΜΙΣΜΟΣ ΤΩΝ ΓΛΜΩΝ.................................... ... ... „ 1J0
ΑΙ ΤΑΣΕΙΣ ΤΗΣ ΕΠΟΧΗΣ ΜΑΣ ΚΑΙ Θ ΣΟΣϊ. λΙΣΜΟΣ ... „ U3
ΠΕΡΙ ΟΡΓΑΝΩΣΕΩΣ ΤΩΝ ΕΡΓΑΤΙΚΩΝ ΤΑΞΕΩΝ ...................... 154
ΔΙΑΤί ΜΑΣ ΕΛΚΥΟΥΝ ΟΙ ΠΟΛΙΤΕΥΟΜΕΝΟΙ ........... ; ... „ 179
ΑΙ ΡΙΖΛΙ ΤΟΥ ΠΟΛΕΜΟΥ ........................................................... „ 182
Ο ΙΩΑΝΝΗΣ ΖΩΡΕΣ ................................... . ......................... 185
ΗΝΩΜΕΝΑ! ΠΟΛΙΤΕΙΑ! ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ....................... „ 188
TO NATATION ΤΟΤ ΣΥΓΧΡΟΝΟΥ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ....................... . 191
ΑΙ ΡΙΖΛΙ ΤΟΥ ΙΜΠΕΡΙΑΛΙΣΜΟΥ ΚΑΙ Ο ΠΟΛΕΜΟΣ .............. „ .194
ΟΙ ΝΟΜΟΙ ΤΟΤ ΥΠΟΣΥΝΕΙΔΗΤΟΥ....................... „ 197
ΠΑΤΡΙΩΤΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΣΜΟΣ ... „ 201
ΤΙ «ΜΠΟΡΕΙ ΝΑ ΚΑΜΗ ΕΝΑΣ ΠΛΟΥΣΙΟΣ ... ... „ 214
ΔΙΑΤΙ ΔΕΝ ΕΙΜΕΘΑ ΟΛΟΙ ΕΥΠΟΡΟΙ ........................ ... „ 218
TO NEON ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΝ ΚΑΘΕΣΤΟΣ ... ... ... ... ,. 226
ΒΙΟΣ ΚΑΙ ΜΕΤΑ ΘΑΝΑΤΟΝ ... Λ............................................ ,. 237
 Δ^ΞΗΓΗΣΙΣ ΤΩΝ ΝΟ­ ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑ (Ε·

ΜΩΝ ΤΟΥΒΙΟΥ ΑΝΥΨΩ- ΚΑΣΤΟΣΔΙΟΛΟΥΣ 0-

ΣΙΣ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΧΑ- ΛΟΙΔΙΕΚΑΣΤΟΝ). ΑΝ.

ΡΑΚΤΗΡΟΣ. ΑΡΔΗΝ ΜΕ- ΘΡΩΠΙΣΜΟΣ (ΜΗΔΕΝΑ

ΤΑΜΟΡΦΩΣΙΣ ΤΩΝ ΚΟΙ­ ΘΛΙΒΕ). ΜΥΧΙΟΛΟΓΙΑ

ΝΩΝΙΚΩΝ ΣΥΝΘΗΚΩΝ. (ΕΚΤΩΝΕΝΔΟΝΤΟΦΩΣ).

l^!-ryn £ Κ ΟΞΦΟΡΔΗ το 1901 ΥΠΟ Π. £. βΡΑΚΟΥΛΗ FOUNDED AT OXFORD IN 1801 BY P. £ DRAr.OULES, LUO.

ΤΟΜΟΣ Z'. 19Ι4 ΤΕΥΧΗ Γ— ΙΒ\

ΕΝΤΥΠΩΣΕΙΣ ΤΟΥ 1914

ΟΞΦΟΡΔΗ, 2·") Δΐκ^μβρίου, 1014. αναμένοντας το Συνέδριου με ζήλον
To ΒεΧγ'.ον. διά σοβαράν οργανωτικήν καί μορ­
'Οταν τον παρελθόντα Μάίον \ φωτικήν εργασίαν- Όμοιαι εκδη­
συνδιαλεγόμην εν Βρυξελλαις ρ.ε \ λώσεις διεθνούς άδελφωσννης με
τα μέλη του Διεθνούς Σοσιαλιστι- ! άνεμενον εν Βιέννη καί εν Βοκδα-
κοΰ Γραφείου υλών τα πνεύματα ' πεστη καί ομοια εγκάρδιά μηνύματα
.
ήσα.ν άπησχολημενα. με την προ- \ προς τους συνάδελφους τών Βαλ-
.Θ
παρασκεναζομενην δια τον Αΰγον- 1 κανίων καί της Έλλαδος. Πάντα
στον συγκρότησιν εν Βιέννη του | ταΰτα καί πάσας τάς προσδοκίας
Π

Διεθνούς "Συνεδρίου. Ούδείς ήδυ- μας εθρυμμάτισεν ή παγερά πνοή

νατυ να ύποπτευθη ότι τον Αύγου­ τού πρωσσικού στρατιοττικισμού καί
Α.

στον άντ\ να συζητούν εν τη ή πλουτοκρατική πλεκτανη.

αυστριακή προιτευοΰση περ'ι της
Έργαιικης Ίδεας, της Ειρηνης και Βαλκανικαι eXiriSec.
"Οταρ μετά τινας εβδομάδας εν Σοφία
της κοινωνικής μεταμορφώσεως, οι
προσεπάθουν, συν επικούρους εχων τους
σοσια,λισταί θά ημύνοντο προ των σοσιαλιστάς της Σοβράνης, νά πεισω
τειχών της Αιεγης κατά της εισβο­ τούς βουλγάρους υπουργούς περί τής
λής τώιν Γερμανών. Οΰδεις ήδυνατο 7τλιίνης εις τήν οποίαν εύρισκοντο καθι-
στώντες πάσαν συμφιλίο)σιν μετά τής
να ύποπτευθη ότι ό Αύγουστος θα ' ΚΑλάδος αδύνατον διά τής επιμονής των
ευρισκε συντετριμμενην την ανεξαρ­ περί τής Καβάλλας, ούδεις ήδύνατο να
τησίαν του Βελγίου, τας ώραία.ς φαντασθή το γεγονός ότι ή επίμονη των
εστηρίζετο εις αυστριακήν σκευωρίαν δυ­
μεγαλουπολεις του καί κωμοπόλεις
νάμει τής οποίας 6 βασιλεύς Φερδινάνδος
του κατεστραμμένος, τας Βρυξελλας εσωσε τον θρόνον του βεβαιώσας τήν
γερμανικόν στρατοπεδον καί χιλιάδας κοινήν γνώμην ότι ι/ Αυστρία εμελλε
προσεχώς ν' άνατρέήτη τήν συνθήκην τον
γυναικών, γερόντων και παίδων σφα-
Βουκουρεστίου. Κατέστη προφανές εντός
ζομενας υπο τών αποστολών της ολίγου ότι ή Αυστρία πράγματι ήτο
γερμανικής σοφίας. Άπεχαιρετησα βέβαια περί τούτου δκιτι εαν άπετυγχανε
τους εν Β ρυξελλαις συνάδελφους διπλωματικώς είχεν έτοιμον σχεδιον εκ­
στρατείας κατά των —ερβων. ’Έμελλε
κομίζων αδελφικά γράμματα προς νά συναντηθώ με τον Σακάιρωφ ινα όμοΰ
τους εν Βερολίνω ούς εϋρον επίσης προβώμεν εις τελευταιαν απόπειραν.
 ι8α ΕΡΕΥΝΑ.

"Οταν ήλθε να με ζητήση εις το ξενοδο­ εναντίον τού γερμανικού κολοσσού

χείου μου ανήγγειλε την εϊδησιν τον
με τόσην τελεσφορότητα καί αν­
φόνον του διαδόχου τής Αυστρίας έκ-
φράζων συνάμα την πεποίθησίν του ότι δρείαν ώστε νά σώση πράγματι την
επέκειτο ό μύγας πόλεμος. Ό Ρακοβσκυ Γαλλίαν καί τήν 'Αγγλίαν καί την
μετά του όποιου είχον διατρίήτει δύο 'Γωσσίαν θυσιάζων την ίδιαν αυτού
ημέρας εν Βουκουρεστίω και ό οποίος
από ετών είχε καταβάλει ήρωϊκάς προσ­
υπαρζιν. ' Ανευ τού βελγικού
πάθειας προς επίτευξιν κάποιας βαλκα­ ηρωισμού όλοκληρος ή Ευρώπη
νικής ενότητας μου έξέφρασε τήν πεποί­ ίσως θά ήτο σήμερον υπό την
θησίν του οτι όπως οί πολιτευταί των
πτέρναν τών Χοενζόλερν, τών γιούν-
βαλκανικών κρατών άφήκαν τα πράγματα
νά εξελιχθούν, ή χερσόνησος δεν δύναται κερ καί τών Άφβούργων.
να διαφυγή τήν δεσποτείαν τών Μεγάλων
Δυνάμεων, ενώ εάν είργάζοντο επί τή
Αι ρί'ζαι τον πολέμου.
βάσει τής αλληλεγγύης τών βαλκανικών
λαών, θά καθίστων τάς Μεγαλα? Δυνά­ Δέν ήτο βεβαίως ό φόνος του άρχι-
μεις ανίσχυρους. δουκός το αίτιον τής αυστριακής εκστρα­
τείας. Με$’ όλας τάς θεωρίας προς
έξήγησιν τών αιτίων του παρόντος πο­
Ή Σίρβία. λέμου ούτε κατά τήν έκρηξίν του ούτε
Ύην Αυστρίαν οπωσδήποτε κατί-
.
τώρα έδόθη που άποχρώσα έξήγησις. Οί
.Θ
Γερμανόι φρονούν ότι πολεμούν αμυνό­
στησεν ανίσχυρου δ ήρωϊσμ'ος των
μενοι και οι Ταλλοι καί 'Άγγλοι επίσης.
Σερί3ων κα'ι το κατόρθωμά των θά Πρόκειται περί ενστίκτου αύτοσυντηρή-
Π

παραμείνη εν τή ιστορία ως εθνικόν σεως αναφωνούν εν Γερμανία. Πρόκειται

κλέος ύπερβαΐνον παν δ,τι υπό περί καταργήσεως τού στρατιωτικισμού
απαντούν εν 'Αγγλία. Ύ^άριν τού έν­
Α.

εποψιν ανδρείας επετελεσε μέχρι στικτου τής αύτοσυντηρήσεως οί Γερμανοί

τοΰδε μικρόν έθνος απειλούμενου νά ύπερεβησαν παν όριον άγριότητος καί
καταποθη υπό μεγάλης Αυτοκρατο­ φαίνεται ότι ολοκληρον το έθνος ύπνω-
τισθη υπό δύο συμμαχουσών επιρροών
ρίας. Αυτό μόνον είνε άπόδειξις
τού στρατιωτικισμού καί τού έμπορικι-
ότι θά εθριάμβευον κατά οιασδήποτε σμού. Ει? όλα τά κράτη σήμερον ό
Αυνάμεως τά βαλκανικά κράτη συμ- έμπορικισμος δεσπόζει τών πάντων καί
πράττοντα. Αύο μικροί λαοί κατά άνευ αυτού δέν θέι ήδύνατο νά ίσχύση
μονος ο στρατιωτικισμός. 'Ύπο τήν
το 1 ί) 1 4 κατεκτησαν τίτλους εις τήν έπίδρασιν ταύτην το έθνος ανέπτυξε
ευγνωμοσύνην τής ’Ανθρωπότητας χρηματιστικήν αδηφαγίαν καί προσέτι
εγγράψαντες τα όνοματά των εις στρατιωτικήν ματαιοδοξίαν. Δέν έπεται
όμως ότι το γερμανικόν έθνος είνε υπεύ­
τάς δελτους τής αθανασίας. Me
θυνον διά τον πόλεμον, διότι ό πόλεμος
την εκδούλευσιν τήν όποιαν ό εινε καθαρώς έργον τής εμπορικής τάξεως
σέρβικός λαός παρεσχεν ε’ις τήν υποστηριζομενης υπό τής στρατιωτικής
'Ανθρωπότητα αμυνόμενος ήρωϊκως κλίκας. Το μίασμα τής διπλής ταύτης
επιρροής πάντοτε στρεβλόνει τήν άντί-
εναντίον τού αυστριακού κολοσσού ληψιν ολοκλήρου έθνους. 'Ακόμη καί
δυναται μονον να συγκριθή διά τό σήμερον οι στρατιώται τής Γερμανίας
μεγεθός της ή εκδούλευσις τήν αγνοούν διατί πολεμούν. Το θύμα είνε
πάντοτε ο λαός, καί ό γερμανικός λαός
οποίαν παρεσχεν εις τήν 'Ανθρω­
ολοεν αιμασσει καί αγωνία χάριν ενός
πότητα ο βελγικός λαός αμυνόμενος αντικατοπτρισμού ο οποίος ονομάζεται
 ΕΡΕΥΝΑ. 183

Εμπορική Ευεξία του έθνους. 'II εμπο­ τό ΰγιες πνεύμα τού διεθνισμού.
ρική ευεξία είνε ευεξία τής εμπορικής
'Η μεγαλητέρα ανάγκη τού ελλη­
ταξεως, άλλ' όχι τοΰ έθνους. Είνε άξιυ-
θρήνητον να πλανάται μία ολόκληρος νικού γένους είνε ή όργάνωσις και
κοινωνία από την εντύπωσιν ότι εΰημερεΐ άνάστασις τών εργατικών του τά-
απλώς όιότι οί έμποροι αυτής εύημεροΰν.
ζεων EiVe πρόδηλον οτι εθνική
Ύην τραγικήν ταύτην πλάνην έχει ό σο­
σιαλισμός ιίποστοΧήν να διαλύση.
έχθροπάθεια μεταζύ τών δύο λαών
θά ήτο μεγάλη ζημία ήμών μάλλον
Ή ’Ιταλία. παρά τών Ιταλών. Άλλ’ οί δημο­
Ττ;$· Ιταλίας ή στάσις και πορεία σιογράφοι δεν μελετούν καί δεν
κατά το λήζαν έτος είνε θέμα γνωρίζουν. Έττιπολαίως τον πα­
σπουδής πλήρες ενδιαφέροντος■ Ό ρελθόντα Αύγουστον ελοιδωρουν καί
ιταλικός παράγων εις την άνέλιζιν έμυκτήριζον τήν Ιταλίαν διότι δεν
των πολιτικών και κοινωνικών συν­ ήνέχθη να παρασυρθη εις τον πόλε­
θηκών τής νοτιανατολικής Έιύρώπης μόν, μή έμβαθύνοντες εις τήν λογικήν
έχει ειδικήν σπουδαιοτητα διά ποι­ τής ιταλικής στάσεως.
κίλους λόγους μεταζυ τών οποίων .
Τό Ελληνικόν Σοσιαλιστικόν Κάμ.μ.α.
.Θ
κυριώτεροι είνε δυο, ή γεωγραφική
Εν άπο τά ευχάριστα γεγονότα τοΰ
θέσις τής Ιταλίας καί τό σθένος
1!)14 διά τήν σοσιαλιστικήν πρόοδον τής
τοΰ Ιταλικού Σοσιαλισμού. Υάίνε ΈΧΧάδος είνε ή σύμπραξις τής Σοσιαλι­
Π

αίσιος οίωνος ή βελτίωσις τών στικής Ομοσπονδίας τής Θεσσαλονίκης

ίταλο ελληνικών σχέσεων. ίΔιά- μετά τοΰ Συνδέσμου τών ’Εργατικών
Α.

Τάξεων τής Ελλάδος. Εις την τελευταίαν

στασιν με την Ιταλίαν ουδέποτε συνεδρίασιν τοΰ εν Βρυξέλλαις Διεθνοΰς
πρέπει νά έπιτρέή/η ή ελληνική Υραφείου, τήν συγκροτηθεΐσαν ημέρας τι-
πολιτική. Me όλίγην καλήν θέ- νας προ τής έκρηξεως τοΰ πολέμου καί κα­
τά τήν όποιαν ό Ζιωρές εδωκε τήν ΰστάτην
λησιν δυνατόν είνε νά εΰρεθοΰν
■φήφον του, ή συγχώνευσις τών δύο
στερεά\ βάσεις μονίμου συνενοή- ελληνικών οργανώσεων Θεσσαλονίκης
σεως. Ώγ προς τοΰτο ή ευθύνη καί Αθηνών άνεγράφη ώς Ελλι/νικόν
Σοσιαλιστικόν Κόμμα μετόχου τής Διε­
τοΰ ελληνικού τυπου είνε βαρυτάτη.
θνούς μέ πεντε ήτήφους. Το τελευταίου
'Η ’Ιταλία εχει μέγα μέλλον και έγγραφον το οποίον έξέδωκεν ή Έ/cTeXe-
είνε λαός δημοκρατικός. Ή ιδιο­ στι.κή επιτροπή τοΰ Διεθνοΰς Υραφείου
συγκρασία του έχει μεγάλην συγ­ τών Βρυξελλίόν ήτο προς εμε άνακοινοΰν
τήν -φηφισθεϊσαν συμμετοχήν. Τί}? συγ-
γένειαν με τό ελληνικόν ήθος καί χωνεύσεως έίχεν ήδη άποτελέσει μέλος ή
προσηκόντως διαφωτιζόμενος ό εν Βερολίνω ενωσις τών Ελλιρων σοσια­
ελληνικός λαός ήδυνατο νά καλλι- λιστών, άλλά πάσα σοσιαλιστική δράσις
εν Υερμανια επί τον παρόντος φαίνεται
εργήση πολύτιμα αισθήματα εγ­
άνασταλεΐσα. εργον θά ήτο εάν
καρδιότητας με έθνος προωρισμένον όλοι οί " σοσιαλισταί, παρακάμ-
να δράση τοσον σημαντικώς καί πτοντες τούς κινδύνους τής διχογνωμίας
καί τών προσωποληψιών, επεδίδοντο έξ
τοσον πλησίον μας. Αί εργατικοί
ολοκλήρου εις τήν ένοποιησιν τών δυνά­
τάζεις τής Ιταλίας είνε άριστα μεων των ϊνα επισπεύσουν το μεγα εργον
ώργανωμέναι και εμφορούνται από τής άφυπνίσεως, μορφώσεως καί όργανώ-
 184 ΕΡΕΥΝΑ.

σεως των Εργατικών Τάξεων. Αιηρη- εις βιβλιοκρισίαν συγγράμματος

μένοι σοσιαλισταί Βέν εμπνέουν ανησυ­
αγγλικού περί Ελλάδος φεγει τον
χίαν εις την εξουσίαν, ή όποια Βέν Βιστάζει
νά έπιπέση Βι όλης τής Βυνατής Απαν­ συγγραφέα ώς μη γνοψίζοντα. ότι
θρωπιάς επί των τελεσφορωτερ-.'ν οργα­ εν Έλλάδι υπάρχει άκμαίον σοσια­
νωτών. Ή βάρβαρος καταΒίωξις του λιστικόν κίνημα άποδεικνύον υτι η
ΆρΒίτη καί ή έπιμόνως απάνθρωπος
Βιατήρησις εν εξορία του λίπεναρογια και Ελλά? εχει ζωήν. 'Αγνοώ και το
του Τιοννά άνευ λόγοι/ εις την Χάξον έ­ σύγγραμμα καί τον γραφαντα την
χουν άποΒείξει τί Βυναται νά περιμένη ο βιβλιοκρισίαν άλλα μού έκίνησε
σοσιαλισμός άπο την Ελληνικήν πολι-
τείαν. ΜεγάΧαι μεταβοΧαί αναμένονται
το ενδιαφέρον η παρατήρησις τού
καί άς προσέξουν οί "Ελληνες Έργάται. άρθρογράφου ότι ό συγγραι^ευς
Τό συμφέρον των Βέν συμπίπτει με το τού βιβλίου παρελειφεν εξ άγνοιας
συμφέρον τών χρηματιστών τής ΈλλάΒος.
τό καλήτερον επιχείρημα περί της
Ευμπίπτει με το συμφέρον το>ν έργατοιν
τοιν άΧΧων χωρών. ελληνικής ζωτικότητος. Ί,ημειωτεον
ότι ή Asiatic Review δεν είνε
Ό «τοίτιαλισμοδ ίτφυγμοξ ζωτικότητος. σοσιαλιστικόν περιοδικόν.
vE^ei μεγάλην σπουδαιότητα ή .
πρόοδος τον σοσιαλισμού διότι τό Έννία τόμοι.—Δίκατόιτσ-αρα 2τη ΕΡΕΥΝΗΣ.
.Θ
κίνημα τοΰτο ώς άποδεικνύει ό Me το παρόν τεύχος συμπΧηροΰται ο
έβοομος τόμος τής ΕΡΕΤΝΗ2. Κυρίων είνε
παρών πόλεμός καί ώς θ απόδειξη έννεα καί όχι έπτά οί συμπληροιθέντες
Π

ή εκβασίς του, αποτελεί την μόνην τυμοι. Άλλα ή ΕΡΕΤΝΑ κατα τα όυο ετι/
εγγύησιν δια τας ελευθερίας των 1010 καί 1011 επροτιμησε να έκοιοεται
Α.

ώς έβΒομαΒιαία έφημερίς έν ' Α0 ήναις

λαών, ανεξαρτήτως τής κοινωνικής
αποσκοπούσα εις την προς τους εργατα.ς
μεταμορφώσεως εις την όποιαν θα εκ του σύνεγγυς είΒικωτέραν Βιεξήγησιν
όδηγηση την Ανθρωπότητα. Χώρα τών θεμελιωθώ)» αρχών του σοσιαΧισμοΰ.
εις τήν όποιαν λείπει σοσιαλιστικός II Βιετής αυτή περίοΒος εξαιρείται άπο
την άρίθμησιν τό>ν τόμοιν τού περιοοικού
ζήλος σήμερον χαρακτηρίζεται ώς καίτοι οί παραχθέντες Βύο τόμοι τού
όπισθοδρομημενη. ’Ακόμη καί ή 1010 καί τού 1011. είνε οροσημα τής
κεφαλαιοκρατική τάξις τό αναγνω­ αυτής εργασίας ή οποία ήρχισε άπο τού
1901. Οι καρποί τής Βιετούς εργασίας
ρίζει. *Έν άπο τά αποτελέσματα \
έν Άθήναις είνε πολύτιμοι Βιότι μέγας
του παρόντος πολέμου είνε ή απρο­ (ίριθμος σπουδαστώ)» τού σοσιαλισμού
σδόκητος απαλειφις της άνοήτου προεκνφεν απυ την ανακινησιν τών ζη­
μομφής κατά τών σοσιαλιστών ώς τημάτων εις τήν έβΒομαΒιαίαν ερετναν
ΕΒημιουργήθη αρκετόν έρμα ώστε τό
μη εχοντων πατρίδα ή μη άγαπώντων κίνημα να πλεύση στερρώς εις το πρό­
την πατρίδα των. Χιλιάδες σοσια­ σεχες μέλλον. II ευκαιρία τής εύΒοκι-
λιστών επεσαν μαχομενοι καί οί μησεως άγυρτοιν καί εκμεταλλευτώ)» πο-
λιτε υομένο>ν έγκειται πάντοτε εις την
σοσιαλισται είνε πάντοτε οι προ­
αμάθειαν τώ>ν πολλώιν. Κι’ν μέγαν βαθ­
θυμότεροι εις τους κίνδυνους. μόν ή Αμάθεια αυτί; ήλαττώθη Βάι τώ>ν
’Αξιοσημείωτου είνε ότι τό αγγλι­ προσπαθειών τής ΕΡΕΤΝΗ2.
κόν περιοδικόν Asiatic Review 1
 ΕΡΕΥΝΑ. ι85

Ο ΙΩΑΝΝΗΣ ΖΩΡΕΣ
Δίά τα ανθρωπολεθρικα χρονικά. ποτέ είδον τον Xώρες και οί όποιοι
του το 1914 υιτερηκοντισε τα τρία μολαταύτα γνωρίζουν ότι άπώλεσαν
προ αυτού έτη. Ιδωμεν αν το ενα σοφόν πρεσβΰτερον αδελφόν
1915 προωρισται να ΰπερακοντίση αείποτε άγρυπνον καί αείποτε ετοι-
την φρίκην τού 1914. Ε£ όλων μον να ταχθη els τό πλευράν των
των τραγικών γ€γονοτων του, ή ; κατά τού τυράννου.
δολοφονία τού Χώρες ερχεται εις Η ευγλωττία του ήτο τι μονα­
τον νούν μου ώς το τραγικώτερον δικόν. ΐίλήρης 7τυρός καί συνάμα
καί τό εκλεγώ ώς τό κατ’ ϊζοχήν υγιών επιχειρημάτων. Έπε'πιπτεν
αντάξιον ειδικής αναπολήσεων καθ' κατά τών εχθρών του ότε μεν δι
ήν στιγμήν το 1914 μάς απο­ ειρωνείας καί άβρότητος, ότε δε διά
χαιρετά. φράσεων αί όποϊαι εκαιον καί άπε-
Ό Χώρες ήτο ακριβώς 55 ετών κάλυπτον τά κρύφια ελατήρια τών
όταν διά της χειρός ενός ηλιθίου κακόβουλων.
. Αί δημηγορίαι του
.Θ
φανατικού τον εδολοφόνησαν οί επενήργουν εις τους άκροατάς του
εχθροί της Εργατικής 'Ίδεας. ώς μουσική, ώστε τον άντελαμβά-
*Έιδρασεν επί μίαν εικοσαετίαν ώς νοντο καί όσοι δεν τον ενόουν.
Π

γίγας και ήτο αληθώς ό άτλας Κάθε δημηγορία του ήτο μάχη υπέρ
τού ευρωπαϊκού σοσιαλισμού. Ή της αλήθειας και ΰπερ τής ελευ­
Α.

V > ~ Λ ν V
τραγική αυτόν βςοοοΓ την παραμονήν θερίας. Το μυστικόν τής ευγλω-
της έκρήζεως παγκοσμίου πολέμου τείας του ήτο ή ειλικρίνεια. Πάσα
ϊσταται εις το αέτωμα τής μεγάλης \ λεζις του ηχεί ώς ήχος χρυσού.
Ευρωπαϊκής μεταβολής ώσει δια νά \ Ώμίλει άφ' ύφηλού με οίστρον
σφράγιση τον χαρακτήρα τού πόλε- \ ποιητού και ίδεολόγου, με περι-
μου με την σημασίαν τής άναμε- φρόνησιν προς τό ψεύδος, καί τον
νομενης Μεγάλης Έπαναστάσεως. ; προσωπισμόν, με ενθεον ίπποτικήν
Ό Χώρες είχε τον νούν τού ; άμυναν ΰπερ τών θυμάτων τής
μεγαλοφυούς, το θάρρος τού ήρωος, πλουτοκρατίας, καί με τό Ίνδαλμα
τό βλέμμα εύσπλάγχνου γυναικός ; τού ολβίου ανθρωπίνου μέλλοντος
καί την καρδίαν τού άκακου. Ό ; διηνεκώς ενώπιον του.
τίτλος τού άκάκου εδόθη εις τον Ο Χώρες ήτο καθηγητής πανε-
Xώρες υπό τών εχθρών του, άλλ' ; πιστημίου καί συντηρητικού φρονή-
ό μεγας σοσιαλιστής εσεμνυνετο ματος πριν ριφθη εις τον σοσιαλι-
διά τον τίτλον τούτον τον οποίον στικόν αγώνα. Το σοσιαλιστικόν
εθεώρει τό μεγαλήτερον παράσημον πύρ άνεφλεζεν εν τή ψυχή του
τό όποιον ήδυνατο ποτέ νά λάβη ακριβώς διότι ήτο άληθης επιστή-
δημόσιος άνήρ. Κίνε εκατοντάδες μων καί ή παιδεία του ήτο πραγ-
χιλιάδων έργάται οί όποιοι ουδέ- ματική. Οιοσδήποτε ερευνητής ή
 186 ΕΡΕΥΝΑ,

καθηγητής τού οποίον η καρδία δεν J πειαι ; Το σύνθημά τον ήτο Fais
εινε απλώς έμπορική δεν δύναται ' ce que tu dois advieime que
παρά να κηρυχθή σοσιαλιστής οπωσ­ pourra.
δήποτε και αν διεμόρφωσαν τα Ό Χώρες ήτο όλος ζωή, μάλλον
φρονήματα τον πριν αϊ περιστάσεις. χσ.μηλού αναστήματος, 7ταχύς, στι-
Μ όνον κάπηλοι εινε ικανοί να στρέ­ βαρός, με κεφάλι/ν λεοντίνην άμε-
φουν τα νώτα εις τον σοσιαλισμόν. σο)ς διακρινομενην εν μέσω πλήθους.
Ό Χώρες ήτο καθηγητης άλλα δεν Τα ενδύματά του ήσαν πάντοτε
ήτο κάπηλος. Ο,τι είχε, γνώσεις, ακατάστατα καί πα.ρημελημένα. Το
τάλαντον, μάθησιν, τα πάντα τα είδος της μεγαλοφυΐας του άντενα-
εφερεν ως σνμβολήν και πνραννα κλατο εις τό βλέμμα του, το όποιον
εις τον σοσιαλιστικών άγώνα. Και έσπινθηροβόλει ύπό την έπενέργειαν
τα κατέθεσεν δλα διά την έξυπηρέ- των σκέφεών του καί των συνα,ισθη-
τησιν τής Ιδέας χωρίς ν' άπεκδέ- μάτων του. Ηττας ύπέστη πολλά-
χεται τίποτε διά τον εαυτόν τον κις αλλά έκάστην ήτταν του την με-
εϊμή την ευκαιρίαν νά έξυπηρετή τονσίου εις νίκην διά τής ζωτικότητας
.
την Ιδέαν. Ο νδεποτε έσκέφθη αισιοδοξίας καί τόλμης του. Παί-
.Θ
περί ήγεσίας, άλλ' ήγέτης ήτο εν δική τις καλονή καί άφέλεια χαρα­
τη φύσει των πραγμάτων έκών \ κτήρας εχαρακτήριζε την παρουσίαν
Π

άκων, διότι ήγετης εινε αυτομάτως \ του, ή οποία ήτο πολύ επαγωγός.
πας ό υπηρετών γνησίως και ε'ιλι- | Αισθήματα ευτελή, αισθήματα αντι­
Α.

κρινώς την Ιδέαν. ζηλίας δεν εμφιλοχώρουν εις το

Ό σοσιαλισμός τον Χώρες δεν \ πνεύμα του. ΥΙαγίδες πολλαί τω
ήτο δυνατόν νά έγκλεισθή εις οιονδή- εστηθησαν, άλλ' εις ούδεμίαν έπεσε.
ποτε δόγμα. Ήτο ευρύς όσον καί Mta πλουτοκρατική άγγλική έφη-
ή άμφιλαφής τον μάθησις 'Έ,ν μερίς τού έζητησε εν άρθρον τριών
όνοματι τον σοσιαλισμού έλάμβανε στηλών περί τού εν Γαλλία σοσια­
τά όπλα κατά υϊασδήποτε παρα- λισμού προσφέρουσα 500 φράγκα
βάσεως τον δίκαιον. Έξανέστη την στηλην. Ή πρόθεσις τής εφη­
καί νπηρησπισεν ένα. καταδιωκό- μερίδας ήτο νά εκμεταλλευθή τό
μενον έβραίον, τον Αρεύφούς, ό αρθρον στρεφουσα αυτό κατά τού έν
οποίος δεν ήτο καν σοσιαλιστής. Αγγλία σοσιαλισμού καί συνάμα νά
Η|θκει οτι έν τω προσεόπω τον παραστηση τον Χώρες προδότην
Αρεϋφους παριβιάζετυ τό δίκα,ιον. τών άγγλων συντρόφων του. Ό
'Έ,νήργησεν ούτω εις πολλάς περι­ Χώρες άπήντησε ζητών 5,000,000
στάσεις αδιαφορών πως θά ήρμή- φράγκα την στήλην, τό άρθρον νά
νενον την δράσιν τον οϊ άλλοι, εινε πέντε στηλών καί νά περιέχη
εϊτε τό κόμμα του, είτε οί αντίπαλοι, έγκωμιον τού έν 'Αγγλία σοσιαλι­
ε'ίτε οί εκλογείς. Έμάχετο διά την σμού. Το ονομα τού Χώρες θά
Αλήθειαν. Ύί τον εμελον αί σννε- μείνη έγγεγραμμένον μεταξύ τών ά-
 ΕΡΕΥΝΑ. 187
θανάτων προφητών του σοσιαλισμού Ζ ώρες καά ό Αήβκνεκτ είχον αντί­
Μάρξ, Αασσάλ "Oovev, θετους γνώμας καί συνέβη ποτέ εις
Αήβκνεκτ, Έεβελ, 'Κ.άννδμαν, Μόρρις. ιδιαιτέραν συνδιάλεξιν εν Αονδίνω
Ή άπώλεια τον Ζώρες είνε κο­ μεταξύ τών δύο ν’ άντικρούση ό
λοσσιαία ζημία tojv συμφερόντων Αήβκνεκτ τον Ζωρες διά τόσω πει­
τον εργατικού κόσμου πόσης χώρας. στικών επιχειρημάτων ώστε ή πίστις
Όπως ελεγεν ό Ύ^άϋνδμαν άγορεύων τών παρόντων κατά τήν συνδιάλεξιν
εις την πλατείαν Ύραφαλγκάρ εν περί τής άθωότητος τού Αρεϋφούς
Λ ονδίνω ότε άνηγγελθη ή δολο­ νά κλονισθη σπουδαίως. Μετάξι»
φονία, εάν άπαξάπαντες οι μονάρχαι τών δύο σοσιαλιστών δεν υπήρχε
της Ευρώπης εδολοφονούντο, ή άλικη προηγούμενη προσωπική γνωριμία,
ζημία εις τον κόσμον θά ήτο γελοιώ­ αί ευφυείς δε απαντήσεις καί ή αγαθή
δους ασήμαντος εν συμπαραβολη προς φαιδρότης τού Ζωρες τόσον επε-
τον θάνατον τον Ζ ώρες. Ή άφιλο- j δρασαν, ώστε καί ή ομήγυρις πάλιν
κερδεια της όλης του δράσεως άφίνει ! διετεθη ύπερ τού Αρενφους καί αυτός
μεγα παράδειγμα ε’ις τους σοσιαλι- : ό Αήβκνεκτ τόσον εσαγηνευθη ώστε
.
.Θ
στάς προς μίμησιν. Το δε είδος ή φιλονικία αντί νά τούς διαχωρίση
εκείνο της φιλοδοξίας το οποίον διά παντός ώς θά συνεβαινε μεταξύ
χαρακτηρίζει τά μικροσκοπικά ανα­ άνδρών μικρότερου ήθικού αναστή­
Π

στήματα των κοινών πολιτευόμενων ματος τούς συνεσφιγξε εις ισόβιον

ούδεποτε είσεβαλεν εις την ψυχήν αδελφικήν φιλίαν. Ό Ζωρες ήτο
Α.

τού Ζ ώρες. ’Ολίγοι γνωρίζουν ότι εξ εκείνων τών σπανίων φύσεων αί

πολλάκις επιεσθη νά δεχθή χαρτο­ άποϊαι διακρίνουν αμέσως μεταξύ τής
φυλάκων υπουργού και πλέον ή απαξ \ άντιδράσεως ήτις προκύπτει άπο ελα­
ήδυνατο νά γίνη πρωθυπουργός. τήρια γενικού δημοσίου χαρακτήρος
’Έ,προτίμα όμως νά διαμενη πάντοτε I καί της άντιδράσεως ή όποια προ­
ο ανεξάρτητος ηγέτης τού ενοποιη­ κύπτει άπο ελατήρια προσωπικής
μένου σοσιαλιστικού κόμματος καί εχθροπαθείας.
ετιεπρωτο ν’ άποθάνη μεγαλομάρτυς Ό Ζωρες ήτο άληθώς μεγαλο­
τών αρχών τού σοσιαλισμού. ’Σπου- φυής καί άληθώς δημοκρατική
δαΐον χαρακτηριστικόν τού Ζωρες ; φύσις. Περί τών γαλλογερμανικών
ήτο ή καταπληκτική φιλοπονία καί σχεσεων εδωκεν εις το γαλλικόν έθνος
έργατικότης του ΕΙργάζετο άκατα- ; σοφάς προνουθεετίας καί αν εϊση-
πανστως καί λεπτομέρεια j κούετο βεβαίως δεν θά επηρχετο ή
υνδεμία
τού διεφευγε. Μοιόγ ό Αήβκνεκτ ! μεταξύ τών δύο χωρών τραγικωτάτη
εξ όλων τών ηγετών τού διεθνούς ί ρήξις. Ή δημοσία του εικοσαετής
σοσιαλισμού ώμοίαζε τον Ζωρες ώς : δράσις άφήκεν ’ίχνη επί τής ιστορίας
προς τούτο, άλλ’ ό Ζωρες ήτο πολύ ; τού κόσμον άνεξάλειπτα καί θά
ταχύτερος τού Αήβκνεκτ εις την \ παραμείνη εις όλους ήμάς τους σο-
εργασίαν. Περί τού Αρεύφονς ό I σιαλιστάς υπογραμμός άλησμόνητος.
 188 ΕΡΕΥΝΑ.

