Α Π Α Ν Τ Α του αγίου Συµεών του Νέου Θεολόγου

ΠΟΛΙΤΙΚΟ ΚΑΦΕΝΕΙΟ http://politikokafeneio.com

Τη ΙΒ' του µηνός Μαρτίου, Μνήµη του Οσίου και θεοφόρου Πατρός ηµών Συµεών του νέου Θεολόγου. Πρώην µεν είχες γλώτταν αντί της βίβλου, Γλώττης δε αντί, σην έχεις ήδη βίβλον. Ο άγιος Συµεών ο νέος Θεολόγος γεννήθηκε στην Γαλάτη της Παφλαγονίας (Μικρά Ασία) το 948 ή το 958 (κατά τον Π.Κ.Χρήστου). Η ζωή του αγίου Συµεών συµπίπτει σε µεγάλο µέρος µε τη βασιλεία του Βασίλειου Β’ του Βουλγαροκτόνου (976-1025).Σε ηλικία περίπου έντεκα χρονών οι γονείς του τον έφεραν στην Κωνσταντινούπολη, για να σπουδάσει στα σχολεία της πρωτεύουσας και να µπει στη συνέχεια στην υπηρεσία του αυτοκράτορα. Ο θείος του Βασίλειος κατείχε σηµαντική θέση στην αυλή. Ο νεαρός όµως Συµεών αρνήθηκε την µεγάλη αυτή τιµή καθώς και το να συνεχίσει τις σπουδές του µετά το γυµνασιακό στάδιο, σε ανώτατες σχολές. Φαίνεται ότι για ένα διάστηµα έζησε την άτακτη ζωή ενός νέου της πρωτεύουσας. Τελικά γνώρισε τον άγιο Συµεών τον Ευλαβή (917987), γέροντα µοναχό της Μονής του Στουδίου. Συνεχίζει να εργάζεται όπως και πριν µέσα στον κόσµο, αλλά επισκέπτεται συχνά τον πνευµατικό του πατέρα. Ο Συµεών ο Στουδίτης στην αρχή του έδωσε ένα ελάχιστο πρόγραµµα ασκητικής ζωής, και για ανάγνωσµα τον “Πνευµατικό Νόµο” του Μάρκου του Μοναχού. Τότε έζησε και την πρώτη του εµπειρία. Τον πληµµύρισε το άκτιστο φως και τον γέµισε χαρά, έτσι που έχασε τον εαυτό του και τον γύρω του κόσµο. Αυτή όµως η πρώτη καρποφόρα περίοδος, που ο άγιος Συµεών απέδιδε στις προσευχές του πνευµατικού του πατέρα, δεν κράτησε πολύ. Ξαναγύρισε στην κοσµική και άστατη ζωή που ζούσε πριν. “Εις λάκκον και και ιλύν βυθού αισχρών εννοιών τε και πράξεων εµαυτόν ο άθλιος εναπέρριψα, κακεί κατελθών τοις εγκεκρυµµένοις εν τω σκοτεί περιέπεσον, εξ ων ουκ εµαυτόν εγώ µόνον, αλλ’ ουδέ ο σύµπας κόσµος εις εν αθροισθείς εκείθεν αναγαγείν µε και των χειρών αυτών εξελέσθαι ηδύνατο”. Φαίνεται ότι ακόµα και σ’ αυτή την περίοδο, που κράτησε έξι ή επτά χρόνια, ο άγιος Συµεών δεν διέκοψε ολότελα τις σχέσεις του µε τον πνευµατικό του πατέρα. Τελικά θαυµατουργικά απελευθερώνεται και µπαίνει δόκιµος στη Μονή του Στουδίου σε ηλικία 27 ετών. Λίγο αργότερα ο ηγούµενος τον κάλεσε και του ζήτησε να εγκαταλείψει τον πνευµατικό του πατέρα. Ο Συµεών αρνήθηκε και εγκατέλειψε την Μονή του Στουδίου. Μπήκε ως δόκιµος στο γειτονικό µοναστήρι του αγίου Μάµαντος του Ξηροκέρκου. Έγινε σύντοµα µοναχός, χειροτονήθηκε ιερέας και µετά τρία χρόνια σε ηλικία 31 χρονών εκλέχθηκε ηγούµενος από τους µοναχούς του αγίου Μάµαντος µε τη συγκατάθεση του Πατριάρχη Νικολάου του Χρυσοβέργη. Γίνεται διάσηµος στην Κωνσταντινούπολη, άλλοι τον τιµούν και άλλοι του επιτίθενται.

Μετά τα πρώτα εύκολα βήµατα στην πνευµατική ζωή, που τον οδήγησαν γρήγορα στην θεωρία του ακτίστου φωτός, πορεύεται τον δύσκολο δρόµο της ασκήσεως µε υποµονή για να συντελεστεί η αφοµοίωση της Χάρης. Μετά από µεγάλο και τραχύ διάστηµα ασκητικού αγώνα αξιώθηκε να δει πάλι το άκτιστο φως, αλλά αµυδρότερα. Οι δυσκολίες πολλαπλασιάζονται από την αντίδραση των ανθρώπων που δεν καταλαβαίνουν το νόηµα των πνευµατικών του αγώνων. Παρά τις πολυάριθµες εµπειρίες δεν έχει γνωρίσει ακόµη τον Θεό και αισθανόταν βαθιά ανικανοποίητος. Τελικά µέσα στο άκτιστο φως βιώνει προσωπική συνάντηση και κοινωνία µε τον Χριστό. Στη συνέχεια αυτή η κατάσταση γίνεται µόνιµη. Από αγάπη προς τον πλησίον και από τη µεγάλη του επιθυµία να κάνει όλο τον κόσµο µέτοχο αυτής της χάρης, φανερώνει στους άλλους την εµπειρία του και τους προτρέπει ν’ ακολουθήσουν αυτόν τον πνευµατικό δρόµο. Πλέον αισθάνεται την βεβαιότητα ότι δεν είναι αυτός που καλεί αλλά ότι ο Ίδιος ο Χριστός καλεί τους ανθρώπους δια του αγίου Συµεών. Το µοναστήρι του ήταν σε άθλια κατάσταση. Αγωνίζεται για την ανοικοδόµηση του και για την πνευµατική καθοδήγηση των µοναχών. Πάντα κήρυττε την δυνατότητα της ένωσης µε τον Θεό στην παρούσα ζωή. Ο δρόµος που οδηγεί σε αυτή την ένωση, η εφαρµογή των εντολών του Χριστού, η οδός η στενή και τεθλιµµένη του σταυρού, οι ασκητικοί αγώνες. Τονίζει ότι αρχίζουµε να συµµετέχουµε στην ανάσταση του Χριστού ήδη από τον παρόντα κόσµο. Ήδη από εδώ αρχίζουµε να βλέπουµε τον Χριστό. Η διδασκαλία δεν απευθυνόταν σε ερηµίτες και αναχωρητές µοναχούς. Απευθυνόταν σε συνηθισµένους µοναχούς ενός κοινοβίου της πρωτεύουσας και σε έναν ευρύτερο κύκλο πιστών. Ο άγιος Συµεών είχε πεποίθηση ότι στα λόγια και τη διδασκαλία του εµπνεόταν από το άγιο Πνεύµα. ∆ιευκρινίζει ότι µιλάει τόσο συχνά για τον εαυτό του και για τις εµπειρίες του επειδή θέλει και τα πνευµατικά του παιδιά να µοιραστούν τα ίδια µε αυτόν δώρα. Στο µοναστήρι του αγίου Μάµαντος έρχονται πολύ καινούριοι µοναχοί. Σχηµατίστηκε µια οµάδα µαθητών πιστών και αφοσιωµένων. Ανάµεσα τους ένας πρώην επίσκοπος της Ιταλίας µε το όνοµα Ιερόθεος. Στο λαό της Κωνσταντινούπολης γίνεται όλο και περισσότερο γνωστός. Πολλά σηµαντικά πρόσωπα τον επισκέπτονται αναζητώντας πνευµατική καθοδήγηση. Μερικοί όµως από τη συνοδεία του δεν µπορούν να συνεχίσουν. Μια ψυχρότητα άρχισε να εισχωρεί. ∆ηµιουργείται µια οµάδα που αντιδρά. Υπάρχει ένταση ανάµεσα στον άγιο Συµεών και σε µια µερίδα µοναχών. Παρά την εχθρότητα που συναντούσε εξακολουθεί να καλεί τους µοναχούς, που ήταν κάτω από την καθοδήγηση του, σε µια ανώτερη πνευµατική ζωή, που να αναζητά τον θείο φωτισµό. ∆εκαπέντε περίπου χρόνια µετά την άνοδο του στην ηγουµενία, ένα µέρος των µοναχών του αγίου Μάµαντος, περίπου 30, επαναστατούν εναντίον του.

Μια µέρα ενώ κήρυττε στην εκκλησία την ώρα του όρθρου, όπως συνήθιζε, τον διέκοψαν βίαια. Έπεσαν πάνω του “ωσεί θήρες” µε την πρόθεση να τον πετάξουν έξω από το µοναστήρι. Η απόπειρα απέτυχε χάρη στην ηρεµία του αγίου Συµεών, που έµεινε “άσειστος” στη θέση του, “υποµειδιών και φαιδρόν ατενίζων προς τους αλάστορας”. Οι επαναστάτες αφού έκαναν πολύ θόρυβο έσπασαν τις κλειδαριές της πόρτας του µοναστηριού και έτρεξαν διασχίζοντας την πόλη προς το Πατριαρχείο. Ο Πατριάρχης Σισσίνιος (995-998) εξόρισε από το µοναστήρι τους µοναχούς. Η ποινή ακυρώθηκε µετά από µεσολάβηση του αγίου Συµεών. Το 1005 παραιτήθηκε ύστερα από είκοσι πέντε χρόνια ηγουµενίας. Ο άγιος Συµεών ταλαιπωρήθηκε επίσης λόγω της επίθεσης που δέχτηκε από τον πρώην µητροπολίτη Νικοµηδείας Στέφανο. Ο Στέφανος ήταν πολιτική προσωπικότητα και παράγοντας της διπλωµατίας, “ανήρ ελλόγιµος και επί σοφία και αρετή διαβόητος και πειθοί µαλάξαι ικανός γνώµην σκληράν και ατίθασσον”. Συνέβη κάποτε να συναντηθούν οι δύο άνδρες στο Πατριαρχείο και ο σύγκελος Στέφανος επωφελήθηκε από την ευκαιρία, για να θέσει µια δύσκολη θεολογική ερώτηση στον Συµεών, ελπίζοντας να τον παγιδέψει και να δείξει έτσι την άγνοια του. “Πως χωρίζεις τον Υιόν από του Πατρός, επινοία ή πράγµατι;” Ο άγιος υποσχέθηκε να δώσει γραπτή την απάντηση του. Στην απάντηση του ανασκευάζει τις προϋποθέσεις της ερωτήσεως του Στεφάνου, εξηγώντας την πραγµατική έννοια των τριαδικών διακρίσεων στο Θεό, που είναι µέσα στις διακρίσεις Του αδιαίρετος και ένας κατά τη φύσι Του. Επίσης στηλιτεύει όλους εκείνους –και εδώ αναφέρεται στο σύγκελλο- που τολµούν να θεολογούν, χωρίς να έχουν µέσα τους το Πνεύµα του Θεού: … εκπορευθέν το Πνεύµα, το Πανάγιον, εκ του Πατρός αφράστως και απεστάλη δι’ Υιού τοις ανθρώποις· ου τοις απίστοις ουδέ τοις φιλοσόφοις, ου τοις ρήτορσιν ουδέ τοις φιλοδόξοις, ου τοις µαθούσι συγγραφάς των Ελλήνων, ου τοις τας γραφάς αγοούσι τας έσω, ου τοις εξασκήσασι σκηνικόν βίον, ου τοις λαλούσι τορνευτώς και πλουσίως, ου τοις λαχούσι µεγάλων ονοµάτων, ου τοις τυχούσι φιλείσθαι παρ’ ενδόξων … Η σύγκρουση ήταν ανάµεσα σε δύο διαφορετικούς τρόπους θεολογίας και κατανόησης της πνευµατικής ζωής. Γράφει σχετικά ο Π. Κ. Χρήστου: “Ο Συµεών ο Νέος ο Θεολόγος έζησε σ’ εποχή αξιοσηµείωτης ακµής όλων των τοµέων του δηµόσιου βίου στο Βυζάντιο, πολιτικού, οικονοµικού, πολιτιστικού,

εκκλησιαστικού· σύµφωνα µε την χρονολογία µου από το 958 έως το 1036. … Το Βυζάντιο είχε τώρα την άνεση να οργανώσει επάνω σε νέες βάσεις την ανώτατη παιδεία που επρόκειτο ν’ αποβεί πρότυπο για τα ευρωπαϊκά πανεπιστήµια, τα οποία θα εµφανίζονταν λίγο αργότερα, να δώσει νέα ώθηση στην ανάπτυξη της φιλοσοφίας και των επιστηµών, να οργανώσει συστηµατικά την κοινωνική µέριµνα … Ηγούµενος ακόµη, ο ευγνώµων µαθητής είχε συστήσει εορτασµό για τον διδάσκαλο (τον Συµεών τον Ευλαβή, τον Στουδίτη), ευθύς µετά τον θάνατό του. Τον εγνώριζε καλά από τα παιδικά του χρόνια κι επίστευε ότι δεν είναι σωστό να κρύβει τα θεία χαρίσµατά του, ότι έχει χρέος να τα διακηρύσσει. Συνέταξε λοιπόν το συναξάρι του, εφιλοπόνησε εγκώµια και συνέθεσε ύµνους σ’ αυτόν. Ο εορτασµός συνεχίστηκε απρόσκοπτα µερικά έτη, αλλ’ έπειτα άρχισε η αντίδρασις. Το έναυσµα γι’ αυτήν Έδωσε ο Στέφανος, µητροπολίτης Νικοµηδείας, ένας αξιόλογος ιεράρχης µε σοβαρή µόρφωση και σηµαντικές ικανότητες, αλλά δεµένος σφικτά µε µια συµπεριφορά που συνδύαζε κοσµική συµβατικότητα µε παραδοσιακή αυστηρότητα. ∆εν ήταν διατεθειµένος ν’ ανεχθεί νεωτερισµούς σαν αυτόν που ήθελε να εισαγάγει ο Συµεών. Το θέµα που τους εχώριζε δεν ήταν τόσο ασήµαντο όσο φαίνεται εκ πρώτης όψεως. ∆εν επρόκειτο για την καθιέρωση της µνήµης ενός επί πλέον αγίου, αλλά περί µιας θεµελιώδους αρχής της χριστιανικής πίστεως· αν δηλαδή το Άγιο Πνεύµα ενεργεί στην Εκκλησία και σήµερα, όπως άλλοτε, ή έπαυσε η ενέργεια του· αν η πνευµατική τελείωσις είναι κατάστασις που µπορεί να την κατακτήσουν και σήµερα οι πιστοί, όπως άλλοτε, ή είναι µια παρωχηµένη υπόθεσις. Ένας άλλος Συµεών, ο Μεταφραστής, λίγες δεκαετίες ενωρίτερα είχε διασκευάσει επί το λογιώτερο και ευσεβέστερο τους βίους αγίων και τους είχε εκδώσει στην µνηµειώδη συλλογή του, το “Μηνολόγιο”. Παρατηρώνταν υψηλός βαθµός σεβασµού προς τους αγίους αυτήν την εποχή· αλλά οι άγιοι ήσαν όλοι παλαιοί. Η γενική εντύπωσις ήταν τότε ότι η αγιότης είναι προνόµιο των παλαιών εποχών και δεν µπορεί να αναδειχθούν τώρα νέοι άγιοι. Και αυτήν την γνώµη εκπροσωπούσε ο Στέφανος Νικοµηδείας. … Το κήρυγµα του Συµεών είναι ότι η τελειότης µπορεί να αποκτηθεί σε κάθε εποχή και ότι η αγιότης είναι προνόµιο όλων των εποχών και όλων των ανθρώπων· διότι το Πνεύµα ενεργεί και σήµερα. … Είναι αξιοσηµείωτη η επιµονή του Συµεών στην προσπάθεια ανανεώσεως της λειτουργικής ζωής …” (Περιοδικό ΣΥΝΑΞΗ, “Άγιος Συµεών ο Θεολόγος του φωτός”, Π. Κ. Χρήστου, σελ. 9 και 12). Η σύγκρουση κράτησε περίπου 6 χρόνια και τελείωσε στις 3 Ιανουαρίου 1009 µε την εξορία του αγίου Συµεών. Τον εγκατέλειψαν µόνο χειµωνιάτικα χωρίς να του δώσουν ούτε τα αναγκαία για την διατροφή του. Ο σύγκελος έπεισε τον Πατριάρχη να δώσει εντολή να γίνουν έρευνες στο µοναστήρι µε την ελπίδα ότι θα εύρισκε µεγάλα χρηµατικά ποσά. Οι άνθρωποι του µπήκαν στο

µοναστήρι του αγίου Μάµαντος, σπάζοντας τα πάντα και αρπάζοντας τα βιβλία και τα ρούχα του αγίου, χωρίς να βρουν κανένα θησαυρό. Τελικά ο άγιος Συµεών ανακλήθηκε από την εξορία και βρήκε στην Κωνσταντινούπολη το πλήθος των θαυµαστών του. Ο Πατριάρχης τον δέχθηκε µε τιµή. Με την πατριαρχική διαιτησία τελείωσε γύρω στα 1010-1011 η σύγκρουση µε τον σύγκελλο Στέφανο. Το µίσος κατά της διδασκαλίας του Συµεών ήταν µεγάλο. Η αντίθετη παράταξη είχε τις απόψεις της, που τις θεωρούσε παραδοσιακές και ρεαλιστικές. Η θέση τους ήταν ότι η εποχή τους ήταν εντελώς διαφορετική από την εποχή των Αποστόλων και πως ήταν αδύνατο να µιµηθούνε τότε την αγιότητα τους· αυτός που διδάσκει κάτι τέτοιο ή αλαζόνας είναι ή τρελός. Για τον άγιο Συµεών όµως αυτές οι ιδέες ήταν µια σοβαρή παραµόρφωση του Ευαγγελίου και αγωνιζόταν να αποκαταστήσει την αυθεντική ευαγγελική ζωή που είχε ατονήσει. Πρώτα πρέπει κανείς να δει τον Θεό και µετά να µιλάει γι’ Αυτόν. Εγκαταστάθηκε οριστικά πια στον τόπο της εξορίας του, εκούσια αυτή τη φορά και ολοκλήρωσε την επισκευή του µοναστηριού της αγίας Μαρίνας. Η φήµη του ως χαρισµατούχου, ως ανθρώπου προικισµένου µε προφητικά χαρίσµατα που έκανε θαύµατα, εξαπλώνεται όλο και πιο πολύ και τραβά κοντά του πλήθος ανθρώπων. Παρά την προχωρηµένη ηλικία του, πήγε να ξαναδεί την πατρίδα του και το πατρικό του σπίτι. Τελικά αρρωσταίνει. “Η δε νόσος ρύσις ην της γαστρός την ουσίαν κενούσα και τον σύνδεσµον των συνδραµόντων στοιχείων εις έκαστον απολύουσα. Έκειτο ουν ο µακάριος εφ’ ικανάς τας ηµέρας τη νόσω κρατηθείς και την δύναµιν υπετέµνετο, τας σάρκας ετήκετο και του δεσµού παρελύετο”. Έµεινε εντελώς παράλυτος και τον γυρνούσαν στο κρεβάτι µε κάποια “µηχανή”. “Μόλις µετά µηχανής τινος ένθεν και εκείθεν σαλεύοντες επάνω της κλίνης εστρέφοµεν υπό της αρρωστίας κατεργασθέντα …”. Τον είδαν όµως µια µέρα τέσσερεις και πλέον πήχεις πάνω από το έδαφος του κελλιού του να υπερίπταται και να προσεύχεται µέσα σε “ανεκλάλητο” φως. Μετά από δεκατρία χρόνια ζωής στην εξορία ο άγιος Συµεών ο νέος Θεολόγος κοιµήθηκε στις 12 Μαρτίου του 1021 ή του 1036 (κατά τον Π.Κ.Χρήστου). Όπως µας διηγείται ο βιογράφος του είχε προβλέψει την ηµεροµηνία του θανάτου του και τη µεταφορά των λειψάνων του, που έγινε µετά 30 χρόνια.

Πώς και πυρ υπάρχεις βλύζον, πώς και ύδωρ είς δροσίζον, πώς και καίεις και γλυκαίνεις, πώς φθοράν εξαφανίζεις; Πώς θεούς ποιείς ανθρώπους, πώς το σκότος φως εργάζη, πώς ανάγεις εκ του άδου, πώς θνητούς εξαφθαρτίζεις; Πώς προς φως το σκότος έλκεις, πώς την νύκτα περιδράσση, πώς καρδίαν περιλάµπεις, πώς µε όλον µεταβάλλεις; Πώς ενούσαι τοις ανθρώποις, πώς υιούς Θεού εργάζη, πώς εκκαίεις σου τω πόθω, πώς τιτρώσκεις άνευ ξίφους;

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΤΟΥ ΟΣΙΟΥ ΚΑΙ ΜΕΓΑΛΟΥ ΠΑΤΡΟΣ ΗΜΩΝ ΣΥΜΕΩΝ ΤΟΥ ΝΕΟΥ ΘΕΟΛΟΓΟΥ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΟΥ ΚΑΙ ΗΓΟΥΜΕΝΟΥ ΜΟΝΗΣ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΜΑΜΑΝΤΟΣ ΤΗΣ ΞΗΡΟΚΕΡΚΟΥ ΕΡΓΑ ΤΟΜΟΣ ΠΡΩΤΟΣ (Α’) ΚΑΤΗΧΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΕΥΧΑΡΙΣΤΙΑΙ Λογος Α΄. (21) Περι αγαπης. Και ποιαι εισι των πνευµατικων ανδρων αι οδοι και αι πραξεις. Και µακαρισµος προς τους εχοντας την αγαπην εγκαρδιον. Αδελφοι και πατερες, θελω προς υµας λαλειν τα συντεινοντα προς ωφελειαν ψυχης και αιδουµαι, µαρτυς µου ο Χριστος η αληθεια, την αγαπην υµων, γινωσκων µου το αναξιον. ∆ια τουτο γαρ αει σιωπαν εβουλοµην, ως οιδεν ο Κυριος, και µηδε ανανευειν το συνολον και προσωπον ανθρωπου οραν, κατακρινουσαν εχων µου την συνειδησιν, οτι κατεταγην ολως

εγω προηγεισθαι παντων υµων αναξιως, ως την οδον επισταµενος, ο µηδε τα εν ποσιν ειδως, µηδε αψαµενος ακµην της φερουσης οδου προς τον Θεον. Τοινυν και λυπη µε δια τουτο ου µικρα και η τυχουσα κατεχει, οτι οδηγειν υµας τους τιµιωτατους ο ταπεινος προκριθεις, ους εχειν αυτος οδηγους µαλλον ωφειλον, ως παντων εσχατος υπαρχων και χρονω και ηλικια, τον εµπρακτον ουκ εχω και εµµαρτυρον λογον απο του βιου εις το παρακαλειν υµας και υποµιµνησκειν τα περι των νοµων και του (22) θεληµατος του Θεου, επειδη και περι ων λαλειν βουλοµαι, οιδα µηδεν εξ αυτων διαπραξαµενος ποτε. Οιδα δε ακριβως οτι ο Κυριος και Θεος ηµων ουχι τον λεγοντα µακαριζει µονον, αλλα τον προ του ειπειν και πραξαντα· “Μακαριος γαρ, φησιν, ο ποιησας και διδαξας· ουτος µεγας κληθησεται εν τη βασιλεια των ουρανων·” Του γαρ τοιουτου διδασκαλου και οι µαθηται ακουοντες, µιµεισθαι αυτον γινονται προθυµοι και ου τοσουτον εκ των εκεινου λογων δεχονται την ωφελειαν, οσον απο των καλων αυτου πραξεων διεγειρονται και τα αυτα ποιειν αναγκαζονται, οπερ αυτος εγω εν εµαυτω ουκ επισταµαι· ουδεν γαρ αγαθον εµαυτω συνοιδα. Αλλα δεοµαι και πααρακαλω παντας υµας, αγαπητοι αδελφοι µου, µη εις τον διακεχυµενον µου βιον οραν, αλλ’ εις τα του Κυριου προσταγµατα και εις τας των πατερων ηµων των αγιων διδασκαλιας. Ουδεν γαρ οι φωστηρες εγραψαν εκεινοι, οπερ προτερον ουκ εποιησαν και ποιησαντες ου κατωρθωσαν. Τοιγαρουν και γενεσθω κοινη µια ηµιν η οδος, αι εντολαι του Χριστου, προς ουρανον ηµας και Θεον επαναγουσαι. Ει γαρ και διαφορους ο λογος οδους υπογραφει, αλλ’ ου παντως κατα την φυσιν εκεινου, κατα δε την εκαστου δυναµιν τε και προθεσιν εις πολλας σχιζεσθαι λεγεται. Εκ πολλων γαρ αρχοµενοι και διαφορων εργων και πραξεων, ωσπερ εκ τοπων τινων και πολλων απαιροντες εκαστος πολεων, εις εν καταντησαι σπουδαζοµεν καταγωγιον, την βασιλειαν των ουρανων. Πραξεις δε και οδους των κατα Θεον ανδρων τας πνευµατικας χρη νοειν αρετας, εν αις οι βαδιζειν αρξαµενοι προς ενα τρεχειν σκοπον οφειλουσιν, οπως εκ διαφορων χωριων και τοπων (23) εις µιαν συνελθωσι πολιν, ως ειρηται, την βασιλειαν των ουρανων και συµβασιλευειν Χριστω αµα καταξιωθησωνται, υφ’ ενι βασιλει

τω Θεω και Πατρι γενοµενοι. Πολιν ουν ενταυθα µιαν µοι νοησεις και ου πολλας, την αγιαν και αχωριστον τριαδα των αρετων, µαλλον δε την πρωτην των λοιπων, ην και λεγουσιν εσχατην, ως τελος των καλων ουσαν και µειζω πασων τυγχανουσαν, την αγαπην φηµι, εξ ης και εν η πιστις πασα τεθεµελιωται και ελπις ωκοδοµηται, και διχα ταυτης συνεστη των οντων ουδεν, ουτε µην καθολου συστησεται. Πολλα δε ταυτης ονοµατα, πολλαι αι πραξεις αυτης, πλειονα τα γνωρισµατα, τα ιδιωµατα θεια και πλειστα, η φυσις δε µια και επισης παντη πασιν απορρητος, τοις τε αγγελοις και τοις ανθρωποις και παση κτισει ετερα, τη ισως αγνοουµενη ηµιν. Ακαταληπτος τον λογον, τη δοξη απροσιτος, ανεξιχνιαστος τοις βουλευµασιν, αιωνιος οτι και αχρονος, αθεωρητος οτι νοειται µεν, ου καταλαµβανεται δε. Πολλα τα καλλη ταυτης της αχειροποιητου και και αγιας Σιων, α ο βλεπειν αρξαµενος ουκετι αισθηταις επευφραινεται θεωριαις, ουκετι του κοσµου τουτου τη δοξη προσκειται. ∆οτε ουν µοι εκ προοιµιων προσοµιλησαι αυτη µικρον και προσφθεγξασθαι και τον ποθον ως εχω ταυτη αφοσιωσασθαι. Επειδη, αγαπητοι µου πατερες και αδελφοι, εµνησθην του καλλους της αµωµητου αγαπης, και αιφνης το φως αυτης ευρεθη εν τη καρδια µου και τη γλυκυτητι αυτης συνηρπαγην και τας εξωθεν αισθησεις απωλεσα, εκνους ολως τω βιω γενοµενος, και των εν χερσιν επιλελησµαι. Μακραν δε, ουκ οιδ’ οπως ειπειν, παλιν απεστη απ’ εµου και την ιδιαν µε αφηκε θρηνειν ασθενειαν. Ω αγαπη (24) παµποθητε, µακαριος ο σε ασπασαµενος, οτι ουκετι καλλος γηγενους εµπαθως επιθυµησει ασπασασθαι. Μακαριος ο σοι περιπλακεις εξ ερωτος θειου· απαντα γαρ τον κοσµον αρνησεται και παντι πλησιαζων ανθρωπω ουδαµως µολυνθησεται. Μακαριος ο τα σα καλλη καταφιλησας και κατατρυφησας αυτων εξ απειρου ποθου, οτι ψυχικως αγιασθησεται εκ του αχραντως αποσταζοντος υδατος και αιµατος απο σου. Μακαριος ο ποθεινως σε κατασπασαµενος, οτι αλλοιωθησεται την καλην αλλοιωσιν πνευµατικως και ψυχικως ευφρανθησεται, οτι συ υπαρχεις η χαρα η ανεκλαλητος. Μακαριος ο σε κτησαµενος, οτι τους θησαυρους του κοσµου εις ουδεν λογισθησεται, και γαρ ει ο πλουτος αληθως ο ακενωτος.

Μακαριος δε και τρισµακαριος και ον συ προσελαβου· εσται γαρ εν αδοξια τη ορωµενη παντων ενδοξων ενδοξοτερος και τιµιων παντων τιµιωτερος και σεµνοτερος. Επαινετος ο καταδιωκων σε, επαινετωτερος ο ευρων σε, µακαριωτερος ο αγαπηθεις υπο σου, ο εισδεχθεις παρα σου, ο διδαχθεις απο σου, ο κατοικησας εν σοι, ο τραφεις δια σου τροφην Χριστον τον αθανατον, Χριστον τον Θεον ηµων. Ω αγαπη θεια, που Χριστον περιεχεις; Που αυτον κατακρυπτεις; Τι τον του κοσµου Σωτηρα λαβουσα, µακραν γεγονας αφ’ηµων; Ανοιξον και ηµιν τοις αναξιοις µικραν σου θυραν, ινα και ηµεις ιδωµεν τον δι’ ηµας παθοντα Χριστον και πιστευσωµεν τω ελεει αυτου ως ουκετι αποθανουµεν αφ’ ου αυτον θεασοµεθα. Ανοιξον ηµιν η θυρα αυτω γενοµενη εις την δια σαρκος αυτου επιφανειαν, η βιασαµενη τα αφθονα και αβιαστα σπλαχνα του ηµετερου ∆εσποτου εις το βαστασαι τας αµαρτιας και τας νοσους απαντων, (25) και µη απορριψης ηµας λεγουσα· “Ουκ οιδα υµας “. Γενου µεθ’ ηµων, ινα γνωρισης ηµας· αγνωριστοι γαρ σοι τυγχανοµεν. Ενοικησον εν ηµιν, ινα δια σε και ηµας τους ταπεινους ο ∆εσποτης ελθων επισκεψηται προϋπαντωµενος παρα σου - ηµεις γαρ εις απαν αναξιοι -, ως αν προσµεινη µικρον οµιλων σοι και δεξηται και ηµας τους αµαρτωλους προσπεσειν τοις αχραντοις αυτου ποσι, και συλλαλησης περι ηµων αγαθα και πρεσβευσης αφεθηναι το χρεος ηµιν των κακων, οπως αυτω τω ∆εσποτη δουλευειν δια σου παλιν εξιωθωµεν και υπ’ αυτου προνοωµεθα και τρεφωµεθα· το γαρ χρεωστειν µεν µηδεν, λιµω δε πτωχειας απολλυσθαι, παρα µικρον της ισης εστι τιµωριας και κολασεως προξενον. Συγχωρηθειηµεν παρα σου, αγια αγαπη, και δια σου των αγαθων του ηµετερου ∆εσποτου εν απολαυσει γενοιµεθα, ων ουδεις, ει µη δια σου, γευσεται της γλυκυτητος. Ο γαρ σε ως δει µη φιλησας και παρα σου µη αγαπηθεις ωσπερ χρη, τρεχει µεν ισως, ου κατελαβε δε οµως· πας δε ο τρεχων προ του τον δροµον τελεσαι αµφιβολος. Ο δε καταλαβων σε η καταληφθεις υπο σου, παντως βεβαιος, επειδη τελος νοµου συ ει, η εµε περικυκλουσα, η εµε φλεγουσα και εκ πονου καρδιας εις ποθον απειρον µε Θεου και των εµων αδελφων και πατερων

αναπτουσα. Συ γαρ των προφητων η διδασκαλος, των αποστολων η συνδροµος, των µαρτυρων η δυναµις, των πατερων και διδασκαλων η εµπνευσις, η παντων των αγιων τελειωσις και η εµη νυν προς την παρουσαν διακονιαν προχειρισις. (26) Αλλα συγγνωτε µοι, αδελφοι, της κατηχησεως του λογου παρακινηθεντι µικρον, του ποθου της αγαπης τουτο ποιησαντος. Εµνησθην γαρ αυτης και “εφρανθη µου η καρδια” κατα τον θειον ∆αυιδ και εις υµνον ετραπην των θαυµασιων αυτης. Τοιγαρουν αξιω και την υµετεραν αγαπην οπισω καταδιωξαι αυτης, οση δυναµις, και καταλαβειν αυτην µετα πιστεως τρεχοντας, και των ελπιδων υµων ουδαµως διαµαρτητε. Πασα γαρ σπουδη και πασα ασκησις µετα καµατων πολλων η µη καταντωσα εις την αγαπην εν συντετριµµενω τω πνευµατι, µαταια εστι και εις ουδεν καταληγουσα χρησιµον. Ουδε γαρ εν αλλη τινι αρετη η και πληρωσει κυριακης εντολης δυναται τις γνωριζεσθαι Χριστου µαθητης· “Εν τουτω γαρ, φησι, γνωσονται παντες οτι εµοι µαθηται εστε, εαν αγαπατε αλληλους “. Ταυτης ενεκα ο Λογος σαρξ εγενετο και εσκηνωσεν εν ηµιν, δι’ ην ενανθρωπησας, παντα υπεµεινεν εκουσιως τα ζωοποια παθη, ινα το οικειον πλασµα, τον ανθρωπον, των δεσµων ελευθερωση του αδου και αναλαβων εις ουρανους αναγαγη. Ταυτης ενεκα τον ακαταπαυστον εκεινον εδραµον οι αποστολοι δροµον και την απασαν οικουµενην τω αγκιστρω και τη σαγηνη του λογου σαγηνευσαντες, απο του βυθου της ειδωλοµανιας ανεσπασαν και προς τον λιµενα της βασιλειας των ουρανων ανεσωσαντο. Ταυτης ενεκα οι µαρτυρες τα αιµατα εαυτων εκενωσαν, ινα µη Χριστον απολεσωσι. ∆ια ταυτην οι θεοφοροι πατερες ηµων και της οικουµενης διδασκαλοι τας εαυτων ψυχας υπερ τοης καθολικης και αποστολικης Εκκλησιας προθυµως εθηκαν· και ηµεις οι ευτελεις υπεισηλθοµεν την προστασιαν υµων των τιµιωτατων πατερων και αδελφων ηµων, (27) ως αν παντα, κατα τον ενον εκεινους εκµιµουµενοι, δι’ υµας παθωµεν τε και υποµεινωµεν και προς οικοδοµην υµων και ωφελειαν εκτελεσωµεν, ινα παραστησωµεν υµας θυµατα τελεια, ολοκαυτωµατα λογικα, τη τραπεζη Θεου. Υµεις γαρ εστε τα τεκνα του Θεου, α µοι δεδωκεν ο Θεος ως παιδια, τα εµα

σπλαχνα, οι εµοι οφθαλµοι. Υµεις εστε το εµον, αποστολικως ειπειν, καυχηµα και η σφραγις της εµης διδασκαλιας. Σπουδασωµεν ουν, αγαπητοι µου εν Χριστω αδελφοι, ωσπερ δια παντων, ουτω και δια της εις αλληλους αγαπης θεραπευειν τον Θεον και ον ηρετισασθε εις τυπον εχειν πατρος πνευµατικου, ει και της αξιας πολυ απολειποµαι, ως αν χαιρη µεν Θεος επι τη οµονοια και τελειωσει υµων, χαιρω δε καγω ο ταπεινος, επεκτεινοµενην ορων αει την προκοπην του κατα Θεον υµων βιου επι το κρειττον εν πιστει, εν αγνεια, εν φοβω Θεου, εν ευλαβεια, εν κατανυξει και δακρυσι, δι’ ων ο εσω καθαιρεται ανθρωπος και πληρουται φωτος θειου και ολος Πνευµατος Αγιου γινεται εν συντρετριµµενω ψυχης και καταβεβληµενω φρονηµατι, και η χαρα η εµη γινεται εις ευλογιαν υµων και προσθηκην ανωλεθρου και µακαριας ζωης εν Χριστω Ιησου τω Κυριω ηµων, ω η δοξα εις τους αιωνας. Αµην. Λογος΄.Β΄. (28) Περι του φευγειν τους λοιµους και φθοροποιους των ανθρωπων και τους λογους αυτων αποπεµπεσθαι και προς την εργασιαν της αρετης αναστηναι. Ετι δε και περι του δειν σκοπειν ει τα των µακαρισµων του Χριστου εν εαυτοις εχοµεν. Και περι δακρυων και κατανυξεως. Αδελφοι και πατερες, πας οστις ευρειν βουλεται τον Θεον, απαρνησασθω εαυτον και της ιδιας µη φεισασθω ψυχης, αλλ’ εχθραν θητω αναµεσον αυτου και αναµεσον παντων των κατα σαρκα περιπατουντων. Μη επιστραφητω τινος τουτων τοις δηθεν παρακλητικοις λογοις και µη καθιση µετ’ αυτων εν καθεδρα, µηδε οµιλειτω οµιλιας κακας, δι’ ων η ψυχη φαρµακευεται και αναγκαζεται τοις προτεροις ενδιατριβειν πονηροις λογισµοις τε και ενθυµηµασιν. Ανθρωπε, φοβηθητι το µετα αγκιστρου δελεαρ και ακουσον µου και µακραν γενου εξ αυτων. Μη παλιν καταγαγης σεαυτου την ψυχην εν τω αδη. Στησον τον λογισµον σου και µη πλανασθαι αυτον συγχωρης εις το ακουειν τα µαταια. Μη επιστραφης εις τα οπισω, µη οκνηση η βαρυνθης ραθυµια, µη δωσης υπνον σοις οφθαλµοις µηδε γλυκανης σον φαρυγγα ηδονη τινος βρωµατος, µεχρις αν ιδοις το δι’ ου και δι’ ο εκληθης και προς ο επειγη φθασαι κατα

σκοπον. Μη παραδεξη τον υποβαλλοντα σοι λογισµον· (29) “Τι δει σοι του πολλου, φησι, κοπου και της ακαιρου ταλαιπωριας; Χρονον ηδη πεπληρωκας και δυο και τρεις, και ουδεν εγνως οφελος”. Μη, αδελφε µου, µη εµπαγης τη παγιδι ταυτη, µηδε προδως την σεαυτου σωτηριαν, αλλα χρησαι µαλλον ευτονωτερα σπουδη και ανδρεια εις την εργασιαν των αρετων, µη απιστων τοις λογοις και διδασκαλιαις των κατα Θεον σου πατερων. Θες ουν εν τη ψυχη σου αποθανειν πρωτον η αποστηναι του ζωηφορου τουτου ζητηµατος· ει γαρ αδιστακτως τουτο πεποιηκας εξ αρχης, ουκ αν σε ο αγαθος υπερειδε Θεος, αλλ’ εδωκεν αν σοι του ποθουµενου σαφως την απολαυσιν. Τοιγαρουν ει θελεις επιτυχειν ων εφιεσαι και ποθεις, των αγαθων λεγω του Θεου, και εξ ανθρωπων γενεσθαι αγγελος επιγειος, αγαπησον, αδελφε, θλιψιν σωµατος, ασπασαι κακοπαθειαν, τους δε πειρασµους ουτω φιλησον ως µελλοντας σοι γενεσθαι προξενους παντος αγαθου. Τι ωραιοτερον, ειπε µοι, θλιβοµενης ψυχης µετα γνωσεως οτι υποµενουσα την παντων µελλει κληρονοµησαι χαραν; Τι ανδρειοτερον συντετριµµενης και τεταπεινωµενης καρδιας, η τας φαλαγγας των δαιµονων απονητι τρεπουσα εις τελος αποδιωκει; Τι ενδοξοτερον πτωχειας πνευµατικης της προξενου της βασιλειας των ουρανων, ης τι αν και εσται ανταξιον η νυν η εν τω αιωνι τω µελλοντι; Το δε και εαυτου µη µεριµναν ενεκεν τινος των γηΐνων, αλλ’ ολην εχειν την διανοιαν προς Χριστον, ποσων τουτο οιει ειναι προξενον αγαθων αιωνιων, οσης της αγγελικης καταστασεως; Το δε και παντων οµου των προσκαιρων καταφρονειν και αυτων ειπειν των του σωµατος (30) αναγκαιων χρειων, ως µη φιλονεικειν υπερ τουτων µετα τινος δια το την ειρηνην και την αγαπην εν αταραχω ψυχης καταστηµατι αµειωτον συντηρειν, ποιων των αµοιβων, τινων δε των στεφανων και των βραβειων ουκ εστιν επαξιον; Οντως υπερ φυσιν η εντολη και υπερ λογον αι αµοιβαι, Χριστος τα παντα αντι παντων τουτοις γενησεται. Χριστον δε ακουων µη τη του λογου απλοτητι και τη βραχυτητι της λεξεως προσεχε, αλλα την της Θεοτητος εννοει µοι δοξαν, την υπερ νουν και διανοιαν, το ταυτης κρατος το αφραστον, το αµετρητον ελεος, τον ακαταληπτον πλουτον, α δαψιλως τε και φιλοτιµως αυτοις διδωσι, και ταυτα τουτοις αντι παντων αρκει,

ως δεξαµενοις αυτον εκεινον εν εαυτοις, τον αιτιον και βραβευτην παντος αγαθου· ουδε γαρ επεθυµησε τινος ετερου ο αυτον ιδειν και θεασασθαι καταξιωθεις, ουδ’ ο της αγαπης εµπλεως γεγονως του Θεου αλλον τινα επι γης αγαπησαι πλεον ηνεσχετο. Τοιγαρουν σπουδασωµεν, αγαπητοι µου αδελφοι, τον Χριστον ευρειν και ιδειν αυτον, οποιος εστι το καλλος και την τερπνοτητα, επειδη και πολλους ορωµεν των ανθρωπων δι’ επιθυµιαν προσκαιρων τινων κοπους και πονους πολλους υποµενοντας και µακρας αποδηµιας ποιουµενους, ου µονον δε αλλα και γυναικος και τεκνων και πασης αλλης δοξης και τρυφης καταφρονουντας και µηδεν ετερον του ιδιου προτιµωµενους θεληµατος, ωστε µη αποτυχειν του ιδιου σκοπου. Και ει δια προσκαιρα και φθαρτα τον ολον αγωνα και αυτην τιθενται την ψυχην των ανθρωπων τινες, ηµεις υπερ του Βασιλεως των βασιλευοντων και Κυριου των κυριευοντων και κτιστου και εξουσιαστου των απαντων τας ψυχας ηµων (31) και τα σωµατα εις θανατον ου προδωσωµεν; Και που απελευσωµεθα η που φυγωµεν, αδελφοι, απο προσωπου αυτου; Εαν γαρ εις τον ουρανον αναβωµεν, εκει αυτον οντα ευρησοµεν· εαν εις τον αδην κατελθωµεν, κακει παρεστιν· εαν εις τα εσχατα της θαλασσης, ου φευξοµεθα την χειρα αυτου, αλλ’ η δεξια αυτου κατασχη τας ηµετερας ψυχας και τα σωµατα. Μη δυναµενοι ουν ανθιστασθαι αδελφοι, η φυγειν απο προσωπου Κυριου, δευτε και δωµεν εαυτους δουλους τω δι’ ηµας δουλου µορφην ενδυσαµενω Κυριω Θεω και αποθανοντι υπερ ηµων, δευτε και ταπεινωθωµεν υπο την κραταιαν χειρα αυτου, την βλυζουσαν πασι ζωην την αιωνιον και τοις ζητουσι µεταδιδουσαν αυτην πλουσιως δια του Πνευµατος. Ω αδελφοι µου αγαπητοι, ποσης οδυνης και λυπης η ψυχη µου πεπληρωται, οταν εγω µεν εξειπειν βουληθω της χειρος του Θεου τα θαυµασια και το αφραστον καλλος αυτης, ως αν ειδητε και µαθητε την µεγαλωσυνην αυτης και λαβειν αυτον εν εαυτοις εκζητησητε, ουχ ορω δε τινας εξ υµων µετα ποθου και θερµης τοις λεγοµενοις προσεχοντας η εφιεµενους τοιαυτης δοξης επαπολαυσαι. ∆ια τουτο και µενω πανταπασιν αφωνος, ειπειν η εξηγησασθαι τινι την του Χριστου και Θεου ηµων δοξαν, ην

τοις εξ ολης ζητουσι ψυχης χαριζεται, µηδολως δυναµενος. Αλλ’ ω της εµης εκπληξεως και της µεγαλωσυνης των του Θεου δωρεων, οτι τα σοφα του κοσµου και τα ισχυρα και τα πλουσια λιπων, τα ασθενη τουτου και τα µωρα και πτωχα εξελεξατο δια πολλην και αφατον αγαθοτητα. Και τις ικανος υπερ µονου τουτου (32) αξιως ευχαριστησαι; Ανθρωποι µεν γαρ απαντες σχεδον τους ασθενεις και πτωχους ωσπερ αποβδελυσσονται και βασιλευς επιγειος τουτους οραν ουκ ανεχεται, οι αρχοντες αποστρεφονται, υπερορωσιν οι πλουσιοι και ως ουδεν οντας αυτους καθυπαντωντες παρερχονται, και το συναναστρεφεσθαι τουτοις ουδεις ηγειται µακαριον· ο δε Θεος, ο υπο µυριων και αναριθµητων δυναµεων λειτουργουµενος, ο παντα φερων τω ρηµατι της δυναµεως αυτου, ο εχων αστεκτον τοις πασι την µεγαλοπρεπειαν αυτου, ου παρητησατο γενεσθαι και πατηρ και φιλος και αδελφος των απερριµµενων τουτων, αλλα και σαρκωθηναι ηθελησεν, ινα οµοιος ηµιν κατα παντα χωρις αµαρτιας χρηµατιση και κοινωνους ηµας της δοξης αυτου και της βασιλειας ποιησηται. Βαβαι του πλουτου της πολλης αυτου αγαθοτητος! Βαβαι της αφατου συγκαταβασεως του ∆εσποτου ηµων και Θεου! Τι ου προστρεχοµεν, αδελφοι, τω ουτως ηµας αγαπησαντι ευσπλαχνω Θεω; Τι τας ψυχας ηµων εις θανατον ου προδιδοµεν υπερ του δι’ ηµας αποθανοντος Χριστου και Θεου; Τι δειλοι εσµεν και την εκ του σωµατος δειλαινοµεθα εξοδον; Μη γαρ αδης µελλει λαµβανειν η κατεχειν τας ψυχας των εις Χριστον ηλπικοτων; Μη γαρ θανατος εξουσιαζει των εσφραγισµενων ψυχων τη χαριτι του Παναγιου Πνευµατος και τω αιµατι του Χριστου; Μη αντιβλεψαι τολµα ο νοητος λυκος τη του αρχιποιµενος Χριστου σφραγιδι, η σφραγιζει τα ιδια προβατα; Ουµενουν, αδελφοι πιστοι και θεοφρονες. Οσοι τοινυν ασφραγιστοι, δραµετε· οσοι ασηµειωτοι, (33) σπευσατε τω σηµειω σηµειωθηναι του Πνευµατος. Τις δε εστιν ο ασφραγιστος; Ο δειλαινοµενος θανατον. Τις ο ασηµειωτος; Ο µη ακριβως το ειδος της σφραγιδος γινωσκων· ο γαρ το θειον καταµαθων εκτυπωµα, θαρρησας τη πιστει ελπιδα ακαταισχυντον κεκτηται. Ζητησωµεν τοιγαρουν τον Χριστον, ον δια του θειου βαπτισµατος ενδυθεντες, δια των πονηρων

εξεδυθηµεν πραξεων, επειδη αναισθητως αγιασθεντες ετι νηπιοι οντες και ταις φρεσι και τη ηλικια, εαυτους εµολυναµεν εν νεοτητι, ινα µη λεγω οτι καθ’ εκαστην τη των εντολων παραβασει µολυνοµεν τας ψυχας ηµων και τα σωµατα. ∆ια τουτο ουν παλιν εαυτους δια της σωτηριου µετανοιας ανακαλεσωµεθα, παντα ποιουντες και πραττοντες οσα Χριστω υπαρχει ευαρεστα, ινα και παρ’ αυτου σφραγισθεντες του λοιπου αφοβοι βιωσωµεθα· ου µονον δε αλλα και εκ χειρος αυτου λαβωµεν ελεος και αξιοι γενεσθαι αξιωθωµεν της γνωσεως των µυστηριων Χριστου, γνωσεως δε λεγω ου της εν λογω µονω και ακοη παραδιδοµενης, αλλα της εργω και πραξει θεωρουµενης. Πως ουν εργω και πραξει η γνωσις εν ηµιν θεωρειται των µυστηριων Χριστου; Προσεχε. Ο Χριστος ηµων και Θεος ουτω διαρρηδην βοα καθ’ εκαστην δια του ευαγγελιου αυτου· ”Μακαριοι οι πτωχοι τω πνευµατι, οτι αυτων εστιν η βασιλεια των ουρανων”. Τουτο τοινυν ηµεις ακουοντες σκοπειν οφειλοµεν και εαυτους ακριβως εξεταζειν, ει τοιουτοι αληθως πτωχοι εσµεν, ωστε και ηµετεραν ειναι την βασιλειαν των ουρανων τοσουτον, ως βεβαιαν εν αισθησει ψυχης την κτησιν εχειν αυτης, και επι τοσουτον κατεχειν αυτης τον πλουτον, ως εντος αυτης αδιστακτως υπαρχειν αισθανεσθαι και τοις (34) εκεισε καλοις εντρυφωντας ευφραινεσθαι. Εντος γαρ ηµων ειναι ταυτην ο αυτος απεφηνατο Κυριος· σηµεια δε και αποδειξεις του ταυτης εντος ειναι τινα, το µηδεν επιθυµειν τον τοιουτον των ορωµενων και φθειροµενων, λεγω δη των πραγµατων και των τερπνων του κοσµου τουτου, µη πλουτου, µη δοξης, µη τρυφης, µη αλλης βιωτικης η σωµατικης απολαυσεως, αλλ’ ουτως απεχεσθαι εκ τουτων απαντων και ουτω προς ταυτα αηδως διακεισθαι κατα ψυχην και προαιρεσιν, οσον οι εν εξουσια και βασιλικη τιµη διαπρεποντες προς τους επι σκηνης πορνικης διατριβοντας διακεινται και οσον οι καθαρα περιβεβληµενοι ιµατια και µυροις ευωδεσι επιχριοµενοι την δυσωδιαν και τον βορβορον αποστρεφονται. Ο γαρ προς εν τι τουτων των ορωµενων επιστρεφοµενος, την βασιλειαν εκεινην των ουρανων ουτε ειδεν ουτε ωσφρανθη ουτε εγευσατο αυτης της θυµηδιας τε και γλυκυτητος.

Και παλιν· “ Μακαριοι οι πενθουντες, οτι αυτοι παρακληθησονται”. Ιδωµεν ουν αυθις και εαυτους εξετασωµεν, ει αρα εχοµεν το πενθος εν εαυτοις και ποιαν λεγει παρακλησιν την επακολουθουσαν τω πενθει. Πρωτον µεν γαρ ειρηκε τους τω πνευµατι πτωχους ειναι µακαριους, ως αυτων ουσης της βασιλειας των ουρανων. Οι δε πτωχοι τω πνευµατι ουδεµιαν, ως ειρηται, προς τα παροντα προσπαθειαν εχουσιν, ουτε τον λογισµον προς αυτα εµπαθως συνδυαζονται, καν ψιλως ηδυνοµενον. Πως ουν πενθησει και διατι ο τον κοσµον απαντα βδελυξαµενος και επι πλειον τη διαθεσει του λογισµου µακρυνθεις εξ αυτου η οσον προσεγγιζει τω σωµατι; Ο µη προς τι των ορωµενων εχων την επιθυµιαν υπερ τινος αρα (35) λυπηθησεται η χαρησεται και πως πενθησει την βασιλειαν των ουρανων και ταυτη καθ’ εκαστην ενεφραινοµενος, - οτι τους πενθουντας ειπε την παρακλησιν δεχεσθαι; Αλλα προσεχετε, παρακαλω, τοις λεγοµενοις και γνωσεσθε την γνωσιν και τον λογον του λεγοµενου. Ο πιστος ανθρωπος, ο ταις εντολαις του Θεου αει µετα ακριβειας προσεχων, οταν παντα τα των θειων εντολων ποιηση και προς το υψος τουτων ηγουν προς την αµωµον πολιτειαν και καθαροτητα την εαυτου διανοιαν εµβατευση, τοτε ανερευνων τα εαυτου µετρα, ασθενη εαυτον ευρησει και προς το υψος εκεινο των εντολων µη ισχυοντα αφικεσθαι, αλλα και πτωχον λιαν ητοι αναξιον εις υποδοχην του Θεου και ευχαριστιαν και δοξαν, ως µηπω µηδεν κεκτηµενον ιδιον αγαθον· ο δε ταυτα δι’ εαυτον εν αισθησει ψυχης λογιζοµενος πενθησει παντως πενθος το οντως µακαριωτατον, ο και την παρακλησιν δεχεται και πραειαν την ψυχην απεργαζεται. Αρραβων γαρ εστι της βασιλειας των ουρανων η εκ του πενθους εγγινοµενη παρακλησις. Πιστις µεν γαρ εστιν ελπιζοµενων υποστασις κατα τον αποστολον, παρακλησις δε η εκ της ελλαµψεως του Πνευµατος γινοµενη εν ταις πενθουσαις ψυχαις επιδηµια Θεου, ταπεινοφροσυνην ταυταις βραβευουσα, ητις και σπορος και ταλαντον ονοµαζεται· αυξανοµενη γαρ και πολυπλασιαζοµενη εν ταις των αγωνιζοµενων ψυχαις εν τριακοντα και εν εξηκοντα και εν εκατον, καρποφορει τω Θεω καρπον αγιον των χαρισµατων του Πνευµατος. Οπου γαρ

ταπεινωσις αψευδης, εκει και ταπεινοφροσυνης βυθος· και οπου (36) ταπεινοφροσυνη, εκει και ελλαµψεις του Πνευµατος. Οπου δε αι ελλαµψεις του Πνευµατος, εκει φωτοχυσια Θεου και Θεος εν σοφια και γνωσει των µυστηριων αυτου. Ενθα δε ταυτα, εκει βασιλεια ουρανων και βασιλειας επιγνωσις και οι αποκεκρυµµενοι θησαυροι της γνωσεως του Θεου, εν οις και η φανερωσις εστι της πτωχειας της πνευµατικης. Οπου δε πτωχειας πνευµατικης αισθησις, εκει και το χαρµοσυνον πενθος, εκει και τα αενναως ρεοντα δακρυα, τα την φιλουσαν ταυτα ψυχην εκκαθαιροντα και τελειως αυτην απεργαζοµενα φωτεινοτατην. ∆ια τουτων ουν ανανευουσα η ψυχη και τον εαυτης ∆εσποτην επιγινωσκουσα, τας λοιπας αρετας αρχεται σπουδαιως καρποφορειν εαυτη και Χριστω. Και εικοτως. Καταρδευοµενη γαρ αει και πιαινοµενη τοις δακρυσι και το θυµικον εαυτης ολως αποσβεννυουσα, πραεια µεν και ακινητος ολη προς οργην γινεται, επιθυµει δε και ορεγεται πεινωσα οµου και διψωσα τα του Θεου µαθειν δικαιωµατα. Εν τουτοις δε και ελεηµων και συµπαθης γινεται, ως εκ παντων τουτων καθαραν αποτελεισθαι την καρδιαν αυτης και ταυτην εν οπτασια Θεου γινεσθαι και οραν καθαρως την δοξαν αυτου ως η υποσχεσις. Οι γουν τοιαυτας κτησαµενοι τας εαυτων ψυχας ειρηνοποιοι εισιν εν αληθεια και υιοι Υψιστου κατονοµαζονται, οι καθαρως και τον ιδιον Πατερα και ∆εσποτην επιγινωσκουσι και εξ ολης ψυχης αγαπωσιν αυτον, παντα δηλαδη πονον και πασαν θλιψιν δι’ αυτον υποµενοντες, υβριζοµενοι, λοιδορουµενοι, στενοχωρουµενοι ενεκεν της δικαιας αυτου εντολης ην και τηρειν (37) ηµιν ενετειλατο, ονειδιζοµενοι τε και διωκοµενοι και παν πονηρον ρηµα ψευδως λεγοµενον κατ’ αυτων ενεκεν του ονοµατος αυτου µετα χαρας υποµενοντες, αγαλλοµενοι οτι ολως ηξιωθησαν υπερ της αγαπης αυτου εξ ανθρωπων ατιµασθηναι. Καταµαθετε, αδελφοι, της σφραγιδος Χριστου το αληθες εκτυπωµα. Επιγνωτε, οι πιστοι, του χαρακτηρος τα ιδιωµατα. Μια σφραγις αληθως η ελλαµψις υπαρχει του Πνευµατος, ει και πολλαι των ενεργειων αυτης αι ιδεαι και πολλα των αρετων αυτης τα γνωρισµατα, ων πρωτον και αναγκαιοτερον εστιν η

ταπεινωσις, ως αρχη και θεµελιος –“Επι τινα γαρ, φησιν, επιβλεψω, αλλ’ η επι τον πραον και ησυχιον και τρεµοντα µου τους λογους”-, δευτερον το πενθος και η των δακρυων πηγη, περι ων θελω λεγειν πολλα και απορω λογων, δι’ ων εκφρασαι τα περι τουτων προηρηµαι· θαυµα γαρ ανεκλαλητον, οτι δια των οφθαλµων αισθητων ρεοντα την ψυχην νοερως του βορβορου των αµαρτηµατων εκπλυνουσι και εις γην πιπτοντα τους δαιµονας φλεγουσι και καταρασσουσι και την ψυχην ελευθεραν εργαζονται των αορατων της αµαρτιας δεσµων. Ω δακρυα, τα εκ θειας ελλαµψεως βλυζοντα και αυτον τον ουρανον διανοιγοντα και προξενουντα µοι θειαν παρακλησιν. Παλιν γαρ και πολλακις υφ’ ηδονης και ποθου τα αυτα φθεγγοµαι. Οπου δακρυων πληθυς, αδελφοι, µετα γνωσεως αληθους εκει και θειου φωτος αυγασις. Οπου δε φωτος αυγη, παντων εκει των καλων χορηγια και η σφραγις του Πνευµατος του Αγιου εµπεφυτευµενη εν τη καρδια, εξ ου και παντες οι καρποι της ζωης· εντευθεν πραοτης καρποφορειται Χριστω, (38) ειρηνη, ελεηµοσυνη, συµπαθεια, χρηστοτης, αγαθωσυνη, πιστις, εγκρατεια, εντευθεν το αγαπαν τους εχθρους και υπερ αυτων ευχεσθαι, το χαιρειν εν τοις πειρασµοις, το εγκαυχασθαι εν ταις θλιψεσι, το τα αλλοτρια πταισµατα ως ιδια λογιζεσθαι τε και κλαιειν, το την ψυχην τιθεναι υπερ των αδελφων προθυµως εις θανατον. Τοιγαρουν ιδωµεν, αδελφοι, και ακριβως εαυτους εξετασωµεν και καταµαθωµεν τας ψυχας ηµων, ει εν ηµιν εστιν αυτη η σφραγις. Επιγνωσωµεθα ει εν ηµιν ο Χριστος εστιν, εκ των ειρηµενων σηµειων. Ακουσατε, παρακαλω, χριστιανοι αδελφοι, και ανανηψατε και σκοπησατε ει το φως ελαµψεν εν ταις καρδιαις υµων, ει φως εθεασασθε το µεγα της επιγνωσεως, ει επεσκεψατο ηµας ανατολη εξ υψους επιφαινουσα εν σκοτει και σκια θανατου καθηµενοις ηµιν, και δοξαν µετ’ ευχαριστιας τω δωρησαµενω ταυτην ηµιν αγαθω ∆εσποτη διηνεκως αναπεµπωµεν και αγωνισωµεθα το θειον πυρ δια της των εντολων εργασιας εν εαυτοις θρεψαι περισσοτερως, δι’ ου το θειον φως επι πλειον φαινειν και µεγαλυνεσθαι ειωθεν. Ει δε ουπω τον Χριστον η την εκεινου σφραγιδα ελαβοµεν και τα προειρηµενα σηµεια εν ηµιν αυτοις ου γνωριζοµεν, αλλα τουναντιον µαλλον εν ηµιν ο κοσµος ο δολιος ζη και ηµεις εν

εσχατον παντων και ευτελεστερον εξει ποτε εαυτον και ταπεινος τω πνευµατι η την καρδιαν συντετριµµενος γενησεται η πενθησαι ποτε καν ολως δυνησεται. φευ της ταλαιπωριας και της αναισθησιας ηµων. µηδε τα εν κοσµω”.αυτω δυστυχως ζωµεν µεγα τι ειναι τα προσκαιρα ηγουµενοι και καταπιπτοµεν εν ταις θλιψεσι και επι ταις ζηµιαις δακνοµεθα και τη τρυφη και τω πλουτω ενεφραινοµεθα. Τις κενοδοξια κρατουµενος και οιησει κατεχοµενος. Τις γαρ. επειδη ουδε αυτους ους ειρηνευειν προς αλληλους ποιει. Ειρηνοποιος δε πως εσται ο απαλλοτριωσας εαυτον του Θεου και µη (40) ακουων του λεγοντος· “Υπερ Χριστου πρεσβευοµεν. καθως φησιν ο θειος αποστολος·”Μη αγαπατε τον κοσµον. αγαπων την δοξαν και την παρα ανθρωπων τιµην. Οντως ελεεινοι και παναθλιοι και αυτης της αιωνιου ζωης και της των ουρανων βασιλειας αλλοτριοι εσµεν. Ο δε και προς τα της σαρκος παθη καµπτοµενος και τω βορβορω των ηδονων καλινδουµενος. µηκετι εν εαυτοις κτησαµενοι τον Χριστον. ουτος καν ειρηνευειν απαντας προς αλληλους ποιη εχθρος εστι του Θεου. οτι ουδεις δυναται Θεω δουλευειν και κατα ανθρωπον ζην. (39) υφ’ ων κρατουµεθα και υφ’ ων εις τα γηϊνα κατασπωµεθα. φθονου ποτε η βασκανιας απαλλαγησεται. Ου γαρ επισταται παντως ο εχθρωδως προς τινα διακειµενος τα τω . ελεηµων γενηται και συµπαθης και ουχι παντος θηριου αγριωτερος εσται και απηνεστερος. φευ της αγνοιας και της σκοτωσεως. επειδη παντα τα του κοσµου εµποδια εισι της προς Θεον αγαπης και ευαρεστησεως. εχθροι καθεστηκασιν αυτου και οι δια των τοιουτων ειρηνευοντες. φευ της ζηµιας. Ο δε ουτως εχων εχθρος εστιν αντικρυς του Θεου· εχθρα γαρ εστιν εις Θεον η του κοσµου προσπαθεια. ως του Θεου παρακαλουντος δι’ ηµων· καταλλαγητε τω Θεω”. Εχθρος γαρ αυτος πρωτος ων εαυτου και του Θεου. ως αρεσκει τω Θεω ποιει τουτο. Πας γαρ ο δια της των εντολων παραβασεως ανθισταµενος και πολεµων τω Θεω. ποτε καθαρος αρα τη καρδια γενησεται η ποτε και πως τον Θεον τον δηµιουργησαντα αυτον οψεται. αλλα και τον κοσµον ζωντα εν εαυτοις εχοντες ως εν αυτω ζωντες. και φρονουντες τα γηϊνα. Τις δε πλουτον αγαπων φιλαργυρια τε και φιλοκτηµοσυνη κρατουµενος.

Χρειαν δε αναγκαιαν ταυτην οιδεν ο λογος. Εκ γαρ φωτος σκοτος γινονται οι τοιουτοι και. Βλεπει εαυτον καθολου τω φωτι ηνωµενον. Αυτος µεν γαρ ο νους φως εστι και βλεπει τα παντα φως. Και εικοτως. ιµατιον και σκεπην. (41) Βλεπει δε α µη γραφειν ισχυω. επειδη και αυτο τουτο. ως µη δυνασθαι τουτο εξιαθηναι ποτε. παντως εκεινος παρεξει ηµιν.µη ευκολως δυνασθαι. Ει δε και πλεον τι τουτων χρηζοµεν. ουδε ετερου τινος υπερλαλουντος του φθονουµενου ακουσαι ανεχεται. Και ουτως τι ειπη η τι εν τω ορωµενω κατανοηση. κατα τον θειον αποστολον· “Εχοντες διατροφας και σκεπασµατα. Φυσεως γαρ ισχυν λαµβανει παλαιωθεν παθος και κακου µελετη χρονισασα εις ψυχην. και βλεπειν αυτον παντως δια θεωριας ηξιωται. µηδε θελειν τι πλεον της αναγκαιας χρειας του σωµατος. νοσουσιν ανιατα. τουτοις αρκεσθησοµεθα”. και το φως ζων εστι και ζωην τω ορωντι παρεχει.εχθρω δοκουντα και αρεστα ετεροις συµβουλευειν ορθως και τα εκεινου διδασκειν αυτους ποιειν θεληµατα. Ο δε γε Θεω συγκραθεις δια πιστεως και επιγνους αυτον δια πραξεως. αδελφοι. ο . Οντως κρειττον ουδεν. νοειν δε η λαλειν ταυτα ουκ ισχυει. δια το εµπαθως και απεχθως διακεισθαι προς αυτον µελετην τε αενναον εχειν εναντιως των εκεινου θεληµατων πορευεσθαι. και εξισταµενος βλεπει τουτο µακραν. εθισµον τινα ποιει του . εξ αγαθοτητος εις πονηριαν µεταπιπτοντες. αρτον και υδωρ. Τις ουν ακουων ταυτα δη τα µυστηρια ου θαυµασει και θαυµασας προσδραµη Χριστω. στραφεις δε µεσον παλιν ευρισκεται του φωτος. το αποκεχωρισµενως διαγειν εξ αυτου. Ψυχη γαρ αφωτιστος. ου µην αλλα και. µη οτι γε προς θεραπειαν εκεινου και διαπραξαι τι η καν ολως ειπειν. ολως απορει και λογων και νοηµατων. εν τω κοσµω ως το µηδεν εχειν του κοσµου. υπο των παθων και µαλιστα υπο του φθονου κρατηθεισα και φθονειν τινι µελετησασα. Κατανοει το φως εν τη ψυχη και εξισταται. ελπιζουσιν εις αυτον και πιστευουσιν. Τις Θεου τερατουργιας µη ποθηση ιδειν και αγαπησει τον δωρεαν διδοντα τα δωρα ταυτα και ξενα χαρισµατα.ει και ποτε θελησει ουτος ετεροις λαλησαι τα προς θεραπειαν εκεινου τελουµενα . και ορων συστελλεται και εστιν ως ην. αγνοιαν εµποιει των εκεινου καταθυµιων. Ορα γαρ ξενα τινα θεαµατα ο νους και ολος φωτιζεται και φωτοειδης γινεται.

την εις αλληλους εριν. µονος δε παντων µενει ο ανθρωπος. Ου µονον δε αλλα και το γενεσθαι τινα ελεηµονα. τον γογγυσµον. διωξωµεν. αγαπητοι αδελφοι. ος ουκ εα ηρεµησαι αυτην ολως η συνεκκλιναι προς τα κακα τοις κακοις. Τα γαρ παντα φθειρεται και ως οναρ παρερχεται και ουδεν µονιµον η βεβαιον εν τοις ορωµενοις. ην καλει ο λογος ταπεινωσιν. δοξαν φηµι την κενην. καθαρον την καρδιαν. (42) φτωχειαν πνευµατικην. τον δολον. εξ ου πηγαζεται η χαρα της ψυχης και η παρακλησις καθ’ ωραν τοις αγαπωσι τον Θεον. διπλουν εκειθεν εχουση τον βιον και τον αγωνα. πενθος αενναον εν νυκτι και ηµερα. εντευθεν εστιν εκ του πενθειν καθ’ εκαστην. ηµων απερχοµενων εντευθεν προς την εκειθεν καταπαυσιν του αιωνος εκεινου. Ει δε και ουτω τα ορωµενα παρελευσεται. αλλ’ εκτοτε προς µονα τα αορατα εχει και φροντις ουδεµια εστιν αυτη περι των ωδε. Αφ’ ου γαρ η ψυχη καταλιπη το ιδιον σωµα. Τι γαρ ηµιν και τω κοσµω και τοις εν κοσµω ανθρωποις. ο ουρανος και η γη παντα παρερχονται. Ποθησωµεν δε εκ ψυχης α κελευει Θεος ηµιν κατασπαζεσθαι. Εκ τουτου γαρ πασι τοις αγωνιζοµενοις εν αληθεια και η πραοτης κατορθουται. η βσιλειας ουρανων και αιωνιου δοξης η γεεννης παλιν και τιµωριας πυρος. (43) ουτε βλεπειν δυναται δι’ αυτου ουτε βλεπεσθαι παρ’ ετερου. αυτων δε οπισθεν καταλιµπανοµενων. εντευθεν ο θειος ζηλος αναπτεται εις την ψυχην. Φυγωµεν ουν τον κοσµον και τα εν κοσµω. αλλα πληροι ταυτην ανδρειας και δυναµεως εις το µεχρι τελους εγκαρτερειν τοις δεινοις. ειρηνης µεστον και ειρηνοποιον και ανδρειον εις τους πειρασµους. την εριθειαν και παντα οσα τω Θεω αποτροπαια και εις κινδυνον φερει ψυχης. τον φθονον. Τι τοινυν εκ των ορωµενων δυναται ηµας ωφελησαι εν καιρω αναγκης θανατου. τα αστρα. Εντευθεν και το µισειν ηµιν επιγινεται τα κακα. πεινωσι και διψωσι την δικαιοσυνην και ζητουσιν αει την του Θεου βασιλειαν. Μονον καταλειψωµεν τα αλλα παντα της προσκαιρου ζωης.τα µειζω χαρισας και εµπιπλων παν ζωον ευδοκιας. Ο ηλιος. εως ου δραξοµεθα τινος των εστωτων και µη ρεοντων. τι το κερδος ηµων απιοντων και το σωµα καταλιµπανοντων νεκρον. Εν γαρ . την υπερεχουσαν παντα νουν ανθρωπινον. ∆ραµωµεν.

αξιω. δια δακρυων και µετανοιας καθαρθηναι τας καρδιας ηµων. ουκ αποθανουµεθα. Ναι παρακαλω. και ευροντες κρατησωµεν προσπεσοντες τους ποδας αυτου. θανατος ου κυριευσει ηµων. Φυγωµεν την απατην του βιου και την νοµιζοµενην ευφροσυνην αυτου και µονω προσδραµωµεν τω ψυχοσωστη Χριστω. απολαµβανει παρα Θεου. εκ του Πνευµατος ου ελαβοµεν εξ αυτου”. οπερ απευχοµαι. τα παρ’ ηµων ανωθεν ρηθεντα ακριβως και καλως διακριναντες. και αυτους εν θερµη ψυχης ασπασωµεθα. ω η δοξα εις τους αιωνας των αιωνων. Οσοι ουν την πιστιν εις αυτον εκ των εργων εδειξατε αρραγη και βεβαιαν. και δια του Παναγιου αυτου Πνευµατος τρεφοντα και ζωογονουντα ηµων τας ψυχας. γενοιτο δε τας εντολας τηρησαντας του Θεου. (45) Περι του οτι χρη καλως υποτασσεσθαι και µη επιλανθανεσθαι των συνθηκων. δια ταυτα τον κοσµον. µηδεν εχοντες. εντευθεν οψωµεθα και µενοντα εν ηµιν κτησωµεθα. ως αν και το θειον φως.τουτων εις κληρονοµιαν αιωνιον. αλλα νυν αγωνισωµεθα θεασασθαι αυτον. σπουδασωµεν ετι περιοντες ιδειν αυτον και θεασασθαι. και απογευοντα της ενηδονου γλυκυτητος των αγαθων εκεινων της βασιλειας αυτου. ορατε µη λαθητε εαυτους εν τω δοκειν Χριστον εχειν εν εαυτοις. Τουτον σπουδασωµεν ευρειν τον πανταχου παροντα. Τοιγαρουν φυγωµεν. Αµην. αυτον τον Χριστον. Μη γαρ εις το µελλον εκδεξωµεθα τουτον ιδειν. Εαν γαρ αυτον αξιωθωµεν ενταυθα αισθητως ιδειν. της απευκταιας εκεινης φωνης· “Αραντες ο δοκει κατεχειν ο πονηρος. και κεναις ταις χερσιν υπεξελθητε τον βιον και ακουσητε. επει και Ιωαννης ο Θεολογος ουτω φησιν· “Οιδαµεν δε οτι εχοµεν τον Θεον εν ταις καρδιαις ηµων. και τοτε κλαυσετε και (44) και πενθησετε και λυπην εξετε εις αιωνα απεραντον. Και οτι ου δει γογγιζειν επι ταις παννυχοις αγρυπνιαις των ορθρων. ης γενοιτο παντας ηµας αξιωθηναι εν Χριστω Ιησου τω Κυριω ηµων. κατ’ αξιαν ων επραξεν ενταυθα. Λογος Γ΄. . δοτε τω πλειον εχοντι”. ων προς Θεον συνεθεµεθα. Αλλα µη γενοιτο φωνης ακουσαι και τοιουτον παθειν τους απαρνησαµενους ηµας κοσµον απαντα και τα εν κοσµω και προσδραµοντας Χριστω.

ευχαριστησατε τω Θεω µαλλον και τω υµας εις την αυτου δοξολογιαν διυπνισαντι και χαρητε και σκιρτησατε. ειπε µοι. και εαυτω και ετεροις σκανδαλον απωλειας γενοµενος. πνευµατικοι µου πατερες και αδελφοι. κατα δε τα εργα αυτων µη ποιειτε. ∆ιο πεισθητε µοι ως δουλοι Χριστου. φροντισατε. της αγαπης και της γλυκυτητος του Χριστου εναργως ηλλοτριωται. τους αλλοτριους βιους µηδαµως περιεργαζεσθε. Πιστευσατε µοι. πνευµατικως ου δυναται γευεσθαι των εις ευεργεσιαν ηµιν δοθεντων απο Θεου. Ο δε και αντιλεγων και καταστεναζων και επαρωµενος τοις αυτον διεγειρουσι προς υµνον θειον και δοξολογιαν Θεου. παρακαλω. των ψυχων υµων και αοκνως τας εντολας του Θεου ποιειν σπευσατε· και κατ’ εµου του ταπεινου µη γογγιζετε. αλλα παντα πικρα τα κατα Θεον αυτω φαινονται. αναµνησθεντες των του Θεου προσταγµατων ουτω λεγοντων· “Μη κρινετε και ου µη κριθητε”. ιδιοποιεισθαι γαρ προστεταγµαι τα αλλοτρια . Ο δε τουτο µη εναργως επισταµενος. α δε µαλλον λεγουσιν ηµιν οι ιερεις ποιειν ποιειτε. και το “Γευσασθε και ιδετε οτι χρηστος ο Κυριος” ουκ επισταται. αλλ’ ολος σαρξ ων και σαρκικον εχων το φρονηµα και σαρκικωτεραν την αισθησιν.εχθρος εστι του Θεου και ξενος της βασιλειας των ουρανων· ποιαν γαρ αλλην. αλλα µνησθεντες του ειποντος· “Μεσονυκτιον εξηγειροµην του εξοµολογησασθαι σοι επι τα κριµατα της δικαιοσυνης σου”. ως ακηκοατε. εµον το ατυχηµα. ως απαξ του ενιαυτου εξεργεθεντες το µεσονυκτιον. Ο δε τουτων αγευστος και αλλοτριος – φευ µοι. οταν ταυτα ακουσω η θεασωµαι τινα εξ υµων δια ταυτα δεινοπαθουντα. ουτος αληθως ουκ οιδεν ως γλυκεα τα λογια του Θεου εν τω λαρυγγι των αγαπωντων αυτον και υπερ µελι και κηριον εν τω στοµατι των επιγινωσκοντων αυτον. εξει ελπιδα η τινος αλλου αγαπην περιπλακησεται και παραµυθιαν ευρησει η ενταυθα η µετα θανατον. και την εµην ολιγοψυχιαν ραθυµιαν εασαντες.Αδελφοι και πατερες. Ο γαρ επι τη συνηθει συναξει αγανακτων και επι τω µηκει των (46) αναπεµποµενων υµνων δυσχεραινων και κατακλωµενος. τοιαυτη θλιψει συνεχοµαι και την καρδιαν µου . οτι µετα των αγιων αγγελων ηξιωθητε ανυµνειν τον Θεον. ποιαν απολογιαν ευρησει εν τη ηµερα της κρισεως. τω αναξιω.

Τηρησαι τας συνθηκας ας συνεθου και συνεταξω τω Χριστω επι . ο ταπεινος. Πεινασαι και διψησαι και κακοπαθησαι συνεταξαµεθα. και ου παυοµεθα µεχρις ου την πραξιν ποιησοµεν και τας ψυχας ηµων απολεσοµεν. ως ηδη κατακρινοµενος. κακοι γινοµεθα και ουκετι ανανευσαι βουλοµεθα. Βουλευοµαι παυσασθαι και τα εµαυτου µονα σκοπειν κακα. και τοτε ισως επιζητουµενου παρ’ ηµων παρα τον ωρισµενον καιρον της τροφης. ηλθες εν τη µονη οµολογων ειναι Θεον µελλοντα αποδουναι εκαστω κατα τας πραξεις αυτου. περιεχοµαι και οδυναµαι τα υµετερα τραυµατα ουχ ηττον η τοις ιδιοις µωλωψιν αλγυνεται εκαστος. και υπερ υµων εγω φλεγοµαι. και τον βιον ηγουµαι αβιωτον. και χαρας ουκ επαισθανοµαι ουδεµιας αλλης του κοσµου. ειπειν. ερωτω σε. και ταυτα ποιων αναπαυσιν ου δυναµαι κτησασθαι. και τρεφειν µαλλον αυτους εκ των της µονης αρτων ου διαλιµπανοµεν. επιτιµων (47) αποπεµποµαι. Μοναχοι επηγγειλαµεθα ειναι και πλειον των κοσµικων εκακωθηµεν. γονευσι. αλλα και αυτην απολεγοµαι την ζωην· και κλαιω και θρηνω. Ειτα και εις τα τοιαυτα εθισθεντες παρανοµα. και υπερ ενος κλασµατος αρτου λογοµαχειν και βλασφηµειν ουκ αισχυνοµεθα. αλλ’ οταν τουτο στησαι θελησω. ως αυτη τη κολασει δοκειν παραδιδοσθαι. ως κυνες µαινοµενοι καθυλακτουµεν και µεµφοµεθα αυτον. φυσικως. και αδελφοις και φιλοις. Ειπε µοι. και δεσµουντες τοις αµαρτηµασιν εαυτους χαιροµεν και τους αιροντας τα τοιαυτα δεσµα κατεσθιοµεν. ελεγχων µισουµαι και παιδευων αντιπαιδευοµαι και ως εχθρος εκδιωκοµαι.δακνοµαι. Ως εχθρον τον κοσµον εφυγοµεν. λεγω. και θαυµαζειν µοι επεισι πως εις τοιαυτην κατηλθοµεν σκοτωσιν και κατα των ιδιων ψυχων παντα πραττοµεν και εαυτους κατασφαζοντες ως ζωντες απολακτιζοµεν. και τους του κοσµου και τα του κοσµου πλεον η (48) αυτον τον Χριστον αγαπωµεν. Εαν κωλυθωµεν παρα τινος µηδεν κατα των ψυχων ηµων διαπραξασθαι. τοτε ως φλοξ αναπτεται η καρδια µου και παλιν εν τοις αυτοις. ηλθοµεν αποταξασθαι. αδελφε. Πασι τοις εν τω κοσµω. πιστευων ειναι κρισιν και αναστασιν και ανταποδοσιν των βεβιωµενων. και τοι παρακαλων υµας ουκ ακουοµαι. η ουδε τινα τουτων διεθου εν τη καρδια σου.

ακουσον και εγω σοι λεξω α σοι µελλουσιν υπαντησαι. ινα µονον αδελφος υπαρχης και κοινωνος κτηµατων και χρηµατων. Εκεινος· “Μη µεριµνησητε περι της αυριον. ηµιν εν πασιν εξοµοιουµενος· συγκακοπαθησον ως καλος στρατιωτης. τρωγειν δε και πινειν µετ’ αυτων εµελετησας µονον. ετοιµα τα παντα ευρισκων δηθεν εξ αυτοµατου. φυλασσε. η τουτο µεν ως δεσµον αδελφοτητος δολιως προσεποιησω. συ δε µηδε εις αυτην την αναγκαιαν χρειαν αρκουµενος. κλεπτεις και νοσφιζη τα της µονης. και τας αυτου εντολας. Ω της αγαν σκοτωσεως και . ων ισως εν τω κοσµω ων ουκ εκυριευσας. (49) τι φαγητε η τι πιητε η τι ενδυσησθε” διαρρηδην πασιν εντελλεται. αλλα µελετων εν καρδια και αλλα επι παντων επαγγελλοµενος και δοκων τον αλαθητον λανθανειν Θεον. αλλοτριον σεαυτον ειναι λεγεις και ταυτα ποιειν µη δυνασθαι· ου µονον δε αλλα και αποκρυβοµενος και µη ευρισκοµενος εις την συναξιν. το δε ολον ην σοι εν µελετη κατεσκευασµενον. Ει µεν ουν παρεγενου δουλος γενεσθαι Χριστου και ηµετερος αδελφος. ινα φανης χριστανος αληθης εκ των εργων και αδελφος ηµων φιλοθεος χρηµατισης. Πρωτον µεν. παννυχους τε στασεις και ψαλµωδιας και υµνους πνευµατικους ιδης τινας των αδελφων προθυµως εαυτους γυµναζοντας και τρεχοντας ολη τη ψυχη και προθεσει. οιει σεαυτον ωφελειν.πολλων µαρτυρων εληλυθας. ετι δε προς πενθος η ευχην αδιαλειπτον. ο και µεγιστον. µελος γενεσθαι της εκκλησιας περιδρασσοµενος. Ει δε το παν σχηµατιζοµενος µεν κουρευεσθαι και µοναχος γινεσθαι ηλθες. ισθι ως ου κατηλλαγης ουδε προσωκειωθης Θεω. τουτοις αρκεσθησοµεθα”. Και εν πασι µεν τοις προς σωµατικην ηδονην και θεραπειαν υπαρχουσιν αδελφον σεαυτον ειναι των απαντων ακαινοτοµητον βουλη και την ισοτητα µετα των κοπιωντων εις το εργον Κυριου προσαπαιτεις· εαν δε προς νηστειαν η αγρυπνιαν η τηξιν σωµατος. ινα και στεφανωθης και συνδοξασθης. συ δε δια τουτο αποκειρη. παρακαλω. αιωνιω δοξη επευφραινοµενος. Ο αποστολος παραινει λεγων· “Εχοντες διατροφας και σκεπασµατα. αλλα εχθρος λελογισαι αυτου και επιβουλος· και πως δε ουκ επιβουλος. και θερµως δουλευειν αυτω προθυµηθητι. ινα λαµβανης ανελλιπως τα προς χορτασιαν και γαστριµαργιαν χορτασµατα και ζης βιον αµεριµνον τε και απονον.

Εαν ταυτα λογιζη. Τι γαρ και ερωτωµενοι αποκρινοµεθα. “ Ω της παραπληξιας! Ουκ ηλθες κατα των αορατων εχθρων αγωνισασθαι. ραπισθηναι τε και χλευασθηναι και παντα τα κατα Θεον λυπηρα υποµειναι”. Αρα τι προς ταυτα ηµεις αποκρινοµεθα. Εσεσθε γαρ ειδοτες οτι απο του νυν µαλλον πασαν µηχανην ο εχθρος κινησει καθ’ υµων. Και νυν. ως ουδενος οντος του µελλοντος απαιτησαι ηµας τας συνθηκας ταυτας ας συνεθεµεθα. ουαι σοι εν τη ηµερα της κρισεως. Ουχι εγκρατειαν και αγρυπνιαν και προσευχην και υπακοην µεχρι θανατου τω προεστωτι και παση τη αδελφοτητι φυλαξαι οµολογουµεν ενωπιον Θεου και αγγελων. οτι εφ’ οσον εληλυθατε καταριθµηθηναι τοις δουλοις του βασιλεως Χριστου. τιµιε πατερ”. ουχι το “Ναι. εν αφοβια Θεου διαγοντες και καταφρονησει των αυτου εντολων. και αυτο απαρνη το ενδυµα. ποθουντες τον µοναχικον βιον και την αγγελικην ασπασασθαι πολιτειαν. τιµιε πατερ” κατα πασαν ερωτησιν των της υποµονης παθηµατων φθεγγοµεθα. Ουχι· τι προσηλθοµεν τω αγιω θυσιαστηριω και τη αγια συνοδια ταυτη. Τι ουν προς ταυτα ανθυποφεροµεν. ατιµασθηναι τε και εµπτυσθηναι. των συνταξαµενων αυτω επι πολλων µαρτυρων. οτι και πειρασµων ιχνος εαν ενωπιον σου φανησεται η και προς δοκιµην σου µικραν τινα λυπην λυπηση σε ο ηγουµενος. “Γινωσκετε. ινα σιτηρεσια επισης αυτοις λαµβανων και οψωνια. καθα πολλους εγω λεγοντας ηκουσα· “Μη γαρ δουλος γενεσθαι τινος εληλυθα η δια το υβριζεσθαι παραγεγονα. αδελφοι. οταν εκζητηση απο των µοναχων. ∆ει ουν υµας πεινασαι και διψησαι και ριγασαι. ανακεισαι ως οι επι σκηνης τρυφωντες και µεθυσκοµενοι. κατεπαιροµενοι ου . (51) ουτω διακειµεθα. ετοιµασατε εαυτους εις πειρασµους. τας συνθηκας ας συνεθεντο ποιησαι και διαφυλαξαι ενωπιον του αγιου θυσιαστηριου και των αγιων αγγελων αυτου. οταν ο Χριστος ελθη εκαστω αποδουναι κατα τας πραξεις αυτου. Ουκ εληλυθας αναλαβεσθαι τον κατα των παθων πολεµον. Ουχι παντα παθειν και υποµειναι επαγγελοµεθα. Ο δε ιερευς τι προς ηµας φησι παλιν.αγνοιας και της απατης των λογισµων σου! Και το χαλεπωτερον τουτου. και το “Ναι. ∆ι’ ην αιτιαν στρατευθηναι και (50) τοις Χριστου στρατιωταις καταταγηναι ηθελησας.

Εαν τον Θεον ηγαπωµεν. ουκ αν των προσκαιρων ουτως αντεποιουµεθα. οσα µισει Θεος και οσα εις γεενναν πυρος απολλυουσιν ηµων τας ψυχας. Τω γαρ θεληµατι της σαρκος ορωντες οι δαιµονες κατεχοµενους ηµας. της τοιαυτης απεστερησαµεν δωρεας. . Απας γαρ ο πολεµος των δαιµονων δια τουτο καθ’ ηµων φερεται. Εαν περι των αφθαρτων διενοουµεθα. ουκ αν ακρατως ταις ηδοναις ενεδιδοµεν. Εαν την νηστειαν ασµενοι ησπαζοµεθα. ουκ αν ουτω ραθυµως και αµελως εβιουµεν. καταλιποντες τας του Θεου εντολας και µηδε ζητησαι αυτον εξ ολης ψυχης ποτε προθυµουµενοι. οπως εκ της του Θεου δοξης και της του Αγιου Πνευµατος αλλοτριωσωσι χαριτος τους πειθοµενους αυτοις. Ποιος δαιµων τροπον απωλειας κατα των ηµετερων ψυχων επινοησει µειζονα τουτου. Αλλ’ ηµεις και προ της εκεινων παλης εαυτους ηµας. ουκ αν περι τα γηινα τοσαυτην σπουδην εποιουµεν. γογγυζοντες. Εαν ταπεινωσιν εκτησαµεθα. ουκ αν τους διδασκαλους των αρετων εβδελυσσοµεθα. ουκ αν τοις γνησιοις δουλοις αυτου εις πασαν αρετην θεαρεστον αντεπιπτοµεν. καταρωµενι.µονον απασης της λοιπης αδελφοτητος. ουκ (52) αν τους προς αυτον ηµας οδηγουντας ουτως απεστρεφοµεθα. πασαν θλιψιν προθυµως υποµενειν δια τον Χριστον ηθελησαµεν. ουκ αν των του Θεου δουλων κατεπαιροµεθα. και τον Θεον αν εγνωριζοµεν και ου µονον παιδευεσθαι. Εαν εγκρατεις των παθων ειναι ηγωνιζοµεθα. τον θανατον βλεπουσι περιφεροντας· και τινος αλλου χαριν καθ’ ηµων αυτοι εκστρατευουσιν. ως ορω. Εαν αγαπην αληθινην κτησασθαι ηξιωθηµεν. Εαν φοβον Θεου εις τας καρδιας ηµων ειχοµεν. ουκ αν εκεχηναµεν εις τα ρεοντα και φθαρτα. Εαν των αιωνιων εφιεµεθα. Που τοιουτον απο του αιωνος ηκουσθη µηχανης εργον. Εαν τας αρετας περιεποιουµεθα. Εαν τα ουρανια εφροντιζοµεν. αντιλεγοντες. Μαλλον δε τι πλειον καθ’ ηµων οι δαιµονες µεριµνησουσιν η φροντισουσι. αλλα και ατιµαζεσθαι και τυπτεσθαι και αδικεισθαι και επηρεαζεσθαι και παντα πειρασµον. Εαν πιστιν ειχοµεν ορθην και βεβαιαν. αλλα και των προεστωτων ηµων. Ει γαρ εζητουµεν αυτον. ουκ αν τα των απιστων εργα διεπραττοµεθα. ουκ αν ποτε δια βρωµατων η ποµατων ενδειαν εγογγυζοµεν. ραθυµουντες και παντα ποιουντες.

Αµην γαρ λεγω υµιν. ουδε οτι κακως πραττοµεν επισταµεθα. ουδε το κακως διοικειν τα εµπιστευθεντα αυτοις πραγµατα. ει και µηδεν ετερον το συνολον κεκτηται. οι δευτεραν οµολογιαν και συνθηκην µετα του Θεου ποιησαµενοι. ω ανθρωπε. και πορνος ο τοις λογισµοις επι . Και τινος χαριν η και δια τι αµαρτια λογιζεται. οι την στολην ως αρετην και το ονοµα αντι αγιοτητος περιφεροντες. οτι ουδε εν οις εσµεν αισθανοµεθα. Ειδες πως µοιχος κρινεται ο προς επιθυµιαν εµβλεπων εις προσωπον τινος. οι µεχρι και βλεµµατος και αργου ρηµατος την ακριβειαν και ασκησιν επαγγειλαµενοι. “Ο εµβλεψας γυναικι προς το επιθυµησαι. Οι µοναχοι. του Θεου ακουων καθ’ εκαστην σοι λεγοντος δια πασης της θειας Γραφης· “Λογος σαπρος µη εκπορευεσθω εκ του στοµατος υµων. ηγουνται ειναι το συνολον αµαρτιαν. ∆ια τοι τουτο και εαν παρα τινος υποµνησθωµεν περι τινος αµαρτιας. Ουκ ακουεις οτι και εννοιων και λογισµων καρδιας κριτης εστιν ο Θεος. Προς τουτοις. Ου φριττεις. ως µη ακηκοοτες ποτε τας των χριστιανων Γραφας ουτως αποκρινοµεθα· “Και αρα γε αµαρτια η πραξις αυτη εστι. και υπερ αργου λογου λογον δωσετε και υπερ ψυχρου υδατος µισθον ληψεσθε”. οι ως Θεω τω πνευµατικω αυτων πατρι συνταξαµενοι υποτασσεσθαι.Νυνι δε τοσουτον τοις παθεσι κατεσχηµενοι τελουµεν και εν τοσαυτη σκοτωσει και αγνοια τυγχανοµεν. Ματαιως τουτο παρα τινων αµαρτια ονοµαζεται. Ειθε τας µειζονας εφυλαξαµεθα πραξεις· περι γαρ τουτων των µικρων την πολλην ο Θεος ακριβειαν ου µη ενδειξηται”. ηδη εµοιχευσεν αυτην εν τη καρδια αυτου”. ανθρωπε. οτι και ο επιθυµια χρηµατων κρατουµενος φιλαργυρος κρινεται. Και ταυτα τινες. οι κοσµον και τα εν κοσµω (53) αποβαλεσθαι Χριστω συνταξαµενοι. και ο βρωµατων πολυτελων και πολλων ορεγοµενος γαστριµαργος εστιν. το φθονειν η λοιδορειν η γογγυζειν η αντιλεγειν η ψευδεσθαι και ιδιορρυθµειν και οµνυειν η τι της µονης κρυφιως νοσφιζεσθαι η και διδοναι ετερω ανευ βουλης του προεστωτος αµαρτιαν ου κρινουσι. ει και δι’ ενδειαν αρτω µονω και υδατι τρεφεται. οι γονευσι και φιλοις οµολογησαντες αποταξασθαι. Ουτως ισθι βεβαιως. Τι γαρ φησιν. οιον η προσπαθως τι ποιειν εν αυτοις η εµπαθως η δολερως η φθονερως η ασυνειδητως και κατα πραγµατειαν.

Μη πλανασθε. Χρη τοινυν παντας τους επερχοµενους ηµιν λογισµους διακρινειν καλως και αντιπαρατιθεναι αυτοις τας µαρτυριας εκ των θεοπνευστων Γραφων και απο της διδασκαλιας των πνευµατικων και αγιων πατερων και. ει και προσωπον ανθρωπου ποτε µη θεασηται.µη πλανηθη. ει µεν συναδοντας ταυταις και ισοδυναµουντας ευρισκοµεν αυτους. εγω δε νεκρος και του καλου ξενος γεγονα. µηδε µικρα υµιν τινα των αµαρτηµατων φαινεσθωσαν και ως µη τοσαυτην βλαβην εµποιουντα ταις ηµετεραις ψυχαις καταφρονεισθωσαν παρ’ ηµων. Μικρου γαρ και µεγαλου αµαρτηµατος διαφοραν ουκ επιστανται οι ευγνωµονες δουλοι. ηγουν της των αγιων Γραφων διδασκαλιας. Ουτω και ο λεγων εν τη καρδια αυτου· “Κακως επραχθη τουτο και παραλογως εκεινο γεγονε”και· “∆ια τι το και το γεγονεν.πολυ (54) συνδυαζων και µολυνοµενος. αλλα και χειρον µαλλον των απιστων εθνων και αβαπτιστων αυτους τιµωρησεται. καταλαλητης εσται και ως κατακρινων κριθησεται. αλλα καταδεξαµενος κρατησει την εννοιαν. ως εκπεπτωκοτες της του Θεου αγαπης διακεινται. µετ’ οργης πολλης αυτους εξ εαυτων αποπεµπεσθαι. παση δυναµει τουτους κρατειν και εις εργον θαρρουντας εξαγειν· µη συµφωνουντας δε τω λογω της αληθειας. ουτως . ινα τι δε και εκεινο ου γεγονε. µεταµελος γενηται. Ο γαρ εξω του θειου θεληµατος µικρον τι ενθυµηθεις και µη ευθυς. Ως γαρ µιασµα και θανατου κεντρον. οπερ και αληθες ειναι πειθοµαι. καθα γεγραπται· “Οργιζεσθε και µη αµαρτανετε”. αλλα καν µεχρι βλεµµατος η εννοιας η λογου πταισωσιν. καν µη εκβαλη ρηµα εκ του στοµατος αυτου. την του λογισµου προσβολην εκδιωξας. φιλανθρωπος εστιν ο Θεος και ελεηµων και ευσπλαχνος. µηδε ακουση τις την φωνην αυτου.”. ουδεν ωφελησει. ω αδελφοι. αδελφοι µου. Πλην γινωσκετε οτι τους µη µετανοουντας και µετα πασης ακριβειας και φοβου πολλου τηρουντας τας αυτου εντολας. Ελθοντος γαρ του νοµου. εις αµαρτιαν αυτου λογιζεται καν εν αγνοια του κακον ειναι τουτο λογιζεται. το µεν εν αγνοια κατεχοµενον κακον ανεζησε και η αµαρτια εν εµοι (55) ευρεθη ουσα. καγω µαρτυρων οµολογω και τη αυτου ευσπλαχνια θαρρω σωζεσθαι. Μη πλανασθε.

πολλης της των θειων Γραφων ερευνης. δραµωµεν σπουδαιως. Ο γαρ τα . δυνησθε το καλον διακρινειν απταιστως απο του χειρονος και µη παντι πνευµατι υπακουειν. διεγειρων ηµων το προθυµον της ψυχης και ποιων ηµας του καταφρονειν παντων των λυπηρων του βιου και ηγεισθαι χαραν παντα πειρασµον επερχοµενον. Την γαρ εξ αυτων ωφελειαν εµφαινων ηµιν ο Σωτηρ ελεγεν· “Ερευνατε τας Γραφας”. ∆ιο. επιθυµειν και ασπαζεσθαι. και τον φοβερον τοις αλλοις ανθρωποις θανατον. τοις διηνεκεσι δακρυσιν αποσµηξαντες εαυτους. ινα καν ενος δεσποτικου ρηµατος (56) δυναµις αποκαλυφθη ηµιν. αδελφοι µου. οτι ουδεν ουτως ευκολον εις το σωθηναι ηµας ως το επακολουθειν τοις του Σωτηρος θειοις προσταγµασι. παρακαλω. ενδυσωµεθα τον νεον Αδαµ. ως ζωην και ζωης προξενον. Ο γαρ του Θεου λογος ως µαχαιρα διστοµος εστιν. οπως ακριβως εκ των θειων Γραφων επισταµενοι το του Θεου θεληµα.εκφευγειν δει την εγγινοµενην εκ των εµπαθων λογισµων εισβολην. οπως γνωµεν το εν µικροις λογοις κεκρυµµενον µεγα µυστηριον και µεχρι θανατου και υπερ µιας κεραιας των εντολων του Θεου τας ψυχας ηµων θησωµεν. Ωραν καθ’ ωραν και ηµεραν καθ’ ηµεραν ανακαινιζεσθαι ποιησωµεν εαυτους δια µετανοιας. αποτεµνουσα και αποχωριζουσα την ψυχην απο πασης σωµατικης επιθυµιας τε και αισθησεως· ου µονον δε αλλα και ως πυρ φλεγον γινεται. Πολλης ουν ηµιν χρεια της νηψεως. προς ζηλον και µιµησιν του καλου. ενωθωµεν τη ταπεινωσει τοις απ’ αιωνος αγιοις· αποδυσωµεθα τον παλαιον ανθρωπον τη εκκοπη του γεωδους θεληµατος και τη νεκρωσει του χοϊκου φρονηµατος. αδελφοι µου. Πλην οµως πολλων ηµιν δει των δακρυων. σπευσωµεν προθυµως και ζεουση τη προθυµια χωρισθωµεν τη απροσπαθεια του κοσµου. µηδε τοις βλαβεροις συµπεριφερεσθαι λογισµοις. πολλης της υποµονης και επιµονου ευχης. δια της καθαρας και αΰλου προσευχης. και αλληλους διεγειροντες. ανανηψωµεν ποτε. Ιησουν Χριστον. Ερευνατε και µετα πολλης ακριβειας και πιστεως κατεχετε τα λεγοµενα. πολλης της σπουδης. τη παρακλησει του λογου. Πληροφορηθητε. ινα και πολεµειν διδαχθωµεν και παλαιειν τοις αει πολεµουσιν ηµιν εχθροις δαιµοσιν. πολλου του φοβου.

και η νικησαντα τινα ζησαι η πληγεντα αποθανειν αναµφιβολως. εν ειρηνη και ελευθερια διαγειν ου δυναται. µαλλον δε εν παση ωρα τιτρωσκεται. (58) Πληγη δε προς θανατον εστι πασα αµετανοητος και ανεξαγορευτος αµαρτια και το εις απογνωσιν τινα εµπεσειν. αλλα πολυ εκεινου φρικωδεστερος ουτος. και οχυρωµασι πολλακις εαυτους περικλειουσι και αλλοι αντ’αλλων την φυλακην εµπιστευονται. εν τη ακµη της µαχης τυγχανοµεν. ανδρειοτεροι και εµπειροτεροι δια θερµης µετανοιας γινοµεθα.ειρηµενα οπλα µηδεπω κτησαµενος. ει και µη βλεπονται παρ’ ηµων. εαν θελωµεν. αλλα πασιν ανθρωποις αναγκη πασα επικειται του πολεµησαι τουτον τον πολεµον. επειδη ουχ οµοιως των εξω πολεµων και οπλων και ο εν ηµιν αυτοις πολεµος. Ασαρκους γαρ εχοµεν εχθρους. Αλλα και µετα το πληγηναι ηµας. οιτινες και κατα προσωπον ηµων διηνεκως ιστανται. ποτε µεν πολεµουσι µετα των οπλων. ουδεν ουδαµως οι δαιµονες ισχυσουσι καθ’ ηµων. αλλα διηνεκης τυγχανει ο πολεµος και διηνεκως αναγκη περιβεβλησθαι τοις του Χριστου στρατωταις τα εαυτων οπλα. οπερ της ηµετερας εστι προαιρεσεως και θελησεως. περιφανεστερος ωφθη και µαλλον επλουτησεν. Ουκ ενι γαρ εν νυκτι η εν ηµερα η εν µια καιρου ροπη τουτον τον πολεµον παυσασθαι. Και ουδεις εστιν ο απο τειχων αισθητων και οχυρωµατων εαυτον περιφυλαξαι δυναµενος και καν µιαν ωραν αποκρυβηναι και µικρον αναπνευσαι καθ’ εαυτον η φυγη χρησασθαι και σωθηναι. οθεν και φυγη τις χρησαµενος σεσωσται. αλλα και εσθιοντων ηµων και πινοντων και κοιµωµενων και οτιουν εργαζοµενων. ουδε αλλον αντ’ αλλου τουτον τον πολεµον αναδεξασθαι. Ει γαρ ηµεις εαυτους ου προδωσοµεν τω της αµελειας βοθρω και απογνωσεως. ποτε δε υπαναχωρουσι και παυονται. Μετα γαρ το . (57) Γυµνος γαρ υπαρχων των οπλων εκεινων. και σκοπουσιν ακριβως ει που ευρειν δυνηθωσι µελος ηµων ασκεπον του εµπηξαι τα αυτων βελη και θανατωσαι ηµας. Ανθρωποι γαρ προς ανθρωπους µαχοµενοι. και κρατηθεις ισως ου τεθανατωται. εν καιρω πολεµου στηναι ου δυναται. αλλα την ελευθεριαν περιδοξω δουλεια ανταλλαξαµενος. Ενταυθα δε ουχ ουτως. και αρµατα ριπτουσι και υπνου µεταλαµβανουσι και τροφης µετα αδειας απασης.

Επειδηπερ. Λογος ∆΄. ∆ιο δη τουτο παρακαλω εµαυτον τε και παντας υµας πασαν σπουδην. οµοθυµαδον µια τη φωνη· “Λοιπον ηµεις ουδεποτε κοινωνησωµεν. Και οτι ανευ δακρυων αδυνατον εις καθαροτητα και απαθειαν ελασαι τινα. ου τεθνηξοµεθα. αλλα και µοναχοι των ονοµαστων και περιδοξων επ’ αρετη -. κατ’ ιδιαν τε µνησθεις εκεινων αυτων των ταυτα ειποντων και των ρηµατων αυτων και διαπονηθεις. των γενναιοτατων και αγαν αδρειως εστιν. (59) Περι µετανοιας και κατανυξεως. Τουτο οι ακροαται ακουσαντες – πολλοι γαρ παρησαν ου µονον λαϊκοι. αλλα µεινωµεν απαντες ακοινωνητοι! “. και τη µια και αδιαιρετω Τριαδι παραστηναι και προσκυνησαι καταξιωθωµεν εν αυτω Χριστω τω Θεω ηµων. Αµην. ανευ δακρυων µη κοινωνηση ποτε”. εγραψε και εδιδαξε λεγων· “Αδελφε. αλλα εσοµεθα αει δυνατοι. εθαυµασαν επι τω λογω και αλληλοις ενατενισαντες ειπον. καθως εν παση τη ζωη αυτου εκεινος απαραβατως εφυλαξεν. το δε αθανατους ειναι η θνητους των εφ’ ηµιν εστι. εκλαυσα πικρως. πατερες και αδελφοι. εν προθυµια ψυχης εις τας αιωνιους µονας καταντησωµεν εν αγωγιµοις του Πνευµατος.πληγηναι και θανειν παλιν αναστηναι και πολεµειν. τω παντοδυναµω και φιλανθρωπω Θεω ηµων εν µετανοια προσφευγοντες. πασαν ανδρειαν υποµονης και καρτεριας δια των αγαθων επιδειξασθαι πραξεων. Και εκ ποιων ταυτην εργων κτησασθαι δυνατον. µετα των αλλων αυτου υπερφυων κατορθωµατων και τουτο ρητως ουτως. οπερ και πολλου αξιον εστι και θαυµατος πληρες. του αγιου πατρος ηµων Συµεων του Στουδιωτου τα θεοπνευστα των υψηλων αυτου πραξεων αναγινωσκετε συγγραµµατα. ινα δια πασων των του Χριστου εντολων και προσταγµατων οδευοντες. απερ εκεινος εις πολλων ωφελειαν εξεθετο θειω κινουµενος Πνευµατι. Το µεν γαρ απληγους ηµας διατηρηθηναι ουκ εστι των εφ’ ηµιν. ω η δοξα και το κρατος εις τους αιωνας των αιωνων. εν οδυνη καρδιας µου λεγων ουτως εν εµαυτω· (60) “Αρα γε ουτω περι του πραγµατος αληθως διακειµενοι και ως αδυνατον ειναι τουτο . ως υποµειδιωντες.Τουτων ακουσας ο αθλιος εγω και ταλαιπωρος. Μη απογινωσκοντων γαρ ηµων. θανατος ου κυριευσει ηµων.

φευ της αγνοιας αυτων. η ως µικρον τι µαλλον κατορθωµα λογισαµενοι το κατα τον καιρον της κοινωνιας κλαυσαι µονον. αλλα λιαν ολιγοι και ευαριθµητοι). Αλλα και οι ιερεις αυτοι την θειαν και αναιµακτον λειτουργιαν επιτελουντες.απο ψυχης λογισαµενοι. ποθεν αυτοις.“Επειδη.”. δια τι τουτο αδυνατον. προσεγενετο. ως φατε. ειπον α ειπον. ως προς εκεινους αυτους τους ουτως ειποντας τον λογον ποιουµενος. ειπατε ει επιστασθε. ουδε τυπτοµενοι κατανυσσονται. διερωτησαι προηρηµαι· (61) “Ειπατε µοι. ω βελτιστοι αδελφοι. ουδε οτε των θειων µυστηριων µεταλαβειν βουληθη. ουκ αν υπο των ιδιων λογων εκρινοντο· ει µετανοιας επεµελουντο. εαν µη κατ’ οικονοµιαν τινα αρρητον η συµβασιν εξ αιτιας τινος σπανιως επελθη τινι. Ει δε και τουτο αδυνατον παντη λογιζονται. ουκ αν αγευστοι του τοιουτου καλου της τοιαυτης δωρεας του Θεου ολως ετυγχανον· ει φοβον Θεου εν καρδια εκτησαντο. µικρον τι του υψους υµων ανεπαισχυντες υφεντες και την ακοην ευµενως υποκλιναντες. Ει δ’ αγνοειτε. µη απαξιωσητε µαθειν εξ εµου του εσχατου. Ει γαρ εαυτους εκρινον. οι µεν ευχερως και εξ ετοιµου προς κατανυξιν εχουσιν. ∆ιο και την υµετεραν αγαπην περι τουτου πληροφορησαι βουλοµενος. ο ουδε θαυµαστον µοι δοκει. το µετα δακρυων καθ’ εκαστην µετεχειν των φρικτων µυστηριων. Παντως γαρ ει µη καθ’ εκαστην ηµεραν και νυκτα εργον εχει το κλαιειν τις ενωπιον Χριστου του Θεου. φησιν. ουκ αν αδυνατον ειναι ποτε τουτο απηρευξαντο· ει πραξιν µετηρχοντο εγκαρπον. Οι ουν ουτως εχοντες. πως δυνανται κλαιειν. αλλα και εν παση ωρα ει οιον τε. οι δε σκληροκαρδιοι τινες και λιθοκαρδιοι οντες. πως κλαιειν και πενθειν δυνανται και µετα δακρυων αει κοινωνειν. . οπου γε πολλοι και εν αυτη τη εξοδω της ψυχης αυτων εκλαυσαν οµου και εδακρυσαν (οιµαι δε ου πολλοι. του ρηµατος κατεγελασαν. καν οπωσουν πενθησαι η κλαυσαι ισχυσει κατα Θεον και δακρυων κατενεγκειν σταλαγµους· πως γαρ. οιµοι της ανοιας των ταυτα λεγοντων και αµελειας και της πωρωσεως. “. “. ου µονον εν τω καιρω της µεταληψεως των θειων µυστηριων δυνατον ειναι το πενθειν και κλαιειν διεµαρτυραντο. και προς κατανυξιν δυσκινητους. βαβαι της αναλγησιας.“Αυτο ουν τουτο το ειναι σκληρους.

Και εικοτως. ο δε ετερος αυτω ανθυπεφερεν· “Ουδε φοβη συ τον Θεον. Ποθεν δε ο Σαουλ εζητει κρατησαι και αποκτειναι τον ∆αυιδ. Κυριε. φησιν. ειπε µοι. “Ποθεν ουν. ∆υο γαρ τινων αποτασσοµενων τω βιω οµοτεχνων. και ο µεν εδικαιωθη. ο συσταυρωθεις τω ∆εσποτη Ιησου Χριστω. σκοπησον και ευρησεις απαντας τους εξ αιωνος δια µονων των τριων τουτων. οτι ηµεις µεν δικαιως. οτι πολλοι εξ αγαθων εγενοντο πονηροι και εκ πονηρων αγαθοι. συνηλικιωτων. (62) εκ φυσεως η εκ πονηρας προαιρεσεως.. ασπλαχνων. ο δε πιστιν κτησαµενος ελεγε· “Μνησθητι µου. Προς τουτοις ποθεν ο µεν εις ληστης. πονηρων. εκ τουτων ων ειπειν βουλοµαι µαθετε και διδαχθητε οτι προαιρεσεως αυτεξουσιοτητι εκαστος. οµογενων. Και ει δοκει.ινα ανωθεν αυτους επαριθµησωµαι . επειδη ουδε πονηρων εργων ποιητης ο Θεος. . Ποθεν γαρ . σωσον σεαυτον και ηµας”. ο δε φιλοθεων. οµοτροπων. Εκ προαιρεσεως ο µεν αγαθης. ον ως εαυτον ετιµα το προτερον και υπερηγαπα ως ευεργετην. ελεγεν· “Ει Υιος ει του Θεου. ο Εωσφορος εξεπεσεν. Ουχι εκ προαιρεσεως εκαστος και λογισµων ο µεν αγαθων. τω φθονω εκδοτος γεγονε και τον φονον ειργασατο. Ινα δε τους αλλους παρησω πολλους οντας. ουχι τη πονηρα προαιρεσει εαυτον του Ποιητου προτιµησας και λογισµοις πονηροις εξακολουθησας. εσθ’ οτε και αδελφων. η κατανυκτικος και ταπεινος. αξια γαρ ων επραξαµεν απελαβοµεν.” Ακουσον. ο δε εκεινα εφθεγξατο. ο δε κατεκριθη. ο δε φαυλης· και εξ εννοιων ο µεν πονηρων. µαλα δη αγαθος ων και τουτο ου θεσει και προαιρεσει. αλλα φυσσει και αληθεια. ο δε ευκατανυκτος. αλλα λιαν καλων. η σκληροκαρδιος και υπερηφανος γινεται. εν τη βασιλεια σου”.Γεγραπται γαρ· “Εαν δε τω εσχατω αποκαλυφθη. ο µεν ταυτα. ευδηλον οτι εκ πονηρας προαιρεσεως· εκ φυσεως γαρ ουδεις εγενετο πονηρος. φηµι. ο µεν σκληρος. Εκ τουτων γαρ και ο µεν απιστιαν. ο δε πονηρων. και σκληρων. ο πρωτος σιγατω “. ο δε τοιουτων· και εκ πραξεων ο µεν εναντιων. ουτος δε ουδεν ατοπον επραξε”. οµογνωµονων. Ποθεν ο Καϊν αδελφοκτονος εγενετο. ουχι προαιρεσει και λογισµω συγκαταθεµενος πονηρω. Ποθεν.

(64) µητε αναγνωσεως και ησυχιας επιµελουµενος. εµεινεν οπερ ην και προ του αποταξασθαι πονηρος. Ο δε τα εναντια τουτων παντων προθεσει ψυχης πονηρας ποιων. εν αποχη θυµου και οργης και κραυγης. αλλα προθυµως επιτελων παντα και τον εσχατον αει µεταδιωκων τοπον και εαυτον ευτελεστερον λογιζοµενος παντων και. και ου µονον τα της . ινα τυχων ελεους και συγχωρησεως των προτερων κακων. παντα ποιων µετα γνωσεως. παντων αποκοπην ποιουµενος των κακων. φιλασαρκων και φιλαργυρων και παν ειδος κακιας και πονηριας µετελθοντων επισης. ζεσει πιστεως και προθεσεως. εν σιωπη χειλεων. και τα ευτελη και ατιµοτερα εκλεγοµενος των εργων. και προς τουτοις προσεχων ην εξ αυτης εισοδου και αποταγης νουνεχως ταις θειαις Γραφαις και οικοθεν αφ’ εαυτου το αγαθον ποιειν εξελεξατο. ειπε µοι. και εισερχοµενων αυτων αµα εις το της ασκησεως σταδιον. Ουχι οτι ο µεν προθεσει ψυχης αγαθης παντα τα κατα Θεον υπεµεινε λυπηρα. (63) ωσπερ και τα της κακιας εκορυφωθη. απλως ειπειν. Ποθεν ουν ουκ επισης και τα της αρετης αυτοις κατωρθωθη. κατανυγησεται την ψυχην και δακρυον εκ οφθαλµων σταλαξει ο πασαν ηµεραν σχεδον ωδε κακεισε περιερχοµενος και µητε σιωπης χειλεων. ο µεν αυτων κατορθοι πασαν οµου αρετην. αλλα ποτε µεν προσοµιλων τοις πλησιον εν ταις συναξεσι. εν κατανυξει και δακρυσιν. και ου µονον εαυτον αλλα και οις προσοµιλει της ωφελειας αποστερων. Ποτε γαρ. εν αποχη βρωµατων ηδεων και ακαιρων οµιλιων. µιµουµενος τους των ευλαβεστερων ανδρων βιους και συναµιλλωµενος αυτοις εν νηστειαις και προσευχαις. υποµενων εµπονως υβρεις και θλιψεις και στενοχωριας. ειτε σκληρος την καρδιαν και πεπωρωµενος και ακατανυκτος. µη αντιλεγων η γογγυζων επιτασσοµενος. εν δεησεσιν. ευρη παρρησιαν ενωπιον του Θεου. οσα ηµας αι θειαι Γραφαι σαφως εκδιδασκουσιν. αλλ’ εκ προαιρεσεως γινεται πας ανθρωπος ειτε ταπεινος και ευκατανυκτος. ωσπερ τινες οιονται. µητε ευχης. ποτε δε διασυρων και λοιδορουµενος τους ευλαβεις των αδελφων και αυτον εσθ’ οτε τον προηγουµενον.ωµοτατων. ο δε χειρων η οπερ ην προ του αποταξασθαι γινεται. ινα µη λεγω και χειρων η οπερ ην. Ποτε κατανυξιν κτησεται ο παντα περιεργαζοµενος τα της µονης. Ουτως ουκ εκ φυσεως.

εν τη καθεδρα της τραπεζης. Ο τοιουτος αρα ποτε των οικειων αναµνηµονευσει κακων. και υπερ των τοιουτων αει µαχοµενος και λυπουµενος. αλλα και ενος εκαστου τον βιον. εαν ειπω υµιν τι τον δεινα πεποιηκεν τον ταπεινον. δακρυον κτησεται και πενθησει θερµως εαυτον. µηδε θυραν τιθεµενος περι τα χειλη αυτου. Πως ο των πρωτειων αντιποιουµενος εν τη στασει της εκκλησιας. (65) πως αρα. και ποτε µεν λεγων προς τινας των αδελφων· “Ηκουσα χθες το και το” φησι. λυπηθησεται ποτε υπερ της ιδιας ψυχης και κλαυσει πικρως ενωπιον του Θεου. δυνατος ων και σφριγων και νεος. ει πλειον των εκατον χρονων επιζησει εν τω µοναχικω σχηµατι. “και ουτω τοιαυτα και χειρονα τουτων ο οµιλων και απασχολων και απασχολουµενος εις φλυαριας τοιαυτας.συνεξισαζων εαυτον εκεινοις. οτι εκεινος επακουµβιζων ισταται και απερχοµενος ισταται”. ποτε της εαυτου ασθενειας επιγνωµων γενηται. αδυναµιαν προβαλλοµενος. ο ισως αναξιος ων και της κατω χωρας. και παραµετρων εαυτον τοις πολλα κοπιασασι και χρονισασι τη ασκησει των ευλαβεστερων αδελφων. ινα και στεναξας απο ψυχης κατανυγη την καρδιαν και δακρυση τοις οφθαλµοις. Ο γαρ µη προσεχων τοις θεοπνευστοις λογιοις. Η γαρ κενοδοξια.µονης. Ο δε και της συναξεως εξερχοµενος εν τω καιρω της αναγνωσεως των θειων Γραφων και εγγυς η µακραν καθηµενος και προσοµιλων µετα τινων – ποτε µεν εκεινου ποτε δε των αλλων τας ανωφελεις συντυχιας προβαλλοµενων και ουτω λεγοντων· “Ηκουσατε. εν τη στασει της εκκλησιας. ποτε εις συναισθησιν ελθη των οικειων αµαρτηµατων και εαυτον αποκλαυσεται. Ο δε και προφασιζοµενος προφασεις εν αµαρτιαις.” και παλιν· “Ηκουσατε του δεινος την συµφοραν. δουλον . τι τον δεινα πεποιηκεν αδελφον ο ηγουµενος. φησι. οπως γυµνοι και τετραχηλισµενοι οφειλοµεν παραστησεσθαι παντες αυτω και δουναι λογον υπερ των βεβιωµενων ηµιν. τι εχετε ειπειν. λεγων· “Μη δευτερος ειµι του δεινος η του δεινος εγω. ινα και πονεσας δακρυον καταφερη εξ οφθαλµων αυτου. ποτε δε· “Εµαθες τι τω δεινι συνεβη τω ταπεινω. µηδε αποστρεφων το ους αυτου εξ ακοης µαταιας και µεµνηµενος της εσχατης απολογιας και του φοβερου βηµατος του Χριστου. “ ο δε· “Λοιπον. “.

και οικονοµειν οιδεν εκεινος κρειττον παρ’ ηµας τα πραγµατα. ουτως απλως εις την κατορθωσιν των αρετων και την τελειωσιν των τετελειωµενων. αλλ’ εις καρδιαν συντετριµµενην και τεταπεινωµενην και ησυχον και τον φοβον του Θεου επιφεροµενην· “Επι τινα γαρ. Και οι µεν οσοι ευλαβειας δηθεν της εξωθεν επιµελοµενοι µονον η. την δια της κατανυξεως τοις αγωνιζοµενοις απο Θεου διδοµενην. Τι δε και περι των αναξιως προσερχοµενων και αιτησεις ποιουµενων εις τους προεστωτας αυτων ειπω. φησιν. τιµιε πατερ. ουδε εις τας κραυγας ηµων. ουδε εις µονην την εξωθεν καταστολην των ηθων. διακονησαι τη µονη και τοις αδελφοις.αυτον τη ακηδια εκδουσα. τουτο µαλλον αρκειν εαυτω οιοµενος. ευχης λεγω και σιωπης χειλεων και αγρυπνιας και εγκρατειας και πτωχειας πνευµατικης και ταπεινωσεως και αγαπης. Και ουτως αναισθητως η µαλλον ειπειν αναλγητως τοις πνευµατικοις και θεοσεβεσιν ανδρασι συνεισερχοµενος εν ταις θειαις συναξεσιν. οσοι προς τα κερδη και την δοξαν και τα παροντα µονον κεχηνασιν· “Ουκ εσµεν αξιοι. και οιοµενους σωθησεσθαι ανευ τινος αλλης εργασιας. Αλλ’ ουχ’ ουτως εχει· Θεος γαρ ου βλεπει εις προσωπον. επιβλεψω. τοις πλησιαζουσιν αυτω και ανεχοµενοις ακουειν αυτου προσοµιλων συνεχως µαταια και γραωδη µυθευµατα. η µονος ο δεινα και ο δεινα εις την δεινα και δεινα διακονιαν εστιν αξιος. Εγνων γαρ τινας υπο της τοιαυτης απατης κατασχεθεντας και σπουδην µεν ποιουµενους ωστε µη περιπεσειν εις αµαρτιαν τινα σαρκικην µεθ’ ετερων συναφθεντας σωµατων· οπως δε τα εν κρυφη γινοµενα η και εν τω αφανει µελετωµενα της καρδιας µη εκφυγειν το καθολου φροντιζοντας. αλλ’ η επι τον πραον και ησυχον και τρεµοντα µου τους λογους”. φασι. ουκετι εν ουδενι καρτερησαι αφιησιν αυτον εν υποµονη· και διαγει εκτοτε εκαστος των τοιουτων εις πασαν συναξιν εν ραθυµια και αµελεια. ανωφελως εκειθεν εξερχεται. το µη απολιµπανεσθαι των τετυπωµενων (66) συναξεων – ορθρου λεγω και λυχνικου και των ψαλλοµενων ωρων -. εις την κατα Χριστον ηλικιαν. µαλλον ειπειν. µετα µονης της απλως ουτω γινοµενοις εν ταις συναξεσιν υπαντης. αδελφοι. και ηµεις. µηδεµιαν αλλοιωσιν ολως προς το κρειττον επαισθανοµενος προσγινοµενην αυτω. (67) .

Και εαν ειπη ο πλησιον αυτου προς ενα τουτων· “Εισελθε. καλλιον ψαλλω ηπερ αφ’ ου εκ συνηθειας ισταµαι τοπου”. εις τον συνηθη σου τοπον και στηθι ψαλλων εκει µετα των αδελφων· δυνασαι γαρ”. Ο δε· “Και τι. οι δε οσοι τη αµελεια και ραθυµια εξ αυτης αυτων της αποταγης εκδοτους δεδωκασιν εαυτους. σωµατος αδυναµιαν προφασιζοµενος και ασθενειαν. απερχοµενοι ιστανται. ως ειρηται. µετα των πολλα κεκοπιασαντων επακουµβιζοντες. και ηµας και ευρησεις ποιουντας και οικονοµουντας κρειττον η ως εκεινοι τα της µονης πραγµατα”. προσποιειται κοσµιαν καταστολην. αδελφε. αδελφε.”. οι απο του κοσµου χθες και πρωην ελθοντες και µυριων κακων γεµοντες. ακουω τον πρωτον κανοναρχον και ισταµαι εις το πρωτον στηθεον η εις το δευτερον του δεινος εγγυς”. (68) Λοιπον ουν περιτρεχειν αρχεται το µοναστηριον απο κελλης εις κελλαν απερχοµενος και λεγων ενι εκαστω· “Πιστευσον.∆οκιµασον. την εξωθεν ευλαβειαν υποκρινεται. αδυναµιαν σωµατος προβαλλοµενοι. εξ ων απερχοµενος ταυτα λεγει. ουκ εχεις . ουδε ζην νοµιζω την ηµεραν εκεινην”. φοβουµενος τον Θεον. ανευ προσταξεως του προεστωτος ηµων”. πατερ. αδελφε. ουτως σε αγαπω. ωφελεισθαι προφασιζοµενος υπο των λεγοµενων υπ’ εκεινων συντυχιων και ερµηνειων της θειας Γραφης. τοις ερχοµενοις εν τη µονη φιλοις των αλλων και αρχουσι σπουδαζει προσυπανταν και εν οις προσερχονται αδελφοις συχνοτερον απερχεται επι τω γνωριµος γενεσθαι αυτων. Ει µεν ουν ευρεθη τις. φησι. αποκρινεται λεγων· “Απο των ωδε µαλλον προσεχεστερον ακουων. παρισαζων εαυτον τω κεκοπιακοτι πολλα· και οπηνικα του σκοπου τυχη. εκτοτε ουδεποτε δυναται στηναι εν τω χορω. προ του υποταγηναι και ιδρωσαι και κοπιασαι αυτους εις το εργον του Θεου. αδελφε µου· τι γαρ και βλεπεις εις εµε αγαθον. εως ου επιτυχη του ιδιου σκοπου· “Και ινα. Κατα µικρον δε και εις πασαν αλλην υποθεσιν τοις πρωτοις ο τοιουτος σπουδαζων συναριθµειν εαυτον. οτι εαν µη ιδω σε. ει βουλει. ακουσας εκεινος ευθυς απελθων αιτειται τον προεστωτα. φησιν. Εαν δε παλιν προσθεις ο αδελφος ειπη αυτω· “Ου δυνασαι ωδε ιστασθαι. αποκρινεται λεγων αυτω· “Μνησθειη σου ο Θεος της αγαπης.

Ποιος γαρ ουτω πραΰς. απλαστος και το µειζον παντων πατρος σπλαχνα κεκτηµενος. οντως ουδεν· και µακαριος ο ταυτην κτησαµενος”. προς παντας φιλαδελφος ων. αλλ’ απ’ εναντιας σαρκικος και αστηρικτος. τους εις αερα µεν διαλυοµενους. Ει δε µη τοιουτος ευρεθη. βλαβην δε ου την τυχουσαν τη αυτου προξενουντας ψυχη. ινα συν εµοι τροφης µεταλαβης. Ο δε πνευµατικος αδελφος οµιλει αυτω κατα την δοθεισαν αυτω χαριν τα προς σωτηριαν ψυχης και. αδελφε. αυτικα ουδ’ υποχωρησαι τουτον εα.συ των καλων. ουδεν εχω αξιον σου. σοφος. ∆ιο και µετ’ επιτηδευσεως εκ των ερανων γαστριζοµενος καθ’ εκαστην της εσπερας ερχοµενης µετα την . Αλλ’ επει τοιαυτην διαθεσιν και αγαπην προς ηµας τους ταπεινους κεκτησαι. και συνευφραινεσθαι σοι”. ει µεν των ευπορων εστιν. ουκ επιλειπει αυτον τραπεζα και ευθηνια των εις τρυφην χορτασµατων εις κορον. και βρωµασιν αυτον δεξιουµενος κενους επαινους αντιλαµβανει. οσον το εφ’ εαυτον τους επαινους αυτου απωθουµενος. ποτε δε των αλλων ο καθ’ εις αυτον προσκαλουµενος. εχοµεν απο του νυν κοινως και φιλικως καταπολαυειν ων αν επιχορηγηση Κυριος ηµιν εις βρωσιν. οσα οιδε τον κολακα αποδεχεσθαι και προς ευφηµιαν αυτου διερεθιζειν. ευθυς φυσιουται εν εαυτω υπο των επαινων εκεινου και αποκριθεις λεγει προς αυτον· “Και τι κρεισσον της αγαπης. Οιδεν η αγαπη. γνωστικος. Ουτω τοινυν µετα παντων προφασει αγαπης. ω πατερ και αδελφε. Εκτοτε ουν παρεµπιπτει εν εκατεροις τουτοις φροντις ανεξαλειπτος. ποτε µεν αυτος αλλον. ευλαβης. και ου παυονται πορους επιζητουντες. Ει δ’ ουν αλλα µετα τας πολλας και ανωφελεις οµιλιας λεγει αυτω· (69) “Μηδεν µοι µεµψη. µαλλον δε απατης συνδησας εαυτον τοις πασι. αλλ’ αξιοι συνεστιασθηναι αυτον αυτω.” Ταυτα δε λεγων προς το γευσασθαι αποβλεπεται µετ’ αυτου. οθεν αν και προσγενηται αυτοις δια της των βρωµατων δαψιλειας την δοκουσαν αγαπην βεβαιοτερον εµπεδωσασθαι. Ειτα ωσπερ τοις επιπλαστοις επαινοις καταθελγοµενος. νοος κουφοτητι χαυνωθεις ο τοιουτος. διορθουται τον αδελφον. και αλλα τινα. και ουτω γινεται χοιρος και δεσµειται ταις ηδοναις και θεραπευει ενδελεχως την γαστερα. οκνω γαρ ειπειν και τα αυτου υπογαστρια.

Αλλα θερµον ευτρεπισας. Ινα δειξω υµιν. ταπεινε. αδελφοι. αχρηστος γινεται ου µονον εν τη εσπερινη ευχη. του σκοτους αυτω λανθανειν επιβραβευοντος. αλλα λεγει· “Ταχυ εστιν. τω διψει συνεχοµαι. ουκ εγειρεται. Εκεινος ουν. το συνειδος εχων ελεγχον της αµελειας και ραθυµιας αυτου. Υπακουει τω λογισµω και πεσων υπνοι και εαν εξυπνος γενηται. συχνοτερως εις τας των φιλων και αγαπητων πατερων κελλας απερχοµενος εως βραδυ καθηται συνδειπνων. οια δη και αυτος αυτω συνευωχουµενος και ζωηροτερον µαλλον πινων τον οινον και εκτροφων. Αλλα τινος ενεκα ταυτα παντα διηλθον. Και ουτως υπερτιθεµενου. αλλα δη και εν τη του ορθρου συναξει. συµπινων. ευνους ευρισκεται παραχρηµα και δραστικωτατος υπηρετης. φθανει η συναξις του ορθρου. (70) Τοτε λεγει αυτω ο λογισµος· “Απολυσον σου τον υπουργον και στηθι ποιησον σου την συνηθη ευχην”. εσθ’ οτε λοιδορων και κατακρινων βιους ετερων. και µενει ουτος τον ολον της ζωης αυτου χρονον προσαπολλυς εν κραιπαλη και µεθη και µεριµναις ουκ αγαθαις. Κοιµηθητι µικρον και τη φυσει βοηθησον εις το εξαναλωσαι τα βρωµατα και προ της συναξεως εγερθητι. µηδεν ολως πνευµατικον η εννοησαι η διαπραξασθαι δυναµενος. υπνωσω ετι µικρον”. ως εξ εθους εχων.των αποδειπνιων ακολουθιαν εις το κελλιον αυτου απερχοµενος. οτι ο τοιουτον ελκων βιον ου δυναται ποτε δακρυον εξ οφθαλµων αυτου καταγαγειν· πως γαρ ο αει την αυτου θεραπευων γαστερα και διηνεκως φροντιζων οµοιως τοις εθνεσι . εαν ετερος ελθων παραβαλη. Και τοτε µαλλον. δος µοι πιειν και αναψυξαι της διψης”. Καθως ουν προειποµεν. Ανταποκρινεται ο ετερος λογισµος και λεγει αυτω· “Και πως ισχυεις στηναι εµπεπλησµενος ων και καταγοµος. και τηνικαυτα εγειροµενος εισερχεται εις την συναξιν. προσοµιλων αυτοις· και ουτως εν τω κελλιω ερχοµενος. ως εθος αυτω εστι. οµοιως την νυκτα παρελκει. Ος και µετα το πιειν απαξ προς ορεξιν αυθις διεγειρεται βρωµατων και λεληθοτως τη των βρωµατων ηδυτητι ωσπερ υποκλεπτοµενος. λεγει τω υπουργουντι αυτω· “Ιδε. ευκινητον εχων το σωµα. Αλλα και εν τη αυτου κελλη. ευξη καλως”. ανεπαισθητως κορεννυται και παχειαν απεργαζεται την γαστερα και δυσµεταχειριστον και τη της ψυχης ορµη µη υπεικουσαν.

η επικτησις της ταπεινοφροσυνης οµου και πραοτητος. ωστε φαινεσθαι αυτον γνωστικον. (72) Ουτω τοινυν αει τον εαυτου βιον εκαστος των προειρηµενων διερχοµενος. µητε αλλον αυτον υποδεχεσθαι εν τη κελλη αυτου. Πλανα εαυτον οστις αν η. ουκ εστιν κατα Θεον η εργασια αυτου αλλα µονον προς ανθρωπων αρεσκειαν. ειπε µοι. ειτα εγερθεις ισταται εις προσευχην· η δε προσευχη αυτου εστωσαν. καθως ανωθεν προειρηκαµεν. Παντι γαρ τω µετα γνωσεως εργαζοµενω την πνευµατικην εργασιαν των εντολων του Θεου αναλογως διχα πασης αµφιβολιας η των ειρηµενων επιγινεται κτησις της εµπονου εργασιας αυτου. εαν µη και ο καρπος της ευχης και της αναγνωσεως επανθηση τη ψυχη αυτου δια των δακρυων της µετανοιας. ∆ωµεν δε και απεχεσθαι των ειρηµενων αυτον και µητε προς αλλου τινος κελλαν χωρειν. Ει δε εργαζοµενω κατα το δοκειν και πονουντι ουκ επανθησει τα ειρηµενα. αλλα κλεισαντα τας θυρας ενδον µενειν της κελλης µονωτατον· τι ουν ο οφελος αυτω. αι προσκυνησεις ωσαυτως. ψαλµοι δυο η τρεις η δεκα η εκατον. και εικοτως των κρειττονων εξαµαρτανει. ει δοκει. ο ταυτα νοµιζων η και νοµοθετων. ος εστιν η απαθεια. ινα εχη τουτο λεγειν εν καιρω συναξεως η και παρουσια φιλων. αλλα καθηται αναγινωσκων προς το αποστηθισαι τι. οφελος αυτω εκ της τοιαυτης και µονον εργασιας.τι φαγεται αυριον και τι πιεται (71) και ως δεσποινη δουλευων τη του φαρυγγος ηδονη. δακρυον η κατανυξιν κτησασθαι η την εκ του κοσµου συνουσαν αυτω κακιαν και πονηριαν και σκληροκαρδιαν αποβαλεσθαι και ταπεινωσιν κτησασθαι. δυνησεται ποτε αρα. ειθ’ ουτως εκπληρωσας παντα ανακλινεται και πλεον ουδεν· τι ουν. αλλα χαριν ωφελειας και του ακουσαι λογον Θεου εντυγχανει ταις θειαις Γραφαις. µητε κορω γαστρος και ποτω και αργολογιαις προσανεχειν. οσας αν και ειποις ποιειν. ως ο απο της αρχης της αποταγης αυτου δους εαυτον ολον εις το παντα τα κατα θεον λυπηρα υποµειναι και παθειν. εαν µη πνευµατικη υπαρχη και µετα γνωσεως η εργασια αυτου. Ουδαµως. Ως γαρ ουκ ενδεχεται τον µη εκπυρουµενον σιδηρον τω πυρι οµοιως τω εκπυρουµενω λαµπρυνεσθαι η εις . και η γνωσις µετα σοφιας του πνευµατος. Θωµεν δε οτι ουχ ενεκα τουτου.

ταυτην προ παντων των καλων και . µαλλον δε ποιητικη πασων των αρετων και δηµιουργος αυτη καθεστηκε. γινεται χειρων η οπερ ην εν τω κοσµω του υλικου πνευµατος αντιστραφεντος και ενοικησαντος εις αυτον µετα των επτα πνευµατων της πονηριας. οταν µη εχη ανθρωπον. ετι δε και µετα παντων των ευτελεστερων συναριθµων εαυτον. τας πραξεις αυτου δηλονοτι και τα κακα αναλογιζοµενος και µεµφοµενος εαυτον καθ’ εκαστην και βλεπων αµαρτωλον εαυτον. Ο µεν γαρ ταπεινος ων την καρδιαν και ταπεινοτερας εχων τας εννοιας και συντετριµµενον τον λογισµον προαιρουµενος τε σπουδαιοτερον ταις θειαις Γραφαις εξακολουθειν και πασαν υποµενων θλιψιν και παντα πειρασµον υποφερων. Τοιγαρουν και ο θελων κοψαι παθη η κτησασθαι αρετας. οσον ο τρεχων ελευθεριως τον εν δεσµοις και πεδαις σιδηραις κατεχοµενον· ο δε ητταται και τοις προτεροις εναποµενει κακοις η και χειροσι. µη θελησας οικοθεν εκλεξασθαι και ποιησαι το αγαθον εν τω υπεισελθειν και αναδεξασθαι τους αγωνας της αρετης.απαλοτητα δι’ ετερας τινος µηχανης ερχεσθαι και χαλκευεσθαι και εις εργαλειον κατασκευαζεσθαι ποτε ευχρηστον. τα προς σωτηριαν διδασκεται. Και ουτως ο µεν υπερβαινει τοσουτον και υπερνικα τον συνεισελθοντα αυτω αδελφον. δυνατον τω αναδεξαµενω εκ πρωτης τυπους αγαθους εξ υπακοης πατερων πνευµατικων και βιον εναρετον εχοντι εξισωθηναι και των αυτων εκεινω καταπολαυσαι δωρεων και χαρισµατων του Πνευµατος. προκοπτει συντοµως και υπο της θειας χαριτος. Και εικοτως. οιον ο λογος εδηλωσε. εργασιας εστι καρπος η κατανυξις και καρπων προξενος. καθως πασα Γραφη θεοπνευστος µαρτυρει. εξοριζων κατ’ ολιγον απο της αυτου ψυχης τας ενουσας αυτω απο του κοσµου κακιας και πονηριας. ως εφθην ειπων. Ο δε γεµων ακαθαρσιας οµου και οιησεως και µη βουλοµενος ενωπιον της κραταιας χειρος του Θεου ταπεινωθηναι και ανακαλυψαι τα της καρδιας αυτου πατρι πνευµατικω και κολληθηναι αυτω και παντα δρασαι και παθειν. ουτως ουδε τον αµελη και ραθυµον και τοιουτον ελκοντα βιον επιβλαβη. ∆ια τουτο ουν. οσα προς αρετην και Θεον µετα συνεσεως φερει και τελεοι τον κατα Θεον ανθρωπον. (73) αντεισαγων δε αντ’ εκεινων τας αρετας.

(75) Ταυτα δε παντα µετα δακρυων. ειτα συνεκπλυνει τα παθη και απορρυπτει. Ανευ γαρ υδατος αµηχανον εκπληθηναι το ρερυπωµενον ιµατιον. φηµι δη πονηριαν. και καν χαλκου καν σιδηρου καν αδαµαντος σκληροτεραν εχη καρδιαν. ωσπερ τραυµατων λεπιδας ταυτα εξανασπων. το της κατανυξεως θειον πυρ απεργαζεται· ανευ δε δακρυων.µετα πασων των αρετων οφειλει επιµελως εκζητειν. Εκπλυνει µεν γαρ εκ πρωτης του ρυπου τους µετοχους αυτου. και διχα δακρυων αµηχανεστερον αποπλυθηναι και καθαρθηναι κηλιδων και µολυσµων την ψυχην. φθονον. επειτα και των αποκειµενων και ητοιµασµενων παρα Θεου αγαθων τοις αγαπωσι αυτον. και ωσπερ απο δεξαµενης τινος καταρρεον εις τους εγγυς και µακραν. Μεσον γαρ τουτων πηγη βλυζουσα γινεται. υδωρ ζωης αει πηδων και αλλοµενον και καταρδευον πλουσιως αυτας. Ο γαρ ταυτην ολοψυχως επιζητων. ευρισκει αυτην· µαλλον δε αυτη παραγινοµενη ευρισκει τον εκζητουντα επιπονως αυτην. µαλλον δε ειπειν εις απαν ψευδεις και της απωλειας προξενους. και υπερεµπιπλουν τας µετα πιστεως δεχοµενας τον λογον ψυχας. ουδε εν τουτων η εν ηµιν αυτοις η εν τισιν ετεροις γεγονε ποτε η γενησεται. µαλλον δε δια των δακρυων. κενοδοξιαν και ταλλα παντα α τουτοις συνεπεται· ου µονον δε αλλα και ωσπερ τις φλοξα περιτρεχουσα κατ’ ολιγον εξαφανιζει εκκαιουσα καθ’ ωραν ως ακανθας αυτας και καταφλεγουσα· ητις και πρωτον µεν ποθον εµποιει της τελειας τουτων ελευθεριας τε και καθαρσεως. ως εφαµεν. ουδε το σωµα παντως κτησεται καθαρον. Πυρ γαρ εστι θειον διαλυον ορη και πετρας και λεια παντα ποιουν και µεταποιουν εις παραδεισους και αλλοιουν τας αυτο δεχοµενας ψυχας. οτι δακρυων διχα και κατανυξεως διηνεκους εκαθαρθη τις ανθρωπων ποτε η αγιος γεγονεν η Πνευµα Αγιον ελαβεν η τον Θεον εθεασατο η σκηνωσαντα ενδον αυτου εγνωκεν η ολως τουτον εσχε ποτε ενοικον εν τη . αλλ’ εκζητησωµεν την βασιλιδα ταυτων των αρετων ολοψυχως. Χωρις γαρ ταυτης ου θεασεται καθαραν ποτε την εαυτου ψυχην· ει δε µη ταυτην. Ουδε γαρ απο των θειων Γραφων αποδειξει τουτο τις. αµα τω παραγενεσθαι κηρου παντος µαλακωτεραν ταυτην εργαζεται. Μη προφασιζωµεθα προφασεις (74) ψυχοβλαβεις και µαταιας.

Παντως ουδεν. δι’ ου επι παραταξιν απαν διατιθεται και παρατασσεται το στρατοπεδον. µη προηγησαµενης µετανοιας και κατανυξεως και ως απο πηγης αει βρυοντων δακρυων διηνεκων. Ουτως ουδε ο τας αλλας αρετας (76) µετερχοµενος και κοπιων εν αυταις ονησεται τι χωρις ταυτης της αγιας και µακαριας δεσποινης και δηµιουργου πασων των αρετων. ουτε τα παθη κοπτει ουτε τας αρετας κατορθοι. εαυτους πασης αρετης γυµνους ειναι διαµαρτυρονται. µη κατελθη δε υετος ανωθεν επ’ αυτοις η µη ουσης αρδειας αυτω υδατος. ουτως λογισαι ειναι το πενθος προς τας λοιπας αρετας. του την υλην ειδοτος µεταχειρισασθαι και ταυτην ποιησαι σκευος αρµοδιον. κλαυθµω κοπτει αυτα και ο θελων κτησασθαι αρετας. ωσαυτως δε και τα του πληθους στρατευµατα και στρατοπεδα διχα βασιλεως η του αρχιστρατηγου αυτων ευχερως διασκορπιζονται και υπο των αντιπαλων εξαφανιζονται. ευδηλον οτι ο µη κλαιων καθ’ εκαστην. των κατακλυζοντων δηλονοτι και την της ψυχης εκπλυνοντων οικιαν. τα εργαλεια της τεχνης του τεχνιτου µη παροντος. Οι ουν λεγοντες µη ειναι δυνατον καθ’ εκαστην νυκτα και ηµεραν πενθειν και κλαιειν. Ωσπερ γαρ βασιλευς διχα του υπ’ αυτον στρατευµατος ασθενης και ευχειρωτος τοις πασι γινεται και ουδε βασιλευς φαινεται. αλλ’ ως εις των λοιπων ανθρωπων εστιν. ως οιεται. καν. Τι δε τον κηπουρον ονισησιν. ενισχυοµενον. τινας τε πεµπειν σκοπους και οποιους ισταν φυλακας και τι τοις απο . κλαυθµω κταται αυτας”. αλειφοµενον. Ει γαρ οι πατερες ηµων οι αγιοι ουτως αποφηναµενοι λεγουσι· “Ο θελων κοψαι παθη. διδασκοµενον. δοκη πασας µετερχεσθαι. ειπε µοι. βασιλεα δε τουτων και στρατηγαρχην το µακαριον πενθος και τον κλαυθµον. εαν ολον µεν τον κηπον εργασηται και λαχανου παν γενος σπειρη τε και φυτευση εν αυτω. προθυµοποιουµενον. Τι γαρ ωφελουσιν. οπλα τε αιρειν και οπη δει και πως και ποτε και ποταπα και επι ποιω και ποταπω τω αντιπαλω κατα καιρον και καιρους καλως οριζοµενον. και αυτην καταδροσιζοντων και αναψυχοντων την υπο του απροσιτου πυρος κατεχοµενην και καταφλεγοµενην ψυχην.καρδια αυτου. Στρατοπεδον µεν γαρ επι το αυτο συναγοµενον απασας νοει µοι ειναι τας των εισαγωγικων αρετας.

τα του ∆αυιδ (78) αναµνησοµαι ρηµατα· “Ει αναβησοµαι. Και ολως συ αγνοεις. λεγω. ηγγικε γαρ η βασιλεια των ουρανων”. και τηνικαυτα δυνηση και τουτο αδιαλειπτως επιτελειν. Ποια ταυτα. αυτα σοι λεγω. Και δια τουτο προ παντων και µετα παντων εργον εστω πασιν ηµιν. φησιν. αλλα µην και αυτην κτησασθαι καθαραν την καρδιαν απο παντοιων παθων τε και λογισµων πονηρων προς το θεασασθαι τινα τον Θεον. και ποτε και ποιους του στρατοπεδου εις τουτο εκπεµψαι και εν ποιοις τοποις. Αλλ’ ινα µη τον λογον µηκυνωµεν. αλλα τα τρια ταυτα αλληλοις συνδεδενται. η µετανοια και ο συνηµµενος ταυτη κλαυθµος· και τα τω κλαυθµω συνεποµενα δακρυα· ουτε γαρ διχα µετανοιας κλαυθµος. κρουετε και ανοιγησεται υµιν”. ενιοτε δε και εκ του µηδε εις συντυχιαν αυτους προσδεξασθαι -. Ποιησον τα παρα σου καθ’ ηµεραν αδοµενα τε οµου και αναγινωσκοµενα. Μη ουν λεγη τις αδυνατον ειναι το καθ’ εκαστην κλαιειν· ο γαρ τουτο λεγων. Ει µεν γαρ ο Θεος παντα ταυτα ως δυνατα παρ’ ηµιν γινεσθαι και ειπε και λεγει και καθ’ εκαστην βοα. και ουκ εστι διχα του ετερου φανηναι το ετερον. το ταπεινοφρονειν και παντοτε χαιρειν και αδιαλειπτως προσευχεσθαι. παντως των απιστων διαφερεις ουδεν. σαφως διαταττεται· ανευ δε τουτου ο λαος των αρετων απας ευχειρωτος. αδελφοι. και παλιν· “Αιτειτε και ληψεσθε. πως δε και ενεδρας κατ’ αυτων και λογους ειτουν εγκρυµµατα. Ακουε του λεγοντος· “Ου γαρ οι ακροαται του νοµου δικαιοι ουτοι παρα τω Θεω. Θελεις ουν µη κοινωνησαι ποτε διχα δακρυων. ει δωσω υπνον . αυτο δη το πενθος. ινα µη λεγω και αυτην την εντολην του Κυριου την λεγουσαν· “Μετανοειτε. αλλ’ οι ποιηται του νοµου δικαιωθησονται”. (77) ουτε διχα κλαυθµου δακρυα. Ουδαµως· και ουτω γενησεται σοι το µετα απιστων καταταγηναι και ου πιστων. επι κλινης στρωµνης µου. Ει γαρ το µετανοειν και κλαιειν και δακρυειν καθ’ εκαστην λεγεις αδυνατον. αδυνατον ειναι λεγει και το καθ’ εκαστην µετανοειν και ανατρεπει πασας τας θειας Γραφας. συ δε αντιλεγεις απ’εναντιας εκεινω. πως ερει ποτε δυνατον παρα ανθρωπων κατορθωθηναι φθαρτων. αδυνατα λεγων ειναι ηµιν και ου δυνατα. ζητειτε και ευρησετε.των αντιπαλων πεµποµενοις προσδιαλεγεσθαι χρη και ποιοις εστι γαρ και απο µονης οµιλιας τρεψαι παντας αυτους.

λουσω καθ’ εκαστην νυκτα την κλινην µου. αυτη τη βιβλω ο θελησας εγκυψαι µαθησεται. ωρυοµην απο στεναγµου της καρδιας µου και εγενοµεην ως στρουθιον µοναζον επι δωµατος. Ει ουν και συ ταυτα. χαιρε και αγαλλια χαρα ανεκλαλητω. διψων. Εκοπιασα εν τω στεναγµω µου. α καθ’ εκαστην ψαλλεις και αναγινωσκεις η αλλων αναγινωσκοντων ακουεις. ψαλλοντι και αναγινωσκοντι και ευχοµενω και επι κλινης ανακειµενω σοι. οτι ου µονον εν εσπερα και πρωΐ και µεσηµβρια. Φησι δε και ο της Κλιµακος αγιος Ιωαννης· “∆ιψα και αγρυπνια εξεθλιψαν καρδιαν· καρδιας δε θλιβεισης εξεπηδησαν υδατα”. οτι σποδον ωσει αρτον εφαγον και το ποµα µου µετα κλαυθµου εκιρνων. οτι εαν επιµεινης ταυτα ποιων. οτι αι ανοµιαι µου υπερηραν την κεφαλην µου. αλλα και εσθιοντι σοι και πινοντι και πολλακις προσοµιλουντι. ωσει φορτιον βαρυ εβαρυνθησαν επ’ εµε. απαραλειπτως εν ολη καρδια µετα ταπεινοφροσυνης και πιστεως διαξεις. ου µην δε αλλα και µαστιγας και αικιας παρα των ευτελεστερων σου αδελφων. Οποσα δε και αλλα περι τουτων ηµιν διαλεγεται.τοις οφθαλµοις µου και τοις βλεφαροις µου νυσταγµον και αναπαυσιν τοις κροταφοις µου. µεχρι θανατου υποτασσοµενος και υπακουων αδιακριτως και ανυποκριτως τω προεστωτι σου. ολην την ηµεραν σκυθρωπαζων επορευοµην. ως λιαν πρεποντως και καλως ο αγιος ειρηκε Συµεων µη κοινωνησαι ανευ δακρυων . Εκακωθην και εταπεινωθην εως σφοδρα. λουσω καθ’ εκαστην την κλινην µου την στρωµνην µου βρεξω”. ωµοιωθην πελεκανι ερηµικω. η θεια δωρεα και ανεκλαλητος αυτη ελθουσα καταδιωξει σε πασας τας ηµερας της ζωης σου και συνοδευσει σοι εν οδω και συγκαταλυσει σοι καταλυοντι και διακονουντι συνδιακονησει σοι. και παλιν· “Ουκ εστιν ειρηνη εν τοις οστεοις µου απο προσωπου των αµαρτιων µου. εως ου ευρω τοπον τω Κυριω. Και τοτε γνωσεις. Εταλαιπωρησα και κατεκαµφθην εως τελους. (79) υποφερων τε πασαν θλιψιν και υβριν και λοιδοριαν και διαβολην. αγρυπνων. σκηνωµα τω Θεω Ιακωβ”. εν παση ευχαριστια διατιθεµενος αµνησικακως προς αυτους και υπερ αυτων προσευχοµενος. Προσωζεσαν και εσαπησαν οι µωλωπες µου απο προσωπου της αφροσυνης µου. αµην ευαγγελιζοµαι σοι χαραν µεγαλην. παραµυθουµενη και παρακαλουσα τας εκ του κοπου οδυνας σου.

και ουδεις δυναται αγνην εχειν την καρδιαν. ου µονον ταυτα εν εαυτω γεγονοτα ου µη θεασηται. Ει ου βουλεται κακοπαθησαι τις εν τω ταλαιπωρηθηναι και κατακαµφθηναι εως τελους και ολην την ηµεραν σκυθρωπαζων πορευεσθαι. εν τω κακωθηναι τε και ταπεινωθηναι εως σφοδρα και ωρυεσθαι απο στεναγµου της καρδιας αυτου και ως στρουθιον µοναζον γενεσθαι επι δωµατι και πελεκανι ερηµικω οµοιωθηναι. ο Σωτηρ και Θεος ηµων. αλλα τεως ζητειν οφειλει ταυτα εξ ολης ισχυος τε και ψυχης. αναλογιζοµενος το πληθος των αµαρτηµατων αυτου και το βαρος των αυτου σφαλµατων. ουδε σκηνωµα αξιον τω Θεω Ιακωβ. ουδ’ αν ηµερα µια η ζωη αυτου. Ει δε µη χαµευνησαι και αγρυπνησαι βουληθη τις. αλλα δι’ εκεινου το Αγιον Πνευµα και ειπε και εγραψεν. ουδε αξιως και ως δει κοινωνων. Ουδε γαρ αλλως δυναται γενεσθαι αναµαρτητος. ουδε µετα δακρυων. Ει γαρ ουδεις αναµαρτητος. εν τω διαθεσει ψυχης ξενον γενεσθαι απο παντων των εν τη µονη και των εν τω κοσµω και απαρρησιαστον απο µεγαλων τε και µικρων. τον Βασιλεα και Θεον εν εαυτω υποδεξεται. ουδε την καρδιαν αγνος. δηλονοτι. Ει γαρ και µη εχει δακρυα. εν τω κοπιαν εν στεναγµω και τον αρτον ωσει σποδον εσθιειν και το κιρναν το ποµα αυτου µετα κλαυθµου. η λουειν καθ’ εκαστην νυκτα την κλινην αυτου η εν δακρυσι την στρωµνην αυτου βρεχειν. αλλ’ ουδε εν ευχη αυτου ευρησει αυτα. ος εστι Χριστον Κυριος.τινα. πως εις συναισθησιν ελθη της µελλουσης των αµαρτωλων καταδικης και κατακρισεως και κλαυσει εν οδυνη της καρδιας αυτου. . και διορθωσασθαι (80) ανεξεται τους προσοζεσαντας και σαπεντας υπο αµελειας και καταφρονησεως µωλωπας της εµπαθους ορεξεως και των προληψεων αυτου. Οντως ουδεποτε ουδαµως. πως ισχυσει ποτε. καν απαξ του ενιαυτου τουτο ποιησειε. των εις αναισθησιαν αυτον αγουσων – τουτο γαρ η οντως αφροσυνη εστι -. ουδε τοπον ετοιµασαι ισχυσει τω Κυριω. αδελφοι. και ως δυνατον τουτο και επ’ αληθειας πασιν αρµοδιον. Ει δε µη ταυτα προετοιµασει καλως. Ου γαρ εκεινος. ευδηλον οτι ανευ µετανοιας και δακρυων οφειλει ανθρωπος διελθειν µιαν και µονην ηµεραν εν παση τη ζωη αυτου· οσον το επ’ αυτον.

Τι ουν. ουτος ουκ αξιος. ειπε µοι συ. διχα δακρυων ποτε καθαρθηναι τις δυνηθη και αξιως. ουτε εξ εµαυτου γνωναι ισχυσα. οι δε λεγοντων εκεινων ακουετε.(81) “Τα γαρ αγια τοις αγιοις” καθ’ εκαστην οι µεν λεγουσι και τοις αλλοις κηρυττουσι. ουτω τα εξ αυτης χεοµενα παλιν δακρυα θυσια ευπροσδεκτος τω ∆εσποτη προσφερονται και της . αλλ’ ο µη καθ’ εκαστην τα κρυπτα της καρδιας αυτου εξαγγελλων. ωσπερ η βδελυρα του σωµατος ρυσις και η της καρδιας προς παν παθος οιονει ενηδονος µιξις τω διαβολω οια τις θυσια προσαγεται παρ’ ηµων. και εις τελειαν καθαρσιν και αγιοτητα συηντοµως µαλλον αναγεται. Ο µη αγιος και αναξιος. ο µη πενθων αει και σκυθρωπαζων πορευοµενος και τα προειρηµενα µη µετερχοµενος εν σπουδη. της αρχης της µετανοιας και επιστροφης αυτου των θειων τουτων εν µετοχη γινεσθαι µυστηριων. Ει δε ο µη αξιους τους καρπους της µετανοιας επιδειξαµενος. κριµα εαυτω εσθιει και πινει”και παλιν·“ Ο δε αναξιως εσθιων το σωµα και το αιµα του Κυριου. Ουτω γαρ ποιων και ουτως εχων. ει τολµηρον ειπειν. Ο δε ταυτα παντα ποιων και και εν στεναγµοις και δακρυσι τον εαυτου βιον διανυων. µη διακρινων το σωµα του Κυριου “. µεγα εκβοωντες αυτοις – ειθε δε και εαυτοις-. οδευων εν ταπεινωσει και συντετριµµενη καρδια. Συγγνωστος γαρ εστιν ο τοιουτος. ως εν τουτοις και τοις τοιουτοις εργοις µελλων εγκαρτερειν µεχρι τελους. φησιν. οσον το επ’ αυτω. εκαστος εαυτον και ουτως εκ του αρτου εσθιετω και εκ του ποτηριου πινεστω. και σφοδρα εστιν αξιος ουκ εν εορτη µονον. αναξιος ειναι υπο πασης θεοπνευστου Γραφης απελεγχεται. Ο γαρ αναξιως εσθιων και πινων το σωµα του Κυριου. φωτιζεται την ψυχην οσηµεραι. (82) ενοχος εσται του σωµατος και αιµατος του Κυριου. των µυστηριων µεταλαβειν. Ου. πως. Εγω γαρ ουδεν πλεον ουτε απο των θειων Γραφων µεµαθηκα. Αλλως δε πως αποπλυθηναι η καθαρθηναι το ρερυπωµενον ηµων σκευος και την µολυνθεισαν οικιαν ηµων ουκ ενι. βοηθουµενος εκ της µεταληψεως των αγιων. Καρπος γαρ της µετανοιας πρωτος ταυτα εισι και. ο µη µετανοιαν αξιαν υπερ τουτων και υπερ των εν αγνοια επιδεικνυµενος. Λεγοντος γαρ ακουοµεν καθ’ εκαστην του αποστολου· “∆οκιµαζετω γαρ. αλλα καθ’ εκαστην ηµεραν εξ αυτης.

καρδιαν συντετριµµενην και τεταπεινωµενην ο Θεος ουκ εξουδενωσει”.εµπαθους εκεινης ηδονης το αισχος αποκαθαιρουσι. και τουτο δηλων ο ∆αυιδ ελεγε· “Θυσια τω Θεω πνευµα συντετριµµενον. πνευµατικοι πατερες και αδελφοι. πηγη γινεται ποταµους δακρυων και κατανυξεως αναβλυζουσα. λεγων. ου αν τας αρετας κτησωµεθα πασας. τας δε λοιπας ηµερας τε και νυκτας ου προθυµειται τουτο ποιειν. εγω µεν ουδεν ερω φορτικον φειδοις της αγαπης υµων. εν σπουδη εκαστος την εαυτου ψυχην εν τουτοις και τοις τοιουτοις εγγυµνασατω εργοις. πατερες και αδελφοι µου. ιτι καν συµβη ποτε τινα µετα δακρυων ισως κοινωνησαι. εν δακρυσι µου την στρωµνην µου βρεξω”. ∆ια τουτο ουν παρακαλω και υµας. Ει δε µη ουτω καθαροι γεγονεναι σπουδασοµεν. δηλονοτι. ουδεν αυτω εκ του προς απαξ κλαυσαι το οφελος εσται. κατα µικρον µικρον δακρυα προχεειν ηµας ποιει πικρα. Εως ποτε. ως ειποµεν. ητις κατανυγεισα και µεταποιηθεισα κατα µικρον. ο ει µη παση σπουδη καταλαβειν αγωνισοµεθα. µεχρι θανατου µετα πονου και θλιψεως επιτελουµενη. Ου γαρ τουτο µονον αξιους ηµας ευθυς αποκαθαιρον ποιει. Τις. και ευρησετε και ανοιγησεται υµιν”. φησι. ηµεραν µιαν ου διερχεται ποτε ανευ δακρυων κατα τον ειρηκοτα ∆αυιδ· “Λουσω καθ’ εκαστην νυκτα την κλινην µου. ουκ αν αξιως η µετα δακρυων των κατα Θεον ισχυσωµεν ποτε των θειων µυστηριων . “Εως ου ληψεσθε. δι’ ων αποσµηχει και αποκαθαιρει τον της ψυχης ρυπον και µολυσµον· µετα ταυτα δε µετανοιαν ηµιν εµποιει καθαραν και εις γλυκεα τα πικρα δακρυα µεταβαλλει και χαραν αενναον απογεννα εν ταις καρδιαις ηµων και το αδυτον φεγγος ιδειν προξενει. αιτειτε και ζητειτε και κρουετε”. ουκ αν των παθων απαντων τελειως απαλλαγωµεν. αλλα το καθ’ εκαστην και αδιαλειπτως µεχρι θανατου πενθειν. Η βασιλεια των ουρανων. Και εικοτως· εν εξει γαρ τοιαυτη γενοµενη ηµων η ψυχη και ουτω καθ’ εκαστην ταπεινουµενη. αλλ’ εν αµελεια και ραθυµια και χαυνοτητι πορευεσθαι θελησοµεν. ως αυτος ηµιν ο ∆εσποτης ποιειν προσεταξε “Μετανοειτε. (83) πλην τουτο. ηγουν η προ της λειτουργιας η εν τη θεια λειτουργια η και εν αυτω τω καιρω της των θειων µεταληψεως κλαυσαι. Αυτη γαρ η µετανοια και η ουτως απαραλειπτως.

τοσουτον της εκεινου θεας εκπεσοµεν “κατα την αναλογιαν της εκαστου ηµων απεντευθεν αµβλυωπιας”. Οντως ουδεν ουδαµου ευρησοµεν. δια τινος αλλου εις απαντησιν του Κυριου εις αερα συναρπαγησεται τοις αγιοις. Το δε αδηλον και αβεβαιον. Που του ελαιου και ποθεν ευρισκοµενου και ποιου του πυρος. ειπε µοι. αδηλον εχουσι το περας της περι αυτους αποφασεως. ων γενοιτο παντας . ως οι αγιοι. ως λαµπαδας προαναφθεισας. ινα τοτε ετοιµασθεντες φαιδροι φαιδραις ταις λαµπασι τω νυµφιω προσυπαντησωµεν. εκβοησασα η σαλπιγξ εξυπνησει ηµας. µελλουσαι. τουτον αξιωθησεσθαι κατιδειν. ως ακουετε. ∆ια τινος δε και η λαµπας ηµων τοτε εξαναφθησεται. τον Θεον ουτε ενταυθα οντες (84) ουτε εκει µοι δοκει. εχωµεν τας ψυχας. αλλ’ ως ο Θεολογος λεγει Γρηγοριος. τρεχειν µελλοµεν. καθαιροµενους τε και καθαρθεντας. Αλλ’ ουδε την καρδιαν εξοµεν ποτε καθαραν. κατα την ευαγγελικην φωνην. η ποθεν η πως. που τοτε ευρησοµεν η τας παντελως (85) εσβεσµενας αναψαι η ταις σβεννυµεναις απο της ενδειας του ελαιου προσθειναι τι µικρον. ουδε το Αγιον Πνευµα ενοικησει γνωστως εν ηµιν. ∆ια τουτο σπουδασωµεν απεντευθεν ηδη ταυτας αναψαι δια µετανοιας οµου και δακρυων φαιδρως. ινα εν τη αναστασει λαµπροι λαµπρως τω νυµφιω προσυπαντησωµεν και συνεισελευσωµεθα αυτω εν τη βασιλεια των ουρανων και των αιωνιων κατααπολαυσωµεν αγαθων. εαν µη απο των ωδε. κτησεται· ο δε ταυτην µη εχων. ανελπιστον και απληροφορητον· ο γαρ µη χαριτι την καρδιαν βεβαιουµενος εξ ουδενος ετερου την ακαταισχυντον ελπιδα αδιστακτον ποτε. ουδε ιδειν αξιωθησοµεθα. Ει ουν καθεζοµενων και εν τοις µνηµασιν οικουντων ηµων.καθ’ εκαστην µεταλαµβανειν η το συνον αυτοις θεασασθαι θειον φως. ευθυς προς την απαντησιν. οιµαι. Αλλα γενοιτο παντας ηµας. Εξανασταντων γαρ ηµων ως εξ υπνου. καθ’ οσον του φωτος αυτου εκουσιως εαυτους υστερησαµεν εν τη παρουση ζωη. τυφλοι απελθοντες. του ταυτην αναψαι µελλοντος. εσβεσµενη απο των ωδε τυγχανουσα. αλλ’ ευρεθωσιν η µηδολως η ολιγον τι και µικρον φαινουσαι και οσον ουπω σβεσθηναι. Οι γαρ εκτος των δυο τουτων του βιου υπεξερχοµενοι.

οπερ ειπειν ουκ εχω τεως εγω. ουδεποτε το ταυτης τελειον καταλαβειν . Και οιον αγαθον ειργασατο αυτου η µετα την εκπτωσιν µετανοια. Και περι της του Αδαµ εξοριας. οτι ουκ εµιανα µελος σωµατος µου εν ουδεµια τινι πονηρα πραξει”. εαν µη και το πενθος κτησωµεθα. ο πασης ανοµιας εργατης! – και εχει δηθεν παραµυθιαν εκ τουτου οτι εκτος εστιν αµαρτιας σωµατος αυτου. τιµη και προσκυνησις εις τους αιωνας των αιωνων. (86) Περι µετανοιας. ινα αποληψηται εκαστος (87) τα δια του σωµατος προς α επραξεν. Εχει ουν πολλακις εκ τουτου τις ειπειν· “Ευχαριστω τω Θεω. Και περι της δευτερας του Κυριου παρουσιας και της των αµαρτωλων κατακρισεως. ∆ιοτι ου δυνατον εστιν εν ωρα µια γενεσθαι και ειναι αγιους ηµας. Και οτι ουκ αρκει ηµιν η των ενοντων µονον διαδοσις και η απογυµνωσις αυτη των πραγµατων εις καθαρσιν ψυχης.ηµας επιτυχειν εν αυτω Χριστω τω Θεω ηµων. και παλιν· “Παραστηναι δει ηµας εµπροσθεν του βηµατος του Χριστου. Λογος Ε΄. “Μετανοειτε. και µετανοιας απο ψυχης και οιαν ο λογος επιζητει παρ’ ηµων. ου χωρις ουδεις οψεται τον Κυριον”. Τουτο γαρ ειδως και ο τα παντα προειδως Κυριος Ιησους Χριστος. Θελετε δε µαθειν πως διχα µετανοιας. καλον η µετανοια και η εξ αυτης γινοµενη ωφελεια. ο Θεος ηµων. ελεγχος των εν κακια και υποκρισει ζωντων. δει γαρ απο µικρων αρξαµενους κατα προκοπην αναχθηναι εις αγιωσυνην και καθαροτητα· και οτι καν χιλια ετη εν τω βιω τουτω ποιησωµεν. ηγγικε γαρ η βασιλεια των ουρανων”. Αδελφοι και πατερες. Αλλ’ αντιφθεγγεται ο ∆εσποτης και λεγει την περι των δεκα παρθενων παραβολην και δεικνυσι πασιν ηµιν και αποφαινεται µηδεν ωφελεισθαι ηµας εκ της του σωµατος καθαροτητος µη προσουσων ηµιν και των λοιπων αρετων. ∆ιατι δε ειπε “∆ιωκετε”. εφη. ω πρεπει πασα δοξα. ουκ αν του παραδεισου εξεπεσε. ειτε αγαθον ειτε φαυλον”. Και οτι ει µετενοησε παραβας. Και προς το τελος. Ου µονον δε αλλα και αυτος παλιν ο Παυλος συναδοντα τω ∆εσποτη βοα λεγων· “Ειρηνην διωκετε µετα παντων και τον αγιασµον. Αµην. Αυτου του αποστολου βοωντος ακουσατε· “Πασα αµαρτια εκτος του σωµατος εστιν· ο δε πορνευων εις το ιδιον σωµα αµαρτανει”. αδυνατον σωθηναι ηµας.

και ου µη αποστρεψη το προσωπον αυτου αφ’ ηµων. Ωσπερ γαρ αυτος ο βασιλευς. ειτα µεταµεληθεις απαλλαγην του κακου τουτου ζητων. και δευτε προσκυνησωµεν και προσπεσωµεν τω αγαθω και φιλανθρωπω Θεω ηµων. (89) και ουτω παλιν ως το προτερον κεκαθαρµενος επι τον θρονον της βασιλειας αυτου καθεσθη. ειπε µοι. Τι δε εαν πρακτικως µεν σωµατικην αµαρτιαν ου πραττωµεν. φησι. αλλα παντοτε καθ’ εκαστην. εφ’ ω και κατεληφθην”. αλλ’ αντι τουτου σκορπιση µονον παντας αυτου τους . προσεχετε. Τι το οφελος.δυνησοµεθα. αλλα και αυτους ηµων τους πονηρους και ακαθαρτους λογισµους της καρδιας κατα το γεγραµµενον εξαφανισωµεν· “∆ιαρρηξατε. ∆ια τουτο. ως αρχην βαλοντες. εαν παντα µεν τα υπαρχοντα ηµων πτωχοις διανειµωµεν. ο θησαυρους εχων αµετρητου χρυσιου και αργυριου και επι θρονου υψηλου και µετεωρου καθηµενος. και ακουσατε λογους αδελφου υµων ελαχιστου και αµαρτωλου. ως µητε οραν αυτον δυνασθαι µητε ακουειν µητε οσφραινεσθαι. οτι αυτος εστι Κυριος ο Θεος και ηµεις λαος αυτου και προβατα νοµης αυτου. και µη στωµεν µεχρι τουτου. ου ποιησωµεθα δε την αποχην του κακου ουδε την αµαρτιαν µισησωµεν. παρακαλω. Μονον µετανοησωµεν ολοψυχως και αποβαλωµεθα µη µονον τας πραξεις ηµων τας κακας. οφειλοµεν εν αυτη αγωνιζεσθαι· και τουτο αυτος παλιν εδηλωσεν ουτως ειπων· “∆ιωκω δε ει και καταλαβω. Προφθασωµεν το προσωπον αυτου εν εξοµολογησει και κλαυσωµεν ενωπιον αυτου του ποιησαντος (88) ηµας. ο το διαδηµα και την πορφυραν της βασιλειας περικειµενος. µετα των χρηµατων ηµων και των ειρηµενων κακων την συνηθη δουλειαν. νοητως δε αισχροις και ακαθαρτοις συνδυαζωµεν λογισµοις και αφανως την αµαρτιαν πληρωµεν και υπο παθων ακαθεκτων ψυχης βασιλευωµεθα και κρατωµεθα. εαν βορβορον και ασβολην εκουσιως λαβοι ποθεν και συν αυταις ταις χερσι και ολον αυτου το προσωπον χρισας εφµραξη πασας αυτου τας αισθησεις. παρακαλω. αλλα και δακρυσι µετανοιας τον ρυπον αυτων σπουδαιως απονιψωµεθα. Αποβαλωµεθα. τας καρδιας υµων και µη τα ιµατια υµων”. αδελφοι µου. ουκ εισελθη ταχεως εις τον κοιτωνα αυτου και υδασι πολλοις απονιψηται τον βορβορον εκεινον και την ασβολην.

οντως ουτως εστιν. Ου γαρ αρκει µονον ηµιν η των υπαρχοντων διαδοσις εις καθαρσιν της ψυχης. ουτως ουδε ετερος τις εαυτον ωφελησει παντα µεν τα υπαρχοντα αυτου διανειµας τοις πενησι.θησαυρους τοις πενησι και πασαν αυτου κινητην και ακινητον περιουσιαν αποδωη αυτοις. εαν µη και κλαυσωµεν και θρηνησωµεν (90) απο ψυχης. Ναι. ωδε κακεισε ως µορµολυκιον µεσον της συγκλητου αναστρεφοµενος. αλλα µεµολυσµενος του βιου εξελθω. αποχην δε µη ποιησαµενος του κακου. πασαν δε φτωχειαν και ακτηµοσυνην αναλαβοµενος. ινα τον βορβορον των αµαρτηµατων αυτου απονιψηται. δικαιως και παρα του Θεου και παρα των αγγελων αυτου καταγελασθησοµαι και συν τοις δαιµοσιν εις το πυρ το αιωνιον εκβληθησοµαι. ινα αµαρτησαντες δωµεν αυτο αντιλυτρον των αµαρτιων ηµων τω Θεω. ουδεν εκ τουτου ωφελησει εαυτον µη απονιψαµενος την ασβολην και τον βορβορον υδατι. δωσει ανθρωπος τω Θεω. Φησι γαρ και ο Κυριος· “Μη νοµισητε οτι ηλθον καταλυσαι τον νοµον η τους προφητας· ουκ ηλθον καταλυσαι αλλα πληρωσαι”.”Τι γαρ. ει και πασαν µεν την περιουσιαν αυτου διενειµε τοις πτωχοις. ο αµαρτησας οµοιως εµοι τω κατακεκριµενω και βορβορω των ηδονων τας αισθησεις εµφραξας αυτου της ψυχης. αλλ’ ουν ως αναγκαιων τη ζωη αυτου δεεται των δακρυων της µετανοιας. πασαν δε δοξαν αξιωµατων περιφανειαν τε οικων και ιππων. και µαλλον εαν ετι καθαπερ εγω την ασβολην και τον βορβορον των πολλων αυτου κακων ουκ επι του προσωπου µονον και των χειρων. Πας γαρ ανθρωπος. αδελφοι! Ουδεν γαρ εισηνεγκαµεν εις τον κοσµον. αυτους τε παντας τους ιδιους και φιλους και συγγενεις κατελιπε και πτωχος και ακτηµων εις το των µοναχων σχηµα ελθων εγενετο. αλλα και ολως εν ολω τω σωµατι περιφερηται. αυτη ταπεινωσις δικαια και αληθης. αδελφοι. Οιµαι γαρ οτι εαν µη παση σπουδη αυτος εαυτον δια δακρυων του µολυσµου των αµαρτηµατων µου εκκαθαρω. Τουτο δε εστι πληρωµα νοµου το . φησιν ο αποστολος. ινα ανταποδοθη αυτω. αλλα και γελως εσται τοις ορωσιν αυτον. ποιµνιων και βουκολιων και ανδραποδων.” Αυτη κρισις ορθη. µηδε δια µετανοιας και δακρυων αποκαθαρας αυτου την ψυχην.

Τους δ’ αλλους τις αριθµησειεν. απερ και περιοντες εκεινοι εκεκτηντο και εχρωντο αυτοις ευσεβως. και δια των τοιουτων πραξεων και τας λοιπας πασας αρετας κτησασθαι. µη τουτο µονον δυνασθαι. βασιλεις. µηδε εαυτον εκδικειν. αδελφοι.ων αι πολεις και αι οικιαι και των εκκλησιων οι ναοι.µη δικαιολογεισθαι τινα εν τινι. αρχοντας και δυναστας – µη ειπω πενητας και τους τη αυταρκεια συζησαντας . εν τη νεα δε χαριτι και επιφανεια του Θεου και Σωτηρος ηµων Πετρος. οιοι και προ της Χριστου παρουσιας εγενοντο Αβρααµ. υπερ σταγονας οντας των υετων και υπερ τους αστερας του ουρανου. ου καταχρωµενοι δε. ο µεγας στυλος και διδασκαλος της εκκλησιας. τοις πασιν ου µονον τοις µοναχοις αλλα και τοις λαϊκοις το αει και διηνεκως µετανοειν και κλαιειν και δεεσθαι του Θεου. (91) περι του ∆αυιδ λογοις τον πεντηκοστον ψαλµον εξηγουµενος. ουχ ως οικειοις. ους εκεινοι φιλοτιµως ανηγειραν. χρωµενοι µεν τω κοσµω κατα την του Παυλου φωνην. µετα της πενθερας και των αλλων κηρυσσων τον επιφανεντα Θεον. αλλ’ ειναι εν µοναις ταις εντολαις του Θεου και εις το τηρειν τα εκεινου προσταγµατα. Ισαακ. αλλα προκεισθαι τοις πασι τα παντα ωσει νεκρον.ινα τους αλλους παρησω πολλους οντας . ∆ια γαρ τουτο και εν τω βιω τω παροντι περιδοξοι γεγονασι και λαµπροι και νυν και εις τους ατελευτητους αιωνας εν τη βασιλεια του Θεου περιδοξοτεροι . Και οτι τουτο αληθες εστι συµµαρτυρει µοι και ο χρυσορρηµων Ιωαννης. Ιακωβ και ο εν Σοδοµοις Λωτ και . ∆υνατον ουν εστιν. ως λεοντα η γιγαντιαιον αλλον Σαµψων η ει τινα ετερον η προγεγονοτα η οντα και αυτου ανδρειοτερον.Μωσης και ∆αυιδ. λεγων δυνατον ειναι γυναικα εχοντα και παιδας και παιδισκας και πληθος οικετων και περιουσιαν πολλην και βιωτικοις εµπρεποντα πραγµασι. αλλ’ ως δουλοι του δεσποτου τα παρα του δεσποτου δοθεντα αυτοις και ως εκεινω εδοκει διεποντες. αλλα και εις το τελειον φθασαι της αρετης τον βουλοµενον και Πνευµα λαβειν Αγιον και φιλον γενεσθαι Θεου και επαπολαυειν της θεας αυτου. ο αλιευς και αγραµµατος. ινα ειτι δ’ αν ποιωσιν εις αυτον µη κινηται ολως µηδε ταρασσοµενος αντιλεγη αυτοις. το κλαιειν καθ’ εκαστην και ευχεσθαι και µετανοειν. ων τα γηροκοµεια και τα ξενοδοχεια σωζονται και εισι µεχρι του νυν.

ουδεις απεκαλυψε. µαλλον δε ουκ εγω λεγω τουτο ο αθλιος . ει εµεινεν ευχαριστων τω ποιησαντι και δεδωκοτι αυτω τα παντα Θεω. Ουµενουν ουδαµως.” οιονει πως τουτον παρακαλων και λεγων· “ναι. εβλαπτετο αρα εκ τουτων προς αρετην.και λαµπροτεροι ανθρωποι γενησονται. συνεσκιασµενως δε τουτο ειρηται. που ει. ουκ ωργισθη ο Θεος. Τι ουν ο Θεος. αλλα τι.εµον γαρ το παθος εστιν! -. Αδαµ. ναι. που ει. ουδεµιαν ειχοµεν χρειαν αποταγης η κουρας η της του κοσµου φυγης. ει µη απο του ξυλου.” Τι τουτο λεγων. οιµαι. αλλα και µειζονως. Εµε οιει κρυπτεσθαι. ου ενετειλαµην σοι τουτου µονου µη φαγειν. εξωρισθη.”. εικοτως εξεβληθη. που ει. (92) Και ει µη οκνηροι ηµεν και ραθυµοι και καταφρονηται των εντολων του Θεου. αλλ’ ειποντος· “Της φωνης σου ηκουσα. ταπεινε. εβιωσε και απεθανε. ουκ απεστραφη ευθυς. Κυριε. Ορας. Παντως εις συναισθησιν αυτον αγαγειν βουλοµενος και τουτον προς µετανοιαν εκκαλουµενος. Κατανοησον σεαυτον. καταµαθε σου την γυµνωσιν! Ιδε οιου ενδυµατος.µετα το παραβηναι λεγω -· “’Αδαµ. Ειποντος γαρ αυτου· “Αδαµ. “ και µη οµολογησαντος την αµαρτιαν ευθυς. ουκ αν την βασιλειαν ταυτην απωλεσεν. (93) “Της φωνης σου ηκουσα περιπατουντος εν τω παραδεισω και εγνων οτι γυµνος ειµι και εκρυβην”. φρονησον. εξελθε οθεν ει κεκρυµµενος. οιας δοξης εστερησαι. Και ινα τουτο πιστωσωµαι. Ακουε της θειας λεγουσης Γραφης· “Και ειπεν ο Θεος τω Αδαµ . ουκ αν της του Θεου δοξης εαυτον απεστερησεν· επει δε τουτο πεποιηκεν. Και λεγω σοι πραγµα οπερ σαφως. “Αδαµ. Ποιον. αλλα σπουδαιοι και διεγηγερµενοι και νηφοντας. αγαπητε. εµελλεν ευδοκιµειν. Ειπε· Ηµαρτον! “ Αλλ’ ου λεγει τουτο. ο του παντος Ποιητης. αλλα µην και αυτων των υπο τον οροφον οντων του ουρανου· ηλιος γαρ και σεληνη και αστρα δια τον ανθρωπον παντως παρηχθησαν. Ει µη γαρ παρεβη την εντολην του ∆εσποτου. µακροθυµιαν Θεου. φησι. που ει. “Και τις ανηγγειλε σοι οτι γυµνος ει. αλλα και δευτερας αξιοι αυτον αποκρισεως και φησι· “Τις . ακουσον! Ο Θεος τον ανθρωπον βασιλεα εποιησεν εξ αρχης παντων των επι γης. και εγνων οτι γυµνος ειµι και εκρυβην”. Βασιλευες ων τουτων απαντων των ορωµενων. Τι ουν. απ’ αυτου εφαγες.

οιονει οτι· “Εαν ειπω οτι γυµνος ειµι. εµεινε αν εν τω παραδεισω και τον κυκλον ολον εκεινον των µυριων κακων. νευρον σιδηρουν ο της καρδιας τραχηλος – οιος δη και ο εµος. Ου λεγεις το ῾ Ηµαρτον’. ει µη απο του ξυλου. Ειπεν ο Θεος τω Αδαµ· “Ην ωραν φαγεσθε απο του ξυλου. θανατω αποθανεισθε”.”. κερδαναι αν ειχε απο µιας της τοτε φωνης. Ηλπιζε γαρ απατηθεις ο Αδαµ οτι ουκ ηδει ο Θεος την αµαρτιαν αυτου και ελεγεν ουτω καθ’ εαυτον. Μη νοµιζεις µε το σωµα σου µονο οραν. τεως ου µη εκβαλη µε. ουδεν. Ου γινωσκω εγω τι πεπραχας.. απ’αυτου εφαγες. ου ενετειλαµην σοι µη φαγειν.” Νοει µοι βαθος λογων σοφιας Θεου. Ειπε. παρεβην την εντολην σου. επταισα ακουσας της συµβουλης της γυναικος. Προγινωσκων γαρ ο Θεος οτι αµαρτησαι εχει ο Αδαµ και βουλοµενος µετανοουντα συγχωρησαι αυτον. αγνοων ο Θεος ειπειν εχει· ῾ Και διατι ει γυµνος. δι’ ο και της αθανατου στολης εγυµνωθη· ουδεν δε πλεον προειπεν ο Θεος και ουδεν πλεον εγενετο. απ’ αυτου εφαγες. του αθλιου. “Τι λεγεις. ου ενετειλαµην υµιν τουτου µονου µη φαγειν. ∆εσποτα. φησιν. Ει δε µη. και λαθειν εχω αυτον και παλιν απολαβειν την πρωτην µου στολην. δηλονοτι τω ψυχικω.”. οιονει λεγων· “Και (94) ολως εµε κρυπτειν οιεσαι.’. φησιν. πλεον προαπεφηνατο κατ’ αυτου· επει δε ηρνησατο την αµαρτιαν αυτου και ουδε . Και ακουσον των εξης και γνωθι οτι αληθης εστιν ο λογος και ουκ εστι ψευδος το οιονουν εν αυτω. ου ενετειλαµην σοι τουτου µονου µη φαγειν. την δε καρδιαν και τας ενθυµησεις σου µη οραν. Ταυτα ενθυµουµενου αυτου . Τουτο ουν εστιν ο υπεσχοµην ειπειν. ταπεινε· ῾Ναι. εστιν . Ειτα απαρνησασθαι εχω εγω και ειπειν· ῾Ουκ οιδα’. ο και αυτη τη ωρα εγενετο.ανηγγειλε σοι οτι γυµνος ει. ον υπεστη εξορισθεις και εις τον αδην τοσουτους αιωνας ποιησας κειµενος. εσφαλην µεγαλως ποιησας τον εκεινης λογον και παρακουσας τον σον. ει µη απο του ξυλου.ως και νυν ποιουσι πολλοι και αυτος εγω πρωτος. ελεησον µε!’ ” Αλλ’ ου λεγει τουτο. ου ταπεινουται. τεως ου µη εξοριση µε! “. αληθεια. Ει γαρ ειπε τουτο. την δε αµαρτιαν σου κρυβεις. τα εαυτων κακα κρυπτοντες -. ως ειρηται. ο Θεος µη θελων πολυπλασιασαι αυτω το κριµα λεγει· “Και ποθεν εγνως οτι γυµνος ει. ου καµπτεται. οτι ῾Γυµνος ειµι’.

“Ο οφις εξηπατησε µε”. ειπε µοι. µετανοησαι σε και ειναι παλιν εν τη προτερα σου διαγωγη. (εφη γαρ· “Η γυνη. και τελευταιον οτι· “Γη ει και εις γην απελευση”. – “Ην δεδωκας µοι! “ ω ψυχης απροσεκτου. η ταπεινη και αθλια. λεγω.οια και νυν εγω πασχω. Τοιγαρουν και αφεις αυτον ερχεται προς την Ευαν.ελεγχοµενος υπο του Θεου µετενοησεν. φησι. παρωτρυνε ποιησαι και ειπειν τα και τα. ουκ αν . αυτη µε ηπατησεν”. Ελεησον µε! “. ει µη παντως ινα ειπη οτι· “Εν αφροσυνη µου. ∆εσποτα. εξοριζονται του παραδεισου και του Θεου. και ακανθας και τριβολους ανατελει σοι η γη”. σου του ∆εσποτου µου παρακουσασα. Αλλα σκοπει µοι το βαθος των µυστηριων του φιλανθρωπου Θεου και µαθε και διδαχθητι εντευθεν οτι ει µετενοησαν.“Ελεγον. αλλ’ “Ο δεινα µε.” ινα καν αυτη ειπη το “Ηµαρτον”. θελων δειξαι οτι δικαιως και αυτη συνεκβληθησεται. Αλλ’ ουκ ειπε τουτο. Ηδη ουν εγνως οτι µετα την παραβασιν δια το µη µετανοησαι και ειπειν “Ηµαρτον”. συνετυχες και τουτον αντι του ποιησαντος σε Θεου προετιµησας. εξ ης εληφθη. ο Θεος λαλειν προς αυτην ταυτα τα ρηµατα. αυτη µε ηπατησεν”. ην δεδωκας µοι. και ου θελω ταπεινωθηναι ποτε και ειπειν απο ψυχης (95) οτι εγω ειµι αιτιος της εµης απωλειας. Ποιαν γαρ και αλλην χρειαν ειχειν. ω αθλιας ψυχης προϊεµενης ρηµατα αµαρτιας µεστα! ω ψυχης αναιδους και µιαρας αναιδεστεροι λογοι και µιαροι !) – τοινυν και ουτω του Αδαµ ειποντος. Ω της αναισθησιας! Και ολως οφει. απελθε του λοιπου απ’ εµου και αρκεσει σοι εις παιδευσιν η αποστασια σου. ο ταπεινος και ταλαιπωρος. επταισας· η γυνη. δια τουτο κατεκριθη. φησιν. οτι γη ει και εις γην απελευση”. Ως δε ουδε αυτη ευρεν ειπειν “Ηµαρτον”. ην δεδωκας µοι. και φησι· “Τι τουτο εποιησας. κατα του ∆εσποτου λεγοντι σοι. και εξοριζεται και εν κοπω και ιδρωτι διαγειν κελευεται και εις την γην. τοτε λεγει αυτω ο Θεος· “εν κοπω και ιδρωτι φαγη τον αρτονσου. τουτο επραξα. κακεινου την συµβουλην υπερ (96) την εντολην του ∆εσποτου προτιµοτεραν και αληθεστεραν πεποιηκας. ο δεινα µοι συνεβουλευσεν εργασασθαι το και το”. Επειδη δε σκληρος ουτως ει. οιονει τω Θεω λεγουσης· “Συ. Τι δε. Τουτο δε δηλον εκ των εξης. µετανοησαι µη θελουσα. εκβαλλονται της τρυφης.

επαν δε εις απονοιαν τραπεντες κατα του οικειου δεσποτου τραχηλιασωσι και κατεπαρθωσι των συνδουλων αυτων. εκλαιον. τον αυτον τροπον πεπονθασι και οι πρωτοπλαστοι εν τω παραδεισω οντες και απολαυοντες εκεινων των αγαθων. εθρηνουν. πιστευσατε. εν τω κοπιαν και κατατρυχεσθαι επι πλειον και πλειον επαισθανονται της ανεσεως ης απελαυον και των αγαθων ων εξεπεσον της ζηµιας. εκπιπτουσι της παρρησιας της προς αυτον και της αγαπης και της ευνοιας. πειναν δε ηρξαντο και διψαν. Ακουσον! Επει εξεβληθησαν και ηδη εξαυτης ενεπεσον εις τους ιδρωτας και εις τους σωµατικους κοπους. τας των αγγελων ανοδους και καθοδους. του ∆εσποτου αυτων την ευσπλαγχνιαν επικαλουµενοι. εξω ουν του παραδεισου περιπατουντες και καθεζοµενοι. τη ζωη αυτων. ετιλλον συροντες εαυτων τας τριχας. πλειονα δηλονοτι λαβοντες της δυστυχιας ταυτης και της εκπτωσεως αισθησιν. οια και ηµεις αυτοι πασχοµεν σηµερον. τα καλλη των ανθεων εκεινων τα αρρητα. ου µονον δε αλλα και αυτης εαυτων της κακοφροσυνης και της αφατου του Θεου ευσπλαχνιας. ειτα εκπεσοντες αυτων και εξορισθεντες. το προσωπον ετυπτον. ριγαν τε οµου και τρεµειν και πασχειν τοιαυτα. ουκ αν εις την γην. την εαυτων σκληροκαρδιαν αποκλαιοµενοι. τον αµεριµνον βιον και αµοχθον. εως µεν την αιδω και την τιµην και την δουλειαν ανοθευτον φυλαττουσι προς τον εαυτων δεσποτην (97) και αγαπωσιν αυτον τε και τους οµοδουλους αυτων. τας προς αυτους. απολαυουσι και της παρρησιας της προς αυτον και της ευνοιας και της αγαπης αυτου εν ανεσει πολλη και τρυφη και σπαταλη. αποστραφηναι και κατεδικασθησαν. αλλ’ εν παση.εξεβληθησαν. την τρυφην εκεινην την αφραστον. µετεµελοντο. Πως. Καθαπερ γαρ οι παρα τινος των αρχοντων του παροντος αιωνος εκλεχθεντες εις υπηρεσιαν αυτου δουλοι. εξ ης εληφθησαν. την κατα προσωπον. παντοτε εκλαιον. τουτο δε ου µιαν ηµεραν ουδε δυο η δεκα. Επει ησθοντο της εκπτωσεως. παντοτε εθρηνουν. ουκ αν κατεκριθησαν. . υπ’ εκεινου εις µακραν χωραν εξορισθεντες και µυριοις τη προσταξει αυτου καθυποβαλλοµενοι πειρασµοις. Πως γαρ και µη κλαιειν αει και διηνεκως τον ∆εσποτην εκεινον τον ηµερον ενθυµουµενοι.

ο µονος εκ µονου Μονογενης Υιος και Λογος. Και σκοπει µοι της φιλανθρωπιας το µεγεθος! Κατελθων εις τον αδην και αναστησας αυτους. Επει δε εξεβληθησαν δια το αµετανοητον αυτων.απερ. ου µη επαθον. ουχι εις τον . προωρισε παντως προ του ποιησαι τα παντα και τον καιρον και τον χρονον και οπως και ποτε απο της εξοριας τουτον ανακαλεσεται απορρητοις κριµασι και ανεξιχνιαστοις παση πνοη. ει µετενοησαν εν τω παραδεισω. κακειθεν αυτους ανεστησεν. τι ποιει. ου µονον δε αλλα και ποιησαι αυτους απαντα εκεινα τα δεινα επιλαθεσθαι. ου µονον οµοιως εκεινοις ανθρωπος γεγονεν. τουτο αν. εθλιβησαν .Αλλα τι ο πολυς εν ελεει και βραδυς εν κολασει. αυτον εκεινον απελαµβανον τον παραδεισον και πλεον ουδεν. αδελφοι. Ο ουν τοσαυτα. του προαναρχου Πατρος αυτου κατελθων . αυτος εκεινος. ινα αυτους απο της µακρας εκεινης εξοριας ανακαλεσηται. ου κοσµος ολος αυτα τα βιβλια χωρησειεν. ει εν τω παραδεισω µετανοησαν -. αλλα και αποθανειν. ου χρονος ου χαρτης ου µελαν αρκεσειεν. υπερ των πονων τουτων και ιδρωτων και κοπων και της καλης µετανοιας αυτων θελων ο ∆εσποτης Θεος τιµησαι και δοξασαι αυτους. ως οιµαι. ουκ αν αυτους συνεπαθησε. Επειδη γαρ ειδε ταπεινωθεντας αυτους. ακουσον των εξης! Ει µετενεοησαν ενδον οντες του παραδεισου.ως ιστε παντες -. ινα των αγαθων αυτου των εν τω παραδεισω απολαυη και δοξαζη τον ευεργετην αυτου. Και πως ουχι ο φυσει φιλανθρωπος και δια τουτο ποιησας αυτον. Και ους εκ του παραδεισου δια την αναιδειαν και αµεταµελητον καρδιαν και γνωµην εξεβαλε. παθων δι’αυτους. βιαστον ελοµενος και επονειδιστον θανατον. την µεν εξενεχθεισαν ψηφον ου λυει τεως – προς σωφρονισµον ηµων τουτο ποιησας και ινα µηδεις κατα του παντων Ποιητου κατεπαιρηται -. προειδως δε ως Θεος και την εκπτωσιν τουτου την µετανοιαν. και κατελθων εις τον αδην. κατεδεξατο. ως ειπον. µετα δε ταυτα µετανοησαντες εκλαυσαν. εγενετο. ουτω δη και εποιησε. Ει γαρ και αποκαλυφθωσι τισι και γραψαι ταυτα θελησουσιν. Ναι οντως. Ινα δε µαθης και τα λοιπα και επι πλειον τω λογω πιστευσης. πρεποντως µετανοησαντας και αξιως ταπεινωθεντας και κλαυσαντας και θρηνησαντας. Ως ουν σπλαχνισθεις (98) προωρισε και προειπεν. οσα καθ’ εκαστην ακουεις. ως αυτοι.

Κατελθων γαρ ανωθεν ο ∆εσποτης ηµων τω ιδιω θανατω τον καθ’ ηµων ελυσε θανατον. ουτως ως εκεινον και ετιµησε και εδοξασε. πατερας τε και µητερας και συγγενεις και συγκληρονοµους µου αναδειξω αυτους. Ουδεν δε παλιν εκ της εξοριας εβλαβησαν. αδελφε. τον θρηνον. ειπε µοι. αδελφοι! Οτι ου µονον εκεινον. αλλα τω εξ αρχης αυτεξουσιω τιµων ηµας. αλλα φυλαξαι ειχον του µη φαγειν του φυτου· φαγοντες δε και η µετανοησαντες. ειτε κοσµικοι ειεν ειτε µοναζοντες· “Αµην. την δε Ευαν ο Αδαµ πιστοτεραν εκεινου ηγησατο. εξεβληθησαν. τι λεγεις ποιησαι αυτον. αλλ’ εις εκεινον αυτον ανηγαγε τον ουρανον του ουρανου· και καθισας ο ∆εσποτης εκ δεξιων του Θεου και προαναρχου Πατρος αυτου. αλλα και τα µεγιστα ωφεληθησαν και εις σωτηριαν ηµων παντων τουτο εγενετο. τους µιµουµενους εκεινου την εξοµολογησιν. ουκ αν τον οφιν η Ευα πιστοτερον. ειπεν ο αληθης Θεος. (99) οθεν εξεπεσον. τα δακρυα και ταλλα απερ προειποµεν. πατερα δε αυτου χρηµατισαντα κατα χαριν. Ω µετανοιας ισχυς και δακρυων! Ω φιλανθρωπιας αφατου και ανεξιχνιαστου ελεους πελαγος. ηµας δηλονοτι τους υιους αυτου. την µετανοιαν. και εδοξασα και δοξασω και εν τω ουρανω ανω και επι της γης κατω. τους πρωτοπλαστους ωφελησεν η εν τω παραδεισω απονος διαγωγη και αµεριµνος. ισχυν µαλλον διδωσι κατ’ αυτου. Τι ουν. Ειδες εις οιον υψος αυτον δια την µετανοιαν αυτου και ταπεινωσιν και τους θρηνους αυτου και τα δαρκυα ο ∆εσποτης ανηγαγεν. αποκατεστησε παλιν αυτους. αλλα και απαν το σπερµα αυτου. και τους ουτω ποιουντας εως του νυν και απο του νυν ποιησοντας. αλλ’ ως αδελφους µου και φιλους. τον δουλον µεν αυτου κατα φυσιν. ουκ εγκαταλειψω αυτους ποτε.παραδεισον. ινα οι βουλοµενοι νικωσιν αυτον ευχερως υπερ παντας . και της ζωης αυτων και ευφροσυνης και δοξης ουκ εσται τελος ποτε”. τιθησιν εν τωδε τω κοσµω ελευθερους παντη και µη ενεργουµενους τυραννικως υπο του εχθρου. το εκ της του προπατορος παραβασεως κατακριµα παντελως ανελων και δια του αγιου βαπτισµατος αναγεννων και αναπλαττων και απαλλαττων ταυτης τελειως ηµας. ραθυµησαντας και τη προς Θεον απιστια καταφρονησαντας και την εντολην παραβαντας αυτου. (100) Ει γαρ επιστευσαν αυτω.

διδασκων ηµας µη εν τινι προπηδαν και προλαµβανειν τους πολιους εν συνεσει και αρετη. οπερ αιρετικων και ου πιστων εστι το λεγοµενον. ∆ια τι γαρ κατηλθεν η τινος ενεκα θανατου εγευσατο. αλλ’ εις τον ουρανον και εις την εκεισε τρυφην και απολαυσιν. οι νεοι µαλιστα και ουκ ανδρες την φρονησιν. το µη υφ’ ετερου τινος τω οιωνδηποτε τροπω δεσποζεσθαι. Ανεδεξατο τα υπερ υµων και φυλαξας πασας τας εντολας του ιδιου Θεου και Πατρος.τους προ της Χριστου παρουσιας αγιους. (101) Τουτο γαρ η οντως αυτεξουσιοτης. χωρις αµαρτιας. µετα δε την εκ νεκρων εξαναστασιν ολης ολως επαπολαυειν καταξιωνται της αιωνιου χαρας. µορφην αναλαβοµενος δουλου. νυν µεν µετριως. Καταρα εγενετο . Οι ουν βουλοµενοι προφασεις µη προφασιζωνται. του πρωην τυραννου δεσποτας αποκαταστησας ηµας – και µαρτυρουσιν οι αγιοι οι και µετα θανατον ως ασθενη αυτον και τους αυτου υπουργους απελαυνοντες. απο του τη συµβουλια ενεργηθεντος του πονηρου και δουλωθεντος αυτω και το αυτεξουσιον απολεσαντος. Ηµεις µεν γαρ απο του αµαρτησαντος ηµεν αµαρτωλοι. Οι γαρ τουτο εννοουντες και λεγοντες την του ∆εσποτου ηµων και Θεου παρουσιαν ανωφελως γεγενησθαι και διακενως νοµιζουσιν. απο του κεκατηραµενου και νεκρου καταρατοι και νεκροι. απο του παραβαντος παραβαται. και ελυσε την αµαρτιαν. και τους δουλους ηµας εις το δεσποτικον αξιωµα επανηγαγε. ∆ουλος εγενετο. συλληψιν τε και γεννησιν αγιασας και ανατραφεις κατα µικρον πασαν ηλικιαν ευλογησε· τελειος δε ανηρ γεγονως τοτε ηρξατο του κηρυγµατος. ως τεκνα αυτου ενεργουµενοι και καταδυναστευοµενοι τυραννικως εδεσποζοµεθα. την παραβασιν ελυσε και τους παραβατας του κατακριµατος ηλευθερωσε. Ο δε Θεος κατελθων εσαρκωθη και εγεννηθη καθως και ηµεις ανθρωπος. απο του δουλου της αµαρτιας δουλοι και αυτοι γενοµενοι αµαρτιας. µηδε λεγετωσαν εκ της του Αδαµ ηµας παραβασεως ολως ενεργεισθαι και προς την αµαρτιαν καθελκεσθαι. ει µη οτι παντως δια το λυσαι το εκ της αµαρτιας κατακριµα και ελευθερωσαι το γενος ηµων απο της δουλειας και ενεργειας του αντικειµενου εχθρου. αποθνησκοντες δε µη καθαπερ εκεινοι και ουτοι εις τον αδην καταβιβαζωνται.

πως ηµεις εκφευξοµεθα τηλικαυτης αµελησαντες σωτηριας. ινα µη βια αλλα προαιρεσει φανωµεν τω ∆εσποτη δουλευοντες. αλλα και ευθυς τω αυτεξουσιω τιµασθαι αφιησιν. αλλα ραθυµουντες και των εντολων του Θεου καταφρονουντες και αυτας παραβαινοντες. πολλοι και αναριθµητοι τω Θεω ευηρεστησαν και αµεπτοι απεδειχθησαν. εξ ων τον δικαιον µεν Ενωχ µετεθετο και τη µεταθεσει τουτον τετιµηκεν. δια δε του αγιου βαπτισµτος και της κοινωνιας των αχραντων αυτου µυστηριων. οι µετα την χαριν και την τοσαυτην και τηλικαυτην ευεργεσιαν. Ανεστη και την δυναµιν και ενεργειαν ηφανισε του εχθρου. και ει µη τω οικειω θεληµατι τω εχθρω υπακουσοµεν.” . αγιους και αναµαρτητους αποκαθιστησιν. (103) µετα την του βαπτισµατος αναγεννησιν και την των αγιων αγγελων παραφυλακην και αυτην την επισκιασιν και επελευσιν του Αγιου Πνευµατος. αποκαθαιρων ηµας και ζωοποιων. ο αγιος Παυλος εδηλωσεν ειπων· “Ει γαρ ο δι’ αγγελων λαληθεις λογος εγενετο βεβαιος και πασα παραβασις και παρακοη ελαβε ενδικον µισθαποδοσιαν. µετα την του θανατου και της αµαρτιας αναιρεσιν. ολως ολον το γενος ηµων της ενεργειας του εχθρου ελυτρωσατο. αλλως πως ου δυναται καθ’ ηµων ενεργειν τι. των βοηθηµατων τουτων απαντων χωρις. τι απολογησοµεθα ηµεις. του δια θανατου και της αµαρτιας την εξουσιαν εχοντος καθ’ ηµων. (102) και ολην την καταραν ελυσε του Αδαµ.σταυρωθεις – “Επικαταρατος γαρ. Απεθανε και τω εαυτου θανατω ανειλε τον θανατον. τω αυτεξουσιω δε θεληµατι υπηκουσε τω εχθρω και απατηθεις παρεβη την εντολην του Θεου. Και ωσπερ εξ αρχης ην ο Αδαµ εν τω παραδεισω ελευθερος και αµαρτιας και βιας εκτος. πας ο επι ξυλου κρεµαµενος”-. Ηλιαν δε πυρινω αρµατι εις ουρανον ανελαβετο. του σωµατος και του αιµατος αυτου του τιµιου. Ει γαρ προ του νοµου και της Χριστου παρουσιας. µηδε ισοι τοις προ της χαριτος ευρισκοµενοι. Εµβαλων γαρ εν τω θανατηφορω ιω και φαρµακω της αµαρτιας την αρρητον της Θεοτητος αυτου και της σαρκος ζωοποιον ενεργειαν. φησι. Οτι δε µειζονως υπερ τους εν τω νοµω αµαρτησαντας κολασθησοµεθα τοις κακοις επιµενοντες. ουτω και ηµεις εκ του αγιου βαπτισµατος αναγεννωµενοι της δουλειας απολυοµεθα και γινοµεθα αυτεξουσιοι.

“Ποσα γαρ υµας. . και γενησεται απασα ποταµος πυρος”. Και συσκοτασει το φως. απο δε των σχισµατων της γης αναβησεται πυρ υπερεκβλυζον ως τα πελαγη των θαλασσων.Μη ουν τον Αδαµ αλλ’ εαυτον αιτιατω και µεµφεσθω ηµων εκαστος. ει αρα και βουλεται της αιωνιου ζωης εν Κυριω επιτυχειν. η αναµαρτητους εαυτους εν τω τας εντολας τηρειν πασας φυλαξαι. και αναδοθησεται ου κατα µικρον αλλα αθροον το πυρ και επικαλυψει πασαν την γην. και ιδωσι την πτωσιν (104) αυτων εγγισασαν προ των ποδων αυτων και τροµαξουσι. ετι αναβαλλοµενους και δυσπιστουντας και απειθουντας τοις λογοις µου· και διαρραγησεται εις πολλα. αλλ’ εµµενετε επι τη σκληροτητι και αµετανοητω γνωµη υµων. Μη ερουσιν οτι· “Ουκ ηκουσαµεν”. των εν οιαδηποτουν περιπιπτοντων αµαρτια.” Οι δε και αντιλογιας η γογγυσµους η και τα χειρω τουτων απεργαζοµενοι. ω αθλιοι. ουτω και τοτε ανοιχθησεται απο των θεµελιων αυτης η γη. Τι ουν ποιησουσι τοτε οι λεγοντες οτι· “Ειθε µε ηφιεσαν ωδε και την βασιλειαν των ουρανων εγω ουκ ηθελον”. µη φερουσα τους αγνωµονας και σκληροτραχηλους και παρηκοους µου φερειν επι του νωτου αυτης. µετα την εν τω κοσµω φανερωσιν. ο ηλιος και η σεληνη σβεσθησονται επ’ αυτους. εκ των φοβερων δειµατων εκεινων πτοηθωσιν αι ακαµπεις και αµειλικτοι καρδιαι αυτων. Της γαρ γης τρεµουσης. την ισχυν. Και ωσπερ επι του κατακλυσµου ανεωχθησαν οι καταρρακται του ουρανου και κατηλθε το υδωρ και κατ’ ολιγον εκαλυψε τους λαους. µη οτι· “Ηγνοησαµεν σου του ∆εσποτου το ονοµα. το κρατος. Τι γενησονται οι νυν γελωντες και ουτω λεγοντες· “Τι ουν κελευεις κλαιειν ηµας καθ’ εκαστην. την δυναµιν”. η παραβαινοντες εν τινι µεχρι θανατου µετανοειν και την εαυτου εκαστος αµαρτιαν σφοδρως αποκλαιεσθαι. ως λαγωου εν ωρα σφαγης. ταδε λεγει Κυριος· “Συντροµαξει η γη επι τους µετα τοσαυτα και τηλικαυτα θαυµατα. του ουρανου κλονουµενου και ροιζηδον ως βιβλιου ελισσοµενου. και µετανοιαν εξιαν εκαστος ηµων ως εκεινος επιδεικνυσθω. µη οτι· “Ουδεις ηµας ενουθετησε”. µετα την τοσαυτην διδασκαλιαν ην εν τω κοσµω εφηπλωσα. τι τοτε απολογησονται. . πεσουνται τα αστρα. Ει δε µη θελησετε µηδε παντι τροπω σπουδασετε.

αρχας τε και ηγεµονιας και διακονιας και µεγεθη αξιωµατων προετιµησασθε. αδικουντες και εαυτους µονους εθεραπευσατε. δια προφητων. Ουκ εµου λεγοντος· “Τι στενη η πυλη και τεθλιµµενη η οδος η απαγουσα εις την ζωην” και οτι “Βιαστη εστιν η βασιλεια των ουρανων και βιασται αρπαζουσιν αυτην”.εικοτως προς ηµας ειπη. δια παντων οµου των δουλων και δι’εµου αυτου προειπον και παρηγγειλα. Ουκ εµου λεγοντος· “Χαιρετε και αγαλλιασθε επι τοις διωγµοις και ταις θλιψεσιν”. Ουκ ηκουετε των ευαγγελιων µου λεγοντων· “ Μετανοειτε”. Ουχι δε εµου λεγοντος. Ουχι εµου µακαριζοντος τους φτωχους. οτι γελασονται”. “Εαν τις σε αγγαρευση µιλιον εν. δι’ αποστολων. αλλ’ ουδε υπο των προεχοντων. και υποταγηναι η δουλευσαι εν ταπεινωσει ψυχης ευτελει και πτωχω και απερριµενω ουκ ηθελησατε. οι µεν εγελατε. Ουκ εµου λεγοντος· “Ο θελων ειναι πρωτος. υπαγε µετ’ αυτου δυο”. υµεις ανεκεισθε επι στρωµνων απαλων και δια παντων την ανεσιν εδιωκετε. αλληλους προς τα αριστα προσκαλουµενοι και θεραπευοντες υµων τας γαστερας. αλληλοις οµιλουντες και καταµακρυνοντες υµων τας αργολογιας. υµεις τας εαυτων θεραπειας µονας και τα θεληµατα και τας επιθυµιας εξεπληρωσατε. εστω παντων εσχατος και παντων δουλος και παντων διακονος”. υµεις τους επαινους µαλλον και την τιµην και την δοξαν ησπασασθε. ινα ποιωσιν υµιν οι ανθρωποι. επι δε τοις τοιουτοις απελεγεσθε και αυτην υµων την ζωην. οι δε ουδε ακουσαι τουτο ηνειχεσθε. Υµεις δε εγελατε ανακαγχαζοντες. Ουχι εµου λεγοντος· “Οσα θελετε. πλεονεκτουντες. αλλα κακως µε τουτο και αδικως (106) προσταξαις ελεγχετε. Ουκ ηκουετε βοωντος µου· “Μακαριοι οι πενθουντες”. Ουκ εµου λεγοντος· “Μακαριοι εστε οταν ονειδισωσιν υµας και διωξωσι και ειπωσι παν πονηρον ρηµα καθ’ υµων ψευδοµενοι ενεκεν εµου”. και υµεις οµοιως ποιειτε αυτοις”. ου µονον ουδεις εξ υµων τουτο πεποιηκεν. αλλ’ οι πλειονες και τους αδελφους ηγγαρευσατε. (105) Ουκ ηκουετε λεγοντων· “Μακαριοι οι κλαιοντες νυν. Ουχι εµου λεγοντος· “Εαν τις σε ραπιση εις την δεξιαν σου σιαγονα. στρεψον αυτω και την αλλην”. υµεις ουδε λογον σκληρον ακουσαι ηνειχεσθε ου µονον εκ των οµοιων υµων. αρπαζοντες. υµεις . υµεις τας πρωτοκλισιας και πρωτοκαθεδριας.

και εισελθοντος προς αυτον του προφητου Ναθαν και ελεγξαντος αυτον περι της αµαρτιας αυτου. αλλα του θρονου αξαναστας προσεπεσεν ενωπιον παντος του λαου επι την γην και ειπεν· “Ηµαρτηκα τω Κυριω µου! “ και ουκ επαυσατο ηµερας τε και νυκτος κλαιων οµου και θρηνων. οποταν ελεγον· “Ευχεσθε υπερ των επηρεαζοντων υµας. Ουκ εµου τους πραεις την βασιλειαν των ουρανων κληρονοµειν λεγοντος. ελεγετε. οτι εγω αγιος ειµι”.” Ουκ ηκουσατε οπως και γονεις και πλουτον και µνηστηρας αυτους κατελιπον και εν ευτελεια και ταπεινωσει εδουλευσαν µοι και εγενοντο αγιαι. αι δε υπανδροι τας αµαρτησασας υπανδρους. συµπαθεις εγινεσθε τοτε και µετριοι και “Αφες.Αθλιοι.“Αυτο των αποστολων εστιν. απο φωνης του στεναγµου µου εκολληθη το οστουν µου τη σαρκι µου. αι µεν πορναι τας πορνας. της ποτε πορνης”. αι δε παρθενοι τας παρθενους και οµοιας υµων ουκ εµιµησασθε. και· “Ξενης. Ουκ ηκουετε λεγοντος µου· “Γινεσθε αγιοι. ουκ ωργισθη. της οντως ξενης και θαυµαστης. ∆ια τι ουν και υµεις ταυτας και τας τοιαυτας. αι δε ασωτοι τας ασωτους. “Θεοδωρας της µοιχαλιδος και µετα ταυτα θαυµατουργου”. και υµεις διατι ουκ εγινεσθε αγιοι. . Προς δε τους ανδρας βασιλεις τε και αρχοντας οµοιως ερει· “Ουκ ηκουετε πως ο ∆αυιδ αµαρτησας. υµεις δε εν τη ακαθαρσια των µολυσµων υµων και ανοµιων εµεινατε”. και παλιν · “Ευφροσυνης της παρθενου και µετονοµασθεισης Σµαραγδου”. αυτο των µεγαλων αγιων! Επει τις τουτο αλλος ποιησαι δυναται. (107) Και προς µεν τας γυναικας ερει· “Ουκ ηκουετε εν ταις εκκλησιαις αναγινωσκοντων και λεγοντων· “Βιος της αγιας Πελαγιας.ουκ εποθησατε ποτε απο ψυχης γενεσθαι πτωχοι. αγαπατε τους εχθρους υµων και καλως ποιειτε τους µισουντας υµας”. υµεις ως θηρες αγριοι διεκεισθε εις τους µη ταχιον ποιουντας υµων τα θεληµατα. ουκ εκρυψε το αµαρτηµα αυτου. και παλιν· “Εκοπιασα . “Βιος της οσιας Μαριας της Αιγυπτιας. Ουχι υµεις ελεγετε. Ουχ ορωντες παλιν αυτους παραβαινοντας µου τας εντολας.” . ωµοιωθην πελεκανι ερηµικω”. της ασωτου ποτε”. Ουκ ηκουετε τουτου λεγοντος· “Οτι σποδον ωσει αρτον εφαγον και το ποµα µου µετα κλαυθµου εκιρνων. ουκ αντειπεν. ειπεν ο Κυριος· Μη οργιζου κατα τινος”.

