
ΑΠΟ ΤΗΝ ΣΥΝΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΜΑΣΟΝΙΑ - ΔΙΩΔΟΡΟΣ ΡΑΜΜΟΣ
ΑΠΟ ΤΗΝ ΣΥΝΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΜΑΣΟΝΙΑ - ΔΙΩΔΟΡΟΣ ΡΑΜΜΟΣ
ΣΤΗΝ ΜΑΣΟΝΙΑ
Διόδωρος Ράμμος
Ἱστορικός – Ἀρχαιολόγος
ΣΤΗΝ ΜΑΣΟΝΙΑ
Ἑληή φι
Ἑληή φιοσοφ
οσοφ ί
ἑρϊς Γνωκμς
Α΄ ΕΚΔΟΣΗ
Ἀθήνα 2019
ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ
Πρόλογος ................................................................
................................................................................................
.................................... 7
Α. Εἰσαγωγή............................................
............................................................................
..................................................
.................. 8
Α.1 Θεός, Ἑβραῖο
Ἑβραῖοιι καί Ἕλληνες .......................................................
....................................................... 8
Α. 2 Θεός καί σύμπαν............................................................
.......................................................................
........... 10
Α. 3 Ἡ προέλευση τοῦ κακοῦ................................
...........................................................
........................... 11
Β. Φιλοσοφία καί Ἐπιστήμη ........................................
...................................................................13
...........................13
Β. 1 Μεσοποταμία, ἡ πατρίδα πατρίδα τῆς ἀνθρωπότητας............................13
ἀνθρωπότητας............................13
Β. 2 Σουμέριοι καί ὁ πρῶτος πολιτισμός..........................................
.......................................... 14
Β. 3 Ἑλληνική φιλοσοφία.................................
φιλοσοφία.................................................................15
................................15
Β. 4 Οἱ πρῶτοι Ἕλληνες φιλόσοφο φιλόσοφοιι ................................................
................................................ 16
Β. 5 Ὀρφισμός, ἡ δεύτερη θρησκεία................................
................................................
................ 18
Β. 6 Πυθαγόρας, ὁ ὀρφικός ἐπιστήμονας ..........................................
.......................................... 20
Β. 7 Πλάτωνας, ὁ πατέρας τῆς Ἀκαδημίας........................................
........................................ 21
Β. 8 Ἀριστοτέλης, ὁ θεμελιωτής τοῦ ὀρθολογισμοῦ ......................... ......................... 23
Β. 9 Στωική φιλοσοφία...........................................................
......................................................................
........... 24
Γ. Ἑλληνορωμαϊκή ἐποχή ............................................................
.......................................................................
........... 25
Γ. 1 Δεδομένα τῶν ἀλεξανδρινῶν χρόνων ................... .........................................25
......................25
Γ. 2 Ρώμη καί ἀποκρυφισμός.............................................................26
.............................................................26
Εἰκόνα ἐξωφύλλου: Γ. 3 Νεοπυθαγορισμός
Νεοπυθαγορισμός .................................................................
.......................................................................
...... 27
Γ. 4 Μεσοπλατωνισμός...........................................................
......................................................................
........... 28
Ὁ Ὀρφέας παίζει τήν λύρα καί γοητεύει τά ζῶα. Ρωμαϊκό ψη- Δ. Ἑβραῖοι ἀποκρυφιστές ...........................................................
......................................................................
........... 30
φιδωτό ἀπό τό Παλέρμο τῆς Ἰταλίας. Δ. 1 Ἡ ἀποστασία τῶν Ἑβραίων Ἑβραίων ἀπό τόν Θεό .................................
................................. 30
Δ. 2 Φαρισαῖοι καί Ραββίνοι Ραββίνοι.............................
.............................................................31
................................31
Εἰκόνα ὀπισθοφύλλου: Δ. 3 Ταλμούδ, ἡ νέα ἑβραϊκή θρησκεία ...........................
...........................................
................ 32
Δ. 4 Γνωστικισμός, τό πολύμορφο πολύμορφο θηρίο .........................................
......................................... 33
Ἀπόσπασμα ἀπό τό ἀπόκρυφο-γνωστικό «εὐαγγέλιο» τοῦ
Ἰωάννου. Δ. 56 Γνωστικισμός
Δ. Γνωστικές Θεωρίες ..............................
.............................................................
καί Χριστιανισμός
Χριστιανισμό .....................................
...... 35
ς .............................................36
.............................................36
Δ. 7 Ἡ μαγεία στόν Γνωστικισμό .....................................................37
.....................................................37
Ε. Ἀρχαῖες Γνω
Γνωστικές
στικές Ὁμάδες ..............................
..............................................................39
................................39
Ε. 1 Ὀφίτες ..................................
.................................................................
.....................................................39
......................39
Ε. 2 Καϊνίτες...............................................................
.....................................................................................40
......................40
Συγγραφέας: Διόδωρος Ράμμος, Ἱστορικός
Ἱστορικός - Ἀρχαιολόγος Ε. 3 Σηθίτες ......................................
......................................................................
................................................
................ 41
Email: diodorosrammos@gmail.com Ε. 4 Ἐβιονίτες.............................................................
...................................................................................41
......................41
Ε. 5 Μαρκίων, ὁ Ἕλληνας Γνωστ Γνωστικός ικός ......................................
............................................
...... 42
Ε. 6 Μανιχαϊσμός ...................................................
..............................................................................43
...........................43
Ε. 7 Μανδαϊσμός ...................................
...................................................................
...........................................
........... 44
Στ. Θρησκεῖες τῆς ὕστερης ἀρχαιότητας ................................................45
Ἐκδοτική Παραγωγή Τηλ.: 210-34.76.090 Στ. 1 Μιθραϊσμός..............................
Μιθραϊσμός..............................................................
................................................
................ 45
6 ΑΠΟ ΤΗΝ ΣΥΝΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΜΑΣΟΝΙΑ
Α. ΕΙΣΑΓΩΓΗ 9
Α. Εἰσαγωγή πο
τοῦκαί τελικά ἐμφάνιση
Θεανθρώπου Ἰησοῦτοῦ Θεοῦ μέσα στήν ἀνθρώπινη ζωή, μέσω
Χριστοῦ.
Α.1 Θεός, Ἑβραῖοι καί Ἕλληνες Τό πῶς ὁ Θεός μπορεῖ ταυτόχρονα νά εἶναι καί ἄνθρωπος, δύο
φύσεις σέ ἕνα πρόσωπο, ἐπίσης ξεπερνᾶ τίς δυνάμεις τοῦ μυαλοῦ
Σ τήν ἀρχή ( תי שא רּב beresit) ὁ Θεός, ἡ Ἁγία Τριάδα ( םי ה א
Elohim), δημιούργησε ἀπό τό τίποτα, ἐκ τοῦ μή ὄντος , ( רא ּב
bara) τούς οὐρανούς ( יםִ שמ הַ hasamayim) καί τήν γῆ (רץֶ ֽהאָ haares).
μας. Ἕνα ἀπό τά λάθη πού κάνουμε οἱ σύγχρονοι ἄνθρωποι εἶναι
τό νά θέλουμε νά καταλάβουμε τά πάντα μέ τόν ἐγκέφαλό μας, μέ
τήν λογική μας, μέ τήν δύναμη τοῦ νοῦ. Ἀλλά ὁ Θεός ζητᾶ πρῶτα
Μέ αὐτήν τήν φράση, σέ ἑβραϊκό πρωτότυπο καί ἐλεύθερη μετά - νά Τόν
Τόν ἀγαπήσουμε καί ἔπειτα νά ΤΤόν
όν γνωρίσουμε. Ἄν δέν ἀγαπή-
φραση, ἀρχίζει ἡ ἀποκάλυψη τοῦ Θεοῦ πρός τόν ἄνθρωπο, μέσα σουμε τόν Θεό, δέν μποροῦμε νά Τόν γνωρίσουμε, ἔστω καί ἄν μᾶς
ἀπό τήν Ἁγία Γραφή. ἀποκαλύπτεται.
Ὁ Θεός εἶναι ὁ δημιουργός τοῦ σύμπαντος καί τοῦ ἀνθρώπου. Αὐτό ἀκριβῶς ἔπαθαν οἱ Ἑβραῖοι. Τούς ἀποκαλύφθηκε ὁ Θεός
Κάποτε αὐτό ἦταν αὐτονόητο, τώρα χρειάζεται ἀγώνας, γιά νά τό ἀπό τά ἀρχαῖα χρόνια, ἀλλά λίγοι Ἑβραῖοι Τόν ἀγάπησαν καί Τόν
συνειδητοποιήσουμε. Ὁ Θεός εἶναι ἕνας, εἶναι μία φύση. Ἀλλά γνώρισαν. Καί ὅταν ὁ Θεός ἔγινε ἄνθρωπος καί ἐμφανίστηκε ὡς
ταυτόχρονα εἶναι τρία πρόσωπα, γι’ αὐτό καί στό ἑβραϊκό κείμενο Μεσσίας στό ἑβραϊκό ἔθνος, οἱ περισσότεροι Ἑβραῖοι Τόν ἀπέρρι -
τῆς Παλαιᾶς Διαθήκης ἡ λέξη Θεός (Elohim) εἶναι σέ πληθυντικό ψαν, διότι δέν Τόν ἀγαποῦσαν. Ἐνῶ οἱ Ἑβραῖοι πού ἀγαποῦσαν τόν
ἀριθμό, ἀλλά πολύ σωστά οἱ Ἑβδομήκοντα μεταφραστές τῆς Πα - Θεό, ἀργά ἤ γρήγορα Τόν γνώρισαν καί ἔγιναν Χριστιανοί.
λαιᾶς Διαθήκης δέν μετέφρασαν τήν ἑβραϊκή λέξη στά ἑλληνικά Ἀπό τήν ἄλλη, οἱ Ἕλληνες δέν γνώριζαν τήν ἀλήθεια, ἀλλά
ὡς «Θεοί» ἀλλά «Θεός». τήν ἔψαχναν, τήν ἀναζητοῦσαν. Ἡ ἀναζήτηση τῆς ἀλήθειας ὁδή -
Καί μόνο αὐτό τό στοιχεῖο, τό πῶς τά τρία πρόσωπα εἶναι ἕνας γησε τούς Ἕλληνες στό νά ἀγαπήσουν τήν σοφία, τήν γνώση, γι’
Θεός, εἶναι μυστήριο, εἶναι κάτι πού ξεπερνᾶ τίς δυνάμεις τοῦ αὐτό καί ἔγιναν φιλό-σοφοι! Ἡ φιλοσοφία τῶν Ἑλλήνων γέννησε
ἀνθρώπινου νοῦ. Παρόλα αὐτά, εἶναι κάτι πού ὡς Χριστιανοί τό τίς ἐπιστῆμες, ἀλλά καί τούς βοήθησε νά γίνουν Χριστιανοί. Ἀφοῦ
πιστεύουμε, διότι μᾶς ἀποκαλύφθηκε. Ὁ Θεός, ἑπομένως, δέν εἶναι ἔψαχναν τήν ἀλήθεια τόσους αἰῶνες, ὅταν γνώρισαν τόν Χριστό
κάτι πού μποροῦμε νά γνωρίσουμε μέ τήν στενή μας λογική, εἶναι καί τούς Ἀποστόλους Του, κατάλαβαν ὅτι ἐκεῖ βρίσκεται ἡ ἀλήθεια
κάτι πού ἀποκαλύπτεται, φανερώνεται. Καί ὁ ἄνθρωπος εἴτε δέχε - καί ἡ σοφία, στόν Χριστό καί τό κράτος Του, τήν Ἐκκλησία.
ται τήν ἀποκάλυψη εἴτε τήν ἀρνεῖται. Ἀσφαλῶς, δέν ἔγιναν ὅλοι οἱ Ἕλληνες Χριστιανοί, ἀλλά ὅσοι
Μέσα ἀπό τήν προσπάθεια τοῦ ἀνθρώπου νά γνωρίσει καί νά εἶχαν ἀγάπη μέσα τους. Ὅσοι δέν εἶχαν ἀγάπη, Τόν ἀπέρριψαν,
προσεγγίσει τόν Θεό δημιουργεῖται ἡ θρησκεία. Ἀπό αὐτό καταλα- ὅπως καί οἱ σκληρόκαρδοι Ἑβραῖοι. Ἔτσι, μέσα στήν Ἐκκλησία,
βαίνουμε ὅτι ἐκ τῶν προτέρων ἡ θρησκεία εἶναι μία ἀποτυχημένη στήν ἀγκαλιά τοῦ Χριστοῦ, βρέθηκαν Ἑβραῖοι, Ἕλληνες καί κάθε
προσπάθεια, ἀφοῦ ὁ ἄνθρωπος δέν μπορεῖ ἀπό μόνος του νά γνωρί- ἄλλος ἄνθρωπος, πού ἀναζητοῦσε τήν ἀλήθεια.
σει τόν Θεό. Κάθε θρησκεία εἶναι ψέμα, πλάνη, καί στήν καλύτερη Ὡστόσο, δέν μποροῦμε νά ἀρνηθοῦμε ὅτι αὐτά τά δύο ἔθνη, τό
περίπτωση μπορεῖ νά περιέχει κάποιες ἀλήθειες γιά τόν Θεό, ἀλλά ἑλληνικό καί τό ἑβραϊκό, ἐπηρέασαν ὅσο κανένα ἄλλο τήν παγκό-
ὄχι ὁλόκληρη τήν ἀλήθεια. σμια ἱστορία. Καί στήν μετά Χριστόν ἐποχή, μέσα ἀπό τό ἑλληνικό
10 ΑΠΟ ΤΗΝ ΣΥΝΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΜΑΣΟΝΙΑ Α. ΕΙΣΑΓΩΓΗ 11
ἔθνος προέκυψαν οἱ περισσότεροι Ἅγιοι τῆς Ἐκκλησίας, ἐνῶ ἀπό ἀόρατα. Ἴσως θά ἦταν πιό σωστό νά μιλᾶμε γιά πνευματική ὕλη
τό ἑβραϊκό ἔθνος προέκυψαν οἱ περισσότεροι ἄνθρωποι πού μι - καί κοσμική ὕλη.
σοῦν τόν Χριστό καί ἀγωνίζονται νά καταστρέψουν τήν Ἐκκλησία! Μετά τήν δημιουργία τοῦ πνευματικοῦ κόσμου, ὁ Θεός δημι-
ουργεῖ τό σύμπαν, τήν κοσμική ὕλη καί ἐνέργεια, τό ὁποῖο θέτει σέ
κίνηση. Τό σύμπαν ἀπό τότε μέχρι σήμερα κινεῖται, συστέλλεται
Α. 2 Θεός κα
καίί σύμπαν καί διαστέλλεται. Τό πῶς ἀκριβῶς καί πότε δέν μᾶς τό φανερώνει
ὁ Θεός, μέσω τῆς Ἁγίας Γραφῆς. Μᾶς ἄφησε νά τό βροῦμε, ἄν θέ -
ὑπῆρχε ο ὔτεἔχει
οὔτε
ὁποῖος δέν χῶρ
χῶρος
ος οὔτ
οὔτε
χρόνο, ε χρόνο
χρόνος
ἀρχή καίς τέλος,
οὔτ
οὔτεε κάτι
ἀλλάἄλλο.
εἶναιΜό
Μόνονο ὁ Θεός,
μόνιμα ζωνταὁ- Στό τέλος
ὁποῖος ἔχειτῆς δημιουργίας,
ταυτόχρονα ὁ Θεός
σωματική καίδημιουργεῖ τόν ἄνθρωπο, ὁ
ψυχική φύση.
νός, εἶναι ζωή πού δέν ὀφείλει τήν ὕπαρξή της κάπου ἀλλοῦ. Αὐτό
ἀκριβῶς τό δεδομένο τοῦ Θεοῦ, ὅτι εἶναι ἄχρονος, ἀγέννητος καί
ἀδημιούργητος, ἐκφράζεται στήν Παλαιά Διαθήκη, ὅταν ὁ Μω - Α. 3 Ἡ προέλευση τοῦ
τοῦ κακοῦ
κακοῦ
υσῆς ρωτᾶ τόν Θεό γιά τό ποιός εἶναι, ποιό εἶναι τό ὄνομά Του.
Καί ὁ Θεός τοῦ ἁπαντᾶ: «Εγὼ εἰμὶ ὁ Ὤν» (Ἐξ. 3, 14), δηλα -
δή εἶμαι αὐτός πού εἶμαι, αὐτός πού ὑπάρχει, πού ζεῖ, ὁ αὐθύπαρ-
κτος, χωρίς νά ὀφείλει τήν ζωή του ἀλλοῦ. Στό ἑβραϊκό πρωτότυπο
Μ έχρι ἐδῶ ὅλα βαίνουν καλῶς, ὅλα εἶναι καλά λίαν, μέχρι πού
τό κακό εἰσβάλλει στήν ζωή τοῦ ἀνθρώπου. Τόσο ἡ φιλοσο-
φία ὅσο καί ἡ θρησκεία καλεῖται νά ἀπαντήσει σέ αὐτό τό ὀδυνηρό
αὐτή ἡ μετοχή «ὤν» τοῦ ρήματος εἰμὶ (hayah) εἶναι τό περίφημο ἐρώτημα: γιατί ὑπάρχει τό κακό στόν κόσμο; Μήπως ὁ Θεός εἶναι
Τετραγράμματον ὄνομα τοῦ Θεοῦ (הוהי), ), πού μάλλον προφερόταν ὁ δημιουργός του κακοῦ; Ἡ ἀπάντηση εἶναι ὄχι.
ὡς Γιαχβέ. Τό κακό δημιουργήθηκε ἀπό μόνο του καί γιά τήν ἀκρίβεια,
Ὁ Θεός δημιουργεῖ πρῶτο τόν πνευματικό κόσμο καί ἔπειτα τόν δέν εἶναι τό κακό ὡς κατάσταση ἀλλά ὁ Κακός, ὡς πρόσωπο. Ἀπό
ὑλικό. Ἡ δημιουργί
δημιουργίαα τοῦ
τ οῦ ππνευματικοῦ
νευματικοῦ κόσμου δέν περιγράφεται
περ ιγράφεται τούς ἀγγέλους πού εἶχε δημιουργήσει ὁ Θεός, ὁ κορυφαῖος λεγόταν
στά πρῶτα κεφάλαια τοῦ βιβλίου τῆς Γενέσεως, ἀλλά συνάγεται Ἑωσφόρος (Lucifer). Κάποια στιγμή ὁ Ἑωσφόρος ὑπερηφανεύτη-
ἀπό ἄλλα χωρία τῆς Ἁγίας Γραφῆς. Πνευματικός κόσμος ἦταν οἱ κε, κυριεύθηκε ἀπό ἔπαρση καί ἐγωισμό, καί θέλησε νά γίνει θεός
Ἄγγελοι, τά πρῶτα νοήμονα πλάσματα τοῦ Θεοῦ. στήν θέση τοῦ Θεοῦ.
Συνηθίζουμε νά ἀποκαλοῦμε τόν πνευματικό κόσμο ἄυλο, ἀλλά Αὐτή ἡ ὑπερηφάνεια ἀμέσως ἀποξένωσε καί ἀπομάκρυνε τόν
κατ’ ἀκρίβειαν ἄυλος εἶναι μόνο ὁ Θεός. Τά πνεύματα, οἱ ἀγγελικές Ἑωσφόρο ἀπό τόν Θεό, διότι ὁ Θεός εἶναι ταπεινός, δέν ἔχει σχέ -
δυνάμεις, δέν εἶναι ἐντελῶς ἄυλες, ἀλλά πλάστηκαν μέ ἄλλο τρόπο ση μέ τήν ὑπερηφάνεια. Ἡ ἀποστασία τοῦ Ἑωσφόρου ἐπηρέασε
καί ἄλλα χαρακτηριστικά ἀπό τόν ὑλικό κόσμο, ἀποτελοῦνται δη- καί ἄλλους ἀγγέλους, πού τόν μιμήθηκαν, καί ἔτσι προέκυψε μία
λαδή ἀπό κάποια «δομικά ὑλικά», τά ὁποῖα μᾶς εἶναι ἄγνωστα καί ὁλόκληρη ὁμάδα ἀγγέλων, πού ἀπομακρύνθηκαν ἀπό τήν ἀγάπη
Ἀρχικά, ἔδωσε τήν δυνατότητα στούς ἀνθρώπους νά φτιάχνουν με - Μεταξύ ἄλλων, οἱ Σουμέριοι εἶχαν ἀναπτύξει ἕνα πολύπλοκο
ταλλικά ὅπλα, ὁπότε γεννιέται ἡ πρώτη πολεμική βιομηχανία καί οἱ θρησκευτικό σύστημα, πολυθεϊστικό ἐννοεῖται, μέ διάφορες θεότη -
ἄνθρωποι μποροῦσαν νά σκοτώνονται μαζικά. τες καί δαίμονες, ἀρσενικούς καί θηλυκούς, καί ποικίλες φιλοσοφι-
Ἡ μεταλλουργία ἐπέφερε ἄλλη μιά συνταρακτική μεταβολή, τό κές ἰδέες γιά τήν ζωή, τό σύμπαν. Μέσω τοῦ ἐμπορίου, πού εἶχαν
ὅτι τά πολύτιμα μέταλλα, κυρίως ὁ χρυσός, μπῆκαν στήν ζωή τῶν ἀναπτύξει οἱ Σουμέριοι, οἱ ἰδέες τους εἶχαν φτάσει ἀπό τήν Μικρά
ἀνθρώπων. Μέχρι τότε οἱ ἄνθρωποι ἀσχολοῦνταν μέ τίς βιοτικές Ἀσία καί τήν Αἴγυπτο ὥς τήν Περσία καί τήν Ἰνδία.
τους ἀνάγκες, πῶς νά παραγάγουν τήν τροφή τους, νά ἐξασφαλί- Ἔτσι ἐξηγεῖται τό πῶς διάφορες θρησκευτικές ἀντιλήψεις, ὅπως
σουν τήν στέγη τους, τήν ἐνδυμασία τους. Μέ τά μέταλλα, πού ἡ μετενσάρκωση, ὑπῆρχαν τόσο στήν ἀρχαία αἰγυπτιακή θρησκεία,
οὐσιαστικά εἶναι ἄχρηστα γιά τήν ζωή μας, μπαίνει ἡ ματαιοδοξία ὅσο καί στόν ἰνδουισμό, ἤ ἄλλες φιλοσοφικές ἀντιλήψεις, ὅπως
καί ὁ πλοῦτος στήν ἀνθρώπινη κοινωνία. αὐτές πού ἐξέφρασαν ὁ Ἡράκλειτος ἤ ὁ Ἀναξίμανδρος, μοιάζουν
Οἱ ἄνθρωποι πού κατέχουν χρυσό ἤ ἄλλα πολύτιμα μέταλλα μέ θεωρίες πού εἶχαν καί οἱ ἀρχαῖοι Ἰνδοί.
