124655723 Σχεδιασμός Φορέων από Σκυρόδεμα Θεωρητικό Υπόβαθρο και Εφαρμογή σε Συνήθεις Φορείς PDF
124655723 Σχεδιασμός Φορέων από Σκυρόδεμα Θεωρητικό Υπόβαθρο και Εφαρμογή σε Συνήθεις Φορείς PDF
ΤΟ ΘΕΩΡΗΤΙΚΟ ΥΠΟΒΑΘΡΟ
ΤΟΥ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ
2
ΚΑΤΑΣΚΕΥΕΣ ΑΠΟ ΣΚΥΡΟΔΕΜΑ
Εκτύπωση: ΕΜΠ
Τεχνική Επιμέλεια: Ν. Γκάνης, Ν. Δημάκης, Γ. Καραγκιοζόπουλος,
Μ. Σακελλάρης, Α. Χρυσανθόπουλος
3
ΤΟ ΣΚΥΡΟΔΕΜΑ ΑΠΟ
ΤΗΝ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΑ ΩΣ ΣΗΜΕΡΑ
I
ΑΡΧΕΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ
ΚΑΤΑΣΚΕΥΩΝ
II
ΒΗΜΑΤΑ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΚΑΤΑΣΚΕΥΩΝ
ΑΠΟ ΣΚΥΡΟΔΕΜΑ
III
ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ
ΣΥΝΗΘΩΝ ΦΟΡΕΩΝ
IV
ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ
4
ΔΟΜΗ ΚΑΙ ΧΡΗΣΙΜΟΤΗΤΑ
ΤΟΥ ΒΟΗΘΗΜΑΤΟΣ
Σεπτέμβριος 2008
5
ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ
ΕΙΣΑΓΩΓΗ
ΜΕΡΟΣ Ι
ΑΡΧΕΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΚΑΤΑΣΚΕΥΩΝ
ΜΕΡΟΣ ΙΙ
ΑΡΧΕΣ ΚΑΙ ΒΗΜΑΤΑ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΚΑΤΑΣΚΕΥΩΝ ΑΠΟ ΣΚΥΡΟΔΕΜΑ
6
Δ1. ΥΛΙΚΑ, ΟΝΟΜΑΤΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΑΝΑΓΩΓΗ ΠΛΑΚΩΝ ΣΕ ΓΡΑΜΜΙΚΟΥΣ ΦΟΡΕΙΣ
1. Ταυτοποίηση, Δομή και Συμβατικές Απαιτήσεις για την Αντοχή του Σκυροδέματος 75
2. Τεχνολογικά χαρακτηριστικά Σκυροδέματος 77
3. Ταυτοποίηση, Τύποι και Βασικά χαρακτηριστικά Χάλυβα 85
4. Γενικές Αρχές Όπλισης – Ενεργοποίηση και Αγκύρωση
5. Ονοματολογία Γραμμικών Φορέων 87
6. Ονοματολογία Πλακών και Αναγωγή τους σε Γραμμικούς Φορείς 90
7
8. Καμπτική Αντοχή Φορέων που δεν Έχουν Ορθογωνική Διατομή 176
9. Καμπτική Συμπεριφορά και Αντοχή Φορέων με Θλιβόμενο Οπλισμό 178
10. Αξονική Δύναμη Αστοχίας 180
11. Η Επιρροή της Αξονικής Δύναμης στην Τιμή της Καμπτικής Αντοχής 182
12. Υπολογισμός Διατμητικών Αντοχών 185
13. Υπολογισμός Στρεπτικών Αντοχών 187
Θ. ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΑΓΚΥΡΩΣΕΩΝ
1. Οι Δυσμενέστατες Συνέπειες της Ανεπαρκούς Αγκύρωσης του Οπλισμού 190
2. Σχεδιασμός Έναντι Τάσεων Συνάφειας 191
3. Έλεγχος Μηκών Αγκύρωσης 198
4. Τρόποι Μείωσης Μηκών Αγκύρωσης- Ρηγμάτωση από Υπέρβαση Αντοχής Συνάφειας 222
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ
ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΣΕ ΣΥΝΗΘΕΙΣ ΦΟΡΕΙΣ
8
8. Καμπτική Αντοχή Φορέων που δεν Έχουν Ορθογωνική Διατομή 176
9. Καμπτική Συμπεριφορά και Αντοχή Φορέων με Θλιβόμενο Οπλισμό 178
10. Αξονική Δύναμη Αστοχίας 180
11. Η Επιρροή της Αξονικής Δύναμης στην Τιμή της Καμπτικής Αντοχής 182
12. Υπολογισμός Διατμητικών Αντοχών 185
13. Υπολογισμός Στρεπτικών Αντοχών 187
Θ. ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΑΓΚΥΡΩΣΕΩΝ
1. Οι Δυσμενέστατες Συνέπειες της Ανεπαρκούς Αγκύρωσης του Οπλισμού 190
2. Σχεδιασμός Έναντι Τάσεων Συνάφειας 194
3. Έλεγχος Μηκών Αγκύρωσης 198
4. Τρόποι Μείωσης Μηκών Αγκύρωσης- Ρηγμάτωση από Υπέρβαση Αντοχής Συνάφειας 192
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ
ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΣΕ ΣΥΝΗΘΕΙΣ ΦΟΡΕΙΣ
9
ΜΕΡΟΣ ΙV
ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ
10
ΠΩΣ ΝΑ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΗΘΕΙ ΤΟ ΒΟΗΘΗΜΑ
« Ο Νους δεν είναι σκεύος που πρέπει να γεμίσει,
αλλά Πυρ που πρέπει να αναφλαγεί»
Πλούταρχος
11
συνάντηση δύο γλωσσών, η μετάφραση από τη γλώσσα της στατικής στη
γλώσσα της αντοχής των υλικών.
Με τον ίδιο τρόπο και το κλειδί της κατανόησης των βιβλίων και των
βοηθημάτων σχετικά με το σχεδιασμό των κατασκευών από σκυρόδεμα, όπως
και για οποιοδήποτε θέμα, βρίσκεται στη μετάφραση της γλώσσας των βιβλίων
στην προσωπική γλώσσα κατανόησης του καθενός.
Η γλώσσα κατανόησης ως απόκριση των προδιαθέσεων και του πεδίου
εμπειρίας κάθε ανθρώπου διαφέρει από άνθρωπο σε άνθρωπο εκφράζοντας
την μοναδικότητά του
Για παράδειγμα, αν ο ρόλος των ράβδων του οπλισμού
των φορέων συσχετισθεί με το ρόλο της κλωστής στο
ράψιμο των σχισμών ενός υφάσματος, γίνεται προφανές
ότι η ράβδος του οπλισμού στον πρόβολο που φαίνεται
στο σχήμα δεν μπορεί να κοπεί στη θέση που θα ανοίξει
η ρωγμή του φορέα, όπως δεν μπορεί να κοπεί η κλωστή στη θέση της
σχισμής, αλλά το ύφασμα πρέπει να ραφτεί και πέραν από τη θέση αυτή και
γίνεται, επίσης, αντιληπτό γιατί τέτοια λάθη, τα οποία παρατηρούνται συχνά στις
εξετάσεις, ισοδυναμούν με πλήρη αποτυχία του σχεδιασμού του φορέα κι ας
προκύπτουν ορθά νούμερα από την αριθμητική εφαρμογή των σχέσεων
σχεδιασμού για το πάχος της κλωστής–ράβδου.
12
ΕΠΙΣΗΜΑΝΣΕΙΣ
« Όταν ο μεγάλος ιταλός φυσικός Ενρίκο Φέρμι μετανάστευσε στο Πανεπιστήμιο Κολούμπια της
Νέας Υόρκης, συνήθιζε να θέτει ως πρώτη άσκηση στους φοιτητές του να του βρουν πόσοι…
χορδιστές πιάνων υπάρχουν στην πόλη. Εκείνοι άρχιζαν τους μαθηματικούς υπολογισμούς
(αριθμός κατοίκων, αριθμός πιθανών πιάνων ανά οικογένεια, χρόνος χορρδίσματος, αριθμός
χορδισμάτων ανά ημέρα, κ.λ.π.), έως ότου ο Φέρμι τους έφερνε έναν Χρυσό Οδηγό και τους έλεγε
να τον ανοίξουν στο επάγγελμα χoρδιστής πιάνου. Τι θέλω να πω με αυτό; Ότι εκείνο που μας
λείπει πολύ συχνά είναι να σκεφτόμαστε το κάθε πρόβλημα στη σωστή του κλίμακα»
Συνέντευξη στα Νέα (9-5-2004) του Pierre-Gilles de Gennes
13
Ομοίως, η ποσότητα του οπλισμού που θα προκύψει ρωγμές και, προφανώς, έχει καταστραφεί η συνάφεια
από την αριθμητική εφαρμογή ενός τύπου δεν είναι των δύο υλικών, κ.ά.
αυτή η οποία και θα τοποθετηθεί στην πράξη, καθώς ο Οι Αποκλίσεις από τις Παραδοχές για τον
οπλισμός διατίθεται σε τυποποιημένες διαμέτρους και
Υπολογισμό των Δράσεων των Φορέων
δεν είναι δυνατόν να τοποθετηθεί κλάσμα μιας
ράβδου. Για τον υπολογισμό των δράσεων κατά το σχεδιασμό
των φορέων εντοπίζεται το στατικό σύστημα του
Αν, για παράδειγμα, προκύψει από τον υπολογισμό φορέα και ακολουθεί η στατική επίλυση.
εμβαδόν του οπλισμού ίσο με 6,953 cm2 θα
τοποθετηθούν τέσσερις ράβδοι με διάμετρο 16 mm οι Κατά τον εντοπισμό του στατικού συστήματος γίνεται
οποίες αντιστοιχούν σε εμβαδόν οπλισμού 8 cm2. η παραδοχή ότι οι ακραίες στηρίξεις των φορέων είναι
απόλυτες αρθρώσεις ή πακτώσεις και ότι οι στηρίξεις
Οι Αποκλίσεις των Αντοχών των Επί Μέρους είναι ακλόνητες.
Υλικών Στην πράξη, όμως, οι στηρίξεις είναι, εν γένει, μερικές
Η συμβατική (συμφωνημένη) αντοχή του σκυροδέ- πακτώσεις και υποχωρούσες, ιδιαίτερα οι στηρίξεις
ματος η οποία υπεισέρχεται στις σχέσεις υπολογισμού επί δοκών, καθώς και οι δοκοί εμφανίζουν βέλος.
των αντοχών των φορέων απέχει σημαντικά από την Κατά τη στατική επίλυση ευθύγραμμων φορέων ο
πραγματική αντοχή του σκυροδέματος του φορέα. κεντροβαρικός τους άξονας, ο οποίος αποτελεί και τον
Για παράδειγμα, ενώ η συμβατική αντοχή του σκυρο- άξονα αναφοράς των στατικών μεγεθών, θεωρείται
δέματος μετρείται σε 28 ημέρες, τα φορτία για τα οποία ευθύγραμμος και η ροπή αδρανείας του φορέα, η
σχεδιάζεται ο φορέας δρουν όταν θα χρησιμοποιηθεί η οποία λαμβάνεται υπόψη κατά την επίλυση συνεχών
κατασκευή σε ένα ή και περισσότερα χρόνια μετά τη φορέων, θεωρείται σταθερή κατά μήκος των
σκυροδέτησή της. ανοιγμάτων του.
Το σκυρόδεμα θα έχει τότε σημαντικά μεγαλύτερη Η εντεινόμενη, όμως, διατομή του φορέα κατά μήκος
αντοχή από τη συμβατική (ιδιαίτερα το σκυρόδεμα με του δεν είναι ίδια και, γι αυτό, και ο κεντροβαρικός του
ελληνικό τσιμέντο στο οποίο η ποζουλάνη που άξονας δεν είναι ευθύγραμμος, ούτε η ροπή αδρανείας
περιέχει καθυστερεί το ρυθμό ανάπτυξης της αντοχής του είναι σταθερή κατά μήκος του.
του). Στις θέσεις κατά μήκος ενός καμπτόμενου φορέα στις
Η αντοχή δε του χάλυβα ποιότητας S500 η οποία για οποίες εμφανίζονται οι καμπτικές ρωγμές η εντεινό-
τον υπολογισμό των αντοχών των φορέων τίθεται ίση μενη διατομή του φορέα περιορίζεται σ΄ αυτήν της
με 500 MPa έχει επανειλημμένα μετρηθεί στο θλιβόμενης ζώνης του φορέα και του εφελκυόμενου
εργαστήριο, στα πλαίσια διπλωματικών εργασιών, να οπλισμού και το κέντρο βάρος της και η ροπή
κυμαίνεται μεταξύ 520 και 890 ΜΡa, ανάλογα με τη αδρανείας της διαφέρουν απ΄ αυτά των μη ρηγματω-
χώρα προέλευσης και την εταιρεία παραγωγής. μένων διατομών του φορέα.
Στην περίπτωση δε των πλακοδοκών το συνεργα-
Οι Αποκλίσεις από τις Παραδοχές για τον ζόμενο πλάτος τους μεταβάλλεται κατά μήκος του
Υπολογισμό των Αντοχών των Φορέων φορέα, μηδενιζόμενο σχεδόν στην περιοχή των
Ο υπολογισμός των αντοχών των φορέων από στηρίξεων και ο κεντροβαρικός άξονάς τους αποκλίνει
σκυρόδεμα βασίζεται σε πλήθος παραδοχών, κάποιες σημαντικά από την ευθυγραμμία, η δε ροπή αδρανείας
από τις οποίες είναι προφανές ότι απέχουν σημαντικά τους μεταβάλλεται σημαντικά κατά μήκος τους.
από την πραγματικότητα, όπως, για παράδειγμα, η Οι δε μέθοδοι των τυπικών στατικών επιλύσεων
παραδοχή ότι οι διατομές των φορέων παραμένουν βασίζονται στην παραδοχή ότι οι φορείς συμπεριφέ-
επίπεδες ακόμη και κατά την αστοχία τους, ή ότι ρονται ελαστικά και, γι αυτό, είναι ακριβείς για φορείς
υπάρχει πλήρης συνάφεια μεταξύ των ράβδων του με ελαστική συμπεριφορά, αλλά όχι για φορείς από
οπλισμού και του σκυροδέματος στις κρίσιμες οπλισμένο σκυρόδεμα οι οποίοι έχουν έντονα
διατομές του φορέα στις οποίες, όμως, έχουν ανοίξει ελαστοπλαστική συμπεριφορά.
14
ΕΙΣΑΓΩΓΗ
ΕΙΣΑΓΩΓΗ
ΤΟ ΣΚΥΡΟΔΕΜΑ
ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΑ
ΜΕΧΡΙ ΣΗΜΕΡΑ
15
ΕΙΣΑΓΩΓΗ Το Σκυρόδεμα από την Αρχαιότητα μέχρι σήμερα
1. ΤΟ ΣΚΥΡΟΔΕΜΑ ΩΣ ΑΝΑΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ
ΤΩΝ ΦΥΣΙΚΩΝ ΛΙΘΩΝ
Το σκυρόδεμα ως τεχνητός λίθος μπορεί να ειδωθεί ως αναδημιουργία των φυσικών λίθινων
σχηματισμών και τα χαρακτηριστικά του ως αποτέλεσμα μνήμης των χαρακτηριστικών τους
και της προϊστορίας τους. Για την παραγωγή του οι φυσικοί λίθινοι σχηματισμοί
θρυμματιζόμενοι και επανασυγκολλούμενοι μεταφέρονται στην επιθυμητή θέση και
παίρνουν την επιθυμητή μορφή, υποκείμενοι σε αναδημιουργία,
1.1 Οι τρεις Όροι Δημιουργίας του 1.3 Το Τσιμέντο και η Ενεργοποιημένη Μνήμη
Το σκυρόδεμα προκύπτει θραύοντας τους φυσικούς Η διαδικασία παραγωγής του τσιμέντου μπορεί να
λίθους σε μικρά τεμάχια, τα αδρανή, και συγκολ- ειδωθεί ως η ενεργοποίηση, μέσω θέρμανσης και
λώντας τα μεταξύ τους με τσιμέντο. Το τσιμέντο άλεσης, της μνήμης του μητρικού υλικού. Λεπτόκοκκα
προκύπτει με ξήρανση και άλεση λίθων και ενεργο- υλικά, όπως η θηραϊκή γη και η ιπτάμενη τέφρα
ποιείται ως κόλλα αναμιγνυόμενο με νερό. λειτουργούν ως (φυσικά) τσιμέντα χωρίς να υπο-
στούν θέρμανση. Διατηρούν τη μνήμη τους, λόγω της
Το τσιμέντο ως ο ενεργητικός όρος της δημιουργίας
πρόσφατης θερμικής ιστορίας τους, η θηραϊκή γη
επενεργεί στα σκύρα, ως τη μήτρα, τον παθητικό
κατά την ηφαιστειακή διεργασία και η ιπτάμενη τέφρα
φορέα, με την επενέργεια του νερού ως του καταλύτη
κατά την καύση των λιγνιτών στους σταθμούς
που κάνει δυνατή την αλληλεπίδραση των δύο και την
παραγωγής ρεύματος.
τελική εκδήλωση του σκυροδέματος.
Η όλη διαδικασία παραγωγής του σκυροδέματος 1.4 Η Θλιπτική Αντοχή ως Μνήμη Συμπίεσης
αποτελεί, όπως φαίνεται από την παρατεταμένη νωπή
και μεταβατική κατάστασή του πριν τη σκλήρυνσή του, Ως αποτέλεσμα της μνήμης της επί αιώνες συμπίεσης
επανάληψη της αρχικής δημιουργίας του γήινου φλοι- των πετρωμάτων το σκυρόδεμα χαρακτηρίζεται από
ού, τεχνητή προέκταση του οποίου είναι οι κατα- αυξημένη αντοχή σε συμπίεση, αυξημένη θλιπτική
σκευές από σκυρόδεμα. αντοχή, και, ελλείψει αντίστοιχης μνήμης, από αμε-
λητέα ικανότητα τάνυσης, αμελητέα εφελκυστική
αντοχή.
1.2 Τα Τέσσερα Στάδια της Δημιουργίας του
Όπως κάθε δημιουργία, το σκυρόδεμα παράγεται,
αναπτύσσεται, αποκτώντας συνεχώς και μεγαλύτερη 1.5 Η Ανθεκτικότητα ως Μνήμη Διάρκειας
αντοχή μέχρι την ωρίμανσή του, εξελίσσεται αναμι- Ως αποτέλεσμα της μνήμης της διαχρονικής ύπαρξης
γνυόμενο με πρόσμικτα (σκόνη πυριτίου, ιπτάμενη των μητρικών πετρωμάτων του, ως της πρώτης
τέφρα, κ.ά.) και πρόσθετα (ρευστοποιητικά, επιβρα- φάσης της δημιουργίας, το σκυρόδεμα πριν τη
δυντικά, επιταχυντικά, διογκωτικά, κ.λ.π), μεταλλάσ- συγχώνευσή του με το χάλυβα και τη μεταλλαγή του,
σεται συγχωνευόμενο με άλλα υλικά (ράβδους χάλυ- εμφανίζει ιδιαίτερα μεγάλη διάρκεια στο χρόνο Σε
βα, ίνες, κ.ά) και γηράσκει θρυμματιζόμενο και ανα- ανασκαφές στη Γιουγκοσλαβία ευρέθησαν άθικτα
κυκλούμενο. δάπεδα από σκυρόδεμα χρονολογούμενα το 700 π.χ.
16
ΕΙΣΑΓΩΓΗ Το Σκυρόδεμα από την Αρχαιότητα μέχρι σήμερα
Με την προοδευτική συγκέντρωση των μελών της Αν ΑΒΓΔ είναι η θέση στοιχειώδους τμήματος μήκους
ανθρωπότητας κατά τόπους, στις πόλεις, συνέπεια Δx του οριζόντιου μέλους στο Σχ. 2(α) πριν την
της μεταξύ τους ανταγωνιστικότητας, λόγω της επιπόνησή του, η νέα του θέση μετά την επιβολή του
αποξένωσης τους από το φυσικό περιβάλλον τους, φορτίου θα είναι η Α΄Β΄ΓΔ. Το μήκος ΑΒ θα έχει
και της συνεπαγόμενης ανάγκης ελέγχου του, βραχυνθεί κατά Δl2 και το μήκος ΓΔ θα έχει
ακολουθεί επικόλληση της μιας κατασκευής επάνω εφελκυστεί κατά Δl1.
στην άλλη, οι πολυώροφες κατασκευές, οι πολυκα-
τοικίες. Επειδή οι μετατοπίσεις Δl1 και Δl2 παρεμποδίζονται
από τις στηρίξεις του φορέα, ο φορέας αναπτύσσει
Με τη νέα διαμόρφωση εισάγονται οριζόντια μέλη εις στο κάτω πέλμα μια εφελκυστική παραμόρφωση ε1
απομίμηση της σκελετικής διαμόρφωσης του ανθρώπι- (ε1=Δl1/Δx) και μια εφελκυστική τάση σ 1 και στο
νου φυσικού σώματος (θώρακας, λεκάνη) και κατά επάνω πέλμα μια θλιπτική παραμόρφωση ε2 (ε2=
παρέκκλιση του φυσικού νόμου της βαρύτητας. Δl2/Δx) και μια θλιπτική τάση σ2 .
Λόγω της οριζοντίωσης των μελών της κατασκευής, η
ροή των φορτίων αποκλίνει, όπως φαίνεται στο 2.2 Η Λύση της Συγχώνευσης Σκυροδέματος
Σχ. 1(α), από τη φυσική (κατακόρυφη) τροχιά της. Η και Χάλυβα
απόκλιση αυτή της ροής των φορτίων θέτει σε
λειτουργία τον νόμο της εξισορρόπησης. Το σκυρόδεμα ως τεχνητός λίθος μπορεί να
συμπιεστεί, να θλιβεί, αλλά δεν μπορεί να εκταθεί, να
Αναπτύσσονται, όπως φαίνεται στο σχήμα 1(α),
εφελκυστεί.
ελκτικές (εφελκυστικές) δυνάμεις οι οποίες τείνουν
να επαναφέρουν τη ροή των φορτίων στην Η εφελκυστική ικανότητά του είναι αμελητέα
κατακόρυφη φυσική τροχιά της, όπως προκύπτει μικρότερη από το 1/10 της θλιπτικής ικανότητάς του.
παρατηρώντας τη παραμορφωμένη θέση ενός Για την εφαρμογή του σε οριζόντιους (καμπτόμενους)
οριζόντιου μέλους της κατασκευής στο Σχ. 1(β). φορείς, το σκυρόδεμα οπλίζεται με υλικό με μεγάλη
εφελκυστική αντοχή, το χάλυβα, ο οποίος
17
ΕΙΣΑΓΩΓΗ Το Σκυρόδεμα από την Αρχαιότητα μέχρι σήμερα
ενσωματώνεται στις εφελκυόμενες περιοχές του Σημαντική διάβρωση του χάλυβα, πέραν της
φορέα με τη μορφή ράβδων, όπως φαίνεται στο Σχ. 3, σημαντικής μείωσης της ενεργής διατομής του
και το σκυρόδεμα μεταλλάσσεται σε οπλισμένο συνεπάγεται καταστροφή της συνάφειάς του με το
σκυρόδεμα. σκυρόδεμα.
α
Όπως εντοπίστηκε παραπάνω, ο χάλυβας μέσα στο
σκυρόδεμα εντείνεται μόνο αν μπορέσει να
παρακολουθήσει την εφελκυστική παραμόρφωση του
α σκυροδέματος που το περιβάλλει, αν είναι κολλημένο
3Φ16 α-α
σ΄ αυτό.
Σχ. 2.3 Η λύση της όπλισης
Αν στην διεπιφάνεια των δύο υλικών παρεισφρήσει η
Η ενσωμάτωση του χάλυβα γίνεται κατά τη νωπή χαλαρή απόθεση της σκουριάς, η κόλληση αυτή
φάση κατά την οποία πρέπει να εξασφαλιστεί ότι οι καταστρέφεται, ο χάλυβας δεν εκτείνεται και άρα δεν
ράβδοι θα κολλήσουν στο σκυρόδεμα ώστε να εντείνεται.
παρακολουθήσουν την έκτασή του και να ενταθούν.
Η κατασκευή παραμένει άοπλη και, όπως αναφέρθηκε
Η κόλληση αυτή, η συνάφεια σκυροδέματος και παραπάνω, η φέρουσα ικανότητα των οριζόντιων
χάλυβα επιτυγχάνεται με την παρουσία τσιμεντο- (καμπτόμενων) μελών της κατασκευής είναι πολύ
πολτού γύρω από τις ράβδους. μικρή.
Με την υπέρβαση της (μικρής) εφελκυστικής αντοχής Η ανθεκτικότητα, η ιδιότητα του σκυροδέματος να
του σκυροδέματος και το άνοιγμα της ρωγμής, οι διατηρεί την αντοχή και τη λειτουργικότητά του,
ράβδοι επιμηκυνόμενες κατά το άνοιγμα της ρωγμής παραγνωρισμένη στο παρελθόν, αποτελεί μέγεθος το
εφελκύονται και αναλαμβάνουν τις εφελκυστικές ίδιο σημαντικό με την αντοχή ιδιαίτερα σήμερα με την
τάσεις προσδίδοντας στο φορέα από σκυρόδεμα την αυξημένη μόλυνση ατμόσφαιρας και υπεδάφους.
εφελκυστική ικανότητα που εστερείτο.
18
ΕΙΣΑΓΩΓΗ Το Σκυρόδεμα από την Αρχαιότητα μέχρι σήμερα
19
ΕΙΣΑΓΩΓΗ Το Σκυρόδεμα από την Αρχαιότητα μέχρι σήμερα
4.1 Η Επικόλληση των Κτισμάτων και οι ορόφους. Μετά από έναν αριθμό ορόφων και πέραν το
«Ξύστες των Ουρανών» κόστος αρχίζει να διαρρέει.
Η χρήση του ελαφροσκυροδέματος στα υψηλά κτίρια
Ο προοδευτικός συνωστισμός των μελών της είναι εξαιρετικά πλεονεκτική, ιδιαίτερα στις περιπτώ-
ανθρωπότητας στις πόλεις για τον αποτελεσματικό- σεις σχετικά ασθενούς έδαφος θεμελίωσης. Το
τερο έλεγχο και εξουσιασμό των «μαζών» οδηγεί από μικρότερο ίδιο βάρος της κατασκευής επιτρέπει
τις πολυκατοικίες στους ουρανοξύστες και από το ανέγερση περισσότερων ορόφων, ή οικονομικότερη
κανονικό σκυρόδεμα στο ελαφροσκυρόδεμα. λύση θεμελίωσης για λιγότερους ορόφους.
Η τάση για καθ΄ ύψος επέκταση των κατασκευών Πέραν, όμως, από τα οικονομικά πλεονεκτήματα, με
εντείνεται και από την προοδευτική απώλεια της τη χρήση του ελαφροσκυροδέματος προκύπτουν
συνείδησης του εσωτερικού ύψους των ανθρώπων και ενεργειακά και οικολογικά πλεονεκτήματα.
τη συνεπαγόμενη αναζήτηση υποκατάστατου ύψους
Λόγω των κενών αέρα και της κρυσταλλικής δομής
στις κατασκευές τους.
του, το ελαφροσκυρόδεμα, πέραν από μικρότερο
Το ελαφροσκυρόδεμα είναι σκυρόδεμα με ελαφρά βάρος, χαρακτηρίζεται και από μεγαλύτερη θερμομό-
αδρανή, φυσικά ή τεχνητά. νωση και, γι αυτό, μικρότερη απαίτηση καυσίμων για
Το πιο διαδεδομένο φυσικό αδρανές είναι η κίσσηρη τη θέρμανση των κτιρίων (η ενέργεια για την
(ελαφρόπετρα). παραγωγή των τεχνητών αδρανών εκτιμάται μικρό,
μόνον, ποσοστό της ενέργειας που εξοικονομείται).
Τα τεχνητά αδρανή προκύπτουν από βιομηχανική
επεξεργασία αργίλου, σχιστολίθου, ή απορριμμάτων Η αξιοποίηση των αποβλήτων της βιομηχανίας για
της βιομηχανίας, όπως ιπτάμενης τέφρας, της σκόνης την παραγωγή τεχνητών ελαφρών αδρανών, πέραν
που προκύπτει από την επεξεργασία των λιγνιτών από την άρση των περιβαλλοντικών προβλημάτων
στους σταθμούς παραγωγής ρεύματος, κ.ά.. που δημιουργούνται συχνά από την απόθεση των
απορριμμάτων αυτών επιτρέπει και την προστασία του
φυσικού περιβάλλοντος με τη μείωση της αλόγιστης
4.2 Τα Πλεονεκτήματα του εκσκαφής των πετρωμάτων της γης.
Ελαφροσκυροδέματος
Μικρότερο βάρος στα υλικά κατασκευής συνεπάγεται 4.3 Το Ελαφροσκυρόδεμα στην Ελλάδα
μικρότερο συνολικό φορτίο της κατασκευής και, Τα πρακτικά ανεξάντλητα αποθέματα κίσσηρης στην
γι΄αυτό, μικρότερες διαστάσεις του φέροντα Ελλάδα, ιδιαίτερα στα νησιά Σαντορίνη, Γυαλί και
οργανισμού, λιγότερο οπλισμό, μικρότερη επιβάρυνση Νίσυρο, το μικρό βάρος της και οι μονωτικές
ξυλοτύπων και οικονομία στη θεμελίωση.
ιδιότητές της, αποτέλεσαν κίνητρο για σειρά ερευνών
Τα οικονομικά πλεονεκτήματα του ελαφροσκυρο- για την αξιοποίηση της κίσσηρης στην παραγωγή
δέματος είναι ιδιαίτερα εμφανή στην περίπτωση των οπλισμένου ελαφροσκυροδέματος για φέρουσες
ψηλών κτιρίων, καθώς η μεγέθυνση, όπως και η κατασκευές.
σμίκρυνση, ενός πράγματος δεν αφήνει αναλλοίωτη τη Οι επιφυλάξεις που διατυπώνονταν παλιότερα για
συμπεριφορά του.
κίνδυνο διάβρωσης του οπλισμού στο κισσηρόδεμα
Αν δύο όροφοι κοστίζουν διπλάσια από έναν όροφο,
είχαν από καιρό αρθεί, καθώς η περιεκτικότητα σε
είκοσι όροφοι δεν κοστίζουν διπλάσια από δέκα
20
ΕΙΣΑΓΩΓΗ Το Σκυρόδεμα από την Αρχαιότητα μέχρι σήμερα
21
ΕΙΣΑΓΩΓΗ Το Σκυρόδεμα από την Αρχαιότητα μέχρι σήμερα
5.1 Οι Πολλαπλές Εκδοχές της Ιστορίας Το 2500 π.χ. οι Αιγύπτιοι χρησιμοποίησαν ασβέστη
και γύψο ως τσιμέντο στις πυραμίδες. Πριν
Διατρέχοντας τη σχετική βιβλιογραφία διαπιστώνει
κανείς, όπως και στην ευρύτερη ιστορία, τη σχετικό- χρησιμοποιούσαν λάσπη με άχυρα.
τητα των ιστορικών αναφορών. Το 800 π.χ. οι Βαβυλώνιοι και οι Ασσύριοι χρησιμο-
Σύμφωνα με τις περισσότερες πηγές, ιδιαίτερα αυτές ποίησαν στις κατασκευές τους άσφαλτο με πέτρες και
των οργανισμών των σχετιζόμενων με τη βιομηχανική τούβλα σε διάφορα μεγέθη.
παραγωγή και εφαρμογή, το σκυρόδεμα εφευρέθη
κατά τους ρωμαϊκούς χρόνους και αναπτύχθηκε 5.3 Η Αρχαία Ελληνική και Ρωμαϊκή Περίοδος
ιδιαίτερα στον δυτικό κόσμο από το 1824 και μετά
Το 600 π.χ οι Έλληνες ανακάλυψαν στη Σαντορίνη τη
που ο Άγγλος Joseph Aspdin παρασκεύασε πρώτος
το λεγόμενο τσιμέντο Portland. Θηραϊκή γη, η οποία είναι φυσικό τσιμέντο. Ανα-
μιγνυόμενη με το νερό αποκτά αντοχή.
Σε αρχαιολογικές πηγές, όμως, αναφέρονται φυσικά
αποθέματα τσιμέντου που εντοπίστηκαν στο Ισραήλ Το 300 π.χ. οι Ρωμαίοι χρησιμοποίησαν ως τσιμέντο
χρονολογούμενα το 12.000.000 π.χ. Θεωρούνται ότι ηφαιστειακή τέφρα (όπως η θηραϊκή γη) η οποία
σχηματίστηκαν φυσικά με αυτόματη καύση ασβεστο- ονομάστηκε ποζουλάνη από την περιοχή Pozzouli
λίθου, σχιστολίθου και πετρελαίου. στην οποία βρέθηκε.
Αρχαιολογικές ανασκαφές έχουν, επίσης, εντοπίσει Υπάρχουν αναφορές για αναλογία ανάμιξης δύο μέρη
κατασκευές από σκυρόδεμα με διάφορα είδη κονιαμά- ποζουλάνης με ένα μέρος ασβέστη. Ως πρόσθετα
των εκατοντάδες χιλιάδες χρόνια πριν στη Συρία, χρησιμοποιούσαν ζωϊκό λίπος, γάλα και αίμα.
Βαβυλωνία, Αίγυπτο και Κίνα. Με ποζουλανικό υδραυλικό τσιμέντο έχτισαν το 75
π.χ το θέατρο στην Πομπηίας και τα Ρωμαϊκά λουτρά.
5.2 Ασσύριοι, Γιουγκοσλάβοι Βαβυλώνιοι, Το τσιμέντο αποτελείτο από ασβέστη και ηφαιστειακή
Κινέζοι οι Πρώτοι Διδάξαντες τέφρα που περιείχε πυρίτιο και αλουμίνιο.
Το 82 μΧ αποπερατώθηκε το Κολοσσαίο και το 128
Σκυρόδεμα έχει εντοπιστεί στη Συρία και τη
μ.χ το Πάνθεο. Κατασκευάστηκε με υδραυλικό
Γιουγκοσλαβία χρονολογούμενο το 6500 π.χ. το
ποζουλανικό τσιμέντο και αδρανή βαλσάτη στα
πρώτο και το 5500 π.χ το δεύτερο. Το πρώτο έχει
θεμέλια, τούβλα και κομμάτια κίσσηρης στην ανωδομή.
εντοπιστεί σε νεκροπόλεις και το δεύτερο σε δάπεδα
Αποτελεί κατά κάποιο τρόπο την πρώτη εφαρμογή
καταλυμάτων κοντά στον ποταμό Danube. Έχει
του ελαφροσκυροδέματος.
προκύψει με ανάμιξη κόκκινου ασβέστη, άμμου,
χαλικιών και νερού.
Το 3.000 π.χ. οι Κινέζοι χρησιμοποίησαν σκυρόδεμα
5.4 Η Επανεμφάνιση του Σκυρ/τος
σε δάπεδα στην περιοχή Gansu στην Νότια Κίνα. στη Δύση του 17ου Αιώνα
Ήταν πρασινόμαυρο και περιείχε τσιμέντο αναμ- Μετά την κατάρρευση της ρωμαϊκής αυτοκρατορίας
εμιγμένο με άμμο, σπασμένα κεραμικά, κόκκαλα και χάνεται η γνώση του σκυροδέματος και επανεμ-
νερό. φανίζεται τον 17ο αιώνα. Στις κατασκευές για 1300
χρόνια χρησιμοποιείται ο ασβέστης ως συνδετικό
υλικό.
22
ΕΙΣΑΓΩΓΗ Το Σκυρόδεμα από την Αρχαιότητα μέχρι σήμερα
Το 1678 ο Joseph Moxon γράφει για τη μυστική Νέας Υόρκης το 1871-75 για χάρη της γυναίκας του,
φωτιά που εμφανίζεται όταν προστίθεται νερό σε η οποία φοβόταν την πυρκαγιά.
ασβέστη που έχει προηγουμένως θερμανθεί.
Είναι ο πρώτος που υιοθέτησε τη γαλλική λέξη beton
Ακολουθούν σειρά ευρεσιτεχνιών για υδραυλικό για το σκυρόδεμα (αν και αμερικανός).
τσιμέντο το οποίο επανεφευρίσκεται ξανά και ξανά:
Το 1883 παρουσίασε την εργασία του στην ένωση
το 1779 από τον John Smeaton,
μηχανολόγων μηχανικών με τίτλο: «Beton in
το 1780 από τον Bry Higgins,
combination with iron as a building material», αλλά,
το 1796 από τον James Parker,
όπως αναφέρεται, το ακροατήριο ενδιαφέρθηκε
το 1818 από τον Maurice St. Leger,
περισσότερο για τα μοναδικά συστήματα παροχής
το 1822 από τον James Frost.
νερού και θέρμανσης που είχε σχεδιάσει παρά για το
οπλισμένο σκυρόδεμα.
5.5 Χτίστες, Κηπουροί, Αγρότες
Είναι χαρακτηριστικό ότι το σπίτι είχε σχεδιαστεί με
και Σοβατζήδες οι Σκαπανείς εξωτερική εμφάνιση τοιχοποιίας για να είναι κοινω-
Το 1824 ο χτίστης Joseph Aspdin στο Leeds της νικά αποδεκτό.
Αγγλίας εφηύρε το πρώτο τσιμέντο με υψηλή αντοχή. Και αναζητώντας τον επόμενο σταθμό στην εξέλιξη
Ήταν αποτέλεσμα καύσης μίγματος ασβεστόλιθου και του σκυροδέματος συναντάμε....τον Edison. Το σκυρό-
αργίλου και άλεσης του προϊόντος (κλίνκερ) της δεμα ήταν μια ακόμη περιοχή ενασχόλησης του Θωμά
καύσης. Το ονόμασε Portland γιατί έμοιαζε με το Edison, ίσως η λιγότερο γνωστή.
πέτρωμα που εξορυσσόταν στο νησί Portland της
Αγγλίας. Είναι το τσιμέντο που έχει την πιο Εκτός από την πρωτοποριακή του συμβολή το 1902
διαδεδομένη χρήση μέχρι σήμερα. στην ανάπτυξη των υψικαμίνων παραγωγής του
τσιμέντου, παρουσίασε το 1908 πρωτότυπο σύστημα
Το 1848 ο αγρότης Jean-Louis Lambot κατασκεύασε καλουπιού από χυτοσίδηρο για την ενιαία σκυροδέτη-
μικρές βάρκες διαστρώνοντας τσιμεντοκονίαμα σε ση ολόσωμων κατοικιών από σκυρόδεμα με ενσωμα-
πλέγματα από σύρμα και σιδερένιες ράβδους τοπο- τωμένα τα υδραυλικά δίκτυα σωλήνων καθώς και τα
θετημένα το ένα επάνω στο άλλο (ferrocement). ηλεκτρικά κυκλώματα.
Το 1854 ο σοβατζής William Wilkinson, κατασκεύασε
μικρά διώροφα σπίτια με δάπεδα και οροφή από 5.7 Οι Παγκόσμιοι Πόλεμοι και η Ραγδαία
σκυρόδεμα ενσωματώνοντας σιδερένιες ράβδους στο Εξέλιξη- Πλοία από Ελαφροσκυρ/μα
εφελκυόμενο πέλμα τους.
Με τους δύο παγκόσμιους πολέμους παρατηρείται,
Το 1867 ο κηπουρός Joseph Monier παρουσίασε
όπως και στους άλλους τομείς τεχνολογικής
μελέτη για κάνιστρα και αργότερα για δοκούς και
ανάπτυξης, ιδιαίτερη έξαρση στην τεχνολογία και τη
στρωτήρες από οπλισμένο σκυρόδεμα.
μελέτη στην περιοχή του σκυροδέματος.
Το 1884 ο Earnest L. Ransom παρουσίασε σύστημα
Η ανάγκη για εξοικονόμηση χάλυβα για την παραγωγή
όπλισης του σκυροδέματος χρησιμοποιώντας στρε-
όπλων και η αυξημένη ανάγκη για πολεμικά πλοία
βλωμένες τετράγωνες ράβδους χάλυβα για να
οδηγεί στην κατασκευή πλοίων από σκυρόδεμα και
βελτιώσει τη συνάφεια σκυροδέματος και οπλισμού.
ελαφροσκυρόδεμα.
Μολονότι ήδη από το 1848 ο γάλλος Jean-Louis
5.6 Πολυεπιστήμονες οι Καινοτόμοι Lambot είχε κατασκευάσει μικρές βάρκες διαστρώ-
Ορόσημο των κατασκευών από σκυρόδεμα θεωρείται νοντας τσιμεντοκονίαμα σε πλέγματα από σύρμα και
το σπίτι που έκτισε μόνος του, με εξαιρετική σιδερένιες ράβδους τοποθετημένα το ένα επάνω στο
επιμέλεια και κάνοντας μακροχρόνια πειράματα, ο άλλο (ferrocement) και ο ιταλός Carlo Gabellini είχε
μηχανολόγος William Wark στο λιμάνι Chester της κατασκευάσει το 1980 μικρά πλοία από σκυρόδεμα με
23
ΕΙΣΑΓΩΓΗ Το Σκυρόδεμα από την Αρχαιότητα μέχρι σήμερα
πιο γνωστό το Liguria, ήταν το 1917 που εισήλθαν οι River» το 2003, έκδοση ιστορικού μουσείου του
ΗΠΑ στον πρώτο παγκόσμιο πόλεμο που προωθή- Καναδά.
θηκε η έρευνα για κατασκευή πλοίων από σκυρόδεμα. Το τέλος του δεύτερου παγκόσμιου πολέμου σηματο-
δότησε το τέλος της κατασκευής πλοίων από σκυρό-
Εγκρίθηκε έκτακτο πρόγραμμα για στόλο επείγουσας δεμα. Σήμερα κατασκευάζονται μόνον μικρά σκάφη
ανάγκης αποτελούμενο από εικοσιτέσσερα πλοία από αναψυχής.
σκυρόδεμα.
Εκλήθη και ετέθη επικεφαλής ο νορβηγός N.K. 5.8 Ο Ανταγωνισμός των Ορόφων
Fougner. Ο N.K. Fougner είχε ήδη κατασκευάσει και Η Έκρηξη του Ελαφροσκυρ/τος
εγκαινιάσει τον Αύγουστο του 1917 ένα υπερωκεάνιο
Η επανεμφάνιση του ελαφροσκυρόδεματος τον πρώτο
με το όνομα Namsenfjord.
παγκόσμιο πόλεμο, (η πρώτη εφαρμογή του ανάγεται,
Από τα εικοσιτέσσερα πλοία κατασκευάστηκαν μόνον όπως αναφέρθηκε στο 5.3, στους ρωμαϊκούς χρό-
τα δώδεκα και αυτά αφού είχε λήξει ο πρώτος νους), αποτελεί την αρχή για την ραγδαία εξέλιξή του,
παγκόσμιος πόλεμος. αλλά αυτή τη φορά με κίνητρο έναν άλλο πόλεμο,
Ονομαστό ανάμεσα σ΄αυτά είναι ένα τάνκερ βάρους αυτόν των επιχειρηματιών.
7500 τόνων με το όνομα Selma το οποίο κατασκευ- Επιχειρηματίες εξαρτούν το κύρος τους από το ύψος
άστηκε στην Alabama από ελαφροσκυρόδεμα με των κατασκευών τους και χρηματοδοτούν την ανά-
τεχνητά ελαφρά αδρανή από διογκωμένο σχιστόλιθο. πτυξη τεχνητών ελαφρών αδρανών για ελαφροσκυ-
Η αντοχή του σκυροδέματος ήταν 5590 psi και το ροδέματα με όσο γίνεται μικρότερο βάρος και
μέτρο ελαστικότητας 3.306.000 psi. μεγαλύτερη αντοχή και έτσι μεγαλύτερα ύψη
συνεχίζοντας την για πολεμικούς λόγους ταχύτατη
Ολοκληρώθηκε τον Ιούνιο του 1919, έκανε αρκετά
ανάπτυξη των ελαφροσκυροδεμάτων.
ταξίδια, αλλά τον Αύγουστο του 1920 μετά από
πρόσκρουση και δημιουργία εκτεταμένης ρωγμής Χαρακτηριστικό της νέας περιόδου είναι ότι η
αποσύρθηκε, καθώς δεν υπήρχε εγγύηση για την εντατική έρευνα και πληροφόρηση. Το υλικό ερευνάται
αποδοτικότητα της επισκευής του από πλήρωμα ενώ ταυτόχρονα χρησιμοποιείται.
χωρίς προηγούμενη εμπειρία. Κλασσικό δημιούργημα της περιόδου αυτής θεωρείται
ο πύργος που ανεγέρθηκε την περίοδο 1967-1969
Έχει ανακηρυχθεί κορυφαίο αρχαιολογικό έκθεμα στο
στο Houston της Αμερικής. Είχε ύψος 218 m και 52
Τέξας, ναυαρχίδα του ναυτικού του και έχει διακο-
ορόφους. Κατασκευάστηκε από ελαφροσκυρόδεμα με
σμηθεί από τους τεξανούς οι οποίοι δηλώνουν εθνικά
αδρανή από διογκωμένο σχιστόλιθο. Είχε βάρος 1840
υπερήφανοι.
kg/m3 και αντοχή 42 MPa (έναντι των συνήθων
Με την κήρυξη του δεύτερου παγκόσμιου πολέμου τιμών 2400 kg/m3 και 16-20 MPa αντίστοιχα για το
προέκυψε πάλι έλλειψη χάλυβα και το 1942 η κυβέρ- κανονικό σκυρόδεμα).
νηση των ΗΠΑ ανέθεσε την κατασκευή άλλων
Το κτίριο είχε αρχικά σχεδιαστεί 35όροφο με
εικοσιτεσσάρων πλοίων.
θεμελίωση σε βάθος 18 m κάτω από το έδαφος. Η
Ο στόλος αυτός ήταν κατά πολύ πιο ισχυρός από τον ασθενής φύση του εδάφους δεν επέτρεπε μεγαλύτερο
προηγούμενο, καθώς δόθηκε το κίνητρο για πολλές ύψος κτιρίου. Η υιοθέτηση του ελαφροσκυροδέματος
άλλες καινοτομίες στην τεχνολογία του σκυροδέματος. έδωσε τη δυνατότητα για 17 επί πλέον ορόφους για το
Από τα πλοία αυτά τα ένδεκα πλέουν μέχρι σήμερα. ίδιο οικονομικό βάθος θεμελίωσης των 18 m.
Μέχρι σήμερα εκδίδονται βιβλία σχετικά με τα πλοία
Βιβλιογραφικές Πηγές
αυτά, όπως το βιβλίο «Atlantus and the history of
concrete ships» του Connie Kelly το 2001 και το 1. R.Shαeffer: «Reinforced concrete: Preliminary Design
βιβλίο «Hulks: The Breakwater Ships of Powelle for Architects and Builders”, McGraw-Hill 1992
24
ΕΙΣΑΓΩΓΗ Το Σκυρόδεμα από την Αρχαιότητα μέχρι σήμερα
2. Steiger, Richard W., "The History of Concrete," 6. A brief History of Concrete Ships //Concrete Shipw.org
Concrete Journal, July 1995 7. Rilem Symposium on Lightweight Concrete, Budapest,
3. World Wide Web page: The Portland Cement 1967
Association Online://www.portcement.org
8. First International Congress on Lightweight Concrete,
4. World Wide Web page : SS. Selma,Reviving Memories, London, 1968
by Richard Steiger
5. The World of Ferro-Cement Boats ://www.
ferroboats.com
25
Ι
ΜΕΡΟΣ Ι
ΑΡΧΕΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ
ΚΑΤΑΣΚΕΥΩΝ
26
ΜΕΡΟΣ Ι
Ενότητα Α
ΑΝΙΣΩΣΗ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ
ΜΕΘΟΔΟΙ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ
27
ΜΕΡΟΣ Ι Ανίσωση Ασφαλείας, Μέθοδοι Σχεδιασμού
Μολονότι ο φέροντας οργανισμός αποτελεί ένα Όταν το μήκος είτε το φορτίο μιας δοκού είναι
ενιαίο όλο, για απλοποίηση του σχεδιασμού του μεγάλα, ή η κατασκευή υπόκειται σε οριζόντια
θεωρείται ότι αποτελείται από διακριτά επί φόρτιση (σεισμό, άνεμο) δοκός και υποστύλωμα
μέρους μέλη, τους επί μέρους φορείς. σχεδιάζονται ως ενιαίος φορέας, το πλαίσιο
Η διάκριση των φορέων γίνεται με βάση την αποτελούμενο από το ζύγωμα (δοκό) και
αλλαγή της διεύθυνσης και των διαστάσεων του στύλους (υποστυλώματα).
φέροντα οργανισμού. Τ1
Τ1
Το οριζόντιο επίπεδο μέρος του οργανισμού το Δ1
οποίο φέρει και τα κατακόρυφα φορτία της
κατασκευής αποτελεί τις πλάκες. Τα κατά- Π1
Π1
κόρυφα στοιχεία ονομάζονται υποστυλώματα
και όταν είναι επιμήκη τοιχεία, ή τοιχώματα.
Οι πλάκες στις θέσεις των υποστυλωμάτων για
Κ1
να αποφευχθεί η διάτρησή τους απ΄ αυτά, (α) (β)
όπως φαίνεται στο Σχ. 2, σχεδιάζονται με
αυξημένο πάχος και αποτελούν ιδιαίτερα μέλη,
Κ:Υποστύλωμα Τ: Τοιχείο
τις δοκούς οι οποίες οριοθετούν και τις επί
Δ: Δοκός Π: Πλάκα
μέρους πλάκες, όπως φαίνεται στην κάτοψη
του φέροντα οργανισμού στο Σχ. 3. Σχ. 1.2 (α) Διάτρηση πλάκας ελλείψει δοκού
(β) Κάτοψη Φ.Ο.
28
ΜΕΡΟΣ Ι Ανίσωση Ασφαλείας, Μέθοδοι Σχεδιασμού
29
ΜΕΡΟΣ Ι Ανίσωση Ασφαλείας, Μέθοδοι Σχεδιασμού
¾ Παρεμπόδιση στροφής κατά μήκος του Αξονικά Ν (σε μονάδες δύναμης): Φορτία
κατά μήκος του κ.β. άξονα του φορέα.
φορέα. Η αντίστοιχη ένταση ονομάζεται
Καμπτική. Συμβολίζεται με M. Τείνουν να μετατοπίσουν το φορέα κατά
μήκος του άξονα του. Προκαλούν αξονική
¾ Παρεμπόδιση στροφής γύρω από τον δύναμη N.
άξονα του φορέα. Η αντίστοιχη ένταση
Καμπτοδιατμητικά g,G,q,Q (σε μονάδες
ονομάζεται Στρεπτική. Συμβολίζεται με το δύναμης) Φορτία κάθετα στον κεντροβαρικό
Τ. άξονα του φορέα.
2.3 Είδη Φορτίων Τείνουν να κάμψουν τον φορέα κατά μήκος
του άξονά του. Προκαλούν καμπτική ροπή
Ανάλογα με την επιφάνεια στην οποία Μ, είτε τέμνουσα δύναμη V.
ασκούνται και ανάλογα με τη σταθερότητά τους
στο χρόνο και το χώρο, διακρίνονται τα ¾ Στρεπτικα mT, MT (σε μονάδες ροπής):
παρακάτω είδη φορτίων: Τείνουν να στρέψουν τον φορέα γύρω από
τον άξονά του.
Συγκεντρωμένα, όταν δρουν σε μικρό
μόνον τμήμα του φορέα (περιπου σε 10-30
εκ). Συμβολιζονται με κεφαλαίο γράμμα.
G,Q
Κατανεμημένα, όταν δρουν σ΄ όλο το μήκος
του φορεα ή σε μεγάλο τμήμα του. (α)
Συμβολιζονται με μικρό γράμμα.
Μόνιμα, όταν ασκούνται συνεχώς στην ίδια g,q
θέση (π.χ. ίδια βάρη, επικαλύψεις,
τοιχοποιϊες, μόνιμα μηχανήματα).
Συμβολίζονται συνήθως με το γράμμα G, g. (β)
Μεταβλητά (ή κινητά), όταν δεν ασκούνται
συνεχώς. Μπορεί να υπάρχουν σε μια θέση g
ή να μην υπάρχουν (άνθρωποι, έπιπλα, α
κινητά μηχανήματα, χιόνι, κλπ) ή να (γ)
μετακινούνται από θέση σε θέση (π.χ.
φορτίο γερανογέφυρας).
Στη δεύτερη περίπτωση στο Σχ. 2.3 Είδη φορτίων (α) καμπτοδιατμητικά,
συμβολισμό του βέλους (β) και(γ) καμπτοδιατμητικά και
προστίθεται και το σύμβολο της στρεπτικά
ρόδας, όπως φαίνεται στο σχήμα.
Συμβολίζονται συνήθως με το
γράμμα Q, q. Προκύπτουν από φορτία κάθετα στον κ.β
άξονα, αλλά σε κάποια απόσταση απ΄αυτόν
2.4 Τύποι Φορτίων (ακριβέστερα από τον στρεπτικό άξονα).
Με mT συμβολίζονται όταν είναι κατανε-
Ανάλογα με την επιπόνηση την οποία προ-
μημένα και με MT όταν είναι συγκεντρωμένα.
καλούν διακρίνονται οι παρακάτω τύποι
φορτίων:
30
ΜΕΡΟΣ Ι Ανίσωση Ασφαλείας, Μέθοδοι Σχεδιασμού
Καμπτική πάκτωση,
G
Όταν παρεμποδίζονται οι μετατοπίσεις και
επιπλέον η στροφή κατά μήκος του κ. β.
1 1-1 άξονα του φορέα.
(α)
G α Στρεπτική πάκτωση
G
2
Όταν παρεμποδίζονται οι μετατοπίσεις και
επιπλέον η στροφή γύρω από τον
2-2
κεντροβαρικό (ακριβέστερα τον στρεπτικό)
G MT = G.α άξονα του φορέα.
2
(β)
2.7 Άμεσες και Έμμεσες Στηρίξεις
Σχ. 2.4 Τύποι φορτίων
Όταν ένας φορέας στηρίζεται σ΄άλλον που είναι
στο ίδιο επίπεδο μ΄αυτόν, όπως η διαδοκίδα Δ1
Μεταφερόμενα στον κ.β. άξονα του φορέα στο Σχ. 6(β) που στηρίζεται σ΄άλλη δοκό (κύρια
δίνουν καμτοδιατμητικά φορτία με τιμή την δοκό Δ2), η στήριξη χαρακτηρίζεται ως έμμεση,
τιμή των φορτίων και στρεπτικα φορτία με σ΄αντιδιαστολή με την άμεση στήριξη της δοκού
τιμή το γινόμενο της τιμής των φορτίων επι Δ1 στο Σχ. 6(α) που στηρίζεται σε φορέα κάτω
την απόστασή τους από τον κ.β. άξονα του απ΄αυτήν, στο υποστύλωμα Κ1.
φορέα (βλ. Σχ.3γ και 4β).
Η διάκριση του τύπου των φορτίων, των
Προκαλούν στρεπτική ροπή T. επιπονήσεων και των στηρίξεων σχολιάζεται
στην ενότητα Γ.
2.5 Άμεσα και Έμμεσα Φορτία
Όταν η τάση για παραμόρφωση του φορέα Δ1
προκύπτει από κάποια επιβαλλόμενη μετα-
κίνηση (μετατόπιση ή στροφή) σε κάποια θέση
του, όπως στην περίπτωση σεισμού, θερμο- Τ1 Κ1
κρασιακών μεταβολών, υποχωρούσας στήρι-
ξης, κ.λ.π., η μετακίνηση αυτή δηλώνεται ως
έμμεσο φορτίο, σ΄αντιδιαστολή με την τάση για
παραμόρφωση του φορέα στην περίπτωση
επιβαλλόμενης δύναμης (βάρους, κ.λ.π), η
οποία δηλώνεται ως άμεσο φορτίο.
G
Δ1
2.6 Τύποι Στηρίξεων β
α
Ανάλογα με τον τύπο της παρεμπόδισης της
Δ2
μετακίνησης που προκαλούν, οι στηρίξεις δια-
κρίνονται σε: Τ2 Στρεπτική Πάκτωση
‘Εδραση
Όταν παρεμποδίζεται η μετατόπιση κάθετα
στον κεντροβαρικό άξονα του φορέα.
Άρθρωση Σχ. 2.5 Τύποι στηρίξεων :
Κ1: άρθρωση,
Όταν παρεμποδίζεται η μετατόπιση κάθετα Τ1: καμπτική πάκτωση,
και κατά μήκος του κεντροβαρικού άξονα Τ2: στρεπτική πάκτωση
του φορέα.
31
ΜΕΡΟΣ Ι Ανίσωση Ασφαλείας, Μέθοδοι Σχεδιασμού
Δ1 Δ1
2.6 (α) Άμεση στήριξη,
Δ2
(β) Έμμεση στήριξη
Κ1
Ανάλογα με τον τύπο της παραμόρφωσης του Τα μεγέθη αυτά εκφράζονται συναρτήσει των
φορέα, οι δράσεις διακρίνονται σε: Ns, Vs, Ms γεωμετρικών χαρακτηριστικών των διατομών
και Ts και οι αντιδράσεις σε NR,VR, MR και TR. του φορέα και των τάσεων του υλικού ή των
υλικών του φορέα και αποτελούν τη γλώσσα
της Αντοχής των Υλικών.
3.2 Η Διπλή Οπτική: Εσωτερικά και
Εξωτερικά Μεγέθη 3.3 Οι Δράσεις ως Αποτέλεσμα Φορτίων
H πρώτη ροή αντιστοιχεί στην παραμορφωμένη και Αποστάσεων- Στατικό Σύστημα
κατάσταση του φορέα θεωρούμενη από έξω Φορέα
από τον φορέα, (γίνεται αντιληπτή ως μετα-
κίνηση, μετατόπιση και στροφή, του φορέα) και, Το μέγεθος των δράσεων ή εξωτερικών
γι αυτό, δηλώνεται, επίσης, και ως Εξωτερικό μεγεθών, εξαρτώμενο από το μέγεθος των
Μέγεθος. μετακινήσεων του φορέα εξαρτάται από:
Τα μεγέθη αυτά εκφράζονται συναρτήσει τον τύπο των φορτίων και των στηρίξεων,
εξωτερικών μεγεθών, του φορτίου και του την απόσταση του φορτίου από τις στηρίξεις
ανοίγματος του φορέα, ή μετακινήσεων και
αποτελούν τη γλώσσα της Στατικής. το μήκος (άνοιγμα) του φορέα.
Η δεύτερη ροή αντιστοιχεί στην παραμορφω- Τα στοιχεία αυτά σημειούμενα στον κεντρο-
μένη κατάσταση του φορέα θεωρούμενη από βαρικό (ή ακριβέστερα στον στρεπτικό) άξονα
το εσωτερικό του φορέα (γίνεται αντιληπτή του φορέα, όπως φαίνεται στο Σχ. 2, απο-
ως μετακίνηση, μετατόπιση και στροφή, των τελούν το στατικό σύστημα του φορέα.
διατομών του φορέα).και δηλώνεται, επίσης, ως Τα μεγέθη των δράσεων προκύπτουν από την
Εσωτερικό Μέγεθος. στατική επίλυση. Κατ΄αρχήν υπολογίζονται οι
32
ΜΕΡΟΣ Ι Ανίσωση Ασφαλείας, Μέθοδοι Σχεδιασμού
τιμές των αντίστοιχων αντιδράσεων στις θέσεις διαγράμματος παραμορφώσεων του φορέα
των στηρίξεων. στην υπόψη θέση.
Οι τιμές των δράσεων σε οποιαδήποτε θέση Ανάλογα με το είδος της μετακίνησης της τομής
του φορέα προκύπτουν (βλ. Σχ. 2): διακρίνονται οι παρακάτω τύποι παραμορφώ-
¾ Η Αξονική Ns σε μια θέση του φορέα αντιστοιχεί
σεων, τάσεων και εσωτερικών δυνάμεων:
στο αλγεβρικό άθροισμα των οριζόντιων ¾ Ορθές παραμορφώσεις, τάσεις και
(παράλληλων με τον κεντρο-βαρικό άξονα του δυνάμεις, συμβολιζόμενες με ε, σ και F
φορέα) συνιστωσών των φορτίων στο τμήμα του (Force) αντίστοιχα.
φορέα από τη στήριξη μέχρι την υπόψη θέση
και της οριζόντιας συνιστώσας της αντίδρασης Προκύπτουν όταν κατά την επιπόνηση η
στη στήριξη. εγκάρσια διατομή υπόκειται σε μετακίνηση
¾ Η Τέμνουσα Vs σε μια θέση του φορέα κάθετα προς αυτήν (παράλληλη με τον κ.β.
αντιστοιχεί στο αλγεβρικό άθροισμα των άξονα του φορέα), όπως φαίνεται στο Σχ.
κατακόρυφων (κάθετων στον κεντροβαρικό 3(α) και 3(γ).
άξονα του φορέα) συνιστωσών των φορτίων στο
¾ Διατμητικές παραμορφώσεις, τάσεις και
τμήμα του φορέα από τη στήριξη μέχρι την
υπόψη θέση και της κατακόρυφης συνιστώσας δυνάμεις, συμβολιζόμενες με γ, τ και Τ ή
της αντίδρασης στη στήριξη. Fτ, αντίστοιχα.
¾ Η Καμπτική Ροπή Ms σε μια θέση του φορέα Η διατμητική παραμόρφωση είναι μεταβολή
αντιστοιχεί στο αλγεβρικό άθροισμα των γωνίας και, γι΄ αυτό, ονομάζεται και
γινομένων των κάθετων συνιστωσών των γωνιακή παραμόρφωση.
φορτίων στο τμήμα του φορέα από τη στήριξη
μέχρι την υπόψη θέση επί την απόστασή τους Προκύπτουν όταν κατά την επιπόνηση η
από τη στήριξη και της αντίστοιχης αντίδρασης εγκάρσια διατομή υπόκειται σε εγκάρσια
στη στήριξη. μετατόπιση επί του επιπέδου της, όπως
φαίνεται στο Σχ. 3β)
¾ Η στρεπτική ροπή Ts σε μια θέση του φορέα
αντιστοιχεί στο αλγεβρικό άθροισμα των Οι εσωτερικές δυνάμεις από τις οποίες
γινομένων των κάθετων συνιστωσών των προκύπτουν οι διάφοροι τύποι αντιδράσεων
φορτίων στο τμήμα του φορέα από τη στήριξη είναι, όπως φαίνεται στο Σχ.3.
μέχρι την υπόψη θέση επί την απόστασή τους
από τον κεντροβαρικό (ακριβέστερα στρεπτικό)
άξονα του φορέα και της αντίστοιχης αντίδρασης Py P Py
στη στήριξη.
Rx Ρx Τ β
Ο εντοπισμός του στατικού συστήματος και ο
υπολογισμός του μεγέθους των δράσεων Μ α Ο Ο
περιγράφεται στην ενότητα Γ.
Ry l α
33
ΜΕΡΟΣ Ι Ανίσωση Ασφαλείας, Μέθοδοι Σχεδιασμού
(α)
Νs
(β)
Vs
Ms (γ)
Γ Γ
Ts Γ
A A
A (δ)
Σχ. 3.3 Ορθές παραμορφώσεις, τάσεις, εσωτερικές δυνάμεις και εσωτερικά μεγέθη για
(α) αξονική, (β) καμπτική (γ) διατμητική και (δ) στρεπτική επιπόνηση
34
ΜΕΡΟΣ Ι Ανίσωση Ασφαλείας, Μέθοδοι Σχεδιασμού
35
ΜΕΡΟΣ Ι Ανίσωση Ασφαλείας, Μέθοδοι Σχεδιασμού
dl (α) (β)
Ο 4.7 Αντιστάσεις Φορέων
dφ dφ = dl/r
Η κλίση των διαγραμμάτων συμπεριφοράς
ε2.dl R ε2/x=dl.ε1/(h-x) => σ΄επίπεδο διατομής του φορέα δηλώνεται ως η
αντίσταση του φορέα, καθώς όσο αυξάνει η
x dφ=dl.(ε2+ε1)/(x+h-x) =>
κλίση αυτή τόσο πιο μικρή είναι η παρα-
dφ h
1/R = (ε1+ε2)/h (1) μόρφωση του φορέα.
Ανάλογα με τον τύπο της επιπόνησης, οι
αντιστάσεις ονομάζονται μέτρο ελαστικότητας,
ε1.dl dl (γ) μέτρο διάτμησης, δυσκαμψία και δυστρεψία
για αξονική, διατμητική, καμπτική και στρεπτική
Σχ. 4.3 Συσχέτιση καμπυλότητας 1/R και επιπόνηση, αντίστοιχα.
παραμορφώσεων ε1 και ε2 To μέτρο ελαστικότητας Ε είναι η κλίση του
διαγράμματος [σ-ε] του υλικού του φορέα (βλ.
Όπως φαίνεται στο μεγενθυμένο Σχ. 3(γ), το Σχ. 2).
τμήμα dl έχει συσταλεί κατά Δdl2 στην ίνα 2, Αποτελεί το μέτρο αντίστασης του αξονικά
έχοντας υποστεί μια θλιπτική παραμόρφωση επιπονούμενου φορέα στην αξονική
ε2 = Δdl2/dl και έχει εκταθεί στην ίνα 1 κατά Δdl1 παραμόρφωσή του.
36
ΜΕΡΟΣ Ι Ανίσωση Ασφαλείας, Μέθοδοι Σχεδιασμού
37
ΜΕΡΟΣ Ι Ανίσωση Ασφαλείας, Μέθοδοι Σχεδιασμού
Η σχέση, λοιπόν, S = R μπορεί να ειδωθεί ως η ΝR, MR, VR και TR είναι η αντιδρώσα, ή εσωτερική
μετάφραση ενός (και μόνον) μεγέθους από τη Αξονική Δύναμη, Καμπτική Ροπή, Τέμνουσα Δύναμη
μία γλώσσα στην άλλη, ή ως η συνάντηση δύο και Στρεπτική ροπή, αντίστοιχα.
οπτικών. ΝRu, MRu, VRu και TRu είναι η Αξονική, Καμπτική,
Διατμητική και Στρεπτική αντοχή, αντίστοιχα.