ΗΝΩΜΕΝΑΙ ΠΟΛΙΤΕΙΑΙ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ

Ούδείς δύναται νά είκάση ακόμη ' Προ ολίγων μηνών οί διατρέφοντες
τι θα πρόκυψη ώς καρπός της πανευ­ τό ιδεώδες τούτο ήσαν σπάνιοι, σή­
ρωπαϊκής συρράξεως. At παρούσαι μερον όμως όπου στρέψη τις άπαντα
ώδινες της ανθρώπινης κοινωνίας αί . συνηγόρους αύτου οί όποιοι το θεω­
έκδηλούμεναι δια τού πολέμου είνε \ ρουν ώς την μόνην λύσιν του Ευρω­
βεβαίωςπροανακρούσματανέας εΰρω- , παϊκού προβλήματος, ΐΐρίν έκραγη ό
παϊκης ζωής. 'Οτι θα πρόκυψη Νέα ; πόλεμος έφαίνετο ότι κάποια ανώτερα
Ευρώπη ολαι αί ενδείξεις το διαπι- ' δύναμις έλειπε ή όποια νά έπιβάλη
στόνουν καί δτι ενότης θα είνε το την μετάβασιν τού ιδεώδους άπο
/ I / ~ '
χαρακτηριστικόν τηy αι τασ€ΐς της ουτοπίας εις εφαρμόσιμου σχεδιον.
εποχής το υποδεικνύουν. Η Ευρω­ πρό του βαλκανικού πολέμου το
παϊκή Ένότης λοιπόν θα είνε το τε- \ ιδεώδες αυτό ητο ακόμη νεφελωδύ­
κνον της εποχής μας. ’Αλλ’ είμεθα στερον καί οι άτενίζοντες εις α.ύτο
είσέτι αρκετά μακράν ώστε να είπω- ί εθεωρούντο φαντασιόπληκτοι. Mera
.
μεν μετά θετικοτητος ποια θα είνε ή τον βαλκανικόν πόλεμον ή ιδέα εκερ-
.Θ
μορφή της Ένότητος ταύτης. Πάλτ; δησεν έδαφος εκ τού ότι υπήρχε
φαίνεται διεξαγόμενη μεταξύ δύο κάποια ελπίς νά άρχίσωμεν άπο την
Π

τύπων. Ή θά πρόκυψη κατάστασις j παμβαλκανικήν ενότητα. 'Από τού

έπιβάλλουσαΑΰτοκράτορα τηςΕύρώ- ! παρελθόντος Αύγούστου τά πνεύματα
Α.

πης και εις τοιούτον τι φαίνεται η πάντων σχεδόν ώρίμασαν αρκετά

ΐίρωσσία προαλειφομένη, η θά προ- ώστε νά μη έξαφνίζωνται επί τη
κύψη κατάστασις καθιστώσα ώς ίδεα της πανευρωπαϊκής ένότητος.
μόνην διέξοδον την ίδρυσιν Ίϊνω- j Δυστυχώς τά βαλκανικά κράτη δεν
μενών ΐίολιτειών της Ευρώπης, διέ­ είχον την εμπνευσιν νά δράξουν την
ξοδος την οποίαν όριστικώς θά ευκαιρίαν καί καταστήσουν την χερ­
ύπηγόρευε και ίσως θά έπέβαλλεν σόνησόν των τον ακρογωνιαίου λίθον.
ή νίκη των 'Συμμάχων. ’ Αν τό σύ­ ; EtVe ολοφάνερου οτι τά μικρά κράτη
στημα των Ήνωμενο^ν Π,ολιτειών | έχουν το ζωτικώτερον συμφέρον νά
της Ευρώπης θά είνε ανάλογον προς ! πραγματοποιηθη η πανευρωπαϊκή ό-
τό σύστημα των Η,νωμενων Πολι- ! μοσπονδία. Ηδτ^ η δύναμις ή όποια
τειων της 'Αμερικής είνε αδύνατον ί ελειπε διει νά μεταβάλη τά πνεύματα
νά προεικάση κανείς, άλλα περί τού | έπηλθεν. Μά? την εχορηγησεν ό
οτι είδος διεθνούς οργανισμού των Καιζερ. Οταν ό Κάϊζερ επέβαλε
ευρωπαϊκών κρατών θά επιβληθη τον έλεγχον εις τά οικονομικοί της
υπάρχει μεγάλη πιθανότης, καί ή Ελλάδο?, ένθυμούμαι ότι όλοι τον
πιθανότης καθίσταται τοσον μεγα- έχαρακτηρισαν ώς τον καλήτερον
λητερα καθ' όσον αί τύχαι τού πολέ­ φιλέλληνα διότι καίτυι ένήργησ εν
μου αποβαίνουν υπέρ το)ν Συμμάχων. 1 άνθελληνικώς εντούτοις έφερε τάξιν
 ΕΡΕΥΝΑ.

και ενότητα εις τα οικονομικά μας. θά φέρη ολοσχερή μεταβολήν τής

'Ο αύτός άνθρωπος επέβαλε την γεωγραφικής δψεως εις τε τήν δυτι­
παρούσαν άνθρωπολεθρίαν και θά κήν καί εις τήν ανατολικήν Εύρώπην.
γίνη πιστώνω πρότινος της πανευρω­ Διότι βεβαίως εν τη ανατολική
παϊκής Δημοκρατία,ς. ’ Ηδ^ ό σύν­ Ευρώπη πρέπει νά έκλειψη παν ί­
δεσμος των τριών Ευρωπαϊκών Δυνά­ χνος τουρκικής διοικήσεως καί αν ή
μεων κατά του Kcίϊζερ είνε είδος Κωνσταντινούπολή δεν κατορθωθή
πυρηνος ευρωπαϊκής ένότητος. Ό νά περιέλθη εις την έλληνικήν
Σύνδεσμος κατηρτίσθη διά τον πό­ πολιτείαν, τούθ’ όπερ είνε ή μόνη
λεμον, άλλά τίποτε δεν κωλύει νά λύσις τού Κωνσταντινουπολιτικού
εξακολούθηση ύπαρχων διά την ειρή­ προβλήματος, δυνατόν νά μετονο-
νην και ν άναγκάση την ήττημενην μασθη Βυζάντιον καί νά άποτελέση
Υερμανίαν νά προσχώρηση. Αυτή ή μίαν από τάς πολιτείας της Ένώ-
Υερμανική ένότης καί ό τρόπος καθ’ σεως. Υίαραλλήλως με τήν αρχήν
όν κατωρθώθη είνε ζών επιχείρημα ταύτην της έθνικης αύτονομίας ή
περί τού εφικτού τής ευρωπαϊκής έξόντωσις τού στρατιωτικισμού είνε
.
.Θ
ένότητος. Οι λαοί της Ευρώπης επιτακτική ανάγκη. Ό ειδεχθής
V «
δεν είνε τόσον διηρημενοι μεταξύ χαρακτηρ του στρατιωτικιστικον
των όσον ήσαν οί λαοί καί οί βασι­ πνεύματος και ό φοβερός του κίν­
Π

λίσκοι της Τερμανίας. Oi λαοί τής δυνος άπεδείχθη ήδη τρανώς καί οί
Εΰρο)πης τήν επιούσαν τού πολέμου λαοί πρόκειται νά μάθουν ότι δεν
Α.

θά κατανοήσουν τήν ανάγκην νά συνίσταται τό έθνικόν μεγαλειον εις

δημιουργήσουν μίαν Ευρωπαϊκήν τήν στρατιωτικήν δόξαν, άλλά τό
Β ουλήν, εν Ευρωπαϊκόν ’E/creAe- έθνικόν μεγαλειον μετραται άπό τάς
στικον Συμβούλων καί μίαν Ευρω­ εκδουλεύσεις τάς οποίας τό ’Εθνος
παϊκήν στρατιωτικήν δύναμιν, είδος παρέχει εις τήν ’Ανθρωπότητα.
διεθνούς αστυνομίας ή οποία νά Είδος Ηνωμένων ΥΙολιτειών της
συμπνίγη τάς φιλοπόλεμους τάσεις Εύρώπης φαίνεται προωρισμένος ό
οίασδήποτε πολιτείας. Εεβαίως είνε πόλεμος ούτος νά επιβάλη δι όλων
μερικαί άρχαί θεμελιώδεις άνευ των των άνελίξεών του. Ούδεμία ενέρ­
όποιων ούδεμία ελπίς ειρήνης δυνα- γεια, ούδεμία συνηγορία ίσχυσε νά
ται νά ύπάρξη. Πάσα πολιτεία διαθέση ύπέρ τοιαύτης λυσεως τού
πρέπει νά άποτελήται άπό τους προβλήματος των τους βαλκανικούς
ομοεθνείς της καί νά έ'χη τά άνή- λαούς. ’Ήδη ή άνέλιξις τού πολέ­
κοντα εις αυτήν όρια. Ούδεμία μου θά τούς διαθέση ύπέρ αύτης
επαρχία, ή περιφέρεια, ή νήσος δυνα- καταναγκαστικώς. Είτε τό τευτο-
ται παρά τήν θέλησίν της ν άποτελη νικον σύστημα νικήση είτε τό σύ­
μέρος πολιτείας κυβερνωμένης ύπο στημα τής σντάντ, ειρήνη είνε άδά-
έτεροεθνούς στοιχείου. λ/Ιονη αυτή νατον νά έξασφαλισθη ά^λω? ή διά
ή θεμελιώδης άρχή έφαρμοζομένη θεμελιώσεως Ηνωμένων Πολιτ^ίώ^.
 190 ΕΡΕΥΝΑ.

ΟΙ ΣΟΣΙΑΛΙΣΤΑΙ ΚΑ! Ο ΠΟΛΕΜΟΣ

"Ολοι οί 7τεφωτισμένοι καί έρευ- κληρον αυτήν την φοράν προς την
ντ)Τικοί σοσιαλισταί μετά τών ό- ι άνθρωπολεθρίαν. ’Αλλά υ.ύτο είνε
ποιων ώμίλησα άφ’ ότου ηρχισεν ό τό μόνον όπερ έχει τις να παρα-
παρών πόλεμοί γελούν με την πονεθη. Ποίο? πταίει όμο)ς δια
αφέλειαν των αμαθών επικριτών τού \ τούτο ; ’ Οχι βεβαίως οι σοσιαλι-
σοσιαλισμού οι οποίοι προσάγουν ! σταί. ΓΊταίουν εκείνοι οι οποίοι
την έκρηξιν τού πολέμου και την \ δεν έγειναν σοσιαλισταί ώστε να
»/ * X \ ' »
αναστολήν τού σοσιαλιστικού κη- \ eXV 0 σοσιαλισμός την ατταιτου-
ρύγματοί ώί αποδείξεις ότι ό διε­ μένην δύναμιν. Ο οοσιαλισμος όμως
θνής σοσιαλισμός έναυάγησεν. ’Απ' όιηνεκώς αυξάνει ώς δύναμις. Ή
εναντίας αύται είνε αποδείξεις της I έκρηξις τού πολέμου καί ή στάσις
αλήθειας τών θεμελιωδών διδαγμά­ \ τών άρχτηγών τού σοσιαλισμού δεν
των τού σοσιαλισμού. Τϊ εδίδασκεν ; άποδεικνύει τίποτε άλλο ειμη ότι
ό σοσιαλισμός όλα αυτά τα έτη ; δεν ηϋξησεν αρκετά ακόμη ώστε νά
.
Εδίδασκεν ότι ή καπιταλιστική συντρίψη τό πλουτοκρατικόν τέρας.
.Θ
σύστασις τών κοινωνιών επέβαλλε \ ’Έ,ν τω μεταξύ τό καθήκον όλων
την ιμπεριαλιστικήν πολιτικήν εις μας είνε νά συντελοΰμεν εις την
Π

όλας τάς κυβερνήσεις χάριν εμπο­ ταχυτέραν αύξησιν τού σοσιαλι­

ρικής καί βιομηχανικής επεκτάσεως. στικού κινήματος Τώρα δεν ημ-
Α.

Ή ιμπεριαλιστική πολίτικη επέ­ πορεϊ κανείς νά. άρνηθη ότι εκ

βαλλε τους εξοπλισμούς. Οί εξο­ πρώτης οφεως η στάσις τέων Γερ­
πλισμοί καθίστων μίαν τρομερόν μανών σοσιαλιστών φαίνεται ακα­
παγκόσμιον σύγκρουσιν άναπόφευ- \ τανόητος λαμβανομένης ύπ’ ό'φιν
κτον. Αυτά τά έδίδασκον οί σο- της κολοσσιαίας όργανώσεως τών
σιαλισταί τώρα τριάντα ετη. Έ- ! εργατικών τάξεων της Γερμανίας.
γνώριζαν λοιπόν ότι ό παρών πόλε- ■ Μ/α μονή χωρεϊ θεωρία ενταύθα,
μος έπηρχετο άκατάσχετος. Αμα λύουσα τό αίνιγμα. Αέν είνε
έπηλθεν, όλοι άνεγνώρισαν ότι αί σοσιαλισταί όλοι όσοι λέγουν η
προνυυθεσίαι τών σοσιαλιστών ήσαν φρονούν ότι είνε σοσιαλισταί.
όρθαί. Ένταυτω ύπηρχεν ό κίνδυ­ Καί ώς πρός τούτο δεν απομένει
νος ότι οί Υερμανοί σοσιαλισταί θά εϊμη νά έχωμεν τον νούν μας εις
έπνιγαν όλον το κίνημα εάν έλάμ- το μέλλον. Το Γερμανικόν Σοσια­
βαναν στάσίν άντιμέτωπον κατά της λιστικόν κομμά εσταθμισε τά ιεράγ-
εξουσίας. Ο,τι συνέβη λοιπόν συνέ­ \ ματα και έλαβε την μόνην στάσιν
βη ακριβώς σύμφωνα με την σοσια­ \ την όποιαν ηδύνατο νά λάβη. Το
λιστικήν άντίληφιν καί προνουθεσίαν. | είχε προ ετών δηλώσει εις τά διεθνή
Βεβαίως ά.ν είχον αρκετήν δύναμιν Συνέδρια. Και ό Ζωρές καί ό Βάν-
οι σοσιαλισταί θά άνέκοπτον ολό­ δερβελδ τό εγνώριζαν.
 ΕΡΕΥΝΑ. 191

ΤΟ ΝΑΥΑΓΙΟΝ ΤΟΥ ΣΥΓΧΡΟΝΟΥ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ

Πρώτην φοράν iv τη Ιστορία του είνε ό παρών πόλεμος. Ή χαρα-
κόσμου έξερράγη πόλεμο? τοιαύτης κτηριστικωτέρα έκδηλωσις της πο­
καθολικότητος — τόσω παγκοσμίου λίτικης ταύτης ητο ή διαίρεσις της
νοήματος. Ποια αίτια πράγματι Ευρώπης εις δύο αντίμαχα στρατό­
εξώθησαν τά έθνη εις την τρομεράν πεδα. Τ οιουτοτρόπως άπό ετών
ταΰτην σύγκρουσιν ; ' Αναμφισβή- όλοι έζώμεν επί τού χείλους τρο­
τητον είνε ότι ό στρατιωτικισμός μερού ηφαιστείου. Ή πολίτικη
της Πρωσσίας αποτελεί την ρίζαν της ισορροπίας τών δυνάμεων είνε
του κακοΰ και οτι ενόσω αυτός δεν σφαλερά διότι πάντοτε πολλά είνε
καταστρέφεται δεν είνε συμφέρον δυνατόν νά συμβούν τά όποια ανα­
της Ευρώπης να παύση ό πόλεμό?. τρέπουν την ισορροπίαν. Οτι δεν
Άλλα το νόημα του πολέμου τού­ είνε δυνατόν νά ύπάρξη ειρήνη διά
του δεν περιορίζεται εις αυτήν την τής μεθόδου ταύτης τό άποδεικνύει
ακτίνα. Είνε κάτι τι άπείρως με- ό υπάρχων διηνεκής φόβος τού
.
γαλήτερον. Αυνατον να κατα- πολέμου. Η 'Αγγλία άπό ετών
.Θ
στραφή ό στρατιωτικισμός της έφοβεΐτο την Γερμανίαν, αλλά δεν
Πμωετσία? και όμως ή προ τού άντελαμβάνετο οτι ή Γερμανία
Π

πολέμου κατάστασις νά έπανέλθη έτρεμε την ’Γωσσίαν. Ή Γεμ-

άναγκάζουσα τά έθνη νά συμπλα- I μανία διά τών εξοπλισμών της επί
Α.

κοΰν πάλιν μετά τινα έτη. Είνε ■ ολοκλήρου γενεάν κατέστη χρονιά
περιττόν νά ένοχοποιοΰμεν εν κομ­ j απειλή τής Ευρώπης. Άλλ' άφ'
μά, η μίαν τάξιν η εν προσωπον j ετέρου καί ή Αγγλία καί ή Γαλλία
ενόσω δεν κατανοοΰμεν ότι τά j έδειξαν μέγαν ζήλον νά άπο κατα­
πρόσωπα και τά κόμματα είνε στήσουν τήν στρατιωτικήν ακμήν
προϊόντα του έπικρατοΰντος καθ' τής 'Γωσσίας κατόπιν τού ρωσσοία-
ολην την Ευρώπην πλουτο­ πωνικού πολέμου. Ό Τσάμο?
κρατικού πνεύματος. Τό πνεύμα επεσκέφθη τήν 'Αγγλίαν καί έτυχε
αυτό είνε πανίσχυρου εις τάς δο­ ένθουσιωδεστάτης υποδοχής καθ' όν
τικά? χώρας καί έξαπλόνεται άκατα- χρόνον υπέγραφε διατάγματα προς
σχέτως καί εις τάς άνατολικάς. άπόπνιξιν τής ελευθερίας έν Ρωσ-
Τί όφελεΐ ν άγανακτώμεν κατά σία καί προς θανάτωσιν ή εξορίαν
των προσώπων καί των κομμά,των τών πολυτιμωτέρων ρώσσων. Με-
αφού και εάν τά έξοντώσωμεν, τό γάλη επίσημος πρεσβεία εξ "Αγγλων
επικρατούν πνεύμα θα γέννηση πολιτευομένων καί επισκόπων με-
αλλα. Συνωδά με αΰτο το πνεύμα τέβη εις τήν ’Γωσσίαν οχι διά νά
τά έθνη έχουν από γενεών άκολου- ένεργηση ποσώς υπέρ τών κατα-
θηση μίαν ώρισμένην πολιτικήν δυναστευομένων ομάδων, άλλα διά
καρπός αναπόφευκτος της όποιας νά άνυφώση τό γόητρον τής ρωσ-
 192 ΕΡΕΥΝΑ.

σικής δεσποτείας καί τοΰ ρωσσικοΰ την ελευθερίαν τον καί ίκανοποιηθη
στρατιωτίκισμοΰ. Ή Γαλλία εδά- δι ολας τάς συμφοράς του.
νεισεν εις την Ρωσσίαν μυθώδη Ύάν ό πόλεμος παύση τώρα, ή
7Γοσά υπό τον δρον να δαπανηση ειρήνη ή όποια θά συνομολογηθη
το ημισυ εϊς εξοπλισμούς κατά της θά είνε απλή ανακωχή καί ό
Τερμανίας. Έυμβουλια άγγλο- I στρατοκαπιταλιστικός πολιτισμός
γαλλικά ναυάρχων και στρατηγών \ θά εξακολουθη όπως καί πριν.
συχνά συνεκροτοΰντο προς καταρ­ \ Απαξ ηρχισε δεν πρεπει να παύση
τισμόν συμμαχικού σχεδίου εκστρα- είμή όταν κατορθοιθοΰν δύο πραγ­
relas. Πάντων τούτων ή Γερμανία ματα, πρώτον νά. καταστραφη ή ρίζα
9 ~ et c / < ~
είχε γνωσιν ώστε ο τρομος υπηρχεν τοΰ στρατιωτίκισμοΰ, ή όποια έγ­
εκατέρωθεν. Ό Υρεΰ κατά τάς κειται εις τό πρωσσικόν σύστημα’
παραμονάς τοΰ πολέμου εδήλιοσεν δεύτερον νά επιτευχθη ή άφύπνισις
εις την Υερμανίαν ότι εάν τοΰ τών εθνών καί η ύπ' αυτών άναγ-
εδιδε εγγυήσεις ειρηνικής πολίτικης, νώρισις ότι ό σύγχρονος πολιτισμός
θά προεβαινεν εις διαβήματα προς δέον όσον τάχιστα νά μεταβληθη
εξασφάλισιν άγγλογερμανικής άν-
.
άρδην διά τον λόγον ότι είνε ουτο­
.Θ
τάντ. Ύάν αυτήν την δήλο^σιν πία νά περιμενο^μεν νά ύπάρξη αν­
την εκαμνε προ οκτώ ετών τά θρώπινος πολιτισμός επί κτηνώδους
Π

πραγματα θά ελάμβανον άλλην βάσεως. Πρεπει οι λαοί της Εΰρώ-

οόον. \1στ€ ολοι tv ytvti μβτβ- πης νά ανακράξουν “ δεν επιτρεπο-
Α.

χουν τής ευθύνης της σημερινής μεν πλ.εον πολέμους, δεν άναγνωρί-
άνθρωπολεθρίας. ζομεν πλέον αΰτοκράτορας, καίσαρας,
Ύντουτοις τώρα πλέον δεν πρό­ τσάρους και βασιλείς, δεν ύπα.κού-
κειται ν άποδειχθη τό ναυάγιον τής ομεν πλέον στρατηλάτας, δεν εμπι-
ευρωπαϊκής πολιτικής. Πρόκειται στευόμεθα πλ.εον μυστικούς διπλω-
ν άπυδειχθη το ναυάγιον τοΰ συγ­ μάτας, άπαιτοΰμεν νά. θεμελιωθη
χρόνου πολιτισμού, κα\ θά α.πυ- άληθινη πανευρωπαϊκή δημοκρατία,
δειχθη προϊόντος τοΰ πολέμου. ώστε νά. μή είνε δυνατόν πλέον νά
Ωστε πρεπει να εύχώμεθα την μάς τυράννου ν, μ.άς πυρπολούν καί
εξακολούθησιν αυτού μίχρι τελείας μάς σφάζουν αί ΰπάρχουσαι πλουτο-
άποδείξεως οτι ό σύγχρονος πολι­ κρατικαί όλιγαρχίαι". 'Έ,άν αυτός
τισμός στηρίζεται επι σαθρών ο πόλεμός δεν άνοιξη τά μάτια, τών
βάσεων καί είνε εξοντωτεος. Το λαών τίποτε δεν θά δυνηθη νά τ
μεγα θύμα τής πανευρωπαϊκής άνοιξη. Οί λαοί τοΰ κόσμου είνε
ατασθαλίας και δη εγκληματικό­ θύματα τών κυβερνητών των. Ύάν
τητας είνε τό Βελγιον. IW δύ διά τήν κατάστασίν των οί λαοί
αυτόν τον λογον άκόμη δεν είνε είνε ποσώς υπεύθυνοι, η ευθύνη των
ευχής εργον νά παύση ό πόλεμος συνίστα.ται εις το ότι ανέχονται
μεχρις ού ό βελγικός λαορ άνακτήση τά.ς σημερινάς κυβερνήσεις, αί
 ΕΡΕΥΝΑ.
_____________ 193
οττοΐαι όλαι είνε όργανα τής διε­ άλλη, αλλά νά νικήση ό δημοκρα­
θνούς πλουτοκρατίας. τισμός εξοντόνων τον καϊζερισμόν
Μ,εταξύ των οι λαοί είνε φιλι- καί τον τσαρισμόν, καί άφαιρών
κώς διατεθειμένοι και αν ελειπον άπο την διεθνή σπείραν των κερδο-
αι κυβερνήσεις δεν θα άλληλοσφά- σκόπων οπλοποιών καί όπλεμπόρων
ζοντο άλλα θά έπροτίμων νά α­ την δύναμιν νά εξάπτουν τούς λαούς
σχολούνται εις τά έργα των εν εις διεθνή μίση. Έύιρήνη ένοπλος
ειρήνη. Σήμερον όλοι πολεμούν δεν δύναται νά διαρκεση περισσό­
κατ άλληλων παρά την πραγμα­ τερον μιας δεκαετίας. Είρήνη ένο­
τικήν των θελησιν. Π ολεμούν πλος είνε ειρήνη βασιζόμενη επί
διότι άναγκαζονται ύπο των κυ- \ τού μίσους. θελομεν ειρήνην βα-
βερνητών των. Καί ποιος ήμπο- σιζομενην επί τής αγάπης καί ό
ρεϊ ν’ άρνηθη οτι οι κυβερνήται \ παρών πόλεμός είνε ευχής εργον
των ήναγκάσθησαν καί αυτοί εις νά εξακολουθήση μεχρις ου άναγκα-
τούτο όταν είδον οτι αι οργανώσεις | σθώμεν νά άπαιτήσωμεν αυτήν τήν
αι άπεργίαι και τό σοσιαλιστικόν ■ ειρήνην και οχι πλέον τήν ένοπλον.
κήρυγμα ήσαν προανακρούσματα
.
.Θ
Στρατιωτικισμος καί άδελφωσύνη
τής Μεγάλης Επαναστάσεως. Eif είνε δύο πράγματα ασυμβίβαστα.
τους λαούς ηδη άπομενει νά θεω­ Δεν είνε δυνατόν νά συνυπάρξουν
Π

ρήσουν ότι διεξάγουν την Μεγαλην εντός ενός καί τού αυτού κοσμου.
'Έ,πανάστασιν υπό μορφήν πολέμου. ■ Έάιι ή Άδελφωσύνη δεν φονεύση
Α.

Eif τι συνίσταται ή ΝΙεγάλη Έττα- τού Στρατιωτικισμον, ό Στρατιωτι-

νάστασις; Εΐί το νά καταργηθη κισμός θά φονεύση τήν Άδελφω-
απαξ διά παντός σύστημα πολιτι- !\ σύνην. Ό σύγχρονος πολιτισμός
σμού επιτρεπον ώστε οι κυβερνήται εν ό όποιος επροσπάθησε νά συνδυάση
συνωμοσία μετά των πλουτοκρα­ ] τά δύο ηδη ηρχισε νά καταρρεη.
τών νά εκμεταλλεύωνται τούς λαούς, 'Άς ύποβοηθήσωμεν τήν ολοσχερή
/ ν / ,\
εξουσιάζουν τά πάντα κα'ι ενεργούν τον καταρρενσιν και κατόπιν as*
όπως θέλουν, μόνην σοφίαν άνα- : άποφασίσωμεν νά θέσωμεν ώς βά-
γνωρίζοντες την ώργανωμενην ψευ­ ; σιν τού νέου πολιτισμού την άγά-
δολογίαν. ' Έν από τά ψεύδη των \ πην. Δεν την έδοκιμάσαμεν ποτέ
είνε τό κλασικόν πλέον “Έάϊ> θε- ' τήν αγάπην. Άνεκαλύψαμεν οτι
λης είρηνην παρασκεύαζε πόλεμον.” ανθρώπινη κοινωνία βασιζόμενη επί
Αυτό είνε κολοσσιαΐον ψεύδος, κα'ι στρατών δεν δύναται νά ύπάρξη.
αυτό τό ψεύδος πρόκειται διά τού Είνε πρόδηλον άρα ότι θά δυνηθη
παρόντος πολέμου νά καταφανή εις νά ύπάρξη βασιζόμενη επί της
όλους. Ουδέτεροι καί εμπόλεμοι άδελφωσύνης. Αυτή είνε τό κλειδί
όλοι εν πρεπει νά ποθούν σήμερον : τού νέου πολιτισμού εις τον όποιον
'Οχι νά νικήση αυτή ή Δύναμις ή θά είσελθωμεν.
 ΕΡΕΥΝΑ.
194

ΑΙ ΡΙΖΑΙ ΤΟΥ ΙΜΠΕΡΙΑΛΙΣΜΟΥ ΚΑΙ Ο ΠΟΛΕΜΟΣ

Δίά νά εύρωμεν τάς ρίζας τον ! μάλλον μεγαλας ποσότητας ακα-
ιμπεριαλισμόν καί προμαντευσωμεν τεργάστων ύλικοιν καί χρειωδών
τάς εκβάσεις τον παρόντος πόλεμόν της ζωής, επίσης δε καταναλίσκου-
πρεπει να σνλλάβωμεν καλώς τα \ σα τα. βιομηχανικά προϊόντα δι ών
νόημα της σχεσεως μεταξύ βιομη­ τά γεωργικά προϊόντα αγοράζονται
χανίας καί γεωργίας. Η σχεσις \ Ή συσσώρευσις τών κεφαλαίου
των δύο τούτων είνε τοιαυτη ώστε ■ διά της βιομηχανίας προχωρεί άδε-
άν ή βιομηχανία άποσπασθη ίπο \ σμεύτως εφ' όσον αυξάνει καί η
την γεωργίαν, βάσις της κοινωνίας γεωργική περιφέρεια ή όποια χορι/-
με'νει ή γεωργία. ’ Ανεν της διη­ γεϊ τά υλικά καί καταναλίσκει τά
νεκούς έμφανίσεως νέων γεωργικών βιομηχανικά προϊόντα. Eti/e ποι-
προϊόντων ό κοινωνικός βίος κατα- κίλαι αί μορφαί ύπο τάς όποιας η
στρεφεται. 'Η βιομηχανική παρα­ βιομηχανία προσπαθεί νά αύξάνη
γωγή τών πόλεων είνε πολν ταχύ­ την γεωργικήν περιφέρειαν διά νά
.
.Θ
τερα της γεωργικής διότι άλλαι εξακολουθη υπάρχων ό καπιταλι-
είνε αί συνθήκαι της γεωργίας καί σμός. Μία άπό τάς μορφάς ταύτας
άλλαι αί της βιομηχανίας. Μάλιστα είνε ό ιμπεριαλισμός καί ετεθη εις
Π

την διαφοράν μεταξύ τών δύο επαν- \ ενεργειαν ιδίως κατά τά τελευτα.ία
ξάνει αυτό τούτο ότι ή βιομηχανική πενήντα ετη. Προ ήμίσεος αίώνος
Α.

παραγωγή είνε ταχύτερα. Ό κε­ ήτο άλλη ή μορφή ύπό την οποίαν
φαλαιούχος είνε ήναγκασμενος να ή βιομηχανία προσεπάθει ν' αύξάνη
αύξάνη τα προϊόντα του. Αεν την γεεοργικην περιφέρειαν διά νά.
δύναται νά περιμενη νά προκύφη εξaκoλoυbη ό καταταλισμός. Προ
μεγαλητερα ζήτησις. Έάν v ζ'ι- ήμίσεος αίώνος εκυριάρχει ή ελευ-
τησις δεν είνε μεγάλη είνε ηναγ- θερεμπορεία ώς καπιταλιστικόν ι­
κασμενος νά δημιουργήση τεχνητήν δεώδες. Η άντίληφις ήτο ότι ή
ζήτησιν. Είνε απόλυτος ανάγκη νά Αγγλία, θά καθίστατο τό κεντρον
αναπτύσσεται ταχέως ή καπιταλι­ τής παγκοσμίου βιομηχανικής παρα-
στική βιομηχανία άλλως ή κοινωνία γοιγης, όλος δε ό λοιπός κόσμος
βυθίζεται εις την αθλιότητα. Ύούτο γεωργική περιφέρεια χορηγούσα, εις
/ »/ \
συνεπάγεται αγρών συναγωνισμόν τήν Αγγλίαν τά υλικά καί κατα-
μεταξύ τών κεφαλαιούχοι και ό ταλισκουσα τα αγγλικά προϊόντα.
άγριος συναγωνισμός τούς εξαναγ­ Αεν επραγματοποιήθη όμως τό
κάζει εις επιζητησιν εύρυτερου πε­ καπιταλιστικόν αυτό ονειρον διότι
δίου. Ορος όμως της εϋρύνσεως αί γεωργικαί χο>ραι εδημιούργησαν
τών βιομηχανικών δρασεοιν είνε το 'ίδια βιομηχα.νικά. κέντρα. Me τά
ν ακόλουθη κατά πόδας καί ή γεοηι- δασμολόγιά το>ν επολεμησαν τήν
γία, χορηγούσα επί μάλλον καί άγγλικήν ελευθερεμπορείαν, ή δε
 ΕΡΕΥΝΑ, '95

αμυνα. της Αγγλίας έγέννησε τον μένους τών πρωθυπουργούς νά ψη­

Ιμπεριαλισμόν. Ό Ιμπεριαλισμός φίζουν νόμους παρεμποδίζοντας την
έτραφη καί άνετράφη διά της με­ βιομηχανικήν άνάπιυξιν καί έπο-
θόδου των δανείων εις γεωργικός μένως διατηρούντας τον γεωργικόν
χώρας Σιδηροδρομικά συμπλέγ- χαρακτήρα της χώρας.
ρ.ατα άνεθοραν δια νά αναπτύξουν \ Αΰται είνε αί κυριώτεραι ρίζαι
τας προσοδους χωρων με αραιόν ; τού ιμπεριαλισμού. ’Αραγε θά
πληθυσμόν. Συμφέροντα κεφαλαι­ διαδεχθη τον ιμπεριαλισμόν άλλη
ούχων προεκυψαν διά την προστα­ \ τις μορφή όπως ό ιμπεριαλισμός
σίαν των οποίων άνεζητήθησαν οι διεδέχθη την έλευθερεμπορείαν ;
κατάλληλοι κυβερνηται εξασφαλι­ 'Ο ιμπεριαλισμός βεβαίως θά έξα-
σμένοι εϊς τας εν λόγω χώρας από κολουθη το ε'ργον του ύποδουλόνων
την υποστηρεξιν των κυβερνήσεων : όσας γεωργικός χώρας ημπορέση,
των δανειζουσων χωρων. Κατ’ αυ­ I μόνον δε θά σταματηση όταν οί
τόν τον τρόπον διά της μεθόδου λαοί αυτών τών χωρών, η αί καλώς
των δανείων άνεπτύχθη καί ή προ­ ώργανωμέναι εργατικού τάξεις τών
σπάθεια των δανειζουσων χωρων
.
ίμ.περιαλιστικών χωρών έξεγερθούν
.Θ
νά μετατρέπουν βαθμηδόν τάς \ τελεσφόρως καί διά νά έξεγερθούν
γεωργικας χώρας εις κράτη πολι- τελεσφόρως πρέπει νά ίσχυροποιηθη
Π

τικώς υποτελή. ό σοσιαλισμός. Η μόνη δύναμις

Ώ? είπομεν προηγουμένως αί η όποια είνε ικανή νά συντρίψη τον
Α.

γεωργικού, χώραι τείνουν ν' ανα­ ιμπεριαλισμόν είνε ό σοσιαλισμός.

πτύσσουν ίδια βιομηχανικά κέντρα. Φυσικόν ήτο νά προκαλέση ό
Ets· τάς χώρας αί όποίαι κατώρ- ιμπεριαλισμός ανταγωνισμόν μεταξύ
θωσαν τούτο καί διετηρησαν την τών ιμπεριαλιστικών δυνάμεων —
πολιτικήν των ανεξαρτησίαν, ως εν ανταγωνισμόν ό όποιος εδωκε γένε-
Αμερική και 'Ρωσσία, οί ξένοι κε­ σιν εις τους εξοπλισμούς. Αί
φαλαιούχοι δεν ευρίσκουν μόνιμον ιμπεριαλιστικού Δυνάμεις προσπα-
κέρδος. Αί τοιαύται χώραι αντί θούσαι νά υποδουλώσουν τάς γεωρ­
νά χορηγούν υλικά καί νά κατανα- γικός χώρας ήλθον πολλάκις εις
λίσκουν ξένα προϊόντα, εντός ολίγου συγκρούσεις αί όποΐαι έπέβαλον
αποβαίνουν άνταγωνίστριαι. 'Ενεκα την άνάγκην τών εξοπλισμών, καί
τουτου οί κεφαλαιούχοι εντείνουν ή κορύφωσις τών συγκρούσεων τού­
άλας των τάς δυνάμεις όπως επι­ των είνε ό προ πολλού ύπό τών
σπεύσουν την πολιτικήν ύποδού- σοσιαλιστών προφητευθείς παρών
λωσιν των γεωργικών χωρων αί παγκόσμιος πόλεμος. Υεννάται
όποΐαι δεν ανέπτυξαν ίδια βιομη­ ζήτημα ήδη αν ό καπιταλισμός
χανικά κέντρα. εΰρίσκη συμφέρον του νά εξακο­
Μια από τάς μεθόδους των είνε λουθούν αί συγκρούσεις καί μετά
νά αναγκάζουν τούς προστατευο- τον πόλεμόν. Δεν υπάρχει πιθα-
 196 ΕΡΕΥΝΑ.

