Sause

Sause
Espainiako udalerria
Irudi gehiago
Administrazioa
Estatu burujabe	Espainia
Autonomia	Aragoi
Probintzia	Zaragozako probintzia
Alkatea	Jesús María Iso Echegoyen
Izen ofiziala	Sos del Rey Católico
Posta kodea	50680
INEk ezarritako kodea	50248
Herriburua	Sos del Rey Católico
Geografia
Koordenatuak	42°29′50″N 1°12′57″W
Azalera	216,624807 km²
Altitudea	652 m
Mugakideak	Xabier, Zangoza, Undoze Lerda, Urriés, Navardún, Petilla Aragoi, Uncastillo, Castiliscar, Zarrakaztelu eta Kaseda
Demografia
Biztanleria	582 (2025)
283 (%48,6)   (%51,4) 299
Dentsitatea	3 bizt/km²
Informazio gehigarria
Hiri senidetuak	Palermo
Matrikula	Z
sosdelreycatolico.com

Sause (gaztelaniaz eta ofizialki, Sos del Rey Católico; aragoieraz, Sos d'o Rei Catolico) Aragoiko (Espainia) ipar-mendebaldeko udalerri bat da, Zaragozako probintziakoa, Nafarroa Garaiarekiko mugan kokatua, Cinco Villas eskualdean. Feliciana haitzak burutzen duen muinoaren gainean dago eraikia.

Eskualdeko hiriburu izan zen, eta orain biztanle gutxien dituen udalerria da. Azken erroldaren arabera 582 biztanle zituen 216,6 km²-ko azaleran.

Historia

Sausek Errekonkista garaian hartu zuen garrantzia, mugako herri gisa, kokaleku estrategikoa baitzuen. Horregatik, X. mendekoak dira lehenengo aipamenak. Hartara, Iruñeko lehenengo errege Antso I.a Gartzeitzek Sause birpopulatu zuen, eta herria sortu, 907. urtean edo 908. urtean. Izan ere, Errekonkistako gatazka armatu sarriek ingurua jendez hustua zuten. Iruñeko bigarren errege Gartzea I.a Sanoitzek, 970. urtearen inguruan, gaztelua eraikiarazi zuen Feliciana haitzean, musulmanen erasoetatik babesteko asmoz.

1044an, Sausek Nafarroako herria izateari utzi zion, Ramiro I.a Aragoikoak bereganatu eta Aragoiko erresuman sartu baitzuen. Baina handik lasterrera, 1076an, Antso V.a Nafarroakoarekin Nafarroako eta Aragoiko erresumak batu ziren, eta Sausek mugako herria izateari utzi zion.

Alfontso I.a Nafarroakoa hiltzean, 1134. urtean, berriz banandu ziren Nafarroako eta Aragoiko erresumak, eta Ramiro II.a Aragoikoak berriz eraikiarazi zuen Sauseko gaztelua 1137an; Aragoik huraxe izan zuen defentsarako gunerik garrantzitsuena, Nafarroarekin hurrengo urteetan izandako gerretan.

Hala ere, 1452an gertatu zen Sauseko historiako gertakari aipatuena, urte hartako martxoaren 10ean Sausen jaio baitzen Fernando II.a Aragoikoa, goitizenez Errege Katolikoa. Horregatik, gerora, herriari izena aldatu zioten gaztelaniaz eta aragoieraz (ordu arte Sos zen, soilik). Fernandoren ama Joana Enrikez Sausen egotearen arrazoia, Nafarroako Gerra Zibila izan zen.

Geografia

Udalerri mugakideak

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Xabier, Zangoza, Undoze Lerda, Urriés, Navardún, Petilla Aragoi, Uncastillo, Castiliscar, Zarrakaztelu eta Kaseda.

Demografia

Oharra: grafiko hau Wikidatan jasotako datuetatik egin da, automatikoki. Daturen bat aldatu edo eguneratu behar izanez gero, egizu Wikidatan bertan.

