Κολινδρός

Κολινδρός
Ο Ιερός Ναός Αγίας Παρασκευής Κολινδρού
Κολινδρός Κολινδρός
Χάρτης
Διοίκηση
Χώρα	Ελλάδα
Αποκεντρωμένη Διοίκηση	Μακεδονίας - Θράκης
Περιφέρεια	Κεντρικής Μακεδονίας
Περιφερειακή Ενότητα	Πιερίας
Δήμος	Πύδνας - Κολινδρού
Δημοτική Ενότητα	Κολινδρού
Γεωγραφία
Νομός	Πιερίας
Υψόμετρο	280 μέτρα
Πληθυσμός
Μόνιμος	2.103
Έτος απογραφής	2021
Πληροφορίες
Πολιούχος	Άγιος Δημήτριος
Ονομασία κατοίκων	Κολινδρινοί
Ταχ. κώδικας	600 61
pydnaskolindrou.gr
Σχετικά πολυμέσα

Ο Κολινδρός αποτελεί ημιορεινή κωμόπολη της Κεντρικής Μακεδονίας, ενταγμένη στην Περιφερειακή Ενότητα Πιερίας, με πληθυσμό 2.255 κατοίκους σύμφωνα με την απογραφή του 2021. Η κωμόπολη ανήκει στη δημοτική κοινότητα Κολινδρού, όπου και λειτουργεί ως έδρα αυτής, ενώ συγχρόνως αποτελεί ιστορική έδρα του Δήμου Πύδνας-Αιγινίου. Ο Κολινδρός διακρίνεται για το παραδοσιακό χρώμα του, με κυριότερα χαρακτηριστικά τα γραφικά καλντερίμια, τα παλαιά αρχοντικά σπίτια και τα αιωνόβια, ψηλά πλατάνια. Η κωμόπολη είναι ευρέως γνωστή για την παραγωγή κερασιών υψηλής ποιότητας, καθώς και για την καλλιέργεια καπνού, το οποίο αποτελεί βασική αγροτική δραστηριότητα για το σύνολο σχεδόν των κατοίκων της.

Εκ πολιτιστικής πλευράς, ο Κολινδρός είναι γνωστός ως η πατρίδα του Γιώργου Ζορμπά, πάνω στον οποίο βασίστηκε ο πρωταγωνιστής του κλασικού πλέον μυθιστορήματος του Νίκου Καζαντζάκη Βίος και πολιτεία του Αλέξη Ζορμπά.

Γεωγραφικά στοιχεία

Ο Κολινδρός ευρίσκεται σε μικρή απόσταση από το Διεθνές Αεροδρόμιο «Μακεδονία», καθώς και από σημαντικά αστικά κέντρα της βόρειας Ελλάδας, όπως η Θεσσαλονίκη (περί τα 50 χιλιόμετρα), η Κατερίνη (40 χλμ.) και η Βέροια (40 χλμ.). Η γεωγραφική του θέση προσφέρει πανοραμική θέα προς το επιβλητικό όρος Όλυμπος, τον Θερμαϊκό Κόλπο και τον ποταμό Αλιάκμονα, συνδυάζοντας έτσι το φυσικό κάλλος με την προσβασιμότητα. Οικιστικά, ο Κολινδρός εκτείνεται στις βορειοανατολικές παρυφές των Πιερίων ορέων, σε υψόμετρο που κυμαίνεται μεταξύ 250 και 350 μέτρων, γεγονός που του προσδίδει ήπιο ορεινό χαρακτήρα και ιδιαίτερο μικροκλίμα.

Τοπωνύμιο

Η προέλευση της τοπωνυμίας «Κολινδρός» (ή «Κουλιντρό» κατά το τοπικό γλωσσικό ιδίωμα) αποτελεί αντικείμενο διαφωνίας και πολυφωνίας τόσο σε επίπεδο επιστημονικό όσο και στη συλλογική μνήμη των κατοίκων της περιοχής. Τρεις είναι οι κυριότερες εκδοχές που έχουν διατυπωθεί, εκ των οποίων η πρώτη, τεκμηριωμένη ιστορικά και γλωσσολογικά, τυγχάνει της ευρύτερης αποδοχής:

Σύμφωνα με την πρώτη και πλέον πιθανή εκδοχή, το τοπωνύμιο προέρχεται από την τουρκική λέξη «κουλέ» (kule), που σημαίνει «πύργος», και η οποία απαντάται, με παραλλαγές, και στις σλαβικές γλώσσες ως «κούλια» ή «κόλια», διατηρώντας την έννοια του πύργου, αλλά και επεκτεινόμενη ενίοτε στη σημασία του «φυλακίου», του «άντρου» ή και του «κρησφύγετου». Η ετυμολογική αυτή προσέγγιση υποστηρίζεται και από την ιστορική τοπογραφία του οικισμού, καθώς σώζονται τα θεμέλια ενός Βυζαντινού πύργου, πλησίον του ναού της Αγίας Θεοδώρας.