εν τω στεναγµω µου, λουσω καθ’ εκαστην νυκτα την κλινην µου, εν δακρυσι µου την στρωµνην µου βρεξω;” Ουκ ηκουετε λεγοντος αυτου· “Κυριε ο Θεος µου, (108) ει εποιησα τουτο, ει εστιν αδικιας εν χερσι µου, ει ανταπεδωκα τοις ανταποδιδουσι µι κακα, αποπεσοιµι αρα απο των εχθρων µου κενος, καταδιωξαι αρα ο εχθρος την ψυχην µου και καταλαβοι και καταπατησαι εις γην την ζωην µου και την δοξαν µου εις χουν κατασκηνωσαι; “. ∆ια τι ουν και υµεις τουτον και τους οµοιους αυτου µη εµιµησασθε; Μη τουτου υµεις περιδοξοτεροι ειναι εδοκειτε η πλουσιωτεροι, και δια τουτο ταπεινωθηναι µοι ουκ ηβουληθητε; Αθλιοι και ταλαιπωροι, υµεις φθαρτοι και θνητοι οντες, µονοκρατορες και κοσµοκρατορες ειναι εβουλεσθε και, ειπου ην τις εν ετερα χωρα µη θελων υµιν υποτασσεσθαι, ως κατα ευτελους υµων δουλου κατεπαιρεσθε αυτου και ουκ εφερετε υποµειναι την ανυποταξιαν αυτου, και τοι συνδουλου υµων οντος και µηδεν πλεον εκεινου εχοντων υµων· εµοι δε τω Ποιητη και ∆εσποτη υµων πως υµεις ουκ ηθελησατε υποταγηναι και δουλευσαι εν φοβω και τροµω; Ανταποδιδοντες δε τοις αµαρτανουσιν εις υµας, τι εν εαυτοις αρα διελογιζεσθε περι ων υµεις εις εµε ηµαρτανετε; οτι ουκ εστιν ο εκζητων των αδικουµενων τα αιµατα; οτι ουκ εστιν ο βλεπων τα παρ’ ηµων κρυφιως πραττοµενα; η οτι επελαθεσθε µου και µη εχειν υπελαµβανετε τον επανω υµων οντα, ουδε ηλπισατε ποτε γυµνοι µε και τετραχηλισµενοι παρασταθησεσθαι; Ουκ ηκουετε µου αει λεγοντος· “Ο θελων ειναι παντων πρωτος, εστω παντων εσχατος και παντων δουλος και παντων διακονος;” Πως ουκ εφρισσετε και εν εαυτοις υµιν εθρηνειτε και συνετριβεσθε, φοβουµενοι µη εις επαρσιν υπο της µαταιας εκεινης και διακενου ελθοντες, (109) παραβαται ταυτης µου της εντολης γενοµενοι, τω πυρι τουτω παραδοθησεσθε; Ουκ ηκουετε πως ο ∆αυιδ υπο του στρατηγου αυτου Σεµεΐ υβριζοµενος και ανηρ αιµατων καλουµενος, ευτελεστερον εαυτον εκεινου εχων απο ψυχης, ουκ ωργιζετο, αλλα και τους εκεινον ανελειν βουλοµενους εκωλυσεν; Ιδου ουν και Μωυσης και Ιησους του Ναυη και ∆αβιδ και αλλοι πλειστοι προ της επιφανειας µου και νυνι µετα την παρουσιαν µου πλειονες, ους βλεπετε συνδοξαζοµενους µοι, και βασιλεις γεγονασιν, ως ηµεις, και

αρχοντες και στρατηγοι, και δια τον εµον φοβον εν ταπεινωσει και δικαιοσυνη βιωσαντες, κακον αντι κακου τινι ουκ ανταπεδωκαν, αλλα και παρα των οµοιων και υπο χειρα πολλακις ατιµασθεντες, εµοι ανεθεντο την περι τουτου εκδικησιν και υπερ ων εις εµε ηµαρτον εν παση τη ζωη αυτων, απο ψυχης εν φοβω και ποθω µετενοουν και εκλαιον, ταυτην την ηµεραν της εµης ελευσεως και παρουσιας και κρισεως ακουοντες και πιστευοντες, υµεις δε κατεφρονησατε µου των εντολων, ως τινος ενος των απερριµµενων και ασθενων. Λοιπον ουν µεθ’ ου συνειναι ηρετισασθε και ων τους λογους και τας πραξεις ποιουντες, αυτους εµιµησασθε, µετα τουτων αυτων, και των εκεινοις ητοιµασµενων επαπολαυσατε! “. Ουτω και τοις πατριαρχαις τους αγιους αντιπαραθη πατριαρχας, Ιωαννην τον Χρυσορρηµονα, Ιωαννην τον Ελεηµονα, Γρηγοριον τον Θεολογον, Ιγνατιον, Ταρασιον, Μεθοδιον και τους λοιπους οιτινες ου λογω µονω αλλα και εργω του αληθινου Θεου γεγονασιν απεικονισµα· τοις µητροπολιταις τους αγιους µητροπολιτας, Βασιλειον, Γρηγοριον, τον αδελφον αυτου, (110) και τον τουτου οµωνυµον και θαυµατουργον, Αµβροσιον και Νικολαον. Και απλως ειπειν, εκαστον πατριαρχην και εκαστον µητροπολιτην και εκαστον επισκοπον µετα των προ αυτου διαπρεψαντων αποστολων τε και πατερων αγιων εν εκαστη µητροπολει και επισκοπη κρινει ο Θεος, και εξ εναντιας αλληλων στησας παντας αυτους – καθως ακουεις αυτου λεγοντος· “Τα µεν προβατα εκ δεξιων, τα δε εριφια εξ ευωνυµων”-, ερει· “Ουχι ενθα ουτοι εθεραπευσαν και εδουλευσαν µοι, εκει και υµεις εβιωσατε και εις τους θρονους αυτων εκαθισατε; ∆ια τι µη και τον βιον και την πολιτειαν αυτων εµιµησασθε; ∆ια τι ακαθαρτοις χερσι και ακαθαρτοτεραις ψυχαις τον αχραντον εµε και αµολυντον κρατειν και εσθιειν ουκ εφοβηθητε; Ουκ εφριξατε ολως, ουκ ετροµαξατε; ∆ια τι τα των πενητων εις τας υµετερας ηδονας και εις τους ιδιους και συγγενεις υµων αναλωσατε; ∆ια τι µε χρυσιω και αργυριω, ως ο Ιουδας, απεµπολησατε; ∆ια τι µε και ως δουλον αχρειον εξαγορασαντες, εις τα της σαρκος µε θεληµατα διακονειν απεχρησασθε; Ως ουν υµεις µε ουκ επιµησατε, ουδε

εγω φεισοµαι υµων. Απελθατε απ’ εµου οι εργαται της ανοµιας, απελθατε! “. Ουτω τοινυν πατερες παρα πατερων, φιλοι και συγγενεις παρα φιλων και συγγενων, αδελφοι παρα αδελφων, δουλοι και ελευθεροι παρα δουλων και ελευθερων, πλουσιοι και πενητες υπο πλουσιων και πενητων, οι εν γαµω παρα των εν γαµω διαπρεψαντων, οι εν ελευθερια παρα των εν ελευθερια βιωσαντων, και απλως πας ανθρωπος αµαρτωλος εν τη φοβερα ηµερα της κρισεως απεναντιας αυτου εις την (111) εις την αιωνιαν ζωην και εις το ανεκλαλητον εκεινο φως οψεται τον οµοιον αυτου και κριθησεται παρ’ αυτου. Οιον τι λεγω; Απιδων εκαστος των αµαρτωλων προς τον οµοιον αυτου, βασιλευς προς βασιλεα, αρχων προς αρχοντα και πορνος µη µετανοησας προς πορνον µετανοησαντα, φτωχος προς φτωχον και δουλος προς δουλον, και µνησθεις οτι και αυτος εκεινος ανθρωπος ην, την αυτην ψυχην εχων, τας αυτας χειρας, τους αυτους οφθαλµους και απλως ταλλα παντα εξ ισης και συνην αυτω εν τω βιω και οµοιον ειχε το αξιωµα, την τεχνην, το επιτηδευµα, µιµησασθαι δε αυτον ουκ ηθελησεν, ευθυς εµφρασσεται το στοµα αυτου και µενει αναπολογητος, µη εχων ολως τι φθεγξασθαι.Οταν ουν οι κοσµικοι κοσµικους ιδωσι και οι αµαρτωλοι βασιλεις βασιλεις αγιους εκ δεξιων, πλουσιους τε και υπο ζυγον αγιους οι υπο ζυγον βιου, και οι εν βασανοις παντες οµοιους αυτων εν τη βασιλεια των ουρανων, και τηνικαυτα αισχυνθωσι και αναπολογητοι ευρεθωσιν, ωσπερ ο πλουσιος εκεινος εν τοις κολποις του Αβρααµ τον Λαζαρον, εκεινος αποτηγανιζοµενος εν τω πυρι. Τι ποιησωµεν ηµεις αρα οι µοναχοι, οι κατ’ εµε, λεγω, ραθυµοι και αµαρτωλοι, ποια αρα αισχυνη ηµας και βασανος ληψεται, οταν τους εν βιω και γυναικας και οικετιδας εχοντας και οικετας, µετα γυναικων οµου και τεκνων θεασωµεθα εν τη βασιλεια των ουρανων οµοθυµαδον συγχορευοντας; οταν τους εν αξιωµασι και πλουτω ευαρεστησαντας, οταν απλως εκ παντων ιδωµεν των εν τω βιω πασαν κατορθωκοτων αρετην και εν µετανοια και δακρυσι πολιτευσαµενων δια τον φοβον του Κυριου και ισταµενους εν τη χαρα και φαιδροτητι των δικαιων; (112) οταν γαρ εννοησωµεν οτι πατερας και µητερας και αδελφους και

αδελφας και κοσµον ολον δια το σωσαι ηµων τας ψυχας κατελειψαµεν, οι δε και γυναικας και τεκνα, αλλοι συν τουτοις και πλουτον και αξιωµατα και αλλα οσα ο βιος εχει τερπνα, και αναχωρησαντες επτωχευσαµεν και αποκειραµενοι γεγοναµεν µοναχοι δια την βασιλειαν των ουρανων, δια δε µικραν ραθυµιαν και πονηριαν και δια τας πονηρας ηµων επιθυµιας κατεταξαµεν ηµας εαυτους µετα κοσµικων και πορνων και µοιχων και βιωσαντων ασωτως κατα τον κοσµον, οποιος τοτε φοβος και τροµος και αισχυνη καλυψει ηµας! Πιστευσατε µοι λεγοντι, αδελφοι, οτι χειρων βασανος η εντροπη ηµων εσται υπερ την των κοσµικων αιωνιαν κολασιν. Οταν γαρ εµε τον αποταξαµενον παση ψυχη, µετα κοσµικων, φερε ειπειν, νυν τεκνα εχοντων, και δηµοσιοις πραγµασιν εµπεπλεγµενων η και στρατια εκδουλευοντων, ιστασθαι και την ισην εκεινοις κολασιν ληψεσθαι µελλοντα, στραφεντες ουτοι και ιδοντες µε, ειπωσι προς µε· “Και συ, µοναχε, ο τον κοσµον αφεις, ωδε µεθ’ ηµων των κοσµικων ιστασαι; Καν συ δια τι;”τι αρα απολογησοµαι, τι ερω προς αυτους; Τις γαρ, αδελφοι, το µεγεθος της τοτε µελλουσης µοι γενεσθαι θλιψεως δυνησεται αξιως, δια λογου εκδιηγησασθαι; Παντως ουδεις! Τι γαρ και ερουµεν η τι ολως δυνηθωµεν απολογησασθαι; οτι τον κοσµον και τα εν κοσµω κατελιποµεν; αλλα ταυτα ουκ εβδελυξαµεθα απο ψυχης· τουτο γαρ εστιν η αληθης του κοσµου και των εν κοσµω αναχωρησις, το µετα το φυγειν τον κοσµον µισησαι τα αυτου και βδελυξασθαι. (113) Τι δε ο κοσµος και τι τα εν τω κοσµω εισιν; Ακουσον! Ου χρυσιον εστιν, ουκ αργυρος, ουχ ιπποι, αλλ’ ουδε ηµιονοι· ταυτα γαρ παντα, οσα και ηµιν λειτουργουσιν εις χρειαν του σωµατος, και ηµεις κεκτηµεθα. Ου κρεας, ουκ αρτος, ουκ οινος· µεταλαµβανοµεν γαρ και ηµεις εκ τουτων και εσθιοµεν αυταρκως. Ουκ οικοι, ου λουτρα, ου χωρια η αµπελωνες και προαστεια· αι λαυραι γαρ και τα µοναστηρια εκ των τοιουτων συνιστανται. Αλλα τις ο κοσµος; Η αµαρτια και η προς τα πραγµατα σχεσις εστιν, αδελφοι, και τα παθη. Τα δε εν τω κοσµω Ιωαννης ο Θεολογος ειπατω, ο ηγαπηµενος του Χριστου µαθητης· “Μη αγαπατε γαρ, φησι, τον κοσµον µηδε τα εν τω κοσµω· οτι παν το εν τω κοσµω, η επιθυµια της σαρκος και η

επιθυµια των οφθαλµων και η αλαζονεια του βιου, ουκ εστιν εκ του Πατρος, αλλ’ εκ του κοσµου εστιν”. Ει ουν ηµεις τον κοσµον ολον καταλιποντες και αποφυγοντες και γεγονοτες γυµνοι, ταυτα ουκ εφυλαξαµεθα, τι ηµιν το οφελος εκ µονης της αναχωρησεως γενοιτ’ αν; Και γαρ οθεν αν εξελθωµεν και εν οις αν καταντησωµεν, τα αυτα πραγµατα παλιν ευρησοµεν· πανταχου γαρ ανθρωποι µονοι ζην ου δυναµεθα, πανταχου τα προς την συστασιν του σωµατος χρηζοµεν επιτηδεια, πανταχου και γυναικες και παιδες και οινος και παντοιων εστιν ειδος καρπων· εκ τουτων γαρ και των τοιουτων εστιν η της ζωης ηµων συστασις. Εαν την επιθυµιαν εχωµεν της σαρκος και την επιθυµιαν των οφθαλµων και την αλαζονειαν των λογισµων, πως δυνησοµεθα εν µεσω αυτων της καθολου αµαρτιας αποσχεσθαι και µηδολως τω ταυτης κεντρω πληγηναι; Οπερ πολλοι των παλαι και των νυν αγιων, ευ οιδα, εφυλαξαντο (114) και φυλαττουσι, µεσον των του βιου πραγµατων και φροντιδων και µεριµνων διατριβοντες και εν αγιοτητι τελεια τον βιον αυτων διανυοντες, καθως ο Παυλος µαρτυρει περι τουτων και των τοιουτων λεγων· “Παραγει γαρ το σχηµα του κοσµου τουτου, ινα και οι εχοντες γυναικας ως µη εχοντες ωσι και οι αγοραζοντες ως µη κατεχοντες και οι χρωµενοι τω κοσµω ως µη καταχρωµενοι”. Εξεστιν ουν και τα λοιπα εξ τουτων καταµαθειν· οιον, τον θυµουµενον µη οργιζεσθαι, τον δικαιολογουµενον µηδολως τη καρδια τοις λαλουµενοις προστιθεσθαι, τον εαυτον εκδικουντα ως νεκρον ειναι τω κοσµω τη της ψυχης διαθεσει, τον απαξ τοιουτον γενοµενον ζητειν τε και προθυµεισθαι µηδε του ιδιου φειδεσθαι σωµατος. Τοιουτοι γαρ και εγενοντο και καθ’ εκαστην γενεαν οι αγωνιζοµενοι γινονται. Ει δε µη τοιουτοι γενεσθαι σπουδασοµεν και ουτω τον βιον ηµων ανυοµεν, τι ερουµεν; οτι “∆οξης και πλουτου κατεφρονησαµεν;” Αλλα παντως ερει ηµιν οτι· “Φθονον και εριν και ζηλον ου κατελειψατε”. Οτι δε ταυτα αλλοτριουσιν ηµας και χωριζουσιν απο του Θεου, λεγει ο θειος Ιακωβος, ο αποστολος του Χριστου· “Ει δε ζηλον πικρον εχετε - εστι γαρ και επι καλω και ζηλωσαι τινα! – και εριθειαν εν τη καρδια υµων, µη κατακαυχασθε και ψευδεσθε κατα της αληθειας, ουκ

εστιν αυτη η σοφια ανωθεν κατερχοµενη, αλλα επιγειος, ψυχικη, δαιµονιωδης· οπου γαρ ζηλος και εριθεια, εκει και ακαταστασια και παν φαυλον πραγµα”, και µετ’ ολιγα· “Αιτειτε και ου λαµβανετε, διοτι κακως αιτεισθε, ινα εν ταις ηδοναις υµων δαπανησετε”, και επιφερει· “Μοιχοι και µοιχαλιδες, (115) ουκ οιδατε οτι η φιλια του κοσµου εχθρα του Θεου εστιν; ος αν ουν βουληθη φιλος ειναι του κοσµου, εχθρος του Θεου καθισταται”. Σκοπει δε οτι ουκ ειπε µονον· “Ο κοσµος εχθρος εστι του Θεου”, αλλα και η προς τον κοσµον φιλια· δι’ αυτης γαρ µοιχοι και µοιχαλιδες γινοµεθα. Και οτι αληθες εστι τουτο, ακουσον αυτου του Κυριου λεγοντος· “Πας ο εµβλεψας προς το επιθυµησαι ηδη εµοιχευσεν εν τη καρδια αυτου “ και παλιν· “Ουκ επιθυµησεις τι του πλησιον σου”. ∆εικνυσι δε δια τουτων ηµιν των ρηµατων, οτι ουχ ο ποιων την αµαρτιαν αυτος µονος χωριζεται του Θεου και εχθρος αυτου γινεται, αλλα και ο αυτην αγαπων και ο επιθυµων τινος, ητοι σχετικως τη καρδια προς τι των επι γης διακειµενος, τουτο γαρ η φιλια του κοσµου εστιν· ωστε φανερως αποδεδεικται οτι, ει και γυµνος παντων υπαρχει τις και µη πραττει εργω την οιανουν αµαρτιαν, µονον δε αγαπων και φιλων αυτην οιονει σχετικως προς αυτην διακειµενος, εχθρος εστι του Θεου, καθως και Ιωαννης φησιν· “Εαν τις αγαπα τον κοσµον, ουκ εστιν η αγαπη του Πατρος εν αυτω”, αλλα και ο Κυριος· “Αγαπησεις Κυριον τον Θεον σου εξ ολης της διανοιας σου και εξ ολης της ισχυος σου και εξ ολης της ψυχης σου”, ωστε ο προς ετερον τι επιθυµητικως η σχετικως διακειµενος της εντολης ταυτης εκτος εστιν. Ηµεις δε, οι αθλιοι και ταλαιπωροι, τα µεγαλα και περιδοξα και υψηλα του κοσµου καταλιποντες και εις το µοναστηριον ελθοντες, αγαπωµεν οι µεν παλλια εκστιλβοντα, οι δε ιµατια καλοχρυσα, οι δε λωρους και αναλαβους, αλλοι σανδαλια και υποδηµατα, αλλοι βρωµατα ηδεα και (116) ποµατα, ετεροι σµιλας και ραφιδας και µαχαιρας η και τα τουτων ευτελεστερα, δι’ ων της αγαπης εκπιποντες του επι παντων βασιλεως Χριστου και εχθροι αυτου γενοµενοι, ουκ αισθανοµεθα, ω αδελφοι! δι’ α και µελλοµεν αρα, ει µη προλαβοντες µετανοησοµεν και πασαν επιθυµιαν κακην και πονηραν και εριν και ζηλον και αλαζονειαν εκ της ψυχης ηµων εκαστος εξορισοµεν, εις το πυρ το αιωνιον µετα τελωνων

κα΄αµαρτωλων και πλουσιων, των εν ασωτια βιωσαντων, κατακριθησεσθαι. ∆ια τουτο ουν σπουδασωµεν, αδελφοι, πασαν αρετην επιδειξασθαι, πασαν δε κακιαν και παν παθος βδελυξασθαι απο ψυχης και µισησαι παν πραγµα µικρον η µεγα, ο φερει ταις ψυχαις ηµων κινδυνον· µονοις δε τουτοις χρησωµεθα εν οις ο µεν νους ου τερπεται, η καρδια δε ηµων ουχ ηδυνεται, ινα µη εις τα αριστερα δια των δοκουντων ευτελων µετα των κοσµικων, ως ειρηται, ηµας αυτους καταταξαντες, βλεψωµεν εις τα δεξια του Θεου παρισταµενους τους αδελφους ηµων και πατερας και κατακρινοντας ηµας, - οι ηγουµενοι εκαστου, λεγω, µοναστηριου τους εν τοις αυτοις µοναστηριοις ευαρεστησαντας τω Κυριω, οι εν διακονιαις τους εν ταις αυταις διακονιαις λαµψαντας ως φωστηρας, οι εν υποταγη και εργοχειροις τους εν τοις οµοιοις διαπρεψαντας εργοις και εν ταις αυταις ελαχισταις η και προτιµοτεραις δουλειαις, εστεφανωµενους οντας µετα των αγιων µαρτυρων, οι την νεοτητα µολυναντες τους την νεοτητα χαλιναγωγησαντας, οι εν τελειοτητι ηλικιας εκ ραθυµιας πεσοντες τους απο νεοτητος µεχρι γηρως εγκαρτερησαντας τω της σαρκος πολεµω (117) και φυλαξαντας την εαυτων σωφροσυνην, οι εν γηρα και µεχρι τελους τα των παιδων των αναισθητων διαπραττοµενοι τους εν γηρα αποκειραµενους και πασαν κακην συνηθειαν ην απο νεοτητος προσελαβοντο δια τον του Θεου φοβον εν µικρω χρονω εγκοψαντας, οι γελωντες τους νυνι κλαιοντας, οι τρυφωντες και προς της τετυπωµενης ωρας εσθιοντες τους µηδε εν τω καιρω του αριστου κορεννυµενους, οι παιζοντες τους εν στυγνοτητι και ωχροτητι οντας διηνεκει απο της µνηµης της φοβερας εκεινης και των ιδιων αµαρτηµατων αυτων, οι απο πλουτου και δοξης ελθοντες εις το µοναχικον και ταπεινωθηναι και µικρον µη θελησαντες τους απο πτωχειας εσχατης ελθοντας και συν ηµιν βιοτευσαντας, δια δε την ταπεινωσιν αυτων υπερ πολλους των µετ’ αυτων ισταµενων εις τα δεξια – βασιλεων, λεγω, και πατριαρχων – ενδοξοτερους υπαρχοντας, τη ταπεινωσει αυτων οντως κεκοσµηµενους. Αρα ουν, αδελφοι µου αγαπητοι, εγνωτε τι ειπον; Αρα οιδατε οποια αισχυνη τοτε ηµιν εσται; Αρα ελαβετε εις νουν; Ηλθετε

εις αισθησιν της ωρας εκεινης, η ινα τα αυτα και παλιν ερω εις ωφελειαν εµου και των οµοιων µου αµελων; Τοιγαρουν και εν ηµιν αυτοις ουτως εσται εν τη φοβερα ηµερα εκεινη και πολλοι των ηµετερων αδελφων ευρεθωσιν εν δεξια ισταµενοι του Θεου µετα δοξης, πολλοι δε εξ ευωνυµων κατακρινοµενοι υπ’ αυτων. Και πως ουχι, οπηνικα δυο επι το αυτο αποταξαµενοι, οµοτεχνοι, λιθοξοοι τυχον η τεκτονες, αι δυο νεοι και καθαροι απο πασης σωµατικης αµαρτιας και εκ πενητων οντες, ο µεν εις γενηται εκ προαιρεσεως πασης αρετης (118) εργατης, ο δε ετερος πασης κακιας και πονηριας; Η ουχι τουτο καθ’ εκαστην ορωµεν γινοµενον µεσον ηµων; Και τον µεν ορωµεν των δυο τουτων ταπεινον, ευπειθη, υπηκοον, ως δουλον Θεου και ουκ ανθρωπων συναναστρεφοµενον ηµιν και διακονουντα µετα πιστεως πασης τοις αδελφοις, το φρονηµα ταπεινον εχοντα και συντετριµµενον, και ουτω πως καθ’ εαυτον λογιζοµενον και λεγοντα – τουτο µεµαθηκοτες απο της εξοµολογησεως αυτου της καθ’ ηµεραν και απο των πολλακις διερωτωντων αυτον και ουτως αποκρινοµενου αυτοις -· “Εγω, φησι, τιµιε πατερ, και εν τω κοσµω ων, µολις εν στενοτητι ηδυναµην ποριζεσθαι µετα κοπου πολλου την εµαυτου τροφην. Και ωδε ελθων, πως αµελησω του εργου και φαγω αρτον της µονης δωρεαν και απαιτηθησοµαι αυτον εν τη ηµερα της κρισεως; Αλλ’ επει τω Θεω ηλθον δουλευειν, αγωνισοµαι και υπερπερισσευσαι το εργον της τροφης µου, οσον εις δυναµιν, και υποταγω τω προεστωτι και πασι τοις αδελφοις µου µεχρι θανατου αγογγυστως, ως αυτω τω Χριστω, εις µηδεν το συνολον παρακουων αυτων “, τον δε κενοδοξον, ανυποτακτον, απειθη, και ουτω και αυτον εξ εναντιας εκεινου λογιζοµενον καθ’ εαυτον και λεγοντα· “Ιδου δη επεµψε µοι ο Θεος οικον, αρτον και οινον και αφθονους τροφας. Εγενοµην συναριθµιος τοις πρωτοις, και πρωτος τοις µετ’ εµε ερχοµενοις, και αδελφος ειµι τουτων παντων, θελοντων και µη θελοντων αυτων. Του λοιπου φαγοµαι και πιοµαι και υπνωσω εις κορον. Τι γαρ µοι και χρεια του εργαζεσθαι απο του νυν, ινα εγω κοπιω και τον κοπον µου αποκερδαινωσιν αλλοι; Εαν γαρ και εις δουλειας τινας µοι επιταξωσι, προβαλουµαι πρωτον αδυναµιαν· (119) εαν δε και αναγκασωσι µε, ειπω προς αυτους· “Και εαν µη δυνωµαι τουτο

ποιησαι, ινα µε αποπνιξητε, ινα µε διωξητε, εαν µη ισχυω:”. Και ουτω προσποιησοµαι κλαιειν, κραυγασω, εκλυσιν προβαλουµαι γονατων, σκοτουσθαι προφασισοµαι, την κεφαλην µου απο χολης οχλεισθαι ειπω, και τουτου γε ενεκα δυνησοµαι ευλογως δηθεν και απο πρωΐας εσθιειν, αναθεµατιζειν αρξοµαι και βλασφηµειν και επι πασι τοις επιταττοµενοις µοι αντιλογησοµαι οµου και γογγυσω· και παντως περικακησαντες εασουσι µε και µη βουλοµενοι. Ει δε και δωσουσι µοι εργα τινα ευτελη και διακονιαν ωσαυτως ποτε, καταφρονησω αυτης. Οιον, ει µεν τοις ηµιονοις προσταξουσι µοι δουλευειν, προφασισοµαι µη ειδεναι την δουλειαν αυτων και εασω αυτα αφιλοκαλητα και ανεπιµελητα µετα παντων των στρωµατων αυτων· και η εασουσι µε αναγκασθεντες η ετερον δωσουσιν εις βοηθειαν µου, κακεινου πασας επιτελουντος τας χρειας, ολιγον εγω τι ποιων, αναπαυοµαι. Ει δε αρτοποιον προσταξουσι µε γενεσθαι, προµαρτυροµαι µεθ’ υποκρισεως, ως αν µη καταγνωσθω ως παρηκοος, λεγων αυτοις· “Εγω, πατερες, ουδεποτε εθεασαµην αρτον πως γινεται”, και ουτως απελθων ποιησω αυτοις τον αρτον πηλον, αυτοι δε µη υποφεροντες τουτον φαγειν, ουκετι µε εις την τοιαυτην καταναγκασουσι διακονιαν”. Ει δε και εις το µαγειρειον διακονειν ταξουσιν αυτον, ουκ οιδε ταπεινωθηναι τω προεστωτι αυτου και βαλειν µετανοιαν, αλλα λεγει αυθαδως προς αυτον· “Κυριε ελεησον! Πατερ, εκ παντων µονον εµε εξελεξω εις τας ατιµους δουλειας; Ουκ εισι και αλλοι εν τη µονη αδελφοι;” και ταυτα µεν λεγει, ωστε παρακρουσασθαι την προστασσοµενην αυτω διακονιαν· (120) εαν δε ιδη την ενστασιν του ηγουµενου, τεως απερχεται ου δια τον Θεον αλλα φοβουµενος την παιδειαν και τας µαστιγας, απερχοµενος δε και γογγυζων λεγει εν εαυτω· Τελεια και καλα εχουσι φαγειν εξ ων µαγειρευσω εγω! Εαν µη ποιησω αυτους νηστεις εκ της τραπεζης εξαναστηναι η εξεµεσαι οσα αν φαγωσιν, ουκ ειµι εγω!” και απλως ουτω παντα ποιει µετα µανιας πολλης ο αθλιος. Και την µεν µαγειριαν των αδελφων ωσαυτως και το οσπριον αυτων καπνιζει και παρακαιει αυτα, εµβαλλων παντα απλυτα και ακαθαριστα εις τας χυτρας, και αλας εν αυτοις υπερ το µετρον βαλλει ποιων αλµην αυτα, το δε θερµον αυτων χλιαρον ειναι εα ινα αηδεσθεντες εκταραχθωσιν εµεσαι τα βρωµατα· εαν

δε ειπη αυτω αδελφος η και αποστειλη τι προς το εψησαι και ευτρεπισαι αυτο, λεγει αναισχυντως· “Ου φειδεται; Εκελευσε τινα κυρι τον δουλον αυτου! Ουα, εως τοτε µη φαγη, εως ου εγω εγγισω η ευτρεπισω αυτα!”. Και ουτως επι πασι ποιουντος αυτου, εις µονας εκεινας ευρισκεται προπηδων και επιτρεχων διακονιας οµου και δουλειας, ενθα γινωσκει οδον εχειν αυτον κλεψαι τι η νοσφισασθαι· και εαν µη µαλλον παρα παντας προτιµηθη, φανερως λυπειται και κρυπτως προς τους οµοιους αυτου καταγογγυζει θλιβοµενος· οταν δε επι τοις τοιουτοις επιταγη, ως απο νεκρων και ως απο του αδου εγειρεται και ευθυς γανυται τω προσωπω και οι οφθαλµοι αυτου χαροποιοι γινονται. Καν απο πολλης πονηριας υποκρινεσθαι βουληθη δια το µη καταγνωσθηναι, αλλ’ ουδ’ ουτω λαθειν τους ορωντας δυναται· οταν γαρ αλλοθεν ουδαµοθεν αλλ’ εκ του µη γογγυσαι η αναβαλεσθαι µικρον, ως εν πασαις διακονιαις (121) ποιειν εθος ην αυτω, διαγινωσκεται. Φοβειται γαρ ολως εν ταυτη ειπειν τι, ινα µη αλλος αντ’ εκεινου απολυθη και καταλειφθη ουτος απρακτος. Τουτων ουν ουτως εχοντων των αµφοτερων και του µεν υποτασσοµενου εν υπακοη ψυχης αγαθης και τεταπεινωµενη καρδια αοκνως, αγογγυστως, αδολως, ακλοπως, ασκανδαλιστως, του δε τα εναντια τουτων ποιουντος, ως γεγραπται, εαν ελθων ο θανατος αρπαση αµφοτερους αυτους, και εν τη φοβερα ηµερα εκεινη γυµνος και κατησχυµενος εξ αριστερων ισταµενος - ο πονηρος εκεινος λεγω -, αποβλεψαµενος ιδη εν τοις δεξιοις τον ποτε µετ’ αυτου συναποκαρεντα και συνεσθιοντα και συµπινοντα, τον οµοηλικα, τον οµοτεχνον, ολον ως εκεινον αυτον τον Χριστον εν µεγαλη δοξα υπαρχοντα, τι τοτε ολως ισχυσει ειπειν η φθεγξασθαι; Οντως, αδελφοι µου, ουδεν! Αλλα στενων και τρεµων και τους οδοντας βρυχων απελευσεται εις το αιωνιον πυρ. Ουτως ουν εκαστος ηµων των αµαρτωλων υπο εκαστου των αγιων κατακριθησεται, ωσπερ οι απιστοι υπο των πιστων και οι αµαρτησαντες µεν, µη µετανοησαντες δε, υπο των πλειονα ισως αµαρτησαντων και θερµως µετανοησαντων κατακριθησονται. ∆ια τουτο παρακαλω και δεοµαι υµων παντων, ινα ει επιστασθε εαυτους πονηρον τι ποιειν και εξαµαρτανειν και τας ιδιας υµων

τιτρωσκειν και απολυειν ψυχας, καν απο του νυν διορθωσησθε και µετανοιαν αξιαν των αµαρτηµατων αυτου εκαστος υµων επιδειξησθε και παντι τροπω σπουδασητε εκ δεξιων στηναι του Σωτηρος ηµων και Θεου. Οσοι δε (122) µικρα τινα σφαλλεσθαι εαυτους συγγινωσκετε, µετα σφοδρας και ταυτα της ταχυτητος απορριψατε αφ’ εαυτων, ινα µη δια τα µικρα ταυτα εξ αριστερων και υµεις, ως πασα Γραφη διαµαρτυρουµενη λεγει, σταθησησθε, και µη ως µηδαµινα και µικρα, αλλ’ ως µεγαλα ταυτα και εχετε και λογιζεσθε. Ο γαρ εις τα µικρα σφαλλων εκουσιως, των δε µεγαλων αµαρτηµατων απεχοµενος, περισσοτερως κατακριθησεται, οτι των µειζονων κρατησας υπο των ελαττονων εκυριευθη. Αρκει γαρ εις απωλειαν και εν µονον ηµιν παθος, καθως ανωτερω ειπον και αυτους υµιν τους αγιους αποστολους, Ιωαννην φηµι και Ιακωβον, εις µαρτυριαν παρηγαγον. Ινα δε και δια παραδειγµατος υµιν δειξω το του λογου πιστον, τουτο υµας ερωτησω. Ο προς δεκα ανδρας εχων την µαχην η και προς δωδεκα, αδελφοι, εν τω συµβαλειν πολεµον µετ’ αυτων, εαν τους προµαχους µεν και ανδρειοτερους αυτων αθροως εκ πρωτης προσβολης απαντας τρεψη και τρωσας καταβαλη, ενα δε η και δυο εκ τουτων ταλαιπωροτερους η και ασθενεστερους υστερον καταλειφθεντας ιδων και µετα φοβου και κολακειας επερχοµενους αυτω απο µακροθεν, ου σπευσας κρατησει και εξαγκωνισας δεσµευσει η και κατασφαξει αυτους, ου δεινως αναιρεθησεται υπ’ αυτων; Ει γαρ εξ υπερηφανιας και αλαζονειας ριψας τα οπλα, ανακλιθεις και αναπεσων υπνωσει καταφρονησας αυτων, ουχι εκουσιως εαυτον εις δουλειαν των ταλαιπωρων εκεινων εξεδωκεν; Ουχι επελθοντες οι δυο η και εις εξ αυτων δεσµησας αυτον, υποσπονδον εαυτου τουτον εξει και δουλον αρας οιχησεται η και ανελων αυτον µαχαιρα, ποιησει πασιν ανθρωποις γενεσθαι τουτον εις καταγελωτα; Ουχι δε παντες ερουσι δικαιαν γενεσθαι του αµελους εκεινου και αλαζονος, (123) µαλλον δε αφρονος και αναισθητου σφαγην; Ου γαρ τοσουτον παντως επαινετος εσται της προς τους ισχυροτερους παλης και νικης ενεκα, οσον ψεκτος και βδελυκτος και αποβλητος, ιν’ ειπω, και δουλος η νεκρος, δια την εκ του ενος εκεινυ γενοµενην ητταν αυτω.

Ουτως ουν, αδελφοι µου αγαπητοι, ουδεν ηµας ου µη ωφεληση των µεγαλων παθων κρατησαντας, εαν υπο των ελασσονων κυριευωµεθα. Οιον τι λεγω; Τα γαρ αυτα και παλιν ερω και λεγων ου παυσοµαι. Εαν τον της σαρκος µολυσµον φυλαξωµεθα, εαν απο φθονου και µεγαλης οργης και κλοπης αποσχωµεθα, εαν αρσενοκοιτιας, παιδοφθοριας, µαλακιας και πασης ασελγειας κρατησωµεν, γαστριµαργια δε η πολλω οινω η υπνω η οκνηρια η ραθυµια, αντιλογια τε και ανηκοΐα και γογγυσµω, οια δη δουλοι και µαστιγιαι δουλουµεθα, τι ηµιν εσται το οφελος εκ της των πονηρων εργων και µονων αποχης; Ει δε και λαθρα αρτου τεµαχια αιροµεν και εσθιοµεν η αλλο τι ποθεν επιλαβοµενοι και ταυτα ανευ ευχης του προεστωτος ηµων, τις αν ειπη ελευθερους ηµας αµαρτιας; Ει δε και των συναξεων, διχα µεγαλης ασθενειας η αναγκαιας χρειας τινος, εκουσιως απολιµπανοµεθα, ει δε και τους καρπους φυλασσοντες εξ αυτων ουκ εγκρατευοµεθα – και γαρ τι αλλο ην ο τον Αδαµ εκ του παραδεισου εξεβαλε και τω θανατω παρεδωκε; - τι κερδανουµεν εκ της των ειρηµενων αποφυγης; Ουδε γαρ ει ολοσωµον τις πληγην εχων, ειτα δια φαρµακων πολλων ιαθεις παρα µικρον την πληγην, δυναται υγιης λεγεσθαι, ει µικραν οπην ισην ραφιδος επιφερεται τραυµατος, αλλ’ ο και τους µωλωπας, ει δυνατον, του τραυµατος εξαφανισας, (124) εκεινος παρα παντων εικοτως λεχθησεται υγιης. Μη ουν ταυτα µικρα λογιζωµεθα, αλλα δια ταυτα τιµωρηθεντας αλλους ακουοντες και καταδικασθεντας σφοδρως, ηµεις την εξ αυτων βλαβην παση δυναµει εκφυγωµεν. Και µηδεις, αγαπητοι, εν τινι τουτων η παθει ετερω του λοιπου επιµεινη, αλλ’ απο του νυν αποσχοµενος µετανοησατω βαλων αρχην, και µη αποστη εξαγγελλων την ητταν εαυτου, εως αν αισχυνθεις ο υποβαλλων αυτω εχθρος παυσηται του αυτον πολεµειν. Μη φθονος κυριευση ηµων, µη οργη η θυµος και κραυγη, εξ ων αισχρολογιαι και υβρεις ειωθασι τικτεσθαι, µη κενοδοξια και υπερηφανια και οιησις κατασχουσαι ηµας εις βυθον αδου καθελξωσιν, αλλα ταυτα παντα πορρω εξορισαντες εαυτων, κτησωµεθα τας αρετας αντ’ αυτων. Ισως δε τις ερει οτι· “Τοσουτων οντων και αναριθµητων παρα µικρον των ειρηµενων παθων, τις δυναται ταυτα ερευναν παντα

και εκ τουτων παντων απεχεσθαι, ινα µη υπ’ ουδενος τουτων κυριευθη τις; “. Εγω χαριτι Χριστου διδαξω υµας. Ο αει εννοων τας εαυτου αµαρτιας και την µελλουσαν κρισιν διηνεκως προορων και µετανοων και κλαιων θερµως, ουτος υπεραινει παντα οµου και υπερνικα υπο της µετανοιας υψουµενος, ως µη δυνασθαι εν και µονον των ειρηµενων φθασαι και καθαψασθαι αυτου της αεροβατουσης ψυχης. Ει δε µη η διανοια ηµων υπο της µετανοιας και των δακρυων και υπο της εγγινοµενης εκ τουτων πνευµατικης ταπεινωσεως πτερωθεισα εις υψος απαθειας αρθη, ουκ αν ελευθεροι των ειρηµενων απαντων γενεσθαι ισχυσωµεν, αλλα ποτε µεν υπο τουδε του παθους, ποτε δε υφ’ ετερου κεντασθαι και ως υπο θηριων αγριων κατεσθιεσθαι ου (125) παυσοµεθα, και µετα θανατον δια ταυτα της των ουρανων βασιλειας εκπεσοντες, υπο των τοιουτων παλιν αιωνιως κολασθησοµεθα. ∆ια τουτο παρακαλω παντας υµας, πνευµατικοι µου πατερες και αδελφοι, και παρακαλων ουδεποτε παυσοµαι την υµετεραν αγαπην, µη αµελησαι εκαστον της εαυτου σωτηριας, αλλα παντι τροπω σπουδασαι αρθηναι µικρον απο της γης. Ει γαρ τουτο γενησεται το θαυµα καταπληξαν υµας, το απο της γης εις αερα λεγω κρεµασθαι, ουκετι προς την γην κατελθειν και στηναι καν ολως θελησετε· “γην”δε το σαρκικον και “αερα”το πνευµατικον λεγω φρονηµα. Ει γαρ ο νους των πονηρων λογισµων και παθων ελευθερωθη και θεασοµεθα δι’ αυτου την ελευθεριαν, ην ηµιν ο Χριστος και Θεος εχαρισατο, ουκετι καταδεξοµεθα προς την προτεραν δουλειαν της αµαρτιας και του σαρκικου φρονηµατος κατελθειν, αλλα κατα την του Κυριου φωνην γρηγορειν και προσευχεσθαι ου παυσοµεθα, εως αν προς την εκειθεν µεταβωµεν µακαριοτητα και των επηγγελµενων επιτυχωµεν αγαθων, χαριτι και φιλανθρωπια του Κυριου ηµων Ιησου Χριστοου, ω πρεπει πασα δοξα εις τους αιωνας των αιωνων. Αµην. Λογος στ΄. (126) Περι εργασιας πνευµατικης. Και τις ην η εργασια των παλαιων αγιων. Και πως ταυτην κατορθωσαι δυναµεθα, ινα και µετοχοι, ωσπερ εκεινοι, του Παναγιου γενωµεθα Πνευµατος.

Αδελφοι και πατερες, επειδηπερ µεγαλα τινες οιοµενοι περι εαυτων, ως ουκ ωφελεν, ισους εαυτους ηγουνται κατα τε πραξιν και γνωσιν και τελειοτητα των παλαι αγιων θεοφορων πατερων ηµων και του αυτου πνευµατος, ω εζων και εκινουντο εκεινοι, συνιστανοντες εαυτους εκ λογων µονων και διχα των εργων, πνευµατι αποπλανηθεντες οιησεως, ωηθην δια βραχεων ουτω πως εν απλοτητι και υπτιοτητι λογου προς αυτους ειπειν ως προς ενα, δια τε τον ειρηκοτα Θεον· “Και συ στραφεις, τους αδελφους σου διορθωσαι”, και δια την κοινην αγαπην ην εντελλοµεθα εχειν προς τους πλησιον ηµων. Αρξοµαι δε εντευθεν του λεγειν εν αφελοτητι και παρακαλειν την αγαπην υµων. Βουλη τοιγαρουν ακουσαι τι εποιουν οι πατερες ηµων οι αγιοι, εν τοις εαυτων κελλιοις καθηµενοι; Αναγνωθι τους βιους αυτων και µαθε συ πρωτον την σωµατικην τεως πραξιν αυτων, (127) ειτα εγω σοι αναγγελω την πνευµατικην εργασιαν ην εκεινοι ειργαζοντο. Οι γαρ τους βιους συγγραψαµενοι των αγιων, τας πραξεις αυτων εδηλωσαν τας σωµατικας, την ακτηµοσυνην, την νηστειαν, την αγρυπνιαν, την εγκρατειαν, την υποµονην και καθεξης τα λοιπα, ινα µη παντα απαριθµουντες τον λογον µηκυνωµεν, την δε πνευµατικην αυτων εργασιαν µικρον τε και ως εν εσοπτρω δια των τοιουτων εδηλωσαν, ινα οι τους κοπους εκεινων και την πιστιν εκ των εργων επιδεικνυµενοι, εργοις αυτοις και των πνευµατικων χαρισµατων αυτων εν γνωσει και µετοχη γενωνται, οι δε γε λοιποι µηδε ακουσαι περι των τοιουτων αξιωθησωνται. Επει δε εις τοσουτον ανοιας βοθρον κατηχθηµεν, ως και διχα των εργων, ων εκεινοι ειργασαντο, ισως εκεινοις την χαριν εχειν και ηµας οιεσθαι, φερε τον περι εκεινων γυµνασωµεν λογον και απο των µεµαρτυρηµενων πραγµατων την πληροφοριαν λαβοντες, σπουδασωµεν τεως κατα ποδας εκεινων βαδισαι, ει και µη φθασαι δυνηθωµεν αυτους. Ανωθεν δε τον λογον αρξαµενοι, κατ’ ολιγον εως ηµων καταβαινοντες ελθωµεν. Τι ουν ο µεγας Αντωνιος εν τω µνηµατι καθεζοµενος επραττε, και τοι µηπω πνευµατικην εργασιαν ολως ειδως; Ουχι ως νεκρον εαυτον εν τω µνηµατι εκλεισε, µηδεν των του κοσµου επιφεροµενος, µηδε µεριµναν εχων την οιανουν εν αυτω; Ουχι

ολος ην νεκρος εκ του κοσµου, και κειµενος εν τω µνηµειω τον ζωωσαι και αναστησαι δυναµενον εζητει Θεον; Ουχι αρτω µονω ηρκειτο και υδατι; Ουχι πολλα παρα των δαιµονων υπεστη κακα και ηµιθανης εκειτο εκ του αφορητου δαρµου; Ουχι εν τη εκκλησια ως (128) νεκρου απενεχθεντος αυτου, ηνικα ηλθεν εις εαυτον, παλιν αυθορµητος προς τους αντιπαλους απηλθεν; Ει µη γαρ προς εκεινους υπεστρεψεν, αλλ’ ενεµεινε τω κοσµω και ει µη µεχρι τελους ενεκαρτερησεν, εις θανατον εκδεδωκως εαυτον τη προθυµια και προαιρεσει, ουκ αν της πολυποθητου θεας του ∆εσποτου αυτου ηξιωθη, ουκ αν της γλυκειας εκεινου φωνης ακηκοεν. Αλλα εζητησεν ολοψυχως, εκρουσεν αοκνως, υπεµεινεν εις τελος και ελαβεν επαξιον τον µισθον. Αποθανων γαρ, ως ειρηται, τη προαιρεσει υπερ Χριστου, εκειτο ωσει νεκρος, εως ου ηλθεν ο ζωογονων τους νεκρους και ανεστησεν αυτον εκ του αδου, του σκοτους φηµι του ψυχικου, και εξηγαγεν αυτον εις το θαυµαστον φως του προσωπου αυτου. Οπερ θεασαµενος και των λυπηρων εκεινων απαλλαγεις και περιχαρης γεγονως ελεγε· “Κυριε, που ης εως αρτι; “ Το µεν ουν ειπειν “Που ης;” αγνοουντος παντως εστιν οπου και ην· το δε ειπειν “Εως αρτι” την θεωριαν και αισθησιν και γνωσιν της του ∆εσποτου παρουσιας εδηλωσεν. Ει τοινυν ουτως αποταξασθαι ηµεις ου βουλοµεθα και καρτερησαι οµοιως εκεινω και υποµειναι ου προαιρουµεθα, πως τον Θεον εν Αγιω Πνευµατι ως εκεινος ιδειν αξιωθωµεν και πληρωθηναι αγαλλιασεως; Ουδαµως. Αλλα γαρ και προς ετερον, ει δοκει, τον λογον ιθυνωµεν. Τι ο µεγας Αρσενιος διεπραξατο εξ αυτης αρχης της αποταγης αυτου; Ουχι τα βασιλεια καταλιπων και τους βασιλεις, του σηρικοφορους οικετας και παντα τον πλουτον αυτου, µονος ως φτωχος και πενης εν τω µοναστηριω αφικετο, οστις ποτε ην σπουδασας λαθειν, (129) φευγων την δοξαν και τον ανθρωπινον επαινον, ινα παρα Θεω δοξασθη; Τι ουν αρα τουτοις µονοις εµεινεν αρκεσθεις; µη γενοιτο· αλλα τι; Ουδε ως ευτελης µετα ευτελων ανθρωπων εαυτον καταταξαι ηνεσχετο, αλλ’ ως κυνα ελογισατο εαυτον. Ριφεντος γαρ αυτω παρα του ηγουµενου του αρτου και πεσοντος τουτου επι της γης, αυτος τετραποδισας, ου τη χειρι αλλα τω στοµατι, ως κυων αρας τον αρτον, ουτως

αυτον εφαγεν. Εν δε τω κελλιω καθηµενος, ου µονον ειργαζετο, αλλα και πολυ ελαττον του εργοχειρου αυτου εις την εαυτου χρειαν ανηλισκεν, υδωρ πινων βορβορου οζοντος οµοιον. ∆ια τουτο και εργαζοµενος και ευχοµενος διηνεκως εκλαιε και τοις εαυτου δακρυσι κατεβρεχετο, αλλα και αφ’ εσπερας ευχοµενος ιστατο µεχρι πρωΐας και τη πτωχεια και ευτελεια µεχρι τελους ενεκαρτερησε. ∆ια τι ; ∆ια το παθειν παντως και ιδειν και αυτον, οπερ ο µεγας Αντωνιος ιδειν και παθειν ηξιωθη. Πως ουν ου γεγραπται και επι τουτου, οτι ειδε τον Κυριον; Μη τους µεν κοπους αυτος κατεβαλετο, εκεινον δε ιδειν ουκ ηξιωται; Ουχι, αλλα και αυτος ουτως ιδειν τον Θεον ηξιωθη, ει και µη ο συγγραψαµενος τουτο ουτως εδηλωσε φανερως· και ει βουλει τουτο µαθειν ακριβως, τα παρ’ εκεινου αυτου, φηµι του αγιου Αρσενιου, εκτεθεντα κεφαλαια διελθε και γνωσει εξ αυτων οτι και ουτος θεοπτης εστιν αληθως. Ο ουν αυτους εκµιµουµενος εργω και πονοις της αυτης οντως καταξιωθησεται χαριτος· ει δε µη βουλεται τις την ταπεινωσιν τουτων και την υποµονην εκµιµησασθαι, τι και λεγει το πραγµα αδυνατον; Ευθυµιου δε και Σαβα και των καθεξης αγιων τας πραξεις, τας υπερ ανθρωπον, τις διηγησεται; Ειτε γαρ (130) προ του την χαριν λαβειν του Πνευµατος, ειτε και µετα το ταυτην λαβειν, τεως ανευ κοπων και πονων πολλων και ιδρωτων βιας τε και στενοχωριας και θλιψεως ουδεις διηλθε τον σκοτασµον της ψυχης, ουδε το φως του Παναγιου Πνευµατος εθεασατο. Βιαστη γαρ εστιν η βασιλεια των ουρανων και βιασται αρπαζουσιν αυτην, επειδη και δια πολλων θλιψεων δει ηµας εισελθειν εις την βασιλειαν των ουρανων. Η δε βασιλεια των ουρανων η µετοχη υπαρχει του Πνευµατος του Αγιου· τουτο γαρ εστι το ειρηµενον οτι η βασιλεια των ουρανων εντος ηµων εστιν, ινα το Πνευµα το Αγιον εντος ηµων λαβειν και εχειν σπουδασωµεν. Μη ουν λεγετωσαν οι εκτος οντες διηνεκους βιας και στενοχωριας και ευτελειας και θλιψεως, οτι εντος ηµων εχοµεν το Πνευµα το Αγιον· ανευ γαρ εργων και ιδρωτων και πονων της αρετης ο µισθος ουτος ου διδοται τισι. ∆ιο µοι καλως εχειν δοκει και το παρα πολλοις ουτω λεγοµενον· “∆ειξον, φησιν, εργα και απαιτει µισθους”.

Εγω γαρ οιδα ανθρωπον προ του κοπους καταβαλεσθαι και προ του βιασασθαι εαυτον, ευθυτητι διαλογισµων και ψυχης απλοτητι ταις θειαις Γραφαις εγκυψαντα και ολιγας ηµερας και νυκτας ακοπως, ιν’ ειπω, αγρυπνησαντα και ευξαµενον και επι τοσουτον ελλαµφεντα υπο της ανωθεν χαριτος, ως εξω δοξαι αυτον γενεσθαι του σωµατος και του οικηµατος και του κοσµου παντος – νυξ γαρ ην και ως ηµερα τελεια εγενετο -, αλλ’ επει απονως πλουτον ελαβε, συντοµως αυτου και κατεφρονησε. ∆ιο και αµελησας, ολον οµου τον πλουτον απωλεσε και επι (131) τοσουτον, ως µηδεν µνηµονευειν ολως αυτον, οτι ποτε τοιαυτην δοξαν τεθεαται. Πως ουν οι µηδε λαβειν αξιωθεντες ποτε η κατιδειν την δοξαν ταυτην ποσως, λεγουσιν εχειν ταυτην ολην εν εαυτοις, απορω. Αλλ’ ω της πωρωσεως, ω του σκοτασµου, ω της αγνοιας και της µαταιας οιησεως, που ποτε τουτο η δια ποιων γραφων µεµαθηκασιν; Οντως εµαταιωθησαν εν τοις διαλογισµοις αυτων και εσκοτισθη η ασυνετος αυτων καρδια και εµειναν εν Αιγυπτω, τουτεστιν εν τω σκοτει των παθων αυτων και των ηδονων. Οι γαρ την γην της επαγγελιας ιδειν ποθησαντες, ην πραεων οφθαλµοι και ταπεινων και πτωχων βλεπειν καταξιουνται, πασαν στενοχωριαν και πασαν θλιψιν και ευτελειαν καταδεχονται και απο πασης και παντοιας σωµατικης ηδονης και τιµης και ανεσεως σφοδρως απεχονται. Ου µονον δε αλλα και απο παντος ανθρωπου µικρου τε και µεγαλου χωριζονται, φευγοντες αυτους αµισως, ινα ταυτης καταξιωθωσιν επιβηναι προ του εκκοπηναι τον δροµον αυτων απο της οδου της παρουσης ζωης. Ταπεινουµενοι γαρ και ως πονηροι και προσκεκρουκοτες πολλα επ’ αληθως διακειµενοι, ου µην αλλα γαρ και ως εχθροι και παραβαται των εντολων του Θεου στυγνοι και λελυπηµενοι διαγουσιν, επιποθουντες µαθειν το τι αν δεοι αυτους διαπραξασθαι προς το καταλλαγηναι τω ∆εσποτη Χριστω. ∆ια τουτο τοινυν χαριζεται αυτοις ο Κυριος ου µονον το γνωναι ο τι δεοι ποιησαι, αλλα και ισχυς διδοται αυτοις παρ’ αυτου και υποµονη εις το εκπληρωσαντας παντα α δει, αυτον εκεινον ιδεσθαι και κτησασθαι (132) τον επι παντων και επι πασι Θεον και τηνικαυτα ως εν ουρανω διαγειν και

εκεισε το πολιτευµα εχειν, καν εν σπηλαιοις καν εν ορεσι καν εν κελλιοις διαγωσι, καν εν µεσαις αναστρεφωνται πολεσι, και ουτως αει εν χαρα και ευφροσυνη και αγαλλιασει αρρητω δουλευειν αυτω. Αυτη τοιγαρουν η εργασια των αγιων εστιν, αυτη η πραξις των εν Πνευµατι αγοµενων Θεου. Οιος γεγονε και εν τη καθ’ ηµας γενεα ο αγιος και µακαριωτατος ευλαβης Συµεων, ο λαµψας δικην ηλιου µεσον της περιωνυµου µονης των Στουδιου, ο εν µεσω του κοσµου ποτε ων και τοις του κοσµου πραγµασι και φιλοις και συγγενεσιν, ου µονον δε αλλα και ταις φροντισι και µεριµναις και ηδοναις του βιου επι τοσουτον αποταξαµενος, ως µηδε την µνηµην ολως εχειν αυτων, αλλα και ταυτην αφ’ εαυτου εξορισαι µακραν, ο αναστραφεις µεσον του πληθους των µοναχων και την µακαριαν εκεινην τοτε λεξας φωνην, “Οφειλει”λεγων “ειναι ο µοναχος εν τω µοναστηριω ως ων και µη ων και µη φαινοµενος, µαλλον δε µηδε γνωριζοµενος”, ην και ερµηνευων ελεγεν· “Ως ων µεν τω σωµατι, µη ων δε τω πνευµατι, µη φαινοµενος δε ει µη µονοις δια του Αγιου Πνευµατος τοις καθαροις τη καρδια, µη γνωριζοµενος δε δια το µη εχειν µετα τινος τι”. Ω µακαριων ρηµατων, δι’ ων η υπερ ανθρωπον αγγελικη πολιτεια αυτου κηρυττεται, δι’ ων κεκτησθαι εν ουρανοις το πολιτευµα αυτος εαυτω δια του Αγιου Πνευµατος µεµαρτυρηκεν, δι’ ων την µετα Θεου ηµων διαγωγην υπεφηνε, (133) µη εχειν ειπων µετα τινος τι. Οπερ ουδεις κατορθωσαι η επ’ αληθως ειπειν δυναται, ει µη ολως ολω ενωθη τω Θεω· ει δε και ειπη, πλανα εαυτον. Ο γαρ λεγων µη αµαρτανειν τυφλος εστι µυωπαζων, τον Θεον δε ο εχων αµαρτανειν ου δυναται, οτι σπερµα αυτου εν αυτω µενει, καθως φησιν ο Ιωαννης η θεολογικωτατη των αποστολων βροντη. Οτι δε εκεινος τον Θεον ολον ειχεν εν εαυτω και ζων ελεγε και αποθανων δια της οικειοχειρου αυτου γραφης µεγαλη βοα τη φωνη· “Θεον κτησαι σεαυτω φιλον και ανθρωπου βοηθειας ου δεηθηση”. Και παλιν· “Θεον κτησαι και ου δεηθηση βιβλιου”, και τουτο εδηλωσεν εξ εργων αυτων, βιβλιον εκ του ιδιου κοπου, µαλλον δε εκ του ενοικησαντος αυτω Πνευµατος συγγραψαµενος, µαθησεως γραµµατων υπαρχων αµυητος, οµολογουµεν δε και ηµεις, συµµαρτυρουντες τω αγιω ηµων

πατρι και µη κρυπτονες την ευεργεσιαν φειδοι του µη νοµισθηναι αλαζονας ηµας παρα τισιν, οτι ωσπερ δεξαµενη τις απορρεοντος υδατος, ουτως ο αγιος πατηρ ηµων εκ του πληρωµατος µετελαβε του ∆εσποτου ηµων Χριστου και επλησθη της χαριτος του Πνευµατος αυτου, οπερ εστιν υδωρ ζων· ωσπερ δε παλιν απο της δεξαµενης το υπερπλεονασαν και εξωθεν υπερεκχυνοµενον υδωρ λαµβανει τις εις κορον, ουτω και ηµεις εκ του πατρος ηµων του αγιου την υπερπλεονασασαν και υπερεκχυνοµενην αει εξ αυτου χαριν ειδοµεν και ελαβοµεν και επιοµεν και τας οψεις εξ αυτου ενιψαµεθα, τας χειρας και τους ποδας αυτους, ειτα και ολοι ολω τω σωµατι ελουσαµεθα και αυτην (134) την ψυχην µετα του αθανατου υδατος εκεινου. Ω µυστηριου ξενου και θαυµαστου, αδελφοι. Και µη απιστησητε τουτο· ου γαρ εµου µονου ο λογος η επ’ εµοι µονω γεγονε, αλλ’ ακουε του ευγγελιστου Ιωαννου, τι περι του υδατος τουτου φησι, µαλλον δε αυτου του Υιου και Λογου του ζωντος Θεου, παρ’ ου και Ιωαννης τον λογον πεπλουτηκεν· “Ο πινων γαρ, φησιν, εκ του υδατος τουτου – του αισθητου δηλονοτι- , διψησει παλιν· οστις δε πιη εκ του υδατος ου εγω δωσω αυτω, ου µη διψηση πωποτε, αλλα γενησεται εν αυτω πηγη υδατος αλλοµενου εις ζωην αιωνιον”. Και ερµηνευων τουτο ο ευαγγελιστης φησι· “Τουτο δε ελεγε περι του Πνευµατος, ου εµελλον λαµβανειν οι πιστευοντες εις αυτον”. ∆ια του τοιουτου γαρ υδατος ωσπερ ρυπος η πονηρια εκπλυνεται απο της ψυχης· ανευ δε τουτου πολλα πονησας ωφελησει ουδεν. ∆ια δε τουτο και µη δυναµενοι ολως ηµεις το ταλαντον του ∆εσποτου ηµων κρυπτειν και την γινοµενην εις ηµας του Θεου δωρεαν µη αναγγελλειν, φανερως οµολογουµεν το ελεος του Θεου, οτι ενεπλησθηµεν απληστως οι αναξιοι εκ του υδατος ου ελαβοµεν δια του πατρος ηµων απο του Θεου και εκορεσθηµεν ακορεστως εις δοξαν του ονοµατος αυτου του αγιου, και κατα τον ενον ηµιν της δυναµεως, ως εσχατοι και αχρειοι, εδοξασαµεν και νυν δοξαζοµεν τον Θεον, τον δοξασαντα τον πατερα ηµων τον αγιον και δια του πατρος ηµων τους ταπεινους και αναξιους ηµας. Μη ουν οιηθειη µε τις ψευδεσθαι και κατα της εµης ψυχης και κατα του εµου πατρος φθεγγεσθαι, κοµπολογον µε και τορνολογον ηγουµενος· ειδως

αληθειαν λεγω και ου ψευδοµαι. λαβων εν εαυτω ολον. την παντελη του ιδιου θεληµατος απονεκρωσιν”. και παλιν· “Ηµεις δε ου το πνευµα του κοσµου ελαβοµεν. εξ υµων. Πρωτον γαρ παντων τουτο εγραψεν. ο ων ευλογητος εις τους αιωνας. τους δε ακροατας προς ζηλον διηγειρα και προς την εκεινων παρωτρυνα µιµησιν. Οιδα ανθρωπον προ ετων δεκατεσσαρων “ και τα εξης. ως εν ταξει διδασκαλιας ουτως ειπων· “Αδελφε. ωσπερ προικα πατηρ υιω κληρον διδωσι. θλιψεις δε πειρασµους τοσουτους υπεµεινε.γαρ ειµι οτι απολει ο Θεος παντας τους λαλουντας το ψευδος. Προς . Εκοπιασεν ο µακαριος πατηρ ηµων και αγιος Συµεων. “Ευλογητος ο Θεος “ λεγων. εκεινους µεν εκ των λογων ουδεν ωφελησα. Ω µακαριας φωνης. και τουτο (135) ποιειν µε Παυλος ο θειος διδασκει. Η γαρ των πολλων απιστια των λεγοντων εις βλαβην των ακουοντων. α και λαλουµεν”. ταυτην ηγου λεγεσθαι αναχωρησιν τελειαν του κοσµου. µη οτι γε ειπω διεπραξατο. “και Πατηρ του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου. τον Παρακλητον· και τοτε. µη δυνασθαι ειναι τινα τοιουτον αρτι µητε τοις εργοις εις τας των εκεινοις δοθεντων χαρισµατων καταξιουµενον. µαλλον δε ψυχης της ουτω γενεσθαι αξιωθεισης και του κοσµου παντος χωρισθεισης. αλλ’ ετι τα παρ’ εκεινου πραχθεντα και ως δυνατον ρηθεντα. ουτω και περι του αγιου Συµεων και λεγων ου παυσοµαι. Αλλα καθαπερ περι των λοιπων αγιων ανωθεν ειρηκως. Ποιος γαρ. ινα ιδωµεν τα υπο του Θεου χαρισθεντα ηµιν. ως εξισωθηναι πολλοις των περιφανεστερων εν µαρτυσι. Παντως ουδεν. ειπε µοι. ως πολλους των παλαι αγιων πατερων υπερβαλεσθαι. αναγκης δε µοι επικειµενης µη βουλοµενος λεγω και περι ηµων αυτων των αναξιων. ινα των ταυτα λεγοντων το οκνηρον και ραθυµον απελεγχηται. ∆ια ταυτα ουν εδοξασθη απο Θεου και εγενετο απαθης και αγιος. Τι δε και εµαυτον ωφελησαιµι η τον εµον πατερα τον αγιον εκ των επαινων καν ολως. ουτω καµε τον αναξιον δουλον αυτου Πνευµατος Αγιου ακαµατι και δωρεαν επλησε. αλλα το Πνευµα το εκ του Θεου. νοησαι καλως δυναται. αναγκαζει µε και ακοντα λεγειν α λεγειν ου εβουλοµην ουδεποτε και δηµοσιευειν οντως του Θεου το φιλανθρωπον. (136) ως ειπειν.

Παθε και αυτος δια την σεαυτου σωτηριαν. Συν τουτοις ακουεις παλιν ως φονεα και κακουργον δεδεµενον συροµενον τον Κυριον και ως ενα των ευτελων παρισταµενον τω Πιλατω. Οι γαρ αλλως πως εν τοις εαυτων θεληµασι καν οπωσουν η εν τισι καλοις το δοκειν πορευοµενοι. ηµεις υποµειναι ταυτα ου θελοµεν. αλλα ζη εν ηµιν το µη θελειν ταυτα παθειν. υπο στρατιωτων ραβδουχων αγοµενον. εξουδενωθηναι και λοιδορηθηναι και ως εις των αφανων και αφρονων και ευτελων και παραπεσοντων. υπερ ηµων. Ταυτα δε και ο µακαριος πατηρ ηµων. αλλ’ ουδε καταφρονηθηναι παρα παντος ανθρωπου και ως εις των επιληπτων και προσαιτουντων εις τας πλατειας και ρυµας της πολεως λογισθηναι. Εκαλουν γαρ αυτον. φαγον και οινοποτην. ως ακουεις. φιλος τελωνων και αµαρτωλων”. Μιµησαι Χριστον τον Θεον. ∆ευτε προς µε καγω αναπαυσω υµας”. Ελεγον γαρ· “∆αιµονιον εχεις”. πως νεκροι γενησοµεθα. θλιβηναι τε και ατιµασθηναι. εις φυλακην εµβαλλοµενον και απο φυλακης εκβαλλοµενον. ως ο αγιος ειπε Συµεων. αλλα προς (137) καθαρσιν των ψυχων ηµων επαγοµενα. οπερ εστι το γεωδες φρονηµα της σαρκος. ου καταδεχη γενεσθαι. πως οι µη γεγονοτες δια Θεον νεκροι ζησοµεν την εν Χριστω κεκρυµµενην ζωην. µαλλον δε ου προς δοκιµην και πειραν.γουν τουτους και τους τοιουτους ο ∆εσποτης λεγει Χριστος· “Υµεις ουκ εστε εκ του κοσµου. ο αγιος Συµεων. µαλλον δε δι’ ηµας ηκουσε. τω λαω υπο Πιλατου . θεασοµεθα τον Θεον ενοικησαντα ως φως εν ηµιν. πλανον. Ει δε µη νεκροι τω κοσµω και τοις εν κοσµω γενοιµεθα. και παλιν· “Ιδου ανθρωπος φαγος και οινοποτης. Ουδαµως. διαµονωντα. Αλλα µωρον ηγη τον µακαριον Συµεων και αισχυνη µιµησασθαι τας πραξεις αυτου. Πως. ραπισµα καταδεχοµενον υπο δουλου. Ει ουν συ ταπεινωθηναι και υποταγηναι. αδελφε. Ει γαρ ταυτα προς δοκιµην και πειραν επερχοµενα φερειν εν υποµονη πασιν ηµιν ο Θεος ενετειλατο. ου µη ιδωσι την ζωην. αλλ’ εγω εξελεξαµην υµας εκ του κοσµου. ειπε. αδελφοι. γενη ξενος του ιδιου θεληµατος. πως. Ουδαµως. ως εκεινος επαθε δια σε. ην οι αποτµηθεντες του κοσµου και τω εαυτων αποθανοντες θεληµατι βλεπουσιν. µηδεις πλανατω υµας.

τας χειρας και τους ποδας υπο των στρατιωτων καθηλουµενον και κρεµασθαι αφιεµενον. επαισχυνθησοµαι καγω αυτον εµπροσθεν του Πατρος µου. (139) Ουκ αρκουσι ταυτα σοι παντα εις µιµησιν. εκδυοµενος. υπο ληστου βλασφηµουµενον. και αυθις· “Ει Υιος εστι του Θεου. “Λαβετε αυτον” φασκοντος “υµεις και σταυρωσατε”. ο υπερανω παντων των ουρανων και τα (138) παντα διακρατων τη χειρι αυτου. σωσον σεαυτον και καταβηθι απο του σταυρου”. φραγγελοµενος. ο παση κτισει και αυτοις τοις Σεραφειµ αθεωρητος. φησιν. ραπιζοµενος. α υπεστη υπερ ηµων. “Οστις γαρ. Εννοησον ουν πως ην αποδοθεις µεσον αυτων. αισχυνοµεθα µιµησασθαι και παθειν. τον τραχηλον σχοινιω δεσµουµενον και επι τον θανατον απαγοµενον. προσκυνουµενον τε και εµπαιζοµενον.”ερωτωµενον ακανθαις στεφανουµενον. ωθουµενος. τεσσαρακοντα πληρεις λαµβανων πληγας. Πορφυραν κοκκινην παικτικως ενδυοµενον. χολην ποτιζοµενον. ειθ’ ουτω τον εαυτου σταυρον επιφορτιζοµενον και επι του τοπου γινοµενον και τουτον ορωντα πηγνυµενον και µονον υπο των φιλων και µαθητων εγκαταλειποµενον. καταβατω νυν απο του σταυρου και πιστευσοµεν εις αυτον”. εµπτυοµενον και ειρωνικως ακουοντα· “Ιδε ο βασιλευς των Ιουδαιων”. µετα ταυτα παλιν αποδυοµενον. εγγελωµενος. επαισχυνθη µε και τους εµους λογους. αδελφε. κατα κεφαλης ραπιζοµενον και “Τις εστιν ο πταισας σε. ως εκεινος επαθεν. και ουτω µετα το ταυτα παντα παθειν. εις το πραιτωριον εισαγοµενος. Ει δε τα παθηµατα αυτου. Ειτα τι. ευχαριστουντα και ευχοµενον υπερ των φονευσαντων αυτον και την ψυχην εις χειρας παρατιθεντα του Πατρος αυτου. του εν τοις ουρανοις”. την επιθανατον δηλουσας αποφασιν. αλλ’ αισχυνη ουτω ταυτα παθειν. χλευαζοµενον και ακουοντα· “Ο καταλυων τον ναον και εν τρισιν ηµεραις εγειρων. ενδυοµενον παλιν τα εαυτου ιµατια. αντωθουµενος. λογχη νυττοµενον. ∆ια ποιων δε αλλων εργων η πως συνδοξασθηση αυτω.παραδιδοµενον. ∆ιο και ο Παυλος φησιν· “Ει συµπασχοµεν και συνδοξασθησοµεθα”. αναρτωµενον. πυγµιζοµενος. τω κιονι προσδεσµουµενος. ευδηλον οτι ουδε της δοξης αυτου συµµετοχοι γενησοµεθα· ου γαρ εργω αλλα .

∆ια τουτο τοιγαρουν λεγω και λεγων ου παυσοµαι. Αδελφοι και πατερες. . Και περι απογνωσεως και της εν ταυτη διαφορας. δωρουµενος αυταις απεντευθεν ηδη την βασιλειαν των ουρανων. συ δε εµισησας παιδειαν και εξεβαλες τους λογους µου εις τα οπισω”. Και τι εστι το “Ο πιστευσας και βαπτισθεις σωθησεται. ω πρεπει πασα δοξα εις τους αιωνας των αιωνων. ην ο απαξ αποθανων και εγερθεις και δια παντων και εις παντας (140) τους αξιως βιουντας ανισταµενος και τας συναποθανουσας αυτω τη προθεσει και τη πιστει ψυχας συνεγειρων. Λογος Ζ΄. νεκρα υπαρχει η πιστις ηµων. (141) Περι προσπαθειας της εις τους συγγενεις. Και τις η απατη αυτης και εις οιον βοθρον και δεσµον καταγει τους κρατουµενους υπ’ αυτης. ουχ ως εναντιου οντος του πραγµατος τη του Θεου εντολη. Αµην. ηδυναµην και τα εµαυτου κακα αποκλαιεσθαι και µηδεποτε διδασκαλου εργω επιχειρειν η κατηχειν την υµετεραν αγαπην η καν ολως αλλοις υποδεικνυειν τας της σωτηριας οδους. ο δε απιστησας κατακριθησεται”. ης γενοιτο παντας ηµας επιτυχειν χαριτι του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου. ∆ια γαρ του Αγιου Πνευµατος η αναστασις παντων γινεται· και ου λεγω την επι συντελεια των σωµατων αναστασιν – σαλπισει γαρ τοτε ο αγγελος και τα νεκρα σωµατα αναστησονται -. ουτε της πνευµατικης αυτου αναστασεως συµµετοχοι γενησωνται. µη και επ’ εµοι το ∆αυιτικον εκεινο προσφορωτατα λεχθησεται ρηµα· “Τω δε αµαρτωλω ειπεν ο Θεος· Ινα τι συ εκδιηγη τα δικαιωµατα µου και αναλαµβανεις την διαθηκην µου δια στοµατος σου. ουτε Πνευµα λαβωσιν Αγιον. αλλ’ οµως εµου αναξιου τυγχανοντος του τοιουτου πνευµατικου εγχειρηµατος.λογω µονω εσµεν. ουτως εχοντες. µαλλον µεν ουν και ευπροσδεκτου υπαρχοντος αυτω. διο και δεδοικα. πιστοι· εργων δε µη προσοντως. ο ταπεινος. ως ωφελον γε αει σιωπαν. καθως ανωτερω λεπτοµερως εδηλωσαµεν. διδωσι δια του Παναγιου αυτου Πνευµατος. οτι οι µη τα παθη Χριστου δια µετανοιας και υπακοης µιµησαµενοι και του θανατου αυτου µετοχοι γεγονοτες. αλλα την καθ’ εκαστην γινοµενην των νεκρων ψυχων πνευµατικως πνευµατικην αναγεννησιν και αναστασιν.

προστιθεις τοις εαυτου κακοις καθ’ ωραν κακα και ανεσιν σωµατος και θεραπειαν υπερ την δεουσαν χρειαν επιζητων. προτιµων δε τα εναντια τουτων και ποιων αυτα. αλλα διερχοµενος πασας τας ηµερας της ζωης αυτου εν µετεωρισµω και διαχυσει ψυχης. ποιει. εκπληρων και εν λακκω βορβορου κειµενος και εν αισθησει υπαρχων των ιδιων κακων. της προς τους συγγενεις . τις εστιν ο µισων παιδειαν και τις ο εκβαλλων τους λογους αυτου εις τα οπισω. µαλλον δε τα του διαβολου. πορευεσθε! Και µηδεις εκκλινη δεξια η αριστερα και ωδε συν εµοι τω παναθλιω και δυστυχει εµπεσειται και στερηθειη µετα των επιγειων και τα επουρανια αγαθα”. της φερουσης εις την ζωην την αιωνιον. και την ευθειαν οδον. ητις εστιν ο Χριστος. οιονει συµφορησας. Ο µη πειθοµενος τοις του Θεου νοµοις µισει την εκ των λογων του Κυριου παιδειαν και βυει τα ωτα αυτου του µη ακουσαι λογον της εσχατης ανταποδοσεως των αµαρτωλων η του πυρος εκεινου του αιωνιου και των κολασεων του αδου και της κατακρισεως της αιωνιου εκεινης. ο δε ταυτα ακουων ου µονον ου προαιρειται µετανοειν και βιασασθαι εαυτον εισελθειν δια της στενης πυλης. εστιν ο εκβαλλων τους λογους εις τα οπισω. εστι δε και δια µιας ταυτης. κατα καιρους απορριπτει. οταν ο µεν Θεος προστασση και διαρρηδην βοα· “Μετανοειτε. αφ’ ης ουκ ενι διαδρασαι τον απαξ εµπεσοντα εις τας τιµωριας αυτης. οπερ της πλατειας µαλλον και ευρυχωρου οδου σηµειον εστι και ουχι της στενης και τεθλιµµενης. αλλα καταφρονων µεν αυτων. Και ινα εξ ενος σαφες υµιν ποιησω το του λογου προκειµενον.(142) Αλλ’ ιδωµεν. αδελφοι. (143) Α καγω πρωτος. βοω κατωθεν κραζων και τους εξωθεν παριοντας απαντας προσφωνων· “Πορρω που του δεινοτατου τουτου λακκου γινεσθε. ηγγικε γαρ η βασιλεια των ουρανων” και παλιν· “Σπουδασατε εισελθειν δια της πυλης της στενης”. Επειδη δε δια πολλων των εαυτου µηχανηµατων ο παµπονηρος διαβολος και εχθρος των ψυχων ηµων εις το τοιουτον βαραθρον τους πλειονας η και σχεδον απαντας οµου. ει δοκει. ο ταλαιπωρος. ουτω τοινυν και ο τοιουτος εκβαλλει του Θεου τους λογους εις τα οπισω και τα εαυτου θεληµατα. Ο δε µη παση ισχυϊ και δυναµει ψυχης τας εντολας του Θεου προ των οφθαλµων αυτου εχων αει και φυλαττων αυτας.

οπερ χειρον πασης εστιν απογνωσεως. καθ’ οσον οιοι τε ωµεν. διαναστησεται και παντα αλλα – τα βιωτικα λεγω – εις ουδεν λογισθησεται και τη µετανοια θερµως προσελθη· ο δε δευτερος. πνευµατικοις. εις απαν απαναινεται τοις τοιουτοις φαρµακοις ιατρευθηναι. µητε µην πιστους ηγεισθαι τους περι τοιουτων λεγοντας προς αυτους. εις κρηµνους φρικτους τε και βαραθρα αµαρτηµατων χαλεπα και ασυγγνωστα και εις αυτον καταποντιζει τον της απογνωσεως λακκον. παντα δε δευτερα της εαυτω τιθεναι φρονησεως η µαλλον ειπειν αφροσυνης και αναισθησιας. µητε πειθεσθαι ταις θειαις Γραφαις. και δεδεµενους οντας απο του τραχηλου αναλγητους (144) διακεισθαι. Αλλο γαρ το εις πληθος εµπεσοντα κακων της εαυτου σωτηριας απογινωσκειν τινα. ει περι µετανοιας και της του Θεου φιλανθρωπιας διδαχθη και µαθη οτι ουκ εστι πληθος αµαρτιων ο µη εξαλειφει η µετανοια και οτι “οπου επλεονασεν η αµαρτια. πως δε ο εχθρος αυτους µεµονωµενους ευρων το της προσπαθειας σχοινιον απατηλως τοις εαυτων τραχηλοις εµπεριεδησεν. υπερεπερισσευσεν η χαρις” και οτι “χαρα µαλλον γινεται εν τω ουρανω επι ενι αµαρτωλω µετανοουντι”. Πανουργως γαρ ενριζοι εν τοις τοιουτοις και σεσοφισµενως εµποιει την απογνωσιν επι τοσουτον. και εν πυθµενι αδου καταβιβασας και ενδεσµησας αφιησι. και ετερον το ως καλω τω κακω χρασθαι και εν πληροφορια ειναι οτι καλον τι ποιει. ως µητε νοµιζειν τουτους εν απογνωσει γενεσθαι. Πως γαρ και ιατρευθηναι καταδεξεται. η και ως σχοινιω χρωµενος. ο µηδε οτι εν νοσω η πτωµατι κειται ολως πειθοµενος. δυσανακλητοτερος ων. τον ολεθρον τουτον. παρακαλω. Ουδαµως! Αλλα δεον ηµας λογοις προτερον. επιθυµησειε ποτε των πολλων εκεινων απαλλαγηναι κακων και του δυσβαστακτου φορτιου κουφισθηναι το αυτου συνειδος. εκκλιναντες ηπατηθησαν.λεγω προσπαθειας. πως µεν της ευθειας οδου απαρξαµενοι. αγαπητοι. φυγωµεν. πληροφορησαι και δειξαι αυτοις. ο εχθρος εφ’ ενος εκαστου τραχηλω αποδεσµων αγει και συνπεριαγει παντας τους τον τοιουτον καταδεξαµενους δεσµον. Ο µεν γαρ προτερος. επειτα και πως αυτους εις κρηµνους και βαραθρα . ισως εαυτου γενοµενος και κατανυγεις. εκ τε του θειου Ευαγγελιου και των λοιπων αγιων Γραφων αναλεξαµενους.

και οιονει πως λεγουσα προς ηµας· “Ιδε η οδος. και που και πως εν τω αδη καταβιβασας. ιδε ο εχθρος. καθ’ οσον εστι και θεοπνευστος. προς τους ουρανους ελευθερους ηµας συµπαραλαβουσα ανελθη. οµοουσιος τε και οµοφυης και οµοδοξος. ει µη ανωθεν και εξ αρχης του βιου και της εις το µοναχικον σταδιον εισοδου ηµων τον λογον αναγαγοντες. Τουτο δε ουκ αλλως αν γενηται ηµιν δυνατον. εκειθεν την αρχην ποιησοµεθα. ινα η χαρις του Παναγιου Πνευµατος φαιδροτερον επιλαµψασα ολην µου καταφωτιση την διανοιαν και τον νουν και δωη αξιως ειπειν τι. απερ υπεσχετο δια της του Πνευµατος χαριτος καθαρως τοις προσεχουσιν αποδειξειεν. (145) και ως ουκετι δυναµενους ελευθερωθηναι και προς την γην ανελθειν. Αλλα µη αποκαµητε. το σχοινιον. αλλα δια την υµετεραν ωφελειαν. συνθρονος τε και οµοθρονος. εν τω Πατρι µενων και ο Πατηρ εν αυτω. ιδε η εκπτωσις αυτης. ενηχουσα οιον αυτην τους λογους αµα τε τω ταυτης φωτι φαινουσα και υποδεικνυουσα παντα απερ προειποµεν. προς την ηµετεραν ταλαιπωριαν και κακωσιν. ουχι δια την εµην αξιαν. (146) Ο Κυριος και Θεος ηµων Ιησους Χριστος. αφεις αυτους υπεχωρησε. Ιδε ο αδελφος. ωφελιµος γαρ ο λογος. Υιος ων γνησιος του Θεου και Πατρος. Μελλοντι µοι δε προς τας αποδειξεις των πραγµατων ελθειν και τον αγωνα του λογου τω αλογω και αµαθει επειγοµενω αναδεξασθαι. αλλα µην και αυτην ηµων την δουλειαν ην δια της αµαρτιας τω . κατα τον ειρηκοτα σοφον. συνευξασθαι δεοµαι παντων υµων.αµαρτηµατων εµπεριηγαγε· και µετα ταυτα δειξοµεν αυτοις και πως τω βαθυτατω λακκω εναπερριψε. τηνικαυτα και τα φαρµακα τοις τραυµασιν αρµοζοντα δια των λογων αυτων επιδωσοµεν. το επι του τραχηλου αυτων σχοινιον εναπεδησε. Και ουτω τους πειθοµενους τοις λογοις της θειας Γραφης και εις συναισθησιν των οικειων ερχοµενους κακων και συνοµολογουντας και ουτως εχειν συντιθεµενους τα κατ’ αυτους. και παντα καθεξης ανελλιπως υποδειξασα και πως τους εκεινου βροχους δυνηθωµεν διαφυγειν εκδιδαξασα. Ουτω γαρ και ως εν οδω βαδιζων ο λογος. και αυτη ηµων η πνοη εν χειρι Θεου του πεποιηκοτος ηµας. πως µετα χαρας τον δεσµον καταδεχεται. επειδη και ηµεις και οι λογοι ηµων. Ιδε που συρων ο διαβολος αυτον αποφερει”.

αλλα την περι πασων των παρ’ αυτου λεχθεισων αγιων εντολων περιεκτικωτατην πιστιν την συνεχουσαν πως εν εαυτη πασας τας θειας αυτου εντολας και πιστευουσαν µηδεν ειναι αργον µεχρι και µιας κεραιας εν αυτοις. ανηλθεν αυθις προς τον εαυτου Πατερα µετα δοξης. ως οιδεν αυτος. ουχι τοδε “τηρειν” η τοδε. η και περι τουτου ειπω προς την υµετεραν αγαπην. και προσταγµατα δους σωτηριας τοις αγιοις αυτου µαθηταις και αποστολοις. κατηλθεν εκειθεν ολως τους πατρωους κολπους µη λιπων. “Παντα” δε ειπων ουδεν αφηκεν ο µη φυλαξαι προσεταξεν. ειτα παλιν· “Ο απιστησας”. ως αυτον εκεινον ολον απαρνησαµενος. τους απο Αδαµ και µεχρι της εσχατης ηµερας τεχθησεσθαι µελλοντας .απατησαντι ηµας εχθρω εδουλευσαµεν απιδων και κατελεησας ηµας τη αφατω φιλανθρωπια αυτου βουληθεις εξελεσθαι της δουλειας και αισχιστης πλανης ηµας. κατακριθη. φησι. παραγγειλας αυτοις και ειπων· “Πορευθεντες. λεγοντι δε αυτω” “Αµην λεγω υµιν. αλλα παντα εως ενος ιωτα ζωη και ζωης αιωνιου προξενα· ως αν ο πιστευων ουτως εχειν αυτας και δια του αγιου βαπτισµατος συνταξαµενος ταυτα παντα φυλασσειν και απαραλειπτως ποιειν σωθησεται. εµπεριπατησας τε και συναναστραφεις ηµιν τοις ανθρωποις ουσιν αµαρτωλοις. κεραιας η ενος ιωτα. και γενοµενος επι της γης. ∆οκει γαρ ευληπτον ειναι και απλουν το λεγοµενον. Ειτα τι. εχει δε εγκεκρυµµενα εις βαθος αυτου τα νοηµατα. (147) Πιστιν ενταυθα ου ταυτην λεγει οτι Θεος εστιν ο Χριστος µονον. οτι και υπερ αργου λογου . οτι µελλει ερχεσθαι κριναι ζωντας και νεκρους και αποδουναι εκαστω κατα τα εργα αυτου προτερον δηλονοτι εξαναστησας παντας ηµας. οτι αναστας των θυρων κεκλεισµενων εισηλθε και ωφθη τοις εαυτου µαθηταις. ο δε απιστησας εν τινι τοις λογοις αυτου µεχρι και µιας. οτι ανεληφθη και καθηται εν δεξια του Θεου και Πατρος. εγνωτε τι εστι τουτο ο λεγει· “Ο πιστευσας και βαπτισθεις”. αλλα “παντα οσα ενετειλαµην υµιν”. αγαπητοι αδελφοι. “Ο πιστευσας. Και εικοτως· ο γαρ εις τα µεγαλα πιστευσας αυτω οιον οτι Θεος ων ατρεπτως εγενετο ανθρωπος. ο δε απιστησας κατακριθησεται”. οτι εσταυρωθη και απεθανε και ανεστη.. Αρα ουν. και βαπτισθεις σωθησεται. ως ειρηται. κηρυξατε το ευαγγελιον παση τη κτισει διδασκοντες” παντας.

ταλανιζοντος εκεινου τους γελωντας και µακαριζοντος τους πενθουντας· αλλα και εαυτον µη απαρνουµενος µηδε τον σταυρον βασταζων. εν δε τοις ελαχιστοις ως ψευδοµενου καταφρονει αυτου του των ολων Θεου και ∆εσποτου· και πιστευειν λεγων εν τοις αλλοις αυτω ως Θεω. πως ο τοιουτος πιστος και ουχι µαλλον ως απιστος η και χειρων απιστου κατακριθησεται. ετι δε και την εαυτων ψυχην απαρνουµενοι. ακολουθειν νοµιζει τω δι’ αυτον σταυρωθεντι Χριστω· και πλειον φιλων τους εαυτου γονεις. Οτι εν µεν τοις µειζοσιν οµολογει πιστευειν Χριστω. ου δυναται µου ειναι µαθητης” και οτι “Ο λυσας µιαν των εντολων τουτων των ελαχιστων ελαχιστος κληθησεται εν τη βασιλεια των ουρανων”. µαθηται ειναι του Χριστου µαταιως νοµιζουσι· και λυοντες καθ’ ωραν ουχι µιαν και την ελαχιστην των εντολων αλλα πολλας και µεγαλας. απαρνησασθω εαυτον και αρατω τον σταυρον αυτου και ακολουθειτω µοι” και· “Ο φιλων πατερα η µετερα υπερ εµε ουκ εστι µου αξιος” και οτι “Ο ερχοµενος προς µε και ου µισει τον πατερα αυτου και την µετερα και τους αδελφους και τας αδελφας και την γυναικα και τα τεκνα.λογον δωσουσιν οι ανθρωποι εν ηµερα κρισεως” απιστων. αλλα και . µαλλον µεν ουν και µεγαλους εαυτους εν τη του Θεου βασιλεια ουτως εχοντες υπολαµβανουσιν εσεσθαι· και το µειζον απαντων κακων. Ουτως αρα και αυτοι οι ερχοµενοι δηθεν προς αυτον δια της αποταγης και ου µισουντες απαντας τους εαυτων συγγενεις. Ο τοινυν επ’ εκεινοις τοις φρικτοις και υπερ νουν και υπερ πασαν ανθρωπινην διανοιαν πιστευων Χριστω και τοις γεγονοσι και µελλουσι γενεσθαι παρ’ αυτου του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου πειθαρχουσαν εχων και συντιθεµενην αυτου την ψυχην. ως τω τυχοντι ανθρωπω διαπιστει λεγοντι οτι και υπερ αργου λογου λογον δωσουσιν οι ανθρωποι εν ηµερα της κρισεως· και οιεται γελων και αισχρολογων και µαταιολογων σωθηναι. οτι ουχι παραβασιν ολως ταυτα εντολης ειναι λεγουσιν. (148) απιστων δε αυτος οπηνικα λεγοντος ακουει· “Ο θελων οπισω µου ελθειν. αξιον ειναι αυτον του Χριστου απο ψυχης εχει. ετι δε και την εαυτου ψυχην. ουδεν ολως εναντιον ποιειν τι νοµιζουσι. πως αρα πιστος εσται και µετα πιστων συγκαταριθµηθη. (149) αλλ’ εξ εναντιας και αγαπωντες αυτους µαλλον.

Τι τουτο. και ουτως απ’ αλλης χωρας και τοπου και πολεως προς ετεραν απαιροντες κατοικιαν και µονην (150) αφικνουµεθα. οµοιως και ηµας φυλαττειν προσεταξεν. πειθειν ασυνετως επιχειρουσιν. Υποζωγραφει µοι τω νοΐ οδον τετριµµενην ολην τοις ποσι των προλαβοντων καλως.ηµας αυτους. απερ εν τω κοσµω φυλαξαι δυναµεθα µεν. αντιποιουµενους του λογου της αληθειας. Τουτων ουτως εχοντων ουδεν ηµας εκ των ειρηµενων η δελεασαι και την αισθησιν ηµων κατασεισαι η παραβλαψαι δυνησεται. Πορευοµενων γαρ ηµων εν τη οδω του . κεχωρισµενοι τουτων απαντων τη απροσπαθει προαιρεσει γενοµενοι και υπερ τους εν ορεσι και σπηλαιοις λαµπροτεροι τη πιστει και τω βιω αναφανεντες. Και οτι τουτο αληθες εστι µαρτυρουσι παντες οι προ νοµου και εν νοµω και µετα την του Σωτηρος παρουσιαν µετα παιδων και γυναικων και των εν απασι βιωτικοις µεριµνων και φροντιδων ευαρεστησαντες τω Κυριω. Αλλ’ επι το προκειµενον επανελθωµεν. Ενθεν τε κακειθεν ορη µοι νοει και υλας και κρηµνους και σκοπελους και φαραγγας. εποµενους τοις προλαβουσιν αγιοις και την αυτην οδον πορευοµενους ην κακεινοι εβαδισαν. αυτικα ταις εντολαις εποµενοι του Κυριου και τοις προσταγµασιν αυτου πειθαρχουντες. συν τουτοις δε πεδια και παραδεισους τοπους τε τερπνους και συσκιους και ωραιοτατους και παντοδαπους καρπους εν αυτοις. ∆ια τουτο τοιγαρουν τη εντολη του Κυριου χρωµενοι βοηθω . ειτα θηριων πληθος πολυ και ληστων και ανδροφονων κατα τοπους εγκεκρυµµενα συστηµατα. πασιν αποτασσοµεθα και τη στενη και τεθλιµµενη οδω προσερχοµεθα και οιονει πως του κοσµου σωµατικως και των του κοσµου αποτεµνοµεθα. Παντα τοινυν οσα τοις αποστολοις ο Χριστος και Θεος ενετειλατο. Ινα την απροσπαθειαν των ειρηµενων κτησωµεθα. ∆ια τουτο γαρ και απο του κοσµου απαιροντες.ως δι’ ηµας και την ηµετεραν ασθενειαν λεχθειση -. Σκοπει µοι δε εντευθεν αρτι καλως των λεγοµενων την δυναµιν. ου προαιρουµεθα δε δια το ασθενειν ηµας τη πιστει και τη αγαπη τη εις Χριστον. απαρχοµεθα της εις ουρανους φερουσης οδου. εις το σταδιον της γυµνασιας των αρετων δια πολιτειας οιονει και ασκησεως κατα την εαυτου προαιρεσιν εκαστος βαδιζοντες η και οξυποδουντες και τρεχοντες.

οις εικοτως και τα κατα Θεον αυτων διαβηµατα περικοπτεται. (152) Αλλα τι θελω παντα υµιν εξηγησασθαι τοις πνευµατικοις µου αδελφοις. οι δε και ανονητα ταυτα και µηδεν τους κοπιωντας ωφελειν δυναµενα. αλλ’ ιδιορρυθµια και οιησει τουτο ποιειν. ουδεις ουτε των ληστων εκεινων ουτε των θηριων φανερως και αναιδως ηµιν επιβαινει η τολµα προσεγγισαι ηµιν. και ιδου εισιν αριθµω µη καθυποβαλλοµενα. Αλλα µην υποδεικνυουσιν ηµιν και τα των τοπων τερπνοτητας κατα χωραν και την ωραιοτητα των καρπων και παραινουσι µικρον αναπαυσασθαι εις παραµυθιαν των πονων της οδοιποριας και φαγειν υποτιθενται απο των καρπων το ηδυ πλεον επιφεροµενων της ενουσης αυτοις θεωριας. Πλην οµως ποτε µεν µακροθεν.Κυριου και Θεου ηµων εντολων και διερχοµενων αµεταστρεπτι µεσον απαντων των ειρηµενων. ποτε µεν γαργαλισµοις και εκκρισεσι. οι µεν απειλαις χρωνται και φονιω προς ηµας βλεπουσιν οµµατι. δεικνυοντες εκ των µη κατορθωκοτων τινας και µαλιστα τους εγχρονισαντας εις την ασκησιν και µηδεµιαν εκ του χρονου ευροντας ωφελειαν δια το µη εν γνωσει και ευσεβει λογισµω τρεχειν αυτους εν τω δοκειν τον δροµον των εντολων. ποτε δε εγγιστα γεγονοτες. οι δε δελεασµοις τισι και καλακειαις (151) και φιλικαις οµιλιαις. και µαλιστα εαν οδηγω επακολουθωµεν και συνοδοιποροις συµπορευωµεθα αγαθοις. δειλαινοµενοις και υποστρεφουσιν εις τα οπισω και εαυτους δια της αµελειας τω πονηρω εµπαρεχουσιν εις το εργασασθαι εις αυτους τα δοκουντα αυτω. ηµιν επανιστανται. και ουδε εγρηγοροτων µονον αλλα και καθευδοντων. ποτε δε βρωµατων απηγορευµενων γευσεσιν. τα του αντικειµενου ηµιν διαβολου και των αυτου πονηρων πνευµατων ενεδρα τε και δεινα πανουργευµατα! Αλλα τα . και πολλας ετερας επινοουσι τας παγας ηµιν και ποικιλας τας αφορµας· ουκ εν ηµερα δε µονον αλλα και εν αυταις ταις νυξι. Αλλοι οτι ουδε εστι ποτε τελος της οδου ταυτης ουδε εσεται λεγουσι. εκταρασσειν ηµας οιοµενοι και της ευθειας παρατρεψαι οδου. αλλοτε δε και µετα φανων και λαµπαδων ωσει ξιφηρεις λησται ληστρικως επερχοµενοι θανατον ηµιν επισειουσιν. Και οι µεν αυτων αδυνατον ηµιν υποτιθενται το µεχρι τελους υπενεγκειν τα εν τη οδω δυσχερη.

Και σκοπει µοι παλιν ακριβως του λεγοµενου την δυναµιν. οτι ταυτα ειρηται ουχ ινα πλεον του Θεου τους γεννησαντας ηµας η τους συγγενεις αγαπωµεν και προτιµωµεν αυτους της αγαπης εκεινου. . και µαλιστα τους κατα των αλλων παθων την ανδρειαν επιδειξαµενους και τον στεφανον αραντας. αγνοων ο δολιος. µητε µην εις τα οπισω στραφεντα. τι ποιει. αλλα µαλλον και ευτονωτερον τρεχοντα. κατα τον θειον αποστολον. και ταυτην µετα των αλλων απαντων φυλαξασθαι. (153) οτε τη µοναδικη πολιτεια προσηλθοµεν. την πιστιν ηρνηται”. και την µητερα. αλλ’ ινα υπακοην παιδευθωµεν και µαθωµεν οτι. Ουµενουν ουδαµως! Αλλ’ ειδως οτι εντολην ηµιν δεδωκεν ο Θεος απαρνησασθαι πατερα και µητερα και πασαν απλως συγγενειαν σαρκικην. µητε τη ωραιοτητι των φαινοµενων κλαπεντα προς ηδονην. Αρα ουν ουτως τρεχοντος σου ηρεµησε του µηκετι πολεµειν σε ο Σατανας η ποτε ηρεµησει. µητε φοβω καµφθεντα η απειλαις προς το εκκλιναι της ευθειας οδου η παυσασθαι του προσω βαινειν. Κατανοησον σεαυτον εν τη ειρηµενη οδω η επιβαντα αρτιως αυτης η επ’ αυτη επι χρονους βαδισαντα και παρα παντων εκεινων των ειρηµενων θηριων τε και ληστων πολλα µεν παθοντα εξ ων προειρηκαµεν. Πρωτον την των ιδιων µνηµην ανακινει και ανανεοι εν ηµιν. ετι δε και ολους ηµας αυτους· ου µονον δε αλλ’ οτι συνεθεµεθα τω Θεω. και απο των οικειων του σπερµατος σου ουχ υπεροψει· ο γαρ µη προϊσταµενος των οικειων. επειτα και απο των θειων Γραφων τα περι αλλων και προς αλλους ειρηµενα επι ανατροπη θολερα και παραβασει της εντολης ηµιν υποτιθησι λεγων· “Τιµα τον πατερα σου. τη χαριτι δε Χριστου µητε κολακειαις απατηθεντα. ει προς τους γεννησαντας ηµας αναγκαια εστιν η υποταγη και τιµη.πλειστα παρα τοις σπουδαιοις διερευνασθαι εασας και παρασχων αυτοις εκ των ολιγων τουτων τας αφερµας. ως εικος. Ο δεσµος της προς τους συγγενεις ηµων προσπαθειας και οπως δεσµει ηµας δι’ αυτης ο διαβολος. επειδη ουκ ισχυσεν εκ των ειρηµενων απαντων τι κατα σου. φησιν η θεια Γραφη. ο επηγγειλαµην υµων τη αγαπη αποδειξαι πειρασοµαι· τι δε εστι τουτο. ποσω µαλλον η προς αυτον. και δι’ ης ηµας τω σκοτει και τη απωλεια δυστυχως ο πονηρος παραπεµπει.

απο γε του παροντος εις αλλα µετρα και εις αλλην εφθασας προκοπην. και παλιν· “Ος εγενετο πατηρ ορφανων” και τα εξης. τι παλιν προς ηµας εν τω αφανει κινηµατι της καρδιας υποψιθυριζει. εµοι εποιησατε”. και· “Εφ’ οσον παλιν εποιησατε ενι τουτων των ελαχιστων. και ουδεν σοι ολως µελλει περι αυτων”. ω απατεων – καλον γαρ προς αυτον αντιστρεψαι τον λογον. “Συ. ειτε αφ’ ηµων αυτων ειτε απ’ αλλων των οδηγουντων η συµπορευοµενων εν τη οδω του Κυριου ηµιν. ∆ιο και ει θελεις. Ταυτα δε παντα πλανη σαφης και απατη του πονηρου. και τοιαυτα υποβαλλει λεγων αυτω· “Πως το του Θεου πλασµα απολεσθαι εασεις. Τοιγαρουν και οτε της απατης αισθανθωµεν και εν γνωσει γενωµεθα. αποκρινεται ο δολιος εχθρος και λεγει αυτω· “Και παντως ουτω φροντιζει των παντων ο Θεος και ουτως οι παντες εις γνωσιν και πιστιν αυτου εναγονται· συ µεν δια των σων συγγενων ειτε και αλλοτριων. ινα παροµοιωθη τοις κτηνεσι και υπο αγνωσιας εις την των αλογων ταξιν καταπεση. απροσπαθειαν τε εκτησω και απαθειαν παντελη. Ουκ ορεξεις χειρα. Και ποιαν αρα την απολογιαν εξεις η τι ερεις ποιει τουτον εν τη ευχη και ωσανει συµπαθειας δακρυα χεειν και οιονει ενωπιον του Θεου προσφερειν αυτον ως δωρον ευπροσδεκτον εν τω λεγειν εν εαυτω· Ο εξαγων αξιον εξ αναξιου ως στοµα µου εσται”. τουτο ποιησω εις ξενον..τον αυτους και ηµας πεποιηκοτα Θεον. ου διανοιξεις αυτου τον νουν. αλλ’ ετι δη αναβαλλεται και τω πονηρω αντιλεγει· “Παντως. φησιν. υπερορας και καταφρονεις των συγγενων σου. ου ποιησεις αυτον τον πεποιηκοτα γνωρισαι Θεον. Οτε δε και επι πασι τουτοις µη πεισθη τις. σπουδαζων καταγειν ηµας εις την φιλιαν αυτων και προσπαθειαν. φησιν. ως εικος. (155) αυτος δε παλιν δια σου και δι’ αυτου . ουχ οι συγγενεις αλλ’ οι οικειοι εισι της πιστεως. Ταυτα υποτιθεµενος εν τω κρυπτω. ους. αγνοεις και δολιως υποσπειρεις ηµιν την κατα σαρκα συγγενειαν. παριστα ισως και αυτον εκεινον τον συγγενη η κατα διανοιαν η και σωµατικως ενωπιον αυτου. τον κατα Θεον µαλλον συγγενη µου οντα η κατα σαρκα”. ο οφειλω ποιησαι τω συγγενει µου. Οικειοι δε του σπερµατος ηµων. (154) ην ουδεις των συνοντων σοι επισταται αδελφων.

ως αν µη γνωσθη αυτου η επιβουλη. ποτε δε αποτοµως επιπληττειν επιχειρει. Αλλοτε γαστριµαργον εαυτον αποδεικνυσι και αδιαφορον και τινας λογους λαλει. Εαν δε µηδεν ιδη διδοντα αυτω. Αλλα τι. αφεις αυτω την περι του συγγενους φροντιδα και µεριµναν. εχων εν ταις αυτου χερσι το δηθεν σχοινιον της προσπαθειας και κρατων αυτο ασφαλως και σπουδαζων ολως µη γνωσθηναι αυτω. ο του σκοτους αληθως αρχηγος. ην αυτος ζηµιωθησει. πειθαρχησας τοις λογοις αυτου. Τοτε δη τοτε και ο αδελφος απατηθεις ισταται και ευλογως καταδεχεται δεσµευθεις παρα του Σατανα ουκετι αντιλεγει. προσεχε τι αρχεται λεγειν εν εαυτω· “Ψυχην ο σωσας. Η και που εασεις αυτον απελθειν. ο εχθρος εις βαθος που της αυτου σκαιωριας µεθισταται και ενδοτερον υπεισερχοµενος κρυπτεται. επαν προς µεριµναν την οιανουν χωρηση του συγγενους ενεκα. Της ουν οδου ο αδελφος εκπεσων. Και ει µεν εστι γνωριµος των κατα κοσµον τισιν. ινα αποδεξαµενος δοση χρηµα τι. το γε νυν εχον. ινα µη ευθυς λυκου καταβρωµα γενηται και απολεσει αυτου την ψυχην. Οιδε γαρ οτι εκεινος αντ’ αυτου διηνεκως οχλει και νυσσει αυτον. σαρκικοι οντες και τοις αυτοις κακοις εµπεριεχοµενοι. αποκρυπτεται απ’ αυτου εν τω σκοτει. ως ο κτησας”. “. Και ορα µοι πανουργιαν του δεινου τουτου και ψυχοφθορου ληστου! ∆εσµευσας ουν αυτον τη προσπαθεια ουκετι εν τη οδω συµπεριπατει µετ’ αυτου. . Οι δε ακουοντες.ετεροι. Τις δε αρτι εν ταις ηµεραις ταυταις ως συ. ουδε οχλει. Τουτου ουν γενοµενου. Εξ ων η προσπαθεια αυξοµενη ριζοι. περι τουτου αυτον. (156) απερχεται προς αυτους και ποτε µεν παρ’ αξιαν αυτους κολακευει και επαινει. µαλλον δε συνουλοι τη τραχηλου νοητως σαρκι το ταυτης παθος ωσπερ σχοινιον και ισχυροποιειται και αδιαλυτον γινεται. Το ακρον οιονει του σχοινιου λαβοµενος και µακραν γεγονως. εκκλινει της βασιλικης και ευθειας οδου ης απηρξατο· και οσον εκκλινει. ινα εις γελωτας παντας κινηση. Και απλως ενι εκαστω συµπεριφερεται κατα το θεληµα αυτου. επαινουσι µαλλον τον δυστυχη και “Μισθον εχεις µεγα”λεγουσι προς αυτον. Και ουτω πειθει εαυτον οτι χριστοµιµητον εργον επεχειρησε επιτελεσαι. εαν καταλειψης παντως αυτον. αναιδως ου παραιτειται ζητειν πανταχου την µνειαν περιφερων του συγγενους.

του περιπατουντος και ωρυοµενου ως λεοντος. αλλα και κλεπτειν απο µικρων αρχεται και ουδε οτι κλεµµα εστι πειθεται. οι µετα πιστεως τον λογον ακουοντες. Ταυτα ουν ως εκ πολλων ολιγα περι των αγωνιζοµενων ειρηκαµεν. µη απατηθηναι ποτε µηδε δελεασθηναι. ως τω Θεω δηθεν διδους τα εις τον συγγενη εξοδιαζοµενα. τι δει και λεγειν οση τουτων η προς τους συγγενεις υπαρχει προσπαθεια. αλλ’ αποβουκοληθεις τας φρενας υπο του παθους. και προαιρουνται µαλλον αποθανειν η των εκεινου οδοντων και του δεινοτατου φαρυγγος εκσπασθηναι. µηδε εασαι εξω πεσειν ηµας της οδου. ητις αυτος εστιν εκεινος ειρηκως· “Εγω ειµι η οδος και η .Οθεν εκ του κατ’ ολιγον αποσπα αυτον της καθαρας προσευχης και τα κατα Θεον δακρυα εις εναντια αγνωστως µεταποιει και τηνικαυτα εις µισος και φθονον εναγει των εχοντων πλεον υπερ αυτον και µη διδοντων αφθονως αυτω· ου µονον δε αλλα και προς πασαν υπακοην ραθυµον αυτον και παρηκοον απεργαζεται. (157) ως εν στυλω τινι πεπηγµενω εν αδου µυχοις εµπειριειλησας. τοτε και αυτο το ακρον δηθεν του σχοινιου εν τη ποιωθειση και ριζωθειση αµαρτια του παθους της προσπαθειας. µηδε παθει τινι δεσµευθηναι. αλλα βαδισαντες αµεταστρεπτι εν αυτη σπευσωµεν πορευοµενον εµπροσθεν ηµων φθασαι τον Ιησουν· και γεγονοτες αυτου εγκρατεις προσπεσωµεν αυτω και κλαυσωµεν ενωπιον της αυτου αγαθοτητος και θερµως αιτησωµεθα µη χωρισθηναι αυτον ολως ποτε αφ’ ηµων. Ειτα ψευδεται και οικονοµιαν το πραγµα ηγειται. Περι γαρ των αδιαφορως και καταφρονητικως ταυτη τη οδω προσερχοµενων και πολιτεια. πληροφοριαν εχων ως ουκετι εκειθεν ανασπασθησεται. ουκ εχει καταγινωσκουσαν αυτου την συνειδησιν. Τοιγαρουν και οταν εις ταυτα παντα καταβιβαση τον ταπεινον µοναχον ο εχθρος ηµων διαβολος. εκδοτους εαυτους προς παν παθος ποιησαντες. ει τι δ’ αν και ποιη υπερασπιζοµενος των ιδιων και συγγενων. τινα καταπιη. και ου τουτο µονον. αφιησι. µηδε δια µιας τινος µικρας η µεγαλης παραβασεως εκπεσειν της οδου της φερουσης εις ουρανους. οι και καταβρωµα αει του πονηρου γινονται. οπου γε δικην αναισθητων ορνεων προς πασαν παγιδα του διαβολου εµπιπτουσιν οι τοιουτοι. Αλλ’ ευξωµεθα ηµεις εξ ολης προθεσεως και διανοιας.

Αµην. των ισαγγελων λεγω.Τουτο δε µονων εκεινων εργον εστιν. τω δοκειν µεν χρηστης και επωφελους. Τουτον ουν εκζητησωµεν. ευδηλον οτι ο εµπαθειαν τινα. (160) χρηστοµιµητος οντως και συνεργος Θεου και σωτηρ ανθρωπων προφανως γινεται. αθλιος οντως εστι και παρα Θεω και ανθρωποις κατακεκριµενος υπαρχει και βδελυκτος. ων η αισθησις αναισθητος εστι του αερος τουτου και του κοσµου και των πραγµατων αυτου της αισθησεως. τουτον φθασαι σπουδασωµεν. (159) Περι τελειας αγαπης και τις η ταυτης ενεργεια. (158) και εαν τουτο γενηται και συµβιοτευσωµεν αυτω και συµπολιτευσωµεθα. των τελειως τω Θεω ενωθεντων και ολον Χριστον εν εαυτοις . Λογος Η΄. απαθης ων. ινα τα τελουµενα τω διαβολω υπο των υποκρινοµενων την αρετην και ευλαβειαν αναµαθων επιστρεψη τους δρωντας τα κακα προς µετανοιαν και σωτηριαν και εξοµολογησιν. ω η δοξα και το κρατος νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων. τη δε αληθεια θανασιµου τυγχανουσης και του Θεου και παντων των εν τω παραδειςω καρπων αποστερουσης τον ανθρωπον. προς σωτηριαν πολλων και ωφελειαν εν προσποιησει κατα τους παλαιους πατερας σχηµατιζοµενος. θεοµαχος και ανθρωποκτονος εδειχθη. ων γενοιτο παντας ηµας επιτυχειν χαριτι και φιλανθρωπια του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου. Και οτι εαν µη δια σπουδης εντευθεν ηδη της του Πνευµατος µεθεξεως γενωµεθα µετοχοι. ων η διανοια ου προσπασχει τοις ορωµενοις αλλ’ εξεστη της του σωµατος ταπεινωσεως. µαλλον δε αυτος ηµας συνανενεγκη και συνδοξαση και των αιωνιων αγαθων δωρησηται την απολαυσιν. Ωσπερ γαρ ο διαβολος εν προσχηµατι οφεως και συµβουλης. αλλ’ ουδε υιοι και τεκνα Θεου χρηµατισωµεν. ει ο την αρετην υποκρινοµενος προς απατην πολλων και απωλειαν.αναστασις και η ζωη”. ινα και κατασχωµεν αυτον. ουτω και ο εν προσχηµατι κακιας πονηρους τινας λογους κατα το φαινοµενον εκφερων. επαινετος και µακαριος. ουδε πιστοι και χριστιανοι δυναµεθα ειναι. ου µονον εν τη εξοδω του βιου αλλα και νυν εις ουρανους αυτω συνανελθωµεν και συναναληφθωµεν. Αδελφοι και πατερες.

ως πολλακις µετα δακρυων θερµων εξ ολης ψυχης δεεσθαι του φιλανθρωπου Θεου η κακεινους σωθηναι η και αυτον συν εκεινοις κατακριθηναι. Κακον τοιγαρουν το επακροασθαι η παρατηρειν λαθρα τι ο πλησιον προσοµιλει η διαπραττεται. Τη αγια γαρ αγαπη εν Αγιω Πνευµατι πνευµατικως αυτοις συνδεθεις. οπως µηδεν αυτον των γινοµενων η λεγοµενων υπο των συνοντων αυτω διαλανθανη· ουκ εποιει δε τουτο προς βλαβην. και ως εκεινον αυτον ειναι τον το κακον ποιησαντα λογιζοµενον εαυτον και τω Θεω εξοµολογουµενον και προσπιπτοντα και πενθουντα σφοδρως. ουκ εστιν πονηρον το τοιουτον. ουδε εις αυτην την βασιλειαν των ουρανων εισελθειν προηρειτο και χωρισθηναι αυτων. αισθησει και γνωσει και θεωρια. Ω δεσµος αγιος. τον δε δωροις. (161) Και ειδον ετερον επι τοις κατορθουσι και αγωνιζοµενοις τοσουτον χαιροντα και την εκεινων προκοπην αποδεχοµενον. ω ψυχης ουρανοφρονος. ποτε δε και τας εαυτου οψεις και το στηθος αυτου τυπτονα υπερ αλλου. ως δοκειν αυτον µονον εν αληθεια υπερ εκεινων παντων λογον αποδουναι προσαπαιτουµενον και τη κολασει παραδοθηναι. το του αµαρτησαντος εν λογω η εν εργω αναδεχοµενον προσωπον δηλονοτι. ως δοκειν εκεινον αυτον µαλλον η εκεινους των αρετων και πονων µελλειν αποληψεσθαι τους µισθους· επι δε τοις εν λογω η εργω καταπιπτουσι και τοις κακοις επιµενουσι τοσουτον ελυπειτο και εστενεν. αλλ’ εαν προς το ονειδισαι η εκφαυλισαι η λοιδορησαι η εκποµπευσαι εν καιρω απερ ειδεν η ηκουσεν· ει δε προς το συµπαθως και σοφως εν φρονησει τα του πλησιον επιδιορθωσασθαι και απο ψυχης υπερ αυτου µετα δακρυων προσευξασθαι τουτο ποιει. Και ειδον τον τοιουτον ποτε µεν κλαιοντα δια τον δεινα. αλλ’ οπως τον µεν λογω. µαλλον δε ειπειν θεοφορουµενης και εν τη του Θεου αγαπη και τη του πλησιον σφοδρα τετελειωµενης! . Και ειδον ετερον ουτω την σωτηριαν των αδελφων αυτου παραζηλουντα και θελοντα. ω δυναµις αφατος. τον δε ετερα τινι προφασει των εναντιων πραξεων και λογισµων αποστηση. Ειδον γαρ εγω ανθρωπον πολλα επιτηδευµατα και πολλους τροπους ποιουντα. ποτε δε θρηνουντα υπερ του δεινος. απο διαθεσεως θεοµιµητου και Μωσαϊκης ολως σωθηναι µονον εαυτον θελοντα.ολοτελως κτησαµενων εργω και πειρα. µη γενοιτο.

τυφλος δηλαδη ων και αυτος ως εκεινος και µονη τη ακοη των επι γης λαλουντων επακρουωµενος. αι το φυσικον ουκ εχουσαι καλλος επιτριµµασι και βαφαις ξεναις εαυτας κοσµειν αφρονως οιονται. τοις µιµοις και ταις πορναις εξοµοιουµεθα. µηδε ζητησαντες αυτο εν επιµονη πολλη και θρηνοις και δακρυσιν. Οι δε γε του τοιουτου καλου εν γνωσει και θεωρια µηπω γενοµενοι. εισελθων δε εις το νοητον και ουρανιον φως και οιονει προκυψας ενδον τουτου µικρον. σχηµατιζοµενοι τε και κοσµουµενοι και την αγιωσυνην υποκρινοµενοι. ωσπερ σιδηρος εµβαλλεται τω πυρι η ως αψυχον δερµα εµβαπτεται ανεπαισθητως κοκκινη βαφη. ιν’ ουτως ειπω. οτι ωσπερ το βρεφος οταν της µητρικης νηδυος προελθοι. µηδεµιαν αισθησιν εν εαυτοις εχειν οµολογουντες. εννοων. οτι εκ Θεου γεννηθεντες και απαθανατισθεντες επουρανιου τε κλησεως µετοχοι και κληρονοµοι Θεου και συγκληρονοµοι Χριστου και πολιται των ουρανων γενοµενοι. το εικος. ινα δια των τοιουτων πραξεων καθαρθεντες τυχωσιν αυτου και τελεον ενωθεντες αυτω κοινωνιαν σχωσι µετ’ αυτου. Ουκ εισι γαρ ως χρη. ευθυς χαρας αφατου πληρουται και δακρυα ανωδυνως προχεει. (163) ειπε. του αερος τουτου ανεπαισθητως αισθανεται και ευθεως προς κλαυθµον και θρηνον αυτοµατως κινειται. ετι τη γη και τοις εν τη γη µαλλον δε υπο γην κρυπτεσθαι πεφυκεν. χριστιανοι καθολου κληθωσιν.Ο τοινυν εις ταυτην ουπω πεφθακως την αγαπην. Και ως ηδη σεσωσµενοι και τοις αγιοις κατειλεγµενοι ενσεµνυνοµεθα. Ει γαρ το γεννωµενον εκ της σαρκος σαρξ εστι και το γεννωµενον εκ του Πνευµατος πνευµα εστιν. µηδε ιχνος αυτης εν τη εαυτου ψυχη θεασαµενος µηδε την παρουσιαν αυτης ολως επαισθανθεις. Ω της συµφορας. (162) αισθησιν ουπω των τοσουτων ελαβοµεν αγαθων· αλλ’ αναισθητως. ο σωµατικως . ωσπερ ο λεγοµενος ασπαλαξ. ουτω και ηµεις ετι εν τοις τοσουτοις αγαθοις του Θεου µεσον οντες διακειµεθα. ουτω και ο γεννηθεις ανωθεν και εκ του κοσµου µεν τουτου ως εκ νηδυος σκοτεινης προελθων. Χρεων δε ειδεναι. Αλλ’ ουχι και των αγιων των ανωθεν γεννωµενων οι χαρακτηρες τοιουτοι. ως επι ορχηστρας η σκηνης αθλιως βοιουντες. οθεν ερρυσθη και εν οιω γενεσθαι κατηξιωθη φωτι· αρχη γαρ του εις χριστιανους καταλεγηναι τινα τουτο εστιν.

”. και τουτων µεν απαντων καταφρονησας. και παραπεµφθειη τω αιωνιω πυρι. προτιµησας δε τα επιγεια και φθειροµενα και τον χοιρωδη βιον προκρινας και την προσκαιρον δοξαν της αιωνιου δοξης κρειττονα ηγησαµενος. ινα φωτος χρηµατισητε τεκνα – ταυτα γαρ η ανωθεν ηµιν γεννησις διδωσι -. πνευµατικως δε µηδε οτι γε οφειλει γεννηθηναι εννοησας η πιστευσας η σπουδασας ποτε. ως µη φωτος υιος αλλα σαρκος και αιµατος. Τουτο δε ποιησαι δυνησοµεθα. σπουδασατε εως καιρος εστι και εν τοις ζωσιν εσµεν. και επι της βασιλικης τραπεζης µετ’ αυτων συνανακλιθεις εξω βληθειη χειρας και ποδας δεθεις. εαν το µεγεθος της µελλουσης ηµας διαδεξασθαι δοξης και χαρας και τρυφης εννοησωµεν. τω ητοιµασµενω τω διαβολω και τοις αγγελοις αυτου. την δε δοξαν την παρα του µονου Θεου µη επιζητουντες. πως ουχι δικαιως παντων των πιστων χωρισθησεται και µετα των απιστων συν αυτω τω διαβολω κατακριθησεται.επειτα και δουλοι παθων γεγονοτες τη γη και τοις εν αυτη προσηλουµεθα µηδ’ ολως ανανευσαι βουλοµενοι προς ουρανους και Θεον. ο µαθων πολυτροπως δια ποιων εργων και εντολων οφειλει εις ταυτην την τιµην και την δοξαν αναχθηναι. (164) µισησατε την σαρκα και τα εξ αυτης τικτοµενα παθη. ει µη λαθρα. τοσουτον µειζον εν ουρανω η επι της γης ως το γενεσθαι τινα υιον Θεου και κληρονοµον αυτου και συγκληρονοµον Χριστου. σαφη παρεχοµεν τοις ορωσιν αποδειξιν οτι πρωτον µεν απιστιας νοσω κρατουµεθα. εαυτον παρενειρει τοις λαµπροφορουσιν αγιοις. αγωνισασθε ινα υιοι Θεου γενησθε. µισησατε τον κοσµον και τα εν κοσµω.γεννηθεις και ανηρ γεγονως. Τι γαρ. Παντως ουδεν! Αλλα δια το προτιµαν ηµας τα επιγεια και τα εν χερσι και δια το µη ζητειν τα εν ουρανοις αποκειµενα αγαθα µηδε τω ποθω τουτων εκκρεµασθαι. καθως γεγραπται· “Πως δυνασθε πιστευειν δοξαν παρα ανθρωπων λαµβανοντες. ειπε µοι. ως ο τα ρυπαρα ιµατια ενδεδυµενος. µισησατε πασαν επιθυµιαν κακην και την πλεονεξιαν µεχρι ελαχιστου ειδους και πραγµατος. πως αρα πνευµατικος γενηται και πνευµατικοις ανδρασιν εαυτον συναριθµησειεν. αλλ’ εν αφροσυνη ψυχης . ∆ιο παρακαλω παντας υµας. Ο γαρ λαβων εξουσιαν υιος γενεσθαι Θεου βασιλειας τε ουρανων και αιωνιων αγαθων κληρονοµος. αδελφοι και πατερες.

ταυτης της εργασιας των εντολων του Κυριου καταφρονησωµεν. και δεικνυοµεν εαυτους εν µεν τη πιστει τοις εργοις αυτοις απιστους. αφθαρτος. και πιστος οντως και χριστιανος τοις πασι γνωριζεται. η ελεηµοσυνη. ους εκδικησει εκεινος ελθων µετα δοξης αυθις και δυναµεως φοβερας. αφραστος. η υποµονη των πειρασµων. Εν γαρ τη εργασια τουτη αναφυεται ωσπερ τις πολυχους καρπος εντος ηµων η αγαπη. αλλα καν των γνησιων αυτου δουλων εις. (166) Μη ουν επι µοναις αλλαις τισιν εργασιαις και αρεταις θαρρησαντες. η καθαροτης της καρδιας. ειπε µοι. η αγνεια. πως ου ποθησει αυτον. αΐδιος. Οιδε γαρ οτι µονος ∆εσποτης και Κτιστης και Κυριος αυτος εστι των απαντων. Τι γαρ αφρονεστερον. µεγαλα τινα φανταζεται περι αυτου. δι’ ης καταξιουµεθα οραν τον Θεον και εν η η του Αγιου Πνευµατος παρουσια και ελλαµψις γινεται. η προς τον πλησιον συµπαθεια. Ει δε πας µεν ο αγωνιζοµεος και φυλαττων απαρατρωτως πασας τας εντολας του Θεου. εν δε τη απιστια δια των λογων µονον πιστους. µη ειπω υιος αυτου και κληρονοµος γενεσθαι. µη πλανασθε. και της βασιλειας αυτου τελος ουκ εσται. (165) ινα καταξιωθη. νηστειαις λεγω η αγρυπνιαις η χαµευνιαις και ποικιλαις αλλαις κακοπαθειαις. Ο γαρ πιστευων οτι εστι Θεος. ηµεις δε των του Θεου εντολων καταφρονουµεν και αθετουµεν τους νοµους αυτου. η πραοτης. και τεκνον Θεου και υιος Θεου γεννηθεις ανωθεν γινεται. ητις και ανωθεν ηµας γεννα και υιους Θεου αποτελει και τον Χριστον επενδυει και την λαµπαδα αναπτει και τεκνα φωτος αποδεικνυει και του σκοτους τας ψυχας ελεθεροι και της αιωνιου ζωης κοινωνους ηµας απ’ εντευθεν ηδη γνωστως απεργαζεται. ουδεν ηµας η πιστις µονη ωφελησει· νεκρα γαρ εστι. και οτι αθανατος. του παρακουοντος του Θεου και µη σπουδαζοντος επιτυχειν της υιοθεσιας αυτου. η ταπεινωσις. ως δι’ εκεινων και . ακαταληπτος. νεκροι δε ζωης ου γινονται µετοχοι.παρακρουοµενοι τας του Θεου εντολας εκπιπτοµεν της υιοθεσιας αυτου. των ισταµενων πλησιον αυτου. Ανευ γαρ εργων. Πως ου σπουδασει και αυτην την ψυχην αυτου εις θανατον υπερ της αγαπης αυτου θειναι. Ο γουν τοιουτον ειδως τον Θεον. ει µη προτερον δια της των εντολων εργασιας ταυτην ζητησουσιν.

(168) Περι ελεηµοσυνης. Και οτι ει µη τις και εν εαυτω ταυτα παντα ποιησει και θρεψει και ποτισει Χριστον. ουτε βιον αξιον της κλησεως ης εκληθησαν επεδειξαντο. Λογος Θ΄. µηδε οτι εστι Πνευµα πιστευσαντες η ζητησαντες η λαβειν προσδοκησαντες. Αδυνατον γαρ τουτο. Και πως τουτο τινι κατορθωθησεται. ουτω δε και επ’ εµοι συµβαινειν εννοειν υµας χρη . εδει µεν µη τολµαν µε προς υµας ολως φθεγγεσθαι. εαυτον δε ατροφον παροραν και γυµνον της δικαιοσυνης του Θεου. οιτινες παρα µεν των αγιων εβαπτισθησαν αποστολων και των µετα ταυτα αγιων.Οθεν οι τοιουτοι ουδε των της σαρκος επιθυµιων ουδε των ψυχικων παθων δεσποται ποτε γενεσθαι ισχυσουσιν. τοτε και τον ηχον αποτελει και τας ακοας των παντων ηδυτατου µελους αποπληροι. αλλ’ οταν υπο του πνευµατος οι αυλοι µεν πληρωθωσιν.χωρις ταυτης σωθηναι δυναµενοι. Αλλα παρακαλω. ουτε τι γενναιον εν αρεταις επιδειξονται. οι δια το µη εχειν εν εαυτοις την αγαπην και την του Παναγιου Πνευµατος χαριν ηκουσαν απο του Κυριου· “Απελθατε απ’ εµου οι εργαται της ανοµιας! Ου γαρ οιδα υµας ποθεν εστε “. ινα µετοχοι (167) ενθεν ηδη της του Αγιου Πνευµατος δωρεας καταξιωθωµεν γενεσθαι. φησι γαρ ο Κυριος· “Ου δυνασθε χωρις εµου ποιειν ουδεν”. οπως και των παροντων και των µελλοντων επιτυχωµεν αγαθων. και ου µονον ουτοι αλλα µετα τουτων και πολλοι ετεροι. Αµην. αλλ’ εµειναν σαρκες οντες και αιµατα. ω η δοξα εις τους αιωνας. Και τις εστιν ο πεινωντα τον Θεον τρεφων και διψωντα ποτιζων και καθεξης. πατερες και αδελφοι. ουτε τεκνα Θεου εχρηµατισαν. ουδεν ωφεληθησεται εκ του ταυτα µονον ποιειν εις τους πενητας. ωσπερ το υπο του τεχνιτου κατασκευασθεν οργανον ουχ οταν εκεινο βουληται. της δε χαριτος του Αγιου Πνευµατος µη καταξιωθεντες δια πονηριας υπερβολην. σπουδασωµεν ηµεις οση δυναµις. µηδε διδασκαλου ταξιν επεχειν ενωπιον της αγαπης υµων· αλλ’ επει περ επιστασθε οτι. χαριτι και φιλανθρωπια του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου. Αδελφοι και πατερες. αδυνατον! Και πειθετωσαν σε και αι πεντε µωραι παρθενοι και οι πολλα σηµεια και θαυµατα εν τω του Χριστου ονοµατι πεποιηκοτες. υπο δε των δακτυλων του τεχνιτου ευρυθµως κρουηται.

και των της σωµατικης τροφης απορουτων τουτο ο Κυριος ειρηκεν. Λεγουσι γαρ οι πατερες ηµων οι αγιοι οτι καθαπερ εκ των πονηρων ηµων πραξεων οι δαιµονες τρεφονται και ισχυουσι καθ’ ηµων. αλλα λιµω αργιας και υπακοης των εντολων του Κυριου . πιστοι τε και απιστοι. λιµοκτονουνται εκεινοι και εκνευριζονται. αηδως προς τα ρηθησεσθαι µελλοντα διατεθηναι. τη οργανου ευτελεια αποβλεποντας. η δε σωτηρια ηµων η αποχη πασης αµαρτιας εστιν· (170) αποχην δε πασης αµαρτιας διχα της των αρετων εργασιας και της εκπληρωσεως πασων των εντολων κατορθωθηναι αδυνατον. ως σαλπιγγος ηχουσης δεσποτικης η. ινα οι µεν απιστοι προς επιγνωσιν και πιστιν του πεποιηκοτος ηµας Θεου γενωµεθα. αληθεστερον ειπειν.οσω γαρ η ψυχη τιµιωτερα υπαρχει του σωµατος. .και µη. Παντες µεν ανθρωποι σκοπειν και εαυτοις προσεχειν οφειλοµεν. του Βασιλεως των ολων ως δι’ οργανου λαλουντος ηµιν. ουτω λογιζοµαι και . εδιψησα και ουκ εποτισατε µε”. τοσουτον και η πνευµατικη τροφη της σωµατικης αναγκαιοτερα καθεστηκεν. και προς αυτον τον δακτυλον του Θεου. Αλλα προς την του Πνευµατος χαριν. επαν δε ηµεις των κακων αφισταµεθα. µικροι τε και µεγαλοι. (169) τον τας νευρας του νοος κρουοντα και προς το λαλειν ηµας διεγειροντα αφορωντες. των ου λιµω τηκοµενων αρτου και υδατος.οιµαι δε οτι και περι ταυτης µαλλον λεγειν τον Κυριον· “Επεινασα και ουκ εδωκατε µοι φαγειν. η περι της σωµατικης και φθειροµενης τροφης. µετα φοβου και τροµου εν συνεσει και ησυχια πολλη ακουσατε. ως τινες οιονται. εµοι εποιησατε”. οι µεγαλοι δε ως προς τεκνα γνησια τους µικρους διατεθωµεν δια την λεγουσαν εντολην του Κυριου· “Εφ’ οσον εποιησατε ενι εκαστω τουτων των ελαχιστων. αλλα και περι παντων των αλλων ηµων αδελφων. ∆ιψα γαρ αληθως την σωτηριαν ενος εκαστου ηµων και πεινα. οι δε πιστοι ινα καλως πολιτευσαµενοι ευαρεστοι αυτω εν παντι εργω αγαθω αναφανωµεν· οι δε µικροι οπως τοις µεγαλοις υποταγωµεν δια τον Κυριον. ∆ια γαρ της των εντολων εκπληρωσεως τρεφεσθαι ειωθε παρ’ ηµων ο ∆εσποτης ηµων και Θεος και Κυριος του παντος. την ανωθεν εµπνευουσαν και πληρουσαν των πιστων τας ψυχας. Ου γαρ περι των πενοµενων µονον.

ατοπον ειναι δοξει τουτο. σωθησεται αυτη και µετα των ελεηµονων εις την των ουρανων βασιλειαν συνεισελευσεται. Και τουτο εξ αυτου του βιου των αγιων εστι γνωναι και πληροφορηθηναι ηµας και. Ορας πως εαν δια χρηµατων και σωµατικης τροφης µονης την ελεηµοσυνην ειπωµεν γινεσθαι και δια ταυτης παρ’ ηµων τον Κυριον τρεφεσθαι και µονους τους ουτω τρεφοντας αυτον και ποτιζοντας και απλως θεραπευοντας σωζεσθαι. Οιδα οτι Μαριας της Αιγυπτιας τον βιον ακουετε. Τουτο δε. αλλ’ αυτης εκεινης της ισαγγελου ως εν ταξει εξαγορευσεως την πτωχειαν αυτης δηλουσης εν τω ειπειν οτι· “Ουδε διδοντων µοι πολλακις τινων της αµαρτιας µισθον ελαµβανον. αλλ’ οπως πολλους εραστας σχω εν ετοιµω του παθους µου”. ουκ αλλου τινος διηγουµενου αυτον. η µητε πλουτον καταλιπουσα. (171) ει µη µονον του Ζωσιµα. επι τοσουτον υπηρχε πτωχη. µητε ελεηµοσυνην ποτε ολως ποιησασα. µη τοι γε πεινωντα πτωχον θρεψασα η διψωντα ποτισασα η γυµνον επενδυσασα η τους εν φυλακη επισκεψαµενη η ξενους συναγαγουσα· τουναντιον µαλλον µεν ουν και προς απωλειας βαραθρον πολλους συνελασασα. Οτε δε τη παναµωµω Θεοτοκω συνταξαµενη επι την ερηµον ωρµησε. χρηµατισασα δε µαλλον αλλοις µυριοις προξενος απωλειας. Πως ουν. εν τω καταγωγιω της αµαρτιας αυτους υπεδεχετο. ινα τους αλλους παρησω πολλους οντας και υπερ αριθµον ψαµµου πελοντας. δυο παρα τινος φολλεις λαβουσα αρτους ωνησατο. ως και πολλους των αγιων της βασιλειας εκβαλλεσθαι. φησιν. ουκ εστι! . Και οτε εν τω πλοιω εισελθειν εµελλε και εις Αλεξανδρειαν απελθειν. ως µηδε ναυλον. µηδε ανθρωπου προσωπον ιδουσα. εποιουν ουχ ως ευπορουσα των αναγκαιων – στυππειον γαρ νηθουσα ετρεφοµην -. τους δε µη τουτο ποιουντας απολλυσθαι.τον δια την ηµετεραν σωτηριαν πτωχευσαντα τρεφεσθαι παρ’ ηµων και παρορασθαι παλιν λιµωττοντα. και ουτω τον Ιορδανην διαπερασασα µεχρι τελους αυτης εν τη ερηµω ενεκαρτερησε. µητε υπαρχοντα δουσα πενησι. Αλλ’ ουκ εστι τουτο. ειπε µοι. εξ ενος η µιας αγιας πληροφορησω την υµετεραν αγαπην. µηδε δαπανην κεκτησθαι αυτην.

(173) τροφη εκεινω και ποσις . Πτωχος εκεινος κατα την ανθρωποτητα. Ουδαµως. υπερ ων επι χρονοις ταυτα κατεσχον και τους αδελφους την χρησιν αυτων απεστερησαν. τοτε υποδεχθησεσθαι αυτον υπο σου λεγεται. τοις εν στενοχωρια και υστερησει µεχρι τοτε παρεωραµενοις δωσουσιν. Εγενετο ο Θεος δια σε πτωχος ανθρωπος. επτωχευσε δι’ ηµας. πτωχος συ κατα την Θεοτητα. Οι δε υπηρεται και δουλοι της τυραννους ταυτης. πλουσιος ων. Πασι µεν ουν τα παντα κοινα τη χρησει µονη της απολαυσεως καθεστηκασι. τα κοινως τοις πασιν υπο του ∆εσποτου δοθεντα αλλοθεν αλλως υπο των αυτης δουλων και υπηρετων κατεµερισατο. αλλα πονηρος τις δουλος και φυλαξ γινεται. οµοιος εκεινω πτωχος. κατα δεσποτειαν δε ουδενος· η δε πλεονεξια. ολιγα τινα η και παντα εξενεγκοντες. ο πιστευων εις αυτον. γενεσθαι χρεωστεις και συ. ωσπερ τυραννος εισελθουσα τω βιω. φραγµοις περικλεισασα και πυργοις και µοχλοις και θυραις κατασφαλισαµενη. ινα σοι µεταδω του πλουτου της χαριτος αυτου· δια τουτο σαρκα ανελαβεν εκεινος. Οταν δε δι’ εκεινον πεινας συ και διψας. ωσπερ το φως και ο αηρ ουτος ον αναπνευοµεν. η ως Χριστον θρεψαντες η ως ποιησαντες εργον µισθου αξιον. ει εκ των τοιουτων χρηµατων η φοβω των απειλουµενων τιµωριων η ελπιδι του εκατονταπλασιονα ληψεσθαι η συµφοραις ανθρωπων επικαµφθεντες. Πως ουν. Πως δε και οι κατα το δοκειν πτωχοι γεγονοτες . Οταν γουν σεαυτον προς υποδοχην αυτου ευτρεπισης. προσεχε ακριβως. ελεηµονες λογισθησονται. και µετανοιαν χρεωστουσι µεχρι θανατου. Νοει µοι καλως το λεγοµενον. παντας αλλους ανθρωπους της απολαυσεως των του ∆εσποτου αγαθων απεστερησε. αυτους ηµας ελεουντες τον δι’ ηµας γενοµενον ως ηµεις ελεειν λογιζοµεθα. αλλ’ ως εγω φηµι. Επτωχευσεν ινα συ πλουτησης. δεσποτης ειναι τουτων η (172) αναιδης λεγουσα και µηδενα αδικειν των απαντων φιλονεικουσα. Σκοπησον τοινυν πως θρεψεις αυτον. ινα µεταλαβης συ της εκεινου Θεοτητος.. και αυτη η βοσκη τοις αλογοις ζωοις εν τε τοις πεδιοις εν τε τοις ορεσι. κατα διαδοχην εκαστος αυτων ου δεσποτης των αποκειµενων πραγµατων και χρηµατων.ωσπερ Χριστος ο Θεος.Τα γαρ εν τω κοσµω πραγµατα τε και χρηµατα κοινα των παντων εστιν.

πελουσιν. εαυτους δε γυµνους καταλειψουσι. ουχι τον του Χριστου ενυβρισας αδελφον. ∆ια ποιων γαρ αλλων εργων οι εν σπηλαιοις και ορεσι τω Θεω ευηρεστησαν. εθρεψαν τε και διψωντα εποτισαν -. δια µετανοιας και δακρυων εδεξαντο τε αυτον και εξενισαν. θεραπευσης. ελαχιστοι δε και κατα κοσµον εισι και πτωχοι. απερ ποιεις σεαυτω. ενδυσουσιν.ταυτα λογιζεται. σεαυτον δε παριδης και δια παντων ουκ αγωνιση εις το ακροτατον της κατα Θεον πολιτειας και τιµης ανελθειν. Ει δε µη τουτο ποιησουσιν. σπουδασαντες δε δια µετανοιας και των αλλων. αγαθοεργιων και ενδυσαµενοι ουτω τον Χριστον. Αδελφος ουν υπαρχων αυτου και µελος. εν βαθυτατω σκοτει κειµενην ωσει νεκραν. ως εκεινος εγενετο ανθρωπος. (174) τι ωφελησαν. Ουχι πεινωντα αυτον και διψωντα . αλλα και µελη εσµεν αυτου. πορφυρα βασιλικη εστολισµενος. Τις δε ανθρωπων καταδεξεται ποτε. Πως. ουκετι ανεχονται κοσµω καλλωπισθηναι φθαρτω. ει µη δι’ αγαπης παντως και µετανοιας και πιστεως – παντα γαρ τον κοσµον αφεντες και αυτω µονω ακολουθησαντες. Οι δε µη τουτο ειδοτες και γυµνοι του βασιλικου οντες ενδυµατος. αυχµωσαν. εαν παντας µεν αλλους τιµησης. ως υιοι Θεου απο του θειου βαπτισµατος. ενδεδυµενοι γαρ εισι τον Χριστον. αυτον εκεινον ενδυουσι τον Χριστον· χριστοι γαρ και αυτοι. Οι ουν γνοντες εν αισθησει ψυχης οτι υιοι γεγονασι του Θεου. Οτι δια τουτων και των τοιουτων εργων και πραξεων καθαιρεις σου την ψυχην και του λιµου και του ρυπου των παθων απαλλαττεις σαυτον· και ο αναδεξαµενος σε ουτω και ιδιοποιησαµενος τα κατα σε παντα Θεος και θεον σε ποιησαι επιποθων. ως ειποµεν. αλλα λιµω οκνηριας η διψει ραθυµιας η φυλακη στενωτατη τουδε του ρυπαρου σωµατος δια γαστριµαργιας η φιληδονιας την σεαυτου ψυχην καταλειψης ρυπωσαν. Ειτα παλιν. ρυπωντα και διερρωγοτα χιτωνα επανω ταυτης ενδυσασθαι. εµοι εποιησας”. εκεινος ταυτα πανθανειν λογιζεται και λεγει· “Εφ’ οσον εποιησας τη ελαχιστη ψυχη σου. αδελφοι Χριστου οι βαπτισθεντες εις το ονοµα του Πατρος και του Υιου και του Αγιου Πνευµατος λεγοµεθα· και ου τουτο µονον. ξενισης. αλλως δε παντες παντως οι εκ του αγιου βαπτισµατος υιοι Θεου χρηµατιζουσιν. αλλα τους γυµνους µεν απαντας. τους εν τω κοσµω.

Ουχι χρηµατων ολως επιθυµων. οπως δια της πλεονεξιας ταυτης δυο ηµιν εγκληµατα περιαψη και της αιωνιου τιµωριας και κατακρισεως υπαιτιους ποιηση. φησι. οτι απορει ο Θεος και ου δυναται θρεψαι τους πενητας και δια τουτο προστασσει ηµιν ελεειν αυτους και περι πολλου ποιεισθαι την εντολην ταυτην. Αλλα γαρ µη δοκης. Ουχι γυµνος εκ κοιλιας µητρος σου προηλθες. ετερον δε της επι τα αποκειµενα χρηµατα και ουκ επι τον Θεον ελπιδος. τουτο δια της ελεηµοσυνης υπερ ηµων κατεσκευασε και εις σωτηριαν ηµων εποιησε γινεσθαι ο Χριστος. τον παντα ταυτα ουχι σοι µονω.Ο γαρ υποκειµενα χρηµατα εχων επι τον Θεον ελπιζειν ου δυναται· και τουτο δηλον εξ ων ο Χριστος και Θεος ηµων ειπεν· “Οπου. Οιον τι λεγω. τι εισηνεγκες εις τον κοσµον η τι το ορωµενον αυτος εποιησας.κατελιπες. Και υπερ ποιων σου χρηµατων µισθους µοι προσαπαιτεις. τις και διδοναι τοις πενησι χρεια εστιν. εν µεν το της ανελεηµοσυνης. Ουχι φυλακη οντα ουκ επεσκεψω αυτον. αδελφε. εκει και η καρδια υµων εσται”. φησιν. ο θησαυρος υµων. Η επιθυµειν µε υπολαµβανεις τινος και δωροδοκεισθαι (175) οµοιως τοις φιλαργυροις των κρινοντων ανθρωπων οιει καµε. αλλα υµας ελεων. ταυτα νοµοθετω και δι’ ετερον τι ουδεν”.” ακουσατω του µελλοντος αυτον κριναι και αποδουναι εκαστω κατα τα εργα αυτου. εστι γαρ και τουτο εξ αγνοιας λογισασθαι σε. Ει δε λεγει τις· “Και επειδη. τοιουτον εστι και µισθον των παρ’ ηµων διδοµενων χρηµατων η πραγµατων ουκ εχοµεν. µισθον υπερ αυτων ου χρεωστειται λαβειν. Τοιγαρουν και δια τουτο ακουσεις· “Σεαυτον ουκ ηλεησας. αλλα και υποδικος . ∆ια ποιων δε σων πραγµατων ελεειν λεγεις τους αδελφους σου και δια τουτων εµε. Υπεθετο ηµιν ο διαβολος τα εις κοινην προτεθεντα χρειαν ιδιοποιησασθαι και αποθησαυρισαι αυτα. αλλα του επ’ αυτοις κριµατος ελευθερωσαι υµας βουλοµενος. Ο ουν µεταδιδους τοις πασιν εκ των αποκειµενων αυτω χρηµατων. ουκ ελεηθηση”. αλλα κοινα τοις πασι προθεµενον. οιονει λεγοντος προς αυτον· “Αφρων. ουχι τα υµετερα θελων λαβειν. γυµνος δε εξελευση του βιου και τετραχηλισµενος τω εµω βηµατι παραστηση. Μη γενοιτο! Αλλ’ οπερ δια πλεονεξιας καθ’ ηµων και εις απωλειαν ηµων εποιησεν ο διαβολος.

Ειδως γαρ ο Θεος οτι ολως ολοι τη των χρηµατων επιθυµια και τη του πλουτου µανια κρατουµεθα και δυσαποσπαστως εχοµεν προς αυτα. ης ηµιν ο Θεος επηγγειλατο. οσους θρεψαι ηδυνατο. αλλως τε δε και ινα µετα χαρας τα αποθησαυρισθεντα κενωσωµεν επ’ ελπιδι της αληθινης επαγγελιας. και αφθονως ταυτα µετα χαρας και µεγαλοψυχως σκορπιζειν. και οι τουτων πολυτροπως αποστερουµενοι αυτην την εαυτων ζωην απολεγονται. τω καταλληλω φαρµακω εχρησατο. αλλ’ εκατονταπλασιονα δουναι ηµιν επαγγελλεται. ωσπερ ειρηται.µαλλον εστι της εως τοτε αδικου αποστερησεως· ου µην αλλα και υπευθυνος των κατα καιρους λιµω και διψει τον βιον απολειποντων. αλλ’ ως υπο του Θεου εγχειρισθεντα αυτω εις οικονοµιαν των συνδουλων αυτου. Οι γαρ πλουσιοι την των χρηµατων αποθεσιν. Οι δε γε τουτων οντες εκτος και εν . Τουτων τοινυν απαντων των εγκληµατων το κριµα ηµιν αφεις ο αγαθος ∆εσποτης και ευσπλαγχνος. υπερ ων κατακενουµεν εις τους πενητας. Ιλαροτης δε εστι το µη ως οικεια λογιζεσθαι ταυτα. τοις εν ιλαροτητι ταυτα τοις αδελφοις διανεµουσιν. τοτε επι τας πραξεις των εντολων αυτου ακωλυτως βαδισωµεν και δουλευσωµεν αυτω εν φοβω και τροµω. ως οια τινος φορτιου και εµποδιου προς τον κατα Θεον βιον. µη εκ λυπης η εξ αναγκης. επαγγειλαµενος δουναι ηµιν. εκατονταπλασιονα τον µισθον. αλλ’ ως οικεια ηµων λογιζεται ταυτα και ου δεκαπλασιονα µονον. αλλ’ ως ηµεις δια της δουλειας ευεργετουµενοι. ουχ ως αλλοτρια κατεχοντας ηµας. ους αυτος τοτε δυναµενος θρεψαι ουκ εθρεψε. ινα και του επ’ αυτοις κριµατος της πλεονεξιας εν πρωτοις απαλλαγωµεν. κατορυξας τα των πενητων και εασας αυτους τω (176) κρυει και τω λιµω βιαιως αποθανειν. προτερον ενεργειν εκελευθησαν και ουτω τον σταυρον επι ωµων αιρειν και τω ∆εσποτη κατ’ ιχνος ακολουθειν· τα γαρ αµφοτερα επιφερεσθαι ηµας παντη αδυνατον. ως φονευς τοσουτων αποδειχθεις. Αλλως δε ουκ ενι σωθηναι ηµας. εκατονταπλασιονα δουναι τον µισθον υπερ τουτου. επειτα και του επ’ αυτα εχειν την πεποιθησιν και ελπιδα παυσωµεθα και τας καρδιας ηµων ελευθερους κτησωµεθα απο των τοιουτων δεσµων· ινα ελευθεροι γεγονοτες προτερον. (177) ουχ ως εκεινω τι χαριζοµενοι.

αλλ’ “εν τη υποµονη υµων”. ουτω λεγων· “Πωλησον σου τα υπαρχοντα και δος πτωχοις και αρον τον σταυρον σου και δευρο ακολουθει µοι”. Οτι µεν γαρ και η των χρηµατων προς τους πενητας διανοµη και η φυγη του κοσµου καλη και ωφελιµος δηλον. ολιγωρου µοι ψυχης δοκει και αγνοουσης τον σκοπον της ωφελειας αυτης. ουτω πορευοµενους αυτους εις αιωνιον ζωην και απολαυσιν. Το δε παντα δουναι µεν τα κτηµατα και χρηµατα. ως ειρηται.Ουδεν ουν απο µονης της των χρηµατων και πραγµατων απορριψεως κερδησουσιν οι ταυτα αποβαλλοµενοι και προς τον µονηρη βιον αυτοµολουντες.αυταρκεια ζωντες η και υστερησει των αναγκαιων διαγοντες. τελειος ειναι. ποιηση αυτων το καταλυµα. Και οτι τουτο ουτως εχει και ουτω δοκει τω Θεω. ακουσον αυτου προς τον πλουσιον λεγοντος” “Ει θελεις. Ωσπερ γαρ ο χρυσος κατιωθεις εις βαθος ου δυναται αλλως καθαρθηναι καλως και εις την οικειαν λαµπροτητα επανελθειν. οι δε εν αυτη τη οδω περιπατουντες εισι. ει µη πυρι βληθη και σφυραις πολλακις τυφθη. προς δε τας επιφορας των πειρασµων και των λοιπων θλιβερων µη γενναιως ανταγωνισασθαι. ουδεν το εµποδιζον αυτους εχουσιν. Τουτο γαρ υπεµφαινει και αυτος ο λογος του Κυριου ηµων. πωλησον σου τα υπαρχοντα και δος πτωχοις και αρον τον σταυρον σου και δευρο ακολουθει µοι” – δια του σταυρου τας θλιψεις. Ου γαρ ειπεν ο Χριστος· “Εν τη αποθεσει των πραγµατων υµων κτησασθε τας ψυχας υµων”. . φησι.(178) τους πειρασµους και τας θλιψεις δια του σταυρου αινιττοµενος. αλλ’ ου δυναται αυτη καθ’ εαυτην µονη τελειον τον κατα Θεον ανθρωπον απεργασασθαι ανευ της των πειρασµων υποµονης. εαν µη µεχρι τελους τοις πειρασµοις και ταις θλιψεσι και ταις κατα Θεον λυπαις εγκαρτερησωσιν. Και ο Θεος. και τους πειρασµους αινιττοµενος. ου δυναται αλλως καθαρθηναι και το αρχαιον καλλος απολαβειν. ει µη πολλοις πειρασµοις προσοµιληση και εν τη χωνεια εισελθη των θλιψεων. εαν τη στενη και τεθλιµµενη οδω βαδιζειν εθελωσιν· αλλ’ οι µεν προθεσεως χρηζουσι µονον προς τουτο. ουτω και ψυχη τω ιω της αµαρτιας κατιωθεισα και εις βαθος αχρειωθεισα. διο εν υποµονη και ευχαριστια διαγειν οφειλουσι. δικαιος ων.

λεγω δη της επιφοιτησεως του Πνευµατος – ουδεις οψεται τον Κυριον. ωσπερ τους χιτωνας αρτι. και προς τουτοις κοσµω απεταξω και τοις εν κοσµω. και φυγων τον βιον και τας φροντιδας αυτου (180) εδραµες εις λιµενα ζωης. ως τα παθη µιµησαµενος του Χριστου και υποµενων αυτον εν ηµεραις επαγωγης των πειρασµων τε και θλιψεων. και· “∆ει υµας δια πολλων θλιψεων εισελθειν εις την βασιλειαν των ουρανων”. Ο δε µετα το παντα δουναι τοις πενησι και τα λυπηρα υποµενων εν ευχαριστια ψυχης και εγκαρτερων τοις δεινοις. Ο µεν γαρ σκορπιζων (179) τα εαυτου χρηµατα τοις δεοµενοις και αναχωρων εκ του κοσµου και των πραγµατων αυτου επ’ ελπιδι µισθου. ει γε και ουδεν εαυτω υπελειπω κατα τον Ανανιαν εκεινον. φησι. εν ηδονη πολλη την συνειδησιν επιφερεται και εσθ’ οτε και υπο κενοδοξιας κλεπτεται τους µισθους. και αυτο αποδυσασθαι και κατα την στολην. παντα σου τα χρηµατα σκορπισας τοις δεοµενοις. εν Χριστω αδελφοι. ∆ια τοι τουτο παρακαλω υµας. συµφηµι καγω και επαινω σε της πραγµατειας. ινα δια της στενης εισελθωµεν πυλης. ην ενεδυσω δια Χριστον. ασυλον δε τον λογισµον εχει νυν τε και εις το µελλον µεγαλην την ανταποδοσιν. Χρη δε σε και το φρονηµα της σαρκος. ουτε εν τω νυν αιωνι ουτε εν τω µελλοντι. Ανευ γαρ του νεκρωθηναι ηµας τη σαρκι και ταις επιθυµιαις αυτης και τοις θεληµασιν αυτης ουκ ενι τυχειν ανεσεως και απαλλαγης των κακων και ελευθεριας της επιγινοµενης ηµιν απο της παρακλησεως του Αγιου Πνευµατος. δια της στενης πυλης εισελθειν”. την µορφωσιν της ευσεβειας περιβαλλοµενος. σπουδασωµεν κατα την φωνην του Κυριου και Θεου και Σωτηρος ηµων Ιησου Χριστου.Επειδη γαρ η βασιλεια των ουρανων βιαστη εστι και βιασται αρπαζουσιν αυτην και αλλως ουκ ενι τοις πιστοις εισελθειν εις αυτην. εικοτως ηµιν το θειον εντελλεται λογιον· “Αγωνιζεσθε. ητις εστιν η εκκοπη και αποφυγη του σαρκικου ηµων φρονηµατος και θεληµατος. πικριας µεν πασης και πονων οδυνηρων επαισθανεται. ει µη δια της στενης πυλης των πειρασµων τε και θλιψεων. Ταυτης δε χωρις . κτησασθαι τους τροπους της ψυχης και αυτο δη . και αυθις· “Εν τη υποµονη κτησασθε τας ψυχας υµων”. επειδη κοσµω και τοις εν κοσµω απεταξαµεθα. Οτι µεν γαρ καλον ειργασω.

αλλως καθαρθηναι τουτο αµηχανον. συντετριµµενην. ∆υο γαρ ουσων ουσιωδως εν ηµιν ρευσεων εκ του σωµατος – λεγω δη των ανωθεν επεισρεοντων δακρυων και των απο των γονιµων δυναµεων -. ουτω και τον εντος ηµων ανθρωπον κοσµησαι χρεων τη καταστολη του Πνευµατος και εξ ολοκληρου θυσαι εαυτους τω Θεω ψυχη τε και σωµατι. ει µη δια της επιµονου των αρετων εργασιας και της υποµονης των θλιψεων. ουδε εις υψος αυτην αναδραµειν θεωριας. τα δακρυα δε καθαιροντα την καρδιαν ποιουσιν αυτην ναον και καταγωγιον του Αγιου Πνευµατος. ταπεινοφρονα τε ειναι. χρη τους µεµολυσµενους την ψυχην τη εφαρµαρτω πραξει της αµαρτιας και τη εµπαθει κινησει της καρδιας αλογων επιθυµιων µορφας εν εαυτοις εγχαραξαντας. οπερ εστιν αυτο το Πνευµα το Αγιον. και των µεν µολυνοντων την ψυχην παρα φυσιν και νοµον κενουµενων. και τη µεν σωµατικη γυµνασια γυµναζειν το σωµα προς τους πονους της αρετης εις το ευτονως εθιζεσθαι τοις κατα Θεον λυπηροις και φερειν γενναιως το πικρον της νηστειας. πραειαν. Τουτο δε αλλως ου γινεται. ουτω και ο χιτων της ψυχης εκ βορβορου και κοπριας εφαρµατων παθων µολυνθεις. α και προσγινεσθαι ταυτη δια µετανοιας θερµοτατης ειωθασι.πνευµατικον σου φρονηµα· ου µονον δε αλλα και τον φωτεινον επενδυσασθαι χιτωνα δια µετανοιας. ει µη δια πολλων δακρυων και υποµονης των πειρασµων τε και θλιψεων. πενθουσαν καθ’ εκαστην και το φως προς εαυτην δια της προσευχης (181) εκκαλουµενην του Πνευµατος. ει µη δια πολλου υδατος και πολλης θλιψεως των ποδων. την απασαν κακοπαθειαν. αλλως απορρυφθηναι ου δυναται. κατανυκτικην.Ουδε γαρ αρκει ηµιν εις σωτηριαν και τελειοτητα η περιβολη µονη του σχηµατος και ο εξω κοσµος του αδριαντος. καθαιροµενη δια δακρυων πολλων ων ανευ ουδε τον χιτωνα ταυτης εξεστι ποτε καθαρθηναι. αλλ’ ωσπερ τον εξω. Θλιβοµενη γαρ η ψυχη δια των πειρασµων κινειται εις δακρυα. των δε καθαιροντων αυτην εκ µετανοιας ρεοντων. δια πολλων . το βεβιασµενον της εγκρατειας. Ωσπερ γαρ ιµατιον εκ βορβορου ποθεν και κοπριας εις βαθος µολυνθεν. τη δε ευσεβεια του Πνευµατος παιδαγωγειν την ψυχην εις το φρονειν α δει φρονειν και µελεταν αει τα της αιωνιου ζωης. την αναγκην της αγρυπνιας.

(182) η δε µετανοια κινει το δακρυον εκ βαθεων ψυχης. καταπαυει µετα παντων δικαιων απο των πονων αυτης και γινεται εν απειρω και θειω φωτι.καθαρθηναι δακρυων και τον χιτωνα της ψυχης καθαρωτατον κτησασθαι. Η γαρ συνεχως και καθ’ εκαστην γινοµενη παρ’ ηµων εξοµολογησις των τοιουτων. των οσιων και πασων των ανω δυναµεων τα ταγµατα συγχορευουσι. ως πολυχουν σιτον. αυτο το φως ο φωτιζει παντος ανθρωπου καρδιαν. των µαρτυρων. ερχοµενου δια µετανοιας προς αυτον. αµηχανον. Τοιαυτης ουν και ηµεις γενωµεθα καταστασεως. αφ’ ων καθ’ εκαστην πιαινεται νοητως και τρεφει του Πνευµατος τους καρπους και εν καιρω προσφορως. αλλ’ ινα δια σπουδης των καλων και εργασιας των εντολων του Χριστου εις ανδρα τελειον φθασωµεν. εξισταται του σωµατος και του κοσµου και του αερος τουτου και εις ουρανους ουρανων ανερχοµενη και κουφιζοµενη ταις αρεταις και ταις πτερυξι της αγαπης του Θεου. απαλειφοµενων δε τουτων δια δακρυων εν παρακλησει γινεται η ψυχη του Θειου Πνευµατος και γλυκυτατης κατανυξεως ναµασι καταρδευεται. ενθα των αποστολων Χριστου. πατερες µου και αδελφοι και τεκνα. εκ µεταµελου κινουµενη καρδιας. οικειουται Θεω και γινεται οικος Τριαδος Θειας και ενδιαιτηµα. Αλλως γαρ ιδειν τον Θεον. Σπουδασωµεν ουν. το δε δακρυον καθαιρει την καρδιαν και µεγαλας αµαρτιας εξαφανιζει. ει µονον θελησοµεν. Εν τουτω δε δια σπουδης καλως καταντησασα. ειπερ οι καθαροι τη καρδια ορωσι Θεον. Ουτω γαρ και Θεον δοξασοµεν εν ηµιν αυτοις και Θεος παρ’ ηµων ευφρανθησεται και (183) Θεον ευρωµεν απο της παρουσης αναχωρουντες ζωης. ορωσα καθαρως τον εαυτης Ποιητην και Θεον και προσοµιλουσα αυτω καθ’ εκαστην. αυτους αναδιδωσιν εις τροφην αδαπανον της ψυχης και εις ζωην αυτης αφθαρτον και αιωνιον. παρακαλω. ως µεγαν κολπον του Αβρααµ υποδεχοµενον ηµας και επιθαλποντα εν τη βασιλεια . αδελφοι εν Χριστω. εις µετρον ηλικιας του πληρωµατος του Χριστου. µετανοιαν ηµιν των πραχθεντων η και µελετηθεντων εργαζεται. Ουδεν γαρ το κωλυον. καθαραν κτησασθαι την καρδιαν εξ επιµελειας των τροπων και διηνεκους εξοµολογησεως των κρυπτων λογισµων της ψυχης. ινα µη απολειφθωµεν των πατερων ηµων των αγιων.

ουχ ορατε πως οι τω επιγειω βασιλει παρισταµενοι. ποια δε γλωσσα της δοξης ταυτης και της αξιας το µεγεθος διηγησεται.των ουρανων. ου λεγω µετα θανατον µονον. ποσω µαλλον ηµεις οφειλοµεν. ω η δοξα εις τους αιωνας. πασα µεν τουτο θεοπνευστος διδασκει Γραφη. οι τω επουρανιω βασιλει στρατευθεντες και την εκεινου δουλειαν αναδεξαµενοι. αλλα και εκεινον αυτον βλεπειν και αυτω παριστασθαι και οµιλειν καταξιωθεντες και της αυτου θεοτητος τε και δοξης κοινωνοι και συµµετοχοι γεγονοτες. χαιρειν και ευφραινεσθαι οτι ολως εις υπηρεσιαν εκεινου καταταγηναι κατηξιωθηµεν και εις λειτουργιαν του ονοµατος αυτου προσεκληθηµεν. και παρα των εν κοσµω ανθρωπων ζηλωτοι καθεστηκασιν. ως τον ετοιµασαντα µαλλον αυτον τα αγαθα Κυριον κληρωσαµενοι. Ει δε και των οικειων δουλων και φιλων αυτου γενηται τις και οµιλιας και φωνης ακουειν ∆εσποτικης καταξιωθησεται. Οτι δε γεγονασι τοιουτοι και µεχρι του νυν γινονται. παντες δε τουτο συµµαρτυρουσι δια της αυτων πολιτειας οι αγιοι. πολλω µαλλον αυτος ο ετοιµασας ταυτα Θεος· και ου µονον αυτος. υπερ τα αγαθα τα ετοιµασθεντα αυτοις παρα Θεου παντως γεγονασιν. αλλα και ετι εν τω παροντι βιω διαγοντες. . Λογος Ι΄. καν πασας κατωρθωσε. αυτοι τε δοξαν ηγουνται τουτο µεγαλην και εναµβρυνονται επι τουτω. (184) Περι µετοχης Πνευµατος Αγιου και αγιωσυνης και τελειας απαθειας. Ει δε και της κατα προσωπον αυτου θεας εξιωθειηµεν ποτε και µετα των ενωπιον αυτου παρισταµενων καταταγειηµεν. υπερ την ανθρωπινην καταληψιν εισι και υπερ παντα τα ορωµενα αγαθα. Ει ουν φθαρτοις ουτοι και µαταιοις ουτω διακεινται. τα αγαθα α ητοιµασεν ο Θεος τοις αγαπωσιν αυτον. (185) Ει γαρ α οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη. Αδελφοι και πατερες. µεθ’ αµα και αυτου του µακαριου πατρος ηµων Συµεων του Στουδιωτου. Αµην. ποιον ουχ υπερβαινει τουτο µακαριοτητος επαινον. Και οτι ο αγαπων την εξ ανθρωπων δοξαν ουδεν εκ των λοιπων αρετων ωφελειται. ης γενοιτο παντας ηµας επιτυχειν χαριτι του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου. ποιος αρα νους ανθρωπου. και οι τους αγιου παλιν δια λογων εγκωµιαζοντες. ου και την µνηµην αγοµεν σηµερον.

τους εν αµαρτιαις εξεταζοµενους. Πιστεως δε και εργων ανελλιπως µη καταβληθεντων αδυνατον εστι την παρουσιαν γενεσθαι ποτε του προσκυνητου και θειου Πνευµατος και την δωρεαν αυτου λαβειν τινα των ανθρωπων.Ουτος γαρ ο οσιωτατος πατηρ ηµων Συµεων. πως αν κληθειη αγιος. ειπεν ο Κυριος. και δια της δωρεας του Αγιου Πνευµατος και των χαρισµατων αυτου. ανοικειον παντη πνευµατικον αυτον ονοµαζεσθαι. (186) Απας γαρ των αγιων επαινος και µακαρισµος δια των δυο τουτων συνισταται. Εγω γαρ αγιος ειµι. πως αν λεχθειη ηλιος. Ο δε του Θεου µη µετασχων. Ηλιος γαρ ανευ φωτος. (187) τουτεστι καθαρος και αµολυντος. επαινειται και µακαριζεται και εγκωµιαζεται ηµιν κατα δυναµιν. µηδε γνωστως ενοικησαντος εν αυτω. πως εσεται αγιος. πασαν αρετην κατα το υµιν δυνατον µετελθετε και οσον εφικτον υµιν αγιοι γινεσθε. οτι εγω αγιος ειµι”. Εν γαρ τω βιωσαι τινα καλως τε και θεοφιλως µετα φρονηµατος ορθοδοξου και εν τω χαριτωθηναι απο Θεου και δοξασθηναι δια της του Πνευµατος δωρεας. ο δε µη πνευµατικος γεγονως. Ο δε µη αγιος γεγονως. ου και τον βιον και την θεαρεστον αυτου πολιτειαν ανεγνωµεν. πως µακαριος δοκει µοι. ειπερ αρα και κοινωνιαν εχειν βουλεσθε µετ’ εµου. “Γινεσθε γαρ. ∆ια τουτο και επαινων και εγκωµιων πολλων αναφανεις ηµιν αξιος. αλλα και των παλαιων πατερων πολλους υπερβηναι τω υψει των αρετων και τοις υπερ δυναµιν κατορθωµασι. Ταυτα µοι φυσικως προσεστιν. µεσον πολεως και µονης περιφανεστατης εν µεσω. . ως µη µονον τους κατα την γενεαν αυτου λαµψαντας. εις την δια των εργων ηµας µιµησιν. Τουτου δε µη παραγενοµενου εν τω ανθρωπω. τοιοουτον βιον ησκησε και τοιαυτην ανεδειξατο πολιτειαν. δια ποιον αλλο εργον η πραξιν µακαρισθησεται ει η µακαριοτης Θεος εστιν. δια τε της ορθοδοξου πιστεως και του επαινετου βιου. Τοις γαρ δυσι τουτοις το τριτον συνεπεται. ο ευσπλαχνος οιονει προτρεποµενος και λεγων· “Αποστητε των κακων και παντα τα καλα διαπραξασθε. και ανθρωπος διχα της του Παναγιου Πνευµατος µετουσιας. Ουδαµως. αγιοι. µαλλον δε ο µη αυτον ολον εχων εν εαυτω. συνεπεται αυτω ο επαινος και ο µακαρισµος παρα πασης της εκκλησιας των πιστων και παρα παντων των διδασκαλων αυτης.

Ωσπερ γαρ πηγη αενναως το υδωρ εκβλυζουσα. Η γαρ αργια τικτει την πονηριαν. φησι. ος και παραγγελλων µη θαρρειν τη δωρεα και δια ραθυµιας επιστρεφειν προς τα κακα. Ο δε και αµαρτια µια εν γνωσει συναπαγοµενος ολος εκπιπτει της καθαροτητος. αλλ’ ως τω Αγιω Θεω δια της των τοιουτων πραξεων εργασιας προσοικειουµενος. (188) Οι ουν τη αργια και ραθυµια εαυτους εκδιδοντες. δεον εµφροντιδα τουτον ειναι και σπουδαιον εις την εργασιαν των εντολων του Θεου. οιοι δ’ αν και ειεν πνευµατικοι και αγιοι. Τη ουν καθηµερινη εργασια των εντολων γινου αγιος. η δε πονηρια παν ειδος κακιας απογεννα. ει και πολλοι τουτο ποιησαι υπερ την εαυτων ισχυν και δυναµιν ηγωνισαντο. εις την παρα φυσιν εµπαθειαν εαυτους επιρριπτουσιν. ο την χαριν λαβων του Αγιου Πνευµατος και δια ταυτης εµε. τοτε και υµεις αγιοι εσεσθε”. αλλα και εξ αρχης τοιουτος εκτισθη ο ανθρωπος· εργαζεσθαι γαρ και φυλασσειν εν τω παραδεισω ο Αδαµ προσεταγη και φυσικη τις εν ηµιν υπαρχει της εργασιας η προς τα καλα κινησις. ουχ ως δι’ εργων παντως αγιαζοµενος – ου γαρ δικαιωθησεται εξ εργων νοµου πασα ψυχη -.υµεις δε εν τη εργασια των εντολων απο του µολυσµου των αµαρτιων απεχοµενοι και µετοχοι µου τη του Πνευµατος γενοµενοι χαριτι. ω πνευµατικε συ. Τουτο γαρ δηλοι το “γινεσθε”. Τουτο δε προς τους ηδη λαβοντας την του Πνευµατος χαριν ειπειν τον Κυριον µαλλον πειθοµαι. εαν µικρον της εργασιας εκπεση. µικρον παυσαµενη αφανιζεται και εις το µη ειναι πηγη αλλα λακκος µεθισταται. ουτω και ο αει τη εργασια των εντολων εαυτον καθαιρων και εκ του Θεου καθαιροµενος και αγιαζοµενος. οιονει πως ελεγε· “Μη τη αργια σεαυτον εκδως. ειπερ εµε. κατα αναλογιαν εκπιπτει της αγιοτητος. Επειδη δε αεικινητον πραγµα ο νους ολως αργειν µη δυναµενον. Γινεται τοινυν εν τη αποχη των κακων και εν τη εργασια των αγαθων ο ανθρωπος αγιος. Ου λεγω αµαρτιαν την . βουλει εν σοι ειναι και µετα σου και σε εν εµοι και συν εµοι”. Ουτω γαρ και ο βιος απας ο των ανθρωπων µεµεριµνηµενος τις εστι και εµφροντις και σχολην εχειν εκ παντων ου δυναται. καθαπερ και αγγειον υδατος µικρα κοπρω καθολου µιαινεται.

του στεφανου της δικαιοσυνης ουκ επιτευξεται. ακαθαρτω ου συµµιαινεται και απαθης υπαρχων. περιεργια. δεξαµενους εκ ραθυµιας τον σπορον του πονηρου εν ταις καρδιαις ηµων. Γενοιτο δε εις τριακοντα και εξηκοντα και . Οµοιος γαρ εστιν ο τοιουτος ανθρωπω παρθενευειν προαιρουµενω και την των γυναικων συνουσιαν απηρνηµενω και προς µεν αυτας µη αυτοµολουντι. (189) απερχοµενης δε προς αυτον µιας τινος γυναικος. Πονηρος δε εστιν ο του πονηρου σπορεως τον κοκκον υποδεξαµενος εν τη καρδια αυτου και καρποφορων ακανθας και τριβολους της αµαρτιας τω διαβολω. Και µη απιστησετε µοι λεγοντι. Αλλα µη γενοιτο ηµας. ο µεθ’ ηδονης και χαρας ταυτην αποδεξαµενος και εν ταυτη εναµβρυνοµενος και τη καρδια ενευφραινοµενος.επιτελουµενην µονον δια του σωµατος. των αλλων απαντων τον µισθον εστερηθηµεν. ως ειδωλολατραι κρινοµεθα λατρευοντες τη κτισει παρα τον κτισαντα. ατινα εστι φθονος. Ειτε γαρ φθονω. µισος. αλλα και τα αλλα παθη τα ενδοθεν και εν ηµιν αορατως τελουµενα δι’ ηµων. ως πορνος κατακριθησεται. ει µηδεν η µικρον η µεγα της εντολης παραλειψοµεν. µητε µετ’ αυτων διαγειν επιθυµουντι. τοιαυτα ποτε καρποφορησαι ζιζανια. οιησις. δολος. τα του αιωνιου πυρος υπεκκαυµατα. οτι ει πασαν αρετην εξασκησοµεν και θαυµατα εκτελεσοµεν. µεθ’ ηδονης ευθυς αποδεχοµενω και την της µιξεως ηδονην εκπληρουντι. τοις εµπαθεσιν ου συναυλιζεται και αγιος ων. Αλλα και διδοµενην την επιγειον δοξαν. διαβολη και ειτι δια σαρκος παθος αποπτυστον καθ’ ηδονην εκτελειται και κοινοι τον εντος ηµων ανθρωπον κατα την του Κυριου φωνην. κενοδοξια. και φιλαργυρια η ζηλω η εριδι η τινι ετερα κακια εκουσιως εαυτον τις εκδω. αδελφοι. εις κεχραµµενην ψυχην και πονηραν ουκ εισερχεται. αδελφοι. ζηλος. τουτο δε γινωσκοντες εσεσθε. Την των ανθρωπων γαρ δοξαν λαµβανοντες και την του Θεου µη προκρινοντες. εριθεια. µνησικακια. υπερηφανια. Τουτο δε αρα και επι πασης αλλης επιθυµιας και επι παντος παθους συµβαινει γινεσθαι. µονην δε την εξ ανθρωπων δοξαν ποθησοµεν και ταυτην καν οπωσουν δι’ επιτηδευµατων ζητησοµεν και προς το λαβειν ταυτην σπευσοµεν. ∆ικαιος γαρ ων ο Θεος. αδικους εχειν συγκοινωνους ουκ ανεχεται και καθαρος ων.

µοναχων τε φηµι και λαϊκων. παρελθουσης δε ταυτης και του σαββατου καταλαβοντος. ω πρεπει πασα δοξα εις τους αιωνας. εγκρατευεται. µαλλον ειπειν. (192) Επειδη γαρ. (191) Περι νηστειας. α εστιν αγαπη. και ουδεις εστιν. πιστις. τη αγια και πρωτη εβδοµαδι των νηστειων ζεουση τη προθυµια το της νηστειας καλον εκαστος ηµων των πιστων υποδεχεται. χαρα. την παρελθουσαν πρωτην των νηστειων εβδοµαδα απαντες οι πιστοι εναγωνιως διερχονται. Αλλ’ επειπερ ειδως ηµην. µακροθυµια. Λογος ΙΑ΄. οτι απαν το χριστιανικωτατον φυλον. την εκ Θεου δι’ αυτου γενοµενην τω πιστοτατω λαω αυτου σωτηριαν παραδοξον. ειρηνη. Αδελφοι και πατερες. ως ειρηται. αει φθονων τα καλα πονηρος. εδει µεν ηµας τη παρελθουση κυριακη τα νυν µελλοντα ρηθησεσθαι παρ’ ηµων προς την υµετεραν αγαπην ειπειν. αλλα την ισην και την αυτην σπουδην εν πασαις ταις εβδοµασι των νηστειων αναγκαιον τοις σπουδαιοις διατηρειν. τραφηναι τε τον αρτον της γνωσεως και αυξηθηναι ταις αρεταις και καταντησαι εις ανδρα τελειον. χρηστοτης (190) αγαθωσυνη. Και οτι ου χρη το της νηστειας ωφελιµον εν τη πρωτη και µονη των νηστειων εβδοµαδι σπουδαιως τηρειν και ασπαζεσθαι. ωσαυτως δε και τη κυριακη παντες την της ορθοδοξου πιστεως αναµνησιν ποιουµενοι. και πας τις επι τον αυτου τραχηλον τον ταυτης ζυγον επιτιθησιν εκοντι. ευχαριστηριους υµνους τω παναγαθω Θεω ηµων αδοµεν. ος την εβδοµαδα εκεινην τον της νηστειας απωθειται νοµον και ουχι µαλλον και αυτος µετα παντων. πραοτης. Αµην. το οσον εφ’ εαυτω. επει και η του Θεου εκκλησια εορτην αγειν εκ παραδοσεως ελαχε την του αγιου µεγαλοµαρτυρος Θεοδωρου η.εκατον καρποφορησαι Χριστω τα δια του Πνευµατος εν ηµιν γεωργουµενα. εγκρατεια. ουδε των λιαν απεγνωκοτων της εαυτων σωτηριας και εν αφοβια και καταφρονησει Θεου πολιτευοµενων. εις µετρον ηλικιας του πληρωµατος του Χριστου. . εκαστω των πιστων λανθανοντως υπεισερχοµενος και ραθυµια και αµελεια τουτον αορατως καταδεσµευων. σηµερον ηδη λεξων ερχοµαι βραχεα και ολιγα του ενεστωτος χαριν καιρου προς υµας.

του δε τον νουν ανακαθαιρειν και των πονηρων λογισµων ελευθερον αυτον αποκαθισταν. και καθεξης οµου τας λοιπας. εν ω ουκ ανατελλει. προσθειναι δε µαλλον και αυξησαι σπουδασωµεν. . οπερ και εν ηµιν γενεσθαι σπουδασωµεν εκαστος ηµων. του δε το θυµωδες καταπραΰνειν. καθαπερ την οµιχλην ο ηλιος. µηδε προς την οπισθεν και χρονιαν των πονηρων επιθυµιων εκπληρωσιν επαναστρεψαι. Νηστεια τον πνευµατικον αερα νοερως ηµιν καθοραν εµποιει. συνεργον λαβουσα την αγρυπνιαν. αλλου την αδαµαστον γλωσσαν δαµαζειν και οιονει χαλινω τινι τω φοβω του Θεου ταυτην επεχειν και µη εαν ολως αργους η σαπρους λογους φθεγγεσθα· ετερου τους µετεωρους σκεπαζει αφανως και ιστα οφθαλµους και περιεργως αυτους ουκ εα ωδε τε κακεισε φερεσθαι. δια τουτο την σηµερον υποµιµνησκω και παρακαλω την υµετεραν αγαπην οµου και πατροτητα του µη υπακουσαι καθολου τω δυσµενει. Ναι πατερες και αδελφοι µου. Νηστεια τον νοητον ζοφον και το επικειµενον τη ψυχη καλυµµα της αµαρτιας κατα µικρον εκλεπτυνει και απελαυνει. αλλα αει λαµπει ο αδυτος ηλιος Χριστος ο Θεος ηµων. του µεν το προθυµον διεγειρειν. του δε τον υπνον αποδιωκειν. Νηστεια. νυνι απολεσαι καταδεξωµεθα. Μνηµονευετω δε υµων εκαστος την εκ της νηστειας ωφελειαν και οιας απηλαυσε παρα Θεου δωρεας εν ταις ολιγαις ταυταις ηµεραις (193) και προθυµοτερος γινεσθω προς το εξης. παρακαλω. ευεργετησωµεν ουτω ποιουντες εαυτους και µη απερ συνηξαµεν τοτε. µηδε τη πονηρα συνηθεια της ακορεστου γαστριµαργιας συναπαχθηναι. αδελφοι. αλλα µηδε απερ οπισθεν καλως ανωκοδοµησαµεν νυν κακως καταλυσαι θελησωµεν. Και γαρ ειωθεν η ιατρος των ψυχων ηµων αυτη του µεν της σαρκος τας πυρωσεις και τας κινησεις συστελλειν. αλλ’ ως την πρωτην και την δευτεραν ταυτην των νηστειων εβδοµαδα τιµησωµεν. αλλ’ εαυτον εκαστον παρασκευαζει σκοπειν και των ιδιων αµαρτηµατων τε και ελαττωµατων µεµνησθαι διδασκει. το σκληρον υπεισελθουσα της καρδιας µαλλασσει και αντι της πρωην κραιπαλης κατανυξεως πηγας βλυστανειν παρασκευαζει.απορριψαι πειθει καταφρονητικως αφ’ εαυτου τον σωτηριωδη της νηστειας ζυγον και προς την προτεραν παλινδροµησαι συνηθειαν.

εις τον λιµενα εγκαθορµισθωµεν της απαθειας. Οσα τοιγαρουν οικοδοµησεις επι τον θεµελιον τουτον. πασαν την των παθων θαλασσαν διαρρηξοµεν και τα κυµατα διελθοντες των πειρασµων του πικρως τυραννουντος ηµας. στωµεν. επειδη την µετ’ αυτου καταδικην ουτως εχοντες αποληψοµεθα και υπ’ αυτου και συν αυτω αθανατα κολασθηναι κρισει δικαια Θεου κατακριθωµεν. αλλα και κατα την θερµην της αδιαλειπτου µετανοιας και αυτης της εν τω κρυπτω της ψυχης ταµειω αενναου εργασιας η συντοµωτερον η βραδυτερον Θεου δωρεα τε και χαριτι κατορθουνται. ουδε εν µια εβδοµαδι γενεσθαι δυνατον. ωσπερ ψαµµος υπο των πονηρων ταυτα λογισµων και του ποταµου των παθων υποσυρεται και πασαν την οικοδοµην των αρετων καταστρεφει. Ταυτα δε. Ει γαρ και τους προεστωτας ηµων λανθανοµεν. αδελφοι µου. και βιβρωσκων αυτος του πονηρου. του Θεου µακροθυµουντος εφ’ ηµας και την µετανοιαν ηµων απεκδεχοµενου. ως δοκει. µηδε παραχρηµα. αλλα εν πολλω (194) χρονω και πονω και κοπω κατα το αναλογιαν της εκαστου προθεσεως τε και προαιρεσεως. εαυτον παντως εκειθεν υπο της επιθυµιας υποσυρεις προς καθροφαγιαν κατακρηµνιζει. ετι δε και κατα το µετρον της πιστεως και της των ορωµενων και νοουµενων πραγµατων καταφρονησεως. αµετανοητως επιµενοντες τη αµαρτια. στωµεν αυτοθελως· ο βαρ αβουλητως επι την της νηστειας πετραν αναβαινειν αναγκαζοµενος. γινεται· επαν δε τουτον τον θεµελιον αρης και αντ’ αυτου γαστρος κορον και επιθυµιας ατοπους υποθη. αλλ’ οµως ουκ εκφευξοµεθα τας χειρας αυτου παντως η (195) ενταυθα η εν τω µελλοντι αιωνι. ανευ δε νηστειας ουδεν ουτε τουτων ουτε των αλλων αρετων κατορθωθηναι ποτε παρα τινος ηδυνηθη· νηστεια γαρ πασης εργασιας πνευµατικης αρχη και θεµελιος. αδελφοι µου. . ως επι στερεαν πετραν κτισθεντα. Ιν’ ουν µη και εφ’ ηµων τουτο γενηται. στωµεν περιχαρως επι τον στερεον θεµελιον της νηστειας. καλως. απτωτα και ακαταλυτα. ουκ εν µια ηµερα.Τουτου γαρ γενοµενου ευκολως συν Θεω. ει και µη ευθυς. καταβρωµα γινεται· νοµος γαρ θειος εστι και τους παραβαινειν τολµωντας ωσπερ δηµιος ο διαβολος παραλαµβανων µαστιζει. ου µονον δε.

ου την τυχουσαν ζηµιαν τοις αυτω πλησιαζουσι προξενει. µηδε φωναις ατακτοις η κραυγαις αµετροις αυτους µεν αφ’ υµων. ω αδελφοι. αλλα και απο κορου των επι της τραπεζης παρατιθεµενων βρωµατων ηµιν. ωφελειαν. µη απο λαθροφαγιας µονον. ποιησητε. και ους αν των αλλων πλειον αγαπωµεν. αδελφοι. η και αγγελων εργον εστι. Επειδη των βρωµατων µεν εκεινων η πλησµονη και την ψυχην και το σωµα . ουτω και οι αγγελοι αορατως συνδιηγον υµιν και συνεψαλλον. Και γαρ ωσπερ επι της αισθητης τραπεζης εσθιειν προτρεποµεθα τε και παρακελευοµεθα τοις πλησιον. αλλα την ευλαβειαν. της ακροασεως των θειων λεγω λογιων. αλλ’ η µονην την υφ’ υµων προς Θεον αναπεµποµενην δοξολογιαν. Λεγει γαρ· “Εν τουτω γνωσονται παντες. τουτο ποιων. αλλα την κατηφειαν. ως τω Θεω δουλευων και ουκ ανθρωποις. Ναι.αλλα γε τον των προεστωτων ∆εσποτην οµου και Θεον λαθειν ου δυναµεθα. υπο αγγελων µονων εγκατοικουµενον. Ωσπερ γαρ αοικητον µοι εξ ανθρωπων εδοκει τοτε ειναι το µοναστηριον. επιµελως εκτελειτω. Πιστευω δε οτι. µνησθητε της παρελθουσης αγιας εβδοµαδος. ουτω δη και επι της ψυχοτροφου ταυτης τραπεζης προσεχειν και προτρεπεσθαι τοις πλησιον χρεωστουµεν. αλλα την σιωπην. Αναλογισασθε την εκ της νηστειας και αγρυπνιας. Εν ταις θειαις των συναξεων αναγνωσεσιν αλληλους προς ακροασιν διεγειρειν. µη ελιπητε. Γεγραπται γαρ· “Επικαταρατος (196) πας ανθρωπος. Μη ουν χωρισθηναι της µετ’ εκεινων συναυλιας δια της πολυλογιας και αργολογιας θελησητε. ωσπερ υµεις επιτελειτε το των αγγελων εργον. οτι εµοι µαθηται εστε. ως το πριν. αλλα προσεχετω εκαστος εαυτω και το εργοχειρον αυτου και την διακονιαν αυτου. ινα µη ως µη αγαπωντες αλληλους κατακριθωµεν και το µαθηται ειναι Χριστου απολεσωµεν. παρακαλω και παρακαλων ου παυσοµαι. Φυλαξωµεθα τοιγαρουν. τους δε δαιµονας πλησιασαι υµιν. ο ποιων τα εργα Κυριου αµελως”. δια το µη ολως ετερον µε ακουσαι τι ρηµα βιωτικον. παραβιαζοµεθα επι το φαγειν. ευχης τε και ψαλµωδιας. εαν αγαπατε αλληλους”. Ο ουν επι της αισθητης τραπεζης τον εαυτου φιλον µη παραβιασαµενος εις εστιασιν τα µεγιστα αυτον πολλακις ωφελησεν· ο δε επι της πνευµατικης τραπεζης. ως εφην.

τα δε ενταυθα υπο των αγιων λεγοµενα και νουν φωτιζει και ψυχην αγιαζει και τω σωµατι αυτω δι’ αυτης παντως του αγιασµου µεταδιδωσι και υγιεινοτερον και ρωµαλεωτερον καθιστα. διεγειρειν και παρακαλειν και νουθετειν τους πλησιον και παντας. ωσπερ εµψυχω νεκρω. παιδαγωγειν. ουχ ινα τουτους λυπησητε. εχει ζωην αιωνιον. οσοι τραφηναι τον αρτον τουτον του λογου εφθασατε. Οσοι τοινυν λογον ζωης εν εαυτοις εχετε. επειδη οι λογοι του Θεου λογοις ζωης εισι και ο εχων αυτους εν εαυτω και φυλασσων αυτους. Καθαπερ γαρ νεκρος υδατι λουοµενος ανεπαισθητως εχει. αλλα και τα εις την αυριον µετα σπουδης αραντα απελθειν και η φιλοις τισιν η πτωχοις αυτα µεταδουναι προθυµηθεντα. Ενθα δε λογοι ζωης προκεινται και τους εξ αυτων τρεφοµενους αθανατους αποτελουσι. οσοι µη νεκροι αλλ’ εκ νεκρων ζωντες γεγονατε και της αληθινης ζωης απεγευσασθε και σπλαγχνα οικτιρµων προς τους πλησιον παρα του ευσπλαγχνου Θεου λαβοντες (198) εκτησασθε. αλλ’ ως οικεια µελη. ουκ οιµαι ποτε ραθυµησαντα τινα εξ υµων ολως απονυσταξαι και µη µονον τα αρκουντα λαβειν. ουτω και ουτος υπο των ζωηρων και θειων του λογου ναµατων επαντλουµενος ουκ αισθανεται. ασθενης τη πιστει εστι και των πνευµατικων δωρεων εις απαν αγευστος. Οι γαρ λογοι των αγιων Θεου λογοι και ουκ ανθρωπων εισιν. εν µεσω δηλονοτι πολλων αγαθων λιµω και διψει τηκοµενος. επιτιµαν και ελεγχειν αυτους προθυµηθητε. και ραθυµειν η νυσταζειν και ρεγχειν εξεστι τινι. ει οιον τε. αλλ’ ινα . Ω της ζηµιας! Ω της αναισθησιας και της νωθροτητος! Ο επι τραπεζης καθηµενος και των προκειµενων µη ορεγοµενος της κατα φυσιν υγιειας προδηλως εστερηται· ουτω και ο αναγνωσεως θειας ακουων και µη µεθ’ ηδονης αφατου και αΰλου ορεξεως αΰλως τοις αΰλοις και θειοις λογιοις ψυχικως εντρυφων και τας αισθησεις πασας αυτου νοερως εµπιπλων εκ της τουτων γλυκυτητος. καθευδειν.διαφθειρειν ειωθε πολλακις και βλαπτειν. Εµβαλετω τουτους εν τη καρδια αυτου και τηρειτω αυτους ασφαλως. µαλλον δε ως µελη Χριστου και υιους οντας Θεου. ειπε µοι. Προσεχετω τοιγαρουν εκαστος τη αναγνωσει. (197) Επι µεν γαρ πολυτελους πολλακις καθεσθεντες τραπεζης. µη παυσησθε.

επειδη η σωτηρια της υµων αδελφοτητος παραµηθειται µε. Περι εγκρατειας και υποµονης εις την εργασιαν των αρετων εν τω καιρω της νηστειας. ω πρεπει πασα δοξα εις τους αιωνας των αιωνων. εν παρακλησει (200) πολλη της υµετερας αγαπης δεοµενος. Αδελφοι και πατερες. µολις καν γραψαι τον λογον ισχυσα και προϋποµνησαι την υµων αδελφοτητα. µηδε τον αµελη µου και µετεωρον βιον οραν. Εαν ουτω ποιητε και ουτω τον εαυτου αδελφον εκαστος υµων διεγειρη προς παροξυσµον αγαπης και καλων εργων. ινα ως αληθινοι δουλοι Χριστου και φιλαδελφοι. ελευθερωθεις της οχλησεως του χοϊκου και γεωδους φρονηµατος και εισελθων εις τον λιµενα της µακαριας ηµων αναπαυσεως. ευχησθε υπερ της εµης αθλιοτητος. Και περι σιωπης. Παρακαλω ουν υµας και δεοµαι υµων εν Χριστω Ιησου προσεχειν εαυτοις και εκαστον φρονειν εις το σωφρονειν και µη φρονειν παρ’ ο δει φρονειν. Λογος ΙΒ΄. εγω µεν και τη ψυχη και τω σωµατι εκ πληµµελους και ραθυµου προαιρεσεως τε και διαθεσεως αει ασθενων. ως αν και αυτος εγω µεθ’ υµων σωζωµαι και την οδον οδευων των εντολων του Θεου. αλλ’ ινα τα µεγιστα αυτους ωφελησητε. και υµιν τοις αγαπητοις µου αδελφοις συναυλιζωµαι. αλλα τοις ιχνεσιν εξακολουθειν του Κυριου και . Αµην. αναγκη µοι εστι του παρακαλειν την αγαπην υµων. οτι και εµου ασθενουντος κατα ψυχην. ουδ’ ινα βλαψητε. Και οπως δει εν παση τη νηστεια διαγειν τους αγωνιζοµενους εν αληθεια. Τοινυν και µη διαραι στοµα οιος τε ων. τα του Θεου και Πατρος αυτων θεληµατα παρασκευζοντες αυτους εκπληρουν. σιωπαν εβουλοµην και µονα τα κατ’ εµαυτον επισκεπτεσθαι.πατρικης οργης και αγανακτησεως ελευθερωσητε. εως αν µοι τα του χειρονος ηττηθη και τω κρειττονι λογισµω καθυπεταγη και ολως απηλαυσα της ειρηνης του πνευµατος. συντοµως απαντες προς υψος αρθωµεν των αρετων και εκπληρωται των εντολων αναφανωµεν του Θεου και της βασιλειας των ουρανων οµοθυµαδον επιτυχωµεν εν αυτω Χριστω τω Θεω ηµων. υµεις ταις ευχαις του πατρος µου και πατρος υµων διασωζεσθε. Αλλ’ επει εις κεφαλην του σωµατος υµων του αγιου παρ’ υµων εξελεγην.

του χρονου παντος των αµαρτηµατων αυτου λαµβανει την αφεσιν ανωθεν κατα την θειαν Γραφην. και ει πολα χρεωστω θρηνησαι την ραθυµιαν µου. ινα σωζησθε ωσπερ δορκας εκ βροχων και ως στρουθιον εκ παγιδος. ως εντευθεν γινεσθαι αυτην µεστην ελεους και καρπων αγαθων. πραγµατος. µηδε γελαν. µηδε ζηλουν τον αδελφον. και εν ταις µετ’ αυτην. Ταυτη τοιγαρουν χρησωµεθα. αλλα και φωτος χυσιν δια της του Πνευµατος επιδηµιας δαψιλως αυτη και φιλοτιµως χαριζεται. πατερες και αδελφοι. Ιδου γαρ. ω και αποδουναι χρεωστουµεν την απολογιαν ως δικαιω και απαραλογιστω κριτη. αλλ’ αρκουµαι και µονον βλεπων υµας υψουπετοµενους και υπερανω των βροχων του διαβολου. αλλα ζηλουν το καλον. Φυλαξατε τοιγαρουν πασας απαραλειπτως τας εντολας του Θεου. αλλα και παννυχους τας ψαλµωδιας µετα πασης προσοχης πεποιηκατε και την . εν τω µη κατεπαιρεσθαι. µη γογγυζειν. µη παιζειν. δεοµαι. Οιδατε γαρ οτι η θερµη της µετανοιας και εκ βαθους καρδιας αναπεµποµενων δακρυων η ζεσις δικην πυρος αναχωνευει και καταφλεγει τον ρυπον της αµαρτιας και την µολυνθεισαν ψυχην καθαραν επεργαζεται· ου µονον δε. υµας µεγα βοησας της παγιδος εξηρπασα. Η δε αληθης αγαπη εν τουτοις γνωριζοµενη χαρακτηριζεται· εν τω µη φυσιουσθαι. λελαµπρυσµενοι τας ψυχας οµου και τα σωµατα. εν αις ο σπουδαιως και εµπονως µετανοων. αγαπητοι. εν τω µη περπερευεσθαι.Σωτηρος ηµων Ιησου Χριστου. θερµην επι θερµη και σπουδην επι σπουδη προστιθεντες το καθ’ ηµεραν. ως ορατε. Μαρτυρω γαρ υµας µηδεν υστερηκεναι των της νηστειας καλων. και εν ταυτη τη τριτη των νηστειων εβδοµαδι. µηδε δικαζεσθαι περι µικρου η µεγαλου. αλλ’ ει δυνατον µητε υδατος. εν τω µη κορεννυσθαι µη µονον βρωµατων και εδεσµατων. ∆οτε µοι ταυτην την καυχησιν. (201) το συνολον. και µαλλον εν ταις παρουσαις ηµεραις των νηστειων. οτι Θεου βοηθεια και τουτο το σταδιον της δευτερας των νηστειων εβδοµαδος ευψυχως και µετα ζεουσης της προθυµιας διηλθοµεν. εως ου φθασωµεν εις την Κυριαν του Πασχα. οτι µονος εγω εις αδου κατενεχθεις δια της αµελειας µου βαραθρον. Πρωτη δε εντολη εστι το αγαπαν εξ ολης ψυχης τον Θεον και αλληλους. ως αυτος ο Θεος τον κοσµον ηγαπησεν.

συντετριµµενω τω πνευµατι και ταπεινω τω φρονηµατι καθεζοµενους εν ταυτη µεσον υµων. Οντως ουδεν. εαυτοις και τοις εργοχειροις υµων προσεχοντες. τοις παρατιθεµενοις λαχανοις και οσπριοις αρκουµενοι. τι διαφεροµεν των απιστων και εθνικων ανθρωπων. ασκητικωτατην και ωραιαν την οψιν κτησαµενοι. αγωνισωµεθα. κοπου πνευµατικου εκ των συνεχως γινοµενων γονυκλισιων και την καλην αλλοιωσιν ηλλοιωθητε. απαρρησιαστοι µετα σιωπης µεµενηκατε. ευχων. οι πεινασαι και διψησαι και γυµνητευσαι και παντα παθειν και εν χαρα υπενεγκειν συνταξαµενοι. της πρωτης παρελθουσης εβδοµαδος. παρακαλω. την αγιαν εκεινοι τεσσαρακοστην διελθειν οιονται απασαν· και ου µονον τουτο υπολαµβανουσιν. τινων ισους . Ει γαρ το επιζητειν και µεριµναν περι αρτου και οινου και ιµατιου οµοιους ηµας των εθνικων απεργαζεται. Εγω δε τινας εξ υµων επισταµαι. Νυν ουν επει προς το εξης αποδυσασθαι µελλοµεν της νηστειας. επειδη πολλης ηµιν χρεια της νηψεως. αλλα και διαρρηδην προς αλληλους και προς απαντας λεγουσιν. ολοι κατανυξεως την ψυχην δακρυων πεπληρωµενοι. Προς τουτοις. Ηµιν δε. Οιδατε γαρ οτι. αλλα και ολος ο βιος της παρουσης ηµων ζωης.εγκρατειαν ευτονον τετηρηκατε και τηρειτε. και µαλλον αρτι εν τω καιρω των αγωνων της τεσσαρακοστης. και αυτων των ευτελων της τραπεζης βρωµατων. ινα µη ως οι βιωτικοι και ηµεις τας ηµερας ηµων διανυσωµεν. (203) Ει δε ουχ ουτω ποιειν βουλοµεθα εν πασαις ταις ηµεραις ηµων της ζωης. µηπως ως ουτοι και ηµεις υπολαβωµεν και προς αλληλους διαλεξωµεθα και αρνηται φανωµεν του επαγγελµατος. δεησεως. αλλα γελαν και αργολογειν και παιζειν και αντιλεγειν θελοµεν. φοβος και φοβων ο µεγιστος. πολλης της σπουδης. τηρησαι και εν ταυτη τη ιερα εβδοµαδι της καλλιστης νηστειας τον νοµον και τον ιδον θεσθαι ταις προλαβουσαις αγωνα. απεχοµενους αναξιους εαυτους ηγουµενους (202) της αυτων µεταληψεως. Ου µονον γαρ ηµιν τοις φευγουσι τον κοσµον και σταυρωθεισιν αυτω και ανατεθεισιν ολικως Θεω ο παρων καιρος εις εγκρατειας νοµον εδοθη. εφ’ ω και απαραιτητως χρεωστουµεν εγκρατευσθαι. Πως δε ου χρεωστουµεν τουτο ποιειν εν παντι τω χρονω. αδελφοι µου.

”. Ποσοι των εν Χριστω ηµων αδελφων επιθυµουσι πολακις. οτι αυτοι χορτασθησονται”. αλλ’ υποµενων υποµεινω τον Κυριον και αυτος ποιησει κατα την ασθενειαν µου και ουκ εγκαταλειψει µε”. και αυτου του ψυχρου υδατος και ευχαριστουσιν ισως τω θεω και ουδεν αγανακτουντες λεγουσι βλασφηµον.”. Και ουτως υποµεινον. αδελφε. και παλιν· “Μη µεριµνησητε τη ψυχη υµων τι φαγητε η τι πιητε η τι ενδυσησθε. ολιγοψυχουντες ενεκεν βρωµατος η ποµατος. αιχροτερα τουτων οντα και εφαµαρτοτερα. ειπε. Ινα δε µη εχη τις λεγειν· “Εαν βραδυνη του δουναι και ουκ εχω τι φαγειν. και πολυν εξεις τον µισθον παρα τω Θεω. οτε πεινασεις η διψησεις και ουκ εχεις τι του φαγειν η πιειν. γογγυση δε. ουτε εαν µη φαγωµεν υστερουµεθα”. τω βοωντι καθ’ εκαστην προς ηµας Θεω και λεγοντι δια των αποστολων αυτου· “Ουτε εαν φαγωµεν περισσευοµεν. ολιγοπιστοι. Πειθαρχησωµεν. και ο Πατηρ υµων ο ουρανιος τρεφει αυτα”. Ουχι πληρωθησεται εφ’ ηµων το υπο του προφητου ειρηµενον· “Παρασυνεβληθη τοις κτηνεσι τοις ανοητοις και ωµοιωθη αυτοις”. ουδε συναγουσιν εις αποθηκας. ενθυµηθητι µνησθεις των του Κυριου λογων και ειπον προς εαυτον· “Πεινω µεν και διψω. επι δε τη του ολιγου στερησει .“Τα πετεινα. ζητησεις δε τον κελλαριτην αρτον η οινον η βρωσιµον τι και ου παρεξει σοι υπο δουλειων εµποδιζοµενος ισως. Αλλα και επι πασιν αλλοις τοις υπαντωσι σοι πειρασµοις ουτω ποιει και θαυµαστωθηση. Ως αν δε µη γογγυζωµεν. διαρρηδην βοα προς ηµας· “Μακαριοι οι πεινωντες και διψωντες την δικαιοσυνην. αδελφοι.ποιησουσιν ηµας τα ειρηµενα. κατακρινεται ως µη εχον υποµονην· οταν δε και πολυ εχη. ζητειτε δε πρωτον την βασιλειαν του Θεου και την δικαιοσυνην αυτου και ταυτα παντα προστεθησεται υµιν”. ηµεις δε Θεου χαριτι δια των πλουσιων αυτου δωρεων πασαν την χρειαν του σωµατος ανελλιπη εχοµεν και περισσον εχοµεν. και επαγω φησιν· Ουχι πολλων στρουθιων διαφερετε υµεις. εν τε τη παρουση ζωη και εν τη µελλουση µετα των αγιων καταταγηση µαρτυρων. πως ου σπειρει. βλεπετε του ουρανου. Οταν ουν τις εξ ηµων µηδεν ολως εχη. τι ποιησοµαι. ουδε θεριζει. εν µια κατακειµενοι γωνια. (204) Ει ουν πιστευεις Χριστω και αψευδη τουτον ειναι οµολογεις.

ουτω και πασαν.φιλονεικιας και µαχας εγειρη. δεοµαι. οιαν ταπεινωσιν. πως της µονης εξερχοµενοι πασαν κατα την ερηµον την τεσσαρακοστην εποιουν. παρακαλω. νηψατε και καθως ειπον υµιν. αλλα σπουδην εις τε τον κανονα της θειας συναξεως και εις το εργοχειρον υµων εκαστος ειχετε. µη επιλαθησθε της παθοκτονου νηστειας. κατα την παρελθουσαν εβδοµαδα και την εισιουσαν ταυτην εκτος βρωµατος ιχθυων κρατησατε και εν φοβω Θεου αναστρεφεσθε. Οµως εστωσαν. και εις υµετεραν υποµνησιν. οιδα οτι εµαυτον κατακρινω και εσονται οι λογοι µου ταχα εις κατακρισιν µου και ελεγχον. ουτως εκαστος υµων ποιων. Ουκ ακουετε τι Ζωσιµας ο µακαριος εκεινος λεγει. αντι ευχαριστιας και κερδους. (205) αναλογιζοµενοι την καλην υµων αναστροφην. περισσοτερως και εις το εργον του Θεου κοπιασαι σπουδασατε. την γνωµην ητε ασαλευτοι και την καταστασιν αµεταβλητοι. την αγιαν τεσσαρακοστην σπουδασατε διελθειν. οπως µη γενηται υµιν. αλλα σιωπην. αλλ’ ει και βρωµατων εναλλαγη γενεσθαι πολλακις συµβη και ποθεν τυχοιτε παρακλησεως. των εν τη µονη εν η (206) κακεινος τηνικαυτα κατηντησε Θεου προνοια. σπουδαιως διερχοµενος βαλετω µετανοιαν. Τοιγαρουν και αναµνηµονευοντες της ωφελειας των παρελθουσων ηµερων της νηστειας. µηδεποτε ο εις τω ετερω . περι των αγιων ανδρων εκεινων. αξιω. πως αυτας και µεθ’ οσης της σπουδης και της θερµης διηλθητε. αδελφοι. και ισως ελθη και ο αργος εις συναισθησιν και αφ’ εαυτου κακεινος εντραπεις επι το εργον ελευσεται και. της καθαρτικης εγκρατειας και τα αυτα ποιειν µη κατοκνησητε. οιαν ευλαβειαν. ραθυµιας και ζηµιας ου της τυχουσης η παρακλησις προξενος. µαλλον µεν ουν πλειον της συνηθους φαγοντες τροφης. Ναι. Αλλα ταυτα λεγων. µη καταλιµπανοντες τας διακονιας υµων και τα εργοχειρα και ωδε κακεισε περιπατουντες και µετεωριζοµενοι και εκδοτους εαυτους ποιουντες τω της ακηδιας δαιµονι. Ναι. Αλλ’ ει που τις εξ υµων διερχοµενος ετερον ισταµενον η καθηµενον ευρη των αδελφων. αδελφοι µου. εκφυγητε το της αργιας και αργολογιας κατακριµα. ο της οσιας Μαριας τον βιον εξηγησαµενος. ετι δε και βλασφηµα φθεγγεται ρηµατα. ποιας ο τοιουτος συγγνωµης αξιος εσται.

ειπειν. τι πεισοµεθα ηµεις οι µηδε τας ολιγας ταυτας ηµερας απο των συντυχιων και αργολογιων φυλαττοµενοι. ειπε µοι. ισταµενους δηλονοτι και εσθιοντας περι το κατω µερος . ως οιοµαι. αυτοι ηµεις νοµον κοινη βουλη εν µεςω ηµων αυτων. ει δοκει. ολως εχουσι µηδενος κατα την ηµεραν εκεινην ετερου. (207) Αρχη ουν εστω απο σηµερον λοιπον ηµιν. Ει τοινυν τοσαυτα ετη και τοσαυτας ηµερας εκεινοι αλληλοις µη οµιλουντες το συνολον εποιουν. ο και υπερ αργου λογου λογον απαιτων ηµας εν ηµερα της κρισεως. ουτως απαντες εζων και ουτως επολιτευοντο· δι’ ουδεν δε αλλο τουτο παντως εποιουν. Ποιον γαρ. αλλ’ ωσπερ τινες ξενοι και παρεπιδηµοι και ταις φωναις ετερογλωσσοι. εαν αιφνης ουτως εχοντων ηµων ο κριτης απαντων και Θεος παραγενηται. ει µη µονον αρτου ξηρου µετα αλατος και υδατος µεταλαµβανειν ψυχρου εν τω καιρω του αριστου. και οσον δυναµεως εχοµεν. αλλ’ ει που και παρα τινος αυτων υπηντηθη. εχουσα την φυσικην επιθυµιαν και πυρωσιν. Ουτω και υποστρεφοντες εν τη µονη ουδεις. ει µη το ολον ακριβαζοµενοι µη εκφερειν λογον αργον απο του στοµατος. ωσαν εκτος σαββατου και κυριακης ει δυο ευρεθωσιν αργια εκδοτοι και ισταµενοι συντυχιας ανωφελεις. Πως δε και των αλλων παθων κρατησοµεν. Θησοµεν δε. της επιθυµιας και ηδονης. εις τουτο γαρ και εγενετο· ει τοινυν της γλωσσης την συνηθειαν. αδελφοι µου καλοι. εκκλινων εξεφευγε και ουδε πλησιασαι αλληλοις ηνειχοντο. ελαφροτερον εστι τουτου του παθους των λοιπων απαντων παθων. ως φησιν. αδελφοι. Η σαρξ. ηρωτα ποτε τον ετερον τι ειδεν η τι πεποιηκεν εις την ερηµον. πως ισχυσοµεν εγκρατεις γενεσθαι ποτε. των πολλην εχοντων ισχυν µετα της φυσεως και αυτης. ου κρατησοµεν. ενθα προδροµος ηµων εισηλθεν Χριστος ο Θεος ηµων. Και τι ποιησοµεν. δραµωµεν. παντα τα τυραννουντα ηµας παθη οπισθεν ηµων απορριψαντες. γλωσσαν ακρατητον εχοντες. κατα του πνευµατος επανισταται και πολεµει κραταιως την ψυχην.ενουµενος. ινα ωσπερ τινες χρυσοπτεροι αετοι. οπερ εστιν ευκολον και κουφον ηµιν. Και τι λεγω ηµερας. η γαστηρ θελει βρωµατων χορταζεσθαι. των χαλεπων τουτων και µεγαλων. κουφοι το Πασχα Κυριου καταλαβωµεν. οπου γε ουδε ωρας µιας καιρον εαυτους κρατησαι δυναµεθα.

Ναι. τυπον αγαθον και συνηθειαν θαυµαστην εαυτους δια την του Θεου αγαπην διδασκοντες. αδελφοι µου. Αµην. πατερες µου αγιοι και δουλοι Θεου. εξ ων η του Θεου χαρις διδωσιν εν ανοιξει του ακαθαρτου µου στοµατος. Επειτα δοξασθησεσθε και θαυµασθησεσθε παρα παντων εικοτως ανθρωπων και δι’ υµων ο Θεος. ουτω µοι χαρισασθε και το θεληµα υµων. Ει γαρ και ασθενης ειµι και µυριων γεµων αµαρτηµατων. Ποιησατε ουν αρχην καλην και δοτε µοι προθυµιαν µικραν. µηδε ως ληρος ενωπιον υµων φανωσι τα ρηµατα µου. αλλ’ ιδετε και σκοπησατε ακριβως οτι ουδεν υµιν εξωθεν των του Θεου εντολων και των θειων Γραφων συνεβουλευσα. µη παρακουσητε τους εµους λογους του αναξιου πατρος υµων. απο µεν αργολογιας και ερεσχελιας εαυτους αµεµπτους τηρησητε. . εγω δε απο της συµερον ετι και ετι προσθησω τιθεναι υπερ υµων ολην µου την ψυχην συν τω σωµατι εις εκουσιον θανατον. ινα ευχαις υµων αγιαις ενισχυσας. και τας ψυχας υµων ου µικρως ωφελησητε. ο και ευχοµαι εφοδιον µοι γενεσθαι προς την εκειθεν ζωην απαιροντι εν Χριστω Ιησου τω Κυριω ηµων. ω η δοξα και το κρατος συν τω Πατρι και τω Αγιω Πνευµατι νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων. και θυµηδιας πληρωσετε την ταπεινην µου ψυχην. µη παριδητε µου την δεησιν. ως αν δια της αυτου εκκοπης υµεις µεν ζησεσθε ζωην των µαρτυρων και αθλοφορων Χριστου. (208) ∆ια τουτο παρακαλω την υµετεραν αγαπην. την αγαπην υµων. δεοµαι υµων. ει και µη αξιως. ανανευσω και τριψω µου την οψιν και τους οφθαλµους νιψωµαι και του πολλου υπνου της ραθυµιας εξεγερθησωµαι και αντι των αγαθων ων εις εµε ποιειτε τον ευτελη δουλον υµων. λογοις ανταµειψωµαι αγαθοις. Και τουτο νοµον εχοντες απαραβατον. οτι εις την γενεαν ταυτην υµεις ευρεθησεσθε των αγιων τους βιους µιµουµενοι. αλλα γε το κατα δυναµιν. οπερ ουκ οιµαι νυν ευκολως ευρεθηναι εν οις τοποις τεως εσµεν και βλεποµεν και περι τινων ακουοµεν µοναχων και των µοναστηριων αυτων. αλλ’ ωσπερ εξ ηµιθανους και παντελως αλαλου εδωκατε µοι λεγειν ενωπιον της υµων τιµιοτητος. τον Θεον δε δι’ ον θυραν τιθεσθε τοις χειλεσιν υµων και φυλακην ωσαυτως τοις στοµασι θεραπευσετε. και εµε τον αναξιον πατερα υµων µεγαλως εν τουτω παρακαλεσετε.της τραπεζης.

Ελεχθη µετα το Πασχα τη δευτερα της δευτερας εβδοµαδος του Πασχα. χαρας και αγαλλιασεως αφατου επληρωσε τας καρδιας ηµων. ηδη το Πασχα. οι τε καλως και προθυµως µετα ζεουσης (210) προθεσεως και αγωνων της αρετης τον δροµον διανυσαντες της νηστειας και οι ασθενησαντες περι ταυτα δι’ ολιγωριαν και ψυχης ασθενειαν. συνανιστων και ηµας εαυτω. ει δοκει. Ευχαριστησωµεν ουν τω Κυριω. και συγγνωµην αυθις τοις ασθενεστεροις. ως ελεηµων και φιλανθρωπος. οπερ αει τοις βουλοµενοις ηµιν µυστικως γινεται. η πλειον την ασκησιν προθυµια ψυχης επιτεινοντες η ελαττον δι’ ασθενειαν σωµατος ταυτην των σπουδαιων ποιουµενοι. απονεµων. λυσασα επι το αυτο της πανσεπτου νηστειας τον κοπον η µαλλον ειπειν. τι το µυστηριον της του Χριστου του Θεου ηµων αναστασεως. τω διαβιβασαντι ηµας το πελαγος της νηστειας και εις τον λιµενα της αυτου αναστασεως αγαγοντι µετ’ ευθυµιας ηµας· ευχαριστησωµεν αυτω. . της του Χριστου αναστασεως κατα περιοδον του χρονου παραγινοµενης αει µαλλον δε καθ’ εκαστην και αενναως γινοµενης εν τοις ειδοσι το µυστηριον ταυτης. ποιων η περιφηµον και ενδοξον των σπουδαιων τινα η εων ταπεινον ετι και δεοµενον επιπονωτερας καθαρσεως. τελειωσασα και αµα παρακαλεσασα ηµων τας ψυχας. ως ορατε. (209) Περι της του Χριστου αναστασεως. δι’ ων γυµναζοµεν προς αρετην εαυτους. Και οποια τις εστιν η πως εν ηµιν γινεται η αναστασις του Χριστου και εν αυτη η αναστασις της ψυχης. Ορα γαρ τας διαθεσεις ηµων των ψυχων και τας προαιρεσεις µαλλον η τους κοπους του σωµατος. και κατα τας προθεσεις ηµων αντιµετρει τα επαθλα και τα του Πνευµατος εκαστω χαρισµατα. και πως εν ηµιν ο Χριστος ως εν µνηµατι θαπτεται και πως ενουµενος ταις ηµετεραις ψυχαις εξανισταται. η χαρµοσυνος ηµερα. διηλθεν. η πασης ευφροσυνης και θυµηδιας. Αδελφοι και πατερες. Αλλα γαρ ιδωµεν.Λογος ΙΓ ΄. επειδη αυτος εστιν ο και τοις σπουδαιοις υπερ εκ περισσου διδους τους στεφανους και τους αξιους µισθους των εργων αυτων. Εστι δε ο σκοπος του λογου τοιουτος. Και τι το µυστηριον ταυτης της αναστασεως. διο και προς αναπαυσιν και ευχαριστιαν παντας οµου τους πιστους προσκαλεσαµενη. και καλως εξετασωµεν.

καθα γεγραπται. Οιον τι λεγω. της µυστικης ενεργειας ουκ αισθανεται. Αναστασις και δοξα Χριστου η ηµετερα. κατηλθεν εν τοις κατωτατοις του αδου. τη οντως αιωνια ζωη. ει µη αρρητως και ασυγχυτως ενωθη Θεω. και τηνικαυτα βλεπειν εµπαρεχει τω ουτως ανασταντι συν τω Χριστω την δοξαν της µυστικης αυτου αναστασεως. η δια της εν ηµιν αυτου αναστασεως γινοµενη και δεικνυµενη και ορωµενη ηµιν. Τυφλος εις λιθον τον ποδα κρουων αισθανεται. θανατου γευσαµενος. και ευθυς ανεστη εκ των νεκρων και µετα ταυτα ανηλθεν εις ουρανους µετα δοξης πολλης και δυναµεως. καθαπερ ειρηται. ταυτα εαυτω επιγραφεται. Απαξ γαρ οικειωσαµενος τα ηµετερα. µηδε αλλοιωθεις της ιδιας δοξης καν οπωσουν. δοξα υπαρχει. ουτε ορασις διχα αισθησεως. αυτος εκεινος εξ ουρανων κατερχοµενος. ουτως ουδε ψυχη µονη ζην αυτη καθ’ εαυτην δυναται. πως αναστησεται ποτε η δοξασθησεται. ο αει ων υπερδεδοξασµενος και υπερανω πασης αρχης και εξουσιας διαµενων ωσαυτως. Ωσπερ ουν εξ αδου παλιν ανελθων εις το αχραντον εαυτου σωµα εισηλθεν. ει µη δεξεται εν εαυτω την ζωσαν ψυχην και αµικτως ταυτη µιγη. και ενουµενος ταις ηµετεραις ψυχαις εξανιστα νεκρας ουσας οµολογουµενως αυτας. ει και νοερα υπαρχει και τη φυσει αθανατος. Εστι δε το λεγοµενον ουτως· ορασις και (212) εν τη ορασει γνωσις και αισθησις (εν τοις πνευµατικοις δε τουτο φηµι. επι σταυρου κρεµασθεις και προσηλωσας εν αυτω την αµαρτιαν του κοσµου. των κατω κειµενων. Προ γαρ της εν γνωσει και ορασει και αισθησει ενωσεως νεκρα εστιν. Ουτε γαρ γνωσις διχα ορασεως. (211) ουτω δη και νυν εξερχοµενων ηµων εκ του κοσµου και εισερχοµενων δια της των παθηµατων του Κυριου εξοµοιωσεως εν τω της µετανοιας και ταπεινωσεως µνηµατι. Αναστασις δε ψυχης η ενωσις εστι της ζωης· ωσπερ γαρ το νεκρον σωµα. εν γαρ τοις σωµατικοις και διχα ορασεως αισθησις γινεται). ζην ου λεγεται ουδε δυναται. εισερχεται ως εν ταφω εν τω ηµων σωµατι. Ο ουν προ της θεωριας . Εκεινος γαρ µη πεσων εις αµαρτιαν ποτε. Αναστασις ουν Χριστου η ηµετερα υπαρχει αναστασις. ου κατελθων εκεισε ουδαµως εχωρισθη. α ποιειν εν ηµιν αυτος.Ο Χριστος και Θεος ηµων. ο δε νεκρος ου· εν τοις πνευµατικοις δε ει µη εις θεωριαν ελθη ο νους των υπερ εννοιαν.

Πως ουν προτρεπεται νυν ηµας το Πνευµα λεγειν το Αγιον . φησι. λαµπροφορουντος και απαστραπτοντος τας της αφθαρσιας και Θεοτητος αστραπας. “Αναστασιν Χριστου θεασαµενοι. τον µονον αναµαρτητον”. (213) ηνπερ ουκ ειδοµεν· “Αναστασιν Χριστου θεασαµενοι”. Η φωτοφορος γαρ παρουσια του Πνευµατος υποδεικνυει. ∆ιο και λεγοµεν·”Θεος Κυριος και επεφανεν ηµιν”. ως εν ενι εκαστω ηµων των πιστων εγγινοµενης δηλονοτι της Χριστου αναστασεως και τουτο ουχ απλως. του εχθρου προ των οφθαλµων αυτου ισταµενου και διαγελωντος αυτον. Αρα µη ψευδεσθαι ηµας βουλεται η θεια Γραφη. αλλα καθ’ ωραν.των υπερ νουν και λογον και εννοιαν επαισθανεσθαι λεγων εν τοις πνευµατικοις. αλλα τι. Οις ουν επιφανη ο Χριστος εξαναστας. τω τας οψεις πηρω εοικεν. και την δευτεραν αυτου υποσηµαινοντες παρουσιαν επιφεροντες ουτω λεγοµεν· “Ευλογηµενος ο ερχοµενος εν ονοµατι Κυριου”. µαλλον δε αυτον εκεινον τον ανασταντα οραν χαριζεται. και αλλαχου· “Πνευµα ο Θεος. ως αγιον και Κυριον.ως αυτην ιδοντες. οι δε γε µη θεασαµενοι ουδε προσκυνειν δυνανται. αντ’ εκεινου εσθ’ οτε τον εαυτου φιλον µαλλον ετυπτησε. Αναστασιν Χριστου οι πλειονες µεν των ανθρωπων πιστευουσιν. αυτου του ∆εσποτου Χριστου εν ηµιν εξανισταµενου. Ουδε γαρ λεγει το ιερωτατον λογιον. Απαγε. δυναται ειπειν Κυριον Ιησουν. απαξ προ χιλιων ετων ανασταντος του Χριστου και µηδε τοτε τουτον ανισταµενον ιδοντος τινος. παντως πνευµατικως αυτοις τοις πνευµατικοις οµµασι ορωµενος δεικνυται. ως ειπειν. οθεν και πολλακις την ραβδον επαρας προς την του εχθρου αµυναν. Οταν γαρ εν ηµιν δια . και τους προσκυνουντας αυτον εν πνευµατι και αληθεια δει προσκυνειν”. τον Χριστον Ιησουν· “Ουδεις γαρ. ει µη εν Πνευµατι Αγιω”. ο καθ’ εκαστην επι στοµατος περιφεροµεν· Αναστασιν Χριστου πιστευσαντες. αλλ’ αληθευειν µαλλον παρεγγυα. ος εν οις µεν πασχει αγαθοις η κακοις επαισθανεται. ολιγοι δε λιαν εισιν οι και ταυτην βλεποντες καθαρως. αγνοει δε τα εν χερσιν η ποσι και τα παραιτια ζωης η θανατου τουτω γενοµενα· τα γαρ επερχοµενα αυτω κακα η αγαθα ουδαµως επαισθανεται της οπτικης εστερηµενος δυναµεως και αισθησεως. προσκυνησωµεν αγιον Κυριον Ιησουν.

δυσπιστοι και ηµιπιστοι. Απιστοι δε. Νεκρα ουν εστιν η τοιαυτη πιστις τουτου γε ενεκα. Αλλ’ οµως ουτε τους δαιµονας ουτε τους ανθρωπους αυτους η τοιαυτη πιστις ωφελησει. αλλα και συνανιστωντα και συνδοξαζοντα ηµας εαυτω τρανως γινωσκειν χαριζεται. ανιστα ηµας εκ νεκρων και ζωοποιει και αυτον εν ηµιν ολον οραν ζωντα διδωσι. ωσπερ και τα εργα διχα πιστεως. τον Υιον του Θεου”. Ουδε γαρ της πιστεως ταυτης οφελος. αυτη η εγκεκρυµµενη της πιστεως ηµων δυναµις. ινα τη παρουσια αυτου εξαναστηση τον κεκτηµενον αυτην εκ νεκρων και ζωοποιηση αυτον και τον ανασταντα εν αυτω και αυτον αναστησαντα κατιδειν χαρισηται. φησι. Ταυτα τοινυν εισι τα των χριστιανων θεια µυστηρια. καθως πασα θεια Γραφη µαρτυρει. Και εµελλον αν. Οπερ ινα µη παθωµεν . εικοτως ευθυς και περι την πιστιν ευρεθησαν ναυαγησαντες και του αληθινου πλουτου. και αλλαχου· “Ουτοι οι ανθρωποι δουλοι του Θεου του υψιστου εισιν”. Εργων γαρ διχα και οι δαιµονες πιστευουσι και Θεον ειναι τον ∆εσποτην οµολογουσι Χριστον· “Οιδαµεν γαρ σε. εαυτους δυστυχως απεστερησαν. φασι. ουτοι (214) εισιν οι µη δια των εργων την πιστιν επιδεικνυµενοι. διαφυλαχθηναι και αυτοι υπ’ αυτων – οιοι δηλονοτι γεγονασιν υπο µονης της πιστεως· επει δε µετεστραφησαν ως τοξον στρεβλον (215) και ταις προτεραις αυτων περιεπαρησαν πραξεσιν. µαλλον δε νεκροι οι ταυτην χωρις των εργων κεκτηµενοι εισιν. Η γαρ πιστις.του Πνευµατος γενηται. Νεκρα δε πως. ει ενεµειναν ταις αυτου εντολαις και ταυτας µεχρι θανατου εφυλαξαν. αει ζη και ζωσα ζωοποιει τους εκ προθεσεως αγαθης προσερχοµενους και υποδεχοµενους αυτην. διχα των εργων νεκρα εστιν”. και εγω και ο Πατηρ ελευσοµεθα και µονην παρ’ αυτω ποιησοµεθα” ουκ εκτησατο εν εαυτη. ητις και προ της εργασιας των εντολων πολλους εκ του θανατου εις την ζωην ανηγαγε και τον Χριστον και Θεον υπεδειξε. οτι τον ειποντα· “Ο αγαπων µε τας εντολας τας εµας τηρησει. ην οι απιστοι η δυσπιστοι η µαλλον ειπειν ηµιπιστοι ουχ ορωσιν. ου µονον δε. νεκρα γαρ εστι κατα τον θειον αποστολον· “Η πιστις γαρ. ος εστι Χριστος ο Θεος. τον αθανατον και ανωλεθρον. ουτε µην ιδειν ουδαµως δυνανται. Οτι τον ζωογονουντα Θεον ουκ εχει εν εαυτη. η εις Θεον.

λεγω δη αυτης της του Χριστου θεας. και οδω προβαινων αυξανει την πνευµατικην ηλικιαν. προκοπτει κατα Θεον οσηµεραι. και παλιν· “Τον ερχοµενον προς µε – δια της τοιαυτης δηλονοτι οδου . και· “Ο πιστευων εις εµε ου µη οψεται θανατον εις τον αιωνα”. αξιω. τηρησωµεν. ινα και των παροντων και των µελοντων αγαθων.ου µη εκβαλω εξω”. Αδελφοι και πατερες. αλλα τεχνιτη και εµπειρω ανδρι προσελθων.ινα µη πολλα λεγων µηκυνω τον λογον . και γινεται ανηρ τελειος εν Χριστω τω Θεω. ουκ αφ’ εαυτου τουτο µαθειν οιεται. (216) Περι µετανοιας και αρχης βιου µοναδικου. Ποιων ουν επαγγελιων αυτου του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου του Υιου του Θεου. Ως γαρ εκ στοµατος Θεου τους εκεινου λογους εξερχοµενους λογιζοµενος και ως αιτιου οντας ζωης και θανατου εν τω φυλασσεσθαι η παρορασθαι αυτους. επαπολαυσωµεν. και ετερωθι· “Ο εχων τας εντολας µου και τηρων αυτας. και τινα µετανοων χρη ποιειν· φοβου δε λεγω και τροµου του µη αποτυχειν αυτον του τοιουτου καλου.και ηµεις. καγω αναπαυσω υµας”. Και πως τις οδω και ταξει προβαινων εις αρετην εν τη των εντολων εργασια εις τελειοτητα ερχεται. και· “∆ευτε προς µε παντες οι κοπιωντες και πεφορτισµενοι. ης γενοιτο παντας ηµας επιτυχειν χαριτι του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου. µετα φοβου και τροµου πολλου και µετα προσοχης συντονου τουτω υποταγεις. ο παντων καταφρονησας των ορωµενων και αυτης αυτου της ψυχης. ινα γνησιαν µετανοιαν δυνηθη επιδειξασθαι κατα την εντολην του Κυριου και του εργου τουτου εναρξηται. Λογος Ι∆΄. µανθανει εξ αυτου και διδασκεται την πνευµατικην εργασιαν των εναρετων πραξεων. και αλλαχου· “Εγγισατε µοι και εγγιω υµιν”. ακριβως φυλασσει αυτους· και ουτως . και αυθις· “Ο διψων ερχεσθω προς µε και πινετω”. εκεινος . Αµην. και ως αδοκιµον τινα εργατην των εντολων καταδικασθηναι τω αιωνιω πυρι.εναρξαµενος (217) πιστει τε αδιστακτω των επαγγελιων του Θεου εκκρεµαµενος. ω η δοξα εις τους αιωνας. Ακουε συνετως οια ηµιν επαγγελλεται· “Αµην λεγω υµιν οτι χαρα γινεται εν τω ουρανω επι ενι αµαρτωλω µετανοουντι”. τας εντολας του Θεου οση δυναµις.

των συγγενων και ιδιων. και αυθις· (218) “Αιτειτε και δοθησεται υµιν. απελαυνει δε παν παθος και πασαν επιθυµιαν κακην – σωµατικην τε λεγω και . επαισθανεται πως κατα µικρον υποχωρουσιν οι λογισµοι των προληψεων. κρουετε και ανοιγησεται υµιν· πας γαρ ο αιτων λαµβανει και ο ζητων ευρισκει και τω κρουοντι ανοιγησεται”. χωριζεται της µνηµης κατ’ ολιγον του κοσµου.ω του θαυµατος! – παντα ρυπον απο της ψυχης.”. Ο γαρ υψων εαυτον ταπεινωθησεται. και εγω και ο Πατηρ δια του Πνευµατος ελευσοµεθα και µονην παρ’ αυτω ποιησοµεν”. ∆ιδαξει δε ηµας επι τουτοις βουλοµενος ο Θεος. Ερχεται δ’ ουν οµως δια πολλων θλιψεων. Ταυτα παντα και τα τουτοις οµοια ο αδιαλειπτως εν διανοια κρατων και εν αυτοις νυκτος και ηµερας ενασχολουµενος. ο δε ταπεινων εαυτον υψωθησεται”. ου πολλω µαλλον ο Πατηρ υµων ο ουρανιος δωσει Πνευµα Αγιον τοις αιτουσιν αυτον. των πραγµατων του βιου. και· “Ει υµεις. νοερως τε και αισθητως ταυτα λογιζοµενος και σπουδη εργαζοµενος. Αυτη δε η εργασια δα της εκπληρωσεως επιτελουµενη των εντολων εκπλυνει µεν . πολλη προθυµια και ακατασχετω ορµη πασας τας αυτου εντολας αοκνως επιτελει. οιδατε δοµατα αγαθα διδοναι τοις τεκνοις υµων. φησι. και µαλασσοµενη η καρδια προς ταπεινωσιν ερχεται· πως τε παλιν αυτη λογισµους ταπεινοφροσυνην εµποιουντας απογεννα. Πρωτη δε εντολη αυτη εστι· “Μετανοειτε. Η µεν γαρ ταπεινωσις το πενθος απογεννα. και τοις πνευµατικοις αναλογως συγγινεται.εστιν ο αγαπων µε· και ο αγαπων µε αγαπηθησεται υπο του Πατρος µου. Ουτω δε τουτων επαισθανοµενος. Εν ταυταις ουν ταις υποσχεσεσι και ταις επαγγελιαις του Θεου πιστει αδιστακτω ελπιζων. και πλεον ταπεινουµενη περισσοτερον κατανυσσεται. εφη· “Ο θελων εν υµιν ειναι πρωτος. ειτα πως και αι προληψεις αυται µειουνται. πονηροι ανθρωποι οντες. οπως δει αιτεισθαι και δια ποιων ρηµατων και εργων. των χρηµατων. ηγγικε γαρ η βασιλεια των ουρανων”. γενεσθω παντων εσχατος και παντων δουλος και παντων διακονος. ζητειτε και ευρησετε. ως εφαµεν. το δε πενθος εκτρεφει την γεννησασαν και αυξανειν ποιει. Ουτω δε καθ’ ηµεραν προκοπτων. µολις δια παντων προς κατανυξιν και δακρυα ερχεται.

Οποταν γαρ ο νους τοις νοητοις συναφθη. (219) Και ουτω γινεται ελευθερος τη ψυχη απο πασης γηΐνης επιθυµιας ο ανθρωπος· ου µονον δεσµων σωµατικων. τους δε πειρασµους ως καυτηρας εν τουτοις επιτιθεις. και ταπεινουµενος και πενθων και την του Θεου βοηθειν θερµως εκζητων. Και εικοτως· αποδυεται γαρ η ψυχη πρωτον µεν την αναισθησιαν. ζηλον. Ειτα ωσπερ ο αποδυσαµενος σωµατικως τα εν τω σωµατι αυτου τραυµατα καθορα. πασαν ραθυµιαν και αγνοιαν ληθην τε και γαστριµαργιαν και πασαν φιληδονιαν αποδιωκει.βιωτικην. καταλαµπεται. ει και δοκει τα αισθητα καθοραν. φθονον. φωτιζεται και καθ’ εκαστην αυξανει την πνευµατικην ηλικιαν. Ουδε γαρ εκ µερους αυτην η του Παρακλητου επιδηµια της ελευθεριας αξιοι. µισαδελφιαν. το τοιουτον καλυµµα εχει επικειµενον τω νοερω της ψυχης αυτου και εις το υψος της επιγνωσεως του Υιου του Θεου ανενεχθηναι ου δυναται. οιησιν και τα λοιπα καθεξης. οιον φιλοδοξιαν. ου µην αλλα γαρ και νυν πας ο τας εντολας της νεας χαριτος µη παση δυναµει και ζεουση καρδια ποιων. αλλα τελειως και καθαρως. εως ου τελεον παντων τουτων ελευθεραν την αυτου ψυχην απεργασηται. ορα εναργως την χαριν του Αγιου Πνευµατος παραγενοµενην και εν καθ’ εν τουτων εξανασπωσαν και εξαφανιζουσαν. εξω των αισθητων ολος γινεται. ητις εν ταις των απιστων Ιουδαιων κειται καρδιαις. ην ο θειος αποστολος καλυµµα λεγει. αλλα πνευµατικον τε και αϋλον και ηδη προς αρπαγην επιτηδειον. Τας γουν εντολας ως φαρµακα. αλλ’ ουδε οραν τι των αισθητων συγχωρει τω τοιουτω. µνησικακιαν. και ουτως ανανεοι και ανακαινιζει τον ανθρωπον ψυχικως τε οµου και σωµατικως. πασαν αµελειαν. εριν. . ως δοκειν τον τοιουτον ου σωµα (220) φθαρτον και βαρυ περικεισθαι. φιλαργυριαν. µετα γαρ των ειρηµενων παθων και πασαν ακηδιαν. µη σκοπουντων ηµων τα βλεποµενα αλλα τα µη βλεποµενα”. Ουτως ουν εν τουτοις ενδιατριβων κατα τον λεγοντα αγιον· “Ηµων δε το πολιτευµα εν ουρανοις υπαρχει. ποιει δε µαλλον αυτον εν τω οραν ως µη ορωντα τη αισθησει διατελειν. ουτω δη και ουτος τα εν τη ψυχη αυτου προσοντα παθη τηνικαυτα βλεπει τρανως. αλλα γαρ ως οταν ιµατιον τις αποδυσηται και γυµνος ολος γενηται. Ου τουτο δε µονον εργαζεται εν αυτω η του Πνευµατος χαρις.

λαµπρυνεται. δια της ακοης εισδεχεται η ψυχη και την εισοδν τουτω παραχωρει.καταργων µεν τα του νηπιωδους φρονηµατος. κενους δε αποστρεφοµενος αυτους αποπεµπεται· εστιν οτε ουδε της παρουσιας η των κρουσµατων αυτων επαισθανεται. τα αισθητα πνευµατικως καθορα και ως εικονας των αορατων. ων ουδεις ποτε ειδε το βαθος. Παν γαρ αγαθον ων ο Θεος. ως γνωριµον και προσφιλη πελοντα. ωτα δε ωσαυτως καινα. ως αν τις ειπη. (221) και τας εν τουτοις µορφας ως αµορφους και ανειδεους. α οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη. προκοπτων δε επι την ανδρικην τελειοτητα. Τουτον γαρ και µονον. αλλοτριων δε ουκ ακουσονται”. Τοιγαρουν και διδασκει τον τοιουτον ανθρωπον ο οικησας εν αυτω Θεος περι των µελλοντων και . ουτω προς τουτοις διακειται. του µη γενοµενου δηλονοτι τοιουτου. αλλ’ ως υπερ ανθρωπον γεγονως. Ακουει δε ουχ. µαλλον δε και υπερ α θελει. επειδη παση κτιστη φυσει αχωρητος εστιν ο Θεος και αστεκτος. Τους δε γε λοιπους των ανθρωπων απαντας λογους ακουει µεν ου προσδεχεται δε· αλλ’ ουδε ενδοθεν εισελθειν τουτους ολως εα. καθως εφη ο Κυριος· “Τα προβατα τα εµα της φωνης µου ακουει. αλλ’ ωσει κωφος ουκ ακουων – καιτοι γε ακουων αυτων . αλλα µονου του ζωντος Λογου. ουτε µην ολως ιδειν δυναται. ανθρωπου φωνης η φωνων. κατα αναλογιαν της εργασιας αυτων ετι καθαιρεται αυθις. Ταυτας ουν οσηµεραι πληρων. και προς τας πραξεις των εντολων του Θεου ανδρειοτερος και κραταιοτερος γινεται. και του λοιπου ουχ ως ανθρωπος βλεπει τα αισθητα αισθητως.. και ασµενως ενδοθεν γενοµενον κατασπαζεται. των µη εις τοιαυτην καθαροτητα ανενεχθηναι αγωνισαµενων. Τοιγαρουν και τοιουτου γενοµενου αυτου. ευθυς οικει ο Θεος εν αυτω και γινεται αυτω παντα οσα αν θελη. φωτιζεται και µυστηριων µεγαλων αποκαλυψεις καταξιουται οραν. ∆ιο και κατα το µετρον της ηλικιας αλλοιουται τας ψυχικας δυναµεις και ενεργειας. Αγαθα δε εκεινα λεγω. οταν δια της του ανθρωπου φωνης προελθη. Μυστηρια δε λεγω τα παρα παντων ορωµενα µεν µη καταλαµβανοµενα δε· καινους γαρ παρα του καινοποιου Πνευµατος κταται οφθαλµους. την εν η οικηση ψυχην παντος εµπιπλησιν αγαθου κατα το εγχωρουν τη φυσει ηµων.

Αποκαλυπτων γαρ τους νοερους αυτου οφθαλµους. αναξιον τε της των τοιουτων αγαθων θεας εαυτον απο ψυχης λογιζοµενος. δεικνυσιν αυτω οσα βουλεται ο Θεος και οσα συµφερει αυτω. “οτι τοιαυτα µυστηρια τω αναξιω εθαρρησας. Κτησαµενος γαρ τον των αγγελων ∆εσποτην. επειδη γινωσκων εστιν ως ουκ αρεστον υπαρχει τουτο Θεω. αλλα τροµω και φοβω και αιδοι συνεχοµενος. το πολυπραγµονειν ανθρωπον τα υπερ ανθρωπον· ει γαρ τας θειας Γραφας µη πολυπραγµονειν εκελευσθηµεν. ος και διαπαντος καθοραν σπουδαζει αυτον και µετα τελος ευχεται αει βλεπειν αυτον. και αυτος την υπερβαλλουσαν δοξαν αυτου καθορων.ενεστωτων. επει εστολισµενη ουσα τον χιτωνα τον . θεαθηναι παρ’ ετερων οιος υπαρχει και εν οια δοξη εστιν ουδε εννοησαι ποτε δυναται· πασα γαρ αγια ψυχη απηλλαγµενη πασης φιλοδοξιας εστιν. τα δ’ αλλα πειθει µη ερευναν µηδε ζητειν µηδε πολυπραγµονειν. αναιδως ποτε δυναται καθοραν· αλλα παρακυπτων εις το βαθος του πλουτου και της σοφιας και της γνωσεως του Θεου. πολλω µαλλον υπερ τα γεγραµµενα µη δειν ηµας ολως περιεργαζεσθαι. ου λογω αλλ’ εργω και πειρα και πραγµατι. (222) επειδη ουδε απερ Θεος αυτω εκκαλυπτει και υποδεικνυσιν. αλλα και µετοχον και κοινωνον παραδοξως πεποιηκας. περι ουσιας και φυσεως των λειτουργουντων αγγελων αυτω ερευναν ουκ ανεχεται. ου βουλεται επιστρεψαι και πολυπραγµονειν τα της κτισεως. Ο τοιουτος βλεποµενος ητοι ανωθεν ελλαµποµενος υπο του Θεου. Ο τοιουτος τοινυν υπερ την κτισιν απασαν γεγονως. και τις ο οικος του πατρος µου” βοα. οθεν ουδε επιθυµει τον ∆εσποτην καταλιπειν και Θεον. ουδε αποβλεψαι τρανως προς αυτα ουδε καταµαθειν ταυτα βουλεται. Εις γαρ το µεγεθος της φιλανθρωπιας του Θεου αποβλεπων και εξισταµενος. και τοιουτων µε αγαθων σου ου µονον θεατην. υφ’ ου πληρουται φωτος και (223) παρ’ ου της ακηρατου ζωης την απολαυσιν εχει. “Τις ειµι εγω.”. εννοων εαυτον και τις ων τινων θεατης γενεσθαι ηξιωται. και εναπιδειν προς τους συνδουλους αυτου. ευθυς ιλιγγια και καταπληττεται. Κυριε. οσον ανθρωπω ιδειν δυνατον και οσον δοκει αυτω τω Θεω. αρκουµενος δηλαδη και µονη τη εκεινου θεα µηδενος ετερου δεοµενος. Ο τοιουτος βλεπει τον Θεον.

Αµην. Ειποντος γαρ εξ αρχης του Θεου· “Γενηθητω φως” και γεγονοτος. Και τις η ενωσις του Θεου προς τους υιους του φωτος και τινα τροπον εν αυτοις αυτη γινεται. Υπο γαρ του Θεου βλεποµενη και αυτη καθορωσα παλιν αυτον. (224) Περι εµπαθους και απιστου και πονηρας διαθεσεως. ευθυς το σκοτος ηφαντωτο· τη δε του φωτος υποστολη νυξ και αυθις εγενετο. ιδειν προς αλλον τινα των ανθρωπων η υπο τινος αλλου θεαθηναι ουδαµως επιθυµησει ποτε. η αγνωσια τη γνωσει και τη αγαπη το µισος. τοις σωµατικοις ανεβλεψεν . αλλα πραξει και κοπω και πονοις ταυτα καταλαβειν και εν τη των τουτων θεωρια γενεσθαι σπευσωµεν. εν Χριστω αδελφοι. υπο δε του εχθρου εις απιστιαν παρεκτραπεις θανατω καταδικαζεται και του παραδεισου εκβαλλεται και αντι της θειας και πνευµατικης γνωσεως την γνωσιν την σαρκικην εκοµισατο. αλλ’ ουδε ολως και προσφεροµενην αυτω παρ’ εκεινων προς αυτην επιστρεφεται. ου µονον αλογει της των ανθρωπων δοξης. ως αν και τους περι των τοιουτων λογους εκειθεν µυσταγωγηθωµεν και δοξασθη ο Θεος ουτως εχουσιν εν ηµιν και ηµεις δια της των τοιουτων γνωσεως δοξασωµεν αυτον και αυτος δοξαση ηµας εν αυτω Χριστω τω Θεω ηµων. αει µεν αλληλοις αντικεινται τω φωτι το σκοτος. Εκτυφλωθεις γαρ τους της ψυχης οφθαλµους και ανωλεθρου ζωης εκπεσων. µη λογοις µονοις τα ανεκφραστα µανθανειν εθελωµεν. ∆ιο παρακαλω υµας. Και προς το τελος. Ουτε γαρ οι διδασκοντες περι νοητων και θειων πραγµατων δυνανται ακριβως εναργεις εκ παραδειγµατων δουναι τας αποδειξεις και αυτην την τουτων πραγµατικως παραστησαι αληθειαν. ουτε οι διδασκοµενοι εκ του λογου µονου µαθειν την των λεγοµενων ενεργειαν. οπερ αµηχανον και τοις διδασκουσι περι τοιουτων και τοις ακροωµενοις αυτοις επισης εστιν. Ο δε Αδαµ τη πιστει τη εις Θεον φρουρουµενος εν τη αθανατω υπηρχε δοξη και εν τω παραδεισω ην.φωτεινοτατον του Πνευµατος και βασιλικον και της υπερβαλλουσης δοξης του Θεου εµπεπλησµενη υπαρχουσα. Λογος ΙΕ΄. Αδελφοι και πατερες. ω πρεπει πασα δοξα εις τους αιωνας. τη πιστει η απιστια. καταδροµη των αναξιως κατατολµωντων της αρχιερωσυνης.