_______________________
5.4 Συντόμευση Σχεδιασμού: Κρίσιμες
Σημειώνεται ότι η διατύπωση: «η δράση να είναι
Διατομές και Δυσμενείς Φορτίσεις
μικρότερη από την αντίδραση» ως η διατύπωση
της ανίσωσης ασφαλείας (συμβολιζόμενης ως Αντί για την εφαρμογή της ανίσωσης ασφαλείας
S ≤ R) που αναγράφεται σε εγχειρίδια και σε κάθε θέση της κατασκευής και για κάθε
κανονισμούς είναι ατυχής αντιβαίνουσα βασικό χρονική στιγμή, για συντόμευση της διαδικασίας
νόμο της φυσικής (δράση = αντίδραση). αρκεί να τηρηθεί η ανίσωση ασφαλείας για τη
38
ΜΕΡΟΣ Ι Ανίσωση Ασφαλείας, Μέθοδοι Σχεδιασμού
δυσμενέστερη θέση, την κρίσιμη διατομή, και 5.6 Εντοπισμός Κρίσιμων Χρονικών
τη δυσμενέστερη χρονική στιγμή, τον δυσμε- Στιγμών
νέστερο συνδυασμό δράσεων, για τις οποίες
η τιμή της επιπόνησης και της έντασης είναι Αν ο φορέας έχει περισσότερα από ένα
μέγιστη. ανοίγματα, είτε τα μόνιμα και κινητά φορτία του
δεν είναι ομόσημα, δυσμενέστερες (μεγαλύ-
τερες) τιμές των δράσεων ενδέχεται να μην
5.5 Εντοπισμός Κρίσιμων Διατομών προκύπτουν όταν ασκούνται ταυτόχρονα τα
Στο Σχ. 1 δίνεται η γραφική παράσταση της μόνιμα και κινητά φορτία.
ανίσωσης ασφαλείας για έναν αμφιέρειστο και Για να εντοπιστεί η δυσμενέστερη τιμή για κάθε
έναν πρόβολο φορέα με ομοιόμορφο κατανε- τύπο επιπόνησης, καμπτική ροπή, τέμνουσα,
μημένο φορτίο και ίδια διατομή και αντοχή του αξονική και στρεπτική ροπή, εξετάζονται διά-
υλικού σ όλο το μήκος τους, φοροι συνδυασμοί μόνιμων και κινητών φορ-
Το διάγραμμα της MRu κατά μήκος των τίων (για διάφορες χρονικές στιγμές), όπως
φορέων είναι σταθερό γιατί εξαρτάται αναλύεται σε επόμενη ενότητα.
μόνον από τη διατομή και την αντοχή του
υλικού. q
Όπως προκύπτει από το Σχ. 1, στην περίπτω-
ση σταθερής διατομής του φορέα οι κρίσιμες g
διατομές είναι αυτές με τη μεγαλύτερη τιμή των
δράσεων, εν προκειμένω η διατομή του μέσου g+q
για τον αμφιέρειστο και η διατομή της πάκτω-
σης για τον πρόβολο φορέα.
g
g+q (α)
MRu g
Ms =MRu
(β)
MRu
Σχ. 5.2 Δυσμενής φόρτιση για μέγιστη ροπή
Σχ. 5.1 Γραφική παράσταση ανίσωσης
(α) στο άνοιγμα και (β) τη στήριξη
ασφαλείας
39
ΜΕΡΟΣ Ι Ανίσωση Ασφαλείας, Μέθοδοι Σχεδιασμού
6.1 Οριακή Κατάσταση Αστοχίας (ΟΚΑ) ασφαλείας στο δεύτερο σκέλος της ανίσωσης,
στα μεγέθη αστοχίας.
Η κατάσταση του φορέα κατά την οποία έχει
εμφανιστεί, λόγω αύξησης της επιπόνησης, Οι σύγχρονοι κανονισμοί υιοθετούν επι μέρους
μεγάλο βέλος και άνοιγμα ρωγμών (ακρι- συντελεστές ασφαλείας, γ, αυξητικούς για τα
βέστερος ορισμός της έννοιας της αστοχίας φορτία, διαφορετικούς για κάθε κατηγορία φορ-
δίνεται στην ενότητα Ζ) ορίζεται ως κατάσταση τίου, και μειωτικούς για τις αντοχές των υλικών.
αστοχίας του φορέα.
Στην περίπτωση των κατασκευών από σκυρό-
Ρ δεμα ο Νέος Ελληνικός Κανονισμός Σκυρο-
δέματος (ΝΕΚΩΣ) υιοθετεί τις παρακάτω τιμές
του συντελεστή γ:
γq = 1.5 για τα μεταβλητά φορτία q,
P
γg = 1.35 για τα μόνιμα φορτία g,
Ρ γc = 1.50 για την αντοχή fc του σκυρ/τος
γs = 1.15 για την αντοχή fs του χάλυβα.
40
ΜΕΡΟΣ Ι Ανίσωση Ασφαλείας, Μέθοδοι Σχεδιασμού
μεγαλύτερη τιμή στην περίπτωση των φορτίων του ίδιου όρου αποτελεί ανεπιτυχή έκφραση
ή μικρότερη τιμή στην περίπτωση των αντοχών των κανονισμών.
είναι 5%.
Λόγω της τυχηματικής φύσης της σεισμικής
6.4 Ανίσωση Ασφαλείας σε Κατάσταση φόρτισης (μπορεί και να μην ασκηθεί η φόρτιση
Αστοχίας (ΟΚΑ) αυτή) για λόγους οικονομίας επιτρέπεται η φόρ-
τιση της κατασκευής να είναι ίση με την φόρτι-
Η ανίσωση ασφαλείας μετά την εφαρμογή των ση αστοχίας, δηλ. η κατασκευή να λειτουργή-
συντελεστών ασφαλείας γράφεται: σει σε κατάσταση αστοχίας, και, ως εκ τούτου,
Sd = Rd ≤ Rdu (2) να εμφανίσει εκτεταμένες ρωγμές και βέλη και
να απαιτείται επισκευή για την επαναλειτουργία
Αναλύεται στις επιμέρους ανισώσεις: της.
NSd = NRd ≤ NRdu
6.6 Οριακή Κατάσταση
MSd = MRd ≤ MRdu
Λειτουργικότητας (ΟΚΛ)
VSd = VRd ≤ VRdu
Σε μερικές κατασκευές για τις οποίες έχει
Tsd = TRd ≤ TRdu ιδιαίτερη σημασία το μέγεθος των βελών των
Με τη σχέση (2) εξασφαλίζεται ότι ο φορέας φορέων ή το άνοιγμα των ρωγμών (π.χ.
μπορεί να αντέξει με αρκετό περιθώριο δεξαμενές) εκτός από τον παραπάνω σχε-
ασφάλειας τη μέγιστη τιμή των φορτίων του π.χ. διασμό απαιτείται να εξασφαλιστεί ότι το βέλος
qk = 5.0 kN/m2 (5 άνθρωποι των 100 kg στο του φορέα ή το άνοιγμα των ρωγμών του δεν θα
1m2), ή ότι έχει περιθώριο και για κάποια υπερβεί κάποια επιτρεπόμενη τιμή.
υπέρβαση των φορτίων του, ή κάποια κακο- Η ανίσωση ασφαλείας στην περίπτωση αυτή
τεχνία στα υλικά του, δηλαδή, ότι τα φορτία του είναι:
θα είναι αρκετά μικρότερα από τα φορτία που
θα προκαλούσαν την αχρήστευσή του, την δR ≤ επ δR (3) είτε
αστοχία του. wR ≤ επ wR (4)
Ο σχεδιασμός που υπακούει σ αυτή την λογική Η τιμή του επιτρεπόμενου βέλους, επ.δR, και
και διατυπώνεται με τη σχέση (2) δηλώνεται με του επιτρεπόμενου ανοίγματος των ρωγμών,
τον όρο: επ.wR δίνεται απο τους κανονισμούς. Το βέλος
Σχεδιασμός σε οριακή κατάσταση δR και το άνοιγμα των ρωγμών wR υπολογίζεται
αστοχίας (ΟΚΑ). με βάση τις χαρακτηριστικες τιμες των φορτιων.
Με τον έλεγχο αυτό εξασφαλίζεται η λειτουρ-
6.5 Διαφοροποίηση Σχεδιασμού στην γικότητα του φορέα.
Περίπτωση Σεισμικής Φόρτισης Ο έλεγχος ή ο σχεδιασμός που υπακούει σ
αυτή την λογική και διατυπώνεται με τη σχέση
Στην περίπτωση της σεισμικής φόρτισης ο σχε- (3) και (4) δηλώνεται με τον όρο: «;Eλεγχος ή
διασμός σε κατάσταση αστοχίας έχει διαφορε- σχεδιασμός σε οριακή κατάσταση λειτουρ-
τική έννοια από την παραπάνω και η υιοθέτησή γικότητας».
41
ΜΕΡΟΣ Ι Ανίσωση Ασφαλείας, Μέθοδοι Σχεδιασμού
42
ΜΕΡΟΣ Ι Ανίσωση Ασφαλείας, Μέθοδοι Σχεδιασμού
43
MΕΡΟΣ Ι
Ενότητα Β
ΔΙΑΚΡΙΣΗ ΕΠΙΠΟΝΗΣΕΩΝ
ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΔΡΑΣΕΩΝ
ΚΑΙ ΑΝΤΟΧΩΝ
44
MΕΡΟΣ Ι Β. Διακριση Επιπονήσεων,Υπολογισμός Δράσεων και Αντοχών
1.1 Εντοπισμός Στατικού Συστήματος βέλη έχουν τη διεύθυνση και φορά της μετα-
τόπισης που προκαλούν τα φορτία.
Το μέγεθος των δράσεων ή εξωτερικών
μεγεθών, εξαρτώμενο από το μέγεθος των Αν το μήκος της επαφής είναι μικρό (π.χ.
μετακινήσεων του φορέα εξαρτάται από τον μικρότερο του 1/20 του μήκους του φορέα), τα
τύπο των φορτίων και των στηρίξεων, την φορτία θεωρούνται σημειακά και συμβολίζονται
απόσταση του φορτίου από τις στηρίξεις και το μ΄ ένα μόνον βέλος.
μήκος (άνοιγμα) του φορέα. Αν το φορτίο είναι κινούμενο κατά
Τα στοιχεία αυτά σημειούμενα στον κεντροβα- μήκος του φορέα, όπως π.χ. φορτίο
ρικό (ή ακριβέστερα στον στρεπτικό) άξονα του γερανογέφυρας, προστίθεται στο βέλος
φορέα αποτελούν το στατικό σύστημα του και το σύμβολο της ρόδας, όπως
φορέα, από τη στατική επίλυση του οποίου φαίνεται στο σχήμα.
προκύπτουν οι τιμές των δράσεων.
Για τον εντοπισμό του στατικού συστήματος Δ1 Δ2
ενός φορέα ακολουθούνται τα παρακάτω
βήματα:
Γίνεται κατά μήκος τομή του φορέα
Π1 Π2
Στο Σχ. 2 φαίνεται η κατά μήκος τομή της δοκού
Δ1-Δ2 και στο Σχ. 3 η κατά μήκος τομή της
πλάκας Π1-Π2 κτιρίου με ξυλότυπο που δίνεται
στο Σχ. 1.
45
MΕΡΟΣ Ι Β. Διακριση Επιπονήσεων,Υπολογισμός Δράσεων και Αντοχών
¾ Έδραση oo
¾ Άρθρωση
¾ Καμπτική πάκτωση Σχ. 1.4 Θέσεις θεωρητικών στηρίξεων
¾ Στρεπτική πάκτωση :
Ο φορέας απομονώνεται κι από τον ίδιο
και συμβολίζεται με τον κεντροβαρικό
Η θέση των (θεωρητικών) στηρίξεων είναι, του άξονα.
όπως φαίνεται στο Σχ. 4, στις θέσεις της
συνισταμένης των πιέσεων που αναπτύσσονται Η παρουσία του φορέα αντιπροσωπεύεται,
στη διεπιφάνεια φορέα και στήριξης: όπως φαίνεται στο Σχ. 2 και 3, από φορτίο ίσο
με το βάρος του.
¾ Στις Ενδιάμεσες Στηρίξεις: στο μέσον του
μήκους επαφής. Έτσι, ο φορέας συμβολίζεται με τον κεντρο-
βαρικο του άξονα, τα φορτία του και τις
Οι πιέσεις είναι περίπου ομοιόμορφα στηρίξεις, τα οποία αποτελούν το στατικό
κατανεμημένες σ΄ όλο το μήκος επαφής. σύστημα του φορέα.
¾ Στις Ακραίες Στηρίξεις: πλησιέστερα προς
την εσωτερική παρειά της στήριξης.
Οι πιέσεις είναι, όπως φαίνεται στο Σχ. 4,
μεγαλύτερες προς την εσωτερική παρειά.
Είναι τόσο πιο μεγάλες όσο πιο μεγάλο είναι l1 = 5.0 m l2 = 5.0 m
το βέλος και, άρα, και το μήκος του φορέα
και όσο πιο μεγάλη είναι η διεπιφάνεια
στήριξης. Σχ. 1.5 Στατικό σύστημα πλάκας Π1-Π2
και δοκού Δ1-Δ2
Η απόσταση μεταξύ διαδοχικών (θεωρητικών)
στηρίξεων, ορίζεται ως το θεωρητικό άνοιγμα
του φορέα. Γίνεται Στατική επίλυση
Οι θεωρητικές στηρίξεις πλακών επί δοκών Από τη στατική επίλυση προκύπτουν οι τιμές
και δοκών επί υποστυλωμάτων, λόγω της των δράσεων στις κρίσιμες διατομές, όπως
περιγράφεται στα κεφ 2 και 3.
46
MΕΡΟΣ Ι Β. Διακριση Επιπονήσεων,Υπολογισμός Δράσεων και Αντοχών
Στο κεφάλαιο αυτό δίνεται η μεθοδολογία για τον υπολογισμό των δράσεων γραμμικών
φορέων, δηλ. φορέων με μήκος πολύ μεγαλύτερο από το ύψος τους.
Η μεθοδολογία για φορείς με μήκος περίπου όσο το ύψος τους, για υψίκορμους φορείς,
δίνεται στον Τόμο 3: «Σχεδιασμός Ειδικών Φορέων».
2.1 Η Φύση της Καμπτοδιατμητικής σεις που αναφέρθηκαν στην Ενότητα Α, κεφ.
Επιπόνησης 2.6.
Καμπτική είναι η επιπόνηση για την οποία η Για λόγους ευκολίας της στατικής επίλυσης οι
απόκριση του φορέα είναι στροφή του κατά ακραίες στηρίξεις ενός φορέα προσεγγίζονται με
μήκος του κεντροβαρικού του άξονα. τον πλησιέστερο τύπο ως εξής:
Διατμητική είναι η επιπόνηση για την οποία η
απόκριση του φορέα είναι βύθισή του εγκάρσια 2.3.1 Στηρίξεις Δοκών
στον κεντοβαρικό του άξονα. Στους γραμμικούς
φορείς η βύθιση αυτή θεωρείται αμελητέα. ¾ Αρθρώσεις: όταν το στοιχείο στήριξης
μπορεί εύκολα να καμφθεί προς την
Καμπτοδιατμητική επιπόνηση διατμητική διεύθυνση του μήκους της δοκού, ώστε να
επιπόνηση συνυπάρχει πάντα με την καμπτική μπορέί η δοκός να στραφεί κατά μήκος της.
επιπόνηση
Αυτό συμβαίνει όταν η διάσταση του
στοιχείου της στήριξης προς την διεύθυνση
2.2 Οι Όροι Ανάπτυξης της του μήκους της δοκού είναι σχετικά μικρή.
Επιπόνησης- Καμπτοδιατμητικό Είναι μικρή η δυσκαμψία του και είναι
Φορτίο και Στήριξη μεγάλο το βέλος του προς τη διεύθυνση
αυτή.
Για την ανάπτυξη καμπτοδιατμητικής επιπό-
νησης σ΄ ένα φορέα απαιτούνται: ¾ Καμπτικές πακτώσεις: όταν το στοιχείο
στήριξης δεν μπορεί εύκολα να καμφθεί
1. Η εφαρμογή καμπτοδιατμητικού φορτίου προς την διεύθυνση του μήκους της δοκού
Καμπτοδιατμητικό είναι φορτίο το οποίο και, γι΄ αυτό, δεν μπορεί να στραφεί εύκολα
είναι κάθετο στον κεντροβαρικό άξονα του η δοκός στις θέσεις αυτές.
φορέα. Δ1
2. Στήριξη του φορέα αντιτιθέμενη στην βύθισή
του εγκάρσια στον κεντροβαρικό του άξονα.
Διακρίνονται τρεις τύποι στηρίξεων:
¾ Έδραση oo Δ4 Δ2
¾ Άρθρωση
¾ Καμπτική πάκτωση
Δ3
2.3 Εντοπισμός του Τύπου της Στήριξης
Οι στηρίξεις όπως διαμορφώνονται στην πράξη Σχ. 2.1 Διάκριση στηρίξεων δοκών και
απέχουν, εν γένει, από τις θεωρητικές ταξινομή- αντίστοιχα στατικά συστήματα
47
MΕΡΟΣ Ι Β. Διακριση Επιπονήσεων,Υπολογισμός Δράσεων και Αντοχών
___________________
* Για να θεωρηθεί μια θέση στήριξη της πλάκας θα πρέπει το βέλος στη θέση αυτή να είναι αμελητέο ή πολύ
μικρό σε σχέση με το βέλος στο άνοιγμα της πλάκας.
Το βέλος είναι αντίστροφα ανάλογο της δυσκαμψίας του στοιχείου η οποία είναι ανάλογη της ροπής
αδρανείας του. Γιαυτό:
το ύψος των δοκών h πρέπει να είναι τουλάχιστον τρεις φορές μεγαλύτερο
απ΄αυτό της πλάκας,
ώστε το βέλος τους, αντίστροφα ανάλογο της ροπής αδρανείας τους (που είναι
ανάλογη του h3), να είναι τουλάχιστον το 1/30 του βέλους των πλακών.
Τοπική αύξηση του πάχους της πλάκας, όπως φαίνεται στο σχήμα, για παράδειγμα
από 20 cm σε 30 cm δεν μπορεί να θεωρηθεί στήριξη για την πλάκα.
Στην περίπτωση αυτή η πλάκα πρέπει υπέρ της ασφαλείας να σχεδιαστεί με τα
δυσμενέστερα μεγέθη που προκύπτουν για δύο οριακές συνθήκες στήριξης
θεωρώντας τη θέση της τοπικής αύξησης (α) ως ελεύθερο άκρο και (β) ως αρθρωτή
στήριξη (δοκό).
48
MΕΡΟΣ Ι Β. Διακριση Επιπονήσεων,Υπολογισμός Δράσεων και Αντοχών
2.4 Στατική Επίλυση Με βάση τις τιμές αυτές, η ροπή και η τέμνουσα
σε οποιαδήποτε θέση ενός ανοίγματος του
Τα μεγέθη των δράσεων προκύπτουν από την φορέα προκύπτουν, όπως φαίνεται στο Σχ. 6
στατική επίλυση σε δύο βήματα: και στην ανακεφαλαίωση στο τέλος του
1. Εύρεση των αντιδράσεων στις θέσεις των κεφαλαίου.
στηρίξεων Η εντατική κατάσταση του φορέα προκύπτει
2. Εύρεση των στατικών μεγεθών σε από την επαλληλία των στατικών μεγεθών που
οποιαδήποτε άλλη του φορέα ως εξής: προκύπτουν θεωρώντας το φορέα αμφιέρειστο
επιπονούμενο (α) με τα φορτία στο άνοιγμα και
¾ Η Τέμνουσα Vs σε μια θέση του φορέα (β) με τιςι ροπές στις εκατέρωθεν στηρίξεις,
αντιστοιχεί στο αλγεβρικό άθροισμα των όπως φαίνεται στο Σχ.6.
κατακόρυφων (κάθετων στον κεντροβαρικό
άξονα του φορέα) συνιστωσών των φορτίων στο
τμήμα του φορέα από τη στήριξη μέχρι την Py P Py
υπόψη θέση και της κατακόρυφης συνιστώσας
της αντίδρασης στη στήριξη. Rx Ρx Τ β
¾ Η Καμπτική Ροπή Ms σε μια θέση του φορέα Μ α Ο Ο
αντιστοιχεί στο αλγεβρικό άθροισμα των
Ry l α
γινομένων των κάθετων συνιστωσών των
φορτίων στο τμήμα του φορέα από τη στήριξη
μέχρι την υπόψη θέση επί την απόστασή τους
από τη στήριξη και της αντίστοιχης αντίδρασης [Ns] [Ts]
στη στήριξη. [vs]
49
MΕΡΟΣ Ι Β. Διακριση Επιπονήσεων,Υπολογισμός Δράσεων και Αντοχών
50
MΕΡΟΣ Ι Β. Διακριση Επιπονήσεων,Υπολογισμός Δράσεων και Αντοχών
¾ Οι ροπές στα ανοίγματα ως η ροπή της ¾ Με γνωστές τις ροπές στις στηρίξεις
αντίστοιχης αμφιερειστης μείον το ημιάθροισμα υπολογίζονται οι τέμνουσες με τις σχέσεις της
των ροπών των εκατέρωθεν επόμενης σελίδας.
στηρίξεων.
51
MΕΡΟΣ Ι Β. Διακριση Επιπονήσεων,Υπολογισμός Δράσεων και Αντοχών
• Οι ροπές στο μέσον των ανοιγμάτων ισούνται με τη ροπή της αντίστοιχης αμφιερειστης στο
μέσο συν το ημιάθροισμα (των αλγεβρικών τιμών) των ροπών των εκατέρωθεν στηρίξεων.
• Οι τέμνουσες στις στηρίξεις ισούνται με αυτές της αντίστοιχης αμφιέρειστης πλην το λόγο της
διαφοράς των (αλγεβρικών τιμών) των ροπών των εκατέρωθεν στηρίξεων (πλησιέστερης μείον
απομακρυσμένης) δια του ανοίγματος (στο οποίο ανήκουν οι υπόψη στηρίξεις)
• Οι μέγιστες ροπές σ ένα άνοιγμα αντιστοιχούν στη θέση που μηδενίζεται η τέμνουσα στο
άνοιγμα αυτό και ισούνται με το αλγεβρικό άθροισμα του εμβαδού των τεμνουσών αριστερά της
θέσης αυτής.
• Η κλίση του διαγράμματος των τεμνουσών είναι η τιμή του κατανεμημένου φορτίου q. Η θέση
μηδενισμού του διαγράμματος είναι σ΄ απόσταση V/q.
53
MΕΡΟΣ Ι Β. Διακριση Επιπονήσεων,Υπολογισμός Δράσεων και Αντοχών
¾ Στρεπτική Στήριξη Για την ισορροπία των ροπών στην τομή α-α
απαιτείται ανάπτυξη στρεπτικού φορτίου mT
Μια στήριξη είναι στρεπτική πάκτωση όταν:
ίσου με την καμπτική ροπή Μs του
(α) Το στοιχείο στήριξης έχει μεγάλη διάσταση προβόλου.
κάθετα προς τον άξονα του φορέα και γι, αυτό η
Για την ισορροπία των ροπών στην τομή β-β
δυσκαμψία του είναι μεγάλη και, άρα, η στροφή
απαιτείται ανάπτυξη στρεπτικού φορτίου mT
του μικρή προς την διεύθυνση αυτή, όπως το
ίσου με την διαφορά των καμπτικών ροπών
τοιχείο Τ1 για τη δοκό Δ2 στο Σχ. 2
των δύο προβόλων.
G α β
Δ1
A Δ
Τ1
G
α Δ1 Δ22
Δ
α-α β-β
G2 Δ3 Δ3
Δ2
Σχ. 3.5 Δοκοί Δ1 και Δ2 επιπονούμενες σε
άμεση στρέψη
54
MΕΡΟΣ Ι Β. Διακριση Επιπονήσεων,Υπολογισμός Δράσεων και Αντοχών
α Δ1 Δ22
Δ 3.4 Στατική Επίλυση για Στρεπτική Ροπή
Το στατικό μέγεθος της στρεπτικής ροπής είναι,
όπως και στην περίπτωση της τέμνουσας, το
ίδιο με το φορτίο (ροπή).
MT
α-α β-β
Συμπερασματικά:
Άμεση στρέψη αναπτύσσεται σε φορείς mT
στους οποίους οι ροπές κάμψης των
εγκάρσιων φορέων τους στη θέση του
κόμβου είναι άνισες.
Η διαφορά των καμπτικών αυτών ροπών [Τs]
οφείλει για την ισορροπία του κόμβου να εξι- MT
σορροπηθεί με πρόσθετη ροπή η οποία
αποτελεί το στρεπτικό φορτίο του φορέα.
55
MΕΡΟΣ Ι Β. Διακριση Επιπονήσεων,Υπολογισμός Δράσεων και Αντοχών
56
MΕΡΟΣ Ι Β. Διακριση Επιπονήσεων,Υπολογισμός Δράσεων και Αντοχών
σ
ενώ η συνισταμένη των ροπών ως προς τον
κ.β. άξονα του φορέα αποτελεί την εσωτερική
καμπτική ροπή MR.
ε {ε] [σ] [ε] [σ]
Αν η ακραία τάση τεθεί ίση με την αντοχή f
(α) (β) (γ) (festigkeit) του υλικού του φορέα, το αντίστοιχο
εσωτερικό μέγεθος αποτελεί την αντίστοιχη
Σχ. 4 3 (α) Διάγραμμα συμπεριφοράς [σ-ε] αντοχή ή μέγεθος αστοχίας του φορέα.
του σκυροδέματος,
(β) και (γ) διαγράμματα [ε] και [σ]
καθύψος διατομής καμπτόμενου 4.4 Παράδειγμα Υπολογισμού της ΝR
φορέα Ομογενούς Φορέα
Αν ΑΒΓΔ είναι η θέση τμήματος μήκους Δl του
Για μεγαλύτερες επιπονήσεις και κοντά στη στάθμη φορέα στο Σχ. 5 πριν την επιπόνησή του, η νέα
αστοχίας του υλικού, το διάγραμμα των τάσεων [σ]
του θέση μετά την επιβολή θλιπτικής δύναμης
διαφοροποιείται.
Νs θα είναι η Α´ôΔ.
Για παράδειγμα, σε φορείς από οπλισμένο σκυρό-
δεμα είναι, όπως φαίνεται στο Σχ. 3(γ), καμπύλο, Όλα τα σημεία της εγκάρσιας διατομής ΒΓ θα
καθώς το διάγραμμα συμπεριφοράς [σ-ε] του έχουν μετακινηθεί στη θέση ´ô και θα έχουν
σκυροδέματος είναι, όπως φαίνεται στο Σχ. 3(α), υποστεί ισόποση μετακίνηση κατά Δl. Το διά-
καμπύλο στην περιοχή μεγάλων παραμορφώσεων. γραμμα των παραμορφώσεων και το διάγραμμα
των θλιπτικών τάσεων είναι, λοιπόν, ορθογώνια
καθ΄ ύψος της διατομής.
4.2 Δεύτερο Βήμα: Τιμή και Θέση
Συνισταμένων Δυνάμεων
Α Β΄ Β Δl ε=Δl/l σ=Ν/Α
Ανάλογα με τη μορφή του διαγράμματος των
τάσεων προκύπτει η θέση των συνισταμένων
των τάσεων, οι δυνάμεις Fc και Ft (F: Force,
c: compression, t: tension) στην περίπτωση της Νs NR =σ.Α
καμπτικής επιπόνησης, όπως φαίνεται στο
Σχ. 4.
Δ Γ΄ Γ [ε] [σ]
Fc
Σχ. 4.5 Παραμορφώσεις, τάσεις και
z εσωτερική δύναμη στην περίπτωση
αξονικής επιπόνησης
Ft
[ε] [σ]
Η συνισταμένη των θλιπτικών δυνάμεων απο-
Σχ. 4.4 Διάγραμμα [ε], [σ] και εσωτερικών τελεί την NR.
δυνάμεων F καθύψος διατομής
καμπτόμενου φορέα Είναι: NR = b.h.σc
4.3 Τρίτο Βήμα: Εσωτερικό Μέγεθος και 4.5 Παράδειγμα Υπολογισμού της MR
Αντοχή. ομογενούς φορέα
57
MΕΡΟΣ Ι Β. Διακριση Επιπονήσεων,Υπολογισμός Δράσεων και Αντοχών
η νέα του θέση μετά την επιβολή καμπτικής μια εφελκυστική δύναμη Ft σ΄ απόσταση μεταξύ
ροπής Μs θα είναι η Α΄Β΄ΓΔ, όπως φαίνεται στο τους z και, ως εκ τούτου την ανάπτυξη μιας
Σχ. 6. εσωτερικής ροπής ΜR = Ft .z.
Το μήκος ΑΒ θα έχει βραχυνθεί κατά Δl2 και το Για (ομογενή) φορέα με ορθογωνική διατομή
είναι:
μήκος ΓΔ θα έχει εφελκυστεί κατά Δl1 (ίνα 1
ορίζεται η εφελκυόμενη). Ft = 0,5b.(h/2).σt z = 2/3.h
MR = 0,5b.(h/2).σt .2/3.h = (b.h2/6). σt = W. σt
Δ ε2.dl r (W η ροπή αντίστασης)
x Δ΄
h
58
MΕΡΟΣ Ι Β. Διακριση Επιπονήσεων,Υπολογισμός Δράσεων και Αντοχών
5. ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ
ΕΝΤΟΠΙΣΜΟΣ ΣΤΑΤΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΚΑΙ ΣΤΑΤΙΚΗ ΕΠΙΛΥΣΗ
5.1 Παράδειγμα 1
Α Β Γ
5.2 Παράδειγμα 2
Α Β Γ Δ
59
MΕΡΟΣ Ι Β. Διακριση Επιπονήσεων,Υπολογισμός Δράσεων και Αντοχών
5.3 Παράδειγμα 3
Ζητούνται τα στατικά συστήματα δοκών και πλακών των στεγάστρων Α, Β και Γ στο σχήμα.
Διαστάσεις υποστυλωμάτων: 40/40 cm.
1 1 1
3,0 Π1 4,0
3,0 Π1
20 4,0
20 Π1
20
Δ1 30/60
2 Δ1 30/60 Δ1 30/60 2 Δ1 30/60
30/6025/50 30/6025/50
2,0
Π2
3,,0 Π1 3,0 Π1
20
20 20 2,0
6,6
3,15 6,6
3,15
1 1 1
Π1 Π2 Π1 Π2 Π1 Π2
Τομή 1-1 κατά μήκος του ανοίγματος των πλακών (κάθετα στις στηρίξεις τους):
Δ1 Δ2 Δ1 Δ1
60
MΕΡΟΣ Ι Β. Διακριση Επιπονήσεων,Υπολογισμός Δράσεων και Αντοχών
• Στατική Επίλυση
Τ;eμνουσες Vsd
Μεγιστη ροπη στο ανοιγμα στη θεση μηδενισμου της τεμνουσας σ αποσταση: x = 212,5/50 = 4,25m
=>
max MAB = (100 +200 )/2 . 2,0 + 212,5 .4,25/2 =152,5 kNm
61
MΕΡΟΣ Ι Β. Διακριση Επιπονήσεων,Υπολογισμός Δράσεων και Αντοχών
300 200
[M]
300
200
100
50
242 150
[V]
10
10 [T]
62
MEΡΟΣ ΙΙ
ΜΕΡΟΣ ΙΙ
ΒΗΜΑΤΑ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ
ΚΑΤΑΣΚΕΥΩΝ ΑΠΟ ΣΚΥΡΟΔΕΜΑ
63
Ενότητα Γ
64
MEΡΟΣ ΙΙ Διαμόρφωση και Αποτύπωση Φέροντα Οργανισμού
1.1 Περίπτωση Κατακόρυφων Φορτίων Οι στροφές αυτές είναι, όπως φαίνεται στο Σχ.
1(α), έντονες στα οριζόντια µέλη που είναι
Στην περίπτωση κατακόρυφης φόρτισης, τα γειτονικά και στην ίδια στάθµη µε το
φορτία τα φέρουν άµεσα οι πλάκες (κάθετα φορτιζόµενο οριζόντιο µέλος, ενώ ατονούν στα
προς το µέσον επίπεδό τους) οι οποίες τα κατακόρυφα µέλη και στα οριζόντια µέλη σ΄
µεταφέρουν στις δοκούς. Οι δοκοί τα µετα- άλλες στάθµες του φέροντα οργανισµού, µε τον
φέρουν στα υποστυλώµατα και τα υποστυ- ίδιο τρόπο που η διατάραξη από τη ρίψη ενός
λώµατα τα µεταφέρουν στο έδαφος. λίθου στη θάλασσα φθίνει µε την απόσταση
από το σηµείο της πτώσης.
65
MEΡΟΣ ΙΙ Διαμόρφωση και Αποτύπωση Φέροντα Οργανισμού
1.2 Περίπτωση Πλευρικών Φορτίων (Σεισµός 1.3 Η ∆ιαφραγµατική Λειτουργία των Πλακών
και Άνεµος) Οι πλάκες στην περίπτωση της πλευρικής
Στην περίπτωση των πλευρικών φορτίων, όπως φόρτισης, αν φέρουν περιµετρικά δοκούς και
στην περίπτωση σεισµικού φορτίου ή φορτίου δεν έχουν σηµαντικά ανοίγµατα, δρουν ως
ανέµου, η ανάληψη των φορτίων γίνεται, όπως διαφράγµατα: απλά µετατοπίζονται, χωρίς να
φαίνεται στο Σχ. 2, από τις πλάκες (στάθµες καµπυλώνονται (χωρίς καµπτικό βέλος).
συγκέντρωσης µάζας) κατά τη διεύθυνση του Αν έχουν σηµαντικά ανοίγµατα δρούν ως
µέσου επιπέδου τους και απ΄αυτές καµπτόµενες (υψίκορµες) δοκοί (µε πλάτος το
µεταφέρονται στα κατακόρυφα στοιχεία (τοιχώ- πάχος τους και ύψος τη διάσταση την
µατα ή πλαίσια) και στη συνέχεια στο έδαφος. παράλληλη προς το πλευρικό φορτίο.
66
MEΡΟΣ ΙΙ Διαμόρφωση και Αποτύπωση Φέροντα Οργανισμού
2.1 Αποτύπωση Φέροντα Οργανισµού Τα ορθογώνια στο Σχήµα δείχνουν τη θέση και
τη µορφή των κατακόρυφων στοιχείων, διπλή
Η διάταξη του φέροντα οργανισµού αποτυπώ- παράλληλη γραµµή δείχνει τη θέση των δοκών,
νεται στα κατασκευαστικά σχέδια της κατα- ενώ µονή γραµµή δείχνει την άκρη πλάκας που
σκευής και αποτελεί το πρώτο βήµα του δεν καταλήγει σε δοκό, το ελεύθερο άκρον της.
σχεδιασµού της.
Οι αντεστραµένες δοκοί είναι δοκοί που δεν
Βασικό σχέδιο αποτελεί η κάτοψη του φέροντα κρέµονται από την πλάκα, αλλά, όπως φαίνεται
οργανισµού στις στάθµες των ορόφων του, στο Σχ. 2, εξέχουν πάνω απ΄αυτήν.
γνωστή ως ξυλότυπος. Υιοθετούνται όταν προκύπτουν λειτουργικά ή
Προκύπτει τέµνοντας οριζόντια τον φέροντα αισθητικά προβλήµατα από την κρέµαση των
οργανισµό σε ύψος 1,5 m περίπου από το (κανονικών) δοκών, π.χ. όταν στη θέση της
δάπεδο του ορόφου στον οποίο αντιστοιχεί ο δοκού κινείται γερανογέφυρα και απαιτείται
ξυλότυπος. µεγάλο ελεύθερο ύψος, ή όταν η θέση της δοκού
προκύπτει στο µέσον της οροφής ενός δωµα-
Στο Σχ. 2 δίνεται ο ξυλότυπος κτίσµατος µε
τίου.
κάτοψη οργανισµού πληρώσεως που φαίνεται
Όπως αναπτύσσεται στην ενότητα Ε, δεν
στο Σχ. 1.
προκύπτει διαφοροποίηση στο σχεδιασµό των
Στον ξυλότυπο αποτυπώνονται µε ευθεία δοκών αυτών (ο σχεδιασµός διαφοροποιείται
γραµµή οι ακµές των στοιχείων που φαίνονται µόνον στην περίπτωση υψίκορµων δοκών).
από κάτω, όπως φαίνεται στο Σχ. 1(β) και µε
διακεκοµένη οι ακµές των στοιχείων που δεν
φαίνονται, όπως οι ακµές ανεστραµµένων Κ1 Κ2 Κ3 Κ4
δοκών και φυτευτών υποστυλωµάτων, όπως
φαίνεται στο Σχ. 3,4 και 5.
∆1 ∆2 ∆3
Π2
Κ8 Κ7 Κ6 Κ5
Π1
Π3
67
MEΡΟΣ ΙΙ Διαμόρφωση και Αποτύπωση Φέροντα Οργανισμού
Φυτευτά είναι τα υποστυλώµατα τα οποία δεν και απ΄αυτές προκύπτουν οι θέσεις και τα
φθάνουν µέχρι το έδαφος, αλλά, όπως φαίνεται ανοίγµατα των δοκών, τα οποία είναι ίσα µε την
στο Σχ. 3, διακόπτονται σε κάποια στάθµη, απόσταση των υποστυλωµάτων.
(φυτεύονται εκεί αντί στο έδαφος) π.χ. στον
πρώτο όροφο πολυκατοικίας, για να µην Τοποθετείται ένα υποστύλωµα σε κάθε γωνία
προκύπτουν προβλήµατα στο κινηµατο-θέατρο του φέροντα οργανισµού και ανάλογα µε την
του ισογείου. απόσταση των γωνιακών υποστυλωµάτων
παρεµβάλλονται ενδιάµεσα ένα ή περισσότερα
πρόσθετα υποστυλώµατα έτσι ώστε οι απο-
στάσεις των διαδοχικών υποστυλωµά-των να
είναι µικρότερες από 7 έως 9 m (για συνήθη
α φορτία), όπως φαίνεται στο Σχ. 4.
Οι αποστάσεις µπορούν να επεκταθούν µέχρι
α α-α 15 m, αλλά στην περίπτωση αυτή οι δοκοί,
λόγω του µεγάλου ανοίγµατός τους πρέπει,
όπως εντοπίστηκε στο κεφάλαιο 16, να
Σχ. 2.3 Αντεστραµµένη δοκός σχεδιαστούν ως ζυγώµατα πλαισίων. Βλ. Σχ.
16.4.
Η λύση αυτή του φέροντα οργανισµού είναι
αποδεκτή προκειµένου για κατακόρυφη
φόρτιση, αλλά στην περίπτωση σεισµικών
φορτίων είναι προφανώς ακατάλληλη.
Κ1 Φ1 Κ4
Κ2 Φ2 Κ5
ΦΥ Φ
α α
Κ3 Φ3 Κ6
α-α
68
MEΡΟΣ ΙΙ Διαμόρφωση και Αποτύπωση Φέροντα Οργανισμού
(α)
(α) (β)
(β)
(γ) (δ)
69
MEΡΟΣ ΙΙ Διαμόρφωση και Αποτύπωση Φέροντα Οργανισμού
3. ΚΑΤΑΣΚΕΥΑΣΤΙΚΑ ΣΧΕ∆ΙΑ
70
MEΡΟΣ ΙΙ Διαμόρφωση και Αποτύπωση Φέροντα Οργανισμού
Κ1 Κ2 Κ3 Κ4
∆1 ∆2 ∆3
Π1 Π2 Π3
(α) (β) (γ)
71
MEΡΟΣ ΙΙ Διαμόρφωση και Αποτύπωση Φέροντα Οργανισμού
α 2Φ12
72
Ενότητα Δ1
73
1. ΣΥΜΟΛΙΣΜΟΙ-ΣΥΜΒΑΤΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ
Παρατίθενται οι βασικοί συμβολισμοί και η ονοματολογία των μεγεθών που υπεισέρχονται στο
σχεδιασμό των κατασκευών από σκυρόδεμα, όπως προδιαγράφονται στον ισχύοντα κανονισμό ΕΚΟΣ
ή ΕΚΩΣ ( Ελληνικός Κανονισμός Οπλισμένου Σκυροδέματος).
1.1 Ταυτοποίηση του Σκυρ/τος βάσει της 1.2 Η Έννοια της Συμβατικής Αντοχής
Συμβατικής Αντοχής του H αντοχή f (festigkeit) του σκυροδέματος όπως
και τα άλλα χαρακτηριστικά του, δεν αποτελεί
Το σκυρόδεμα ταυτοποιείται με βάση τη «συμ-
ιδιότητά του.
βατική»* θλιπτική αντοχή του και κατατάσσεται σε
κατηγορίες συμβολιζόμενο ως Cα/β, π.χ. Για το ίδιο σκυρόδεμα, αν υιοθετηθεί δοκίμιο
άλλης μορφής και άλλου μεγέθους, φορτιστεί σε
C12/16, C16/20, C20/25, C25/30, C30/35.
άλλη μηχανή, π.χ. με άλλη δυσκαμψία και άλλες
Η κατηγορία C12/16 επιτρέπεται μόνον για μη συνθήκες στήριξης των πλακών της, με άλλη
φέρουσες κατασκευές. ταχύτητα, με άλλες συνθήκες πλευρικής έντασης,
Στο συμβολισμό της κατηγορίας: θα μετρηθεί άλλη αντοχή.
Τα υλικά, όπως και οι άνθρωποι, σε διαφορετικές
το γράμμα C από τη λέξη Concrete συνθήκες συμπεριφέρονται διαφορετικά.
(Σκυρόδεμα στα Αγγλικά) δηλώνει το είδος
του υλικού Όταν λέμε αντοχή σκυροδέματος, εννοούμε αυτή
που μετρήθηκε με συμβατικό (συμφω-νημένο)
οι αριθμοί α και β δηλώνουν τη «συμβατική» τρόπο, τη συμβατική.
αντοχή σε MPa μετρούμενη συμβατικά σε
συμβατικό κυλινδρικό δοκίμιο (διαμέτρου 15 1.2 Οι Συμβατικές Απαιτήσεις για τον
cm και ύψους 30 cm) και συμβατικό κυβικό
Προσδιορισμό της Αντοχής
δοκίμιο (ακμής 15 cm) αντίστοιχα.
Όταν στην ταυτοποίηση αναφέρεται μία μόνον Σύμφωνα με τον ισχύοντα κανονισμό τεχνο-
τιμή, π.χ. C20, αυτή αντιστοιχεί στην αντοχή λογίας του σκυροδέματος για τον προσδιορισμό
κυλινδρικού δοκιμίου η οποία και λαμβάνεται της αντοχής του σκυροδέματος έχουν συμφω-
υπόψη στο σχεδιασμό των φορέων. νηθεί οι παρακάτω συμβατικές απαιτήσεις κατά
την παρασκευή, τη συντήρηση και τη δοκιμασία
Στις παλιές μελέτες διακρίνονται οι κατηγορίες*: των δοκιμίων ελέγχου:
Β160, Β225 Β300 Β350 κλπ. ¾ Μήτρες
Στο συμβολισμό της κατηγορίας: Οι μήτρες έχουν δύσκαμπτα τοιχώ-
το γράμμα Β από τη λέξη Beton (Σκυρόδεμα ματα, είναι χυτοσιδηρές, όχι από
στα Γερμανικά) δηλώνει το είδος του υλικο λαμαρίνα. Μήτρες με εύκαμπτα
τοιχώματα μετά μερικές χρήσεις
ο αριθμός δηλώνει τη «συμβατική» αντοχή σε εμφανίζουν κύρτωση στα τοιχώματά
kp/cm2 μετρούμενη σε κυβικά δοκίμια ακμής τους λόγω της πίεσης του νωπού
20 cm. σκυροδέματος.
_______________________ Δοκίμια σε μήτρες με εύκαμπτα
*Ανάγονται στις σύγχρονες κατηγορίες αφαιρώντας τοιχώματα εμφανίζουν μετά την αφαίρεση των
από την αντοχή τους 50 kp/cm2 (για αναγωγή της μητρών κυρτωμένες τις πλευρές τους με συνέπει-
στατιστικής επεξεργασίας, και διαιρώντας για 10 (για
α, όπως φαίνεται στο Σχ. 1, σημειακή φόρτιση,
αναγωγή των μονάδων).
ανάπτυξη εγκάρσιων εφελκυστικών τάσεων και,
Π.χ. το Β300 αντιστοιχεί σε (300-50)/10 => C25
75
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Υλικά, Ονοματολογία, Αναγωγή Πλακών σε Γραμμικούς Φορείς
76
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Υλικά, Ονοματολογία, Αναγωγή Πλακών σε Γραμμικούς Φορείς
2. ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ
ΤΟΥ ΣΚΥΡΟΔΕΜΑΤΟΣ
Για το σχεδιασμό του σκυροδέματος και των φορέων από σκυρόδεμα εκτός από τη
θλιπτική αντοχή απαιτούνται και τα παρακάτω χαρακτηριστικά του σκυροδέματος:
Για το οπλισμένο σκυρόδεμα (με ασβεστο- Το μέγεθος της κάθισης είναι το μέγεθος της
λιθικά αδρανή) το ειδικό βάρος λαμβάνεται εργασιμότητας.
2500 kg/m3.
Σκυροδέματα με συλλεκτά (ποταμίσια)
αδρανή, ιδιαίτερα στην περιοχή της
Μακεδονίας, μπορεί να έχουν μεγαλύτερο
ειδικό βάρος, καθώς μπορεί τα αδρανή να
μην είναι καθαρά ασβεστολιθικά και οι
προσμίξεις που περιέχουν να τα καθιστούν
βαρύτερα.
Σχ. 2.1 Μέτρηση της εργασιμότητας με τη
Το ειδικό βάρος του νωπού σκυροδέματος είναι κατά
μέθοδο της κάθισης
5% μεγαλύτερο αυτού του σκληρυμένου (στο σκλη-
ρυμένο σκυρόδεμα έχει εξατμιστεί το χημικά μη
δεσμευμένο νερό). Η τιμή της εργασιμότητας που απαιτείται εξαρ-
τάται:
2.2 Εργασιμότητα
• Από τη λεπτότητα και πυκνότητα του
Η εργασιμότητα είναι χαρακτηριστικό του νωπού οπλισμού των στοιχείων που θα
σκυροδέματος. Δηλώνει: σκυροδετηθούν και
το μέγεθος του έργου (της ενέργειας) που • Από τα μέσα συμπύκνωσης που είναι
απαιτείται για να συμπυκνωθεί πλήρως το διαθέσιμα.
σκυρόδεμα και να πάρει τη μορφή του
καλουπιού στο οποίο διαστρώνεται. Μεγαλύτερη εργασιμότητα απαιτείται για λεπτό-
τερα στοιχεία, στοιχεία με πυκνότερο οπλισμό,
Επί μέρους όψεις της είναι: και όταν δεν είναι διαθέσιμος ισχυρός εσωτερικός
η ρευστότητα, δονητής.
η συνεκτικότητα, Η τιμή της κυμαίνεται από κάθιση 0 cm (όταν το
η πλαστικότητα κ.α. σκυρόδεμα συμπυκνυκνώνεται σε ισχυρές δονη-
77
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Υλικά, Ονοματολογία, Αναγωγή Πλακών σε Γραμμικούς Φορείς
78
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Υλικά, Ονοματολογία, Αναγωγή Πλακών σε Γραμμικούς Φορείς
εc
79
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Υλικά, Ονοματολογία, Αναγωγή Πλακών σε Γραμμικούς Φορείς
Με την αύξηση της ταχύτητας επιπόνησης • Όταν το Ε ορίζεται ως η κλίση της ευθείας
αυξάνεται η μέγιστη τάση (αντοχή), αλλά μειώνεται που συνδέει την αρχή των αξόνων με το
η παραμόρφωση.
σημείο του διαγράμματος στη συγκεκριμμένη
στάθμη αποτελεί την τέμνουσα τιμή του.
2.5.1 Τυποποιημένο Διάγραμμα [σc – εc]
Ανάλογα με τη στάθμη μέτρησης της τέμνουσας
Λόγω των παραπάνω μεταβλητών του δια- τιμής του διακρίνεται:
γράμματος συμπεριφοράς, στο σχεδιασμό των
φορέων λαμβάνεται υπόψη ένα τυποποιημένο ¾ το αρχικό Ε, ως η κλίση του διαγράμματος
διάγραμμα που φαίνεται στο Σχ. 5. [σ-ε] στην αρχή των αξόνων και
¾ το τεχνικό Ε, ως η κλίση του διαγράμματος
[σ-ε] σε στάθμη σ = fc/3
σc
(όπου fc είναι η αντοχή του σκυροδέματος).
fck
Στο σχεδιασμό υιοθετείται συνήθως το
fcd τέμνον μέτρον ελαστικότητας σε στάθμη ίση
με το ένα τρίτον της θλιπτικής αντοχής του,
όπως φαίνεται στο Σχ. 6.
Για σκυροδέματα με ασβεστολιθικά αδρανή η
εc τιμή του κυμαίνεται αναλογα με την θλιπτική
2.0 o/oo 3.5 o/oo
αντοχή του σκυροδέματος από 16.000 ΜPa
ε < 0.02 σc= 1000 α fcd ε (1-250ε) έως 35.000 ΜPa.
ε ≥ 0.02 σc= α fcd Μετρείται σε κυλινδρικά ή πρισματικά δοκίμια με
τη βοήθεια μηκυνσιομέτρων.
Σχ. 2.5 Tυποποιημένο διάγραμμα [σc – εc] Ελλείψει πειραματικών στοιχείων προσδιορίζεται
συναρτήσει της θλιπτικής αντοχής βάσει εμπειρι-
κών τύπων, όπως αυτός στην παρακάτω σχέση:
Εκτός από τη μορφή του διαγράμματος [σ-ε] στο
σχεδιασμό των φορέων απαιτούνται και τα παρα- Εc = 9500 fc, Εc και fc σε MPa
κάτω παραμορφωσιακά χαρακτηριστικά. .
Δl Ν
2.6 Μέτρο Ελαστικότητας
σ = N/A l σ
To μέτρο ελαστικότητας Ε είναι η κλίση του Ε εφαπτομενικό
διαγράμματος [σ-ε] του σκυροδέματος (βλ.
Σχ. 6).
Α=b.h Ε τέμνον
Αποτελεί το μέτρο αντίστασης του αξονικά επιπο-
ε= Δl/l
νούμενου φορέα στην αξονική παραμόρφωσή
του. Σχ. 2. 6 Εφαπτομενικό και τέμνον μέτρο
ελαστικότητας
Η τιμή του μειώνεται (λόγω της καμπύλωσης του
διαγράμματος) με τη στάθμη επιπόνησης. Δια-
κρίνονται οι εφαπτομενικές και οι τέμνουσες τιμές 2.7 Παραμόρφωση Αστοχίας
του μέτρου ελαστικότητας. Για κεντρική θλιπτική επιπόνηση η παραμόρ-
• Όταν το Ε ορίζεται ως η κλίση της φωση που αντιστοιχεί στη μέγιστη θλιπτική τάση
εφαπτόμενης του διαγράμματος [σ-ε] σε μια είναι της τάξεως του 2%ο .
στάθμη επιπόνησης αποτελεί την Για καμπτική επιπόνηση ή έκκεντρη θλιπτική
εφαπτομενική τιμή του, ενώ επιπόνηση (με σχετικά μεγάλη εκκεντρότητα) η
80
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Υλικά, Ονοματολογία, Αναγωγή Πλακών σε Γραμμικούς Φορείς
αντίστοιχη παραμόρφωση στην ακραία θλιβό- ¾ Την ποσότητα και το είδος του πρόσθετου
μενη ίνα λαμβάνεται, όπως φαίνεται στο σχήμα, που περιέχει το σκυρόδεμα.
ίση με 3,5 %ο.
Σχεδόν όλα τα πρόσθετα του σκυροδέματος
Η μεγαλύτερη τιμή στην 2,0%ο 3,5%ο αυξάνουν τις μακροχρόνιες παραμορφώσεις.
περίπτωση αυτή
Για συνήθη σκυροδέματα η τιμή της συστολής
σχετίζεται με την πιο
ξηράνσεως είναι της τάξεως:
σταδιακή αστοχία της
θλιβόμενης ζώνης καθώς εcs = 5 έως 8. 10 -4
το διάγραμμα παραμορφώσεων είναι τριγωνικό
και όχι ορθογωνικό. 2.8.2 Η Φύση του Ερπυσμού και
Παράμετροι που τον Επηρεάζουν
2.8 Μακροχρόνια Παραμόρφωση: Η διαφυγή του πλεονάζοντος νερού και κατά
Συστολή Ξηράνσεως και Ερπυσμός συνέπεια και η συστολή είναι εντονότερη, όταν το
Το μήκος ενός δοκιμίου σκυροδέματος δεν πα- σκυρόδεμα βρίσκεται υπο μόνιμη θλιπτική τάση
ραμένει σταθερό με το χρόνο. Το δοκίμιο με την (από τα μόνιμα φορτία ή και από τα μακροχρόνια
πάροδο του χρόνου παραμορφώνεται, συστέλ- δρώντα κινητά φορτία).
λεται. Η συστολή του σκυροδέματος με το χρόνο, Η επιπλέον συστολή η οφειλόμενη στην επί-
ορίζεται ως: δραση της μόνιμης τάσης δηλώνεται με τον όρο
¾ Συστολή ξηράνσεως, όταν ο φορέας είναι ερπυσμός.1
αφόρτιστος Η ανηγμένη συστολική παραμόρφωση εcc (c:
¾ Ερπυσμός, όταν ο φορέας βρίσκεται υπό creep), λόγω του ερπυσμού του σκυροδέματος
μακροχρόνια θλιπτική τάση είναι, προφανώς, τόσο πιο μεγάλη όσο:
2.8.1 Η Φύση της Συστολής Ξηράνσεως και ¾ πιο μεγάλη είναι η σταθερή θλιπτική τάση σc
Παράμετροι που την Επηρεάζουν που ασκείται,
81
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Υλικά, Ονοματολογία, Αναγωγή Πλακών σε Γραμμικούς Φορείς
¾ Την ηλικία του σκυροδέματος κατά την ¾ Μείωση της παραμόρφωσης, λόγω:
επιβολή της σταθερής τάσης.
o Αύξησης με το χρόνο του μέτρου ελαστικότητας
Όσο πιο μικρή η ηλικία του σκυροδέματος, του σκυροδέματος
τοσο μικρότερο είναι το μέτρο ελαστικότητάς
o Αύξησης της αντοχής του σκυροδέματος, λόγω
του, δηλ. η αντίστασή του σε παραμόρφωση.
της συνεχιζόμενης εντονότερης, λόγω της
Σε καμπτόμενους φορείς η βραχυχρόνια πίεσης του σταθερού φορτίου, ενυδάτωσης του
παραμόρφωση εc και, άρα [βλ. σχέση (α)] η τσιμέντου
ερπυστική παραμόρφωση εcc μεταβάλλεται Η εξώθερμη αντίδραση της ενυδάτωσης του
κατά μήκος και καθύψος τους, σε αντίθεση τσιμέντου επιταχύνεται με την αύξηση της πίεσης.
με τη συστολή ξηράνσεως εcs η οποία είναι
σταθερή σ όλη την έκτασή τους. Στο τμήμα Ι της καμπύλης υπερισχύει η αυξητική
επιρροή και η καμπύλη είναι αύξαυσα, στο ενδιά-
Γαυτό, με την πάροδο του χρόνου, λόγω του μεσο τμήμα οι δύο επιρροές αντισταθμίζονται, ενώ
ερπυσμού,αυξάνει και το βέλος των φορέων. στο τμήμα ΙΙΙ παραμένει μόνο η αυξητική επιρροή
καθώς το μέτρο ελαστικότητας και η αντοχή
2.8.3 Χρονική Εξέλιξη σταθεροποιούνται.
Η εξέλιξη της μακροχρόνιας παραμόρφωσης 2.8.4 Γραμμικός και Μη-Γραμμικός
συναρτήσει του χρόνου δίνεται από την καμπύλη Ερπυσμός
στο Σχ. 7.
Όπως φαίνεται στο Σχ. 8, η στάθμη του μακρο-
εcc χρόνιου φορτίου παίζει καθοριστικό ρόλο για την
Ι ΙΙ ΙΙΙ εξέλιξη της ερπυστικής παραμόρφωσης με το
χρόνο.
Γ
t Για στάθμες του σταθερού φορτίου μεγαλύτερες
από 50% της θλιπτικής αντοχής του
Σχ. 7.7 Καμπύλη εξέλιξης ερπυστικής σκυροδέματος, το ενδιάμεσο τμήμα ΙΙ
παραμόρφωσης με το χρόνο συρρικνώνεται και η εξέλιξη της
παραμόρφωσης είναι ιδιαίτερα ταχεία, καθώς
υπερτερεί σημαντικά η αυξητική επιρροή.
Παρατηρούνται τα παρακάτω στάδια:
Η συμπεριφορά του στοιχείου περιγράφεται με
• Πρώτο στάδιο επιταχυνόμενης τον όρο μη-γραμμικός ερπυσμός.
παραμόρφωσης (τμήμα Ι: καμπύλη με τα κοίλα
προς τα κάτω),.
εcc σc1 σc1 > σc2> σc3
• Δεύτερο στάδιο ισορροπημένης σc2
παραμόρφωσης (τμήμα ΙΙ: ευθύγραμμο τμήμα) σc3
και
• Τρίτο επιταχυνόμενο στάδιο (τμήμα ΙΙΙ:
καμπύλη με τα κοίλα άνω). t
Η μορφή της καμπύλης αυτής μπορεί να αποδο- Σχ. 7.8 Επιρροή της στάθμης της σταθερής
θεί στην αντιτιθέμενη επιρροή περισσότερων πα- τάσης σc στην εξέλιξη της
ραγόντων, όπως: ερπυστικής παραμόρφωσης εcc
¾ Αύξηση της παραμόρφωσης λόγω της
προοδευτικής εσωτερικής ρηγμάτωσης του Το σκυρόδεμα μπορεί να οδηγηθεί σε σύντομο
σκυροδέματος χρονικό διάστημα σε θραύση για στάθμη φορτίου
82
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Υλικά, Ονοματολογία, Αναγωγή Πλακών σε Γραμμικούς Φορείς
2.9.1 Η Σημασία της Ανθεκτικότητας και Η αντίληψη αυτή βασίζεται στο σκεπτικό ότι η
οι Συνέπειες από την Διαταραχή της διαταραχή της ανθεκτικότητας συνδέεται με την
Η ανθεκτικότητα, η ιδιότητα του σκυροδέματος δυνατότητα διείσδυσης των βλαπτικών παραγόν-
να διατηρεί την αντοχή και τη λειτουργικότητά των και, γιαυτό, με το πορώδες του σκυροδέ-
του, παραγνωρισμένη στο παρελθόν αποτελεί ματος το οποίο συναρτάται άμεσα με την αντοχή.
μέγεθος το ίδιο σημαντικό με την αντοχή και
στις ημέρες μας υπερισχύον. 2.9.3 Η Πρώτη Διάσταση
Σχετίζεται άμεσα με την διάβρωση του οπλι- Αντοχής και Ανθεκτικότητας
σμού και την συνεπαγόμενη απώλεια της Σήμερα, η ανθεκτικότητα θεωρείται σχετικά ανε-
συνάφειας σκυροδέματος και οπλισμού που ξάρτητο μέγεθος που απαιτεί ιδιαίτερη αντιμε-
αποτελεί τον ακρογωνιαίο λίθο για την εν γένει τώπιση.
συμπεριφορά των κατασκευών.
Σχετίζεται με τη διαπερατότητα του σκυροδέμα-
Η αυξανόμενη ατμοσφαιρική μόλυνση (από την τος και όχι απλά με το πορώδες του.
υπερεκμετάλλευση των φυσικών πόρων της
γης) και η μόλυνση των υπόγειων υδάτων της Η πρώτη ιστορικά διάσταση αντοχής και ανθε-
(από την υπερεντατική καλλιέργεια των εδαφών κτικότητας μπορεί να εντοπιστεί στις αρχές του
της μέσω τοξικών φυτοφαρμάκων) επιταχύνει εικοστού αιώνα με την παραγωγή του τσιμέντου
τον ρυθμό απώλειας της ανθεκτικότητας και την αλουμινίου.
συνεπαγόμενη απώλεια της συνάφειας σκυρο- Η εισαγωγή αυτού του τσιμέντου χαιρετίστηκε ως
δέματος και χάλυβα και θέτει ζήτημα: σημαντική ώθηση στην τεχνολογία του τσιμέντου,
¾ αναζήτησης νέων τρόπων ενίσχυσης της λόγω της ιδιαίτερα ταχείας ανάπτυξης της αν-
ανθεκτικότητας των κατασκευών, και τοχής του (χωρίς σημαντική επιτάχυνση της
πήξης του) και της υψηλής στάθμης της και της
¾ εντοπισμού και κατεδάφισης των «νεκρών» ιδιαίτερης προστασίας που προσέφερε έναντι χη-
κατασκευών οι οποίες οφείλουν την μικών προσβολών (έναντι θειικών).
φαινομενική ανθεκτικότητά τους στην
υπολειτουργία τους. Με κατανάλωση τσιμέντου 400 kg/m3 και υδα-
τοτσιμεντοσυντελεστή 0.40 προέκυπτε αντοχή
περίπου 30 MPa στις 6 ώρες και μεγαλύτερη
2.9.2 Η Αποψη για Αμεση Συσχέτιση από 40 MΡa στις 24 ώρες (περίπου το 80% της
Αντοχής και Ανθεκτικότητας τελικής αντοχής).
Αρχικά ο σχεδιασμός του σκυροδέματος στηρι- Λόγω της ταχείας ανάπτυξης της αντοχής του το
83
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Υλικά, Ονοματολογία, Αναγωγή Πλακών σε Γραμμικούς Φορείς
τσιμέντο αυτό υιοθετήθηκε σε προεντεταμένες αδρανή και των αλκαλίων του τσιμέντου.
κατασκευές.
Tο φαινόμενο αυτό, συχνό σε χώρες (κυρίως στη
Το 1970 απαγορεύτηκε η χρήση του στην Αγγλία Μέση Ανατολή) με προβληματικά αδρανή (αδρα-
μετά από εκτεταμένες αστοχίες των κατασκευών νή με περιεκτικότητα σε πυρίτιο) στην Ελλάδα
στις οποίες χρησιμοποιήθηκε, οφειλόμενες σε έχει εντοπιστεί σε μία ή δύο περι-πτώσεις
προοδευτική απώλεια της αντοχής του εξ αιτίας σκυροδέματος με ποταμίσια αδρανή από την
της μετατροπής των επί μέρους συστατικών του περιοχή της Μακεδονίας (χωρίς να έχει πλήρως
η κρυσταλλική δομή των οποίων απεδείχθη ιδιαί- τεκμηριωθεί).
τερα ασταθής .
2.4 Οι Εσωγενείς (Αυτογενείς) και
2.9.4 Παραδείγματα Αναντιστοιχίας Εξωγενείς Παράγοντες Διαταραχής
Αντοχής και Ανθεκτικότητας της Ανθεκτικότητας
Αναντιστοιχία αντοχής και ανθεκτικότητας μπο- Διαταραχή του σκυροδέματος με το χρόνο προ-
ρεί να εντοπίσει κανείς και στα παρακάτω κύπτει λόγω:
παραδείγματα διαταραχής της που παρατηρή- 1) Βλαπτικής αλληλεπίδρασης των συστατικών
θηκαν σε διάφορες κατασκευές: του σκυροδέματος, όπως αυτή που
¾ Εκτίναξη Σκυρ/τος Οροφής Κτιρίου: εντοπίστηκε παραπάνω.
Τρεις μήνες μετά τη σκυροδέτηση της πλάκας 2) Βλαπτικής αλληλεπίδρασης των συστατικών
οροφής κτιρίου εκτινάσσονταν κατά διαστήματα του σκυροδέματος και βλαπτικών
κωνοειδή κομμάτια (με βαση 8-10 cm και ύψος παραγόντων του περιβάλλοντος
5-7 cm). Ένας από τους πιο σημαντικούς εξωγενείς παρά-
Μακροσκοπικός έλεγχος αποκάλυψε λευκή από- γοντες αποτελεί η ενανθράκωση του σκυροδέ-
θεση στην κορυφή των κώνων που αντιστοι- ματος
χούσε σε μαλακό ασβέστη ο οποίος προσρο- Κατά την ενανθράκωση το CO2 της ατμόσφαιρας
φώντας νερό διογκωνόταν. Λόγω της παρε- με την παρουσία νερού (δηλ. το HCO3 ) αντιδρά
μπόδισης της διόγκωσης από το περιβάλλον με το CaOH2 του τσιμέντου και σχηματίζει επι-
σκυρόδεμα αναπτύσσονταν εσωτερικές πιέσεις φανειακό στρώμα CaCO3 το πάχος του οποίου
με συνέπεια την εκτίναξη. Η αντοχή της πλάκας αυξάνει με την πάροδο του χρόνου.
ήταν ικανοποιητική.
Οταν το μέτωπο της ενανθράκωσης φθάσει στη
¾ Τοπική Διάτρηση Σκυροδέματος: θέση του οπλισμού λόγω του μικρού PH του
Εξι μήνες μετά τη σκυροδέτηση της πλάκας ενανθρακωμένου στρώματος, ο οπλισμός δια-
δώματος κτιρίου εμφανίστηκε κατά τόπους ροή βρώνεται και διογκούμενος προκαλεί διάρρηξη
του νερού της βροχης. του σκυροδέματος η οποία με τη σειρά της
επιταχύνει τον ρυθμό της ενανθράκωσης και τις
Τοπική ανίχνευση στις θέσεις της ροής απεκά- συνέπειές της.
λυψε κουκούτσια ελιάς, τα οξέα των οποίων
αποσάθρωναν το σκυρόδεμα σχηματίζοντα Ο εντοπισμός του βάθους της ενανθράκωσης
γίνεται ψεκάζοντας την επιφάνεια δείγματος του
¾ Γενικευμένη Αποσάρθρωση του σκυροδέματος της κατασκευής αμέσως μετά την
Σκυροδέματος: αποκοπή του με διάλυμα φαινολοφθαλαιϊνης
Τρία χρόνια μετά τη σκυροδέτηση πλάκας κτι- (0.1%).Το διάλυμα αυτό προσδίδει ροζ χρώμα
ρίου εμφανίστηκαν τοπικές διαταραχές (σκασί- στη μη ενανθρακωμένη επιφάνεια, ενώ δεν
ματα) οι οποίες διέκοπταν τη συνέχεια του αποχρωματίζει την ενανθρακωμένη (περιμετρική
σκυροδέματος και εξελίχθηκαν σε γενικευμένη περιοχή)
αποσάρθρωση. Η αύξηση του πάχους της ενανθράκωσης σχε-
Εργαστηριακός έλεγχος απέδειξε (διογκωτική) τίζεται με την τεραγωνική ρίζα του χρόνου και
αντίδραση μεταξύ του πυριτίου που περιείχαν τα μπορεί να αποτελέσει βάση για εκτίμηση της
ηλικίας του σκυροδέματος.