ξεχωρίζουν, γίνονται ἰσχυροί, ἐνῶ ὅσοι δέν ἔχουν χρυσό γίνονται Οἱ Σουμέριοι δέν εἶχαν συγκροτήσει ἑνιαῖο κράτος, ἀλλά ἦταν
φτωχοί καί ταλαίπωροι. Ὁπότε, ἔτσι εἰσβάλλει καί ἡ οἰκονομική χωρισμένοι σέ πόλεις κράτη, ὅπως οἱ ἀρχαῖοι Ἕλληνες, καί συ-
ἀνισότητα, πού μαστίζει τούς ἀνθρώπους μέχρι σήμερα. Τέλος, ἡ νεχῶς συγκρούονταν
συ γκρούονταν μεταξύ τους, μέχρι πού τό 22004
004 π.Χ. κατα-
-
ἀναζήτηση τῆς πρώτης
ζει τούς ἀνθρώπους νά ὕλης, χρυσοῦ,
γίνουν ἀργύρου
ἔμποροι καί νά ἤταξιδεύουν,
χαλκοῦ, ἀναγκά
μέχρι στράφηκαν
ἔσβησαν ὡς ἀπό τόν γειτονικό
πολιτική λαό τῶν
καί στρατιωτική Ἐλαμιτῶν.
δύναμη Οἱ Σουμέριοι
στήν Μεσοποταμία
νά βροῦν τίς περιοχές, πού εἶχαν ἀντίστοιχο μετάλλευμα, ὥὥστε
στε νά καί ἀργότερα τούς διαδέχθηκαν οἱ Βαβυλώνιοι.
κάνουν ἐξορύξεις. Ὡστόσο, ἡ πολιτιστική παράδοση πού δημιούργησαν οἱ Σου-
μέριοι στήν Μέση Ἀνατολή δέν ἔσβησε ποτέ. Ἡ τεχνολογία, οἱ
Β. 2 Σουμέριοι καί ὁ πρῶτος πολιτισμός γνώσεις, οἱ θρησκευτικές καί φιλοσοφικές ἰδέες διαδόθηκαν στούς
γύρω λαούς καί ἀποτέλεσαν τήν βάση, στήν ὁποία πάτησαν καί
του πολιτισμοῦ τῆς γῆς, τοῦ λαοῦ τῶν Σουμερίων. Αὐτός ὁ μυστη - Β. 3 Ἑλληνική φιλοσοφία
φιλοσοφία
ριώδης λαός ἀξιοποίησε τίς γνώσεις πού ὑπῆρχαν στήν περιοχή καί
συγκρότησε τίς πρῶτες πόλεις, στίς ὄχθες τῶν δύο ποταμῶν, τοῦ
Τίγρη καί τοῦ Εὐφράτη, γύρω στό 3.500 π.Χ.
Τό γεγονός ὅτι οἱ Σουμέριοι ἔχουν ὑψηλό τεχνολογικό πολιτι -
Ο ἱ ἀρχαῖοι λαοί τῆς Ἀνατολῆς εἶχαν ἀποκτήσει πρακτικές
γνῶσεις, ποτέ ὅμως δέν τίς συστηματοποίησα
συστηματοποίησαν,
ουργηθοῦν οἱ διάφορες ἐπιστῆμες. Παράλληλ
Παράλληλα,
ν, ὥστε νά δημι-
α, εἶχαν διαμορφώσει
σμό, ἐπινοοῦν τήν σφηνοειδή γραφή, τόν τροχό, τήν συστηματική τήν εἰδωλολατρική θρησκευτική τους ἀντίληψη, ἡ ὁποία ἦταν παγι -
ἄρδευση, ἀσχολοῦνται μέ τά μαθηματικά καί τήν ἀστρονομία, καί ωμένη σέ κάθε φυλή. Σοφοί ἄνθρωποι, ἀσφαλῶς, ὑπῆρχαν σέ κάθε
παράλληλα ζοῦν στήν ἴδια περιοχή, πού ἔζησαν οἱ ἀπόγονοι τοῦ λαό τοῦ ἀρχαίου κόσμου. Λαοί ὅπως οἱ Ἰνδοί καί οἱ Κινέζοι εἶχαν
Κάιν, μᾶς βάζει σέ ὑποψίες μήπως τελικά οἱ Σουμέριοι εἶναι ἡ φυ - ἀναπτύξει ἀξιόλογους πολιτισμούς, ἀλλά ἦταν ἀπομονωμένοι στόν
σική συνέχεια τῆς γενιᾶς τοῦ Κάιν. Τό σίγουρο εἶναι ὅτι ἡ γλώσσα ἑαυτό τους, κλεισμένοι στό «καβούκι» τους!
τῶν Σουμερίων δέν εἶχε καμία συγγένεια μέ τίς ὑπόλοιπες γλῶσσες, Οἱ Ἕλληνες ἦταν οἱ πρῶτοι πού ἔσπασαν αὐτά τά φράγματα.
πού μιλοῦνταν γύρω ἀπό τήν Μεσοποταμία. Τό ἑλληνικό
ἑλληνικό πνεῦμα, ἀνήσυχο, φιλέρευνο καί δημιουργικό, ἀφενός
ἀμφισβήτησε τήν ἴδια του τήν πολυθεϊστική θρησκεία, ἀφετέρου ἔτσι ἀποκαθίσταται τό ἁμάρτημα τοῦ κάθε ὄντος. Οἱ κόσμοι πού
διαχώρισε τόν μύθο ἀπό τόν λόγο, δημιουργώντας τήν φιλοσοφία αἰώνια δημιουργοῦνται καί καταστρέφονται εἶναι ἐπίσης ἄπειροι.
καί τίς ἐπιστῆμες. Τό σύμπαν, γιά τόν Ἀναξίμανδρο, εἶναι μία τεράστια σφαίρα, ἡ
Αὐτή ἡ πνευματική ἐπανά
ἐπανάσταση
σταση ξεκίνησε τόν 6ο αἰῶνα π.Χ., γῆ βρίσκεται στό κέντρο, ἔχει σχῆμα κυλίνδρου καί εἶναι ἀκίνητη.
μέ τούςἘκεῖ
Ἀσίας. πρώτους Ἕλληνες
βρίσκεται καί ἡ φιλοσόφους
ἀρχή τῆς στά παράλια
τ ῆς ἐπιστήμης, τῆς Μικρᾶς
πού συμπίπτει μέ Τά οὐράνια ὁσώματα
τίς θεωρίες κινοῦνται
Ἀναξίμανδρος κυκλικά γύρω
προσπάθησε ἀπό τήν γῆ.
νά εἰσαγάγει τάΜέ αὐτές-
μαθημα
τήν ἀρχή τῆς φιλοσοφίας. Οἱ Ἕλληνες ἐπιθύμησαν νά ἀποκτήσουν τικά καί τήν γεωμετρία στήν εἰκόνα τοῦ σύμπαντος.
σοφία, νά κατακτήσουν τήν γνώση. Αὐτό ἀκριβῶς δηλώνει ἡ λέξη Τέλος, ὁ Ἀναξίμανδρος ἀσχολήθηκε καί μέ τήν βιολογία. Θεω -
φιλοσοφία. ροῦσε ὅτι οἱ πρῶτοι ὀργανισμοί γεννήθηκαν μέσα στό ὑγρό στοι -
χεῖο καί ἔπειτα προσαρμόστηκαν στό ξηρό περιβάλλον. Τέλος, γιά
τόν ἄνθρωπο πίστευε ὅτι ἐξελίχθηκε ἀπό ἄλλα ζῶα καί συγκεκρι-
Β. 4 Οἱ πρῶτοι Ἕλληνες φιλόσοφοι μένα ἀπό τούς καρχαρίες.
Οἱ θεωρίες τοῦ Ἀναξίμανδρου (αἰώνιο γίγνεσθαι καί φθείρε -
Ὁ Δημόκριτος ἀπό τά Ἄβδηρα (460-370 π.Χ.), μαζί μέ τόν δά - Χριστιανοί, κυρίως στήν παλαιοχριστιανική τέχνη, ἀλλά πέραν
σκαλό του τόν Λεύκιππο, ἀναζήτησε τήν οὐσία τοῦ κόσμου στά τούτου οὐδέν! Οἱ σύγχρονες θεωρίες ὅτι ὁ ὀρφισμός ἦταν μονο-
Ἄτομα. Δίδασκε ὅτι τό ὄν δέν εἶναι μόνο τό Ἕν, ἀλλά συνίσταται θεϊστική θρησκεία καί ἐπηρέασε τόν Χριστιανισμό εἶναι ψέμα καί
ἀπό ἄπειρα μικρά σωματίδια, τά Ἄτομα (δηλαδή αὐτά πού δέν κό - ἀνοησία, ἀφοῦ τά βασικά δόγματα τῶν ὀρφικῶν εἶναι ἀσυμβίβα -
βονται), πού κινοῦνται μέσα στό κενό. Τό σύμπαν εἶναι ἄτομα καί στα μέ τόν Χριστιανισμό.
κενό καί τά ἄτομα περιβάλλονται ἀπό τό κενό. Πραγματικά, οἱ ἰδέ- Οἱ ὀρφικοί θεωροῦσαν ὅτι οἱ ψυχές τῶν ἀνθρώπων προϋπῆρχαν
ες τοῦ Δημόκριτου γιά τά ἄτομα ἔχουν ἐντυπωσιακή ὁμοιότητα μέ καί ζοῦσαν μακάρια σέ ἄλλον κόσμο, ἀλλά διέπραξαν κάποιο πα -
τά πορίσματα τῆς σύγχρονης Φυσικῆς. ράπτωμα καί γιά τιμωρία ἐγκλωβίστηκαν στό ἀνθρώπινο σῶμα, τό
ὁποῖο θεωροῦν πώς εἶναι τό ἀκάθαρτο περίβλημα τῆς ψυχῆς, ἕνας
τάφος, μιά φυλακή. Μέχρι νά ἐξαγνιστεῖ ἡ ψυχή, νά ἐκτίσει τήν
Β. 5 Ὀρφισμός, ἡ δεύτερη θρησκεία ποινή της, φυλακίζεται ἀπό σῶμα σέ σῶμα, δηλαδή ὑφίσταται με -
τεμψύχωση (ἤ ἀλλιῶς μετενσάρκωση ἤ μετενσωμάτωση).
ἀνθρώπων
Κάτω οἱ ψυχές
κόσμο, χωρίζονταν
τόν Ἅδη, πού τόν ἀπό τό σῶμα καί
φαντάζονταν σάνὁδηγοῦνταν
ἕναν χῶρο στόν
σκο- βιβλιογραφία).
ὑπῆρχε Πίστευαν
ὁ θεός Φάνης ὅτιτοῦ
(γεν. πρίνΦάνητος
ἀπό τήν) ἤδημιουργία
Ἠρικεπαῖοςτοῦ
, ὁκόσμου
ὁποῖος
τεινό καί μουχλιασμένο στά ἔγκατα τῆς γῆς. δημιούργησε τό σύμπαν καί τήν ζωή καί ἦταν ταυτόχρονα ἄνδρας
Αὐτή ἡ θεωρία ἄρχισε νά κλονίζεται ἐλαφρῶς, ὅταν ἐμφανί - καί γυναίκα. Στήν ἀρχαία ἑλληνική θρησκεία τό στοιχεῖο τοῦ ἀρρε-
στηκε ἡ ὀρφική θρησκεία, στίς ἀρχές τοῦ 6ου αἰ. π.Χ. Οἱ ὁπαδοί νοθήλεος ὑπάρχει
ὑ πάρχει καί στόν θεό Ἑρμαφρόδιτο, ὁ ὁποῖ ὁποῖος
ος τιμή
τιμήθηκε
θηκε
της, οἱ ὀρφικοί, πίστευαν ὅτι ὁ μυθικός Ὀρφέας ἦταν ὁ θεμελιωτής ἰδιαίτερα στά ρωμαϊκά χρόνια. Ὁ Φάνης τῶν ὀρφικῶν ἦταν ἀντί -
καί διδάσκαλος τῆς θρησκευτικῆς τους ἀντίληψης. Ἐνῶ εἶχαν πολύ στοιχος μέ τόν θεό Ἔρωτα, ὅπως τόν παρουσιάζει ὁ Πλάτωνας στό
διαφορετική θεωρία γιά τόν σκοπό καί τό νόημα τῆς ζωῆς, σέ σχέ - Συμπόσιο.
ση μέ τήν παραδοσιακή ἑλληνική θρησκεία (ὅπως τήν ἀντιλαμβα - Ἄλλο στοιχεῖο τοῦ ὀρφισμοῦ εἶναι ἡ ἄσκηση, ὁ ἀσκητισμός.
νόμαστε σήμερα),
σή μερα), δέν ἔδρασαν ἀνταγωνιστικά πρός ααὐτήν,
ὐτήν, ἀἀλλά
λλά Ἐφόσον ἀντιλαμβάνονταν τήν ἐπίγεια ζωή τοῦ ἀνθρώπου σάν τι -
χρησιμοποίησαν κοινά στοιχεῖα, ὅπως τό πρόσωπο τοῦ Δία ἤ τοῦ μωρία καί μισοῦσαν τό ἀνθρώπινο σῶμα, καθιέρωσαν διάφορες
Διόνυσου, μέ ἀποτέλεσμα νά μή διωχθοῦν. μορφές ἄσκησης, ὅπως νηστεῖες, καθαρμούς, καθαρότητα βίου,
Ὁ ὀρφισμός ἀσχολήθηκε περισσότερο μέ τήν ζωή μετά θάνα - ἀποχή ἀπό βρώση κρέατος, γιά νά «ἐκδικηθοῦν» τό κακό ἀνθρώ -
τον, παρά μέ τήν παροῦσα ζωή. Οἱ βασικές του θεωρίες (μετεμψύ - πινο σῶμα.
χωση, ἀρρενόθηλυς) ἔχουν ἀναμφίβολα ἀνατολική προέλευση, ἀπό Τέλος, στόν ὀρφισμό ἀξιόλογη θέση εἶχε καί ἡ μαγεία, καθώς οἱ
τήν Μέση Ἀνατολή, ἀλλά οἱ Ἕλληνες ὀρφικοί ἐπεξεργάστηκαν ὀρφικοί νόμιζαν ὅτι μέ ξόρκια καί μαγικές τελετές ἐπικοινωνοῦσαν
αὐτά τά δόγματα μέ τόν δικό τους τρόπο, δίνοντας ἕνα ἑλληνοπρε - μέ τόν Φάνητα, ὁ ὁποῖος θά τούς
τ ούς βοηθοῦσε νά λυτρωθοῦν. Αὐτό τό
πές στίγμα στόν ὀρφισμό, πού χάραξε διαφορετική πορεία ἀπό τήν στοιχεῖο δέν πρέπει νά μᾶς σκανδαλίζει, ὡς Ἕλληνες, διότι οἱ ὀρφι -
αἰγυπτιακή, τήν περσική ἤ τήν ἰνδική θρησκεία, οἱ ὁποῖες ἐξίσου κοί ζοῦν στήν πρό Χριστοῦ ἐποχή καί εἶναι δικαιολογημένοι νά μή
ἐπηρεάστηκαν ἀπό τήν Μέση Ἀνατολή. γνωρίζουν ὅτι ἡ μαγεία εἶναι κάτι κακό καί δαιμονικό. Στήν μετά
Τό γεγονός ὅτι ὁ Ὀρφέας, κατά τήν μυθολογία, κατέβηκε στόν Χριστόν ἐποχή, οἱ Ἕλληνες πού συνέχισαν νά ἀσχολοῦνται μέ τήν
Ἅδη καί ἐπέστρεψε ζωντανός τό χρησιμοποίησαν καί οἱ ἀρχαῖοι μαγεία εἶναι ἀδικαιολόγητοι.
Β. 6 Πυθαγόρας, ὁ ὀρφικός
ὀ ρφικός ἐπιστήμονας στρωμάτων, ἀνδρῶν καί γυναικῶν, οἱ ὁποῖοι δέν εἶχαν τίς ἴδιες δυ-
νατότητες νά μορφωθοῦν, ὅπως οἱ πλούσιοι. Τελικός
Τελικός σκοπός αὐτῆς
Ἡ δράση του, ὡστόσο, ὡς φιλοσόφου, ἐπηρέασε ὄχι μόνο τους Ἀξίζει νά παρατηρήσουμε ὅτι ὁ θεός τοῦ Πλάτωνα δέν φτιάχνει
συγχρόνους του, ἀλλά καί ὁλόκληρη τήν ἱστορία τῆς φιλοσοφίας. τό σύμπαν ἐκ τοῦ μηδενός, ὅπως καί ὁ ἀρχιτέκτονας δέν δημιουρ -
Τό ἔργο του προσπάθησαν νά συνεχίσουν οἱ διάφοροι μαθητές του, γεῖ ἀπό τό μηδέν τά ὑλικά οἰκοδομῆς. Τά ὑλικά ὑπάρχουν καί ὁ μά -
ἐκ τῶν ὁποίων κορυφαῖος ἦταν ὁ Πλάτωνας, ὁ ὁποῖος μέ γόνιμο στορας τά χρησιμοποιεῖ, ὥστε νά φτιάξει τό ἔργο του. Κάπως ἔτσι
τρόπο συνέλεξε τά διάφορα στοιχεῖα τῆς μέχρι τότε φιλοσοφίας καί φανταζόταν τήν δημιουργία τοῦ κόσμου καί, ἐπιπλέον, ὁ θεός δέν
δημιούργησε τό πρῶτο πανεπιστήμιο τῆς ἀρχαιότητας, τήν Ἀκαδη- δημιουργεῖ τόν κόσμο τῶν Ἰδεῶν. Οἱ Ἰδέες εἶναι ἀνεξάρτητες ἀπό
μία, τό 387 π.Χ. τόν θεό, αἰώνιες καί αὐτές, καί ἀποτελοῦν τό πρότυπο, τοῦ σχέδιο
Ἐκτός ἀπό τόν Σωκράτη, ὁ Πλάτωνας θαύμαζε τόν Παρμενίδη τοῦ ἀρχιτέκτονα γιά τήν κατασκευή τοῦ κόσμου.
καί τόν Πυθαγόρα. Μέ τά ταξίδια πού ἔκανε στήν Κάτω Ἰταλία Τέλος, ὁ θεός δημιουργεῖ καί τήν ψυχή τοῦ κόσμου, ἡ ὁποία
γνώρισε ἀπό κοντά τούς πυθαγόρειους καί τόν θίασό τους, ὁ ὁποῖος εἶναι ἡ κινητική καί μορφωτική δύναμη τοῦ σύμπαντος, ἀλλά καί
ἀποτέλεσε πηγή ἔμπνευσης γιά τήν πλατωνική Ἀκαδημία. Καί, τό τελειότερο κτίσμα τοῦ θεοῦ. Ὁ κόσμος κατασκευάζεται μέ μα-
ὅπως ἔκανε κάποτε ὁ Πυθαγόρας, καί ὁ Πλάτωνας ταξίδεψε στήν θηματική καί γεωμετρική ἄρθρωση. Ὅπως ὁ ἀρχιτέκτονας, ὁ μηχα-
Αἴγυπτο, γιά νά ἀποκομίσει καί ἀπό ἐκεῖ ποικίλες γνώσεις. νικός, πρέπει νά γνωρίζει μαθηματικά, γιά νά σ
σχεδιάσει
χεδιάσει ἕνα στέρεο
Μέσω τῆς Ἀκαδημίας ὁ Πλάτωνας ἐπιθυμοῦσε ὄχι μόνο νά με- καί ἁρμονικό κτήριο, ἔτσι καί ὁ θεός ἔφτιαξε μέ μαθηματικές σχέ-
-
ταδώσει
σκευτικήἐπιστημονικές
ἀγωγή, ὥστε οἱγνώσεις,
φοιτητέςἀλλά
του ταυτόχρονα ἠθική
νά γίνουν ἄξιοι καί θρη
πολίτες καί σεις τήν
πού καίἐνστερνίστηκε
ἀναλογίες τόνὁκόσμο. Ἄλλη μία θεωρία τοῦ Πυθαγόρα,
Πλάτωνας!
πολιτικοί. Γιά τόν Πλάτωνα, ὅπως καί γιά τόν Πυθαγόρα, ἡ ἐπιστή-
μη ἀποκομμένη ἀπό τήν ἠθική καί τήν θρησκεία καταντᾶ πανουρ -
γία, ἕνα ὀλέθριο ὅπλο στά χέρια πονηρῶν ἀνθρώπων. Β. 8 Ἀριστοτέλης, ὁ θεμελιωτής
Τό φιλοσοφικό ἔργο, πού μᾶς ἄφησε ὁ Πλάτωνας εἶναι τερά- τοῦ ὀρθολογισμοῦ
στιο. Θά ἐπικεντρωθοῦμε μόνο σέ ἐλάχιστα σημεῖα, κυρίως κοσμο -
γονικά. Ἀκολουθῶντας τόν Πυθαγόρα καί τήν ὀρφική θρησκεία, ὁ
Πλάτωνας πίστευε ὅτι ὑπάρχει ὁ δημιουργός θεός (ὁ ὁποῖος εἶναι
Ἀγαθός), ὁ κόσμος τῶν Ἰδεῶν (ὁ πνευματικός κόσμος) καί ὁ κό -
Μ αθητής τοῦ Πλάτωνα καί τῆς Ἀκαδημίας ἦταν καί ὁ ἐξίσου
μεγάλος φιλόσοφος, ὁ Ἀριστοτέλης, ὁ ὁποῖος διαμόρφωσε
διαφορετική ἄποψη γιά τήν ἔννοια τοῦ θεοῦ καί τήν σχέση του μέ
σμος τῶν Αἰσθήσεων (ὁ ὑλικός κόσμος). τόν κόσμο. Ἡ θεωρία του συνοψίζεται στήν φράση «τὸ πρῶτον κι -
Θεωροῦσε, ὅπως οἱ ὀρφικοί, ὅτι ὑπάρχει ἡ ἀθάνατη καί αἰώνια νοῦν ἀκίνητον».
ἀκίνητ ον». Ὁ Ἀριστ
Ἀριστοτέλης,
οτέλης, πού δέν εἶναι ὀὀρφικός,
ρφικός, πιστεύει
ἀτομική ψυχή, πού προϋπάρχει μέχρι πού ἐγκλωβίζεται σέ κάποιο ὅτι ὁ κόσμος εἶναι αἰώνιος, ἀγέννητος καί ἄφθαρτος. Ὁ θεός κινεῖ
ἀνθρώπινο σῶμα, ἀλλά καί ὅτι ὑπάρχει καί μία ψυχή τοῦ σύμπα - τόν κόσμο, ὅπως τό ἀντικείμενο τοῦ ἔρωτα θέτει σέ κίνηση τόν
ντος, ὅτι τό σύμπαν εἶναι ἔμψυχο, κάτι πού πίστευαν καί οἱ πρῶτοι ἐρωτευμένο.