Ουτω δε και ο Καϊν ο υιος αυτου. οια δη βελος τιτρωσκει και διατεµνει το σκοτος. καν προφητην Θεου. καν αγγελον ιδη εξ ουρανου προς αυτον κατελθοντα. αµφιβαλλων τους λεγοντας αποσειεται· ουτω και οι εν σκοτει παθων καθηµενοι και τετυφλωµενον εχοντες τον νουν εξ αγνοιας. και εν ηµερα µεση ων νυκτα ειναι παλιν απιστει. ως δε εννουν τον µη τουτον εχοντα λογιζονται. ει µη πρωτον εις µισος και φθονον εξεκαυθη κατα του αδελφου αυτου Αβελ. (225) Η ουν γνωσις αυτη αγνωσια οντως εστι παντος αγαθου· ει µη γαρ πρωτον της του Θεου γνωσεως και θεωριας εξεπεσεν. ως δαιµονα πονηρον αποπεµπεται αυτον. µαλλον δε νουν µη κεκτηµενοι Χριστου.οφθαλµοις· και εµπαθει αισθησει τοις ορωµενοις την των οµµατων επιβαλων ορασιν. Και ω της εσχατης αναισθησιας. πληττοµενοι τοις λογοις αυτων. ακουων ο τυφλος ου πιστευει αυτοις. ενατενισαι ου βουλονται. και καν (226) φως ειναι εν ηµερα ακουη. Οσοι τοιγαρουν τω εκ γεννητης σκοτει κατεχονται και προς το νοητον φως. ιδυνην εµποιουσα και προς αντιλογιαν και µισος υπο της αγνωσιας και απιστιας αυτην διεγειρουσα. καν σκοτος εν νυκτι. Και καθαπερ εν νυκτι πολλακις λεγοντων τινων µη λαµπειν τον ηλιον. ως διστοµος µαχαιρα εν καρδια ανθρωπου σαρκικου γινεται. ουκ αν εις την γνωσιν ταυτην κατηγετο. οθεν ο προπατωρ εξεπεσεν. καν αποστολον. ουκ αν αυτον απεκτεινεν. ουτω και λογος θεοπνευστος ανδρος πνευµατικου και οσιου. Καθαπερ γαρ ηλιου ακτις εν οικια σκοτεινη ποθεν εισελθουσα. ως µεν ανουν τον εχοντα τον νουν του Χριστου. περι ων εικοτως ο προφητης λεγει ∆αυιδ· “Αφρων και ανους απολουνται”. Τοιγαρουν πασαν οι τοιουτοι Γραφην κατα τας ιδιας αυτων επιθυµιας στρεβλουσι . ως αλλον τινα Σιµωνα Μαγον και αυτον αποστρεφεται. ουτοι τους εν αυτω γενοµενους τω φωτι και τα του φωτος διαλεγοµενους ως αντικειµενους εχθρους λογιζονται. Ο δε και οιοµενος ειδεναι τι µηδεν ειδως. πλανασθαι οιοµενος υπο αµφοτερων. εγνω Ευαν την γυναικα αυτου και αυτη συλλαβουσα ετεκε τον Καϊν. ο τυφλος τυφλον ηγειται τον βλεποντα και ο τω οντι ληρος ληρον ηγειται τους λογους αυτου.

Πως ουν µενει εν ηµιν και πως παλιν µενοµεν ηµεις εν αυτω. οτι πυρ θειον περιδραξαµενον αυτης εξανηφθη. ποτε δυνηθη τα πνευµατικα τε και αϋλα και φωτοειδη εν υλικω και σκοτεινω χωρω θεασασθαι ο τοιουτος. και πληρουται τηνικαυτα το ειρηµ ενον υπο του προφητου ∆αυιδ· “Εγω ειπα· θεοι εστε και υιοι Υψιστου παντες “. ουδε της ψυχης το σωµα. (227) Ω του θαυµατος. εν εµοι καγω εν σοι”. πως τα εν τω φωτι του Χριστου εναποκειµενα νοηµατα αναλογισασθαι δυναται. καθως συ Πατερ. Πως ουν. προς ους ειπεν εικοτως και αει λεγει ο Κυριος· “Μεινατε εν εµοι. Μηδεις ουν υµας πλανατω. µεταδιδωσιν αυτοις κατα αναλογιαν της καθαρσεως της ιδιας λαµπροτητος. Πατερ. ειπε µοι. πως τα εν τω φωτι γραµµατα αναγνωσεται. ειπερ ου χωριζεται του νου η ψυχη. οιµαι. αλλ’ οι ταυτην παραχαραττοντες. Ο Θεος φως εστι και. ηγουν ο νους. ορθως ποτε αφ’ εαυτων τα νοηµατα του φωτος οι τυφλοι αναγνωσονται. εν εµοι καγω εν σοι και ουτοι εν εµοι καγω εν αυτοις”. υιοι Υψιστου κατ’ εικονα δηλαδη του Υψιστγου και καθ’ οµοιωσιν. αυτος ο Κυριος εδιδαξε λεγων· “Συ. ουκ αν. εαν µη µεινη εν τη αµπελω ξηραινεται και εις πυρ βαλλεται· µεινατε ουν υµεις εν εµοι καγω εν υµιν”. οτι ανθρωπος Θεω ενουται πνευµατικως τε και σωµατικως. Καν µυριακις τοις σωµατικοις οφθαλµοις γεγραµµενα οντα αισθητως αυτα αναγνω.και παραφθειρουσιν εαυτους εν τοις εαυτων παθεσιν. οις συναφθη. ηγαπησα αυτους και αυτοι εγνωσαν οτι συ µε . Ο δε τυφλος ων τον νουν και µη εχων εν εαυτω τον νουν του Χριστου. εκ σωµατος και ψυχης και ουπερ µετειληφε θειου Πνευµατος. ινα καρπον πολυν φερητε – καρπον τα πληθη φησι των παρ’ αυτων σωζοµενων – το κληµα. µη καταδεχοµενοι απο οιησεως το διδασκεσθαι. εις θεσει Θεος. ει και µη πασχει τουτο η θεια Γραφη. Και τουτο θελων βεβαιωσαι επαναλαµβανει τον λογον και φησιν· “Αυτοι εν εµοι καγω εν αυτοις. γεννηµατα θεια εκ θειου Πνευµατος. φησιν. Και τηνικαυτα η εσβεσµενη γινωσκει λαµπας της ψυχης. ο την κρισιν ορθην των πραγµατων επιφεροµενος. ετι δε προς πληροφοριαν των ακουοντων προστιθησι λεγων· “Καθως ηγαπησας µε. αλλα τη ουσιωδως ενωσει γινεται τρισυποστατος κατα χαριν και ο ανθρωπος. Ο τυφλος τοις οφθαλµοις και µη βλεπων το φως.

γνωσωνται οποσον των εν αληθεια χριστιανων απολειπονται. τρεχετε. πριν η η του θανατου νυξ καταλαβη υµας και τω αιωνιω σκοτει παραπεµφθησεσθε. Χριστιανους ουν τους τοιουτους. τρεχετε εως ο καιρος της επιλαµψεως αυτου. ινα εαυτους τω αρχετυπω συγκρινοντες. ινα ανοιγη υµιν η πυλη της βασιλειας των ουρανων και ενδοθεν γενησησθε αυτης και αυτην εντος . ινα µη σκοτια υµας καταλαβη”. κρουετε. τον τιµιωτατον λιθον. Οι ουν µη γεγονοτες τοιουτοι. Προς δε γε υµας. Πως µετα χριστιανων συναριθµειν ουκ ερυθριωσι. µηδεν οντας. ως ειρηται. ως εν στηλη τω λογω. τον Χριστον. τους του Χριστου δουλους και του µανθανειν εφιεµενους και ηυτρεπισµενους την ακοην. πως ουκ αισχυνονται χριστιανους εαυτους ονοµαζειν. ως επι βαθραν υψηλην επιβαινειν αυτους ποιει και ιστασθαι επ’ αυτην. αυτος ο ∆εσποτης (229) των ολων δια των αγιων αυτου Ευαγγελιων βοα λεγων· “Εως το φως εχετε. Ω της φρικτης τολµης. ζητειτε. Αλλα ταυτα µεν προς τους παντα ειδεναι και λεγειν επιχειρουντας και οιοµενους ειναι τι. Τρεχετε δια µετανοιας εν τη οδω των εντολων αυτου. ουτω και οι δια του θειου Πνευµατος αναγεννηθεντες και του Χριστου και Θεου κατα την αυτου (228) δωρεαν γενοµενοι αδελφοι και υιοι Θεου και θεσει θεοι. επι αµελειας ως επι στρωµνης κατακειµενοι. αλλ’ η τυφλωσις. Πως δε και στοµα τολµωσιν ανοιγειν και λαλειν αναιδως περι των µυστηριων Θεου των αποκεκρυµµενων. ως µενει ο Πατηρ εν τω ιδιω Υιω και ο Υιος εν τω κολπω τω πατρικω κατα φυσιν. ως πηλον παρασκευαζει πατειν τον οντως χρυσον. αυτον τον Κυριον ηµων Ιησουν. Πως των ιερεων συγκαθεδροι και του σωµατος και αιµατος του ∆εσποτικου ιερουργοι και λειτουργοι ου φριττουσι γινεσθαι. µενουσιν εν τω Θεω και ο Θεος εν αυτοις κατα χαριν. Τρεχετε. µηδε πραξει και γνωσει και θεωρια καθολου αλλοιωθεντες.απεστειλας”. ποιος αρα χριστιανος ονοµασει. τρεχετε προς το φως. Ολως ενθεν επαπορω. ιν’ εκαστος τουτων τοις πολλοις υπερεχων δεικνυται και περιβλεπτος. Ευδηλον ουν οτι. οποιοι και ποταποι εισιν οι χριστιανοι υπεδειξαµεν. του νοος και η συνεποµενη αναισθησια και αγνοια και η τικτοµενη εκ τουτων οιησις.

Και τις η θεωρια των µυστηριων αυτου. (231) Περι των ενεργειων του Πνευµατος του Αγιου. ην διδοµενην υµιν παρ’ εµου λαβειν παρητησασθε. ουκ οιδα υµας. ινα και ζωης και βασιλειας επιτευξωµεθα αιωνιου και µη ακουσωµεν νυν µεν· “Ο απειθων τω Υιω ουκ οψεται την ζωην. που ποτε ταυτην εκει απελθοντες ευρησουσιν. παρακαλω υµας. πατερες και αδελφοι. οτι εθρεψατε µε. ουκ ηβουληθητε. Και διηγησις εκ προοιµιων επωφελης περι τινος υποτακτικου. Και οπως τοις καθαροις την καρδιαν αποκαλυπτονται. “οι ευλογηµενοι του Πατρος µου. δια της εργασιας των εµων εντολων. Αµην. ποθεν εστε”. ινα ετι τω βιω περιοντες σπευσωµεν λαβειν την βασιλειαν εντος ηµων. παση σπουδη τας εντολας του Θεου ηµων φυλαξωµεθα. Λογος Ιστ΄. κληρονοµησατε την ητοιµασµενην υµιν βασιλειαν. . εν δε τω µελλοντι αιωνι· “Απελθατε απ’ εµου. πεινωντα την σωτηριαν υµων. ουχι απελθοντες εκει δικαιως ακουσοµεν λεγοντος αυτου προς ηµας· “Τι ζητειτε νυν.υµων κτησησθε. Ποιοις ουν εργοις η λογοις ταυτην ευρειν απο γε του νυν εξισχυσητε. Ει ουν τουτο ποιησαι και υπακουσαι τω ∆εσποτη Χριστω ου θελησοµεν. συνηγαγετε µε και ηλθετε προς µε. ων η απολαυσις αρρητος και ζωη αιωνιος και αθανατος” –. λαβοντος Πνευµα Αγιον ταις ευχαις του πνευµατικου αυτου πατρος. αλλα της ευλογηµενης ενωτισθωµεν εκεινης φωνης “∆ευτε”λεγουσης. Οι γαρ προ του κτησασθαι ταυτην του τηδε βιου υπεξερχοµενοι. ενεδυσατε. Ουχι πολλα παρακαλουντος µου υµας κοπιασαι και λαβειν αυτην παρ’ εµου. εποτισατε. ω η δοξα εις τους αιωνας. ης γενοιτο παντας ηµας επιτυχειν χαριτι του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου. καθαραντες τας καρδιας υµων απο παντος σπιλου και ρυπου της αµαρτιας· λοιπον απολαυσατε µου των αγαθων. αλλα κατεφρονησατε ταυτης και την απολαυσιν των φθαρτων και γηΐνων προετιµησασθε.” ∆ια τουτο τοινυν. και ουτω ποιουσιν ο ∆εσποτης ταυτην υπεσχετο δωσειν ηµιν. Ενταυθα τοινυν αιτεισθαι και ζητειν και κρουειν εν µετανοια και δακρυσι προσεταγηµεν. αλλ’ η οργη (230) του Θεου µενει επ’ αυτον”.

Ηµην γαρ τω σωµατι πληρης κατακοπος. (232) προσεταττε µοι µετ’ επιτιµιου. νεωτερος τις διηγησατο µοι λεγων οτι· Υποτακτικος τυγχανων πατρος τιµιου και ισοστασιου των µεγαλων και υψηλων αγιων. βλεπων µε αδιστακτως επιτελουντα µονα τα παρ’ αυτου µοι επιτασσοµενα και µητε εσθιοντα µητε πινοντα. εθαυµαζον. και µη βουλοµενος ησθιον· εφοβουµην γαρ – φησι—το κριµα της παρακοης. και ουτως εχων ηγνοουν ο αθλιος οτι και τους λογισµους εγινωσκε τους κρυπτους της καρδιας µου. . Εν µια ουν συνεβη ηµιν εν τη πολει εισελθειν. φωτος τε πληθος και οµιλιαν Θεου δι’ αυτου προς ανθρωπους. µη ειδως οιον εχων πονον ενδοτατον. Ταυτα – φησιν -. καθεσθεντες προς το µεταλαβειν αρτου. ου µονον δε αλλα και πασης βρωσεως τε και ποσεως και σωµατικης παντοιας ανεσεως. εκαθεζοµην ωσπερ εξεστηκως. ει µεταλαβω τροφης και ποσεως. καιπερ θερινης ουσης της ωρας και αυτος γερων ων. εσπερας ελθοντες εν τω κελλιω και ωσπερ απο του πολλου κοπου και καυµατος προσπεινοι γεγονοτες και εκδιψοι – ουδαµου γαρ ειχεν εθος υπνου µεταλαµβανειν. ∆ι’ ολης τοινυν της ηµερας εν αυτοις διατριψαντες – πολλους γαρ ωφελει και µονον φαινοµενος --. ως περι τα εξηκοντα εληλακως ετη --. ως και ποταµηδον εκχεειν µε τα δακρυα και ουτω της τραπεζης πολλακις ανιστασθαι.Αδελφοι και πατερες και τεκνα. Οσον ουν τροφης µετελαµβανον. ακουων παρ’ αυτου πολλακις θειας ουρανοθεν γινοµενας εν τοις αγωνιζοµενοις ελλαµψεις. πλειον εφλεγοµην και την αναγκην ουκ εφερον. εγω ουκ ησθιον. Εδοκουν γαρ ο αναισθητος οτι εµποδιζει µου την προθεσιν. Και τοσαυτην ειχον – φησι—την επιθυµιαν και τον ερωτα του τοιουτου καλου. εν η και την κατοικησιν ειχε. προς το τους πνευµατικους αυτου επισκεψασθαι παιδας. Μεγας δε υπαρχων ο εν αγιοις αγιος ουτος και τω προορατικω κεκοσµηµενος χαρισµατι. Ελογιζοµην γαρ οτι. συµπαθειαν κεκτηµενος αµετρητον. ου µη δυνηθω εν τη ευχη µου στηναι το συνολον προς την του ποθουµενου ζητησιν.εννοων. Τουτο γαρ δια των εξης δηλωθησεται. αλλα συννουν οντα δι’ ολου και ως υπο τινος ιου δαπανωµενον. ωστε τη εννοια τη προς αυτο παντων των επιγειων και επουρανιων επιλανθανεσθαι µε.

ουτε αγρυπνια. ει µη πολλαι αµαρτιαι. Συµπαθησας ουν µε επι πλειον ο αγιος και δακρυσας. φησι· “Θαρρω τω Θεω. δι’ ην ταυτα υπεµενον. τεκνον. αλλ’ ο Θεος φιλανθρωπος. εµοι ουδε εν προσεστιν. συντοµως ποιων το θεληµα των φοβουµενων αυτον. χαρισµατι. ουκ αν ηυδοκησεν ελθειν προς ηµας”. περιελιµναζοµην τοις δακρυσι και πεσων εις τους ποδας αυτου τους αγιους και τουτους κρατησας· “Ευχου υπερ εµου. οτι ταυτην και σοι δισσως δωρησεται υπερ της πιστεως µονης ης εχεις και προς αυτον και προς την εµην ταπεινωσιν”. ωσπερ ειρηται. τω την χαριν αυτου πλουσιως µοι δωρησαµενω. ινα δια σου ευρω ελεος. και πιε και µη λυπου απο του παροντος. επει εξ ων ειπας αγαθων. ευθεως εις δακρυα και εις ποθον θειον επι τοσουτον εκινηθην. ας επιστασαι και αυτος”. Ταυτα τοιγαρουν ακουσας εγω και θαυµασας επι τω λογω και τη παραινεσει του αγιου. εις συµπαθειαν εκινηθη πολλην και λεγει µοι µετ’ επιτιµιου· “Φαγε. απηλθον προς το κελλιον µου. ωστε µη δυνασθαι µε δια λογου παραστησαι την γενοµενην µοι τηνικαυτα χαραν τε και ηδονην. (234) Εισελθων ουν ενθα ειωθην προσευχεσθαι και το “Αγιος ο Θεος” εναρξαµενος. εφην. βαλων και αυθις µετανοιαν και αιτησας ευχην. οτι ουτε νηστεια.Ο ουν αγιος ιδων µε και τον κοπον ον µετ’ αυτου εκοπιασα αναλογισαµενος και γνους την αιτιαν. Αλλα γαρ ευθυς πρηνης πεσων επι γης ειδον. εντολην λαβων εξ αυτου του ποιησαι µονον Τρισαγιον και υπνωσαι. ειτα κελευσας µε αναστηναι απο του εδαφους. αγιε του Θεου. τεκνον. µνησθεις τε των λογων του αγιου. οια δη τω διορατικω κεκοσµηµενος. ουτε κοπω σωµατικω. Ειτα της τραπεζης αρθεισης φησι προς εµε· “Γινωσκε. επι πλειστον τε εκκαιοµενος και τας αµαρτιας µου τη του νοος οξυτητι πασας εν ριπη επι µνηµης µου φερων. (233) Ει γαρ µη ηθελεν ο Θεος ελεησαι σε. ει και αναξιος εγω. και ιδου φως πολυ νοερως επιλαµψαν µοι και . Εφαγοµεν ουν – φησι – και επιοµεν και υπερ την χρειαν· ησθιε γαρ τη εµη κακεινος εξακολουθων ασθενεια. ει µη ταπεινη τε και µονη απεριεργω και αγαθη ψυχη και καρδια “. Τουτον τοινυν τον λογον ως εξ αυτου δεξαµενος του Θεου και το παρα Ηλιου προς Ελισαιε γενοµενον εννοησας και πιστευσας οτι. ουτε τινι ετερω των δεξιων πραξεων χαιρει ο Θεος και εµφανιζεται.

και αυτον τον της εκδηµιας τροπον της παρουσης ζωης παραδοξως εχαρισατο µοι και εγνωρισε. καθως και εν συναισθησει γενοµενος τουτο λεγων επεγνων· τις δε ην ο λαλων.εκεινου απλετου φωτοςουδε γαρ εχω τι ετερον τουτο καλεσαι οικειον και καταλληλον ονοµα . Προς γαρ µονην την εκεινου του φωτος (235) αρρητον ευφροσυνην πασαι και του νοος και της ψυχης αι αισθησεις µου εκολληθησαν. Εγω γαρ ουτε λεγειν δια στοµατος δυναµαι ουτε νω καταλαβειν το απεραντον της ορασεως”. . τον τε πονον του χωρισµου και της αγαπης το αµετρον και το πληθος του ερωτος και της µεγιστης ευεργεσιας το υψος. πατερ. η κονων µου την γλωτταν. οιδεν αυτο το φως. ειτε εκτος σωµατος τω φωτι τουτω προσωµιλησα. ουκ οιδα – φησιν. εν ω ισταµην. και ενισχυσε την εκλυσιν των αρθρων και νευρων. Ου µην αλλα γαρ και επελαθοµην του τε τοπου. ω θαυµατος φρικτου. Ου µονον δε.ο Θεος οιδεν.. ελευθεριαν και ληθην παντων λογισµων των εν τω βιω. Ειτε γαρ εν σωµατι. Λοιπον ουν παραστησον . ως εκφρασαι αξιως απορω το µεγεθος της δικην πυρος αναφθεισης εν τη καρδια µου ποικιλης και σφοδροτατης οδυνης. λυπη κατοχος γεγονα και οδυνη βαρεια τοσαυτη. το απελασαν απ’ εµου υλην οση παχεια και βαρος σωµατος το ακηδιαν και ναρκωσιν εµποιησαν τοις εµοις µελεσιν. πατερ. την εκ του πολλου κοπου µοι τηνικαυτα προσγενοµενην.ελεγεν – ει δυνασαι συ. ωστε τω αθροω του θαυµατος εκπλαγηναι µε και ως εν εκστασει γενεσθαι. µονον κραζων το “Κυριε ελεησον”.προσλαβοµενον µου τον νουν ολον αµα προς εαυτο και την ψυχην. και οστις υπηρχον και που. το και αποδιωξαν οσον αχλυωδες υπηρχεν εν τη ψυχη µου και απαν γηϊνον φρονηµα. ετι δε. Ουτω γαρ ετονωσεν. ηρεµα πως υπολωφησαντος και οιονει συσταλεντος. Αλλα γαρ του φανεντος µοι – φησιν. ως δοξαι και φανηναι µοι φθορας ιµατιον αποδυσασθαι. αλλα και χαραν ευθεως πολλην νοεραν τε αισθησιν και γλυκυτητα υπερ πασαν γευσιν των ορωµενων εν τη ψυχη µου αφραστως ενεσταξεν. εν συναισθησει εγενοµην και γνους οια η τουτου δυναµις αθροον ειργασατο εν εµοι και εννοησας τον αυτου χωρισµον και ως παλιν εν τω βιω µονον µε κατελιπεν αναλογισαµενος.

την ευπαθειαν του σωµατος. Ο δε γλυκυς εκεινος και πληρης Πνευµατος θειου και θεωριας ηξιωµενος προσηνεστατη και µελιρρυτω φωνη ταχιστα απεκρινατο· “Ευφραινει. πατερ. Ει δε και παρασφαλεις. ω σεβασµιωτατε πατερ και αδελφε. εις υποµνηµα ταπεινωσεως. φαινοµενον και τιτρωσκει κρυπτοµενον. εξαφανιζει’. µικρου δειν εξεστην και ολος συντροµος εγενοµην. εννοησας εξαυτης εις οσον ευθυς υψος θεωριας ανηλθε και γνωσεως εκ µονης της προς τον πνευµατικον πατερα αυτου αγαπης και πιστεως και οιων ηξιωθη εκ προοιµιων των αγαθων ιδειν και απολαυσαι.“Αλλ’ ειπε µοι συ. Απαστραπτει ως ηλιος και την κτισιν συνεχοµενην κατανοω εν αυτω. Μαργαριτης εστι. ∆ια τουτο ουν παρακαλω υµας. Αλλα προς εαυτον επιστρεφε και βεπε µη τι πραξης των τα ενταυθα αποστερουντων σε. αναλαβωµεθα πιστιν ειλικρινη προς τον Θεον και τους κατα Θεον πατερας και διδασκαλους ηµων. το γαρ τελειον ου θεαση εως την σαρκα ενδεδυσαι. Συνεχοµαι υπο στεγης και τοιχων και τους ουρανους διανοιγει µοι. Αυτη γαρ και τα προγεγονοτα και τα γινοµενα πταισµατα. εφην εγω. την ανεσιν και αργιαν. πατερες και αδελφοι. τας του οραθεντος σοι ενεργειας τρανοτερον και σαφεστερον”. κτησωµεθα συντετριµµενην καρδιαν. Τους οφθαλµους µου αιρω (236) αισθητως τα εκεισε θεασασθαι και παντα βλεπω καθως υπηρχον το προτερον. Και το φως επενδυει µε και ως αστρον µοι φαινεται και υπαρχει τοις πασιν αχωρητον.” Ταυτα τοινυν ακηκοως εγω εξ αυτου. εν Χριστω αδελφοι. δι’ ων ισχυει το χειρον κατα του κρειττονος· δευτε. Και πλησιον µου γινεται και εις ουρανους αναφερει µε. ως ηδη την ανθρωπινην ασθενειαν αποβαλλοµενος και αγγελος γεγονως εξ ανθρωπων. τα εν αυτη παντα δεικνυει µοι και φυλασσειν προσταττει µοι τα µετρα τα ιδια. απορριψωµεν µακραν αφ’ εαυτων πασαν σχεσιν και πασαν µεριµναν της παρουσης ζωης. τη εµη φιλανθρωπια ενουµενη. Θαυµαζω το γεγονος και ακουω φωνης µυστικως λεγουσης µοι ανωθεν· ῾Ταυτα αινιγµατα εισι και προοιµια. µισησωµεν τας ηδονας της σαρκος. τεταπεινωµενον το φρονηµα της ψυχης και καθαραν την καρδιαν δια δακρυων και µετανοιας απο παντος σπιλου και . αλλα µη αποστης της µετανοιας επιµελουµενος.

∆ια µικρας ουν υποµονης και προαιρεσεως ελαχιστου η µαλλον ειπειν Θεου βοηθεια του ζωντος αναπλαττοµεθα και ανανεουµεθα. Αµην. ∆ιο και εκπληττοµενος εις την του Θεου αφατον αγαθοτητα. ω η δοξα εις τους αιωνας. µικρον ανανηψας εκ βαθους κακων και σκοτωσεως. Ουτω γαρ και εαυτους ενωσοµεν τω Θεω και ο Θεος ενωθειη ηµιν και τοις εγγιζουσιν εσοµεθα φως και αλας και εις µεγαλην ωφελειαν εν Χριστω Ιησου τω Κυριω ηµων. Ωσπερ γαρ του ηλιου κατα µικρον ανετελλοντος υποχωρει το σκοτος και αφανιζεται. ενεργειται υπο του Πνευµατος του Αγιου. οπερ τη επιµονω της ευχης εργασια και τη µελετη των θειων λογιων και τω εν εξει γενεσθαι των αγαθων αφανιζεται. (239) ουτω και αρετης αυγαζουσης οια δη σκοτος η κακια ελαυνεται και ανυποστατος δεικνυται. (238) Περι θεωριας και αποκαλυψεως και πεφωτισµενης ευχης. και προσλαµβανοµεν α ουκ εσµεν αξιοι. οιους απεργαζονται τους ποιουντας και φυλασσοντας αυτας! “ Αρχην γαρ ποτε βαλων εν αυταις. καθα πρωην υπηρχοµεν πονηροι. και γινοµεθα απερ αγνοουντες τυγχανοµεν. Ολον δε ην το τελουµενον φυγη κακων. ει και µη τελειως. ουτω πως καταπληκτικον ανακραζω· “Ω θαυµατος εκπληξις και εντολων Θεου δυναµις. Και οπως ο υπο της αγαπης κατασχεθεις του Θεου και εις βαθος ταπεινοφροσυνης ελασας. φοβω µεν συνειχοµην τοις κακοις µου σφιγγοµενος. των προληψεων η συνηθεια και ηθος κακον και φιληδονον.ρυπου της αµαρτιας. Λογος ΙΖ΄. Αδελφοι και πατερες. υπο των παθων καλυπτοµενοι. αγαπη δε ως αληθως και του καλου µε η εφεσις προς αυτο το πλειστον επεστρεφεν. ψυχην και σωµα και διανοιαν καθαιροµενοι. Εν µονον εν µεσω τουτων υπηρχε το αηδιζον µε. προς τα καλα συνωθουσα µε. αλλ’ εκ µερους και οσον χωρουµεν κατα την αναλογιαν της καθαρσεως ηµων. . (237) ινα και ηµεις αξιωθωµεν ελασαι ποτε εις µετρα συντοµως τοιαυτα και ιδειν και απολαυσαι των απορρητων αγαθων ενθεν ηδη του θειου φωτος. πολλη η συγκαταβασις και η φιλανθρωπια Θεου προς ανθρωπους. και τηνικαυτα µενοµεν διαπαντος αγαθοι.

ο αµαρτωλος και ακαθαρτος. Παντως εγω σε εκ του µη οντος εις το ειναι παρηγαγον”. Ιδου υπο θανατον ων. Και µεσον τουτου παλιν φαιδρος ελαµψεν ηλιος και εξ αυτου εφανη ακτις και αυτη τα παντα επληρωσε και το νοουµενον ακαταληπτον. Απιστησαι τω λαλουντι ουκ ειχον και πιστευσαι εφοβουµην δια την της επαρσεως εκπτωσιν. Ταυτα ηκουον µεν µυστικως και παραδοξως απεκριναµην. Πληροφορια της συγχωρησεως των αµαρτιων µοι εδιδοτο και υπερ παντα ανθρωπον εβλεπον εµαυτον αµαρτωλοτερον. την αγαπην σου βεβαιουσαν. το δε υπερ φυσιν εξεπληττε και το φοβερον αποστηναι µε ηναγκαζε. η δε αγαπη εποιει µε προς τα κατω µη στρεφεσθαι. αλλ’ ως ηδη τελειως και εξω των δεσµων της σαρκος γεγονως. πως εµοι προσιτος και γλυκυς και φαινοµενος ωραιοτατος δια της απαστραπτουσης σου δοξης και χαριτος δεικνυσαι. ο παντων ευτελεστερος και αχρειος – καλον γαρ ανακηρυττειν ευγνωµονως τας ευεργεσιας του Θεου του φιλανθρωπου -. Μικρος ει το ορωµενον και νοερως ορας. Πολλα γινωσκω των τοις πλειοσιν αγνοουµενων και υπερ απαντας ανθρωπους ειµι . τω δε τελει της αναβασεως φως και τω φωτι φως τρανοτερον. φλογα δε τη φλογι και τη αναβασει προσετεθησαν αναβασεις µοι. Το αφραστον καλλος του φαινοµενου ετιτρωσκε µου την καρδιαν και προς αγαπην ειλκε µε απειρον. οτι δη και ολως επεβλεψας επ’ εµε και οµιλιας ηξιωσας. ευρισκη ταυτης επανω. Νους δε θειος τω εµω νοΐ προσωµιλει και ουτω λεγων εδιδασκεν· “Εγνως οιον σε η εµη δυναµις απετελεσε φιλανθρωπως δια πιστιν και υποµονην µικραν. ο αορατος και τοις πασιν απροσιτος. εγενου αθανατος και κρατουµενος τη φθορα. τη του εµου Σωτηρος Ιησου Χριστου χαριτι. (240) Προς α τροµω και χαρα ανταπεκριναµην και ελεγον· “Τις ειµι εγω. σωµα ενδεδυσαι και ουδεµια των του σωµατος ηδονων υποσυρη.Εξ ων ελαβον καγω. Κοσµον οικεις και συν εµοι υπαρχεις.”. εχαιρον και παλιν ηµην το ολον ανθρωπος. Ακουσιως ταυτης καθελκοµαι δια το µετρον της ανθρωποτητος και το της ταπεινωσεως ασφαλεστερον. Ο αχραντος. Κυριε. εν οις εµεινα τε εγω δακρυων ηδυτατα και θαυµαζων τα αφραστα. Ελαβον δε τη χαριτι χαριν και τη ευργεσια ευεργεσιαν και τω πυρι πυρ.

αλλ’ οπως ειδοτες εσεσθε την αµετρον φιλανθρωπιαν του Θεου και οιον υπαρχει των εντολων το φορτιον το ελαφροτατον αυτου του Σωτηρος ηµων Χριστου και Θεου και οση της αυτου δωρεας η αντιδοσις . παραστηναι εγγυτερον. ω πεπιστευκα. οπως τε ζωσιν οι πιστευσαι θελησαντες τω σταυρωθεντι Χριστω. Ανοιξαι το στοµα και συγχωρησιν αιτησασθαι των εµοι πεπραγµενων ου τολµω και υπερ αλλων εξ αγαπης παρρησιαζοµαι και . ( 241) “Ευ δουλε πιστε” ακουω και τα εξης.α και µανθανοντες η επιποθησατε της αυτου αγαπης επιτυχειν η το ταυτης αποτυχειν ως αιωνιον θανατον φοβηθητε και φριξατε -. εδωρησατο βασιλειαν αιωνιον και ασαλευτον και ως αναξιος των εκεισε κλαιω διαπαντος και κλαιων ου παυσοµαι. τοτε υπερανω των ουρανων αναφεροµαι και τη αγαπη παλιν ενουµαι Χριστω τω Θεω ηµων. οι µιµησαµενοι δηλονοτι την αυτου (242) υπακοην και ταπεινωσιν και νευσαι βουληθεντες εκ των χειρονων επι τα κρειττονα.. καθα και . και ολως εν αληθεια ευρισκοµαι µηδε το εν φυλαξας ταλαντον εκ παντων οµου των δοθεντων µοι. της γεωδους ταυτης και βαρειας σαρκος στερηθεις.αγροικοτερος. Ταυτα τοιγαρουν.ιν’ αφρονως ειπω . οπως γινονται παραδοξως οι σκοτεινοι φως. και οπως αλλοιουνται οι δια την αγαπην του ηµας αγαπησαντος παντα καταλιµπανοντες. γραψαι ηθελησα ουχ ως δοξαν θηρασαι βουλοµενος . µηδενος δε των ενεστωτων η µελλοντων στερουµενοι.αφρων γαρ ο τοιουτος και της ανω δοξης αλλοτριος . αδελφοι µου. ω και ελπιζω. Ως υιος παρισταµαι και ουτω διακειµαι ως ξενος απαρρησιαστος.και εισακουοµαι. Χαιρω οτι µοι Χριστος. ετι δε και το εµπορευµα της του Θεου συγκαταβασεως γνωσεσθε και το δωρον της µεγαλης αυτου και ακενωτου προς ηµας κενωσεως εισεσθε και τον φρικτον τροπον της χοϊκης αναπλασεως καταµαθετε. διδαχθησεσθε δε προς τουτοις και ταπεινωσεως υψος και τελειας αγαπης τεκµηριον. Των καλων καταλαβειν δοκω το ακροτατον και εις την αβυσσον των αµαρτιων µου κατω κειµενος κατεχοµαι και τη απογνωσει βυθιζοµαι και οταν παντων κατωτερος γενωµαι. ου µην αλλα γαρ και µυηθηναι σαφεστερον της εκει αγαπης την αιωνιον ευφροσυνην και αγαλλιασιν. τω µεγαλω φωτι πλησιασαντες. οι και των κατω.

και σπουδασητε µιµησασθαι. η δια το εχειν τας σωµατικας χρειας περισσοτερον των αλλων απαντων και την δουλειαν και την αναπαυσιν. και µετα παντων οντες ουδαµως εκ της συνουσιας των αλλων µολυνονται· και ευεργετουντες τους πλησιαζοντας ζηµιαν του καλου ουδεµιαν υφιστανται. Αδελφε. οσον ανελθωσι ταπεινουµενοι και οσον ταπεινωθωσιν υψουµενοι. οτι δια την των ανθρωπων τιµην ταυτη επεδραµες η δια προεδριαν η δια δοξαν. ειτε ως µη καταδεξαµενου σου παρ’ ετερου αρχεσθαι αδελφου δια το οιεσθαι µη ειναι σου ευλαβεστερον η λογιωτερον ετερον. τοις ανω ενουµενοι. Ιδου ουν ανεκαλυψα υµιν τοις φιλοις και αδελφοις µου τα εν εµοι κεκρυµµενα µυστηρια – το τελος της εµης ζωης εγγιζον ορω οσον ουπω -. αρχης τε και µεσοτητος αναβασεις και προκοπας και τελειοτητος µετρα. τρεφοµενοι τη αιωνιω ζωη της αγιας αγαπης. προς τον ποιµενα. σκοπησον καλως και ανακρινον σεαυτον ποιω λογισµω και εκ ποιου τροπου εις την τοιαυτην κατεστης αρχην. ων υποβαλλει τοις κουφοτεροις και φιλοπρωτευουσιν. η δια το τινας των ιδιων και συγγενων ευεργετησαι και φιλους κτησασθαι τους κατα σαρκα περιπατουντας. αλλα µεταδιδοντες και ετεροις τον ελεον λαµβανουσι πλεον η διδουσι. γαλακτοτροφησαντα τε τω λογω του Θεου και τω ζωογονουντι θρεψαντα αρτω και βαδιζειν υποδειξαντα εν τη οδω των σωτηριων εντολων του Θεου. ω πρεπει πασα δοξα νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων.Μωσης ποτε. (243) Περι µεθοδων του πονηρου. Αµην. τον γουν γεγεννηκοτα παντως υµας και εκ ψυχης αγαπησαντα. µαλλον τω οµοιουσθαι φιλανθρωπως τω φιλανθρωπω. ει µη τινα αλλον. ινα ειδητε και µετανοιας τροπους. Ει µεν ουν ευρησεις σεαυτον καν ψιλω λογισµω ενθυµηθεντα. Λογος ΙΗ΄. Και οτι χρη τους µεν αναξιως επιπηδωντας τη αρχη παση κωλυειν συνωθειν επι τουτο και συνεργειν. οποταν ο ποιµην εξ ανθρωπων γενηται. θεοι αποκαθιστανται. παντων απορουντες τη ταπεινωσει των αναγκαιων και µηδενος λειποµενοι. ει λαου και ποιµνης ηγουµενος κατεσταθης. η δια το ονοµαστον σε εκ της ηγουµενιας γενεσθαι και (244) και της του κοσµου βασιλευσι . Και προς τω τελει.

Εαν ουν ωσιν εν τη ποιµνη εκεινη των ευλαβεστερων τινες. η και δια την των ανθρωπων αισχυνην. Αλλα γαρ προς τουτοις και αυτος περισσοτεραν ταπεινωσιν ειχες κτησασθαι. εαν εφρονουσαν οι αδελφοι. υποβαλλει αυτω οτι· “Και πολλους αν ελκυσαι ειχες προς την µοναχικην πολιτειαν και εξαγαγειν αυτους εκ του κοσµου. Ταυτα τοινυν υποβαλλει τοις δηθεν αγωνιζοµενοις εν τω σεµνειω. κατα την ιδιαν καταστασιν. οταν ο ποιµην προς Κυριον εκδηµηση. ινα µη ακουσωσι παντες η και παραγενοµενοι τινες ιδωσιν οτι αλλος υπερ σε προεκριθη και καταγνωσωσι σου ως µη εναρετου. ετερον δε οφειλει εκλεξασθαι η αδελφοτης. γινωσκων γινωσκε οτι ου κατα Θεον εγενετο σου η προβλησις. ταυτα εκαστω αυτων υποτιθεται και φησιν· “Ει εγενου συ ενταυθα ποιµην και ηγουµενος. ειχες αν παντως ωφελησαι και σωσαι και των σων αυτοις αρετων µεταδουναι. και στοµα αν εγενου Χριστου· ο γαρ εξαγων. εντευθεν ακουε τας επιβουλας και υπονοιας του Σατανα. Και ουτως ου µονον ωφελησας τους πολλους. ου µη ειχον ποιησαι µε ηγουµενον. κατα το ιδιον θεληµα. Ει δε και γνωριµος τοις κατα κοσµον εστιν. κυρι ο δεινα. αλλ’ ινα µη γενηται ο δεινα ο αδελφος . εξ ων υποτιθεται ο πονηρος εκαστω των εν κοινοβιω καθεζοµενων. φησι.και αρχουσι γνωριµον. Και ινα σοι.ως οτι ουκ ηθελες. αλλα και αυτος συ ωφεληθης µαλλον ψυχικως και σωµατικως ευρες µεγαλην αναπαυσιν”. Αρχεται ουν εκαστος αυτων αποκαλυπτειν τον ιδιον λογισµον προς ον αν θαρρει αδελφον και δηθεν ως αστειαζοµενος και µετριαζων. και προστεθηναι ειοχε το µοναστηριον και οιον του µεγαλου Ευθυµιου και Σαβα και Παχωµιου των αγιων γενεσθαι. Υποβαλλειν αρχεται ο εχθρος. (245) ως γαρ εσχατον παντων αν διηγες εν τη µονη και βασταζειν ειχες παντων τα βαρη. “. ινα εβλεπον και εµιµουντο σε οι αδελφοι. Ο δε ισως αποκρινεται και λεγει· . και λεγειν εκαστω κατα το ιδιον παθος. ειτε και κατα φθονον . παντων τα ελαττωµατα. ινα µη καταγνωσθη ως φιλοδοξος. Ειχον δε προσαγαγειν οι τοιουτοι και αποταγας µεγαλας και τας υποστασεις αυτων εν τη µονη επιδουναι. σαφεστερον τουτο ποιησωµαι. φησι· “Αρτι.εσπουδασας του γενεσθαι συ. τιµιον εξ αναξιου ως στοµα µου εσται. επει ο δεινα η ο δεινα αδελφος εν τω πραγµατι τουτο ου ποιει”.

και παντως ποιησαι ειχον σε οικονοµον. σπουδασον γενεσθαι συ. Ταυτα τοινυν και τρεις εκ των ευλαβεστερων ισως ποιουσιν. αλλ’ ευλαβουµην ειπειν σοι περι τουτου. συ µεν. Ετι δε ισως και απο των εµφανων και ενδοξων αποκειραι εχει. “Και ινα µη εκ των υποκριτων. Ου µονον δε αλλα και ο δεινα ευλαβεστερος σου εστι. και ει γενηται ηγουµενος. οιδα οτι µετριαζεις. την τρυφην. και µελλουσιν εκεινον µεν τιµαν ως ηγουµενον. φησι. σοι δε η λαχανωδης και σπερµατωδης και τοις πασι κοινη. και πως βαστασεις την αισχυνην των αδεφλων. εαν ηθελον οι αδελφοι ινα εγενοµην. πατερ. εκεινος δε παλιν εκεινους ως αξιωµατικους και ως αποκαρεντας παρ’ αυτου τιµησει και σου υπερκαθισει αυτους. ινα µηπως ως τα παρα γνωµην σου λαλουντα µοι µεµψη”. Ειτα παλιν εκεινος φησι· “Καλως ειπας. σε δε εις το διαζυγιον απολυσει η και παντελως ιστασθαι σε και διακονειν προτρεψεται. τον δεινα και δεινα κελλαριτην και αποθηκαριον. Αλλα γαρ και εποχουµενος εσται εκεινος εν ηµιονοις πολυτιµοις. συ δε µεσον των αλλων η και των λοιπων εσχατος· αγαπα γαρ διαφεροντως τον δεινα. αλλ’ ινα µη αδιαφορος τις γενηται και το µοναστηριον καταστρεψη και τους αδελφους λυπηση. και ισως παρ’ εκεινου προτιµηθη. Ει γαρ µη τουτο ποιησεις. Ακουει ταυτα ο αδελφος και οτι οικονοµον µελλει τουτον ποιειν. αγνοουντες τας µεθοδους του πονηρου· τοις δε γε σαρκικωτεροις και αµελως εχουσι (246) περι την εαυτων σωτηριαν ταυτα υποβαλλει και υποτιθησιν ο εχθρος. συ δε πεζοπορων εση και κοπιων· εκεινω διαφορος ετοιµασθησεται τραπεζα και αρτος ωσαυτως και οινος. επει προ πολλου τουτο χρονου ενεθυµουµην εγω. Και προς ταυτα τι αρα µελλεις ποιειν. την δοξαν και την παρα παντων τιµην. γενηται τις και ψευδοευλαβων τουτων. υπερ σε τιµησας επανω σου προκαθισει αυτον. αδελφε.“Πιστευσον µοι. µελλεις παντως δεδεµεναις χερσι τω γενοµενω παριστασθαι και ατιµαζεσθαι παρ’ αυτου. εγω δε εσχολαζον παντως εις µονα τα ψυχικα και ινα ηµην απο των πραγµατων ελευθερος”. Λαλησαι ου τολµας· εισι γαρ οι αγαπωντες αυτον και ευθυς επιστοµισουσι . ου χρηζω γενεσθαι. και απελθων θαρρει ταυτα τοις αδελφοις ους ειπε ποιησειν διακονητας. Εκεινος καθεσθησεται επι θρονου και πρωτος. Πιστευσον.

Υποχωρησαι της µονης καταγνωσις σου εστι. ει και µεθυοντα βλεπεις αυτον και τω δοκειν σοι κακως τα της µονης διεξαγοντα πραγµατα. διχονοιαι και στασεις γινονται εν τω µοναστηριω πολλαι. Αλλ’ απελθων εγω τον δεινα κρατησω αδελφον και τον δεινα· αυτοι γαρ τρυφαν αγαπωσι. και χειρων εσται η ατιµια. Αυτοις ουν και συνταξοµαι. Φησι δε και τουτο προς εαυτον· “Ο δεινα αδελφος ευλαβης εστι και του πραγµατος τουτου ου χρηζει. ακουσον µετα προσοχης. το προσκαιρον κερδος και τας του σωµατος ηδονας. (248) Εαν ης εν κοινοβιω αδελφων καθεζοµενος. Υποµενειν ταυτα και ειναι εν τη µονη σου ου δυνασαι. ουτω κατα την µαταιαν αυτου µελετην και ποιει. ει τυπτεσαι και . Απελθων λαλησω κακεινω. Περιερχεται ουν το µοναστηριον συνεχως και απλως εκαστον παρακαλων κατ’ ιδιαν και συντασσοµενος πληρωσαι παντων τα καταθυµια εν αγωνια και τροµω υπαρχει πολλω. των δε σαρκικωτερων την εαυτων µονον δοξαν ζητουντων. Αλλως τε και οσα αν µοι ειπωσι. παιζειν τε και χαιρεσθαι και της µονης εξερχεσθαι συνεχως και διαγειν εν οις θελουσιν. ει και πορνευοντα.σε. και αυτοι αγωνισονται σπουδαιως ινα ηγουµενος γενωµαι”. Εκ τουτων ουν και ετερων πολλων σχισµατα. και οµοιως συνταξοµαι”. (247) Ειτα σκεπτεται και λεγει εν εαυτω· “Παντες γινωσκωσι τον δεινα αδελφον και τον δεινα ευλαβεστερους και µελλουσιν εκεινους ζητειν καµε παραβλεψασθαι. φοβω του µη αποτυχειν του σκοπου. Λοιπον ουν παση δυναµει αγωνισαι µη νικηση τις των ευλαβεστερων”. και ουδε ευρησεις αλλαχου αναπαυσιν· ενθα γαρ απελθης. πνευµατικε αδελφε. των εµων ρηµατων· ου γαρ απ’ εµαυτου λαλησω. και πας ανθρωπος καταγελασεται και καταµεµψεται σε. του δε λοιπου πληθους ζητουντος κατα τας ιδιας επιθυµιας τον αγοντα και τω οµοιω προστρεχοντος. Συ ουν. των µεν ευλαβεστερων προς το και εαυτους και αλλους ωφελησαι σπευδοντων. ως ξενοκουριτης παντων εσχατος ειναι οφειλεις. εχει δε συγγενεις και φιλους και βουλεται θεραπευειν αυτους απο της µονης. Τοιγαρουν και απελθων. Ταχα δε ισως και τυψουσι σε αντιλεγοντα. παρακαλω. κατα του αποκειραντος σε πατρος µη θελησης γενεσθαι ποτε. αλλ’ απερ ο µονος σοφος και ευσπλαχνος λαλησαι θελησει σοι.

τη βουλη του Θεου δηλαδη και τω αδελφων αντικειµενος. πιστευσον. Μη συγκαθεσθης τοις λοιδορουσιν αυτον. Οσα ουν αγαθα βλεπεις ποιουντα αυτον. και ετερον προβαλεσθαι ηγουµενον οι αδελφοι βουλονται. Υποµεινον δε αυτον µεχρι τελους µηδεν περιεργαζοµενος των εκεινου κακων. Αλλα γαρ και αυτον εν τουτω τον Θεον θεραπευσοµεν και παντες ηµας επαινεσουσιν οτι ουχ εαυτους συνεστησαµεν. (249) και καθως επιστασαι. ας ποιησωµεν εκεινον ηγουµενον. και εχει καλως ποιµαναι πασαν την αδελφοτητα. αλλα παση χαρα και ταπεινωσει καταδεξαι και συνεργησον καθαρως τη θελησει των αδελφων. Ει µεν ουν εχει ταπεινωσιν ο αδελφος και την ψυχην απηλλαγµενην φιλοδοξιας. . συ Θεου χαριτι ευλαβης υπαρχεις και πνευµατικος. παντα εις δοξαν Θεου ποιειν οφειλοµεν και εις σωτηριαν των ηµετερων ψυχων. Μη θελησης γενεσθαι αντιχριστος. Συναγωνισωµεθα δε αυτω παση δυναµει και ηµεις. τω αγαθω και χρηστω. Και αν κελευης. βαλε εν τη καρδια σου και εκεινων µονων βιαζου µιµνησκεσθαι· οσα δε απρεπη και κακα η εργαζοµενον η λεγοντα ιδης. λεγει και αυτος αυτω ταυτα. και τον µισθον. προσεχε εαν γινωσκη σου η συνειδησις ισον σου ειναι αδελφον τινα της µονης η και µειζονα λογω και εργω και πραξεσιν αγαθαις. λογους λαλων η εργα επιτηδευων οπωσουν σκανδαλου και υπονοιας. ινα εξωµεν µετ’ αυτου και συν αυτω και την συνειδησιν ηµων ακατακριτον. µηδε πορευθης µετα των µελετησαντων κατ’ αυτου. ταυτα σευτω επιγραφε και ως ιδια σου αµαρτηµατα λογιζου και µετανοει εν δακρυσιν. και δια τουτο παρα των αδελφων εις ηγουµενον προτιµωµενον. και πασης αλλης πονηρας υπονοιας πληροφορει αυτον ο Θεος· και δεξεται παντως τους λογους σου και ευθυς υπακουσει σου. Ει δε και ευλαβεστερον αλλον παρα τον ψηφιζοµενον επιστασαι ειναι. εχων ως αγιον εκεινον και επικαλουµενος την ευχην αυτου. ειπε τω µελλοντι γινεσθαι αδελφω κατ’ ιδιαν· “Κυρι αδελφε. χωρις δε πασης προσπαθειας της εις τον ετερον.ατιµαζεσαι παρ’ αυτου και πολλαις αλλαις καθυποβαλλεσαι θλιψεσι. Ει δε συµβη αυτω θανατος. Και οιδας οτι αδελφος ηµων ο δεινα ευλαβης εστι και εναρετος. ως αν αποστασης τινας των αδελφων εκ της προς εκεινον αγαπης και πιστεως. αλλ’ ον ο Θεος ηθελεν”.

εχειν δε και των εξωθεν βοηθους επι τουτο επραγµατευσαντο. µη συγκατασπασθης τω παθει αυτου µηδε τω εκεινου πτωµατι περιπεσης. αλλ’ ολην κλονουµενην και αλλον αλλαχη αδελφον τας χειρας απλουντα . Αλλ’ ει µεν των προκριτοτερων ης. Ει δε και υποβληθεις παρα του εχθρου η και δοκιµαζων σε. και γινεται το θεληµα του Θεου. επειδη πολλακις διδωσιν αρχοντα τω λαω <τω> απειθει ο Θεος κατα την καρδιαν αυτων. αλλα φυλαξον σου την της ψυχης παρθενιαν αφθορον τω Χριστω. Εαν δε και προς κακον ισως οι πλειονες η και παντες οµοφωνησωσιν. υπ’ ουδεµιας επιθυµιας (250) κλαπεισαν προς ηδονης επιθυµιαν. παραχωρησον και µητε συνεργησης µητε κωλυσης. αλλα αφες τους κακους συντριβηναι παρ’ ου εκριναν αρχεσθαι. επει εκεινον ον λεγεις ουκ εω γενεσθαι. ως ουκ εστιν αξιος της προστασιας· ειτα και µη βουλοµενου µου γενηται και θλιψεις πολλας επαγαγει µοι”. ως Χριστου διακονος. ο δε αδελφος ουχ υπακουει σου. Ει δε µετα τον θανατον του προεστωτος ιδης την περι σε αδελφοτητα πασαν αστηρικτον. λεγει σοι· “Γενου λοιπον συ. αλλα προς δικαιολογιας κινηθη συνιστων εαυτον. ως αν και τον οικειον κερδησωσι πονον και ωφελειαν ουχ ευρησωσιν. και σπουδασον παντι τροπω. Και ταυτα µεν ουτως εστωσαν σοι βεβαια και αµετακινητα. και ταις της σαρκος επιθυµιαις και ηδοναις διασυροµενην και καταπιπτουσαν και µηδεµιαν εχουσαν βασιν µητε θεµελιον επι της πετρας.Και τηνικαυτα οι αµφοτεροι λαλειτε παση τη αδελφοτητι. Ει δε συ µεν λεγεις απροσπαθως υπερ του πνευµατικωτερου αδελφου. τοις ευλαβεστεροις και πνευµατικωτεροις εξακολουθησον. λεγων εν σεαυτω· “Μη φανω κωλυων και αντιλεγων περι του δεινος. Αλλα γαρ µητε υπο φοβου εκκλινης του αγαθου και τον πονηρον καταδεξη γενεσθαι. ερωτωµενος µετα παρρησιας ειπον την αληθειαν και τους αστηρικτους εις το καλον στηριξον· ει δε των εσχατων και των µη καλως ειδοτων διακρινειν του δικαιου τον αδικον. σαλευοµενην πασαν υπο των πνευµατων της πονηριας. γινωσκε οτι υπο φιλοδοξιας κατεχεται. εκ καθαρω τω µαρτυριω της σης συνειδησεως τον πνευµατικωτερον αδελφον γενεσθαι ηγουµενον. χαιρω δε εις σε”.

την αξιαν των αποστολων παντι τροπω λαµβανειν αγωνιζοµεθα και την εκεινων εξουσιαν χρυσιω εξαγοραζοµεν. Φευ µοι τω ταπεινω και αθλιω. αλλους δε παλιν σφριγωντας και περι την αρχην µαινοµενους και την επιθυµιαν ταυτης ακρατητον εχοντας. ουχ οπερ σωζει αυτον αλλ’ οπερ συγκατασπα εις αδην και εις σκοτος (251) και πυρ ηδονων το σωµα και την ψυχην αυτου. και αναβησθι µονος εις το παλατιον και εισελθων λαλησον τω βασιλει περι ηµων και παρακαλεσον . µηποτε προσφερη την δεησιν περι σεαυτου. το µεγεθος εννοησαι της τολµης. ελεησον. εαν σε πασα η µεγαλη αυτη και πολυανθρωπος πολις παρεκαλει λεγουσα· “Ποιησοµεν σε πραιποσιτον και του βασιλεως πρωτοβεστιαριον.και περιδραξασθαι τι σπουδαζοντα. και δια ηδονην και απολαυσιν σωµατος και χρηµατων πορισµον και την εξ ανθρωπων τιµην. του ολου σωµατος την καταπτωσιν. πενθησον υπερ των τοιουτων και δακρυσον. συµπαθησον. Εαν ουν ουτω ποιων και ουτως εχων ιδης των αδελφων σου τινας επι κακω οµονοησαντας και απαταν περιτρεχοντας τους απλουστερους αυτων. Ορα δε την ροπην της καρδιας σου. µηπω την χαριν των αποστολων λαβων µηδε τους καρπους αυτης θεασαµενος γεωργηθεντας εν σοι! Και πως υποφερεις. αλλα και παση σπουδη και δωροις εις βοηθειαν αυτων τους εξωθεν επισπωµενους. ως αν προτιµησωνται σε. των σων µελων τα συντριµµατα. και τον Θεον απο καρδιας µετα πονου και δακρυων ικετευσον στησαι της τοσαυτης κακιας την ρυµην και προς το κρειττον µεταστρεψαι τας καρδιας των αδελφων. λυπηθητι και εν οδυνη καρδιας σου θρηνησον. σπλαγχνισθητι και οικτειρησον. Και θρονω µεν βασιλεως ουδεις επιβηναι τολµα µη θελησαντος εκεινου. αδελφε. την δε των αποστολων αξιαν επιζητεις η και καταδεχη. οτι εις τοιαυτην τολµαν και σκοτωσιν οι µοναχοι κατηντησαµεν. ει καλως βλεπειν ηξιωσαι των σων αδελφων τα τραυµατα. αλλ’ ουδε γραµµατικου η ρητορος τινος αναλαβεσθαι ταξιν ιδιωτης (252) τυγχανων. ωστε ποιµαινειν επιχειρειν ηµας διχα Χριστου τα του Χριστου προβατα. µητε τον Θεον φοβουµενοι µητε τους ορωντας ηµας αισχυνοµενοι. ουδε επι λαου αναγνωναι αγραµµατος ων. Ειπε µοι αγαπητε. ανιστορησον κατα νουν. και αντι ευλογιας καταραν σοι και οργην του Θεου προξενηση.

και τους εις τοιαυτην αναξιως επιβαινειν επιχειρουντας αρχην παντι τροπω ανατρεπειν και εκκοπτειν της εγχειρησεως· αλλα σπουδασωµεν οσον το εφικτον κωλυειν αυτους της παραλογου ορµης. ουκ αν εις τοσουτον ποτε αυθαδειας και τολµης ηλασαµεν. Εαν δε. καθως ειρηται. και το αξιωµα ουχ ως τιµης αλλ’ ως ατιµιας και κολασεως προξενον απερριψω.αυτον ποιησαι ηµιν τα και τα”. ωστε των θειων κατορχεισθαι πραγµατων και πλειονα την τιµην και τον φοβον φυλαττειν (253) τω επι γης βασιλει υπερ τον αθανατον βασιλεα Χριστον. ως ξενου πασι τοις εν τω παλατιω. και προς βλαβην µεν σπουδαζοντα των αδελφων. αδελφε. Παντως οµολογησεις ως ουκ ποτε διαπραξασθαι τετολµηκας. ουδενα ορας εν τω µοναστηριω αδελφον εµµαρτυρον βιον εχοντα και πνευµατικον εργω και λογω τυγχανοντα. Ει τοινυν αδυνατως εχοµεν επι ανθρωπινων πραγµατων τοιαυτα ποιειν. αλλα αγνωριστου τυγχανοντος και αυτω τω βασιλει. φοβουµαι οτι εις παντελη κατηνεχθηµεν σκοτωσιν και δια τουτο αγνοουµεν οποιων κατατολµωµεν πραγµατων. ινα και αυτους του κριµατος απαλλαξωµεν και ηµεις βιωσωµεν ασφαλεστερον. Και ως ευκαταφρονητος η επιχειρησις τουτου του πραγµατος. παντα δε τον τυχοντα απλως επιπηδωντα και αναξιως τη ποιµενικη αρχη. και προς τουτοις υπερ τον πλησιον . ερευνων δε ακριβως ευρισκεις σεαυτον πασης µεν απηλλαγµενον φιλοδοξιας. φυλαργυριας δε και µνησικακιας το παντελες καθαρευοντα. αγαπην δε τοιαυτην εις τον Θεον εχοντα ως εκ µονης της ακοης του ονοµατος του Χριστου αναπτεσθαι τω ποθω ευθυς και καταφερειν τα δακρυα. αδελφε. προς απωλειαν δε της ιδιας ψυχης. πασης δε ηδονης και επιθυµιας σωµατικης ιχνος ουκ εχοντα. σου δηλονοτι εις παλατιον µη εισελθοντος ποτε. πραοτητα τελειαν και αοργησιαν εχοντα. Ει γαρ εγινωσκοµεν. Ουαι µοι. Και πλησιασαι τω απροσιτω φωτι και µεσιτης Θεου και ανθρωπων γενεσθαι µικρον σοι λελογισται. ου φρικτον σοι εστι και δοκει το αναλαβεσθαι αποστολικον αξιωµα προπετως. Τοιγαρουν µη παυσωµεθα εαυτους ανακρινοντες. αρα ετολµησας αν ποτε τουτο ποιησαι η αποδεξασθαι το αξιωµα. αλλα και τους ταυτα σοι λεγοντας ως µαινοµενους και εκφρονας µαλλον εµεµψω και κατεγελασας.

ενδεδυµενος δε ης τον φωτοειδη χιτωνα της ταπεινωσεως. ει αρα και τω ηλιω ποτε ενητενισας. και την ψυχην αυτην δια µονην την του Θεου εντολην και την αγαπην του πλησιου υπερ των αδελφων προτιθεµενος· και προς τοις ειρηµενοις. ευρησεις αληθως και απο σεαυτου γνωσεις. ως αν µη ευρεθης πειθαρχων ανθρωπω και ου Θεω. (254) της ανθρωπινης φυσεως επισταµενος την ασθενειαν. εαν γυµνον εχης τον νουν πασης κοσµικης ενθυµησεως. Αλλ’ εαν οιδας τον σον πνευµατικον πατερα µετοχον ειναι του αυτου Πνευµατος. αλλ’ ολως ισος ειναι προς παντας τη απλοτητι και αγαθοτητι και τη ακακια της καρδιας σου· µηδε τοτε ανευ βουλης του σου πνευµατικου πατρος της αρχης επιβηναι τολµησης. τη ζεσει ταυτης αναγκαζοµενος παντε τε λογισµον ανθρωπινον απωθουµενος. και απογυµνυµνωθηση της δοξης και του δοθεντος σοι θειου χαρισµατος – εαν γαρ συνεργον ευρησης αγαθον και πνευµατικον συµβουλον. ινα µη τα εναντια του θειου θεληµατος αλλα κατα το αυτο χαρισµα και µετρον λαληση σοι τα δοκουντα Θεω και τα συµφεροντα τη ψυχη σου. αλλα ταπεινωθητι και µετα ευχης αυτου και προσταξεως τουτο ποιησον. µη κατακαιεσθαι δε δια το απηλλαγµενην ειναι παντος παθους την σην ψυχην· ετι δε ει ουτω ταπεινουσαι. θαρρεις δε τη ανωθεν χαριτι και τη εξ αυτης ικανοτητι και προθυµως επιχειρεις τω πραγµατι. ως καιεσθαι µεν εν τω ενουσθαι τω απροσιτω πυρι. ωστε µητε τοις σνεργουσι καν ψιλως την καρδιαν προστιθεσθαι µητε τοις αντιπραττουσιν αηδιζεσθαι. ως νοµιζειν εαυτον ανικανον και αναξιον. εαν πλουσιαν εν σοι ορας την χαριν του Αγιου Πνευµατος. . και το της βατου θαυµα εναργως κατανοεις εν σοι εκτελουµενον. (255) µαλλον δε παρα του ηλιου της δοξης µαθησει. ισθι οτι ασφαλεστερα σου εσται η επιχειρησις και ταπεινοτερον σου το φρονηµα γινεται – ταυτα τοινυν παντα και τουτων πλειονα ετερα εαν βλεπων βλεπης. και επιβηθι της αρχης δια µονην την σωτηριαν των αδελφων. της αυτης ηξιωµενον γνωσεως τε και δωρεας. φωτιζουσαν και ως ηλιον αποτελουσαν τα εντος της καρδιας σου.πενθουντα και ηγουµενον ιδια τα αλλοτρια σφαλµατα και εαυτον παντων απο ψυχης αµαρτωλοτερον εχοντα· και τελος.

αχρειος δε υπαρχει και ατιµος πασιν. Σωµα γαρ. ουτω δη και ο προεστως· ου µονον γαρ απο των ψυχικων και σωµατικων αρετων οφειλει κατακοσµεισθαι τε και φαιδρυνεσθαι. επειδη αλλο αρετη και ετερον χαρισµα. ως ακουεις. και ου µονον τας ψυχικας αλλα δη και αυτας τας σωµατικας. πολλω µαλλον η των πραγµατων αυτων εγχειρησις και διοικησις.Ει δε η προβλησις τοιαυτη και ουτω δυσκολος και εις το γενεσθαι ταυτην κατα Θεον δυσνοητος. ∆ια δη τουτο ολιγα ταυτα. αλλα γαρ τα των αλλων απαντα καταλειψαντες επι τον ποιµενα τον λογον ιθυνωµεν. οιον ο πους εις το περιπατειν. η εκκλησια εστι και κεφαλη ταυτης υπαρχει ο προεστως· καθαπερ τα µεν αλλα µελη του σωµατος εν καθ’ εν µιαν εχει ενεργειαν. αλλος δε αλλο τι ενεργειν και διακονειν πεφυκεν. ως και πασας εχουσα εν εαυτη τας αισθησεις και τον νουν και τον λογον αυτον· ουτω και οι εν τη µονη αδελφοι ου παντες πασας. µαλλον δε πατερων και αδελφων. διαγινωσκειν καλως και πρεποντως οικονοµειν. η χειρ εις το κρατειν και εργαζεσθαι. αλλα και απο των πνευµατικων χαρισµατων πλειονως εγκαλλωπιζεσθαι. µαλλον δε τον οφθαλµον αει της σης διανοιας εκπλυνε και καθαρον ειναι περιποιου και αθολωτον. και τα των εγχειρισθεντων σοι προβατων. εξ ων µαθειν και γνωναι κατηξιωθηµεν. µαλλον δε συν ταις αρεταις και αυτα τα µυστικα και µεγαλα χαρισµατα. Αι µεν γαρ αρεται εξ ηµετερας κατορθουνται σπουδης . ο δε γε προεστως πασας απαιτειται τας αρετας εχειν εν εαυτω. πατερ πνευµατικε. δηλα τη αγαπη υµων δια της κατηχησεως ταυτης ποιησαι ωηθηµεν δειν· περι δε των λοιπων. η δε κεφαλη του ολου σωµατος εστιν η συστασις.και ουδεν θαυµαστον· µελη γαρ εκ µερους εισι -. δι’ ου και την καρδιαν εση βλεπων την σην. Οθεν και µολις µιαν η δυο των αρετων εν ταυτω ευρησεις εν υπηκοω ενι (256). εαν µη και τον νουν και τας αισθησεις σωας και ακεραιας εχη. Ωσπερ γαρ η του ανδρος κεφαλη εχει µεν απο της εξωθεν διαπλασεως και ευπρεπειας το περικαλλες και το τιµιον. και η προς τους πολεµους λεπτοτατη διακρισις. Βλεπων τοινυν βλεπε την σην καρδιαν. τον νουν και την χειρα επεσχοµεν. ινα µη εκποµπευοντες φανωµεν τα εν τοις µοναστηριοις γινοµενα. και η προς τους πειρασµους υποµονη.

τουτο δωρον Θεου και χαρισµα υψηλοτατον. Ηµετερον µεν γαρ εστι το πασαν πραξιν µετελθειν και µετα πονου και κοπου σφοδρου τα σπερµατα των αρετων καταβαλειν. το κρατειν οργης και θυµου αγωνος εστι θαυµαστου και πονου σφοδρου. ως ειρηται. το δε εις ακινησιαν τουτων ελθειν και γαληνην κτησασθαι καρδιας και τελειαν πραοτητα. Και παλιν. Θεου δε µονου δωρον και ελεος το και βρεξαι υετον της αυτου φιλανθρωπιας και χαριτος και καρποφορον αποτελεσαι την ακαρπον των καρδιων ηµων γην. ως κεφαλην του λοιπου σωµατος της υπο σε Ισραηλιτικης εκκλησιας. Θεου µονου εστιν ενεργεια και της εκεινου χειρος µεταποιησις. γενεσθαι εις ανδρικην δηλαδη τελειοτητα του µετρου της ηλικιας του πληρωµατος του Χριστου. το δε µη επιθυµειν τινος (257) αλλα µετα χαρας και ευφροσυνης υποφερειν της πτωχειας την καµινον. το διασκορπισαι και διαδουνται τα υπαρχοντα παντα τοις πενησι και γενεσθαι πτωχον ζητουντα ελεηµοσυνην της ηµετερας υπαρχει θελησεως. Χρη ουν σε. πασαν. κεκτησθαι σωµατικην τε και πνευµατικην αρετην.και εξ οικειων πονων συναγονται. Θεου δε δωρον το και φυηναι ταυτα και δουναι καρπον οψιµον τε και πρωϊµον. Παλιν. Ταυτα δε της ηµετερας εισι προαιρεσεως εργον· το δε αθλιπτως και απονως ταυτας µετερχεσθαι και εις αγνειαν φθασαι και τελειαν απαθειαν. µυστικη τις υπαρχει και θεια ενεργεια. ουτω και επι των πνευµατικων ευρησεις εν αληθεια γινοµενον. τον ποιµενα των προβατων Χριστου. τα δε πνευµατικα χαρισµατα δωρα εισιν εκ Θεου τοις αγωνιζοµενοις διδοµενα. αλλα τοις µεν την ερχοµενην . Μη δη ουν η εν σοι σαλπιγξ ηχειν ησυχαση ποτε. ινα ως εις αρχετυπον καλον προς σε οι αδελφοι αποβλεποντες. Ουτω πασα πραξις καλη τε και αγαθη κατα την του Κυριου εντολην γινοµενη αρετη γινεται· αλλα καθαπερ ο γεωργος κοπια µονον αροτριων και σκαπτων και καταβαλλων εις γην τα σπερµατα. Οιον τι λεγω. Η νηστεια και η εγκρατεια αρετη εστι· µαραινει γαρ τας ηδονας και τας πυρωσεις συστελλει του σωµατος. καλους και αυτοι τους χαρακτηρας και βασιλικους οτι µαλιστα εν εαυτοις εγχαραξωσι. ως αν ο καταπεσων του λογου κοκκος εν ταις ηµετεραις ψυχαις νοτιδα θειας µεταλαβη χρηστοτητος και φυεις αυξηθη και εις δενδρον µεγα φθαση.

την δε τιµην ενι εκαστω κατα την αξιαν και το µεγεθος της αρετης απονεµεις αξιως. τελειους εν τελειοις τοις εργοις απεργαζοµενος. τους δε νουθετει. µη προτιµων του πνευµατικου και εναρετου µηδε αυτον ον εχεις πρωτον εν ταις διακονιαις της ποιµνης σου. και πολλαι η µια και του ενος γενηται εις ετεροτητα διαµερισθεισα. αρετων πληρες. Ουκ εστι σοι αναπαυσις σωµατος εν τουτω τω εργω. Ουτω γαρ και πολλους σωσεις. αυτων των αποστολων και κορυφαιων την αξιαν συν σοι επιφερονται. ινα µη θηριαλωτος µια εξ αυτων γενηται. και τον µισθον εικοτως. η τη αρκτω της επιθυµιας καταβρωθεισα η τω δρακοντι του θυµου καταποθεισα η τοις γυψι των λογισµων της επαρσεως διαµερισθεισα. µεσον δηλαδη των λοιπων κυλιοµενους ως λιθους τιµιους. γνωσει πεφωτισµενον τη θεια. και εαυτον µεγαλων αξιωσεις των . διδασκε. αλλ’ ινα σωον το ποιµνιον σου και πολυτοκον ανασωσης τω αρχιποιµενι Χριστω τω Θεω. απολαυσις ουδεµια. ινα καν την σην παρακουοµενος ρυσην ψυχης (258) της φοβερας οργης του Θεου. ολους αγνους. µεγαν ενθεν τε κακεισε κοµισονται. παρακαλει. εν µηδενι µηδαµως λειποµενους. εσθ’ οτε και δεοµενους ελεγχων και επιπληξεων ευκαιρως ακαιρως επιστηθι. µη ψωραλεον η ωτοτµητον η χωλον ολως επιφεροµενον. αναδεχοµενους τα βαρη των αδελφων και ανακουφιζοντας σε των πονων. ολον καρποφορον.ροµφαιαν επι τους απειθεις και ατεραµονας προλεγε. επιτιµων και ανακοπτων τας επι κακω εγχειρησεις αυτων. διχα πασης αισχροκερδιας. Ανοιξον σου τα σπλαγχνα επι παντας επισης τους σους αδελφους. καθο σοι εντελλεται ο θειος αποστολος. καθαρους απο ρυπαρων εργων τω Χριστω σου προσαγων. επιπλησσων. ους και ως συνεργους εξεις εν τω Ευαγγελιω της πνευµατικης σου διδασκαλιας. και την µεν αγαπην ισης εξεις επι παση τη εν σοι αδελφοτητι. Αι νυκτες ισα και ηµεραις (359) δαπανηθησονται σοι εις την φροντιδα των καταπιστευθεισων σοι ψυχων. αδολως ως εκεινοι και πιστως διακονουντες. οι και ως πνευµατα εισι λειτουργικα εις διακονιαν αποστελλοµενα. Οι µεν γαρ διακονουντες την αξιαν επιφερονται των εν ταις Αποστολικαις Πραξεσιν αναγραφοµενων επτα διακονων. Οι δε τη προσευχη και τη ησυχια και τη διακονια προσκαρτερουντες του λογου εν υποµονη εργων αριστων ασκησεως.

απραγµων. µη κενοδοξος. µη µνησικακος και κακον αντι κακου αποδιδους. µη φιλοϋλος. ζηλωτης. ευτελης. εαυτω µαλλον η τοις αδελφοις σου τα της µονης θησαυριζων απολαυσεως ενεκεν. Και γαρ επει των λοιπων αυτος προεκριθης εις το ποιµαινειν την λογικην ποιµνην του ∆εσποτου σου και Θεου. ως δε ιατρος τα παθη θεραπευης και το νοσηµατα των νοσουντων κατα ψυχην. ινα τα των αλλων σκαµβα εν αυτω απευθυνωνται. προσηνης. µηδε το εριον και το στεαρ καταδαπανησης κακως των προβατων Χριστου. υποµονητικος. αγρυπνος. Κανων ευθυς ο σος εστω βιος προκειµενος µεσον των αδελφων και πατερων σου. ευσταλης. Σπευδε ουν επαυξανειν το ποιµνιον του ∆εσποτου σου. ησυχος. τας δ’ αλλας οι διακονουντες . αφιλαργυρος. µη υβριστης. εµµεριµνος. µη φιλοτραπεζος.ανωθεν αµοιβων. µη φιληδονος. µισοδοξος. µη θυµωδης. ταπεινος. ινα µη και τοις υγιεσι των λογικων σου προβατων µεταδω του νοσηµατος. σπουδαιος. ει δεοι δε τιθεις και την ψυχην σου καθ’ εκαστην υπερ αυτων. Μη δια δοξαν ανθρωπινην πραξης η λεξης τι των µη ανηκοντων τη µονη σου πραγµατων. αοργητος. µισων ηδονην πασαν του βιου και ευπαθειαν της σαρκος. µη φιλοδοξος. δει σε κατα τον αυτου λογον εσχατον παντων ειναι τω φρονηµατι και τη κατα Θεον ταπεινωσει σου. Αλλ’ εστω µαλλον ακτηµων. µη προτιµωµενος ετερον τι των του κοσµου πραγµατων της αγαπης αυτων. µη φιλοινος. οµοσκηνος των αποστολων και των ποιµενων Χριστου γενοµενος και συµβασιλευων αυτω τω Υιω του Θεου εις απεραντους αιωνας. µη περπερος η ευτραπελος η φιλαργυρος. µη συνεχεις αγαπησης τας προοδους ποιεισθαι εν ηµιονοις πολυτιµητοις και τοις εποµενοις οµου και προαγουσιν. πιστος. εγκρατης. Αρκετον γαρ σοι και απαξ του µηνος εξερχοµενω τας αναγκαιοτερας εκτελειν διακονιας και υποθεσεις της ποιµνης σου. ως δε ποιµην το πλανωµενον επιστρεφης και το καλως εχον πολυτοκον εργαζη ταις αρεταις. πραος. το δε ψωρας γεµον και ανιατως εχον της αγελης σου τεµνης της λογικης. Μη προς ανεσεις η τρυφας εκκλινης του σωµατος. φροντιδα ποιουµενος (260) των καταπιστευθεισων σοι ψυχων ως οικειων µελων. ινα ως δυνατος µεν τα ασθενηµατα βασταζης των αδυνατων. ευκατανυκτος.

τοις δε γε τεκνοις ταπεινας και αναρτυτους και καταπεφρονηµενας. την συντριβην της καρδιας. λογον ζωης εν εαυτοις εχοντες. την των δογµατων ορθοτητα. ινα µη επι το . τα δακρυα. την ησυχιαν. αλλα ηπιω λογω και φθεγµατι διδαξεις αυτους πως δει περιπατειν εκαστον και µεσον της αδελφοτητος αναστρεφεσθαι. την ταπεινωσιν. την αποκαλυψιν των του Θεου µυστηριων. (262) την του θειου βηµατος εν φοβω Θεου και τροµω παραστασιν. την µελετην των θειων Γραφων. το µακαριον πενθος και του ειναι και γινεσθαι δια λογου και πραξεως των λοιπων εις ωφελειαν. το απερισπαστον σοι διατηρουντες εν τη διακονια του λογου και τη επιµελεια δηλονοτι µετ’ ευχης (261) προσκαρτερουντι των αδελφων. επειδη αυτοις δεδοται γνωναι τα µυστηρια της βασιλειας των ουρανων κατα την του Κυριου φωνην.ποιησουσι. ινα µη προξενοι τοις ορωσι γινωνται βλαβης δια τε του βαδισµατος και της ακαταστασιας των ηθων και της παρρησιας και των ατακτων της νεοτητος επιτηδευµατων. αλλα κοινη µεν η τραπεζα ανευ τινος αρρωστιας και υπαντης φιλων. Ουκ εση θυµω και οργη και κραυγη κατα των σων φεροµενος τεκνων και αδελφων ανευ τινος πραγµατος κινδυνον προξενουντος ψυχης. Τους νεους και αστηρικτους διδαξεις φειδεσθαι εαυτων τε και των λοιπων αδελφων. την καθαροτητα της καρδιας. ειτε και δια ιχθυων απαξ της εβδοµαδος κατα Κυριακην ηµεραν και ∆εσποτικην εορτην παρα του κελλαριτου κοινως ετοιµαζεται. σοι τε και τοις τεκνοις εστω· ειτε δια λαχανων εφθων και σπερµατων. των του αυτου σοι και φρονηµατος και βιου. Τους εν τη ασκησει χρονισαντας εν λογω διδαξεις συνεσεως την υποµονην των επερχοµενων πειρασµων απο του εχθρου. το της ιεουρουργιας µυστηριον. Μη εαυτω µεν τραπεζας ετοιµαζης πολυτελεις. Ει δε κατα των ατακτων δει σε ποτε εν ραβδω και βακτηρια ευλογω κινηθηναι θυµω προς το ανακοπην τινα ποιησασθαι του κακου και αναστειλαι λοιµωδη φθοραν εν αυτοις. Τους ιερεις την ευλαβειαν. την ειδησιν ακριβως των αποστολικων κανονων και παραδοσεων. την επιµονον προσευχην και κατανυξιν. την κατανυξιν. την επιµελειαν και παραστασιν της ευχης. ινα ωσι παση αδελφοτητι και τοις εξω αλας θειον και φως.

ισθι. µικρου τινος πραγµατος παρ’ εντολην Θεου γενοµενου επι καταστροφη των αποστολικων κανονων και διαταξεων και εφ’ υβρει του ευαγγελικου βιου και της των µοναχων καταστασεως καταφρονησης. Και µαρτυς Ιησους. φραγγελιω τυπτων τους ατεραµονας Ιουδαιους. εκδικησιν ποιου των εντολων του Θεου και των τεθεντων κανονων υπο των αποστολων αυτου. δικαιοσυνη δε βοηθουσα και αρετη. ουδε τουτο απαδον εκριθη τοις αποστολοις εν ταις αυτων διαταξεσι και τοις θεοφοροις πατρασιν ηµων. Πασα γαρ κινησις και πασα πραξις ηµων. εµποριου οικον τον οικον πεποιηκοτας της προσευχης. (363) εµβρινωµενος και εαυτον απαθως εκταρασσων. Μονοις γαρ. “Ευλαβεις ποιησεις” κατα το γεγραµµενον “τους πνευµατικους σου υιους” και διδαξεις αυτους ευλαβεισθαι απο των ιερων τε και θειων τοπων οµου και σκευων του ηγιασµενου ναου του Θεου και της λειτουργιας αυτου. και ουκ εκφευξη το φοβερον επι τουτω κριµα της οργης του Θεου. αλλα τον σον µιµουµενος Ιησουν και Θεον. και µη σφαλη ποιων τα µη τη θεοσεβεια προσηκοντα. η κακιαν µεν αναστελλουσα και διωκουσα. ινα µη την εκκλησιαν Θεου αντι ναου αγιου σπηλαιον ληστων η πορνειον εν αγνοια η γνωσει ποιησης κατα προσπαθειαν. Εστω σοι µετα παντων και επι τη εξετασει των λογισµων εκαστου ακριβεια. τινες δε αφορισµου και της µετα δακρυων µετανοιας και στασεως των µετανοουντων.χειρον επεκτανθη τα της φαυλης εργασιας και διαθεσεως. Μη ουν εν προσποιησει πραοτητος δια µονον επαινον των ανθρωπων. επαινετη τε εστι και θεαρεστος και πασιν ευαποδεκτος τοις δικαιοις. Και δει σε της αναγνωσεως µαλλον των διαταξεων και των κανονων αυτων επιµελως εχεσθαι. ως αν ειδειης τινες µεν αυτων συστασεως δεονται της των ευχοµενων και κοινωνουντων. τοις ιερωµενοις και τοις εξ αγωνων και µετανοιας δια δακρυων καθαρθεισι πολλων και των αχραντων µετεχουσι µυστηριων Χριστου ηγιασµενοις . και τας τραπεζας των κολλυβιστων ανατρεπων. επειδη γεγραπται· “Μακαριος ανθρωπος ο παντα δι’ ευλαβειαν καταπτησσων”. Ισθι γαρ οτι εκαστω των τοιουτων καταλληλον οι αυτοπται του Λογου και µαθηται τον τοπον εικοτως απενειµον. ινα ειδως εση τινα τα των εις Χριστον πιστευοντων εισι κεκρυµµενα µυστηρια.

και τουτων ετι πλειονα. εως ου αυξηνθωσι και εις µετρον ηλικιας αναδραµωσι του πληρωµατος του Χριστου. Αδελφοι και πατερες και τεκνα. ως εκ µονου του εκλαµποντος απο σου φωτος των καλων εργων και της ενθεου σοφιας και γνωσεως φωτιζεσθαι παντας τους πλησιαζοντας σοι των ιδιων και αλλοτριων. αλλα συσταληθι προς εαυτον.ορα τι σοι λεγεται . Ου συγχωρησεις πασι και τοις βουλοµενοις την του θειου βηµατος εισοδον. Ταυτα. ω ποιµην των προβατων Χριστου. την αρχην της υµετερας προς µε φιλιας γινωσκει εκαστος. αλλ’ η µονοις. επειδη ο Θεος ηµων πυρ καταναλισκον εστι. τοις ιερωµενοις και ηγιασµενοις των ευλαβεστερων αδελφων και πατερων σου. Λογος ΙΘ΄. Και οια τις εστιν η των αληθινων διδασκαλων διαθεσις και αγαπη προς τους µαθητευοµενους αυτοις. οπως τε γεγονε και δι’ οιας . α ειδεναι ακριβως και ποιειν σπουδαιως οφειλεις εις φυλακην του ποιµνιου σου. εκ της των τοιουτων καταφρονησεως τεµνονται της παρουσης ζωης. και βοσκε τα αρνια αυτου εις νοµας σωτηριους των αυτου εντολων. Και οποια τα σπλαγχνα και η φροντις αυτων. (266) Οτι ου χρη επι µονοις τοις λογοις και ταις υποσχεσεσι θαρρειν των ανθρωπων. ευ ισθι. κατα τον ορον και νοµον τον προαποδοθεντα σοι ανωθεν.και ευλαβεστατοις (264) των µοναχων η λειτουργια των τοιουτων και το απτεσθαι αυτων παρα των πατερων και αποστολων αφιερωθη. αλλ’ εκ των εργων το πιστον βεβαιουσθαι των λογων αυτων. ει τι µοι πειθη κηδοµενω της σωτηριας σου.αποκλεισεις αυτην. τοις δε λοιποις και ατακτως περιπατουσι των αδελφων . ω η δοξα εις τους αιωνας. Και οπως υπερ αυτων εντυγχανουσι τω Θεω. και παντως παρορωντος σου τουτο γινεσθαι. ως ειρηται. Πολλοι γαρ. Τοιγαρουν και ει σαυτον εγνως εις τοσαυτην ελασαντα ικανοτητα και τοιουτων ευµοιρησαντα χαρισµατων. το αιµα των τεµνοµενων δια τουτο της ζωης εκ των χειρων σου απαιτηθησεται. και εξεις (265) πολυν εξ αυτου τον µισθον του γενεσθαι των αυτου αποστολων συνθρονος και οµοσκηνος· ει δ’ ουν. Αµην. ποιµαινε θαρρων τα προβατα Χριστου τω επιστηµονι λογω της δοθεισης σοι χαριτος εµπρακτως.

ανεµους εξει και µαταιοις ονειροις χαρησεται. δι’ ην ταυτα προς υµας λεγω. εργω τουτο πεποιηκεν αιφνης και ο µεθ’ ορκων συνεθετο. αλλ’ οικοθεν επι τουτο ορµησαντες. ως εκ των λογων υµων εστοχασαµην και του προσωπου. αλλα περι πολλα στρεφοµενων και πλανωµενων ο λογοις µονοις επερειδοµενος. οις αυτος ηµιν επηγγειλατο. ακουσατε και την αιτιαν. και οτι ου βιασθεντες παρα τινος. Ηλθετε προς ηµας µετ’ εµπυρου αγαπης και πιστεως. Επει δε δε ο της αρχης αυτης αιτιος. ον και ως αδελφον εδεχοµην και ουτω τουτον ηγαπησα ως . Ανθρωπων δε των ουχ ισταµενων. ∆ια τουτο λογοις µονοις ελπιζειν και ως επ’ εργοις βεβαιοις επιστηριζεσθαι εν τοις του Θεου ειναι µονοις αρµοδιον. και το παθος ο πεπονθα. οτε τα ρεοντα παντα και κτιστα και ορωµενα παρωσαµενος το σκοτος περασει ο περιβεβληται. Εγω γαρ ακριβως λεγειν περι αορατου πραγµατος ουκ επισταµαι. απεδεξαµην και την πιστιν και την προαιρεσιν και υπερ απαντας προσεπαθησα απαθως εις υµας και. τοτε µονον ισταµενος. δι’ α ψευδος απαν επιτηδευεται. Εχει γαρ και µονος εκεινος το ατρεπτον και ουδαµου εφανη διαψευδοµενος. Ουδεν γαρ ουτω των αλλων απαντων ως λογισµος ανθρωπου το αστατον και ευµεταβολον εχει. και τοις αορατοις και εστωσι καταµιγησεται. καν παντας αγαπαν εξ ισου προστεταγµαι. οµολογω. µηδε ταις ακανθαις αυτου συµπνιγοµενοι. Σπανιοι γαρ ως αληθως οι ταις τρικυµιαις του βιου µη σαλευοµενοι. εν καιρω δεοντι µεταµεληθεις εισαπαν απειπατο· και τουτο ευρης γινοµενον εν τοις πλειοσι. ο κυρις λεγω Θεοφυλακτος – προς αυτον γαρ µοι λογος – προσεθετο παλιν ελθειν και πολλακις προς την ηµετεραν ταπεινωσιν µετα πλειονος της προθυµιας και θερµης οτι µαλιστα της αγαπης – λαµπει γαρ αυτη τοις ορθως βλεπουσι και κρυβηναι ου δυναται -.προφασεως· ωσαυτως και περι του µετρου της προς Θεον υµων αγαπης και πιστεως υµεις οιδατε. Πολλακις γαρ ο µη επηγγειλατο τις εν λογω. Επει ουν ταυτα ουτω λογιζοµαι και υµεις οιδ’ οτι συµµαρτυρησετε µοι τω λογω. αγαπην προσελαβοµην πλειονα. Ουτως ουν υµας θεασαµενος και τοιαυτα φιλοχριστα παρ’ υµων ακηκοως ρηµατα. απο λογων δε µονων περι των τοιουτων πληροφορηθηναι αµηχανον. µηδε ταις (267) ηδοναις δελεαζοµενοι και δουλουµενοι χρηµασι.

οπως κατω κειµενον αναστησω τον εµοι προσφιλεστατον. δι’ ην τον κοσµον κατελιπον. ρηµατα α αυτος ο Θεος απεγραψατο και την εµην καρδιαν ως βελος ετρωσαν. ταυτα µε ηµεραν και νυκτα ισον αλγειν πεποιηκασι. ην ακουσαι παρ’ αυτου ουδεποτε προσεδοκησα. αλλα ταις πραξεσιν. ταυτα και γλυκυτητα υπνου αποδιωκουσι και τροφην αποσειεσθαι αναγκαζουσι. αλλα αποτυχω της ελπιδος. ισην και υµεις την αγαπην εµοι τω εξ αγαπης τυραννουµενω. ∆ιψα δε µοι πεπαυται υδατος εν τω αει διψαν των ρηµατων την εκβασιν. Γνω καγω µη µονον τοις λογοις. τας βουλας των καρδιων υµων. Και ει ψευδοµαι η απλως και ως ετυχε µεχρι και µονου ενος ρηµατος ειρηκα και ουχι εργω ταυτα επληρωσα. λογους ειπε και συνταγην τω Χριστω εποιησατο. τι µοι βαρος ελθοντες προεξενησατε και υποχωρουντες πλεον . µη λογισθειην µετα των πιστευοντων επι τον Κυριον. οτι ο Θεος µεθ’ υµων γεγονε και ουκ εις κενον εκοπιασα. Βεβαιωσατε τους λογους υµων εργοις. ει αληθως αγαπατε µε. οπως εκπλυθη δια τουτων και νοερως αναβλεψας τον εαυτου Ποιητην επιγνωσεται. το δε φως του αισθητου ηλιου ουδολως καθοραν βουλοµαι. της εµης ψυχης φυσικως κινουµενης και ιν’ ουτως ειπω εκκαιοµενης τω ερωτι.(268) µαυτον. ινα µικραν αναψυξιν ευροιµι. επιθυµω γαρ ιδειν ποτε τον εµον αδελφον τω νοητω ηλιω θερµως προσερχοµενον. Αποδοτε. Θεω δε µονω γνωστα. Ει δε µη βουλεσθε. Φανερωσατε µοι. Επι προσωπον κειµαι διαπαντος ολολυζων. ει πιστευει µοι λεγοντι. Ειπατε ουν και υµεις τινι εκ υµων τοιαυτην λυπην προεξενησαµεν. προς ον και γινονται. Ποιω δε και λεγω ισως και ετερα. Στεναγµοι εκ βαθους µου της καρδιας εκπεµπονται. α γραφειν ου δικαιον. αδελφοι. ου µονον δε. (269) µηδε την δοξαν των αγιων θεασαιµι. Τον Παντοκρατορα Κυριον επικαλουµενος ανακραζω. ιν’ εκ βυθου των κακων ανενεγκω ψυχην ην ηγαπησα. αλλα και πυρ γενοµενα εν αυτη διαπαντος µε και δαπανωσι και καταφλεουσιν – ου µη γαρ κρυψω α µηδεν ηδικηκως υµας παρ’ υµων πεπονθα -. Ταυτα εισιν α παρ’ υµων πεπονθα και ταυτα απερ ηδικηµαι. ινα του κοσµοκρατορος των δεσµων εξαρπαση τον εκουσιως κρατουµενον. ∆ακρυα µου και αυτα θερµοτατα ρεουσι και Χριστω υπερ του πεποθηµενου προσφερονται.

Βαρος ο και χαραν αφραστον και λυπην απειρον εν εµοι επεργαζεται. ανθρωπου δε ψυχην εν πασι τοις ορωµενοις µονη αορατως οραται και πιστευεται ειναι αθανατος. ητις συνουσα µεν και ενοικουσα τω σωµατι παντα βλεπει και κατανοει τα υλικα και κτιστα και εκ σωµατικων συνισταµενα. ινα η ευφραινοµενος εσοµαι η παλιν ωσαυτως λυπουµενος. οπερ φριττω εννοων και εξισταµαι. Ει µεν ουν τω φωτι των εντολων του Χριστου καταλαµπεται. πυρι καυστικω οντι συµµικτω. οποια εργα και οσα ο Θεος δι’ ηµας παντα πεποιηκεν.καταβαρυνετε. µονοις δε τοις αΰλοις και νοουµενοις εγκαταλεγεται. αδελφοι µου. ανελθωσιν. αρρητον ευρουσα την ευφροσυνην και ατελευτητον· ει δε σκοτει των αµαρτιων περιεχεται. (270) εργω δε µαλλον ενδειξεσθε α λογοις προσεπηγγειλασθε. Τι φθεγγοµεθα· “Μακαριοι οντως οι . και εν φωτι γινεται απειρω της αυτου ευσπλαγχνου Θεοτητος. Αναβλεψατε εις τον ουρανον ανω και εις την γη κατω και κατανοησατε. Ελπιζω δε και αορατως βλεπων προς Κυριον ευχοµαι οτι ου ψευσεσθε ουδε αλλα αντ’ αλλων φθεγγεσθε. λυπην δε οτι φοβουµαι µη συµπνιγητε τω κοσµω και απατηθεντες Χριστω ψευσησθε. οµοιως γινεται. Και τουτο εστι της εµης ψυχης η δαπανη και ουκ εα µε αναπαυθηναι η χαρηναι. αποσπασθεισα δε τουτου αυτη τη ωρα εκτος πασης καθισταται γνωσεως. Τουτων ουν ουτως εχοντων. Και πενθων δια τουτο και σκυθρωπαζων εγω εν αληθεια πορευοµαι και την ζωην µου θρηνων απολεγοµαι. οτι ου κερδος ηγουµαι τον µονος σωζεσθαι ουδε χωρις υµων δοξαζειν θελω τον Θεον. φευ. και εργω τον λογον κυρωσατε. και οιω µερει προστιθεσθε ειπατε. το παραδοξοτατον· χαραν µεν οτι υπερ υµων ευχοµαι και ευφραινοµαι ελπιζων απολαβειν υµας. εν ατελευτητω σκοτει. αλλα ακουσατε µου των µετ’ οδυνης ρηµατων και ιδετε ως ουδεν κενον η απατηλον λεξω. απολογησασθε και υµεις ειτι βουλεσθε. Ει µεν ουν ικανα ταυτα το κατ’ εµε. ορθως και υµων ταυτα οµολογουντων. Μηδεν ουν εις ταυτα διστασητε. τι βραδυνοµεν και τι το πικρον ου φευγοµεν σκοτος. Ιδετε και ακριβως εξετασατε ως ουδε εν τουτων απαντων υπαρχει µονιµον. µηδε απιστιας διαλογισµοι εν ταις καρδιαις υµων. Τι δε ουαι λεγοµεν τοις φιλοκοσµοις και φιληδονοις και εν τουτοις οντες ουκ αισθανοµεθα.

και εσται Κυριος ο Θεος ηµων αχωρητος εν αχωρητοις και ακαταληπτος εν ακαταληπτοις. Παντων γαρ εξουσιαστης αυτος εστιν. και οτι θνητος εγω και σκια τα ορωµενα και ο θανατος αωρος και η δοξα των δικαιων αιωνιος και η αισχυνη των αµαρτωλων τελος ουκ εχουσα”. ποιητης φωτος και ζωης Κυριος. Καθαπερ γαρ παις εις τετρηµενον αγγος αντλων. Ει ουν πιστευεις. οτι ουκ εστι Θεος ετερος πλην αυτου. πως οια δη τυφλος προσκοπτων ολον το σωµα και ολην την ψυχην µεµελανωσαι. προσφιλεστατε. ον τροπον αποδιωκει τον ζοφον της νυκτος ανατελλων ο ηλιος. (271) ον γνωριζειν και ω δουλευειν ου θελετε. την δε υµετεραν ου κατανοειτε. Ανθρωπε. ουδε οµοιωθηναι δυναται. παντων βασιλευς. αθλιοτητα. ινα και προς εκαστον των αντεχοµενων της µαταιοτητος των παροντων τρεψω τον λογον· “ Παντα επισταµαι. Ει δε απιστεις. τοις δε µαταιοις και ρεουσι προστιθεµενοι. µονοις φαινοµενος τοις αξιοις κατα το µετρον της εις αυτον πιστεως. Ει γαρ βλεπεις. Ει ειδας τα κρειττονα. ο ων µονος. ω ουδεις εξωµοιωται. ουκ αισχυνη σκια προσπαιζων και θησαυριζων τα ρεοντα. ουκ αισθανη και φρονειν δοκεις. ους ταχα και αξιοπιστοτερους ηγη. Ει οιδας οτι παντα σκια και παντα παρερχονται τα ορωµενα. αποφευγοντες. Μαθε παρ’ ων δεδουλωσαι και οις εξακολουθεις. ως λιαν δεινον το δοκειν και το οιεσθαι – το γαρ ειναι τουτοις αφηρηται. Τι δε Θεον οµολογειν και πιστευειν νοµιζετε. καν τους δαιµονας αυτους. ερωτησον. Πως λεγεις. φοβου και τας εντολας αυτου φυλαττε. εν χαρα αισχυνοµενοι και εν ευφροσυνη αυτοι τηκοµενοι και δεινως καιοµενοι και διαφοροις ειδεσι των ιδιων παθων κολαζοµενοι. πιστευεις οτι εστι Θεος ο Χριστος. Αυτος φως το αρρητον. ειπε µοι. Που ελπιζετε τα εν χερσιν υµων οντα καταλιµπανοντες αγαθα.εκζητουντες τον Κυριον και επ’ αυτον τας ελπιδας τιθεµενοι”. οι δε γε αµαρτωλοι εσονται ως εν φωτι καλυπτοµενοι σκοτει. αυτος (272) αφανιει εν τη επιφανεια αυτου απο προσωπου αυτου εχθρους αυτου και τους µη ποιησαντας τα προσταγµατα αυτου. το απροσιτον. παντων κριτης. καθα δη και οι δικαιοι ταις διαφοροις αρεταις στεφανουµενοι. . πως ως µηδε αισθησιν εχων πραττεις τα χειρονα. αυτος δε συ των κακων ουκ αφιστασαι.

Ουτω τοινυν και σωµατικως ταυτα εν ταις θεοπνευστοις ευρον εγκειµενα Γραφαις και πνευµατικως εδιδαχθην παρα του Πνευµατος και προς πληροφορια υµων. δι’ ον ηµιν ο λογος και απαν εγχειρηµα. Ιδου ουν παντα υµιν ανηγγειλα και το ταλαντον ουκ εκρυψα και τη σωτηρια υµων ουκ εφθονησα. ει µη εξ αυτης της αενναου πηγης. προς τους αιτησαντας γραψαι αυτοις πως οφειλει τις τον ασκητικον διανυσαι βιον. (273) Περι αποταγης και εκκοπης θεληµατος. και προς ον πασα σπουδη µετ’ ελπιδος χρηστης και απαν ενθυµιον. εικοτως προεθυµηθηµεν· ου τα προς νουθεσιαν (και γαρ αναξιοι). Και περι πιστεως της εις τους πνευµατικους πατερας και θεωριας φωτος. Εκαστος υµων του λοιπου ο θελει εκλεξεται. Ουτος γαρ και αρχοµενοις θεµελιος αρραγεστατος και µεσαζουσιν ελπις ακαταισχυντος και τελειουσιν αγαπη ακορεστος και ζωη ατελευτητος. συµφεροντως ουκ ηβουληθηµεν. Εγω γαρ ηδη του περι υµων εγκληµατος απολελυµαι εν Χριστω Ιησου τω Κυριω ηµων. του Σωτηρος Χριστου και Θεου ηµων. πολλακις ηθελησατε λογον ωφελειας ακουσαι παρα της ηµων µετριοτητος. Και οτι καλον επι τουτω και επωφελες εµπειρω χρησασθαι οδηγω ηγουν πνευµατικω πατρι εις το αµαθειν τα της αρετης και της ασκητικης τεχνης την δυσκατορθωτον εργασιαν. Τοιγαρουν και ουδαµοθεν ποθεν αλλοθεν δικαιον (274) ηγησαµην την αρχην προς ανθρωπον διψωντα την ψυχικην σωτηριαν ποιησασθαι. εξ αγαπης πολλης µη υποστειλαµενος. ως παρεργα. Τουτου εγω της αγιας φωνης ηκουσα προς απαντας λεγουσης κοινως· “Οστις ου καταλειψει πατερα και µητερα και αδελφους και παντα τα υπαρχοντα αυτω και αρη τον σταυρον αυτου και . ∆ια τουτο καθαπερ ηττησασθε γραψαι νυν τη αγαπη υµων. Αγαπητοι µου και περιποθητοι αδελφοι. και δια το συντοµως υποχωρειν υµας. υφ’ ου πασα φωτιζοµενη ψυχη προκοπτει εις αγαπην Θεου. Λογος Κ΄. λαλησαι υµιν απο στοµατος τα δεοντα. Αµην. εγραψα. ως αγαπωντες λιαν υµας. αλλα τα προς συµβουλην και υποµνησιν. και οσα γινωσκοµεν ωφελουντα και συνεργουντα ψυχην προς τε την εκ του κοσµου φυγην και την των παθων αλλοτριωσιν και Θεου αγαπην και τελειαν απαθειαν.

οπως δειξη σοι ανθρωπον. οκνηρια η ραθυµια εκλυοµενος. και συ καθως ειποµεν. το του Σωτηρος Χριστου προσταγµα φυλαξαι ου δυνησεται πωποτε. ον ο Θεος η µυστικως δι’ εαυτου η φανερως δια δουλου αυτου υποδειξει σοι. ο πατερα πολλων πνευµατικων τεκνων αναδειξαι σε µελλων και την γην της επαγγελιας δωρησασθαι. και απελθε προς ανθρωπον. ει µη την παντελη του ιδιου θεληµατος νεκρωσιν. ποιει α σοι λεγει και σωζη· κρεισσον γαρ µαθητην µαθητου ονοµαζεσθαι και µη ιδιορρυθµως βιουν και τρυγαν ανωφελεις καρπους του ιδιου θεληµατος.ακολουθησει µοι. µη διακριθης µηδε ερυθριασης υπο κενοδοξιας ηττωµενος. µη διστασης το συνολον· ακουοµεν γαρ και Παυλον φυτευσαντα και Απολλω αρδευσαντα και Χριστον αυξανοντα. ουκ εστι µου αξιος”. Εαν ειπη σοι· “∆ευρο εις γην υπακοης. Και ως αυτον τον Χριστον και ορων και λαλων. (276) Εαν εις το ορος αναγη σε. εκτενως τον Θεον παρακαλεσον. ονπερ και τοις τοτε καιροις. µη δωσης υπνον σοις οφθαλµοις µηδε καµψης γονυ. νυνι δε Χριστου χαριτι εν καιρω βαθειας και τελειας ειρηνης ουδεν ετερον επληροφορηθηµεν ειναι σταυρον και θανατον. ην κληρονοµουσι µονοι οι δικαιοι. Ισως γαρ εκει οφθησεται σοι ο Θεος. ει µη δια την των θλιψεων και πειρασµων υποµονην και τελευταιον δια τον θανατον αυτον τον εκουσιον. ην αν σοι δειξω”. ουτω σεβασθητι αυτον και ουτω διδαχθητι παρ’ αυτου τα συµφεροντα. ταυτα φηµι προς υµας· Αδελφε. Ει δε προς αλλον το Αγιον Πνευµα εκπεµψει σε. οση σοι δυναµις. ∆ι’ ουδεν ουν ετερον τον σταυρον εσχατως τεθειναι και παρα της Γραφης εδιδαχθην και δι’ αυτης της πειρας µεµαθηκα. αδελφε µου. τον καλως ποιµαναι σε δυναµενον. . Ποιησον ουν. ει και εναντια σοι και επιβλαβη κατα το δοκουν σοι τα προσταττοµενα φαινονται. ω και οφειλεις ως αυτω τω Θεω υπακουσαι (275) και τα παρ’ αυτου σοι λεγοµενα αδιστακτως επιτελεσαι. πολλοι δια του µαρτυριου και των ποικιλων βασανων προειλοντο. επικρατουσων των αιρεσεων. Ο γαρ το ιδιον καν οπωσουν εκπληρων θεληµα. Ινα ουν ως προς ενα τον λογον ποιησωµαι. δραµε. Εαν γαρ ακουσης παρ’ αυτου· “Εξελθε εκ της γης του θεληµατος σου και εκ της συγγενειας του φρονηµατος σου”. αδελφε. Και ει µεν εις ον ηδη εσχες πατερα πνευµατικον περισσοτερως πληροφορειται παρα της χαριτος η καρδια σου.

βλεπων αυτον τοις ανθρωπινοις συγκαταβαινοντα παθεσιν. και σεβας και τιµην µετα σιωπης προς αυτον φυλαξον. Εαν βλεπης και την σκιαν σου τους δαιµονας τρεµοντας. Εαν ιδης µετα πορνων και τελωνων και αµαρτωλων συνεσθιοντα. και πλειονως σε φοβηθησονται. ουτος δε τι. Ακολουθων αυτω και τοις παρ’ αυτου λεγοµενοις πειθαρχων. εαν εις αυτον αποβλεπης και µονον. µη σεαυτω αλλα τη του πατρος σου πρεσβεια το ολον επιγραψον. µη ειπης· “Εκ δεξιων η αριστερων καθεσθησοµαι”. και αγαπησον τον διδασκαλον ως καλως σοι δια των ευτελων . και φωνης ακουσης πατρωας ανωθεν. περιερχου τας πολεις µετ’ αυτου θαρσαλεως· και γαρ ωφεληθηση τα µεγιστα. (277) µηδε δια το εκεινου ονοµα πολλους εχων υπακουοντας σου.προθυµως ανελθε· και γαρ θεαση. και µη αψη των προκειµενων τινος ανευ της εκεινου ευχης· αλλα µηδε ετερω δωσης η προτιµησασθαι τινα τολµησης ανευ γνωµης εκεινου και προσταξεως. και καταπεσης ισως µη φερων οραν α ουδεποτε τεθεασαι. Εαν επι τραπεζης καθεσθηναι προτρεψη σοι. και το κατω µερος ως του ανω αποδεξαι προξενον. τουτοις πιστευσης το συνολον· πλανωνται γαρ και ουτοι. και νεφελην ιδης σκιαζουσαν. ειδως οτι τουτο αλλοις ητοιµασται και ακηκοως οτι “Ο θελων ειναι πρωτος παντων. Χριστον µεταµορφουµενον και πλειονως υπερ τον ηλιον λαµποντα τω φωτι της Θεοτητος. και προφητας παρισταµενους και βεβαιουντας ζωντων και νεκρων αυτον Θεον υπαρχειν και Κυριον. ευ οιδα. αλλ’ απαθη παντα και αγια και το “Εγενοµην τοις πασι τα παντα. ινα τους παντας κερδησω” κατα νουν λογιζου. ως εργω µεµαθηκα. ευγνωµονως αποδεξαι. ει µεν πλησιον. µηδεν λογιση εµπαθες και και ανθρωπινον. Μη επαρθης δια τον σον διδασκαλον παρα µειζωνος τιµωµενος. χαιρε δε µαλλον εαν το ονοµα σου γραφη εν τω ουρανω της ταπεινωσεως. Ει δε εσχατως παντως καλεσει σε. Εαν ακολουθειν προτρεψηται. Αλλα µηδε τοις οφθαλµοις βλεπων. “ αλλα παντοτε σεαυτω προσεχε και προ οφθαλµων εχε τον θανατον και σκοπει λελογισµενως εν ποιω αρετη δοξασεις τον Θεον. µη αποβλεπης προς τους συνοντας σοι µηδε ειπης περι τινος· “Κυριε. εστω εσχατος”.

ινα µαθης εκ των εις σε γενοµενων (278) το πολυ υψος της θεοποιου ταπεινωσεως. εαν. η οτε συ τους ποδας του πατρος σου νιψειας. αλλα κλαυσον παλιν µετα ταυτα πικρως (279) υπερ τουτου και µη τη απογνωσει καταποθης· και πεπεισµαι οτι εκεινος πρωτος σε προς εαυτον εφελκυσεται. προθυµως και ολον το σωµα σου παρασχου εις καθαρσιν. εαν µη τους ποδας σου νιψω”. και πλειον µαλλον τηνικαυτα ωφεληθης. Ει δε και επιτιµηθης ως εκεινος. Αλλα µη εξ αυθαδειας µετ’ αυτου πρωτος εµβαψης την χειρα εν τω τριβλιω· τινος γαρ ουκ αγνοεις τουτο το τολµηµα. οτε παντα ποιησειεν. µη το ωτιον µονον αλλα και την χειρα και την γλωσσαν αποκοψον του επιχειρουντος λεγειν κατα του σου πατρος η αυτου απτεσθαι. Ει δε και επιτιµηθης ως εκεινος. Εαν ειπη αναπεσων· “Εις εξ υµων παραδωσει µε η σκανδαλιζει µε”. Και γαρ πταιοµεν πλειστα και κατα αγνοιαν. αχρειον δουλον εαυτον αποκαλειν προσετετακτο. αλλα µετα παντων και αυτος. µη κρυψης τον δολον. παντως και µειζονως επαινεθησει της πολλης αγαπης και πιστεως ενεκα. Εαν θελησης νιψαι τους ποδας σου. ισως και ραπιζοµενον και συροµενον. εχης συνειδησιν. µετα δακρυων ερωτησον· “Μη τι εγω ειµι.πραγµατευοµενον τα µειζονα. µη προστεθης τοις κακοις ως κακος και προδοτης. αλλ’ ως θερµος Πετρος λαβε την µαχαιραν και την χειρα εκτεινας. επι τους αυτου ποδας επι προσωπον πεσων. µηδε κοινωνησης µετ’ αυτων αθωου . µη σκανδαλισθης δε παρα των φθονουντων ορων ατιµαζοµενον αυτον. Επι το στηθος δε πεσειν του πατρος σου ου συµφερει σοι· ει γαρ και Ιωαννης εξ αγαπης πολλης προς τον Χριστον ως προς ανθρωπον επαρρησιασατο. αλλ’ ει συγγινωσκεις.”. Εαν δε ακουσης· “Ουκ εχεις µερος µετ’ εµου. παντως και µειζονως επαινεθησει της πολλης αγαπης και πιστεως ενεκα. αιδεσθητι αυτον ως Κυριον και διδασκαλον και αναβαλου το εγχειρηµα. ει δυνατον συναποθανον· ει δε µη. Ει δε και ως ανθρωπος πτοηθεις ειπης· “Ουκ οιδα τον ανθρωπον”. εξοµολογησαι· ει δε µη. πιστευσον και ευφρανθητι και τω Θεω ευχαριστησον οτι τοιουτου διδασκαλου τετυχηκας. Καν σταυρουµενον ιδης αυτον ως κακουργον και παρα κακουργων ανθρωπων πασχοντα. ∆εσποτα. Εαν ιδης τον οδηγουντα σε θαυµατουργουντα και δοξαζοµενον.

ησυχασαι προτρεψηται και ειπη· “Καθεζου ωδε απροϊτος εως ου ενδυση δυναµιν εξ υψους”. Τουτου τοινυν φανεντος πας εµπαθης λογισµος αφανιζεται και παν παθος ψυχικον απελαυνεται. µετ’ ελπιδος βεβαιας και χαρας απληρωτου επακουσον. Επελευσεται γαρ η ιση του Παναγιου Πνευµατος επι σε και νυν δυναµις. ποιει καταφρονειν τον . Αυτη γαρ µονη παντων επιγειων και ουρανιων. ουκ εν ειδει πυρος αισθητως φαινοµενη ουδε µετα ηχου πολλου και πνοης βιαιας – ταυτα γαρ δια τους απιστους τοτε γεγονασιν -. και το παρ’ ελπιδα του θαυµατος εκπληττοµενη πηγας δακρυων αφιησι. (280) Αψευδης. Τοτε ως εν εσοπτρω βλεπουσα η ψυχη και τα µικρα εαυτης σφαλµατα εις αβυσσον καταφερεται ταπεινωσεως. οπερ προοιµιον εστι του αιωνιου και πρωτου φωτος και απαυγασµα και λαµπηδων υπαρχει της αϊδιου µακαριοτητος. Και ουτως ολως αλλοιουται ο ανθρωπος και γινωσκει Θεον και υπ’ αυτου γινωσκεται πρωτον. αδελφε µου. παλιν προσελθε και ως µαρτυρα πλειον σεβασθητι· ει δε συναποθανη τοις πειρασµοις. Τοτε οι οφθαλµοι της καρδιας καθαιρονται. Εαν αφεθη των δεσµων. αλλ’ εσχατος µετα παντων εξαναστησεται. και υποδεξεται σε εν τω εκδηµειν σε απο του σωµατος και µονην αιωνιαν ετοιµασει σοι. πασα νοσος σωµατικην την ιασιν δεχεται.αιµατος. θλιβερων τε και χαροποιων. το σωµα αυτου παρρησιαζοµενος ζητησον και τιµησον περισσοτερον µαλλον η οτε εµψυχωµενω παριστασο. και ορωσιν οπερ εν τοις µακαρισµοις γεγραπται. ενεστωτων τε οµου και µελλοντων. Εαν µετα τα προειρηµενα απαντα κατ’ ιδιαν καλεσας σε. αλλ’ εν ειδει φωτος νοητου µετα πασης γαληνης και θυµηδιας νοερως σοι οφθησεται. και της δοξης κατανοουσα το µεγεθος πασης χαρας και ευφροσυνης εµπιπλαται. Ει γαρ και µη τριηµερος. την εις αυτον πιστιν φυλαξον. Πιστευε δε οτι µετα παρρησιας παρισταται τω Θεω καν τω ταφω το σωµα τουτου κατεθηκας και αδιστακτως επικαλου την πρεσβειαν αυτου· και βοηθησει σοι ενταυθα και εκ παντων φυλαξει σε των εναντιων. αλλ’ ως δειλος και µικροψυχος βραχυ τι τον ποιµενα καταλιπων. και αληθινος υπαρχει ο τοιουτος διδασκαλος. και µυροις αλειψας πολυτελως ενταφιασον.

την των παθων αναιρετην και προξενον της ουρανιου και αγγελικης απαθειας. ινα απερ ηξιους προς απαξ παρα της εµης αθλιοτητος. την µηδεποτε ισταµενην µητε πιπτουσαν. ινα µη η θηριαλωτος υπο του ψυχοφθορου λυκου οφθης γενοµενος. µηπως αβουλητως ακολουθησης και χειροσι. και µητε ως ποιµενι ακολουθησης τω λυκω. Ο γαρ αγαθω εαυτον εκδους διδασκαλω ουδενος . αδελφε µου. αυτον απεργαζεται. µητε νοσουση υπεισελθης ποιµνη. ον και φιλον αµα Θεω και υιον Υψιστου και Θεον. Νηστειαν γαρ και αγρυπνιαν και σχηµα ευλαβειας πολλοι ισως προσεποιησαντο η και εργω εκτησαντο. αλλα διαπαντος προστιθεµενην τοις εµπροσθεν. Σπανιοι γαρ ως αληθως και µαλιστα ατρι οι καλως ποιµαινειν και ιατρευειν ψυχας λογικας επισταµενοι. και το πολλα αποστηθιζειν και δια λογων διδασκειν οι πλειονες ευχερως εχουσιν. (281) Εαν δε και πιστευσης οικονοµικως σοι και συµφεροντως ταυτα δι’ ηµων το Παναγιον Πνευµα εντελλεσθαι. παντα κατα ακολουθιαν γενησονται καθως περ εφηµεν. Περιεκτικας δε αρετας λεγοµεν ταπεινωσιν. ποθω ποθον προσλαµβανοµενην και ερωτι ερωτα. Ει δε απιστα και ουκ αρεστα σοι φανησονται. και οσα ηµεις παρελιποµεν. οσον εφικτον ανθρωποις. η µονος το ουαι καταπεσων κερδανης. και συ ακολουθει πασιν οις επιστασαι κρειττοσι· βλεπε δε. και αγαπην.ανθρωπον. εις δε το καλυθµω εκκοψαι τα παθη και τας περιεκτικας αρετας αναφαιρετους κτησασθαι πανυ ολιγοι ευρισκονται. Ταυτα τοιγαρουν εγραψα τη αγαπη σου. η και εαυτην και τους αυτη εποµενους καλως οδηγουσα και απροσκοπτως την νοητην διαβιβαζουσα θαλασσαν· ην και σοι ευχοµαι παρα Θεου δωρηθηναι και νυν µαλιστα. οπως θεαρεστως τα κατα σε διακρινης και ουτω ποιησης και σπουδασης (281) ωστε Χριστον ευρειν και εν τω νυν συνεργουντα σοι και εν τω µελλοντι πλουσιως της παρ’ αυτου ελλαµψεως την απολαυσιν σοι δωρουµενον. εξ ης η τελεια χορηγειται διακρισις. µητε µονος ευρεθης κατ’ ιδιαν. συγγνωθι µοι απερ µεµαθηκα συµβουλευοντι. και γαρ πολλα εισιν. η νοσον επι νοσω νοσησας ψυχικως τελευτησης. ταυτα εχων εγγραφως αναγινωσκεις οτε θελησειας. αυτος σε δι’ εαυτου διδαξειεν ο Χριστος.

εξαγορευσας εµπονως απερ ολιγοι των µοναχων λογιζονται αµαρτηµατα. Εσθιων δε και πινων.ου καυχωµενος λεγω. καλως και οσιως ενταυθα πολετευσαµενος. Αφ’ γαρ τον της µονης εισηλθε πυλωνα και τω Χριστω συνεταξατο.ως δοκω και παντελως . µετανοησας γνησιως. φυλαττων καντουτω την ∆εσποτικην φωνην η µαλλον ειπειν εντολην. (284) ου πραξει τινι. ελπιζω. αλλ’ εις τον Θεον θαρρων και εις την του αγιου πατρος ηµων ευχην – σαρκικην αµαρτιαν ουκ επραξα. εν αµελεια διετελεσα τας ηµερας µου.αµαρτηµατα ο αγιος εκεινος ως αµαρτιας µεγαλας και ειχε και εξηγορευεν. Την γαρ αγνειαν αυτου και παρθενιαν µετα παρρησιας ηµιν εγνωρισε και το της ταπεινωσεως αυτου παλιν απτωτον τη εαυτου ψυχη περιποιησατο. πλησιον της κλινης αυτου καθεζοµενω και κλαιοντι. οπου προλαβοντες ηµας αδελφοι και γονεις αναµενουσιν. Αµην. (283) Περι µνηµης θανατου. τω σωµατι και την καρδιαν αγνος. ευχοµαι τω ελεησαντι µε Θεω τα υπερ της σωτηριας παντων οικονοµηθηναι και τας ψυχας ηµων διευθετηθηναι προς τον εκειθε βιον καλως. τον χιτωνα της σαρκος αυτου η της ψυχης αυτου ουκ εµολυνεν ου συνδυασµω εννοιων. αλλ’ αµεριµνως βιωσας σωθησεται εν Χριστω Ιησου τω Κυριω ηµων. Και προς τω τελει. Τι τοινυν των µεγαλων πατερων τα τελευταια ρηµατα και αποφθεγµατα του ηµετερου πλειω τυγχανουσι αδελφου. ω η δοξα εις τους αιωνας.τουτων φροντιει. και ως ποιησει µετα της εµης ταπεινωσεως”. εφυλαξα. επιταφιος προς αυτον. οπου ο τρισολβιος και µακαριος ηµων αδελφος ο κυρις µετηλθεν Αντωνιος. Και αφ’ ου εν τη αγια παραγενοµην ταυτη µονη . τα µικρα . επει Θεου χαριτι σκεποµενος παρθενος διηλθε τον βιον. Καθαρος γαρ τυγχανων και την καρδιαν καθαραν κεκτηµενος απο των εµπαθων λογισµων. αλλα ταυτην ως εκεινον. Λογος ΚΑ΄. Και οιον αγαθον τελος δεδωκεν ο τρισολβιος αυτου αδελφος Αντωνιος. φησιν. ουτως εξειπε· “Τι κλαιεις. Αδελφοι και πατερες. Της προς Θεον πιστεως ου γεγονας εξαρνος. Πλην εις την φιλανθρωπιαν του τα παντα ειδοτος Θεου εµαυτον ανατιθηµι. ου συγκαταθεσει λογισµων. ωσπερ µοι. αδελφε. την λεγουσαν· .

Ηδη γαρ εκλειπεις και καταλιµπανεις ηµας”. ο οφειλοµεν ποιησαι πεποιηκαµεν”. και ταπεινωσει και πιστει. εν προθυµια µεγαλη. το σωµα µονον καταλιπων εν ταις εµαις αθλιαις χερσι. πως ελαθον εµαυτον. Και ο Θεος ο φιλανθρωπος ου παρειδε µου του ταλαιπωρου την δεησιν. Θρηνουντος µου γαρ και “Μη επιλαθη” λεγοντος “ηµων. οτι ουτω του τηδε βιου τον εµον προεπεµψα αδελφον και εν τοιουτοις εργοις και πραξεσι κατηξιωθην ιδειν αυτον προς Χριστον εκδηµησαντα.. ολως εξισταµαι και νουν και διανοιαν και την καρδιαν µου φλογιζοµαι. και πολλας δακρυων αφηκα πηγας τουτουγε ενεκα. εν πολλαις δακρυων εκχυσεσιν. Εν Χριστω καυχωµαι. αδελφε.“Οταν παντα ποιησητε. τη εις αλληλους. Οιδε γαρ ο των εννοιων ηµων και των λογισµων εξεταστης Θεος. χαρα δε παλιν ανεκλαλητω συνεχοµαι. πενθος απαυστον καταλιπων τοις ταλαιπωροις ηµιν. Οταν γαρ ενθυµηθω. Μετα δε ταυτα τω αγιω ηµων υφηγησατο αυτω. τοτε λεγετε οτι· Αχρειοι δουλοι εσµεν. εις τον Θεον ελπιζω”. τα προς σωτηριαν αυτου ψυχικην σπουδαζων εγω ο µαταιος. ουτω τη εβδοµη ηµερα ο νεοφωτιστος ουτος και στρατιωτης νεολεκτος. ου µονον δε αλλα και απαντας τους ακηκοοτας µετα την τελευτην εκεινου ταυτα εξεπληξαν. εν αρραγει πιστει και επιγνωσει τελεια. ουτωσι γαληνως προσεφθεγξατο· (286) “Ουχι. Και τουτο το ρηµα υστατον τοις καθαρωτατοις αυτου χειλεσιν . απερ και αυτον τον αγιον πατερα και ηµας αυτους εξεστησαν. οτι περι τουτου πολλη σπουδη εξ αρχης και µεριµνα µοι εγενετο. Αλλα γαρ ειθ’ ουτω και το αγιον και αγγελικον µεγα σχηµα επενδυσαµενος. αλλ’ εν αγαπη. ουτως απεπτη προς ουρανον. προς τον εαυτου ∆εσποτην ανεκλαλητω χαρα εξεδηµησε. τη προς ηµας. Ουδεις γαρ εξ ηµων παρ’ εκεινω τοιουτον θησαυρον αγνειας και παρθενιας ηλπιζεν αποκρυπτεσθαι. (285) ο εσχατος εν τω παροντι βιω υπερ ηµας εισελθων και πρωτος την µαταιοτητα του κοσµου καταλιπων. απερ και υµεις οιδατε οτι εποιουν και ελεγον προς αυτον. παρ’ ου µαλλον εγω παιδευεσθαι ωφειλον· τας γαρ αρετας εκεινου ελαττωµατα κρινων εγω σφοδρα ηλγουν και περι της ψυχικης σωτηριας του πεποθηµενου µου αδελφου εσφαδαζον – ουτω γαρ πρεπον εστι µη ψευσεσθαι. πως εµαταιωθην παιδευων ανδρα.

αξιουµεν. Και τους ποδας εξαρας και τας χειρας τυπωσας σταυροειδως εν αταραχω της ψυχης καταστηµατι και κινηµατι. αλλ’ ως κοπρον η βορβορον τα τηδε παντα µισησας και βδελυξαµενος. γεγυµνωµενοις ουσιν. Προτερον εµου δηλονοτι το “Μη επιλαθη ηµων” αιτησαµενου “αδελφε περιποθητε”. ∆εηθητι υπερ αδελφων των τω . και νυν τον Θεον υπερ πασης σου της εν Χριστω αδελφοτητος. προς ουδεν των παροντων προσπαθειαν ενδειξαµενος. Οιδας γαρ εν οιοις εσµεν κακοις. Και εικοτως· ει γαρ ηµιν ο Θεος ενετειλατο. τους αγωνας αυτου. την µετανοιαν. µιµησωµεθα. την εξοµολογησιν. αφοβως και αταραχως ως εκεινος. παρακαλω. µηδε της σης αναγκαιας τροφης τους δεοµενους αποστερησας. (287) ενθα παντων ευφραινοµενων η κατοικια και ο χορος των µακαριων και αγιων πατερων ηµων εναυλιζεται. ποσω µαλλον εκεινος ιµατιον και σκεπη τω γλυκυτατω µοι γενησεται αδελφω. αξιος ως αληθως οικητωρ και κληρονοµος εκεινων γενοµενος. Αλλ’ ω φιλτατε και Θεω φιλουµενε. αυτος εκ δευτερου µη επιλαθεσθαι ηµων προεπηγγειλατο. αυτος εν καλοις γενοµενος και πολλοις αγαθοις· ο γαρ του σκοτους απαλλαγεις ακριβως γινωσκει των εν αυτω κρατουµενων την αθλιοτητα. ουτω γυµνος πασης επιθυµιας των ορωµενων και σχεσεως. ουχ απαξ τουτο ειπων. µεµνησο της υποσχεσεως και µη επιλαθη των τελευταιων και ηδιστων εµοι ρηµατων σου. ινα και ηµεις προς την εκ του σωµατος εξοδον ερχοµενοι. προς Θεον εξεδηµησεν. ουτε φιλον ωνοµασεν εν τουτω τω βιω τινα. ουτω τον γλυκυτατον υπνον εν ειρηνη βαθεια εκοιµηθη και υπνωσεν υπνον τον δικαιοις πρεποντα. εν αυτω µετ’ ελπιδων χρηστων ενδηµησωµεν και καταπαυσωµεν εις αιωνιους σκηνας. Ουτε γαρ συγγενων εµνησθη. προς δε τον Θεον απελθοντες. Ικετευσον ουν. αλλα και δις. ο µηδεποτε τινος εξαιτουµενου σε παρακουσας. προς τα νοητα µετεβη βασιλεια. Αλλα τον βιον του αδελφου παντες ηµεις αναθεωρησαντες. την αυτου πιστιν. πρεσβευων υπερ ηµων των αδελφων σου και παντος του γενους σου.εξειπων. τριποθητε αδελφε. ου περι φθαρτου πραγµατος διεταξατο. του µεν σωµατος εκδηµησωµεν. ενδυειν τους αδελφους. τω δι’ εκεινον µεν τον κοσµον παντα και τα του κοσµου αποδυσαµενω και γυµνω προς αυτον εκδηµησαντι.

και των επιχειρουντων παρεµποδιζειν και κωλυειν ηµων την προς σε αφιξιν ελευθερωσον. ων το παντων δεινοτατον η µονωσις και η πολλη των µεθ’ ηµων αδελφων µεριµνα. µηδε επιλαθη αδελφου του υπερβαλλοντως σε αγαπησαντος και. ινα καταντησαι αξιωθωµεν προς σε και συνοικησαι σοι εν αυτω τω Κυριω και Θεω και Σωτηρι ηµων Ιησου Χριστω. (288) µεµνηµενος οτι και ηµεις τη ση εβοηθησαµεν και συνεκοπιασαµεν εν τωδε τω βιω αδελφοτητι. ως φιλαδελφος αδελφος. οτε των του κοσµου δικτυων υπεξελθειν επεχειρησας. Χρηζοµεν γαρ σου µαλλον αρτι της συνεργειας ηµεις η τοτε συ. οιδα καλως. ως και εν τω παροντι βιω. µαλλον δε προσλαβου και συνοδευσον και συγκοπιασον. υπεξελθων τον γνοφον και την οµιχλην τουτου του σωµατος. την κατοικιαν ποιουµενοι εν αυτω. ει µη τολµηρον ειπειν. Εγνως γαρ παντως αρτι τα της εµης προς σε διαθεσεως.σω ποθω εκκρεµαµενων και τον χωρισµον στεγειν αδυνατουντων και το πενθος επισχειν µη καρτερουντων. θεοειδεστερον βλεπεις και παντα τα καθ’ ηµας. απο του κοσµου σου προσδραµοντος εις την µοναχικην πολιτειαν. ουτω νυν και συ εις την αρρητον και θειαν και αϋλον διαγωγην προοδευσας. ασµενως ηµας υποδεξαι. οπως και ηµας µετα σου εξεις υποδεξαµενος. µονην και οικιαν προηυτρεπισαµεν. Βλεπεις γαρ αρτι. καταξιουµενοι οικειν και βλεπειν την αλυπον και µακαριαν ζωην. γλυκυτατε αδελφε. Και καθαπερ ηµεις. καθως συ υπαρχεις αρτι γυµνος του σωµατος. και συν σοι σκηνωσαι τον υπεραγαθον Θεον εξιλεωσαι και τοπον ηµιν προετοιµασον αναπαυσεως δια της εντευθεν ευπραξιας εξειργασµενον. Αλλα δος χειρα βοηθειας δια των ευπροσδεκτων σου προσευχων. περι ην µε και γινωσκεις ζηλωτην µανικωτατον. Μη ουν ψευστης των συνθηκων φανηση των προς ηµας. Πολα γαρ τα ηµετερα αχθη. και αυτην την ψυχην υπερ σου τεθεικοτος. και ως ου µισων σε ποτε η βδελυσσοµενος επεπληττον και παντι τροπω ταις νουθεσιαις ησφαλιζοµην. α την ταπεινην ηµων ψυχην και το σωµα βαρυνουσιν. και γυµνην ορας την εµην ψυχην και την γνωµην αυτης. Θεοειδης γαρ γενοµενος. και αυτοθι συνδιαγωµεν και συνευφραινωµεθα. αλλα σφοδρα φιλων σε και τω περι σε ποθω ανενδοτως φλεγοµενος. ινα συν σοι και µετα σου. συναναστρεφοµενοι τω .

και διδωσιν αυτω ο γερων την συγγραφην του µοναχου Μαρκου. Αλλ’ ινα πραγµατικως δειξω υµιν της ενδιαθετου πιστεως (290) ενεργειαν. Ει γαρ απο ψυχης θελησοµεν. Πολλα γαρ τα εµποδιζοντα ηµας προς το ταπεινωσιν κτησασθαι. πιστιν δε ευρειν ουδεν το κωλυον εστιν. τους το εξωθεν µονον βλεποντας περικαλυµµα και κακως κρινοντας τα αλλοτρια -. . “Εγω ουν. και η πιστις ευθεως ενηργησε. εν ενι των της πολεως µοναστηριων διαγοντι. Και τα της ψυχης αυτου προς αυτον αναθεµενος. δωρον γαρ εστι του ∆εσποτου αυτη και φυσικον πλεονεκτηµα. ακουσατε και διηγησιν υµιν διηγησοµαι προς βεβαιωσιν των ειρηµενων. Εζητησε και βιβλον ο νεος λαβειν εξ αυτου. Και διηγησις εκ προοιµιων επωφελης. γνωριµος κατεσταθη. φησιν ο θειος ∆αβιδ. ως ορατε. ην εξ αληθινου ακηκοα στοµατος. εντολην µικραν εις µονην υποµνησιν ελαβε παρ’ αυτου. νεος την ηλικιαν υπαρχων και αυτος ωσει ετων εικοσιν. τα της πολιτειας των µοναχων και τα της πρακτικης αυτων ασκησεως διηγηµατα περιεχουσαν. αγιω τινι µοναχω. ως εκ τουτων και υποληψεις πονηρας εχειν τινας εις αυτον. ει και τω αυτεξουσιω της ηµων προαιρεσεως και αυτη υποκειται. τη εν Πατρι και Υιω και Αγιω Πνευµατι ορωµενη και προσκυνουµενη εις τους αιωνας. ουκ ηγρυπνησα. εν τη ανεκδιηγητω δοξη τε και λαµπροτητι. ουκ εχαµευνησα.αφραστω φωτι εν τη ακηρατω ζωη.ωραιος τω ειδει και φαντασιωδες το τε σχηµα και το ηθος και το βαδισµα κεκτηµενος. και γαρ και Σκυθαι και βαρβαροι αλληλων τοις λογοις πιστευουσιν. οικων εν Κωνσταντινουπολει εν τοις καθ’ ηµας χρονοις. Και διδασκαλια περι των λεγοντων µη ειναι δυνατον εν µεσω των βιωτικων το τελειον φθασαι των αρετων. Λογος ΚΒ΄. την περι πνευµατικου νοµου . εταπεινωθην δε και εσωσε µε συντοµως ο Κυριος”. εν τη ανεκλαλητω χαρα. (289) Περι πιστεως. καλον ηµας ανακηρυττειν εις παντας το ελεος του Θεου και γνωριζειν τοις πλησιον ηµων την προς ηµας αυτου ευσπλαγχνιαν και αφατον αγαθοτητα. ουκ ενηστευσα. Γεωργιος τις τουνοµα. Αδελφοι και πατερες. Αµην. Πολλω δε συντοµωτερον ειπειν· “Μονον επιστευσα και προσελαβετο µε ο Κυριος”.

ως µεθ’ ορκων µε εβεβαιωσεν. Και το µεν εν υπαρχον το ουτως αυταις εγκειµενον λεξεσι· “Ζητων θεραπειαν.διδασκουσαν. ∆ιο και δακρυα καθ’ εσπεραν απο των οφθαλµων . Τη ουν αγαπη τουτου και τη επιθυµια τρωθεις. τρια µονα κεφαλαια. το πρωτον καλλος δι’ ελπιδος εζητει και µη φαινοµενον. ος αµα τω αγορασθηναι συν ταις ωναις και ελευθεριαν αυτω γραφηναι επιζητει”. ουτω µετα ποθου και προσοχης διηλθε πασαν αυτην. ιν’ ειπω. Και ουδεποτε εκτοτε εκοιµηθη ελεγχουσης αυτον της συνειδησεως και λεγουσης· “Τι τουτο ουκ εποιησας. και πλειον λεγειν το ῾ Κυριε. ως εκ τουτου µηδενι ανθρωπω γινωσκεσθαι τα πραττοµενα. Το δε ετερον· “Ο προ της εργασιας των εντολων τας ενεργειας του Αγιου Πνευµατος επιζητων. φροντιζων των τω βιω αρµοζοντων. εις ολιγας ηµερας πολλη προσετεθη η της εσπερας ακολουθια. Το δε τριτον· “Τυφλος εστι κραζων και λεγων ῾ Υιε ∆αβιδ. ουκετι υιον ∆αβιδ. αλλ’ Υιον Θεου οµολογησας. (291) ο προσευχοµενος σωµατικως και µηπω εχων γνωσιν πνευµατικην· ο ποτε δε τυφλος αναβλεψας και ιδων τον Κυριον. ταυτη προθυµως υπηκουε και αδιστακτως. δυνασαι γαρ”. ως εξ αυτου του Θεου λεγοµενα. επιµελησαι της συνειδησεως και οσα λεγει ποιησον και ευρησεις ωφελειαν”. Της συνειδησεως ουν λεγουσης αυτω· “Ποιησον παντως και ετερας µετανοιας και αλλους ψαλµους προσθες.” Ταυτη τοιγαρουν εξακολουθων απαραλειπτως κακεινης το λεγειν προστιθεισης οσηµεραι. εν τη αυτου καρδια ενεπηξε. Ουδεν δε ετερον επραξεν. ελεησον µε’. Την γαρ ηµεραν οικου προΐστατο των πατρικιων τινος και εν τω παλατιω καθ’ εκαστην προηρχετο. προσεκυνησεν αυτω”. οµοιος εστι δουλω αργυρωνητω. ει µη την δοθεισαν αυτω µικραν εντολην παρα του αγιου εκεινου γεροντος εκαστη εσπερα εποιει και ουτως επι της κλινης εκαθευδε. Και εκ παντων ωφεληθεις. Ταυτα τοινυν ο νεος εκεινος εθαυµασε και θαυµασας επιστευσεν οτι τη επιµελεια της συνειδησεως ευρησει ωφελειαν και τη των εντολων εργασια την ενεργειαν του Αγιου Πνευµατος και τη χαριτι τουτου νοερως αναβλεψει και ιδη τον Κυριον. ουτως απαντα επραττε. ελεησον’ . Ταυτην δε ως εξ αυτου του Θεου σταλεισαν ο νεος δεξαµενος και ως µεγα τι εξ αυτης ελπιζων καρπωσασθαι.

χαρα και εκπληξει συνειχετο και απο καρδιας εδακρυε και τοις δακρυσιν η γλυκυτης συνειπετο. Ως δε καθ’ εσπεραν η ευχη προσετιθετο. Ουδε φοβος ην εν αυτω του µη πεσειν. ουδε τι των. ουδε κοσµου φροντις. αλλ’ ολως φωτι αΰλω συνων και τω δοκειν αυτος φως γενοµενος και παντος κοσµου επιλαθοµενος. ελογισαµην και του αγιου τουτου την πρεσβειαν πολα συηνεργησασαν αυτω και του Θεου παλιν δειξαι τω νεω οικονοµησαντος το οιον υψος αρετης ο αγιος ουτος εκεκτητο. Ισταµενου ουν αυτου εν µια και το “Ο Θεος. οια τοις ανθρωποις και σωµα φορουσι προσβαλλουσι. Παρελθουσης δε της θεωριας ταυτης και εις εαυτον παλιν. διηρκει µεχρι µεσονυκτιου. Εφανη αυτω παραδοξως. (293) Ως ουν εγω ταυτα ηκουσα. ο νεανιας γενοµενος. ουτω τοις αχραντοις ποσιν αυτου προσεπιπτεν και ως τυφλος ελεηθηναι και ψυχικως αναβλεψαι ητειτο. κεκολληµενους εχων αλληλοις και αµετακινητους τους ποδας εν παραστασει. Ειτα εις ουρανον ανηλθεν ο νους αυτου και αλλο φως εθεασατο υπερ το πλησιαζον τρανοτερον. Φως γαρ µονον εβλεπε παντοθεν και ουδε ει επι γης επατει εγινωσκεν. επι της κλινης ανεπεσε και αυτη τη ωρα ο αλεκτωρ .αυτου κατηρχοντο και συχνοτερον επι (292) την γην και επι προσωπον γονυκλισιας εποιει. ως στηλη τις η ωσπερ τις ασωµατος. αλλ’ ουτως ιστατο ακινητος. ιλαστητι µοι τω αµαρτωλω”λαλουντος τω νοΐ µαλλον η τω στοµατι. ευχαι τε παρ’ αυτου προς την Θεοτοκον ανεγινωσκοντο εµπονως και µετα στεναγµων και δακρυων και. δακρυων και χαρας ανεκφραστου και αγαλλιασεως εµπλεως εγενετο. Τελος. ο την εντολην αυτω και την βιβλον προχειρισαµενος. ως παροντος του Κυριου σωµατικως. τω λογισµω τοτε προσεβαλλον. πλησιον του φωτος εκεινου ισταµενος. ο ρηθεις αγιος εκεινος και ισαγγελος γερων. ως ελεγεν. ελλαµψις θεια πλουσιως αιφνης επεφανεν ανωθεν και παντα τον τοπον επληρωσε. µηδολως εν τω καιρω της προσευχης χαυνουµενου η ραθυµουντος αυτου η τινος µελους των του σωµατος αυτου κινουµενου το συνολον µεχρι και περιστροφης οφθαλµου η αναβλεψεως. Τουτου δε γεγονοτος ηγνοησεν ο νεανιας και επελαθετο ει εν οικω ην η οτι υπο στεγην υπηρχε.

ω των κριµατων σου. δι’ ων η εκεινου πτερωθεισα διανοια εις ουρανους . ει ταυτα παλιν εζητησε. . ει µη απερ ηκουσατε. εαν σπουδαιοι ωµεν και διεγηγερµενοι.εφωνησε και της νυκτος το µεσον ειναι εδηλωσε. µηδε εννοιαν υπνου κατ’ εκεινην την νυκτα λαβοµενος. Εµαθετε οτι ουτε µεση πολις (294) εµποδιζει ηµας εις το κατεργαζεσθαι τας εντολας του Θεου. αδελφοι µου. ο και ποιησας αυτα εν οις επισταται κριµασι. Παντως ακουοµεν τον ∆αβιδ απαντες και θαυµαζοµεν και λεγοµεν οτι εις ∆αβιδ και αλλος ου γεγονε. Και µετ’ ολιγον αι εκκλησιαι τον ορθρον εσηµανον. ως εν πασι τοις αλλοις του βιου αισθητοις πραγµασιν αναισθητως διακεισθαι και µηδε αυτον την βρωσιν και ποσιν ενηδονως η συχνοτερως προσιεσθαι. Ταυτα εγενοντο ως ο Θεος οιδεν.µονον ηκουσε περι τουτων και ευθεως επιστευσε· και τοσουτον. Κυριε . Ηκουσατε. τοις εργοις βεβαιουµενη. Εκεινος γαρ παρα Θεου την µαρτυριαν ειληφε και προφητης εχρισθη και βασιλευς και Πνευµατος Αγιου γεγονε µετοχος και πολλας ειχε τας περι Θεου αποδειξεις· αµαρτησας ουν και στεερηθεις την χαριν του Πνευµατος και την προφητειαν αφαιρεθεις και της συνηθους οµιλιας του Θεου αλλοτριωθεις. ουτως. και αυτος εξανεστη ψαλαι κατα το συνηθες. Εγνωτε. οσα η πιστις η εις Θεον δυναται. µνησθεις της χαριτος ης εξεπεσε. τι θαυµαστον. Μη ουν ειπη τις προς δοκιµην ταυτα εκεινον εργασασθαι· ουδε γαρ µεχρι λογισµου τουτο η ειπεν η ενενοησεν . ως ωµνυε. ωστε και εργα τη πιστει αρµοζοντα επιδειξασθαι. αλλα πασαν αλλην ο νεανιας εκεινος εµπαθη και φιληδονον απορριψαµενος εννοιαν. αλλα µονοις προσκειµενος τοις του κοσµου και µονα βλεπων τα προσκαιρα και διανοιαν εχων µηδεν φαντασθεισαν των γηΐνων ποτε υψηλοτερον.ο γαρ δοκιµαζων και εκπειραζων πιστιν ου κεκτηται -. εαν ραθυµωµεν και αµελωµεν. ως ουτε νεοτης αποβλητος ουτε γηρας ωφελιµον µη ουσης συνεσεως και φοβου Θεου. µηδεν πλεον του νεου εκεινου εργασαµενου. ουτε ησυχια ωφελει η αναχωρησις κοσµου. Ουτος δε µηδεν τοιουτον εν νω λαβοµενος ποτε. και ιδου ενταυθα και του ∆αβιδ περισσοτερον. µετ’ ορθης πιστεως και αδιστακτου ελπιδος. τα παρα της ιδιας λεγοµενα εφροντιζε συνειδησεως.

τοις πασι τα παντα ορωµενος και µονος µονω Θεω τω παντα γινωσκοντι ων. ινα οι µεν ζηλωσι τουτους. Ουτος ο νεος. εντολων τηρησις. (296) Ταυτα αδελφοι µου. φησι. καθως ο Θεολογος εφη Γρηγοριος· “Αρχη. και ολον αυτου του Πνευµατος και φως απειργασατο· και ταυτα µεσον πολεως οικουντα και οικου προνοουµενον δουλων τε και ελευθερων φροντιζοντα και παντα ποιουντα και πρασσοντα οσα τω βιω αρµοζουσιν. εις ον ο γενοµενος τελος µεν και περας των αισθητων απαντων κατειληφε. Θεου τα θαυµασια. ανθρωπος το φαινοµενον και ασαρκος τον νουµενον. Οµως τι τουτου µειζον ευρησεται η τι τελειοτερον. αρχην δε της των πνευµατικων ευρε γνωσεως. Αλλα αρκουσι ταυτα και τω νεω εις επαινον και υµας κινησαι εις ποθον και µιµησιν αυτου. Ωστε ταυτα ειπων. του επιπροσθουντος τη ψυχη νεφους και µη εωντος καθαρως ιδειν την θειαν ακτινα. ου παντες εφιενται και ολιγοι λιαν επιτυγχανουσιν. υπερ τον Λωτ εφανη. ∆ιο και τη του αισθητου ηλιου δυσει του νοητου φωστηρος το γλυκυ τουτον διαδεχεται φως.εφθασε και την Μητερα Χριστου εις συµπαθειαν εικλυσε και τη ταυτης πρεσβεια το Θειον εξιλεωσατο και την χαριν του Πνευµατος εως ουρανου φθασαι ενισχυσε και φως θεασασθαι κατηξιωσεν. σαρκος καθαρσις. Και οι θελοντες . ∆ια τουτο κρυπτοµενους φανεροι τους αγιους αυτου ο Θεος. αγρυπνησας µονον ολιγα. Ου δε καθαρσις. α ουδε η ακοη υµων ισως δυνηθη παραδεξασθαι. µητε ποτε χαµευνησας. Μαλλον δε ειπειν εν σωµατι αγγελος. Ου δε εντολων τηρησις. βλεποµενος αλλ’ ου κατεχοµενος. Παντως ουδεν εστι µεγαλωτερον αλλο. οι δε αναπολογητοι γενωνται. ελλαµψις. Ου γαρ φοβος. σοφιας φοβος Κυριου. Και εικοτως· η γαρ αγαπη του ζητουµενου εξεστησεν αυτον και κοσµου και φυσεως και πραγµατων απαντων. (295) τον εν Σοδοµοις θρυλουµενον. πνευµατι δε. µη κοσµου εκστας τω σωµατι. η ετι βουλεσθε· και αλλα ειπειν µε µειζονα. ο µητε χρονοις νηστευσας πολλοις. µη κοµην αποκειραµενος. κρατητος και ακρατητος. προβεβαιουν και πιστουµενον το µελλον αυτον αδιαλειπτον διαδεξασθαι φως. τελος ατελες ειναι πασης αρετης τον φωτισµον εδηλωσε τον του Πνευµατος. µη ενδυσαµενος τριχινα. Ελλαµψις δε ποθου πληρωσις τοις των µεγιστων η του µεγιστου η υπερ το µεγα εφιεµενοις”.

Τουτο γαρ ανθρωπος και εις τουτο εκτισθηµεν και δια τουτο παρηχθηµεν. Ελεησατε ουν εαυτους και ηµας τους υµας αγαπωντας και πολλακις υπερ υµων θρηνουντας και δακρυα χεοντας – τοιουτους γαρ ηµας ο συµπαθης και ελεηµων Θεος παρακελευεται –. ειπε. ινα της πλανης ηµας απαλλαξη και της αµαρτιας ελευθερωση. Και δια τουτο πλειονος και της τιµωριας δεοµεθα. Εµοι θρηνειν επερχεται και την καρδιαν µου δαπανωµαι και δι’ ηµας τηκοµαι. και πιστευσαντες ολοψυχως επι τον Κυριον. Αχωρητος γαρ ο Θεος υπαρχει και ακαταληπτος· ποιος ουν εσται τοπος. και η ψυχη ηµων ανεµποδιστως την προς τα ανω ποιηται πορειαν. ηµεις ωσπερ αλογα ζωα προτιµωµεν γην µονην (297) και τα απο γης ηµιν δια πολλην ευσπλαγχνιαν αναδιδοµενα εις αυταρκη χρειαν του σωµατος. και εκτος εκεινου ουκ εστι στασις. ουτε περας. σωζωνται και µεγαλων παρα του Θεου υπερ µονης της εις αυτον πιστεως αξιουνται καλων. ως αν οι δια ραθυµιαν αποτυγχανοντες µηδεν εχωσι λεγειν εν τη ηµερα της κρισεως. Αλλ’ οιµοι. αδελφοι µου. οταν εννοησω οτι τοιουτον ∆εσποτην εχοντες µεγαλοδωρον και φιλανθρωπον ως δια µονην την προς αυτον πιστιν τοιαυτα ηµιν χαριζοµενον α και νουν υπερβαινει και ακοην και διανοιαν και ουδε επι καρδιαν ποτε ανεβη ανθρωπου. Αλλα τι . Αψευδης γαρ εστιν. ει δει την αληθειαν ειπειν.εν µεσω θορυβων ειναι. ει δυνασαι. ινα ενταυθα µικρα ευεργετηθεντες. ουτε καταληψις της των αµαρτωλων πτωσεως. εν κοινοβιοις τε και ορεσι και σπηλαιοις αξιως πολιτευοµενοι. αµαρτιας µονης εκτος. ινα εκ τουτων συµµετρως τρεφοµενοι. και προσελθετε προς αυτον και κολληθητε αυτω. οτι µικρον ετι και ο ουρανος και η γη παρελευσεται. κατα το µετρον της καθαρσεως και της αναβασεως. αφετε γην και παντα οσα παρερχονται. τρεφοµενη και αυτη δηλονοτι την νοεραν τροφην. οσω και πλειον ευεργετηθηµεν και γνωριζοµεν Θεον δι’ ηµας γενοµενον ως ηµεις. οτι περι των µελλοντων µηδολως φροντιζοντες αχαριστουµεν και περι των εν χερσιν αυτων και ισοι δαιµονων γινοµεθα η και χειρονες. δια της ευχαριστιας και της προς Θεον ευνοιας εκεισε τα µειζονα και αιωνιζοντα απολαυσωµεν. την εκ Πνευµατος. ο επαγγειλαµενος σωζειν εκ µονης της εις αυτον πιστεως. των εκπιπτοντων της βασιλειας αυτου.

ει τηρουσι τας εντολας αυτου· και µολις ευρησης εν χιλιασιν. πως απιστοι εχοµεν ευρεθηναι εν τη ηµερα της κρισεως (298) και χειρονα των µηδε ειδοτων τον Κυριον υποστησοµεθα κολασιν. αυτος αφ’ εαυτου γνωσεται οτι µεγα εµποδιον τοις κατα Θεον ζην ελοµενοις η φροντις του κοσµου και η εν αυτω διαγωγη. ει δοκει. τοις δε εργοις αρνουµεθα. Ει δε και γεγονεν εν τισιν η γενησεται. την δε εν µεσω µαλλον του βιου διαγωγην προτρεποµενος. εδελφοι. επειδη και τουτο εξ εκεινου του νεου µεµαθηκα ακριβως. Η γαρ ρηθεισα περι του νεου τουτου υποθεσις θαυµαστη τε εστι και παραδοξος και ουδε ει εν αλλω τινι τοιουτον τι γεγενηται ηκουσαµεν. εν πολεσιν. ποσων αγαθων ελπιζειν µαλλον τευξεσθαι χρη τους απαντα τα του βιου και παντας αµα καταλιµπανοντας και αυτας αυτων τας ιδιας ψυχας εκδιδοντας δια τον Θεον εις θανατον. καθως αυτος ο θεος ενετειλατο. Αλλως δε και µαλλον η υποθεσις αυτη προτρεπτικη υπαρχει προς αναχωρησιν. Ουχι πανταχου Χριστος ονοµαζεται. τα εργα α εγω ποιω. εν κοινοβιοις και ορεσι. αδελφοι µου. και ερευνησον ακριβως. Αναγκη γαρ η ως απιστους κατακριθηναι ηµας η Χριστον ψευστην αποδειχθηναι. Ποιος ουν εξ ηµων τολµα ειπειν· “ Εργα Χριστου εγω ποιω και πιστευω ορθως εις Χριστον. αλλα παντας πληροφορων τους εντυγχανοντας τωδε τω διηγηµατι οτι ο θελων ποιειν το αγαθον εν παντι τοπω εκ Θεου το δυνασθαι ελαβεν. ως αληθως. Και γαρ ο αρξαµενος τα καλα πρασσειν αδιστακτω πιστει και ολοψυχω προθεσει και την εξ αυτων εγγινοµενην ωφελειαν επαισθανεσθαι. “. και µυριασιν ενα. . τον εργω και λογω χριστιανον οντα. Ει γαρ εκεινος. ουτως ηλεηθη. Πασι τουτοις λογω µονω πιστευοµεν αληθως. οπερ αδυνατον. εν κωµαις. Ταυτα δε εγραψα ουχι κωλυων την αναχωρησιν. Ουχ ορατε. κακεινος ποιησει και µειζονα τουτων ποιησει”. εκπεσειν του τοιουτου καλου γινωσκετωσαν. ει µη εκ του κοσµου συντοµως υποχωρησουσιν.δει µε ειπειν. πιστευσας απο ψυχης και τον Θεον επικαλεσαµενος. αδυνατον. Ουχι δια του αγιου Ευαγγελιου ειρηκεν ο Κυριος ηµων και Θεος· “Ο πιστευσας εις εµε. ο εν µεσω τω βιω στρεφοµενος και µηδεν περι αποταγης η ακτηµοσυνης η υπακοης ποτε λογισαµενος. Ζητησον.

εξ ωνπερ προειρηκα. ως µηδε εννοησας ποτε η ακουσας τα αγια ρηµατα του Χριστου. Εις πλειονα δε µαλλον κακα υπερ τα συµβαντα µοι πρωην περιεπεσον και ουτω διεκειµην. Ου γαρ απεστην τελειως εξ αυτου ο αναξιος.. αγνωστως ουτως εν τη ταλαιπωρω καρδια µου η προς τον αγιον γεροντα αγαπη και πιστις διεµενε. υφ’ ων και εµαυτον εωρων προς κρυπτας εργασιας εµποδιζοµενον και του καλου κατα µικρον υστερουµενον. Ακριβως γαρ αυτον εγινωσκον. ωστε µη µεµνησθαι µε τινος µικρου η µεγαλου µεχρι ψιλης εννοιας ποτε. λεγω σοι. Επει δε τουτο ποιησαι συντοµως ουκ ισχυσα. Αλλα και τον αγιον εκεινον. ως οιµαι. δι’ ην. απηρχοµην συχνοτερον. ινα προς εαυτον µε τον αναξιον εφελκυσηται και παντος του κοσµου αποχωριση µε . αλλα και τα γινοµενα εξηγορευον και εις το κελλιον αυτου. Νυνι δε. µετα την τοσουτων χρονων παρελευσιν ο Θεος ο φιλανθρωπος ταις εκεινου ευχαις ελεησας µε. ει και τας εντολας αυτου ο ασυνειδητος ουκ εφυλαττον. οτι ολως φανηναι µοι ευδοκησεν. ηµεραι διεληλυθησαν και συνεχεις µοι του βιου επεπεσον πειρασµοι. διο και προσθεις υφηγησατο µοι ταυτα· “Οτι µετα την θαυµαστην εκεινην αλλοιωσιν και την εις εµε υπερ ανθρωπον γενοµενην αντιληψιν ου πολλαι. Ταυτα δε. . τον τοτε µε ελεησαντα και την µικραν µοι εντολην δεδωκοτα και την ρηθεισαν βιβλον εξαποστειλαντα. ως φιλον οντα και συνανατροφον. (300) Και γαρ. φησιν. ως ενα των τυχοντων ανθρωπων εβλεπον και ουδε ψιλην εννοιαν περι των οραθεντων µοι δι’ αυτον ελαµβανον. ουκ οιδ’ οπως ειπω. αδελφε. οτε εν τη πολει ετυγχανον. εις παντελη κατηντησα σκοτωσιν. και εγλιχοµην εξω του κοσµου γενεσθαι παντος και κατα µονας εκζητειν τον οφθεντα µοι – τουτου γαρ χαριν πεπεισµαι. κατα µικρον µικρον παντων των προλεχθεντων επιλαθοµενος.(299) Μοναχω γαρ γεγονοτι υστερον ενετυχον. δι’ αυτου µε παλιν εκ της πολλης πλανης και του βυθου των κακων εξαρπασας ερρυσατο. φησι. τριτον ετος η και τεταρτον εν τη µοναδικη πολιτεια διατελουντι και τον τριακοστον δευτερον της ηλικιας του σωµατος αυτου χρονον αγοντι. ινα µαθης ακριβως εις οιον απωλειας βοθρον εκ ραθυµιας κατηνεχθην εγω ο αθλιος και του Θεου θαυµασης και εκπλαγης την και µετα ταυτα εις εµε γενοµενην αγαθοτητα αφατον.

οια τοτε εωρακα. ∆ια τουτο παρακαλω υµας. (301) α και. Λογος ΚΓ΄. ουδεπω µεχρι του νυν ηξιωθην θεασασθαι”. και ουκ εστι τον ολοψυχως ζητουντα µη ευρειν και πλουτησαι τον πλουτον των χαρισµατων αυτου. Αλλ’ ωσπερ παντι τω κρουοντι επιµονως ανοιγει τας πυλας της βασιλειας αυτου και διδωσι τω αιτουντι Πνευµα ευθες και παναγιον. Εγω δε ο ταλαιπωρος των αγιων εκεινου ρηµατων επακροασαµενος και ολον οντα της θειας εµπλεων χαριτος στοχασαµενος και αληθη σοφον. ακατασχετω και ανενδοτω δροµω πορευοµενυ µου. τα πολλα των αµαρτηµατων µου πληθη παριδων ο ευσπλαχνος Κυριος και µοναχον µε γενεσθαι παρ’ αυτου του αγιου γεροντος ωκονοµησε και µετ’ αυτου συνειναι µε διηνεκως. και διδασκαλιας τροπω εγγραφως ταυτα εκθεσασθαι µοι. αλλα και των πραγµατων αυτων ακριβη κεκτηµενον την ειδησιν εκ πρακτικης γνωσεως. (302) . εν Χριστω αδελφοι. Αµην. τον επ’ αληθειας αναξιον. νυν µεν εκ µερους και µετα σοφιας της κρειττονος. ινα µη τον λογον µηκυνωµεν. ου µονον δε. ων ητοιµασε τοις αγαπωσιν αυτον. Ο δε και λεγειν απηρξατο και τα λεγοµενα γραφειν ουκ ωκνησεν. ει και µη λογον ειχε σοφιας της εξωθεν. τοις µετα πιστεως των γεγραµµενων επιβατευουσι. Ταυτα ουν δακρυων ελαλει µοι και τουτων ετερα πλειονα. µικραν µεν και ολιγην αµυδρως πως ακτινα του γλυκυτατου και θειου εκεινου φωτος ιδειν και αυθις ηξιωµαι. ουτω και υµεις εντρυφησετε των απορρητων αυτου αγαθων. τοιαυτην δε θεωριαν. εν δε τω αιωνι τω µελλοντι ολοκληρως µετα παντων των απ’ αιωνος αγιων εν Χριστω Ιησου τω Κυριω ηµων. Κοπω τοινυν πολλω και πλειοσι δακρυσι και ακριβει ξενιτεια και τελεια υπακοη και εκκοπη παντελει του οικειου θεληµατος και πολλοις αλλοις σκηροτατοις επιτηδευµασι τε και πραξεσιν. και τα προσωπα ηµων ου µη καταισχυνθη. κατηξιωσε.καθαπερ ορας. ειπειν µοι αυτον παρεκαλεσα πως τοιαυτα η πιστις ενεργειν θαυµασια πεφυκε. δραµωµεν εµπονως και ηµεις τον δροµον των εντολων του Χριστου. ω η δοξα εις τους αιωνας των αιωνων. εν αλλοις ανεταξαµεθα εις τραπεζαν ευφροσυνης.

και τους οντας και τους παρελθοντας και τους µηπω τον κοσµον γνωρισαντας. Επι κλινην στρωµνης αυτου ουκ αναβησεται. οτι η ζωη αυτη θανατος.Περι µετανοιας και φοβου Θεου. πονος γαρ εστιν εις κορον αυτω. αλλ’ εσται κυλινδουµενος και ασπαιρων επι της γης. Και τινα εισιν α λεγει και προς τον φιλανθρωπον Κυριον ευχεται. Ποιος των ανθρωπων. Εσονται οι οφθαλµοι αυτου φλεβες. εµπεπλησται γαρ πικριας. Οινον ηδεως ου πιεται. εγω δε ουκ ηδειν “. θανατος γαρ συντριβει µου την καρδιαν. Ζην γαρ εν βιω µισητον µοι γεγονεν. Αρτον ηδεως ου φαγεται. Ακουσατε µου των λογων. ουδε επιστραφησεται αυστηρω τω προσωπω επι ανθρωπον καταρωµενον αυτον. αγαπητοι µου. γινοµενην επι δερµατιδα σωµατος αυτου. των εν τω σωµατι αυτου. πηγης υδωρ µαλλον προχεοντες η προφεροντες το οραν. φαρµακω πληγεις την καρδιαν αυτου και αλγων και κοπτοµενος πονω σφοδρω τα εντος αυτου. περιποιητοι µου. τραυµατων µικρων δερµατος σωµατος αυτου φροντισει η µελετησει αυτω περι τουτων. Ο γαρ εν τη καρδια αυτου κρυπτος πονος καλυψει παντα πονον η κνησµονην. κραζων µεγαλα και οδυροµενος. ακουσατε µου. Παντα ανθρωπον ως αγγελον µακαρισει ο ανθρωπος εκεινος. καταλειψει τον πλουτον αυτου εις διαρπαγην τοις βουλοµενοις. Τοις καλουσιν εις δειπνον ποτου µετ’ οργης µεγαλης αποκριθησεται· “Αποστητε απ’ εµου. Επιλαθηται δε και γονεων και φιλων αυτου (303) και επι παντα ανθρωπον ουκ ατενισει τοις οφθαλµοις. ει αληθως ως πατερα ποθειτε µε και ζητειτε µε. αλλα πονω και οδυνη αφορητω της καρδιας αυτου επιλανθανεται των πληγων. και εκ συνοχης της καρδιας αυτου ουκ αφιεται διαβλεψαι και ιδειν τα επι τω σωµατι αυτου. Ου φροντισει κτηµατων η πραγµατων αυτου. Και οποιον αγωνα εχει ψυχης και πονον καρδιας ο µετα συντετριµµενου του πνευµατος µετανοων. και παν κτηνος και παν ερπετον ερπον επι της γης και παν ο εχει πνευµα . και τι οιδα ει αρτι λαβη αυτην. φροντιδα µηδεµιαν ποιουµενος των ορωντων αυτον ασχηµονουντα η των ακουοντων της κραυγης αυτου και καταλοιδορουντων αυτον. και τα ιµατια αυτου ταις χερσιν αυτου διαρρηξει και τοις ονυξιν αυτου των χειρων τα τραυµατα του σωµατος αυτου επιξανη. υιοι µου εσχατοι.

εγω δε ουκ εγινωσκον σε. εν χαρα ψυχης και ζωης αυτων απονως διαγοντα. (304) καθαρους τε και ακαθαρτους. εις τα ιδια υποχωρησουσιν εκαστος. εργα δε σων προσταγµατων ουκ επραξα. και εστιν ουδεν ο ου βλεπεις. και επι κοπριας αµυθητων καθηται αµαρτιων και σκοτει αγνοιας και λυπης περιεχεται. εγω δε µονος φορτιω βαρουµαι αµαρτηµατων και πυρι κρισεως κρινοµαι και οδυνωµαι µονος επι της γης! “.αµαρτια γαρ θανατος. Πασαν ψυχην µιαν λογισεται και ως αγιαν τω κυριω σεβασθησεται και ως ακαθαρτος ευλαβηθησεται απο παντων. αλλ’ εξει τους παντας ισον. . νυνι δε ακηκοα περι σου και εφριξα και τι ποιησω ουκ οιδα. Ησθηθην της κρισεως σου και λογος απολογιας ουχ ευρεθη εν τω στοµατι µου. πασαν δε κακιαν µετηλθον εν αφροσυνη. Μετα ταυτα δε καταλειψουσιν αυτον συγγενεις κατα σαρκα και παντες γνωστοι και φιλοι αυτου οι εν κοσµω· µικρον γαρ συνακολουθησαντες αυτω και συνδακρυσαντες την απαρηγορητον θλιψιν αυτου και το απαρακλητον της ψυχης αυτου θεωρησαντες. και τις εσται ο δι’ αυτης αποθνησκων και αφ΄ εαυτου ανισταµενος. Κυριε. το γαρ ελεος παρα σοι εστιν. ανταλλαγµα δε αµαρτιας αυτου ουδεν ευρησει. Συ αγαθος. και δια τουτο χειρων η οδυνη του ανθρωπου εκεινου δεκαπλασιως υπερ την πληγην του Ιωβ. Παντως ουδεις. και µονος καταλειφθεις και την περιεχουσαν αυτον ερηµιαν και αποριαν και θλιψιν και οδυνην θεασαµενος. ως δουλος και ως οφειλετης ποιησει. “Ιδου ορας. Ενος γαρ λογου αργου στοµατος µου ανταξιον ουδεν διεπραξαµην επι της γης. κλαυσει εν οδυνη ψυχης αυτου και βοησει εν απογνωσει προς τον Παντοκρατορα Κυριον. Ουτος µονος χωριζεται απο πασης της κτισεως της υπο τον ουρανον. ως βδελυγµα ηγησαµενοι. Τον δε ιχωρα των τραυµατων αυτου αποξεσει ου µετα οστρακου ως ο Ιωβ. ουτος δε την ψυχην συν τω σωµατι υπο αµαρτιων εσχε πεφαρµαγµενην. (305) οτι εαν πασαν δικαιοσυνην ποιηση ανθρωπος. Συ γαρ µονος αποθανων ανεστης. τελος ουκ εχοντι. . ∆ικαιον απο αδικου ου διακρινει. αλλα τοις ονυξι των χειρων αυτου δια την βιαν του πονου της καρδιας αυτου· Ιωβ γαρ την σαρκα πληγεις ειχε την ψυχην υπο Θεου σκεποµενην. εγω δε σων χειρων εργον.ζωης µακαρισει λεγων· “Ως ευλογηµενα παντα τα υπο του Θεου ποιηθεντα.

(306) και µετα των εν πιστει ακουοντων και µιµεισθαι µελλοντων την αληθη ταυτην της µετανοιας εικονα και ιστοριαν ην πρωτον εξεπληρωσε πραξις και τοτε γραφη παραδεδωκε λογος. και εγω µετανοω µεν κακα διαπραξαµενος εργα. αναξιος γαρ ειµι· συ δε. ον κετελιπεν εν τω καιρω της πληγης της µετανοιας αυτου. αλλ’ ουδεν µοι οφελος εξ της του πλουτου στερησεως. Ο ουν ευσπλαγχνος Θεος ταχεως εισακουσεται αυτου και αναπαυσιν οδυνης και απαλλαγην πονου καρδιας αυτου συντοµως παρασχη αυτω. οτι ουδεν εχω πλην του σωµατος. Εσται δε αυτω ουδεν οφελος. ενεργουσα παντα τω νευµατι σου. και εσται η χαρα εν τη καρδια αυτου δεκαπλασιως υπερ την προτεραν θλιψιν αυτου. επιστραφεις ζητησει η τινος ετερου επιθυµησει. και εκχεει την αυτου και επ’ αυτον αγαθοτητα και µεταβαλει εις χαραν τον πονον αυτου και την πικριαν της καρδιας αυτου εις γλυκυ γλευκος µεταποιησει και τον κατεσθιοντα ιον του δρακοντος τα εντοσθια αυτου εξεµεσαι ποιησει· και ου µνησθησεται εκτοτε των πρωην πονων αυτου. ουκ εστι µοι δε εις δικαιωµα η µετανοια· µετανοια γαρ επιγνωσις εστιν αµαρτιας. οτι δυνατη η χειρ σου εις απαντα και τα τελη φθανουσα των αβυσσων. Τις δε αποθανειται εν αµαρτιαις και ου µεταµεληθησεται. Κυριε. Φιλανθρωπος γαρ ων. το πολυ και αφατον ελεος αυτου. ητις εσται υπερ παντας τους θησαυρους της γης.οτι αµαρτιαν ουκ εποιησας ουδε εν τω στοµατι σου ευρεθη δολος. Ο γαρ υψιστος Θεος δωσει αυτω υγειαν. Ολος γαρ ειµι τραυµα εν και ουδαµου µοι περιλελειπται αφορµη σωτηριας. Και νυν βλεπεις. ∆εσποτα Παντοκρατορ. ουτε παντων εκεινων ων υπεστη κακων. ου φερει εν αναγκη τοιαυτη και αφορητω οδυνη το των χειρων αυτου ποιηµα καθοραν. Και συ. Ειπειν “Ελεησον µε” ου τολµω. και εσται γινωσκων ο ανθρωπος . αλλ’ ουδε χρηµατα η κτηµατα η πλουτον. Κυριε. βλεπεις. οτι κατελειφθην µονος και ζωντα µε αδης κατεπιε. βλεπεις. Ουτως . παντεποπτα Κυριε. του τα προειρηµενα απαντα απαραλειπτως ποιησαντος. η δε υγεια χαραν εµποιησει αφραστον εν τη καρδια αυτου. και ποιησει µετα του ανθρωπου εκεινου. µονος δυνασαι µε αναγαγειν και τον πονον της εµης καρδιας ιασασθαι. και αυτη παλιν η χαρα παντα πονον τον εξωθεν γινοµενον εν τω σωµατι αυτου αποδιωξει.

∆ιυλισθεισα γαρ δι’ αυτου και εκπιεσθεισα η καρδια αυτου αδολον και αµιγη θλιψεως χαραν απετεκε. . Ουτε γαρ απο δοξης αυτω γεγονεν αυτη. οτι τελος ουκ οιδε. αγνοουντες δε την µετα ταυτα γεγονυιαν κρυφιαν χαραν αυτου. οι πρωην θεωρουντες τας εξωθεν θλιψεις αυτου. αλλα απο πονου και πικριας ψυχης αυτου εσκευασται και απο συναντησεως Πνευµατος Θεου. ευφραινων και υπεραστραπτων τω προσωπω του πινοντος αυτον κατεναντι του ηλιου. και υπερ παντας εφ’ ους ο πλουτος και η πορφυρα στολη και η βυσσινη. Οιδε γαρ ο ανθρωπος εκεινος οτι κρεισσων πενια µετα χαρας τοιαυτης υπερ παντα τον κοσµον και των εν αυτω πραγµατων εστιν. ουδε απο πολλου πλουτου. ουτε απο αλλου τινος πραγµατος των υπο των ουρανον. η δε χαρα. (307) στεναζοντες επ’ αυτω και λεγοντες· “Ιδε ανθρωπος ος ουκ οιδεν ευφροσυνην εν τη ζωη αυτου.εκεινος οτι τραυµατα σωµατος αυτου ουδε ερχεται εκτοτε επι καρδιαν αυτου. οτι µωµος ουχ ευρεθησεται εν αυτη. Και εσονται οι πλησιον αυτου. και υπερ παντας εφ’ ους η η υγεια και η ευµορφια του σωµατος. και αι ηµεραι αυτου ουδεν διαφερουσι των µαστιζοµενων και τιµωρουµενων επι αµαρτιαις”· ειδως δε µονος εκεινος οτι πληρης θυµηδιας και αγαλλιασεως ο χρονος αυτου της ζωης και η χαρα της καρδιας αυτου θανατον εµπαιζει και αδης ου κυριευει αυτης. επειδη παντα τα επι τω σωµατι αυτου και τα επι παντι τω βιω ο ουρανος καλυψει και αδης φαγεται και θανατος κυριευσει αυτων. του υπερανω των ουρανων. (308) Και δια τουτο θανατος ου κυριευσει αυτης. υπ’ ουδενος τουτων δυναται κρατηθηναι. ουτε απο υγειας σωµατος αυτου. και αυτη η γνωσις εσται πλεονασµος της χαρας της εν τη καρδια αυτου. και υπερ παντας τους µακαριζοµενους επι της γης παρα στοµατων ουκ ορθα λαλουντων. εκλαµπων µαλλον και λαµπρυνοµενος και καθαρωτεραν δεικνυων την αυτου χροαν. η εκ της υγειας περιποιηθεισα τη ψυχη αυτου. ουτε απο επαινου ανθρωπων. και θλιψις η εξωθεν ου καθαψεται της χαρας της ουσης εν τη καρδια αυτου. και ο βιος αυτου θλιψεως και οδυνης πληρης. αλλ’ εσται ως διυλισµενος οινος απεναντι ηλιου. χαιρει ο ανθρωπος εκεινος επι τουτοις µυριοπλασιως υπερ παντας τους βασιλεις τους κρατουντας της γης. οτι ουκ εστιν εκ του κοσµου τουτου.

ο βασιλευων επι παν υδωρ θαλασσης και κοσµον εµπαιζων ως ει τις µικρον στρουθιον κατεχων εν τη χειρι αυτου. και η υγεια ουκ εα αυτον ετερον τι νοσοποιον βρωµα τραφηναι. Ταυτη ουν τη καλη κρισει πας ο κρινοµενος ετεραν ου φοβηθησεται τιµωριαν η βασανον. Θελω γαρ ειπειν τουτο και ελκει µε εκεινο και γλυκυτερον φαινεται· και οταν προς εκεινο απιδω. αλλα απειρον και . υπο της γλυκυτητος της γευσεως περισσοτερως µαλλον ηδυνοµαι. ουδε (309) ο κωλυσων αυτον εσται εκ της πηγης του ποτηριου µη εµφορηθηναι. πυρ ολον ποιουσαι τον πινοντα. φλεγειν και τηκειν τους προσερχοµενους αυτω εχθρους εκ παντων των µερων ενισχυσουσι. και γινεται αγαπητος τω φωτι του ηλιου και τω ηλιω φιλος και τω λευκολαµπει οινω των εξ αυτων προεχεοµενων ακτινων δικην υιος ηγαπηµενος· η γαρ ποσις αυτου τροφη και καθαρσις ρυπου σεσηποτων σαρκων αυτου. η θεα και η τερψις της καθαροτητος των του ηλιου ακτινων η µαλλον η ποσις και η γευσις του οινου του εν τω στοµατι µου. και η εκ του ποτου ηδυτης και η εκ του ηλιου εξερχοµενη χαροποιος αιγλη πασαν λυπην εκ της ψυχης αυτου εκδιωκει και παντοτε χαιρειν ποιει τον ανθρωπον εκεινον. ουδε προσβλεψαι αυτω µετα θαρσους τολµησει.Επι δε τουτοις εν µοι δυσνοητον· ου γαρ οιδα ποιον πλεον ευφραινει µε. και η καθαρσις υγεια ολοκληρος αυτω. Η γαρ στιλβα του οινου και η ακτις του ηλιου προς το προσωπον του πινοντος φαιδρως απαστραπτουσαι διερχονται µεχρι των εγκατων αυτου και µεχρι των χειρων αυτου και ποδων και µεχρι των οπισθιων αυτου και. τοτε το καλλος των εκπεµποµενων ακτινων διψαν µε σφοδρα ποιει και λιµωττων παλιν ευρισκοµαι· και οσω παλιν φιλονεικησω την εµην εµπλησαι γαστερα. ο αρχων του σκοτου. ουδε πειρασµους δειλιασει τους επερχοµενους αυτω. µετα πασης αυτου της στρατιας και της δυναµεως ου προσεγγισει πτερναν ποδος αυτου. Ο γαρ κρατων τη κακια της γης. και ουδεις βλαπτων κατισχυσει αυτου. Οταν γαρ του πινειν χορτασθηναι δοκησω. καιεται το στοµα µου δεκαπλασιως και τη διψη και επιθυµια του διειδεστατου ποµατος εκπυριζοµαι. Η γαρ διψα αυτου ου παυθησεται εις τον αιωνα και το ηδυ και λευκολαµπες αυτου ποµα ουκ εκλειψει. και ουτε του βλεπειν κορεννυµι ουτε του πινειν εµπιπλαµαι.

επιπεσων ανωθεν. περιποιητοι µου. την ταυτα γραψασαν. ο νοητος λιθος ο ελαφροτατος και χρηστος. και δοξασει τον ελεηµονα και πολυελεον Κυριον. υστερον αυτας πιεζουσιν υπο του λιθου και πασης υγροτητος αυτας χωρις αποφαινουσι. οτι µεγαλα ευρηκως αγαθα. κορον ουκ εχει. πασαν υγροτητα των σαρκικων ηδονων και παθων εκπιεσασα. (311) . Το γαρ καλλος της υγειας και η τερπνοτης της ωραιοτητος. υιοι µου. Μακαριος ουν ο ανθρωπος εκεινος. Φοβος γαρ Κυριου και αισθησις ανταποδοσεως αυτου δικαιας ουτω σαρκα εκτηκει και οστα συντριβει. Τας µεν γαρ σταφυλας πρωτον πατουντες οι ανθρωποι.διακαη επιθυµιαν παρεχει αυτω πινειν εκ του οινου και εαυτον καθαιρειν µαλλον και υγειαν ποιεισθαι την ποσιν. Αµην. της εκ της υγειας προσγινοµενης. οι ακουοντες µου τους λογους. ο τους λογους τουτους ακουων και δεχοµενος αυτους µετα πιστεως και ποιων αυτους. τοτε η αγια ταπεινωσις. ω η δοξα εις τους αιωνας. ουκ αχρηστον την εκπιεσθεισαν ψυχην αποδεικνυσιν. τον δια ρυπαρας γλωσσης και ακαθαρτου και ρυπαρου στοµατος ταυτα γραφη παραδοντα εις επιστροφης και µετανοιας υποδειγµα και εις οδον απλανη και αληθεστατην των εξ ολης ψυχης θελοντων σωθηναι και µελλοντων κληρονοµειν βασιλειαν. αλλα δακρυα ποταµηδον αυτην καταντλησασα το ζων υδωρ εκβλυζειν ποιει και τα εκ των αµαρτηµατων τραυµατα ιαται και τον ιχωρα και τα ελκη αυτων αποπλυνει και χιονος λαµπροτερον ολον εκεινον αποδεικνυει τον ανθρωπον. πας ο εναντι Κυριου Θεου Παντοκρατορος αµαρτησας και φοβου κρισεως και αποστροφης αυτου αισθησιν εν καρδια λαµβανων. τα υπερ νουν και λογον και διανοιαν οντα. µακαρισει την αθλιαν µου χειρα. τεκνα ηγαπηµενα. (310) ως απηωρηµενος λιθος υπο µηχανης τους εν τη ληνω πατουµενους βοτρυας εκθλιβει και σφοδρως εκπιεζει. τον δε εισελθοντα ανθρωπον εις τον φοβον του Θεου αυτος ο του Θεου φοβος ποιει αυτον γενεσθαι πασιν ανθρωποις αλλοις εις καταπατηµα. την εν αυτω τω Θεω και Σωτηρι ηµων. Λογος Κ∆΄. Ουτως ουν εσται. Και οτε καταλεανη και συντριψει τελειως το υπερηφανον και κενοδοξον της σαρκος αυτου φρονηµα.

τον εν αυτω θησαυρον. Τι σοι το οφελος. ει µη το κιβωτιον αυτοις παντως διανοιχθη. τον εναποκειµενον εν αυτω αγνοει θησαυρον. αλλα περιφερεις µεν. Βλεπεις κιβωτιον µικρον. Αδελφοι και πατερες. Παντως ουδεν. Ταυτα µοι και επι των πνευµατικων υπολαµβανε αδελφε. ουτω καν πασας αναγνω και εκστηθισηται ο ανθρωπος τας Γραφας (312) και ως ενα ψαλµον περιφερη αυτας. ως ειποµεν. ουκ ιδης των εν αυτω λιθων την διαυγειαν. κεκλεισµενον παντοθεν ασφαλως και. των µαργαριτων την λαµπροτητα. Και οτι ο εγκεκρυµµενος του Πνευµατος θησαυρος εν τω γραµµατι της θειας Γραφης ου πασιν ευδηλος εστι και τοις βουλοµενοις. ακουσον. εσφραγισµενον το κιβωτιον δι’ ολου. αλλα µονοις τοις τον διανοιγοντα τον νουν κτησαµενοις εις το συνιεναι τας Γραφας. την εγκεκρυµµενην εν αυταις του Αγιου Πνευµατος δωρεαν αγνοει.Περι γνωσεως πνευµατικης. εαν εσφραγισµενον αυτο και κεκλεισµενον αει περιφερης και ουκ ανοιξης. Και καθαπερ καν αυτο το κιβωτιον ολον επι των εαυτου ωµων αναλαβων επιφερηται ανθρωπος. ειπε µοι. του χρυσου την αστραπτουσαν αιγλην. Ουκ εστι δε υπο ανθρωπινης σοφιας ανοιχθηναι τουτο ποτε. πολλου και πολυτιµου πεπλησµενον του θησαυρου. Ουτε γαρ δια του κιβωτιου τα εν τω κιβωτιω. Ου θεαση ποτε. διο και µενει αγνωστος πασιν ανθρωποις τοις εν τω κοσµω ο εναποκειµενος εν αυτω πλουτος του Πνευµατος. ον ουκ αν ποτε οι εν τω οικω εισερχοµενοι κατιδειν δυνηθωσιν. ετι ζων. εοικεν η πνευµατικη γνωσις οικια τινι µεσον της κοσµικης και ελληνικης γνωσεως κατεσκευασµενη εν η ωσπερ κιβωτιον στερρον και κατησφαλισµενον η γνωσις των θεοπνευστων Γραφων και ο εν αυτη αφραστος πλουτος αποτεθησαυρισµενος αποκειται. ο και αρας µετα σπουδης πορευη· τι ουν σοι εσται. το οφελος. υπολαµβανεις η και ισως παρα τινων ακουων πιστευεις ενδοθεν εχειν αυτο θησαυρον. αυτος δε συ λιµω και διψη και γυµνοτητι κατατρυχη. Νοει µοι ουν κιβωτιον το Χριστου Ευαγγελιον και τας λοιπας θειας . Και πως. εαν εξ αυτων ου καταξιωθηση λαβειν καν ολιγον και ωνησασθαι τι των προς διατροφην η ενδυσιν. ουτε δια της Γραφης τα εν τη Γραφη δηλα καθιστανται. οσον απο του βαρους και της εξωθεν ευπρεπειας αυτου.

υιοθεσιας δια της αναγεννησεως του Αγιου Πνευµατος και το γενεσθαι ηµας θεους θεσει τε και χαριτι. µηδεις πλανασθω. εχουσας εν αυταις εγκεκλεισµενην και εσφραγισµενην την αιωνιον ζωην και συν αυτη τα εν αυτη αρρητα και αισθητοις οµµασι µη καθορωµενα αιωνια αγαθα κατα την του Κυριου φωνην· “Ερευνατε τας Γραφας. οτι εν αυταις εστιν η ζωη η αιωνιος”. Ποιων δε και τινων φηµι αγαθων. διανοιγηναι την κιβωτον της γνωσεως και των εν αυτη αγαθων απολαυσαι η εν µετοχη και θεωρια γενεσθαι αυτων. Ανθρωπον δε τον αραντα το κιβωτιον υποθου µοι ειναι τον τας Γραφας πασας αποστηθισαντα και επι στοµατος αει ταυτας επιφεροµενον. εκ δε τουτων η αποκαλυψις των µυστηριων. Αλλως δε ουκ ενι. Απο γαρ των εντολων αι αρεται. µονον δε των εντολων µνηµονευωµεν του Σωτηρος Χριστου· ετι δε αθανασιας. Οταν ουν ενοικηση και εµπεριπατηση ο Θεος εν ηµιν και εµφανιση αυτος εαυτον αισθητως ηµιν. ∆ια γαρ της εκπληρωσεως των εντολων η εργασια των αρετων. αφθαρσιας. αλλα δια του ειποντος· “Ο αγαπων µε τας εντολας µου τηρησει και ο Πατηρ µου αγαπησει αυτον και εγω εµφανισω αυτω εµαυτον”. βασιλειας ουρανων. ινα ωσπερ ο νεκρος ολως ου λογιζεται (314) ουδε αισθανεται τινος. δια δε της πραξεως των αρετων η πληρωσις των εντολων γινεται. χρηµατισαι τε . δοξης αϊδιου. (313) Επιφερεται ουν αυτας ως εν κιβωτιω τω µνηµονευτικω της ψυχης. συν ταις εντολαις δε ως µαργαριτας τας αρετας. ουτω και ηµεις αυτοι µηδεµιαν εννοιαν επιθυµιας κακης η εµπαθους αισθησεως ολως εννοωµεν ποτε η επαισθανωµεθα του κακου της τυραννωδους οχλησεως. ζωης αιωνιου. τοτε και γνωστως καθορωµεν τα εν τω κιβωτιω ηγουν τα εν τη θεια Γραφη εγκεκρυµµενα θεια µυστηρια. της προς τον Θεον δηλονοτι και τον πλησιον.Γραφας. και ουτω δια τουτων ανοιγεται ηµιν η θυρα της γνωσεως. εχοντι τας εντολας του Θεου ως λιθους τιµιους. Αγαπης τελειας. καταφρονησεως των ορωµενων απαντων. το νεκρωθηναι την σαρκα και τα µελη ταυτης τα επι γης µεχρι και επιθυµιας κακης. ως αυτος ουτος φησιν· “Ο απειθων τω Υιω ουκ οψεται την ζωην”-. εν αις υπαρχει η ζωη η αιωνιος – οι γαρ του Χριστου λογοι φως εισι και ζωη εισιν. µαλλον δε ου δια τουτων. των εν τω γραµµατι αποκεκρυµµενων και κεκαλυµµενων.

επερειδοµενοι τη µαθησει µονη των Γραφων· ους και καταδικαζουσα και κατακρινουσα µαλλον αυτη εν τη εξοδω εσται η τους µηδολως των Γραφων ακηκοοτας. πως αρα ειδεναι η γνωναι η καν ποσως εννοησαι ποτε εξισχυσουσιν. Οι δ’ αλλοι. αλλα δι’ αµελειας ταυτην προσαπολεσαντες – και γαρ ελαβον εξουσιαν του γενεσθαι τοιουτοι . απαρνουµενοι την δυναµιν ολως των αγιων Γραφων. οι την παρουσιαν του Αγιου Πνευµατος. την αλλοιωσιν των βαπτισθεντων εν τουτω πως ειδεναι δυνανται. συγκληρονοµους δε Χριστου. Τουτων ουν απαντων και των υπερ τουτων αρρητων και ανεκφραστων οι τας εντολας ακουοντες του Θεου και ποιουντες αυτας. Οι µη γεννηθεντες ανωθεν. την αναγεννησιν. την ενοικησιν της εις αυτους. της τουτων αθανατου ζωης. συνιστανειν θελοντες εαυτους. Πως εν καταληψει γενωνται των τοιουτων µυστηριων.κληρονοµους Θεου. Οι µη τουτο παθειν εθελησαντες. αξιουνται και πλουσιως επαπολαυουσιν.. και συναµα τουτοις τον νουν Χριστου κτησασθαι και δι’ αυτου ιδειν τον Θεον και Χριστον αυτον ενοικουντα κατα την Θεοτητα και εµπεριπατουντα γνωστως εν ηµιν. διανοιγοµενα δε υπο µονου του Αγιου Πνευµατος και ουτως αποκαλυπτοµενα θεατα γινοµενα ηµιν και γνωστα. των εκ Θεου γεννηθεντων και τεκνων γενοµενων Θεου. Οι δε µηπω βαπτισθεντες εν Πνευµατι αγιω. των γεννηθεντων εκειθεν – καθως ειπεν ο Κυριος – την δοξαν πως ιδωσι. ηγουν δια της αποκαλυψεως των νοερων οφθαλµων και της θεας των εν τη θεια εγκεκρυµµενων Γραφη. Εκ γαρ των τοιουτων τινες απο αγνοιας πλανωµενοι πασας στρεβλουσι τας θειας Γραφας. οι µηδολως ποτε εν εαυτοις επεγνωκοτες γενοµενην την υπ’ αυτου αναχωνευσιν. την ελλαµψιν. µεθερµηνευοντες αυτας κατα τας εµπαθεις επιθυµιας αυτων. ειπε . την αναπλασιν. Και εικοτως· τα γαρ εσφραγισµενα και κεκλεισµενα. µηδεποτε γνωναι λεγοντες. την αλλοιωσιν. αγευστοι εισι της τουτων γλυκυτητος. δια της ανοιξεως ης εφαµεν κιβωτου. ποια γνωσει δυνηθωσιν. οτι δη και διχα της (315) ακριβους των εντολων του Χριστου φυλακης σωθηναι µελλουσιν. την ανακαινισιν. τον φωτισµον. αγνοιαν εχοντες των ειρηµενων απαντων και απειριαν. τα πασιν ανθρωποις αθεατα τε και αγνωστα.

µοι. Αλλως δε. Και εικοτως· επειδη γαρ τας αισθησεις αυτων πασας εις την του κοσµου µαταιοτητα προσηλωσαν και τοις τερπνοις του βιου και ταις ωραιοτησι των σωµατων προσπασχουσι. αλλ’ ει και προς αυτην ατενισει. µαλλον δε µονω Θεω βουλοµενους γινωσκεσθαι. σωµατι µονω ληπτους οντας και ορατους. απροσιτον. ου µην αλλα και τα εν τουτοις αποκεκρυµµενα του Θεου αγαθα συν αυτη τη ταυτα βλυζουση αιωνια ζωη αποκαλυπτοντα. καθαπερ οι απειροι των γραµµατων ισον τοις εµπειροις τας βιβλους αναγινωσκειν ου δυναται. προς ον και βλεπειν αει εφιενται και υπ’ αυτου γλιχονται ορασθαι. ουτως ουδε οι µη δια πραξεως τας του Χριστου εντολας διελθειν εθελησαντες. οµοιους τω γεγενηκοτι Πατρι. κατανοησαι η καν οπωσουν εννοησαι ισχυσωσιν. ισον των εις αυτας επαγρυπνησαντων και πεπληρωκοτων αυτας και υπερ αυτων το αιµα κεκενωκοτων το ιδιον. τα δ’ αλλα (316) µονω Θεω γινωσκοµενους και Θεον µονον γινωσκοντας. της του Αγιου Πνευµατος αποκαλυψεως αξιωθηναι ποτε. καν πασαν την σοφιαν του κοσµου µεµαθηκεν. ουτως ουδε ο πασας τας θειας Γραφας. α πασι τοις καταφρονηταις και αµελεστεροις κεκαλυµµενα υπαρχει και αφανη το καθολου. Και καθαπερ ο ασθενων τας οψεις του σωµατος ου δυναται καν ποσως εις ηλιακην ακτινα τρανοτερον λαµπουσαν αποβλεψαι. αθανατον. επι στοµατος εχων δυνησεται ποτε την εν αυταις εγκεκρυµµενην µυστικην και θειαν δοξαν οµου και δυναµιν γνωναι και κατιδειν. ει µη πασας διελθη τας εντολας του Θεου και τον Παρακλητον λαβη µεθ’ εαυτου. Πνευµα εστιν ο Θεος αορατον. ισχυσουσιν. σκοτεινον το της ψυχης οπτικον περιφεροντες. προς τα νοητα καλλη των απορρητων (317) του Θεου αγαθων ιδειν και αναβλεψαι ου δυνανται. και τοιουτους ποιει τους εξ αυτου γεννωµενους. τελεον ευθυς και οπερ κεκτηται . ως ειποµεν. ως εκεινοι. διανοιγοντα τους λογους αυτω ως το βιβλιον και την εν αυτοις επιδεικνυοντα δοξαν µυστικως. ακαταληπτον. οιοι εκεινοι εχρηµατισαν. Ωσπερ γαρ ο βιβλιον εσφραγισµενον και κεκλεισµενον λαβων ανθρωπος ου δυναται τα εν αυτω γεγραµµενα ιδειν η οποια εισιν εννοησαι εως εσφραγισµενον εστι το βιβλιον.

Τοιγαρουν ουδε την εαυτου ασθενειαν ο τοιουτος καταµαθειν ολως δυναται. Οσοι γαρ εις το ονοµα αυτου εβαπτισθηµεν. αλλα και ηνπερ προ τουτου ειρηνην ειχε των λογισµων και γαληνην της πονηρας επιθυµιας. οφειλει ο µοναχος µη µονον τας εν τη ψυχη γινοµενας αλλοιωσεις και µεταβολας επιστασθαι και νοειν. καθαιροµενους δια της µετανοιας του σπιλου της αµαρτιας και επενδυοµενους τον φωτεινον χιτωνα της αφθαρσιας του Πνευµατος εν αυτω Χριστω τω Θεω ηµων. εξουσιαν ελαβοµεν παρ’ αυτου την πρωην δυσγενειαν της φθορας ως ιµατιον παλαιον αποδυσασθαι και υιοι Θεου χρηµατισαι και τον Χριστον επενδυσασθαι. και ισως εµεµψατο εαυτον ποτε ως αιτιον αυτον εαυτω χρηµατισαντα και τα προς απαλλαγην ταυτης εφροντισε. ω πρεπει πασα δοξα. Αδελφοι και πατερες. των εκ στοιχειων. κεχερσωµενοις ουσι και χοϊκοις. αδελφοι. ποτε δε λυπη ταυτη ωσαυτως επερχεται και . ισχυσεν αν. αυτοις εαυτον εξισοι και αδυνατον λεγει ειναι το υπερ τους παντας γενεσθαι αυτον. Ει γαρ ηβουληθη. Νυνι δε τους παντας εχων εµπαθεις ο τοιουτος. αλλα και τας αιτιας αυτων.φως προσαπολλυσιν. οποιαι ποτ’ αν ωσι και ποθεν εν αυτω συµβαινουσι γινεσθαι. µη θελων του τοιουτου κακου απαλλαγηναι ο αθλιος. τω υπερ ηµων αποθανοντι και εγερθεντι (318) και εις ουρανους ηµας ανυψωσαντι. Γενοιτο δε εξακολουθησαι Χριστω. Λογος ΚΕ΄. ουτω δη και ο τα της ψυχης οµµατα ασθενη και τας αισθησεις αυτας εµπαθεις εχων. και αυτου τοις ιχνεσιν αει επεσθαι. Ινα συναποθανη τω παθει. (319) Περι αλλοιωσεως ψυχης τε και σωµατος. απαθως και βλαβης εκτος καλλος η ωραιοτητα σωµατος και κατανοησαι ου δυναται. και αυτην χρονιζων εν τη µελετη του παθους απολλυσι. εξοµοιωθηναι τοις ουτω εχουσι και τοιαυτα φρονουσι. Ποτε µεν γαρ αιφνιδιος γινεται χαρα τη ψυχη. Ει γαρ ασθενειν εαυτον πεποιηκεν. των εκ βρωµατων και των δαιµονων επιγινοµενων ηµιν. ως εκ Θεου το δυνασθαι ειληφως. επιστευσεν αν οτι εισι τινες υγιαινοντες ετεροι. Αµην. τιµη και προσκυνησις εις τους αιωνας των αιωνων. Τι τουτο. των εξ αερος. Αλλα µη γενοιτο ηµας.

ως και τους συνοντας σκωπτειν και διεγειρειν προς το καλον. ως και την ζωην αυτης απολεγεσθαι. εις βαθος και υψος θεωριας υπερ το µετρον της ανθρωπινης φυσεως εισελθειν βιαζοµενος. ποτε δε ορατικος. ως µηδε επισχειν δυναµενη εαυτην. Και ποτε µεν ευκατανυκτος γινεται. ποτε δε διακεχυµενη και αναιδης. ποτε δε αργος προς τα αµφοτερα γινεται και βραδυς. ει και τουτο βιαζεται. ποτε δε σκληραινεται η αυτη και ως λιθος πεπωρωται. Αλλα καθαπερ ουτως αλλοιουται τα της ψυχης. Και ποτε µεν απλους προς πασαν θεωριαν εστι και ελευθερος. ποτε δε ποικιλος.βαρος σφοδρον. Και ποτε µεν τυφλος. ποτε δε διεγηγερµενη και γρηγορουσα και προθυµος εις πασαν υπακοην. ποτε δε ευνους τις και ευλαλος. ουδεν ουδαµως . Ποτε µεν γαρ οξυς εις το νοησαι εστι και οξυτερος εις το τα νοουµενα ητοι βλεποµενα παρ’ αυτου διελθειν και διακριναι συντοµως. οποταν εναγωνιως εχωµεν περι την εργασιαν της αρετης και των εντολων την εκπληρωσιν. Ταυτα µεν ουν πεφυκε γινεσθαι περι τας φυσικας κινησεις της ψυχης και του σωµατος. ποτε δε ουδε εκεινους ουδε τους συνοντας βουλεται καθοραν. µη µεµνηµενος ολως των εµπροσθεν αυτου γεγονοτων κακων µηδε τι τουτων εννοων το καθολου. (320) Και ποτε µεν συµπνιγοµενη εφ’ εαυτην γινεται. πονηρευοµενος ουκ εις τους παροντας µονους. ποτε δε επι τοσουτον πλατυνοµενη και η αγαλλιασις εν ταυτη πληθυνεται. Και ποτε µεν ο αυτος ανους οιονει και αλαλος γινεται και κωφος. οιονει τα µη γινοµενα εννοων και επινοων και πονηρευοµενος· και ωσπερ φλοξ εν υγροις ξυλοις υπο καπνου συµπνιγοµενη γινεται. ακουστικος τε αµα και συνετος. Και ποτε µεν συνεσταλµενη υπαρχει και ευλαβης. Και ποτε µεν χαυνη και ραθυµος και απροθυµος εις παν εργον αγαθον γινεται. Αλλοτε παλιν πραεια και ταπεινη γινεται και µετα µικρον µετεωρος και θυµωδης και λυσσωσα προς παντας τους αδελφους. Και ποτε µεν των αποντων αγαπητικως µεµνηµενη και προσκαλουµενη προς εαυτην. αλλα δη και περι τινων αποντων πολλακις µαταια και ψευδη αναπλαττει εν εαυτω ενθυµηµατα· ενθεν τοι και της καρδιας πολλα λυπουµενης και µη συντιθεµενης εις τα τοιαυτα τω νω. τον αυτον τροπον και τα του νοος αλλοιουται ηµων και ουτω πως µεταβαλλεται.

(321) Και ταυτα µεν περι τε των αλλοιωσεων του νοος και της νοερας ηµων και θειας ψυχης. συνουσιας µιξιν. την συγκρασιν εχον ητοι την συστασιν εκ των εναντιων προς εαυτα. δηλον οτι και αναµαρτητος και παρα Θεου ακατακριτος. ει και δοκουσιν ειναι ευδιαγνωστοι και ραδιως ηµιν επιγινωσκοµεναι. αργιαν. αλλ’ η ψυχη δια τουτου ταυτα επιζητει ηδυνοµενην. Εκ θερµου γαρ και ψυχρου. το σωµα επιζητει. Πλην αυτο καθ’ εαυτο εστερηται και προαιρεσεως και θελησεως. αλλ’ ουχ ουτως εχει. Αι δε γινοµεναι ηµιν περι το σωµα ανωµαλιαι. ηδονην. και θεληµατι εκουσιως κολλωµενα. Το δε γε σωµα και τη φυσει τρεπτον. πολυυπνιαν. ουδε αποστησαι αυτον των µαταιων συλλογισµων. ει χρη δε ειπειν και κινησεως. Μηδεις ουν προς ταυτα υπο του ιδιου σωµατος συνωθεισθαι και καταναγκαζεσθαι υπολαβοι· ουκ εστι τουτο. της συγκραθεισης αυτη γλιχοµενη σαρκος. ωσαυτως δε και ο νους ταυτη συναµα παρα του Κτιστου γεγενηται. στολισµον ιµατιων και ταλλα παντα απερ. λαιµαργιαν. ου το σωµα. Πολλη γαρ εν τουτω µαλιστα εστιν η εκ φυσεως ως επι το πλειστον µεταβολη. φηµι. ως ειρηται. και τη ουσια ρευστον. ειτε τω αγαθω τα αγαθα γινονται. Η µεν γαρ ψυχη ατρεπτος τη φυσει και τη ουσια εστιν. Και εικοτως· ος γαρ τη φυσει παρεπεται. ειτε τω πονηρω και πονηρα χρηµατιζουσι.ωφελησαι δυναται. Αλλα πως. η ψυχη. µονη δηλαδη τη προαιρεσει αγοµενα και τω ιδιω θεληµατι αρετης η κακιας επιλαµβανοµενα. τουτεστι φωτος η σκοτους συγκοινωνοι αιωνιως και κληρονοµοι καθιστανται. οτι εξ υλης φθαρτης εκτισται και ρευστης. Πυρωσιν δε και επιθυµιαν γαµου. ως φασιν οι περι ταυτα σοφοι και η αληθεια εχει. εκ ξηρου τε και υγρου η ουσια τουτου εστι. ως ουδε οτε νεκρον. και ο νους ενι τουτων προαιρεσει. . ως οι πολλοι νοµιζουσι. τουτο και καταδικης εκτος. ει µη τι παντως την τουτου ρευσιν και το χωρουν εις φθοραν κινησιν τις ειπη της αυτου υποστασεως φυσικην. ητις εστιν αλογος· ει δε αλογος αυτη. γαστριµαργιαν. απαξ τω πηλω (322) συγκραθεισα και οια δη συς εν τω βορβορω ταυτης εγκυλινδεισθαι θελουσα των ηδονων πως. οτι και συνθετον. ακουε συνετως.

“εγνω Αδαµ την γυναικα αυτου και συλλαβουσα ετεκε”. αλλα ην αυτω ζωη αστασιαστος και αλυπος διαγωγη. αλλ’ ουδε προς αλλας επιθυµιας τινας των ορωµενων η και αορατων πραγµατων οµου και παθων.“Επλασεν ο Θεος τον ανθρωπον. “Εξανετειλε ο Θεος παν δενδρον ωραιον και ην ο τε Αδαµ και η Ευα εν τω παραδεισω γυµνοι και ουκ ησχυνοντο”. δειξον ουν µοι και συ ποια τα παθη τα εν αυτω· αλλ’ ουδεν ουκ εχεις ολως ειπειν. Τοιγαρουν. ωσπερ ειρηται. Καθαπερ γαρ προς ουδεν το σωµα κινεισθαι δυναται διχα ψυχης. “Και ενεφυσησεν εις το προσωπον αυτου Κυριος ο Θεος. Ιδωµεν ουν µηποτε. ουτε προς γαστριµαργιαν κεκινητο· τι ουν φησιν. αγαπητε. Ειτα τι. ∆εδεται γαρ υπο της γλυκειας αγαπης του Θεου η ορµη της καρδιας αυτης η µαλλον ειπειν πασα η ροπη του θεληµατος αυτης. ουτε µην υπο της του σωµατος φυσεως προς µιξιν ενηγοντο. ως γεγραπται. (323) τοτε. και εµµεινης εν τη αγαπη αυτου. Ποιητη. Αι δε φυσικως εποµεναι και γινοµεναι εν τω αυτω σωµατι µεταβολαι προδηλοι· συµβαινουσι γαρ και εις παντας γινονται . ουδε υπο της αναγκης καταδυναστευθηση του σωµατος. Αλλα και γυµνοι ησαν και ουτε αλληλους εγινωσκον. ουχ υπο τινος παθους κυριευθηση ποτε. χουν λαβων απο της γης”. Πυρωσις δε η κινησις η γαστρος αλογος µανια και ορεξις ουδαµου ετι ην. και εγενετο ανθρωπος εις ψυχην ζωσαν” και ανεστη απο της γης και περιεπατει. του εν αυτω πνευµατος κινουντος δηλονοτι το σωµα δεσποτικως τε και εξουσιαστικως. ουτως ουδε η τω Θεω δι’ αγαπης ενωθεισα ψυχη συναπαγεσθαι ισχυει προς τας του σωµατος ηδονας και ορεξεις. πως. τουτου γε ενεκα ο ανθρωπος ουτε προς συνουσιας επιθυµιαν. δυναται τω σωµατι πυρουσθαι η ολως ιδιας επιθυµιας αποπληρουν. αλλα µετα την αµαρτιαν και την παραβασιν και µετα το εξω γενεσθαι του παραδεισου και του Θεου γυµνωθηναι και της αυτου θειας δοξης αποπεσειν. Ιδου εγω εδειξα σοι το σωµα. Ορας οτι ουτε το θηλειαν ειναι την Ευαν ουτε το γυµνους αµφοτερους τυγχανειν προς σωφροσυνην παρεβλαψε τινα εξ αυτων. εαν τον Θεον αγαπησης γνησιως και συ. ουτε ησχυνοντο. δια το µη ειναι θηλυ η δια το µη ειναι τα προς επιθυµιαν κινουντα βρωµατα. ειπε. Ουδαµως. Αυτη ουν συνδεθεισα τω εαυτης.

Ποιος δη ουτος εστιν. µηδεν εκ τουτων παραβλαπτοµενην ηµων της ψυχης. ως υπο υδατος σβεσθεισης ανθρακιας. Αυτο το βαρος του σωµατος. ου µονον δε αλλα και εκ πολυυπνιας η αγρυπνιας και εκ κοπου η αργιας σωµατικης µεταβολη τις γινεται εν ηµιν. εξ ων γινονται ρευµατα. Αλλα γαρ και διχα τουτων ωσαυτως ιδιαιτερως εστιν η εκ βρωσεως και ποσεως περιττης και η εξ ακρας νηστειας µεταβολη. ακρωτηριασµοι και ολου ισως του ζωου διαφθορα. ο και διχα τινος ετερας αιτιας δια κενοδοξιαν µονην η επαρσιν η δια το κατακριναι αλλον αµελη η και δι’ ετερας πλειστας αιτιας τω δαιµονι τουτω παραδιδοµεθα εις ολεθρον µεν της σαρκος και . Και απλως εκαστον κατα αναλογιαν της εαυτου συγκρασεως εν τη του αερος εναλλαγη και των ανεµων αναλογως και την µεταβολην επιδεχεται. τα δε θερµοτερας υλης µετεχοντα ολως υπερεµπιπρανται και εκλυονται και προς πασαν πραξιν και κινησιν ωσαυτως ασθενη και αδρανη γινονται. κατεξανισταµενον δηλονοτι των αλλων η υπ’ εκεινων µαλλον επικρατουµενον και αυτοτυραννουµενον. τα δε και απο της των ανεµων και του αερος εναλλαγης.τους αγιους. Ψυχρου γαρ οντος αυτου. τα δε θερµης οντα κρασεως ευκρατοτερα µαλλον και ισχυροτερα γινονται. ποτε δε εν ολω διαχεοµενη τω σωµατι. επειδη τα µεν πλειστα τουτων απο ακρασιας βρωµατων και ποµατων εγγινονται. και ποτε µεν προς µονην την κεφαλην. ποτε δε νοσω περιπιπτειν καταναγκαζεται. ως υπο του ηλιου αι µυιαι και τα λοιπα ζωυφια λαµποµενα υπο των ακτινων αυτου και δυνατωτερα και εικινητοτερα γινονται. Επι δε πασι τουτοις αλλος παλιν εστι παραχωρησει του αγαθου ηµων Θεου και ∆εσποτου επιφεροµενος ηµιν υπο των δαιµονων κατ’ οικονοµικην παιδευσιν προς ταπεινωσιν πειρασµος. Οταν δε θερµος παλιν γενηται ο αηρ. Αλλη δε παλιν εστιν η εξ αυτης της ενυπαρχουσης υλης τω σωµατι και του εν ηµιν κινουµενου φυσικου θερµου αναδιδοµενη καπνωδης πυρα. Ποτε µεν γαρ υγειαν αγειν λεγεται. οποταν εν απο των τεσσαρων στοιχειων η πλεοναση η ελαττον εαυτου γενηται. τα ψυχρας ειναι φυσεως (324) λαχοντα σωµατα βλαπτονται και ασθενεστερα γινονται. οταν προς εαυτας αι υλαι µη στασιαζωσι. τα µεν ψυχρα θαλπονται οιοενι και αναζωουνται. ως επι πολυ ψυχραινοµενα.

αλλ’ ουτινος εισιν. (325) πειραν δε και γυµνασιαν περισσοτεραν αυτης και ινα το περι ηµας συµπαθες του Θεου και ευσπλαγχνον επιγνοντες. φησιν. οι καθαροι τε και ελευθεροι τη ψυχη. ∆ια τουτο ειπον. ως ειποµεν. ελευθερα ουσα.συντριµµον της ψυχης. και στροφας µονοι οι απαθεις και τελειοι. Τοιγαρουν και ταυτα ου παντες επιστανται. αλλα και εκ τουτων παλιν ποτε µεν η ψυχη µονη πασχει. εχεις. ο δε νους απο της ψυχης παλιν αυτης και η ψυχη αυθις απο του νοος και του σωµατος πληµµελει. Ουτω τοινυν η µεν ψυχη και ο νους απο του σωµατος. υφελοµενη τι της προσουσης χαρας. οτε δ’ αν και συµβη εν αυτω γενεσθαι τι τοιουτον. Ου τα δυο δε παντοτε. εξ ων η ψυχη πασχει. εξ εκεινου και περι τουτων διδασκονται. οτι ου χρη νοειν µονον ηµας τας τροπας και µεταβολας και τας συµβαινουσας .” και παραµυθουµενου αυτην. ως µηδε ελπιζειν τον πασχοντα εις την προτεραν επανελθειν γαληνιαιαν καταστασιν. (326) εκταρασσονται. του νοος εροµενου αυτην· “Τι. ωσαυτως και τω νοΐ. δυναµει θειου πυρος εκδιωκει τον ζοφον και αιρει το καλυµµα και τον νουν διαβλεπειν ποιει. οι µεσως πως προς την αρετην εχοντες. βιαζεται δε µενειν εν τω φωτι και ισως διαυγαζει και την ψυχην. αλλα τας µεν ψυχικας αλλοιωσεις και τας µεταβολας τας του σωµατος. η ψυχη και ο νους. Ποτε µεν γαρ. ποτε µεν εξωθεν βαρουµενα και το µεν βαρος επαισθανοµενα και την ειρηνικην καταστασιν σωαν εχοντα. η ψυχη στενουται και στυγνη γινεται. εκαστος τουτων µερικως τι νοει. Και ουδ’ αυτοι· ου γαρ εαυτων. ου καταδεχεται δε. ολην προς αυτον µεταθωµεν εκ διαθεσεως την αγαπην και προς εκεινον ολον τον ποθον κτησωµεθα. πλην οµως ανδρισαµενη και τον νουν διανιστησι· ποτε δε ο νους. γινωσκουσι. Αλλοτε υπο της ανωµαλιας παλιν του σωµατος τα αµφοτερα τυραννουνται σφοδρως. ποτε δε ο νους εκτυφλουται και συγκαλυπτεται και η ψυχη. ποτε δε εσωθεν ταραττοµενα. εκ των ανωµαλιων των εν τω νοΐ συµβαινουσων. ω πατερες και αδελφοι. συµπασχει και ουτος και υπο την νυκτα γενεσθαι καταναγκαζεται µεν. περι γαρ των τελειως εσκοτισµενων ουδεις ηµιν λογος· τας δε γε γινοµενας εν τω νοΐ µεταβολας.

Θειναι γαρ ορον εν εαυτω χρεων και τυπον τον µοναχον και ειδεναι αυτον. Αδελφοι και πατερες. αρµοζουσης τοις αρτι τω κοσµω και τοις εν κοσµω αποτασσοµενοις και προς τον µοναδικον αποτρεχουσι βιον. Λογος Κστ΄. ταυτης εν εξει του καλου και συνηθεια δηλονοτι γενοµενος και Θεω προκοπτων και αναβασεις τιθεµενος εν τη καρδια αυτου ευαρεστησει. ως εν τυπω. και των ειρηµενων απαντων εν γνωσει γενησεται και πολλων αλλων διδασκαλος αρετης χρηµατισει. Ουτω γαρ και εαυτω την οδον εξοµαλισει την τραχειαν οµου και επιπονον. ω η δοξα εις τους αιωνας. εξ αυτης αρχης µετα προθυµιας πασης και θερµοτατης προθεσεως τα της αρετης σπουδαιως οφειλει ποιειν. πως εκαστην ηµεραν διερχεσθαι δει. Και ινα προπαιδειαν τινα των στοιχειων της επιστηµης των επιστηµων. οποιοι τε πνευουσιν ανεµοι λογισµων και εκ τινων οι ποταµοι κατερχονται η επερχονται των παθων τε και πειρασµων. (328) Περι αρχης βιου λιαν επωφελους και σωτηριου. τοις αρτι προς ταυτην οιονει την σχολην απο του κοσµου παραγενοµενοις εγγραφον παραδωσωµεν. φωτιζων δια του λογου και του βιου τους αυτω εντυγχανοντας. ατε δη ως φωτισθεις και αυτος ανωθεν. ως αν ευδροµος προς εργασιαν της αρετης η και µη εµποδιζηται τη απειρια προς τον δροµον αυτης. αλλα και ειδεναι ποθεν αυται και πως και απο τινων. εν Χριστω Ιησου τω Κυριω ηµων. λεγω δη της ηµετερας ασκησεως. Αµην. πας ανθρωπος ο αρτι τω κοσµω και τοις εν κοσµω πασιν αποταξαµενος. και ανακαλυπτων βαθεα (327) τοις µετα ποθου ζητουσι τα βαθη µαθειν τα του Πνευµατος. Και διδασκαλιας εις αρχαριους λυσιτελεστατη. αυτοις τε και . ινα και την οικιαν στηριξωµεν ασφαλως της ψυχης και το πηδαλιον ευθυνωµεν του πλοιου καλως και µη ατεχνως η αφυως αυτο µεταχειρισωµεθα. εκ των µικροτερων επι τα µειζω και τελεωτερα ανατρεχων.αλλοιωσεις ηµιν. ει γε δια Θεον απεταξατο και την τεχνην των τεχνων ταυτην µαθειν αιρειται και µη εις κενον βουλεται γενεσθαι την απο του κοσµου αυτου αναχωρησιν. τοιαυτα εκ προοιµιων υποτιθεµεθα. επι δε τον βιον τουτον και το σταδιον των µοναχων αποδραµων. Τουτων δε την γνωσιν βιος παρεχει µετα ακριβειας και κανονος απαραλειπτως επιτελουµενος.

γινη του καλου τουτου εν εξει και. αλλ’ εκ παντων αυτων πιαινοµενων αυτου η ψυχη. και ουτω µετα ταυτα εις την δοξολογιαν µετα παντων εγειρεσθαι και νουνεχως και εγρηγορως πασαν αυτην διεξερχεσθαι. δι’ ου και τους µισθους αναλογως των πονων ηµων εξ αυτου φιλαγαθως λαµβανοµεν. ινα µη λογος εν αυτω παρελθη αργος. τρεφεται σου η ψυχη. εις κατανυξιν και ταπεινωσιν και φωτισµον ελθη θειον του Πνευµατος του Αγιου. αοκνως. αλλα µηδε περιεργαζοµενον το φρονηµα η συναπαγοµενον τοις αµελεστεροις. ινα σπουδασητε εκαστος υµων βαλειν τοιαυτην αρχην εις το εργον της αρετης η µαλλον ειπειν του Θεου. Βιαζοµενος γαρ εαυτον ινα µη ανευ δακρυων παρατρεχης την τετυπωµενην ακολουθιαν της εκκλησιας. οσον το κατα δυναµιν. ωστε ει δυνατον µη παρελθειν τινα εξ υµων ανευ δακρυων την ακολουθιαν και την αναγνωσιν. και . ητοι τω εξαψαλµω. τη στιχολογια. εν αυτη τη στιχολογια και εν τοις τροπαριοις οις ψαλλεις. καθως και αυτοι απο των πατερων ηµων παρελαβοµεν. µεσονυκτιον οφειλει ανιστασθαι προ του ορθρου και τετυπωµενην ευχην ευχεσθαι. Παρακαλω ουν ως ενα παντας υµας. αναδεχοµενη τα τουτων θεια νοηµατα προς εαυτην. µη χαυνουµενος το σωµα και ποδα παρα ποδα ισταµενος η επακουµβιζων τοιχοις και κιοσιν. την δε κεφαλην ασαλευτον και µη προς τα ωδε και εκει νευουσαν· µη µετεωριζοµενον τον νουν. οµιλουσιν αλληλοις και ψιθυριζουσιν· αµετεωριστον δε µαλλον εχειν το οµµα και την ψυχην και µονη προσεχειν τη ψαλµωδια και τη αναγνωσει και τη δυναµει των ψαλλοµενων και αναγινωσκοµενων λογων της θειας Γραφης. ( 330) Ει γαρ ουτω σεαυτον εθισεις. εις το εργον τουτο ποιειν. τους ποδας επιστηριζοµενους ισους τη γη. πατερες µου και αδελφοι µου και τεκνα. αλλα τας µεν χειρας ασφαλως δεδεµενας εχειν οφειλει.τοις µετ’ αυτους. εις µετρον ηλικιας του πληρωµατος του Χριστου. Ιστεον ουν οτι ο ηδη τον χοϊκον ανθρωπον µετα του φρονηµατος (329) και τον επουρανιον δια του µοναχικου σχηµατος ενδυσαµενος. προσεχων τη αρχη της υµνωδιας µεγαλως. ω αδελφε. ταις αναγνωσεσιν. εν ολιγω προκοψεις και αναδραµης εις ανδρα τελειον. και ταυτα ως νοµον σωτηριον υποτιθηµι.

και δακρυων ηδεως. τουτο και η φθορα. και επι καθεδρα λοιµων ουκ εκαθισε”. Προσεχε σεαυτω µονω και τω εργοχειρω σου. φυλαξον δε την σιωπην και το εκ παντων απεχεσθαι. Θες ουν και τουτο σεαυτω νοµον. “σωθησεται”· ου µονον δε αλλα πρωτον µεν βοηθειαν ληψεται ανεπαισθητως. Λοιµοι γαρ εισιν οι τοιουτοι. αλλ’ ως ειρηται. και µετ’ ολιγον εν φωτισµω απο Θεου Παντοκρατορος. Ει δε και διερχοµενος ιδης τινα αδελφον µονον. ειτε εργοχειρον εις το εργοχειρον. δι’ ην επεµφθης· αλλα την αποκρισιν ποιησας. Αργος δε µη θελησης ολως καθεσθηναι εν τω κελλιω σου. και ευθυς αποτρεχε προς αυτην. ως εν αυτω τω ουρανω µετα των ανω δυναµεων. η και µετα ετερων καθηµενον και οµιλουντα παρα καιρον. Αλλα γαρ µηδε περιερχη το µοναστηριον (331) και τους εγαζοµενους η διακονουντας περιεργαζη. καθως ο Παυλος φησι· “Φθειρουσιν ηθη χρηστα οµιλιαι κακαι”· ει τι ουν ο λοιµος. ειτα και εν αισθησει. ειτε αναγνωσις εις την αναγνωσιν. κατα το γεγραµµενον. Και απελθοντος σου. ινα προ της εσχατης ευχης µη εξελθης ποτε της συναξεως ανευ αναγκης µεγαλης η χρειας του σωµατος. Μη τοινυν συγκαθεσθης µετα αργολογουντων. ινα µη η αργια διδαξη σε παν κακον.αναβιβαζεται σου ο νους δια των λεγοµενων προς τα νοητα. οπερ αληθης εστι ξενιτεια. αλλ’ εστω σοι. αλλα µενε ως ειποµεν προσκαρτερων εν τη στασει σου. ει µη αποσταλης η παρα του προεστωτος η διακονητου της µονης. µνησθεις του ψαλµωδου λεγοντος· “Μακαριος ανηρ ος ουκ επορευθη εν βουλη ασεβων. µετα το ευξασθαι καταµονας εν τω κελλιω την τετυπωµενην σου ευχην εν δακρυσι και πολλη προσοχη. εργασια σωµατικη τις. ουτως εν τη εκκλησια διαγεις. ευθυς εξερχοµενος µη αρξη λαλειν τουτω κακεινω και µετεωριζεσθαι και αργολογειν. βαλων µετανοιαν σιωπη παρελθε. οιον δ’ αν εστι. και εν οδω αµαρτωλων ουκ εστη. Μη απελθων καθεσθης µετ’ αυτων. επειδη “ο υποµεινας εις τελος”. βαλων µετανοιαν παρελθε. συντοµως υποστρεψον. µηδε ειπης· “Ακουσοµαι τι λαλειτε καγω”. Και µη εισελθης εις κελλιον τινος ανευ του κατα Θεον σου πατρος. αγαπητε. σπουδασον µη ειπειν η ακουσαι λογον εξω της χρειας σου. ειτε διακονιαν εις την διακονιαν. Τελεσθεισης δε της ορθρινης δοξολογιας. . ο µη θεµις ειπειν.

εκ του διακονειν αυτοις βεβαιουµενος καρπουσθαι αγιασµον. αλλ’ απο ψυχης λεγων αυτα. εισελθε µετα παντων εν τη τραπεζη. ολος βορβορος ων και µωρος. εκαστον αυτων περιπλεκοµενος οιονει τη ψυχη και ολον σεαυτον τη προθεσει δια της αγαπης εµπαρεχων αυτοις. Ουτω τοιγαρουν τας µεχρι της λειτουργιας ωρας διελθων. Στηθι καθως εν τη ορθρινη σοι δοξολογια υπετυπωσαµεν. αδελφε. “· την δε ξενιτειαν και το απεχεσθαι απο παντων εν τω λογιζεσθαι ταυτα και λεγειν προς εαυτον· “Τις ειµι. της χαριτος συνεργουσης σοι. ορα τι σοι εν Κυριω εντελλοµαι. αδελφε. ινα εις κελλιον εισελθω τινος. και µη ακροις χειλεσιν. Μονον ακουσον µου του ταπεινου. ως τον Υιον του Θεου βλεπων θυοµενον δια σε. Αγαπα γαρ σε σφοδρα και θελει σε εις επιγνωσιν αληθειας ελθειν και σωθηναι. και ουκ εγκαταλειψει σε ο Θεος. ου µονον δε αλλα και ξενος και αναξιος του λαλειν και ακουειν η συναριθµεισθαι µετα ανθρωπων.καθως ειποµεν – διακονησων τω Χριστω. µονον βαλε εις ταυτα αρχην. µη χωριζοµενος των σων αδελφων. µη προπετως εκτεινης την χειρα σου (333) επι τοις παρακειµενοις βρωµασι τη τραπεζη προ του εναρξασθαι τους παλαιοτερους . µαλλον δε ως αυτω . ο αγεννης και πτωχος. Και ει ει αξιος και απελυθης εις τουτο. ουχι ως βδελυγµα οντα µε. Ει γαρ και µη κατ’ αρχας λεγειν ταυτα ισχυσεις απο ψυχης. µονον αρξαι ποιειν και πραττειν και λεγειν ταυτα. αλλ’ οµως κατα µικρον ελευση και εις τουτο. εισελθε παλιν εις την συναξιν εν σπουδη και εν προθυµια πολλη. Και ει µεν διακονειν εταγης. ως αγαπητω πατρι µου και αδελφω. προσελθε εν φοβω και χαρα των απορρητων κοινωνησων αγαθων. παραστηθι ως τω Χριστω και ουκ ανθρωποις διακονων εξ ειλικρινους διαθεσεως και αγαπης πασιν ως αγιοις. ιδων µε αποστραφησεται. φησιν. εγω ο απερριµενος και ευτελης.Φυλαξον την σιωπην την ξενιτειαν· και την µεν σιωπην εν τω λεγειν προς εαυτον· “Τι γαρ εχω και ειπειν εγω αγαθον. προτιθεις προ των οφθαλµων σου τας αµαρτιας σου. του πενθους µηδολως ληθην ποιουµενος· στηθι συντροµος. Και µετα την εσχατην ευχην εξελθων. αρα ου µη ειπη· Τι δε ο µιαρος (332) ουτος ηλθε προς µε µιαναι την κελλαν µου. Ει δε καθεσθης εν αυτη µετα παντων και συ. “.

οτι µετα των αγιων τουτων συγκαθεδρος και συνεστιος γεγονα. ο ευτελης και αναξιος. ∆ει γαρ σε διπλουν οντα. µη οµιλων καθολου τινι αλλα προσεχων τη αναγνωσει και τρεφοµενος. Τον γαρ πεποιηκοτα ταυτα Θεον και εις βρωσιν παρασχοντα ηµιν. και καθαπερ πτωχος τις και ρακενδυτων. την δε ψυχην νοεραν και θειαν επιφεροµενον νοητοις τρεφειν και θειοις των λογων εδεσµασι. ο πονηρος δουλος εγω και αγνωµων και . Και αρξαµενος συνεσθιειν τοις πατρασι και αδελφοις σου. ως εκεινων µεν παντων πλουσιων οντων ταις αρεταις. σου δε πτωχου και γυµνου υπαρχοντος και αναξιου του και ολως συνειναι και βλεπειν αυτους. αναξιον εαυτον δηλονοτι λογιζοµενος της κοινης τραπεζης των αδελφων και τοιαυτα καθ’ εαυτον ενθυµουµενος και λεγων προς εαυτον· “Τις ειµι εγω. ει αψοµαι των προκειµενων τινος. τον εσχατον τοπον αει εκλεγοµενος και αισχυνοµενος επανω τινος αυτων (334) των οραθηναι καθηµενος. ποιον τυχον µειζον η βραχυτατον εστιν. Ποιω προσωπω. ωσπερ το σωµα. και τουτο µετ’ εγκρατειας. φευγων εν πασιν τον κορον. τουτον εγω νηπιοθεν παρηκουσα και τας αγιας αυτου εντολας ουκ εφυλαξα· και πως των αγαθων αυτου. ως οι πατερες ουτοι οι αγιοι. αισχυνεται και συστελλεται και ουδε προσεγγισαι τινι αυτων η πλησιασαι τολµα. αυθις ταυτα λογιζου µεµνηµενος τας αµαρτιας σου και λεγε προς εαυτον· “Αρα γε ουκ εις κριµα µου και κατακριµα γενηται.εσθιειν των αδελφων σου. ουτω και συ διακεισο προς παντας αυτους. εαν µεσον αρχοντων και πλουσιων λαµπρας και πολυτελεις περιβεβηληµενων στολας ευρεθη. Αλλα γαρ µελλων αψασθαι της τροφης. εκ ψυχης λεγω και σωµατος. ουτω και την ψυχην εκ των θεοπνευστων λογιων του Πνευµατος. εχε µονον απο ψυχης σεαυτον αµαρτωλον.” και ουτω ταυτα λεγων εν εαυτω. προσεχε σεαυτω και µονω εν συστολη παση και σιωπη καθεζοµενος. αλλ’ οιον δοθη σοι µετ’ ευχαριστιας πασης δεξαµενος φαγε. απο οψεως ων του ∆εσποτου µου. και το µεν σωµα αισθητον εχοντα και γηϊνον αισθητοις και τοις απο γης τρεφειν βρωµασι. δισσως και καταλληλως εχειν την τροφην και την τραπεζαν. καγω αναξιος και καταδικος ων µεταλαβω. προ του δοθηναι την ευλογιαν ανωθεν παρα του ιερεως. Μη ουν περιεργαζου τα παρατιθεµενα σοι µερη εν τη τραπεζη.

