Μετάβαση στο περιεχόμενο

Εκλογές στην Τουρκική Δημοκρατία της Βόρειας Κύπρου

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια

Στην μη αναγνωρισμένη διεθνώς και υπό κατοχή βόρεια Κύπρο υπό την Τουρκική κοινότητα της Βόρειας Κύπρου (ψευδοκράτος) διεξάγονται παράνομες εκλογές για πρόεδρο και για βουλή. Το 1985 υιοθετήθηκε Σύνταγμα. Η θητεία του προέδρου που αναδεικνύεται με εκλογές είναι 5ετής. Η Συνέλευση της κοινότητας της Βορείου Κύπρου ( Cumhuriyet Meclisi) αριθμεί 50 μέλη, τα οποία εκλέγονται για θητεία 5 ετών. Επιτρέπεται η ίδρυση πολλών κομμάτων.

Προεδρικές εκλογές

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Πρόσφατες προεδρικές εκλογές (2025)

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Προηγούμενες εκλογές

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Όλες οι εκλογές ήταν παράνομες, καθώς μόνο η Τουρκία αναγνωρίζει την ΤΔΒΚ και τις εκλογές.

Γενικές εκλογές διεξήχθησαν στην Βόρεια Κύπρο στις 20 Ιουνίου 1976.[1] Ο Ραούφ Ντενκτάς του Κόμματος Εθνικής Ενότητας εξελέγη πρόεδρος, ενώ το Κόμμα Εθνικής Ενότητας κέρδισε επίσης τις 30 από τις 40 έδρες στο Εθνικό Συμβούλιο.[2]

Γενικές εκλογές διεξήχθησαν στις 28 Ιουνίου 1981.[3] Ο Ραούφ Ντενκτάς επανεξελέγη πρόεδρος, ενώ το Κόμμα Εθνικής Ενότητας παρέμεινε το μεγαλύτερο κόμμα στο Εθνικό Συμβούλιο.

Γενικές εκλογές διεξήχθησαν στις 9 Ιουνίου 1985.[4] Ο Ραούφ Ντενκτάς του Κόμματος Εθνικής Ενότητας επανεξελέγη με ποσοστό άνω του 70% των ψήφων.

Προεδρικές εκλογές διεξήχθησαν στις 22 Απριλίου 1990. Ο Ραούφ Ντενκτάς του Κόμματος Εθνικής Ενότητας επανεξελέγη με ποσοστό περίπου των δύο τρίτων των ψήφων.[5]

Οι επόμενες προεδρικές εκλογές διεξήχθησαν στις 15 Απριλίου 1995. Καθώς κανένας υποψήφιος δεν έλαβε πάνω από το 50% των ψήφων, διεξήχθη επαναληπτικός γύρος στις 22 Απριλίου. Ο Ραούφ Ντενκτάς επανεξελέγη με το 62% των ψήφων.[6]


Προεδρικές εκλογές διεξήχθησαν στις 15 Απριλίου 2000.[7] Ο εν ενεργεία πρόεδρος Ραούφ Ντενκτάς ήταν ο επικρατέστερος υποψήφιος στον πρώτο γύρο, αλλά απέτυχε να ξεπεράσει το όριο του 50% για να κερδίσει απευθείας. Ωστόσο, ο υποψήφιος που κατέλαβε τη δεύτερη θέση, Ντερβίς Έρογλου, αποσύρθηκε από την εκλογική διαδικασία και ο δεύτερος γύρος δεν διεξήχθη.

Προεδρικές εκλογές διεξήχθησαν στην Βόρεια Κύπρο την Κυριακή 17 Απριλίου 2005.[8]

Το CTP έχρισε υποψήφιο τον ηγέτη του, Μεχμέτ Αλί Ταλάτ, ο οποίος αναδείχθηκε ξεκάθαρος νικητής με ποσοστό 56% των ψήφων. Η αξιοσημείωτη απουσία σε αυτές τις εκλογές ήταν ο πρώτος και μέχρι τότε μοναδικός πρόεδρος της Βόρειας Κύπρου, Ραούφ Ντενκτάς. Είχε ανακοινώσει στα μέσα του 2004 ότι δεν θα έθετε ξανά υποψηφιότητα.