Ένα πεύκο στην πλατεία του Κολινδρού

Η δεύτερη εκδοχή, η οποία ωστόσο φέρει μάλλον λαογραφικό και λιγότερο επιστημονικό χαρακτήρα, ερμηνεύει την ονομασία ως σύνθεση των λέξεων «κόρη» και «άντρο», υποδηλώνοντας, υποτίθεται, έναν τόπο όπου ζούσαν πολλές κοπέλες ή «παρθένες». Η εκδοχή αυτή, αν και ευφάνταστη, δεν στηρίζεται σε καμία ιστορική ή γλωσσολογική πηγή και παραμένει στο επίπεδο της άτυπης τοπικής ερμηνείας.

Η τρίτη εκδοχή, η οποία ήρθε στο φως περί το έτος 1960, βασίζεται σε αρχαιολογικό εύρημα στην περιοχή του Λιβαδίου, όπου, κατά την εκσκαφή οικοδομικού έργου, αποκαλύφθηκε σε βάθος ενός μέτρου μαρμάρινος τάφος αρχαίου κούρου, συνοδευόμενος από αγγεία και κτερίσματα. Στην πλάκα του τάφου υπήρχε χαραγμένη η επιγραφή «Κούρος». Σύμφωνα με ερμηνευτική απόπειρα, η λέξη «Κούρος» συσχετίστηκε με το «δέντρο», οδηγώντας στην υποθετική σύνθεση «κούρος + δέντρο» = ξυλοκόπος. Από την ερμηνευτική αυτή προσέγγιση αποπειράθηκε να αντληθεί συσχέτιση με την ονομασία «Κολινδρός». Παρά το ενδιαφέρον της εκδοχής, παραμένει ατεκμηρίωτη, καθώς δεν υφίσταται ισχυρή γλωσσολογική ή ιστορική συσχέτιση ανάμεσα στην αρχαία λέξη και την ονομασία του οικισμού.

Τέλος, απορρίπτεται καθολικά και ως ατεκμηρίωτη η άποψη ότι το τοπωνύμιο προέρχεται από το φυτό κόλιανδρος. Η ερμηνεία αυτή, κατά κοινή παραδοχή, δεν έχει καμία ιστορική, γλωσσολογική ή βοτανική βάση, καθώς το συγκεκριμένο φυτό ουδέποτε ευδοκίμησε στην περιοχή, ούτε καταγράφεται η παρουσία του σε παλαιότερες πηγές ή τοπωνυμικές παραδόσεις. Αντιθέτως, θεωρείται πως η εκδοχή αυτή προωθήθηκε εσκεμμένα κατά την περίοδο της επταετίας (1967–1974) για λόγους πολιτικής σκοπιμότητας και ωραιοποίησης, προκειμένου να αποσιωπηθεί η τουρκική προέλευση του ονόματος.

Ιστορικά στοιχεία

Αρχαία χρόνια

Χάρτης της αρχαίας Πύδνας, από τον αρχαιολόγο Λέων Εζέ (1876).

Οι πρώτες μαρτυρίες ανθρώπινης εγκατάστασης στην περιοχή του Κολινδρού ανάγονται στη Νεολιθική περίοδο και προέρχονται από τα αποτελέσματα αρχαιολογικής έρευνας που διεξάγεται στον προϊστορικό οικισμό των Παλιαμπέλων Κολινδρού. Η ανασκαφική δραστηριότητα έχει αποκαλύψει στοιχεία που τεκμηριώνουν την ύπαρξη οργανωμένης κοινωνικής ζωής ήδη από το 5.500 π.Χ., καθιστώντας τον χώρο έναν από τους σημαντικότερους αρχαιολογικούς τόπους της ευρύτερης περιοχής. Κάποια από τα ευρήματα περιλαμβάνουν οχυρωματικές τάφρους, λίθινους περίβολους, λιθόστρωτες αυλές και οικοδομικά κατάλοιπα που υποδηλώνουν υψηλό επίπεδο κοινωνικής και τεχνικής οργάνωσης.

