Zygmunt Berdychowski
 Bronisław Komorowski i Zygmunt Berdychowski podczas Forum Ekonomicznego (2010) | |
| Data i miejsce urodzenia |
9 września 1960 |
|---|---|
| Zawód, zajęcie |
polityk |
| Alma Mater | |
| Stanowisko |
poseł na Sejm I i III kadencji (1991–1993, 1997–2001) |
| Odznaczenia | |
    
| |
Zygmunt Władysław Berdychowski (ur. 9 września 1960 w Krynicy) – polski polityk i działacz gospodarczy, więzień polityczny w okresie PRL, poseł na Sejm I i III kadencji, założyciel Fundacji „Instytut Studiów Wschodnich”, himalaista.
Życiorys
[edytuj | edytuj kod]W 1987 ukończył studia na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu Jagiellońskiego. W stanie wojennym zajmował się m.in. drukiem ulotek. W styczniu 1982 został aresztowany z przyczyn politycznych, a w lutym tego samego roku skazany w trybie doraźnym przez Sąd Warszawskiego Okręgu Wojskowego w Warszawie na karę 3 lat pozbawienia wolności[1]. Był przetrzymywany zakładach karnych w Nowym Sączu, Załężu i Hrubieszowie[2]. Został uznany za więźnia politycznego przez Amnesty International[2]. Zwolnienie uzyskał w lutym 1983[1]. Kolportował następnie niezależne wydawnictwa, a w latach 1984–1988 był redaktorem i wydawcą podziemnych „Wiadomości Nowosądeckich”[2]. W październiku 1985 został ponownie aresztowany w związku z udziałem w demonstracji w Nowej Hucie i oskarżony o pobicie funkcjonariuszy Milicji Obywatelskiej[1][2]. W czerwcu 1986 został skazany na karę 2 lat pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres 2 lat próby[1]. W listopadzie 1986 Sąd Wojewódzki w Krakowie uchylił ten wyrok i umorzył sprawę[1].
W 1989 był współorganizatorem Niezależnego Sądeckiego Klubu Myśli Politycznej[2]. W tym samym roku wstąpił do Niezależnego Samorządnego Związku Zawodowego Rolników Indywidualnych „Solidarność”, w którym przewodniczył krajowej komisji rewizyjnej[2]. Był członkiem Komitetu Obywatelskiego „Solidarność” w Nowym Sączu oraz pełnomocnikiem Krzysztofa Pawłowskiego ubiegającego się o mandat senatora w wyborach parlamentarnych w 1989[2]. W 1990 został współzałożycielem Sądeckiej Fundacji Rozwoju Wsi i Rolnictwa. W latach 1990–1991 pełnił funkcję pełnomocnika ministra rolnictwa i gospodarki żywnościowej ds. restrukturyzacji mleczarstwa[2].
W latach 1991–1997 należał do Stronnictwa Ludowo-Chrześcijańskiego, w którym pełnił funkcje przewodniczącego zarządu wojewódzkiego w Nowym Sączu i członka prezydium zarządu krajowego[2]. Następnie działał w Stronnictwie Konserwatywno-Ludowym oraz ugrupowaniu SKL-Ruch Nowej Polski. Przewodniczył SKL w województwie małopolskim, wchodził w skład prezydium władz krajowych tej partii[2].
Był posłem na Sejm I kadencji z listy Porozumienia Ludowego oraz III kadencji z listy Akcji Wyborczej Solidarność, wybranym w okręgach nowosądeckich: nr 32 i nr 28. W wyborach parlamentarnych w 1993 bez powodzenia ubiegał się o reelekcję z listy Katolickiego Komitetu Wyborczego „Ojczyzna”[3]. W 2001 zrezygnował ze startu w wyborach do Sejmu z listy Platformy Obywatelskiej, gdy zarzucono mu, iż z jego rekomendacji wiceprzewodniczącym SKL w regionie został Grzegorz Wieczerzak. Ostatecznie wystartował bez powodzenia do Senatu z ramienia KWW Zgoda. Zajął się prowadzeniem własnej działalności gospodarczej. W 2006 został wybrany na radnego gminy Chełmiec z lokalnego komitetu. W październiku 2010 wstąpił do PO[4]. W tym samym roku z jej listy został wybrany na radnego sejmiku małopolskiego[5]. W 2014 nie kandydował w kolejnych wyborach.
Jest założycielem Fundacji „Instytut Studiów Wschodnich”, organizującej cykliczne spotkania polityków i przedsiębiorców z Europy Centralnej i Wschodniej pod nazwą Forum Ekonomiczne. Stanął na czele rady programowej forum.
Uprawia narciarstwo i biegi, ukończył m.in. maraton w Nowym Jorku[6]. Jest pomysłodawcą i organizatorem Festiwalu Biegowego w Krynicy-Zdroju[7]. W lipcu 2015, wspinając się na Denali, najwyższy szczyt w Ameryce Północnej, osiągnął Koronę Ziemi[8].