Προεδρικές εκλογές διεξήχθησαν στις 18 Απριλίου 2010.[9] Το αποτέλεσμα ήταν η νίκη του Ντερβίς Έρογλου του Κόμματος Εθνικής Ενότητας, ο οποίος έλαβε το 50,38% των ψήφων στον πρώτο γύρο. Εάν κανένας υποψήφιος δεν είχε ξεπεράσει το όριο του 50%, θα διεξαγόταν επαναληπτικός γύρος στις 25 Απριλίου.

Στις παράνομες προεδρικές εκλογές[10], που διενεργήθηκαν στις 18 και 26 Απριλίου 2015[11] ο Μουσταφά Ακιντζί αναδείχθηκε νικητής με ποσοστό 60,52% έναντι 39,48% για τον έως τότε πρόεδρο, Ντερβίς Έρογλου, ο οποίος έλαβε ποσοστό 42,8% των ψήφων. Ο Έρογλου ορκίστηκε πρόεδρος στις 23 Απριλίου 2010[12]. Σύμφωνα με τον Τσενγκίζ Ακτάρ, ειδικό επί των θεμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης στην Κωνσταντινούπολη, "ο Έρογλου έχει ισχυρή προσωπικότητα ικανή να οδηγήσει σε αποτυχία τις όποιες διαπραγματεύσεις για επίλυση του Κυπριακού Ζητήματος, ενώ οι πολύ καλές του σχέσεις με την Στρατιωτική Ηγεσία της Άγκυρας δεν βοηθά ιδιαιτέρως την κατάσταση"[13]. Από την πλευρά του, ο Αλεξάντερ Ντάουνερ, εκπρόσωπος του ΟΗΕ στο νησί προειδοποίησε και τις δύο πλευρές για "μαύρο μέλλον" σε περίπτωση αποτυχίας των διαπραγματεύσεων, πιέζοντας, ταυτόχρονα, τους δύο ηγέτες να εντείνουν τις μεταξύ τους επαφές.[13]

Βουλευτικές εκλογές

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]


Οι βουλευτικές εκλογές των ετών 1976, 181 και 1985 συνέπεσαν με τις προεδρικές. Δείτε στην αντίστοιχη ενότητα των προεδρικών εκλογών.

Βουλευτικές εκλογές διεξήχθησαν στις 6 Μαΐου 1990.[14] Τα κόμματα της αντιπολίτευσης —το Ρεπουμπλικανικό Τουρκικό Κόμμα, το Κόμμα Κοινοτικής Απελευθέρωσης, το Δημοκρατικό Λαϊκό Κόμμα, το Σοσιαλδημοκρατικό Κόμμα και το Κόμμα Νέα Αυγή— συμμετείχαν σε μια συμμαχία γνωστή ως Κόμμα Δημοκρατικού Αγώνα (DMP) για να αντιπαρατεθούν στο κυβερνών Κόμμα Εθνικής Ενότητας (UBP).[15] Το UBP έλαβε το 54,7% των ψήφων και κέρδισε τις 34 από τις 50 έδρες, ενώ το DMP κατέλαβε τις υπόλοιπες 16 έδρες.

Βουλευτικές εκλογές διεξήχθησαν στις 12 Δεκεμβρίου 1993.[16] Αν και το κυβερνών Κόμμα Εθνικής Ενότητας (UBP) έλαβε τις περισσότερες ψήφους, σχηματίστηκε κυβέρνηση από το αντιπολιτευόμενο Δημοκρατικό Κόμμα και το Ρεπουμπλικανικό Τουρκικό Κόμμα,[16] καθιστώντας αυτή την πρώτη φορά που το Κόμμα Εθνικής Ενότητας έχανε την εξουσία. Αυτή η αναμέτρηση αποτέλεσε σημείο καμπής, καθώς τερμάτισε τη συνεχή διακυβέρνηση του UBP από το 1976. Η συνεργασία του Δημοκρατικού Κόμματος (DP) με το Ρεπουμπλικανικό Τουρκικό Κόμμα (CTP) έδειξε μια νέα δυναμική συνασπισμών στην πολιτική σκηνή.