νότης. 'Απ' εναντίας αί συγκρούσεις θά κατάληξη νά θεωρη τον ιμ­

των διαφόρων κυβερνήσεων θα είνε περιαλισμόν μεγα εμπόδιον. Τότε
του λοιπού απειλή μάλλον παρα πιθανόν νά πρόκυψη το φαινο­
συμφέρον του καπιταλισμού — α­ μένου τού συνδυασμού των ισχυ­
πειλή ή όποια θά υπαγόρευση εις ρότερων ίμπεριαλιστικοιν δυνάμεων.
τους κεφαλαιούχους την συνεσιν Ό τοιούτος συνδυασμός θα δοοη
να κηρύξουν :—Κεφαλαιούχοι όλων τέλος εις τους εξοπλισμούς αλ­
των χωρών ενωθήτε. Ολαι αί εν­ λά θά εξάσκηση νέου είδους
δείξεις υπάρχουν ότι οί λαο'ι παν- πίεσιν επί των εργατικοί τάξεων,
ταχοΰ θά εγερθούν απειλητικοί, εκτός εάν ή φρικαλεοτης τού πα­
τόσω μάλλον καθ’ όσον άφ’ ένος ρόντος πολέμου ίσχύση να τα ς
μεν δεν θά είνε δυνατόν νά γίνων- άφυπνίσ η αρκετά ώστε να δο­
ται δάνεια, άφ’ ετερου τό βάρος σουν τέλος ταυτοχρονως εις την
τί]ς φορολογίας θά καταστη άφο- κεφαλαιοκρατίαν καί εις τον ιμπε­
ρητον. Ωστε η κεφαλαιοκρατ ία ριαλισμόν. ΚΑΡΑ ΚΑΟΥΤΣΚ.Υ.

.
.Θ
ΑΝΑΤΕΛΛΟΥΣΑ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ
Πολλοί έξεφρασαν φόβους ότι κα- Μαύρης θαλάσσης καί των Δαρδα-
Π

ταστρεφομενης της Γερμανικής Αυ­ νελλίων θά μεταμορφωθη εις βιο -

τοκρατορίας θα άπειλήση την Εΰρώ- μηχανικόν πολιτισμόν ώς ό άμερι-
Α.

πην ό ρωσσικός δεσποτισμός. Οσοι κανικός. Αί νεώτεραι μέθοδοι θά

κατενόησαν τάς θεμελιώδεις άρχάς επιβληθούν εις την γεωργίαν καί
τού σοσιαλισμού δεν ταράσσονται ό Ρώσσος χωρικός θά πηδηση άπο
υπό τοιούτων φόβων. *0 ρωσσικός τον μεσαιώνα εις την σημερινήν
δεσποτισμός κατά την σοσιαλιστικήν εποχην. Ό τσαρισμός τότε θ'
άντίληψιν—ητις είνε ή μόνη υγιής άρχίση νά διο.λύεται ταχύτατο, ω-
άντίληψις των πραγμάτων τού πο­ σεί πάγος ύπο τάς άκτΐνας φλέ­
λιτισμού — ό τσαρισμός είνε απλή γοντος ήλιου. ΡΙλουτολογική άνάγ-
εκδηλωσις πλουτολογικού φαινο­ κη θά εκκολάψη εν προσέχει
μένου. Έρ Ρωσσία ή παραγωγή μελλοντι εις την Ρωσσίαν τά σφα­
τού πλούτου είνε ακόμη μεσαιω­ δρότερα των επαναστατικών στοι­
νική, οί δε ιερείς καί υπάλληλοι χείων. Οσον άφορά τον γερμανικόν
πείθουν τους χωρικούς ότι ό τσάρος μεσαιωνισμόν, αυτός οφείλεται εις
είνε ό Geos'. Διαφέρει τό πράγμα την επινοησιν τού ευαγγελίου της
εις τάς πόλεις, άλλ’ η βιομηχανία στρατιωτικής πειθαρχίας. Μ era τον
των πόλεων αντιπροσωπεύει ελάχι­ παρόντα πόλεμον τό ευαγγελίου αυτό
στου μέρος της 'Ρωσσίας. "Αμα θα καη καί θά λησμονηθη ίνα άνα-
ή Ρωσσία άνοιξη διέξοδον διά της τειλη η Γερμανική Δημοκρατία.
 ΕΡΕΥΝΑ. 197

ΟΙ ΝΟΜΟΙ ΤΟΥ ΥΠΟΣΥΝΕΙΔΗΤΟΥ

Εν από τα πολυτιμότερα πορί­ έπίκεινα τού υλικού συμφέροντος.
σματα της μυχιολογικής έρεύνης Η άντίληψις τών νόμων τού υπο­
των τελευταιοίν δέκα η δεκαπέντε συνείδητου είνε ζωτικόν συμφέρον
ετών είνε ή άνακάλυψις των νόμων έκαστου ημών άσυγκρίτως ύπέρ-
τού “υποσυνείδητου”, όποις ώνο- τερον όλων τών λεγομένων εθνικών
μάσθη το άποθεματικον ούτως εί- συμφερόντων. Τά άληθη εθνικά
πεΐν κεφάλαιον το εναπιταμιευθεν συμφέροντα έξυπηρετούνται όχι ό­
εντός της άνθροιπίνης ιδιοσυστασίας ταν άτενίζωμεν εις δημιουργίαν
ύπό της πείρας των α’ιώνων. Ή έθνους νάνων, άλλ’ εις δημιουργίαν
μέθοδος της ερευνης ανέκαθεν υπήρ­ έθνους γιγάντων. Τιγάντια ανα­
ξε ν’ άντλη τα κρύσταλλα της στήματα ουδέποτε παρήγαγεν ή
παγκοσμίου διανοήσεως και να τα ΰλοφροσύνη. *0,τι γιγάντων εχει
έκθέτη ενώπιον των αναγνωστών ό κοσμος το οφείλει εις την άνα ■
της ίνα τα χρησιμοποιήσουν κα& γνώρισιν τών νόμων τού πνεύματος,
.
.Θ
ον τροπον ή επίνοια αυτών ύπαγο- θεωρώ λοιπόν συμβολήν εις τον
ρε ύη καταλληλότερον προς ύπο- αγώνα τούτον την διατυπωσιν τών
βοήθησιν τού πνευματικού πλουτι­ νόμων τού 'Υποσυνειδήτου, ώς τούς
Π

σμού των και αυξησιν τού ψυχικού άντελήφθην, έστω καί τόσον βρα-
των αναστήματος. Ή μεταμόρφω- χείαν. Εΐ? έκ τών σοφωτέρων
Α.

σις τών κοινωνικών συνθηκών, υπέρ ερευνητών τού θέματος τούτου είνε
της οποίας άγωνιζόμεθα όσοι έλά- ό φίλος μου Bruce Wallace από
βομεν φώς, δεν θα όφελήση έκτος τά διδάγματα τού όποιου άρύομαι
εάν συμβαδίση μετά της έπιδιώ- τον ορισμόν τού υποσυνειδήτου.
ξεως ταύτης παραλλήλως καί ή Τί είνε υποσυνείδητον; Είνε μία
άνύψωσις τού αναστήματος τών προδιάθεσις τού ατόμου προς έπι-
ατόμων έξ ών αί κοινωνίαι απο­ τυχή καί ευδόκιμου οίακοστρόφησιν
τελούνται. Κύτη είνε ή πίστις τού πνεύματος. Αυτός είνε ό ορι­
της ερετνης : — άγων προς μετα- σμός τον όποιον άπεκρυστάλλωσα
μόρφωσιν της κοινωνίας άρδην, εκ εις την άνωθι φράσιν κατόπιν με­
παραλλήλου με τον εξανθρωπισμόν λέτης ογκου σημειώσεων από τάς
τού ατομικού χαρακτήρας φωτιζο- διαλέξεις τού Bruce Wallace.
μένου εκ τών ένδον. Αυτή η To υποσυνείδητον είνε κληρονομιά
δράσις καί προσπάθεια είνε ό έλ- κτηθείσα ύπο τού άτομου δυνάμει
ληνισμός εν αντιδιαστολή προς τον τού νόμου τής έξελίξεως από τού
βαρβαρισμον ό όποιος συνίσταται άπεράντου παρελθόντος άναριθμή-
εις την στασιμότητα τών έωλων των γενεών. Εκαστος γεννάται με
θεσμών καί εις τά πλουτοκρατικά αυτήν τήν κληρονομιάν ώς προίκα
είδωλα γενεάς ανικάνου νά ϊδη του. EtVe το κεφάλαιον με το
 198 ΕΡΕΥΝΑ.

οποίον άρχιζα τόν βίον τον άπό οι προαιώνιοι πρόγονοί του δια της
νεανικής ηλικίας. ΐΐρίν ακόμη ποικίλης πείρας των καί των ποι­
γεννηθη έχει είσελθει εις αυτήν κίλων ιδιοτήτων καί ταλάντων το)ν
την κληρονομιάν του. Ουσία δε είνε ίδίκόν του. Me αυτήν την
της κληρονομιάς ταυτης είνε ή επί­ περιουσίαν γεννάται καί εχει εις
τομη του 7ταρελθοντος το όποιον αύτην δικαίωμα όπερ ουδεμια δυ-
διηνυσε τό γένος πριν το ατομον ναμις εν τω 'Σΰμπαντι είνε ικανή
\ ~ 3 I /
συλληφθη iv γαστρί. Wav έ'μ- να του αφαίρεση.
βρυον ακολουθεί τον τύπον του, του Ή κληρονομιά αύτη όμως δεν
αύτοΰ νόμου πάντοτε ίσχύοντος. είνε εκκαθαρισμένη. Ήϊεταβιβα-
Το ανθρώπινον εμβρυον ακολουθεί ζεται εις το εμβρυον με όλας τάς
τον ανθρώπινον τύπον. Et? το επιβαρύνσεις των γεννεαλογικών
εμβρυον υπάρχει ηδη λανθάνον τό συνειδτ/σεων του άπειρου πα.ρελ-
υποσυνείδητον καί προδιαθέτει την θοντος. Χαρακτηρίζεται άττο ολας
διάπλασιν του σώματος. IΛράγ- \ τάς άτελείας του γένους, άπο την
μάτι ούτω εξακολουθεί καθ’ όλον παντοίαν του άμαθεΐαν, άπο τους
τον βίον του. Αιαπλάττει διηνε- φόβους
. τον, άπό τά ζωιάδη του
.Θ
κώς τό σώμα καί τάς περιστάσεις γνωρίσμα.τα. Ολα αυτά άπο τε­
τού βίον. Το ανθρώπινον εμβρυον λούν σοβαρόν βάρος της κληρονο­
Π

έχει υποσυνείδητον πείραν εκατομ­ μιάς τού εμβρύου. Οσον άφορα

μυρίων προγονών διδαχθέντων από τό ύπανθρώπινον ον ούδεμία
Α.

την άνθρωπίνην πείραν των. ’Απο­ έκκαθάρισις είνε δυνατή διότι τό

τέλεσμα λοιπόν είνε ή διάπλασις ύπανθρώπινον ον δεν εχει άνα-
ανθρωπίνου οργανισμού μέ πέντε πτύξει την κριτικήν δύναμιν η
αισθήσεις. Η κληρονομιά του οποία λανθάνει εις το άνθριόπινον.
εμβρύου όμως δεν άποτελεΐται άπό Ή άνθρωπίνη συνείδησις προ-
μόνην την πείραν των ανθρωπίνων σηκοντως διαφωτιζομένη δύναιαι
προγόνων. ’Αναρίθμητοι γενεαί νά εξάσκηση τό κριτικόν της
ύπανθρωπίνων προγόνων προηγη- προνόμιον ώστε νά κάμη λυσιτελή
θησαν της ανθρώπινης πείρας. τό­ χρησιν τού υποσυνείδητου καθαρι-
σον αναρίθμητοι ώστε μάς φέρουν ζομένου άπό όλα τά κληρονομικά
μέχρι των άρχεγονων κυττάρα.:· του του βάρη. 'Η κληρονομιά τού
πρωτοπλάσματος. Και αυτών ακόμη άτομου είνε έκλαμπρος μετοχετευο-
την πείραν συμπεριλαμβάνει ή κλη­ μένη άπό τόσον βαθέος παρελθόν­
ρονομιά του εμβρύου. Ολαι αύταί τος, άλλα άποκτάται ύπό τον όρον
\ « ' λ
αί γεννεαλογικαί συνειδήσεις ενοποι­ να καμωμεν χρησιν αυτής και να
ούνται εις μίαν διότι τό υποσυνεί­ μη έπιτρέφωμεν νά μάς δεσμεύση.
δητον τού ενιαίου εμβρύου έχει την Ή άνθρωπίνη συνείδησις δεν πρέ­
ιδιότητα νά τάς ένοποιοί οισεί εις πει νά λησμονη ότι αύτη είνε ό
ένα φακόν. Wav ό,τι απέκτησαν κληρονόμος, τό δε ύποιτυνείδητον
 ΕΡΕΥΝΑ. 199
ή κληρονομιά. Ο κύριος της ημείς διά τής συνειδήσεώς μας ή-
κληρονομιάς δεν πρέπει να ύπο- γωνίσθημεν. Οΰτω κα'ι ολας τάς
δουλωθη εις τας anταιτήσεις της άλλας λειτουργίας μας. Έχρειά-
κληρονομιάς του λησμονών οτι είνε σθησαν εκατομμύρια έτη διά ν'
ό κύριος. Δεν τον συμφύρει να ■ άποκτήσωμεν το διφυές ήμών νευ­
ταυτισθη με αυτήν. Το αληθές , ρικόν σύστημα. Έ,ίνε διφυές διότι
συμφέρον του είνε να ταυτισθη με άφ’ ενός είνε αυτόματον άφ’ ετέρου
τα μεγάλα ρεύματα τού βίου χρη- απαιτεί την έπεμβασιν της θελήσεως.
σιμοττοιών την κληρονομιάν του. Αύτά τά δύο υποσυστήματα τού
Ή ανθρώπινη συνείδησις δεν νευρικού συστήματος συνενούνται
εχει συμφέρον νά τα.υτισθη με το εις τάς αρτηρίας. ’Έρχονται εις
υποσυνείδητον καί με τάς κληρονο- επαφήν εις τον εγκέφαλον, εις τάς
μικάς του τάσεις, άλλα με την αρτηρίας καί εις τους μυώνας. Ή
πηγήν της παγκοσμίου ζωής αιρό­ επαφή είνε ώσεί στενή δίοδος μεταζύ
μενη ΰπεράνω των γεννεαλογικων δύο θαλασσών. Αόγω τής επαφής ό
άτελειών. Ή ανθρώπινη συνείδη- Νούς δέχεται τάς επιδράσεις άμφο-
.
.Θ
σις δυναται ν άντληση θησαυρούς τέρων, δέχεται δηλαδή ολας τάς
γνώσεως κα'ι ταλάντου άπο τα ένδον υποβολείς τού υποσυνειδήτου,—καί
τού υποσυνειδήτου, διότι παν ό,τι τούς μαργαρίτας του καί τά σκύ­
Π

το υποσυνείδητον εχει αφομοιώσει βαλά του. θά εκρινέ τις επομένως

είνε αιώνιον χαρακτηριστικόν τού ως μειονέκτημα τήν επαφήν, καί
Α.

ατόμου' είνε κεκτημενον τάλαντον είνε όντως μειονέκτημα αλλά είνε

τό όποιον εχει απαιτήσει μεγάλην ικανόν νά μετατραπή εις πλεονέ­
προσπάθειαν διά νά έζασφαλισθη κτημα παρεμβαινούσης της Αύτο-
καίτοι τώρα ενασκείται αυτομάτως. συνειδήσεως ή οποία δύναται νά
Όμιλοΰμεν άκόπως κα'ι σχεδόν αυ­ έζαποστείλη εις ολόκληρον τό
τομάτως, πόση όμως προσπάθεια νευρικόν σύστημα τάς ύποβολάς
εχρειάσθη όταν ήρχίσαμεν. ’Ακόμη τάς οποίας εκλέγει ώς τάς άρίστας.
κα'ι διά νά προφερωμεν την λεζιν Ή Αύτοσυνείδησις είνε ή κληρονο-
“μαμά” πόσον εδυσκολεύθημεν. μήσασα τό παρελθόν καί ή δεσπό­
Άλλ’ ούτε καν την ενθυμούμεθα ζουσα τού μέλλοντος, εχει δε την
αυτήν τήν δυσκολίαν. Το υπο­ δύναμιν νά διαχωρίση τάς ύπαν-
συνείδητον έκτελεΐ όλας τάς θρωπίνας ύποβολάς από τάς επαν-
εργασίας τάς οποίας άρχικώς ή θρωπίνας. ’ Ανακαλύπτει ότι αί
συνείδησις μας απηντησε πολλας ύπανθρώπιναι υποβολέα είνε ψευδείς
δυσκολίας μεχρις ου μάθη. Οταν παραστάσεις άφού είνε άχρηστοι
λεγωμεν οτι εμάθαμεν μουσικήν διά. τήν περαιτέραν άνάπτυζιν τού
πράγματι λεγομεν ότι τό υποσυ­ ανθρωπίνου αναστήματος. 'Η
/ Τ' I '
νείδητον άνέλαβε τής φροντίδα να πραγματικοτης εινε η τροφή του
εκτελη μουσικήν άντ'ι ήμών, απαζ ανθρώπου και δεν υπάρχει ίχνος
 200 ΕΡΕΥΝΑ.

πραγματικάτητος εις τάς ύπανθρω- κάμη εκκαθάρισιν του υποσυνεί­

7τίνας ύποβολάς αιτινες εχρησί- δητου καί διατηρηση μόνον τά
μευσαν μόνον μέχρι τηs έμφανίσεως σωστικά αΰτοΰ στοιχεία. Έξοβε-
τής ανθρώπινης συνειδήσεως. λιστεαι λοιπόν ώς πλάναι είνε αί
"Οταν λέγωμεν ύλοφροσυνην εν- νπανθρώπιναι τάσεις αί έκδηλού-
νοοΰμ€ν το σύνολον των ύπανθρω- j μεναι διά παντοίων μορφών ώς ή
πίνων υποβολών αιτινες eive ψευδείς | κακοπιστία, ή κακοβουλία, ή οργή,
παραστάσεις. EiVe δε οχι μονον ! ή ακολασία, ή απληστία, ή φιλαυτία,
άχρηστοι άλλα και αποτελούν την ] ή φιλοκτημοσύνη, ή εκμετάλλευσις,
πηγήν των ατελείων, ασθενειών και \ η αντιζηλία, ή υποψία, ή αδημονία,
νόσων τον οργανισμού. Πρόδηλόν ή απαισιοδοξία, ό φόβος, ή αμά­
λοιπόν είνε οτι ή ίασις τών νόσων θεια, ή παρεξήγησες, το μίσος, ή
επιτυγχάνεται διά της μετάρσεως \ εσφαλμένη άντίληψις ότι εΐμεθα
του νοΰ άπό τάς ύπανθρωπίνας \ χωριστά άτομα ένω τό άληθες είνε
ύποβολάς αί όποίαι είνε ψευδείς · ότι συναποτελονμεν μίαν ενότητα.
παραστάσεις, εις τάς επανθρωπίνας Ολαι αυται είνε ψευδείς παραστά­
.
.Θ
αι όποίαι είνε αληθείς παραστάσεις. σεις, προκαλοΰν χαμηλάς δονήσεις
Ανναταί τις νά είπη ότι όλαι αί του νευρικού συστήματος εκθετου-
νόσοι οφείλονται εϊς τον διάβολον. \ σαι αυτό εις κίνδυνον. "Εργυν
Π

Αιότι τί άλλο είνε διάβολος ε’ιμη \ τής Αύτοσυνειδήσεως είνε νά άπυ-

δραματική προσωποποίησις του συ- j σκορακίση άλας τάς ύπανθρωπίνας
Α.

νόλου τών ψευδών παραστάσεων; ’ ταύτας ύποβολάς καί άντ αύτών

Αιάβολος κυριολεκτικώς μάλιστα \ νά ύποκαταστήση τάς αντίθετους,
σημαίνει κατασκευήν ψευδών παρα­ αίτινες οχι μόνον εγγυώνται την
στάσεων. Αί γεννεαλογικαι επι­ ύγείαν τού οργανισμού καί την αϋ-
δράσεις του υποσυνείδητου μάς ά- ξησιν τού ηθικού αναστήματος, άλ­
πατοΰν καί μάς κρατούν εν τη λα καί μεταβάλλουν άρδην τάς περι­
πλάνη μεχρις ου ή Αΰτοσυνείδησις στάσεις τού βίου επί τά κρείσσω.

ΤΙ ΕΦΡΟΝΕΙ Ο ΝΙΤΣΕ
Πολλά εγράφησαν περί του Γερμανού VjVρωπην. 'Έπειτα ήγάιπα καί εθαύμαξε
φιΧοσοφου Νιτσε ιδίως μετά την εκδή- τους Γιιλλοοί περισσότερόν παρα τους
Χωσιν της εθνικής παρακρούσεως τί/ν I ερμανυύς, και τους ' Γώσσους δε εκρινεν
οποίαν έπιποΧαιως αποδίδουν εις τά υπέρτερους τών Γερμανών πνευματικώς.
συγγράμματά του καί θεωρούν αΰτον Iύμισει τδ αΰτοκρατορικδν σύστημα, ή-
υπεύθυνον δια την μεγαΧομανίαν εξ ής σθάινετο δέ καταφρόνησιν καί προς τον
προσεβΧιιθη το γερμανικόν έθνος, ίΐύν- Ηι,σμαρκ καί προς τΰν νύν Κάιιζερ. Ί1-
τομον διεξήγησιν της φιΧοσοφίας τού Χιθίους Χωποδύτας άπεκάΧει τούς Γερ­
Νιτσε εδωκεν ή ΕΙ’ΚΥΧΛ προ ετών οτε μανούς συγ/ραφείς καί καθηγητάις, έ λεγε
οΧίγιστοι ειχον γνώσιν περί των έργων δε οτι τον ηπειΧει δι ασφυξίας ή
του. Τν πρώτοις ο Νιτσε δεν εθεώρει ■φυχοΧογικη ακαθαρσία τού γερμανικού
τ'ην Γερμανίαν πατρίδα του, άΧΧά την περιβαΧΧυντυς.
 ΕΡΕΥΝΑ. 201

ΠΑΤΡΙΩΤΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΣΜΟΣ

Το ττερίεργον αίσθημα το οποίον δύναται έκαστος νά. θέτη τό όνομα
καί σήμερον ονομάζεται, πατριωτι­ της πατρίδος του ά.ντί της λέξεως
σμός είνε άφ’ ενός μεν αποτέλεσμα Τερμανία δια να έ'χη την κλείδα
παραγομενον εις τάς διάνοιας των τού εΰγενούς καί υψηλού αισθήματος
άναρωπινν συνέπεια βεβουλευμένης τού πατριωτισμού.
ένεργείας των υπηρετούντων την Ή μπορεί τό αίσθημα τούτο νά
κεφαλαιοκρατίαν διδασκαλιών, ιε­ είνε χρήσιμον διά την ενότητα ενός
ρέων, καί πληρονομένων εφημεριδο- κράτους, ονδείς όμως θ' άρνηθη
γραφων, άφ’ έτερον δε είνε προ­ ότι ούτε εύγενές είνε ούτε υψηλόν,
σωρινή τις διέγερσις της ηθικης και άλλ’ απεναντίας μωρόν καί άνη-
διανοητικής χθαμαλής υποστάθμης θικον. Έιίνε μωρόν, διότι εαν παν
της κοινωνίας, επίτηδες δημιουργου- έθνος εδικαιούτο νά θεωρη εαυτό
μένη ύπο της κεφαλαίοκρατίας καί ύπέρτερον παντός άλλου έθνους,
τελυς άνακηρνσσομένη ώς δήθεν μό­ είνε προφανές ότι όλα τά 'έθνη θά
.
.Θ
νιμος έκφρασις των εθνικών πόθους. ησ α.ν εν τη πλάνη, πλην ένος.
Η κεφαλαιοκρατ ία εντέχνους κα- Έ,ίνε άνηθικον, διότι ωθεί τον έ'χοντα
θιερόνει την έντυπωσιν ότι ό πατριω­ αυτό τό αίσθημα νά άποβλέπη εις
Π

τισμός α.ύτος είνε εύγενές αίσθημα, τό κέρδος τού ιδικού τον έθνους επί
καί ότι αν ό κοινός λαός στερηται ζημία παντός άλλου, ή τοιαύτη δέ
Α.

αυτού πρέπει πάντως διά πολλα­ τάσις άντίκειται εις τον θεμελιώδη
πλών μεθόδεον να το άναπτύξωμεν ηθικόν νομον ον όλοι άσπαζομεθα
εις την ιδιοσυγκρασίαν τον. ’Ey- “ό συ μισείς έτέρω μη ποίησης”.
τεύθεν ό κοινός λαός υποπτευόμενος Υπάρχουν τρόποι δι ών εξυπηρε­
ότι στερείται αυτού τού αισθήματος τείται ή ένότης μιας πολιτείας χωρίς
φιλοτιμεΐται να πείθη εαυτόν ότι νά καταφεύγωμεν εις τον είρημένον
πράγμσ.τι έχει αυτό η τουλάχιστον μωρόν καί άνηθικον τροπον.
προσποιείται οτι το εχει. Ό πατριωτισμός ητο ίσως αρετή
’ A? τό άναλνσωμεν αυτό το κατά τούς αρχαίους χρόνους όταν
αίσθημα. ϋάσις του είνε η ιδέα ηνάγκαζε τους ανθρώπους να υπη­
ότι η γενέτειρα τίνος χώρα είνε ρετούν τό ύψιστον τότε ιδεώδες—
προτιμωτέρα της γενετείρας χώρας δηλαδη τό Ιδεώδες της Πατρίδος.
άλλου τίνος άνθρωπον, η άλλως ."Σήμερον όμως ό πατριωτισμός δέν
ότι ό ομοεθνής τίνος είνε προτι- δύναται νά είνε αρετή αφού ζητεί
μώτερος των ομοεθνών άλλου. Το νά ύπηρετώμεν Ιδεώδες εκ διαμέτρου
αίσθημα αυτό έκφρά.ζεται διά τού αντίθετον προς τό ιδεώδες της
γερμανικού εκείνου ασματος τό εποχής μας. 'Σήμερον ύψιστον
όποιον αρχίζει “ Γερμανία, νπερτέρα ιδεώδες είνε ό ανθρωπισμός, καί
παντός έθνους” καί εις τό όποιον είνε προσέτι αντίθετον ακριβώς τού
 202 ΕΡΕΥΝΑ.

7ταλαιού ιδεώδους τής Πατριδο? οί άνθρωποι καθ’ ών διδάσκεται νά

Τδ μεν παλαιόν Ιδεώδες απαιτεί τρεφη εχθρότητα δεν είνε βάρβαροι,
την δεσποτείαν ενός έθνους ΰπερανω αλλά άνθρωποι φιλήσυχοι καί φι­
παντός άλλου, τδ δε σύγχρονον λόπονοι, μάλιστα δε καί συνδέονται
ιδεώδες απαιτεί την ισότητα καί προς αυτόν διά κοινών προσπα­
την αδελφότητα εν μεσω πάντων θειών εμπορικών η διανοητικών η
τών ανθρώπων. Τδ παλαιόν ϊδεώ>- επιστημονικών.
δες οχι μόνον δεν είνε αρετή, άλλ’ ”Οντως πολλάκις συνδεομεθα με
εινε μάλιστα αναμφισβήτητος φαν- αλλοδαπούς περισσότερον παρά με
λότης, διότι δεν δύναται να ύπαρξη ημεδαπούς. ΤΙαραδείγματος χαριν
την σήμερον το αίσθημα τούτο τού οι εργάται οίασδήποτε ξένης χώρας
πατριωτισμού, μη υφιστάμενης υλι­ είνε ζωτικώτερον συνδεδεμενοι με
κής μήτε ηθικής βάσεως επί της τούς εργάτας της ήμετερας χωράς
όποιας να στηριχθη ή άντίληφίς του. παρά με τούς κεφαλαιούχους των.
Έ,ίνε νοητόν βεβαίως το αίσθημα ’ Έ,πειτα αί συνθήκαι τού βίου της
τούτο ύπό τάς συνθηκας τού άρχαίου σήμερον έχουν άρδην μεταβληθη,
.
.Θ
κόσμου, οτε ήτο λίαν φυσικόν να ούτως ώστε ο,τι σήμερον καλούμεν
ποθη τις ασφάλειαν καί προστασίαν πατρίδα, τό οποίον δικασκομεθα να
κατά επιδρομής βαρβάρων ετοίμων διαχωρίζωμεν από παν άλλο πράγμα,
Π

οχι μόνον νά καταστρέφουν την επαυσε νά είνε σαφώς καθωρισμενον.

κοινωνικήν τάξιν, άλλ’ άπειλούντων Οίκογενειακαί, εμπορικοί, πνευματι-
Α.

λεηλασίαν, σφαγήν, αίχμαλο>σίαν, καί, επιστημονικοί, καλλιτεχνικοί

δουλείαν καί βιασμούς γυναικών.* συνθηκαι σήμερον είνε ολως διά­
Έ,Ινε νοητόν ότι οί άνθρωποι τότε φοροι των αρχαίων. ΥΙάν συμ­
διά νά υπερασπίσουν εαυτούς καί φέρον τού ανθρώπου τό πάλαι
τούς συμπολίτας των επροτίμων το περιείχετο εντός της επικράτειας
έθνος των παντός άλλου έθνους, καί του. 'Σήμερον όμως ή αλληλεγγύη
διετρεφον αίσθημα μίσους προς διεσπειρε τά συμφέροντα εκάστου
τους βάρβαρους ποθούντες νά τούς εις πάσας τάς επικράτειας τού κό­
καταστρέφουν χάριν της ιδίας εαυ­ σμου, καί δή εις τάς επικράτειας
τών διασώσεως καί προστασίας, κατά το) οποίων εξερεθίζεται ή
ΐΐοίαν σημασίαν όμως δύναται νά πατριθ)τική μας εχθρότης.
εχη τό αίσθημα τούτο εν τη πα- Αλλά κυρίως ό πατριωτισμός,
ρούση ίττοχη ; ΤΙοίυυς λόγους εχει οίος διδάσκεται σήμερον, είνε αδύ­
την σήμερον οϊοσδηποτε όπως κσ.λ- νατος διότι ό βίος τών νεωτερων
λιεργη τοιούτον αίσθημα, αφού όσω λαών εχει ζυμωθη με τον χριστια­
απαίδευτος καί αν είνε γνωρίζει ότι νισμόν όστις καθιστα ασυμβίβα­
* 2υν€πη; irphs ταντα θα εδικαιολο"γΰτυ σ·ήμ(ρομ
στον τό εϊρημενον άγενες αίσθημα
πληρέστατα ό Τολστόης Ι^κμ'κνων άμνντυών πόλεμον
naih των Γερμανών καί τών Το'ιρκων, χα-ply ι ά λησμονι} με τον ήθικόν νομον ον εσυνηθί-
υτι ό 7τόλ€μοϊ διν elvt μίταξι/ λαών αλλά μεταξύ κι/βίρ-
ν^σ(ων. Π. Ε. Δ. σαμεν επί 2000 ετη νά ζώμεν.
 ΕΡΕΥΝΑ. 203
Ο πατριωτισμός τότε ητο ανάγκη καί εργασίας, ανεξαρτήτως εθνισμού
ν ν V /
προς σχηματισμόν και παγιωσιν ή κυβερνήσεως. Αί διάφοροι κυ­
ισχυρών αυτοκρατοριών συγκειμένων βερνήσεις θέλουν νά δικαιολογούν
άτι ο διάφορους εθνικότητας καί ένερ- την ΰπαρξίν των, άφοΰ υπάρχουν
γουσών εν αμοιβαία άμύνη κατά διά νά ειρηνεύουν τά έθνη και
βαρβαρών. Αλλ’ άφ’ δτου το διαρρυθμίζουν τάς έχθρικάς των
χριστιανικόν φώς μετεμόρφωσε τάς σχέσεις. Επομένως προκαλοΰν
αυτοκρατορίας ταΰτας εκ τών ένδον τοιαύτας έχθρικάς σχέσεις διά τής
δουν τυΐς πάσιν ’ίσα προνόμια, ό μεθόδου του πατριωτισμού επί τω
πατριωτισμός κατέστη οχι μόνον σκοπώ ίνα έπιδείξουν την ειρη­
περιττός, άλλα μάλιστα κατέστη τό νευτικήν των επιρροήν. *Οπως
μόνον πρόσκομμα κατά της παγκο­ \ περίπου δαμαστής τις, θέλων νά
σμίου ενώσεως δι ην ό Χριστιανι­ : δείξη ότι έμόχθησεν ΰπερανθρώπως
σμός εχει προπαρασκευάση τά έθνη. δια νά δαμαση τον ίππον, έφρόντισε
Ο πατριωτισμός της σήμερον προηγουμένως νά θέση πιπέρι εις
είνε σκληρά παράδοσις παρωχημένης την ουράν τού άτυχούς ζώου καί νά
εποχής, και διατηρείται διότι ή κε-
.
το δείρη άνηλεώς.
.Θ
φαλαιοκρατία άντιληφθείσα οτι εκ Mar λέγουν ότι αι κυβερνήσεις
της παραδοσεως ταύτης έξαρτάται μεριμνούν πάντοτε διά την διατή-
Π

οχι μόνον ή δύναμίς της, αλλά και ρησιν της ειρήνης, μεταξύ τών
η ύπαρξίς της, καλλιεργεί την παρά- εθνών. n<Sr την διατηρούν ; Αν­
Α.

δοσιν ταύτην επιμονως διά πανουρ­ θρωποι ζούν επί τού 'Ρήνου εν
γίας και διά παντός βίαιου μέσου. ειρηνική επικοινωνία προς άλλήλους.
Ο πατριωτισμός της σήμερον Αίφνης, ένεκα ραδιουργιών τινών
δύναται νά έξομοιωθη προς ικρίωμα ; μεταξύ βασιλέων, αΰτοκρατορων καί
το όποιον ητο ποτέ χρήσιμον καί καπιταλιστών, έκρήγνυται πόλεμος.
άναγκαιον προς άνέγερσιν τών τοί­ | Τότε μανθάνομεν οτι ή γαλλική
χων του κτιρίου, αλλά το όποιον, \ κυβέρνησις ε'κρινεν έπάναγκες νά
μολονοτι αποτελεί ηδη τό μόνον \ θεωρήση τους φιλειρηνικούς τούτους
πρόσκομμα κατά της οίκήσεως αυ- άνθρώπους επί τού 'Ρήνου, γάλλους.
ι Αιώνες διαρρέουν, ό πληθυσμός
τοΰ, εν τοΰτοις διατηρείται, διότι ή
ύπαρξις ενός Ικριώματος αποβαίνει ■ έσυνείθισεν εις την θέσιν του,
επικερδής εις κάποια πρόσωπα. ; όπόταν πάλιν έχθρα άρχίζει μεταξύ
Αόγοι πραγματικοί διενέξεων με- τών κυβερνήσεων καί δύο μεγάλα
ταξυ τών εθνών σήμερον δεν υπάρ­ | έθνη συγκρούονται εις πόλεμόν
χουν, διότι όλα προτιμούν νά βιούν ένεκα μηδαμινωτάτης αιτίας, διότι
εν ειρήνη. Παν έθνος άποτελείται ή γερμανική κυβέρνησις κρίνει
από τάς έργατικάς του τάξεις, καί έπάναγκες να θεώρηση τον πλη­
οί έργάται πάσης χώρας έχουν θυσμόν τού ‘Ρήνου ως γερμανούς.
ταυτότητα συμφερόντων, ειρήνης Ο ΰτω μεταξύ όλων τών γάλλων
 204 ΕΡΕΥΝΑ,

καί ολων των γερμανών γεννάται πράγματι ακολουθεί το σύνθημα

άμοιβαίον αίσθημα αντιπάθειας. ’ Η “ διαιρεί καί βασίλευε".
πάλιν γερμανοί καί ρώσσοι ζοΰν 'Απλόύστατα κ ί σαφεοτατα ο
φιλικώτατα επί των συνόρων των, πατριωτισμός ούδεν άλλο είνε είμη
εν ειρήνη άνταλασσοντες τα Ίτροί- μέσον δι ού οι μεν πολιτευόμενοι
όντα της εργασίας των, όποταν επιτυγχάνουν τάς φιλοδοξίας των
αίφνης οι θεσμοί ακριβώς εκείνοι καί τάς όρεξεις των, ό δε λαός
οί οποίοι ύπάρχουν μονον καί μονον παραιτείται πάιτης ανθρώπινης αξιο­
διά νά διατηρούν την ειρήνην των πρέπειας, ορθού λόγου καί συνει-
εθνών αρχίζουν φιλονεικίας, περι­ δήσεως, δουλικοί συρόμενος άπο
πίπτουν άπδ ένδς μωρού σφάλματος τούς αρχομανείς κυβερνήτας του.
εις άλλο, καί επί τέλους αδυνατούν Το άριστον τούτο μέσον οι πολι­
νά εφεύρουν τίποτε καλήτερον παι­ τευόμενοι, εννοείται, συσταίνουν
δαριώδους αύτοτιμωρίας, μόνον καί θερμώς οπουδήποτε λαμβάνουν ευ­
μονον διά υπερίσχυση ή γνώμη καιρίαν να το κηρυξουν.
των καί βλαφθη ό αντίθετος. Τοι- Ό πατριωτισμός είνε δουλεία.
.
.Θ
ουτοτρόπως συνδαυλίζεται εχθρό- Υποστηρίζουν τινες ότι οί πό­
πάθεια μεταξύ των λαών, ικανή λεμοι θ άπεσοβουντο εα.ν οι λαοί
εν πάση στιγμή νά φερη αιματη­ ελυον τάς διαφοράς των διά διαι­
Π

ρόν πόλεμον. τησίας' οί ύποστηρικταί της διαι­

Σημειωθήτω καλώς ότι εις όλην τησίας ιτυνλογίζονται ώς έξης :
Α.