84
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Υλικά, Ονοματολογία, Αναγωγή Πλακών σε Γραμμικούς Φορείς
85
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Υλικά, Ονοματολογία, Αναγωγή Πλακών σε Γραμμικούς Φορείς
¾ Δομικό Πλέγμα:
περιορισμό του ανοίγματος των ρωγμών).
Είναι ευθύγραμμοι ράβδοι μικρής διαμέτρου 3mm
Ανάλογα με τον αριθμό των κατακόρυφων
έως 6 mm συγκολλημένες μεταξύ τους υπό
σκελών τους διακρίνονται σε δίτμητους (συνή-
μορφή πλέγματος με τετράγωνες ή ορθογωνικές
θεις συνδετήρες με δυο σκέλη) και τετρά-
οπές (βροχίδες) ακμής από 5 έως 30 mm.
τμητους (συνδετήρες με τέσσερα σκέλη, δύο
διτμητοι ο ένας μέσα στον άλλο). Υιοθετείται συνήθως ως δευτερεύοντος οπλι-
σμός σε επιφανειακούς φορείς, υψίκορμους δο-
Το εμβαδόν όλων των σκελών τους συμβολίζεται κούς και τοιχία, ή και ως καμπτόμενος οπλισμός
ως ΑSw (web: κορμός) και του ενός μόνον σε πλάκες με απαίτηση μικρού εμβαδού οπλι-
σκέλους τους ως ΑSw΄. σμού.
Η μορφή αυτή του οπλισμού αιτιολογείται στην
ενότητα Ε. Στο Σχ. 4 φαίνεται σε κατά μήκος 3.3 Βασικά Τεχνολογικά Χαρακτηριστικά
τομή ο συνήθης οπλισμός καμπτόμενης δοκού. Χάλυβα
¾ Ειδικό Βάρος
Το ειδικό βάρος του χάλυβα είναι 7800 kg/m3.
¾ Εφελκυστική και Θλιπτική Αντοχή
Όπως και στο σκυρόδεμα διακρίνονται δύο τιμές
(α) (β) της αντοχής fs του χάλυβα:
86
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Υλικά, Ονοματολογία, Αναγωγή Πλακών σε Γραμμικούς Φορείς
87
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Υλικά, Ονοματολογία, Αναγωγή Πλακών σε Γραμμικούς Φορείς
Αν η αγκύρωση των ράβδων είναι ανεπαρκής, Από τη σχέση (α) θέτοντας τbd = fbd (fbd η
μετά κάποια τιμή του φορτίου οι ράβδοι θα αντοχή συνάφειας, η μέγιστη τιμή της τb) προ-
αρχίσουν να ολισθαίνουν, δεν θα παρεμπο- κύπτει η σχέση (1) και (2):
δίζεται η επιμήκυνσή τους και, γι΄αυτό, δεν θα σsd = 4/Φ. fbd .lAB (1)
εντείνονται οι ράβδοι και ο φορέας θα είναι
άοπλος και θα αστοχήσει ακαριαία. lAB = lbnet = Φ/4. σsd / fbd (2)
Το μήκος lAB ορίζεται ως απαιτούμενο μήκος
4.4 Απαιτούμενο Μήκος Αγκύρωσης αγκύρωσης, καΙ συμβολίζεται lbnet
Στο Σχ. 2 έχει απομονωθεί τμήμα ΑΒ ράβδου Είναι το μήκος αγκύρωσης που απαιτείται
οπλισμού από την κρίσιμη διατομή ενός φορέα για να μπορέσει να αναπτύξει η ράβδος τά-
μέχρι το πλησιέστερο ελεύθερο άκρον της. ση σsd
H δύναμη της ράβδου στο ελεύθερο άκρο Α Το μήκος αγκύρωσης που απαιτείται για να
είναι μηδενική ενώ η δύναμη που απαιτείται να αναπτύξει η ράβδος τη μέγιστη ικανότητά της,
αναπτυχθεί στη θέση Β (θέση κρίσιμης δια- δηλ. τάση σs ίση με την αντοχή της fsy, υπό
τομής) για να αναλάβει την επιπόνηση Μsd είναι τις βέλτιστες συνθήκες ως προς την αντοχή
Fsd συνάφειας (ράβδος στο κάτω μέρος της
Για την ισορροπία της ράβδου απαιτείται μια διατομής οριζόντιων στοιχείων και επικαλύψεις
δύναμη Τd ίση και αντίθετη προς την δύναμη και αποστάσεις μεταξύ των ράβδων αρκετά
Fsd.. μεγάλες) ορίζεται ως το βασικό (απαιτούμενο)
μήκος αγκύρωσης. Συμβολίζεται ως lb και
Η δύναμη Τd αντιτιθέμενη στην κίνηση της ράβ- δίνεται από τη σχέση (3):
δου προς την κατεύθυνση της δύναμης Fsd
αντιστοιχεί στη δύναμη συνάφειας (τριβής) lb= Φ/4. fsd /fbd (3)
μεταξύ σκυροδέματος και ράβδου, η οποία είναι Συνήθως το απαιτούμενο μήκος αγκύρωσης
η συνισταμένη Fb των διατμητικών τάσεων τ lbnet εκφράζεται ως συνάρτηση του βασικού
στην διεπιφάνεια σκυροδέματος και χάλυβα οι μήκους αγκύρωσης lb από τη σχέση (4):
οποίες ορίζονται ως τάσεις συνάφειας τb..
lbnet = α1.α2.lb.σsd/fsd (4)
Fb = τb . π. Φ.lAB
όπου:
τ τ τ α1: αυξητικός συντελεστής που λαμβάνει υπόψιν την
απόκλιση των συνθηκών αγκύρωσης της ράβδου
από τις βέλτιστες (με βάση τις οποίες έχει προκύψει
το βασικό μήκος αγκύρωσης)
A Α B A B Fsd
α2: μειωτικός συντελεστής που λαμβάνει υπόψιν τη
Fbd
μείωση του απαιτούμενου μήκους λόγω αποκλίσεων
της ράβδου από την ευθυγραμμία.
Σχ.4.2 Δυνάμεις σε ράβδο οπλισμού Οι ράβδοι του οπλισμού αγκυρώνονται σε
θλιβόμενη περιοχή (αν είναι εφικτό).
Διατυπώνοντας την ισορροπία της ράβδου ΑΒ
Αν το ελεύθερο άκρο ράβδου οπλισμού
88
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Υλικά, Ονοματολογία, Αναγωγή Πλακών σε Γραμμικούς Φορείς
βρίσκεται σε εφελκυόμενη περιοχή μπορεί να Έτσι κεκαμμένες ράβδοι οπλισμού, ράβδοι οπλι-
βρεθεί σε θέση ρωγμής και να διαταραχθεί η σμού στις στηρίξεις πλακών, μπορούν, όπως
αγκύρωση της ράβδου φαίνεται στο Σχ. 3:
¾ ή να εκταθούν αρκετά στα γειτονικά
ανοίγματα ώστε να βρεθούν σε περιοχή
θετικών ροπών (θλίψη επάνω).
(α) ¾ ή να καμφθούν προς τα κάτω αλλά μέσα
στην περιοχή των αρνητικών ροπών (θλίψη
κάτω).
• Λείες ράβδοι οπλισμού (συνήθως ποιότητας
(β)
S220) καταλήγουν σε άγκιστρα (για ενίσχυση
της συνάφειάς τους).
89
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Υλικά, Ονοματολογία, Αναγωγή Πλακών σε Γραμμικούς Φορείς
• Aκριβέστερα από το στρεπτικό άξονα (άξονα από Σχ. 5.2 Πλακοδοκοί Τ και Γ
τον οποίο διερχόμενο τo επίπεδο φόρτισης δεν
προκύπτουν στρεπτικα φορτία). Για τις συνήθεις Το ύψος των παλακοδοκών h πρέπει να είναι
διατομές, με δυο άξονες συμμετρίας, ο στρε- τουλάχιστον τρεις φορές μεγαλύτερο απ΄αυτό
πτικος άξονας συμπίπτει με τον κεντροβαρικό.
90
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Υλικά, Ονοματολογία, Αναγωγή Πλακών σε Γραμμικούς Φορείς
της πλάκας, ώστε το βέλος τους, αντίστροφα Τοπική πύκνωση του οπλισμού της πλάκας, ή
ανάλογο της ροπής αδρανείας τους (που είναι ενσωμάτωση σιδηροδοκού σε μια θέση της
ανάλογη του h3), να είναι τουλάχιστον το 1/30 πλάκας ώστε να αποκατασταθεί λειτουργία
του βέλους των πλακών. Τμήμα με μικρή μόνο δοκού στη θέση αυτή, γνωστή ως λύση
αύξηση του πάχους της πλάκας δεν μπορεί να ψευτοδοκού που υιοθετείται μερικές φορές σε
θεωρηθεί ως στήριξή της, καθώς δεν είναι σκάλες (θέσεις δύσκολης διαμόρφωσης του
σημαντικά μειωμένο το βέλος του. ξυλοτύπου) ή στα άκρα μεγάλων προβόλων δεν
συνιστούν λύσεις καθώς δεν αυξάνει διακριτά
την ροπή αδρανείας της πλάκας και δεν μπο-
ρούν να υποκαταστήσουν τη διαμόρφωση δο-
κού.
(α)
5.3 Υψίκορμοι Φορείς
Φορείς με λόγο ανοίγματος προς ύψος l/h < 2,
όπως κεφαλόδεσμοι πασσάλων, δοκοί-παρειές
υπερυψωμέ-νων δεξαμενών ή αποθηκών, (υδα-
τόπυργοι, σιλό, κλπ.) ονομάζονται υψίκορμοι
φορείς.
(β) Στην περίπτωση που το στατικό σύστημα είναι
πρόβολος (φορέας με l/h < 1) έχει υιοθετηθεί ο
όρος κοντός πρόβολος.
(α)
Σχ. 5.3 Γραμμοσκιασμένη περιοχή
(α) δοκού και (β) ελεύθερου
άκρου πλάκας
91
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Υλικά, Ονοματολογία, Αναγωγή Πλακών σε Γραμμικούς Φορείς
qy
Π2 Π3 Π4
Π4
92
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Υλικά, Ονοματολογία, Αναγωγή Πλακών σε Γραμμικούς Φορείς
τους (όπως είναι εμφανές από την εικόνα της 6.4 Τετραέρειστες-Υπολογιστικά
θραύσεώς της) και μπορεί να προσομοιωθεί με Διέρειστες Πλάκες
εσχάρα διαδοκίδων κατά τις δύο διευθύνσεις.
Όταν ο λόγος των δύο πλευρών μιας
Μπορεί να ειδωθεί, όπως φαίνεται στο Σχ. 4, ότι πλάκας με τέσσερις στηρίξεις είναι ly/lx ≥ 2,
προκύπτει από δύο διασταυρούμενες διαδο- όπως η Π6 στο Σχ. 5, το ποσοστό του
κίδες με αύξηση του πλάτους τους. φορτίου που ρέει προς το μεγάλο άνοιγμα
Συμβολίζεται με το στατικό σύστημα μιας απ΄ της πλάκας είναι μικρό και θεωρείται
αυτές τις δοκούς από κάθε διεύθυνση, x και y: αμελητέο.
μια δοκό με άνοιγμα lx και φορτίο qx και μία δοκό Η πλάκα υπολογίζεται ως (υπολογιστικά)
με άνοιγμα ly και φορτίο qy (qx + qy = q). διέρειστη (με άνοιγμα τη μικρότερη πλευρά
της.
6.6 Τριέρειστες-Υπολογιστικά
Πρόβολοι Πλάκες
Σχ. 6.4 Από δύο διασταυρούμενες
διαδοκίδες στην τετραέρειστη πλάκα Όταν ο λόγος των των δύο πλευρών μιας
πλάκας με τρεις στηρίξεις είναι lx/ly ≥ 4 το
Κατά το μεγαλύτερο άνοιγμα της πλάκας ανα- ποσοστό του φορτίου που ρέει προς το μεγάλο
λαμβάνεται (ρέει), όπως είναι εμφανές και από άνοιγμα της πλάκας θεωρείται αμελητέο και η
την εικόνα θραύσεως στο Σχ. 3(β), μικρότερο πλάκα υπο-λογίζεται ως πρόβολος (με άνοιγμα
ποσοστό του φορτίου, το οποίο μειώνεται όσο την μικρότερη πλευρά της).
πιο στενόμακρη γίνεται η πλάκα.
Π6
93
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Υλικά, Ονοματολογία, Αναγωγή Πλακών σε Γραμμικούς Φορείς
94
Ενότητα Δ2
ΠΡΟΔΙΑΣΤΑΣΙΟΛΟΓΗΣΗ
ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΔΡΑΣΕΩΝ
95
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Προδιαστασιολόγηση Φορέων, Υπολογισμός Δράσεων
96
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Προδιαστασιολόγηση Φορέων, Υπολογισμός Δράσεων
97
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Προδιαστασιολόγηση Φορέων, Υπολογισμός Δράσεων
Ίδιο Bάρος
Υπολογίζεται το βάρος για 1 m μήκους της
δοκού:
l
g [ kN/m] = 25 [kN/m3] .Ac [m2]
όπου: b (α) (β) (γ)
Ac: το εμβαδον διατομής h
98
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Προδιαστασιολόγηση Φορέων, Υπολογισμός Δράσεων
Είναι παραβίαση της κοινής λογκής να Κάθε δοκός φορτίζεται από το φορτίο του
θεωρείται (συχνά στις φοιτητικές εξετασεις) τμήματος εκείνου της πλάκας που οριοθετείται
ότι πλάκες καθαρά διέρειστες πλάκες από τη δοκό και τις παραπάνω ευθείες στα
[βλ. Σχ. 2(α)] στέλνουν μέρος του φορτίου άκρα της, όπως φαίνεται στο Σχ. 2.
τους στα ελεύθερα άκρα τους (δηλαδή στο
Το συνολικό φορτίο Ρδ του τμήματος της
κενό) .
πλάκας που θα κρεμαστεί από καθεμία δοκό
Στενόμακρες τετραέρειστες πλάκες, όπως μεγάλου μήκους θα είναι το φορτίο της πλάκας
φαίνεται στο Σχ. 2(γ), θεωρούνται ως ρπ πολλαπλασιασμένο με την επιφάνεια φόρ-
διέρειστες και μπορεί να γίνει η παραδοχή ότι τισης της δοκού lδ . lπ / 2:
το φορτίο της πλάκας κατανέμεται μόνον στις
Ρδ = ρπ. lδ . lπ/2
δοκούς μεγάλου μήκους (από μισό στην
καθεμία). όπου:
Οι δοκοί μικρού μήκους των πλακών αυτών ρπ :το φορτίο της πλάκας,
θεωρούνται ότι φορτίζονται μόνον με το ίδιο lδ : το μήκος της δοκού
βάρος τους. lπ /2. το μήκος από το άνοιγμα της πλάκας που
θα κρεμαστεί από τη δοκό.
• Εύρεση Επιφανειών Φόρτισης
Για να εντοπιστούν οι επιφάνειες των πλακών
τα φορτία των οποίων φορτίζουν τις δοκούς,
κάθε πλάκα χωρίζεται σε επιμέρους τμήματα
που προκύπτουν χαράσσοντας σε κάθε γωνία
της, όπως φαίνεται στο Σχ. 3:
¾ ευθεία με κλίση 45ο, αν στη γωνία αυτή οι
συνθήκες στήριξης της πλάκας είναι ίδιες
¾ και στις δυο διευθύνσεις (ή αρθρώσεις ή
πακτώσεις και οι δύο) ή Άρθρωση Πάκτωση Ελεύθερο Άκρο
ο
¾ ευθεία με κλίση 30 προς την πλευρά της
άρθρωσης, όταν οι συνθήκες είναι Σχ. 2.3 Τύποι στηρίξεων πλακών
διαφορετικές (η μια στήριξη άρθρωση και η
άλλη πάκτωση). Το συνολικό αυτό φορτίο διαιρούμενο με το
μήκος lδ της δοκού δίνει το φορτίο ρδ της δοκού
Η στήριξη σε μια πλευρά της πλάκας θεωρείται, ανα μέτρο μήκους.
όπως φαίνεται στο Σχ. 3, πάκτωση όταν υπάρχει
πλάκα εκατέρωθεν της δοκού στήριξης στην πλευρά Στην περίπτωση διέρειστων ή υπολογιστικά
αυτή. διέρειστων (στενόμακρων τετραέρειστων) πλα-
κών προκύπτει:
ρδ = ρπ.. lπ/2
99
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Προδιαστασιολόγηση Φορέων, Υπολογισμός Δράσεων
Το αξονικό φορτίο Νsd ενός υποστυλώματος σε Το φορτίο αυτό θα προκύψει από τη σχέση:
έναν όροφο ενός κτιρίου είναι το άθροισμα: Νsd = ρd. Ε
• του αξονικού φορτίου του υποστυλώματος όπου:
του υπερκείμενου ορόφου,
ρd :το φορτίο σχεδιασμού της πλάκας,
• αξονικού φορτίου λόγω των φορτίων των Ε: το εμβαδόν της φορτικής επιφάνειας του
υπερκείμενων πλακών υποστυλώματος
• του ιδίου βάρους του υποστυλώματος (για Το σεισμικό φορτίο των υποστυλωμάτων υπο-
φορτίο του υποστυλώματος στη βάση του). λογίζεται στον Τόμο 2Β.
Το αξονικό φορτίο λόγω των φορτίων των
υπερκείμενων πλακών μπορεί να προκύψει: 5.3.2 Προδιαστασιολόγηση
¾ ως το άθροισμα των αντιδράσεων των Υποστυλωμάτων
δοκών που συντρέχουν στο υποστύλωμα. Για λόγους πλαστιμότητας (απαιτείται για τον
Παράδειγμα: αντισεισμικό σχεδιασμό) τα υποστυλώματα
διαστασιολογούνται ώστε για συνδυασμό αξο-
Το φορτίο του υποστυλώματος Κ1 στο Σχ. 1 νικής δύναμης Νsd και ροπής Μsd να ισχύει
είναι το άθροισμα της αντίδρασης της δοκού εs1> εy (όσο μεγαλύτερο είναι το εs1 τόσο
Δ1 και της δοκού Δ2 ή μεγαλύτερη είναι η παραμορφωσιμότητα του
το φορτίο του γρρμμοσκιασμένου εμβαδού στοιχείου).
των πλακών που φαίνεται στο Σχ. 1. Αυτό συμβαίνει, όπως σχολιάζεται στην Ενό-
Σε περίπτωση μεμονωμένης πλάκας με τέσ- τητα Ζ (διάγραμμα αλληλεπίδρασης ροπής και
σερα γωνιακά υποστυλώματα είναι προφανές αξονικής), όταν η δρώσα Νsd είναι το 40% της
ότι κάθε υποστύλωμα δέχεται το ένα τέταρτο αξονικής αντοχής ΝRdu.. Γιαυτό οι διαστάσεις
του συνολικού φορτίου της πλάκας, όπως επιλέγονται ώστε να ισχύει :
φαίνεται στο Σχ. 1.(α). Νsd ≤ 0,40 NRdu= 0,40. b.h. 0,85fcd
(Το 0,85 είναι μειωτικός συντελεστής της
συμβατικής αντοχής γιατί η ταχύτητα επιβολής
των φορτίων στην κατασκευή είναι πολύ πιο
αργή απ΄αυτήν κατά τη συμβατική διαδικασία
προσδιορισμού της συμβατικής αντοχής fcd) .
Δ1
Άρα, το εμβαδόν του υποστυλώματος b.h
Δ2 Κ1 προκύπτει από τη σχέση:
b.h ≥ Nsd /(0.35. 0,85fcd) ≥ 0,30.0,30 m (1)
(α)
(β)
100
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Προδιαστασιολόγηση Φορέων, Υπολογισμός Δράσεων
ΜΕΣΑΙΑ ΥΠΟΣΤΥΛΩΜΑΤΑ :
Κ1 Κ2 Κ3 Κ4
Επιφάνεια φόρτισης: 3,0x4,0 = 12,0 m2
Φορτίο από πλάκες: 9,75 x 12,0 = 117,0 kN/m
Ίδιο βάρος:
Δ1 Δ1 gd = 1,35 x 25 x 0,30 x 0,30 x3 ,0 = 6,6
6,0m Δ1 Δ2 Δ3 Δ4
kN/m
Π3 Συνολικό φορτίο ορόφου = 123,6 kN/m
Π1 Π2
Συνολικό φορτίο ισογείου = 247,2 kN/m
4.2 Παράδειγμα 2
Ζητούνται τα φορτία
Κ5 Κ6 Κ7 Κ8 πλακών, δοκών και Π Π
υποστυλωμάτων του 20 20
4,0 m 4,0 m 4,0 m στεγάστρου στο σχήμα.
Οι διαστάσεις και το φορτίο
είναι τα ίδια με το
Σχ. 4.1 Ξυλότυπος κτιρίου παράδειγμα 1. 2,0 0,4 2,0
ΠΛΑΚΕΣ :
ΠΛΑΚΕΣ :
Ιδιο βάρος gd = 1,35 x 25 x 0,20 = 6,75 kN/m2
Ιδιο βάρος gd = 1,35 x 25 x 0,20 = 6,75 kN/m2
Κινητό qd = 1,5 x 2,0 = 3.0 «
Κινητό qd = 1,5 x 2,0 = 3.0 «
Συνολικό ρd = 9,75 « Συνολικό ρd = 9,75 «
ΔΟΚΟΣ :
ΔΟΚΟΙ Δ1, Δ4 : Ιδιο βάρος gd = 1,35 x 25 x 0,20 x 0,40 = 2,70 kN/m
Ιδιο βάρος gd = 1,35 x 25 x 0,20 x 0,40 = 2,70 kN/m Από πλάκες 9,75 x( 2,0 + 0,4 + 2,0) = 42,0
2
101
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Προδιαστασιολόγηση Φορέων, Υπολογισμός Δράσεων
ΥΠΟΣΤΥΛΩΜΑΤΑ :
Επιφάνεια φόρτισης: 4,0x4,4/2 = 8,8 m2
Φορτίο από πλάκες: 9,75 x 8,8 = 85,8 kN
Συνολικό φορτίο ισογείου = 184,8 kN
Ίδιο βάρος:
gd = 1,35 x 25 x 0,30 x 0,3 x 3,0 = 6,6 kN
Συνολικό φορτίο ορόφου = 92,4 kN
102
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Προδιαστασιολόγηση Φορέων, Υπολογισμός Δράσεων
για οποιονδήποτε συνδυασμό και δεν έχει νόημα Η μεγαλύτερη τιμή στις στηρίξεις προκύπτει
να αναζητήσουμε ελάχιστη τιμή (κατ΄ απόλυτο αν το κινητό τεθεί εκατέρωθεν της στήριξης
τιμή). και μετά εναλλάξ.
Οι συντελεστές ασφάλειας είναι:
• 1,50 για τα κινητά
• 1,35 για τα μόνιμα
όταν η παρουσία τους είναι αυξητική (δυσμενής)
για το ζητούμενο μέγεθος
• 1,00 για τα μόνιμα Α Β Γ Δ Ε Ζ
όταν η παρουσία τους είναι μειωτική (ευμενής).
Μέγιστη τιμή στα ανοίγματα ΑΒ,ΓΔ, ΕΖ
Ελαχιστη τιμή στα ανοίγματα ΒΓ, ΔΕ
Ο δυσμενής συνδυασμός των φορτίων μπορεί να
προκύψει εύκολα παρατηρώντας την εικόνα πα- 1,5q+1,35g
ραμόρφωσης του φορέα μετά την επιβολή του
φορτίου σε ένα άνοιγμα του φορέα. 1,5q+1,0g
Α Β Γ Δ Ε Ζ
Μέγιστη τιμή στη στήριξη Β
Α Β Γ Δ Ε Ζ
Μέγιστη τιμή στη στήριξη Γ
103
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Προδιαστασιολόγηση Φορέων, Υπολογισμός Δράσεων
Τα γειτονικά ανοίγματα του φορέα είναι έντονα ομόσημα και ισχύουν αυτά που αναφέρθηκαν στο
άνισα (προκύπτει αρνητική τιμή στο μικρό 5.3.
άνοιγμα), είτε
Aν εκτός από καμπτοδιατμητικά φορτία
Το κινητό φορτίο έχει πολύ μεγαλύτερη τιμή συνυπάρχουν και αξονικά φορτία, γίνονται
από το μόνιμο (προκύπτει αρνητική ροπή και όλοι οι δυνατοί συνδυασμοί και ο φορέας
στα δύο ανοίγματα), όπως στην περίπτωση ελέγχεται με το συνδυασμό που δίνει:
πλακών αποθηκευτικών χώρων, δεξαμενών
¾ τη μεγαλύτερη αξονική με τη μικρότερη ροπή
κ.λ.π).
¾ τη μεγαλύτερη ροπή με τη μικρότερη αξονική.
Q G
[Μ] (α)
[ΜG] [MQ] maxM =MG minM = MG-MQ
104
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Προδιαστασιολόγηση Φορέων, Υπολογισμός Δράσεων
[Τs]
105
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Προδιαστασιολόγηση Φορέων, Υπολογισμός Δράσεων
6.1 Πρώτο Παράδειγμα Ζητούνται τα στατικά μεγέθη για το παρακάτω σύστημα πλακών.
Φορτία: gκεπ = 1,0 kN/m2, qk = 2,0 kN/m2 στους προβόλους qk = 5,0 kN/m2
Πρ 1,50
Π1 Π2 Π3 Π4
4,20
ΚΕΝΟ 3,50
Πρ 1,50
106
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Προδιαστασιολόγηση Φορέων, Υπολογισμός Δράσεων
Δυσμενής φόρτιση min MΠ2 min MΠ2 = 4,8. 4,02 /8-18,2/2 = +9,9 kN/m>0
9,0 4,0
VΠ1=0,5.16,4.5,0 -33,5 /5,0= 34,3 kN
VΠ2= 0,5.5,5.4,0 - 33,5 /4,0= 2,6 kN>0 , min
MΠ2>0
5,0 Π1 maxMΠ1 =34,32/ (2.16,4) =35,6 kNm
Π3
4,0 Π2
ΜΠ1-Π2 = (16,4 .5,03 + 5,5 .4,03) / [8 (5,0 +4,0)] = ΜΠ1-Π2παρ = 43- (49,6+51,8)/2 .0,20/2= 37,9 kNm
33,5 kNm
107
Ενότητα Ε
ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΜΑΤΑ
ΟΠΛΙΣΗ
ΡΗΓΜΑΤΩΣΗ
108
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Προσομοιώματα, Όπλιση και Ρηγμάτωση Φορέων
θλιπτήρας
ελκυστήρας
ρωγμές
ρωγμές
Σχ. 1.1 Ελκυστήρες και θλιπτήρες και Σχ. 1.2 Η θλιπτική επιπόνηση ως εφελκυ-
ρωγμές λόγω αστοχίας τους στική προς την κάθετη διεύθυνση
Επειδή η ελκτική (εφελκυστική) ικανότητα
του σκυροδέματος είναι πολύ μικρή H διαστασιολόγηση του φορέα, διαστά-
(μικρότερη του 1/10 της θλιπτικής αντοχής σεις διατομής και οπλισμού, με επίλυση του
του), οι ελκυστήρες από σκυρόδεμα δικτυώματος του προσομοιώματος, όπως
θραύονται ακόμη και όταν είναι αφόρτιστος φαίνεται στο σχήμα.
ο φορέας και ασκείται μόνον το ίδιο βάρος Ms = MR= Fs.z
του.
Fs = Ms/z
Οι θέσεις του αρηγμάτωτου εντεινόμενου
z
σκυροδέματος ως οι θέσεις των θλιπτήρων Fs = As.σs
του δικτυώματος Fs
Οι θέσεις των ρωγμών του φορέα, όπως min As= Ms/(fs.z)
φαίνονται στο Σχ. 1, ως:
109
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Προσομοιώματα, Όπλιση και Ρηγμάτωση Φορέων
2. ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΜΑΤΑ ΓΙΑ
ΚΑΜΠΤΟΔΙΑΤΜΗΤΙΚΗ ΕΠΙΠΟΝΗΣΗ
Η θέση και η μορφή του οπλισμού, όπως και η θέση και η μορφή των επιμέρους μελών του
Φ.Ο. δεν προκύπτει από τύπους και νούμερα. Υπακούει σε στοιχειώδεις συνειρμούς της
κοινής (φυσικής) λογικής και αποτελεί τον ακρογωνιαίο λίθο του ορθού σχεδιασμού του φορέα,
καθώς λάθος θέση ή διαμόρφωσή του οδηγεί σε 100% αστοχία, όπως και η ορθή διαμόρφωση
του Φ.Ο αποτελεί, τον ακρογωνιαίο λίθο του ορθού σχεδιασμού της κατασκευής.
110
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Προσομοιώματα, Όπλιση και Ρηγμάτωση Φορέων
Αναζητείται λύση ώστε το ύψος του φορέα να ανάποδων πρόβολων φορέων, όπως φαίνεται
κρατηθεί όσο και του φορέα (β). στο Σχ. 2(β)
Μέσω λοξής σανίδας και οριζόντιου σύρματος Στην περίπτωση του φορέα του Σχ. 2(α) στην
άνω δημιουργείται ένα ακλόνητο σημείο Α΄ στο περιοχή μεταξύ των δύο φορτίων δεν τοπο-
επάνω μέρος, όπως στην περίπτωση του θετούνται λοξές ράβδοι, αφού στην περιοχή
φορέα (β). αυτή απαιτείται μόνο η γεφύρωση.
Μέσω λοξού σύρματος και οριζόντιας σανίδας
κάτω δημιουργείται ένα ακλόνητο σημείο Β΄ στο 2.2 Φυσική Ερμηνεία Προσομοιωμάτων
κάτω μέρος, όπως στην περίπτωση του φορέα
(δ). Στην περίπτωση φορέων με το φορτίο άνω:
Κατ΄ αυτόν τον τρόπο η στήριξη ΑΒ έχει
μεταφερθεί στη θέση Α΄Β΄ και το φορτίο Η λοξή θλιβόμενη ράβδος αντιστοιχεί στην
κρατείται απ΄ αυτή τη μετατοπισμένη στήριξη κύρια ροή του φορτίου (της διατάραξης)
όπως στην περίπτωση του φορέα (β). προς τις κατακόρυφες στηρίξεις, ενώ
(ζ)) Φορέα ίδιου με τον (ε) αλλά με το φορτίο Η διαμήκης εφελκυόμενη ράβδος
αναρτημένο - πρόβολου γραμμικού φορέα με αντιπροσωπεύει τον μηχανισμό
το φορτίο κάτω: επαναφοράς, λόγω της απόκλισης της ροής
από τη φυσική της διεύθυνση (την
Η στήριξη ΑΒ μεταφέρεται στη θέση Α΄Β΄, όπως κατακόρυφη).
στο φορέα (ζ) και το φορτίο κρατείται απ΄ αυτή
τη μετατοπισμένη στήριξη όπως στην Στην περίπτωση φορέων με αναρτημένο φορτίο:
περίπτωση του φορέα (δ). Η λοξή εφελκυόμενη ράβδος αντιστοιχεί
Με τον ίδιο τρόπο και με διπλή μετατόπιση της στην κύρια ροή ανάρτησης του φορτίου, ενώ
στήριξης προκύπτει το προσομοίωμα(1) του φο- Η διαμήκης θλιβόμενη ράβδος
ρέων (η) με το ακόμα μεγαλύτερο άνοιγμα. αντιπροσωπεύει τον μηχανισμό
επαναφοράς, λόγω της απόκλισης της ροής
από την κατακόρυφη.
Στην περίπτωση των ραβδόμορφων φορέων
οι περισσότερες της μίας λοξές θλιβόμενες
ράβδοι μπορούν να ειδωθούν ως οι
επανειλημμένες προσπάθειες του φορέα για
(α)
την (υπό κλίση 45ο) ροή του φορτίου προς
στις στηρίξεις η οποία ανακόπτεται λόγω του
περιορισμένου ύψους του φορέα και
ανασύρεται μέσω της λοξής και
κατακόρυφης εφελκυόμενης ράβδου στο
(β) επάνω μέρος για να προσπαθήσει από
πλησιέστερη στη στήριξη απόσταση.
Σχ. 2. 2 (α) Φυσικό προσομοίωμα για
γραμμικό αμφιέρειστο φορέα,
(β) Ισοδυναμία αμφιέρειστου και 2.3 Συσχέτιση Στατικών Μεγεθών και
πρόβολου φορέα Διαμήκων και Λοξών Ελκυστήρων
και Θλιπτήρων
Στο Σχ. 2 φαίνεται το αντίστοιχο προσομοίωμα
Από την επίλυση των δικτυωμάτων προκύπτει
στην περίπτωση φορέα με δύο κατακόρυφες
ότι:
στηρίξεις που προκύπτει με την ίδια λογική.
Αποτελεί σύνθεση των προσομοιωμάτων δύο Οι θέσεις με λοξούς ελκυστήρες και
111
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Προσομοιώματα, Όπλιση και Ρηγμάτωση Φορέων
λοξούς θλιπτήρες αντιστοιχούν στις θέσεις πλάκα), όπως η δοκός στο Σχ. 4.
του φορέα με μεταβλητή καμπτική ροπή,
δηλ. στις θέσεις συνύπαρξης καμπτικής
ροπής και τέμνουσας (η τέμνουσα είναι το
μέγεθος για την εξισορρόπιση των
καμπτικών ροπών V = dM/dx) οι οποίες
χαρακτηρίζονται ως διατμητικά μήκη του
φορέα
Οι θέσεις με διαμήκεις θλιπτήρες και
ελκυστήρες μόνον αντιστοιχούν στις θέσεις
του φορέα με σταθερή την καμπτική ροπή,
στις θέσεις καθαρής κάμψης.
Σχ. 2.4 Η ανεξαρτησία του σχεδιασμού
2.4 Η Ανεξαρτησία των Γραμμικών από τη θέση του φορτίου
Φορέων από τη Θέση του Φορτίου στους γραμμικούς φορείς
Από τη σύγκριση των προσομοιωμάτων στο
2.5 Φυσικά Προσομοιώματα
Σχ. 1 προκύπτει ότι:
Οπλισμένων Φορέων
Η ένταση των γραμμικών φορέων είναι
ανεξάρτητη από τη θέση του φορτίου, Για την ενίσχυση των εφελκυόμενων ράβδων
πάνω ή κάτω από το φορέα. του δικτυώματος, λόγω της μικρής ικανότητας
τους (είναι μικρή η εφελκυστική αντοχή του
Η ένταση διαφοροποιείται μόνον στην περιοχή σκυροδέματος) ενσωματώνονται στις θέσεις
εφαρμογής του φορτίου και όχι στην κρίσιμη των ελκυστήρων του δικτυώματος, όπως
διατομή της πάκτωσης του προβόλου. αναπτύσσεται στο κεφ. 3, ράβδοι από χάλυβα
οι οποίες διαθέτουν υψηλή εφελκυστική αντοχή.
Για λόγους που εξηγούνται στο κεφ. 3, για την
ενίσχυση των λοξών ελκυστήρων δεν διατάσ-
σονται ράβδοι κατά την διεύθυνσή τους, αλλά
εγκάρσιες ράβδοι, οι συνδετήρες.
[Μ]
112
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Προσομοιώματα, Όπλιση και Ρηγμάτωση Φορέων
ουν πια στο φυσικό προσομοίωμα των συνισταμένης των ορθών θλιπτικών τάσεων
φορέων. της θλιβόμενης ζώνης και μιας εφελκυστικής
συνισταμένης των ορθών τάσεων της
Γι΄ αυτό, το φυσικό προσομοίωμα του οπλισμέ-
εφελκυόμενης ζώνης.
νου φορέα, από μια στάθμη επιπόνησης και
πάνω αποτελείται μόνον από διαμήκεις και Στις δύο αυτές διαμήκεις δυνάμεις αντι-
εγκάρσιες ράβδους, όπως φαίνεται στο Σχ. 5. στοιχούν οι διαμήκεις ράβδοι του προ-
Το προσομοίωμα αυτό είναι γνωστό ως δικτύ- σομοιώματος, ο διαμήκης θλιπτήρας και ο
ωμα Μoersch. διαμήκης ελκυστήρας.
Στα διατμητικά μήκη του φορέα (περιοχές
2.6 Ερμηνεία των Προσομοιωμάτων με καμπτοδιατμητικής επιπόνησης
βάση τη Μηχανική αναπτύσσονται επί πλέον και διατμητικές
Σύμφωνα με τις αρχές της μηχανικής : τάσεις, οι οποίες έχουν ως αποτέλεσμα την
ανάπτυξη μιας λοξής θλιπτικής και μιας
Η εξωτερική καμπτική ροπή υλοποιείται λοξής εφελκυστικής τάσης.
εσωτερικά, όπως σχολιάστηκε στην ενότητα
Α, με την ανάπτυξη ενός ζεύγους Στις τάσεις αυτές αντιστοιχούν οι λοξοί
διαμήκων δυνάμεων (παράλληλων με τον θλιπτήρες και ελκυστήρες του
άξονα του φορέα), μιας θλιπτικής δύναμης προσομοιώματος των φορέων.
113
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Προσομοιώματα, Όπλιση και Ρηγμάτωση Φορέων
Ένας υπερστατικός φορέας, ή ένας μονοπρο- Γι΄ αυτό, και το φυσικό προσομοίωμα των
έχων ή αμφιπροέχων φορέας, μπορεί να ειδω- φορέων αυτών είναι σύνθεση των φυσικών
θεί, όπως φαίνεται στο Σχ. 1, ως σύνθεση: προσομοιωμάτων των τριών αυτών τμημά-
των.
αμφιέρειστων φορέων στις θέσεις των
θετικών ροπών εκτεινόμενων στο τμήμα
α
μεταξύ δυο διαδοχικών μηδενισμών της
ροπής
πρόβολων φορέων εκατέρωθεν των
στηρίξεων εκτεινόμενων από τη στήριξη (α) α
μέχρι το σημείο καμπής,
της περιοχής του σημείου καμπής
Ν
α
(δ)
114
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Προσομοιώματα, Όπλιση και Ρηγμάτωση Φορέων
Σχ. 1(α-β) αναπτύσσεται ενας διαγώνιος σχεδιασμό στην περιοχή αυτή, ιδιαίτερα ως
ελκυστήρας και ένας διαγώνιος θλιπτήρας, προς το μέγεθος των τάσεων συνάφειας που
όπως φαίνεται στο Σχ. 2. αναπτύσσονται στην περιοχή του σημείου
καμπής κατά μήκος του διαμήκους οπλισμού.
Η προσομοίωση αυτή ικανοποιεί την ισορροπία
του φορέα στην περιοχή αυτή και στην περί- Η διαφοροποίσηση αυτή δεν λαμβάνεται υπόψη
πτωση συνύπαρξης αξονικής δύναμης. στον ισχύοντα κανονισμό. Σχολιάζεται αναλυ-
τικά στο κεφάλαιο των φορέων με μικρό λόγο
Η ανάπτυξη των δύο αυτών πρόσθετων
διάτμησης στον Τόμο 2Α.
δισδιαγώνιων ράβδων στην περιοχή του
σημείου καμπής διαφοροποιεί το
115
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Προσομοιώματα, Όπλιση και Ρηγμάτωση Φορέων
Όπως αναπτύχθηκε στο κεφ. 2.2 της ενότητας Κατά μήκος ενός φατνώματος στο διατμη-
Α, τα εσωτερικά μεγέθη VR και ΜR είναι ίσα με τικό μήκος, ενώ τα Vs και Μs μπορεί να
τα εξωτερικά μεγέθη Vs και Μs, όπως αυτά μεταβάλλονται, τα αντίστοιχα VR και ΜR παρα-
προκύπτουν από τη στατική επίλυση. μένουν σταθερά, με τιμή ίση με τη μεγαλύτερη
τιμή των Vs και Μs στο φάτνωμα. Γι΄ αυτό,
Η στατική επίλυση, όμως, αναφέρεται σε ομο-
γενείς φορείς. Στην περίπτωση των οπλισμένων Η τιμή της Fs1 (Fs1= ΜR/z = Μs/z) σε μια
ρηγμα-τωμένων φορέων (χωρίς την παρουσία θέση
των λοξών ελκυστήρων του σκυροδέματος) τα
ενδιάμεσα του φατνώματος προκύπτει με βάση
μεγέθη VR και ΜR συμπίπτουν μ΄ αυτά της
τη μεγαλύτερη Μs στον κόμβο του φατνώματος.
στατικής επίλυσης, όπως φαίνεται στο σχήμα,
(Η διαφοροποίηση αυτή είναι γνωστή ως η
μόνο στις θέσεις των κόμβων του δικτυώματος.
μετατόπιση του διαγράμματος των ροπών).
1 Α 2 Β
V v 1 FD V V Α 2 Β V
(α) V
Fs= V
Fs=V 2V 3V
Fs=2V Fs=4V
(β)
(γ) MR MR
116
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Προσομοιώματα, Όπλιση και Ρηγμάτωση Φορέων
Όπως προκύπτει από την τομή 1-1 στο ακραίο Στο επόμενο φάτνωμα προστίθεται η οριζόντια
φάτνωμα των δικτυωμάτων στο σχήμα, η συνιστώσα του επόμενου λοξού θλιπτήρα και η
δύναμη του διαμήκους ελκυστήρα Fs στο ακραίο δύναμη Fs1 του διαμήκους ελκυστήρα διπλασιά-
φάτνωμα, ίση με την οριζόντια συνιστώσα του ζεται, στο μεθεπόμενο φάτνωμα τριπλασιάζεται
λοξού θλιπτήρα, προκύπτει ίση με την τέμνουσα κ.ο.κ.
Vs (για γωνία του λοξού θλιπτήρα 45ο).
Η διαφορά της δύναμης Fs1 σε διαδοχικά
φατνώματα είναι ίση με την τέμνουσα του
φορέα.
117
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Προσομοιώματα, Όπλιση και Ρηγμάτωση Φορέων
5.1 Θέσεις Ράβδων Οπλισμού νόησης του θέματος) αντιστοιχούν στα μήκη
αγκύρωσης των ράβδων.
Οι θέσεις των ράβδων του χάλυβα στους
ραβδόμορφους φορείς που φαίνονται στο Σχ. Όπως μία πρόκα ή μία βίδα πρέπει να
2.1 θα ήταν με βάση τα αντίστοιχα προσο- αγκυρωθεί (μπηχθεί) στον τοίχο ώστε να μην
μοιώματά τους όπως φαίνεται στο παρακάτω ξεσύρει (εξολκευτεί) όταν φορτισθεί (π.χ. με την
Σχ. 1(α). (Η όπλιση των υψίκορμων φορέων τοποθέτηση της κρεμάστρας), έτσι και οι ράβδοι
εξετάζεται στoν Τόμο 2ΑΙ). του χάλυβα πρέπει να αγκυρωθούν μέσα στο
σκυρόδεμα.
(α)
Αs1
(β)
As2
Αs1 (γ)
[Μ}
Οι οριζόντιες προεκτάσεις των ράβδων του Ράβδος χάλυβα που δεν είναι αγκυρωμένη είναι
οπλισμού (συμβολισμός για τις ανάγκες κατα- σαν να μην υπάρχει. Είναι, όπως φαίνεται στο
118
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Προσομοιώματα, Όπλιση και Ρηγμάτωση Φορέων
Σχ. 2 πρόκα ή βίδα που απλά ακουμπάει στον 5.2 Διαμόρφωση Εφελκυόμενου
τοίχο. Οπλισμού
Αν για παράδειγμα οι ράβδοι του οπλισμού ενός Η διαμόρφωση του οπλισμού των γραμμικών
πρόβολου φορέα τοποθετηθούν, όπως φαίνεται φορέων με ευθύγραμμες διαμήκεις ράβδους και
στο Σχ. 5.3(α) είναι προφανές ότι θα ξεσύρουν εγκάρσιο οπλισμό συνδετήρων υιοθετείται αφ΄
και ο φορέας θα αποσπαστεί από τη στήριξή ενός για λόγους απλοποίησης και τυποποίησης
του με τον ίδιο τρόπο που θα καταρρεύσει μια (η θέση κάμψης των διαμήκων ράβδων μετα-
κρεμάστρα αν οι πρόκες στήριξης απλά ακου- βάλλεται ανάλογα με το άνοιγμα των φορέων
μπήσουν και δεν αγκυρωθούν στον τοίχο. και δεν επιδέχεται τυποποίηση) και αφ΄ ετέρου
για τεχνολογικούς λόγους.
Λάθος R
Σωστό
119
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Προσομοιώματα, Όπλιση και Ρηγμάτωση Φορέων
120
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Προσομοιώματα, Όπλιση και Ρηγμάτωση Φορέων
Πυκνή διάταξη των συνδετήρων στην 5.5 Διάταξη και Σήμανση των
περιοχή του περισσότερο εντεινόμενου
Συνδετήρων
διαμήκη θλιπτήρα που (από την επίλυση του
δικτυώματος του φυσικού προσομοιώματος) Οι συνδετήρες τοποθετούνται ισοκατανεμημένοι
είναι αυτός στη θέση με τη μεγαλύτερη τιμή και εκτείνονται σ΄ όλο το μήκος του φορέα.
της καμπτικής ροπής. Η απόστασή τους από την περίμετρο της
διατομής του φορέα είναι ίση με την απαιτού-
μενη επικάλυψη c για προστασία του οπλισμού
από διάβρωση.
Για συνήθεις συνθήκες περιβάλλοντος του
φορέα η επικάλυψη c (cover) λαμβάνεται
ίση με: 3 cm για δοκούς και στύλους και 1,5
cm για πλάκες.
Δίνονται με τη μορφή: διάμετρος/απόσταση π.χ.
Φ10/15.
Η διάμετρός τους κρατείται μικρή (από 6 έως 12
mm ώστε να είναι δυνατή η διαμόρφωσή τους)
και η μεταξύ τους απόσταση κυμαίνεται από
7cm (μικρότερες αποστάσεις παρεμποδίζουν τη
συμπύκνωση του σκυροδέματος) έως 25 cm
Σχ. 5.7 Διάταξη συνδετήρων στην περιοχή
(για μεγαλύτερες αποστάσεις είναι μεγάλο το
μηδενικής τέμνουσας για αποφυγή
άνοιγμα των ρωγμών).
λυγισμού των θλιβόμενων διαμήκων
ράβδων
121
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Προσομοιώματα, Όπλιση και Ρηγμάτωση Φορέων
5.6 Διάταξη και Σήμανση του ράβδων π.χ 4Φ14 (τέσσερις ράβδοι διαμέτρου
Διαμήκους Οπλισμού 14 χιλ.)
Ως ελάχιστος οπλισμός υιοθετείται:
Οι ράβδοι του διαμήκους οπλισμού τοποθετούν-
ται σε μία ή το πολύ σε δυο στρώσεις, στις δοκούς 4Φ12 και
ισοκατανεμημένες κατά πλάτος του φορέα, στα υποστυλώματα 4Φ14 (οπωσδήποτε μία
όπως φαίνεται στο Σχ. 8. Δένονται στους συν- ράβδος σε κάθε γωνία του υποστυλώματος),
δετήρες με διπλό σύρμα και τρεις περιελίξεις.
Συνδετήρες και διαμήκεις ράβδοι αποτελούν τον Αν ο φορέας έχει μεγάλο ύψος
(h > 50 cm), για να μη λυγίσουν οι συνδετήρες
κλωβό του οπλισμού. Η διάμετρος των ράβδων
τοποθετούνται καθ’ ύψος ανά 25 cm βοηθητικές
κυμαίνεται από 8 mm εως 30 mm (Φ8 έως Φ30) διαμήκεις ράβδοι (με διάμετρο κατά τι μικρότερη
Το εμβαδόν τους συμβολίζεται ως As1 όταν είναι από αυτήν του διαμήκους της κάμψης).
στην εφελκυόμενη πλευρά του καμπτόμενου
φορέα και ονομάζονται εφελκυόμενος οπλι- α Αs2 2Φ12
σμός, As2 όταν είναι στην θλιβόμενη πλευρά του
φορέα και ονομάζονται θλιβόμενος οπλισμός
Σημειώνεται ότι εφελκυόμενες δεν είναι οι
κάτω ράβδοι. Στον πρόβολο στο Σχ. 1
εφελκυόμενος οπλισμός είναι ο επάνω και
θλιβόμενος ο κάτω. α As1 3Φ16 α-α
122
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Προσομοιώματα, Όπλιση και Ρηγμάτωση Φορέων
Στο Σχ. 1 δίνονται το διάγραμμα των καμπτικών τα διαδοχικά στάδια (γ) για την τελική διάταξη
ροπών (β) συνεχούς δοκού με δύο ανοίγματα του διαμήκους οπλισμού (ε) και τα ανα-
και πρόβολο (α), σε κατά μήκος τομή της δοκού πτύγματα του θλιβόμενου (δ) και εφελκυόμενου
(ζ) οπλισμού.
(α)
Δ1 Δ2 Δ3
[Μ] (β)
Αs1 3Φ14 Αs1 4Φ14
(γ)
Αs1 4Φ16 Αs1 3Φ16
1Φ14 2Φ14
2Φ14 (δ)
Αs2 2Φ14 Αs1 3Φ14 Αs2 2Φ14 Αs1 4Φ14
(ε)
2Φ16 (ζ)
1Φ16
1Φ16
Σχ. 6.1 Διάταξη οπλισμού σε συνεχή δοκό (α) κατά μήκος τομή και φόρτιση
(β) διάγραμμα ροπών, (γ) θέσεις εφελκυόμενου και θλιβόμενου οπλισμού
(ε) τελική διάταξη οπλισμού, (δ) και (ζ) αναπτύγματα οπλισμού
123
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Προσομοιώματα, Όπλιση και Ρηγμάτωση Φορέων
124
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Προσομοιώματα, Όπλιση και Ρηγμάτωση Φορέων
κομμάτια μήκους ίσου με το συνολικό μήκος διάμετρο, συνολικό μήκος καθώς και επί μέρους
του φορέα και προσθέτοντας κατά περιοχές μήκη στην περίπτωση που η ράβδος δεν είναι
μικρό-τερα κομμάτια). ευθύγραμμη.
Γι αυτό, εκτός από την διάταξη του οπλισμού
στην κατά μήκος τομή του φορέα και σε χαρα- Συνήθως σχεδιάζονται σ αντιστοιχία με την κατά
κτηριστικές εγκάρσιες τομές, απαιτούνται και τα μήκος τομή του φορέα, κάτω απ΄ αυτήν τα
αναπτύγματα του οπλισμού τα οποία δίνουν τα αναπτύγματα του κάτω οπλισμού και πάνω απ΄
γεωμετρικά στοιχεία για κάθε μία ράβδο του αυτήν τα αναπτύγματα του επάνω οπλισμού, ή
οπλισμού: δίνονται σε ειδικό φύλλο-πίνακα του οπλισμού.
3Φ14
6.4 Παράδειγμα Όπλισης Δοκού 1Φ14 2Φ14
2Φ16
5Φ16
α-α β-β
125
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Προσομοιώματα, Όπλιση και Ρηγμάτωση Φορέων
7. ΟΠΛΙΣΜΟΣ ΠΛΑΚΩΝ
Οι πλάκες ισοδυναμούνται, όπως αναλύθηκε στην ενότητα Δ, με μια διαδοκίδα πλάτους 1m
κατά το άνοιγμά τους. Μολονότι, όμως, ανάγονται σε γραμμικούς φορείς, η όπλισή τους
διαφοροποιείται απ΄ αυτήν των γραμμικών φορέων για κατασκευαστικούς λόγους, καθώς δεν
απαιτείται η τοποθέτηση συνδετήρων και δυσχεραίνεται η τοποθέτηση του άνω οπλισμού.
126
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Προσομοιώματα, Όπλιση και Ρηγμάτωση Φορέων
Ο κύριος οπλισμός υπολογίζεται, ενώ ο δευτε- Ο μισός οπλισμός που παραμένει κάτω επαρκεί
ρεύων είναι ένα ποσοστό του κύριου. για να παραλάβει τη μειωμένη θετική ροπή (η
αναλαμβανόμενη ροπή είναι ανάλογη του εμβα-
Παρακάτω αναλύονται οι παραπάνω διαφορο-
δού του οπλισμού βλ. παράδειγμα στο τέλος
ποιήσεις στην όπλιση των πλακών.
της ενότητας).
7.2 Διάταξη Οπλισμού Μεμονωμένων Οι ευθύγραμμες και κεκαμμένες ράβδοι που
Διέρειστων Πλακών προκύπτουν από το σχεδιασμό της ισοδύναμης
διαδοκίδας ισοκατανέμονται σ΄ όλο το μήκος της
Στο Σχ. 3 φαίνονται τα στατικά συστήματα και ο πλάκας (που είναι η διεύθυνση η κάθετη προς
κύριος οπλισμός μιας αμφιέρειστης και μιας το άνοιγμά της). τοποθετούμενες εναλλάξ, μία
αμφίπακτης διέρειστης πλάκας. Προκύπτουν με ράβδος ευθύγραμμη και μία κεκαμμένη.
κατάκλιση (βλ. 7.4) του οπλισμού της ισοδύ-
ναμης διαδοκίδας των πλακών (βλ. Δ-4). .Εκτείνονται σ΄ όλο το άνοιγμα της πλάκας, από
στήριξη σε στήριξη.
Η κάμψη των μισών ράβδων προς τα άνω
γίνεται ακόμη και αν η πλάκα είναι αμφιέρειστη.
Στην πράξη οι στηρίξεις που υπολογιστικά
θεωρούνται καθαρές αρθρώσεις (δηλ. ότι είναι
ανεμπόδιστη η στροφή των ακραίων διατομών)
είναι μερικές πακτώσεις και, γι΄ αυτό εμφα-
νίζονται αρνητικές ροπές στην περιοχή των
στηρίξεων και απαιτείται οπλισμός στο επάνω
μέρος.
Η κάμψη του οπλισμού πλακών με
ομοιόμορφο φορτίο γίνεται (περίπου) σ΄
απόσταση l/6 από τις στηρίξεις όπου l είναι
το άνοιγμα της πλάκας (ακριβέστερος
προσδιορισμός του σημείου κάμψης των ράβδων
Σχ. 7.3 Διέρειστη αμφίπακτη και
δίνεται στην ενότητα των πλακών).
αμφιέρειστη πλάκα
Ο οπλισμός τοποθετείται σ’ απόσταση από την
επιφάνεια της πλάκας ίση με την απαιτούμενη
Η ροπή της αμφίπακτης πλάκας είναι θετική
επικάλυψη για προστασία του οπλισμού από
στην περιοχή του μέσου και αρνητική στην
διάβρωση.
περιοχή των στηρίξεων. Γι΄αυτό κοντά στις
στηρίξεις απαιτείται οπλισμός στο επάνω μέρος
της πλάκας.
Επειδή, όπως αναφέρθηκε παραπάνω, ελλείψει
συνδετήρων δεν είναι δυνατή η τοποθέτηση του
επάνω οπλισμού, ο μισός από τον οπλισμό που
έχει υπολογιστεί κάτω για να αναλάβει τη
μέγιστη ροπή του ανοίγματος αντί να επεκταθεί
όλος από στήριξη σε στήριξη (όπως γίνεται στις
δοκούς) κάμπτεται προς τα πάνω για να
αποτελέσει τον άνω οπλισμό στην περιοχή των τετραέρειστη διέρειστη
στηρίξεων (στην περιοχή κοντά στις στηρίξεις η
θετική ροπή είναι ήδη μειωμένη). Σχ. 7.4 Κύριος οπλισμός πλακών
127
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Προσομοιώματα, Όπλιση και Ρηγμάτωση Φορέων
Για συνήθεις συνθήκες περιβάλλοντος η επικά- Στην πρώτη περίπτωση αναγράφεται η από-
λυψη c (cover) λαμβάνεται ίση με 1,5 cm. σταση των διαδοχικών ράβδων, ενώ στην
(Εξασφαλίζεται με παρεμβολή κατάλληλων πα- δεύτερη περίπτωση αναγράφεται ξεχωριστά η
ρεμβλημάτων μεταξύ κάτω οπλισμού και σα- απόσταση μεταξύ διαδοχικών ευθύγραμμων
νιδώματος του καλουπιού). ράβδων και η απόσταση μεταξύ διαδοχικών
κεκαμμένων ράβδων (οι αποστάσεις αυτές είναι
7.3 Διάταξη Οπλισμού Μεμονωμένων το διπλάσιο της απόστασης στην πρώτη περί-
Τετραέρειστων Πλακών πτωση).
128
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Προσομοιώματα, Όπλιση και Ρηγμάτωση Φορέων
Π3
β
β
γ
ρωγμή
β-β
qy
γ-γ
Σχ. 7.6 Οι συνέπειες λάθους στην Σχ. 7.7 Αναγωγή συστήματος πλακών
κατάκλιση των οπλισμών σε γραμμικούς φορείς
129
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Προσομοιώματα, Όπλιση και Ρηγμάτωση Φορέων
Με βάση το διάγραμμα ροπών υπολογίζονται ο Αν στο άνοιγμα υπάρχει και αρνητική ροπή
μέγιστος απαιτούμενος οπλισμός στα ανοίγματα όπως στην περίπτωση συνεχών πλακών με
και στις στηρίξεις.Ο οπλισμός αυτός διατάσ- έντονα άνισα ανοίγματα (βλ, Σχ. 9) τοπο-
σεται ως εξής: θετούνται ράβδοι οπλισμού και στο επάνω
Διάταξη στα ανοίγματα συνεχών πλακών μέρος.
Οι ευθύγραμμες ράβδοι εκτείνονται από στήριξη Τον οπλισμό στις ενδιάμεσες στηρίξεις διαμορ-
σε στήριξη. Οι κεκαμμένες εκτείνονται και μέσα φώνουν οι μισές κεκαμμένες ράβδοι των
στη γειτονική πλάκα αν υπάρχει. εκατέρωθεν ανοιγμάτων. Οι κεκαμμένες ράβδοι
του ενός ανοίγματος εκτείνονται πέραν της
Για πλάκες με ομοιόμορφο φορτίο και στήριξης στη γειτονική πλάκα περίπου κατά l/4
περίπου ίσα ανοίγματα η θέση κάμψης των και με επιπρόσθετο μήκος περίπου 0,50 έως
ράβδων είναι περίπου σε απόσταση l/6 0,80 m (για την αγκύρωσή τους).
από τις στηρίξεις.
Ακριβέστερος υπολογισμός της θέσης μέχρι την
οποία επεκτείνονται οι κεκαμμένοι οπλισμοί
q δίνεται στην ενότητα Η.
q qy
γ-γ
(α)
130
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Προσομοιώματα, Όπλιση και Ρηγμάτωση Φορέων
ή να καμφθούν προς τα κάτω αλλά μέσα Aν η δοκός είναι αντεστραμένη, η κάμψη του
στην περιοχή των αρνητικών ροπών (θλίψη οπλισμού γίνεται προφανώς προς τα επάνω,
κάτω), όπως στο Σχ. 10(β). Στην περίπτωση όπως φαίνεται στο Σχ. 11(γ).
αυτή οι ράβδοι ονομάζονται, λόγω της
Μερικές φορές οι ράβδοι του οπλισμού αγκυ-
μορφής τους, πάπιες.
ρώνονται στη δοκό με τη μορφή συνδετήρων,
όπως φαίνεται στο Σχ. 12.
Διάταξη στη στήριξη προβόλων
7.8 Παράδειγμα Κύριου Οπλισμού
Επειδή σ΄όλο το άνοιγμα των προβόλων η Συστήματος Πλακών
ροπή είναι αρνητική (και όχι θετική και αρνητική
όπως στα ανοίγματα των συνεχών πλακών) ο Για την πλάκα στο Σχ. 13 έχει προκύψει ο
κύριος οπλισμός αποτελείται από ευθύγραμμες παρακάτω οπλισμός:
μόνον ράβδους στο επάνω μέρος οι οποίες
άνοιγμα Π1 : Αs = 3.5 cm2,
εκτείνονται (τουλάχιστον όσο το μισό του
άνοιγμα Π2: As = 2.5 cm2 και
μήκους του προβόλου) μέσα στη γειτονική
στήριξη Π1-Π2: As = 7.0 cm2
πλάκα, όπως στο Σχ. 11(γ).
Ο οπλισμός στο άνοιγμα Π1 αντιστοιχεί σε
Φ8/15 και ο οπλισμός στο άνοιγμα Π2 σε
Φ8/20.
άνω
Στο άνοιγμα Π1 τοποθετούνται ευθύγραμμες
ράβδοι Φ8/30 σ΄όλο το μήκος και κεκαμμένες
Φ8/30. Ομοίως στο άνοιγμα Π2 τοποθετούνται
ευθύγραμμες ράβδοι Φ8/40 και κεκαμμένες
(α) (β) (γ) Φ8/40.
Οι κεκαμμένες ράβδοι και από τα δύο ανοίγματα
Σχ. 7.11 Οπλισμός προβόλων πλακών επεκτείνονται και στο γειτονικό άνοιγμα ώστε να
αναλάβουν την αρνητική ροπή στην περιοχή της
Οι μισές τουλάχιστον ράβδοι της στήριξης στήριξης.
εκτείνονται σ όλο το άνοιγμα του προβόλου. Αν
δεν υπάρχει γειτονική πλάκα στον πρόβολο για
να αγκυρωθούν οι ράβδοι μέσα σ αυτή, κάμ-
πτονται μέσα στη δοκό υπό μορφή συνδετήρα, Άνω Φ8/12
όπως φαίνεται στο Σχ. 11(α).
Φ8/20
Φ8/15
Δ1 Δ1
Π Π
131
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Προσομοιώματα, Όπλιση και Ρηγμάτωση Φορέων
Στις διέρειστες πλάκες που ο κύριος οπλισμός Εκτός από τον κύριο οπλισμό ή οπλισμό αντο-
είναι μόνον προς την μία διεύθυνση το πλέγμα χής ο οποίος διατάσσεται προς την μία (κύρια)
αυτό διαμορφώνεται διατάσσοντας κάθετα στον διεύθυνσή τους, αυτήν του μικρότερου ανοίγ-
κύριο οπλισμό τον δευτερεύοντα οπλισμό. ματος τοποθετούνται επίσης οι παρακάτω δευ-
τερεύοντες ή κατασκευαστικοί οπλισμοί:
Στις τετραέρειστες πλάκες ο κύριος οπλισμός
διατάσσεται και προς τις δύο διευθύνσεις και • για τους λόγους που αναφέρθηκαν για τις
δεν απαιτείται δευτερεύων οπλισμός. (καθαρά) διερειστες, οπλισμός διανομής
κατά την μεγαλύτερη διεύθυνση και
Δευτερεύων οπλισμός (Καθαρά)
διέρειστων πλακών
Εκτός από τον κύριο οπλισμό ή οπλισμό
αντοχής τίθενται επίσης οι παρακάτω οπλισμοί
οι οποίοι αποτελούν τον δευτερεύοντα ή
κατασκευαστικό οπλισμό των πλακών:
• Για να αναληφθούν δευτερεύοντες Σχ. 7.15 Οπλισμός απόσχισης
εφελκυσμοί και προς την άλλη διεύθυνση
(λόγω θερμοκρασιακών μεταβολών και • κατά μήκος των μικρού μήκους στηρίξεών
άλλων επιπονήσεων που δεν λαμβάνονται της (δοκών ή τοιχείων) και κάθετα σ΄ αυτές
υπόψη στο σχεδιασμό τους) τοποθετούνται οπλισμός απόσχισης αποτελούμενος από
διαμήκεις ράβδοι και προς την άλλη ισοκατανεμημένες ράβδους στο επάνω
διεύθυνση, αποκαλούμενες οπλισμός μέρος της πλάκας, όπως φαίνεται στο
διανομής γιατί χρησιμεύουν και για να Σχ.15), για να μην αποσχιστεί η πλάκα από
κρατηθεί στη θέση του ο κύριος οπλισμός. τη δοκό. Αποτελεί το 50% του κύριου
Λαμβάνεται ίσος με το 1/5 του κύριου οπλισμού. Η προς τα κάτω κάμψη του
οπλισμού. οπλισμού στα άκρα του γίνεται για λόγους
α αγκύρωσής του.
α-α α
Π1
132
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Προσομοιώματα, Όπλιση και Ρηγμάτωση Φορέων
133
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Προσομοιώματα, Όπλιση και Ρηγμάτωση Φορέων
8. ΚΑΜΠΤΟΔΙΑΤΜΗΤΙΚΗ ΡΗΓΜΑΤΩΣΗ
Όπως εντοπίστηκε στο κεφ.1, οι ρωγμές εμφανίζονται κάθετα στους ελκυστήρες όταν
υπερβληθεί η εφελκυστική αντοχή του σκυροδέματος και κατά μήκος των θλιπτήρων όταν
υπερβληθεί η θλιπτική αντοχή του σκυροδέματος η οποία και σηματοδοτεί την αστοχία του
φορέα.
8.1 Ρωγμές Διαμήκων Ελκυστήρων Οι θέσεις εμφάνισής των ρωγμών είναι αυτές
και Θλιπτήρων (Καμπτικές) των κρίσιμων διατομών για την καμπτική ροπή.
Στο Σχ. 1 φαίνονται οι θέσεις και η μορφολογία Για σταθερή την διατομή του φορέα σ΄όλο το
των ρωγμών των διαμήκων ελκυστήρων και άνοιγμά του και σταθερό τον καμπτικό οπλισμό
θλιπτήρων για αμφιέρειστο και πρόβολο φορέα κρίσιμες διατομές είναι οι διατομές στις οποίες η
και στο Σχ. 2 για αμφιπροέχοντα φορέα. Msd έχει μέγιστη τιμή.
Σε αμφιέρειστο φορέα με συμμετρική φόρτιση
Οι ρωγμές οι οφειλόμενες σε αστοχία του κρίσιμη διατομή είναι αυτή στο μέσον του
διαμήκους ελκυστήρα του σκυροδέματος, ανοίγματος, όπως φαίνεται στο Σχ. 1.