Βουλευτικές εκλογές διεξήχθησαν στις 6 Δεκεμβρίου 1998.[17] Το Κόμμα Εθνικής Ενότητας αναδείχθηκε το μεγαλύτερο κόμμα στη Συνέλευση της Δημοκρατίας, κερδίζοντας τις 24 από τις 50 έδρες.[18]

Βουλευτικές εκλογές διεξήχθησαν στις 15 Δεκεμβρίου 2003.[18] Έχοντας καταλάβει την τέταρτη θέση στις βουλευτικές εκλογές του 1998, το Ρεπουμπλικανικό Τουρκικό Κόμμα αναδείχθηκε το μεγαλύτερο κόμμα στη Συνέλευση της Δημοκρατίας, κερδίζοντας τις 19 από τις 50 έδρες.[18] Οι εκλογές του 2003 ήταν καθοριστικές, καθώς διεξήχθησαν εν μέσω των διαπραγματεύσεων για το Σχέδιο Ανάν. Η άνοδος του CTP από την 4η στην 1η θέση σηματοδότησε μια ιστορική αλλαγή στην τουρκοκυπριακή πολιτική σκηνή, ενισχύοντας τις δυνάμεις που υποστήριζαν την επανένωση του νησιού.

Πρόωρες βουλευτικές εκλογές διεξήχθησαν στην Βόρεια Κύπρο στις 20 Φεβρουαρίου 2005, αφού η κυβέρνηση συνασπισμού υπό τον Μεχμέτ Αλί Ταλάτ έχασε την πλειοψηφία της στη Βουλή των Αντιπροσώπων. Η ψηφοφορία ήταν μια ηχηρή νίκη για τη συμμαχία του Ρεπουμπλικανικού Τουρκικού Κόμματος (CTP)-Ενωμένων Δυνάμεων του Μεχμέτ Αλί Ταλάτ, αν και υπολείφθηκε ελάχιστα από την απόλυτη πλειοψηφία. Το UBP, το Δημοκρατικό Κόμμα και το BDH ξεπέρασαν επίσης το εκλογικό όριο του 5% και κέρδισαν έδρες στη Βουλή. Η Βουλή είχε 50 μέλη, τα οποία εκλέγονταν για πενταετή θητεία με ένα σύστημα ενισχυμένης αναλογικής εκπροσώπησης. Σύμφωνα με τη νομοθεσία της Βόρειας Κύπρου, ένα κόμμα έπρεπε να λάβει το 5% των συνολικών ψήφων για να εξασφαλίσει έδρες στο κοινοβούλιο.

Βουλευτικές εκλογές διεξήχθησαν στις 19 Απριλίου 2009, έναν χρόνο νωρίτερα από το προβλεπόμενο.[19] Η απόφαση για τις πρόωρες εκλογές λήφθηκε από το κυβερνών Ρεπουμπλικανικό Τουρκικό Κόμμα.[20] Κερδίζοντας το μεγαλύτερο μέρος των ψήφων, το Κόμμα Εθνικής Ενότητας κέρδισε τις εκλογές και ο πρόεδρος του κόμματος, Ντερβίς Έρογλου, έγινε πρωθυπουργός.[21]

171.000 Κύπριοι είχαν δικαίωμα ψήφου. Υποστηρίχθηκε ότι από αυτούς, έως και 100.000 ήταν αρχικά Τούρκοι έποικοι.[22]

Το Κόμμα Εθνικής Ενότητας (UBP) κέρδισε τις εκλογές με το 44% των ψήφων.[23] Το Ρεπουμπλικανικό Τουρκικό Κόμμα (CTP) έλαβε το 29% των ψήφων.[23] Αυτές οι εκλογές σηματοδότησαν την επιστροφή της "σκληρής γραμμής" στην εξουσία, καθώς το UBP του Ντερβίς Έρογλου επικράτησε έναντι του CTP, το οποίο είχε ηγηθεί της διαδικασίας για το Σχέδιο Ανάν τα προηγούμενα χρόνια.

