Pumunta sa nilalaman

Óscar Romero

Mula sa Wikipedia, ang malayang ensiklopedya
Óscar Romero
Arsobispo ng San Salvador
Image
Romero noong bisita niya noong 1978 sa Roma
SimbahanSimbahang Katoliko
ArkodiyosesisSan Salvador
HinirangPebrero 3, 1977
NaiupoPebrero 22, 1977
Nagwakas ang pamumunoMarso 24, 1980
HinalinhanLuis Chávez y González
KahaliliArturo Rivera y Damas
Iba pang katungkulan
Mga orden
OrdinasyonAbril 4, 1942
KonsekrasyonAbril 25, 1970
ni Girolamo Prigione
Mga detalyeng personal
Pangalan sa kapanganakanÓscar Arnulfo Romero y Galdámez
Kapanganakan15 Agosto 1917(1917-08-15)
Ciudad Barrios, San Miguel, El Salvador
Yumao24 Marso 1980(1980-03-24) (62 taong gulang) 
Chapel of Hospital de la Divina Providencia, San Salvador, El Salvador
LibinganMetropolitanong Katedral ng San Salvador, San Salvador
DenominasyonCatholicism
MottoSentire cum ecclesia ng 'To feel with the Church'
Lagda{{{signature_alt}}}
Eskudo de armas{{{coat_of_arms_alt}}}
Kasantuhan
KapistahanMarso 24
Pinipitagan sa
BeatipikasyonMayo 23, 2015
Plaza El Salvador de Mundo, San Salvador, El Salvador
ni Angelo Amato, representing Pope Francis
KanonisasyonOktubre 14, 2018
Plaza ni San Pedro, Lungsod ng Vaticano
ni Papa Francisco
AtribusyonEpiscopal vestments
Crown of martyrdom
Martyr's palm
Rosary
Pamimintakasi
Cainta, Rizal, Philippines (Quasi-Parish)
Padron:Ordination

Si Óscar Arnulfo Romero y Galdámez (Agosto 15, 1917 – Marso 24, 1980) ay isang prelado ng Simbahang Katoliko sa El Salvador. Naglingkod siya bilang Katuwang na Obispo ng Arkidiyosesis ng San Salvador, ang Tituladong Obispo ng Tambeae, bilang Diyosesis ng Santiago de María, at sa huli ay bilang ikaapat na Arsobispo ng San Salvador. Bilang arsobispo, nagsalita si Romero laban sa kawalang-katarungan at karahasang panlipunan sa gitna ng tumitinding tunggalian sa pagitan ng pamahalaang militar at mga kaliwang rebelde na humantong sa Salvadoreñong Digmaang Sibil.[3] Noong 1980, si Romero ay binaril ng isang mamamatay-tao habang nagdiriwang ng Misa. Bagaman walang sinuman ang nahatulan sa krimen, ang mga imbestigasyon ng Komisyon sa Katotohanan para sa El Salvador na nilikha ng mga Nagkakaisang Bansa ay nagtapos na si Major Roberto D'Aubuisson, isang pinuno ng death squad at kalaunan ay nagtatag ng kanang partidong pampolitika ng Nationalist Republican Alliance (ARENA), ang nag-utos ng pagpatay.[4]

Noong 1997, iginawad ni Papa Juan Pablo II kay Romero ang titulong Lingkod ng Diyos, at isang tunguhin para sa kaniyang beatipikasyon ang binuksan ng simbahan. Natigil ang tunguhin ngunit muling binuksan ni Papa Benedicto XVI noong 2012. Idineklara si Romero bilang martir ni Papa Francisco noong Pebrero 3, 2015, na nagbukas ng daan para sa kaniyang beatipikasyon noong Mayo 23, 2015. Sa panahon ng beatipikasyon ni Romero, ipinahayag ni Papa Francisco na ang kaniyang "ministeryo ay natatangi sa kaniyang partikular na atensiyon sa mga pinakamahihirap at marhinalisado."[5] Ikinanonisa ni Papa Francisco si Romero bilang santo noong Oktubre 14, 2018.