φαγωµαι και αυτος και πιωµαι και συνευφρανθησοµαι τοις αγιος. ινα µη κατα µικρον και εις µειζονας επιθυµιας και βλαβερας περιπεσωσιν. µονα δε τα εµπροσθεν σου κειµενα εσθιε· αλλα και εξ αυτων εαν τυχη τυχον οπωρα η ετερα τινα των εδωδιµων ειναι και αρεστον φανη σοι εν εξ αυτων και ειπη σοι ο λογισµος· “Καλον εστιν εκεινο. Εσθιοντος σου δε µη (335) υπακουσης τω υποβαλλοντι σου λογισµω εκλεξασθαι τι των προκειµενων κακεινου µεταλαβειν· αλλα φυλαξον µη φαγειν τι οπερ καλον σοι εφανη. ει µη που απο ξενης εστι και ηλθε προς σε δια χρειαν . µητε λαβης απο τινος τι. ινα επιβλεψας ο θεος ανωθεν και ιδων την στενοχωριαν και την εκουσιον µου θλιψιν ελεηση και συγχωρηση µοι τα πολλα µου κακα”. µη επιζητησης ολως λαβειν αυτον. και εφαγεν εξ αυτου· και δια τουτο απερριφη και εξεβληθη και θανατω και φθορα κατεδικασθη. Ουδαµως! Αλλα προς το ζην µε µονον και φαγοµαι και πιοµαι και εµαυτον εκτηξω και λυπησω και κατακρινω. τουτων διηνεκως µεµνησο! Προς τουτοις τυπωσον και ψωµον τοσουτον εσθιειν. ∆ι’ ουδεν γαρ ετερον του παραδεισου ο Αδαµ εξεβληθη. µετανοησαντες δε και την συγχωρησιν εκειθεν λαβοντες. σπουδασον µη ηττηθηναι µηδε αψασθαι αυτου. ει µη τας χειρας σου δησας και µικρον τι διεγερθεις και κλινας την κεφαλην. αλλα µηδε ετερω τινι εκ των αδελφων επιδωσης. την εγκρατειαν διχα παραβασεως πασης και µεχρι τουτων φυλαττειν οφειλουσιν.αχαριστος. ει µη οτι ωραιος εφανη και καλος εις βρωσιν ο καρπος του φυτου. Εαν προτρεπωνται σε οι συγκαθηµενοι αδελφοι του φαγειν η πιειν περισσον τι. προ του µετανοησαι µε και την συγχωρησιν παρα του φιλανθρωπου Θεου τελειως λαβειν. και επι πασιν ουτω παντοτε αποκρινου και µητε προτιµηση τινα εκ των περισσευµατων σου. πραεια λεγε φωνη· “Συγχωρησον”. Ταυτα τοιγαρουν ενθυµου. λαβων φαγε αυτο”. αλλα κατα πολυ της χρειας ελαττον και οσον δυνασαι βαστασαι· ωσαυτως και εν η δυο πινειν καυκαλια και ταυτα εν µια τεταγµενη της ηµερας ωρα. Οι ουν βουλοµενοι εις εκεινον τον παραδεισον – µαλλον δε εις την βασιλειαν των ουρανων επανελθειν. οσον του µη χορταζεσθαι σε. µηδεν ετερον αποκριθης τινι. Μη πινοντος σου οινον. ως οι µη αµαρτησαντες η και ηµαρτηκοτες µεν.

σου δε µη εσθιοντος αλλ’ ειτε διακονουντος ειτε και µη. ει µεν ηµεραι του θερους εισιν. Συ ουν. Και αναγνους ολιγον. µηδε εν δειλη φαγειν η πιειν η επιδειπνησαι ποτε· παντα γαρ τα κακα εκ τουτων τικτονται. και ο φυλασσων τους λογους ηµων. ο δε ταπεινων εαυτον υψωθησεται”. οι και εις βαραθρα και εις κρηµνους καταπιπτοντες ουκ αισθανονται. και καταλοιδορησουσι σε και γελασουσι και φθονησουσι και εµπαιξουσι και µυριας θλιψεις σοι επενεγκωσιν. (337) Μετα γουν το συναναστηναι σε παση τη αδελφοτητι και αποδουναι την ευχαριστιαν Θεω και παρα του ιερεως απολυθηναι. ατρωτος και αβλαβης διαµενει εξ αυτων. µη επιλαθη και ταυτα λεγων προς εαυτον· “Ει ηµην παντως µετανοησας και αυτος και τας αµαρτιας µου συγχωρηθεις. (336) κεκρυµµενον δε εχουσι τον ιον του θανατου εν αυταις. µεγαλην απο του Θεου και Σωτηρος ηµων ευρησεις βοηθειαν και παρακλησιν. παντας τους ραθυµους εξεγερει κατα σου. εν µοναχικω τω σχηµατι προαιρουνται ζην. οπως σε της αγαθης προθεσεως και των σωτηριων πραξεων αποστησωσιν· απερ εαν υποµεινης. αλλα µισησον ταυτην απο ψυχης ως υπερηφανιας αιτιαν και προξενον ουσαν. επειδη γεγραπται· “Πας ο υψων εαυτον ταπεινωθησεται. Μη καταδεξη ποτε µετα τινος προγευσασθαι. οση σοι δυναµις. ως ουκ ισασιν.τινα. και κλεισας την θυραν επιλαβου του βιβλιου. Πρωτοκαθεδριαν µηποτε ζητησεις µητε επιθυµησεις. οι δε γε λοιποι κοσµικον βιον. Τοιγαρουν και ετερων εν τω δειπνω καθηµενων και εσθιοντων. µη φερων ο διαβολος οραν σε. πεποιηκα. αιτινες καθορωνται µεν ως καλαι. και ταυτα εισι τα ενεδρα του διαβολου και αι παγιδες αυτου. και το εσχατον ειναι σε παντων πρωτον σε αποκαταστησει. Η γαρ ταπεινωσις σου υψωσει σε. τη συνεργεια της του Θεου χαριτος. αγαπητε. ο αθλιος. ταυτα φυλαξαι θελησον. Επειδη δε αναξιον εµαυτον δα των αισχρων µου πραξεων. ανακλιθητι επι το ψιαθιον σου και . εχαιρον αν καγω και µετα των αδελφων µου συνησθιον. απολαβω ενταυθα κατα τα εργα µου! “ και ταυτα λεγων κρατει γαστρος. Ισθι δε οτι ταυτα φυλασσοντος σου. ας ο πιστευων ηµιν φευξεται. αποτρεχε σιωπων εν τη κελλη σου. ει καν δεη σε και αποθανειν· αλλως γαρ τον της γαστριµαργιας δαιµονα εκφυγειν ουκ ισχυσεις. περιποθητε αδελφε.

∆ει γαρ σε µετρειν τη τε ισχυϊ και τη ανδρεια σου την τε των ψαλµων υµνωδιαν και το πληθος της γονυκλισιας και τον χρονον της στασεως. ηττον υπνωσεις και θαττον εξαναστηση -. Και µετα το συναµα τοις αδελφοις σου αποδουναι τας εσπερινας ευχας τω Θεω.απεχοµενος γαρ του κορου και λιτη χρωµενος τη τραπεζη µετα αρτου και µεµετρηµενου υδατος και λαχανων η οσπριων. τον δε νουν αυτον και ολην την καρδιαν αρον εις ουρανους και Θεον. βαλων µετανοιαν εις τους ποδας του προεστωτος ως εις αυτους τους ποδας του Χριστου. ει µεν εγκρατευσασθαι ισχυσεις του µη φαγειν η πιειν το καθολου. εκειθεν µετα δακρυων και στεναγµων τον ελεον εκκαλουµενος. ψαλλων αυτω και εξοµολογουµενος και µηδενι οµιλων το παραπαν. Και τελεσθεντος του λυχνικου. Προς . απαξ κεκρικως την ηµεραν εσθιειν. και τους µεν οφθαλµους µυσον του µη προς αλλο τι βλεπειν και τον νουν διασκιδνασθαι. (338) και αναγνους ωσει τρια φυλλα προσεχως εν αυτω στηθι εις προσευχην. εισελθε σιωπων µηδενι µηδαµως οµιλων εις το κελλιον σου. Ειτα παλιν εις την συναξιν εισελθων. και ευχην εκειθεν λαβων και ασπασαµενος τας αγιας µορφας των αγιων. Στηθι δε γενναιως επισυναγων σου τους λογισµους και µη εων ρεµβεσθαι αυτους αλλαχου. οσοι ρηµατα µετανοιας και κατανυξεως φερουσι και οσοι τη δυναµει εξικανουσι και τη προθεσει σου. σφιγξον σου τας χειρας.βραχυτατου µεταλαβε υπνου . ενωσον σου τους ποδας επισης ασαλευτους εν βασει µια. και κλεισας τας θυρας επιλαβου πρωτον του βιβλιου. Εστωσαν σοι δε ψαλµοι τεταγµενοι παρα του πνευµατικου σου πατρος. ησυχως ψαλλων και προσευχοµενος τω Θεω ως παρα µηδενος ακουοµενος. µετα το µικρον αναγνωναι επιλαβου του εργοχειρου σου και προσκαρτερησον εν αυτω εως ου το ξυλον την υµνωδιαν σηµανη του λυχνικου. ινα µη την συνειδησιν εξης εις ελεγχον σου λεγουσαν· “Ετι ην σοι δυναµις του στηναι και υµνησαι και Θεω εξοµολογησασθαι”. στηθι εν φοβω και προσοχη ενωπιον του Θεου. ευρησεις ου την τυχουσαν ωφελειαν εν τη παραστασει της εσπερινης σου ακολουθιας και εν τη νυκτερινη δεησει και αγρυπνια· ει δ’ ουν αλλ’ ενι παξαµατιω αρκεσθητι και ενι ποτηριω υδατος ανευ ασθενειας και ατονιας στοµαχου σου. ει δε του χειµωνος εισι.

τον νοµον ολον φυλαξη. καν αυτος συ τουτον τοις οφθαλµοις σου θεαση πορνευοντα. φησι.τουτοις εστωσαν σοι και ευχαι και αυται τεταγµεναι πρωΐας και εσπερας. ηγουν εως τριτης ωρας διανυκτερευσον της νυκτος. (339) σεαυτον ανακρινων. εις µετρον ηλικιας του πληρωµατος του Χριστου. µηδε καταφρονειν µιας και µονης αυτων. καν ο κοσµος απας αυτον λοιδορη και διασυρη. δικην ηλιου. και εως πρωτης φυλακης. µεταλαβων δε υπνου µεχρι του µεσονυκτιου καθεξης ποιησεις. Αµην. αλλ’ αγωνιζεσθαι τηρειν οµου πασας. εξαγορευε· ει δε µη. φωτιζοµενος και φωτιζων φως γνωσεως. ειτα επιλαβου και του εργοχειρου σου. και παλιν· “Ο . Αδελφοι και πατερες. τεως εσπεραν µη παρελθης. µη σκανδαλισθης. ως υπετυπωθη σοι ανωθεν. Ουτω δε ποιουντος σου καθ’ εκαστην και ουτως αγωνιζοµενου σου. αγαπητε. ανακλιθητι σφραγισαµενος ολον σου το σωµα επι το ψιαθιον. ινα µη ως καταφρονηται εξω του νυµφωνος αποκλεισθωµεν. Λογος ΚΖ΄. Ειθ’ ουτως αναστας και ποιησας τον αµωµον. Και κατα βραχυ προκοπτων επι το εργον σου την πνευµατικην ηλικιαν αυξησεις και εις ανδρα τελειον αναδραµης. αλλα και µετα τον ορθρον τα συµβαινοντα σοι παντα. πταιση δε εν ενι. Αλλα γαρ και τους λογισµους της καρδιας σου τω πνευµατικω σου πατρι καθ’ ωραν. πειθαρχων τω ειποντι· “Μη κρινετε και ου µη κριθητε”. παντας τους πλησιαζοντας σοι και εντυγχανοντας. (340) Περι του µη αµελως εχειν περι την εργασιαν των του Θεου εντολων. και δοξαζων Θεον και βιω και λογω. και η χαρις του Παναγιου αυτου Πνευµατος επισκιασει σοι. αλλ’ εξαποστελει σοι βοηθειαν εξ αγιου αυτου κατοικητηριου. γεγονε παντων ενοχος”. ει δυνατον. µηδε την πιστιν σου ελαττωσης την προς αυτον. ω πρεπει δοξα εις τους αιωνας. ουκ ακουετε του Κυριου και των αποστολων αυτου βοωντων· “Εαν τις. Και την ευχην συντελεσας αναγνωθι παλιν µικρον. ου βραδυνει ο Θεος του επισκεψασθαι σε ανωθεν. εξοµολογησιν εχουσαι προς Θεον. Και πιστιν αδιδακτον εχε προς αυτον. Και περι του υποµενειν γενναιως τους πειρασµους. εξαγορευε. τον δοντα σοι την δωρεαν του Αγιου αυτου και ζωοποιου Πνευµατος.

µετα δε ταυτα ετερω τινι ανδροφονω η θηριω εντυχοντες παρ’ εκεινου αναλωθωσιν η και βοθυνω τινι περιπεπτωκοτες αποπνιγνωσι. υπ’ αυτου και δεσποζεται και ταις εντολαις του Κυριου υπακουειν ου δυναται· πως γαρ. . διασωθησεσθαι και την πολιν εκεινην καταλαβειν εν η επορευοντο. αλλ’ εξω ταυτης εν τη εξοδω της ψυχης αυτου ευρεθη. τουτω και δεδουλωται”. επιουσαν δε ηµεραν την του Κυριου και Θεου παρουσιαν. και νυξ αυτους καταλαβη και αι πυλαι κλεισθωσι της πολεως και εξωθεν αυτης ευρεθωσιν. υπο αλλοτριου δεσποτου κυριευοµενος. υπο δε ετερου τινος κατασχεθεν εις τας χειρας αυτων εµπεση. νυκτα τον εκαστου ηµων θανατον. λεγονται. ειτα εγγυς που προς τον λιµενα γενοµενοι κινδυνω περιπεσωσι. καν τε εισελθειν εν αυτη συγχωρηθη καν τε µη. ∆ια τι δε και αφ’ εαυτων ου συνορωµεν ηµεις των δεσποτικων και αποστολικων ρηµατων την αληθη δυναµιν. αδελφοι.αγωνιζοµενος παντα εγκρατευεται”. αλλ’ οι παντα πειρασµον και πασαν θανατηφορον επιβουλην Θεου βοηθεια διαφυγοντες. και ουκ οιδεν εν τη επιουση ηµερα της κρισως τι αρα αυτω συµβησεται. (341) Βλεποµεν γαρ οτι οι εν πελαγει πλεοντες ουχι εαν τοσα η τοσα σταδια πλευσωσιν. ο ενι και τω τυχοντι παθει δουλουµενος. νυξ επ’ αυτω του θανατου γινεται. αλλ’ οι τον λιµενα φθασαντες και τη χερσω αποδοθεντες σωθηναι λεγονται· ουτω και οι εν οδω περιπατουντες και προς πολιν τινα καταλαβειν σπευδοντες. ουχι εαν τονδε τον ποταµον διαπερασωσι και τοδε το ορος διελθωσι κακεινους τους ληστας διαβαντες εκφυγωσι. ουκ οιδασι τι τεξεται η επιουσα ηµερα. ουχ οταν τουτου µεν η εκεινου του θηρευτου και του κυνος (342) διαφυγη η της παγιδος τησδε η τησδε ανωτερον γενηται. εκ των ορωµενων ταυτην καλως στοχαζοµενοι. Ο τοινυν µη φθασαι σπουδασας του εν αυτη γενεσθαι τη βασιλεια των ουρανων εως εν τη ηµερα του τηδε βιου εστιν. Και ινα σαφεστερον ο λεγει ποιηση. επαγει λεγων· “Ω γαρ τις ηττηται. Αλλα και η δορκας η η ελαφος η ετερον τι τουτων των ζωων. Νοει ουν µοι πολιν την βασιλειαν των ουρανων. ητις εστιν η ηµερα της κρισεως. Ωστε. Και ουδε ουτοι! Ει γαρ µετα το διαφυγειν παντα τα εναντια αµελησουσιν η ραθυµησουσι.

τοδε µη πεπραχα το αµαρτηµα. εκ της εκκοπης του ενδοθεν της καρδιας θεληµατος και κινηµατος. εξ υπακοης µεχρι θανατου. Υπονοει µοι. και τας εντολας του Θεου ζεοντι ποθω και προθυµια παση ποιειν και µηδεµιας και της τυχουσης ως ελαχιστης καταφρονειν. ους ως υλακτουντας κυνας λογιζεσθαι χρη και φευγειν τους τοιουτους. Νοει ουν µοι παλιν θηρευτας τους πονηρους δαιµονας.διαδραναι και σωθηναι λεγεται. η µεν χρυσουν. και δια της ατοπου επιθυµιας τουτον ελκοντες τη δυναµει. Μια γαρ εκαστη τουτων. εκ της αδιαλειπτου µετανοιας και κατανυξεως. οιον εκ πιστεως. Ο γαρ λεγων· “Ειθε µη τοδε µοι πεπρακται το κακον. εκ της αενναου ευχης. εκ της προς τον πλησιον απροσπαθειας και της προς παντας εξ ισου αγαπης. εκ της αφιλαργυριας και σωφροσυνης. κυνας δε τους πλανους και ψευδοδισκαλους ανθρωπους. οι διεστραµµενοι οντες και πονηροι ουχ εαυτους διορθωσασθαι αλλα ετερους διδασκειν επιχειρουσιν. ως δια των λογων δακνοντας και διασπαρασσοντας τα προβατα του Χριστου και ταις των θηρευτων χερσι προδιδοντας αυτα· ληστας δε τους πονηρους λογισµους και αισχρους λογισµους οιτινες αιφνιδιως επιπιπτοντες τω αγωνιζοµενω. ενουµεναι δια του Πνευµατος . εκ της των οφθαλµων ακριβειας. εκ ταπεινωσεως. των δε αγαθων εργων αµα παντων αντεχεσθαι. η φυγειν και απορραγηναι της συνοδιας αυτον παρασκευαζουσιν. εκ σιωπης της απο αργου λογου. και καθεξης αι λοιπαι εξ ετερων αλλων υλων. αλλη χαλκουν. τω βοθρω της αµαρτιας και τω κρηµνω της πραξεως απορριπτουσι. αλλα το µηθ’ ολως αγριευθεν η υπο τινος µηχανης κρατηθεν. εκ της προς τον Θεον ελπιδος και τελειας αγαπης. εαυτον οιοµενον διασωσασθαι. εκ φοβου Θεου. οιονει πεταλον ουσα καθ’ εαυτην εν. εκ πασων αλλων των ταυταις συνεποµενων ταις αρεταις. (343) σκευος τιµιον εκ πασων γενοµενον των εντολων του Θεου. τυπτουσιν αυτον οιονει τοις γαργαλισµοις και ταις κινησεσι της σαρκος. ετερα εκ λιθου τιµιου. επει τοδε η τοδε ουδεν εστι” φανερως απασας οµου ανατρεπει τας εντολας του Θεου και ταυταις ανθισταται. η δε αργυρουν. ανθρωπε. Χρη ουν παση δυναµει των µεν πονηρων πασων απεχεσθαι πραξεων. η κρατησαντες τω συνδιασµω και ταις συγκαταθεσεσι του λογισµου συνδησαντες ασφαλως και περισφιγξαντες.

ως σκευη εαυτους ειναι νοµιζοµεν τελεια και ολοκληρα. ως ειρηται. καθα και αλλαχου λεγει· “Ουκ οιδατε οτι τα σωµατα υµων ναος εισι του ενοικουντος εν υµιν Αγιου Πνευµατος και ουκ εστε εαυτων”. και το Αγιον Πνευµα ως θησαυρον ενδον εν ηµιν φερειν οιοµεθα. ος ελαµψεν εν ταις καρδιαις ηµων. τον ανθρωπον κατασκευαζουσι σκευος. Και ινα υµιν αυτο εκδηλοτερον απεργασωµαι. ο µεν θησαυρος µενει ακενωτος. Ει γαρ και Παυλος ο θειος βοα· “Ο Θεος ο ειπων εκ σκοτους φως λαµψαι. ει και δοκει πανυ µικρα η τρυµαλια ειναι του επιλειποντος δηθεν πεταλου ητοι του τοπου της αρετης. εξ ων και δι’ ων συνετεθη και συνηρµοσθη το σκευος. συνεχεται και τηρειται ο εν σοι θησαυρος. υπο της εν σοι χαριτος κατεσκευασθης εις το ειναι σκευος ευχρηστον τω Θεω. “οστρακινα” δε ειπων το της φυσεως ηµων ηνιξατο ασθενες. και εχοµεν τον θησαυρον τουτον εν οστρακινοις σκευεσιν”. Αλλ’ οντως κατα τον ειρηκοτα “εµαταιωθηµεν εν τοις διαλογισµοις ηµων και εσκοτισθη η ασυνετος ηµων καρδια και φασκοντες ειναι σοφοι εµωρανθηµεν”. εν ω η του Θεου χαρις ως οινος νεος εµβαλλεται. τοιουτον εστιν ο φησι· “Μη νοµισης οτι υπο σου. . αλλ’ εκ του Θεου”. Ειπε ουν µοι. το δε σκευος ισχυροτερον τε και ασφαλεστερον υπο της του θησαυρου ενεργειας κατασκευαζεται· ο Θεος γαρ εστιν”. δια των ολιγων κατορθωµατων και τουτων διεσπαρµενων απ’ αλληλων ταις αµαρτιαις. φησι. ∆ιο και επιφερων φησιν· “Ινα το πλειστον της δυναµεως µη η εξ υµων. αλλα “σκευη” µεν τα ηµετερα σωµατα φησι. Αθραυστα τοινυν και αδιαρρηκτα εισι τα τοιαυτα σωµατα δια την του εν αυτοις θησαυρου ακαταµαχητον δυναµιν. Ουδαµως! Παντως γαρ εκ του κατ’ ολιγον δια της µικρας εκεινης οπης το εµβληθεν αγνωστως ρευσαν χυθησεται. Πως ουν ηµεις και διχα πολλων αρετων. αρα ανεξεται ο Θεος εµβαλειν εν αυτω ολως τι των χαρισµατων του Πνευµατος αυτου. ων τον αφθαρτον και ακενωτον ου κεκτηµεθα πλουτον εκ (344) της των εντολων εργασιας. οτι και εαν µη υφ’ ηµων αλλ’ υφ’ ετερων εχθρων τινων συντριβη το σκευος. ευχρηστον τι.και αλληλαις εις εν απασαι συγκολλωµεναι τε και συναρµολογουµεναι. αλλα υπο του εν σοι θησαυρου αυτος συ µαλλον τετηρησαι. εαν µια εκ πασων των ειρηµενων αρετων επιλειψη. Το δη θαυµαστον.

Αλλ’ ορα µοι πως δια των τοιουτων λογων πανταχου την Τριαδα αχωριστον ειναι φησι και εν ηµιν µενουσαν· “Ο Θεος γαρ. οτι ουκ αλλος τις εστι παρα τον λαµψαντα. ως ειρηται. πασων ακριβους φυλακης. η Αγια Τριας. παντοθεν ατρωτους και ακλινεις και ασαλευτους συντηρων και διαφυλαττων ηµας· ους και ως ασθενουντας και ευολισθους. φησιν. ινα µη οργισθεις προστριψη κακεινας ηµιν και εκβληθηναι ηµας εξω του νυµφωνος κελευση. ο ειπων εκ σκοτους φως λαµψαι. µικρον τι ελλειψαντας η σφαλεντας. ως υλην τινα δια χρυσου και αργυρου και λιθων τιµιων συµπεφορηµενην. περι µιαν και µονην αµεληται και καταφρονηται φανωµεν τω ∆εσποτη Χριστω τω Θεω. επιφεροµενους µεθ’ εαυτων την φυλακην πασων των σωτηριων αυτου εντολων. συνεχων δε ολους ηµας δια της αυτου φιλανθρωπιας τε και δυναµεως και χαριτος. ος ελαµψε – το Αγιον Πνευµα δηλονοτι . ει και πολλα κρουσαντες ειποµεν· “Κυριε.εν ταις καρδιαις ηµων” – ουτω και ο Κυριος εφη· “Καγω Παρακλητον αλλον πεµψω υµιν. (346) ∆ια δη τουτο παρακαλω υµας. Κυριε. αυτος οµου πασας ενωσει και εις ευχρηστα δια των τοιουτων σκευη κατασκευασει ηµας. παραστησαι εαυτους αµεµπτους τω Κυριω εκ πασης αµαρτιας. το Πνευµα της αληθειας”-. Ουτω γαρ ταυτας ο τεχνιτης Θεος Λογος λαβοµενος. αλλα οµοτιµος και οµοουσιος αυτου υπαρχει. Ερει γαρ· “Υπαγετε απ’ εµου! Ουδε γαρ οιδα υµας . αυτος ευθυς ο θησαυρος συσφιγγει και προς εαυτον ενοι τε και συγκολλα εαυτω και αναπληροι τα ηµων υστερηµατα και στερεοι και παγιωτερους ηµας απεργαζεται. προσεθηκε λεγων· “Ινα το πλειστον της δυναµεως µη η εξ ηµων αλλ’ εκ του Θεου”. Βουλοµενος δε δειξαι σοι τον θησαυρον. τας δε καταλειψωµεν. Τουτο δε παθοντες ουδεν ηµας υστερον. εν Χριστω αδελφοι. ωφελησει. και παλιν· Εχοµεν δε τον θησαυρον τουτον εν σκευεσιν οστρακινοις” ειτουν καρδιαις σαρκιναις.Οθεν περι τουτου ο αυτος αποστολος λεγει· (345) “Παντα ισχυω εν τω ενδυναµουντι µε Χριστω”. Τουτο γαρ εστιν ο θησαυρος. µηδε οταν πασας αυτω προσενεγκωµεν. του εν ηµιν δια της ελλαµψεως δηλονοτι του Πνευµατος σκηνωσαντος. συνεχοµενος µεν υφ’ ηµων δια της των εντολων. Αλλα µη τας µεν κοµισωµεν αυτω. ανοιξον ηµιν! “.

∆ιο απελθετε απ’ εµου”. δοξαν παρα ανθρωπων λαµβανοντες και την δοξαν την παρα του µονου Θεου ζητουντες. φησιν.” οι παλιν εαυτους ηγουµενοι. φθονω δε και µισει και ζηλω κατα του πλησιον εκτηκεσθαι. Τι δε . Το γαρ λοιδορησαι η φθονησαι. παραιτουµενοι δε και υπερ εντολης Θεου πασαν επιπονον πραξιν και κακοπαθειαν. Το γαρ προς τον αδελφον µισος φονεα τον κεκτηµενον αποτελει· “Ο γαρ µισων τον αδελφον αυτου. Αµφοτεροι γαρ κατα τον θειον αποστολον της βασιλειας (348) εξωθουνται των ουρανων· “Μη πλανασθε γαρ. ουδε µεχρι θανατου υπακουσαντας και εκπληρωσαντας µου το προσταγµα. ουχ αρπαγες βασιλειαν Θεου κληρονοµησουσι”. οποια αρα εστιν αµαρτια. αδελφοι. µη ποιουµενοι δε λογον των ψυχικων αρετων και παθων. οιδα. Αρσενοκοιτης δε και φονευς ενι παντως κατα τους ιερους κανονας και τω αυτω επιτιµιω καθυποβαλλονται και υποδικοι κρισεως αιωνιου αµετανοητοι διαµενοντες γινονται. πρωτος ο ταπεινος εγω και παναθλιος. Ου µονον δε. αλλα και των αλλων απασων εντολων του Κυριου καταφρονουντες και προς την εκπληρωσιν αυτων µη βιαζοµενοι εαυτους. πιστευειν. Η µεν γαρ το σωµα. Ειτα και οσοι κατ’ εµε ανυποτακτοι και παρηκοοι των εντολων του Θεου. ουτε πορνοι. εαν µη αισχροις και βεβηλοις της αρσενοφθοριας περιεπαρην κακοις. Τι δε εαν µη µεθυσκεται τις οινω. ουτε αρσενοκοιται”. φησιν. παιξαι τε και γελασαι.” (347) Ειτα παλιν· “Μακαριος αν ηµην. ου λοιδοροι. και αµεριµνως διαγοντες. ως αγγελους Θεου και µεγαλα περι εαυτων αφρονως οιοµενοι. ποια αµαρτια εστιν. ανθρωποκτονος εστιν”. δια το εκ σαρκικων της αµαρτιας πραξεων καθαρευειν. δοξης δε αντιποιεισθαι και χρηµατων εφιεσθαι. ως µηδε µιαν πεπληρωκως εντολην του Θεου µου. η δε την ψυχην διαφθειρει. φησιν ο αποστολος. Τι δε το αρσενοφθοριας µεν καθαρευειν. Τι γαρ οφελος.”.ως πιστους. αλλα και απιστους ηµας κατα την του Κυριου φωνην η δοξα των ανθρωπων και το ταυτης εραν απεργαζεται· “Πως δυνασθε. το πορνειας µεν απεχεσθαι και αλλης ακαθαρσιας σωµατικης. Ταυτα µεν ουν. οι λεγοντες αφρονι λογισµω· “Ειθε µη µεµοιχευκα! Το γαρ οβολον η κλασµα κεκλοφεναι αρτου. και επιφερει· “ου µεθυσοι. φησι. ακουσοµαι. λοιδορει δε τον αδελφον αυτου.

“Ουδεις γαρ. Ο δε και παντα τα ειρηµενα κατωρθωκως και µητε ποιων τι των απηγορευµενων µητε τους αµελεις αδελφους κατακρινων. φησι. Ωσπερ γαρ ο τω τυπτοντι αντιπιπτων και αντιπυπτων. πως δουλον εαυτον και µιµητην του ιδιου ∆εσποτου ολως ειπειν ο τοιουτος τολµησει και ουχι µαλλον απεναντιας εχθρον. στρεψον αυτω και την αλλην”-. γαστριµαργια δουλουµενος.της νηστειας οφελος. κριµατι κρινετε κριθησεσθε. εαν επι ολεθρω ψυχης εστι και παραβασει µιας και της αυτης εντολης του Θεου. Τι εγκαυχα τη πολλη των ψαλµων µελετη. ειπε µοι. η ταραχθεις µεν την καρδιαν ου προφερει δε ρηµα απρεπες. ουτω και ο του βλασφηµουντος εις Θεον µακροθυµως ανεχοµενος. µετεωριζοµενου µεν του νοος σου. εν εαυτοις αυτον εχοντες οια δη θησαυρον των αγαθων ασυλον. και εν ω µετρω µετρειτε αντιµετρηθησεται υµιν”. δυσι κυριοις δουλευειν δυναται”· γαστρος δουλον Θεου δουλον γενεσθαι αµηχανον. εαν και τα αµφοτερα κατορθωση τις. τους δε συνοντας αυτω (349) η και τους εν τω κοσµω αδελφους κατακρινη. “Ω γαρ. Ουκ ακουεις Παυλου λεγοντος· “Η µεν γαρ σωµατικη γυµνασια προς ολιγον εστιν ωφελιµος. εαν µη υπενεγκη ταυτα αταραχως. Τι δε. µη επισταµενου δε των λεγοµενων την δυναµιν. µετα . Οι φιλοι τοινυν του Θεου και οι αγαπωντες αυτον. φησι. συ δε οιδ’ οτι ακηκοας της θειας Γραφης λεγουσης· “Επικαταρατος πας ο ποιων τα εργα του Κυριου αµελως”. Τι επερειδη των εν τοις σωµατικοις εργοις κοπω της ενδοθεν αµελων εργασιας. εις τον βλασφηµουµενον αµαρτανει ως συνηδοµενος τω βλασφηµουντι και συνευδοκων αυτω δια της νοµιζοµενης µακροθυµιας. εγω µεν σιωπω. Τι τη υπακοη θαρρεις. αλλα ολως ενδειξεται δια του εξωθεν σχηµατος προς οργην κινηθεισαν αυτου την ορµην της ψυχης και λογον υβριστικον αντιφθεγξεται η ετερον τι προς αµυναν διαπραξεται. Τι δε της πραοτητος οφελος. η δε ευσεβεια πανταχου ωφελιµος εστιν”. µη προσουσης πραοτητος. εν δε καιρω πειρασµου. αδελφε. επελθοντων αυτω εµπτυσµατων και ραπισµατων και υβρεων. Ει δε και δια τουτο των επιτασσοµενων σοι διακονιων αµελεις και των παρα του προεστωτος επιταχθεισων σοι δουλειων της µονης. φησι. αυτον τον ειποντα Θεον ατιµαζει – “Τω τυπτοντι σου την σιαγονα.

ενεπτυσθη και εσταυρωθη. εοικασι µοι αγραφω πυξιω εν ω οταν λαβη καιρον ο εχθρος και πολεµιος των ψυχων ηµων εγγραφει δι’ αυτων εκεινων τα πονηρα και µιαρα αυτου δογµατα και υπαγει· αυτοι δε (350) παλιν τα απερ εγραψαν υπο του πονηρου κινηθεντες εξαλειφοντες. ευθυς εκεινοι γραφουσι προθυµως τα του εχθρου· και τα µεν πικρα και θανατηφορα προσιενται. ανθρωπε. Ο µηδεν ουν επταικως Κυριος ο Ιησους και Θεος ηµων ετυφθη. δεξαι εµπτυσµατα. διδασκων οιονει και λεγων εκαστω ηµων δι’ ων πεπονθεν ο απαθης τη Θεοτητι· “Εαν βουλη. ουτω ταπεινωθητι. γενεσθαι Θεος και ζωης επιτυχειν αιωνιου και συν εµοι ειναι. επαισχυνθησεται και αυτον ο Χριστος ενωπιον των αγγελων και του Πατρος αυτου του εν τοις ουρανοις.χαρας αφατου και θυµηδιας τας τοιαυτας υβρεις και εξουδενωσεις προσυποδεχονται. ινα οι µιµουµενοι αυτον αµαρτωλοι µη µονον αφεσιν των ηµαρτηµενων λαβωσιν. Το δε λεγοµενον τοιουτον εστι· Θεος ων εκεινος εγενετο δι’ ηµας ανθρωπος. Ερραπισθη. ουπερ ο σος πραπατωρ ποτε καλως επιθυµησας ουκ ετυχεν. φησιν. τα δε ζωοποια και υπερ µελι γλυκεα εξ εαυτων απωθουνται. ως εταπεινωθην εγω δια σε· και αποθεµενος το αλαζονικον τε και υπερηφανον του δαιµονιωδους φρονηµατος. υστερον δε ουκ εχοµεν κατ’ αυτων εχθραν εν τη ψυχη. αλλα παντα αφιεµεν και µαλιστα εαν και συγχωρησιν προς αλληλους ποιησωµεν”. ινα ελθων ο υπεναντιος ευρηση εγγεγραµµενας τας πλακας των καρδιων αυτων και αποστραφη ηττηµενος και κατησχυµενος. αλλα και της Θεοητος αυτου συγκοινωνοι δια την υπακοην αυτων γενωνται· και ο µη τουτο εν ταπεινωσει καρδιας καταδεχοµενος. οταν αποστειλη ο Κυριος γραψαι τα εαυτου δογµατα εν τινι των τοιουτων. αλλ’ οκνηρια και ραθυµια αγραφους εκαστος αυτων εων ταυτας. ου προαιρουνται εγγραψαι τα του Χριστου αντ’ αυτων. υπεραγαπωντες ως ευεργετας εν ειλικρινει διαθεσει τους ταυτα εις αυτους ενδεικνυµενους και πρασσοντας. και εσθ’ οτε και αµυνοµεθα εν λογοις και αυτοις εργοις τους αδελφους. . Οι δε γε λεγοντες οτι· “Κατα µεν τον της φιλονεικιας και µαχης καιρον κινουµεθα ως ανθρωποι προς οργην και θυµον. ως επαισχυνοµενος τα του ∆εσποτου παθη µιµησασθαι. κολαφισµατα. δεξαι ραπισµατα.

ουχι µετα των απιστων και ασεβων εν τοις του αδου µυχοις εναπεµεινας. “Ναι”. Ει δε συ παθειν αισχυνθης δια τας εµας εντολας. συ πηλος ων και τεφρα και κονις. αθλιε. και πως συµβασιλευσεις αυτω και συνδοξασθηση εν τη των ουρανων βασιλεια. εκεινου το τριχινον και την ταπεινωσιν δυσωπουµενος. οσον το επι σοι. Ουκ απορριπτεις την στολην την δοκουσαν ειναι λαµπραν. δι’ αισχυνην δε και εντροπην ανθρωπων µη καταδεχοµενοι τας εξ αυτων επιφεροµενας αυτοις υβρεις και ατιµιας η λοιδοριας. και τροµαξατε. και συ παρα του οµοιοπαθους σου ανθρωπου ου καταδεχη τουτο παθειν. Ταυτα τοινυν ακουσονται οι πασας µεν τας εντολας κατα το δοκουν τηρουντες. ος κατηλθεν επι της γης εκ του απειρου υψους της Θεοτητος και της αφραστου δοξης αυτου και γεγονεν ανθρωπος ευτελης και πτωχος δια σε. αρθητω ως οι ασεβεις ινα µη ιδη την δοξαν Κυριου!”. µη υποµεινας αυτον. µηδε τους ραπισµους µηδε τας εξ αυτων πληγας υποφεροντες. Θεου µιµιτης αισχυνη γενεσθαι. τω κατω µεν ισταµενω κατα γε τουτο δη το ορωµενον. ισως δε ταις αρεταις υπερκειµενω σου. Ει γαρ κακεινος. νυνι δε οτε της δοξης µεν της φθαρτης αυτος εγυµνωθη. αισχυνην καγω ηγησοµαι του συν εµοι ειναι σε εν τη µετα δοξης ελευσει µου και ερω τοις αγγελοις µου· “Ουτος εν τη ταπεινωσει µου επησχυνθη µε και καταλιπειν την δοξαν του κοσµου και οµοιωθηναι µοι ου κατεδεξατο. Ει ουν πιστευεις οτι ο Θεος ο ποιησας τον ουρανον και την γην εστιν ος ακενωτως εκενωθη εκ των κολπων των πατρικων. ανθρωποι. εγω δε εν τη του Πατρος µου αθανατω δοξη δεδοξασµαι. ανθρωπος επησχυνθη γενεσθαι δια σε και εν τω της παραβασεως (352) πτωµατι κειµενον σε µεχρι του παροντος κατελιπεν. ου καταδεχη του νοµιζοµενου υψηλου σου θρονου κατελθειν και ταπεινωθηναι τω αδελφω σου. Φριξατε. Ου παρορας παντα α παιγνιον οντως εστι και προσωπειον µαλλον . Πιστευεις οτι Θεος ο Χριστος.(351) και υποµεινον ταυτα µεχρι θανατου και µη επαισχυνθης. µετα χαρας και υµεις υποµεινατε! Ο Θεος υπο αισχιστου δουλου ραπιζεται υποδειγµα σοι νικης διδους. και το ολως οραν αυτον επαισχυνοµαι! Εκβληθητω τοιγαρουν εξω. ως εγω ο Θεος επαθον δια σε. φησιν. και τας υβρεις ας ο Θεος υπεστη δια την σωτηριαν ηµων.

µειζονα σεαυτον. και ενδοξοτερον εκεινου κατασκευαζεις.ασχηµοσυνης και ου δοξα λαµπροτητος. Ταυτα τοινυν προς τους πλουσιους και αρχοντας και των αλλων υπερκαθεζοµενους και τας οφρυς ανασπωντας µεθ’ υπεροπτικου του φρονηµατος. δεδωκε οµοιως και σοι. τοις αδελφοις σου συνταπεινουµενος. µετα του λογου της αληθειας µη βουληθεις· . Τι δε προς τους παντα δηθεν καταλιποντας και δια την των ουρανων βασιλειαν πτωχευσαντας. . και εµιµησω (353) τον ∆εσποτην σου Χριστον και Θεον. Βλεπε τοιγαρουν αρτι συνοντα σοι τουτον και συναναστρεφοµενον µετα σου. αλλ’ επειδη εκεινος αµαρτιαν ουκ εποιησεν. µαρτυρησον περι του κακου· ει δε καλως. ωσπερ υπελαβες. ειπε γαρ τω ραπισαντι· “ Εαν κακως ελαλησα. Τι ουν ερουµεν. Και πως της δοξης αυτου συγκοινωνος γενεσθαι µη καταδεχοµενος. Εκεινος παιζοµενος ουκ αγανακτει και συ δυσχεραινεις. τουτου χαριν ανευθυνον εαυτον αποφαινων τουτο εφθεγξατο. Οντως εις µατην τον (354) πλουτον κατελιπες. τι µε δερεις. Ουχ οµοιος γινη κατα παντα τω σω πλαστουργω και Θεω. ουδε ευρεθη δολος εν τω στοµατι αυτου· αλλως τε δε και ινα µη νοµισθη οτι ως αµαρτιαν πεποιηκοτα δικαιως αυτον ετυψεν ο ειπων αυτω· “Ουτως αποκρινη τω αρχιερει”. Και γαρ υστερον πολλω χειρονα τουτου υποστας ουδεν ουδαµως λαλησας ευρισκεται. Ο ∆εσποτης ουκ αντιλεγει και συ αντιπιπτεις.” Τουτο ουχ ως αντιλεγων ειπεν. Ιδου οδευετε οι δυο οµου· συνηντησε τις υµιν εν τη του βιου οδω. αλλος ηµιν Αννας η Καϊαφας η Πιλατος και τυραννος δεικνυµενος. Ει ουν οµοιωθηναι αυτω ουκ ανεχη.Ναι. µαλλον µεν ουν και υπερ των σταυρωσαντων αυτον ευχοµενος δεικνυται. δεδωκε τω ∆εσποτη σου ραπισµα. αδελφε. ου συγκαθεδρον αλλ’ ως ενα των κατακριτων βουλοµενος παρεσταναι σοι τον Ποιητην του παντος. Εκεινος σταυρον και θανατον ατιµον και τας εκ των ηλων οδυνας δεχεται και συ τας ατιµοτατας διακονιας ου καταδεχη ποιειν. Εκεινος εµπτυσµατα και κολαφισµατα και φραγγελωσεις υφισταται και συ ουδε λογον ανεχη σκληρον καταδεξασθαι. φησιν. ως εκεινος εκελευσε. Αλλ’ ουχι παντως και ηµεις τοιουτοι οι πολλαις αµαρτιαις υπευθυνοι. ως ουκ οιδας. τον σταυρον αραι. Ιδου επτωχευσας. τον υπερανω παντων των ουρανων.

οπερ εστι το την παντων υπενεγκειν των πειρασµων εκθυµως επιφοραν. ος εστι Χριστος Κυριος εν πολει ∆αυιδ”. . Ινα εν πρωτοις µεν την επι (356) σωτηριαν αγουσαν οδον διδαχθωµεν. ετι υπο την σκιαν του νοµου εισι και κριθησονται υπ’ αυτου. επειτα και δια της πραξεως των εντολων αµεταστρεπτως βαδισαντες. αυτοι τε οι Πνευµατι περιπατουντες Θεου και οι µηπω τον χοϊκον εκδυσαµενοι ανθρωπον. εναπειλειφθης εν τη του βιου οδω και εχωρισθης δυστυχως του γλυκυτατου ∆εσποτου σου και Θεου! Αλλα παρακαλω. τω νεανισκω και ηµιν ο Χριστος ενετειλατο συν αυτω. Συ δε τον πλουτον εσκορπισας. Ιησους ο Χριστος. αγαπητοι.Ινα τι φησιν. Λογος ΚΗ΄. Φησι γαρ ο Χριστος και Θεος· “Ερευνατε τας Γραφας”. πατερες και αδελφοι. Αµην. τον δεσµειν και λυειν ανωθεν λαβοντα την εξουσιαν. βλεπετε πως ακουετε. φυλαξωµεν πασας τας εντολας του Χριστου.“Πωλησον σου τα υπαρχοντα και δος πτωχοις”. οτι ετεχθη υµιν σηµερον Σωτηρ. µηδε καθορωντες αυτο. ω η δοξα εις τους αιωνας. Αδελφοι και πατερες. (355) Περι της εκ του Πνευµατος εγγινοµενης τοις αγωνιζοµενοις και προ του θανατου ζωοποιου νεκρωσεως. αραι δε τον σταυρον µη καταδεξαµενος. ωσπερ ειρηται. ινα και της δοξης του Ιησου κοινωνοι και της αιωνιου ζωης µετοχοι και της απολαυσεως των απορρητων αγαθων κληρονοµοι γενωµεθα εν Χριστω Ιησου τω Κυριω ηµων. Σπευσωµεν ουν εκαστος ηµων. επ’ αυτην την σωτηριαν των ψυχων ηµων καταντησωµεν. Και οποιον δει ειναι τον τε προηγουµενον και τον ιερεα. δραµωµεν ευτονως µηδεν φορτικον η βιωτικον η δυσβαστακτον . καθως ο αγγελος επιστας τοις ποιµεσιν ελεγεν· “Ιδου ευαγγελιζοµαι υµιν χαραν µεγαλην. “και αρον τον σταυρον σου και δευρο ακολουθει µοι! “. υποµεινωµεν τους επερχοµενους ηµιν πειρασµους µεχρι θανατου δια τον ποθον της βασιλειας των ουρανων. Και οτι τω αληθως ιερουργουντι και υπο του θειου καταλαµποµενω φωτος παντες καταδηλοι. Και οτι οι εν τη χαριτι υπερ τον νοµον γενοµενοι την του θειου φωτος χαριν γνωστως εν εαυτοις λαµβανουσιν· οι γαρ µη λαβοντες ηδη τουτο το φως κατα την παρουσαν ζωην. Τις ουν εστιν η σωτηρια ηµων. ητις εσται παντι τω λαω.

προσκυνει και δοξολογει την απειρον αυτου αγαθοτητα. τους ενδοθεν εγκεκλεισµενους ου καθορα. µη στωµεν µηδε καθισωµεν εως αν εξω του κοσµου γενωµεθα και τον Σωτηρα ηµων και Θεον ευροντες και κατιδοντες εκει. η δε δυναµις των αµφοτερων µια και η αυτη. Εαν εαυτον σταυρωση τω κοσµω και τον κοσµον εαυτω. Ωσπερ γαρ ο εξω της οικιας ων. αλλα νεκρον ολον και απνουν εν τουτοις γινεται.Τα µεν ρηµατα. Του θνητου γαρ φρονηµατος υπο του αθανατου νοος εξαφανιζοµενου και της νεκροτητος υπο της ζωης διωκοµενης η ψυχη τοτε. ουτως ουδε ο εξω του κοσµου εν Πνευµατι Θειω γεγονως και συν Θεω ων δυναται προς τον κοσµον αισθησιν εχειν η προς τα του κοσµου πραγµατα. ου δυνηθωµεν φθασαι και εισελθειν εν τη πολει ∆αβιδ. ινα µη σχολαιοτερον βαδιζειν εκ τουτου αναγκαζοµενοι. Πως δε τις ερχεται εις το µη ειναι εκ του κοσµου. αλλα. ουτως ουδε ο εσταυρωµενος τω κοσµω ητοι νενεκρωµενος αισθησιν τινα (357) προς τα εν κοσµω πραγµατα κεκτηται. και προ θανατου θανατος και προ της αναστασεως των σωµατων ψυχων αναστασις γινεται εργω και δυναµει και πειρα και αληθεια. Το δε σωµα ουκ εχει προς τας ιδιας επιθυµιας την οιανουν εµπνευσιν η κινησιν η ενθυµησιν. Ουτω τοιγαρουν. καθαπερ οι εξ υπνου ανασταντες εαυτους βλεπουσι. φησι. αδελφοι. ως εκ νεκρων αναστασα. προς εκεινα συναδει τα ρηµατα. και µηδε µεχρι τουτου στωµεν. αλλα ανασταντες ως εξ υπνου της πονηρας οιησεως και αµελειας. . Και τι ταυτα. αλλ’ εως ου κακεινος προς ηµας ειπη· “Υµεις ουκ εστε εκ του κοσµου. ον κατανοουσα και ω ευχαριστουσα. Και ωσπερ παλιν το νεκρον σωµα ουτε προς τα ζωντα ουτε προς τα συν αυτω νεκρα κειµενα σωµατα την οιανουν αισθησιν εχει. εαυτην οµολογουµενως ορα. και τον αυτην αναστησαντα επιγινωσκει Θεον. προσκυνησωµεν αυτω και προσπεσωµεν. Εστιν οτε και αυτων ειπειν πολλακις των κατα φυσιν ο ανθρωπος επιλανθανεται τηνικαυτα δια το εν τοις υπερ φυσιν . φησιν.επιφεροµενοι. καθως και ο Παυλος φησιν· “Εµοι κοσµος εσταυρωται καγω τω κοσµω”. αλλ’ εγω εξελεξαµην υµας εκ του κοσµου”. Παρακαλω υµας δια της ενεργουσης εν υµιν χαριτος µη αµελησαι της σωτηριας υµων.

φησι. “Σοφιαν γαρ λαλουµεν. νοµοθεται και αυτοι µαλλον οντες η νοµου φυλακες. της σκιας ητοι της δουλειας του νοµου ηλευθερωθησαν. ωσπερ ειρηται. ηµιν δε και λιαν αποκαλυπτοµενην και γινωσκοµενην. “Οπου γαρ. (359) Αρα και νυν ευρεθησεται τις εχων λαλουντα εν αυτω τον Χριστον.αει ενδιατριβειν νοερως την ψυχην. της ευαγγελικης πολιτειας. ου δια γραµµατων και χαραγµατων το καλον εµανθανοντες αλλ’ εν Αγιω Πνευµατι τουτο εκδιδασκοµενοι. εις υψος αρθεντες και τω νοµοθετη συµβιοτευοντες. την αποκεκρυµµενην”µεν τοις πολλοις. Ο γαρ νοµος οδηγος και παιδαγωγος και χειραγωγος και διδασκαλος δικαιοσυνης εστιν εν τω λεγειν· “Ποιησεις το και το” και αυθις· “Το και το ου ποιησεις”. “Και ποιησεις παντα και ειπης κατα την δοθεισαν σοι χαριν και λαλουσαν εν σοι” καθα γεγραπται” “Και εσονται παντες διδακτοι Θεου”. Οι ουν προ της χαριτος ως υπο νοµον οντες. (358) Πνευµα Κυριου. ινα νοηση καλως και θεοπρεπως τα υπο τουτου γραφοµενα. ινα καλως ισχυση διερµηνευσαι τα εγκεκρυµµενα τοις λογοις µυστηρια. Και εικοτως· “Πνευµατι γαρ. η δε χαρις και η αληθεια ουχ ουτως. Αρα γε εστιν ος εχει ωτα ακουειν. Νεκρα γαρ η σαρξ. ως υπερ νοµον δηλονοτι πολιτευοµενω. ανενοχλητους ηµας του λοιπου εασει και ανεµποδιστως βιωσετε. αλλα πως. αλλα σοφιαν εν µυστηριω. ως δια κλιµακος τινος.Ου γαρ ο ουκ . ου µην αλλα και φως του κοσµου και αλας της γης”. υπερανω δηλονοτι γεγονοτες αυτου. τοις τω φοβω του Θεου στοιχειουµενοις και αει βλεπουσι προς αυτον. κατα τον θειον αποστολον. ελευθερια εκ της του νοµου παντως δουλειας. ου του αιωνος τουτου την καταργουµενην. Αρα και νυν εστιν ο νουν κεκτηµενος Χριστου. ουδε εν λογω µονω αλλ’ εν φωτι λογου και εν λογω φωτος µυστικως τα θεια µυουµενοι. περιπατειτε και επιθυµιαν σαρκος ου µη τελεσητε”. “Τηνικαυτα γαρ και εαυτοις και τοις πλησιον. διδασκαλοι εσεσθε. εκει ελευθερια”. φησιν. δια της επιφοιτησεως γινοµενη του Πνευµατος. φησι. και υπο την αυτου σκιαν υπηρχον καθηµενοι· οι δε µετα την χαριν και ηµεραν γενοµενοι. ινα δυνηθη των υπο του Πνευµατος λεγοµενων ενωτισθηναι την δυναµιν. επειδη “νοµος τω δικαιω ου κειται”. φησι.

αµαρτια αυτω εστιν”. Ηµεις µαρτυρουµεν οτι ο Θεος φως εστι. Ο δε ποιων την αµαρτιαν δουλος εστι της αµαρτιας και µισει το φως και ουκ ερχεται προς το φως. καν βασιλεις καν πατριαρχαι. φησιν. ο Χριστος· “Ενοικησω εν αυτοις και εµπεριπατησω”. ενεργουν. αλλ’ ο ειδαµεν µαρτυρουµεν. οτι το φως εν τη σκοτια ηδη φαινει και εν νυκτι και εν ηµερα και εντος και εκτος. Ο ουν προς το φως µη εισελθων ου διηλθε την θυραν της µετανοιας καλως· ει γαρ διηλθεν. και οι λαβοντες αυτον ως φως αυτον ελαβον. ελεει και φιλανθρωπια Θεου. ηγουν εν τη παρουσια του Κυριου. παντες οι τοιουτοι υπο τον προ της χαριτος νοµον εισι. αλλα µυστικως τουτο και αποκεκρυµµενως εν τω ενδοτερω ταµειω των ψυχων ηµων προς καθαρισµον µεν και αφεσιν των αµαρτηµατων ηµων. ελεγχοµεθα µεν και κρινοµεθα. και οι µη ιδοντες το φως αυτου ουδε εκεινον ειδον. Η γαρ µετανοια θυρα εστιν εξαγουσα απο του σκοτους και εισαγουσα εις το φως. διοτι ου µετανοει· “Τω γαρ ειδοτι καλον ποιειν και µη ποιουντι. εκτος δε εν τω νοΐ περιλαµπον ηµας ανεσπερως. καν αρχοντες καν αρχοµενοι. εγενετο αν εν φωτι. προς τους µη θελοντας νυν . καν πτωχοι καν πλουσιοι. Ο δε µη µετανοων αµαρτανει. αναλλοιωτως. οτι προπορευεται εµπροσθεν αυτου το φως της δοξης αυτου και διχα φωτος αµηχανον εστι φανηναι αυτον. µονου δηλαδη Θεου . καν ασκηται καν ηγουµενοι. Οι δε µηπω τουτο παθοντες η αξιωθεντες. καν αρχιερεις καν ιερεις.οιδαµεν λαλουµεν. Νυν µεν γαρ εκουσιως και αυτοπροαιρετως δια µετανοιας εισερχοµενοι προς το φως. οτι εκεινος φως εστι. και οι µη λαβοντες το φως ουπω την χαριν ελαβον· οι γαρ την χαριν λαβοντες φως Θεου και Θεον ελαβον. καν ασθενεις καν υγιεις τω σωµατι πελωσι. Παντες γαρ οι εν σκοτει καθηµενοι υιοι σκοτους εισι και µετανοησαι βουλονται. και οι αυτον καταξιωθεντες ιδειν παντες ως φως εθεασαντο. ασχηµατιστως. ινα µη φανερωθη αυτου τα εργα. (360) δουλοι και µαθηται δουλων και ακροαται νοµου και τεκνα παιδισκης και υιοι σκοτους τυγχανουσι. εντος µεν εν ταις καρδιαις ηµων. ζων και ζωοποιουν και φως τους λαµποµενους απεργαζοµενον. ατρεπτως. καθως ειπε το φως.και ηµων – τα καθ’ ηµας επισταµενου και βλεποντος· τοτε δε. λαλουν. υφισταµεθα. καν λαϊκοι καν µοναζοντες.

εαν εξ ηµων τις υπαρχων και ως παρα τινος των εξωθεν µη καθορωµενος. οικια δε πασα και σπηλαιον και ουρανος αυτος και γη αρθησονται. µεγαλην την αισχυνην υφισταται· η και παλιν αλλως. µεγαλην την τιµωριαν και την καταδικην καθυποµενει. Και τις αρα εσται η συγκρισις. γυµνοι φανησονται και πολλης της αισχυνης παντοθεν πληρωθησονται. (361) Και οιοι εσµεν εκαστος ηµων νυνι των ανθρωπων. ουτω και τοτε τον αυτον τροπον εις παντας τους εν τω κοσµω γενησεται· και νυξ µεν ως ηµερα φωτισθησεται. αιφνης του οικηµατος αρθεντος ολου. εαυτους περικρυπτοντες και δια µετανοιας φανερωσαι τα εαυτων µη βουλοµενοι. ως ειρηται. µοιχειας δηθεν ποιων και παιδοφθοριας η ετερα τινα µυσαρα εργαζοµενος. εαν κατα του βασιλεως τις µελετα και τα κατ’ αυτου εγγραφως εκτιθησιν η εαν λεγη τι και βουλευηται των µη δεοντων απλως. Και θεα µοι ενταυθα της αισχυνης το µεγεθος. καλη τε και κακη. κεκρυµµενος οικιας -.ελθειν προς το φως. ως προειποµεν. ως ειρηται. και εν αυτω προοντες και φως οντες. εκει συνηγµενως τοτε εν εκαστω των ανθρωπων φανησονται. Ωσπερ γαρ εν οικια ενδον τας θυρας εχουση συγκεκλεισµενας. αυτος φανερωθη και παντα αυτου τα βουλευµατα. σκοτεινοις και διχα του φωτιζοντος Πνευµατος. αφειδως αµαρτανει. οποιαν την διαγωγην εξει ο ανθρωπος. Ου µονον δε αλλα και πασα πραξις εκαστου. αλλα µισουντας αυτο. ο εν τω σκοτει καθηµενος. αδελφοι. το αρτι κρυπτοµενον φως αποκαλυφθησεται και τα κρυπτα τουτουν παντα φανερα γενησονται. Οποιον δε τον βιον. ειτα φανερωθεις αιφνης το πονηρον εργαζοµενος. ειτα του βασιλεως µετα της συγκλητου απασης και της συνηθους αλλης δορυφοριας επισταντος και την οικιαν περικυκλωσαντος. τοτε υπο του φωτος δηλοι και φανεροι Θεω και τοις πασι γενωµεθα τε και γενησοµεθα. και πας λογος και πασα εννοια και ενθυµησις. Η ποια τιµωρια µειζων του φοβου εκεινου και της εντροπης τοις τηνικαυτα ουτως ευρισκοµενοις. και παντες οι µη τον Χριστον ενδεδυµενοι. ενδον. η απ’ αυτης (362) δηλαδη της γεννησεως εκαστου ηµων και µεχρις εσχατης αναπνοης εν ηµιν γεννηθεισα. ταυτης και µονης της αισχυνης τοτε. ηγουν οι µη λαβοντες το φως. ινα µη τη αιφνιδιω του φωτος επιλαµψει ρυπος που .

ηγουµενοι τε και αρχιερεις και ιερεις εν καταφρονησει Θεου και της εαυτων σωτηριας δηλονοτι γενοµενοι. παρακαλω. ποσης αρα κατακρισεως εσµεν ηµεις αξιοι. και του Νικοδηµου ανταποκριθεντος αυτω· “Πως δυναται ανθρωπος γεννηθηναι γερων ων.διαλογισµου η πραξεως τινος ευρεθη εν αυτω. ετι δε και µεχρις αν εισελθωµεν και λαβωµεν φως και ασβεστον αυτο σχωµεν εν ταις καρδιαις ηµων. Ναι. Ει γαρ ουκ οιδαµεν πως δει ηµας εν τωδε τω βιω αναστρεφεσθαι. ουδε οπως εν εργοις προτερον αγαθοις εντρεφεσθαι δει και παριστανειν εαυτους ηµας δουλους τη δικαιοσυνη. ουδε οποιοι τε και ποταποι οφειλοµεν πρωτον γινεσθαι και ουτω των αλλων προΐστασθαι. ωσει κωφοι τε και αλαλοι γεγονοτες δικην νεκρων . του δεσποτικου ποιµνιου την φυλακην εγχειρισθωµεν και επιµελειαν. Ει γαρ ειποντος Ιησου τω Νικοδηµω· “Εαν µη τις γεννηθη ανωθεν. Αλλ’ ω της πωρωσεως ηµων και της του Θεου και των θειων καταφρονησεως! Ωσπερ γαρ ασπις τα ωτα βυσαντες. ου δυναται την βασιλειαν ιδειν του Θεου”.”(363) εµεµψατο αυτον ο Ιησους και ειπε· “Συ ει ο διδασκαλος του Ισραηλ και ταυτα ου γινωσκεις. απ’ εντευθεν ηδη δια µετανοιας την στενην πυλην εισελθειν και το ενδον ταυτης θεασασθαι φως. ως ενωπιον Κυριου και ουκ ανθρωπων ισταµενους και αµεµπτως Θεω δουλευειν ζωντι συνταξαµενους. Μη δυναται εις την κοιλιαν της µητρος αυτου δευτερον εισελθειν και γεννηθηναι. διδασκαλους ηµας εαυτους καθιστωντες. οι µετα την χαριν οντες διδασκαλοι και µη τα µυστηρια της χαριτος επισταµενοι. πως ειπε µοι. ∆ιο σπουδασωµεν. εκπορνευσωµεν εν τοις επιτηδευµασιν ηµων.” καιτοι µηπω µηδαµως πιστευσαντος µηδε τα της χαριτος επισταµενου. οπισω των της σαρκος ηµων θεληµατων ακολουθουντες. Αλλα µηδε εξαπατωµεν εαυτους ηµας και. µη εκκακησωµεν του κρουειν και του ζητειν και του αιτεισθαι προ του ανοιγηναι ηµιν και δοθηναι και εισακουσθηναι. Πως ποιµανωµεν αυτο κατα το θεληµα του αρχιποιµενος Χριστου και επι νοµας εξαγαγωµεν αυτο αειζωους. οι τοσαυτης απολαυσαντες διδασκαλιας και καθ’ εκαστην δι’ αποστολων και προφητων και διδασκαλων και αυτου του Κυριου διδασκοµενοι τε και προµαρτυρουµενοι. αδελφοι µου.

αδελφοι. το δη χαλεπωτερον. τοις ιερεις τοποις επιπηδωµεν και των αποστολικων επιβατευοµεν θρονων και. ζητουµεν προΐστασθαι· και ταυτα προς το µονον εµπλησαι δικην θηρων τας εαυτων γαστερας και ταλλα παντα τελεσαι οσαπερ η εφεσις του χειρονος απαιτει και η προς τα κατω επιθυµια και ορεξις. Οτι παντα πωλησας τοις πενησι δεδωκας. οι µηδε αρνες ποτε γεγονοτες. ινα µη λεγω της εσχατης παραπληξιας! Απο τινος. αλλα το φως η γνωσις υπαρχει. Οτι την σεαυτου ψυχην απωλεσας ητοι τω κοσµω ενεκρωσας και εν ουδενι σαρκος θεληµατι ταυτην ευρηκας. και τουτο κατα την παρουσαν ελαβοµεν ζωην ηµεις ανωθεν”. ουδ’ οτι ποτε εστι χριστιανισµος επισταµεθα. εµφυσησαντος σοι δηλονοτι και ειποντος· “Λαβε Πνευµα Αγιον! .και πεπηρωµενοι οντες τα της ψυχης αισθητηρια. οθεν ουδε αισχυνονται λεγειν· “Ηµετερον εστι το δεσµειν και λυειν. οι προς µονον το γλωσσοκοµον απονευοντες. οι αποστολοι. οτι ου µονον εις τα χρηµατα προδοται τα αισθητα και ιεροσυλοι γινονται. Η γνωσις ουκ εστι το φως. χρηµασιν οι πλειους την ιερωσυνην αφοβια Θεου εξωνουµεθα και της βασιλικης ποιµνης ως ποιµενες. αλλ’ ως περι του φωτος της γνωσεως. Ω της αναισχυντιας. αλλα και αυτου του θειου πλουτου κατατολµωσιν εφαψασθαι. ουδε των λαλουµενων λαµβανοµεν αισθησιν. (365) Οτι της επιγειου δοξης καταπεφρονηκας. ειπε µοι. ωσπερ παλαι οι µαθηται του Χριστου. Ουτως οι πατερες ηµων και διδασκαλοι. Η και συ. Οτι ταπεινος τω πνευµατι γεγονας. επειδη εν αυτω και δι’ αυτου και εξ αυτου τα παντα· ου ηµεις την ορασιν απαρνουµενοι. ηκουσας παρ’ αυτου. ειπειν αληθεστερον. µαλλον δε αυτο το της γνωσεως φως δεικνυειν τοις πολλοις αναισχυντως επιχειρουµεν. αλλα και το της οικονοµιας µυστηριον αγνοουντες και ακριβως τα των χριστιανων (364) µυστηρια µη ειδοτες. Ουτως οι των αποστολων διαδοχοι. Ουτως υπηρχον εξ αρχης. και διατι την εξουσιαν ταυτην ανωθεν ελαβες. δηλους εαυτους ποιουµεν µητε γεννηθεντας µητε εις φως το ανωθεν προελθοντας. Οτι παντα καταλιπων τω Χριστω ηκολουθησας. αλλ’ ετι εµβρυα οντες η εκτρωµατα. Βαβαι της τολµης των τοιουτων της φοβερας. ω ουτος.

αφιενται αυτοις· αν τινων κρατησης. Ουκ ειπεν· ο εξ ανθρωπων την ψηφον δεχοµενος. ευαρεστον. αλλα και (366) υπερ της εµπιστευθεισης αυτοις ποιµνης και υπερ πασων των εν τω κοσµω αγιων εκκλησιων του Θεου· ου µονον δε. καθως γεγραπται. των εαυτους προτερον τω Κυριω παραστησαντων και θυσιαν τελειαν. αγιαν. επισχεθησονται”. Των τοιουτων εστι το δεσµειν και λυειν και ιερουργειν και διδασκειν. Ου παντων δε και των απλως ιερεων. τον δι’ ηµας αποθανοντα και εν δοξη ανασταντα Θεοτητος. αλλ’ ο υπο του Κυριου καλουµενος”. την καθαραν αυτων λατρειαν εν τω ναω του εαυτων σωµατος ενδον πνευµατικως επιδειξαµενων και προσδεχθεντων και εµφανισθεντων εις το ανω θυσιαστηριον και παρα του αρχιερεως Χριστου προσφορα τελεια τω Θεω και Πατρι προσενεχθεντων και δυναµει Πνευµατος Αγιου µεταποιηθεντων και αλλαγεντων και εις Χριστον. µεταµορφωθεντων· των εν ταπεινωσει τελεια νυκτος και ηµερας µετανοουντων και πενθουντων και µετα δακρυων ουχ υπερ εαυτων µονων δεοµενων. Οι γαρ εξ ανθρωπων και δι’ ανθρωπων κλεπται εισι και λησται. µηδε εν µηδενι θεραπειαν η απολαυσιν επιτηδευοντων του σωµατος αλλα. τις την τιµην λαµβανει. ουχι δε των εξ ανθρωπων την ψηφον και την χειροτονιαν µονον λαµβανοντων· “ου γαρ αφ’ εαυτου. αλλα και των σφοδρως κλαιοντων υπερ αλλοτριων αµαρτηµατων ενωπιον του Θεου. “Αλλα των ιερεων η εξουσια” φησιν. των µη προφασει ελεους η δωρων δοσεως ενεκα η φοβου η αγαπης η τινος ετερου ορωµενου η αορατου πραγµατος καταµαλακιζοµενων και παραβλεποντων η παραβαινοντων την εντολην του επι παντων Θεου.Αν τινων αφησης τας αµαρτιας. αλλα των εν πνευµατι ταπεινωσεως ιερουργουντων το Ευαγγελιον και εν αµεµπτω βιω πολιτευοµενων. Οιδα καγω· τουτο γαρ αληθες. καθως ειπεν ο Κυριος· . “πνευµατι περιπατουντων και επιθυµιαν µη επιτελουντων σαρκος”· ετι δε των µητε πτωχον µητε πλουσιον µητε αρχοντα µητε αρχοµενον µητε αυτον εκεινον τον το διαδηµα περικειµενον ενεκα του δικαιου και της εντολης του Θεου προτιµωµενων. φησι. των µηδεν πλεον της αναγκαιας τροφης καταχρωµενων. αλλ’ ο εκ Θεου εις τουτο προορισθεις και προχειρισθεις.

ο εν τω κοσµω επιφανεις. Ο . (367) Μη ουν πλανασθε. κλεπται εισι και λησται”. τοις εκπλυθεισι και καθαρθεισι δια δακρυων· ως απλους. ως φωτος και ηλιου ποιητης και ∆εσποτης. Αλλ’ ουδε ταυτας ακριτως πασας και αναξιως φωτιζειν οιδεν· ου γαρ αψυχος η.“Εγω ειµι η θυρα. τους τοιουτους. φωτοειδης παντως θυρα εστι και ουχι θυρα µονον απλως. ων και αποδεχοµενος το απεριεργον παντος αγαθου συντοµως τουτους εµπλιπλησι και των υπερ νουν και υπερ εννοιαν αγαθων κοινωνους ευθυς τω αποκαλυφθηναι και φανηναι αποκαθιστησι. ααδελφοι. αλλα και υπερ φως απαν και υπερ ηλιον. τοις της µετανοιας πνευµατικοις εργοις σωµατικας τινας η βιωτικας µεριµνας και φροντιδας µη συνεπαγοµενοις και τουτοις αναµιγνυουσι και αναφυρουσιν αυτας. υπαρχει ζωη και ζωοποιος. Αλλ’ ει και φως καλειται και ηλιος ονοµαζεται. ασυνθετος. τοις µηδεµιαν πονηριαν η κακιαν ενδοθεν επιφερουσιν· ως ασυνθετος. ψυχας λογικας µονον. αλλ’ ως νοερως θεωρουµενος. τοις πασαν αδικιαν µισησασι δικαιοσυνη εστιν· ως αγιασµος . τετραποδων αµα και πετεινων· ο δε νοητος ηλιος. ει αρα τοιουτοι εισι και νυν. Ο ανωθεν υπο του Πνευµατος ελλαµποµενος. φησι. εξω και αυτος της µανδρας εστιν.”. αγαθος και παν αγαθον και υπερ παν αγαθον. ο δε δοκων εισελθειν και ου δια του φωτος εισελθων. Παντες οσοι ηλθον και ερχονται ου δι’ εµου. (368) τοις µηδεµιαν διπλοην η διψυχιαν η δυσπιστιαν ψυχης εχουσιν· ως αγαθος. αλλα γυµνοις τη γνωµη και τη της ψυχης προθεσει εν ακακια προσερχοµενοις αυτω. ωσπερ ουδε δουλος η κτισµα εις υπηρεσιαν αλλων ταχθεις. ουκ αζωος εστιν. αληθεια. µαλλον ειπειν. αλλα αλλαχοθεν επιβαινοντες. απλους. Φως δε του κοσµου εστιν ουχ ως αισθητως ορωµενος. τοις αληθως επιστρεφουσιν αληθεια γινεται· ως δε δικαιοσυνη υπαρχων. Ο γαρ αισθητος ηλιος µονον φωτιζει τα σωµατικα οµµατα ουκ ανθρωπων αλλα και αλογων ζωων. “Και τις. Ει γαρ φως του κοσµου και θυρα ο Χριστος. επιγνωσεται. καθα δη ο αισθητος ουτος ηλιος ανατελλων επι δικαιους και αδικους και επι πονηρους αµα και αγαθους. δικαιοσυνη αγιασµος. ο εν σκοτει διαγων εξω της θυρας εστιν. και ο εν ταυτη γεγονως εν τω του κοσµου φωτι γεγονε. Ως ουν αληθεια και ων και καλουµενος.

“Και τις γινωσκει. Ει δε τυφλος εστι προς ταυτα. οποια εστι και ποταπη. ω και συνεσθιειν συχνοτερως ηδυνονται. τους δε εν ευλαβεια και αρετη και αφελοτητι καρδιας . Ει µη τυφλος εστιν. µαλλον και της τοιαυτης εργασιας και διακρισεως παυσασθω. τι και µαρτυριαν παρα αλλων καταδεχεται δεξασθαι. µητε οδηγος αλλων γενοµενος µητε οδηγον ετεροις αποκαθιστων. εξ αυτης αυτου της οψεως τουτο γινωσκει· ει δε ετι ατελης ο βλεποµενος προς την χαριν εστι και ουπω θεοειδης εχρηµατισε. και παλιν· “Ωσπερ δενδρον εκ του καρπου. ως την αρετην αυτων και απαθειαν δια των τοιουτων δηθεν επιτηδευµατων και σχηµατων και λογων καλυπτειν σπουδαζοντας λογισαµενοι. Νηστευοντα γαρ τινα µετα κενοδοξιας ορωντες αποδεχονται. χειραγωγον και οδηγον επιζητησατω. ως απαθεις και αγιους τιµωσι. Πως γαρ ο βλεπων ου διαχωρισει προβατον και λυκον. Τοινυν. τα εαυτων παθη παραµυθουµενοι. ληστην και ποιµενα. ει και Πνευµατος Αγιου (369) µεταλαβειν κατηξιωθη. ει και µη κατ’ ουσιαν. καν ολον εχη τον κοσµον συµµαρτυρουντα αυτω. οτι ο βλεπων πνευµατικως και ακουων ωσαυτως. πλην και ουτος παρα των υγιαινοντων τον λογον και τα της ψυχης αισθητηρια· οι γαρ λοιποι των ανθρωπων και προς αυτα τα εργα αναισθητως και αδιακριτως διακεινται. ουτως ανθρωπος εκ του λογου αυτου οποιος εστι γινωσκεται”-. Τουτο γαρ εγω λεγω. αλλα κατ’ ιδεαν. αυτος των προβατων το κριµα ληψεται. καν αγνοων εισαγαγη λυκον εις τα προβατα του Χριστου. Ουκ οιδεν οτι. Αλλον εν ταπεινωσει εγκρατευοµενον υποκριτην ειναι λογιζονται. Αλλα γαρ και τους τον σαλον υποκρινοµενους και αστεια και φλυαριας λεγοντας ακαιρως. τον δε µετα γαστριµαργιας εσθιοντα ως απλουν ηγουνται και ανεπιτηδευτον. ουκ αν αγνοηση τον τοιουτον ποτε. ον αν ιδη και συντυχη και πολλακις προσοµιληση. φησιν· ανθρωπος υπαρχει και αγνοει τα εν καρδια”. δια των λογων αυτου µαλλον ο τουτον βλεπων και οµιλων επιγνωσεται – καθα δη και αυτος ο ∆εσποτης ηµων και Θεος απεφηνατο ειπων· “Εκ των καρπων αυτων επιγνωσεσθε αυτους”. και τον εσθιοντα µετα ταπεινωσεως κατακρινουσιν. αυτην αυτου βλεπει την ψυχην.δε λεγων και µη γινωσκων αυτους. σχηµατα τε απρεπη διαπραττοµενους και τους λοιπους κινουντας προς γελωτα.

τοις λογοις αυτου πληττοµενοι µαλλον η κατανυσσοµενοι. Και ουτως ουδεις εν τοις τοιουτοις εστιν ο καλως και ως εχει το πραγµα ιδειν και διακριναι δυναµενος. ει µη των εν λογω µονων τους λογους ποιουµενων.διαγοντας και αγιους τω οντι πελοντας. αλλα καθολου κακεινος και ουτος πηροι τας αισθησεις εισιν. Ο γαρ απαξ τυφλος προς παντα τυφλος εστιν. και ουδ’ αυτων αλλα του λογου µονου. ουδε ο κωφος του µεν ακουει της φωνης. ως οια δη των αλλων ανθρωπων ενα παραλογιζονται τε και παρατρεχουσιν. Ου γαρ ο τυφλος τον µεν ορα. Ο δε ουτως εχων ουπω εγνω οτι “προσκυνητης µικτος εστιν. Ουτως ουν ο βλεπων εν τω ενι δια του ενος (371) και εαυτον και παντας και απαντα καθορα. ο δε βλεπων εν τω ενι εν θεωρια των παντων εστι και της θεωριας των παντων απεχεται και εν τη θεωρια των παντων γινεται και εξω των θεωρουµενων εστιν. του εν τη φωνη αφωνως φθεγγοµενου. Ουτω τοιγαρουν πας αναισθητος προς το εν προς παντα αναισθητος εστιν. ο δε µη ειδως προδηλος εστιν οτι ουτε τα αισθητηρια της ψυχης τετρανωµενα και υγια επιφερεται. Εν τη αισθησει των παντων εστι και υπο της αισθησεως αυτων ου καταλαµβανεται. Ετεροι τον εν Πνευµατι Αγιω φθεγγοµενον ως υψηλοφρονα και υπερηφανον αποστρεφονται. και κεκρυµµενος ων και εν αυτω ουδεν των παντων ορα. επιγειος και ουρανιος. και εν πασιν ων ουδεν των παντων ορα. Ο τυφλος προς το εν τυφλος ολως προς παντα εστιν. Ο τοινυν ακουων και βλεπων και αισθανοµενος οιδε των λεγοµενων την δυναµιν. τον δε σιωπηλον και (370) περι αργολογιαν ακριβαζοµενον αγροικον και αφωνον αποφαινονται. τον δε ου. ως και ο ακουων του λογου των παντων ακουει. Ουτος κωφευων εστι προς πασαν φωνη· παντων ακουει και ουδενος. Ο κωφος προς τον λογον κωφος προς πασαν φωνην εστιν. Αλλοι παλιν τον λαλον και επιδεικτικον διδακτικον µαλλον και πνευµατικον ειναι λογιζονται. ως και ο εχων αισθησιν προς το εν εν αισθησει παντων εστι και της αισθησεως αυτων εκτος εστιν. ουτω και ο κωφος ων προς παντα κωφος εστιν. βασιλευων . προσκαιρος και αθανατος. τον δε απο κοιλιας η εκ µαθηµατων τορνολογουντα και της αυτων σωτηριας καταψευδοµενον υπερεπαινουσι και αποδεχονται. του δε ου. Εν τω ενι ουτος ων τα παντα ορα.

η βους η χοιρος. Αδελφοι και πατερες.αγνοουντες οτι αυτος εκεινος εστιν. πολλοι καθ’ εκαστην λεγουσιν . µη επαναστραφεις. οτι εκ φυσεως ηµιν τα δακρυα προσεστι. Αλλα δευτε οι το φως το νοητον εν εαυτοις εχοντες. βασιλευοµενος ανωθεν. ωσαυτως ων κατα παντα Θεος καν ταις ενεργειαις καν τοις τελεσµασι. ως εκεινοι. Και οτι πας ο τα εναντια διδασκων των θειων Γραφων νεαν αιρεσιν τοις πειθοµενοις αυτω δογµατιζει. Ει γαρ µη ο παλαι και νυν εστιν ο αυτος. και οµοιωθεις µενει τοιουτος ετι. Αµην. νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων. εν τω λογικω και νοερω ανθρωπω ουδαµως ενεδυσατο.ων ακουοµεν και ηµεις λεγοντων . Ετι δε κτηνος ων αλογον. ο και τοτε και νυν εν ολω τω κοσµω λαλων. Λογος ΚΘ΄. πως εν Υιω λεγων αει φαινεται ο Πατηρ και ο Υιος εν τω Πατρι δια Πνευµατος ταυτα· “Ο πατηρ µου εως αρτι εργαζεται καγω εργαζοµαι”.των επι γης. δωµεν δοξαν δι’ αυτου τω Πατρι και τω Υιω και τω Αγιω Πνευµατι. κατιδειν ηξιωθηµεν. . του επουρανιου ανθρωπου τε και Θεου. Αλλ’ εν τιµη ων παρασυνεβληθη τοις κτηνεσι τοις ανοητοις και ωµοιωθη αυτοις. ονος. ως που τις φησιν εν θεολογια βεβοηµενος. καθαπερ και οι εκ γεννητης τυφλοι δια λογου µονου το του ηλιου φως ιδειν ου δυνανται.· ”Ει ηµεν εν ταις ηµεραις των αποστολων και τον Χριστον. αγιοι αν εγενοµεθα και ηµεις ως εκεινοι”. µη επανακληθεις η επι το πρωτον αξιωµα αναχθεις κατα την της οικονοµιας δωρεαν του ∆εσποτου και Κυριου Ιησου Χριστου. µυστης της νοουµενης”. Ταυτην δε µη ευαισθητως και γνωστως ενδυσαµενος. ωσπερ ∆αυιτικως ειρηται. αιµα µονον εστι και σαρξ. πνευµατικης δοξης αισθησιν µη δυναµενος δια του λογου λαβειν. του Υιου του Θεου. τυχον. εποπτης της ορωµενης κτισεως. οτι αδυνατον νυν εις ακρον ελθειν αρετης τον βουλοµενον και τοις παλαι αµιλληθηναι αγιοις. οις οι µαργαριται της απορρητου γνωσεως ου διδονται προς Θεου. την εικονα του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου. (372) Περι του µη δειν λεγειν. Και περι δακρυων. Αλλ’ ισως ερει τις· “Ουκ εστιν ισον το εκεινον αυτον τοτε σωµατικως ιδεσθαι και το ακουειν νυν µονον των λογων αυτου και τα περι εκεινου και της βασιλειας αυτου εκδιδασκεσθαι”.

ιδρουντα τε και κοπιωντα και τα (374) ανθρωπινα παντα πλην αµαρτιας ποιουντα. Σιµων βαρ Ιωνας. Ωστε ο νυν ακουων αυτου δια των αγιων Ευαγγελιων καθ’ εκαστην βοωντος και το του ευλογηµενου Πατρος αυτου θεληµα διαγγελοντος.ει και παιδευει πολλακις αυτους αµαρτανοντας – σιδηρους αυτους υπερ παντα τα εθνη. και τον κοσµον απαντα τρεφειν πιστευεται. Τοτε µεν γαρ ανθρωπος τοις αγνωµοσιν Ιουδαιοις εφαινετο ευτελης.Καγω φηµι µη ειναι (373) παντως ισον το νυν και το τοτε. οτι σαρξ και αιµα ουκ απεκαλυψε σοι – ταυτα δηλονοτι ιδειν και ειπειν -. ουδε τοτε. Τοτε τοις τελωναις και τοις αµαρτωλοις συνανεστρεφετο σωµατικως και συνησθιε. Τοτε ως εις των λοιπων ανθρωπων φθαρτος και θνητος ενοµιζετο. αλλ’ ο Πατηρ µου ο εν τοις ουρανοις”. ∆ια γαρ τουτο και τον Πετρον ειποντα οτι· “Συ ει ο Υιος του Θεου του ζωντος” εµακαρισεν ο ∆εσποτης ειπων· “Μακαριος ει. και µη φοβω και τροµω υπακουων αυτου και φυλαττων τα παρ’ αυτου προστασσοµενα. τον τοιουτον επιγνωναι και πιστευσαι ειναι Θεον. Τοτε και υπο των ευτελεστατων κατεφρονειτο λεγοντων· “Ουχι ουτος εστιν ο υιος της Μαριας και του τεκτονος Ιωσηφ. ει και παρην και εκεινον αυτον εθεασατο και διδασκοντα ηκουσε. και εδοξασε και δοξαζει τους προσκυνουντας αυτον εν πνευµατι και αληθεια . αλλα κατα πολυ το αρτι και το νυν µειζον και ευκολως µαλλον προς πιστιν πλειονα και πληροφοριαν αγον ηµας υπερ το τοτε σωµατικως και ιδειν και ακουσαι αυτου. µορφωθεντα Θεον και ανθρωπον ολον βλεποµενον. αντι οστρακινων ποιησας. µηδεν πλεον των αλλων ανθρωπων εν τοις ορωµενοις εχοντα. νυν δε Θεος κηρυττεται ηµιν αληθης. και µεγα ην εν ανθρωπινω σωµατι αναλλοιωτως και ατρεπτως τον αµορφον και αορατον. ο µηδεποτε και µηδαµου χωρισθεις αυτου. αλλ’ εσθιοντα και πινοντα και κοιµωµενον. πιστευσαι αυτω ολως ηνεσχετο αν· δεος µη . και χωρις αυτου ουδεν γινεσθαι λεγοµεν – ει δε και πιστευοµεν -. “ νυνι δε υπο βασιλεων και αρχοντων ως του αληθινου Θεου Υιος και αληθης Θεος προσκυνειται. τα υπο τον ουρανον. νυν δε εκ δεξιων καθηται του Θεου και Πατρος. τον τον ουρανον αυτον και την γην και τα εν αυτοις παντα ποιησαντα.

ως ο µεγας διηγειται Γρηγοριος. Και ταυτα µεν οι παντη των αλλων παχυτεροι. φησιν. ινα εµφανης γεγονως παντως υπο των αιρετικων κρατηθη και αναιρεθη· ει ουν µη ην διωγµος. Οταν γαρ προ τουτων αναµνηµονευσω των επι του µεγαλου Βασιλειου γεγονοτων. Βλεποντες γαρ την αγαθην αυτων πολιτειαν και τους αγωνας αυτων. πολλοι ησαν (375) ψευδοδιδασκαλοι. Γεγραπται γαρ τον Αντωνιον τοτε λαµπροτεραν στολην υπερ την συνηθη ενδυσαµενον και επι τοπου υψηλου ανελθοντα φανερωσαι εαυτον και επιδειξασθαι. Εν τοις χρονοις των πατερων ηµων πολλαι ακουετωσαν και ουτοι! – αιρεσεις υπηρχον. Ου γαρ ακριβως επιστανται οτι . Τι δε πειρωµαι τα παντα διεξελθειν. Επι δε τη γεννησει του αγιου πατρος ηµων Ευθυµιου. ως αντιθεον αυτον και ου Θεον αληθινον λογισαµενος. αυτος τε εγω εµαυτον ταλανιζω και τους ταυτα µη αναλογιζοµενους κατελεω. των διωγµων δηλονοτι τοτε καταπαυθεντων και των αιρεσεων. ηγωνισαµεθα αν και ηµεις. Τι δε οι τουτων σεµνοτεροι. “Ει ηµεν. αγνοουντες. εξαπαντησαντες αυτους. Νυνι δε µετα ραθυµων και αµελων συναναστρεφοµενοι. εν τοις χρονοις των αγιων πατερων. και αυτοι οτι εν λιµενι µαλλον ηµεις υπερ εκεινους εσµεν. και αυτων τας ψυχας απωλεια παρεπεµψαν. και των επι του χρυσορρηµονος Ιωαννου και των καθεξης πατερων αγιων. ουκ αν τουτο εποιησεν. παρρησια τα του πονηρου ζιζανια περιϊοντες και σπειροντες και πολλους τοις εαυτων συνηρπασαν λογοις.και πανταπασιν απιστησας. ου γεγραπται ευθυµιαν τηνικαυτα πρυτανευθηναι ταις εκκλησιαις παρα Θεου. εβλασφηµησε. Η ουκ εννοειτε τον τοτε γεγονοτα χειµωνα και τον υπερβαλλοντα σαλον των µοναχων. Επι δε τω τελει του οσιου πατρος ηµων Σαβα ουκ ακουετε οσα υπερ των εκκλησιων και κατα των τοτε αιρεσεων ηγωνισατο. πολλοι χριστοκαπηλοι. συναπαγοµεθα τουτοις και αβουλητως συναπολλυµεθα”. πολλοι ψευδοχριστοι. και οσοι τοτε των µοναχων τοις αιρετικοις συναπηχθησαν. Τα δε επι του αγιου Στεφανου του Νεου γεγονοτα. τι ου διωγµου βαρυτατου και χαλεπου υπηρχον. πολλοι ψευδαποστολοι. εζηλωσαµεν αν αυτους. ως εικος. Και τουτο εκ των του αγιου πατρος ηµων Ευθυµιου και Αντωνιου βιων αληθες ειναι ευρησετε.

αλλον δε ειναι τον ανασταντα κηρυττοντας. Μη τους µειζονα λεγοντας του Υιου τον Πατερα. πολλους λυκους. Θεον ειναι λεγοντας. εκ γυναικος δε λαβειν την σαρκα τουτον µη πιστευοντας. ει και δεινα τα παρεληλυθοτα. οτι και µεχρι του νυν τα θεοπνευστα αυτων . (377) Ουκ ην γαρ ποτε. αρχην µετα τινα χρονον λαβειν ως κτισµα. ως ολον ανθρωπον. Μη τους εµψυχον µεν ταυτην. Επι τοσουτον γαρ η χαρις του Παναγιου Πνευµατος ελαµψε δι’ αυτων και των ειρηµενων αιρεσεων το σκοτος εδιωξεν. τοις δε εν τω γωτι περιπατουσι των θειων Γραφων και τη οδω πορευοµενοις των εντολων του Θεου ουδε προσυπαντησαι τολµωσιν. κακως και νοουντας και δογµατιζοντας. τον δε Υιον. αλλα και νυν εχει πολλους ο βιος αιρετικους. αλλ’ εις δυο υιους τον ενα Χριστον διατεµνοντας. Η τους τον Πατερα µεν αναρχον. φησιν. Μη τους Υιον µεν ειναι του Θεου τον Χριστον λεγοντας. ως εξ αυτου γεννηθεντα. (376) Οµως ουν. Μη τους την Τριαδα εις εναδα συγχεοντας η τον ενα Θεον εις τρεις θεους διατεµνοντας. ουχ ενα δε κατα την υποστασιν τον Υιον του Θεου. οτε ουκ ην” λεγοντας. αλλα αψυχον φλυαρουντας. Μη τους σαρκα µεν αυτον αναλαβειν. αλλ’ οιον υπο νυκτα εισιν οι τοιουτοι της πονηριας αυτων· και τους µεν συνερχοµενους και υπο το σκοτος γινοµενους αυτων αρπαζουσι τε και κατεσθιουσι. των ως σκοτος µεν φανεντων. τον και Υιον της Θεοτοκου Μαριας χρηµατισαντα. ουδε των αλλων αιρεσεων τινα λεγω. . αλλα και διερχοµενους ιδοντες απο του προσωπου αυτων ως απο πυρος φευγουσι. πλην ουκ εχοντας εξουσιαν τινα καθ’ ηµων. Αλλα µη τους τω αναρχω Πατρι αρχην περιγραφοντας και το “Ην.Αλλα µη τους αλλον µεν τον παθοντα. Μη τους αρνουµενους τον Υιον του Θεου. ασπιδας και οφεις συναναστρεφοµενους ηµιν. Τινας ουν αρα υπενοησατε ειπειν µε αιρετικους.απας ο παρελθων χρονος δεινοτερος ην και των ζιζανιων του πονηρου πεπλησµενος αναφανδον. Μη τους βλασφηµουντας εις το αγιον Πνευµα και λεγοντας µη ειναι τουτο Θεον. Απαγε! Ουδενα τουτων σοι των ασεβων και αθεων. υπο δε των τοτε λαµψαντων αγιων πατερων εξαφανισθεντων. ο Πατηρ µη συνοντος αυτω του Υιου· και πως Πατηρ ο απαις ονοµασθησεται.

αδυνατον ηµιν εργω ταυτα ποιησαι και απαραλειπτως φυλαξαι. Οι ταυτα λεγοντες τον ουρανον. οιµαι. ως δια του εσοπτρου η του προσωπου εµφερεια-. κλειουσι και την προς εκεινον ανοδον. τους λεγοντας µη ειναι τινα εν τοις καθ’ ηµας χρονοις και εν µεσω ηµων τον δυναµενον φυλαξαι τας ευαγγελικας εντολας και κατα τους αγιους γενεσθαι πατερας· πρωτον µεν παντων πιστον και πρακτικον – δια γαρ των εργων η πιστις δεικνυται. αντιχριστοι λεγουσιν· “Αδυνατον τουτο. Εκεινου τους νυν πενθουντας αναφανδον µακαριζοντος. Αλλα περι εκεινων λεγω και εκεινους ονοµαζω αιρετικους. ην αυτος εκεινος ηµιν ενεκαινισε. οι αντιθεοι ουτοι η. αλλα πασας. Ο τουτο λεγων ανατρεπει πασας τας θειας Γραφας. εν τω φωτισθηναι δηλαδη και λαβειν Πνευµα Αγιον και δι’ αυτου τον Υιον συν τω Πατρι κατιδειν. . οτι υµεις εις την βασιλειαν ουκ εισερχεσθε και τους θελοντας εισελθειν κωλυετε”. ειτα και γραψαντες εις νουθεσιαν ηµων κατελιπον. εις µατην τας του Μεγαλου Βασιλειου και των λοιπων ιερεων και οσιων πατερων ηµων γραφας αναγινωσκεσθαι η και γραφηναι διαµαρτυρεται.συγγραµµατα λαµπουσιν υπερ ηλιου αυγας. Ω της αναισθησιας και του απυλωτου στοµατος. τι οτι και τοτε εκεινοι κοπιασαντες εγραψαν και νυν επι εκκλησιας αναγινωσκονται. ως µηδε τολµαν αυτοις τινα αντιφθεγγεσθαι. Οι τοινυν τουτο αδυνατον ειναι λεγοντες ου µερικην τινα αιρεσιν κεκτηνται. ουτοι αδυνατον φασιν καθ’ εκαστην πενθειν και κλαιειν τινα. επειτα θεωρητικωτατον τε οµου και θεοπτην. µαλλον ειπειν. γραµµατεις και φαρισαιοι ! Ουαι υµιν οδηγοι τυφλοι τυφλων. ει οιον τε ειπειν. (378) Ει ουν α ο Θεος λεγει και παντες οι αγιοι πρωτον µεν απαντα επραξαν. λεγει ο µαταιος το αγιον αρτι λεγεσθαι Ευαγγελιον. ως ταυτης πασας εκεινας τη ασεβεια και τη της βλασφηµιας υπερβολη υπεραιρουσης και καλυπτουσης. ον ο Χριστος ηµιν ηνοιξε. αδυνατον! “. Εις µατην. Ανωθεν γαρ εκεινου του επι παντων Θεου προς τη πυλη οιονει του ουρανου ισταµενου και διακυπτοντος και υπο των πιστων ορωµενου και δια του αγιου Ευαγγελιου βοωντος και λεγοντος· “∆ευτε προς µε παντες οι κοπιωντες και πεφορτισµενοι καγω αναπαυσω υµας”. διακοπτουσιν. Προς ους εικοτως ο ∆εσποτης µεγαλοφωνως φησιν· “Ουαι υµιν.

. ει µη προαιρεσιν εις το αγαθον. υστερον παντων εβοησε· “Παντες δακρυα. και ουδεν πλεον ηµων εκεκτηντο. Μη τι ουν διεστειλατο η διεχωρισεν εν τουτω των αλλων τινας. παντες καθαρσιν. απονητι πως και αψοφητι δια των οφθαλµων ταυτα κενωσαντες. και εν αυτω τω βαπτισµατι ηλικιωται τινες βαπτιζοµενοι. οτι τινες ελαχον φυσεως σκληρας και ουκ αν ποτε δυνηθειεν κατανυγηναι και . τοις δε ως αδυνατον. οι οδοντες αυτων οπλα και βελη· και η γλωσσα αυτων µαχαιρα οξεια”. υπερ ων αυτος ο Μονογενης Υιος του Θεοου το αιµα εκενωσεν. ∆ια γαρ του βαπτισµατος αφειλεν ο Θεος παν δακρυον απο προσωπου της γης. παντες αναβασιν και το τοις εµπροσθεν επεκτεινεσθαι”. καν το πραγµα µη λεγε ειναι αδυνατον. Μη. τη επελευσει κατανυγεντες του Πνευµατος. Φησι γαρ· “Προσφερετω τις. ουδ’ αν εκεινοι ταυτα κατορθωσαι ποτε ηδυνηθησαν.µιαρας εκπεµποντος κατα του Θεου του Υψιστου φωνας και τα του Χριστου προβατα ποιουντος γινεσθαι θηριαλωτα. Ο γαρ τουτο λεγων απαρνειται την καθαρσιν· χωρις γαρ δακρυων ουκ ηκουσθη απο του αιωνος καθαρθηναι ψυχην του ρυπου της αµαρτιας. Οι ουν καταξιωθεντες ποτε εν πειρα τοιουτων δακρυων γενεσθαι τα ειρηµενα γνωρισουσι και αληθη ταυτα ειναι (380) συµµαρτυρησουσιν. Ταυτα τοιγαρουν κτησαι και αυτος. ο µεν τοδε. εδακρυσαν· ουχι ενωδυνα και επιπονα δακρυα. Αλλα. ως µοι και η θεολογος συµµαρτυρησει φωνη. και πολλα εν µεσω απαριθµησαµενος. Ανθρωποι γαρ υπηρχον κακεινοι. Ει ην αδυνατον. ως παρα της θειας Γραφης ακηκοα. και τοις µεν ως δυνατον ειναι τουτο εφησε. Οντως καλως περι των τοιουτων ο θεοπατωρ (379) λεγει ∆αυιδ· “Υιοι ανθρωπων. απεριτµητοι ταις καρδιαις και τοις ωσιν . σπουδην τε και υποµονην και ταπεινωσιν και αγαπην προς τον Θεον. ο δε τοδε”. ως υµεις φατε ασυνετως . Ει δε συ µη θελεις θλιβηναι και στενοχωρηθηναι. εκχεας το Πνευµα το Αγιον αυτου πλουσιως. ειπε µοι. και γενησεται σοι πηγη δακρυων η νυνι πετρωδης υπαρχουσα ψυχη. ∆ια τινος δε αλλου οι αγιοι επι της γης ελαµψαν και φωστηρες εν κοσµω γεγονασιν. ως και ηµεις. αλλ’ ενεργεια του Αγιου Πνευµατος και δωρεα τη εκεινου γλυκεα υπερ µελι.ινα και αξιως καθαψωµαι υµων. ∆ιατι γαρ. την µετα το βαπτισµα αµαρτησασαν. αδυνατον.

οκνω γαρ ειπειν καθ’ ωραν. ουτε ετερος τις των αγιων.. ουτε ο αγιος ουτος.κλαυσαι. Ει δε τις απεγνωκως της εαυτου σωτηριας επι κλινης ραθυµιας ανακειται. φυλαξατω το µεγα τουτο δωρον. διατηρων αυτο εν ευτελεια και ταπεινωσει. µηδεις το της φυσεως αγαθον απαρνησηται. Ως δε και ο αγιος πατηρ ηµων ελεγε Συµεων ο Στουδιωτης. ουδε ζην λεγεται· κλαυσαν δε δεικνυσιν αυτοθι οτι συνεποµενον η φυσις εχει απο γεννησεως το πενθος οµου και τα δακρυα. καθως αποδεδεικται. λιµω την ψυχην διαφθειρεται και απολλυται. και τουτο σηµειον ζωης ταις µαιαις και ταις µητρασιν ενδεικνυται. και µηδεις της τοιαυτης εργασιας αµελειτω. εν ακακια ψυχης και απλοτητι. επειδη το της γενησεως δακρυον δηλωτικον εστι των δακρυων της παρουσης ηµων ενταυθα ζωης. Οτι δε εκ φυσεως το κλαιειν πασιν ηµιν προσεστιν. οτι µετα του τοιουτου κλαυθµου οφειλει και ζησαι τον παροντα βιον ο ανθρωπος και µετ’ αυτου συναποθανειν. µηδεις κακια και πονηρια και υπερηφανια ψυχης αλαζων γενηται και εις αντιτυπιαν λιθου παρα φυσιν µετενεχθη. καν µη λεγετω και τοις σπουδαιοις τουτο ειναι αδυνατον. Ανελε γαρ τα δακρυα και συνανειλες τουτοις την καθαρσιν· καθαρσεως δε διχα ουδεις ο . ινα µη δοξω βαρυς . τουτο ειπεν η εγραψεν. αυτα τα γεννωµενα βρεφη σε διδαξατωσαν. Ει γαρ µη κλαυσει το βρεφος. Ο γαρ τουτο λεγων αυτην ηµιν πασιν αποκλειει την πυλην της βασιλειας των ουρανων. παρακαλω. αλλα σπουδη τη καλλιστη προς τας εντολας χρησαµενος του Θεου. ει αρα και σωθηναι βουλεται και εις την µακαριαν ζωην εισελθειν. ωστε ο µη καθ’ εκαστην κλαιων . Αµα γαρ τω προελθειν της γαστρος και πεσειν επι της γης κλαιουσι. τουτο και ο µεγας Γρηγοριος ειρηκε. (381) Ως γαρ η τροφη και η ποσις αναγκαια εστι τω σωµατι. ασυλον εν τη εαυτου καρδια. Μη γενοιτο! Ουτε φυσις ανθρωπου εστι µη φυσικως εχουσα µαλλον τα δακρυα και το κλαιειν και το πενθειν. µηδεις οκνω και ραθυµια του τοιουτου καλου στερησειεν εαυτον. Ει τοινυν συνεποµενον εστι το φυσει το κλαιειν οµου και τα δακρυα. ουτω και τα δακρυα τη ψυχη. εν υποµονη των πειρασµων και διηνεκει µελετη των θειων Γραφων. µετανοων αει και διαπαντος των οικειων µνηµονευων σφαλµατων.

Που οι της πρωτοκαθεδριας αγωνες. Που των ασπασµων η προτιµησις.ινα και τουτο ειπω – το προλαβειν τον αδελφον και των προκειµενων λαβειν τα πλειω και τιµιωτερα. Που τα ευειδη σανδαλια και στερρα. αι προς το πενθος ηµας αει εκκαλουµεναι. Που . ινα ληψηται εκαστος τα δια του σωµατος προς α επραξεν. Που οι νυν κολακες και εµπαικται οι αγιους ηµας αποκαλουντες και την τριβον των ποδων ηµων εκταρασσοντες. Που τα µεγαλα τοτε ονοµατα. ουδεις οψεται τον Θεον. πως ουχ αιρετικων παντων. οπερ εγω πρωτος και οι ως εγω πασχοµεν µαταιοι. ηργησε των αποστολων το κηρυγµα. (382) ηργησαν των αγιων απαντων αι κατηχησεις. επιγραφεσθε και τουτοις θαρρουντες εγκαλλωπιζεσθε. Που οι αναλαβοι οι περιφανεις. οι γυναικειαις ζωναις παροµοιοι. Ει δε οσον ουπω εις παντας τουτο γενησεται. Που ο ακρατης και ασεµνος γελως. ως οιοµαι. τω τριβωνιω µονω και τω κουκουλιω και αναλαβω . Ει δε ταυτα ουτως επακολουθει τοις µη πενθουσι κατα την εντολην του Κυριου. ουδεις ο υπο του Κυριου µακαριζοµενος. γυµνοι και τετραχηλισµενοι – ει και µη ακουειν εθελοιτε καθ’ εκαστην εκβοωσης υµιν µεγαλα της θειας Γραφης – παραστησοµεθα τω βηµατι του Χριστου. (383) εν αις των αλλων προτερευειν νοµιζοµεν. Που η αγιωσυνη ην εχειν νυν νοµιζοµεθα η νοµιζοµεν. ειπε µοι. γεγονεν. Που τοτε ο τυφος και η αλαζονεια ηµων και το αρχειν και αρχεσθαι. Αλλα θαρσειτε. Που αι ευρυχωροι κελλαι και ως παστοι κεκελλωπισµεναι λαµπρως. ως ορω. Ως γαρ ασπις κωφη και τα ωτα βυσαντες και υµεις. Που οι λωροι. ειτε αγαθον ειτε πονηρον. Αλλα γαρ δια κενης. Που η των τραπεζων πολυτελεια. που εσται τοτε η τα σωµατα ηµων καλυπτουσα και κοσµουσα στολη. λοιπον η του Θεου συγκαταβασις και αναβασις γεγονεν.σωζοµενος. Που των διακονιων και διακονητων η προτιµησις. το καθ’ υµας. χειρων αυτη η αιρεσις. Που τα δειπνα τα πολυτελη και βραδεα τα αριστα και αι εν τουτοις ακαιροι οµιλιαι. Πασα Γραφη θεοπνευστος ανωφελης εις υµας τους ουτω εχοντας και φρονουντας.οι δε και τω βαθυτατω και σεµνω πωγωνι – την σωτηριαν των ψυχων υµων. Που των αρχοντων η απαντη. Που οι επηρµενοι θρονοι και οι εκ τουτων δοκουντες ειναι των . Που τα στιλβοντα παλλια και διαφανη.

ο υποκατω πασης κτισεως κειµενος νυν. πασων δε των αρετων εργατης γενησεται δοκιµος. µαλλον δε νυν. ως πασα Γραφη διαρρηδην βοα. Που των συγγενων η προσπαθεια. Που των προς ηµας παραγενοµενων κοσµικων και αρχοντων η περιφανεια. που συζητητης του αιωνος τουτου. Μακαριος ο ταυτα ακουων και µη µονον στεναζων. εν δε τω αιωνι τω µελλοντι κατατρυφησει των απορρητων αγαθων του Θεου µετα παντων των απ’ αιωνος ευαρεστησαντων αυτω. (385) . που γραµµατευς. Οντως. ινα επανιων ελθη και καθεσθωµεν αµα και περι της φοβερας ηµερας και ωρας εκεινης συµβουλευσωµεθα και παντα καλων – το δη λεγοµενον .αλλων περιφανεστεροι. Που η ευστροφος τοτε γλωσσα και τα ως απο πηγης ρητορευµατα. οτι εκ δεξιων αυτου εστολισµενος τοτε σταθησεται.εν εαυτοις ηµιν και εν ταις θειας Γραφαις κινησαντες και ακριβως ερευνησαντες. µεγαλη αναγκη. πενθων τε και κλαιων νυκτα και ηµεραν ενωπιον του Θεου. ων γενοιτο παντας ηµας επιτυχειν χαριτι του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου. σοφος. διδαχθωµεν εκειθεν και µαθωµεν τι εστιν. Που η αντιλογια και ανυποταξια και το µη θελειν τινα του ετερου φανηναι δευτερον. Που η περιδροµη και σπουδη του εν κατασχεσει γενεσθαι τινος η της µειζοτερας αρχης. Που τοτε. Που η δοκουσα φρονησις των περιφανων εν τη γνωσει και τη σοφια του κοσµου. αδελφοι. µεγας φοβος και (384) τροµος ληψεται εν τη ωρα εκεινη τους κατ’ εµε ραθυµους και χαυνους και οκνηρους. ο ηµας ωφελησαι ισχυσει τοτε. Αµην. κακεινο πολλη τη σπουδη εκλεξωµεθα. και νυν µεν εκ παντων απαλλαγησεται των παθων. µηδε ηµεραν εξ ηµερας αναβαλλοµενος παρατρεχει τον χρονον αυτου της ζωης ανωφελως. δι’ ων οιοµαι και δοκω πρωτος εγω ο ταλαιπωρος των αλλων περιφανεστερος γινεσθαι. “Μετανοειτε! “. ω η δοξα εις τους αιωνας των αιωνων. αλλ’ ο αµα τω ακουσαι του Κυριου λεγοντος. Λογος Λ΄. ευθυς του εργου αρχοµενος. αδελφοι µου αγαπητοι. µηδεν οντων ηµων. Ο τοιουτος γαρ ως υπηκοος και ευγνωµων δουλος ελεηθησεται και ουχι µετα των ανηκοων κατακριθησεται. Μακαριος δε εστιν. Που η οιησις και το δοκειν ειναι τι.

Εφαγον επι ετη πολλα. ιππους και ηµιονους επιβεβηκα. µετα ταυτα παλιν εκτησαµην ετερα. επι απαλων στρωµνων ανεκλιθην. ελοιδορησα. Τις ουν οιδεν. ενεπλησα µου την γαστερα κρεων. τω πλησιον εφθονησα. επαιξα τε οµου και εγελασα κατ’ εµου.Περι µετανοιας και αρχης επαινετου βιου. Ονοµα εν τω βιω περιφανες εκτησαµην. επερισσευθην εν νοµισµασι τοσοις η τοσοις και εξοδιασας αυτα επι µαταιοις αναλωσα. Συνηθεσι και φιλοις συνανεστραφην περιδοξοις και πλουσιοις και αρχουσι συνηυλισθην. . Ουτω γαρ κατα βραχυ δια των δοκουντων µικρων βαδιζοντες. Αδελφοι µου αγαπητοι. Λοετροις εχρησαµην εις κορον και µυροις. εργαζοµενος δε και διακονων λεγετω εν εαυτω· “Ω ποσας ηµερας παρηλθον και χρονους της ζωης µου µετεωριζοµενος ο αθλιος και γελων! Ω πως εµαταιωθην ακουων µεχρι του νυν τας θειας Γραφας και µη καθολου γνους το εκ τουτων ωφελιµον! Τι µε ωφελησεν η παρουσα ζωη. Ο δε σκοπος του λογου εστι τοιουτος· εξερχοµενοι της εκκλησιας µη αρξησθε µετεωριζεσθαι εις µαταια και ανωφελη. οινου και αδηφαγιας πολλης. εψευσαµην. ανεπαυσα το σωµα τουτο το γηϊνον. οπως δει τον µετανουντα καθ’ εκαστην ποιειν. υπνον εις κορον υπνωσα. επι τα τελεωτερα προκοπτοντες ανερχοµεθα και ανδρες γινοµεθα τελειοι εν Χριστω. ωσπερ τις ευθυς κορωνη τον κοκκον του σιτου εκ του πεδιου πριν η υπο την γην καλυφθηναι αιρουσα πεταται. απελθετω κατω νευων (386) και προσεχων εαυτω. ει ζησοµαι εως της αυριον. ινα µη ελθων ο διαβολος και εν τουτοις ενασχολουµενους ευρισκων υµας. Εκαλλωπισθην ιµατιοις. τραπεζων πολλων και πολυτελων απηλαυσα. Ιδου παρηλθον ετη της ζωης µου τοσα και τοσα. Εν ω και περι δακρυων αµα και κατανυξεως. εκλεψα. πεπορνευκα. ακουσατε µου των λογων την δυναµιν και ως εις αγαθην ουσαν υµιν συµβουλην προσδεξασθε ασµενως αυτην και ποιησαι προθυµηθητε εις κοινην εµου τε και υµων ωφελειαν. ουτω και αυτος αρη την µνηµην των λογων τουτων της κατηχησεως εκ της καρδιας υµων και παλιν διαµεινητε κουφοι και κενοι της σωτηριου διδασκαλιας· αλλα ει µεν τις εξ υµων εργοχειρον η διακονιαν επετραπη ποιειν και εργαζεσθαι.

αρα δε ζην ειµι αξιος. προσπεσω και κλαυσω εν θλιψει της αµαρτησασης ψυχης µου και προς τον Θεον εν στεναγµοις και δακρυσιν ειποιµι· ∆εσποτα. “Ουτω γαρ ποιων. υπο της ξηρασιας στενοχωρουµενος. του φοβερου και απροσιτου Θεου µου. Περιβαλουµαι ευτελη και τα πολυτιµα δωσω τοις πενησι. οιδα οτι ηµαρτον υπερ πασαν φυσιν ανθρωπων και αυτων των αλογων ζωων και ερπετων ενωπιον σου. και παλιν οτι “χαρα γινεται εν τω ουρανω επι ενι . αξιος. Κυριε του ουρανου και της γης. επι κλινης στρωµνης µου ουκ αναβησοµαι. φιλανθρωπε βασιλευ. τα εναντια τουτοις ως οι αγιοι πατερες καγω διαπραξοµαι.“Τι ουν µε τουτων απαντων ωφελησε µεχρι του νυν η εν τη εξοδω της ταλαιπωρου ψυχης µου ωφελησει µε. αλλα µην και εις στυγνοτητα και ωχροτητα και λυπην αµα τουτοις ελευσοµαι και του γαυριαµατος των λογισµων ελευθερωθησοµαι και του µετεωριζεσθαι και παιζειν και γελαν συν τουτοις ευκολως παυσοµαι. ινα ολιγον υπνωσω και µη βουλοµενος. ∆ια γαρ τουτο ουδε ετολµων προσελθειν η προσπεσειν σοι. αλλα χαµευνια και ξηροκοιτια εµαυτον προθυµως εκδω. Τι γαρ. Και νηστευσω µεν επι τοσουτον αντι της προλαβουσης αδηφαγιας µου. Λοετρου ουχ αψοµαι. ει µη ηκουσα της αγιας φωνης σου λεγουσης· (388) “Ου θελησει θελω τον θανατον του αµαρτωλου. θλιψω δε την γαστερα εν πεινη και διψη. εως ου µηδε την γλωσσαν προς (387) συντυχιαν κινησαι µε δυνασθαι. αλλα βαλλω απο του παροντος αρχην και παντα καταλιπων εκεινα. ει τω τα παντα τρεφοντι ολον εµαυτον αναθησοµαι. Οντως ουδεν! Λοιπον ουν µη µατην καν τας υπολοιπους διαξω ηµερας της ενταυθα ζωης µου. εγειροµενος µεσονυκτιον. σκορπισω συν αυτοις και οσον χρυσιον κεκτηµαι εις χειρας των δεοµενων· τι γαρ µοι και το µεριµναν περι τουτων απο του νυν. ως το επιστρεψαι και ζην αυτον”. και ουκ ειµι αξιος ελεους τυχειν ολως ποτε παρα σου. εαν και αποθανοιµι. και δαµασθησεται παντως η αδαµαστος γλωσσα µου. ει αυριον ο εχων εξουσιαν πασης πνοης απο του κοσµου τουτου κελευσει αρθηναι µε. Ιππους επιβαινειν και ηµιονους αποταξοµαι. ως αυτος λεγει. τους συγγενεις και φιλους και συνηθεις απαντας αρνησοµαι· ο γαρ πλεον του Θεου παντως τινα αγαπων ουκ εστιν αυτου εκεινου.

αδελφοι. αγαθε”. ο Θεος µου. τροφην λεγω και ποσιν. θαρρησας εις το πελαγος της σης αγαθοτητος προσηλθον σοι εν οδυνη και λυπη και στυγνοτητι της καρδιας µου. συ ο ευσπλαχνος προσελθων επεπεσας τω τραχηλω αυτου και κατεφιλησας αυτον . προσπιπτω σοι. . την ολιγοψυχιαν µου και τας µελλουσας µε τυραννειν και εκθλιβειν προληψεις. Προς γουν τοις ειρηµενοις. εασας σε ζην και χαρισαµενος σοι απαντα τα προς απολαυσιν του σωµατος. µηδε επι πολυ καταγελασθαι µε εασης και καταπαιζεσθαι υπο του εχθρου.αµαρτωλω µετανοουντι”. Κυριε. ο µαθειν βουληθεις την τεχνην ταυτην των τεχνων της εναγωνιου ζωης και ασκησεως. Αλλα γαρ µνησθεις και της περι του ασωτου υιου παραβολης ηνπερ ειρηκας. προ του πλησιον σου γενεσθαι αυτον. ουκ απεστραφη σε δια τας αµαρτιας σου. Ταυτα τοινυν δι’ ολης της ηµερας διαλογιζεσθαι και βουλεσθαι οφειλει εν εαυτω ο αρτι τον κοσµον αποφυγων και µετανοησαι προθυµηθεις. και µη εγκαταλιπης µε. τον απο του παροντος δουλον σον. ουδε τω θανατω η τοις δαιµοσιν παραδεδωκε του ολεσαι σε. την ταλαιπωριαν. ενδυµατα και σκεπασµατα και αυτην την κελλαν καθισαι. και ουκ ωργισθη. επιγινωσκεις µου την ασθενειαν. Εσπερας δε εισελθων εν τω κελλιω. Συ δε. καθισον επι της κλινης σου και απαντα τα ειρηµενα εν σεαυτω αναλογισαµενος ευχαριστησον εν πρωτοις οτι φθασαι κατηξιωθης το τελος της ηµερας και την αρχην της νυκτος. ∆εσποτα.. πεπωρωµενος ων και τετραυµατισµενος δεινως και εις πεταυρον αδου των εµων ανοµιων χαλεπως κειµενος. Τουτων ουν απαντων αναµνηµονευσας καλως. . Βοηθησον µοι. µηδε τροφης µεταλαβης εως εσπερας. Ειτα κατανοησον σεαυτον και ενθυµηθητι οσα ηµαρτες τω ποιησαντι σε Θεω και ποσα ετη εµακροθυµησεν επι σοι. ουκ εγκαταλειψω σε. ουκετι αψοµαι των µαταιων και πονηρων. Πλην απο του νυν λογον σοι διδωµι. ειπου και µεσον ηµων εστηκε και τα επιπονωτερα παρ’ ηµων ακουσαι διψα και του εργου επειγεται της αληθινης µετανοιας απαρξασθαι. και δια τουτο προς το σταδιον της αθλησεως αυτης εισελθων. ∆ιο και (389) προς τοιουτον ποιησοµαι την παραινεσιν.οπως ερχοµενου αυτου. αγαπητε. οτι εως κελευσεις ειναι µε εν τω βιω και τουτω τω σωµατι. ουδε εις τα οπισω στραφησοµαι.

Οτε δε ειπειν ελθης το Κυριε ελεησον και εκτειναι θελησης τας χειρας σου εις το υψος του ουρανου. ουδενος ετερου (390) προς ανακλησιν επιδεηθη των ισταµενων. τυγχανων εν τω Θεω. και µαλιστα ει λιθωδης τις ει τη καρδια και προς πενθος βραδυς και ακατανυκτος. του θειου πατρος. αλλα και ετερων µεθοδων πολλων και επινοων µετανοιας εις το εξιλεωσασθαι τον Θεον και ανακαλεσασθαι προς εαυτον. ων επραξα δι’ αυτων. οπερ δια της εφαµαρτου ζωης απωλεσε. ου µονον ου µελλω ειπειν σοι και συµβουλευσασθαι τροπου προς µετανοιαν χρηζει. Τις δε εστιν ο τροπος. αδελφε. προξενον σοι γενοµενον δια ταχους δακρυων και κατανυξεως. Και ακουσον! Υποτιθητι σοι και ετερον τροπον θερµης ως αληθως µετανοιας. ακουσον ασκανδαλιστως και συνετως. και πυρ εκπεµψει κατ’ εµου και . προς αυτον εµβλεψας τοις αισθητοις οφθαλµοις και προσχων αυταις και τη διανοια εαυτον επισυναξας. Αλλα µη παραδοξον σοι και ασυνηθες τοις πσιτοις.αναστα και το ψιαθιον θεις επι γης και µικρον τινα λιθον εις προσκεφαλαιον. προευτρεπισον την κοιτην εν η µελλεις ανακλιθηναι. τον οικον φηµι του Θεου. µνησθητι των φαυλων σου εργων. το της κοιτης ψιαθιον εν η µελλεις ανακλιθηναι. Μετα γουν το προευτρεπισαι. στηθι εις προσευχην ως κατακριτος. θειον αξιωµα. ειτα ειπον το Πατερ ηµων· και τουτο λεγων µνησθητι τις ων οποιον και τινα πατερα καλεις. Ο µεν γαρ εαυτον φυλαξας µετα το βαπτισµα ασπιλον τω Θεω και το κατ’ εικονα διατηρησας τω ποιησαντι και πλασαντι αχραντον. ον σοι πατρικως συµβουλευων υποτιθηµι. και οσα ηµαρτες δι΄ αυτων και οποιων ποτε ηψω εργων ισως αισχρων δι’ αυτων. Ποιησον εν πρωτοις Τρισαγιον. οικον ηδονων και παθων και δαιµονων ασωτως απεργασαµενος. ο µελλω σοι συµβουλευσασθαι. και φοβηθητι λεγων εν σεαυτω· “Ουαι µοι τω ακαθαρτω και µιαρω! Μηποτε ιδων µε ο Θεος τας χειρας µου απλουντα αναιδως εµπροσθεν αυτου µνησθη µου των ανοµιων. ωσπερ ειρηται. της µετανοιας. Και πειθετω σε τοιαυτα πολλα περιεχων ο “Περι µετανοιας” λογος της Κλιµακος Ιωαννου. αβασανιστως καταφανη. Ο δε µολυνας εαυτον µετα τουτο πραξεσιν ατοποις και ανοµιαις και τον ναον του σωµατος αυτου.

ως µετα αγγελων εν τω ουρανω.”. Συ δε ποσα ετη παρεκαλεσας τον Θεον η εδουλευσας αυτω. αναξιον εαυτον ηγουµενος και της εκεισε µετα των αδελφων παραστασεως. δησον τοτε τας χειρας σου εµπροσθεν και στηθι εν ιλαρα τη ψυχη. αξιον δε πασης οντως κολασεως” και αλλα οσα η του Θεου χαρις δωη σοι του ειπειν. Στρεψας ουν αυτας εις τα οπισω (391) και συνδησας. πως εκαστος ισταται η πως ψαλλει. πεπραχας. του µη βλεπειν ωδε κακεισε και περιεργαζεσθαι τους αδελφους. Ισταµενος δε προσεχε σεαυτω. µη συντυχης ολως εν τη συναξει τινι λογον αργον. ειποτε και δωη ο Θεος ελθειν επι σε δακρυα και κατανυξιν. ως ξενου τινος και επιβουλου σοι γεγονοτος εχθρου. πονηρε και αθλιε. Ουκ αρκει σοι οτι και ζης. µη υποχωρησης εως αν παρελθωσιν· ει δ’ ουν. Μιµνησκου δε και της εν τω κελλιω ευχης. αλλα σεαυτω µονω και τη ψαλµωδια και ταις αµαρτιαις σου προσεχε. αλλα ευχη και (392) αναγνωσει καρτερησον. συρων αυτας. ως επι θανατον αγοµενος. επι του ψιαθιου σου πεσων ανακλιθητι. Οτε δε εξυπνος γενη. εκ βαθους στεναξας ψυχης ειπον ελεεινη τη φωνη· “Ελεησον µε τον αµαρτωλον και αναξιον του ζην.” και ουτω µαστιξας σεαυτον ικανως. Ειτα ραπιζε παλιν το πρωσωπον σου. αλλ’ ειπε ταυτα προς εαυτον· “Η κατανυξις και τα δακρυα των αξιων και προς ταυτα ηυπρεπισµενων εισι. ∆ια ποιων σου εργων ηυτρεπισας προς υποδοχην αυτων σεαυτον. τυπτε σφοδρως και αφειδως σεαυτον λεγων· “Πως τα και τα. Και ει µεν τουτο γενηται. Ταυτα ειπων και ευχαριστησας κατασφραγισαµενος προσωπον τε και στηθος και ολον το σωµα σου τω σηµειω του τιµιου σταυρου. µη θλιβης. οσας νοησεις σεαυτον δυνασθαι. συντροµος. µη εξελθης εκειθεν προ της εσχατης ευχης. “ και παλιν στρεψον τας χειρας και ιστασο δεοµενος του Θεου. αλλ’ ευθυς αναστας παλιν ευξαι τω προειρηµενω τροπω και µηκετι υπνωσης. Ει . µη στραφης επι το ετερον µερος. τιλλε τας τριχας σου. εως ου το ξυλον κρουσει. και ειπε· “∆ιατι τα και τα πεπεοιηκας. Ποιησας δε ψαλµους δυο η τρεις νουνεχως και προσκυνησεις. και τοτε µετα παντων εις την συναξιν απελθε και στηθι εν τω ναω. Αναµνηµονευων δε των εφαµαρτων σου πραξεων.εκλειξει µε”. στηθι παλιν συννους και τα προειρηµενα αναλογιζου εν σεαυτω.

ως εκεινου αυτου σοι λαλουντος δια του αναγνωστου. εγω του ευσπλαχνου εγγυητης. µηδε εις αναγνωσιν καθισης. ει και τολµηρον ειπειν.δυνατον. Ταυτα τοιγαρουν ει εµµεινης ποιων. ου λεγω σοι ταυτης εξω της εκκλησιας. Μονον µη εν δισταγµω καρδιας. ευ ισθι. εαν υπεριδη σε. και τελειωσας την θειαν αναγνωσιν και την συνηθη µελλων εις αµφοτερους τους χορους βαλειν µετανοιαν. αλλα νουνεχως και νηφοντως ως ενωπιον του επι παντων βασιλεως Χριστου τα θεια λογια δια της σης φωνης ως δια χειρος τοις αδελφοις διανεµων.”. ως ειρηται. Αντι σου τω πυρι τω αιωνιω παραδοθησοµαι. ως αναξιος ων του εκδιηγεισθαι δια του στοµατος σου τας θεοπνευστους τοις αδελφοις σου Γραφας. εγω του φιλανθρωπου. εαν εγκαταλειψη σε. µνησθητι οπως την χθες ηµεραν διηνυσας και. αλλα της βασιλειας των ουρανων. Ει δε µη πιστευεις οτι ελεησαι σε θελει µαλλον εκεινος πλεον η οσον προσδοκας συ. του Θεου και εκβληθηση εξω ως καταφρονητης. µη καταφρονητικως µηδε ραθυµως. διορθωσαι σηµερον. Το “ου” τουτο απιστιας εστιν. αλλα µεριµναν ολως τι εις ζωην της σαρκος αυτου. Προσεχε. µη ραθυµως µηδε εκλυοµενως τουτο ποιης. ου βραδυνει Κυριος του ποιησαι ελεος αυτου µετα σου. οφειλει . Ει δε και αυτος προτραπης εις αναγνωσιν. ∆ιψυχια δε εστι το µη εις θανατον τελειως εαυτον εκδουναι υπερ της βασιλειας των ουρανων. Τουτο µονον. ει εσφαλης εν τινι. τω αµαρτωλω και αναξιω του ουρανου και της γης. αγαπητε! ∆ισταγµος καρδιας εστι το λογιζεσθαι η ολως ενθυµεισθαι εν εαυτω οτι “Η ελεησει µε ο Θεος η ου. αλλ’ εν τοπω κρυπτω υποχωρει και ιστασο ακουων. και φοβου µη τινι καταφρονητικως παραλειψης (393) δουναι τον ζωοποιον αρτον ητοι τον λογον. τι και προσερχη παρακαλων αυτον. λεγε µυστικως εν τη καρδια σου προς παντας αυτους· “Ευξασθε και συγχωρησατε µοι. αλλ’ ως υιους Θεου και αγιους απαντας λογιζοµενος. αγιοι του Θεου”. του επι παντων Θεου. Εαν δε και κανοναρχησαι προσταχθης. Εξελθων ουν µετα την απολυσιν. προσπεσων και τω εδαφει προσεγγισας την κεφαλην σου. µηδε εν διψυχια ταυτα ποιης! Τι δε εστι το εν δισταγµω και διψυχια. εµαυτον υποτιθηµι αντιφωνητην! Αποθανουµαι εγω. ουτω διακεισο.

αλλα και παντων παθων δια των τοιουτων πραξεων αλλοτριωσις. αλλα µηδε προτιµας εν µηδενι εαυτον η το της σαρκος ολως ποιειν θεληµα. οιον η κρηµνω ριψας εαυτον η αγχονη χρησαµενος η ετερον τι εναντιον διαπραξαµενος. Σαβα και Ευθυµιου. και Πνευµατος Αγιου κοινωνον αυτον απεργαζεται. ερευναν τε τινα τα βοηθουντα και συνεργουντα εις το πενθειν και κλαιειν και κατανυσσεσθαι και µετα σπουδης αυτα διαπραττεσθαι. δι’ ων οιδε τρεφεσθαι το σωµα και ζην. ∆ιο τουτο και ο Παυλος ειδως ελεγε και αει λεγει· “Εχοντες διατροφας και σκεπασµατα. οπως προσελθειν σε δει τω Θεω και οποιαν αυτω επιδειξασθαι την µετανοιαν. τουτοις αρκεσθησοµεθα”. Και ταυτα µεν. Των δε λοιπων. ∆υναται γαρ ο εναγωνιον εχων τον βιον και ζων κατα το Ευαγγελιον. αλλ’ επι τω Θεω τω εγειροντι τους νεκρους”. προστεθησεται υµιν”. και χαρισθησεται σοι ου µονον δακρυων πηγη. και µαλλον εκεινος ευεκτει η οι των αβροτερων τραπεζων απολαυοντες. Ιδου τοιγαρουν ειποµεν σοι. υπο της ανωθεν χαριτος αυτα διδασκοµενος.φυλαξασθαι ο εµπονως µετανοων. αγαπητε αδελφε. των µεγαλων πατερων. ισον αποκαθιστησι. και παλιν· “Ινα εν εαυτοις το αποκριµα του θανατου εχοντες. µετα µονου αρτου και υδατος αποτρεφεσθαι καθ’ εκαστην και ζην. τα εις χρειαν δηλονοτι του σωµατος υµων επιτηδεια. Μη ουν αποστης εως της εσχατης σου αναπνοης. αλλα η χαρις του Θεου δια σε και την σην σωτηριαν δεδωκε µοι ταυτα ειπειν. εαν ακουσης µου και αγαπησης την µετανοιαν και κατανυξιν· ει δε µη θελησης ακουσαι µου και τα ειρηµενα . κατ’ ολιγον αυτος συ νοησειας ετι µειζοντα αλλα µυστηρια. ου µονον δε αλλα και Αντωνιου. Το γαρ ζητειν αει µετανοιαν και κατανυξιν. ινα µη εαυτον δια τινος µηχανης αποκτεινη και αυτοφονευτης γενηται. µηδε επιλαθη της καλης συµβουλης εµου του αµαρτωλου· ου γαρ επραξα ταυτα και απο πραξεως εµης ειπον σοι. Ει ουν ταυτα Θεου συνεργουντος σοι ποιησειας. συντοµως εις προκοπην φερει (395) τον ανθρωπον και εις καθαρσιν και απαθειαν. εγχρονιζοντος σου εις το εργον τουτο της µετανοιας. µη ωµεν πεποιθοτες εφ’ εαυτοις. µηδεµιαν φροντιδα προειτω κατα το λογιον· “Ζητειτε πρωτον την βασιλειαν του Θεου και την δικαιοσυνην αυτου (394) και ταυτα παντα.

αλλα σπορος εισιν. Μη τοινυν απατα σεαυτον.οµως εστω εµων -.εργον αδιαλειπτον κτησασθαι. µηδε παραµυθου σεαυτον διακενοις εννοιαις. ει γε και βουλοιµεθα εν τω γαµω τω . µητε συ µητε ετερος βλασφηµειτω και λεγετω τουτο αδυνατον. Ιδε ουν. ετραφης αρα εις κορον και δυναµιν ελαβες. Εγνως σταχυας φθασαντας. ως εν υποδειγµατι λεγω. ετριβολησας. παντα µου διεσκορπισα. ευ ισθι. Εγνως λευκα σου της ψυχικης γης τα ληϊα και προς θερισµον ετοιµα. τον του Κυριου ταφον κατελαβον. µηδε λεγετω· “Τοσους η τοσους απο των εµοι υπαρχοντων χρυσιων ενεδυσα γυµνους. µετα χαρας συλλεγων α κοπω και πονω πολλω εσπειρας. εσπειρας. εψωχες (396) ταις χερσιν. οστις ει.εγνωκας. διψωντας εποτισα. Ει ουν ταυτα οιδας. εισηλθον εις τοδε το σπηλαιον. αγαπητε. Παντως ουδεν! Αν γαρ ελεησω τον κοσµον απαντα εκ των ουκ εµων . τι ωφελησας. µηδε απαριθµειτω µοι διαδοσιν και διασκορπισιν πλουτου και χρυσιου. αφικοµην εις τοδε το ορος. Και χαιρε και αγαλλια. Ιδων δε τουτον. ινα γυµνον ιδης τον καρπον των πονων σου. ποιων τοσας η τοσας ευχας· και µετα τουτων σωθησοµαι και αρκετον µοι εστι! “. και νυν εισηλθον εις τοδε το µοναστηριον και απεκαρην η και προαποκαθαρθεις καθηµαι εν ενι κελλιω. αφρονως τουτο ποιων. εχω τοσους χρονους η τοσους”. περικυκλευσας τα περατα και εις τα εσχατα της θαλασσης γενοµενος. Ετιλλας σταχυας εξ αυτων. Εγνως αρα τον σπορον προκυψαντα εκ των λαγονων της γης. ειπε µοι. εµαυτον δε περιΐδω γυµνον και πενητα και εις τα εσχατα της πενιας γενοµενον και ουτω µελλοντα εν πενια των αγαθων αποθανειν και τω βηµατι του Χριστου παραστηναι τω φοβερω. εις το ορος ανηλθον των Ελαιων. αδελφε. Ταυτα γαρ παντα καλα και λιαν καλα. Εγνως αυξησαντα. µηδε οτι· “Εξηγορευσα. πεινωντας εθρεψα. προσκυνω σου τους ποδας και κατασπαζοµαι και τα ιχνη τουτων καταφιλω· ου γαρ ειµι αξιος το προσωπον σου ασπασασθαι. Ει δε αγνοεις και αυτα τα παρ’ εµου σοι λεγοµενα και ουδε ει εσπαρη εν τη γη σου τι των κρειττονων καρπων – λεγω δη εν τω χωριω της καρδιας σου . τι µοι το οφελος. Ενδεδυµενους ηµας δει και εστολισµενους του βιου τουτου και του σωµατος εξελθειν. την χωραν ενεωσας και εδιβολησας.

κρεισσον µοι κατα πολυ ην! Τι ουν ποιησω. ινα µη ταυτης εκπεσω. ο δε ευρων αυτην απολεσει αυτην “. Ναι οντως. κατηχησει ταµιευσοµεθα. αδελφοι. (398) Τι δε εστι το εαυτους επισκεψασθαι. αυτον διδαξον µε ειπειν εµαυτω τε και τοις συνδουλοις και αδελφοις µου τα προς σωτηριαν ψυχης. εαν µη παντα και παντας αφεντες εαυτους ηµας µονους επισκεψωµεθα. Ο Χριστος. ηγαπηµενοι δουλοι Χριστου. ουδεν ηµας ωφελησει των αλλων απαντων η εργασια. την συµµετριαν του λογου πραγµατευοµενοι. την δε ψυχην αυτου ζηµιωθη. Ει ουν εγω µη απολεσω την ψυχην µου τω προτερω τροπω. η αληθινη Σοφια. και τουτο αυτο εστιν η βασιλεια των ουρανων. (397) της δε βασιλειας αποπεσω των ουρανων. Συ γαρ ει ο οδηγος και φωτισµος . εις θανατον εµαυτον εκδεδωκως δια τον Χριστον. εαν τον κοσµον ολον κερδηση.” και παλιν· “Ο απολεσας την ψυχην αυτου ενεκεν εµου ευρησει αυτην. τι µοι το οφελος των λοιπων απαντων. ω αδελφοι. ω φιλοι και αδελφοι. ουδεν ηµας ου µη ωφελησει. δι’ ου συγγενεις αυτου γινοµεθα οι πενητες ηµεις και βροτοι. Τι δε εστιν ο εγω και παντες οφειλοµεν επενδυσασθαι. και Θεος! Εαν δε πασαν αυθις την υπο τον ουρανον γην περιελθω ως µιαν οικιαν και ουδεµιαν καταλιπω χωραν η πολιν η εκκλησιαν. ινα µη γυµνοι τοτε ευρεθωµεν. Αυτος δε ο Θεος. και παλιν ευρω αυτην ζησασαν την ζωην την αιωνιον. Εν ετερα τουτο. ος εαν πεση εις την γην την καλην καρποφορει εν τριακοντα και εν εξηκοντα και εν εκατον. ουκ ην µοι κρεισσον µη γεννηθηναι µηδε πεσειν επι γης. Αν τα προειρηµενα απαντα διαπραξαµενος. η αναπνευσαι τουτον δη τον αερα και τον ηλιον οφθαλµοις κατιδειν. ουδε του αιωνιου πυρος εξελειται. Ουδεν οντως. Πνευµα Αγιον ληψωµαι· τουτο γαρ εστιν ο σπορος Χριστου. καθως φησιν ο Κυριος ηµων και Θεος· “Τι ωφελησει ανθρωπος. Εαν γαρ µη εαυτους ευρησωµεν τας ψυχας ηµων κεκαθαρµενας και πληρεις φωτος. τα δ’ αλλα απαντα τουτου χωρις ουδεν ωφελουσιν. Η τι δωσει ανθρωπος ανταλλαγµα της ψυχης αυτου. ο καταξιωσας γενεσθαι διδασκαλος ηµων των αµαρτωλων.βασιλικω συνανακλιθηναι τοις φιλοις του βασιλεως. εν η ουκ εισελθω και προσκυνησω και ευξοµαι και τα εν αυτοις καλως ιστορησω και ακριβως. ως ειρηκα.

διορθωσηται. Αλλα γαρ προσεχειν δει και ταις θειαις Γραφαις. εν τη προλαβουση κατηχησει. ηγγικε γαρ η βασιλεια των ουρανων”. πταιση δε εν ενι. Αδελφοι και πατερες. ως επι τουτο τεθεντες και αει χρεωστουντες διδοναι τη αγαπη υµων του λογου το σιτοµετριον. Και εαν καλως µετανοη. επαυξηση και επιτεινη την εργασιαν αυτου· ει δε αµελως. κατανοειν τε και καταµανθανειν ως εν εσοπτρω την εαυτου ψυχην. γεγονεν παντων ενοχος”. Οµοιως δε και το εαυτον επισκεπτεσθαι τοιουτον εστιν. εν ποιοις εστιν. εν τω λεγειν καθ’ εαυτον· (400) “Μηποτε τηνδε η τηνδε την εντολην παρηµελησα. ο διδους λογον ηµιν εν ανοιξει του στοµατος και ρηµα τοις ευαγγελιζοµενοις δυναµει πολλη. Λογος ΛΑ΄. κακεινων αναγινωσκοµενων βλεπειν οφειλει ο ανθρωπος εαυτον. Το προσχειν εκαστον εαυτω τουτο εστι. η αµελω και καταφρονω αυτης και ταυτην ου διαπραττοµαι. . λεγει γαρ ο Χριστος και Θεος· ”Ιωτα εν η µια κεραια απο του νοµου των εντολων µου ου µη παρελθη.των ψυχων ηµων. εως αν παντα γενηται. Τι ουν εστιν. και παλιν· “Ο λυσας µιαν των εντολων τουτων των ελαχιστων και διδαξας ουτω ποιειν τους ανθρωπους. οτι ο εχων εν µονον παθος εις την βασιλειαν των ουρανων ουκ εισερχεται. γεγραπται γαρ· “Εαν τις τον νοµον ολον τηρηση. το καθ’ εαυτον ειπειν· “Μη τι γε αρα το οιονουν παθος κατεχη µε. Και γαρ ως εν ταις θειαις ακουω Γραφαις. Και πως τα εαυτου αντιπαρατιθεναι χρη ταις εντολαις του Χριστου. ειπειν επειγοµενοι τι εστι το εαυτον επισκεψασθαι· νυνι δε δια της παρουσης κατηχησεως αποδουναι ηκοµεν το χρεος υµιν του λογου. το προσχειν και εαυτον επισκεψασθαι. Οιον τι λεγω. Μνησθηναι ουν οφειλει οπως διερχεται τας ηµερας αυτου. δια το µη τον λογον µηκυνειν επι πολυ. (399) Περι του πως δει εκαστον επισκεπτεσθαι και τα καθ’ εαυτον επιµελως ερευναν. και σοι την δοξαν αναπεµποµεν νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων. ως τηνικαυτα προειποµεν. τα κατηχηθεντα τοτε ελλιπη κατελιποµεν. ελαχιστος κληθησεται εν τη βασιλεια των ουρανων”. Αµην. Ακουει λεγοντος του Κυριου· “Μετανοειτε.

ει αρα και εστιν η αρετη αυτη εν αυτω της ταπεινωσεως η ου· ο γαρ ταυτην κεκτηµενος φερει παντα αλυπως και αβαρως. αλλ’ οι αει πενθουντες· σκοπειν ουν και ενταυθα οφειλοµεν. Εαν γαρ ταπεινοι απο της µετανοιας γενωµεθα. εις ακινησιαν µετατεθηναι και ελθειν το θυµικον της ψυχης αυτου. αλλ’ ου τελειως ταρασσεται· υπερ δε του κεντηµατος µαλλον εκεινου της καρδιας αυτου. Τις δε καθ’ εκαστην πενθων οργιλως ζων διαµεινη και µη πραΰς γενηται.· ειθ’ ουτως. Ει δε και µικρον κεντηθη. τον κοσµον ολον και τα εν κοσµω ηγειται σκυβαλα. ει καθ’ ηµεραν πενθουµεν. µη κεντουµενος εν τινι των γινοµενων την καρδιαν αυτου. και ουτω προσπιπτων τω Θεω εξοµολογειται αυτω. Οφειλει τοινυν εξεταζειν και δοκιµαζειν αει εαυτον εις παν συναντηµα ευτελες. ευδηλον οτι ου µη παρελθη ηµιν ηµερα η µια νυξ ανευ δακρυων και πενθους και κατανυξεως. αλλ’ ως εκεινος αµαρτανων υπερ των αµαρτανοντων αδιαλειπτως θρηνει . και ουτω βλεπειν εις εαυτον.Παλιν ακουει λεγοντος· “Μακαριοι οι πτωχοι τω πνευµατι. ουτως υπο του πενθους και των δακρυων ο θυµος της ψυχης σβεννυται· και τοσουτον ως χρονισαντα τινα εν τουτω. (401) λυπειται και κλαιει. τιµας δε αρχοντων ως αισχυνην ταυτα λογιζεται η ουδολως των ανθρωπινων τιµων επαισθανεται. µαστιζει εαυτον και ευτελιζει. ως πασαν απολεσας την εαυτου ζωην. ει πραος οντως εστιν .ο γαρ τοιουτος εν ουδενι ανεχεται παραβασιν ιδειν της εντολης του Θεου. Και σκοπει πως ου λεγει οι πενθησαντες. µη πεινωντα µηδε διψωντα αυτην· δικαιοσυνη γαρ ο Θεος εστιν. ει την δικαιοσυνην πεινα και διψα του Θεου· εστι γαρ και δικαιοσυνην τινα µετιοντα ευρειν. Ο γουν πεινων αυτον και διψων. οτι αυτων εστιν η βασιλεια των ουρανων”. ωσπερ ηλιον αυτον δικαιοσυνης ακουεις καλουµενον. Και παλιν· “Μακαριοι οι πραεις”. οτι ολως µικρον ελυπηθη και ουχι µετα χαρας µαλλον τα συµβαντα εδεξατο. Ειτα παλιν ακουει· “Μακαροι οι πενθουντες”. εισερχοµενος εν τω ταµιειω της ψυχης η της κελλης αυτου. ∆ιο βλεπειν οφειλει τις και εν τουτω εαυτον. . ατιµιας και εξουδενωσεως. Ωσπερ γαρ φλοξ πυρος υπο υδατος. υβρεως φηµι.

τω καταλλαξαι ηµας εχθρους οντας τω ιδιω Πατρι και ενωσαι ελθοντι τα διεστωτα εις εν. οτι αυτοι τον Θεον οψονται”. ως δια βαθµιδος τινος. ευδηλον οτι και αυτω αληθως κατηλλαγησαν. Οι πτωχευσαντες δια τον πτωχευσαντα δι’ ηµας και µηδεν εχοντες δουναι. τουτεστι µεταδουναι ηµιν Πνευµατος Αγιου και λαβειν αυτον σαρκα την ηµετεραν. τον Θεον. Ει δε αγαπαν αυτον ου δυναµεθα η µαλλον ειπειν ου βουλοµεθα. τις ο κατακρινων. οτι ει µη εις τοιαυτην ελθη διαθεσιν η ψυχη ηµων. φησιν. Αλλα . ουτε των παθων καθαιρεται. ουτως ειπων· “Μακαριοι οι καθαροι τη καρδια. πως δυνασι αγαπαν. εις την της ψυχης τελειαν ανιοντες φθανουσι καθαροτητα. οτι αυτοι υιοι Θεου κληθησονται”. ουκ αγαπας. ον ουχ εωρακας. ουδε καθαρως το προσωπον εν εαυτη ποτε του ∆εσποτου θεασεται· η δε γενοµενη τοιαυτη ορα τον Θεον εκ παντος και καταλασσεται αυτω. ουτε ως εσοπτρον καθαρον γινεται. και γινεται ειρηνη αναµεταξυ του Ποιητου ηµων και Θεου και της πρωην εχθρας ουσης αυτω ψυχης. ου! Αλλα τινες. ουτε πραεια τελειως γινεται. Οι τα χρηµατα διδοντες και διατρεφοντες πενητας. οι ειρηνοποιοι. πολλακις δε και ορωντες και συµπαθουντες τουτοις και υπερ αυτων θερµως κλαιοντες. Ενθεν τοι και απο ταυτης ο Θεος τους καθαρους εµακαρισε την καρδιαν. οι αληθεις ελεηµονες· διο και εκ της τοιαυτης ελεηµοσυνης. την ζητουµενην ειρηνην αποτελεσαντες και υιοι Θεου γεγονοτες. “Θεος δε ο δικαιων. ουτε διψα τον Θεον. Ουτοι εισιν οι υπο Κυριου µακαριζοµενοι. Ει δε τον αδελφον σου συ. Οι τοινυν ιδοντες αυτον. των δε πτωχων και χηρων και ορφανων και των εν ασθενεια νοερως αει µεµνηµενοι. και τηνικαυτα (403) ως ειρηνοποιος παρα του Θεου µακαριζεται· “Μακαριοι γαρ. οιτινες και οταν εχωσιν ελεουσι τουτους εν ιλαροτητι και τα προς σωτηριαν ψυχης παντας αφθονως υποµιµνησκοντες. Ει δε µη ταυτα γενηται. οιος ην ο Ιωβ λεγων· “Εγω δε εκλαυσα επι παντι αδυνατω”.(402) Και αυθις· “Μακαριοι οι ελεηµονες”. Αρα τινες εισιν οι ελεηµονες. ουτε αενναως πενθει. δηλον οτι ουδε κατηλλαγηµεν αυτω. οι τω ελθοντι δουναι ειρηνην τοις εγγυς και τοις µακραν εαυτους γνωστως καταλλαξαντες. ειδως ως ατε Θεος και νοµοθετης ηµων. τω ειρηκοτι πειθοµενοι· “Αδολως τε εµαθον αφθονως τε µεταδιδωµι”.

παση σπουδη εαυτους ηµας καθ’ ηµεραν και καθ’ ωραν. εξ ολης ψυχης. (404) Επειδη ο µετανοιαν αξιαν των εαυτου πληµµεληµατων επιδειξαµενος και ταπεινος εντευθεν γενοµενος . καθως φησιν ο αποστολος. Ο γουν τοιουτος δυναται και διωκοµενος και τυπτοµενος και ονειδιζοµενος. Ειτα παλιν ακουει λεγοντος· “Μακαριοι οι δεδιωγµενοι ενεκεν δικαιοσυνης”. επειδη “παντες οσοι εν Χριστω θελουσι ζην διωχθησονται”.ινα σοι παλιν δευτερων τα αυτα ειποιµι -. πως αµνησικακως αρα ταυτα παντα υπενεγκειν δυνησεται. και ει µεν ευρεθωµεν αυτην εκπληρωσαντες. Ο δε µη τοιουτος γεγονως µηδε την ενυποστατον χαραν εντος αυτου πλουσιως κτησαµενος. Τινος ουν ενεκεν εσχατον τεθηκε τους δεδιωγµενους και ονειδιζοµενους. πατερες και αδελφοι µου. οταν ονειδισωσιν υµας και διωξωσι και ειπωσι παν πονηρον ρηµα καθ’ υµων ψευδοµενοι ενεκεν εµου. ως ειποµεν. οτι ο µισθος υµων πολυς εν τοις ουρανοις”. ως αυτος ενετειλατο. και καταστοχαζεται ερευνων εαυτον. αλλα πασας. υποµενειν µετα χαρας και αφραστου αγαλλιασεως. αδελφοι. ∆ιο και επιφερων φησι· “Μακαριοι εστε. δραµωµεν. παρακαλω. Χαιρετε και αγαλλιασθε. ευχαριστησωµεν τω ∆εσποτη Θεω και εις το εξης ασφαλως ταυτην φυλαξωµεν· ει δε µηπω ταυτης εµνησθηµεν η αυτην πεποιηκαµεν. ανακρινειν και διερευνασθαι µηδεποτε παυσωµεθα. εως . και πενθειν καθ’ εκαστην αξιουται και πραος γινεται και τον ηλιον της δικαιοσυνης απο ψυχης πεινα και διψα και ελεηµων αποτελειται και συµπαθης. ει οιον τε. ως τα παθη παντων και τας θλιψεις και τας ασθενειας εαυτω οικειουµενος. Ουδαµως! ∆ιο ουν.σπουδασωµεν ιδειν και καταλλαγηναι και αγαπησαι αυτον. και τουτο ειδως ο ∆εσποτης Θεος µετα αποφασεως ειρηκε· “Χαιρετε και αγαλλιασθε”. ει ενεκεν εντολης εδιωχθη Θεου. κλαιων τε και καθαιροµενος βλεπει τον Θεον και αυτω καταλλασεται και γινεται τω οντι ειρηνοποιος και υιος αυτου του Θεου κληθηναι καταξιουται. λοιδορουµενος τε και υβριζοµενος και παν πονηρον ρηµα κατ’ αυτου λεγοµενον ακουων. και προστασσει µετ’ εξουσιας επιφωνων αυτοις το “Χαιρετε και αγαλλιασθε”. τας εντολας διερχοµενοι και εν µια εκαστη αυτων εαυτους ηµας εξεταζοντες και κατασκοπουντες ορωµεν.

ευ οιδα. καγω αναπαυσω υµας”. ελαχιστοι κληθωµεν εν τη βασιλεια των ουρανων. τους τα προσταγµατα ποιουντας του Πατρος αυτων και Θεου. αιρεσιν νεαν εις την του Θεου εκκλησιαν ανακαινιζει. Και οτι ο λεγων µη δυνασθαι τινα την παρουσαν γενεαν εν µετοχη του Αγιου γενεσθαι Πνευµατος. (407) λεγει ειναι τουτο απο της απατης του διαβολου· αλλα και ο τους υπο θειου Πνευµατος αγοµενους ως υιους Θεου. αλλα και ο διαβαλλων τας ενεργειας του Πνευµατος και τω εναντιω ταυτας επιφηµιζων. εν η. ητις εστι το Πνευµα το Αγιον. µαλλον δε ως υιοι Θεου αγιοι και εν πασι µιµηται του ιδιου Πατρος και Θεου· ου γενοιτο παντας ηµας της γλυκυτατης θεας αναπολαυσαι νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων. ως αυτος ο ∆εσποτης διαρρηδην βοα. “πασα αµαρτια”. Αδελφοι και πατερες. Ουτω γαρ µιαν µιαν κατα µικρον ως βαθµιδα κλιµακος ανερχοµενοι. Πως δε τις τουτο ποιει. ινα µη (405) καταφρονησαντες αυτης. ουτε εν τω µελλοντι”. ισταται διακυπτων ο ∆εσποτης ηµων λεγων πασιν ηµιν· “∆ευτε προς µε παντες οι κοπιωντες και πεφορτισµενοι. Ζητησωµεν ουν τις εστιν η εις το Πνευµα το Αγιον βλασφηµια. Οποταν η γινοµενα θαυµατα τω Αγιω Πνευµατι η ετερον τις ορων θειον χαρισµα εις ενα των αυτου αδελφων -. εντος ηµων ταυτην αει εξοµεν. Λογος ΛΒ΄. καθα δη και Ιουδαιοι ποτε εις τον Υιον του .ταυτης δραξωµεθα και γενωµεθα αυτης εγκρατεις. τω δε εις το Πνευµα το Αγιον βλασφηµησαντι ουκ αφεθησεται ουτε εν τω νυν αιωνι. φηµι δη κατανυξιν η δακρυα η ταπεινωσιν η γνωσιν θειαν η λογον σοφιας της ανωθεν η αλλο τι χαριζοµενον υπο του θειου Πνευµατος τοις τον Θεον αγαπωσι -. λεγων υπο δαιµονων πλανασθαι. και αυτος εις το Πνευµα το Αγιον βλασφηµει το ενεργουν εν αυτοις. “αφεθησεται τοις ανθρωποις. (406) Περι βλασφηµιας. φησι το ιερωτατον λογιον του Σωτηρος. ως προειρηκαµεν ανωθεν. και ουτω διαξοµεν ως αγγελοι επι της γης. κακεισε γενοµενοι και αυτον ως δυνατον ανθρωπω ιδοντες και την βασιλειαν παρ’ εκεινου λαβοντες των ουρανων. φθασοµεν εις αυτην την πολιν του ουρανου. καθα φησιν ο µεγας Βασιλειος. Βλασφηµια εστιν εις το Πνευµα το Αγιον το επιφηµιζειν τας ενεργειας αυτου τω πνευµατι τω εναντιω. Αµην.

µηδε Πνευµατος Αγιου τουτους καταξιουσθαι και υπ’ αυτου βαπτιζοµενους υιους Θεου και θεους εν γνωσει και πειρα και θεωρια γινεσθαι. καν περι ταπεινωσεως και δακρυων των εξ ενεργειας και χαριτος του Αγιου Πνευµατος εκχεοµενων. εαν µη βαπτισθη ανωθεν και αναγεννηθη. παντα δε τα υπο της θειας Γραφης µαρτυρουµενα εργα εκ Πνευµατος Αγιου και ενεργειας θειας γινεσθαι. ου µη εισελθη εις την βασιλειαν των ουρανων”. σκοτιζοµενοι τους οφθαλµους της καρδιας µαλλον η αυγαζοµενοι. πασαν ανατρεπει του Θεου και Σωτηρος ηµων Ιησου Χριστου την οικονοµιαν και φανερως απαρνειται την ανακαινισιν της φθαρεισης εικονος και θανατωθεισης. πασι δε αναιδην οι τολµητιαι διαµαρτυρονται µηδεν τοιουτον νυν εν τινι των πιστων παρα Θεου γινεσθαι. καν περι ελλαµψεως θειας ακουσωσι. Ως γαρ ουκ εστι τον µη βαπτισθεντα δι’ υδατος και Πνευµατος σωθηναι ποτε. οπερ ασεβεια εστι µαλλον η αιρεσις. ωσπερ εαυτων εξω γενοµενοι και πασαν θειαν Γραφην απο των ψυχων αυτων αποπτυσαντες και την εξ αυτων εγγινοµενην γνωσιν των διανοιων αυτων εξωθησαντες. ουτε την των ακουοντων αυτους βλαβην φριττουσι. ευθυς. εκ µεθης και δαιµονικης εργασιας ταυτα γινεσθαι λεγειν ου φριττουσι. εκβαλλει τα δαιµονια”. αρχοντι των δαιµονιων. την επι αφθαρσιαν αυτης γενοµενην και αθανασιαν ανακλησιν. και . καν περι θεωριας και απαθειας. καθως ο Κυριος τουτο βεβαιων προς τον Νικοδηµον εφη· “Εαν µη τις γεννηθη ανωθεν. εκ πλανης δαιµονων ειναι ταυτα τολµηρως αποφαινονται και ουτε το του (408) Θεου κριµα.Θεου· εκεινοι γαρ εβλεπον δαιµονας απελαυνοµενους υπο Χριστου και κατα του Αγιου Πνευµατος εβλασφηµουν και αναιδως οι αναιδεις ελεγον· “Εν Βεελζεβουλ. καν περι φωτισµου ψυχης και νοος. ωσπερ µη φεροντες την υπερβαλλουσαν αιγλην των λογων και δυναµιν. Καθαπερ γαρ απιστοι και παντελως των θειων µυστηριων οντες αµυητοι. Αλλα ταυτα ακουοντες τινες ουκ ακουουσι και βλεποντες ου βλεπουσι. ουτως ουδε τον µετα το βαπτισµα αµαρτησαντα. Αιρεσις µεν γαρ εστι το εν τινι παρεκκλιναι των κειµενων ηµιν δογµατων περι της ορθης ηµων πιστεως· το δε λεγειν µη ειναι αρτιως τινας τους τον Θεον αγαπωντας.

υµεις δε βαπτισθησεσθε εν Πνευµατι Αγιω”. το δευτερον τε – το δια Πνευµατος λεγω. ινα και υµεις αυτοι σπουδασητε του τοιουτου καταξιωθηναι καλου. ινα την του Παναγιου Πνευµατος χαριν εφ’ εαυτοις επισπασησθε. και ου µονον αυτον. ως εφην. κατελθον εφ’ υµας. (409) ∆ια τουτο ουν διαµαρτυροµαι πασιν υµιν και λεγω και λεγων ου παυσοµαι. Λεγω δε τουτο ουκ εν τη εκεινων δυναµει καυχωµενος. αλλα τη αγαθοτητι ευχαριστων του Θεου και κηρυττων ταυτην πασιν υµιν. καλου. δια των αυτου δεησεων και ευχων. αλλα πιστει µονη τουτο αποσµηξαµενος. εκ θνητων αθανατους και αντι υιων ανθρωπων Θεου υιους και θεους θεσει και χαριτι.προς τους αποστολους αυθις· “Ιωαννης µεν εβαπτισεν υδατι. ως ορατε. Τι γαρ. κολυµβηθρα φωτοειδης υµιν γενηται. αλλα και τοις πλησιον αυτου αδελφοις γνωριζη τον πλουτον αυτου και προτρεπηται αυτοις ζητησαι και ευρειν και πλουτησαι αυτον. εκ φθαρτων αφθαρτους. ινα µη µονον εαυτω τις την κτησιν περιποιηται του καλου. αρρητως ολους εν εαυτω. Τη ραθυµια και αµελεια και ταις . και εγκολπωσαµενος υµας. βοω προς υµας. αναγεννησαν υµας απεργασηται – ει αρα και βουλεσθε των αγιων συγγενεις και συγκληρονοµοι φανησεσθαι και µετα παντων αυτων εις την βασιλειαν των ουρανων εισελθειν. Ο ουν αγνοων και οπερ νηπιος εβαπτισατο βαπτισµα και µηδε οτι εβαπτισατο επισταµενος. Τουτο γαρ εστι το γνωρισµα της κατα Θεον αγαπης. Ουδαµως. εν τη καθ’ ηµας γενοµενον γενεα. ∆ια τουτο τοιγαρουν. ανωθεν φιλανθρωπια Θεου διδοµενον τοις δια µετανοιας αυτο εκζητουσιν απαρνουµενος. αφατω φιλανθρωπια του υπεραγαθου Θεου του τοιουτου καταξιωθεντας. αλλα και τινας αλλους των αυτου µαθητων. πως ποτε αλλως σωτηριας τυχειν δυνησεται.· οιον νυν και τον αγιον πατερα ηµων εγνωµεν τον Στουδιωτην. οσοι το πρωτον βαπτισµα δια παραβασεως των εντολων του Θεου εµολυνατε. Τουτο γαρ το Πνευµα. τας προφητικας αναλαµβανων φωνας· “Προσελθετε προς αυτον και φωτισθητε και τα προσωπα των (410) συνειδησεων υµων ου µη καταισχυνθη “. την του ∆αβιδ µετανοιαν και των λοιπων αγιων µιµησασθε και παση σπουδη δια παντοιων εργων και λογων αξιαν µετανοιαν επιδειξασθε.

Ωσπερ ουν η λυχνια. (412) Ο ουν ουτως εχων ετι την λυχνιαν της ψυχης αυτου αµετοχον δηλονοτι του θειου πυρος -. Και περι το ισον κατα παντα και ωσαυτως ον της Τρισυποστατου Θεοτητος. (411) Περι µετοχης Πνευµατος Αγιου. Ουκ εστι τουτο αδυνατον. Εαν δε τις περιπατη εν τη . καν πασαις το δοκειν κοσµηται ταις αρεταις. Λογος ΛΓ΄. Αδυνατον µεν γαρ ην προ της αυτου επι γης παρουσιας· αφ’ ου δε ευδοκησεν ανθρωπος γενεσθαι και κατα παντα χωρις αµαρτιας εξοµοιωθηναι ηµιν ο ∆εσποτης των απαντων Θεος. δυνατα ηµιν ταυτα και ραδια απειργασατο. πυρ εστιν ο Θεος και τουτο παρα πασης θεοπνευστου Γραφης ονοµαζεται. αλλ’ ουδε την του Πνευµατος αυτου χαριν λαβειν δυνατον και δι’ αυτης αναγεννηθηναι και υιοθετηθηναι και εξοµοιωθηναι αυτω. ουδε αλλους ωφελειν δυναται η αλλοτριους δεχεσθαι λογισµους. ουτως ουκ ενδεχεται µη πταιειν τον µηπω καθορωντα το θειον φως. αδυνατον ειναι υµιν δια µετανοιας εκκαθαρθηναι και Θεω προσεγγισαι λεγετε· και ου τουτον µονον. του δε πυρος ου µετεσχεν. ω πρεπει πασα δοξα. Αµην. καθως φησιν ο Χριστος· “Εαν τις περιπατη εν τη ηµερα.επιθυµιαις και ηδοναις της σαρκος εκδοτους εαυτους ποιησαντες. ου προσκοπτει. δεδωκως ηµιν εξουσιαν υιους γενεσθαι Θεου και συγκληρονοµους αυτου. ει µη δι’ επιδηµιας του Πνευµατος. ουκ εστιν. Αδελφοι και πατερες. καν ελαιου πεπληρωται καν στυππειου καν αλλην υλην εχη ευαναπτον. ουτω και η ψυχη. οδηγου δεεται µαλλον και λυχνου φαινοντος αµα και διακρινοντος τας πραξεις αυτου και τα δι’ εξαγορευσεως συµπαθουντος αυτω σφαλµατα και τα στρεβλως υπ’ αυτου καθ’ ωραν διαπραττοµενα επανορθουντος. τιµη και προσκυνησις εις τους αιωνας. Και οτι αδυνατον αλλως βεβαιωθηναι τα εργα της αρετης. προ του µετασχειν του πυρος και αναφθηναι ολη εσκοτισµενη εστιν. η δε ψυχη εκαστου ηµων λυχνια. εστιν ετι εσβεσµενη και εσκοτισµενη και τα εργα αυτης αβεβαια. Ως γαρ ουκ ενδεχεται µη προσκοπτειν τον περιπατουντα νυκτος. οτι το φως τουτο βλεπει. ου χωρις ουδεις προς αρετην κατευθυνεται. ειτ’ ουν ουσιας θειας και φωτος ου µετελαβεν. Παντα γαρ υπο του φωτος ελεγχθηναι δει και φανερωθειναι.

ινα οι εισπορευοµενοι το φεγγος βλεπωσι”. αυτο ουκ εστι φως αλλα σκοτος”. αλλ’ επι την λυχνιαν. ουτως ουδε ο τας αρετας πασας. Τι ουν οφελος. Σκοπει ουν µη το φως το εν σοι σκοτος εστι· “Βλεπε. “µη λαθης σεαυτον και εν σοι φως ειναι οιοµενου σου. Φως δε απλουν ο Χριστος. (413) πως την οδον αλλοις υποδειξει. – “Εν εαυτω” δε ειπων. εαν λυχνον εσβεσµενον επι ετερα λυχνια τις επιθειη. ει µη οτε το απλουν θεασηται φως. ει και πατριαρχης εξ ανθρωπων γενησεται. ινα µη σκοτια υµας καταλαβη. µη εχων το φως εν εαυτω του Αγιου Πνευµατος. Ως αυτος ο επι παντων Θεος διωρισατο. το θειον εδηλωσε και αϋλον φως· εν εαυτω γαρ το αισθητον ουδεις δυναται κτησασθαι.. ουδε λογισµους αλλοτριους εστιν αναδεχεσθαι αξιος. Ορατε πως και αυτος ο ∆εσποτης ισως ηµιν τοις αυτου δουλοις προς υµας διαλεγεται. Τινα τοινυν λεγει δια τουτου τον οφθαλµον η παντως τον νουν. προσκοπτει.νυκτι. “Σκοπει” λεγων. Ο γουν αει εχων το φως αυτου λαµπον εν διανοια. Φησι γαρ ο Χριστος· “Περιπατειτε εως το φως εχετε. Τουτο ουν ειπων προστιθησι και τα γνωρισµατα του οδηγουµενου λυχνου και εχοντος µεθ’ εαυτου το φως. Ου γαρ ουτω δει ποιειν! Αλλα πως. Αλλ’ ουδε αλλους οδηγησαι η το θεληµα του Θεου διδαξαι δυναται. ουτω λεγων· “Ο λυχνος του σωµατος εστι ο οφθαλµος”. οτι το φως ουκ εχει εν εαυτω”. ος ουδεποτε αν γενηται απλους. ει οιον τε. εαν λαµπαδας κατεχη εσβεσµενας πολλας και περικαλλεις – ουτε γαρ εαυτον ουτε ετερον τινα ως εκ τουτων ορα . και ο περιπατων εν τη σκοτια ουκ οιδε που υπαγει"” Ει ουν εκεινος οιδε που υπαγει. εως αν το φως εν εαυτω φαινον κτησηται. µη δοκεις εχειν οπερ ου κεκτησαι”. φησι γαρ· “Ουδεις λυχνον αψας εις κρυπτην τιθησιν. ουδε τας αυτου πραξεις καλως ιδειν. πυρος καιοµενου εστερηµενη και φαινοντος. ουδε ει προς αρεσκειαν Θεου εισι. τελειως πεπληροφορηται. Ωσπερ ουν ουδεν ωφελειται ο εν σκοτει περιπατων. τουτεστιν εσκοτισµενος και εσβεσµενος. και το σωµα σου τουτο σκοτεινον εσται. ουδε υπο τον µοδιον. φησι. Οταν ουν ο οφθαλµος σου ουτως απλους η. δοκων εν εαυτω εχειν. Ορατε οτι τα αυτα και ηµεις τω . νουν Χριστου εχειν λεγεται. και ολον το ασωµατον σωµα σου της ψυχης φωτεινον εσται· επαν δε πονηρος η ο νους.

∆εσποτη προς τους οµοδουλους υµας φθεγγοµεθα και ουδεν διεστραµµενον η φαυλον λεγοµεν. φησιν. ει µη η δια πιστεως διδοµενη χαρις του Αγιου Πνευµατος. Τι γαρ αλλο η κλεις εστι της γνωσεως. ει µη δι’ εµου”. µηποτε δοκουντες ειναι εν τω Θεω και κοινωνιαν εχειν οιοµενοι µετ’ αυτου. καθως αυτος ο Θεος και Κυριος ηµων Ιησους Χριστος εφη· “Ει ουν το σωµα σου ολον φωτεινον. η θυρα”-. Οταν µηδεν των αναγκαιων και θειων πραγµατων αυτους επισταµενους ορω. αδελφοι. ειπε µοι. οικια δε ο Πατηρ – “Εν γαρ τη οικια του Πατρος µου πολλαι µοναι εισι”. εσται φωτεινον ολον. και εαυτους ειναι λεγοντας αξιους της του δεσµειν και λυειν εγχειρησεως. καθως φησιν ο Χριστος· “Ουδεις ερχεται προς τον Πατερα. ει δε τω ∆εσποτη διαπιστησεις. ελαµψεν αν τρανως εν υµιν. ο θυρωρος ανοιγει” -. πως.ηγουν των ψυχων -. τω συνδουλω πιστευσεις. η κλεις δε της θυρας το Πνευµα το Αγιον εστι – “Λαβετε. φησιν. φησι. η την γνωσιν ως αληθως και επιγνωσιν δια φωτισµου εµποιουσα και διανοιγουσα τον κεκλεισµενον και κεκαλυµµενον ηµων νουν. αφιενται αυτοις· αν τινων κρατητε. µερος τι µη εχον σκοτεινον. εξω ευρεθειητε τουτου και κεχωρισµενοι δια το µη θεωρειν υµας ηδη το φως αυτου. ουδεις εις την οικιαν εισερχεται του Πατρος. Προσεχε ουν ακριβως τη θεωρια του λογου. (414) Λεγοµεν γαρ· βλεπετε. ως οταν ο λυχνος τη αστραπη φωτιζει σε”. Ποιαν ουν µαρτυριαν αλλην µειζονα τουτου προς πληροφοριαν σοι παρεισαξοµεν. Αλλα τι ειπω προς τους αγαπωντας ονοµαστους ειναι και ιερεις και αρχιερεις και ηγουµενους καθιστασθαι. κεκρατηνται”-.. Ει γαρ ηψατο των λαµπαδων υµων . Ει µη ουν η κλεις ανοιξει – “Τουτω γαρ. καθως πολλακις δια πολλων παραβολων και αινιγµατων. . Αυτοι ουκ εισηλθετε και τους εισελθειν βουλοµενους εκωλυσατε”. µητε ταυτα ετερους διδασκοντας η εις φως εναγοντας γνωσεως. και λογισµους αλλοτριους αναδεχεσθαι θελοντας. ειπον υµιν και παλιν ερω· η θυρα ο Υιος – “Εγω ειµι. Πνευµα Αγιον· αν τινων αφητε τας αµαρτιας. (415) ετι δε και φανερων αποδειξεων. τι ετερον η ο φησι Χριστος τοις φαρισαιοις και νοµικοις· “Ουαι υµιν τοις νοµικοις. η θυρα ουκ ανοιγεται· αν δε µη η θυρα διανοιχθη. οτι ηρατε την κλειδα της γνωσεως.

και ισως τοις πασι γενησεται αβατος. . φησιν. µαλλον δε εν τω Πνευµατι. σωµατικον τι σχηµα .οτε δηλονοτι το Αγιον Πνευµα ελευσεται προς (416) υµας – γνωσεσθε υµεις οτι εγω εν τω Πατρι µου και υµεις εν εµοι καγω εν υµιν” και παλιν· “Ιωαννης µεν εβαπτισεν υδατι. ου κλεις παντως χαλκας η σιδηρας. της Αγιας Τριαδος διαιρουµενης εις προσιτον και απροσιτον και µειζον και ελασσον. Οταν δε ελθη εκεινος. ο µονος εχων αθανασιαν. ινα µενη µεθ’ υµων εις τον αιωνα. απο των αισθητων οικιων οµου και θυρων τας εικονας λαµβανοντες. Ποταπη δε εστιν η οικια εκεινη. ουτε υιος Θεου ουτε συγκληρονοµος Χριστου γινεται. ακουε Παυλου λεγοντος εν τη προς Τιµοθεον επιστολη· “Παραγγελλω σοι ενωπιον του Θεου. ο Πατηρ και ο Υιος αχωριστως επιγινωσκονται. και εικοτως· ει µη γαρ εν Αγιω βαπτισθη τις Πνευµατι. και Χριστου Ιησου”. το Πνευµα της αληθειας” και µετ’ ολιγον· “Εν εκεινη τη ηµερα . Ει δε το µεν προσιτον ειπης. το Πνευµα της αληθειας. αλλ’ υπο της θυρας κατακαησεται η και η θυρα υπο του οικου. το δε απροσιτον. και µετ’ ολιγα· “Ο µακαριος και µονος δυναστης. αυτος παλιν εφη· “Οταν δε ελθη εκεινος. Ει γαρ ο οικος. ο Παρακλητος. δηλονοτι και η του οικου θυρα φως και αυτη και απροσιτος εστιν. ει µη και αυτη απροσιτος η και της αυτης φυσεως. ουκ ελευσεται προς υµας. Αλλα και τω Πετρω φησι· “Σοι δωσω τας κλεις της βασιλειας των ουρανων”. και εγω ερωτησω τον Πατερα και αλλον Παρακλητον δωσει υµιν. φως οικων απροσιτον”. Ορατε δε µη ταυτα υµεις ακουοντες. φησιν. εστιν απροσιτος. το προσιτον υπο του απροσιτου αναλωθησεται και ουκ αν ποτε η κλεις ανοιξαι ισχυσει.ορας πως δια του Πνευµατος. αλλα κλεις αξιας της οικιας εκεινης.και παλιν· “Εαν γαρ εγω µη απελθω. εκεινος µαρτυρησει περι εµου και οδηγησει υµας εις πασαν την αληθειαν”. ο βασιλευς των βασιλευοντων και Κυριος των κυριευοντων.Οτι δε το Πνευµα το Αγιον προτερον διανοιγει τον νουν ηµων και διδασκει ηµας τα περι του Πατρος και του Υιου. . αναµνησει υµας παντα” και παλιν· “Εαν αγαπατε µε. του ζωοποιουντος τα παντα. τας εντολας τας εµας τηρησετε. υµεις δε βαπτισθησεσθε εν Πνευµατι Αγιω”. ο παρα του Πατρος εκπορευεται. Μαλλον δε και η πιστις ηµων καταλυθησεται.

Τουτο τοιγαρουν δεικνυει την θυραν ηµιν οτι εστι φως. καθως ο Παυλος φησιν· “Αυτο το Πνευµα εντυγχανει υπερ ηµων στεναγµοις αλαλητοις”. Ει ουν ο Κυριος το Πνευµα εστι και ο Πατηρ εν αυτω και αυτο εν ηµιν. Τα τρια γαρ εν τω αυτω εισι και εις µιαν νοουνται ουσιαν και φυσιν και βασιλειαν. ωσαυτως δε παλιν ηµεις εν αυτω. (418) Και ει χρη ακριβεστερον τι ειπειν. οτι δι’ αυτου και εν αυτω πρωτον τον νουν ελλαµποµεθα και καθαιροµενοι φωτιζοµεθα φως γνωσεως. Θεολογικως δε οικια και ο Υιος καλειται. φησιν. κατα τον της θεωριας λογον και νοµον εν εαυτοις αναλογιζοµενοι. και αυτο µετα Θεου και Πατρος και ο Θεος εν αυτω. Ει δε µη δυνασθε ταυτα θεοπρεπως ουτω νοειν. ωσπερ ουδε αλλο φως το της Θεοτητος και αλλο Θεος.τω νοΐ υµων προεντυπωθη. τουτο κατα φυσιν και εις τα λοιπα θεωρειται. Κλεις µεν γαρ το Αγιον Πνευµα λεγεται. καθως και φως εστιν ο αυτος και Θεος. πιστει ταυτα δεχεσθε µονη και µη πολυπραγµονειν ολως θελησητε. και παλιν· “Εδωκεν ο Θεος το Πνευµα αυτου εν ταις καρδιαις ηµων κραζον· Αββα ο Πατηρ”. ως ο Παυλος φησι· “Το γαρ Πνευµα ο Κυριος εστιν”. ωσπερ και ο Πατηρ – φησι γαρ· “Συ. βαπτιζοµεθα τε ανωθεν και αναγεννωµεθα και τεκνα Θεου χρηµατιζοµεν. εν αυτοις και εµπεριπατησω. ητοι του “γενναν” εκτος και “γεννασθαι” και “εκπορευεσθαι”· µονα γαρ ταυτα τη Αγια Τριαδι φυσικως τε και κατ’ ιδιοτητα αναντιρρητως παρεπεται. εν εµοι καγω εν αυτοις και αυτοι εν εµοι καγω. τουτο και τα δυο. Αλλ’ ο αυτος εις εστιν. Πατερ εν σοι. η δε θυρα διδασκει ηµας οτι ο ενοικων τη οικια και αυτος φως απροσιτον εστιν. Εγω και ο Πατηρ ελευσοµεθα και µονην παρ’ αυτω ποιησοµεν”. οικια και ενοικος. χωρις του “Πατηρ” δηλαδη και “Υιος” και “Αγιον Πνευµα”. Αλλα θεοπρεπως απαντα και καλως. Αλλοιωσιν δε η αναποδισµον η την των ονοµατων εναλλαγην εν τουτοις ουκ εστιν εννοησαι ηµας η . και εις αµφιβολιαν και βλασφηµιαν περιπεση υµων η ψυχη. (417) ειγε δυνασθε. οπερ το εν εστι. ινα εν ωµεν”. Ουκ αλλος δε ο οικων Θεος και ετερον φως η οικια αυτου. Ει τι ουν το εν ονοµαζεται. ευρησετε ορθως απαντα διερµηνευοµενα. Πατερ. και το Πνευµα ωσαυτως· “Ενοικησω. δια του Πνευµατος δηλονοτι.

ετι δε και ιδειν ποτε βουληθητε και τη πειρα θεοειδεις γενεσθαι. “ Παντα δι’ αυτου εγενετο. και οι δοκουντες ειναι χριστιανοι. και χωρις αυτου εγενετο ουδεν ο γεγονεν”. και καθ’ εκαστον τουτων φως και τα τρια εν φως εστι· “ζωη αιωνιος”. τουτο περι του Υιου δηλουµενον εγνωµεν. αξιω. περι του Αγιου Πνευµατος και τουτο υπολαµβανοµενον. ουδε του Υιου το Αγιον Πνευµα. Μαθετε ουν ταυτα. µη διακοπης τινος εν τουτοις απο χρονου η στιγµης το λεπτοτατον γινοµενης. οι τεκνα επονοµαζοµενοι του Θεου. “και τω Πνευµατι του στοµατος αυτου πασα η δυναµις αυτων”. Αλλα και Ιωαννης. οι προ της γνωσεως των του Θεου µυστηριων ατελως επιτρεχοντες ταις . αλλα συν τω Πατρι αµα και ο Υιος εστι γεγεννηµενος και το Πνευµα εκπορευοµενον· εν δε τοις αλλοις πασι το εν ονοµα η παραδειγµα και καθ’ εν αναθεωρειται και εν τρισιν· οιον “φως” εαν ειπης. Φησι δε και το παλαιον· (419) “Εν αρχη εποιησε ο Θεος τον ουρανον και την γην. οι διδασκοντες αλλους διακενης λογους και οι αρχειν οιοµενοι – πλην ψευδως . και ειπεν ο Θεος· ῾ Γενηθητω φως’ και εγενετο φως”. αλλα αµα ουτως ειπειν· “Πατηρ. “και Θεος ην ο Λογος” ο Υιος δηλονοτι. Υιος και Αγιον Πνευµα”. εν Ευαγγελιοις φησιν· “Εν αρχη ην ο Λογος. ο υιος της βροντης. Κτιστης των απαντων. και εις ταυτα ∆ηµιουργος των ολων Θεος. ινα µη ακουσητε. Πνευµα ουν ο Θεος και Πατηρ και το Πνευµα ο Κυριος εστι και Θεος το Πνευµα το Αγιον· Θεος ταυτα καθ’ εν και αµα τα τρια Θεος· εις Κυριος εκαστον και τα τρια Κυριος· εις ο επι παντων Θεος. καθ’ εν. τουτο περι του Πατρος ο λογος εννοειν διδωσι. και ο Λογος ην προς τον Θεον” τον Πατερα δηλαδη.ειπειν.ιερεις και µοναζοντες! Ερωτησατε τους πρεσβυτερους και αρχιερεις υµων. και ο ∆αυιδ· “Τω Λογω Κυριου οι ουρανοι εστερεωθησαν’. ∆ια τουτων γαρ τα τρια προσωπα γνωριµα καθεστηκασι και ουδε τον Υιον εν τουτω προταξαι του Πατρος εστι δυνατον. τα τρια µια ζωη. συναθροισθητε αµα εν αγαπη Θεου· και πρωτον ζητησατε εργω ταυτα µαθειν και παθειν. και καθ’ εν ωσαυτως τουτων ο Υιος εστι και το Πνευµα και ο Πατηρ και το Πνευµα και ο Πατηρ. Αλλα µη τη σκηνη µονη και τη περιβολη προθυµηθητε και τηνικαυτα των αποστολικων αξιωµατων επιβητε.

θειναι πρωτον θεµελιον εν τη οικοδοµη των αρετων αγαθον ταπεινωσεως· (420) ειτα δι’ αγωνων ευσεβειας εγειραι τον οικον της γνωσεως των µυστηριων του Θεου και υπο του θειου καταλαµφθηναι φωτος και ιδειν οµµατι καρδιας κεκαθαρµενω Θεον. και δια της διδασκαλιας ηµων προσαξαι τω Θεω λαον περιουσιον. Τι κατα του ταυτα παρρησια λαλησαντος εν εαυτοις απεφηνασθε. τα της βασιλειας του Θεου και Πατρος συγκληρονοµουντες αυτω εν Αγιω Πνευµατι. τι προς τα κατηχηθεντα παρ’ ηµων εν διαφοροις πολλακις λογοις υπενοησατε. καλως τα του λογου της διδασκαλιας οικονοµησαντες εν τοις συνδουλοις ηµων και προ γε τουτου τα του βιου ηµων.των αλλων αρχαις· “Ουαι οι φρονιµοι παρ’ εαυτοις και ενωπιον αυτων επιστηµονες! Ουαι οι τιθεντες το φως σκοτος και το σκοτος φως”. τι το θεληµα του Θεου το αγαθον και τελειον και ευαρεστον. εισελθωµεν εις αυτον ακωλυτως εν λαµπροτητι βιου και γνωσεως ουρανιου. επι τον λογον της διδασκαλιας ελθειν και διδαξαι τους πλησιον ηµων. Παρακαλω ουν παντας υµας. εν Χριστω αδελφοι. Λογος Λ∆΄. τω δια του Πνευµατος αυτου του Αγιου εις διδασκαλους προχειρισαµενω ηµας της εκκλησιας αυτου. της ανωθεν διδοµενης παρα του Πατρος των φωτων. ως δυνατον ηµιν ανθρωποις ουσι. ινα µη ως καταφρονηται και γυµνοι του ενδυµατος του γαµου εξω ριφωµεν του νυµφωνος Χριστου. κακειθεν µυσταγωγηθηναι τα τελεωτερα των µυστηριων της βασιλειας των ουρανων και ουτως απο της γνωσεως ταυτης. (421) Οτι ουκ ακινδυνον το διδοµενον ηµιν παρα Θεου ταλαντον κατορυττειν· χρη γαρ δηµοσιευειν αυτο και τοις πασιν υποδεικνυειν και τας ευεργεσιας Θεου ευγνωµονως ανακηρυττειν εις την των ακουοντων ωφελειαν. Αδελφοι και πατερες και τεκνα εν Χριστω τω Θεω. τη αειζωω και αθανατω πηγη και ζωη. ω πρεπει πασα δοξα τιµη και προσκυνησις νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων. καν τινες απαρεσκωνται. φωτοειδεις και Πνευµατος Αγιου πεπληρωµενοι. και συµβασιλευσωµεν Χριστω. Μη τι των θειων εξω Γραφων ειπειν ηµας . Αµην. αλλ’ ως φρονιµοι µαλλον οικονοµοι.

οιτινες εστε υµεις. µη τουτο συγχωρηση ο ελεησας και αγαγων ηµας εις ταυτα Θεος. πασι δεικνυοµεν την προς ηµας αυτου αγαθοτητα και παρακαλουµεν και υµας δια της διδασκαλιας του λογου αγωνισασθαι µετασχειν των αυτου δωρεων και απολαυσαι. ινα λαβητε”. ανακηρυττοµεν τον αυτου ελεον. ευχαριστουντες (422) ανυµνουµεν αυτον. Τουτο γαρ ποιειν µη δυναµενοι. του πατρος µου και πατρος υµων. ως µεγαλορρηµονουντας ηµας.υπελαβετε. οι Χριστου λαος και ποιµνιον ιερον και βασιλειον ιερατευµα ακουειν και καλεισθαι ηξιωµενοι. πειραν της του Θεου φιλανθρωπιας και συµπαθειας λαβων. ως υπερογκα λελεχοτας. οµολογουµεν την χαριν. ινα πιστευσαντες σπουδη χρησωνται και τον ελεηµονα εκεινον ανδρα ταχυ καταλαβωσιν. ιλεως υµιν γενοιτο ο Χριστος. ως δια µετανοιας (423) αυτω προσελθων και δια της του αγιου Συµεων µεσιτειας. ουτω δη και ο ταπεινος εγω. αποτρεχει προς τους συµπενητας αυτου εν χαρα και καταµηνυει λεγων εν µυστηριω αυτοις· “∆ραµετε σπουδη και υµεις. δακτυλοδεικτων και υποδεικνυων αυτοις τον το νοµισµα αυτω επιδοντα. Ωσπερ γαρ πτωχος τις φιλαδελφος παρα τινος φιλοχριστου και ελεηµονος αιτησας και λαβων νοµισµατα. ει δε και διαπιστουσιν. ο πτωχος και γυµνος αγαθου και δουλος της αγιωσυνης παντων υµων. αλλα µεταδουναι ποθουµεν εξ ων ειληφαµεν τοις συνδουλοις ηµων. ως ευσπλαχνον ∆εσποτην και ευεργετην ηµων Κυριον. Μη τι λεληθοτως ηµας κατεµεµψασθε. και το επιδοθεν ηµιν παρ’ αυτου ταλαντον ευγνωµονως πασιν υµιν καταβαλλοµεν. Ου γαρ ενδειξεως χαριν ταυτα γεγραφαµεν. Ει ουν ουτω προς τα ρηθεντα διετεθητε. Που γαρ και δυναµεθα το τοσουτον µεγεθος των ευεργεσιων αυτου σιωπαν η αγνωµονως ως αµνηµονες και κακοι δουλοι κατορυττειν το δοθεν ηµιν ταλαντον. επι της παλαµης απογυµνωσας δεικνυσι και αυτο. ων απ’ αρχης βιου και µεχρι του παροντος πεποιηκε µεθ’ ηµων των αναξιων. Μη τι κατεκρινατε. εγω δε παρακαλω την αγαπην υµων ινα µηδεις τω τοιουτω κριµατι επιµεινη. αλλα µεµνηµενοι των δωρεων του Θεου. την χαριν απειληφως ο αναξιος πασης . Ουδεν γαρ υµας εν τουτω αδικουµεν η ηδικησαµεν. ων και ηµεις οι αναξιοι δια της αφατου αυτου αγαθοτητος απηλαυσαµεν.

ους δεδωκας µοι. πως εν αυτη µετα θανατον εισελευσεται. Ο δε εκεινον µη βλεπων λαλουντα εντος αυτου. ειτα εκεινος προς το και ετεροις δουναι τουτον καταµηνυσειεν. Ο µη εντος αυτου την βασιλειαν των ουρανων γνωστως κτησαµενος. πως µετ’ αυτων εν τω µελλοντι εσεται. αλλα µεγαλη βοων τη φωνη· “∆ραµετε. και παλιν· “Ου περι τουτων δε ερωτω µονον. σπουδασατε την των ουρανων βασιλειαν εντος υµων και γνωστως κτησασθαι και µη κενοι ταυτης εντευθεν αποδηµησητε. κρουσατε ινα προ της τελευτης (424) τας του παραδεισου πυλας ο ∆εσποτης υµιν ανοιξειε και εαυτον υµιν εµφανισειε. τον του Χριστου Πατερα θεασηται. κακεινοι ωσι µετ’ εµου”. λεγων µεγαλη τη φωνη· “∆ραµετε παντες προ του κλεισθηναι δια θανατου την της µετανοιας θυραν υµιν. αδελφοι. “προς τον απλως διδοντα ∆εσποτην και µηδενα κενον αποστρεφοντα”. αλλα και τοις λοιποις απασιν ως ενωπιον Θεου προµαρτυροµαι. αλλα πασι τοις αδελφοις υµιν λεγω και πατρασι µου τας δωρεας του Θεου και οποιον εστι το δοθεν µοι ταλαντον. ως αυτος ελαβε. Πως ουν. δραµετε ινα προ της εξοδου καταλαβητε. Ο µη µενοντα εν αυτω δια του Πνευµατος τον Υιον συν τω Πατρι θεασαµενος. αλλα λαβων κρυψειε κατορυξας αυτο. καθως ο Κυριος ειπε· “Πατερ. α ειδον και α εργω και πειρα Θεου θαυµασια εγνωκα. µηδεν δε δια την οιησιν εχοντες”. ου φερω µονος ταυτην κρυπτειν εν κολπω ψυχης. λεγων. Εαν γαρ τινι δω πνευµατικον χαρισµα ηγουν ταλαντον και ου κηρυξη τοις πασι και δηµοσιευση αυτο. και ου βοω µονον. ειπε µοι. δια τινος η πως ειπη· “Αββα ο Πατηρ”. φανερω υµιν και δια του λογου ως επι παλαµης απογυµνω τουτο. ο νουν Χριστου µη κτησαµενος. αλλα και υποδεικνυω τον διδοντα ∆εσποτην. ∆ια τουτο ουν. ο δε Θεος ουχ ουτως. και µαλιστα οι ταυτην αγνωστως εχειν εν εαυτοις οιοµενοι. αλλα και περι . “Προσελθετε”.χαριτος. τον λογον παλιν αντι δακτυλου υµιν προβαλλοµενος. δραµετε”. και λεγω ουχ ως εν παραβυστω και µυστηριω. τοτε µαλλον οργιζεται κατα του λαβοντος ως φθονερου και µη θελοντος τους εαυτου αδελφους λαβειν. αλλα τουναντιον απαν ποιει. θελω ινα οπου ειµι εγω. Ανθρωπος µεν γαρ εαν οβολον πτωχω τινι δω. οργιζεται και προς το δουναι µαλλον σκληρυνεται. µη λαλειν ουκ ανεχοµαι. οσον το επ’ εµοι. σπευσατε ινα λαβητε.

ως τινες οιονται. της εµης. οιχεται η πιστις ηµων και απολωλεν· αγνοουντων γαρ εκεινων αλληλους αναγκη πασα και ηµας παντελως αγνοειν αυτους· ει δε τουτο. εν εµοι καγω εν σοι. Ο Πατηρ αγνωστως αγαπα τον Υιον και ο Υιος αγνωστως και αορατως συνεστι τω Πατρι.παντων των πιστευοντων δια του λογου αυτων εις εµε. εγω εν αυτοις και συ εν εµοι. ως οταν λεγη· “Καθως συ. Πατερ. λειτουργουντα τω ανωθεν ενηχουντι . αδελφοι. Ουτος τοινυν ο τροπος. Θεου γνωσιν µη εσχηκοτες. αρα αθεοι εσµεν. η δε ηµετερα προς τον Υιον θεσει και χαριτι. παρακαλω· “Τι ουν. εµε δε τον λεγοντα υµιν εν τω λογω της χαριτος τας δωρεας. αλλα τα παντα και εν πασι Χριστος”.” – “Ου”. ινα γινωσκη ο κοσµος οτι συ µε απεστειλας και ηγαπησας αυτους. ουτω και αυτοι εν εµοι ωσι καγω εν αυτοις”.διατι. Ει δε “καθως εκεινος γινωσκει. ελευθερος. καθως συ. . Ουτω µε η αγαπη του Θεου κινει προς υµας τους εµους πατερας και (425) αδελφους αποκαλυψαι την αφατον προς ηµας του Θεου αγαθοτητα και αγαπην. και ο Υιος γινωσκει τον Πατερα” και ως Θεος συνεστι τω Θεω και Πατρι και ο Πατηρ οµοιως συνεστι τω Υιω. Πατερ. φησιν. καθως εµε ηγαπησας”. Πλην του µεν Υιου προς τον Πατερα η ενωσις φυσικη εστι και συναναρχος. µεγαλορρηµοσυνης. Ταυτα τοιγαρουν ακουσατε οι δοκουντες ειναι (426) πνευµατικοι και τω λαλουντι πιστευσατε. εν εµοι καγω εν σοι και αυτοι εν ηµιν εν ωσι. Καγω την δοξαν ην δεδωκας µοι δεδωκα αυτοις. και ο Παυλος· “Οπου ουκ ενι Ελλην και Ιουδαιος. Ει γαρ τουτο δωµεν και αγνοειν αλληλους τον Πατερα και τον Υιον δογµατισοµεν. Αλλ’ ερωτωντι αποκριθητε µοι. παντως ειποιτε. ινα παντες εν ωσι. ας λαµβανουσι απο Θεου οι εν πιστει θερµη προστρεχοντες αυτω και ποιουντες αυτου τας εντολας. Σκυθης. ινα ωσι τετελειωµενοι εις εν και ινα γινωσκη ο κοσµος οτι συ µε απεστειλας και ηγαπησας αυτους καθως εµε ηγαπησας”. καθως ηµεις εν εσµεν. βαρβαρος. δουλος. ο Πατηρ τον Υιον. ως αυτος παλιν φησιν· “Εγω εν αυτοις και συ εν εµοι. δι’ ην ουτω και εν τηλικουτοις δοξαζει τους εις αυτον ηλπικοτας ανεπιφθονως. ινα ωσιν εν. οµως εις το αυτο οι παντες εσµεν ηνωµενοι Θεω και αχωριστοι. ινα ωσι τετελειωµενοι εις εν. το ισον παντως δηλοι της µετ’ αλληλων ενωσεως.

ως και ηµεις ελαβοµεν οι αναξιοι ταυτην τη αυτου χαριτι. ως εξ ισχυος ως χορηγει ο Θεος”.Πνευµατι. αδελφοι. καθως αυτος ουτος ο κορυφαιοτατος ηµιν των αποστολων εντελλεται. αλλα το Πνευµα του Θεου λαλουν εν υµιν”. “Απολεις γαρ. εαν τολµηση ειπειν οτι “Εν Αγιω φθεγγοµαι Πνευµατι ”. πασης απολυσατε µεµψεως. φησι γαρ· “Εκαστος καθως ελαβε χαρισµα. παντας τους λαλουντας το ψευδος”. φησι. αυτου του Κυριου ακουσατε λεγοντος· “Ου γαρ υµεις εστε οι λαλουντες. ως ο Κυριος και ο τουτου πιστος µαθητης ηµας εβεβαιωσαν. αλλα το Πνευµα του Θεου το λαλουν εν ηµιν. Ο γαρ τοις λογοις αντιπιπτων του Πνευµατος παντως αντιθεος. αλλα δευτε προσκυνησατε και προσπεσατε συν ηµιν και µη αναστητε εκειθεν µεχρις αν λαβητε την δωρεαν του Θεου. αλλα την αγαπην ηµων . Ορατε ως ουκ εγω τα υπερφυη και µεγαλα προς την υµετεραν αγαπην λαλω. αδελφοι. ει τις διακονει. Τουτο δε και Πετρος ο κορυφαιος επιµαρτυρει λεγων· “Ου γαρ θεληµατι ανθρωπου ηνεχθη ποτε προφητεια. (427) Τοιγαρουν το Πνευµα εστι το λαλουν. Ωσπερ δε ο τω λαλουντι δια του Πνευµατος απιστων. Μη ουν θεοµαχοι και αντιθεοι γενεσθαι θελησητε. ως λογια Θεου. ουτω παλιν ο της ανωθεν χαριτος εστερηµενος του Πνευµατος. του εις την ιερωσυνην ηµας τελειωσαντος. Ει δε ψευδοµαι. Τις δε ο λαλων. ως Σιµων ο Μαγος και οι εκεινου συµφρονες εσται αλλοτριος του Θεου και αντιθετος. ουκ εγω. το τους ψευδοµενους εις απωλειαν παραπεµπον. που φευξοµαι το της δικης αφυκτον. εις το Πνευµα το λαλουν εξαµαρτανει και βλασφηµει. αδελφοι. αλλ’ υπο Πνευµατος Αγιου φεροµενοι ελαλησαν αγιοι Θεου ανθρωποι”· Ει δε ηµεις ευτελεις οντες και αναξιοι µακραν εσµεν πασης αγιωσυνης και των αγιων του Θεου ανθρωπων. αλλ’ ου δυναµεθα αρνησασθαι την δωρεαν την δοθεισαν ηµιν απο Θεου. Ουδεν εναντιον λεγοµεν προς υµας. Θεος γαρ αχωριστος εστι και αδιαιρετος· το γαρ Αγιον Πνευµα της του Πατρος και του Υιου αϊδιοτητος τε και βασιλειας αχωριστον. ως δε υποχρεοι της αυτου χαριτος διακονουµεν υµιν τα λογια του Θεου και ανακαλυπτοµεν το ταλαντον ο εδοθη ηµιν και το χαρισµα δια προφητειας µετα επιθεσεως των χειρων του αρχιερεως. Ει τις λαλει. εις εαυτους αυτο διακονουντες ως καλοι οικονοµοι ποικιλης χαριτος Θεου.

Θεου γαρ εισι λογοι.δεικνυοµεν πλουσιαν προς παντας υµας.“Λεληθας σεαυτον. περι εαυτου. Η των λεγοντων µη ειναι τα νυν τοιουτον επι της γης και εν µεσω ηµων αρτι ανθρωπον ψευδης και παραλογος ανοια και υποληψις. δι’ ην ταυτα και µη βουλοµενος εξεκαλυψα. η δε ηµετερα ευτελεια και τα πασιν ωµολογηµενα ως ψευδη και βδελυκτα υµιν ποιει καταφαινεσθαι”. Αλλα και το “Η δοκιµην ζητειτε του εν εµοι . αλλ’ υποκρυβειν σπευδοντων το χαρισµα. τι υµας αδικουµεν. εκ του Πνευµατος ου δεδωκεν ηµιν”. οπως εστι πολυµηχανος. το “Ηµεις νουν Χριστου εχοµεν”. Αρα υπερβολην κρινετε. φησι. υµας δε λαβειν ου βουλοµεθα. (429) το “Εκ τουτου γινωσκοµεν οτι εν ηµιν εστιν.”. Τις δε αυτη εστιν. αλλα το αξιοπιστον των λεγοντων ευπαραδεκτα και πιστα ποιει τα λεγοµενα. προς αυτους αν ειποιµι. οιους λαλεις συ. Ποιας δη ταυτας. ως υπερηφανων ηµων αυτικα καταγινωσκουσιν. Μη φανερως γαρ λεγοντων ηµων. ω ανθρωπε. Ει δε ως ανωνυµον µε (428) και αφανη και ελαχιστον λογιζοµενι ου καταδεχεσθε παρ’ εµου εκδιδασκεσθαι.“Και πως ουδεις. των µεγαλων πατερων ουτως αναφανδον περι εαυτου απεφηνατο η τοιουτους λογους λελαληκεν. δικαιως αν και εκ Θεου και εξ υµων αυτων εµισουµεθα· νυνι δε την αληθειαν απο της θειας Γραφης και απο της πειρας αυτης παριστωντες και την βασιλικην υποδεικνυοντες υµιν οδον. Οµως εχω και αλλην αιτιαν ειπειν. ινα καταισχυνη τους σοφους και τα ασθενη και απερριµενα. Αλλ’ ισως παρελθων τις εις µεσον ειποι· “Μεγαλα και υπερβολικα και υπερ ανθρωπινην δυναµιν τα λεγοµενα”. Τουτο δε πως εκλαβοιτε κατα του λεγοντος. γνωτε και µαθετε οτι τα µωρα του κοσµου ο Θεος εξελεξατο. Μαλλον µεν ουν οι αποστολοι και οι πατερες συναδοντα µου τοις λογοις και υπερβαινοντα λελαληκασιν. Καγω σοι λεγω· “Μεγαλα τω οντι και υπερ φυσιν εισι. ινα καταισχυνη τα ενδοξα και ισχυρα. αληθευειν εκεινοι νοµιζουσιν· εαν δε ηµεις εκκαλυψαντες την αληθειαν ειπωµεν. τουτο υπερηφανιας. Και ορα µοι την κακιαν. καθως ειρηται”. αγνοουντες τας των αγιων αποστολων φωνας. Ει ουν ελεγοµεν οτι ηµεις µεν ελαβοµεν χαριν δωρεαν παρα του Πατρος των φωτων οθεν παν δωρηµα τελειον.

φησι. ιδε οτι συ σεαυτον κατεδικασας. φησι. ειπε. ους αυτος αγνοεις. αναφθωσι και ως θεοι λαµψωσιν εν µεσω ηµων. “Οτι και θελοντα τινα. ος ελαµψεν εν ταις καρδιαις ηµων “. ∆ιατι ουκ εστιν. οµου. Ταυτα ουν παντα υπερηφανιας υµιν λογισθησονται ρηµατα. οτι εγω αγιος ειµι”. Ωσπερ γαρ το πυρ προθυµως της υλης. Θεου βουλοµενου. εν ω κραζοµεν· Αββα ο Πατηρ”. (430) πολλω µαλλον νυν. που θησοµεν το “Οσοι δε ελαβον αυτον εδωκεν αυτοις εξουσιαν τεκνα Θεου γενεσθαι”. δυνασαι. λαµπων ως φως επι γης. ειτ’ ουν σωµασιν. ουτω και η χαρις του Παναγιου και προσκυνητου Πνευµατος των ηµετερων ψυχων ζητει αψασθαι. και το “Γινεσθε αγιοι. ιν’ ειπω. τι. ει οιον τε. Ει δε συ µη τοιουτος. ως και µη θελοντα. τον εγγινοµενον τοις αγαπωσι τον Κυριον. ως αν καλως οδευοντες και αυτοι πλησιασωσι τω πυρι και εις καθ’ εις η και παντες. οτε το Πνευµα αυτου το Αγιον πλουσιως εξεχεεν εφ’ ηµας.λαλουντος Χριστου”. ακουε αυτου του Παυλου λεγοντος· “Εχοµεν δε τον θησαυρον τουτον εν οστρακινοις σκευεσιν”. µη δυνασθαι οιοµαι γενεσθαι τοιουτον τα νυν. αλλ’ ετεροι πλειστοι. αλλα Πνευµα υιοθεσιας. ινα επευλογηται και πληθυνηται το σπερµα του Θεου Ιακωβ και µη εκλειψη θεοειδης ανθρωπος. θεοι εστε και υιοι Υψιστου παντες. Ω της ευηθειας! Ει δε και τον της ελλαµψεως τροπον βουλη µαθειν. Εγω µεν ουν ουτως οιοµαι την αληθειαν εχειν και ειναι το βουληµα του Θεου εις ηµας.”. ους αυτος επλασε και ετιµησε και εδοξασε παλαι τη δοξη της εικονος αυτου· υµεις δε ιδετε και . Ει δε και µη θελοντα µηδε γινεσθαι. Ει δε µη αποδυεται τις παντα και γυµνος προσερχεται και ζητει του λαβειν. και το “Ηµεις δε ουκ ελαβοµεν πνευµα δουλειας παλιν εις φοβον. τοιουτος τα νυν. ινα και τοις εν τω κοσµω λαµψη και κατευθυνη δι’ ων λαµπει τα των πολλων δαβηµατα. “Ει δε µη εστι. ου του Θεου. και το “∆οκω Πνευµα Θεου εχειν “. και το “Ο Θεος ο ειπων εκ σκοτους φως λαµψαι. Ει γαρ επι του Ηλιου επτακισχιλιους ειχεν ο Θεος τους µη καµψαντας γονυ τη Βααλ. µη θελων µηδε προαιρουµενος γενεσθαι· ει γαρ θελεις γενεσθαι. και φυσικως ταυτης επιλαµβανεται. Ει τοινυν και θελοντα λεγεις µη δυνασθαι. µηδε γινεσθαι”. του µη βουλοµενου το αιτιον. και το “Ει θελετε.

την αναστασιν τε και την αφθαρσιαν και την ζωην και την βασιλειαν των ουρανων και αυτα τα αιωνια αγαθα µη εν ελπισιν αυτοις απαντα προσδοκαν παραινουµεν. ανορθουµεν. παντως επαινετος και Θεω και ανθρωποις αποδεκτεος. ο δε µη εαυτω κρυπτων. ψεκτος παρα παντων και ως φιλαργυρος κατακρινεται. ου κατωκνησα διεγερθηναι και τουτον ερευνησαι και ιδειν. λαλων Θεου χαριτι. και τα των αγιων Ευαγγελιων ρηθεντα παρα του Θεου και ηµεις δευτερουµεν. αλλα τα µεν προκειµενα και αποκαλυπτοµενα. Ωσπερ γαρ ο κεκρυµµενον ευρων θησαυρον και εαυτω µονω τηρησας αυτον. εξ αυτων των θειων παλιν Γραφων τα υποστηριζοντα και διορθουντα την εκεινων και των πειθοµενων αυτοις διανοιαν συλλεγοµενοι. διαστρεφοµενα παρα τινων. ουτω καγω εν τοις πνευµατικοις εσοµαι παραφρονων. υµεις δε µη µονον τα ωτα προς την ακροασιν αποφραξητε. αλλα κακεινον µοι βοηθον γενεσθαι εξαιτησαµενον και . ει µη την εν αυτοις ουσαν. αλλα τοις πασιν υποκεικνυων και φανερων και αφιεις εκαστον λαβειν οσον βουλεται. εξ αυτων δηλονοτι των αγιων Γραφων παντα και συνιστωντες και λεγοντες. Και ει µη τα αυτα τοις αποστολοις και τοις αγιοις και θεοφοροις πατρασι φρονουµεν και λεγοµεν κατα τα ειρηµενα. µηνυθεντα µοι υπο αγιου ανδρος εν τοπω τινι. ουχι µαλλον αποδεκτοι αυτοις και πασιν ειναι οφειλοµεν και λιαν αγαπητοι. αλλα καµε λιθοις βαλοντες ως ασεβη και αθεον αποκτεινατε. Ει δε τα ∆εσποτικα και αποστολικα δογµατα. Και γαρ θησαυρον αποκεκρυµµενον (432) υπο των θειων Γραφων οντα. (431) εστω µεν εµοι αναθεµα απο Κυριου Θεου και Ιησου Χριστου δια Πνευµατος Αγιου. οσον το επ’ αυτοις. ως της τελειας αγαπης εργον επιδεικνυµενοι.δοκιµασατε τα λεγοµενα παρ’ ηµων. ζωοποιον ενεργειαν τε και δωρεαν δια αποδειξεων εν πασι τρανως αναπτοµεν και το φως ηδη λαµπον υποδεικνυοµεν. φαινοµενα τε και ορωµενα και ως αρραβωνας τοις εκλεκτοις και σωθηναι µελλουσιν απεντευθεν ηδη διδοµενα εκδιδασκοµεν. κακως δε αποσβεσθεισαν υπο συλλογισµων ασυνετων. τα δε µετα θανατον και την αναστασιν εις αυτους προτιθεµενα αποδειξαι και βεβαιωσαι προτεθυµηµεθα. ως διδασκοντι παρ’ ο οι θειοι αποστολοι εδιδαξαν και ευηγγελισαντο.

εστι”. Εγω ειµι ο αντι του αισθητου παραδεισου νοητος τοις εµοις .υπερανω παντων των ουρανων. κοπω πολλω και µοχθω νυκτος και ηµερας ορρυσειν. ει και ολος µενω ορωµενος. Τουτο δε ποιω τω Σολοµωντι παντως πειθοµενος λεγοντι· “Αδολως τε εµαθον. (433) υπο των πιστων. εν ω µοι ειναι τον θησαυρον ο αγαθος εκεινος ανηρ δια γραµµατων εδηλωσεν. Και ουκ εγω απ’ εµαυτου τουτο λαλω. ως νυν ειµι λαµπων αποκεκρυµµενος ων . αλλ’ οσον η των ορωντων µε φυσις και δυναµις επιδεχεται. αλλ’ ηδη που προκειται προ των οφθαλµων και χειρων και ποδων υµων ο υπερανω πασης αρχης και εξουσιας ανεκλαλητος θησαυρος. ην λαβουσα ψυχη και βαλουσα εν τω τριµερει αυτης. τον χουν εξω βαλλειν και εις βαθος ποιειν ουκ επαυσαµην το ορυγµα. ολον τον κατω που κειµενον θησαυρον ενωθεν. αναζυµουται και ολη εµοι οµοια καθισταται· οια γαρ η ζυµη. πασαν αλλην εργασιαν και πραξιν του βιου καταλιπων και τω τοπω. ουτω λαµψω και εν αυτοις και επανω παντων αυτων.συνεργον και λαβων. επιστας. ∆ευτε πιστωθητε οτι το φως του κοσµου ο θησαυρος ουτος. Εγω και ενταυθα. ως οιοµαι. εγω ειµι η βασιλεια των ουρανων η εν µεσω υµων κρυπτοµενη. πασης της γης και αµιγη και παντος ρυπου καθαρον εφηπλωµενον τεθεαµαι. φησι. αλλ’ αυτος ειπε και λεγει ο θησαυρος· “Εγω ειµι η αναστασις και η ζωη. εν υµιν κατα χαριν γινοµαι χωρητος και ο αορατος ορατος. αυτοι αντι υδατος και αλος πεφυκασι γινεσθαι. Εγω ει µι η ζυµη. Επι πολυ ουν κοπιασας εξορυττων και τον χουν απορριπτων. ο αχωρητος κατα φυσιν. ουχ οσος ειµι δεικνυµενος. διο δη τουτο ουτω βοω τοις πασιν. και ορων αει κραζω και ουτω τοις διαπιστουσι και κοπιαν και ορυσσειν µη θελουσιν εκβοω· “∆ευτε ιδετε παντες οι τας θειας διαπιστουντες Γραφας”. εγω ειµι ο µαργαριτης ο ωνουµενος. εγω ειµι ο κοκκος του σιναπεως ο κατακρυπτοµενος εν τη γη. εως ο θησαυρος διαυγαζειν συν τω χοΐ ανωθεν ηρξατο. αφθονως τε µεταδιδωµι”. ον υµιν λεγω. τω Υιω υπαρχων ο οµοφυης µου Πατηρ και ο τουτου Παρακλητος. σκαπτειν. και καθως ορωµαι υπο των ζητησαντων και ευροντων µε νυν. τοιουτος γινεται και ο ταυτη αναφυροµενος συν τω υδατι και τω αλατι αλευρος· συν εµοι γαρ. ως ειρηται· “∆ευτε µαθετε οτι ουκ εν τω µελλοντι µονον.

δια το ειναι αυτους εξω του κοσµου και τον ισχυροτερον παντων εµε µεθ’ εαυτων εχειν. εισακουσον µου. ουδε ο του κοσµου αρχων ισχυει τι κατ’ αυτων· εγω ειµι εν αυτοις και αυτοι εν εµοι και νικωσι τον κοσµον. Ει γαρ µη ην δυνατον. ωσπερ λαµπας και ως ειδος ακτινος ηλιακης. επικαλουµενοι µε αει· “Το πρωΐ γαρ. οσα ο Θεος διψων την σωτηριαν ηµων προς ηµας φθεγγεται. οιτινες και ελεγον προς αυτον· “Ιδου ηµεις. αλλ’ η παντως. ειπερ ολως εµβλεπουσι. ινα δια παντων µαθοντες πεισθησησθε οτι οι καθηµενοι εν σκοτει το µεγα φως λαµπον βλεπειν οφειλουσιν. . (435) Ο γαρ αορατος ωφθη. αδυνατον δε τους ετι οντας ανθρωπους εν σωµατι καθοραν αυτο. καθως και πρωην εν τοις προφηταις ενεφανιζον εµαυτον και αυτοι ορωντες ανυµνουν. αλλα καθ’ ωραν οι εµε φιλουντες απο ψυχης λουονται (434) τω απορρεοντι υδατι εξ εµου και παντος ρυπου καθαιρονται το σωµα και την ψυχην και απαστραπτουσιν ολοι. και εν τω σκοτει εφαινε και η σκοτια αυτο ου κατελαβε. το µεν δια του σωµατος τοις αισθητοις οφθαλµοις πασι τοις θεασαµενοις αυτον απιστοις τε και πιστοις. το αρτι ευδοκησαι αποκαλυφθηναι εστιν εις ους και εµφανιζεται· οι γαρ αλλοι εν τη σκοτια οντες ου καταλαµβανουσιν αυτο. οτι ανετειλε τω εν σκοτει καθηµενω λαω. το πρωΐ παραστησοµαι σοι και εποψει µε”. Μαλλον δε το µεν φως αει ην και αει ελαµπε και λαµπει εν τοις κεκαθαρµενοις. Το δε ῾νυν’ ειπειν. φησιν ο ∆αυιδ. Εγω ειµι ο αντανισχων καθ’ ωραν εν τουτοις ως εν πρωΐ και ορωµενος ηλιος νοερως. Εγω ειµι η φωτοειδης πηγη του αθανατου ρειθρου και ποταµου. οτε δηλονοτι και συ τας εντολας µου τηρησεις”.δουλοις παραδεισος γεγονως. εγνωσθη δε και το φως αυτου της Θεοτητος απεκαλυφθη µονοις εκεινοις τοις δια των εργων πιστοις. Και τι παντα λεγειν προς την υµετεραν αγαπην ουτω καταναγκαζοµαι. εν η ου µετα θανατον. και ετερος· “Τοτε ραγησεται πρωϊµον το φως σου και τα ιαµατα σου ταχυ ανατελει”. οι ουκετι δυνανται αµαρτανειν. και ινα µη τινες εξ υµων λογιζωνται οτι ελαµψε µεν. τι και ελαµψε και λαµπει µη καθορωµενον υπ’ αυτων. και νυν λαµπει και η σκοτια αυτο ου καταλαµβανει ειτ’ ουν ουχ απτεται αυτου. εν ω τιθω παντας τους πιστευοντας εις εµε και αναγεννωµενους δια του Πνευµατος.

τιµη και προσκυνησις νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων. ων λελαληκα προς υµας. Ει δ’ ουν. Κυριε του παντος και παναγιε Βασιλευ. οπερ εστιν αυτος ο Θεος. το τους µετεχοντας αυτου αγιαζον και θεους τη θεσει απεργαζοµενον. εγω αθωος εκ παντων υµων ειµι. ινα ο λογος της διδασκαλιας υµων εµπρακτος υπαρχη και ευπαραδεκτος τοις ακουουσιν. ολον εχων µε εν εαυτω. . ω πρεπει πασα δοξα. Ευχαριστω και προσκυνω και προσπιπτω σοι. Και εισηγησις οπως τοις κεκαθαρµενοις τη καρδια Θεος αει επιφαινεται. βασιλεα µε των επιγειων παντων πεποιηκως εις δοξαν της σης µεγαλουργιας και αγαθοτητος. ου γαρ υπεστειλαµην του µη αναγγειλαι υµιν τα λαληθεντα µοι και γνωρισθεντα και προσταχθεντα υπο του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου δια του προσκυνητου και αγιου αυτου Πνευµατος περι των υψηλων δωρεων και χαρισµατων του συναναρχου (536) Θεου και Πατρος αυτου. (437) Του αυτου. οτι ελεησας αναξιον οντα µε και ετιµησας και εδαξασας. ως αυτος ηθελησας ανωθεν.Κυριε. επειδη και προ του τον κοσµον γενεσθαι παρα σου. σπουδασαι µετασχειν της τοιαυτης ζωης ητις το φως εστι του Θεου. Ευχαριστω σοι. λογω και εικονι µε τη ση δοξασας ετιµησας. οτι πασαν µου την αιτησιν και επιθυµιαν εις αγαθον εξεπληρωσας κατα τας προς ηµας τους δουλους σου υποσχεσεις. το γαρ ηδυτερον εστι παντως και προτιµοτερον. ων τοις εµπονως ζητουσι την µεθεξιν δια πιστεως διδωσιν αει και µεχρι του νυν ο αυτος αγαθος και ευεργετης Θεος ηµων. Λογος ΛΕ΄. αλλα πρωτον µεν αυτοι µαθετε πρασσειν αει το καλον και ουτω διδαξατε αλλους τουτο ποιειν. αυτο το Πνευµα το Αγιον. Ευχαριστια προς Θεον υπερ ων ηξιωται δωρεων. µη επιλαθησθε. Ουδε γαρ δι’ αλλο τι η δι’ εµε τον κατ’ εικονα συν και καθ’ οµοιωσιν παντα εξ ουκ οντων παρηγαγες. Αλλα παρακαλω παντας υµας. Αµην. αφηκαµεν παντα και ηκολουθησαµεν σοι”· τω δε ειπειν ῾παντα’ συνεκλεισε τα τε κτηµατα και χρηµατα και θεληµατα και το καταφρονησαι και αυτης της προσκαιρου ζωης και βδελυξασθαι ταυτην δια το γευσασθαι αυτης εκεινης της ενυποστατου και αιωνιου ζωης. Και των τοσουτων λογων. ω πατερες και αδελφοι. και εν ποιοις τοις πραγµασι και γνωρισµασι.

ους αυτος επλασας. τοιουτον προστατην. Πιστευειν γαρ τελειως εις σε ενοµιζον και παντα εχειν εδοκουν οσα χαριζη τοις φοβουµενοις σε. αδυνατον ειναι . α ητοιµασεν ο Θεος τοις αγαπωσιν αυτον”. Ευχαριστω σοι. αλλα και µυρια αλλα. ας οι αγιοι σου εξεθεντο. πατερα και αδελφον και βασιλεα. σε τον πτωχευσαντα δι’ εµε και µορφην δουλου λαβοντα. (439) Οντως. Ειπας γαρ· “Παν ο εαν αιτησητε εν τω ονοµατι µου (438) πιστευοντες ληψεσθε”. ινα και θεασασθαι σε εξεζητησα. ορασαι και χωρησαι εντος ηµων. µηδε εννοιαν ποτε περι τουτων δυνηθεις λαβειν. ουδεν ουδαµως τουτων απαντων εγινωσκον. εγκυψας ανεγνων περι τουτων ποτε. Κυριε. οτι συ αορατος ων και αχωρητος. ως υστερον εργω τουτο µεµαθηκα. τον µακαριον λεγω και αγιον Συµεων. και θεοφορους τουτους εργαζη και υιους σου ποιεις. αγαθε. α ουκ ηλπιζον. και δουλον σου γνησιον. ∆εσποτα. αλλ’ ως περι αλλων τινων η προς τινας αλλους λεγοµενων ηκουον και αναισθητως προς παντα διεκειµην τα γεγραµµενα. καθυπεδειξας και παρ’ εκεινου µε αγαπηθηναι ηυδοκησας. Ποθεν δε η πως ο ταλας εγινωσκον οτι το Πνευµα σου το Αγιον οι σε πεπιστευκοτες λαµβανουσι. τοιουτον ∆εσποτην. Ποθεν γαρ που εγινωσκον ο ταλας εγω οτι τοιουτος υπαρχεις ο καλος ∆εσποτης ηµων. ∆εσποτα µου φιλανθρωπε. µηδεν ολως εχων. Ει γαρ και εν ταις θειαις Γραφαις. ινα και εις ποθον τουτων ηλθον και ταυτα λαβειν εζητησα παρα σοι. Ποθεν που εγινωσκον. εδωρησω µοι αγαθα. Ποθεν δε ηδειν. Ποθεν που ειχον ποτε λογισασθαι οτι ο κτισας ∆εσποτης τα συµπαντα ανθρωποις ενουσαι.και υπερ α ηλπιζον και επεθυµουν εχαρισω µαλλον τω αναξιω του ουρανου και της γης. ινα επιθυµιαν λαβω την περι σου. οτι ενα των αγιων σου επιποθησαντα µε ιδειν και δι’ αυτου πιστευσαντα ευρειν ελεος παρα σοι. Ποθεν που εγινωσκον οτι χαρας τοιαυτης και ανεσεως καταξιουνται οι της χαριτος σου το φως εν εαυτοις εισδεχοµενοι. οτι τοιουτον εχω Θεον. Ποθεν που ηδειν οτι φανεροις σεαυτον τοις ερχοµενοις προς σε εν τω κοσµω ετι διαγουσιν. αυτος ου µονον τουτο πεποιηκας. Ακουων γαρ του κηρυκος σου Παυλου βοωντος και λεγοντος· “Α οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη.

. µακαριου Θεου µακαριον µελος γενοµενος. επεθυµησα. ως ανωθεν ειπον. ∆ια τουτο. ωστε µη καταληφθηναι τινα εις το µερος του Θεου. Εγω ειµι ο εκ του µη .”. ως οιµαι. ελεησον. την εκεινων συγχωρησιν µονον εζητουν µεσιτην και πρεσβευτην ευρειν. Και τοσουτον ο διαβολος του ∆εσποτου Θεου εγενετο δυνατωτερος.επειθοµην του εν σαρκι οντα τινα εκεινων εν θεωρια γενεσθαι. φιλανθρωπε βασιλευ. ∆εσποτα Χριστε. Ταυτα γαρ ακουων δια των σων κηρυκων λεγοµενα. καθως οιδας.” ουκ ειπας· “Εγω ειµι ο ποιησας τον ουρανον και την γην. χαριτι απαστραπτων Θεοτητα – τις δε τουτο πιστευσει. εν τω µελλοντι αιωνι και µετα την αναστασιν µονον υπελαµβανον γινεσθαι και ουκ ηδειν οτι και νυν µαλλον επιτελουνται. Πλην οµως ουδεποτε τουτο επιστευσα. ουτε εν επιθυµια τουτων ποτε γεγονα. και ελεγον· “Κυριε µου. οτε και τουτων εν χρεια πλειονι καθεστηκαµεν. Ταυτα ουτε ηδειν. διωκοντα σε καλεσας αυτον δια της θεϊκης εµφανειας σου – και γαρ εκεινου θεασαµενου σε και ειποντος· “Τις ει. ινα παντας εφελκυση προς εαυτον και εις την αυτου µεριδα ποιησηται. παναγιε Βασιλευ. ∆εσποτα. Ποθεν που εγινωσκον οτι συ αντι τροφης αισθητης αθανατος και αφθαρτος αρτος τοις δια σε πεινωσιν ακορεστος γινη και πηγη τοις διψωσιν αθανατος και χιτων απαστραπτων τοις ευτελη δια σε περιβεβληµενοις ιµατια. εν τω του βιου σκοτει και εν µεσω των κακων καθηµενω µοι το φως σου το αγιον ελαµψας και εν αυτω τον σον µοι καθυπεδειξας αγιον. Ενοµιζον δε οτι εκεινω µονω κατα φιλοτιµιαν ταυτα υπεδειξας και ουκ ηδειν ο αθλιος οτι και επι παντας τους αγαπωντας σε τουτο γινεται παρα σου. ουτε ητησαµην τι εκ τουτων λαβειν παρα σου. Ποθεν δε η πως ηδυναµην ειδεναι οτι πας ο πιστευων εις σε µελος σον γινεται. ινα δια της εκεινου εντευξεως και της προς εκεινον µου δουλωσεως καν εν τω µελλοντι ευροιµι των πολλων µου αµαρτηµατων την αφεσιν. Ως δε ηκουον οµοθυµαδον απαντας λεγοντας µη ειναι τοιουτον επι της αρτι αγιον. αλλα προς τους τοιουτους απεκριναµην. εις πλειονα λυπην επιπτον. (440) αλλ’ η των αµαρτιων µου µιµνησκοµενος. Και ον τροπον επι του δουλου σου Παυλου εποιησας.και µακαριος γενηται.

ουδε ετερον τι εκ των της δοξης σου προσηγοριων. τη κραταια σου χειρι και τω βραχιονι σου τω υψηλω εξαξας απο του πλανου κοσµου και των του κοσµου πραγµατων και ηδονων και αποχωρησας µε παντων σωµατικως τε αµα και ψυχικως. εστησας εν τη ταξει των δουλευοντων σοι. αλλα και τα προειρηµενα απαντα αγαθα ταις του αγιου σου πρεσβειαις µοι δεδωκας. ον εκεινος εδιωκεν -. Προσκηνωσαντος σου γαρ εν εκεινω και τω φωτι της θεϊκης δοξης εκλαµποντος. αλλ’ η τουτο µονον προς αυτον ειρηκας· “Εγω ειµι Ιησους ο Ναζωραιος. ουδε ειπας· “Εγω ειµι ο ων. Τινα τροπον. ου στεφανω τινι. Μετα ταυτα ουν. ουκ ενδυµατι φαεινω. τοις προτεροις κακοις η και χειροσι περιεπεσον. τον συν ηµιν. ουκ ενηλλαγµενη θεωρια κοσµησας αυτον. οτε µοι τον αγιον σου Συµεων καθυποδειξαι ευδοκησας. ινα γνω σαφως οτι συ υπαρχεις (441) ο σαρκωθεις Θεος δι’ ηµας. ουτω και επ’ εµοι εποιησας. τοιουτον µοι αυτον καθυπεδειξας εν τω ουρανω. το απολωλος εγω προβατον. Αλλα γαρ ουδε εν τουτω τω γεγονοτι θαυµατι συνηκα ο αθλιος. πλησιασας αυτω εν µετανοια και πιστει τους εκεινου ποδας κρατησας.οντος εις το ειναι τα παντα παραγαγων”. ραθυµια δε και ολιγωρια κατ’ ολιγον κλαπεις. Ινα µη ετερον ειναι τουτον. αλλ’ οιος ην συνδιαγων ηµιν και ορωµενος καθ’ εκαστην επι της γης. ειτα µικρας αυγαζουσης λαµπροτητος. ειτα θειου . και αλλον τον εκει µοι οφθεντα λογισωµαι και αποπλανηθεις του καλου ποιµενος αστοχησω. της θεϊκης σου δοξης πλησιον ισταµενον. Του φωτος σου γαρ του θεϊκου τα παντα καµε τον ταλανα καταφωτισαντος και την νυκτα ως ηµεραν φαεινοτατην ποιησαντος. Συ δε. ουδε ουτω µε απεστραφης. ∆εσποτα. ∆εσποτα. µαλλον δε αυτος παντα µοι γεγονας. εγω ευθυς θειας ησθοµην θερµοτητος. η· ο Θεος των πατερων σου”. ω του θαυµατος. ον συ διωκεις”. η· ο Θεος Σαβαωθ. εν αυτω µε τω υψει της σης Θεοτητος ως εν ουρανω φρικτως ιδειν αυτον κατηξιωσας. Βασιλευ ευσπλαχνε και µακροθυµε. ω της προς ηµας αγαπης και συµπαθειας σου του φιλανθρωπου Θεου. ου µονον των αµυθητων (442) µου κακων την συγχωρησιν. αλλα δι’ αυτου µε του αγιου επεστρεψας και εις τους αγιους αυτου προσπεσειν ποδας µε κατηξιωσας.

ειτα ακτινος εν τω νοΐ µου λεπτης ταχυτερον αστραπης διελθουσης. των πειραζοντων τας χειρας αβλαβης εκφυγων. ουκ ενενοουν οτι Θεος η Θεου δοξα εστι το ποτε µεν ουτω µοι ποτε δε αλλως δεικνυµενον. ∆εσποτα. αλλα το µεν ασυνηθες κατεπληττε µε του θαυµατος. ευθυς ον εν τω ουρανω ειναι ενοµιζον εντος µου τουτον ειδον. καθ’ οσον οιον τε ορασθαι. σε λεγω τον εµον ∆ηµιουργον και Βασιλεα Χριστον. κειµενου µου επι προσωπον και ποιουµενου την δεησιν. “το τροπαιον γεγονεν. ειτα ως φως εν νυκτι και ως νεφελη εφανη µοι µικρα και φλογοειδης επι της κεφαλης µου καθισασα.απο των εκεινου λογων εµφυσηµατος. ειτα πυρος εκ τουτου εγκαρδιου δια δακρυων βλυζοντος ρειθρα αενναα. ο απο πηλου πλασας µε. ετερον τι υπερ ταυτα παντα παραδοξοτερον γινεται. Και σε µεν ουτω τον Θεον µου εωρων· µη ειδως δε µηδε προπεπιστευκως οτι Θεος. Ουπω γαρ φωνης σου ηξιωθην ακουσαι. µαλλον δε την ακινησιαν µου προς το παθος εθαυµαζον. ην µε νενικηκεναι εποιησας τον διαβολον. ουπω ης ειπων µοι µυστικως οτι “Εγω ειµι”. ως και αυτο µου οιεσθαι µε το σωµα µεταλαµβανειν της χαριτος της αφατου εκεινης. Ως δε καθ’ εαυτον την ενστασιν και την ανδρειαν. Αναξιος γαρ ετυγχανον και ακαθαρτος. ταυτα µοι παντα χαρισαµενος τα καλα. Κατα τους υπνους γαρ υπο των πονηρων δαιµονων πειραζοµενου µου και προς παθος ρευσεως δια µηχανης ελκοµενου µου και ανθισταµενου µου εις βοηθειαν. οραται τινι. οτι συ ης. Ειτα απεπτη και µετ’ ου πολυ ωφθη µοι εν τω ουρανω. ινα και κοιµωµενος αντιµαχωµαι και ισχυροτερος των αντιπαλων και εχθρων µου γινωµαι και κατα κρατος αυτους νικην νικω παραδοξως δια Χριστου. (443) και τοτε εγνων ειναι σην την νικην. Τεως εωρων .ω του θαυµατος. “. Ουπω δε το τις ης ο ορωµενος τρανως τοτε εγινωσκον. χαρας δε ολην µου την ψυχην επληρου και την καρδιαν. και “Ποθεν τουτο ασυνηθως”µου λογιζοµενου. εξυπνος γεγονα. Ειτα αναλογιζοµενος το ορωµενον ειναι. Ουπω εγνων οτι αυτος συ υπηρχες ο ανυπερηφανος Θεος µου και Κυριος. ινα γνωρισω σε. ετι τα ωτα της ψυχης εµπεφραγµενα τω της αµαρτιας εχων πηλω και τους οφθαλµους µου κεκρατηµενους υπο απιστιας και αγνοιας και της των παθων αισθησεως και αχλυος. Αλλ’ οµως ουπω εγινωσκον.