ρωγμές (α), έχουν διακριτά χείλη, ενώ οι
ρωγμές αστοχίας του διαμήκους θλιπτήρα,
ρωγμές (β) είναι υπό τη μορφή σύνθλιψης του (α) (α) (α) (α)
σκυροδέματος.
Και οι δύο τύποι ρωγμών εκτείνονται σε όλο το
πλάτος του φορέα (είναι διαμπερείς). (β) (β) (α) (β) (β)
Επειδή η εφελκυστική αντοχή του
σκυροδέματος είναι πολύ μικρή, οι ρωγμές
(α) εμφανίζονται για πολύ μικρά φορτία. Για
τα φορτία λειτουργίας οι ρωγμές (α) δεν
διακρίνονται με γυμνό οφθαλμό.
Αν οι ρωγμές (α) είναι εντελώς διακριτές, αυτό
σημαίνει, όπως σχολιάζεται στην ενότητα Ζ, ότι [Μsd]
η παραμόρφωση του εφελκυόμενου χάλυβα
είναι σημαντική, και ο φορέας πλησιάζει στην
αστοχία του. Σχ. 8.2 Πιθανές θέσεις και μορφολογία
καμπτικών ρωγμών
Οι ρωγμές (β) δεν εμφανίζονται σε
κατάσταση λειτουργίας του φορέα. Η Σε φορέα με περισσότερα από ένα ανοίγματα
εμφάνισή τους σηματοδοτεί την αστοχία (μονοπροέχοντα, αμφιπροέχοντα και συνεχή)
του φορέα. εκτός από τις θέσεις με τη max Msd στα
ανοίγματα του φορέα (κρίσιμες διατομές για
θετική Msd), ρωγμές εμφανίζονται και στις
παρειές των στηρίξεων(1) του φορέα, όπως
φαίνεται στο Σχ. 2, οι οποίες αποτελούν
κρίσισμες διατομές του φορέα για αρνητική
ροπή Msd.
Κρίσιμη διατομή δεν είναι η περιοχή της
θεωρητικής στήριξης αλλά οι θέσεις στις
Σχ. 8.1 Θέσεις και μορφολογία παρειές των στηρίξεων. Στην περιοχή της
καμπτικών ρωγμών θεωρητικής στήριξης είναι μεν μεγαλύτερη η Msd
134
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Προσομοιώματα, Όπλιση και Ρηγμάτωση Φορέων
αλλά είναι πολύ μεγαλύτερη και η Mrdu, γιατί στη ρωγμές (α) και οι ρωγμές (β) (στην καμπτική
θέση αυτή το ύψος είναι σημαντικά μεγαλύτερο αντοχή συμβάλλουν τόσον ο ελκυστήρας όσο
(αυτό του φορέα στήριξης) και ο μοχλοβρα- και ο θλιπτήρας), στην διατμητική αστοχία
χίονας z είναι πολύ μεγαλύτερος. εμφανίζονται ή οι ρωγμές (α) ή οι ρωγμές (β)
καθώς, όπως αναπτύσσεται στην ενότητα Ζ, η
Αν η στήριξη δεν είναι από σκυρόδεμα (ή είναι
διατμητική αντοχή αντιστοιχεί σε αστοχία ή του
από σκυρόδεμα αλλά δεν έχει αποκατασταθεί
θλιπτήρα ή του ελκυστήρα.
συνεργασία) η κρίσιμη διατομή είναι στη στήριξη
και όχι στην παρειά.
135
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Προσομοιώματα, Όπλιση και Ρηγμάτωση Φορέων
Στις συνήθεις περιπτώσεις που η περιοχή αυτή νούνται με την ίδια δρώσα τέμνουσα. Η πρώτη
είναι στις στηρίξεις του φορέα η κρίσιμη διατομή ρωγμή που θα εμφανιστεί σε μία από τις
για τον λοξό θλιπτήρα είναι στην παρειά της κρίσιμες διατομές θα εξελιχθεί τόσο γρήγορα και
στήριξης (και όχι στη θέση της θεωρητικής θα φθάσει σε αστοχία και δεν θα επιτρέψει να
στήριξης γιατί εκεί είναι μεγαλύτερη η διατομή εμφανιστούν άλλες ρωγμές στις υπόλοιπες
και γι΄ αυτό μεγαλύτερη και η VRdu). κρίσιμες θέσεις (βλέπε και ενότητα Ι: Ρηγμά-
τωση).
Για τον λοξό ελκυστήρα η κρίσιμη διατομή είναι
σ΄ απόσταση z (z = 0,9d) από την παρειά της
στήριξης, γιατί, όπως φαίνεται από το φυσικό 8.3 Ρωγμές σε Πλάκες
προσομοίωμα στο Σχ. 2.2 δεν αναπτύσσεται Οι πλάκες μπορούν να ειδωθούν, όπως ανα-
λοξός ελκυστήρας κοντά στη στήριξη. πτύσσεται στην ενότητα Δ, ότι προκύπτουν με
παράθεση διαδοκίδων. Γι΄αυτό, η συμπεριφορά
Οι λοξές ρωγμές (α) εμφανίζονται, όπως τους είναι ίδια με τη συμπεριφορά των
φαίνεται στο Σχ. 5, στην αρχή ενδιάμεσα του διαδοκίδων αυτών και η ρηγμάτωσή τους θα
ύψους στις θέσεις με την μέγιστη διατμητική είναι ίδια με τη ρηγμάτωση των δοκών που
τάση (για δοκό ορθογωνικής διατομής στο αναλύθηκε παραπάνω με την εξής διαφορο-
μέσον του ύψους) και με κλίση προς τις ποίηση:
στηρίξεις.
Οι συνήθεις πλάκες (με σχετικά μικρό
Με την αύξηση της επιπόνησης προεκτείνονται πάχος) εμφανίζουν, όπως αναπτύσσεται
προς τα πέλματα του φορέα διευρυνόμενες στην ενότητα Ι, πολύ μεγάλη διατμητική
προς το εφελκυόμενο πέλμα λόγω της ελκτικής αντοχή σε σχέση με τη δρώσα τέμνουσα
δράσης του διαμήκους ελκυστήρα και κλεί- και, γι΄αυτό, δεν αστοχούν διατμητικά.
νοντας προς το θλιβόμενο πέλμα λόγω της
συμπιε-στικής δράσης του διαμήκους θλιπτήρα. Οι καμπτικές ρωγμές σημειώνονται συνήθως
στην κάτοψη και άνοψη των πλακών, όπως
Γι αυτό, οι ρωγμές αυτές, όπως και οι φαίνεται στο Σχ. 6.
καμπτικές, στα ανοίγματα των φορέων είναι
ανοικτές προς τα κάτω και στην περιοχή των Συνήθεις ρωγμές πλακών είναι:
στηρίξεων ανοικτές προς τα άνω. Ρωγμές (α) οφειλόμενες σε έλλειψη του
Προκύπτουν στρέφοντας τις καμπτικές ρωγμές οπλισμού των διανομών.
προς τις στηρίξεις του φορέα. Ρωγμές (β) επάνω στην περιοχή των
στηρίξεων οφειλόμενες συνήθως σε πάτημα
του κύριου οπλισμού.
Ρωγμές (γ) επάνω στο μικρό άνοιγμα
συνεχών πλακών με έντονα άνισα
ανοίγματα οφειλόμενες σε έλλειψη άνω
κύριου οπλισμού στο άνοιγμα λόγω της
Σχ. 8.5 Εξέλιξη διατμητικών ρωγμών (α) ανάπτυξης σ΄αυτό αρνητικής ροπής.
Οι ρωγμές εμφανίζονται κάθετα στις εφελ-
Η εξέλιξη των διατμητικών ρωγμών είναι πολύ κυστικές τάσεις και άρα κάθετα στον οπλισμό
γρήγορη, η διατμητική αστοχία είναι, όπως που είναι ανεπαρκής ή έχει πατηθεί. Έτσι:
σχολιάζεται στην ενότητα Ζ, ιδιαίτερα ψαθυρή, Μια ρωγμή σε μια πλάκα δηλώνει
γι΄αυτό, συνήθως διατμητική ρηγμάτωση πρόβλημα στον οπλισμό τον κάθετο
εμφανίζεται σε μία μόνον από τις πιθανές σ΄αυτήν.
θέσεις που φαίνονται στα σχήματα 3 και 4 και
όχι σε όλες τις κρίσιμες διατομές κι ας επιπο-
136
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Προσομοιώματα, Όπλιση και Ρηγμάτωση Φορέων
137
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Προσομοιώματα, Όπλιση και Ρηγμάτωση Φορέων
Για μία διαδοκίδα πλάτους 1,0 m το φορτίο είναι Είναι: d = h-c-Φ/2 = 20 -1,5-1,0/2 = 18 cm.
11.75 kN/m2. 1,0 = 11.75 kN/m Από την (α) προκύπτει:
Υπολογισμος Msd – Στατική Επίλυση As= 37/(435.103.0,9. 0,18)=5,2.10-4 m2 = 5,2 cm2
Κρίμη διατομή: στο μέσον του ανοίγματος => Φ8/9 (As = 5,6 cm2)
Max Msd = 11,75 x 5,02/8 = 37 kNm (1) [Μία ράβδος Φ8 έχει εμβαδόν:
Υπολογισμός MRdu As΄= 3,14x0,82/4 = 0.5 cm2
Στη θέση της μέγιστης ροπής οι εσωτερικές Άρα απαιτούνται 5,2/0,5 = 11 ράβδοι σε 100 cm. Θα
δυνάμεις του φορέα είναι, όπως φαίνεται από τοποθετηθούν σε απόσταση 100/11 = 9,1 cm].
την τομή α-α του προσομοιώματος του φορέα
στο Σχ. 1, η Fsd1 του διαμήκους ελκυστήρα και Υπολογισμός θέσης κάμψης του (κύριου)
Fcd του διαμήκους θλιπτήρα. οπλισμού - Γραφική παράσταση
ανίσωσης ασφαλείας
Για την ασφάλεια του φορέα πρέπει η εσωτερική
Fcd ροπή MRd που αναπτύσσεται η οποία είναι ίση
z με την εξωτερική Msd να είναι ίση ή μικρότερη
από την εσωτερική ροπή αστοχίας MRdu.
Fsd1
Αν το Αs1 τηρηθεί ίδιο σε όλο το μήκος του
φορέα (περίπτωση δοκών) τα διαγράμματα
Msd = MRd και MRdu και τα αναπτυγματα του
Η εσωτερική ροπή είναι:
138
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Προσομοιώματα, Όπλιση και Ρηγμάτωση Φορέων
οπλισμού θα είναι αυτά στο Σχ. 2(α). (Οι τάσεις ασφαλείας και ο φορέας θα αστοχήσει στις
του οπλισμού στις θέσεις των μειωμένων θέσεις αυτές.
ροπών θα είναι μικρότερες από την αντοχή του
Για να εντοπιστούν οι θέσης μείωσης (κάμψης)
οπλισμού fsd με την οποια υπολογιζεται η MRdu).
του μισού οπλισμού χαράσσεται παράλληλη
Επειδή, όπως προέκυψε και παραπάνω, το γραμμή σε απόσταση από τον άξονα των
εμβαδόν Αs1 που τοποθετείται είναι λίγο ροπών ίση με MRdu/2, όπως φαίνεται στο
μεγαλύτερο από το απαιτούμενο, η ΜRdu είναι Σχ. 2(γ).
λίγο μεγαλύτερη από τη Msd.
Στα σημεία που η γραμμή αυτή τέμνει την
Αν στις περιοχές κοντά στις στηρίξεις, θέσεις Α καμπύλη της Msd χαράσσονται γραμμές κάθετες
και Α΄ στο σχήμα, μειωθεί ο οπλισμός κατά στον άξονα. Τα σημεία τομής είναι οι θέσεις
50 %, θα μειωθεί και η ροπή αστοχίας μετά τις πέραν από τις οποίες μπορεί να καμφθεί ο
θέσεις αυτές κατά 50%, αφού είναι, όπως μισός οπλισμός.
φαίνεται από τη σχέση (α), ανάλογη του Αs1.
Αν σε κάποια περιοχή ακραίας στήριξης η
Η γραφική παράσταση της ανίσωσης ασφαλείας κάμψη του οπλισμού προκύπτει πολύ κοντά στη
στην περίπτωση αυτή θα είναι αυτή στο Σχ. στήριξη, ο οπλισμός του ανοίγματος δεν κάμ-
2(β). πτεται προς τα πάνω αλλά τοποθετείται τοπικά
πρόσθετος οπλισμός άνω.
Επειδή όμως στις θέσεις Α και Α΄ η Μsd είναι
μεγαλύτερη από την MRdu δεν ισχύει η ανίσωση
[Μsd = ΜRd ]
[ΜRdu]
(α) (β) (γ)
Σχ. 9.2 Θέσεις κάμψης ράβδων οπλισμού και γραφική παράσταση ανίσωσης ασφαλείας
gd +ρd = 44+ 5,1 = 49,1 kN/m Max Msd = max MRd = Mrdu = As1.fsd.z =>
As1 = maxMsd / (fsd.z) (α)
139
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Προσομοιώματα, Όπλιση και Ρηγμάτωση Φορέων
fsd = 500/1,15 = 435 ΜPa =435. 103 kN/m2 Γραφική παράσταση ανίσωσης
ασφαλείας
Προσεγγιστική τιμή του μοχλοβραχίονα z των
εσωτερικών δυνάμεων είναι:
z ≈ 0.9.d
όπου:
d = h-c-Φ/2-Φσυν=60-3.0-2.0/2-0.8 = 55 cm
Από την (α) προκύπτει:
As= 300/(435.103. 0,9. 0,55) = 14.10-4 m2 = Msd
14 cm2 => 7Φ18 (As = 14 cm2)
(μία ράβδος Φ18 έχει εμβαδόν: MRdu
3.14x1,82/4 = 2 cm2.
Αρα απαιτούνται 14/2 = 7 ράβδοι)
MRdu
140
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Προσομοιώματα, Όπλιση και Ρηγμάτωση Φορέων
Γ΄ Γ
A Γ A; A
Β Β Β΄ (α)
Γ Γ΄ Γ
Tsd Α Β΄
A Ο Β Α΄ ΒΒ Tsd TRd
Δ Δ΄΄
Δ (β)
141
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Προσομοιώματα, Όπλιση και Ρηγμάτωση Φορέων
+
+ +
+
142
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Προσομοιώματα, Όπλιση και Ρηγμάτωση Φορέων
11.1 Ρωγμές Ανεπάρκειας Λοξού Η ρωγμή είναι επιφανειακή και όχι διαμπερής
Ελκυστήρα όπως στην περίπτωση της καμπτοδιατμητικής
Στο Σχ. 1 και 2 φαίνεται η μορφολογία των επιπόνησης, καθώς, όπως σχολιάστηκε στο
ρωγμών των λοξών ελκυστήρων για φορέα με κεφ. 10.2, στην περιοχή κοντά στον στρεπτικό
μία και δύο στρεπτικές στηρίξεις. άξονα οι διατμητικές τάσεις είναι πολύ μικρές,
και επαρκεί η εφελκυστική αντοχή του σκυρο-
δέματος για την ανάληψή τους.
Έχουν διεύθυνση κάθετη σ΄αυτήν του ελικοει- Σε σχέση με τις αντίστοιχες ρωγμές της
δούς ελκυστήρα και, γι΄αυτό, είναι ελικοειδείς καμπτοδιατμητικής επιπόνησης οι στρεπτικές
και ακολουθούν τη διεύθυνση του ελικοει- ρωγμές εμφανίζουν τις παρακάτω διαφορο-
δούς θλιπτήρα, όπως φαίνεται στο σχήμα. ποιήσεις:
Αν το στρεπτικό φορτίο σε μια πλευρά του Διαφορετική κλίση στις απέναντι πλευρές.
φορέα προκαλούν βύθισή του (όπως η πίσω Επιφανειακή ρωγμή και όχι διαμπερής.
κατακόρυφη πλευρά της δοκού στο σχήμα) οι
ρωγμές θα έχουν φορά προς τη στήριξη προς Σταθερό άνοιγμα ρωγμής σ΄ όλη την
τα κάτω. περίμετρο της διατομής.
Αν το στρεπτικό φορτίο σε μια πλευρά του Επειδή η εφελκυστική αντοχή του σκυροδέ-
φορέα προκαλεί ανύψωσή του (όπως η ματος είναι πολύ μικρή, οι ρωγμές αυτές
εμπρόσθια κατακόρυφη πλευρά της δοκού στο εμφανίζονται για πολύ μικρά φορτία. Για τα
σχήμα) οι ρωγμές θα έχουν φορά προς τη φορτία λειτουργίας, όμως, οι ρωγμές δεν
στήριξη προς τα πάνω. διακρίνονται με γυμνό οφθαλμό. Αν είναι
143
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Προσομοιώματα, Όπλιση και Ρηγμάτωση Φορέων
εντελώς διακριτές, αυτό σημαίνει, όπως σχολιά- κατά μήκος του φορέα η κλίση των στρεπτικών
ζεται στην ενότητα Ζ, ότι η παραμόρφωση του ρωγμών αλλάζει κατά μήκος του φορέα και,
εγκάρσιου χάλυβα είναι σημαντική και ο φορέας γι΄αυτό, όπως αναπτύσσεται στο επόμενο κεφά-
πλησιάζει στην αστοχία του. λαιο, δεν είναι αποτελεσματική η σπειροειδής
όπλιση.
Στο Σχ. 2 φαίνεται η στρεπτική ρηγμάτωση στην
περίπτωση φορέα με δύο στρεπτικές στηρίξεις.
11.2 Ρωγμές Ανεπάρκειας Λοξού
Θλιπτήρα
Oι ρωγμές εμφανίζονται κατά τη διεύθυνση του
ελικοειδούς θλιπτήρα και, γι΄αυτό, είναι ελικο-
ιδείς και επιφανειακές, όπως και οι ρωγμές
ανεπάρκειας του λοξού ελκυστήρα.
Διακρίνονται απ΄αυτές ως προς την υφή τους.
Ενώ οι ρωγμές ανεπάρκειας του ελκυστήρα
είναι σαφείς με ευκρινή χείλη, οι ρωγμές ανε-
άρκειας του θλιπτήρα είναι υπό μορφή σύν-
λιψης του σκυροδέματος.
Τsd Οι ρωγμές αυτές εμφανίζονται μόνον
σε φορείς με ανεπαρκές πλάτος. Η
εμφάνισή τους σηματοδοτεί την
αστοχία του φορέα.
Σχ. 11.2 Ρωγμές ανεπάρκειας λοξών
ελκυστήρων
144
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Προσομοιώματα, Όπλιση και Ρηγμάτωση Φορέων
145
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Προσομοιώματα, Όπλιση και Ρηγμάτωση Φορέων
σματικής (και όχι κυκλικής) διαμόρφώσεώς του δίζοντας την εγκάρσια διόγκωση του σκυρο-
μειονεκτεί σημαντικά και στην περίπτωση δέματος μόνον στην περιοχή των κορυφών
υπερισχύουσας θλιπτικής επιπόνησης για τους.
την οποία ο κλασικός κυκλικός σπειροειδής
οπλισμός εμφανίζει σαφή πλεονεκτήματα έναντι Η δε διόγκωση του στοιχείου με τη σπειροειδή
των ορθογωνικών συνδετήρων. πρισματική όπλιση είναι μεγαλύτερη και απ΄
αυτήν αντίστοιχου στοιχείου με απλούς ορθο-
Η Μειωμένη Πλαστιμότητα γωνικούς συνδετήρες, καθώς τα ευθύγραμμα
(διογκούμενα) τμηματά της έχουν, λόγω της
Ένας φορέας όταν, θλίβεται κατά τη διαμήκη
κλίσης τους, μεγαλύτερο μήκος, η δε γωνία στις
διεύθυνσή του τείνει, όπως φαίνεται στο Σχ. 1,
κορυφές της είναι μεγαλύτερη απ΄αυτήν (των
να διογκωθεί κατά την εγκάρσια διεύθυνση,
90ο) των ορθογωνικών συνδετήρων.
ιδιαίτερα όσο πλησιάζει στην κατάσταση αστο-
χίας του.
Αν παρεμποδιστεί η διόγκωση αυτή, το
αποτέλεσμα είναι το στοιχείο να αντέξει
μεγαλύτερο φορτίο και για μεγαλύτερο χρόνο,
δηλ, να εμφανίσει μεγαλύτερη αντοχή και (α)
μεγαλύτερη (οριακή) παραμόρφωση πριν την
απότομη πτώση της αντοχής του. Το μέγεθος
της οριακής αυτής παραμόρφωσης, η λεγόμενη
πλαστιμότητα του φορέα, αποτελεί βασικό
μέγε-θος του αντισεισμικού σχεδιασμού,
σύμφωνα με τους ισχύοντες κανονισμούς. Σχ. 12.2 (α) όπλιση
(β) προσομοίωμα
(β)
146
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Προσομοιώματα, Όπλιση και Ρηγμάτωση Φορέων
με τις διαμήκεις ράβδους. Ενώ στην περίπτωση 12.3 Τύπος Στρεπτικής Όπλισης
των συνήθων ορθογωνικών συνδετήρων, η
επαφή των διαμήκων ράβδων στις κορυφές Για τη στρεπτική όπλιση των φορέων υιοθετείται
των συνδετήρων εκτείνεται στο μισό της διάταξη εγκάρσιων, κλειστών, καλά αγκυρω-
περιμέτρου των ράβδων, στην περίπτωση της μένων συνδετήρων (καθώς η εφελκυστική
σπείρας περιορίζεται σε σημειακή επαφή με ένταση και το άνοιγμα της ελικοειδούς ρωγμής
συνέπεια μικρότερη παρεμπόδιση του λυγισμού είναι σταθερή σε όλες τις πλευρές του φορέα),
των διαμήκων ράβδων. χωρίς ενδιάμεσα σκέλη (καθώς, όπως εντοπί-
ζεται στο κεφ. 10, η ένταση στο εσωτερικό του
Η παρεμπόδιση του λυγισμού των διαμήκων φορέα είναι αμελητέα και τα σκέλη αυτά δεν
ράβδων είναι, όπως σχολιάζεται στο κεφ. 5.4, εντείνονται) και διάταξη διαμήκους οπλισμού
αποφασιστικός παράγοντας για τη συμπερι-
φορά του στοιχείου, ιδιαίτερα στην περίπτωση κατανεμημένου σ΄ όλη την περίμετρο του φορέα
σεισμικής επιπόνησης. και όχι μόνον κατά πλάτος του, όπως στην
περίπτωση της καμπτικής επιπόνησης (καθώς
το άνοιγμα των ρωγμών είναι σταθερό σ΄ όλη
την περίμετρο).
_______________________________________
146A
Ενότητα Ζ
ΚΑΜΠΤΟΔΙΑΤΜΗΤΙΚΗ
ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ ΦΟΡΕΩΝ
Η ΕΝΝΟΙΑ, ΟΙ ΤΥΠΟΙ
ΚΑΙ ΤΑ ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΑΣΤΟΧΙΑΣ
147
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Καμπτοδιατμητική Συμπεριφορά
148
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Καμπτοδιατμητική Συμπεριφορά
εσωτερική ροπή ΜRd είναι η ροπή του ζεύγους των εσωτερικών δυνάμεων.
149
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Καμπτοδιατμητική Συμπεριφορά
Fc Fs σs
Μs
εc
x
εs
Fc Fc
z
Fτ Fs
150
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Καμπτοδιατμητική Συμπεριφορά
1.3.1 Εντατική κατάσταση στην Περιοχή ρωγμής, ενώ η τάση του χάλυβα σs βαίνει
των Καμπτικών Ρωγμών αυξανόμενη.
151
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Καμπτοδιατμητική Συμπεριφορά
2.1 Εντατική Κατάσταση Καθύψος Η τιμή τους και η κλίση τους ως προς τον
της Διατομής κεντροβαρικό άξονα του φορέα προκύπτει από
τις παρακάτω σχέσεις:
Λόγω της καμπτικής ροπής Μ αναπτύσσονται
ορθές τάσεις σc ανάλογες της τιμής της ροπής. σΙ = σc/2+V σc 2 /4 + τ2 (1)
Λόγω της τέμνουσας V αναπτύσσονται διατμη- σΙΙ = σc /2-V σc 2/4+ τ2 (2)
τικές τάσεις τ.
Η τιμή τους για αρηγμάτωτη διατομή δίνεται εφ α = σc/ 2τ (3)
από τη σχέση (1) και η κατανομή τους καθύψος
στο Σχ. 1. 2.2 Καμπτοδιατμητική Ρηγμάτωση
τ = Vs .S / (b.J ) (1) Από τη σχέση (1) προκύπτει ότι;
όπου: • Η σΙ μεγαλώνει με την αύξηση της τ και τη
μείωση της σc (η θλιπτική σ c δρα ευνοϊκά
Vs: η δρώσα τέμνουσα
κλείνοντας τις ρωγμές). Άρα:
S : η στατική ροπή της διατομής στη στάθμη της
τ 1. Η μέγιστη τιμή της σΙ είναι στη θέση του
J: η ροπή αδρανείας της διατομής ουδέτερου άξονα (σ c = 0) και ισούται με την
b το πλάτος της διατομής τ στη θέση αυτή. Γιαυτό:
Ο έλεγχος των λοξών εφελκυστικών
τάσεων σΙ ονομάζεται έλεγχος σε
διάτμηση
2. Η λοξή ρωγμή λόγω υπέρβασης της
εφελκυστικής αντοχής του σκυροδέματος θα
εμφανιστεί στη θέση του ουδέτερου άξονα
[τ]
της διατομής (στον μέσον ορθογωνικής
Σχ. 2.1 Μορφή διαγράμματος διατμητικών διατομής).
τάσεων
Από τη σχέση (3) προκύπτει ότι:
Λόγω της συνύπαρξης των τάσεων σ και τ • Η κλίση της λοξής εφελκυστικής τάσης σΙ
προκύπτει, όπως φαίνεται στο Σχ, 2, μια λοξή μεγαλώνει με την αύξηση της σc και τη
εφελκυστική τάση σΙ και μια λοξή θλιπτική τάση μείωση της τ. Άρα:
σΙΙ .
Η κλίση της λοξής ρωγμής βαίνει:
σΙ σΙΙ
o μειούμενη στο θλιβόμενο πέλμα
οριζοντιούμενη κοντά στην ίνα 2 (θέση
μέγιστης αρνητικής τάσης σc και
τ τ μηδενικής τ)
καμπτοδιατμητική o αυξανόμενη στο εφελκυόμενο πέλμα
ρωγμή τ κατακορυφούμενη στην εφελκυόμενη ίνα
1 (θέση μέγιστης εφελκυστικής τάσης σc
και μηδενικής τ).
Σχ. 2.2 Λοξές εφελκυστικές τάσεις σΙ Γιαυτό οι καμπτοδιατμητική ρωγμή έχει τη μορ-
και θλιπτικές σΙΙ και θλιπτικές σΙΙ φή που φαίνεται στο Σχ. 2.
152
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Καμπτοδιατμητική Συμπεριφορά
153
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Καμπτοδιατμητική Συμπεριφορά
ρά του σκυροδέματος σε
θλίψη είναι, όπως φαίνεται εc
από το διάγραμμα συμπεριφοράς του
Σχ. 4.1 Διατμητική αστοχία
σκυροδέματος στο σχήμα, ψαθυρή.
H δεύτερη περίπτωση αστοχίας λόγω της
διακριτής λοξής ρηγμάτωσης θα ανεμένετο να 4.2 Η Πλαστιμότητα της Καμπτικής
είναι πιο πλάστιμη, καθώς η παρουσία των Αστοχίας
εγκάρσιων ελκυστήρων του οπλισμού (των
συνδετήρων) παρεμποδίζει την ανεξέλεγκτη Η καμπτική αστοχία είναι, εν γένει, πλάστιμη.
εξέλιξη της ρηγμάτωσης αυτής. Όπως φαίνεται στο Σχ. 2, οι καμπτικές ρωγμές:
Εν τούτοις και αυτή η περίπτωση αστοχίας είναι ¾ Δεν οδηγούν σε αστοχία της αγκύρωσης του
ψαθυρή γιατί, όπως φαίνεται στο Σχ. 1 και την διαμήκους εφελκυόμενου οπλισμού, γιατί δεν τον
συναντούν σε θέση κοντά στην αγκύρωσή του. Η
εικόνα 1, οι διατμητικές ρωγμές: ράβδος του οπλισμού εκτείνεται σημαντικά πέραν
¾ Συναντούν τον διαμήκη εφελκυόμενο οπλισμό σε από τη θέση της καμπτικής ρηγμάτωσης,
θέση κοντά στην αγκύρωσή του και τουλάχιστον κατά το απαιτούμενο μήκος
καταστρέφοντας τη συνάφεια οπλισμού και αγκύρωσης.
σκυροδέματος στη θέση αυτή οδηγούν σε
¾ Δεν συναντούν το θλιβόμενο οπλισμό και δεν
καταστροφή της αγκύρωσης του διαμήκους
οδηγούν σε πρόωρο λυγισμό του.
εφελκυόμενου οπλισμού.
¾
¾ Συναντούν τον διαμήκη θλιβόμενο οπλισμό σε
θέση κοντά στη μέγιστη καμπτική επιπόνηση και
καταστρέφοντας τοπικά τη συνάφεια του
θλιβόμενου οπλισμού, οδηγούν, όπως φαίνεται
στο Σχ. 1 σε πρόωρο λυγισμό του με αποτέλεσμα (α) (β)
εκτίναξη του σκυροδέματος της επικάλυψης,
αποδιοργάνωση του διαμήκους θλιπτήρα και Σχ. 4.2 (α) Καμπτική ρηγμάτωση,
απότομη αστοχία. (β) Καμπτική αστοχία
154
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Καμπτοδιατμητική Συμπεριφορά
155
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Καμπτοδιατμητική Συμπεριφορά
156
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Καμπτοδιατμητική Συμπεριφορά
Η τιμή της προκύπτει διαιρώντας την Επειδή η εφελκυστική αντοχή fct του σκυρο-
παραμόρφωση θραύσεως εsθρ με έναν δέματος είναι αμελητέα, η παραμόρφωση του
συντελεστή ασφαλείας*. χάλυβα εs πριν την εμφάνιση των ρωγμών είναι
αμελητέα.
Συμπερασματικά:
Γι΄αυτό:
Κατά την αστοχία ενός φορέα η Η παραμόρφωση εs των ράβδων του
παραμόρφωση εs του χάλυβα πρέπει να οπλισμού μπορεί να θεωρηθεί μόνον αυτή
είναι: εy ≤ εs ≤ εsu που οφείλεται στο άνοιγμα των ρωγμών.
5.4 Η Τιμή της Παραμόρφωσης Τη στιγμή της εμφάνισης των ρωγμών οι ράβδοι
Αστοχίας εsu του Χάλυβα υφίστανται επιμήκυνση Δl ίση με το άνοιγμα w
στους Κανονισμούς των ρωγμών και μέση ανηγμένη παραμόρφωση
εs ίση με Δl/l = w/l, όπου l είναι το μήκος στο
Η τιμή της παραμόρφωσης αστοχίας εsu των οποίο εμφανίζονται οι ρωγμές. Έτσι:
ράβδων του οπλισμού αυξάνεται** με κάθε
αναθεώρηση των κανονισμών. Μέση παραμόρφωση του εφελκυόμενου
διαμήκους χάλυβα ίση με εs = 20%ο σε ένα
Πριν 20 περίπου χρόνια ήταν 5%ο, πριν δέκα τμήμα μήκους l = 1000 mm σημαίνει ότι το
χρόνια ορίστηκε 10%ο, τα τελευταία χρόνια άνοιγμα των καμπτικών ρωγμών στην
τέθηκε 20%ο και πρόσφατα αυξήθηκε σε: περιοχή αυτή είναι ίσο με w = εs. Δl = 20/1000
x 1000 = 20 mm.
εsu = 68 %ο
Oμοίως, αν εμφανιστεί λοξή ρωγμή με άνοιγμα
5.5 Παραμόρφωση Αστοχίας εsu 10 mm (μετρούμενο κατά τη διεύθυνση του
και Άνοιγμα Ρωγμών συνδετήρα), η (μέση) παραμόρφωση του
εγκάρσιου συνδετήρα στη θέση της ρωγμής
Οι ράβδοι του οπλισμού λόγω της συνάφειάς
είναι, αν το μήκος του κατακόρυφου σκέλους
τους με το σκυρόδεμα παρακολουθούν τις
του συνδετήρα είναι 500 mm, ίση με εs = w/ Δl =
παραμορφώσεις του σκυροδέματος που τις
10/500 = 0,02 =20%o.
περιβάλλει.
Τη στιγμή αμέσως πριν την εμφάνιση των
5.6 Παραμόρφωση Αστοχίας Χάλυβα
ρωγμών η παραμόρφωση του εφελκυόμενου
οπλισμού που είναι ίδια με την παραμόρφωση και Πλαστιμότητα Φορέα
του εφελκυόμενου σκυροδέματος είναι: Όπως σχολιάστηκε παραπάνω, όσο μεγαλύ-
εs = εct = max σct / Ec = fct / Ec τερη είναι η παραμόρφωση του εφελκυόμενου
χάλυβα, τόσο μεγαλύτερο είναι το συνολικό
άνοιγμα των ρωγμών και, προφανώς και το
βέλος του φορέα.
Γι΄αυτό:
εs σct
Όσο μεγαλύτερη είναι η παραμόρφωση
[εc] fct [σc] εsu του χάλυβα κατά την αστοχία του τόσο
μεγαλύτερη είναι η πλαστιμότητα του φορέα,
Σχ. 5.2 Διάγράμματα παραμορφώσεων δηλ. τόσο πιο πλάστιμος (παρατεταμένος)
και τάσεων του σκυρ/τος καθ΄ ύψος είναι ο τύπος της αστοχίας του, καθώς
του φορέα–τιμές παραμόρφωσης και εμφανίζει επαρκείς ενδείξεις της
επαπειλούμενης κατάρρευσής του.
τάσης του εφελκυόμενου οπλισμού
________________________________________
* Η συνεχής αναθεώρηση της τιμής της παραμόρφωσης αστοχίας του χάλυβα ένδέχεται να οφείλεται, εν μέρει,
στη συνεχώς αυξανόμενη με το χρόνο σεισμική δραστηριότητα στην περιοχή της Αττικής, περιοχή ιδιαίτερου
ενδιαφέροντος των συμμετεχόντων στις ομάδες διαμόρφωσης των κανονισμών. Όπως σχολιάζεται στο κεφ.
5.6, μεγαλύτερη τιμής της παραμόρφωσης αστοχίας του εφελκυόμενου χάλυβα σημαίνει μεγαλύτερη
πλαστιμότητα του φορέα και, γιαυτό, καλύτερη σεισμική συμπεριφορά του.
157
Ενότητα Η
158
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Υπολογισμός Μεγεθών Αστοχίας
1. ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ
ΜΕΓΕΘΩΝ ΑΣΤΟΧΙΑΣ (ΑΝΤΟΧΩΝ)
Ο σχεδιασμός των φορέων βασίζεται στην επίλυση της ανίσωσης ασφαλείας:
Sd = Rd < Rdu. Oι δράσεις Sd εκφράζονται συναρτήσει των φορτίων και των
ανοιγμάτων των φορέων. Ο υπολογισμός τους είναι ανεξάρτητος του υλικού του
φορέα και προκύπτει με τη μεθοδολογία που περιγράφηκε στην ενότητα Γ και Δ2.
Στα επόμενα κεφάλαια υπολογίζονται οι αντοχές Rdu γραμμικών φορέων από
οπλισμένο σκυρόδεμα.
α β γ NR = F1 - F4 + F2x - F3x
VR = F2y -F3y
Σχ. 1.1 Τομές στο ισοδύναμο δικτύωμα MR = (F1-F2x).z1 + (F4 - F3x). z2
για καμπτοδιατμητική επιπόνηση
159
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Υπολογισμός Μεγεθών Αστοχίαςν
2.1 Η Καμπτική Αντοχή ως Ζεύγος της ύπαρξης λοξών ράβδων στο ισοδύναμο
Εσωτερικών Δυνάμεων δικτύωμα του φορέα, οι δυνατές τομές που
Στην περιοχή της καθαρής κάμψης (περιοχή με δίνουν δυνάμεις ράβδων με κάθετη συνιστώσα
σταθερή καμπτική ροπή) του φορέα γίνεται, είναι περισσότερες της μίας.
όπως φαίνεται στο Σχ. 1, η τομή γ-γ στη θέση Γι αυτό, διακρίνονται περισσότερες της μίας
της καμπτικής ρωγμής. εσωτερικές τέμνουσες και αντίστοιχες αντο-
χές.
160
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Υπολογισμός Μεγεθών Αστοχίας
2.2.3 Διατμητική Αντοχή VRd3 ελκυστήρα και θλιπτήρα (βλ. Κεφ. 11)
αποτελούν την εσωτερική τέμνουσα Vcd των
H τομή β-β στο ισοδύναμο δικτύωμα του δια- μηχανισμών του διατμητικά άοπλου σκυρο-
τμητικά οπλισμένου φορέα που φαίνεται στο δέματος.
Σχ. 1 (στη θέση της λοξής ρωγμής που ανοίγει
Το άθροισμα των κατακόρυφων δυνάμεων στη
λόγω υπέρβασης της εφελκυστικής αντοχής του
θέση της τομής β-β δίνει την εσωτερική
λοξού ελκυστήρα του σκυροδέματος) τέμνει:
τέμνουσα VRd3. Είναι:
• τους κατακόρυφους ελκυστήρες των
VRd3 = VRdw + Vcd
συνδετήρων (όλα τα σκέλη τους) και
Στην περίπτωση κατακόρυφων φορτίων η Vcd
• τον διαμήκη ελκυστήρα και θλιπτήρα. ταυτίζεται με την VRd1.
H συνισταμένη των δυνάμεων των σκελών Στην περίπτωση συνύπαρξης και σεισμικής
των συνδετήρων που τέμνονται αποτελεί την δράσης η τέμνουσα Vcd λαμβάνεται αρκετά
εσωτερική τέμνουσα VRdw. μικρότερη από την VRd1.
Η συνισταμένη των κατακόρυφων δυνάμεων
• Η VRd3 σχετίζεται με τον υπολογισμό ή την
που αναπτύσσονται στη θέση του διαμήκους
επάρκεια των συνδετήρων
161
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Υπολογισμός Μεγεθών Αστοχίας
h d
¾ Διαμήκης ελκυστήρας Εμβαδόν As1 όλων των ράβδων κατά πλάτος της διατομής
(Αμελείται η εφελκυστική συμβολή του σκυροδέματος)
¾ Διαμήκης θλιπτήρας: Πλάτος: το πλάτος της διατομής b,
Πάχος: το πάχος x της θλιβόμενης ζώνης.
Μειώνεται όσο αυξάνει η επιπόνηση
Εμβαδόν θλιπτήρων χάλυβα: As2
¾ Εγκάρσιοι ελκυστήρες Το εμβαδόν Αsw όλων των σκελών τού ενός συνδετήρα
επί τον αριθμό 0.9d/s των συνδετήρων που αποτελούν
τον εγκάρσιο ελκυστήρα (που είναι ο αριθμός των συνδετήρων
που αντιστοιχούν στο φάτνωμα του δικτυώματος μήκους 0,9d)
όπου:
s: η απόσταση των συνδετήρων
¾ Λοξοί θλιπτήρες: Πλάτος: το πλάτος της διατομής b,
Πάχος: ίσο με την απόσταση των λοξών ρωγμών.
Λαμβάνεται ίσο με z√2/2, (εμπειρική εκτίμηση),
όπου:
z είναι η απόσταση των δυνάμεων του διαμήκους ελκυστήρα και
θλιπτήρα, αποκαλούμενος μοχλοβραχίονας εσωτερικών δυνάμεων.
162
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Υπολογισμός Μεγεθών Αστοχίας
• Ως αντοχή των διαμήκων θλιπτήρων λαμβάνεται η συμβατική αντοχή του σκυροδέματος fcd
(κυλίδρου καθώς οι φορείς είναι πρισματικοί) επί το συντελεστή 0,85 για να ληφθεί υπόψιν η
βραδύτητα της επιβολής του φορτίου στις κατασκευές (η συμβατική αντοχή αντιστοιχεί σε
σύντομη επιβολή του φορτίου).
• Ως αντοχή των λοξών θλιπτήρων λαμβάνεται η συμβατική αντοχή του σκυροδέματος fcd επί το
συντελεστή ν για να ληφθεί υπόψιν η δυσμενής, όπως φαίνεται στο Σχ. 3 και σχολιάζεται στην
ενότητα Δ, συνύπαρξη του λοξού εφελκυσμού.
163
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Υπολογισμός Μεγεθών Αστοχίας
164
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Υπολογισμός Μεγεθών Αστοχίας
(α) (β)
4.2 Εσωτερικές Δυνάμεις Fcd και Fsd και
Μοχλοβραχίονας z
Σχ. 4.2 Μετασχηματισμός του παραβολο-
H δύναμη του διαμήκους ελκυστήρα είναι: ειδούς διαγράμματος τάσεων σε
ισοδύναμο πρισματικό διάγραμμα
Fsd = As1 . fsd (3)
Τη δύναμη του διαμήκους θλιπτήρα αποτελεί η Ο μετασχηματισμός συνηθίζεται να γίνεται:
165
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Υπολογισμός Μεγεθών Αστοχίας
¾
όπως φαίνεται στο Σχ. 2(β) (σύμφωνα με 4.4 Μεθοδολογία Υπολογισμού
τους γερμανικούς κανονισμούς).
Ροπής Αστοχίας
Όπως φαίνεται στο σχήμα, οι δύο μετασχημα-
Ο υπολογισμός βασίζεται στις παρακάτω σχέ-
σεις που προέκυψαν παραπάνω:
τισμοί είναι ισοδύναμοι, αφού δίνουν την ίδια
τιμή της συνισταμένης δύναμης Fcd. As1.fsd = 0.68b.x. fcd (1)
MRdu= As1.fsd.(d-0.4x) (2)
Στον πρώτο μετασχηματισμό μειώνεται 80% το εs1/3.5%ο = (d-x)/x (3)
πάχος x, στον δεύτερο μειώνεται 80% η οριακή
τάση. Διακρίνονται οι παρακάτω περιπτώσεις:
Ο πρώτος μετασχηματισμός πλεονεκτεί γιατί ¾ Δίνεται ο οπλισμός As1
δίνει και τη σωστή θέση της Fcd.
1. Από τη σχέση (1) ισοδυναμίας των αξονικών
προκύπτει η τιμή του x
4.3 Ροπή Αστοχίας
2. Αντικαθιστώντας τις τιμές του As1 και x στη
Η ροπή αστοχίας για μηδενική αξονική προκύ- σχέση (2) προκύπτει η τιμή της Μrdu.
πτει από τη σχέση:
3. Αντικαθιστώντας την τιμή του x στη σχέση
ΜRdu = Fsd .z = As1.fsd . (d – 0,4x) (7) (3) προκύπτει η τιμή του εs1
Η τιμή του x είναι συνάρτηση του As1, όπως 4. Ελέγχεται κατά πόσον ισχύει:
προκύπτει από την ισοδυναμία των αξονικών εsy < εs1 < 68%ο
(για Nsd =0) στη σχέση (8).
Διακρίνονται οι παρακάτω περιπτώσεις:
Fsd = Fcd =>As1.fsd = 0,68 b.x.fcd (8) =>
εsy <εs1<68%ο : Ο σχεδιασμός είναι
x = As1.fsd /(0,68 b.fcd) (8α) κατάλληλος
Αντικαθιστώντας στη σχέση (7) την τιμή του x εsy > εs1: Ο σχεδιασμός δεν είναι
από τη σχέση (8α) προκύπτει η σχέση της ροπής κατάλληλος, γιατί η αστοχία του φορέα
αστοχίας συναρτήσει των γεωμετρικών και είναι ψαθυρή. Η τιμή του d είναι μικρή
τεχνολογικών στοιχείων της διατομής από τη (Βλ. Κεφ. 5).
σχέση (9)
Διακρίνονται οι παρακάτω περιπτώσεις:
MRdu=As1.fsd.( d-0.4.As1.fsd /(0.68b.fcd) (9) (α) Αν ο φορέας υπάρχει και δεν μπορεί
Οι σχέσεις (1), (7) και (8) αποτελούν τις βασικές να αλλαξει η διαστασιολόγησή του
σχέσεις του καμπτικού σχεδιασμού. (περίπτωση ελέγχου)
Αντικαθιστώντας στη σχέση (1) την τιμή του x Στη σχέση (1) στη θέση της fsd τίθεται:
που προκύπτει από τη σχέση (8) προκύπτει η σsd = Εs . εs1/1.15,
τιμή της παραμόρφωσης εs1 του εφελκυόμενου
οπλισμού και ελέγχεται ο καλός σχεδιασμός του και επαναλαμβανεται η διαδικασία .
φορέα. Πρέπει να ισχύει: (β) Αν ο φορέας μπορεί να αλλάξει
(περίπτωση σχεδιασμού)
εsy < εs1 < 20%ο (ή πρόσφατα 68%ο).
Αυξάνεται το ύψος και επαναλαμβάνεται
Η τιμή της παραμόρφωσης διαρροής για η διαδικασία.
χάλυβα S500 είναι:
166
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Υπολογισμός Μεγεθών Αστοχίας
167
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Υπολογισμός Μεγεθών Αστοχίας
168
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Υπολογισμός Μεγεθών Αστοχίας
Για καλοσχεδιασμένους φορείς μπορεί με αρκετή ακρίβεια να τεθεί z = 0,9d, οπότε η ροπή
αστοχίας προκύπτει σύντομα από τη σχέση: MRdu = Fsd1.0,9.d*
* Αιτιολόγηση τύπου: MRdu = Fsd1.0,9.d
Όπως προκύπτει από τον παρακάτω πίνακα για εs1 > 8%ο είναι αρκετά
ακριβές να τεθεί z= 0,9d
x
εs1 εy=2,17%o 10%o 15%o 20%o 30%o
x/d 0,65 0,25 0,20 0,15 0,12
z/d 0,70 0,90 0,91 0,92 0,94 εs
Oι τιμές του πίνακα προκύπτουν από τις σχέσεις : x = d. εc / (εc + εs) και z = d – 0,4x
θέτοντας εc = 3,5 %ο (παραμόρφωση αστοχίας)
Όπως φαίνεται από το διάγραμμα παραμορφώσεων η παραμόρφωση εs είναι μεγάλη για μικρό x .
Οι καμπτόμενοι φορείς έχουν μικρό x, οι μεν πλάκες και πλακοδοκοί γιατί έχουν μεγάλο πλάτος b
θλιβόμενης ζώνης (βλ.κεφ. 5.4), οι δε δοκοί γιατί έχουν θλιβόμενο οπλισμό (βλ. κεφ. 8).
169
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Υπολογισμός Μεγεθών Αστοχίας
170
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Υπολογισμός Μεγεθών Αστοχίας
Με την αύξηση της τιμής της εs σε 20%ο και • Η σχέση (1) ισχύει (από το νομογράφημα
πρόσφατα σε 68 %ο δεν προκύπτει πια προκύπτει η τιμή του συντελεστή α).
παραμόρφωση αστοχίας εc μικρότερη του
Άρα οι τιμές των παραμορφώσεων είναι :
3.5%ο (παρά μόνον σε έντονα
εc =3,5%o και εs=10%ο
υπεροπλισμένους φορείς οι οποίοι, όμως, δεν
επιτρέπονται σήμερα λόγω των αντισεισμικών
Από τη σχέση (3) προκύπτει το x,
απαιτήσεων).
από το νομογράφημα ο συντελεστής ka και
αντικαθιστώντας στην (2) προκύπτει η ροπή
Παρακάτω και για την κατανόηση μελετών που αστοχίας.
είναι σύμφωνα με τους παλιότερους κανονισμούς
δίνεται σύντομη ανασκόπιση της αναλυτικής
• Η σχέση (1) δεν ισχύει – προκύπτει Fcd > Fsd
διαδικασίας υπολογισμού της ροπής αστοχίας.
Για να επέλθει η ισότητα πρέπει να μειωθεί η
Fcd (Η Fsd δεν μπορεί να αυξηθεί).
7.2 Διαδοχικά Βήματα Αναλυτικής Για να μειωθεί η Fcd πρέπει να μειωθεί η τιμή
Διαδικασίας της εc (κρίσιμο υλικό ο χάλυβας)
Ο υπολογισμός βασίζεται στις παρακάτω 2η δοκιμή εc=2,5%o , εs=10%ο
σχέσεις: (1) ισοσυναμίας των αξονικών (2) Ελέγχεται η σχέση (1).
έφρασης της ροπής των εσωτερικών δυνάμεων
και (3) επιπεδότητας των διατομών Αν δεν ισχύει, 3η δοκιμή με άλλη τιμή της εc
α. σcd. b. x = Αs.σsd (1) κ.ο.κ.
MRdu= As1.σsd.(d - ka .x) (2)
• Η σχέση (1) δεν ισχύει – προκύπτει Fcd < Fsd
x = εc /[(εc +εs)].d (3) Για να επέλθει η ισότητα πρέπει να μεγαλώσει
η Fcd (Για να μικρύνει η Fsd πρέπει η εs να
Οι άγνωστοι σ΄αυτές τις σχέσεις είναι τρεις: οι είναι μικρότερη από την εΥ που δεν ενδεί-
τιμές των εc ,εs και MRdu (οι τιμές των α και ka κνυται).
είναι συναρτήσεις της εc ). Επιλύοντας τις τρεις
σχέσεις προκύπτει η τιμή τους. Για να μεγαλώσει η Fcd πρέπει να μεγαλώσει
το x και, άρα, να μικρύνει η εs.
Επειδή η σχέση (1) προκύπτει δεύτερου
βαθμού ως προς την εc και ήταν δύσκολη η 2η δοκιμή εc=3,5%o , εs=8%ο
επίλυσή της με τα παλιότερα υπολογιστικά Ελέγχεται η σχέση (1).
μέσα, η επίλυση των τριων παραπάνω
σχέσεων γινόταν αναλυτικά ως εξής: Αν δεν ισχύει, 3η δοκιμή με άλλη τιμή της εs
κ.ο.κ.
Αναζητούνται τιμές για το ζεύγος των
παραμορφώσεων που να επαληθεύει την 7.3 Επίλυση με Πίνακες CEB*
παραπάνω σχέση (1).
Για διευκόλυνση η παραπάνω διαδικασία έχει
Από τις τιμές αυτές η μία τουλάχιστον πρέπει πινακοποιηθεί.
να είναι οριακή (αστοχίας). Οι πίνακες έχουν την παρακάτω μορφή.
Η αναζήτηση γίνεται με δοκιμές: Συνοδεύουν τους παλιότερους κανονισμούς και
υπάρχουν επίσης στα περισσότερα σχετικά
1η δοκιμή εc=3,5%o , εs=10%ο εγχειρίδια.
Ελέγχεται αν ισχύει η σχέση (1). __________________
Διακρίνονται οι παρακάτω περιπτώσεις:
* Ευρωπαϊκή Επιτροπή Σκυροδέματος
171
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Υπολογισμός Μεγεθών Αστοχίας
Mορφή Πινάκων CEB Στη στήλη του πίνακα που δίνει την τάση του
χάλυβα από κάποια τιμή του μsd και πέρα η τιμή
πέφτει κάτω από την τάση διαρροής του χάλυβα,
π.χ. για χάλυβα S400 κάτω από την τιμή 378
(=400/1,15) MPa.
Αυτή είναι η οριακή τιμή του μsd . Για μεγαλύτερη
τιμή χρειάζεται θλιβομενος οπλισμός
Δηλώνεται ως lim μsd.
Όπως φαίνεται στον πίνακα, για S400 είναι
lim μsd = 0,33.
Οι τιμές αυτές είναι οι αντίστοιχες μέγιστες τιμές
Αολουθείται η παρακάτω διαικασία: που προκύπτουν για εs = εys στο κεφ. 5.3.
Υπολογίζεται η τιμή της ανηγμένης ροπής: Αν είναι μsd > lim μsd, τότε επειδή ο οπλισμός δεν
αξιοποιεί την πλήρη ικανότητά του (την τάση
μsd = Msd /(b.d2.fcd) (1) διαρροής του) ακολουθείται η λύση της τοπο-
και εντοπίζεται η τιμή του ανηγμενου ποσοστού θέτησης και θλιβόμενου οπλισμού, ο οποίος,
οπλισμού ω. όμως, σήμερα τοποθετείται σε όλες τις περι-
πτώσεις για τους λόγους που σχολιάζονται στην
Ο οπλισμός προκύπτει από τη σχέση:
Ενότητα Ε, κεφ. 6.2.
As = ω.b.d.fcd /fsd (2)
172
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Υπολογισμός Μεγεθών Αστοχίας
173
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Υπολογισμός Μεγεθών Αστοχίας
Στην περίπτωση των φορέων αυτών επειδή Είναι δύο πίνακες, ο επάνω για φορείς χωρίς
είναι διαπλατυσμένο το θλιβόμενο πέλμα θλιβόμενο και ο κάτω για φορείς και με θλιβομενο
(όπως στην περίπτωση πλακοδοκών, βλ. οπλισμό (ο πίνακας συνεχίζεται οριζόντια σε 2
Κεφ. Κ: Σχεδιασμός δοκών) . λόγω του σελίδες).
μεγάλου b της θλιβόμενης ζώνης, η τιμή
Κάθε πίνακας αποτελείται από υποπίνακες
του x είναι πολύ μικρή, γι αυτό, η
ανάλογα με το λόγο του ύψους της πλάκας hf
παραμόρφωση εs1 προκύπτει κατά κανόνα
προς το ύψος της δοκού h. Κάθε υποπινακας
μεγάλη και, όπως σχολιάστηκε στο κεφ. 6, η
δίνει την τιμή του ανηγμένου οπλισμού ω
καμτική αντοχή προκύπτει σύντομα από τη
πολλαπλασιασμένη Χ1000 ακολουθώντας τα
σχέση:
παρακάτω βήματα:
ΜRdu = As1..fsd 0,9d
Με βάση το λόγο hf/h εντοπίζεται ο υποπίνακας
και με βάση το λόγο b/bw εντοπίζεται στον
8.2 Επίλυση με Πίνακες CEB υποπίνακα η στήλη των τιμών του ω.1000.
Μορφή Πινάκων Στη στήλη αυτή εντοπίζεται η τιμή ω.1000 που
αντιστοιχεί στην τιμή της ανηγμένης ροπής
Οι πίνακες αυτοί ισχύουν, εν γένει, όταν η μsd = Μsd/ (b.d2.fcd).
θλιβομενη ζώνη αποτελείται από περισσότερα
από ένα ορθογώνια, όπου bw και beff είναι το Ο οπλισμός δίνεται από τη σχέση :
άθροισμα των πλατών των επί μέρους Αs = ω.beff d .fsd / 1000
ορθογώνιων της διατομής στον ουδέτερο άξονα
και στην ακραία θλιβόμενη ίνα, αντίστοιχα. Αν στην κατακόρυφη στήλη στην τιμή μsd δεν
αντιστοιχεί τιμή ω σημαίνει ότι χρειάζεται
Έχουν τη μορφή που φαίνεται παρακάτω: θλιβόμενος οπλισμός ο οποίος προκύπτει ως
εξής:
Εντοπίζονται οι τιμές μlim και ωlim που
αντιστοιχούν στην τιμή του μsd..
O εφελκυόμενος οπλισμός Αs1 και o θλιβομενος
Αs2 δινονται από τις σχεσεις :
As1 = [ ωlim + (μsd-μlim)/(1-d2 /d) ].beff.d.fcd/fsd
As2 = [ (μsad - μlim)/(1-d2 /d) ] .beff .d .fcd/fsd
174
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Υπολογισμός Μεγεθών Αστοχίας
175
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Υπολογισμός Μεγεθών Αστοχίας
των αξονικών απαιτείται μικρότερη δύναμη Fcd Στην περίπτωση αυτών των φορέων:
του σκυροδέματος (αφού τώρα είναι:
Στον υπολογισμό της ροπής αστοχίας μπορεί
Fsd1= Fcd+Fsd2) με αποτέλεσμα να μειώνεται το
να παραλείπεται η συμβολή του θλιβόμενου
πάχος x (αφού b και fcd δεν μεταβάλλονται) και να
οπλισμού.
αυξάνεται η εs1 (αφού η παραμόρφωση του
σκυροδέματος σε κατάσταση αστοχίας είναι ♦ Στην περίπτωση των
πάντα ίση με 3.5%ο). πλακοδοκών, επειδή
λόγω του μεγάλου
πλάτους της θλιβόμενης
9.1.2 Η Μικρή Διαφοροποίηση της ζώνης, το βάθος της x
Ροπής Αστοχίας για Συνήθεις είναι ιδιαίτερα μικρό, ο
Φορείς [ε]
οπλισμός As2 είτε θλίβεται
Στην περίπτωση των δύο πρώτων φορέων, ενώ ελάχιστα, είτε εφελκύεται.
αυξάνεται σημαντικά η παραμόρφωση εs1 (τόσο Γι αυτό, δεν είναι αναγκαίος (απαιτείται, μόνον,
περισσότερο, όσο μεγαλύτερη είναι η δύναμη ως οπλισμός συναρμολόγησης των συνδετή-
Fsd2, άρα όσο μεγαλύτερο είναι το As2), η ροπή ρων).
αστοχίας δεν αυξάνεται σημαντικά, καθώς η τιμή
της Fsd1 δεν αλλάζει, και η αύξηση του μοχ- Λόγω του μικρού x η παραμόρφωση εs1 προ-
λοβραχίονα της Fsd1 και της συνισταμένης κύπτει κατά κανόνα μεγαλύτερη από 20%ο και
θλιπτικής δύναμης Fsd2+Fcd δεν είναι σημαντική. πρέπει να τηρηθεί ο ελάχιστος οπλισμός με
βάση εs1=20%o ή για να είναι καλοσχεδιασμένος
Για παράδειγμα: ο φορέας και σε κατάσταση λειτουργίας με
Η δύναμη Fsd2 ασκείται, όπως φαίνεται στο Σχ. 3, εs1= 10%o, οπότε x=3,5/(3,5+10)d = 0,25d =>
σ΄απόσταση d2 από την ακραία θλιβόμενη ίνα z= d-0,4,0,25d =0,9d => Αs1= Msd/(0,9d.fsd).
και η δύναμη Fcd ι σ΄ απόσταση 0,4x από την ίνα
αυτή.
Για d2 = 0,1d (αντιστοιχεί στο σύνηθες d2= 0,05
9.1.3 Η Σημαντική Συμβολή στη Ροπή
m για συνήθεις δοκούς με d = 0,50 m) και Αστοχίας στην Περίπτωση
ακραίες παραμορφώσεις ε=c 3.5%o και Υπερωπλισμένων Φορέων
εs1= 10%o (για καλοσχεδιασμένες δοκούς) προ- Στην περίπτωση, όμως, του τρίτου υπερω-
κύπτει: πλισμένου φορέα στο κεφ. 9.11, λόγω της
x = 3,5/ (10+3,5)d = 0,25d => 0,4x = 0,1d = d2, αύξησης της εs1 που επιτυγχάνεται με τον θλι-
βόμενο οπλισμό, εκτός από την αύξηση της
δηλαδή οι δύο δυνάμεις ασκούνται στην ίδια πλαστιμότητας του φορέα, αυξάνεται σημαντικά
θέση. και η ροπή αστοχίας, γιατί μεγαλώνει η τάση του
εφελκυόμενου οπλισμού (σs= fs) και δεν ισχύει το
όριο για max (lim) As1 και max (lim) Msd που είχε
0,4x εc=3,5%ο Fsd2 τεθεί προκειμένου για φορείς χωρίς θλιβόμενο
d2 x Fcd οπλισμό (πλάκες).
Από τα παραπάνω συμπεραίνουμε ότι:
Fsd1 1) Η προσθήκη θλιβόμενου οπλισμού αυξάνει
εs1 την πλαστιμότητα των φορέων.
2) Σε υποοπλισμένους και κανονικά
οπλισμένους φορείς η ροπή αστοχίας δεν
Σχ. 9.3 Παραμορφώσεις και εσωτερικές
μεταβάλλεται σημαντικά, αν αγνοηθεί η
δυνάμεις
συμβολή του θλιβόμενου οπλισμού.
Γιαυτό:
176
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Υπολογισμός Μεγεθών Αστοχίας
177
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Υπολογισμός Μεγεθών Αστοχίας
10.2 Εσωτερικές Δυνάμεις και Αξονική ΝRd θα είναι σε μικρή περιοχή (γιατί οι παραμορ-
φώσεις μειώνονται προς τον ουδέτερο άξονα)..
Οι εσωτερικές δυνάμεις καθ΄ ύψος της διατομής
είναι: Στην περίπτωση της αξονικής δύναμης επειδή
θλίβεται εξίσου ολόκληρη η διατομή, οι συνέπειες
Fcd = b.h.σcd του σκυροδέματος και της υπέρβασης της οριακής παραμόρφωσης
Fsd1 = (As1.+As2). σsd του οπλισμού Αs1 και Αs2. εκτείνονται σ΄ όλη τη διατομή (η ρηγμάτωση
εκτείνεται σ΄όλη τη διατομή του φορέα), γι αυτό,
Η εσωτερική αξονική NRd είναι το άθροισμα των και τίθεται μικρότερη τιμή.
δυνάμεων αυτών.
ΝRd= b.h.σcd + (As1.+As2). σsd 10.4 Αξονική Δύναμη Αστοχίας
H αξονική δύναμη αστοχίας NRdu προκύπτει όταν Για την οριακή παραμόρφωση εc.= 2%o οι τάσεις
αστοχήσει το σκυρόδεμα, δηλ. όταν φθάσει την των υλικών του φορέα θα είναι:
οριακή του παραμόρφωση.
σcd= 0,85. fcd .
σsd = Es. εs/1,15 =2.106. 2.10-3/1,15 = 375 ΜΡa.
10.3 Παραμόρφωση Αστοχίας Σκυρ/τος Aν η αντοχή του χάλυβα είναι μικρότερη απ΄αυτή
υπό Αξονική Δύναμη (για παράδειγμα στην περίπτωση S220), τότε
τίθεται προφανώς η fsd.
Η παραμόρφωση αστοχίας στην περίπτωση
αξονικής δύναμης τίθεται ίση με 2%ο και όχι Η αξονική θλιπτική αντοχή θα είναι:
3,5%ο, όπως στην περίπτωση της καμπτικής NRdu = 0.85.b.h.fcd + (As1. + As2).375 kN (1)
επιπόνησης.
Σε περίπτωση εφελκυστικής αξονικής δύναμης,
Στην περίπτωση της καμπτικής επιπόνησης το λόγω της παραδοχής για μηδενική εφελκυστική
διάγραμμα των θλιπτικών παραμορφώσεων είναι τάση του σκυροδέματος, η εφελκυστική δύναμη
τριγωνικό (θλίβεται μέρος της διατομής) και αν του σκυροδέματος θα είναι μηδενική και θα
υπερβληθεί η ακραία παραμόρφωση η υπέρβαση αναπτύσσονται μόνον οι εφελκυστικές δυνάμεις
του οπλισμού.
Η αξονική αστοχίας θα είναι:
NRdu=(As1+As2).375 (2)
178
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Υπολογισμός Μεγεθών Αστοχίας
179
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Υπολογισμός Μεγεθών Αστοχίας
καμπτική αντοχή μπορεί να ειδωθεί ως ΣΗΜΕΙΟ Α 0 < Nsd < N1, εs1 > εy
μηχανισμός παρεμπόδισης (περιορισμού) των
καμπτικών ρωγμών (κατ΄ αναλογία με την Fsd1 = As1.fsd Fcd ↑ Fsd2 ↑ z ↓ => MRdu ↑
ευνοϊκή επιρροή της αξονικής στην διατμητική εc=3,5%o
ικανότητα του φορέα λόγω παρεμπόδισης του Fsd2
ανοίγματος των διατμητικών ρωγμών).
x Fcd
¾ Για μεγάλες τιμές της αξονικής υπερισχύει, M Msd z
όπως φαίνεται στο Σχ. 2(α), η δυσμενής
επιρροή της μείωσης του μοχλοβραχίονα και εs1>εy Fsd1
της μείωσης της Fsd1 και η καμπτική
ικανότητα μειώνεται.
Άρα:
ΣΗΜΕΙΟ Β Ν1 < Nsd < N2, εs1 = εy
Η καμπτική αντοχή φορέα επιπονούμενου Fsd1 = As1.σsd↓ Fcd ↑ Fsd2 ↑ z ↓ => MRdu
με καμπτική ροπή και αξονική δύναμη δεν ↓
είναι μονοσήμαντη. Μπορεί να πάρει
διαφορετικές τιμές ανάλογα με την τιμή εc=3,5%o Fsd2
της αξονικής. Msd x
Η γραφική παράσταση της εξάρτησης αυτής της Fcd
καμπτικής αντοχής από την τιμή της αξονικής Nsd z
δηλώνεται ως το διάγραμμα αλληλεπίδρασης
(ροπής και αξονικής) και η μορφή του φαίνεται εs1= εy Fsd1
στο Σχ. 3.
¾ Το σημείο Α αντιστοιχεί στην καμπτική ικανότητα ΣΗΜΕΙΟ Γ Ν2 < Nsd < N3, εs1<0
της διατομής του φορέα όταν επιπονείται σε
καθαρή κάμψη, Fsd1 = As1.σsd <0 Fcd ↑ Fsd2 ↑ z ↓ ↓=>
¾ Το σημείο Β αντιστοιχεί στη μέγιστη καμπτική MRdu ↓↓
ικανότητα της διατομής, η οποία όπως φαίνεται
στο διάγραμμα προκύπτει όταν συνυπάρχει και εc=3,5%o Fsd2
αξονική (θλιπτική) δύναμη. Msd
Η τιμή της αξονικής για την οποία προκύπτει
Fcd
αυτή η μέγιστη ικανότητα για συνήθεις ποιότητες Nsd z
υλικών και συμμετρικό οπλισμό είναι της τάξεως
του 40% της μέγιστης αξονικής ικανότητας της εs1<0 Fsd1
διατομής.
Για την τιμή αυτή, για ποιότητα χάλυβα S500
είναι εs1 = εy.
ΣΗΜΕΙΟ Δ Nsd = NRdu, εs1= εs2 =2%o
180
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Υπολογισμός Μεγεθών Αστοχίας
181
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Υπολογισμός Μεγεθών Αστοχίας
12.1 Υπολογισμός VRd2 του συνδετήρα και fswd είναι η αντοχή του
χάλυβα του συνδετήρα.