Biztanleria-piramidea 2025 Guztira: 299 gizon, 283 emakume
% Gizonak Adina Emakumeak % 0.00   100+   0.71 0.67   95-99   0.71 3.01   90-94   1.41 3.68   85-89   4.95 5.35   80-84   6.36 5.35   75-79   6.36 6.69   70-74   7.07 10.70   65-69   4.95 7.36   60-64   8.48 7.69   55-59   7.42 8.70   50-54   4.24 7.02   45-49   9.54 5.69   40-44   6.01 5.02   35-39   5.30 6.02   30-34   4.24 4.68   25-29   4.24 1.67   20-24   6.36 3.68   15-19   2.83 2.34   10-14   3.89 2.34   5-9   2.47 2.34   0-4   2.47
Iturria: Instituto Nacional de Estadística

Jatorria

Jaiolekuari dagokionez, 2025. urtean biztanleen % 40,2 udalerri berean jaioak ziren, probintziako batez bestekoaren (% 48,6) azpitik. Beste erkidego batzuetan jaiotakoak % 24,7 dira, eta espainiar estatutik kanpo jaiotakoak % 18 —probintzian % 19—.

Biztanleria jaiolekuaren arabera Zaragozako mapa

Udal

Prob

Best

Esta

Udalerri berean · % 40,2Probintzia berean · % 15,3Erkidegoan · % 1,7Beste erkidegoa · % 24,7Estatutik kanpo · % 18

Jaiolekua bizilekuarekin alderatuta (2025). Iturria: INE.

Biztanleria atzerritarra

Espainiar estatutik kanpo jaiotako 105 biztanleren artean, gehienak Amerikan jaioak dira (% 45,7). Jaiotza herrialde nagusiak Maroko, Kolonbia, Errumania dira.

Atzerrian jaiotakoak, eskualdeka

Amer

Euro

Afri

Amerika · % 45,7Europa · % 21Afrika · % 33,3

Espainiar estatutik kanpo jaiotakoak, eskualdeka (2025). Iturria: INE.

Jaiolekuko herrialde nagusiak, sexuaren arabera

◄ gizonezkoakjaioterriaemakumezkoak ►

9

Maroko

12

5

Kolonbia

7

3

Errumania

4

2

Brasil

4

2

Ekuador

3

1

Venezuela

4

3

Nigeria

1

2

Peru

2

3

Portugal

1

0

Nikaragua

3

2

Senegal

1

1

Ukraina

2

1

Argentina

1

2

Irlanda

0

0

Alemania

1

1

Ameriketako Estatu Batuak

0

0

Dominikar Errepublika

1

0

Errusia

1

1

Frantzia

0

0

Ginea Ekuatoriala

1

1

Ginea

0

1

Honduras

0

0

Kuba

1

0

Lituania

1

0

Mali

1

1

Mexiko

0

1

Suitza

0

Jaiolekuko herrialde nagusiak, sexuaren arabera (2025). Iturria: INE.

Etxebizitza

INEren 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 849 etxebizitza zeuden: 263 (% 31,0) nagusiak eta 586 (% 69,0) ez-nagusiak. INEren estatistika esperimentalaren arabera, 2026ko maiatzean 2 etxebizitza turistiko zeuden udalerrian, guztira 9 plazarekin (4,5 plaza etxebizitzako).

849etxebizitza

263etxegune

2etxebizitza turistiko (2026) Zaragozako mapa

Etxebizitza multzoa Zaragozako mapa

263

586

Etxebizitza nagusia (263)Ez-nagusia (bigarrena edo hutsa) (586)

Guztira 263 etxegune zeuden, eta horietatik 107 (% 40,7) pertsona bakarrekoak ziren.