Οι παράνομες εκλογές διεξήχθησαν πρόωρα στις 28 Ιουλίου 2013.[24][25][26][27]

Κόμμα Ψήφοι % Έδρες +/–
Ρεπουμπλικανικό Τουρκικό Κόμμα477.20938,3821+6
Κόμμα Εθνικής Ενότητας339.86427,3314–12
Δημοκρατικό Κόμμα288.02123,1612+7
Κοινοτικό Κόμμα Δημοκρατίας92.1107,413+1
Ενωτικό Κόμμα της Κύπρου39.1273,1500
Ανεξάρτητοι|0,5600
Άκυρα/λευκά
Σύνολο120.287100500
Εγγεγραμμένοι/συμμετοχή172.80369,61
Πηγές: Yakın Doğu Üniversitesi[νεκρός σύνδεσμος], IFES, Le Figaro

Στις βουλευτικές εκλογές που έγιναν στην μη αναγνωρισμένη διεθνώς τουρκοκυπριακή κοινότητα στις 7 Ιανουαρίου 2018 εξελέγησαν τα 50 μέλη της Συνέλευσης της Δημοκρατίας για πενταετή θητεία.[28] Έπειτα από τις εκλογές, σχηματίστηκε νέα κυβέρνηση συνασπισμού με τη συμμετοχή του Ρεπουμπλικανικού Τουρκικού Κόμματος (CTP) (έλαβε 12 έδρες), του Λαϊκού Κόμματος (9 έδρες), του Κόμματος Κοινοτικής Δημοκρατίας (3 έδρες) και του Δημοκρατικού Κόμματος (3 έδρες), με τον αρχηγό του CTP, Τουφάν Ερχιουρμάν, να γίνεται πρωθυπουργός.[29] Το Κόμμα Εθνικής Ενότητας (ΚΕΕ) κέρδισε τις 21 έδρες και το Κόμμα Αναγέννησης περιορίστηκε στις 2 έδρες. Η προσέλευση στις κάλπες ήταν 66,2%.[30]

Ένα συνταγματικό δημοψήφισμα διεξήχθη στις 8 Ιουνίου 1975.[31] Το σύνταγμα για το νέο αποσχισθέν κράτος προέβλεπε μια προεδρική δημοκρατία στην οποία ο πρόεδρος θα μπορούσε να υπηρετήσει το πολύ δύο θητείες τεσσάρων ετών, καθώς και ένα μονοθάλαμο κοινοβούλιο 40 εδρών. Εγκρίθηκε από το 99,39% των ψηφοφόρων.

Ένα συνταγματικό δημοψήφισμα διεξήχθη στις 5 Μαΐου 1985.[32] Το νέο σύνταγμα που προτάθηκε από τη Συνέλευση της Δημοκρατίας κατήργησε τους περιορισμούς στις θητείες του Προέδρου, αύξησε τον αριθμό των εδρών στη Συνέλευση από 40 σε 50, καθόρισε λεπτομέρειες για την ιθαγένεια, την εθνική σημαία και τον εθνικό ύμνο, και προέβλεψε υποχρεωτικά δημοψηφίσματα για τροποποιήσεις του συντάγματος. Εγκρίθηκε από το 70,18% των ψηφοφόρων.