την παγκόσμιον ιστορίαν δεν είνε Δύο ζώα. φιλονεικούντα περί της
ούτε ένας πόλεμος, εξ όσων ποτέ λείας των δεν δύνανται νά λύσουν
εξερράγησαν, ό όποιος νά μη εχη την διαφοράν των άλλως είμη διά
εκκολαφθη ύπο κυβερνηοεως, ανε­ πολέμου. Το αυτό συμβαίνει και
ξαρτήτως των συμφέροντος τού μεταξύ παιδιών, αγρίων καί απο­
λαού, εις τά οποία ό πόλεμος λίτιστοι λαών. Οί λογικοί όμως
πάντοτε είνε ολέθριος, ακόμη καί ά.νθρωποι λύουν τας διαφοράς των
όταν eive νικηφόρας. δια του λογου, δια της πειθούς
Η πλουτοκρατία, οσάκις εχει καί άναθετοντες εις άλλο τι ά.μερό-
συμφέρον, κυ.τορθυνει νά διασπείρη ληπτον και λογικόν προσοιπον ν
τήν ιδέαν ότι υπάρχει κίνδυνος «7τοφασίση περί της διαφοράς.
εξωτερικής επιθεσεως η κίνδυνος Ο ύτω εδει να ενεργούν τα έθνη
εσωτερικών εχθρών καί ότι ό μόνος σήμερον' ο ιτυλλογισμος αυτός
τροπος προς διάσωσιν είνε ή πει­ φαίνεται ορθότατος. Τά έθνη τήν
θήνια συμμορφωσις τού λαού προς σήμερον εφθασαν εις σημεϊον λο­
τα μέτρα τής κυβερνήσεως. Διά γικής, προσέτι δεν έχουν εχθρο-
τού τρόπου τούτου ή κεφαλαιο- παθεΐαν κατ άλλήλων, καί ήδύναντο
κρατια, όσακις εχει συμφέρον, πρυ- νά λύουν τάς διαφοράς των κατά
καλεί πόλεμόν. Ο καπιταλισμός ειρηνικόν τροπον.
 ΕΡΕΥΝΑ, 205

Αλλ ο συλλογισμοί ούτος άνα- επί τού πατριωτισμού, τουτέστιν

φερεται μόνου els λαούς τελούντας 67τι τής προθυμίας τών λαών νά
ύπό μίαν κυβερνησιν. Άλλ’ ακρι­ ΰποτάσσωνται εις την εξουσίαν
βώς διότι στεργει ένας λαός να τέλη χάριν άμΰνης τού έθνους των, της
ύπο κυβερνησιν δεν δΰναται να eive ττατρίδος των, ή τού κράτους από
λυγικος, διότι αυτή καθ' εαυτήν ή κινδύνων οί όποιοι ύποτ ίθεται
υποταγή eive σημείου ελλείφεως ότι απειλούν. ΤΙατριωτισμός ήτο
λογισμού. ή βάσις τής εξουσίας τών βασιλέων
Πώ$· eive δυνατόν να όμιλώμεν της Γαλλία?, προ της Έπαναστά-
περί τού λογισμού ανθρώπων οι σεως. ΤΙατριωτισμός ήτο ή βάσις
όποιοι υπόσχονται προκαταβολικώς της εξουσίας τών τρομοκρατών,
να εκτελού ν ό,τιδήποτε, περιλαμ­ μετά την Έπανάστασιν' πατριω­
βανόμενου και φόνου, το όποιον τισμός ήτο η βασις της εξουσίας
δια.τασσει ή κυβερνησις—δηλ. όμάς τού Να7Γολεοντος, καί ώς ύπατου,
προσώπων τα όποια απλώς κατώρ- καί ώς αυτοκρατορος’ πατριωτισμός
θιοσαν να επιτύχουν κάποιας θεσεις ήτο ή βάσις τής εξουσίας τών
.
βουρβόνων μετά την πτώσιν τού
.Θ
εν τη 7Γολιτεία ; ΑογικοΙ άνθρωποι
δεν eive δυνατόν να θεωρηθούν Ναιτολεοντος. ’Έ,πίσης, βραδύτε­
ούτε οι ύπoτaσσόμevoι εις νόμους ρου, ή εξουσία της Δημοκρατίας,
Π

κατασκευασθεντας υπό αγνώστων τού Κουδοβίκου Φίλιππου, καί πά­

ομάδων, ούτε οί 67τιτυχόντες την λιν της Δημοκρατίας, κατόπιν τού
Α.

εξουσίαν διά της οποίας υποτάσ­ Ναιτολεοντος Γ καί άπαξ ετι της
σουν' μάλιστα δεν eive δυνατόν Δημοκρατίας, και τέλος τού Βοι;-
παρά να κάμουν κακήν χρησιν της λανζέ, ώς βάσιν πάντοτε είχε τον
τυιαύτης εξουσίας, και να διασα- πατριωτισμόν.
λεύωνται αί φρενες των εκ της Έίίνε αληθώς φρικτον να το λεγη
ενασκήσεως αυτής. τις, αλλά ούδεποτε ύπήρξε βιαιο­
Κύτος eive ό λόγος ου ένεκα πραγία καί κακωσις ανθρώπων προς
ειρήνη μεταξύ τών εθνών δεν άλλήλους ή όποια να μή εγενετο
δΰναται να έπιτευχθη δια λογικών εν όνόματι τού πατριωτισμού.
μέσων—διαιτησίας, συνθηκών κτλ., *Οχι μόνον οι πόλεμοι γίνονται
— 6φ' όσον έ ξακολουθούν οι ενεκα τού χυδαίου τούτου αισθή­
λαοί να ΰποτάσσωνται eis τας ματος, αλλά καί πάσα άλλη κατα­
κυβερνήσεις των, διότι τοιαΰτη υπο­ δυνάστευσή και πας διωγμός με­
ταγή eive πάντοτε παράλογος καί ταξύ τών ανθρώπων.
ολέθρια. θα 67τεριμενε τις οτι ενεκα της
Κύτη όμως ή υποταγή θά έ^α­ έξαπλώσεως τών γραμμάτων, τής
κόλουθη νά ύπάρχη, έφ όσον ταχυτέρας συγκοινωνίας, τής μεγα-
ύπάρχει πατριωτισμός, διότι ή όλη λειτερας επικοινωνίας μεταξύ τών
εξουσία τών κυβερνήσεων βασίζεται διαφόρων εθνών, τής ελαττωσεως
 2θ6 ΕΡΕΥΝΑ.

τών κίνδυνων περί έπιδρομής αλλο­ εις αυτούς διά νά διατηρούν τας
φύλων, θα καθίστατο δυσκολωτερον ώφελείας των.
άπό ημέρας εις ι) μέραν καί έπ ι Έ^ω λοιπόν σήμερον είνε δυσκο-
τέλους αδύνατον να ϊσχυση ή άπατη λώτερον νά άπατωντο.ι οί άνθρωποι,
τοΰ πατριωτισμού. Αλλ απεναν­ μολαταύτα άπατώνται όπως καί εις
τίας αί κυβερνήσεις έχρησιμοποίη- τό παρελθόν. ΥΙρο εκατόν ετών ό
σαν ολα τά εϊρημένα μέσα της λαός δεν έγνώριζε ποιοι ήσαν κυ-
προόδου διά να εξάπτουν τάς βέρνησις καί ποια έθνη τον περιε-
διεθνείς έχθροπαθείας. στοίχουν, τυφλώς δε ύπηκουε τους
Μάλιστα όσω καταφανέστερον τοπικούς υπαλλήλους καί άρχοντας
γίνεται το έπιζήμιον της πατριωτι­ οι οποίοι τον ύπεδουλονον. Η
κής παρακρούσεως, τόσω αυξάνει ή κυβέρνησις δεν είχε παρά νά εύρί-
δύναμις της πλουτοκρατίας τού σκεται εις άγαθάς σχέσεις με αυ­
να έξεγείρη τον πατριωτικόν οί­ τούς τους υπαλλήλους καί άρχοντας
στρον άναμέσον τού λαού. διά δωροδοκιών καί άνταμοιβών,
Ή διαφορά μεταξύ τού παρελ­ διά νά έξάγη άπό τον λαόν παν
.
θόντος καί τού παρόντος είνε ότι ό,τι ήθελεν.
.Θ
σήμερον τάς ώφελείας αι όποίαι Σήμερον όμως ό λαός γνωρίζει,
άπονέμονται από τον πατριωτισμόν μανθάνει, πληροφορείται, επικοι­
Π

εις την πλουτοκρατίαν καί τους νωνεί, κατά συνέπειαν δεν άρκεΐ να
εύνοουμένους της, τάς απολαμβάνει ζητήση τι ή κυβέρνησις απλώς διά
Α.

μεγαλείτερος άριθμός προσώπων, νά τό λάβη. Έιίνε άνάγκη προσέτι

καί συνέπειαν μεγαλείτερος είνε ό \ νά επισκότιση τάς άληθείς ιδέας
άριθμός των πρακτόρων των κατα- \ περί βίου τάς οποίας έχει ό λαός,
γινομένων εις την διάδοσιν της και νά έγχαράξη ιδέας ψευδείς καί
\ ι / \ ~
καταπληκτικής αυτής δεισιδαιμονίας. \ παρα ψυσιν περί των ορών της
’Αλλοτε ήσαν μόνον οι αύτοκρά- ύπάρξεώς του και περί τών σχεσεών
τορες, οι βασιλείς, οι δούκες καί του προς άλλα έθνη. Η εξουσία
οί στρατιωται των οι
όποιοι ένε- λοιπον καί η πλουτοκρατία χρη-
μοντο την εξουσίαν. Σήμερον είνε I σιμοποιούν τά μέσα τού πολιτισμού
όχι μονον μέγα πλήθος κυβερνητι­ διά νά υποστηρίζουν σφαλεράς
κών οργάνων, άλλα καί κεφαλαιού­ γνώμας, ό δε λαός ό όποιος είνε
χοι, μικροί καί μεγάλοι, γαιοκτή­ συντετριμμένος εκ τής εργασίας,
μονες, τραπεζίται, βουλευταί, καθη- δεν έχει ούτε την δύναμιν ούτε τον
γηταί, επιστήμονες, άκόμη καί καλ- καιρόν νά σκεφθή καί βασανίση
λιτέχναι, ιδιαίτατα όμως συγγραφείς j την άλήθειαν τών γνωμών τάς ό-
καί έφημεριδογράφοι. Ολοι αυτοί \ ποιας ή πλουτοκρατία επιβάλλει,
είτε εν έπιγνώσει είτε άνεπιγνώτως ούτε το δίκαιον τών άπαιτήσεων τάς
διαδίδουν την άπάτην τού πατριω­ όποιας ή έξουσία προβάλλει έν
τισμού ή όποια είνε άπαραίτητος όνοματι δήθεν τής άνορθώσεως' ό
 ΕΡΕΥΝΑ. ιοη

λαός τοιουτοτρόπως θέτει του εαυ­ διατηρούν την είρηνην, καί έκ τού­
τόν του άγογγύστως υπό τον ζυγόν. των προκύπτει όλη εκείνη ή κίνησις
Προσέτι αμα εργάται τινες έτυχε προς άποσόβησιν κινδύνων οί όποιοι
ν άφυπνισθούν δια της διδασκαλίας υποτίθεται ότι υπάρχουν. ’Έ,ν τω
και της έκπαιδεύσεως και κο.τώρ- μεταξύ ολα τα πρόσωπα τα όποια
θωσαν να. άφαιρέσουν όλίγας ώρας άποτελούν την κεφαλαιοκρατ ίαν
από την άκατάπαυστον εργασίαν και την εξουσίαν μένουν κατευχα-
των, κα\ επομένως ηδυνηθησαν να ριστημένα' οι αύτοκράτορες, οί
διακρίνουν την άπατην αυτοί αμέσως βασιλείς, οί υπουργοί, μέ τάς στέ-
υποβάλλονται εις παντός είδους εις των, τα γυμνάσιά των, τάς
πλεκτάνας, υπνωτίζονται από την συναντήσεις των, τάς στολάς των,
πλουτοκρατίαν καί προσκολλιόνται τάς σοβαράς συσκέφεις των’ οί
εις την κυβέρνησιν, αύξάνοντες τοι­ διπλωμάται μέ τά παράσημά των,
ουτοτρόπως τον αριθμόν τών πρα­ τάς νότας των, τά άνακοινωθέντα
κτόρων οί όποιοι διαδίδουν την των, τάς νουθεσίας των' οί στρα­
απάτην την έξολοθρεύουσαν τους τιωτικοί μέ τά γαλόνια των καί
.
V /> ν \
συντρόφους των. τας 7Γαρατας€ΐς των και τα σνμ-
.Θ
Ύρόπον τινά ή κεφαλαιοκρατ ία βούλιά των, οί ιερείς, έφημερι-
έχει έπιτηδείως θέσει δίκτυα εις τάς δογραφοι καί συγγραφείς καί ποι-
Π

εισόδους της έκπαιδεύσεως ώστε, ηταί, μέ τας άμοιβάς των.

άμα τις εκ τέον εργατικών τάξεων Ολοι αυτοί πράττουν ό,τι πράτ­
Α.

άνανηφη εκ του σκότους, συλλαμ- τουν άνεπ ιγνώτως" δέν ημπορούν

βάνεται άναποδράστως. Έκ πρώ­ νά πράξουν διαφορετικά' ολόκληρος
της οφεως ή ψυχή του ανθρώπου ό βίος των βασίζεται έπί της απά­
κατεξανίσταται κατά της απανθρω­ της, καί δεν γνωρίζουν πώς άλλω?
πιάς των πρακτόρων τούτων οί να πράξουν, συμπίπτει δέ ώστε
όποιοι διαδίδουν τόσω όλεθρίαν όλαι των αύταί αί πράξεις νά προ-
απάτην, αλλά δεν έχουν συναίσθη- καλούν τον έπαινον καί την επι­
σιν του εγκλήματος τό όποιον δια- δοκιμασίαν πάντων τών ανθρώπων
πράττουν, απεναντίας εύρίσκονται μεταξύ τών όποιων πράττονται.
εις την αφελή πλάνην οτι πράτ­ ’ Ετι πλέον, έπειδη όλοι αυτοί είνε
τουν κάτι τι ύφηλόν καί άξιε- συνδεδεμένοι προς άλληλους έπι-
παινον, εις αυτήν δέ την πλάνην δοκιμάζουν καί δικαιολογούν τάς
ένθαρρόνονται από την έπικρότησιν πράξεις άλληλων, ό δέ λαός μη
και επιδοκιμασίαν των περιστοι- βλέπων τι καταληπτόν εις τά
χουντων αυτούς. Αέν είνε πράγ­ πραττόμενα αυτών τών ανθρώπων,
ματι ό πόθος των να άπατησουν χωρίς να θέλη, αποδίδει εις αυτά
τον λαόν, άλλα πιστεύουν είλικρι- ειδικήν τινα, σχεδόν υπερφυσικήν
νώς ότι απ' εναντίας ωφελούν τον σημασίαν. M?) δυνάμενος νά πι-
λαόν, τον σώζουν άπό έπιδρομάς, στεύση ότι όλα αύτα γίνονται άνευ
 208 ΕΡΕΥΝΑ.

τής ελάχιστης ανάγκης, άνευφημεί ι διαφυγή άπό τήν άμοιβαίαν ταύτην

η μένει έννεός, πάντοτε παραδεχό­ ■ ισχυροποίησιν. Μολαταύτα ή κοι­
μενος δτι έχουν καποιαν μυστηριώ­ νή γνώμη δεν είνε τι άναλλοίωτον,
δη σημασίαν. \ μόνιμον καί κρυσταλλωμενον, ούτε
Αλλοτε ή πλουτοκρατία καί η j αί κυβερνήσεις δύναται νά καταρτί-
εξουσία διετήρει το κράτος της επί j ζουν άκριβώς τήν κοινήν γνώμι,ν
του λαοΰ διά της βίας, σήμερον, I τής όποιας έχουν άνάγκην. Ευτυ-
ώς επί το πλεϊστον, διατηρεί αυτό , χώς ή κοινή γνώμη μεταβάλλεται
διά της λεγομενης κοινής γνώμης. I διηνεκώς καθόσον προοδεύει η άν-
Καλλιεργείται μία κοινή γνώμη θρωποτης, δεν έξαρτάται δε άπο
ότι ό πατριωτισμός είνε υπεροχον τήν θελησιν των κυβερνήσεων.
ηθικόν αίσθημα καί οτι είνε ορθόν, 'Η κοινή γνώμη φαίνεται στά­
μάλιστα καθήκον μας, να θεωρώμεν σιμος όταν έξετάζωμεν άπλώς τήν
τό έθνος μας ώς τό άριστόν εν τω εξωτερικήν της εκδήλωσιν οία κα­
κόσμω. ’ Απορρεουσα άπό την τασκευάζεται τεχνητώς υπό της κυ-
κοινήν αυτήν γνώμην είνε μία άλλη, βερνήσεως.
. 'Αλλά δεν είνε άνάγ-
.Θ
ότι δηλαδή είνε ορθόν, μάλιστα κη νά τήν έξετάζωμεν κατ' αυτόν
καθήκον μας, νά στεργωμεν υπο­ τον τροπον. Οταν τήν εξετά-
ταγήν εις μίαν ίσχυράν κυβέρνησιν, \ ζωμεν έν σχεσει προς τήν ζωήν
Π

νά ύπηρετώμεν εις τον στρατόν της, \ τής άνθρωπότητος βλεπομεν ότι

νά πληρόνωμεν εις αυτήν ό,τι καί ! ουδέποτε είνε στάσιμος ή κοινή
Α.

άν ε'χωμεν υπό μορφήν φόρων, νά \ γνώμη, άλλα προχωρεί όποις ό

συμμορφονώμεθα εις τάς άποφάσεις \ χρόνος. Έκ της τεχνητής άπό-
των δικαστηρίων, καί νά δεχώμεθα \ ψεως ή κατάστασις τού κόσμου
τάς διαταγάς της κυβερνησεως ώς σήμερον είνε σχεδόν όποια καί προ
ΐεράς. "Απαξ τοιαΰτη κοινή γνώμη πεντήκοντα ετών. Κ,υβερνήται,
έξασφαλισθη, προκύπτει ισχυρά κυ- στρατοί, φόροι, χλιδή, ενδεια, κα­
βερνησις έχουσα εις την διά.θεσίν θολική εκκλησία, ορθοδοξία, λου­
της εκατομμύρια, ώργανοιμενον διοι­ θηρανισμός υπάρχουν σήμερον όπως
κητικόν μηχανισμόν, ταχυδρομεία, καί τότε. Τότε ύπήρχον διότι ή
τηλεγράφους, τηλέφωνα, στρατόν. κοινή γνώμη τό άπήτει, σήμερον
δικαστήρια, άστυνομίαν, σχολεία όμως ύπά.ρχουν μονον διότι αί κυ­
καί εφημερίδας. Αυτή δε ή δύ- βερνήσεις τεχνητώς διατηρούν εν
ναμις διατηρεί τήν κοινήν γνώμην ομοίωμα τής άλλοτε ζωντανής κοι-
τής όποιας εχει άνάγκην χάριν τής ' νής γνώμης. Ύήν ζώσαν πρόοδον
ΰπάρξεώς της. τής κοινής γνώμης δεν την άντι-
Ή κοινή γνώμη καταρτίζει τήν λαμβανόμεθα διότι επιδρούν καί
δύναμιν της εξουσίας καί ή δύνα- εφ' ήμών αί άνεπαίσθητοι μετα-
μις τής εξουσίας καταρτίζει τήν βολαί τής κοινής γνώμης. Ή
κοινήν γνώμην. Kat δεν φαίνεται πρόοδος αύτη είνε σταθερά καί
 ΕΡΕΥΝΑ. 209
επίμονος ώς εκ της φύσεως αυτής ληψις τού πατριωτισμού. Άπό
τής κοινής γνώμης. Μά? φαίνεται τον πατριωτισμόν τίποτε δεν περι-
στάσιμος διότι πάντοτε υπάρχουν μένομεν πλέον παρά φρικαλεότητας,
' * < - » /
τινες οι οποίοι εχρησιμοποιησαν άλλ' άπο την διεθνή άδελφότητα ή
φάσιν τινα τής κοινής γνώμης προς άνθρωπότης προσδοκά τήν πραγ­
όφελος των καί οι όποιοι, κατά ματοποίησή τών υψηλότερων ιδα­
συνέπειαν, καταβάλλουν πάσαν νικών της. Ή φορά αύτη τών
προσπάθειαν όπως τής δόσουν 6- πραγμάτων είνε άναπόδραστος όσον
ιν τινά μονιμότητας, καί κρύψουν καί ή πτώσις τών τελευταίων ζη-
τας εκδηλώσεις τής αληθινής, της ρών φύλλων καί ή έμφάνισις τών
ωσης κοινής γνώμης ή όποια υπάρ­ νέων καλύκων τής άνοίζεως.
χει εις τας συνειδήσεις των αν­ Οταν τις άναλογισθη τά κελεύ-
θρώπων, καίπερ μήπω έκφρασθεΐσα σματα της ηθικης καί της χριστια­
τελεον. Ακριβώς δε οί άποτε- νικής θρησκείας θά ιδη το μέγεθος
λοΰντες τήν πλουτοκρατίαν καί της άντιφάσεως εις ήν μάς αναγ­
την εξουσίαν είνε εκείνοι οί όποιοι κάζει νά περιπίπτωμεν ή άντίληψις
.
' / > \ -/ .. ν
.Θ
εμμένουν εις την έωλον κοινήν τού πατριωτισμού. Αμα ό πα­
γνώμην άποκρύπτοντες τήν νέαν, τριωτισμός άπαιτήση νά φονεύωμεν
αυτοί είνε οί όποιοι κηρύττουν οτι άνθρώπους οι οποίοι ούδέν κακόν
Π

δήθεν ό πατριωτισμός είνε απαραί­ μάς ’έκαμαν, άφού μάς είνε εντελώς
τητος όρος τού ανθρωπίνου βίου. άγνωστοι, μάλιστα δυνατόν καί νά
Α.

Καί έχουν παμμεγιστα μέσα εις είνε φιλικώς διατεθειμένοι προς

την διαθεσίν των διά την προπα­ ήμάς καί προς ολον τον κοσμον,
γάνδαν των ταύτην, άλλ’ επειδή ή αμα ό πατριωτισμός τής πλουτο­
κοινή γνώμη διηνεκώς είσρεουσα κρατίας άπαιτηση νά τους φονευ-
έζουδετερόνει τας ένεργείας των, σωμεν αυτούς τούς άνθρώπους, διότι
ο,τι δήποτε καί αν κατορθώσουν ό Κ άϊζερ προσεβλήθη άπο μίαν
θά είνε εις μάτην, διότι άναπο- φράσιν τού Τ σάρου ή διότι ό
άστως καί μοιραίως το έωλον διπλωμάτης Αεΐνα εγραψεν εν σφο­
παρακμάζει, τό νεον αύζάνει. 'Η δρόν άρθρον περί τού Ανατολικού
έωλος άντίληψις τού πατριωτισμού ζητήματος, ή ό πρίγκηψ Τάδε έκλεψε
επί τής οποίας ή ισχύς τής κεφα- τήν περιουσίαν μερικών βουλγάρων
λαιοκρατίας στηρίζεται δεν είνε ή σέρβων, ή κάποια βασίλισσα, ή
δυνατόν νά ύπερνικήση την άκατά- αύτοκράτειρα έθύμωσε διά ένα ή
σχετον άνάπτυζιν των νέων ιδεών άλλον λόγον, ημείς, λέγει ό πα­
και αντιλήψεων. Έπι μάλλον καί τριωτισμός, όφείλομεν τότε νά
μάλλον επικρατεί ή άντίληψις τής λησμονώμεν ότι είμεθα άνθρωποι
αλληλεγγύης καί αδελφότητος τών με αισθήματα άνθρωπισμού καί οτι
εθνών και δεν δύναται παρά να εΐμεθα χριστιανοί. Επειτα αίφνης
υποχώρηση καί έκλειψη ή άντί- μάς πληροφορούν ότι δεν είναι
 210 ΕΡΕΥΝΑ.

ανάγκη νά φονεύσωμεν διότι ή "Απαξ αποφασίσουν οι άνθρωποι

τοιαύτη ανάγκη άπεσοβήθη καθοσον νά μη μετέρχωνται φεΰδος, νά μη
6 Τσάρος έχει φιλειρηνικήν ιδιο­ εκφράζουν εκείνο το οποίον ούτε
συγκρασίαν, η καθοσον ό δείνα αισθάνονται ούτε φρονούν, αμέσως
άρχιδούξ ενυμφεΰθη την θυγατέρα θά γίνη τοιαύτη έπαναστασις ολο­
του τάδε μεγάλου δουκος. Τ/ μέγα κλήρου τού συστήματος της αν­
ευτύχημα νά έχη ό Ύσαρος φιλει­ θρώπινης ζωής οία δεν θα κατοιρ-
ρηνικήν Ιδιοσυγκρασίαν ! ’ Αν όμως θούτο δι όλων των προσπα.θειών
ετύγχανε νά είνε φιλοπόλεμος, η των επαναστατών επί αιώνας, έστω
εάν έτύγχανεν ό άρχιδούξ νά νυμ- καί άν είχον την πάσαν δύναμιν
φευθη οχι την 'Αλίκην, άλλα την εις τάς χειρας των.
’Αμαλίαν, ou τότε ό πόλεμος θά ’Αρκεί οι άνθρωποι νά παρα­
ητο αναπόφευκτος. Καί επομένως δεχθούν ότι ή δύναμις δεν έγκειται
θά ητο πατριωτικόν καθήκον μας εις την βίαν, άλλ’ εις την αλή­
νά έπιπέσωμεν κατ’ άλλήλων ως θειαν, αρκεί νά μή την αποφεύγουν
άγρια θηρία καί διαρρήξωμεν τάς την αλήθειαν καί να μη εκφράζουν
.
.Θ
γαστέρας των όμοιων μας. ό,τι κρίνουν ασυμβίβαστον προς
Ύί απαιτείται διά την πρόοδον αυτήν. ’Αρκεί τούτο διά την άπρό-
κα'ι ευημερίαν της ανθρωπότητας; σκοπτον πρόοδον της ’ Ανθρωπο-
Π

'Απλούστατα μεταβολή τού τρόπου \ τητος. Όλα τά άλλα είνε άμοιρα

του σκέπτεσθαι' πως δε είνε δυ­ οιασδήποτε βαρύτητος, καί πας ό
Α.

νατόν νά επ ιτευχθη η μεταβολή όποιος επιμένει να τά θεωρη ώς

αύτη τού τροπου του σκέπτεσθαι ; άμοιρα βαρύτητος έχει πραγματικήν
Άπλούστατα εάν έκαστος άποφα- δύναμιν, την όποιαν ή κεφαλαιο­
σίση νά έκφράζη ακριβώς εκείνο κρατ ία φοβείται καί τρέμει, καί
τό όποιον φρονεί καί αισθάνεται. προσπαθεί διά παντός τρόπου νά
\ t / \ \
'Αρκεί ολίγοι κατ' άρχάς ν’ απο­ την υπονόμευση η να την κατα-
φασίσουν να είνε πιστοί εις αυτόν κτήση. Οι τύραννοι γνο)ρίζουν
τον άπλούστατον κανόνα διά νά καλώς ότι ή δύναμις δεν έγκειται
μεταβληθη βαθμηδόν η κοινή γνώ­ εις την βίαν, άλλ’ εις την δια-
\ / \ ϊ '
μη, και κατά συνέπειαν άπαλλαχθη νοητικην κινησιν και εις την κα-
έκαστος άνθρωπος από την τυραν­ θαράν αυτής έκφρασιν. Κατά
νικήν σύγκρουσιν μεταξύ της δια­ συνέπειαν φοβούνται την έκφρασιν
γωγής του καί της συνειδήσεώς του. τών άνεξαρτήτύ)ν φρονημάτων πε­
Είνε τόσον ολίγον εκείνο το όποιον ρισσότερον παρά τούς στρατούς.
απαιτείται διά νά άπαλλαχθη ό Εντεύθεν ή δωροδοκία τών εφημε­
κόσμος άπο τάς συμφοράς του, ρίδων, καί ή έξώνησις τών συνει­
ώστε είνε αίσχος νά μη τό πράτ- δήσεων. ’Αλλά ή κινούσα τον
τωμεν. Δεν απαιτείται τίποτε κόσμον πνευματική δύναμις δεν
άλλο είμη τό νά μη φευδωμεθα. ύπόκειται εις τάς πλεκτάνας τών
 ΕΡΕΥΝΑ, 2I I

τυράννων, άλλα πάντοτε υπερνικά

δηλαδή το νά εχη γνώμην καί νά
αυτας. Ιιοια oe ewe αντη η Ον- , την έκφράζη γνησίως. Και κάμνει
ναμις : EiVe ή ενδόμυχος έκαστου χρησιν όπλου ατελέσφορου. Είνε
ανθρώπου άντίληφις οίαν την έκ- \ ώς νά έ'χη ξίφος καλώς ήκονισμένον
φράζει εις τους φίλους καί οϊκείους | καί να το μεταχειρίζεται δια να
του προς τους 'οποίους θά έθεώρει καρφόνη με την αιχμήν.
έγκλημα να όμιλήση κατά τρόπον ! Εχομεν ενώπιον μας φαύλον
V / \ > \ \
άπυκρΰπτοντα την αλήθειαν. κοινωνικόν σύστημα και αντί να
'Εκατομμύρια φράγκων, εκατομ­ χρησιμοποιώμεν το μοναδικόν οπλον
μύρια στρατιωτών, οργανισμοί, πό- 1 το όποιον εχομεν εις τας χεΐρας
λεμοι, επαναστάσεις δεν θά παρα­ μας — δηλαδή την συναίσθησιν τής
γάγουν ποτέ ο,τι ή απλή, ανόθευτος αλήθειας καί την εκφρασιν αυτής
εκφρασις ενός ελεύθερον ανθρώπου — καταστρέφομεν αυτό το οπλον
είνε ικανή νά παραγάγη. θυσιάζοντες αυτό εις τας απαιτή­
'Ενας ανεξάρτητος άνθρωπος εκ­ σεις τής κοινωνίας.
φράζει την αλήθειαν 'όπως είλικρι- Δία ποικίλους λόγους οί άνθρω­
.
νώς καί γενναίως την αντιλαμβά­ ποι αποφεύγουν να εκφράσουν την
.Θ
νεται καί χιλιάδες ανθρώπων ενώ αλήθειαν, άλλος διότι αισθάνεται
πιον των όποιων την εκφράζει, ότι είνε τόσον συνδεδεμένος με
Π

εκφράζουν αντίθετον γνώμην. Μο­ ώρισμενα πρόσωπα ώστε εμποδί-

λαταύτα δεν είνε πράγματι μό­ εται' άλλος διότι με το να έκ-
Α.

νος ό άνθρωπος αυτός, διότι οι φράση την αλήθειαν δύναται να

πλεϊστοι των ακροατών του ένδο- στερηθή επικερδούς θέσεως έκ τής
μύχως αισθάνονται καί φρονούν ο,τι οττοιας συντηρεί την οικογένειαν
αυτός εκφράζει. Τοιουτοτρόπως του' άλλος διότι επιθυμεί να άπο-
συμβαίνει ώστε ή χθες έκφρασθεΐσα κτήση ύποληφιν καί περιωπην καί
καινοφανής γνώμη ενός ανθρώπου, ούτω ν άποβη χρήσιμος εις την
σήμερον καθίσταται ή γενική γνώμη ανθρωπότητα' άλλος διότι δεν επι­
της πλειονοψηφίας. Αμα ή γνώμη θυμεί να καταστρέφη αρχαίας ίερας
αύτη καθιερωθη, αμέσως δι ανεπαί­ παραδόσεις' άλλος διότι δεν επι­
σθητων βαθμών, η ανθρώπινη δια­ θυμεί να προκαλέση καταδίωξιν καί
γωγή μεταβάλλεται επί τά βελτίω. διαταράξη ούτω την έξαίρετον κοι­
"Εκαστος δυστυχώς προτιμά νά νωνικήν δράσιν.
μη έκφράζη την γνώμην του ώς Έαν συμβη να είνε αύτοκράτωρ,
την αντιλαμβάνεται, προτιμά μά­ βασιλεύς, υπουργός, υπάλληλος ή
λιστα και νά μη εχη γνώμην. στρατιώτης, πείθει τον έαυτόν του
Παρά νά είνε μόνος προτιμά νά καί τους άλλους ότι ώς εκ τής
φαίνεται φρονών όπως καί οί άλλοι, θέσεώς του είνε απαραίτητον να
νά πηγαίνη με το ρεύμα. ’Εγκα­ παρεκκλίνη από την αλήθειαν, άλλα
ταλείπει το κραταιότερον τών όπλων τούτο αντισταθμίζεται καί έξαγο-
 212 ΕΡΕΥΝΑ.

ράζεται διά τού καλοΰ τό όποιον τού βίου μας και μοΧαταύτα, οχι
κάμνει ώς εκ της θεσεώς τον. Εαι^ μόνον δεν εκφράζουν την άΧηθειαν
τύχη να είνε ίερεύς, ναι μ€ν et? το την όποιαν γνωρίζουν, άλλα ποΧ-
βάθος της ψυχής τον δεν πιστεύει Χάκις όριστικώς εκφράζουν εκείνο
αυτά τα όποια Χεγει ότι πιστεύει, το όποιον γνωρίζουν καί αυτοί ώς
άΧΧα επιτρέπεται η παρεκκΧισις ψεύδος. Έάν μόνον οί άνθρωποι
αυτή από της άΧηθείας χαριν τον οι εΧεύθεροι άπεφάσιζαν νά έμπι-
καΧού 07rep έκ της ίερωσυνης του στεύωνται την δύναμιν την οποίαν
γίνεται. Έαν eive συγγραφευς η εχει ή άπροκάΧυπτος εκφρσ,σις της
δημοσιογράφος, ναι μεν πρεπει να άΧηθείας, ή θαρραΧεα καί καθαρά
σιωπά όσον αφόρα την άΧηθειαν εκφρασις της άΧηθείας την όποιαν
όΧόκΧηρον διά νά μη εζεγείρη την ενδομύχως άναγνωρίζουν, ότι οΧα
κοινωνίαν και την εζουσίαν εναντίον τά έθνη είνε άδεΧφά και ότι είνε
του, άΧΧά δεν άμφιβάΧΧει ότι τά εγκΧημα νά είνε τις άφοσιωμενος
γραφόμενά του ώφεΧούν. Έάν άποκΧειστικώς εις τό ϊδικόν του
είνε επαναστάτης η σοσιαΧιστης, έθνος, όΧη ή βαρβαρότης της κοι­
.
.Θ
πιστεύει πράγματι ότι επιδιώκει νωνίας άμεσως θά εζερρεεν άφ'
ώφεΧιμα πράγματα, άλλα φρονεί εαυτης ώς άπεζηραμενον δέρμα.
οτι είνε απαραίτητον νά κρύπτη Έξ αυτής της βαρβαρότητος
Π

την άΧηθειαν ώς προς τό τί επι­ εζαρτάται ή δύναμις των κυβερνή­

διώκει και φρονεί ότι ή ψευδής σεων καί οΧη ή τυραννία ή όποια
Α.