Ἕλληνες φιλόσοφοι, ὅπως ὁ Θαλῆς καί ὁ Ἀναξιμένης. Παράλληλα, ὁ θεός εἶναι ὁ ἀνώτατος σκοπός τοῦ κοσμικοῦ Γί -
Οἱ ἀρχαῖοι Ἕλληνες δέν εἶχαν συνολικά μία ἄποψη γιά τό ποιός γνεσθαι. Ἀλλά, κατά τόν Ἀριστοτέλη, ὁ θεός εἶναι ἡ ἀρχή ἀλλά δέν
δημιούργησε τό σύμπαν. Ἡ ἀντίληψη ἑνός θεοῦ-δημιουργοῦ ἐμφα - εἶναι δημιουργός του κόσμου, ἀποτελεῖ τό αἴτιο τῆς κίνησης τοῦ
νίζεται κυρίως μέσω τοῦ ὀρφισμοῦ. Ὁ Πλάτωνας πίστευε στόν δη - κόσμου, ἄρα ὑπάρχει διάσταση ἀπόψεων γιά τόν θεό, ἀνάμεσα σέ
μιουργό θεό, ἀλλά ὡς οἰκοδόμο, ὡς κατασκευαστή, πού λόγω τοῦ Πλάτωνα καί Ἀριστοτέλη. Ἐπίσης, ὁ Ἀριστοτέλης ὑποστήριζε ὅτι
ὅτι εἶναι ἀγαθός, μέ τήν καλοσύνη του φτιάχνει τόν ὑλικό κόσμο, ὁ θεός εἶναι μορφή χωρίς ὕλη καί ὅτι ἡ ἐνέργεια τοῦ θεοῦ εἶναι ἡ
πού εἶναι ὡραῖος, ἔμψυχος καί συνάμα ἔχει καί νοῦ! νόηση: «θεὸς αὐτὸς νοεῖ αὑτόν» και «θεὸς νοῦς ἐνεργός». Ἐπιπλέ -
ον, πίστευε ὅτι ὁ θεός εἶναι αἰώνιος, τέλειος, ἀγαθός, ἡ πρώτη καί
μοναδική οὐσία, συνεπῶς δέν πίστευε στήν πολυθεΐα τῆς ἐποχῆς
του.
Τόσο ὁ Πλάτωνας ὅσο καί ὁ Ἀριστοτέλης διαμόρφωσαν δύο
-
«σχολές
νισμό καίδιανόησης», δύο βασικά
τόν ἀριστοτελισμό, πούφιλοσοφικά
διαμόρφωσανρεύματα, τόν πλατω
τόν τρόπο σκέψης Γ. Ἑλληνορωμαϊκή ἐποχή
ὄχι μόνο του εὐρωπαϊκοῦ χώρου, ἀλλά καί τῆς Μέσης Ἀνατολῆς, Γ. 1 Δεδομένα τῶν ἀλεξανδρινῶν χρόνων
καθώς μέσω τῶν Ἑλλήνων τοῦ Βυζαντίου ἔγιναν γνωστοί καί
στούς Ἄραβες διανοουμένους.
Ὡστόσο, καί οἱ δύο σχολές, ὅσο πολύτιμη καί ἄν ἦταν ἡ προ -
σφορά τους στήν θεμελίωση καί ἄνθιση τῶν ἐπιστημῶν, εἶχαν καί
Μ έ τόν θάνατο τοῦ Μεγάλου Ἀλεξάνδρου (323 π.Χ.) ἀλλά-
ζει ριζικά ἡ μορφή τοῦ ἀρχαίου κόσμου. Ὁ Ἀλέξανδρος
δέν ἦταν μόνο βασιλιάς καί κατακτητής, ἀλλά ἦταν καί φορέας
ἀνθρώπινα λάθη. Ὁ πλατωνισμός, λόγου χάρη πίστευε στήν μετεμ - τῆς ἑλληνικῆς παιδείας καί μαθητής τοῦ Ἀριστοτέλη. Μαζί μέ τόν
ψύχωση καί γοητευόταν ἀπό τόν ἀποκρυφισμό, ἐνῶ ὁ ἀριστοτελι - στρατό του εἶχε καί ἕνα ἐπιτελεῖο ἀπό Ἕλληνες ἐπιστήμονες, ἱστο-
σμός ἔκλινε πρός τόν ὀρθολογισμό, ἀλλά εἶχε ἄλλα λάθη, ὅπως τό ρικούς, γεωγράφους, γιατρούς κ.λπ.
ὅτι πίστευε ὅτι ἡ γῆ εἶναι σφαιρική, ἀλλά ἀκίνητη, κάτι πού ἔβλαψε Τό ἀποτέλεσμα τῶν κατακτήσεων ἦταν πολλαπλό: ὁ πλοῦτοςπλοῦ τος
τήν ἐπιστήμη γενικότερα. Ἀντίθετα, οἱ πυθαγόρειοι ὑποστήριζαν τῆς Ἀνατολῆς, τῆς Περσικῆς αὐτοκρατορίας, περιῆλθε στά χέρια
ὅτι καί ἡ γῆ κινεῖται κυκλικά, κάτι πού ἀρνήθηκε ὁ Ἀριστοτέλης. τῶν Ἑλλήνων. Τό χρῆμα, ὡς γνωστόν, διαφθείρει τόν ἄνθρωπο! Ἡ
πολυτέλεια καί ἡ χλιδή μπῆκαν στήν ζωή τῶν Ἑλλήνων, ἐκεῖ πού
κυριαρχοῦσε ἡ λιτότητα μέ τήν ἁπλότητα. Οἱ Ἕλληνες ἐξουσίαζ
ἐξουσίαζαν
αν
Β. 9 Στωική φιλοσοφία τεράστιες ἐκτάσεις, ἀπό τά Βαλκάνια μέχρι τήν Ἰνδία καί τήν Βα -
κτρία (δηλαδή σχεδόν μέχρι τήν σημερινή Κίνα). Μέσα σέ αὐτά
Μέσα στά πλαίσια αὐτῆς τῆς ἐποχῆς, ὅπου ἔρχονται σέ ἄμεση Αὐγούστου, ὅπου οἱ Ρωμαῖοι χλεύαζαν τήν Κλεοπάτρα ὡς Αἰγύ-
ἐπαφή ἡ ἑλληνική σκέψη μέ τίς δοξασίες τῶν ἄλλων λαῶν τῆς Ἀνα - πτια μάγισσα.
τολῆς, ἀναπτύσσεται δυναμικά τό φαινόμενο τοῦ συγκρητισμοῦ, Ἐνδεχομένως, ὁ ἴδιος ὁ Αὔγουστος νά φοβόταν τήν δύναμη τῆς
δηλαδή τό ἀνακάτεμα διαφορετικῶν θρησκευτικῶν ἤ φιλοσοφικῶν αἰγυπτιακῆς μαγείας. Μέ βάση τόν ἱστορικό Σουετώνιο, ὁ Αὔγου-
ἰδεῶν, κάτι σάν θρησκευτική σαλάτα! Κάπως ἔτσι ἐμφανίζονται νέα στος ἔδωσε ἐντολή τό 13 π.Χ. νά καοῦν 2.000 βιβλία μαγείας, ἐνῶ
θρησκευτικά κινήματα, ὅπως ὁ ἑρμητισμός καί ὁ Γνωστικισμός. τό 33 μ.Χ. εἶχε ἐκδοθεῖ διάταγμα μέ τό ὁποῖο ἐκδιώχθηκαν ἀπό τήν
Παράλληλα, συνεχίζουν
συνεχίζουν οἱ διανοούμενοι τῶν ρωμαϊκῶν χρό - Ρώμη ὅλοι οἱ μάγοι καί οἱ ἀστρολόγοι, κάτι πού ἐπαναλήφθηκε καί
νων νά ἀσχολοῦνται μέ τά παλαιότερ
παλαιότεραα πνευ
πνευματικά
ματικά κινήματα, μέ ἀπό ἑπόμενους αὐτοκράτορες (Βεσπασιανός, Δομιτιανός).
τήν διδασκαλία τοῦ ὀρφισμοῦ, τοῦ Πυθαγόρα, τοῦ Πλάτωνα, ἀλλά Ὁ φόβος ἐνάντια στήν δύναμη τῆςτ ῆς μαγείας ἐπεκτάθηκε ἀργότε-
μέ ἄλλη ὀπτική γωνία. Ἀλλιῶς δηλαδή πίστευαν στόν ὀρφισμό οἱ ρα καί πρός τούς Χριστιανούς. Συχνά, εἴτε ἀπό ἄγνοια εἴτε ἀπό κα -
Ἕλληνες τοῦ 6ου αἰ. π.Χ. καί ἀλλιῶς τῆς ρωμαϊκῆς ἐποχῆς. Ἄλλες κία, οἱ εἰδωλολάτρες συκοφαντοῦσαν τούς Χριστιανούς ὅτι ἔχουν
θεωρίες ἐξέφρασε ὁ Πλάτωνας στήν κλασική Ἀθήνα καί ἀλλιῶς μαγικές δυνάμεις καί ἐπιδιώκουν ἀκόμη καί νά καταλύσουν τήν
ἀντιλαμβάνονταν τήν πλατωνική φιλοσοφία ὁ Νουμήνιος ἤ ὁ Ρωμαϊκή αὐτοκρατορία.
Πλωτῖνος. Ἔτσι, πολλοί Χριστιανοί ὁδηγήθηκαν σέ ρωμαϊκά δικαστή-
-
Προκειμένου
μάζουμε νά θυμόμαστε
τά κινήματα αὐτές τίς
τῶν ρωμαϊκῶν οὐσιώδεις
χρόνων διαφορές,
μέ σύνθετες ὀνο
λέξεις. ρια καί βρῆκαν
Ἀσφαλῶς, μαρτυρικό θάνατο,
ἡ θαυματουργική δύναμημέτῶν
τήνΧριστιανῶν
κατηγορία τῆς μαγείας.
προερχόταν
Ἔτσι ἔχουμε τόν νεοορφισμό, τόν νεοπυθαγορισμό, τόν μεσοπλα - ἀπό τήν χάρη τοῦ Θεοῦ καί ὄχι ἀπό τήν δύναμη τῶν δαιμόνων,
τωνισμό καί τόν νεοπλατωνισμό. Οἱ ἴδιοι, βέβαια, οἱ ἱδρυτές
ἱ δρυτές αὐτῶν ὅπως συμβαίνει στούς μάγους.
τῶν νέων κινημάτων πίστευαν ὅτι εἶναι οἱ φυσικοί συνεχιστές τοῦ
ἀρχαίου ὀρφισμοῦ, πυθαγορισμοῦ, πλατωνισμοῦ, χωρίς νά καταλα-
βαίνουν ὅτι πλέον εἶχαν ξεφύγει σέ πολλά σημεῖα ἀπό τήν ἀρχαία Γ. 3 Νεοπυθαγορισμός
διδασκαλία.
Κ υρίαρ χο στοιχ
υρίαρχο στοιχεῖο
εῖο τῶν περισσ
περισσότερω
ότερωνν κινημάτων
κινημάτ ων αὐτῆς τῆς
ἐποχῆς εἶναι ὁ ἀποκρυφισμός, ὁ ὁποῖος φαινομενικά διαφο-
ροποιεῖται ἀπό τήν λαϊκή μαγεία. Ὁ ἁπλός κόσμος συνεχίζει νά
λιου Καίσαρα καί τοῦ Κικέρωνα, πού θέλησε νά ἀναβιώσει τόν πυ -
θαγορισμό, δίνοντας ἔμφαση στόν ἀσκητικό βίο καί τίς θεουργικές
(μαγικές) τελετές.
ἀσχολεῖται μέ μαγικές πράξεις, ξόρκια καί φυλαχτά, ἐνῶ οἱ διανο - Γιά τόν Νιγίδιο, ὅπως καί γιά ὅλους τους νεοπυθαγόρειους τῶν
ούμενοι τῆς ὑψηλῆς κοινωνίας ἀσχολοῦνται μέ τήν θεουργία, μα - δύο ἑπόμενων αἰώνων, ὁ Πυθαγόρας εἶναι ὁ θρυλικός θεμελιωτής
γεία γιά μορφωμένους! κάθε ἀνθρώπινης σοφίας, πού ἐνέπνευσε καί τόν Πλάτωνα. Ἔτσι,
Οἱ Ρωμαῖοι, ἄν καί εἰδωλολάτρες, ἀπαγόρευαν τήν ἰδιωτική μα- τό πιό χαρακτηριστικό στοιχεῖο τοῦ νεοπυθαγορισμοῦ εἶναι ὅτι
γεία, κυρίως ὅταν μέσω μαγικῶν πράξεων παραβίαζε κανείς τήν χρησιμοποιεῖ εὐρύτατα τήν πλατωνική διδασκαλία, ἀποδίδοντάς
νομοθεσία
νομοθεσ ία τοῦ κράτο
κράτους υς ἤ ὑπονόμευε
ὑπονό μευε τήν σταθερ
σταθερότητ
ότηταα τοῦ ἴδι - την ὅμως στόν Πυθαγόρα.
ου του κράτους. Χαρακτηριστική εἶναι ἡ ἐποχή τοῦ Ὀκταβιανοῦ Ἡ ὑποτιθέμενη πρώτη ἀρχή τοῦ κόσμου ὀνομάζεται Μονάς
(μονάδα), ἡ ὕλη Δυάς καί ἡ φύση Τετρακτύς. Ἔπειτα, οἱ νεοπυθα - ἡ σοφία τῶν Ἑλλήνων προῆλθε ἀπό ἰουδαϊκές πηγές καί ὀνόμαζε
γόρειοι μιλοῦν γιά τούς δαίμονες, πού στέλνουν τά ὄνειρα στούς τόν Πλάτωνα «ἀττικίζοντα Μωυσῆ».
ἀνθρώπους καί τούς οἰωνούς καί προκαλοῦν τίς ἀσθένειες. Οἱ Εἶναι φανερό ὅτι τά φιλοσοφικά ρεύματα τῆς ἐποχῆς δέν εἶχαν
ἄνθρωποι εἶναι ἴσοι μεταξύ τους καί συγγενεῖς μέ τούς θεούς καί τά στεγανά, ἀλλά ἦταν τόσο ρευστά, πού τό ἕνα ἐπηρέαζε τό ἄλλο καί
ζῶα.
νά Ἡ ψυχήτούς
σέβονται μετάθεούς,
τόν θάνατο γίνεται
νά τιμοῦν τούςδαίμων. Οἱ καί
δαίμονες ἄνθρωποι πρέπει-
νά μή σκοτώ τελικά προέκυπτε
περίπτωση ἕνα ἀτέλειωτο
τῆς διδασκαλίας μπέρδεμα. Ὅπως
τοῦ Νουμήνιου, φαίνεται μέὁ τήν
ἔχει ἀνακατευτεῖ με-
νουν τά ζῶα. σοπλατωνισμός μέ τόν νεοπυθαγορισμό, μέ μπόλικη δόση Γνωστι -
Οἱ νεοπυθαγόρειοι προσπαθοῦσαν νά γνωρίσουν τήν θέληση κισμοῦ!
τῶν θεῶν καί τῶν δαιμόνων μέ μαγικές πράξεις, εἰδικότερα μέ νε - Δύσκολα πλέον ξεχωρίζει κανείς ποιό στοιχεῖο εἶναι πλατωνικό,
κρομαντεῖες, μέ ὑπνωτιστικές ἐνέργειες, μέ προσκλήσεις ψυχῶν. ποιό πυθαγόρειο, ποιό ὀρφικό, ποιό καθαρά ἀνατολικό. Καί ἀπό
Μετά τόν Νιγίδιο, κορυφαία νεοπυθαγόρεια μορφή ἦταν ὁ Ἀπολ- αὐτήν τήν σύγχυση ἐμφανίζονται τόν 3ο αἰ. μ.Χ. τά ἑρμητικά κεί -
λώνιος ὁ Τυανεύς, πού ἐκτός ἀπό φιλόσοφος ἦταν καί ἰκανότατος μενα καί ὁ νεοπλατωνισμός.
μάγος, ἀλλά ὁ ἴδιος ἰσχυριζόταν ὅτι οἱ ὑπερφυσικές του πράξεις Τό ἀποτέλεσμα αὐτῆς τῆς ἐξελικτικῆς πορείας, ἀπό τόν Νιγίδιο
ἦταν ἀποτέλεσμα θείου χαρίσματος. ὡς τόν Νουμήνιο, εἶναι ἡ παραμόρφωση, ἡ ἀλλοίωση τῆς ἀρχαίας
ἑλληνικῆς φιλοσοφίας, πού «ὑποδουλώθηκε» στόν ἀποκρυφισμό.
Καί μέ τήν ἐξάπλωση τοῦ νεοπλατωνισμοῦ, ἡ κατάσταση ξεφεύ -
Γ. 4 Μεσοπλατωνισμός γει ἐντελῶς! Ἡ φιλοσοφία καταντᾶ ἡ βιτρίνα τῆς μαγείας, ἡ μά -
σκα πίσω ἀπό τήν ὁποία κρύβεται ἡ δαιμονολατρεία τῆς ἀρχαίας
τε τόν παραβίαζαν, μέ τό νά ἐπιβάλλουν τίς δικές τους παραδό - κή μαγεία καί ἐπέστρεψε στήν Παλαιστίνη, γιά νά ξεγελάσει τόν
σεις σέ βάρος τῆς θεϊκῆς ἀποκάλυψης. Πολύτιμες πληροφορίες γιά ἑβραϊκό λαό.
αὐτά τά «κόλπα» τῶν Φαρισαίων ἀντλοῦμε ἀπό τά Εὐαγγέλια τῆς Μέ βάση πάντα τό Ταλμούδ, τά θαύματα τοῦ Ἰησοῦ δέν ἦταν
Καινῆς Διαθήκης
Διαθήκης καί ἀπό τό ἔργο τοῦ Ἑβραίου ἱἱστορικοῦ
στορικοῦ Ἰώσηπου ἀπό τόν Θεό, ἀλλά ἀπό μαγικές δυνάμεις. Οἱ ραββίνοι, ὅμως, δέν
-
«Ἰουδαίων Ἀρχαιολογία». παράδοση γνωρίζουμε ὅτι τό Συνέδριο
Ἀρχαιολογία»
Μέσα ἀπό τήν ἑβραϊκή παραπλανήθηκαν ἀπό
σίας, ἀντιθέτως, γιά νάτόν Ἰησοῦ, δέν τόν
προστατέψουν πίστεψαν ὅτιλαό
ἑβραϊκό ἦταν ὁ Μεσ
ὁδήγησαν
τῶν Ἑβραίων ἱερέων (Sanhedrin) μεταφέρθηκε, μετά τήν κατα - τόν Ἰησοῦ σέ θάνατο (ὄχι μέ σταυρό, ἀλλά μέ ἀγχόνη). Ὅλες αὐτές
στροφή τῆς Ἱερουσαλήμ τό 70 μ.Χ., στήν πόλη Ἰάμνεια (Javne), οἱ φρικτές βλασφημίες ἀργότερα καταγράφηκαν καί σέ ξεχωρι-
μέ ἐπικεφαλῆς τόν Ἀρχιραββίνο Ἰωάννη (Rabban Yohanan ben στό βιβλίο, πού διακινοῦσαν οἱ Ἑβραῖοι τοῦ Μεσαίωνα, μέ τίτλο
Zakkai). Τό Συνέδριο αὐτό ἀποφάσισε νά ὑποβαθμίσει τήν γραπτή Toledot Yeshu
Yeshu (Ἱστορία τοῦ Ἰησοῦ).
παράδοση τῆς Παλαιᾶς Διαθήκης καί στήν θέση της νά τοποθετή - Ἀπό ὅ,τι φαίνεται, ἡ προσπάθεια τῶν ραββίνων νά συκοφαντή -
σει τό Ταλμούδ (Talmud), δίνοντας τήν χαριστική βολή στήν ἴδια σουν τόν Ἰησοῦ καί νά διαστρέψουν τήν ἀλήθεια εἶχε πάρει με -
τους τήν θρησκεία, τόν Ἰουδαϊσμό. γάλες διαστάσεις ἤδη ἀπό τόν 2ο αἰ. μ.Χ., καθώς ὁ εἰδωλολάτρης
Μέ ἄλλα λόγια, ἀπό τό 70 μ.Χ. καί ἔπειτα, οἱ ἴδιοι οἱ Φαρισαῖοι Κέλσος στήν πολεμική του κατά τῶν Χριστιανῶν ἐπαναλαμβάνει
καταργοῦν τήν πατροπαράδοτη θρησκεία τους (τόν Ἰουδαϊσμό τῆς τίς βλασφημίες, πού βλέπουμε καταγεγραμμένες καί στό Ταλμούδ,
Παλαιᾶς Διαθήκης) καί στήν θέση της ἐπιβάλλουν τόν ραββινικό πού ἀναμφίβολα τίς ἄκουσε ἤ τίς διάβασε ἀπό ἰουδαϊκές πηγές.
ταλμουδισμό, πού ἔκτοτε γίνεται ἡ ἐπίσημη θρησκεία τῶν Ἑβραίων.
σκοπός τῆς ζωῆς εἶναι ἡ γνώση, ἡ ἠθική εἶναι ἀδιάφορη, ἄχρηστη. ζουν τίς περισσότερες ἀπό αὐτές ὡς χριστιανικό Γνωστικισμό καί
Εἴτε καλός εἶναι κανείς, εἴτε κακός, δέν ἔχει σημασία, αὐτό πού με- ὡς γνωστικές ἐκκλησίες ἤ τίς θεωροῦν χριστιανικές αἱρέσεις.
τράει εἶναι νά γνωρίσει, ὄχι νά τηρήσει κάποιες ἐντολές, ἰδίως ὅταν Ἡ πιό σωστή ὁρολογία θά ἦταν νά τίς ἀποκαλούσαμε «χριστια-
αὐτές προέρχονται ἀπό κάποιον «κακό» θεό. Ὁ τρόπος ζωῆς, στίς νίζουσες» αἱρέσεις ἤ «χριστια
« χριστιανίζοντα»
νίζοντα» Γνωστικι
Γνωστικισμό,
σμό, ἀφοῦ κατά
περισσότερες γνωστικές
αἵρεσης (Βασιλείδης, ὁμάδες, ὑπαγορεύεται
Βαλεντινιανός, ἀπό τόν
Καρποκράτης ἀρχηγό τῆς
κ.λπ.). βάθος ἦτανοἱαἱρέσεις
Ἑβραίων, τοῦ Ἰουδαϊσμοῦ
ὁποῖοι ἔκρυβαν καί δημιούργημα
τήν ἀληθινή αἱρετικῶν
τους ἑωσφορική πίστη,
γιά νά μή γίνονται εὔκολα ἀντιληπτοί ἀπό τόν ὑπόλοιπο κόσμο.
ὀνομάτων.
ἦταν οἱ πιό Ἐδῶ ἀποδεικνύεται
περιζήτητοι περίτρανα
μάγοι τῆς ὅτι οἱ
Ἀνατολῆς! Ἑβραῖοιπλῆθος
Κατεῖχαν Γνωστικοί
ἀπό τόνὉκακό θεό-δημιουργό,
Ὄφις, πούμέτούς
πού ταυτίζεται τόν διώχνει
νοῦ καίἀπό
τήντόν Παράδεισο.
