Бүген 2026 елның 19 май көне (Сишәмбе) – Вакыт 13:48 UTC (Битне яңартырга) – Күренеш: мобиль / санак

Бу көнне ... (19 май)

Татарстан Республикасында Татарстан матбугаты көне, ССРБда Пионерлар көне, Вьетнамда Президент Хо Ши Мин туган көне, Кыргызстанда Аналар көне, Төркиядә Ататөрекне искә алу, спорт һәм яшьләр көне, h.б.

Вакыйгалар

1649 — Бөекбритания җөмһүрият буларак игълан ителә.
1905 — татар телендәге беренче газета – «Нур» газетасы дөнья күргән.
1907 — Ырынбурда «Галимнәр илә залимнәр» әсәре белән булачак «Сәйяр» үз эшен башлый.
1919 — / Госманлы империясендә Мостафа Кәмал Ататөрк җитәкчелегендә инкыйлаб башлана.

Туулар

1762 — Иоһанн Фихте, алман фәлсәфәчесе.
1881 — Мостафа Кемал Ататөрк, беренче Төркия президенты.
1883 — Нәҗип Думави, татар шагыйре, язучы.
1914 — Мөнирә Булатова, күренекле татар опера җырчысы, мөгаллимә, музыка һәм җәмәгать эшлеклесе.

Вафатлар

1986 — Әнвәр Ахунҗанов, татар теле белгече, фән докторы.
1996 — Фатих Хөсни, татар язучысы, драматург.

Башка вакыйгалар • Үзгәртү • Проект • Яңартырга

Сайланган мәкалә

Түбән Кама

Яр Чаллы

Чистай

Яшел Үзән

Менделеевск

Татарстан Республикасы алгарышлы социаль-икътисади үсеше территорияләре, 2020 ел

Татарстан Республикасының алгарышлы социаль-икътисади үсеше территорияләре (рус. Территории опережающего социально-экономического развития Республики Татарстана, ТОСЭР РТ) — Татарстанның социаль һәм икътисади үсешен алга этәрү максатында булдырылган бизнес өчен махсус шартлар булган зоналар.

Резидентлар өчен иминият түләүләре һәм табышка салым буенча ташламалар, шулай ук инфраструктураның аерым шартлары каралган. ТОСЭР территориясе булып шәһәр территориясе санала, ләкин региональ хакимиятләр карары буенча аңа шәһәр перифериясендәге индустриаль парклар территориясе кушылырга мөмкин.

Төбәктә ТОСЭР статусына биш моношәһәр ия: Яр Чаллы, Түбән Кама, Яшел Үзән, Чистай һәм Менделеевск.

↪ Дәвамы

Архив • Кандидатлар • Төзәтү

Сез беләсезме?

Бозлык чорына кадәр сыртланнар (гиеналар) Аурупада да яшәгәннәр.
Асуан гидротөене (Мисыр) төзү эшләренә татар телендә техник белем бирү оештыручыларының берсе булган, Татарстанның атказанган фән һәм техника эшлеклесе Вагыйз Фәтхуллин җәлеп ителә.
Магнитогорски руднигында шартлатучы булып эшләгән, соңрак Татарстанның халык җырчысы булган Габдулла Рәхимкуловның сәнгатькәр юлы белән китүенә Рәшит Ваһапов тәэсир иткән.
Пацифизм хәрәкәтенә нигез салуда Даниянең бер хәрби офицеры зур роль уйнаган.
Тынычлык өчен Нобель премиясе лауреаты Эрнесто Теодоро Монета гомеренең соңгы елларында Италиянең Беренче бөтендөнья сугышына керүен хуплаган.
Финляндиянең бердәнбер манаралы мәчетен финляндия татарлары төзегән.
Таҗ Махал (рәсемдә) — Һиндстанның рәсми булмаган, ләкин бик популяр символы.
Икенче инглиз-бур сугышында британнар беренче тапкыр концентрацион лагерьлар кулланалар.
Казан зооботаник бакчасы — Русиядә зоологик һәм ботаник бүлекләрне берләштергән бердәнбер зоопарк.
Кайбыч районының Иске Чәчкаб авылы хәзерге Олы Кайбыч авылы урынында урнашкан булуы ихтимал.
Кешегә бер тапкыр гына бирелә торган Гонкур премиясен француз язучысы Ромен Гари ике тапкыр алган.
Кулланышта еш очрый торган төрле амулетлар — борынгы фетишизм калдыклары.
Татар шагыйрәсе Саҗидә Сөләйманова туган Яңавыл авылы хәзерге заманда шәһәр статусына ия.
Әл-Җәзирә телекомпаниясен нәрсәдә генә гаепләмиләр, көнчыгышта да, көнбатышта да яратмыйлар, хәтта кайбер илләр аны бөтенләй ябырга чакыралар, шуңа да карамастан аның популярлыгы артканнан арта бара.

Архив • Яңа чыгарылыш әзерләү • Төзәтү

Яхшы мәкалә

ТАССРның төзелүе (рус. Образование ТАССР) — ТАССРның барлыкка килүе процессы, XX гасырда татар халкының үзенең дәүләтчелеген автономияле җөмһүрият формасында торгызуы. Татарстан Автономияле Совет Социалистик Республикасы төзелүен 1920 елның 27 маенда БҮБК һәм Россиянең халык комиссарлары шурасы Декреты игълан итте.