Sa simula ay nakita bilang isang konserbatibong panlipunan noong siya ay itinalaga bilang arsobispo noong 1977, si Romero ay lubos na naapektuhan ng pamamaslang sa kaniyang kaibigan at kapuwa pari na si Rutilio Grande at pagkatapos ay naging isang matalas na kritiko ng pamahalaang militar ng El Salvador. Pinuri ng mga tagasuporta ng teolohiya ng pagpapalaya, ang kaugnayan ni Romero sa teolohiyang ito ay pinagdebatehan at sa simula ay humantong sa mga hadlang sa kaniyang proseso ng beatipikasyon, na may parehong pagtanggi at pagpapatibay kay Romero na sumusunod dito.[6] Ayon sa kaniyang biograpo na si Michael E. Lee, dahil ang teolohikong kaisipan at mga homiliya ni Romero ay malawakang gumamit ng tema ng pagpapalaya, at humiram si Romero ng maraming kontrobersiyal na elemento ng teolohiya ng pagpapalaya, siya ay "maaaring ituring na isang huwaran ng teolohiya ng pagpapalaya".[7] Katulad nito, ikinatuwiran din ni Peter McLaren na "Si Arsobispo Oscar Arnulfo Romero ay nagpatibay ng isang matalas na paninindigan pabor sa 'teolohiya ng pagpapalaya'.[8]

Noong 2010, idineklara ng Pangkalahatang Asamblea ng mga Nagkakaisang Bansa ang ika-24 ng Marso bilang "Pandaigdigang Araw para sa Karapatan sa Katotohanan Hinggil sa mga Malubhang Paglabag sa Karapatang Pantao at para sa Dignidad ng mga Biktima" bilang pagkilala sa papel ni Romero sa pagtatanggol ng mga karapatang pantao. Aktibong kinondena ni Romero ang mga paglabag sa karapatang pantao ng mga pinakamahihirap na tao at ipinagtanggol ang mga prinsipyo ng pagprotekta sa mga buhay, pagtataguyod ng dignidad ng tao, at pagtutol sa lahat ng anyo ng karahasan. Hiniling ni Arsobispo José Luis Escobar Alas, isa sa mga kahalili ni Romero bilang Arsobispo ng San Salvador, kay Papa Francisco na iproklama si Romero bilang isang Doktor ng Simbahan, na isang pagkilala mula sa simbahan na ang kanyang mga turo sa relihiyon ay ortodokso at may malaking epekto sa pilosopiya at teolohiya nito.[9]

Mga sanggunian

[baguhin | baguhin ang wikitext]
  1. ↑ "Oscar Romero, patron of Christian communicators? (in Spanish)". Aleteia. Nakuha noong 22 March 2015.
  2. ↑ "Romero co-patrono di Caritas Internationalis". Avvenire. 16 May 2015. Inarkibo mula sa orihinal noong 20 Oktubre 2016. Nakuha noong 18 May 2015.
  3. ↑ Zraick, Karen (13 October 2018). "Óscar Romero, Archbishop Killed While Saying Mass, Will Be Named a Saint on Sunday". The New York Times (sa wikang Ingles). ISSN 0362-4331. Nakuha noong 9 May 2019.
  4. ↑ Brockett, Charles D. (21 February 2005). Political Movements and Violence in Central America (sa wikang Ingles). Cambridge University Press. ISBN 9780521600552. Nakuha noong 19 October 2016.
  5. ↑ "Pope Francis sends letter for the beatification of Óscar Romero". www.archivioradiovaticana.va.
  6. ↑ Lee, Michael E. (2018). Revolutionary Saint: The Theological Legacy of Oscar Romero. Orbis Books. p. 189. ISBN 9781626982260.
  7. ↑ Lee, Michael E. (2018). Revolutionary Saint: The Theological Legacy of Oscar Romero. Orbis Books. p. 193. ISBN 9781626982260.
  8. ↑ McLaren, Peter; Jandrić, Petar (2017). "From liberation to salvation: Revolutionary critical pedagogy meets liberation theology". Policy Futures in Education. 15 (5). Zagreb: SagePub: 636. doi:10.1177/1478210317695713.
  9. ↑ "Salvadoran archbishop asks pope to make Romero 'doctor of the church'". 20 March 2019. Inarkibo mula sa orihinal noong 15 October 2018.
  10. Dada, Carlos (25 March 2010). "How We Killed Archbishop Romero". El Faro.
Nagmula sa "https://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Óscar_Romero&oldid=2200092"