Σύμφωνα με μία ισχυρή και διαχρονικά διατηρούμενη τοπική προφορική παράδοση, ο αρχικός πυρήνας του οικισμού του Κολινδρού φαίνεται να συγκροτήθηκε κατά τον 4ο αιώνα π.Χ. από κατοίκους της αρχαίας Πύδνας, οι οποίοι είτε εκτοπίστηκαν βίαια είτε εξαναγκάστηκαν σε μετοικεσία στα ενδότερα της περιοχής από τον βασιλέα Αρχέλαο ή, κατ’ άλλους, μετά την καταστροφή της Πύδνας από τον Φίλιππο Β΄. Η παράδοση αυτή ενισχύεται από την αρχαιολογική τοπογραφία της περιοχής, καθώς και από πληθώρα ευρημάτων που μαρτυρούν συνεχή κατοίκηση ήδη από την Ελληνιστική περίοδο.

Ρωμαϊκή περίοδος

Το έτος 1858, ο Γάλλος αρχαιολόγος Λέων Εζέ, ο οποίος επισκέφθηκε τον Κολινδρό το έτος 1858, στο πλαίσιο της επιστημονικής του αποστολής στη Μακεδονία, κατέγραψε με λεπτομερείς παρατηρήσεις τα ρωμαϊκά ευρήματα που εντόπισε. Συγκεκριμένα, ανέφερε την ύπαρξη ελληνικής επιγραφής με το όνομα «Ευριδίκη», την οποία του υπέδειξαν εντός χριστιανικού ναού της περιοχής. Επιπλέον, σε παρακείμενο λόφο εντόπισε λίθινη ανάγλυφη στήλη από τους πρώιμους χρόνους της ρωμαϊκής περιόδου. Το ανάγλυφο αυτό απεικόνιζε τρία πρόσωπα ενδεδυμένα με ρωμαϊκές τηβέννους, φερόμενα ως συμμετέχοντα σε σκηνή διαλόγου, υπό τα ονόματα Αντιγόνη και Ιππόστρατος. Επιπροσθέτως, ο Εζέ αναφέρει ότι του προσκομίστηκε σημαντικός αριθμός νομισμάτων, τα οποία, όπως σημειώνει, είχαν περισυλλεγεί από διάφορες τοποθεσίες του Κολινδρού και της γύρω περιοχής.

Βυζαντινά χρόνια

Εικόνα του Αγίου Δημητρίου από τον Κολινδρό, 14ος αιώνας (Μουσείο Ιεράς Μονής Βλατάδων).

Η πρώτη ιστορική αναφορά που τεκμηριώνει με σαφήνεια την ύπαρξη και τη σημασία του Κολινδρού ανάγεται στο έτος 1001, επί αυτοκρατορίας Βασιλείου Β΄. Σύμφωνα με βυζαντινές πηγές, ο αυτοκράτορας, στο πλαίσιο της ανασυγκρότησης και στρατηγικής ενίσχυσης των μακεδονικών συνόρων, ανέκτησε τις πόλεις Βέροια, Κολινδρός, Σέρβια και Έδεσσα, οι οποίες είχαν περιέλθει υπό βουλγαρικό έλεγχο. Η επόμενη τεκμηριωμένη γραπτή μαρτυρία για τον Κολινδρό προέρχεται από ένα δωρητήριο έγγραφο του έτους 1384. Στο πλαίσιο της ίδιας περιόδου εντάσσεται και η καταγραφή του Βυζαντινού πύργου που συνδέεται με τον οικισμό, τον οποίο κατέγραψε και ο Γάλλος αρχαιολόγος Εζέ κατά την επίσκεψή του το 1858. Όπως ο ίδιος σημειώνει χαρακτηριστικά: «Μου έδειξαν τα ερείπια ενός Βυζαντινού πύργου». Ο εν λόγω πύργος, που υπήρξε πιθανότατα τμήμα ευρύτερου οχυρωματικού συγκροτήματος, κατεδαφίστηκε το έτος 1876 με εντολή του Επισκόπου Κίτρους Μελετίου, προκειμένου να χρησιμοποιηθούν οι λίθοι του για την κατασκευή του περιβόλου του κοιμητηρίου του Ιερού Ναού Αγίου Δημητρίου.