Ένα δημοψήφισμα για το Σχέδιο Ανάν διεξήχθη στην Κυπριακή Δημοκρατία στις 24 Απριλίου 2004.[33] Οι δύο κοινότητες ρωτήθηκαν αν εγκρίνουν την πέμπτη αναθεώρηση της πρότασης των Ηνωμένων Εθνών για την επανένωση του νησιού, το οποίο παρέμενε διαιρεμένο από το 1974. Ενώ εγκρίθηκε από το 65% των Τουρκοκυπρίων, απορρίφθηκε από το 76% των Ελληνοκυπρίων. Η προσέλευση στο δημοψήφισμα ήταν υψηλή, φτάνοντας το 89% μεταξύ των Ελληνοκυπρίων και το 87% μεταξύ των Τουρκοκυπρίων, γεγονός που θεωρήθηκε ενδεικτικό του μεγάλου ενδιαφέροντος των εκλογικών σωμάτων για το ζήτημα.[34]

Το δημοψήφισμα είχε αρχικά προγραμματιστεί για τις 21 Απριλίου, μέχρι που οι σχεδιαστές του ΟΗΕ συνειδητοποίησαν ότι ήταν η επέτειος του πραξικοπήματος στην Αθήνα το 1967, το οποίο πυροδότησε την αλυσίδα των γεγονότων που οδήγησαν στην τουρκική εισβολή στο νησί το 1974.[35]

Οι ψηφοφόροι καταψήφισαν τις προτεινόμενες αλλαγές στο σύνταγμα σε δημοψήφισμα (62%) στις 29 Ιουνίου 2014.[36] Οι αλλαγές περιελάμβαναν μεταξύ άλλων την άρση της απαγόρευσης στους δημόσιους υπαλλήλους να μπορούν να συμμετέχουν σε πολιτικά κόμματα και να απαιτείται οι αιρετοί βουλευτές να κάνουν δήλωση της οικογενειακής τους περιουσίας. Επίσης, προτάθηκαν και αλλαγές στα δικαιώματα των παιδιών, όπως επίσης στην ελευθερία των επικοινωνιών.[37] Το δημοψήφισμα διεξήχθη παράλληλα με τις τοπικές εκλογές.