Etxeguneak tamainaren arabera

Pertsona 1107

2 pertsona71

3 pertsona43

4 pertsona33

5 edo gehiago9

Hezkuntza-maila

INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 15 urte edo gehiagoko 537 biztanle zeuden. Lortutako ikasketa-mailarik altuenari dagokionez, goi-mailako ikasketak zituztenak % 30,4 ziren; bigarren hezkuntzako bigarren etapa (batxilergoa edo erdi-mailako lanbide-heziketa) zutenak % 26,4; bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH edo antzekoa) zutenak % 32,0; eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 11,2. Goi-mailako ikasketak zituztenen proportzioa % 29,0 zen 2021ean eta % 30,4 2024an; beraz, 1,3 puntu igo zen 3 urtean. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenena, berriz, % 11,8 izatetik % 11,2 izatera pasatu zen. Sexuaren arabera, goi-mailako ikasketak zituztenak emakumeen artean % 31,5 ziren, eta gizonen artean % 29,4; 2,1 puntuko aldea, emakumeen alde. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak, berriz, emakumeen % 13,5 eta gizonen % 9,1 ziren. Azken alde hori, neurri handi batean, adin-egituraren isla izan ohi da: adineko biztanleen artean emakumeak gehiago dira, eta belaunaldi horietan ohikoagoa zen ikasketak goiz uztea.

537biztanle 15 urte edo +, 2024

% 30,4goi-mailako ikasketak+1,3 puntu 2021etik mapa

% 11,2lehen hezkuntza edo gutxiago−0,6 puntu 2021etik mapa

% 5,0ikasten ari dira, 2024

% 11,2

% 32,0

% 26,4

% 30,4

Lehen hezkuntza edo gutxiago · % 11,2Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH) · % 32,0Bigarren hezkuntzako bigarren etapa · % 26,4Goi-mailako ikasketak · % 30,4

Lortutako ikasketa-mailarik altuena, 15 urte edo gehiagoko biztanleen artean (2024). Zaragozako mapa

Xeheago, goi-mailako ikasketak zituztenen % 65,6 unibertsitate-tituludunak ziren (gradua, diplomatura, lizentziatura, masterra edo doktoretza), eta % 34,4 goi-mailako lanbide-heziketakoak. Guztira, 7 pertsonak zuten doktore-titulua. Bigarren etapakoen artean, batxilergoa zutenak % 50,0 ziren, eta erdi-mailako lanbide-heziketa zutenak % 50,0. Ikasketarik gabekoak, azkenik, 15 urte edo gehiagoko biztanleen % 0,6 ziren.

Ikasketa-maila xehatua

Ikasketarik gabe

% 0,6

Lehen hezkuntza

% 10,6

DBH eta antzekoak

% 32,0

Batxilergoa

% 13,2

Erdi-mailako LH

% 13,2

Goi-mailako LH

% 10,4

Graduak (≤240 ECTS), diplomaturak

% 11,0

Graduak (>240 ECTS), lizentziaturak

% 5,6

Masterrak eta espezialitateak

% 2,0

Doktoretzak

% 1,3

Ehunekoak 15 urte edo gehiagoko biztanle guztien gainekoak dira; koloreak goiko barrako lau maila nagusiei dagozkie.

Sexuaren araberako banaketa

15 urte edo gehiagoko biztanleria ikasketa-mailaren eta sexuaren arabera, Sos del Rey Católico, 2024

Ikasketa-maila	Guztira	%	Gizonak	%	Emakumeak	%
Goi-mailako ikasketak	163	% 30,4	84	% 29,4	79	% 31,5
Bigarren hezkuntzako bigarren etapa	142	% 26,4	88	% 30,8	54	% 21,5
Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH)	172	% 32,0	88	% 30,8	84	% 33,5
Lehen hezkuntza edo gutxiago	60	% 11,2	26	% 9,1	34	% 13,5
Guztira	537	% 100,0	286	% 100,0	251	% 100,0

Urtez urteko bilakaera

Ikasketa-mailaren bilakaera (%), Sos del Rey Católico, 2021–2024

Urtea	Goi-mailakoak	Batx. / erdi LH	DBH	Lehen H. edo gutx.	15 urte edo +
2021	% 29,0	% 26,8	% 32,4	% 11,8	527
2022	% 30,2	% 26,0	% 32,9	% 10,9	523
2023	% 30,5	% 26,2	% 32,6	% 10,7	534
2024	% 30,4	% 26,4	% 32,0	% 11,2	537