Με κεντρικό πυρήνα αυτό το οχυρωματικό έργο, ο οικισμός άρχισε να διαμορφώνεται σταδιακά, εξελισσόμενος σε σημαντικό κεφαλοχώρι της περιοχής, το οποίο κατόρθωσε όχι μόνο να επιβιώσει μέσα στους αιώνες, αλλά και να διατηρήσει ακέραια την ελληνική του ταυτότητα έως και τις μέρες μας. Ιδιαίτερη μαρτυρία της πολιτισμικής και θρησκευτικής συνέχειας του Κολινδρού αποτελούν οι σωζόμενοι βυζαντινοί ναοί του Αγίου Γεωργίου, της Αγίας Θεοδώρας, της Αγίας Παρασκευής και του Αγίου Δημητρίου.

Τουρκοκρατία

Μετά την οθωμανική κατάκτηση του ελλαδικού χώρου και την εδραίωση της οθωμανικής διοικητικής οργάνωσης στις κυριευθείσες περιοχές, ο Κολινδρός υπήχθη διοικητικά στον καζά (επαρχία) της Βέροιας, αποτελώντας τμήμα του Σαντζακιού της Θεσσαλονίκης. Από τον 19ο αιώνα και έπειτα, η κωμόπολη ήταν η θερινή κατοικία του Επισκόπου Κίτρους.

Έλληνες επαναστάτες κατά τη Μακεδονική Επανάσταση του 1878.

Μμε το ξέσπασμα της Επανάστασης του 1821 στην Μακεδονία, ο Κολινδρός δεν έμεινε αμέτοχος. Αντιθέτως, η περιοχή του βρέθηκε στο επίκεντρο των πρώτων επαναστατικών εξάρσεων. Στη μάχη της Φούντας, τοπικό σημείο καίριας στρατηγικής σημασίας, ο Κολινδρινός κλεφταρματολός Διαμαντής τέθηκε επικεφαλής των ενόπλων δυνάμεων της περιοχής και αντιπαρατάχθηκε με γενναιότητα απέναντι στις πολυάριθμες τουρκικές ορδές. Παρά την ηρωική τους αντίσταση, οι ελληνικές δυνάμεις αναγκάστηκαν να συμπτυχθούν προς την Καστανέα, ενώ η τελική και πλέον τραγική σύγκρουση σημειώθηκε στον Πύργο των Λαζαίων, όπου οι απώλειες υπήρξαν ιδιαίτερα βαριές. Τα γεγονότα αυτά αποτυπώνονται με ζωντάνια στα απομνημονεύματα του Νικολάου Κασομούλη, αγωνιστή του 1821 και αξιόλογου συγγραφέα, ο οποίος εξυμνεί τη στρατηγική σημασία του οικισμού για τον απελευθερωτικό αγώνα. Επιπροσθέτως, το πρώτο έτος της Επανάστασης, ο Θεόφιλος Καΐρης και ο Γρηγόριος Ζούλας, συνοδευόμενοι από πλήθος οπλοφόρων, προσπάθησαν να πολιορκήσουν την οθωμανική φρουρά του Κολινδρού.

Ωστόσο, κορυφαίο σημείο στην ιστορική διαδρομή του Κολινδρού υπήρξε αναμφίβολα η Μακεδονική Επανάσταση του 1878 προϊόν του αδιάλειπτου πόθου των κατοίκων της περιοχής για την ελευθερία και την πάταξη του οθωμανικού ζυγού, καθώς και της αντίδρασής τους για την Συνθήκη του Αγίου Στεφάνου. Στο ιστορικό αυτό προσκλητήριο, ο Κολινδρός ανταποκρίθηκε άμεσα και δυναμικά, με ηγέτη τον Επίσκοπο Κίτρους Νικόλαο Λούση, ο οποίος πυρπόλησε το επισκοπικό μέγαρο. Ο τραγικός επίλογος εκτυλίχθηκε στη Μονή των Αγίων Πάντων, όπου, με προτροπή του επισκόπου, είχαν καταφύγει οι γυναίκες με τα παιδιά τους, που αργότερα σφαγιάστηκαν άγρια από τους Τούρκους.