H VRd2 είναι η κατακόρυφη συνιστώσα της
δύναμης FD του λοξού θλιπτήρα, όπως φαίνεται
στο Σχ. 1.
Η δύναμη FD του λοξού θλιπτήρα είναι ίση με
το γινόμενο της διατομής του επί την αντοχή
του (βλ. και κεφ.3):
FD = √2 / 2. 0,9d.b.ν.fcd
H κάθετη συνιστώσα της λοξής αυτής δύναμης
αποτελεί την εσωτερική τέμνουσα VR2: Σχ. 12.2 Η συνολική δύναμη των εγκάρσιων
VR2 = √2 / 2. √2 / 2. 0,9d.b.ν.fcd => ελκυστήρων VR3 που διασταυρώνει
η διατμητική ρωγμή
FD VR2
VRd2 = 0,5.ν. 0,9d.b.fcd
Θεωρώντας ότι η κλίση της ρωγμής είναι 45ο
όπου: (παράλληλη με τους λοξούς θλιπτήρες του
ν = 0,7 - fck/200 (MPa) φυσικού προσομοιώματος) και το ύψος της ίσο
με z= 0,9d, η οριζόντια προβολή της ρωγμής
είναι 0,9d και ο αριθμός των συνδετήρων
προκύπτει 0,9d/s, όπου s είναι η απόσταση
Σχ. 12.1 H VRd2 ως η κατακόρυφη προβολή διαδοχικών συνδετήρων.
της δύναμης FD του λοξού θλιπτήρα Άρα:
Vwd = (0.9d/s). Asw.fswd (2)
12.2 Υπολογισμός VRd3 όπου:
Η VRd3 προκύπτει, όπως φαίνεται στο Σχ. 2, ως 0,9d/s: ο αριθμός των συνδετήρων
άθροισμα δύο κατακόρυφων δυνάμεων, δύο που τέμνει η τομή
επιμέρους εσωτερικών τεμνουσών: s: η απόσταση των συνδετήρων
Asw: το εμβαδόν όλων των σκελών του συνδετήρα
VRd3 = VRdw + Vcd (1)
fswd: η αντοχή του χάλυβα των συνδετήρων
όπου:
Από τις σχέσεις (1) και (2) προκύπτει:
VRdw: η τέμνουσα που αναλαμβάνουν οι συνδετήρες
VRd3 = (0.9d/s). Asw.fswd + Vcd (3)
Vcd : η τέμνουσα που αναλαμβάνουν οι επικουρικοί
μηχανισμοί
3.2.2 Υπολογισμός της Vcd
12.2.1 Υπολογισμός της VRdw Για κατακόρυφα φορτία η τιμή της Vcd τίθεται
ίση με την τιμή της διατμητικής αντοχής VRd1
Η δύναμη του ενός συνδετήρα είναι Αsw.fsdw,
του (διατμητικά) άοπλου σκυροδέματος
όπου Αsw είναι το εμβαδόν όλων των σκελών
προκύπτει:
182
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Υπολογισμός Μεγεθών Αστοχίας
183
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Υπολογισμός Μεγεθών Αστοχίας
Fb
♦ Η στρεπτική ροπή που αναπτύσσεται από τα
Fh h o
δύο ζεύγη του σπειροειδούς θλιπτήρα ΜΤ
δηλώνεται ως TRd1.
♦ Η ροπή που προκύπτει από τα ζεύγη των t
εγκάρσιων ελκυστήρων δηλώνεται ως TRd2,
και
♦ Η ροπή που προκύπτει από τα ζεύγη των
διαμήκων ισοκατανεμημένων στην περίμετρο Σχ. 13.2 H στρεπτική ροπή ως άθροισμα
ελκυστήρων δηλώνεται ως TRd3. δύο διατμητικών δυνάμεων
184
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Υπολογισμός Μεγεθών Αστοχίας
τομές στο φυσικό προσομοίωμα, όπως φαίνον- ¾ Από την τομή (α) = > σΙΙ = τ = TRd1/(2.t.Ak)
ται στο Σχ. 1 και 3 και διατυπώνονται οι σχέσεις => Trd1 = σΙΙ.2.t.Ak =>
ισοδυναμίας ως συνάρτηση της διατμητικής
TRd1u = v.fcd. t.Ak (2)
τάσης και μέσω της σχέσης (1) ως συνάρτηση
της στρεπτικής ροπής.
¾ Από την τομή (β) Σy =0 => τ.t.s = Asw. σswd
=>
Trd2/(2.t.Ak). t.s =Asw.σswd =>
ΤRd2 = 2.Αk. Asw/s .fwd (3)
τ
(α) σΙΙ s t (β)
τ Asw.fwd ¾ Από την τομή (γ) Σx =0 =>
τ.t.u = Asl. σsd =>
Asl.fsd TRd3/(2.t.Ak). t.u = Asl.σsd =>
(γ) TRd3u = 2.Αk. Asl/u .fsd (4)
Σχ. 13.3 Τομές προσομοιώματος Ο συντελεστής ν = 0,7 τίθεται λόγω ετερόσημης
(α) κάθετα στο θλιπτήρα, διαξονικής επιπόνησης για τους λόγους που
(β) κάθετα στους συνδετήρες, εξηγούνται στο κεφ. 3.
(γ) κάθετα στο διαμήκη οπλισμό
185
ΜΕΡΟΣ ΙΙ
Ενότητα θ
ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΑΓΚΥΡΩΣΕΩΝ
186
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Σχεδιασμός Αγκυρώσεων
1.1 Μια Χαρακτηριστική Αστοχία του σκυροδέματος γύρω από την ράβδο.
Ορθά Νούμερα-Κατάρρευση Φορέα 0.2
Στο Σχ. 1 απεικονίζεται η ιδιαίτερα ψαθυρή
αστοχία πλάκας Π1 πρόβολης από τοιχείο. Η
αστοχία με τη μορφή εξόλκευσης των ράβδων
του οπλισμού της συμβαίνει με το ξεκαλούπωμά
της.
Η αστοχία αυτή δεν παρατηρείται σε πλάκα Π2 η
Fs
οποία είναι ακριβώς ίδια με την Π1, με το ίδιο
στατικό σύστημα, το ίδιο πάχος h= 14 cm και το
ίδιο εμβαδόν οπλισμού, As= 10 cm2. τ
187
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Σχεδιασμός Αγκυρώσεων
Η δύναμη Τd αντιτιθέμενη στην κίνηση της ράβ- Θέτοντας στη σχέση (2) σsd = fsd προκύπτει η
δου προς την κατεύθυνση της δύναμης Fsd1 τιμή του μήκους lAB η οποία απαιτείται για να
αντιστοιχεί στη δύναμη τριβής μεταξύ σκυρο- μπορέσει να αναπτυχθεί στη ράβδο τάση ίση με
δέματος και ράβδου, η οποία είναι η συνισταμένη την αντοχή της fsd.
Fb των διατμητικών τάσεων τ στην διεπιφάνεια
σκυροδέματος και χάλυβα οι οποίες ορίζονται ως Το μήκος αυτό δηλώνεται ως μήκος αγκύρω-
τάσεις συνάφειας τb. σης και συμβολίζεται με το lb.
Είναι : Fb = τb . π. Φ.lAB
1.2.2 Αιτία Αστοχίας: Ανεπαρκές Διαθέσιμο
Διατυπώνοντας την ισορροπία της ράβδου ΑΒ Μήκος Αγκύρωσης
προκύπτει:
Όπως προκύπτει από τις παραπάνω σχέσεις, το
Fsd1 = Fb => Αs1.σsd = τb . π. Φ.lAB => απαιτούμενο μήκος αγκύρωσης lb μεγαλώνει όσο
π.Φ2/4.σsd = τb.π.Φ.lAB => μεγαλώνει η διάμετρος Φ (γιατί μεγαλώνει η
δύναμη που αναπτύσσει η ράβδος).
Φ/4.σsd = τb .lAB (α)
Για τις ράβδους της πλάκας Π1 διαμέτρου 16 mm
Από τη σχέση (α) θέτοντας τb= fb (fb η μέγιστη το απαιτούμενο μήκος αγκύρωσης lb (θέτοντας
τιμή της τb, η αντοχή συνάφειας) προκύπτει η στη σχέση (2) f bd= 2 ΜΡa προκύπτει 70 cm.
σχέση (1):
Το διαθέσιμο μήκος αγκύρωσης, όμως, των
σsd = 4/Φ. fb .lAB (1) ράβδων της δοκού, όπως φαίνεται στο Σχ. 1,
είναι μόνον 20 cm.
Από τη σχέση (1) συμπεραίνεται ότι: Για το μήκος αυτό η μέγιστη δυνατή τάση που
μπορούν να αναπτύξουν οι ράβδοι είναι, όπως
Για να ενταθούν οι ράβδοι του οπλισμού
προκύπτει από τη σχέση (1), μόνο 80 MPa, ενώ
απαιτείται συνάφεια (κόλληση) μεταξύ
στο σχεδιασμό έχει ληφθεί ότι οι ράβδοι μπορούν
σκυροδέματος και χάλυβα.
να αναπτύξουν τη μέγιστη τάση τους ίση με
Η τάση της ράβδου σε μια θέση είναι: fsd = 500/1,5 = 435 MPa.
Ανάλογη του μήκους lAB της ράβδου από το Αυτός, λοιπόν, είναι ο λόγος που η φέρουσα
ελεύθερο άκρο μέχρι τη θέση αυτή. ικανότητα είναι πολύ μικρότερη απ΄ αυτήν του
Αντίστροφα ανάλογη της διαμέτρου της Φ. σχεδιασμού, αφού η καμπτική ροπή είναι
Ανάλογη της αντοχής συνάφειας fb . ανάλογη της τάσης των ράβδων του οπλισμού.
Οι ράβδοι της Π2 λόγω της υποδιπλάσιας διαμέ-
1.2.3 Απαιτούμενο Μήκος Αγκύρωσης τρου τους αναπτύσσουν διπλάσια τάση ίση με
160 Mpa και η Π2 μπορεί να αντέξει τη ροπή
Από τη σχέση (α) λύνοντας ως προς lAB και λόγω του ιδίου βάρους της. Λόγω, όμως, της
θέτοντας τb= fb προκύπτει η σχέση (2): ανεπαρκούς ενεργοποίησης των ράβδων της θα
lAB = Φ/4. σsd /fbd (2) αστοχήσει όταν δεχθεί μεγαλύτερα φορτία.
188
ΜΕΡΟΣ ΙΙ Σχεδιασμός Αγκυρώσεων
Ίσες διατμητικές τάσεις αναπτύσσονται και κατά μέγιστη τάση της, την τάση διαρροής του
την κάθετη έννοια, όπως εξηγείται στο κεφ. 2, χάλυβα, και κατά συνέπεια ο φορέας δεν θα
συντρέχουσες με τις οριζόντιες, όπως φαίνεται αναπτύξει την πλήρη φέρουσα ικανότητά
στο Σχ. 2(β), με αποτέλεσμα την ανάπτυξη του.
τοπικά γύρω από την ράβδο λοξών εφελκυ-
Κατά τον υπολογισμό της φέρουσας
στικών και λοξών θλιπτικών τάσεων.
ικανότητας των φορέων τα μεγέθη αστοχίας
Με την αύξηση της επιπόνησης αυξάνεται η τιμή της κρίσιμης διατομής του φορέα
των τάσεων τ και, γι΄ αυτό, και η τιμή της λοξής υπολογίζονται με τάση του χάλυβα ίση με
εφελκυστικής τάσης η οποία όταν φθάσει την την τάση διαρροής του (όταν η
τιμή της εφελκυστικής αντοχής του σκυροδέμα- παραμόρφωση εs για την αστοχία της
τος προκαλεί λοξή ρηγμάτωση, όπως φαίνεται διατομής είναι μεγαλύτερη από την
στο Σχ. 2(γ). παραμόρφωση διαρ-ροής).
Αυτό προϋποθετει ότι:
Η ρηγμάτωση αυτή οδηγεί σε ταχύτατη εξόλ-
κευση της ράβδου, όπως φαίνεται στο Σχ. 3, με 1. Το μήκος της ράβδου από το άκρο της
τον παρακάτω μηχανισμό: μέχρι τη θέση της κρίσιμης διατομής είναι
αρκετό ώστε να αναπτυχθεί τάση ίση με
Με τη δημιουργία της πρώτης λοξής ρωγμής
την τάση διαρροής του χάλυβα.
στην πρώτη κρίσιμη θέση κατά μήκος της
ράβδου και την καταστροφή της συνάφειας 2. Εξασφαλίζεται η καλή συνάφεια χάλυβα
στη θέση αυτή αυξάνεται η τάση συνάφειας και σκυροδέματος στο μήκος αυτό.
στη γειτονική θέση (αφού έχει μειωθεί το
μήκος συνάφειας) η οποία οδηγεί με τη σειρά
της σε λοξή ρηγμάτωση και καταστροφή της
συνάφειας και στη θέση αυτή, κ.ο.κ.
Με τον τρόπο αυτό αναπτύσσεται μια
αλυσιδωτή πορεία κατά την οποία όλες οι
διατομές κατά μήκος της ράβδου καθίστανται
κρίσιμες με συνέπεια την αποκόλληση της
ράβδου σ΄ όλο το μήκος της, την εξόλκευσή Σχ. 1.3 Εξόλκευση οπλισμού λόγω
της, χωρίς να έχει αυξηθεί η επιπόνηση.
ανεπαρκούς αγκύρωσής του
189
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός Αγκυρώσεων
190
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός Αγκυρώσεων
2.1 Ανίσωση Ασφαλείας σια και διαμήκη διεύθυνση: τις διατμητικές τάσεις.
Για να μην επέλθει η ιδιαίτερα ψαθυρή αστοχία Μέσω των διατμητικών τάσεων η ένταση του
του φορέα που περιγράφηκε στο κεφ.1 πρέπει φορέα στην περιοχή εφαρμογής του φορτίου
να εξασφαλιστεί ότι η αναπτυσσόμενη τάση μεταφέρεται από διατομή σε διατομή και από
συνάφειας κατά μήκος της διεπιφάνειας ράβδου ίνα σε ίνα σ΄ όλη την έκταση του φορέα.
και σκυροδέματος θα είναι μικρότερη από την
αντοχή συνάφειας. Με τον ίδιο τρόπο, αντιστεκόμενος ο φορέας
στην ολίσθηση του οπλισμού ως προς το γειτο-
Η διατύπωση της ανίσωσης ασφαλείας δίνεται ικό του σκυρόδεμα αναπτύσσει διατμητικές τά-
από την παρακάτω σχέση: σεις στην διεπιφάνεια των δύο υλικών, οι οποίες
δηλώνονται ως τάσεις συνάφειας.
τbd < f bd Η μεταφορά της έντασης από την διεπιφάνεια
όπου: σκυροδέματος και οπλισμού στις ράβδους του
οπλισμού επιτελείται μέσω των τάσεων αυτών.
τbd: η αναπτυσσόμενη τάση συνάφειας κατά
μήκος του διαθέσιμου μήκους της ράβδου
από τη θέση ελέγχου μέχρι το dx
πλησιέστερο άκρο
fbd : η αντοχή συνάφειας
M V M+dM
191
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός Αγκυρώσεων
192
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός Αγκυρώσεων
Η κλιμάκωση του οπλισμού πρέπει να Τιμές της δίνονται σε πίνακες συναρτήσει της
αποφεύγεται, ή ποιότητας του σκυροδέματος και του χάλυβα.
193
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός Αγκυρώσεων
¾ Μεγέθη που Επηρεάζουν την Αντοχή νερό εξατμιζόμενο αφήνει κενά και μειώνει
Συνάφειας την διεπιφάνεια επαφής των ράβδων.
Η τιμή της αντοχής συνάφειας εξαρτάται από τα Το φαινόμενο αυτό είναι πιο έντονο όσο πιο
παρακάτω μεγέθη: κοντά στην ελεύθερη επιφάνεια του
ξυλοτύπου βρίσκεται η ράβδος του οπλισμού
Εγκάρσιες Τάσεις: Εγκάρσιες θλιπτικές γιατί είναι μεγαλύτερο το στρώμα του
τάσεις αυξάνουν την αντοχή συνάφειας σκυροδέματος που συνιζάνει (κατακάθεται)
(αυξάνουν την τριβή) ενώ εγκάρσιες και μεγαλύτεροι οι μηνίσκοι νερού.
εφελκυστικές τη μειώνουν.
Γι΄αυτό, η αντοχή συνάφειας λαμβάνεται
Ποιότητα Χάλυβα : Οι νευροχάλυβες μικρότερη για τις ράβδου του επάνω
διαθέτουν καλύτερη συνάφεια γιατί οπλισμού.
διαθέτουν, όπως αναπτύχθηκε παραπάνω
Διεύθυνση Ράβδου : Όσο πιο παράλληλη
πρόσθετο μηχανισμό ανάπτυξης συνάφειας,
με τη διεύθυνση της σκυροδέτησης είναι η
αυτόν της αντίστασης του εγκλωβιζομενου
θέση μιας ράβδου τόσο λιγότερο έντονο είναι
σκυροδέματος στις νευρώσεις.
το φαινόμενο δημιουργίας μηνίσκου νερού
Ποιότητα Σκυροδέματος : Η συνάφεια και, γι΄αυτό τόσο πιο λίγο είναι μειωμένη η
αυξάνεται με την αντοχή του σκυροδέματος αντοχή συνάφειας.
(αφού αυξάνεται η εφελκυστικη αντοχή του).
Γι΄αυτό:
Η αντοχή συνάφειας είναι μεγαλύτερη για τις
Σύνθεση Σκυροδέματος: Η συνάφεια
διαμήκεις ράβδους των κατακόρυφων
σκυροδέματος και χάλυβα εξασφαλίζεται
στοιχείων από αυτήν των διαμήκων ράβδων
μέσω του τσιμεντοπολτού ο οποίος αποτελεί
των οριζόντιων στοιχείων.
την κόλλα του μίγματος του σκυροδέματος.
Η αντοχή συνάφειας των διαμήκων ράβδων
Για μεγαλύτερη συνάφεια με τον οπλισμό
των οριζόντιων στοιχείων είναι μεγαλύτερη
απαιτείται μεγαλύτερη διεπιφάνεια τσιμεντο-
για τις κάτω ράβδους από ό,τι για τις επάνω.
πολτού και ράβδων οπλισμού, η οποία
εξασφαλίζεται πιο λεπτόκκοκες συνθέσεις 2.8 Έμμεσος Έλεγχος των Τάσεων
των σκυροδεμάτων με θραυστά αδρανή. Συνάφειας μέσω Ελέγχου του
Στην περίπτωση σκυροδεμάτων με συλλεκτά Μήκους Αγκύρωσης και του Πάχους
αδρανή, με κροκάλες, απαιτείται μικρότερο Επικάλυψης
μέγεθος αδρανών, γιατί οι κροκάλες, λόγω Λόγω της μεγάλης τοπικής μεταβολής της τάσης
της στρογγύλευσής τους, καταλαμβάνουν συνάφειας στην περιοχή της ρωγμής και της μη
μεγαλύτερο ποσοστό της διεπιφάνειας. προβλέψιμης θέσης της ρωγμής δεν είναι
Ο μέγιστος κόκκος των αδρανών των δυνατός ο υπολογισμός της αναπτυσσόμενης
σκυροδεμάτων αυτών περιορίζεται στα μέγιστης τιμής της.
25 mm, έναντι των 30mm που προδιαγρά- Γι΄αυτό δεν είναι δυνατόν να ακολουθηθεί η
φεται προκειμένου για σκυροδέματα με μεθοδολογία που ισχύει για τις άλλες επι-
θραυστά αδρανή. πονήσεις, δηλ. να υπολογιστεί η αναπτυσ-
σόμενη τάση και να συγκριθεί με την αντοχή
συνάφειας.
Θέση Ράβδου Οπλισμού :
Ο έλεγχος των τάσεων αυτών γίνεται, όπως
Το νωπό σκυρόδεμα υφίσταται συνίζηση με αναλύεται παρακάτω, έμμεσα ελέγχοντας κατά
αποτέλεσμα δημιουργία μηνίσκων νερού πόσον το διαθέσιμο μήκος αγκύρωσης της
κάτω από τις ράβδους του οπλισμού. Το ράβδου είναι μικρότερο από το απαιτούμενο.
194
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός Αγκυρώσεων
3.1 Η Λογική του Ελέγχου αναπτύσσονται, όπως φαίνεται στο Σχ. 2.5 και
αιτιολογείται περαιτέρω στο κεφ. 5, οι δυνάμεις
3.1.1 Βασικό Μήκος Αγκύρωσης lb και άντυγας οι οποίες εμποδίζουν την ολίσθηση της
Απαιτούμενο Μήκος Αγκύρωσης lbnet ράβδου.
Η μικρότερη δυνατή τιμή του μήκους αγκύρωσης Στις θέσεις του φορέα που ο οπλισμός As έχει
για να μην επέλθει αστοχία της συνάφειας θα υπολογιστεί για τάση σsd = fsd, δηλ. στις κρίσιμες
είναι αυτή για την οποία οι τάσεις συνάφειας διατομές, αν ο οπλισμος As,ef (effective: πραγμα-
φθάνουν την οριακή τιμή τους, την αντοχή συνά- τικός) που τοποθετείται είναι μεγαλύτερος από
φειας fb. τον υπολογιζόμενο (calculated: υπολογιζόμενος), η
τάση του οπλισμού στη θέση αυτή θα ειναι
Το μήκος αυτό ορίζεται ως απαιτούμενο μήκος μικρότερη απο την fsd και θα ισχύει (θεωρώντας
αγκύρωσης, συμβολίζεται lbnet και προκύπτει ότι δεν αλλάζει ο μοχλοβραχίονας z των
από τη σχέση (α): εσωτερικών δυνάμεων):
(α) σsd/fsd = As,ef/As,cal => σsd = fsd . As,ef/As,cal
lbnet= Φ/4. σsd/fbd •
195
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός Αγκυρώσεων
196
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός Αγκυρώσεων
197
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Υπολογισμός Μεγεθών Αστοχίας
Προκύπτει από το διάγραμμα της στατικής Για να ενταθεί ο διαμήκης οπλισμός με τη δύ-
επίλυσης του φορέα ως ομογενούς αρηγμάτωτου ναμη αυτή πρέπει να διαθέτει το απαιτούμενο
φορέα, μετατοπίζοντάς το περίπου κατά το μήκος αγκύρωσης.
στατικό ύψος d, όπως φαίνεται στο Σχ. 4 για
Γι΄αυτό,απαιτείται πρόσθετος έλεγχος του μή-
τριγωνικό και στο Σχ. 5 για παραβολικό διάγραμ-
κους αγκύρωσης στη θέση της στήριξης.
μα ροπών.
Στη θέση αυτή, αν η είναι ο αριθμός των ράβδων,
Όπως φαίνεται από την ισορροπία των δυνά- η δύναμη της μίας ράβδου θα είναι Fsd/η = Vsd/η
μεων των ράβδων του ισοδύναμου δικτυώματος η οποία πρέπει να ισούται με τη συνισταμένη των
του φορέα στον κόμβο Α στο Σχ. 5(β), η δύναμη τάσεων συνάφειας στο μήκος bnet.
l
Fsd του ελκυστήρα στη στήριξη είναι ίση με την lbnet πΦ.fb= Fsd/η = Vsd/η =>
τέμνουσα Vsd. lbnet = Vsd/(η.πΦ.fb)
Λόγω της ευνοϊκής δράσης των θλιπτικών τά-
σεων από την αντίδραση, η αντοχή συνάφειας
Α
είναι τοπικά αυξημένη κατά 1/3 περίπου, γι αυτό,
τελικά είναι:
Fsd lbnet = 0,7Vsd/(η.πΦ.fb η αριθμός ράβδων
Vsd (α) ), :
ΜΑ
Fsd = Vsd Στις επόμενες ενότητες εξειδικεύονται οι θέσεις
Μετατοπισμένο [M] ελέγχου του μήκους αγκύρωσης για τις πλάκες
(β) και τις δοκούς και εντοπίζονται διαφοροποιήσεις
στην περίπτωση σεισμικής επιπόνησης των
Σχ. 3.5 Μετατοπισμένο διάγραμμα [Μ] φορέων.
παραβολικής μορφής
198
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός Αγκυρώσεων
199
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Υπολογισμός Μεγεθών Αστοχίας
και αντίθετη δύναμη V που δρα στο σκυρόδεμα Με μικρή αύξηση του φορτίου οι ρωγμές
σε κυκλική επιφάνεια με διάμετρο τη διάμετρο επιμηκύνονται και εκτείνονται σ΄όλο το μηκος του
της ράβδου, όπως φαίνεται στο Σχ. 2(β). φορεα με αποτέλεσμα οκληρωτική καταστροφή
της συνάφειας.
Α α Β Ο οπλισμος ολισθαίνει, η επικάλυψη εκτινάσσεται
και ο φορέας θραύεται ακαριαία.
Fs v
Στο παραπάνω συμπέρασμα μπορεί να οδηγηθεί
RV R κανείς αντιλαμβανόμενος τις ράβδους ως βίδες.
Α α Β α-α Όσο μεγαλύτερη είναι η διάμετρός τους τόσο πιο
μεγάλη κρατείται η μεταξύ τους απόσταση.
(α) (β)
Όπως φαίνεται στο Σχ. 2 και 3, η ένταση λόγω
των ακτινικών δυνάμεων των ράβδων με
Σχ. 4.2 Δυνάμεις από (α) το σκυρόδεμα νευρώσεις είναι αυτή της πίεσης υγρού.
στη ράβδο και (β) τη ράβδο στο
σκυρόδεμα
1 1
Για την εξισορρόπιση των ακτινικών δυνάμεων 1 1
αναπτύσσονται, όπως φαίνεται στο Σχ. 2(α),
εφελκυστικές τάσεις στο γειτονικό σκυρόδεμα. 1-1
Αν η επικάλυψη του οπλισμού ή οι αποστάσεις ρωγμή
των ράβδων είναι μικρές και οι αναπτυσσόμενες ρωγμή
τάσεις υπερβούν την εφελκυστική αντοχή του
σκυροδέματος, θα ανοίξει οριζόντια ρωγμή πα-
ράλληλη με τον οπλισμό, όπως φαίνεται στο Σχ.
Σχ. 4.3 (α) Ανάπυξη εφελκυστικών τάσεων
3(β):
στο σκυρόδεμα ανάμεσα στις ράβδους
• ανάμεσα σε διαδοχικές ραβδους, αν η (β) Ρηγμάτωση λόγω υπέρβασης της
απόσταση τους είναι μικρή εφελκυστικής αντοχής
• στην πλευρική επικάλυψη αν ειναι μικρή η
επικάλυψη πλευρικά Όσο μεγαλύτερη είναι η διάμετρος της ράβδου
τόσο μεγαλύτερη είναι η ασκούμενη συνι-
• στην κάτω επικάλυψη αν είναι μικρή η κάτω στάμενη ακτινική δύναμη και, γιαυτό, τόσο μεγα-
επικάλυψη με κίνδυνο εκτίναξης της λύτερες είναι οι εφελκυστικές τάσεις στο σκυρό-
επικάλυψης (όταν η διάμετρος της ράβδου δεμα με συνέπεια μεγαλύτερο κίνδυνο για ρηγμά-
είναι μεγάλη) τωση.
Οι παραπάνω οριζόντιες ρωγμές σχηματίζονται Γιαυτό:
στις περιοχές των καμπτικών και διατμητικών
ρωγμών όπου ειναι μεγαλύτερες οι τάσεις συνά- οσο μεγαλύτερη είναι η διάμετρος των ράβδων
τόσο μεγαλύτερη πρέπει να είναι η μεταξύ τους
φειας (βλ. κεφ. 2.4) και μειώνουν την ικανό-τητα
απόσταση (και η επικάλυψή τους).
για ανάληψη περαιτέρω φορτίου.
200
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ
ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ
ΣΥΝΗΘΩΝ ΦΟΡΕΩΝ
200α
Ενότητα Ι
201
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός Διέρειστων, Τετραέρειστων και Δοκιδωτών Πλακών
Ο στόχος του σχεδιασμού των φορέων σε ποίηση της ανίσωσης ασφαλείας στις κρίσιμες
κατάσταση αστοχίας είναι, όπως εντοπίστηκε
θέσεις του φορέα κατά μήκος του, τις θέσεις με
στην ενότητα Α και Ζ διττός:
τη μεγαλύτερη επιπόνηση που αποτελούν τις
Να εξασφαλιστεί ότι ο φορέας μπορεί να διατομές ελέγχου και για την κρίσιμη χρονική
αντέξει τα φορτία του με επαρκή ασφάλεια. στιγμή για κάθε θέση, που προκύπτουν με δυσ-
μενή συνδυασμό των φορτίων για κάθε θέση,
Να εξασφαλιστεί ότι σε περίπτωση που εξαν-
τον συνδυασμό εκείνο που δίνει την μεγαλύτερη
τληθούν οι συντελεστές ασφαλείας του, λόγω
επιπόνηση, ενδεχομένως διαφορε-τικό για κάθε
απρόβλεπτης υπέρβασης των φορτίων του,
θέση.
είτε λόγω μειωμένων αντοχών των υλικών
του, και ο φορέας αστοχήσει θα υπάρξουν Ο δεύτερος στόχος επιτυγχάνεται εξασφαλίζον-
αρκετές προειδοποιητικές ενδείξεις της τας ότι η παραμόρφωση εs1 του εφελκυόμενου
αστοχίας ώστε να αποφορτιστεί ο φορέας και χάλυβα στη θέση αστοχίας και τη στιμή της
να μειωθούν οι συνέπειες. αστοχίας του φορέα θα είναι σημαντική, ώστε
Ο πρώτος στόχος επιτυγχάνεται με την ικανο- το συνολικό εύρος των ρωγμών στη θέση αυτή
και το βέλος του φορέα να είναι σημαντικά.
202
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός Διέρειστων, Τετραέρειστων και Δοκιδωτών Πλακών
Σε περίπτωση, όμως, πλακών με μεγάλο πάχος του φορέα σε κάθε μία από τις παραπάνω
και άρα σημαντικό φορτίο και σημαντική Vsd θέσεις.
(πεζογέφυρες κ.λ.π.) πρέπει να ελέγχεται κατά
Εξισώνεται σε κάθε θέση η έκφραση της
πόσον επαρκεί η VRd1 για να την παραλάβει.
maxM sd με την έκφραση της M Rdu και η
Στις πλάκες αυτές ενδέχεται να χρειαστεί τοπο- εξίσωση που προκύπτει επιλύεται ως προς το
θέτηση εγκάρσιου οπλισμού. άγνωστο μέγεθος.
• Αν το άγνωστο μέγεθος είναι το φορτίο
2.3 Διαδοχικά Βήματα Σχεδιασμού κρατείται η μικρότερη τιμή που προκύπτει
από την επίλυση σε κάθε θέση.
Ακολουθούνται τα παρακάτω βήματα:
• Αν το άγνωστο μέγεθος είναι ο οπλισμός,
Εντοπίζεται το στατικό σύστημα,
κρατείται η αντίστοιχη τιμή σε κάθε θέση
προδιαστασιολογούνται και υπολογίζονται τα
μέγιστης maxM sd .
φορτία
Στις γειτονικές θέσεις διαμορφώνεται όπως
Υπολογιζονται συναρτησει των φορτιων οι
σχολιάστηκε στην Ενότητα Ε και σύμφωνα με
μεγιστες τιμες της M sd στις δυσμενέστερες
τα αναφερόμενα στο κεφ. 18.
θέσεις του φορέα, τις κρίσιμες διατομές, και
για τις δυσμενέστερες χρονικές στιγμές, τον Τα παραπάνω βήματα έχουν αναλυθεί στις
δυσμενέστερο συνδυασμό φορτίων για προηγούμενες ενότητες του βοηθήματος.
κάθε θέση.
Στην ενότητα αυτή συμπληρώνονται σε κάθε
Υπολογίζονται συναρτήσει των διαστάσεων βήμα ιδιαιτερότητες που σχετίζονται με το συγ-
της διατομής, της ποσότητας του οπλισμού και κεκριμένο τύπο του φορέα, τις πλάκες και
των αντοχών σκυροδέματος και οπλισμού οι δίνονται οι διάφορες μορφές επίλυσης της ανί-
μέγιστες τιμές της καμπτικής αντοχής M Rdu σωσης ασφαλείας.
203
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός Διέρειστων, Τετραέρειστων και Δοκιδωτών Πλακών
3.2 Φορτία Πλακών - Η Λειτουργία των Οι στηρίξεις των πλακών συμβολίζονται με:
Πλακών για τα Σεισμικά Φορτία • Διακεκομένη γραμμή -> οι ελεύθερες
πλευρές (χωρίς στηρίξεις)
Οι πλάκες σχεδιάζονται μόνον για τα κατακό-
• Ευθεία γραμμή -> στηρίξεις αρθρώσεις.
ρυφα φορτία που δρούν σ΄αυτές. Συνήθως είναι δοκοί.
Παραλείπεται η ένταση των πλακών λόγω των • Διαγραμμισμένη γραμμή -> στηρίξεις
στροφών των στηρίξων τους που προκύπτουν πακτώσεις.
από κατακόρυφα φορτία σε άλλες στάθμες του
Σε μεμονωμένες πλάκες είναι τοιχώματα.
Φ.Ο.
Σε συστήματα πλακών συνήθως είναι οι
Για τη σεισμική επιπόνηση οι πλάκες λειτουρ- πλευρές συνέχειας της πλάκας.
γούν ως δίσκοι, επιπονούνται κατά το μέσον
επιπεδό τους.
(α) (β)
Σχ. 3.1 Επιπόνηση (α) δίσκου (β) πλάκας Κάτοψη Στατικό σύστημα
204
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός Διέρειστων, Τετραέρειστων και Δοκιδωτών Πλακών
205
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός Διέρειστων, Τετραέρειστων και Δοκιδωτών Πλακών
Μια τετραέρειστη πλάκα μπορεί να είδωθεί ότι ΒΟΗΘΗΤΙΚΟΙ ΠΙΝΑΚΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΣΤΑΤΙΚΗ
προκύπτει από δύο εγκάρσια διασταυρούμενες ΕΠΙΛΥΣΗ ΤΕΤΡΑΕΡΕΙΣΤΩΝ ΠΛΑΚΩΝ-
διαδοκίδες ίδιου ύψους προοδευτικά αυξανό- ΚΑΘΟΛΙΚΗ ΦΟΡΤΙΣΗ
μενου πλάτους μέχρι συνάντησης των στηρί-
ΠΙΝΑΚΕΣ ΜARCUS
ξεων τους, όπως φαίνεται στο Σχ.1.
Είναι κατάλληλοι και για περιπτώσεις
πλακών με έντονα άνισα ανοίγματα και
συνδυασμού τετραέρειστων και διέρειστων
πλακών
ly Δίνουν για διάφορα στατικά συστήματα πλακών
τους συντελεστές κ, ν x, ν y συναρτήσει του
λόγου ly/lx των δύο πλευρών τους.
δy
lx
ΜΟΡΦΗ ΠΙΝΑΚΑ : Τιμές Κ
δx = δy => qx . lx 3= qy . ly 3 =>
ly/ lx
qx/ qy = ly3/ lx3 (1)
δx
qx + qy= q (2) 1,00 0,500 0,714 0,833 ........ .........
.........
Σχ. 4.1 Η τετρέρειστη πλάκα ως εσχάρα 1,05 0,549 0,752 0,859 ........ .........
δοκών .........
Ο επιφανειακός φορεας, η πλάκα που προ- 1,10 0594 0,785 0,880. ....... .........
κύπτει, φορτίζεται με το άθροισμα των φορτίων .........
qx και qy των δυο εγκάρσιων διαδοκίδων.
....... ........ ......... ........ ........ .......
Εκφράζοντας το κοινό βέλος των δύο διαδο-
κίδων στο σημείο συνάντησής τους συναρτήσει
του ανοίγματος και του φορτίου τους υπολο- ΜΟΡΦΗ ΠΙΝΑΚΑ: Τιμές νx, νy
γίζεται το ποσοστό του φορτίου που αντιστοιχεί ly/ lx
σε κάθε διαδοκίδα.
ν x=ν y ν x, νy ν x, νy
Από τις σχέσεις στο Σχ.1 προκύπτει:
1,00 0,583 0,665 0,762 0,768
• Για ly / lx =1 (τετράγωνη πλάκα) => 0,861... ......... ........ ........ ......
qx = qy
Γι΄αυτό:
α
α Π2
Στην περίπτωση στενόμακρων πλακών Π
Π
β
q
qy
Π1
qx
qx
Π2
Π3
γ-γ
Π
Π
β-β
β
α-α
206
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός Διέρειστων, Τετραέρειστων και Δοκιδωτών Πλακών
Στη συνέχεια γίνεται στατική επίλυση των δια- • Σημειώνονται οι τιμές που αντιστοιχούν σε
δοκίδων- πλακολωρίδων που προκύπτουν σύμβολο m + (ροπές στα ανοίγματα) και m
προς κάθε διεύθυνση με το αντίστοιχο φορτίο - (ροπές στις στηρίξεις). Οι τιμές που
τους προς τη διεύθυνση αυτή, όπως φαίνεται αντιστοιχούν σε σύμβολο m ± (αναφέρονται
στο Σχ. 2. στις γωνίες) δεν απαιτούνται (όπως
αναφέρθηκε παραπάνω στις γωνίες υπάρχει
Οι τιμές των ροπών που προκύπτουν οπλισμός τόσο κάτω όσο και επάνω (οι
πολλαπλασιάζονται με τους διορθωτικούς μισές κεκαμμένες ράβδοι του ανοίγματος).
συντελεστές ν x, και ν y. Οι συντελεστές f, q αντιστοιχούν σε βέλη και
τέμνουσες και δεν χρειάχονται.
ΠΙΝΑΚΕΣ CHERNY
Δίνουν για διάφορα στατικά συστήματα πλακών Υπολογισμός Ροπών Συστήματος Πλακών
τους συντελεστές mι συναρτήσει του λόγου ly/lx (Καθολική Φόρτιση)
των δύο πλευρών τους. Το σύστημα πλακών ανάγεται σε μεμονωμένες
Σε κάθε στατικό σύστημα αντιστοιχεί ένας πλάκες με πακτώσεις στις πλευρές συνέχειας,
πίνακας. όπως φαίνεται στο σχήμα, με φορτίο το
ρd = 1,35g +1,5q
Ως lx λαμβάνεται η μικρότερη πλευρά των
πλακών
Π1 Π2 Π3 Π1 Π2 Π3
ΜΟΡΦΗ ΠΙΝΑΚΩΝ
Π4 Π5 Π6 Π4 Π5 Π6
ly/ lx 1,0 1,10 1,20 1,30 1,40 ......
mxm + ….. …… ….. …… ….. …. Π7 Π8 Π9
mymax + ….. …… ….. …… ….. …. Π7 Π8 Π9
mxer - ….. …… ….. …… ….. ….
myer - ….. …… ….. …… ….. ….
mxy ± ….. …… ….. …… ….. …. Λαμβάνονται:
…….. ….. …… ….. …… ….. …. Ως ροπές στα ανοίγματα των πλακών =>
…….. ….. …… ….. …… ….. …. οι ροπές ανοιγμάτων των μεμονωμένων
πλακών
Υπολογίζονται οι ροπές στο άνοιγμα κατά τις Ως ροπές στις στηρίξεις =>
δυο διευθύνσεις και οι ροπές για κάθε στήριξη ο μέσος όρος των ροπών στην υπόψη
από τη σχέση : στήριξη των εκατέρωθεν της στήριξης
M sd = ρd . lmιn 2 / mι (1) μεμονωμένων πλακών.
207
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός Διέρειστων, Τετραέρειστων και Δοκιδωτών Πλακών
1,0g
Περίπτωση μεγάλου λόγου q/g (πλάκες Μέγιστα Στα Ανοίγματα Στη στήριξη
δεξαμενών, αποθηκών, κ.λ.π).
Τοποθετείται άνω οπλισμός στα ανοίγματα • για μέγιστες τιμές στο άνοιγμα το κινητό στο
και των δύο πλακών. υπόψη άνοιγμα και στα υπόλοιπα
Περίπτωση προβόλου με μεγάλη ροπή είτε πεσσοειδως
γιατί έχει μεγάλο άνοιγμα (περίπου ίδιο ή • για μέγιστη τιμή στη στήριξη το κινητό στα
και μεγαλύτερο από το άνοιγμα της εκατέρωθεν της στήριξης ανοίγματα και στα
γειτονικής πλάκας) ή έχει μεγάλο φορτίο. υπόλοιπα πεσσοειδως
Τοποθετείται οπλισμός άνω στο γειτονικό
άνοιγμα.
Β) ΑΚΡΙΒΗΣ ΘΕΩΡΗΣΗ ΤΩΝ ΣΥΝΘΗΚΩΝ
[Μ] ΣΤΗΡΙΞΗΣ
Επιμερίζεται το συνολικό φορτίο ρ σε δυο
φορτία ρ1 και ρ2 έτσι ώστε:
ΔΥΣΜΕΝΕΙΣ ΦΟΡΤΙΣΕΙΣ
Με Πίνακες Μarcus ρ1 + ρ2 = 1,35 g + 1,5 q ρ1 =1,175 g + 0,75 q
Ισχύουν οι δυσμενείς φορτίσεις των γραμμικών ρ1 - ρ2 = 1,0 g ρ2 = 0,175 g + 0,75 q
φορέων , βλ. Ενότητα Δ2, κεφ.3.
Με Πίνακες Czerny
Ισχύει για την περίπτωση ίσων ή περίπου ίσων
ανοιγμάτων
Ανακρίβειες απλής μεθόδο :
• Οι ενδιάμεσες στηρίξεις των πλακών είναι
μερικές πακτώσεις και όχι απόλυτες
πακτώσεις.
Οι τιμές mi των πινάκων ισχύουν για (Α) (Β)
απόλυτες πακτώσεις και απόλυτες ρ1 + ρ2 - ρ2
208
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός Διέρειστων, Τετραέρειστων και Δοκιδωτών Πλακών
Οι παραπάνω εικόνες φόρτισης για μέγιστη ίδιο, στη φόρτιση (Β) οι ενδιάμεσες στηρίξεις
ροπή στο άνοιγμα και στη στήριξη θεωρούνται είναι αρθρώσεις (αφού η στροφή διευκολύνεται
επαλληλία δυο εικόνων φόρτισης: από το φορτίο στο γειτονικό άνοιγμα.
• το φορτίο ρ1 δρα παντου
• το φορτίο ρ2 δρα πεσσοειδως όπως στο
σχήμα
Στη φόρτιση (Α) οι ενδιάμεσες στηρίξεις είναι
πακτώσεις αφού το φορτίο εκατέρωθεν είναι
209
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός Διέρειστων, Τετραέρειστων και Δοκιδωτών Πλακών
5. ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΣΕ ΚΑΜΨΗ
5.1 ΒΑΣΙΚΕΣ ΣΧΕΣΕΙΣ ΚΑΙ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ
Στην ενότητα Η, κεφ. 4 προέκυψαν οι παρακάτω Με βάση τις σχέσεις (1), (2) και (3) υπολογίζεται
σχέσεις που διέπουν τον καμπτικό σχεδιασμό σε η MRdu και με βάση την (4) εξασφαλίζεται ο πρώ-
κατάσταση αστοχίας: τος στόχος–κριτήριο του σχεδιασμού.
As1.fsd = 0.67b.x. fcd (1) Στην περίπτωση που ζητείται είτε το ελάχιστο
MRdu= As1.fsd.(d-0.4x) (2) As1, είτε το ελάχιστο d (ύψος h) του φορέα η
ανίσωση (4) γίνεται εξίσωση και η σχέση (2)
εs1/3.5%ο = (d-x)/x (3)
γράφεται:
Οι σχέσεις (1), (2) και (3) μαζί με τη σχέση (4) της
Msd = As1.fsd.(d-0.4x) (2α)
ανίσωσης ασφαλείας αποτελούν τις βασικές
σχέσεις για την ικανοποίηση των δύο στόχων-
Με βάση την τιμή της εs1 που προκύπτει από τη
κριτηρίων του ορθού σχεδιασμού που αναφέρ-
σχέση (3) της επιπεδότητας των διατομών
θηκαν στο κεφ.2..
ελέγχεται κατά πόσον εξασφαλίζεται και ο
δεύτερος στόχος- κριτήριο καλού σχεδιασμού.
Msd = MRdu< MRdu (4)
Για τις διάφορες μορφές προβλημάτων σχεδια- Η τιμή του As1 είναι γνωστή. Ζητείται η Μ sd
σμού που αναφέρονται στο κεφ. 2 ακολου- -Περίπτωση Ανασχεδιασμού του Φορέα:
θούνται τα παρακάτω βήματα:
Υπολογίζεται η Mrdu, όπως παραπάνω και τίθεται
στην ανίσωση ασφαλείας (4) από την οποία
1. ΑΠΟ ΤΗ ΣΧΕΣΗ (1) ΙΣΟΔΥΝΑΜΙΑΣ ΤΩΝ ΑΞΟΝΙΚΩΝ
προκύπτει η τιμή της Msd (και απ΄ αυτήν προ-
ΔΙΑΤΥΠΩΝΕΤΑΙ ΤΟ X ΣΥΝΑΡΤΗΣΕΙ ΤΟΥ AS1.
κύπτει η τιμή του ωφέλιμου φορτίου q που
Η διαδικασία συνεχίζεται ανάλογα με τη μορφή μπορεί να αντέξει με ασφάλεια ο φορέας).
του προβλήματος. Διακρίνονται οι παρακάτω πε-
ριπτώσεις: (1)=> x=…=>(2)=>Μ Rdu, M Rdu ;M sd
Η τιμή του Μ sd και As1 είναι γνωστή. Η τιμή του Μ sd και h είναι γνωστή. Ζητείται
Ζητείται αν είναι ασφαλής ο φορέας - το As1- Περίπτωση Σχεδιασμού του Φορέα
Περίπτωση Ελέγχου του Φορέα: A:
Η τιμή του x προκύπτει από τη σχέση (1) ως
Στην περίπτωση αυτή από τη σχέση (1) προκύ- συνάρτηση του As1. Τίθεται στη σχέση (2α) και
πτει αριθμητική τιμή για το x, π.χ.: x=0.03m. προκύπτει εξίσωση δεύτερου βαθμού ως προς
Αντικαθιστώντας τις τιμές του As1 και x στη σχέση το As1, π.χ. 30=3As1-5As12.
(2) προκύπτει η τιμή της Μrdu. Επιλύοντάς την προκύπτει η τιμή του As1.
Θέτοντας την τιμή της Mrdu στην ανίσωση (4) Θέτοντας την τιμή του As1 στη σχέση (1)
ελέγχεται η ασφάλεια του φορέα. προκύπτει η αριθμητική τιμή του x.
(1) => x=φ(Αs), (2) =>As=. (1) =>x=
(1) => x =… => (2) => M Rdu
(Βλέπε εναλλακτικό τρόπο στο κεφ. 5.6)
210
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός Διέρειστων, Τετραέρειστων και Δοκιδωτών Πλακών
2. ΘΕΤΟΝΤΑΣ ΤΗΝ ΤΙΜΗ ΤΟΥ X ΣΤΗ ΣΧΕΣΗ (3) μπορεί να αλλαξει η διαστασιολόγησή του)
ΠΡΟΚΥΠΤΕΙ Η ΤΙΜΗ ΤΗΣ εS1ΚΑΙ ΕΛΕΓΧΕΤΑΙ:
Διορθώνεται στο πρώτο βήμα η σχέση (1) και
(2).
η καταλληλότητα του σχεδιασμού από
πλευράς πλαστιμότητας του φορέα, Αντί για fsd τίθεται σsd = Εs . εs /1.15 και επαναλαμ-
(εμφάνισης προειδοποιητικών ενδείξεων και βανεται η αντίστοιχη διαδικασία υπολογισμού στο
διάρκειας αστοχίας), κατά πόσον είναι βήμα 1.
επιτυχής η επιλογή του d , και • Αν είναι περίπτωση σχεδιασμού
Επαναλαμβάνεται η διαδικασία υπολογισμού στο
κατά πόσον η παραμόρφωση του χάλυβα αντίστοιχο πρώτο βήμα με αυξημένο ύψος του
πληροί το κριτήριο : εy <εs1< 20%ο. φορέα.
Διακρίνονται οι παρακάτω περιπτώσεις: Όπως εντοπίζεται στην ενότητα Η, κεφ. 5, η τιμή
του εs1 αστοχίας αυξάνει με την αύξηση του d.
εy < εs1<20%ο : ο σχεδιασμός είναι Η τιμή του ελάχιστου απαιτούμενου ύψους
κατάλληλος. υπολογίζεται παρακάτω.
Όσο πιο μεγάλη η τιμή, τόσο πιο πλάστιμη η εs1>20%ο: ο φορέας είναι πολύ πλάστιμος.
αστοχία του φορέα. Οι τιμές της τάξεως του Η τιμή του d είναι μεγάλη.
10%ο κρίνονται ικανοποιητικές. Η επιλογή του d
είναι επιτυχής Αν η τιμή του ε s1είναι πολύ μεγάλη, π.χ. μεγαλύ-
τερη από 60% μικραίνει το περιθώριο ασφάλειας
εy > εs1 : ο σχεδιασμός δεν είναι για το ενδεχόμενο να θραυστεί ο οπλισμός,
κατάλληλος, ενδεχόμενο το οποίο θα οδηγούσε το φορέα σε
ακαριαία αστοχία, αφού θα παρέμενε άοπλος.
H αστοχία του φορέα είναι ψαθυρή. Η τιμή του d
είναι μικρή. Αν είναι περίπτωση σχεδιασμού και θέλουμε να
Διακρίνονται οι παρακάτω περιπτώσεις: τηρηθεί οπωσδήποτε το 20%ο, τότε επαναλαμ-
βάνεται η διαδικασία με μικρότερο d,
• Είναι περίπτωση ελέγχου ή
ανασχεδιασμού (ο φορέας υπάρχει και δεν
Η τιμή του Μ sd και As1 είναι γνωστή. Ανάγεται συνήθως στην προπροηγούμενη περί-
Ζητείται το min d - Περίπτωση Σχεδιασμού πτωση. Επιλέγεται το d και ζητείται το As1.
B:
Η λύση συγκεκριμενοποιείται αν απαιτηθεί συγ-
Η τιμή του As1 τίθεται στην (1) και προκύπτει η κεκριμένη τιμή του εs1. Θα μπορούσε να τεθεί
τιμή του x. Αντικαθίσταται στην (3) το x με την εs1 = 10%ο (καλοσχεδιασμένος φορέας). Στην
τιμή αυτή και το εs1 με την τιμή εy και λυνεται ως περίπτωση αυτή από την (3) προκύπτει η τιμή
προς το d. του x συναρτήσει του d.
H τιμή αυτή είναι η ελάχιστη τιμή του d. Αντικαθιστώντας την στην (1) προκύπτει η τιμή
του As1 συναρτήσει του d.
(1) Αs => x=… => εs=εy (3 )=> min d Αντικαθιστώντας τις τιμές του x και As1 στην (2)
προκύπτει εξίσωση δεύτερου βαθμού ως προς
Η τιμή του Μ sd είναι γνωστή. Ζητείται το As1 το d. Επιλύοντάς την προκύπτει η τιμή του d και
και το d - Περίπτωση Σχεδιασμού Γ: από την (1) και η τιμή του As1.
211
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός Διέρειστων, Τετραέρειστων και Δοκιδωτών Πλακών
Υπολογισμός minAs και min M sd για Υπολογισμός maxAs και max M sd για
Υποοπλισμένους Φορείς Υπεροοπλισμένους Φορείς
Για την περίπτωση υποοπλισμένων φορέων, Για την περίπτωση υπεροοπλισμένων φορέ-
φορέων με μεγάλο ύψος και μικρή ροπή, ων, φορέων με μικρό ύψος και μεγάλη ροπή,
περίπτωση προβόλων πλακών με μικρό q, περίπτωση φορέων βιομηχανικών κτιρίων,
στις οποίες το πάχος προεπιλέγεται μεγάλο για να τηρηθεί το κριτήριο αστοχίας του
για τον περιορισμότων βελών (βλ. 55.3), για χάλυβα, ο οπλισμός που θα τοποθετηθεί δεν
να τηρηθεί το κριτήριο αστοχίας του χάλυβα, πρέπει να ξεπεράσει μια τιμή της ροπής.
τίθεται ελάχιστος οπλισμός.
Για μεγαλύτερη τιμή της ροπής πρέπει να
Ο οπλισμός αυτός και η αντίστοιχη ελάχιστη αυξηθεί το ύψος του (ή στην περίπτωση
ροπή για μικρότερη της οποίας πρέπει να δοκών και να αυξηθεί ο θλιβόμενος οπλι-
υιοθετείται ο οπλισμός αυτός προκύπτει ως σμός).
εξής(βλ. κεφ. 46):
Ο οπλισμός αυτός και η αντίστοιχη μέγιστη
ροπή για μεγαλύτερη της οποίας πρέπει να
εs=20%ο (3 ) =>x=…(1) => minAs, minM rdu
υιοθετείται ο οπλισμός αυτός και να αυξάνει
το ύψος του προκύπτει ως εξής:
Στη σχέση (3) τίθεται εs1= 20%ο και προκύ-
πτει η τιμή του x. Η τιμή αυτή τίθεται στην (1) εs=εy (3) => x=…(1) =>maxΑs (2) =>maxM Rdu
και προκύπτει η τιμή του minAs1. Θέτοντας
την τιμή αυτή του x και As1 στην (2α) προ- Στη σχέση (3) τίθεται εs1= εy (για S500 εy =
κύπτει η τιμή του min Msd. 2.5%ο) και προκύπτει η τιμή του x. Η τιμή
αυτή τίθεται στην (1) και προκύπτει η τιμή του
max As1. Θέτοντας την τιμή αυτή του x και As1
στην (2α) προκύπτει η τιμή του max Msd.
Σε φορείς με μικρό φορτίο οι οποίοι για αρχι- Ενδέχεται η ροπή αστοχίας του να προκύψει
τεκτονικούς, επιβλητικούς-ψυχολογικούς λόγους μικρότερη από τη φέρουσα ικανότητα του άοπλου
σχεδιάζονται με ιδιαίτερα μεγάλο ύψος, περί- φορέα, η οποία στην περίπτωση αυτή, λόγω του
πτωση εκκλησιών, κ.λ.π., ο οπλισμός προκύπτει μεγάλου ύψους του φορέα είναι σημαντική ίση με
ιδιαίτερα μικρός. ΜΙ = fct .W = fct .b.h2 /6, (βλ. Ενότητα Z, κεφ. 1.2),
όπου fct είναι η εφελκυστική αντοχή του
σκυροδέματος).
Στην περίπτωση αυτή ο φορέας αστοχεί χωρίς
Fc
καν να έχει ρηγματωθεί. Η αστοχία με τη μορφή
θραύσεως του οπλισμού είναι ακαριαία.
z Για να αποφευχθεί το ενδεχόμενο αυτό τίθεται
ένας ελάχιστος οπλισμός ο οποίος προκύπτει
Ft
εξισώνοντας την ροπή αστοχίας Μr du = As1.fsd.z =
[ε] [σ]
As .fsd.h ( τίθεται προσεγγιστικά z = h) με τη ροπή
ρηγμάτωσης ΜΙ .
Σχ. 5.1 Τάσεις και εσωτερικές δυνάμεις πριν ΜΙ = fct .b.h2 /6 = As .fsd.h = Μrdu (α)
τη ρηγμάτωση και την αστοχία
212
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός Διέρειστων, Τετραέρειστων και Δοκιδωτών Πλακών
Από τη σχέση (α) προκύπτει η ελάχιστη τιμή του H τιμή αυτή του min As είναι, εν γένει, αρκετά
οπλισμού: μικρότερη από την τιμή του που προκύπτει στο
5.3 για να τηρηθεί το κριτήριο αστοχίας του
min As . = (fct / fsd ) . b.h /6 χάλυβα.
Ο έλεγχος ως προς την ικανοποίηση του Η γ νώση του «πώς και του γιατί» εκτός από
ελάχιστου αυτού οπλισμού έχει νόημα για προστασία, όπως α να φέρθηκε στην ενότητα Ζ, εξα-
ιδιαίτερα υποοπλισμένους φορείς, φορείς με σφαλίζει και από ταλαιπωρία .
μεγάλο ύψος και ο υιοθετούμενος Ο δαπα νούμενος χρόνος για τον ά νευ νοήματος υπο-
συστηματικός έλεγχός του σε όλους τους λογισμό του ελάχιστου αυτού οπλισμού για συνήθεις
φορείς είναι αρκετές φορές αιτία για ανεπαρκή από-
φορείς, είναι περιττός.
δοση στις φοιτητικές εξετάσεις.
Εναλλακτικός τρόπος εύρεσης του οπλισμού (χω- από την τιμή της Μsd. Θεωρώντας ότι τo z
ρίς επίλυση εξίσωσης δεύτερου βαθμού) είναι ο παραμένει σταθερό οι ροπές Μsd΄ και Msd θα είναι
παρακάτω τρόπος με δοκιμές. ανάλογες των οπλισμών Αsd΄και Asd, αντίστοιχα.
οπότε το Asd θα προκύπτει από τη σχέση :
(Α) Υπολογίζεται ο οπλισμός θεωρώντας ότι ο
φορέας είναι καλοσχεδιασμένος και οι παραμορ- As = As ΄.Msd/Msd΄
φώσεις είναι:
εc =3,5%o και εs *=10%ο, οπότε προκύπτει: (Δ) Γνωρίζοντας το As υπολογίζεται από την (1)
x*= 3,5/ (3,5+10) d = 0,25 d, z*= (d-0,4x) =0,9d το x και από την (3) το εs1.
Από τη σχέση (2) προκύπτει As ΄ = Msd/(0,9.d.fsd) Όπως σχολιάστηκε στην Ενότητα Η κεφ. 6,
και από τη σχέση (1) x΄= ….. ο υπολογισμός θα μπορούσε να
σταματήσει στο βήμα (α), καθώς για
(Β) Αντικαθιστώντας την τιμή αυτή του As ΄ και καλοσχεδιασμένους φορείς η τιμή As ΄ απέχει
του x΄ στη σχέση (1) προκύπτει η τιμή της ροπής λίγο από την (ακριβέστερη) As και η διαφορά
Μsd΄ αυτή δεν έχει επίπτωση ούτε στην
οικονομία, ούτε στην ασφάλεια της
(Γ) Η τιμή της Msd΄θα είναι, εν γένει, διαφορετική κατασκευής.
213
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός Διέρειστων, Τετραέρειστων και Δοκιδωτών Πλακών
_________________________________
* Διαφοροποιείται από την κατεστημένη λογική, η οποία τις περισσότερες φορές αποτελεί αντιστροφή
της φυσικής λογικής, όπως εύκολα μπορεί να συμπεράνει κανείς από την επικρατούσα ατομική και
συλλογική αντίληψη περί δύναμης, και από τις ατομικές και συλλογικές προσπάθειες για
υπερπλουτισμό, υπερπληροφόρηση, κ.λ.π.
214
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός Διέρειστων, Τετραέρειστων και Δοκιδωτών Πλακών
215
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός Διέρειστων, Τετραέρειστων και Δοκιδωτών Πλακών
Στην περίπτωση των πλακών η μορφή της είναι γειτονικού ανοίγματος, ή αν υπάρχει και άλλο
παραβολική (2ου βαθμού και η σχεδίαση άνοιγμα και η Μ Rdu /2 του άλλου ανοίγματος.
διευκολύνεται, όπως φαίνεται στο Σχ. 1, με τη
χάραξη (οριζόντιων) φαπτόμενων στις θέσεις των Το διάγραμμα αυτό, αφού Msd = Mrdu,
μέγιστων ροπών των ανοιγμάτων και εφαπτό- αποτελεί και το ποιοτικό διάγραμμα των
ενων στα σημεία μηδενισμού των ροπών οι τάσεων του εφελκυόμενου οπλισμού σε
οποίες τέμνουν τη μεσοκάθετο του ενδιάμεσου περίπτωση σταθερού οπλισμού κατά μήκος
τμήματος σε απόσταση διπλάσια της maxΜ. του φορέα, αφού είναι:
Τα σημεία μηδενισμού των ροπών αντιστοιχούν Msd = Mrdu = As σsd. z.
σε θέσεις στις οποίες το αλγεβρικό άθροισμα του
διαγράμματος των τεμνουσών αριστερά ή δεξιά Mε την παραδοχή ότι ο μοχλοβραχίονας z είναι
είναι μηδενικό. περίπου σταθερός κατά μήκος του φορέα, η Msd
είναι ανάλογη του σsd].
2. Υπολογισμός και Γραφική Παράσταση της
M rdu Όλων των Κρίσιμων Διατομών 3. Θέσεις Κλιμάκωσης του Οπλισμού ως οι
Θέσεις Τομής των Δαγραμμάτων Μ sd και
H Mrdu αντιστοιχεί στον οπλισμό As,ef (effective) M rdu
που τοποθετείται και το Msd αντιστοιχεί στον
Τα σημεία τομής των διαγραμμάτων Μ sd και επί
οπλισμό As,cal (calculated) που προκύπτει από
μέρους Μ Rdu είναι τα σημεία στα οποία πληρούται
τον υπολογισμό.
η ανίσωση ασφαλείας όταν μειωθεί εκεί ο
Θεωρώντας αμελητέα τη μεταβολή του z για οπλισμός.
μικρή μεταβολή της ροπής, οι τιμές της Μrd u και
της Μsd είναι ανάλογες των αντίστοιχων As και η Με βοηθητικές γραμμές κάθετες στον άξονα ανα-
MRdu θα προκύπτει από τη σχέση: φοράς εντοπίζονται στον ξυλότυπο τα σημεία
κάμψης ή διακοπής των ράβδων του οπλισμού,
MRdu= Msd.As,ef /As,cal όπως φαίνεται στο Σχ.1, και στην αριθμητική
ή από την προσεγγιστική σχέση : εφαρμογή στο κεφ. 9
Στην περιοχή των στηρίξεων υπολογίζεται η ΜRdu* Με τον παραπάνω τρόπο προκύπτουν τα ανα-
που αντιστοιχεί στον πρόσθετο οπλισμό αν πτύγματα του οπλισμού, η εικόνα του, τα οποία
υπάρχει. συγκεντρωτικά δίνονται σε ειδικό πίνακα όπως
φαίνεται παρακάτω.
Αφού υπολογιστούν οι παραπάνω τιμές, γίνεται
γραφική παράσταση της ΜRdu θεωρώντας ότι το Με βάση τα αναπτύγματα διαμορφώνονται οι
As που αντιστοιχεί σε κάθε τιμή της ΜRdu είναι ράβδοι του οπλισμού και με βάση τον ξυλότυπο
σταθερό σ΄όλο το μήκος του φορέα, δηλαδή (ή την κατά μήκος τομή στην περίπτωση των
χαράσσονται ευθείες παράλληλες με τον άξονα δοκών) τοποθετούνται στη θέση τους.
αναφοράς στην περιοχή των ανοιγμάτων σε Τα μήκη των ράβδων προεκτείνονται στις άκρες
απόσταση ΜRdu και ΜRdu/2 και στην περιοχή των τους κατά τα μήκη αγκύρωσης, όπως σχολιάζεται
στηρίξεων κατά σειράν η ΜRdu* και η ΜRdu/2 του παρακάτω.
216
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός Διέρειστων, Τετραέρειστων και Δοκιδωτών Πλακών
άνω Μετατοπισμένο
διάγραμμα Μ
0,2l
Σχ. 8.2 Οπλισμός στις στηρίξεις
0,2l+d Οπλισμός Κάτω : Οι θέσεις που κάμπτονται οι
(α) μισές ράβδοι είναι σ΄απόσταση περίπου 0,20l.
Στα σημεία που κάμπτονται οι μισές ράβδοι, οι
ράβδοι που παραμένουν εντείνονται όσο και
στην κρίσιμη διατομή αφού μειώνεται η ροπή στο
μισό αλλά μειώνεται και ο οπλισμός Αs στο μισό
και άρα η τάση σs παραμένει όση και στην
(β) κρίσιμη διατομή.
΄Αρα στις θέσεις αυτές πρέπει το διαθέσιμο
μήκος l να είναι τουλάχιστον όσο το lbnet στην
Σχ. 8.1 Διάταξη οπλισμού σε πλάκες κρίσιμη διατομή.
217
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός Διέρειστων, Τετραέρειστων και Δοκιδωτών Πλακών
9. ΑΡΙΘΜΗΤΙΚΑ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑΤΑ
9.1 Παράδειγμα Σχεδιασμού Διέρειστων Πλακών σε Κατάσταση Αστοχίας
Ζητείται ο σχεδιασμός (πάχος και οπλισμός) του συστήματος πλακών που φαίνεται στο Σχ. 1.