Τοιγαρουν και τοιουτον µε απεργασαµενος. ποτε µεν ενδον. καθ’ ωραν. (444) ο αναφης. αδελφοι! Ανερχοµενων δε ηµων επι το τελεωτερον. τον ουρανον παντος νεφους εκαθηρας· ουρανον δε λεγω την καθαρθεισαν ψυχην εν η αορατως. το παχος του νεφους διατεµνων και κατα µικρον προσηνης και σφαιροειδης ενδεικνυµενος. Αλλα πως. κατα µικρον µικρον το σκοτος εν εµοι απεδιωξας. ποτε δε εξω που µακραν εφαινετο η και τελειως εκρυπτετο και κρυπτοµενον θλιψιν µοι ενεποιει αφορητον. οτε γαληνης και ειρηνης η ψυχη µου απηλαυε. της αναισθησιας περιηρας το καλυµµα. ουκετι ως το προτερον αµορφος η ανειδεος ο αµορφος και ανειδεος ερχεται η την παρουσιαν και αφιξιν του φωτος αυτου σιωπη προς ηµας απεργαζεται. αλλ’ εν ακατανοητω και αµηχανω και αµορφω µεµορφωµενος φωτι απλους δεικνυται – ουδεν γαρ πλεον ειπειν η εκφρασαι δυναµεθα -.συχνοτερον φως. αορατως λαλει και ακουει και. το παχος ελεπτυνας. ο πανταχου αει και εν πασι παρων και τα παντα πληρων. ουκ οιδ’ οπως η ποθεν ερχοµενος. ιν’ ειπω. και ως πατηρ αγαπα και παρα των υιων φιλειται αγαν θερµως και γινεται (445) τουτοις ξενον θεαµα και φρικτοτερον ακουσµα. γινοµενος αφανης και αιφνης φαινοµενος. ο πανταχου παρων αιφνης ευρισκη και ως αλλος ηλιος αναδεικνυσαι. προσοµιλει ο φυσει Θεος τοις κατα χαριν εξ αυτου γεννηθεισι θεοις. την ληµην των νοερων οφθαλµων απεκαθηρας. πλην Θεου· Θεος δε ουκ εν σχηµατι η εκτυπωµατι. τα ωτα της διανοιας απεφραξας και διηνοιξας. τεως εµφανως δεικνυται και γνωριζεται πανυ γνωστως και λιαν οραται τρανως ο αορατος. µητε λαλεισθαι παρ’ αυτων αξιως . ο ακινητος. Αλλα µοι παλιν θρηνουντι και κλαιοντι και πασαν ενδεικνυµενω ξενιτειαν και υπακοην και ταπεινωσιν επεφαινετο ωσπερ ο ηλιος. ως ει τις φιλος προς φιλον ενωπιος ενωπιω. Εν µορφη τινι. λογιζοµενου µου ως ουκετι παντως φανησεται. συν τουτοις παν παθος και πασαν σαρκικην ηδονην κατεκοιµησας και τελεον απ’ εµου εξωρισας. το νεφος απηλασας. Βαβαι της αφραστου συγκαταβασεως! Ταυτα προς ηµας του Θεου τα θαυµασια. ο αορατος. Ουτως ουν ο αφραστος συ. εν ηµερα τε και νυκτι ορωµενος και κρυπτοµενος. απιων και ερχοµενος.

ουτε λογω εξηγησασθαι ταυτα ολως δυναµεθα. Ταυτα τοινυν εγραψαµεν. ζυµη. και γινεται εν αυτοις παντα οσα εν ταις θειαις ακουεις Γραφαις περι της βασιλειας των ουρανων λεγοµενα. παστας.δυναµενον. ∆ιδασκει γαρ ο λογος ηµας την ενουσαν εν πρωτοις ηµιν παντελη σκοτωσιν τε και ζοφωσιν ηγουν την αλλοτριωσιν του θειου φωτος. ει τι εναντιως και εσφαλµενως λεγοµενον περι της ψυχικης σωτηριας ηµων ακουσωσι. νυµφων. (446) αδελφος και πατηρ.λαµπας. κοκκος σιναπεως. µη γενοιτο – τι γαρ και εχοµεν ηµετερον ενδειξασθαι. αλλ’ ουτε νοΐ εκµετρησαι. τας µαρτυριας απο των θειων παριστωντες Γραφων και ηρεµειν ολως η κορον της διηγησεως λαβειν ουκ ισχυουσι. θεολογικως ανυµνουσι τον θεουργικως αυτους αλλοιωσαντα· ποτε δε.αλλα του Θεου τα θαυµασια φανερουµεν και παρατιθεµεθα υµιν. οτε δηλαδη και την περι Θεου αγνοιαν σαφως . αρτος. ποταµους ρεουσα λογων πνευµατικων. τας εις αυτους γενοµενας ευεργεσιας και ενεργειας της χαριτος ευχαριστως εκδιηγουµενοι. πυρ. Και ποτε µεν. πηγη ζωσα τε και αλλοµενη. . ω πατερες και αδελφοι. . ει και µη αξιως. ει µη εκ κοιλιας µητρος ηµων αµαρτιας και ακαθαρσιας και ανοµιας πολλας. ποµα ζωης. πως γλωσσα µετρησασα ταυτα λογω εκδιηγησεται. υδωρ. Ει γαρ και εντος ηµων παντα δια το τον παροχον τουτων Θεον περιφερειν κεκτηµεθα. Τινα τροπον. µητε σιωπη συγκαλυπτεσθαι ανεχοµενον· ου τω ποθω αει αναπτοµενοι και µυστικως παρ’ αυτου ενηχουµενοι. Επειδη ουκετι εαυτων. Οντως ουδαµως. φιλος. αλλα του εν αυτοις εισι Πνευµατος. κλινη. τουτο γραφουσι. Και τι πολλα λεγων πειρωµαι τα παντα διεξελθειν και ιδου εισιν αναριθµητα. ποτε µεν περι των αλλοτριων παθων αποδυροµενοι γραφουσι. µαργαριτης. κατα το δοθεν αυτοις µετρον της γνωσεως διορθουµενοι. αις ως οιµαι ουδε η θαλαττια ψαµµος τω πληθει συνεξισαζεται. ποτε δε τα εαυτων θριαµβευουσι πταισµατα.νυµφιος. Α γαρ οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη. λογων θειας ζωης. ουκ ενδειξεως χαριν. αλλ’ ουν κατα γε την ηµετεραν δυναµιν· προς τουτοις και ινα τους οιοµενους Πνευµα Αγιον αγνωστως εχειν απο του θειου βαπτισµατος δια ταυτης της εξηγησεως ωφελησωµεν. ους και κινει και υπ’ αυτων παλιν κινειται αυτο.

Αλλα ταυτα µεν ο λογος. αλλα διηγουµενους τα θαυµασια του Θεου. ο και αρχην γενοµενην ελλαµψεως δεικνυσιν. Κυριε ουρανου και γης. ειτα την υπακοην. ο µονος αγαθος και φιλανθρωπος. καθως µοι ανωθεν ειρηται. πως τε µετα το γενεσθαι την αποκαλυψιν παλιν η θεωρια παρηλθε του Πνευµατος και. Και περι ελλαµψεως θειας θεωριας τε απλανους και αγαπης της προς Θεον. ου δυνατον εχειν Πνευµα Αγιον τον τοιουτον κατοικουν εν αυτω. εκ δε τουτων την κατα µικρον εν γνωσει και θεωρια γινοµενην εν ηµιν εναργεστατην αλλοιωσιν. των κολπων των πατρικων µη εκστας και εκ . ου καυχωµενους ηµας αποδεικνυει. παλιν εν σκοτει αµαρτιων πολλων περιεπεσε. ο µονος παντοδυναµος. ως µη δυναµενος δηλονοτι µονος αναιδως προσελθειν δια το καταβαρεισθαι αυτον υπο πολλων της αισχυνης αµαρτιων -.διεξερχεται. Λογος Λστ΄. ειτα την επιθυµιαν της αφεσεως των χρεων . ως αν πασα προφασις και παρακοην ενδικον αποληψεται την µισθαποδοσιαν εν ηµερα η κρινει ο Θεος το γενος των ανθρωπων. ην ο µη επεγνωκως εν εαυτω γενοµενην κατα την του λογου εξηγησιν. ο εκ µη οντος εις το ειναι προ καταβολης κοσµου γενεσθαι µε προορισας.οτε και µεσιτην ο ανθρωπος επιζητει προς τουτο και βοηθον. Ευχαριστια προς Θεον περι των γεγονοτων ευεργεσιων εις αυτον παρ’ αυτου. (448) Του αγιου και µεγαλου πατρος ηµων Συµεων του Νεου. ης πρωην υπηρχεν αµυητος. Αµην. στερηθεις ταυτης. την υποταγην. κετελθων εξ υψους αγιου σου. οτι προ του φθασαι την ηµεραν και ωραν. την πιστιν. ειτα το φοβον. α εν τοις εκζητουσιν αυτον εξ ολης ψυχης και καρδιας φιλαγαθως εργαζεται. αυτος ο µονος αθανατος. ω πρεπει πασα δοξα. ∆εσποτα. διεξοδικωτερον διερχοµενος. Ευχαριστω σοι. επειτα τον εκ της συνειδησεως γινοµενον ελεγχον. Ευχαριστω σοι. Εν η και περι ευχης πνευµατικης και της εν ταυτη προκοπης. ειτα την επιτυχιαν του µεσιτου και ποιµενος και πρεσβευτου· (447) και πως τη νοερα ελλαµψει του Πνευµατος και τουτον τεθεαται. εν η εκελευσας παραχθηναι µε. την ταπεινωσιν. Μετα δε ταυτα και την δια του ποιµενος δευτεραν κλησιν εδηλωσεν. τιµη και προσκυνησις νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων.

εξοµολογουµαι σοι. εις κρηµνον εµαυτον. λαβειν µε ουκ ειασας. ωσπερ ιππος απολυθεις εκ δεσµων. απερριψα. κακει κατελθων τοις εγκεκρυµµενοις εν τω σκοτει περιεπεσον. εις λακκον και ιλυν βυθου αισχρων εννοιων τε και (450) πραξεων εµαυτον ο αθλιος εναπερριψα. Επει δε ου βια ηµας. αλλα δια σπλαγχνα ελεους σου εξαπεστειλας κακειθεν µε ανηγαγες και λαµπροτερον ετιµησας. Ειτα και παραχθεντα µε και κατα (449) µικρον αυξανοντα. και αγγελον φωτος φυλακα µοι κατεστησας. ο ευσπλαχνος συ και φιλανθρωπος ∆εσποτης. Αλλα ταυτα παντα. αλλ’ ουδε ο συµπας κοσµος εις εν αθροισθεις εκειθεν αναγαγειν µε και των χειρων αυτων εξελεσθαι ηδυνατο. εγω δε ο αγνωµων και καταφρονητης. ουκ ειασας κεισθαι και τω βορβορω µολυνεσθαι. ουκ απεστραφης. Οµως εκεισε κρατουµενον µε ελεεινως και αθλιως περισυροµενον και συµπνιγοµενον και καταπαιζοµενον παρ’ αυτων.της αγιας Παρθενου Μαριας σαρκωθεις και γεννηθεις. και απο βασιλεων και αρχοντων. ως σκευος ατιµον βουληθεντων µοι χρησασθαι εις λειτουργιαν των θεληµατων αυτων. Κακει µε κειµενον και αναισθητως εγκυλιοµενον και επι πλειον συντριβοµενον. και τω Αγιω Πνευµατι κατεκοσµησας. ουκ απεστραφης µου την . αλλ’ αυτοπροαιρετω γνωµη σωζεσθαι εδικαιωσας. ως βδελυγµα ταυτην λογισασθαι εδωρησω µοι. δοξαν και περιφανειαν βιου. ειασας καµε τω αυτεξουσιω τιµασθαι και την προς σε αγαπην εκ της των εντολων σου φυλακης αυτοπροαιρετον επιδεικνυσθαι. αρρητοις σου κριµασιν απελυτρωσας· δωρα χρυσιου και αργυριου. καιτοι φιλαργυρου µου οντος. προανεπλασας και προεζωωσας και του προπατορικου µε πτωµατος ηλευθερωσας και την εις ουρανους ανοδον προηυτρεπισας. της σης δεσποτειας αποσκιρτησας. εις ουδεν παλιν θεµενος. Κυριε ο Θεος του ουρανου και της γης. ουτω την αξιαν της αυτεξουσιοτητος λογισαµενος. αυτος και τω της αναπλασεως αγιω βαπτισµατι σου εξανεκαινισας. ουκ εµνησικακησας. διδοµενην µοι εις απεµπολησιν του αγιασµου σου. εξ ων ουκ εµαυτον εγω µονον. ου παρειδες µε. και απο των εναντιων εργων και των του εχθρου παγιδων µεχρι τελειας ηλικιας µε ατρωτον διεφυλαξας.

ουδε ανθρωπον προς µε τον αµαρτωλον και αθλιον εξαπεστειλας. κακεινου προς τας βρυσεις και τας πηγας κοπω πολλω αγαγοντος µε.των τριχων της κεφαλης µου εκρατησας κακθειθεν µε βιαιως συρων ανεσπασας. και πολλους πονους και πολλας κακωσεις και θλιψεις υπεµεινα. εµε εις ταυτα προσκρουειν και εµπιπτειν συνεβαινε. Αλλα γαρ εκεινος µεν εν παση πηγη και βρυσει αφ’ εαυτου καθ’ ωραν ενιπτετο και ελουετο. τω βαθυτατω λακκω εκεινω επικλιθεις και εν τω βαθει του βορβορου κατω που συγκεχωσµενω και καθηµενω την αχραντον σου υφηπλωσας χειρα. Τω γουν υποδειχθεντι µοι παρα σου. τυφλον οντα και οπισθεν εφελκοµενον εκεινου τη παρα σου µοι δοθειση χειρι της πιστεως και ακολουθειν αναγκαζοµενον. εγω δε µη βλεπων παρηρχοµην τας πλειω. συ ασχηµονως οραν µε περιαγοµενον και συροµενον ουκ εφερες. . (451) και µηδε ουτω βλεποντα οστις ει. αλλ’ αυτος συ υπο των της αγαθοτητος σου σπλαγχνων κινουµενος. Αλλ΄ αναγαγων και στησας µε επι την γην. ∆εσποτα. πιστιν τε βεβαιαν εις τουτον µοι χαρισαµενος. αλλα ηλεησας και ουκ αγγελον. καµου µη ορωντος σε – που γαρ και ειχον η πως αναβλεψαι ολως ισχυσα αν. εµου των µεν πονων και της προς τα ανω αθροας φορας αισθανοµενου και οπως ανερχοµαι.αγνωµονα γνωµην. ενθα βλεπων εκεινος καλως τους ποδας ανελαµβανε και δια των λιθων και βοθυνων και σκανδαλων διηρχετο απαντων υπεραλλοµενος. Ειπων ουν µοι· “Κρατησον και τω ανθρωπω τουτω κολληθεις ακολουθησον· ουτος γαρ σε απαγαγων απολουσειε”. Αλλ’ ει και εγω αναισθητως συναπαγοµενος αυτοις εχαιρον. κατα το προσταγµα σου αµεταστρεπτι ηκολουθησα. ουκ επι πολυ αφηκας υπο των ληστων εθελοντι τυραννεισθαι µε. αλλ’ εσπλαχνισθης. δουλω σου και µαθητη παραδεδωκας. ει µη µονον γνοντα οποιος τις ποτε αγαθος και φιλανθρωπος υπαρχεις. . υπο του βορβορου συγκεκαλυµµενος και συµπνιγοµενος. ολον οντα µε ρυπαρον και υπο του βορβορου τους οφθαλµους. αγνοουντος δε υπο τινος ολως αναγοµαι η τις ποτε εστιν ο κρατων και αναγων µε. του βαθυτατου µε λακκου εκεινου και βορβορου εξηγαγες. αγνοω. παναγιε ∆εσποτα. υπεχωρησας. Που ουν γεγονως ης. τα ωτα και το στοµα εµπεφραγµενον.

Η τυφλοι. συ ο ελεηµων και ευσπλαχνος. αναβλεψαι µαταιως και ανωφελως προσδοκων. υποµενεις και των επαγγελλοµενων σοι υπο του απατεωνος και πλανου αυτου επ’ αληθειας εκπεσης. ουδε φρονεις. καθαρως ενοµιζον αποπλυνεσθαι. Τι και τους ποδας προσκρουων και αιµασσων ακολουθεις. παρακαλουσι του αναπαυειν και διατρεφειν και καλως θεραπευειν σε. µολυνων τω βορβορω το προσωπον ωσπερ εν υδατι. δι’ ης και τα ρηθεντα και αλλα πλειονα ενισχυσας.Ει µη γαρ εκεινος της χειρος εκρατησε µου και προς τη πηγη εστησε και τας χειρας ωδηγησε µου του νοος. Ου µονον δε αλλα και των πολλακις διαµαρτυρουµενων και υποτιθεµενων και καθ’ εκαστην λεγοντων µοι· “Τι µαταιοπονεις. ερρυσω µε δια της χαρισθεισης µοι παρα σου πιστεως και ελπιδος. Τι δαι. Ουαι σοι. . αλλα και την βρυσιν πολλακις ψηλαφων του υδατος ευρειν συγκατεσπων τον χουν και τον βορβορον ανεταρασσον και µη βλεπων ολως. Αλλα τουτων µε παντων. ας υφιστασαι επι µαταιαις ελπισιν. Και ηµων διχα συ ου συλλογιζη εν σεαυτω. αφρονως ποιων. Τι δε µη µαλλον ελεηµοσι προσερχη. αναβλεψις”. Ουδε γαρ νυν δυνατον. µη απατω. (452) Πως δε την εκ τουτου παλιν αναγκην και βιαν εκδιηγησοµαι. Οντως βλεποµεν απαντες. Τι γαρ και ισχυει ολως. ως ο πεπλανηµενος αυτος σοι λεγει. ουδε νυν αναβλεψαι ποτε. Υποδειξαντος δε και πολλακις εασαντος µε του νιψασθαι. Ου γαρ ενδεχεται σε της λεπρας απαλλαγηναι της ψυχικης. των οντως απατεωνων και πλανων. υπαρχοµεν. και τω εµπαικτη τουτω και πλανω ακολουθεις. Ποθεν γαρ ο εµπαικτης αυτος ανεφανη αρτι θαυµατουργος. συν τω καθαρω υδατι και πηλον που προσπαρακειµενον τη πηγη και βορβορον ισως εν ταις παλαµαις συνανελαµβανον και το προσωπον µου εµολυνον. και ουκ εστιν αλλη µειζων ταυτης. υποµειναι µε. των ανατροπην θολεραν τον πλησιον ποτιζοντων. υπισχνουµενος σοι τα παρα πασιν ανθρωποις της νυν γενεας οντα αδυνατα. ουδ’ οπου ποτε ουσαν ηδυναµην ευρειν την βρυσιν του υδατος. Ουχι και ηµεις παντες βλεποµεν. οτι και την διδοµενην σοι θεραπειαν παρα των φιλοχριστων και φιλαδελφων και συµπαθων ανδρων απολεσεις και τας κακωσεις και θλιψεις.

ο ταυτα ποιων. (454) Και που ποθεν ην τις ο τουτου παροχος. γνωρισαι σε µη δυνηθεις.(453) Αλλα γαρ εν απασι τουτοις καρτερησαντι και µη αφισταµενω µοι. προσπιπτων αυτου τοις ποσι νυκτος και ηµερας και “Ει τι δυνασαι. µονον δε λουοµενος εχαιρον τη πιστει αυξανων. ουδε γαρ ετι τουτο εδιδως µοι. εσεβοµην. ουτω πως τεθολωµενους και ψηλαφητως καθ’ εκαστην απονιπτοµενω και τω δοκειν απολουοµενω. ηγαπων απο ψυχης. ουτινος ουδε την του προσωπου αιγλην ιδειν. εν τη οδω προσυπηντησας. βοηθει . τους τα ρηµατα της απατης και του ψευδους υποτιθεµενους µοι. αυτος συ παλιν. σφοδρα µισων και της πλανης κατελεων. Ευθυς δε αφιπτασο. µη διδους εννοειν µε οστις αυτος ης. ο και πρωην εκ του βορβορου εκσπασας µε. και ο εχειν εδοκουν φως κακεινο απωλεσα. κατ’ ολιγον εφαινου πλεον και πλεον καµε περιηντλεις τοις υδασι και καθαρωτερον οραν και πλεον φως εχαριζω µοι. ενεβαπτες αυτην εν τοις υδασι και καθαρωτερον εποιεις οραν µε το φως του προσωπου σου. Τουτο δε εγχρονισας ποιων. φρικτον µε πραγµα και µυστηριον ιδειν κατηξιωσας. τον δε συνεργον και βοηθον µου. Εκτοτε ουν συχνοτερως και προς αυτη τη πηγη ισταµενου µου. σε αυτον ιδειν η γνωναι. αλλα παραγινοµενος και κρατων µου πρωτον την κεφαλην. ορων φωτοειδει µε υδατι εκπλυνοµενον. ως ο αποστολος σου και µαθητης µε εδιδασκε. ουκ εγινωσκον. ο ανυπερηφανος ουκ απηξιους κατερχεσθαι. Σου γαρ παραγινοµενου και τω δοκειν µε τοις υδασι πλυνοντος και περιαντλουντος και εν αυτοις πολλακις εµβαπτοντος. ως αυτον σε τον εµε πλασαντα. Και τοτε πρωτον τη του προσωπου σου αχραντω αιγλη τα ασθενη µου περιηστραψας οµµατα. οστις ποτε ης. τας αστραπας τας περιλαµπουσας µε και τας ακτινας του προσωπου σου αναµιγεισας εθεασαµην τοις υδασι και εξεστην. η οθεν τε ηλθες η που αφικεσαι. Και πως αν ηδυνηθην. ουδε προς συντυχιαν η οµιλιαν ολως αυτοις συνηρχοµην. τη ελπιδι πτερουµενος και εως ουρανου ανερχοµενος. ποτε περιπατουντι και προς την πηγην τρεχοντι. ετιµων. Ουτω δε ερχοµενου επι χρονον και απιοντος σου. ουδε καταµαθειν η κατανοησαι εξισχυσα. αλλα και της θεας αυτων την βλαβην εξεφευγον. τον αγιον σου λεγω µαθητην και αποστολον. τους δε πλανους εκεινους.

αλλ’ εκρυβης ευθυς καγω περιην ζητων σε. ειτε εκτος του σωµατος. ουδ’ ουτω µοι γνωναι δεδωκας – πως γαρ. και οτι µαλλον αυξανεις αυτος και λαµπων πλεον πλατυνη. Ουτως ουν εν πολλη λυπη και θλιψει και στενοχωρια εµαυτον εκπιεζων και εµαυτου επιλανθανοµενος και ολου ολως του κοσµου και των εν κοσµω. διανοιχθεντων αυτων. ο και τουτο ποιησας. Ουτως ουν εφ’ ικανον χρονον τη χαριτι σου διατελων. Και οστις ποτε ης. και αλλον ειναι αφρονως υπονοουµενος παλιν εζητουν µετα δακρυων ιδεσθαι σε. τας αστραπας δε και την αιγλην την του προσωπου σου ορων. Ως ουν ουτω παλιν πολλακις ωφθης και πολλακις παλιν µη λαλησας εκρυβης µοι µηδολως ορωµενος. συνανηγαγες. ανω εις ουρανους. µη λαλησας µοι. καθα πολλακις και εν τοις αισθητοις πασχοµεν.µοι” αυτον εξαιτουµενος. ως ηλιον αµορφον. και της δοξης – τινος δε αγνοω και ουτινος – το µεγεθος. ειτε εν σωµατι. εφανας και εδοκεις µοι τον εµον νουν καθαιρων και πλατυνων το της ψυχης οπτικον και επι πλειον παρεχων οραν την δοξαν σου. και µηδε σκιαν. εις ουρανους ανελθων. ωσπερ προτερον εν τοις υδασι. ον ουκ εγινωσκον. τον εκ του µη οντος εις το ειναι παραγαγοντα µε και εκ του βορβορου εξαγαγοντα και τα ειρηµενα απαντα γεγονοτα µοι. αλλο παλιν ειδον φρικτον µυστηριον. Λαβοµενος γαρ µε. πληροφοριας εχων οτι οσα και βουλεται. και µορφην σου ιδειν και γνωστως γνωναι (455) οστις ης επεποθουν. εµιµνησκοµην οπου ποτε ανω ειδον σε. Αλλα γαρ ωραν εκεισε µετα σου µε ποιησαντα. Ειτα κατω µετ’ ου πολυ οντος µου. το προσωπον σου. Παλιν δε µε µονον αφηκας εν γη. ολος εφριξα. και ευρεθην θρηνων και την παλαιπωριαν µου εκθαµβουµενος. εκπλαγεις και τω αµετρητω υψει εκθαµβηθεις. µη ειδως αυτον σε οστις ει. αυτος ο πασιν αορατος. . και τη του σκοτους υποχωρησει αυτον σε πλησιαζοντα και ερχοµενον κατεµανθανον. συ µονον οιδας. εν η και ισταµην το προτερον. η . ∆ιο και απο της πολλης βιας και του πυρος της αγαπης σου διαπαντος εκλαιον. δυναται παρα σοι. ο αναφης και αληπτος. κατηξιωσας υποδειξαι µοι. µηδε οτιουν η οτι εστι τι ποτε το ορωµενον εννοων. κρατειν δε ταυτας ολως αµηχανων. παλιν και πολλακις περικυκλουσας µε. ουκ οιδα. Σεληνης γαρ φαινουσης και περιπατουντων οιονει των νεφων.

” – λογισαµενου µου δε ταυτην υπερ νουν ειναι την δοξαν και την χαραν. και χαρακτηρα µορφης αµορφου οραν εµπαρειχες µοι. τω φωτι τρανως του Αγιου Πνευµατος εκκαθαρας µου τον νουν ολικως.”. ουτω και αυτος ωραθης. φησιν. ειπας µοι· “Ταυτα δια µονην την προθεσιν και . ουχ ο χαρακτηρ προς την ορασιν µεταποιειται η µεταπλαττεται. αυτος µοι ποθεν εδοκεις εξερχεσθαι και λαµπροτερος φαινεσθαι. Επι τουτοις ουν καταπλαγεντος (457) µου και τη ψυχη εκχυθεντος και την ισχυν διασκορπισθεντος και “Τις ειµι”ανταποκριθεντος “εγω η τι πεποιηκα ο αθλιος. µηδεν τω συνηθει προστιθεισα δροµω η την εξ αρχης υπαλλασσουσα πορειαν. τοτε φωνης µε πρωτον τον ασωτον κατηξιωσας και ουτωσι προσηνως προσεφθεγξω µοι. ινα µε τοιουτων αγαθων αξιον καταστησης και τοιαυτης δοξης συµµετοχον και συγκληρονοµον ποιησης. ιδου υπαρξεις απο του νυν αδελφος µου και συγκληρονοµος µου και φιλος µου”. και ταλαιπωρος.. Κακεινου τρανοτερον και καθαρωτερον βλεποντος. οιονει φιλος φιλω διαλεγοµενος δια του εν εµοι λαλουντος σου Πνευµατος. εντυπουµενης οιονει της εµφερειας αυτου ολης τω οπτικω και δια τουτου διϊκνουµενης και αποµασσοµενης και ως εν πινακι εγχαραττοµενης τω νοερω τε και µνηµονευτικω της ψυχης.σεληνη οραται και δοκει τρεχειν ταχυτατα. “τις ποτε ης. αλλα το οπτικον µαλλον των οφθαλµων αυτου αποκαθαιροµενον. και εξω µε του κοσµου τοτε πεποιηκας – δοκω ειπειν και του σωµατος. υπερηυγασας δ’ ουν και τω δοκειν ολως ολω καλως βεποντι ωφθης µοι. και “Ω ∆εσποτα” λεγοντα µε. ∆εσποτα. τον χαρακτηρα. (456) Ωσπερ γαρ επι τυφλου κατα µικρον αναβλεποντος και τον χαρακτηρα του ανθρωπου κατανοουντος και οιος εστιν εκ του κατ’ ολιγον ανιστορουντος. εδοκεις ερχεσθαι ο ακινητος και ο αναλλοιωτος µεγεθυνεσθαι και µορφουσθαι ο αµορφος. εξανισταµενω και θαµβουµενω και τρεµοντι και εν εµαυτω ποσως εννοουντι και λεγοντι· “Τι ποτε αρα η δοξα αυτη και το της λαµπροτητος ταυτης µεγεθος βουλεται. οιος εστιν. τουτο γαρ ακριβως γνωναι ουκ εδωκας . ειµι ο Θεος ο δια σε γεγονως ανθρωπος.” – “Εγω. Ουτως ουν. Πως δε η ποθεν εγω τοιουτων αγαθων κατηξιωµαι. και οτι µε εξ ολης ψυχης επεζητησας. ο ∆εσποτης παλιν συ. ∆εσποτα. ορα.

φηµι δη της ταπεινωσεως. Ταυτην ουν ορων οσηµεραι αυξανουσαν και αει . Εµου δε ειποντος· “Και τι τουτου µειζον ειτε λαµπροτερον. Εµοι τεως αρκει το ουτως ειναι και µετα θανατον” – “Ως λιαν ει συ µικροψυχος. Πως γαρ και µη εχαιρον.προαιρεσιν και πιστιν σου εδωρησαµην σοι και ετι δωρησοµαι. την ενυποστατον αγαπην. ουδε επαπολαυσαι ολου αυτου ισχυσεις καλως”. Τη ουν πιστει η ελπις εµφυτευθεισα και εν αυτη υπο της µετανοιας και των δακρυων ποτισθεισα. και τοτε εγνων οτι εν εµοι σε γνωστως εχω. ο καλος τεχνιτης και δηµιουργος. αλλ’ εν εµοι σε. επειτα και υπο του σου φωτος ελλαµφθεισα. παραγεγονως δια της των πειρασµων µαχαιρας. τους εις πολυ υψος αναχθεντας περιττους κλωνας των λογισµων αφελων. ερριζωθη και ηυξηθη καλως. αυτος προ του αναστηναι µε. εντος της ταλαιπωρου καρδιας µου. Τεως δ’ ουν εγενοµην παλιν ολος εν εµαυτω. ωραθης µοι. ουκ οιδα. Τι γαρ εχεις αλλο η εσχες ποτε σον. τον Ποιητην των απαντων. ειτε εµου µακρυναντος απο σου. εκλαιον και εν χαρα διηγον ανεκφραστω γνωρισας σε. Ειτα συ αυτος. ειπας. ως εν µια ριζη δενδρου. Απο ουν τοτε ουχι µνηµονευων σου και των περι σε ηγαπων σε απο της των τοιουτων µνηµης. τοις τοιουτοις αρκουµενος. γυµνος παρ’ εµου παραχθεις. (458) περιπατων. ινα εκεινο λαβων αντ’ εκεινου ταυτα σοι δωσοιµι. ειτε σου απ’ εµου απελθοντος. εσθιων. Ταυτα γαρ προς τα µελλοντα ισον εισιν ιστορηθεντος εν χαρτη ουρανου και ταις χερσι κρατουµενου· οσω γαρ ουτος του αληθινου ουρανου απολειπεται. το τελειον ου θεαση. Εαν γαρ µη λυθης της σαρκος. ποθεν νοµισας ελθειν. ως φως αποτελεσας αυτην. τη ελπιδι µονη. την σην αγιαν αγαπην ενεκεντρισας. τοσουτω πλεον ασυγκριτως η µελλουσα δοξα υπερ την νυν ορωµενην σοι αποκαλυφθησεται”. Η γαρ οντως αγαπη συ ει. και εισηλθον εν τω πρωτω σκηνωµατι. καθεζοµενος. Αλλα γαρ παλιν λυπουµενος και ουτως αυθις ιδειν σε επιποθων. εχειν επ’ αληθειας επιστευσα. Ταυτα ειπων εσιωπησας και µικρον µικρον ο γλυκυς και καλος ∆εσποτης εκρυβης εξ οφθαλµων µου. πινων και προσευχοµενος. ως απηλθον ποτε προς το την αχραντον εικονα της σε Τεκουσης ασπασασθαι και ταυτη προσεπεσα. Οθεν µιµνησκοµενος του καλλους της δοξης και των ρηµατων σου. ο Θεος.

µαλλον µεν ουν και µειζονως κατακρινουσι και πλειονα θλιψιν σοι προξενησουσιν. των υπαρχοντων αυτοις κυριους ειναι και επαπολαυειν αυτων και ζην εξεστιν. ως ηδη υπερ πασαν πιστιν γεγονως και ελπιδα. Ει δε µη. καταξιωθηση και µετα θανατον. εµου δε της αγαπης και φιλιας ει εκπεσειε τις. ουτω χαιρων διακειµαι. ουτω και το εν σοι γινοµενον νοει µοι και ασφαλιζου σεαυτον και σπουδαζε αει εντος σου καθαρως και τρανως. “Ακουσον τι” παλιν εφησας. αλλ’ ευθυς απαντων γυµνουται και τοις εχθροις εµου τε και αυτου αιχµαλωτος παραδιδοται. ως τω πλουτησαντι και δοξασθεντι και υψωθεντι και τω επι γης βασιλει οικειωθεντι.η ζωη γαρ αυτου εγω ειµι -. Ει ουν εγω σε εχω. µαλλον δε δια ταυτης συ και διδασκων και περιλαµπων µε. ως ακουεις. και το φυτον της αγαπης σου. (459) εκεινον δε αυτον ουδολως τοτε µαλλον κατω νευων ορας. ειτα παντων εκπεσοντι εκεινων και εις παντελη πτωχειαν κατενεχθεντι. καθοραν µε· και ειθ’ ουτως ιδειν µε. ο κυκλος ολος των εργων και κοπων και λογων σου τουτων ωφελησουσι σε ουδεν. ουτως ειναι καγω πιστευω σοι τω Θεω µου και προσπιπτων καθικετευτω σε. µη υπο καταιγιδος θραυσθη. φυλαξον µε τον αµαρτωλον και αναξιον ον (460) ηλεησας. Και γαρ ουχ ουτω πενητι εκ γενετης αισχυνης αιτια γινεται η πενια. καταγελωντες και καταπαιζοντες”. τιµωρουντες. ως τον ηλιον εν τοις καθαροις υδασι. ης προς µε εκεκτητο. επειδηπερ. Ναι οντως. ∆εσποτα· “ωσπερ τον ηλιον ορας εν τοις υδασιν. µανιωδεστερον αυτω επεµβαινουσι. ον εκεινοι λαβοντες υπερ της προτερας αυτου ευνοιας και αγαπης. Τοις µεν γαρ εκπεσουσι της φιλιας και δουλειας του επιγειου βασιλεως εκ τινος αιτιας. οπερ ενεκεντρισας εν τω δενδρω της ελπιδος µου.οµιλουσαν µοι. τι και ελπιζει. ουδε η εκ ταυτης λυπη επι τοσουτον λυπει. µη υπο αµελειας καυσωνος φλεχθη. Μη υπο ανεµων σεισθη. τι πλεον ελπισω. ζην ολως ου δυναται . µη υπο εχθρου τινος εκσπασθη.”. παναγιε Βασιλευ. ωσπερ ειπον σοι. τη δυναµει σου στηριξον. “δυνατοι δυνατως ετασθησονται”. καθα και Παυλος βοα λεγων· “Ο γαρ τις βλεπει. καιτοι µη ουχ ουτως οντων των πραγµατων εν τοις επιγειοις και ορωµενοις και εν αυτοις τοις πνευµατικοις πραγµασι και αορατοις. µη υπο ραθυµιας και µετεωρισµων .

οτι ενεκεν τουτου απο παντος ανθρωπου ειµι αβοηθητος. αλλα εν τη ση αγαπη ιδρυσον µου την ψυχην και εν ταυτη ριζωσαι την σην αγαπην ποιησον ασφαλως. συ επιστασαι την ταλαιπωριαν και την εις απαν αδυναµιαν µου. τον γαρ συνεργον µου και βοηθον. και συ µεν βλεπεις µε. σον δε αποστολον. καθως ειπας. τοτε δε εν ολη τη αγαπη ολον σε. τω Πατρι και τω Υιω και τω Αγιω Πνευµατι νυν και αει και εις τους ατελευτητους αιωνας των αιωνων. . οτι σοι πρεπει πασα ευχαριστια. ο τουτο και χαρισαµενος και κατεργασαµενος εν εµοι. εν αυτη καγω δε οραν σε καταξιουµαι δι’ αυτης. µη υπο φιλοδοξιας τελεον εξαφανισθη. και σκεποµαι υπ’ αυτης καγω σκεπω και φυλαττω αυτην εν εµοι. νυν µεν ως εν εσοπτρω. Αµην. ινα κατα την αχραντον και αγιαν και αψευδη σου επαγγελιαν συ ης εν εµοι καγω υπαρχω εν σοι. κρατος.ξηρανθη. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΤΟΥ ΟΣΙΟΥ ΚΑΙ ΜΕΓΑΛΟΥ ΠΑΤΡΟΣ ΗΜΩΝ ΣΥΜΕΩΝ ΤΟΥ ΝΕΟΥ ΘΕΟΛΟΓΟΥ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΟΥ ΚΑΙ ΗΓΟΥΜΕΝΟΥ ΜΟΝΗΣ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΜΑΜΑΝΤΟΣ ΤΗΣ ΞΗΡΟΚΕΡΚΟΥ ΕΡΓΑ ΤΟΜΟΣ ∆ΕΥΤΕΡΟΣ (Β’) ΒΙΒΛΟΣ ΤΩΝ ΘΕΟΛΟΓΙΚΩΝ ΘΕΟΛΟΓΙΚΟΣ ΠΡΩΤΟΣ (13) Και κατα των τιθεµενων το πρωτον επι του Πατρος. Τοιγαρουν δια τουτο σπλαγχνιθητι επι πλειον απο του νυν επ’ εµοι ο πολυευσπλαγχνος Κυριος. ως αυτος ηβουληθης απ’ εµου σωµατικως απεχωρισας. ο ποιησας τοσαυτα καλα µετ’ εµου. Συ γαρ οιδας. τον αγαπην οντα και ουτω καλεισθαι καταξιωσαντα. ινα µη εασης µε εις το θεληµα µου. Προσπιπτω σοι απο καρδιας. και εν αινιγµατι. Συ γινωσκεις µου την ασθενειαν. ∆εσποτα. τιµη και προσκυνησις.

τις εδιδαξε. την αιτιαν δι᾿ ην ταυτα προς των θεολογων ελεχθησαν προς αιρετικους αγνοουντων· την γαρ δυναµιν των γεγραµµενων νοησαι µη ικανως εχοντες. εννοουντα το φρικτον του εγχειρηµατος και το τοις τολµητιαις αποκειµενον κριµα. Τις τοις αθεατοις και αγνωστοις και παντη ανερµηνευτοις και ακατανοητοις ταυτα εξεθετο. Ταυτα της καινης κενοφωνιας αυτων και ασυνετου θεολογιας. Προς ους εικοτως ουκ αφ᾿ εαυτων. Ει δε προτασσεις ολως του Υιου τον Πατερα και πρωτον αυτον ως αιτιον της του Υιου γεννησεως ονοµαζεις. λεγω σοι καγω πρωτον ειναι του Πατρος τον Υιον· ει µη γαρ ουτος εγεννηθη. αλλα και οσοι τα προς αιρετικους παλαι λαληθεντα παρα των θεσπεσιων θεολογων και γραφη παραδοθεντα αποστηθιζουσι τε και πολυπραγµονουσιν. τις ενενοησε µετρα και βαθµους. αλλ᾿ εκ του διδασκοντος ανθρωπον γνωσιν µυσταγωγουµενοι. Και η ανθυποφορα· µειζονα του Υιου τον Πατερα πως (14) φης. τω υπηχουντι ανωθεν πειθοµενοι Πνευµατι. µειζον και ελαττον εν αυτη. Οια δε φασι των θειων κατατολµωντες! Κατα τουτο. αλληλων πρωτα ειναι ου δυνανται. Και τουτο πασχουσιν ουχ οσοι αφ᾿ εαυτων τι λεγειν τολµωσι µονον περι Θεου. ουχ ινα πνευµατικην τινα ωφελειαν καρπωσωνται. και το ειναι του Υιου αιτιον αποβαλλοµαι. ειπωµεν ωδε. πρωτον και δευτερον. κενεµβατουσιν και α λεγουσιν ως βεβαια και αληθη και ουτως εχοντα διαβεβαιουνται.Το περι Θεου λεγειν η φθεγγεσθαι και τα κατ᾿ αυτον ερευναν και τα ανεκφορα ποιειν εκφορα και τα πασιν ακαταληπτα ως καταληπτα υπεµφαινειν τολµηρας αν ειη και αυθαδους ψυχης ενδειγµα. Ει αδιαιρετος ην. . φησι. µονον µειζων ο Πατηρ του Υιου. και κατα τουτο µαλλον και µειζονα. αλλ᾿ ινα θαυµαζωνται παρα των ακουοντων εν ποτοις και συνεδριοις και θεολογοι επιφηµιζωνται· ο και µαλλον λυπει µε και εν αδηµονια ποιει.λεγω δε αντι του πρωτος -· εκ του Πατρος γαρ. και εστι και εσται αει η παναγια Τριας. η το παν εκ του µη οντος παραγαγουσα. ω ουτοι. ως εξ αυτου γεννηθεντος. Οτι δη. φησι. µειζων ο Πατηρ του Υιου . ουκ αν πατηρ ο Πατηρ ωνοµαζετο. Ει δε πρωτον βουλει συ τον Πατερα ειπειν του Υιου. καθ᾿ ο αιτιος εστι της υπαρξεως του Υιου. Τα γαρ αει ηνωµενα και αει ωσαυτως οντα.

ως ασεβουντα. το γε νυν εχον και αυτο παραιτουµεθα· τα γαρ αει. πρωτον δε ουδαµως. και µετα των λεγοντων ασεβων τον Υιον υπο του Πατρος γεγενησθαι ποιει· τουτο γαρ και το µονον εννοησαι πασης αθεοτητος και ασεβειας εστιν. ουτε δευτερον. Το γαρ µετρειν τα αµετρητα και τα αρρητα λεγειν και τα αφθεγκτα φθεγγεσθαι επισφαλες υπαρχει και επικινδυνον. οπερ εν τη παναγια Τριαδι εµφασιν ολως ουκ εχει λεγεσθαι. η τουτο σου λεγοντος. πως πρωτος του συναϊδιου κληθησεται.Υπονοιαν γαρ παρεχεις οτι ουκ ην ο Υιος προ του γεννηθηναι. Ορας εις οσας ατοπιας. ινα µη τον αριθµον πλεονασωµεν. ως νουν λογου και πηγην ρευµατος και ριζαν των κλαδων αυτης. οτε ουκ ην Υιος. και τηνικαυτα το αιτιον λεγειν σε τον Πατερα δεξοµεθα. Αιτιον γαρ του γεννωµενου υιου τον πατερα ειναι επι της σωµατικης γεννησεως λεγοµεν· επι δε της θειας και ανυπαρκτου υπαρξεως και αγεννητου γεννησεως και ανυποστατου υποστασεως και υπερουσιου ουσιωσεως. φηµι καγω. εκ των τοιουτων εµπιπτοµεν συζητησεων. και θελων εγεννηθη η µη θελων. ινα µη λεγω βλασφηµιας. Η τοινυν το πρωτον λεγειν του Υιου τον Πατερα αποδραθι. ει µη που υπονοιαν εµποιεις οτι ην ποτε ο Θεος µονος. Τοιγαρουν και επι της αρρητου και θειας του Θεου Λογου γεννησεως αιτιον µεν του Υιου λεγοµεν τον Πατερα. εις τρεις θεους την αδιαιρετον και µιαν θεοτητα διαιρουντες. η τι ετερον ειπω ουκ οιδα. . και οτι εγεννησεν αυτον υστερον αιτιος γενοµενος της αυτου υπαρξεως. Ουτε γαρ πρωτον. ηνωµενα και αει ωσαυτως οντα αλληλων αιτια ειναι ου δυνανται. ο πρωτον λεγων αναγκη και δευτερον ονοµασαι και τριτον. (15) τον λογον οικονοµουντες εν κρισει. Μη δη εννοησης προϋπαρξαι ποτε του Υιου τον Πατερα και ουτε πρωτον ουτε µειζονα καλεσεις αυτον του Υιου· το γαρ προϋπαρξαν πρωτον αν κληθησεται του εξ αυτου γεννηθεντος η προελθοντος η ποιηθεντος. µητε ποτε γεγονως η γενοµενος πρωτος του συναϊδιου και συναναρχου Υιου. οπερ σε πορρω του Θεου και της αληθειας απαγει. ο δε µητε προων. αλλ᾿ ολος ων εν ολω τω οµοτιµω Υιω. ως και ο Υιος εν ολω τω οµοουσιω Πατρι. Ει δε αιτιον λεγεις του Υιου τον Πατερα. ωσπερ ειρηται. και θελοντος του Πατρος η µη θελοντος. και εγνω οτι εγεννηθη και πως η ουδαµως.

που η πατροτης ενταυθα και η υιοτης. και ουχ ο Πατηρ. καινε θεολογε. ουτε Πατηρ ο Θεος. δοξασον σου τον Υιον. κηρυσσων ηµιν ως αλλος τις θεολογος του πρωην βαθυτερος τε και τω Υιω του Θεου οικειοτερος ετερον ευαγγελιον. φησιν. και ο κοσµος σε ουκ εγνω. αλλ᾿ οτι ουπω ην γνωρισθεν το της οικονοµιας µυστηριον. Της βλασφηµιας! Πως. ουκ ειπεν η θεολογος φωνη. εγω δε σε εγνων” και αυθις· “Εγνωρισα σου το ονοµα τοις ανθρωποις” και παλιν· “Πατερ. Ιωαννης “Εν αρχη ην ο Λογος” εφη θεολογων. ο Θεος” και παλιν· “Το δε πνευµα ο Κυριος εστιν”. Ει βουλει δε και αλλως γυµνασαι τον λογον και µαθειν ως ακαταληπτος εστιν ο εκ του µη οντος το παν ουσιωσας Θεος. ω συ.ουτε τριτον. Ει ουν πνευµα “Θεος και το πνευµα ο Κυριος εστι. του Υιου και του Πατρος. αλλ᾿ “Εν αρχη ην ο Λογος”. ειπε. και τουτου βαθυτερα υπο της αυτοσοφιας. ινα και ο Υιος σου δοξαση σε” και· “Εγω και ο Πατηρ . ουκ ελασσον. “Πνευµα. ινα και δευτερον τουτου τον Υιον αποδειξης και τριτον αυθις το Πνευµα το Αγιον. ει γε και ουτως θεολογειν εξεστι. Και ο Υιος· “Πατερ δικαιε. Ιησου. µυσταγωγηθεις. ινα και πρωτον και µειζον µοι εν τη θεια και ακαταληπτω φυσει. Και ορα ως ακαταληπτα τα της θειας φυσεως τοις ανθρωποις ηµιν. καν το Πνευµα προταξης. αλλ᾿ ο Λογος. ο την τριθεΐαν ηµιν δογµατιζων υπουλως. ολην εν αυτω ευρησεις και των συναϊδιων ως οµοουσιων την συµφυΐαν. Μετα γαρ την ενανθρωπησιν του Θεου Λογου και Πατηρ ο Θεος και Πατηρ εγνωρισθη ηµιν τοις πιστοις (17) και Υιος Θεου ο σαρκωθεις δι᾿ ηµας Θεος Λογος κατα το υπο του Πατρος ανωθεν ειρηµενον· φησι γαρ· “Ουτος εστιν ο Υιος µου ο αγαπητος· αυτου ακουετε”. διδως και λεγης και αριθµης. Συ δε. ου µειζον. (16) εστιν εννοησαι η ειπειν εν τη αδιαιρετω και ασυγχυτω Τριαδι· αφθεγκτα γαρ παντη και αρρητα και ακατανοητα τα της θειας και υπερουσιου φυσεως και ανθρωπινω νοΐ ακαταληπτα. ∆ια τι δε ουκ ειπεν ο Υιος. διδως ηµιν και τω κοσµω παντι το πρωτον εν τω Πατρι. Ουχ οτι ουκ ην η τα παντα παραγαγουσα τρισυποστατος θεοτης. η ινα διδαξη ηµας οτι ουτε Υιος απο τινος εγνωριζετο προ του κατελθειν και σαρκωθηναι τον Θεον Λογον. ο επιστηθιος του Χριστου· “Εν αρχη ην ο Πατηρ”.

αναρχος. Και σκοπει µοι συνετως των ρηµατων την δυναµιν. οι γη και σποδος. ωσπερ ειρηται. Λεγει γαρ· “Εγω και ο Πατηρ εν εσµεν” και προεταξεν εαυτον του Πατρος. ουτε δευτερος ο Υιος. µη προϋπαρξαντος τουτων ενος ουδαµως πως. ουτε τριτον το Πνευµα το Αγιον. Ινα δε µη τη µακρα σιωπη (18) ληθην Θεου παντελη νοσησωµεν και ως αθεοι τινες εν τω κοσµω διαξωµεν. καν εκ του Πατρος. Ει γαρ εν εξ αρχης η Τριας και τουτο καλειται κατα τας υποστασεις Τριας. τα αγγελοις και πασαις ταις ουρανιαις δυναµεσιν ακαταληπτα και ανεκφορα εξερευναν και πολυπραγµονειν. ως αν συνεχη την περι αυτου µνηµην αναλαµβανοντες δοξαζωµεν την αυτου αγαθοτητα και την περι ηµας φιλανθρωπον οικονοµιαν αυτου. αλλ᾿ ως απιστοι τινες και παντη των του Χριστου µυστηριων αµυητοι ουτω και φρονουµεν και αφειδως λαλουµεν αναισχυντω ψυχη τα περι Θεου. αµεριστος. Ηµεις δε. µια καλειται Τριας ο Θεος. αφραστος. ακτιστος. συνεχωρηθη ηµιν κατα το εγχωρουν τη ανθρωπινη φυσει λαλειν τα περι Θεου και των θειων καθως απο των θειων αποστολων και των θεοπνευστων πατερων ηµων εδιδαχθηµεν. Ει τοινυν και µετα την σαρκωσιν του Θεου Λογου εν ο Υιος και ο Πατηρ εισι. Μια γαρ θεοτης η µια Τριας και τουτο δια τα προσωπα. Ειπε ουν µοι. ινα το προϋποσταν πρωτον του εξ αυτου λαµψαντος γενηται. Τοιγαρουν εις Θεος η Τριας. νοειν τε και επινοειν και αναπλαττειν ου φριττοµεν. ωσπερ εαυτους οιονει αγνοησαντες εις αµετριαν επεκτεινοµενοι. αναρχος. Ινα δειξη το εν πασιν ισοτιµον και οµοδοξον εαυτου µετα του Πατρος και οτι ουτε “Πατηρ πρωτος. καν αιτιος του Υιου. η του Πατρος αυτου του Υιου. η των αµφοτερων του Πνευµατος. ω ουτος. και τας υποστασεις καλειται· επει δε µεριζεται µεν αµεριστως. καν εκ του Πατρος εκπορευηται. ηνωται δε ασυγχυτως. . ακαταληπτος. αρα το εν ουτε εαυτου πρωτον δυναται ειναι. µητε νοηθηναι παρ᾿ ηµων µητε ρηθηναι δυναµενη. ινα και πρωτον του ετερου το ετερον γενηται· συνδροµον γαρ την αναρχον εσχον αρχην και συναΐδιον.εν εσµεν”. πολλω µαλλον προ της σαρκωσεως. Τι τουτο. η του Υιου αυτου του Πατρος. ο τα της θειας φυσεως µη φειδοµενος ερευναν· πιστευεις οτι εστι Θεος τρισυποστατος. ουτε των συν αυτω υποστασεων· ουδε γαρ προϋπεστη του ετερου το ετερον.

επιγνωναι το οιος και οσος και οπως εγεννηθη ολως δυνησονται. και αει και προ παντων ην η τρισυποστατος µονας ο Θεος. ψυχην τε και νουν και λογον χαριζεται. ειτε αορατα. Ταυτην ουν δια ποικιλων και πολυτροπων σηµειων λαµβανουσιν οι πιστοι.ακτιστος. αναρχος. µονος Θεος η Αγια Τριας. ωσπερ και ην. αλλα το εαυτον αφεις επισκεπτεσθαι. Ναι. µητε αρχην ηµερων. και ουδεν εστιν η των εν τω ουρανω η των επι της γης η των εν τοις καταχθονιοις ο µη παρηχθη και γεγονεν εξ ουκ οντων. εις ον δια του λογου της διδασκαλιας επιστευσεν. ακαταληπτος. ειπε. τα κτιστα τον ακτιστον. και αει ων και προ παντων ων. Αλλως δε πως ειποις αρα το ποιηθεν εκ Θεου τον εαυτου ποιητην επιγνωναι. φησιν. (19) την ακαταληπτον αυτου φυσιν τολµηρα και αυθαδει περιεργαζη ψυχη. τον ουρανον και την γην και παντα τα εν αυτοις εκ του µη οντος εις το ειναι παρηγαγε και τας ουρανιους πασας δυναµεις εποιησεν. ειτε αγνοουµενα. τα παραχθεντα τον παραγαγοντα και τα γεγονοτα τον αει οντα. και οτι ην αει ο αυτος. ειτε γινωσκοµενα παρ᾿ ηµων. αορατος. αναρχος. παντα δε. δι᾿ εσοπτρων. Ουδαµως. ει µη οσον παντως ο ποιητης αυτος των ποιηθεντων εκαστω. αλλα αει ων. ανεξιχνιαστος. Ου φριττεις µη που σκηπτος ανωθεν κατελθων παραναλωµα σε ποιησει πυρος. Αλλα γαρ και το µετρον της γνωσεως κατα το µετρον της πιστεως ηµιν τοις πιστευουσιν εις αυτον δεδωκεν. µητε λογω ρητος. οτε δε ηβουληθη. µονος δε ο τουτων ποιητης και κτιστης Θεος ακτιστος. Αµηχανον ετερως τουτο γενεσθαι πασι παντη αδυνατον. ως αν η γνωσις την διχα γνωσεως πιστιν επιβεβαιωση και βεβαιωθη δια της γνωσεως ο τον λογον κατηχηθεις και πιστευσας οτι εστι Θεος. Ει ουν τουτο πιστευεις οτι ην. τι και αυτος ου σιωπη και φοβω τον δηµιουργον προσκυνεις. δια της οµοουσιου και αδιαιρετου Τριαδος της µιας παρηχθη θεοτητος. ωσπερ δη πνοην και ζωην. ειτε ορατα. Ει γαρ ακτιστος. δια . µητε νω καταληπτος. µητε χρονων η αιωνων ποτε εσχηκως. ουτω και την περι αυτου γνωσιν φιλανθρωπως και καθ᾿ οσον συµφερει δωρησεται. ειτε ενσωµατα. ειτα και τον ανθρωπον τουτων απαντων εποιησεν εσχατον. δι᾿ αινιγµατων. πω. και τον αναρχον τα υστερον παρ᾿ εκεινου λαβοντα την υπαρξιν. καθα πασαι των ουρανων αι δυναµεις. ειτε ασωµατα.

και ετερων πολλων εξ ων καθ᾿ εκαστην αυξει η πιστις των τοιουτων και εις αγαπην Θεου ανεισιν. ως αρρητος και ανεκφραστος. προς δε και θαυµατων ενεργειαν και προφητειας χαριν και γενη γλωσσων και ερµηνειαν γλωσσων. οι καταξιωθεντες ειναι πιστοι. ωσπερ τους αποστολους. (21)µη προϋπαρξαντος ενος εξ αυτων µηδε προϋποσταντος. οσα µεν οι απιστοι αγνοουσιν. οτι ωσπερ τον νουν τον ηµετερον και την ψυχην και αυτον ηµων τον ενδιαθετον λογον εν τη πλασει του σωµατος ηµων αµα παρηγαγε. δια µονου του Πνευµατος εκδιδασκονται. ο και παραγαγων ηµας χουν λαβων απο της γης. δια της αποστολης και παρουσιας του Αγιου Πνευµατος· (20) και φωτιζονται τελεωτερον και διδασκονται δια του φωτος. δια θεωριας των λογων της κτισεως. και ενεφυσησεν εις το προσωπον αυτου πνευµα ζωης και εγενετο αυτω εις ψυχην ζωσαν” δεικνυσιν οτι συνυπηρχε τη ψυχη ο νους ηµων και ο λογος.το γαρ ειπειν οτι “επλασεν ο Θεος τον ανθρωπον. και της βασιλειας των ουρανων επιτευξιν. ειδεναι και φρονειν και λεγειν δυναµεθα. ο κατ᾿ εικονα και καθ᾿ οµοιωσιν αυτου ποιησας ηµας και το σκοτος της αγνωσιας αποδιωξας ηµων· και αυτος εστιν ο τα υπερ ηµας εκ των καθ᾿ ηµας αµυδρως πως καταξιωσας ως εν σκια υποδειξαι ηµιν αφ᾿ ων και εµαθοµεν. δι᾿ ελλαµψεων αµυδρων. Πασαν γαρ γνωσιν και επιγνωσιν και παντα λογον σοφιας και λογον γνωσεως µυστικωτερας. µιας ουσιας οντων και φυσεως. Ου µονον δε· αλλα γαρ και πληροφορει αυτους ο Θεος. παρ᾿ ων και πιστευοµεν. δια θειων αποκαλυψεων. ως εν οντων αµα των τριων και εις εν πνευµα ζωης δοθεντων ηµιν ωσπερ ουν εν τουτοις ου προϋπηρξεν εν ουδε προϋπεστη του ετερου το ετερον. και επιγνωσιν των µελλοντων αγαθων. Εκ τουτων ουν και των τοιουτων πληροφορουµεθα και βεβαιουµεθα οτι αυτος εστιν ο τα παντα ποιησας Θεος. ουτως ουδε εν . ηµεις δε. ο νουν και λογον και ψυχην νοεραν ηµιν χαρισαµενος. ακτιστος και αιωνιος και αΐδιος και ακαταληπτος εστιν ο Θεος. χουν λαβων απο της γης. αντιληψεις τε και κυβερνησεις πολεων και λαου.µυστικων και ανεκφραστων ενεργειων. υιοθεσιαν τε και αυτο το ενδεδυσθαι Χριστον και το ειδεναι τα µυστηρια Χριστου και το γνωναι το περι ηµας της οικονοµιας αυτου µυστηριον και απαξαπλως παντα. δι᾿ ων και ορωµεν. .

Υιος και Αγιον Πνευµα. οι κτισθεντες ουκ ισµεν ηµεις. Τι γαρ ακαθαρτοτερον. Πατηρ. οι αισθητοι. Ει δε ουκ ισµεν. ουδε το φως του κοσµου τουτου βλεπειν. Ουδε γαρ εσχε ποτε ο ποιητης της εικονος Θεος. προϋποσταν των τριων εν. η οποιοι εσµεν και ποδαποι. Του γαρ φραγµου ισταµενου και χωριζοντος ηµας απο του φωτος. η Αγια Τριας. η που και ποθεν φεροµεθα. αλλα τουτο µεν αφεντος. Τουτο τοιγαρουν οµολογουντες πιστευοµεν και πασιν αλλοις οις ου τολµηρον τα περι Θεου λεγειν και ερευναν διαµαρτυροµεθα οτι εστι Θεος τρισυποστατος. ουδε εις ουρανον ατενισαι. µητε των αορατων. Και εικοτως· ει γαρ εαυτους ακριβως εγινωσκοµεν. µητε των ορωµενων. εις ην βεβαπτισµεθα· ο εκ των εις ηµας γεγενηµενων ενεργειων και χαρισµατων του Πνευµατος και εξ αυτων των ιερων θεσµων τε και ευαγγελιων εβεβαιωθηµεν. ο ει µη δια µετανοιας ανελωµεν η και υπερβωµεν. η που απαγοµεθα και τινες εσµεν εν αληθεια επιγνωσοµεθα.τη αγια και οµοουσιω και οµοτιµω Τριαδι προϋπηρξε του ετερου το ετερον. ου µονον ου γνωναι Θεον δυνηθωµεν. αλλ᾿ ουδ᾿ οτι ανθρωποι εσµεν εισοµεθα. ποσων εσµεν σκηπτων αξιοι. Τι µιαρωτερον του µη µετανοησαντος και προκαθαραντος εαυτον. πως εν σκοτει διαγοντες εαυτους καταµαθειν ισχυσοµεν. ουδε πατειν την γην αυτην αξιους αν ηµας εαυτους ελογισαµεθα πωποτε. πολλω µαλλον τον οντα ασυγκριτως υπερ ηµας. αγνοιαν ηµων εαυτων εµφανιζει. ωσπερ ουδε οιδαµεν. περι ων ουκ οιδαµεν λεγοντες. ο Θεος. ηµεις οι ορατοι και κτιστοι. αλλ᾿ αµα τα τρια εν. τρισυποστατος ων. ωσπερ τειχος µεσον ηµων και Θεου των αµαρτιων ηµων προκειµενων και διειργοντων ηµας απ᾿ αυτου. η ουσα κτιστις των ολων. ειπε µοι. δια µονης δε . αλλ᾿ υπο γην κατορυξαι προεθυµηθηµεν αν. Και ταυτα. οι τυφλοι και αφωτιστοι. οι φθαρτοι. Ει δε ηµας αυτους αγνοουµεν. Πως δε Τριας η ποτε η οποια και ποδαπη. πως ειδεναι δυναµεθα. (22) ουκ αν τολµηρως περι Θεου εφθεγγοµεθα· το γαρ περι Θεου και των θειων λεγειν αφωτιστους οντας ηµας και κενους Πνευµατος Αγιου. Το γαρ µη ον των γεγενηµενων απαντων µηδεν. του µετα οιησεως και υπερηφανιας διδασκειν επιχειρουντος τα του Πνευµατος ανευ Πνευµατος. και το εν ωσαυτως αει τρια. Ει γαρ µη εαυτους ηγνοουµεν.

φηµι δη της καθ᾿ ηµας πιστεως. Εις τοσουτον γαρ ανοιας εξωκειλαν των τοιουτων τινες.της ψευδωνυµου γνωσεως και της εξω σοφιας βουλοµενου θεολογειν και περι των οντων και αει ωσαυτως οντων τολµηρως διαλεγεσθαι. . Ει δε. Ει γαρ και µηδεν ετερον αµαρτησας εστιν. το ασχηµατιστον. ετι δε την απο ψυχης ταπεινωσιν. δειξον µοι την γνησιαν υπερ των ηµαρτηµενων εξοµολογησιν. Της µανιας! Ουδεις αναµαρτητος. “και υστερουνται της δοξης του Θεου. και τοτε λαλει περι θειων και ανθρωπινων πραγµατων. Ο γαρ καρπος και το εργον της µετανοιας ταυτα εισιν. ην ουδεις αν πλουτηση προ της εργασιας των ειρηµενων. την (23) εν τοις ευτελεσιν εργοις υπακοην. οπερ αδυνατον. ει και πασαν εγκυκλιον διελθοι φιλοσοφιαν· ει δε µη ταυτης εν µετοχη γενηται πλουσια εν σκοτει βαθυτατω διαξει της αγνωσιας τον της ζωης αυτου χρονον. την εν τοις ασθενουσι διακονιαν. επειδη “ακαθαρτος παρα Κυριω πας υψηλοκαρδιος”. Ει δε ηµαρτηκεναι οµολογεις. επειτα των υπερ ηµας και των θειων των τοις αµετανοητοις αθεατων και αγνωστων µυστηριων. το απλαστον και ανυποκριτον ηθος. δικαιουµενοι δωρεαν τη αυτου χαριτι”. ως ειποντι· “Θησω τον θρονον µου επι των νεφελων και εσοµαι οµοιος τω Υψιστω”. κατα το οσιον λογιον. α την µεν αγνοιαν αποδιωκουσι. ουδεις αναµαρτητος ει µη εις ο Θεος και παντες ηµαρτον και υστερουνται της δοξης του Θεου. την υποταγην. τουτο δε αυτο µονον υποδικον κρισεως αιωνιου καθιστησι τον τοιουτον. την εν τοις υποδεεστεροις των αδελφων υπηρεσιαν. ει µη εις ο Θεος· “Παντες γαρ” φησιν “ηµαρτον” ο θειος Αποστολος. Ει γαρ και εν γραµµασι κεινται και παρα παντων τα θεια και περι των θειων πασιν αναγινωσκονται. ο λεγων µη ηµαρτηκεναι. την δε γνωσιν οµου προστιθεασι· γνωσιν δε λεγω την περι ηµας πρωτον και των καθ᾿ ηµας. καγω σου των λογων γνωρισω την δυναµιν. αφ᾿ ων και δι᾿ ων η καθαρσις επιγινεται της ψυχης τω σπουδαιω και η των του Θεου µυστηριων επιγνωσις. οθεν η διηνεκης κατανυξις και τα χαροποια δακρυα τικτονται. Και ει ενδιαθετω γνωµη ψυχης υποκατω παντων εαυτον εσχες. την προς τον αναδεξαµενον σου τους λογισµους πνευµατικον πατερα πιστιν ειλικρινη. ωστε µηδε λεγειν µηδε νοµιζειν ηµαρτηκεναι αυτους.

και τοσουτον. Μη θεασαµενος δε ταυτην. φηµι δη της µακαριας ταπεινοφροσυνης. οιµαι. Και καθαπερ εκαστος των απιστων φρονειν οιεται µη φρονων. ως ποταµος πολυρρους κατακλυζων τας φρενας των εναντιων. Ει δ᾿ επιχειρησειε περι τοιουτων και τηλικουτων διδασκειν. ο λογω και αυτεξουσιοτητι παρ᾿ αυτου τιµηθεις. κακως οιδεν. Πως περι ων ουκ οιδε και ουκ εθεασατο πωποτε ειπειν καθολου τολµησειεν. Και εικοτως· “Το γαρ µυστηριον µου.αλλα µονοις εκεινοις ταυτα αποκαλυπτονται τοις θερµως µετανοησασι και δια της ειλικρινους µετανιας καλως καθαρθεισι. και ειδεναι τι δοκει µηδεν ολως ειδως. Αρα ουχι και αυτων των τετραποδων κτηνων αλογωτερος εσται και πανταπασι κτηνωδεστερος. ως οραται. ουδε την ιδιαν επεγνω ασθενειαν. αρα του τοιουτου ανθρωπου εστιν επι της γης αφρονεστερος. Τοινυν και δοκουσι βλεπειν µη βλεποντες οι τοιουτοι και ακουειν µηδολως ακουοντες και συνιεναι ασυνετοι οντες. ως δει· ων της οιησεως και υπερηφανιας ρυσαιτο ηµας ο Θεος Ισραηλ και µιµητας γενεσθαι της αυτου ταπεινωσεως αξιωσοι. ο παρεκλινων και εξω που. (24) φησιν. δεξια τυχον η αριστερα. και ουτοι. .ει τι γαρ και οιδε. τα αλογα ζωα την εαυτων φυλαττει και φυσιν και ταξιν. ουκ εις δεον εχρησατο τη αξια. αισθησιν των αναγινωσκοµενων λαβειν µη δυναµενοι. Τοις δε γε αλλοις απασιν αγνωστα και κεκρυµµενα υπαρχει και µηδολως αναπτυσσοµενα υπο του διανοιγοντος τον νουν των πιστων εις το συνιεναι τας γραφας. Ταυτης ουν της οδου. Παντα γαρ. . ο και χειρον πασης αγνωσιας εστιν – ουτως. ωσπερ εξεστηκοτες και εκφρονες τας εαυτων ηµερας οι δυστυχεις διερχοµενοι και µηδεν των του Χριστου µυστηριων ειδοτες. καθ᾿ οσον η αναλογια και το µετρον υπαρχει της αυτων µετανοιας οµου και καθαρσεως· οις και φανερουνται τα βαθη του Πνευµατος και αφ᾿ ων ο λογος πηγαζει της του Θεου σοφιας και γνωσεως. ∆οκουντες γαρ ειναι σοφοι. πως εις τον νυµφωνα αυτου συν αυτω εισελευσεται. βαδιζων και προευοµενος και τοις ιχνεσι του Ιησου και Θεου µη καταδεχοµενος επεσθαι. εµοι και τοις εµοις”. µωροι τω οντι γεγονασιν. πως τα κατ᾿ αυτην η τα περι αυτην αλλοις εκδιηγησεται. και τους ιδιους ορους εκαστον αυτων ουχ υπερβαινει ποτε. Ουτος δε ο χειρι Θεου πλασθεις.

η των κτηνων αυτων ισον η ολως αισθησιν εχοντα. Αλλα γαρ ειπε µοι. αλλα δια υπερηφανιας και επαρσεως· οιονει πλινθους της ψευδωνυµου γνωσεως αλλοθεν αλλους συλλεξας και δι᾿ επιµονου µελετης εξοπτησας αυτους. πας τις ο περι Θεου και των θειων µη διδασκεσθαι. κατεπαρθεντες του ποιητου. Ανελθων δε οδωδως και βρυων φθοραν. και εις ουρανους η και υπερ τους ουρανους ειναι οιοµενος και υπερανω αυτων ιστασθαι φανταζοµενος. Φρασον ουν ηµιν και ειθ᾿ ουτως ερεις παντως και πως µετα το ανελθειν εκ του αδου και επιβηναι τη γη της τε φθορας απηλλαγης και της καταρας ηλευθερωθης. ο µεν αγγελος ων. και πως τουτο σοι παθειν εξεγενετο.ουδε ενεµεινεν εν τοις υπο του Θεου εντεθεισι τη φυσει αυτου αγαθοις. µαλλον δε υπο του θανατου (26) κρατουµενος και νεκρος ων ετι. ει εκ του αδου πρωτον ανηλθες και προς τη γη γεγονας. ουδε εντος των ιδιων ορων εστη (25) η τα εαυτου συνηκεν· αλλ᾿ ως ο Εωσφορος η και ο Αδαµ υστερον. και δια ποιων των επιστηριγµατων και επιβασεων. δια φιλοδοξιας τε και ανθρωπαρεσκειας µετα οιησεως οικοδοµησας αυτους. ου δια ταπεινωσεως και χριστοµιµητου πολιτειας προς υψος πνευµατικης γνωσεως ανελθειν ηβουληθη. πως εζησας και ισχυροτερος γεγονας του θανατου και τας εκεινου χειρας διαδραναι εξισχυσας. δια τινων δε και οποιων των συνεργησαντων και βοηθησαντων προς την αναβασιν. τι πεισονται αρα οι εξ αυτου γεννωµενοι απαντες και ετι του χοϊκου την εικονα φορουντες και θεολογειν αναγνως επιχειρουντες. ο δε ανθρωπος. πυργον θεολογιας και πνευµατικης γνωσεως κτησασθαι προσεδοκησε· προς δε. περι του ποιησαντος τον ουρανον και την γην και παντα τα εν αυτοις διαλεγεται. θεοι γενεσθαι προεθυµηθησαν. αλλα και της αιωνιου ζωης. τους ορους της ιδιας φυσεως υπερβας και των υπερ αυτον επιθυµησας και φαντασθεις. ουτως οιµοι και ουτος. Τον τοιουτον ουν τις αρα καλεσειεν ανθρωπον. θανατω και φθορα και καταρα καταδικασθεις. Ειτα διδαξεις ηµας πως παλιν ανηχθης απο της . αλλα διδασκειν επιχειρων. δια µιας εντολης Θεου παραβασιν ου µονον της αγγελικης εκεινης διαγωγης. δικαιως απεστερηθη. Ει γαρ ο κατ᾿ εικονα Θεου πλασθεις ανθρωπος και καταξιωθεις ισαγγελου και αθανατου ζωης.

ποιαις χρησαµενος βαθµισι. ως δαιµονα αυτον αποστρεφεσθαι και µισειν. ποια σε νεφελη υπελαβε. καν µυρια αλλα θαυµατα επιδεικνυται. αλλα τουτο ου ποιει. και προ της πραξεως των εντεταλµενων υπο Θεου φθεγξασθαι τολµηρως επιχειρησεις.γης. των αει µυστικως γινοµενων εν τοις εις ανδρα τελειον εις µετρον ηλικιας του πληρωµατος αναδεδραµηκοσι Χριστου. εν σωµατι ων χωρις σωµατος. αλλα απο του βιου και των πραξεων αυτου προτερον βεβαιουµενους. ποιου αρµατος επιβας. ελλ᾿ ετι . Αλλως δε και ινα δι᾿ αυτων των εργων πιστωσηται την του δουλου και την ιδιαν ο ∆εσποτης αναληψιν και εις ουρανους ανοδον και διδαξη ηµας µη λογοις µονοις εξαπατασθαι και παντα ανθρωπον πιστευειν πνευµατικον εαυτον ειναι λεγοντα. Τι τουτο. υπερεβης αυτους. µεταθειναι απο της γης εις ουρανον ισχυε και αυτος παλιν ο ∆εσποτης ανευ νεφελης και των συνεποµενων αγγελων εις ουρανους ανελθειν ηδυνατο. ουτως ουδε νουν ανθρωπου αναβηναι (27) προς τα εξ ων εξεπεσεν. και τηνικαυτα προσδεχεσθαι και ακουειν τους λογους αυτου ως λογους Χριστου· ει δ᾿ ουν. Καιτοι και τον Ηλιαν αυτον διχα του οφθεντος αρµατος. ∆ειξον ηµιν ταυτα και διδαξον υπερ των τοιουτων ηµας και τοτε δεξοµεθα σε περι Θεου µετριως πως και µετα φοβου και τροµου λεγοντα. ποιοις πτεροις πετασθεις υψωθης προς ουρανους. Ει δε χωρις των ειρηµενων τουτων. ως µαινοµενον και εκφρονα και δαιµονωντα σε αποστραφησοµεθα. ουτε ο ∆εσποτης ηµων και Θεος ανευ της υπολαβουσης αυτον νεφελης του Πνευµατος. αλλ᾿ ει και νεκρους ανιστα. Ινα διδαξη ηµας οτι και ο νους ηµων δεεται τινος παντως του αναφεροντος αυτον εις τον ουρανον και τα εκεισε θεαµατα υποδεικνυοντος αυτω και τα µυστηρια του Θεου εκκαλυπτοντος· ως γαρ ουκ ενδεχεται ανευ πτερυγων εις υψος πετασθηναι πτηνον. ωσπερ τον Ενωχ. και µαλιστα οταν νουθετουµενον µη καταδεχοµενον ορωµεν µεταθειναι το ιδιον φρονηµα. επειδη ουτε Ηλιας ανευ του φλογερου αρµατος εκεινου σωµατικως προς ουρανον ηρθη. και µαλιστα εαν ταις του Κυριου και των αποστολων και των αγιων πατερων διδασκαλιαις συναδωσιν οι λογοι αυτου και αι πραξεις. ει µη τον προαγοντα και αναφεροντα αυτον σχη.

υπο του αρτου δηλαδη της ζωης διηνεκως τρεφοµενος τε και δυναµουµενος. δι᾿ ης και ζωµεν και γινωσκοµεν και νοουµεν.εµµενοντα τη πεπλανηµενη γνωσει αυτου και εις ουρανους οιοµενον το πολιτευµα και την διαγωγην εχειν. παντα εις δοξαν Θεου ποιειν. Ουτω γαρ ανωθεν υπο των αποστολων Χριστου και των θεσπεσιων πατερων ηµων της θεοπνευστου µυσταγωγηθεντες διδασκαλιας. κενοφωνιας· κρατουµεν δε την οµολογιαν ηµων της πιστεως ασινη και ακραδαντον. η εις το περιεργαζεσθαι και πολυπραγµονειν τα και αγγελοις ανεφικτα. Τοινυν και ο γενεσθαι τοιουτος αξιωθεις απο του Θεου δυναται εντετυπωµενην απαξ και οιονει εσφραγισµενην τω ηγεµονικω της ψυχης την περι Θεου εννοιαν εχειν δια παντος ενυπαρχουσαν τη ψυχη. ενθα παντων ευφραινοµενων η κατοικια και ο χωρος (28) των εορταζοντων εν Πνευµατι. περι ου ειρηται· “Πλατυνον το στοµα σου και πληρωσω αυτο”. τιµη και προσκυνησις. ο ανοιγων το στοµα αυτου και ελκυων πνευµα ζωης. την εν Πατρι και Υιω και Αγιω Πνευµατι της µιας θεοτητος και ασυγχυτου και αδιαιρετου Τριαδος. καν ειτε πινη. δυναται δε και κατα την αποστολικην υποθηκην παντοτε χαιρειν. νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων· αµην. εν η βεβαπτισµεθα. η πρεπει πασα δοξα. καν ειτε εσθιη. ος εστιν ο αρτος ο εκ του ουρανου καταβαινων. ΘΕΟΛΟΓΙΚΟΣ ∆ΕΥΤΕΡΟΣ (29) Και κατα των επιχειρουντων θεολογειν ανευ Πνευµατος. ευρυχωροτερον σπουδαζει τουτο καθ᾿ ωραν ποιειν εις αφθονωτεραν υποδοχην του λογου της ζωης. υφ᾿ ην και εσµεν και εις αιωνας αιωνων εσοµεθα. αδιαλειπτως προσευχεσθαι. εν παντι ευχαριστειν. µεθ᾿ ης και µετασταιηµεν των ενταυθα εις γαληνους λιµενας ζωης ακηρατου. αποτρεποµεθα τας διακενους των εις µηδεν ετερον ευκαιρουντων. Του τοιουτου καθευδοντος η καρδια . Ο ανωθεν ειληφως την του Θεου αινεσιν εν τω στοµατι δια παντος περιφερειν. ην ανωθεν παρ᾿ αυτων παρελαβοµεν. ως εξ αυτης εσχηκοτες το ειναι και το ευ ειναι της το παν εξ ουκ οντων παραγαγουσης σοφια.

και ταυτα κενοι Πνευµατος οντες του ταυτα φωτιζοντος η και αναπτυσσοντος και αυτο τουτο το περι Θεου λεγειν τι αµαρτανοντες. οτι σπερµα αυτου εν αυτω µενει.εγρηγορε και εγρηγοροτος ουδεποτε του Θεου καθ᾿ οιονδηποτε τροπον χωριζεται· και τουτο δηλων ο Αποστολος λεγει· “Ο κολλωµενος τη γυναικι εν σωµα εστι και ο κολλωµενος τω Κυριω εν πνευµα εστι”. αλλοτε αλλως µετατυπουµενα και ορον µη εχοντα στασεως. τεκνον χρηµατιζων αυτου. ινα τας αµαρτιας ηµων αρη και αµαρτια εν αυτω ουκ εστι· πας ο εν αυτω µενων ουχ αµαρτανει. πολλω µαλλον το γνωναι Θεον χαλεπωτερον και προσετι παντη αλογον . αναλογιζοµενος και σκοπων το πασιν ακαταληπτον της θεοτητος και οπως. ηνικα και ο της φιλοσοφιας ερως εσβεσθη τη βιαια φορα και αντιπνευσει της κατασχουσης ηµας αµελειας και των πραγµατων του βιου. ωστε εν πνευµα γενεσθαι µετ᾿ αυτου. “Πνευµα γαρ ο Θεος και τους προσκυνουντας αυτον εν πνευµατι ( 30) και αληθεια δει προσκυνειν”. ∆ια δη τουτο και οταν περι θειων και ανεφικτων πραγµατων ακουω τουτων τινας φιλοσοφουντας και αναγνως θεολογουντας και τα περι Θεου και τα κατ᾿ αυτον εξηγουµενους ανευ του συνετιζοντος Πνευµατος. Τοιγαρουν και ο ουτω συναφθεις πενυµατικως τω Θεω. πας ο αµαρτανων ουχ εωρακεν αυτον ουδε εγνωκεν αυτον”. αµαρτανειν ου δυναται· φησι γαρ η θεολογος φωνη· “Εις τουτο εφανερωθη ο Υιος του Θεου. Ει γαρ το γνωναι µονον εκαστον εαυτον χαλεπον και κοµιδη ολιγοις φιλοσοφουµενον. Και παλιν· “Πας ο γεγενηµενος εκ του Θεου αµαρτιαν ου ποιει. και ου δυναται αµαρτανειν οτι εκ Θεου γεγεννηται”. φριττει µου το πνευµα και οιονει εξω εµαυτου γινοµαι. ο δε γεγεννηµενος εκ του Θεου αµαρτιαν ου ποιει. περι των ανεφικτων ηµιν αφοβια Θεου και τολµη φιλοσοφειν προθυµουµεθα. οι προ του γεννηθηναι εκ του Θεου και τεκνα χρηµατισαι αυτου θεολογειν και περι Θεου λεγειν ου φριττουσι. ανταλλαττοµενοις των αιωνιων τα µηδενος αξια και µηκετ᾿ οντα (31) η ουδαµως οντα. µικρου δε ουδ᾿ ολιγοις εν τω καιρω τουτω και τη γενεα ταυτη. τα εν ποσιν αγνοουντες και αυτους ηµας. Ει ουν πας ο αµαρτανων τον Θεον ουχ εωρακεν ουδε εγνωκεν αυτον. θαυµαζειν µοι επεισιν επι τους πολλους των ανθρωπων.

ο και ουτω θεολογειν εφιεµενος. τον αει οντα και προοντα και αϊδιως εσοµενον ενα Θεον εν τρισιν υποστασεσιν. Κινειται γαρ νοειν απο του κινουντος ανωθεν Πνευµατος οτι δη ο Θεος και Πατηρ. και ελκυσαι Πνευµα εν τοις εγκατοις και ουτως ελλαµποµενους τα περι Θεου φθεγγεσθαι. τον µη παρ᾿ ετερου γεγονοτα τινος (ουδε γαρ ην προ αυτου τι πρεσβυτερον ουτε γεγονε). Ουδε γαρ ανυποστατον τον ενυποστατον και τρισυποστατον φαιη τις αν. των θειων εµπιπτων ιδιωµατων. εξ οµοουσιου Πατρος. Αλλα τι τα εαυτων αφεντες. µεθ᾿ ου και το θειον Πνευµα συνεκπορευεται. κατ᾿ εικονα του κτισαντος εαυτον αποδεικνυσι ψυχην λογικην τε και νοεραν και αθανατον περιφεροντα. πρωτον µεν επιγνους επισταται εαυτον οτι δη ψυχην ζωσαν και ενυποστατον παρα του κτισαντος ειληφεν. Μεταβηναι δει πρωτον ηµας εκ του θανατου εις την ζωην. ως τινες των λιαν ανοητων υπελαβον (αυτοµατως γαρ το µη ον γενεσθαι αδυνατον). ως χρηµατισαι τεκνα αυτου. αλλ᾿ εκ των κατ᾿ αυτον τα υπερ αυτον διδασκοµενος εν τρισιν οµοουσιοις προσωποις προσκυνει την µιαν θεοτητα. καλως διατιθεσθαι. Ουτω δε καλως περι Θεου νοων και αµα οµολογων.και ασυνετον και φυσιν Θεου και ουσιαν εξερευναν. πρεσβευων ορθως την αληθειαν. ειθ᾿ ουτω δεξασθαι σπερµα εν εαυτοις ανωθεν του ζωντος Θεου και γεννηθηναι υπ᾿ αυτου. ο το παν εξ ουκ οντων τω εαυτου Λογω υποστησαµενος και δυναµει του Πνευµατος αυτου συνεχων αυτο και διακρατων. νω και λογω τοις οµοουσιοις και ενυποστατοις δεδηµιουργηµενην· ει δ᾿ ουν. τα περι Θεου και των θειων εξερευνατε. αλλ᾿ ανουν παντως και αλογον κατηγορει εαυτον. Ποθεν γαρ αν αλλοθεν και εκ ποιων αρα των χαρακτηρων κατ᾿ εικονα του κτισαντος εσται. ω ουτοι. οµουσιον ον τω Υιω. τον δε ποιητην εαυτου και Θεον αλογως . Ει δε ταυτα µεν τις εαυτω προσµαρτυρει και ορθως επιγραφεται. Το δε νυν εχον πιστευε µοι εις ενα Θεον. αυτη δε τριµερης εστι. καθοσον οιον τε και απο Θεου ελλαµποµεθα. γεννα τον οµοουσιον αχρονως και αϊδιως Υιον (32) µηδαµως εξ αυτου χωριζοµενον. µητε πεποιηκοτα εαυτον. νουν και λογον τα συνεποµενα εχουσα· και ουτως εκ των κατ᾿ αυτον τα περι Θεου νω σοφωτατω και λαµπροτατω νοει. Ει γαρ το κατ᾿ εικονα τοις παθεσι µη συνεχεε τε και συνεζοφωσε.

αλλ᾿ αµα µεν εχουσι το ειναι υπο Θεου. ου διαιρουντες η προτιµωντες τουτων εν των τριων. ολος ο λογος εστι και το πνευµα εν τοις δυσιν η ψυχη αδιαιρετως. αλλ᾿ ως αδιαιρετα εχοντι τα τρια εν εαυτω και ασυγχυτα· και ουχ ως τρια οντα. ως µιαν των ολων αρχην και ενα Θεον τον δηµιουργον του παντος. ωσπερ ου προϋπεστη η προϋφισταται η ψυχη του νοος η ο νους του εξ αυτου γεννωµενου λογου. ουτως αµηχανον Υιον συν Πατρι ανευ Αγιου λεγεσθαι Πνευµατος. προσκυνουµεν και τιµωµεν αυτον δια την κοινην εικονα του κτισαντος. ουτως ουδε ο Πατηρ και Θεος. . Ζωη γαρ και ζωοποιον το Πνευµα το Αγιον. αδιαιρετον τε και ασυγχυτον ουσιαν και φυσιν. Πως γαρ τον ζωντα Θεον διχα ζωης υπαρξαι ποτε. (33) και ολον τον Πατερα εν ολω και µονω τω συναϊδιω Υιω και ολον τον Υιον εν ολω και µονω τω Πατρι και τω Πνευµατι. το Πνευµα το Αγιον εκπορευτον µεν. η του Πνευµατος προϋπεστη. ασυγχυτως. συναΐδιον δε και οµοουσιον αυτω συν Υιω τω Πατρι· προσκυνει ολον το Αγιον Πνευµα εν ολω και µονω τω συναναρχω Πατρι. Εγωγε ουν πιστευω οτι. αλλ᾿ ως ανθρωπον ενα. αλλ᾿ ως ο νους υπαρχει εν τη ψυχη τον δε λογον εχει παρ᾿ εαυτω. ουδεν µοι των εθνικων διενηνοχε ο τοιουτος· οκνω γαρ ειπειν κτηνων η ερπετων και θηριων. ως νουν εχοντι και εµψυχω και λογικω. η του Υιου. τω οµοιω τροπω ο Θεος και Πατηρ εν ολω υπαρχει Πνευµατι τω Αγιω και τον Θεον Λογον γεγεννηµενον εχει ολον εν εαυτω· και καθαπερ αδυνατον διχα ψυχης λογον η νουν ειναι. ιν᾿ εκ των κατα σε τα υπερ σε µυσταγωγουµενος της εικονος µη επιλαθη. ης προς αυτου ηξιωθης. τον Υιον ουχ υστερον γεννηθεντα η γεγονοτα. Τουτο γαρ η εικων και τουτο πεπλουτηκαµεν ανωθεν το αφοµοιωθηναι Θεω τω Πατρι και την εικονα φερειν του γεγεννηκοτος και κτισαντος· ταυτη γαρ και ανθρωπον προσκυνουντες µιαν αυτω προσαγοµεν την τιµην. Τοιγαρουν οµολογει µοι τον Πατερα ου προοντα γεννωντα. την µιαν τρισυποστατον και συναΐδιον και οµοουσιον. επειδη και εν ολω τω ενυπαρχοντι σοι νω. ο δε νους τον λογον απογεννα και εξαγει δι᾿ αυτου την βουλησιν της ψυχης.των ειρηµενων αποστερει το γε εφ᾿ εαυτον.

την Αγιαν Τριαδα. οιονει τεµνοµενος και διχοτοµουµενος του συνοντος αυτω λογου. ου µην αλλα γαρ και το τον λογον απογενναν· εαν ουν του φυσικως απογενναν στερηθη. Και ινα σαφεστερον. ιν᾿ ως πατερα και δηµιουργον οι εξ αυτου γεννηθεντες και γεγονοτες γνωριζωµεν και σεβωµεθα τον Θεον. Νους γαρ µη προϊεµενος λογον ουδε λογον ετερου εισδεξεται· πως γαρ. Καθαπερ ουν η συλλαβουσα το βρεφος γυνη. ως ενα Θεον ευσεβως την αγιαν και οµοουσιον και συναναρχον προσκυνει Τριαδα και ορα οιοις σε τετιµηκεν ο Θεος αγαθοις. Τοινυν και ει ενος λειπετε τουτων ο ανθρωπος των τριων. εαν τουτον ανελης. ανθρωπος ειναι ου δυναται· καν γαρ τον νουν συστειλης. νεκρουται και εις ουδεν εστι χρησιµος. συνεστειλες αυτω και τον λογον και εσται ανους και αλογος· (34) καν την ψυχην. τη διανοια προς τα πρωτοτυπα και µαθε ακριβως οτι ο τον Υιον του Θεου απαρνουµενος και αυτον απαρνειται τον τουτου γεννητορα. συνανειλες ταυτη τον νουν και τον λογον· καν µονον ενδιαθετον λογον. Τουτο γαρ η τιµη και το ειναι απο Θεου. Ισοτιµον οµολογουµεν και οµοουσιον και οµοδυναµον τον Πατερα συν Υιω και τω Πνευµατι. Ο δε τον Πατερα και τον Υιον απαρνουµενος. εαν µη εις τον επιτηδειον φυσικως τεκη καιρον. Μεταβηθι τοιγαρουν. ο απαξ κωφευθεις και της οικειας παρακινηθεις φυσεως. και εαν µη. αλλ᾿ εκλειποµεν αµα. εικονα του λογου την ωδινουσαν τεκειν ληψοµαι.Ουτω µοι εκ των θειων ιδιωµατων ων επιφερη νοων και τα περι Θεου του ταυτα σοι δωρησαµενου. Καθαπερ γαρ το αναπνειν ηµεις φυσικως εχοµεν και το πνευµα εν ηµιν αυτοις. ει δοκει. ως µιαν αρχην και εξουσιαν και κυριοτητα· ισοτιµον ισθι και οµοτιµον και οµοουσιον τον εν σοι νουν συν τω λογω και τη ψυχη. συν αυτω < τω > εµβρυω απολλυται. ον αδιαιρετον εχει και συνουσιωµενον εν εαυτω. πως ουχι και του Αγιου Πνευµατος . ουτω δη και ο ηµετερος νους το γενναν αει τον λογον φυσικως λαβων εκ Θεου. ως µιας οντα ουσιας και φυσεως. ουτω και ο νους το λογιστικον φυσικως εχειν εν εαυτω. δηµιουργησας σε κατ᾿ εικονα αυτου και τοις αυτου συνδοξασας σε ιδιωµασιν. συνανειλες και τον τουτου γεννητορα. ο λεγω. εκ των σωµατικως επισυµβαινοντων ποιησωµαι. ανενεργητον το ολον ζωον πεποιηκας.

το της ψυχης θεληµα. ουτως ουδε ο Πατηρ του Υιου. ουτω µοι νοει και ευσεβως οµολογει και επι της αγιας και οµοουσιου και αδιαιρετου Τριαδος τον µεν Πατερα γενναν αφραστως τον Θεον Λογον. και το Πνευµα το Αγιον δια των συναϊδιων Πατρος και Υιου εγνωρισθη ηµιν τοις πιστοις και γνωριζεται. τον δε Υιον γεννασθαι τον αει αδιαιρετως προς τον γεννωντα Πατερα οντα συναϊδιως και µηδαµως εξ αυτου χωριζοµενον. δι᾿ ου και αρχεις και βασιλευεις αυτων. η το Πνευµα το Αγιον τουτων δη των συναναρχων και οµοτιµων µειζον η ελαττον εστιν· ολως γαρ ταυτα εν τη αγια και οµοτιµω Τριαδι ου χρη εννοειν. ινα δυνηθη βλεψαι τοις νοεροις οφθαλµοις και επιγνωναι καλως εαυτον κακειθεν µαθειν οτι. ουπω του βυθου των παθων την κεφαλην του νοος ανενηξατο. ουτω και ο Θεος και Πατηρ δια του µονογενους Υιου και Λογου αυτου. ως αν δυνηθης τρανωθηναι τα αισθητηρια και γνωναι καλως τα εν σοι κεκρυµµενα της βασιλειας µυστηρια – και η ψυχη δια των δυο τουτων γνωριζεται. ανθρωπε. ως κοινον αµφοτερων. τοις ακουουσι γνωριµον γινεται η δια ζωσης φωνης η δια γραµµατων. Και καθαπερ του νου τον λογον γεννωντος. το δε Αγιον Πνευµα εκ του Πατρος εκπορευεσθαι συµφυες ον και συνηνωµενον τοις οµοουσιοις Πατρι τε και Υιω. ωσπερ ο νους ο ανθρωπινος δια του λογου – καλον γαρ αει και δια παντος του λογου εν τοις αυτοις διατριβειν. ουδε η ψυχη του νοος. η ο Υιος του Πατρος. ισθι οτι. Ο τοινυν η µειζονα η ελαττονα ενα τουτων των αλλων προσωπων αποκαλων. µη συγχεοµενων αυτων δηλαδη η διαιρουµενων εις τρια. Τουτων εν και το αυτο θεληµα γνωριζε.αρνητην εαυτον και µη βουλοµενος αποδεικνυσιν. τα υπερ σε εκ των κατα σε και αφ᾿ ων εικων εδειχθης Θεου· των αλλων απαντων κτισµατων υπερτιµηθεις τη του λογου αξια. ον εν αρχη εσχεν εν εαυτω και εχει γεγεννηµενον αχωριστως και υπερ λογον. ουδε ο λογος των αµφοτερων µειζων η ελαττων. ως συµπροσκυνουµενον και συνδοξαζοµενον αυτοις παρα πασης πνοης. επειδη ουτω πασι τοις ελλαµποµενοις ανωθεν και ηµιν τοις ταπεινοις . αλλ᾿ εν ενι εκαστω αµα των τριων νοουµενων η ορωµενων εν µια τη ουσια και εν ενι τω θεληµατι. ως ουκ εστι µειζων ο νους της ψυχης. (35) Εννοει µοι.

Τουτων την υπερουσιον ουσιαν της µιας θεοτητος τε και βασιλειας . τη µνηµη και τω λογω αγιαζοµενος – (36) τρισυποστατον πιστευε και πιστευων συνοµολογει µοι τρανως και ανυποστολως. ακτιστον. µητε διαιρουµενων εις τρια των φυσικως ηνωµενων· εν γαρ ενι τουτων εκαστω τα συναµφοτερα νοουµενα καθορωνται. ος και κατελεησας ηµων την αγνοιαν. ου µονον ουκ ανθρωποις εννοησαι γεγονε ποτε. ο πασιν ακατανοητος τοις υπ᾿ αυτου γενοµενοις. υπο Θεου κτισθεις. ως µητε αρχην περι αυτον εννοεισθαι µητε τελος ευρισκεσθαι . Οιδε γαρ κτισµα εαυτον εκεινου και ταλλα παντα.τους γαρ αιωνας αυτος εποιησε και προ πασης αρχης αυτος ην.γνωριζοµενον τε και αποκαλυπτοµενον εστιν εν Αγιω Πνευµατι ευδοκια του Πατρος δι᾿ Υιου. αει οντα και προοντα. οσον ινα γνωµεν οτι εστι Θεος τελεια Τριας. ανερµηνευτον. εν µια τη ουσια και φυσει και δοξη και ενι θεληµατι. η που.ινα παλιν επι τοις αυτοις γενωµαι.αλλ᾿ ην µεν αναρχος. µενει των ιδιων ορων εντος. αλλ᾿ ουδε ταις ανω δυναµεσι καταληπτον εξεγενετο το της υπερουσιου φυσεως ακαταληπτον. τοσουτον συγκατεβη τη ασθενεια ηµων. τα τε εν ουρανω. η ποση τω µεγεθει. ο αορατος. . γηΐνοις ουσιν ετι και ταπεινοις. . η πως τη συνουσια η τη ενωσει. παντων ποιητην και δηµιουργον ορατων τε και αορατων. ος και ηγνοηθη ηµιν περι πολλους προτερον θεους πλανωµενοις και λατρευουσι τη κτισει και προσκυνουσιν ειδωλοις. Ου γαρ ην χρονος ποτε. η ποδαπη τη ιδεα. οτε ουκ ην ο Θεος. εν Πατρι και Υιω και Αγιω Πνευµατι ευσεβως οφειλουσι προσκυνεισθαι. Ταυτα ενα Θεον πιστευε. αναρχον. ως ειρηται. (37) Οποια δε εστι τη ουσια. Ο γαρ πιστευων οτι ο Θεος παντων εστι ποιητης και οτι τα παντα εξ ουκ οντων παρηγαγε. ο ανεκδιηγητος. ακαταληπτον. τα τε επι της γης και τα εν τοις καταχθονιοις. ως µητε εις εν συγχεοµενων των τριων υποστασεων. εστι δε των ολων αρχη και εσται αϊδιως εις απειρους και ατελευτητους αιωνας ο απροσιτος. ανεξιχνιαστον. αυτον δε τον του παντος ποιητην. ανυµνει και δοξαζει αυτον ως δηµιουργον των απαντων και ουδαµως την ακαταληπτον αυτου φυσιν περιεργαζεται. ο αφραστος. τον πεποιηκοτα γινωσκων· και προς αυτον τον γενεσιουργον απο της καλλονης αναγοµενος των κτισµατων.

Πλην οµως ακριβως βλεπει το υδωρ οποιον και απλανως. φησι. τοσουτον παρ᾿ ηµων γινωσκοµενος. Παντως µικρον η ουδεν. Αλλ᾿ εκεινο εννοει µοι. ει και µη ορα. και παραδειγµατι αµυδρω τω σκοπω του λογου χρησοµεθα. ην δε απειρος τουτου και αγευστος· αυτος δε εξηγου τουτω τα περι της φυσεως των υδατων και οτι. Τι προς ταυτα αν τω πυνθανοµενω σου απεκριθης. οσον τις πελαγος αοριστον υδατων θαλασσης. καλον το υδωρ. παντοκρατωρ. (38) Ει δοκει δε. Εαν ουν ανθρωπος τις πηρος τας οψεις µη θεασαµενος ποτε πηγην υδατος ευρεθη. υπερφυης. Θεος ο αει ων. καν ει λιαν διαβατικωτατος ησθα και θεωρητικωτατος . Ουδεις ουδαµως· ου γαρ δυναται ποτε το µηδεν ον υπο ανθρωπινης εννοιας εννοηθηναι και ενσηµανθηναι ονοµατι. οτι απροσιτος ουσα η θεια φυσις και ακατανοητος δηλονοτι. καθορα. εν νυκτι παρα των αιγιαλον ισταµενος και λαµπαδα φαινουσαν κρατων. αλλα δοκει πως καθοραν απο του µερους και το απειρον των υδατων τεκµαιρεσθαι. κτιστης και δηµιουργος των απαντων. εκφρασαι ολως ουκ εφικνουµεθα. Τον ουν αορατον και ακατανοητον και τουτο παρα πασης µαρτυρουµενον της θεοπνευστου Γραφης τις ανθρωπων η αγγελων ερµηνευσαι ισχυσει. λιµνας και φρεατα και θαλασσας ποταµων υποτιθεµενος· ο δε ηρετο µαθειν την φυσιν. προσµαρτυρουσα µονον αυτω το αει ειναι και το ο ων. παντεποπτης. η τουτο αυτο το υδωρ οποιον εστι µη ειδως. το δε ακατανοητον παντη και αφραστον· αυτο γαρ πολλακις. ανενδεης. παντοδυναµος. την ποιοτητα. την ιδεαν.Και µη µοι τας απο της θειας Γραφης λεγειν επιχειρησης θεολογιας· προς γαρ τας βλασφηµους εκειναι των αιρετικων αντιθεσεις προς των θεολογων ερρεθησαν. ο κατανοουµεν του ειπειν. τρισυποστατος. αυτην αυτου την ποσοτητα και πως κινειται και ποθεν την αρχην εχει και πως δια παντος εκχειται και ουκ εκλειπει. Εγωγε ουν οιµαι. ουχ οιος δε εστι. Του γαρ ολου των απειρων εκεινων θαλασσων ποσον οιει οραν τον τοιουτον. ει και µη εφικνειται ειπειν ποταπον. Και οιδε µεν οτι θαλασσα το ορωµενον και οτι πελαγος αχανες και οτι θεαθηναι ολον υπ᾿ αυτου των ουκ ενδεχοµενων εστι· το δε ολον. Παριστησι δε πασα θεια Γραφη δια πασων των περι Θεου λεγοµενων εννοιων και λεξεων οτι εστιν.

Τοιγαρουν “και οσοι τω κανονι τουτω στοιχησουσιν” “ου µακραν ευρεθησονται της βασιλειας των ουρανων” αλλα κατα αναλογιαν της σπουδης και της µετα προθυµιας και εν χαρα εργασιας αυτων. ισχυσει καν ολως ποτε. διδασκαλιας ετερου ου δεηθησεται· εχει γαρ αυτον ολον εν εαυτω µενοντα και κινουµενον και λαλουντα και µυσταγωγουντα αυτον τα κεκρυµµενα τουτου µυστηρια κατα το υπ᾿ αυτου ειρηµενον οσιωτατον λογιον· “Το µυστηριον µου. Ει δε περι ρεουσης και ορωµενης και κρατουµενης ουσιας ουτως ουκ εφικνουµεθα τι ειπειν η διερµηνευσαι τω λογω τοις πυνθανοµενοις ηµων. Ο δε γε ιδειν καν ποσως αξιωθεις τον Θεον εν τη απροσιτω δοξη του απειρου και θειου φωτος αυτου τω τροπω ω προειρηκαµεν. ουδαµως παραστησαι τω λογω ισχυσας την τουτου αρχην και ουσιαν και κινησιν. οµοουσιον και οµοθρονον. η συντοµωτερον η βραδυτερον. πλειον η ελαττον. αλλα διατηρουµενης και εργαζοµενης εµµελως και σπουδαιως. µη παραφθειροµενης δηλονοτι τη αµελεια και καταφρονησει της εργασιας αυτων εν µηδενι µηδαµως. και ει τι ο Υιος. ουδ᾿ οποιον εστι τη ποσοτητι και ποιοτητι διδαξαι τον απειρως περι την µεθεξιν και θεωριαν εχοντα του τοιουτου καν ποσως ηδυνηθης. και οτι εν ταυτα πνευµα οµοτιµον. ΘΕΟΛΟΓΙΚΟΣ ΤΡΙΤΟΣ (40) Και οτι. νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων· αµην. εµοι και τοις εµοις”. . φησιν. τις εστιν η φυσις αυτης και ποθεν η εκ ποιων ειδων την συστασιν εχει.την διανοιαν. οιος εστιν ο το παν ουσιωσας και τινα τα της ουσιας και δοξης αυτου. τουτο και ο Υιος. πως αν τις των αγγελων η των απαντων αγιων τους αγνοουντας τα περι Θεου και τα κατ᾿ αυτον διδαξαι. Αλλως δε θεασασθαι τουτον αµηχανον ει µη δια της (39) των εντολων αυτου ακριβους φυλακης. ει τι ο Πατηρ. τουτο και το Πνευµα το Αγιον. τον µισθον της θεοπτιας κοµισονται και κοινωνοι θειας γενησονται φυσεως και θεοι και θεσει και υιοι Θεου χρηµατισουσιν εν Χριστω Ιησου τω Κυριω ηµων. Ουδεις αν ουδαµως. ω η δοξα και το κρατος συν τω Πατρι και τω παναγιω Πνευµατι.

ειτ᾿ ουν ασυγχυτους ειναι τας υποστασεις αυτων και αδιαιρετους αµα εν τη µια τουτων και θεια των ολων υποστατικη φυσει τε και αιτια.Αει µεν ο Θεος υµνουµενος τε και παρ᾿ ηµων δοξαζοµενος ο αναρχος Πατηρ. η µια ταυτα φυσις και δοξα και συµφυΐα. το συναΐδιον και οµοουσιον του Πατρος και του Υιου παναγιον Πνευµα. ως ειδεναι ολον εκεισε ειναι τον Πατερα µετα του Πνευµατος. η οµοτιµος ουσια και τρισυποστατος. οποταν προς τον Πατερα και Θεον αναγωµεθα τω συναναφεροντι Πνευµατι δια του Λογου και τας χειρας εκτεινωµεν προς αυτον και τα οµµατα. αλλον παλιν παρακλητον ονοµαζων το Πνευµα. Οπηνικα δε τω µονογενει του Πατρος Υιω εν τω συνετιζοντι Πνευµατι . η µια θεοτης. η των ολων αρχη και υποστατικη και δηµιουργος δυναµις. Ουτω δε µυσταγωγηθεντες παρα του Πνευµατος ταυτα ουτως εχειν οµοουσιως και οµοτιµως τα προσωπα. η οµοθρονος. ο συναναρχος Υιος του Πατρος. και “Εγω απ᾿ εµαυτου ποιω ουδεν” και παλιν· “’Ερωτησω τον Πατερα και αλλον παρακλητον πεµψει υµιν το Πνευµα (41) της αληθειας ο παρα του Πατρος εκπορευεται”. ποτε δε τριας οµολογουµενος τριαδικως ανυµνειται εν διηρηµεναις ταις υποστασεσιν. η οµοουσιος Τριας. εις Θεος και εστι και λεγεται. η µια εξουσια και παντοκρατορικη κυριοτης και βασιλεια. βαπτιζειν προτρεποµενου εις ονοµα Πατρος και Υιου και Αγιου Πνευµατος και παλιν ουτω λεγοντος· “Ο Πατηρ µου µειζων µου εστιν” ετερον εαυτον παρα τον Πατερα δεικνυντος. και ολον εκεισε ειναι το Πνευµα το Αγιον. ενθα ολος οΥιος και Θεος ονοµαζεται. η οµοδοξος. και ολον εκεισε ειναι τον Υιον δια του Πνευµατος εν οις ολος ο Θεος και Πατηρ ανυµνειται. ως παρ᾿ αυτου του ενος της τρισυποστατου θεοτητος Κυριου ηµων Ιησου Χριστου µεµυσταγωγηµεθα. ενθα ολος ο Πατηρ τω Υιω συνοµολογειται και συνδοξαζεται. ος ποτε µεν µονας θεωρουµενος τε και πιστευοµενος µοναδικως παρ᾿ ηµων και λατρευεται. Εντευθεν ουν ηµιν η χαρις εννοειν διδωσι το εν κατα παντα της τρισυποστατου και οµοουσιου θεοτητος τε και βασιλειας και το ταυτον και ωσαυτως ον των αυτης υποστασεων της αϊδιου δοξης και αχωριστου ενοτητος. “Πατερ ηµων” λεγοµεν “ο εν τοις ουρανοις”.

εγκρατειας. Πνευµα µυστηριων δηλωτικον. ο ακατανοητος εξ ακατανοητου. αδιαιρετως. αλλ᾿ αυτο εκεινο υπαρχον παν οτιουν και εστιν αγαθον· εν οις γαρ εγκατοικησεις. συναΐδιον. ευφροσυνης. πιστεως. ο εξ αϊδιου αΐδιος. ο εξ αιωνιου αιωνιος. αρραβων ουρανων βασιλειας. αυτοθελητον. αυτοδυναµον. η εκ της ζωης ζωη. πασαν δε αρετην συνεισφερον τη εισοδω σου. ο εκ Θεου Θεος. ο αναρχος εξ αναρχου. Πνευµα ζωης και συνεσεως. ο ακαταληπτος εξ ακαταληπτου. αµνησικακιας. αµαρτιας αναιρετικον. παντοδυναµον. µετανοιας θυρα. οµοδυναµον. αγιαζον και µεταποιουν και φωτιζον ηµων τας καρδιας. εν δε τω Υιω το Πνευµα και τον Πατερα. το δυναµουν. Πνευµα χαρας µεταδοτικον. ως οµοουσιον και οµοτιµον τω Υιω και τω Πατρι και ως θεους τους υποδεχοµενους σε εργαζοµενον και πασαν µεν αµαρτιαν εξαφανιζον. την εισοδον τοις αγωνιζοµενοις υποδεικνυον οια δη θυρωρος. Πνευµα θειον υποµονης. ο µονος εκ µονου. ο αναλλοιωτος εξ αναλλοιωτου. αµελειας απελατηριον. συναναρχον. ο αφραστος εξ αφραστου. Τοιγαρουν και ουχ ως διαιρουντες το ατµητον της ολικης εναδος. εν δε τω Πνευµατι τον Πατερα προσκυνουντες και τον Υιον· α και µιαν φυσιν δοξαζοµεν µιας τρισυποτατου θεοτητος. το φωτιζον. ειρηνης.προσερχοµεθα τας ευχας αποδουναι. το εκ του φωτος φως. θεωριας των ανω. ελθε και ενσκηνωσον και µεινον εν ηµιν αχωριστως. το ελεουν. Πνευµα αγαπης. σοφιας. αλλ᾿ ως εν τω Πατρι τον Υιον και το Πνευµα. ο εκ του απροσιτου απροσιτος. ιλασθητι ταις αµαρτιαις ηµων”. Πνευµα το αγαθον. το τρεφον οµου και ποτιζον. διωκτηριον ακηδιας. το φιλανθρωπον. Ουτω δε και το Πνευµα το Αγιον επικαλουµενοι λεγοµεν· “Το Πνευµα το Αγιον το εκ του Πατρος αφραστως εκπορευοµενον και δι᾿ Υιου ηµιν επιφοιτων τοις πιστοις. το σοφον. τρισι θεοις και ουχ ενι τον υµνον προσφεροµεν. προφητειας πηγη. το ενδοξον. σωφροσυνης. γνωσεως. το ηδυ. περιεργιας και πονηριας φυγαδευτηριον. εχουσιν ουσιωδως εν εαυτοις το παν αγαθον”. πραοτητος. Πνευµα ποθου και ποθον εµποιουν. διδασκαλιας κρατηρ. ουκ εξωθεν ταυτα συνεπαγοµενον. . οµοουσιον. αµεριµνιας των κατω. “Ο µονογενης Υιος” λεγοµεν “ο συναΐδιος Λογος του Θεου και Πατρος. Πνευµα αγιωσυνης (42) και τελειοτητος.

µηδεν ων. υδωρ ο ποταµος εκπορευεται. Αλλα συνες εντευθεν πως εν τα τρια η αγια λεγει Γραφη. την µη τεµνοµενην εναδα τε και θεοτητα διαιρουντες. ονοµα δε αυτου Τριας. αλλ᾿ ενα ταυτα Θεον αδιαιρετως ταις υποστασεσι διαιρουµενον και ασυγχυτως (43) τη ενοτητι της µιας ουσιας ενουµενον εγνωµεν. Ει ουν ο Πατηρ πνευµα εστι. ολον εν ταις υποστασεσιν ενιζοµενον και ολον εν τη υπερουσιω εναδι τρισσουµενον· τον αυτον τρια τοις προσωποις και εν τη ενοτητι της ουσιας ειτε φυσεως χρη λεγειν. ταις δε υποστασεσι προσωπικως ονοµαζεται Πατηρ. ουτως εκ Θεου του Πατρος Θεος εκπορευεται το Πνευµα. Και παλιν ετερωθι περι του Πνευµατος. Πνευµα το Πνευµα το Αγιον. οτι εκ του Πατρος εκπορευεται και δια του Υιου διδοται τοις αναξιοις ηµιν. ασυγχυτον τε και αδιαιρετον. αλλα και ταυτην θεωσας πνευµατικην απειργασατο. Ει γαρ και σαρκα ανελαβεν. φρονουµεν. ουχ ως µη θελον πεµποµενον η διανεµοµενον. Ουτω γαρ και ο µονογενης αυτος Υιος του Πατρος το κατα παντα οµοτιµον και οµοουσιον και οµοθρονον εαυτου µεθ᾿ αµα των οµοουσιων Πατρος και Πνευµατος πασιν ηµιν διετρανωσεν ουτως ειπων· “Εγω και ο Πατηρ εν εσµεν”. ο παρα του Πατρος εκπορευεται”. ος υπερανω παντος ονοµατος ονοµαζοµενου και λογου και ρηµατος ων υπερκειται και πασης διανοιας καταληψιν υπερεκπιπτει. αυτου του Υιου. (44) Καλον γαρ παλιν τα αυτα εν τοις αυτοις αναλαβειν και ειπειν. εις εκφυλους αλλοτριοτητας ασυνετως εκκλινοντες. Ως γαρ εξ οφθαλµου. Τη γαρ φυσει και τη ουσια και τη θελησει αµεριστος η Αγια Τριας.υπερουσιον. Ου γαρ αλλο και αλλο και αλλο ετερας και ετερας φυσεως. τα τω Πατρι δοκουντα ως οικεια θεληµατα εκπληρουν. ουτω φησι· “Το Πνευµα της αληθειας. επειδη και το εντρυφαν τοις τοιουτοις αει ηδονην εµποιει τω τα τοιαυτα θεοπρεπως ειδοτι τρυφαν και τας ψυχικας αισθησεις . Υιος και Αγιον Πνευµα. διο και φησι· “Πνευµα ο Θεος και τους προσκυνουντας αυτον εν πνευµατι και αληθεια δει προσκυνειν”. αλλ᾿ ως δι᾿ ενος της Τριαδος. ητοι πηγης υδατος. το εκ της ουσιας εκεινης απαραλλακτως ειναι δηλων. και ο εξ αυτου γεννηθεις Υιος πνευµα δηλονοτι εστι· και τουτο δηλων ο Παυλος ελεγε· “Το δε πνευµα ο Κυριος εστιν”. εις ων ταυτα Θεος.

ινα µηδεµιαν ανισοτητα υπεροχης η υφεσεως υπολαβης εν τοις τρισι της Τριαδος προσωποις. ειρηνται. αυτα τα των αγιων ενδυµατα φως· ο Χριστος ο Ιησους. συναΐδιον. η θυρα της βασιλειας των ουρανων. η αναστασις αυτου φως. οι οφθαλµοι αυτου φως· ο Κυριος φως. η γη των πραεων. αυτη φως η βασιλεια των ουρανων· ο νυµφων φως. ο σωτηρ και βασιλευς του παντος. φως· ο αρτος της αχραντου σαρκος αυτου φως. το στοµα αυτου φως. η του παραδεισου τρυφη. ο Υιος φως εστι. µητε µην ολως καθ᾿ οιονδηποτε τροπον εν αυτοις χωρισµον· ου γαρ δια τουτο. εν πνευµα εστιν εν τρισι προσωποις ειτ᾿ ουν υποστασεσι γνωριζοµενον ο Θεος ( καθως εφη τουτο παραδηλων ο Υιος “εν”).αυτου ο λογος θειος καθαγιαζει. η ειρηνη. η αληθεια. αχρονον. το Πνευµα το Αγιον φως· εν ταυτα φως απλουν. οµοτιµον και οµοδοξον. η παστας. οι στεφανοι της ζωης. αλλ᾿ οπως δια µονων των ονοµατων τα προσωπα. ωσπερ ειρηται. εκδιδαχθης. το προσωπον αυτου φως· η χειρ. πως ο Θεος και τα περι Θεον και τα απο Θεου και τα εν τω Θεω παντα εν φως εστιν. η φωνη αυτου ως εκ . το υδωρ το ζων φως.ινα καθ᾿ εν σοι τα αδιαιρεται διαιρων ειπω . το ποτηριον του τιµιου αυτου αιµατος φως. Ινα δε ειδης και τα της θειας φυσεως ιδια. ο παραδεισος. ο δακτυλος. Ει ουν “ο Θεος πνευµα εστι” και το “πνευµα ο Κυριος” και ο Κυριος πνευµα παρα της θειας καλειται Γραφης. η αγαπη. η αθανασια φως.ο Πατηρ φως εστιν. αυτας δη τας υποστασεις. µηδεν περαιτερω πολυπραγµονων εκζητησης. Ουτω ταυτα µαθων και ουτω καλως τα περι Θεου µυσταγωγηθεις. οµοθρονον. η πηγη της ζωης φως. οµοφυες. Ταυτα δια τουτο ουτως ειρηται πνευµα εν. ισοδυναµον. “Πνευµα” φησιν “ο Θεος”. “Ο Θεος φως εστι” και φως απειρον τε και ακαταληπτον· τα γαρ περι αυτον φως εισιν ενουµενα τε και διαιρουµενα τοις προσωποις αδιαιρετως και . οµοουσιον. εν εκαστη των υποστασεων προσκυνουµενον και εν πασι τοις ιδιωµασιν αυτου και χαρισµασι καθορωµενον. τουτο δε και ο Υιος. (45) ασυνθετον. και ουτω σε ταυτα µυσταγωγησοµεν. ακαταληπτα παντη τα υπερ ταυτα και πληροφορουµενος και οµολογων. Προς τουτοις και τα εξ αυτου παντα φως εισιν ως εκ φωτος ηµιν χορηγουµενα· η ζωη φως. πιστει δε µονη ταυτα παραδεξαµενος µεχρι τουτου στηθι.

η ραβδος. αυτην ουσιωδως τα παντα ειναι µοι νοει την µιαν υπεραρχιον αρχην. Ει δε και εν ηµιν τα πλειονα τουτων η και παντα προσειναι λεγονται. Και ινα µη κατοκνησω καθ᾿ εν σοι ταυτα παλιν ειπειν. η ευσπλαγχνια. η ελπις. υπερ εννοιαν και υπερ λογον ανθρωπων εστιν· ατρεπτος. Ωσπερ γαρ λογοι µεν ανθρωπων ρευστοι και διακενης. ο Θεος. την εν µοναδι τριαδικου προσκυνουµενην φωτος. ο Παρακλητος φως· ο µαργαριτης. Ταυτα τοιγαρουν και ετερα τουτων. εκεινω δε ταυτα προσεστιν ως Θεω. ο δε του Θεου Λογος ζων τε εστι και ενυποστατος και ενεργης. Θεος αληθης. ο και πολυωνυµον υπαρχον καλειται παντα τα ειρηµενα και τουτων ετερα πλειονα· και ου µονον ταυτα καλειται. ενυποστατος τε υπαρχει και ζων. η αγαθοτης αυτου φως. Ουτω τοιγαρουν ουτε το υδωρ το παρ᾿ ηµιν ως το υδωρ εκεινο το ζων. αγαπην εχουσιν εις αλληλους και οι λιαν αµαρτωλοι. Πατηρ ονοµαζεται ο Θεος. το ελεος αυτου. αλλα καθαπερ . αλλα και ενεργει. αλλ᾿ ηµιν µεν ως ανθρωποις. η αµπελος η αληθινη. πατερες καλουνται και των ανθρωπων οι πλειονες· Υιος Θεου ο Χριστος και Θεος. ουτω δη και η αληθεια. η πιστις φως. Τι ουν. οσα αν δια προφητων και αποστολων ακουεις λεγοµενα περι της ανεκφραστου και υπερουσιου θεοτητος. η βακτηρια και η παρακλησις αυτου φως. ουτε ο αρτος ο παρ᾿ ηµιν ως εκεινος ο αρτος εστιν. Και ινα προς τοις ειρηµενοις και ετερα σοι φωτα Θεου παραδηλωσω τινα. Ουδαµως. αρρευστος. πνευµατα λεγονται και ηµων αι ψυχαι· ζωη ο Θεος. Αλλα αληθειαν Θεου το µη ειπειν σε λογον ψευδη προς τινα. ζην λεγοµεθα και ηµεις· αγαπη ο Θεος. Την των ανθρωπων αγαπην καλεσεις Θεον. ο ασπασµος αυτου φως. Ουµενουν. ο κοκκος του σιναπεως. Απαγε της βλασφηµιας! Αλλ᾿ ειρηνην την εις αλληλους εν τω µη διαµαχεσθαι η αµφιβαλλειν περι τινος. Εις γαρ Θεος εν Πατρι και Υιω και Αγιω Πνευµατι.φωτος φως. φως ων απροσιτον τε και προαιωνιον. υιοι παλιν ανθρωπων ηµεις· Πνευµα Θεου το παναγιον Πνευµα. τουτο ειποις ειναι “ειρηνην την υπερεχουσαν παντα νουν”. ως παρα των εξ αυτης της πειρας διδαχθεντων και τη θεωρια πιστωθεντων και βεβαιωθεντων περι των προσοντων καλων τω υπεραγαθω Θεω εµαθον. η ζυµη. (46) η χρηστοτης αυτου φως.

ω η δοξα και το κρατος συν τω Πατρι και τω Αγιω Πνευµατι. µαλλον δε συν τω φωτι εχει και ταυτα ο εχων εκεινο το φως. Οτι ει µη παντες οι προωρισµενοι κατα γενεας και γενεας τεχθησονται εως εσχατης ηµερας και πληρωθησονται. Αλλα γαρ συναµα τουτοις και εγρηγορσις λεγεται ο Θεος.ανωθεν ειρηται. . Πως δει πληρωθηναι τον ανω κοσµον και οποιος τις εστι και κατα τινα τροπον πληρωθησεται. Περι της παραβασεως και της εξοριας του Αδαµ. Οποια εσται η εσχατη λαµπροτης της κτισεως· εν ω και περι αγγελων και περι ψυχης. παντος αγαθου. α΄. (47) ος αυτη γινεται παν αγαθον· και ουχ υστερειται. χαριτι και φιλανθρωπια του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου. (49) Κεφαλαια του λογου. απαντα φως εκεινα και φως εν ο Θεος. η΄. δ΄. ΒΙΒΛΟΣ ΤΩΝ ΗΘΙΚΩΝ ΛΟΓΟΣ Α΄. Γινεται δε και πραος και ταπεινος· ταυτα δε παλιν φως συν τοις ειρηµενοις εισι. ο ανω κοσµος ου πληρωθησεται. γ΄. αλλ᾿ εµπιπλαται και περισσευει αει εν πασι τοις απορρητοις εκεινοις αγαθοις του Θεου. ζ΄. Πως ενουνται τω Χριστω και Θεω και εν γινονται µετ᾿ αυτου παντες οι αγιοι. ενοικον εχουσα τον Θεον η τοιαυτη. στ΄. Μερικη τις φυσιολογια περι της του κοσµου κτισεως και της πλασεως του Αδαµ. Περι της του Λογου σαρκωσεως και κατα τινα τροπον δι᾿ ηµας εσαρκωθη. συνδιαιτωµενη και συνευφραινοµενη ταις ταξεσι των ουρανιων δυναµεων. β΄. ου µετασχων τις τη µετοχη εκεινου µετοχος αµφοιν γινεται παντων ων ειποµεν αγαθων. Πως αυθις η κτισις µελλει ανακαινισθηναι και γενεσθαι καινους ουρανους και καινην γην κατα τον θειον Αποστολον. ε΄. ων γενοιτο και παντας ηµας επιτυχειν και εν απολαυσει τουτων πλουσια γενεσθαι. ως διεγειρων προς τα καλα την ψυχην του ανθρωπου εφ᾿ ην κατοικει. νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων· αµην.

Και τις εστιν ο γαµος ο µυστικος του Θεου. (50) Ο Θεος ουχι τον παραδεισον µονον. ικανως εχει και ως ο Λογος τον λογον ευωδωσεν. τις η πλασις ηµων και πως παρεβηµεν την δοθεισαν ανωθεν εντολην και των αθανατων εκεινων αγαθων εξεπεσοµεν. Μερικη τις φυσιολογια περι της του κοσµου κτισεως και της πλασεως του Αδαµ. και τινα τα µετα ταυτα διαδεξοµενα τους προσκυνητας της Τριαδος ηµας. τις ο πλουτος της προς ηµας αυτου αγαθοτητος. Εις το ρητον του Ευαγγελιου· “Και απεστειλε τους δουλους αυτου καλεσαι τους κεκληµενους εις τους γαµους και ουκ ηθελον ελθειν”. Αρξοµαι δε εντευθεν. Χρεων δε αρτι της προς εκεινουτς ληξαντας στασεως ιδειν και κατασκοπησαι και σκεψασθαι τινα τα υπο Θεου χαρισθεντα ηµιν. ον ηµιν απ᾿ αρχης εχαρισατο κτισεως. Οτι και παντες οι αγιοι τον Λογον του Θεου εν εαυτοις συλλαµβανουσι τη Θεοτοκω παραπλησιως και γεννωσιν αυτον και γενναται εν αυτοις και γεννωνται υπ᾿ αυτου· και πως υιοι και αδελφοι και µητερες αυτου χρηµατιζουσιν. τοις πρωτοπλαστοις δεδωκεν εξ αυτης αρχης. αλλ᾿ η ανωθεν και απο της του Πνευµατος συµµαχιας. τις δε ο νυν βιος και τις ο κοσµος ουτος υφ᾿ ον και µεθ᾿ ον το παν οραται κινουµενον. ινα µη εξ ηµων η τα της ευδροµιας του λογου και των ευστοχων βολιδων αυτου. (51) ουτε αφθαρτον . καν ει τι των τιµιωτερων εστιν. (50) Οτι ου χρη προ της εργασιας των εντολων και της εις αρετην προκοπης τε και τελειωσεως τα κεκρυµµενα µυστηρια της βασιλειας των ουρανων ερευναν των αµυητων τινα· και οτι εν τη δευτερα του Κυριου ελευσει παντες αλληλους γνωριζουσιν οι αγιοι. παρ᾿ ου πασιν ευοδουται το κατορθουµενον. Εις τον ρητον του Ευαγγελιου· “Ωµοιωθη η βασιλεια των ουρανων βασιλει”.θ΄. Παυλω τω θειω πειθοµενους. α΄. Α µεν ουν απολογησασθαι και ειπειν εδει προς τους αντιδιατιθεµενους ηµιν και τας πικρας γλωσσαλγιας αυτων αις το προσπεσον απαν οµου κατασυρεται. ια΄. ιβ΄. ι΄. αρχην του λογου ποιουµενος τον Θεον. ως αν τινες οιονται.

∆ιο και επιφερων φησι· “Και ειπεν ο Θεος· Ιδου δεδωκα υµιν παντα χορτον σποριµον σπειρον σπερµα ο εστιν επανω της γης· και παν ξυλον ο εχει εν εαυτω καρπον σπερµατος σποριµου υµιν εσται εις βρωσιν και πασι τοις θηριοις της γης και πασι τοις πετεινοις του ουρανου και παντι . αρσεν και θηλυ εποιησεν αυτους”. αλλ᾿ ουτος ο κοσµος ωσπερ τις παραδεισος υπο του Θεου γεγονεν εις. Αρσεν δε και θηλυ λεγει ουχ ως της Ευας ηδη γενοµενης. ως ειρηται. ως ειρηται κατοικουµεν ηµεις. µετα το ειπειν· “Και εγενετο εσπερα και εγενετο πρωΐ. τη εκτη ηµερα επλασε τον Αδαµ και πασης της ορωµενης κτισεως κυριον αυτον και βασιλεα κατεστησε. αφθαροτος µεν. κατ᾿ εικονα Θεου εποιησεν αυτον. “Και ευλογησεν αυτους ο Θεος λεγων· αυξανεσθε και πληθυνεσθε και πληρωσατε την γην και κατακυριευσατε αυτης και αρχετε των ιχθυων της θαλασσης και των πετεινων του ουρανου και παντων των κτηνων και πασης της γης και παντων των ερπετων των ερποντων επι της γης”. ηµερα πεµπτη”.µονον εκεινον εδηµιουργησεν. αλλ᾿ ως εν τη του Αδαµ πλευρα ουσης και αυτω συνουσης· και τουτο µετα ταυτα σαφεστερον γνωσεσθε. τω Αδαµ και τοις εξ αυτου εις απολαυσιν δεδωκεν. ετεραν δε ουδαµως. Αλλα µη φανη σοι τουτο παραδοξον. τω ανθρωπω εξ αρχης δεδωκεν ο Θεος. Και ουτε η Ευα παραχθεισα ην τοτε ουτε µην ο παραδεισος. Ποιαν γαρ αλλην γην λεγει. Γεγραπται γαρ· “Εν αρχη εποιησεν ο Θεος τον ουρανον και την γην· η δε γη ην αορατος και ακατασκευαστος”. ταυτην δη ην ηµεις κατοικουµεν. Και εποιησεν ο Θεος τον ανθρωπον. αλλα πολλω µαλλον προ εκεινου την απασαν γην. και τα εν τη γη απαντα. ως ενα παραδεισον. (52) Ορας πως τουτον ολον τον κοσµον. επηγαγε· “Και ειπεν ο Θεος· ποιησωµεν ανθρωπον κατ᾿ εικονα ηµετεραν και καθ᾿ οµοιωσιν και αρχετωσαν των ιχθυων της θαλασσης και των πετεινων του ουρανου και των κτηνων και πασης της γης και παντων των ερπετων των ερποντων επι της γης. αναµεινον δε τον λογον και εξ αυτης της θειας Γραφης αποδειξει τουτο σαφεστατα. υλικος δε και αισθητος παραχθεις· τουτον. ου µην αλλα και τον ουρανον και τα εν αυτω εν πεντε ηµεραις παραγαγων. ει µη ταυτην εν η και νυν. Καθεξης δε τα λοιπα απαντα εργα της του Θεου δηµιουργιας ακριβως εξηγουµενος.

ανακεφαλαιωσαµενος τον . ινα τα αυτα παλιν ειπω. τω Αδαµ και ηµιν τοις εξ αυτου δεδωκεν εις απολαυσιν και ουχι τον παραδεισον µονον αυτω εχαρισατο. Μετα γαρ το ειπειν· “Και εποιησεν ο Θεος τον ανθρωπον. τα τε εν τη και τα εν τη θαλασση. αρρητος παντως τω οντι και λογισµοις ανεπιβατος. εννοει µοι οσοι εµελλον ειναι οι απο κτισεως κοσµου γεννηθεντες. Ειδες πως τα ορωµενα απαντα. αµεριµνον τε και αµοχθον διανυοντες βιον. ως ειδως οτι εις απειρα πληθη και αναριθµητα εµελλε το γενος ηµιν πληθυνθηναι επι της γης. και κατεπαυσεν ο Θεος εν τη ηµερα τη εβδοµη απο παντων των εργων αυτου ων ηρξατο ο Θεος ποιησαι”. πλησιαζοντες τω Θεω και τας πηγαζουσαις αυγαις της θεοτητος. Ταυτα δε εν ταις εξ ηµεραις συνετελεσεν ο Θεος· και ακουε της θειας Γραφης τουτο δηλουσης σαφεστατα. Ει γαρ και παραβαντες την εντολην αυτου και βιουν και αποθνησκειν κατακριθεντες εις τοσουτον πληθος οι ανθρωποι εγενοµεθα. ηµερα εκτη· και συνετελεσεν ο Θεος εν τη ηµερα τη εκτη τα εργα αυτου α εποιησε.ερπετω ερποντι επι της γης”. αναµαρτητον δηλονοτι και αλυπον. ως ειρηται. οποιαν δε ζωην και διαγωγην εχειν εν αφθαρτω κοσµω αφθαρτοι διατηρουµενοι και αθανατοι. οπως τε κατα προκοπην της φυλακης των εντολων του Θεου και της εργασιας των αγαθων εννοιων εις τελειοτεραν εµελλον αναγεσθαι κατα καιρον δοξαν τε και αλλοιωσιν. καθως και προς τους αποστολους υστερον ο αυτος δια του ζωντος Λογου εφη· “Α δε λεγω υµιν. την µεν ψυχην λαµπροτεραν εκαστου γινεσθαι. το δε αισθητον και υλωδς σωµα εις αυλον και πνευµατικον υπερ αισθησιν πασαν µεταποιεισθαι τε και µεταβαλλεσθαι· οποση δε και η εκ της µετ᾿ αλληλων διαγωγης (53) ευφροσυνη και αγαλλιασις ηµιν προσγινεσθαι εµελλεν. εχαρισατο. τοτε επηγαγεν ουτως ειπων· “Και ειδεν ο Θεος παντα οσα εποιησεν και ιδου καλα λιαν· και εγενετο εσπερα και εγενετο πρωΐ. Αλλ᾿ επι το προκειµενον επανελθωµεν. Οσα γαρ τω Αδαµ ειπεν. πασι λεγω”. ει µη απεθανον. ως προς παντας ηµας ταυτα ελεγε. Ειτα βουλοµενος διδαξαι ηµας οπως εποιησε τον ανθρωπον ο Θεος και ποθεν. κατ᾿ εικονα Θεου εποιησεν αυτον· αρσεν και θηλυ εποιησεν αυτους και ευλογησεν αυτους” και τα λοιπα καθεξης. Ωσπερ ουν χωραν µιαν η αγρον ενα. ουτω τον κοσµον απαντα τω Αδαµ.

ουτε οικον ενα περιφραξας ολην αποτελει. αβατος εσται. ει και µηδενα πτοειται. ταξει και καταστασει ευκοσµω την κτισιν εδηµιουργησε και τας µεν επτα ηµερας εις τυπον των επτα αιωνων των υστερον µελλοντων διελθειν εταξε. κλεις τε και πυλας ανοιγοµενας και κλειοµενας ποιει· ου µονον δε. Επειδη ο Θεος. τοτε καθαπερ ανθρωπος τις βασιλευς η αρχων και πλουσιος την υπ᾿ αυτου δεσποζοµενην χωραν και γην ουτε πολιν πασαν περιτειχισας µονον ποιει. οπερ χρη εννοειν ουτως· εποιησε δε ο Θεος τον ανθρωπον χουν λαβων απο της γης. οτε εγενετο”· και µετ᾿ ολιγα· “Και επλασεν ο Θεος τον ανθρωπον χουν απο της γης”. αποκαθιστα. αλλα εις πολλα την µιαν διαχωρισας. αλλα και φυλακας. Μετα γαρ το κτισαι παντα εξ ουκ οντων και αυτον πλασαι τον ανθρωπον και καταπαυσαι αυτον τη εβδοµη ηµερα απο παντων των εργων αυτου ων ηρξατο ποιειν. την δε εις αµπελωνα αφοριζει. ∆ιατι ουν εν τη εβδοµη ηµερα ουκ εποιησε τον παραδεισον µελλοντα γενεσθαι. τον δε . ενθα και παλατια οικοδοµει και οικους κατασκευαζει. ως αν το αυτου οικητηριον περιφανεστατον και ενηλλαγµενον η δια παντων και ινα τοις µεν αγνωµοσι φιλοις και πονηροις και αυτοις τοις προσκεκρουκοσι των υπο χειρα και δουλων. αλλα µετα την παραγωγην πασης αµα της κτισεως κατα ανατολας τουτον εφυτευσεν. τοις δε γνησιοις και πιστοις φιλοις και αυτοις τοις ευγνωµοσι δουλοις ακωλυτος η προς αυτον υπαρχη εισοδος τε και εξοδος· ουτω δη και ο Θεος τω πρωτοπλαστω εποιησε. λουτρα τε κτιζει και παραδεισους φυτευει και παντοιας εκεισε απολαυσεις επινοει και φραγµον εξωθεν τουτων απαντων περιτιθει. Τον ουν τροπον της δηµιουργιας δηλον ποιησας ηµιν. ουτω πως παλιν φησιν· “Αυτη η βιβλος γενεσεως ουρανου τε και γης. ετεραν χερσον ειναι αφιησιν. ως προειδως τα παντα. ωσπερ τινα βασιλεια εν ενι µερει του κοσµου τουτον φυτευσας.λογον. την µεν σποριµην ειναι εα. εν ενι δε µερει και τοπω (54) τερπνω τε και περικαλλει τας κατασκηνωσεις ποιειται. τοτε εφυτευσε τον παραδεισον εν Εδεµ κατα ανατολας. και εθετο εκει τον ανθρωπον ον εποιησε. “και ενεφυσησεν εις το προσωπον αυτου πνοην ζωης και εγενετο ο ανθρωπος εις ψυχην ζωσαν”. ει ποτε τινες τοιουτοι φανωσιν.

αλλ᾿ εν παση τη υπ᾿ ουρανον. θανατω αποθανεισθε“. πολλας εν τουτω τας πρωτας και τοσαυτας τας εβδοµους απεργαζοµενας ηµερας. Επειδηπερ τω κυκλω τουτων των ηµερων συναριθµεισθαι ταυτων ουχ ηρµοζεν. Ορα δε οτι ουδε γεγραπται· “Εποιησεν ο Θεος τον παραδεισον”. (56) καταφρονησας δε ηπιστευσε τω πλαστουργω και δεσποτη ουτως ειποντι αυτω· “Η δ᾿ αν ηµερα φαγησθε απ᾿ αυτου. Επρεπε και γαρ τοις αφθαρτοις αυτων σωµασιν αφθαρτον και την τροφην επιχορηγεισθαι· οθεν και αµοχθος ην αυτων η διαγωγη και ακαµατος η ζωη. και ως βασιλευς αθανατος εν αφθαρτω κοσµω. αλλ᾿ οτι “εφυτευσεν αυτον και εξανετειλεν ετι εκ της γης ο Θεος παν ξυλον ωραιον εις ορασιν και καλον εις βρωσιν”. κατεστη υπο του δηµιουργου Θεου. πιστοτερον τον σκολιον ηγησαµενος οφιν ουτως ειποντα· “Ουχι . Επει δε και νοµον αυτοις δεδωκεν εντειλαµενος µη φαγειν εκ µονου του ξυλου εκεινου. εν ω πρωτη και δευτερα καθεξης (55) αι επτα ανακυκλουσαι τας εβδοµαδας αποτελουσι. και εγενετο”. οτε παντως ελευσεται και ηµιν εσχατως αποκαλυφθη ανεσπερος µια ηµερα και ατελευτητος εν τω καθ᾿ηµας γινοµενη. Περι της παραβασεως και της εξοριας του Αδαµ. αλλα νεαρους αει και µαλα δη το ηδυνον εχοντα και αφραστον την ηδονην τοις πρωτοπλαστοις και την τρυφην εµποιουντας. ου λεγω µονω τω παραδεισω. αρχην δε λαβειν λεγεται. Τινος ουν ενεκεν την ηµεραν. καρπους παντοδαπεις και ποικιλους εχον µητε φθειροµενους καν ολως µητε εκλειποντας. ταις προλαβουσαις επτα ου συνηψε το Πνευµα το Αγιον. µελλει δε γενεσθαι και αρχην ληψεσθαι· αλλα και ην προ των αιωνων και εστι νυν και εσται εις αιωνας αιωνων. εν µεσω δηλονοτι του παραδεισου. (55) Τοιγαρουν και επλασθη σωµα µεν εχων ο Αδαµ αφθαρτον. Ουδε γαρ νυν µεν ουκ εστι.παραδεισον εφυτευσε µετα ταυτα. β΄. υλικον µεντοιγε και ολον ουπω πνευµατικον. ουδε οτι “Ειπε· Γενηθητω. αλλ᾿ εξωθεν τουτων εκεινην ειναι εχρην ως αρχην η τελος µη εχουσαν. ητις εστιν η ογδοη. ον περιτειχισας οιονει πως ο τουτου δηµιουργος εισοδον εθετο αυτοις δι᾿ ης εισησεσαν και εξηεσαν. ως του µελλοντος αιωνος οντα σηµαντικον.

φοβηθεις εκρυβην”. ιν µη κακειθεν εξερχοµενος ο Αδαµ αµοχθον εχη και αυθις βιον. Προς µετανοιαν δε αυτον εκκαλουµενος ο Θεος φησι προς αυτον· “Και τις ανηγγειλε σοι οτι γυµνος ει. ωσπερ εκ παλατιων βασιλικων και οικων πανευπρεπων. Οθεν και του Θεου ειποντος αυτω· “Αδαµ. “Της φωνης σου“ φησιν “ηκουσα και την γυµνωσιν µου κατανοησας. ευθυς εγυµνωθη της αφθαρτου καταστολης και δοξης και της φθορας γυµνοτητα ενεδυσατο. Ιδων ουν εαυτον γυµνον ο Αδαµ εκρυβη και φυλλα συκης ραψας περιεζωσατο. ει µη απο του ξυλου ου ενετειλαµην σοι τουτου µονου µη φαγειν. την ασχηµοσυνην αυτου καλυψαι πειρωµενος. ουχ ως εν αυτω µελλοντων παλιν τω αισθητω τε και υλικω παραδεισω µετα την ανακλησιν επαναγεσθαι· ουδε γαρ δια τουτο µεχρι του νυν ετηρηθη. ινα εν ταυτη τη γη ως εξοριστοι διατελωσι και υπεροριοι. προκατηρασατο αυτην ουτως ειπων· “Επικαταρατος η γη εν τοις εργοις σου· εν λυπαις φαγη αυτην πασας τας ηµερας της ζωης σου· ακανθας και τριβολους ανατελει σοι και φαγη τον χορτον του αγρου τον τοις θηριοις και τοις αλογοις ζωοις αφωρισµενον· εν ιδρωτι του προσωπου . Επει δε ειπειν εκεινος το ηµαρτον ουκ ηθελησε. εξωθει και εκβαλλει. ως εν αυτω και της παραβασεως γενοµενης.”. την δε λοιπην απασαν γην. αυτου δη λεγω του παραδεισου. (57) ουδε τουτου χαριν ου κατηρασατο αυτον ο Θεος. απ᾿ αυτου εφαγες. κακεινη παλιν τω οφει την αιτιαν επεγραψατο και µετανοησαι και προσπεσειν τω ∆εσποτη η συγχωρησιν εξαιτησασθαι ουδαµως ηβουληθησαν. αυτη εδωκε µοι και εφαγον”. τοτε αυτους. τουναντιον µαλλον µεν ουν και αιτιαν προσηψε τω παντα καλα λιαν πεποιηκοτι Θεω εν τω ειπειν· “Η γυνη ην δεδωκας µοι. εσεσθε ως θεοι γινωσκοντες καλον και πονηρον· και εφαγεν απ᾿ αυτου”. αλλ᾿ η δ᾿ αν ηµερα φαγητε. εκεινον εδει καταραθηναι µαλλον. κοπων και ιδρωτων απηλλαγµενον. που ει. Αλλα τουτο µεν ου ποιει. παντα αυτοµατως προσφερουσα.θανατω αποθανεισθε.”. αφθαρτος ην καθως και ο παραδεισος. ως εφαµεν. “Και ευθυς εταξε την φλογινην ροµφαιαν του φυλαττειν την εισοδον του ξυλου της ζωης “. αλλα δια το τυπον αυτον επεχειν της µελλουσης ακαταλυτου ζωης και εικονα τυγχανειν της αϊδιου βασιλειας των ουρανων· ει γαρ µη τουτο ην. επει.

τοτε και αυτην . Επειδη γαρ η αφθονος τρυφη. ουκετι υποταγηναι τω παραβαντι εβουλετο· ο ηλιος λαµψαι ουκ ηθελεν. Τοιγαρουν και (58) εξελθοντα του παραδεισου αυτον πασα η κτισις. ινα τω δι᾿ ου γεγονεν ανθρωπω δυλευσασα. Ο δηµιουργησας τα παντα και πλασας τουτον Θεος. παραβηναι µελλοντα προ καταβολης κοσµου γινωσκων την εντολην τον Αδαµ και την εκ παλιγγενεσιας αυτου ζωην και αναπλασιν δια της ενσαρκου γεννησεως του µονογενους αυτου Υιου και Θεου προορισας. εφ᾿ εαυτον εµελετα ο αηρ συσταληναι και µη δουναι τω προσκεκρουκοτι αναπνοην· τα θηρια και παντα τα ζωα της γης. αναστελλει την ορµην των κτισµατων απαντων. οτε παλιν εκεινος ανακαινισθη και πνευµατικος. µη εργαζοµενη δε µενη ακαρπος. Συγκρατει παντα τη οικεια δυναµει και ευσπλαγχνια και αγαθοτητι. αφθαρτος και αθανατος γενηται. τι ποιει.σου φαγη τον αρτον σου. η σεληνη φαναι ουκ εφερε. γυµνωθεντα τουτον της πρωην θεασαµενα δοξης. η υπο Θεου παραχθεισα εκ του µη οντος. ακανθας και τριβολους µονον προσφερουσα. εν κοπω κατεδικασθη δικαιως και ιδρωτι την γην εργαζεσθαι και ουτω κατ᾿ ολιγον εξ αυτης ως υπο οικονοµου τινος κοµιζεσθαι τας τροφας. καταφρονησαντα αυτου. Τι ουν. ευθυς και τουτω τα παντα ωσαυτως καθυποταττει. ετραχυνθησαν απαντα ευθυς κατ᾿ αυτου· ο ουρανος καταπεσειν δικαιως επ᾿ αυτον οιονει πως κεκινητο και η γη επι του νωτου φερειν τουτον ουκ εστεγε. οτι γη ει και εις γην απελευση “. εις ληθην των παρα Θεου γεγονοτων αγαθων και εις καταφρονησιν αυτον της δοθεισης ηγαγεν εντολης. τα αστρα οφθηναι τουτω ουχ ειλοντο. η αφθαρτος και ακαµατος διαγωγη. θεασαµενη. Εικοτως ουν εδει τω εις φθοραν και θανατον κατενεχθεντι δια της παραβασεως ρευστην και φθαρτην ωσαυτως γην κατοικειν και τοιαυτης αξιως µετεχειν τροφης. Ειδες πως καταραθεισα η γη προτερον και της προτερας αυτοµατου βλαστησεως στερηθεισα. ουτως τον παραβατην εδεξατο. εως του επιστρεψαι σε εις την γην εξ ης εληφθης. αι πηγαι βρυειν ουκ εµελλον· ουκ εβουλοντο ρεειν οι ποταµοι. Ινα εργαζοµενη µεν παρ᾿ αυτου εν ιδρωτι και κοπω παρεχη τα εξ αυτης συµµετρως φυοµενα εις αυταρκη χρειαν αυτω. Ου χαριν και διατι. φθαρτω φθαρτη γεγονυια.

ταυτη ελατρευσαν. Ουτως ουν επι χρονους τα περι Θεου κατα διαδοχην διδασκοµενοι υπ᾿ αλληλων τον ποιητην αυτων οι παλαιοι επεγινωσκον. Ηλιας δε εν αρµατι ανεληφθη πυρος. του Θεου δεικνυντος εκ τουτων οτι. εις πασαν τε ασελγειαν (60) και ακαθαρτον πραξιν εαυτους εκδεδωκασι . Υστερον δε πληθυνθεντων των ανθρωπων και την εαυτων διανοιαν εκ νεοτητος επι τα πονηρα εκδεδωκοτων. αλλα και αυτην την κτισιν την εις υπηρεσιαν αυτων υπο του Θεου δοθεισαν αυτοις θεοποιησαντες. Τοινυν και νεαραν την µνηµην εχοντες οι τοτε ανθρωποι της εκπτωσεως. η και µετα το παραβηναι ει µετενοησε. ποσης αν αυτον εκεινον. ει µη παρεβη την εντολην. επι δε του Καϊν ουκετι· και τουτο γνοντα τον Καϊν λυπηθηναι λεγεται εως θανατου και εντευθεν προς φθονον και φονον του αδελφου προχωρησαι. εβιωσε και απεθανεν· ουτω δε οµοιως και οι εξ αυτου. ει µετα το εξοριστον αυτον παρ᾿ αυτου γενεσθαι τους ευαρεστησαντας αυτου υιους ουτως τη µεταθεσει και µακροζωΐα ετιµησε και της φθορας. εσεβοντο τον Θεον και ως δεσποτην ετιµων αυτον. αλλαγησεσθαι µελλοντας. αληθεστερον ειπειν. (59) υπο του Αδαµ και της Ευας ταυτην εκδιδασκοµενοι. αυτους ηλευθερωσεν υστερον τεθνηξεσθαι η. ει µετα την αποφασιν την κατα του Αδαµ και του σπερµατος αυτου εξενεχθεισαν. ∆ια δη τουτο και ο Αβελ συν τω Καϊν θυσιας εκ των υπαρχοντων αυτοις αυτω προσεφερον· οθεν και επι µεν του Αβελ τη προσφορα και θυσια προσεσχηκεναι τον Θεον γεγραπται. ητοι της εις γην αποστροφης και της εν τω αδη καταβασεως. Αλλα τουτων ουτω σοφως εκ Θεου γεγονοτων.ελευθερωθεισα της δουλειας η κτισις η υπο του Θεου τω προσκεκρουκοτι υποταγεισα και αυτω εκδουλευσασα συνανακαινισθη αυτω και αφθαρτωθη και πνευµατικη ολη γενηται· τουτο γαρ προ καταβολης κοσµου ο πολυευσπλαχνος Θεος και Κυριος προωρισατο. εις ληθην και αγνοιαν του πεποιηκοτος αυτους Θεου κατηνεχθησαν και ου µονον ειδωλα και δαιµονας ως θεους εσεβασθησαν. του παραδεισου εκβληθεις ο Αδαµ ετεκνωσεν. Αλλ᾿ Ενωχ µεν µετα ταυτα ευαρεστησας Θεω υπ᾿ αυτου µετετεθη. δοξης και τιµης και συµπαθειας ηξιωσεν ενδον εασας ειναι του παραδεισου αυτον.

τον αερα. Ουδεν γαρ ετερον των αλλων απαντων ουτω µιαινει και ακαθαρτον το καθαρον εργον απεργαζεται του Θεου. (61) εις ψυχην ζωσαν τελειαν πεποιηκε. (60) Καθαπερ ουν εν τη πλασει παλαι της προµητορος Ευας την του Αδαµ πλευραν εψυχωµενην ελαβεν ο Θεος και εις γυναικα ταυτην ανωκοδοµησε – δια τουτο γαρ ουδε ενεφυσησεν εις αυτην ως εις τον Αδαµ πνοην ζωης. ζωοποιησαι τον τεθανατωµενον και το εαυτου πλασµα εκ της πλανης ανακαλεσασθαι. γ΄.καταµιαναντες την γην. ως το θεοποιηθηναι αυτο τουτο και λατρευθηναι ισα και θεω παρα τον πεποιηκοτα και κτισαντα. Περι της του Λογου σαρκωσεως και κατα τινα τροπον δι᾿ ηµας εσαρκωθη. Χρεων δε εξ εικονος τινος την του Λογου σαρκωσιν και την εκ της αειπαρθενου Μαριας απορρητον γεννησιν αυτου θεωρησαι και γνωναι καλως το της οικονοµιας εκειθεν µυστηριον το αποκεκρυµµενον προ των αιωνων εις σωτηριαν του γενους ηµων. ο πλαστουργος και κτιστης Θεος ηνωσε τη εαυτου ακαταληπτω και απροσιτω θεοτητι. τον αυτον δη τροπον και εκ της αγιας θεοτοκου και αειπαρθενου Μαριας εψυχωµενην σαρκα λαβων ζυµην οιονει και µικραν απαρχην εκ του φυραµατος της φυσεως ηµων. παρακαλω. αλλα το µερος. τοτε κατηλθεν επι γης ο Υιος του Θεου και Θεος αναπλασαι τον συντριβεντα. ο εκ της σαρκος αυτου ειληφεν. ην συν τη εµψυχωµενη σαρκι ειληφεν. τον ουρανον και τα υπ᾿ αυτον απαντα ταις πραξεσι ταις ατοποις αυτων. εις σωµα γυναικος ολοκληρον απετελεσε· και την απαρχην του πνευµατος. Τοιγαρουν και πασα η κτισις παρα των ανθρωπων θεοποιηθεισα και προσκυνηθεισα κατερρυπωθη και εις τελειαν κατηχθη φθοραν· οτε δε ο κολοφων επληρωθη της αγαν κακιας και εις απειθειαν απαντες συνεκλεισθησαν. µαλλον δε τη ηµετερα ουσια ολην της θεοτητος αυτου την υποστασιν . κατα τον θειον Αποστολον. τη ακριβεια του λογου· εσται γαρ ηµιν τε ωφελιµος ο λογος και ταις µετεπειτα γενεαις. Αλλα προσεχετε. ητοι εκ της ψυχης οµου και του σωµατος.. τα αµφοτερα ανθρωπον εργασαµενος αµα .

και γινονται θεοι. Και παλιν· “Απαρχη Χριστος. την ανθρωπινην τη εαυτου. οπερ ουκ ην· µεταδιδωσι τοις πιστευουσιν εις αυτον της αυτου θεοτητος. Τουτο γαρ βουλεται και Παυλος ουτω λεγων ο θειος· “Ο πρωτος ανθρωπος εκ γης χοϊκος. διο και εγενοντο και αει ωσαυτως γινονται και ουδεποτε του µη γινεσθαι ληξουσι. ο δευτερος ανθρωπος ο Κυριος εξ ουρανου· οιος ο χοϊκος. φορεσοµεν και την εικονα του επουρανιου”. ουτως ο Χριστος και Θεος δια της εκπληρωσεως απασης δικαιοσυνης απαρχη της εν αφθαρσια αναπλασεως και αθανασιας ηµων γενηται. συγγενεις και ηµας αυτου κατα την της θεοτητος αυτου φυσιν και ουσιαν εργαζεται. ινα καθαπερ εκεινος δια της παραβασεως αρχη της εν φθορα και θανατω γενεσεως ηµων εχρηµατισεν. ωκοδοµησε ταυτην εις ναον αγιον εαυτω και αναλλιωτως και ατρεπτως αυτος ο του Αδαµ ποιητης τελειος εγενετο ανθρωπος. τοιουτοι και οι χοϊκοι· και οιος ο επουρανιος. Και ταυτα µεν περι τουτων· εχεσθω δε και αυθις της ακολουθιας ο λογος. ουτως εκ της αυτου θυγατρος Μαριας της αειπαρθενου και θεοτοκου σαρκα δανεισαµενος και αναλαβων ανευ σπορας οµοιως εγεννηθη τω πρωτοπλαστω.ενωσας ουσιωδως. Και ορα µοι του µυστηριου το καινον και παραδοξον. δια της εις αυτον πιστεως µεταδιδους ηµιν εκ της αυτου θεοτητος. θεσει και χαριτι· ουτω γαρ χαριζεται αυτοις εξουσιαν του υιους Θεου γινεσθαι. οπερ ουκ ησαν. Ελαβεν ο Θεος Λογος ην κατα (62) φυσιν ουκ ειχε σαρκα και εγενετο ανθρωπος. Ωσπερ γαρ εκ της εκεινου πλευρας την γυναικα εποιησε. Επειδη γαρ δια της σωµατικης παρουσιας αυτου ο επι παντων Θεος του αναπλασαι και ανακαινισαι τον ανθρωπον εληλυθεν επι γης και την δι᾿ αυτον καταραθεισαν απασαν κτισιν επευλογησαι. ην ουδεις ουδεπω αγγελων η ανθρωπων εκτησατο. Και ακουε Παυλου τουτο παραινουντος του θειου· “Και καθως εφορεσαµεν την εικονα του χοϊκου. επειτα οι του Χριστου”. το δε αχραντον . ακουε νουνεχως! Πρωτον µεν την ψυχην ην ανελαβεν εζωωσε και αφθαρτωσας εθεοποιησε. τοιουτοι και οι επουρανιοι”. Επειδη γαρ ψυχη και σωµατι τελειος εχρηµατισεν ανθρωπος οµοιος ηµων κατα παντα πλην αµαρτιας. αµικτως τε µιξας αυτην εκεινη. καθα προσθεν ειρηκαµεν.

θειον παντη και αϋλον. αλλ᾿ ειασεν αυτα εν σοροις µεχρι της κοινης αναστασεως. τα θεια λεγω µυστηρια. Λαµβανοντες γαρ το του ∆εσποτου ηµων και Θεου Πνευµα. ευθυς µεν τον της ψυχης παραβας απεθανε θανατον. Τουτο δε γινοµενοι. ανακαινιζοµενοι και . τον δε του σωµατος (63) µετα πολλους υστερον ενιαυτους. συσσωµοι αυτου και συγγενεις εν αληθεια ολοκληρως γινοµεθα. Το γουν µυστηριον τουτο ου µονον τω ρηθεντι τροπω γεγονεν απ᾿ αρχης Χριστου εν ολω τω κοσµω. την αφθαρσιαν δια της αναστασεως απολαβειν ωκονοµησεν· ου µονον δε. συµµετοχοι αυτου της θεοτητος και της ουσιας γινοµεθα· εσθιοντες δε την παναµωµητον αυτου σαρκα. συνανεστησεν· ενθεν τοι ουδε τας σφραγιδας του µνηµατος ελυσεν εξελθων. και δια τουτο την το επιτιµιον δεξαµενην ψυχην της του θανατου τιµωριας πρωτον ανεστησε τε και εζωωσε και εθεωσεν. αλλα κατελθων εν τω αδη. ηµεις. Το γαρ εσθιον και πινον. οθεν και απεθανεν και εν µνηµειω κατετεθη νεκρος. οτι “εκ του πληρωµατος αυτου της θεοτητος. ει και εθεωσεν. αλλα και εφ᾿ ενι εκαστω των παλαι αγιων εγενετο και µεχρι του νυν αει γινεται. φθαρτον εστι δηλονοτι και υλικον· ταυτα γαρ απαντα φθαρτου σωµατος ιδιωµατα καθεστηκασιν. κατα την παλαι εξενεχθεισαν αποφασιν αποστρεφειν δια του θανατου εις γην. το δεσµουµενον και τυπτοµενον. ελαβοµεν και χαριν αντι χαριτος”.αυτου και θειον σωµα. αλλα και των θυρων κεκλεισµενων ακωλυτως εισηρχετο και εξηρχετο. των µεν εκεισε κατεχοµενων αγιων τας ψυχας των αιωνιων ελευθερωσας δεσµων εξανεστησε και εις τοπον αναπαυσεως και φωτος ανεσπερου κατεταξε. ειθ᾿ ουτως το σωµα. ου ενετειλατο αυτω ο Θεος µη φαγειν. επι σταυρου τε αναρτωµενον και καθηλουµενον. Μετα δε το αναστηναι αφθαρτον. οµοιοι αυτω τω φιλανθρωπω Θεω και ∆εσποτη ηµων κατα χαριν γινοµεθα. το κοπιουν και ιδρωτας φερον. Επειδη φαγων και ο Αδαµ εκ του ξυλου. αλλ᾿ ετι φθαρτον αυτο και υλικον περιεφερε. και αυτο το σωµα πνευµατικον. ∆ιατι δε ουκ ευθυς συν τη ψυχη και το σωµα οπερ ανελαβε πνευµατικον και αφθαρτον απειργασατο. τα δε σωµατα αυτων ουκετι. δηλονοτι παντες. καθως και αυτος ο θειος Παυλος φησιν οτι “οστουν εσµεν εκ των οστεων αυτου και σαρξ εκ της σαρκος αυτου “ και παλιν.

µητε αφθαρτα µενοντα παντελως. χωριζοµενος δε παλιν του πυρος ψυχρος και µελας καθοραται και γινεται. υστερον. ουτω παλιν πρωτον την κτισιν απο της φθορας εις την αφθαρσιαν χρη µεταποιηθηναι. ως και αυτοι φως εκ του φωτος Πνευµατος χρηµατιζοντες. αφθαρτοποιουµενοι τε και ως εκ νεκρων ζωντες εξανισταµενοι. ητοι του θειου πυρος µταλαµβανοντα. εις την τελευταιαν εξαναστασιν αφθαρτωθηναι τελειως και και ανακαινισθηναι τηρουµενα. ως ει τις απο µακροθεν προσωπον φιλου αυτου καθορα και διαλεγεται αυτω και προσοµιλει και φωνης ακουει αυτου. ευθυς και αυτα τη φθορα παραδιδονται και εκ του κατα µικρον διαλυονται· τα δε και επι πολλους χρονους διαµενουσι. ου σχηµα η ειδος η εκτυπωµα βλεπουσιν. οι παλαι τε και νυν πνευµατικως βλεποντες. ειτ᾿ ουν αλλαγηναι. και ουτω συν αυτη και αµα αυτη και τα φθαρεντα σωµατα των ανθρωπων ανακαινισθηναι. ουχι και το σωµα αυτου ευθυς αφθαρτον και πνευµατικον γινεται. Και οτι τουτο εστιν αληθες. αλλ᾿ ωσπερ αυτη παρηχθη πρωτον αφθαρτος. ακουε Πετρου λεγοντος του αποστολου· “Ηξει δε η ηµερα Κυριου ως κλεπτης εν νυκτι. αλλα καθαπερ σιδηρος υπο του πυρος εκπυρουµενος της λαµπροτητος µεν αυτου µεταλαµβανει και την µελανιαν ευθυς αποβαλλεται. αυτον δηλαδη τον οµοιον ηµιν γενεσθαι καταξιωσαντα βλεποντες και βλεποµενοι υπ᾿ αυτου οι αξιωθεντες οµοιοι γενεσθαι αυτω.ανανεουµενοι την ψυχην. Επειδαν δε η ψυχη εξελθη και του σωµατος χωρισθη. αγιαζονται και εκπυρουµενα διαυγη και αυτα γινονται και πολυ των αλλων σωµατων διαφορωτερα και τιµιωτερα αποκαθιστανται. ουτω δη και τα σωµατα των αγιων υπο της ενωθεισης τη ψυχη αυτων χαριτος. Τινος ουν ενεκεν και δια τι. εν η ουρανοι πυρουµενοι . µητε παλιν τελειως φθειροµενα. (64) Ουτω τοιγαρουν οι απ᾿ αιωνος αγιοι. επειτα ο ανθρωπος. αλλα και της αφθαρσιας και της φθορας τα γνωρισµατα εν εαυτοις διασωζουσιν. Τοιουτος δε εκαστος των αγιων γινοµενος. αλλα φως ασχηµατιστον. ινα και αυθις πνευµατικος και αθανατος ο ανθρωπος γεγονως εν αφθαρτω χωριω και αϊδιω και πνευµατικω κατοικη. Οτι ουκ επρεπε προ της των κτισµατων ανακαινισεως τα των ανθρωπων αναστησεσθαι και αφθαρτωθησεσθαι σωµατα.

(65) Καινους τοιγαρουν ουρανους και καινην γην επαγγειλαµενου αυτου. Εξ αυτων παλιν των ρηµατων του αποστολου. αλλ᾿ ως αναχωνευοµενων δηλονοτι και αναστοιχειουµενων εις κρειττονα τε και αΐδιον ληξιν.(65) λυθησονται και στιχεια καυσουµενα τηκεται”. ουχ ως απολλυµενων τουτων. Κατα ποιον και τινος επαγγελµα. στοιχεια δε καυσουµενα λυθησονται και γη και τα εν αυτη εργα κατακαησεται”. φησιν. ουτως και η κτισις πασα δια πυρος ανακαινισθησεται. φησιν. Παρελευσιν του ουρανου την εναλλαγην αυτου ειρηκως. ουτω δη και ο ουρανος και η γη και τα εν αυτη παντα. Τι τοινυν των λογων τουτων σαφεστερον γενοιτ᾿ αν. Τουτο γαρ και ο προφητης ∆αυιδ προανακεκραγε ουτως ειπων· “Και ωσει περιβολαιον ελιξεις αυτους και αλλαγησονται· συ δε ο αυτος ει και τα ετη σου ουκ εκλειψουσι”. αλλ᾿ οι εµοι λογοι το αναλλοιωτον και παγιον εξουσι. Και τουτο. εν η ουρανοι ροιζηδον παρελευσονται. Ορας πως δια πυρος λεγει τα παντα . Πως αυθις η κτισις µελλει πασα ανακαινισθηναι και γενεσθαι καινους ουρανους και καινην γην κατα τον θειον Αποστολον. δι᾿ ων ο αποστολος Πετρος γραφει. αλλαγησεται. η ηµερα Κυριου ως κλεπτης εν νυκτι. Αλλα σκοπησωµεν πως η κτισις ανακαινισθησεται και εις το αρχαιον αποκατασταθησεται καλλος. ουδεις αντερει των πιστων· ουδε µην αρα τω Κυριω ταυτα λεγοντι απιστησει. αλλα παλιν δια της αναστασεως ανακαινιζεται. καν γαρ ο ουρανος. δ΄. µαθειν εστιν· “Ηξει γαρ. δι᾿ ων επιφερει λεγων· “Καινους δε ουρανους και καινην γην κατα το επαγγελµα αυτου προσδοκωµεν”. Κατα το του Χριστου παντως και Θεου ηµων ειποντος· Ο ουρανος και η γη παρελευσεται. ανακαινισθησεται και ελευθερωθησεται απο της δουλειας της φθορας και· και συµµεθεξει τα στοιχεια ταυτα µεθ᾿ ηµων της εκειθεν λαµπροτητος και (66) ον τροπον απαντας ηµας το πυρ δοκιµασει. οι δε λογοι µου ου µη παρελθωσιν”. Καθαπερ γαρ τα ηµετερα λυοµενα σωµατα ουκ εις το µηδαµη µηδαµως ειναι χωρει. κατα τον θειον αποστολον. ηγουν πασα η κτισις. Ποθεν τουτο δηλον.

ποταπους δει υπαρχειν ηµας εν αγιαις αναστροφαις και ευσεβειαις. επιφερων φησι· . Ουτως δε περι τουτων του αποστολου γραψαντος Πετρου. α οι αµαθεις και αστηρικτοι στρεβλουσιν ως και τας λοιπας γραφας προς την ιδιαν αυτων απωλειαν”· Τουτο δε ουχ οι τοτε µονον. ταυτα προσδοκωντες σπουδασατε ασπιλοι ευρεθηναι εν ειρηνη και την του Κυριου ηµων µακροθυµιαν σωτηριαν ηγεισθε. Ωσπερ σκευος χαλκουν πεπαλαιωµενον. ∆ιο και επιφερων φησι· “Τουτων ουν παντων λυοµενων. την σφοδραν επιθυµιαν φησιν. καθως γεγραπται· “Τοτε λαµψουσιν οι δικαιοι ως ο ηλιος”. Ινα δε µη υπολαβης ετεραν τινα κτισιν τον θειον λεγειν αποστολον. Αλλ᾿ ιδωµεν τι και Παυλος ο θειος φησι περι της κτισεως και του ταυτης ανακαινισµου· ειπων τοινυν· “Λογιζοµαι οτι ουκ αξια τα παθηµατα του νυν καιρου προς την µελλουσαν δοξαν αποκαλυφθηναι εις ηµας”. οι του δικαιου Θεου υιοι δηλονοτι. συνηγορους οιονει (67) των ιδιων παθων και επιθυµιων και της απωλειας ηµων σπουδαζοντες εχειν και ποιειν τας θειας Γραφας. επηγαγεν· “Η γαρ αποκαραδοκια της κτισεως την αποκαλυψιν των υιων του Θεου απεκδεχεται”. υπο του δηµιουργου των ολων δια πυρος λυθησεται. παντα τα της θειας Γραφης προς την απωλειαν ηµων στρεβλουντες ηγουν παρερµηνευοντες. ως και εν πασαις ταις επιστολαις λαλων εν αυταις περι τουτων. αλλα και νυν οι πλειστοι η και οι παντες σχεδον ειπειν πασχοµεν εξ αγνοιας. “ Λυθησονται δε αρα πως. Αποκαραδοκιαν την προσδοκιαν. καθως και ο αγαπητος ηµων αδελφος Παυλος κατα την αυτω δοθεισαν σοφιαν εγραψεν υµιν. αποκαλυψιν δε την εν τη αναστασει φανερωσιν· εν ταυτη γαρ δια της του Χριστου και Θεου παρουσιας φανερωθηναι δει τους υιους του Θεου και φανηναι το καλλος αυτων και αυτους ολους οιοι εισι. ειτ᾿ ουν αναχωνευθησεται και αναστοιχειωθησεται και λαµπρα και καινοτερα ασυγκριτως της νυνι ορωµενης γενησεται. επει επαλαιωθη και υπο των αµαρτιων ηµων ερρυπωθη. αγαπητοι. ρυπωθεν και αχρειωθεν υπο ιου. εν οις εστι δυσνοητα τινα. µετ᾿ ολιγα παλιν φησι· “∆ιο.αναχωνευθησεσθαι και αλλοιωθησεσθαι. τω πυρι παραδιδοται υπο του τεχνιτου και ουτως αναχωνευοµενον καινον υπ᾿ αυτου παλιν κατασκευαζεται. παντα συγχεοντες. τον αυτον τροπον και η κτισις.

υλικον δηλαδη και αισθητον και τρεπτον. φθαρτω γενοµενω τω δι᾿ ον παρηχθη ανθρωπω. καταρασαµενος ταυτην ινα. Οιον. ως το λογιον.“Τη γαρ µαταιοτητι η κτισις υπεταγη. ουχι οια εξ αρχης παρηχθη τοιαυτη και αυθις γενησεται. η κτισις υπεταγη. αλλα εγειρεται σωµα πνευµατικον ολον και ατρεπτον. τη ανθρωποτητι υπεταγη. επ᾿ ελπιδι”. ουχ εκουσα. τη µαταιοτητι των ανθρωπων υποταγεισα. Ορας οπως ουκ απο σκοπου εφθην ειπων οτι ουκετι δουλευσαι τω παραβαντι Αδαµ η κτισις εβουλετο. τουτον ιδουσα εκπεπτωκοτα της θειας δοξης ως προσκεκρουκοτα Θεω τω αυτου ποιητη. φησι. ουχ εκουσα εις φθοραν µετηχθη και φθαρτους προφερει καρπους και βλαστανει ακανθας οµου και τριβολους. φησιν. φηµι. και εγειρεται σωµα ουχ οιον το του πρωτοπλαστου προ της παραβασεως ην. Οποια εσται και η εσχατη λαµπροτης της κτισεως. αλλα δια τον υποταξαντα. Τουτο δε ποιησαι σαφεστερον βουληθεις εφη· “Και γαρ και αυτη η κτισις ελευθερωθησεται απο της δουλειας της φθορας εις την ελευθεριαν της δοξης των τεκνων του Θεου”. υπεταξεν αυτω την κτισιν. τηνικαυτα και αυτην ολην την κτισιν. αλλα τη του Θεου πειθαρχουσα προσταξει του επ᾿ελπιδι παλιν ανακαινισεως ταυτα διορισαµενου. καθαπερ σπειρεται σωµα ψυχικον. ουχ εκουσα. ∆ια δη τουτο. ως αν φθαρτην αυτω την τροφην ετησιως παρεχη· οποταν δε ανακαινιση τον ανθρωπον και αφθαρτον και αθανατον και πνευµατικον αυτον απεργασηται. φθαρτη και αυτη γενηται. επ᾿ ελπιδι”. οιον το . Μη γενοιτο! Αλλα. Ειδες πως ουκ απεικος ειποµεν οτι και η κτισις αυτη αφθαρτος πασα το κατ᾿ αρχας και εις παραδεισου ταξιν παρηχθη παρα Θεου. Ορα δε και οια εσται η εσχατη λαµπροτης αυτης. καταραθεισα δε εις φθοραν και δουλειαν µετηχθη. δεοµενον τροφης αισθητης. ουκ αφ᾿ εαυτης. Τοιγαρουν και ανακαινιζοµενη. αλλα δια τον υποταξαντα. ε΄. συν αυτω αλλιωσει και αΐδιον ταυτην αποτελεσει· τουτο γαρ δι᾿ ων ειπεν εδηλωσεν· (68) “Τη γαρ µαταιοτητι. προ καταβολης κοσµου την εκ παλιγγενεσιας αυτου σωτηριαν ο Θεος προορισας.

Τοιουτος τοινυν εστιν ηµιν και ο περι των αγγελων λογος. η τις ευ φρονων τουτο ειποιεν. αλλ᾿ εις αϋλον και πνευµατικον υπερ πασαν αισθησιν εν τη παλιγγενεσια µεταποιηθησεται οικηκηριον.αλλα πνευµατικην πασαν και αϋλον. Επει ουν λειτουργικα εισι πνευµατα και οι νοες οι επουρανιοι εις διακονιαν αποστελλοµενα. τας µεν ουρανιους χοροστασιας καταλιµπανει. περιγραπτος εν τουτω ων δεικνυται και περιοριστος· (70) προς γαρ εκεινην την θειαν και ακτιστον . µητε ολως κρατουµενον. αϋλα δε τα υπερ ηµας· και αλλαχου· “Ο ποιων τους αγγελους αυτου πνευµατα και τους λειτουργους αυτου πυρος φλογα”. παντες δε αλλαγησοµεθα εν ατοµω. αξιον εχωσι της εαυτων δοξης κατοικητηριον. Τοιγαρουν και νοει µοι αρτι κοσµον πνευµατικον και υπερ την ηµων αισθησιν πελοντα. πως καν ολως εσται περιοριστον παρ᾿ ηµιν. του δευτερου Αδαµ δηλονοτι και πρωτοτοκου ηµων γενοµενου εκ των νεκρων. εν ριπη οφθαλµου” ουτω και η κτισις υπο του θειου φλεχθεισα πυρος αλλοιωθησεται. οτε παντως αγγελος θειος ανωθεν καταπεµφθη εκ Θεου τω θειω λειτουργησων προσταγµατι επι της γης. κατα πολυ διαφερον εκεινου. Ει δε τουτο ουτως δοκει τη καταληψει της αληθειας.πως γαρ. Ουδεις ουδαµως. καθως γεγραπται· “σωµατα επουρανια και σωµατα επιγεια”. υλικα µεν ταυτα. ως δοκει τη αληθεια και Παυλω τω µυσταγωγω των τοιουτων. . ινα οι ασωµατα κεκτηµενοι τα σωµατα και υπερ αισθησιν εν αισθησει γενοµενοι. τον αυτον δη τροπον και η κτισις απασα θειω γενησεται νευµατι ουχ οια παρηχθη. . και απεριγραπτοι εν απεριγραπτοις οντες οι περιγραπτοι. Το ουν υπερ αισθησιν ον και πνευµατικον χρηµατισαν αληπτον εστι παντως το καθ᾿ ηµας και αορατον· το δε µητε ορωµενον. ουκ αισθητην παντως.του ∆εσποτου ηµων και Θεου µετα την αναστασιν ην. Αλλως τε δε και καθως ο θειος Παυλος φησιν οτι (69) “παντες µεν ου κοιµηθησοµεθα. υλικη τε και αισθητη. Και γαρ και αυτοι οιονει σωµατοι πως εισι και περιγραπτοι τη αΰλω και ασωµατω φυσει συγκρινοµενοι της θεοτητος. ως αν και το προφητικον πληρωθησεται λογιον το ουτω φασκον· “∆ικαιοι δε κληρονοµησουσι γην”. οι πνευµατικοι χρηµατιζοντες. προς δε τα εγκοσµια και ηµας οµολογουµενως γινεται.

το βλεπειν την δοξαν και λαµπροτητα αυτου του απροσιτου και απειρου φωτος και απολαυειν της αφραστου και τρισυποστατου θεοτητος. εγειρεται σωµα πνευµατικον”. Τοιουτος και ο περι ψυχης ηµιν λογος. καθα και ο Κυριος ειρηκε. και Παυλου· “Σπειρεται” λεγοντος “σωµα ψυχικον. κακειθεν ακριβως µανθανετω. πολλω µαλλον αι ψυχαι κατα τον αποδοθεντα ορον και νοµον της ειρηµενης συγκρισεως. αισθητης ολως γαιας και κατοικιας. αληπτοι και αορατοι. ως ο λογος απεδειξε. τω αυτω δε τροπω και τας ψυχας λαµβανειν αυτους των ανθρωπων. Αξια δε αγγελων Θεου και στασις και εφεσις το ελλαµπεσθαι απο του πρωτου και θειου φωτος ως φωτα δευτερα. αλλα µονω τω δεσµειν δυναµενω ταυτην και εξουσιαν εχοντι συν τω σωµατι εις γεενναν εµβαλειν πυρος. (71) τοις ως αγγελοις ουσι Θεου. συν αυτω παραδεισω ολη γενοµενη . ως ειρηται µοι πολλακις. εννοουµενος οπως και των θυρων κεκλεισµενων αορατως εισερχεσθαι και εξερχεσθαι γινεται τους ασωµατους αγγελους. ως το λογιον. ουτε εκγαµιζονται. ποια του λοιπου χρεια τοις ουτω πνευµατικοις γενοµενοις και υπερ πασαν αισθησιν την ενταυθα. αισθησει δε και οψει βροτεια παντη ασωµατος τε και ακαταληπτος. ανακαινισθεισα. σωµατη πως οιονει εστι και περιγραπτη. και ειναι εν τω αιωνι τω µελλοντι οφειλοµεν ως Θεου αγγελοι. φησι. ανισταµενων απο νεκρων. αλλ᾿ ακουετω του Κυριου λεγοντος· “Εν τη αναστασει. Η γαρ απασα κτισις. Θεω γαρ τω φυσει ασωµατω και αγγελοις συγκρινοµενη. των δικαιων. Ει γαρ ψυχικα σπειρονται και πνευµατικα ταυτα εγειρονται.φυσιν. ει και µη κατα την αξιαν αυτων. Τοιουτων τοινυν γινοµενων ηµων εν τη αναστασει. την ασωµατον παντη και απεριγραπτον. Σωµατους δε αυτους ως προς Θεον φηµι. ουτε γαµουσιν. προς δε την ηµετεραν και παντη ασωµατοι. Και θαυµαση µηδεις ταυτα ακουων. ως δε προς ηµας αΰλους και αορατους· ει δε τουτο. οτι τα σωµατα ηµων πνευµατικα και οιον ειπειν των αγγελων παροµοια µελλουσι γενεσθαι. αλλ᾿ εισιν ως αγγελοι Θεου”. δηλονοτι οµοιοι αυτοις. κτιστοι και περιγραπτοι πελουσι. µη δυναµενη περιγραφηναι τοποις η χωριοις αισθητοις το καθολου. ει και µη τη φυσει. αλλα τη αξια εσοµεθα.

οια δη καινος αλλος και του ορωµενου φωτοειδεστερος. και κληρος ασυλος των υιων του Θεου. αλλ᾿ ουδε κατωκησεν εν ταυτη. ει τινα ταυτα εστι και οιστισιν αναθεωρουνται τοις λογοις τοις υψηλοις την διανοιαν. αλλ᾿ εν σοροις και φθορα αφιενται. κατα το οσιον λογιον. καθως πασα θεια υπαγορευει Γραφη. δια της δωρεας και ενωσεως του Αγιου Πνευµατος. ην οι µακαριζοµενοι πραεις παρα του κυριου κληρονοµουσι. Παντα δε υπερ λογον. Οποταν ουν ολοκληρως παντα τοις επουρανιοις (72) ενωθη τα επιγεια. Τουτο τοιγαρουν πληρωθηναι δει πρωτον και τηνικαυτα ελευσεται µετα δοξης πολλης και δυναµεως ο περιποθητος ηµων και γλυκυτατος βασιλευς Ιησους ο Χριστος και Θεος . ης κληρονοµος ουδεις ουδαµως των επι γης εχρηµατισεν. εις αϋλον και αφθαρτον. αφθαρτα και αυτα γενησεσθαι µελλοντα εν τη κοιονη αναστασει. ουδε βηµατος ποδος κυριος γεγονε· παντες γαρ παροικοι εγενοµεθα και εσµεν και εσοµεθα εν αυτη. τα δε µελλει· αι µεν γαρ ψυχαι των αγιων. καθα προσθεν ειρηκαµεν. Λαµψει δε επταπλασιως ο ηλιος της δικαιοσυνης. πλην οµως πνευµατικα οντα και θεια. εν οις δικαιοσυνη. ως πασαν διανοιαν υπερβαινοντα. ανθεσι δηλαδη φωτοειδεσι και ποικιλια πνευµατικη ωραϊζοµενη. κολλωνται Θεω και ανακαινιζοµεναι αλλοιουνται και εκ του θανατου ανιστανται και εν ανεσπερω φωτι εν δοξη αποκαθιστανται µετα κοιµησιν· τα δε γε σωµατα αυτων ουκετι. αλλοιωθησεται και τοις επουρανιοις ηγουν τοις αορατοις και υπερ αισθησιν ενωθησεται. ατρεπτον τε και αΐδιον και νοερον µετασκευασθησεται οικητηριον. Και ουρανος µεν ασυγκριτως λαµπροτερος εσται. ενουνται τοις νοητοις και γινονται παραδεισος νοερος αλλος και Ιερουσαληµ επουρανιος. κατοικει. εξοµοιωθεισα τοις επουρανιοις και ενωθεισα. η ορωµενη αυτη και αισθητη. Γη δε αφραστον και καινον αναληψεται καλλος και χλοης ειδος αµαραντον.πνευµατικη. τηνικαυτα και οι δικαιοι την ανακαινισθεισαν ταυτην κληρονοµησουσι γην. Νυν µεν γαρ τα µεν ηνωθη τοις ουρανιοις. οτε και πασα δηλονοτι η επιγειος κτισις. η δε σεληνη του νυνι λαµποντος ηλιου διπλοτερον εξαστραψει· τα δε γε αστρα εσονται τω ηλιω τουτω παροµοια. ετι αυτων οντων εν σωµατι.

(73) Επειδηπερ µελη Χριστου του επι παντων Θεου οντως οι αγιοι χρηµατιζουσι παντες και. ουτως εν αυτη τη καινη κτισει τας διαιρεσεις ποιησει. ως δυνατον. ωσπερ ουν και εστιν. οι απ᾿ αιωνος δε και µεχρις εσχατης ηµερας αγιοι ωσι µελη αυτου. Πως ενουνται τω Χριστω και Θεω και εν γινονται µετ᾿ αυτου παντες οι αγιοι. ινα εκεινος µεν η εν αυτοις κεφαλη. οια δη ανθρωπος εις. Πνευµατικων δε οντων αυτων και διαφανων και συνηµµενων εκειναις ταις θειαις µοναις τε και ανακλισεσιν. των ωµων. στ΄. οπως γενωνται οι πολλοι εν σωµα Χριστου. µονον τον βασιλεα εχουσα του παντος πανταχου ορωµενον αυτοις. Αρκουντως ουν και ικανως περι τουτων ειποντες και τους µη κατ᾿ εριν αντιλεγειν τι πειρωµενους πληροφορησαντες. φερε και περι του πως ενουνται τω Χριστω και εν γινονται µετ᾿ αυτου παντες οι αγιοι. συµπαροντα εκαστω και συνοντα εκαστον αυτω και εν εκαστω εκλαµποντα και εκαστον (73) λαµποντα εν αυτω. εν αυτω ειναι κεκολληµενοι και συνηµµενοι οφειλουσι τω σωµατι αυτου. πηγαζοντες τοις διψωσι και πεινωσι την δικαιοσυνην του Θεου. απονεµων εκαστω την κληρουχιαν κατα την αυτου αξιαν και την εκ των αρετων και εργων προσουσαν αυτω λαµπροτητα τε και περιφανειαν. το διεισδεστατον ναµα του λογου της απορρητου . αξιους εξ αναξιων αναπλαττοντες και αυτω ανασωζοντες· οι δε. ως ειρηται. καθαπερ εν οικω µεγαλω η βασιλειοις πολλας εχουσι τας αναπαυσεις και τας κατασκηνωσεις και την διαφοραν πολλην αυθις εν αµφοτεραις οµου και θειοταταις µοναις. του στηθους. οι µεν την εις χειρων ταξιν αποπληρουσιν εργαζοµενοι εως αρτι και ποιουντες αυτου το παναγιον θεληµα.κριναι κοσµον και αποδουναι εκαστω κατα τα εργα αυτου. εστια η βασιλεια των ουρανων και τουτο τοις πασι φανησεται δικαιοις. αλληλων τα βαρη βασταζοντες η και το απολωλος αυτο αρτι αυτοις ευρεθεν. υµας βεβαιωσωµεν. ως µια τις ολη καθολου εστιν. και πληρουντες τον νοµον αυτου· οι δε. Ειθ᾿ ουτως. Αλλ᾿ ουαι τοις εξωθεν τοτε του οικου εκεινου ευρισκοµενοις. το παλαι εις ορη και βουνους και τοπους ους ουκ επισκοπει Κυριος περιπλανωµενον.

Και εν πρωτοις ακουσον αυτου του Σωτηρος ηµων και Θεου. ινα ωσι τετελειωµενοι εις εν”. “χαιρετε δε οτι τα ονοµατα υµων εγραφη εν τοις ουρανοις”. καγω εν σοι. (75) επαναλαµβανων τον λογον φησι· “Καθως συ. δεδωκα αυτοις. εν εµοι. ους δεδωκας µοι θελω ινα. οπερ εν τοις κουφοτεροις τυφον µαλλον και οιησιν εµποιει. Οτι δε οι αγιοι παντες µελη οντες Χριστου εις εν γινονται σωµα αυτου. επιφερει· “Και εγω την δοξαν. ηγουν τον καρπον του Πνευµατος και τον σπορον εν ταις των ανθρωπων καρδιαις δια του λογου της διδασκαλιας αυτων· οι δε. ινα και αυτοι εν ωσι”.σοφιας και γνωσεως. αλλα και µελλουσιν εισετι γενεσθαι. σκελων και ποδων. παντας εγκολπουµενοι δια της αγαπης και εν τοις εγκατοις Πνευµα σωτηριας εγκυµονουντες και χωρητικην εχοντες διαθεσιν των απορρητων και κεκρυµµενων µυστηριων αυτου· αλλοι. ινα ωσιν εν. προς ους “Μη χαιρετε” λεγει και νυν ο Θεος.ον εσθιουσιν αι ανω δυναµεις των ουρανων. Ουτως ουν το σωµα της Εκκλησιας Χριστου. ινα παντες εν ωσι”. αλλα τα βαρη των αυτου χαρισµατων βασταζοντες. συναρµολογουµενον δια των απ᾿ αιωνος αγιων αυτου. αλλα και περι παντων των πιστευοντων δια του λογου αυτων εις εµε. “οτι τα δαιµονια υµιν υποτασσεται”. µηρων. αρτιον υπαρχει και ολοκληρον εις ενωσιν των υιων του Θεου των πρωτοτοκων των απογεγραµµενων εν ουρανοις. πατερ. κακεινοι ωσι µετ᾿ εµου. και χορηγουντες αυτοις τον αρτον. ην δεδωκας µοι. ως επιστηθιοι και φιλουµενοι υπ᾿ αυτου· (74) οι δε. οπου ειµι εγω. κοιλιας. . Σαφεστερον δε τουτο ποιων. πειρασοµαι τουτο και απο της θειας αποδειξαι Γραφης. και παλιν· “Ου περι τουτων δε ερωτω µονον. και µετ᾿ ολιγ· “Πατερ. καθως ηµεις εν εσµεν· εγω εν αυτοις και συ εν εµοι. οπως την µετ᾿ αυτου ενωσιν αδιασπαστον εµφαινει και αχωριστον εν τω λεγειν προς τους αυτου αποστολους· “Εγω εν τω Πατρι και ο Πατηρ εν εµοι· και υµεις εν εµοι καγω εν υµιν”. Βουλοµενος δε τον τροπον πιστωσασθαι της ενωσεως. το γονιµον εν εαυτοις φεροντες των θεοπρεπων νοηµατων της µυστικης θεολογιας και γεννωντες Πνευµα σωτηριας επι της γης. την ανδρειαν εν τοις πειρασµοις και την υποµονην ενδεικνυµενοι κατα τον Ιωβ και µηδοπωσουν σαλευοµενοι απο της επι τα καλα στασεως η ατονουντες.

αλλα “Χριστος” εις. Ορας οπως ουκ ειπεν “αλλ᾿ οι παντες χριστιανοι”. ει βουλοµεθα. υστερον παλιν ο αυτος επηγαγε· “Παντα δε ταυτα ενεργει το εν και το αυτο Πνευµα διαιρουν ιδια εκαστω καθως βουλεται”. ως εκ µελων πολλων σωµα εν. τουτο ηµιν προς αυτον τη θεσει διδωσι και τη χαριτι. οτι την αγαπην ην ηγαπησεν ο Θεος και Πατηρ τον µονογενη αυτου Υιον και Θεον ηµων. ουτως ο Υιος του Θεου εν ηµιν και ηµεις εν αυτω εσοµεθα τω Υιω.ινα θεωρωσι την δοξαν την εµην. επαγγελλεται. αναγκη πασα και ηµας τους εν εληθεια ταυτης µετεσχηκοτας αχωριστους εν ενι Πνευµατι εν σωµα µετα Χριστου ειναι. Και ακουε παλιν αυτου τουτο δηλουντος ετερωθι. ου Σκυθης. Τας διδοµενας δε δια του Πνευµατος . εαν θελωµεν. οτι ωσπερ εκεινος εν τω Πατρι και ο Πατηρ εν αυτω. αυτην εν ηµιν λεγει εσεσθαι και αυτον εκεινον τον Υιον του Θεου εν ηµιν. ην δεδωκας µοι”. και παλιν· ”Ινα η αγαπη. Ω χαριτος ανυπερβλητου. ουχ Ελλην. ουκ Ιουδαιος. Και οτι ταυτα ουτως εχει. Εγνως υπερβαλλουσης δοξης υπεραπειρον υπερβολην. συγγενεις αυτου παντας τους τοιουτους πεποιηκεν. Ω επαγγελιας φρικτης. αλλα τα παντα και εν πασι Χριστος”. Αλλως δε και της µεταδοθεισης (76) ηµιν δια της κοινωνιας θεοτητος ατµητου ουσης και αχωριστου. τη χαριτι. οτι οιαν την προς τον Πατερα αυτου εχει ενωσιν φυσικως. οτι την δοξαν ην δεδωκεν ο Πατηρ τω υιω και ο Υιος διδωσιν ηµιν θεια χαριτι· και το δη µειζον. και ηµεις προς εκεινον οµοιως εξοµεν τας αυτου εντολας εργαζοµενοι· ο γαρ εκεινος φυσικως εχει προς τον Πατερα. κατενοησας ενωσεως τροπον υπερ νουν οντα και υπερ απασαν εννοιαν. Ειδες µυστηριων βαθος. Ειποντος γαρ πρωτον· “Εκαστω διδοται η φανερωσις του Πνευµατος προς το συµφερον” και τας διαφορας των χαρισµατων απαριθµησαµενου. αδελφοι. τοιαυτην και αυτος εχειν εν χαριτι προς ηµας. ακουε Παυλου λεγοντος· “Εν γαρ Χριστω Ιησου ουκ εστι δουλος ουδε ελευθερος. Και εικοτως· συγγενης γαρ απαξ ηµων γεγονως τη σαρκι και συµµετοχους αυτου της θεοτητος ηµας εργασαµενος. Ω του θαυµατος. ω της αφραστου συγκαταβασεως της προς ηµας αγαπης του φιλανθρωπου Θεου. ου βαρβαρος. εν αυτοις η καγω εν αυτοις”. ην ηγαπησας µε.

ουτως και ο Χριστος· και γαρ εν ενι πνευµατι ηµεις παντες εις εν σωµα εβαπτισθηµεν. επειτα δυναµεις. εφη· “Υµεις δε εστε σωµα Χριστου και µελη εκ µερους· και ους εθετο ο Θεος εν τη εκκλησια πρωτον αποστολους. αγαπατε τας γυναικας εαυτων. αγαπα· ουδεις γαρ ποτε την εαυτου σαρκα εµισησεν. Ακουε και την ενωσιν των µελων ακολουθως τω ∆εσποτη και τουτον δηλουντα. εν δε σωµα”. ειτε δουλοι. και αυθις· “Οι ανδρες. ινα αυτην αγιαση και παραστηση αυτην εαυτω ενδοξον την εκκλησιαν µη εχουσαν σπιλον η ρυτιδα η τι των τοιουτων. ως προειποµεν. κυβερνησεις. ειτε ελευθεροι. τριτον διδασκαλους. παντα δε τα µελη του σωµατος του ενος πολλα οντα εν εστι σωµα. Και µετ᾿ ολιγα· “Ο αγαπων την εαυτου γυναικα” προσεχε µοι τω βαθει του λογου. ειτε Ιουδαιοι. οιαν ο ανηρ εχει προς την γυναικα αυτου και η γυνη προς τον ανδρα· διο και φησιν· “Αι γυναικες τοις ιδιοις ανδρασιν υποτασσεσθε ως τω Κυριω. Εµαθες τινες εισι µελη αυτου. και ηµας προς αυτον τοιαυτην εχειν οµοιως εδιδαξεν. Ειδες τας διαφορας των µελων του Χριστου. ως και ο Χριστος κεφαλη της εκκλησιας και αυτος εστι σωτηρ του σωµατος”. αλλα τρεφει και θαλπει αυτην. αλλ᾿ ινα η αγια και αµωµος”. δευτερον προφητας. καθως και ο Χριστος ηγαπησε την εκκλησιαν και εαυτον παρεδωκεν υπερ αυτης. ο δε γε τουτου µαθητης και αποστολος. κατ᾿ αξιαν υπο του Θεου εν ταις ακηρατοις µοναις η αποκληρωσις διδοται. ειτα χαρισµατα ιαµατων. . παρακαλω! “εαυτον. Εκεινος µεν γαρ οιαν προς τον εαυτου Πατερα ενωσιν εχει. αντιληψεις. οτι ανηρ εστι κεφαλη της γυναικος.ενεργειας αυτοις τοις αγιοις µελεσι του Χριστου γνωρισας ηµιν επιφερει και φησι· “Καθαπερ γαρ το σωµα εν εστι και µελη εχει πολλα. φησιν. καθως και ο Κυριος την εκκλησιαν. Και τουτο αυτος µετ᾿ ολιγα δηλοι εν ταυτη αυτου τη επιστολη λεγων· “Νυν δε ο Θεος εθετο τα µελη εν εκαστον αυτων εν τω σωµατι καθως ηθελησε· πολλα µεν ουν µελη. και παντες εις εν ποµα εποτισθηµεν· και γαρ το σωµα ουκ εστιν εν µελος αλλα πολλα”. ειτε Ελληνες. γενη γλωσσων”. Καθαπερ δε παλιν εκαστω. ουτως και εν τω σωµατι της Εκκλησιας εκαστος εν ω εστιν αξιος καταριθµηθησεται µερει του Χριστου. (77) Ινα δε και τας διαφορας των µελων και τινα ταυτα και τινες εισιν αποδειξη.

παρ᾿ ου το ζην και αυξειν εις .οτι µελη εσµεν του σωµατος αυτου εκ της σαρκος αυτου και εκ των οστεων αυτου”. “και εσονται οι δυο εις σαρκα µιαν”. ων εδειξε τοις αποστολοις µετα το αναστηναι αυτον εκ νεκρων. δυναται ειναι εις σωµα αρτιον και ολοκληρον τω Θεω ανευ της κεφαλης. Ετι δε καθ᾿ υπερβολην δειξαι θελων την προς Θεον ηµων συναφειαν. εξ αυτων εκεινων τρωγειν ηµας διδωσι και εν µετ᾿ αυτου δια της κοινωνιας ταυτης ποιει και ηµας. καταλειψει αυτους. Και οτι ουτως εχεται της διανοιας ο λογος και ουκ απο συλλογισµων ταυτα φθεγγοµεθα. επιφερει και φησιν ο αυτος· “Το µυστηριον τουτο µεγα εστιν. επαγει λεγων· “Αντι τουτου καταλειψει ανθρωπος τον πατερα αυτου και την µητερα”. µη τρεφοµενη υπ᾿ αυτου καθ᾿ εκαστην τον επιουσιον αρτον. Οντως ουν µεγα και υπερ το µεγα εστι και εσεται το µυστηριον τουτο. οικειοτητα τε και συγγενειαν εχει η γυνη προς τον ανδρα και ο ανηρ προς την γυναικα. “και προσκολληθησεται τη γυναικι αυτου”. εγω δε λεγω εις Χριστον και εις την Εκκλησιαν”. οτι οιαν κοινωνιαν και ενωσιν. φηµι. των υιων. η ζην την οντως ζωην και ανωλεθρον. ως ηγαπηµενη και πεφιληµενη αυτω. αµωµητως ταυτη και υπεραρρητως ενουµενος και αδιασπαστως και αχωριστως ων και συνων αυτη. (79) αυτου του Χριστου και Θεου. αντι του Χριστου. την του Χριστου και Θεου δηλονοτι. φησι. ως προς µιαν γυναικα. τοιαυτην θεοπρεπως και υπερ πασαν εννοιαν και λογον εχει και ο δεσποτης και ποιητης του παντος µετα της Εκκλησιας απασης. καθως εµε θεωρειτε εχοντα”. ουτως ειπων· “Ψηλαφησατε µε και ιδετε οτι πνευµα σαρκα και οστεα ουκ εχει. Ουτω δε και η Εκκλησια τω αυτης πεφιληµενω Θεω ενωθεισα κεκολληται ως ολοκληρον σωµα τη κεφαλη τη ιδια αυτου. του Θεου και απογεγραµµενων εν τοις ουρανοις. µεταδιδους ηµιν εαυτον εις µεταληψιν εκ της σαρκος αυτου και (78) εκ των οστεων αυτου. ωσπερ η Ευα εκ της σαρκος και εκ των οστεων εληφθη του Αδαµ και µια σαρξ οι δυο υπηρχον. ουτως ουδε η των πιστων Εκκλησια. Ορας οπως εδειξεν ηµιν οτι. Καθαπερ γαρ ου δυναται σωµα ανευ της προσπεφυκυιας αυτω κεφαλης το καθολου ζην. ουτω και ο Χριστος. ηγουν τη Εκκλησια.

και αυτο τουτο το τελος ο λεγεται. Χρεων δε ζητησαι πρωτον τινα καλει κοσµον ο λογος. αλλ᾿ οικειως µαλα δη εχει και προς την Εκκλησιαν του Υιου αυτης και Θεου. ως ηλιος δικαιοσυνης ων. Ουδαµως δη. Αρα γε ετερον τινα οικον εννοεις ειναι τον ναον και ετερον παρα τουτον τον βασιλεα. αγε δη και περι του πως πληρωθηναι δει τον ανω κοσµον φιλοσοφησωµεν.ανδρα τελειον. Ει γαρ και περι της Θεοτοκου µονης (80) τουτο φασιν ειρησθαι. καθα δη παλιν και η Εκκλησια αυτη ναος εκεινου και κοσµος ωραιος καθεστηκεν. φησι. και ∆αβιδ ο θειος· “Παρεστη η βασιλισσα εκ δεξιων σου εν ιµατισµω διαχρυσω περιβεβληµενη. ως Παυλος ο ταυτης νυµφαγωγος ανακραζει· “Ηρµοσαµην υµας ενι ανδρι παρθενον αγνην παραστησαι τω Χριστω”. Τινα ουν τον ναον τουτον υπολαµβανεις ειναι. Ωσπερ γαρ κεφαλη της Εκκλησιας ο Χριστος εστι και Θεος. Αλλα διαπερασατε µοι τας ακοας και τον ηγεµονα νουν τοις ρηθησοµενοις προσεχειν επιστησατε. καταπεµπειν· ην και σωµα οιδαµεν καλεισθαι Χριστου και νυµφην. τι εστιν. Πως δει πληρωθηναι τον ανω κοσµον και οποιος τις εστι και τινα πληρωθησεται τροπον. πεποικιλµενη”. εν ω κατοικειν λεγεται και εµπεριπατειν τον Θεον και τας ακτινας των χαρισµατων αυτου φαιδρας. ζ΄. αχθησονται εις ναον βασιλεως”. ουτω και ναος αυτος ταυτη γινεται. Αλλα γαρ τουτων ουτως αποδειχθεντων λαµπρως και τρανωθεντος υπο του λογου του ρηθεντος ζητηµατος. τω βασιλει παρθενοι ψυχαι οπισω αυτης· αι πλησιον αυτης ψυχαι απενεχθησονται σοι· απενεχθησονται εν ευφροσυνη και αγαλλιασει. ως δηλωσει τρανοτερον τα εποµενα· “Απενεχθησονται. ως τα ανωτερω ειρηµενα µοι . Εµοι δοκει κοσµον ωραϊσµενον ειναι την Εκκλησιαν Χριστου και αυτον ολον τον ανθρωπον. εις µετρον ηλικιας του πληρωµατος αυτου πασι τοις αγαπωσιν αυτον επιγινεται. οπως οι απ᾿ αιωνος αγιοι οι µεχρι του νυν και εως της συντελειας γινοµενοι εν σωµα µελλουσι γενεσθαι µετα Χριστου και εν τω Χριστω. επειδη περι θειων πραγµατων ηµιν ο λογος εκαστω ζητηµατι. ον δει πληρωθηναι και ου µη πληρωθεντος ουχ ηξει το τελος.

Πως εν. πολλοι ετι και ακµην τεχθησονται και ευαρεστησουσιν εως της εσχατης σαλπιγγος τω Θεω. αλλα και περι παντων των πιστευοντων δια του λογου αυτων εις εµε. “Καθως συ. πατερ. και αυτος εστιν ο εν αµφοτεροις τουτοις λαλων και τα νυν. Μαθε τοιγαρουν και οπως παλιν οι πιστοι παντες. Ορας συναδοντα τοις δεσποτικοις ρηµασι µετα ακριβειας απασης τα του Αποστολου ρητα. “Ουκ οιδατε οτι ναος Θεου εστε και το Πνευµα αυτου το Αγιον οικει εν υµιν. ουπω δε οι παντες παρηχθησαν η ευηρεστησαν. η΄. πολλοι αµαρτωλοι και ασωτοι οι και µεταµεληθησονται µετανοησαντες. Οτι ει µη παντες οι προωρισµενοι κατα γενεας και γενεας τεχθησονται εως εσχατης ηµερας και πληρωθησονται. πατερ. ητοι η βασιλισσα Εκκλησια και αι οπισω αυτης ακολουθησασαι. τεχθηναι δει παντας τους προεγνωσµενους και παραχθηναι και πληρωθηναι τον υπερανω του κοσµου κοσµον της . ναον του βασιλεως Θεου και (81) πολιν και κοσµον την Εκκλησιαν αποδεικνυοντα. εν εµοι. Ειδες πως και βασιλευς και ναος παντων αυτος των σωζοµενων καθεστηκε.” . ουδε το σωµα δηλονοτι ολοκληρον εστι του Χριστου. ινα παντες εν ωσι”. ινα ωσι τετελειωµενοι εις εν”. Α Χριστος αυτος ο Θεος προς τον εαυτου Πατερα περι των πιστων και αυτων εφη των αποστολων αυτου· “Ου περι τουτων δε ερωτω µονον. Τι δε ο Παυλος ο αυτου µαθητης. α και χρη παλιν επαναλαβειν και ειπειν εις περισσοτεραν ακριβειας αποδειξιν. αλλα πολλοι µεν εισιν εν τω κοσµω σηµερον απιστοι οι και πιστευσουσι τω Χριστω. Και τουτο πρωτον εξ αυτου µαθηση του βασιλεως Χριστου· φησι γαρ· “Εγω εν αυτοις και συ. ουδε ο ανω κοσµος πεπληρωται. ο ανω κοσµος ου πληρωθησεται. ναος και κοσµος του Θεου και βασιλεως γενησονται. εν εµοι. τα δε µελη του σωµατος αυτου οι αγιοι καθεστηκασι παντες.διατρανοι. ((81) Επει δε σωµα Χριστου και νυµφη Χριστου και κοσµος ο ανω και ναος Θεου η Εκκλησια εστι. πολλοι απειθεις οι και πεισθησονται. αυτος ουτος της του Θεου Εκκλησιας φηµι. Γνωθι οτι αυτος ην ο εν προφηταις και αποστολοις. Ποια δη ταυτα. ινα και αυτοι εν ηµιν εν ωσιν”.

Και το οσιον λογιον· “Υµων δε. τουτους και εδικαιωσε· ους δε εδικαιωσε. επηγαγε· “και εκκλησια πρωτοτοκων εν ουρανοις απογεγραµµενων”. ευδηλον οτι και ηριθµηµενοι. Των ουν αγιων παντων προεγνωσµενων οντων Θεω. πληρωθησεται. µηδενος µελους λειποµενον. τουτους και εκαλεσεν· ους δε εκαλεσε. Ιερουσαληµ επουρανιω και µυριασιν αγγελων πανηγυρει”. τουτους και προωρισεν· ους δε προωρισε. Ειπων γαρ “Προσεληθυθατε Σιων ορει και πολεις ζωντος < Θεου >. αυτην η επουρανιος Ιερουσαληµ ητις και εκκλησια των πρωτοτοκων εστι. εις σωµα εν οφειλοντων γενεσθαι και αποτελεσθηναι αυτου. ηγουν ολοκληρον το σωµα της βασιλειας του Θεου Εκκλησιας. ποσω γε µαλλον ηµεις. τοτε και ο ανω κοσµος. τουτους και εδοξασε συµµορφους γενεσθαι της εικονος του Υιου αυτου”. προωρισµενων τε αµα και ηριθµηµενων ως και απογεγραµµενων κατ᾿ ονοµα εν τοις ουρανοις. φανερως αποδεδεικται δια του λογου οτι. και αι τριχες ηµων αριθµηµεναι παρα τω τα παντα ειδοτι Θεω. Ους γαρ προεγνω. οι και προστεθηναι και κολληθηναι µελλουσι τω σωµατι του Χριστου· και τηνικαυτα ολοκληρον οιονει γενοµενον. Που τοινυν εισιν οι εξωθεν της βασιλειας των ουρανων πολλας µονας αναπλαττοντες εν τη µαταιοτητι των διανοιων αυτων . ο εστι Χριστου του Θεου. καθα τη αληθεια (82) δοκει και Παυλω τω αποστολω ουτω λεγοντι· “Μεχρις ου καταντησωµεν οι παντες εις ανδρα τελειον. Ει ουν απογεγραµµενοι. οποταν ουτοι παντες εις εν σωµα αποσυναχθεντες γενωνται του Χριστου. γενησεται.Εκκλησιας των πρωτοτοκων Ιερουσαληµ εν τοις επουρανιοις· και τηνικαυτα το τελος και το πληρωµα του σωµατος Χριστου πληρωθησεται υπο των προωρισµενων Θεω εις το συµµορφους γενεσθαι της εικονος του Υιου αυτου· εισι δε οι του φωτος υιοι και της ηµερας αυτου. Ειδες πως προωρισµενοι εισι και προεγνωσµενοι παντες οι αγιοι. φησι. καθως γεγραπται· “Εγνω Κυριος τους αυτου”. πληρωθησεται ηγουν τελειωθησεται. Γνωθι ουν πως και απογεγραφθαι λεγει αυτους. µελη δε οντων αυτων οµου του Χριστου. εις µετρον ηλικιας του πληρωµατος του Χριστου. Ουτοι ουν παντες προωρισµενοι εισι και απογεγραµµενοι και ηριθµηµενοι.

ει µη αυτον εκεινον τον εαυτου Πατερα και Θεον. Μετα τινος δε αρα η ποιου βασιλεως ο των απαντων δεσποτης και κυριος το (84) της µνηστειας κατεδεξατο ποιησαι συναλλαγµα. πολυ γαρ τουτο εστιν. Εν σωµα παντες ειναι µετα Χριστου οφειλουσιν οι απ᾿ αιωνος αγιοι. Εις το ρητον του Ευαγγελιου· “Ωµοιωθη η βασιλεια των ουρανων βασιλει”. η ου. ηνικα εκαστω αποδιδοται απο του Θεου κατα τα εργα αυτου. ει µη αυτω τω µονογενει αυτου Υιω και Θεω τω Κυριω ηµων Ιησου τω Χριστω. Ποιαν δε ταυτην. Εκαστος γαρ ηµων των ανθρωπων νυµφην τω εαυτου Υιω αγαγεσθαι βουλοµενος σπευδει περιφανεστερου και ενδοξοτερου και πλουσιωτερου θυγατερα νυµφην λαβειν. Και τις εστιν ο γαµος ο µυστικος του Θεου. εαν του σωµατος αυτου ευρεθωσιν αναξιοι και αποτµηθωσιν εξ αυτου. Φασι γαρ· “Αρα εν τω µελλοντι αιωνι γνωριζουσιν αλληλους οι αγιοι. Ανακαινιζοµενου δε του κοσµου παντος δια πυρος. Οντως “εµαταιωθησαν εν τοις διαλογισµοις αυτων και εσκοτισθη η ασυνετος αυτων καρδια· φασκοντες γαρ ειναι σοφοι. εν ποιω τοπω υπολαµβανουσι ποτε γενησεσθαι εαυτους. Τινι δε ετερω τους γαµους πεποιηκεν. ινα νυµφην εξ αυτου αγαγοιτο εαυτω. ινα µη πειραν εκεινου λαβωσι και υπ᾿ εκεινου δοκιµασθησονται. Ο ουν Θεος τινα καν ισον ευρησει εαυτου.προς απωλειαν εαυτων. (83) “Ωµοιωθη” φησιν “η βασιλεια των ουρανων βασιλει οστις εποιησε γαµους τω Υιω αυτου και εκαλεσε πολλους” τινα λεγων βασιλεια. αλλ᾿ εν τοπω ανεσεως ειναι βουλοµεθα και αρκει ηµιν.” Χρη ουν απο των ευαγγελικων ρηµατων ηµας εναρξασθαι πρωτον και ουτως οδω προβαινων ο λογος και περι τουτων δηλωσει. Ην ζητουσι τινες των αµυητων µαθειν. θ΄. Αλλ᾿ αγωµεν και τις εστιν ο γαµος ο µυστικος του Θεου εκζητησωµεν και ουτως εφ᾿ ετεραν υποθεσιν τον λογον ιθυνωµεν. Και που ειναι αλλαχου οι τοιουτοι υπονοουσιν. Φησι γαρ περι αυτου ο προφητης· “Ο κατεχων . Που εισιν οι λεγοντες (83) οτι εις την βασιλειαν των ουρανων εισελθειν ου θελοµεν. εµωρανθησαν”.

Τις ουν εστιν ο τον φονον και την µοιχειαν πεποιηκως. Τινα τροπον. συγκρινων αυτην εκεινοις τε και ηµιν τοις δουλοις αυτης. τον δεσποτην βλεπων και κυριον των απαντων. Και αλλος· “Ο Θεος ο αιωνιος ο κατασκευασας τα ακρα της γης” και θεµελιωσας επ᾿ ουδενος τους στυλους αυτης. ου την θυγατερα εις νυµφην ο Θεος εαυτω εξελεξατο. Ειδες φιλανθρωπιας υπερβολην. νυµφην ηγαγετο. οιον ειπειν µοιχου φονεως. καν βασιλεων παντων βασιλικωτατος. ∆αβιδ ο του Ιεσσαι.εν τη χειρι αυτου τον γυρον της γης και τους κατοικουντας εν αυτη ως ακριδας”. την υπεραγνον και αγνην παρθενον. καν πλουσιων απαντων πλουσιωτερος ης. δια σε και την σην σωτηριαν. ος και τον Ουριαν απεκτεινε και την τουτου γυναικα εµοιχευσε. αγιαν δε και υπεραγιαν και υπερ απαντας ανθρωπους πασων των γενεων καθαρωτατην και αχραντον. ανθρωπον µεν. Θυγατερα προσκεκρουκοτος αυτω και µοιχειαν και φονον πεποιηκοτος. τον αγιον των αγιων. ταπεινουσθαι και µετριοφρονειν και µηδεποτε τινος κατεπαιρεσθαι. Και ο ∆αβιδ· “Ο επιβλεπων επι την γην και ποιων αυτην τρεµειν”. νυµφην ηγαγετο εαυτω. Υπεραγνον δε λεγω και υπεραµωµον ταυτην ως προς ηµας και τους τοτε ανθρωπους. τον αορατον. (85) τον ακαταληπτον. ουτω συγκαταβαινοντα και εκ προσκεκρουκοτος νυµφην εαυτω αγοµενον εις τον µονογενη αυτου Υιον. φριττω δε· εις δε την αυτου θαρρησαντες αγαθοτητα ερουµεν ωδε. Τουτου τοιγαρουν την θυγατερα. τον ενοικουντα εν απροσιτω και υπεραρρητω φωτι. Αλλ᾿ εξιστα µου τον λογισµον το της συγκαταβασεως µεγεθος και βουλοµαι µεν ειπειν. τον ποιητην και δηµιουργον των απαντων. Ειδες αγαπης και χρηστοτητος µεγεθος. τον ανεξιχνιαστον. καν αρχοντων περιφανεστερος. ως δε προς τον εαυτης νυµφιον και τον εκεινου Πατερα. πας ο µεγαλα περι εαυτου οιοµενος. Μαθε µοι τοινυν εντευθεν. Ταυτην ουν ηγαγετο και γαµους εποιησε τω υιω αυτου. Μαριαν φηµι την υπεραµωµον. . Βουλεσθε µαθειν τινος. Ειδες ασυγκριτον και αφατον αγαθοτητα τε και συγκαταβασιν. τον µακαριον Θεον και µονον δυναστην. Ο γουν τοιουτος και τηλικουτος τινος αρα σκοπησωµεν θυγατερα νυµφην ηγαγεο και τω υιω αυτου γαµους πεποιηκεν. Ακουε νουνεχως.

Και συν τω λογω συνεισηλθεν ο ενυποστατος και οµοουσιος και συναΐδιος Λογος του Θεου και Πατρος ολος εν τη της κορης γαστρι και επελευσει και συνεργεια του οµοουσιου αυτου Πνευµατος ανελαβετο σαρκα εννουν και εψυχωµενην εξ αγνων αιµατων αυτης και εγενετο ανθρωπος. Τι ουν εστι τουτο. ενωθεις ασυγχυτως τη φθαρτη και πτωχη ηµων ουσια και φυσει ο υπερ φυσιν και υπερουσιος. Επειδη εφ᾿ ενι εκαστω των πιστων και υιων της ηµερας ο αυτος αει γαµος παραπλησιως και απαραλλακτως γινεται. Θεον τελειον και τελειον ανθρωπον. φηµι. Συνελαβεν ουν η Παρθενος και ετεκεν εκ δυο φυσεων παραδοξως. εξαποστειλας εξ υψους αγιου αυτου µηνυει τη Παρθενω το χαιρε· ος και κατελθων διακονει το µυστηριον τη Παρθενω και λεγει αυτη· “Χαιρε. Πως και τινα τροπον. λεγω. ∆ιατι γαρ ουκ ειπεν· “Εποιησε γαµον τω υιω αυτου”. ανθρωπος τελειος και Θεος . (86) Ο Υιος του Θεου και Θεος εισελθων εν τη γαστρι της παναγιας Παρθενου και σαρκα αναλαβοµενος εξ αυτης και γενοµενος ανθρωπος ετεχθη. τον Κυριον ηµων Ιησουν τον Χριστον. Ακουε συνετως. Αλλα γαρ εντευθεν οσον απο του ευαγγελικου ρηµατος νοειν µοι και ετερον τι διδωσιν η χαρις και ειπειν κατεπειγει. θεοτητος. ενα υιον. Οτι και παντες οι αγιοι τον Λογον του Θεου εν εαυτοις συλλαµβανουσι τη Θεοτοκω παραπλησιως και γεννωσιν αυτον και γενναται εν αυτοις και γεννωνται υπ᾿ αυτου. αλλα “γαµους”. ο µυστικως αει γινεται και εν πασι τοις υιοις του φωτος. τον αρχαγγελον. ο Κυριος µετα σου”. µητε του κολπου χωρισθεντα του πατρικου. ο Θεος εµποιει τι µειζον ηµων της δυναµεως. ως ειποµεν. ∆ια τι. Ενταυθα µοι το καινον του νοηµατος. (86) και ανθρωποτητος. Εν υπεραµωµω και υπεραγνω γαµω ενουµενος ηµιν. Αυτη τοιγαρουν η αφραστος συνουσια και τοιουτος ο γαµος ο µυστικος του Θεου και ουτω γεγονε το συναλλαγµα Θεου προς ανθρωπους. ι΄. κεχαριτωµενη. Γαβριηλ. µητε την παρθενιαν αυτης διαφθειραντα.Ο Θεος και Πατηρ του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου ενα των αυτου δουλων. και πως υιοι και αδελφοι και µητερες αυτου χρηµατιζουσιν.

ως η Παρθενος.τελειος. Ετερωθι δε και τον Κυριον ειναι πνευµα καλει· “Το γαρ πνευµα. διδασκοµενοι την ευσεβειαν. παρθενους δηλαδη και αγνας επιφεροµενοι τας ιδιας ψυχας· και καθαπερ εκεινην υπεραµωµον ουσαν το πυρ ου καταφλεξε της θεοτητος. Εκαστος ηµων των ανθρωπων πιστευοµεν εις αυτον τον Υιον του Θεου και Υιον της αειπαρθενου και θεοτοκου Μαριας και πιστευοντες δεχοµεθα τον περι αυτου λογον πιστως εν ταις καρδιαις ηµων. ωσπερ εν τη γαστρι της Παρθενου εισηλθεν ο Θεος Λογος του Πατρος. πανταχου διδασκων σε το αχωριστον και οµοουσιον της Αγιας Τριαδος και οτι. ως η Παρθενος και Θεοτοκος τουτον συνελαβεν. και οπου το Πνευµα το Αγιον εκει το παν της τρισυποστατου θεοτητος. φησιν. καθως ο θειος Παυλος φησιν· “Ο Θεος ο ειπων εκ σκοτους φως λαµψαι. Τοιγαρουν και ολοψυχως πιστευοντες και µετανοουντες θερµως. ουσιωδως δε· και εχοµεν αυτον εκεινον ον και η αγνη Παρθενος συνελαβεν. ουτως . (87) ωσπερ σπορος ευρισκεται. ευθυς. ο Κυριος εστιν”. επειδη και περι αυτου “πνευµα” φησιν “ο Θεος”. Συλλαµβανοµεν ουν αυτον ουχι σωµατικως. Οτι δε ουτως εχει το λεγοµενον διανοιας. ως ειρηται. και το Πνευµα νοης και συνακουης αυτω· καν Πνευµα παλιν. θησαυρον το Αγιον Πνευµα καλων. συλλαµβανοµεν. ος ελαµψεν εν ταις καρδιαις ηµων προς φωτισµον της γνωσεως του Υιου αυτου”. καν Υιον ακουης Θεου. Προσεχε ουν· τι το γεγονος µειζον εις ηµας. και τον Πατερα τουτω συνεννοης. ουτως και εν ηµιν αυτοις ο λογος ον δεχοµεθα. τον Λογον του Θεου εν ταις καρδιαις ηµων. οπου ο Υιος εκει και ο Πατηρ. και οπου ο Πατηρ εκει και το Πνευµα. αλλα πνευµατικως µεν. ο αυτος ασυγχυτως τα αµφοτερα ων. εν ταις καρδιαις ηµων. δια των εξης εδηλωσεν ουτως ειπων· “Εχοµεν δε τον θησαυρον τουτον εν οστρακινοις σκευεσι”. ον και οµολογουντες τω στοµατι και υπερ των προτερων ηµων ανοµηµατων µετανοουντες απο ψυχης. οιον ειπειν αντι του “αυτος ολος ουσιωδως γεγονε εν ηµιν”. αµην. Ταυτα δε λεγει ινα. ο εις Θεος και Πατηρ συν Υιω και Πνευµατι τοις οµοουσιοις. Εκστηθι το φρικτον ακουων του µυστηριου και τον λογον πιστον οντα µετα πασης υποδεξαι πληροφοριας και πιστεως. “ο ων ευλογητος εις τους αιωνας.

τουτο το φρικης απασης γεµον µυστηριον. ακουσον του Κυριου λεγοντος· “Πυρ ηλθον βαλειν επι της γης”. Ποιον αλλο. υπο του ανωθεν κινουντος και φωτιζοντος τας καρδιας ηµων κινηθεις Πνευµατος δια γραφης υµιν δηλα ταυτα πεποιηκα τα µυστηρια. Εκεινην αυτου την αχραντον σαρκα. ην προσελαβετο εξ αγνων λαγονων της παναχραντου Μαριας και θεοτοκου. τι ποιει. µηδεποτε εξ ηµων προερχοµενον η σωµατικως γεννωµενον και χωριζοµενον αφ᾿ ηµων. εν ηµιν εχοµεν. ινα και ηµεις ποτε την πολλην αυτου αγαθοτητα εννοησαντες και αιδεσθεντες αγαπησαι προθυµηθωµεν αυτον. µεθ᾿ ου συνεισερχεται και συνθεωρειται συν τω Πατρι και αυτος και ενδον ηµων γινεται. αλλα ασωµατως εστιν εν σωµατι. αλλα δροσος η εξ ουρανου και πηγη υδατος και αθανατου ζωης ρειθρον εν ηµιν γινεται. συνανακιρναµενος ηµων ταις ουσιαις και φυσεσιν αρρητως και θεοποιων ηµας ως συσσωµους αυτου και σαρκα οντας εκ της σαρκος αυτου και οστουν εκ των οστεων αυτου. κατα το υπ᾿ αυτου ειρηµενον· “Ο τρωγων µου την σαρκα και πινων µου το αιµα εν εµοι µενει καγω εν αυτω”. Επει δε απαξ εσαρκωθη ο Λογος του Θεου εκ της Παρθενου και σωµατικως εξ αυτης εγεννηθη αφραστως και υπερ λογον. (89) Αλλ᾿ επει βουλεται αει ο Θεος την προς ηµας αγαπην αυτου εκκαλυπτεσθαι και φανερουσθαι ηµιν. ουχ ινα της τον Κυριον τεκουσης κατα τον τροπον της απορρητου γεννησεως αυτης . τον εν δεξια καθηµενον του Θεου και Πατρος. ο και ανενευον γραψαι και προς την εγχειρησιν ετρεµον. Τουτο το µειζον εν ηµιν της αφραστου οικονοµιας αυτου και υπερ λογον συγκαταβασεως. ει µη το οµοουσιον αυτου της θεοτητος Πνευµα. τον Υιον αυτον του Θεου και Υιον της παρθενου και παναµωµου Μαριας. εξ αυτης µεταδιδωσιν ηµιν εις βρωσιν· και τρωγοντες αυτην.ουδε ηµας αγνας και καθαρας (88) επιφεροµενους τας καρδιας καταφλεγει. ολον τον σαρκωθεντα Θεον και Κυριον ηµων Ιησουν τον Χριστον. Οτι δε και ηµεις το αστεκτον πυρ της θεοτητος ωσαυτως δεχοµεθα. παλιν δε σαρκουσθαι η σωµατικως τικτεσθαι αυτον ουκ ενδεχεται εξ ενος εκαστου ηµων. εκαστος ηµων των πιστων των αξιως ταυτην εσθιοντων την σαρκα αυτου. Ουκετι γαρ κατα σαρκα γινωσκεται ων εν ηµιν ωσπερ βρεφος. µεθ᾿ ης και ετεχθη σωµατικως.

το µυστηριον της αναπλασεως του γενους ηµων και την σωτηριαν του κοσµου παντος επι της γης τετοκεν. καθως αυτος τουτο βουλοµενος αριδηλως βοα· “Μητηρ µου.απο δε των αγιων σαρκα µεν ου λαµβανει. σαρκωθεντα τον Υιον και Λογον του Θεου τεξασα. ει βουλοιµεθα. καθαπερ εφθην ειπων.ισον τινα των ανθρωπων αποδειξω – µη γενοιτο! – ουδε γαρ ενδεχεται τουτο. φησι. οι δε γε αγιοι παντες κατα την χαριν και την δωρεαν συλλαµβανοντες αυτον εχουσιν· και εκ µεν της παναµωµου µητρος αυτου την σαρκα αυτου την παναµωµητον εδανεισατο. και αδελφοι µου εισιν οι ακουοντες τον λογον του Θεου και ποιουντες αυτον”. ο τα διεστωτα ενωσας προς εαυτον και την αµαρτιαν του κοσµου αραµενος· αυτη δε. αντ᾿αυτης δε την θεοτητα αυτη εδωρησατο . και αλλη η πνευµατικως παρ᾿ ηµων γινοµενη· εκεινη µεν γαρ. αλλα κατα την χαριν του Θεου και την δωρεαν. αει εν ταις καρδιαις ηµων το µυστηριον της ανακαινισεως των ανθρωπινων ψυχων και την κοινωνιαν µετα του Θεου Λογου και ενωσιν απεργαζεται.αλλ᾿ ινα φανερωθη η υπεραπειρος αυτου προς ηµας και γνησια αγαπη και οτι. ην πλουσιως εξεχεεν επι παντας τους πιστευειν και (90) ακολουθειν αυτω ανεπιστροφως εθελοντας. ην και το θειον ουτω λεγον υπαινιττεται λογιον· “∆ι᾿ ου εν γαστρι ελαβοµεν και ωδινησαµεν και ετεκοµεν πνευµα σωτηριας. Αλλη γαρ η ενσαρκος του Θεου Λογου αφραστος γεννησις εξ αυτης. µεταδιδωσι δε αυτοις την τεθεωµενην σαρκα .ω ξενου και καινου συναλλαγµατος! . αφραστως τουτον και απειρανδρως αποτεκουσα. εν θειω Πνευµατι τον Λογον της γνωσεως του Θεου τικτουσα. και παντες ηµεις κατα το θειον του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου λογιον µητηρ κατα τον ειρηµενον τροπον και αδελφοι αυτου χρηµατισωµεν και ισοι παντως των αυτου µαθητων και αποστολων γενωµεθα. Πλην εκεινη µεν κυριως µητηρ αυτου καθεστηκεν ως σωµατικως. ο εκυησαµεν επι της γης” . ητις εστιν ο Κυριος ηµων Ιησους Χριστος και Θεος. Ειδες πως παντας τους ακουοντας τον λογον αυτου και ποιουντας αυτον εις την της µητρος αυτου αξιαν ανηγαγε και αδελφους αυτου λεγει και συγγενεις τουτους παντας αποκαλει. ουχι κατα την αξιαν εκεινων ουδε κατα τας περιοδους και τους κοπους ουσπερ υπεστησαν.

επει η εν φθορα γεννησις ηµων δια της γυναικος Ευας εγενετο. εξ ης ταυτην αναλαβων ιδιοποιησατο.αυτου. ο Υιος αυτης και εγεννησε και γεννα καθ᾿ εκαστην τους πιστευοντας εις αυτον και φυλασσοντας τας αγιας αυτου εντολας. ουτω και εκ της αµωµητου σαρκος της παναγιας Μητρος αυτου ην ανελαβε µεταλαµβανοµεν απαντες· και καθαπερ υιος αυτης και Θεος ο Χριστος και Θεος ηµων γεγονεν. το δε σωµα αυτου ουκ εστιν εκειθεν. αδελφος δε ηµων εχρηµατισεν. γινεσθαι. του Πνευµατος. ουτω και ηµεις . και εξ αυτου παλιν παντες οι αγιοι. κατα το οσιον λογιον· “Και ο Λογος σαρξ εγενετο”. εκ δε της φυσεως και ουσιας της κυριως και αληθως αποτεκουσης αυτον. του Σωτηρος ηµων εστι και Θεου εκ της φυσεως και της ουσιας αυτου. ως ειρηται. Ταυτη τοι και µεταδιδωσι τοις αγιοις ο του Θεου και της αχραντου Παρθενου υιος εκ µεν της φυσεως και της ουσιας του συναϊδιου Πατρος αυτου την χαριν. αλλ᾿ εκ της παναγνου και αγιας σαρκος της Θεοτοκου και εκ των παναχραντων αιµατων αυτης. ουτω και η Θεοτοκος τον του Θεου Πατρος Λογον αντι σπορας δεξαµενη συνελαβε και ετεκε µονον αυτον τον Μονογενη εκ του Πατρος προ αιωνων και µονογενη επ᾿ εσχατων εξ αυτης σαρκωθεντα· και παυσαµενη του συλλαµβανειν και τικτειν αυτη. την πνευµατικην γεννησιν ηµων και αναπλασιν δια του ανδρος. ητοι του δευτερου Αδαµ και Θεου. εκχεω απο του Πνευµατος µου επι πασαν σαρκα” δηλαδη την πιστευσασαν.ω της αφραστου φιλανθρωπιας! – υιοι της Θεοτοκου µητρος αυτου και αδελφοι αυτου του Χριστου γινοµεθα. καθως δια του προφητου φησι· “Και εσται εν ταις εσχαταις ηµεραις. ως δια του µετ᾿ αυτης και εν αυτη γεγονοτος υπεραµωµου και υπεραγνωστου γαµου γεννηθεντος του Υιου του Θεου < εξ > αυτης. Και ορα µοι το βαθος του µυστηριου. Και ορα µοι εντευθεν την του λογου ακριβειαν· ανδρος θνητου και φθαρτου η σπορα φθαρτους υιους και θνητους δια γυναικος . ηγουν το πυρ της θεοτητος. την σαρκα ην ανελαβεν εξ αυτης. Ωσπερ γαρ εκ της συνουσιας και σπορας του Αδαµ η Ευα πρωτη ετεκεν και εξ εκεινης και δι᾿ εκεινης παντες εγεννηθησαν ανθρωποι. Επρεπε και γαρ. (91) Και ωσπερ εκ του πληρωµατος αυτου ηµεις παντες ελαβοµεν. Η µεν ουν χαρις του Πνευµατος. ητοι την θεοτητα.