Το σώμα του Κολινδρινού οπλαρχηγού Αθανάσιου Χατζόπουλου.

Κατά τη διάρκεια του Μακεδονικού Αγώνα, η περιοχή του Κολινδρού δεν αποτέλεσε άμεσο θέατρο ελληνοβουλγαρικών συγκρούσεων. Ωστόσο, οι κάτοικοι διακρίθηκαν για την έντονη συμμετοχή τους στον Αγώνα, επιδεικνύοντας εξαιρετική γενναιότητα και αυταπάρνηση. Ενδεικτικά, αναφέρεται η περίπτωση του Αθανασίου Χατζόπουλου, γνωστού ως «Καπετάν Μακρής», ο οποίος υπήρξε σημαντικός αγωνιστής. Άλλοι εξέχοντες Μακεδονομάχοι ήταν ο Αριστείδης Γεωργακόπουλος, ο Μιχαήλ Ζαμάνης, ο Ελευθέριος Θεολογίδης, ο Δημήτριος Κουρέλας, ο Βασίλειος Μιχαηλίδης και ο Νικόλαος Νάνος. Επιπλέον, από το Κολινδρό καταγόταν και ο Σωτήριος Νάνος, ο οποίος υπήρξε σύντροφος, οδηγός και σύμβουλος του Παύλου Μελά. Ιδιαίτερη μνεία αξίζει το έργο της Χριστίνας Παπαθεοδώρου, Κολινδρινής δασκάλας που υπηρέτησε ως εκπαιδευτικός στα ελληνικά σχολεία των Γιαννιτσών. Παράλληλα διαδραμάτισε ενεργό ρόλο ως σύνδεσμος και πληροφοριοδότης για τον Αγώνα. Οι Βούλγαροι κομιτατζήδες επιχείρησαν επανειλημμένα να τη δολοφονήσουν, χωρίς αποτέλεσμα.

Απελευθέρωση

Φωτογραφία από την απελευθέρωση του Κολινδρού: Ο διάδοχος Κωνσταντίνος μαζί με τον δημογέροντα Βασίλειο Μανώλα.

Στις 5 Οκτωβρίου 1912, ο Ελληνικός Στρατός διήλθε από το Σαραντάπορο, απελευθερώνοντας τα Σέρβια και την Κοζάνη, με κατεύθυνση και σκοπό την απελευθέρωση της Θεσσαλονίκης. Κατά την ίδια περίοδο, Πρόεδρος της Δημογεροντίας του Κολινδρού ήταν ο Βασίλειος Μανωλάς, μια πολύ ισχυρή προσωπικότητα της περιοχής. Άλλα μέλη της Δημογεροντίας ήταν ο Θωμάς Κομψελίδης, ο Νικόλαος Σιούμης, ο Σωτήρης Θεολογίδης, ο Αθανάσιος Γαλατσόπουλος και ο Μανώλης Αντωνιάδης. Όλοι αυτοί οι εξέχοντες τοπικοί άρχοντες συνεργάζονταν στενά και με αμοιβαία εμπιστοσύνη.