γνώση, θεωρεῖται
μαγικές γνώσεις, τίς ὁποῖες εἶχαν ἀναμείξει μέ τήν ἑλληνική φιλο- ὡς καλός θεός, πού προσφέρει τήν γνώση στούς ἀνθρώπους καί
σοφία, καί δίδασκαν ἀποκρυφισμό στούς Ἕλληνες ἤ τούς ἑλληνό - τούς προστατεύει συνεχῶς ἀπό τήν κακία τοῦ δημιουργοῦ θε -
φωνους ἀποκρυφιστές τῆς ρωμαϊκῆς ἐποχῆς. οῦ. Γι’ αὐτό καί σέ μεταγενέστερες ἐποχές, ὁ γνωστικός Ὄφις
σχετίζεται μέ τόν ἑλληνικό Προμηθέα, πού δίνει τήν γνώση τῆς
φωτιᾶς στούς ἀνθρώπους, τούς ὁποίους μισεῖ ὁ κακός Δίας καί
θέλει νά τούς ἀφανίσει.
Συνεπῶς, ἔχουμε πλέον τήν πλήρη ἀντιστροφή τῶν ὅρων: ὁ
Διάβολος παρουσιάζεται σάν καλός θεός, πού ἀγωνίζεται γιά τήν
σωτηρία τῶν ἀνθρώπων, ἐνῶ ὁ Δημιουργός ἐμφανίζεται σάν κα -
κός θεός, τύραννος τῆς ἀνθρωπότητας. Μέ αὐτό τό τέχνασμα, οἱ
Ἑβραῖοι σατανιστές παρουσιάζουν τήν δική τους λατρεία σάν τήν
μόνη σωστή, διαστρεβλώνοντας μέ φρικτό τρόπο τήν Ἁγία Γραφή.
Παρόμοια ὁμάδα μέ τούς Ὀφίτες εἶναι οἱ Ναασηνοί (ἤ Ναχα-
σηνοί). Τό ὄνομά τους ἐτυμολογεῖται ἀπό τήν ἑβραϊκή λέξη νάχας
(nahas), πού σημαίνει φίδι. Στήν ἀρχή τῆς θεογονίας τους τοποθε -
τοῦσαν τόν Ἀρχέγονο Ἄνθρωπο ἤ Ἄνωθεν Ἄνθρωπο ἤ Ἀδάμαντα
(στά σύγχρονα καμπαλιστικά ἤ θεοσοφικά κείμενα συναντᾶται καί
ὡς Αdam Kadmon). Πρόκειται γιά ἑρμαφρόδιτη ὀντότητα (ὁ γνω -
στός ἀρρενόθηλυς ), πού φέρει συγχρόνως τά στοιχεῖα τῆς πατρότη -
τας καί τῆς μητρότητας.
ἄλλες γνωστικές ὁμάδες ὁ θεός τῆς Παλαιᾶς Διαθήκης ἦταν ἡ ἀρχή Ε. 4 Ἐβιονίτες
τοῦ κακοῦ.
Ὅλες οἱ φαῦλες προσωπικότητες τῆς Παλαιᾶς Διαθήκης, ὅπως
ὁ Κάιν, ὁ Ἠσαύ, ὁ Κορέ, οἱ Σοδομίτες, εἶναι παιδιά, ὄχι τοῦ Δημι -
ουργοῦ, ἀλλά τῆς ἀνώτερης δύναμης. Ἔτσι καί αὐτοί θεωρώντας
Σ τήν κατηγορία τοῦ μονιστικοῦ ἤ μονοθεϊστικοῦ Γνωστικισμοῦ
ἀνῆκαν καί οἱ λεγόμενοι Ἐβιονίτες (ἤ Ἐβιωναῖοι), πού εἶναι
ἐλάχιστα γνωστοί σήμερα, ἀλλά μέσα ἀπό αὐτήν τήν ὁμάδα προ -
ὅτι εἶναι συγγενεῖς αὐτῶν, καί συνεπῶς παιδιά τῆς ἀνωτέρας δύνα- έκυψαν φοβερά δεινά γιά ὁλόκληρη τήν ἀνθρωπότητα. Οἱ Ἐβιο-
μης καί ὄχι τοῦ Δημιουργοῦ, δέν ἦταν ἐφικτό νά ὑποστοῦν βλάβη νίτες πίστευ
πίστευαν
αν ὅ τι ὁ Ἰησοῦς ἦταν ἕνας ἅγιος ἄνθρωπ
ἄνθρωπος,ος, ὅπως ὁ
ἀπό αὐτόν. Μέ τήν βοήθεια τῆς Σοφίας, ἡ ὁποία τούς ξεχώρισε ὡς Μωυσῆς, πού ἔγινε προφήτης τοῦ θεοῦ κατά τήν βάπτισή του στόν
δικούς της, εἶχαν καταφέρει νά κρυφτοῦν. Ἰορδάνη, ὅπου τόν υἱοθέτησε ὁ θεός. Αὐτή ἡ θεωρία ὀνομάζεται
Τιμοῦσαν ἐπίσης τόν Ἰούδα, διότι τόν θεωροῦσαν παράγοντα υἱοθετισμός (adoptionism).
(ad optionism). Οἱ περ
περισσότεροι
ισσότεροι Ἐβιονί
Ἐβιονίτες
τες ἀρνοῦνταν
τῆς σωτηρίας τοῦ ἀνθρώπινου γένους. Ἔφταναν στό συμπέρασμα τήν ἐκ παρθένου γέννηση τοῦ Ἰησοῦ καί θεωροῦσαν τόν Ἰησοῦ
αὐτό ἀκολουθώντας δύο συλλογισμούς. Σύμφωνα μέ τόν πρῶτο, ὁ φυσικό γιό τοῦ Ἰωσήφ, ἐνῶ ὑπῆρχαν λίγοι πού πίστευαν ὅτι ἡ Μα -
Χριστός δέν θά ὑπέφερε σταυρικό θάνατο χωρίς τόν Ἰούδα, ἐφό - ρία ἦταν Παρθένος.
σον οἱ ἐξουσίες τοῦ κόσμου δέν ἤθελαν νά τόν θίξουν. Σύμφωνα Ἡ ὁμάδα τῶν Ἐβιονιτῶν διαιρέθηκε μέ τήν σειρά της σέ ἄλλες
μέ τόν δεύτερο, ὁ Ἰούδας ἐμπόδισε τόν Χριστό ἀπό σχεδιαζόμενη ὑποομάδες, ὅπως οἱ Ἐλκεσαΐτες. Ἀ Ἀρχηγός
ρχηγός τῶν Ἐλκεσαϊτῶν ἦταν
διαστροφή τῆς ἀλήθειας. κάποιος Πέρσης ψευδοπροφήτης, o Ἐλκεσαῖος (Elchasai), πού ἰσχυ -
Σωτηριολογικά, πίστευαν κι αὐτοί παρόμοια μέ τούς Καρπο - ριζόταν ὅτι τοῦ φανερώθηκε ἕνας ἄγγελος καί τοῦ πρόσφερε ἕνα βι-
κρατιανούς. Ὁ ἄνθρωπος ἔπρεπε νά πράξει ὅλες τίς ἁμαρτίες γιά νά βλίο ἀπό τόν οὐρανό, πού θά ἔφερνε τήν σωτηρία τῶν ἀνθρώπων.
καταφέρει ν’ ἀνέλθει στίς ἀνώτερες δυνάμεις. Ὡς ἐκ τούτου ἐπιδί- Οἱ Ἐλκεσαΐτες ἔπλασαν τό δόγμα τῶν διαδοχικῶν προφητῶν,
δονταν καί αὐτοί σέ κάθε εἴδους ἀκολασία. Ἐπίσης, προέβαιναν σέ δηλαδή ἔλεγαν ὅτι ὁ θεός κατά καιρούς στέλνει στούς ἀνθρώπους
ἐπικλήσεις δαιμόνων καἰ χρησιμοποιοῦσαν δικά τους βιβλία, ὅπως προφῆτες, ἀπό τούς ὁποίους ὁ τελευταῖος εἶναι καί ὁ καλύτερος.
τό Εὐαγγέλιο τοῦ Ἰούδα καί τό Ἀναβατικόν Παύλου. Αὐτό ἀκριβῶς ἰσχυρίστηκε ὁ Ἐλκεσαῖος γιά τόν ἑαυτό του καί ὅλοι
οἱ ἑπόμενοι ψευδοπροφῆτες, πού χρησιμοποίησαν αὐτό τό δόγμα
τῶν διαδοχικῶν προφητῶν.
42 ΑΠΟ ΤΗΝ ΣΥΝΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΜΑΣΟΝΙΑ Ε. ΑΡΧΑΙΕΣ ΓΝΩΣΤΙΚΕΣ ΟΜΑΔΕΣ 43
Στ. Θρησκεῖες
Ε. 7 Μανδαϊσμός τῆς ὕστερης ἀρχαιότητας
Ἄ λλο ἕνα παρακλάδι τοῦ Γνωστικισμοῦ ἦταν ὁ Μανδαϊσμός.
Οἱ Μανδαῖοι (Mandaeans) ἦταν μία φυλή στήν Βαβυλώνα,
τῆς ὁποίας ἡ καταγωγή εἶναι δυσδιάκριτη. Μιλοῦσαν μία ἀραμαϊκή
Στ. 1 Μιθραϊσμός
μύησης στόν μιθραϊσμό, ὅπου ὁ ὑποψήφιος ἔδινε ὅρκους ὅτι δέν θά αία δογματική διδασκαλία, ἀλλά τήν γνωστή σύγχυση ἑλληνικῶν,
ἀποκάλυπτε τά μυστικά πού θά βίωνε, ἔπειτα τοῦ ἔδεναν τά μάτια, αἰγυπτιακῶν, βαβυλωνιακῶν καί ἄλλων ἀντιλήψεων.
τόν πλησίαζε μέ ἕνα ξίφος ὁ μυσταγωγός, τόν περνοῦσαν δίπλα Ὁ θεός τοῦ ἑρμητισμοῦ εἶναι ἀρρενόθηλυς καί ἔτσι δημιουργεῖ
ἀπό φωτιά καί νερό καί τελείωναν μέ χειραψία καί δεῖπνο, τήν τρά - τόν ἀρχέτυπο ἄνθρωπο. Ὁ κόσμος εἶναι ἕνας δεύτερος θεός, ὁπότε
πεζα Μίθρου. ἔχουμε καί τό στοιχεῖο τοῦ πανθεϊσμοῦ. Δέν εἶναι βέβαιη ἡ προ-
Οἱ μύστες λέγονταν μεταξύ τους ἀδελφοί καί ὑπῆρχαν ἑπτά έλευση αὐτοῦ τοῦ πανθεϊσμοῦ, ἄν εἶναι αἰγυπτιακή ἤ ἄν πηγάζει
βαθμοί μύησης. Ὁ ἱερέας τῆς κάθε μιθραϊκῆς κοινότητας ὀνομαζό- ἀπό τήν Στοά. Ἐδῶ βλέπουμε τήν ὁμοιότητα μέ τίς θεωρίες τοῦ
ταν Πατήρ καί ἦταν κάτοχος τοῦ ἕβδομου καί κορυφαίου βαθμοῦ. Γνωστικισμοῦ.
Στίς τράπεζες (κοινά δεῖπνα) ἔτρωγαν κρέας ταύρου καί ψωμί, πού Ὡστόσο, ἐκεῖ πού ξεχωρίζει ὁ ἑρμητισμός εἶναι ἡ ἔμφαση στήν
τό θεωροῦσαν ἱερό, διότι θύμιζε τό σιτάρι τῆς γῆς, πού εἶχε γονι - ἀστρολογία. Κάθε ἄνθρωπος ἀναλαμβάνεται, τήν στιγμή τῆς γέν-
μοποιηθεῖ ἀπό τόν κοσμικό ταῦρο, ἀλλά παράλληλα συμβόλιζε καί νησής του, ἀπό τόν δαίμονα πού ὁρίζει ἡ θέση τῶν ἄστρων. Αὐτός
τόν κόσμο, πού ἀναγεννιόταν μέ τό νερό καί τήν φωτιά. Ναοί τοῦ εἰσχωρεῖ σέ ὅλα τά μέρη τοῦ σώματος, ἐκτός ἀπό τό λογικό. Γύρω
Μίθρα, τά Μιθραῖα, ἦταν τά φυσικά σπήλαια ἤ τεχνητά ὑπόγεια, ἀπό τήν γῆ πίστευαν ὅτι ὑπάρχουν ἑπτά πλανητικοί κύκλοι, ἑπτά
πού συμβόλιζαν τόν κόσμο. οὐρανοί, τῆς Σελήνης, τοῦ Ἥλιου, τῆς Ἀφροδίτης, τοῦ Ἑρμῆ, τοῦ
τόνΟἱ φαινομενικές
Χριστιανισμό ἰδιότητες στήν
ὀφείλονται πού παρουσιάζει ὁ μιθραϊσμός
ἑκούσια μίμηση μέ-
τῶν χριστια Ἄρη,
Ὁ τοῦ Δία καίἄνθρωπος
ἀρχέτυπος τοῦ Κρόνου.ἔσπασε τήν περιφέρεια τῶν ἑπτά πλα-
νικῶν τελετῶν ἀπό τούς ὁπαδούς τοῦ Μίθ
Μίθρα
ρα καί ὄχι σέ ἀντιγρ
ἀντιγραφή
αφή νητῶν, τήν τρύπησ
νητῶν, τρύπησε,
ε, ἔφτασε
ἔφτασε μέχρι τήν γῆ, ἐἐκεῖ
κεῖ ἑνώθη
ἑνώθηκε
κε μ
μέέ τήν
τήν Φύ
Φύση,
ση,
τῶν μιθραϊκῶν μυστηρίων ἀπό τούς Χριστιανούς, ὅπως μᾶς ἐξη - ἡ ὁποία γέννησε ἑπτά γήινους ἀνδρόγυνους ἀνθρώπους, τούς ὁποίους
γεῖ ὁ Ἅγιος Μάρτυρας Ἰουστίνος. Ἐπίσης, τό γνωστό ἄγαλμα τῆς ἀργότερα ὁ θεός μετέτρεψε σέ ἄνδρες καί γυναῖκες. Αἰτία τοῦ θανά -
Ἐλευθερίας στήν Νέα Ὑόρκη ἀπεικονίζει τόν Μίθρα, σέ θηλυκή του ἦταν ὁ ἔρωτας τῆς ὕλης. Ὅμως ὁ θεός θέλει νά γνωσθεῖ ἀπό τούς
ἔκδοση! ἀνθρώπους, ἡ γνώση εἶναι ὁ δρόμος πού ὁδηγεῖ τόν ἄνθρωπο στόν
θεό, ἐνῶ ἡ ἄγνοια εἶναι ἡ πηγή ὅλων τῶν κακῶν.
Ἡ γνώση τοῦ θεοῦ ἐπιτυγχάνεται μέ τήν παρατήρηση τῆς φύσης
Στ. 2 Ἑρμητισμός ἤ μέ τήν ἄμεση θέα τοῦ θεοῦ. Τό πρῶτο ὁδηγεῖ τούς ἑρμητικούς
στήν ἐνασχόληση μέ τίς φυσικές ἐπιστῆμες καί τό δεύτερο στήν
48 ΑΠΟ ΤΗΝ ΣΥΝΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΜΑΣΟΝΙΑ ΣΤ. ΘΡΗΣΚΕΙΕΣ ΤΗΣ ΥΣΤΕΡΗΣ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΑΣ 49
βυθισμένοι στήν ἄγνοια καί τήν πλάνη. Ἐπίσης, ὁ ἑρμητισμός σύμπαντος. Μόλις πεθάνει ὁ ἄνθρωπος, ἡ ψυχή δίνει λόγο γιά τά
ἀπαιτοῦσε ἀπό τούς πιστούς του νά ἀσκοῦν προσηλυτισμό, γιά νά ἔργα της καί μετενσωματώνεται σέ ἀνθρώπους, ζῶα ἤ καί φυτά,
ἐξαπλωθεῖ εὐρύτερα. κάτι πού πίστευαν καί οἱ νεοπυθαγόρειοι.
Τά ἑρμητικά κείμενα χρονολογοῦνται ἀπό τόν 3ο αἰ. μ.Χ. καί Γιά τό Ἕν ὁ Πλωτῖνος δίδασκε ὅτι εἶναι τό ἀπόλυτο ἀγαθό, τό
-
ἔπειτα, ἀκριβῶς
σικό σῶμα τήν ἐποχή
κειμένων, πού σβήνει
στά ὁποῖα ὁ νεοπυθαγορισμός.
ξεχωρίζει Τό βα17
ὁ Ποιμάνδρης, εἶναι ἀπόλυτα
σέ αὐτό, ὡραῖο. Ἀπό τόπού
μιά θεωρία Ἕνπρῶτος
πηγάζουνεἶχεὅλα τά ὄντα καί
ἀναπτύξει ἐπιστρέφουν
ὁ Ἡράκλειτος:
λόγοι σέ ἑλληνιστική γλώσσα, πού ὑποτίθεται ὅτι ἔγραψε ὁ Τρι - «καὶ ἐκ πάντων ἕν καὶ ἐξ ἑνός πάντα». Τήν ἐπιστροφή στό Ἕν ὁ
σμέγιστος Ἑρμῆς. Ἐπίσης, στήν λατινική γλώσσα ἦταν γραμμένο Πλωτῖνος τήν ὀνόμαζε μυστική ἕνωση. Αὐτή ἡ ἕνωση γίνεται ἐφό -
τό ἔργο Asclepius, πού ἀποδίδεται στόν Ρωμαῖο συγγραφέα Ἀπου - σον ἡ ψυχή τοῦ ἀνθρώπου κοιτάξει μέσα της, στό ἐσωτερικό της.
λήιο (Lucius Apuleius Madaurensis, 124-170 μ.Χ.) Συνεπῶς, γιά τόν Πλωτῖνο τό Ἕν δέν εἶναι κάποιος θεός-πρόσωπο,
ἀλλά μία ἀπρόσωπη ἀρχή, τήν ὁποία πρέπει νά γνωρίσουμε, ὄχι νά
λατρέψουμε.
Στ. 3 Νεοπλατωνισμός Μαθητής τοῦ Πλωτίνου ἦταν ὁ Πορφύριος, ἐξελληνισμένος
Φοίνικας, μέ πλούσιο συγγραφικό ἔργο. Ἀσχολήθηκε ἰδιαίτερα μέ
Κ ατά τήν διάρκεια τοῦ 3ου αἰ. μ.Χ. στήν Ἀλεξάνδρεια τῆς
Αἰγύπτου ἐμφανίζεται ἡ τελική φάση τῆς πορείας τοῦ πλα-
τωνισμοῦ, ἡ νεοπλατωνική φιλοσοφία. Ἔστω καί ἄν λέγεται νεο -
τό θέμα τῆς ψυχῆς, λέγοντας ὅτι ἡ ψυχή ὄχι μόνο δέν δεσμεύεται,
ἀλλά οὔτε κάν ἐπηρεάζεται ἀπό τό σῶμα. Συνεπῶς, οἱ ἁμαρτίες τοῦ
ἀνθρώπινου σώματος δέν μολύνουν τήν ψυχή, ὅπως ἰσχυρίζονταν
πλατωνισμός, ἐλάχιστη σχέση ἔχει μέ τόν Πλάτωνα. Ἴσως θά ἔπρε - καί οἱ Γνωστικοί. Ἁπλά, ὁ Πορφύριος δέν ἀκολουθεῖ τήν πρακτική
πε νά ὀνομάζεται πλωτινισμός, ἀπό τό ὄνομα τοῦ ἱδρυτῆ του, τόν τῶν ἀκόλαστων γνωστικῶν, ἀλλά εἶναι ὁπαδός τοῦ ἀσκητικοῦ βίου.
ἑλληνομαθῆ Αἰγύπτιο Πλωτῖνο, πού ἦταν μαθητής τοῦ Ἀμμώνιου Στό σύγγραμμα «Περί τῆς ἐκ λογί ων φιλοσ οφίας» ἰσχυρίζεται
Σακκᾶ, πού δίδασκε πλατωνική φιλοσοφία
φι λοσοφία στήν Ἀλεξάνδρεια. ὅτι ἡ σωτηρία τῆς ψυχῆς ἐξαρτᾶται ἀπό τίς θυσίες πρός τούς θεούς
Ὁ Πλωτῖνος πίστευε ὅτι τό Ἕν, ὁ Νοῦς καί ἡ Ψυχή εἶναι τρεῖς καί τήν ἄσκηση θεουργίας, μέσω τῆς ὁποίας οἱ ἄνθρωποι μποροῦν
ὑποστάσεις τοῦ θεοῦ, πού γεννᾶ
γεννᾶ ἡ μία τήν ἄλλη. Ἀπό ἐπέκταση τοῦ νά ἀναγκάσουν τούς θεούς νά κάνουν μάγια καί θαύματα, νά ἀπο -
θεοῦ (ἀπορροή) προέκυψαν οἱ πολλοί θεοί. Σκοπός τοῦ ἀνθρώπου καλύψουν τό μέλλον, νά ἐμφανιστοῦν. Οἱ θεοί δυσφοροῦν, ἀλλά
εἶναι νά ἐπανέλθει στό Ἕν, μέσῳ τῆς ἄσκησης ἤ τῆς ἔκστασης. Ἡ ὑποτάσσονται, ὅταν τά θεουργικά μέσα εἶναι τά κατάλληλα (μαγι -
Ψυχή εἶναι ὁ δημιουργός του αἰσθητοῦ κόσμου. Αὐτή ἡ τριαδική κές λέξεις, εὐχές, περιποιήσεις λατρευτικῶν ἀγαλμάτων, κλπ
διαίρεση εἶναι στοιχεῖο πού τό δίδασκε ὁ Νουμήνιος καί τό υἱοθέ- Ὁ Πορφύριος γνώρισε τόν Πλωτῖνο σέ ὄψιμη ἡλικία καί προ -
τησε καί ὁ Πλωτῖνος. σωρινά ἄρχισε νά ἀμφιβάλλει γιά τήν
τ ήν θεουργία, ἀλλά τελικά κατέ -
Ἡ Ψυχή τοῦ σύμπαντος καταλαμβάνει ὅλο τό σύμπαν, τό γεμί- ληξε στά ἑξῆς συμπεράσματα: ἡ θεουργία ἐπηρεάζει πραγματικά
ζει, εἶναι παντοῦ ἡ ἴδια. Ἡ ὕλη, κατά τόν Πλωτῖνο, εἶναι ἀντίθετη τούς θεούς, μπορεῖ μάλιστα νά τούς κάνει νά ὑποφέρουν. Εἶναι ἐπι-
στό καλό, εἶναι τό ἀπόλυτο κακό. Τό σύμπαν δέν ἔχει χρονική ἀρχή κίνδυνη καί συνδέεται μέ τήν ἀπάτη, ἔχει καί καλά καί κακά ἀπο -
καί τέλος (αἰώνιο) καί εἶναι ζωντανός ὀργανισμός. Ἔχει κυκλική τελέσματα. Μέσα ἀπό τό πρόσωπο τοῦ Πορφύριου βλέπουμε τόν
κίνηση, ἡ Ψυχή τό κινεῖ πάντα γύρω ἀπό τόν ἑαυτό της. εἰδωλολάτρη φιλόσοφο τῆς ἐποχῆς, πού συνδυάζει φιλοσοφία καί
Τό ἀνθρώπινο σῶμα θεωρεῖται ἐπίσης κακό καί ἀκάθαρτο, ἐπει- δαιμονολατρεία. Ἀπόδειξη αὐτῆς τῆς σχέσης εἶναι τό ὅτι ὁ Πορφύ -
δή εἶναι ὕλη, τό ἀρνητικό τοῦ καλοῦ. Ἀλλά ἡ ψυχή τοῦ ἀνθρώπου ριος ἔγραψε καί ἕνα ἔργο μέ τίτλο « Κατά Χριστιανῶν λόγοι»
λόγοι», ὅπου
εἶναι ὡραῖα καί ἁγνή, εἶναι θεϊκή οὐσία, κομμάτι τῆς Ψυχῆς τοῦ βάλλει ἐναντίον τῆς ἀλήθειας τοῦ Χριστιανισμοῦ.