αυτή τακτική τον, δεν καταστρέφει προκύπτει έζ αυτών. Ό νέος τρό­

την χρησιμότητα τού έργου τον. πος τού σκεπτεσθαι περιμενει νά
Αιά νά κατυρθωθη ή μεγάΧη εκΧείψη ό εωΧος τροπος τού σκε­
μεταβοΧη εις τον τροπον τού σκε- πτεσθαι διά νά φανερώση την ίσχύν
πτεσθαι, πρεπει πας άνθρωπος ό του καί να παγιώση νέας συνθηκας
όποιος αϊσθανεται την ανάγκην νέων ύπάρζεως, συμφώνως με τάς ενδο­
όρων ζωής νά εκφράζη την γνώμην μύχους πεποιθήσεις της άνθρωπό-
του άπροκαΧυπτως. Άλλα οΧοι τητος. ’Αρκεΐ οί άνθρωποι νά
όσοι αισθάνονται την τοιαύτην ανάγ­ πιστεύουν ότι εκείνο τό όποιον
κην, αΧΧος διά τον ενα Χογον και παραδέχονται εις τά μύχια της
άΧΧος διά τον αΧΧον, όχι μόνον ψυχής τοιν ώς άΧηθες καί τό ό­
σιωπούν, άλλα δι έργου τε και ποιον ζητεΐ εκφρασιν, καί τό όποιον
διά Χόγου βεβαιούν τά ακριβώς δεν τό εκφράζουν μόνον καί μόνον
αντίθετα. Μ όνον και μόνον ή διότι άντίκειται προς την κοινήν
άΧηθεια καί ή άπροκάΧυπτος αυτής γνώμην, ή όποια υποτίθεται ότι
εκφρασις, δύναται νά φερη την υπάρχει ενω δεν υπάρχει, αυτό είνε
μεταβοΧην εκείνην τού τρόπου τού ή δυναμις ή όποια μεταμορφόνει
σκεπτεσθαι, ή όποια θά κατάργηση τον κόσμον, καί ή εκφρασις τού
το εωΧον κα'ι όΧεθριον σύστημα οποίου άποτεΧεΐ την άποστοΧην τής
 ΕΡΕΥΝΑ. 213

άνθρωτότητος. 'Αρκεί νά πιστεύ­ γην, η νά ενεργούν παρελάσεις

ουν οτι αλήθεια είνε, οχι εκείνο στρατιωτικας καί επιθεωρήσεις πει-
περί τού οποίου ομιλούν οι άν­ θαρχικώς συντεταγμένων φονε'ων.
θρωποι, άλλ εκείνο το οποίον μάς Ούτε αϊ κυβερνήσεις θά ετόλμων
λέγει ή ενδόμυχος ψωνη της συν- χα.ριν κέρδους εαυτών και τών
ειδήσεώς μας, διά να έξαφανισθή βοηθούντων αύτας να αποσπούν
αμέσως ολοκληρος ή τεχνητώς δια­ άπο τον λαόν εκατομμύρια διά νά
τηρούμενη κοινή γνώμη καϊ να τα διανέμουν μεταξύ τών βοηθούν­
καθιερωθη άντ αυτής ή νέα και των αύτας καϊ να σχεδιάζουν την
ζώσα κοινή γνώμη. Έάΐ' μόνον άλληλοσφαγην. Ύοιαύτη μετα-
οί άνθρωποι άπεφάσιζαν να λέγουν μορφωσις, οχι μονον είνε δυνατή,
εκείνο το οποίον φρονούν καί οχι άλλα καϊ είνε αδύνατον νά μη
έκεΐνο τό όποιον δεν φρονούν, αμέ­ έπελθη όσον αδύνατον είνε εν
σως αί δεισιδαιμονίαι αί άπορρεου- ξηρόν δενδρον νά μη πεση διά νά
σαι από τον πατριωτισμόν θά έξη- άντικατασταθη ύπο άλλου νεωτερου.
φανίζοντο καθώς κα'ι τά απάνθρωπα “ Ειρήνην άφίημι ύμΐν, ειρήνην
.
την έμην δίδωμι ύμΐν' ού καθώς ό
.Θ
αισθήματα τά οποία βασίζονται επ’
αυτού. Το μίσος και ή έχθρο- κόσμος δίδωσιν, εγώ δίδωμι ύμΐν.
πάθεια μεταξύ των εθνών και των Μη ταρασσεσθω ύμών ή καρδία,
Π

λαών, πράγματα τά όποια υπο­ μηδέ δειλιάτω ...” Αύτή ή

κινούν αϊ κυβερνήσεις τών εθνών ειρήνη πράγματι είνε κατορθωτή,
Α.

καί τών λαών, θά επαυον, ό έκ- αρκεί να το θελήσωμεν.

θειασμος τού πατριωτικού ηρωι­ Έαν μονον αί καρδίαι τών αν­
σμού, δηλαδη τού φόνου, θά εξέ- θρώπων δεν ταράσσωνται από την
λειπεν, και όπερ σπουδαιότερου, θά άπάτην τών εκμεταλλευτών' έαν
επαυε καϊ ή υποταγή εις τάς άρχάς, μονον οι άνθρωποι έγνώριζον πού
η έγκατάλειφις τού προϊόντος της έγκειται ή κυρία νικηφόρος των
εργασίας μας εις την κεφαλαιο- δύναμις — ή ειρήνη ή οποία επι­
κρατίαν, αφού δεν υπάρχει άλλος τυγχάνεται δια τής άφοσιώσεως
λογος δι αΰτα, παρά ό πατριω­ εις την αλήθειαν, αύτή ή ειρήνη
τισμός. ’Αρκεί οί άνθρωποι νά θα κατωρθούτο προ πολλοΰ, οχι
εννοήσουν την κολοσσιαίαν δύναμιν ή ειρήνη την όποιαν ό κόσμος ζη­
δι ής επροικίσθησαν, τού νά εκ­ τεί άπο διπλωματικας διαπραγμα­
φράζουν δηλαδη την αλήθειαν' τεύσεις, βασιλικας παρατάξεις, γεύ­
I « » ) Λ \ S « '
αρκβί ν αρνουνται να πωλονν τα ματα, λόγους, φρούρια, τηλεβόλα,
πρωτοτόκιά των άντϊ πινακίου φα- φορολογίας καϊ απαγωγήν τής νεο­
κης αρκβι να κάμουν χρηαιν της λαίας από τής εργασίας της, ειρή­
δυνάμεώς των, δια να μη τολμούν νη ή όποια ούδέποτε έπιτυγχάνεται.
πλέον οί κυβερνηται, όπως τώρα ΛΕΩΝ ΤΟΛΣΤΟΗΣ.

τολμούν, να απειλούν άλληλοσφα-

 214 ΕΡΕΥΝΑ.

ΤΙ ΗΜΠΟΡΕΙ ΝΑ ΚΑΜΗ ΕΝΑΣ ΠΛΟΥΣΙΟΣ

Ό έκατομμυριούχος δεν πάσχα τούτο οίοσδήποτε φιλάνθρωπος,
έ'λλειφιν άπο έθελοντάς συμβούλους ΐΐράγματι υπάρχει πολύ περισσό­
οί όποιοι είνε ύπερβέβαιοι ότι γνω­ τερα άκόμη άθλιότης συνεπεία της
ρίζουν ποια είνε ή άρίστη χρη­ φιλανθρωπίας. Έά^ έπαυε πάσα
σιμοποίησή των εκατομμυρίων του. φιλανθρωπία κατά τινα εποχήν τού
Οί σύμβουλοι ούτοι συνήθως είνε παρελθόντος, άμεσως θά έξερρή-
ειλικρινείς, άφίλαυτοι καί πλήρεις γνυτο μία έπανάστασις ή όποια θά
ζήλου. Αί συμβουλαί των, εις 'έθετε τέρμα εις τά δεινά τά όποια
τάς πλείστας περιπτώσεις, άπο ■ παράγουν την πτωχείαν, διότι βε­
τελούν σχέδιον εκ τού οποίου έχουν βαίως οί άνθρωποι δεν άνέχονται
την 7τεποίθησιν ότι μύγα καλόν νά βλέπουν τάς οικογένειας των νά
θά προκύφη εις την κοινωνίαν. πάσχουν καί νά άντιλαμβάνωνται
Έι> τούτοις εις πάσαν σχεδόν άπο ήσύχως και μεθ' υπομονής ότι
τάς περιπτώσεις ταύτας προτείνεται τά .τέκνα των στερούνται των
.Θ
ή εκτελεσις διαβημάτων τα οποία άπολύτως άναγκαίων. θά προβούν
εξ επ ιμελεστ ερας έρευνης άπο- εις άπεγνωσμένα διαβήματα ίνα
δεικνύεται οτι ή θά υποβιβάσουν επιτύχουν θεραπείαν τού κακού,
Π

τον εύεργετουμενον εις επαίτην είτε είρηνικώς είτε μή. Ή φιλαν­

άνεπίδεκτον αύτοβοηθείας, ή θά θρωπία τής σήμερον 'όχι μόνον
Α.

προξενήσουν την μεταβίβασιν βά­ δεν άποβαίνει ύπερ των πτωχών

ρους άπο τους ωμούς των μεν άλλ' άπεναντίας συντελεί ei? τό
εις τους ωμούς των δε, ή θα νά διαιωνίζεται ή πτωχεία. Υπάρ­
επιφέρουν κατά τινα τρόπον την χουν δε άφθονα παραδείγματα
άντικατάστασιν ενός κακού διά άλ­ μαρτυρούντα περί τούτου. Ety
λου τίνος κακού. Ό πλούσιος οίανδηποτε άπο τας μεγαλουπόλεις
εκείνος ό όποιος σπουδαίως επι­ δύο εκατομμυριούχοι είνε γείτονες
θυμεί νά εύεργετήση τό γένος και εχοντες τάς οικίας των επί της
την Ανθρωπότητα καλώς θά πράξη αυτής οδού. Ό ένας είνε πο­
νά εχη υπό σημείωσιν την κατά- λιτευόμενος καί έχει ειδικήν άσχο-
στασιν εις την οποίαν εΰρίσκονται λίαν νά φροντίζη περί τών προσω­
αί εργατικαι τάξεις έπειτα άπο πικών άναγκών έκάστου κατοίκου
τόσων αιώνων φιλανθρωπίαν. 'Έιάν της εκλογικής περιφέρειας του καί
ή φιλανθρωπία ήδύνατο νά καταρ- ουδέποτε άρνεΐται χρηματικήν βοή­
γήση την πτωχείαν, θά την είχε θειαν εις τους αϊτούντας έστω καί
καταργήση προ πολλού. Άλλ' αν είνε εκ τού εναντίου κόμματος,
υπάρχει και σήμερον τόση άθλιότης μάλιστα με την αυτήν προθυμίαν
άναμένουσα άρσιν, ώστε νά νομίζη βοηθεί καί αλλοδαποί καί άλλο-
τις ότι ουδέποτε εδωκε τι προς θρήσκους, ούτε εξετάζει αν οί αί-
 ΕΡΕΥΝΑ, -5
τούντες είνε τίμιοι άνθρωποι ή μη. ; Ύοιουτοτρόπως εξ άμαθείας καί
EtVe πράγματι ό ίδεώδης τύπος παρά τον ακέραιον χαρακτήρα του
του φιλάνθρωπου. Άλλ’ ή φιλαν­ είνε καί αΰτος ισχυρός παράγων
θρωπία του elve ως ή πανώλης. προς διατήρησιν τών πτωχών εις
π Ρ ώτον δι αυτής εγεινε πανίσχυρος κατάστασιν τοιαυτην ή όποια νά
καί εκ της επιρροής του Εξυπη­ τους άναγκάζη νά δεχωνται ασμένως
ρετούνται όλοι οι προνομιούχοι τα δώρα τού αντιπάλου του πολι­
της επαρχίας. Υποστηρίζει δε τευόμενου φιλάνθρωπου.
τελεσφορώτατα το σύστημα διά ; “ Του? πτωχούς εχετε αεί μεθ’
τού όποιου ολίγοι γίνονται πλούσιοι υμών" ελεχθη προ 1900 ετών προς
διά της πτωχεύσεως πολλών. Α'ι \ ενα φιλάνθρωπον υπό 'Eyo? ό όποιος
γενναιοδωρίαι ουδόλως άρκούν νά : καλώς εγνώριζεν ότι ή φιλανθρωπία
αντισταθμίσουν τό κακόν τό όποιον διαιωνίζει την πτωχείαν.
προξενούν, αλλά καί ανεξαρτήτως Το ύπάρχον κοινωνικόν σύστημα
τούτου αυτός εξασφαλίζει διηνεκή \ είνε κακόν όχι μόνον δι εκείνους
ύποστηριξιν διά των γενναιοδωριών \ τούς οποίους πτωχυνει, αλλά καί
.
τούτων και κατορθόνει επομένως
δι εκείνους οί οποίοι πλουτούν εξ
.Θ
νά είνε διηνεκώς Ό \ αυτού.
επιζήμιος. Ισως νά είνε καλήτερον
άλλος εκατομμυριούχος είνε επίσης \ να etve κάνεις πλούσιος παρα πτω-
Π

φιλάνθρωπος άλλα άποστρεφεται χός, αλλά θά ήτο άναμφιβόλως

την πολιτικήν καί μισεί τον γείτονα ακόμη καλήτερον νά ζη τις υπό
Α.

του. Είνε άνθρωπος με καλάς συνθήκας οί όποΐαι νά εγγυώνται

διαθέσεις, με άναμφισβήτητον ειλι­ ασφάλειαν κατά παντός κινδύνου
κρίνειαν καί ακεραιότητα. Ή άνεχείας. Πά? άνθρωπος θα ήτο
φιλανθρωπία του δεν συνίσταται όλβιώτερος υπό κοινωνικόν σύστημα
εις τό νά βοηθή άτομα αλλά δίδει εις τό όποιον όλοι έχουν ϊσας
δαφιλώς εις παντοειδή ιδρύματα ευκαιρίας νά πορίζωνται ό,τι τους
καί σωματεία, πάντοτε όμως κατό­ χρειάζεται παρά εις το σημερινόν
πιν πολλής περισκεφεως, ώστε σύστημα εχων εκατομμύρια και
αμα άκουσθη τό όνομα του ώς κατατυρανούμενος από την φροντίδα
δωρητού ενός ιδρύματος, εικάζεται των καί από τον φοβον μη τα
ότι αυτό τό ίδρυμα είνε σοβαρον χάση καί βυθισθή εις την κολασιν
καί άξιον τού σκοπού του. Έν τής πτωχείας.
τουτοις με άλας τάς άρετας του Κατά συνέπειαν ένας εκατομμυ­
καί αυτός εξυπηρετεί τά άρπακτικά ριούχος δεν είμπορεΐ νά κάμη κα-
συμφέροντα. ’Εχθρεύεται μονον λητεραν χρήσιν τού πλουτου του
τάς καταχρήσεις τάς οποίας ό νομος παρά μόνον άφιερόνων αυτόν εις
στιγματίζει, αλλά κολοσσιαίας επιδίωξιν αλλαγής τού κοινωνικού
ληστείας διαπραττομενας τη συνε- συστήματος ώστε αί συνθήκαι του
πινευσει τού νόμου τάς υποστηρίζει. νά εγγυώνται ευπορίαν εις όλους.
 2l6 ΕΡΕΥΝΑ.

Διά νά υπάρχουν τοιαύται εγγυή­ στερούνται φορεμάτων, κάπου υ­

σεις πρεπει νά θεσπισθη otl οΰ- πάρχουν εργασίαι παραγωγικοί
δείς δύναται νά εμποδίζη άλλον ενδυμασίας οί όποίαι μενουν ανε­
από του νά five εύπορος. Ιδωμεν κτέλεστοι. Κατά τον αύτον τρό­
πώς πολλοί οι όποιοι επρεπε νά πον δυνάμεθα νά ε’ίμεθα βέβαιοι
εινε εύποροι, εμποδίζονται αδίκως ότι υπάρχουν εργασίαι χηρευουσαι
καί αυθαιρετως. εργατών εις ολους τους κλάδους
της βιομηχανίας. Άλλα δια να
β\ I εύρεθούν οί εργάται οί οποίοι θα
Έν πρώτοις θε'λει ένας να έργα- i εκτελεσουν τάς σχολαζούσας αύτας
if> " » ~ '
σθη καί πρεπει νά εύρη άνθρωπον \ εργασίας απαιτείται αι γαιαι να
νά του δώση εργασίαν. Τά? ερ­ εινε προσιτοί εις όλους. Εκείνος
γασίας τάς έχουν άποκλειστικώς ό οποίος θελει νά παραγάγη τρο­
εις τάς χεΐρας των ολίγοι καί τάς \ φήν προς χρησιν του καί προσέτι
διαθετουν όπως θέλουν. ’Αφοί) οί | δι άλλους πα.ραγωγεΐς με τους
ολίγοι ούτοι διευθυνταί των εργα­ όποιους θελει ν άνταλλασση προϊ­
.
.Θ
σιών δόσουν εις αρκετούς εργασίαν όντα πρεπει νά εχη γην εκ της
ώστε νά εξασφαλίσουν ο,τι θέλουν όποιας νά εξαγάγη την τροφήν.
καί νά μείνουν τά προς συντηρησιν Εκείνος ό όποιος θελει να κτίση
Π

τών εργατών, οί λοιποί άφίνονται οικίαν διά τον εαυτόν του καί
νά εκλέξουν η επαιτείαν η κλοπήν προσέτι οικίας δι εκείνους οί όποιοι
Α.

η πείναν. Όχι ότι δεν εμειναν θέλουν νά τού δόσουν τροφάς καί
άλλαι εργασίαι διά νά δοθούν καί άλλα χρειώδη εις αντάλλαγμα,
εις αυτούς. Ενόσω μία μόνη αν­ πρεπει νά εχη πρωτίστως γην.
θρώπινη χρεία την όποιαν η ερ­ Εκείνος ό όποιος θελει να κατα-
γασία ημπορει νά θεραπεύση μενει σκευάση φορέματα διά τον εαυτόν
αθεράπευτος κάπου υπάρχει εργασία του καί δι άλλοι»? οχι μόνον εχει
ανεκτέλεστος. Οταν άνδρες, γυ­ ανάγκην τεμαχίου γης επί τού
ναίκες και παιδία διατελοΰν εις όποιου νά εργάζεται, αλλά καί
στερησιν τροφής εις χώραν η όποια πλήθους υλικών τά όποια δύνανται
εχει άρκετάς φυσικάς πηγάς πλού­ μόνον νά παραχθούν υπό της γης.
του ώστε νά παράγη τροφήν δι Ύοιουτοτρόπως εάν άπαριθμησωμεν
ολους τους κατοίκους, κάπου εντός όλας τάς βιομηχανίας, απαιτούνται
της χώρας ταύτης υπάρχουν εργα- τόποι επί της γης προς εργασίαν
σίαι παραγωγικοί τροφής αί οποίοι καί προϊόντα της γης με τά όποια
μενουν ανεκτέλεστοι. Οταν πολ­
νά εκτεληται ή εργασία.
λοί συνωστίζωνται εις στενόχωρα | Τούτου ενεκα ή διεύθυνσις όλων
δωμάτια, κάπου υπάρχουν εργασίαι τών εργασιών εύρίσκεται εις τάς
παραγωγικοί στέγης αί όποίαι με­ χεΐρας εκείνων οί όποιοι δεσπόζουν
νουν ανεκτέλεστοι' όταν πολλοί ί της γης. Οί υπάρχοντες νόμοι
 ΕΡΕΥΝΑ. 21?

είνε τοιοΰτοι ώστε πολλάκις οί εισοδήματα των. Κατά συνέπειαν

δεσπόζοντες τών γαιών έχουν 7τε- απέχουν οικοδομής, εργασίας, καί
ρισσοτερον συμφέρον να μη δίδουν γεωργικής βελτιώσεως. Άλλ’ αν
εργασίαν εις τους έργάτας παρά η Πολιτεία άπεφάσιζε να μή
να τους επιτρέπουν να έργάζωνται. φορολογη πλέον τας οικοδομάς,
Αυτό εξηγεί πώς πολλοί οί οποίοι τ ας εργασίας και τας βελτιώσεις,
επιθυμούν να έργασθοΰν εμποδί­ άλλα διέτασσε τού λοιπού ολαι
ζονται αυθαίρετοος. της αί προσοδοι να αποτελούνται
Το φάρμακον έγκειται εις την από ένα μοναδικόν φόρον επί τών
r / ~ <*/
αρσιν του προσκόμματος. Ας υπερτιμωμενων γαιων, ώστε οι
αλλάζουν οί νόμοι ώς εκ των γαιοκτήμονες ν άναγκασθοΰν να
οποίων οί γαιοκτήμονες έχουν συμ­ πληράνουν κατ' έτος τήν εκ τών
φέρον να μη χρησιμοποιήται ν γη υπερτιμήσεων διαφοράν, τα πράγ­
καί ας γίνουν άλλοι νόμοι ώς εκ ματα θά ήσαν άλως διόλου διά­
των οποίων να είνε ζημία μάλλον φορα. θα είχε συμφέρον τότε ό
παρά κέρδος των γαιοκτημόνων το γαιοκτήμων ε'ίτε αυτός ό ίδιος να
. / \ f 1
.Θ
να μη χρησιμοποιήται η γη. Μια χρησιμοποίηση τας γαιας του ώστε
άπλη μεταβολή του φορολογικού νά παράγουν, ε'ίτε εις άλλον τινα
συστήματος φέρει το ποθούμενον ν’ άναθέση τούτο, χωρίς να δύνα-
Π

διότι τιθεμένου φόρου επί των ται καν να άπαιτη από αυτόν τον
ύπερτιμωμένων γαιών, το δημόσιόν άλλον πυσόν πενταπλάσιον καί
Α.

ταμείο ν θά είσπράττη όλα τά δεκαπλάσιου τής τιμής εις την

χρήματα των όποιων έχει ό,νάγκην. όποιαν ήγορασε τας γαιας προ
Ή εκ τούτου συνέπεια θά είνε ότι ολίγων ετών. θά έπαυαν τά κέρ­
θά άρθη ή αιτία της ανέχειας. δη τών γαιοκτημόνων τά άπρο-
Καθ' ον χρόνον οί ολίγοι γαιο­ αδούλευτα, θα ηΰξανον όμως τα
κτήμονες παρεμποδίζουν την βιο- είσοδήματά των καί θα έβελτιούτο
χανίαν, οί πολλοί άκτήμονες στε­ ή οικονομική θέσις όλης τής κοι­
ρούνται εργασίας ενώ ήδύναντο να νωνίας, διότι ή Πολιτεία θά έχρη-
χρησιμοποιηθούν επί των γαιών σιμοποίει υπέρ τών πολιτών τας
ή προς παραγωγήν οίκοδομητικών κολοσσιαίας εισπράξεις από τας
υλικών, ή προς κατασκευήν εργα­ ύπερτιμωμένας γαιας.
λείων, ή παραγωγήν τροφών η έν- Το να συντελη ένας πλούσιος εις
δυμάτοιν ή άλλων χρειωδών. Αιατί τό να έπέλθη αυτή ή σωτηρία μετα-
οι γαιοκτήμονες οί δεσπόζοντες ! βολή, είνε ο μονος τροπος κατα τον
αύτεόν τών χέρσων γαιών δεν βελ- \ όποιον ήμπορεί να χρησιμοποίηση
τιόνουν τάς γαιας ταύτας αυτοί οί \ τον πλούτον του, ώστε να φ^ρη
ίδιοι ; Αιότι ή Πολιτε/α τούς έμ- ! γενικήν βελτίωσιν τών εργατικών
ποδίζει, φορολογούσα τά ς οίκο- τάξεων. Αλλος τροπος δεν υπάρχει,
δομάς, τήν εργασίαν των καί τα ~------------------- ~
 αιδ ΕΡΕΥΝΑ.

ΔΙΑΤΙ ΔΕΝ ΕΙΜΕΘΑ ΟΛΟΙ ΕΥΠΟΡΟΙ

ΠΡΩΤΑΙ ΑΡΧΑΙ ΑΛΗΘΗΣ ΙΔΙΟΚΤΗΣΙΑ
Οΰδεϊς δύναται ν άμφισβητηση Έιϊμεθα όλοι άδελφο'ι και συν-
ότι ολοι οι άνθρωποι εϊμεθα τέκνα απαρτίζομεν εν σύνολυν το όποιον
μιας Μ ητρός, η άν θέλετε όνος άποκαλεΐται κοινωνία, άλλ έκαστος
ΥΙατρός. Η Ιδία της άδελφο- έξ ήμών ε’ινε και άτομον με χρείας
τητυς δεν five άπλούν αίσθημα' five άλως άτομικάς και Ιδίας. Παν ό,τι
γεγονός προκύπτον ίκ της άληθείας προκύφη εκ της εργασίας τού ατό­
ότι έίμεθα ολοι τίκνα γνήσια του μου five περιουσία αυτού του ατό­
θεού. 'Η ζωή μας eive ίνας κοινός μου, την όποιαν ούδεις δικαιούται
άγων προς διεξαγωγήν του όποιου νά ελάττωση δι οίονδηποτε λόγον.
έχομεν νά θεραπεύσωμεν ώρισμίνας Έ/c τούτου καταφαίνεται ότι ύπε-
ΰλικάς χρείας, καθώς ίπίσης και ράνω παντός ανθρωπίνου δικαιώ­
πν€υματικας καί ήθικάς. Ή μί- ματος, υπάρχει το δικαίωμα, δυνάμει
θοδος δια της οποίας ωρίσθη να τού όποιου έκαστον άτομον εχει
θεραπεύσωμεν τας χρείας ταύτας άπαράβατον εξουσίαν και κυριότητα,
.
.Θ
elve ή ίργασία ή όποια μάς αίρει επί τών προϊόντων της εργασίας
f / -> ' \ ' >
υπ€ρανω του κτήνους και χάρις €ΐς του. Το νά εμποδισθη οιοσδήποτε
J ' ~ν>Ν / ι / '
την οποίαν έίμεθα τρόπον τινα συν- α7το τον να απόλαυση ακεραιαν την
Π

δημιουργοί μ€τα του ύπερτάτου περιουσίαν του ταύτην, ισοδυναμεί

Δημιουργού. Ή φύσις λοιπόν με κλοπήν. Α,ύτό five τό αλη­
Α.

μας ΰπέβαλεν ε'ις χρείας, άλλα θινόν δικαίωμα ϊδιοκτησίο.ς, το δι­

μας έπροίκισε και με την δύναμιν καίωμα δηλαδή κυριότητος εις τα
της ίργασιας δια της όποιας eive προϊόντα της εργασίας μας. Δί­
ανάγκη να διεξάγωμεν τον αγώνα καιοομα κυριότητας εις την γην το
τού βίου. ϊΐροσότι δε εχορήγησεν άτομον δεν δυναται νά εχη, διότι
r > \ - ^
εις ήμας κα\ το άπ αϊτούμενον υλικόν η ατομικήκτησις της γης παρα­
ίπί τού όποιου νά ένασκηται ή έρ- βλάπτει την άτυμικην κτησιν τών
γασιμότης μας, άφοΰ άνευ υλικού προϊόντων. 'Ο κύριος ενός τεμα­
δεν υπάρχει εργασία. Το υλικόν χίου γης, άν θίλη, μάς επιτρέπει
αύτο eive ή γη, και έίμεθα τόσον να το καλλιεργήσωμεν, αν δεν
συνδεδεμενοι μετ αυτής, ώστε δεν θελη, δεν μάς επιτρέπει’ ώστε ό
eive δυνατόν να ζησωμεν εν δια- γαιοκτημων καταστρέφει τό δικαί­
ζυγίω προς αυτήν. Πάσα δύναμις ωμα ημών το απαράγραπτον τού νά
άπυσπώσα τον άνθρωπον άπό της
t \ ~ \ J
χρησιμυποιησωμεν την γην και ο.πο-
γης Ισοδυναμεί προς φόνον και κτησωμεν εξουσίαν εις τά προϊόντα.
πάσα δυναμις περιορίζουσα την ερ­ Οταν λέγωμεν γην, δεν εννοούμε ν
γασίαν μας διά φραγμών εις τάς μονον το έδαφος, άλλα κα\ τον άέρα
σχίσεις μας με την γην Ισοδύναμεΐ και την θαλασσαν και τον ήλιον,
με κλοπήν. διότι όλα αυτά εινε δώρα καϊ προίξ
 ΕΡΕΥΝΑ. 219

του ανθρώπου, τα όποια ούδείς δι- της εθνοκτησίας όλου του εδάφους.
καιυύται να θίξη. Έάν τις άλιεΰση Η πολιτεία, ή όποια Θα. βασισθη
είς την θαλασσαν κα'ι άγρεΰση ψά­ επί της άρχης ταύτης, βεβαίως θα
ρια, εχει απόλυτόν εξουσίαν είς τα κανονίση άλας τας σχεσεις, ώστε
ψάρια τα όποια επιασεν, άλλα δεν να. μη στερηθη της άνενοχλήτου
εχει καμμίαν εξουσίαν είς την θά­ επικαρπίας κανεν άτομον. ΤΙ άρχη
λασσαν εκ τής οποίας ηγρευσε τα αυτή είνε όμοια με την άρχην κατά
ψάρια. Έάν τις άλεση δι άνεμο­ την όποιαν ένας πατήρ κληροδοτεί
> ' / » / \
μύλου, εχει εξουσίαν εις το άλευρον \ et? τα τβκνα του αντικείμενα τα
τό όποιον παρηγαγ€ν, άλλα δεν εχει οποία δεν επιδέχονται διανομήν.
εξουσίαν ei? τον άνεμον. Έάν τις Κατ’ άναγκην Θα δοθούν αίιτα είς
σιτείρη eh ενα αγρόν και θερίση, μερικά εκ των τέκνων, άλλά θά
εχει εξουσίαν eh τό προϊόν το κανονισθη διαρρΰθμισις δίκαια ώστε
όποιον εθερισεν, άλλα δεν εχει όλα τα τέκνα, ν’ άπολαυσουν εξίσου
έζουσίαν eh τον ήλιον δια του τά άγαθα της κληρονομιάς. Ό
οποίου εβλάστησεν ό σπόρος. 'Η σπουδαίος λογος, ενεκα του όποιου
θάλασσα, ό άν€μος, ό ήλιος είνε
.
είνε άνάγκη να εχη τό άτομον
.Θ
του συνόλου της κοινωνίας, ενω του εξησφαλισμενην την άνενοχλητον
άτόμου elve άποκλειστική πepιoυσίa χρησιν της γης, είνε άκριβώς
Π

τα ψάρια, τό άλευρον, τα σπαρτά. διά να εξασφσ.λισθη είς αυτό ή

Πρόπ€ΐ λοιπόν ν’ άπoδίδωμev τα άποκλειστικη κτη σ ι ς των προϊ­
Α.

του Συνόλου τωι Συνόλω

ι και τα τού
όντων. Διότι είνε φανερόν οτι ον-
% / Λ » /
ατομον τω ατομω. δεις θά στεργη νά εργασθη, εκτός
Ω,στε τό αληθινόν δικαίωμα της μόνον εαν είνε βέβαιος οτι θα εχη
ιδιοκτησίας elve ή κυριοτης των άπόλυτον εξουσίαν είς τό προιον,
προϊόντων. καί δια να εχη άπολυτον εξουσίαν
είς τό προϊον. πρεπει να λάβη πο-
ΙΔΙΟΚΤΗΣΙΑ ΚΑΙ ΕΘΝΟΚΤΗΣΙΑ λιτειακάς εγγυήσεις ότι ούδείς θα
Υπάρχει διαφορά μεταξύ κυριό- διαταράξη την χρησιν του. Me
τητος καί επικαρπίας γαιών. Εί? άλλας λεξεις θα έγγυηθη ή πολιτεία
το άτομον, δυνάμει του δικαιώματος ότι είς οΰδενα θα επιτρεψη άτομικην
πepϊ τού όποιου ε’ίπομεν, άνήκει ή κτησιν τής γης, διότι το τοιοΰτο
άνει’όχλητος επικαρπία της γης, θά ήτο διατάραξις του δικαιώματος
άλλ’ eh τό Σύνολον ανήκει ή κυ- των άλλων του να έχουν άτομικην
ριοτης. Το άτομον πρεπει να εχη χρησιν έκαστος.
την άποκλειστικην χρησιν της Έκάστου άτομου λοιπόν το δι­
γης καί την άποκλειστικην κτησιν καίωμα τής χρήσεως τής γής είνε
9 / ν r /
των προϊόντων της εργασίας του. απεριόριστόν και μονο? περιορισμόs*
Ό θεσμός λοιπόν της ιδιοκτησίας του είνε τό δικαίωμα του άλλου
των γαιών υποχωρεί εις τον θεσμόν όπως καί αυτός ό αλλο$· εχη
 2 20 ΕΡΕΥΝΑ.

ανενόχλητου χρησιν. Ύττοθέσωμεν συνθηκας. 'Η πρόοδος τού αν­

οτι η άνθρωποτης συνίσταται μονον θρωπίνου Γένους εφερε τοιούτον
V /-. »/ !■/
από δύο άτομα, as εϊπωμεν τον Καιν καταμερισμόν των έργων, ώστε
καί τον Ά/3ίλ. Aoroi οι δύο πολλοί οί όποιοι οΰδολως συν ■
έχουν εζ ήμισείας την ανενόχλητου δέονται με γεωργικός εργασίας,
χρησιν της γης έκαστος κα\ τα έν τούτοις άνεπιγνώτως κάμνουν
.. r ~ » / ν
ττροιοντα της εργασίας τον έκαστος χρησιν της γης καθ' όν χρόνον
απολαμβάνει ώς Ιδιόκτητης α.ύτών. ασχολούνται εις άλλα έργα άσχετα
*Αν ό ένας ητο Ιδιόκτητης της γης με την γεωργίαν. Eire πράγματι
όλης, ό άλλος θα έστερειτο του βέβαιον οτι όλοι ζώμεν εκ της γης
άπαραγραπτου δικαιώματος του τού καί άνευ αυτής δεν είνε δυνατόν να
να. νέμεται την γην. Το δικαίωμα ζώμεν. 'Ωγ εκ της διαταράςεως
~ 'y > t , , » Γ/
τούτο εινε απεριόριστόν tip οσον όμως την όποιαν επιφέρει η σή­
δεν θίγεται το Ισον δικαίωμα τταντος μερον κρατούσα ατομική κτησις της
άλλοι;. Ύποθέσωμεν ότι εμφανί­ Γης, συμβαίνει ώστε να. μη εΊμεθα
ζεται καί τρίτος άνθρωπος 'Ο όλοι . ασφαλείς έπικαρπωται της
τρίτος οΰτος έχει Ίσον δικαίωμα να έπομένως μάς έχει έχφαιρεθη
.Θ
καμη χρησιν της προίκας των τριών. τό δικαίωμα της ιδιοκτησίας τοτν
Ούτε λοιπόν ό Κάϊν, ούτε ό Αβελ ττροίοντων της εργασίας μα.ς. Πρέ­
Π

δύναται να εζακολουθη άζιών άπο- πει λοιπόν νά μάς άποδοθη αυτό

κλειστικην επικαρπίαν κατα το τό δικαίωμα και διά να μάς άπο-
Α.

ημισυ. 'Από τοΰδε η επικαρπία δοθη, πρέπει να άρθη ή διατάραζις

του είνε κατα τό εν τρίτον, άλλιος ή όποια προκύπτει από την άτομι-
>\ > χ/ \ ,· »ν Λ :
εαν αιτοκΚεισονν τον τρίτον αττο τον \ κην κτησιν της γης. Τότε θά.
\ / ~ ~ ~ -j r
να καμνη χρη<τιν της γης είνε ως γίνωμεν όλοι ασφαλείς έπικαρπωται
να τον φονεύσουν, καί εάν τού αΰτης. Οσοι αποκλείονται της
επιβάλουν πληρωμήν τινα ώς αν­ επικαρπίας πράγματι φονεύονται
τάλλαγμα της άδειας τού νά κάμνη διότι ζούν έπισφαλώς’ όσοι δεν
χρησιν είνε ώς να τού κλέψουν άπυκλείονται μέν, άλλ' ('αναγκάζον­
μέρος της περιουσίας του. ται να. πληρονουν μίσθωμα, πράγ­
ματι ληστεύονται.
ΥΠΕΡΤΙΜΗΣΙΣ ΓΑΙΩΝ Ο νομος δεν προστατεύει τό
Οι νόμοι ούτοι, οι όποιοι διέπυυν \ αληθινόν δικαίωμα της ιδιοκτησίας.
τα φυσικά ταύτα δικαιώματα τών ! Άλλ α δεν είνε δύσκολον να εζα-
ανθρώπων, είνε αναλλοίωτοι, καίτοι \ σφαλισθη εις όλους ή επικαρπία
αι άλλοϊαι συνθηκαι τροποποιούν της Γης δια τον έζης λόγον. 'Η
τας εφαρμογάς των. 'Από της γη προσκτα πάντοτε μίαν άζίαν
αρχεγονου καταστασεως της κοι­ ά ν ε ζ α ρ τ η τ ω ς τών βελτιώ­
νωνίας μέχρι σήμερον οί αυτοί νό­ σεων επ αυτής κ αί εργα­
μοι λειτουργούν, άλλα υπό άλλοίας σιών. Αυτή ?/ προσκτωμένη άζία
 ΕΡΕΥΝΑ. 22 1
r ν 1
προέρχεται απο την υπαρξιν και Πολιτείας. Φαίνεται ώσανεϊ Υπέρ­
εργασίαν υλών μας κα'ι αντιπροσω­ ταση Έοφία έκανονισε τον άξιοθαύ-
πεύει ακριβώς το 'όφελος εις το ; μαστον αυτόν συνδυασμόν, τό ν'
όποιον 'όλοι μας δικαιούμεθα, ε ν \ αύ ξάνη η ά ξία τών γαιών παραλ-
αντιδιαστολή προς την a- j λήλως με την αυξησιν του πλη­
ί α ν ή όποια ανήκει εί ς \ θυσμού, παραλληλως δε με αυτήν
το ατομον τό κάμνον χρη- \ άφ’ έτέρου ν' αυξάνουν καί αί
σ ι ν τής γης , κ ατ α β άλλ ο ν \ άνάγκαι τής Πολιτείας. Φαίνεται
επ' αυτής εργασίαν κ α\ | ώσανεϊ σαφώς ύπεδεικνύετο εις τήν
φ ερ ο ν βελτιώσεις. Δεν \ Πολιτείαν οτι αί αΰξάνουσαι άνάγ-
* - V > ' ' f Λ^ / !
μενβι Κοιττον αμη να evptuy τρο- ί και της δύνανται άκόπως νά θερα-
πος ό όποιος να σννδυάζη τα καλά. \ πεύωνται εκ της ΰπερτιμήσεως τών
τής ατομικής χρήσεως με τό δίκαιον \ γαιών. Έά^ παραβάλωμεν τα κέν­
της συνολικής κτήσεως, δηλαδή με J τρα τών μεγαλουπολεων με τάς
την δικαιοσύνην, τροπον ό όποιος [ κωμοπόλεις οϊασδήποτε χώρας θά
να συνδυάζη τήν ιδιοχρησίαν με \ ίδωμεν αμέσως οια κολοσσιαία δια­
.
την εθνοκτησίαν. Αυτός ό τρόπος \ φορά υπάρχει ε'ις την τιμήν τών
.Θ
είνε η ετήσια εθνικοποίησις της \ οικοπέδων καϊ γηπέδων, διότι εις
αξίας τήν όποιαν ή γη προσκτα \ τας μεγαλουπόλεις ή τιμή τών
Π

πάντοτε ανεξαρτήτως των επ' γαιών είνε πολλακις μυθώδης, ένω

αυτής βελτιώσεων κ αί ερ­ εις τάς κιομοπόλεις, ένθα δεν αυ­
Α.