Στις αρχές Οκτωβρίου 1912, ο Τούρκος Μουδίρης φαινόταν ανήσυχος εξαιτίας των εξελίξεων των πολεμικών συγκρούσεων. Στις 10 Οκτωβρίου, μετέβη στη Βέροια και, κατά την επιστροφή του, έδωσε εντολή στον Πρόεδρο της Δημογεροντίας να απαγορεύσει την κυκλοφορία μια ώρα πριν τη δύση του ηλίου. Ο Βασίλειος Μανώλας ενημέρωσε άμεσα τη Δημογεροντία και προέτρεψε τους κατοίκους σε διακριτική παρακολούθηση των κινήσεων των Τούρκων. Αργά τη νύχτα, τα υλικά της χωροφυλακής και από τα σπίτια των Τούρκων φορτώνονταν στα μουλάρια, ενώ όλοι οι Τούρκοι στρατιώτες εγκατέλειψαν τον Κολινδρό. Το πρωί της επόμενης ημέρας, με εντολή της Δημογεροντίας, άρχισαν οι χαρμόσυνες κωδωνοκρουσίες από όλες τις εκκλησίες του Κολινδρού, σηματοδοτώντας την απελευθέρωση της περιοχής. Η τοπική κοινωνία συγκεντρώθηκε στην πλατεία, εκφράζοντας έντονο ενθουσιασμό και ανακουφισμένη πια από την απελευθέρωση, για πρώτη φορά μετά από πολλές δεκαετίες καταπίεσης. Εν όψει της άφιξης του Ελληνικού Στρατού, συγκροτήθηκε άμεσα 12μελής Επιτροπή για τη συλλογή τροφίμων και άλλων εφοδίων. Οι γυναίκες του Κολινδρού είχαν ετοιμάσει περίπου 1.000 ψωμιά, γλυκά, κουλούρια, πίτες και κόκκινα αυγά. Το πρωί της Τετάρτης, 17 Οκτωβρίου 1912, τα πρώτα τμήματα του Ελληνικού Στρατού, προερχόμενα από την Καστανέα, έφτασαν στην πλατεία Μαλούτα του Κολινδρού. Η υποδοχή των στρατιωτών από τον τοπικό πληθυσμό υπήρξε θερμή και ενθουσιώδης, με τις ελληνικές σημαίες να κυματίζουν περήφανα στον αέρα Το μεσημέρι έφτασε το κύριο σώμα του στρατού, με τους λοχαγούς Κωνσταντίνο Μαζαράκη και Γεώργιο Κολοκοτρώνη. Η ατμόσφαιρα ήταν γεμάτη από τον ήχο των κωδωνοκρουσιών, τις ζητωκραυγές και τα συνθήματα. Ο ενθουσιασμός και η συγκίνηση των κατοίκων ήταν έκδηλη και η ατμόσφαιρα απόλυτα φορτισμένη. Πολλοί Κολινδρινοί αργότερα συμμετείχαν ως στρατιώτες στην μάχη των Γιαννιτσών, θυσιάζοντας και την ζωή τους για την απελευθέρωση της περιοχής από τον Οθωμανικό ζυγό.

Υποδομή

Μνημείο για τον απόδημο Ελληνισμό του Κολινδρού.

Στον σύγχρονο Κολινδρό λειτουργούν θεσμοί και δομές που καταδεικνύουν έναν οικισμό με έντονη κοινωνική, διοικητική και πολιτισμική δραστηριότητα. Συγκεκριμένα, στην κωμόπολη λειτουργούν τραπεζικό κατάστημα, Ειρηνοδικείο, Υποθηκοφυλακείο, ταχυδρομική υπηρεσία, καθώς και πλήρες φάσμα εκπαιδευτικών μονάδων: ένα ενιαίο Γυμνάσιο-Λύκειο, δύο Δημοτικά Σχολεία και βρεφονηπιακός σταθμός, τα οποία καλύπτουν τις μορφωτικές ανάγκες των παιδιών της περιοχής. Στον τομέα του αθλητισμού και της αναψυχής, ο Κολινδρός διαθέτει δύο γήπεδα ποδοσφαίρου, όπου η τοπική ομάδα, Αναγέννηση Κολινδρού, αγωνίζεται στη Β΄ ερασιτεχνική κατηγορία από την αγωνιστική περίοδο 2007-2008– καθώς και εγκαταστάσεις καλαθοσφαίρισης, κολυμβητήριο, αθλητικό κέντρο, αθλητικό ξενώνα και ανοιχτό θέατρο. Παράλληλα, λειτουργούν πολιτιστικό κέντρο, Κέντρο Ανοιχτής Προστασίας Ηλικιωμένων (ΚΑΠΗ) και δημοτική βιβλιοθήκη, που προάγουν τον πολιτισμό και την κοινωνική συνοχή. Η τοπική αγορά καλύπτει σε ικανοποιητικό βαθμό τις καθημερινές ανάγκες των κατοίκων και των επισκεπτών, με την παρουσία ενός ξενοδοχείου, εστιατορίων, τριών πολυκαταστημάτων, καφενείων και χώρων ψυχαγωγίας. Ιδιαίτερη σημασία φέρουν οι τέσσερις μεγάλες εκκλησίες της βυζαντινής εποχής, που λειτουργούν ως πνευματικά και πολιτιστικά κέντρα της κοινότητας, διατηρώντας ζωντανή την ορθόδοξη παράδοση και την ιστορική μνήμη. Στην είσοδο του οικισμού δεσπόζει ο λόφος των Πλωρίων (ή Πελώριων), ο οποίος στο παρελθόν προσέφερε φυσική κάλυψη στον Κολινδρό, αποκρύπτοντάς τον από την τότε δημόσια οδό, τη σημερινή παλαιά εθνική οδό.