και ουκ ηθελησαν ακουσαι αυτων· “Παλιν απεστειλεν αλλους δουλους λεγων· Ειπατε τοις κεκληµενοις· Ιδου το αριστον µου ητοιµασα. (93) οι ταυροι µου . Τινες οι κεκληµενοι. αλλ᾿ ολον αυτον και πνευµατικως εν εαυτη παντοτε ειχε και νυν αει και ωσαυτως εχει αχωριστον. Των Ιουδαιων οι παιδες· εκεινοι γαρ ησαν οι τοτε και εξ αρχης κεκληµενοι. εκ της Παρθενου πρωτον αυτος τεχθεις δηλονοτι εν Αγιω Πνευµατι. καθαπερ κακεινη τουτον εσχεν εν εαυτη· ει γαρ και σωµατικως αυτος απεγεννησεν. Τουτο τοινυν το των γαµων µυστηριον. φησι. της Θεοτοκου εστι σαρξ· και εξ αυτης της θεωθεισης του Κυριου σαρκος µεταλαµβανοντες. ει µη τι αναξιως και εις κατακριµα εαυτων ταυτην µαλλον εσθιοµεν. οτι εκ της προσληφθεισης σαρκος αυτης κοινωνιαν και µετουσιαν εχουσι µετ᾿ αυτης· καθ᾿ ετερον δε. Κατα τουτο ουν δεσποινα και βασιλις και κυρια και µητηρ παντων των αγιων η του Θεου Μητηρ εστι. οτι δια την κατα Πνευµα εγγινοµενην αγιωσυνην αυτοις δι᾿ αυτης εν εαυτω εκαστος συλλαµβανων οµοιως εχει τον των απαντων Θεον. (92) Τινες ουν ησαν οι απεσταλµενοι. ο τω µονογενει αυτου Υιω εποιησατο ο Πατηρ. Οι προφηται. καθο µεταλαµβανουσιν εκ της παναχραντου σαρκος του Υιου αυτης. Συγγενεις δε αυτης τρισσως οι αγιοι εισι· καθ᾿ ενα µεν τροπον οτι εκ του αυτου πηλου και της αυτης πνοης ειτ᾿ ουν ψυχης συγγενειαν εχουσι· κατα δευτερον δε. ζωην αιωνιον µεταλαµβανειν οµολογουµεν τε και πιστευοµεν. καθο Μητηρ εστι του Θεου. ια΄. ο συναΐδιος και οµοτιµος· και εκαλεσε πολλους και απεστειλε τους δουλους αυτου καλεσαι τους κεκληµενους εις τους γαµους και ουκ ηθελον ελθειν. οι δε αγιοι παντες δουλοι µεν αυτης εισι. Εις το ρητον του Ευαγγελιου· “Και απεστειλε τους δουλους αυτου καλεσαι τους κεκληµενους εις τους γαµους και ουκ ηθελον ελθειν”.απεγεννησε και γεννα· αθανατου και αφθαρτου Θεου αθανατος και αφθαρτος Λογος αθανατα και αφθαρτα τεκνα απεγεννησε και αει γεννα. Πιστος ο λογος· η γαρ σαρξ του Κυριου. (92) υιοι δε αυτης.

οι δε κεκληµενοι ουκ ησαν αξιοι· πορευεσθε ουν επι τας διεξοδους των οδων και οσους αν ευρητε καλεσατε εις τους γαµους”. Τους αποστολους αυτου. τους δε και απεκτειναν. ους και απεστειλε παραγγειλας αυτοις εις οδον εθνων µη απελθειν και εις πολιν Σαµαρειτων µη εισελθειν. ους και κατεσφαξε. “Ακουσας δε ο βασιλευς ωργισθη και πεµψας τα στρατευµατα αυτου απωλεσε τους φονεις εκεινους και την πολιν αυτων ενεπρησε”. Τι δε εστι το αριστον. Στρατευµατα δε Θεου και οι πονηροι λεγονται. ην προητοιµασε τοις κατα προθεσιν κλητοις ουσιν απο καταβολης κοσµου. τοσουτον ων δυνατος. δι᾿ ου και την πληγην καιριαν τω αντιπαλω δεδωκε και εις ον εκεινοι τουτον σταυρωσαντες απεκτειναν. ωστε νικησαι τον κοσµον και δυνηθηναι γενεσθαι αυτους υιους Θεου. τον µοσχον οντα τη θεοτητι σιτευτον· ουτος γαρ και ταυρος εστι τη δυναµει οντως αηττητος. πληθυντικως δε ταυρους εαυτον εκαλεσεν. πορευθηναι δε µαλλον προς τα απολωλοτα προβατα του οικου Ισραηλ· οι δε ουδε τουτους εδεξαντο. ο µεν εις τον ιδιον αγρον. Η των ουρανων βασιλεια. κριος δε ως κερατων δικην τον σταυρον επιφεροµενος ανωθεν. Ειδες παραβολης . αλλα τους µεν υβρισαν και ετυψαν. οτι εις πολλα µεριζεται η αγια αυτου σαρξ και µια εκαστη µερις η εξ αυτου ολος εκεινος παλιν εστι. Ταυρους δε τινας λεγει και σιτιστα. εξ ων και Στεφανος ο πρωτος των µαρτυρων υπαρχει. (94) Τους ασεβεις Εβραιους φησιν. οτι και τους εχθρους των λαµβανοντων αυτον αποτρεπεται απαντας κακεινοις δυναµιν διδωσιν. Οι δε αµελησαντες απηλθον.και τα σιτιστα τεθυµενα και παντα ετοιµα· δευτε εις τους γαµους. Αµνος δε λεγεται ο παναµωµος αµνος του Θεου ως ενιαυσιος. καθως φησι δια Μωϋσεως ο Θεος· “Επαποστελω εις αυτους θυµον και οργην. “Τοτε τοινυν λεγει τοις δουλοις αυτου· Ο µεν γαµος ετοιµος εστιν. δια της των Ρωµαιων εφοδου την παντελη ερηµωσιν αυτων εργασαµενος. Ποιους λεγει δουλους. αποστολην δι᾿ αγγελων πονηρων”. ο δε εις την εµποριαν αυτου· οι δε λοιποι κρατησαντες τους δουλους αυτου υβρισαν και απεκτειναν”. Αλλους δε δουλους φησι τους αγιους αποστολους αυτου. Ειδες ακολουθιαν πραγµατων. Αυτον τον της Παρθενου Υιον και Θεον. εις τιµωριαν ετερων πονηρων εκπεµποµενοι.

Ορας οπως τους µεταβαλλοµενους τον (95) τροπον συναγεσθαι εις τους γαµους λεγει. ολιγοι δε εκλεκτοι”. ουτε κλεπται. µεταβαλλοµενους δηλονοτι και προς αρετην επαναγοµενους. ουτε µεθυσοι. Ο δε εφιµωθη. ειδεν εκει ανθρωπον ουκ ενδεδυµενον ενδυµα γαµου και λεγει αυτω· Εταιρε. ουκ εστι· παντα γαρ τον υπο οιουδηποτουν παθους η κακιας λεγει ρερυπωµενον. παλιν µετ᾿ αισχυνης υπο των αγγελων εκβαλλεσθαι.ακριβειαν. αρατε αυτον και εκβαλετε εις το σκοτος το εξωτερον· πολλοι γαρ εισι κλητοι. αλλα και υβρισαντες αυτους απεκτειναν. Τοτε. Τουτο γαρ δηλοι το “συνηγαγον”· αλλα γαρ και απο των εξης το αυτο τουτο παλιν διδασκοµεθα. ουτε λοιδοροι”. συνηγαγον παντας οσους ευρον πονηρους τε και αγαθους και επλησθη ο γαµος ανακειµενων”. Και οτι τουτο εστιν αληθες. Οτε οι Ιουδαιοι δηλονοτι. “Και εξελθοντες. τους δε µετα πονηριας η κακιας τινος. ουτε πλεονεκται. ους και διακονους καλει. εκηρυξαν τον του Θεου λογον και τους υπακουσαντας παντας εις µιαν συνηγαγον θεογνωσιας πιστιν πονηρους τε αµα τοις τροποις και αγαθους. Τοτε ειπεν ο βασιλευς τοις διακονοις· ∆ησαντες αυτου χειρας και ποδας. οιδα οτι τινες τους εν πορνεια µονον και µοιχεια και φονοις τα εαυτων καταρρυπωσαντας σωµατα λογιζονται ειναι. τοτε απεστειλεν αυτους εις τον συµπαντα κοσµον και εις παντα τα εθνη. Φησι γαρ· “Εισελθων δε ο βασιλευς θεασασθαι τους ανακειµενους. ου µονον ουκ ηνεσχοντο ακουσαι αυτων. προσθησω δε ουτε οι µισος προς τινα αδελφον η φθονον εχοντες “βασιλειαν Θεου ου κληρονοµησουσιν”. Αυτον δε τον µη εχοντα ενδυµα γαµου. πως εισηλθενς ωδε µη εχων ενδυµα γαµου. . φησιν. Ορας πως το της ψυχης ενδυµα πασα πονηρια και αµαρτια µολυνει και ηµας ποιει της βασιλειας εκβαλλεσθαι. ουτε µοιχοι. “Τοτε” γαρ φησι. ουτε µαλακοι. καν εισελθωσι. Οι ουν ανακειµενοι εν τοις γαµοις οι αγιοι εισιν. ακουε Παυλου λεγοντος· “Μη πλανασθε· ουτε πορνοι. ουδε µεριδα εχουσιν εν τη ευφροσυνη του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου. ποτε. ουτε αρσενοκοιται. κληθεντες εις την βασιλειαν των ουρανων υπο των αποστολων. οι δουλοι εκεινοι εις τας οδους. οι και ειδωλολατραι δηλονοτι. Αλλ᾿ ουκ εστι τουτο. Την γαρ οικουµενην περιελθοντες οι αποστολοι πασαν.

πειθωµεθα δε µαλλον ουτω λεγοντι τω ∆εσποτη. Αλλως γαρ αδυνατον παντι ανθρωπω την προς Θεον αγαπην τελειαν κτησασθαι ει µη δια πιστεως ακραιφνους και ελπιδος βεβαιας και αδιστακτου. Ερευνατε τας Γραφας και µη εξωθεν των αγιων Γραφων συζητησεις ποιεισθε.ιβ΄. αλλα δια δογµατων ορθων της αποστολικης και καθολικης Εκκλησιας στερεουσθε και τον “λογον ορθοτοµειτε” αυτης. ουτως ειπων· “Ο θελων οπισω µου ελθειν απαρνησασθω εαυτον και αρατω τον σταυρον αυτου και ακολουθειτω µοι· οστις γαρ ερχεται προς µε και ου µισει τον πατερα αυτου και την µητερα και τους αδελφους και τας αδελφας ετι δε και την εαυτου ψυχην ου δυναται µου ειναι µαθητης”. Τι ουν καταλιποντες το ανακρινειν εαυτους περι τουτων. ινα περι πιστεως και ελπιδος και αγαπης διδασκησθε· (96) περι πιστεως. και ταυτα. Ου µονον δε. Ερευνατε και µη πολυπραγµονειτε. Οτι ου χρη προ της εργασιας των εντολων και της εις αρετην προκοπης τε και τελειωσεως τα κεκρυµµενα µυστηρια της βασιλειας των ουρανων ερευναν των αµυητων τινα· και οτι εν τη δευτερα του Κυριου ελευσει παντες αλληλους γνωριζουσιν οι αγιοι. (95) Τοιγαρουν εασωµεν τας µαταιας και ανωφελεις συζητησεις και µη τα του καιρου προ καιρου µανθανειν σπουδαζωµεν. αλλα και τον της πιστεως καρπον και το εκ ταυτης οφελος δια της πραξεως των εντολων του εκζητειν διδαχθησεσθε και. και ει αρα πιστιν εσχοµεν προς τον Θεον τοιαυτην οιαν αυτος εκεινος. ο και κριναι µελλων. ινα µη παντι ανεµω συµπεριφερησθε κατα την κυβειαν των αστηρικτων ανθρωπων. και απαιτησαι ταυτην ηµας λεγει. αυτος ουτος δια των ευαγγελιων εδηλωσεν. µηδε τα εν ποσιν ειδοτες ποσως. Ερευνατε τας Γραφας. Οποια δε εστιν η πιστις ην απαιτουµεθα προς Θεου και ποταπη ην οφειλοµεν προς αυτον εχειν. τηνικαυτα και την ελπιδα ακαταισχυντον κτησεσθε και την προς Θεον αγαπην εν αυτη ολικην εξετε. Και παλιν· “Ο ευρων την ψυχην αυτου” εν τοις . τα υπερ ηµας πολυπραγµονουµεν. οταν ευρειν τουτο δυνηθητε. “Ερευνατε τας Γραφας”.

ου πολυπραγµονησεις εκτοτε των µελλοντων και αορατων ουδεν. και εαν µηδεν των ειρηµενων ελλειψαντα σεαυτον ευρησης. αλλα την χρηστην ελπιδα και αληθινην εν αληθινω και ακαταισχυντω φωτι. Και αλλα πλειονα κελευει ποιειν ηµας εξ ων προτερον δηλονοτι δεικνυται η προς αυτον πιστις ηµων. (97) Ει ουν βουλεσθε µαθειν οτι τοιαυτην πιστιν απαιτει ηµας ο Θεος. ης το µαταιον και απατηλον ουδεις των κεκτηµενων αυτην επιγνωναι δυναται. Εν ταυτη δε ωσπερ επ᾿ οχηµατι χερουβικω κατιδοις την αγαπην εποχουµενην. Ει δε τα πιστον σε τεως και χριστιανον ποιουντα εν πρωτοις γνωριζεσθαι ουκ επραξας. στρεψον αυτω και την αλλην· και τω θελοντι σοι κριθηναι και τον χιτωνα σου λαβειν αφες αυτω και το ιµατιον· και τω αιροντι τα σα µη απαιτει”. ωστε µηδε περι της παρουσης ταυτης ζωης το καθολου φροντιζειν πιστευοντας εις αυτον. και τοτε το πιστους ηµας ειναι λεγειν χρεων· χωρις γαρ τουτων νεκρα η πιστις ηµων και ηµεις νεκροι δηλονοτι. ητις εστιν ο Θεος· ην εαν ουτως ευρων ιδης. Και ετι καθ᾿ υπερβολην εις υπερβολην πιστεως ευχεσθαι και αγαπαν κελευει τους εχθρους και καλως ποιειν τοις µισουσιν ηµας και υπερ των επηρεαζοντων ηµας ευχεσθαι.ειρηµενοις δηλονοτι “απολεσει αυτην· ος δ᾿ αν απολεση την ψυχην αυτου ενεκεν εµου και του ευαγγελιου µου” ηγουν της των εντολων µου εκπληρωσεως “εις ζωην αιωνιον ευρησει αυτην”. εξ αυτου µαθετε ακριβως του Κυριου ουτω διαρρηδην βοωντος· “Μη µεριµνησητε περι της αυριον τι φαγητε η τι πιητε η τι ενδυσησθε”. Ηκουσατε της πιστεως τα γνωρισµατα. Αρκεισθε τοις ειρηµενοις η ετι χρειαν εχετε και των εξης αναµνησθηναι. ω ουτος. αλλα µετα των απιστων πιστος και µετα των πιστων κατακεκριµενος υπο του συνειδοτος . Κατα µικρον δε αναγων επι τα τελεωτερα φησιν· “Εαν τις σε ραπιση εις την δεξιαν σιαγονα. ως αυτη τη πειρα µαθων οτι νω και λογω ακαταληπτα και αφραστα παντα εισι τα εκεισε. αλλα παντα µεθ᾿υπερβολης απο ζεουσης καρδιας και προθεσεως πραξαντα. ουχι την εξ οιησεως εν τοις απολλυµενοις προσγινοµενην. Ερευνησον τοιγαρουν σεαυτον ακριβως. παντως εχειν εν φωτι κατανοησεις εαυτον και ελπιδα ακαταισχυντον. αλλα και αλλους επιστοµισεις και παραγγειλης µη (98) πολυπραγµονειν τι µηδε συζητειν περι των εκεισε.

Και αυθις· “Επεβη επι . ουδεν θαυµαστον. επειδη περι αισθητων ο λογος αυτοις και µαταιοι περι µαταιων πραγµατων αι διηγησεις αυτων. κρινοµενω σοι. Ει δε εν τουτοις δικαιον τουτο και πρεπον εστι. περι ης και Ιωαννης ο µεγας προδροµος αυτου υστερον εφη· “Ου ουκ ειµι ικανος κυψας λυσαι τον ιµαντα των υποδηµατων αυτου”. ως εφαµεν. Ειπε µοι. Τα δε περι ου ερωτας ου τοιαυτα. εαν τας εν τη βασιλεια αυτου απολαυσεις και δοξας και τρυφας και αποκαταστασεις µαθης διδασκοµενος παρ᾿ ηµων. ουδε ως ο αγιος Παυλος λεγειν και συ δυνασαι· “Τον αγωνα τον καλον ηγωνισµαι. αλλ᾿ οποια και πως. καν λογου ψιλου αξιωσαι την αφροσυνην αυτου.ως απιστος ει. Παιδι µικρω µηδε τα στοιχεια καταδεξαµενω των γραµµατων µαθειν. οταν εν τη θεωρια του επι παντων Θεου γενοµενοι ορωσιν αυτον. Ουδεν ουδαµως παντως. ει αρα µελλουσιν γνωριζειν οι αγιοι αλληλους εν τη βασιλεια των ουρανων. αρα ανεξεται ποτε ανθρωπος. Η σαρξ αυτη του Κυριου. αλλα και κατακριµα µειζον µαλλον σεαυτω προξενησεις. ον αποδωσει µοι ο Κυριος ο δικαιος κριτης”. ακουσει δε απερ δι᾿ ετερων λεξεων οι Ελληνες συνεγραψαντο και νοησει αυτα τη ιδια διαλεκτω λεγοµενα. Τις ουτος ο γνοφος. και ουκετι τελειαν εχεις ελπιδα και πληροφοριαν σωθησεσθαι. και ουχι µαλλον απωσεται ως αφρονα και παιδικα φρονουντα και (99) αναισθητως αιτουντα τα υπερ την εαυτου δυναµιν. εν ειρηνη συ αποκριθητι. Ει δε και τα στοιχεια των γραµµατων µη µαθη τις. τα περι γραµµατικης και ρητορικης ζητουντι διερµηνευεσθαι. οτι και ταυτα µαθων κατεφρονησας και την οιησιν αποβαλεσθαι και ταπεινωσιν κτησασθαι ουκ ηθελησας. ποσω µαλλον εν τοις υπερ λογον και νουν και διανοιαν. τον δροµον τετελεκα. τι πολυπραγµονεις και µαθειν ερωτας. λογισµου κυριος ων. Κατεβη τοινυν και ηλθεν αντι γνοφου περικειµενος την σαρκα. Τι σοι εσται εκ τουτου οφελος. Ως ο προφητης λεγει ∆αβιδ· “Και εκλινεν ουρανους και κατεβη και γνοφος υπο τους ποδας αυτου”. υπο του συνειδοτος. επειδη τας ενταλθεισας υπο του Χριστου µεριδα µη εχοντι. Ηθελον γαρ ακουσαι και µαθειν παρα σου τι σοι το οφελος. την πιστιν τετηρηκα· λοιπον αποκειται µοι ο της δικαιοσυνης στεφανος. Αλλως δε και ερωτωντι µοι πραως.

“κυκλω αυτου την σκηνην αυτου” εφη ο προφητης ∆αβιδ· σκηνην δε λεγει ην ο Παυλος φως ονοµαζει – “φως γαρ. οτι εν σκοτει ο αναληφθεις Κυριος και Θεος εισελθων εκρυβη· αλλα εκεινος µεν εν τη ιδια δοξη τη το παν και υπερ το παν πληρουση θεοτητι εστιν εν η και προ τουτου ην. µηπω του θειου φωτος κατοικητηριον γεγονως. οτι κακεινος εν τω σκοτει γεγονως εκρυβη. Ει γαρ γνοφον και σκοτος εθετο αποκρυβην των µυστηριων αυτου και πολλου δεεται τις φωτος του παναγιου Πνευµατος εις την κατανοησιν των αποκεκρυµµενων αυτου µυστηριων. αλλ᾿ οιον ουτω πως τον λογον ποιουµενοι προς τους περιεργοτερον εχοντας φασι. αλλα τους αµαρτωλους. αµφοτεροι το ακαταληπτον και αστεκτον αυτου της(100) θεοτητος δηλουντες. Ιδε ουν· εµαθες ως εν παραδροµη τα της πιστεως ηµων θεια τε και φρικτα µυστηρια παρ᾿ ηµων. Ινα γαρ µη υπολαβης. µαλλον δε παρα του Αγιου Πνευµατος δι᾿ ηµων· εµαθες οτι και κατηλθεν επι της γης ο Θεος και ανηλθεν αυθις εις ουρανους και εθετο σκοτος αποκρυβην αυτου· ου γαρ εδει προ της κρισεως µετα της του Πατρος αυτου δοξης φανηναι ηµιν. Ορας οπως ου περι αισθητων σοι πραγµατων η ερευνα. τα αγαθα “α ητοιµασεν ο Θεος . αλλ΄ ηµας· “Ο Θεος γαρ ηµων. οικων απροσιτον “. επετασθη επι πτερυγων ανεµων. ω ανοητοι. Και εθετο σκοτος αποκρυβην αυτου· κυκλω αυτου η σκηνη αυτου”. ερευνας α µαθειν ουκ ισχυσεις. πυρ καταναλισκον” ουχι τους δικαιους. Μη υπολαβετε. εθετο σκοτος καλυπτον ουκ εκεινον. φησι. περι των αποκεκρυµµενων πασιν ανθρωποις επερωτας. ατελης ετι και αφωτιστος ων. φειδοµενος δε ηµων. αφεις εργαζεσθαι τας εντολας αυτου. Ει ουν ουτως υπαρχει τα µυστηρια κεκρυµµενα της βασιλειας των ουρανων και ου πασι δεδοται γινωσκειν αυτα κατα την του Κυριου φωνην. πως. ως εν σκοτει καθηµενος. τι. αλλα περι θειων και ακαταληπτων και ου ραδιως παρα παντων καταλαµβανοµενων. Ιδου γαρ καθ᾿ εκαστην ακουεις του Αποστολου βοωντος περι εκεινων αυτων “α οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη”. ινα µη αρδην απολωµεθα.. ουχι δε περιοριστον ποιουντες το θειον. φησιν.Χερουβιµ και επετασθη. αλλα τοτε τουτο γενεσθαι οτε και τον καιρον ο Πατηρ αυτου εν τη ιδια εθετο εξουσια.

ει µη εν ταπεινωσει καρδιας και πιστει αδιστακτω ολοψυχου προθεσεως παντα τον κοσµον ουτοι και τα εν τω κοσµω συν τοις θεληµασιν αυτων απαρνησονται εν πασαις ταις εντολαις του Θεου· και ου τουτο µονον. οσον ηλιου κυκλον η σεληνης εστιν· ενθεν τοι και διδασκεται. ως αν δια της εργασιας αυτων καθαιροµενοι φωτιζωµεθα κατα προκοπην υπο του Πνευµατος την γνωσιν των µυστηριων της βασιλειας των ουρανων. εργαλεια ηµιν δεδωκως. Προ γαρ του αναληφθηναι αυτον και το σκοτος θειναι αποκρυβην αυτου δεδωκεν ηµιν τας αγιας αυτου εντολας. δι᾿ ων ο τεχνιτης Λογος (101) αναστοιχειοι και νεουργει τους εργατας των αυτου εντολων.” Και . ως ειναι ηµας µεν σκευη. ουδε η εκπληρωσις των εντολων διχα πιστεως ανανεοι καθολου και αναπλαττει ηµας η απο παλαιων καινους ηµας απεργαζεται. µαλλον δε εν αγαλλιασει καρδιας και χαρα. εφυλαξας τας εντολας του Θεου πασας η ου. Οπηνικα δε τα αµφοτερα εν αδιστακτω καρδια κτησωµεθα και ευχρηστον σκευος τω ∆εσποτη εις υποδοχην του νοητου µυρου γενωµεθα. την δε πιστιν την εις αυτον ωσπερ τινα τεχνιτην. τηνικαυτα και ο θεις το σκοτος αποκρυβην αυτου εγκαινιζει ηµιν τη του Αγιου Πνευµατος δωρεα και καινους αντι παλαιων και ζωντας ως απο νεκρων εξανιστησι και διατεµνει το σκοτος και διαβιβαζει εκειθεν τουτου τον ηµετερον νουν και ως εξ οπης τινος παρακυπτειν αυτον και βλεπειν χαριζεται αµυδρως πως. την δε πιστιν τεχνιτην. αλλ᾿ εν φοβω και τροµω σεαυτον ανακρινον· και ει βουλει µαθειν οπως εχεις βιου και καταστασεως.τοις αγαπωσιν αυτον”. αλλ᾿ εαν µη ανεπαισχυντως. ερωτησον σου την ψυχην και ειπε αυτη· “Ψυχη. Συ ουν. τους υπερ αρετης πονους οµου και πειρασµους διελευσονται οι πιστευοντες εις Χριστον και µαλιστα οι νηπιοι βαπτισθεντες και µη επαισθανοµενοι εχειν “την της χαριτος του Θεου δωρεαν”. µη εν οιησει της ψευδωνυµου γνωσεως (102) και αναπλασει λογισµων µαταιων. Και καθαπερ τα εργαλεια διχα τεχνιτου και ο τεχνιτης διχα εργαλειων ενεργειν τι ου δυναται. τας δε εντολας εργαλεια. πληροφορουµενος οτι οντως αλλως ουκ ενι εν µερικη µετοχη των απορρητων γενεσθαι του Θεου αγαθων. ο ταυτα αναγνους. η µαλλον ειπειν γινωσκει και µυειται. ως αν ειποι τις. ουτως ουδε η πιστις διχα της των εντολων εκπληρωσεως.

τα περι Θεου σοι και των θειων εκδιηγησοµαι. Τουτων τοιγαρουν επικειµενων τοις αλλοις οισπερ προειποµεν απασι. ερει σοι παντως το αληθες· ου γαρ αιδεσθησεται σε. σπερµα φιλαργυριας εγκεκρυµµενον. ως αν γενη µωρος εν τω κοσµω τουτω. παντα γνωρισεις τρανως. πασαν απορριψαµενος οπισθεν σοφιαν και γνωσιν την εξωθεν. ειτε φαυλα. ινα και τα υπ᾿ αυτου καλυπτοµενα παθη ιδης και την ταλαιπωρον σου (103) ψυχην οικτειρησης και σπευσης αυτην εκκαθαραι και τους νοερους αυτης οφθαλµους και το προσωπον δακρυσι θερµοις απονιψης. ειτε την των ανθρωπων δοξαν εζητησας. πως. ειπε. φησι. συν ταυτη οιησις και το δοκειν ειναι τι µηδεν οντα τον πεφυσιωµενον τον λογισµον. Μη πειθοµενου σου οτι καλυµµα τι των τοιουτων επικειται τη καρδια σου. ειτε αγαθα. ειτε τον κοσµον ηγαπησας. πως ισχυσεις. καθα δη και Εβραιοι. οντως αφρων εστιν. και µη περιαιρουντος σου το καλυµµα τουτο εκ της καρδιας σου. µωρου οντος σου.ανοιξασα το του συνειδοτος αυτης στοµα. Εν γαρ τω συνειδοτι αυτης ευρησεις. καθως . υποκρισεως ενδυµα. εν εν των αποκειµενων εκβαλλων. υποδειξει σοι. ο εµοι τω αφρονι τα περι των αορατων και ακαταληπτων παση πνοη τη υπο τον ουρανον και παση κτισει τη υπερανω ουση των ουρανων διηγουµενος”.η γαρ γνωσις. ειδος ανθρωπαρεσκειας. ειτε τουτου προετιµησας τον Θεον. Υποθου µοι γαρ εν πρωτοις εναποκεισθαι φιλοδοξιας και κενοδοξιας ερωτα. και απλως πολλα εγκειµενα εν αυτω και ετερον υφ᾿ ετερου συγκαλυπτοµενον. απιστουσι. αποκεκρυµµενων οντων και αορατων αυτων. ηδυσµατα των εξ ανθρωπων επαινων. ειτε την εκ του Θεου διδοµενην µονον εποθησας· εν εαυτω παρακυψας ως εν κιβωτιω και το υποκειµενον αναψηλαφων. Ουκ αυτος συ καταγνωσεις µου ως αναξιον πραγµα ποιουντος και εν σεαυτω δικαιως ερεις· “Ουτος. επανω δε τουτων απαντων εστω ανακειµενη φυσιωσις . Παυλω πειθοµενος. Παντως ερεις· ουδαµως. ειπε µοι. Ει γαρ τα τοτε µελλοντα γενεσθαι ουδε οι αγγελοι επιστανται του Θεου. αλλ᾿ ελεγξει σε και α προαπεθου και εχεις εν εαυτω. αλλ᾿ απιστουντος. Λεγε µοι ουν αρτι και τουτο. τουτο αυτο του Παυλου λεγοντος προς αυτους. ινα γενη φρονιµος εν Χριστω. ταυτα θεασασθαι. φησιν. φυσιοι -.

ποσω µαλλον την µετα δοξης αυτου παρουσιαν εσχατον αγνοειν οφειλουσιν. και ειπειν· “Ναι. οποτε γενησεται και οποση. Ει τοινυν αι δυναµεις αγνοουσι των ουρανων. φθεγξεται πως και ειπη· “Εγνωτε µε. ποθεν τουτο µεµαθηκας. και φασκων· “Οντως οραν και γνωριζειν αλληλους οφειλουσι”. συ. ταις αισθησεσι πασαις ολους ολω δηθεν ενουµενους εκεινω. Θεος αληθινος. ευδηλον οτι και οι αγιοι . καθως δε γινωσκει µε ο Πατηρ καγω γινωσκω τον Πατερα. τους εµε εν εαυτοις εχειν µελλοντας µη γνωριζειν αλληλους λεγετε.” Οι ου µη τολµησωσιν αντιφθεγξασθαι. Προς δε τουτοις ερει και ταυτα· “Ει τοινυν εγω εν τοις αγιοις µου και οι αγιοι µου εν εµοι. Ω αγνοια και µανια και σκοτωσις! Ου φριττετε. ο µεν Παυλος εδηλωσεν ειπων· “Ινα γνωρισθη νυν ταις αρχαις και ταις εξουσιαις δια της εκκλησιας η πολυποικιλος σοφια του Θεου”. Πως ουν εν αυτοις κατοικω. αιφνης θεωµεναι απερ µεχρι τοτε παντως ουκ ειδον. Θεος αγιος. ∆εσποτα".ουδε την επι γης αυτου παρουσιαν οποια η ποταπη. η τινα απερ τοτε τοις αγιοις αυτου µελλει χαριζεσθαι. ου φοβεισθε. φησι. αντι του εκπλαγησονται και θαυµασουσιν. Εγω Θεος αψευδης. Ωσπερ ειπον οτι εγω εν τω Πατρι και ο Πατηρ εν εµοι. οποταν εν τη θεωρια τουτου γενησονται. Ενδεξασθε µε εν υµιν. Ο δε γε τουτω παλιν αντιπιπτων. ει τουτων εν πειρα γεγονατε. Ειδετε µου το φως. πως ολως αποτολµας και λεγεις οτι ου µη γνωριζουσιν αλληλους οι αγιοι εν τη βασιλεια του Θεου. Τας ενεργειας του Πνευµατος µου του Αγιου αυτη τη πειρα εµαθετε η ου. εγω εν τω Πατρι µου και ο Πατηρ µου εν εµοι. ο εν αγιοις εγκατοικων. η ποτε η οτε κατελθειν εµελλε και ανθρωπος γενεσθαι εγινωσκον. συ. οιµαι. ουτω και οι αγιοι εν εµοι καγω εν αυτοις· και καθαπερ ο Πατηρ εν εµοι καγω παλιν εν τω Πατρι µου. αντερει προς αυτους· “Πως ουν. αλλα µονον εκεινον οραν. Ει γαρ τουτο ερουσιν. ο δε Κυριος περι της παρουσιας αυτου οτι “και αι δυναµεις των ουρανων σαλευθησονται”. Προς γαρ τους λεγοντας µη οραν µηδε γνωριζειν αλληλους τους αγιους. ω ουτοι. ουτω και εν τοις αγιοις πασιν εγω εσοµαι κατοικων και οι αγιοι παντες κατοικησουσιν εν εµοι”. Και οτι ταυτα ουτως εχει επι της αληθειας. (104) Εκ γαρ των λογων υµων αµφοτεροι καταδικασθησεσθε παρα του δικαιου και απροσωποληπτου κριτου.

Εν δε τω διανοιγηναι τας του συνειδοτος των αγιων βιβλους. Ποθεν τουτο δηλον. Και τουτο ο επιστηθιος και Χριστου µαθητης ηγαπηµενος εκδηλοτερον διατρανοι λεγων· “Αδελφοι. (106) ως ηδη και των υπερ ηµας την γνωσιν δηθεν πεπλουτηκοτες και ανωθεν . ραθυµια και το µη παση ισχυϊ ποιησαι (105) τας του Θεου εντολας. προσεχε! λαµψει ο νυν αποκεκρυµµενος εν αυτοις Χριστος ο Θεος. Ποιον δε αλλον λεγει καιρον η ηλιον. ουτως οφειλουσι και οι αγιοι αλληλους και οραν και γινωσκειν. χρεων προσθειναι και ετι παλιν ειπειν· εν πασι τοις αγιοις Χριστος ενοικων εσεται. και καθως γινωσκει ο Πατηρ τον Υιον και ο Υιος τον Πατερα. αλλ᾿ αµελεια. Ινα δε σαφεστερον τουτο γενηται. εν µεν ταις των αµαρτωλων καρδιαις και συνειδησεσιν ευρεθησονται. αλλ᾿ ουπω εφανερωθη τι εσοµεθα· οιδαµεν δε οτι. ως αν δηλον και τοις αναισθητοις εσται. εαν φανερωθη. καθως και επεγνωσθην”. ει µη παντως ονπερ ειρηκαµεν. Οποταν ουν αι βιβλοι του συνειδοτος εκαστου διανοιχθησονται. Αυτου του Σωτηρος ακουσον τουτο λεγοντος· “Τοτε εκλαµψουσιν οι δικαιοι ως ο ηλιος”. και εαυτον τον ηλιον δικαιοσυνης µονον ονοµαζοµενον και εν δικαιοις µονον ανατελλοντα και εκλαµποντα. οµοιοι αυτω εσοµεθα”. αλλα και οι µηδεποτε αλληλους σωµατικως εν τωδε τω κοσµω ιδοντες τοτε γνωριζειν αλληλους οφειλουσι. Ει ουν οµοιοι του Θεου οι αγιοι και τοσουτον επιγνωσονται τον Θεον. Απελθετε απ᾿ εµου εις το πυρ το αιωνιον. πως ουκ ερυθριατε περι ων ουκ οιδατε λεγειν και επερωταν και διδασκειν. ως ελαµψε προ των αιωνων εκ του Πατρος. εµοι ουκ εποιησατε. ει µη τι αλλο. το ητοιµασµενον τω διαβολω και τοις αγγελοις αυτου “.γνωριζειν και γινωσκειν οφειλουσιν”. Και ο Παυλος· “Νυν γινωσκω εκ µερους. οθεν ελλειψις εσται της αγαπης αυτου. αλλα ταυτης κατεφρονησατε. νυν τεκνα Θεου εσµεν. οιησις η κενοδοξια η αιρεσις η ζηλος η φθονος η τι των τοιουτων· ει δ᾿ ουν. και εσονται οι αγιοι οµοιοι τω Υψιστω. ∆ια τουτο ουν “σκοτισθησονται οι οφθαλµοι αυτων του µη βλεπειν” και αισχυνθησονται και ακουσονται· “Εφ᾿ οσον ουκ εποιησατε µιαν των εντολων µου των ελαχιστων. τοτε δε επιγνωσοµαι. οσον ο Θεος επεγνω αυτους.

τους αγιους και επιλανθανεσθαι εαυτων τε και των συν αυτοις. εσεσθαι. καθως ηµεις εν εσµεν”. µαλλον δε κακως τα των θειων νοουντες Γραφων. λεγω δη τον ορωµενον κοσµον τουτον και τα ανεκδιηγητα εργα και κτισµατα του Θεου. Ως γαρ ο απο γεννησεως εν σκοτεινη και ζοφωτατη ων φυλακη και υπο λυχνιαιου και βραχυτατου φωτος φωτιζοµενος. Και τουτο αυτος δι᾿ εαυτου αριδηλως δεδηλωκε· φησι γαρ· “Και εγω την δοξαν ην δεδωκας µοι δεδωκα αυτοις. ωσπερ και νυν. ουτε ποτε εθεασαντο. ουτως ουδε οι αγιοι. οντως εν σκοτει πορευονται και εν µετουσια η θεωρια και επιγνωσει Θεου ουκ εγενοντο και λαλουσι και διαµαρτυρονται α ουτε επιστανται. ων εκει. ουδ᾿ ου µη γνωριζωσιν αλληλους οι αγιοι εν τη θεωρια γινοµενοι του Θεου. Τοιγαρουν οι λεγοντες. ως ο Υιος του Πατρος και ο Πατηρ του Υιου. ως οιµαι.προχειρισθεντες διδασκαλοι. δοκουντες. εν τη βασιλεια λεγω των ουρανων. ινα ωσιν εν. τοιουτον τι υπολαµβανουσι και τοτε. µηδεν ολως των επιγειων ενθυµηθεις. αγνοων πανταπασι τα εξω της φυλακης. Οια εστι του Υιου του Θεου. οτι ου µη ορωσιν. οτι η αυτη αλλοιωσις και αρπαγη νυν τε και εις το µελλον εσται τοις απ᾿ αιωνος αγιοις. αλλα βλεποντες εσονται αλληλων και εαυτων την δοξαν. Τις δε και οποια εσται των αγιων η δοξα. αλλα µετα των αλλων απαντων και αυτου του ιδιου σωµατος επελαθετο. ουτω και ο ετι εν τη . αλλ᾿ αρχαριων εστιν. ολος ολη ψυχη και πασαις οµου ταις αισθησεσι κεκολληµενος εµεινεν. εν θεωρια Θεου γενοµενος και τον νουν αρπαγεις. Ωσπερ γαρ ουδεποτε αγνοησει ο Πατηρ τον Υιον η ο Υιος τον Πατερα. Ορας οτι η απο του Θεου και Πατρος δοθεισα προ των αιωνων τω Υιω δοξα υπ᾿ αυτου του Υιου τοις αγιοις δεδωρηται και εις εν οι παντες εισι. Οταν γαρ ακουσωσιν οτι ο δεινα ο αγιος. µη ειδως οτι φως ηλιακον εστιν εξωθεν. αγνοουντες ολως τα θεια του Πνευµατος (107) και του αορατου Θεου τα αορατα και ακαταληπτα και αγνωστα τοις εσκοτισµενοις µυστηρια και οτι η αρπαγη αυτη του νοος ουχι τελειων. Οιονει γαρ λεγουσιν εν εκστασει και τοτε γινεσθαι. µολις καν µικρα τινα καθορα. θεσει θεοι γεγονοτες εν τω εχειν οικουντα εν εαυτοις τον Θεον. τοσας η τοσας ηµερας και νυκτας εποιησε. αλληλους ποτε αγνοησουσιν.

επι πολυ ανω τα οµµατα εχων και θαυµαζων το αθροον γεγονος εν αυτω. απο γεννησεως αυτου καθειρξις οτι εν φυλακη ζοφωτατη εστι. εν συνηθεια της του νοητου φωτος ορασεως γινοµενη. επαν δε και της φυλακης εξωθεν εκβληθη. η συνηθεια της ορασεως του φωτος την πολλην εκπληξιν εκ του κατα µικρον αφαιρειται (108) . αρτι δηλονοτι των δεσµων απολυθεις των παθων τε και της αισθησεως. επαν εκεινος συχνως και καθ᾿ ηµεραν προς εκεινην την οπην αποβλεπη. της πολλης εκπληξεως εξισταται. αιφνης δε τοιουτος ωραθη ηµιν. εκπληξις ευθυς λαµβανει αυτον και ως εξεστηκως υπαρχει.. µυηθεισα τι εντευθεν ετερον ειναι της καταστασεως ταυτης και θεωριας τελεωτερον τε και υψηλοτερον. Και καθαπερ εκεινος επι πολλα ετη εν εκεινη τη αφεγγει καθεζοµενος φυλακη. εις εαυτον ολον δηλαδη τον νουν επισωρευσας και θαυµαζων του φανεντος αυτω την θεωριαν και την λαµπροτητα.σκοτεινη φυλακη της του κοσµου τουτου αισθησεως ων και υπο βραχυτατης γνωσεως ελλαµφθεις. υπο της εκπληξεως διαπεφωνηκαµεν αν . οποια δε εισιν εν αληθεια λογισαθαι η εννοησαι ου δυναται. ον ουδεποτε ειδεν ουδε ειναι τοιουτον τι λαµπροτατον φως υπενοησεν. τα των αιωνιων αγαθων του Θεου πανταπασιν αγνοων και τινα τα µελλοντα διαδεξασθαι τους αγιους. τον αυτον τροπον και η κατα µικρον της ψυχης προκοπη. τοτε και το φως ολον και τα εν φωτι απαντα . Και ωσπερ παλιν. ολιγον και κατα µετρον της γενοµενης οπης. αρτι πλατυνθεισαν και φωτιζουσαν επι πλεον τον ζοφωδη χωρον της φυλακης και εφ᾿ ικανους χρονους εν τω φωτι διαµενουσαν. µολις περι των µυστηριων της πιστεως ηµων ολιγην τινα και αµυδραν γνωσιν λαµβανει. ει συµβη διανοιχθηναι οπην εν τω οροφω της φυλακης και θεασασθαι αυτον αιφνης τον αιθερα του ουρανου. ουτω δη και ο αιφνης εν θεωρια του νοητου φωτος γεγονως.ον τροπον και επι του ηλιου γεγονεν εφ᾿ ηµας· τη γαρ συνηθεια της ορασεως ως ευκαταφρονητον αυτον λογιζοµεθα· ει γαρ µηδεπω ηµεν αυτον θεασαµενοι. και εξω ταυτης θαυµαστα τινα εκ του ολιγου φωτος εκεινου ειναι υπονοει. εκπληττεται και ως εξεστηκως τοις ου καλως ορωσι νοµιζεται. Και καθαπερ αυθις επιγινωσκειν ποιει τεως τον ανθρωπον εκεινον η χρονια και.

το υπερ εννοιαν και υπερ λογον και υπερ παν φως τρισυποστατον φως. Τουτο τοινυν αρχην ισθι των εισαγωγικων εις ευσεβειαν και αρτι προς τους της αρετης αποδυσαµενων αγωνας. ως ουκ οιδε. το µετανοειν. ειπειν. Και τουτον µεν τον συµπαντα κοσµον ως µιαν οντα τω οντι σκοτεινοτατην και αφεγγη φυλακην αλλως µοι παλιν υπονοει. θαυµα καινον ορωσα. ει και δοκουσι τινες δια των Γραφων ταυτα νοειν τε και θεωρειν· τοις γαρ πλειοσιν ουδε οτι περα τουτων εστι τι γινωσκεται. Οπηνικα ουν παση πιστει και παντι ποθω ζητησοµεν. (109) αλλα το φυλαξαι εν πρωτοις τας εντολας του Θεου. τηνικαυτα και διανοιγεται ηµιν ωσπερ οπη τις µικρα εν τω ορωµενω τουτω οροφω του ουρανου και το υπερανω τουτου φως αϋλον τε και νοητον παραδεικνυται· ο και η ψυχη κατιδουσα ολη καθολου εξισταται. το ταπεινουσθαι και τα λοιπα α προειποµεν. οτι απειρον υπαρχει και αφραστον. το πενθειν. ουδ᾿ ου µη αξιωθησεται ποτε αυτα καθολου θεασασθαι . τα δε εν τω φωτι εκεινω πασι τοις εν τη φυλακη ταυτη γενοµενοις αορατα τε και αγνωστα. θαυµα παραδοξον και ο µεχρι τοτε ουδεπω τεθεαται.και απαντας οµου καθορα. λυχνιαιον δε φως το του ηλιου λογιζου µοι φως.. ουχι το ιδειν το εξωθεν ταυτης της φυλακης φως. ουδε τα εν τω φωτι εκεινω και κοσµω πραγµατα – ουδεις γαρ των ταυτα ζητουντων ηξιωθη ιδειν. ουτω µοι νοει και τον αρτι εκδεδηµηκοτα των του σωµατος αναγκων και ολον εξω γεγονοτα του κοσµου και των ορωµενων της ταπεινωσεως. ουκ οιδα ο της καρδιας αυτου οφθαλµος και ουτος µαλλον η εκεινος. αφθεγκτα και ανερµηνευτα. εν ω και επιµενει ωσπερ και αρπαζοµενη εις τον ουρανον και βιαζοµενη ειναι εκει και κατανοειν το τουτου ακατανοητον και µαλιστα εν τω βλεπειν αυτο ηµερας τε και νυκτος και διδασκεσθαι καθ᾿ εκαστην εκειθεν οτι πελει ανεσπερον. Επαν ουν χρονιση ανεπιστροφως προς την θεωριαν εκεινην. εξωθεν δε τουτου το ανεκλαλητον. ολη εκπληττεται. λεγω δη . διανοιγεται αυτω. ουκ οιδα ο ουρανος. οθεν και προς την φυλακην ταυτην επιστραφηναι και βλεπειν αυθις τα εν αυτη ολως ου βουλεται. το αφραστον. το απροσιτον. υπο του φωτος εκεινου και ενδον του οικου της ψυχης αυτου.

αναλογως µαλλον και η του Θεου γνωσις και η θεωρια. εξ ονοµατος καλεσαντες ους ουκ ειδον ποτε. Οι ουν λεγοντες µη γνωριζειν µηδε βλεπειν αλληλους τους αγιους. (110) µαλλον µετα του φωτος. Ουτω δε παλιν χρονισας. Και τουτο και εν τη παλαια οι προφηται και εν τη νεα πολλοι των αγιων εκ των εργων απεδειξαν. ιν᾿ ειπω. φωτιζον συµµετρως αυτον. το φως εκεινο εισερχεται το θαυµαστον και υπερλαµπρον. οσον η φυσις δηλονοτι χωρει. Μαλλον δε. εκ τουτων πεισθεντες µη ζητειν περι ακαταληπτων πραγµατων. και ορων και νοων και µυουµενος εκδιδασκεται· α και ει γραφειν θελησει.τουτου του σκηνους. ελλαµποµενος εξ αυτου καθ᾿ ωραν. συνεστι και ουχ ως εν εκστασει διατελει. αλλα δη και εγνωρισαν ους ουκ εγινωσκον. επιλειψει δε. Οθεν και ως εν φωτι τοτε. αλλα και εαυτον και τα κατ᾿ αυτον καθορα και τους πλησιον βλεπει εν οιοις εισι και προλεγει και προγινωσκει οτι. ποσω µαλλον περι των τοιουτων . Ει γαρ υπερ παντος αργου ρηµατος λογον αποδουναι οφειλοµεν. πως γραφειν ολως η λεγειν περι τοιουτων ου φριττετε. εαυτοις µαλλον. ειπερ εµοι πειθονται. οιµαι. α ητοιµασεν ο Θεος τοις αγαπωσιν αυτον” αποκαλυφθησονται αυτω τρανοτερον δια του εν αυτω οντος νυνι φωτος υφ᾿ ου και φωτιζεται· ου γαρ στερουµεθα τοτε του γνωριζειν η βλεπειν. και τα εν αυτω αγαθα “α οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη. αλλ᾿ ως ο λογος ανωτερω απεδειξε. λογιζεται το τοιουτον· θαυµατα δε επι θαυµασι και µυστηρια επι µυστηριοις και θεωριας επι θεωριαις. και ο αναγνωρισµος και η γνωσις αλληλων πλειον και καθαρωτερον εν ανεκφραστω θυµηδια και αγαλλιασει εσεται εις αιωνας αιωνων. κατα την του φωτος λαµπροτητα και θεωριαν. και το φως εκεινο το αστεκτον οσον εστι θεασηται. προσεχειν και εαυτους ανακρινειν µη παυσωνται. και ο χρονος αυτον εξηγουµενον ταυτα λεπτοµερως. πως αρα γραψαι δυνησεται τα µη δυναµενα ρηθηναι. ουδε χαρτης ουδε µελαν αρκεσει αυτω. Οι δε τα µεν ειρηµενα παντα αγνοουντες και αισθησει και γνωσει και πειρα θειου φωτισµου και θεωριας µη γεγονοτες. εαν εξω της φυλακης ταυτης γενηται και µαλιστα µετα την αναστασιν. αφραστα οντα και αρρητα παντη. ως συνηθες εκ του κατ᾿ ολιγον. και ως αει ποτε τουτω συνων.

αρα γε ανεξεταστα ταυτα Θεος εασει και λογον υπερ τουτου ουκ απαιτησει µε. Ουµενουν ουδαµως. παυσασθε των συζητησεων τουτων και σπευσατε δια µετανοιας και δακρυων και ταπεινωσεως. ο ανωφελης µονον εστιν. ως αν τις υπολαβοι. αλλους δε διδασκω περι αυτης και παραγγελλω ταυτης απεχεσθαι. χαριτι και φιλανθρωπια του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου µεθ᾿ . Αλλ᾿ ω Κυριε. Ει βουλει δε. µετα κριτων ως κριτης καθεσθηναι και κριτην εαυτον ονοµασαι και αλλους νοµοθετησαι τολµα. δος ηµιν επιγνωναι σε και αξιως φοβεισθαι σε και τοις αγιοις σου εµµενειν θεληµασι. των ανθρωπων καν υπερ παντας εν σοφια και γνωσει και επιστηµη νοµων θαυµαζηται. Παρακαλω ουν υµας. ουχι παρα του βασιλεως ατιµασθησεται και παρα της ακριβειας των νοµων τιµωρησθησεται. και συ του επουρανιου ως ουδενος καταφρονεις και των αποστολικων αξιωµατων ανευ της εκεινου ροπης και θελησεως επιχειρησαι κατατολµας. Αργος γαρ λογος ουχ. ειπε. Ουδαµως δη. Ει δε και τουτο ποιησει. µηδε λογον λαβω σοφιας και γνωσεως ανωθεν. Οταν γαρ µη καταφρονησω της κατω δοξης (111) µηδε βδελυξωµαι ταυτην απο ψυχης. Ολως δε ουτως εχων. Ω της αναιδειας! Του επιγειου βασιλεως ουδεις καταφρονησαι τολµα και τιµην η αξιωµα τουτου αρπασαι και αφορισαι εαυτω. ινα και των παροντων και των µελλοντων εν αποκαλυψει και αισθησει και θεωρια επαπολαυσητε αγαθων. Ποιος.ετασθησοµεθα και ως αργολογοι κολασθησοµεθα. ως ψυχοβλαβη και της ανω δοξης αποστερουσαν µε. τα δε των θεοπνευστων Γραφων αναιδως διερµηνευειν επιπηδω και διδασκαλου ταξιν εµαυτω περιτιθεµαι. ουχι αργος και απρακτος και κενος ο λογος µου εσται και ως ψευστης κατακριθησοµαι. µονη δηλαδη τη ψευδωνυµω γνωσει προς τουτο χρωµενος. καν δικαιοσυνη και ευσεβεια παση κοµα. αλλ᾿ ο και προ της πραξεως και της εν πειρα γνωσεως λαλουµενος παρ᾿ ηµων. ετι δε και τη των λοιπων απασων εντολων (112) εκπληρωσει τας εαυτων εκκαθαραι ψυχας “απο παντος µολυσµου σακρος και πνευµατος”. αδελφοι. εκ των κατω και των ανθρωπινων διδαχθητι και τα ανω και θεια. οιει ανεξεταστον τουτο τον ∆εσποτην καταλιπειν. Οταν δε παλιν µη εν αισθησει και γνωσει λαβω την χαριν του Πνευµατος µηδε διδακτος Θεου γενωµαι δι᾿ αυτης.

Εις το ρητον του Αποστολου· “Ει γαρ το αυτων παραπτωµα πλουτος κοσµου γεγονε” και τα εξης· και προσωποποιΐα των εκατερων λαων. ων ο εσχατος τυπος εστι των µετα ταυτα µελλοντων γενεσθαι. τινος η σταµνος. Περι του κατακλυσµου και τινων εικονες ησαν τα εν τη κιβωτω. τινος ο Μωϋσης· τινων τυπους εφερον τα εν τω παραδεισω γεγονοτα και τα εν αυτω τω Αδαµ. β΄. Τα κεφαλαια της θεωριας του λογου. και περι του Αβρααµ και του κατ᾿ εκλογην ληµµατος. Οτι τω παραχθεντι πρωτω κατ᾿ αρχας κοσµω ετεροι δυο συνεπεγενοντο. ΛΟΓΟΣ Β΄. Οτι παντες οι εις Χριστον βαπτισθεντες και πιστευσαντες εις αυτον προεγνωσµενοι και προωρισµενοι εισι τω Θεω εις το συµµορφους γενεσθαι αυτους του Υιου αυτου και εις το ρητον του Μωσεως· “Οτε διεµεριζεδν εθνη ο Υψιστος” και εις τα εξης· εν ω και περι της κλησεως και αποβολης του Ισραηλ και της µετα των εθνων αυθις τουτου ενωσεως. τιµη και προσκυνησις τω Πατρι και τω Αγιω Πνευµατι. των εθνων φηµι και του Ισραηλ. ε΄. κρατος. στ΄.ου δοξα. δ΄. µεσος τις ων των αρχαιων και των ες υστερον· και τινος ην εικων η της επαγγελιας γη. τινος δε η κιβωτος. τουτους και προωρισε” και εις τα εξης· και κατα των στρεβλουντων αυτο τε και πασαν την θειαν Γραφην. Ανακεφαλαιωσις των εν τω πρωτω λογω ρηθεντων περι της του Αδαµ και της Ευας και των επτα ηµερων και αιωνων και της του παραδεισου φυσικης θεωριας. τινος ο νοµος. Προτρεπτικος εκ προοιµιων εις µετανοιαν και εις το ρητον του Αποστολου· “Ους προεγνω. (113) α΄. αντιπαρατιθεµενων τοις εν εκεινω πραχθεισι των εν τη Εκκλησια δια Χριστου . και περι Ισραηλ και της περιτοµης. (114) ζ΄. γ΄. και τι εστι το ληµµα τουτο. Οτι νεος κοσµος η του Χριστου Εκκλησια και νεος παραδεισος η προς αυτον πιστις· και προς τουτοις ανακεφαλαιωσις του πρωτου κοσµου. νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων· αµην.

Προτρεπτικος εκ προοιµιων εις µετανοιαν· και εις το ρητον του Αποστολου· “Ους προεγνω. ∆ια δη τουτο “µη προφασιζεσθε προφασεις εν αµαρτιαις”. και παλιν· “Αµην λεγω υµιν. διατι µη τα σωζοντα υµας αλλα τα απολλυοντα συλλογιζεσθε και τα δυσνοητα της θεοπνευστου Γραφης εκλεγοµενοι διαρπαζετε και στρεβλουτε ταυτα προς απωλειαν υµων εκλαµβανεσθε. Ουκ ακουετε καθ᾿ εκαστην του Σωτηρος βοωντος· “Ζω εγω. Ουδαµως. οτι ου θελησει θελω τον θανατον του αµαρτωλου ως το επιστρεψαι και ζην αυτον”. Μη διεστειλατο η διαχωριζει τινα.”. τουτους και εδοξασε. τουτους και προωρισε” και εις τα εξης· και κατα των στρεβλουντων αυτο τε και πασαν την θειαν Γραφην. µηδε αφορµας εκ των αποστολικων ρηµατων προς απωλειαν υµων λαµβανειν εθελοιτε. Ουκ ακουετε αυτου λεγοντος· “Μετανοειτε· ηγγικε γαρ η βασιλεια των ουρανων”. Ουδαµως. ου γαρ προσδεξοµαι υµας”.τελεσθεντων· και προς το τελος επαναληψις του αποστολικου ρητου· “Ους προεγνω. αλλα καθ᾿ ηµεραν εν ολω τω κοσµω και εν παση βοα εκκλησια· “∆ευτε προς µε παντες οι κοπιωντες και πεφορτισµενοι. Μη ειπεν η λεγει τισι µεν· “Μη µετανοειτε. οι εν πολλαις αµαρτιαις βαρουµενοι προς τον αιροντα την αµαρτιαν του κοσµου· δευτε οι διψωντες προς την αεναον πηγην και αθανατον. τουτους και προωρισε…. χαρα γινεται εν ουρανω επι ενι αµαρτωλω µετανοουντι”. τον µεν ως προεγνωσµενον δηλονοτι καλων. εαν επιστροφην και µετανοιαν επιδειξωµαι. προεγνωκα γαρ υµας”. τον δε ως µη τουτο οντα αποπεµποµενος. αλλα τω ∆εσποτη καλουντι . (115) τισι δε οιονει τοις προωρισµενοις· “Υµεις δε µετανοειτε. προεγνωσµενος δε ουκ ειµι υπο του Θεου ουδε προωρισµενος εις το σωθηναι και συµµορφον γενεσθαι µε της δοξης του Υιου αυτου και Θεου. τουτους και προωρισεν· ους δε προωρισε τουτους και εκαλεσεν· ους δε εκαλεσε. (114) Πολλους ακηκοα λεγοντας των ανθρωπων· “Επειδηπερ φησιν· ους προεγνω ο Θεος. τι µοι το οφελος εαν πολλους παραβαλλωµαι κοπους.” Προς ους εικοτως αποφθεγξασθαι χρη και ειπειν· Ω ουτοι. α΄. φησιν. ∆ευτε. καγω αναπαυσω υµας”.

ευ οιδα. εκεινον δε ελευθερον ευθυς αποδεικνυσι. φιλειν τον Χριστον. καν φονευς. ινα εις την κολυµβηθραν” της µετανοιας “εµβαλη µε”. ουκ αποστρεφεται ο ∆εσποτης αυτον. φησιν. τουτω προσελθειν. Και εαν ακουση· “Εγειραι και αρον τον κραββατον σου και ακολουθει µοι”. Ταχα τω ουτως εχοντι ειποι τις αν ευλογως.” ειπατω συντοµως· “Κυριε. η ως ο ασωτος υιος. Ει δε γε µη βουληται εκαστος. ευθυς αναστας κατα ποδας τρεχετω του καλεσαντος ανωθεν. και ευθεως εκουφισθη του βαρους και την του σωµατος αυτου θεραπειαν πεπλουτηκεν. Καθως ποτε και του παραλυτικου ηρεν. Ο δε· “Κυριε. (116) ως ο τελωνης ποτε ακολουθησατω αυτω. Καν γαρ τελωνης. Και πως αιρει το φορτιον αυτου. αλλα το µεν φορτιον αιρει των αµαρτηµατων αυτου. καν οτιουν ετερον πελη τις. η ως η πορνη. καν ερχοµενω προς αυτον και λεγοντι αυτω· “Ακολουθει µοι”. µετα περιχαρειας ευθυς τον λογον αποδεξαµενος ειπατω· “Ναι. προεγνω και σε. το τελωνειον και την πλεονεξιαν καταλιπων· και. καν πορνος. Ει δε οκνηρος τις εστι και προσελθειν τω ∆εσποτη ου βουλεται. ινα αναβλεψω”. προαιωνιος ων και ειδως παντα προ του ποιησαι αυτα. οτι ου πιστευσεις ταις επαγγελιαις και τοις λογοις αυτου· αλλ᾿ οµως. η καν ως η αιµορροουσα και συγκυπτουσα. η θυγατηρ µου” ψυχη “κακως δαιµονιζεται”. και ακουσει· “Καγω ελθων θεραπευσω αυτην”.προσδραµετε απαντες. οτι καλουντι ουχ υπακουσεις αυτω. καν µοιχος. ειπων αυτω” “Τεκνον. αντι τελωνου ευαγγελιστην αυτον απεργασεται. ελεησον µε”· και εαν ακουση· “Τι θελεις ποιησω σοι. Κυριε. οτι ο Θεος.εκ παντος – και εκαλεσε”. τι και λεγει προφασιζοµενος προφασεις εν αµαρτιαις· “Ους προεγνω. και ευθεως ακουσει· “Θελω. αναβλεψον”. τουτους . και ταυτα ειδως “κατηλθε κλινας τους ουρανους” και γενοµενος ανθρωπος δια σε ηλθεν ενθα κατακεισαι· και πολλα καθ᾿ εκαστην . Καν παραλυτος επι πολλους χρονους τη φιληδονια και αµελεια και ραθυµια κατακειται και η αυτον τον ∆εσποτην η µαθητην αυτου ελθοντα ιδοι και λεγοντα αυτω· “Θελεις υγιης γενεσθαι”. επαναστρεφειν εν µετανοια θερµη προς αυτον. αλλα ανθρωπον ουκ εχω. Τοιγαρουν προσερχεσθω πας ο βουλοµενος και ο µεν βοατω· “Υιε ∆αβιδ. αφεωνται σοι αι αµαρτιαι σου”.

ουτω µοι νοει και επ᾿ αυτου του Θεου. αφιησιν εκαστον αυτοπροαιρετως η ανθιστασθαι και νικαν τον εχθρον η χαυνουσθαι και ηττασθαι ελεεινως υπ᾿ αυτου. η αυτος ο πλασας σε Θεος. ινα µη το αυτεξουσιον της κατ᾿ εικονα λογικης ηµων φυσεως αντανελη και εις αλογων ταξιν ηµας καταγαγη. παντως ερεις οτι ουκ εκεινος αιτιος. ειπε µοι. οτι ως προγνωστης ηδει σε ως ουχ υπακουσεις αυτω. αλλα και αυτος εκεινος συµπαρεστιν ηµιν και µεντοιγε πολεµειν προαιρουµενοις συµµαχει και ισχυν µυστικως εµπαρεχει ηµιν και την κατα του εχθρου νικην αυτος µαλλον. Και ουκ αφιησι µονους ηµας. (117) της απωλειας σου και της σης παρακοης εστιν αιτιος. αλλ᾿ επιµεινης τη σκληροτητι σου και αµετανοητω καρδια. Τω γαρ αυτεξουσιω τιµησας ηµας. Ο δε γε Θεος. Οπερ ο επιγειος βασιλευς ποιειν ου δυναται· ασθενης γαρ και αυτος ανθρωπος ων. µη βουλοµενους δε πολεµειν η παλαιειν και τρεχειν ουκ αναγκαζει.επισκεπτοµενος σε. Συ ο απειθων και µη θελων ακολουθειν τω ∆εσποτη σου. Ου γαρ η προγνωσις του Θεου αιτια της ηµετερας σκληροτητος. Ουτω τοιγαρουν . οιδε γαρ της ανθρωπινης φυσεως την ασθενειαν. ποτε δε και δια των δουλων αυτου. η ηµεις εργαζοµεθα. και τα µεχρι της συντελειας γενησεσθαι µελλοντα και ουτως αυτα καθορα ως ηδη οντα· και γαρ παρ᾿ αυτω και εν αυτω τα παντα υφεστηκε. τα τε παρελθοντα οµου και τα ενεστωτα. τω εχθρω πολεµειν (118) συµµαχει και νικητας αυτους αποκαθιστα του πονηρου διαβολου. ισχυρος ων και αηττητος. Οιµαι. παρακαλει σε διαναστηναι του εν ω κατακεισαι πτωµατος και ακολουθησαι αυτω επι την βασιλειαν ανερχοµενω των ουρανων και συνεισελθειν αυτω εν αυτη. αλλ᾿ ουτε τοις νικωσι της νικης ουτε τοις ηττωµενοις της ηττης αιτιος ταυτης η εκεινης καθισταται. η σπουδη δε των πυκτευοντων. δεεται µαλλον των υπο χειρα. ποτε µεν δι᾿ εαυτου. Ποιος ουν. αλλ᾿ αυτος εγω. Προγινωσκει γαρ τα παντα. αιτια της νικης η της ηττης αυτων υπαρχει. αλλ᾿ η ηµετερα απειθεια. Και καθαπερ εν θεατρω σηµερον τους τρεχοντας οµου και τους πυκτευοντας ο βασιλευς καθορα. ως ειρηται. η αλλως η τουτων χαυνωσις. καθαπερ δεοµεθα και ηµεις. εντολας τε δους διδασκουσας ηµας µαλλον το οπως χρη προς τους αντιπαλους αντικαθιστασθαι. τοις βουλοµενοις µεν αυτοπροαιρετως.

φησι. οντως προεγνω σε αµελη και απειθη και ραθυµον. Αλλ΄ ο µεν επιγειος ου προγινωσκει τους ηττηθηναι η νικησαι οφειλοντας. αλλ᾿ εκεινοις δοθησεται οις δηλαδη και ητοιµασται. ου µεντοι δε προσεταξεν η ωρισε µη εχειν σε εξουσιαν µεταµεληθηναι η διαναστηναι η πεισθηναι βουλοµενον. εγω δε εξ εκεινων ουκ ειµι. ουτω τοιαυτα προφασιζοµενος. Οι µετανοησαι µελλοντες. Ναι. αλλ᾿ η εκαστου ηµων σπουδη και προθεσις και η ανδρεια αυτη προξενος υπαρχει της νικης. ως ουδε παλιν το προειδεναι αυτον τους πιπτειν και ηττασθαι αιτιον της ηττης εστιν. και αυτο τουτο ο τι ποτε λαλουµεν µη αισθανοµενοι. ως δεδηλωται. Που ποτε ηκουσθη οτι δαιµων αιτιον της εαυτου απωλειας ειπε τον Θεον . Της αναισθησιας! Αλλ᾿ ω ψυχης και αυτων δαιµονων απονενοηµενης και χειρω! Ποτε παρ᾿ εκεινων ηκουσθη τοιουτον τι λαληθεν ρηµα. επι κλινης φιλοκοσµου και φιληδονου ανακειµενοι· “Ους προεγνω ο Θεος. ους και προωρισε. ραθυµων και µη βουλοµενος µεταστρεψαι και µεταµεληθηναι απο της κακιας σου. η αµελεια τε και η χαυνωσις. της ηττης και απωλειας ηµων. προωρισµενοι εισιν. Ουκουν ου το προγινωσκειν τον Θεον τους νικαν εκ προαιρεσεως και σπουδης µελλοντας αιτιον της νικης. και τους στεφανους προετοιµαζει µεν. τουτους και προωρισε”. Οθεν και προς τους αιτησαµενους αυτον εκ δεξιων και εξ ευωνυµων καθισαι εν τη δοξη αυτου ελεγεν· “Ουκ εστιν εµον τουτο δουναι υµιν”. συ. Μη ουν λεγωµεν. Τουτο τοινυν και αυτος ο Παυλος ειδως εικοτως εφη· “Ους προεγνω τουτους και προωρισεν· ους δε προωρισε. Εκεινου γαρ λεγοντος· “Ουκ ηλθον καλεσαι δικαιους αλλα αµαρτωλους εις µετανοιαν”. Τοιγαρουν και µετανοητωσαν εκεινοι. Συ δε τουτο λεγων (119) ψευστην φανερως αποκαλεις τον Θεον. καθα δη και ο επιγειος βασιλευς τους εν τω θεατρω αγωνιζοµενους ορα. ους δηλονοτι προεγνω. αντιλεγεις οιονει αυτω και ψευδεσθαι φασκεις τον αψευδη. ει µη την εκβασιν των αµφοτερων θεασοιτο. τουτους και εκαλεσεν· ους δε εκαλεσε. η δε απιστια και η ραθυµια. τουτους και εδικαιωσεν”.ο Θεος ως εν θεατρω οντας ηµας καθορα. ουκ οιδε δε τισιν αυτους παρεξει· ο δε επουρανιος βασιλευς ακριβως και τους αµφοτερους προ των αιωνων επισταται.

Η ουκ ακουεις αυτου λεγοντος· “Ει επιλησεται γυνη τα εκγονα της κοιλιας αυτης. προεγνωκως σε και προορισας σε αδελφον αυτου και συγκληρονοµον γενεσθαι. αλλ᾿εγω ουκ επιλησοµαι σου”. Ουχι. τις σοι τουτο ανηγγειλε. Τοιγαρουν πασαν απιστιαν και νωθρειαν και δισταγµον απο των ψυχων ηµων απορριψαντες προσελθωµεν εν ολη καρδια και αδιστακτω πιστει και ζεοντι ποθω. και σπουδαζεις ολοψυχω καρδια αγαπαν αυτον και τηρειν τας σωτηριους αυτου εντολας. β΄. ει µη εβουλετο σωσαι δι᾿ αυτου τους εξαγορασθεντας ηµας. (120) Ει δε προλαµβανων συ αναξιον κρινεις σαυτον και αφοριζεις εκουσιως εαυτον της ποιµνης των προβατων Χριστου. ορα οτι ουδεις ετερος. αλλα συ της σης απωλειας υπαρχεις προξενος. αλλα σωσαι τον κοσµον”. αλλ᾿ υπολαµβανω µηποτε ουκ ειµι προεγνωσµενος εις το σωθηναι και εις µατην µοι απας ο κοπος γενησεται. γνωµεν οτι. καθως γεγραπται. θελων παντας σωθηναι τουτο πεποιηκεν. Οτι παντες οι εις Χριστον πιστευσαντες προεγνωσµενοι και προωρισµενοι εισιν εις το συµµορφους γενεσθαι αυτους του . φησι. ως νεωνητοι δουλοι αιµατι τιµιω ηγορασµενοι· και το υπερ ηµων τιµηµα αιδεσθεντες και τον τουτο καταβαλοµενον ∆εσποτην ηµων αγαπησαντες και αποδεξαµενοι την προς ηµας αγαπην αυτου. και πιστευεις οτι δια σε µαλλον σφαγεις ουκ εγκαταλειψει σε ουδε εασει σε απολεσθαι. οτι συ ουκ ει εκ των προεγνωσµενων και προωρισµενων εις το γενεσθαι συµµορφους της εικονος της δοξης του Θεου. Ειπε µοι. Και ακουσον αυτου τουτο λεγοντος· “Ουκ ηλθον κριναι τον κοσµον. Και διατι µη µαλλον εχεις απο ψυχης οτι ο Θεος τον Υιον αυτου τον µονογενη δια σε µονον και την σην σωτηριαν απεστειλεν επι της γης.ειναι. ουκ αν και κατηρχετο επι της γης. ουκ αν και εσφαζετο δι᾿ ηµας· αλλα. Μη ουν αιτιωµεθα τους δαιµονας· ιδου γαρ και ψυχην ανθρωπου χειρονας επινοει βλασφηµιας υπερ εκεινους. ειπε µοι. Μη ο Θεος η δι᾿ εαυτου η δια των αυτου προφητων η και δι᾿ αγγελου τουτο εδηλωσεν. Ποθεν ουν εµαθες. Αλλ᾿ επι το προκειµενον επανελθωµεν.

(121) ως προωρισµενοι. τον παραδεισον κατοικων. αλλα και παντες ουτοι. εστησεν ορια εθνων κατα αριθµον αγγελων Θεου· και εγεννηθη µερις Κυριου και λαος αυτου και σχοινισµα κληρονοµιας αυτου Ισραηλ”. και δεδοξασµενοι υπαρχουσιν. (120) Εστι µεν ουν εκ του προχειρου και ταυτα σαφη τε και βεβαια. Αλλα δεον και τον σκοπον των ειρηµενων και το βαθος της γνωσεως των αποστολικων ρηµατων και νοηµατων ειπειν. αφθαρτος και αγγελων συµπολιτης και συνοµιλος ην. ωσπερ ο Αδαµ προ του παραβηναι την εντολην του Θεου αθανατος. και δεδικαιωµενοι· ως δεδικαιωµενοι. Επειδη. προεγνωσµενοι και προωρισµενοι εισι και συµµορφοι γινονται της εικονος του Υιου του Θεου· ου µονον δε. ινα µαθης εντευθεν οτι παντες οι εις Χριστον πεπιστευκοτες.Υιου του Θεου· και εις το ρητον του Μωσεως· “Οτε διεµεριζε εθνη ο Υψιστος” και τα εξης. Επειδη γαρ επληθυνθησαν και εις αγνωσιαν Θεου εµπεσοντες οµοιως τω ειποντι· “Επι των νεφελων του ουρανου θησω τον θρονον µου και εσοµαι οµοιος τω Υψιστω “ και αυτοι κακως λογισαµενοι πυργον οικοδοµειν ηρξαντο και ανελθειν εις ουρανους επεχειρουν. “Οτε” φησι “διεµεριζεν ο Υψιστος εθνη. τουτου χαριν αντι καταρας και τιµωριας συνεχεεν αυτων τας γλωσσας. την επι κακω οµονοιαν αυτων διακοψας· οιονει δε µελη απο του σωµατος του Αδαµ εκκοψας και εξ αυτου και απ᾿ αλληλων διαχωρισας και διασπειρας. ους διεσπειρεν υιους Αδαµ. αρξοµαι δε ανωθεν και οθεν αµεινον αρξασθαι. και κεκληµενοι εισιν· ως κεκληµενοι δε. αφ᾿ ου δε παρεβη την εντολην αυτου του Θεου. ∆ιαµερισας ο Θεος τα εθνη απαντα. Ει ουν υιοι Αδαµ εισιν απαντες. Οι γαρ µετα το βαπτισθηναι και πιστευσαι εις τον Χριστον τον Υιον του Θεου και γενεσθαι συµµορφοι της εικονος του Υιου του Θεου µη τηρουντες εαυτους εις τουτο απολλυνται· οι δε µενοντες απαντες σωζονται. ενι . Αλλ᾿ εντευθεν της υποθεσεως αρξοµαι. ουτω δη και παντες οι εξ αυτου γεννηθεντες. Ο δε λεγει τοιουτον εστι. µοναχοι τε και λαϊκοι. πως αυτους εθνη καλει. των µεν αγαθων τουτων απαντων εξεπεσε και φθαρτος και θνητος γεγονως του παραδεισου εκβεβληται. Τους Υιους αυτους του Αδαµ. ποια δη ταυτα.

∆ια δη τουτο ουδε αγγελος φυλαξ της µεριδος αποκατεστη. ει και εξ αυτου εληφθη και συγγενες υπηρχεν αυτου. ινα και επι τους αγιους τους προ της παρουσιας αυτου η σωτηρια και επιφανεια αυτου . διο και Ισραηλ τουτον εκαλεσε νουν ορωντα Θεον. επι την ανθρωποτητα πασαν η ευλογια διαδοθη. και ανεπληρωσε µεν αντ᾿ αυτης σαρκα. ουτω παλιν εκ της γυναικος η αυτη ληφθεισα µερις ανοικοδοµηθη εις ανδρα και γενηται νεος Αδαµ. η αφορµη της καταρας επι το ολον σωµα. ∆ια γαρ τουτο και εν τω αδη κατηλθεν. Εντευθεν και ο Χριστος εκ της θυγατρος Αδαµ και ∆αβιδ γεννηθηναι λεγεται δια γαρ τουτο και η µερις αυτη. Τινα τροπον και δια τι. ουτω παλιν δια του αυτου ληµµατος. ινα µηκετι δυνωνται (122) συναφθηναι. εδοθη αυτοις ο αρχιστρατηγος Μιχαηλ· Θεος δε φυλαξ αυτων και σκεπαστης ην. Επει γαρ προωρισε την εκ παλιγγενεσιας αυτων αναπλασιν ο Θεος. Τουτου γαρ ενεκεν ουκ ανθρωπους αυτους αλλ᾿ εθνη εκαλεσε. ∆ιαµερισας δε αυτους εις πασαν την γην. το οπερ εδανεισατο µερις αυτου ην και ουχ ως του αδαµιαιου σωµατος ελογιζετο. εφ᾿ εκαστη µεριδι αγγελον δεδωκε φυλακα. αλλα µερις Κυριου ευρισκετο. καθα δη και της θεϊκης δοξης ολος εξεπεσεν ο Αδαµ. η εκ του σωµατος φηµι του Αδαµ. ηγουν της µεριδος. Και ορα µοι ακριβως πως απ᾿ αρχης κοσµου και των αιωνων τα παντα προεγνωσµενα και προωρισµενα εισι τω Θεω. υπο του αποστολου Ματθαιου γενεαλογειται και ουχ ολον το σωµα. οινοει και την µεριδα ην ελαβεν εξ αυτου. ηγουν του δεσποτικου σωµατος. ο Κυριος (123) ηµων Ιησου ο Χριστος. καθως εκ του ολου σωµατος του Αδαµ η µερις ληφθεισα ωκοδοµηθη εις γυναικα. διεβη. εκτος του σωµατος ον του Αδαµ. ην κατ᾿ εκλογην Παυλος ο θειος εκαλεσε· και καθαπερ εκ του ληµµατος. ηγουν το γενος. ως απορραγεν δηλονοτι το ολον απο της µεριδος. αλλα παιδαγωγος ωσπερ υιου. ουτως ως εκ του αδαµιαιου µεν ταυτην δανεισαµενος σωµατος. η και δηµαγωγος ωσπερ λαου και στρατου. αυτης δηλονοτι της γυναικος.εκαστω µελει ξενην διαλεκτον δεδωκεν. ετεραν δε αντ᾿ αυτης αυτω χαρισαµενος. Ινα. ως εκ σωµατος ενος του Αδαµ µεριδα µιαν <ελαβε> την πλευραν. την δε πλευραν ανωκοδοµησεν εις γυναικα.

εξ αυτης δε της αγιας θεοτοκου και αειπαρθενου Μαριας την προσληφθεισαν σαρκα σπερµα της εις Θεον πιστεως εν εαυτω εχων. φηµι δη τα εθνη. το της πλευρας φηµι του Αδαµ. τον Αδαµ φορεσαι λεγεται ο Χριστος και δευτερος Αδαµ εκ του πρωτου γεγονεναι και καλεισθαι γεγραπται. εκ µεν τουτων το ληµµα λαβων ο ωκοδοµησεν εις γυναικα. τον κληρον.γενοµενη συναψη παντας τους απ᾿ αιωνος κεκοιµηµενους κατα των εως της συντελειας µελλοντων γενεσθαι αγιων· ουτω και εν µνηµειω ετεθη. υιος ων του Θεου και υιος ου της γυναικος αλλα του . Αλλα γαρ επει και αυτη η προσληφθεισα σαρξ εξ αυτης της αγνης Θεοτοκου ουκ εκ της γυναικος ην αλλ᾿ εκ του Αδαµ εις γυναικα οικοδοµηθεισα. την πιστιν και την αγαπην του εκλεξαµενου αυτον Θεου (124) παρα παντα τα εθνη. Καθαπερ ουν η Ευα πρωτη. ο δε γεωργος ην αυτης ο Θεος. οιον αλλω τινι νεω παραδεισω αφ᾿ ου παλιν ο Αδαµ εξεβληθη. ωσπερ εκεινη. Τοιγαρουν και κληρον γεγονοτα Θεου τον Ισραηλ και µεριδα αυτου χρηµατισαντα. ατε Θεος ων και τα παντα ειδως. ειδωλοις θυσιαν και σπονδας προσηξεν· ησθιε τε και επινεν εν αυτοις. ηγουν το γενος του σωµατος αυτου. εκ της του Ιουδα φυλης λαβων εαυτω συνετηρησεν. αµπελωνα τουτον εικοτως εκαλεσε και φραγµον αυτω περιεθηκεν. της προς αυτον λατρειας αποστας. ινα και τα προκεκοιµηµενα σωµατα δια της νεκροτητος του σωµατος αυτου ζωης συµµετοχα και αναστασεως αιωνιου ποιηση. παλιν εκ τουτων αυτων την µεριδα. ανωκοδοµησεν εις ναον εαυτω αγιον ο υπεραγιος Θεος. Και ο µεν αγγελος ην αντι της φλογινης ροµφαιας φυλασσων την αµπελον ταυτην του µη εισελθειν εν αυτη τα εθνη. τω οφει ωµιλησε και πρωτη τα υπο του Θεου ενταλθεντα αυτη αυτω απεκαλυψε και πρωτη τα υπο του οφεως ενσπαρεντα εδεξατο και την εντολην παρεβη απο του ξυλου φαγουσα. αυτο το ληµµα. Επει δε εις απιστιαν απαντες οι λοιποι συνεκλεισθησαν. ουτω µετα ταυτα και εν τω Ισραηλ γεγονεν. υστερον δε και διακονος αυτη τουτω εγενετο. ηγουν Μαριαν την υπεραµωµον. του Αδαµ µη παροντος. Αθετησας γαρ και αυτος. ανηρ θεανθρωπος γεγονως. Τουτο ουν προειδως ο Θεος. δουσα και αυτω απο του ξυλου φαγειν. αυτη η µερις του ολου αδαµιαιου σωµατος.

οιονει αντιχαριν της του Αβρααµ πιστεως δοθεισαν ηµιν την επαγγελιαν ταυτην κακως υποπτευοντες. αυτων των εθνων. ως εχον εν εαυτω το της πιστεως σπερµα. υστερον φησι· “του Ενως. ητοι το γενος απαν αυτου το εκ του ληµµατος αποβληθεν και ως εκ του νεου παραδεισου και της µεριδος και του αµπελωνος εξω βληθεν. Εν τω κατα Λουκαν ευαγγελιω φησι· και. ως αν τις οιηθειη των λιαν γνωστικων. Το ληµµα ουν. προεγινωσκε δε ο Θεος οτι και τουτο παλιν το . η δε γυνη παρεβη πρωτη. αλλ᾿ ως προ καταβολης κοσµου τουτο γινωσκων και προορισας δια πιστεως το ληµµα και δια της κατα προθεσιν εν τω ληµµατι πιστεως παντας τους εκ τουτου του ληµµατος προτερον χωρισθεντας σωθησεσθαι. και ουχι µαλλον δια της προορισθεισης προ των αιωνων απορρητου οικονοµιας. Απο του Ιωσηφ κατα αναποδισµον εις τον Αδαµ ανελθων. επειδη επιστευσεν ο Αβρααµ τω Θεω. ειποντι προς αυτον οτι “εν σοι ενευλογησονται παντα τα εθνη”. λογιζοµεθα οτι. του Θεου”. οτε και την πιστιν ο Αβρααµ επεδειξατο θυσας τον Ισαακ. ηγουν την πιστιν την εις Θεον και το Πνευµα το εκ Θεου. ο και εις γυναικα εκτισθη. ου τοτε τουτο ενθυµηθεις ο Θεος. Επει δε το ληµµα τουτο εκ της πλευρας ην του Αδαµ. και τουτο ειασεν ολως εν µυστηριω κεισθαι. της εν τω Αβρααµ δια της πιστεως επαγγελθεισης και φανερωθεισης ηµιν. µεσον το της ζωης ξυλον εχοντα εαυτου. Το γαρ ληµµα τουτο εν τω διαµερισµω των υιων Αδαµ. του Σηθ.Αδαµ. Αλλ᾿ ουκ εστι τουτο. της γυναικος ολως µη µνηµονευσας. ως αλλον τινα δευτερον παραδεισον εφυτευσε. υστερον οιονει τω πιστω ευρεθεντι Αβρααµ την παλαι προορισθεισαν αυτου βουλην εν εαυτω εφανερωσεν· ην ακουοντες ηµεις. δια του (125) της πιστεως σπερµατος εν πιστει και αυθις τη προς αυτον εκρινε δικαιωσαι. ωσπερ ειρηται. του Ματθαν” και καθεξης γενεαλογων το ληµµα και διελθων. γενοµενον εις µεριδα Κυριου κατα το λογιον. λαβων. Ολον τον Αδαµ. ερευνησον και ευρησεις γενεαλογουµενον αυτον ουτως. επαγει· “του Ηλι. ουκ εστι. ο Θεος ανθρωπος γεγονεν. Τουτο δε που γεγραπται. ει δοκει. του Αδαµ. καθαπερ και τω Αβρααµ τουτο υπεσχετο. Ειπων γαρ περι αυτου οτι ενοµιζετο υιος Ιωσηφ. δια τουτο την ευλογιαν ταυτην και την δια πιστεως υιοθεσιαν ελαβοµεν.

µεινωσιν εξω µετα των εκ του ληµµατος της πιστεως. επειδη δυσνοητον εστι το εν τουτοις νοηµα. Οταν ουν ο ιουδαϊκος λαος ο και Ισραηλ κληθεις (ουτος γαρ εστιν η µερις η εκ της πλευρας του ανδρος) την δοθεισαν αυτω παρα του Θεου εντολην παραβη (ακουε γαρ. Ισραηλ. του αµπελωνος δηλονοτι της µεριδος αυτου. συσσωµοι δηλονοτι και συµµετοχοι και αδελφοι και συγκληρονοµοι Χριστου. ινα παντα τα εθνη απο ανατολων και µεχρι δυσµων προσκληθωσι και οσοι µεν πιστευσουσι κολληθωσι (127) τω εκ της πλευρας του πατρος αυτων σαρκωθεντι Χριστω τω Θεω. Αλλα τοις λεγοµενοις προσεχε νουνεχως. Τουτο ουν εστιν ο και Παυλος ο θειος προ αιωνων ορισθεν και προγνωσθεν λεγει απο του τα παντα προειδοτος Θεου. της ουσης απο της πλευρας του Αδαµ. αυτος δηλαδη ο εξωσθεις λαος των εθνων. ανακληθηναι και αντεισαχθηναι και τω εκ του ληµµατος ληµµατι προστεθηναι και ενωθηναι ευδοκησεν. Κυριος ο Θεος σου Κυριος εις εστιν) . ητοι το εκ της µεριδος ταυτης αποσπασθεν µερος και εις ειδωλολατρειαν εκκλιναν. οτε ταυτην παραβη δαιµονιοις λατρευσει και ειδωλοις προσκυνησει και εκ των σπονδων των θυσιων αυτων φαγη. φησιν. απωσεται και εξωσει αυτο· απο δε της κατ᾿ εκλογην πιστεως και µεριδος αυτου. εκ του παραδεισου τουτου. τοτε και τα εθνη παντα τα εκβληθεντα. (126) ητοι τα αποικισθεντα και απαλλοτριωθεντα τουτου του ληµµατος. ως ολιγου τινος προσλαβοµενος σπερµατος. ινα παλιν ειπω. και τα µακραν αποικισθεντα και διασπαρεντα εθνη· οσοι δε απιστησουσι. αυτος ο Χριστος. δια του υιου αυτου του θεανθρωπου ανδρος ενωθεις εκ πιστεως τω ληµµατι τω εκ της πλευρας του Αδαµ. ηγουν. ο Θεος Λογος γενηται ανθρωπος. τω Υιω του Θεου και υιω του Αδαµ· και ουτως γενησονται οι αµφοτεροι εν. την εαυτου µεριδα λαβων ο Θεος ακεραιον εαυτω ταυτην διατηρησει· το δε λοιπον σωµα.ληµµα ου µη φυλαξη την πιστιν την εις αυτον. οιονει εξ ενος σωµατος του εκ ταυτης εκ πολλων µελων εις ενα λαον οικοδοµηθεντος. τοτε εξ αυτης παλιν. αυτων δη . οτε τουτο προεγνω προ των αιωνων. Αδαµ δευτερος του πρωτου υιος ως εκ της πλευρας αυτου διχα συνουσιας και ρευσεως γεννηθη και τηνικαυτα ευλογηθη ολον το σωµα και τα µελη του πρωτου Αδαµ.

γ΄. ο δε απιστησας κατακριθησεται “. των δια απιστιαν εκβληθεντων και απωσθεντων. και ειθ᾿ ουτως επλασε τον κατ᾿ εικονα αυτου και καθ᾿ οµοιωσιν ανθρωπον. αυτον δηλαδη µονον τον Αδαµ. ως αν µη οκτω αλλ᾿ επτα µοναι λεγωνται αι της εβδοµαδος ηµεραι και ουτως ανακυκλουµεναι τον (128) αριθµον των εβδοµαδων αποτελωσιν. προηδει οτι µελλει ο ανθρωπος παραβηναι την αυτου εντολην και αµετανοητος µειναι. Τινα τροπον και δια τι. ως εν παλατιω τινι και πολει περιφανεστατη. (127) Τοιγαρουν εποιησεν ο Θεος τον ουρανον και την γην και παντα τα εν αυτοις. Ανακεφαλαιωσις των εν τω πρωτω λογω ρηθεντων περι ταης του Αδαµ και της Ευας και των επτα ηµερων και αιωνων και της του παραδεισου φυσικης θεωριας. Πορευθεντες εις τον κοσµον απαντα κηρυξατε το ευαγγελιον της βασιλειας· ο πιστευσας και βαπτισθεις σωθησεται. οποταν δε την του Θεου παραβη εντολην και δια τουτο εκπεσειν µελλη της βασιλειας και των . υπο του Θεου εν αυτω εισαχθη.των Ιουδαιων φηµι. επει. ινα παλιν εξετασωµεν τα εγκεκρυµµενα νοηµατα της θειας Γραφης. ως αν ευσυνοπτα µαλλον αρτι τοις πασι γενωνται. ουκ ειασεν αυτον εν τουτω τω κοσµω τω εν ταις εξ ηµεραις συν αυτω εκεινω τω Αδαµ κτισθεντι· αλλα µετα το καταπαυσαι εν τη εβδοµη ηµερα και πληρωθηναι αυτην. Τοιγαρουν και ταυτα ουτω ποιησας ο των ολων ∆εσποτης. τοτε υστερον εφυτευσε τον παραδεισον κατα ανατολας. οια δη βασιλευς. τον δε µη µετανοουντα αναγκη πασα και τιµωρεισθαι τουτον και κατακρινεσθαι. µηδεν εν αυτη εργασαµενος µητε µην ογδοην ονοµασας ηµεραν την πρωτην. ως ατε Θεος ων. Εν γαρ ταυταις ταις ηµεραις τους επτα αιωνας ο ∆ηµιουργος προϋποτυπωσας οραται. Ινα εκ του κοσµου τουτου. Αλλ᾿ αναλαβοντες τον λογον ως εν επιτοµω τα ανωτερω ρηθεντα αυθις διηγησοµεθα. Εν εξ ηµεραις εποιησε ταυτα παντα και εν τη εβδοµη κατεπαυσε. Και τουτο εκ των ευαγγελικων ρηµατων δηλον εστι τοις ακουουσι· φησι γαρ ο Κυριος προς τους αυτου µαθητας· “Εδοθη µοι πασα εξουσια εν ουρανω και επι γης.

αλλ᾿ η εν αδη ζωντα εδει κατακριθηναι αυτον. αλλα µονον τον κοσµον αφηκε και εν αυτω τον ανθρωπον εθετο. εκ δε των ηµερων ουδεν. ουκ ανακαινισθηναι αλλα τελειως παυθησεσθαι µελλουσαι υπο της ηµερας εκεινης. (129) οιονει ζυµην και σπορον και µεριδα αφ᾿ ενος εκαστου των εργων αυτου υστερον ελαβεν. . και τουτου ενεκεν µεριδα ανακαινισµου ουκ ελαβεν εξ αυτων ο Θεος. τον µελλοντα αιωνα δια της εν αυτη δηµιουργιας προϋπογραψη. Ει γαρ µη ταυτα ουτως εποιησεν ο Θεος. Επει δε προ των αιωνων εγινωσκεν ο Θεος οτι παραβηναι µελλει και την εκ παλιγγενεσιας αυτου αναπλασιν προωρισατο. µετα το κτισαι αυτον παντα και καταπαυσαι και τους καιρους και τους αιωνας εν ταις επτα ηµεραις µυστικως προσηµαναι. Που δε και βιουν και αποθνησκειν αυτον εχρην και παλιν επιστρεφειν εις την γην εξ ης εληφθη. που ειχεν αυτον εξωσαι. Παντως ουδαµου. παραβαινοντα και µη εξοµολογουµενον µηδε µετανοουντα. καθα δη και προσδοκωµεν τον αδυτον της δικαιοσυνης ηλιον οσον ουπω εξανατειλαι. Τινα τροπον. Ακουσον. Επειδη αι µεν µεριδες αυται εληφθησαν ως ανακαινισθηναι δι᾿ αυτων τα συγγενη και συµφυη και τοις ουρανιοις συναφθηναι οφειλοντα. αι δε ηµεραι.βασιλειων οικων εξορισθηναι και απορριφηναι. µετα την καταδικην. εαθησαν. Πως. Μεριδας δε ειπον λαβειν αυτον εκ µεν της γης απασης ως χωριον εν εν ω εφυτευσε τον παραδεισον. απο των αιωνων δε ελαβε. εν τουτω παλιν τω κοσµω διαγειν επ᾿ ελπιδι κατακριθη. και απωλετο το τοιουτον και τηλικουτον σοφιας Θεου εργον ο ανθρωπος. φανερωθεισαν δε ηµιν τοις πιστοις και διαυγασασαν ως εν πρωΐαν. µηδεµιαν εκτοτε ανακλησιν σωτηριας εχοντα· και λοιπον ουτε γενεσις ουτε κοσµου αυξησις εις πληθος. αλλ᾿ αγνοουµενην µεν ειασε κεισθαι αυτην ολως τοις προ του νοµου. ινα τας εκ των εργων µεριδας των κτισθεντων εν ταις επτα ηµεραις µη εν αυταις αυτας αλλ᾿ εν τη ογδοη λαβων. δια τουτο και τους της αναπλασεως αρραβωνας. δηλωθεισα δε τοις εν νοµω προφηταις αµυδρως πως και απαγγελθεισαν πεποιηκε. µη αριθµησας ταυτην ταις επτα µηδε δηλην αυτην ποιησας. εκ δε του ολου σωµατος του Αδαµ µιαν πλευραν ητοι µελος εν.

Ορα δε και της επ᾿ αυτω του Θεου προνοιας την αφατον αγαθοτητα. και ουτως αθανατον γενηται το κακον -. Το δε. η ποτε το τελος των ηµερων τουτων µελλει γενεσθαι. αυτος δηλαδη ο παραδεισος. αλλ᾿ εξ αυτου λαµβανει την µεριδα και επισυναπτει τω αϊδιω και µη εχοντι τελος αιωνι. Η µεντοι µερις της γης. ος ην ο παραδεισος.Επτα ωφειλον πληρωθηναι αιωνες κατα τον αριθµον των επτα ηµερων. αθανατος δε. Επειδη γαρ απαξ υπο της αµαρτιας εις φθοραν κατηνεχθη. . µετανοησαι δε και προσπεσειν τω ∆εσποτη ουδαµως ηβουληθησαν. ουκ εκ των ηµερων µεριδα. ου µετρητος υπο ηµερων. ετερον παλιν ον και τουτο οικονοµιας µυστηριον. τυπος της ανω Ιερουσαληµ. Επειδη οι µεν αιωνες ουτοι απο ηµερων και εβδοµαδων µετρουµενοι αιωνες καλουνται. ειτα δεδωκε τω Αδαµ κακεινος εφαγε. δια της πλευρας τω Χριστω και Θεω συναφθη και εις εκεινο παλιν αυτο το αρχαιον και πρωτον αναχθη καλλος. εθετο την . ποσον προωρισε λαβειν. ινα. ο δε µελλων αιων και αΐδιος. Οι µεν ουν εξ ηδη παρηλθον. κατα την της ανθρωποτητος αυτου φυσιν ειπεν αγνοειν ου κατα την της θεοτητος. ινα µη προ καιρου φαγων απο του ξυλου της ζωης αθανατος γενηται. απο δε των αιωνων λαµβανει. ινα απο του τυπου και της σκιας επι την αληθειαν κατα προκοπην αναχθη. οποταν εκπεση απο της εικονος της εις τυπον γεγονυιας της βασιλειας των ουρανων. εξοριζονται εκειθεν και εις τον κοσµον τουτον οικειν κατεκριθησαν. αλλ᾿ εκ των αιωνων. (130) Τινος ουν ενεκεν απο των ηµερων µεριδα ουκ ελαβεν. ην. Επειδη δε η Ευα πρωτη απατηθεισα την εντολην παρεβη και του καρπου απεγευσατο. εν ω και τον ανθρωπον εθετο ο Θεος. Το δε ξυλον της ζωης το εν µεσω του παραδεισου εικων ην της αιωνιου ζωης. η µια και αδιαιρετος θεοτης. τω µελλοντι αιωνι λαβων συναπτει. φηµι δη της βασιλειας των ουρανων. αλλ᾿ αµετρητος και εστι και εσται και ατελευτητος· ηµερων δε µη µελλουσων ειναι. και της του ξυλου <της> ζωης.και εσται αφθαρτος µεν. οτι ουδε ο Υιος ταυτην οιδε την ηµεραν και ωραν. Η δε πλευρα του Αδαµ η εις γυναικα οικοδοµηθεισα τυπος υπηρχε της Εκκλησιας. ο δε γε εβδοµος ου τελειουται. αλλ᾿ αιωνος. ουδεις οιδεν ει µη µονη η Αγια Τριας. Το γαρ παρα του Σωτηρος ρηθεν Ιησου Χριστου. ητις εστιν ο Θεος.

αυτων των εις Χριστον µελλοντων πιστευειν. ως πολλα µελη εκ της του Αδαµ πλευρας γεγονοτα και εις εν σωµα τη µια διαλεκτω οντας. τα δη θηρια και παντα τα κτηνη και τα πετεινα και ερπετα τυπος υπηρχον των εθνων.φλογινην ροµφαιαν ο Θεος φυλασσειν την ειδοδον του ξυλου της ζωης. Η δε κιβωτος παλιν της Θεοτοκου και ο Νωε του Χριστου τυπος ην. ουτος δε και την κιβωτον και παντα τον κοσµον του κατακλυσµου της αµαρτιας και της του νοµου δουλειας και του θανατου ερρυσατο. Αλλα γαρ πληθυνθεντων των ανθρωπων και εις βαθος εµπεσοντων κακων και εις πληθος αµαρτηµατων πολυ. Ενθεν τοι και η κιβωτος µετα τον κατακλυσµον ειχε τον Νωε. η θεοτοκος δε Μαριαµ τον σαρκωθεντα Θεον και ανθρωπον· αλλ᾿ εκεινον µεν µονον συν τοις µετ᾿ αυτου η κιβωτος διεσωσατο. αλλα τον Νωε και τους υιους αυτου και τας θυγατερας αυτου εν τη κιβωτω διεσωσατο. Περι του κατακλυσµου και τινων εικονες ησαν τα εν τη κιβωτω· και περι του Αβρααµ και του κατ᾿ εκλογην ληµµατος και τι εστι το ληµµα τουτο· και περι του Ισραηλ και της περιτοµης. και το λοιπον σωµα εις πολλας ποιησας . παλιν εκ τουτων ελαβε την µεριδα αυτου. Τοινυν και συγχεειν µελλων ο Θεος (132) τας γλωσσας αυτων κακ τουτου διαµερισαι και διασπειραι αυτους εν παση τη γη. δ΄. ητοι γλωσσαν και φωνην µιαν. οτι αυτη ην µητηρ παντων των ζωντων”. ητοι την πλευραν. ισοθεΐαν και αυθις εν εαυτοις φαντασθεντες. την µεριδα και αυθις ουκ εγκατελιπεν. (131) Τοιγαρουν και γνοντες αλληλους ετεκνωσαν και εποιησαν υιους και θυγατερας και “εκαλεσεν Αδαµ Ευαν την γυναικα αυτου Ζωην. πυργον οικοδοµειν ηρξαντο και εις ουρανους ανελθειν επεχειρουν. Αλλα γαρ µετα τον κατακλυσµον εις αγνωσιαν και αυθις Θεου κατενεχθεντες οι ανθρωποι και ωσαυτως παλιν τραχηλιασαντες δια το ειναι αυτους χειλος εν. οι δε συν τω Νωε ανθρωποι του εξ Ιουδαιων ληµµατος απαρχη. µελλων υδατι κατακλυσαι τον κοσµον ο Θεος και απαλειψαι τον ανθρωπον εκ της γης.

ως ειρηται. Αλλως τε δε και ως ολον ανθρωπον την σαρκα αποδυοµενον δια τουτου ηµιν υποζωγραφει. Μετα ταυτα δε ωφθη παλιν αυτω ο Θεος και φησι· “Γινωσκων γνωση οτι παροικον εσται το σπερµα σου εν γη ουκ ιδια”. ως αν εκ ταυτης κακεινοι ως της σαρκος τεκνα γνωριµοι ωσι και τυπος γενηται της πενυµατικης περιτοµης των διχα ρευσεως και συνουσιας και φθορας αναγεννασθαι µελλοντων υστερον τεκνων πνευµατικων. Ειτα και διασχισας την θαλασσαν και διαβιβασας αυτους και εις την ερηµον αναγαγων και διαθρεψας αυτους εκει τεσσαρακοντα ετη. ους και δια Μωσεως εκειθεν εξηγαγε. εγενηθη “µερις Κυριου. τουτεστιν ορωντα Θεον· αυτη δε ην ο Αβρααµ εν ω κατα διαδοχην υπηρχεν ανωθεν το της πιστεως και της θεογνωσιας σπερµα διασωθεν. Την γουν µεριδα ταυτην ωνοµασεν Ισραηλ. Επειδη εξ αυτου η σπορα προερχεται και η κατα σαρκα γενεσις του ολου ανθρωπου γινεται. λαος αυτου Ιακωβ. ηγουν τοις εθνεσι. τοις εις θηριων και αλογων ταξιν υπο της του Θεου αγνωσιας κατενεχθεισι. ω και ωφθη λεγων· “Εξελθε εκ της γης σου και εκ της συγγενειας σου και δευρο εις γην ην αν σοι δειξω· ποιησω σε εις εθνος µεγα” ω και δεδωκε την περιτοµην. αυτη τηνικαυτα παυθη και εν τη . ιν᾿ οταν εκεινη φανη. ∆ια τι δε ουκ εν αλλω µερει του σωµατος. σχοινισµα κληρονοµιας αυτου Ισραηλ. γνωριµος καθαπερει προβατων αγελη βασιλικων.µελων µεριδας διεσπειρε· και εκαλεσεν αυτους εθνη. εκαστον αυτων σφραγιδα την περιτοµην εν τω κρυπτω µοριω επιφεροµενον· και τουτο προς το µη συµµιγνυσθαι τοις λοιποις προβατοις. σοφως ωκονοµηθη απο Θεου. αγνοιαν Θεου παντελως εχοντας. τον αµνον προτερον αυτοις τον του αληθινου αντιτυπον εστιασας. αλλ᾿ εν αυτω την σφραγιδα υπεθετο γινεσθαι. οιονει συσσηµον και σφραγιδα γνωρισας αυτω ταυτην· και ωµοσεν αυτω πληθυναι το σπερµα αυτου ως τα αστρα του ουρανου και ως την αµµον την παρα το χειλος της θαλασσης. την εις Αιγυπτον καθοδον του Ιωσηφ και Ιακωβ του πατρος αυτου και των αδελφων αυτου προµηνυων αυτω· εξ ων και επληθυνθη εκει η µερις αυτη και εγενετο εις εθνος µεγα. Ειχον ουν ουτοι την περιτοµην ως σφραγιδα και παντες (133) περιετεµνοντο και ην εκ τουτου η µερις Κυριου.

µεσος τις ων των αρχαιων και των εξ υστερον· και τινος ην εικων η της επαγγελιας γη και τα εξης. φησιν.ακροβυστια της σαρκος εκαστον των προβατων αντ᾿ αυτης τω αιµατι του Χριστου σφραγισθη. ου φαγειν ουκ εαθησαν εκεινοι. . ως την εντολην οι προπατορες εδηλου δε δια της του νοµου δουλειας την υπερ νοµον δοθησεσθαι µελλουσαν ελευθεριαν εν νοµω πνευµατικω. ων ο εσχατος τυπος εστι των µετα ταυτα µελλοντων γενεσθαι. Ειχε την σταµνον του µαννα αντι του ξυλου της ζωης του εν µεσω του παραδεισου. εν αισθησει δε ψυχης και γνωσει γινοµενων αυτης. Ειχε τον νοµον. προµηνυων ηµιν δι᾿ αυτων και εξεικονιζων την εν ανακαινωσει Πνευµατος Αγιου µελλουσαν εσεσθαι τοις αγιοις εν εκεινω επανοδον και κληρονοµιαν. εν τη αχειροποιητω περιτοµη δηλονοτι κατα τον Παυλον και τη απεκδυσει της σαρκος. τοις δε γε υστερον τα αρχαια σηµαινων συναπτεσθαι. Και συνελοντα ειπειν. ου µονον δε. την κιβωτον αντι της Θεοτοκου. αγγελων εφαγεν ανθρωπος”. Οτι τω παραχθεντι πρωτω κατ᾿ αρχας κοσµω ετεροι δυο συνεπεγενοντο. οσω και µειζονων επαγγελιων και πραγµατων τυπος ην. αυτου φηµι του γηΐνου φρονηµατος. ηγουν η µερις η εκ της πλευρας του Αδαµ. (133) Ο µεν ουν λαος ουτος ο εκ του σπερµατος Αβρααµ. εικονα (134) του πρωτου φερων εκεινου κοσµου και παραδεισου και αυτου <του> δευτερου. Ειχε γαρ την γην της επαγγελιας αντι του παραδεισου εκεινου παραδεισον αλλον δευτερον. εικονα φερουσαν και δηλουσαν την σταµνον την τον Χριστον φερειν εντος µελλουσαν. περιτεµνοµενων ηµων µυστικως µεν. ε΄. Ειχε το µαννα αντι του Χριστου· αυτος γαρ εστιν ο αρτος ο εξ ουρανου καταβας και ζωην αιωνιον τω κοσµω διδους· δια τουτο γαρ και το µαννα εξ ουρανων ην· “Αρτον γαρ. οια δε νεος αλλος τις και τριτος κοσµος υπο του Θεου κατεστη. πολλα του παραδεισου εκεινου τιµιωτερα τε και υψηλοτερα εν αυτω εθετο. παραδεισον αυτον νεον πεποιηκως. του εν τη κιβωτω δηλονοτι. αλλα και τυπον των µετα ταυτα µελλοντων γενεσθαι. µεσος τις ων και τα µεν αρχαια τοις εις υστερον υπογραφων.

του Χριστου ελθειν κατεπαγγελλοµενου και ποιησαι το αδυνατον παρ᾿ εκεινοις δυνατον. δενδρα τε και καρπους ωραιους εις βρωσιν· ειχε και ουτος το µαννα εξ ουρανου τροφην αυτοσχεδιον. ως αν εκ της γυναικος παλιν η πλευρα ληφθη του Αδαµ και ανευ ρευσεως και συνουσιας γεννηθη ανηρ ο Χριστος και Θεος και δι᾿ αυτου ο Αδαµ ανακαινισθη· προεπηγγειλατο εν τουτω τω παραδεισω ο Θεος τω Αβρααµ εισαγαγειν εν τω σπερµατι αυτου (136) παντα τα εξωσθεντα εθνη και µιαν ποιµνην αυτους απεργασασθαι. Ειχεν εκεινος το ξυλον της ζωης. ινα δια της πλευρας του Αδαµ η του Αδαµ αναπλασις γενηται· και δια τουτο εκ του ανδρος τοτε ανευ συνουσιας γεγονεν η γυνη. τους εν αυτω µαλλον περισκεποντα και φυλασσοντα. αλλα συνηυξανον και ταυτα τοις αυτων σωµασι και ουκ ην εν ταις φυλαις αυτων ο ασθενων. την τελειαν και αληθινην ζωην εν τω Χριστω δοθησεσθαι κατεπαγγελλοµενοις. ουχι προς κατακρισιν των µη φυλαξαντων.Εθετο και γαρ εν αυτω τον Μωϋσην. αλλα προς σωτηριαν των πιστευσαντων. ωσπερ ειρηται· επινον τε εκ πετρας ακολουθουσης υδωρ υπερ µελιν γλυκαζον· ου µην αλλα γαρ και “τα ιµατια αυτων και τα υποδηµατα ουκ επαλαιουντο ουδε εφθειροντο”. Επει ουν οι εν τοις αγαθοις τουτοις οντες και προ του εισελθειν εις την της επαγγελιας γην και µετα το εισελθειν παρεβησαν και . Ειχεν ο πρωτος την φλογινην ροµφαιαν φυλαττουσαν την εισοδον του ξυλου της ζωης και απειργουσαν εξ αυτου τον Αδαµ και τους εξ αυτου· ειχεν ουτος τον αρχιστρατηγον Μιχαηλ. Ειχεν ο παραδεισος εκεινος απονον ζωην και αµεριµνον. Προωκονοµησεν εκει ο Θεος. Ειχον οι εν τω πρωτω παραδεισω απειλην θανατου και καταρας εν τη παραβασει της εντολης· ειχον οι εν τουτω αφεσεως αµαρτιων ελπιδα και ευλογιαν ζωης αιωνιου εν τω µη πληρωσαι τον νοµον του Θεου τινα εξ αυτων. καθαπερ εκει τον Αδαµ· και ελαλει αυτω ο Θεος ως τω Αδαµ και ο Μωϋσης ελαλει τω Θεω καθως ο Αδαµ· Αλλ᾿ ουκ ειχεν ο Αδαµ ως ουτος επαγγελιας ελπιδα του σωµατικως εκεισε παραγενεσθαι τον µονογενη του Θεου Υιον και Θεον. ουκ εκεινην δε αυτην την ζωην· ουτος δε εκδηλοτεραν µεν υπερ το της ζωης ξυλον (135) την του Πνευµατος χαριν εν τοις προφηταις εκεκτητο. τα δε διασπαρεντα εθνη του εισελθειν εν αυτω µη παραχωρουντα.

φησι. απεκτειναν τε τους αγιους και ελιθοβολησαν τους προφητας. Ισραηλ· Κυριος ο Θεος σου Κυριος εις εστι και ου προσκυνησεις Θεω αλλοτριω” και “εθυσαν τους υιους αυτων και τας θυγατερας αυτων τοις δαιµονιοις και ησθιον και επινον τον οινον των σπονδων αυτων και προσεκυνησαν οις εποιησαν οι δακτυλοι αυτων. ως ειπον. και τους εις ειδωλολατρειαν εξ αυτων εκπορνευσαντας δια πιστεως τω λοιπω σωµατι επισυναψη. του κοσµου γεγονε. επειδη εφθασθησαν οµοιωθηναι και ουτοι τοις εθνεσι. ποσω µαλλον η σωτηρια αυτων γενησεσθαι εµελλεν.” Αλλ᾿ η θεωρια του ειρηµενου οσον απο του γραµµατος νοειν µοι και ετερον τι σαφως υποτιθεται. Ωργισθη και απεστραφη αυτους. λαβων την πλευραν του Αδαµ εκ των παναγνων της Θεοτοκου σαρκων. Τι τουτο. ινα γνωτε καλως τι εστιν ο λεγει ο θειος Αποστολος· “Ει το αυτων παραπτωµα πλουτος κοσµου γεγονε. εστραφησαν εις τοξον στρεβλον και παρωξυναν επ᾿ αλλοτριοις και εν βδελυγµασιν αυτων τον Θεον τον θρεψαντα αυτους εν τη ερηµω και επελαθοντο αυτου” – τι ουν ο παρα παντα τα εθνη εκλεξαµενος αυτους Κυριος. τους υιους δε αυτου του εν τω νοµω λαου. ο κληρος αυτου.αυτοι την εντολην του Θεου την λεγουσαν· “Ακουε. καθως γεγραπται· “Και εµιγησαν εν τοις εθνεσι και εµαθον τα εργα αυτων” και “ου συνηκαν εν τιµη οντες”. τα εν αυτη διηγουµενος. και ουτως δικαιωθωσιν ωσαυτως και τα εθνη δια της πιστεως κατα το ουτως ειρηµενον υπο του Παυλου· “Ει γαρ το αυτων παραπτωµα πλουτος. Τοιγαρουν αναµνησθητι µοι της κιβωτου των υιων Νωε και των θηριων και ερπετων των εν αυτη τοτε εισεληλυθοτων. Αλλα προσεχετε. τοις θηριοις ειτ᾿ ουν τοις εθνεσιν εξωµοιωθησαν· και θελων αυτους ο Θεος ανακαλεσασθαι και εις το αρχαιον παλιν αποκαταστησαι κατηλθεν επι γης (137) και εσαρκωθη. αλλα απεστειλε τον Υιον αυτου κατακλυσαι τας αµαρτιας αυτων. τον µεν Νωε τυπον ειναι του Χριστου. οµοιωθεις ηµιν κατα παντα πλην αµαρτιας. οι µερις Κυριου κληθεντες. ποσω µαλλον η σωτηρια . Ινα και τους εν νοµω φυλαξαντας τελειωση δια της εις αυτον πιστεως. Οι γουν εν τω νοµω ανθρωποι. τα δε θηρια και τα ερπετα των εθνων. Ουδαµως. και εγενετο ανθρωπος.

ηµεις µονοι κληρος αυτου· προς ηµας οι πλακες της διαθηκης. των εθνων φηµι και του Ισραηλ. ω ∆εσποτα και Λογε Θεου.” στ΄. ελεγον αν τα εθνη προς αυτον· “Θεε του παντος και ∆εσποτα. εις εθνος µεγα και λαον πολυν γεγονως. Εις το ρητον του Αποστολου· “Ει γαρ το αυτων παραπτωµα πλουτος κοσµου γεγονε” και τα εξης· και προσωποποιΐα των εκατερων λαων. Ουκ οικτειρησεις. εξωκειλεν εις ειδωλολατρειαν. υµιν δε ουδαµως δωσει”. θεοσεβεις και ειδωλολατραι. Και ει τουτο γεγονεν. (138) Τι ουν. Ηµεις δε ουκ εσµεν εργα χειρων σου και πλασµα. ιδου χωρις εργων δικαιοσυνης τινων παντας αυτους εσωσας. ηλεησας και ωκτειρησας και τοις µη αµαρτησασιν αγιοις σου συνηριθµησας. ως εφθην ειπων. ει επιστευσαν αυτω και προσεκυνησαν ως Θεω.αυτων γενησεσθαι εµελλεν. λογου µη αξιουντα τους φθονερους Ιουδαιους· “Ηµας µεν. ως σκληροτραχηλους και ανηκοους ανεπιµελητους καταλιπων. Ελθοντος ουν του Χριστου. Ουκ ελεησεις δε και ηµας. Εις δε τουτου αυτους πασαν επεδειξω αγαπην και επιµελειαν· προφητας και κριτας και διδασκαλους ως οδηγους και παιδευτας δεδωκας αυτοις· νοµον και περιτοµην και σηµεια και τερατα εποιησας εις αυτους· και παντα ταυτα εις ουδεν λογισαµενοι. (137) Απο της διασπορας των εθνων. εις εν γενεσθαι και αµα σωθησεσθαι. δικαιοι τε και αδικοι. καθως εποιουν τα εθνη· και ολιγοι λιαν ως ζυµη τις και µερις τω Θεω εφυλαχθησαν. παντα και αυτοι διεπραξαντο· και οµοιως ηµιν ηρνησαντο σε τον ευεργετην. Ο γουν Ισραηλ ουτος. µερις Κυριου γεγονεν ο Ισραηλ. Ου . Νυνι δε µονη τη εις σε πιστει συνεπαθησας αυτοις. αξιως ως αναξιους απωσω. η περιτοµη και τα λοιπα α µονοις ηµιν επηγγειλατο και ηµιν δεδωκεν. αλλ᾿ ηµεις εσµεν µονοι µερις αυτου. Κυριε των αιωνων. Προς ταυτα παλιν αν ανθυπεφερον τα εθνη.” Αντελεγον δε τουτοις οι Ιουδαιοι α δη και ελεγον· “Ουχι. εγκατελιπον σε και ειδωλοις µεθ᾿ ηµων ως θεοις προσεκυνησαν· και απερ ηµεις επραξαµεν εργα. εµελλον απαντες. και λιµω αγνωσιας και διψει ανυδριας του µη ακουσαι ηµας λογων αγιων σου εασας και δικαιως.

Και προς τουτοις ανακεφαλαιωσις του πρωτου κοσµου. Και σκοπει µοι απ᾿ εντευθεν την του λογου καθ᾿ οδον προκοπην. εκ του παραδεισου. ωσπερ ειποµεν. λαβων εκ της ολης µεριδος µεριδα µικραν τους εις αυτον πιστευσαντας. Οτι νεος κοσµος η του Χριστου Εκκλησια και νεος παραδεισος η προς αυτον πιστις. προς εαυτον επεσπασατο. διεσπειρεν εις παντα τα εθνη. Ην µεν ουν εκ της πρωτης διασπορας µερις ο πας Ισραηλ ον προεγνω και προωρισε· και οτε ηλθεν εκαλεσεν αυτον εις πιστιν την εαυτου. ει κακεινοι επιστευσαν.προσδεξη. Τουτο ο πλουτος του κοσµου· και ει τουτο γεγονε πλουτος κοσµου. Και προς το τελος επαναληψις του αποστολικου ρητου· “Ους προεγνω. οπως ερχεται τα της καινης και θαυµασιας µεριδος εκδιηγησασθαι. σαρξ αυτος ολος ο φυσει Υιος και Λογος του Θεου δι᾿ αυτης γεγονως και υιος του Αδαµ κατα την φυσιν του Αδαµ χρηµατισας. (139) Τα δε γε εθνη εκ της πλευρας του Αδαµ ο την πλευραν αναλαβων του Αδαµ εκ της γυναικος και εις ανδρα τελειον οικοδοµησας αυτην. τουτους και προωρισε…. ποσω µαλλον. τους αποστολους και καθεξης τους λοιπους. δηλονοτι τον Ιωαννην τον προδροµον. το πλειστον της µεριδος το εκ προθεσεως οικειας εις απιστιαν πεσον απερριψε· και αντ᾿ αυτων εισηλθον τα εθνη και τη κατ᾿ εκλογην πιστεως µεριδι εκ πιστεως και αυτοι εκολληθησαν. αντιπαρατιθεµενων τοις εν εκεινω πραχθεισι των εν τη Εκκλησια δια Χριστου τελεσθεντων..” Και ουτως δικαιως και ευλογως τοις εν περιτοµη ειδωλοις θυσασιν οι εν ακροβυστια συνηπτοντο και οι παντες εις εν εν Χριστω γενησεσθαι εµελλον. ζ΄. φιλανθρωπε. γενησεσθαι εµελλον. εξορισας αυτους. τον δε Βαραββαν ως αντιτυπον του Αντιχριστου ητησαντο και απελυσαν και µετα ταυτα και αυτους εδιωξαν τους αποστολους αυτου. Επει δε ελθειν προς αυτον ουκ ηθελησε. ως την των εθνων ανταλλαξαµενους ασεβειαν. Επει δε µετα των προγενεστερων αυτων κακων και αυτον τον Χριστον και Θεον ως κακουργον απεκτειναν.”. (139) .

Οι µεν γαρ προπατορες απαντες εκεινοι θνητοι υπηρχον. Εν τω παραδεισω απο ανδρος γυνη γεγονε. κατακλυσµον δε µηκετι ποιησειν επηγγειλατο ο Θεος µηδε αποκτειναι πασαν σαρκα ζωσαν επι της γης. λαου φθαρτου. Και σκοπει µοι τον τροπον της αναπλασεως. καινον και παραδοξον. Τις ουτος. αυτος εκεινος ανελαβεν ο Θεος και ωκοδοµησεν εαυτω και ωκοδοµηθη εις σαρκα διχα τροπης και εγενετο ανθρωπος ου ψιλος. εν τω πληθυνθηναι και απολλυσθαι µελλοντος αυτου. Επει δε παλιν εις ουρανον ανελθειν επεχειρουν. µητηρ ουσα παντων των απο γης γεννηθεντων· εν δε τη των πιστων Εκκλησια απο γυναικος ανηρ Χριστος ο Θεος εγεννηθη. Τα µεν µεχρι τουτου τυποι και σκιαι και αινιγµατα ταυτης ην. αλλην απαρχην παλιν εις ετερου λαου γενεσιν υστερον εξ αυτου λαβη. εν ω τας µεν χειρας αντι των αψαµενων χειρων του Αδαµ. Ουδε γαρ απαρχη τεκνων σαρκικων. ο δε εκ της µεριδος του σπερµατος Αβρααµ την µεριδα λαβων και Υιος του Θεου και αυτου του Αδαµ υιος γεγονως. ως αν. αυτην δη την πλευραν. Εκει ξυλον του γινωσκειν καλον και πονηρον. και ετερωθι· “µεχρις ου µορφωθη Χριστος εν ηµιν”. αυτη δε η αληθεια και η του κοσµου παντος (140) ανακαινισις τε και ανανεωσις. απαρχη και ζωη παντων των αναγεννωµενων πνευµατικως (141) εκ της εις αυτον πιστεως. αυθις µεριδα ελαβε τον Αβρααµ κατ᾿ εκλογην πιστεως και παντας αλλους εις τον κοσµον διεσπειρεν. ως πολλακις ειπον.Παλιν µεν ουν νεας µεριδος αρχη και νεου κοσµου και µετα της µεριδος φυραµα ξενον. ο και µεταληφθεν θανατου εκεινοις γεγονεν αιτιον· ενταυθα το ξυλον του σταυρου. Αλλα γαρ µερις µεν η εκ του Αδαµ γεγονυια φθαρτη και εις πολυ πληθος λαου φθαρτου και θνητου γενοµενη υπο του κατακλυσµου πασα απωλετο· και Νωε µονος εξ αυτης και οι υιοι αυτου µερις παλιν εκ ταυτης εναπελειφθησαν. επειτα οι του Χριστου”. Απο ταυτης ουν της του Αβρααµ µεριδος µεριδα του σπερµατος αυτου. αρχη κοσµου δευτερου. αφθαρτος εστι και αθανατος. αλλα απαρχη αθανατος και αειζωος γεγονε τεκνων πνευµατικων και τον χαρακτηρα αναµορφουµενων αυτου. καθα και ο Νωε τηνικαυτα εγενετο. τους δε ποδας αντι των επι τη παραβασει . καθα φησιν ο Αποστολος· “Απαρχη Χριστος. ου γεννων σαρκικως αλλα αναπλατων πνευµατικως.

ο και αθροον αυξανει και ζωης αιωνιου πασι τοις εσθιουσιν εξ αυτου προξενον γινεται. χολης γευσαµενος και οξος πιων. Και ο µεν Αδαµ. µαλλον µεν ουν και καθ᾿ ηµεραν τουτο φυτευειν εξουσιαν ηµιν δεδωκεν. φησιν. Ει βουλει µαθειν Θεου ακαταληπτου και αορατου αορατα και ακαταληπτα τοις απιστοις εργα τε και µυστηρια. αυτο τε το ξυλον της γνωσεως και το ξυλον οµου της ζωης ετερον παρα τουτο ον· ενταυθα δε ο νεος Αδαµ τα παντα οµου τοις πιστοις γινεται και τρυφη και γνωσις. ειθ᾿ ουτως εποιησε τον παραδεισον και τα . οπισω µου. επιστησον εντευθεν τον νουν και διηγουµενων γνωση και µαθηση αυτα. θανατου και καταρας αιτιος τοις εξ αυτου γεγονεν· ο δε Χριστος και Θεος. γευσαµενος απο του ξυλου εκεινου. καθως εξ αρχης κατεσκευασθη. ο νεος παραδεισος ον λεγεις πεποιηκεναι Χριστον. Ω παραδεισου του νυνι παρα Χριστου του Θεου φυτευθεντος! Ω µυστηριου καινου και θαυµατων φρικτων! Εκει µεν γαρ δενδρα αισθητα και ορατα οµολογουµενως υπηρχον ο Αδαµ τε και η Ευα. Πρωτον εποιησεν ο Θεος τον ουρανον και την γην και παντα τα εν αυτοις και υστερον τουτων παντων οικειαις χερσι τον ανθρωπον επλασεν. διο και φυλασσειν εταχθη την τουτου εισοδον η φλογινη ροµφαια· ενταυθα λογχη την πλευραν ενυγη Χριστος και την ροµφαιαν εκεινην απεστρεψε και την εισοδον ηνοιξε και εν ολω τω κοσµω το της ζωης ξυλον εφυτευσε. εστι· και την γην κατοικουµεν εν η εν κοπω και µοχθω και ιδρωτι του προσωπου ηµων εσθιειν κατεκριθηµεν τον αρτον ηµων. τοις δε πιστευουσιν εις αυτον ζωην καινην εδωρησατο και ισαγγελον εχειν πολιτειαν εν τω κοσµω τουτω ενισχυσεν. αλλ᾿ εξεβληθη του παραδεισου.βαδισαντων ποδων. Σατανα” (142) και τα εξης· και ου τουτο µονον. Αλλα που. Ιδου γαρ ορωµεν οτι απας ο κοσµος. φησιν. Που ουν ο παραδεισος ον διηγη ηµιν. αλλα και εισαγουσα προς την ζωην ητις αυτος εκεινος παλιν εστιν. Εκει το ξυλον της ζωης εν µεσω του παραδεισου ην. προσηλωθη Χριστος ο δευτερος Αδαµ και Θεος. αλλα διδασκουσα α δια ρηµατων δει τω οφει δεοντως ανταποκρινεσθαι· “Απελθε. εκεινους µεν της καταρας απηλλαξε και της του θανατου φθορας ηλευθερωσε. ο και φαγειν οικονοµικως ου συνεχωρηθη ο Αδαµ. ου θανατουσα και του της ζωης ξυλου απειργουσα.

Εν ποιω δε κοσµω διαγειν τοτε και γαµειν και εκγαµισκεσθαι. αναπλαττει τε και ανανεοι. γενναν τε και γεννασθαι και ανατρεφεσθαι ωφειλεν. Αυτοι δε µετα ταυτα απεστησαν µεν εν πρωτοις του µεµνησθαι Θεου και των ευεργεσιων αυτου. ινα µη θανατω θανατωθησονται. ητις ην η εργασια η απο Θεου δοθεισα αυτοις.εν αυτω και εθετο τον ανθρωπον εν αυτω ον εποιησε· και λαβων µιαν αυτου των πλευρων ωκοδοµησεν αυτην εις γυναικα και ουτως εδωκεν αυτοις εντολην του µη φαγειν απο του ξυλου του γνωστου καλου και πονηρου. ο ψυχικος δηλονοτι και θνητος αυτος ανθρωπος. αλλ᾿ εργαζωνται κατα την εντολην και φυλασσωσιν. Αλλα γαρ ελθοντος του τα παντα τοτε δηµιουργησαντος και ανακαινισαι ταυτα θελησαντος. ∆ια τουτο ουν πρωτον τον καταπεσοντα και συντριβεντα και παλαιωθεντα ανθρωπον ανεγειρει. Τινα τροπον και δια τι. ουτω δεον ειπειν και την αυτης ανακαινισιν. Πρωτον τοιγαρουν εισηχθη ο Αδαµ εις τον παραδεισον υπο του Θεου και τοτε η Ευα παρηχθη· πρωτον και ο Υιος του Θεου. οικειν εµελλεν. (143) ουχι κατα την ακολουθιαν ην εκτισε ταυτα και ανακαινισαι ηθελησεν. δευτερον κατελιπον του φυλασσειν την εντολην και εκ του ξυλου ου ενετειλατο αυτοις µη φαγειν εφαγον· και απεθανον ευθυς µεν τον ψυχικον. του νεου Αδαµ. Και ου µονον ουτοι αλλα και παντες οι εξ αυτων γεννηθεντες τουτο πεπονθασι µεχρι της αυτου του Χριστου και Θεου. Αλλα γαρ ωσπερ κατα ταξιν την δηµιουργιαν και την ταυτης εκπτωσιν ειρηκαµεν. Πρωτον τον ανθρωπον και ουτω την κτισιν υστερον. µετα δε πολλους χρονους υστερον και τον σωµατικον θανατον και κατηχθησαν εν τω αδη. Αλλα πως. κατηλθε και εισηλθεν εν τη . αυτος ο ποιητης του Αδαµ. και τοτε την κτισιν. Οντως ουκ εχεις ειπειν. οπως εξ ισοτητος εχει παρατιθεµενη τη οικονοµια και διαθηκη Θεου. εαν την κτισιν ανακαινισαι πρωτον ηθελησε και πνευµατικην αυτην και αφθαρτον και αΐδιον απεργασασθαι. παρουσιας και της εις τον αδην αυτου καταβασεως και της εκ νεκρων αυτου αναστασεως. Σκοπει δε την παραθεσιν των παλαιων πραγµατων. που αρα ο σαρκα φθαρτην περικειµενος. Επειδη τοτε µεν ως βασιλεια τω Αδαµ τα ορωµενα παντα εις κατοικιαν και απολαυσιν αυτου πρωτον ηυτρεπισε και ειθ᾿ ουτως εκεινον παρηγαγε· νυνι δε παλιν.

ην ελαβεν απο του Αδαµ και αλλην αντ᾿ αυτης ανεπληρωσε· και ταυτην εξ εκεινης λαβων δεδωκεν αυτη το Πνευµα αυτου το Αγιον και ανεπληρωσεν ην ουκ ειχεν αιωνιαν ζωην η ψυχη αυτης. και εγενετο ανθρωπος και προηλθεν εν κοσµω αντι Ευας της απατηθεισης υπο του οφεως. Και ουτως τον του Θεου Λογον ουσιωδως εν εαυτη υπεδεξατο πρωτη. ψυχην δε ουτε αυτω προσεθηκε τω Αδαµ ανθ᾿ ης ελαβε συν αυτη τη πλευρα. Λαβων . και απο του ξυλου εφαγε και την εντολην παρεβη και τον θανατον απεθανε της ψυχης· πρωτη η θεοτοκος Μαρια υπο του αγγελου ευαγγελιζεται και την του Θεου βουλην απαγγελθεισαν πιστευει (144) και πειθεται λεγουσα· “Ιδου η δουλη Κυριου· γενοιτο µοι κατα το ρηµα σου”. Και τηνικαυτα σαρκωθεις το του Αδαµ ανεπλασε σωµα. ω την πνοην ευθυς εις ζωσαν ψυχην ενεφυσησεν· εψυχωµενην γαρ λαβων την πλευραν αυτου υστερον και οικοδοµησας αυτην εις γυναικα. ινα. ητοι την παναµωµον σαρκα. προανεπληρωθη γαρ. η δε ψυχη ουκετι. (145) Η σαρξ η αναπληρωθεισα αντι της πλευρας εν τω σωµατι αυτου. ουτω και εκ της σαρκος της γυναικος ο ανηρ Χριστος ο Θεος γενηται και εξ αυτου παντες αθανατοι χρηµατισωσι και αναπληρωση ο ειχεν ο Αδαµ πλειον της γυναικος. ωσπερ εκ της πλευρας του Αδαµ η γυνη γεγονε και παντες ανθρωποι θνητοι εξ αυτης. ως αν εκ της πλευρας παλιν λαβη πλευραν και δωση αντ᾿ αυτης ου σαρκα παλιν. Αλλ᾿ ετι τουτο σαφεστερον ακουε. Και ινα σαφεστερον ειπωµεν. Ο Θεος εκ της Παρθενου σαρκα εννουν και εψυχωµενην ελαβεν. αλλα Πνευµα ουσιωδως Θεου. την ψυχην αυτης δηλαδη του αιωνιου εκεινου θανατου εκλυτρωσαµενον. και ην ελαβεν εις ολον ωκοδοµησεν ανθρωπον.αχραντω γαστρι της Παρθενου και ουτως ελαβεν εξ αυτης την πλευραν του Αδαµ. ουχι οικοδοµησαι και την πνοην γεγραπται. αυτη ην ο αρραβων και της οικονοµιας Θεου το εχεγγυον. Τι δε ην ο ειχε εκεινος. Ελαβεν ο Θεος απο του Αδαµ την της σαρκος αυτου µεριδα και αντ᾿ αυτης ετεραν ανεπληρωσε σαρκα. ουτε παλιν εν τη Ευα ταυτην επηυξησεν· αλλ᾿ οιον η µεν σαρξ η ληφθεισα αντι της πλευρας εσχε την αναπληρωσιν. ουτως επεργασωµεθα τουτο αυτο το ρηθεν. Η αναπληρωθεισα γαρ αντι της πλευρας του Αδαµ σαρξ εν τω σωµατι αυτου.

Και ουτως. αλλα τη φυσει της θεοτητος και της ανθρωποτητος εν· τη µεν φυσει της θεοτητος. Και καθαπερ επι των πρωτοπλαστων ερρηθη· “Ενεκεν. αλλ᾿ ως παντες εκ της γυναικος οι κατα σωµα γεννωµενοι και οντες ηµεις. . φηµι δη της πλευρας του Αδαµ – “καταλειψει ανθρωπος τον πατερα αυτου και την µητερα αυτου και προσκολληθησεται τη γυναικι αυτου” ηγουν τη πλευρα του Αδαµ “και εσονται οι δυο εις σαρκα µιαν”. Εν δε λεγω ου ταις υποστασεσιν. ετι δε και γυναικα και τεκνα και αδελφους και αδελφας. οπως και την φυσιν του Αδαµ αναπλαση και µελλοντα γενεσθαι τεκνα Θεου δια Πνευµατος Αγιου την αναγεννησιν λαβωσι και ουτως εν Πνευµατι Θεου συγγενεις αυτου απαντες οι εις αυτον πιστευοντες γενωνται και σωµα εν. καθως και τοτε ανεπληρωσε του Αδαµ. ινα παλιν σοι τα αυτα ειπω. φησιν. Επειδη γαρ ανελαβε σαρκα εκ των παναχραντων αιµατων της Θεοτοκου και Πνευµα Αγιον αυτη εχαρισατο. εδει ταυτην και αυθις αναπληρωσαι. φησιν. και προσκολληθησεται ου τη γυναικι ουδε σαρκικως. ως θεοι και αυτοι θεσει γινοµενοι κατα το ειρηµενον υπο του Ιωαννου· “Και οιδαµεν οτι φανερωθεντος αυτου. δια το σωµατικως εσθιειν το σωµα αυτου και το αιµα αυτου πινειν ηµας. πνευµατικως συναπτοµενοι και κολλωµενοι αυτω. (146) Τουτω δε τω θειω λογω και το ουτω λεγον του Αποστολου συναδει ρηµα· “Ο κολλωµενος τη πορνη εν σωµα εστι µετ᾿ αυτης· ο δε κολλωµενος τω Κυριω εν πνευµα εστι µετ᾿ αυτου”. Τινα τροπον. τουτου ενεκα καταλειψει ανθρωπος τον πατερα αυτου και την µητερα. αλλα προς αφθαρσιαν εµελλε γινεσθαι. εκ της Παρθενου την σαρκα Χριστος. Οτι “απο του πληρωµατος αυτου. οµοιοι αυτω εσοµεθα”. Επει δε ου προς φθοραν και αυθις. ηµεις παντες ελαβοµεν”· τη δε φυσει της ανθρωποτητος. Ουτω γαρ και αυτος ο Κυριος ηµων και Θεος απεφθεγξατο· “Ο τρωγων µου το σωµα και πινων µου το αιµα εν εµοι µενει καγω εν αυτω”. τω εκ της γυναικος γεννηθεντι ανευ σπορας ανδρι. φησι. εσοµεθα εκαστος µετ᾿ αυτου εις πνευµα εν και σωµα εν ωσαυτως. τω νυµφιω Χριστω.γαρ. ουτω και επι Χριστου του Θεου γινεται. Της γυναικος δηλονοτι. εσαρκωθη τε και γεγονεν ανθρωπος. τουτου” – Ποιου. δια Πνευµατος και ου δια σαρκος η αναπληρωσις γεγονεν.

Και θεα µοι εντευθεν. Ταυτα γαρ και οι αγιοι ειδοτες πατερες ηµων αναφανδον ελεγον· “∆ος αιµα και λαβε Πνευµα”. Τοιγαρουν ελαβε σαρκα ο Θεος Λογος εκ της αγνης Θεοτοκου και δεδωκεν αντ᾿ αυτης ου σαρκα. που ει” και “Τις ανηγγειλε σοι οτι γυµνος ει. απ᾿ αυτου εφαγες. επαναληψιν των προειρηµενων ποιουµενω. ει µη δια της εκουσιου προς τον κοσµον σταυρωσεως οµου και νεκρωσεως. Τινος χαριν και δια τι. επειδη η Ευα πρωτη τω ψυχικω θανατω απεθανε. Ηγγικε. αναστησας αυτην εν του θανατου· τουτο δε εποιησεν. τη του πονηρου δαιµονος και τουτο επιβουλη. Αιτιον της αφροσυνης αυτου και της αµαρτιας την γυναικα ποιειται· διο και του παραδεισου εικοτως εκβαλλεται. Και εν πρωτοις εζωοποιησε τουτω την τιµιαν και υπεραµωµον ταυτης ψυχην. ως οιδεν αυτος. καθως και ετερωθι ειποµεν. ει µη απο του ξυλου ου ενετειλαµην σοι τουτου µονου µη φαγειν.ως συγγενεις και αδελφοι αυτου χρηµατισαντες. σωµα και εν εαυτω εννουν µετα ψυχης κεκτηµενος· ταυτην γαρ την σαρκα και τοτε εκ του Αδαµ και νυν εκ της Θεοτοκου εψυχωµενην απορρητως ανελαβε και ουτως πασαν την φυσιν ηµων µυστικως ανεκαινισε. εις τον κοσµον εισηλθε. εν Πνευµατι Αγιω βουλεται ηµας ενουσθαι αυτω και κολλασθαι και συσσωµους ειναι και συγκληρονοµους αυτου. Επειδη δε τηνικαυτα µετανοησαι ο Αδαµ ουκ ηβουληθη. αλλα Πνευµα ουσιωδως Αγιον. το φρικτον της οικονοµιας µυστηριον. προ των πυλων ισταται των καρδιων και των στοµατων υµων· ανοιξατε δια της πιστεως τας καρδιας υµων και ευθεως εισελευσεται και αυτικα . Αλλ᾿ επι το προκειµενον επανελθωµεν. Αλλα τι. (147) Γεννηθεις δε αφραστως. δια τουτο παλιν προσκαλειται παντας δια της µετανοιας προς εαυτον ελθων επι της γης ο Θεος και φησι· “Μετανοειτε· ηγγικε γαρ η βασιλεια των ουρανων”. Πνευµα γαρ ων ο Θεος κατα την θειαν φωνην. ως του Πνευµατος αλλως µη διδοµενου ηµιν. Ινα τον εν τουτω τω κοσµω εξορισθεντα Αδαµ ζητηση και ευρων αναπλαση αυτον. Ετι ων εν τω παραδεισω εκληθη ο Αδαµ εις µετανοιαν· φησι γαρ ο Θεος προς αυτον· “Αδαµ. Σαρκωθεις δε εγενετο ανθρωπος. ως πασα θεια Γραφη µαρτυρει.” Και οµως ταυτα ακηκοως ουκ ηβουληθη µετανοησαι η κλαυσαι και συγχωρησιν εξαιτησασθαι.

Ιδου τοιγαρουν και προεγνωσθης υπο Θεου. και πειση το του Αδαµ η µαλλον και χειρω. χωλους τε και τυφλους. αδελφε. χωλους τε και τυφλους. τους υπο πολλων αµαρτηµατων και διαφορων πταισµατων και ανοµηµατων συντεθλασµενους και υπο αγνωσιας Θεου τετυφλωµενους. ελευθερωθωσι δηλονοτι και δοξασθωσι και ζωης αιωνιου µετοχοι γενωνται. καθως αυτος εκεινος ο των απαντων ∆εσποτης φησιν· “Ο τρωγων µου την σαρκα και πινων µου το αιµα εχει ζωην αιωνιον· και εις κρισιν ουκ ερχεται αλλα µεταβεβηκεν εκ του θανατου εις την ζωην”. Παντας ουν προσκαλειται απο ανατολων εως δυσµων. εισαγαγετε ωδε”. των Εβραιων. και φαγωσι το αχραντον σωµα του Υιου αυτου και πιωσι το τιµιον αιµα αυτου. εισηνεχθης. πλατειας δε και ρυµας (148) τας φυλας των εθνων και τας ανακεκρυµµενας χωρας τας µακραν. ∆ιο και προς τους αυτου αποστολους φησιν· “Εξελθετε ταχεως εις τας πλατειας και ρυµας της πολεως και παντας τους φτωχους και αναπηρους. πτωχους δε και αναπηρους. Σκοπει δε· τους Ιουδαιους εν πρωτοις εκαλεσεν ο Θεος και ουκ επεισθησαν απελθειν· καλει παντα τα εθνη δια του Υιου εσχατον. των µειζονων και ουρανιων στερουµενος .διανοιχθησονται τα στοµατα υµων και βοησετε· “Εχοµεν τον θησαυρον του Πνευµατος εν ηµιν. Προεγνω δε. εχοµεν· την ζωην κεκτηµεθα εν ταις καρδιαις ηµων την αιωνιον”. και πεισθεντα προσεφυγον αυτω και προσεδραµον. µαλλον δε σεαυτον δια των εντολων φυλαττε του µη παραβηναι τι των ενταλθεντων σοι. δικαιωθωσιν απο της αµαρτιας. Εργαζου τοινυν τας αρετας και φυλασσε τας εντολας του Θεου. και προωρισθης και εκληθης και εδοξασθης και εδικαιωθης και εις ζωην αιωνιον δα της εις Χριστον πιστεως και του αγιου βαπτισµατος ανεκληθης· και ουκ εν παραδεισω αισθητω. ως Θεος. ηγουν εις ονοµα του Πατρος και του Υιου και του Αγιου Πνευµατος. “α οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και εις καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη”. ως πολλακις εφηµεν. Εβραιους λεγω και Ελληνας. αλλ᾿ εις τον ουρανον και τα εν τοις ουρανοις αγαθα. ως πριν ο Αδαµ. πολιν λεγων τον κοσµον απαντα τουτον. την εξ απιστιας απειθειαν και την των εθνων εκ πιστεως επιστροφην· και προ των αιωνων προωρισεν ινα οσοι πιστευσωσιν εις αυτον και βαπτισθωσιν εις το ονοµα αυτου.

και εδικαιωσε και δικαιωσει. ινα και των παροντων και των µελλοντων επιτυχωµεν αγαθων χαριτι και φιλανθρωπια του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου ω η δοξα και το κρατος εις τους αιωνας των αιωνων· αµην. Μη προτιµησης ετι (149) των επιγειων τινος µηδε επιθυµια τις των φθειροµενων κατακρατηση σου. Οσοι τοιγαρουν µεχρι θανατου πασας τας αυτου εντολας φυλαξουσιν. ως αν οι εκ ραθυµιας και αµελειας εκπιπτοντες της αιωνιου ζωης δια της µετανοιας παλιν µετα λαµπροτερας και περιφανεστερας δοξης εις αυτην επανερχωνται· ει µη γαρ τουτο ο φιλανθρωπος Θεος ωκοδοµησεν. και εδοξασε και δοξασει. Η εις Χριστον πιστις ο νεος εστι παραδεισος. ∆ια δη τουτο και µεσον του παραδεισου τουτου προεθετο ο Θεος το σωτηριον φαρµακον. την µετανοιαν. (150) Τοινυν και πασαν αλλην µεριµναν καταλιποντες. υιους Θεου παντας αυτους µυστικως εργαζοµενος και καινους απο παλαιων και εκ θνητων αθανατους αυτους αποκαθιστων και διδους αυτοις εντολας.αγαθων. της µετανοιας οση δυναµις επιµελησωµεθα. συµµορφους δηλονοτι της δοξης της εικονος του Υιου αυτου δια του αγιου βαπτισµατος και της του Πνευµατος χαριτος αποδεικνυων αυτους. ουτοι και την προς Θεον αγαπην επιδεικνυνται και εις µειζονα κατα προκοπην δοξαν ανερχονται. καθως ποτε τω Αδαµ. ουκ αν εσωθη πασα σαρξ. ως ο Αδαµ του παραδεισου. ινα γυµνωθης της δοξης ης εδοξασθης παρα Χριστου και ως µη ενδεδυµενος ενδυµα γαµου δεθηση χειρας και ποδας και εκβληθηση εις το σκοτος το εξωτερον εν ω υπαρχει ο κλαυθµος και ο βρυγµος των οδοντων. ΛΟΓΟΣ Γ΄ (151) . των τοιουτων αγαθων. ∆ιο και προεγνω προ καταβολης κοσµου παντας τους πιστευσαντας και πιστευσαι οφειλοντας εις αυτον· ους και εκαλεσε και µεχρι συντελειας καλων ου παυσεται. ουχι παρα το µη προεγνωσθαι αυτους παρα του Θεου αλλ᾿ εξ οικειας αφροσυνης και πονηριας τουτο πανθανοντες. εκπιπτουσι. Οσοι δε καταφρονηται και αµελεις και αγνωµονες περι τον ευεργετην οφθωσι και τας δοθεισας παρ᾿ αυτου εντολας ου φυλαξουσι.

Ταυτα τοινυν και τα τουτοις εποµενα ουκ εν παραβολαις. (152) και οταν λεγη· “Μετανοειτε· ηγγικε γαρ η βασιλεια των ουρανων”. εως ου εζυµωθη ολον”. Επειδηπερ διαρρηδην ο τον απαντων ∆εσποτης καθ᾿ εκαστην δια των ευαγγελιων βοα. ποια δε εν παραβολαις υπο του Κυριου και Θεου ειρηµενα. Τις δε η πως εσται και εστιν εις ηµας η του Θεου βασιλεια και τις η εν ηµιν ταυτης ενεργεια. Οµοια εστι κοκκω σιναπεως ον λαβων ανθρωπος εβαλεν εις κηπον εαυτου· και αυξηθεν εγενετο εις δενδρον µεγα” και οταν παλιν φησιν· “Οµοια εστιν η βασιλεια των ουρανων ανθρωπω ζητουντι καλους µαργαριτας” και παλιν· “Οµοια εστιν η βασιλεια των ουρανων ζυµη ην λαβουσα γυνη εκρυψεν εις αλευρου σατα τρια. τα δε διερµηνευων κατ᾿ ιδιαν τοις εαυτου µαθηταις. και ποτε παρρησια παντα και αποκεκαλυµµενα λεγει προς παντας ηµας. φασι. Τα δε γε εν παραβολαις εισιν οταν λεγη· “Τινι οµοιωσωµεν την βασιλειαν του Θεου. ταλανιζη δε τους γελωντας. τοις δε λοιποις εν παραβολαις”. αλλα φανερα και µηδεµιαν εγκεκρυµµενην εννοιαν εχοντα ειρηται. παρρησια λαλεις και παροιµιαν ουδεµιαν λεγεις”. τα µεν συνεσκιασµενως λεγων. και· “Οστις θελει οπισω µου ελθειν απαρνησασθω εαυτον και αρατω τον σταυρον αυτου και ακολουθειτω µοι”. Τι ουν εισιν α ακηκοεν ο Παυλος αρρητα ρηµατα. Τα µεν ουν δηλα των εντολων και γυµνα εισιν οταν ο Ευγγελιστης λεγη· “Ειπεν ο Κυριος· αγαπατε τους εχθρους υµων.Εις το ρητον του Αποστολου εν ω λεγει· “Και ειδον τον τοιουτον εις τριτον ουρανον αρπαγεντα και ακουσαντα αρρητα ρηµατα α ουκ εξον ανθρωπω ακουσαι”. Τινα δε τα αγαθα “α οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη”. οταν εν παραβολαις διαλεγηται. και οταν µακαριζη µεν τους πενθουντας. ουτω λεγων· “Υµιν δεδοται γνωναι τα µυστηρια της βασιλειας του Θεου. ζητησαι χρεων και µαθειν ποια τα παρρησια και απογεγυµνωµενα. καλως ποιειτε τους µισουντας υµας”. και παλιν· “Ο θελων σωσαι την ψυχην αυτου απολεσει αυτην και ο απολεσας την ψυχην αυτου ενεκεν εµου εις ζωην αιωνιον ευρησει αυτην”. ως φασι προς αυτον οι αποστολοι· “Ιδε. Ταυτα και ετερα τουτων πλειονα ουτω .

κρυβοµεν εν αυτη· παση δε φυλακη τηρουντες εαυτους και φυλαττοντες. Ωσπερ ουν διχα του σπορου ουδεν ο κηπος χρησιµον προφερει ει µη µονον ακανθας και βοτανας αγριας και ο σπορος διχα του βληθηναι εις κηπον ου καρποφορει. ουδε γαρ απο των διχοτοµουµενων υπαρχει . Κηπος δε ουδεις ετερος τοπος εστιν ει µη εκαστου ηµων η καρδια. προ του εν ηµιν ηγουν εν ταις καρδιαις ηµων εµβληθηναι. ωσπερ ουδε το πυρ ολην αναπτει ποτε ης µη προσψαυσειεν. . Ανθρωπος δε (153) εστιν ο πας πιστος και βουλοµενος δια της εργασιας των εντολων τουτον τον κοκκον λαβειν. εν ηµιν δε ουτε φυει ολως ουτε αυξησιν επιδεχεται. οι δε γε πιστοι και µετα πληροφοριας τον λογον δεχοµενοι των παραβολων αυτην την αληθειαν και την των πραγµατων εναργη θεασωνται επ᾿ αυτοις εκβασιν. ινα οι µεν απιστοι και δια της απιστιας αναξιοι των τοιουτων γενοµενοι µεινωσι τυφλοι και των τοιουτων αµοιροι αγαθων. Και ορα µοι σοφιαν εντευθεν Θεου. αυτος µενει µεν οιος ολος υπαρχει Θεος. παραβολας καλει. ενθα τον ενα κοκκον τουτον – ου τους πολλους. ει µη τω πυρι ενωθη καθ᾿ υποσταστιν. µητε προσθηκην δεχοµενος µητε µην υφεσιν υποµενων το συνολον. αλλα µενει µονος οιον εστιν. ακουε.. Ο γαρ θειος σπορος. Ο κοκκος του σινεπεως το παναγιον Πνευµα εστι· τουτο γαρ και την βασιλειαν µοι νοει ειναι των ουρανων και ουχ ετερον τι. αυτος αυξανει ως ουκ ισµεν ηµεις και φυεις οραται και αυξηθεις επι πολυ επιγινωσκεται παρα των εν οις εφυη και εις δενδρον γενοµενος και κλαδους ποιησας πολλους αφραστον τω κεκτηµενω αυτον εµποιει την χαραν. Ουδαµως. τον ατµητον οντα τη φυσει και αδιαιρετον λαµβανοντες. ουδε υλη εµπιπραται. Τουτο δε ολον ποιει. πως δια των αισθητων υποδειγµατων και των δοκουντων ηµιν ευτελων ειναι τα υπερ νουν και διανοιαν υποζωγραφει. Αι γαρ παραβολαι αυται εικονες των γινοµενων πραγµατων εισι· και οπως. Πως γαρ ο κατα συναφειαν διεστως ισα τοις συναφθεισιν αυτω την αυξητικην δυναµιν επιδειξεται. ουτω δη και ηµων αληθως αι ψυχαι διχα του θειου σπορου ακαρποι και ακανθηφοροι διατελουσι και γινονται.λεγων και παροµοιαζων τοις τοιουτοις την βασιλειαν των ουρανων.

ως ειρηται. της αισθησεως δηλονοτι µη ισχυουσης αισθανθηναι τα υπερ αισθησιν. επειδη κατα το θειον λογιον “Το Πνευµα παντα ερευνα και τα βαθη του Θεου”. Επειδη. αυτον τον Κυριον ηµων Ιησουν Χριστον τον οντως οντα Θεον· στοµα δε αυτου το λαλουν τα αρρητα ρηµατα ουδεν ετερον η αυτο το Αγιον και οµοουσιον Πνευµα. και δια παραβολων λεγεται προς ηµας. µιας των αποστολικων ρηµατων υποθεσεως τε και θεωριας αψωµεθα και οψοµεθα τι τα βαθη του Πνευµατος.Τοινυν και καθαπερ τα των θειων ευαγγελιων. καθως ο προφητης φησι· “Το γαρ στοµα Κυριου ελαλησε ταυτα” αντι του το Πνευµα Κυριου. Και εν τω Ιωβ· “Ειπε ρηµα τι προς Κυριον και τελευτα”. ωσπερ ουν και ο λογος ρηµα καλειται· “Ειπε” γαρ. ει δοκει. ‘Ρηµα τοιγαρουν ο λογος εστιν. τα µεν συνεσκιασµενως. βαθος νοηµατων και µυστηριων εν τω (154) ρητω πως επιφεροµενα. ου µονον δε. Και αλλαχου· “Τα ρηµατα του στοµατος αυτου”. αφραστος εστι παντελως ανθρωπινη γλωσση και ακοη σαρκινη παντη αχωρητος. Τα αρρητα ρηµατα α εις τριτον ουρανον ο θειος αρπαγεις Παυλος ακηκοεν. Και. δια του στοµατος αυτου εξερχοµενος. Στοµα τοινυν Θεου το Αγιον Πνευµα εστιν. αλλα και εις αισθησιν αυτης µη δυναµενος ελθειν. Τις ουν εστιν αυτη και οποια της θεωριας του λογου απαρχη. ‘Ρηµα ουν και λογον κατα πρωτην επιβολην θεωριας ουδενα αλλον γινωσκοµεν η τον Υιον του Θεου και Πατρος. φησι. Και τα µεν ρηµατα και οι λογοι των ανθρωπων στοµασι λαλουνται ανθρωπων και ωσιν ωσαυτως ανθρωπινοις ακουονται. ιν᾿ ουτω καθ᾿ οδον ερχοµενοι την δυναµιν γνωµεν των αποστολικων ρηµατων καλως. ουτω και τα των αποστολικων και θεοφραστων ρηµατων ου παντα φανερως και ανευ παραπετασµατος τινος λεγεται προς ηµας. το δε ρηµα του Θεου και ο λογος αυτου. αλλ᾿ εσθ᾿ οτε πολλης της εξετασεως και ερµηνειας δεοµενα. ωσπερ δια του στοµατος (155) ηµων ο λογος ο εν ηµιν προερχεται και τοις αλλοις . ο δε Υιος ρηµα και λογος. ∆ια τι δε το Πνευµα στοµα καλειται Θεου. “λογον και ιαθησεται ο παις µου”. Αλλα γαρ εκ προοιµιων αυτων τι εστι ρηµα πρωτον ζητησωµεν. ρηµα δε και λογος ο Υιος αυτου και Θεος. τα δε παρρησια και απερικαλυπτως.

ωσπερ και ηλιος ηλιων και Θεος θεων και ηµερα καλειται ανεσπερος· και παν οτιουν αν ειποις απο των ορωµενων καλον. ουτε γινωσκεται. πνευµα και λογος. ηµεις δε ταυτα τον Υιον ειποµεν ειναι και αλλως του Θεου και Πατρος δια του Αγιου λαλουµενον Πνευµατος και αµα δια της ελλαµψεως αυτου αποκαλυπτοµενον τοις αξιοις. ουτως ουδε ο Υιος του Θεου και Λογος. Καθαπερ δε το ηµετερον στοµα ει µη ανοιξοµεν. ειτ᾿ ουν αθεατοι θεωριαι της υπερφωτου και υπεραγνωστου του Υιου και Λογου του Θεου δοξης τε και θεοτητος· αιτινες. βασιλεια ουρανων και παραδεισος. την δε ελλαµψιν ειτ᾿ ουν αποκαλυψιν δια θεωριας γινεσθαι µαλλον και ουχι δι᾿ ακοης. η των ακαταληπτων πραγµατων εν ακαταληψια καταληψις. ως εφη. ουτε µη αποκαλυπτεται τη οπτικη και ακουστικη αισθησει ηµων. Ει δε εκεινος µεν ειπεν· “Ακηκοα ρηµατα αρρητα”. ευρησεις το εν τουτο ενυποστατως ον και κυριως καλουµενον αγαθον.αποκαλυπτεται και αλλως ουκ εστιν ειπειν η δηλωσαι αυτον. και υπερ το παν ζητων. ουτως ουδε το στοµα του Θεου. ει µη δια της του στοµατος φθογγης. Το δε ου δυναται αντι του ουκ ενδεχεται. ει µη δια του Αγιου Πνευµατος ως δια στοµατος λαληθη ηγουν αποκαλυφθη. Εχει δε ουτως. ουρανος ουρανων. λεγοµεν ενταυθα. µη ξενισθης επι τουτω. ακηκοεν. γνωσθηναι η ακουσθηναι ου δυναται. ει µη δια της εν ηµιν γινοµενης ελλαµψεως αυτου ανοιγη. ουδε βουλεται. ουδε γαρ εσφιγµενου υπαρχοντος ο λογος ηµων εξελθειν δυναται. ουδεν ετερον τι εισι κατα γε την ηµετεραν της ασθενους διανοιας καταληψιν η παντως αι µυστικαι και επ᾿ αληθως ανεκφραστοι δια της ελλαµψεως του Αγιου Πνευµατος θεωριαι τε και υπερµεγαλοπρεπεις αγνωστοι γνωσεις. τοις αξιοις εκφαντικωτερον τε και τρανοτερον αποκαλυπτοµεναι. αυτο δη το Αγιον Πνευµα αυτου. σοφια και γνωσις. αλλα την λυσιν τουτου (156) ακηκοως µαθε ειναι πιστος και µη απιστος ης. δεικνυνται αι των αφθεγκτων ρηµατων ανηκοοι ακοαι. αλλ᾿ ο εξ αυτου ελλαµποµενος νους ηµων. Ο Θεος η των ολων αιτια εις εστι· το δε εν τουτο φως και ζωη εστι. Τα γουν αρρητα ρηµατα α ο θειος Παυλος. ως και το αδυνατον ψευσασθαι Θεον. Ουχ ως τα . ο Υιος και Λογος του Θεου οραται. στοµα και ρηµα. ου το Πνευµα δε. χαρα και αγαπη.

λογιζεται – λογικον γαρ -. Εν δε τοις πνευµατικοις ουκετι θυρισιν αισθησεως διαιρεισθαι καταναγκαζεται. ωσπερ ειρηται. προαιρειται. Ουτω τοιγαρουν τετιµηται και αυτος ο κατ᾿ εικονα Θεου και οµοιωσιν κτισθεις ανθρωπος. γινωσκον. Αλλα τουτων απαντων η αισθησις εκτος γενοµενη και ολη καθολου συναπαχθεισα τω νω. προς µεν τα σωµατικα δια των πεντε διαιρουµενη αδιαιρετως αισθησεων. βλεπουσα ουκ αυτη. ει και πενταχως διαµεριζεται ταις φυσικαις αναγκαις του σωµατος. µιαν αισθησιν εχων εν µια ψυχη και νοΐ και λογω. Και σκοπει µοι εντευθεν την ακριβη του λογου εξετασιν. Προσεχε ακριβως των λεγοµενων την δυναµιν. ως ειρηται. νοει. ουτω δε και ακουουσα και οσφραινοµενη και γευοµενη και τη αφη διακρινουσα. ειπειν ακριβεστερον. Ψυχη. επιθυµει. αγαπα. ουδε χειρων του επαφασθαι και ειδεναι δι᾿ αυτων το τραχυ τε και λειον και οµαλον. ως φυσικως αυτων συνεποµενη (157) και αχωριστως µια ουσα. ουκετι ζητει ανοιγηναι τους οφθαλµους του ιδειν η τι των οντων θεασασθαι. ιν᾿ εντευθεν ισχυσης µαθειν τι τα αρρητα ρηµατα και πως ο Παυλος ταυτα ακηκοεν α και απεκαλυφθη αυτω και α εν θειω Πνευµατι αυτος εθεασατο. αλλ᾿ ασυγκριτως και αρρητως υπερ απαντα τα ορωµενα· ουδε καθ᾿ εν τουτων ως ταυτα και το εν εκεινο κεχωρισµενως ευρισκεται. ως ουσας εν η και πλειστας. επιγινωσκον. εισιν εν µια τη ουσια και φυσει. το εν τουτο ζων εστιν. γνωριζον τε αυ και λαλουν. επινοει. θελει. Τουτο δε το εν αισθανεται. ητις και αναλλοιωτως αλλοιουµενη την ενεργειαν δεικνυσι. ουδε οσφρησιν εκκαθαραι εις το οξεως οσφραινεσθαι· ουδε δειται χειλεων η γλωττης προς την του γλυκεος η πικρου γευσιν οµου και διακρισιν. τας πεντε εχει αισθησεις εν εαυτη. ενθυµειται. νους και λογος εν. αλλ᾿ εν µενον αναλλοιωτως και το αυτο παναγαθον εστι και υπερ παν αγαθον. ου προαιρειται. ουδε τα ωτα λογον εισδεξασθαι. βουλευεται. αλλα δι᾿ αυτης η ψυχη. ου θελει. γευοµενον τε και επαφωµενον. εν εαυτη δηλαδη πασας ει τινες εισιν . εν τω αυτω βλεπον και ακουον αµα και οσφραινοµενον. µισει· και ινα µη τον λογον µηκυνωµεν. Θεος ο των ολων δηµιουργος εις· το ουν εν τουτο παν αγαθον εστιν.ορωµενα δε τοιουτον κακεινο εστιν. Ψυχη λογικη και αθανατος µια· η ουν µια αυτη πασα αισθησις εστιν.

ει και παντα βλεπει και ουδεν αυτον λεληθεν. ορωντος αυτον και λαλουντος εχει δυναµιν. γινωσκει. ψηλαφαται. Ο γαρ παρα του Θεου γινωσκοµενος οιδεν οτι γινωσκεται και ο τον Θεον ορων οιδεν οτι ορα τουτον ο Θεος· ο δε γε µη ορων τον Θεον ουκ οιδεν οτι ορα αυτον ο Θεος. διαφοραν εν τουτοις ουδεµιαν επιστανται. Παρα τινος γαρ αλλου ακηκοεν. ως οταν ο Αββακουµ λεγη· “Κυριε. Ουδαµως. Ουχι γαρ . ηκουσα τα δεδογµενα τη βασιλεια σου”. εισακηκοα την ακοην σου και εφοβηθην. γνωριζεται· λαλει και λαλειται. ως ορων αυτον. κατενοησα τα εργα σου και εξεστην”.” Τι δε και τω διττω της ακοης δηλωσαι βουλεται. περιχαρως ελεγεν· “Εν µεσω δυο ζωων γνωσθηση· εν τω εγγιζειν τα ετη επιγνωσθηση· εν τω παρειναι τον καιρον αναδειχθηση”. ην περι της ενανθρωπησεως και επι της γης επιφανειας αυτου ηκουσε. Οταν ουν ο εις Θεος του παντος τη µια και λογικη ψυχη δι᾿ αποκαλυψεως οφθησεται. οιονει την περι αυτου διδασκαλιαν ην εκειθεν εµαθεν ιδιοποιησαµενος. Εκεινος αυτον προφητευων εκηρυττε. ∆ια πασων ουν των αισθησεων εν τω αυτω αµα οι καταξιωθεντες ιδειν το παν αγαθον και υπερ παν αγαθον ως δια µιας αισθησεως των πολλων το εν ον και πολλα. ακηκοα την ακοην σου. τα διαφορα οµου αγαθα ως εν εν διαφοροις αισθησεσι της (158) µιας επιγνοντες και καθ᾿ εκαστην επιγινωσκοντες. Κυριε.εχουσα. αλλα την θεωριαν γνωσιν και την γνωσιν παλιν θεωριαν καλουσι. ως ουδε ορα. παν αγαθον ταυτη αποκαλυπτεται και δια πασων των ταυτης αισθησεων οµου εν τω αυτω οραται τουτο αυτη. καθα και εωρατο. Και πως λεγει· “Κυριε. Τις γαρ ον ου βλεπει ως βλεπων τουτω προσοµιλει. προς τον Κυριον. Και γαρ και αυτο τουτο το ειπειν· “Κυριε”. ει µη οτι δια της του Πνευµατος ελλαµψεως ητοι αποκαλυψεως τον Κυριον ηµων παντως και Υιον του Θεου επιγνους και δια της εξ αυτου υπηχησεως αυθις τα περι της οικονοµιας αυτου εκδιδαχθεις. και γλυκαινει το γευστικον και το οσφραντικον ευωδιαζει. βλεπεται και ακουεται. επιγινωσκεται και οτι γινωσκει νοειται. Μη ο µη βλεπων τον επιγειον βασιλεα δυναται λεγειν προς αυτον· “Ω βασιλευ. Ωστε ακοην την εν τη θεωρια της δοξης του Πνευµατος εγγινοµενην οµου διδασκαλιαν και γνωσιν λεγει. την ακοην ορασιν και την ορασιν ακοην.

Εστι δε τις και αλλη εν τοις υπερ . Ει ουν ηκουσε προτερον. καθως ταυτα ορα και ακουει. και επιγνωσθηση και αναδειχθηση. Τοιγαρουν και δια µεν της αρπαγης την θεωριαν πρωτον αδηλωσε. πως µετα ταυτα αποκαλυψεις ειπεν α ηκουσεν. ως γνωσιν εµποιουντα και τον ορωντα διδασκοντα και δηλουντα τα πασιν απορρητα τε και ακαταληπτα. α δια πολλων λογων ειπειν ηµεις και παραστησαι ουκ εξισχυοµεν.ακουσαι µονον λεγει την ακοην αυτου. ει µη καθως ειποµεν. εν τη θεωρια µανθανοντες και εν τη αποκαλυψει παλιν ακουοντες. καθα τη βασιλεια σου. τας ανεκλαλητους θεωριας και ελλαµψεις και τας υπερ το µετρον της ανθρωπινης φυσεως και δυναµεως διδασκαλιας και αποκαλυψεις. ρηµατα εικοτως εκαλεσε και ακουσαι ταυτα ειπε και γραφη παραδεδωκε. τα δε εντος της θεωριας και τα εκφαντικωτερα της τρανοτερον εξαστραπτουσης δοξης τε και θεοτητος. ως την αυτου βουλην µετα πληροφοριας πασης δηλονοτι µαθων και οιονει πως λεγων αυτω· “Τα και τα ποιησεις. πως υστερον φησιν οτι “ηκουσα”. Πλειον δε τουτου και παντα τα προφητικα αινιττονται ρηµατα. εν τω αυτω οµου απαντα υµεις διδαχθησεσθε. δεσποτα. ει µη ως ανωτερω λεπτοµερως εδηλωσαµεν και αυτη του του πραγµατος η αληθεια εχει. ηρπαγην”. ως εν ουσης της τε ακουστικης και θεωρητικης δηλονοτι αισθησεως επι των πνευµατικων. Ο προτερον ειπων· “Ειτε εν σωµατι ουκ οιδα. ∆ιο και ελεγεν· “Εν δε τη υπερβολη των αποκαλυψεων. Ουτω τοινυν η θεια Γραφη και την θεωριαν του Θεου ακοην και την ακοην αντι θεωριας συνηθως τιθησιν. εν τη ορασει ακουοντες και εν τη ακοη ορωντες. Ουτω γαρ και ο ∆αβιδ αποκαλυφθηναι τους οφθαλµους ευχεται εις το κατανοησαι τα θαυµασια του Θεου εκ του νοµου αυτου. εδοθη µοι σκολοψ τη σαρκι”. οιον εστι και οια ειπειν ποτε δυναται” δια τουτο και γλωσση ταυτα λαλησαι αδυνατον ειναι προσεθηκεν. ινα µη επαιρωµαι. (159) Ουτω και Παυλος ο θειος. Οθεν ουδε εν των βλεποµενων η ακουοµενων. αλλα και οτι γνωσθηση φησι. Αλλα σπουδασωµεν εαυτους εκκαθαραι δια µετανοιας και ταπεινωσεως και τας αισθησεις πασας ως µιαν τω αγαθω και υπεραγαθω ενωσαι Θεω· και τοτε ταυτα παντα. ακουσαι ειπεν. ειτε εκτος του σωµατος. δεδοκται”.

(160) Ποια δε αυτη. δικαιως αν αι του Θεου Λογου ελλαµψεις κληθησονται ρηµατα· ο γαρ λογος εις µηκος διεκχυνθεις διηγησεως ουκετι λογος. Ο δε γε Ιωαννης ο ηγαπηµενος Χριστου µαθητης µικρον τι κατα την δοθεισαν αυτω χαριν ειπε και παρεδηλωσεν εξ ων ο Παυλος ακοεν. αλλα διηγησεως ρηµατα λεγεται. φησιν. µελλουσαν δε µετα ταυτα. αρρητα ρηµατα α ουκ εξον ανθρωπω λαλησαι”. Ει γαρ Θεος ο Λογος του Θεου και Πατρος. της θεοτητος αυγαι τε και ελλαµψεις. νυν τεκνα Θεου εσµεν. ως το “Τα ρηµατα µου ενωτισαι Κυριε· συνες της κραυγης µου· προσχες τη φωνη της δεησεως µου. Λογος τοιγαρουν ο Θεος. εαν φανερωθη. (161) ουτωσι λεγων· “Αδελφοι. “Ηκουσα. Ουτω παντα ηµιν ο . οµοιοι αυτω εσοµεθα”. ατινα εξειπειν ηµεις ου δυναµεθα. Ωσπερ γαρ η πρωτη παρουσια του Κυριου δια των προφητων καταγγελλοµενη. επειδη τα αγαθα εκεινα ρηµατα τινα ξενα επ᾿ αληθειας εισι και λογοι δι᾿ ων πασα λογικη φυσις εντρυφα την οντως ακενωτον και αειζωον τρυφην και ζωουται θειως και επευφραινεται. Ορας πως εν και το αυτο εστιν εν τοις πνευµατικοις η τε γνωσις και οµοιοτης. Εκεινος ειπεν οτι “Ηκουσα αρρητα ρηµατα α ουκ εξον ανθρωπω λαλησαι”. εαν φανερωθη. η θεωρια και η επιγνωσις. ρηµατα δε αυτου αι δικην εξ αστραπης τινος εκπηδωσαι τε και τρανοτερον εκφεροµεναι. εξεβοησεν. Η επαγγελια των µελλοντων διδοσθαι αγαθων. αλλ᾿ ουπω εφανερωθη τι εσοµεθα· οιδαµεν δε οτι. ουτος δε οτι “Οιδαµεν. οµοιοι αυτω εσοµεθα” και οψοµεθα αυτον τελεωτερον. ουτω και ο Παυλος. η αποκαλυπτοµεναι µαλλον ηµιν.λιαν πνευµατικοις ακοη. Τινα δε τροπον ρηµατα. αλλα δια το µηπω εν ταις ηµεραις εκεινων γενεσθαι αυτην. τοτε δε επιγνωσοµαι καθο και επεγνωσθην”. τα περι αυτης αποκαλυπτοµενα αυτοις και δεικνυµενα ελεγον ακουειν εκεινοι δια το µετα ταυτα εις εργον µελλειν αυτα εξενεχθησεσθαι. ως εν ταξει επαγγελιας και υποσχεσεως ταυτα θεις. τα αποκειµενα τοις αγωνιζοµενοις δικαιοις ιδων αγαθα και γνους και µαθων ακριβως οτι µετα την δευτεραν του Κυριου παρουσιαν και την εκ νεκρων εξαναστασιν ταυτα ληψονται οι τον Θεον εξ ολης ηγαπηκοτες ψυχης. ει και ωρατο παρ᾿ αυτων και ακριβως εγινωσκετο. Τουτο δε και αυτος ο Παυλος φησι· “Νυν µεν γινωσκω εκ µερους.

εκαστος αυτων δοκει βλεπεσθαι παρ᾿ αυτου και της εκεινου απολαυειν οµιλιας και κατασπαζεσθαι υπ᾿ αυτου. και ει τι ουν ετερον προς τρυφην η δοξαν και τερπνοτητα επιτηδειον. Ο αυτος και στεφανος εσται. διδωσιν απολαυειν των αυτου αγαθων και κατα την παρουσαν ζωην εκ µερους και νοειν και ακουειν εν µυστηριω τα αποκεκρυµµενα τοις πολλοις αρρητα ρηµατα. ουκ εσται. οµοιοτης. οιον απ᾿ εντευθεν ηδη τουτον εκαστον δια σπουδης επενδυσεται. αλλ᾿ εν µονον εν ενι των αυλιζοµενων εκεισε εκλειψειε ποτε. επι τας απαντων των αγιων επικειµενος κεφαλας αναλλοιωτως. εν πασι γενηται τοις δικαιοις και αγαπωσιν αυτον. Ει γαρ µη παντα ηµιν ο Χριστος οµου γενηται. υπερπερισσευον αει και υπερεµπιπλων τας αισθησεις (162) απασας των εν τοις γαµοις ανακεκλιµενων του βασιλεως Χριστου. αλλος αλλο τι δεικνυµενος ειναι και διαιρων εαυτον κατ᾿ αξιαν εκαστω. Ει µη προς τοις ειρηµενοις στολη και στεφος και υποδηµα. καθα τις εστιν αξιος· ο αυτος και ενδυµα πασιν εσται. οπερ αδυνατον. κλινη. φως. επιγνωσις. Βουλοµενος γαρ δειξαι ηµιν ο ∆εσποτης οτι ουδεις εκει µελανηφορων εισελευσεται. τοις αγαπωσιν αυτον. σοφια. τροφη. ελλαµψις. ελλιπης λοιπον εσται ποτε η των ουρανων βασιλεια και η εν τη βασιλεια τρυφη. γνωσις. ποσις. λογος. καθαπερ ειρηται. Ενθεν τοι και βλεποµενος παρα παντων και πασας βλεπων αυτος τας αναριθµητους µυριαδας και το εαυτου οµµα εχων αει ατενιζον και αµετακινητως ισταµενον. αλλ᾿ εσεται τα παντα τοις πασι και παν αγαθον εν απασιν αγαθοις. ως µηδενος εν τω µυστικω γαµω εισερχοµενου µη τον απροσιτον τουτον φορουντος χιτωνα· ει δε τις και παρενειρας εαυτον τοις αλλοις λαθων εισελθη. ως ων παν ειδος τροφης. ευθυς η του καλου στερησις τη λυπη τοπον δωσει και εντος εισελευσεται αυτη της ανεκλαλητου των ευφραινοµενων χαρας· και ουτω φανησεται το λεγον λογιον ενθα· “Απεδρα οδυνη. τραπεζα. δια της παραβολης εδηλωσε τουτο . ατρεπτως. ηδυτητος τε και ποσεως ο αυτος. ως αν µη τις εξ αυτων ως παρεωραθεις λυπηθη. χαρα και γλυκυτης. αναπαυσις και θεωριας καλλος αµηχανον. αλλα παλιν ωσαυτως εξεωθησεται. θεωρια.Χριστος γινοµενος. αυτος εκεινος ο εις εσθιοµενος και πινοµενος. λυπη και στεναγµος” διαψευδοµενον. Αλλ᾿ ουκ εσται τουτο.

αποκαλυπτοµενου τινι. (163) Τινος χαριν. εαν µη τις τοιουτος γενηται και τον Χριστον απ᾿ εντευθεν ηδη ως Θεον επενδυσηται και αυτον εκεινον ολον θεασηται και ενοικον εαυτου τουτον κτησηται. ο πατηρ”. Επειδη “οιος ο χοϊκος” φησι “τοιουτοι και οι χοϊκοι. Ει τοινυν αγνοεις ταυτα. ο εωρακως το Πνευµα το Αγιον εωρακε τον Υιον· φησι γαρ ο Αποστολος· “Το Πνευµα ο Κυριος εστι”. πως εισηλθες ωδε. Τις ουν εστιν η εικων του επουρανιου. Ουχ. αλλ᾿ ως εν τω Αγιω Πνευµατι βλεποµενου και ορωµενου του Υιου του Θεου και µηδεποτε η του Υιου διχα του Πνευµατος. η του Πνευµατος διχα του Υιου.” Μη δη τουτο ειπης. Τουτο δε και Παυλος διδαχθεις παρα του εν αυτω λαλουντος Χριστου ελεγεν· “Και καθως εφορεσαµεν την εικονα του χοϊκου. φορεσοµεν και την εικονα του επουρανιου”. ουχ ως Υιου οντος του Πνευµατος. απαγε. αλλ᾿ οτι ουπω καιρος ην αποκαλυψαι τα τοιαυτα µυστηρια. εκβαλλετε αυτον εις το σκοτος το εξωτερον”. Τοιγαρουν εικων του Πατρος ο Υιος. Ακουσον αυτου λεγοντος του θειου Παυλου· “Ος ων απαυγασµα της δοξης και χαρακτηρ της υποστασεως” και εικων απαραλλακτος του Θεου και Πατρος. και παλιν· “Αυτο το Πνευµα εντυγχανει υπερ ηµων στεναγµοις αλαλητοις” κραζον “Αββα. µη εις απογνωσιν εµβαλης σεαυτον λεγων· “Εγω ταυτα ουτε οιδα ουτε µαθειν δυναµαι· ουτε µην εις το υψος της γνωσεως ταυτης και θεωριας και καθαροτητος φθασαι και ανελθειν ισχυσω ποτε”. µη εχων ενδυµα γαµου. εικων δε του Υιου το Πνευµα το Αγιον· ο εωρακως ουν τον Υιον εωρακε τον Πατερα. ο πατηρ”. ουτως τον λογον υπεφηνε.ειπων· “Εταιρε.” Ειτα· “∆ησαντες αυτου χειρας και ποδας. ο πατηρ”. αλλ᾿ εν αυτω τω Πνευµατι τον Υιον και δια του Πνευµατος κραζοντα αυτον “Αββα. αγαπητε. Μηδε παλιν ειπης· “Επειδη. τουτο ουτως ειρηκεναι λογιζοµαι. τι µοι το οφελος καν ποσως αγωνιζεσθαι η και των παροντων υστερεισθαι της απολαυσεως. µη φορων το της θεοτητος µου ιµατιον”. ως λαθοντος δε αυτου τον αλαθητον. και οιος ο επουρανιος τοιουτοι και οι επουρανιοι”. µη δη λογισεσαι· αλλ᾿ ει . Καλως ουν ειπεν οτι το Πνευµα ο Κυριος εστιν εν τω κραζειν “Αββα. Μη βουλοµενος γαρ εκφαντικωτερον τοτε ειπειν οτι· “Ουδεις εκει εισελευσεται. εις την βασιλειαν αυτου ουκ εισερχεται.

θεαση αναµφιβολως ως ο Παυλος και συ· ου µονον δε. επειδη εδωκεν ηµιν εξουσιαν υιους γενεσθαι Θεου. Ποια δε ταυτα. Πιστευσον ουν εν πρωτοις εξ ολης ψυχης οτι ουτως ταυτα παντα α ειποµεν κατα τας θειας και θεοπνευστους Γραφας αληθη εισι και ουτως οφειλει γενεσθαι πας ο πιστευων εις τον Υιον του Θεου. . ως ειρηται. Ει τοινυν µελλεις και συ απιστειν τοις ρηθησοµενοις. ακουσον µου της συµβουλης και αναγγελω σοι την οδον της σωτηριας. επειδη. ει πιστευσεις βεβαιως. στηθι µεχρι τουτου· συµφερει σοι γαρ και µη προσβης τω της διανοιας οφθαλµω ολως τοις εµπροσθεν. και ληψεσθε· αιτειτε και δοθησεται υµιν”. ακολουθει ταις θειαις Γραφαις και οσα σοι λεγουσι ποιησον. Ποιον τουτον. Ταυτα. ει µη πιστευσεις ταυτα ουτως αληθως γινεσθαι. ουδε ληψη· “Ζητειτε γαρ.βουλει. µαλλον δε. Αλλ᾿ ακουε αδιστακτως των λογων ηµων. Και γαρ. Οιδα οτι παντως επιποθεις ακουσαι α ουδε αυτος ο ιδων ειπεν η διηρµηνευσεν. Οπου ο ληστης µετα του Χριστου συνεισηλθε και νυν εκει εστιν. προαρπαγεις δηλονοτι εις τον παραδεισον. των του Θεου· και µανθανε αυτοθεν του ζητουµενου την λυσιν παρα των ταυτην εν σοφια διατρανουντων σοι. ει τα λεγοµενα σοι (165) αθετησεις και παρακουσεις των λογων µου. και οτι δια τουτο η πασα οικονοµια και συγκαταβασις του Υιου του Θεου εγενετο. οτι και ακουσας ηπιστησας. Ινα µη παρα των ακουοντων. ως οιµαι. Βουλει δε και αλλως ειπω σοι τινα εισι τα αγαθα α οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη. το κωλυον ουδεν. επειδη και ηµεις και οι λογοι ηµων αυτου εισιν. ο Λογος ουτος κρινει σε εν τη ηµερα της κρισεως. και ευρησεις παντα ανελλιπως καθως γεγραπται. µαλλον δε και πολλω πλειονα των εν ταις θειαις Γραφαις. Πιστευων δε. παντως ουδε ζητησεις· ει δε µη ζητησεις. Τι τουτο. µαλλον δε των λογων αυτου του Θεου. αλλα και ακουσεις αρρητα ρηµατα. ινα δια της προς αυτον πιστεως και της τηρησεως των αυτου εντολων µετοχους αυτου της θεοτητος και της βασιλειας ηµας απεργασηται. “Α οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη” τα αγαθα “α ητοιµασεν ο Θεος τοις αγαπωσιν αυτον “. φησι. και εαν θελησωµεν. της (164) χαριτος του παναγιου Πνευµατος συνεργουσης. απιστηθη. ως ειρηται.

Ουδεις δυναται ελθειν προς µε. Ει βουλει δε γνωναι ως αληθη τα λεγοµενα. Ο γαρ αρτος του Θεου εστιν ο καταβαινων εκ του ουρανου και διδους τω κοσµω ζωην. Ειπεν ουν αυτοις ο Ιησους· Εγω ειµι ο αρτος της ζωης· (166) ο ερχοµενος προς µε ου µη πειναση και ο πιστευων εις εµε ου µη διψηση πωποτε. γογγυζων και λεγων· “Ουχι ο αρτος ουτος εστιν εν τω δισκω και ο οινος εν τω ποτηριω ον ηµεις καθ᾿ εκαστην ορωµεν και εσθιοµεν αµα και πινοµεν. εαν µη ο Πατηρ ο πεµψας µε . αλλ᾿ εµπροσθεν σου και προ των οφθαλµων σου εισι. Μετα των αποκειµενων εν τοις ουρανοις αγαθων. ου τοπω περιοριζονται. ου βαθει που κρυπτονται. ταυτα οµολογουµενως τα αγαθα εκεινα εισι· εκτος δε τουτων ουδαµου των ρηθεντων ουδε εν ευρειν εξισχυσεις. καν πασαν διαδραµης την κτισιν. φηµι. Πως ουτος λεγει οτι τα αγαθα εκεινα α οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη ταυτα εισιν. Ειπον ουν προς αυτον· Κυριε. οτι ειπεν· Εγω ειµι ο αρτος ο καταβας εκ του ουρανου. αυτα δη τα αιωνια. Ποια δη ταυτα. Μη δη ουν οµοιωθης τοις Ιουδαιοις και συ. ουκ εν εσχατια γης η θαλασσης κατεχονται.Τα εν τω παραδεισω λαληθεντα τω Παυλω αρρητα ρηµατα. αγαθα α οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη. γενου τη εργασια των του Θεου εντολων αγιος και ουτω µεταλαβε των αγιων· και γνωσεις τηνικαυτα των λεγοµενων σοι την δυναµιν ακριβως.”. ουχ υψει περιεχονται. αυτο το σωµα και αιµα του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου α καθ᾿ εκαστην ορωµεν και εσθιοµεν και πινοµεν. Πως ουν λεγει ουτος οτι εκ του ουρανου καταβεβηκα. παντοτε δος ηµιν τον αρτον τουτον. Αλλα γαρ προς την περισσοτεραν πιστωσιν ακουσον και αυτου εκεινου του Κυριου των λογων. και ελεγον· Ουχ ουτος εστιν ο υιος Ιωσηφ ου ηµεις οιδαµεν τον πατερα και την µητερα.” Αλλα ακουε του Κυριου προς τους ταυτα ειποντας τι ανταποκριθεις εφη· “Μη γογγυζετε µετ᾿ αλληλων. ουτω λεγοντος προς τους Ιουδαιους και τους ιδιους αυτου µαθητας· “Αµην αµην λεγων υµιν· ου Μωσης δεδωκεν υµιν τον αρτον εκ του ουρανου. αλλ᾿ ο πατηρ µου διδωσιν υµιν τον αρτον εκ του ουρανου τον αληθινον. α ητοιµασεν ο Θεος τοις αγαπωσιν αυτον. Εγογγυζον ουν οι Ιουδαιοι περι αυτου.

ακουσον των εξης· “Ο τρωγων µου την σαρκα και πινων µου το αιµα εν εµοι µενει καγω εν αυτω. των δε λοιπων ανισταµενων εις αιωνιον κολασεως θανατον. τουτο γαρ εστι το ελθειν προς µε. ουκ εχετε ζωην εν εαυτοις. και αµφιβαλλετε περι τουτου· Ουδεις δυναται επιγνωναι µου την θεοτητα. Τουτο δε σαφεστερον και το επαγοµενον δηλοι. ουτος εωρακε τον Πατερα”. Οι πατερες υµων το µαννα εφαγον εν τη ερηµω και απεθανον· (167) ουτος δε εστιν ο αρτος ο εκ του ουρανου καταβαινων.ελκυση αυτον· καγω αναστησω αυτον εν τη εσχατη ηµερα”. Και παλιν· “Αµην αµην λεγω υµιν· ο πιστευων εις εµε εχει ζωην αιωνιον. φησι. Καθως απεστειλε µε ο ζων Πατηρ καγω ζω . Και οτι τουτο εστιν αληθες. Ο τρωγων µου την σαρκα και πινων µου το αιµα εχει ζωην αιωνιον. ινα τις εξ αυτου φαγη και µη αποθανη. Εµαχοντο ουν οι Ιουδαιοι προς αλληλους λεγοντες· Πως δυναται ουτος δουναι ηµιν την σαρκα αυτου φαγειν. εαν µη ο Πατηρ µου ελκυση αυτον”. εκεινους λεγει αναστησαι εν τη εσχατη ηµερα ο Κυριος. Ο ουν διδαχθεις παρα του Θεου δυναται πιστευσαι εις τον Υιον του Θεου και µαθων παρα του Πατρος ερχεται προς µε. ζησεται εις τον αιωνα· και ο αρτος δε ον εγω δωσω η σαρξ µου εστιν ην εγω δωσω υπερ της του κοσµου ζωης. ελκυσας δια της αγαπης δηλονοτι του αποκαλυφθεντος αυτοις. “Εστι γαρ. καγω αναστησω αυτον εν τη εσχατη ηµερα· η γαρ σαρξ µου αληθης εστι βρωσις και το αιµα µου αληθης εστι ποσις”. Ελκυσµον δε ειπων. Ηκουσας πως η κοινωνια των θειων και αχραντων µυστηριων ζωη αιωνιος εστι και οτι τους την ζωην την αιωνιον εχοντας. Εγω ειµι ο αρτος της ζωης. ου βιαν τινα εδηλωσεν. Οιον· “Τι απιστειτε. εαν µη φαγητε την σαρκα του Υιου του ανθρωπου και πιητε αυτου το αιµα. ουχ ως των αλλων παντως εγκαταλιµπανοµενων εν τοις µνηµασιν. ουχ ως τον Πατερα θεασαµενος· µονος γαρ “ο ων παρα του Θεου. φησι. αλλ᾿ οτι µαλλον εκαλεσε δια της αποκαλυψεως ους προεγνω και ους προωρισεν. αλλ᾿ ως των την ζωην εχοντων ανισταµενων υπο της ζωης εις αιωνιαν ζωην. Εγω ειµι ο αρτος ο ζων ο εκ του ουρανου καταβας· εαν τις φαγη εκ τουτου του αρτου. Ειπεν ουν αυτοις ο Ιησους· Αµην αµην λεγω υµιν. γεγραµµενον εν τοις προφηταις· Και εσονται παντες διδακτοι Θεου”.

του Θεου εστιν ο καταβαινων εκ του ουρανου και διδους τω κοσµω ζωην”. αλλα τον επιγειον µονον. του Κυριου . µαλλον δε δι᾿ αυτων αναγων ηµας επι την αορατον δοξαν της ενυποστατου αυτου θεοτητος. και στερηθης της ζωης. ως αυτον εκεινον ολον τον Χριστον δεχοµενος. Ο καταβαινων. µεταλαµβανεις. ος εστι Θεος αληθης και αρτος και ποµα ζωης αθανατου. ουτω και ηµας κατα χαριν λεγει δια του φαγειν την σαρκα αυτου και πιειν αυτου το αιµα ενωθηναι αυτω και ζησαι εν αυτω. αει δηλονοτι και παντοτε επι τους αξιους καταβαινων και νυν καθ᾿ ωραν παραγινοµενος. Και ουκ ειπεν ο καταβας· τουτο γαρ το απαξ δηλοι κατελθειν. Τι τουτο. η σαρξ ουκ ωφελει ουδεν”. Και ινα τουτο ποιηση σαφεστερον· Ο γαρ αρτος. Τους ανθρωπον ψιλον ειναι τουτον φησι φασκοντας και ου Θεον. Ινα µηδεν σωµατικον υποπτευσης µητε τι γηϊνον εννοησης. Παλιν. και παλιν. Ωσπερ γαρ εκεινος φυσικως τω ιδιω Θεω και Πατρι ηνωται. τουτου ενεκεν πολλαχως ειρηκεν· (168) “Εγω ειµι ο αρτος ο εκ του ουρανου καταβαινων”. εδηλωσεν οτι ψευδης ο απο της γης. φησιν. φησι. αλλ᾿ εκ του ουρανου. ωφελων ουδεν. και ο τρωγων µε κακεινος ζησεται δι᾿ εµε”. Ετι δε απο των ορωµενων αφιστων ηµων την διανοιαν. (169) ζωην πως ελπιζεις λαβειν εξ αυτου και εχειν ευαισθητως εν εαυτω. Ειπων τον εκ του ουρανου αληθινον.δια τον Πατερα. ει και συ αυτος ο πιστος αρτου µονου και ου σωµατος τεθεωµενου. Ινα δε µη νοµιζωµεν οτι το παν του αρτου του ορωµενου εστι. ως αν µη. τοις νοεροις ορας οµµασι και γενοµενην ολην οµοιαν τω εκ του ουρανου καταβαινοντος αρτω. ο καταβαινων. ζωην ο διδους. τον αληθινον”. Αλλα τι. Πως την προς αυτον ηµων ενοτητα ο Υιος του Θεου δια της κοινωνιας τοιαυτην γενεσθαι διαρρηδην βοα οιαν εκεινος εχει την προς τον Πατερα ενοτητα και ζωην. την ολιγην µεριδα θεοποιηθεισαν. αρτον φαγης ου τον ουρανιον. Τοινυν. ελεγεν· “Εγω ειµι ο αρτος της ζωης”. ως τον ουρανιον αρτον πνευµατικως µη φαγων. αλλα και αυτον τον µικρον αρτον. εναποµενων τη απιστια και τω ορωµενω µονω αρτω δια πασων των αισθησεων. Ορας τι φησι. Τινας αρα ουκ ωφελει. καθως αυτος φησιν ο Χριστος· “Το πνευµα εστι το ζωοποιουν. και παλιν· “Ο Πατηρ µου διδωσιν υµιν τον αρτον ουχι εκ της γης. φησι.

Οι γαρ αναξιως τουτου µεταλαµβανοντες. οσοι των µυστηριων την ειρηµενην και λαλουµενην επιστασθε δυναµιν. ος εν αυτω και συν αυτω ερχοµενος εις τον κοσµον οφθηναι µελλει παση σαρκι. ω αδελφοι. Πως γαρ. Αλλα δευτε τοιγαρουν οσοι πιστοι. δουλοι. µη υπενεγκαι ισχυσει ανθρωπος την αποκαλυψιν της δοξης αυτου. οσοι τον ουρανιον αρτον εφαγετε. ως φησιν ο Αποστολος. ευχαριστηριον αινον τω φιλανθρωπω Θεω αναπεµψωµεν ουτω λεγοντες· “∆οξα σοι. “κριµα εαυτοις εσθιουσι και πινουσι. Ω πατερες. . ακουσατε. Ειπωµεν δε και προς παντας ηµων κοινως τους αδελφους. πλουσιοι. ανθρωπος τοτε ηµεραν εισοδου υποµενει του απροσιτου Θεου και απροσιτω ενοικουντος φωτι. µη διακρινοντες το σωµα του Κυριου”. ινα παντα τα ρηθεντα και τα διαµειναντα αρρητα κατιδοντες οµου και ακουσαντες. πασα ηλικια και γενος απαν. οσοι την εξ αυτου και δι᾿ αυτου και εν αυτω και συν αυτω αιωνιαν την ζωην εκτησασθε. αδυνατος δε. µαλλον δε εις αυτον πνευµατικως της Αγιας Τριαδος τον ουρανον. µοναζοντες οµου και οι εν τω βιω τω κοσµικω. (170) Ουµενουν. ο επιφανεις και αποκαλυφθηναι και οραθηναι καταξιωσας ηµιν”.λεγοντος· “Ο τρωγων τον εκ του ουρανου καταβαινοντα αρτον ζησεται εις τον αιωνα”. και εν αυτη τη ζωη τη αληθινη εις τριτον ουρανον και ηµεις αρπαγωµεν εν Πνευµατι. Η ψευστης µεν ουκ εστιν. και παλιν· “Η σαρξ ουκ ωφελει ουδεν· το Πνευµα εστι το ζωοποιουν”. οταν ουρανοι ροιζηδον λυωνται και τα στοιχεια καυσουµενα απολουνται. Οντως το Πνευµα εστιν η αληθης βρωσις και ποσις· το Πνευµα εστι το µεταποιουν τον αρτον εις σωµα του Κυριου· οντως το Πνευµα εστι το καθαιρον ηµας και αξιως ποιουν µεταλαµβανειν του σωµατος του Κυριου. γευσαµενοι τε και οσφρανθεντες και ταις χερσι της ψυχης καλως ψηλαφισαντες. πενητες. Μεγας φοβος και τροµος οντως ληψεται τοτε τους αµαρτωλους και συγκρισις ουκ εσται της θλιψεως και οδυνης και τιµωριας αυτων. και ου µη δυνηθη ποιησαι α επηγγειλατο. Μη βραδυνη του επισκεψασθαι παντα τα εθνη. Μη ο Θεος ψευστης εστιν. καθα φησιν ο Αποστολος. Μη ισχυσει τις κρυβηναι εξ οφθαλµων αυτου. ελευθεροι. νεοι και γεροντες.

Τον την εαυτου φησι ζητουντα τιµην. την αληθειαν και την ευσεβη πιστιν µαλλον η το διαδηµα και΄την αλουργιδα φορειν ποθησατε. ακουσατε. Και τουτο δηλων ο Χριστος και Θεος ελεγε· “Πως δυνασθε υµεις πιστευσαι” εις εµε δηλονοτι “δοξαν παρα του µονου Θεου ου ζητουντες. οπου γε ουδε πιστος ειναι δυναται η χριστιανος τελειος ο τοιουτος. των θρονων αποστητε και πορευθεντες πρωτον εαυτους απο των θειων Γραφων νουθετησατε· και απεικονισµα γεγονοτες Θεου. το Πνευµα το Αγιον· “Αποστρεψατε εκαστος υµων απο της οδου αυτου της πονηρας· µαθετε καλον ποιειν και ρυσασθε αδικουµενον· εκζητησατε τον Κυριον και ζησεται η ψυχη υµων· εκκλινατε απο κακου και ποιησατε αγαθον”. Οντως ουδεις ουδαµως. επειδη δυσκολως πλουσιος εις την βασιλειαν των ουρανων εισελευσεται· ει δε δυσκολως ο πλουσιος. ουδεποτε αρχειν τινος . αλλα το θεληµα του πεµψαντος µε πατρος”. µη ποιων το εκεινου θεληµα αλλα το ιδιον εκπληρων. ο αρχων αρα πως. Οι πατριαρχαι. τον δια της αρχης το ιδιον αυτου εκπληρουντα θεληµα.” Πας ουν ο την του Θεου δοξαν ζητων και το εκεινου θεληµα παντι τροπω και εν παντι πραγµατι σπουδαζων ποιειν. ει µη θεσει θεοι. τοτε γνωσεσθε οτι ο Θεος ηµων πυρ καταναλισκον εστιν. Ει δε ο Κυριος και Θεος ηµων ελθων επι της γης δι᾿ ηµας και διδους ηµιν τυπον και υπογραµµον σωτηριας ελεγεν· “Εγω ηλθον ουχ ινα ποιω το θεληµα το εµον. ει µη υιοι. ει µη φιλοι εστε Θεου. τις αλλος των εις αυτον πιστευοντων. φρικτως τηνικαυτα των θειων προσψαυσατε· ει δ᾿ ουν. σωθηναι ποτε δυνησεται. Οι βασιλεις την σωφροσυνην.Αλλ΄ οι ταυτα πιστευοντες και επιποθουντες σωθηναι. ταδε λεγει. αρχοµενοι και πτωχοι µαλλον γενεσθε. Οι αρχοντες και οι πλουσιοι. εστω παντως εσχατος και παντων δουλος και παντων διακονος”. την ελεηµοσυνην. Ουδαµως· φησι γαρ ο Κυριος τοις εαυτου µαθηταις· (171) “Οι αρχοντες των εθνων κατεξουσιαζουσιν αυτων· ουχ ουτως δε εσται εν υµιν. αλλ᾿ ο θελων ειναι πρωτος εν υµων. την δικαιοσυνην. Αρχοντα δε η Γραφη τινα αρα καλει. αλλ᾿ οποτε αποκαλυφθη. ου τους φιλους ουδε τους αυτον αγαπησαντας αλλα τους µη ως φως ελθοντα δεξαµενους αυτον. Και τι λεγω σωθηναι αυτον. οµοιοι δηλονοτι οντες τω φυσει Θεω κατα την χαριν την δοθεισαν ηµιν ανωθεν.

οτι δι᾿ αυτου γενησονται και ει τι δ᾿αν µετα ταυτα γενησεσθαι µελλει. Τις ουν επι τοσουτον αφρων και αναισθητος ος προ του την δοξαν ταυτην και ιδειν και παθειν αρχης η δοξης η πλουτου επιθυµησει. τον επι παντων Θεον επι του νωτου των ψυχων αυτων εν τωδε τω κοσµω επιφεροµενοι. αλλ᾿ οσω πλειονων οικονοµιαν και φροντιδα εγχειρισθησεται. ως γεγραπται. ταυτην λεγει ζητειν ηµας. κατα την θειαν φωνην του Ιησου και Θεου· φησι γαρ· “Ταυτα δε τα εθνη του κοσµου επιζητει”. αλλ᾿ ολως αισθησιν της ανθρωπινης δοξης εσχηκοτες και ορεξιν πλουτου κτησαµενοι και τρυφης. κτιστης ων και δηµιουργος των απαντων. φησι. βασιλευση και εφ᾿ ηµιν. τοσουτω µαλλον εαυτον εσχατωτερον και δουλον των πολλων εκεινων λαων εξει. (172) Αλλα γαρ επιστασθε αρα ποιαν λεγει ζητειν ηµας βασιλειαν. Ο Θεος. ινα καθως “εβασιλευσεν ο Θεος επι τα εθνη”. Βασιλευσει δε πως. την µελλουσαν µετα την αναστασιν εσεσθαι η. και ου χριστιανοι αληθεις. εν αισθησει γενοµενον. Ουδαµως. Προσεχε ακριβως οποια τις εστιν η ζητεισθαι οφειλουσα παρ᾿ ηµων βασιλεια. Ουτω δη βασιλευει Θεος εν οις ουδεποτε εβασιλευσε. επειδη εξ εθνων εσµεν. Οι δε µη τοιουτοι τη διαθεσει γενοµενοι. ως που ποτε ουσαν µακραν. ος και αξει εν οις αν βουληται ηµας ευηνιους ευρων και εις το εκεινου θεληµα οια δη ιπποις χρησεται ηµων τοις θεληµασιν. Ως επι οχηµατος τινος εφ᾿ ηµας εποχουµενος και ως ηνιας τα θεληµατα κρατων εν τη χειρι αυτου των ηµετερων ψυχων. βασιλευει δε ουχ ηκιστα και εφ᾿ ενα εκαστον ηµων εν δικαιοσυνη και γνωσει και αληθεια. Ταυτην τοιγαρουν λεγει ζητειν την βασιλειαν υµας. Υµεις δε. υπεικουσι προθυµως ταις αυτου νοµοθεσιαις και εντολαις. οντως οκνω ειπειν οτι εθνικοι εισιν οι τοιουτοι. “ζητειτε πρωτον την βασιλειαν του Θεου και την δικαιοσυνην αυτου. Οποιαν δε αρα ζητειν εγκελευεται.η ολως υπερεχειν µικρου η µεγαλου καθ᾿ εαυτον εννοησειεν. αει παντων επουρανιων βασιλευει και επιγειων και καταχθονιων· αλλα και των µηπω γεγονοτων ως ηδη γεγονοτων εν αυτω αυτος βασιλευει. και ταυτα παντα προστεθησεται υµιν”. Μαλλον δε τις . Την εν τω υψει των ουρανων. Ουτω και Χερουβιµ οι ανθρωποι γινονται. καθαιροµενοις δια δακρυων και µετανοιας και τελειουµενοις δια σοφιας και γνωσεως της του Πνευµατος.

ινα και εκεινα αντι ταυτης εκλεξηται. τον υπερανω πασης οντα αρχης και εξουσιας και παντος ονοµατος ονοµαζοµενου ελθειν εφ᾿ ηµας και εφ᾿ ενι εκαστω ηµων βασιλευσαι ποθησωµεν και ζητησωµεν. ολον αυτον µεθ᾿ εαυτου λαβων. ει οιον τε. παθη ψυχης και σωµατος εξιωµενον. ως αν εξεις Θεον νυν µεν συναναφεροντα σε διχα του σωµατος. λαµποντα τω απροσιτω φωτι ο κατεσθιειν µελλει τοτε τους υπεναντιους. οτε δια τους απιστουντας ελευσεται. και εποχουµενον αυτον εκαστος επι των εαυτου ωµων επιφεροµενος. Οντως ουκ εστι ταυτης ετερον ουδεν εφετωτερον τοις γε νουν εχουσι. ζωην ανεκφραστως βλυστανοντα και µετα την εκδηµιαν την εκ του σωµατος εις (174) ουρανους ουρανων αναβιβαζοντα ηµων εκαστον. δαιµονας απελευνοντα. αναλαµβανοµενον οθεν ουκ εχωρισθη. Ταυτα παθειν σε δει και µαθειν. ος µειζονα της του Θεου βασιλειας και δοξης αλλην ειναι δοξαν η βασιλειαν η πλουτον η τιµην η αρχην η τρυφην. η τι των λεγοµενων αλλον και νοµιζοµενων καλων επι γης η εν ουρανω. συναχθεντες επι το αυτο. τους νυνι µη δεχοµενους αυτον µηδε θελοντας αυτον βασιλευειν επ᾿ αυτους· εν οικια τε συνεισερχοµενον ωσαυτως εξει αυτον και επι της κλινης συνανακειµενον και τω αστεκτω φωτι περιπλεκοµενον τε οµου και αρρητως κατασπαζοµενον. χαραν και δακρυα υπερ µελι και κηριον γλυκυτερα καθ᾿ ωραν παρεχοντα. νοσους παραµυθουµενον. (173) υποπτευσει. Τοινυν και περιϊοντι τω Χριστω και βασιλευσαι ζητουντι επι παντας ηµας. αγαπητε. του µεγαλου τουτου και ασπαστου δωρου αποστερησειεν εαυτον· µηδεις της αληθινης δοξης εκπτωτον εαυτον απεργασηται· µηδεις δια προσκαιρον πλουτον τον πλουτοδοτην Θεον και ποιητην του παντος καταλειψη· µηδεις δια γονεων και φιλων και συγγενων προσπαθειαν τον ∆εσποτην των αγγελων αρνησηται· µηδεις δι᾿ επιθυµιαν σαρκος του γλυκασµου της οντως ζωης αποστερηθησεται· µηδεις δια δοξαν ευµαραντον της αιωνιου δοξης και ατελευτητου αλλοτριος γενηται. θανατον αφανιζοντα. εν αισθησει παση ψυχης. υστερον δε και το σωµα σου τουτο αναστησοντα και .ουτως απονενοηµενος και αθλιος. αχωριστον εξει εν ηµερα τε και νυκτι. Αλλα δευτε παντες. λυπας και θλιψεις διωκοντα. µηδεις αφρονως αυτον απωσηται· µηδεις αξιω. ως αν εκαστος ηµων.

απηλλαγµενας εχειν πασης επιθυµιας πονηρας και εµπαθους λογισµου χρεωστει. απαθεστεροι ετι παρ᾿ αυτης γινονται.πνευµατικον σοι παρεχοντα. αει σε βασταζων εις τον αερα και υπο σου αει βασταζοµενος. ελκοµενοι οια δουλοι και δελεαζοµενοι υπο της . ος και βασιλευων εσεται επι σε εις τους απεραντους αιωνας. τω περι αυτην εκκαιοµενοι ποθω. τιµη και προσκυνησις συν τω αναρχω αυτου Πατρι και τω παναγιω και αγαθω και ζωοποιω αυτου Πνευµατι νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων· αµην. δηλονοτι φιλουσιν αυτην και φιλουνται σφοδρως υπ᾿ αυτης· και τα περι της (176) ακορεστου διαλεγοµενοι. απο δε του µη εχοντος και ο δοκει εχειν αρθησεται απ᾿ αυτου”. εκπεσειται και ων ισως εκ µερους ελαβεν εξ αυτης αγαθων. µακραν εισι και απεχουσι του λιµενος αυτης· οθεν και εαν περι απαθειας λεγειν απαρξωνται και προς το υψος αυτης τον νουν αραι επιχειρησωσιν. Οσοι τοιγαρουν απαθειαν εχουσι. Οσοι δε προσδεδενται µικρα ετι και τη τυχουση επιθυµια του κοσµου και των πραγµατων αυτου. ειτ᾿ ουν αισθησεις. οια δη ως εξουθενων και ατιµαζων αυτην και ως την δοξαν αυτης αµαυρων· γεγραπται γαρ· “Παντι τω εχοντι δοθησεται και περισσευθησεται. η παθει τινι σωµατικω τε και ψυχικω. ινα µη. υπο των τοιουτων τινος τον νουν οχλουµενος. ω πρεπει πασα ευχαριστια. Περι απαθειας και των εν αυτη κατα προκοπην χαρισµατων και δωρεων· και τις η τελειωσις της κατα Χριστον πνευµατικης ηλικιας. (175) Ωσπερ ο τω λαµπροτατω ηλιω ενατενιζειν βουλοµενος καθαρους οφειλει τους του σωµατος οφθαλµους εχειν. ουτω και ο περι απαθειας λεγειν επιχειρων τας της ψυχης κορας. εις το της καθαροτητος αυτης υψος και εις τον ταυτης βυθον ουκ εξισχυσει τρανων αποβλεψαι η σαφως εξειπειν και αξιως κατανοησαι το πληθος και µεγεθος των ενεργειων και χαρισµατων αυτης. ΛΟΓΟΣ ∆΄. Ει γαρ τεθολωµενω τω νω και ακαθαρτω τη καρδια των αυτης αρξεται θεωρηµατων και υποθεσεως. ο επι παντων Θεος. µη δυναµενος διατρανωσαι τας ενεργειας αυτης ελευθερω τω λογω.

ολιγοι δε εκλεκτοι” και “Εν τη οικια του πατρος µου µοναι πολλαι εισιν”. και ης πρωην εδοκουν εχειν ειρηνης αποστερουνται των λογισµων· και εικοτως· “Ω γαρ τις ηττηται.επιθυµιας του εν ω προσδεδενται παθους. τουτω δεδουλωται”. στοχαστικως δε και εν επινοιαις ποικιλαις και πολυτροποις τα κατ᾿ αυτην αναλογιζοµενοι. καταψευδεσθαι της αληθειας και διαβεβαιουσθαι περι ων ουκ (177) εγνωµεν πειρα µαλλον η λογοις εις ηµας αυτους την ενεργειαν των µελλοντων ρηθησεσθαι προτερον· α δε καταλαβειν ηξιωθηµεν και µαθειν παρα των ελλαµφθεντων υπο της µακαριας απαθειας τον νουν και α παρ᾿ αυτης. τους ευτελεις και του λεγειν αναξιους. κατα την ανωθεν κελευουσαν χαριν επι των δωµατων κηρυξοµεν. την αιτιαν ου σφισιν αυτοις των γινοµενων επιγραφονται. φησι. παραφρονουντες λαλουµεν. αλληναλλως ταυτα υπο της ψευδωνυµου φυσιουµενοι γνωσεως φιλολογουσι τε και περι ων ουκ οιδασι διαβεβαιουνται τους πυθοµενους. Αλλο υπαρχει απαθεια ψυχης και ετερον απαθεια σωµατος· η µεν γαρ και το σωµα καθαγιαζει. Και προσεχε ακριβως τη των λεγοµενων δυναµει και ακριβεια. αλλα τη παντοδυναµω απαθεια ασθενειαν προσαπτειν κατατολµωσι. ολιγοι δε απαθεις· και προς τουτοις πολλη παλιν εν αµφοτεροις υπαρχει διαφορα. περι τοιουτων ουτω καθυποκρινοµενους. ∆ια τοι τουτο ουδε την εξ απιστιας και προληψεως και µακρας συνηθειας και αµελειας προσγενοµενην αυτοις και προσουσαν ασθενειαν συνιδειν η καθοµολογησαι ποτε πειθονται. Τοινυν και σκοτους εκειθεν πληρουµενοι. ουτως ειδεναι βουλοµαι παντας υµας. Καθαπερ ουν ηκουσατε λεγοντος του ∆εσποτου· “Πολλοι µεν κλητοι. Αλλα µη γενοιτο ηµας. οτι πολλοι µεν αγιοι. αλλα και παντας αλλους ανθρωπους οµοιους εαυτων ειναι και υπο των τοιουτων διαµαρτυρονται καταδουλουσθαι παθων· ου γαρ συγχωρουνται υπο της οιησεως και του φθονου µειζονα ποτε εαυτων επ᾿ αρετη και σωφροσυνη προσµαρτυρησαι τινι. η δε αυτη µονη καθ᾿ εαυτην . επειδη της µεν νοερας αισθησεως και θεωριας και της παντουργου ενεργειας αυτης πειραν ολως ου κεκτηνται. ως απερριµµενοι τινες και του µηδενος αξιοι. ινα µη ως ο το ταλαντον κατακρυψας δουλος κατακριθωµεν. µυστικως ακηκοαµεν εις το ους. Τουτο δε συµβαινει αυτοις.

Αλλο το µη επιθυµειν τινος των του κοσµου τερπνων και ηδεων και ετερον το εφιεσθαι των αιωνιων και ουρανιων αγαθων. Αλλο το ευχεσθαι υπερ των τα τοιαυτα ποιουντων εις ηµας και αλλο το αφιεναι αυτοις και ετερον το αγαπαν αυτους ως ευεργετας απο ψυχης και ετερον το νοερως ανατυπουν τα προσωπα ενος εκαστου αυτων και ως γνησιους φιλους απαθως αυτους κατασπαζεσθαι εν δακρυσιν αγαπης ειλικρινους. το λογιζεσθαι. Αλλο το ευτελει εσθητι αρκεισθαι (178) και στολης λαµπρας µη επιθυµειν και ετερον το ενδεδυσθαι το φως του Θεου· της µεν γαρ υπο ετερων µυριων επιθυµιων καθελκοµενοι τινες κατεφρονησαν. των δε δευτερων ολιγοι παντελως εφροντισαν. επειδη των µεν προτερων αλλοι δι᾿ αλλο τι και πλειονες αυτων κατεφρονησαν. Τουτων δε τα µεν εφ᾿ ηµιν. ιχνους ολως αηδιας τινος δηλονοτι µη εµφωλευοντος αυτου εν τη ψυχη. το δε µονοι περιβεβληνται οι του φωτος υιοι και της ηµερας καταξιωθεντες γενεσθαι. Ετερον µεν ουν µη ζητειν εξ ανθρωπων δοξαν και ετερον το της δοξης εκκρεµασθαι του Θεου και ταυτην αεναως επιζητειν· την µεν γαρ και υπο παθων αλλων πλειστοι κυριευθεντες απωσαντο. οταν και εν αυτω τω των . Αλλο το ταπεινολογειν και ετερον ταπεινοφρονειν· και αλλο ταπεινωσις και ετερον το της ταπεινωσεως ανθος και ετερον ο ταυτης καρπος και το του καρπου ταυτης καλλος και η ηδυτης αυτου και ετερον αι εκ τουτου ενεργειαι. ινα µηδε εν τουτω τις καυχησηται· ων και ουδεις ποτε τυχειν καταξιωθησεται. την δε ολιγοι λιαν κοπω και πονω πολλω λαβειν ηξιωθησαν. το λεγειν και πραττειν οσα προς ταπεινωσιν ηµας φερουσιν· η δε αγια ταπεινωσις και τα λοιπα ταυτης ιδιωµατα και χαρισµατα και αι ταυτης ενεργειαι δωρον εισι Θεου και ου των εφ᾿ ηµιν εισιν. ει µη καλως τα οσα εφ᾿ εαυτον εισι σπερµατα καταβαληται. το φρονειν. και ετερον το ευδοκειν εν αυτοις.ουδεν τον κεκτηµενον ονισησιν. Αλλο το µη δακνεσθαι µηδε οργιζεσθαι εν ατιµιαις και υβρεσι και εν πειρασµοις και θλιψεσι. τα δε ουκ εφ᾿ ηµιν εισι· και τα µεν εφ᾿ ηµιν το παντα νοειν. η δε και τας φυσικας απασας κινησεις ειωθε καταστελλειν. Αλλο ακινησια των του σωµατος µελων και των παθων αυτων της ψυχης και ετερον κτησις αρετων· η µεν γαρ εκ φυσεως προσεστιν. Μειζον δε τουτων ων ειποµεν.

Τουτων δε παλιν υπερτερον ασυγκριτως ειναι υπειληφα το εν ληθη παντελει των ωνπερ αν παθοι τις γινεσθαι και µητε αποντων µητε παροντων των λυπησαντων η αλλως εµπαροινησαντων µεµνησθαι ποτε. το δε δευτερον. υπο της χαριτος βοηθουµενοι. Αλλο αναµαρτησια και ετερον η των εντολων εργασια. µη λανθανοντας δε. λαθραιως δε τα αυτα τοις ειρηµενοις διαπραττοµενους µεν κατ᾿ αυτου. Αλλο αργια και ετερον ησυχια και αλλο σιωπη· ετι δε αλλο αναχωρησις και η εκ τοπων εις τοπους µεταβασις. Ταυτα µεν ουν απαντα εργα και πραξεις των εν φωτι περιπατουντων ανδρων εισι· οσοι δε εξω τουτων και των τοιουτων εαυτους ειναι καταµανθανουσι. (180) Τοιγαρουν και πολλοι µεν προς ταυτα εαυτους αλλος δι᾿ αλλο τι επιδεδωκασιν. ολιγοι δε λιαν οι µετα φοβου εµφυτου και αγαπης της προς Θεον µετα πιστεως αδιστακτου τουτοις επιχειρουντες. και παλιν· “Εκκλινον απο κακου και ποιησον αγαθον”. οι και µονοι. συντοµως κατορθουσι την της αρετης εργασιαν και προς τα . Και επι πασι τουτοις ετερον το ανθιστασθαι και πολεµειν τοις εχθροις και αλλο το τελειως ηττησαι και υποταξαι και θανατωσαι αυτους· το µεν προτερον αγωνιστων εστι και αγιων. εαν εν τουτω φθασωσι τελειωθηναι. καθως γεγραπται· “Φοβηθητε τον Κυριον παντες οι αγιοι αυτου”. επισης δε µαλλον τοις φιλοις και τουτοις προσφερεσθαι διχα τινος αλλου διαλογισµου εν τε οµιλιαις. µη πλανασθωσαν µηδε εξαπατατωσαν εαυτους. απαθων και τελειων. και ετερον η ξενιτεια. δια κοπων δηλονοτι πολλων και ιδρωτων τους εαυτων τροπωσαµενων εχθρους και τελειαν την κατ᾿ αυτων αραµενων νικην και την ζωηφορον του Κυριου νεκρωσιν στολισαµενων λαµπρως. αλλα βεβαιως ειδετωσαν οτι εν σκοτει πορευονται. αλλα µην και προς αυτους τους εν προσχηµατι µεν φιλιας εξωθεν διακειµενους.πειρασµων καιρω την ισην κεκτηται τις και οµοιαν αναλλοιωτως διαθεσιν και προς αυτους τους κατα προσωπον λοιδορουντας αυτον και ενδιαβαλλοντας και προς παντας αλλους (179) τους η κατακρινοντας αυτον η υβριζοντας η καταδικαζοντας η εµπτυοντας εις το προσωπον. Και προς τουτοις αλλο το φοβεισθαι τον Θεον και ετερον το ποιειν τας αυτου εντολας. εν τε συνεστιασεσι.

εκ του βυθου της αγνοιας και του σκοτασµου της φιλιας του κοσµου προς το µηκετι αυτον προς τα τοιαυτα καν τω λογισµω επιστρεψαι· ως εκ λακκου δε των λεοντων. ως ο ∆ανιηλ εκ του λακκου των λεοντων. µαλλον δε εξω του κοσµου. “Καθο γαρ ουκ εδοκιµασαν τον Θεον εχειν εν επιγνωσει. αρρητω φοβω και τροµω κατασχεθεις.προειρηµενα παντα προκοπτοντες καθ᾿ ωραν προσεπεκτεινονται. ου µονον απαρνησιν εαυτου. εκ των κατεχοντων παντας ανθρωπους προληψεων εµπαθων. Το γαρ µη το εαυτου αλλα το του πνευµατικου πατρος αυτου θεληµα εκπληρουν ενεκεν εντολης Θεου και γυµνασιας προς αρετην. των κατωδυνων στεναγµων της φωνης της δεησεως αυτου. Επειτα ως εν ερηµω. Ου και εισακουων ο παναγαθος ∆εσποτης ευθυς. Οι δ᾿ αλλοι “αφιενται ως εν αβατω” κατα το ειρηµενον “περιπλανασθαι και ουχ οδω”. αλλα και νεκρωσιν την προς τον κοσµον απαντα εµποιει. καταδροσιζων εν Αγιω Πνευµατι και ακαταφλεκτον αποτελων αυτον· ως εκ του χαλκουργηµατος δε. των πονηρων επιθυµιων των αρπαζοντων και κατεσθιοντων τας των ανθρωπων ψυχας· ως εκ καµινου δε πυρος. παρεδωκεν αυτους ο Θεος εις αδοκιµον νουν ποιειν τα µη καθηκοντα”. ως οι τρεις παιδες εκ της καµινου του πυρος. ως ο εκ Ιωνας εκ του κητους. ο δους την ψυχην αυτου υπερ ηµων των αµαρτωλων. Οι ουν καλον τον θεµελιον της πιστεως και ελπιδος εν φοβω και τροµω επι πετραν υπακοης πνευµατικων πατερων καταβαλοντες και ως εκ Θεου στοµατος τα παρ᾿ εκεινων εντελλοµενα τω θεµελιω τουτω της υποταγης αδιστακτως εποικοδοµουντες ευθυς κατορθουσι το απαρνησασθαι εαυτους. βοα προς τον Θεον εξ ολης ψυχης. εν η οικουσα ηµων η ψυχη και δεινως κατεχοµενη και πεδουµενη και βαρουµενη. εκ της γεωδους και βαρειας και εµπαθους ηµων ταυτης σαρκος. ρυεται αυτον. προς πασαν αρετην και εργασιαν των εντολων του Θεου ακινητος υπαρχει πανταπασι και . περι ων γεγραπται· “Εξαπεστειλα αυτους κατα τα επιτηδευµατα των καρδιων αυτων· πορευσονται εν τοις επιτηδευµασιν αυτων”. (181) ως εκ κητους µεν. των ως πυρ κατακαιοντων και καταλυµαινοµενων και προς ατοπους πραξεις βια ελκοντων ηµας και την φλογα των παθων εν ηµιν αναπτοντων. εν αισθησει τελεια γενοµενος ο τοιουτος. ως ο Μανασσης εκ του χαλκουργηµατος.

οτι ο νοµος του πνευµατος της ζωης εν Χριστω Ιησου ηλευθερωσε µε απο του νοµου της αµαρτιας και του θανατου”. ος εστι Χριστος ο Θεος. Καθαπερ γαρ βασιλευς τις. Και ινα εκ παραδειγµατος δειξω υµιν οιαν µαλλον εκτοτε επιδεικνυται προς τον Θεον ευνοιαν ο τοιουτος. Εξ ης ελευθερουµενη µεν. ινα τα αυτα παλιν ειπω. ο τοσουτων και τηλικουτων απαλλαγεις ανιαρων. βοα συν τω προφητη ∆αυιδ και αυτη λεγουσα· “∆ιερρηξας τον σακκον µου και περιεζωσας µε ευφροσυνην. εκ των ανθρωπινων και εις ηµας αει γινοµενων παραστησω αυτην. δουλον εαυτου υπο τυραννου τινος εκουσιως αιχµαλωτισθεντα και εις δουλειαν υπαχθεντα τω πηλω και τη πλινθεια και τω βορβορω θεασαµενος αυτον ανηλεως κακοπαθουντα και ταις του πονηρου τυραννου εκεινου ακαθαρτοις επιθυµιαις υπηρετουµενον. Απαγε· δουλων οντως αι υποληψεις αυται εισι και ουκ ελευθερων· ο γαρ της ελευθεριας ταυτης (182) καταξιωθεις οιδεν οτι ηλευθερωθη απο του νοµου της αµαρτιας του µηκετι δουλευειν αυτον τη αµαρτια. ως αν µειζονα και την προς αυτον αγαπην και θερµοτεραν επιδειξηται. αλλα και ευχαριστει µετα Παυλου λεγουσα· “Ευχαριστω τω Θεω δια Ιησου Χριστου του Κυριου ηµων. ευσπλαχνος ων και φιλανθρωπος. ελευθερωθεις. αυτος εκεινος αφικνουµενος αφαρπαζει και ελευθερον της αισχρας εκεινης και µοχθηρας αποδεικνυσι λειτουργιας. Ου µονον δε. µηδαµως εν µηδενι προσονειδισας αυτον· ο δε δουλος εκεινος. οπως αν ψαλλη σοι η δοξα µου”. διηνεκως µεµνηµενος οσων υπ᾿ αυτου ερρυσθη κακων· ουτω . των πονηρων τε και αισχρων απαλλαγεις επιθυµιων και απο του θανατου του σωµατος. τη προς τον εαυτου δεσποτην ευνοια των µη αιχµαλωτισθεντων συνδουλων αυτου σπουδαιοτερος εν ταις εντολαις του δεσποτου αυτου φανηναι φιλοτιµειται. και της αγνοιας και του σκοτασµου της φιλιας του κοσµου ρυσθεις. και τουτον αναγαγων εν τοις βασιλειοις αποκαθιστησι. υπο τον νοµον της αµαρτιας καταδουλουντος ηµας. τι εκτοτε ο τοιουτος µελλει ποιειν. ου χωριζοµενη δε. ο δικαιοσυνης ηλιος και ων και καλουµενος.απροθυµος. Αρα γε τη ελευθερια ταυτη εις ανεσιν και αµεριµνιαν χρησεται. Τουτων ουν ουτω Χριστου χαριτι γενοµενων. αλλα δουλευειν τη δικαιοσυνη.

καθαπερ ειρηται. Των ευεργεσιων δε και των δωρεων του Θεου. ουτω και εν τοις ειρηµενοις υπολαµβανε. Ουτε γαρ ο της ελευθεριας του Πνευµατος απο Θεου απολαυσας ενδωσει ποτε του µη ετι (183) και ετι ποιειν το θεληµα του Θεου και µετα θερµοτερας της προθυµιας. τα δε δωσει. ουτω και ο καλος ηµων ∆εσποτης εαυτον δωρειται τοις γνησιοις δουλοις αυτου και πασαν αυτων εφεσιν και επιθυµιαν. αλλα τον Ποιητην (184) των απαντων και . οτι ουχι τον κοσµον ουδε τα εν τω κοσµω. εν πρωτοις ο ∆εσποτης ηµων και Θεος ταυτα τοις παντα ριψασι και τον σταυρον αρασι και κατα ποδας αυτου ανεπιστροφως βαδιζουσι πλουσιως χαριζεται· αντι φθαρτου γαρ πλουτου αυτος αυτοις ολον εαυτον διδωσιν. και τοσουτον οσω και την προς αυτον θεραπειαν επιτεινοντα καθ᾿ εκαστην βλεπει αυτον. Επειδηπερ δια τρια ταυτα πασαν σπουδην και µεριµναν οι ανθρωποι επιδεικνυνται. Αλλα γαρ εξ ων διδωσιν ενταυθα τοις αγαπωσιν αυτον ο φιλοικτιρµων Θεος. φηµι δη δια πλουτον. τα µεν εκ των θειων Γραφων. ει και µηδεν δειται της υπηρεσιας αυτου. υπονοει. ως βουλονται και υπερ ο βουλονται. πληθη αναριθµητα οικετων εχων. αλλ᾿ οµως δια την ευγνωµοσυνην αυτου αµετρητον επιδειξεται εις αυτον την αγαπην. ουκ εστι µετρον η καταληψις αυτων παρ᾿ ηµων· και τα µεν διδωσιν αυτοις. Ηκουσας θαυµα φρικτον.µοι και περι του απολαυσαντος της επικουριας Θεου. ων ποιει εις τους δουλους αυτου. Και πρωτα µεν πληρουνται αρρητου χαρας. Καθαπερ γαρ οι εν τω κοσµω πλουσιοι τον πλουτον αυτων εν οιαις αν βουλωνται χρειαις και επιθυµιαις και απολαυσεσιν αναλισκουσιν. δια δοξαν και την εξ αυτων εγγινοµενην ηµιν ελευθεριαν τε και χαραν και απολαυσιν. τα δε εξ αυτης της πειρας καταλαβοντα. Και καθαπερ ο βασιλευς εκεινος ευπροθυµως ορων και µετα ταπεινωσεως πασης τα θεληµατα αυτου εκπληρουντα τον δουλον εκεινον. Οιδας την του ρηµατος δυναµιν. ολιγα τινα χρη προς την ηµετεραν αγαπην ειπειν. ουτε ο αιωνιος βασιλευς και Θεος υστερησει αυτον τα αγαθα της αιωνιου ζωης του µη επιδαψιλευσασθαι ταυτα επ᾿ αυτω. δια τιµην. πληροι· και εµπιπλα αυτους αφθονως παντος αγαθου και δαψιλως και αδιαλειπτως επιχορηγει αυτοις την αφθαρτον τρυφην και αεναον.

µαλλον δε µηδε δυνασθαι. ως επιζητειν αυτους τοπον αποκρυβης. τοσαυτην εµποιων αυτοις την ηδυτητα. οσοι νηπιοι ετι κατα Χριστον πελουσι και ουπω στερεας τροφης µεταλαβειν εισιν ικανοι. Αλλα γαρ εις συναισθησιν ελθοντες του αγαθου ου εστερηθησαν. και ψυχην και σωµα καθαγιαζοµενοι. ολως αποσπασθηναι αυτου· τοις δε γε απογαλακτισθεισι καθαπερ πατηρ φιλοτεκνος προσφερεται παιδαγωγων και παιδευων αυτους. κοπτονται. επιστρεψαντες αυθις και συνηθως τουτον ζητησαντες και µη ευροντες. πασαν τε κακοπαθειαν εαυτοις επιφερουσι και πασαν θλιψιν και παντα πειρασµον και ατιµιαν επιποθουσιν. Οτε δε των εντολων αµελησουσι και ραθυµως η καταφρονητικως διατεθηναι τω (185) αυτεξουσιω θελησουσι και προς τι των του κοσµου πραγµατων ασχοληθωσιν. εξωθει της εαυτου τραπεζης και τοις αυτου δουλοις παρακελευεται µη δουναι αυτοις τροφην. “ο αρτος ο εκ του ουρανου καταβαινων και ζωην διδους τω κοσµω”· και εκ αυτου και συν αυτω εις κορον τρεφονται αεναως και προς ζωην αΐδιον µεθαρµοζονται τη µεθεξει. αποκλιναντες εις ανωφελη και τα µη προσηκοντα τη θεοσεβεια. Ωσπερ γαρ ο φιλοστοργος πατηρ συνεστιους µεν ποιειται τους εαυτου υιους. Επειτα επενδυονται το φως. µη φεροντες οραν την ακατανοητον και αστεκτον της στολης αυτων λαµπηδονα. ως µη βουλεσθαι.Κυριον και ∆εσποτην εκτησαντο εν εαυτοις. Ειθ᾿ ουτως ο αυτος ∆εσποτης και τροφη και ποσις γινεται αυτοις αεναος και αθανατος· τοις µεν ως φωτοειδης µαζος τω του νοος αυτων στοµατι εµβαλλοµενος καθοραται και θηλαζειν αυτοις παρεχει. αυτον τον Χριστον και Θεον. οπως εκεισε γενωνται και το πολυ βαρος της δοξης αποθωνται. . ολον ολω τω σωµατι· και ορωσι κεκοσµηµενους εαυτους αρρητω δοξη και αστραπτουση θεια στολη και τας οψεις καλυπτουσιν εαυτων. οις και γινεται αµα τροφη τε και ποσις. τοτε αποστερει αυτους εαυτον ο τροφευς του παντος. κλαιουσι και εαυτους αποδυρονται. ουτω και ο καλος ∆εσποτης ηµων και Θεος εν τοις δουλοις αυτου και κατα φιλανθρωπιαν και χαριν υιοις διατιθεται· επιδιδωσι γαρ εαυτον αυτοις. επαν δε περι τα µαθηµατα αυτων αµελως ιδη διατεθεντας αυτους και µετεωριζοµενους εν τισιν ανωφελεσι πραγµασιν. παιδευων αυτους µη καταφρονητας ειναι και αµελεις.