γασιών. Ή υπό τής Πολιτείας ξάνει ό πληθυσμός, ουδεμία ΰπερ-

ετήσια άνάληφις υλών τών υπερτι­ τίμησις τών γαιών παρατηρεϊται.
μήσεων της γής είνε ή όδός ή άγουσα "Ωστε ή αυτή αιτία, ή όποια φέρει
προς την Κοινωνικήν Δικαιοσύνην. τήν αυξησιν τώς αναγκών τής
ΑΥΞΗΣΙΣ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ Πολιτείας, δηλαδή ή αυξησις τού
Οταν ή κοινωνία ευρίσκετο ακό­ πληθυσμού, φέρει και την ύπερ-
μη εις άρχεγονον κατάστασιν, αί τίμησιν τών γαιών. Ό αΰξων
γαϊαι δεν είχον καμμίαν επίκτητον πληθυσμός απαιτεί πολλά πράγ­
αξίαν, εκτός μόνον τής αξίας την ματα καϊ επιβάλλει εις τήν Πολτ-
όποιαν έδημιούργει ή επ' αυτών τείαν δαπάνας. Ύαυτοχρόνως όμως
είδικώς ενασκούμενη εργασία. Ό ό αΰτος αΰξων πληθυσμός προσ­
πληθυσμός ήτο ολίγος και δεν δίδει εις τάς γαίας αξίαν άρκούσαν
υπήρχον άνάγκαι τής ΠολίΓβ/α? νά καλύφη ολας τάς άπαιτουμένας
άπαιτούσαι δαπάνας. Άλλα προϊ­ δαπάνας, δημιουργεί δηλαδή τήν
όντος του χρόνου ό πληθυσμός ύπερτίμησιν διά νά καλυφθούν αί
αυξάνει και καθόσον αυξάνει αί δαπαναι τάς οποίας απαιτεί.
γαϊαι ύπερημώνται. ΕΙνε δε άξιο- ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΠΡΟΟΔΟΣ
σημείωτον οτι συμβαίνει παραλλή- Ή αυξησις τού πληθυσμού δεν
λως ν' αυξάνουν καί αί άνάγκαι της είνε ή μόνη έπίδρασις ως εκ της
 222 ΕΡΕΥΝΑ.

οποίας ΰπερτιμώνται αι γαίαι. Ή άρα πρεπει νά τό λαμβάνη ή Πο-

ύπερτίμηοις των γαιών προέρχεται λιτεία διά νά τό έξασφαλίζη ύπερ
επίσης καί εκ της παντοίας κοινω­ τού φυσιμού έπικαρπωτού Εχο-
νικής προόδου. ΟΙκοδομαί, σιδηρό­ μεν λοιπόν ενώπιον μας μίαν πρό­
δρομοι, λεωφόροι, καί παντοδαπά σοδον σπουδαιοτάτην καί την μόνην
ιδρύματα προκυπτοντα εκ της άνα­ ενδεδειγμενην ύπό της Δικαιοσύνης
πτό ^εως τον λαόν, φέρουν ύπερ ■ ώς άνήκουσαν εις την Πολιτείαν.
τίμησιν παντός γειτνιάζοντος τεμα­ Πνε δηλαδή η άξια τήν όποιαν
χίου γης. Αύταί αι δυο επιδράσεις, προσκτά πάσα γή καθ' όσον αυ­
ή αύξησις του πληθυσμού καί η ξάνει ό πληθυσμός και προβαίνει
κοινωνική πρόοδος εινε ή πηγή της ή κοινωνική πρόοδος.
αξίας την οποίαν προσκτά διηνεκώς
ή Γη. Εννοείται ούδολως ομιλώ ΟΧΙ ΦΟΡΟΙ, ΑΛΛ' ΕΠΙΚΑΡΠΙΣΜΟΣ
περί της ύπερτιμήσεως την οποίαν Έττϊ τη βάσει τού γεγονότος
προκαλει ή κερδοσκοπία. Αυτή τούτου ίσχυριζόμεθα ότι ή Πο-
εινε τεχνητη αύξησις. Ή ύπερ- λιτεία
. δικαιούται νά λαμβάνη διά
τίμησις, την οποίαν προκαλει ό
.Θ
τας άνάγκας τού λαού καί τού
πληθυσμός καί ό πολιτισμός, εινε έθνους το επαύξημα αυτό, ο ύ δ α-
φυσική καί ομαλή αύξησις. Αυ­ μώ ς θ ίγ ο υ σ α τ άς βελτιώ­
Π

τήν την ΰπερτίμησιν ονομάζω ε­ σεις καί εργασίας. Δεν

παύξημα άπροσδούλευτον δηλαδή άποβλεπομεν εις κοινοκτημοσύνην
Α.

αξίαν μη προερχομενην από την διότι κοινοκτημοσύνη σημαίνει ελευ­

εργασίαν τού άτομου, εις τας χεϊρας θερίαν εκάστου νά διαθέτη την γήν
τού όποιου εύρίσκεται δεδομένο ν όπως θελει τούτο άντίκειται προς
τεμάχιον γης. Αντο το άπροσδού- | το αληθινόν δικαίωμα τής ιδιοκτη­
λευτον επαύξημα σήμερον πηγαίνει σίας. Ούτε άποβλεπομεν εις δια­
πάντοτε εις τον ιδιοκτήτην, έστω νομήν των γαιών διά τον αυτόν
καί άν δεν εινε αυτός ό ίδιος ό j λογον καί διότι ή διανομή εινε
επικαρπωτής. Ό ιδιόκτητης δη­ άνε'φικτος. Ούτε άποβλεπομεν εις
λαδη λαμβάνει τό επαύξημα ώς ί απαλλοτρίωσιν, δηλαδη εις τήν έκ
f « / » \
ιδιόκτητης καί οχι ώς επικαρπωτής. : μέρους του κράτους αγομαν των
* Αν τύχη να εινε άλλος ό επικαρ­ ; γαιών διότι εινε άστοχον νά δο­
πωτής καί άλλο? ό ιδιόκτητης, ό θούν αποζημιώσεις, άφού αι γαίαι
επικαρπωτής δεν τό λαμβάνει αυτό 7τάσαι εινε προωρισμεναι νά εθνι­
τό επαύξημα. Φυσί/cos· επικαρ­ κοποιηθούν προϊόντος τού χρόνου.
πωτής εινε παν άτομον συντελούν Έννυούμεν απλώς ν άφήσωμεν τάς
διά τής ύπάρξεώς του εις την αύ- γαίας όλας εις τούς νύν ίδιοκτήτας
ξησιν τού πληθυσμού και διά τής των, «λλά νά λαμβάνωμεν ετησίως
χρησίμου δράσεώς του εις την κοι­ διά τάς άνάγκας τού κράτους το
νωνικήν προοδον. Το επαύξημα επαύξημα εκείνο το όποιον δεν
 ΕΡΕΥΝΑ. 223
άνήκει εις τούς ίδιοκτήτας, άλλ' εις Ύελωνεΐα, διότι τελωνειακός δασμός
το Σύνολον, δημιουργηθέν όχι εκ ουδέν άλλο σημαίνει είμή ότι επι­
της εργασίας των ιδιοκτη­ τρέπεται εις τον πωλητήν νά
τών, άλλ’ έκ της προόδου άφαιρέση άπό τον άγοραστήν πε­
της κοινωνίας. ’Αντί λοιπόν ρισσότερον παρ’ όσον δικαιούται νά
να έπιβαλλη φορους ή Πολ£Τί/α λάβη ώς άζίαν τού πράγματος το
ελαττόνουσα την περιουσίαν των όποιον πωλεΐ. Ό φόρος τού επι­
ατόμων, θα είσπράττη περιουσίαν τηδεύματος επίσης είνε άδικος διότι
άνηκουσαν εις το σύνολον καί θα περιορίζει την ένάσκησιν τής άν-
την διαθέτη εις όφελος του φυσι­ θρωπίνης δραστηριοτητος. Και
κού έπικαρπωτού της -γης δηλαδή τού εισοδήματος ό φόρος είνε άδι­
έκαστου ατόμου. ’Αντί φορολο­ κος, δι ούς λόγους έμφαίνεται έζ
γικού συστήματος, θα έ'χωμεν σύ­ όσων είπον περί αληθινού δικαιώ­
στημα προσόδων της ΐίολιτείας τό ματος ιδιοκτησίας. Ό φόρος των
οποίον είμπορεΐ να όνομασθη έπι- οικοδομών εμποδίζει την δράσιν τών
καρπισμός, εθνικοποιούμενης έτη- επιχειρηματιών.
. ’Έ,πίσης άδικος
σίως της αΰζούσης εδαφικής άζίας. καί ολέθριος είνε πας φορος επί
.Θ
καλλιεργουμένων γαιών καί πάς
Η ΑΔΙΚΟΣ ΦΟΡΟΛΟΓΙΑ φόρος δεσμεύων την βιομηχανικήν
Π

Αυτό είνε τό όποιον ή ΐίολιτεία κίνησιν. Το ύπάρχον φορολογικόν

οφείλει να πράζη δια να επαρκή σύστημα είνε άδικον, διότι άφαιρεΐ
Α.

εις τάς άνάγκας της και δια. να άπό τό άτομον εκείνο το όποιον
συντέλεση εις την έζάλειψιν της άνήκει εις τό άτομον κατά ιερόν
πτωχείας. Μικρά σκέψις απαιτεί­ δικαίωμα, πιέζει την φιλοπονίαν, το
ται όπως πεισθη ό καθείς ότι ό εμπόρων, παραλύει την προοδον καί
έπικαρπισμός είνε τό μόνον δίκαιον γέννα προνόμια κατά την εφαρμογήν
σύστημα προσόδων τής Τίολιτείας, του, προκαλεί ψευδορκίας καί δωρο­
είνε δε τόσον άφθονος ή εξ αυτού δοκίας καί εν γένει μας άναγκάζει
προοοδος, ώστε δύνανται νά καταρ- νά πληρονωμεν δια ν άπολαμβανω-
γηθούν όλοι οι φόροι. Ολοι οί μεν τά δώρα τού θεού προς ημάς.
φοροι οίασδήποτε κατηγορίας είνε
καταδικαστέοι ώς άδικοι καί απάν­ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΟΥ ΕΠΙΚΑΡΠΙΣΜΟΥ

θρωποι, διότι παραβιάζουν τό δι­ *Ολω9 άντίθετα είνε τά άπο-

καίωμα τής ιδιοκτησίας άφαιρούντες τελέσματα τής ολοσχερούς καταρ-
άπό την περιουσίαν των εργαζο­ γήσεως τού παρόντος φορολογικού
μένων, πιέζουν δέ καί παραβλάπτουν συστήματος καί καθιερωσεως τού
την παραγωγήν καί εμποδίζουν την συστήματος τής έθνικοποιήσεως τών
επιχειρηματικότητα καί προοοδον. υπερτιμήσεων τής γής. Ύούτο,
Μία άπό τάς μεγαλειτέρας εκδη­ καίτοι συνήθως ονομάζεται φορος
λώσεις τής αδικίας των είνε τα τών εδαφικών άζιών, δεν είνε πράγ-
 224 ΕΡΕΥΝΑ,

μάτι φόρος, διότι άφίνει εις τον \ ατομική γαιοκτημοσύνη καί νά έζα-
εργάτην ολόκληρον το προϊόν της '■ σφαλισθη τό ιερόν δικαίωμα της
εργασίας του καί αποδίδει εις την \ ανενόχλητου επικαρπίας έκ της
ΥΙολιτείαν εκείνο ακριβώς το όποιον ’■ όποιας πηγάζει ή άληθης ιδιοκτη­
ανήκει εις τό Έύνυλον των πολιτών, ι σία, ό εστιν ή αποκλειστική κτησις
Αέν είνε φορος, άλλα σύστημα ί και κυριότης τών προϊόντων. Εν
προσοδου το όποιον σέβεται την τών κακών, τά όσοΐα φέρει η ’ατο­
περιουσίαν τού ατόμου, δεν δεσμεύει \ μική γαιοκτημοσύνη, είνε η κερδο­
την φιλοπονίαν του, δεν πιέζει την \ σκοπία διά της αγοράς γαιών καί
βιομηχανίαν καί τό εμπόρων. Εινε μετάπωλησεως αυτών. Η κερδο­
δε άπλούστατον εις την εφαρμογήν σκοπία αύτη θέτει φραγμούς εις
διότι δεν απαιτεί πολυάριθμον προ­ την πρόοδον, διότι άντι αι γαϊαι
σωπικόν, επειτα το είσπρακτεον νά ίταραδίδωνται εις την φιλοπονίαν
ποσον είνε ώρισμενον και φανερόν' καί δράσιν τών πολιτών, φυλάττον-
δεν δύναται νά κρυβη ούτε νά ται υπό τών ιδιοκτητών επί σκοπώ
έκφύγη. ’Εζακριβόνεται ευκόλως πωλησεως και συνεπώς σφετερι-
.
καί είσπράττεται ενκολώτερον. θε­ σμού της διαφοράς ή όποια άνηκει
.Θ
σπιζόμενου τού έπικαρπισμού, ήτοι \ εις την ΥΙολιτείαν, δηλαδη εις το
φόρου των εδαφικών άζιών τουτέστι ί Έ,ύνολον τών πολιτών. Είνε προ­
Π

του άπροσδουλεύτου επαυζηματος, | φανές ότι αποτέλεσμα της κερδο-

/ ' 3 * '
ό δημόσιος θησαυρός θ’ αυζάνη ! σκοπιά; ταυτης εινε ο κοινωνική
Α.

αυτομάτως καθόσον προβαίνει ή ! στασιμοτη?, επομένως η γενική

προοοος. It σημαίνει οε ανςησις ' ανέχεια καί οδύνη.
δημοσίου θησαυρού ;
Ούδεν άλλο εϊμη αϋζησιν της \ ΤΑ ΤΟΥ ΑΤΟΜΟΥ ΤΩ ΑΤΟΜΩ ΚΑΙ ΤΑ
ΤΟΥ ΣΥΝΟΑΟΥ ΤΩ ΣΥΝΟΛΩ
ώφελείας έκαστου πολίτου. "Ε-
πεται λοιπόν ότι ό βιονομικός ούτος ’’Αλλως όμως θά είχε τό πράγμα
νόμος, δυνάμει του όποιου αί γαιαι εάν έφηρμόζετο ό χρυσούς κα.νών
ΰπερτιμώνται διά της αΰζήσεως τού τού δικαίου: τά τού ατόμου
πληθυσμού καί της κοινωνικής : τ ω άτόμ ω καί τ ά τού Σό­
προόδου, λειτουργεί επί τω τελεί, ι ν ό λ ο υ τ ω Σ υ ν ό λ ω.
ινα έκαστος καθίσταται πολύ τ.λου- Αμα αυτός ό κανών έφαρμοσθη
σιώτερος διά τών αποτελεσμάτων εις τό σύστημα τών προσοδιον τού
τού έπικαρπισμού παρ' όσον θά ; Κράτους, θά προκύφη άνεσις καί
έγίνετο διά της μεμονωμένης προσ­ \ αφθονία δι όλους. Είνε δε ό
^ \ / /
πάθειας του καί πάλης. ; χρυσούς ουτος κανών μεγας νομος
■ τού βίου υποδειχθείς καί υπό
ΚΕΡΔΟΣΚΟΠΙΑ \ τού Χριστού. Ό Χριστός ει-
Είνε λοιπον υπέρτατον συμφέρον πεν ότι εάν φροντίζωμεν πώς νά
έκάστου ατόμου νά καταργηθη ή επικράτηση δικαιοσύνη ώς προς τά
 ΕΡΕΥΝΑ, 225

συμφέροντα, του Συνόλου, δεν εχο- Χριστιανικήν φιλοσοφίαν. Το έ-

μεν άναγκην ν' άδημονούμεν ποσών παύξημα, τό οποίον θά είσρέη εις το
δια τα ατομικά μας, διότι αυτά θά Δημόσιόν Ύαμείον δια της ετήσιας
υπηρετηθούν αυτομάτως. Ή διδα­ εθνικοποιησεως τών υπερτιμήσεων
σκαλία αυτή του Χριστού είνε ή της γης, δεν προέρχεται άπό τον
βασις της υγιούς πολίτικης οικονο­ ιδρώτα τού προσώπου τού εργάτου
V * \ \ \ « ^
μίας κα'ι συμφωνεί κα& όλα με τό οντ€ απο την συνετήν χρησιν του
πνεύμα της νεωτέρας έρεύνης. κεφαλαίου. Ή πολιτεία λαμβάνουσα
ΗΘΙΚΗ ΚΑΙ ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ τάς υπερτιμήσεις δεν θίγει τάς βελ­
Φαίνεται παράδοξον νά εύρίσκω- τιώσεις, σέβεται τον άνθρωπον καί
μεν σχέσιν μεταξύ τού προϋπολογι­ τά ιερά άνθρώπινα δικαιώματα καί
σμού καί της Ηθικής. Μολαταϋτα αποδίδει εις τό Σύνολον ακριβώς
ή σχέσις μεταξύ των δύο είνε ανα­ ο,τι ανήκει εις το Συνολον άφίνει
πόφευκτος και βαθεϊα. Το φορολο­ δε άθικτον και αμείωτο ν πάν το
γικόν σύστημα, επί τού οποίου βασί­ όποιον ανήκει εις τό άτομον.
ζεται ό προϋπολογισμός, καθιστά ΛΥΕΙ ΤΟ ΕΡΓΑΤΙΚΟΝ ΖΗΤΗΜΑ
.
την έτησίαν ταύτην πράξιν της Πο­ Εΐν πολλά μέρη τού κόσμου
.Θ
λιτείας έτησίαν πάνδημον παράβα- έφηρμόσθη ό φόρος τών εδαφικών
σιν των αργών της Ηθικής. αξιών, ώς εις την Αυστραλίαν, την
Π

Και ιδού πώς. Ή λειτουργία 'Αγγλίαν, τον Καναδάν. Τά απο­

προϋπολογισμού βασιζόμενου εις τάς τελέσματα πανταχοϋ υπήρξαν άξιο-
Α.

κρατούσας φορολογικός ιδέας ενθαρ­ θαύμαστα καί βαθμηδόν ό κόσμος

ρύνει τους ασυνείδητους κα'ι αρπαγας, αφυπνίζεται άπο τον εφιάλτην της
άρα είνε ανήθικος. Υεννα συναλλα­ ατομικής γαιοκτημοσύνης. Ενεκα
γήν και διαφθείρει τούς κυβερνήτας. αυτής ή άνθρωπότης είνε διηρημένη
Ελαττονει τον πλούτον τον οποίον εις πλουσίους καί πτωχούς, δηλαδή
οί άνθρωποι θά ήδύναντο νά αποκτή­ εις δύο τάξεις αί όποΐαι είνε θύματα
σουν καί πλουτίζει τους ολίγους δα- τού συστήματος άμφότεραι. Ά-
πάναις των πολλών. Εμβάλλει παγορευομένης όμως τής ατομικής
σκάνδαλα κα'ι θέτει νομούς οί όποιοι κτήσεως τών γαιών, δεν δύναται
ανατρέπουν πάσαν άρχήν τού Χρι­ παρά κατ' ανάγκην νά έκλειψη ή
στιανισμού. Υποδαυλίζει διεθνή διαίρεσις τών ανθρώπων εις πλου­
μίση καί ενσπείρει εχθρας. σίους καί πτωχούς, διότι θά λειψή
Το δασμολογιον είνε διηνεκής ή ανάγκη, εις την όποιαν εύρίσκον-
παγκόσμιος πόλεμος ως έκ τού ό­ ται οί έργάται (αποστερούμενοι τού
ποιου αναβιβάζεται εις αστικήν καί ιερού δικαιώματος τής ιδιοκτησίας)
πολιτικήν αρετήν τό νά ζημιόνωμεν νά πωλοΰν τάς πολυτίμους δυνάμεις
τους αλλοδαπούς. Άλλ’ ό έπικαρ- των αντί πινακίου φακής. Αυτό
πισμός, τον όποιον άνελύσαμεν, συμ­ ακριβώς είνε το εργατικόν ζήτημα.
βιβάζεται με την Ηθικήν καί με την
 2 20 ΕΡΕΥΝΑ.

TO NEON ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΝ ΚΑΘΕΣΤΟΣ

Έάν κανείς έίχη την άφελειαν υπό τό καπιταλιστικόν σύστημα,
να πιστεύη ότι θα ήμπορεση wore διά νά συσσωρεύη κάνεις περι­
να γίνη πλούσιος δια της 'εργασίας ουσίαν. Νά άναγκάζη ανθρώπους
των χειρών τον, δηλαδη απο την νά εργάζωνται καί νά παράγουν
χρησιμότητα τού ατόμου τον, είτε περισσότερον παρ’ όσον πληράνον -
παράγων πραγματα χρειώδη είτε ται, με άλλας λεζεις ό μόνος
μισθοδοτούμενος, εύρισκεται εις τρόπος είνε ή εκμετάλλευσις των
μεγάλην πλάνην, πλάνην η όποια παραγωγεων. ’Εάν εχης δέκα αν­
μόνον επιτρέπεται ε’ις νεαρόν καί θρώπους ούτω άναγκαζομ.ενους, θά
άπειρον άνθρωπον. Δ<α να δια- κάμης μερικά χρήματα. Έάν εχης
λυθη αύτη ή πλάνη άπο τι ν νονν εκατόν θά γίνης πλούσιος. Έάν
τον χρειάζονται πολλά ετη πείρας. εχης χιλίους θά γίνης ύπερεκατομ­
”Οσονδηποτε και άν εργάζεται σή­ μυριούχος. Εννοείται έζαιρώ τάς
μερον ό άνθρωπος, περιουσίαν δεν περιστάσεις κατά τάς όποιας κάνεις
.
ημπορεί νά έζασφαλίση, διότι ή κληρονομ.εί ή κερδίζει είτε εις τό
.Θ
εργασία τον όση κα\ άν είνε δεν χαρτοπαίγνιον, είτε ε’ις τά χρημα-
πληρόνεται ούτε με τό δεκατον της τιστηριον, η ευρίσκει κανένα θη­
Π

άζίας της. Ο ντε πάλιν ημπορεί σαυρόν. Αύταί αί τεσσαρες περι­

νά σχηματίση περιουσίαν διά οικο­ στάσεις δεν έχουν νά κάμουν τίποτε
Α.

νομίας. Ισως νά κατορθώση κανείς με τον μηχανισμόν τού συστήματος

ΰπό τάς εΰνοϊκωτερας συνθηκας νά της παραγωγής πλούτου δι εργασίας.
άποτελέση περιουσίαν εκ 5,000 δρ. Έν γενει υπολογίζω ότι κάθε
μετά 20 ετών οικονομίας καί στε­ άτομον το όποιον στρατολογείται
ρήσεις. ’Αλλά τί ημπορεί νά κάμη εις τον στρατόν της παραγωγής τού
με αυτό το πυσόν ; Νά συναγοι- 7τλούτου αφήνει χιλίας δραχμάς τό
νισθη είνε αδύνατον■ Τ οιοΰτον έτος εις τον εργοδότην του, καθα­
ποσόν είνε σταγών εντός ωκεανού. ρόν κέρδος. Αοιπον όσα χρήσιμα
Άλλα καί άν κατορθώση νά συνα- προσεοπα υπάρχουν τοσας χιλιάδας
γωνισθη καί πλουτήση με αυτό τό δραχμών έτησίως λαμβάνουν οι
ποσόν, δεν σημαίνει τίποτε άλλο ολίγοι κεεβαλαιούχοι. Έάν τάς
\ e1 \ ' t \
rrapa οτι το ττοσον αυτό τον χρη· ελαμβανε το Έύνυλον αντί πού τάς
σιμεύει ώς άγγιστρον διά νά ά- λαμβάνουν ολίγα άτομα, τότε τό
γρεύη την περιουσία.ν άλλων ανθρώ­ κολοσσιαΐον αυτό ετήσιον κέρδος
πων1 διότι ό πλούτος τον όποιον θά ήτο όλων μας, με άλλας λεζεις
ελκύει διά των 5,000 δραχ. είνε άποσπάται άπο κάθε χρήσιμον
προίον της εργασίας άλλων ανθρώ­ άτομον περιουσία χιλίων δραχμών
πων. Eive λοιπόν κρίμα ν άπατώ- το έτος, ή όποια άν την ύπολογί-
μεθα. Έ,νας μόνον τρόπος υπάρχει σωμεν προς 5 τά έκατόν, παριστα
 ΕΡΕΥΝΑ. 227
το σπουδαίου ποσού τών 20,000 απευκταίου. ’Ακριβώς δε', διότι
δραχμών. 'Ο σοσιαλισμός άρα ολοι οί άλλοι υποστηρίζουν το πα­
ζητεί να έπιστραφοΰν αμέσως εις ρόν σύστημα της μοιρασιάς, ακρι­
έκαστον χρήσιμον προσώπου εν βώς δι uvto ένεφανίσθησαν οί
Έλλάδί 20,000 δραχηιαί, τάς ο­ ΟΓοσιαλισταΧ δια να καταπολεμήσουν
ποίας κατακρατεί ή πλουτοκρατία. αυτό το ολέθριου σύστημα και νά
Μ/α οίκογενεια άποτελουμένη από το καταστρέφουν. Ή μοιρασιά
ΐ) χρήσιμα πρόσωπα θα εχη λαμ- είνε σύστημα απαραίτητον δια τον
βανειν αμέσως άπ'ο την Σοσιαλι­ καπιταλισμόν, διότι αυτή είνε ή
στικήν ΐίολιτείαν 10 ,000 δραχ- οποία θέτει τον πλούτον τού έθνους
μάς. Βλέπετε λοιπού πώς συσσω­ μας εις τας χείρας ολίγων άτόρυων.
« > \ \ * λ „
ρεύονται αί περιουσίαι. Συσσω­ Λυτό το σύστημα της μοιρασιάς
ρεύονται κατακρατούμενης της πε­ είνε οπού μεταβάλλει ολόκληρον
ριουσίας έκαστου χρησίμου προ- τον μηχανισμόν της παραγωγής εις
σώπου. Κατακρατείται δε διά της \ λεωφόρον διά της όποιας διοχε-
εξής μεθόδου. Έχω τα όργανα, ■ τενεται ό πλούτος
. τού έθνους εις
δη λαδή τά εργαλεία, μηχανάς, γαίας : τα ολίγα άτομα τα όποια είνε κύ­
.Θ
κλπ., τά όποια απαιτούνται διά νά ριοι τών μηχανών καί τών γαιών.
παραχθή πλούτος. Κατά συνε- I Καν παραγω δέκα δραχμών πλυύ-
Π

πειαν οί νόμοι τού Κράτους μού ! τον την ημέραν καί όμως λαμβάνω
δίδουν το δικαίωμα νά εξαναγκάζω \ ώς πληρωμήν μου πέντε δραχμάς,
Α.

έκαστον παραγωγέα να διαμοιράζη | έπεται οτι παραδίδω εις κάποιον

μαζύ μου το ημερήσιον προϊόν τής j άτομον εν μέρος τού έθνους μου
’Λ » ν *
εργασίας τον. Αν αυτοί οι παρα- εξ ανάγκης δια να ζήσω.
γωγεΐς είνε πολυάριθμοι, ή έαν τη Ό ρούς τού πλούτου πρέπει νά
, rf \ r / \
βοήθεια τών μηχανών ή παραγωγική μ€ταστραψτ) ώστε να per} προς
των δύναμις πολλαπλασιασθη, ή έκ τους πολλούς αντί οπού ρέη προς
τής μοιρασιάς αυτής μερίς μου γί­ τους ολίγους. Πω? θα είνε δυνα­
νεται κολλοσσιαία περιουσία. Αλ­ τόν να γίνη αυτή ή μεταστροφή] ;
λος τρόπος δια να κάμη κανείς ΝΙονον δι ένος τροπου—οί πολλοί,
περιουσίαν δεν υπάρχει. δηλαδή τό Σύνολον, πρέπει νά γίνουν
Έκ τούτου επίσης βλέπετε ποσον κύριοι όλων τών πηγών τού πλού­
αμαθείς είνε εκείνοι οί όποιοι λέ­ τον. Αλλος τρόπος δεν υπάρχει.
γουν ότι ό σοσιαλισμός σημαίνει Οταν συζητούμεν τοιαύτα θέ­
“μοιρασιάν”. Δεν υπήρξε ποτέ ματα, φυσικόν είνε νά προκύπτη
επί της γής ταύτης, ούτε θα ύπαρξη ή έρώτησις “ Ύί πρέπει κανείς νά
σοσιαλιστής, φανταζόμενος τοιούτον πληρόνη διά νά πράγματα τά οποία
πράγμα. ’Απ εναντίας οί σοσιαλι- αγοράζει ; ” Εΐ? αυτήν τήν έρώ-
σταί είνε οί μόνοι όπού θεωρούν ί τησιν υπάρχουν δύο άπαντήσεις,
την μοιρασιάν ώς όλέθριον καί ί την μίαν την δίδει ο σοσιαλισμός
 228 ΕΡΕΥΝΑ.

καί τήν άλλην την δίδει ό καπι­ τήν άνταλλαγήν καί δύναται νά
ταλισμός. Τοΰ σοσιαλισμού η εχη οίανδήποτε μορφήν, άρκεϊ νά
άπάντησις είνε οτι 6 αγοραστής διευκολΰνη καί άποσοβη άπώλειαν
οίουδήποτε πράγματος 7τρέ­ χρόνου. Be/3αίως δεν θά είνε
πει νά πληρόνη ακριβώς το- χρυσός διά τήν εξαγωγήν τού ό­
σον όσον άξιζε ι ή έργασία ποιου χιλιάδες άνθρώπων κατ έτος
ή οποία το έδημιουργη σε καί θυσιάζουν τήν ζωήν των εις τά
τίποτε περισσότερον. Τοϋ ορυχεία. Εί$· τήν Σοσιαλιστικήν
καπιταλισμού η άπάντησις είνε ότι ΥΙολιτείαν όλος ό χρυσός της
ό αγοραστής οίουδηποτε πράγματος δεν θά άξίζη μίαν όκάν καρύδια.
πρέπει νά πληρόνη δχι μόνον όσον Ήϊόνον ή πιστοποίησις έκτελεσθεί-
αςιζ€ί η εργασία η οποία το εόη- σης εργασίας θά άξίζη προς άγοράν
μιούργησεν, άλλα προσέτι καί όσον χρειωδών, κανεν άλλο πράγμα.
άπαιτεϊ διά κέρδος τον ό προμη­ Ύποθέσωμεν ότι ένας άγορα-
θευτής των υλικών, ό κατασκευα­ στής πληρόνει διά εν πραγμα
στής, ό μεγαλεμπορος, ό μετακο- περισσότερον παρ' όσον άξίζει ή
.
μιστής, ό λιανοπώλης, ό μεσίτης εργασία ή όποια άπαιτεΐται νά τό
.Θ
καί άλλοι διάφοροι. παραγάγη. Ύί θά συμβη ; θα
Ή σοσιαλιστική άπάντησις ση­ έπακολουθήση μία όλοκληρυς
Π

μαίνει ότι ή πληρωμή μας δι οίον- σειρά κερδών περιερχομένων εις

δήποτε χρειώδες πρέπει να είνε το παντοίους έκμεταλλευτάς καί επι­
Α.

Ισότιμον τής εργασίας ή όποια χειρηματίας οί όποιοι εξασφαλί­

άπαιτεΐται διά νά παραχθη αυτό ζουν κολοσσιαία εισοδήματα. Ο-
το χρειώδες. Ύποθέσωμεν ότι ή σάκις ένας άγοραστής πληρόνει δι
άπαιτουμένη εργασία είνε εργασία οίονδήποτε πράγμα περισσότερον
μιας ή μέρας. Ο άγοραστης πρέ­ παρ' όσον άξίζει ή εργασία ή
πει νά δόση μιας ήμέρας εργασίαν οποία τό παρήγαγε, συνεισφέρει
διά νά το άποκτηση καί τίποτε καί συντελεί εις σχηματισμόν κά­
περισσότερον. ποιας κολοσσιαίας περιουσίας ά­
Σημειωτέον ότι εις κάθε χρήσι­ γνωστου πλουτοκράτου. 'Οσάκις ό
μον πρόσωπον, το όποιον έκτελεϊ εργάτης διαμοιράζεται το προϊόν
μιας ήμέρας εργασίαν, ή Σοσιαλι­ τής εργασίας του με τον κεφαλαι­
στική ΤΙολιτεία θα δίδη μίαν πι- ούχον, παραδίδει την πατρίδα του
στοποίησιν, καί ό λαμβάνων αυτήν εις αυτόν τον κεφαλαιούχον.
την πιστοποίησιν θά δνναται νά Αφού ώς ειπομεν έκαστος θά
τήν άνταλλάση με οίονδήποτε χρει­ άγοράζη διά τών πιστοποιητικών
ώδες τό όποιον άπαιτεϊ μιας ήμέ­ τά όποια θά λαμβάνη εάν εργά­
ρας εργασίαν διά νά παραχθη. ζεται, είνε πρόδηλον ότι εάν δεν
Αΰτη ή πιστοποίησις δεν είνε τί­ εργάζεται θά στερήται παντός πό­
ποτε άλλο παρά μία ευκολία διά ρου. Εννοεϊται όμιλούμεν μόνον
 ΕΡΕΥΝΑ. 229
διά τους δυναμένους νά έργάζωνται. Ο σπουδαστής τού σοσιαλισμού
"Ολοι οι μη δυνάμενοι να έργασθούν πολλακις εχει άκούσει τήν φράσιν
θα ζούν εκ της Εργασίας των άλ­ ‘ Ολόκληρόν το προϊόν τής εργα­
λων. Άλλα να εκμεταλλεύεται την σίας τού έργατου άνήκει εις αυτόν".
Εργασίαν των άλλων ουδείς θά Ύί άκριβώς σημαίνει αυτή ή φρά-
δύναται, επομένως έκαστος θά είνε σις ; Σημαίνει οτι κάθε άνθρωπος
απολύτως ανεξάρτητος. έκτελών μιάς ημέρας εργασίαν θά
Σήμερον έκαστος είνε έξηρτη- άπολαμβανη πάν ό,τι μιάς ημέρας
μένος άπό την κεφαλαιοκρατίαν, ή εργασία παραγει.
οποία εξουσιάζει τάς πηγάς του Εΐ? τί άραγε συνίσταται αυτή ή
πλούτου καί δεν ένδιαφέρεται περί μιάς ημέρας εργασία ;
της τύχης οίουδηποτε χρησίμου Συνίσταται εις ώρισμένον άριθ-
προσώπου. Ή σημερινή Πολιτεία μόν ωρών εντός μιάς ημέρας, άλλ’
έξ άλλου δεν εχει καμμίαν ΰπο- οχι τού αυτού άριθμού ωρών διά
χρέωσιν νά έγγυηθή βιοπορισμ'ον ολα τα είδη τών εργασιών. Αυτό
εις τους χρησίμους πολίτας, διότι άρκεί διά ν’ άποκρούση κανείς τήν
.
τοιοΰτος νόμος δεν υπάρχει. Απ' έπίκρισιν ότι δεν θά εύρίσκωνται
.Θ
εναντίας ό νόμος επιτρέπει εις τον άνθρωποι νά έκτελούν τάς βαναύ-
κεφαλαιούχον ν’ άφίνη τον εργάτην σους εργασίας. Ύποθέσωμεν οτι
Π

άνεν πόρου. 'Η Σοσιαλιστική όμως δυο ωρών σκάφιμον άποτελεΐ τήν
Πολιτεία θά εχη ΰποχρέωσιν νά εργασίαν μιάς ημέρας, καί επίσης
Α.

εγγυάται βιοπορισμόν εις κάθε χρή­ δέκα ωρών καταστιχογραφία άπο­

σιμον πρόσωπον, καί ν' άφίνη άνευ τελεΐ μιάς ημέρας εργασίαν. Έρω­
πορου μονον τους μή εργαζομένους, τώ ποιαν άπό τάς δύο ταυτας ερ­
κατά το δόγμα τού Ε ύαγγελίου γασίας θά προτίμηση άνθρωπος ό
“ Ό μη εργαζόμενος μηδε έσθιέτω όποιος επιθυμεί νά εχη καιρόν νά
Ή Σοσιαλιστική Πολιτεία λοιπόν καταγίνεται εις τά γράμματα ή ό,τι
άφ’ ένος θά άπαλλάξη τους χρη­ άλλο. Προδήλως θά έκλέξη τό
σίμους πολίτας άπό παντός είδους σκάφιμον τό όποιον θά τον άπα-
εκμεταλλεύσεις, δηλαδή θά τους σχολη μόνον δύο ώρας την ημέραν,
άπαλλάξη άπό τον ζυγόν τής άπλη- καί θά τού δίδη ϊσας άπολαυάς με
στίας των κερδομανών, άφ’ ετέρου τον προτιμώντα την καταστιχογρα-
θά δόση εις όλους ϊσας ευκαιρίας φίαν τής όποιας ή ημέρα άποτελει-
ευδόκιμου σταδίου υπό πάσαν έπο- ται άπό 10 ώρας. Ύών δυσαρέ-
φιν, όχι δηλαδή μόνον εις την στών έργων ή ημέρα θα είνε ολι­
σφαίραν τής εργασίας, άλλα και γόωρος' τών εύαρέστων πολύωρος.
εις πάσαν σφαίραν άναπτύξεως, Πρέπει νά προσθέσωμεν ότι τό
καί φιλοδοξίας. Ουδείς θα στε­ σύστημα τής παραγωγής σήμερον
ρείται τής ευκαιρίας νά προαχθη είνε τόσω σπαταλον ώστε δεν πα-
καί άναπτυχθή. ράγεται ούτε το εν δέκατον τού
 230 ΕΡΕΥΝΑ.

