İçeriğe atla

Afrika Birligi

QIRIMTATAR VİKİPEDİYASINIÑ MALÜMATI
(Afrika birligi saifesinden yollandı)
Afrika birligi
Bayraq[d]
Image
Qurulğan vaqtı 1999 sentâbr 9
Qısqa adı UA, AU, UA, UA, UA, AU, 非盟, UA, UA, АС, ΑΕ, AU, АС, АС, AU, AU, UA, AU, АБ, XA, AU, АБ, АУ, AU, UA, 非盟, 非盟, UA, АЦ, AA, UA, AA, UA, AU, UA ve UA[1]
Müim adam João Lourenço[d][2]
Çalışma alanı uluslararası ilişkiler[d]
Fon sağlayıcı Açık Toplum Enstitüsü[d][3] ve Açık Toplum Enstitüsü[d][4]
Teşkilât başı vazifesiniñ adı Afrika Birliği Başkanı[d]
Resmiy til İngliz tili[5][6], Arap tili[5][6], Frenk tili[5][6], Portugal tili[5][6], Afrika'da konuşulan diller[d][5][6], İspan tili ve Svahili
Gimn Let Us All Unite and Celebrate Together[d]
Slogan metni A United and Strong Africa ve Une Afrique unie et forte
Paytaht Addis Ababa[d]
Bulunğan yeri
Qanuncılıq organı Pan-Afrika Parlamentosu[d]
Diplomatik munasebetler Brazil
Ast teşkilâtı Africa Centres for Disease Control and Prevention[d][7]
Saibi olğan African Union Conference Center and Office Complex[d] ve Q17620982?
Ortaqlıq ete Uluslararası Sivil Havacılık Örgütü[d][8]
Merkeziniñ bulunğan yeri
Temel metin Constitutive Act of the African Union[d] ve Sirte Declaration[d]
Evelkisi Afrika Birliği Örgütü[d][9]
Yerine keldigi Afrika Birliği Örgütü[d]
Resmiy saytı au.int
Hesabın web sitesi Livestream[d]
Image
Coğrafiya geography of the African Union[d]
Mevzunıñ iqtisadiyatı economy of the African Union[d]
Resmiy közetici statusı YUNESKO, Dünya Fikri Mülkiyet Örgütü[d][10], BM Baş Assambleyası[11], Uluslararası Göç Örgütü[d][12], İslam İşbirliği Teşkilatı[d] ve Uluslararası Denizcilik Örgütü[d][13]
Логотип Викисклада Wikimedia Commons saytındaki
Multimedia fayllar

Afrika birligi (AB; inglizce African Union, qısqartılması — AU; frenkçe Union africaine, qısqartılması — UA) — Afrikanıñ 55 devletini birleştirgen halqara teşkilât. Onıñ merkezi Abeşistannıñ paytahtı Addis Ababa şeerinde buluna. Birlik Afrika memleketleri arasında işbirligini arttırmaq, barışıqnı saqlamaq ve ealiniñ yaşayış şartlarını yahşılaştırmaq içün çalışa.[14]

Afrika birligi 1963 senesi qurulğan Afrika Birligi Teşkilâtınıñ yerini alğan. Yañı birlikni qurmaq aqqında qarar 1999 senesi qabul etilgen. Onıñ resmiy açılışı 2002 senesi iyülniñ 9-ında Cenübiy Afrika Cumhuriyetiniñ Durban şeerinde olıp keçken.[14][15]

Birlikniñ esas maqsatları — aza devletlerniñ mustaqilligini qorumaq, cenk ve çatışmalarnıñ ögüni almaq, demokratiya ve insan aqlarına qoltutmaq, iqtisadiyat, tasil, ilim ve sağlıqnı saqlav saalarında işbirligini inkişaf ettirmek. Teşkilât Afrika memleketleriniñ halqara meselelerde ortaq fikir ve tekliflernen çıqmasına da yardım ete.[16]

İqtisadiy işbirlikniñ müim bir qısmı — Afrika memleketleri arasında ticaretni qolaylaştırmaq. Bu maqsatnen Afrika qıta serbest ticaret bölgesi (AfCFTA) qurulğan. Onıñ çerçivesinde ticaret 2021 senesi yanvarnıñ 1-inde başlanğan. Bu teşebbüsniñ maqsadı — ticaretke mania olğan çeklevlerni azaltmaq ve mallar ile hızmetler içün ortaq bazarnı inkişaf ettirmek.[17]

Birlikniñ eñ yüksek organı — aza memleketlerniñ devlet ve ükümet başlarından ibaret Assambleya. Esas qararlarnı o qabul ete. Teşkilâtnıñ kündelik işlerini Afrika birligi komissiyası yürsete. Birlikniñ terkibinde İcra şurası, Barışıq ve telükesizlik şurası, Afrika parlamenti ve başqa organlar da bar.[14]

  1. ↑ https://esadir.cat/Nomspropis/Entitats/Internacional/Unio_Africana
  2. ↑ Président de l'UA | Union africaine
  3. ↑ Open Society Foundations - Awarded Grants, Scholarships, and Fellowships (ingl.)
  4. ↑ Open Society Foundations - Awarded Grants, Scholarships, and Fellowships (ingl.)
  5. 1 2 3 4 5 https://web.archive.org/web/20170211155219/https://www.au.int/web/en/constitutive-act
  6. 1 2 3 4 5 http://www.au.int/en/treaties/protocol-amendments-constitutive-act-african-union
  7. ↑ The African Union launches Africa CDC, a Continent-wide Public Health Agency — 2017.
  8. ↑ https://www.icao.int/about-icao/Pages/Invited-Organizations.aspx
  9. ↑ Afrikanische Union // https://pm20.zbw.eu/folder/co/029027 — 1908.
  10. ↑ https://www.wipo.int/members/en/organizations.jsp?type=IGO_R
  11. ↑ https://documents.un.org/doc/resolution/gen/nr0/217/74/pdf/nr021774.pdf
  12. ↑ https://www.iom.int/intergovernmental-organizations-observer-status
  13. ↑ https://www.imo.org/en/ourwork/ero/pages/igoswithobserverstatus.aspx
  14. 1 2 3 About the African Union(ing.). African Union.
  15. ↑ Address by Mr. Amara Essy, Secretary General of the OAU, at the Launching of the African Union, Durban, South Africa, July 9, 2002(ing.). African Union Archives.
  16. ↑ Constitutive Act of the African Union(ing.). Pan-African Parliament Open Data Portal.
  17. ↑ The African Continental Free Trade Area(ing.). African Union.