τη προτερα και αυθις αγυρτια εαυτους εκδιδοασιν. η και κοπρον η αιµα λειξουσι σφαγεντων κτηνων. οτι την αιωνιοιν ζωην εκουσιως απωσαντο. ουτω διακεινται· επαν δε ο λιµος της απληστιας εξ ανελπιστιας αυτους καταλαβη. ελεεινοτεροι των µελλοντων. αλλα και τους αλλους κυνας µαχοµενοι εκδιωκουσιν. ει δε και θνησιµαιον αυτοις ευρεθη. ουκετι της τρυφης ταυτης ουτε µην του ενδυµατος της του Θεου δοξης καταξιουνται. ελεεινοι των παροντων. ιν᾿ οστουν που (186) η δερµατος παλαιου µερος απορριφεν λαβωσιν. ως κεκορεσµενοι και µηδενος χρηζοντες. Και ταυτα µεν οι εµπονως µετανοουντες ποιουσιν αµα και πραττουσι των ειρηµενων επιτυγχανουσιν αγαθων. καν του κοσµου τον πλουτον απαντα κτησωνται. ως αναξιοι και νοθοι υιοι. . ινα χρυσον που η αργυρον η χαλκον διδοµενον εγκολπωσωνται. Οσοι δε προς τους πονους και προς τας θλιψεις και στενοχωριας της µετανοιας απαγορευσουσι. και τας του σωµατος ηδονας υπερ τα αιωνια αγαθα και υπερ αυτον τον Θεον αυτων προτιµησαντες. µαλλον δε ειπειν ως καταφρονηται. ακορεστως εσθιουσι και ου χωριζονται του πτωµατος προτερον.οπως ιδοι ο φιλανθρωπος τουτων πατηρ τας θλιψεις αυτων και την εθελουσιον κακωσιν και ελεησας αυτους επιστρεψη και αυθις αυτοις εαυτον επιδω· ο και γινεται. τοτε προς ολιγον. προς ραθυµιαν δε και ανεσεις εαυτους επιδωσουσιν. οπως µη τοις αυτοις εξ απροσεξιας και αυθις περιπαρωσι κακοις και του παναγαθου απορριφωσι πατρος. αλλα και του πλουτου της χρηστοτητος του Θεου εαυτους ενδικως αποστερουσι και κυσιν οµοιουνται αδεσποτοις. εως αν ου των εγκατων µονον αλλα και αυτα τα οστα γυµνα των νευρων αποδειξωσιν. ουτω και ουτοι εν ταις των πλουσιων και πενητων θυραις αγυρτικως περιτρεχουσιν. Καθαπερ γαρ οι αδεσποτοι κυνες εν ταις πλατειαις και ρυµαις της πολεως περιΐασιν. ευλαβουµενοι πλεον η προτερον τον εαυτων πατερα και τρεµοντες ως δεσποτην. επει του αληθινου και αρρευστου πλουτου εξεπεσον· και οταν τυχωσι του σκοπου. Και εις την προτεραν οικειοτητα και δοξαν και εις αυτην των αγαθων την τρυφην “α οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη” µετα πλειονος της παρρησιας αποκαθιστανται.

η γυµνοτης. Ουχ ουτως δε παντες οι φοβουµενοι τον Κυριον· αλλ᾿ οσοι τας του ιδιου πατρος και δεσποτου παιδειας ως ευγνωµονες δουλοι και ως υιοι γνησιοι µετα χαρας υπενεγκωσι. η χαρα της καρδιας και η αφατος ταυτης . παιδεια και διηνεκει µετανοια. η αδιαλειπτος ευχη κατα νουν. καθα και ο θειος Παυλος ανεκραγεν· “Οι δε ουχ ως Θεον εδοξασαν”. η το απειρον της αυτου ηδεσθησαν αγαθοτητος. εις το ειναι αυτους αναπολογητους· και της επουρανιου δωρεας γευσασθαι αυτους κατηξιωσε και Πνευµατος Αγιου µετοχους πεποιηκε. η εκ της χυσεως των δακρυων εγγινοµενη ηδυτης. κνηµαι και γονατα και µηροι. Μελη και µορια α εγκαλυπτεσθαι χρεων. Προσεχε ουν τη δυναµει των ρηθησοµενων σοι συνετως. λεγοντες· “Παιδειαν Κυριου υποισω. συνεστιοι τω εαυτων πατρι γινοµενοι και την δοξαν καθορωντες αυτου και τον πλουτον ον κληρονοµειν µελλουσιν. τηνικαυτα και ο παναγαθος πατηρ παντα τα υπαρχοντα αυτω διδωσιν εις τας χειρας αυτων. Σκελη και αστραγαλοι. βασις στερρα και ακραδαντος. αλλ᾿ εµαταιωθησαν εν τοις διαλογισµοις αυτων και εσκοτισθη η ασυνετος αυτων καρδια· φασκοντες γαρ ειναι σοφοι. ως εφηµεν. η υπακοη και η ευπροθυµος δουλεια. Αλλα γαρ ειπωµεν προτερον τι το µετρον της πνευµατικης ηλικιας και το υψος του πληρωµατος του Χριστου και ουτως περι των υπαρχοντων τω Πατρι και οπως διδωσι ταυτα εις τας χειρας των πιστευοντων αυτω διελθωµεν. “η αυτω ευχαριστησαν. η δια Χριστον υποταγη µετα γνωσεως. η ηγαπησαν. η ακτηµοσυνη. Μετρον ηλικιας του πληρωµατος του Χριστου ταυτα εισι πνευµατικως θεωρουµενα· και ινα κατωθεν την αρχην ταυτης ποιησωµαι. οτι ηµαρτον αυτω “. εν τω οικω τω πατρικω εστολισµενοι λαµπρως αει διαµενουσι. ποδες αυτης η πιστις και η αγια ταπεινωσις εστι. µη αποσκιρτωντες η προς ταυτην αχθοµενοι. Οταν δε καλως ανατραφωσι και παιδευθεντες εις µετρον ηλικιας τελειου ανδρος καταντησωσι. τω προειρηµενω τροπω παιδαγωγουµενοι. εµωρανθησαν”. και αλλως· “Ουκ αξια τα παροντα παθηµατα προς την (187) αποκαλυπτοµενην ηµιν δοξαν εισι”. η ξενιτεια.Εφανερωσε γαρ αυτοις ο Θεος τον της χαριτος αυτου πλουτον. και ουτως εµµεινωσι τη καθηµερινη.

Και ο Παυλος φησι· (188) “Στητε ουν περιζωσαµενοι τας οσφυς υµων εν αληθεια”. το επιθυµητικον τε και θυµικον· α και δικην πλευρων. καθως ο θειος ∆υιδ αναγραφεται ουτω λεγων· “Πυρωσον τους νεφρους µου και την καρδιαν µου”. τοις εκεινων εξυπηρετων βουληµασι και θεληµασι συνεργων. την του παναγιου Πνευµατος φησι δωρεαν. τον των απαντων ποιητην και δεσποτην προτιµησει και . η προς τας ευχας και τας συναξεις στασις και καρτερια και η εκειθεν εγγινοµενη πυρωσις του επιθυµητικου προς θεωριαν και συνουσιαν Θεου. ψυων τε και νευρων και πιµελης. αναζωσαµενοι τας οσφυς της διανοιας υµων. ως τεκνα υπακοης”. αλλ᾿ ουδε µνησικακειν συγχωρουσιν η φθονειν η ζηλουν η οργιζεσθαι η ορασθαι ταυτα ποτε υπο των ανθρωπων. η πραοτης. η ανεξικακια. Επει δε κρεισσων ασυγκριτως των ορωµενων απαντων ο ταυτα κατασκευασας Θεος. Χαριν. κεκαλυµµενα διατηρουνται· ενδοθεν δε αυτα καθ᾿ εαυτα οντα και ασφαλως υφ᾿ ων ειρηκαµεν φυλαττοµενα. Και των αποστολων ο κορυφαιοτατος Πετρος “∆ιο. διεγειρων προς ανδρειαν και αµυναν των βουλοµενων αγαθων ανδρων η πονηρων την εφ᾿ εκατερα τουτων επι τοις πραγµασιν ενστασιν. το µεν λογιστικον διακρινει και διαιρει το χειρον απο του κρειττονος και δεικνυει τω επιθυµητικω οις δει σχετικως προσκεισθαι και α δει αγαπαν και α χρεων αποστρεφεσθαι και µισειν· το δε θυµικον µεσον τουτων ωσπερ τις υπηρετης ευγνωµων παρεστι. φησιν. ελπισατε επι την φεροµενην υµιν χαριν εν αποκαλυψει Ιησου Χριστου. περιεπουσι τε και συγκαλυπτουσι και προς τα ορωµενα ουκ εωσιν αποβλεπειν η τινος επιθυµειν των εν αυτοις. (189) και ασυγχυτον εκ των εµπαθων προληψεων κεκτηµενος τον νουν. Ορµης γαρ αυτων εµπαθους ολως προς τα εξω µη γινοµενης. η συµπαθεια και η ευλαβεια συνεχουσι και συνδουσι. νηφοντες τελειως. Νεφροι και οσφυς. αντι παντων και προ παντων εικοτως ο λογω τετιµηµενος και αθολωτος. και εν τω λογιστικω. ητις συµµετοχους ηµας και συγκοινωνους Θεου απεργαζεται. ως ειποµεν. εν ω το λογιστικον ως καρδιαν µεσον νοησεις.παρακλησις. η απλοτης. Κοιλια και στοµαχος και η των ενδοσθιων κατασκευη το χωρητικον υπαρχει και νοερον της ψυχης εργαστηριον.

Οπηνικα ουν εκ µονου του ενος και αγαθου τη απλοτητι. Αλλ᾿ επι το προκειµενον επανελθωµεν. Τοιγαρουν και οταν δια παντων τουτων η επιθυµια πληρωθη του ανθρωπου. χειρας (190) ηδη και τραχηλον τουτω τω σωµατι της πνευµατικης ηλικιας συµπλαττοµεν. τοις ειθισµενοις πλουτειν εξ αλλοτριων χρηµατων. Οθεν το γαλα τουτο τοις µαστοις χορηγειται και οπως εργαζεται. βραχιονας. ωµους. του πνευµατικου οσφρανθητι µυρου και γνωθι ως ουδεις τουτου εστιν ωραιοτερος η τερπνοτερος η ηδυτερος η το συνολον δυνατωτερος η ενδοξοτερος. επι τη των πονηρων και αγαθων πραγµατων διακρισει και διαιρεσει. τηνικαυτα η τουτων θελησις και διαιρεσις και η προς τα εναντια των θειων θεληµατων αποστροφη αδιαιρετως δεικνυται· εν γαρ µονοις τουτοις η του θυµικου κινησις γινεται. γευσαι της ακηρατου γλυκυτητος. χρεων και µεχρι της κεφαλης ανελθειν εως ου αρτιον και σωον αυτο πνευµατικως εκπληρωσωµεν. Οπηνικα τοτε τουτων διαιρεσις. οιονει πως υποδεικνυων αυτω και λεγων· “Ακουσον µου και ιδε· αψαι φρικτως. ου µην αλλα γαρ ουδε ζωωσαι η αφθαρτωσαι η απαθανατισαι σε δυναµενος”. τηνικαυτα και ολον το θυµικον τω λογιστικω τε και επιθυµητικω συγκραθεν. περι πεινης και διψης ειπειν· αλλ᾿ ινα µη µακρον αποτεινω τον λογον και εκφορα τα ανεκφορα ποιησω των λογων τοις θηρευταις. περι ποσεως.αγαπησει και προς µονον εκεινον ολον αυτου το επιθυµητικον ανενεγκη. Ου γαρ επιγινωσκεται ολως η τριττη τοτε τουτων διαιρεσις. αλλ᾿ εισιν εκ παντος εν. Και στηθος µεν επι τουτω νοησεις την ευσπλαγχνιαν. Ειχοµεν ετι και ετερα τουτων πλειονα περι στοµαχου και ηπατος. το . Νωτον δε. Επει ουν µεχρι γαστρος και στοµαχου το σωµα της κατα Χριστον διεπλασαµεν ηλικιας. περι τροφης. υµιν εασω ζητειν. αλλ᾿ εισιν εκ παντος εν. επιστραφωσιν αι δυναµεις αυται προς τα ενταυθα. εν η οι µαστοι της φιλανθρωπιας το γαλα της ελεηµοσυνης ορφανοις και χηραις και πασιν αλλοις αφθονως προχεουσι κατα τον λεγοντα αγιον· “Αδελφοι. κτησασθε σπλαγχνα οικτιρµων”. εν τα τρια εν τη θεωρια της τριαδικης εναδος και εν αυτη τη τερπνοτητι του εαυτων γινονται δεσποτου. κατελιποµεν ταυτα τη σιωπη κεκαλυπτοµενα τοις δια της πρακτικης γνωσεως εκζητειν βουλοµενοις. Στηθος τοιγαρουν και νωτον.

Και ουτω τρεφει (191) τον τρεφοντα νευµατι και πασαν πνοην. αλλα χρη ελπιζειν αει και προς ταυτα καθ᾿ ωραν παρασκευαζεσθαι. Αλλ᾿ ισως παντα ειπειν ηµας ελογισασθε και µηδεν µηδαµως υστερηκεναι. ως αρκουντων δηθεν και των ειρηµενων εις ολοκληριαν αρετης και σωτηριαν ψυχης. δι᾿ ων τους µεν ολιγοψυχους παραµυθειται. ελαιον και οινον επιχεων αυτοις. Τραχηλος δε του σωµατος τουτου η αδιστακτος εστιν ελπις. φησι. Ουκ εστι δε τουτο. ει και µη απαντησει καιρος του παθειν. Λειπεται τοιγαρουν τουτω µονη η κεφαλη. µεθ᾿ ων και αλλα πολλα λογω και εργω προς τους πλησιον καθ᾿ εκαστην ποιει και αυτου του κρασπεδου απτεται του δεσποτικου και αρτον προσφερει τω Κυριω αυτου και το ποτηριον διδωσιν εις τας χειρας αυτου. τελειου παντα τα µελη ολοκληρα εχον. Ιδου ουν ολον το σωµα απηρτισαµεν. Και ο Κυριος δια του προφητου· “ Τω νωτον µου. δι᾿ ων αι χειρες και µεθ᾿ ων ενεργειν δυνανται. και αυθις· “Του λοιπου κοπους µοι µηδεις παρεχετω· εγω γαρ τα στιγµατα του Κυριου Ιησου εν τω σωµατι µου βασταζω”. της δε κεφαλης εστερηµενον. το υποµονητικον τε και καρτερικον εν τοις πειρασµοις και ταις θλιψεσι. και παλιν η κεφαλη διχα . ανδρος. και περιζωσαµενος κατα την αφευδη επαγγελιαν αυτου διακονησει αυτω. τους συντετριµµενους καταδεσµει. καθως φησιν ο Αποστολος· “Υµεις οι δυνατοι τα βαρη των αδυνατων βασταζετε”. δεδωκα εις µαστιγας και τας σιαγονας µου εις ραπισµον”. νεκρον εστιν εις απαν και ανενεργητον. Ωσπερ γαρ το σωµα. εχον παντα τα µελη. ατινα διχα υποµονης και καρτεριας πολλης ουδεις ουδαµως κτησασθαι δυναται. τροφην ην ειπεν εκεινος επιθυµειν και εφιεσθαι· και µακαριος ο ειδως ταυτα και εχων και προσφερων τω δεσποτη αυτου. ως οιµαι. Θεου βοηθεια και χαριτι. ο επι των Χερουβιµ εποχουµενος. Ωµους δε και βραχιονας. οτι κακεινος ανακλινει αυτον εν τη βασιλεια των ουρανων.τα αλλοτρια βαρη εφ᾿ εαυτον ευπροθυµως αιρειν και τα στιγµατα του Κυριου Ιησου εν εαυτω περιφερειν. Απερ. Εχει δε προς ταυταις και πνευµατικας χειρας η ηλικια αυτη. τους δε καταπιπτοντας ανιστα. ουκ εστιν. Χειρας δε φηµι το προς πασαν υπακοην και εργασιαν των εντολων του Θεου ενεργητικον τε και προθυµον.

ωσπερ κεφαλην τω οντι την αγιαν αγαπην επιτιθεµεν επ᾿ αυτη. ουτω µοι νοει και εις το υφ᾿ ηµων δια της συνεργειας του Αγιου Πνευµατος κατασκευασθεν πνευµατικον σωµα γινεσθαι και οτι απερ ειποµεν παντα διχα κεφαλης εωλα εισι και ανωφελη. Καθαπερ γαρ σωµα παιδιου µικρου εστερηµενον της εαυτου κεφαλης ουκ ενδεχεται αυξηθηναι ποτε. αλλ᾿ ανευ της κεφαλης και της εις αλληλα φυσικης συναφειας συστηναι ταυτα και κραταιωθηναι αδυνατον. ου ειχεν ο ειπων· “Μενει δε τα τρια ταυτα. Τα µεν γαρ ειρηµενα. ελπις.του λοιπου ολου σωµατος αυτη µεν καθ᾿ εαυτην κεφαλη εστι. επαναληψιν ποιουµενου µου των ειρηµενων ακριβως ακουε. µη εχουσα οθεν εις πνοην η αναπνοην του ζωοποιουντος και κινουντος το σωµα και τα µελη Πνευµατος δεξασθαι και τροφης ολως αφθαρτου µεταλαβειν. και εαν εχω πασαν την γνωσιν και ειδω τα µυστηρια παντα και εαν ψωµισω παντα τα υπαρχοντα µοι και . ωστε ορη µεθιστανειν. απαγε. ∆ια δη τουτο. το αυτο µοι µετα το επιτεθηναι τω πνευµατικω σωµατι την κεφαλην κατανοησον και οψει γινοµενον. αλλ᾿ αµφοτερα ηνωµενα οντα και την εξ αλληλων (192) τροφην δεχοµενα. ινα µη ατελες το της ηλικιας Χριστου µετρον εασωµεν. πιστις. οπερ εστιν η ελπις· ητις του µεν λοιπου υπερανεστηκε σωµατος. ει και πολλοι επι τη τουτων εργασια και µερικη κτησει ως το παν κατορθωσαντες αφρονως διακεινται και νεκροι οντες ουκ επαισθανονται ου απεστερηνται αγαθου. ει και διηρηµενως εις υποδειγµα και γνωσιν τρανοτερον διηγησαµεθα. Εχεις τοιγαρουν πιστιν και ταπεινωσιν τας βασεις των αρετων και επι ταυταις τας αρετας πασας. αλλ᾿ εκ του Αγιου εκεινου Πνευµατος διδαχθεντες. αυτη δε µονη καθ᾿ εαυτην µη συναφθεισα τη κεφαλη συννενεκρωται τοις λοιποις του σωµατος µελεσιν. εποικοδοµηθεισας. ας εφθην ειπων. κεχωρισµενη δε τουτου τυγχανουσα τας εαυτης ενεργειας δεικνυειν ου δυναται. Και ινα σοι σαφεστερον τουτο ποιησωµαι. δι᾿ ας ολον δηλονοτι κατεσκευασθη το σωµα και µεχρι τραχηλου απετελεσθη. ουτω τρεφεται και αυξεται ολος ο ανθρωπος. ουκ αφ᾿ εαυτων τουτο νοησαντες η συσκευασαντες. ειτ᾿ ουν το σωµα δια του στοµατος και η κεφαλη παλιν δια της αναπεµποµενης υγροτητος απο του σωµατος. αγαπη· µειζων δε παντων η αγαπη”. και αυθις· “Εαν εχω πασαν την πιστιν.

δι᾿ ου και την υιοθεσιαν απολαµβανοµεν. ηγουν η µετουσια και µεθεξις της θεοτητος αυτου. ον εωρακε. στερραν ετηρησε και ακραδαντον και επι ταυτη τη πιστει τας ειρηµενας απασας πραξεις επωκοδοµησεν εν σπουδη· ο δε γε µη θεασαµενος. ουδεν ωφελουµαι”. ειτ᾿ ουν η κεφαλη [παντων] των αρετων εστιν ο Χριστος και Θεος. δι᾿ ης ενουµεθα τω Θεω. αυτην. µητε συναφθεις (194) αυτη. ος δια τουτο κατηλθεν επι της γης και γεγονεν ανθρωπος. εξ ολης . ουδε αγαπησαι ταυτην αξιως δυναται. µεταλαβων της ηµετερας γεωδους σαρκος. και παλιν· “Ιδετε ποταπην αγαπην δεδωκεν ηµιν ο Πατηρ. ωσπερ οστουν προς οστουν και αρµονια προς αρµονιαν. ει µη την εις Χριστον πιστιν. και οτι· “Ο φοβουµενος ου τετελειωται εν τη αγαπη”. Περι ταυτης και ο Ιωαννης φησιν ο θεολογος· “Η τελεια αγαπη εξω βαλλει τον φοβον”. τον Θεον ον ουχ εωρακε πως δυναται αγαπαν. φηµι. πλειονα κατα αναλογιαν παρεχει τω λοιπω των αρετων σωµατι την ισχυν και τοις εµπροσθεν προσεπεκτεινεσθαι παρασκευαζει θερµοτερον. υπο της αγιας αγαπης συντιθεµενα και συναρµολογουµενα και συνδουµενα. εν τοις νηπιοις ετι λεγω. την αγαπην· αυτη δε θεραπευοµενη και αυξανουσα. ινα τεκνα Θεου κληθωµεν”. προθυµουµενη και διδασκοµενη και ικανουµενη. Ταυτην ουν την αγαπην ουδεις ανθρωπων ιδειν η λαβειν η συναφθηναι ηδυνηθη.” Παλιν δε ει µη εξ ολης ψυχης.εαν ταις γλωσσαις των ανθρωπων λαλω και των αγγελων και εαν παραδω το σωµα µου ινα καυθησωµαι. Αυτη εστιν η αγαπη ην λεγει ο θειος Αποστολος οτι εκκεχυται πλουσιως εν ταις καρδιαις ηµων. Η δε αγαπη αυτη. φησιν. Και ουτως αυξανουσι κατα µικρον ολα τα µελη του πνευµατικου σωµατος. Η γαρ πιστις δια της ελπιδος µεσιτευουσης υπο της αγιας αγαπης αορατως και ανεπαισθητως. αγαπην δε µη εχω. Ον γαρ ουκ ιδη τις. ινα µεταδω της αυτου θεοτητος ουσιωδως ηµιν και πνευµατικους ηµας εργασαµενος και αφθαρτους αποτελεσας εις ουρανους ανενεγκη. ως ειποµεν. “Ο γαρ µη αγαπων τον αδελφον αυτου. Αγαπην ενταυθα το του Θεου Αγιον καλει Πνευµα. πως αγαπαν αυτον δυναται. παντα τα προειρηµενα επιτελει· επιτελουσα δε (193) τρεφει και θεραπευει και αυξανειν ποιει δια των τοιουτων την κεφαλην. µητε της γλυκυτητος αυτης µετασχων.

την ζωην των απαντων εστερηµενον. ειπεν. Και ου τουτο µονον. και αυθις· “Οτε ηµην νηπιος. Ολος αυτος εκεινος ο του Θεου Λογος µετα Πατρος και Πνευµατος οικει εν αυτοις· γινεται ουν εκαστος των τοιουτων ναος εν αισθησει και γνωσει Θεου και τηνικαυτα µετα παρρησιας λεγων βοα· “Ζω µεν ουκετι εγω. φησιν. υπερ κεφαλης αυτων λαµποντα. το του Κυριου ιµατιον ο προ καταβολης κοσµου ενεδιδυσκετο. Και τι τα πολλα θελω λεγειν. εις Χριστον εβαπτισθητε. οµοιοι αυτω εσοµεθα”. και ο επιστηθιος µαθητης του Χριστου” “Αδελφοι. κατηργηκα τα του νηπιου”. Χριστον ενεδυσασθε”. παντα υποµενω· και λοιδορουµενος ευλογω και . Προς τουτοις διδωσιν αυτοις καινους οφθαλµους και καινην ακοην. αλλα χαριζεται αυτοις και τον νουν του Χριστου. Ω του θαυµατος! Ενδυει γαρ αυτους ο Πατηρ την πρωτην στολην. αγαπηθησεται υπο του Πατρος µου”. δηλονοτι το Αγιον Πνευµα ο και αλλοιοι θεοπρεπως ολους αυτους ξενην τινα και αρρητον και θειαν αλλοιωσιν περι ης φησιν ο ∆αυιδ· “Αυτη η αλλοιωσις της δεξιας του Υψιστου”. ως νηπιος ελαλουν. Χριστον. παρακαλω. “Οσοι γαρ. ζη δε εν εµοι ο Χριστος”. νυν τεκνα εσµεν· αλλ᾿ ουπω. της αυτου εµφανειας εν αποκαλυψει Πνευµατος Αγιου µυστικως ουκ αξιουται ουδε την κεφαλην εαυτου αυτον κεκτηται. φησιν. οµοιοι τω Υιω του Θεου. και τοτε επιφερει· “και εγω αγαπησω αυτον και εµφανισω αυτω εµαυτον”. γινονται και ουτοι θεσει θεοι. Οι γουν αξιωθεντες αυτω συναφθηναι και κεφαλην αυτον κτησασθαι. µυστηρια αυτοις αποκαλυπτοντα α ουκ εξον γλωσση φθεγξασθαι ανθρωπινη. εαν φανερωθη. κατα τας φυσικας εννοιας και κατα την προσουσαν ηµιν φιλικην αγαπησιν και διαθεσιν. εαν µη προτερον εξ ολης αυτου της ψυχης αγαπηση τις τον Θεον και την προς αυτον αγαπην εν τη απαρνησει εαυτου και του κοσµου παντος επιδειξηται. αλλα σωµα εστι νεκρον εν τοις πνευµατικοις εργοις. Εξ ων δεικνυται φανερως οτι. ∆ια τουτο παντα στεγω. “Ο αγαπων µε γαρ. ως νηπιος ελογιζοµην· οτε δε γεγονα ανηρ. Αδυνατον γαρ παντα ειπειν. ως νηπιος εφρονουν. προσεχε τω λογω. ιδειν ου καταξιουται αυτον.καρδιας. εφανερωθη” τοις εν τω κοσµω δηλονοτι (195) “τι εσοµεθα· οιδαµεν δε” εκ του Πνευµατος ου δεδωκεν ηµιν “οτι. αγαπησει αυτον προτερον.

τω Κυριω δηλονοτι εν ολη καρδια ευπροθυµως δουλευσας και αγαπησας αυτον. ευχοµενος και υπερ των σταυρωσαντων αυτον και λεγων” “Αφες αυτοις. ως αν οι της πλανης απαλλαγωσι και τη αληθινη πιστει προσελθωσι. φησι. ως εργω τουτο ηδη παθοντες και υποµειναντες. ουτω και ηµεις υπερ εκεινου και των αυτου εντολων. “ινα επισκηνωση εν εµοι. πληρωµα δε ταυτης ο υπερ Χριστου και των εντολων αυτου θανατος. αλλα και υπερ των πιστων απαντων και απιστων προσευχεσθαι. Ει δε µη ταυτην αναφαιρετον ειληφε. την αµαρτιαν ταυτην· ου γαρ οιδασι τι ποιουσιν”. ατελεστος δε. κατα το ηµιν εφικτον λεγω. πατερ. αλλα µην και υπερ της σωτηριας των αδελφων (196) ηµων το αποκριµα του θανατου εν εαυτοις οφειλοµεν περιφερειν. σταυρον και θανατον υποµεινας. υπερ παντος δε του κοσµου παρεδωκεν εαυτον. οτι η τελειοτης αυτης εν τω Θεω αποκεκρυµµενη εστι. µηδεις εαυτον απατατω. Ει γαρ και µη συναντησει τουτο ηµιν το βιαιω θανατω τον βιον υπεξελθειν. Ουχ ως τη πειρα τουτο πολλακις παθων. Αυτη τοιγαρουν η τελεια των πνευµατικων ανδρων ατελεστος ηλικια· τελεια µεν. ει µη προτερον εαυτον απηρνησατο. και παλιν· “∆ιωκω ει και καταλαβω. φησιν. ει µη η αγαπη του Θεου προτερον εξεχυθη πλουσιως εν τη καρδια αυτου και ενοικον εσχε δι᾿ αυτης τον ειποντα· “Ου δυνασθε χωρις εµου ποιειν ουδεν”.παρακαλω βλασφηµουµενος και ανεχοµαι διωκοµενος. ως ουδε της µετα Θεου ενωσεως της εν νοερα αισθησει και γνωσει και . καθ᾿ ηµεραν αποθνησκω”. αλλα τη προαιρεσει. Αλλ᾿ ουδε της τοιαυτης χαριτος και δωρεας ετυχε τις. µη οτι γε εργω αυτα διαπραξασθαι ηδυνηθη. εφ᾿ ω και κατεληφθην”. “ινα µη ωµεν πεποιθοτες εφ᾿ εαυτοις. αλλα τη προθεσει. ινα ωσπερ εκεινος απαντα µεν τον νοµον ετελεσεν. η δυναµις του Χριστου”. καθως ενετειλατο ο Σωτηρ και ηµεις λεπτοτερον εδηλωσαµεν. αλλ᾿ επι τω Θεω τω εγειροντι τους νεκρους”. γινωσκετω δε τουτο. Ετι δε και υπερ παντων οφειλοµεν των δι᾿ ηντινα αιτιαν λυπουντων η λοιδορουντων ηµας και υπερ των εχθρωδως προς ηµας εκ πονηρας προθεσεως διακειµενων αει. Ταυτα ουδεις ποτε ανθρωπων εννοησαι αφ᾿ εαυτου η ειπειν η ακοη παραδεξασθαι. λογισθησεται ηµιν υπο του φιλανθρωπου Θεου ηµων και αγωνοθετου κατα τον λεγοντα αγιον· “Νη την υµετεραν αγαπην.

το αναλλοιωτον. τοις αγαπωσιν αυτον και διαγουσιν εν τη γη καθαπερ εν ουρανω. το αΐδιον. το αφθαρτον. ων οφθαλµος τεθολωµενος τοις παθεσι το καλλος ουκ ειδεν. ναι µην και αυτην την των αγγελων τροφην. τας απαρχας των αγαθων εκεινων απαντων. Και ουτω ταυτα διδωσιν. προσιτον δε εν αυτοις ανατελλον και γινοµενον τουτοις χαρα ανεκλαλητος. πατερ. Οπηνικα δε ουτως εξουσι τελειωθεντες καλως. τρυφη και απολαυσις και ευφροσυνη εν ακορεστω κορω νυν και εις τους ατελευτητους αιωνας. και παλιν· “Την δοξαν ην δεδωκας µοι δεδωκα αυτοις. ως ηκουσατε. Και ινα συνελων ειπω. ειρηνη παντα νουν υπερεχουσα. καθως συ. εν εµοι καγω εν αυτοις”. ινα εν ωσι. ουδε επι καρδιαν ακαθαρτον ανεβη ανθρωπου. ορωντες αυτον τοσουτον οσον ορωνται και αυτοι υπ᾿ αυτου. καθως φησιν αυτος ο Λογος και Υιος του Πατρος· “∆οξασον µε συ. ουδε ους βεβυσµενον τη αγνωσια ηκουσεν. ως εν τω της τρυφης παραδεισω κεκτηµενοι το της ζωης ξυλον εν µεσω. τον ουρανιον αρτον. µαλλον δε ειπειν µη δυναµενος. Ταυτα ουν εισιν α προϋπεσχοµην υµιν ειπειν υπαρχοντα (198) ειναι του Πατρος. Χειρας δε το ασφαλες και πεπληροφορηµενον νοησεις· υπαρχοντα δε αυτου ταυτα εισιν· το αθανατον. Μενει γαρ γνωστως ο Θεος εν αυτοις και αυτοι γνωστως εν τω Θεω µενουσιν αχωριστως και αδιαστατως. Οι γαρ χρηµατισαντες ανδρες τελειοι εν τη µεθεξει της του Θεου χαριτος (197) και την πνευµατικην ηλικιαν εν τω ρηθεντι µετρω τελειαν κτησαµενοι ολοι γινονται µετα του Θεου.θεωρια γινοµενης κατηξιωθη η καταξιωθησεται πωποτε. το αµηχανον καλλος της δοξης ης ειχεν ο Υιος προ του τον κοσµον γενεσθαι παρα τω Θεω και Πατρι. α ο Θεος ητοιµασε τοις αγαπωσιν αυτον. ως αρραβωνας απ᾿ εντευθεν ηδη τοις πιστοις ο αψευδης και πιστος διδωσι. Πατερ. Εξ ου πηγαζει το φως το απροσιτον µεν τοις αµαρτωλοις απασι. και ουσιν εν τω θανατω ως ηδη τη αθανασια τετιµηµενοι. ουτω πως καγω εκπληττοµενος. τηνικαυτα και ο Πατηρ αυτων ο ουρανιος τα υπαρχοντα αυτω διδωσιν εις τας χειρας αυτων. και εν τω σκοτει περιπατουσιν ως εν ηµερα και εν αδυτω φωτι· εν δε τω βορβορωδει τουτω σωµατι αναπνεουσιν. εξ ων . τη δοξη η ειχον προ του τον κοσµον ειναι παρα σοι”. το ατρεπτον.

Οθεν και ως µονοµαχοι τινες και νικηται των . Ει γαρ δειλον ανδρα µη εξιεναι εις πολεµον τω Μωϋση ο Θεος διεταξατο. η τα των απαθων εργα πραττειν επιχειρων. Οµως µεντοι επειδη “ουκ εστιν ηµιν η παλη προς αιµα και σαρκα. αλλα και πολλου γελωτος αξιον· υπ᾿ αυτων γαρ ων επιφερεται οπλων συµποδισθησεται παντως και καταβληθησεται και συντριβησεται και ουδε αναστησαι ισως δυνησεται. Ο ουν προ του συναφθηναι αυτη και συγκραθηναι ολοτελως απαθη εαυτον ονοµαζων. προς τους κοσµοκρατορας του σκοτους του αιωνος τουτου. προς τα πνευµατικα της πονηριας εν τοις επουρανιοις”. συγγινοµενη τοις εαυτης ερασταις και πλουσιως αυτους περιλαµπουσα. Και εικοτως· ουκ οιδε γαρ οτι οι εν πολεµω πληττοµενοι και καταβαλλοµενοι εξεγειρονται παλιν και εµπειροτεροι γινονται και κραταιοτερον τοις εχθροις αντιµαχονται. νηπιω εοικεν απαλω. ουδε τα οπλα ηµων σαρκικα και ορωµενα. η παλιν τα υπ᾿ εκεινων πραττοµενα απιστων. δια τουτο παντες οι δοκουντες ειναι τι εαυτους επιδεικνυνται τοις ανθρωποις τολµηρους περι ταυτα και ανδρειους και περι την εξηγησιν της τοιαυτης παλης και της αντιπαραταξεως λιαν εµπειρους. αλλα πνευµατικα και νοουµενα. αλλα και εαυτον συνεξισουντι και παρενειροντι τοις ανδρασι και πολεµισταις και προς πολεµον απιεναι συν αυτοις επιχειρουντι. υπαρχει δε και ο πολεµος ουτος αορατος. προς τας εξουσιας. ου µονον δε. η διδασκων ετερους.πασαι αι αϋλοι δυναµεις των ουρανων τρεφοµεναι ακηρατως ζωουνται· οι και στρεφοµενοι εν µεσω του κοσµου και των εν τω κοσµω πραγµατων βοωσιν εν αληθεια µετα του Παυλου· “Ηµων δε το πολιτευµα εν ουρανοις υπαρχει”. αορατως προς αορατους εχθρους γινοµενος. ποσω γε ( 199) µαλλον νηπιω ετι και µηδε αφ᾿ εαυτου περιπατειν η ζωννυσθαι δυναµενω αρµοσει την ανδρωαν ηλικιαν εκδεξασθαι και µη προ τουτου τοις αδυνατοις επιχειρειν. Οπερ ουκ αδυνατον µονον εστιν. εν αωρω τη ηλικια τα των ανδρων οπλα αιροντι και ετερους περι πολεµου διδασκειν επαγγελλοµενω. αλλα µην και αυτης της ηττης και νικης των πονηρων σοφους και επιστηµονας και διδακτικους. αλλα προς τας αρχας. απαθεις και τω οντι αγγελους εργαζεται. ενθα πελουσα η αγια αγαπη.

Ει γαρ εβλεποντο τοις πασιν οιοι εισιν οι την µορφωσιν της ευσεβειας µονην οια δη σκηνην περικειµενοι. οι και ως σοφοι και ευλαβεις και σωφρονες παρα των πολλων τιµωµενοι και σεβοµενοι ουδεν ηττον κατα τας αφανεις κινησεις της ψυχης των την κακιαν πολυτελων διαφερουσιν. τη επιφορα των πειρασµων και τη καταιγιδι των λογισµων ωθουµενοι. Αλλ᾿ αγε δη και την δοξαν των οντως αγιων και απαθων ανδρων οι βουλοµενοι διδαχθηναι θελησατε. Επειδη γαρ ου βλεπονται κατα ψυχην τοις πλησιον οποιοι ποτ᾿ αν εισιν. ουδε παρα των ανθρωπων καταλαµβανονται οτι γυµνοι τυγχανουσι των του Πνευµατος οπλων. ως οιµαι. κρυπτουσιν εαυτους τω κωδιω της υποκρισεως και τη δορα του προβατου· και τουτο τοις πασι δια της χρηστολογιας φαινεσθαι βουλονται οπερ οι την κατα Χριστον ηλικιαν δια πονων κτησαµενοι αυτοι. και ελεγχοµενοι και υπο του οικειου συνειδοτος κατακρινοµενοι ως απρακτοι και του τοιουτου πολεµου απειροι. συµποδιζονται και σκελιζοµενοι ελεεινως καταπιπτουσιν. ουδε οτι ασθενεις ετι και νηπιοι εισι. οι ταυτης εφιεµενοι δηλαδη και ταυτην επικτησασθαι επιποθουντες θερµως· εικονα γαρ υµιν φρασω παριστωσαν αυτων την των οπλων περιβολην και την εκεινων λαµπροτητα και γνωσεσθε. εκαστος εαυτον τοις αγιοις εκεινοις συγκρινων.εχθρων δια της κενολογιας και απατης των συλλογισµων τοις πασι γνωριζεσθαι σπευδουσιν· οι. τινι· και µαλιστα οι προυχειν δοκουντες των αλλων εν γνωσει και λογω και τον βασιλικον οιοµενοι χαρακτηρα εν εαυτοις επιφερεσθαι. ουδε οφθηναι. ∆ια δη τουτο αµφιβολοι ετι και αδοκιµοι οντες. µηδε τας βασεις ισως της πιστεως και ελπιδος (200) επι την πετραν ερεισαντες. . µηδε την οικοδοµην των αρετων επι τον θεµελιον Χριστον ανυψωσαντες. ουδε στηναι εις προσωπον ολως ανθρωπου ηδυνηθησαν αν. ου δυνανται συγκαταθεσθαι και την εαυτων ασθενειαν και απειριαν καθοµολογησαι υπο φιλοδοξιας και ανθρωπαρεσκειας κατακρατουµενοι· λιαν γαρ της δοξης εκπεσειν των ανθρωπων φοβουνται. εν οιοις εστε και οσον της εκεινων ανδρειας οµου και αξιας και δυναµεως παντες απολειποµεθα.

Τοιγαρουν εννοησον µοι τον ουρανον οιος υπαρχει εν αιθρια και ανεφελω νυκτι και βλεπε µοι εν αυτω τον της σεληνης δισκον ολον πεπληρωµενον το ειλικρινες και καθαρωτατον φως. η δε καρδια αυτων τω δισκω εοικε της σεληνης. αλλ᾿ ειδοτες οτι εκαστος ηµων δευτερος κοσµος υπο Θεου. οι ταυτης εφιεµενοι δηλαδη και ταυτην επικτησασθαι επιποθουντες θερµως· εικονα γαρ υµιν φρασω παριστωσαν αυτων την των οπλων περιβολην και την εκεινων λαµπροτητα και γνωσεσθε. ουχ υφ᾿ ηµων επινοηθεισα. αλλ᾿ υπο του Θεου προϋποστασα και γενοµενη. Των αγιων εοικασιν εκαστος. εκαστος εαυτον τοις αγιοις εκεινοις συγκρινων. ουρανω. µεταβηθι τω νω και προς ο µελλω παλιν ειπειν. σκεπει παντοθεν και περιφρουρει και ατρωτους απο πασης εννοιας πονηρας. Η δε αγια αγαπη το παντουργον υπαρχει και παντοδυναµον φως. Εν γαρ τη κτισει ο τεχνιτης Θεου Λογος ως εν πινακι προεζωγραφησε τα υστερον µελλοντα εις σωτηριαν ηµων και αναπλασιν γινεσθαι. Η γαρ εικων αυτη τυπος των εν ηµιν τελουµενων εστιν. αλλα και απροσιτους αυτους τοις υπεναντιοις εργαζεται. Η δε αγια απαθεια.Αλλ᾿ αγε δη και την δοξαν των οντων αγιων και απαθων ανδρων οι βουλοµενοι διδαχθηναι θελησατε. κυκλω δε ταυτης τον πολλακις γινοµενον κυκλον περι αυτην· και σκοπησας ταυτα καλως. διατηρει. µεγας εν τω µικρω τουτω κοσµω . αλλ᾿ ολοφωτος αει δια σπουδης και αγαθοεργιας των αγιων συντηρουµενη. Ειδετε δοξαν οι ταυτην οντως ποθουντες. µη οτι γε αµαρτιας. Συνηκατε της λεχθεισης εικονος το µεγεθος και οσον εκαστος ηµων της των αγιων δοξης και λαµπροτητος υστερει. ετι εν σωµατι οντες. και αβλαβεις και ελευθερους εκ παντων εχθρων αποκαθιστα· ου µονον δε. (201) πολυ του ηλιακου τουτου φωτος και ασυγκριτως λαµπροτερον ητις απτοµενη των καρδιων αυτων και καθαπερ το της σεληνης φως. µη γενοιτο. ινα τον τυπον εν τοις αισθητοις φαινοµενον βλεποντες µη απιστησωµεν οτι και εν τοις καθ᾿ ηµας πνευµατικως τελειται και περαιουται η οντως αληθεια. ωσπερ κυκλοειδης στεφανος και ως σκηνη µεσον αυτους περιφερουσα και περιεπουσα. εν οιοις εστε και οσον της εκεινων ανδρειας οµου και αξιας και δυναµεως παντες απολειποµεθα.

τα του θεου δηλονοτι προσταγµατα και την δοξαν αυτου ου λογοις κενοις και µαταιοις. κακ τουτου οκνηροτερους ποιωµεν αυτους εις την εργασιαν των εντολων. Και ινα ταλλα παρησω οντα. Μη δη ουν εις ραθυµιαν εναγωµεν τους πλησιον εν τω λεγειν· “Πως αρα τουτο η πως εκεινο δυνατον παρα ανθρωπων κατορθωθηναι. δια του υποδειγµατος τοις πλησιον ηµων χρηµατισοµεν. δια της καθηµερινης και αδιαλειπτου µετανοιας και των εξ αυτης και δι᾿ αυτης προχεοµενων δακρυων και πασης αλλης αγαθοεργιας εκκαθαιροµενοι. και θεραποντα ηλιον. ωσπερ απο νυκτος ηµεραν και απο (202) ηµερας παλιν νυκτα γινοµενην ορωµεν. Ιστω πας ο ακουων οτι. τουτο µονον εις υποµνησιν υµων λεξας. αλλα το του ∆εσποτου αεναως εκπληροι προσταγµα. συµφηµι καγω. καταπαυσω τον λογον. καθα ραθυµια παλιν και καταφρονησει και αµελεια τοις προτεροις κακοις περιπιπτοµεν και υπο την νυκτα της αµαρτιας γινοµεθα. εµπρακτοι διδασκαλοι εν παντι και εν πασι γινοµενοι τοις αµελεστεροις των αδελφων και αναπολογητους αυτους εργαζοµενοι. Οτι µεν γαρ τα πολλα τοις πολλοις αδυνατα. ουτω πιστευειν χρεων και πεπεισθαι οτι οι εν σκοτει της αµαρτιας υπαρχοντες και εν τουτω απο γεννησεως διατελουντες δυναµεθα δια πιστεως και της των εντολων εργασιας εις ηµεραν θειαν και φωτισµον πνευµατικον αναχθηναι. παραγεται. αλλ᾿ εργοις αυτοις διηγουµενοι. καθα µοι και τις των θεολογων συµµαρτυρει. (303) εν τοις κατ᾿ εµε ραθυµοις και . αλλα τα µεν καλα ζηλωσωµεν απαντα.”. προς το ανεσπερον φως ως υιοι φωτος επανερχεσθαι σπευσωµεν. Ουτω γαρ και αυτοι παλιν ηµεις ηµερα αϋλος και γη καινη και καινοι ουρανοι. ει µη τινα αλλον.και ορωµενω. των δε εναντιων την µιµησιν φυγωµεν οση δυναµις. τον της δικαιοσυνης ηλιον λαµποντα εν εαυτοις εχοντες. Καθαπερ γαρ εκεινος ουδεποτε παυεται του ανατελλειν και επιλαµπειν. µη χειρονες εν µηδενι φανηναι θελησωµεν των εις διδασκαλιαν ηµων γενοµενων αλογων η και αψυχων υπο του φιλανθρωπου Θεου. ουτω και ηµεις µη θελησωµεν δια αµελειας εν τω σκοτει καθησθαι των ηδονων και παθων· το προσταγµα δε µαλλον του ειποντος· “Μετανοειτε· ηγγικε γαρ η βασιλεια των ουρανων” φυλασσοντες. ∆ει ουν ηµας εν τουτω τον υπηρετην ηµων µιµεισθαι.

Αει γαρ. ανεστιως εσθιουσιν εν πνευµατικω τω του νοος και της ψυχης αυτων στοµατι. κατανοουσιν ακατανοητως το ανειδεον ειδος αυτου. εθελουσιως τους εγκαλινδουµενους χοιρων δικην εις τα βορβορωδη των κακων της αµαρτιας πραγµατα. Αλλα γαρ του τοιουτου ποθου εν παραδειγµατι την αναγκην και την φλογα κατανοησωµεν. οι την οικιαν της ψυχης κενην περιφεροντες του ενοικουντος εν τοις πιστοις και ουτω καθ᾿ εκαστην βοωντος· “Εν τω κοσµω θλιψιν εξετε· αλλα θαρσειτε. εκ βασιλικου µεν τυγχανουσαν γενους και βασιλικω κατεστεµµενην τω διαδηµατι. ου της θεωριας του καλλους και της γλυκυτητος ολως κορεσθηναι ουδεποτε δυνανται. ποθου αρρητου πονον δριµυν και αφορητον εν αυτοις απεργαζεται. Παρησω γαρ. ει δε και κρυβηναι τελειως (204) καν προς µικρον εθελησειε. τοις οιησει µετα τουτων και τυφω αθλιως κεκρατηµενοις. εγω νενικηκα τον κοσµον”. τοις τη µαταια δοξη προσκειµενοις και πλουτου ορεγοµενοις και επαινοις και τιµαις ενηδοµενοις ταις εξ ανθρωπων. το γε νυν εχον. οια δη . τον δε ταυτης ερωντα εξωθεν προσπελαζοντα. την αµορφον µορφην και το ασχηµατιστον σχηµα εν αθεατω θεα και ασυνθετω καλλει αποικιλτως πεποικιλµενον. Εν εκεινοις γαρ τοις δια πιστεως και της εαυτων απαρνησεως τω Χριστω και Θεω πιστει και αγαπη και ταπεινωσει ακολουθησασι και αυτον συν Πατρι και Πνευµατι εν εαυτοις κτησαµενοις παντα δυνατα και ραδια γινονται κατα τον ειρηκοτα εν Πνευµατι· “Παντα ισχυω εν τω ενδυναµουντι µε Χριστω”. Το απλουν της θεοτητος αυτο φως αυτο τοις νοεροις οφθαλµοις ορωσι πλουσιως. ο και ψηλαφωντες αΰλοις χερσιν ακατασχετω τω ερωτι. τω εναντιω συνταττονται. Ον οι πεπλουτηκοτες ορωσιν αορατως αυτου του Θεου το αφραστον καλλος· κρατουσιν ανεπαφως. ως του ολου στερισκοµενοι διακεινται. ωραιοτεραν τε ουσαν πασων των επι γης γυναικων και ενδοθεν υπαρχουσαν του κοιτωνος αυτης. το καινοτερον. Νοει µοι ερωµενην κορην πτωχω τινι.καταφρονησαι του κοσµου και σκυβαλα τα εν αυτω παντα ηγησασθαι µη προαιρουµενοις. προσθηκην ηδυτητος βλυζει και την επιθυµιαν αυτων εκκαιει σφοδροτερον· ει δε ποτε µη παλιν αυτοις τρανοτερον φαινοιτο. Τι δε εστιν ο κατανοουντες ορωσι.

αλλ᾿ ουδε σωµατων ερωτος προσψαυσαι ολως κατα νουν συγκεχωρηνται· αλλα καθαπερ ο την εκ χρωµατων κατασκευασθεισαν αψυχον εικονα (205) της νυµφης νυµφιος ορων ταυτη προσκειται και ενατενιζει διηνεκως και βουλεται οραν αυτην.απερριµµενον δια πτωχειαν και ακραν ευτελειαν. ουκετι ολως ανεχεται προς την εικονα ταυτης εναπιδειν σχετικως. ου χρηµατων ουτοι εφιενται. Ου δοξης γαρ. αλλ᾿ ασυγκριτω και αφραστω καλλει αµωµητον το ειδος κεκτηµενην της ευπρεπειας. Οποτε γαρ αυτω εκεινω ουσιωδως τω Θεω ενωθωσι και της εκεινου θεας και µεθεξεως αξιωθωσιν. αφθαρτοις ουσι και αϊδιοις· οσω γαρ κρειττονα των προσκαιρων εισι τα αιωνια αγαθα. και ταυτην κατασπασηται και περιπλακη. ουδε τη σκια των . τω εραστη επιδωσει. ου τρυφης. µονην χρυσω πεπυκασµενην την χειρα εξωθεν εκτεινασα. τοσουτον αναλογως και τον ερωτα εµποιουσι σφοδροτερον εν ταις των ερωντων ψυχαις· οθεν ουδε εα τουτους ο ποθος του Θεου επιθυµια η προσπαθεια εν τινι κρατηθηναι καν οπωσουν. ως συµβασιλευσαι και συναφθηναι αυτη προσδοκων. κακεινος ταυτης δραξαµενος και το αµηχανον καλλος αυτης κατανοων κατασπαζεται αυτην. συµµαρτυρησετε µοι τω λογω του υποδειγµατος και υµεις. ειτα αιφνης εκ των εκεινου χειρων την αυτης η κορη χειρα αρπασασα συστειλη προς εαυτην και αποκρυψει τελειως. φθειροµενοις ουσι και ταχεως παρερχοµενοις. Ει τοινυν εκ µικρας και στενοτατης οπης η κορη. αναφλεγων τον ποθον αυτου και την επιθυµιαν την προς αυτην. ουχι θλιψιν αφορητον αυτω προξενησει και την του ποθου µαλλον εκκκαυσιν περισσοτεραν εκ τουτου τω τοιουτω σφοδρως απεργασεται. ουκετι τη εικονι των ποιηµατων. ου κατα την της εικονος µορφην ουσαν. επαν δε αυτην εκεινην την νυµφην παραγενοµενην θεασηται. Οιµαι. ποσω γε µαλλον εν τοις νοητοις αορατοις τουτο συµβησεται. το αυτο δη µειζονως πασχουσι και οι εκ µεγεθους και καλλονης των ορωµενων κτισµατων την δυναµιν και την σοφιαν του γενεσιουργου αναθεωρουντες και εις αγαπην και πιστιν την προς αυτον και εις φοβον εκ τουτων αγνον κατα προκοπην αναγοµενοι. τουτο εκεινης µεθ᾿ ορκων υπισχνουµενης αυτω. Ει δε εν ορωµενοις και αισθητοις σωµασιν οµου και πραγµασιν ουτω ταυτα συµβαινειν ειωθε.

Της διανοιας γαρ αυτων εν τοις υπερ αισθησιν εµφιλοχωρουσης και οιονει ανακιρναµενης και λαµπροτητα θειας φυσεως µεταµφιεννυµενης. και ηµεις οι απερριµενοι. συν τω Πατρι και τω παναγιω αυτου Πνευµατι. οταν δια πασης σπουδης εναρετου τουτοις συνεξισωµεθα. η σχετικως προσανεχουσι. Και ποιω τροπω ορα τις τον Θεον και οτι ο εις τοιαυτα µετρα πεφθακως. Και . ΛΟΓΟΣ Ε΄ (207) Περι των οιοµενων αγνωστως εχειν εν εαυτοις το Πνευµα το Αγιον. Συναλγησατε ουν ηµιν και συνευξασθε οι εκ του παροντος λογου καρπουµενοι την ωφελειαν και προς το υψος τουτου πρακτικως ανελθειν προαιρουµενοι. αλλα και σφοδροτερον µαλλον φλογος αναφθη και αµωµους ηµας και αµεµπτους και ασπιλους διατηρηση ο απο γης εις ουρανους αναβιβασας και δοξασας το γενος ηµων των ανθρωπων. εν αµικτω µιξει και συναφεια αφραστω κατα τας αψευδεις υποσχεσεις αυτου. ουκετι την αισθησιν προς τα ορωµενα καθα και προτερον κεκτηνται. ω πρεπει πασα δοξα τιµη και προσκυνησις. Τουτο ουν το µακαριον παθος. Ναι µην επι πλειον συγκολλησει και τρανως συνενωσει και συγκραθηναι γνωστως αξιωσει ολον µε ολω εαυτω και υµιν. Και οτι φθονος ουδεις εν τοις αγιοις.ορωµενων εµπαθως η προσπαθως. δια πολλων δεησεων παθειν ηξιωθηµεν. δι᾿ ου και των ειρηµενων απαντων την πειραν εν αισθησει και ορασει και γνωσει µυστικως διδαχθεντες και λαβοντες οµου εις ωφελειαν και προτροπην των εκζητειν τον Θεον και αυτον ευρειν βουλοµενων ταυτα γραφη παρεδωκαµεν. ωστε οραν κατα το εφικτον τον Θεον. ενθεν ηδη µυειται και την µελλουσαν δοθηναι εν τω µελλοντι τοις αγιοις απολαυσιν. µιµησοµαι γαρ εν τουτω τον ειποντα· “Ωσπερει τω εκτρωµατι ωφθη καµοι”. φιλανθρωπια Θεου και χαριτι. µη επαισθανοµενων δε καθολου της ενεργειας αυτου· και περι των λεγοντων µη δυνασθαι τινα των ανθρωπων κατα την παρουσαν ζωην οραν την δοξαν αυτου. νυν και αει και εις τους ατελευτητους αιωνας των αιωνων· αµην. και αποδειξις δια χρησεων περι τουτου. (206) οπως ταις προς Θεον υµων ευπροσδεκτοις δεησεσι µη µονον ασβεστος εν ηµιν ο του θειου ποθου πυρσος διατηρηθη.

Ιδου και παλιν εγω προς τους λεγοντας εχειν αγνωστως Πνευµα Θεου και οιοµενους απο του θειου βαπτισµατος τουτο κεκτησθαι εν εαυτοις και τον µεν θησαυρον εχειν νοµιζοντας. Τουτο τοιγαρουν οµολογουντες. αλλ᾿ ως πιστοι. αλλα το Πνευµα το Αγιον το λαλουν εν αυτω ταυτα λεγει και γραφει· και ο τους λογους αυτου αθετων η παραλογιζοµενος. ινα ουτως διδαξητε εαυτους µη ως απιστοι φθεγγεσθαι. προς τους οµολογουντας µεν µηδεν ολως επαισθανθηναι εν τω βαπτισµατι.οτι οσα αν ο τοιουτος λεγη η ποιη η γραφη. πιστει δε µονη και λογισµω. αλλα γαρ και προς αυτους τους µηδεµιαν λεγοντας ποτε αισθησιν εν θεωρια και αποκαλυψει ταυτης λαβειν. το ενεργουν και λαλουν εν αυτω. Ουχι βεβαπτισµενοι εσµεν και ηµεις. λεγετε· Χριστον. Ει ουν ειναι τι οµολογειτε. Ο τοινυν Χριστος εστι τι. κουφους δε τουτου εαυτους ολως επιγινωσκοντας. ορα τι φασιν οι σοφοι και ενωπιον αυτων επιστηµονες· “Οσοι εις Χριστον εβαπτισθητε. ινα ως αφρων προς αφρονας ειποιµι. φησιν ο Παυλος. Αυτη τοινυν και παρ᾿ αυτων η πρωτη προτασις και αποδειξις. αµαρτανει και βλασφηµει. Χριστον ενεδυσασθε. Εστι τι. Το ουν ενδυµα τουτο. αλλ᾿ ου πειρα τουτο παραδεξαµενους και κρατουντας εν εαυτοις ως εκ της των θειων λογιων ακροασεως. αγνωστως δε και ανεπαισθητως υπολαµβανοντας την του Θεου δωρεαν εν εαυτοις απο τοτε εγκατοικησασαν και µεχρι του νυν ενδοθεν (208) της εαυτων ψυχης ενυπαρχουσαν· ου µονον δε. παντως ειποιεν αν. τι ειναι. Ει ουν βεβαπτισµεθα. δηλον οτι. εις το Πνευµα του Θεου. Ναι. ουχ ηµεις. Τι δαι. Παντως. και τον Χριστον ενδεδυµεθα”. ως αι θειαι Γραφαι διδασκουσι και αυτα τα γεγονοτα και καθ᾿ εκαστην γινοµενα. ουκ αυτος. Τι ουν. Ινα ουν τα παρ᾿ εκεινων προταξω λεγοµενα. ω ουτοι. φησιν. αλλα το Πνευµα το Αγιον προς αυτους ειποι αν. η ουδεν εστιν. ει µη Θεος αληθης και ανθρωπος επ᾿ αληθως τελειος πεφυκως. ειπατε ηµιν και δια τι ανθρωπος γεγονεν ο Θεος. ει γε µη τελεον παρακοπην φρενων εισι πασχοντες. Τι τοινυν αλλο εστιν ο Χριστος. καθως φησιν ο Αποστολος. ειπατε δη και τι πρωτον εστιν. ει και ισως υµεις εθελοκωφουντες αγνοειτε .

Ει γαρ ουκ αισθανεται ο τον Θεον ενδυοµενος τι ποτε αρα ενεδυσατο. ινα εις Θεος εν Πατρι και Υιω και Αγιω Πνευµατι προσκυνηται και µητε προσθηκην τω αριθµω απο της οικονοµιας λαβη τινα µητε παθος τι απο του σωµατος η Τριας υποστη. Ο γυµνος τω σωµατι ενδυσαµενος επαισθανεται και το ιµατιον οποιον ορα. ινα µηκετι µηδαµως ως ανθρωπον αλλ᾿ ως ενα Θεον αυτον τελειον εν δυσιν επιγινωσκωµεν φυσεσιν – εις γαρ Θεος . ∆ια τινος τουτο κατεργαζοµενος. Εστι τοινυν Χριστος. ως του φθαρτου υπο της αφθαρσιας καταποθεντος και του σωµατος υπο του ασωµατου ουκ αφανισθεντος µεν. µη εξ αγνοιας εκκλινης της ευθειας των νοηµατων οδου και κοπους παρεξης ηµιν και κριµα προξενησης πλειον τη ση ψυχη. Τι δε εστι. ∆ια της σαρκος η δια της θεοτητος. Παλιν τοιγαρουν προσαναµνησω σε τα ρηθεντα εν επιτοµω. τι τουτο εστιν ο επενδυονται. ολου δε αλλοιωθεντος και µενοντος ασυγχυτου. Ινα προγινωσκων συ α ωµολογησας ερωτωµενος παρ᾿ εµου. Ει ουν δια της αυτου θεοτητος ην ανελαβε σαρκα πρωτον εθεωσε. ∆ια της θεοτητος δηλονοτι. Ει οι βαπτιζοµενοι τον Χριστον επενδυονται. Το γαρ µηδεν ενδυοµενοι ουδεν αισθανοµεθα. το δε τι ποτε η παρ᾿ ετερου η ηµας αυτους επενδυοντες και λιαν (210) επαισθανοµεθα. ινα ποιηση θεον τον ανθρωπον. οι αυτον ενδυοµενοι εγινωσκον αν. Θεος.ινα τον ανθρωπον ποιηση θεον. ο δε γυµνος τη ψυχη Θεον ενδυσαµενος ου γνωσεται. και ηµας παντας ου δια της φθαρτης σαρκος αλλα δια της θεωθεισης (209) ζωοποιει. Ο ουν Θεον ενδυσαµενος ουκ επιγνωσεται νοερως και ιδη τι ενεδυσατο. “Η σαρξ γαρ. δια της θεοτητος θεωσας και θεοποιων ηµας δηλαδη και ουχι δια µονης αυτου της σαρκος· ουδε γαρ µεριστη. ει γε και σωας τας αισθησεις κεκτηµεθα· νεκροι γαρ ενδυοµενοι ουκ αισθανονται µονοι και δεδοικα µη και οι . οπερ ουδεποτε γεγονεν. αρρητως ανακεκραµενου και εν αµικτω µιξει τη τριαδικη θεοτητι ηνωµενου. ουκ ωφελει ουδεν· το πνευµα εστι το ζωοποιουν”. δια τουτο γενοµενος ανθρωπος. ινα ευσυνοπτον γενηται ο µελλω ειπειν. λοιπον κατα σε ουδε εστι τι ποτε ο Θεος· ει γαρ ην. φησιν.. Θεος αληθης και ανθρωπος τελειος παναληθως πεφυκως. οπερ πρωην ουκ ην. Προσεχε τοινυν και ερωτωντι µοι µετα συνεσεως αποκριθητι. ∆ια τι ουν ταυτα λεγω.

Ει γαρ κατα την σωµατικην ιδεαν τουτο γενοµενον εννοησωµεν. Και ουτω λελυται το ζητουµενον. λοιπον και οι τουτον σταυρωσαντες και εµπτυσαντες τον Πατερα εωρακασι· και ουτως ουδεµια εσται διαφορα η προτιµησις απιστων τε και πιστων. Αλλ᾿ οιδα. την λαµπαδα”. το Πνευµα καιοµενον και λαµπον ωσπερ εικος. Τι ουν ερεις προς ταυτα. ου περι της ηδη εσβεσµενης αυτω παντως λεγει. αλλα περι της ετι καιοµενης και αστραπτον εχουσης το φως. ως ανθρωπω ιδειν εφικτον. αλλα κατα της σεαυτου ψυχης. την εαυτων αγνοιαν εµφανιζουσιν· ο γαρ λεγων τινι· “Μη σβεσης. Αληθως λεγεις και η µαρτυρια σου αληθης µεν. Αλλ᾿ ουκ εστι ταυτα. τον σκοπον των λεγοµενων µη επισταµενοι.” Απαγε. ο τα εν χερσιν απιστων αγαθα και λαβειν ταυτα µη προθυµουµενος επι . Ειτα φασι· “Το Πνευµα µη σβεννυτε” ο Παυλος διακελευεται. ουκ εστι. φησιν. Τουτο δε ου κατα την της σαρκος ειπε θεωριαν. “Θεον. αλλα κατα την της θεοτητος αποκαλυψιν. αλλα και τας οψεις ευθυς αλλοιουµενοι αποστρεφονται και ως βλασφηµιαν ακουσαντες δυσχεραινουσι· ειτα. και τον Πατερα µου εγνωκειτε αν”. Και προς τουτο ου µονον ουδεν αποκρινονται. “Ο µονογενης. τι ερεις. αλλα παντες εξ ισης του πεποθηµενου µακαρισµου ετυχον τε (211) δηλονοτι και τυχωσιν. Τι δαι. Ω της σκοτωσεως! Τις τουτο ειπε. Και τουτο λεγοντες. ακουσον αυτου Χριστου του Υιου του Θεου παλιν λεγοντος· “Μακαριοι οι καθαροι τη καρδια οτι αυτοι τον Θεον οψονται”. ω ουτοι. Υιος ο ων εις τον κολπον του Πατρος εκεινος εξηγησατο”. φησι. τον ερωτωντα φιλοτιµουµενοι και τον πραον δηθεν υποκρινοµενοι.ταυτα λεγοντες νεκροι και γυµνοι επ᾿ αληθειας οντως εισιν. Αλλα γαρ αυθις προς αυτους ωδε ανθυποφεροµεν. ουδεις εωρακε πωποτε”. λεξον ηµιν. Εαν γαρ εγω δειξω σοι τον αυτον Υιον του Θεου λεγοντα σοι δυνατον ειναι τουτο. φησιν. καθα δη και αυτος παλιν δεικνυσιν Ιουδαιοις διαλεγοµενος και λεγων· “Ει εγνωκειτε µε. Φησι γαρ· “Ο εωρακως εµε εωρακε τον Πατερα”. Οτι δε δυνατον ηµιν εστι το κατιδειν τον Θεον. Ορατε καν ολως εν υµιν αυτοις. ου µετα στυφοτητος αποκρινονται· “Και τις ποτε ιδειν τουτο τολµηρως ειποι η ολως αυτο εθεασατο.

αλλ᾿ εν τω µελλοντι τουτο και ουκ εν τω νυν αιωνι γενησεται”. εγνως αν ως αληθη τα λεγοµενα· επει δε ουκ εθου τουτο εν τη καρδια σου ουδε ειναι αληθες επιστευσας. Ενταυθα η εν τω µελλοντι. Ει γαρ µη τουτο γενηται. Πως γαρ. Και ει ταυτην ποτε εκαθαρισας. η δε ελπις τη αγαπη συνεπεται. Ει γαρ ενταυθα η καθαρσις. Αλλα και ο Κυριος τι φησιν. των αιτιων της αγαπης µη οντων. ουτως ουδε πιστεως και ελπιδος βεβαιας χωρις αγαπην Θεου εν ψυχη ανθρωπου ευρεθηναι δυνατον· ο δε µη την αγαπην εχων ουδεν εκ των λοιπων αρετων ωφελειται η χωρις ταυτης ωφεληθησεται.τα µελλοντα µεταβησεται και αποκριθεις ερει· “Ναι. και ενταυθα εσται η ορασις· ει δε µετα θανατον ειπης την ορασιν ειναι. ουδε πιστευειν δυναται δηλονοτι· και ταυτα Παυλου λεγοντος ακουε· “Μενει δε τα τρια ταυτα. µετα δε την εµφανειαν η τελεια εν ηµιν αγαπη προσγινεται. ∆ια τι η πως τουτο εσται. θησεις παντως και την καθαρσιν µετα θανατον.” Ουδαµως. Ει γαρ δια της καθαρας καρδιας τον Θεον ειπεν οψεσθαι. Περι δε του απ᾿ εντευθεν οραν τον Θεον ακουε αυτου παλιν λεγοντος· “Νυν βλεπω εν εσοπτρω και εν αινιγµατι. Ως γαρ θεµελιων εκτος οροφος οικου ουχ ισταται. οντως οι καθαροι τη καρδια τον Θεον οψονται. Οπου γαρ η ακριβης των εντολων φυλακη. καθα δη και αυτος Παυλος γραφων διαµαρτυρεται. Ευδηλον οτι ενταυθα. αγαπη· µειζων δε παντων η αγαπη”. Ει ουν η πιστις τη ελπιδι συνεζευκται. τοτε δε προσωπον προς . ο µη εχων αγαπην ελπιδα ου κεκτηται. εκει εσται και η του Σωτηρος εµφανεια. Ο τοινυν µη δυναµενος αγαπαν. ουτε αγαπαν αυτον ως χρη δυναµεθα· γεγραπται γαρ· “Ο µη αγαπων (212) τον αδελφον αυτου ον ορα. “Ο αγαπων µε τας εντολας µου τηρησει και εγω αγαπησω αυτον και εµφανισω αυτω εµαυτον”. παντως οτε η καθαροτης προσγενηται. δια τουτο και της καθαρσεως κατεφρονησας και της θεωριας διηµαρτες. αγαπητε. ουτε πιστευειν. πιστις ελπις. δηλονοτι και πιστεως. τον Θεον ον ου βλεπει πως δυναται αγαπαν. Ποτε ουν η εµφανεια τουτου γενησεται. και η θεωρια συνεπεται αυτη. αυτην εκεινην παρειναι ενδεχεται. ο δε ελπιδος εκτος. και ουτω σοι γενησεται το µηδεποτε ιδειν τον Θεον εν τω µη ειναι σοι εργασιαν µετα την εξοδον δι᾿ ης ευρησεις την καθαρσιν.

καθως καγω Χριστου”. και µυριασι συµψυχος και τω Παυλω σεαυτον συναριθµησον· και ουτω Παυλον τιµησεις. τοτε δε επιγνωσοµαι καθ᾿ ο και επεγνωσθην”. ινα συ σωθης. ει βουλει. γενου ταις χιλιασιν. ουκ εστι φθονος εν αγιοις Θεου. Ει δε λεγεις ατιµιαν ειναι Παυλου το και αλλον ισον γενεσθαι αυτου και δια τουτο της σης σωτηριας καταφρονων αµελεις. ουτω λεγων· “Χριστος ηλθεν . ουκ εστιν εν αυτοις προεδριας η µειζονος δοξης επιθυµια και ορεξις. φησι. οτι τουτον ηµιν τοις ανθρωποις συνεξισαζοις. Ουχι. εαν ως εκεινος θελησω και σπευσω γενεσθαι καγω. οτι τοις εκεινου λογοις πεισθεις και ακολουθησας αυτω µιµητης εκεινου και οιος εκεινος εγενου και συ. το οραν τον Θεον· οι δε ορωντες αυτον περιεργιας πασης απηλλαγµενοι υπαρχουσιν. γενου τοιουτος τη πιστει και συ. Ακουσον αυτου τουτο παριστωντος και λεγοντος· “Ευχοµην αναθεµα ειναι απο Χριστου υπερ των αδελφων. ω υπερηφανε συ και απονενοηµενε. Οις ουχ ηµεις.προσωπον” και παλιν· “Νυν γινωσκω εκ µερους. και τοτε επ᾿ αληθειας τιµησεις αυτον κακεινος προσδεξεται σε και ως ιδιαν δοξαν και στεφανον καυχησεως λογισεται σε. γενου δεκατος. µιµησαι τουτον· και οιος εκεινος. ει µειζων εκεινου δυνηθης γενεσθαι και τω Θεω οικειοτερος. Πρωτος ουν εκεινος των σωζοµενων αµαρτωλων· γενου συ δευτερος. Και τις Παυλου ισος. αδελφε. Παυλος δε ουχι κατα παντα ανθρωπος ην. γινωσκε ως παραλογιζοµενον σεαυτον µαλλον απωσεται και δια τουτο αυτος σε βδελυξεται. καθως εκεινος φησι· (213) “Μιµηται µου γινεσθε. Αλλ᾿ εκεινος. αυτος δε ο Παυλος µεγαλη βοα τη φωνη. φησιν. Ουδε γαρ προς τι του βιου η . των συγγενων µου κατα σαρκα”. Βουλει ουν σοι δειξω οτι µαλλον µειζονως τιµησεις αυτον και ευφρανεις και δοξασεις. ηµιν οµοιοπαθης τε και συνδουλος. και λεγεις οτι ατιµιαν ηγησεται.ακουσατε αµαρτωλους σωσαι ων πρωτος ειµι εγω”. Παυλος ην. Ει τοινυν επαινεσαι βουλει τον Παυλον η τιµησαι αυτον. γενου τριτος. και παλιν· “Ηθελον παντας ειναι ως εµαυτον”. Εκεινος χωρισθηναι απο Χριστου προαιρειται τελειως. Μια γαρ αυτοις και τοις κατα γενεαν και γενεαν φιλοις και προφηταις αναδεικνυµενοις Θεου προεδρια και καθεδρας και προτιµησις στασεως και δοξα και απολαυσις και τρυφη.

. ωστε το νοηµα αρχη εστι του µελλοντος γινεσθαι πραγµατος παρ᾿ ηµων κατα το· “Πρωτον µεν εννοει τας αγγελικας δυναµεις και ουρανιους και το εννοηµα εργον ην”. ινα µη παλιν εγω δοξω σοι κενοδοξως λαλειν· τινος ταυτα τα ρηµατα. αλλα περι των ηδη γινοµενων και γενεσθαι µελλοντων. επειδη ανθρωπος ου µονον ανθρωπου συλλογισµους τε και διαθεσεις. αλλα του προς τι γενεσθαι τον νουν ηλευθερωνται· δια τουτο και µενουσιν εις αιωνας ατρεπτοι και προς το κακον εισιν ανεπιστροφοι. (214) Αλλα γαρ ερωτησω σε. νοηµα δε εκεινο λεγεσθαι αξιον το περι ανυποστατου πραγµατος η βουληµατος γεννωµενον ενθυµηµα εκ του νου. Ανθρωπου λεγεις ειναι ταυτα τα ρηµατα. ο και απο του νοηµατος εις εργον εξαγεται. (215) Σκοπει δε οτι ου περι ανυποστατων τινων και αδηλων πραγµατων. Ει ανθρωπου εισιν. Οιµοι οτι ουδε δια της ακοης σου η ορασις επιγινεται. Ταυτα ποθεν οι γραψαντες ισασι. Τα δε εν τουτοις νοηµατα ου χρη καλεισθαι νοηµατα. αλλα θεωριαν των οντως οντων· απο γαρ της εκεινων θεωριας λαλουµεν· και λεγεσθαι µαλλον χρη των οραθεντων διηγησιν τα λεγοµενα. Πασα γαρ αναγκη παντι τω εξηγουµενω περι τινος πραγµατος. Ανθρωπου παντως. ηγουν την εκ της θεωριας αυτου εγγινοµενην τοις αγιοις αλλοιωσιν και καταστασιν. συ δε µοι συνετως αποκριθητι. ποθεν η πως ειδεναι τις δυναται. οι λογοι παντες ηµιν και πασα η περι τουτων εξηγησις εκ της ορασεως µαλλον γινεται και της θεωριας αυτων. Ει δε ανθρωπου και κτηνων αλογων διαθεσεις και ορµας χαλεπον ανθρωπον ειδεναι καλως. και νυν ο γραφων ποθεν επισταται. Αλλως τε δε ει ανθρωπου τα ρηµατα. ειπειν εχεις παντως και ποταπου. φησιν. οιον του ποιησαι τι αγαθον η πονηρον ο ουπω επραχθη παρ᾿ ηµων. αλλ᾿ ουδε κτηνους ορµας η στασεις η ενδιαθετον καταστασιν ψυχης δυναται γνωναι η εξειπειν· “Ουδεις γαρ οιδε τα του ανθρωπου. τα του Θεου. Λελογισµενως συλλογισθητι και παντως πεισθηση και συζητησεων απαλλαξεις µε. Ειπε συ.προς ετερον τινα των ανθρωπων βλεπειν και επιστρεφεσθαι η ολως εννοειν τι των ανοικειων δεδυνηνται. αλλα µενεις ακουων και µηδολως ορων. δηλονοτι και τα νοηµατα. ινα µη το γε νυν εχον ειπω ενεργειαν. ει µη το πνευµα του ανθρωπου το ενοικουν εν αυτω”.

εκεινος µεν α ειδε και α εωρακε λαλει προς αυτους. ινα σε δια παντων φωταγωγησωµεν. Το γαρ ειπειν τι περι ων ουκ οιδεν η ουκ εθεασατο παντως αλογον και απαιδευτον. ιδειν µεν προτερον και καταµαθειν τα εν τουτοις. αδελφοι. η περι θεατρου παλιν τινος και των εν αυτω τελουµενων. Φως δε γνωσεως οταν ακουσης. Ου γαρ ειπε διηγησιν η λογον γνωσεως. η παλατιου τινος και της εν αυτω ταξεως τε και καταστασεως. ειθ᾿ ουτως περι ου ειπειν βουλεται εστοχασµενως και λελογισµενως ειπειν. ως του (216) φωτος δηλονοτι εµποιουντος την γνωσιν ηµιν· αλλως γαρ ουκ εστι γνωναι τινα τον Θεον. αλλα φως γνωσεως και γνωσεως φως. ποιαν δε φρονησιν. περι Θεου και θειων πραγµατων και αυτων των του Θεου αγιων και δουλων. τι αν και οικοθεν ειποι. περι της απροσιτου δοξης τε του προσωπου αυτου και περι της ενεργειας και δυναµεως του παναγιου αυτου Πνευµατος. µη προτερον φωτισθεις φως γνωσεως. σκεψιν τε και επινοιαν και συλλογισµον ευρησει καιριως περι ου ουκ οιδεν ειπειν. οι δε ακουοντες µη θεασαµενοι τον ανθρωπον η την πολιν περι ης και ακουουσιν. ει µη πρωτον αυτο το φως ιδη ψυχης οφθαλµοις και ακριβως γνω τας αυτου . ουτως και περι της ανω Ιερουσαληµ και του εν αυτη κατοικουντος αορατου Θεου. γινωσκειν και τα περι της πολεως. Επει. µη υπολαβης γνωσιν ειναι µονην των λεγοµενων διχα φωτος. ως ο ιδων και διηγουµενος τα περι του ανθρωπου. Ει τοινυν περι ορωµενων και επιγειων ουδεις ειπειν τι η διηγησασθαι δυναται. ειτ᾿ ουν φωτος. ου δυναται απο της ακοης µονης. κατα την κελευουσαν εντολην. ει µη δια της θεωριας του εξ αυτου εκπεµποµενου φωτος. ειπε µοι. Ποιαν. Ωσπερ γαρ ο περι ανθρωπου η περι πολεως τινος προς τινας διηγουµενος. Ητις ενεργειαν αφθεγκτον εµποιει νοερως εν ταις καρδιαις αυτων. ει µη αυτοπτης του πραγµατος γενηται. ουδεις ειπειν δυναται. οιαν εκεινοι την ολικην προς τον Θεον εσχηκασι σχεσιν και οιαν εστιν η του Θεου ορασις η εν αυτοις αρρητως εγγινοµενη.οικου φερε ειπειν η πολεως. πως ειπειν τις ισχυσειεν η διηγησασθαι. ει και µη πλεον ειπειν τι ο ανθρωπινος διδωσι λογος. ενθυµησιν η ευφυΐαν η µαθησιν. εαν µη προτερον ιδη. Ποιαν δε νοησιν προς την του µηπω µηδαµως οραθεντος πραγµατος αλλοθεν πορισεται διηγουµενος.

απερχοµενος λεγει αυτω· “Ειδον”.” – “Φως. πως η ακοη µονη την του Θεου γνωσιν ηµιν εµποιησειε. τεκνον. οτι αυτος εκεινος εστι περι ου ηκουες. Ει γαρ η ορασις µονη τελειαν την γνωσιν του ορωµενου παρ᾿ ηµων ανθρωπων ουκ εµποιει εν ηµιν. ειδες. σκιρτα και παλλει η καρδια αυτου και προς τον ποθον του οφθεντος ευθυς αναπτεται. Και φησι· “Τι. δια του Πνευµατος εκεινα και µονα διδασκεται· οθεν ουδε δυναται λεγειν οτι εν γνωσει γεγονα του θεου δια µονης ταυτης της ακοης. Ουκ οιδα δε ει ην και το σωµα τουτο. ουκ εξικανουσαν εχω µου την διανοιαν”. πατερ. αλλα αµφιβολια η ψυχη διαµεριζεται και η εκεινον αυτον ερωτα η ετερον τινα τον γνωριζοντα αυτον. και εν τω αυτον ιδειν γνωσις οτι ανθρωπος εστι περι ου ηκουον. γλυκυ· ποταπον ειπειν σοι. ον ουδε αναβλεψαι τοις οφθαλµοις και ιδειν δυναται ποταπος. Και ουδε ουτως ισταται του λεγοµενου η εννοια· οσα γαρ αν εξ ακοης σοι τις ειπη περι ανθρωπου. . ειδως οτι ολως τις εστιν ο φανεις προ προσωπου αυτου. απο µονης της ακοης γνωρισαι αυτον ακριβως και πληροφορηθηναι. ω πατερ. Ειτα παλιν αρχεται λεγειν µετα δακρυων θερµων και πολλων ως· “Ωραθη µοι. καθα και επι του ανθρωπου ακοη πρωτον περι αυτου. Φως ο Θεος και ως φως η θεα αυτου· εν γουν τη του φωτος θεα γνωσις πρωτη οτι Θεος. Ουτως ουν και περι του αορατου Θεου απαραλλακτως γινεται. .ελλαµψεις και ενεργειας εν αυτω. αλλ᾿ ουδε αυτον ερωτησαι τολµα.βλεπει δε µονον εν τροµω και φοβω πολλω οιονει προς τους ποδας αυτου. φυγων ως οιµαι απο προσωπου αυτου· εµεινα δε µονος εγω µονω συνων τω φωτι. τεως ουκ ηδειν οτι σωµα φορω και περικειµαι. Αλλ᾿ ει τι και δια των θειων ακουοι Γραφων λαλουντας δι᾿ αυτων τους τον Θεον ιδοντας. οτε ιδης αυτον. Και ως ουν τουτο λεγει. Ον γαρ ουχ εωρακε πως γινωσκειν ενδεχεται. εκεινο το φως· ηρθη ο οικος της κελλης ευθυς και παρηλθεν ο κοσµος. τηνικαυτα εκει· ει γαρ εξω τουτου γεγονα αγνοω. φως ορα· θαυµαζει µεν ιδων. ειτα ορασις. πατερ. γλυκυ.πως γαρ. (217) Οταν γαρ αποκαλυφθεντα θεασηται τις αυτον. τις δε ο φανεις ουκ οιδεν ευθυς. και τοτε βεβαιως µανθανεις οτι αυτος εκεινος εστιν. Ην µοι δε χαρα η και . ου δυνασαι. πατερ. ως προεγνωκως τον Θεον. Και ει µεν υπαρχει ο περι τουτων προεξηγησαµενος αυτω.

φησιν. τοτε το εκ µερους καταργηθησεται”. εστι”. συ ει. τοτε µανθανει “το θεληµα αυτου το αγιον και ευαρεστον και τελειον”. ει και τινες τουτο λεγειν ηµας κακως ελογισαντο. Και συν τω λογω βλεπει παλιν αυτον και µικρον µικρον τελειως καθαιρεται. αγαπη τε και ποθος πολυς. το δε ολον µετα τον θανατον ελπιζοµεν ληψεσθαι. ως ορας”. ο δια σε ανθρωπος γεγονως· και ιδου εγω πεποιηκα σε. Αποκριθεις ουν λεγει αυτω· “Εκεινος. ουδε δυναται γινωσκειν αυτον· και ει µη γνω αυτον. τεκµαιροµενος δηλονοτι οτι υπερ νουν και λογον και διανοιαν ταυτα εισιν· ου µονον δε. Ει γαρ µη ιδη.” Και αποκρινεται και φησι· “Ναι εγω ειµι. εαν φανερωθη. εκ των εις αυτον γινοµενων παρα Θεου γινωσκει και απερ µετα των προλαβοντων αγιων απαντων εποιησε και οσα µελλει µετα των µεταγενεστερων ποιειν. Τοινυν και νυν µεν µετριως τους αρραβωνας εντευθεν ηδη απολαµβανειν των αγαθων απαντων οµολογουµεν και λεγοµεν. Περι δε των µελλοντων στεφανων και αµοιβων διδασκεται µεν µυουµενος παρ᾿ αυτου του Θεου. πως ισχυσει γνωναι το αυτου αγιον θεληµα. και ποιησω θεον”. εκ µερους· οταν δε ελθη το παν. . ως ορας. αυτον. αρχεται εκ του κατ᾿ ολιγον (218) γινωσκειν τα του Θεου· και εις τουτο πεφθακως. τεκνον. αλλα και τους τουτο λεγοντας σφοδρως καθυποβαλλοµεν αναθεµατι. αλλα και νοει σαφως οποιοι µετα την αναστασιν εσονται αυτος τε και παντες οι µετ᾿ αυτου. και την των µελλοντων ελπιδα εκουσιως αποβαλλοµεθα. καθα δη και νυν. Ει γαρ ενταυθα το παν απολαµβανειν υποτιθεµεθα. Οτε τοινυν χρονισει πενθων και κλαιων και προσπιπτων και ταπεινουµενος. καθως γεγραπται· “Νυν µεν γινωσκω. πολλω µαλλον επι Θεου. ο Θεος. Ει γαρ επι ανθρωπων τουτο αδυνατον. ∆ιο και προκοπτων και επι πλειον προσοικειουµενος τω Θεω.νυν συνουσα µοι αφραστος. ως κινηθηναι µου τα ναµατα κατα ποταµους των δακρυων. ουκ απολαµβανει δε ταυτα νυνι. οµοιοι αυτω εσοµεθα”. Αλλ᾿ ουχ ουτως ηµεις φρονουµεν η λεγοµεν. την κρισιν τε και την ανταποδοσιν. λοιπον κατ᾿ αυτους και την αναστασιν αυτην απαρνουµεθα. καθαιροµενος δε παρρησιαζεται και εκεινον αυτον ερωτα και φησιν· “Ο Θεος µου. Και αλλαχου· “Και νυν τεκνα Θεου εσµεν και ουπω εφανερωθη τι εσοµεθα· οιδαµεν δε οτι. ινα παλιν ειπω.

οταν εν τω ηµετερω νοΐ ινα λογος περι πραγµατος τινος αγαθου η κακου γεννηθη. καθως αυτοις και ο Κυριος ελεγεν· “Οταν δε ελθη ο παρακλητος. αλλ᾿ οτι ηκουσαν· ειπε λοιπον. ο παρ᾿ ετερου ουκ ηκουσαν λεγοντος. ποθεν ταυτα µεµαθηκασιν. Πρωτον ανωθεν ειποµεν οτι νοηµατα ηµων εκεινα λεγεσθαι δικαιον. φησιν ο αυτος· “Ετι πολλα εχω λεγειν υµιν. αλλ᾿ ου δυνασθε βασταζειν αρτι· οταν δε ελθη εκεινος. Επει ο ουκ ειδον. επειδη και αυτος ταυτα µοι ειπε µυστικη τη φωνη”. η αυτοπται της ηµερας εκεινης εγενοντο. Οι ουν ειποντες περι της του Κυριου ηµερας και περι της ενδοξου και φρικτης αυτου παρουσιας προφηται και αποστολοι. εκεινος υµας διδαξει παντα και υποµνησει υµας παντα α ειπον υµιν”. (220) Οτι δε και α ουκ ειπεν αυτοις ο Χριστος. Ει δε τι ειπειν ουκ επιστασαι. πως λεγειν δυναται περι αυτων η τας ιδεας η τας µορφας και τας θεσεις αυτων αφηγησασθαι. Αλλ᾿ επι το προκειµενον επανελθωµεν. (219) ω ηγαπηµενε και φιλε Χριστου. Ει ουν ηκουσαν. Εµαθες . ακουσον και γνωθι οτι παρα του Αγιου ταυτα µεµαθηκασι Πνευµατος. το Πνευµα της αληθειας. οιονει τον ειρηκοτα τουτο ερωτησωµεν· “Ποθεν. οδηγησει υµας εις πασαν την αληθειαν· ου γαρ λαλησει αφ᾿ εαυτου. Εκεινος εµε δοξασει. ου εδωκεν ηµιν.Και ινα κατα πευσιν και αποκρισιν τον λογον µεταποιησωµεν. αλλ᾿ οσα αν ακουση λαλησει και τα ερχοµενα αναγγελει υµιν. ινα κτησωµαι τι η κακοποιησω η αγαθοποιησω τινα.” “Εκ του Πνευµατος. εξηγησιν δε και ουχι νοηµα το περι γεγενηµενων ηδη η εωραµενων πραγµατων λαλειν. ποθεν. πως εκεινοι ειρηκασιν. το Πνευµα το Αγιον ο πεµπει ο Πατηρ εν τω ονοµατι µου. Παντως γαρ. εκ τουτου γινωσκοµεν οτι εσµεν τεκνα Θεου και αυτος ο Θεος εν ηµιν εστιν. οτι ως κλεπτης εν νυκτι και ως ωδιν τη τικτουση και οτι εν πυρι αποκαλυπτεται. Φρασον ηµιν. οτι εκ του εµου ληψεται και αναγγελει υµιν”. ποθεν µαθοντες ταυτα ειρηκασι. φησιν. ει οιδας. παρα τινος ειπε· ουπω γαρ τεως λεγω οτι ειδον αυτοι και ειπον. οιον φερε ειπειν. οιδας οτι οµοιος αυτου εση. Ει δε και ειπη. η παρα τινος ακηκοασιν. ταυτα το Πνευµα το Αγιον τοις αποστολοις επελθον εδιδαξε και ειπε. Ειτα παλιν ειποµεν οτι περι ων τις ουχ εωρακε πραγµατων η πολεων η θεατρων η ανθρωπων. µυθολογος αν δικαιως υπο των ακουοντων αυτον κληθησεται.

αυτου του Κυριου ακουσον λεγοντος· “Ο εχων τας εντολας µου και τηρων αυτας. καθως ειπεν αυτος· αυτο τε το Αγιον Πνευµα δια της εµφανειας αυτου δωρειται αυτοις και δια του Αγιου παλιν Πνευµατος αυτος και ο Πατηρ αχωριστως µενουσιν µετ᾿ αυτων.ποθεν εδιδαχθησαν οι γραψαντες τα περι της ηµερας εκεινης και της του Κυριου επιφανειας και των αποκειµενων και επελθειν µελλοντων τοις αµαρτωλοις και δικαιοις. εν τε τω µελλοντι αιωνι δηλοι. οτι παρ᾿ υµιν µενει”. Θεος. Ιδου ουν εδιδαχθης οτι και µενει και κατοικει εις ατελευτητους αιωνας· το γαρ ειπειν “ινα µενη µεθ᾿ υµων εις τον αιωνα” το αϊδιως και ατελευτητως αυτοις συνεσεσθαι και ειναι αχωριστον µετ᾿ αυτων εν τε τω νυν καιρω. Ουτω και περι των λοιπων παντων των µη βλεποµενων ηµιν αυτοι φωτισθεντες δια του Πνευµατος ειδον αµα και εγραψαν. Ινα δε γνως οτι και τον Χριστον βλεπουσιν οι αγαπωντες αυτον και τας εντολας αυτου φυλασσοντες. Συ ουν. ινα µενη µεθ᾿ υµων εις τον αιωνα”. (221) οτι ου θεωρει αυτο ουτε γινωσκει αυτο. ως ορας. υµεις δε γινωσκετε αυτο. καθως προς τους αποστολους ο Χριστος εφη· “Εαν αγαπατε µε. Το Πνευµα το Αγιον τι εστι. τας εντολας τας εµας τηρησετε· και εγω ερωτησω τον Πατερα και αλλον παρακλητον δωσει υµιν. εκεινος εστιν ο αγαπων µε· ο δε αγαπων µε αγαπηθησεται υπο του πατρος µου. δυνατον ειναι . τοις δογµασι της Εκκλησιας εποµενος. Οι δε τοιουτοι αφ᾿ εαυτων λαλουσιν ουδεν· ο δε λεγων λαλειν αυτους τι αφ᾿ εαυτων. ακουσον το εποµενον· “Το Πνευµα της αληθειας ο ο κοσµος ου δυναται λαβειν. εκ Θεου αληθινου οµολογουµενως Θεος αληθινος. Τουτο τοινυν λεγων τε και φρονων Θεον αληθινον εκ Θεου αληθινου εκπορευοµενον. συνιστας οτι οι το Αγιον εχοντες Πνευµα αυτον εκεινον οµολογουµενως εχουσι τον Θεον µενοντα παντοτε µεθ᾿ εαυτων. λεγεις τουτο Θεον. Γνωστον τοιγαρουν εστω πασι χριστιανοις οτι ο Χριστος αψευδης και Θεος αληθινος εστι και τοις την προς αυτον αγαπην δια της τηρησεως των εντολων αυτου ενδεικνυµενοις οµολογουµενως εµφανιζεται. Αλλ᾿ ερωτωντι µοι αποκριθητι. και εγω αγαπησω αυτον και εµφανισω αυτω εµαυτον”. Οτι δε και εωρων το Αγιον Πνευµα οι θειοι αποστολοι και οσοι τουτο λαβειν ηξιωθησαν.

προσπεσον. ινα αυτος µε διδαξη τα περι σου και τα σα αναγγειλη µοι. πιστευσον και πεισθητι οτι ουτως εστι και αυτη η πιστις ηµων. ινα οµοιος σοι ως παντες οι δουλοι σου γενωµαι κατα χαριν θεος και συνεσοµαι σοι διηνεκως νυν και αει και εις απεραντους αιωνας. ινα ιδω την δοξαν την σην. σεαυτον. ινα βλεπων το αµηχανον καλλος σου.λεγει ειδεναι και ανθρωπον τα του ανθρωπου και ανθρωπους ωσαυτως τα του Θεου· ει δε µη τουτο. το αναγεννηθηναι και ανακαινισθηναι και ζησαι την εν Χριστω ζωην. αλλα ψευστας και µυθολογους αποκαλει. ην ειχες προ του τον κοσµον γενεσθαι παρα τω σω Πατρι. οικτιρµον. ∆ος µοι την δοξαν ην σοι δεδωκεν. οτι. ινα γνωσωµαι οτι ηγαπησας µε. αµην”. απο γεροντος νεον γινοµενον. αδελφε µου αγαπητε. και γενησοµαι υιος ηµερας θειας καγω· και µη αµοιρον. ως τας θειας τηρησαντα σου. ευσπλαγχνε. ευσπλαγχνε. Πεµψον τον παρακλητον. Τουτο ουν εστι. και τον . εν εµοι. οτι η βασιλεια των ουρανων εντος σου. ανθρωπε. ∆εσποτα. την εικονα. Κυριε.”. ει θελεις. εν τω αυτω Πνευµατι και αυτοι δηλονοτι φθεγγονται και οι αυτοις απιστουντες η και ενδιαβαλλοντες εις τον δι᾿ αυτων φθεγγοµενον αµαρτανουσιν. ουτω και νυν και συ και ειπε· “Ελεησον µε. και διανοιξον µου τους οφθαλµους της ψυχης. Σπευσον ουν ιδειν και λαβειν και εν σεαυτω κτησασθαι τα αποκειµενα αγαθα και µη δια του οιεσθαι ταυτα εχειν αποστερηθηση παντων αυτων· (222) κλαυσον. και εν εµοι. εστι και τα αιωνια απαντα αγαθα εν χερσι σου εισι. ο Πατηρ. ει συναδοντα και ουτοι τοις προλαβουσι θεοφοροις πατρασι φθεγγονται. Ναι. ινα ιδω το φως του κοσµου. σε τον Θεον. ως ειπας. Υιε του Θεου. ω Θεε του παντος. Αλλα χρεων ειδεναι. αγαπητε. ως αναξιον. Μορφωθηναι θελησον. Η ουκ ακουεις τον µεγαν Βασιλειον λεγοντα εις τον προτρεπτικον αυτου λογον των Φωτων· “Ουκ επιθυµεις σεαυτον ιδειν. επουρανιε. Εδιδαχθης τοινυν. Εµφανισον µοι. και επ᾿ εµοι. Μεινον. ωσπερ ποτε ο τυφλος. αορατε. φορεσω την σην και παντα τα ορατα επιλαθωµαι. Λαµψον επ᾿ εµοι το φως το αληθινον. εντολας. αδελφε. πιστευσον. Αγαθε. ως µη εξ αυτου διδασκοµενους. της σης θεοτητος καταλειψης µε. αλλα περι ων ουκ ειδον η ηκουσαν απο οικειων συλλογισµων ετερους διδασκοντας.

Ει γαρ και τον Χριστον εσθιειν και πινειν. οικια γινοµενω δηλονοτι ηµιν καθα και ηµεις παλιν οικια γινοµεθα αυτω. ειτα και υιοι µεν ηµεις αυτου. Ποια παντα λεγει τοιγαρουν. και εις αφθαρσιαν µεταποιουµεθα· θνητοι. ενδυεσθαι τε και οραν και αυθις ορασθαι παρ᾿ αυτου αει διδασκοµεθα. πασας αυτας δηλονοτι διεξερχοµενοι. ειπε. Μη δη τη απιστια ουτως εαυτους εκδιδοντες. Αλλα ο ηλιος. συ. Μη η γη. η οι αστερες. η γινεσθαι (224) µεν. ολοι δηλαδη εν ολοις τοις νυνι µεταληφθεισι γινοµενοι αγαθοις. η τι των βλεποµενων καινον και προσφατον γεγονεν. ως αυτον µεν ειναι ηµων ενοικον. Αλλ᾿ ουκ εχεις τουτο ειπειν· προς ηµας γαρ και δι᾿ ηµας τουτο ειρηκε. και γινοµεθα επουρανιοι· σαρκικοι εκ σαρκος την γενεσιν εχοντες. και εις αθανασιαν µεταβαλλοµεθα· γηϊνοι. καινη κτισις· τα αρχαια παρηλθεν. ιδου γεγονε τα παντα καινα”. µηδολως γινεσθαι λεγωµεν εις ηµας. µηδεν προς ταυτα γινωσκοντων ηµων.Παυλον· (223) “Ει τις εν Χριστω. πρωτον αληθη ταυτα πιστευσαντες ειναι και συναδοντα ταις θειαις Γραφαις. και τουτων απαντων µετοχοι µερικως. προς ζωην ανισταµεθα· φθαρτοι. γνωστως γινονται· ου µονον δε αλλα και µετα θανατον ολοτελως ταυτα και βεβαιως κληρονοµησαι ελπιζουσιν. Νεκροι γαρ οντες. Ταυτα τοιγαρουν η εν Χριστω καινη κτισις εισιν. µυστικως δε και ανεπαισθητως. Μη ο ουρανος ενηλλαγη. η η θαλασσα. και φως εκεινος εν σκοτει λαµπον εστιν. εις βυθον απωλειας κατερχεσθε· αλλ᾿ ει και µεχρι του νυν αισθησιν των τοιουτων λαβειν ουκ ηλπισατε και δια τουτο ουδεν ητησασθε. τω Αγιω αναγεννωµενοι και αναπλαττοµενοι Πνευµατι. τι νεκρων διαφεροµεν. αλλα και εν ηµιν αυτον εχειν και εν αυτω παλιν µενειν ηµας οιδαµεν. αδελφοι· ταυτα εις τους αληθινους πιστους και εκλεκτους καθ᾿ εκαστην επιτελουνται και γινονται. εαν ουν ταυτα παντα και τα λοιπα. ως δεδηλωται. αυτος δε πατηρ ηµων γινεται. εν σωµατι οντες. ως πολλακις ειποµεν. καν απο του παροντος πληροφορηθητε. ηµας δε παλιν ενοικους αυτου. αυτον δε βλεπειν ηµεις λεγοµεν κατα το “ο λαος ο καθηµενος εν σκοτει ειδε φως µεγα”. οσα δηλονοτι αι θειαι Γραφαι γινεσθαι εν ηµιν εν τω ενεστωτι καιρω της παρουσης ζωης εκδιδασκουσι. οτι εντευθεν ηδη γνωστως η . Ειπε. και πνευµατικοι γινοµεθα.

προς µηδεν ετερον απονευοντες. αξιω την αγαπην υµων· αποδεισωµεθα τα ανθρωπινα παντα. ειτε ενταυθα ειτε εν τω αιωνι τω µελλοντι. Ναι. εως λαβητε. ζητειτε. (226) . επι ολιγα ης πιστος. αιτεισθε. ευχεσθε· και ουτω δια τουτων και των τοιουτων τρεχετε. πυκτευετε. τα ανω φρονουντες. και δια τουτο εις το αναδεχεσθαι λογισµους αλλοτριους ασυνετως επειγεσθε και εις ηγουµενειας και αρχας επιβαινετε και ιερωσυνης αφοβως κατατολµατε και προς µητροπολεις και επισκοπας του (225) ποιµαινειν τον του Κυριου λαον εαυτους υµας δια µυριων µεθοδων αναιδως επιδιδοτε. τιµη και προσκυνησις συν τω αναρχω Πατρι και τω παναγιω και αγαθω και ζωοποιω Πνευµατι. απαντα τα εµπαθη και βλαβερα βδελυξωµεθα. εως υιοι φωτος και υιοι ηµερας γενησθε. διωκετε. εως καταλαβητε. τα ανω ζητουντες. Τεως διδασκεσθε. εως υµιν ανοιγη και εισελθητε. και ως αναπεπτωκοτες τη συνειδησει πνευµατικους εαυτους ειναι προ του το Πνευµα το Αγιον λαβειν οιεσθε. ουτω πυκτευσατε ως ουκ αερα δεροντες· και προς τουτοις “αιτειτε και δοθησεται υµιν· κρουετε και ανοιγησεται υµιν”. Αλλα προσεχετε. εως δραξησθε. εως ενδον του νυµφωνος τον νυµφιον θεασησθε.σφραγις του Αγιου Πνευµατος ηµιν τοις πιστοις διδοται. κρουετε. τεως µετανοειτε. προ του λαβειν εκεινα. εαυτοις. µηδενος των επιγειων. νηστευετε. ΛΟΓΟΣ στ΄. νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων· αµην. καταφρονησωµεν παντων των ορωµενων. υποτασσεσθε. ινα και των ενταυθα και των µελλοντων επιτυχωµεν αγαθων εν Χριστω Ιησου τω Κυριω ηµων. εως ακουσητε· “Ευ. παρακαλω. ω πρεπει πασα δοξα. φροντιζοντες. τω ενι τρισαγιω φωτι. Αλλα γαρ µη προ του ταυτα και ιδειν και λαβειν και παθειν φρεναπατουντες υµας εαυτους και παραλογιζοµενοι ειναι τι δοκειτε µηδεν οντες. δουλε αγαθε και πιστε. κλαιετε. επι πολλων σε καταστησω”. Και πιστευσαντες ουτω διωκετε ινα καταλαβητε. τα ανω επιποθουντες.

οιτινες δια βιου παντος σπουδην εθεντο εν υποκρισει παντα ποιειν.Περι απαθειας και εναρετου ζωης. ου µονον των ατελων εις αρετην και ευσεβειαν. Πολλοις τοις εν κοσµω πολλακις προσοµιλησας και τινων συζητησεων αναµεταξυ κινηθεισων. Ως γαρ εν παθεσιν οιονται κατορθουν την απαθειαν. ως εικος. Και προς τουτοις περι πνευµατικης ιατρειας και οπως χρη θεραπευειν τους ψυχικως ασθενουντας. ηγνοουν και ηπιστουν περι αυτης. µεγαλης επληρωθην της αθυµιας και θρηνειν υπερ των ταυτα λεγοντων και κλαιειν εκ πολλης συµπαθειας βιαζοµαι. αλλα και αυτων των δοκουντων ειναι τελειων εις αρετην και τα ονοµατα και την φηµην µεγαλην εχοντων κατα τον κοσµον. Και οπως χρη το οικειον εκκοπτειν θεληµα και εις υψος ανερχεσθαι τελειοτητος. Ει µη γαρ εστερηµενοι της οντως απαθειας υπηρχον και εν τω σκοτει των παθων εκαλυπτοντο και δουλοι των ηδονων και των της σαρκος θεληµατων ετυγχανον. Τον γαρ µη επαινουµενον απλως και ως ετυχε παρα των πολλων ουδενος λογου αξιον ειναι κρινουσιν. ινα ανθρωποις αρεσωσι και θεοφιλεις παρ᾿ αυτων ονοµαζωνται. Και περι συναφειας Θεου προς ψυχην και ψυχης προς σωµα και ενωσεως των τριων παραδοξου. ωσθ᾿ οµιλησαι και συνεστιαθηναι γυναιξι και µηδεµιαν βλαβην υποστηναι. λεγοντων ακηκοα σχεδον απαντων. ουτω και την απαθειαν απαρνουµενοι. µητε τινα κινησιν η µολυσµον εν τω λεληθοτι παθειν. αγιοι ειναι και λεγεσθαι βουλονται ταυτης χωρις. περι εµπαθειας. ακριβως ειδως ων µη αλλως ταυτα λεγειν αυτους ει µη εκ πολλης αγνοιας των χαρισµατων του Θεου. και ως µονους τους των ανθρωπων επαινους αρκειν εις αρετην και αγιοτητα πειθουσιν εαυτους. φηµι. και απαθειας. (227) τοις µελεσι των αγιων αυτου χαριζεται. οτι . ως εκ των ανθρωπινων επαινων την αγιωσυνην κτησαµενοι. Πως γαρ και πιστευσουσιν οι τοιουτοι ποτε νεκρους ειναι και γινεσθαι τω κοσµω τινας και µονην ζωντας ζωην την εν Πνευµατι. ως ουκ ενδεχεται ανθρωπος εις τοσουτον υψος απαθειας ελθειν. ουκ αν την ζωοποιον του Ιησου και Θεου νεκρωσιν. ολως αµαρτια οντες τε και γενοµενοι. αγνοουντες. Τουτων αυτηκοος εγω γεγονως.

µη µεµψασθαι αφανως. µη µονον µετα γυναικων συνεσθιοντα και αυταις οµιλουντα. Κοσµον δε λεγω την παρουσαν ζωην. καν παρα παντος του κοσµου επαινωνται και µακαριζωνται. ωστε. µηδεν παραβλαπτεσθαι. ει µη τας αιτιας αυτων εκφυγοι και µακραν γενηται απ᾿ αυτων. ωσπερ και εις βλεπων υπερ απειρα πληθη αµβλυωπουντων. οιον απο πατρος και µητρος. και τουτου ενεκεν πασα πραξις εναγωνιος και πασα κακοπαθεια παρα των ευσεβουντων επιτελειται. µη πιειν. (228) Ο γαρ των κατα Θεον αγωνιζοµενων σκοπος τοιουτος εστι. Μετα δε το γενεσθαι γυµνος παντων των προσοντων.κρεισσων εις γινωσκων Θεον και υπ᾿ αυτου γινωσκοµενος υπερ µυριαδας απιστων των µη ειδοτων Θεον. απαρνησασθαι την ψυχην· οπερ και κατορθουται εν τη του οικειου απονεκρωσει θεληµατος. ουκ αν των επιθυµιων αυτων ελευθερωθησεται. πασα µεν συγγραφη µαρτυρει. µη προπετως τι διαπραξασθαι. τοτε και αυτην εαυτου οφειλει. τραγωδουντων τε και κιθαρωδουντων ακουοντα και ορωντα γελωντας και ορχουµενους και παιζοντας. ετι δε απο κτηµατων και χρηµατων και περιουσιας και πλουτου παντος. µη επιχαρηναι πτωσει . αλλα και εν µεσαις στρεφοµενον πολεσι. οιον µη φαγειν. µη τι των δοκουντων ειναι καλων ανευ επιταγης ποιησαι. ουχ ως απηγορευµενων οντων αυτων η και επιβλαβων. ει σπουδαιος εστιν. µη κατακριναι τινα. αλλ᾿ ως µη δυναµενων ηµων. ανενοχλητον αυτον και απαθη διαµενειν. της αυτων προσπαθειας απαλλαγηναι· ο γαρ ηδη ταις ηδοναις συγκραθεις. τα δε εν τω κοσµω. πασα δε ιστορια και των αγιων αι πραξεις τοιαυτας τας µαρτυριας ηµιν διαγραφουσι. ηγουν τον αιωνα τουτον τον προσκαιρον. µη ωσαυτως ασπασασθαι. µη υπνωσαι.Οτι γαρ ενι τινα των εν αληθεια αγωνιζοµενων εις τοιαυτην ελευθεριαν ελθειν και τον απαξ µετοχον της του Θεου χαριτος γενοµενον εις απαθειαν ψυχης και σωµατος καταντησαι. φηµι. πρωτον µεν εκφυγειν κοσµον απαντα και τα εν τω κοσµω. ου λεγω µονου του εξωθεν. εν µεσω αυτων στρεφοµενων. αλλα και του εσωθεν. αδελφων τε και συγγενων και φιλων. αφ᾿ ων και φευγειν εκ παντος χρη. της καρδιας κινηµατος. οιον µη βλεψαι εµπαθως. τα περι ηµας παντα απερ καταλιµπανειν ηµας ο Λογος διακελευεται.

ως ακαθαρτος παρα Θεω µισειται και αποστρεφεται· καν ει χιλια ετη ουτω ποιηση αγωνιζοµενος. ινα και δειξω σοι ακριβως των χριστιανων την ακριβειαν. τοις του Θεου οδευειν θερµως αναγκαζων προσταγµασιν. µη ενηδονως τινος γευσασθαι µηδε φαγειν ο τη ψυχη δια της ορασεως ηρεσεν. αλλ᾿ ολην. µη ενατενισαι απλως µηδε εις γηρασαντος οψιν . µη οργισθηναι κατα διανοιαν. Ο δε εις παντα εγκρατευοµενος και την ψυχην προπαιδευων ατακτως µη περιφερεσθαι µηδε ποιειν εν µηδενι ων ο Θεος απαρεσκεται το εαυτης θεληµα. ουδεµιαν ευρησει εκ των εξωθεν µονων αγωνων ωφελειαν. τα δε κρυφια της καρδιας θεληµατα εκπληρων. µη παρελθειν δακρυων χωρις ηµεραν µιαν το κατα δυναµιν. Των γαρ εξωθεν τις και βλεποµενων τοις πασιν εγκρατευοµενος παρα των µη καλως ειδοτων οραν ως εργατης ανακηρυττεται. ει και αγιου δοκει εχειν υποληψιν.τινος. αλλα και φυλαξασθαι απο ετερας αφης. µη εν µερει η καθολου καλλωπισµων φροντισαι ενδυµατος η υποδηµατος.ο γαρ µεσαζων τοις κακοις πανταχου παρεστι -. µη λαλησαι µηδεν ο µη συµφερει και σιωπησαι ο και λαληθηναι αξιον. το οικειον καθ᾿ ωραν εκπληροι θεληµα. ει µη µονην την χρειαν σεµνην οµου και ευσχηµονα. µη καταλειψαι τον συνηθη κανονα µεχρι θανατου ποτε. ουτος εν ολιγω καιρω εν αυτοις αυτον ευρησει κεκρυµµενον τοις θειοις αυτου ενταλµασιν. ει και τοις ανθρωποις ως αποταξαµενος µακαριζεται. µη ζηλωσαι εν πονηρια. ωσπερ επι καλου τινος αεροβατουσαν. Πως παντα τα της ευσεβειας απαριθµησοµαι ιδιωµατα. Ου και κρυβεντος εξ . µη λυσαι την (229) ζωνην εις υπνον τρεποµενος. µη εννευσαι τινι κατα ετερου τινος. πασης αλλης εργασιας επιλαθοµενος εκπλαγησεται προσπεσων αυτον και µονον οραν αγαπησει. Ω και εντυχων. µη της κοµης κοσµησαι τας τριχας. Εν τουτοις γαρ πασι και εν πλειοσιν αλλοις ο αγωνιζοµενος εγκρατευεται· και δια τουτων παντως. µη κτησασθαι µετα τινος µερικην φιλιαν. Πλην ετι τα της ζωοποιου νεκρωσεως µανθανε. ινα µη χαυνωθεις υπνωση πλεον του δεοντος. του µη κρυψαι λογισµον µηδε τον τυχοντα ποτε. µη τριψαι την οψιν κατα την συνηθειαν υδατι. η και του πωγωνος. µη βαλαι χειρα εισω και κνησαι µελος του σωµατος. µη φθονησαι κακως. ει χαυνως και ραθυµως πορευεται.

ανεξιχνιαστος. του ποµατος της ζωης. (231) ουτε σωµα. Και εγω και ο Πατηρ ελευσοµεθα και µονην παρ᾿ αυτοις ποιησοµεθα”. µη παρα της ψυχης δυναµουµενον. του µοσχου του σιτευτου. ψυχη και Θεος. αψηλαφητος. ως πιστευοµεν. απροσιτος. του µαννα του νοητου. Ουτως εχων πυρουται τω πνευµατι και πυρ ολος γινεται τη ψυχη. τη µνηµη φλεγεται. αρπαζεται εις παραδεισον. επ᾿ εσχατου των ηµερων φανεις ηµιν εν σαρκι δι᾿ Υιου και γνωρισθεις δια του παναγιου αυτου Πνευµατος. και γινεται η ψυχη τω σωµατι οπερ γεγονε τη ψυχη ο Θεος. εις τριτον ανερχεται ουρανον. Θεος αναρχος. παλιν την οδον ανωθεν απαρξαµενος. δικην του ορωµενου πυρος την οικειαν τω σιδηρω φυσιν µεταδιδουντος. ατελευτητος. περιπατει συννους. του αµωµου αµνου. εν απολαυσει γινεται της τρυφης. ισος ηµιν κατα παντα χωρις αµαρτιας. τον νυµφιον ορα. δηλαδη τοις πιστευουσι και την πιστιν εκ των προειρηµενων εργων . µεταδιδους και τω σωµατι της οικειας λαµπροτητος. τη ελπιδι του παλιν εκεινον ιδειν αναπτεται· και. ανεκδιηγητος.οφθαλµων αυτου. εις τον νυµφωνα εισερχεται. τα τρια ταυτα. τω ποθω καιεται. ασφαλεστερον· ορα κατω. αναφης. τηνικαυτα βλεπει τον διωκοµενον και τον φευγοντα φθανει και κρατει τον ποθουµενον και γινεται ολος εξω του κοσµου και αυτου ολου του κοσµου επιλανθανεται. τω φωτι αναµιγνυται. απαθης. τρεχει σφοδροτερον. Σκοπει ακριβως των λεγοµενων την δυναµιν. οταν πολλα δραµων κατακοπος γενηται και φθασαι µη δυνηθη. ινα και το πνευµα σωση και την σαρκα αθανατιση. ακουει αρρητα ρηµατα. αλλα και παντελως καταπεση. του πνευµατικου γαµου εν µετοχη γινεται. (230) απορησας ουτος. παντων των αγαθων εκεινων εν απολαυσει γινεται. αρρητος. του µυστικου κρατηρος εµπιπλαται. συναπτεται τοις αγγελοις. Σωµα. ως που τις εφη. εις α ουδε των αγγελων αι δυναµεις αδεως ενατενισαι τολµωσιν. καθα φησιν η θεολογος φωνη· ουτε γαρ ψυχη ζην δυναται. δραµειν µη δυναµενος. απογευεται της ζωης. Αλλα µην και επαγγελεται λεγων· “Ενοικησω εν αυτοις και εµπεριπατησω. ψυχη νοερα µιγνυται δια την εµην ψυχην. εις τον παστον παραγινεται. µη φωτιζοµενη παρα του κτισαντος. του αρτου του ζωηρου. εντονωτερον. αορατος. τη αθανασια συµπλεκεται.

ετι τοις ειρηµενοις προσµενειν βουλοµαι. Τι ουν µοι ταυτα και προς τι λεπτοτερον ειρηται και δια τι µακρον τον λογον εξετεινα. µητε της ψυχης εις σαρκα µεταπηγνυµενης. πηλος. Υιος και Αγιον Πνευµα εις Θεος ον σεβοµεθα.ενδεικνυµενοις. γινοµαι. αναγκη παντως και αυτην την σαρκα. η ινα αισχυνθωσι. Ο παραδοξως συνδησας αυτα και το νοερον τε και αϋλον τω πηλω συγκερασας. αχωριστον ουσαν της ψυχης. Των δε ψυχων παλιν διϊκνουµενων εν ολω τω σωµατι και µηδενι µερει απολιµπανοµενων. ωσπερ εν Πατρι και Υιω και Αγιω Πνευµατι εις Θεος ασυγχυτως και αδιαιρετως προσκυνειται. αυτος αµφοτεροις τουτοις ασυγχυτως ενουται καγω κατ᾿ εικονα και οµοιωσιν εκεινου. ινα συγκαταβατικωτερον ειπω. αλλα µενων ο Θεος καθο Θεος εστι και η ψυχη καθως εχει φυσεως και το σωµα. ουτως ουδε θεληµα ενι το σωµα εχειν τοτε παρεκτος της ψυχης. µαλλον δε µηδε ζην χωρις αυτης δυναµενην. µητε της ψυχης εις θεοτητα µεταποιουµενης. Αλλα προσεχε. µαλλον δε οι το κατ᾿ εικονα µη εχοντες εαυτους επιγνωσωνται και οι κεχωρισµενοι απο του Θεου εαυτους αποκλαυσωνται και τινων εστερηνται γνωσωσι και υφ᾿ ων κατεχονται τη ακροασει του λογου διακρινωσι και οιον αυτους σκοτος κατακαλυπτει νοησωσι και Θεον διδασκειν τροµασωσι. Αποδεδεικται τοινυν οτι. Αλλα παλιν. ει δοκει. µαλλον δε. Θεος. τον λογον επαναλαβωµεν· υφ᾿ ηδονης γαρ κινουµενος και χαρας. µητε του Θεου τη ψυχη συγχεοµενου. καθως επλασθη. (232) µητε του σωµατος εις ψυχην µεταβαλλοµενου. ουτω παλιν εν Θεω και ψυχη και σωµατι αδιαιρετως και ασυγχυτως θεος κατα χαριν ο ανθρωπος γινεται. ως ο Λογος απεδειξε. Θεου κατα τας αψευδεις επαγγελιας ενοικουντος εν ηµιν τοις γνησιοις δουλοις αυτου και δια των ενεργειων και ελλαµψεων του παναγιου Πνευµατος εµπεριπατουντος εν ταις ηµετεραις ψυχαις. ολην αγεσθαι της ψυχης τω θεληµατι· και ως ουκ εστι σωµα ζην ανευ ψυχης. τοις την χαριν εν εαυτοις εχουσι του . Πατηρ. ο κατ᾿ εικονα Θεου κτισθεις ανθρωπος και θεος ειναι καταξιουµενος. ψυχη και σωµα. αχωριστους ειναι του Θεου τας αξιας των τοιουτων ψυχας οµολογουµενως πιστευοµεν. ινα και τον νουν των τοιουτων εκδηλοτερον αναταξωµαι.

ει µετα µυριων απιστων και ασεβων µεµιασµενων καθειρχθησεται και γυµνος τω σωµατι γυµνοις αυτοις ενωθησεται. ως εν τω Χρυσανθω µαρτυρι και εν αλλοις τισι των αγιων. ηγουν τη δωρεα του παναγιου Πνευµατος. ειπειν. την πιστιν παραβλαβησεται η του ιδιου δεσποτου χωρισθησεται και του καλλους εκεινου επιληφθησεται. Ορα τον χρυσον και ου την λαµπροτητι τουτου προσεχει. περι δε ανθρωπου παντως ηµεις αµφιβαλλοµεν”. Ο γαρ το κατ᾿ εικονα και καθ᾿ οµοιωσιν η τηρησας εαυτω ανωθεν η ανακαλεσαµενος και απολαβων. ανθρωπινων εγκυλινδεισθαι τυχοι το καθαρωτατον αυτου σωµα. τον Θεον εχοντες εν εαυτοις οικουντα και µενοντα. αλλα την τουτων ουσιαν τε και ποιοτητα καθορων. µηδεποτε εις ετερον τι . θεον ειπων και τον ανθρωπον κατα χαριν γινοµενον. µονοις τοις εστωσι προσεχων και µενουσι. Και οιδα παλιν οτι οι µη οραν ισχυοντες τοις της ψυχης οφθαλµοις µηδε τοις αισθητηριοις αυτης αισθανοµενοι. Πολλα γαρ επι µαρτυρων και αγιων τοιαυτα εγενοντο. και οµως ουδεν εκ της µεθοδου ταυτης του διαβολου εκεινοι παρεβλαβησαν. αλλ᾿ ουδε. ουτως ουδε του Θεον φορουντος κεχαριτωµενου ανθρωπου την ψυχην η την διανοιαν µολυνθηναι ενδεχεται. και το βλεπειν κατα φυσιν απελαβεν. απαθης εστιν. οιδαµεν· αλλ᾿ ου περι Θεου. Θεος απαθης εστι. Ωσπερ γαρ ουκ ενι τον ηλιον εν βορβορω λαµποντα µολυνθηναι τας ακτινας ποτε. ουτω πως ανταποκριθησονται· “Οτι µεν ο Θεος. καν εν βορβορω σωµατων. µενει ασαλευτος. οπερ τοις θεοσεβεσιν ανοικειον· ου µονον δε. Τοιγαρουν και ως εν ηµερα ευσχηµονως ο τοιουτος περιπατει. φησιν. εν κοσµω αναστρεφοµενον και µετα γυναικων συνεσθιοντα η αυταις οµιλουντα. του λεγοµενου την (233) δυναµιν µη νοησαντες. µη προσπασχων τοις ορωµενοις. Αλλα και ο λογος δια τουτο προλαβων τα τουτων ενεφραξε στοµατα.Θεου και παντα διδασκοµενοις δι᾿ αυτης και παντα ισχυουσιν εν αυτη αντιλεγειν φριξωσι και παυσωνται λεγειν µη ειναι δυνατον τινα των κατα Θεον ζωντων. βλεπει τα πραγµατα παντα καθως εχουσι φυσεως· ου τας χροιας θαυµαζει και τας στιλπνοτητας. αµολυντον νοητως τε και αισθητως διαµενειν. αλλα κατανοει την υλην οτι απο της γης και χους η λιθος εστι.

µεταβληθηναι δυναµενος. επι θρονου καθηµενον. γελων και θαυµαζων των ανθρωπων την αγνοιαν. Βλεπει τον αργυρον. Ορα ιµατια πολυτελη και ου θαυµαζει την ποικιλιαν. αλλα την ενδοθεν υπαρχουσαν υλωδη φθοραν. ως µονος ων εν ολω τω κοσµω· και ως εν ερηµω διαγων ανθρωποις αβατω και ως µηδεν µετα τινος εχων η γνωριζων τινα των επι γης ανθρωπων. αλλα λιθους απαντας ως ενα των απαντων λιθων ορα και πηλον αµα ταυτα λογιζεται. καν εις βορβορωδη παθη και αισχρα παρακυψειεν. ου της οψεως ορα την επανθουσαν ευπρεπειαν. Ορα τινα δοξαζοµενον. τα προκειµενα παντα τη οπτικη δυναµει περιερχοµενον. Γυµνος γαρ υπαρχει ο νους αυτων και πασης επιθυµιας . το συνολον εξ αυτων ου µολυνεται. εξ ης το ολον σωµα συνισταται. αλλα παλιν αµολυντον αυτο προς ετερα περιφεροµεν. υπο λαου πολλου κατα τας οδους ποµπευοµενον η και φυσωµενον. (235) Καθαπερ γαρ το φως των αισθητων οφθαλµων πανταχου παρ᾿ ηµων πεµπεται και. τους λιθους απαντας τους τιµιους και ου ταις ευχροιαις την αισθησιν κλεπτεται. και τους τερποµενους εις αυτα και περιποιουµενους ταυτα ως τιµια ελεει. δι᾿ ης αρα και προς θειον κινειται ποθον και δακρυα και ολως εξω των ορωµενων γινεται και απο των κτισµατων αποχωριζεται. ουτω διακειται. Βλεπει τον κοσµον και εν µεσω πολεως υπαρχει και βαδιζει µεγαλης – µαρτυς ο ταυτα εν ηµιν ενεργων Κυριος -. (234) τον µαργαριτην. καν ωσι λιαν δυσειδη τα ορωµενα. ουτω ταυτην ορα· ης ουκ αν ποτε το εξωθεν ανθος ο νους περιβλεψη. Ο τοιουτος και γυναικα τοινυν ορων καλλος εχουσαν σωµατος. αλλ᾿ οτι σκωληκων κοπρος εισιν εννοει. ου µολυνεται. και ως οναρ βλεπων ουτω διακειται. ουχι δε λατρευειν τη κτισει παρα τον κτισαντα· ουτω γαρ απο του µεγεθους και απο της καλλονης των κτισµατων επιγινωσκει τον δηµιουργον και προς την εκεινου θεωριαν ο νους αναγεται και την ψυχην αναπτει προς την του ποιητου κατανοησιν. ουτω και η των αγιων διανοια. οιδεν εκ των κτισµατων αναλογως θαυµαζειν τον γενεσιουργον. Τι γαρ και αλλο εστι σωµα η διαµασηθεισης τροφης χυλος. αλλ᾿ ως σαπριαν η βορβορον και ως ηδη θανουσαν και γεγονυιαν ολην οπερ και γινεται. Ει δε και το εξωθεν καλλος καταµαθειν θελησειεν.

πασαν δεικνυει αγαπην οµου και απλοτητα. δι᾿ αυτων και την ιατρειαν ποιησηται και την επιθυµιαν αυτου εκπληρωση. ορα τον νοσουντα ολον του θανατου γινοµενον. Βλεπει τουτον ο φιλανθρωπος και συµπαθης ιατρος. ινα πληροφορηση αυτον οτι και δι᾿ ων φαρµακων ητησατο. τα το παθος δηλονοτι αυξανοντα και τον θανατον εν ακαρει επισπωµενα. Αλλα των οντως (236) µαινοµενων τους λογους χαιρειν ειποντες. ινα µη ακουσας φυγη χρησηται και προς ετερον των τοιουτων παθων απειρον απελθη και τη αυτη ωρα τεθνηξεται· αλλα προσδεχεται. ου δι᾿ ετερον τι τουτο ποιει. Ερχεται τις προς τον πνευµατικον ιατρον αρρωστος. ουκ ευθεως βοα ουδε διαναβαλλεται ουδε λεγει· “Κακα και θανατηφορα εισιν α ζητεις και ου διδωµι σοι ταυτα τα βοηθηµατα”. αντι ιατρειας τα βλαπτοντα επιζητων. Ανετεµον γαρ τους νεκρους. του παθους την φλεγµονην. . παρακαλει. Οταν ουν ιδη ο πνευµατικος και επιστηµων ιατρος εν οις ειποµεν οντα τον αδελφον. κεκαρωµενος τω παθει. ινα την θεσιν κατανοησωσι του σωµατος. µη οτι γε ευσεβων και φοβουµενων τον Θεον ιατρων.εµπαθους αλλοτριος. ινα παλιν των αναισθητων λογων εκεινων αναµνησθω. οπως εξ εκεινων γινωσκοντες ωσι των ζωντων ανθρωπων τα ενδοθεν και ιατρευειν εν αλλοις επιχειρωσι τα µη ορωµενα παθη. Ει γαρ και εις την των τοιουτων θεωριαν εισελθειν ποτε βουληθειη. Του τοιουτου δε αρα τις ερασθησεται. καθα και ιατρους ποιουντας ακουοµεν και περι των παλαιων ακηκοαµεν. κατανοει του αδελφου την ασθενειαν. εχωµεθα του λογου της διηγησεως. τεταραγµενος ολος τον νουν. πραγµατικην ποιησοµαι την διηγησιν. Οιµαι. κατεχει. ουδε των λιαν τις µαινοµενων ανδρων τοιουτον τι κατα της ασθενουσης η του ασθενουντος την προς θανατον αρρωστιαν ενθυµηθησεται. αλλ᾿ η ινα σκοπηση και καταµαθη των παθων τας εµπαθεις κινησεις και ενεργειας και ποθεν λαµβανουσι τας αιτιας και δια ποιων φαρµακων παλιν εξαφανιζονται. τον ογκον. Τοιουτον τι παντως εργαζεται και ο πνευµατικος ιατρος ο τα της ψυχης παθη εµπειρως ιατρευειν βουλοµενος· ινα δε σοι την εντεχνον αυτου ιατρειαν τω λογω καθυποδειξω.

και ων τη επιθυµια πρωτον εφλεγετο. το ποιειν της σαρκος τα θεληµατα και παντα πρασσειν τα της επιθυµιας και της εφεσεως· και ωσπερ ουδεις τους εξω φρενων οντας και παρακοπους εκφρονας ειναι ποιησει λογισασθαι ποτε εαυτους. ει τε και της ενθεου γνωσεως την χαριν εδεξαντο. σοφος ων. και πολλοις διηγεισθαι τουτους τα του ιατρου θαυµατα και την θαυµασιαν µεθοδον της επιστηµης αυτου. Υγειαν γαρ τουτην οιονται. σπευδει τοις καταθυµιοις αυτου. τουτων ουδε µνηµονευειν ανεχεται του λοιπου. και τη αφη παρα πασαν ελπιδα την ιατρειαν λαµβανει· και καταπαυεται µεν ευθυς του παθους ο ογκος. τη δε δυναµει της ενεργειας παραδοξα. και τους πεινωντας τα φθοροποια και επιβλαβη βρωµατα των ωφελιµων µαλλον επιθυµειν εκτοτε. Και εστιν ιδειν και θεασασθαι λογου παντος υψηλοτερον θαυµα γινοµενον· χωρις γαρ αλλου τινος βοηθηµατος. το δε τραυµα παντελως αφανιζεται. ως επι καλοις.Εισι γαρ τινες οι χαλεπως νοσουντες κατα ψυχην και χαλεπα τα νοσηµατα φεροντες και τα επαυξοντα την νοσον επιζητουντες· και το µεν παθος εκαστου τουτων ισως. Ακουετωσαν οι υγιαινοντες και τα αινιγµατωδως ηµιν ειρηµενα νοειτωσαν. αυτοι δε µαλλον τρυφαν ζητουσι τα φθοροποια βρωµατα και εις κορον εµφορεισθαι αυτων. το δε κρυπτοµενον. Ταυτα γαρ οι νοσουντες ουκ ισασι. ο δε. µαλλον δε ουδε οτι ασθενουσιν επιστανται. αλλ᾿ υπισχνειται παντα τα της αιτησεως εκπληρωσαι αυτου· ο νοσων. ινα δεηται διαιτης και της των ηδεων αποχης. Μονον γαρ των φαρµακων ο ασθενων απτεται. ως εφθην ειπων. αλλα µεν τη γευσει. µονη τη προσψαυσει και θεωρια των ιατρικων φαρµακων υγιαινειν ποιει τους νοσουντας. Τους δε ουτως εχοντας τις αρα λογω πεισει ποτε οτι ασθενεια και νοσω κατεχονται. ο εµπειρος ιατρος ουκ ευθεως επι τοις ζητουµενοις παρα του νοσουντος ανανευει. ο ιατρος υποκρυπτει τα βοηθηµατα· και ο µεν εκδεχεται και περιχαρως αναµενει. τον µεν φαινοµενον των ζητουµενων δεικνυει παροµοια. (237) τα τραυµατα και τον ογκον αυτων καταστελλεσθαι και την φλογαν τουτων της διψης παυεσθαι. ουτως ουδε τους εν παθεσι κυλινδουµενους και υπ᾿ αυτων κεκρατηµενους και µη αισθανοµενους της κατασχεσεως τουτων εν κακοις ειναι πεισει . ∆ια δη τουτο.

αλλα αντ᾿ αλλων φθεγγοµενος. η ηδονης υποστησεται κινησιν. ζη δε εν αυτω ο Χριστος. ουδε η ακοη σου το µεγεθος αυτων εχωρησεν. λεγε και τα της χαριτος ελευθεροστοµων και θεολογειν ακωλυτως περι του φυσει Θεου· ου µην δε. και παλιν· “Νεκρωσατε ουν τα µελη υµων τα επι της γης. Αλλα µη θελοντες των παθων απαλλαγηναι βυουσιν εκουσιως τα ωτα και τω Αποστολω προσεχειν ου βουλονται ουτω λεγοντι· “Εµοι κοσµος εσταυρωται καγω τω κοσµω. και οτι ουδε αναβλεψαι αυτους δυνατον ειναι πειθονται· ει γαρ επειθοντο. ος αµαρτιαν ουκ εποιησεν. προς ηδονην λεγεις κλεπτεσθαι την καρδιαν. πως. Ω του τολµηµατος! Τους τον Χριστον ζωντα και ενοικουντα εχοντας εν εαυτοις. Ουκ εννοεις ακµην α µεν λαλουµεν ηµεις. πορνειαν. Ουκ οιδας οτι καταγελωσι σου ως αναισθητου. Τυφλοι γαρ οντες και µηδε αλλον τινα πιστευοντες βλεπειν. και ταυτα τοις οφθαλµοις ουχ εωρακας. Ου φριττεις και τω στοµατι σου την χειρα τιθεις και µην λαλειν παιδευεις τη γλωτταν σου περι ων ουπω την πειραν ειληφας. ουδε διανοια την γνωσιν κατελαβες των τοιουτων. (238) ο νεκρωθεις τα µελη τα επι της γης. ωστε και παντος παθους και πασης επιθυµιας κακης αµετοχος γενεσθαι. Λοιπον κατα σε κοινωνος αµαρτιας καθεστηκεν ο Χριστος. ουδε δολος ευρεθη εν τω στοµατι αυτου. Ζω δε ουκετι εγω. ηγουν τας εµπαθεις αισθησεις του σωµατος. καν οπωσουν παθους αισθησιν δεξηται. Ει µεν ουν ηξιωθης της ανωθεν χαριτος. επιθυµιαν κακην και την πλεονεξιαν”. η σαλευθησεται την καρδιαν το συνολον. ακαθαρσιαν.ποτε τις η µεταβαλεσθαι ποιησει επι το βελτιον. ουτως διαγουσιν εστερηµενοι και του οραν. Ει δε απιστεις ετι και αναβαλλεσαι. α δε συ βλασφηµεις. παθος. ζη δε εν εµοι Χριστος”. και αναβλεψαντες ειδον ακριβως και εγνωρισαν τους εσταυρωµενους τω κοσµω. αλλα και περι των θεσει υιων του Θεου και. ως . βλεπε προς τινα τας κατηγοριας εκφερεις και τινα λεγεις της αµαρτιας συµµετοχον. ειπε. Ο ουν τω κοσµω αποθανων – τουτο γαρ εστιν ο σταυρος – και ζων µηκετι αυτος. ταχα αν και εζητησαν αναβλεψαι. ο του κοσµου αιρων τας αµαρτιας και καθαιρων παντος παθους τας αυτω συναφθεισας ψυχας. οπηνικα λεγειν επιχειρεις περι των τοιουτων. οι εργω και λογω την πειραν εσχηκοτες αυτων.

καλον ποιων. Βλεπε µη προτερον ποιµαινειν (240) επιχειρησης. πνευµατικα συγκρινοντα τοις πνευµατικοις. οπερ ουδεν αλλο ειναι νοησεις η την χαριν του Πνευµατος. πριν αν τον καλον σε ποιµενα φιλον γνησιον κτησασθαι. Ει δε οµολογεις. αυτος υπαρχων εστερηµενος του θειου φωτος. µη αναδεξη το συνολον χρεη αλλοτρια . Ουκ αισχυνη αλλους ιατρευειν. επει ουδεν κερδησεις ετερον. τοις εργοις των απαθων και ταις διακονιαις των αγιων του Θεου δουλων υπηρετειν και υπεισελθειν κατετολµησας. Βλεπε. και δεθεις. αλλα κενως ουτως λαλειν εθελεις περι ων ουκ εσχες την αληθινην γνωσιν και αγιος τουτων χωρις καλεισθαι φιλεις και ως ηδη σεσωσµενος διακεισαι. γινωσκε. µη µετασχειν του χαρισµατος µηδε αισθανθηναι σαυτον νεκρον τω κοσµω γενοµενον. ασθενης υπαρχων αυτος και µηδε των ιδιων τραυµατων λαβειν ισχυων την αισθησιν. ο ετι εν σκοτει καθηµενος και µηδε τον οφθαλµον εκεινον κτησαµενος τον ορωντα το φως το αληθινον. µηδε του κοσµου παντος εξω κατα τον Παυλον ειτε εν σωµατι ειτε χωρις εγενου του σωµατος. Ειπε γαρ µοι. Ου φριττεις αλλους οδηγειν προς το φως. Ορα µη ευρεθης του συγκλητικου ενδυµατος και αξιωµατος γυµνος. χειρας αµα και ποδας. Ορα µη λαθης σεαυτον ξενοις βαθµοις και αλλοτριαις διακονιαις επιπηδων και ως καταφρονητης του θειου θεληµατος και τολµηρος και αχρειος οικετης εις το σκοτος αποπεµφθης το εξωτερον.εφικτον ανθρωπω. παρακαλω. οµοιων αυτου δια της χαριτος διηγου ακωλυτως τοις πασιν ως εισιν αγιοι δουλοι της δοξης αυτου. εις το πυρ εµβληθης το αιωνιον. τι ουκ ασπαζη την καλην σιωπην και ζητεις εν µετανοια και δακρυσι ταυτα λαβειν και µαθειν. µηδε αλλοιωθεντα κατεµαθες εαυτον ολον και πνευµα οιονει γενοµενον εν τη της σαρκος αποθεσει. λογισµους τολµων αλλοτριους αναδεχεσθαι και διδασκειν ετερους. ων εξ απειριας και εµπαθειας απωλεσας. αλλα και περι των προβατων. ει µη σεαυτον απαθη εγνωκας ειναι και τον απαθη Θεον κατεµαθες οικουντα εν σεαυτω. ουτως εχων. η δουναι λογον τω Θεω. Ου δεδοικας ποιµαινειν αδελφους. εν τινι αλλω θαρρησας. ου µονον περι της σαυτου αναξιοτητος. µηδε εις ουρανον εγνως εαυτον (239) ανελθοντα ως κρυβηναι µονον εκει και µη φαινεσθαι.

ως υπο Θεου προχειρισθεις εν τουτω δια του Πνευµατος. πριν αν αυτος ακριβης γενη και των οικειων σφαλµατων εξεταστης και δικαιαν την ψηφον κατα σαυτου δια δακρυων απολυσης και πενθους· και τηνικαυτα. ινα τιµων και φοβουµενος αυτον δυνηθης τηρησαι τας αυτου εντολας και δια της των εντολων φυλακης εαυτον προετοιµασας οικος της τριφεγγους αιγλης αυτου αξιωθειης γενεσθαι κατα τας αψευδεις υποσχεσεις αυτου. αλλα νεκρον ιδης εαυτον γεγονοτα τω κοσµω. καταδεξη. και παλιν· “Καγω και ο Πατηρ µου ελευσοµεθα και µονην παρ᾿ αυτω ποιησοµεν”. πριν αν παρα του βασιλεως τω των κριτων εγκαταλεγη ταγµατι. αδελφε. ο µη τον αιροντα την αµαρτιαν του κοσµου εν τη καρδια κτησαµενος. ζωντα δε µονω . Φησι γαρ· “Ο αγαπων µε τας εντολας µου τηρησει. εν τη ελευθερια του νοµου της σαρκος και του θανατου της αµαρτιας υπο της του Θεου χαριτος εις την των αλλων κρισιν δικαιος αποκατασταθης κριτης. Τοιουτος δε γενοµενος ουκ εση ετι εαυτω ζων. αποδιδους εκαστω κατα τας πραξεις και τας ενθυµησεις αυτου· αλλ᾿ ωσπερ ουτοι τω επιγειω. οτι αυτος εστι (241) παντων εξουσιαστης και παντων κριτης φοβερος.υποχρεως υπαρχων αυτος εν τινι· µη αφεσιν δου ναι τολµησης. καγω αγαπησω αυτον και εµφανισω αυτω εµαυτον”. ουτω και συ καν ωσαυτως τω επουρανιω βασιλει και Θεω την τιµην και τον φοβον απονεµε. Πνευµατος εµπλησθεις Αγιου. Ορα µη κριναι τον ετερον. ως µη αυτοχειροτονητοι και προ του κληθηναι ανωθεν επιπηδαν τοις θειοις και εις χειρας Θεου ζωντος εµπιπτειν. τον επουρανιον βασιλεα. η οσον εκεινοι προς τον επιγειον εχουσι· µηδε καταφρονων εση του πλουτου της χρηστοτητος και µακροθυµιας αυτου δια φιλοδοξιαν και φιλαρχιαν. και του Θεου σεβασθητι το µακροθυµον και µη ελαττον εχων φανης των κοσµικων αρχοντων τον φοβον εις Θεον. Φριξον. Ιδε γαρ οτι ουδεις των κατα κοσµον αρχοντων τουτω τολµα επιπηδησαι τω αξιωµατι. ποση ευλαβεια οφειλεται παρ᾿ ηµων απονεµεσθαι τοις του Θεου αξιωµασιν. ανθρωπε. Και ει επι των ανθρωπινων αξιωµατων τοιαυτη ταξις εστι και τοιουτος φοβος. ως νεκραν περιφερων την σαρκα και ανενεργητον παντη προς αµαρτιαν. ως µη τω επιγειω βασιλει προσκρουσαι.

βοησεις τηνικαυτα µετα του θειου Παυλου µεγαλοφωνως εν ευφροσυνη καρδιας και ειπης· “Ευχαριστω τω Θεω µου. καλον ποιησεις. και τις ο την ασκητικην ζωην µετερχοµενος και η εργασια αυτου. Ουτω γαρ ποιων. Προ δε του ελασαι εις µετρον τοιουτον και την ζωοποιον νεκρωσιν του Ιησου και Θεου εν τοις µελεσι σου θεασασθαι. ως ηδη το κατα φυσιν λαβων και µη παρα φυσιν ορων τα του Θεου πλασµατα· αλλα. δια δε της ενοικουσης εν ηµιν προγονικης αµαρτιας εξελκοµεθα και δελεαζοµεθα εις ατοπους επιθυµιας. εν ασφαλεια ο πας εσται σοι βιος και ου προσκοψεις προς λιθον αµαρτιας τον ποδα σου. ως υπ᾿ αυτου ενεργουµενος και κινουµενος· και εν τοιαυτη δοξη καταµαθων εαυτον. και τις ο δουλευων Θεω και το εργον αυτου. ουδεν ηµας απαλλαγη µονον των παθων ωφελησει. αβλαβης και ακινητος διαµεινης απο της κατα φυσιν εδρας και στασεως και ως µελη Χριστου τιµια και Θεου ναους ιδης και προσεξεις αυτοις. εν αυτω Χριστω τω Θεω ηµων. (243) Περι των δουλευοντων Θεω. ΛΟΓΟΣ Ζ΄. Επειδηπερ οσον απο του θειου βαπτισµατος χριστιανους ηµας εαυτους διχα των εργων και πιστους λογιζοµεθα. ω πρεπει πασα δοξα. και συνων και οµιλων ανδρασι και γυναιξι και αυτους ασπαζοµενος. τιµη και προσκυνησις συν τω Πατρι και τω Αγιω Πνευµατι νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων· αµην. εν αις αιτια µεν ουκ (242) εστιν ουδεµια κακου. τινες τε ειεν και οποιοι και ποταποι. Και του λοιπου διαφοραν ουχ εξεις αρρενος και θηλειας. Θεον η κτησαµενος η αγωνιζοµενος κτησασθαι. εαν µη τας αρετας κτησωµεθα.τω Θεω. ουδε βλαβην υποµεινης εκειθεν. εις την οµοουσιον και αδιαιρετον Τριαδα πιστευοντες και εις τον ενα ταυτης τον Κυριον ηµων Ιησουν Χριστον και Θεον. Και τις εστιν ο µετανοων και η εργασια αυτου. οτι ο νοµος του Πνευµατος της ζωης ηλευθερωσε µε απο του νοµου και του θανατου της αµαρτιας”. και . Και οτι. εαν τας επιβλαβεις οψεις φυγης.

ου γινωσκουσιν οτι πολυ υπαρχει το εν µεσω διαφορον των τε µετανοουντων και αγωνιζοµενων εις την γυµνασιαν της αρετης και αυτων των τω δεσποτη δουλευοντων Χριστω. και γραφοντες προς ετερους τουτο αυτοι εαυτους ανωθεν γραφοντες ονοµαζοµεν . και ει τις κατ᾿ εκεινον τον ασωτον τον µετα πορνων και τελωνων καταδαπανησαντα τον κληρον τον πατρικον· ουτοι γαρ και οι τοιουτοι ουχι δουλευειν λεγονται τω Κυριω. οτε. εισαγωγικοι τε. και τινα τα παρα των τοιουτων δια Κυριον γινοµενα εργα. ινα µη εαυτω τις χαριζοµενος δοκη τω Κυριω δουλευειν και ουχ εαυτω. δια µετανοιας και εξοµολογησεως καταλλασονται αυτω. αλλ᾿ εξω τουτου αει των τοιουτων τινες πορευοµενοι και εν σκοτει των πονηρων διανοιων αυτων κατεχοµενοι. περι δε των αποταξαµενων τω κοσµω και τοις εν κοσµω απας ο λογος εσται ηµιν. διαρρηδην του αγιου Παυλου βοωντος· “Ο αγαµος µεριµνα τα του Κυριου πως αρεσει τω Κυριω. οιονται τω Κυριω δουλευειν και εξ εργων δικαιουσθαι ελπιζουσι. Αλλα περι µεν των εν τω κοσµω διαγοντων και υπο ζυγον (244) οντων του βιου ουδεις λογος ηµιν. συγχωρησιν των επταισµενων αιτουνται λαβειν. Οι δε την ασκησιν . αλλα εχθροι και προσκεκρουκοτες υπαρχοντες. και οι εν ταυτη χρονισαντες. η τινα ποτε εθεραπευσε και τινι εδουλευσεν. Οι εις το σταδιον αρτι της µετανοιας εξ ακουσιου γνωµης και αυτοθελως εισερχοµενοι και κατα το ενον εις την σωµατικην γυµνασιαν εαυτους εγγυµναζοντες. ο δε γαµισας µεριµνα τα του κοσµου πως αρεσει τη γυναικι” και τω κοσµω. υπερ ων κακως επραξαν µεταµελοµενοι. ως αν απο των εαυτου πραξεων εκαστος γνωσεται εαυτον. µη ειδοτες ισως αυτο τουτο. οιος ην ο τελωνης. Οι µεν γαρ µετανοουντες. τον λογον υπο του Λογου κινουµαι γυµνασαι και ειπειν επειγοµαι περι των δουλευοντων Θεω τινες τε ειεν και οποιοι και ποταποι. πτοηθεις και αρνησαµενος τριτον. ο Πετρος αυτος.δουλους εαυτους εκ συνηθειας ουτω πως απλως επιγραφοµεθα του Θεου και καλουµεν. εισεται. η πορνη. τι εστι δουλεια Θεου και τις ο ακουειν αξιος και ειναι δουλος Θεου. και τινα θεραπευει δια των εαυτου εγχειρησεων και τινι δουλευει. Μη προσεχοντες γαρ τω φωτι των θειων Γραφων. λεγω. εκλαυσε πικρως.

αλλα των µεν πονηρων µονων . ουδε ο εκκλινας απο κακου. ουδε ο τοις εχθροις του βασιλεως µη συντιθεµενος αλλ᾿ ο και υπερ αυτου κατ᾿ αυτων οπλιζοµενος τε και αντιµαχοµενος την αγαπην ενδεικνυται. Τουτο δε λεγων. ινα δια της τοιαυτης αυτου υποµονης αφεθη αυτω τα εγκληµατα. εξαλειψη και τελεον εκ της εαυτου ψυχης ταυτα εξαφανιση. νηστευει. αταραχως υποµενει παντα τα επερχοµενα. ινα τη ποικιλια των ασκητικων αρετων τε και πραξεων τα πολλα και ποικιλα παθη. αλλ᾿ ο ποιησας το αγαθον µακαριζεται. κλαιει. ταυτα παντα και ετερα τουτων πλειονα επιτηδευεται και ποιει· και πασαν θλιψιν επερχοµενην αυτω µετα χαρας αποδεχεται. αλλα δια τον προς τα παθη πολεµον. Και ο µεν αρτι µετανοων λυπειται. ουδεν εσται οφελος αυτω εκ µονης της των παθων αλλοτριωσεως· ου γαρ ο µη πλεονεκτων. αλλα και τας αρετας αντι των παθων κτησασθαι ασφαλως αγωνιζονται. σπουδαζει το κατα δυναµιν και αυτος ποιησαι αυτην.µετερχοµενοι και αρτι προς την γυµνασιαν της αρετης εκθυµως εγγυµναζοµενοι τα παθη µετα την µετανοιαν νικησαι σπουδαζουσι. µη επερχοµενης δε. παση δυναµει ψυχης τας αρετας αντ᾿ αυτων εν εαυτω θησαυριζων. αλλ᾿ ο ελεων επαινειται. Ει γαρ µη ουτω γενηται παρ᾿ αυτου και ουτω τα των αγωνων εξει καλως εν αυτω. ην ακουσει παρα των παλαι αγιων η και παρα των συνοντων πραττοµενην θεασεται. δι᾿ ων την ισχυν καθ᾿ ηµων οι δαιµονες κεκτηνται. Και µαρτυρει τουτο αυτος ο δεσποτης Χριστος ουτω διαρρηδην βοων· “Ο µη ων µετ᾿ εµου κατ᾿ εµου εστι· και ο µη συναγων µετ᾿ εµου σκορπιζει”. Ο δε αγωνιζοµενος αρτι καλος ασκητης ουχι δια εκτισιν αµαρτηµατων. αγρυπνει. δεικνυσιν (246) οτι ο µη παντι τροπω και παση σπουδη τας εντολας αυτου τηρων και αει τας αρετας δια της των εντολων κτωµενος εργασιας και εις το προσω δι᾿ αυτων ανερχοµενος. διακονει και πασας υποφερει τας θλιψεις. χαµευνει. σπουδαιως αυτην και θερµως δηλονοτι πεποιηκοτες υπερ των προηµαρτηµενων αυτοις· (245) ου µονον δε. ουδε ο το δοθεν ταλαντον σωον φυλαξας αλλ᾿ ο διπλασιασας εσωθη. αυτος εαυτον θλιβει· και πασαν πραξιν πραχθεισαν. αει τα εαυτου κακα λογιζοµενος και ως µειζονων κολασεων αξιον εαυτον εχων.

τας δε αρετας αντ᾿ αυτων µη παση ισχυϊ κτησωµεθα επι τοσουτον. (247) Ουτως εσται παντως καµοι τω αθλιω πρωτον και ταπεινω. Ει δε ο αµελως ποιων τας εντολας του Θεου κεκατηραται. Επι δε των πνευµατικων ουχ ουτως.τω δοκειν απεχοµενος. Και εικοτως· ει γαρ µη τοιουτοι γενοιµεθα. αµαρτια αυτω εστιν”.οκνω γαρ ειπειν και πασιν υµιν . τω χαυνω και αµελει. Επι µεν γαρ των αισθητων τουτο αδυνατον· ο γαρ µη συναγων εκει. των δε γε αγαθων µη επι πολυ αντεχοµενος. και παλιν· “Επικαταρατος πας ανθρωπος ο ποιων τα εργα Κυριου αµελως”. αλλ᾿ οιονει του συλλεγειν τας αρετας δια της των εντολων αµελειας παυσαµενος. Πως στρατευθηναι Χριστω δυνησοµεθα. αλλα τον µη ποιουντα το αγαθον ως αµαρτανοντα εχει η θεια Γραφη και κατακρινεσθαι αυτον υπεµφαινει· “Τω γαρ ειδοτι καλον. ισως εκεινοις επιβουλον εαυτου και κλεπτην τον δουλον εκεινον ο δεσποτης λογιζεται. αραντας παντα. φησι. επι πλειον κατακριθησεται. Μη ουν οιεσθω τις νηστευων η αγρυπνων η πεινων η διψων η χαµευνια συζων η πενθων η κλαιων η υβρεις επερχοµενας αυτω και πειρασµους υποφερων. η και µηδολως ποιων. ουχι και ως ο σκορπιζων εστιν. αλλα αργος καθεζοµενος. ουδε α δοκει εχειν φυλαξαι δυναται· δια γαρ της αργιας και ταυτα απολλυσι· και δηλοι τουτο το “ο µη συναγων σκορπιζει”. Τουτο δε και επι των πολιτικων νοµων και των βιωτικων πραγµατων ευρησεις γινοµενον· τον γαρ βλεποντα δουλον διορυττοµενην παρα τινων την οικιαν του κυριου αυτου και συλουµενην την περιουσιαν αυτου και µητε συνεργησαντα τοις κλεπταις µητε παρεµποδισαντα αυτοις η κραυγασαντα. λαθρα διαφυγειν. Πως δε και πνευµατικως οπλισοµεθα και εις παραταξιν Θεου ζωντος καταριθµηθωµεν και τοις εχθροις φοβεροι φανησοµεθα. Οπερ εµοι παντως αρκεσει πρωτον. πως δουλευσαι τω Κυριω ισχυσοµεν. Ουχι και υµεις παντες τα αυτα κατα του πονηρου κατεψηφισασθε. . οτι τω Θεω . αλλ᾿ εασαντα τουτους. Τι δαι. καθως ο Παυλος εντελλεται γενεσθαι παντας ηµας.εαν πονηρων µεν εργων και πραξεων αποσχωµεθα. εις κατακρισιν. ποσω µαλλον ο µερικως ποιων εξ ων ποιειν δυναται. εως ου ανδρες γενωµεθα τελειοι και καταντησωµεν εις µετρον ηλικιας του πληρωµατος του Χριστου. ποιειν και µη ποιουντι. Ουδαµως.

ιερεις. Και πως τουτο εστι. Ηµεις γαρ τουτο δειξαι µονον κατεπειγοµεθα. η εκεινους. ει τι εργον εργασονται τω βασιλει. εσθ᾿ οτε και πληττοντας και των εχθρων αναιρουντας πολλους και τους αιχµαλωτισθεντας συνδουλους αυτων αναρρυοµενους και τους εχθρους καταισχυνοντας. αρχιερεις. τους αει εργαζοµενους και µολις εαυτοις και τοις συνουσι την σωµατικην δυναµενους πορισασθαι χρειαν. µητε γνωσιν εχοντες φιλιας της οιασουν προς αυτον· οι δε και φιλοι του βασιλεως εισι και δι᾿ αυτων ο υφ᾿ ενι εκαστω αυτων υπαρχων λαος. πλουσιοι και πενητες. Τους αναπεπτωκοτας και τρυφωντας και οικαδε σπαταλωντας. οτι ουτε οι εν τη µετανοια. δουλοι και ελευθεροι. απο παραδειγµατων πιστοτερον τον λογον και βεβαιοτερον εργασωµεθα. Τους αναστρεφοµενους εν τοις εαυτων οικοις. Τους διαγοντας εν τοις εαυτων προαστειοις. και ταυτα. ως υπ᾿ αυτου και κτισθεντες και παραχθεντες. τους χιλιαρχους και τους λοιπους αρχοντας και αυτους τους υπ᾿ αυτων αρχοµενους λαους. Αλλ᾿ εαυτον µονον ωφελει. δια παντων των θειων Γραφων ο βουλοµενος διδαχθησεται. Ουτως ουν και επι του επουρανιου νοει µοι βασιλεως και επι των δουλευοντων αυτω. η τους εν πολεµοις ανδραγαθουντας (248) και πληττοµενους.δουλευει η ετερω τινι δια των τοιουτων χαριζεται τι. Τους χρυσοχοους και χαλκοτυπους και λινοξοους. βασιλεις τε και οµου και αρχοντες· . Το γαρ µη γινοµενον µετα ταπεινοφροσυνης και γνωσεως πνευµατικης. Τινας λεγοµεν ειναι τους τω επιγειω δουλευοντας βασιλει. αλλ᾿ εαυτους ωφελουσι και εαυτοις µονοις χαριζονται· και. παρα των υπηκοων τον συµφωνηθεντα λαµβανουσι µισθον και ως ξενοι τινες και αλλοτριοι αναστρεφουσιν οικαδε. ει δοκει. οι παντες εσµεν. ουδε εαυτον. Χαλκευς γαρ και χρυσοχοος και τεκτων. ∆ουλοι γαρ αυτου. ουτε οι εν τη ασκησει χρονισαντες τω κυριω δουλευουσιν. µητε τον βασιλεα ιδοντες. η τους στρατηγους. η τους συνακολουθουντας αυτω πανταχου. εαν εν ταπεινωσει και γνωσει πνευµατικη υποµενη αυτα και µετερχηται· ει δε µη. η τους κατειλεγµενους εν τοις στρατευµασι. οιον αν και εστιν. πιστοι τε και απιστοι. Ου προδηλον τουτους ειναι µαλλον τους τω επιγειω δουλευοντας βασιλει. ουδεν ονισησι τον ποιουντα.

προς τα πνευµατικα της πονηριας εν τοις επουρανιοις”. ως ουδε οι την ισην τοις στρατιωταις φορουντες στολην στρατιωται του βασιλεως τυγχανουσιν. εκουσιως αποφυγοντες. και προς την χωραν του ηµετερου δεσποτου και βασιλεως Χριστου µετεβηµεν. οι δε αµελως µεν και ραθυµως οµως δε δουλευειν αυτω προαιρουµενοι πονηροι καλουνται και οκνηροι. Κλαιοµεν. ου µεντοιγε δια του ενδυµατος αυτω στρατευθεντες η δουλευοντες. µη αγαπατε τον κοσµον µηδε τα εν τω κοσµω· η γαρ αγαπη του κοσµου εχθρα εις Θεον εστι” και οτι· “Ο αγαπων τον κοσµον εχθρος του Θεου καθεστηκεν”. ει δοκει. Τεως δε. τω Σωτηρι ηµων και Θεω ηκολουθησαµεν. εν η αιχµαλωτοι. παντα τω δοκειν αφεντες. ει και ασθενεις εισι και ουδεν ολως ισχυοντες κατ᾿ αυτου. οι δε και εναντια των εκεινου προσταγµατων ποιουντες η λεγοντες εχθροι εισι και πολεµιοι. τοτε και στρατευθηναι λεγοµεν και προς παραταξιν ηµας εαυτους ευτρεπιζοµεν. το µοναχικον ενδυσαµενοι ενδυµα. διηγοµεν. Ηµεις ουν του Κυριου ακουσαντες λεγοντος· “Οστις θελει οπισω µου ελθειν. Οταν ουν ενδυσωµεθα τα οπλα του φωτος. ενδυσαµενοι µονον το σχηµα του υπ᾿ αυτου τελουντος λαου. ασπιδα και περικεφαλαιαν και τα λοιπα.αλλ᾿ οι µεν ευγνωµονως και εν παση ισχυϊ τας εντολας αυτου τηρουντες και δια τουτων την εις αυτον πιστιν βεβαιαν επιδεικνυµενοι αγαθοι καλουνται και πιστοι λεγονται. αλλ᾿ υπο την αυτου τεως γεγονεναι λεγοµεν βασιλειαν. οι περιβαλοµενοι το µοναχικον ενδυµα και εισελθοντες εις το σταδιον της µετανοιας και της ασκησεως. και την µαχαιραν του Πνευµατος ηκονηµενην λαβωµεν εν χερσι. α Παυλος ο αγιος απηριθµησατο. οιονει την πολεµιαν καταλιποντες γην. Παντως ινα των . προς τον µονηρη βιον µετηλθοµεν. σκοπησωµεν. απαρνησασθω εαυτον και αρατω τον (249) τον σταυρον αυτου και ακολουθειτω µοι” και του Αποστολου διδασκοντος· “Τεκνια. στρατευθηναι δε αυτω δια τουτο ου λεγοµεν. µαλλον δε τον κοσµον ως εµποδιον ηµιν προς αρετην οντα. αλλα προς τας αρχας. προς τας εξουσιας. διοτι τα οπλα ηµων ουκ εισι σωµατικα αλλα πνευµατικα· “Ου γαρ εστιν ηµιν η παλη προς αιµα και σαρκα. ∆ια τι. τι εργαζοµεθα.

ηµιν αυτοις χαριζοµεθα. Και εν τουτω παλιν ηµας αυτους και ουχ ετερον ευεργετουµεν. καν εκπτυσµατα.ανευ γαρ της εκεινου βοηθειας εκφευξασθαι ου . Παντως ινα της χαρας του πενθους επαπολαυωµεν. εν σπηλαιοις κατοικουµεν και εν στυλοις υψουµεθα. ουδε ο πατηρ υµων ο ουρανιος αφησει υµιν τα παραπτωµατα υµων”. καν οτιουν πανθανωµεν. Σπευδοντες παντως διεκφυγειν τον ως λεοντα περιπατουντα και φρικτα ωρυοµενον καθ᾿ ηµων και ζητουντα τινα καταπιη. Ιδου ουν. Ινα παντως το σφριγων τουτο σωµα καταγξωµεν και φορτισωµεν και µη εασωµεν αυτο. αλλ᾿ εκκαθαρθωµεν και των εξ αυτων µολυσµων. Ευχοµεθα σωµατικως. Νηστευοµεν. ει µεν ευχαριστως υποφεροµεν και τους ταυτα ηµιν επιφεροντας απο ψυχης συµπαθουµεν. Και ακουσον τουτο λεγοντος του Κυριου· “Εαν µη αφητε τοις ανθρωποις τα παραπτωµατα αυτων απο των καρδιων υµων. φευγοµεν εις τα ορη. καν εµπαιγµους. καν ραπισµατα. Παντως ινα τας της σαρκος κινησεις συστειλωµεν και την καρδιαν µαλακωτεραν ποιησωµεν.αµαρτηµατων ηµων την αφεσιν λαβωµεν. ωσπερ τινα πωλον αδαµαστον. χαλινου διχα του αυτον αγχοντος. Καθεζοµεθα εν κελλιω. χαµαικοιτουµεν τε και σιδηροις το σωµα σφιγγοµεν οι πολλοι. καν λοιδοριας. πολλω µαλλον τω και σοφιαν και δυναµιν χαρισαµενω εις το εαυτους ηµας διασωσασθαι. καν κολαφισµατα. Ει δε µη τοις ορωσι. Ευτελη φορουµεν και τρυχινα. και συνελασαν εις κρηµνον. ασυγχωρητα ηµων διατηρεισθαι ποιουντες τα αµαρτηµατα. (250) ου µονον δε. Παντως ουδεν. Ει ουν δωη ο Θεος . των εις Θεον αµαρτηθεντων ηµιν λαµβανοντες αφεσιν· ει δε µνησικακουµεν και ανταποδιδοναι (251) αυτοις πολυτροπως πειρωµεθα. εαυτο και τον επιβατην νουν κατακρηµνιση εις βοθρον απωλειας και πυρος αιωνιου. Ως αν µη υπο του εχθρου αιχµαλωτιζωµεθα νοερως και ωστε εις το τα χρηστα εννοειν και κατα διανοιαν πνευµατικως αει και αδιαλειπτως προσευχεσθαι φθασωµεν. Ταυτα δε ποιουντες. Πενθουµεν. Αλλα λοιδοριας και θλιψεις επερχοµενας µετ᾿ ευχαριστιας αµνησικακως υποφεροµεν. Ινα µη πονηρα διαλογιζωµεθα και προς µετεωρισµους εκτρεπωµεθα. ∆ια τι. τι αρα τοις ορωσιν αυτοις χαριζοµεθα. Αγρυπνουµεν και ψαλλοµεν. ∆ια τι. εαυτους ηµας βλαπτοµεν.

δυνησοµεθα τους εκεινου οδοντας και τα ποικιλα δεσµα. οι προσαιτουντες πενητες. οι δε εξ οκνηριας και αργιας των εντολων του Θεου. . µη βρωµα τω δεινω τουτω θηριω γενοµενοι. δουλευειν τοις ελεηµοσυνην διδουσι και διακονουσιν αυτοις λογισθησονται. ινα ελθων ιασηται ηµων τας τετραυµαστισµενας καρδιας και δω την υγιειαν ταις ψυχαις ηµων. οι δε εκ συνηθειας κακης. Ουδαµως.. αλλα και τραυµατιαι.οσοι δηλαδη της αλγηδονος των τραυµατων η των παθων ελαβοµεν αισθησιν. οι δε αξ αγνοιας (252) και απιστιας των θειων Γραφων. ως ειρηται. ποικιλαις κατεχοµενοι νοσοις και ως εν διαφοροις ξενωσι και γηρωκοµειοις εν αυτοις τοις κελλιοις και µοναστηριοις ηµων ελεεινως ανακεκλιµενοι οντες η περιπατουντες ποσως. µηδε οτι τιποτε ασθενουσιν ειδοτες η οτι κατεχονται υπο τινος παθους . ειπατε µοι. Εµοι ου δοκει τουτο ευλογον. Πως γαρ ο καταδιωκοµενος µεν υπο τινος. Πως δε. Ου µονον δε. και απλως παντες υπαρχοµεν πενητες και γυµνοι. τον εισδεξαµενον αυτον εν τη εαυτου οικια και σταντα προ των θυρων και του διωκοντος αυτον εχθρου λυτρωσαµενον δουλευσαι τουτου γε ενεκα ειποι αν. Ουτω τοιγαρουν και ηµεις απαντες. φτωχοι και επιδεεις υπαρχοντες εκ προγεγονοτων ανοµιων. οφειλει την ευχαριστιαν αυτω αποδιδοναι διηνεκως. οι µεν εκ προγεγονοτων αµαρτηµατων. και ουχι µαλλον παρα των ελεηµονων οι πτωχοι δωρεαν φανωσι διακονεισθαι και εκδουλευεσθαι. ουδε υµιν. οπου αν και απελθωµεν – και διασωθωµεν. αλλοι εξ οιησεως και του δοκειν µηδεν πλεον χρηζειν εις σωτηριαν ψυχης. οι δε εκ προληψεως ηδονων. τω ηµας ελεουντι Θεω ουτω διακειµενους ηµας δουλευειν ουδεποτε αν ειποιµεν. φευγων δε αυτος ισχυρως. η δια ασθενειαν σωµατος η δια αργιαν και οκνηριαν εργαζεσθαι µη βουλοµενοι. επειδηπερ εισι και ως φρενηρεις τινες. επειδη. πως δουλευειν τω Κυριω δια των τοιουτων πραξεων ειποµεν. βοωµεν και θρηνουµεν και κλαιοµεν και αυτον προσκαλουµεθα τον ιατρον ψυχων τε και σωµατων . κειµεναι υπο την κλινην της αµαρτιας και του θανατου. αλλ᾿ ως υπ᾿ αυτου µαλλον ευεργετηθεις και ρυσθεις του εχθρου αυτου. οι δε εκ προαιρεσεως πονηρας. οιµαι δε.

ητις ουκ απο φαρµακων και βοτανων ειωθεν γινεσθαι. τοτε αλλοις και αυτοι διακονουντες εν οινω και ελαιω και τοις λοιποις εµπλαστροις τε και φαρµακοις τουτους ιατρευοντες. αλλα µαλλον ελεηθηναι ιαθηναι και εις την προτεραν υγιειαν επανελθειν δι᾿ αυτου. Ει δε ουχ ουτως πρωτον εξοµεν. και εφ᾿ ηµας σπλαγχνιζοµενω και τας ψυχας ηµων ιατρευοντι και τα προς σωτηριαν ηµας διδασκοντι και παρεχοµενω κατα µικρον ηµιν την υγιειαν των τραυµατων και νοσηµατων ηµων. Οτε δε τουτο γενηται και την νοσον ως ιµατιον πεπαλαιωµενον και διερρωγος και ρερυπωµενον κατ᾿ ολιγον αποδυσοµεθα ανωθεν. και δεοµεθα του ελεους αυτου και της χαριτος. ηγουν απο κορυφης εως ακρων ποδων. ιατρευσον σεαυτον”. µη οντος του δυναµενου κρεας και νευρα εις αυτα εξυφαναι. Τοιγαρουν παρειµενοι και λελωβησµενοι και ηµεις οντες και τραυµατιαι και αµελουντες των προς ιατρειαν ηµων και παντι τροπω µη ποιειν. ∆ιπλοΐδα δε φωτεινην ειποντας ηµας την υγιειαν της ψυχης ακουσας. αυτω δουλευειν τω Κυριω λογισθησοµεθα τω ουτως ειποντι· “Εφ᾿ οσον εποιησατε ενι τουτων των αδελφων µου των ελαχιστων. Καθαπερ γαρ τις οστουν συντιθεις νεκρον προς οστουν και αρµονιαν προς αρµονιαν. κατα τον θειον Αποστολον. δουλευειν ολως ειπειν τολµησοµεν. Ουµενουν. σπουδαζοντες. εµοι εποιησατε”. ουδεν ωφελει. αλλ᾿ ετι νοσουντες τουτο ποιησαι επιχειρησοµεν. αποκριθεις ο ∆εσποτης ερει ηµιν· “Ιατρε. δεοµενοι ιαθηναι απο των νοσων ηµων. και την υγιειαν ως διπλοΐδα φωτεινην ολω τω σωµατι ενδυσοµεθα. αλλ᾿ ασωµατον τινα και θειαν νοεραν. “ουδε εξ εργων τινων. ει ολως εν οιοις εσµεν αισθανοµεθα.επειδη απαντες ηµαρτοµεν. Τω ουν ηµας ελεουντι. ουτω διακειµενους ως λελεκται. ινα µη τις καυχησηται”. πως τολµησοµεν ειπειν η εννοησαι οτι τω Κυριω δουλευοµεν. (253) ως εφθην ειπων. ως ουδε ο υπο των ληστων συντριβεις το σωµα και ηµιθανης κειµενος τω επι του ιδιου κτηνους αυτον αραντι και εις το πανδοχειον απαγαγοντι και οινον επιθεντι αυτω και ελαιον δουλευσαι λεγεται. ως ειπον. ατινα µοι και λαβοις εις εργα και κτησιν της αρετης. µη εξ αγνοιας καταγελασης του ρηµατος µηδε σωµατικην υγιειαν υπολαµβανειν λεγειν ηµας. Ουδαµως· αλλα τι. αλλα και τουτο ποιησας και . Παρακαλουµεν.

τουτεστι τω Αγιω Πνευµατι. ειµι η αληθεια και η αναστασις και η ζωη”. Τι ουν το οφελος. των αδυνατων εστιν. Ειπε τοινυν πως επαληθως ζησειας. ο αµαρτησας παντως πληγεις υπ᾿ αυτου απεθανεν· ει δε ουδεις αναµαρτητος – παντες γαρ. Ωσπερ γαρ το σωµα ηµων. εκεινος δε µονος η αιωνιος εστι ζωη. προ του ενωθηναι αυτω και ζησαι. ανευ του Αγιου Πνευµατος νεκρα εστι και ζησαι την αιωνιαν ζωην ολως ου δυναται· ει γαρ κεντρον του θανατου η αµαρτια εστιν. η καν ολως ζην. ως οστα νεκρα. και συναρµολογουµενας αλληλαις και ετεραν τη ετερα συνακολουθουσας και συντιθεµενας και οιονει πως ακεραιον αποτελουσας το της ψυχης σωµα. τα δε νεκρα εκεινα οστα κρεας επενδυσας και δερµα και εις σωµα αποτελεσας αυτα. ουτω και η ψυχη.. φησιν. ηµαρτον και υστερουνται της δοξης του Θεου . ως αψυχα µελη απ᾿ αλληλων διεσπασµενα. µη οντος του Αγιου Πνευµατος εν αυτω. Νοει ουν µοι νεκρον νοερως σεαυτον.τας µεν αρµονιας συνδησας τοις νευροις. Οι δουλοι και µαθηται του Χριστου φως εισι και αληθεια και ζωη· “Ο δεχοµενος γαρ υµας. ουδεν εσται παλιν οφελος. τουτεστιν ερηµον ψυχης ον. φησιν. και τηνικαυτα καινους ηµας απο παλαιων και ζωντας εκ νεκρων αποδεικνυσιν· αλλως δε ουκ ενι ζησαι ψυχην. δι᾿ ου πας πιστος αναγενναται και αναζωουται εν Χριστω. φησι. χαµευνιαν και ξηροκοιτιαν. διχα ψυχης κινεισθαι τουτο. “Εγω γαρ. εστερηµενον υπαρχον του ζωοποιουντος και κινουντος αυτο πνευµατος. νηστειαν λεγω και αγρυπνιαν. ουτω νενεκρωµενας τας εναρετους πραξεις συνδει νευροις ισχυος πνευµατικης και συνενοι τη αγαπη τη προς Θεον. Μονον γαρ εκεινο ελθον εν ηµιν και εγκατοικησαν. παντες δηλονοτι οι αµαρτησαντες απεθανοµεν και εσµεν νεκροι. Ει ουν ηµεις νεκροι. καν αµαρτηση καν µη. (255) µη λεγωµεν οτι τω Κυριω δουλευοµεν. καν ασθενη καν µη. µη ενωθεις τη αληθινη ζωη. Νεκροι γαρ πως τινι ποτε εκδουλευσουσιν. εαν αψυχον κειται και απνουν. εµε δεχεται· και ο εµε δεχοµενος δεχεται τον αποστειλαντα µε”. (254) ακτηµοσυνην και αλουσιαν και τα τουτοις ακολουθα. ουτω και επι της νεκρωµενης µοι νοει ψυχης και επι τα ενδοθεν των ταυτης µελων µεταγαγε σου τον νουν και ιδε πασας συναγοµενας τας πραξεις. Ει µη εκεινον .

υπερ φως απαν ων· και ζωοποιων ηµας. υπερ ζωην απασαν ων· περιλαµπων δε ηµας ολους και τη δοξη της αυτου θεοτητος περικυκλων και επιθαλπων. κλαυσον. οτι αφ᾿ ου εκ τουτου του υδατος εις κορον πιειν ο φιλανθρωπος ∆εσποτης µοι εχαρισατο. Εκεινο δε οιονει ελαλει δια των παλµων εν εµοι και ελεγειν· “Ουχ ορας µε οτι ενταυθα ειµι µετα σου. ουτως ουδε η νοσος της ψυχης φυγαδευεται. Και ποθεν µοι δοθηναι σοι η αλλοθεν ποθεν παραγενεσθαι µε επιζητεις. ενδοθεν ηλετο της καρδιας µου και επηδα ωσπερ ρειθρον φωτοειδες και ευθυς εωρων αυτο.”.γνωστως ως διπλοΐδα περιβαλωµεθα. οπερ δηλονοτι επιον υδωρ. ουπω δε σοι τουτο το ποµα πιειν εχαρισατο. Ωσπερ γαρ το σκοτος ου φευγει. µη νοµισωµεν οτι των νοσηµατων ηµων η των ενοχλουντων παθων ολως ηλευθερωθηµεν. ωσπερ ποτε ο Αδαµ. αλλα κλινη γενεσθω σοι απαν εδαφος· µη δως υπνον εις κορον σοις οφθαλµοις. µακαριος ει. ω αδελφε. Εγω γαρ τινος ηκουσα λεγοντος. επει πασαν νοσον και πασαν ασθενειαν ψυχικην απελαυνει. Ει ουν τουτο γεγονος εγνως και εν σοι. ει µη το φως παραγενηται. προσπεσον. Ει ουν ετι διψας. λεγεται φως. Ερχοµενος δε αυτος. αυτο εκεινο. ει µη ο τας ασθενειας ηµων αιρων ελευσεται και ηµιν ενωθη. δυσωπησον. ο παλαι τη Σαµαρειτιδι ειπε τον πιοντα µη διψησαι ποτε. Ουκ οιδας οτι αει συνειµι οις (256) απαξ εµαυτο επιδωσω πιειν µε και πηγη γινοµαι αθανατος εν αυτοις. λεγεται ζωη. ουπω εξ εκεινου του υδατος επιες· αψευδης γαρ εστιν ο τουτο ειπων. ει συνεβη επιλαθεσθαι µε και ως µη πιοντα ζητειν παλιν δοθηναι µοι παρ᾿ εκεινου πιειν. καλειται ιµατιον. τιλλε σου τας τριχας της κεφαλης· µη αναπεσης επι κλινης. ενοικειν λεγεται εν ηµιν και απεριγραπτως περιγραφεσθαι. Ω του θαυµατος! Ουτω τοιγαρουν γινεται παντα ηµιν ο υπερανω παντων ων. και ουτως ενδιδυσκεσθαι τουτον λεγοµεν τον αναφη παντη και αληπτον· ενουµενος δε αµικτως ηµων τη ψυχη και ολην ποιων ταυτην ως φως. σκεπη και υδωρ. αρτος. θρηνησον. καλειται υγιεια. τυψον σεαυτου τας οψεις. µη ολως νυσταγµον τοις βλεφαροις σου· µη προς τι . την υγιειαν ηµιν χαριζοµενος της ψυχης· φωτιζων δε ηµας. Ει δε τον Χριστον µεν τεθεασαι.

επιστρεψαι καν ολως τον οφθαλµον και απιδειν προς ταυτα θελησης.των επι γης η των εν ουρανω επιστρεψης σου το οµµα – τι γαρ σοι και προς αλλο τι. Ει δε ουδε αυτον τον Χριστον ολως ιδειν κατηξιωσαι. την αποκεκρυµµενην”. λοιδορουµενον και τους λοιδορουντας σε ευλογουντα. µαλλον δε εκεινος ορατω σου την αλουσιαν. “Λαλουµεν γαρ σοφιαν. εις εκεινον αποβλεπε αει και δια παντος εκεινον µονον της σης κατηφειας και θλιψεως εχε θεωρητην. ου του αιωνος τουτου την καταργουµενην. ει και προφασει των πτωχων αναµαρτητως δοκει και λαµβανεσθαι (257) και διδοσθαι παρα σου. µη δοξαν ζητουντα. ποθεν το θεληµα αυτου το αγιον και ευαρεστον και τελειον διδαχθηση. Εκεινος βλεπετω σε τυπτοµενον και µη αντιτυπτοντα. µηδε ερευνα τους βιους αυτων. τον ποιητην των απαντων ορων σου προ οφθαλµων. και απλως παντα ποιουντα και παντα διαπραττοµενον και µηδολως ενδιδουντα µητε εις τα οπισω στρεφοµενον. . τον αφιλαργυρον τροπον..µη εµπλησης την γαστερα σου των εδωδιµων ποτε· µη γλυκανης σου τον λαρυγγα ενηδονω βρωσει η ποσει εις πλησµονην· µη περιεργαση τα γινοµενα πραγµατα. Μηδε. Τι οτι και δουλευειν νοµιζεις αυτω. Μη θεασαµενος δε µηδε φωνης αυτου ακουσαι αξιωθεις. Και οταν τουτου αξιωθης. τι οτι και δοκεις ζην. ∆εικνυε αυτω. ει ρεει ποθεν απας ο πλουτος του κοσµου η και πληθος χρυσιου ερριπται προ των ποδων σου – γινεται γαρ και τουτο εκ της του Πονηρου µηχανης και των εκεινου συνεργων και υπασπιστων . ινα µη εις οιησιν εµπεσης η και κατακρινης αυτους· αλλα γαρ µηδε συγκαθεσθης προς συντυχιας ακαιρους ποτε µετ᾿ αυτων· µη παριελθης τους ονοµαστους ζητων µοναχους. µηδε προς τους αδιαφορως και καταφρονητικως βιουντας αποβλεψης. ον ουδεπω τεθεασαι. τοτε γνωσεις απερ λαλουµεν και απερ σοι υφηγουµεθα. αυτω µονω λεγε τα κατα σε· ει δ᾿ ουν. υβριζοµενον και µη ανθυβριζοντα. την αγαν ακτηµοσυνην. µη αναπαυσιν. εως ου σπλαγχνισθεις επιδωσει σοι το φοβερον εκεινο και αρρητον και ακατονοµαστον ποµα πιειν. φησιν. αλλ᾿ ει µεν πνευµατικω πατρι Θεου χαριτι ενετυχες. Ει δε εκ των αγιων ειπης µαθησεσθαι τουτο . αλλα λαλουµεν Θεου σοφιαν εν µυστηριω. αλλα τον Χριστον ορων. µη τιµην.

ο κατελθων δια τουτο επι της γης. ο µη θελων τον θανατον του αµαρτωλου ως το επιστρεψαι και ζην αυτον.. Εισι δε οι και δια της οικειας ανδρειας και αρετης ακουστοι . τεως εν εργασια και ουκ αργια. πεµψον µοι ανθρωπον γινωσκοντα σε.Γραφων. παρακαλων τε και δεοµενος αυτου. εν σκοτει διαγοµεν. Ακουε νουνεχως και µη θελε δικαιουν σεαυτον· αλλα ταπεινωθητι ενωπιον του Θεου και ειπε· “Κυριε. τεως των του Θεου δουλων και ουχι το σον θεληµα εκ πληροις – Θεου δε θεληµα το θεληµα των εκεινου δουλων εστιν . το αληθινον φως. ακουσαι δυνηθης η εκπληρωσαι. ελθοντα επι της γης θεασοµεθα. τεως τοις αυτου φιλοις και αρχουσιν υποτασσοµενος εις και δουλευων ευρισκη δια τουτων εκεινω. οι δε φιλοι του βασιλεως εισι και δια τουτων αυτων και ο υφ᾿ ενι εκαστω τουτων πελων λαος· οι. τεως εν ταπεινωσει και ουκ εν οιησει. Εαν ουν ουτως επιµεινης εξ ολης ψυχης και δυναµεως κρουων. ουκ εγκαταλειψει σε. Ουδαµως. ο αµαρτωλος”. αλλα τω στρατηγω αυτων η τω αρχοντι ως εκεινω αυτω τω βασιλει καλως εκδουλευοντες δωρεας τε και αξιωµατα λαβειν δι᾿ αυτων απο του βασιλεως ελπιζουσιν. ευαρεστησω σοι τω µονω Θεω και καταξιωθω σου καγω της βασιλειας. Ει νεκροι εσµεν. οι δε και λαµβανουσι µεσιτας τους εαυτων αρχοντας προβαλλοµενοι. οσα δει σε ποιησαι διδαξει σε και δια της αυτου χαριτος και της ευχης του δουλου αυτου ισχυν σοι χαρισεται του εκπληρωσαι αυτα. οτι οι στρατηγοι και οι αρχοντες παντες οι µεν δουλοι. Χωρις γαρ εκεινου ου δυνηση ποιησαι ουδεν· αλλ᾿ εκεινος. ινα τους κειµενους και τεθανατωµενους υπο της αµαρτιας εξαναστησης και σε κατιδειν αυτους. καθωσπερ εφθην ειπων. νεκρος ολος ων και εν σκοτει κειµενος. το φως το αληθινον. καταξιωσης. ερωτω πως αυτο. αλλα η δι᾿ εαυτου η δι᾿ ενος των δουλων αυτου. φησιν. ει και µη τον βασιλεα καθορωσι και συντυγχανουσιν. ινα και ζησαι αξιωθης και ιδειν τον Θεον. ως σοι δουλευσας αυτω και παση δυναµει µοι υποταγεις και το σον εν τω εκεινου θεληµατι ποιησας θεληµα. ως ιδειν ανθρωπω δυνατον. Μνησθητι ων ειπον. Τι ουν. πως ζησαι ισχυσοµεν η πως τον Χριστον. (258) ινα. απαραλειπτως γενησεται σοι τα παντα· ει δε µη παντα τεως ευρισκη εν τη εξοδω σου τον Χριστον εκζητων.

Αλλα ετερος τις ανθρωπων ολως ακουσαι τουτο ανεξεται. (259) Ει δε συ µεν. ειπε. και αρχουσι πνευµατικοις εκδουλευσαι ου βουλει. ως προειρηται. ως ελευθεροι ζωντες και τη ανεσει και αµελεια και ραθυµια εαυτους εκδιδουντες και µη µονον µηδεν εργαζοµενοι µητε διακονουντες και καθ᾿ ωραν γογγυζοντες. Ει γαρ σεαυτω διακονεις εις παντα και εκ των εργων των χειρων σου τα προς χρειαν ειχες πασαν του σωµατος. και ου διακονησατε µοι”. τι εµε µεµφη λεγοντα σε νεκρον η τυφλον η ασθενη και παρειµενον και της δουλειας αποκεχωρισµενον του βασιλεως Χριστου. Επεινασα γαρ” και τα εξης απαριθµησαµενος “εν ασθενεια ηµην. ∆ια ποιων των εργων.γινονται και παρα του βασιλεως προσλαµβανονται και τιµωνται και αλλων αρχοντες και µεσιται αποκαθιστανται. το εκαστου εργον ερχοµενον επισκεψασθαι. . Ο γαρ δουλος ουχι εν τω εαυτον διατρεφειν και ενδιδυσκειν επαινειται. Πως ουν. και τηνικαυτα καταξιουνται και αυτω εκεινω τω βασιλει την κατα προσωπον υπηρεσιαν αποπληρουν και αυτω προσοµιλειν και της εκεινου ακουειν φωνης. ινα καταφρονησας σου της υπηρεσιας. ζητησαι και κρουσαι ουκ ανεχη. Ειπε. Πως ουν η ποιω προσωπω αυτον θεασωµεθα. τοσουτοις αδικει και υπευθυνον εαυτον του κριµατος αποκαθιστα και της ∆εσποτικης αποφασεως της ουτω λεγουσης· “Απελθετε απ᾿ εµου οι κατηραµενοι εις το πυρ το αιωνιον το ητοιµασµενον τω (260) διαβολω και τοις αγγελοις αυτου. αλλα υπο στρατιωταις ανωνυµοις γενεσθαι. µηδενα µηδεν µηδε σεαυτον αδικων. ως αχρηστος τιµωρειται και κατακρινεται. συ δουλευειν λεγεις Θεω. Τουτο δε αυτο αρα ποιησαι και αυτος καταδεξη τον σον δουλον η υπηρετην. εν ετερω και αυτος απελθων κελλιω καθιση. τω Θεω δουλευειν και µηδενα αδικειν λεγοµεν. καθηµενον εν τω κελλιω και παρ᾿ ετερων υπηρετουµενος. σεαυτω προσεχων και µηδενα µηδαµως αδικων. ει µη παρ᾿ ετερων διακονουµεθα. Αλλα καθη. Πως ουν ηµεις. αλλ᾿ εαν µη και το κοινως λεγοµενον πακτον εκ του εργου αυτου καθ᾿ εκαστην προς τον εαυτου παρεχη κυριον. ουδε ουτως τω Θεω δουλευειν σε λεγειν εχρην. ειποις. τουτεστιν υποτακτικος ευτελης µετα ευτελων καταταγηναι προτεθυµησαι. Οσοις γαρ αν υπηρετειν δυναται τις και µη προαιρειται τουτο ποιειν. εν τω κελλιω.

κατακαιει την εµπρησθεισαν ψυχην – ουδε γαρ αναισθητος υλη εστιν . ητοι προθεσιν και προαιρεσιν αγαθην. και εµπεσειν εις αυτην και αναφθηναι. Ουκ αν δε τουτο ποτε γενηται εν ηµιν. και φως αυτους ηµας κατα µεθεξιν απεργαζεται. επαν δε σφοδρως εκκαη. τοτε ουσιωδως και αυτη ενουται το θειον και αϋλον πυρ· και ευθυς αναπτεται και διαυγαζει και µεταλαµβανει. ολος διαυγης γινεται και του πυρος οµοιος και ουδεµιαν µελανιαν εκ του καπνου εκτοτε κατα µεθεξιν προσλαµβανει.. εκ των δικτυων εξελθοντες του διαβολου. Ουδε αγνωστως. Εκ γαρ του πυρος εκεινου του θειου πασαν επιστηµην και πασαν τεχνην ουτοι σοφως διδαχθεντες. καθαραν του ρυπου των παθων τελειως ηµας.Μη πλανασθε· ο Θεος πυρ εστι και πυρ ηλθε και εβαλεν επι της γης· ο και περιερχεται ζητων υλην δραξασθαι. Το γαρ πυρ εκεινο αλλως εν ηµιν ουκ αναπτεται· ο οι λαβοντες ου µονον νοσηµατων ψυχικων παντελως απηλλαγησαν. φωτισµος και χαρα αδιαλειπτως εντος ηµων. Εις ους δε αναφθη. ωσπερ ο κλιβανος. ουτω δη και ψυχη η τω θειω εναρξαµενη ποθω εκκαιεται πρωτα µεν τον των παθων ζοφον εν τω πυρι του Πνευµατος ως καπνον εν εαυτη εκπεµποµενον καθορα και την προσουσαν αυτη εξ αυτου µελανιαν ενοπτριζεται και θρηνει και τους ακανθωδεις λογισµους και τας φρυγανωδεις προληψεις καταφλεγοµενας και αποτεφρουµενας τελεον επαισθανεται· επαν δε ταυτα εξαναλωθη και η της ψυχης ουσια µονη χωρις παθους εναποµεινη. εαν µη τον κοσµον και τα εν τω κοσµω απαντα βδελυξωµεθα και αυτας ηµων τας ψυχας κατα την του Κυριου φωνην απολεσωµεν. αλλα και πολλους αλλους. . αλλ᾿ εν αισθησει και γνωσει και οδυνη αφορητω το καταρχας· αισθητικη γαρ υπαρχει και λογικη· µετα δε ταυτα. ως τινες οιονται των νεκρων. και αυτο. αιρεται εις φλογα µεγαλην και αφικνειται εως των ουρανων και ουκ εα τον εµπυρισθεντα αργειν ολως η ηρεµειν. του αισθητου τουτου πυρος· (261) ουτω και το σωµα. Ωσπερ γαρ εκκαιοµενος κλιβανος καταρχας µεν εκ του της υλης εκπεµποµενου καπνου µαλλον µελαινεται. τινεται τροφη και ποσις. πυρ κατα µεθεξιν γινεται. του θειου και αρρητου φωτος. νοσουντας ψυχικως και ασθενουντας ιασαντο και τω δεσποτη Χριστω ως δωρα τουτους προσηγαγον.

αλλα δουλοις εοικασι πονηροις και προσκεκρουκοσι τω ιδιω δεσποτη· οι δε και υπο παθων ετι οχλουµενοι. ω τρεφονται οι Χριστω στρατευθεντες και ο αντι οπλων πνευµατικως επενδυονται -. ως φησι Παυλος ο θειος αποστολος. µετα φοβου αυτοις υπακουοντες. και καθεξης οι θειοι αποστολοι· τοιουτοι δε υπηρχον και οι αγιοι και θεοφοροι πατερες ηµων και διδασκαλοι. ως ηδη τελειοι γεγονοτες ανδρες. ουχι δε παρεχουσιν αλλοις τα προς την χρειαν η αµισθι δυναµενοις δουλευειν. Ουτοι τοιγαρουν και οσοι κατ᾿ αυτους τω Θεω δουλευσαι και δουλευειν αει λεγονται. ηγουν την χαριν του Πνευµατος – τουτο γαρ εστι το πνευµατικον σιτηρεσιον. οιος ην ο τας κλεις της βασιλειας λαβων Πετρος ο θειος αποστολος. λαβειν· και τηνικαυτα. οι δε αµαρτιαις ετι οντες υπευθυνοι ουχι. επειδη. και την του Πνευµατος χαριν απο του επουρανιου βασιλεως Χριστου. τοις ηκρωτηριασµενοις τα σωµατα η και τοις λειποµενοις των προς ζωην πενησι (262) παρεικαζονται. Το βασιλικον σιτηρεσιον. Ει τοινυν και ηµεις µη λαβοιµεν απο Θεου τον αρτον τον εκ του ουρανου καταβαινοντα και διδουντα τω κοσµω ζωην. οι τας αιρεσεις δια του πυρος τουτου του θειου ως ακανθας εξαφανισαντες. αγωνιζοµενοι δε ταυτας κτησασθαι. εις την ηλικιαν του Χριστου και το µετρον αναδραµοντες αυτης και τοις στρατωταις και δουλοις καταλεγεντες αυτου. τοις αει µαχοµενοις και τοις αντιπιπτουσιν η παλαιουσιν· οι δε τας αρετας ακµην µη κτησαµενοι. οι ουτως τον Θεον αγαπησαντες. ως οι απο του επιγειου στρατιωται το σιτηρεσιον. τοιουτοι γεγονασι και αει γινονται). Τι λεγων οψωνιον. ουδεις “στρατευεται ιδιοις οψωνιοις ποτε”. εν µηδενι µηδεν λειποµενον δηλονοτι. . ως µηδε της εαυτων φεισασθαι ψυχης. δεοµενοις µαλλον ων υστερουνται µελων και χρειων.δια παντων εν παντι τω βιω και εν παση αυτων τη ζωη τω Θεω ευηρεστησαν. Χρεων δε εστι κατα την του Αποστολου φωνην πασαν αρετην κατορθωσαντας αρτιον ηµας αποτελεσαι τον κατα Θεον ηµων ανθρωπον. οιος ην Παυλος ο εις τριτον αρπαγεις ουρανον. εκστρατευσοµεν κατα των πολεµιων εχθρων. οι τοις δαιµοσιν ως δουλοις αχρειοις και ασθενεσιν επιτασσοντες (κακεινοι.

Αλλα δευτε και διαναστωµεν. τιµη και προσκυνησις νυν και εις τους ατελευτητους αιωνας των αιωνων· αµην. και τοσουτον ως αρκειν προαιρεσιν µονην εις τοσουτον υψος ανενεγκαι ηµας· οπου γαρ.πως εις παραταξιν. Ει δοκει. τοινυν ακουσωµεν του σωτηρος ηµων Θεου διαρρηδην βοωντος και λεγοντος προς ηµας· “Ουκ ηλθον ινα κρινω τον . Και ποσης τουτο ευηθειας ουκ εστιν η παραπληξιας και αφροσυνης εσχατης. το κωλυον ουδεν. οσοι απο δουλειας της των παθων βουλεσθε φυγειν και Χριστω τω αληθινω προσδραµειν δεσποτη. Μη δη φιλοσοφωµεν κατα της σωτηριας (263) ηµων µηδε κατα των ιδιων ψυχων ρητορευωµεν· δυνατον γαρ εστιν. ετοιµη προαιρεσις. οτι αυτω πρεπει πασα δοξα. εκοντας δε και ουκ ακοντας· και ηµεις αναδυοµεθα. οιους ο λογος προλαβων ανεταξατο. (264) Περι αγαπης Θεου και πιστεως και οπως τις εγκυµων γινεται της του Θεου αγαπης. την ευεργεσιαν αποσειοµενοι. εαν θελωµεν. ΛΟΓΟΣ Η΄. Μη ουν καταφρονησωµεν της σωτηριας ηµων µηδε απατωµεν ηµας εαυτους και προφασιζωµεθα προφασεις εν αµαρτιαις εν τω λεγειν· αδυνατον τουτο εστι κατα την παρουσαν γενεαν τοιουτον γενεσθαι ποτε. Τοσουτον γαρ βουλεται τουτο ο Θεος. φησιν. Και περι ελλαµψεως και θεωριας φωτος και µυστικης οµιλιας του Πνευµατος. ινα και δουλοι αυτου χρηµατισητε· και τοιουτοι σπουδασωµεν και ηµεις γενεσθαι. οτι εκ των κολπων του ευλογηµενου Πατρος αυτου ανεκφοιτητως εξελθων κατηλθεν και ηλθεν δια τουτο επι της γης. Ει τοινυν θελησοµεν και ηµεις. ειπε µοι. εξελθωµεν του Θεου η πως καταταγωµεν εν τοις δουλοις αυτου. ουδεν ουδαµως εις τουτο ηµας εµποδισαι δυνησεται· µονον ορµησωµεν δια µετανοιας θερµης προς αυτον και αυτος εγγισας ηµιν και εφαψαµενος των καρδιων ηµων µονω τω αχραντω δακτυλω αυτου αναψει τας λαµπαδας των ψυχων ηµων και ουκετι εασει σβεσθηναι αυτας εως της συντελειας του αιωνος και επ᾿ αιωνων και ετι. Ο Θεος βουλεται θεους εξ ανθρωπων ποιησαι ηµας.

τον δεσµον ον υπεστη παρα των µιαιφονων. την των γονεων υποταγην. ινα πας ο πιστευων εις αυτον µη αποληται. και ουκ εξ εργων η κοπων και ιδρωτων. φησιν· “Επεµψεν ο Θεος τον Υιον αυτου εις τον κοσµον. τον πειρασµον του διαβολου. την προδοσιαν του µαθητου. και οπως ως εις των κοινων ανθρωπων παρ᾿ αυτου ηυλογηθη και εισηχθη εν τω ναω. την φυγην την εις Αιγυπτον. τα σπαργανα. την παρα του Ιωαννου βαπτισιν εν τω Ιορδανη. αλλ᾿ εχη ζωην αιωνιον”. αλλα φθονουµενον µαλλον και λοιδορουµενον και διακωµωδουµενον υπο παντων (τοτε τινων. την εν γαστρι της Παρθενου και Θεοτοκου εισοδον τε και συλληψιν και το οπως ατρεπτως γεγονεν ανθρωπος ο υπερανω παντων των ουρανων.κοσµον. Και µαλιστα οταν ακουση οσα εκεινος επαθε. την εξ Αιγυπτου επανοδον. Ταυτα τοιγαρουν ο πιστευων απο καρδιας και πληροφορουµενος οτι ουκ ηλθεν ο Χριστος κριναι αυτον αλλα σωσαι. Και δειξαι βουλοµενος τον τροπον της σωτηριας. και οπως ως κακουργος ηγετο παρ᾿ αυτων. την φατνην των αλογων εφ᾿ η πενιχρως ο βασιλευς του παντος ανεκλιθη. και παρεδιδοτο τω Πιλατω ως κατακριτος. αρα µη αγαπηση αυτον εξ ολης αυτου της ψυχης και εξ ολης αυτου της διανοιας. και την του θανατου σιωπησας αποφασιν ελαβεν (Εµοι γαρ. σωσαι αυτον και παντας βουλοµενος. φησιν. πως. ου λαλεις. ου µονον δε. Ουκ οιδας οτι εξουσιαν εχων σταυρωσαι . πονηρων και αθεων ανδρων ων φανερως τε και αφανως εµφραξαι ηδυνατο τα απυλωτα στοµατα και ξηραναι τας γλωσσας αυτων και την ενουσαν αυτοις φωνην αποσβεσαι). αλλα δια µονης της εις αυτον πιστεως. το σπηλαιον αυτο. και ραπισµα ελαβεν υπο δουλου. αλλ᾿ ινα σωθη ο κοσµος δι᾿ εµου”. Και συν τουτοις. οταν εις νουν αναλαβη τα λοιπα της οικονοµιας αυτου µυστηρια. τας θαυµατουργιας αυτου και δια ταυτα ου θαυµαζοµενον. οιον τον τοκον αυτου τον απορρητον. την του Συµεων υποδοχην. οιον την εξ ουρανων αυτου καθοδον. ειπε µοι. ο ανω (265) συν τω Πατρι ων και κατω βρεφος γενεσθαι κατα την ακολουθιαν της ηµετερας καταδεξαµενος φυσεως. αλλα και α υπεµεινε παθη ο τη φυσει απαθης δι᾿ αυτον. ο ισοτιµος και οµοουσιος τω Πατρι και πασαν την κτισιν τη χειρι περικρατων αυτου της δυναµεως.

λογχη τε την πλευραν τιτρωσκοµενον. συµφυης και οµοουσιος του παναγιου και προσκυνητου Πνευµατος. δικην αστραπης . η του Θεου αγαπη ητις εστιν αρρητω φωτι συνηµµενη. τον ακανθινον στεφανον. τον σταυρον. την πορφυραν. αλλα και των σταυρουντων υπερευχοµενον. οταν εννοηση οπως εξω της πολεως ηγετο επι τον Κρανιου τοπον. εκ της δροσου του ουρανου και εκ της αστραπης εν αυτη συλλαµβανεσθαι. αγγελων µεν ανωθεν φριττοντων. ινα του θανατου και της φθορας απαλλαξη αυτον και υιον Θεου και θεον οµοιον αυτου απεργασηται. ει λιθου σκληροτερος η και κρυσταλλου ψυχροτερος. Οταν γαρ ενθυµηθη οτι. των δηµιων και των στρατιωτων περιστοιχουντων αυτον µεθ᾿ αµα οχλων απειρων επι την (266) θεωριαν εφεποµενων. Απο γαρ των ειρηµενων αυτου παθηµατων ακουουσα η ψυχη και κατα µικρον πιστευουσα. και γυµνον επι σταυρου αναρτωµενον και ηλοις τας χειρας και τους ποδας ηλουµενον. ανεωγµενης εκεινης. και χολην ποτιζοµενον µετα οξους. Θεος ων αναρχος εξ αναρχου Πατρος. ωσπερ δροσος ουρανιος. τα ονειδη. εαν πιστευση τις απο καρδιας ταυτα παντα και εκ βαθεων ψυχης. πως ουκ αγαπησει αυτον εξ ολης ψυχης αυτου. αορατος και ανεξιχνιαστος. ουτω και την προς Θεον αγαπην λογιζου εν ηµιν σπειρεσθαι.). ου µαλαχθησεται την ψυχην και διαθερµανθησεται την καρδιαν προς αγαπην Θεου. κατελθων εσαρκωθη και ανθρωπος γεγονε και παντα τα ειρηµενα και πολλα ετερα επαθε δι᾿ αυτον. τον καλαµον. και επι τουτοις. αναλογως της πιστεως αυτης διανοιγεται. Ωσπερ γαρ λεγουσιν εν τη κοχλω τον µαργαριτην. υπο απιστιας ησφαλισµενη προτερον ουσα· επαν δε διανοιχθη. του Θεου δε και Πατρος ορωντος τον οµοουσιον Υιον και οµοθρονον και οµοτιµον ταυτα πασχοντα παρα των ασεβων Ιουδαιων. ευθυς εξει και την προς Θεον αγαπην εν τη καρδια αυτου. Εγω ουτω λεγω και οµολογουµενως ουτως εστιν η αληθεια οτι.σε και εξουσιαν εχων απολυσαι σε. τους εµπαιγµους. ειτα τον φραγγελισµον. και παντα ου µονον µακροθυµως φεροντα. ον και εβασταζεν ο διαβασταζων λογω τα συµπαντα· και απλως ειπειν. µεθ᾿ ου επι της αχραντου κεφαλης αυτου τας µαστιγας παρα των θεοκτονων εδεχετο. αρα γε.

πλην αυτης της µιας εµου και εναδος και υπερ ουσιαν ουσιας και φυσεως”. αναφης. ασχηµατιστος. Και το Πνευµα ελεγεν· “Οντως εγω· δι᾿ εµου γαρ τον Πατερα και τον Υιον ο βλεπων ορα και ορων των ορωµενων εξισταται”. ουκ ανεχεται µη καταφρονησαι παντων και παντα διαδουναι τα υπαρχοντα αυτου πενησι και τοις βουλοµενοις αλλως αφησαι διαρπασαι αυτα. ως µαργαριτης αποτελειται φαεινος. µαθειν ερωτα και ακουει τρανως· “Ιδου εγω το Πνευµα δι᾿ ου και εν ω ο Υιος” και “Ιδου εγω ο Υιος εις ον ο Πατηρ”. Και ταυτα ιδων. Εν εµοι δε. πως. ουκ αγγελων. ινα την προς Θεον αγαπην ασυλον τε και ολως αµειωτον διαφυλαξη. αψηλαφητος. φησι. απελθων επωλησε παντα τα υπαρχοντα αυτου και ηγορασε τον ενα µαργαριτην εκεινον. “Ιδου” παλιν φησιν “ορας” ο Πατηρ. περι ου και ο Κυριος λεγει οτι. και ιδου τρια εν αυτω. Καθο µεν ανθρωπος και περιγραπτος εις. περιγραπτος γαρ γεγονε βροτωθεις και ο εις εξ ηµων· κατα δε την ενουσαν µοι φυσιν παµπαν αορατος. Που οντας. αεικινητος. ολως εξω του κοσµου ου τω σωµατι αλλα ταις αισθησεσι πασαις γινεται· συναπιασι γαρ τω νω και αυται προς το εντος αυτου καθορωµενον. Τοιγαρουν και κατανοει του ιδειν ο ουτως εχων και ορα και ιδου φως· το δε φως ανωθεν εχειν δοκει αυτω την αρχην. Ει ουν εν εµοι πως η που πελεις. το εν καν ταις υποστασεσιν εχουσα. ως εν περιγραφη πελω και τοπω. µητε νω καταληπτον µητε λογω ρητον· και τω ανεκδιηγητω και ακατανοητω του πραγµατος εξισταµενος και προς εκεινο εχων αδολεσχουντα τον νουν. . απεριγραπτος. καθως ειποµεν. ακινητος.νοερως εν ταις καρδιαις ηµων εµπιπτουσα. “Εν ω ουδεις οιδεν ουκ ανθρωπων. “Και εγω” φησιν ο Υιος “εν τω Πατρι”. (267) ον ευρων ο εµπορος. “Ολη καθολου· αχωριστος γαρ ειµι (268) παντη και ατµητος. Τοινυν και ο καταξιωθεις ουτω πιστευσαι. Αυτη γαρ καθ᾿ εκαστην αυξανοµενη εν τη καρδια του αντι παντων προτιµωντος αυτην γινεται θαυµα θαυµατων εν αυτω. ανεκφραστον τε παντη και πανταπασιν αδιηγητον. Ζητων ουν ευρισκει τουτο µητε αρχην τελους εχον µητε µεσοτητα κεκτηµενον· ως δε επι τουτοις εξαπορει. Επι πλειον δ᾿ επαπορουντος αυτου. το δι᾿ ου και εν ω και ει ον. µη ειδεναι φαιης τινα. και τον νοητον µαργαριτην εν εαυτω της του Θεου αγαπης ευρειν.

η δε µετα του Θεου διαγωγη (269) και η οµιλια και η θεωρια των απορρητων αυτου αγαθων πασαν υπερβαινει µακαριοτητα και πασης υπερκειται δοξης και ευκληριας και χαρας και ανεσεως. και προσοµιλησαι αυτω και φωνης εκεινου ακουειν του µελλοντος κριναι ζωντας και νεκρους. ουκ εν σοι. ουκ εκστησεται εαυτου και ολος εξω κοσµου και σαρκος οντως γενηται και µετ᾿ αυτου επιποθησει συνεσεσθαι. Τα µεν γαρ εν τω βιω τουτω καλα συνεποµενων οµολογουµενως εχουσι και συγκεκληρωµενην αυτοις την λυπην και την αθυµιαν και την οδυνην.παντα πληρουσα και ουδαµου το συνολον ουσα. Καθοσον γαρ υπερεχει το εν πολυτελει και απαλη στρωµνη αναπαυεσθαι υπερ το εν εσχαρα πεπυρακτωµενη ανακεισθαι. αρα µετα ανθρωπων ειναι ο τοιουτος τη αισθησει η τη διανοια ολως ισχυσει. επι µεριµνας ελθη βιωτικας και φθειροµενων ολως η παρερχοµενων και ρεοντων πραγµατων φροντισειεν. αλλα αποστας του τοιουτου και τηλικουτου. δροµαιος προς τα αφ᾿ ων εξεληλυθεν επανερχεται. των αλλων απαντων επιλανθανεται και ολος τοις του βασιλεως αποκρεµαται ρηµασι. Ο γουν ταυτα µυστικως ορων και µυουµενος τα υπερ αγγελους. εφ᾿ οσον της εν αυτοις πικριας και αφορητου βλαβης αισθηται. ουδ᾿ ορωµαι ποτε”. του υπερ παν τοιουτον οντος και τηλικουτον. πολλα εαυτον µεµφοµενος οτι συγκατεσπασθη ολως και µεσον . ποσω γε µαλλον ο αυτον εκεινον τον ποιητην και δεσποτην και Κυριον του παντος “ον ουδεις ειδεν ανθρωπων ουδε ιδειν δυναται” βλεπειν καταξιωθεις. ουκ εν αλλω τινι των παλαι η των νυν εγγιζοντων αγγελων η προφητων. τα υπερ την ανθρωπινην καταληψιν. ως ανθρωπω εφικτον. ως πασης υπεραιρουσα τιµης και τρυφης και απολαυσεως του νοµιζοµενου παντος αγαθου της παρουσης ζωης. κατα τοσουτον υπερφερει πασης του βιου ευφροσυνης και απολαυσεως η εκ της του Θεου συνουσιας και οµιλιας εγγινοµενη τη ψυχη χαρα και αγαλλιασις. οις ουδ᾿ ωραθην ολως. ∆ια δη τουτο και ο των κρειττονων πολλακις και κατα αγνοιαν η ραθυµιαν αποστας και προς τας φροντιδας του κοσµου γενοµενος. Ει γαρ ο βασιλει προσοµιλησαι θνητω και παρεσταναι ποτε καταξιωθεις. Ουδαµως οιµαι των ευ φρονουντων τινα εις τουτο ολως ελθειν καταδεξασθαι.

ειτε και µεσως η αλλως εχοντος. Κυριε µου δεσποτα και Θεε. παντες ουτω σωθησονται. ∆ια τουτο παντες οι τετελειωµενοι εν αγιωσυνη και αρετη δωρεαν και ουκ εξ εργων δικαιοσυνης εσωθησαν· και ουχ ουτοι µονον. ευθυς ευρησεις αυτον εναγκαλιζοµενον σε µυστικως και κατασπαζοµενον και χαριζοµενον σοι πνευµα ευθες εν τοις εγκατοις. µηδεν της κακιας υφιεντες αυτων µηδε της πονηριας βελτιους γενοµενοι. πνευµα ελευθεριας και αφεσεως των αµαρτηµατων σου. Επει δε “ουκ εξ εργων νοµου. και το σωµα προς ταπεινωσιν µαλλον δε προς αδυναµιαν και ασθενειαν ελκουσιν· αλλ᾿ ου τουτο µονον ζητει ο Θεος. ινα µε του θανατου και της φθορας απαλλαξης και της σης δοξης οµου και θεοτητος κοινωνον απεργαση και µετοχον. ου σιδηροις το σωµα καθηλουν. αλλα και οι µετα ταυτα τελειουµενοι. αλλα και τοις χαρισµασιν αυτου καταστεφανουντα σε και ενδοξον σε δια σοφιας και γνωσεως απεργαζοµενον. η σωτηρια ηµιν επιγινεται τοις πιστοις. οτι κατηλθες και εσαρκωθης και απεθανες δι᾿ εµε. δεχοµενος επανερχοµενους ηµας και µη µνησικακων η οργιζοµενος. Εν γαρ τοιαυτη καταστασει ψυχης οικει µεν αυτος ο Θεος και επαναπαυεται πασα δε µηχανη του διαβολου εις απαν απρακτος διαµενει και . “ουκ αν εσωθη πασα ψυχη” αγιου. Συµβαλλονται µεν και ταυτα τισι. ου τρυχινοις ενδυµασι τουτο ταλαιπωρειν. Ουδεν γαρ ολως ταυτα εισιν. Τι γαρ ετερον ουτω Θεω φιλον και ευαποδεκτον. ως καρδια συντετριµµενη και τεταπεινωµενη και φρονηµα καταβεβληµενον εν πνευµατι ταπεινωσεως. ου µονον δε. πνευµα δε συντετριµµενον και καρδιαν συντετριµµενην και τεταπεινωµενην επιποθει και το αει εν καταβεβληµενω φρονηµατι λαλειν την καρδιαν ηµων προς αυτον· “Τις ειµι εγω. ου χρη τοις εργοις. νηστειαις λεγω και αγρυπνιαις η χαµευνιαις και λιµω και διψει. κατα τον θειον Αποστολον. ινα µη τις καυχησεται”. αλλα και µαλλον της προς αυτον επανοδου αποδεχοµενος. (270) επειδη πολλοι και των κακουργων και των πενοµενων αυτων ταυτα παθοντες οι αυτοι διεµειναν. οµως φευγει και προς τον εαυτου ανατρεχει ∆εσποτην· και ει µη ην φιλανθρωπος.των ακανθων του βιου και του φλογιζοντος πυρος τας των ανθρωπων ψυχας εγενετο.”. ολως θαρρειν. Οπηνικα γαρ ουτως εξεις κατα τας αφανεις κινησεις της καρδιας σου.

ης πιστις. αλλ᾿ εκ καθαροτητος και της ανωθεν χαριτος επιγινεται τω σπουδαιω· και οτι χαλεπον το κρινειν· και ελεγχος των οιοµενων ειδεναι τα του Πνευµατος χωρις Πνευµατος· εν ω και περι της του Πατρος αγιωσυνης· και οιον αγαθον εστιν η πιστις και τις ο ταυτης καρπος και οπως αυξανεται· και οτι οι τον θησαυρον εν εαυτοις εσχηκοτες του Πνευµατος και εν αλλοις οντα γνωριζουσι· και τινα των αγιων τα σηµεια και πως και τισι γνωριζονται· και οτι ο µη γεννηθεις ανωθεν ου δυναται ιδειν τον γεγεννηκοτα Θεον ουδε γνωρισαι τον εις τουτο πεφθακοτα δια του Πνευµατος. ωδε µεν τοις ανθρωποις συναναστρεφοµενος σωµατι. τιµη. Νυν ευκαιρως καλον ειπειν µετα του ∆αυιδ και ουτω γεγωνοτερον φθεγξασθαι· “Κυριος εκ του ουρανου διεκυψεν επι τους υιους των ανθρωπων του ιδειν ει εστι συνιων η εκζητων τον Θεον”. µεθ᾿ ου τω Πατρι δοξα. η αγαθωσυνη. εν ουρανοις δε περιπολευων τω πνευµατι και τοις αγγελοις συνδιαιτωµενος και υπο της αφραστου χαρας πλατυνοµενος εις την αγαπην του Θεου· εις ην ουδεις αν των ανθρωπων εγγισει ποτε. χαριτι και φιλανθρωπια του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου. ειτα· “Παντες εξεκλιναν αµα ηχρειωθησαν· ουκ εστι .παντα τα φθοροποια παθη της αµαρτιας τελεον αφανιζεται και βριθει µονος εν αυτη ο καρπος του Αγιου Πνευµατος. οις ακολουθως επεται ωραιως η γνωσις η θεια. η ταπεινοφροσυνη και η περιεκτικη εγκρατεια. ει µη δια µετανοιας προτερον και δακρυων πολλων την εαυτου καθαριει καρδιαν και εις βυθον ελασει ταπεινοφροσυνης και εγκυµων του παναγιου γενηται Πνευµατος. συν Αγιω Πνευµατι. η πραοτης. κρατος. η ειρηνη. η χρηστοτης. την καλην αλλοιωσιν αλλοιουται και εξ ανθρωπων αγγελος γινεται. ος εστιν η αγαπη. (272) Περι γνωσεως αληθινης και οτι η του Θεου γνωσις ουκ εκ µαθηµατων. η χαρα. ΛΟΓΟΣ Θ΄. η σοφια του Λογου (271) και η αβυσσος των κεκρυµµενων νοηµατων και µυστηριων Χριστου· εν οις ο φθασας γενεσθαι και ποιωθεις. νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων· αµην.

Που συζητητης του αιωνος τουτου. τις ην αρα χρεια της πιστεως η του θειου βαπτισµατος η της των µυστηριων αυτων µεταληψεως. οτι οι τον Χριστον δια του βαπτισµατος ενδυσαµενοι. οταν ακουσωσι περι Θεου οτι. Ω της ευηθειας. “Που γαρ” ινα τοις ειρηµενοις και τα του Αποστολου συνειρω “σοφος.ποιων χρηστοτητα. Αλλ᾿ ουκ εστι τουτο. Ουδεις γαρ τα περι της Αγιας Τριαδος νοησαι καλως (274) και ειπειν δυναται απο µονης της των Γραφων αναγνωσεως. αλλα και των αλλων ηµων οι σεµνοτεροι θεωριαν την δια µονου του Πνευµατος γινοµενην εν τοις αξιοις. αυτην την εν ταις διανοιαις αυτων αναπλασιν των νοηµατων αφρονως ειναι υπολαµβανουσιν. διδοσθαι. την επιγνωσιν της του Θεου αληθειας δια της του κοσµου σοφιας λαµβανειν νοµιζοµεν και το µονον αναγνωναι τας θεοπνευστους συγγραφας των αγιων ορθοδοξιας ειναι καταληψιν τουτο οιοµεθα και της Αγιας Τριαδος ακριβη και βεβαιαν ειδησιν τουτο νοµιζοµεν· ου µονον δε. ουτω και εν τη Τριαδι µιας θεοτητος ελλαµψις. εµµενει µεν τοις γεγραµµενοις και πλεον ουδεν . ουκ εστιν εως ενος”. και οιονται αφρονως εκεινην αυτην οραν την θεοτητα και ουτως ειναι την αγιαν και οµοουσιον και αδιαιρετον Τριαδα οµοιαν τω παραδειγµατι. Ουχι εµωρανεν ο Θεος την σοφιαν του κοσµου τουτου”. ωσπερ εν τρισιν ηλιοις µια φωτος εστι συγκρασις. “Επει δε δια της σοφιας ουκ εγνω ο κοσµος τον Θεον. αδελφοι. φησι. Που γραµµατευς. Οι δε και εµβαθυνειν αναγνως εθελοντες εις τα του Θεου βαθη και θεολογειν επειγοµενοι. ταις δε υποστασεσι διακεχωρισµενους. τω µεν φωτι ηνωµενους. τον οντως οντα Θεον. του εµου γενους. ουκ εστιν. ητοι τη ουσια. ω της πωρωσεως. αυτικα τρεις ηλιους εν τω νοΐ αυτων αναπλαττουσι. δια της µωριας του κηρυγµατος σωσαι τους πιστευοντας”. τα του Χριστου µυστηρια εις ουδεν λογιζοµενοι. Ει γαρ δια γραµµατων και µαθηµατων η επιγνωσις της αληθου σοφιας (273) και της του Θεου γνωσεως εµελλεν ηµιν. Και ταυτα µεν ο κηρυξ και νυµφαγωγος της του Χριστου Εκκλησιας. πιστει δε µονη ταυτα δεχοµενος. δια το µη δυνασθαι τινα δι᾿ αυτης επιγνωναι την αληθινην σοφιαν. Ουδεµια µενουν. ευδοκησεν ο Θεος. Εγω δε εικοτως θρηνησω και κλαυσοµαι επι τη συντριβη των εµων µελων. των κατα σαρκα και πνευµα µου αδελφων.

ανακαλυπτονται οις εδοθη και αει διδοται ειδεναι ταυτα δια της ανωθεν χαριτος. την προς τον Πατερα του Υιου ισοτιµιαν και ενωσιν. ουδε τον Πατερα τις επιγινωσκει ει µη ο Υιος και ω αν βουληται ο Υιος αποκαλυψαι”. και γεγυµνασµενα τα της ψυχης επιφεροµενων αληθως αισθητηρια.περιεργαζεται. Εν γαρ τω Πατρι τον Υιον καθορωσι και εν τω Υιω τον Πατερα δια του . ειπειν ολως ου δυναται. ουδε τον Πατερα τις επιγινωσκει ει µη ο Υιος και ω αν βουληται ο Υιος αποκαλυψαι τα βαθη τουτου και τα µυστηρια – το γαρ µυστηριον µου εµοι και τοις εµοις . τοις δε περιεργοις και πολυπραγµονειν τα θεια θρασεως κατατολµωσιν. Ουτοι τοιγαρουν ισασιν. εξω των γεγραµµενων και ων εδιδαχθη. της υπο του θειου Πνευµατος ενεργουµενης. Τουτων η γνωσις των θειων. ων ο λογος της γνωσεως και ο λογος της σοφιας δια µονου του Πνευµατος. ως µιµουµενους αυτους· “Υµιν δεδοται γνωναι τα µυστηρια του Θεου. τις αρα των επι γης ανθρωπων σοφων η ρητορων η µαθηµατικων ετερος. και την επιγνωσιν κτασθαι των κεκρυµµενων µυστηριων εν Πνευµατι του Θεου. ων οι οφθαλµοι υπο των ακτινων του ηλιου της (275) δικαιοσυνης τρανως ηνεωχθησαν. αυτον τον Θεον. πλην των κεκαθαρµενων τον νουν εξ ακρας φιλοσοφιας τε και ασκησεως. ∆ια τουτων ουν και των τοιουτων ρηµατων αποφραττει τα αναισχυντα και απυλωτα στοµατα των λεγοντων και νοµιζοντων δια της εξωθεν σοφιας και της των γραµµατων µαθησεως επιγινωσκειν την οντως αληθειαν. τοις δε λοιποις εν παραβολαις”. Εκεινων εστιν η τουτων γνωσις. ων η συνεσις και ο φοβος του Θεου δια της αγαπης και της ειρηνης τετηρηται εν τη αγαθωσυνη και τη των τροπων χρηστοτητι εγκρατως µετα πιστεως. Ει γαρ τον Υιον ουδεις επιγινωσκει ει µη ο Πατηρ. τουτοις και λεγεται καθα δη και τοις αποστολοις παρα Χριστου. Οτι δε τουτο εστιν αληθες. ακουσον τι φησιν ο Χριστος· “Ουδεις επιγινωσκει τον Υιον ει µη ο Πατηρ. ανευ της ανωθεν δια του Κυριου αποκαλυψεως εκ µονης γνωναι δυνηθειη της ανθρωπινης σοφιας τα κεκρυµµενα µυστηρια του Θεου.. ων ο νους καθ᾿ εκαστην υπο του Αγιου καταλαµπανεται Πνευµατος δια την της ψυχης καθαροτητα. α δια νοερας θεωριας. θειω κινουµενοι Πνευµατι.

και πεπωρωκεν αυτων την καρδιαν. ουδε Πνευµα Αγιον του εξ ου εκπορευεται αλλοτριον της ενωσεως. ο υπο πασης πνοης προσκυνουµενος. Και εικοτως· επειδη γαρ αναξιους δια της οιησεως εαυτους και των πονηρων επιτηδευµατων εποιησαν. Πατηρ δε και Υιος και Αγιον Πνευµα εις Θεος. αλλα διηµαρτες της ενοτητος. και εις ενα οι τρεις εσονται· ει δ᾿ ουν. ευλαβουµαι δε τον ειρηκοτα Θεον µη διδοναι τα αγια τοις αναιδεσι και τολµηροις. µηδε τους µαργαριτας βαλλειν εµπροσθεν των ως κοινα τα θεια λογιζοµενων και οιονει δια των χαµερπων νοηµατων και απληστων ψυχων ατιµουντων και καταπατουντων αυτα· ων τετυφλωκε τον νουν ο Θεος. ενωθησονται. Ει γαρ ενωσεις αυτους. εν δε τω Υιω τον Πατερα και µετα του Πνευµατος. οπερ εν ηλιοις γενεσθαι αµηχανον. Υιου και Πνευµατος διχα. Και πως τρεις ηλιους ενα ειπειν ισχυσεις. ουδαµως ευρησεις. ολον εν αυτοις εστι και το Πνευµα το Αγιον. Ει γαρ και εν εκαστω τουτων τα συµφυη της (276) θειας ιδιοτητος καθοραται. εν δε τω Πατρι τον Υιον συναϊδιως αει οντα και µενοντα και συνεκλαµπον εχοντα το Πνευµα το Αγιον πιστευε. καθως φησιν ο προφητης. ινα βλεποντες µη βλεπωσι και ακουοντες µη συνιωσι. τη µια συµφυΐα και βασιλεια και θεοτητι ανυµνουµενος υπο απειρων δυναµεων. αλλ᾿ ουδε Υιον. Εις ταυτα Θεος και ου τρεις. Εν µεν γαρ τω Πνευµατι τον Πατερα και τον Υιον. ο δε Πατηρ ολος εν ολω τω Υιω εστιν. δια τουτο εαθησαν υπο του Θεου τω σκοτει της απιστιας και της ιδιας κακιας πορευεσθαι. εν τρισιν υποστασεσιν ο ων και αει ων και ωσαυτως ων. Πατερα δε. αλλα τα τρια εν και καθ᾿ εν τα τρια εισιν.Πνευµατος. καθως φησιν ο ∆αυιδ· “Εξαπεστειλα αυτους κατα τα επιτηδευµατα των καρδιων αυτων· πορευσονται εν τοις επιτηδευµασιν αυτων”. του Πνευµατος τω Πατρι δηλονοτι συνοντος· ει γαρ εκ του Πατρος εκπορευεται. Οι γαρ τοσαυτα υποδειγµατα εχοντες της των εντολων του Θεου . του Πατρος και του Πνευµατος. Αλλα γαρ εβουλοµην και εικονα δουναι τινα αµυδρως παριστωσαν των λεγοµενων την δυναµιν τοις θρασυνοµενοις ειδεναι δια µονης της ψευδωνυµου γνωσεως και ανευ του ερευνωντος Πνευµατος τα βαθη και τα µυστηρια του Θεου. ως γεγραπται· “Εγω εν τω Πατρι και ο Πατηρ εν εµοι”.

Αδελφους δε ηµας ο Παυλος καλει δια την εκ του θειου βαπτισµατος πνευµατικην αναγεννησιν και συγγενειαν. και συνιεναι µη θελησαντες µηδε εκεινους βουληθεντες µιµησασθαι. Και πραοτητα εκτησω και ταπεινος γεγονας. Αγαπην εκτησω προς τον Θεον ολικην και ως εαυτον τον πλησιον σου κεκτησαι. τα του Χριστου και των αποστολων αυτου παρακρουοµενοι ρηµατα και καθως εκεινος και οι τουτου νενοµοθετηκασι µαθηται µη φυλασσοντες µηδε τοις ιχνεσι του διδασκαλου εποµενοι και βαδιζοντες. ει αρα και εισιν εν τη πιστει. τα αλλοτρια κρινουσι (277) και τα υπερ αυτους ασυνετως ερευνωσι και εξεταζουσι. ως ορω. Ουδαµως. ως απειθειας και απωλειας υιοι. απατατω κενοις λογοις. Πως το των εντολων φως ολως θεασονται οι φανερως τας θειας εντολας παραβαινοντες. ω αδελφοι”. “συ τις ει ο κρινων αλλοτριον οικετην. οτι εαυτους ανακρινειν. α δι᾿ εργων οι πατερες ηµων τετελεκοτες προυθησαν τοις πιστοις ηµιν εις εκµιµησιν αρετης. αλλα και πασης υπευθυνοι τιµωριας και κατακρισεως. “Μηδεις υµας. ωσπερ επιλαθοµενοι. Οι γουν τοιουτοι πως αρα πιστοι και χριστιανοι ειναι γνωρισθησονται. Και τουτο εξ αυτων των πραγµατων παραστησαι πειρασοµαι. Τω ιδιω κυριω στηκει η πιπτει” και “Μη κρινετε αλληλους και µη καταλαλειτε αλληλων”.εκπληρωσεως. ω αδελφε. της των αγιων αδελφοτητος καθεστηκαµεν. η ουπω εις το υψος (278) . αλλα τουναντιον και διαλοιδορουντες αυτους και τους βιους των κατα Θεον αγωνισαµενων ως ου κατα Θεον οντας ενδιαβαλλοντες. επει τοις εργοις και σφοδρα αλλοτριοι. Γεγονας ακτηµων και υποτακτικος και του οικειου θεληµατος ξενος. ενθεν ερω. φησιν. πως ουχι µονον αναξιοι εισι θειας γνωσεως. Υπερ των µισουντων και αδικουντων σε και εχθρωδως εχοντων κατα σου µετα δακρυων παρακαλεις και αφεθηναι αυτοις απο ψυχης πρωτον αυτος συµπαθησας αξιοις. µηδαµως τον ουτω λεγοντα Θεον δυσωπουµενοι· “Μη κρινετε και ου µη κριθητε” και “Εν ω κριµατι κρινετε κριθησεσθε”· µηδε τον εκεινου λεγοντα µαθητην· Μενουνγε. Νηστειας εις ακρον και ευχην και αγρυπνιαν κατωρθωσας. µαλλον δε αυτα ηµων τα εργα και οι λογοι ηµας απελεγξουσιν· διο και ως προς ενα τον λογον ποιουµενος. ω ανθρωπε. Απεταξω τω κοσµω και τοις εν κοσµω.

τουτο ανηνεχθης των αρετων. πεφθακας εις τα προειρηµενα παντα και τους εχθρους σου ηγαπησας και µετα δακρυων υπερ αυτων πολλακις απο καρδιας εδακρυσας. ο µηδε πιστος η χριστιανος εκ της Θεου αγαπης και του πλησιον σου γνωριζοµενος. ων ο βιος. εκει και ο του φθονου πατηρ διαβολος κατοικει (279) και ουχι ο της αγαπης Θεος”. ου δυναται δε ειναι Χριστου δια το µη εχειν αγαπην προς τον πλησιον. ω αδελφε. η αρετη και η συνεσις λαµπει ωσπερ ο ηλιος. Η ουκ οιδας οτι φθονος ουδεις παρα αγιων αγιοις εστι. Οτι δε ουτως εστιν η των πραγµατων τουτων ακολουθια και ο τον φθονον ωδινων εχει µεν εντος αυτου τον διαβολον. παντα δηλονοτι τα λοιπα προκατωρθωσας· οιον γεγονας απαθης εξ αγωνων. τα αυτα και χειρονα τουτων ποιων και λεγων κατα των αγιων. Ει µεν ουν. αδελφε. Αλλως γαρ ουκ ενι µετα συµπαθους καρδιας εξ αγαπης υπερ των εχθρων ευξασθαι. νοµιζεις µη της αυτης η και χειρονος κολασεως ταις τιµωριαις υποβληθηναι. Ει ουν εις τουτο χαριτι του σωσαντος σε Θεου µετα χρηστοτητος και ταπεινοφροσυνης πολλης εφθασας. και δειξω εξ αυτης εκ ποιων εργων και κατορθωµατων εις τουτο το υψος πας ο αγωνιζοµενος εν αληθεια µετα πολλης τω οντι συνεσεως και αγιοτητος ερχεται. Ει δε ειπειν αισχυνη το ου. Ουκ οισθα οτι οι απο πρωτης ωρας. Και πως συ. τι τοις συνασκηταις και τοις συναχθεισιν εις ταυτα διαπιστεις και φθονεις και λοιδοριαις ενδιαβαλλεις αυτους. την εκεινων παντως επιστροφην και µετανοιαν εξαιτουµενος. ει µη συναφεια και συνουσια και θεωρια Θεου δια συνεργειας του αγαθου Πνευµατος κτησαιµεθα εαυτους καθαρους απο παντος µολυσµου σαρκος και πνευµατος. εγω σοι προσθησω τα εικοτα. παντι που δηλον τω τας θειας Γραφας επαΐοντι. Τον ουν φθονον ωδινων. καθαραν εκτησω την καρδιαν απο παθων και εν αυτη και δι᾿ αυτης εθεασω τον απαθη Θεον. την χρηστην αυτων υποληψιν πειρωµενος καθελειν. τοις φθασασι περι την ενδεκατην δια το εξ ισης εκεινοις λαβειν φθονησαντες. . η παλιν δια ταπεινοφροσυνην ου βουλει το ναι προσειπειν. καθα γεγραπται· “Ενθα ο φθονος. ως ειρηται. ενεκεν τουτου εις το πυρ το εξωτερον απερριφησαν. πως ειναι ολως αγιος οιεσαι. Ειπε.