πλούτον ό οποίος ήμπυρούσε να του κα'ι έκειθεν θά κρίνεται. Οσον

παράγεται. άφορα την παραγωγικήν του δράσιν
Διά να παραχθή ό σημερινός δεν εχει παρά νά φροντίση νά
πλούτος θά ηρκει εργασία τριών έφοδιάζεται με τά αναγκαία πιστο­
ωρών την ήμεραν εις όλα τα επαγ­ ποιητικά εργασίας. Τόσα, πιστο­
γέλματα, άλλα διά νά παραχθη ποιητικά όσαι ήμέραι εργασίας.
όλος ό πλούτος ό όποιος είνε δυ­ "Ω,στε εάν είνε εφοδιασμένος με
νατόν νά παραχθη, πέντε η εξ 313 πιστοποιητικά θά έχη έξη-
ωρών εργασία κατά μέσον όρον σφαλισμένας τά ς άπολαυάς ενός
ηθελεν άπαιτηθη. Toiro προϋ­ έτους. Me ώργανωμένην βιομη­
ποθέτει πλήρη καί τελείαν όργά- χανίαν, με τελεσφυρωτατας μηχανάς,
νωσιν της βιομηχανίας ώστε νά με εξοβελισμόν πάσης σπατάλης
γίνωνται διά μηχανών όλα όσα και με τό δικαίωμα νά πληρόνη ό
εινε δυνατόν καί ή παραγωγή νά αγοραστής δι οίονδηποτε χρειώδες
εινε εν μεγάλη κλίμακι Προσέτι τόσον ακριβώς όσον αξίζει ή ερ­
προϋποθέτει εξοβελισμόν πάσης γασία. ή όποια τό έδημιούργησεν,
ανωφελούς ένασχολήσεως. 'Υπό το ισότιμόν τών 3! 3 ημερών θά
.Θ
τοιαύτας συνθήκας, εάν υποθέσω- είνε δεκαπλάσιου τού μεγαλειτέρου
μεν ότι κατά μέσον όρον μιας ετησίου εισοδήματος της σήμερον.
Π

ημέρας εργασία θ' άποτελήται άπό Πλεοι; η απαξ έθιξα το ζήτημα

τέσσαρας ώρας, θα κατορθωθη τοι- της σπατάλης. Κίνε μέγα καί
Α.

αύτη διαρρύθμισις όλων τών έργων, σοβαρόν αυτό τό ζητημα διότι ή

ώστε κάθε άτομον, άνηρ η γυνή, σπατάλη είνε μία από τάς αίτιας
θά είνε απολύτως ελεύθερον νά της άνεχείας. Το ζήτημα της
έκλέγη την ένασχόλησιν την όποιαν σπατάλης είνε τοσον δύσκολυν ώστε
προτιμά. Μονον εις εν καί μόνον θ άπητεϊτο ολόκληρον σύγγραμμα
εν πράγμα θά ύποχρεούται, νά διά νά διεξηγηθή. θ’ άρκεσθώ εις
έκλέξη πάντως εν έργον διότι διά δύο ή τρεις νύξεις. Το παρά­
παράσιτους τόπος δεν θά ύπάρχη. δειγμα τού ταχυδρομικού θεσμού
Ό βίος έν Σοσιαλιστική Πολιτεία είνε πολύ πρόσφορου. Ό ταχυ­
θά είνε βίος ανθρώπου, αυτεξουσίου δρομικός θεσμός είνε ήμισυσιαλι-
και ελευθέρου. Το νά Trupayrj στικός, καί ώς εκ τούτου αποσοβεί
πλούτον δεν θ' άποτελη τό κύριον μεγάλην σύγχυσιν καί σπατάλην.
χαρακτηριστικόν του όπως συμβαί­ Έάι/ διάφοροι έταιρεϊαι συνηγωνί-
νει σήμερον, άλλα θά είνε ώς ζοντο νά εκτελούν την ταχυδρομι­
έπεισόδιον άπλούν τού βίου του ή κήν υπηρεσίαν τά έξοδα θά ήσαν
παραγωγική δράσις. Κύριον χαρα­ τερατώδη. Διά τον ίδιον λογον
κτηριστικόν τού βίου του θά είνε ήδύνατο νά άποσοβηθή μεγάλη
ό τροπος κατα τον όποιον θά χρη- σύγχυσις καί σπατάλη έάν αντί νά
σιμοποιη την ελευθερίαν και άνεσίν έχωμεν εκατόν παντυπο>λεια είχομεν
 ΕΡΕΥΝΑ.
23 1

μόνον μίαν παντοπωλικήν

ύπηρε- \ τήν νομικήν, τήν ιατρικήν τήν
αίαν, όμοίαν τής ταχυδρομικής. φιλολογίαν καί τήν θεολογίαν, χω­
Tore τα τρομερά έξοδα των δια- ' ρίς νά έχουν τήν παραμικράν κλίσιν
φόρων παντοπο)λείων θα. άπηλεί- \ εις αύτα τα επαγγέλματα. Tot-
φοντο, και κατά συνέπειαν ό κατα­ ουτοτροπως αποβαίνουν άχρηστοι
ναλωτής θα έπλήρονε όλιγώτερα. οσον καί ατελείς. Ό καπιταλισμός
Χάθε περιττόν έξοδον επ φαλλό - θελει δικηγόρους διά τον αυτόν
μενον υπό του συναγωνισμού των \ λογον δια τον όποιον θελει καί
επιχειρηματιών, κάθε περιττόν ενοί­ στρατιώτας—διότι δηλαδή ολόκλη­
κων, άσφαλιστρον, φωτισμός' κάθε \ ρον 70 σύστημα δεν είνε τίποτε
περιττόν κτίριον, γραφεΐον, ΰπάλ- \ άλλο παρα ώργανωμενη φιλονικία
ληλος' κάθε καταναγκαστική αργία περί ατομικών περιουσιών.
αντιπροσωπεύει λογαριασμόν τον \ Οπως τά μικρά έργα, οίον παν­
όποιον πληρόνει ό καταναλωτής. \ τοπωλεία καί άλλα εινε πηγαί
Σημειωτεον ότι j σπατάλης ούτω καί τά μικρά κτή­
κάθε λογαριασμός
πληρονομενος, εις την τελευταίαν ματα, διότι τα διηρημενα κτήματα
.
άνάλυσιν πληρόνεται άπο τον ερ­ προκαλούν άπειρους δαπάνας at
.Θ
γάτην. Πηγή τρομεράς σπατάλης όποίαι δεν είνε ανάγκη νά γίνωνται
είνε και ό πόλεμος και αϊ στρα­ εάν τά κτήματα είνε συγκεντρωμένα
Π

τιωτικοί παρασκευαί. Τά εκατομ­ υπό την κυριότητα τού Συνολου.

μύρια τά όποια εξοδεύομεν κατ’ Διά τούτο τά μικρά κτήματα όπως
Α.

έτος διά τά δύο πολεμικά υπουργεία, και τά παντοπωλεία είνε καταδικα­

ή Σοσιαλιστική Πολιτεία θά επρο- σμένα νά εκλείπουν.
τίμα νά τά καίη μάλλον παρά νά ’'Αλλη φοβερά πηγή σπατάλης
τά χρησιμοποιη όπως τά χρησι­ είνε ή κατ αναγκαστική αργία. Είνε
μοποιεί σήμερον ή Καπιταλιστική χιλιάδες άεργων ά.νδρών και γυναι­
Πολίτε/α διατηρούσα μίαν παρά- κών Αυτών τών άνθρώπων την
δυσιν τού βαρβαρισμού. Πόθεν εργασιμότητα θά χρησιμοποιήση ή
προέρχεται ή επιθυμία ή ή ανάγκη προσήκουσα όργανωσις τής κοινω­
να φονεύοιμεν τούς όμοιους μας νίας. Επειτα ή καταναγκαστικη
δήθεν εν όνόματι τής ’Εθνικής άργία είνε γόνιμος πηγη εγκλημα­
Ιδε’α? ; Πόθεν άλλοθεν 7ιαρα άττο τιών ό δε καπιταλισμός επομένως
την εκμετάλλευσιν ; "Αμα εξοβε- εινε υπεύθυνος διά παν έγκλημα
λισθή ή εκμετάλλευσις εξοβελίζεται το οποίον εκκολάπτεται εις τον
και ή προς τον φόνον τάσις.Π??- εγκέφαλον τού άεργου, ως εκ τής
γη σπατάλης είνε καί τά λεγόμενό καταναγκαστικής άργίας εις την
ελευθερία επαγγέλματα. Χιλιάδες όποιαν τον καταδικάζει ο καπιτα­
ανθρώπων οι όποιοι εάν κατηυθυ- λισμός. Ό καπιταλισμός είνε ό
νοντο αί δυνάμεις των προσηκόντως πατήρ τών κακοποιών στοιχείων,
θά ήσαν χρησιμώτατοι, ρεπουν εις καί όλων τών άχρήστων όντων
 2β2 ΕΡΕΥΝΑ.

διότι καθιστά δυνατόν να ζή κανείς \ τού καπιταλισμού, ό όποιος θεωροί

χωρίς να εργάζεται, 0ή ίσης καθιστά \ τον θησαυρισμον ως τον ύπατον
δυνατόν νά εξοικονομήται κανείς δια ! σκοπόν τού ανθρώπου επί τής γης,
ανωφελούς ή ασήμαντου ενασχολή- \ τον μεγαν προορισμόν τού γόνους,
σεως. Ύοιαύτη ζωή εινε άναξία τό μετράν καί κριτήριου της αν­
ανθρώπου. Το μεγαλείτερον αγα­ θρώπινης ούδοκιμήσοως. Ο ύδόποτο
θόν τό όποιον δύναται να έ'χη ό σκεψις οΐδοχθοστόρα αυτής οβλά-
άνθρωποί eive νά άσχολήται ολίγα? στησον εις εγκέφαλον άγριου. Ευ
ώρας την ήμεραν εις χρήσιμον τι \ πρώτοις ούτε άπεβη ποτέ ούτε δυ-
epyov καί νά άπολαμβάνη την ναται νά άποβη ελατήριου κινούν
δικαίαν αμοιβήν του. ei? υψηλά και εύγενή κατορθώματα
’Εργασία και άνεσις θα eive το ό πόθος τού θησαυρισμού.
σύνθημα παντός παραγωγεως. Ό Έυ τι7 ιστορία eive ψηλαφητόν
παραγωγούς πρόπει νά αισθάνεται φαινόμενου ότι ό θησαυρισμός ε-
ότι εξαρτάται από τό έργου των βαράθρωσε τά κραταιότερα τών
χειρών του, και ότι ή εργασία · εθνών, και εις το αϋτο βάραθρον
.
του δεν eive ζυγός, άλλ’ eive προ- φερόμεθα και ήμείς, ολόκληρος ό
.Θ
νόμιον καί ηδονή. πολιτισμός μας, εάν δεν σταμα-
Λόγουν πολλοί “ άμα οι άνθρω­ τήσωμεν νά σκεφθώμεν διαφορε­
Π

ποι δεν f-χουν αυτήν την ροπήν ei? τικά. Ο πόθος αυτός τού θησαυ-
τό νά συσσωρεύουν πλούτη θά α­ ρισμού οίνε ό διαφθείρας κοινο­
Α.

ποχαυνωθούν καί θά εκνευρισθούν βούλια καί κυβερνήσεις, νομοθετας

διότι δον θά οίνο τίποτο νά τους καί δικαστάς, ό γεμίσας τάς πόλεις
παρακινη εις δράσινΔιά νά του πολιτισμού μας με καπιταλι­
ϊδωμον πόσον ανόητος οίνο αυτή ή στικούς δούλους καί ό εξοντώσας
παρατήρησις άρκοι νά εκθεσωμεν δισεκατομμύρια γυναικών.
μό τί ισοδύναμοί. Ισοδύναμοι μό Άφ' ετέρου δεν υπάρχει εις όλην
τό νά εΐπωμεν ότι όάν άπαγορουθη την ιστορίαν τού ανθρωπίνου γόνους
ό εξαναγκασμός τού όργάτου οις εν εΰγενες καί υψηλόν κατόρθωμα
το να άφίνη τά τόσσαρα πέμπτα τό όποιον νά οφείλεται εις τον
τής περιουσίας του οϊς τον όργυ- πόθον τού χρήματος. Λεν έχει
ΰπάρξη ποτέ στρατός ένδοξος ό ό­
άποκτησις κερδών δι εκμεταλλεύ- ποιος νά εκινήθη από φιλοχρημα­
σοως τού οργάτου θά επόλθη άπο- τίαν. Αεν έχει στηθη ποτέ θρόνος
χαυνωσις και εκνευρισμός. Αυτό έκλαμπρος ό όποιος νά εστηρίχθη
ακριβώς eive το ισοδύναμον της επί τής κερδοσκοπίας, δεν έχει γρα-
ανω παρατηρησοως διότι δον πρό­ Φν /
ποτέ κλασικόν σύγγραμμα ή
\ t \ i /
κειται ο σοσιαλισμός ν’ άπαγορούση ποίημα το οποίον να evGftvewt
τίποτο άλλο παρά αυτό. 'Η παρα- χρηματιστικος υπολογισμός, δεν
τηρησις αύτη eive γνήσιον τόκνον έ'χει όκφωνηθη ποτέ αλησμόνητος
 ΕΡΕΥΝΑ. 233

δημηγορία ή οποία να ύπηγορεύθη περιουσία τού κόσμου. Άλλ’ άλλο

ΰπυ του κερδώου 'Έ,ρμού. Αεν εχει είνε τούτο καί άλλο τό νά πρεσβεύ-
θεμελιωθη ποτέ ισχύς πολιτευτού ωμεν ότι ό κόσμος ανήκει εις αυ­
ό οποίος να άπεβλεφεν εις άπόκτη- τούς. Ήάν ολοι αΰτοι μεταναστεύ­
σιν περιουσίας. Αεν εχει εγερθη σουν λαμβάνοντες μαζύ των καί
ποτέ κίνημα μεγάλης τίνος μεταρ- όλα τά πλούτη τά όποια συνεσώ-
ρυΟμίσεως το οποίον νά εξηγηται ρευσαν, αί εργατικαι τάξεις θά τά
άπο φιλοκτήμονα ελατήρια των εμ- άντικαθίστων όλα εντός ολίγου
πνενστών του Αεν υπάρχει εις την χρόνου, καί θεμελιούσαι 'Σοσιαλι­
ιστορίαν ονομα σεπτόν του οποίου στικήν Πολιτείαν θά άπεφευγον
το κίνητρον νά υπήρξε θησαυριστι- νεαν κατακράτησιν αυτών υπό ατό­
κή ίκανότης. μων. Ό σοσιαλισμός εχει άνακα-
Καί μολαταύτα ό καπιταλισμός λύφει ότι οι κεφαλαιούχοι, άναγκα-
μας λεγει ότι ό χρηματιστής, ό ομενοι νά ενεργούν επί τών γραμ­
άνθρωπος ό όποιος εχει αυτήν την μών τής βιομηχανικής εξελίξεως
Ιδιοφυίαν του νά θησαυρίζη καί συσ- ; απέδειξαν ότι όργάνωσις καί συνερ-
.
σωρεύη χρήματα, δικαιούται, έστω ; γατισμός είνε το μονον δυνατόν
.Θ
και αν είνε ή φαυλότερα ενσάρκω- \ αποκύημα τών παρουσών βιομηχα­
σις τής φιλαυτίας καί τής κακοη- νικών συνθηκών.
Π

θείας, δικαιούται νά εξουσιάζη την Έ,ίνε λοιπόν εκ τούτου κατάδηλον

γήν καί το πλήρωμα αυτής, και νά ότι ή Σοσιαλιστική Πολιτεία δεν
Α.

δεσπόζη τού κόσμου. Ύόσον είνε : είνε ονειρον, άλλ’ είνε πράγματι
τό βάθος τής χυδαιότητας εις τό όποι­ μία ιστορική άνακάλυφις.
ον εφθασεν ό καπιταλιστικός τρόπος ί Αεν πρόκειται άρα νά βλάψωμεν
τού σκεπτεσθαι. θά ήτο μωρόν νά τούς κεφαλαιούχους. Μ όνον πρόκει-
ίσχυρισθη κανείς ότι ό θησαυρισμός \ ται νά μετατρεφωμεν τον ρούν τής
δεν συνετελεσεν εις την πρόοδον ί δράσεώς των. Πρόκειται νά τούς
τού κόσμου. Καί ό θησαυρισμός κάμωμεν δημοσίους λειτουργούς
καί ό πόλεμος εξετελεσαν μεγάλην άντί 07τού είνε ιδιωτικοί λειτουργοί.
αποστολήν εν τω εργω τής ανατρο­ Ίσως ερωτήση τις. “Αφού
φής τού ανθρώπου. ’ Αμφότερα λοιπόν ή φιλοχρηματία δεν είνε τό
υπήρξαν μεγισται δυνάμεις τής εξε- ελατήριον τών μεγάλουργημάτων τής
λίξεως. ’Ακόμη και σήμερον, ό \ ιστορίας, ποια είνε τά ελατήρια τά
θησαυρισμός είνε ισχυρός παράγων όποια εκίνησαν τούς ανθρώπους εις
βιομηχανικής άναπτύξεως. Οί εχον- \ τάς 7τολλα7τλά? δράσεις των ; ” Αί
τες την ιδιοφυίαν τής συσσωρεύσεως ; δυνάμεις αί όποΐαι εκίνησαν καί
καί διοικήσεως κολοσσιαίων περιου­ ' ακόμη κινούν καί κυβερνούν τον
σιών χρησιμεύουν χωρίς νά τό κόσμον είνε όλως διόλου άλλης φύ-
γνωρίζουν εις τό νά διδάσκουν τον ! σεως άπο τήν φιλοχρηματίαν. Έάνε
κοσμον πώς δέον νά διοικήται ή ή συναίσθησις τής ίκανότητος τού
 ΕΡΕΥΝΑ.
234

νά €7τιτελεση τις ώρισμενα πράγ­ I βάλλοντος, — ό πλούτος είτε υπό

ματα. EiVe ή δίψα της διαπρεπειας \ ατομικήν είτε ύπο συνολικήν κτη-
καί υπεροχής, είνε ή ηδονή η γεν- ί σιν, — οΰδεποτε δύνα.ται να είνε
νωμενη άπό την προσπάθειαν, είνε \ άλλο τι εϊμή βοήθημα των κινητη-
ή επιθυμία της επιδοκιμασίας καί \ ρίων δυνάμεοιν της ιστορίας. Ο
εκτιμήσεως του κοσμου, είνε δ ! σοσιαλισμός ακριβώς αποβλέπει εις
πόθος του ενεργετήσαι τον κοσμον, τό να ενθαρρύνη καί κραταίωση
είνε ή φιλοδοξία του να γίνη τις τάς είρημενας δυνάμεις, ώστε έκα­
οδηγός ανθρώπων προς το φως, προς στος να γίνη άρχιτεκτων τού στα­
την γνώσιν, προς τον άνθρωπισμον' δίου του. Ό σοσιαλισμός θά εξα-
είνε ή ισχυρά συναίσθησις ατομι­ ! λειψή από τήν καρδίαν τού ανθρώ­
κής ευθύνης δια την σωτηρίαν τού που τον τρόμον της άνεχείας, θά
κόσμου. Αύτα υπήρξαν πάντοτε χορηγήση εις κείθε άνθροιπον πάσαν
καί θά υπάρχουν πάντοτε τα κίνη­ ευκαιρίαν τού νά ό.ποβη χρήσιμος
\ \ >> ' > ' '
τρα τής ιστορίας. Ο πλούτος και να εςαρταται μονον απο την
όπως παν άλλο στοιχεΐον τού περι- χρησιμότητά του.
.
.Θ
ΠΟΛΕΜΟΣ ΚΑΤΑ ΤΗΣ ΜΕΘΗΣ
Ή πώλησις μεθυστικών ποτών τήν ανάγκην τής νηφαλιότητας τών
Π

άπηγορεύθη καθ' όλην τήν Ρωσσίαν ομάδων. "Αλλως εννοείται ή πλου­

άφ' ότου εξερράγη ό πόλεμος. Εκ τοκρατία δεν εχει συμφέρον νά εύνοη
Α.

τής άπαγορεύσεως ταύτης ή ρωσσική τήν εξάλειψιν τού αλκοολισμού. Ο­

κυβερνησις χάνει πρόσοδον \·?,500, που τά μεθυστικά, ποτά είνε μονο­
000,000 φράγκων τό έτος, διότι τά πώλιον τού κράτους τό κακόν εκρι-
οινοπνεύματα ήσαν μονοπώλιον τού ζόνεται δι ενός νόμου. 'Αλλαχού ή
κράτους. 'Ω,στε ή κυβερνησις εχει έκριζωσίς του κατ' άνάγκην θά είνε
τώρα ν’ άντιμετωπίση τό πρόβλημα, βαθμιαία. 'Ράν ή άπαγόρευσις
τής άναπληρώσεο)ς της άπολεσθείσης μελλη νά είνε μόνιμος καί εις τό
προσόδου ταύτης Ο πληθυσμός μέλλον, είνε άξια τού θαυμασμού
της Ρωσσίας είνε 175 εκατομμύρια μας ή σλαβική κυβερνησις ή όποια
καί άναμφιβολως το πρόβλημα θά εσχε τον ήρωίσμόν νά συντρίψη εν a
λυθη δε επιβολής φορου ’Εντού­ πραγματικόν εχθρόν τού γένους.
τοις τό παράδειγμα τής Ρωσσίας Ολη ή φιλολογία τού σλαβισμού
καλώς θά πράξουν νά τό άκολουθή- είνε ποτισμένη από τό αξίωμα ότι
σουν καί αί άλλαι χώραι. Ό αλκο­ δύναται νά ΰπάρξη μόνιμον ή
ολισμός αποτελεί πανταχοΰ εν μεγα γνήσιον υλικόν μεγαλείον εάν δεν
πρόσκομμα εις τήν αφύπνιετιν, μόρ- βασίζεται επί ήθικού μεγαλείου. Et?
ωσιν καί οργανωσιν τών εργατικών τούτο βεβαίως δέον ν' άποδόσωμεν
τάξεων. Έχρειάσθη νά εκραγή ό τήν κατά τού αλκοόλ σταυροφορίαν.
πόλεμος διά νά α'ισθανθη ή Ρωσσία
 ΕΡΕΥΝΑ.
235

ΤΑ ΑΠΟΡΡΗΤΑ ΤΩΝ ΘΕΩΝ

01 ΑΡ1ΌΝΑΊΓΤΑΙ, Ο ΜΙΝΩΤΑΤΡΟΣ, Η ΠΑΝΔΏΡΑ, Η ΔΑΝΑΗ, Η ΑΝΑΔΤΟΜΕΝΗ ΑΦΡΟΔΙΤΗ
(ιδί σίλίδας 20, 73 και 173.)

Η ΠΑΝΔΩΡΑ
• / V » /
Ο μύθος της Πανδώρας είνε πειας τρωγουσα τον απηγορευμενον
όμοιος με τον μύθον της Ενας. καρπόν ώς συμβολικώς διατυπόνεται
Ό HcrioSoy παριστα την Πανδώ­ ή διάπραζις σφάλματος. "Η άπα-
ραν ώς παρθένον υπερφυούς καλ­ γορευσις δεν είχε γίνει εις αυτήν'
λονής πλασθεϊσαν υπό τού Αιυς είχε γίνει εις τον Άδάμ, πριν έμ-
χάριν τού ανθρώπου. ’Έν μέρα φανισθή ή Εΰα. 'Η Έιύα επομένως
ή παραδοσις αύτη διεστράφη άπό δεν είχε πλήρη συναίσθησιν τής
την αρχικήν της διατύπωσιν διότι πράζεως εις την όποιαν παρεπλα-
αναφέρει ότι ό Ζευς έφωδίασε την νήθη υπό τού οφεως τού συμβολί-
Πανδώραν με άγγεΐον έγκλεΐον όλα ζυντος την άμφιβολίαν. 'Ο Άδάμ
τα δείνα υπό των οποίων μαστί­ δεν είχε καμμίαν άμφιβολίαν οτι
.
.Θ
ζεται ή άνθρωπότης εκτοτε. Η διέπραττε σφάλμα, επομένως έχει
μυχιολογική άντίληφις κατέστησε καί την ευθύνην τής διαπράζεως.
δηλον ότι τα δεινά της Άνθρωπο- Ή Ε ΰα, ή άλλως ή Πανδώρα, διέ-
Π

τητος δεν προέρχονται άπό τάς πραζε το σφάλμα, εζ άπερισκεφίας.

βυυλάς τού θείου, άλλα πηγάζουν Έι/ τούτοις τό διέπραζε καί δεν
Α.

από την άνθρωπίνην άτέλειαν. *Η ητο δυνατόν να διαφυγή τάς συνέ­

άρχικη διατυπωσις ητο ότι ή Παν­ πειας του ή Άνθρωπότης, άλλα
δώρα 7τροωρίσθη ώς δώρον εις τον καίτοι τό διέπραζεν, ή άθωότης της
άνθρωπον άμιγές παντός κακού, καί ι διασώζεται άκεραία. ’Εδώ έγκειται
οχι ώς αιτία των άνθρωπίνων συμ­ j το μέγα άπορρητον. Ή ελπίς δεν
φορών. 'Η άντίληφις της γυναι­ έξήλθε τού άγγείου διότι ή Παί'-
κείας ένοχης είνε παράλληλος με δώρα έπροφθασε καί τό έκλεισε.
την θεολογικην άντίληφιν τού μύ­ Ή ελπίς είνε ή ιερά επαγγελία
θου της Ευα?. Πάντοτε οι θεολο- τής Πανδώρας όπως καί τής Ευας.
γούντες κατέστησαν την γυναίκα Μετά την πτώσιν τής Ε ϋας δίδεται
υπεύθυνον λησμονούντες ότι αί εις αυτήν επαγγελία περί τού σπέρ­
παραδόσεις άποδίδουν εις την γυ- \ ματος τής σωτηρίας. Είρ τό ότι
ναϊκα άθωότητα μάλλον η κακό- \ διασώζεται ή άθωότης τής γυναικός
βουλίαν. Άπερισκέπτως ή Πανδώρα οφείλομεν τό μέγα άπορρητον τής
ηνοιζε τό άγγεΐον εκ τού όποιου . προσδοκωμενης άπαλλαγής ημών
εζώρμησαν όλα τα δεινά. Όμοια ! άπό τά μαστίζοντα τό Τένος μας
ητο η άπερισκεφία της Εϋας. Αεν δεινά. Πε/ά τού μεγάλου τούτου
έφρόντισε νά βεβαιωθη ότι πράγ- \ άπορρήτου δίδεται νύζις εις τό
μάτι θά προυκάλει σοβαράς συνε- '■ βιβλίον τού Ίώ/3 κεφ. 15 έδ. 8
 236 ΕΡΕΥΝΑ.

καί εις το βιβλίου της Αποκαλύ­ μέων είνε γνωστή εις όλους τους
ψεων κεφ. 10 έδ. 7. Μ,όνον μυχιολόγους τοΰ αρχαίου κοσμου,
υποτιθέμενου ότι καταστρεφεται η έν ΐίαλαιστίνη, εν Αιγύπτιο, έν
γυναικεία άθωοτης, μονον τότε ου- Ινδία καί εν Έλλάδί. Ή αντί-
4 ^ V '
δεμία θα. ΰπηρχεν ελπίς δια το ληψις δε είνε ότι το φυσιολογικού
ανθρώπινον Τένος. EtVe ενδεικτική σώμα τοΰ ανθρώπου είνε εργον
της αλήθειας ταυτης ή μνεία οτι δυνάμεων έχούσης περιωρισμένην
ή κιβωτός τοΰ Νώβ ητο κατεσκευα- αρμοδιότητα. Eiy τά y μυθικάς
σμένη από ζύλον εκ ακακίας. 'Η παραδόσεις η δύναμις αύτη καλείται
ακακία είνε σύμβολου της άθιοο ■ δημιουργόν η κεραμεΰς έν αντιδια­
τητος. Το ενδομύχων άκακον της στολή προς την υπάτην δνναμιν
ανθρώπινης ψνχης είνε ή έγγύησις ητις καλείται ’ Αρχιτέκτων του
περί της σωτηρίας μας. Οπου Έύμπαντος. Έάρ ό Κερε/.μευς
υπάρχει άκακος εκεί καί ελπίς σω­ έςετελει πάντοτε πιστών τα σχέδια
τηρίας. 'Υπάρχουν καί παραδόσεις του Μεγάλου Άρχιτέκτονος, τότε
άρχαιαι άσχετοι με το βιβλίου της θά . είμεθα όλοι αγγεία άψογα..
Υενέσεως καθ' ας η ’Ακακία άνα- Αντίστοιχον με το βαρύ έκ κερεί-
.Θ
βλαστάνει από τον Ta(j)ov τοΰ μου άγγείον της ΧΙανδώρας είνε η
Ν ιράμ. μνεία περί του Έι([)άχ εις το πέμ-
Π

”Οσον αφορά το αγγειον της πτον κεφάλεαιον του Ζαχαρία. ένθα

ΤΙανδώρας αυτό ητο έκ κεράμου καί πτερόεσσα γυνή άναφέρεται
Α.

' > / ν \ >

και υποδηλοΰται οτι το κατεσκευα- ως αττοσττασασα και μακρον αττορ-
*
σεν ο Αρχών τοΐ) κόσμου τού- ρίψασα άγγείον έγκλείον την κα-
του", ονομαζόμενος συχνά Κ ερα- κίαν. Καί έκ της ά.πόψεως ταυτης
μεύς, καί ενίοτε Δημιουργός. Ely συνάγεται η είντίληψις ότι ety τάy
το 18οι/ κεφάλαιον τοΰ Ιερεμία ουρανίας καταγωγής (πτεροέσσας)
γίνεται αρκετός λόγος περί τούτου. γυναίκας είνε ανατεθειμένου το ερ-
Επίσης νύξις δίδεται εις την προς γον της ανθρώπινης σωτηρίας.
'Ρωμαίους επιστολήν (κεφ. 9 έδ. Όντως βλέπομεν εις όλοις τάy έπο-
\ « f / <·/ t / f
2\) καί εις το βιβλίου της Απο­ χας της ιστορίας οτι οσάκις η
καλύψεων (κεφ. 2 έδ. 27). Άζιο- κοινωνική διαφθορά ενός έθνους
σημείιοτον δε είνε ότι ό Ιούδας εφθασεν εις την γυναικείαν ψυχήν,
λέγεται άγοράσας με τά τριάκονια ολοκλήρου το έθνος έζωντώθη.
αργύρια τον αγρόν τοΰ κεραμέων. Αμα ή Γορί) έζαχρειωθη, τότε
ΥΙράγματι ή ΰπόστασις τοΰ κερα­ η κιβωτός της σωτηρίας βυθίζεται.
ΙΙριγγηπισσα ΜΑΡΙΑ Κ.ΑΡΑΤΖΑ

Ο ΟΧιβερ Αώτζ eive ο κορυφαίος των ζώντων έπιστημέινων. Το απέναντι, έν

σελιδί >·>7, αρθρον εινε ουσία της περιοινύμου ομιΧίας του '■/ενομένης έν τη αιθούση
Χίπράουνιν τοΰ λονΰινου τον παρεΧθυντα Χ\υεμβριυν. ΟΧόκΧηρος ο ευρωπαϊκός καί
αμερικανικός τύπος ησχοΧηθη περί αυτής με οΧον τον περισπασμόν τοΰ ποΧέμου.
 ΕΡΕΥΝΑ, 237

ΒΙΟΣ ΚΑΙ ΜΕΤΑ ΘΑΝΑΤΟΝ

ΟΜΙΛΙΑ

SIR OLIVER LODGE

"Εχομεν όλοι τας γνώμας μας περί τής τον έάν πράγματι περιστοιχεϊται υπό
άΧηθείας των πραγμάτων. Ιίιιχε μάταιου Χεγεώνος αρωγών καί φίΧων, έάν βοη-
ν άπαιτή τις νά συμφωνούν όλοι μέ τάς θήται υπό τών κραταιοτάτων πρακτόρων
7ΐ'ώμας του. Τοιαύτη ομογνωμία eive τι έν ταίς προσπαθείαις του υπέρ τής άΧη-
όχι μόνον άνέφικτον, άΧΧά και ακατα­ θειας καί τής καΧωσύνης, αϊ, τό εύρημα
νόητου. "Εκαστος όμως ήμπορεί άδι- τούτο το οποίον ενσωματονει ή γενική
στάκτως να εΐπη ότι ποθεί τ>/ν άΧήθειαν γνώμη εινε πανέκΧαμπρον, καί είνε ικανόν
όσον και πας άΧΧος. Ύοότου δοθέντος να όπερακοντίση ύπο έποψιν σπουδαιό-
όΧοι συμφωνούμεν εις το ότι άπΧό}ς προ- τητος όΧας τας άΧΧας άΧηθείας τάς
σπαθούμ.εν νά έξακριβώσωμεν ποια ή οποίας ή Άνθρωπότης έξησφάΧισε. Εις
άΧήθεια το>ν πραγμάτων, και αυτό είνε το παρεΧθον υπήρξαν άνθρωποι τώιν
άποχροίν έδαφος όμονοίας και συμπρά- οποίων ή διάνοια είσεδέχθη μίαν άνα-
ξεως. Δια, των επιχειρημάτων του ου- Χαμπήν τής περί θεού άΧηθείας καί
δεϊς δύναται ν' άΧΧοιώση τα πριίγματα. | παραυτα έγκαταΧεί’φ'αντες τά πάντα άπε-
ΑπΧώς άγωνίζεται νά τά εξακρίβωση. ' μονώθησαν ίνα μεΧετήσουν καί έμβαθύ-
”ΑΧΧοι μεν ερευνούν κατά ένα τρόπον \ .
νουν έτι μάΧΧον εις τήν πραγματικότητα.
.Θ
άλλοι δε κατά αΧΧον, και ό,τι ευρίσκει ; Τοιουτοτρόπως όμως παρημέΧησαν τάς
έκαστος δεν αντιπροσωπεύει ειμή έν μό- \ έρευνας τών προβΧημάτων τού κόσμον.
ριον τής άΧηθείας. 'ΟΧόκΧηρον την άΧή- \ Τότε υπήρχε δικαιοΧογία τής τακτικής
θειαν ούδεμία έρευνα δύναται νά €υρη. ' των διότι άΧΧη ήτο ή φάσις τού κόσμου.
Π

Ούδεμία γνώμη είνε άποΧύτως ορθή. Άλλα σήμερον δεν είνε καν ανάγκη
Άλλαι μεν γνώμαι εινε περισσότερον ! τοιαύτης άπομονώσεως, αρκεί περιοδικούς,
Α.