50 ΑΠΟ ΤΗΝ ΣΥΝΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΜΑΣΟΝΙΑ ΣΤ. ΘΡΗΣΚΕΙΕΣ ΤΗΣ ΥΣΤΕΡΗΣ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΑΣ 51
Μετά τόν Πορφύριο, τήν σκυτάλη τοῦ νεοπλατωνισμοῦ παίρνει τῶν πόλεων τῆς Ρωμαϊκῆς αὐτοκρατορίας, πού εἶχαν καί πλούσιες
ὁ Σύριος Ἰάμβλιχος, πού δίδαξε στήν Ἀπάμεια τῆς Συρίας. Ἦταν βιβλιοθῆκες, ὅπως ἡ Ἀλεξάνδρεια, ἡ Ἀθήνα, ἡ Ρώμη, ἡ Πέργαμος,
φανατικός ὁπαδός τῆς θεουργίας καί τοῦ ἀποκρυφισμοῦ, χρησιμο - ἡ Ἀντιόχεια καί ἄλλες.
ποίησε πολλά νεοπυθαγόρεια καί ψευδοπυθαγόρεια στοιχεῖα, ἀλλά
καί στοιχεῖα ἀνατολικῶν θρησκειῶν.
Μέ βάση τόν Ἰάμβλιχο, ὁ φιλόσοφος εἶναι κατεξοχήν θεουργός, Στ. 4 Τό τέλος τοῦ Νεοπλατωνισμοῦ
ἡ φιλοσοφία δέν εἶναι δυνατή χωρίς θεουργία. Ὁ θεουργός γίνεται
ἐκπρόσωπος τῶν θεῶν καί ἀνυψώνεται ἀπό αὐτούς. Οἱ θεοί βάζουν
ψυχή σέ ὁρισμένα ἀγάλματά τους, κατασκευασμένα ἀπό ἀνθρώ-
πους, ἀλλά καί οἱ ἴδιοι ρίχνουν ἀπεικονίσεις τους ἀπό τόν οὐρανό,
Ἡ θλιβερή πορεία τῆς ἑλληνικῆς φιλοσοφίας βρῆκε στά μέσα
του 4ου αἰ. μ.Χ. τόν πιό θλιβερό ἐκπρόσωπό της, τόν νευ -
ρασθενικό αὐτοκράτορα Ἰουλιανό. Ἡ θρησκευτική ἀντίληψη τοῦ
πού περικλείουν θεία δύναμη. Ἰουλιανοῦ περιλάμβανε μιθραϊσμό, νεοπλατωνισμό, ἑβραϊκό ἀπο-
Ὁ Ἰάμβλιχος ἐκφράζεται μέ περιφρόνηση γιά τούς Ἕλληνες. κρυφισμό καί ὅλο αὐτό τό ἀνακάτεμα ὁ Ἰουλιανός τό ὀνόμαζε
Τούς χαρακτηρίζει ἀνώριμους ἀπό τήν φύση τους, χωρίς ἐσωτερι - «ἑλληνισμό»! Οὔτε κἄν ἀρχαιοελληνική θρησκεία δέν μποροῦμε
κότητα, ἀνίκανους νά ἀνακαλύψουν μόνοι τους τήν ἀλήθεια. Θεω- νά τό ὀνομάσουμε.
Ζ. ΜΕΣΑΙΩΝΙΚΟΣ ΓΝΩΣΤΙΚΙΣΜΟΣ 53
άμεθ ἦταν ὅτι ἕνωσε τόν καλό μέ τόν κακό θεό, δηλαδή ἀπέδωσε
στόν Ἀλλάχ στοιχεῖα τοῦ ἀληθινοῦ καλοῦ Θεοῦ (δίκαιος, παντοδύ-
ναμος, φιλεύσπλαχνος)
φιλεύσπλαχνος) καί τοῦ Διαβόλου (δίψα γιά αἱμ
αἱματοχυσίες).
ατοχυσίες).
Ζ. Μεσαιωνικός Γνωστικισμός Ἀξίζει νά δοῦμε κάποιες ἀπό τίς ποικίλες ὁμοιότητες ἀνάμεσα
Ὅ πως οἱ Πέρσες εἶχαν τόν Μάνη, ἔτσι καί οἱ Ἄραβες εἶχαν τόν
δικό τους ψευδοπροφήτη καί ἱδρυτή θρησκείας, τόν Μωάμεθ
(571-632). Ὁ Μωάμεθ ἦταν Ἄραβας ἔμπορος, πού ἰσχυριζόταν ὅτι
ἀποκαλύψει τήν ἀλήθεια. Ἀλλά, ἰδίως οἱ Ἑβραῖοι καί οἱ Χριστια -
νοί, ἀλλοίωσαν
ἀλλοί ωσαν καί διαστρέβλωσαν τήν ἀποκάλυψη τοῦ θεο
αὐτό καί ὁ Ἀλλάχ ἔστειλε τόν Μωάμεθ, ὡς τελευταῖο καί κορυφαῖο
θεοῦ.
ῦ. Γι’
τοῦ ἐμφανίστηκε ὁ ἀρχάγγελος Γαβριήλ καί τοῦ ἀποκάλυψε τήν προφήτη, γιά νά μεταδώσει ξανά τήν ἀλήθεια στούς ἀνθρώπους.
ἀλήθεια τοῦ θεοῦ (Ἀλλάχ στά ἀραβικά). Οὐσιαστικά ἐπανέλαβε Ὡς προφῆτες τοῦ Ἀλλάχ θεωρεῖ ἀρκετά βιβλικά πρόσωπα, ὅπως
ὅσα ἰσχυριζόταν ὁ Ἐλκεσαῖος καί ὁ Μάνης, πού ἐπίσης εἶχαν δε - τόν Ἐνώχ (Idris), τόν Νῶε (Nuh), τόν Ἰακώβ (Yaqub), τόν Ἰωσήφ
χτεῖ οὐράνιες ἐπισκέψεις καί ἀποκαλύψεις! (Yusuf), τόν Μωυσῆ (Musa), τόν Ἀβραάμ (Ibrahim), τόν Δαβίδ
Ἡ πιό πιθανή ἐξήγηση εἶναι ὅτι καί οἱ τρεῖς ἔπεσαν θύματα δαι - (Daud), τόν Σολομώντα (Sulayman), τόν Ἰωάννη τόν Βαπτιστή
μόνων, πού προφανῶς τούς ἐμφανίστηκαν σάν ἄγγελοι φωτός. Ὁ (Yahua)
(Yahua) καί τόν Ἰησοῦ (Isa).
ὑπερήφανος ἄνθρωπος εὔκολα μπορεῖ νά πέσει σέ παγίδα τοῦ Ἑω- Ὁ Ἰησοῦς στό Κοράνι εἶναι ὁ ψεύτικος Ἰησοῦς τῶν Γνωστικῶν.
σφόρου καί νά πλανηθεῖ, ἀπό μία ὑπερφυσική ἐμπειρία, πίσω ἀπό Ἀπό τό γνωστικό εὐαγγέλιο τοῦ Θωμᾶ προῆλθε ὁ μύθος ὅτι ὁ Ἰη -
τήν ὁποία κρύβονται δαιμόνια. σοῦς, στήν παιδική του ἡλικία, ἔπλαθε πτηνά μέ πηλό, τά φυσοῦσε
Κάτι τέτοιο συνέβη καί στόν Μωάμεθ καί ἀποφάσισε νά ἀφή - καί αὐτά ζωντάνευαν, κάτι πού ἐπαναλαμβάνεται στό Κοράνι
σει τά καραβάνια καί τό ἐμπόριο καί νά γίνει κήρυκας μιᾶς νέας (Σούρα 3, 49 καί 5, 10).
θρησκείας, τοῦ Ἰσλάμ. Ὁ Μωάμεθ συναναστρεφόταν μέ ἀρκετούς Μέ βάση τό Κοράνι (Σούρα 4, 157) οἱ Ἑβραῖοι νόμιζαν ὅτι
Γνωστικούςς της Μέσης Ἀνατολῆς, ἀπό τούς ὁποίους γνώρισε τίς
Γνωστικού σταύρωσαν τόν Χριστό, ἀλλά στήν πραγματικότητα τήν ὥρα τῆς
γνωστικές μυθικές παραδόσεις. Καθώς ἦταν βυθισμένος στήν πλά- σταύρωσης ὁ ἀληθινός Χριστός ἔφυγε ἀπό τούς Ἑβραίους, οἱ
νη, θεωροῦσε ὡς σωστούς
σωστο ύς Χριστιανούς το
τούς
ύς Γνωστικούς καί τούς
τού ς ὁποῖοι σταύρωσαν ἕναν ἄνθρωπο πού ἔμοιαζε μέ τόν Ἰησοῦ. Αὐτή
ἀληθινούς Χριστιανούς τούς θεωροῦσε πλανημένους! ἡ μυθική παράδοση προέρχεται ἀπό τό γνωστικό κείμενο «Ἀποκά-
Ὡς ἐκ τούτου, ἡ γνώση του γιά τόν Ἰουδαϊσμό, τόν Χριστιανι - λυψη τοῦ Πέτρου».
σμό καί τήν Ἁγία Γραφή ἦταν ἀλλοιωμένη. Στήν πραγματικότητα, Ἀκόμη μεγαλύτερο ἐνδιαφέρον ἔχει τό πῶς ἀντιλαμβάνεται τό
δέν γνώρισε ποτέ τό ἀληθινό περιεχόμενο τῆς Ἁγίας Γραφῆς, ἀλλά Ἰσλάμ τόν Διάβολο (Iblis). Ὅπως εἴδαμε, ὁ Γνωστικισμός παλεύει νά
ἤξερε μόνο ὅσα τοῦ δίδαξαν οἱ Γνωστικοί. Γνωστικός, καί μάλι - πείσει τούς ἀνθρώπους ὅτι ὁ Σατανᾶς δέν εἶναι κακός ἤ, τουλάχιστον,
στα Ἐβιονίτης, φαίνεται ὅτι ἦταν ὁ Βαράκα (Waraqah ibn Nawfal), δέν εἶναι τόσο κακός, ὅσο τόν παρουσιάζει ἡ Ἁγία Γραφή. Τό ἴδιο κά -
συγγενής της πρώτης γυναίκας τοῦ Μωάμεθ, πού ἦταν κάτι σάν νει καί τό Κορ
Κοράνι,
άνι, πού ἀναφέ
ἀναφέρει
ρει ὅὅτι
τι ὁ Διάβολ
Διάβολος
ος δέ
δένν εἶναι
εἶναι ὁ ἐχθρός
ἐχθρός του
πνευματικός πατέρας γιά τόν Μωάμεθ. Θεοῦ, ἀλλά μόνο τοῦ ἀνθρώπου (Σούρα 7) καί ὅτι τό ἁμάρτημα τοῦ
Καθώς οἱ Ἐβιονίτες ἀνῆκαν στούς μονοθεϊστές Γνωστικούς, ὁ Διαβόλου εἶναι ὅτι ἀρνήθηκε νά προσκυνήσει τόν Ἀδάμ. Αὐτό, ἀντί-
Μωάμεθ ἀντίστοιχα υἱοθέτησε τόν αὐστηρό μονοθεϊσμό καί ὄχι τόν στοιχα, προέρχεται ἀπό τό γνωστικό εὐαγγέλιο τοῦ Βαρθολομαίου.
δυαλισμό τοῦ ὑπόλοιπου Γνωστικισμοῦ. Ἡ πρωτοτυπία τοῦ Μω - Ἄλλα γνωστικά καί ἀπόκρυφα κείμενα πού ἐπηρέασαν τόν
54 ΑΠΟ ΤΗΝ ΣΥΝΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΜΑΣΟΝΙΑ Ζ. ΜΕΣΑΙΩΝΙΚΟΣ ΓΝΩΣΤΙΚΙΣΜΟΣ 55
Μωάμεθ ἦταν τό βιβλίο τῶν Ἰωβηλαίων (Book of Jubilees) καί τά ἄνθρωπος. Ἀπό τήν μία ἐμφανίζεται ὡς ἀσκητικός, λιτοδίαιτος,
βιβλία τοῦ Ἐνώχ (Books of Enoch). Οἱ ἐρευνητές θεωροῦν ὅτι ὁ πρᾶος καί μεγαλόψυχος, ἀπό τήν ἄλλη καθιερώνει τήν βία καί τίς
Μωάμεθ δέν εἶχε διαβάσει κανένα ἀπό αὐτά τά βιβλία, ἀλλά τά αἱματοχυσίες (γιά νά ἐξαπλωθεῖ ἡ θρησκεία του) ἤ νυμφεύεται συ-
γνώριζε ἀπό τίς προφορικές διηγήσεις τῶν γνωστικῶν φίλων του. νολικά 13 γυναῖκες, μέ τελευταία ἕνα κοριτσάκι 9 ἐτῶ
ἐτῶν,ν, τήν Ἀϊσά
Ὁ Μωάμεθ ἄρχισε νά κηρύττει τήν διδασκαλία του τό 610
6 10 μ.Χ., (Aisha), ἐνῶ ὁ Μωάμεθ ἦταν 53!
τήν ἐποχή πού μαινόταν ὁ φοβερός πόλεμος τῶν Περσῶν (Σασσα - Μέσα στό Κοράνι καί τό Ἰσλάμ κρύβονται καί ἐπιρροές ἀπό
νιδῶν) ἐνάντια στούς Ἕλληνες (Βυζαντινούς). Τό ἀρχικά εἰρηνικό τόν ἑρμητισμό. Ἡ ἑρμητική ἀντίληψη τῶν ἑπτά οὐρανῶν υἱοθετή -
του κήρυγμα ὄχι μόνο δέν βρῆκε ἀπήχηση στούς κατοίκους τῆς θηκε ἐπίσημα ἀπό τόν Μωάμεθ, ὅπως φαίνεται κυρίως στό μυθι -
Μέκκας, ἀλλά προκάλεσε ἀντιδράσεις, γι’ αὐτό βρῆκε καταφύγιο κό νυκτερινό ταξίδι τοῦ πρός τήν Ἱερουσαλήμ καί ἔπειτα πρός τόν
στήν Μεδίνα (Yathrib). Ἐκεῖ προσπάθησε νά κάνει μουσουλμά- Ἀλλάχ (Isra and Miraj). Ἐπιπλέον, ὁ Idris τοῦ Κορανίου εἶναι ἕνας
νους τούς Ἑβραίους τῆς πόλης, ἀλλά καί αὐτοί ἀντέδρασαν. συνδυασμός τοῦ βιβλικοῦ Ἐνώχ καί τοῦ Τρισμέγιστου Ἑρμῆ.
Τότε ὁ Μωάμεθ προχώρησε σέ μία πρωτοποριακή ἐνέργεια, πού Μέσα στό Ἰσλάμ ὑπάρχει καί ἡ πίστη στήν μαγεία (sihr στά ἀραβι-
κανένας ἱδρυτής θρησκείας δέν εἶχε κάνει ὡς τότε: ἀποφάσισε νά κά). Χαρακτηριστική περίπτωση εἶναι ἡ πίστη στά τζίνι (Djinn ἤ Jinn),
χρησιμοποιήσει τόν πόλεμο, γιά νά ἀντιμετωπίσει τούς ἀντιπάλους δηλαδή σέ πνεύματα μέ μαγικές δυνάμεις. Διηγοῦνται γιά τόν Σολο-
- -
του στήνἀπό
νε ἐκτός Μέκκα. Μέ ἀλλεπάλληλες
θρησκευτικός ἀρχηγό μάχες
ἀρχηγόςς καί στρνίκησε καί ἡγέτ
στρατιωτικός
ατιωτικός τελικά
ης ἔγι
ἡγέτης τῶν μώντα ὅτιὁποῖο
δι, μέ τό εἶχε λάβει ἀπό τόν
μποροῦσε ἀρχάγγελο τά
νά ὑποτάσσει Μιχαήλ ἕναμάλιστα
τζίνι καί μαγικό δακτυλί
ὑποχρέ-
ἀραβικῶν φυλῶν. Ἀπό τότε, ὁ πόλεμος ἔγινε τό βασικό μέσο, πού ωσε τά τζίνι νά ἐργαστοῦν, γιά νά κτίσουν τόν ναό τῶν Ἱεροσολύμων.
ἐξασφάλισε στούς μουσουλμάνους τήν ἐπιτυχία. Ὀλοκληρώνοντας τήν ἀναφορά στό Ἰσλάμ, διαπιστώνουμε ὅτι
Τό Ἰσλάμ θεωρητικά πρέπει νά διαδοθεῖ μέ εἰρηνικό τρόπο, ὁ Μάνης, ἀλλά καί ἄλλοι Γνωστικοί, μέ τόν προσηλυτισμό καί τά
μέ ἱεραποστολή. Ἀλλά ἐφόσον οἱ ἄνθρωποι τό ἀρνοῦνται, τότε οἱ κηρύγματά του πέτυχε νά ἀποκτήσει πολύ περισσότερους πιστούς,
μουσουλμάνοι πρέπει νά πολεμήσουν τούς ἀπίστους, ὥστε νά κυ- ἀπό ὅσους κέρδισε τό ἀρχικά εἰρηνικό κήρυγμα τοῦ Μωάμεθ.
ριαρχήσει ἡ πίστη τοῦ Ἀλλάχ σέ ὅλο τόν κόσμο. Ἐξαίρεση γίνε - Ἀλλά, δυστυχῶς γιά ὁλόκληρη τήν ἀνθρωπότητα, ὁ Μωάμεθ ἐπέ -
ται στούς λαούς πού ὑποτάσσονται στούς μουσουλμάνους. Μπο- λεξε νά χρησιμοποιήσει τό ξίφος, ὅταν εἶδε ὅτι ὁ λόγος του δέν ἔχει
ροῦν νά διατηρήσουν τήν πίστη τους, ἀρκεῖ νά γίνουν σκλάβοι τῶν τά ἀναμενόμενα ἀποτελέσματα.
μουσουλμάνων καί νά πληρώνουν βαρύτατους φόρους. Συνεπῶς, Ἀνάμεσα σέ ὅλους τούς γνωστικούς ἀρχηγούς, ὁ Μωάμεθ δι -
γιά τό Κοράνι δέν ὑπάρχει ἐλευθερία. Ἤ θά τό προσκυνήσουν οἱ καιωματικά κατέχει τήν κορυφαία θέση. Ὅλες οἱ ἄλλες γνωστικές
ἄνθρωποι ἤ θά γίνουν δοῦλοι του. θρησκευτικές ὁμάδες τοῦ παρελθόντος ἔσβησαν ἤ ἐπιβιώνουν,
Ἀπό τήν μία τό Κοράνι ἀπαγορεύει τήν κλοπή, τήν ἀδικία πρός ἔχοντας λιγοστούς ὁπαδούς. Ἐνῶ ἡ γνωστική θρησκεία τοῦ Μω -
χῆρες καί ὀρφανά, ἐπιβάλλει ἐλεημοσύνη (ζακάτ). Ἀπό τήν ἄλλη άμεθ κυριαρχεῖ μέχρι σήμερα, ἀριθμώντας ἑκατομμύρια ὁπαδούς,
ἐπιβάλλει τήν ἀνισότητα (ἀνάμεσα σέ μουσουλμάνους καί μή μου- πού λατρεύουν τόν Ἀλλάχ, τόν θεό τοῦ Γνωστικισμοῦ, δηλαδή τόν
σουλμάνους), τήν καταπίεση τῆς γυναίκας, τήν πολυγαμία, τήν μεταμφιεσμένο Ἑωσφόρο.
δουλεία. Ἐπίσης, σέ περίπτωση πού κάποιος μουσουλμάνος ἀλλά -
ξει θρησκεία, πρέπει οἱ ἴδιοι οἱ συγγενεῖς του νά τόν σκοτώσουν! Ὁ Ζ. 2 Παυλικιανοί
Ἀλλάχ εἶναι θεός καί διάβολος μαζί, καλός καί κακός, εἶναι οἱ δύο
θεοί τοῦ Γνωστικισμοῦ σέ ἕνα! 7ος αἰ. μ.Χ. ἦταν μία ἐποχή πού βασίλευε τό χάος στήν ἀνα -
Ὁ Μωάμεθ, μέ τήν σειρά του, ἦταν ἕνας ἐντελῶς ἀντιφατικός
Ὁ
τολική Μεσόγειο. Στίς ἀρχές τοῦ αἰώνα ξέσπασε ὁ φοβερός
καί τελευταῖος ἑλληνο-περσικός πόλεμος, ἐνῶ παράλληλα ὁ Χρι - Βούλγαρους καί ἔτσι δημιούργησαν μία νέα γνωστική ὁμάδα, τούς
στιανισμός δεχόταν πολλαπλές ἀπειλές, ἀπό τίς αἱρέσεις τοῦ μονο- Βογομίλους.
φυσιτισμοῦ καί τοῦ μονοθελητισμοῦ, ἐνῶ ταυτόχρονα οἱ
ο ἱ γνωστικές
θρησκεῖες συνέχιζαν τό δηλητηριῶδες ἔργο τους. Ζ. 3 Βογομίλοι καί Καθαροί
Ἀπό τό 632 σέ
νά ξεχύνονται μ.Χ. καί ἔπειτα
Ἀνατολή καί ἀρχίζουν οἱ Ἄραβες
Δύση, δίνοντας μουσουλμάνοι
τό τελικό χτύπημα
στόν κόσμο τῆς ὕστερης ἀρχαιότητας. Ἀπό τότε ἀρχίζει ἡ ἐποχή
τοῦ Μεσαίωνα ἤ τῶν Μέσων χρόνων (Middle Ages), ὅπου κυρι -
Ο ἱ Βογομίλοι τῆς Βουλγαρίας ὀφείλουν τήν ὀνομασία τους σέ
ἕνα Βούλγαρο ἱερέα, μέ ὄνομα Βογομίλ (φίλος του Θεοῦ).