Нигезе XIX-XX гасырлар чигендәге җәдитчелек һәм татар мәгърифәтчелеге аркасында, Россия мәдрәсәләрендә мөселман дини укуларыннан тыш, дөньяви фән-белемнәрне кертү белән салына.

Барлыкка килүенә Беренче Россия инкыйлабы һәм Патша Думасы, Пётр Столыпин җитәкчелегендәге Россия империясе хөкүмәтенең аграр ислахы, Беренче бөтендөнья сугышы, Февраль инкыйлабы һәм Вакытлы хөкүмәт, Октябрь инкыйлабы һәм Россия ватандашлар сугышы, 1921-1922 еллар ачлыгы һәм / ССРБ барлыкка килүе, соңрак күмәкләштерү һәм Сталин репрессияләре кебек вакыйгалар тәэсир итә. Альтернатив вариантлары буларак Милләт Мәҗлесе тәкъдим иткән Идел-Урал республикасы һәм совет хәкимиятләре тәкъдим иткән Татар-Башкорт Совет Социалистик Республикасы була. ↪ Дәвамы

Архив • Кандидатлар • Төзәтү

Сайланган исемлек һәм портал

Соңгы сайланган портал:		Мордовия
Соңгы сайланган исемлек:		Рим папалары һәм антипапалары исемлеге

Архив • Кандидатлар

Сайланган мультимедиа

Таныш булыйк

Википедия — Бөтендөнья пәрәвезе киңлекләрендә Вики механизмы ярдәмендә универсаль энциклопедия үстерү проекты.

Дөньяның 300 телендә бүлекләре булган Википедиянең максаты — теләсә нинди кеше үзгәртүләр кертеп яхшырта алган, ирекле килеш кулланыла алырлык объектив һәм тикшеренә алырлык эчтәлек тәкъдим итү. Тел-ара координацияләү эшендә лингва-франка буларак инглиз теле кулланыла.

Проект табигате нигез принциплар белән билгеләнә. Эчтәлеге Creative Commons CC BY-SA хокуки лицензиясе буенча булдырыла һәм кулланыла.

Җаваплылыктан баш тарту

Википедия үз эчтәлегенең "дөрес булуы турында гарантия бирми"
Википедиянең Интернетта яшәвенә ярдәм итүче

Викимедиа фонды, проект чикләрендә тупланган мәгълүматлар арасында хаталарның булуы өчен җаваплы түгел. Шәхси кертемнәре өчен җаваплылык катнашучыларда кала.

Катнашу

Катнашырга: Нигез тәртипләр һәм башка кагыйдә-киңәшләр белән танышып алыгыз, һәм вики-этикетны хөрмәт итегез; теркәлү киңәш ителә, әмма мәҗбүри түгел.
Ярдәм кирәк: Ярдәм битләрне карап чыгыгыз, анда хәл ителмәгән сорауларны исә булышу үзәгебездә сорагыз; теркәлгән катнашучылар ярдәм күрсәтергә әзерлеген белдергәннәре арасыннан актив волонтёрларга мөрәҗәгать итеп, остаз булулары турында сорый алалар.
Көчләрегезне тикшерергә: Өйрәнү урынында үзгәртүләр кертеп карагыз яки мәкаләләрне язу / төзәтү киңәшләре белән танышыгыз.

Җәмгыять

Җәмгыятебез мәкаләләргә үз өлешен тематик проектлар кысаларында һәм бит эчтәлеге турында аралашу урыннары ярдәмендә уртак хезмәттәшлеген башкарган катнашучылардан оеша.
Уртак идеалыбыз — "һәрбер кеше бар булган гыйлемгә ирекле килеш ирешә алган бер дөньяны барлыкка китерү".

Википедиянең татар телле бүлеге җәмгыяте 60 442 теркәлгән катнашучыдан тора, алардан 130 соңгы ай дәвамында кимендә бер үзгәртү кертте. Проектыбызның тотрыклы үсүе өчен 7 катнашучыбыз хезмәт функцияләрен башкаруга сайланган.

Проектыбыз кече, автохтон, Россия һәм Төрки халыклар телләрендәге Википедияләр төркемнәренә керә һәм дөньяның төрле илләрдәге күптеллелекнең әһәмиятен аңлаганнарның ярдәмен күреп яши.

Вики-кырларыбыз

Хәзерге вакыйгалар
Көн тәртибендәге мәсьәләләр
Соңгы яңалыклар
Статистика
Вазыйфалар
Стратегия
Эшчәнлек планы
Алдынгыларыбыз
Тиешле мәкаләләр исемлекләре:
- 1 000 • 10 000 • 50 000
- Татар теле: мәкалә - портал - татВП проекты (ВМРУ проекты) - тематик агач
- Татарнамә: мәкалә - портал - проект (бүлекләре) - тематик агач - күптелле исемлек -
- Татарстан: мәкалә - портал - проект - тематик агач - күптелле исемлек
Ай хезмәттәшлеге темасы
Сайланган эчтәлек
Соңгы үзгәртүләр
Яңа битләр

Тугандаш проектлар

Википедия проектының үсешен кайгыручы коммерциячел булмаган Викимедиа Фонды шулай ук башка ирекле эчтәлекле күптелле wiki-проектларның тормышын тәэмин итә:

Викиверситет — белем бирү аланы