Ikasten ari direnak

2024an, 15 urte edo gehiagoko biztanleen % 5,0 ikasten ari zen (27 pertsona). Ikasten ari zirenetatik, % 44,4 goi-mailako ikasketetan zebilen, % 29,6 batxilergoan, % 22,2 erdi-mailako lanbide-heziketan eta % 3,7 DBHn edo antzekoetan. Sexuaren arabera, ikasten ari ziren emakumeen % 46,7 goi-mailako ikasketetan zebilen, eta gizonen % 41,7; erdi-mailako lanbide-heziketan, aldiz, gizonen % 25,0 eta emakumeen % 20,0. Adinaren arabera, 15–19 urtekoen % 88,2 ikasten ari zen, 20–24 urtekoen % 18,2 eta 25–29 urtekoen % 7,1; 30 urtetik gorakoen artean, berriz, % 1,3 baino ez. 20–24 urtekoen artean, emakumeen % 16,7 ari zen goi-mailako ikasketak egiten, eta gizonen % 0,0.

Ikasten ari direnak, adin-taldeka

15–19 urte

% 88,2

20–24 urte

% 18,2

25–29 urte

% 7,1

30–34 urte

% 0,0

35–39 urte

% 3,6

40–44 urte

% 7,7

45–49 urte

% 4,3

50–54 urte

% 0,0

55 urte edo +

% 0,0

Egiten ari diren ikasketa-maila

Maila zehaztu gabe

% 0,0

Goi-mailako ikasketak

% 44,4

Erdi-mailako LH

% 22,2

Batxilergoa

% 29,6

DBH eta antzekoak

% 3,7

Lehen hezkuntza edo beheragokoa

% 0,0

Ezkerrean, adin-talde bakoitzean ikasten ari direnen ehunekoa; eskuinean, ikasten ari direnen banaketa mailaren arabera (2024).

Jaiolekuaren arabera

2024an, 15 urte edo gehiagoko biztanleen % 84,4 estatuan jaio zen, eta % 15,6 atzerrian. Ikasketa-egiturak alde nabarmenak ditu jatorriaren arabera. Estatuan jaiotako gizonen artean, goi-mailako ikasketak zituztenak % 30,2 ziren eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 8,1; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 23,7 eta % 15,8, hurrenez hurren. Estatuan jaiotako emakumeen artean, goi-mailako ikasketak zituztenak % 34,1 ziren eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 10,2; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 19,6 eta % 28,3, hurrenez hurren.

Gizonak

Estatua

Atzerria

% 30,2

Goi-mailakoak

% 23,7

% 30,6

Batx. / erdi LH

% 31,6

% 31,0

DBH

% 28,9

% 8,1

Lehen H. edo gutx.

% 15,8

Emakumeak

Estatua

Atzerria

% 34,1

Goi-mailakoak

% 19,6

% 18,5

Batx. / erdi LH

% 34,8

% 37,1

DBH

% 17,4

% 10,2

Lehen H. edo gutx.

% 28,3

Ehuneko bakoitza jatorri- eta sexu-taldearen barnekoa da (2024).

Ikasten ari zirenei dagokienez, 2024an estatuan jaiotako 15 urte edo gehiagokoen % 5,5 ari zen ikasten, eta atzerrian jaiotakoen % 2,4. Ikasten ari zirenen artean, goi-mailako ikasketetan zebiltzanak % 48,0 ziren estatuan jaiotakoetan eta % 0,0 atzerrian jaiotakoetan. Konparazio hauek ez daude adinaren arabera doituta: talde bakoitzaren adin-egiturak (gazteen proportzioak, batez ere) eragin handia du emaitzan.

Ekonomia

Sauseko ekonomiaren oinarria nekazaritza izan da aspaldiko mendeetan. Industriarik apenas duen, eta merkataritza askorik ere ez. XX. mendearen azkenaldetik aurrera, garrantzi handia hartu du turismoak, Erdi Aroko kaleak eta eraikinak gorde dituen alde zaharraren xarmari eta lasaitasunari esker. Turismo paradorea eta bestelako hainbat ostatu ditu.

Diru-sarrerak

2024. urtean, biztanle bakoitzeko batez besteko errenta garbia 16.386 euro-koa zen, eta etxegune bakoitzeko 35.279 euro-koa. Balio hori probintziako batez bestekoaren (16.551 euro) parean dago, eta Espainiako batez bestekoaren (15.948 euro) gainetik. Kontsumo-unitateko errentaren mediana (etxeguneen tamaina eta osaera kontuan hartzen dituen neurria) 21.350 euro zen. Errenta gordina 20.279 euro-koa izan zen pertsonako.