άΧΧαι δε όΧιγώτερον έσφαΧμέναι. "Εκα- \ άπαξ τής έβδομάδος, ή έστω άπαξ τής
στος όμως όφείΧει νά έκθετη γνησίως καϊ \ ημέρας νά συγκεντρόνωμεν τον νουν εις
ειΧικρινώς τά πορίσματα τής έρεύνης του. ; την προσπάθειαν τής έπιτεύξεως φωτός
ΕΙνε άΧηθές ότι απαιτείται ποΧυετής ί περί τής άΧηθείας τών πραγμάτων. 'Μ
μεΧέτη διά νά έκθεση τις τά άσφαΧέστερα άΧηθεια τών πραγμάτων υπάρχει. Καμ-
συμπεράσματά του, ιχλλά μοΧαταύτα δύ- μία έπίδρασις δεν δύναται νά τήν κάμη νά
ναται νά τά έκθεση υπό έπιφύΧαξιν. Πα- μη ΰπάρχη, καί άν δεν υπήρχε δεν θά ήτο
ραδείγματος χάριν γενική γνώμη υπάρχει j 6 βίος τού ανθρώπου βιωτός. Ή άΧήθεια
από εκατομμυρίων έτών ότι υπάρχει Θεοί. | τιών πραγμάτων υπάρχει καί είνε πΧήρης
Τίί οΐδε άν αυτή ή γνώμη εινε τό ιίσφαΧέ- καί όΧοσχερής καί ακέραια άΧήθεια. ΊΙ
Χέστερον τών συμπερασμάτων; Ποΐοί άγνοιά μας, ή τυφΧότης μας δεν τήν άπα-
ήμπορεί νά βεβαιώση ότι δεν εινε ; Η Χείφει. Τής έπιστήμης τό έργον είνε νά
γνώμη τού κόσμου, ή πεποιθησις ανα­ άνακαΧυπτη τι είνε άΧηθές. Είνε ήΧίθιον
ρίθμητων γενεών τής Άνθρωποτητος, εινε νά θέΧη τις ν' άπατά. Αεν υπάρχει έπί
έν μέγα γεγονός. Ποΐοί ί)μπορεί νά είνε τής ΓΓ/? έπιστήμων άντάξιος τού ονόματος
τόσον δογματικός ώστε να άπορριήτη αυτό τούτου ό όποιος νά προτιμά άλλο τι ειμή
τό γεγονός άνερευνητεί; Και έάν αυτό το τό άΧηθές. 'Υπάρχουν άνθρωποι οί όποιοι
γεγονός είνε ένταυτώ καί ορθόν πόρισμα φαντάζονται ότι ούδείς άΧΧος άντιΧαμβά-
έρεύνης, έάν δηΧαδή πράγματι, σύμφωνα νεται τό βύμπαν καΧήτερα παρ' οσον τό
μέ την γενικήν γνώμην ΰπάρχη Θεοί, άντιΧαμβανονται αυτοί, καί φρονούν ότι
ΰπάρχη δύναμις έπικοινωνούσα με τον γνωρίζουν όλα όσα είνε δυνατόν νά γνω-
έίνθρωπον, βοηθούσα αυτόν έαν πράγ­ ρίζη τις περί τού Ίύμπαντος. Φρονούν
ματι ό άνθρωπος δεν εινε μονος και μεμο­ οτι άν τούς είχεν άνατεθεΐ ή φροντίς νά
νωμένος έντός τού Χύμπαντος, ανίσχυρου το δημιουργήσουν θά τό εδημιούργουν.
διπουν έπί τού άποκέντρου τουτου πΧανη- Φρονούν ότι άντιπροσωπεύουν τον τεΧειό-
 238 ΕΡΕΥΝΑ.

τερον τύπον τής δημιουργίας—τής έξεΧί- Χανθάνει κινητήρια δύναμις ό)θοΰσα είς
ξεως καί δτι κατά συνέπειαν δεν υπάρχει αύξησιν καί άνάπτυξιν. Νυμφώνα με το
τίποτε ύπεράνω αυτών. Οί τοιοΰτοι, χω­ σύστημα τών νόμων καί τής τάξεως το
ρίς να το γνωρίζουν, ζοΰν πράγματι δχι οποίον ή ' Γπιστήμη ερευνά καί ο πΧανη-
εις την σύγχρονον εποχήν μας, άλλ’ εις της μας είνε προϊόν έξεΧίξεως. Ο πΧα-
την εποχήν τής βαρβαρότητος, όταν —ύμ- νητης είνε αντικείμενου ερευνης. Οι ερευ-
παν έθεωρεϊτο ή γεωγραφική περιφέρεια ή νηταί άνεκάΧυψαν ποΧΧάς τών ύΧικών
οποία ήτο γνωστή καί χάριν τής οποίας συνθηκών του. Ί'οσον οι πΧεΐστοι ερευ-
ίκρέματο άνωθεν ο ήΧιος καί το στερέωμα. vt/ταί έσυνειθισαν με τι/ν άνακάΧυψιν τών
'Τκτοτε όμως ή Επιστήμη διέΧυαε τάς ύΧικών συνθηκών ώστε κατέΧηξαν είς τό
άντιΧήψεις ταύτας, διότι άπεκάΧυψεν τήν άδικαιοΧόγητον συμπέρασμα ότι άλλοι/
ύπαρ'ξιν καί άΧΧων κόσμων πΧήν του είδους συνθήκας δεν έχει. Το συμπέρα­
ημετέρου καί κόσμων μάΧιστα επί των σμα αύτό είνε άδικαιοΧόγητον διότι δεν
οποίων ποΧύ πιθανόν νά υπάρχουν καί ήμπορει τις νά ίσχυρισθή ότι επειδή
άΧΧα ανθρώπινα Γένη πΧήν τού ήμετέρου. πράγμα τι άποκΧειεται άπο την προσο­
Και πώς ήμπορει τις νά βεβαίωση ότι χήν άρα άποκΧείετσι καί άπο το συμπαν.
αυτοί οί άΧΧοι κόσμοι τούς όποιους ή Το ότι δεν τό ήρεύνησες, δεν το άνεύρες,
Επιστήμη απεκαΧνφεν είνε οι μονοί ούοοΧως άπυδεικνύει ότι δεν υπάρχει.
υπάρχοντες. Ποιος ήμπορει νά βεβαίωση "Οχι μόνον ό άνθρωπος ευρίσκεται είς
ότι οΧαι αι απανταχού έν τώ Χυμπαντι ίτΧήρτ) άγνοιαν τών συνθΐ]κών τού συμ-
ύπάρχουσαι διάνοιαι πρέπει κατ ανάγκην .
παντος, αλλά ούτε είνε καν άρμόοιος νά
.Θ
να εινε ώς ημείς, πρέπει νά έχουν σώματα τας έννοήση. ΛΓηΧαφητεί προσπαθεί ν’
ώς τά ιδικά μας κατασκευασμένα άπο τήν άντιΧηφθή μερικάς άΧηθείας, καί πράγ­
ύΧην από τήν οποίαν συγκεινται τά ίδι- ματι δι αύτού τού τρόπου εύρε 7τολλάς.
κά μας ; Πέραν tow απροσίτων κόσμων ΑνεκαΧύψαμεν τό ράδιον, τάς άκτϊνας
Π

τούς οποίους βΧέπομεν με τούς έννεούς Ϋεντγκεν, κάτι περί ήΧεκτρισμού καί μο-
υφθαΧμούς μας, ή Επιστήμη φέρει είς Χις κάτι τι περί τής συστιίσεως τών άτυ­
Α.

γνώσιν ήμών κοσμους επί κόσμων οί μών. "Ολα αύτα μάς φαίνονται νέα, αλλά
οποίοι εκτείνονται απεραντως και επί δεν είνε καθόΧου νέα. Νεωστί τά εύρομεν,
τών οποίων βασιΧεύει μεγαΧοπρεποις ό αΧΧ άνέκαθεν ύπήρχον έν άγνοια ήμών.
αυτός νομος καί ή αυτή τάξις. Νά το Θα ύπήρχον έστω καί άν δεν τά άνεκαΧύ-
συΧΧογισθή τις καΧα είνε κατάπΧηξις, νά πτομεν. Γίνε δε πΧεϊστα όσα τά όποια
προσπαθηση να το άντιΧηφθή άπειΧει υπαρχουν μοΧονότι δεν τά άνεκαΧύψαμεν.
διάσεισιν τοιν φρενών ούδαμού σταματά Γίνε μόΧις εκατόν έτι/ άφ' ότου ή Ιύπι -
ή ύπαρξις κόσμων! Επέκεινα τών κό­ στημη ήρχισε νά μάς φωτίζη. Το φώς
σμων υπάρχουν άΧΧοι καί επέκεινα τών το οποίον μάς έδωκεν είνε οΧίγον άλλ’
άΧΧων άΧΧοι καί οΰτω καθ' εξής επ' ενταυτώ εινε καί ποΧύ. 'ΟΧιγον έν άνα-
άπειρον καί αιωνίως· καί όΧους τούς κυ­ φορά προς το Σόμπαν, ποΧύ έν άναφορά
βερνά ή αύτή τάξις. Ή χημεία μας καί προς ήμάς. Αλλά καί έάν δεν μάς έδιδε
η φυσική μας και ή μηχανική μας, είνε ή κανεν φο>ς, ούδόΧως θά έθίγετο ή άΧήθεια
αύτή χημεία καί φυσική καί μηχανική τών πραγμάτων μόνον ή ήμετέρα έίγνοια
τών άπωτάτων κόσμων. Το ^-ύμπαν είνε θά ήτο μεγαΧητέρα. Περί τής συστάσεως
εν. Αύτή είνε ή άποκάΧυψις τής Έπι- τέόν άτόμων μάς ό)δήγησε νά τήν έξερευ-
στημης. Ίο \υμπαν αύτό ήμπορούμεν νώμεν, άλλ’ όχι νά τήν κατανοήσωμεν.
επι στιγμήν να πιστευσωμεν ότι ό άνθρω­ Πολλοί φαντάζονται τά άτομα ώς μικρό­
πος θα τό γνοιρίση όΧον, ή ότι άνευ τού τατα σφαιρίδια, άΧΧά δεν είνε άπΧά
ανθρώπου το Σόμπαν δεν θά ήδύνατο νά σφαιρίδια. ΜάιΧΧον είνε όμοια ήΧιακοιν
κυβερνηθή ; Πώς κατώρθονε νά κυβερ- συστημάτων. Η συστασις ένος άτομου
νάται πριν ύπάρξη ο άνθρωπος; Ο είνε ποΧυπΧοκωτάτη, καί διέπεται μέχρι
άνθροιπος είνε πρόσφατον προϊόν τού τών έΧαχίστων Χεπτομερεκυν της ύπό
πΧανητου μας. I υν έφερεν ή έξελιίτις. νομών καί τάξεως. Ακριβώς όπως οί
Ολα έξεΧίσσονται, διότι είς οΧα ϋπο- 7τΧανήται δυνάμει νομών στρέφονται περί
 ΕΡΕΥΝΑ.
239
τον '//Χίον, οΰτω τα ήλεκτρα δυνάμει νόμων τουργίας ίκανάς νά μάς άρουν ΰπεράνω
στρέφονται περί τον 7τυρήνα τού ατόμου. τού υλικού περιβάλλοντος εντός τού ό­
Νόμοι, θετικοί και ακριβείς ισχύουν εις το ποιου έχομεν επί τού παρόντος νά δια-
το ατομον, ε'ίτε είνε ατομον της Γής ε'ίτε βιώσωμεν. Έν τή ιστορία τού ανθρω­
άτομον εις τον ήλιον, είτε άτομον εις τον πίνου Γόνους υπήρξαν άνδρες καί γυναίκες
Σείριον ε’ίτε εις οίονδήποτε αστέρα. Eire ύπερτέρας έμπνεύσεως καί έλαβον άπο-
7τολλά τα όττοΐα απομένει να έξακριβώ- \ χρώσαν έπιγνωσιν τοιν άνοιτέρων πραγ­
σωμεν 7τερι του ατόμου. Μόλις την σύ- ματικοτήτων. Eire ζήτημα καλλιέργειας
στασίν του άρχίζομεν να διακρίνωμεν και τών λειτουργιών δι ών εϊμεθα όλοι προι­
βαδίζει 7τοΧύ βραδέως ή ερευνά μας. κισμένοι. Όσον τάς καλλιεργούμεν τό­
Τις δεν παρετήρησε το πολυάσχολον ; σον 7τερισσοτεραν έπιγνωσιν λαμβάνομεν.
κοινυτητος μυρμηκών έπί του εδάφους. ’Έ,πιτυγχάνομεν έμπνευσιν δι ής βοηθού-
Φαίνονται ώσεί να ε^ουν σοβαράς ύπο- μεθα νά κατανοήσωμεν αλήθειας αίτινες
θεσεις ττρος διεξαγωγήν. "Βεβαίως έχουν \ άλλως θά ύπερέβαινον την άντίληψίν μας.
κάποιαν ιδέαν τών πραττομένο)ν των άνα- \ Αέν είνε αί ύλικαί μέθοδοι αί μόναι προς
Χογον με την μυρμηκικήν των φύσιν. ] έπιτευξιν γνωσεως. 'Τίχουν, εις τήν ιστο­
Καί έχει καΧώς, άΧΧ' έρπουν επί του ] ρίαν τού Γένους έξασφαλισθει αντιλήψεις
έδαφους εν μέσω πλήθους ανθρώπων οί | διά μεθόδων διασθήσεως, διά μεθόδων έμ­
όποιοι 'έχουν ποΧύ διαφυρετικάς ιδέας, \ πνεύσεως, καί τάς αντιλήψεις των προ­
άπείρως ύπερτέρας καί Χαμπροτέρας ιδέας. ' σπάθησαν να αναγράψουν προς όφελος
Τί γνωρίζουν οί μύρμηκες περί των άν- J τών άλλων. Αυτός είνε ο τρόπος καθ’ όν
.
.Θ
θρωπινων συλλήψεων ; Τι γνωρίζουν [ δέον νά έξερευνέαμεν τά τοιαύτα. Μία
περί των ανθρωπίνων υποθέσεων; Τί ! από τάς σπουδαιοτέρας αντιλήψεις αίτινες
γνωρίζουν άλως περί των άνωτέρων δια- | έχουν άναγραφει προς όφελος μας είνε ότι
νοιών εν μέσω των όποιων διαβιοΰν ; Γά ; υπάρχουν δυνάμεις έν τώ σύμπαντι αγα­
Π

ΰπανθρώπινα όντα ζοΰν εν μέσω ημών θοποιοί καί δυνάμεις κακοποιοί καί οτι
και δεν γνωρίζουν τίποτε περί ημών. Ί- μεταξύ τών δύο στρατοπέδων διεξάγεται
Α.

σχυρίζομαι λοιπόν ότι υπάρχουν άνώτεραι i διηνεκής πόλεμος, άλλ’ ότι αί αγαθοποιοί
διάνοιαι προς τάς όποιας εϊμεθα ό,τι οί j είνε ίσχυροτεραι καί ότι εις τήν τελευταίαν
μύρμηκες είνε προς υμάς. Αί πέντε αί- j άνάλυσιν θά έξέλθουν νικήτριαι. Ή ιίντί-
σθήσεις μάς δίδουν κάποιαν πΧηροφορίαν, j ληψις αύτη έχει προς τοϊς άλλοις καί τήν
άλ-λ’ η πΧηροφορία αυτή εινε ποΧύ περί- j σπουδαιότητα ότι δίδει σθένος, αποφασι­
ωρισμένη. Αέν θά ηδυνάμεθα να έρευνή- j στικότητα καί ζωήν εις τον όπλιζόμενον
σωμεν καΧα το σύμπαν με μόνας τάς δι αυτής, ώστε καθίσταται ακατανίκητος.
αισθήσεις μ-ας. Τάς ένισχύομεν διά παν- Ως σύμμαχοι μέ τας αγαθοποιούς δυνά­
το'κον έργαΧείων καί δια τής ένισχυσεως ι μεις εϊμεθα περιζήτητοι, διότι έγκειται εις
ταύτης έμάθομεν περισσότερα πράγματα. \ την άνθρωπίνην μας φύσιν ή νά ύποβοη-
ΆΧΧ’ όσον καί άν ένισχυθούν αι πεντε \ θώμεν ή νά παρακωλύωμεν τήν λειτουρ­
αισθήσεις μας όΧίγα πάντοτε δύνανται νά γίαν τής προόδου. Γ,ϊμεθα χρήσιμοι ώς
μάς εϊπουν καί υπάρχει πΧήθος πραγμα­ έπίκουροι, αλλά δέν εϊμεθα μόνοι ημείς.
τικοτήτων περί τών όποιων εϊμεθα επί του Eire καί άλλοι, τών όποιων ή σύμπραξις
παρόντος εις πΧήρη άγνοιαν. Καί όμως \ έχει έξακριβωθή, καίτοι άνεπαρκώς, οχι
μέ τινας το>ν πραγματικοτήτων τούτων διέι τών ύλικών μεθόδων, αλλά διά τα>ν
διατεΧοΰμεν εις επαφήν, όχι διά τών ' πνευματικών μεθόδων τής γνώσεως. Τ]
αισθήσεων μας. Αέν εϊμεθα άπΧά σώ­ μετ αυτών σύμπραξις ημών όχι μόνον
ματα. Εϊμεθα προσέτι καί διάνοιαι, ήτοι \ αποβαίνει πολύτιμος άσκησις τών ψυχι­
πνεύματα· διά δε τών λεωφόρων τών άνη- | κών λειτουργιών μας, άλλά καί συντελεί
κουσέόν εις την νοητικήν, ή πνευματικήν, ή ! εις τό νέι λάβουν τά πράγματα τού πλανή­
■ψυχολογικήν φύσιν μας ερχομεθα εις συ­ του μας τροπήν έπί τά κρείσσω. Eire
νάφειαν μέ τάς άνωτέρας διανοίας αίτινες προφανές πυσον μεγάλΐ] ή ευθύνη μας είνε
ισχυρίζομαι ότι υπάρχουν. , έάν άρνηθώμεν τήν σύμπραξιν ταύτην.
"Ω.στε εϊμεθα προικισμένοι καί με λει­ Μόγα μέρος τής διακυβερνήσεως τού πλα­
 240 ΕΡΕΥΝΑ.

νήτου τούτου eive ανατεθειμένου εις τον σίευσα μερικάς τών άποδείξεων τούτων,
άνθρωπον, ώστε εαν άρνήται την συμμε­ άΧΧά τιις ττερισσυτέρας δέν είνε καιρός
τοχήν του, ή διακυβέρνησις χωΧαινει. J a ακόμη νά δημοσιεύσω. ΆΧΧιι αύτα τά
δέοντα γενέσθαι δεν γίνονται είμη ύπο τον όποια σάς Χέγω εινε γεγονότα καί σάς τιι
όρον να συμμετέχω μεν εις το να γινωνται. Χέγω μέ οΧην τήν ευθύνην τής επιστημο­
ΐ Ιαράδειγμα, ιιπαντώ πΧι/γωμενον ο ο­ νικής μ.ου ύποΧήψεως. Χάς τό Χέγω ώ?
ποίος κείτεται κατά γής. Έάϊ' δεν τον γεγονός οτι δέν θετει ο θάνατος τέΧος εις
ανασύρω καί τον μετακομίσω εις τύπον τήν ύπαρξιν τού άτυμου, ότι τό άτομον
περιθάΧ-φεως, δεν περιθάΧπεται. έξακοΧουθεί νά ένδιαφέρεται περί τού βίου
"Οτι συμπράττουν με ημάς και άυρατοι τώ>ν ενσάρκων, οτι συνεργάζεται μετ' αυ­
αρωγοί δεν έχω τήν παραμικρόν άμφιβο- τών, ότι βοηθεί, ότι γνοιριζει περισσότερα
Χίαν. Τνωρίζω ότι ή επιστήμη δεν περιορί­ καί ότι ενίοτε επικοινωνεί.
ζεται εις τον έγκέφαΧον. Λέγουν ότι ο Γνωρίζω ότι αυτό οπού σάς Χεγω είνε
έγκέφαΧος είνε ό νους. ΆΧΧά τό Χέγουν τρομερόν πράγμα καί τρομερόν συμπέ­
διότι βΧέπουν ότι όταν καταστροφή ο έγ­ ρασμα. Δέν πιστεύω ν' άντιΧαμβάνεται
κέφαΧος, ό νους φαίνεται εξαφανιζόμενος. καΧα καΧά οίοσδήποτε άπό ημάς, πόσον
Εξαφανίζεται άπό τήν άντiXi/yjnv μας, μεγα εινε το συμπέρασμα τούτο. Γνωρί­
άΧΧ’ όχι άπό το σύμπαν. Γ1Ι άΧήθεια δεν ζετε ότι δέν είμαι έγό) ό μόνος ιιπο
εινε οτι παύει νιι υπάιρχη άΧΧ' ότι δεν τους συγχρόνους γνωστούς επιστήμονας ό
παύει να ύπάιρχη. Παύει ιιπο τού να έχη καταΧηξας εις αύτυ, άΧΧ' ότι είνε καί
μέσον έκδηΧώσεως και αυτό Χογικώς 'έ­ έιΧΧοι.
. Καί. γνωρίζετε επίσης οτι είνε
.Θ
πρεπε νιι Χέγη τις, διότι δεν εινε Χογικον ποΧΧοι επιστήμονες οι οποίοι δέν το άπο-
να ίσχυριζώμεθα ότι καταστρεφομένου του δέχονται αυτό τό συμπέρασμα. Είνε
σώματος καταστρεφεται και ή δυναμις ή ποΧΧοι επιστήμονες οί οποίοι δέν έχουν
όποια έξεδηΧοΰτο δι αύτοΰ. Το Χογικον άκομη ερευνήσει. Δέν είνε δυνατόν νά
Π

εινε ότι ή δύναμις αυτή έπιζή διότι εινε ερευνούν όΧοι όΧα. ΆΧΧ’ εάν ένας ερευ­
δύναμις, ενώ το σώμα εινε άπΧοΰν μέσον νητής δαπανήση τριάκοντα ή τεσσαρά­
Α.

έκδ)]Χώσεως. Είνε Χογικον και βέβαιον κοντα έτη τού βίου του εις τήν έρευναν
οτι ο βίος μας δει· περιορίζεται εις τα όΧίγα ταυτην δικαιούται νιι έκθέση το άποτέ-
έτη κατά τα οποία ζώμεν ώς ένσαρκα οντα. Χεσμα της. ΙΙεβαίως ο κόσμος δικαιούται
Διατί τό Χέγω μέ τόσην βεβαιότητα ; να απαιτι/ση άποδείξεις. ΙΙολλαί εκ τών
Διότι έχω επιστημονικούς Χόγους επί των απαιτουμενων άποδείξεων περιέχονται εις
οποίων βασίζω τί/ν βεβαιότητά μου. Δέν τους τομους τής Επιστημονικής Εται­
θά ήτο δυνατόν ερευνητής τής επιστήμης ρείας. Αί ύποΧοιποι άποδείξεις θά δημο-
άπό τεσσαρακονταετίας, 6}ς είμαι εγώ, νά σιευθούν εις τήν άψαν των. Αί άποδείξεις
καμνω χρήσιν του ονυματος τής επιστήμης δέν είνε ζήτημα μιάις συνδιαΧέξεως. Είνε
εΧαφριό τή καροια και να Χεγω ότι έχω ζήτημα σοβάράς εργασίας ή όποια ήμπορει
επιστημονικούς Χόγους χωρίς νά εινε άναμ- να απαίτηση καί έτη. Άπο τριακονταε­
φισβητήτως καί υριστικώς επιστημονικοί. τίας έχω δοκιμάσει όΧας τάς δυνατάς
ΔυνάδεΧφοί μου οί όποιοι ήρεύνησαν τό Χύσεις το>ν συΧΧεχθέντων φαινομένων.
θέμα τούτο όπως εγώ, άπέθανον προ ποΧ- Μια κατόπιν τής άΧΧης άπεκΧείσθη ώς
Χού και δέν διστάζω νά βεβαιώσω ότι μη Χυσις, ήδη δέ ούδεμία άΧΧη Χύσις
εκτοτε συνωμιΧησα μετ αυτών καί 'έΧαβον απομένει ειμη αύτη ή άπΧουστάτη ότι
τας επιστημονικός των ανακοινώσεις άπό οεον να θεωρήσωμεν ώς άποδεδειγμένον
τού (ϊσάρκου κυσμου όπως θά εΧάμβανον ότι ή ύπαρξις τού άτόμου έξακοΧουθεί
τοιαύτας άπό οίονδήποτε των συναδέΧφων τον βίον της καί μετιι τον θάνατον τού
οί οποίοι ιίκόμη εύρισκονται μεταξύ ημών. σώματος και ότι πάς εργαζόμενός ύπερ
Αι ανακοινώσεις τας οποίας έΧαβον εινε τής ΆΧηθειας περιστοιχεϊται ύπό πΧή-
αύστηροις έπιστημοιακαί διότι οί άνακοι- θους άοράτων άρωγών. ' Επιμένο) ότι ή
νώσαντες ήσαν, καί εινε, επιστήμονες καί άπόδειξις αύτη έπετεύχθη διά έπιμεΧούς
άποδείξεις τάς οποίας μού έδωκαν περί επιστημονικής ερευνης.
yfη&,ταυτότητος των εινε θετικαί. Έδημο-
 ΣΚΟΠΟΣ. Κ«-
ΣΟΣΙΑΛΙΣΤΙΚΑ ΕΡΓΑ
τάργησι? τ% TfXetr-
ΑΡΑΚΟΤΛΗ Τακρατίαρ καί $ψ*-
Xiuci? σασιαλιστι ·
χαν κα&στότος.
ΤΟ ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ!? ΤΟΥ ΕΡΓΑΤΟΥ (κί|*τ»
ΜΕΣΟΝ. Άφν-
ϊκϊοσΐ!),
σνισι?; , μόρφωσι?
ΤΙ ΣΗΜΑΙΝΕΙ ΣΟΣΙΑΛΙΣΜΟΣ (τρίτη ΙκδΜ,ή. «Λ όργάνωσιβ δλ»ν
ΑΝΑΓΚΗ ΕΡΓΑΤΙΚΟΥ ΚΟΜΜΑΤΟΣ. ^Ci'AU^. των ’ΒργατίχάνΤά-
ΤΟ ΑΝΤΓΠΛΟΥΤΌ ΚΡΑΤΙΚΟΝ ΠΝΕΥΜΑ fe«y τήΐ ΗΧΧάδο?.
{iryipevtris in τρ Βουλή)',
Ίδρνδη τον AS-yeWTov ret 1909 καί ϊχ«
ΑΡΔΗΝ (μηνιαίοι σ«ρ/<>8ι»όν 1885:—18S7). κλΑδους ιΐϊ διάφορο»? σόλί·.?. Τύ τη? διοικήσω?
ΕΚΚΑΗΣΙ2 ΕΙΣ ΤΟΥΣ ΝΕΟΥΣ {μ^ίφρααύ άνιτίδησαν ct* ίίδικδν ίκ μίλών αύτοΐ σώμα όνο-
ίκ τών τον ΚρατότΑΐν).
μασ9«ν “ Σοσιαλιστική "Ενωσι? Αθηνών”.
Η ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΤΟΥ ΜΕΛΛΟΝΤΟΣ.
"Εδρα τοΰ XwSf'o-pou τών ’Εργατικών Τόξων τη?
ιστορία της γαλλικής επαναςτδ- Έλλάόο? καί το» Έλληνιχον Σοσιαλιστικοί Κόμ
ΣΕΙ1Σ (ϊκδοσυΙ'Άορονδλ·!»*" IS94). .
ρατβι, όδδ? Π«ραιώ> 40, Άβήνα*.
.Θ
ΤΟ ΕΡΓΟΝ ΤΗΣ ΓΑΛΛΙΚΗΣ ΕΠΑΝΑΣΤΑ­
ΣΕΙΣ i/xSotrtt £ΡΕΤΓίΗΪ·. Ό ΣΤΕΤ ctvc ή βιομηχανική ίφι? τον σοσιαλι­
στικοί άγώνο? τ6 ΕΣΚ elve ή -ί-ολιτική 6φι? αύτοϋ.
ΕΓΚΛΗΜΑΤΙΚΟΤΗΣ ΚΑΙ ΑΝΘΡΩΠΙΣΜΟΣ
Π

(διόλβξιι els τδν Παρνασσίν). Έττίσημον δημοσιογραφικόν ορ-yavcv Όργά-

ΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚ. ΣΟΣΙΑΛΙΣΤΙΚΟΝ ΚΟΜΜΑ. ν ω σ ι ?, ΐκοιδομίνη όσο ιίδιίίήϊ Επιτροπή, Ιν
έδφ ιΐρ.ραιώ? 40, Atiieixs, Grice.
Α.

ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΓΣ ΤΗΣ ΓΥΝΑΙΚΟΣ.

Ο ΧΡΥΣΟΣ ΜΑΓΝΗΤΗΣ (μυβιστδρηάα, μ*τά·
tppaa<ι ίκ τον 1ηγλικον).
ΕΠΕΚΕΙΝΑ ΤΩΝ ΔΥ2ΜΩΝ ΤΟΥ ΗΛΙΟΥ
ΕΡΕΥΝΑ ίμηιιοΐον κνριοδικδν Wpvffir ftp 1001';. ΥΠΟ ΑΝΝΑΣ ΚΙΓΚΣΦΟΡΔ
(Μ«χ·μι Tei'ic οννοτΑν,μώΐησαν ί·*τό τίμοι.) Me (Ικόια. τής ανγγραφ(>ί>ς. [ϊι/ιάται 8ρ. 1.]
ΕΡΕΥΝΑ ί·Εβίίμαί<αίβ 4Λη,ι«μ1» 1911 —1913).
(χτριίχονση sririJvSaia Upfrpa iSsiyovyra μΐΒοΙικΟι Η ΔΙΑΙΤΗΤΙΚΗ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΙΣ
rlv Ινκ'/νώστ-ην els τήν κατανύηβιχ τf,s 'ΐπιστή- ΥΠΟ ΑΛΙΚΗΣ Π. ΔΡΑΚΟΥΛΗ
μ-ηι τοΰ 2οΛΊκλιομου). Me άκάνα της σνγγραφίαις. [Xejrr« S0.J

ΑΑΛΗΓΟΡΙΚΗ ΠΑΡΑ2ΤΑΣΙ2
Πάντα τη ανω βιβλία ενρίακονται εις
ΤΟΥ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΕΙΣ ΕΙΚΟΝΑΣ
την βιβλιοθήκην τον "Συνύίσμβυ των Ερ­ ΔΥΟ [Ταιάται Χ(ττ. 10].
γατικών Τάξεων τής Έλλιίδο? (ΣΤΕΤ)
68ος Πειραιώς 40, Άθήναι. Ο ΣΟΣΙΑΛΙΣΜΟΣ ΕΝ ΕΛΛΑΔΙ
ΰττο Θ. Κωνσταιτινιδα». [Τι/χ. λίττ. 10.]

ΦΕΛΙΤΣΙΑ ΣΚΕΤΣΕΡΔ αίνος νπο Φωκίωρος

Ο! ΕΠΤΑ ΤΟΜΟΙ ΤΉΣ ΕΡΕΥΝΗΣ Πανα. [Τηαάται λΐ7Γ. 10.]
ΧΡΥΣΟΔΕΤΟΙ ΤΙΜΩΝΤΑΙ:
LA GRECE CONTEMPORAINE
Όρον δρ. 80, χωριστά ϋκαστο? δρ. 12 Par J. Μ. Coesatici. λ«σ. 50.

Διαχωριστή?: Const., Dallis, Baxter’s Press, Oxford, England.

 IV ΕΡΕΥΝΑ.

ΕΡΓΑ ΠΛΑΤΩΝΟΣ ΔΡΑΚΟΥΛΗ

II ΠΡΑΚΤΙΚΗ ASIA ΤΟΥ ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΣΜΟΥ........................ Ίιμάται bp. 1
ΥΓΙΕΙΝΗ ΚΑΙ ΗΘΙΚΗ &κδοσις τίτάρτη, ιτίρΐίχονσα Ιν τ«'λ« 24
άχρνοφα-γικας σννταγάς .... ... ... ... ... ... ., ,, i.—
ΤΟ ΕΡΓΟΝ ΤΗΣ ΓΑΛΛΙΚΗΣ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΕΩΣ ................ „ „2.—
Η ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΤΟΥ ΜΕΛΛΟΝΤΟΣ ... ................................. , λ«τ. 25
ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΚΑΙ ΦΙΛΟΛΟΓΙΑ, fptlt
ίκφωνηΟΰσαι άγγλιστϊ iv τ<3 ΐΐανίττιση/μίω τής ΌζφόρΟης. Εκ-
όοσις ίΧΧηνική ... ... ... ... ... ... ... ,, op. 1. ·—
ΕΓΚΑΗΜΑΤΙΚΟΤΚΣ ΚΑΙ ΑΝΘΡΩΠΙΣΜΟΣ. Μ*\ίτη ττςρί άνα-
μορφωαίως τον Ποινικοί ίίνστήμοτος ... ... ... ... ,. ,, ί.—
ΤΟ ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΩΝ ΤΟΥ ΕΡΓΑΤΟΥ, ήτοι αί βάσιι.ς τον σοσιαΚι-
σμοΰ. Άθήναι 1910 (Δ' ίχδοσις) ίζηντΧήθη. Ί&τοιμάζίφαι Κ'
ίκόοσις ... ... .,. ... ... ... ... ... ,, ’Κνκ. 25
ΑΡΔΗΝ, μηνιαίον σοσιαλιστικόν πίριοδυατν ίν Αθήναις 5885—87
(ίζηντλήθη).
ΕΚΚΛΗΣΙΣ ΕΙΣ ΤΟΥΣ ΝΕΟΥΣ, μκτάφρασις ίκ των τον Κρα-
ττότκιν 1886 (ίζηντΚτ/ύη).
ΦΩΣ ΕΚ ΤΩΝ ΕΝΔΟΝ ............................................................ „ 6ρ. 4.~-
Η ΔΥΝΑΜΗΣ ΤΩΝ ΙΔΕΩΝ ............ . *, λ«τ. 50
TO A ΝΤΙ ΠΛΟΥΤΟΚΡΑΤΙΚΟΝ ΠΝΕΥΜΑ 10
.Θ
ΤΙ ΣΗΜΑΙΝΕΙ ΣΟΣΙΑΛΙΣΜΟΣ........................ 10
ΑΝΑΓΚΗ ΕΡΓΑΤΙΚΟΥ ΚΟΜΜΑΤΟΣ ............. 10
ΣΥΣΤΗΜΑ ΗΘΙΚΗΣ (ΠΛα£) 50
ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΒΙΟΝΟΜΙΑΣ. Το ΐργοι- τοντο ό.ττοΡιικνύ(ΐ ότι άρίτή καί
Π

ίττίμονας ττροσσίθαα «Γι'* βΐβaurs θρίαμβος και η Βιονομία άναλνςι

τας συνθήκης ΐιφ’ ας ό θρίαμβος άχολουθίΐ την μ*τ aptτής ίπί-
Α.

μονον προσπιίθααν ... ... ... ... ... ... „ $ρ. 10.
ΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟΝ ΣΟΣΙΑΛΙΣΤΙΚΟΝ ΚΟΜΜΑ................ „ Α«τ. 15
ΕΡΓΑΣΙΑ (100 άντίτνττα. φράγκα 6) 10 ,,,,
ΟΙ ΕΞ ΤΟΜΟΙ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΗΧ ΧΡΥΣΟΔΕΤΟΙ ΤΙΜΩΝΤΑΧ :
Όμοΰ £ρ. 70, ή χ»ρ«ττα ϊκαστος τόμος όρ. 12
(*Η ίλάττιόσις αυτή των τιμών ytVrrat τg ΐτημόνω αίτήσχι πολλών νττοστηρικτων)
ΕΡΕΥΝΑ, ίβοορκίίιαία σοσιαλιστική ίφημτρις ίν Κθήνανς, 1911--1913 ,, bp. 10,<

Ti τρία -τολίτιμα. οίματα. 'Ομύν KCU ΤΟ-τρία bp. 12. X01ρΙΟ'ΤΟ. ίκαστον bp. 5
(1) Αίμα παλαιών τ«νχ»ν τήϊ ΒΡΕΥΝΗΣ ττίριιχόντινν τήν Ιζνχον κοινων.ολογικήν κ«μ»8ία» τοΟ
Βινάρέοω Σβ " Πίτί 8* ζίρςι καναίι” ίΤόμ. Δ', Τ<ίχη 1-9).
(2) Δί'μα -η'ριίχρν το μυνα&νκοΟ ίν&ιαφίροντος ίρ·/ον τον Χτίο “ Mtri «Irani," και τά ίξί)τ φ«τι·-
ιττϋίώτατα &ρβρα· ‘Η ίχικ,ιμίνη κοινχνικ}/ ίτανίστοβι», ‘Ο 'lijrreir *■(»} dtiov καί Mpturivov ijOevt, Ηννμίνχι
Πολιτ,ΐαι ττ,ι Ε\φώτπ\ι, Τ4 οΚαβικΙ/ν μίλΑον, Ti καταχβιίνια τχίίια τη, Aiarpiai, (Τίμ. Γ', Τίύγη 7 —10 καί
Τ4μ. Δ'. Τίνχΐ) 6—10). ■
(Λ) Λίμα ττίριίχον τά iff)* Ιμτι/ινστικώτατπ. ίρ9ρα· Upafijriu τον ’Κνίρνπατι,ιοί, ΈOvuyiprai,
Ή ψιΚααοφία τον Ίτιαοί, Πΰι ίΒημιονρ'ρήβιι ί ίνβρωνοι, Αότοκατιίκτηο'υ, ύικαιοαύτη και πλοΰτοτ, Ή μνβυττοριο·
ypz-piKr, τίχνη,Τύ ίνβράτινον μί.\?ιον. Χτοιχςιιαμίναι οίχίαι, ‘Αςιατημοίωται μυχισΚιΡγοι; Ό αοαιαΚιομίι ίν αχίτοι
νρίΐ τΡν Χριστιανισμόν, (Ιανα$*\φιαμόι} 'Ανθριντοι καί Μβγόνθροιναι·, ΊονλιανΡΐ 6 ΙΙαραβίτητ, κΚττ. (Τ4μ. Β',
Τίνχη δ καί. 12. Τ<ίμ, Τ', Τ«νχη 2, 4, 6 καί 11. Τίμ. Δ', Τίίχη 10—12.
"Έκαστον ίίμα πίριίχιι ivvt'a τίύχη.

ΤΟ ΠΑΡΟΝ ΤΡΙΠΛΟΥΝ ΤΕΥΧΟΣ ΤΙΜΑΤΑΙ ΔΡΑΧΜΙΑΣ 2,50

Printed for the i'roprietor at Baxter’s Press, in the Parish of St, Aldate’s, in the City of Oxford, England,

Publi&htil by ike Greek .Socialist Labour Ismjjup at ifi, Rue Write, Λί/iehs, Greece.