Nowa Mysz (gmina)
53°08′N 25°54′E/53,141000 25,901000| gmina wiejska | |||
| 1861–1939 | |||
_(2).jpg) | |||
| Państwo | |||
|---|---|---|---|
| Województwo |
1861–1919: g. mińska | ||
| Powiat |
1861–1919: nowogródzki | ||
| Data powstania |
1861 | ||
| Data likwidacji |
1939 | ||
| Siedziba | |||
| Populacja (1921) • liczba ludności |
| ||
| Szczegółowy podział administracyjny (1921) | |||
| |||
Położenie na mapie Polski w 1939 r.  | |||
| 53°08′N 25°54′E/53,141000 25,901000 | |||
Nowa Mysz (ros. Новомышская волость) – dawna gmina wiejska istniejąca w latach 1861–1939. Siedzibą gminy była Nowa Mysz[2][3].
Historia
[edytuj | edytuj kod]Gmina zbiorowa Nowa Mysz powstała w wyniku reformy struktur administracyjnych Imperium Rosyjskiego w latach 1861–1867. Była częścią powiatu nowogródzkiego w guberni mińskiej. W 1890 składała się z 78 miejscowości, zamieszkanych przez 10.629 ludzi[2].
Po I wojnie światowej jednostka weszła przejściowo w skład BSRR (styczeń–luty 1919) i LBSRR (luty–czerwiec 1919), Decyzją Prezydium Centralnego Komitetu Wykonawczego Białoruskiej SRR z 6 lutego 1919 weszła w skład białoruskiego powiatu baranowickiego w guberni mińskiej[4].
Wiosną 1919 roku gmina przeszła pod kontrolę Wojska Polskiego[5], gdzie przywrócono jej przynależność do powiatu nowogródzkiego. 7 czerwca 1919 weszła wraz z powiatem nowogródzkim przejściowo w skład okręgu wileńskiego pod Zarządem Cywilnym Ziem Wschodnich[6], lecz już 1 sierpnia 1919 włączono ją do nowo utworzonego powiatu baranowickiego w okręgu brzeskim (ZCZW)[7]. 23 września 1919 roku z gminy Nowa Mysz wydzielono miasto Baranowicze[8]. W 1919 roku gmina Nowa Mysz liczyła 8581 mieszkańców, a miasto Baranowicze – 10.373[9].
W lipcu 1920, w wyniku ofensywy bolszewickiej, obszar ten przeszedł pod władzę sowiecką RFSRR[10], wchodząc ponownie w skład reaktywowanego sowieckiego powiatu baranowickiego w guberni mińskiej, którą 31 lipca 1920 włączono do reaktywowanej BSRR[11].
W październiku 1920 Wojsko Polskie zajęło ponownie Nowogródczyznę, przez co gmina powróciła pod administrację polską[12]. 20 grudnia 1920 wraz z powiatem baranowickim weszła w skład utworzonego przez Rząd RP okręgu nowogródzkiego[13], a 19 lutego 1921 nowego województwa nowogródzkiego[14][15].
Gminę zniesiono po wybuchu II wojny światowej, kiedy to obszar ten zajęła Armia Czerwona, a jej obszar wszedł w struktury administracyjne Związku Radzieckiego.
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Skorowidz miejscowości Rzeczypospolitej Polskiej - Tom VII - Część I - Województwo Nowogródzkie, Główny Urząd Statystyczny Rzeczypospolitej Polskiej, Warszawa 1923
- 1 2 Волости и гмины 1890 года. Губернии: I Архангельская - XXV Нижегородская.
- ↑ Główny Urząd Statystyczny w Warszawie: Województwa centralne i wschodnie Rzeczypospolitej Polskiej - podział na gminy według stanu z dnia 1.IV 1933 roku, Książnica-Atlas, Lwów 1933
- ↑ Баранавіцкі павет // Энцыклапедыя гісторыі Беларусі: у 6 т. / БелЭн; Рэдкал.: М. В. Біч і інш.; Прадм. М. Ткачова; Маст. Э. Э. Жакевіч. Т. 1. А — Беліца. — Мн.: БелЭн, 1993. — 494 с., [8] к.: іл. — С. 299. — ISBN 5-85700-074-2.
- ↑ Kampania wileńska 1919 r.
- ↑ Dz. Urz. ZCZW z 1919 r. Nr 5, poz. 41
- ↑ Dz. Urz. ZCZW z 1919 r. Nr 19, poz. 172
- ↑ Dz.U.Z.C.Z.W. 1919 nr 19 poz. 176, z dn. 12 września 1919
- ↑ Spis ludności na terenach administrowanych przez Zarząd_Cywilny_Ziem_Wschodnich z mapą, Eugenjusz Romer, Lwów-Warszawa, 1919.
- ↑ Andrzej Olejniczak: Na straży wschodniej granicy. Flotylla Pińska i monitor rzeczny ORP „Warszawa” w latach 1921-1939
- ↑ Декларация о провозглашении независимой Советской Социалистической Республики Белоруссии. 31 июля 1920 г.
- ↑ Marek Tarczyński (red.), Bitwa niemeńska 29 VIII–18 X 1920. Dokumenty operacyjne, Warszawa 1999.
- ↑ Dz. U. z 1920 r. Nr 115, poz. 760 (ISAP)
- ↑ M.P. z 1921 r. Nr 55, poz. 97 (ISAP).
- ↑ Skorowidz miejscowości Rzeczypospolitej Polskiej - Tom VII - Część I - Województwo Nowogródzkie, Główny Urząd Statystyczny Rzeczypospolitej Polskiej, Warszawa 1923
Linki zewnętrzne
[edytuj | edytuj kod]- Mysz (1) Nowa, [w:] Słownik geograficzny Królestwa Polskiego, t. VI: Malczyce – Netreba, Warszawa 1885, s. 837.