Diru-sarreren iturri nagusia soldata da, guztizkoaren % 58,2. Gainerako iturriak: pentsioak (% 25,3), beste diru-sarrerak (% 13,3), langabezia-prestazioak (% 1,3), beste prestazioak (% 1,9).

58%

25%

13%

Soldata · % 58,2Pentsioak · % 25,3Langabezia · % 1,3Beste prestazioak · % 1,9Beste sarrerak · % 13,3

Diru-sarreren banaketa iturriaren arabera.

Desberdintasuna

Errentaren banaketaren desberdintasuna neurtzeko Gini indizea erabiltzen da. Udalerrian indizea 29,1 da, probintziakoaren (28,9; Zaragozako mapa) parean eta Espainiakoaren (31,9) azpitik. P80/P20 zatidurak, hau da errenta-banaketaren 80. eta 20. pertzentilen arteko zatidura, 2,5 da, probintziakoaren (2,4; Zaragozako mapa) gainetik eta Espainiakoaren (2,6) azpitik.

Jarduera ekonomikoa

INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, Sos del Rey Católico udalerrian biztanleria aktiboa (okupatuak eta langabeak) 280 pertsona ziren, hau da, 16 urte edo gehiagoko biztanleriaren % 53,0; gainerako % 47,0 inaktibo zeuden (erretiratuak % 60,1, beste inaktiboak % 36,7 eta ikasleak % 3,2). Aktiboen artean, langabezia-tasa % 5,0 zen. Sexuaren arabera, gizonezkoen jarduera-tasa % 58,2 zen eta emakumezkoena % 47,2; langabezia-tasa, aldiz, % 3,7 eta % 6,9 zen, hurrenez hurren.

Okupatuen kopurua 272 zen 2023ean, 2021eko 248etik gora. Emakumeek okupatuen % 41,9 osatzen dute, eta gizonek % 58,1.

272okupatu, 2023+% 9,7 2021etik

% 41,9emakumeak okupatuen artean

% 53,0jarduera-tasa, 2024

% 5,0langabezia-tasa, 2024

16 urte edo gehiagoko biztanleria jarduerarekiko loturaren arabera (2024)

% 50,4

% 28,2

% 17,2

Okupatuak · % 50,4Langabeak · % 2,7Ikasleak · % 1,5Erretiratuak · % 28,2Beste inaktiboak · % 17,2

16 urte edo gehiagoko biztanleria jardueraren eta sexuaren arabera, Sos del Rey Católico, 2024

Egoera	Guztira	%	Gizonak	%	Emakumeak	%
Okupatuak	266	% 50,4	158	% 56,0	108	% 43,9
Langabeak	14	% 2,7	6	% 2,1	8	% 3,3
Inaktiboak	248	% 47,0	118	% 41,8	130	% 52,8
Guztira	528	% 100,0	282	% 100,0	246	% 100,0

Jarduera-sektoreak

Jarduera-sektoreei dagokienez, okupatuak honela banatzen dira: zerbitzuak (% 62,1), industria (% 21,3), nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza (% 13,2) eta eraikuntza (% 3,3). Xeheago, jarduera-adarrik handiena manufaktura-industria da (% 19,1), ondoren ostalaritza (% 18,4) eta nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza (% 13,2) datoz.