Φορτία: gκεπ = 1,0 kN/m 2,qk = 2,0 kN/m 2 , στους προβόλους qk = 5,0 kN/m 2 Υλικά: C20, S500
Πρ 1,50
Π1 Π2 Π3 Π4
4,20
ΚΕΝΟ 3,50
Πρ 1,50
3. Στατική Επίλυση
Δυσμενής φόρτιση max MΠ1 , max MΠ4
1. Επιλογή πάχους πλακών
Εντοπισμός max lo
Π1: lo =1,0 .4,0=4,0 m Πρ: lo = 2,4 .1,6 = 3,8 m
Π2: lo =0,8 .4,0=3,2 m. max MΠ1 = 9,5. 4,02 /8 =19,0 kN/m
218
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός Διέρειστων, Τετραέρειστων και Δοκιδωτών Πλακών
Στοιχεία Διατομής:
b = 1.0 [m], d= h-c-Φ/2 = h-0.02 [m] (για τιμή της επικάλυψης c=0.015m)=>
d= 0.15-0.02 =0.13m
219
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός Διέρειστων, Τετραέρειστων και Δοκιδωτών Πλακών
Δευτερεύοντες Οπλισμοί
Οπλισμός διανομής : 3,83 . 0,2 = 0,80 cm 2 => Φ6/30
Οπλισμός Αποσχισης: 3,83 .0,5 = 1,90 cm 2 => Φ8/25
9,0 4,0
5,0 Π1
Π3
4,0 Π2
Φορτια
gι.β = 25 x 0,16 = 4,0 kN/m 2
gεπ = 1,5 «
g = 5,5 «
ρd = 1,35 x 5,5 + 1,5 x 6,0 = 16,4 kN/m 2
220
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός Διέρειστων, Τετραέρειστων και Δοκιδωτών Πλακών
Στοιχεία Διατομής:
b = 1.0 [m], d= h-c-Φ/2 = h-0.02 [m] (για τιμή της επικάλυψης c=0.015m)=>
d= 0.15-0.02 =0.13m
C20 => fcd = 20.103/1.50 = 13.3. 103 kN/m 2
S500 =>fsd = 500.103/1.15 = 435. 103 kN/m 2
εy= 435.103/2.106 = 2.2 %o
ΒασικέςΣχέσεις Ελέγχου
As1.fsd = 0.68b.x. fcd (1) =>
435. 103 As1 = 0,68.1,0.x.13,3.103 => As1 = 0.021. x (1*)
MRdu= As1.fsd.(d-0.4x) (2) => MRdu= 435. 103 As1 .(0.14-0.4x) (2*)
εs1/3.5%ο = (d-x)/x (3) => εs1 =3.5%ο . (0.14-x)/x (3*)
Άνοιγμα Π3:
Οπλισμός : Φ10/10 => Αs = 8,0 cm 2 = 8.0. 10-4 m 2 (μία ράβδος Φ10 έχει εμβαδόν 0.8
cm 2
Στο πλάτος του φορέα ίσο με 1m = 100cm υπάρχουν 100/10 =10 ράβδοι με εμβαδόν
0,8 .10 =8,0 cm 2)
(1*) => x = 8,0/0,021= 0,036 m
(2*) => MRdu = 435. 103 . 8.0. 10-4 . (0,14 – 0,4. 0,036) = 40,0 kNm
Έλεγχος επάρκειας: Msd = 32,8 < 40,0 =Mrdu, φορέας ασφαλής
221
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός Διέρειστων, Τετραέρειστων και Δοκιδωτών Πλακών
Ανοιγμα Π1 :
Οπλισμός : Φ10/10 => MRdu=40,0 kNm (ίδιο οπλισμό και πάχοςμε Π3)
Έλεγχος επάρκειας: Msd = 35,6 < 40,0 =Mrdu, φορέας ασφαλής
Ανοιγμα Π2 :
Οπλισμός: Φ10/20 => Αs = 4,0 cm 2 = 4.0. 10-4 m 2 (1*) => x = 4,0/0,021= 0,018 m
(2*) => MRdu= 435. 103 . 4.0. 10-4 . (0,14 – 0,4. 0,018) = 20,0 kNm
Έλεγχος: Msd = 21,9 > 20,0 =Mrdu, φορέας aνασφαλής (η διαφορά μικρή, δεν τίθεται
θέμα)
Στηριξη Π1-Π2:
Οπλισμός: κεκαμμενα από Π1 : Φ10/20 = 8,0/2 = 4,0 -
κεκαμμενα από Π2 : Φ10/40 = 4,0/2 = 2,0
προσθετα: Φ10/20 = 4,0
Αs = 10,0 cm 2 = 10.0. 10-4 m 2
(1*) => x = 10,0/0,021= 0,045 m
(2*) => MRdu= 435. 103 . 10,0. 10-4 . (0,14 – 0,4. 0,045) = 58,0 kNm
Έλεγχος επάρκειας: Msd = 38,7 < 58,0 =Mrdu, φορέας ασφαλής
Φορτία
gι.β = 25 x 0,16 = 4,0 kN/m 2
gεπ = 1,5 «
g = 5,5 « ρd = 1,35 x 5,5 + 1,5 x 6,0 = 16,4 kN/m 2
Οπλισμός
Άνοιγμα Π1: Μ =35,6 kNm μsd=35,6/(1,0 .0,142 .16.103/1,5) =0,17 => ω =0,19
Αs =0,19 .100 .14 .(16/1,5) / (400/1,15) = 8,17 cm 2 => Φ10/9 (8,72)
Διανομές: 8,72 . 0,2 = 1,74 cm 2
=> Φ6/16
Απόσχιση: 8,72 .0,5 = 4,36 cm 2 => Φ8/11
222
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός Διέρειστων, Τετραέρειστων και Δοκιδωτών Πλακών
Άνοιγμα Π2: Μ = 21,9 kNm => μsd = 21,9/(1,0 .0,142 .16.103/1,5) =0,10 => ω=0,11
Αs =0,11 .100 .14 .(16/1,5) / (400/1,15) = 4,73cm 2 => Φ10/16(4,91)
Διανομές : 4,91 . 0,2 = 0,98 cm 2
=> Φ6/30
Απόσχιση: 4,91.0,5 = 2,46 cm 2 => Φ6/11
Άνοιγμα Π3: Μ = 32,8 kNm => μsd = 32,8/(1,0 .0,142 .16.103/1,5) =0,16 => ω=0,18
Αs =0,18 .100 .14 .(16/1,5) / (400/1,15) = 7,74 cm 2 => Φ10/10 (7,85)
Διανομές: 7,85 . 0,2 = 1,57cm 2
=> Φ6/18
Απόσχιση: 7,85 .0,5 = 3,92 cm 2 => Φ8/12
Στηριξη Π1-Π2: Μ =37,9 kNm μsd=37,9/(1,0 .0,142 .16.103/1,5) = 0,18 => ω =0,21
Αs = 0,21.100 .14 .(16/1,5) / (400/1,15) = 9,03 cm 2
κεκαμμενα από Π1 : Φ10/18 = 8,72/2 = 2,86 -
κεκαμμενα από Π2 : Φ19/32= 4,91/2 = 2,46 + 5,32
προσθετα: 3,71=> Φ10/20(3,93)
223
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός Διέρειστων, Τετραέρειστων και Δοκιδωτών Πλακών
x
5,0
5,0 6,0 6,0
Φορτία
2. Κατανομή φορτίου κατά Marcus 5,9 8,4
ρχ= κχ.ρd Π1,Π3 Π2,Π4 (2,0) (3,0)
ρy= κy.ρd 8,4 5,9
(3,0) (2,0)
ly/lx = 5,,5/5,0 =1,1 5,5/6,0 = 0,9 5,9 8,4
kx = 0,59 0,41 (2,0) (3,0)
max ρχ= 8,4 kN 5,9 kN
(min ρχ= 3,0 kN 2,0 kN) 8,4 5,9
ky = 0,41 0,59 (3,0) (2,0)
max ρχ = 5,9 kN 8,4 kN
(min ρy= 2,0 kN 3,0 kN)
νχ= 0,77 0,77
νy= 0,77 0,77
224
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός Διέρειστων, Τετραέρειστων και Δοκιδωτών Πλακών
Π2,Π4 ly/lx = 5,,5/6,0 = 0,9 => mx= 0,42, my = 35 mχer- =14 myer- = 12 Π3 Π4
Mx = 14,3.5,52/42 = 10,3 kNm My = 14,3.5,52/35 = 12,4 kNm
Mxer= -14,3.5,52/14 = 31,0 kNm Myer= 14,3.5,52/12 = 36,0 kNm
Ροπές στις στηρίξεις Π1x-Π2x M=0,5 (30,7+33,6) = 32,1 kNm Π1y-Π3y M=27,8 kNm
225
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός Διέρειστων, Τετραέρειστων και Δοκιδωτών Πλακών
Π1χ Π2χ
Π3χ Π4χ
Κατά y 5,9 5,9 ΜΠ1-Π3y = -( 5,9 .5,53+ 5,9.5,53)/[8(5,5+5,5)] = -22,7 kNm
Π1y Π3Y
Π2y Π4y
8,4 3,0 ΜΠ2-Π4y = -(8,4 .5,53+ 3,0.5,53)/[8(5,5+5,5)] = -...... kNm
ΜΠ2y = (8,4.5,5/2 – ...../5,5)2 / (2.8,4) =...... kNm
Π2y Π4y
3,0 8,4
ΜΠ2-Π4y = -(3,0 .5,53+ 8,4.5,53)/[8(5,5+5,5)] = -.....,0 kNm
ΜΠ2y = (3,0.5,5/2 – ......./5,5)2 / (2.8,4) =....... kNm = ΜΠ4y
226
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός Διέρειστων, Τετραέρειστων και Δοκιδωτών Πλακών
ΞΥΛΟΤΥΠΟΣ
Π1 Π2
Π3 Π4
σε
Π4
227
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός Διέρειστων, Τετραέρειστων και Δοκιδωτών Πλακών
Οι δοκιδωτές πλάκες εφαρμόζονται όταν: Για μείωση του πάχους τους οι πλάκες θα
μπορούσαν να σχεδιαστούν υπεροπλισμένες.
το απαιτούμενο πάχος h των πλακών Αυξάνοντας τη δύναμη Fs1 του εφελκυόμενου
προκύπτει μεγάλο, είτε για λόγους χάλυβα θα μπορούσε να κρατηθεί μικρός ο
λειτουργικότητας είτε για λόγους μοχλοβραχίονας z, (αφού η καμπτική αντοχή
αντοχής. τους είναι MRdu= Fs1. z) και να κρατηθεί μικρό το
Για λόγους λειτουργικότητας, μεγάλο προκύπτει πάχος τους h.
το πάχος όταν: Επειδή οι πλάκες έχουν μεγάλο πλάτος δεν θα
¾ είναι μεγάλο το άνοιγμά τους. προέκυπτε ιδιαίτερα ψαθυρή συμπεριφορά (την
Παράδειγμα: Για άνοιγμα αμφιέρειστης πλάκας οποία εμφανίζουν, εν γένει, δοκοί και υπο-
l = 8,5 m το απαιτούμενο πάχος για περιορισμό στυλώματα αν υπεροπλιστούν).
των βελών σε κατάσταση λειτουργίας Η λύση αυτή, όμως, μολονότι θα ικανοποιούσε
228
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός Διέρειστων, Τετραέρειστων και Δοκιδωτών Πλακών
τις απαιτήσεις σε κατάσταση αστοχίας δεν θα μικρής διαμέτρου και να ισομοιράζεται σ΄ όλο
ανταποκρινόταν στις απαιτήσεις σε κατάσταση το πλάτος της, όπως φαίνεται στο Σχ. 3(α),
λειτουργικότητας για μικρό βέλος, καθώς αυτό είναι μεγαλύτερης διαμέτρου ώστε να προκύ-
θα είναι μεγάλο, λόγω της μεγάλης δρώσας πτουν λιγότερες ράβδοι οι οποίες συγκεν-
ροπής, ενώ η δυσκαμψία τους (ανάλογη του h3) τρώνονται κατά θέσεις στις οποίες κρατείται
θα ήταν μικρή. όλο το πάχος της πλάκας, όπως φαίνεται στο
Σχ. 3(β), ώστε να μην μειωθεί ο μοχλο-
βραχίονας των εσωτερικών δυνάμεων z. Κατ’
10.1.3 Διαφοροποιήσεις Δοκιδωτών αυτόν τον τρόπο, σχηματίζονται δοκίδες ή
και Ολόσωμων Πλακών νευρώσεις κατά τη διεύθυνση του ανοίγ-
¾ Αφαίρεση του Σκυροδέματος της ματος της πλάκας οι οποίες, επιπρόσθετα,
Εφελκυόμενης Ζώνης αυξάνουν τη δυσκαμψία της πλάκας.
1 x (α) 3 3
1 1-1
νεύρωση
bw 3-3
hf
1 h (β)
2-2 (β)
229
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός Διέρειστων, Τετραέρειστων και Δοκιδωτών Πλακών
Γι΄αυτό στις θέσεις κοντά στις στηρίξεις στις έκταση της αρνητικής ροπής, (περίπου 0,20l
οποίες είναι μεγάλη η δρώσα τέμνουσα Vsd, εκατέρωθεν της στήριξης), καθώς στο κάτω
δεν αφαιρείται το σκυρόδεμα, η πλάκα μέρος της πλάκας είναι η θλιβόμενη ζώνη και
παραμένει, όπως φαίνεται στο Σχ. 4, συμ- δεν μπορεί να αφαιρεθεί.
παγής.
l1/5 l2/5
3 3 3
3 3
x
3-3 l1 l2
l
3 3
1 1-1
3-3
3-3
230
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός Διέρειστων, Τετραέρειστων και Δοκιδωτών Πλακών
231
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός Διέρειστων, Τετραέρειστων και Δοκιδωτών Πλακών
Επειδή η διάμετρος του οπλισμού προκύ- Η απόσταση x μετρούμενη από την παρειά
πτει μεγαλύτερη από 8 mm απαιτείται της στήριξης μετά την οποία επαρκεί το bw
προσοχή στην ορθή αγκύρωσή τους (βλ. προκύπτει από την παρακάτω σχέση:
οδηγίες θέματος 2) Vsd΄= Vsdπ- ρd.x < VRd2 = 0,5.ν.fcd.bw.0,9d (2)
¾ Σχεδιασμός σε Διάτμηση όπου:
Vsd΄: είναι η τέμνουσα σε απόσταση x από
Έλεγχος Επάρκειας Εύρους x Συμπαγούς
την παρειά της στήριξης
Ζώνης στις Στηρίξεις
Υπολογίζεται η διατμητική αντοχή VRd2. και
από την ανίσωση ασφαλείας: Η συμπαγής ζώνη εκτείνεται στο τμήμα της
νεύρωσης μεταξύ της διατομής αυτής και
Vsd ≤ VRd2 => max Vsd = VRd2 της στήριξής της (στις κανονικές δοκούς).
προκύπτει η μέγιστη τιμή max Vsd της Διατμητικός Οπλισμός
δρώσας τέμνουσας που μπορεί να φέρει η
διαδοκίδα με πάχος κορμού bw. Ακολουθείται η διαδικασία των δοκών:
Ελέγχεται σ΄απόσταση d από την παρειά
• Αν είναι της δοκού κατά πόσον ισχύει:
Vsdπ < max Vsd = VRd2 = 0,5.ν.fcd.bw.0,9d η Vsd< VRd3. Αν δεν ισχύει η ανίσωση
υπολογίζεται διατμητικός οπλισμός με τη
όπου:
μορφή (συνήθως για ευκολία) ανοικτών
Vsdπ είναι η τέμνουσα στην παρειά της στήριξης συνδετήρων.
που προκύπτει από τη στατική επίλυση
της διαδοκίδας, ¾ Σχεδιασμός Ενδιάμεσων
τότε το πλάτος bw του κορμού της Συμπαγών Ζωνών
διαδοκίδας είναι επαρκές.
Συνήθως δεν γίνεται ιδιαίτερος σχεδιασμός.
Κρατείται η διαστασιολόγηση και η όπλιση των
διαδοκίδων.
0,70
8,5 m
ΔΟΚΙΔΩΤΗ ΟΛΟΣΩΜΗ
232
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός Διέρειστων, Τετραέρειστων και Δοκιδωτών Πλακών
2. Προδιαστασιολόγηση
Πάχος hf πλακών μεταξύ των διαδοκίδων: Περίπου όσο η θλιβόμενη ζώνη που είναι περίπου ίση
με το ¼ του d => hf = 0,25.0,28 = 0,07 m.
Πλάτος διαδοκίδων: Λόγω του μεγάλου ανοίγματος εκτιμούνται 3 ράβδοι στις διαδοκίδες, όπότε
b=0,15 m για να τις χωρέσει (b> 3.0,14 +2.3,0 +2.1,5 = 14,0).
Απόσταση μεταξύ διαδοκίδων: 0,70 m
4.Υπολογισμός Διαδοκίδων
0,85 Από πλάκα: ρ = 5,4.0,85 = 4,6 kN/m
0,07 gκρέμαση 25.0,07.0,23 = 1,2 «
0,23 ρd = 5,8 “
Υπολογισμός σε Κάμψη
Msd= 5,8.8,52/8 = 52,4 kNm. d = 0,30-0,02 = 0,28 m b/bw = 0,85/0,15 >5 =>
As= Msd/[(d-hf/2).fsd]= 52,4/[(0,28-0,04). 435000] = 5,0 cm => 2Φ14+1Φ16 (5,0 cm2)
2
Υπολογισμός σε Διάτμηση
VRd2 =0,5.n.fcd.bw.0,9d = 0,5.0,6.(20000/1,5).0,15.0,9.0,28 = 151 kN > Vsd= 0,5.5,8.8,5 =24,7 kN
=> επαρκές το εύρος της συμπαγούς ζώνης
VRd1= τRd.k (1,2+40 ρl)d.bw= 0,26.1000.1,3(1,2+40.0,012).0,28.0,15 = 24 kN (ρl= 5,0/(15.28)
=0,012<0,02)
Vwd= Vsd- VRd1 = 24,7 -24 = 0,7 = > ελάχιστοι συνδετήρες Φ8/14 (2 συνδετήρες να τέμνουν τη
ρωγμή)
233
Ενότητα κ
234
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός Δοκών και Υποστυλωμάτων
235
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός Δοκών και Υποστυλωμάτων
α β γ
α β γ
236
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός Δοκών και Υποστυλωμάτων
237
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός Δοκών και Υποστυλωμάτων
Αφού για τα φορτία της δοκού εντείνεται και Σημειώνεται ότι το τμήμα αυτό δεν σχετίζεται
μέρος της πλάκας, το τμήμα αυτό εντάσσεται στη με το άνοιγμα της πλάκας.
διατομή της (πλακο)δοκού. Όπως φαίνεται στο Σχ. 6 και από την πλάκα με
Το πλάτος, λοιπόν, της πλακοδοκού στο πέλμα το μικρό άνοιγμα και απ΄ αυτήν με το μεγάλο
της που συνδέεται με την πλάκα, το επάνω για άνοιγμα το ίδιο τμήμα πλάκας θα συμπαρα-
συνήθεις δοκούς, το κάτω για αντεστραμμένες συρθεί με την επιπόνηση της δοκού.
δοκούς, είναι μεγαλύτερο από το πλάτος bw του
κορμού της κατά το συνεργαζόμενο τμήμα της
πλάκας. ΆΝΟΨΗ ΠΛΑΚΑΣ Συνεργαζόμενη επιφάνεια
β α
3.2.2 Μεγέθη Επιρροής του
Συνεργαζόμενου Πλάτους beff
Το τμήμα από την πλάκα που συμπαρασύρει με
την κάμψη της η δοκός αυξάνει, προφανώς, όσο beff
αυξάνει το βέλος της δοκού.
Το βέλος της δοκού είναι ανάλογο του μήκους lo3
και αντίστροφα ανάλογο της ροπής αδρανείας
της η οποία σχετίζεται, κυρίως, με το ύψος h της
δοκού.
238
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός Δοκών και Υποστυλωμάτων
lo = 0,7 lο
Η φορά των τάσεων αυτών είναι κάθε φορά αυτή
εξαιρουμένων των προβόλων για τους οποίους
της μικρότερης Fc και, γι αυτό, η φορά τους είναι
τίθεται:
αντίθετη εκατέρωθεν της θέσης της μέγιστης
lo = 2,4 . l ροπής.
Το συνολικό πλάτος μιας δοκού στο πέλμα της το Όπως οι τάσεις συνάφειας μεταφέρουν την έντα-
συνεργαζόμενο με την πλάκα δίνεται από τον ση από το σκυρόδεμα στη ράβδο του οπλισμού
προσεγγιστικό τύπο: με την οποία έχουν συνάφεια, έτσι και οι
παραπάνω οριζόντιες τ μεταφέρουν την ένταση
beff = bw + lo /10 για πλακοδοκό Γ
στη γειτονική πλάκα με την οποία έχουν
beff = bw + lo /5 για πλακοδοκό Τ συνάφεια.
(beff = bw + lo /10 + lo/10) Έτσι, στην διεπιφάνεια δοκού και πλάκας
αναπτύσσονται, όπως φαίνεται στο Σχ. 8,
239
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός Δοκών και Υποστυλωμάτων
διατμητικές τάσεις τ από τη δοκό στην πλάκα και Η ένταση αυτή είναι πιό έντονη στη μεσσαία
από την πλάκα στη δοκό, όπως ακριβώς περιοχή γιατί σ αυτήν συμβάλλουν οι τροχιές από
συμβαίνει και στην διεπιφάνεια ράβδου και τις τάσεις που αναπτύσσονται κατά μήκος
σκυροδέματος. όλης*της διεπφάνειας. Στην ένταση της περιοχής
κοντά στην πλάκα συμβάλλουν όλες οι τροχιές,
ενώ σε πιο απομακρυσμένη περιοχή συμβάλλουν
ΠΛΑΚΑ (κάτοψη) λιγότερες τροχιές και η έντασή της μειώνεται,
περίπου τριγωνικά, όπως φαίνεται στο Σχ.8.
Για την πλάκα, η επιπόνηση της δοκού είναι ό,τι Η περιοχή αυτή θα
είναι για μια υδάτινη επιφάνεια, π.χ. δεξαμενή, ή είναι ίδια, ανεξάρτητη
λίμνη, η διατάραξη από τη βύθιση μιας πέτρας ή από την έκταση της
μιας επιπλέουσας σανίδας. δεξαμενής και θα είναι
μεγαλύτερη για σανίδα
Η διατάραξη με τη μορφή κυματισμού θα
μεγαλύτερου μήκους,
περιοριστεί στην περιοχή κοντά στη σανίδα.
κ.λ.π.
240
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός Δοκών και Υποστυλωμάτων
3.3.1 Το Ενεργό Πλάτος για την το εντεινόμενο πλάτος είναι το πλάτος bw του
Καμπτική Επιπόνηση κορμού της δοκού.
Οι σχέσεις για τον υπολογισμό της καμπτικής Δυνατές Μορφές Διατομών Φορέων
αντοχής φορέων με ορθογωνική μορφή, όπως
έχουν προκύψει στην Ενότητα Η, κεφ. 4, είναι οι Α Β Γ Δ Ε
παρακάτω:
• As1.fsd = 0.67b.x. fcd (1)
• MRdu= As1.fsd.(d-0.4x) (2)
Ισοδύναμες Διατομές για Καμπτοδιάτμηση
• εs1/3.5%ο = (d-x)/x (3)
Η σχέση (1) εκφράζει την ισοδυναμία των
αξονικών δυνάμεων Fsd του διαμήκους ελκυστή-
ρα και Fcd του διαμήκους θλιπτήρα.
Το πλάτος b που τίθεται στη σχέση (1) είναι το Ισοδύναμες Διατομές για Στρέψη
πλάτος του θλιπτήρα, το πλάτος της θλιβόμενης
ζώνης της δοκού.
Οι παραπάνω σχέσεις ισχύουν:
για όλες τις διατομές με ορθογωνική
θλιβόμενη ζώνη, ανεξάρτητα από τη μορφή Σχ. 3.10 Ισοδύναμες διατομές δοκών
της διατομής στην εφελκυόμενη περιοχή του
φορέα,
3.3.3 Eνεργή Διατομή Μη Συμπαγών
Γι αυτό, οι σχέσεις (1), (2) και (3) ισχύουν και για
Φορέων
μη ορθογωνικές δοκούς, όπως οι δοκοί (α), (β)
και (γ) στο Σχ. 10, των οποίων η θλιβόμενη ζώνη Mή συμπαγείς δοκοί, όπως αυτές στο Σχ. 10
είναι ορθογωνική. ισοδυναμούν :
♦ Η μορφή της διατομής και το πλάτος της ¾ Για καμπτική και διατμητική επιπόνηση:
διατομής στην εφελκυόμενη περιοχή του με αντίστοιχες συμπαγείς δοκούς, αφού οι
φορέα δεν υπεισέρχονται στις σχέσεις, αφού ορθές τάσεις σ είναι ίδιες σ΄ όλο το πλάτος
δεν εντείνεται η περιοχή αυτή (υπάρχει το της διατομής (μεταβαλλονται μόνον, καθ΄
κενό της ρωγμής). ύψος της διατομής) και δεν μεταβάλλεται η
τιμή τους με μετακίνηση των επιμέρους
Σε συνεχείς δοκούς με τις παραπάνω μη
τμημάτων της διατομής κατά πλάτος.
ορθογωνικές διατομές (με περισσότερα του ενός
πλάτη) το πλάτος b που υπεισέρχεται σε κάθε
¾ Για στρεπτική επιπόνηση: με κοίλες
κρίσιμη διατομή ενδέχεται να είναι διαφορετικό,
διατομές, όπως φαίνεται στο Σχ. 10. Οι
καθώς με την αλλαγή του πρόσημου της ροπής
διατμητικές τάσεις στην περίπτωση αυτή είναι
αλλάζει πέλμα η θέση της θλιβόμενης ζώνης της
διαφορετικές κατά πλάτος.
δοκού, όπως φαίνεται στο Σχ. 11.
241
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός Δοκών και Υποστυλωμάτων
4. ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΣΕ ΚΑΜΨΗ
ΒΛΕΠΕ ΚΑΙ ΕΝΟΤΗΤΑ Η, ΚΕΦ 8 ΚΑΙ 9
Όπως σχολιάστηκε στην Ενότητα Ε, κεφ. 6.2, σε του εφελκυόμενου χάλυβα) και διατυπώνοντας τη
όλες τις δοκούς διατάσσεται εκτός από εφελ- συνθήκη επιπεδότητας της διατομής (και μετά
κυόμενος και θλιβόμενος οπλισμός. την επιπόνηση, δηλ. ότι το διάγραμμα παραμορ-
φώσεων είναι γραμμικό) με τη σχέση (4):
Όπως σχολιάστηκε στην Ενότητα Η, κεφ. 9, στην
περίπτωση φορέων με θλιβόμενο οπλισμό οι Fsd1 = Fcd + Fsd2 (1*) =>
αντίστοιχες σχέσεις (1), (2) και (3) ισοδυναμίας As1.fsd = 0.67b.x. fcd + As2.σsd2 (1)
αξονικών, ισοδυναμίας ροπών και επιπεδότητας
των διατομών προκύπτουν από τις αντίστοιχες MRdu= Fcd.(d-0.4x) + Fsd2 .(d-d2) (2*) =>
σχέσεις που προέκυψαν για φορείς χωρίς Mrdu =0.67b.x. fcd (d-0.4x) + As2.σsd2 .(d-d2) (2)
θλιβόμενο οπλισμό, προσθέτοντας στη σχέση (1)
τη δύναμη Fsd2 = As2.σsd2 και στη σχέση (2) τη εs13.5%ο = (d-x)/x (3)
ροπή της Fsd2(d-d2) (ροπές ως προς τον άξονα εs2/3.5%ο = (x-d2)/x (4)
242
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός Δοκών και Υποστυλωμάτων
243
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός Δοκών και Υποστυλωμάτων
6. AΡΙΘΜΗΤΙΚΕΣ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ
(1) = >10,0. 10-4. 435. 103 =0,67. 0,25. x. 13,3.103 + 2,0. 10-4. 435. 103 => x= 0,15 m (1α)
(4) = > εs2 = 3.5%ο (0,15-0,05)/0,15 = 2.35%ο> εy = 2,2%o => ύψος επαρκές
(2) = > Mrdu = 0,67. 0,25. 0,15. 13,3.103( 0,50-0,4. 0,15) + 2,0. 10-4. 435. 103 (0,50 –0,05) = 190 kNm
244
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός Δοκών και Υποστυλωμάτων
Στήριξη ΜΔ1-Δ2= 140 kNm. Στην παρειά της στήριξης είναι: ΜΔ1-Δ2= 0,9. 140 = 126 kNm.
b =0,25, d=0,55
(1) => 435. 103. As1= 0,67. 0,25. x13.3. 103 => x = 60As (1a)
(2) => 126= 435. 103. As1. (0,55-0,4.60As1) => As1 = 7,4 .10-4m2 => 4Φ16 (8,0 cm2)
(1a) => x= 60. 8,0.10-4 = 0,05 m => εs1 = 3.5.(0,55-0,05)/0,05 = 17%o => h δεκτό
Α Β 0,6 0,4
2,0 5,0 2,0
0,25
300 200
[Msd]
300 152
200
100
50
242 150
[Vsd]
245
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός Δοκών και Υποστυλωμάτων
• ΣΤΑΤΙΚΗ ΕΠΙΛΥΣΗ
MA = 100.2,0 + 50.2,02 /2 = 300 kNm
MB = 50.2,0 + 50.2,02 /2 = 200 kNm
MAB = 50 x 8,02/8 - (300 +200 )/2 = 150 kNm
• ΔΙΑΤΟΜΕΣ ΕΛΕΓΧΟΥ
ανοιγμα ΑΒ : ΜΑΒ = 152 kNm
παρεια στηριξης Α : MA = -0,9 x 300 = -270 kNm
παρεια στηριξης Β: MB = -0,9 x200 = -180 kNm
Άνοιγμα ΑΒ: Αs1 = 152/(0,9.0,55.435.1000) = 7,1. 10-4m2 = 7,1 cm2 => 4Φ16
246
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός Δοκών και Υποστυλωμάτων
(1) => 435. 103. As1= 0,68. 0,25. x10,7. 103 => x = 60As1 (1a)
(2) => 270 = 435. 103. As1. (0,55-0,4.60As1) => As1 = 19,2.10-4m2 = 19,2 cm2 =>
6Φ20 (18,8 cm2)
-4
(1a) => x= 60. 18,8.10 = 0, 11m =>
εs1 = 3.5.(0,55-0,11)/0,11 = 13%o > εyd => h δεκτό
(1) => 435. 103. As1= 0,68. 0,25. x10,7. 103 => x = 60As1 (1a)
(2) => 180 = 435. 103. As1. (0,55-0,4.60As1) => As1 = 11,0.10-4m2= 19,2 cm2 =>
=> 4Φ20 (12,5 cm2)
-4
(1a) => x= 60. 12,5.10 = 0,08 m => εs1 = 3.5.(0,55-0,08)/0,08 = 19%o => h δεκτό
(1) => 435. 103. As1= 0,68. 1.0. x10,7. 103 => x = 25As1 (1a)
εστω x<hf=0,20
(2) => 152 = 435. 103. As1. (0,55-0,4.25As1) => As1 = 7,2 .10-4m2 => 4Φ16 (8,0 cm2)
(1a) => x= 25. 8,0.10-4 = 0, 04m < hf =>
247
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός Δοκών και Υποστυλωμάτων
4Φ20 2Φ20
2Φ20 ΑΝΑΠΤΥΓΜΑΤΑ
ΠΑΝΩ ΟΠΛΙΣΜΟΥ
2Φ16
ΑΝΑΠΤΥΓΜΑΤΑ
2Φ16 ΚΑΤΩ ΟΠΛΙΣΜΟΥ
7. ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΣΕ ΔΙΑΤΜΗΣΗ
Οι δοκοί, σ΄ αντίθεση με τις συνήθεις πλάκες,
τέμνουσες αστοχίας, η VR2,(τομή α-α) και η VR3
σχεδιάζονται και ελέγχονται έναντι διατμητικής
(τομή β-β ) με τις παρακάτω τιμές:
αστοχίας, γιατί:
VRd2=0,5.v.fcdbw.0,9d (1)
¾ υπόκεινται σε μεγαλύτερη καμπτική ροπή απ όπου ν = 0,7 - fck/200 (MPa)
ό,τι οι πλάκες, και γι αυτό και σε μεγαλύτερη
διατμητική επιπόνηση, μεγαλύτερη Vsd, και VRd3= VRdw +Vcd= 0,9 d. As/s. fsd + Vcd (2)
¾ λόγω του σημαντικά μικρότερου πλάτους Vcd = τRd.bw. d (3)
τους, η αναλαμβανόμενη Vcd από το άοπλο
σκυρόδεμα είναι μειωμένη. fck 12 16 20 25 MPa
τRd 0,18 0,22 0,26 0,30 MPa
6.1 Σχέσεις Υπολογισμού
όπου:
Στην περιοχή του φορέα με καπτοδιατμητική VRdw: η τέμνουσα που αναλαμβάνουν οι συνδετήρες
επιπόνηση στο ισοδύναμο δικτύωμα εκτός από Vcd : η τέμνουσα που αναλαμβάνουν οι επικουρικοί
τις διαμήκεις ράβδους αναπτύσσονται, όπως μηχανισμοί
φαίνεται στο Σχ. 1, και πρόσθετες λοξές ράβδοι,
λοξοί θλιπτήρες και ελκυστήρες. 0,9d/s: ο αριθμός των συνδετήρων (τοποθετημένων
σε απόσταση s) που τέμνει η τομή
Λόγω αυτών των ενδιάμεσων ράβδων, οι
εσωτερικές δυνάμεις προκύπτουν διαφορετικές Από τη σχέση (2) θέτοντας Vsd’ =VRd3
ανάλογα με τη θέση της τομής. προκύπτει:
Γι αυτό, προκύπτουν, όπως σχολιάστηκε στην Αsw΄/s [m2/m] = Vsd’ [kN] –Vcd.[kN]
Ενότητα Η, κεφ. 2 και 12, δύο εσωτερικές η .0,9 d[m].fwd[kN/m2]
248
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός Δοκών και Υποστυλωμάτων
α β γ
8. ΑΡΙΘΜΗΤΙΚΕΣ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ
Α Β 0,6 0,4
2,0 5,0 2,0
300 0,25
200
100
50
242 150
[Vsd]
∆x
EYΡΕΣΗ ΣΥΝΔΕΤΗΡΩΝ
249
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός Δοκών και Υποστυλωμάτων
Τέμνουσα σχεδιασμού για VRd2 Vsd ΄= 212,5 - 0,20.50 = 202,5 kN ν= 0,7-fck/200 = 0,6
9. ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΣΕ ΣΤΡΕΨΗ-
ΒΛΕΠΕ ΚΑΙ ΕΝΟΤΗΤΑ Β, ΚΕΦ. 3 ΚΑΙ ΕΝΟΤΗΤΑ Η, ΚΕΦ. 13
250
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός Δοκών και Υποστυλωμάτων
251
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός Δοκών και Υποστυλωμάτων
Για το σχεδιασμό των υποστυλωμάτων ακολου- ¾ Στον άξονα του εφελκυόμενου οπλισμού,
θούνται, όπως και στην περίπτωση των δοκών, οπότε οι μοχλοβραχίονες των εσωτερικών
τα παρακάτω βήματα: μεγεθών είναι ίδιοι όπως αυτοί στην
περίπτωση της καθαρής κάμψης.
¾ Διαστασιολόγηση Υποστυλωμάτων
Η τιμή της εξωτερικής ροπής τροποποιείται σε
Για λόγους πλαστιμότητας τα υποστυλώματα
διαστασιολογούνται ώστε εs1> εy. Μsd + Nsd .(h/2 - d1) για θλιπτική Nsd ή
Για να εξασφαλιστεί αυτό οι διαστάσεις τους Μsd -Nsd .(h/2 - d1) για εφελκυστική αξονική
επιλέγονται ώστε, όπως αναφέρθηκε στο 80.2, Η σχέση ισοδυναμίας των ροπών είναι η (2):
να ισχύει :
Msd + Nsd (h/2 - d1) = MRdu
Νsd < 0,40 NRdu= 0,40. 0,85 bh.fcd
MRdu = Fcd.(d - 0.4x) + Fsd2 .(d - d2)
Άρα, το εμβαδόν του υποστυλώματος b.h
προκύπτει από τη σχέση: ¾ Στον κεντροβαρικό άξονα του φορέα που
είναι ο άξονας αναφοράς της Μsd, οπότε για
b.h > Nsd /(0.40. 0,85fcd) την διατύπωση της ΜRdu οι μοχλοβραχίονες
των εσωτερικών δυνάμεων μετρούνται από
τον κεντροβαρικό άξονα.
¾ Βασικές Σχέσεις Σχεδιασμού
Η σχέση ισοδυναμίας των ροπών γράφεται:
Όπως φαίνεται στο Σχ. 1 και σχολιάστηκε στο Msd= MRdu
κεφ. Η11, οι σχέσεις ισοδυναμίας αξονικών και
ροπών είναι: MRdu = 0.68fcd.b.h.(h/2 – 0,4x) +
+ As2.σsd2.(h/2 - d2) + As1.σsd1.(h/2 - d1)
Nsd = NRd = Fcd + Fsd2 - Fsd1 (1)
=> Fcd = Nsd + Fsd1 - Fsd2 (1*) Από την ισοδυναμία αξονικών δυνάμεων και
Msd+Nsd (h/2 - d1) = Fcd.(d - 0.4x)+Fsd2.(d - d2) (2) ροπών προκύπτουν οι σχέσεις (1) και (2).
Nsd = NRd = Fcd + Fsd2 - Fsd1 (1)
d2 Fsd2 Msd + Nsd (h/2-d1) = Fcd.(d-0.4x) + Fsd2 .(d-d2) (2)
Msd x 0,4x Λαμβάνοντας υπόψη ότι ισχύει εs1> εy οι σχέσεις
Fcd (1) και (2) αναλύονται στις παρακάτω σχέσεις
Nsd z (1*) και (2*):
Σχ. 10.1 Διαγράμματα παραμορφώσεων Msd + Nsd (h/2 - d1) = 0.68b.x. fcd .(d - 0.4x) +
και τάσεων για κάμψη και αξονική As2.σsd2.(d - d2) (2*)
εS1/(d - x) = 3.5/x (3)
Επισήμανση:
Λόγω της συνύπαρξης της αξονικής δύναμης εs2/(x - d2) =3.5/x (4)
Nsd, η τιμή της καμπτικής ροπής δεν είναι Η διαδικασία τόσο του ελέγχου όσο και του
ανεξάρτητη από τον άξονα αναφοράς της. σχεδιασμού είναι ίδια μ΄ αυτή για δοκούς με
Για να ισχύει η ισοδυναμία εξωτερικών και θλιβόμενο οπλισμό.
εσωτερικών ροπών πρέπει και οι δύο ροπές Ανάλογα με τη μορφή του σχεδιασμού ακολου-
να αναφέρονται στον ίδιο άξονα αναφοράς, ή θούνται τα παρακάτω βήματα:
252
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός Δοκών και Υποστυλωμάτων
♦ Αν είναι γνωστός ο οπλισμός As1 και As2 και ♦ Αν είναι γνωστή η MRdu και ζητείται ο
ζητείται η MRdu, οπλισμός As1 και As2
Από τη σχέση (1*) προκύπτει η τιμή του x Το εμβαδόν Αs2 τίθεται ως ποσοστό του Αs1.
(θέτοντας κατ αρχήν ότι σsd2=fsd, δηλ. ότι εs2> εy)
Στα υποστυλώματα τίθεται συνήθως (λόγω της
και από τη σχέση (2*) προκύπτει η τιμή της MRdu.
εναλλασσόμενης σεισμικής δράσης η οποία
Aντικαθιστώντας την τιμή του x στη σχέση (3) και αποτελεί την κύρια καμπτική δράση στους φορείς
(4) προκύπτει η τιμή των παραμορφώσεων εs1 αυτούς) συμμετρικός οπλισμός, δηλ. Αs2 = Αs1.
και εs2 και ελέγχεται η πλαστιμότητα του φορέα
Αντικαθοστώντας το Αs2 συναρτήσει του Αs1 στις
και κατά πόσον ισχύει η παραδοχή ότι είναι
σχέσεις (1*) και (2*) παραμένουν άγνωστοι
εs2 > εy. μόνον το x και το As1.
Αν προκύψει εs2 < εy τότε: Από την (1*) προκύπτει η τιμή του x συναρτήσει
του As1,
τίθεται στην (1*) και (2*) η τιμή της σs2 ίση με
Αντικαθιστώντας την τιμή αυτή του x στην (2*)
σsd2 = Εs .εsd2
προκύπτει η τιμή του Αs1, και απ΄ αυτήν η τιμή
και επαναλαμβάνεται η διαδικασία. και του Αs2.
Αντικαθιστώντας την τιμή του x στις σχέσεις (3)
και (4) προκύπτουν οι τιμές του εs1 και εs2.
253
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός Δοκών και Υποστυλωμάτων
0,6 0,5
2,0 5,0 2,0
0,25
300 200
[M]
300
200
100
50
242 150
[V]
10
10 [T]
ΚΑΜΨΗ
254
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός Δοκών και Υποστυλωμάτων
• ΔΙΑΤΟΜΕΣ ΕΛΕΓΧΟΥ
ανοιγμα ΑΒ : ΜΑΒ = 152 kNm
παρεια στηριξης Α : MA = -0,9 x 300 = -270 kNm
παρεια στηριξης Β: MB = -0,9 x200 = -180 kNm
• ΔΙΑΤΜΗΣΗ
1. ΕΛΑΧΙΣΤΟΣ ΟΠΛΙΣΜΟΣ
- στο άνοιγμα ρwmin = 0,0016, s= 200 mm } = Φ6/20
- κοντά στις στηρίξεις Φ8/20 σε μήκος: lκρ =2.hp = 2 (0,6-2 .0,05 ) = 1,0 m
3. TΥΠΟΙ ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ
Συνδετήρες Αsw΄/s [cm2/m] = [Vsd [kN] –Vcd.[kN] ]. 10
η .0,9 d[m].fwd[kN/m2]
( η : αριθμός σκελών συνδετήρα)
( Αs΄ : εμβαδόν ενός σκέλους)
255
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός Δοκών και Υποστυλωμάτων
ΣΤΡΕΨΗ
• Τυποι σχεδιασμού
Συνδετήρες As/s[cm2/m] = Tsd[kNm].104
2.Ak [m2].fwd[kN/m2]
Ak=(b-t).(d-t) t=max{2c , Ac/u] u :περίμετρος c : πάχος επικάλυψης
4
Διαμήκης Al [cm2] = Tsd [kNm].10 .u
2.Ak [m2].fsd [kN/m2 ]
• Γεωμετρικά χαρακτηριστικά
t= max{2.3,0, (25.60)/[2.(25+60)] } = 8,8cm = 0,088 m
Ak = (0,25-0,088).(0,60-0088) = 0,088 m2 u = 2.( 25+60) = 170 cm. = 1,7 m.
256
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός Δοκών και Υποστυλωμάτων
Ζητείται το ελάχιστο ύψος δοκού με μήκος, στατικό σύστημα, φορτία και οπλισμό αυτά της δοκού του
προηγούμενου παραδείγματος.
1. ΕΛΕΓΧΟΣ ΣΕ ΚΑΜΨΗ μsd < μlim (για να μην προκυπτει θλιβομενος οπλισμος)
Υποθετουμε d=0,55 m.
Aνοιγμα ΑΒ Διατομη πλακοδοκος hf /d =0,18 , beff / bw = 4 } => μlim = 0,212
2 3
μsd=150/(1,0.d .16.10 / 1,5) = μlim=0,212 => d= 0,26 m
Tsd = 10 kNm
Εστω d=0,55 οποτε t = max{2.3 ,(25.60)/[2.(25+60)] } = 8,8cm = 0,088 m
Ak=(0,25-0,088).(0,60-0088) = 0,088 m2 v=0,70.(0,70-16/200
TRd1=2.v.fcd.Ak.t = Tsd =>
2.0,43.16.1000/1,5.(0,25-0,088).(d-0,088).0,088 = 10 kNm = > d = 0,15 m
2
4. ΕΛΕΓΧΟΣ ΣΕ ΔΙΑΤΜΗΣΗ ΚΑΙ ΣΤΡΕΨΗ (Τsd/TRd1 + Vsd/VRd2) =1
10/[2.0,43.16.1000/1,5.(0,25-0,088).
(d-0,088).0,088]+175/[0,4.0,62.16.1000/1,5.0,9d= =√1 => d = 0,42 m
257
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός Δοκών και Υποστυλωμάτων
Ζητείται το μέγιστο φορτίο δοκού με μήκος, διαστάσεις , στατικό σύστημα και οπλισμό αυτά της δοκού
στο παράδειγμα 10.1.
1. ΕΛΕΓΧΟΣ ΣΕ KΑΜΨΗ
• Ανοιγμα ΑΒ As= 4Φ16 = 8,04 cm2
ω =As.fsd/(b.d.fcd)= 0,042
Απο πινακα πλακοδοκου για hf/d =0,18 και beff/bw =4 => μsd=0,05
2
μsd = μRd = MRd/(b.d .fcd) => MRd = 0,05.1,0.0,55.0,55.16.1000/1,5 =161 kNm
2
Msd=gd.8,0 /8 + (MA+MB)/2 , MA =- 100.2,0-gd.2,02/2 =- 2.gd-200
MB = - 50.2,0-gd.2,02/2 =- 2.gd-100
MsdAB = 6.gd-150 kNm
Msd =MRd => 6.gd-150 = 161 => gd =52 kN/m
• Στηριξη Α, Αs= 6Φ20 =18,9 cm2
ω =As.fsd/(b.d.fcd)= 0,046
Απο πινακα ορθογωνικης διατομης μRd=0,34 => MRd = 270 kNm
MAπαρ = MRd => 0,9 ( 2.gd+200) = 270 => gd=50 kN/m
2. ΕΛΕΓΧΟΣ ΣΕ ΔΙΑΤΜΗΣΗ
258
Ενότητα Λ
ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΣΕ
ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ
ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΟΤΗΤΑΣ
259
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός σε Κατάσταση λειτουργικότητας
1. ΑΡΧΕΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ
Ο ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΩΣ ΕΝΑΡΜΟΝΙΣΗ ΑΝΤΙΤΙΘΕΜΕΝΩΝ ΚΡΙΤΗΡΙΩΝ
1.1 Στόχοι και Κριτήρια του Σχεδιασμού να μην υπερβαίνει τις αντίστοιχες επιτρεπόμενες
τιμές.
Με βάση τον σχεδιασμό σε κατάσταση αστοχίας
(Ο.Κ.Α) εξασφαλίζεται με αρκετό περιθώριο wR ≤ επ w και δR ≤ επ δ,
ασφάλειας ότι ο φορέας όταν θα δεχθεί τα φορτία
του δεν θα αστοχήσει. όπου:
Εκτός, όμως. από την ασφάλεια αυτή πρέπει να wR και δR είναι το άνοιγμα της ρωγμής και το
ελεγχθεί αν ο φορέας όπως σχεδιάστηκε είναι και βέλος στην κρίσιμη διατομή του φορέα για τα
λειτουργικός. Κριτήρια για την λειτουργικότητα φορτία λειτουργίας, και
του φορέα αποτελούν, όπως αναφέρθηκε στην επ w και επ δ είναι οι επιτρεπόμενες τιμές ανά-
ενότητα Α, το μέγεθος των ρωγμων του και του λογα με τη χρήση και το περιβάλλον του φορέα
βέλους του. και δίνονται από πίνακες που υπάρχουν στους
Αυξημένο άνοιγμα ρωγμών αυξάνει τον κίνδυνο κανονισμούς.
και επιταχύνει την διάβρωση του οπλισμού και ο Για συνήθεις φορείς, όπως σχολιάζεται στο κεφ.
περιορισμός του είναι ιδιαίτερα σημαντικός σε 3, η τιμή του επ δ τίθεται ίση με το 1/300 του
φορείς που βρίσκονται σε διαβρωτικό περιβάλ- ανοίγματος του φορέα (απόσταση μεταξύ
λον, όπως δεξαμενές, παραθαλάσσιες κατασκευ- μηδενικών ροπών), η δε επιτρεπόμενη τιμή του
ές, κ.λ.π. ανοίγματος των ρωγμών κυμαίνεται από 0,1 έως
Αυξημένο βέλος εκτός από λειτουργικά προ- 0,4 mm, ανάλογα με τη βλαπτικότητα των
βλήματα που ενδέχεται να ανακύπτουν, δίνοντας συνθηκών του περιβάλλοντος του φορέα (για
την αίσθηση επικείμενης αστοχίας έχει δυσμενή μέτριες συνθήκες τίθεται ίση με 0,2 mm).
επιρροή στην ψυχολογία των χρηστών της
κατασκευής. 1.2 Η Αντίφαση των Κριτηρίων των
Γιαυτό μετά τον σχεδιασμό του φορέα σε κατά- Δύο Σχεδιασμών σε ΟΚΛ και ΟΚΑ
σταση αστοχίας απαιτείται ο έλεγχος του
ανοίγματος των ρωγμών του και του βέλους του Είναι προφανές ότι οι στόχοι και τα κριτήρια των
για τα φορτία που θα δεχθεί, τα φορτία λειτουρ- δύο σχεδιασμών των φορέων για τις δύο κατα-
γίας, τα φορτία του με τις χαρακτηριστικές τους στάσεις: ασφάλειας έναντι αστοχίας (ΟΚΑ) και
τιμές. λειτουργικότητας (ΟΚΛ), είναι αντίθετοι.
Για συνήθεις φορείς ο έλεγχος αυτός παραλεί- Στην ΟΚΑ τα κριτήρια καλού σχεδιασμού είναι
πεται, καθώς τα εμπειρικά κριτήρια (βλ. Ενότητα σημαντικό άνοιγμα ρωγμών και σημαντικό βέλος
κεφ. Δ2) με βάση τα οποία γίνεται η επιλογή των ενώ στην ΟΚΛ τα αντίστοιχα κριτήρια είναι μικρό
διαστάσεων και οι κανονιστικές διατάξεις για την άνοιγμα ρωγμών και μικρό βέλος.
τοποθέτηση του οπλισμού (σχετικά με την Γιαυτό, αντίθετες θα είναι σε μεγάλο βαθμό και οι
διάμετρο και την απόσταση των ράβδων του κατευθύνσεις στην επιλογή των επί μέρους μεγε-
οπλισμού καθώς και το μέγεθος της επικάλυψής θών.
του,βλ. Ενότητα Δ1)) περιορίζουν το μέγεθος των Για παράδειγμα, ενώ για την ΟΚΑ απαιτε-
ρωγμών και των βελών. ται,σχεδιασμός υποοπλιμένων φορέων, με μικρό
Για ειδικούς φορείς, όμως, ο έλεγχος σε κατάστα- As και μεγάλο h, για την ΟΚΛ απαιτείται σχεδια-
ση λειτουργικότητας δεν μπορεί να παραλειφθεί. σμός υπεροπλισμένων κατασκευών, με μεγάλο
As και μικρό h, ώστε να αναπτύσσεται μικρή
Για να εξασφαλιστεί η λειτουργικότητα του φορέα παραμόρφωση του χάλυβα, αφού και το άνοιγμα
πρέπει το άνοιγμα των ρωγμών και το βέλος του των ρωγμών και το βέλος είναι ανάλογα της
παραμόρφωσης του οπλισμού.
260
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός σε Κατάσταση λειτουργικότητας
261
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός σε Κατάσταση λειτουργικότητας
262
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός σε Κατάσταση λειτουργικότητας
Επειδή στις θέσεις των ρωγμών αυξάνεται η sr=1/8 . Acef /As . π.Φ . fct / τm = κ. Φ/ρt
τάση του χάλυβα, για την ισορροπία της ράβδου
στο τμήμα ΑΒ από τη θέση της ρωγμής μέχρι το όπου:
μέσον της απόστασής της sr από γειτονική της
ρωγμή αναπτύσσονται, όπως αναλύεται στην ρt = As /Αcef είναι το γεωμετρικό ποσοστό του
Ενότητα Θ, κεφ. 2.4, για την ισορροπία της οπλισμού ως προς το εμβαδόν της
ράβδου διατμητικές τάσεις, τριβές, οι τάσεις εφελκυόμενης περιοχής Acef και
συνάφειας που ασκούνται από το σκυρόδεμα Φ είναι η διάμετρος της ράβδου.
στη ράβδο.
2.3 Τα Μεγέθη Επιρροής του Ανοίγματος
των Ρωγμών
Από τη σχέση (3) προκύπτει ότι η απόσταση της
ρωγμής και άρα και το άνοιγμά της μειώνεται με:
263
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός σε Κατάσταση λειτουργικότητας
2.4 Απόσταση Ρωγμών και (Φυσική) Λογική Προφανής, επίσης, είναι και η επιρροή της διαμέ-
τρου του οπλισμού, καθώς μικρότερη διάμετρος
Εύκολα συμπεραίνεται η επιρροή της επικά-
για δεδομένο εμβαδόν οπλισμού σημαίνει περισ-
λυψης, καθώς, όπως φαίνεται στο Σχ. 3, όσο
σότερες ράβδους και άρα παρεμπόδιση της
μεγαλύτερη είναι η επικάλυψη τόσο σε μεγαλύ-
ανεξέλεκτης διεύρυνσης της ρωγμής σε περισ-
τερο βάθος παραμένει ανεξέλεκτη η διεύρυνση
σότερες θέσεις,
της ρωγμής η οποία αναχαιτίζεται στη στάθμη
των ράβδων του οπλισμού.
3.1 Τιμή Επιτρεπόμενου Βέλους τ = γ.G = 2δG/l < ft => δ/l =ft/(2G) = 1/(2.150)
Το βέλος δR στην κατάσταση λειτουργίας του
φορέα πρέπει να μην υπερβαίνει μία επιτρεπό- δ/l < 1/300
μενη τιμή δR και η ανίσωση ασφαλείας παίρνει τη
μορφή της σχέσης: Το αναπτυσσόμενο βέλος υπολογίζεται για την
κατάσταση λειτουργίας του φορέα (με τις χαρα-
δ R ≤ επ δR κτηριστικές τιμές φορτίων και τάσεων σκυροδέ-
ματος και χάλυβα).
Για συνήθεις φορείς δεν απαιτείται έλεγχος όταν
η λυγηρότητα του φορέα είναι μικρότερη του 20 3.2 Υπολογισμός του Βέλους για τα
για δοκούς ή του 30 για πλάκες. Φορτία Λειτουργίας
Το βέλος δ ενός φορέα εξαρτάται, όπως φαίνεται
στο Σχ. 1, από:
1. το ενεργό ή κρίσιμο μήκος lo μεταξύ δύο
l διαδοχικών σημείων μηδενικής καμπτικής
ροπής,
γ δ
2. την ακτίνα καμπυλότητας r της γραμμής
κάμψεως του φορέα, ή το αντίστροφό της 1/r
που δηλώνεται ως η καμπυλότητα του
Το επιτρεπόμενο βέλος δίνεται στους κανονι-
φορέα. (Αν θεωρηθεί η γραμμή κάμψεως
σμούς για τα μόνιμα φορτία (πριν τις τοιχοποιίες)
τόξο κύκλου, r είναι η ακτίνα του κύκλου).
της τάξεως του 1ο/250 και για τα μόνιμα και τα
κινητά (μετά τις τοιχοποιίες) της τάξεως του
1ο/500, όπου lo είναι το μήκος του φορέα μεταξύ
r dφ 1/r = dφ/dx
των θέσεων που σχολιάζεται στο κεφ. 55.3.
lo
Η τιμή αυτή προκύπτει από τον περιορισμό η δ
διατμητική τάση τ που θα αναπτυχθεί στην dφ γραμμή κάμψεως
τοιχοποιία να είναι μικρότερη από την διατμητική
αντοχή της. Σχ.3.1 Μεγέθη που καθορίζουν το βέλος δ
Αν το μέτρο ολίσθησης G του τοίχου ληφθεί ίσο
με 150 MPa και η διατμητική αντοχή ίση με 1 ¾ Κρίσιμο Μήκος lo
MPa θα είναι, όπως φαίνεται στο σχήμα: Για μεμονωμένους φορείς ανοίγματος l με
γ = δ/(l/2 σταθερή διατομή το μήκος lo προκύπτεi, όπως
264
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός σε Κατάσταση λειτουργικότητας
265
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός σε Κατάσταση λειτουργικότητας
266
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός σε Κατάσταση λειτουργικότητας
267
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Σχεδιασμός σε Κατάσταση λειτουργικότητας
¾ Η Επιρροή του Ερπυσμού του Άρα η εcc είναι ανάλογη του μεγέθους της
Σκυροδέματος στην Μακροχρόνια τιμή βραχυχρόνιας παραμόρφωσης εc του σκυροδέ-
των Βελών του Φορέα ματος .
Το βέλος δ μακροχρόνια αυξάνει λόγω του εcc = φ. εc= φ. σc/Εc (3)
ερπυσμού του σκυροδέματος. όπου:
Το σκυρόδεμα με το χρόνο συστέλλεται. Η φ είναι ο συντελεστής ερπυσμού
συστολή αυτή με το χρόνο, οριζόμενη ως συ-
Η εcc, λόγω της καμπτικής επιπόνησης, δεν είναι,
στολή ξηράνσεως (shrinkage), όταν ο φορέας
όπως φαίνεται στο Σχ. 9, σταθερή καθ΄ύψος του
είναι αφόρτιστος και ως ερπυσμός* (creep) όταν
φορέα και, γι΄αυτό, αυξάνει το μακροχρόνιο
ο φορέας βρίσκεται υπό μακροχρόνια θλιπτική
βέλος του φορέα, αφού αυξάνει τις ακραίες
τάση.
παραμορφώσεις.
H παραμόρφωση εcs λόγω συστολής ξηράνσεως
είναι ίδια σ΄ όλο το φορέα και, γι΄αυτό. δεν
μεταβάλλει το βέλος του.
εc εcc
Η παραμόρφωση εcc λόγω του ερπυσμού του Msd
σκυροδέματος είναι τόσο πιο μεγάλη όσο πιο
μεγάλη είναι η σταθερή θλιπτική τάση σc που Nsd
ασκείται και τόσο πιο μικρή όσο μεγαλύτερη είναι
η αντίσταση του σκυροδέματος στην παραμόρ-
φωσή του, δηλ. όσο πιο μεγάλο είναι το μέτρο (α) (β)
ελαστικότητας του σκυροδέματος Εc. Σχ. 3.9 Διαγραμμα παραμορφώσεων
------------------------ (α) βραχυχρόνιων
Μπορεί,απλοποιητικά, να αποδοθεί στη διαφυγή με (β) μακροχρόνιων
την πάροδο του χρόνου του πλεονάζοντος που δεν
δεσμεύεται χημικά με το τσιμέντο) νερού του Το μακροχρόνιο βέλος μπορεί να προκύψει
συγκρατούμενου στον ιστό του σκυροδεματος προς
προσεγγιστικά πολλασιάζοντας το βραχυ-
το ξηρότερο περιβάλλον του φορέα.
χρόνιο e2 με έναν συντελεστή Κφ
268
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Αναλυτικές Αριθμητικές Εφαρμογές
Π P1 1,9 Π
6,0
Α. ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΠΛΑΚΑΣ
2. Φορτία
gκι.β = 25 x 0,15 = 3,8 kN/m2 gd = 1,35 x 4,8 = 6,5 kN/m2
gkεπ = 1,0 qd = 1,50 x 2,0 = 3,0 kN/m2
gk = 4,8 kN/m2 ρd = 9,5 kN/m2
3.Στατική Επίλυση
max MΠ1 =9,5. 1,92 /2 = 18 kN/m
¾ Δευτερεύων οπλισμός
Διανομές: 0,2 . 3,83 = 0,8 cm2 => Φ8/30 (1,6 cm2)
Οπλισμός ελεύθερων άκρων: Φ8/30
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Αναλυτικές Αριθμητικές Εφαρμογές
Τα φορτία και τα εντατικά μεγέθη είναι ίδια μ΄αυτά της δοκού στο Σχ. 1. Η δοκός διαφέρει από τη
δοκό στο Σχ. 1 μόνον ως προς το πλάτος της θλιβόμενης ζώνης. Επειδή η πλάκα είναι προς το
θλιβόμενο πέλμα της δοκού συμμετέχει στην ανάληψη των φορτίων της δοκού.
beff
4. Εύρεση Οπλισμού Αs – Στατικός Έλεγχος h
Msd = +128 kNm , θλιβόμενη ζώνη άνω =>
b = beff= 0,25 + 6,0/10 =0,85 m d= 0,50 m
¾ Χωρίς να ληφθεί υπόψην ο θλιβόμενος οπλισμός
(1) => 435. 103. As1= 0,68. 0,85.x.13.3. 103 => x = 57 As (1a)
(2) => 128= 435. 103. As1. (0,50-0,4. 57As1) =>
As1 = 6,5 .10-4m2 => 6Φ12 (Αs1= 6,6 cm2). Τίθεται As2 = 3Φ12 (Αs2= 3,3 cm2)
(1a) => x= 57. 6,6 .10-4 = 0,04 m => εs1 = 3.5.(0,50-0,04)/0,04 = 40%o <68%ο => d δεκτό
(Με βάση την προηγούμενη διάταξη του κανονισμού να μην υπερβληθεί το 20%ο:
Υπολογίζεται το min As
για εc=3,5%ο και εs= 20%ο => x= 3,5/(3,5+20).d =0,125d => z= d-0,4.0,125d= 0,95d =>
As = 128/(0,95. 0,50.435. 103) = 6,2. 10-4 = 6.2 cm2
ή, για να είναι καλοσχεδιασμένο σε κατάσταση λειτουργίας για εc=3,5%ο και εs= 10%ο =>
x= 3,5/(3,5+10).d =0,25d => z= d-0,4.0,25d= 0,9d =>
As = 128/(0,9. 0,50.435. 103) = 6.5. 10-4 = 6,5 cm2
¾ Λαμβάνοντας υπόψη θλιβόμενο οπλισμό Αs2= As1/3=0,33Αs1
(1) Αs1. 435. 103 =0,67. 0,95. x. 13,3.103 + 0,33As1. 435. 103 => x= 18As1 (1a)
(2) 120 = 0,67. 0,95. 18As1. 13,3.103(0,50-0,4. 18As1) + 0,33As1. 435. 103 (0,50 –0,05)
271
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Αναλυτικές Αριθμητικές Εφαρμογές
ΣΧΕΔΙΑΣΗ ΟΠΛΙΣΜΩΝ
Δ1 Δ1
Π Π
Ξυλότυπος 1 Ξυλότυπος 2
α 6Φ16
2Φ18
Φ12/10
α 4Φ16
Μηκοτομή δοκού Δ1
4Φ16 4Φ16
2Φ18
2Φ18
6Φ16
6Φ16
Εγκάρσια τομή α-α δοκού Δ1 Σχ.1 Εγκάρσια τομή α-α δοκού Δ1 Σχ.2
272
273 Αναλυτικές Αριθμητικές Εφαρμογές
12 2 Στο σχήμα δίνεται ο ξυλότυπος μικρού κτίσματος αποτελούμενος από πλάκες πάχους 20 cm,
δοκούς 25/60 και υποστυλώματα 30/30. Τα φορτία των πλακών είναι: gεπ,k=1.00kN/m2,
qk=5.00kN/m2. Υλικά C20/25, S500s. Επικάλυψη οπλισμού 3 cm.
Ζητείται ο υπολογισμός και η σχεδίαση του οπλισμού των πλακών και των δοκών.
Π3 2,00
Δ1 Δ2 Δ3
Π1 6,25
κενό Π2
A.ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΠΛΑΚΩΝ
1. Φορτία
gκι.β = 25 . 0,20 = 5,0 kN/m2
gkεπ = 1,0
gk = 6,0 « ρd = 1,35. 6,0 + 1,5. 5,0 = 15,6 kN/m2
2. Στατική Επίλυση
Στατικά συστήματα: ΠΛΑΚΑ Π1 ΠΛΑΚΑ Π2, Π3
l = 6,0 m l = 2,0 m
H πλάκα Π2 είναι τριέρειστη. Αντιστοιχεί στο μισό μιας
στενόμακρης τετραέρειστης πλάκας η οποία μπορεί να
ισοδυναμηθεί με μια διέρειστη και η τριέρειστη με μισή
διέρειστη, δηλ. πρόβολο.
273
ΜΕΡΟΣ
274 ΙΙΙ Αναλυτικές Αριθμητικές Εφαρμογές
1. Στατικό Σύστημα:
Δ1-Δ2-Δ3
[Μs]
Δ4
[Μs]
6,00 m
2. Φορτία: gd,ι.β = 25. 0,25 . (0,60 – 0,20) = 2,5 kN/m2
Από πλάκα δοκοί Δ1 , Δ3: ρd, πλάκας = 15,6 . 6,0/2 = 46,8
Από πλάκα δοκός Δ2: gd, πλάκας = 15,6 . 2,0 = 31,2
Συνολικό φορτίο: Δ1 , Δ3: ρd=2,5+46,8 = 49,3 kN/m2
Δ2 ρd=2,5+31,2 = 33,7 kN/m2
2 . Στατική Επίλυση:
¾ Δοκός Δ1-Δ2-Δ3
Λόγω του μικρού μήκους και φορτίου της Δ2, η καμπτική ροπή της αναμένεται αρνητική στο
άνοιγμά της, οπότε κρίσιμες διατομές είναι αυτές της στήριξης (διατομές με τη μεγαλύτερη αρνητική
ροπή). Γι΄αυτό, αρκεί ο υπολογισμός της καμπτικής ροπής μόνον των πρόβολων δοκών Δ1 και Δ2
στην παρειά της στήριξης (κρίσιμη διατομή).
max MΔ1 = max MΔ3= 49,3. 2,02 /2= 98,6 kNm
¾ Δοκός Δ4
Κρίσιμη διατομή στο μέσον του ανοίγματος : max MΔ4 = 33,7. 6,02 /8 = 153 kNm
274
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Αναλυτικές Αριθμητικές Εφαρμογές
¾ Υπολογισμός Οπλισμού:
Δοκός Δ1-Δ2-Δ3 As1 = 98,6/(435.103. 0,9 .0,55) = 4,6. 10-4 m2 =4,6 cm2 => 4 Φ12
Τίθεται As2 => 2Φ12
Δοκός Δ4 As1 = 153/(435.103. 0,9 .0,55) = 6,9. 10-4 m2 = 6,9 cm2 => 5 Φ14
Τίθεται As2 => 3Φ14
ΣΧΕΔΙΑΣH ΟΠΛΙΣΜΟΥ
Π3 1,9
Δ3 Δ2 Δ3
Π1 6,25
κενό Π2
Ξυλότυπος
4Φ12
1Φ12
2Φ14
4Φ12 α 5Φ12
β
Φ8/8
2Φ14
2Φ12 α
7Φ12 β 2Φ12
2Φ12
5Φ12
2Φ14
7Φ12 α-α
2Φ12 β-β
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Αναλυτικές Αριθμητικές Εφαρμογές
Κάθε υποστύλωμα θα φέρει θλιπτικό φορτίο ίσο με το βάρος του και το μισό φορτίο της δοκού.
Νsd = 25.(0,40-0,15).(0,40-0,15).4,0 + 45,6.6,0/2 = 143 kN.
Η δρώσα θλιπτική δύναμη είναι μικρό ποσοστό της θλιπτικής αντοχής των υποστυλωμάτων.
Είναι: Νsd/ ΝRdu = 143/1863 =0,08.