Το 1992 ιδρύθηκε το Μακεδονικό Μουσείο, ενώ τον Ιούλιο του 2007 τελέστηκαν τα εγκαίνια του Λαογραφικού Μουσείου, το οποίο διαφυλάσσει και αναδεικνύει την πολιτιστική κληρονομιά και τον παραδοσιακό τρόπο ζωής του Κολινδρού και της ευρύτερης περιοχής.

Εκπαίδευση

Ο Αγάπιος Βράτσης

Το Πρώτο δημοτικό σχολείο Κολινδρού είναι εξαθέσιο και στέκει πλάι στο γκρεμό του χωριού, που δημιουργεί η μια όχθη του ρέματος Βούθνηκα. Το πρώτο δημοτικό λειτουργεί σε ένα παλιό κτίριο νεοκλασικού ρυθμού. Απειλείται από κατολισθήσεις. Το χειμώνα του 2006, μια κατολίσθηση παρέσυρε το κτίριο των τουαλετών και μέρος του προαύλειου. Λειτουργεί ως σχολείο περίπου έναν αιώνα. Στην κεντρική σάλα του έχουν γίνει σημαντικές και ιστορικές για το χωριό εκδηλώσεις και συνελεύσεις τώρα ανακαινίστηκε και βρίσκεται σε άριστη κατάσταση. Το κτίριο είναι ένα απομεινάρι της παλιάς εποχής. Στον εμφύλιο λειτούργησε ως φυλακή και δικαστήριο.

Το 1850 κτίστηκε το πρώτο διδακτήριο "εκ θεμελίων" κοντά στο κτίριο της Επισκοπής με τη γενναία χορηγία του Επισκόπου Βράτσης Αγαπίου στο χώρο όπου σήμερα βρίσκεται το σχολείο.

Στα 1878 μετά την ανταρσία και την πυρπόληση της Επισκοπής φαίνεται ότι και το "Σχολείο Βράτση" όπως το έλεγαν έπαθε ανεπανόρθωτες ζημιές. Αργότερα ο Επίσκοπος Κίτρους Παρθένιος επεδίωξε να ξανακτίσει το Σχολείο, οπότε στις 14 Μαΐου του 1914 κάνει τα εγκαίνια του νέου διδακτηρίου με την βοήθεια των κατοίκων και των εξ Αμερικής Κολινδρινών.

Στον Κολινδρό λειτουργεί επίσης το 2ο Δημοτικό Σχολείο Κολινδρού, το οποίο ιδρύθηκε το 1925. Κατά τα πρώτα χρόνια λειτουργίας του (1925–1929) λειτούργησε ως σχολείο θηλέων, ενώ από τις 15 Σεπτεμβρίου 1929 μετατράπηκε σε μεικτό δημοτικό σχολείο. Αρχικά στεγαζόταν σε διώροφο κτήριο στο κέντρο του οικισμού, στον προαύλιο χώρο του πρώην μητροπολιτικού ναού του Αγίου Γεωργίου, ενώ κατά το σχολικό έτος 1960–1961 μεταστεγάστηκε στο σημερινό σχολικό συγκρότημα. Το σχολικό έτος 1989–1990 πραγματοποιήθηκε επέκταση του κτηρίου με την προσθήκη τριών αιθουσών διδασκαλίας και αίθουσας πολλαπλών χρήσεων.

Η Κοινότητα Κολινδρού συστάθηκε το 1918 στον νομό Θεσσαλονίκης (ΦΕΚ 152Α/9-7-1918) και αναγνωρίστηκε σε Δήμο τον Μάρτιο του 1948

Το 1949 ο δήμος υπάχθηκε στον νομό Πιερίας και λειτούργησε ως την κατάργησή του το 2010.

Τελευταίος δημογέροντας και πρώτος πρόεδρος της Κοινότητας ήταν ο Βασίλειος Μανώλας, ο οποίος ήταν δήμαρχος από το 1912 ως το 1914. Όταν η κοινότητα έγινε ξανά δήμος (1948), αρχικός δήμαρχος διατέλεσε ο Ανέστης Μανώλας και τελευταίος ο Θωμάς Σολοποτιάς. Ο Δήμος Κολινδρού ήταν ένας από τους 13 συνολικά δήμους του Νομού Πιερίας όπως προέκυψαν μετά το 1998. Είχε έδρα τον Κολινδρό και περιελάμβανε 4 δημοτικά διαμερίσματα με 5 οικισμούς. Με τη μεταρρύθμιση του σχεδίου Καλλικράτης ο δήμος καταργήθηκε και οι οικισμοί του ενσωματώθηκαν στο δήμο Πύδνας - Κολινδρού.