Okupatuak jarduera-sektorearen arabera (2023) Zaragozako mapa

% 13,2

% 21,3

% 62,1

Nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza · % 13,2Industria · % 21,3Eraikuntza · % 3,3Zerbitzuak · % 62,1

Jarduera-adar zehatzak

Manufaktura-industria

% 19,1

Ostalaritza

% 18,4

Nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza

% 13,2

Osasuna eta gizarte-zerbitzuak

% 10,7

Administrazio publikoa

% 9,9

Merkataritza

% 5,9

Eraikuntza

% 3,3

Informazioa eta komunikazioak

% 3,3

Gainerako 13 jarduera-adarrak

Administrazio-jarduera lagungarriak

% 2,9

Hezkuntza

% 2,9

Jarduera artistikoak eta aisialdikoak

% 1,8

Garraioa eta biltegiratzea

% 1,5

Beste zerbitzu batzuk

% 1,5

Etxeetako jarduerak

% 1,5

Energia elektrikoa eta gasa

% 1,1

Finantza- eta aseguru-jarduerak

% 0,7

Jarduera profesionalak

% 0,7

Ur-hornidura eta hondakinak

% 0,7

Higiezinen jarduerak

% 0,4

Erauzketa-industriak

% 0,4

Lurraldez kanpoko erakundeak

% 0,0

Okupazioa eta lan-egoera

Okupazio-mailari dagokionez, langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak dira talderik ugariena, okupatuen % 52,2; ondoren, zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak daude (% 26,8), eta oinarrizko okupazioak % 15,4. Bi sexuetan langile kualifikatuak dira nagusi (gizonen % 55,1 eta emakumeen % 48,2).

% 26,8

% 52,2

% 15,4

Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak · % 26,8Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak · % 52,2Oinarrizko okupazioak · % 15,4Ez dago jasota · % 5,5

Okupatuak okupazioaren eta sexuaren arabera, Sos del Rey Católico, 2023

Okupazioa	Guztira	%	Gizonak	%	Emakumeak	%
Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak	73	% 26,8	41	% 25,9	32	% 28,1
Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak	142	% 52,2	87	% 55,1	55	% 48,2
Oinarrizko okupazioak	42	% 15,4	19	% 12,0	23	% 20,2
Ez dago jasota	15	% 5,5	11	% 7,0	4	% 3,5
Guztira	272	% 100,0	158	% 100,0	114	% 100,0

Okupatuen % 73,9 besteren konturako langileak dira, eta % 26,1 norberaren konturakoak.

% 21,7

% 61,4

% 12,5

Norberaren kontura, langileak dituena · % 4,4Norberaren kontura, langilerik gabe · % 21,7Besteren kontura, finkoa/mugagabea · % 61,4Besteren kontura, aldi baterakoa · % 12,5

Okupatuak lan-egoeraren eta sexuaren arabera, Sos del Rey Católico, 2023

Lan-egoera	Guztira	%	Gizonak	%	Emakumeak	%
Norberaren kontura	71	% 26,1	51	% 32,3	20	% 17,5
Besteren kontura	201	% 73,9	107	% 67,7	94	% 82,5
Guztira	272	% 100,0	158	% 100,0	114	% 100,0

Jaiolekuaren arabera

Jarduera

16 urte edo gehiagokoen % 87,2 estatuan jaio zen, eta % 12,8 atzerrian. Jarduera-egoerak alde nabarmenak ditu jatorriaren arabera. Estatuan jaiotako gizonen artean, % 56,0 okupatuak dira, % 39,9 erretiratuak; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 55,9 okupatuak dira, % 32,4 bestelako inaktiboak, % 8,8 erretiratuak eta % 2,9 langabeak. Emakumeen kasuan, estatuan jaiotakoen artean % 44,2 okupatuak dira, % 25,6 erretiratuak, % 25,1 bestelako inaktiboak, % 2,8 ikasleak eta % 2,3 langabeak; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 55,9 okupatuak dira, % 41,2 bestelako inaktiboak eta % 2,9 langabeak.

Gizonak

Estatua

Atzerria

% 56,0

Okupatuak

% 55,9

% 0,8

Langabeak

% 2,9

% 1,6

Ikasleak

% 0,0

% 39,9

Erretiratuak

% 8,8

% 1,6

Beste inakt.

% 32,4

Emakumeak

Estatua

Atzerria

% 44,2

Okupatuak

% 55,9

% 2,3

Langabeak

% 2,9

% 2,8

Ikasleak

% 0,0

% 25,6

Erretiratuak

% 0,0

% 25,1

Beste inakt.

% 41,2

Ehuneko bakoitza jatorri-taldearen barnekoa da.