Παρίσταναν τούς Χριστιανούς, ἀλλά ἰσχυρίζονταν ὅτι ὁ θεός ἔχει
αρχεῖ ἡ σύγκρουση τοῦ Χριστιανισμοῦ μέ τόν Γνωστικισμό καί τίς δύο γιούς, ἐκ τῶν ὁποίων ὁ δεύτερος εἶναι ὁ Σαταναήλ,
Σ αταναήλ, δημιουργός
παραφυάδες του (ὅπως εἶναι τό Ἰσλάμ). της γῆς καί τοῦ ὑλικοῦ κόσμου. Μισοῦσαν θανάσιμα τήν Ἐκκλη -
Καί σάν νά μήν ἔφταναν ὅλα αὐτά τά προβλήματα, πρός τό τέ - σία καί τό κράτος καί εἶχαν περίπου ἴδιες θεωρίες μέ τούς Παυλι-
λος τοῦ 7ου αἰώνα κάνει τήν ἐμφάνισή της ἄλλη μία γνωστική ὁμά- κιανούς.
δα, οἱ Παυλικιανοί. Δέν εἶναι βέβαιο ἀπό ποῦ καί πῶς προέκυψαν, Ὁ βογομιλισμός στά μέσα του 11ου αἰ. μ.Χ. διαδόθηκε καί
καθώς ὑπάρχουν δύο διαφορετικές παραδόσεις. Αὐτό πού θεωρεῖται στήν σημερινή Βοσνία, ὅπου ὀνομάστηκαν Παταρηνοί (Patareni).
σίγουρο εἶναι ὅτι οἱ Παυλικιανοί ἦταν «μεταλλαγμέ
«μεταλλαγμένοι»
νοι» Μανιχαῖοι Ὅταν ἡ περιοχή τῆς Βοσνίας κατακτήθηκε ἀπό τούς Ὀθωμανούς
τῆς Ἀρμενίας, πού ἀσχολοῦνταν ἰδιαίτερα μέ τίς ἐπιστολές τοῦ ἀπο- Τούρκους τό 1463, οἱ περισσότεροι Βόσνιοι Βογομίλοι ἔγιναν μου-
στόλου Παύλου, ἀπό ὅπου ἔλαβαν καί τήν ὀνομασία τους. σουλμάνοι. Ἀπό τήν Βοσνία οἱ Βογομίλοι ἐπεκτάθηκαν στήν Λομ-
Οἱ Παυλικιανοί δέχονταν τήν ὕπαρξη δύο ἀρχῶν, ἑνός ἀγαθοῦ βαρδία (βόρεια Ἰταλία) καί μετέφεραν τήν αἵρεση, πού θά γινόταν
καί ἑνός πονηροῦ θεοῦ, ὅπως καί οἱ Μανιχαῖοι. Ὁ ἀγαθός θεός δέν γνωστή ἀργότερα ὡς κίνημα τῶν Καθαρῶν.
εἶχε καμιά ἐξουσία στήν δημιουργία, ἀλλά ἦταν ὁ θεός τοῦ μέλλο - Οἱ Καθαροί (Cathars ἤ Albigenses) ἐξαπλώθηκαν στά μέσα
ντος αἰῶνος.
αἰ ῶνος. Ὁ πονηρ
πονηρόςός ἦτ
ἦταν
αν ὁ δημιουργός καί ἐξουσιαστ
ἐξουσιαστήςής το
τοῦῦ του 12ου αἰώνα στήν νότια Γαλλία (Τουλούζη) καί στήν Γερμανία
κόσμου. Ὑποτιμοῦσαν τήν Ὑπεραγία Θεοτόκο καί ἀρνοῦνταν τήν (Κολωνία). Τό 1208 ὁ πάπας Ἰννοκέντιος Γ΄ κήρυξε σταυροφορία
προσκύνηση τοῦ Τιμίου Σταυροῦ, ἀπέρριπταν τήν Παλαιά Διαθή - ἐναντίον τῶν Καθαρῶν της Γαλλίας, πού ὁδήγησε σέ συντριβή τῆς
κη καί τούς Προφῆτες, μισοῦσαν τούς ὀρθόδοξους Ἱερεῖς καί τόν γνωστικῆς θρησκείας καί μαζικές σφαγές τῶν Καθαρῶν, πού ἡττή-
μοναχισμό. θηκαν ἀπό τά ρωμαιοκαθολικά στρατεύματα.
Μέ τήν λυσσαλέα δράση τούς οἱ Παυλικιανοί ἐξελίχθηκαν σέ Μέ αὐτόν τόν ἀπάνθρωπο τρόπο ἡττήθηκε αὐτή ἡ μορφή τοῦ
ἐχθρούς ὄχι μόνο της χριστιανικῆς Ἐκκλησίας, ἀλλά καί τῆς Ρω - εὐρωπαϊκοῦ Γνωστικισμοῦ, ἀλλά στόν ἴδιο χῶρο καί χρόνο, στήν
μαίικης αὐτοκρατορίας. Ὀργάνωσαν στρατό καί πολεμοῦσαν τούς νοτιοδυτική Γαλλία τοῦ 12ου αἰώνα, ξαναβγαίνει στό προσκήνιο ὁ
Ρωμιούς, μέχρι πού νικήθηκαν ὁριστικά στήν μάχη τοῦ Βαθέος Ρύ - ἑβραϊκός Γνωστικισμός, πού ἔμελλε νά κυριαρχήσει στό ἑβραϊκό
ακος (873 μ.Χ.). Τό γεγονός ὅτι οἱ Παυλικιανοί συμμαχοῦσαν μέ ἔθνος καί ἀπό ἐκεῖ σέ ὁλόκληρο τόν κόσμο.
τούς Ἄραβες ἐναντίον τῆς Ρωμανίας ἀνάγκασε, ἕναν αἰώνα ἀργό -
τερα, τόν αὐτοκράτορα Ἰωάννη Τζιμισκῆ νά μετακινήσει μαζικά
τούς Παυλικιανούς ἀπό τήν Ἀρμενία στήν Θράκη, τό 970. Ζ. 4 Ναΐτες Ἱππότες
Δυστυχῶς, αὐτή ἡ κίνηση ἔλυσε ἕνα πρόβλημα, ἀλλά δημιούρ -
γησε ἄλλο χειρότερο. Στήν Θράκη οἱ Παυλικιανοί ὄχι μόνο δέν
ἡσύχασαν, ἀλλά ἄρχισαν τόν προσηλυτισμό στούς ὀρθόδοξους Κ ατά τήν διάρκεια τοῦ 12ου αἰώνα, ὅπου ἀναπτύσσεται ὁ κα-
μπαλισμός στήν Δύση, ἡ ἀνατολική Μεσόγειος φλέγεται ἀπό
58 ΑΠΟ ΤΗΝ ΣΥΝΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΜΑΣΟΝΙΑ Ζ. ΜΕΣΑΙΩΝΙΚΟΣ ΓΝΩΣΤΙΚΙΣΜΟΣ 59
τίς θηριώδεις Σταυροφορίες, πού ὑποτίθεται ὅτι ἀποσκοποῦσαν γνωστή στόν Πάπα τῆς Ρώμης καί στόν βασιλιά τῆς Γαλλίας, πού
στό νά ἀπελευθερώσουν τόν Πανάγιο Τάφο τοῦ Χριστοῦ ἀπό τούς συνεργάστηκαν γιά νά συντρίψουν τούς Ναΐτες, ὅπως διέλυσαν
μουσουλμάνους, Ἄραβες καί Τούρκους. καί τούς Καθαρούς τῆς Γαλλίας. Συνέλαβαν τόν ἀρχηγό (Grand
Μέσω τῶν Σταυροφοριῶν οἱ δυτικοί Εὐρωπαῖοι ἦρθαν σέ ἄμεση Master) τῶν ἱπποτῶν Ἰάκωβο (Jacques du Molay), μαζί μέ ἄλλους
ἐπαφή μέ τόν χῶρο τῆς Μέσης Ἀνατολῆς, ὅπου ἦταν καί ἡ κοιτίδα ἱππότες, τούς δίκασαν, τούς βασάνισαν καί τελικά τούς ἔκαψαν
τοῦ ἀποκρυφισμοῦ. Οἱ Φράγκοι ἱππότες, πού κατέκτησαν τήν Ἱερου- στήν πυρά, τό 1314. Οἱ ὑπόλοιποι ἱππότες, πού γλίτωσαν τόν θάνα -
σαλήμ, συνέστησαν τό 1118 ἕνα τάγμα, μιά στρατιωτική ἀδελφότη - το, σκόρπισαν σέ διάφορα μέρη τῆς Εὐρώπης, ὅπως στήν Γερμανία
τα, πού θά προστάτευε τά προσκυνήματα στούς Ἁγίους Τόπους. καί τήν Βρεταννία.
Ἡ ἕδρα αὐτῶν τῶν ἱπποτῶν ἦταν κοντά στήν θέση ὅπου βρισκό-
ταν μέχρι τό 70 μ.Χ. ὁ ναός τοῦ Σολομώντα, γι’ αὐτό καί ὀνομά -
στηκαν Ναΐτες ἱππότες (Templar Knights). Καθώς, ὅμως, οἱ περισ- Ζ. 5 Καμπαλισμός
σότεροι Σταυροφόροι ἦταν Χριστιανοί μόνο στό ὄνομα καί στήν
πράξη διέπρατταν χειρότερα ἐγκλήματα καί ἀπό τούς μουσουλμά -
νους, σύντομα οἱ Ναΐτες ἔδειξαν τό ἀληθινό τους πρόσωπο. Γ ιά αἰῶνες τό τμῆμα τοῦ ἑβραϊκοῦ λαοῦ, πού μισοῦσε τόν Θεό
τῆς Παλαιᾶς Διαθήκης καί λάτρευε τόν Ἑωσφόρο, κρυβόταν
Ἀρχικά,πού
ὑπηρεσίες ξεκίνησαν νά εἰσπράττουν
πρόσφεραν, μέ ἀπο χρήματα
ἀποτέλεσμα
τέλεσμα γιά τίς
σταδιακά ἀπό«ἱερές»
Ναΐτες
Ν αΐτες μέσα στόν μονοθεϊστικό
φοβοῦνταν ταλμουδισμό.
ἀκόμη καί τούς συμπατριῶτεςΟἱ δαιμονολάτρες Ἑβραῖοι
τους, τούς μονοθεϊστές
ἔγιναν καί τραπεζίτες! Στήν συνέχεια, ἀπέκτησαν φιλικές σχέσεις ταλμουδιστές, γι’ αὐτό καί δέν ἐκδήλωναν φανερά τήν πίστη τους.
μέ μουσουλμάνους καί Γνωστικούς, οἱ ὁποῖοι τούς δίδαξαν τίς δι- Δέν ἔλειπαν, βέβαια, καί οἱ περιπτώσεις, πού Ἑβραῖοι ἔγραφαν
άφορες γνωστικές θεωρίες, ἀλλά καί τούς ἔμαθαν καί νά τελοῦν αἱρετικά βιβλία, πού ὑποτίθεται ὅτι μιλοῦσαν γιά τόν θεό καί φαινο-
ἀποκρυφιστικές πράξεις. μενικά συμφωνοῦσαν μέ τόν «ὀρθόδοξο» Ἰουδαϊσμό. Μιλοῦσαν μέ
Τό πιό ἐντυπωσιακό εἶναι ὅτι οἱ Ναΐτες τελικά ἔγιναν φίλοι καί ἀφορμή τίς ὑπερφυσικές ἐμπειρίες πού ἔζησαν οἱ ἀληθινοί προφῆτες
μέ τούς Ἀσσασίνους (Assassins), μέ τούς ὁποίους ὑποτίθεται ὅτι τοῦ Θεοῦ, στήν Παλαιά Διαθήκη, ὅπως ὁ Ἰεζεκιήλ ἤ ὁ Ἠλίας. Αὐτή
ἦταν ἀντίπαλοι. Οἱ Ἀσσασίνοι, μέ τήν σειρά τους, ἦταν ἕνα ἀνα - ἡ λογοτεχνία ἀναφέρεται κυρίως στό ἅρμα (merkabah) πού ὁδηγεῖ
τρεπτικό κίνημα μέσα στούς κόλπους τοῦ Ἰσλάμ, πού εἶχαν ξεφύγει στά παλάτια (hekhalot) τοῦ θεοῦ, στόν ἕβδομο οὐρανό.
ἀπό τόν ὀρθόδοξο μωαμεθανισμό καί εἶχαν υἱοθετήσει τόν δυαλι- Ὡστόσο, κάποτε ἦρθε τό πλήρωμα τοῦ χρόνου γιά νά φανερώ -
στικό Γνωστικισμό. σουν αὐτά πού πραγματικά πίστευαν, κάτι πού συνέβη τόν 12ο αἰ.
Πρόγονοί τους ἦταν οἱ Ἰσμαηλίτες, ἀπό τό 770 μ.Χ., ποῦ με - μ.Χ., ὅταν οἱ κρυφο-γνωστικοί Ἑβραῖοι ἔγραψαν καί κυκλοφόρη-
τατράπηκαν σέ Καρμαθίτες, σέ Φατιμίτες, σέ Δρύσες καί στό τέ - σαν τό γνωστικό βιβλίο Μπαχίρ (Bahir, Λάμψη). Τό βιβλίο αὐτό
λος σέ Ἀσσασίνους (πού ἀρχικά λέγονταν Hashishiyn, ἀπό ὅπου ἀποτελεῖ κάτι σάν θρησκευτική ἐπανάσταση μέσα στόν ἰουδαϊκό
πηγάζει καί ἡ λέξη χασίς). Δηλαδή καί ἐσωτερικά στό Ἰσλάμ κόσμο, καθώς ἐπανέρχεται στό προσκήνιο ὁ θεός τοῦ Γνωστικι -
ἐμφανίζονταν νέες γνωστικές ὁμάδες, πού διαδεχόταν ἡ μία τήν σμοῦ, ὅπως τόν περιέγραφαν οἱ Γνωστικοί τῶν ρωμαϊκῶν χρόνων,
ἄλλη, ὅπως βλέπουμε στό παράδειγμα Μανιχαίων, Παυλικιανῶν, χίλια χρόνια πρίν.
Βογομίλων καί Καθαρῶν. Ὅλοι αὐτοί συγκροτοῦσαν ἤ μυστικές Μαζί μέ τόν γνωστικό αὐτόν θεό ἔρχονται καί οἱ… γνωστοί
ἑταιρεῖες ἤ ἐπαναστατικά κινήματα, πού κατέληγαν σέ ἀτέλειω - συνεργάτες του, οἱ Αἰῶνες! Ἀλλά γιά νά μήν ὑπάρξουν ἀπότομες
τες αἱματοχυσίες. ἀντιδράσεις μέσα στίς ἑβραϊκές κοινότητες, πάλι ὑπάρχει ἡ ἀπα -
Τελικά, ἡ δράση τῶν γνωστικῶν πλέον Ναϊτῶν ἱπποτῶν ἔγινε ραίτητη μεταμφίεση. Οἱ Αἰῶνες δέν παρουσιάζονται ὡς θεότητες,
ἀλλά ὡς ἰδιότητες τοῦ θεοῦ (middoth) καί ὀνομάζονται σεφιρότ γοι καί σατανιστές, μέ ἀποτέλεσμα κάποιοι νά ἀντιδράσουν, ὅπως
(תרפיִ ס sephiroth). Ἡ πρώτη ἐμφάνιση τῶν σεφιρότ εἶχε γίνει στό ὁ Meir ben Simon, πού ἦταν ἕνας ἀπό τούς λόγιους Ἑβραίους πού
λεγόμενο Βιβλίο τῆς Δημιουργίας (Sefer Yesirah). ἀντέδρασαν δυναμικά ἐνάντια στόν πρωτοεμφανιζόμενο καμπαλι -
Ἀλλά καί γενικότερα, ὅλο αὐτό τό θρησκευτικό σύστημα, πού σμό, γύρω στό 1230, ἀλλά δέν κατάφερε νά ἐμποδίζει τήν ἐξάπλω -
παρουσιάζουν
(ὅπως οἱ ἀρχαῖοιμέΓνωστικοί),
τό βιβλίο ἀλλά
Μπαχίρ, δέν τό ὀνομάζουν
τό ἀποκαλοῦν ΠαράδοσηΓνώση
(להָ ּקבַ ση τῆς
ΑὐτόΚαμπαλάχ.
πού εἶναι ξεκάθαρο εἶναι τό ὅτι ὁ ἑβραϊκός Γνωστικι -
Qabalah, Kabbalah, Καββάλα, Καμπάλα ἤ Καμπαλάχ). Μέσα σέ σμός δέν ἔσβησε ποτέ. Οἱ παρανοϊκές καί δαιμονικές θεωρίες τῶν
αὐτήν τήν σατανική παράδοση ξεκινᾶ ἡ προσπάθεια τῶν καμπα- ἀρχαίων Γνωστικῶν διατηρήθηκαν κρυφά μέσα στούς κόλπους τοῦ
λιστῶν Ἑβραίων νά πείσουν τούς ὑπόλοιπους Ἑβραίους ὅτι ὁ Ἑω- ἑβραϊκοῦ ἔθνους, γιά περισσότερα ἀπό χίλια
χί λια χρόνια, καί ἐμφανίζο-
σφόρος δέν εἶναι κακός, ἀλλά εἶναι μία ἀπό τίς ἰδιότητες τοῦ θεοῦ. νται ξανά ἀπό τούς πρώτους καμπαλιστές Ἑβραίους τῆς Γαλλίας.
Ὡς πρός τόν ἴδιο τόν θεό, οἱ ραββίνοι συγγραφεῖς τοῦ Μπαχίρ Ὡστόσο, δέν γνωρίζουμε ἄν ἡ ἐμφάνιση τοῦ γνωστικοῦ καμπα-
χρησιμοποιοῦν μία θεωρία τῆς ἀρχαίας ἑλληνικῆς φιλοσοφίας, τό λισμοῦ ἦταν ἕνα ὀργανωμένο σχέδιο μιᾶς ὁμάδας Ἑβραίων, πού
Ἄπειρον, ὅπως τό εἶχε ἐκφράσει ὁ Ἀναξίμανδρος, τό ὁποῖο μετα - ἐπιδίωκαν συγκεκριμένους σκοπούς, ἤ ἄν ἦταν ἕνα τυχαῖο γεγονός,
φράζουν στά ἑβραϊκά ὡς Ein Sof ( ףוס ןיא),
), χωρίς τέλος. Παράλλη- πού σταδιακά ἐξαπλώθηκε σάν χιονοστιβάδα. Ὁ καμπαλισμός σύ -
λα, οἱ καμπαλιστές διδάσκουν ὅτι χρησιμοποιώντας τό ὄνομα τοῦ ντομα πέρασε στούς Ἑβραίους τῆς Ἱσπανίας, στήν Ζιρόνα, στήν
θεοῦ μποροῦν νά δημιουργήσουν ἤ νά καταστρέψουν πράγματα Βαρκελώνη καί ἀπέκτησε καί ἐκεῖ ὁπαδούς.
(πρακτική Καμπαλάχ). Μετά τό Μπαχίρ γράφτηκε ἕνα ἀκόμη καμπαλιστικό βιβλίο, τό
Τά ὑπόλοιπα στοιχεῖα τοῦ Γνωστικισμοῦ, ὅπως ἡ θεουργική μα - Ζόχαρ ἤ Ζοχάρ (Zohar, Μεγαλεῖο), τό ὁποῖο εἶχε τέτοια διάδοση
γεία, ἡ μετεμψύχωση καί ὁ ἀνδρόγυνος, ἐντοπίζονται στό Μπαχίρ. στούς Ἑβραίους, πού θά μποροῦσε νά χαρακτηριστεῖ ὡς ἡ «Ἁγία
Ἡ μαγεία δέν ἔπαψε ποτέ νά εἶναι ἡ εἰδικότητα κάποιων ραββίνων Γραφή» τῶν καμπαλιστῶν! Κάπως ἔτσι, ἡ Καμπαλάχ μέσα σέ λίγα
καί αὐτό τό ἐπιβεβαιώνουν οἱ Ἑβραῖοι Καραΐτες, οἱ ὁποῖοι δέν ἀπο - σχετικά χρόνια ἀπό κρυφή καί αἱρετική διδασκαλία ἔγινε τό κυρί-
δέχονταν τήν προφορική ραββινική παράδοση καί πίστευαν μόνο αρχο πνευματικό ρεῦμα τῶν Ἑβραίων.
στήν Ἁγία Γραφή. Βιβλία μαγείας γράφονταν στήν Ἀνατολή, ταξί- Στό τέλος τοῦ Μεσαίωνα, κατά τόν 15ο αἰώνα, οἱ καμπαλιστές
δευαν στήν Μεσόγειο καί μέσω τῶν Ἑβραίων τῆς Ἰταλίας διαδίδο - Ἑβραῖοι εἶχαν πάρει τά πνευματικά ἡνία τοῦ Ἰουδαϊσμοῦ. Λίγοι
νταν στούς Ἑβραίους τῆς Γερμανίας (Ashken
(Ashkenazi azi Hasidim) καί τῆς Ἑβραῖοι εἶχαν παραμείνει ἁπλοί ταλμουδιστές, ἀρνούμενοι τόν κα -
Γαλλίας. μπαλισμό. Ὁ Θεός τῆς Παλαιᾶς Διαθήκης εἶχε ὁριστικά ἐκδιωχθεῖ
Μιά τέτοια διαδρομή εἶχε καί τό βιβλίο θεουργίας «Μεγά - ἀπό τίς ἑβραϊκές συνειδήσεις καί τήν θέση τοῦ εἶχε πάρει ὁ γνωστι -
λο Μυστικό» (Raza Rabba ἤ Sod ha Gadol), πού γράφτηκε ἀπό κός «θεός», ὁ Διάβολος.
Ἑβραίους μάγους μεταξύ 6ου καί 8ου αἰ. μ.Χ. καί ἔπαιξε ἀποφα - Μέσα στό νέο θρησκευτικό πλαίσιο τά πάντα διαστρέφονται. Οἱ
σιστικό ρόλο στήν συγγραφή τοῦ Μπαχίρ, τό ὁποῖο κυκλοφόρησε καμπαλιστές ὀνειρεύονται ὅτι τό νέο τους ἀφεντικό θά τούς βοηθή -
στήν νότια Γαλλία (Provence), κοντά στά σύνορα μέ τήν Ἱσπανία, σει νά δημιουργήσουν μία αἰώνια καί παγκόσμια αὐτοκρατορία, μέ
μεταξύ 1160 καί 1180 μ.Χ.. πρωτεύουσα τήν Ἱερουσαλήμ, καί θά τούς στείλει καί ἕνα μεσσία,
Ὅπως ἦταν ἀναμενόμενο, ὑπῆρχαν Ἑβραῖοι πού διαβάζοντας ἕναν ὑπερφυσικό ἄνθρωπο, γιά βασιλιά. Καί ὅλα αὐτά θά γίνουν
τό Μπαχίρ κατάλαβαν ὅτι ὄχι μόνο δέν ἦταν παραδοσιακό, ἀλλά μέ τήν δύναμη τῆς μαγείας, ἡ ὁποία ἦταν πάντα αὐτό πού γοήτευε
ἀντιθέτως ἦταν αἱρετικό καί ὕποπτο βιβλίο. Μπορεῖ οἱ Ἑβραῖοι νά ὅλους τους Γνωστικούς.