Επειδή το ποσοστό αυτό είναι μικρότερο από το 35% η εντατική κατάσταση των υποστυλωμάτων
αντιστοιχεί (βλ. διάγραμμα αλληλεπίδρασης Νsd και Msd) σε ακραίες παραμορφώσεις αστοχίας
εc=3,5‰ και εs1 > εy=2,2‰
Oι τιμές των εs προκύπτουν από τις σχέσεις (παραδοχή επιπεδότητας διατομής)
εs1/3.5‰ = (d-x)/x => εs1 =3.5‰ .(0.35-x)/x (1)
εs2/3.5‰ = (x-d1)/x => εs2 =3.5‰ .(x-0,05)/x (2) => σsd2 = 2.105. 3.5%ο .(x-0,05)/x [MPa]
Δ. Όπως φαίνεται από το διάγραμμα αλληλεπίδρασης, μειούμενης της Νsd κάτω από
12.4 Στο σχήμα δίνεται ο ξυλότυπος μικρού μονώροφου κτίσματος. Το πάχος της πλάκας είναι
. 20cm, οι διαστάσεις των δοκών 30/60 και των υποστυλωμάτων 30/30.
Οπλισμός υποστυλωμάτων 4Φ16. Φορτία πλάκας gεπ,k=1.00kN/m2, qk=2.00kN/m2.
Υλικά: C20/25, S500s. 6.60
Ζητούνται:
0.30
K2 (30/30) K3 (30/30)
4Φ16 4Φ16
Δ2 30/60
Δ3 30/60
5.00
(β) Να ελεγχθεί η καταλληλότητα του πάχους,
h= 20cm, της πλάκας σε κατάσταση
λειτουργικότητας και αστοχίας. K1 (30/30) K4 (30/30)
0.30
4Φ16 4Φ16
2. Για τις δοκούς Δ1 και Δ3:
(α) Να εντοπιστούν και αιτιολογηθούν οι διαφορές
Δ1 30/60
στον τύπο επιπόνησης των δύο δοκών.
2.15
(β) Να υπολογιστούν τα φορτία και τα εντατικά μεγέθη
των δύο δοκών. 0.30
3.30
(γ) Να εντοπιστούν και αιτιολογηθούν οι διαφορές στη
διαμόρφωση του εγκάρσιου και διαμήκους οπλισμού των δύο δοκών.
3. Για την δοκό Δ1:
(α) Να υπολογιστούν και να σχεδιαστούν, σε κατά μήκος και εγκάρσια τομή, οι οπλισμοί της
δοκού.
(β) Να ελεγχθεί η καταλληλότητα του ύψους, h=60cm, της δοκού.
(γ) Να σχεδιαστούν σε κατά μήκος τομή της δοκού οι ρωγμές που θα εμφανιστούν αν
υπερβληθεί η αντοχή της δοκού για κάθε τύπο επιπόνησής της εντοπίζοντας τη θέση
και τη μορφολογία των ρωγμών
4 Για τη δοκό Δ3:
(α) Αν κατά την επιπόνηση της δοκού, εμφανιστεί καμπτική ρωγμή στο μέσον της δοκού
που να εκτείνεται 37cm καθύψος, να εκτιμηθεί το βάθος της θλιβόμενης ζώνης στη θέση
αυτή και για την επιπόνηση αυτή (θεωρώντας μηδενική την εφελκυστική αντοχή του
σκυρ/τος).
(β) Να εκτιμηθεί κατά πόσον η ρωγμή του προηγούμενου ερωτήματος αντιστοιχεί σε καμπτική
αστοχία της δοκού, λαμβάνοντας υπόψη ότι, κατά την αστοχία της δοκού, οι ακραίες
παραμορφώσεις στη θέση της ρωγμής είναι εc=-0.0035 και εs1=0.015.
1. ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΠΛΑΚΑΣ
l = 6.30m l ≈ 3.15m
Κρίσιμες διατομές: στο αμφιέρειστο τμήμα: στο μέσον
στο πρόβολο τμήμα: στην παρειά της δοκού σ΄απόσταση 3,0 m
από το ελεύθερο άκρο.
Καμπτική ροπή στις κρίσιμες διατομές:
Μsd = ρd.l2/8 = 11.1x6.32/8 = 54,3 kNm στo αμφιέρειστo τμήμα
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Αναλυτικές Αριθμητικές Εφαρμογές
ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΟΠΛΙΣΜΟΥ
K2 (30/30) K3 (30/30)
4Φ16 4Φ16
Φ
Φ10/
K1 (30/30) K4 (30/30)
4Φ16 4Φ16
ισορροπία των ροπών στον κόμβο δοκού Δ1 και πλάκας, αλλά όχι
στον κόμβο δοκού Δ3 και πλάκας. [Στην δοκό Δ3 εμφανίζονται στρεπτικές παραμορφώσεις
(έμμεση στρέψη) αλλά όχι στρεπτική επιπόνηση].
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Αναλυτικές Αριθμητικές Εφαρμογές
2(β) Καμτοδιατμητικά φορτία δοκών: Οι δοκοί φέρουν το ίδιο βάρος τους και το φορτίο από την
πλάκα που τους αντιστοιχεί. Στη δοκό Δ1 αντιστοιχεί το φορτίο του πρόβολου τμήματος, στη
δοκό Δ3 το φορτίο του μισού αμφιέρειστου τμήματος.
Ίδιο βάρος δοκών: gdι.β =1,35. 25. 0,30 . (0,60-0,20) = 4,0 kN/ m
Φορτίο Δ1 από πλάκα: ρd,πλ. = 11,1.3,30 = 36,6 kN/ m
Φορτίο Δ3 από πλάκα: ρd,πλ. = 11,1. 6,60/2 = 36,6 kN/ m
Συνολικό φορτίο και για την Δ1 και για την Δ3: ρd = 4,0 +36,6 = 40,6 kN/m
Στρεπτικό φορτίο δοκού Δ1: mT = ρd,πλ.l2/2 =11,1. 3,152/2 .1,0 = 55,0 kNm/m
Εντατικά μεγέθη Στο σχήμα δίνονται τα στατικά συστήματα και τα διαγράμματα καμπτικής
ροπής Msd, τέμνουσας Vsd και στρεπτικής ροπής Tsd για τις δύο δοκούς.
Δ3 Δ1
Μsd
vsd
Tsd
Η τιμή της Msd στην παρειά της στήριξης (κρίσιμης διατομής) της Δ1 είναι:
Msd = 40,6 . 2,152/2 = 93,5 kNm
Η τιμή της Msd στο μέσον της Δ3 είναι Msd = 40,6 . 5,32/8 = 141 kNm
Η τιμή της Vsd στην παρειά της στήριξης της Δ1 είναι Vsd = 40,6 . 2,15 = 87,5 kN
Η τιμή της Vsd στη στήριξη της Δ3 είναι Vsd = 40,6 . 5,3/2 = 107,5 kN
Η τιμή της Τsd στην παρειά της στήριξης της Δ1 είναι Τsd = mT.l = 55,0. 2,15 = 118 kNm
2(γ) Διαφορές στη διαμόρφωση του διαμήκους οπλισμού:
Στη δοκό Δ3 ο διαμήκης οπλισμός διατάσσεται ισοκατανεμημένος στα πέλματα της δοκού (γιατί
οι καμπτικές ρωγμές είναι διαμπερείς με μεγάλο άνοιγμα στα πέλματα) ενώ στη δοκό Δ1 εκτός
από τον καμπτικό οπλισμό σταπέλματα της δοκού διατάσσεται και στρεπτικός διαμήκης
οπλισμός ισοκατανεμημένος στην περίμετρο της διατομής της δοκού (γιατί οι στρεπτικές
ρωγμές είναι επιφανειακές με σταθερό άνοιγμα)
Διαφορές στη διαμόρφωση του εγκάρσιου οπλισμού
Και στις δύο δοκούς ο εγκάρσιος οπλισμός αποτελείται από κλειστούς συνδετήρες αλλά στη
δοκό Δ1 λόγω της συνύπαρξης της στρεπτικής επιπόνησης οι συνδετήρες έχουν μόνο δύο
σκέλη (δεν μπορεί να είναι τετράτμητοι καθώς η στρεπτική ρωγμή είναι επιφανειακή και δεν
επιπονούνται τα εσωτερικά σκέλη των συνδετήρων). Επειδή η στρεπτική ρωγμή έχει σταθερό
άνοιγμα σε όλη την περίμετρο της δοκού οι συνδετήρες επιπονούνται το ίδιο παντού και πρέπει
να δίνεται ιδιαίτερη προσοχή στην αγκύρωσή τους.
3. ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΔΟΚΟΥ Δ1
3(α) ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΚΑΜΠΤΙΚΟΥ ΟΠΛΙΣΜΟΥ
Από το 2(β) προέκυψε Msd = -93,5 kNm
Γεωμετρικά και τεχνολογικά στοιχεία : θλιβόμενη ζώνη κάτω => b = bW= 0,30 m
d= h-d1 = 0,60 - 0,05 = 0,55 m (d1 = c-Φσυν-Φ/2 = 3-1-2/2 = 5 cm)
C20/25 => fcd = 20.103/1.50 = 13.3. 103 kN/m2
S500 =>fsd = 500.103/1.15 = 435. 103 kN/m2
εy= 435.103/2.106 = 2.2 %o
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Αναλυτικές Αριθμητικές Εφαρμογές
Στοιχεία διατομής
t= (30.60)/[2.(30+60)] = 0,10 m Ak=(0,30-0,10).(0,60-0,10) = 0,10 m2
Σχέσεις υπολογισμού (για γωνία κλίσης ρωγμών θ=45ο)
Συνδετήρες:
Asw / s= Tsd[kNm] = 118 /(2 .0,10 .435.103) = 12,5. 10-4 m2 /m =12,5 cm2/m
2.Ak[m ].fwd[kN/m2]
2
Διαμήκης:
Al = Tsd [kNm].u = 118 [2.(0,30+0,60)]/(2.0,10. 435 .103) =22,5. 10-4 m-2 =22,5 cm2
2.Ak [m2].fsd [kN/m2 ]
Αριθμός ράβδων για να είναι ισοκατανεμημένοι στην περίμετρο: 6 Επειδή, όμως οι ράβδοι δεν
πρέπει να απέχουν μεταξύ τους περισσότερο από 25 cm τοποθετούνται 12 ράβδοι.
Εμβαδόν μιας ράβδου 22,5/12 = 1,90 cm2 => Φ16
Φ12/8 6Φ16
α 6Φ16
4Φ16
α 5Φ16 5Φ16
α-α
3(γ) Η ΘΕΣΗ ΚΑΙ ΜΟΡΦΟΛΟΓΙΑ ΤΩΝ ΡΩΓΜΩΝ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΑΣΤΟΧΙΑ ΤΗΣ ΔΟΚΟΥ Δ1
φαίνεται στα παρακάτω σχήματα για κάθε τύπο επιπόνησης:
(α) (δ) (γ)
(β)
Καμπτοδιατμητική αστοχία
(ζ) (ε)
Στρεπτική αστοχία
Καμπτική ρωγμή (α): Κάθετη στο διαμήκη ελκυστήρα στην παρειά της στήριξης, διαμπερής,
με μειούμενο άνοιγμα καθ ύψος
Καμπτική ρωγμή (β): Παράλληλη με το διαμήκη θλιπτήρα υπό μορφή σύνθλιψης
του σκυροδέματος. Αντιστοιχεί σε αστοχία της θλιβόμενης ζώνης
Διατμητική ρωγμή (γ): Λοξή με διεύθυνση προς τη στήριξη (διεύθυνση λοξού θλιπτήρα),
διαμπερής σε απόσταση d από την παρειά της στήριξης
(σύμφωνα με τον κανονισμό). Αντιστοιχεί σε αστοχία του λοξού
ελκυστήρα του σκυροδέματος.
Διατμητική ρωγμή (δ): Λοξή με διεύθυνση προς τη στήριξη (διεύθυνση λοξού θλιπτήρα)
υπό μορφή σύνθλιψης του σκυροδέματος. Αντιστοιχεί σε αστοχία
του λοξού θλιπτήρα του σκυροδέματος.
Στρεπτική ρωγμή (ε): Σπειροειδής επιφανειακή ρωγμή (με κλίση προς τη στήριξη από
τη μεριά της πλάκας) με σταθερό άνοιγμα σε όλη τη διαδρομή της.
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Αναλυτικές Αριθμητικές Εφαρμογές
4(α) Αφού είναι μηδενική η εφελκυστική αντοχή η ρωγμή εκτείνεται μέχρι τον ουδέτερο άξονα.
Άρα είναι x= d-0,37 m = 0,55-0,37 = 0,18 m.
4(β) Λόγω της παραδοχής για επιπεδότητα των διατομών το διάγραμμα παραμορφώσεων
καθύψος της διατομής είναι γραμμικό.
Άρα x= εc .d/(εc+εs1) = 3,5. 0.55/(3,5+15)=0,15 m<0,18 m.
Άρα η ρωγμή στο 4(α) δεν αντιστοιχεί σε αστοχία της δοκού αφού έχει
περιθώριο να επεκταθεί και άλλο.
5(α) Το υποστύλωμα Κ1 δέχεται το ένα τέταρτο του φορτίου του αμφιέρειστου τμήματος της
πλάκας και όλο το φορτίο του πρόβολου τμήματος της πλάκας.
Είναι Νsd =11,1. [(6,60.5,60)/4+3,30.2,15]=169 kN.
5(β) Στο υποστύλωμα συνυπάρχει με την καμτική αντοχή και αξονική δύναμη, ενώ
Νsd
στη δοκό η αξονική δύναμη είναι μηδενική. Στο σχήμα φαίνεται η μεταβολή της
καμπτικής αντοχής συναρτήσει της τιμής της αξονικής (διάγραμμα
αλληλεπίδρασης ροπής και αξονικής).
Για μικρές τιμές της αξονικής η αντοχή του υποστυλώματος είναι μεγαλύτερη
απ΄αυτήν της αντίστοιχης δοκού, ενώ για μεγάλες τιμές μπορεί η αντοχή του να Msd
είναι μικρότερη. (Συνήθως τα υποστυλώματα για λόγους πλαστιμότητας
διαστασιολογούνται με μεγάλες διαστάσεις και η αξονική είναι μικρό ποσοστό της αξονικής του
αντοχής και άρα η καμπτική αντοχή τους είναι μεγαλύτερη απ΄αυτήν αντίστοιχης δοκού).
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Αναλυτικές Αριθμητικές Εφαρμογές
4,0
3,0 Π1
Π1
20
20
Δ1 30/60 Δ1 30/60
Δ1 30/60
2,0 Π2
3,,0 Π1 20
20
6,6
3,15 3,15
ΣΤΕΓΑΣΤΡΟ Β ΣΤΕΓΑΣΤΡΟ Γ
Για λόγους τυποποίησης υιοθετείται ίδια διαστασιολόγηση και για τους τρεις τύπους
στεγάστρων ως εξής:
Π1: h=20 cm As1=> Φ10/10
Π2: h=20 cm As1=> Φ10/10,
Δ1: b/h=20/60 cm As1=> 4Φ12, Αs2=> 2Φ12, Αsw => Φ8/10
Υποστυλώματα: b/h=30/30 cm As => 4Φ14
Στην πλάκα των στεγάστρων Α και στη θέση της δοκού Δ1 τοποθετείται (αβαρές) διαχωριστικό
κιγκλίδωμα.
Ζητούνται:
1. (α) Σκαριφήματα οπλισμού πλακών στεγάστρων Α και Β.
(β) Ποιοτική αξιολόγηση (χωρίς υπολογισμούς) των τριών τύπων στεγάστρων από πλευράς
στατικής επάρκειας (εντοπισμός του τύπου με το μεγαλύτερο περιθώριο ασφάλειας)
2. Κατά τη διάρκεια εορταστικής εκδήλωσης στον υπερκείμενο χώρο των πλακών των
στεγάστρων παρατηρήθηκαν ρωγμές στις πλάκες και την δοκό Δ1 των στεγάστρων, όπως
αυτές απεικονίζονται στα παρακάτω σκαριφήματα.
Εντοπίστε τον τύπο και τις αιτίες των αστοχιών αυτών.
Από επιτόπια έρευνα προέκυψαν οι παρακάτω αποκλίσεις μεταξύ κατασκευής και μελέτης:
Στέγαστρα Α
α) Το ένα ελεύθερο άκρον της πλάκας είχε υποστηριχθεί με κορμούς δένδρων, όπως
φαίνεται στο σχήμα.
β) Ο κύριος οπλισμός της πλάκας βρέθηκε σε βάθος 8 cm από την επάνω επιφάνειά της.
γ) Οι δίτμητοι συνδετήρες Φ8/20 της δοκού Δ1 με τετράτμητους συνδετήρες Φ8/40.
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Αναλυτικές Αριθμητικές Εφαρμογές
Στέγαστρα Β
Απουσία οπλισμού διανομής στην πλάκα.
Ρ2
Π1
20
Δ1
P1 Δ1 Δ1
Π1
20
Στέγαστρα Α Στέγαστρα Β
1.(α) Τα σκαριφήματα των οπλισμών της πλάκας δίνονται στα παρακάτω σχήματα.
Το στατικό σύστημα των πλακών και στα δύο στέγαστρα είναι αμφίπλευρος πρόβολος.
(Στήριξη της δοκού αποτελεί η δοκός η οποία έχει παραμείνει στην ίδια θέση και στα
δύο στέγαστρα).
Δ1
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Αναλυτικές Αριθμητικές Εφαρμογές
(β) Επειδή και στα τρία στέγαστρα όλοι οι φορείς τους έχουν τις ίδιες διαστάσεις και οπλισμό έχουν
τις ίδιες αντοχές. Ασφαλέστεροι θα είναι οι φορείς των στεγάστρων που δέχονται τη μικρότερη
επιπόνηση. Εξετάζονται ξεχωριστά πλάκες, δοκοί και υποστυλώματα:
Πλάκες: Οι πλάκες στα στέγαστρα Α και Β είναι το ίδιο σφαλείς αφού έχουν το ίδιο στατικό
σύστημα και το ίδιο άνοιγμα και άρα την ίδια επιπόνηση. Οι πλάκες στα στέγαστρα Γ αν είναι
κατάλληλα οπλισμένες (βλ. ερώτημα 2) έχουν μεγαλύτερη ασφάλεια γιατί δέχονται μικρότερη
επιπόνηση. ΟΙ πρόβολοι πλάκες στα στέγαστρα Α και Β ισοδυναμούν από πλευράς καμπτικής
επιπόνησης με αμφιέρειστες πλάκες ανοίγματος 2x3,15 = 6,0 m. Oι πλάκες στα στέγαστρα Γ είναι
φορείς δύο κατά πολύ μικρότερων ανοιγμάτων.
Δοκοί Οι δοκοί στα στέγαστρα Α και Β είναι το ίδιο ασφαλείς καθώς δέχονται το ίδιο φορτίο από τις
πλάκες (το συνολικό φορτίο τους). Το στατικό σύστημα της Δ1 στα στέγαστρα Α είναι αμφίπλευρος
πρόβολος ανοίγματος 3,15 m ο οποίοςς είναι ισοδύναμος στατικά με αμφιέρειστη δοκό ανοίγματος
6,30 m που είναι το στατικό σύστημα των δοκών Δ1 στα στέγαστρα Β. Στα στέγαστρα Γ, οι δοκοί
έχουν το ίδιο στατικό σύστημα με αυτές στα στέγαστρα Β αλλά δέχονται μικρότερο φορτίο από τις
πλάκες και, γι αυτό επιπονούνται λιγότερο και, άρα, είναι πιο ασφαλείς.
Υποστυλώματα: Αφού όλα τα υποστυλώματα έχουν τις ίδιες διαστάσεις και τον ίδιο οπλισμό έχουν
την ίδια αξονική αντοχή. Και τα τρία στέγαστρα έχουν την ίδια έκταση και τις ίδιες διαστάσεις των
φορέων τους και γι αυτό δέχονται το ίδιο συνολικό φορτίο. Τα υποστυλώματα στα στέγαστρα Α
φέρουν όλο αυτό το φορτίο, στα στέγαστρα Β φέρουν το μισό και στα στέγαστρα Γ ακόμη
μικρότερο φορτίο (αφού το αναλαμβάνουν ακόμη περισσότερα υποστυλώματα). Άρα πιο ασφαλή
από πλευράς αξονικής επιπόνησης είναι τα υποστυλώματα Γ, μετά τα Β και τα λιγότερο ασφαλή τα
στέγαστρα Α΄. Η ασφάλειά τους από πλευράς καμπτικής ικανότητας (ανάληψης σεισμικής
επιπόνησης) σχολιάζεται στο ερώτημα 3.
2. Στέγαστρα Α: Η ρωγμή στο μέσον του ανοίγματος του ενός προβόλου της πλάκας οφείλεται
στην τοποθέτηση των κορμών οι οποίοι λειτούργησαν ως στήριξη και άλλαξαν το στατικό
σύστημα της πλάκας σε μονοπροέχουσα με συνέπεια το εφελκυόμενο πέλμα στο ένα άνοιγμα να
μετατεθεί στην κάτω πλευρά στην οποία δεν υπήρχε οπλισμός.
Η ρωγμή στη δοκό Δ1 οφείλεται σε αστοχία του λοξού σπειροειδούς θλιπτήρα που αναπτύσσεται
λόγω της στρεπτικής επιπόνησης της δοκού η οποία δε φαίνεται να έχει ληφθεί υπόψη στο
σχεδιασμό. Με βάση τη διέυθυνσή της θα μπορούσε να αφ
ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ Αναλυτικές Αριθμητικές Εφαρμογές
12.6 Αμφιέρειστη δοκός διαστάσεων 30/55 και ανοίγματος 6m με διαμήκη οπλισμό, As1,
αποτελούμενο από πέντε ευθύγραμμες ράβδους Φ16 μήκους
5,95 m και εγκάρσιο οπλισμό δίτμητων συνδετήρων Φ10/12
0,4 m G
επιπονείται με συγκεντρωμένα φορτία G σε απόσταση 0,40 m
από τα άκρα της δοκού, όπως φαίνεται στο σχήμα. Το ίδιο
βάρος της δοκού να αμεληθεί.Υλικά: C20/25, S500. 4Φ12
Ζητούνται:
1. Η μέγιστη τιμή των φορτίων G που μπορεί l = 6,0 m
ν΄αντέξει η δοκός.
2. Τα ποιοτικά διαγράμματα κατά μήκος της δοκού (ζητείται μόνον η μορφή, όχι τιμές)
(α) της καμπτικής αντοχής MRdu,
(β) των διατμητικών αντοχών VRd2 και VRd3 και
(γ) των στρεπτικών αντοχών ΤRd1, ΤRd2 και ΤRd3.
3. (α) Να προταθεί νέα διαμόρφωση του εφελκυόμενου διαμήκους οπλισμού (ο οποίος θα
παραμείνει 5Φ16) ώστε να αυξηθεί η μέγιστη τιμή των φορτίων G της δοκού.
(β) Νέα διαμόρφωση του θλιβόμενου διαμήκους οπλισμού θα επηρεάσει σημαντικά τη
μέγιστη τιμή των φορτίων G και γιατί;΄
(γ) Να εντοπιστούν ενδεχόμενες αλλαγές λόγω της νέας διαμόρφωσης του διαμήκους
οπλισμού στη μορφή των διαγραμμάτων του ερωτήματος 2.
(δ) Να εντοπιστούν ενδεχόμενες αλλαγές στα διαγράμματα του ερωτήματος (2), όταν
στη δοκό αντί των φορτίων G δρα ομοιόμορφο κατανεμημένο φορτίο q.
Aνίσωση Ασφαλείας
VRd3 ≥ Vsd ΄΄=> 289 = Vsd –Δx. ρd = ρd .6,0/2 - (0,40/2+0,55). ρd => max ρd = 128 kN/m
VRd2 ≥ maxVsd’ => 592 = Vsd ΄= ρd .6,0/2 - 0,40/2. ρd => max ρd = 211 kN/m
Μέγιστο Φορτίο Δοκού: => maxρd = 23,1 kN/m
2. (α) Διάγραμμα της καμπτικής αντοχής MRdu κατά μήκος της δοκού
Είναι: MRdu = As1.σsd.(d-0.4x) Το As1 παραμένει σταθερό. Θεωρώντας και το x σταθερό κατά
μήκος της δοκού η καμπτική αντοχή προκύπτει ανάλογη της τάσης του οπλισμού σsd.
Η τάση του οπλισμού δίνεται από τη σχέση σsd = 4fbd.l/Φ ≤ fsd (α)
Για να αναπτυχθεί η μέγιστη τάση fsd η απαιτούμενη απόσταση από το άκρον των ράβδων
υπολογίστηκε στο ερώτημα 1 ίση με lb =0,87 m.
Άρα το ζητούμενο διάγραμμα είναι η γραφική παράσταση της σχέσης (α) κατά μήκος του
φορέα και δίνεται στο σχήμα.
0,87
0,87
[ ΜRdu ΤRd3]
(α) Διάγραμμα VRd2 , VRd3 και ΤRd1, ΤRd2 και ΤRd3 κατά μήκος της δοκού.
Όλα τα γεωμετρικά και τεχνολογικά μεγέθη που διαμορφώνουν τις παραπάνω αντοχές
εξαιρουμένης της ΤRd3 είναι σταθερά. Γι αυτό, η τιμή των αντοχών αυτών στις διατομές κατά
μήκος του φορέα παραμένει σταθερή και τα διαγράμματα έχουν τη μορφή που φαίνεται στο
σχήμα:
H στρεπτική αντοχή ΤRd3 είναι ανάλογη της σsd του διαμήκους οπλισμού και, γι αυτό η μορφή
του διαγράμματος θα είναι αυτή της ΜRdu .
(β) Για να αυξηθεί η μέγιστη τιμή των φορτίων G πρέπει να αυξηθεί η καμπτική αντοχή του φορέα
στη θέση αυτή και, γι΄ αυτό, πρέπει να
αυξηθεί η μέγιστη τάση σsd του
διαμήκους οπλισμού που μπορεί να lo
αναπτυχθεί στη θέση αυτή. Για να συμβεί
αυτό πρέπει να αυξηθεί η απόσταση της κρίσιμης διατομής από το άκρον των ράβδων και άρα
οι ράβδοι πρέπει να διαμορφωθούν όπως φαίνεται στο σχήμα.
ΜΕΡΟΣ
290 ΙΙΙ Αναλυτικές Αριθμητικές Εφαρμογές
(γ) Λόγω της νέας διαμόρφωσης του οπλισμού, το διαθέσιμο μήκος αγκύρωσης σε μια θέση του
φορέα σε απόσταση l από το άκρον του είναι: l+lo.
Λόγω της πρόσθετης συγκεντρωμένης δύναμης τριβής που αναπτύσσεται στη θέση κάμψης
των ράβδων το απαιτούμενο μήκος αγκύρωσης είναι 30% μικρότερο:
Είναι: (l+lο) = 0,7.Φ/4. σsd /fbd => σsd = 4fbd.0,7(l+lο)/Φ ≤ fsd (β)
Τα διαγράμματα της ΜRdu και ΤRd3 είναι ανάλογα της σsd και τα διαγράμματά τους θα έχουν τη
μορφή του διαγράμματος της σχέσης (β) κατά μήκος του φορέα, όπως φαίνεται στο σχήμα:
(γ) Η παρουσία του θλιβόμενου οπλισμού δεν επηρεάζει σημαντικά την καμπτική αντοχή του φορέα
(γι αυτό και δεν ελήφθη υπόψη στον υπολογισμό της καμπτικής αντοχής), καθώς η απόσταση
της θλιπτικής του δύναμης Fsd2 από την θλιπτική δύναμη Fcd του θλιβόμενου σκυροδέματος είναι
σχεδόν μηδενική. Γι αυτό και η μειωμένη τάση του δεν επηρεάζει την καμπτική αντοχή και άρα
και την μέγιστη τιμή των φορτίων G.
(δ) Η αντοχή του φορέα σε μια θέση του είναι ανεξάρτητη της φόρτισής του και γι αυτό δεν
αλλάζουν τα διαγράμματα στο ερώτημα 2 και 3. Αυτό που αλλάζει με τη φόρτιση είναι η
φέρουσα ικανότητα του φορέα γιατί αλλάζει η θέση της κρίσιμης διατομής. Στην περίπτωση του
ομοιόμορφου φορτίου η κρίσιμη διατομή σε κάμψη είναι στο μέσον του φορέα, όπου η αντοχή
του είναι μεγαλύτερη απ΄ότι στις θέσεις των συγκεντρωμένων φορτίων.
290
ΜΕΡΟΣ ΙV
ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ
ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ
291
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
292
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
(α)
α
α α-α
293
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
Π1 Π2 Π1 C20/25
S500s
Β
Π
Π4 Π3 Π Π
Π3
Α
Γ Π ..............
..............
Βλ. Σχ. 3 ...........
Π3 Π4 Π3 ......... . 1
294
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
2. ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ
Ο στόχος του σχεδιασμού των φορέων είναι να εξασφαλισθεί ότι ο φορέας θα αντέξει τα
φορτία του με επαρκή ασφάλεια. Γι αυτό η ανίσωση ασφαλείας εφαρμόζεται για δύο
διαφορετικές καταστάσεις: την κατάσταση αστοχίας και την κατάσταση λειτουργίας (ή
λειτουργικότητας σύμφωνα με τους κανονισμούς.)
2.1 Η Ροή των Κατακόρυφων κάποιον τρόπο την προμελέτη με βάση την οποία
Φορτίων και η Ανεξαρτησία προκύπτουν τα γεωμετρικά και τεχνολογικά
στοιχεία των επί μέρους φορέων τα οποία
Δοκών και Πλακών ενός Ορόφου απαιτούνται1 για το δεύτερο στάδιο.
Οποιαδήποτε δράση ή αστοχία σ΄ οποιοδήποτε Στο δεύτερο στάδιο ο φέροντας οργανισμός
σημείο του φέροντα οργανισμού γίνεται αισθητή σχεδιάζεται για τα κατακόρυφα και τα σεισμικά
στο σύνολο του φέροντα οργανισμού, του φορτία.
οργανισμού πληρώσεως και το έδαφος.
Το στάδιο αυτό (ο αντισεισμικός σχεδιασμός)
Από υπολογιστική αδυναμία ή για ευκολία, αυτή αποτελεί και τον τελικό σχεδιασμό για την
η αλληλοσύνδέση αμελείται ή λαμβάνεται οριστικοποίηση των στοιχείων ποαυτών.
υπόψη με προσεγγιστικό τρόπο.
Παρακάτω σχολιάζονται τα διαδοχικά βήματα
Η ροή των φορτίων και ο σχεδιασμός μιας για το σχεδιασμό του φέροντα οργανισμού για
κατασκευής γινεται απο πάνω προς τα κάτω1. κατακόρυφα φορτία.
Κατ΄ αρχήν τα φορτία τα φέρουν άμεσα οι
πλάκες. Από τις πλάκες μεταβιβάζονται στις 2.3 Εντοπισμός Στατικού Συστήματος
δοκούς2, απ΄ αυτές στα υποστυλώματα και απ΄ Εξωτερικά και Εσωτερικά Μεγέθη
αυτά στα πέδιλα και στο έδαφος.
Υπό τη δράση των φορτίων ο φορέας τείνει να
Έτσι, ο αριθμός των ορόφων δεν επηρεάζει τον μετακινηθεί, να μετατοπιστεί είτε να στραφεί.
υπολογισμό των πλακών και δοκών κάθε Λόγω της ύπαρξης των στηρίξεων ο φορέας
ορόφου. αντιστέκεται στη μετακίνηση αυτή και, γι αυτό,
επιπονειται.
2.2 Σχεδιασμός για Κατακόρυφ α Φορτία Ο βαθμός αντίστασης και επιπόνησης στις
και Αντισεισμικός Σ χεδιασμός διάφορες θέσεις (διατομές) κατά μήκος του
φορέα εξαρτάται από τις αποστάσεις τους από
Όπως σχολιάστηκε στο κεφ. 1, ο φέροντας τις θέσεις των στηρίξεων και από τις θέσεις και
οργανισμός θεωρείται ότι αποτελείται από επί το μέγεθος των φορτίων.
μέρους φορείς και ο σχεδιασμός του ανάγεται
στο σχεδιασμό των επί μέρους φορέων του. Ο βαθμός αντίστασης και επιπόνησης αντι-
προσωπαύεται από τα εξωτερικά μεγέθη ή
Στην περίπτωση, όμως, σεισμικής Στατικά μεγέθη ή Δράσεις που προκύπτουν με
επιπόνησης η κατασκευή λειτουρ- τη μεθοδολογία της στατικής, τη στατική
γεί, όπως φαίνεται στο σχήμα, ως επίλυση.
πρόβολος από το έδαφος και ο
Φ.Ο πρέπει να αντιμετωπίζεται ως Ο βαθμός αντίστασης και επιπόνησης στις
ένα ενιαίο όλο, ως ένας πλαισιακός διάφορες θέσεις κατά μήκος του φορέα είναι η
φορέας. εξωτερική εικόνα εσωτερικών διαδικασιών στη
δομή του (παραμορφώσεων και στροφών), της
Στην περίπτωση αυτή ο σχεδιασμός του έντασης του.
φέροντα οργανισμού γίνεται σε δύο στάδια:
Η ένταση του φορέα εξαρτάται από την ποιότητα
Στο πρώτο στάδιο ο φέροντας οργανισμός
και την ποσότητα των υλικών του και αντι-
σχεδιάζεται μόνον για τα κατακόρυφα
φορτία. Το στάδιο αυτό αποτελεί κατά
προσωπεύεται από τα εσωτερικά μεγέθη ή
μεγέθη αντοχής ή Αντιδράσεις .
295
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
Eτσι, ο βαθμός αντίστασης στη μετακίνηση του όπου: S : δράση ή εξωτερικό μέγεθος
φορέα θεωρούμενος : R: αντίδραση ή εσωτερικό μέγεθος
Ru: μέγεθος αστοχίας ή η αντοχή του φορέα
από την πλευρά των φορτίων και στηρίξεων,
από το ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ, αντιπροσωπεύεται από Ο σχεδιασμός πρέπει να εξασφαλίσει ότι:
τα ΣΤΑΤΙΚΑ ή ΕΞΩΤΕΡΙΚΑ μεγέθη ή ΔΡΑΣΕΙΣ
Η φόρτιση της κατασκευής θα υπολείπεται
από την πλευρά των υλικών και των σημαντικά από τη φόρτιση αστοχίας, ώστε η
γεωμετρικών χαρακτηριστικών του φορέα, από κατασκευή να μην τίθεται εκτός λειτουργίας
τη ΔΟΜΗ του, αντιπροσωπεύεται από τα κάθε φορά που θα δέχεται όλα τα φορτία της.
ΕΣΩΤΕΡΙΚΑ ή μεγέθη της ΑΝΤΟΧΗΣ των
υλικών, ή ΑΝΤΙΔΡΑΣΕΙΣ Για να επιτευχθεί αυτό απαιτείται ένα περι-
θώριο ασφάλειας.
Οι Δράσεις διακρίνονται με το δείκτη S.
Οι Αντιδράσεις διακρίνονται με το δείκτη R Θα μπορούσε να τεθεί ένας αυξητικός συντελεστής
στο πρώτο σκέλος της ανίσωσης ασφαλείας, στις
Όταν ένα μέγεθος, π.χ. η καμπτική ροπή, είναι δράσεις, ή ένας μειωτικός συντελεστής ασφαλείας
εκφρασμένο συναρτήσει φορτίων είναι εξωτερικό στο δεύτερο σκέλος της ανίσωσης, στα μεγέθη
μέγεθος και έχει δείκτη s. αστοχίας.
Όταν ένα μέγεθος είναι εκφρασμένο συναρτήσει Οι σύγχρονοι κανονισμοί υιοθετούν επι μέρους
παραμορφώσεων ή τάσεων είναι εσωτερικό συντελεστές ασφαλείας, γ, αυξητικούς για τα
μέγεθος και έχει δείκτη R. φορτία, διαφορετικούς για κάθε κατηγορία φορ-
τίου, και μειωτικούς για τις αντοχές των υλικών.
2.4 Μεγέθη Αστοχίας
Στην περίπτωση των κατασκευών από σκυρό-
Η δυνατότητα του φορέα για ένταση δεν είναι δεμα στο Νέο Ελληνικό Κανονισμό Σκυρο-
απεριόριστη. Για κάθε διατομή του φορέα δέματος (ΝΕΚΩΣ) υιοθετούνται οι παρακάτω
υπάρχει μια οριακή μέγιστη ένταση πέραν από τιμές του συντελεστή γ:
την οποία ο φορέας αστοχεί.
γq = 1.5 για τα μεταβλητά φορτία q,
Το εσωτερικό μέγεθος που αντιστοιχεί στην τιμή
αυτή, δηλώνεται ως μέγεθος αστοχίας. Δια- γg = 1.35 για τα μόνιμα φορτία g,
κρίνεται με το δείκτη u (ultimate) π.χ. MRu είναι γc = 1.50 για την αντοχή fc του σκυρ/τος
η ροπή αστοχίας. γs = 1.15 για την αντοχή fs του χάλυβα.
296
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
Ο σχεδιασμός που υπακούει σ΄ αυτή τη λογική Η διαφοροποίηση λόγω του υλικού της
και διατυπώνεται με τη σχέση (2) δηλώνεται με κατασκευής αφορά μόνον το δεύτερο σκέλος
τον όρο: της ανίσωσης ασφαλείας, τις αντοχές των
Σχεδιασμός σε οριακή κατάσταση φορέων, οι οποίες είναι συνάρτηση των
αστοχίας (ΟΚΑ). τεχνολογικών χαρακτηριστικών των υλικών τους
και των γεωμετρικών χαρακτηριστικών των
Οι τιμές των μεγεθών που προκύπτουν μετά την διατομών τους.
εφαρμογή των συντελεστών ασφάλειας ονομά-
ζονται τιμές σχεδιασμού (ή υπολογιστικές) Γι΄ αυτό:
και διακρίνονται με το δείκτη d. Οι αρχές και οι βάσεις σχεδιασμού που
αναφέρονται στο κεφάλαιο αυτό καθώς και τα δύο
επόμενα κεφάλαια ισχύουν για όλες τις
2.7 Μορφές Σχεδιασμού κατασκευές ανεξαρτήτως του υλικού τους.
Ανάλογα με το άγνωστο μέγεθος διακρίνονται οι
παρακάτω μορφές επίλυσης της ανίσωσης 2.9 Διαδοχικά Βήματα
ασφαλείας: Σχεδιασμού
Σχεδιασμός: Για το σχεδιασμό των φορέων ακολουθούνται τα
παρακάτω βήματα:
Ο άγνωστος είναι στο δεύτερο σκέλος της
ανίσωσης. Είναι γνωστά τα φορτία. Ζητείται Εντοπίζονται τα στατικά συστήματα και οι
η διαστασιολόγηση του φορέα. τύποι επιπόνησης του φορέα.
Αναλύονται στα κεφάλαια 3 και 4.
Ανασχεδιασμός:
Εντοπίζεται η θέση και η μορφή του
Ο άγνωστος είναι στο πρώτο σκέλος της οπλισμού.
ανίσωσης. Είναι γνωστη η Αναλύεται στο κεφάλαιο 5 και 6.
διαστασιολόγηση. Ζητούνται τα φορτία. Εντοπίζεται ο δυσμενέστερος συνδυασμός
Αντιστοιχεί στην περίπτωση κατά την οποία των φορτίων και η κρίσιμη διατομή του
εξετάζεται η δυνατότητα μεταβολής των φορέα για κάθε τύπο επιπόνησης.
φορτίων υπάρχοντος φορέα, λόγω αλλαγής Αναλύεται στο κεφάλαιο 7.
της χρήσης του. Για κάθε επιπόνηση και κάθε κρίσιμη
Ελεγχος: διατομή του φορέα ακολουθούν τα
παρακάτω:
Είναι γνωστά και τα φορτία και η
διαστασιολόγηση. Ζητείται να εξεταστεί 1. Υπολογίζονται συναρτήσει των φορτίων οι
κατά πόσον είναι ασφαλής ο φορέας. μέγιστες τιμές των δράσεων: M sd ,Vsd, Tsd
Αναλύεται στο κεφάλαιο 7.
2.8 Ο Ρόλος τω ν Υλικώ ν στο Σχεδιασμό 2. Υπολογίζονται συναρτήσει των διαστάσεων
της διατομής, της ποσότητας του οπλισμού
Όπως προκύπτει από την ανίσωση ασφαλείας και των αντοχών σκυροδέματος και
που αποτελεί τη βάση του σχεδιασμού των οπλισμού οι αντοχές του φορέα.
κατασκευών, το είδος των υλικών του φορέα
υπεισέρχεται μόνο στο δεύτερο σκέλος, στο Αναλύεται στο κεφάλαιο 8.
μέγεθος των αντιδράσεων αστοχίας. 3. Επιλύεται η ανίσωση ασφαλείας ως προς τος
Ο υπολογισμός των δράσεων είναι ανεξάρτητη το άγνωστο μέγεθος.
των υλικών. Αναλύεται στο κεφάλαιο 8 και 9.
297
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
3.1 Διαδοχικά Βήματα για τον Εντοπισμό Την παρουσία τους αντιπροσωπεύουν
του Στατικού Συστήματος ισοδύναμα φορτία, αν τείνουν να τον
Για τον εντοπισμό του στατικού συστήματος μετακινήσουν, ή ισοδύναμες στηρίξεις, αν
ακολουθούνται τα παρακάτω βήματα: τείνουν να κρατήσουν το φορέα στη θέση του.
298
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
[M]
l
299
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
Η ροή των φορτίων της γίνεται προς την Συμβολίζεται με το στατικό σύστημα μιας απ΄
διεύθυνση του ανοίγματός της (όπως είναι αυτές τις δοκούς από κάθε διεύθυνση, x και y:
εμφανές και από την εικόνα θραύσεώς της) και μια δοκό με άνοιγμα lx και φορτίο qx και μία δοκό
θεωρείται ότι αποτελείται από παράθεση διαδο- με άνοιγμα ly και φορτίο qy (qx + qy = q).
κίδων πλάτους ενός μέτρου κατά την διεύθυνση
του ανοίγματός της. Κατά το μεγαλύτερο άνοιγμα της πλάκας ανα-
λαμβάνεται (ρέει), όπως είναι εμφανές και από
Συμβολίζεται με το στατικό σύστημα μιας από τις την εικόνα θραύσεως στο Σχ. 8(β), μικρότερο
διαδοκίδες αυτές, με άνοιγμα l και φορτίο q. ποσοστό του φορτίου, το οποίο μειώνεται όσο πιο
Μπορεί να ειδωθεί ότι προκύπτει, όπως φαίνεται στενόμακρη γίνεται η πλάκα. .
στο Σχ. 6, από μια τέτοια διαδοκίδα με αύξηση
του πλάτους της.
Η Π1 δηλώνεται ως διέρειστη αμφιέρειστη, η Π2
στο Σχ. 7 δηλώνεται ως διέρειστη αμφίπακτη.
3.2.2 Πρόβολοι Πλάκες
Πλάκα με μία μόνο στήριξη, όπως στο Σχ. 7(β)
και 7(γ) ονομάζεται πρόβολος (εξώστης).
Μπορεί να ειδωθεί ως το μισό μιας διέρειστης Σχ. 3.9 Από δύο διασταυρούμενες
(αμφίπακτης ή αμφιέρειστης) πλάκας. διαδοκίδες στην τετραέρειστη πλάκα
qy
Π6
Π4
qx (α) (β)
q
Μπορεί να ειδωθεί, όπως φαίνεται στο Σχ. 9, ότι Η πλάκα υπολογίζεται ως (υπολογιστικά)
προκύπτει από δύο διασταυρούμενες διαδο- διέρειστη (με άνοιγμα τη μικρότερη πλευρά
κίδες με αύξηση του πλάτους τους. της.
300
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
γ γ-γ
q α-α
Π1 q qx Π3
β-β
Π1 Π2
Σχ. 3.11 Τριέρειστη πλάκα ως μισή
τετραέρειστη
Σχ. 3.13 Αναγωγή συστήματος πλακών
σε γραμμικούς φορείς
301
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
3.3.1 Παράδειγμα 1
Α Β Γ
3.3.2 Παράδειγμα 2
Ζητείται το στατικό σύστημα προκατασκευασμένου στρωτήρα στον οποίο
στηρίζονται οι ράγες αμαξοστοιχίας, όπως φαίνεται στο σχήμα.
Α Β Γ Δ
302
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
3.3.3 Παράδειγμα 3
Ζητούνται τα στατικά συστήματα δοκών και πλακών των στεγάστρων Α, Β και Γ στο σχήμα.
Διαστάσεις υποστυλωμάτων: 40/40 cm.
1 1 1
3 ,0 Π1 0
3,0 Π1
20
20 4,0
5/5
Π2
20
3 ,1 5 Π1
3 ,1 5
1 1 1
Π1 Π2 Π1 Π2 Π1 Π2
Τομή 1-1 κατά μήκος του ανοίγματος των πλακών (κάθετα στις στηρίξεις τους):
Δ1 Δ2 Δ1 Δ1
303
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
304
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
305
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
‘Εδραση
Όταν παρεμποδίζεται η μετατόπιση κάθετα
στον κεντροβαρικό άξονα του φορέα.
Άρθρωση
Όταν παρεμποδίζεται η μετατόπιση κάθετα G
και κατά μήκος του κεντροβαρικού άξονα του Δ1
φορέα. β
Καμπτική πάκτωση, α
Δ2
Όταν παρεμποδίζονται οι μετατοπίσεις και
επιπλέον η στροφή κατά μήκος του κ. β.
Τ2 Στρεπτική Πάκτωση
άξονα του φορέα.
Στρεπτική πάκτωση
Όταν παρεμποδίζονται οι μετατοπίσεις και
επιπλέον η στροφή γύρω από τον Σχ. 4.5 Τύποι στηρίξεων :
κεντροβαρικό (ακριβέστερα τον στρεπτικό) Κ1: άρθρωση,
άξονα του φορέα. Τ1: καμπτική πάκτωση,
Τ2: στρεπτική πάκτωση
306
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
5. ΠΡΟΔΙΑΣΤΑΣΙΟΛΟΓΗΣΗ ΦΟΡΕΩΝ,
ΤΙΜΕΣ ΦΟΡΤΙΩΝ ΚΑΙ ΣΤΑΤΙΚΗ ΕΠΙΛΥΣΗ
Το πάχος των πλακών προκύπτει από τον Δίνεται από τους κανονισμούς φορτίσεων για
περιορισμό των βελών σε κατάσταση λειτουρ- 1 m 2 της επιφάνειας της πλάκας.
γίας από την παρακάτω σχέση: Η τιμή ποικίλλει ανάλογα με το είδος της επικά-
λυψης.
d ≥ lo / 30 (d = h-0.02m) , lo = α.l [m]
Αν το συγκεκριμένο είδος επικάλυψης δεν
lo είναι η απόσταση από μηδενική σε μηδενική προβλέπεται στους κανονισμούς, υπολογίζεται
ροπή (αυτό το μήκος σχετίζεται με το βέλος). με βάση το ειδικό βάρος του υλικού
επικάλυψης γ΄ και του πάχους της
Τιμές του α δίνονται στο Σχ. 1. επικάλυψης h.
Η υπερδιπλάσια τιμή του α στην περίπτωση Υπολογίζεται το βάρος για 1 m2 της
προβόλου τίθεται γιατί το βέλος του προβόλου επιφάνειας επικάλυψης
είναι περίπου ίδιο με το βέλος μιας
αμφιέρειστης δοκού διπλάσιου μήκους. g΄[kN/m 2] = γ ΄[kN/m 3] .h΄[m]
όπου:
h΄: πάχος επικάλυψης
α=2.4 γ: ειδικό βάρος υλικού επικάλυψης
Φ ορτίο q Κινητό (ή Ωφέλιμο)
307
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
Ίδιο Bάρος
Υπολογίζεται το βάρος για 1 m μήκους της
δο-κού:
g [ kN/m] = 25 [kN/m 3] .Ac [m 2]
l
όπου: b
Ac: το εμβαδον διατομής h (α)
(β) (γ)
1m
Φ ορτία από Tοιχοποιίες
Σχ. 5.2 Τμήματα πλακών που αντιστοιχούν
Από τους κανονισμούς φορτίσεων δίνεται το στα φορτία των δοκών
ειδικό βάρος γη των τοιχοποιιών ανάλογα με το
υλικό και το είδος τους (δρομική, μπατική).
Όπως φαίνεται στο Σχ. 2, τα τμήματα αυτά
Υπολογίζεται το βάρος τους για 1m μήκους της προκύπτουν εύκολα με την απλή λογική.
τοιχοποιίας :
Στην περίπτωση (καθαρά) διέρειστων πλακών
gτ[kN/m] = γη [kN/m 3] hτ[m] θα κρεμαστεί η μισή πλάκα από κάθε δοκάρι,
στην περίπτωση τετραέρειστων πλακών θα
κρεμαστούν κομμάτια και από τα τέσσερα
hT δοκάρια.
Σημειώνεται ότι:
hτ : ύψος τοιχοποιίας
308
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
Είναι παραβίαση της κοινής λογκής να Το συνολικό φορτίο Ρδ του τμήματος της
θεωρείται (συχνά στις φοιτητικές εξετασεις) πλάκας που θα κρεμαστεί από καθεμία δοκό
ότι πλάκες καθαρά διέρειστες πλάκες μεγάλου μήκους θα είναι το φορτίο της πλάκας
[βλ. Σχ. 2(α)] στέλνουν μέρος του φορτίου ρπ πολλαπλασιασμένο με την επιφάνεια
τους στα ελεύθερα άκρα τους (δηλαδή στο φόρτισης της δοκού lδ . lπ / 2:
κενό) . Ρδ = ρπ. lδ . lπ/2
Στενόμακρες τετραέρειστες πλάκες, όπως
όπου:
φαίνεται στο Σχ. 2(γ), θεωρούνται ως
διέρειστες και μπορεί να γίνει η παραδοχή ότι ρπ :το φορτίο της πλάκας,
το φορτίο της πλάκας κατανέμεται μόνον στις lδ : το μήκος της δοκού
δοκούς μεγάλου μήκους (από μισό στην lπ /2. το μήκος από το άνοιγμα της πλάκας που
καθεμία). θα κρεμαστεί από τη δοκό.
309
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
310
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
5.4.1 Παράδειγμα 1
ΑΚΡΑΙΑ ΥΠΟΣΤΥΛΩΜΑΤΑ :
Στο Σχ. 5 δίνεται ο ξυλότυπος διώροφου
κτιρίου με τα παρακάτω στοιχεία: Επιφάνεια φόρτισης: 3,0 x 2,0 = 6,0 m2
Πάχος πλακών h = 0,20 cm Φορτίο από πλάκες: 9,75 x 6,0 = 58,5 kN/m
Κινητό φορτίο πλακών: qk = 2,0 kN/m2 Ίδιο βάρος:
Διαστάσεις δοκών b/h = 25 / 60 cm gd = 1,35 x 25 x 0,30 x 0,30 x 3,0 = 6,6 “
Διαστάσεις υποστυλωμάτων: b/h = 30/30 cm Συνολικό φορτίο ορόφου 65,1 kN/m
Ύψος υποστυλωμάτων: 3,0 m Συνολικό φορτίο ισογείου 130,2 kN/m
Ζητούνται τα φορτία πλακών, δοκών και υπο- ΜΕΣΑΙΑ ΥΠΟΣΤΥΛΩΜΑΤΑ :
στυλωμάτων.
Επιφάνεια φόρτισης: 3,0x4,0 = 12,0 m2
ΠΛΑΚΕΣ:
Φορτίο από πλάκες: 9,75 x 12,0 = 117,0 kN/m
Ιδιο βάρος gd = 1,35 x 25 x 0,20 = 6,8 kN/m2 Ίδιο βάρος:
Κινητό qd = 1,5 x 2,0 = 3.0 “ gd = 1,35 x 25 x 0,30 x 0,30 x3 ,0 = 6,6 “
Συνολικό ρd = 9,8 kN/m2
Συνολικό φορτίο ορόφου 123,6 kN/m
Συνολικό φορτίο ισογείου 247,2 kN/m
ΔΟΚΟΙ Δ1, Δ4:
Ιδιο βάρος gd = 1,35 x 25 x 0,20 x 0,40= 2,7 kN/m2
Από Π1, (Π3) 9,75 x 2,0 = 19,0 “ 5.4.2 Παράδειγμα 2
Συνολικό ρd = 21,7 kN/m2
kN/m 2kN/m 2 Ζητούνται τα φορτία
πλακών, δοκών και Π Π
Κ1 Κ2 Κ3 Κ4 ΠΛΑΚΕΣ:
Ιδιο βάρος gd = 1,35 x 25 x 0,20 = 6,75 kN/m 2
Κινητό qd = 1,5 x 2,0 = 3.0 “
Δ1 Δ1 Συνολικό ρd = 9,75 kN/m2
6,0m Δ1 Δ2 Δ3 Δ4
Π3 ΔΟΚΟΣ:
Π1 Π2
Ιδιο βάρος gd = 1,35 x 25 x 0,20 x 0,40 = 2,70 kN/m
Από πλάκες 9,75 x( 2,0 + 0,4 + 2,0) = 42,0 “
Συνολικό ρd = 44,70 kN/m
Κ5 Κ6 Κ7 Κ8 ΥΠΟΣΤΥΛΩΜΑΤΑ:
4,0 m 4,0 m 4,0 m Επιφάνεια φόρτισης: 4,0x4,4/2 = 8,8 m 2
Φορτίο από πλάκες: 9,75 x 8,8 = 85,8 kN
Ίδιο βάρος:
Σχ. 5.5 Ξυλότυπος κτιρίου gd = 1,35 x 25 x 0,30 x 0,3 x 3,0 = 6,6 “
Συνολικό φορτίο ορόφου 92,4 kN
Συνολικό φορτίο ισογείου 184,8 kN
311
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
5.5.1 Κρίσιμες Διατομές Με τον τρόπο αυτό απαιτείται μόνο μία στατική
επίλυση.
Κρίσιμες διατομές (ή διατομές υπολογισμού) είναι
οι διατομές με τις μεγαλύτερες τιμές των Δυσμενείς Φορτίσεις
δράσεων. Εν γένει, είναι μία σε κάθε άνοιγμα και Τα κινητά τοποθετούνται σε ορισμένα μόνον
μία σε κάθε στήριξη. ανοίγματα με τρόπο ώστε να δώσουν μέγιστες
Αν στα σημεία συνάντησης πλάκας και δοκού και τιμές* για τα στατικά μεγέθη στη διατομή έλεγχου.
οι δύο φορείς είναι από σκυρόδεμα, η κρίσιμη Τα μόνιμα τοποθετούνται προφανώς σ΄ όλα τα
διατομή για την πλάκα δεν είναι στη θέση της ανοίγματα. Έτσι απαιτούνται περισσότερες στατι-
(θεωρητικής) στήριξης του στατικού συστήματος κές επιλύσεις, τουλάχιστον* μία για κάθε διατομή
της πλάκας, αλλά στην παρειά της δοκού. έλεγχου
Στα ανοίγματα εξετάζεται και το ενδεχόμενο να
5.5.2 Δυσμενείς Συνδυασμοί Φορτίσεων προκύψει, όπως φαίνεται στο Σχ. 6(β), από
Καθολική Φόρτιση κάποιο συνδυασμό μόνιμου και κινητού αρνητική
ροπή, όποτε θα πρέπει να ελεγχθεί η διατομή και
Για φορείς με ένα άνοιγμα ή προβόλους συνεχών μ΄ αυτήΝ τη ροπή (οπλίζεται το άνοιγμα και στο
φορέων μεγαλύτερη τιμή της καμπτι-κής ροπής επάνω μέρος).
προκύπτει, προφανώς, αν ασκη-θούν μαζί τα
μόνιμα και τα κινητά φορτία με τις μεγαλύτερες Γι΄ αυτό αναζητείται εκτός από τη μέγιστη
τιμές των συντελεστών ασφαλείας: 1,35 και 1,50. ροπή και η ελάχιστη.
Για φορείς με περισσότερα ανοίγματα, ανάλογα
με την απαιτούμενη ακρίβεια κάνουμε έναν από Στις διατομές στις στηρίξεις η ροπή, κατά
τους δύο παρακάτω συνδυασμούς φορτίων: κανόνα, δεν αλλάζει πρόσημο (είναι αρνητική)
για οποιονδήποτε συνδυασμό και δεν έχει νόημα
να αναζητήσουμε ελάχιστη τιμή (κατ΄ απόλυτο
1,5 q
τιμή).
1,35 g
Οι συντελεστές ασφάλειας είναι:
312
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
[Μ] (α)
Α Β Γ Δ Ε Ζ
Μέγιστη τιμή στη στήριξη Β
[Μ] (β)
Α Β Γ Δ Ε Ζ
Σχ. 5.9 Αρνητική ροπή σε άνοιγμα στην
Μέγιστη τιμή στη στήριξη Γ περίπτωση (α) γειτονικών ανοιγμάτων
έντονα άνισων, (β) μεγάλου λόγου q/g
Σχ. 5.8 Δυσμενείς φορτίσεις
313
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
Η ρηγμάτωση των φορέων από σκυρόδεμα από σκυρόδεμα είναι ρηγματωμένοι ακόμη
υπόκειται στις παρακάτω αρχές: κι΄όταν δρα μόνον το ίδιο βάρος τους.
Ρωγμή σ΄ έναν φορέα προκύπτει όταν σε Αν παραμείνουν άοπλοι θα αστοχήσουν
μια θέση του η εφελκυστική τάση του απότομα διαχωριζόμενοι στα δύο, ενώ η
υπερβεί την εφελκυστική αντοχή του σχετικά μεγάλη θλιπτική αντοχή τους θα
σκυροδέματος. παραμείνει ανεκμε-τάλλευτη.
Η διεύθυνση της ρωγμής είναι κάθετη Για την καθυστέρηση της εξέλιξης των
στη διεύθυνση της εφελκυστικής τάσης. ρωγμών αυτών οι φορείς από σκυρόδεμα
οπλίζονται (ράβοντας τις ρωγμές με ράβδους
Επειδή η εφελκυστική αντοχή του σκυροδέματος
χάλυβα) ώστε να καθυστερήσει η εξέλιξη της
είναι πολύ μικρή, όλοι οι (καμπτόμενοι) φορείς
ρηγμάτωσής τους και να μπορέσουν να
αναλάβουν μεγαλύτερο φορτίο.
314
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
6.2.2 Ρωγμές λόγω Υπέρβασης Οι φορές των τάσεων στις δύο κάθετες μεταξύ
Ορθών Τάσεων τους διατομές θα είναι τέτοιες ώστε ή να
συντρέχουν ή να απομακρύνονται από το σημείο
Στις θέσεις που οι εφελκυστικές τομής των δύο διατομών.
τάσεις υπερβούν την εφελκυστική
αντοχή του υλικού του φορέα θα Όπως φαίνεται στο Σχ. 3, από τη σύνθεση των
εμφανιστούν ρωγμές. διατμητικών αυτών τάσεων τ προκύπτουν μία
λοξή εφελκυστική τάση σΙ και μία λοξή θλιπτική
Όπως φαίνεται στο σχήμα, εφελ- τάση σΙΙ .
κυστική επιπόνηση προς κάποια
διεύθυνση ισοδυναμεί με θλιπτική
ένταση προς την κάθετη διεύθυν- σΙ τ σΙ Ι
ση.
Ομοίως, θλιπτική επιπόνηση προς τ τ
μία διεύθυνση ισοδυναμεί με εφελκυ-
τ
στική ένταση προς την κάθετη
διεύθυνση.
Έτσι, όπως φαίνεται στο Σχ. 2: Σχ. 6.3 Λοξές εφελκυστικές τάσεις σΙ
και θλιπτικές σΙΙ
Οι ρωγμές λόγω υπέρβασης των
εφελκυστικών τάσεων
εμφανίζονται κάθετες στις τάσεις, Στην περιοχή που αναπτύσσονται οι τάσεις αυτές
ενώ (περιοχές με μεγάλη τέμνουσα):
Οι ρωγμές λόγω υπέρβασης των Η υπέρβαση των λοξών εφελκυστικών
θλιπτικών τάσεων εμφανίζονται τάσεων προκαλεί λοξή ρωγμή (κάθετη στη
παράλληλες προς αυτές. λοξή εφελκυστική τάση).
( 3)
(4) 6.2.4 Μορφολογία Ρωγμών ανάλογα με
τον Τύπο της Επιπόνησης
Οι ορθές και οι διατμητικές τάσεις που ανα-
πτύσσονται έχουν τα παρακάτω χαρακτηριστικά:
(2) (1) (2)
• Αξονική Δύναμη: τάσεις σταθερές σ΄ όλο το
πλάτος και το ύψος της διατομής.
Σχ. 6.2 Ρωγμές (1) και (3) από υπέρβαση • Καμπτικη Ροπή: τάσεις σταθερές σ΄ όλο το
ορθών τάσεων, (2) και (4) από πλάτος της διατομής μεταβαλλόμενες καθ΄
υπέρβαση λοξών τάσεων ύψος (μηδενικές στη θέση του ουδέτερου
άξονα και μέγιστες στα πέλματα).
315
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
- τ σt
σt σt τ
τ
σt τ τ
τ t
τ
+ τ σt σt
t:
[M] [V] [T][T] t: βάθος ρωγμής
[Μ] [V]
συνδετήρας
συνδετήρας
-
+
[M]
[M] [V][V] [Μτ][T]
316
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
6.3 Ο Π Λ ΙΣΗ ΦΟ Ρ Ε ΩΝ
As2
Όταν είναι ισοκατανεμημένες στο θλιβόμενο πέλ-
μα του φορέα συμβολίζονται ως As2 και ονομά-
S220 ζονται θλιβόμενος οπλισμός.
Όταν είναι ισοκατανεμημένες στην περίμετρο του
φορέα (περίπτωση φορέα με στρεπτική επιπό-
A s1
νηση), όπως φαίνεται στο Σχ. 6, συμβολίζονται
ως ΑSl (l: longitudinal).
317
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
Στις παλιότερες κατασκευές είναι κατά κανόνα Το εμβαδόν όλων των σκελών τους συμβολίζεται
από λείο χάλυβα. ως ΑSw (web: κορμός) και του ενός μόνον
σκέλους τους ως ΑSw΄.
Στις σύγχρονες κατασκευές είναι στην πλειοψη-
φία τους από χάλυβα με νευρώσεις. Αναβολείς ή βρόγχοι:
Η μεταξύ τους απόσταση κυμαίνεται από 7 cm Είναι ράβδοι με μορφή φουρκέτας, όπως
(μικρότερες αποστάσεις παρεμποδίζουν τη συ- φαίνεται στο Σχ. 8(β). Αποτελούν κατά κανόνα
μπύκνωση του σκυροδέματος) έως 25 cm (για τον οπλισμό των υψίκορμων φορέων.
περιορισμό του ανοίγματος των ρωγμών).
Ανάλογα με τον αριθμό των κατακόρυφων
σκελών τους διακρίνονται σε δίτμητους (συνή-
θεις συνδετήρες με δυο σκέλη) και τετράτμητους
(συνδετήρες με τέσσερα σκέλη, δύο διτμητοι ο
ένας μέσα στον άλλο).
(α) (β)
Σχ. 6.8 (α) Δομικό πλέγμα (β) αναβολέας
Δομικό Πλέγμα:
Είναι ευθύγραμμοι ράβδοι μικρής διαμέτρου 3mm
(α) (β)
έως 6 mm συγκολλημένες μεταξύ τους υπό
μορφή πλέγματος με τετράγωνες ή ορθογώνιες
οπές (βροχίδες) ακμής από 5 έως 30 mm.
Σχ. 6.7 Συνδετήρες (α) δίτμητοι
(β) τετράτμητοι Υιοθετείται συνήθως ως δευτερεύοντος οπλισμός
σε επιφανειακούς φορείς, υψίκορμους δοκούς και
τοιχία, ή και ως καμπτόμενος οπλισμός σε
πλάκες με απαίτηση μικρού εμβαδού οπλισμού.
318
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
6.3.2.1 Θέση και Διαμόρφωση Οπλισμού Για να συμβεί αυτό οι ράβδοι πρέπει να είναι
Ο οπλισμός τοποθετείται στις αγκυρωμένες.
εφελκυόμενες περιοχές του φορέα.
Αν η θέση των εφελκυόμενων περιοχών δεν είναι Οι ράβδοι του οπλισμού είναι όπως οι
γνωστή, επειδή το στατικό σύστημα δεν είναι πρόκες (αν είνοι από λείο χάλυβα) ή οι βίδες
σαφές, ή η στατική επίλυση δεν είναι ευχερής, (αν είναι από νευροχάλυβα) και πρέπει να
λύση ασφάλειας είναι η τοποθέτηση ικανής αγκυρώνονται ώστε να μη ξεσύρουν.
ποσότητας οπλισμού και στα δύο πέλματα του
φορέα εκτεινόμενο σ΄ όλο το άνοιγμά του. Αν για παράδειγμα οι ράβδοι του οπλισμού μιας
πλάκας εξώστη τοποθετηθούν, όπως φαίνεται
Η λύση αυτή αποδεικνύεται ιδιαίτερα πλεονεκτική στο Σχ. 9(α), είναι προφανές ότι θα ξεσύρουν και
σε περιπτώσεις πυρκαγιών ή άλλων απρό- η πλάκα θα αποσπαστεί από τη δοκό στήριξης με
βλεπτων επιπονήσεων όπου είναι δυνατόν να τον ίδιο τρόπο που θα καταρρεύσει μια κρεμά-
προκύψει αντιστροφή των στατικών μεγεθών στρα αν οι πρόκες στήριξης απλά ακουμπήσουν
(π.χ. από θετική ροπή σε αρνητική), λόγω αλ- και δεν αγκυρωθούν στον τοίχο, ή θα σχιστεί ένα
λαγής του στατικού συστήματος (π.χ δημιουργία ύφασμα αν η κλωστή που ράβει μια σχισμή κοπεί
πλαστικών ορθώσεων ή κατάρρευση κάποιου στη θέση της σχισμής.
στοιχείου).