Okupazioa

Okupatuen % 86,0 estatuan jaio zen, eta % 14,0 atzerrian. Okupazio-egiturak alde nabarmenak ditu jatorriaren arabera. Estatuan jaiotako gizonen artean, % 54,0 langile kualifikatu edo maila baxuko ofizial dira, % 28,8 zuzendari edo goi eta erdi mailako teknikari eta % 9,4 oinarrizko okupazioetakoak; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 63,2 langile kualifikatu edo maila baxuko ofizial dira, % 31,6 oinarrizko okupazioetakoak eta % 5,3 zuzendari edo goi eta erdi mailako teknikari. Emakumeen kasuan, estatuan jaiotakoen artean % 50,5 langile kualifikatu edo maila baxuko ofizial dira, % 33,7 zuzendari edo goi eta erdi mailako teknikari eta % 12,6 oinarrizko okupazioetakoak; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 57,9 oinarrizko okupazioetakoak dira, % 36,8 langile kualifikatu edo maila baxuko ofizial.

Gizonak

Estatua

Atzerria

% 28,8

Goi eta erdi maila

% 5,3

% 54,0

Langile kualifikatuak

% 63,2

% 9,4

Oinarrizko okup.

% 31,6

% 7,9

Ez dago jasota

% 0,0

Emakumeak

Estatua

Atzerria

% 33,7

Goi eta erdi maila

% 0,0

% 50,5

Langile kualifikatuak

% 36,8

% 12,6

Oinarrizko okup.

% 57,9

% 3,2

Ez dago jasota

% 5,3

Ehuneko bakoitza jatorri-taldearen barnekoa da.

Jarduera-sektoreak

Jarduera-egiturak alde nabarmenak ditu jatorriaren arabera. Estatuan jaiotako gizonen artean, % 45,3 zerbitzuetan ari dira, % 29,5 industrian, % 20,9 nekazaritzan eta % 4,3 eraikuntzan; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 47,4 industrian ari dira, % 26,3 nekazaritzan eta % 26,3 zerbitzuetan. Emakumeen kasuan, estatuan jaiotakoen artean % 87,4 zerbitzuetan ari dira, % 7,4 industrian, % 3,2 eraikuntzan eta % 2,1 nekazaritzan; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 94,7 zerbitzuetan ari dira, % 5,3 industrian.

Gizonak

Estatua

Atzerria

% 20,9

Nekazaritza

% 26,3

% 29,5

Industria

% 47,4

% 4,3

Eraikuntza

% 0,0

% 45,3

Zerbitzuak

% 26,3

Emakumeak

Estatua

Atzerria

% 2,1

Nekazaritza

% 0,0

% 7,4

Industria

% 5,3

% 3,2

Eraikuntza

% 0,0

% 87,4

Zerbitzuak

% 94,7

Ehuneko bakoitza jatorri-taldearen barnekoa da.

Lehen sektorea

Nekazaritza

2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerrian 176 nekazaritza-ustiategi zeuden, eta guztira 9.163 hektarea nekazaritzako azalera erabilgarri (NAE) lantzen zuten. Udalerriaren azalera 216,6 km² denez, NAE lurraldearen % 42,3 da. Lur-erabileraren arabera, NAEren % 93,4 lur goldagarria (8.558 ha, 172 ustiategitan), % 5,9 larre iraunkorrak (536 ha, 28 ustiategitan), % 0,7 arbolak (68,5 ha, 23 ustiategitan) eta norberaren kontsumorako baratzeak (0,3 ha, 13 ustiategitan).

Nekazaritzako azalera erabilgarria (NAE)

NAE udalerriaren azaleran

42%

58%

NAE · 9.163 ha (% 42,3)Gainerako azalera · 12.499 ha (% 57,7)

NAE, lur-erabileraren arabera

93%

Lur goldagarria · 8.558 ha (% 93,4)Larre iraunkorrak · 536 ha (% 5,9)Arbolak · 68,5 ha (% 0,7)Baratzeak · 0,3 ha (< % 0,1)

Iturria: INE, Nekazaritza Errolda 2020; udalerriaren azalera: Wikidata.