Jego siostra Bogumiła Berdychowska została publicystką i specjalistką od spraw ukraińskich.
Odznaczenia i wyróżnienia
[edytuj | edytuj kod]Odznaczony Krzyżem Oficerskim (2011) i Komandorskim (2025) Orderu Odrodzenia Polski[9][10]. Ponadto otrzymał Krzyż Wolności i Solidarności (2015)[11], Srebrny Krzyż Zasługi (2003)[12] oraz Brązową Srebrną Odznakę „Zasłużony dla Ochrony Przeciwpożarowej” (2009)[13]. W 2009 wyróżniony tytułem honorowego obywatela Krynicy[14], a w 2011 Medalem „Niezłomnym w słowie”[15].
Za swoją działalność społeczną i charytatywną otrzymał również m.in. Nagrodę Rzeczpospolitej” im. Jerzego Giedroycia (2009)[16] oraz Nagrodę im. św. Brata Alberta (2007)[17].
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ a b c d e Informacje w BIP IPN. [dostęp 2025-03-04].
- ↑ a b c d e f g h i j Sławomir Chmura, Berdychowski Zygmunt, [w:] Encyklopedia Solidarności [online], Instytut Pamięci Narodowej [dostęp 2025-03-04].
- ↑ Wybory do Sejmu w 1993 r.. kbw.gov.pl. [dostęp 2025-11-06].
- ↑ Zygmunt Berdychowski wstąpił do PO. money.pl, 4 października 2010. [dostęp 2020-05-17].
- ↑ Serwis PKW – Wybory 2010. [dostęp 2012-03-31].
- ↑ Zygmunt Berdychowski: „Na biegach trzeba zarabiać”. festiwalbiegowy.pl, 9 sierpnia 2013. [dostęp 2017-06-09].
- ↑ Festiwal Biegowy na dachu świata! Zygmunt Berdychowski zdobył Mount Everest. festiwalbiegowy.pl, 10 czerwca 2014. [dostęp 2017-06-09].
- ↑ Zygmunt Berdychowski zdobywa Koronę Ziemi. goryonline.com, 6 lipca 2015. [dostęp 2015-07-22].
- ↑ M.P. z 2011 r. Nr 107, poz. 1080.
- ↑ Odznaczenia państwowe dla osób zasłużonym w służbie państwu i społeczeństwu. prezydent.pl, 28 lipca 2025. [dostęp 2025-07-29].
- ↑ M.P. z 2015 r. poz. 1227.
- ↑ M.P. z 2004 r. Nr 10, poz. 149.
- ↑ Postanowienie nr 5/OP/2009 Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji. Dziennik Urzędowy MSWiA, 30 września 2009. [dostęp 2019-01-24].
- ↑ Samorządowcy w Małopolsce 1990–2010. Publikacja z okazji 20-lecia samorządu terytorialnego w Polsce. Wojciech Stańczyk (red.). Kraków: Urząd Marszałkowski Województwa Małopolskiego, 2010, s. 39. ISBN 978-83-60-538-27-2. [dostęp 2025-04-26].
- ↑ Medal Niezłomnym w Słowie. 13-grudnia.pl. [dostęp 2012-03-31].
- ↑ Zygmunt Berdychowski z laurem. rp.pl, 5 listopada 2009. [dostęp 2017-06-09].
- ↑ Fundacja Sądecka – Historia. sadeczanin.info. [dostęp 2017-06-09].
Bibliografia
[edytuj | edytuj kod]- Strona sejmowa posła III kadencji. [dostęp 2012-03-31].
- Absolwenci Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Jagiellońskiego
- Działacze NSZZ Rolników Indywidualnych „Solidarność”
- Ludzie urodzeni w Krynicy-Zdroju
- Nagrodzeni Medalem „Niezłomnym w słowie”
- Odznaczeni Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski (III Rzeczpospolita)
- Odznaczeni Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski (III Rzeczpospolita)
- Odznaczeni Krzyżem Wolności i Solidarności
- Odznaczeni Brązową Odznaką Zasłużony dla Ochrony Przeciwpożarowej
- Odznaczeni Srebrnym Krzyżem Zasługi (III Rzeczpospolita)
- Politycy Akcji Wyborczej Solidarność
- Politycy Platformy Obywatelskiej
- Politycy Stronnictwa Konserwatywno-Ludowego
- Politycy Stronnictwa Ludowo-Chrześcijańskiego
- Polscy radni rad gmin
- Polscy zdobywcy Korony Ziemi
- Posłowie na Sejm Rzeczypospolitej Polskiej I kadencji (1991–1993)
- Posłowie na Sejm III Rzeczypospolitej Polskiej
- Radni sejmiku województwa małopolskiego IV kadencji (2010–2014)
- Urzędnicy Ministerstwa Rolnictwa (III Rzeczpospolita)
- Więźniowie polityczni w Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej 1957–1989
- Wydawcy podziemni w PRL (1976–1989)
- Urodzeni w 1960