319
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
H δύναμη της ράβδου στο ελεύθερο άκρο Α είναι οριζόντιων στοιχείων και επικαλύψεις και απο-
μηδενική ενώ η δύναμη που απαιτείται να στάσεις μεταξύ των ράβδων αρκετά μεγάλες)
ορίζεται ως το βασικό (απαιτούμενο) μήκος
αναπτυχθεί στη θέση Β (θέση κρίσιμης διατομής)
αγκύρωσης. Συμβολίζεται ως lb και δίνεται από
για να αναλάβει την επιπόνηση Μsd είναι Fsd
τη σχέση (3):
Για την ισορροπία της ράβδου απαιτείται μια
lb = Φ/4. fsd /fbd (3)
δύναμη Τ d ίση και αντίθετη προς την δύναμη
Fsd. . Συνήθως το απαιτούμενο μήκος αγκύρωσης lbnet
Η δύναμη Τ d αντιτιθέμενη στην κίνηση της ράβ- εκφράζεται ως συνάρτηση του βασικού μήκους
αγκύρωσης lb από τη σχέση (4):
δου προς την κατεύθυνση της δύναμης Fsd
αντιστοιχεί στη δύναμη συνάφειας (τριβής) lbnet = α1.α2.lb .σsd /fsd (4)
μεταξύ σκυροδέματος και ράβδου, η οποία είναι
όπου:
η συνισταμένη Fb των διατμητικών τάσεων τ στην
διεπιφάνεια σκυροδέματος και χάλυβα οι οποίες α1: αυξητικός συντελεστής που λαμβάνει υπόψη την
ορίζονται ως τάσεις συνάφειας τb.. απόκλιση των συνθηκών αγκύρωσης της ράβδου από
τις βέλτιστες (με βάση τις οποίες έχει προκύψει το
Fb = τb . π. Φ.lAB βασικό μήκος αγκύρωσης)
α2: μειωτικός συντελεστής που λαμβάνει υπόψη τη
μείωση του απαιτούμενου μήκους λόγω αποκλίσεων
τ τ τ της ράβδου από την ευθυγραμμία.
Οι ράβδοι του οπλισμού αγκυρώνονται σε
A Α B A B Fsd θλιβόμενη περιοχή (αν είναι εφικτό).
Fbd Αν το ελεύθερο άκρο ράβδου οπλισμού βρίσκεται
σε εφελκυόμενη περιοχή μπορεί να βρεθεί σε
θέση ρωγμής και να διαταραχθεί η αγκύρωση της
Σχ.6.10 Δυνάμεις σε ράβδο οπλισμού ράβδου
320
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
Ανά τύπο επιπόνησης η θέση και η διαμόρφωση διάταξη πρόσθετων διαμήκων ράβδων ενδιά-
του οπλισμού είναι ως εξής: μεσα του ύψους των φορέων.
ΚΑΜΨΗ: Σε υψίκορμους φορείς (φορείς με μεγάλο ύψος
σε σχέση με το μήκος τους) οι ράβδοι τοπο-
Εφελκυόμενος και θλιβόμενος ευθύγραμμος δια-
θετούνται σε περισσότερες από δύο στρώσεις και
μήκης οπλιαμός στα δύο πέλματα των φορέων
διαμορφώνονται με τη μορφή αναβολέων για
(εφελκυόμενο και θλιβόμενο, αντίστοιχα) ισοκα-
τους λόγους που αναπτύσοονται στην Ενότητα Β.
τανεμημένος στο πλάτος του φορέα.
α 2Φ12
(α)
α 3Φ16
ΔΙΑΤΜΗΣΗ:
Σχ. 6.10 Οι δύο δυνατές λύσεις για ράβδους
άνω (α) ευθύγραμμοι ράβδοι και Ισοκατανεμημένοι συνδετήρες συνήθως κάθετοι*
(β) κεκαμμένες ράβδοι στον κ.β. άξονα με τουλάχιστον δυο σκέλη.
Εκτεινονται σ΄ όλο το μήκος του φορέα με
Ο θλιβόμενος οπλισμός διατάσσεται για να προσ- σταθερή απόσταση μεταξύ τους.
δώσει μεγαλύτερη παραμορφωσιμότητα στη Μερικές φορές γίνεται αραίωση των συνδετήρων
θλιβόμενη ζώνη των φορέων, για λόγους στις περιοχές μικρής τέμνουσας, όπως είναι η
αντισεισμικούς (βλ. Ενότητα Γ). περιοχή του μέσου μιας αμφιέρειστης δοκού).
Όπως σχολιάζεται στην εισαγωγή, το σκυρόδεμα Επειδή οι συνδετήρες έχουν και το ρόλο να
είναι ψαθυρό υλικό, ενώ ο χάλυβας όλκιμο παρεμποδίσουν το λυγισμό του διαμήκους
(παραμορφώσιμο) υλικό. θλιβόμενου οπλισμού (ο οποίος είναι πιο έντονος
Ο εφελκυόμενος οπλισμός διατάσσεται σε μία ή στις θέσεις μικρής τέμνουσας, αφού εκεί είναι
το πολύ σε δυο στρώσεις, όπως φαίνεται στο μεγάλη η καμπτική ροπή) η λύση αυτή δεν
Σχ. 11, σ΄ απόσταση από την ακραία εφελ- ενδείκνυται.
\κυόμενη ίνα ίση με την απαιτούμενη επικάλυψη Άλλωστε η εξοικονόμηση λίγων συνδετήρων δεν
για προστασία του από διάβρωση. θα συμβάλλει στην οικονομία.
Η ίδια επικάλυψη τηρείται και για το θλιβόμενο Η διάμετρος των συνδετήρων τηρείται μικρή ώστε
οπλισμό. να είναι εύκολη η διαμόρφωσή τους. Κυμαίνεται
Για σύνηθες περιβάλλον, όχι ιδιαίτερα βλαπτικό, από 8 mm (σπάνια 6 mm) έως 12 mm.
η επικάλυψη έχει πάχος 3cm για δοκούς και Οι αποστάσεις μεταξύ τους τηρείται μεγαλύτερη
στύλους και 1,5 cm για πλάκες. από 7 cm για να χωράει το στέλεχος του δονητή
Αν το ύψος της διατομής είναι μεγάλο (μεγα- συμπύκνωσης του σκυροδέματος και μικρότερη
λύτερο από 60 έως 70 cm) η καμπτική ρωγμή από 20 cm, ώστε να ράβουν τουλάχιστον δύο
εκτείνεται σε μεγάλο ύψος και συνιστάται η συνδετήρες τις (λοξές υπό γωνία περίπου 45ο)
321
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
322
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
Η εικόνα του οπλισμού που δίνεται στην κατά Γι αυτό, εκτός από την διάταξη του οπλισμού
μήκος τομή του φορέα δεν είναι μονοσήμαντη. στην κατά μήκος τομή του φορέα και σε
χαρακτηριστικές εγκάρσιες τομές, απαιτούνται
Για παράδειγμα, ο κάτω οπλισμός της δοκού
και τα αναπτύγματα του οπλισμού τα οποία
στο Σχ. 13 θα μπορούσε να προκύψει τοπο-
δίνουν τα γεωμετρικά στοιχεία για κάθε μία
θετώντας ράβδους Φ16 τέσσερα κομμάτια μή-
ράβδο του οπλισμού: διάμετρο, συνολικό μήκος
κους ίσου με το άνοιγμα της Δ1, τρία κομμάτια
καθώς και επί μέρους μήκη στην περίπτωση που
μήκους ίσου με το άνοιγμα της Δ2 και δύο
η ράβδος δεν είναι ευθύγραμμη.
κομμάτια μήκους ίσου με το άνοιγμα της Δ3, ή
τοποθετώντας δύο κομμάτια μήκους ίσου με το Συνήθως σχεδιάζονται σ αντιστοιχία με την κατά
συνολικό μήκος του φορέα και προσθέτοντας μήκος τομή του φορέα, κάτω απ΄ αυτήν τα
κατά περιοχές μικρότερα κομμάτια). αναπτύγματα του κάτω οπλισμού και πάνω απ΄
αυτήν τα αναπτύγματα του επάνω οπλισμού.
(α)
Δ1 Δ2 Δ3
[Μ] (β)
Αs1 3Φ14 Αs1 4Φ14
(γ)
Αs1 4Φ16 Αs1 3Φ16
1Φ14 2Φ14
2Φ14 (δ)
Αs2 2Φ14 Αs1 3Φ14 Αs2 2Φ14 Αs1 4Φ14
(ε)
2Φ16 (ζ)
1Φ16
1Φ16
Σχ. 6.13 Διάταξη οπλισμού σε συνεχή δοκό (α) κατά μήκος τομή και φόρτιση
(β) διάγραμμα ροπών, (γ) θέσεις εφελκυόμενου και θλιβόμενου οπλισμού
(ε) τελική διάταξη οπλισμού, (δ) και (ζ) αναπτύγματα οπλισμού
323
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
Όπως σχολιάστηκε στο κεφ. 3, οι πλάκες ανά- Λόγω του μικρού ύψους τους, το φορτίο αστοχίας
γονται σε γραμμικούς φορείς, δοκούς και η τους είναι σημαντικά μικρότερο, ενώ, λόγω του
διαμόρφωση και διάταξη του οπλισμού τους θα μεγάλου πλάτους τους, αρκεί η διατμητική αντοχή
ήταν ίδια μ΄αυτή των δοκών. του άοπλου σκυροδέματος για να αναλάβει τη
μικρή τέμνουσα που αναπτύσσεται. Λόγω της
Για λόγους, όμως, κατασκευαστικούς και επειδή
απουσίας των συνδετήρων είναι προβληματική η
είναι επιφανειακοί φορείς γίνονται οι παρακάτω
στήριξη του οπλισμού στο επάνω μέρος των
διαφοροποιήσεις στην όπλισή τους.
πλακών.
Όπως φαίνεται στο Σχ. 13, φορέας επιπο-
Για να αντιμετωπιστεί το πρόβλημα αυτό ακολου-
νούμενoς με ομοιόμορφο φορτίο μετά την επιβο-
θείται η εξής μεθοδολογία:
λή του φορτίου παραμορφώνεται καμπτόμενος,
εφελκυόμενος στο κάτω μέρος στην περιοχή των Ο μισός από τον οπλισμό του ανοίγματος
ανοιγμάτων και στο επάνω μέρος στην περιοχή κάμπτεται και οδηγείται στο επάνω μέρος
των στηρίξεων. στην περιοχή των στηρίξεων.
As1 As1
Η κάμψη του οπλισμού προς τα επάνω γίνεται
στη θέση εκείνη που η δρώσα καμπτική ροπή
είναι τόση που μπορεί να αναληφθεί από τον
μισό μη καμπτόμενο οπλισμό που παραμένει
As1 As1
κάτω εκτεινόμενος ευθύγραμμος από στήριξη σε
στήριξη.
[M s] ♦ Για συνήθεις πλάκες (με περίπου ίσα
As2 As1 As2 As1 ανοίγματα και ομοιόμορφο φορτίο) οι θέσεις
κάμψης του οπλισμού γίνεται σ΄απόσταση l/6
από τις (θεωρητικές) στηρίξεις, όπου l είναι το
μήκος του ανοίγματος μέσα στο οποίο
As1 As2 As1 As2 κάμπτεται ο οπλισμός.
Σημειώνεται ότι οι κεκαμμένοι αυτοί οπλισμοί
Σχ. 6.13 Μορφή κάμψης και θέσεις πρέπει στην περιοχή της στήριξης να επεκτεί-
oπλισμού του φορέα νονται και μέσα στη γειτονική πλάκα, αν υπάρχει,
κατά l/4 και επιπρόσθετα (για την αγκύρωσή
Οι θέσεις του καμπτικού οπλισμού θα είναι στα τους) κατά περίπου 0,80 m.
ανοίγματα κάτω και στις στηρίξεις επάνω εκτεινό- Ο μισός οπλισμός των πλακών κάμπτεται και
μενος, όπως φαίνεται στο Σχ. 13, εκατέρωθεν της στις ακραίες στηρίξεις οι οποίες στο στατικό
στήριξης προσεγγιστικά κατά l/4, όπου l είναι το σύστημα έχουν θεωρηθεί ως (απόλυτες) αρ-
μήκος του ανοίγματος. μέσα στο οποίο προε- θρώσεις και από τη στατική επίλυση δεν
κτείνεται ο οπλισμός. προκύπτει αρνητική ροπή στις θέσεις αυτές.
Στην περίπτωση που ο φορέας είναι πλάκα ο Στην πράξη, όμως, όλες οι στηρίξεις είναι μερικές
κάτω οπλισμός στηρίζεται στο κάτω σανίδωμα πακτώσεις (με μικρότερο ή μεγαλύτερο βαθμό
του ξυλότυπου με παρεμβολή κατάλληλων πάκτωσης) και θα αναπτυχθεί και εκεί (μικρή)
παρεμβλημάτων για την τήρηση της επικάλυψης. αρνητική ροπή.
Η τοποθέτηση του επάνω οπλισμού, όμως, είναι Παρακάτω συνοψίζεται ο τύπος όπλισης ανάλογα
προβληματική. με τον τύπο των πλακών.
Στις δοκούς τοποθετούνται πάντα συνδετήρες και
ο διαμήκης οπλισμός, είτε είναι επάνω, είτε κάτω,
δένεται στους συνδετήρες και κρατείται στη θέση ΤΕΤΡΑΕΡΕΙΣΤΕΣ ΠΛΑΚΕΣ
του. (Λόγος των δυο πλευρών μικρότερος του 2)
Στις (συνήθεις) πλάκες, όμως, δεν τοποθετούνται Αν η πλάκα είναι (υπολογιστικά) τετραέρειστη, το
συνδετήρες για ανάληψη τέμνουσας.
324
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
ζεύγος ευθύγραμμων και κεκαμμένων ράβδων Οι οπλισμοί διανομής και απόσχισης αποτελούν
που σχολιάστηκε παραπάνω τοποθετείται και κατά κάποιο τρόπο τον κύριο οπλισμό κατά την
προς τις δυο διευθύνσεις, όπως προκύπτει από επιμήκη διεύθυνση των πλακών.
τον καμπτικό σχεδιασμό των δύο ισοδύναμων
Παρακάτω συνοψίζεται ο οπλισμός (υπολογι-
διαδοκίδων πλάτους 1m προς τις δύο διευ-
στικά διέρειστων πλακών.
θύνσεις.
Όπως αναπτύχθηκε παραπάνω ο κύριος οπλι-
σμός διατάσσεται:
Στo Ανοιγμα
στις τετραέρειστες πλάκες :παράλληλα προς
τις δύο διευθύνσεις των πλακών.
στις (υπολογιατικά) διέρειστες πλάκες
(πλάκες με τέσσερες δοκούς αλλά με λόγο
των πλευρών μεγαλύτερο του 2): κατά τη
στενή πλευρά των πλακών (διεύθυνση
φορτίων και στατικής επίλυσης), όπως
φαίνεται στο Σχ. 14(β)
(α) Τετραέρειστη (β) Διέρειστη στις καθαρά διέρειστες πλάκες
(πλάκες με δύο μόνον απέναντι δοκούς) σε
Σχ. 6.14 Οπλισμός πλακών
διεύθυνση κάθετη στις δοκούς, όπως φαίνεται
στο Σχ. 15(β).
ΔΙΕΡΕΙΣΤΕΣ ΠΛΑΚΕΣ
(Λόγος των δυο πλευρών μεγαλύτερος του 2)
Αν η πλάκα είναι (υπολογιστικά ) διέρειστη, ο πιο
πάνω οπλισμός, χαρακτηριζόμενος ως κύριος, ή
οπλισμός αντοχής, προκύπτει από σχεδιασμό
διαδοκίδας πλάτους 1m προς τη στενή (κύρια)
διεύθυνσή της.
Για ανάληψη των μικρότερων (αμελούμενων κατά
το σχεδιασμό) τάσεων προς την άλλη διεύθυνση
τίθεται οπλισμός και στη διεύθυνση αυτή. (α) (β) (γ)
Χαρακτηρίζεται ως οπλισμός διανομών, ή δευ- Σχ, 6.15 Κύριος οπλισμός (α) και (γ) διέρειστων
τερεύων οπλισμός και προκύπτει ως ποσοστό και (β) υπολογιστικά διέρειστων πλακών
του κύριου οπλισμού
Στις θέσεις που η πλάκα δεν καταλήγει σε
δοκούς, τα ελεύθερα άκρα της προστίθεται ο άνω
οπλισμός ελεύθερων άκρων εν είδει μισού
κλωβού οπλισμού των δοκών, αποτελούμενος
από ράβδους σχήματος οριζόντιου Π κατά-
νεμημένες κατά μήκος του άκρου συνδεδεμένες
μεταξύ τους με δύο ράβδους (συναρμολόγησης) (α) (β
στις δύο γωνίες τους, όπως φαίνεται παρακάτω.
Κατά μήκος των στηρίξεων της πλάκας μικρού
μήκους και κάθετα σ΄αυτές τοποθετείται οπλι- Σχ. 6.16 Κύριος οπλισμός (α) μεμονωμένου
σμός απόσχισης. προβόλου και (β) μονοπροέχουσας
πλάκας
325
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
Οι ράβδοι του κύριου οπλισμού διαμορφώνονται Τοποθετείται όπου βρίσκεται και ο οπλισμός
ως εξής: αντοχής, στην κάτω ή και την επάνω πλευρά της
πλάκας.
Iσοκατανεμημένες ευθύγραμμες και κεκαμμένες
ράβδοι εναλλάξ εκτεινόμενες από μέσο σε μέσο
στήριξης(1).
Οι κεκαμμένες ράβδοι εκτείνονται και μέσα στη
γειτονική πλάκα, αν υπάρχει. άνω
Στη Στήριξη
Σχ. 6.17 Συμπλήρωση οπλισμού πλακών στο
Οι κεκαμμενες ράβδοι από τα ανοίγματα και, αν Σχ. 16 με τον οπλισμό διανομής)
απαιτείται, πρόσθετες ισοκατανεμημένες ευθύ-
γραμμες ράβδοι εκτεινόμενες κατά l/4, περίπου,
στα εκατέρωθεν ανοίγματα. ΟΠΛΙΣΜΟΣ ΑΠΟΣΧΙΣΗΣ
Διατάσσεται στην επάνω επιφάνεια
Στους προβόλους οι μισές τουλάχιστον ράβδοι στα άκρα της πλάκας κάθετα στις
της στήριξης εκτείνονται σ΄ όλο το άνοιγμα του δοκούς μικρού μήκους
προβόλου. (κατασκευαστικός οπλισμός σε
Αν δεν υπάρχει γειτονική πλάκα στον πρόβολο ποσότητα 50% του κύριου οπλισμού)
και δεν μπορούν να πακτωθούν οι ράβδοι μέσα Αποτελείται από ισοκατανεμημενες ράβδους
σ΄ αυτή, κάμπτονται μέσα στο δοκάρι σε μορφή μικρού μήκους μορφής όπως στο σχήμα.
συνδετήρα, όπως φαίνεται στο Σχ. 17.
Όπως φαίνεται στο Σχ. 18, κατά την φόρτιση της
πλάκας υπάρχει ο κίνδυνος απόσχισής της από
ΟΠΛΙΣΜΟΣ ΔΙΑΝΟΜΗΣ
τις δοκούς. Ο οπλισμός απόσχισης ράβοντας τη
Διατάσσεται σε διέρειστες πλάκες ρωγμή εποδίζει την απόσχιση αυτή.
κάθετα στον κύριο οπλισμό
(κατασκευαστικός οπλισμός, σε
ποσότητα 20% του κύριου οπλισμού)
Αποτελείται από ευθύγραμμες ράβδους εκτεινό-
μενες από μέση σε μέση στήριξης.
326
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
327
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
F F
Σχ. 7 2 Φυσικό προσομοίωμα οπλισμένου
T τT T για καμπτοδιατμητική επιπόνηση
Δx
ΔΜ = T.Δx ΔF= T
328
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
Στο Σχ. 3(α) φαίνεται το φυσικό προσομοίωμα Με τον τρόπο αυτό αυξάνεται η απόσταση των
για φορέα επιπονούμενο με στρεπτική ροπή Τs . δύο διαμήκων ράβδων και αυξάνει η καμπτική
ροπή που μπορεί να αναλάβει ο φορέας και, επι
Eπειδή, όπως σχολιάστηκε στο κεφ. 5, οι δια- πλέον, αυξάνεται και η πλαστιμότητα (η παρα-
τμητικές τάσεις τ στο εσωτερικό της διατομής μορφωσιμότητα) του φορέα αφού η προσθήκη
είναι μικρές (οι τ είναι ανάλογες της απόστασης του όλκιμου χάλυβα μειώνει τη ψαθυρότητα του
από το κέντρο στρέψεως) το ισοδύναμο δικτύ- θλιβόμενου σκυροδέματος.
ωμα είναι επιφανειακό.
Για να αποφευχθεί λυγισμός των θλιβόμενων
Φυσικό Προσομοίωμα Οπλισμένων ράβδων του οπλισμού (και για αύξηση της
πλαστιμότητας) οι συνδετήρες επεκτείνονται
Φορέων
και στην καθαρά καμπτόμενη περιοχή του
φορέα.
Για την ενίσχυση των εφελκυόμενων ράβδων των
δικτυωμάτων, λόγω της μικρής ικανότητας τους Η μορφή του δικτυώματος μετά το άνοιγμα των
(αφού είναι μικρή η εφελκυστική αντοχή του
ρωγμών και την ενεργοποίηση του οπλισμού
σκυροδέματος), ενσωματώνονται στο δικτύωμα
φαίνεται στο Σχ. 2 για καμπτική επιπόνηση και
εφελκυόμενες ράβδοι από χάλυβα, όπως σχολιά- στο Σχ. 3(β) για στρεπτική επιπόνηση.
στηκε στο κεφ. 6.
329
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
Επειδή η εφελκυστική αντοχή των ελκυστήρων Η αστοχία αυτή είναι ακαριαία, αφού η ρωγμή
είναι σημαντικά μικρότερη από την αντοχή των που θα εμφανιστεί δεν θα συγκρατηθεί και ο
θλιπτήρων η αστοχία του φορέα θα επέλθει για φορέας θα χωριστεί στα δύο.
εκείνη την τιμή του φορτίου για την οποία η τάση
των ελκυστήρων θα λάβει τη μέγιστη τιμή της,
την εφελκυστική αντοχή του σκυροδέματος.
Αν ο φορέας είναι οπλισμένος, μόλις ανοίξει η αστοχίας αισθητό βέλος και αισθητή ρηγμάτωση
εφελκυστική ρωγμή (τριχοειδής, ορατή μόνο στο και οι συνέπειες της αστοχίας θα είναι περι-
μικροσκόπιο) ενεργοποιείται ο οπλισμός (ανα- ορισμένες, αφού θα υπάρχει επαρκής προει-
πτύσσει τάσεις, αφού επιμηκύνεται κατά το δοποίηση. Η αστοχία θα είναι πλάστιμη,
άνοιγμα της ρωγμής) και αναλαμβάνει αυτός τις δηλαδή παρατεταμένη.
εφελκυστικές τάσεις που αναλάμβανε πριν το
σκυρόδεμα.
Με τον τρόπο αυτό, εμποδίζεται το ανεξέλεγκτο
άνοιγμα της ρωγμής και ο φορέας μπορεί να
αναλάβει κι άλλο φορτίο.
Αυξανόμενου του φορτίου αυξάνει:
Σχ. 7.4 Εικόνα καμπτικής αστοχίας φορέα
το άνοιγμα της ρωγμής και, γι΄ αυτό, αυξάνει
και η παραμόρφωση του εφελκυόμενου
οπλισμού. Αν, όμως, η παραμόρφωση εs κατά την αστοχία
Η παραμόρφωση του θλιβόμενου είναι μικρή, δεν θα προηγηθεί αισθητό βέλος και
σκυροδέματος, αφού αυξανόμενου του ρηγμάτωση του φορέα και οι συνέπειες της
φορτίου αυξάνεται το άνοιγμα της ρωγμής αστοχίας θα είναι μεγαλύτερες. Η αστοχία θα
και, γι΄ αυτό, αυξάνεται και το μήκος της με είναι ψαθυρή.
συνέπεια να μειώνεται το πάχος των Γι αυτό, σχεδιασμός του φορέα με μικρή
διαμήκων θλιπτήρων του σκυροδέματος και, παραμόρφωση του εφελκυόμενου οπλισμού
γι΄ αυτό, κατά την αστοχία πρέπει να αποφεύγεται.
να εντείνονται περισσότερο.
Η παραμόρφωση του εφελκυόμενου οπλισμού
Όταν το φορτίο φθάσει τέτοια τιμή που η δεν μπορεί, όμως, να ξεπεράσει την οριακή τιμή
παραμόρφωση του σκυροδέματος φθάσει της (της τάξεως του 100%ο), γιατί αν θραυστεί ο
την οριακή της τιμή εc= 3,5 %0, ο φορέας οπλισμός ο φορέας θα καταρρεύσει.
αστοχεί. Σημειώνεται ότι
Η εικόνα της αστοχίας του θα έχει τη μορφή που Αστοχία δεν σημαίνει κατάρρευση του
φαίνεται στο Σχ. 4 (οι θλιπτήρες συνθλίβονται φορέα, αλλά ότι ο φορέας είναι τόσο
κατά μήκος τους, ενώ οι ελκυστήρες ρηγμα- παραμορφωμένος που δεν μπορεί πια να
τώνονται κάθετα, όπως σχολιάστηκε στο κεφ. 6). χρησιμοποιηθεί.
Αν η παραμόρφωση εs του χάλυβα κατά την Δηλαδή είναι αστοχία της χρήσης της
αστοχία είναι μεγάλη, μεγαλύτερη από την κατασκευής.
παραμόρφωση διαρροής του, θα προηγηθεί της
330
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
Γι, αυτό, για να παρεμποδιστεί η θραύση του Στις παλιές μελέτες το το κριτήριο αστοχίας
οπλισμού (με κάποιο συντελεστή ασφαλείας είναι:
περίπου 2): εc =3,5 %0 για το σκυρόδεμα είτε
Το κριτήριο αστοχίας είναι: εs =20%0 για τον εφελκυόμενο οπλισμό
εc = 3,5 % 0 για το σκυρόδεμα καί Δηλαδή, σύμφωνα με τον παλιότερο κανονισμό
εΥ < εs < 68 % 0 για τον εφελκυόμενο ένας φορέας θεωρείται ότι αστοχεί ακόμη και αν
οπλισμό δεν έχουν αστοχήσει οι θλιπτήρες του.
Για τις παραμορφώσεις αυτές τόσο οι θλιπτήρες Για παράδειγμα ένας φορέας με παραμορφώσεις
όσο και οι ελκυστήρες έχουν εξαντλήσει την εc =1,5 %0 για το σκυρόδεμα και εs =20%0 για
αντοχή τους fcd (για το σκυρόδεμα) και fsd (για το το χάλυβα θεωρείται ότι έχει αστοχήσει.
χάλυβα).
Προκειμένου για την διατμητική και στρεπτική πρόωρη ψαθυρή αστοχία (διαχωρισμό του φορέα
αστοχία: στα δυο) και δεν επιτρέπει στο φορέα να
Το κριτήριο αστοχίας είναι: εξαντλήσει την καμπτική ικανότητά του.
331
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
Η καμπτική ροπή αστοχίας ή καμπτική αντοχή Η τομή α-α στο Σχ. 1 τέμνει τον λοξό θλιπτήρα
M Rdu προκύπτει όταν η εσωτερική M Rd φθάσει τη και η κατακόρυφη συνιστώσα της δύναμής του
μέγιστη τιμή της. δίνει την VRd2.
332
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
333
ΜΕΡΟΣ ΙV
h d
Διαμήκης ελκυστήρας Εμβαδόν As1 όλων των ράβδων κατά πλάτος της διατομής
(Αμελείται η εφελκυστική συμβολή του σκυροδέματος)
334
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
Τη δύναμη του διαμήκους θλιπτήρα αποτελεί η σε ισοδύναμο ορθογώνιο διάγραμμα καθ΄ ύψος
συνισταμένη των τάσεων που δρούν στη δια- της θλιβόμενης ζώνης του φορέα (που αποτελεί
ομή του θλιπτήρα. τη διαμήκη θλιβόμενη ράβδο του).
σc
Επειδή, όμως, όπως φαίνεται στο Σχ. 8,οι πα-
ραμορφώσεις δεν είναι σταθερές καθ΄ύψος του εc Fc
θλιπτήρα, δεν είναι σταθερές και οι τάσεις.
x
Σε κατάσταση αστοχίας το διάγραμμα των
θλιπτικών τάσεων καθ΄ύψος του θλιπτήρα είναι
d
όπως φαίνεται στο Σχ. 9.
Fs
Η δύναμη Fc προκύπτει, ως ο όγκος παραβο- εs
λοειδούς δεύτερου βαθμού, ίση με:
Fc = 0,8 b.x.fc
εφαρμοζόμενη σε απόσταση από το θλιβόμενο Σχ. 7.9 Διάγραμμα τάσεων διαμήκους θλιπτήρα
πέλμα ίση με 0,4x.
Άρα η απόσταση z των εσωτερικών δυνά- Ο μετασχηματισμός συνηθίζεται να γίνεται:
μεων δίνεται από τη σχέση: όπως φαίνεται στο Σχ 10 (α)(σύμφωνα με
τους αγγλοαμερικανικούς κανονισμούς), ή
z = d – 0,4x (3)
όπως φαίνεται στο Σχ. 10(β) (σύμφωνα με
Στα εγχειρίδια και τους κανονισμούς συνηθίζεται τους γερμανικούς κανονισμούς).
το παραβολικό διάγραμμα να μετασχηματίζεται
335
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
Όπως σχολιάστηκε στο κεφ. 6, για λόγους ΜRdu = Fcd . (d-0,4x) + (Fsd1 - Fcd ). (d – d2) =>
αντισεισμικούς σε όλους τους φορείς (εκτός από
τις πλάκες οι οποίες δεν εντείνονται κατά τη σει- Μ Rdu = Fsd1 . (d-0,4x) + Fcd . (0,4x - d2) (5α)
σμική επιπόνηση, βλ. Ενότητα Β) διατάσσεται Για d2 = 0,1d (αντιστοιχεί στο σύνηθες d2= 0,05
εκτός από τον εφελκυόμενο οπλισμό εμβαδού m για συνήθεις δοκούς με d = 0,50 m) και
Αs1 και θλιβόμενος οπλισμός εμβαδού Αs1 ακραίες παραμορφώσεις εc = 3.5%o και
(οπλισμός στην θλιβόμενη περιοχή του φορέα). εs1=10%o (για καλοσχεδιασμένες δοκούς) προ-
Λόγω της προσθήκης του οπλισμού αυτού στη κύπτει:
θλιβόμενη ζώνη του φορέα εκτός από τη δύ- Από τη σχέση (1) και (3): x = 0,25d , 0,4x =0,1d
ναμη Fcd του θλιβόμενου σκυροδέματος προ-
στίθεται, όπως φαίνεται στο Σχ. 11, και η δύ- Aπό τη σχέση (5α): Μ Rdu = Fsd1 . (d-0,4x)
ναμη Fsd2 του θλιβόμενου οπλισμού.
Η σχέση (ισοδυναμίας των αξονικών δυνάμεων
0,4x εc =3,5%ο Fsd2
είναι:
d2 x Fcd
Fcd + Fsd2 - Fsd1 = Nsd (4)
336
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
Για τη δοκό με όπλιση που φαίνεται στην κατά μήκο τομή και παραλλαγές εγκάρσιας διατομής στο
Σχ. 12 τα εμβαδά των ελκυστήρων είναι:
Στον παρακάτω πίνακα συνοψίζονται τα γεωμετρικά και τεχνολογικά στοιχεία των ράβδων του
ισοδύναμου δικτυώματος , οι δυνάμεις τους και τα στατικά μεγέθη αστοχίας του φορέα τα οποία
σχολιάζονται αναλυτικά στα επόμενα κεφάλαια.
337
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
Oι τιμές του πίνακα προκύπτουν από τις σχέσεις : x = d. εc / (εc + εs ) και z = d – 0,4x
θέτοντας εc = 3,5 % ο (παραμόρφωση αστοχίας)
Όπως φαίνεται από το διάγραμμα παραμορφώσεων η παραμόρφωση εs είναι μεγάλη για μικρό x .
Οι καμπτόμενοι φορείς έχουν μικρό x, οι μεν πλάκες γιατί έχουν μεγάλο πλάτος, οι δε δοκοί γιατί έχουν
θλιβόμενο οπλισμό (βλ. κεφ. 7.6.5).
Επειδή οι διατμητικές τάσεις στην περίπτωση της στρεπτικής επιπόνησης είναι ανάλογες της
απόστασης από το κέντρο στρέψης, η τιμή τους στο εσωτερικό της διατομής θεωρείται αμελητέα και η
ολόσωμη διατομή του φορέα ισοδυναμείται, όπως φαίνεται στο σχήμα, με μια κοίλη διατομή με πλά-
τος τοιχώματος ίσο με :
ΑΝΑΚΕΦΑΛΑΙΩΣΗ ΑΝΤΟΧΩΝ
ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΚΑΜΨΗ ΔΙΑΤΜΗΣΗ ΣΤΡΕΨΗ
ή Ελεγχος
Διατομής b.h εs1= 3.5%o.(x-d)/x (3) VRd2=0,5.v.fcdbw.0,9d , ΤRd1=.ν.fcd.Ak .t .
Εγκάρσιου - VRd3= 0,9 d η.As /s. fsd + Vcd TRd2 =2.Asw Ak .fswd / s
Οπλισμού Asw
Διαμήκη As1.fsd = 0.67b.x. fcd (1) - TRd3 =2.Asl/s.Ak .fswl /u
Oπλισμού As MRdu= As1.fsd.(d-0.4x) (2)
338
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
Όταν εκτός από την καμπτική ροπή στο φορέα Όπως προκύπτει από τη σχέση (1*) με την
δρα και αξονική.δύναμη, όπως συμβαίνει στα αύξηση της αξονικής αυξάνει η τιμή της θλιπτικής
υποστυλώματα, (στα οποία δρα αξονική δύναμη δύναμης Fcd, και, γι αυτό, προκύπτουν οι παρα-
από τα κατακόρυφα φορτία της κατασκευής και κάτω μεταβολές των μεγεθών:
καμπτική ροπή από το σεισμικό φορτίο), 1. Αυξάνει το x , οπότε:
η τιμή της καμπτικής αντοχής δεν είναι 2. Μειώνεται ο μοχλοβραχίονας z
μονοσήμαντη, όπως στις δοκούς. 3. Αυξάνεται η εs2, οπότε αυξάνεται η σsd2
Στο Σχ. 14(α) φαίνονται τα διαγράμματα παρα- και, γι αυτό, και η Fsd2
μορφώσεων, τάσεων και εσωτερικών δυνάμεων 4. Μειώνεται η παραμόρφωση εs1, οπότε
για την περίπτωση της καθαρής κάμψης και στο μειώνεται η πλαστιμότητα του φορέα .
Σχ. 14(β) για την περίπτωση συνύπαρξης και
αξονικής. Ανάλογα με τη στάθμη της αξονικής επικρατεί η
αυξητική ή η μειωτική επιρροή των παραπάνω
Fsd2 μεταβολών, όπως φαίνεται στο διάγραμμα αλ-
x Fcd ληλεπίδρασης αξονικής και καμπτικής αντοχής
M Msd z στο Σχ. 15.
Το σημείο Β αντιστοιχεί στη μέγιστη καμπτική
(α) εs1 Fsd1 ικανότητα της διατομής, η οποία όπως φαίνεται
στο διάγραμμα προκύπτει όταν συνυπάρχει και
αξονική (θλιπτική) δύναμη.
Fsd2 Η τιμή της αξονικής για την οποία προκύπτει
Msd x αυτή η μέγιστη ικανότητα για συνήθεις ποιότητες
Fcd υλικών και συμμετρικό οπλισμό είναι της τάξεως
Nsd z του 40% της μέγιστης αξονικής ικανότητας της
διατομής. Για την τιμή αυτή, για ποιότητα χάλυβα
(β) εs1 Fsd1 S500 είναι εs1 = εy .
Το σημείο Γ αντιστοιχεί στην μέγιστη ικανότητα
Σχ. 7.14 Διαγράμματα παραμορφώσεων της διατομής για θλιπτικό αξονικό φορτίο,
και τάσεων για (α) καθαρή κάμψη
και (β) κάμψη και αξονική Το σημείο Δ αντιστοιχεί στην καμπτική ικανότητα
της διατομής για αρνητική ροπή (για φορείς με
Παρακάτω δίνονται οι σχέσεις ισοδυναμίας αξονι- συμμετρικό οπλισμό η ικανότητα αυτή είναι
προφανώς ίδια με τη περίπτωση θετικής ροπής)
κών και ροπών για τις παραπάνω περιπτώσεις: και
Καθαρή Κάμψη Το σημείο Ε αντιστοιχεί στην ικανότητα της
διατομής για αξονικό εφελκυστικό φορτίο.
Nsd = NRd = Fcd + Fsd2 - Fsd1 = 0 (1) =>
Fcd = Fsd1 - Fsd2 (1*) Νsd (νsd)
Msd = MRdu= Fcd.(d-0.4x) + Fsd2 .(d-d2) (2) Δ
Γ
Κάμψη με Αξονική Ε B
Nsd = NRd = Fcd + Fsd2 - Fsd1 (1) => Ζ A Msd(μsd)
Fcd = Nsd + Fsd1 - Fsd2 (1*)
Msd+Nsd (h/2-d1) = Fcd.(d-0.4x)+Fsd2.(d-d2) (2) Σχ. 7.15 Διάγραμμα αλληλεπίδρασης
339
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
Εντοπίζονται οι διατομές που λαμβάνονται H τιμή του συνεργαζόμενου πλάτους για τη δοκό
υπόψη στο σχεδιασμό των επιμέρους φορέων Δ1 με πλάκα από τη μια πλευρά της δίνεται από
κτιρίου με φέροντα οργανισμό που φαίνεται στο την παρακάτω σχέση:
σχήμα. beff = bw + lo /10 = 0,25 + 5,0/10 = 0,75 m
όπου:
α bw : το πλάτος του κορμού της δοκού
Κ1 Δ1 Κ2 Δ2 lo: το μήκος της δοκού από μηδέν σε μηδέν
ροπή**
ααα κενό
H υπολογιστική διατομή της δοκού είναι μορφής
Π1 Γ, όπως φαίνεται στο σχήμα:
20
Δ3 Π3 0,75
0,20
l= 5,0 m
0,60
• ΠΛΑΚΕΣ:
Ορθογωνική διατομή με 0,25
πλάτος b = 1,0 m και ύψος
h = 0,20 m (ίσο με το πάχος της
πλάκας). 1m H τιμή του συνεργαζόμενου πλάτους για τη δοκό
Δ2 με πλάκα και από τις δύο πλευρές της δίνεται
από την παρακάτω σχέση:
• YΠΟΣΤΥΛΩΜΑ Κ1
beff = bw +2. lo /10 = 0,25 +2. 5,0/10 = 1,25 m
Ορθογωνική διατομή 0,40/0,40
H υπολογιστική διατομή της δοκού είναι μορφής
Τ, όπως φαίνεται στο σχήμα:
0,40
1,25
• ΔΟΚΟΣ Δ2
Ορθογωνική διατομή, όπως 0,60
φαίνεται στο σχήμα.
0,25
340
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
Τομή α-α Κατά μήκος τομή της Δ1 Για δοκό με πλάκα και από τις δύο πλευρές της
δοκού
(προφανώς το πλάτος αυτό δεν μπορεί να είναι
Το συνεργαζόμενο πλάτος bef f μιας δοκού μεγαλύτερο από το υπαρκτό)
εξαρτάται από το μήκος της δοκού, καθώς,
Στην περίπτωση συνεχούς δοκού το bef f
σο μεγαλύτερο είναι το μήκος της δοκού τόσο
προκύπτει διαφορετικό σε κάθε άνοιγμα (αφού,
μεγαλύτερο είναι το βέλος της δοκού και,
όπως φαίνεται στο σχήμα, είναι διαφορετικό το lο
γι΄αυτό, τόσο μεγαλύτερο είναι το πλάτος από
των ανοιγμάτων της.
την πλάκα που θα συμπαρασύρει.
Απλοποιητικά, (για διευκόλυνση της στατικής
Από κάθε πλάκα εκατέρωθεν της δοκού το επίλυσης) μπορεί να ληφθεί σ΄ όλα τα ανοίγματα
συνεργαζόμενο πλάτος είναι: lo = 0,7 lο
bef f ΄ = lο /10, εξαιρουμένων των προβόλων για τους οποίους
όπου: τίθεται:
lo :το μήκος της δοκού από μηδέν σε μηδέν ροπής lo = 2,4 . l
(αυτό είναι το μήκος που σχετίζεται με το βέλος).
Δ4
lo =0,8.l lo =0,8.l lo =2,4.l
Δ3
bw
Τομή Δ3 Τομή Δ4
341
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
342
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
Πλάτος b : Η διάσταση η κάθετη στο ύψος. πέλματος που υπεισέρχεται στις σχέσεις της
καμπτικής επιπόνησης ενδέχεται να είναι
Αν η διατομή δεν είναι ορθογωνική, διακρίνονται
διαφορετικό σε κάθε κρίσιμη διατομή τους,
περισσότερα πλάτη (bw είναι το πλάτος του
καθώς με την αλλαγή του πρόσημου της ροπής
κορμού).
αλλάζει πέλμα η θέση του θλιβόμενου πέλματος.
Το πλάτος που λαμβάνεται υπόψη στις σχέσεις
σχεδιασμού των φορέων είναι:
Κάμψη: το πλάτος της (ακραίας) θλιβόμενης
ζώνης*
Διάτμηση: το μικρότερο πλάτος του κορμού
της ισοδύναμης διατομής
Στρέψη: το εξωτερικό πλάτος της αρχικής
διατομής
Σε συνεχείς φορείς με διατομές με περισσότερα Σχ. 8.2 Αλλαγή ενεργού πλάτους κατά
από ένα πλάτη το πλάτος b του θλιβόμενου μήκος συνεχούς δοκού
Για φορείς με σταθερή διατομή σε όλο το μήκος Ακριβέστερα προκύπτει από την παρακάτω
τους οι κρίσιμες διατομές είναι: σχέση:
Κάμψη: Μία σε κάθε άνοιγμα στη θέση της Μπαρ = Μστηρ. - ΔΜ = Μστηρ - (Vαρ + Vδεξ).bστηρ. /2
μέγιστης ροπής και μία στην παρειά* κάθε
στήριξης.
Vαρ Vδεξ
Σχ. 8.3 Κρίσιμες διατομές ΔΜ [V]
343
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
Σχ. 8.5 Φορείς με περισσότερες Στρέψη: Οι κρίσιμες διατομές είναι στις θέσεις
κρίσιμες διατομές της μέγιστης στρεπτικής ροπής οι οποίες είναι
κατά κανόνα στην παρειά των στηρίξεων.
Με αναλυτικές σχέσεις
Για την καμπτική επιπόνηση ισχύουν οι παρακάτω σχέσεις:
Αs1.fsd = 0.67b.x.fcd (1) M sd = M Rdu = As1.fsd .(d-0.4x) (2) εs1/3.5%ο = (d-x)/x (3)
Από τη σχέση (1) προκύπτει το x συναρτήσει του Αs και αντικαθίσταται στη σχέση (2). Προκύπτει
εξίσωση δεύτερου βαθμού ως προς το Αs . Από τη λύση της προκύπτει η τιμή του Αs . Με βάση αυτή
προκύπτει από την (1) η τιμή του x και από τη σχέση (3) προκύπτει αν είναι αποδεκτή η τιμή του εs .
Πρέπει να είναι μεγαλύτερη από την παραμόρφωση διαρροής εy = fsd/Es και μικρότερη από 20%ο.
Αs 1[cm 2 ] = Msd = Msd [kNm] Γίνεται η παραδοχή ότι ισχύει εc = 3.5%o και εs =10%o =>
z.fsd 0,9 d .fsd x= 0,25d και z=d-0,4x = 0,9d
[m] [kN/m 2 ]
344
ΜΕΡΟΣ ΙV
Παλιότερα που δεν ήταν διαθέσιμα τα σύγχρονα υπολογιστικά μέσα είχαν συνταχθεί πίνακες
διευκόλυνσης για τον υπολογισμό του καμπτικού οπλισμού..
Παρακάτω δίνεται περιγραφή του τρόπου χρήσης τους ώστε να μπορεί κανείς να καταλαβαίνει τη
διαδικασία σχεδιασμού στις παλιές μελέτες.
345
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
Αν είναι μsd > lim μsd, τότε επειδή ο οπλισμός δεν αξιοποιεί την πλήρη ικανότητά του (την τάση
διαρροής του) ακολουθείται η λύση της τοποθέτησης και θλιβόμενου οπλισμού, ο οποίος, όμως,
σήμερα τοποθετείται σε όλες τις περιπτώσεις..
Στην περίπτωση φορέα και με θλιβόμενο οπλισμό το ανηγμένο ποσοστό οπλισμού ω προκύπτει από
άλλο πίνακα που έχει συνταχθεί για συνύπαρξη εφελκυόμενου και θλιβομενου οπλισμού ίσου με το ¼
του εφελκυόμενου (σύμφωνα με την απαίτηση των παλιών κανονισμών ο θλιβόμενος να είναι το ¼ του
εφελκυόμενου οπλισμού).
Από πίνακα, διαφορετικό για κάθε ποιότητα χάλυβα, προκύπτουν δύο ανηγμένα ποσοστά οπλισμού
ω 1 και ω 2 από τα οποία προκύπτει ο εφελκυόμενος και θλιβομενος οπλισμός από τις σχέσεις:
εφελκυόμενος οπλισμός:
As1 =ω 1.b.d.fcd /fsd
θλιβόμενος οπλισμός:
As2= ω 2.b.d.fcd /fsd
♦ Ο πίνακας ισχύει και για μη ορθογωνικές διατομές, αρκεί η θλιβόμενη ζώνη του φορέα να είναι
ορθογωνική (τιμή του x περίπου 0,25.d). Στην εφελκυόμενη ζώνη αφού έχει ανοίξει ρωγμή, δεν
ενδιαφέρει η μορφή του φορέα στη ζώνη αυτή.
Ισχύουν και στην περίπτωση πλακοδοκών αρκεί το βάθος x να είναι μικρότερο από το πάχος της
πλάκας.
Στην περίπτωση αυτή στις παραπάνω σχέσεις ως b τίθεται το bef f .
Σε περίπτωση που το x είναι μεγαλύτερο από το πάχος της πλάκας, δηλ. η θλιβόμενη ζώνη δεν είναι
ορθογωνική για μεγαλύτερη ακρίβεια έχουν συνταχθεί οι πίνακες πλακοδοκού που σχολιάζονται
παρακάτω.
• Για Πλακοδοκό
Οι πίνακες αυτοί ισχύουν, εν γένει, όταν η θλιβόμενη ζώνη αποτελείται από περισσότερα από ένα
ορθογώνια, όπου bw και bef f είναι το άθροισμα των πλατών των επί μέρους ορθογώνιων της διατομής
στον ουδέτερο άξονα (ε=0 σ=0) και στην ακραία θλιβόμενη ίνα, αντίστοιχα.
Είναι δύο πίνακες, ο επάνω για φορείς χωρίς θλιβόμενο και ο κάτω για φορείς και με θλιβόμενο
οπλισμό (ο πίνακας συνεχίζεται οριζόντια σε 2 σελίδες).
Κάθε πίνακας αποτελείται από υποπίνακες ανάλογα με το λόγο του ύψους της πλάκας hf προς το
ύψος της δοκού h. Κάθε υποπινακας δίνει την τιμή του ανηγμένου οπλισμού ω πολλαπλασιασμένη
Χ1000 ακολουθώντας τα παρακάτω βήματα:
• Με βάση το λόγο hf /h εντοπίζεται ο υποπίνακας και με βάση το λόγο b/bw εντοπίζεται στον
υποπίνακα η στήλη των τιμών του ωΧ1000.
Στη στήλη αυτή εντοπίζεται η τιμή ωx1000 που αντιστοιχεί στην ανηγμένη ροπή.
Ο οπλισμός δίνεται από τη σχέση :
Αs = ω.beff d .fsd / 1000
Αν στην κατακόρυφη στήλη στην τιμή μsd δεν αντιστοιχεί τιμή ω σημαίνει ότι χρειάζεται θλιβόμενος
οπλισμός ο οποίος προκύπτει ως εξής:
Εντοπίζονται οι τιμές μlim και ωlim που αντιστοιχούν στην υπόψη τιμή του μsd. O εφελκυόμενος οπλισμός
Αs1 και o θλιβομενος Αs2 δινονται από τις σχεσεις :
As1 = [ ω lim + (μsd -μlim)/(1-d2 /d) ].beff.d.fcd /fsd
As2 = [ (μsad - μlim)/(1-d2 /d) ] .beff .d .fcd /fsd
346
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
(β)
347
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
348
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
Ο καμπτικός οπλισμός διατάσσεται, όπως φαί- φαίνεται στο Σχ. 6(β), ευθύγραμμος μέχρι την
νεται στο Σχ, 6: ακραία στήριξη.
Στο άνοιγμα: ο διαμήκης οπλισμός που προέ- Στην περιοχή αυτή προστίθεται οπλισμός επάνω.
κυψε στη διατομή με τη μέγιστη ροπή εκτείνεται:
ο μισός σ΄ όλο το άνοιγμα μέχρι το μέσον του άνω
πλάτους των στηρίξεων και
ο μισός κάμπτεται προς τα πάνω σ΄απόσταση 0,2l
0,20l από τη στήριξη.
Στη στήριξη: ο οπλισμός αποτελείται από: 0,2l+d
το μισό κεκαμμένο του ανοίγματος που (α)
προεκτείνεται στη γειτονική πλάκα (μέχρι τη θέση
που μηδενίζεται η μετατοπισμένη ροπή) περίπου
κατά 0,20l+d από την παρειά της στήριξης, όπως
φαίνεται στο Σχ. 7(α) και,
(αν απαιτείται), πρόσθετο οπλισμό εκτεινόμενο
επίσης μέχρι την ίδια θέση. (β)
Σε συνεχείς πλάκες με το άνοιγμα της ακραίας
πλάκας μικρότερο από την γειτονική ενδιάμεση η Σχ. 8.6 Διάταξη οπλισμού σε πλάκες
μέγιστη ροπή είναι κοντά στην ακαραία στήριξη
και, γι΄αυτό, ο κάτω οπλισμός παραμένει, όπως
349
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
9. ΑΡΙΘΜΗΤΙΚΕΣ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ
ΕΦΑΡΜΟΓΗ 1
Ζητείται ο σχεδιασμός της πλάκας Π1 πάχους 15 cm και της δοκού Δ1 διαστάσεων 25/55 στον
ξυλότυπο στο Σχ. 1 και 2. Φορτία πλάκας: qk = 2 kN/m 2, gk,επ = 1,0 kN/m 2.
Η δοκός φέρει τοίχο ύψους 2,0 m με gτ = 2,0 kN/m 2. Υλικά: C20/25, S500
Δ1 0,40 Δ1
Π1 P1 1,9 Π1
6,0
Α. ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΠΛΑΚΑΣ
2. Φορτία
gκι.β = 25 x 0,15 = 3,8 kN/m 2 gd = 1,35 x 4,8 = 6,5 kN/m 2
gkεπ = 1,0 qd = 1,50 x 2,0 = 3,0 kN/m 2
gk = 4,8 kN/m 2 ρd = 9,5 kN/m 2
3.Στατική Επίλυση
max MΠ1 = 9,5.1,92 /2 = 17,1 kN/m
350
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
Δευτερεύων Οπλισμός
Διανομές: 0,2 . 3,3 = 0,7 cm 2 => Φ8/30 (1,6 cm 2) Οπλισμός ελεύθερων άκρων: Φ8/30
1. Φορτία
gκι.β = 25. 1,0. 0,25 . 0,55 = 3,7 kN/m gd = 1,35 . 16,8 = 22,7 kN/m +
gkτοιχ ου = 4,0 + qd = 1,50 . 2,0.1,9 = 5,7
gk πλάκας = 4,8 . 1,9 = 9,1 ρd = 28,4 kN/m
gk = 16,8 kN/m
1. Στατική επίλυση:
max Vsd = 28,4. 6,0/2 = 85,2 kN
3. Εύρεση Συνδετήρων
Ανίσωση ασφαλείας: VRd3 ≥ max Vsd VRd3= VRdw +Vcd = (0,9 d/s). Asw. fsd + Vcd
όπου:
VRdw: η τέμνουσα που αναλαμβάνουν οι συνδετήρες Vcd : η τέμνουσα που αναλαμβάνουν οι επικουρικοί
μηχανισμοί 0,9d/s: ο αριθμός των συνδετήρων (τοποθετημένων σε απόσταση s) που τέμνει η τομή
Asw : η. Asw ’ το εμβαδόν όλων των σκελών των συνδετήρων (η ο αριθμός των σκελών, Asw ’ το εμβαδόν του ενός
σκέλους του συνδετήρα)
Θέτοντας maxVsd = VRd3 προκύπτει: η. Αsw ΄/s [m2/m] = maxVsd’ [kN] –Vcd.[kN]
0,9 d[m].fw d[kN/m2]
( η : αριθμός σκελών συνδετήρα)
( Αs ΄ : εμβαδόν ενός σκέλους)
Yπερ της ασφαλείας τίθεται Vcd = 0 προκύπτει: Επιλέγονται δίτμητοι συνδετήρες:η=2 =>
351
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
2Αsw΄/s = 85,2 / (0,9. 0,5 .435.103) = 4,6. 10-4 m 2 /m = 4,6 cm 2/m (1)
352
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
ΣΧΕΔΙΑΣΗ ΟΠΛΙΣΜΩΝ
Δ1 Δ1
Π Π
Ξυλότυπος Β Ξυλότυπος Α
α 6Φ16
2Φ18
Φ12/10
α 4Φ16
Μηκοτομή δοκού Δ1
4Φ16 4Φ16
2Φ18
2Φ18
6Φ16
6Φ16
Εγκάρσια τομή α-α δοκού Δ1 Σχ.1 Εγκάρσια τομή α-α δοκού Δ1 Σχ.2
353
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
Στο σχήμα .δίνεται η κάτοψη του φέροντα οργανισμού και στοιχεία της μελέτης δύο στεγάστρων, του
στεγάστρου Α και του στεγάστρου Β.
Κ1 Κ1 gεπ = 1.0 kN/m 2 qk = 1,5 kN/m 2
C20/25, S500
Δ2 1,5 Δ2 Πλάκες: h = 20 cm,
Π1 Π2 Δοκοί: b/h = 30/60 cm
Κ2 20 20 Κ2
Υποστυλώματα: b/h =30/30,
Δ1
1,5 Δ1
Eπικάλυψη οπλισμού: c = 4 cm
=
2,0 4,0
Στέγαστρο Α Στέγαστρο Β
Ζητούνται τα παρακάτω:
1. Για το στέγαστρο Α:
1.1 Το στατικό σύστημα και το φορτίο σχεδιασμού της πλάκας και της δοκού Δ1-Δ2.
1.2 Το αξονικό φορτίο σχεδιασμού των υποστυλωμάτων Κ1 και Κ2.
1.3 Λειτουργικός έλεγχος της επάρκειας του πάχους της πλάκας Π1.
1.4 O οπλισμός της πλάκας Π1.
1.5 Ο καμπτικός οπλισμός της δοκού Δ1 (όχι της Δ2) .
1.6 Ο διατμητικός οπλισμός της δοκού Δ1. Η τέμνουσα η αναλαμβανόμενη από τους μηχανισμούς
του διατμητικά άοπλου σκυροδέματος να ληφθεί ίση με 40 kN.
1.7 Σχεδίαση του οπλισμού της πλάκας Π1 (σε κάτοψη),
1.8 Εκτίμηση του οπλισμού της δοκού Δ2.
1.9 Σχεδίαση του οπλισμού της δοκού Δ1-Δ2 σε κατά μήκος και εγκάρσια τομή.
1.10 Σχεδίαση των πιθανών θέσεων των ρωγμών στην κάτοψη της πλάκας Π1 και σε κατά μήκος
τομή δοκού Δ1-Δ2 που θα εμφανιστούν αν ο κύριος οπλισμός της πλάκας και ο
καμπτικός ή διατμητικός, ή στρεπτικός οπλισμός της δοκού είναι ανεπαρκής.
2. Για το στέγαστρο Β:
354
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
ΕΦΑΡΜΟΓΗ 2
Στο σχήμα δίνεται ο ξυλότυπος μικρού κτίσματος αποτελούμενος από πλάκες πάχους 20 cm,
δοκούς 25/60 και υποστυλώματα 30/30.
Τα φορτία των πλακών είναι: gεπ,k =1.00kN/m2 , qk =5.00kN/m2.
Υλικά C20/25, S500s. Επικάλυψη οπλισμού 3 cm.
Ζητείται ο υπολογ ισμός και η σχεδίαση του οπλισμού των πλακών και των δοκών.
Π3 2,00
Δ1 Δ2 Δ3
Π1 6,25
Δ4 Π2
κενό
A.ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΠΛΑΚΩΝ
1. Φορτία
gκι.β = 25 . 0,20 = 5,0 kN/m2
gkεπ = 1,0
gk = 6,0 « ρd = 1,35. 6,0 + 1,5. 5,0 = 15,6 kN/m2
2. Στατική Επίλυση
Στατικά συστήματα: ΠΛΑΚΑ Π1 ΠΛΑΚΑ Π2, Π3
l = 6,0 m l = 2,0 m
H πλάκα Π2 είναι τριέρειστη. Αντιστοιχεί στο μισό μιας
στενόμακρης τετραέρειστης πλάκας η οποία μπορεί να
ισοδυναμηθεί με μια διέρειστη και η τριέρειστη με μισή
διέρειστη, δηλ. πρόβολο.
355
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
1. Στατικό Σύστημα:
Δ1-Δ2-Δ3
[Μ s ]
Δ4
[Μs ]
6,00 m
2. Φορτία: gd,ι.β = 25. 0,25 . (0,60 – 0,20) = 2,5 kN/m2
Από πλάκα δοκοί Δ1 , Δ3: ρd, πλάκας = 15,6 . 6,0/2 = 46,8
Από πλάκα δοκός Δ2: gd, πλάκας = 15,6 . 2,0 = 31,2
Συνολικό φορτίο: Δ1 , Δ3: ρd =2,5+46,8 = 49,3 kN/m2
Δ2 ρd =2,5+31,2 = 33,7 kN/m2
2 . Στατική Επίλυση:
Δοκός Δ1-Δ2-Δ3
Λόγ ω του μικρού μήκους και φορτίου της Δ2, η καμπτική ροπή της αναμένεται αρνητική στο
άνοιγ μά της, οπότε κρίσιμες διατομές είναι αυτές της στήριξης (διατομές με τη μεγ αλύτερη
αρνητική ροπή). Γι΄αυτό, αρκεί ο υπολογ ισμός της καμπτικής ροπής μόνον των πρόβολων δοκών
Δ1 και Δ2 στην παρειά της στήριξης (κρίσιμη διατομή).
max MΔ1 = max MΔ3 = 49,3. 2,02 /2= 98,6 kNm
Δοκός Δ4
Κρίσιμη διατομή στο μέσον του ανοίγ ματος : max MΔ4 = 33,7. 6,02 /8 = 153 kNm
3. Εύρεση Οπλισμού Αs
Στοιχε ία Κρίσιμων Διατομών:
d= h-d1 = 0,60 - 0,05 = 0,55 m d1 = c-Φσυν- Φ2 = 3-1-2/2 = 5 cm
Υπολογισμός Οπλισμού:
Δοκός Δ1-Δ2-Δ3 As 1 = 98,6/(435.103 . 0,9 .0,55) = 4,6. 10- 4 m2 =4,6 cm2 => 4 Φ12
Τίθεται As 2 => 2Φ12
Δοκός Δ4 As 1 = 153/(435.103 . 0,9 .0,55) = 6,9. 10- 4 m2 = 6,9 cm2 => 5 Φ14
Τίθεται As 2 => 3Φ14
356
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
2. Στοιχεία διατομής
3.
t=max{2. 3,0 . (0,25. 0,60)/[2.(0,25+0,60)] } = 0,09 m
Ak =(0,25-0,09).(0,60-0,09) = 0,08m2
3. Εύρεση Οπλισμού Συνδετήρων
Συνδετήρες γ ια στρέψη : As w/s = 34,8/(2 .0,08 .435.103 ) = 5,6. 10- 4 m2 /m = 5,6 cm2 /m
Συνολικοί συνδετήρες από διάτμηση και στρέψη):
As w/s = 3,3/2 + 5,6 = 7,2 cm2 /m (1) => Φ8/8
(Επιλέγ εται διάμετρος Φ8 => As ΄=π.82 /4= 0,5 cm2
(1) => 0,5/s=11,3 => s = 0,5/7,1 = 0,08 m )
4. Εύρεση Διαμήκους Οπλισμού
Διαμήκης στρέψης: Al = 34,8 [2.(0,25+0,60)]/(2.0,08. 435 .103 ) =9,1. 10- 4 m- 2 = 9,1 cm2
Αριθμός ράβδων γ ια να είναι ισοκατανεμημένοι στην περίμετρο: 6
Εμβαδόν μιας ράβδου: 9,1/6 =1,5 cm2 => Φ14
Ενοποίηση Διαμήκους Κάμψης και Στρέψης
Στο κάτω πέλμα: (από κάμψη) 4,4 + (από στρέψη) 9,1/3 = 7.4 cm2 => 7Φ12
Στο πάνω πέλμα: (από κάμψη) 2,2 + (από στρέψη) 9,1/3 = 5,2 cm2 => 5Φ12
Στο μέσον του ύψους: (από στρέψη) 2Φ14
5. Έλεγχος Επάρκειας Διατομής
Τ Rd1 = v.f c d.Ak.t = 0,4. 13,3. 103 . 0.08.0,09 = 35 < 54=T s d => η διατομή δεν είναι δεκτή
v= 0,7.(0,7-f c k /200) =0,7.(0,7-20/200) = 0,4
357
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
Ε. ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΟΠΛΙΣΜΟΥ
1,9
Π3
Δ2
Δ1 Δ3
Π1 6,25
κενό Π2
Ξυλότυπος
4Φ12
1Φ12
2Φ14
4Φ12 α 5Φ12
β
Φ8/8
2Φ14
2Φ12 α
7Φ12 β 2Φ12
2Φ12
5Φ12
2Φ14
7Φ12 2Φ12
Β-β α-α
Εγ κάρσιες τομές δοκού
358
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
ΕΦΑΡΜΟΓΗ 3
10,0 4,0
Π1
5,0 Π1
Π3
5,0 Π2
ΦΟΡΤΙΑ
gι.β = 25 x 0,16 = 4,0 kN/m 2
gεπ = 1,5 «
g = 5,5 « ρd = 1,35 x 5,5 + 1,5 x 6,0 = 16,4 kN/m 2
ΜΠ1-Π2 = (16,4 .5,03 + 16,4 .4,03) /[ 8 (5,0 +4,0)] = -43 kNm 16,4
VΠ1--Π2αρ= 0,5.16,4.5,0 +43,0/5,0 = 49,6 kN
VΠ1-Π2δεξ= 0,5.16,4.4,0 +43,0/4,0= 51,8 kN Π1 Π2
360
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
0,6 0,5
2,0 5,0 2,0
0,25
300 200
[M]
300
200
100
50
242 150
[V]
10
10 [T]
ΚΑΜΨΗ
• ΔΙΑΤΟΜΕΣ ΕΛΕΓΧΟΥ
ανοιγμα ΑΒ : ΜΑΒ = 152 kNm
παρεια στηριξης Α : MA = -0,9 x 300 = -270 kNm
παρεια στηριξης Β: MB = -0,9 x200 = -180 kNm
361
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
• ΔΙΑΤΜΗΣΗ
1. ΕΛΑΧΙΣΤΟΣ ΟΠΛΙΣΜΟΣ
- στο άνοιγμα ρwmin = 0,0016, s= 200 mm } = Φ6/20
- κοντά στις στηρίξεις Φ8/20 σε μήκος: lκρ =2.hp = 2 (0,6-2 .0,05 ) = 1,0 m
3. T ΥΠΟΙ ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ
Συνδετήρες Αsw΄/s [cm2/m] = [Vsd [kN] –Vcd.[kN] ]. 10
η .0,9 d[m].fwd[kN/m 2]
( η : αριθμός σκελών συνδετήρα)
( Αs ΄ : εμβαδόν ενός σκέλους)
362
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
ΣΤΡΕΨΗ
• Τυποι σχεδιασμού
Συνδετήρες As /s[cm 2/m] = Tsd[kNm].104
2.Ak [m 2].fwd[kN/m 2]
Ak =(b-t).(d-t) t=max{2c , Ac /u] u :περίμετρος c : πάχος επικάλυψης
Διαμήκης Al [cm2] = Tsd [kNm].10 .u 4
• Γεωμετρικά χαρακτηριστικά
t= max{2.3,0, (25.60)/[2.(25+60)] } = 8,8cm = 0,088 m
Ak = (0,25-0,088).(0,60-0088) = 0,088 m 2 u = 2.( 25+60) = 170 cm. = 1,7 m.
363
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
Ζητείται το ελάχιστο ύψος δοκού με μήκος, στατικό σύστημα, φορτία και οπλισμό αυτά της δοκού του
προηγούμενου παραδείγματος.
1. ΕΛΕΓΧΟΣ ΣΕ ΚΑΜΨΗ μsd < μlim (για να μην προκυπτει θλιβομενος οπλισμος)
Υποθετουμε d=0,55 m.
Aνοιγμα ΑΒ Διατομη πλακοδοκος hf /d =0,18 , bef f / bw = 4 } => μlim = 0,212
μsd=150/(1,0.d2.16.103 / 1,5) = μlim =0,212 => d= 0,26 m
Tsd = 10 kNm
Εστω d=0,55 οποτε t = max{2.3 ,(25.60)/[2.(25+60)] } = 8,8cm = 0,088 m
Ak =(0,25-0,088).(0,60-0088) = 0,088 m 2 v=0,70.(0,70-16/200
TRd1=2.v.fcd.Ak .t = Tsd =>
2.0,43.16.1000/1,5.(0,25-0,088).(d-0,088).0,088 = 10 kNm = > d = 0,15 m
10/[2.0,43.16.1000/1,5.(0,25-0,088).
(d-0,088).0,088]+175/[0,4.0,62.16.1000/1,5.0,9d= =√1 => d = 0,42 m
364
ΜΕΡΟΣ ΙV Συνοπτική Παρουσίαση
Ζητείται το μέγιστο φορτίο δοκού με μήκος, διαστάσεις , στατικό σύστημα και οπλισμό αυτά της δοκού
στο παράδειγμα 8. 9.
1. ΕΛΕΓΧΟΣ ΣΕ KΑΜΨΗ
2. ΕΛΕΓΧΟΣ ΣΕ ΔΙΑΤΜΗΣΗ
365
ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ
ΕΥΧΑΡΙΣΤΙΕΣ
366