Abeltzaintza

2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerriko abeltzaintza-ustiategietan 1.944 behi eta 1.097 ardi eta ahuntz zeuden.

Ibilgailu-parkea

Trafikoko Zuzendaritza Nagusiaren (DGT) 2025eko datuen arabera, udalerrian 317 gidari zeuden erroldatuta: 203 gizon (% 64) eta 114 emakume (% 36). Biztanleen % 54,5 gidatzeko gai zen.

Ibilgailu-parkea 576 ibilgailuk osatzen zuten: 358 turismo, 75 furgoneta, 47 kamioi, 34 motozikleta eta 18 ziklomotor. Motorizazio-tasa 1.000 biztanleko 615 turismokoa zen, probintziako (443) eta Espainiako (525) batez bestekoen gainetik.

Turismoen batez besteko adina 13,4 urtekoa zen; turismoen % 8,4k 4 urte baino gutxiago zituen, eta % 15,9k 25 urte baino gehiago. Erregaiari dagokionez, ibilgailuen % 64,2 diesel zen eta % 35,3 gasolinazko; 2 ibilgailu elektrifikatu zeuden (% 0,3; probintzian % 1). Ingurumen-bereizgarriari dagokionez, ibilgailuen % 4,4k zuen 0 edo ECO etiketa, eta % 41,8k ez zuen etiketarik.

Ibilgailu-parkea (2025)

Ingurumen-etiketa

25%

29%

42%

0 etiketa · 5 (% 0,9)ECO · 20 (% 3,5)C etiketa · 141 (% 24,7)B etiketa · 167 (% 29,2)Etiketarik gabe · 239 (% 41,8)

Turismoak, adinaren arabera

8%

15%

22%

38%

16%

< 4 urte · 30 (% 8,4)4–8 urte · 55 (% 15,4)8–15 urte · 79 (% 22,1)15–25 urte · 137 (% 38,3)≥ 25 urte · 57 (% 15,9)

Iturria: DGT, «Datos municipales general» (2025).

Interesguneak

1968. urteaz geroztik, multzo historikoa da Sauseko alde zaharra, oso ondo gorde baititu Erdi Aroko egitura eta hainbat eraikin.

Harresia

Sauseko herrigunea harresiek inguratua zegoen, eta oraindik zutik daude harresi haietako zazpi ate:

• Portal de Zaragoza: ate nagusia, hortik abiatzen da Fernando el Catolico kalea, alde zaharreko kale nagusia.
• Portal de la Reina.
• Portal de Sangüesa.
• Portal de Jaca.
• Portal de Uncastillo.
• Portal de Levante.
• Portal de Poniente edo Portal del Mudo.

Gazteluko dorre nagusia, Sauseko toki gorenean, Feliciana haitzaren gainean.

Beste interesgune batzuk

• San Esteban eliza: XI. mendean eraikitzen hasitako kriptan, horma pintura gotikoak ditu. VIII. mendeko bataiarria du.
• Gazteluko dorre nagusia (torre del homenaje): Feliciana haitzaren gainean XII. mendean eraikitako gaztelutik iraun duen hondarra. Jatorrizko X. mendeko gaztelutik ez da ia arrastorik geratu, zurezkoa baitzuen egitura.
• Udaletxea.
• Sada jauregia: Sada familiaren jauretxea. Han jaio zen Fernando II.a Aragoikoa, Errege Katolikoa. Jauregiari atxikita dago San Martin de Tours baseliza, XIII. mendekoa.
• Español de Niño jauregia: Español de Niño familiaren jauretxea, XVI. mendearen bukaerakoa.
• Isidoro Gil de Jaz eskola.
• Erdi Aroko lonja.

Zinema

1985ean udalerri honetan filmatu zen Luis García Berlangak zuzendutako La vaquilla ("Bigantxa") filma.

Ikus, gainera

• Sofuentes

Kanpo estekak

• (Gaztelaniaz) Sauseko Udalaren webgunea. Webguneko historia ataletik atera dira artikulu honetako historiari buruzko daturik gehienak, bai eta interesguneei buruzkoetako asko ere.

• Datuak: Q49571
• Multimedia: Sos del Rey Católico / Q49571