ἦταν πλανημένοι ὡς πρός τόν ἀληθινό Θεό, ἀλλά δέν ἦταν ὅλοι μά-
Η. Η ΝΕΑ ΕΠΟΧΗ 63
ἀπό τούς Ὀθωμανούς Τούρκους, μέ ἀποτέλεσμα νά σβήσει ὁριστι- Ὀρθοδόξους καί τούς Παπικούς Ρωμαιοκαθολικούς. Μέσα στήν
κά ἡ Ρωμαίικη αὐτοκρατορία τῶν Ὀρθόδοξων Ἑλλήνων (Ρωμα- ἑλληνική ἐπιτροπή ὑπῆρχε καί ὁ πρῶτος Ἕλληνας καμπαλιστής, ὁ
νία), πού κακῶς ἀποκαλεῖται Βυζαντινό κράτο
κράτος.
ς. Οἱ λόγιοι Ἕλλη- Γεώργιος Πλήθων Γεμιστός (1355-1452).
νες φεύγουν
φεύγο υν ἀπό τήν Πό
Πόλη
λη καί βρίσκουν καταφύγιο σέ διάφ
διάφορες
ορες Ὁ Γεμιστός εἶχε διδαχθεῖ τήν Καμπαλάχ ἀπό ἕναν Ἑβραῖο κα -
πόλεις τῆς Ἰταλίας. μπαλιστή, τόν Ἐλισσαῖο, ὅπως μας πληροφορεῖ ὁ ἀριστοτελικός
Αὐτό τό γεγονός σηματοδοτεῖ τήν ἔναρξη τῆς Ἰταλικῆς Ἀνα - φιλόσοφος καί πρῶτος Πατριάρχης μετά τήν ἅλωση, ὁ Γεννάδι -
γέννησης, καθώς οἱ Ἕλληνες μεταφέρουν μαζί τους καί τήν γνώ - ος Σχολάριος. Στήν προσπάθειά του νά διαδώσει τόν καμπαλισμό
ση τῆς ἀρχαίας ἑλληνικῆς σοφίας. Ἤδη ἀπό τόν 14ο αἰώνα οἱ Ἰτα - στούς Ἕλληνες Χριστιανούς, ὁ Γεμιστός πρότεινε νά καταργηθεῖ
λοί εἶχαν ἀρχίσει νά «ξυπνοῦν», μελετῶντας ἀρχαίους Λατίνους ἡ χριστιανική πίστη καί νά ἐπανέλθουν οἱ Ἕλληνες στήν ἀρχαία
συγγραφεῖς, ἀλλά τώρα εἶχαν τήν δυνατότητα νά γνωρίσουν καί ἑλληνική θρησκεία.
τούς ἀρχαίους Ἕλληνες συγγραφεῖς καί τήν ἑλληνική φιλοσοφία. Ὁ Γεμιστός δήλωνε ὅτι εἶναι νεοπλατωνικός φιλόσοφος καί
Καί ἀπό τίς ἰταλικές πόλεις αὐτή ἡ γνώση διαδίδεται καί στήν ὑπό - ἀρχαιολάτρης, ἐνῶ τό θρησκευτικό σύστημα πού πρότεινε ἦταν με -
λοιπη δυτική Εὐρώπη. ταμφιεσμένος καμπαλισμός! Ἀφοῦ δέν ἔπεισε τούς Ἕλληνες, προ-
Παράλληλα μέ τήν διάδοση αὐτήν τῆς ἑλληνικῆς φιλοσοφίας τίμησε νά μείνει στήν Φλωρεντία καί ἐκεῖ γνωρίστηκε μέ τόν ἰσχυ -
συντελέστηκε καί ἡ διάδοση τοῦ ἑβραϊκοῦ καμπαλισμ
καμπαλισμοῦ.
οῦ. Σημα - ρό ἄνδρα τῆς πόλης, τόν Κοσμᾶ Μέδικο (Cosimo di Giovanni de’
ντικό ρόλο ἔπαιξε ἕνα ἄλλο καταστροφικό γεγονός, πού ἔγινε ττόνόν Medici). Ὁ Μέδικος ἐνθουσιάστηκε μέ τίς γνώσεις τοῦ Γεμιστοῦ
15ο αἰώνα, πού ἦταν ὁ διωγμός πού κήρυξαν οἱ Ἰσπανοί βασιλιά - καί τόν χρηματοδότησε, ὥστε νά ἱδρύσουν μία σχολή, παρόμοια μέ
δες ἐναντίον τῶν Ἑβραίων τῆς Ἱσπανίας, τό 1492, τήν ἴδια χρονιά τήν Ἀκαδημία πού εἶχε ἱδρύσει ὁ Πλάτωνας στήν Ἀθήνα.
Μέ τήν σχολή αὐτή ἀναβίωσε ὁ νεοπλατωνισμός καί ξεκίνη - Τό ἴδιο συνέβη σέ ὅλη τήν περίοδο τοῦ Μεσαίωνα. Οἱ Ρωμιοί
σε μία μανιακή ἀναζήτηση τῆς γνώσης, τόσο τῆς ἐπιστημονικῆς, Ἕλληνες, οἱ Βυζαντινοί, διατήρησαν τήν σοφία τῆς ἀρχαίας Ἑλλά-
ὅσο καί τῆς ἀποκρυφιστικῆς! Αὐτό ἀκριβῶς εἶναι ἡ Ἀναγέννηση, δας, ἀλλά δέν προσπάθησαν νά ἀνέβουν ἀκόμη περισσότερο, διότι
διό τι
ἡ ἀναζήτηση τῆς γνώσης (prisca theologia), πού ὑπῆρχε ἀπό τήν συνειδητοποιοῦσαν ὅτι σκοπός τῆς ζωῆς μας δέν εἶναι ἡ γνώση,
ἀρχαιότητα, ἔστω
τῆς μαγείας καί ὄχικαί
τῆςἄν αὐτή ἡ γνώση προερχόταν ἀπό τόν χῶρο
ἐπιστήμης. ἀλλά ὁ Θεός. οἱ Εὐρωπαῖοι λόγιοι, ἀπό τήν Ἀναγέννηση μέχρι σή-
Ἀντίθετα,
μερα, ἔβαλαν σκοπό τῆς ζωῆς τούς τήν γνώση, θεοποίησαν, λά -
τρεψαν τήν γνώση, κυριεύτηκαν ἀπό μανία, καθώς ἦταν ἑρμητικοί
Η. 3 Ἑρμῆς ὁ Τρισμέγιστος καί καμπαλιστές. Ὁπότε, ἔτσι ὁδηγηθήκαμε στήν σύγχρονη ἐποχή,
ὅπου ἡ εὐρωπαϊκή ἐπιστήμη ἔκανε φοβερά ἅλματα, ἀλλά ἀδιαφό-
Ἀναγέννησης. Ἀξίζει μόνο, νά δοῦμε κάποια σημαντικά γεγονότα Γερμανοῦ φιλολόγου Καπνίωνος (Johannes Reuchlin), πού ἦταν
αὐτῆς πορείας. Μέσα στούς κόλπους τῆς παπικῆς θρησκείας ἐμφα - μαθητής τοῦ Μιράντολα. Αὐτό εἶχε ὡς ἀποτέλεσμα ἡ προτεσταντι-
νίστηκαν καί ἄλλοι χριστιανοί καμπαλιστές, ὅπως ὁ φραγκισκανός κή σκέψη στήν Εὐρώπη νά ἐπηρεαστεῖ ἄμεσα ἀπό τόν
τό ν καμπαλισμό
μοναχός Τζόρτζι (Francesco Giorgi) ἤ ὁ καρδινάλιος Βιτέρμπο καί, καθώς Ἄγγλοι καί Γερμανοί κυριάρχησαν στόν Δυτικό κόσμο,
(Egidius Giles Viterbo), πού πίστευαν ὅτι ἡ Καμπαλάχ ἀποδεικνύει κυριάρχησε τελικά στόν δυτικό τρόπο σκέψης Εὐρώπης καί Ἀμε-
τήν ἀλήθεια τοῦ Χριστιανισμοῦ! ρικῆς μία κουλτούρα μέ πολλά καμπαλιστικά στοιχεῖα.
H κατάσταση ἄρχισε νά ξεφεύγει τόν 16ο αἰώνα, μέ τόν ἑρμητι -
κό φιλόσοφο Πέτριτς (Francesco Patrizi) νά ζητᾶ νά ἀναγνωριστεῖ
ἐπίσημα ὁ ἑρμητισμός ὡς χριστιανικό δόγμα καί τελικά ξέφυγε Η. 5 Ροδοσταυρική ἐπανάσταση
ἐντελῶς μέ τόν ἀποστάτη δομινικανό κληρικό Μπροῦνο (Giordano
(Giordan o
Bruno), ὁ ὁποῖος ἀρνήθηκε ἐπίσημα τόν Χριστιανισμό καί πρότει -
νε νά ἀντικατασταθεῖ ἀπό τόν ἑρμητισμό.
Ἡ διάδοση τοῦ καμπαλισμ
καμπαλισμοῦοῦ καί τοῦ ἑρμητισμοῦ διευκολύν-
Ἴ σως ἡ κορυφαία προσωπικότητα Εὐρωπαίου πού πίστευε ταυ -
τόχρονα στόν Χριστό καί στόν ἀποκρυφισμό ἦταν ὁ Ἄγγλος
μαθηματικός Ἰωάννης Ντῆ (John Dee). Ὁ Ντῆ μετατράπηκε σέ ἱε -
θηκε ἀπό ἄλλο ἕνα γεγονός, πού συγκλόνισε τήν Εὐρώπη, τήν ραπόστολο αὐτῆς τῆς πλανημένης ἀντίληψης, νά συνδυάζει κανείς
Προτεσταντική
ἐπιβάλει ὁ Πάπας Μεταρρύθμιση. Ἡ θρησκευτική
στίς ρωμαιοκαθολικές τυραννία πούκατά
χῶρες προκαλοῦσε εἶχε ὁπίστη στόν Χριστό,
παράλογος μελέτηδημιούργησε
συνδυασμός θετικῶν ἐπιστημῶν καί μαγεία.
μία ὁλόκληρη Αὐτός
πνευματική
καιρούς ἐξεγέρσεις, πού συνήθως πνίγονταν στό αἷμα ἤ ὁδηγοῦσαν παράδοση, πού θά ὁδηγήσει στήν ἐμφάνιση τοῦ ροδοσταυρισμοῦ.
στήν πυρά τούς ἐπαναστάτες, κατά τήν συνήθη θηριώδη τακτική Ἡ δράση τοῦ Ντῆ ξεκινᾶ ἀπό τήν Ἀγγλία, ὅπου τό 1558 ἔγινε
τοῦ Πάπα. ἐπιστημονικός σύμβουλος καί προσωπικός ἀστρολόγος τῆς βασί -
Τελικά ἡ ἀντίδραση γενικεύτηκε τό 1517, μέ τόν γνωστό Γερ - λισσας Ἐλισάβετ Α΄ (Elizabeth I Tudor). Ἀργότερα, ὁ Ντῆ πέρασε
μανό Μεταρρυθμιστῆ Μαρτίνο Λούθηρο καί συνδυάστηκε μέ τό στήν ἠπειρωτική Εὐρώπη καί τό 1583 βρέθηκε στήν Πράγα, ὅπου
γεγονός ὅτι Γερμανοί καί Ἄγγλοι δέν ἤθελαν νά ὑποτάσσονται γνωρίστηκε μέ τόν αὐτοκράτορα τῶν Ἀψβούργων Ροῦντολφ Β΄
στήν παπική ἀλαζονεία. Αὐτόματα, σέ αὐτές τίς χῶρες καταργήθη- (Rudolf II), πού ἦταν φανατικός ὁπαδός τοῦ ἀποκρυφισμοῦ καί
κε ἡ Ἱερά Ἐξέταση, ὁπότε καμπαλιστές καί ἑρμητικοί μποροῦσαν εἶχε μετατρέψει τήν πόλη τῆς Πράγας σέ πρωτεύουσα τοῦ ἑρμητι -
νά διαδίδουν
διαδίδο υν τί
τίςς ἰδέες τούς σχεδόν ἄφοβα.
ἄφ οβα. Τό ἀντι
ἀντιπαπικό
παπικό κί
κίνημα
νημα σμοῦ καί τοῦ καμπαλισμοῦ!
τοῦ Λούθηρου δημιούργησε τήν Προτεσταντική «ἐκκλησία», πού Στό ἴδιο πνεῦμα μέ τόν Ροῦντολφ κινήθηκε καί ἄλλος ἕνας
δέν μπόρεσε νά μείνει ἑνωμένη, ἀλλά διασπάστηκε σέ Λουθηρα - πολιτικός, ὁ πρίγκιπας Κρίστιαν Ἄνχαλτ (Christian of Anhalt-
νούς, Καλβινιστές καί Ἀγγλικανούς.
Ἀγγλικανούς. Bernburg). Ὁ Ἄνχαλτ ἦταν Προτεστάντης, πού ἐπηρεασμένος ἀπό
Ἡ διαίρεση τῆς Εὐρώπης σέ Προτεστάντες καί Ρωμαιοκαθο - τήν διδασκαλία τοῦ Ντῆ, πίστευε ὅτι θά μποροῦσαν οἱ Προτεστά -
λικούς ἦταν ἡ ἀφετηρία γιά νά χυθεῖ ἄφθονο αἷμα στήν Εὐρώπη, ντες νά ἀἀλλάξουν
λλάξουν τήν Εὐρώπη πρός τό καλύτερο καί νά θθεμελι
εμελι-
καθώς ὁ Πάπας ἐπιχείρησε νά ἐπαναφέρει τούς Διαμαρτυρόμενους ώσουν ἕναν καλύτερο κόσμο, πού θά βασίζεται στό τρίπτυχο τοῦ
στήν παπική θρησκεία μέ τόν γνωστό «φιλάνθρωπο» τρόπο, δηλα - Ντῆ, χριστιανική πίστη, ἐπιστημονική γνώση καί ἑρμητική μαγεία.
δή μέ σφαγές, πολέμους καί κάψιμο στήν πυρά! Ὁ Ἄνχαλτ καί οἱ ὁμοϊδεάτες του στήν Γερμανία δημιούργησαν
Ταυτόχρονα
Ταυτόχ ρονα μέ τήν θρησκευτική ἐπανάσταση τοῦ Λούθηρου, τήν ὁμάδα τῶν ροδόσταυρων (rosicrucians). Κάποιοι ἀπό τούς
τό 1517, ἄρχισε νά διαδίδεται ὁ καμπαλισμός στίς γερμανόφωνες ροδόσταυρους δημοσίευσαν στό Kassel τῆς Γερμανίας τό 1614
χῶρες τῆς Εὐρώπης, μέσα ἀπό τό ἔργο «De arte cabalistica», τοῦ τό πρῶτο ροδοσταυρικό μανιφέστο, μέ τίτλο Fama Fraternitatis
Roseae Crucis, μέ τό ὁποῖο ἄρχισαν νά διαδίδουν τίς παράξενες ἐμφανίζεται μία νέα Καμπαλάχ, πού βρῆκε τεράστια ἀπήχηση στίς
ἰδέες τους. ἑβραϊκές κοινότητες.
Αὐτό πού ἔδωσε ἐλπίδες στούς ροδόσταυρους ἦταν ὁ βασι - Ὁ Λούρια πέθανε τό 1572, τό ἔτος πού οἱ παπικοί Γάλλοι ἔσφα-
λικός γάμος ἀνάμεσα σέ δύο ἰσχυρούς προτεσταντικούς βασιλι - ζαν τούς προτεστάντες Γάλλους (Huguenots). Τό ἔργο του πρόσθε-
κούς οἴκουςStuart)
(Elizabeth τῆς Εὐρώπης,
καί τοῦ τῆς Ἀγγλίδας
Γερμανοῦ πριγκίπισσας
πρίγκιπα Ἐλισάβετ
Ἐλισάβε
Φρειδερίκου E΄τ σε
τήννέες πλανημένες (tikkun)
ἀποκατάσταση ἰδέες στήν
τῶνἤδη ὑπάρχουσα
ἀνθρώπων πλάνη.
μέσω Μιλοῦσε γιά-
τῆς μετενσάρκω
(Frederick V, Elector Palatinate) τό 1613. σης (gilgul), τήν συστολή (tzimtzum) τοῦ θεοῦ, γιά νά δημιουργηθεῖ
Ὁ Ἄνχαλτ, πού ἦταν σύμβουλος τοῦ Φρειδερίκου, ἐπιχείρησε ὁ κόσμος, καί πολλές ἄλλες φλυαρίες καί ἀνοησίες, μέ τίς ὁποῖες θά
νά ἑ νώσει τίς προτεστ
προτεσταντικές
αντικές παρατάξ
παρατάξεις
εις ἐνάντια στόν παπισμό ἔπρεπε νά γελάει ὁ ἑβραϊκός λαός, ἀντί νά τίς ἐνστερνιστεῖ.
καί τά κατάφερε τό 1619, ὅταν οἱ Βοημοί (Τσέχοι) ἐπαναστάτησαν Μέ τήν ἐξάπλωση αὐτῆς τῆς νέας Καμπαλάχ τόν 17ο αἰώνα,
στήν Πράγα καί ἀνακήρυξαν βασιλιά τῆς Βοημίας τόν Φρειδερίκο. οἱ περισσότεροι Ἑβραῖοι ἀνά τόν κόσμο ἔγιναν καμπαλιστές, ἄν
Ὡστόσο, ὅπως ἀπέτυχε ἡ λουθηρανική ἐπανάσταση (δέν μπό - δέν ἦταν μέχρι τότε. Ὁ παλαιός ταλμουδισμός ὑποτάχθηκε σχεδόν
ρεσε νά κυριαρχήσει σέ ὅλη τήν Εὐρώπη), τήν ἴδια τύχη εἶχαν καί ὁριστικά στόν καμπαλισμό καί τό ἑβραϊκό ἔθνος ἀπομακρύνθηκε
οἱ ροδόσταυροι. Δέν μπόρεσαν νά ἐξασφαλίσουν
ἐξασφαλίσουν τήν στρατιωτι - ἀκόμη περισσότερο ἀπό τόν Ἰουδαϊσμό τῆς Παλαιᾶς Διαθήκης. Ὁ
κή συμπαράσταση τοῦ Ἄγγλου βασιλιά James I (πού ἀρνήθηκε νά θεός τοῦ Γνωστικισμοῦ εἶχε θριαμβεύσει σέ βάρος τοῦ Γιαχβέ τῆς
βοηθήσει τήν κόρη του καί τόν γαμπρό του) ἤ ἄλλων Γερμανῶν Βίβλου, στίς καρδιές καί τίς συνειδήσεις τῶν Ἑβραίων.
πριγκίπων καί νικήθηκαν ἀπό τά παπικά στρατεύματα στήν μάχη
τοῦ Λευκοῦ Ὅρους (Battle of White Mountain 8/11/1620), ἔξω ἀπό
τήν Πράγα. Η. 7 Ἀγγλία, τό καταφύγιο
Οἱ ροδόσταυροι, νικημένοι καί ἀπογοητευμένοι, κατάλαβαν ὅτι τῶν ἀποκρυφιστῶν
ἔπρεπε νά δράσουν μέ ἄλλη μέθοδο, ὑπόγεια καί ὄχι φανερή. Ἡ
πανωλεθρία τοῦ 1620 ὁδήγησε τούς ροδόσταυρους στό νά καταφύ-
γουν σέ κρυφή δράση καί νά ἐνσωματωθοῦν σέ ἄλλες ὀργανώσεις,
μέσα ἀπό τίς ὁποῖες θά συνέχιζαν νά ἐργάζονται, γιά νά πραγματο-
Ἀ πό τήν ἐποχή τῆς βασίλισσας Ἐλισάβετ Α΄ καί τοῦ ἑρμητικοῦ-
καμπαλιστῆ Ντῆ ἡ Ἀγγλία εἶχε γίνει τό βασίλειο τῆς μαγείας.
Ἀκόμη καί στήν ἀγγλική λογοτεχνία τῆς ἐποχῆς (Edmund Spenser,
ποιήσουν τά ἑρμητικά τους ὄνειρα. Καί αὐτές οἱ ὀργανώσεις ἦταν Christopher Marlowe, William Shakespeare), ὁ ἀποκρυφισμός
τά πανεπιστήμια καί οἱ τεκτονικές στοές. ἦταν τό κυρίαρχο στοιχεῖο.
Κομβικό πρόσωπο στήν ἁλυσίδα τῶν Ἄγγλων ἀποκρυφιστῶν,
μετά τόν Ντῆ, ἦταν ὁ πολιτικός καί φιλόσοφος Μπέικον (Roger
Η. 6 Λουριανικός Κ
Καμπαλισμός
αμπαλισμός Bacon). Ὁ Μπέικον ἔζησε τήν ἐποχή πού ἐμφανίστηκε ὁ γερμανικός
ροδοσταυρισμός καί τό ἔργο του The New Atlantis ἔχει πολλές ὁμοι-
Ἐ νῶ διαδι
διαδιδότα
δότανν ὁ καμπαλι
καμπαλισμός
σμός στού
στούςς Εὐρω
Εὐρωπαίο
παίους
υς λογίο υς
κατά τόν 16ο αἰῶνα, ὑπῆρχαν ἐξελίξεις καί στό ἐσωτερικό
τοῦ ἑβραϊκοῦ ἔθνους. Σέ αὐτό ἔπαιξε ρόλο τό πρόσωπο τοῦ Ἰσα-
ότητες μέ τά ροδοσταυρικά κείμενα. Περιγράφεται μία ἰδανική πολι -
τεία, ὅπου θά βασιλεύει ἡ χριστιανική πίστη μέ τήν ἑρμητική γνώση.
Στά μέσα τοῦ 17ου αἰώνα ἡ κεντρική Εὐρώπη ταρασσόταν ἀπό
άκ Λούρια (Yitzhaq Lurya), ὁ ὁποῖος μέ τήν δράση του ἔδωσε νέα τόν Τριακονταετή πόλεμο, πού ξεκίνησε μέ τά γεγονότα τῆς Πρά -
ὤθηση στήν Καμπαλάχ. Οἱ μαθητές τοῦ Λούρια κατέγραψαν τίς γας τό 1620, ἀλλά καί ἡ Ἀγγλία συγκλονίστηκε ἀπό ἐσωτερικό
(δαιμονικές) ἐμπειρίες τοῦ δασκάλου τους, τίς διέδωσαν καί ἔτσι ἐμφύλιο πόλεμο, πού ξέσπασε τό 1642 ἀνάμεσα στό Κοινοβούλιο
70 ΑΠΟ ΤΗΝ ΣΥΝΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΜΑΣΟΝΙΑ Η. Η ΝΕΑ ΕΠΟΧΗ 71
καί τόν βασιλιά Κάρολο Α΄. Οἱ δύο παρατάξεις πού μάχονταν, οἱ καί μέχρι σήμερα ὑπάρχει ἕνα πέπλο μυστηρίου, πού σκεπάζει τόν
κοινοβουλευτικοί
κοινοβουλε υτικοί (Parliamentarians) καί οἱ βασιλικοί (Royalists) τεκτονισμό, κάποια πράγματα εἶναι σαφῆ. Οἱ τέκτονες ἤ μασόνοι
δίχασαν τήν ἀγγλική κοινωνία καί ἔκαναν ἀκόμη πιό ἰσχυρή τήν (mason) ἦταν ἀπό τήν ἐποχή τοῦ Μεσαίωνα σωματεῖα μαστόρων,
ἐπιθυμία νά ἐπικρατήσει εἰρήνη καί δικαιοσύνη, αὐτό πού ὀνειρεύ- οἰκοδόμων, πού ἐργάζονταν κυρίως στήν ἀνοικοδόμηση τῶν μεγα-
ονταν οἱ ροδόσταυροι. λοπρεπῶν καθεδρικῶν ναῶν τῆς Εὐρώπης.