Επιλογή Ψήφοι %
Υπέρ42.28837,68
Κατά69.95262,32
Άκυρα/λευκά10.402
Σύνολο122.642100
Εγγεγραμμένοι/συμμετοχή175.25869,98
Πηγή: Direct Democracy
  1. James Ker-Lindsay & Hubert Faustmann (2008) The Government and Politics of Cyprus, Peter Lang, p267
  2. Vincent E. McHale (1983) Political parties of Europe, Greenwood Press, p133 (ISBN 0-313-23804-9)
  3. James Ker-Lindsay & Hubert Faustmann (2008) The Government and Politics of Cyprus, Peter Lang, p167
  4. David Lea (2001) A Political Chronology of the Middle East, Psychology Press, p32
  5. James Ker-Lindsay & Hubert Faustmann (2008) The Government and Politics of Cyprus, Peter Lang, p168
  6. James Ker-Lindsay & Hubert Faustmann (2008) The Government and Politics of Cyprus, Peter Lang, p268
  7. Carr, Adam. «TURKISH REPUBLIC OF NORTHERN CYPRUS PRESIDENTIAL ELECTIONS OF 15 APRIL 2000». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 3 Μαρτίου 2016. Ανακτήθηκε στις 19 Απριλίου 2010.
  8. A New President in Northern Cyprus German Institute for International and Security Affairs
  9. «Today's Zaman, your gateway to Turkish daily news». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 10 Μαΐου 2014. Ανακτήθηκε στις 23 Ιανουαρίου 2010.
  10. «Election présidentielle à Chypre-Nord». euronews. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 22 Φεβρουαρίου 2018. Ανακτήθηκε στις 14 Νοεμβρίου 2013.
  11. Has Talat completed his mission? - Hurriyet Daily News and Economic Review
  12. «Αρχειοθετημένο αντίγραφο». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 23 Απριλίου 2010. Ανακτήθηκε στις 3 Μαΐου 2015.
  13. 1 2 Marchand, Laure. «Chypre du Nord : les élus nationalistes en embuscade». Le Figaro. Ανακτήθηκε στις 14 Νοεμβρίου 2013.
  14. David Lea (2001) A Political Chronology of the Middle East, Psychology Press, p33
  15. Nicos Trimikliniotis, Umut Bozkurt (2012) Beyond a Divided Cyprus: A State and Society in Transformation, Palgrave Macmillan, p177
  16. 1 2 Report on the situation in Cyprus (recent political developments) Αρχειοθετήθηκε 2013-03-08 στο Wayback Machine. Parliamentary Assembly, 15 December 1994
  17. Turkish Republic of Northern Cyprus: Legislative elections of 6 December 1998 Αρχειοθετήθηκε 3 March 2016 στο Wayback Machine. Adam Carr
  18. 1 2 3 Turkish Republic of Northern Cyprus: Legislative elections of 15 December 2003 Adam Carr
  19. «Archived copy». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 15 Φεβρουαρίου 2009. Ανακτήθηκε στις 8 Ιανουαρίου 2009.
  20. «Turkish Cyprus to hold early elections». Hurriyet.com.tr. Ανακτήθηκε στις 22 Απριλίου 2009.
  21. Leviev-Sawyer, Clive (20 Απριλίου 2009). «Strong reactions to Northern Cyprus election». Sofia Echo. Ανακτήθηκε στις 20 Απριλίου 2009.
  22. «Home». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 29 Ιουλίου 2012. Text " Famagusta Gazette Online " ignored (βοήθεια); Text " Breaking News, Cyprus Issues, Weath… " ignored (βοήθεια)
  23. 1 2 «World». BBC News. 19 Απριλίου 2009. Ανακτήθηκε στις 22 Απριλίου 2009. Text " Europe " ignored (βοήθεια); Text " Hardliners win N Cyprus election " ignored (βοήθεια)
  24. «Elections législatives à Chypre Nord (RTCN) où les bureaux de vote ont ouvert». RFI. Ανακτήθηκε στις 14 Νοεμβρίου 2013.[νεκρός σύνδεσμος]
  25. Turkish Cypriots vote in parliamentary elections Anadolu Agency, 28 Ιουλίου 2013
  26. «Chypre/élections: la gauche en tête». Lefigaro.fr. Ανακτήθηκε στις 14 Νοεμβρίου 2013.
  27. «Chypre-Nord la gauche remporte les législatives». LEXPRESS.fr. Ανακτήθηκε στις 14 Νοεμβρίου 2013.
  28. Gökhan Altıner. «Seçim kesin 7 Ocak ve son anket sonuçları!». Kıbrıs Postası. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 17 Οκτωβρίου 2017. Ανακτήθηκε στις 17 Οκτωβρίου 2017.
  29. KKTC'nin yeni Başbakanı Tufan Erhürman oldu! Sözcü, 2-2-2018.
  30. Rulers, 01-2018.
  31. Türkischer Bundesstaat von Zypern, 8. Juni 1975 : Verfassung Direct Democracy (στην γερμανική)
  32. Türkische Republik Nordzypern, 5. Mai 1985 : Verfassung Direct Democracy (στην γερμανική)
  33. Election profile IFES Election Guide
  34. «What do the results of the referendum in Cyprus show?». Ανακτήθηκε στις 29 Σεπτεμβρίου 2011.
  35. Ewen MacAskill· Helena Smith (5 Μαρτίου 2004). «New date to be set after blunder over Cyprus referendum». The Guardian. Ανακτήθηκε στις 9 Δεκεμβρίου 2014.
  36. Türkische Republik Nordzypern, 29. Juni 2014: Verfassung Direct Democracy (Γερμανικά)
  37. Turkish Cypriots to vote for constitutional changes Αρχειοθετήθηκε 2014-08-12 στο Wayback Machine. KP Daily News, 5-6-2014