Αυτοδιοίκηση

Αναφέρεται επίσημα ως οικισμός, μετά την απελευθέρωση και την Τουρκοκρατία, το 1918 στο ΦΕΚ 152Α - 09/07/1918 να ορίζεται έδρα της ομώνυμης νεοϊδρυθείσας κοινότητας. Σύμφωνα με το σχέδιο Καλλικράτης και την τροποποίησή του Κλεισθένης Ι, μαζί με τα Παλιάμπελα αποτελούν την κοινότητα Κολινδρού που υπάγεται στη Δημοτική Ενότητα Κολινδρού του Δήμου Πύδνας - Κολινδρού ενώ σύμφωνα με την απογραφή 2011 είχε 2.822 κατοίκους.

Δείτε επίσης: Κοινότητα Κολινδρού

Πληθυσμός

Οι απογραφές πληθυσμού μετά τον Β' Παγκόσμιο πόλεμο είναι:

Έτος	Πληθυσμός
1951	3.358
1961	3.638
1971	3.021
1981	3.693
1991	3.732
2001	3.629
2011	2.822

Πολιτισμός

Στο χωριό λάμβανε μέρος κάθε Μάιο η Γιορτή των Κερασιών, η οποία περιλάμβανε χορούς και τραγούδια. Οι εκδηλώσεις γίνονταν την περίοδο που μαζεύονται τα κεράσια. Προσφέρονταν στους συμμετέχοντες άφθονα κεράσια. Τα τελευταία χρόνια η γιορτή ατόνησε και σήμερα δεν εορτάζεται πλέον.

Κάθε χρόνο στις 28 Οκτωβρίου τελείται μεγαλόπρεπη παρέλαση που συνοδεύεται από παραδοσιακούς χoρούς.

Το Πάσχα γίνεται μια μεγάλη λιτανεία γύρω από το χωριό. Αμέσως μετά την λήξη της λειτουργείας συνηθίζεται να μοιράζονται πασχαλινά αυγά στους πιστούς. Γυρνώντας στα σπίτια τους οι κάτοικοι απολαμβάνουν το παραδοσιακό τοπικό τσουρέκι και τη ρυζόπιτα, ένα γευστικό "υποκατάστατο" του ρυζόγαλου, που γίνεται από τα περισσεύματα της ζύμης του τσουρεκιού.

Διεθνείς σχέσεις

Ο Κολινδρός είναι μέλος της Ευρωπαϊκής Χάρτας Αγροτικών Κοινοτήτων, μια ένωση αδελφοποίησης σε ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ένωση, μαζί με:

• Μπιενβενίδα, Ισπανία
• Μπιεβρ, Βέλγιο
• Μπούτσινε, Ιταλία
• Κάσελ, Ιρλανδία
• Σισσέ, Γαλλία
• Ντέσμπορω, Αγγλία, Ηνωμένο Βασίλειο
• Ες, Ολλανδία
• Χέπστεντ, Γερμανία
• Ιμπανέστι, Ρουμανία
• Κάνταβα, Λετονία
• Κάννους, Φινλανδία
• Λάσσεε, Αυστρία
• Μέντζεβ, Σλοβακία
• Μοράβτσε, Σλοβενία
• Ναίστβεντ, Δανία
• Νάγκτσενκ, Ουγγαρία
• Ναντούρ, Μάλτα
• Όκελμπο, Σουηδία
• Πάνω Λεύκαρα, Κύπρος
• Πόλβα, Εσθονία
• Σόουρι, Πορτογαλία
• Σλίβο Πόλε, Βουλγαρία
• Στάρυ Πόντβοροβ, Τσεχία
• Στσύζουβ, Πολωνία
• Τίσνο, Κροατία
• Τρουάβιερζ, Λουξεμβούργο
• Ζαγκάρε, Λιθουανία

Εξωτερικοί σύνδεσμοι

• Πολυμέσα σχετικά με το θέμα Κολινδρός στο Wikimedia Commons