Τό 1657, ὁ ἀρχηγός τῶν κοινοβουλευτικῶν στρατηγός Κρόμ- Αὐτοί οἱ τεχνίτες εἶχαν πάντα ὡς ἐπικεφαλῆς ἕναν ἀρχιτέκτονα
γουελ (Oliver Cromwell) ἔδωσε ἄδεια σέ μία ὁμάδα Ἑβραίων νά (πρωτομάστορα) καί συσκέπτονταν, γιά τά σχέδια τῆς οἰκοδομῆς,
ἐγκατασταθοῦν στήν Ἀγγλία. Οἱ Ἑβραῖοι εἶχαν διωχθεῖ ἀπό τήν σέ καλύβες, πού τίς ὀνόμαζαν στοές (lodge). Τόν 17ο αἰῶνα εἶχε
Ἀγγλία τό 1290 καί ὡς τήν ἐποχή τοῦ Κρόμγουελ ἀπαγορευόταν ἡ σταματήσει πιά ἡ μνημειακή ἀρχιτεκτονική, ἀλλά τουλάχιστον
μόνιμη ἐγκατάστασή τους στό νησί. Ἀσφαλῶς, αὐτό τότ ό γεγονός βο- στήν Βρεταννία οἱ τέκτονες δέν ἔχασαν τήν ὀργάνωσή τους. Συνέ-
ήθησε στήν περαιτέρω διάδοση τοῦ καμπαλισμοῦ στήν Βρεταννία. χισαν νά συγκεντρώνονται σέ διάφορα κτήρια καί νά συναναστρέ -
Μέ τήν λήξη τοῦ ἐμφύλιου πολέμου καί τήν ἀποκατάσταση τοῦ φονται, συζητώντας καί γιά φιλοσοφικά θέματα.
βασιλιά Καρόλου Β΄ στόν ἀγγλικό θρόνο, τό 1660, ἱδρύθηκε καί Μέ αὐτόν τόν τρόπο οἱ μασονικές στοές διατηρήθηκαν, ἀλλά
ἡ Βασιλική Κοινωνία τοῦ Λονδίνου (Royal Society of London for μετατράπηκαν σέ φιλοσοφικές λέσχες, χωρίς ὅμως νά ἔχουν κά -
Improving
ἵδρυμα, Natural
ἕνας Knowledge),
σύνδεσμος δηλαδή
θετικῶν ἕνα κρατικό
ἐπιστημόνων. Μέληἐπιστημονικό
αὐτοῦ τοῦ ποια διάθεση
αὐτές ἄρχιζαν συνωμοτική ἤ ἀνατρεπτική.
νά γίνονται μέλη Σύντομα,
καί ροδόσταυροι, πούστίς στοές
μετά τήν
συνδέσμου ἔγιναν οἱ κορυφαῖοι ἐπιστήμονες τῆς Ἀγγλίας, πολλοί πανωλεθρία τοῦ 1620 βρῆκαν καταφύγιο στόν τεκτονισμό, ὅπου
ἀπό τούς ὁποίους ἦταν καί ἀποκρυφιστές. μποροῦσαν νά συνεχίσουν τήν δράση τους.
Κάπως ἔτσι, ἡ Ἀγγλία ἔγινε τό καταφύγιο τῶν
τ ῶν ροδόσταυρων καί Ἐπίσης, εἶναι πολύ πιθανόν σέ κάποιες στοές νά εἶχαν βρεῖ κα -
τῶν πάσης φύσεως ἀποκρυφιστῶν. Κάτω ἀπό τόν μανδύα τῶν θε - ταφύγιο καί οἱ Ναΐτες ἱππότες, πού σκόρπισαν στήν Εὐρώπη, μετά
τικῶν ἐπιστημῶν τῆς Royal Society συνέχισαν νά ἐνεργοῦν ἑρμη - τόν διωγμό πού εἶχαν ὑποστεῖ ἀπό τόν Πάπα, στίς ἀρχές τοῦ 14ου
τικοί καί καμπαλιστές, πού ἀναζητοῦσαν τήν κρυμμένη γνώση τῆς αἰώνα. Συνεπῶς, ἡ μασονία κατά τόν 17ο αἰῶνα στήν Εὐρώπη εἶχε
φύσης καί τοῦ σύμπαντος. ἀλλάξει δράση καί προσανατολισμό καί εἶχε ἀρχίσει νά γίνεται μία
Ἕνα ἀπό τά ἰδρυτικά μέλη ἦταν ὁ Ἠλίας Ἄσμολ (Elias φιλοσοφική ἑταιρεία, ὅπου εἶχαν εἰσβάλει καί ἄνθρωποι πού ἀσχο -
Ashmole), ὁ ὁποῖος ἦταν χαρακτηριστική περίπτωση ἐπιστήμονα λοῦνταν μέ τόν ἀποκρυφισμό.
καί ἀποκρυφιστή. Ἦταν πολιτικός, νομικός, ἱστορικός, ἀστρολό - Οἱ παλαιότερες γραπτές μαρτυρίες πού ἔχουμε σχετικά μέ τήν
γος, ἀλχημιστής, ροδόσταυρος καί θαυμαστῆς
θαυμαστῆς τοῦ Ντῆ. Παρόμοια εἴσοδο στίς τεκτονικές στοές εἶναι ἀπό τόν Σκοτσέζο στρατιωτικό,
περίπτωση ἦταν καί ὁ λίγο μεταγενέστερος Ἰσαάκ Νεύτων (πού δι- διπλωμάτη, ἀλχημιστή καί φιλόσοφο Μόραϋ (Robert Moray) καί
ατέλεσε καί πρόεδρος τῆς Royal Society), ὁ ὁποῖος ἦταν ἑρμητικός τόν γνωστό μας Ἠλία Ἄσμολ, οἱ ὁποῖοι ἦταν καί ἰδρυτικά μέλη
καί ἀλχημιστής, ἐκτός ἀπό ἐπιστήμονας. τῆς Royal Society. Ὁ Μόραϋ μυήθηκε στήν μασονία τό 1641 καί ὁ
Ἠλίας τό 1646. Μέ βάση τίς ἴδιες μαρτυρίες, ἀρκετοί ροδόσταυροι
ἔγιναν μέλη τίς μασονίας μέχρι τά τέλη τοῦ 17ου
1 7ου αἰώνα, ἀλλά ἦταν
Η. 8 Ἡ μετάλλαξ
μετάλλαξη
η τῆς Μασ
Μασονίας
ονίας ὅλοι Βρεταννοί.
Ἡ πολιτική ταραχή, πού βίωσε ἡ Ἀγγλία τόν 17ο αἰῶνα, ὁδή -
κτός ἀπό τήν ἐπιστήμη, οἱ ροδόσταυροι βρῆκαν ἄλλη μία φι - γησε τά μέλη τριῶν μασονικῶν στοῶν Λονδίνο νά ἑνώσουν τίς δυ-
Ἐ
λόξενη στέγη στήν Ἀγγλία, πού ἦταν οἱ τεκτονικές στοές. Ἄν νάμεις τους,
τ ους, ὥστε νά συμβάλουν στήν ἐπικράτηση
ἐπι κράτηση τῆς πο
πολιτικῆς
λιτικῆς
ὁμαλότητας καί τῆς δικαιοσύνης στήν Βρεταννία. Αὐτό ἔγινε στίς πού ἔγινε πιστός ἀκόλουθος, καί ἔλεγε ὅτι ἦταν… ὁ προφήτης Ἠλί-
24/6/1717 καί ἀπό τήν συνένωση τῶν τριῶν στοῶν δημιουργήθηκε ας, δίπλα στόν «μεσσία» Σαμπατάι.
ἡ μεγάλη μασονική στοά τοῦ Λονδίνου (Grand Lodge), πού ἦταν ἡ Ἡ φήμη τοῦ Σαμπατάι διαδόθηκε μέ ἐντυπωσιακό τρόπο σχε -
«μητέρα» στοά τῆς μασονίας στήν Εὐρώπη. δόν σέ ὅλους τους Ἑβραίους τῆς Εὐρώπης. Ὁ «προφήτης» Νάθαν
-
Λίγο
τσέζο ἀργότερα,νάτόκαταγράψει
συγγραφέα 1723, ἡ Μεγάλη Στοά ἀνέθεσε
τό καταστατικό στόν
καί τήν Σκο
ἱστορία ἄρχισε
νά προετονά ιμαστοῦν,
διακηρύττει
προετοιμαστοῦν, τό 1665
διότι ὅτι οἱ ἁπανταχοῦ
τήν ἑπόμενη χρονιά θθάά Ἑβραῖοι
ἄρχιζε ἡ ἔπρεπε
μεσσι -
τῶν ἐλεύθερων μασόνων, ὅπως αὐτοονομάζονταν, μέ τίτλο «The ανική ἐποχή, πού ἐδῶ καί αἰῶνες περίμενε ὅλο τό ἑβραϊκό ἔθνος.
Constitutions of the Freemasons». Ὡστόσο, τά πάντα ἄλλαξαν Ὁ ἐνθουσιασμός σέ πολλές ἑβραϊκές κοινότητες ἦταν ἀπερί -
στήν πορεία τοῦ τεκτονισμοῦ, ὅταν συνέβη ἕνα ἀκόμη γεγονός, ἡ γραπτος. Τό ὄνειρο ὅλων τῶν Ἑβραίων, σέ κάθε ἐποχή, ἦταν νά
εἰσβολή τῶν Ἑβραίων καμπαλιστῶν στίς μασονικές στοές. δοῦν τόν μεσσία, νά ἔρθει ὁ μεσσίας καί νά φτιάξει τό αἰώνιο κρά -
Οἱ πρῶτοι Ἑβραῖοι εἰσήχθησαν στήν Μεγάλη Στοά τό 1724 καί τος του. Ὑπῆρχαν ὁλόκληρες κοινότητες Ἑβραίων, ὅπως αὐτή τῆς
μέ ἐντυπωσιακή ταχύτητα καί μαεστρία ἐπέβαλαν τόν καμπαλισμό, Ἀβινιόν τῆς Γαλλίας, πού ἄρχισαν νά πουλᾶνε τίς περιουσίες τους
ὡς τό βασικό δόγμα τῆς μασονίας. Ἀλλά ἡ πιό μεγάλη ἐπιτυχία καί νά ἑτοιμάζονται νά φύγουν γιά τήν Ἱερουσαλήμ, ὅπου θά γινό-
εἶναι ὅτι ἔλεγχαν τίς μασονικές στοές, χωρίς οἱ μασόνοι νά γνωρί - ταν ἡ ἐνθρόνιση τοῦ βασιλιά τῶν Ἑβραίων, τοῦ μεσσία Σαμπατάι.
ζουν ποιός εἶναι ὁ πραγματικός ἀρχηγός καί ποιοί οἱ ἀληθινοί στό - Τό γεγονός ὅτι σέ κάποια μέρη τῆς Εὐρώπης οἱ Ἑβραῖοι ὑφίστα -
χοι. Αὐτά τά γνώριζαν μόνο τά κορυφαῖα, τά ἡγετικά στελέχη. ντο διωγμούς ἤ καταπίεση, συνέτεινε στό νά λαχταροῦν τήν ἐμφά-
νιση τοῦ
τ οῦ μεσσία καί νά δοῦν στό πρόσωπο τοῦ Σαμπατάι αὐτόν,
πού θά τούς ἔβγαζε ἀπό τό ἀδιέξοδο. Σέ ἀδιέξοδο, ὡστόσο, ἄρχι -
Η. 9 Σαμπαταϊστές καί Τουρκ
Τουρκοκαμπαλιστές
οκαμπαλιστές σαν νά ὁδηγοῦνται καί οἱ Ὀθωμανοί, πού φοβήθηκαν ὅτι τό κίνημα
τοῦ Σαμπατάι θά μποροῦσε νά δημιουργήσει ἐπικίνδυνες καταστά-
σαλονίκης, πού ἀπό ἐκεῖ καί ἔπειτα θεωροῦνταν Τοῦρκοι, ἀλλά οἱ αὐτοκρατορία τῶν ὀνείρων τους. Θά ἔπρεπε νά φτιάξουν τό κράτος
περισσότεροι ἀπό αὐτούς συνέχισαν νά πιστεύουν στόν καμπαλι - τοῦ μεσσία χωρίς τόν μεσσία, ἔστω καί ἄν αὐτό ἦταν ἐντελῶς ἀνα-
σμό καί νά θυμοῦνται τήν ἑβραϊκή τους ταυτότητα. τρεπτικό καί ἀντίθετο πρός τίς προφητεῖες τῆς Παλαιᾶς Διαθήκης.
Ἀξίζει νά σημειωθεῖ καί γιά τόν Νάθαν, ὅτι πέθανε στήν περιο - Καί ὅταν θά ἦταν ὅλα ἕτοιμα, θά ἔβαζαν καί κάποιον μεσσία, γιά
χή τῶν σημερινῶν Σκοπίων καί ἐκεῖ βρίσκεται μέχρι σήμερα ὁ τά - νά τούς κυβερνήσει, σάν τό κερασάκι στήν τούρτα!
φος του. Αὐτό τό γεγονός ὁδηγεῖ τούς σημερινούς Σιωνιστές, πού Ἀκριβῶς αὐτή ἡ ὁμάδα τῶν καμπαλιστῶν Ἑβραίων ἦταν αὐτή
ἐλέγχουν καί τό ἀμερικανικό ΝΑΤΟ, νά θεωροῦν τά Σκόπια ἱερή πού δημιούργησε τόν Σιωνισμό, δηλαδή τήν προσπάθεια δημιουρ-
πόλη καί νά θέλουν νά κατασκευάσουν τό μεγάλο ψευδομακεδο- γίας ἑνός πανίσχυρου ἑβραϊκοῦ κράτους μέ πρωτεύουσα τήν Ἱε -
νικό κράτος! ρουσαλήμ, τό ὁποῖο θά ἀναβίωνε τό ἀρχαῖο κράτος τοῦ Ἰσραήλ,
τοῦ Δαβίδ καί τοῦ Σολομώντα. Καί αὐτό θά γινόταν ὄχι μέ τήν χά -
ρη τοῦ Θεοῦ καί τήν δράση τοῦ Μεσσία, ἀλλά μέ τήν δύναμη τῆς
Η. 10 Ἡ γένεση τοῦ Σιωνισμοῦ καμπαλιστικῆς μαγείας καί τοῦ Ἑωσφόρου.
Ἀλλά καί ἄν κατάφερναν νά ὑλοποιήσουν αὐτό τό παρανοϊκό
ό ἀποτυχημένο μεσσιανικό κίνημα τοῦ Σαμπατάι ἐπηρέασε σχέδιο, πώς θά ἔπειθαν τούς ἄλλους λαούς, ἰδίως τούς χριστια -
-
Τ
βαθύτατα
λιστῶν τήν Πάνω
Ἑβραίων. ψυχολογία καί τόν τρόπο
πού πίστεψαν σκέψης
ὅτι εἶχε ἔρθει τῶν καμπα
ἡ λύτρωση νικούς, νά
ἔπρεπε ὅτιτόν
ἦρθε ὁ μεσσίας
μ εσσίας καίἘφόσον
προσκυνήσουν; ὅλοι οἱοἱἄνθρωποι τοῦπίστευαν
Χριστιανοί κόσμου ὅτι
θά
γιά τό ἔθνος τους, μέ τόν ἐρχομό τοῦ μεσσία, ἀπογοητεύτηκαν καί ὁ Μεσσίας εἶναι ὁ Ἰησοῦς Χριστός, δέν ὑπῆρχε περίπτωση νά ἀπο -
προβληματίστηκαν.
προβληματίστηκ αν. Μεσσία περίμεναν καί μεσσία δέν ἔβλεπαν! δεχθοῦν κάποιο ἄλλο πρόσωπο, στήν θέση τοῦ Μεσσία.
Πῶς θά μποροῦσαν νά ἀντιμετωπίσουν αὐτό τό πρόβλημα; Συνεπῶς, ἔπρεπε νά λύσουν καί αὐτό τό πρόβλημα. Δέν μπο -
Ἡ περίπτωση τοῦ Σαμπατάι δέν ἦταν ἡ μόνη, ἀλλά σίγουρα ρεῖ νά ὑπάρχουν δύο μεσσίες, δύο βασιλιάδες στόν ἴδιο θρόνο. Καί
ἦταν ἡ πιό συγκλονιστική. Ὑπῆρξαν καί παλαιότερα καί ἀργότερα μέσα στίς φιλοδοξίες τῶν καμπαλιστῶν Ἑβραίων ἦταν ὁ βασιλιάς
διάφοροι Ἑβραῖοι, πού ἰσχυρίζονταν ὅτι εἶναι ἀπεσταλμένοι τοῦ θε- τους, ὁ μεσσίας τους, νά γίνει βασιλιάς ὅλων τῶν ἀνθρώπων πάνω
οῦ, ἀλλά ἀποδεικνύονταν ψεῦτες. Ἄλλη μία περίπτωση ἦταν αὐτή στήν γῆ. Ὅλοι νά προσκυνήσουν, ὅλοι νά λατρέψουν σάν θεό τόν
τοῦ Ἰακώβου Φράνκ (Jacob Frank, 1726-1791), πού ἔλεγε ὅτι εἶναι μεσσία τῶν Ἑβραίων. Αὐτός, ἐξάλλου, εἶναι καί ὁ πόθος τοῦ Δια -
ἡ μετενσάρκωση τοῦ Σαμπατάι! Δημιούργησε καί αὐτός Ἑβραίους βόλου, νά πάρει τήν θέση τοῦ ἀληθινοῦ Θεοῦ, νά τόν λατρέψει γιά
ὁπαδούς, στήν Πολωνία, πού τελικά ἔγιναν ρωμαιοκαθολικοί. πάντα ὁλόκληρη ἡ ἀνθρωπότητα.
Ὅλα αὐτά τά «μεσσιανικά» γεγονότα ὁδήγησαν μία ὁμάδα κα - Ὅταν ὁ 17ος αἰώνας ἔσβηνε στήν Εὐρώπη καί ἀνέτειλε ὁ ἑπό -
μπαλιστῶν Ἑβραίων στήν σκέψη ὅτι οἱ μεσσίες καί οἱ προφῆτες μενος, ἡ ἑρμητική καί ἡ καμπαλιστική μαγεία εἶχε δηλητηριάσει
εἶναι ἐπικίνδυνοι γιά τό ἰουδαϊκό στοιχεῖο! Ἄν κάθε λίγο παρου - τόσο τήν εὐρωπαϊκή ὅσο καί τήν ἑβραϊκή σκέψη. Οἱ κορυφαῖες
σιάζονταν «μεσσίες», προξενοῦσαν ἐνθουσιασμό στούς Ἑβραίους προσωπικότητες τοῦ ἐπιστημονικοῦ χώρου ἦταν ἑρμητικοί, κα -
καί στό τέλος ἀποδεικνύονταν ἀπατεῶνες ἤ, ἀκόμη χειρότερα, με - μπαλιστές ἤ καί τά δύο μαζί, ὅπως καί οἱ κορυφαῖοι ραββίνοι τῶν
ταστρέφονταν σέ ἄλλη θρησκεία καί ἀποκόβονταν ἀπό τό ἑβραϊκό Ἑβραίων. Ἀλλά οἱ Εὐρωπαῖοι ἀποκρυφιστές, σέ σχέση μέ τούς
ἔθνος, στό τέλος οἱ Ἑβραῖοι θά ἔσβηναν. Ἑβραίους «συναδέλφους» τους, δέν μισοῦσαν τό πρόσωπο τοῦ Ἰη -
Συνεπῶς, ἡ λύση γιά τούς καμπαλιστές Ἑβραίους θά ἦταν νά βά- σοῦ Χριστοῦ. Συνέχισαν νά πιστεύουν ὅτι ὁ Χριστός εἶναι ὁ Υἱός
λουν στήν ἄκρη τούς μεσσίες καί τούς προφῆτες καί νά ἐργαστοῦν τοῦ Θεοῦ, ὁ Μεσσίας τῆς Παλαιᾶς Διαθήκης, ἔστω καί ἄν σέ ὅλα
ἀπό μόνοι τους, ὥστε νά δημιουργήσουν τήν παγκόσμια καί αἰώνια τά ἄλλα ἦταν βυθισμένοι σέ πλάνες καί αἱρέσεις.
Ἄν ἑξαιρέσουμε τόν Μπροῦνο, ὁ ὁποῖος δημόσια ζήτησε νά στοές καί στίς ροδοσταυρικές ἀδελφότητες καί νά τίς ἐλέγξουν,
καταργηθεῖ ὁ Χριστιανισμός καί νά ἐπιβληθεῖ ὁ ἑρμητισμός, ὡς ἀμέσως θά εἶχαν ἕτοιμο στρατό, καί πεζικό καί εἰδικές δυνάμεις!
θρησκεία τῆς Εὐρώπης, ὅλοι οἱ ὑπόλοιποι Εὐρωπαῖοι δέν εἶχαν Καί πράγματι, κατά τήν διάρκεια τοῦ 18ου αἰώνα οἱ Σιωνιστές πά -
ἐχθρική διάθεση πρός τόν Χριστιανισμό ἤ, τουλάχιστον, δέν τό λεψαν καί τά κατάφεραν νά κυριαρχήσουν σέ αὐτούς τούς δύο χώ -
-
ἐκδήλωναν. Αὐτό ἦταν
ων, πού ἀποφάσισαν νάἕνα βασικό ἐμπόδιο
τό λύσουν στά σχέδια
μέ τήν δράση τῶν τόν
τους, ἀπό Ἑβραί
18ο ρους.
Ἡ ἐπιδεξιότητα καί ἡ εὐστροφία, πού ἐπέδειξαν οἱ Σιωνιστές,
αἰῶνα καί ἔπειτα. προκειμένου νά πάρουν τά ἡνία τῆς μασονίας καί τοῦ ροδοσταυ -
ρισμοῦ στήν Εὐρώπη, μᾶς ἀφήνει κατάπληκτους. Δυστυχῶς, ὅμως,
ὅλη αὐτή ἡ μαεστρία γινόταν γιά τήν καταστροφή τῆς ἀνθρωπότη -
Η. 11 Ἡ δράση τῶν Σιωνιστῶν τας, ὄχι γιά τήν πρόοδο.
Οἱ Σιωνιστές δροῦσαν ταυτόχρονα σέ πολλά ἐπίπεδα, πολιτικό,