Ηµεις δε – φησιν – ουκ ελαβοµεν το πνευµα του κοσµου. γεγονας. Ει γαρ µη απαθης. ιστασαι. Ουκ οιδας οτι εξω των προθυρων της εκκλησιας. πως ειδεναι λεγεις ως αγιος τα του Πνευµατος. µηδε Πνευµα Αγιον (280) εχειν ηξιωσαι. ως ειποµεν.Ει δε των τοιουτων χαρισµατων ουπω ηξιωσαι ουδε εις τοσουτον υψος αφικου του θεοποιων αρετων. αλλα και ο µη ανακεκαλυµµενω προσωπω νοος την δοξαν Κυριου κατοπτριζοµενος. “Ο γαρ ειπων εκ σκοτους φως λαµψαι. εσχατοις ουσι και ηλεηµενοις.ως γεγραπται . εν αυτω τω Χριστω και Θεω.οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου χοϊκου ουκ ανεβη. “ινα ειδωµεν” καθως φησιν ο Αποστολος “τα υπο του Θεου χαρισθεντα ηµιν· το γαρ Πνευµα ερευνα και τα βαθη του Θεου. ει και αυθαδεια γνωµης εαυτω την µετα παντων των πιστως και καθαρως ευχοµενων προτρεπεις στασιν. διδασκειν εθελεις και περι ων ουκ οιδας η ηκουσας πολυπραγµονειν επιχειρεις και. κατα την αφατον προς ηµας αυτου αγαθοτητα απεκαλυψεν ικεσιαις του µακαριου και αγιου πατρος ηµων Συµεων. τα αγαθα α ητοιµασεν ο Θεος τοις αγαπωσιν αυτον”. ο Θεος και Πατηρ του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου και σωτηρος. Κατηχουµενος γαρ ουχ ο απιστος µονος αρτι λεγεται. πως αρα καν ολως τολµας ανοιξαι το στοµα και φθεγξασθαι. κατηχουµενος ων. τοις πασι δε συναριθµων εαυτον οια κοινοις ως κοινον. Και δι᾿ αυτου απεκαλυφθη και επεγνωσθη ηµιν. ινα παραφρονων ειπω. αυτος εστιν ος . Εγω δε σου και την ανοιαν λιαν θρηνω. µη τοις αποστολικοις κανοσιν εποµενος. αλλα το Πνευµα το εκ του Θεου”. ουδε προς τον των ανθρωπων ερυθριας γελωτα. καθαπερ Πνευµατι Αγιω φθεγγοµενος ως τις αγιος και θεοφορος ανηρ. Ηµιν δε. περι τοιουτων πραγµατων θρασυνη διαλεγεσθαι. αµαρτωλοις ουσι και ταπεινοις. υπο σου βιαζοµενος. ον ουδεις ανθρωπων ειδεν ουδε ιδειν δυναται. α µηδ᾿ ολως γινωσκειν υπο του λογου κεντουµενος ωµολογησας και α µηδε ιδειν µηδε ακουσαι µηδε καταξιωθηναι λαβειν εν καρδια σου εφης. “α . ως ειδως τα θεια. δια του Πνευµατος αυτου. µηδε αγιος ει. ταυτα και διερµηνευειν και ως ειδως σαφηνιζειν ολως ουκ επαισχυνη. του µεγαλου Θεου. Πως. οτι αγιον µεν ειναι τινα τοιουτον ως παλαι και νυν παντελως και καθολου διαπιστεις. οια δη κατηχουµενος.

το µεγεθος. οιδεν. οτι και εν αλλοις οντα τον αυτον επιγινωσκει καρπον. ως εκ λαµπαδος τινος. απερ καθ᾿ εν ο εχων επισταται. εκατονταπλασιονα τον καρπον φερουσα εν αυτω τω θειω φωτι. φως δε αγιον προσθηκη και αυξησις πιστεως· καθοσον γαρ το φως πηγαζει. Ωσπερ γαρ ο µαργαριτας εχων και λιθους διαφανεις. ασβεστον διατηρουµεν. αναντιρρητον ταυτην φυλαττοµεν· µαλλον δε εκ του αυτου φωτος. ο αµορφος και ανιδεος. µικρος µεν εν ηµιν µορφουµενος. χρηστοτης. (281) τον εν τη µονη των Στουδιου ασκησαντα. Καθαπερ γαρ τα εθνη απο της στολης. ει µη απειρως εχει. τι εστιν ει µη το ηµας αυτους παντως µεταποιειν τε και αναπλαττειν και εις την της θεοτητος αυτου εικονα µεταµορφουν. εγκρατεια”. εξ ων αρδουµενη αυξανει η πιστις ηµων η προς αυτον και ετι αυξησει . ουτω και ο τας αρετας µετα πονου και δακρυων πολλων εν εαυτω φυτευσας και τους καρπους ενεγκων τους του Πνευµατος. τον της ψυχης ηµων λυχνον µεταδοτικως αναψαντες. Οιον εγνωµεν αρα γεγονοτα και τον αγιον Συµεωνην τον Ευλαβη. χαρα.εν Θεω θαρρων λεγω -. Το δε µορφουσθαι εν ηµιν τον οντως οντα Θεον. η πιστις αυξανει και εις υψος ανερχεται. σαπφειρον. Τη γαρ αποκαλυψει του εν αυτω Πνευµατος την εις αυτον πιστιν επισφραγισαντες. Καρπος γαρ πιστεως το αγιον και ανεσπερον φως. των ευτελων και αχρειων.και ελαµψεν εν ταις καρδιαις ηµων”. τη πειρα αυτη τα περι τουτου βεβαιωθεντες. ως υπερµεγεθης και υπερπληρης. το δε πλειστον απο της φωνης και των λογων επιγινωσκονται. ταις εκεινου ευχαις και πρεσβειαις φρουρουµενοι. ενος εκαστου αυτων το ειδος. Κατα δε την αναλογιαν της πιστεως ο καρπος αριδηλως βριθει του Πνευµατος· “Ο δε καρπος του Πνευµατος εστιν αγαπη. πραοτης. τοις οστρακινοις σκευεσι των σκηνωµατων ηµων ωσπερ θησαυρος δηλονοτι εµπεριεχοµενος. ειρηνη. επισταται και το ειδος και την ποιοτητα ενος εκαστου αυτων και της απαντων αυτων γλυκυτητος απογευεται· και το δη µειζον και θαυµαστοτερον. µακροθυµια. ουτω δη και οι αγιοι γνωριζονται µεν απο της κοσµιοτητος αυτων και του ευσχηµου . αµεθυσον και αλλους τινας. αγαθωσυνη. τα συµπαντα δε απεριγραπτως πληρων. ο παντη απεριληπτος τε και απεριγραπτος. πιστις.

ητις εστιν ο αγαθος θησαυρος. η δια της απιστιας και αµελειας των εντολων και της των φαυλων αποπληρωσεως τον πονηρον εν εαυτω περιφερει διαβολον. ινα µαθης οτι καρδιαν κενην και κουφην ουδεις ηµων εχειν δυναται. “Ο γαρ αγαθος. ακουε αυτου παλιν λεγοντος· “Ο λυσας µιαν των εντολων τουτων των ελαχιστων και διδαξας ουτω τους ανθρωπους ποιειν ελαχιστος κληθησεται εν τη βασιλεια των ουρανων”. ως ου καλως λεγων ευθυς υπ᾿ αυτων των εαυτου λογων ελεγχεται. ανθρωπος εκ του αγαθου θησαυρου της καρδιας προφερει τα αγαθα. αλλα ειτε δια αγαθοεργιας και αληθινης πιστεως την χαριν εχει του Πνευµατος εκαστος. Και ινα µη νοµισης οτι ου τους εν µερει µεν φυλασσοντας τας του Χριστου εντολας. ο τοιουτος ου κατοικει θησαυρος. αλλα τους φυλασσοντας πασας ταυτας µετα ακριβειας. το στοµα προφερειν ου δυναται· ει δε και ειπη. εδιδαξεν ειπων· “Ο εχων τας εντολας µου και τηρων αυτας. Και ορα µοι τα βαθη του Πνευµατος. ο δε πονηρος εκ του πονηρου θησαυρου της καρδιας προφερει τα πονηρα”.βαδισµατος και των αλλων των εξωθεν. Τι γαρ φησι. εν µερει δε τουτων καταφρονουντας. τον θησαυρον λεγει του Πνευµατος εχειν. αδιαφορουµεν. Οτι δε εις τον παραβαινοντα µιαν και την τυχουσαν εντολην. πως ουκ ειπεν ο Κυριος οτι “εκ της αγαθης καρδιας προφερει τα αγαθα” µονον. Ελαχιστας δε ταυτας ωνοµασεν ( 283) ουχ ουτως ουσας. “Παντα λογον αργον ον εαν . η αµελουντα και µη ποιουντα αυτην. του ταυτα υπο κριµα θεµενου επιλαθοµενοι. (282) Ο γαρ ουκ εχει η καρδια. αλλα δια το παρ᾿ ηµων ουτω ταυτας λογιζεσθαι· το γαρ αργολογειν η τι του πλησιον επιθυµειν η οραν εµπαθως η εξουθενειν και υβριζειν τινα ως ουδεν ηγουµενοι. εκεινος εστιν ο αγαπων µε· ο δε αγαπων µε αγαπηθησεται υπο του Πατρος µου και εγω αγαπησω αυτον και εµφανισω αυτω εµαυτον· και εγω και ο Πατηρ ελευσοµεθα και µονην παρ᾿ αυτω ποιησοµεν”. αλλα προσεθετο ειπειν “εκ του θησαυρου της καρδιας”. το δε γνωρισµα µετα ακριβειας και αληθειας το ιδιον αυτων ο λογος ο γεννωµενος εξ αυτων παριστησιν.. Ορας οπως ο αγαθην καρδιαν κτησαµενος δια πονων και της των εντολων εργασιας ενοικον εσχε την ολην εν εαυτω θεοτητα. φησιν.

. Επειδη αγνοουσι της παντελους καθαρσεως το ηδυ τε και χαριεν. αλλα και επιξεειν ταυτα και ετερα τουτοις µαλλον επιθειναι σπουδαζουσιν. ο δε πονηρος οµοιως τα πονηρα. αποσµηχει και εκκαθαιρει της καρδιας το τραυµα και την ουλην ην το κεντρον εν αυτη του νοητου θανατου διηνοιξεν. Ειδες πως οι µη κτησαµενοι παλιν τας εαυτων καρδιας δια δακρυων και µετανοιας κεκαθαρµενας ενοικον εχουσιν εν αυτοις τον διαβολον. Τουτο δε αρα παρα των καρδιαν εχοντων την υγιειαν εµπονως επιζητουσαν δια δακρυων και µετανοιας µονων επιγινωσκεται ενεργουµενον. και αλλως· “Ουκ επιθυµησεις τι του πλησιον σου”. πας ο ποιων ταυτα υπο του κεντρου του θανατου ητοι της αµαρτιας τετρωται.λαλησωσιν οι ανθρωποι. Ουτως ο αγαθος ανθρωπος εκ του αγαθου θησαυρου της καρδιας αυτου εκφερει τα αγαθα. ∆ια τι δε πασχουσι τουτο. ος εστιν ο πονηρος θησαυρος. εφη· “Το δε κεντρον του θανατου η αµαρτια”. αλλα µηδε αργολογησαι µητε τω αδελφω σου ερειν κακως. λογον δωσουσι περι αυτου εν ηµερα κρισεως”. ωσπερ υπο εµπλαστρου και φαρµακου τινος. Ει ουν ουδεν αλλον εστιν η αµαρτια ει µη εντολης παραβασις. Θελων δε και ο Αποστολος δειξαι οτι εν τοις τα τοιαυτα πρασσουσιν ο διαβολος ενεργει. και παλιν· “Ο εµβλεψας προς το επιθυµησαι ηδη εµοιχευσεν εν τη καρδια αυτου. και την αισχυνην αυτων ως δοξαν λογιζονται. οταν τι πονηρον εργασωνται αµαρτιας ατοπηµα. µαλλον δε απιστουσι και αδυνατον ειναι εαυτους πειθουσι το καθαρευσαι ανθρωπον τελειως απο παθων και ολον ουσιωδως εν εαυτω δεξασθαι τον Παρακλητον. ενοχος εσται τη γεεννη του πυρος”. ειτα τον εµφωλευοντα (284) σκωληκα εξω βαλλει και θανατοι εις συνουλωσιν και υγιειαν τελειαν το τραυµα αποκαθιστησι. Των αλλων γαρ οι λοιποι και ενηδυνονται τουτοις τοις τραυµασιν· ου µονον δε. εντολη δε εστι και το µη επιθυµησαι και το µη ψευσασθαι και το µη κλεψαι. Οστις δε ειπη παλιν τω αδελφω αυτου ρακκα. Η δε αληθης µετανοια δια της εξοµολογησεως και των δακρυων. υγιειαν την του παθους εκπληρωσιν λογιζοµενοι· διοπερ και εγκαυχωνται. εν αυτη δε τη πληγη και τω της αµαρτιας δηγµατι ωσπερ σκωληξ ευθυς ο διαβολος εισερχοµενος ευρισκεται κατοικων.

Τι αρα τοιουτος αρτι γεγονεν ως οι αγιοι πατερες εγενοντο. κλειοντες εφ᾿ εαυτοις τας πυλας της βασιλειας των ουρανων και παντας αλλους τους εισελθειν βουλοµενους κωλυοντες. ω ουτοι. ει δυνατον. “Παυσαι. πολλοι µεν ειδον και προτερον. πλειους δε. Εξ υµων µεν. ουδεις ουδαµως· εκ δε των προαιρουµενων τον σταυρον αραι και την στενην οδευσθαι οδον και τας εαυτων απολεσαι ψυχας ενεκεν της αιωνιου ζωης. ινα µη οµοιος γενη αυτω. ορωσι και νυν. οιµαι. τον ταυτα λεγοντα σπευδουσι. λεγοντες. ουδε ελαβες αυτον εν σεαυτω. Οις µη ανταποκριθηναι αξιως της αυτων αφροσυνης ουκ οιοµαι δειν· φησι γαρ ο σοφωτατος Σολοµων· “Μη αποκρινου αφρονι κατα την εκεινου αφροσυνην. ως αυτοι φατε. λεγοντος προς ωφελειαν των ακουοντων. (285) Τις δε Θεον ειδεν η ιδειν καν οπωσουν δυναται. Τις Πνευµα Αγιον επι τοσουτον ελαβεν. ουδε τεκνον υπαρχεις αυτου δηλονοτι. πεπλανηµενε και υπερηφανε συ. πας αρα . κατηξιωθη φως ιδειν Θεου και Θεον εν φωτι δοξης. αλλ᾿ εκ Θεου εγεννηθησαν”. και δια τουτο ουτε εξουσιαν σοι δεδωκεν ουτε δυνασαι τεκνον γενεσθαι Θεου· τεκνον δε Θεου µη γενοµενος. Παυσαι µη σε τοις λιθοις καταλευσθηναι ποιησωµεν”. αλλα αποκρινου αφρονι προς την αφροσυνην αυτου. ουδε προλαβων εδεξω αυτον. ουδε εκ θεληµατος ανδρος. Και ορα τι φησιν ο ευαγγελιστης· “Οσοι ελαβον αυτον εδωκεν αυτοις εξουσιαν τεκνα Θεου γενεσθαι· οι ουκ εξ αιµατων ουδε εκ θεληµατος σαρκος. Ει ουν ουκ εγεννηθης εκ του Θεου συ. ευθυς ωσπερ κυνες λυσσωντες καθυλακτουσιν αυτου και κατεσθιειν. καθαρευοντος τε απο παντοιων παθων και πασι τα µεγαλεια κηρυττοντος του Θεου οσα δηλονοτι εποιησεν επ᾿ αυτω ο Θεος κατα τας αψευδεις υποσχεσεις αυτου και οπως µεν. ως δι᾿ αυτου τον Πατερα και τον Υιον αξιωθηναι ιδειν. καν υµεις σκαιοτητι γνωµης και βασκανιας φαυλοτητι τουτους ιδειν ουκ ισχυετε. οπως δε γνωστως εγνω εν εαυτω την επιφοιτησιν και ενεργειαν του Αγιου Πνευµατος και αγιος εν Αγιω Πνευµατι γεγονεν -. ινα µη φαινηται σοφος παρ᾿ εαυτω”.∆ια τουτο τοινυν και κατα της εαυτων αει σωτηριας λαλουσι και πραττουσι. Ει που δε και ακουσουσι περι ετερου τινος νοµιµως αγωνισαµενου εν ταις εντολαις του Κυριου και ταπεινου τη καρδια και τοις φρονηµασι γενοµενου. και των βουλοµενων εκαστος οψεται.

Και ποθεν σε τοιουτον ειναι επιγνωσοµεθα. (286) φησι. πως δυνασθε ανδρα γνωρισαι πνευµατικον. Οθεν δεικνυται οτι της µεν στολης τον δολον ουκ εγνω – τυφλος γαρ ην -. οιτινες εστε οι ουτως επαπορουντες. Υµεις εκ του πατρος του διαβολου εστε και τας επιθυµιας του πατρος υµων θελετε ποιειν”. Οτι δε τουτο εστιν αληθες. ∆ιοτι ου δυνασθε ακουειν των λογων των εµων”. την στολην ενδεδυµενον Ησαυ του αδελφου αυτου. ου δυναται εισελθειν εις την βασιλειαν των ουρανων”. και Ιωαννης· πλην οµως στεναζω επι τη πωρωσει των καρδιων των ταυτα προτεινοµενων µοι και ζητουντων ποθεν επιγνωναι τον εις ανδρα τελειον. και µη βουλοµενος. και οι µη βλεποντες πνευµατικως ουδε ακουειν πνευµατικως δυνανται. Ουτως ουν και υµεις.τον εν τοις ουρανοις θεαση Θεον και Πατερα σου. Ει ουν και υµεις υπο . την δε συνηθη φωνην εγνωρσιε του υιου· ει τοινυν και κωφος ην. Οθεν. εις µετρον ηλικιας πεφθακοτα του Ιησου. Ειεν. µαλλον δε πως δυνασαι οραν τον Θεον. το δε γεννωµενον εκ του Πνευµατος πνευµα εστιν”. Ουδαµως δη. εξ αγιου αγιον δηλονοτι· “το δε Πνευµα ερευνα και τα βαθη του Θεου”. οι τυφλοι τους αλλους των ανθρωπων επιγινωσκουσιν· οθεν ο Ισαακ επεγνω τον Ιακωβ. ∆ια τουτο και ο Κυριος ελεγεν· “Εαν µη τις γεννηθη ανωθεν. η δε φωνη φωνη Ιακωβ”. “Αλλα συ” φησι “τοιουτος υπαρχεις αυτος. οιµαι. καθοµολογησεις. παντως ουδε την λαλιαν αυτου γνωρισαι ισχυσεν αν. και ουδεις ανθρωπων τον Θεον οψεται. εαν µη προτερον εξ αυτου γεννηθη. πως αρα δυνασαι τα βαθη του Θεου ερευναν.” Εγω µεν ανευ της ανωθεν χαριτος ουχ οιος τε ειµι τουτο ειπειν. ακουσον του Κυριου προς τους απιστους των Ιουδαιων ουτω λεγοντος· “∆ια τι την λαλιαν την εµην ου γινωσκετε. Παντως ουδαµως. οτι εκ Θεου εστε. αλλ᾿ ουδε Παυλος αυτος. Τι δαι. ω αδελφε. Συ δε. ει βουλει µαθειν. και παλιν· “Το γεννωµενον εκ της σαρκος. και µετ᾿ ολιγα· (287) “Ο ων εκ του Θεου τα ρηµατα του Θεου ακουει· δια τουτο υµεις ουκ ακουετε. αυτος συ. Ιστε γαρ απαντες πως επαπορων ελεγεν· “Αι µεν χειρες χειρες Ησαυ. ουδε Πνευµα αυτος συ γεννηθεις γεγονας. ου µονον τυφλοι αλλα και κωφοι τυγχανοντες. σαρξ εστι. Ουδεις προ του γεννηθηναι τον εαυτου πατερα ποτε τεθεαται. ει απο σαρκος µονον γεγεννησαι και ουπω την εκ του Πνευµατος γεννησιν εγνως.

καθ᾿ οσον νοει. ειτα µετα πολλην και επιµονον καθαρσιν και βαθειαν ταπεινωσιν αµυδρως πως κατ᾿ ολιγον και τα περι Θεου και των θειων νοειν αρχεται και. ητις εστιν η γνωσις η θεια του Θεου. τοτε δει και την σκεπην της οικοδοµης ταυτης. ∆ιοπερ και υπο της τοιαυτης ταπεινωσεως. τη . λεγω. Ηνικα γαρ κατα αναλογιαν της µετανοιας και της των εντολων εκπληρωσεως δια δακρυων εκκαθαρθη η ψυχη. παχεις. πατερες και αδελφοι µου. καταπληττεται και πλειονα κταται ταπεινωσιν. τας καρδιας. Χρη γαρ αναντιρρητως τον θεµελιον της πιστεως καλως παντας ηµας καταβαλειν προτερον εις τα της ψυχης ηµων βαθη. παντι τροπω εαυτους ηµων εκαστος επιγνωναι. Αδυνατον γαρ τον µη επιγνοντα εαυτον προτερον. Αλλα. οτι τα θεια της πιστεως ηµων µυστηρια δυναται τις ολως καταλαβειν ανευ του µυσταγωγουντος και φωτιζοντος Πνευµατος· αλλα γαρ ουδε πραοτητος και ταπεινοφροσυνης χωρις δυναται γενεσθαι δοχειον των χαρισµατων του Πνευµατος. ειτα την εντος ευσεβειαν δια των ποικιλων της αρετης ειδων ως τειχος οχυρον ανυψωσαι· και ουτω παντοθεν τειχισθεισης της ψυχης και οιονει εµπαγεισης εν αυτη ως επι θεµελιω καλω της αρετης. και παλιν. σπουδασωµεν. πρωτον µεν τα κατ᾿ αυτον ο ανθρωπος και εαυτον ολον υπο της χαριτος επιγνωναι καταξιουται.της απιστιας και πονηριας και της των εντολων αµελειας και παραβασεως σαρκες εστε. απο οιησεως λογισµων ατρωτος. ωστε δυνασθαι µετα του ∆αυιδ λεγειν· “Εγω δε ει µι σκωληξ και ουκ ανθρωπος”. πας αρα πνευµατικον και αγιον ανδρα επιγνωναι δυνησεσθε. τον δε οφθαλµον κεκαλυµµενον της ψυχης υπο των παθων. ως υπο τειχους οχυρου φρουρουµενος. αναξιον εαυτον πανταπασι της των τοιουτων µυστηριων γνωσεως και αποκαλυψεως λογιζοµενος. Μηδεις υµας πλανατω κενοις και σεσοφισµενοις λογοις. επιγνωναι τι των πνευµατικων και θειων λογιων πνευµατικως και αξιως του υπερφυους και σοφου Πνευµατος. αυξανων τη πιστει. και τα ταυτης ωτα βεβυσµενα εχετε. ως ο Αβρααµ· “Εγω ειµι γη και σποδος”. παρακαλω. (288) ανεγειραι και ολοκληρον τον οικον κατασκευασαι του Πνευµατος. ενδον µενει. ινα εκ των καθ᾿ ηµας τα υπερ ηµας γνωναι ποτε δυνησωµεθα.

ειπειν ουκ εχω. Το δε πως. οτι και προ του θανατου εν ηµιν ενθεν ηδη καθαιροµενοις δια δακρυων ενεργειται εν οις αν εγγενηται κατα την παρουσαν ζωην. (290) Περι της φοβερας του Κυριου ηµερας και της µελλουσης κρισεως.ελπιδι και τη εις Θεον αγαπη το καθ᾿ ηµεραν. και τους εις τουτο πεφθακοτας αγιους ραδιως επιγνωσοµεθα και των παροντων και των µελλοντων επιτυχωµεν αγαθων. ουδενα δε πειθεται τοιουτον ειναι εν απασι τοις ανθρωποις του κοσµου. ει µη τουτο µονον εν τω επαινετω τουτω παθει καταλαβειν ηδυνηθην· εστι δε τι τοιουτον· ποιωθεισης της ψυχης και εµβαφεισης δια του Πνευµατος εις τα βαθη της ταπεινοφροσυνης εν Χριστω τω Θεω της διανοιας αυτης. µονην δε εαυτην αει καθορωσης και µονα τα εαυτης. κατα την µελλουσαν ουχ υπαντα. µονην (289) εαυτην αληθως εξουθενηµενην και ευτελεστατην ορα. τοτε ως µηδεν ολως ειδως η εχων διακειται και ως αχρειον εαυτον και ευτελει δουλον ηγειται· το δε δη θαυµαστον και υπερ φυσιν. Οταν δε και εις µετρον ηλικιας του πληρωµατος της γνωσεως του Χριστου καταντηση και Χριστον αυτον και νουν αληθως Χριστου κτησηται. µαλλον δε κατα φυσιν ον. Ουτω τοινυν καθ᾿ οσον εαυτον εχει τις παντων ανθρωπων εν αισθησει ψυχης ευτελεστερον τε και ταπεινοτερον. Σπουδασωµεν ουν και ηµεις. εις τοιαυτην φθασαι ταξιν τε και καταστασιν. Και τις εστιν η ηµερα Κυριου και τισιν αιφνης αποκαλυπτεται. ω αδελφοι. και την προκοπην µετα προσθηκης της γνωσεως τε και αναβασεως τρανως καθορων. κατα τοσουτον και πρωτος των αλλων απαντων υπαρξει. Και οτι . χαριτι και φιλανθρωπια του Κυριου και Θεου και Σωτηρος ηµων Ιησου Χριστου. ΛΟΓΟΣ Ι ΄. τον κοσµον τε απαντα και τους εν κοσµω εντευθεν αγνοησασης. και χρονισασης εν τη τοιαυτη µελετη και εν εξει γενοµενης αυτης. ω η δοξα και το κρατος νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων· αµην. ως φησιν ο Κυριος ηµων και Θεος· “Ο θελων ειναι παντων πρωτος εστω παντων εσχατος και παντων διακονος”. ανθρωπον ελαχιστοτερον εαυτου η αµαρτωλοτερον εν ολω τω κοσµω ου λογιζεται ειναι.

ηγουν υποχωρησουσι. ει µη και Πνευµατος Αγιου γνωστως γενωµεθα µετοχοι και οτι ουχι παντες οι βαπτιζοµενοι δια του βαπτισµατος λαµβανουσι τον Χριστον. αλλ᾿ επειδη αυτος ο των απαντων Θεος και δεσποτης λαµψει τηνικαυτα τη δοξη της ιδιας θεοτητος. και τοις λεγουσιν ηµιν και τοις ακουουσιν. Και ερµηνεια ως εν παραδροµη εις το « Εν αρχη ην ο Λογος». Σκοπος ουν του παροντος λογου εστιν η µεγαλη και επιφανης και φοβερα του Κυριου ηµερα. αυτα δε τα αστρα σβεσθησονται και απαντα ειλιγησονται ως βιβλιον τα ορατα. καθα νυνι τα αστρα υπο τουτου καλυπτεται και ουχ οραται. καθα δη και επι των ηµερων τουτων λεγοµεν του παροντος καιρου ηµερα του Πασχα και η ηµερα της Πεντηκοστης και η ηµερα εν η προελθειν µελλει ο βασιλευς και τα ποιησαι και τα· αλλ᾿ ουδε δια το εν αυτη µελλειν γενεσθαι την κρισιν ηµερα κρισεως λεγεται (ουδε γαρ ετερον µεν η ηµερα εσται εκεινη και ετερος ο εν αυτη µελλων ελευσεσθαι Κυριος). Πολυς ηµιν. Και πως δυναται τις γνωναι ει περιφερει εν αυτω τον Χριστον και Πνευµατος Αγιου γεγονε µετοχος. αγαπητοι. Και µακαρισµος εις τους εξ αγωνων την επιφοιτησιν δεξαµενους του Πνευµατος. Αλλα τις εστιν ο του λογου σκοπος. ινα γνωµεν. ινα οι µεν γνωναι καλως και ειπειν. αλλα περι µελλοντων και αορατων οθεν πολλης των ευχων χρειας. ο νυν υπαρχων τοις πασιν αορατος.η εις Χριστον πιστις ου δυναται µονη σωσαι ηµας. πολλης της σπουδης. ατελευτητος. Λεγεται τοινυν ηµερα Κυριου ουχ ως εσχατη των ηµερων τουτων ουσα. (291) και τινος ενεκεν. τοις δε γε κατ᾿ εµε . ουδε δια το εν η µελλειν ερχεσθαι αυτον. οι δε συνετως ακουσαι δυνηθωσι των λεγοµενων. ο περι της κρισεως λογος και δυσερµηνευτος. αϊδιου χαρµονης ηµερα εν τοις αγιοις αυτου. και ο φως οικων απροσιτον τοτε πασιν αποκαλυφθησεται οιος εστι και πληρωσει τα παντα του οικειου φωτος και γενησεται αδυτος. πολλης της του νου καθαροτητος. τοπον δεδωκοτα τω ποιητη· και εσται µονος εκεινος ηµερα τε οµου και Θεος. οτι ου περι ενεστωτων και ορωµενων εστιν. ηµερα Κυριου καλειται και λεγεται. Και ο µεν αισθητος ηλιος υπο της του ∆εσποτου λαµπροτητος καλυφθησεται και εις το µη ορασθαι γενησεται.

εδουλωθηµεν. ως εξ οικειων πονων τας αρετας κτησαµενοι λογισθησονται. Επειδη γαρ ετι περιουσιν ουκ εγενετο τουτοις δια σπουδης του ιδειν τον φως της δοξης αυτου δια καθαρσεως και ολον αυτον εν αυτοις εισοικισασθαι. οµου τους ευηρεστηκοτας αυτω προ του νοµου και εν νοµω και µετα τον νοµον της του διαβολου τυραννιδος ελευθερωσαι. Επει δε οι µεν πρωτοπλαστοι. ηγουν του εν αυτω γενεσθαι τω ανεσπερω φωτι. και ακαταφλεκτως προσεγγισωσι τω απροσιτω διχα σωµατικου θανατου. ου δι᾿ ετερου. ως αν. και ως οικεια δωρα ταυτας τω ∆εσποτη προσαξουσι. και ου βια (εδειξαν γαρ τουτο σαφως οι προ του νοµου και εν τω νοµω ευαρεστησαντες και το εαυτων θεληµα τω δεσποτη Θεω και ου τω διαβολω προσαναθεµενοι). εικοτως εσται τουτοις και εις το µελλον απροσιτος. εξεπεσον. τους προ νοµου και εν νοµω ευαρεστησαντας του αιωνιου σκοτους λυτρωσασθαι βουληθεις ο φιλανθρωπος Κυριος και τοις µετα τον νοµον την ελευθεριαν δωρησασθαι εν τη χαριτι και παντας.ραθυµοις και αµαρτωλοις εις απαν απροσιτος και αθεατος. υστερον δε και ηµεις. Και γαρ βουληθεις εξ αρχης αυτης ποιησαι το αγαθον και ηµετερον. ως φησιν η θεια Γραφη. Ον γαρ ιδιαις και αορατοις χερσι καθ᾿ οµοιωσιν και κατ᾿ εικονα αυτου πεποιηκεν. ως ειπειν. θεληµατι τω τυραννω τουτω υποκυψαντες. οι εξ εκεινων τεχθεντες. της εντολης του Θεου παραβαται γεγονασι και ου µονον της ελπιδος της µειζονος. . αυτος δι᾿ εαυτου τουτο ο παντα δυνατος και ανεξικακος ποιησαι ηνεσχετο. αλλα και εις φθοραν και θανατον µετηνεχθησαν και εις αφεγγες περιπτωκασι σκοτος. µη εκ λυπης η εξ αναγκης. αλλ᾿εκ της προς αυτον ευνοιας τε και αγαπης δια της αυτοπροαιρετου θελησεως µετα χαρας τας εντολας αυτου εργαζοµενοι και ταυτας φυλασσοντες. κατα γενεαν και γενεαν ο καθεις αυτω προσπελαζοντες. το αυτεξουσιον τοις πρωτοπλαστοις και προπατορσιν ηµων (292) εχαρισατο και ηµιν δι᾿ αυτων. δουλοι τω του σκοτους αρχοντι γεγονοτες και υπ᾿ αυτου κατακρατηθεντες. εν τω του θανατου σκοτει δια της αµαρτιας εγενοντο. πρωτοι τω εχθρω θεληµατι υπακουσαντες. και δια τουτων κατα προκοπην εις την του Θεου τελειαν εικονα και οµοιοτητα αναχθωσι.

τοις δε δια πιστεως εν φοβω και τροµω τας . ο αθανατος και αναµαρτητος ων. θνητος εκ θνητου. ουχι και αυτη γυµνη τη θεοτητι. αµαρτια εξ αµαρτησαντος γεγονως. Η γαρ θεοτης. αλλα ψυχικως τε οµου και σωµατικως αρδην εµελλε πασα η κτισις απολλυσθαι δια το υπο απιστιας τηνικαυτα παντας κατεχεσθαι. ο αφθαρτος. ου φωτισθεις. ου φωτιζουσα. ου ζωοποιουσα. ως φησιν αυτος εν τοις ευαγγελιοις αυτου. Τινος χαριν. οτι ου µονον παραβαντας ηµας και αµαρτησαντας ουκ εκολασεν. ο µεγας µελλων τηνικαυτα της του Χριστου Εκκλησιας γενεσθαι διδασκαλος. ουδενι ουδεποτε διχα πιστεως πεφανερωται· ει δε εφανη. αλλα φλεγουσα. ος ελαµψειν εν ταις καρδιαις ηµων». και σκοτισθεις µαλλον. ανθρωπος φθαρτος εξ ανθρωπου φθαρτου. Ω της αφατου φιλανθρωπιας και αγαθοτητος. φοβερα και φρικτη δεικνυται. Και τουτο φανερον εξ ων ο µακαριος Παυλος. ειτε παλιν εκ παραδοξου φανειη τινι των ανθρωπων. αλλα και οιοι γεγοναµεν ηµεις δια ταης παραβασεως. αλλα σωσαι τον κοσµον. το σκευος της εκλογης. τοτε ουδε µικραν απαυγην αυτου αντιβλεπειν ηδυνατο. επαθεν· προς γαρ τη αστραψαση αιγλη του απροσιτου φωτος εν αυτω πληγεις τας οψεις. σαρκι µονον τεθεωµενη τω κοσµω οφθεις. ος εφη· «Ο Θεος ο ειπων εκ σκοτους φως λαµψαι. Η γαρ αποκαλυψις αυτου της θεοτητος κρισις εν οις αποκαλυφθη γινεται· ου γαρ αν υπηνεγκε την δοξαν αυτου της θεοτητος πασα σαρξ γυµνην επιφανεισαν της θεανδρικης συναφειας τε και αφραστου ενωσεως. ηγουν η χαρις του παναγιου Πνευµατος. (294) και µετ᾿ ολιγα· «Εχοµεν δε τον θησαυρον τουτον» της ελλαµψεως δηλονοτι «εν ταις καρδιαις ηµων». Τοιγαρουν εντευθεν ακριβως διδασκοµεθα οτι τοις µεν ετι τη απιστια και τοις παθεσι κατεχοµενοις απροσιτος και αορατος η χαρις εις απαν εστι. τοιουτος γενεσθαι και αυτος κατεδεξατο. Οτι ουκ ηλθε κριναι τον κοσµον. αλλα τιµωρουσα δεινως. Ο τοιουτος γαρ και τηλικουτος. (293) ως αν και πλειονως τιµηση και δοξαση το γενος ηµων εν τω κατα παντα εξοµοιωθηναι ηµιν αυτον και ισον εν τω ανθρωπινω µερει γενεσθαι.αλλα δι᾿ εαυτου παλιν καταπεσοντα αναστησαι ηθελησεν. ουχι αυγασθεις. και την κατα φυσιν προσαπωλεσεν ορασιν· και ταυτα.

επ᾿ αυτους η ηµερα Κυριου ουδεποτε επελευσεται· εν αυτη γαρ εισιν αει και δια παντος. και παλιν· «Ως τεκνα φωτος περιπατειτε». τα τε αισθητως πραχθεντα. εξ ης ο καθαρος αει ελλαµποµενος εν αληθεια εαυτον οιος εστι. ολος γαρ εκ της οµιλιας και συνουσιας Θεου ηµερα φαεινη και λαµπρα γεγονεν· ουδε εν τω κοσµω τοτε ευρισκεται η συν τω κοσµω. ολος αµολυντος. ουχι εις τους υπο του θειου φωτος αει καταλαµποµενους. οια εισι. Η γαρ ηµερα Κυριου. και αυτη δι᾿ εαυτης την µελλουσαν γενεσθαι κρισιν ανατιρρητως εν αυτοις εµποιει· µαλλον δε ηµερα θειας κρισεως γινεται. αλλ᾿ εις τους εν τω σκοτει των παθων οντας και εν τω κοσµω διαγοντας και τα του κοσµου ποθουντας.εντολας κατεργαζοµενοις και µετανοιαν αξιαν επιδεικνυµενοις αποκαλυπτοµενη οραται. φησιν. ουτως παλιν ελευσεται». υιος φωτος και ηµερας και ουχι εκτοτε ανθρωπου θνητου. ταυτα φασιν οι αγγελοι προς αυτους· «Ον τροπον εθεασασθε αυτον πορευοµενον εις τον ουρανον. και τα εργα αυτου. ουκ αν εκρινοµεθα· κρινοµενοι δε υπο Κυριου παιδευοµεθα. αλλ᾿ ως αν τις ειποι ασωµατως εν σωµατι. αιφνης µελλει αποκαλυπτεσθαι και φοβερα αυτοις και ως πυρ αστεκτον λογισθησεται. Φανησεται δε τουτο το πυρ ο Θεος ουχ ολον πνευµατικως. προκεκριται γαρ· ουδε υπο του φωτος εκεινου ελεγχεται. (295) ινα µη συν τω κοσµω κατακριθωµεν». και ο Αποστολος· «Ει γαρ εαυτους εκρινοµεν. προπεφωτισται γαρ· ουδε εν τουτω τω πυρι εισερχοµενος δοκιµαζεται η καιεται. φησιν. τα τε ψυχικως ενεργηθεντα. παντα λεπτοµερως καθορα. εξελεξαµην υµας εκ του κοσµου». Οσοι ουν τεκνα του φωτος εκεινου και υιοι της µελλουσης ηµερας γενωνται και ως εν ηµερα ευσχηµονως περιπατειν δυνανται. καθα φησιν ο ευαγγελιστης· αναλαµβανοµενου γαρ αυτου εις ουρανους. αλλα και πυρι θειω κρινεται και ανακρινεται και υδατι τοτε δακρυων πιαινοµενος ολον το σωµα καθυγρος γινεται και βαπτιζεται κατ᾿ ολιγον ολος υπο του θειου πυρος τε και Πνευµατος και γινεται ολος καθαρος. προδεδοκιµασται γαρ· ουδε ως τοτε φανεισαν την ηµεραν Κυριου λογιζεται. Ει γαρ . ∆ια τοι τουτο και ο τοιουτος εν τη µελλουση κρισει και δικη ου κρινεται. Ου µονον δε. αλλ᾿ εξω τουτου εις απαν εστιν. «Εγω γαρ. ωσπερ εξαναστας ωρατο τοις µαθηταις παλαι ο Χριστος.

αλλ᾿ εις περιποιησιν σωτηριας. Υιους ουν ακουων φωτος και υιους ηµερας. εφη· «Περι δε των χρονων και των καιρων. οσοι εις Χριστον εβαπτισθηµεν και εις εκεινον πιστευοµεν και Θεον αυτον προσκυνουµεν. αλλα γρηγορωµεν και νηφωµεν». ωσπερ η ωδιν τη τικτουση. αλλ᾿ εν αφεγγει σκοτει και ανηλιω εις αιωνας εσοµαι και ουκετι δια των οφθαλµων βλεψω το ορωµενον τουτο φως· του γαρ σωµατος οι ανθρωποι χωριζοµενοι. οι απιστοι. µηδεν ων· αλλα σκοπησον και κατα σεαυτον ακριβως κατανοησον και ειπε· «Ει παντες ανθρωποι οι εν τω κοσµω οντες και τον ηλιον τουτον αισθητως βλεποντες εν τω σκοτει εισι. ειτε καθευδοµεν. τοτε αιφνιδιος αυτοις εφισταται ολεθρος. Υµεις δε. αµα συν αυτω ζησωµεν». επει ουδεν πλεον των αλλων ορω. αδελφοι. και ου µη εκφυγωσιν. δοκων µονον και οιοµενος ειναι τι. ουκ εστε εν σκοτει. ωσπερ προς Θεσσαλονικεις και Παυλος ο αποστολος εγραψεν. αποθανοντος µου. ουδαµου φως θεασοµαι. Ωσπερ γαρ δυνοντος αυτου καθ᾿ εκαστην νυξ γινεται και ουδεν πλεον τι τουτου ορω. Και µετ᾿ ολιγα· «οτι ουκ εθετο ηµας ο Θεος εις οργην. ουτως. και εγω συν αυτοις εν σκοτει ειµι. Ει ουν εν σκοτει ειµι νυν. οι αιρετικοι και πνευµατοµαχοι θεασονται. πως αυτον οι αµαρτωλοι. ινα η ηµερα υµας ως κλεπτης καταλαβη· παντες υµεις υιοι φωτος εστε και υιοι ηµερας. των αισθητων ευθυς παντων αποχωριζονται. ειρηνη και ασφαλεια. αγαπητε. αδελφοι.µη τουτο εσται. τυφλοι οντες τη ψυχη και τους οφθαλµους αυτης εµπεφραγµενους τω βορβορω της απιστιας και αµαρτιας εχοντες. Επειδη γαρ περι των κεκοιµηµενων και της µελλουσης δοξης ειπε και οπως παντες οι αγιοι δια νεφελων αρπαγησονται. και εν σκοτει µετα θανατον εσοµαι· παντως και επ᾿ εµοι η ηµερα Κυριου ως κλεπτης εν νυκτι . παντως. ινα ειτε γρηγορουµεν. µη ειπης εν τη καρδια οτι. αυτον και ενδεδυµεθα και υιοι ηµερας και υιοι φωτος ανεπαισθητως παντως εσµεν και ουχι νυκτος ουδε σκοτους. Μη τουτο ειπης η υπολαβης και εν αµελεια και αµεριµνια τας υπολοιπους της ζωης σου διελθης ηµερας. ου χρειαν εχετε του γραφεσθαι υµιν· αυτοι γαρ ακριβως οιδατε οτι η ηµερα Κυριου ως κλεπτης εν νυκτι ουτως ερχεται· οταν γαρ ειπωσιν. Ουκ εσµεν (296) νυκτος ουδε σκοτους· αρ᾿ ουν µη καθευδωµεν ως και οι λοιποι.

τας δε εντολας αυτου µη φυλασσοντες. Μηδεις υµας. Ο του φωτος χωριζοµενος. ουτω και η πιστις διχα των εργων νεκρα εστιν. τουτου χαριν ενετειλατο υµιν µη φαγειν εξ αυτου». και παλιν· «Η πιστις διχα των εργων νεκρα εστιν». αδελφοι. γινωσκετω οτι τον Θεον ενδιαβαλλει και κατακρινει ως αδυνατα ηµιν επιταξαντα· ος ουκ εκφευξεται το της δικης αφυκτον. ει και λαµπει τρανως. Ψευστην γαρ και πλανον και φθονου µεστον τον Θεον ο τοιουτος αποκαλει· ψευστην µεν. οτι κατηλθε πολλα υποσχοµενος και . αποκαλυπτεσθαι και υιους φωτος και ηµερας ποιειν τους ορωντας αυτην· οι γαρ το φως µη ορωντες. ενδικως κατακριθησονται. αλλα τοις αξιοις ζωης αιωνιου. αλλα και εν τη συνεποµενη και ανακεκραµενη (297) µυστικως και ασυγχυτως τουτοις θεοτητι. ουχ ως αρνουµενοι µονον. Ουδαµως. και τω ειποντι τω Αδαµ οφει· «Γινωσκων ο Θεος οτι η ωρα φαγεσθε απο του ξυλου οµοιοι αυτω εσεσθε. οτι εκεινου ειποντος· «Ο ζυγος (298) µου χρηστος και το φορτιον µου ελαφρον εστιν». «εαν περιτεµνησθε. αλλ᾿ ουν εκεινοι εν σκοτει καθηνται. αλλα και εν τω Πνευµατι. οµοιωθησεται. Ωσπερ γαρ το σωµα ψιχα ψυχης υπαρχει νεκρον. ουδε εν τω αρτω µονω και τω οινω της µεταληψεως η των αµαρτιων αφεσις και η της ζωης µετουσια διδοται. Μυστικως δε λεγεται δια το µη πασιν. ως τας του Θεου εντολας ακρωτηριαζοντες. κενοις λογοις εξαπατατω µηδε εις την πιστιν την εις Χριστον µονην θαρρειτω τις. αλλ᾿ ως ο ειπων· «Ηδειν σε οτι σκληρος ει. πως υιος λογισθησεται. αλλα και ως ατιµαζοντες αυτον λογισθησονται· ου µονον δε. αλλα και αβαστακτον αυτο αποφαινεται· πλανον δε. ουδεν υµας ωφελησει».Οι γαρ Θεον ειναι τον Χριστον οµολογουντες. Ου γαρ εν τω του υδατος βαπτισµατι η σωτηρια ηµων εστιν. Ει δε λεγοι τις οτι δυναται τηρησαι πασας τας εντολας. ου µονον ουκ ελαφρον ουτος. «Χριστος»γαρ. θεριζων οπου ουκ εσπειρας και συναγων οθεν ου διεσκορπισας». αλλα και µειζονως υπερ τους τα ιδια σωµατα περιτεµνοντας.επελευσεται και ως η ωδιν τη εν γαστρι εχουση και ου µη δυνηθω εκφυγειν». πως εν αυτω ως εν ηµερα διαξειεν. φησιν. και ουτος κατακριθησεται. Ο τον πατερα γαρ ατιµαζων. αδελφοι.

συµπαθη και φιλαγαθον. ει και µεχρι του νυν µηνυοντι µοι τω βασιλει ουχ υπηκουσα. συµπαθησει δε µοι και α υπεσχετο µοι παντα αποπληρωσει. Ον ευθυς. αλλα πιστευω ως ου µη λογισθη µου νυν επιστρεφοντος την αναβολην των τοσουτων ετων και βραδυτητα δια το ειναι αυτον. και εν τιµη µεγιστη παρα τω τυραννω εκεινω και τοις υπ᾿αυτον στρατευµασιν ων. κατ᾿ αυτου δε µαλλον χειρον εκτοτε τον πολεµον ανερριπισεν. ανθ᾿ ων οπως παρρησιαζεσθαι µαλλον ωφειλεν και τιµας απαιτειν υπερ ης ενεδειξατο προς αυτον αγαπης και πιστεως. ουδεν επαχθες ο ∆εσποτης ηµων και Θεος ενετειλατο. µαλλον δε φθονων τη σωτηρια ηµων αδυνατα επεταξεν ηµιν. (299) συγχωρησιν µετα κλαυθµου εξητησατο. πολλα τροπαια κατα των δουλων αυτου και ανδραγαθιας ποιων. των αγαθων ηµας εκεινων αποστερηση. µαλλον µεν ουν ραδια τε οµου παντα και ευκολα. προφασεως δηθεν ευλογου λαβοµενος. αναστησας αυτον «επεπεσεν επι τον τραχηλον αυτου και κατεφιλησεν αυτον» τε ολον και τους δακρυοντας αυτου οφθαλµους επι ωρας πολλας. καταλιπων µεν τον ανταρτην. Ο δε επι χρονους τινας ουκ ηβουληθη. εαν µη µετανοησωσιν· ουδεν γαρ φορτικον. επι θαυµατος ειχε την τουτου µεταβολην και ταπεινωσιν. κειται θρηνων υπερ της βραδυτητος και των παρ᾿ αυτου προγεγονοτων κακων. εβουλευσατο φυγη χρησασθαι και µονος προς τον βασιλεα πορευθηναι. Εν µια τοινυν καθ᾿ εαυτον γνωσιµαχησας και µεταµεληθεις. καθα – πιστευσατε µοι – και αυτος εγνων εγω ευκολον ειναι την εντολην του Θεου και την επιτευξιν αυτου τε και της βασιλειας αυτου. αποδεξαµενος. και εργω εποιησε· προσελθων τω βασιλει και τους ποδας κρατησας αυτου. Ως ουν ταυτα απο καρδιας ελογισατο. Αλλ᾿ ουαι τοις ταυτα λεγουσιν. Αλλα δια παραδειγµατος τουτο υµιν υποδειξω. ποιησαι και φυλαξαι. προσελθων δε τη βασιλεια αυτου. ως ακουω. οπως εκπληρωσαι ταυτα µη δυναµενους. εµηνυθη παρα του βασιλεως των Χριστιανων διαφορως του προσελθειν και συν αυτω ειναι και αξιωθηναι µεγαλων δωρεων και συµβασιλευειν αυτω. Ανθρωπος τις ανταρτη δουλευων τινι αντιδικω και του βασιλεως των Χριστιανων εχθρω. τουτο προς εαυτον λογισαµενος οτι. τη απροσδοκητω χαρα ο χρηστος εκεινος ληφθεις βασιλευς.µηδεν δοουναι θελων ηµιν. Ειτα .

ωστε πληρουσθαι εναργως επ᾿ εµοι το ουτω λεγον του Παυλου ρητον· «Το γαρ παραυτικα ελαφρον της θλιψεως βαρος δοξης κατεργαζεται εν ηµιν». και το του ∆αυιδ· «Εν θλιψει» λεγοντος «επλατυνας µε». Τοιουτον εστι και το ηµετερον προς Θεον και ουτως οιδα εν τοιουτω τροπω τους µετανοουντας τον φιλαγαθον Θεον αποδεχεσθαι και φιλειν. Αλλ᾿ ει χρη την αληθειαν υµιν εξειπειν και α ουκ εβουλοµην πασι δηλα ποιειν. συνανακλινοµενος αυτω και περιλαµβανων επι της κλινης και παντοθεν τω εαυτου χλανιδιω περισκεπων και επιτιθεις το εαυτου προσωπον επι πασι τοις αυτου µελεσιν. αυτος δι᾿ εαυτου τον πρωην εχθρον και αντιδικον περιεβαλε. αλλα νυκτος και ηµερας συγχαιρων αυτω και συνευφραινοµενος. τοσουτον υπερηγαπησεν αυτον οτι ουδε εν τω υπνουν αυτου εχωριζετο. αλλα παραυτικα αποκαλυπτοµενην µοι δια Πνευµατος Αγιου δοξαν Ιησου Χριστου. φευγοντας µεν κοσµον πλανον και κοσµοκρατορα. επει ουδεν εγωγε φορτικον ευρον η λυπηρον η επαχθες. εν δε τω µη ευρισκειν µε δι᾿ αιτιας τινος .στεφος και στολην και υποδηµατα οµοια ων αυτος εφορει ενεχθηναι κελευσας. προσφυγων τω Θεω και σωτηρι µου. ινα δω τι καλον τισιν εξ υµων. µηδεν ολως προσονειδισας αυτον· και ου τουτο µονον. πασαν επιλανθανοµενος οδυνην και λυπην του σωµατος· ουτω το φορτιον των εντολων ελαφρον και τον ζυγον Κυριου χρηστον αυτοθεν ελογιζοµην. ει µη τισιν αρα βαρυ καταφαινεται το την γεννησαµενην καταλιπειν και τους οικειους φιλους και συγγενεις απαρνησασθαι και τον πλουτον εασαι τον απολλυµενον. γυµνους δε προσερχοµενους αυτω των του βιου πραγµατων ως βασιλει και Θεω. ης τη µετοχη τε και θεα και αυτας τας προς θανατον νοσους και ει τινα ετεραν αφορητοτεραν οδυνην δια πονων τοις ανθρωποις εγγινοµενην ουδεν ηγουµην. (300) ταυτα την αγαπην υµων απογυµνωσαι. περιλαµβανων τε και κατασπαζοµενος στοµα προς στοµα αυτον. ως εντευθεν µηδεν ηγεισθαι µε τας επερχοµενας θλιψεις και τους πειρασµους προς την ουχι µελλουσαν. εν παση µαλλον στενοχωρια και θλιψει και τη νοµιζοµενη κακοπαθεια υπερεκβλυζουσαν την χαραν και ευφροσυνην εβλεπον εν εµοι δια της αποκαλυψεως και επιφανειας του προσωπου αυτου.

Τοτε επετιθουν τας χειρας επ᾿ αυτους και ελαµβανον Πνευµα Αγιον». ινα µη της Χριστου δοξης και κοινωνιας εκπεσωµεν. µαλλον δε µειζονως. θεασαµενος την πιστιν και την ταπεινωσιν ηµων. και συν τω Θεω εις αιωνας αιωνων ευφραινεσθαι. και στολη και διαδηµατι τω εαυτου κατακοσµηση και αξιους του επουρανιου νυµφωνος δαιτυµονας εργασηται. σπουδασωµεν κτησασθαι. αποδεξηται και τιµηση. τον επι παντων και εν πασι και παν αγαθον οντα. αλλα µανθανετω οτι ουχι παντες οι βαπτιζοµενοι λαµβανουσι δια του βαπτισµατος τον Χριστον. Ου γαρ ισον το απο βασιλεως εις βασιλεα φθαρτον προσελθειν. Ειδες πως ου παντες οι βαπτιζοµενοι ευθυς το Αγιον Πνευµα λαµβανουσιν. απεστειλαν προς αυτους τον Πετρον και Ιωαννην. εαυτους εκκαθαραντες. Εµαθες παρα των αποστολων οτι. αδελφοι µου αγαπητοι. παντα αφεντες δραµωµεν γυµνοι. µονον δε βεβαπτισµενοι υπηρχον εις το ονοµα του Κυριου Ιησου Χριστου. µαλλον δε αυτον εκεινον. αλλα και θεος γενεσθαι απο Θεου. ην µοι αφορητος. Μη ουν προτιµησωµεν τι των γηΐνων και φθειροµενων. Ει γαρ τουτο εγενετο. και ουχι βασιλευς µονον. ινα και αυτος.υπερ αυτου συντοµως αποθανειν. ουκ αν . θλιψις. µονοι δε οι βεβαιοπιστοι και εν γνωσει τελεια η και προκαθαρσει εαυτους ευτρεπισαντες και ουτως ελθοντες επι το βαπτισµα. οµοιως ηµας. και πιστευσαντες τινες και βαπτισθεντες. τους αρραβωνας λαβειν. παρακαλω. αδελφοι. οιτινες καταβαντες προσηυξαντο περι αυτων οπως λαβωσι Πνευµα Αγιον· ουπω γαρ ην επ᾿ ουδενι αυτων επιπεπτωκος. Και τουτο εισεται ο ερευνων τας Γραφας απο των αποστολικων λογων και πραξεων· γεγραπται γαρ· «Ακουσαντες δε οι εν Ιερουσαλυµοις αποστολοι οτι δεδεκται η Σαµαρεια τον λογον του Θεου. Μηδε ειπη τις· «Εγω απο του αγιου βαπτισµατος τον Χριστον λαβων εχω». πιστευσατε. αλλ᾿ απ᾿ εντευθεν ηδη. Τοιγαρουν. και προσελθοντες τω δεσποτη Χριστω προσπεσωµεν και προσκλαυσωµεν ενωπιον της αυτου αγαθοτητος. επιγειου τε βασιλειας εν επιτυχια γενεσθαι και το απο γης εις ουρανους ανελθειν και δοξης αιωνιου και βασιλειας αφθαρτου αξιωθηναι και Θεου συγκληρονοµος (301) συγκοινωνος γενεσθαι. τον Χριστον δια του βαπτισµατος ουκ ενεδυσαντο.

Προσεχετω τοιγαρουν τοις λεγοµενοις υπο των αγιων Γραφων εκαστος και εαυτον κατανοειτω. Αλλα προσεχετε. Παντα δι᾿ αυτου εγενετο. και κατανοειν ακριβως τας ψυχας ηµων. φως ων και φαινων· και η σκοτια αυτον ου κατελαβεν. αντι του· . εν αυτοις ολους εαυτους καταµαθωµεν. Ει ουν ο Χριστος Θεος. Θεον τον Πατερα λεγων.µετα ταυτα ευχης και της των χειρων των αποστολων εδεηθησαν επιθεσεως· λαµβανοντες γαρ Πνευµα Αγιον. καθως ο ευαγγελιστης Ιωαννης φησι. πιστος ειναι οιοµενος. Βλεπειν ουν εαυτους ηµας χρη. αφαιρουµενος ο δοκει εχειν. Ταυτα τοινυν ειπων. αυτον παλιν εχει τον Κυριον. ινα µη µατην εαυτον φρεναπατων. Ου γαρ αλλο ο Χριστος και αλλο το Πνευµα· και τις τουτο φησιν. Λογον τον Υιον. Πνευµα Αγιον εχει· ο δε το Πνευµα εχων. και Θεου διδοντος λογον εν ανοιξει του ακαθαρτου µου στοµατος. παντως φησιν· ο γαρ Θεος παντι και πανταχου παρεστι. καθως ειποµεν. οπερ και εν φως τα τρια εστιν εν τη σκοτια φαινον. και τον Κυριον εχειν νοµιζων εν εαυτω κενος εξελθη του σωµατος και ως µηδεν εχων κατακριθησεται. Εν ποια αρα σκοτια. και πως εαυτους ηµας καταµαθωµεν. (303) ζωην το Πνευµα το Αγιον. τον Κυριον Ιησουν ελαµβανον. Εν αυτω ζωη ην και η ζωη ην το φως των ανθρωπων· και το φως εν τη σκοτια φαινει και η σκοτια αυτο ου κατελαβεν». και εις το πυρ εµβληθησεται. Αυτος ο Θεος Λογος τη Σαµαρειτιδι (302) προσειπων· «Πνευµα ο Θεος». απιστος ευρεθησεται. τον της κατανοησεως τροπον ποσως υµιν. Εν τη των ορωµενων κτισει. ινα. εκθησοµαι. γνωµεν ει εξουσιαν ελαβοµεν παρ᾿ αυτου τεκνα Θεου γενεσθαι. την αδιαιρετον Τριαδα εδηλωσε. Ποθεν ουν γνωσοµεθα ει εν ηµιν ο Χριστος εστι. καθως και ο Παυλος φησι· «Το δε Πνευµα ο Κυριος εστι». Αλλ᾿ ανωτερω τον λογον αγαγωµεν. αξιω· περι φρικτων γαρ ο λογος εστιν. πνευµα κατα την της θεοτητος φυσιν εστιν και ο εχων αυτον. ει τον Κυριον Ιησουν ευαγγελισθεντα ηµιν εδεξαµεθα και εν εαυτοις ηµιν αυτον κεκτηµεθα. τοις αδελφοις µου. «Εν αρχη ην ο Λογος και ο Λογος ην προς τον Θεον και Θεος ην ο Λογος· ουτος ην εν αρχη προς τον Θεον. Τα απο των θειων Γραφων λογια αναλεγοµενοι και αντιπαρατιθουντες ως εσοπτρα ταις ψυχαις ηµων. αδελφοι.

Οτι προϋφεστηκε παρ᾿ αυτω και εν αυτω τα παντα· οι γαρ µηπω γεννηθεντες. αλλ᾿ ως ηδη γεγονοτες. εν τω κοσµω ην φαινων και ο κοσµος αυτον ου κατελαβεν. τον κοσµον ποιησας. ουδε αυτον εωρακεν.µολυσµος αυτω αµαρτιας ολως ου προσηγγισεν. αλλα φυσει και δοξη θεοτητος. µηδεν εκ των γεγονοτων δηλονοτι προσεγγισαν η ολως καταλαβον αυτον· και γαρ αχωριστον ων των παντων. διεστη του κοσµου. Προσεχετε µετα ακριβειας. ∆ιο το αυτο νοηµα δευτερων. οτε τον αισθητον τουτον κοσµον παρηγαγεν ο Θεος. ου τοπω. ουδε η κτισις αυτον φαινειν παρενεποδισεν. φησι. Ειτα ποιησας τον κοσµον. εις τα ιδια ηλθεν και οι ιδιοι αυτον ουκ εδεξαντο. ουχ ως µη οντες. «Και ουδεις αυτον επιγινωσκει. Ιδια δε αυτου τον κοσµον εκαλεσε και τους εν τω κοσµω (304) και δια τον κτιστην αυτον και δεσποτην τουτων ειναι και δια την εκ της σαρκος συγγενειαν. εν τω κοσµω σωµατωθεις παρεγενετο. και Θεος ων και την ζωην εχων εν εαυτω και παντα ποιησας και φως ων ο παντα ανθρωπον φωτιζει. «Οσοι γαρ. εν δε τη αναστασει τρανοτερον. φησιν. Απ᾿ αρχης ην ο Θεος πανταχου. παρα τω Θεω εισιν. Ουτος ουν ο εν τω κοσµω ων και παρα του κοσµου αγνοουµενος. αλλ᾿ εν αυτω ην και ο κοσµος αυτον ουκ εγνω. εν τοις πασιν αριδηλως εστι. ουδ᾿ ηνωθη. ελαβον αυτον. ουδε ευρεν. ως Θεος αποκαλυφθη και οιος εστι γνωσθη. Ου τοπω διεστη «ο πανταχου παρων και τα παντα πληρων». φησιν. φησιν. ινα τοις µεν εκ πιστεως εις Θεον αυτον δεχοµενοις και τας εντολας αυτου φυλασσουσι και τον σταυρον αιρουσιν. αλλα γνωθι οτι ο εν αρχη ων προς τον Θεον Λογος. καθ᾿ οσον εκαστος χωρει. ο ζωογονων παντα ανθρωπον ερχοµενον εις τον κοσµον. ινα σαφες αυτο απεργασηται. και προ του ποιησαι τον κοσµον εν τω κοσµω ην. επηγαγε και φησιν· «Ην το φως το αληθινον ο φωτιζει παντα ανθρωπον ερχοµενον εις τον κοσµον· εν τω κοσµω ην και ο κοσµος δι᾿ αυτου εγενετο και ο κοσµος αυτον ουκ εγνω». Μη ουν παραδραµης τα ειρηµενα. νυν µεν µετριως. ει µη οΥιος και ω εαν βουληται ο Υιος αποκαλυψαι». Πως ουν προ του ποιησαι τον κοσµον πανταχου ην και. . αυτος ο προ του κοσµου εν κοσµω ων και τον κοσµον ποιησας και εν αυτω υπαρχων και υπο του κοσµου αγνοουµενος και παρ᾿ αυτου µη καταλαµβανοµενος. Πως. φησιν. ουδε εγνω.

υµεις δε βαπτισθησεσθε εν Πνευµατι Αγιω». ωστε µη µονον ειναι πιστους. οτι εγω αγιος ειµι». ητις ενεργειται και καθοραται εν τω του Αγιου Πνευµατος βαπτισµω. ως εν ετερω φησι· «Γινεσθε αγιοι. καγω εν αυτω». δοξαν ως µονογενους παρα πατρος. αλλ᾿ ει βουλοιντο πορευεσθαι ταις αυτου εντολαις. ακουσον των εξης· «Και ο Λογος σαρξ εγενετο και εσκηνωσεν εν ηµιν». και την αγιοτητα τη των εντολων εργασια προσεπικτωνται. εδωκεν αυτοις εξουσιαν δια του βαπτισµατος τεκνα Θεου γενεσθαι. Ειτα µετα ταυτα και τον τροπον δηλοι της υιοθεσιας. της του διαβολου τυραννιδος ελευθερωσας αυτους.ουδε εκ θεληµατος ανδρος. δια της πιστεως δηλονοτι Θεον αυτον και ουκ ανθρωπον µονον οµολογησαντες. αλλ᾿ εκ Θεου εγεννηθησαν. Και σκοπει µοι των ευαγγελικων ρηµατων το ακριβες.εδωκεν αυτοις εξουσιαν τεκνα θεου γενεσθαι τοις πιστευουσιν εις το ονοµα αυτου. αλλ᾿ εκ Θεου εγεννηθησαν». ινα και εαυτους ηµας εκαστος και τους πλησιον επιγινωσκωµεν. καθως αυτος ο αψευδης Κυριος ουτω φησιν· «Ιωαννης µεν εβαπτισεν υδατι. Εν τουτω τοινυν οι βαπτιζοµενοι ως εν φωτι φως γινονται και τον γεγεννηκοτα γνωριζουσι· και γαρ ορωσιν αυτον. και εθεασαµεθα την δοξαν αυτου. πως τρανως διδασκει ηµας των πιστων τα γνωρισµατα. Οτι δε ουκ αρκει µονον ηµιν προς σωτηριαν το βαπτισµα. φησι. ειπων· «Οι ουκ εξ αιµατων ουδε εκ θεληµατος σαρκος. αλλα και της σαρκος του Ιησου και Θεου και του αιµατος του τιµιου αυτου οικειοτερα και αναγκαιοτερα ηµιν εστιν η µεταληψις. Ιδου το κατοπτρον ο προειπον υµιν ουτοι οι λογοι εισιν. και οτι περι τουτων ταυτα δηλοι. ακουε του Κυριου λεγοντος ωδε· «Ο τρωγων µου την σαρκα και πινων µου το αιµα εν εµοι µενει. Οσοι δε ελαβον αυτον. πληρης χαριτος και αληθειας». ως και ο Πατηρ υµων ο ουρανιος οικτιρµων εστιν». Και ο Λογος σαρξ εγενετο και εσκηνωσεν εν ηµιν. Τουτου γαρ γεγονοτος και πνευµατικως δια του παναγιου Πνευµατος ηµων βαπτισθεντων και τεκνων Θεου γεγονοτων και του σαρκωθεντος Λογου δια της του αχραντου σωµατος και αιµατος αυτου µεταληψεως . και παλιν· (305) «Γινεσθε οικτιρµονες. οι ουκ εξ αιµατων ουδε εκ θεληµατος σαρκος ουδε εκ θεληµατος ανδρος. Γεννησιν ενταυθα την πνευµατικην καλει αλλοιωσιν.

ου λογω µονω. καθως τη Σαµαρειτιδι ελεγεν ο Χριστος· «Ο πινων εκ του υδατος ου εγω δωσω αυτω. ει τεκνον Θεου εγενετο. ει εγνω τον σαρκωθεντα Λογον σκηνωσαντα εν αυτω και ει εθεασατο την δοξαν αυτου. Επειδη γαρ εις Θεος ο Πατηρ. δοξαν ως µονογενους παρα πατρος. (306) εις και ο Υιος αυτου ο µονογενης. Ει τον Θεον Λογον ελθοντα ελαβεν. µια δε των αµφοτερων η δοξα. εν τουτω τω εσοπτρω της αληθειας και αποστωµεν της βλαβερας και αιρεσιωδους διδασκαλιας και υπονοιας των λεγοντων µη αποκαλυπτεσθαι νυν εν ηµιν τοις πιστοις την δοξαν της θεοτητος του Κυριου Ιησου δια της του Αγιου Πνευµατος δωρεας· η γαρ δωρεα εν τη αποκαλυψει διδοται και η αποκαλυψις δια της δωρεας ενεργειται. εθεασαµεθα την δοξαν αυτου της θεοτητος. γνωριζοµενη και αποκαλυπτοµενη πασιν οις ο Υιος βουλεται δια του εκπορευοµενου Πνευµατος παρα του Πατρος. εθεασαµεθα την δοξαν αυτου. αλλα και εκ Θεου γεγεννηται.σκηνωσαντος ως φως εν ηµιν. φησιν. ει µη εν Αγιω Πνευµατι φωτισθη. Ουτε ουν Πνευµα Αγιον λαµβανει τις. αδελφοι. τοτε κατ᾿ αυτον ευθυς τον καιρον. εαυτον θεασασθω. ει µη το του Θεου Πνευµα λαβη. ιδου γεγονε χριστιανος και αναγεννηθεντα εαυτον εθεασατο και τον γεννησαντα αυτον πατερα εγνωρισεν. ουτε αποκαλυψιν βλεπει. αλλα γενησεται εν αυτω πηγη υδατος αλλοµενου εις ζωην αιωνιον». ουκ ανθρωπος. ου µη διψηση πωποτε. Ορας πως οι µη το Πνευµα ενεργουν και λαλουν εχοντες εν εαυτοις απιστοι εισιν. τη εαυτου διανοια εις την των ρηµατων τουτων εγκυψας δυναµιν. κατ᾿ αυτην την ωραν. αδελφοι. οιαν δηλονοτι ουδεις ετερος ουκ αγγελος εχει. «Τουτο δε» ο ευαγγελιστης φησιν «ελεγεν περι του Πνευµατος ου εµελλον λαµβανειν οι πιστευοντες εις αυτον». Τοιγαρουν εκαστος υµων. δοξαν ως µονογενους παρα πατρος. Αψευδης γαρ ο Χριστος. ει ουκ εξ αιµατος και σαρκος µονον. οτε ταυτα εγενετο. Γεννηθεντες. Εµµεινωµεν. αλλ᾿εργω χαριτος και αληθειας. (307) Ει ουν εκεινος . οτι αµαρτιαν ουκ εποιησε και δολος ουχ ευρεθη εν τω στοµατι αυτου. µη αποκαλυπτοµενον και ορωµενον νοερως. ουτε πιστος τελειως δυναται λεγεσθαι. δοξαν ως µονογενους παρα πατρος. υπ᾿ αυτου και εξ αυτου πνευµατικως και σκηνωσαντος αυτου σωµατικως εν ηµιν και ηµων κατοικησαντων γνωστως εν αυτω.

παντως και ο ποταµος εξερχοµενος και καταρρεων τοις βλεπουσι καθοραται· ει δε ταυτα. βλασφηµει. της συνεποµενης αυτοις και εν ηµιν µενουσης. Και γαρ γινεται µεν κατ᾿ αρχας πολλακις εις τους µετανοουντας θερµως ελλαµψις θεια και φωτισµος. ουδε µετα την του σωµατος εξοδον εισελευσονται δηλονοτι. εν φως. Ει ουν η πηγη βλυζει. ευδηλον οτι ουδε της αιωνιου ζωης. Ει γαρ ο το εν ταλαντον λαβων και κατακρυψας κατεκριθη. αξιους σφας αυτους και αµεµπτους εν πασι τω Κυριω παριστωντες. Ει δε λεγοι τις αγνωστως τουτο και αναισθητως λαβειν και εχειν εκαστον ηµων των πιστων. εν τω θανατω οντων ηµων και της αιωνιου ζωης µη λαµβανοντων αισθησιν. ανενδεες. αλλ᾿ οπερ πολλακις ειπον και παλιν ερω και ουδεποτε λεγειν παυσοµαι. τας ψυχας αγαπωντες τας εαυτων. αποσον. Φως ο Πατηρ. φως ο Υιος. µηδενος τουτων επαισθανοµενων ηµων. και αυθις· «Ο πιστευων εις εµε. οτι µη . τελειως παλιν επανελθουσαν ταυτην λαµβανουσιν· ει δε µικρον ραθυµησουσι και εις µειζονα κοπους εαυτους εµβαλειν παραιτησονται. παντως οι µη εχοντες το Πνευµα ουκ εισιν εκ καρδιας πιστοι. ποταµοι ρευσουσιν εκ της κοιλιας αυτου υδατος ζωντος». ως θησαυρον πολυν εν τοις βασιλικοις ταµιειοις καταξιωθεντες ιδειν και απελθοντες διακενης. οπερ ουδεις ποτε ανθρωπων προ του καθαρθηναι ηδυνηθην θεασασθαι. Αλλ᾿ ουκ εστι ταυτα. και τοτε· και ουτω µαταια η ελπις ηµων γεγονε κατ᾿ αυτους και ο δροµος διακενης. αΐδιον. ακτιστον. ευθυς δε παρερχεται· και ει (308) µεν µεχρι θανατου αυτου εαυτους ολους εκδωσουσι και ζητησουσιν εµπονως. ουδε το του Αγιου Πνευµατος φως θεασοµεθα. ως εξω παντων και υπερ παντα και ον και νοουµενον.λεγει το Πνευµα διδοναι τοις πιστευουσιν εις αυτον. ουκ εισερχονται· ει δε µη νυν. ολως αισθησιν λαβωµεν. ουκ εστιν. ετι οντες εν σωµατι. ατµητον. αγνωστως εν ηµιν ενεργουνται. αναξιοι του τοιουτου δωρου γινονται και εις ζωην αιωνιον. κατα τους ουτω φρονουντας. αορατον. Πολλοι γαρ ειδον µεν. αχρονον. ωσπερ αρτι. ουκ εκτησαντο δε. ουτε προ του θεασασθαι ελαβεν. ασυγχυτον. ψευστην ποιων τον ειποντα Χριστον οτι «Γενησεται εν αυτω πηγη υδατος αλλοµενου εις ζωην αιωνιον». αλλα νεκροι και τυφλοι και αναισθητοι διαµενουµεν. φως το Πνευµα το Αγιον.

Αποστητε απ᾿εµου παντες οι εργαται της ανοµιας». εστιν η πανηγυρις. ποσω µαλλον ο µηδε φυλαξας ο ελαβεν. ατινα και εν ηµερα παση και εν νυκτι και ωρα τυραννικως ταις ψυχαις ηµων επιτιθενται και εκβιαζονται . τοτε και ναον εαυτον Θεου επεγνω και το Πνευµα αυτου το Αγιον οικουν εν εαυτω γνωστως τοις νοεροις οµµασιν εθεασατο. ουκ ειχε το Πνευµα το Αγιον εν εαυτω. Ει δε λεγοιεν τινες οτι εκεινοι µαρτυρες ησαν. ως πασα Γραφη θεοπνευστος λεγει. Εκεινοι γαρ προς τυραννους. αλλα δια ραθυµιας απολεσας. Εαν και υµεις προς τους ολεθριους παραταξησθε δαιµονας. Ευστρατιος δε ο επ᾿ αρετη περιβοητος. καθαπερ εκεινοι µαρτυρησετε καθ᾿ εκαστην. αλλα και εν νυκτι και εν παση ωρα. «Νυν εγνων» ελεγεν «οτι ναος Θεου ειµι και το Πνευµα αυτου οικει εν εµοι. ουκ εν ηµερα µονον. Και ορα τω λογω συµµαρτυρουντας τουτω τους τε αγιους Τεσσαρακοντα Μαρτυρας και παντας αλλους τους υπερ Χριστου µαρτυρησαντας. (309) Ειδες πως η πιστις διχα των εργων νεκρα εστι. τουτο προς αυτους ειποιµεν οτι και υµεις αυτοι. υπερ Χριστου τιµωρουµενος. ει γε βουλεσθε.επολυπλασιασεν αυτο. Τι ταυτης της µαρτυριας εκδηλοτερον γενοιτ᾿ αν. οτε δε εκ των εργων την πιστιν εδειξε. επειδη την πιστιν µονην ειχεν. Και πως εσται τουτο. και ενταυθα τοις νικωσι των επαθλων οι αρραβωνικοι στεφανοι διδονται. υπερ Χριστου πασχοντες και τιµωρουµενοι. Προς δε τον δικαζοντα τυραννον απεφθεγγετο· «Ει σοι τα αισθητηρια των φρενων µη αλλοιωτο και τω των παθων φυραµατι µη µετεσκευαστο προς το γεωδες η ψυχη σου. εκεινοι επασχον υπερ του Χριστου. κατακριθησεται. ο δε τω λουτρω προσφυγων τη θερµη ευθυς διελυθη και προς το αιωνιον πυρ απεληλυθεν. Οι µεν γαρ εν αυτη τη λιµνη οντες του υδατος εκ χειρος Θεου τους στεφανους εδεξαντο. Ενταυθα τοιγαρουν. εδειξα αν σοι τον εσταυρωµενον τουτον σωτηρα και λυτρωτην και ευεργετην τυγχανοντα». ηµεις δε προς δαιµονας εχοµεν και τα ολεθρια παθη της σαρκος. και τοις ηττηθεισι προδηλος και φανερα η απαρχη της αισχυνης και της κολασεως γινεται. εαν αει κατα της αµαρτιας και του οικειου θεληµατος ιστασθε. Προ γαρ του εισελθειν εις τους του µαρτυριου αγωνας τον αγιον. και πως εκεινοις ισους ηµας γενεσθαι ενδεχεται. ενταυθα τα σκαµµατα.

πραξαι ηµας τα µη ανηκοντα τη θεοσεβεια και α παροξυνει Θεον. αναληφθεντος και κρυβεντος αυτου. των αυτων εκεινοις στεφανων αξιωθωµεν. Ο γαρ Θεος. (310) ει και µη τη ποσοτητι. ουδε τα αιωνια κερδησαι τους αντεχοµενους των επικηρων. φως εστι. Ει τοινυν τη σαρκι λεγεις φως ειναι. καθως αυτος εκεινος φησιν· «Εγω ειµι. µεµνηµενοι δηλαδη των µαρτυρων και ας υπηνεγκαν αφορητους µαστιγας ενθυµουµενοι και δια τουτο κατα του διαβολου ισταµενοι· αλλα γαρ και προς τους εκεινων αποβλεποντες πονους και οπως ηµεις απολειποµεθα ταης εκεινων αθλησεως απο ψυχης λογιζοµενοι και στεναζοντες. ηµεις εξ εργων και πονων ασκησεως σωθηναι ελπιζοµεν και το ολον εκ φιλανθρωπιας της του ∆εσποτου και χαριτος· εκεινοι εξ ιδρωτων και αγωνων µαρτυρικων. προς την αµαρτιαν αγωνιζοµενοι. αλλα γε τη ποιοτητι κατα την ανωθεν του Θεου προς ηµας αγαθοτητα. ουδε τον Χριστον ενοικον σχειν δια της του Αγιου επισκηνωσεως Πνευµατος τον υπο ενος και του µικρου παθους την καρδιαν κυριευοµενον. ετοιµως τε τον αυχενα εκτεινοντες εις το αποθανειν επι παση εντολη του δεσποτου ηµων Θεου. το φως του κοσµου». και ουτω κατα σε σκοτεινος ολος ο κοσµος . η παραβηναι µεχρι και ψιλου λογου ταυτην καταδεχοµενοι. και ει µη εκεινοις ισοι τη παρρησια. επειτα και ηµων. αδελφοι. ηµεις εκ της εκκοπης του ιδιου θεληµατος και εν τω ιστασθαι αει και εχειν εν εαυτοις το αποκριµα του θανατου και καθ᾿ ωραν τον θανατον απεκδεχεσθαι. ινα παλιν ερω. ουδε ταις υποθηκαις των πονηρων πεισθωµεν δαιµονων. Εκεινοι γαρ εξ εργων και πονων αθλησεως. µαρτυρες εικοτως εσοµεθα και αυτοι. λεγων. διεστη λοιπον και εχωρισθη των µαθητων. αρα. ∆ια δη τουτο και ηµεις απαντες εξ ισης εκεινοις των παροντων καταφρονησαι οφειλοµεν. αδελφοι. ουδε λειτουργησοµεν τη σαρκι προνοιαν αυτης εις επιθυµιας ποιουµενοι. Ου γαρ εστιν. ουκ εστι τα αφθαρτα λαβειν παντας ηµας µηδε βδελυξαµενους ως σκυβαλα τα φθαρτα. αλλα γε ισοι παντως τη υποµονη και τη προς τα δεινα των πονων ευχαριστια εσοµεθα. Ει ουν προς ταυτα στωµεν και ου καµψοµεν γονυ τη Βααλ. ηµεις εκ δακρυων και αγωνων ασκητικων· εκεινοι εκ της του ιδιου αιµατος χυσεως.

πως και µη οραν αυτο λεγεις και εν σοι ειναι αγνωστως νοµιζεις. εν γνωσει σαφως αµαρτανοντα· ει γαρ οµολογεις των παθων το σκοτος του εν σοι φωτος καλυµµα γενεσθαι. διαναστηναι προς εργασιαν των εντολων του Θεου και αποδιωξαι το νεφος τωνπαθων µη βουλοµενος.εγενετο. Ει φως του κοσµου ο Χριστος. Ει δε τη θεοτητι φως ειπειν ειναι του κοσµου οµολογεις. και εξουσιαν λαβων τεκνον γενεσθαι Θεου. Ο ουν λεγων εχειν εν τη εαυτου καρδια το φως υπο του σκοτους των παθων καλυπτοµενον και υπ᾿ αυτου µη ορωµενον. υπο της σκοτιας λεγει κρατεισθαι το φως· και το ουτω λεγον Αγιον Πνευµα· «Και το φως εν τη σκοτια φαινει και η σκοτια αυτο ου κατελαβεν» ψευδοµενον αποφαινεται. Ει δε λεγεις υπο παθων εν σοι το Πνευµα καλυπτεσθαι. ως συ λεγεις. τον εκ των ουρανων κατελθοντα δια την σωτηριαν την σην παρορας κειµενον. πονηρε δουλε. και χρηµατισαι ηµερας υιος. το θειον ποιεις και υπο της κακιας κυριευοµενον· σκοτος γαρ η πονηρα γνωµη και διχα σωµατικης αµαρτιας εστιν. αλλ᾿ ως εν βορβορω. Το Πνευµα το Αγιον µη καταλαµβανεσθαι λεγει υπο της σκοτιας το φως. εασας µε υπο το σκοτος κεισθαι κεχωρισµενον των σων κακων. ητοι φωτος. ουδε ευρειν µε την δραχµην ην απωλεσα. σε. εν νυκτι διαγεις. οτι οιδας εν σκοτει καθησθαι και δουλευειν τοις παθεσι. τουτο γινωσκων αυτος. ηδη σεαυτον εν πρωτοις καταλεγεις κα΄κατηγορεις. περιγραπτον. και συ λεγεις υπο του ζοφου των παθων εν σοι κατακρυπτεσθαι. ως ουκ οιδας. Γνωθι ουν σεαυτον πρωτον. τη ση ρυπαρα καρδια. καθα δη τουτο λεγεις αυτος· και επι τοσουτους χρονους εγκαρτερησαντος µου (312) και την µετανοιαν σου εκδεχοµενου και την εργασιαν των εντολων µου προσαναµενοντος. και ενοικησαντα εν σοι τον ταις ανω απροσιτον ταξεσι. πως και µη βλεπειν αυτον λεγεις και εν σοι ειναι υπολαµβανεις. οστις αν ης ο τουτο λεγων. οτι ελθοντα µε. απρακτος ων συ και αργος. ουδε συµπνιγοµενον και στεναχωρουµενον εν σοι ωκτειρας. οι µη ορωντες αυτον αµα τυφλοι· (311) ει δε φως και το Πνευµα το Αγιον. εασας δα το µη εαθηναι µε αναφθηναι και θεασασθαι σε και υπο σου . ωσπερ ουν και φως. ∆ια τουτο τοινυν ταδε λεγει το φως· «Εκ του στοµατος σου κρινω σε. ουκ ηβουληθης µεχρι τελους καν ποσως εκζητησαι µε.

εργατα της ανοµιας.θεαθηναι. και ταυτην καταλαβειν µη σπουδαζοντες. ελευσεται. Ταυτα τοιγαρουν ερει. αλλ᾿ υπο των εν σοι παθων αει συγκαλυπτεσθαι. επειδη την σην επιστροφην και µετανοιαν επεινασα. και ουκ εδωκας µοι φαγειν· εδιψησα την σωτηριαν σου. . ους ελθων ο κυριος αυτων ευρησει γρηγορουντας· αµην γαρ λεγω υµιν οτι ανακλινει αυτους και περιζωσαµενος διακονησει αυτοις». Λοιπον απελθε απ᾿ εµου». υπο δε του σκοτους των παθων αυτων καλυπτοµενον τε και σκεπαζοµενον και µηδε ορωµενον τοις νοεροις της ψυχης αυτων οφθαλµοις. Αλλ᾿ ουαι οι λεγοντες· «Ποτε η ηµερα Κυριου ελευσεται. Ουδαµως. νυµφων και παστας και γη πραεων και θειος παραδεισος και βασιλευς και διακονος. τουτο τοις νοητοις Θεος». µεθ᾿ ηµων ων. προς τους λεγοντας εν εαυτοις µεν εχειν το Πνευµα το Αγιον. ως φως µε εγνωκειτε αν· φως γαρ οντως εγω του κοσµου ειµι». Περι τουτου γαρ και ο θεολογος ουτως λεγει Γρηγοριος· «Οπερ εστι τοις αισθητοις ηλιος. και νυν ο Κυριος λεγει. και ουκ ενεδυσας µε αυτας· εν φυλακη στενωτατη και ρυπωση και σκοτεινη της σης καρδιας υπηρχον. και ου διηκονησας µοι δια των αγαθων σου εργων και πραξεων. οµολογουντας δε µη βλεπειν το της θεοτητος αυτου φως. Απελθε τοιγαρουν απ᾿ εµου. και επισκεψασθαι η εις φως εξαγαγειν µε ουκ ηβουληθης· εν ασθενεια της σης ραθυµιας και απραξιας κατακειµενον µε εγινωσκες. ινα το φως ηµας καταλαβη.». Προς δε γε τους λεγοντας µεν γινωσκειν αυτον. εις το πυρ το αιωνιον το ητοιµασµενον τω διαβολω και τοις αγγελοις αυτου. και ουκ εδωκας µοι πιειν· γυµνος ηµην των σων εναρετων πραξεων. Ουτος γαρ εσται και ο µελλων αιων και η ανεσπερος ηµερα και βασιλεια ουρανων. αλλ᾿ υιοι φωτος και υιοι της του Κυριου ηµερας οθεν και ζωντες εν τω Κυριω εσµεν και αποθνησκοντες εν αυτω και συν αυτω ζησοµεν. Ου γαρ εσµεν υιοι σκοτους και υιοι νυκτος. Ει γαρ εκεινος το φως του κοσµου εστι και τοις αυτου αποστολοις (313) ειπε µεθ᾿ ηµων εως της συντελειας συνεσεσθαι. καθως αυτος ουτως ειρηκε· «Μακαριοι οι δουλοι εκεινοι. καθως ο Παυλος φησι. ταυτα φησιν· «Ει εγνωκειτε µε. πως. Η γαρ παρουσια του Κυριου εις τους πιστους γεγονε και αει γινεται και εις παντας τους βουλοµενους εφεστηκεν.

και αυτο το σωµα πνευµατικον· ως αυτος εκεινος εκ του µνηµειου τουτο αλλοιωσας θεϊκη δυναµει ανεστησεν. και παρ᾿ αυτου εµπεριεχοµενοι και δεσµουµενοι την ψυχην. των µελλοντων αγαθων αµοιροι τε και αγευστοι. µενουσιν. αλλα το αρρητον πελαγος της δοξης ενοπτριζοµενοι. ψυχικως µεν απ᾿ εντευθεν ηδη κοινωνοι και (314) µετοχοι των µελλοντων αγαθων αναµφιβολως γινοµεθα. τοις αυτω πιστευουσι γενησεται ο Χριστος ουκ εν τω µελλοντι µονον αιωνι. Αλλ᾿ επειπερ δια θανατου και της αναστασεως την βασιλειαν ηµιν ο Θεος και την αφθαρσιαν και πασαν την αιωνιον ζωην δουναι ωκονοµησατο. οιον αφθαρτοι και αθανατοι και υιοι Θεου και υιοι φωτος και υιοι ηµερας και κληρονοµοι της βασιλειας των ουρανων. πλην οµως παντων των εκει απ᾿ εντευθεν ηδη τας απαρχας οι πιστοι βλεπουσι τρανως και λαµβανουσιν· ουτε γαρ τας επαγγελιας απασας ενταυθα απολαµβανουσιν· ουτε. αλλα φθαρτον αυτο. θεοι τη χαριτι. καθα δη και αυτος εκεινος Θεος τη φυσει. ανθρωπος τη αγαθοτητι εχρηµατισεν.Ταυτα ουν παντα και τουτων ετερα πλειονα. πλην οµοιους ηµας εαυτους πνευµατικως ορωµεν εκεινου του παρ᾿ ηµων ορωµενου και ηµας βλεποντος κατα την παρουσαν ζωην· µετα δε την αναστασιν. ως αυτην εκεινην εντος ηµων δηλονοτι περιφεροντες – ταυτα γαρ παντα απ᾿ εντευθεν ηδη εν αισθησει ψυχης και γνωσει λαµβανοµεν. Οι δε το µυστηριον τουτο ακριβως επισταµενοι. ενταυθα οντες. αλλα πρωτον εν τωδε τω βιω. ουτω και ηµεις παντες τουτο ληψοµεθα πνευµατικον και οι οµοιωθεντες αυτω προτερον ψυχικως οµοιωθησοµεθα αυτω και τοτε σωµατικως τε αµα και ψυχικως. καθως φησιν ο . Ει και ενταυθα µεν αµυδροτερον κακει τελεωτερον. πως µη ποθουσι και επιθυµουσι τον θανατον. σωµατικως δε ουκετι. ρανιδα βλεπειν εκεινου µιαν ηγουµεθα και δια τουτο εν εσοπτρω λεγοµεν αρτι βλεπειν και εν αινιγµατι. α ουκ εξον τινι αριθµησασθαι. τουτεστιν οµοιοι αυτω εσοµεθα. εκει το παν ελπιζοντες. ανθρωποι τη φυσει. ου χωρουµεν νυν την αποκαλυπτοµενην ολην ηµιν εισδεξασθαι δοξαν. ως ο Χριστος και Θεος προ της αναστασεως. περιφεροµεν. ει µη τι αδοκιµοι τη πιστει η ελλιπεις εν τη των θειων εντολων εργασια εσµεν -. ειθ᾿ υστερον και εν τω αιωνι τω µελλοντι.

εαν µη την προς αυτον γινωσκοµεν παντως ενωσιν. ηµεις δε τα κληµατα. Ει γαρ η χαρις του Θεου η σωτηριος πασιν ανθρωποις επεφανε λογω µονω και ου πραγµατι. αψυχοι και ακαρποι και ξυλα ξηρα. αλλ᾿ ουχι των προφητευθεντων εκπληρωσιν. Ει γαρ Θεος και ανθρωπος ο Χριστος. φησιν. Αλλ᾿ ω της αγνοιας των ουτως εχοντων και της σκοτωσεως! Λογοι λοιπον κατ᾿ αυτους εστι διακενης η πιστις ηµων. λοιπον και ο Χριστος αυτος προφητης εστι και ου Θεος· αλλα και παντα οσα το αυτου ευαγγελιον λεγει. Και ουκ ειπεν. τις ηµων αθλιωτερος. αλλα και ασυγχυτως. την αποκαλυψιν απεκδεχοµενοι των υιων του Θεου». Ει τοινυν αυτος φως εστι. και η αγια σαρξ αυτου ου σαρξ µονον. τοις δε γε της ψυχης οµµασι καθορωµενος. ουδε ελαβον τι εκεινοι ουδε ετεροις µετεδωκαν. «Εγω γαρ. Και γαρ ει µη τουτο εστι µηδε απ᾿ εντευθεν εν σωµατι οντες των αιωνιων αγαθων εν µετοχη και κοινωνια γινοµεθα. ουδε δε και Θεον µετελαβοµεν. εν τω Πατρι και ο Πατηρ εν εµοι· και . εν τω εµω φωτι. ορατος µεν τη σαρκι ειτ᾿ ουν τω αρτω τοις αισθητοις οφθαλµοις υπαρχων. εν τη εµη θεοτητι. αλλα σαρξ και Θεος αχωριστως. και ουτω γεγονεναι νοµιζοµεν το µυστηριοιν της πιστεως ηµων. εν αυτοις µενει και αυτα εν αυτω. (315) µηδε την χαριν λαµβανοµεν οι εκλεκτοι. Ει δε αυτος µεν η αµπελος. προφητεια περι µελλοντων εστι και ουχι δωρεα χαριτος· οµοιως δε και οι αποστολοι προφητειαν ενεχειρισθησαν. τουτεστιν εν τη εµη δοξη. τους δε ενδιδυσκοµενους αυτον µη επαισθανεσθαι λεγοµεν. τι νεκρου διαφεροµεν. αλλ᾿ εν εµοι.Αποστολος· «Οι δε εν τω σκηνει τουτω οντες στεναζοµεν. αορατος δε τη θεοτητι τοις αισθητοις. καγω εν αυτω». τις αρα ηµων απιστοτερος. ∆ιο και αλλαχου· (316) «Ο τρωγων µου την σαρκα» φησι «και πινων µου το αιµα εν εµοι µενει. υλη πυρος ασβεστου τυγχανοµεν. Ει δε και οι τρωγοντες αυτου την σαρκα και πινοντες αυτου το αιµα ζωην αιωνιον εχουσι κατα το θειον αυτου λογιον. αρτον λοιπον µονον ψιλον. εργων ερηµοι. Ει το φως του κοσµου ο Χριστος εστι και Θεος. ταυτα δε ηµεις εσθιοντες ουδεν της αισθητης τροφης πλεον γενοµενον εν ηµιν αισθανοµεθα ουδε ζωην αλλην εν γνωσει λαµβανοµεν. παρα µηδενος δε των ανθρωπων τουτον αδιαλειπτως ορασθαι πιστευοµεν.

Μακαριοι οι καθ᾿ ωραν του αρρητου γευοµενοι τω στοµατι του νοος αυτων. οτι αυτοι ως εν ηµερα ευσχηµονως (317) περιπατησουσι και τον απαντα χρονον εν ευφροσυνη διατελεσουσι. αλλ᾿ εν τη εξοδω του βιου. Και µη απιστει τουτο. οτι αυτοι υιοι φωτος και ηµερας εγενοντο. Μακαριοι οι µη εν εαυτοις λογισαµενοι οτι ουχι απ᾿ εντευθεν ηδη οι ανθρωποι την πληροφοριαν της εαυτων σωτηριας. Μακαριοι οι εν τω φωτι του Χριστου διαγοντες παντοτε. Μακαριοι οι τον Χριστον καθ᾿ εκαστην µετα τοιαυτης εσθιοντες θεωριας και γνωσεως. Αλλα µακαριοι οι ως φως ελθοντα τον Χριστον εν τω σκοτει δεξαµενοι. οτι εις τον αιωνα ου µη οψονται θανατον.εγω εν υµιν και υµεις εν εµοι». τρισµακαριοι δε οι νοερως αυτον και πνευµατικως ιδοντες και προσκυνησαντες. τις την ηµων αναισθητως γινεσθαι νοµιζοµεν εν ηµιν. . Μακαριοι οι το φως του Κυριου ως αυτον εκεινον απ᾿ εντευθεν ηδη γνωρισαντες. Ει ουν ταυτα παντα αγνωστως και αναισθητως γινεσθαι νοµιζοµεν εν ηµιν. οτι αυτοι τω νυµφιω εν τη του βιου εξοδω φαιδροι προσυπαντησουσι και µετ᾿ αυτου εις τον νυµφωνα λαµπαδουχοι συνεισελευσονται. οτι αυτοι και νυν και εις τους αιωνας αδελφοι και συγκληρονοµοι αυτου εισι τε και αει εσονται. οτι αυτοι ανεπαισχυντως αυτω εν τω αιωνι τω µελλοντι παραστησονται. ορων και εν τοις επιγειοις τουτο γινοµενον· οι γαρ τον επι γης βασιλεα ιδειν καταξιωθεντες καταδικοι. η και µετα την εξοδον. Οντως ουδεις. οτι το του γαµου ηδη περιεβαλοντο ενδυµα· οι ου δεθησονται χειρας η ποδας. Μακαριοι οι το φως αυτου νυνι ενδυσαµενοι. οτι αυτοι καθαρθησονται απο παντος ρυπου ψυχης τε και σωµατος. οτι αυτοι ταυτην νυνι λαβειν αγωνισονται. τις την ηµων αναισθησιαν αξιως αρα θρηνησειεν. ουδε εις το πυρ το αιωνιον εµβληθησονται. Μακαριοι οι εν σωµατι τον αυτον Χριστον θεασαµενοι. ως Ησαΐας ο προφητης τον ανθρακα. της επι θανατον αγουσης αποφασεως ευθυς απαλλασσονται. Μακαριοι οι το φως εν τη εαυτων καρδια νυνι αναψαντες και ασβεστον τουτο διαφυλαξαντες. ταυτην λαµβανουσιν.

. αλλ᾿ ουν γε ισως ελπισι χρησταις εκδηµησουσι και εν αυτω. οτι αυτους το φως καταλαβη και τα πικρα δακρυα εις γλυκεα µεταποιησει. αλλα και του των αγγελων δεσποτου οµοιοι. καθως γεγραπται· «Οιδαµεν δε. Παντως ουκ αγγελων µονον ισοι. ει και µηδεν τουτων εχουσιν. ουτοι δε εντυγχανουσιν. Μακαριοι οι τω θειω φωτι πλησιασαντες και ενδον αυτου εισελθοντες και φως ολοι γενοµενοι. οπερ απευχοµαι. Μακαριοι οι τω θειω φωτι αυγαζοµενοι και την εαυτων (318) ασθενειαν βλεποντες και το δυσειδες της ψυχικης αυτων στολης κατανοουντες. οταν αποκαλυφθη. οτι αυτοι ισοτιµοι των αγγελων. µετριως µεν. υιους και συµµετοχους εαυτους ηδη γεγονοτας της αναστασεως τεκµαιροµενοι. αλλα γε παντως σπουδασουσι κτησασθαι. Μακαριοι οι αει πικρως δια τα αυτων αµαρτηµατα κλαιοντες. φησιν. οµως γενησονται. οποιοι [αν] µετα την αναστασιν και µετα το απολαβειν το πνευµατικον εκεινο και αφθαρτον σωµα εσονται. Μακαριοι οι το εαυτων ενδυµα ως τον Χριστον εκλαµποντα βλεποντες. οτι. οτι αυτοι αεναως κλαυσονται και τοις οχετοις των δακρυων αποπλυνθησονται. ετι περιοντες τω βιω και τη της σαρκος φθορα εµπεδουµενοι. οµοιοι αυτω εσοµεθα». ει τολµηρον δε ειπειν. Μακαριοι οι ολη ψυχη εκζητουντες ελθειν προς το φως. και υπερ αγγελους εγενοντο και γενησονται· εκεινοι γαρ υµνουσιν. οτο αυτοι την ρυπαραν τελειως στολην απεδυσαντο και ουκετι πικρα δακρυα κλαυσονται. των αλλων απαντων καταφρονησαντες. συγκραθεντες αυτω. οτι αυτοι ανεκφραστου χαρας καθ᾿ ωραν πλησθησονται και εν εκπληξει γλυκεως δακρυσουσιν.Μακαριοι οι επι µηδενι των ειρηµενων δισταζοντες η ψευδες ειναι τουτο υπονοησαντες. οτι αυτοι. Μακαριοι οι διηνεκως το νοερον οµµα ανεωγµενον εχοντες και εν παση ευχη το φως καθορωντες και στοµα προς στοµα συλλαλουντες αυτω. ει και µη φθασουσιν ετι εν σωµατι οντες εισελθειν εις το φως. Ει δε τοιουτοι εγενοντο και αει γινονται. οτι.

ασωµατως δε και ως Θεω πρεπον εστι. επει δυνατον το πραγµα και ην και εστι και εσεται και εγενετο και γινεται και εις παντας τους τα προσταγµατα αυτου εκπληρουντας γενησεται. Απαγε. αλλα µορφουται µεν. «Οι ακουοντες τον λογον του Θεου και ποιουντες αυτον». ους παλιν ωδινω αχρις ου Χριστος µορφωθη εν υµιν». αλλα εν τω προσωπω η τω στηθει τουτον λογιζεσθε. (320) αλλ᾿ εν φωτι ενυποστατως και ουσιωδως δεικνυµενον. αλλα ενδον. ουκ εν φαντασµατι ανυποστατω καθαπερ εκεινο εστιν. οτι αυτος ακουσει αρρητα ρηµατα α ουκ εξον ανθρωπω λαλησαι. τουτο παριστωντα τρανως εν τω λεγειν· «Τεκνια. αφ᾿ εαυτων τι λεγειν και τα οντα αδυνατα ως δυνατα δογµατιζειν υποπτευθωµεν. εαυτους της τοιαυτης χαριτος εκουσιως αποστερουσιν. οταν εγγυος εστιν. οτι αυτος ως εµβρυον εχων τον Χριστον. Πλην ωσπερ γινωσκει η γυνη σαφως. και µη δυναµενος γνωναι ειτε εν σωµατι ειτε εκτος τυγχανει σωµατος. εν µορφη αµορφω και εν ανιδεω ιδεα αορατως ορωµενον και ακατανοητως κατανοουµενον. Ποιοι. Αρα που λεγων αυτον η εν ποιω τοπω και µερει του σωµατος ηµων µορφωθησεσθαι. εν τω µετωπω. εν τη καρδια ηµων. και ιδη α (319) οφθαλµος ουκ ειδεν.Μακαριος ο µοναχος εκεινος ο εν ευχη τω Θεω παρισταµενος και βλεπων αυτον και βλεποµενος παρ᾿ αυτου και εξω του κοσµου γεγονοτα εαυτον αισθανοµενος. Μη δε και σωµατικως µορφουσθαι αυτον υπελαβετε. οτι σκιρτα το βρεφος εν τη κοιλια αυτης και ουκ αν ποτε αγνοηση οτι αυτο ενδον εχει εν εαυτη. Ινα δε µη καταλιποντες τουτο αµαρτυρον. Ουµενουν. εις µεσον υµιν παραγαγωµεν. Μακαριος ο το φως του κοσµου εν εαυτω µορφωθεν θεασαµενος. ουτω και ο τον Χριστον εχων µεµορφωµενον εν εαυτω και τας κινησεις ητοι ελαµψεις αυτου γινωσκει και τα σκιρτηµατα ητοι τας αστραπας αυτου ολως ουκ αγνοει και την µορφωσιν αυτου εν εαυτω καθορα· οιον το φως της λαµπαδος ενδοθεν εν τω κατοπτρω δεικνυται. αυτον και αυθις τον µακαριον Παυλον. το του Χριστου στοµα. µητηρ αυτου λογισθησεται. ουδε ους ηκουσεν. ουδε επι καρδιαν ανθρωπου σαρκινην ανεβη. οντα δε εν τω Θεω µονω. καθως αυτος εκεινος ο αψευδης επηγγειλατο· «Μητηρ µου» λεγων «και αδελφοι και φιλοι ουτοι εισι». Ωστε οι µη τηρουντες τας εντολας. .

εαν λογισµον τινα µικρον η συνδυασµον. ουδε των ειρηµενων µυστηριων Θεου εν θεωρια και γνωσει και πειρα γενωµεθα. καν εγγυς αυτου και κατα ποδας ειναι νοµιζη και ηδη δοκη απτεσθαι και ακροις δακτυλοις προσεγγιζειν αυτω. Ως γαρ το παρα τριχα εκει. οτι αδυνατον το πραγµα. ουτω και το µικρον τουτο επι των πνευµατικων γινεται. οτι το µεν πραγµα δυνατον και αληθες εστιν. ου δυναται εγκρατης γενεσθαι αυτου. η οτι (321) γινεται µεν. µη τι γε µεριµνωντες. ουτως ουδε. απιστιας λεγω η διψυχιας η δειλιας. Και ει µη τελεως και αυτης της ψυχης ηµων και του σωµατος. τη δε αργια και ελλειψει των εντολων αυτος εαυτον εκαστος των τοιουτων κατα αναλογιαν αποστερει αγαθων· ων γενοιτο παντας ηµας επιτυχειν. ∆ια τοι τουτο ο µη προς ταυτα φθασαι καταξιωθεις και των τοιουτων εν κατασχεσει γενεσθαι καλων εαυτου καταγινωσκετω µονου και µη λεγετω. ως επι µαρτυριον κληθεντες. ουκ αν συµµετοχοι και συγκληρονοµοι. Πλην ωσπερ ο καταδιωκων τινα φευγοντα. εντευθεν µεν γευσαµενους και γνοντας οτι χρηστος ο Κυριος. η και πραγµατος τινος µικρου και ελαχιστου ει ολως αντιποιησοµεθα. καθως ειποµεν. εν ενι φωτι. ουκ αν θεοτητος κοινωνοι γενησοµεθα. καθορωνται και κατανοουνται αναµφιβολως. γινωσκοµενοι. ουκ αν εις το υψος της δοξης ταυτης αναχθησοµεθα. απαραλλακτως. ουκ αν φιλοι και αδελφοι.Ουτως ουν η ακαταληψια καταλαµβανεται της πιστεως ηµων. ω αδελφοι. προφασιζοµενος προφασεις εν αµαρτιαις. η το οιονουν παθος εν αµελεια και ραθυµια εξοµεν. εκειθεν δε ολον οψοµενους αυτον και εις ατελευτητους αιωνας των αιωνων συνευφραινοµενους αυτω· αµην. . εργω γινοµενον και γνωστως ενεργουµενον. αγνωστως δε· αλλα γινωσκετω πληροφορουµενος απο των θειων Γραφων. παρα τριχα το δη λεγοµενον ων. µηδε µιµνησκοµενοι τινος των προς ζωην και συστασιν του φθαρτου τουτου σωµατος. Ουτω παρ᾿ οις αν ο Πατηρ και ο Υιος εν Αγιω Πνευµατι παραγενωνται και µονην επ᾿ αληθειας ποιησωσι. καταφρονησωµεν και προς πασαν τιµωριαν και παντα θανατον ολους εαυτους και τας ψυχας ηµων εκδωσοµεν.

παντως εστερηται.ΛΟΓΟΣ ΙΑ ‘. Τα της ζωοποιου νεκρωσεως του Ιησου και Θεου και της θαυµαστης ενεργειας αυτης της γινοµενης αει εν τοις τελειοις την αρετην και την γνωσιν ου πας τις ο ακουων και διαγνωσεται. αλλα κατανοει µοι ακριβως την ενδοθεν της ψυχης σου διαθεσιν. Ο ηδη νεκρος γεγονως. παντων επιθυµει· ο δε τα παντα κατεχων. αλλ᾿ εκεινοι µονοι οι επιγνωκοτες και κατειληφοτες εναργως το ουτω λεγον του Αποστολου ιερωτατον λογιον· «Παραγει γαρ το σχηµα του κοσµου τουτου. προς ουδεν των ορωµενων εν αισθησει διακειται· και ο µηδεν εχων. και απο των ορωµενων πραγµατων παραστησοµεν σοι των ειρηµενων την θεωριαν· προσεχε δε τοις λεγοµενοις εν ακριβεια. αγαπητε. και βρυουσι της θεολογιας τα ρειθρα. Και οτι η κτησις των αρετων αιµατι αγοραζεται· και τινα των αρετων τα καταγωγια και οτι ο µη δια της πρωτης βαθµιδος κατα ταξιν εις την βασιλειαν των ουρανων ανερχοµενος ουδαµως εισελευσεται εις αυτην. Μη ουν παραδραµης απλως ταυτα και ουτω πως εννοειν την εν αυτοις εγκεκρυµµενην δυναµιν νοµιζε. και πως οφειλουσι ταυτα παρα των ποιµενων ποιµαινεσθαι. παντων χρηζει. Και παλιν· «Ως νεκροι. συµπεριλαβων δηλονοτι τα παντα και µη καταλειψας µηδεν ο και επιθυµησαι . ουτω και οι µεριµνωντες ως µη µεριµνωντες και (323) οι εργαζοµενοι ως µη εργαζοµενοι. ινα και οι εχοντες γυναικας ως µη εχοντες ωσι και οι αγοραζοντες ως µη κατεχοντες και οι κλαιοντες ως µη κλαιοντες και οι χαιροντες ως µη χαιροντες και οι χρωµενοι τω κοσµω ως µη καταχρωµενοι». Οτι εν τοις τελειοις χαρα και αγαλλιασις εστι. ει και τουτο τις οιεται. (322) Περι της ζωοποιου νεκρωσεως του Ιησου και Θεου της αει γινοµενης ευαισθητως εν τοις τελειοις. της επι το ποιµαινειν καλουσης τον λαον του Θεου· και τι το εργον των προϊσταµενων. οτι δει επιπηδαν ταις αρχαις ανευ της πληροφουσης τας καρδιας ηµων χαριτος. Και προς το τελος. προς ποιον αλλο πραγµα του βιου σχοιη την επιθυµιαν αυτου. και ιδου ζωµεν. ως µηδεν εχοντες και παντα κατεχοντες». τις δε η περι τα λογικα προβατα φροντις. και ου δακρυον.

Εστιν ουν οικια πρωτη η µακαρια ταπεινωσις· «Μακαριοι γαρ. πως απο µονων των λογων θεωρος αυτων των πραγµατων γενησεται. Ου γαρ λογοι κενοι οι λογοι ηµων εισιν. ουκ εισελευσεται ποτε ενδοθεν αυτης. ουτω και εν αυτη τη οδω τη προς ουρανον απαγουση αι εντολαι του Θεου και αι αρεται κατα σταδιους και τοπους υπαρχουσιν. φησιν. το δε κτησασθαι τι των τοιουτων τιµηµατος αγοραζεται. Ο τοινυν βουλοµενος εισελθειν εις την οικιαν ταυτην και συν αυτη κτησασθαι την βασιλειαν των ουρανων. ειποι αν. Ο δε γε αναγινωσκων. Ου βουλει. Ηµεις ουν τα περι εκεινων λεγοµεν. αλλ᾿ ουδε αργυριον. Και ωσπερ νησους τινας εν . Εστι µεν γαρ ιδειν αυτα η εξ αυτων τινα µερικως. Αλλα µακαριος ο εργω ταυτα ζητησας. Θανε και ζηση. ουδ᾿ ετεραν των αλλων. η και ακουσαι και ετεροις παλιν τα ακουσθεντα ειπειν. Εν αληθεια γαρ. Ει δε θεωρος γενεσθαι ου δυναται. αλλ᾿ ουδε κατασχη αυτην· ει δε µη ταυτην. εις σφαγην εαυτον πασι τοις βουλοµενοις πρωτον εκδω και κατατυθησεται και τελειως τεθνηξεται. ο πειρα καταλαβων και ιδων και µαθων. αιµα δε· αιµατι γαρ ταυτα εκαστος (324) ηµων των βουλοµενων ενα καθ᾿ ενα εξαγοραζεται. Το µεν γαρ ιδειν. οι πτωχοι τω πνευµατι. ει µη προ των πυλων αυτης. υπερ ων οφειλει τις κενουν το αιµα αυτου εις την κτησιν αυτων. ει µη τις ως προβατον σφαγιασθη υπερ µιας και της τυχουσης αρετης και το αιµα εκχεη το ιδιον υπερ αυτης. Ουδαµως. ωσπερ κριος. ραδιον τοις πασιν υπαρχει και ευκολον. καθ᾿ οσον ο λογος χωρει σαφηνισαι τας ορωµενας εκεινας κτισεις και τα µεγεθη και καλλη αυτων. αλλα καθαπερ οικιαι και πολεις και βασιλεια εν ταις οδοις και ταις χωραις κατα τοπους εισιν. µη κτησασθαι δε. κυριος τουτων ενος πως γενηται.οφειλει του κτησασθαι. ου κτησεται ταυτην ποτε· δια θανατου γαρ του κατα προθεσιν ωκονοµησεν ο Θεος την ζωην λαµβανειν ηµας την αιωνιον. δεδεµενος χειρας και ποδας αυτου. το οικειον αυτου αποκτεινας θεληµα. Αλλ᾿ ιδωµεν τας µονας και οικιας των αρετων ποιαι εισι και τινες. Το δε εις αγοραν των τοιουτων διδοµενον ου χρυσιον εστιν. Και ιδου συ νεκρος. Ουκ εστι γαρ τον υπερβαινοντα ταυτην εν ετερα γενεσθαι ποτε· εν ταξει γαρ και βαθµω ταυτας εθετο ο Θεος. οτι αυτων εστιν η βασιλεια των ουρανων».

εν η ο εισελθων δια της µετανοιας απο της δυτικης πυλης και ενδιατριψας εφ᾿ ικανον εν αυτη. αλλοθεν δε διελθειν και υπερβηναι τηνδε η τηνδε την οικιαν και εις την ετεραν δια µηχανης γενεσθαι τινος παντελως αµηχανον. εκεινον τον αορατον παση τη κτισει. Οι γαρ της ευθειας ταυτης οδου και ταξεως εξω βαινοντες πλανωνται πολλα.Εις ταυτην δη την θεοπρετη καταστασιν πας ο δια της ειρηµενης των αρετων οδου διερχοµενος. Νοει µοι ουν παλατιον µεν το σωµα. παντη παρα ανθρωποις αµηχανον και αδυνατον. ευρισκει το βασιλικον της καθαροτητος ταµιειον· και εν αυτω γενοµενος βλεπει τον βασιλεα της δοξης ενδον καθηµενον. Ουτως γαρ εταξε την εισοδον ειναι της βασιλειας των ουρανων ο δεσποτης Χριστος και ουκ εστιν αλλως γενεσθαι. η δια της των εντολων εργασιας συναφθεις ο Θεος. ολην φωτος θειου και θεον αυτην απεργαζεται δια της αυτου συνουσιας και χαριτος. ερχεται. Ει γαρ ορια εαυτης θαλασσα υπερβηναι ου δυναται. αλλα ποθεν υπερβηναι την πρωτην βαθµιδα και προς την ετεραν γενεσθαι. ειθ᾿ ουτω καταλαµβανει επι το του ελεους και συµπαθειας παλατιον· και υπερβας τουτο. Το γουν σπουδαιοτερον τη προαιρεσει αλλον αλλου γενεσθαι και συντοµωτερον ανελθειν εν αυτη και προλαβειν τον πλησιον. ουτως εν µεσω του βιου και ταυτας ειναι τας αρετας εν συνεσει νοησεις αλληλων αφεστηκυιας και γεφυραις τισιν οια δη συνηµµενας. λουσαµενος τε και καθαρθεις και εντρυφησας του καλλους αυτου. εξεισιν επι την ανατολικην θυραν και. επι το της πραοτητος διερχεται καταγωγιον· κακειθεν επι το της δικαιοσυνης διψητηριον τε και πεινατηριον διαβαινει δροµαιος. Ως γαρ ουκ .πελαγει θαλασσης. Αλλως δε κλιµακι και βαθµισιν η ανοδος εοικε των επειγοµενων προς ουρανον. ποσω µαλλον ατρωτα ταυτα και απαραλλακτα διαφυλαχθησονται. παντων απωκισµεναις των γηΐνων και εξηρτηµεναις και ετερας τη ετερα ασφαλως εχοµεναις. ταµιειον δε βασιλικον την εκαστου ηµων των ανθρωπων ψυχην. Τουτων ουν απαντων αρχη η µακαρια ταπεινωσις. µαλλον δε γεγονως εντος τουτου. ουτως ερχεται προς την του πενθους καταµονην και οικιαν· (325) κακει ενδιατριψας. ηµετερον εστι· το δε µη απο της πρωτης βαθµιδος αρξασθαι και κατα ταξιν ανερχεσθαι την κλιµακα. επι τη γεφυρα περιπατων.

προ του γενεσθαι εν τοις αυτοις βασιλικοις προαυλιοις. και παραγενοµενος προς ηµας ειπης· «Τις ο κρουων εστι. Αλλ᾿ ω Κυριε. Και αποκριθεντες εν αλαλαγµω και θρηνοις ειπωµεν συν τροµω προς σε και χαρα. Ηµεις εσµεν. οπως εγκαρτερησαντες εν αυτη κρουσωµεν. . προς το ταυτης κρατησαι. Υποδειξον. ως αν γνωµεν οτι που ποτε τινος εδραξαµεθα και απο της γης µικρον ηρθηµεν. ινα ουτως συ κατελθης πολυ ο καλος ∆εσποτης και ενωθης ηµιν. επιστρεψον παντας ηµας και προς ταυτη σου τη κλιµακι στησον και. οι τας προς σε συνθηκας απαρνησαµενοι· ηµεις εσµεν οι αποφυγοντες και προς τον σον εχθρον και επιβουλον των ψυχων ηµων εκουσιως αυτοµολογησαντες. ο πολυευσπλαγχνος και οικτιρµων Θεος. µνησθεντες σου και της σης φιλανθρωπιας και αγαθοτητος. την πυλην της βασιλειας σου την προαυλιον. ενθα ο βασιλευς αυτος καταµενει. και ενδον γενοµενοι και κατα µιαν κρουοντες πυλην και ταυτας ανοιγοντες. (326) η ενδον εκεινου αυτου ευρεθηναι του βασιλικου κοιτωνος. ηµεις οι αναξιοι. ∆εσποτα. µηδεις αυτους πλανατω. οι πτωχοι. η απλανης οδος των προς σε ερχοµενων. και ακουσωµεν τους κροτους των παναχραντων ποδων σου και γνωµεν ως διανοιγεις τας ενδοτερας πυλας. ανεπαισθητως της πλανης πορευονται. ηµεις οι µεχρι του νυν εις ορη και κρηµνους και βαραθρα αθλιως περιπλανωµενοι· (327) ηµεις εσµεν οι το βαπτισµα σου το αγιον αφρονως µολυναντες. αποφυγοντες εκειθεν και κοπιασαντες. οι απερριµενοι και πονηροι δουλοι σου. εως αν δια του κατα προαιρεσιν θανατου ανοιγη ηµιν η πυλη. ∆ει γαρ ηµας ανελθειν µικρον πρωτον προς σε. αυτος ακουσας τους στεναγµους και τας στερνοτυπιας ηµων.». κεκλεισµενας ουσας ηµιν τοις αµαρτωλοις. τη χειρι σου τας χειρας ηµων ευθυνον και απο της γης αρθηναι και τη πρωτη επιβηναι θαθµιδι ενισχυσον. ουτως αδυνατον τον µη κατα την ειρηµενην ταξιν βαδισαντα εισελθειν εις την βασιλειαν των ουρανων· εξω γαρ οι τοιουτοι παντες της βασιλικης οδου. ηκοµεν εν φοβω και τροµω πολλω. σπευσας κατελθης απο των υψηλων υπερωων σου. ∆εσποτα.εστι διχα κλιµακος εις οικον ποτε ανελθειν υψηλον. ο οδηγος των πεπλανηµενων. Νυν ουν.

ιδων τα ανω αφεµενον και προς ηµας κατελθοντα και προσυπαντησαντα και ανοιξαντα. τω ουτως οικονοµησαντι. Ει γαρ κατα µικρον ανοιγων ανοιξεις ηµιν την θυραν του ελεους σου. εντος ανθρωπου εγκατοικει φθαρτου και θνητου. Και τα οστα αυτου ως υδωρ εις γην εκχυθησονται και κλαυση νυκτος και ηµερας. σπλαγχνισθεις εφ᾿ ηµας. ∆οξα σοι. τον τα παντα. Κυριε. τω αορατω φυσει και αυταις (328) ταις ουρανιαις δυναµεσι. ουκ ευθυς εκπλαγησεται και ωσει νεκρος εκλυθησεται. Εκοπιασαµεν κοπτοντες εις τας θυρας των προαυλιων της βασιλειας σου· ανοιξον ηµιν. ανιδεον. ∆οξα σοι. εν αµηχανω καλλει µεµορφωµενον. και µη µνησθης των ηµετερων κακων· µηδε µνησικακησης τη αγνωµοσυνη ηµων – πολλην γαρ ωραν ισταµεθα κρουοντες – µηδε παρακουσης ηµων. Ανθρωπος βασταζει γνωστως εντος αυτου τον Θεον ως φως. παραγαγοντα και κτισαντα· βασταζει τουτον εντος ωσπερ θησαυρον αφραστον. Ω θαυµατος εκστατικου και ακατανοητου Θεου ακατανοητα εργα τε και µυστηρια. αλλα οικτειρησας και ελεησας τους ταλαιπωρους ηµας ανοιξον ηµιν. Ο τα παντα συνεχων. και αυτον τον βασταζοντα. ∆οξα σοι. τω θεαθηναι και ενωθηναι ηµιν ευδοκησαντι. µηποτε ολιγωρησαντες υποστρεψωµεν. και γινεται ανθρωπος οια δη εγκυµονουσα γυνη. τις ιδων σε ου φριξει. τω δια πολλην ευσπλαγχνιαν αποκαλυπτοµενω και βλεποµενω ηµιν. ολον απλουν ωσπερ φως τον υπερ παν φως. Τις σε.Συγχωρησον και µη οργισθης ηµιν. και περισφιγγων εξω τας χειρας περιπατει µεσον ηµων. αποσον. ∆οξα σοι. ∆εσποτα. ευµενως τε υποδεξαµενον και επι τους τραχηλους ηµων επιπεσοντα και καταφιλουντα ηµας. ασχηµατιστον. αποιον. ο φυσει φιλανθρωπος. ου τα παντα εν τη του ενοικουντος ισχυϊ διακρατουµενα εισι. Τις εν φοβω και τροµω ου προσπεση και τον ελεον εξαιτησεται. ανεκλαλητον. Ω µεγεθος δοξης αρρητου. αϋλον. αγνοουµενος παρα παντων των . των δουλων σου. τω αφατον εχοντι το προς ηµας ελεος και εν ηµιν δια της µετανοιας καταξιουντι ενοικειν τε και εµπεριπατειν. ω αγαπης υπερβολη. αναλογιζοµενος το πελαγος της σης ευσπλαγχνιας και αγαθοτητος και ενοπτριζοµενος του προσωπου σου την δοξαν τε και λαµπροτητα. τον µυριαδας αγγελων και χιλιας χιλιαδας αρχαγγελων και θρονων και εξουσιων εχοντα.

ινα µου την προθεσιν αποδεξηται και γνω οτι αγαπω και τιµω αυτον». ως ουδ᾿ η φιλαργος µελιττα εις οικον καπνου· εν αµεριµνια δε και αγαλλιασει ευτρεπισθεντος σου. αλλ᾿ ευθυς ολος αφαντωθησεται απο σου και πολλα µεταµεληθηση και κλαυσεις. τουτο αν προς καθαρσιν και φιλοκαλιαν της σης οικιας παρεσχε σοι· αλλα µετα την µετανιαν και την δια δακρυων σου . Τιµησον αυτον οσον εις δυναµιν και µηδεν των αυτω µη αρεσκοντων. εξεις ενδον ουδεν. Ισθι ουν οτι. Τινος δε αρα υστερηθησεται ο τοιουτος ποτε. και ευθυς απολεσεις τον εν σοι κεκρυµµενον θησαυρον. Αλλα βλεπε. ο ενοικον κτησαµενος ολον εν σεαυτω τον Θεον. και ωφελησεις οντως ουδεν. παλιν ενδον εν σοι ευρεθησεται. Ποιου δυναστου ου διαφεροντως δυνατωτερος. συντριβων σεαυτον και µαστιζων. µηδε προσοντων αυτω φυσικως. και τοτε εασον τον ∆εσποτην αταραχως επι της ψυχης σου ως επι κλινης επαναπαυσασθαι. προ του ταυτα εννοησαι σε. αναισχυντως εν σεαυτω λογιζοµενος και λεγων «Επιδειξοµαι υπερβαλλουσαν θερµοτητα και ζηλον αγαπης πολυν της προς αυτον.συνοντων αυτω. αυτου η πραξης η εκ χειλεων προφερης. Ποιου. ει µη κλαυσω ενωπιον αυτου. Τινος γαρ αλλου επιθυµησειεν ο τοιουτος. και εασας σε αναχωρησει οργισθεις κατα σου. ως καταφρονητην µε αποστραφησεται. απο µακροθεν µαλλον ορωµενος σοι η κρυπτοµενος η και ελλαµπων σε. Αλλα γαρ µηδε νοεραις χερσι κρατησαι αυτον επιχειρησης· αληπτος γαρ εστι και οσον αψασθαι αυτου τολµησεις η κατασχειν αυτον οιηθης. Οντως ουδενος ουδαµου των αγαθων του Θεου. (329) Μη πολυλογει προς αυτον. παρεισαξης εις την οικιαν αυτου. ουκ εσεται πλουσιωτερος. ο τοιουτος γενεσθαι αξιωθεις. ινα προς σε τον λογον ιθυνω. Τις ουν την χαραν του τοιουτου ανθρωπου αξιως εκδιηγησεται. Χαραν γαρ ων. Ει γαρ εβουλετο εις τελειοτητα σε ελασαντα ως ετι µετανοουντα κλαιειν. απανασταντος αυτου απο σου. µηδε προσπιπτε. Και µη αρξη παλιν λεγειν εν σεαυτω οτι. µηποτε αναξιον τι του θεληµατος. η ποσων ορωµενων κοσµων. εις οικον θλιβοµενων και λυπουµενων εισελθειν ου καταδεχεται. εκεινος παντας τους διαλογισµους σου επισταται και ουδεν αυτον λεληθεν. Ποιου βασιλεως ουκ εσται µακαριωτερος τε και ενδοξοτερος.

Ταυτα τοιγαρουν ειπων. χαιρε και πνευµατικως σκιρτων ευφραινου και αγαλλια. οντος ανενδεους. αλλ᾿ ολον ενστηθιον φερων τον Λογον τον του Θεου· θεολογιας θεολογησεις καινας τε και παλαιας και πασας νοησεις τας ηδη ρηθεισας και .καθαρσιν παρεγενετο αναπαυσιν σοι των κοπων και στεναγµων και χαραν και ευφροσυνην αντι της λυπης χαρισασθαι. Προσεχε τοινυν τοις λεγοµενοις σοι. κατανοων δε ακατανοητως το παναγιον προσωπον αυτου. επιδεης ων και αυτος των υπο χειρα. τιµησεις και αποδεξη και δωσεις τοπον και ησυχιαν παρασχης αυτω. Μηδεις προς τη θυρα ελθων κρουσειε. Ειπε πασι µετ᾿ εµβριµησεως τοις επι της οικιας σου θυρωροις. ως ειποµεν. ∆ος ησυχιαν. σε δε πλουτισαντος και ανενδεη πεποιηκοτος τη παρουσια αυτου. τον σον ∆εσποτην τον απεριγραπτον εν σοι περιγραπτον απεριγραπτως ορων και καταµανθανων το αµηχανον καλλος αυτου. Ει ουν. το και αγγελοις και αρχαγγελοις και πασαις ταις ουρανιαις δυναµεσιν απροσιτον. αλλ᾿ επι σωτηρια και αλλων πολλων ειωθεν αει τουτο ποιειν ο καλος και φιλανθρωπος ∆εσποτης ηµων. ου λεγω σοι µονον τω σωµατι ορθιος. Ου γαρ παρεργως τουτο ποτε ευροις αυτον εργασαµενον. ουκ επι του στηθους πιπτων του ∆εσποτικου. Στηθι ουν. φηµι. φησι. ως του βασιλεως των βασιλευοντων επι της οικιας παραγενοµενου της σης. προσεχε τι λαλησει εν σοι ο τοσουτου υψους εκ του ευλογηµενου κολπου του Πατρος εξελθων αχωριστως και εκ των ουρανων µεχρι της σης ταπεινοτητος κατελθων. στηθι εν αγαλλιασει ψυχης και φαιδροτητι. ωσπερ ειρηται. µη κραυγη τινος εγγυς που η µακροθεν εντος εισελευσεται. ει µη τους εαυτου δουλους πλουτισει πρωτον. Ου γαρ ως επιγειοι βασιλεις. εις ιδιαν θεραπειαν η χρειαν επιζητησοι τι· ανενδεης γαρ εστι και. στητε καλως επι των θυρων· στητε εν ησυχια και φοβω πολλω». Εκπληττου. ου παραγινεται εις την οικιαν αυτων. προσεχων εν ευλαβεια τι αν κελευση ειπειν η ποιησαι σε. µη λαθη τις ενδον εισπηδησας λαθραιως· και ευθυς ο βασιλευς καταλιπων ηµας παλιν οιχησεται». Εκεινου ουν. ταις αισθησεσι· (330) «Ο βασιλευς. (331) καθα το πριν ο ηγαπηµενος Χριστου Ιωαννης. αλλα τοις κινηµασι της ψυχης και ταις ταυτης ορµαις. ευ ισθι οτι ακουσεις εκ των του Πνευµατος θησαυρων τα απορρητα. αυταις δη.

ω πασαι µετα φοβου και τροµου ασκαρδαµυκτι ενατενιζουσιν αι ουρανιαι στρατιαι. αλλ᾿ ως αναισθητον καταλειψει σε. Καγω τουτο σοι λεγω. το δε προσωπον σου ητοι τον νουν στρεψας αλλοθεν. εν κατασχεσει γενοµενος. Εαν δε συ. η τινος ετερου ειδους επιθυµιαν εναποµαξη σου ενδοθεν η ψυχη. ετερω προσδιαλεγη και οµιλεις. αλλ᾿ εις τους επαισθανοµενους (332) της φιλανθρωπιας αυτου και αξιως τιµωντας και απευχαριστουντας αυτω. ευθυς φευγει ο αγαπη κληθεις και αγαπη ων αυτοφυης επ᾿ αληθειας και ενυποστατος· εαν φθονον η εριν πλησιασαι αφης. και γενηση οργανον ευηχον υπερ απασαν µουσικην ανακρουοµενον και φθεγγοµενον. αλλα και ησυχιαν πασαν εκ τουτων ποιησης τω βασιλει. ο τοιαυτης δοξης γενοµενος θεατης. βρωσεως τυχον η ποσεως η ενδυµατος η οψεως ευειδους η χρυσιου η αργυριου. καταδεξεται ολως συνειναι σοι ουτω νευσαντι και ουκ ευθυς καταλειψει σε. αυτικα υποχωρει ο πραος και γαληνος· ει δε µισος και αηδιαν κατα τινος. ευθυς αφιπταται η χαρα· ει δε οργην η θυµον. αρα ο φυσει καθαρος και αγνος και αµιαντος. ο αµνησικακος και αγαθος βδελυξαµενος αυτα ολος αφανης γενησεται. εκ µεν των ειρηµενων απαντων φυλαξης του µη εισελθειν εν τη οικια σου της ψυχης. ητις αυτος εστιν ο Θεος. Αλλα λεγεις ειναι τουτον φιλανθρωπον. και την αγαπην και την τουτου γλυκυτητα εις ουδεν ηγησαµενος. . Ει δε. ουδε την υποχωρησιν αυτου ο απλους και ακακος και απεριεργος γνωναι σε ποιησει. Ει δε και πονηριαν η ποικιλιαν µετα περιεργιας εξωθεν γνω της οικιας περιερχοµενας και µη διωξης µετ᾿ οργης συντοµως αυτας. ο τοιουτω ∆εσποτη καταξιωθεις εντυχειν. Εαν δε λυπην ποθεν επελθουσαν εασης προκυψαι της οικιας εντος. αλλα πραεως ιδη σε µαλλον προς τας εχθρας αυτω φεροµενον και ταυτας αυτω πλησιαζειν καταδεχοµενον.γραφησας θεολογιας καλως. τον νωτον σου δους δηλονοτι τω απροσιτω Θεω. της βασιλειας λεγω των ουρανων. ουχι δικαιως ως καταφρονητην και αναξιον ευθυς αυτος καταλειψει σε. Παντη που δηλον. ο και σε τοιουτον ποιησας δια του Πνευµατος. προς ετερου τινος νευσεις αγαπην δεσµευσεις ολως την ορµην εν αυτω της ψυχης σου και ηδονη τινος ηδυνθης. ο τοιουτου πλουτου.

ουχι δικαιως απαντων εκεινων αποστερησει σε και εν µονοις εασει σε τουτοις τον κληρον εχειν και την κατασχεσιν. Μη οργισθης µε. αιφνης δε τινος σε καλεσαντος και ενταυθα πολιν µεγαλην και λαον πολυν εν αυτη υποδειξαντος. περι τα στασιωδη κατελθων. ∆εσποτα. µη αποστερησης µε του τοιουτου φωτος της δοξης σου και εις τοσουτον καταγαγης µε σκοτος. µηδαµοθεν η οχλουµενος η προς αλλον απονευων τινα. ναους παµµεγεθεις τε και περικαλεις. του συµβασιλευειν αυτω σε ταξαντος. ειτα. οικους και παλατια ποικιλα τε και ευρυχωρα. µετα δακρυων προσκαλουµενος και παρακαλουµενος αναδεξασθαι αυτων την φροντιδα και ποιµαναι και ωφελησαι αυτους. πως εγκαταλειψω σε και προς την µαταιοτητα εκεινην και πολυµοχθον διαγωγην απελευσοµαι. πασαν προσπαθειαν και φυσικην αγαπην παντος ανθρωπου και συγγενους καταλειψεις και φθασεις εις τελειαν αναµαρτησιαν και καθαροτητα. και δια τουτο εκει . Εδει σε ουν. τον υπερανω παντων των ουρανων. λεγω δη του βασιλεως και των αρχοντων και ολου του πληθους της πολεως. τον δουλον σου. βασιλεα συν τη ιερα συγκλητω και των αρχοντων και υπαστιστων αυτου. ινα πασαν αλλην αιτιαν και τροπον εµπαθη καταλειψω. ∆εσποτα. αρχιερεις. διωξεις δε παν παθος απο σου και πασαν κακιαν µακραν απορριψεις. προσπιπτειν και κλαιειν και λεγειν εν θλιψει και φοβω πολλω προς αυτον· «∆εσποτα. κακεινου λεγοντος και προστασσοντος σοι κατελθειν εις το ποιµαναι ψυχας. Μη. καθως ανωθεν διεγραψαµεν. ανω τον νουν εχων εν τη υπερανω των ουρανων βασιλεια. και απο του τοσουτου υψους εις το χαος εκεινο απορριψης µε. (333) προ του προτραπηναι σε παρα Θεου. καταφρονησας εγκαταλειψης τα ανω και τα δοθεντα σοι παρ᾿ αυτου αιωνια αγαθα και. αλλα και διαγων µετα Θεου. και προς τουτοις ολον εν σεαυτω εξεις. Μη τι ηµαρτον κατα αγνοιαν. ινα παλιν ο µελλων ειπειν γενηται πασι σαφες. ωδε τα φθαρτα και ορωµενα συναναστρεφη µετα των προσκαλεσµενων σε. πασαν επιθυµιαν απο σου εξορισεις. τον αθλιον και ταλαιπωρον. και ζωντος σου και µετα την απο του σωµατος σου εκδηµιαν.Ει δε και τουτων απαντων ποιησεις ουδεν. Μηδαµως Κυριε. εαν υπ᾿ εκεινων παντων. ιερεις.

Και ιδου εισι παρ᾿ εµοι αναριθµητα. µη αρχης ογκος κατα των αδελφων υποφυσησας επαρη µε. µη ηδονη απατηση µε. µη µεριµνα συσκοτηση µε. µη συνεπισκοπων παρακλησεις και φιλων αδικιας µε συγκοινωνον απεργασονται. ο ευσπλαγχνος. εασας µε µονον εκει κατω κειµενον. ∆εδοικα µη φειδωλια. φιλανθρωπε. Μη επι τοσουτον αποστραφης µε. τας διαβολας και µαλιστα των γνωστικωτερων . ει κατελθων εκει σκοτισθησοµαι. Μη ουν τοσουτοις κακοις εκδοτον µε ποιησης. α µαλλον επιστασαι συ η εγω. η αδικουντων αυτων σιωπωντα. ∆εσποτα. αυθις εδει σε προσπεσειν. µη φιλαργυρια κρατηση µου· φοβουµαι µη της σαρκος η επαναστασις κυριευση µου. Κυριε. ινα και συνης µοι και ενισχυσης µε και µη καταλειψης µε πταισαντα και χωρισθης απ᾿ εµου του αναξιου. Πως καταδεξη. εδει σε κλαυσαι και τους (334) αχραντους ποδας αυτου νοερως τοις δακρυσι βρεξαι και ουτως ειπειν· «Πως συνεσει µοι. Αλλα πως παντα εξειποιµι. µη τρυφη και µεθη του εικοτος παρασυροµαι.αποστρεφεις µε οθεν φιλανθρωπως ανειλκυσας µε. ει κελευεις. Πως συνδιαξεις. αλλ᾿ εγω κακει µετα σου εσοµαι». Πως ου φευξη. τα εµα προβατα ποιµανον. τρεπτη ουσα. εχρην σε παλιν ειπειν προς αυτον· «Οιµοι ∆εσποτα. Οιδας γαρ το των ανθρωπων δυσαρεστον. συ µε ωδε τιµωρησον. µη τιµη αρχοντων και βασιλεων υψωση ου καλως. ει µη βασιλεις και δυναστας υπερ δικαιοσυνης και αδικιας και παρανοµιας µετα παρρησιας ελεγξω.». εαν προς υπερηφανιαν κακως υψωθω. και σου χωρισθησοµαι ο αναξιος. Απελθε. Πως δε ταυτα και τα λοιπα ποιησω προς αρεσκειαν σην. Ει δε προσεθετο ειπειν σοι· «Απελθε. κατατεµε. µη κραιπαλη αι λεπτυνθεισαι µου σαρκες της ψυχης παχυνθησονται. ο πολλας µου αµαρτιας και ανοµιας αραµενος. µη απειλαι ανθρωπων πτοησουσι και των εντολων σου παραβατην εργασονται. τα σκωµµατα τουτων. Αλλ᾿ ει τι συνεβη και ηµαρτον. µονον εκει µη εκπεµψης µε». συ µε και µεληδον. τας λοιδοριας. ∆εσποτα. τους αδελφους σου επιστρεψον». Ει δε και προς τουτοις εφη παλιν προς σε· «Ουχι. ει προς κολακειας και επαινους ανθρωπων εκκλινη η ροπη της καρδιας µου. η κακως πραττοντων συνεργον γινοµενον και µη τουτους ελεγχοντα παρρησια και την ενστασιν υπερ των εντολων σου επιδεικνυµενον.

ου ζωντων. κακεινου «Ναι. και µη κατω µε αποστειλης εκει εν τοιουτοις και τοσουτοις κακοις µεσον στρεφεσθαι». ουκ αισθανοµενων. Ου γαρ ανθρωπων εισι ταυτα λογικων τα νοηµατα και φρονηµατα. Επει γαρ υπεσχοµην συνειναι σοι. Ελεησον ουν µε. αλλ᾿ ως προς υψος ανερχεσθαι σε απο των κατω µαλλον δοκεις. ω της τολµης. Ει δε και αυθις προς σε ειπεν. αλλα µετα περισκεψεως ακριβους και φοβου τουτο ποιειν. αλλα ανοητων και εθνικων. ω της εσχατης αγνοιας. ουδε τον τροπον επισταµενοι οποιος εστι καθ᾿ ον ο Κυριος τω Πετρω . αποδεξαµενος σου την αγαπην και την ταπεινωσιν. ερπετων παντοιων και θηριων οντος µεστου. Οτι δε ουκ ασκοπως ουδε παντι τω τυχοντι ταυτη τη διακονια επιπηδαν χρη.και πεφυσιωµενων υπο της καταργουµενης παρα της χαριτος σου του κοσµου σοφιας. ουδεις αντερει· και γαρ και τω Πετρω ο Χριστος. ως απο υψους προς βαθος που φρεατος βαθυτατου καταφεροµενος. Κυριε. ουκ ειδοτων ολως Θεον και τι εστι το µελλον υποδεξασθαι ηµας κριτηριον του Θεου. αλλα µετα φοβου και τροµου. ω της σκοτωσεως. ουτω τη µητροπολει η τη πατριαρχια η τινι ετερα επιβηναι αρχη. τριτον ερωτησας ει φιλοιτο προς αυτου. φησιν. ουδε τοτε θαρρησαι η αµεριµνησαι ολως εχρην σε. ως αγαπης τελειωτικον της νοµου και των προφητων ουσης κεφαλαιον. φιλανθρωπε. ο φιλανθρωπος και παναγαθος βασιλευς· «Μη φοβου φησιν. ουδε αυτο τουτο ειδοτες το ρηµα οπερ εστιν. η µαλλον ειπειν νεκρων. ει φιλεις µε. Οτι µεν ουν το προΐστασθαι ποιµνης και υπερ σωτηριας µεριµναν των πλησιον ηµων ωφελιµον. ου βλεποντων. Πολλοι γαρ. τα προβατα µου» προς αυτον ανθυπεφερεν. επισκοπης τυχον η προστασιας λαου. παντη που δηλον τοις µη τελειως εσκοτισµενοις τον της ψυχης οφθαλµον.» (336) ειρηκοτος «συ οιδας οτι φιλω σε». «Ποιµανε. υπ᾿ ουδενος κυριευθηση των εναντιων απαντων· εξεις γαρ µε εν παντι βοηθον και µειζονως και εκει κατω δοξασω σε και ωδε παλιν επανελευση µετα µειζονος και περιφανεστερας λαµπροτητος και εις τους ατελευτητους αιωνας συµβασιλευσεις µοι». Ει δε µη τοιουτον οιον ο λογος ανεζωγραφησε σεαυτον ειναι οµολογεις. (335) Ταυτα τοινυν και τουτων πλειονα εδει σε υφορασθαι και παρακαλειν µη κατελθειν σε απο του ουρανου προς τα ωδε και προς την γην.

ουδε νηθει». Ταυτα τοιγαρουν και ετερα πλειονα τουτων ειπων προς αυτους. αλλα την βρωσιν την µενουσαν εις ζωην αιωνιον». Και παλιν «Βλεπετε» φησιν «µηποτε βαρυνθωσιν αι καρδιαι υµων εν κραιπαλη και µεθη και µεριµναις βιωτικαις». αυτων δηλαδη των λογικων προβατων αυτου. Ποθεν τουτο δηλον. µαλλον δε και ετερα τουτων πλειονα. Αρα µη περι τροφας τας αυτων ασχολεισθαι και παρεχειν λεγει αυτοις τα ενδυµατα. επιβαινουσι τολµηρως τη αρχη. Ο ουν αυτοις νοµοθετων µηδεν ολως κεκτησθαι. φησι. τα προβατα µου». µη ραβδον.προσεταξε ποιµαινειν τα αυτου προβατα. Μη ξενους οντας υπο στεγην αγειν την εαυτου η ασθενουσι διακονειν η τους πιστους απαντας συναχθεντας επι το αυτο αναγκαζεσθαι προστασσει τω αποστολω µεριµναν τα προς τροφην αυτοις και ενδυσιν επιτηδεια. και τη ποιµνη του Χριστου αναιδως επιστατειν ουκ αισχυνονται. φευ. µηδε τω σωµατι υµων τι ενδυσησθε. Ζητειτε δε πρωτον την βασιλειαν του Θεου και την δικαιοσυνην αυτου και ταυτα παντα προστεθησεται υµιν· µη ουν µεριµνησητε περι της αυριον». και αυθις· «Εργαζεσθε µη (337) την βρωσιν την απολλυµενην. Αλλ᾿ ιδωµεν. περι προστασιας αρα λεγει βιωτικης. µηδε αργυρον. υστερον επηγαγε και φησιν· «Α δε λεγω υµιν πασι λεγω». αλλα περι φροντιδος πραγµατων η χρηµατων του βιου. Λεγοντος αυτο του Κυριου τω Πετρω «Ποιµανε. ει δοκει. Απ᾿ αυτων των του Κυριου ρηµατων· λεγει γαρ προς τους αποστολους αυτου· «Μη κτησησθε χρυσον. Καταµαθετε δε τα κρινα του αγρου πως αυξανει· ου κοπια. µη πηραν. οπως αν σωα τη εκεινου επιµελεια διατηροιντο η και εις επιδοσιν ερχοιντο. ου προς εκεινους µονους αλλα και ηµας δι᾿ εκεινων ταυτα νοµοθετων και προστασσων. και µετ᾿ ολιγα φησι· «Μη ουν µεριµνησητε λεγοντες· Τι φαγωµεν η τι πιωµεν· ταυτα γαρ παντα τα εθνη επιζητει. πως αν αλλοις µεταδιδοναι η περι τοιουτων µεριµναν ολως κελευσειε. µητε δυο χιτωνας». . Οιδε γαρ ο Πατηρ υµων ο ουρανιος οτι χρηζετε τουτων απαντων. Ουµενουν ουδαµως· ουδεν γαρ τουτωνπροσεταξεν αυτω ο Θεος. Και γαρ ειπων· «Μη µεριµνησητε τη ψυχη υµων τι φαγητε η τι πιητε. και σκοπησωµεν τι το ρηµα τουτο και τις η δυναµις αυτου.

στρεψον αυτω και την αλλην· και τω θελοντι σοι κριθηναι και τον χιτωνα λαβειν. Ουδαµως· και τουτο δια των εξης ειρηµενων δηλοι· φησι γαρ· «Ιδου αποστελλω υµας ως προβατα εν µεσω λυκων». Ου µονον γαρ ουδεν ολως εις χρειαν αυτων τε και των παρ᾿ αυτοις µαθητευοµενων εφροντισαν. η µεριµνης βιωτικης ποσως απτεσθαι. η περι προστασιας και εκδικησεως αυτων τε και των υπαρχοντων αυτοις. Ουδαµως. αλλ᾿ ουδε αυτα τα παρα των πιστευοντων εις τον Κυριον ηµων Ιησουν Χριστον προσφεροµενα και παρα τους ποδας αυτων προτιθεµενα χρηµατα ολως αυτοι καταδεξαντο διοικειν και την των αδελφων προνοιαν εις τροφας και ενδυσεις ποιεισθαι. αλλα µονην κελευων ζητειν την βασιλειαν του Θεου και την δικαιοσυνην αυτου. Ο τοινυν ως προβατα εν µεσω λυκων τους αυτου µαθητας εκπεµψας και αυτοις και δι᾿ αυτων ηµιν νοµοθετησας τω τυπτοντι (338) εις την δεξιαν σιαγονα και στρεφειν αυτω και την αλλην. Και τουτο µετα την εις ουρανους του Κυριου αναληψιν αυτοις εργοις οι αποστολοι εβεβαιωσαν. ων αυτος πρωτος ο ποιµην προσεταγη απεχεσθαι.Ο ουν τινα περι της αυριον µη συγχωρων µεριµναν. πως αρα των αυτου προσταγµατων απ᾿ εναντιας τω αποστολω ποτε προσεταξε µεριµναν τα εις διατροφην και ενδυσιν των προβατων αυτου. φησι. αφες αυτω και το ιµατιον· και τω αιροντι τα σα µη απαιτει». φερε δη . η τα προβατα εις τοιαυτας εµβαλλειν φροντιδας και εγχειρησεις. προς τον λαον· «Ου δικαιον εστιν ηµας καταλειψαντας τον λογον του Θεου διακονειν τραπεζαις. Καταστησωµεν δε επι τουτω ανδρας ικανους. Ειπον γαρ. και παλιν· «Εγω δε λεγω υµιν µη αντιστηναι τω πονηρω· αλλ᾿ οστις σε ραπισει εις την δεξιαν σιαγονα. ηµεις δε τη ευχη και τη διακονια του λογου προσκαρτερησωµεν». και τω θελοντι κριθηναι και λαβειν ηµων τον χιτωνα αφειναι τουτω και το ιµατιον και µη απαιτειν τω αιροντι τα ηµετερα. µητε δε διεκδικειν η ηµας αυτους η τους αδελφους ηµων αδικουµενους και επηρεαζοµενους παρα τινων. Επει ουν αποδεδεικται µηδεν ολως περι γηΐνου πραγµατος προστεταχθαι µεριµναν ηµας µηδε περι αυτης της αναγκαιας χρειας ηµων. πως περι εκδικησεως ολως γηΐνου τινος πραγµατος τω ποιµαινειν µελλοντι τα προβατα αυτου προσεταξεν.

«Πορευθεντες γαρ. υποδειγµατος. Ουδεν τοιγαρουν ετερον εστι το ποιµαινειν ει µη η δια (339) του λογου και της διδασκαλιας των ποιµαινοµενων επιµελεια· και τουτο αυτος εδειξεν ο Χριστος ουτως τω Πετρω ειπων· «Ποσακις ητησατο ο Σατανας σινιασαι σε ως τον σιτον. ου πραγµατειας. Τι γαρ χειρον. αλλ᾿ εν τω διδασκειν αυτα τηρειν παντα οσα ενετειλαµην υµιν. φησιν. πληροφορησον µηδεποτε εις απογνωσιν καταστρεφεσθαι. πλειον τουτων. αλλα δει και ηµας δια τους αγνοουντας µικρα τινα προς την υµετεραν αγαπην ειπειν. ποιµαινε τα προβατα µου». φησι. Εκ του εις σε. ου τιµης φροντιζει· ουδεν ετερον των βιωτικων µεριµνα πραγµατων. Καγω εδεηθην περι σου. Και επιφερει· «Ο πιστευσας και βαπτισθεις σωθησεται. ο δε απιστησας κατακριθησεται». ει τι δ᾿ αν και συµβη αυτοις αµαρτησαι. των δε καταφρονειν. ουκ ευθηνουσων τραπεζων. του αρνησασθαι µε τον των απαντων δεσποτην. Αλλα µεταµεληθεντα και πικρως κλαυσαντα ευθυς της συµπαθειας σε ηξιωσα και απαρρησιαστον οντα προς εµαυτον µετα και των λοιπων µαθητων εν τω ορει εκαλεσα και ουδε λογω σοι µονω υπερ τουτου ωνειδισα. διδασκοντες αυτους τηρειν παντα οσα ενετειλαµην υµιν». βαπτιζοντες αυτους εις το ονοµα του Πατρος και του Υιου και του Αγιου Πνευµατος. ου δοξης. Ο ποιµην των αλογων προβατων ου γεωργιας. Τι ουν εστι το «στηριξον τους αδελφους σου». ινα µη εκλειπη η πιστις σου». Λοιπον ουν και συ επιστρεψας στηριξον τους αδελφους σου· ποιµανον τα προβατα µου. ουδ᾿ εν τω περικλειειν φραγµοις και τοιχοις. Ειτα προσεθετο και τουτο ειπειν προς αυτον· «Και συ ουν επιστρεψας ποτε. µαθητευσατε παντα τα εθνη. ου τα µεν τηρειν. «Ποιµανε τα προβατα µου». Οιδα δε οτι εκ των ειρηµενων σαφες τουτο γεγονε και πολλοι των συνετων ισως εγνωσαν ηδη του λογου την δυναµιν. αλλα και οικιαν και γυναικα και τεκνα . αλλα παντα φυλαττειν οσα ενετειλαµην υµιν. ουκ οικιας. Ποιµανεις δε ουκ εν τω εισαγειν και εξαγειν απο νοµων εις νοµας και ευτροφα και πιονα ταυτα τω σωµατι συντηρειν. ουδε αντεχεσθαι (340) τουτων ολως ανεχεται. φησι.εξετασωµεν τι εστι το ρηθεν παρα του Κυριου τω κορυφαιω των αποστολων· «Ει φιλεις µε. φησι. στηριξον τους αδελφους σου».

ολην εν τη εαυτου ποιµνη την σπουδην επιδεικνυται. Αφετε και αφεθησεται. ∆ιδασκων αυτα την εις εµε πιστιν αθολωτον εχειν και ειλικρινη και αδιστακτον. (341) ινα πλουτησετε πνευµατι· καταφρονησατε της κατω δοξης. και δυο των ενεργουντων επ᾿ αυτοις οντων. θησαυρον ανεκλειπτον εν τοις ουρανοις. του ενεστωτος και του µελλοντος. µη στρωµνην επιφεροµενος. και της παραφυλακης και επιµελειας αυτων ουκ αφισταται. ∆υο τοινυν πραγµατων ηµιν προκειµενων. αλλ᾿ υποφερων αιθριος τον καυσωνα της ηµερας και τον παγετον της νυκτος υποµενων διανυκτερευει. Πωλησατε τα υπαρχοντα υµων και δοτε ελεηµοσυνην· ποιησατε υµιν βαλαντια µη παλαιουµενα. ως αυτους ουτως καγω ηγαπησα. ζωης φηµι και θανατου. Οποια δε τα εµα αγαθα και δια ποιων των πραξεων κτωνται. του δε της απωλειας ηµων και του θανατου επιθυµουντος και . µη κλινην εχων. εξ ολης της διανοιας. Καλως ποιειτε τοις µισουσιν υµας. Μηδεις υµων κακον αντι κακου αποδω τινι. Σοι δε εξεστι και εν οικια και εν οδω και επι κλινης και στρωµνης και επι τραπεζης αυτης παρακειµενω ποιµαινειν τα προβατα µου· πως. ουδε ο Πατηρ υµων ο ουρανιος αφησει υµιν τα παραπτωµατα υµων.καταλιπων. Υπερ αυτων γαρ εθηκα την ψυχην µου και απεθανον. υποθησεις αυτοις λεγων ταυτα. και δυο κοσµων. ανεµοις και κρυµω και αερι προσπαλαιων αει. και του µεν σωζειν σπουδαζοντος και προς ζωην και βασιλειαν αιωνιον ηµας προσκαλουµενου. Πτωχευσατε τοις χρηµασιν. ινα εξ αυτων αει κεκορεσµενοι ωσι και εµπεπλησµενοι των εµων αγαθων. του ορωµενου και λυοµενου και του αορατου και αιωνιου και ακαταλυτου. ινα της εν ουρανοις απολαυσητε. αντικαθισταµενων απ᾿ εναντιας αλληλοις. Θεου λεγω και του αντικειµενου αυτω διαβολου. Αγαπατε τους εχθρους υµων· ευχεσθε υπερ των επηρεαζοντων υµας. Εαν γαρ µη αφητε τοις ανθρωποις τα παραπτωµατα αυτων. αγρυπνων επ᾿ αυτη και µακρας αποδηµιας στελλοµενος. Προθες αυτοις αντι νοµης αλογου την των εµων εντολων ζωοποιον τροφην· διδαξον αυτους δια της εργασιας τουτων και εκπληρωσεως την εξ αυτων µεταληψιν γινεσθαι· νουθετησον και παρακαλεσον αυτους ουτως καθ᾿ ωραν εµπιπλασθαι. αγαπαν µε εξ ολης αυτων της ψυχης.

ωρυοµενου καθ᾿ εκαστην και τινα καταπιη δια της των προσκαιρων τουτων απολαυσεως ζητουντος και της αιωνιου κολασεως υπευθυνον απεργασεται. µηδε οπως το αιωνιον κληρονοµηση πυρ αγωνισηται· µη. µετα του αντικειµενου ευρισκονται ταττοµενοι. Κυριος παντων και των ενεστωτων και µελλοντων. Αρχων δε του σκοτους λεγεται. Φοβερον εστι γενεσθαι ηµας . Θεου γινοµενοι πολεµιοι αντικρυς. ως κτιστης και δηµιουργος ων των απαντων. φυσικως και εξουσιαστικως (342) αρχει παντων των επουρανιων και επιγειων και καταχθονιων. τω αρχοντι του σκοτους και κοσµοκρατορι προστεθη· µηδεις µετ᾿ αυτου ταχθη· µηδεις κατα του Σωτηρος ηµων και Θεου τω διαβολω συν τοις αγγελοις αυτου στρατευθη· µηδεις κατα της εαυτου ψυχης γενηται. αγαπητοι. αλλ᾿ ως τους εν αυτω προσηλωµενους δια της επιθυµιας των εν αυτω χρηµατων και πραγµατων καταδουλουµενος και κατεξουσιαζων αυτων. Οσοι δε τα εναντια των τουτου εντολων διαπραξονται. Μηδεις τοιγαρουν. Ο δε Θεος και δεσποτης ηµων. µη. ως τω βασιλει και Θεω των απαντων υποταγεντες και τα προσταγµατα τετηρηκοτες αυτου. φευγειν ηµας δει τον πονηρον εχθρον και πολεµιον και προς το σωζοντα καταφευγειν ∆εσποτην και την παρ᾿ εκεινου επικαλεισθαι βοηθειαν. φως ων ανεσπερον και απροσιτον. παρακαλω. Οι ουν αυτω πειθοµενοι και τας εντολας αυτου απαρατρωτους φυλασσοντες και των προσκαιρων εν απολαυσει συµµετρω γινοµενοι και ευχαριστως µετ᾿ εγκρατειας τουτων µεταλαµβανοντες. απ᾿ αυτων ηδη τουτων των ορωµενων προς τα αφθαρτα και ειωνια αναγονται. Αρχων δε ουχ ως εξουσιαστης η δεσποτης του κοσµου λεγεται . τεκνα και πατερες και αδελφοι. ακουσον αυτου του Χριστου λεγοντος· «Ιδου ο αρχων του κοσµου ερχεται και εν εµοι ευρησει ουδεν». καθως αυτος φησιν ο Σωτηρ· «Ο µη ων µετ᾿ εµου κατ᾿ εµου εστι και ο µη συναγων µετ᾿ εµου σκορπιζει». ος ουδε κατα χοιρων εχει την αξουσιαν -. ως αρχηθεν µεν αυτος εκπεσων του φωτος δια της επαρσεως και κληρονοµος αιωνιως του σκοτους εσοµενος. Και οτι µεν αρχων του κοσµου και του αιωνιου σκοτους ο διαβολος εστιν. δουλευοντες αυτω και τη αµαρτια. ινα µη υπο του αρχοντος του σκοτους κατακυριευθωµεν και γενωµεθα υπο τας παγιδας αυτου.απαγε της βλασφηµιας.

αλλα µαλλον αντιτυψης αυτον. απελθης δε µηνιν κατ᾿ αυτου εχων εν τη καρδια σου και µη εξ ολης αφης αυτω της ψυχης και (343) απο καρδιας σου ευξη υπερ αυτου. η λυπηθεις και δηχθεις την καρδιαν µη υπενεγκης και χαλινωσης σου της ψυχης τας κινησεις. η παλιν τουτων µεν ουδεν εις αυτον απεργαση.συ δε µη υπενεγκης ευχαριστως και αµνησικακως. Εαν τις σε παλιν ραπιση εις την δεξιαν σιαγονα. πως ουχι φανερως και σεαυτου πολεµιος εις. τω αιροντι τα σα µη απαιτειν και τω θελοντι σοι κριθηναι και τον χιτωνα λαβειν αφιεναι τουτω και το ιµατιον. ανιωµενος. ειτα µη στρεψης αυτω και την αλλην. αγων και συρων τον αδελφον. ο των αλλων απαντων χειρον εστι. Εαν δε τις χρυσιον αφεληται απο σου η ετερον τι λαθραιως η φανερως. βοηθειαν την εξ ανθρωπων ζητων. γεγονας µεν στρατιωτης και υπουργος του αντικειµενου Σαταν. λυπουµενος. αλλα και την ιδιαν τιθεναι ψυχην εις θανατον υπερ της του Θεου εντολης. και δικαστηριω παριστασαι. κακοπραγων η και απορων. δανεισαµενος τυχον η αρπασας αυτο. ορκοις και επιορκιαις χρωµενος και παρασκευαζων οµνυναι και επιορκειν τουτον και ψευδεσθαι. επισφραγισας και επικυρωσας τας προσγεγενηµενας σου αµαρτιας και ανεξαλειπτους ταυτας απεργασαµενος. ιδου εστρατευσω µεν κατα του Χριστου. αλλ᾿ η ανθυβρισης τον σε υβρισαντα η λοιδορησης η ετερον τι εις αυτον εναντιον διαπραξης. Ο γαρ κελευοµενος τους εν φυλακη επισκεπτεσθαι και το κατα δυναµιν τουτοις διακονειν. οταν υπερ χρηµατων . ωστε τα χρεωστουµενα σοι λαβειν . προσθειναι δε και την ετεραν µαλλον αυτω. ετυψας δε ου τον αδελφον µονον.πολεµιους Θεου και µονον ακουοµενον. και µη πραως φερης την ατιµιαν. αλλα συρεις εις δικαστηρια τον αφελοµενον τουτο και συνηγορους µισθουσαι. ου µονον δε. ειτα δουναι σοι αυτο µη βουληται. Πως δε εστι στρατευσασθαι κατα του Χριστου και υπερ της εαυτου απωλειας τινα αγωνισασθαι ενθεν ερω. και προς τουτοις φυλακαις παραδιδως αυτον και παντα ποιεις και πραττεις. αλλα και δι᾿ αυτου τον ειποντα µη τυψαι. Εαν δικαιως η αδικως υβριση σε τις η λοιδορηση η ενδιαβαλη. απωλεσας δε και την εαυτου ψυχην. απ᾿ εναντιας ποιων των προσταγµατων αυτου και πολεµιος εγενου αυτου.

Ιδου το γαλα κατεσθιετε και τα ερια περιβαλλεσθε και το παχυ εσφαζετε και τα προβατα µου ουκ εβοσκετε. φησιν. ουχι προδηλως µαινη. Αδωναΐ Κυριος· Ω ποιµενες Ισραηλ. και το ου. το κριµα του Θεου δεδοικοτες και την φρικτην εκεινην αποφασιν ην δια του προφητου Ιωηλ ο Θεος κατα των αναξιων ποιµαινοντων τα προβατα αυτου απεφηνατο· «Ταδε λεγει. λυπουµενος. Και µετ᾿ ολιγα· «Ταδε λεγει Αδωναΐ Κυριος· Ιδου εγω επι τους . πως αρα δυναται αγρους µεριµναν επι το αυτο και φροντιδα κτηµατων ποιεισθαι. λεγω υµιν οτι παν ρηµα αργον ο εαν λαλησωσιν οι ανθρωποι. Αναγκη γαρ. αµην. και ποτε µεν προσερχεσθαι δικασταις. (344) ανιωµενος και φυλακαις καθυποβαλλων τον αδελφον σου. Ο ουν θελων ποιµαινειν το του Χριστου ποιµνιον και τα τουτου προβατα βοσκειν δια της διδασκαλιας των ειρηµενων. Μη δη ουν. διεκδικειν τε ταυτα και αποσοβειν τους αδικειν βουλοµενους και επηρεαζειν αυτα. πως εσται φορητα τη φιλοθεω ψυχη. εσθ᾿ οτε και αιτιος ορκων και επιορκιων γινεσθαι. µη βοσκουσιν οι ποιµενες εαυτους. (345) Το ησθενηκος ουκ ενισχυσατε και το αρρωστον ουκ ιασασθε και το συντετριµµενον ου κατεδησατε και το κακως εχον ουκ εσωµατοποιησατε και το πλανωµενον ουκ επεστρεψατε και το απολωλος ουκ επεζητησατε και το ισχυρον κατειργασασθε µοχθω και εν κρατει επαιδευσατε αυτα και εν παιγνιω και διεσπαρη τα προβατα µου δια το µη ειναι ποιµενας». ου· το γαρ πλειον τουτου εκ του πονηρου εστι». ει γε πειθεσθαι τη αληθεια Χριστω και τοις λογοις τουτοις πειθοµεν υµας ανθρωπους οντας. Ουχι τα προβατα βοσκουσιν οι ποιµενες. παραβαινων την προσταξιν του Θεου. ταις αρχαις και ταις των αλλων επιτρεχετε προστασιαις δια δοξαν ανθρωπινην και τρυφην και απολαυσιν σωµατος. αλλ᾿ εστω υµων το ναι. ως αν ευτροφα τη δικαιοσυνη και πολυτοκα ταυτα ποιηση. ναι. και παλιν· «Αµην. ποτε δε αντιλογιαις και ψευδει ανθιστασθαι. Θεον παροργιζων και αυτω πολεµων και σεαυτον αποστερων της αιωνιου ζωης.απολλυµενων δικαζη. λογον δωσουσι υπερ αυτου εν ηµερα κρισεως». Ει δε ταυτα ουτω συµβαινουσι γινεσθαι. καν αυτος αληθευη. η πως αυτα τω ειποντι Θεω αρεστα· «Εγω δε λεγω υµιν µη οµοσαι ολως. τους αντιδικους ψευδεσθαι και οµνυειν και επιορκειν φανερως.

εις µετρον ηλικιας του πληρωµατος του Χριστου. µη λογιζοµενοι το κακον εν µηδενι µηδαµως. και ουτως. κτησωµεθα δε πραον και γαληνον το πνευµα εκ συντετριµµενου φρονηµατος. παντα υποµενωµεν. ω αδελφοι. εν γνωσει τελεια Θεου και εν σοφια των υπο του παναγιου Πνευµατος χορηγουµενων λογων και µυστηριων. αυτο το Πνευµα δηλονοτι το Αγιον ενεργουν και λαλουν εν ηµιν τα κεκρυµµενα µυστηρια της του Θεου βασιλειας. ου µονον δε. σπλαγχνα οικτιρµου και συµπαθειας εντευθεν αναλαβοντες. ινα µη το κρειττον εν ηµιν υπο του χειρονος εκνικαται. το δε αιµα αυτης εκ της χειρος του σκοπου εκζητησω». αυτη µεν δια την αυτης αµαρτιαν εληφθη. και ειρηνευσωµεν πρωτον ηµας αυτους και συµφωνον οργανον δια σωµατος και ψυχης αποτελεσωµεν εαυτους εν ενι Πνευµατι τω Θεω. το δοκιµιον ηµων ασαλευτον τηρουντες απο της αποβαθρας των αρετων. εν πολλη τε διψη της του Θεου δικαιοσυνης κορεσθωµεν των απορρητων αγαθων της βασιλειας αυτου δια της του Πνευµατος παρακλησεως. αλλα παντα στεγωµεν. Και παλιν· «Και ο σκοπος εαν ιδη την ροµφαιαν ερχοµενην και µη σαλπιση τη σαλπιγγι και επελθουσα η ροµφαια λαβη εξ αυτων ψυχην.ποιµενας και εκζητησω τα προβατα µου εκ των χειρων αυτων και καταπαυσω αυτους του µη ποιµαινειν τα προβατα µου». ειτα. και καθυποταξαι την σαρκα τω πνευµατι. ως τα διεστωτα εν ηµιν εις εν επισυναψαντες (346) φρονηµα δια της βαθειας ειρηνης. Και οποταν εις τον της ταπεινοφροσυνης βυθον εισελθωµεν και τοις ναµασι ταυτης των δακρυων τους σπιλους της αµαρτιας απολουσωµεθα. τοτε και επι τη των αλλων ωφελεια ως δουλους εσχατους εαυτους επιδωσωµεν. . αλλ᾿ οταν και εν πολλοις πειρασµοις. ως βασιλειον ιεραυτεµα. εν πολλαις θλιψεσι και συµφοραις υποµεινωµεν τον Χριστον και ανεχωµεθα διωκοµενοι και βλασφηµουµενοι παρακαλωµεν και καταρωµενοι ευλογωµεν. Φοβερα ταυτα και φρικης απασης. ει γε και καλουµεθα ανωθεν. δια παντων και εν πασι τοις ειρηµενοις. κτησωµεθα καθαραν την καρδιαν εν απαθεια τελεια και οψοµεθα το φως του Θεου. οταν την κατα Χριστον αυξησωµεν ηλικιαν και αναδραµωµεν εις ανδρα τελειον. ∆ια δη τουτο σπουδασωµεν ποιµαναι µαλλον προτερον καλως εαυτους ως Χριστου ποιµνιον.

Τι ουν εστι το παρ᾿ ηµων ερευνωµενον. Ωσπερ γαρ πας εµπορος και χειροτεχνης και γεωργος. παρακαλω. ως αν δυνηθωµεν γνωναι Θεον και οτι αψευδης εστι τα επηγγελµενα παρ᾿ αυτου διδοναι τοις αγαπωσιν αυτον και ποιουσιν αυτου τα θεια προσταγµατα· ος και και αποδωσει εκαστω τον µισθον κατα τα εργα αυτου. καθ᾿ εκαστην µετανοουν τες και τοις κατα Θεον δακρυσι καθαιροµενοι. Και πως εξαγοραζεται τις φρονιµως τον καιρον της παρουσης ζωης. και τουτο καλως καταµαθωµεν. οτι αι ηµεραι πονηραι εισι». τιµη και προσκυνησις. Εν αυταις γαρ εγκεκρυµµενη ουσα η διανοια της του Πνευµατος χαριτος. και ολην απο των γηΐνων και της των ορωµενων ταπεινωσεως αρασα. ηνικα την βασιλειαν παραδωσει. οτι αι ηµεραι πονηραι εισιν». νυκτος και ηµερας εν τω νοµω του Θεου µελεταν αιρουµενη. σπουδης οτι µαλιστα και επιµελειας . σχολασωµεν. ως η των θειων Γραφων ερευνα. υποτασσοµενοι τοις κατα Θεον πατρασιν ηµων και αυτω τω συνεχοντι παντα Θεω. ω πρεπει πασα δοξα. ινα και τον εν αυτοις αποκειµενον πλουτον πλουτησωµεν και την του Πνευµατος χαριν εκειθεν τρυφησωµεν εις ακενωτον ευφροσυνην ψυχης και απολαυσιν. αλλα µην και πας τις αλλος ο την τυχουσαν µετερχοµενος τεχνην.κατα την του Κυριου φωνην· «Ο θελων ειναι πρωτος εν υµιν. Αλλα γαρ ιδωµεν τι καθ᾿ εκαστην ηµιν ο θειος Αποστολος οµιλει και των αυτου θεοπνευστων ρηµατων τινα συνετως εξετασωµεν. Ο παραινει λεγων ο Παυλος· «Εξαγοραζοµενοι τον καιρον. Αλλ᾿ απο των βιωτικων πραγµατων σκοπησαντες. τα παντα υποταγεντα αυτω τω Θεω και Πατρι. Ουδεν ουτως ετερον των αλλων απαντων ωφελιµωτερον ψυχη. εστω παντων δουλος και παντων διακονος». Εως δε εις τουτο δια πολλων αγωνων ου φθασωµεν. ηδονης απασης πληρουσθαι ποιει την νοεραν αυτης αισθησιν. νυν και αει και εις τους ατελευτητους αιωνας των αιωνων· αµην. ΛΟΓΟΣ ΙΒ΄ (347) Εις το ρητον το λεγον του Αποστολου· «Εξαγοραζοµενοι τον καιρον. αγγελοειδη ταυτην και αγγελοις αυτοις οµοδιαιτον απεργαζεται.

αλλα µετα των . εαν ληθη η πανηγυρις και καταλειφθη απραγµατευτος. Ει δε και χρυσιον επιφεροµενος την πανηγυριν καταλαβη. Εαν οι εµποροι παντες προς την πανηγυριν τρεχουσιν εµπορευσασθαι τι και κερδησαι απο της πραγµατειας αυτων. εαν µικρον χρονον η βραχειαν ωραν αµεληση. Ει δε και την πανηγυριν συν αυτοις καταλαβη και παντες µεν εκεινοι χρυσιον επιφεροµενοι. η και µετα το ευρειν χρυσιον. ως. ουτω και επι των πνευµατικων αγωνων και εργων και πραξεων συµβαινει γινεσθαι. Αλλα γαρ ως εν υποδειγµατι πρωτον περι ενος τουτων των εµπορευοµενων ειπωµεν λεπτοµερεστερον προς την αγαπην υµων. ουχι και ουτος τον καιρον απωλεσε και τα προσοντα αυτω αφρονως κατεδαπανησεν. ου προαιρειται δραµειν εις την εµποριαν. ειτ᾿ ουν απεµπολησας αυτον. η προς της οικιας αυτου καθεζοµενος ορα διερχοµενους αυτους και προς την πανηγυριν µετα σπουδης απερχοµενους. τους δ᾿ οπισθεν αυτου ερχοµενους και σπουδη πολλη φθαζοντας αυτον. ου µονον δε. Ο δε και εν τη πανηγυρει µετα χρυσιου παραγινοµενος και µηδεν εξ ων ειποµεν εναντιον διαπραττοµενος. ουχι ουτοι µεν εξηγορασαντο τον καιρον της ζωης αυτων. και ου τουτο µονον. εκεινος δε µηδεν ολως επιφεροµενος περιτρεχει ζητων ευρειν ποθεν και δανεισασθαι. ουχι και αυθις απωλεσε τον καιρον. αυτος ραστωνη και ραθυµια κρατουµενος. ανευ χρυσιου εις την πανηγυριν απελθων. αλλα και εαν µεθη και ασελγειαις καταδαπανηση το χρυσιον αυτου. ευθυς προς πραγµατειαν χωρησουσι και αλλος µεν αλλο τι εξωνησεται. ηµεραν εξ ηµερας αναβαλλοµενος. εκεινος δε απωλεσεν αυτον. εις δε τουτων τους µεν βλεπειν προαγοντας αυτου. αλλα και µεθη και τρυφη προσασχολουµενος και φιλτρω πορνης γυναικος ελεεινως κατεχοµενος.χρηζει πολλης εις το εργον (348) αυτου. εαν αφεις εν σπουδη πραγµατευσασθαι αρξηται τας σκηνας των καπηλων και των µαγειρων και των τα λοιπα βρωµατα απεµπολουντων περιϊεναι και ποτε µεν εκ τουτων ποτε δε (349) εξ ετερων λιχνευοµενος εσθιη και πινη. εις ανωφελη και µαταια τουτον εξαναλωσας. µεγαλην υφισταται την ζηµιαν. δι᾿ ου κερδησαι επ᾿ αυτω ελπιζει. εµπορευσαµενοι και µετα κερδους µεγαλου υποστρεψαντες.

ποτε δε και τους µη γνωριζοµενους αυτω. ουχι οι εµπορευσαµενοι µεν τον καιρον εξηγορασαντο εν σπουδη. ει και συνην αυτοις. οτι αι ηµεραι πονηραι εισιν». ουχι οι µεν καιρον εξηγορασαντο. ου προαιρειται ακολουθησαι αυτοις και απελθειν πραγµατευσασθαι µετ᾿ αυτων εν τη πανηγυρει. ο δε περιεργαζοµενος τα αλλοτρια και µη πραγµατευσαµενος. ο δε. Ει δε και αλλοι µεν αυθις τη προσδοκια του κερδους και ληστων εφοδου και κοπου οδοιποριας και µακρας οδου καταφρονουσιν. Αλλα γαρ ετι το νοηµα εξετασωµεν. φοβηθεις εκει φοβον ου ουκ ην φοβος. ηµεις δε και εαυτους και τον καιρον απωλεσαµεν. τα τω καιρω πρεποντα εργασαµενοι και κερδος εκειθεν εαυτοις περιποιησαµενοι. φοβω τουτων βαλλοµενος. Τι ουν φησιν· «Εξαγοραζοµενοι τον καιρον. εζηµιωθη τον καιρον. καν υποσχοµενους φυλαττειν αυτον ακουη απο των προσδοκωµενων αυτω κακων. εκεινοι µεν εξηγορασαντο τον καιρον και τα µεγιστα ωφεληθησαν. ο δε τουτον αφρονως εζηµιωθη. καλως πραγµατευσαµενοι και κερδησαντες. Πας ουν ο σωφρονως και δικαιως µετα φρονηµατος υγιους πολιτευοµενος εν τω βιω και φερων εν αδρια και υποµονη ψυχης τα επιπονα . καν υπο παντων παρακαληται συνοδοιπορησαι αυτοις. µηδεν εκ του ευρηθηναι εις την πανηγυριν ωφεληθεις. παντων αυτοµολησαντων εις τα οικεια. Καιρος πραγµατειας ανθρωπου παντος ο χρονος ουτος εστι της παρουσης ζωης· ταυτης δε της ζωης προδηλως πονηραι εισιν αι ηµεραι τοις µη καλως χρωµενοις αυταις. πως εκαστος αυτων πραγµατευεται. Ουτω τοιγαρουν εστι και επι παση πραξει και εργασια πνευµατικη. Οταν γαρ αλλοι εν ταις εντολαις πορευωνται του Θεου και τας αρετας πασας µετα σπουδης και θερµης εργαζωνται. οικειους τε και αλλοτριους. (350) ηµεις δε εν αµελεια και αργια διαγωµεν. εαν µονον απασαν την πανηγυριν περιερχηται. κατασκοπων και καταµανθανων ποτε µεν τους γνωριµους. Πως ουν εξαγοραζεται τις τον καιρον και τις εστιν ουτος και τινες αι πονηραι ηµεραι δι᾿ ας οφειλοµεν εξαγοραζεσθαι τον καιρον. αυτος δε µηδεν πραγµατευσηται και ουτως ακαιρως περιερχοµενου αυτου διαλυθειη παλιν η πανηγυρις.συνεµπορων αυτου εισελθων εν αυτη.

Και καθαπερ εµπορος. Ει δοκει δε. ∆υο τινων εις παραβασιν εντολης Θεου τυραννικως προσκαλουµενων υπο τινος. Ο ειδως καλως τον παροντα πραγµατευσασθαι καιρον. Ο δε µη ειδως ουτως πραγµατευσασθαι απολλει τον καιρον της σωτηριας αυτου. η ο πολλα παθων και υπενεγκων η και ισως αποθανων. χαµευνουντες και πολλα οικαδε κοπιωντες. µετα χαρας αυτο και εν σπουδη αποδιδωσι. πολλα τινα και πολυτιµα ευρων πραγµατα. Τοιγαρουν οι ορθως φρονουντες δια θλιψεων και πειρασµων των ενταυθα. οβολω τυχον ενι η νοµισµατι. ει ο µεν αυτων δειλια και φοβω των µελλοντων επενεχθηναι αυτω κολασεων και τιµωριων φυγη χρησοιτο και απελθων κρυβηθη. ευρειν η λαβειν η κερδησαι ου δυνανται. Ευδηλον οτι παντως ο τας θλιψεις υποµεινας και τον θανατον µη παραιτησαµενος ουτος εστιν ο τον καιρον εξαγορασαµενος. ολιγω τιµηµατι πιπρασκοµενα. του θανατου λεγω. ον ετεροι εν πολλοις ετεσι νηστευοντες. ως γνωριζων τα χρηµατα και το εξ αυτων κερδος σαφως προειδως. αγρυπνουντες. Και ινα τουτο σαφεστερον γενηται. ποιος τουτων εξηγορασατο τον καιρον. ως δι᾿ οβολου ενος. (351) ο δε γε ετερος παρρησιασεται και πολλας υπερ της εντολης του Θεου βασανους υπενεγκη. ειτε εξ αορατων εχθρων. αρπαζει ταυτα και αιρει επ᾿ ωµων αυτου και χαιρων πορευεται.και λυπηρα των επερχοµενων αυτω πειρασµων τε και θλιψεων. ειτε εξ ορατων. και αλλως εν υποδειγµατι τον λογον γυµνασωµεν. τα αιωνια αγαθα και την αληκτον ευφροσυνην αξαγοραζονται και δια του σωµατικου θανατου την µετα του αθανατου και αιωνιου Θεου αιωνιον και αθανατον διαγωγην τε και κατοικιαν. ουτω και ο υπερ εντολης Θεου αγωνιζοµενος εν ευφροσυνη και σπουδη θανειν αιρεται. τα αιωνια µελλων κτησασθαι . οποταν θλιψεις επενεχθωσι και ονειδη και ατιµιαι και σκωµµατα. η και θανατον αυτον υποστη. τα τιµια εκεινα λαβειν εφιεµενος. Ο κρυβεις και τας θλιψεις διεκφυγων. υποµονην µονην αντι χρυσιου καταβαλλοµενος και ουτως εξαγοραζεται τον καιρον εν µια ροπη. εξαγοραζεται τον καιρον φρονιµως και καταπραγµατευεται των πονηρων ηµερων της παρουσης ζωης. ο ετερος δε συν τω καιρω και την σωτηριαν της εαυτου ψυχης εζηµιωθη. εκ των επισυµβαινοντων καθ᾿ εκαστην τω βιω τον λογον ποιησοµαι.

την τους αµαρτωλους αποπεµπουσαν εις το πυρ το εξωτερον το ητοιµασµενον τω διαβολω και τοις αγγελοις αυτου. αυτην δηλαδη την ζωην την αιωνιον· οι και την ανεσιν εξωνησασθαι εν ολιγαις ηµεραις προτιµωνται και εις αιωνας απειρους κολαζεσθαι πραγµατευονται της παρουσης ζωης αυτων τον καιρον. αλλ᾿ ουδε της απολαυσεως των προσκαιρων αρπασαι ηµας και προς τα διαµενοντα και αιωνια εµβιβασαι ηµων την διανοιαν· ο ζησαι κατα Θεον ουκ εα τον κρατουµενον υπ᾿ αυτου. ο αρεσαι Θεω ου δυναται. διδουντες τας προθεσεις ηµων και ολους εαυτους εις µονην την εργασιαν των εντολων του Θεου. οι φιληδονοι και οι φιλοπλουτοι· αλλ᾿ επαν προς παραβασιν εντολης Θεου προσκληθωσιν υπο τινος των εν υπεροχη κοσµικη τυγχανοντων. Ουχ ουτως δε οι φιλοκοσµοι. ποτε δε δια των επιτιθεµενων ηµιν ορατων και αορατων εχθρων εις αθυµιαν και επιθυµιαν και θυµον αγριον εµβαλλουσαι και διεγειρουσαι τας καρδιας ηµων και δια των τοιουτων µακραν ολους ηµας ποιουσαι της βασιλειας των ουρανων. µυρια καθ᾿ εκαστην επεγειρουσαι τα κυµατα της κυµαινοµενης καθ᾿ ηµων αλµυρας αµαρτιας. τον παροντα καιρον. Οπερ ινα µη παθωµεν και ηµεις. εις µονην την κτησιν και το κερδος της αρετης. ινα εν αγωγιµοις των χαρισµατων του Πνευµατος εις λιµενας Θεου καταντησωµεν και φυγωµεν τας πονηρας εκεινας ηµερας και την ακοην εκεινην την πονηραν. εξαγορασωµεθα. προδιδουσι τα αιωνια και ατιµητα και εξαγοραζονται αφρονως τα προσκαιρα και φθαρτα και µηδενος αξια. οι φιλοδοξοι. παρακαλω. (352) επειδη αι ηµεραι αυτης λιαν εισι πονηραι. Εξαγορασωµεθα την φρονησιν ηµων της ψυχης δια της των ορωµενων καταφρονησεως και της των κρειττονων µελετης και εργασιας. εως ετι η πανηγυρις της ζωης ηµων ισταται. ποτε µεν δια της ευπαθειας του σωµατος και των ατακτων αυτου κινηµατων ζαλης και τρικυµιας πληρουσαι ηµων τας ψυχας. οι φιλοσαρκοι. Εξαγορασωµεθα ουν τον καιρον ηµων της ζωης. αλλα κατασπα την ψυχην αει µαλλον εις τας . ουχ ουτως οι φιλοζωοι.αγαθα. και απολλυουσι την εαυτων σωτηριαν. την παρ᾿ αυτου αγανακτησιν και ατιµιαν η αποστροφην και χρηµατων ζηµιαν υπενεγκειν µη δυναµενοι. και φευξοµεθα το φρονηµα της σαρκος.

και τω µεν σωµατι παρεχοντες αυταρκως διατροφας και σκεπασµατα. εν δακρυσι τε και αναγνωσεσιν αυτην διατρεφοντες και καθαιροντες εις υποδοχην του θειου φωτος. αυτου του ηλιου της δικαιοσυνης Θεου. επειδη ο νοµιµως αθλων και αγωνιζοµενος εν τω σταδιω της ευσεβειας παντα εγκρατευεται κατα τον θειον Αποστολον. και µεγαλα εν τη πνευµατικη ταυτη πραγµατεια κερδανουµεν. την των ανθρωπων καταγνωσιν. δι᾿ ης Θεω οικειουµεθα. Εξαγορασωµεθα την σωφροσυνην του σωµατος ηµων δια πασης εγκρατειας και ταπεινωσεως. κτησασθε τας ψυχας υµων». ος και δικαιωσει δια της δωρεας του Αγιου Πνευµατος αυτου και δικαιους ηµας αποδειξη τη συναφεια αυτου. Εξαγορασωµεθα την δικαιοσυνην ηµων. Εξαγορασωµεθα την αδριαν των ιδιων ψυχων εν υποµονη πολλη και καρτερια των πειρασµων κατα την του Κυριου φωνην· «Εν τη υποµονη υµων. εν σακκω και µετανοια και αεναοις δεησεσι. ανδρειω δηλονοτι φρονηµατι κατα της αµαρτιας ισταµενοι και τον πολεµιον βαλλοντες τοις οπλοις του Πνευµατος. φευξοµεθα τας πονηρας ηµερας της αλογου επιθυµιας και του θυµου και αυτης της σαρκος της οντως πολεµιας του Πνευµατος· φευξοµεθα τον µολυσµον τον εκ των τοιουτων γινοµενον τη ψυχη. Εαν γαρ ταυτην κτησωµεθα.κτηνωδεις ορµας της σαρκος και ολον κτηνωδη τον ανθρωπον απεργαζεται. αλλ᾿ απονεµοντες την τιµην εκαστω αξιως. εν ευχαις. (353) µη διδουντες τω πονηρω εισοδον η παρρησιαν εις ολεθρον εαυτων και απωλειαν. κοινωνους των απορρητων αγαθων της βασιλειας αυτου εργαζοµενος. κακοπαθουντες ως καλοι στρατιωται Χριστου εν νηστειαις. εν αγρυπνιαις. δια πασης ευσεβειας και διακρισεως διακρινοντες του δικαιου το αδικον και προτιµουµενοι την αρετην της κακιας. τη δε ψυχη. εν χαµευνιαις. το βαρος δηλαδη και . (354) την του συνειδοτος κατακρισιν. αυτην την αποστροφην του Θεου. εν πενθει. τον καιρον φρονιµως πραγµατευσαµενοι της παρουσης ζωης και την οδον του βιου διελθοντες εν δικαιοσυνη και σωφροσυνη. φησι. την της καρδιας ακαθαρσιαν. ινα τον στεφανον της νικης αραµενοι εις αιωνας συµβασιλευσωµεν τω Χριστω. εν ευχαις. το ολον ηµων της δυναµεως εν µελετη θεια των εννοιων.

τον καυσωνα της ηµερας ανδρειας βαστασαντες. Αλλ᾿ . πληρη µεν εδεσµατων πνευµατικων και αφ᾿ ων ο εσω ηµων οιδε τρεφεσθαι ανθρωπος. η τας πονηρας εκεινας βασανους και την φρικτην ηµεραν και καταδικην της κρισεως. συγγενεις αυτου και αδελφοι χρηµατισαντες. Καλως ηµας εστιασας ο µακαριος Παυλος εν τη προτερα των θειων λογων αυτου τραπεζη και κατευφρανας ηµων τας καρδιας. ΛΟΓΟΣ ΙΓ΄ (355) Εις το ρητον του Αποστολου· «Ο πρωτος ανθρωπος εκ γης χοϊκος. τα κατω λιπουσα του βιου. πληρη δε και χαριτος θειας του Πνευµατος. ω η δοξα συν τω Πατρι και τω Αγιω Πνευµατι νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων· αµην. ον ευροµεν και εξωνησαµεθα. Ου γενοιτο παντας ηµας επιτυχειν. Ιδωµεν ουν τις η τραπεζα αυτη του Αποστολου και τι τα ταυτης εδεσµατα. ετεραν αυθις προτιθησιν ηµιν εις εστιασιν τραπεζαν των θεοπνευστων ρηµατων αυτου. τας προθεσεις και τας δυναµεις εν τη πραγµατεια του καιρου της παρουσης ζωης. ο δευτερον ανθρωπος ο Κυριος εξ ουρανου». αφ᾿ ου πληρουται πασης ευφροσυνης και ηδονης η ψυχη και. ευφραινοµενος οµου και στηριζοµενος την καρδιαν τω αρτω του λογου τω ζωτικω και τω οινω τω ευφραινοντι της σοφιας και γνωσεως του Θεου. παραχωρουντες τοις βουλοµενοις τα προσκαιρα και µονων των αφθαρτων και αιωνιων αντιποιουµενοι. τα φρονηµατα. Ουτω γαρ τον παροντα καιρον πραγµατευοµενοι. Και πως τον χοϊκον αποτιθεµεθα ανθρωπον και τον Χριστον ενδυοµεθα. χαριτι και φιλανθρωπια του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου. καλως πραγµατευσαµενους τον παροντα βιον της ενταυθα ζωης. καταντησοµεν εις ευδιον λιµενα της του Θεου βασιλειας εν αγωγιµοις πλουσιως του Πνευµατος και ου φοβηθησοµεθα η την πονηραν εκεινην ακοην την τους αµαρτωλους ελαυνουσαν εις το πυρ το εξωτερον. προς ουρανους και Θεον κουφω τω πτερω της διανοιας ανερχεται. αυτον επιφεροµενοι τον πολυτιµον µαργαριτην του Πνευµατος. παντα δεδωκοτες ηµων τα θεληµατα.

ως λογιων Θεου µελλοντες ακουειν. αθανατος διαµενη και αϊδιως τοις αγγελοις συναµιλλαται και συν αυτοις αεναως τον Θεον ανυµνη και δεχηται τας εκειθεν ελλαµψεις και Θεον ορα νοερως και των εκεινου επακουη θειων φωνων. αγαπητε· βαθος γαρ πολυ νοηµατων εγκειται εις την του παροντος λογου διανοιαν. η δ᾿ αν ωρα την δοθεισαν αυτω εντολην παραβη και φαγη απο του ξυλου. την καταστολην της θειας δοξης αποδυθεις. ου προσεταξεν αυτω ο Θεος µη φαγειν. και ειση το εγκεκρυµµενον εν αυτω βαθος των µυστηριων Θεου. κωφευσας του . Απαξ γαρ την εντολην του Θεου ο Αδαµ παραβας και τω απατεωνι διαβολω το ους εαυτου παρασχων ψιθυρισαι και πεισθεις αυτω. ο δευτερος ανθρωπος ο Κυριος. του ξυλου εγευσατο και. Ο και παραβαντι συνεβη και εξεπεσε της αθανατου και αϊδιου ζωης. πολλης δεοµενον της ερευνης και προσοχης. τοιουτοι και οι επουρανιοι». εµπαθως τε την γυµνωσιν του σωµατος αυτου θεασαµενος και ιδων. ετεθη εν τω παραδεισω. Πλασθεις ουν χοϊκος απο της γης και πνευµα λαβων ζωης. αισθητως αναβλεψας. Αλλα την ακοην υποθες ετοιµην. Ινα.επαρωµεν τας διανοιας ηµων απο των γηΐνων και φθειροµενων και. Οιος ο χοϊκος. απαντων εστερηθη δικαιως των αγαθων.» «Ο πρωτος ανθρωπος εκ γης χοϊκος. ο ψυχην νοεραν και εικονα Θεου οιδεν ο Λογος καλειν. εξ ουρανου». εως αν ταυτην φυλασσοι και εν ταυτη εργαζοιτο. (356) Φησι δε· «Ο πρωτος ανθρωπος εκ γης χοϊκος. (357) λαλουντι κατα του πεποιηκοτος ∆εσποτου. προσεχωµεν τοις λεγοµενοις µετα ακριβειας απασης. θανατω παραδοθη και τους οφθαλµους της ψυχης πηρωθη. και εµφραγη τα ωτα και αυτης της µετα των αγγελων εκπεση διαγωγης και του παραδεισου εκδιωχθη. ο δευτερος ανθρωπος ο Κυριος εξ ουρανου. Μη απλως παραδραµης τον λογον και ως ευεπιβολον τουτον υπολαβης. ινα και αξιως συνεστιαθηναι αξιωθωµεν τω λεγοντι Πνευµατι δια του Αποστολου τα κεκρυµµενα µυστηρια της βασιλειας των ουρανων. των δολιων αυτου ρηµατων ακουτισθεις. καθως γεγραπται· «Και επλασεν ο Θεος τον ανθρωπον χουν λαβων απο της γης». τοιουτοι και οι χοϊκοι· και οιος ο επουρανιος. Τινα τροπον. Πρωτον και χοϊκον ανθρωπον τον Αδαµ φησι. λαβων εντολην εργαζεσθαι και φυλασσειν.

προσθησω δε και κωφος και τυφλος. µη καταλιπων ολως αυτον. Επειδη γαρ ο τεκων Αδαµ φθαρτος και θνητος. ο εκ γης χοϊκος. απροσιτου απροσιτον. ακαταληπτου ακαταληπτον. γυµνος. τους ενηχουµενους µονοις τοις αξιοις αυτοις. ασωµατου ασωµατον. τον νοητων απαντων και ουρανιων αγαθων ολικως απεστερηθη και εις την εµπαθη των επιγειων και ορωµενων κτισµατων αισθησιν κατηνεχθη· και γεγονεν. αορατου αορατον. απο της παραβασεως γεγονε. Ουτος ουν ο χοϊκος ανθρωπος ελπιδι θεωσεως απατηθεις και µεταλαβων εξ αυτου. ινα συνελων ειπω. γινωσκοντες καλον και πονηρον. θνητος τε αυ και φθαρτος και αλογος. εις οιαν πτωχειαν εκ πλουτου πολυολβου κατεπεσεν. γυµνος τε . ινα τα αυτα παλιν ειπω. αιωνιου αιωνιον. ουτως ων και τοιουτος µενων εν τω Πατρι και τον Πατερα εχων µενοντα εν αυτω. Θεος εκ Θεου. τυφλος. ει και µη παντα ειπειν ηδυνηθηµεν. ινα δια παντων των ηµετερων διελθων αναχωνευση και ανακαινιση τον πρωτον εκεινον ανθρωπον και δι᾿ εκεινου παντας τους εξ αυτου γεννηθεντας και γεννωµενους. οµοιους οντας τω τεκοντι αυτους. τοις ανοητοις οµοιωθεις κτηνεσι κατα τον ουτω βοωντα προφητην· «Παρασυνεβληθη τοις κτηνεσι τοις ανοητοις και ωµοιωθη αυτοις». Ουτος. ο Κυριος εξ ουρανου. ο πρωτος ανθρωπος. προς τα εξ ων εξεπεσε κωφος. δι᾿ ου τα παντα εγενετο τα εν τω ουρανω τα επι της γης και. (358) αθανατου αθανατον. µη χωρισθεις εξ αυτου.µηκετι επακουειν ωσι βεβηλοις λογους θειους θεοπρεπως τε και πνευµατικως. αλλα γαρ µητε την δοξαν εκεινην την αρρητον καθοραν. ισος ηµιν ατρεπτως κατα παντα γενοµενος χωρις αµαρτιας. αναισθητος. αχωρητου αχωρητον. κατηλθεν επι της γης και εσαρκωθη εκ Πνευµατος Αγιου και Μαριας της παρθενου· και ενηνθρωπησεν. Ιδωµεν ουν και απο των θειων διδαχθωµεν Γραφων οποιος υπαρχει και ο δευτερον ανθρωπος. Ουτω τοινυν εγενετο και ην. εις οιαν αισχυνην και αγνοιαν. εσεσθε ως θεοι. Λογος Θεου και Θεος. αναρχου πατρος αναρχον γεννηµα. Εµαθες εξ οιας δοξης και αθανατου τρυφης τε και διαγωγης εις οιαν ατιµιαν ο ανθρωπος κατηνεχθη. ως αποστησας εκ ταυτης εκουσιως τον νουν αυτου και κατανοησας εµπαθως τον του δενδρου καρπον και τω ειποντι πιστευσας οφει· «Η δ᾿ αν ωρα φαγητε απ᾿ αυτου.

µη οτι γε πραττειν. αλλ᾿ επει και αυτος δια το καταγεσθαι εκ του σπερµατος των αµαρτησαντων δουλος ην του τυραννου θανατου και τη φθορα τουτου παρεδιδοτο και τω αδη ασυµπαθως παρεπεµπετο. και ου µονον ουρανω και γη και ηλιω. οιος ουτος ο χοϊκος. η χειρονες µαλλον ειπειν και αυτων εκεινων υπαρξαντες.αλλ᾿ ο διαβολος (359) και προσταττει και υποβαλλει και αποδεχεται. ως θεους . ως οιδε. ο Υιος και Λογος του Θεου δηλονοτι. και εγενετο ανθρωπος ουκ εκ συνουσιας η ρευσεως . καθως γεγραπται· «Και ο Λογος σαρξ εγενετο και εσκηνωσεν εν ηµιν». Πορνειαν. αλληλοφονιαν. Αναλαβων γαρ εκ των παναγνων αυτης αιµατων σαρκα εψυχωµενην. γυµνοι και αναισθητοι. ατινα ουχ ο Θεος . ατρεπτως. ως τα καθ᾿ εκαστον παθη συµπεριλαβοντες εκεινων και εν εαυτοις ταυτα επισπασαµενοι. καν ευρεθη τις παλαι εκ των απειρων εκεινων µυριαδων και χιλιαδων µη υποκυψας αυτου τοις αισχροις προσταγµασι και θεληµασι τουτοις. ωστε ην ωφειλον απονειµαι Θεω την τιµην τη ορωµενη ταυτη κτισει απενειµον. θνητοι. αλλ᾿ εκ Πνευµατος Αγιου και Μαριας της αειπαρθενου. σαρξ ολος αυτος χρηµατισας και γεγονως. Τινα ταυτα. κωφοι. δι᾿ ων κατεδουλωσατο και καταδουλουται απαν το των ανθρωπων γενος και υποχειριους αυτου και δουλους πεποιηκε και ποιει. Τουτο το πασιν ακαταληπτον και πασιν ακατανοητον θαυµα. αλλα γαρ και αυτα τα αισχρα θεοποιησαντες παθη α µηδε εννοειν. µηδενος οντος δηλαδη του δυναµενου σωσαι και αυτον εκλυτρωσασθαι. τυφλοι. αναλλοιωτως. εγενετο ανθρωπος. Εις τοσαυτην γαρ αγνοιαν Θεου και των θειων αυτου εντολων κατηνεχθησαν οι εκ του χοϊκου τουτου χοϊκοι γεννηθεντες. φθαρτοι. . αυτους ο Θεος απηγορευσεν.της ενθεου καταστολης και αναισθητος εχρηµατισεν. µηδεν των αλογων διαφεροντες ζωων. σεληνη τε και αστροις και πυρι και υδατι και λοιποις. Οθεν. δια δη τουτο οικτειρησας ο ποιησας ηµας Θεος Λογος κατηλθεν. οτι ο αυτος και ατρεπτος εµεινε τη θεοτητι και ανθρωπος γεγονε τελειος.απαγε της βλασφηµιας . µοιχειαν. και ει τι τουτοις παροµοιον. ανδροµανιαν.ω της αναισθησιας – στησαντες προσεκυνησαν. τοιουτοι και παντες οι εκ αυτου γεννηθεντες χοϊκοι γεγονασι..

ουτω και ενταυθα πεποιηκε. Η πλευρα του Αδαµ εστιν η γυνη. ουτως ο εκεινον δηµιουργησας ανευ συνουσιας και ρευσεως ανθρωπος γινεται· και ωσπερ εκει γεγραπται εν τη παλαια οτι εβαλεν ο Θεος εκστασιν επι τον Αδαµ και υπνωσε και λαβων µιαν των πλευρων αυτου ανωκοδοµησε και εποιησε την γυναικα. παντων ευθυς ανθρωπων συγγενης το κατα σαρκα εγενετο. µονος φως του κοσµου και φως ων το απροσιτον. Τοιουτου τοινυν οντος αυτου. Μονος ουν Υιος Θεου και Θεος και ανθρωπος ων. ωσπερ ην. την κατα σαρκα συγγενειαν. ως εφαµεν. ηµων δε κειµενων εν τω θανατω και τη φθορα και µηδεµιαν κοινωνιαν ολως εχοντων µετ᾿ αυτου.Τουτο γαρ και ετερος τις των προ ηµων εφη ουτως ειπων· «Την σαρκα ενδυσαµενος. µονος ελεηµων και ευσπλαγχνος. µονος αθανατος. Αλλα προσεχετε ακριβως τω ταυτα λεγοντι Πνευµατι· εγενετο ανθρωπος ο Θεος. αλλα χοϊκοι οντες τοιουτοι εµειναν και ουχι ευθυς εγενοντο αγιοι και υιοι Θεου. ως εσται εις τους αιωνας. η πιστις η εις αυτον. αντι παντων την εις αυτον πιστιν δεξαµενος. Οι δε γε λοιποι των ανθρωπων. απαντων δε ανθρωπων συγγενης και αδελφος εχρηµατισε. Προσεχε. µονος φιλανθρωπος. (361) ελεησας ηµας ο Θεος την . Αλλ᾿ αυτος Θεος οµου και ανθρωπος. ενεδυσατο και την αδελφοτητα». και η σαρξ αυτου και η ψυχη αυτου αγια και υπεραγια ην και εστι· Θεος αγιος. ινα γενηται υιος επ᾿ αληθειας του Αδαµ· ανθρωπος δε χρηµατισας και γεγονως οµοιος ηµιν κατα παντα πλην αµαρτιας. ει και αδελφοι και συγγενεις αυτου το κατα σαρκα υπηρξαν. µονος δικαιος. µονος αληθινος. (360) ελαβεν ο Θεος Λογος σαρκα εψυχωµενην και ωκοδοµησεν αυτην εις ανδρα τελειον. µονος ην και εστιν αγιος.Καθαπερ γαρ τον Αδαµ απο της γης επλασεν ο Θεος και πνευµα ζωης αυτω εχαρισατο. ινα επειπερ πτωχοι οντες και µηδεν ολως εχοντες εισενεγκειν τη σωτηρια ηµων. Εξ αυτης ουν της πλευρας του Αδαµ. ασπιλος και αµιαντος· τοιαυτη δε ην και η εκ του Αδαµ αφαιρεθεισα πλευρα. εµεσιτευσεν ανα µεσον των αµφοτερων. Πως και τινα τροπον. µονος δυναστης. και εγενετο ανθρωπος τελειος εις ψυχην ζωσαν ανευ συνουσιας και ρευσεως. Θεου φηµι και ανθρωπων. ει µη µονην. ηγουν απο της γυναικος αυτης. ο αυτος και εστι και εσται· αµωµος και γαρ ην η Παρθενος.

του αγιασµου και της υιοθεσιας στερουµεθα. αυτον δηλαδη τον Χριστον. αλλα και τα λοιπα α ηµιν επηγγειλατο και δια των αγιων ευαγγελιων καθ᾿ εκαστην ηµιν επαγγελεται. Και ουτως γινοµεθα παλιν χοϊκοι. πεπραχοτες α µη ποιησαι ηµιν ενετειλατο. ως ο πρωτος εκεινος και χοϊκος. του ενωθηναι αυτον και συναριθµηναι ηµιν και εν αµφοτερους γενεσθαι εν αυτω τω Θεω και Πατρι δι᾿ αυτου συνεδεµενους τω Πνευµατι. εκ των εργων δεικνυοντες την πιστιν ηµων. του παρεχειν ηµιν την χαριν του Πνευµατος αυτου του Αγιου και διδοναι ηµιν µετασχειν δι᾿ αυτου τα αγαθα της γης ην οι πραεις κληρονοµουσιν εν ευφροσυνη και αγαλλιασει καρδιας.των αµαρτηµατων αφεσιν και την απαλλαγην του θανατου και της φθορας και την ελευθεριαν ηµιν χαρισηται· ας και µεχρι του νυν χαριζεται τοις ολοψυχως πιστευουσιν εις αυτον. Τοιγαρουν και ει µεν φυλαξοµεν παντα α ειπε και λεγει ηµιν αυτος ο Θεος. Τουτων ουν παντων εν µετοχη και απολαυσει γινοµεθα. ουτω και ηµεις της Εκκλησιας των αγιων δουλων αυτου χωριζοµεθα αµαρτανοντες και της θειας καταστολης ην ενεδυσαµεθα οι βαπτιζοµενοι. µη επιτρεφοντες εις το ιδιον εξεραµα κατα τους κυνας. και γινοµεθα ως εκεινος αγιοι και τελειοι. τουτον δια της αµαρτιας αποδυοµεθα· ου µονον δε. ευθυς παντων εκεινων των εκ Θεου δια του βαπτισµατος δοθεντων ηµιν αγαθων εκπιπτοµεν. επουρανιου Θεου τεκνα. επειδη και αυτος ως ηµεις οµοιος ηµιν εχρηµατισε πλην αµαρτιας· ει δε των αγιων και ζωοποιων αυτου εντολων καταφρονησαντες. αντι επουρανιων και αυτου του . οταν ακριβως παντα οσα συνεταξαµεθα αυτω τηρωµεν και οσα παλιν απεταξαµεθα φευγωµεν. Τινα εισι ταυτα. οντως πιστοι εσµεν. οµοιοι αυτω κατα παντα θεσει και χαριτι. και ου µονον ταυτα. ως πιστευοµεν. ολοι ολως επουρανιοι. (362) Και ωσπερ ο Αδαµ µετα την παραβασιν του παραδεισου και της τρυφης και της µετ᾿ αγγελων διαγωγης εκβαλλεται και γυµνουται και απο οψεως γινεται του Θεου. των αιωνιων αγαθων. Του δι᾿ υδατος και Πνευµατος αναγενναν και αναπλαττειν ηµας και συναριθµειν τοις δουλοις αυτου τοις αγιοις. αποστωµεν δια αµελειας και εναντιον τι των αυτου προσταγµατων ενεργησοµεν. αλλα και αυτης της αιωνιου ζωης και αυτου του αδυτου φωτος.

φιλανθρωπος ων ο Θεος και οικτιρµων και θελων την σωτηριαν ηµων. επει αψευδης εστιν εκεινος και αµεταµελητος εν τοις χαρισµασιν αυτου· εφη γαρ· . ∆ια δη τουτο. και ταυτην γνωστως και εναργως και ως ει τις φιλος προς φιλον. και ου τουτο µονον. εγκυψατωσαν εις το συνειδος εαυτων· και τουτο ακριβως εξερευνησαντες. η και µειζονων κληρονοµον και αυθις γενεσθαι αυτον. τεθεικε σοφως ανα µεσον ηµων και ανα µεσον εκεινου την εξοµολογησιν και την µετανοιαν. µηδε καθορωσιν εν τω του Πνευµατος φωτι το της θεοτητος αυτου φως. µηδε οτι Χριστον ενδεδυµενοι εισι γινωσκοντες. ει βουληθειη θερµην (363) την µετανοιαν επιδειξασθαι. ως ο Αδαµ τοτε. ει δ᾿ ουν. αλλ᾿ εκ της των ουρανων βασιλειας και των αγαθων εκεινων περι ων γεγραπται· «Α οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη» ηµας εκβαλλοµεν εαυτους και της γεεννης υπευθυνους ποιουµεν· και ει µη δια της µετανοιας η ανακλησις ηµιν απεδιδοτο. και νυν ηµεις εκβαλλοµεθα. Κατα γαρ την αναλογιαν της µετανοιας αναλογουσαν ευρισκει την προς Θεον παρρησιαν και οικειοτητα πας ανθρωπος. ουδε την γην εργαζεσθαι καθα κακεινος κατακρινοµεθα. και τω πυρι τω ασβεστω παραπεµποµεθα. εν µεγαλω κλαυθµω και τω βρυγµω των οδοντων βασανιζοµενοι. αλλα και των ειρηµενων εκεινων απαντων αγαθων.δευτερου ανθρωπου και Κυριου Ιησου Χριστου κατα παντων οµοιων· και γινοµεθα ετι προς τουτοις υποδικοι τω θανατω και τω σκοτει. Ου γαρ απο αισθητου παραδεισου. ευρησουσιν εαυτους τας επι του βαπτισµατος συνθηκας εκ παντος αθετησαντας η µερικως η και καθολου. και προσοµιλει αυτω προσωπω προς προσωπον και ορα αυτον νοεροις οφθαλµοις καθαρως. και εξουσιαν δεδωκε παντι τω βουλοµενω του πτωµατος ανακαλεσθαι εαυτον και δια ταυτης εις την προτεραν εισελθειν οικειοτητα τε και δοξαν και παρρησιαν την προς τον Θεον. αλλα το δοθεν αυτοις του αγιασµου και της υιοθεσιας ταλαντον κατορυξαντας και µη υπεξεργασαµενους αυτο και δια τουτο της του ∆εσποτου θεας απεστερηµενους. ουδεις αν εσωθη ποτε. Οι ουν µετα το βαπτισµα την τοιαυτην οικειοτητα και παρρησιαν και την των ειρηµενων αγαθων µετοχην µη εν παση εχοντες πληροφορια.

η αληθεια». Ηκουσατε τι ο ∆εσποτης φησι· «Ο αγαπων µε τας εντολας µου τηρησει. τυφλοι δε παντως εµειναν οντες. αλλα φωτι της οικειας αυτου δοξης τε και θεοτητος. ως ειποµεν. και σπουδασατω δια µετανοιας και εξοµολογησεως των αιωνιων επιτυχειν αγαθων. ο αψευδης. εν Χριστω Ιησου τω Κυριω ηµων. λεγων. µηδε εν τη θεωρια της δοξης αυτου δια παντος µενων και µενοντα βλεπων εν εαυτω τον Θεον. φωτιση ουκ αλλοτριω τινι φωτι. Ει γαρ ηγαπησαν αυτον και τας αυτου ετηρησαν εντολας. αλλ᾿ εκαστος υµων. µηδε τω φωτι αυτου τρανως και γνωστως ελλαµποµενος. καγω αγαπησω αυτον και εµφανισω αυτω εµαυτον». εν επιθυµια εγενοντο αν του ιδειν αυτον και τουτο εξ ολης αυτων εζητησαν της ψυχης και αυτος εαυτον αυτοις ενεφανισεν αν. ΛΟΓΟΣ Ι∆΄ (365) . οποτε ουτως εχοντα ιδοι. ηγουν τους εν τω σκοτει καθηµενους. και δια τουτο παραγενοµενος εις τον κοσµον ινα παντας τους εν τω κοσµω. ο φυσει αληθης και η αληθεια. το εαυτου συνειδος. φησιν ο Αποστολος. αιτιον εαυτον ευρησει της στερησεως του ∆εσποτου και της θεας της δοξης αυτου. επειδη µη ηγαπησαν αυτον και τας αυτου ετηρησαν εντολας. ερευνησας. µηδεις των µη βλεποντων τον Κυριον λεγετω οτι αδυνατον τουτο εστιν· ουκ αδυνατον γαρ. η αληθεια δε ου δυναται ψευσασθαι (αδυνατον γαρ. Ει ουν αληθεια εστιν ο Χριστος. Μετανοησατω ουν εκαστος υµων και θρηνησατω εαυτον.«Ο αγαπων µε τας εντολας µου τηρησει και εγω αγαπησω αυτον και εµφανισω αυτω εµαυτον». αγαπητοι. λεγετω τουτο αδυνατον· µηδε γαρ ως απιστος και αυτος φθεγγεσθω ταυτα λαλων. Θεον ψευσασθαι). αλλα και λιαν εστι δυνατον. Ει γαρ εκεινος λεγει· «Εγω ει µι το φως του κοσµου». οτι τοσουτων και τηλικουτων αγαθων εαυτον απεστερησεν. καθως αυτος περι εαυτου ειρηκεν· «Εγω ειµι. Μηδεις ουν των µη βλεποντων πιστων νοερως τον Κυριον. εκπεσων της δοξης και της θεωριας του βασιλεως των ουρανων. ω η δοξα και το κρατος συν τω Πατρι και τω Αγιω Πνευµατι εις τους αιωνας· αµην. (364) οι µη ορωντες αυτον τυφλοι εισιν αντικρυς.

εγω νενικηκα τον κοσµον. προτιµησει των ορωµενων αυτου. η εφ᾿ οις αρα ποιει επαρθησεται. καταποθεντος του χειρονος κοσµου υπο της ζωης της βραβευοµενης πασιν εκ του εµου Πνευµατος· και ιδοντες µε. ειπειν δε και αυτων των εν τω ουρανω. χαρησεται υµων η καρδια και την χαραν υµων ουδεις αιρει αφ᾿ υµων». η εννοησει τι ο µη αρεσκει Θεω. αλλα ξενον παντων των επιγειων. Ει γαρ εξ ων επλασθη και εν οις διαγει ξενος εστι. εαυτον ειναι εν παση πληροφορια ειδως. πως σωµατικως ευφρανθησεται. πως συναπτεται τις δια της κοινωνιας Θεω και πως ου συναπτεται. η ευθηνουση τραπεζη και πολυτελει. Ο δε γε ξενον εαυτον οντα των επιγειων επεγνωκως και ειδως οτι γυµνος εν τω θεατρω τουτω εισηλθε και γυµνος παλιν εξερχεσθαι τουτου µελλει. αποστολικως ειπειν. ουτος τον ποιησαντα αυτον επιγνωσεται και µονον αυτον φοβηθησεται και αγαπησει και αυτω δουλευσει εξ ολης ψυχης και ουδεν ουδαµως. υµεις δε λυπηθησεσθε· αλλα θαρσειτε. ολην αυτου την προθεσιν της ψυχης εις την θεραπειαν του πεποιηκοτος αυτον εκδιδωσιν.Περι εορτων και οπως χρη εορταζειν και τινων συµβολα τα τελουµενα εν ταις εορταις και κατα των εναβρυνοµενων εν αυταις. Αναστησοµαι γαρ εν υµιν. η συναξει λαου. (366) αυτου του Κυριου προς τους τοιουτους αει λεγοντος· «Ο κοσµος χαρησεται. Πως δε ου κλαυσει ουχ εαυτον µονον. Ο συνιεναι και συνιδειν δυνηθεις οτι γυµνος εκ του µη οντος παραχθεις εις τον κοσµον εισηλθεν. αλλα και παντας τους οµογενεις και οµοιοπαθεις αυτω ανθρωπους. ει και τα παντα κατεχει. η σωµατικως κατα την των ανθρωπων συνηθειαν ουτω πως αγνωστως εορτασει και αλογιστως. εγκαλλωπισθησεται. Ο δε και τον Θεον µονον αγαπων και φοβουµενος. Και περι των αξιως η αναξιως κοινωνουντων και τις η εν τουτοις διαφορα· και προς το τελος. πολλω µαλλον εκεινων ων κατα πολυ αφεστηκε και τη φυσει και τη ουσια και τη διαγωγη. Πως δε ο και ξενον εαυτον ειδως εν πληροφορια γυµνον τε και πενητα. Πως ουν ο τον ουρανιον βλεπων ∆εσποτην επιγειου τινος εν επιθυµια γενηται πραγµατος. πως ουχι πενθησει. . η επι πληθει κηρων και λυχνων µεγαλα φρονησει και επι αρωµασι και µυροις.

την Αναστασιν. και αντι λυχνων πολλων τους αστερας προσπηξαι τω οροφω του νου και ποιησαι αυτον καινον ουρανον και πραγµα ξενον επι της γης. ειτα µετ᾿ ολιγον. οτι δη τα µεν σβεσθησονται. Μη δη ουν µοι χρονους και µηνας και καιρων περιοδους (367) αριθµει.. Ουδε γαρ εχει προς τα γινοµενα ο τοιουτος και το εορταζειν καλως επισταµενος η τον νουν εαυτου η την αισθησιν ολως – τουτο γαρ των µηδεν πλεον των ορωµενων φανταζοµενων εστιν . Τι γαρ µοι οφελος. αλλα το µετ᾿ ολιγον αει εννοει. αλλα συµβολα εορτης. Ταυτα γαρ λαµπραν την εορτην ου ποιει ουδε αληθης εορτη εστι τουτο. ο λαµπραις αυτων εορταις. οι δε απελευσονται εκαστος εις τα ιδια και µονος αυτος εν εν σκοτει καταλειφθησεται. Οντως ουδεν. µη ειπω κηρους και λυχνους αναψαι πολλους εν τω ναω και τη των πιστων εκκλησια. την Αναληψιν. Ει δε και σηµερον µεν µυροις εµαυτον τε και τους συνεληλυθοτας ευωδιασαιµι. και ετι προς τουτοις. αγαπητε. θαυµαστωθηναι τε παρα των συνεληλυθοτων και επαινεθηναι. οιον τον απ᾿ ουρανου λαµποντα ηλιον. κηροις τε και λυχνοις και πληθει λαου. τι µοι το οφελος. αυτος εγω εν σκοτει καταλειφθησοµαι. η την των φιλων συνελευσιν. και συνετως. αλλ᾿ ως ενεστωτα εν τοις τελουµενοις ορα σοφω τω νοΐ τα µελλοντα και επ᾿ αυτοις την καρδιαν ευφραινεται και δοκει ολον εν εκεινοις εαυτον ειναι και µετα των εορταζοντων εις ουρανους το πληθος του λαου.και φιλων παριφανεια και παρουσια ενδοξων ανδρων των επι της γης εγκαυχησεται. κατα τον Σοφον. . παντων αποσβεσθεντων αυτων. τα Θεοφανια. αποκριθητι. Οιδε γαρ ταυτα παντα καιπαντας οµου την σηµερον οντας και παρερχοµενους την αυριον. αλλ᾿ εαν τοιουτους αυτους κτησασθαι δυνηθω. µηδε λεγε µοι «Ιδου εωρτασα την Χριστου γεννησιν. αυριον δε εκ της εµαυτου σαρκος και του ρυπου ταυτης δωσωδιας πλησθησοµαι. την Υπαπαντην. την εορτην σοι νοµιζε ειναι. Ουδαµως ουν. ει εστι σοι συνεσις. ειπε µοι. αλλα µηδε αρκειν σοι ταυτας λογιζου προς σωτηριαν ψυχης µηδε εν λαµπροις ιµατιοις και αγερωχοις ιπποις και µυροις πολυτιµοις. Μη ταυτα µοι λεγει µηδε πασας αριθµει τας εορτας. εν τω τουτων αγαλλιασθηναι φωτι. σηµερον τα παροντα φαινοµενα και µετ᾿ ολιγον αφανιζοµενα. την του Πνευµατος καθοδον».

ουτω και ο οικος της σης ψυχης. Ου τουτο λεγω. αυριον δε σκοτισθησοµαι. ως µηδε τοπον τινα εν αυτω απολειφθηναι φωτος αµοιρον τους δε φωτοειδεις λογισµους.» Ουχ ουτως εορταζειν ηµας Χριστος νενοµοθετηκεν. µη γενοιτο αλλα και λιαν δαψιλως σοι ταυτα ποιειν και συµβουλευω και συναινω. Ου µυρα προσενεγκωµεν και θυµιαµα. το πληθος υπογραφει σοι των καιοµενων λυχνων υπο του ορωµενου πυρος. «Ου ταυτας τας εορτας εξελεξαµην. ταυτα εκ των χειρων υµων εξεζητησεν. Τις γαρ. Τις δε η εκ των ειρηµενων απολαυσις. τι µοι το κερδος. Ταυτα λεγεις. η σηµερον ευφρανθησοµαι. Πρωτον δε τας αντιθεσεις σοι των αντιδιατιθεµενων τω λογω προθησω λεγοντων ουτω «Τι δε. υπο του λογου αγχοµενος.καν αγης σιωπην. φησι. Καθαπερ γαρ ο ναος. α και χρηναι σε διδασκουσι κεκτησθαι τουτο πολυτελως εν σεαυτω. Το γαρ νοητον σοι φως. Αλλα (368) πως. Το µεν γαρ εξωθεν ραντιζοµενον εσται τοις πνευµατικοις εις εικονα της κατερχοµενης δροσου επι τα ορη Σιων και ως το . τα εκχυνοµενα δεικνυει των µυρων και τα συνθετα των θυµιαµατων.» φησιν. αι λαµπαδες υποσηµαινουσαι δεικνυουσιν.» φησιν. Πλην αλλα τον τροπον ειδεναι σε βουλοµαι και ηδη υποτιθω σοι και αυτο το της εορτης των πιστων το µυστηριον. ινα. Ου προσκαλεσοµεθα αδοντα λαον. η και ταυτη µεν τη ηµερα υγιειας απολαυσαιµι. Ει γαρ σηµερον φωτισθησοµαι. Ακουε νουνεχως. λεγει Κυριος. Το δε νοητον σοι µυρον. ως αν µη διακοπτηται σου ο της διακρισεως των λογισµων στεφανοειδης ορµαθος. ουδε γνωστους και φιλους και αρχοντας συναθροισοµεν. ουτος ο περικαλλης οικος. τη επιουση δε βληθησοµαι νοσω. Ουτω προστασσεις. καθωσπερ ουτοι. «Ουκ αναψοµεν κηρους τε και λυχνους. Ποιον δη τουτο. Ειπε. νοητως οφειλει φωτιζεσθαι και καταλαµπεσθαι. αλλα δι᾿ ολου απαντες αει τω πυρι του Πνευµατος καιοµενοι λαµπωσιν. υπο των πολλων καταλαµπεται λαµπαδων. ο τουδε του ναου τιµιωτερος. καιοµενων και φαινοντων εν σοι των πνευµατικων πασων αρετων δηλονοτι δια του θειου πυρος. τη λυπη δε βληθησοµαι αυριον. Οπερ αυτα σοι δηλουσι τυπικως τα γινοµενα παρα σου. λαµπη ο καθεις αυτων και µη λογισµος εναπολειφθη σκοτεινος εν τη οικια σου της ψυχης.

υπαινιττεται. Τα δε συναθροισθεντα σοι πληθη και αδοντα µεγαλοφωνως Θεω. Αλλα γαρ ουκ εν τοις ειρηµενοις µονον ισταται ταυτα. Ταυτα γαρ τα υπο των χειρων των ανθρωπινων συντεθεντα µυρα και τη ευωδια του µυρου ευωδιαζοντα σου τας αισθησεις την σην πλασιν αναζωγραφουσι και οιον σοφως υπεµφαινουσι. τουτο µεν ως φως ον και τοις καθαροις την καρδιαν ορωµενον. ον και κατ᾿ εικονα εαυτου εκτισε και οµοιωσιν. Ο αινος δε και ο υµνος. ως αν και αυτος εαυτον τοιουτον αποτελεσης και ως επιγειος αγγελος τω αΰλω στοµατι ακαταπαυστως της καρδιας σου ανυµνης τον πεποικοτα σε Θεον µυστικως. ον ασιγητως οι αγιοι αναµελπουσιν αγγελοι. Καθαπερ γαρ τα υπο διαφορων ειδων συντιθεµενα µυρα χειρες πλαττουσι µυρεψων και εν εκ πολλων ειδος αποτελουσιν. αλλ᾿ εχουσι ταυτα και ετεραν εµφασιν διδασκαλιας πνευµατικης.καταβαινον επι τον πωγωνα Ααρων και επι την ωαν του ενδυµατος αυτου το δε βλυζον (369) ενδοθεν και ως υδωρ καταψυχον το πνευµα εσται εις πηγην ναουσαν υδατα ζωης αιωνιου τω υπο θειου Πνευµατος ενεργουµενω. (370) ο δι᾿ αυτων µελωδουµενος. τουτο δε ως ξυλον ζωης και ανασταυρουν τα θεληµατα της σαρκος. ουτω και σε χειρες Θεου επλασαν. τον υµνον εκεινον τον µυστικον. το ευωδιαζον τα συµπαντα και µονους τους πιστους αει ευφραινον ευφροσυνην πνευµατικην. τα ουρανια σοι ταγµατα παραδηλουσι και τας αναριθµητους των αγγελων δυναµεις. Οι δε γε φιλοι και γνωστοι και . ειτ᾿ ουν τοις χαρισµασι του ζωοποιου και παντουργου Πνευµατος και µυριζειν σε χρη την ευωδιαν της γνωσεως και της σοφιας αυτου. συντεθεντα σοφως και συναρµολογηθεντα τοις νοητοις µελεσι του µυρου του νοητου. αναπτοµενον τε και εις καπνον ευωδιας αναπεµποµενον ο και φαινει λαµπρως και µυριζει οµου τας αισθησεις ευωδιαν πνευµατικην. πολλω µαλλον σε βουλοµενον κατακοσµησει ταις ιδεαις των αρετων και τη ευωδια του Πνευµατος του Αγιου δοξασει. ινα οι ακουοντες των λογων της διδασκαλιας σου ευωδιαζωνται τα αισθητηρια της ψυχης και ευφραινωνται ευφροσυνην πνευµατικην. τας επι τη ση σωτηρια τον ουρανιον ανυµνουσας ∆εσποτην. Ει γαρ τα αψυχα ουτω Θεος τη ευωδια εκοσµησε και εδοξασε.

Αλλ᾿ οπως ελεους τυχης απο Θεου δια της εκεινων πρεσβειας. φησι. µαρτυρων και παντων γενεσθαι οσιων. ∆εος µη και συ. προφητων. κοινωνιαν σχοιεν ποτε τα αισθητα και αψυχα και παντη αισθησεως αµοιρα προς τα νοητα και θεια και εµψυχα. Πως γαρ. ειπε µοι. λελογισµενως και ευσεβως εορταζοντι. Αυτη εστω σοι δια πασης εκλαµπουσα της ζωης σου. τυπον δε µαλλον και σκιαν και συµβολον εορτης τουτο λογιζου. Εαν ουτως εορταζων λογιζη και τοιουτος γεγονας οιον ο λογος αναζωγραφησεν. ει µη τοιουτοι δυνηθωµεν γενεσθαι οιους ηµιν τω λογω υπεδειξας. ητις η γνωσις υπαρχει των θειων και ουρανιων πραγµατων. βασιλεις. η υπο του Αγιου Πνευµατος χορηγουµενη τω Ισραηλιτικω την διανοιαν. (371) ουδε ενδεως εχουσιν οι αγιοι δοξης επιγειου και ανθρωπινης. το δεδοξασµενον ενεκα της υπερβαλλουσης δοξης αυτου». ως οι παλαι Ιουδαιοι. φησιν. τι σοι το οφελος εορταζοντι. Ει δε ουχ ουτως ουδε τοιουτον σεαυτον δια της εργασιας των εντολων απειργασω. συγκαλει. ει οιον τε. αλλα αυτη καθαρως η της ψυχης σου λαµπας. Ποιαν γαρ. αρχιερεις. εις πενθος τας εορτας σου και την χαραν σου εις λυπην µεταβαλων». µοναστας. λαϊκους. «Ου γαρ δεδοξασται. σοι λογισθησεται και αυτω ευαποδεκτος εση. Ουχ εορτασοµεν σωµατικως τε και αισθητως. αρχοντας. υπερ τας του ηλιου ακτινας . οση σοι δυναµις. Και πανυ µεν ουν. και παντας. ακουσης «Μεταστρεψω. «Εορταζε» φησι. και τα προς τιµην Θεου και των αγιων αυτου επιτελει. εορτην εορταζεις εν οις ποιεις εορταζων πνευµατικην και συνεορταζεις ταις ανω των αγγελων δυναµεσι. η πνευµατικα µαλλον ειπειν και ζωντα και ζωης αιωνιου παρεκτικα. µη λαµπαδων φως εις το ολιγον σβεννυµενον. ως εξ ενος σου αναφεροµενη προς τον Θεον. Μη οιου δε ως εντευθεν τον Θεον και τους αγιους δοξαζειν αυτου η προσθηκην τινα της δοξης αυτοις εµποιειν.των αρχοντων οι συµπαροντες διδασκουσι σε δια της παρουσιας οτι δει σε συναριθµιον και οµοδιαιτον δια πασης εργασιας των εντολων και δια του πλουτου των αρετων αποστολων. εορταζε. Αλλα µηδε ουτως εορτην σοι αληθινην ειναι το γινοµενον υποτοπαζε. ινα δια παντων δοξασθη ο Θεος δια σου και τουτων η δοξα. Τι ουν. λευΐτας. Εστω σοι εορτη.

φαινουσα πασι τοις εν τη παγκοσµιω οικια. εστωσαν σοι αι φωτοειδεις εννοιαι. Ει εν θεωρια καθαρα . Αντι µυρων και αρωµατων. ει και θεωρειται το ειρηµενον και αλλως. φως καθαρον του λογου ηρτυµενον τω του Πνευµατος αλατι. εν ετοιµασια της ειρηνης των ταυτης δυναµεων. Τουτο σοι τρυφη και βρωσις εστω ακορεστος και αδαπανος οινος δε. αλλ᾿ ο φαινοµενος µεν οινος. Αντι πληθους λαου. κατα την κελευουσαν εντολην «Λαµψατω το φως υµων εµπροσθεν των ανθρωπων. συνεορταζετωσαν και συγκοινωνειτωταν σοι. ευωδιαζετω σε η νοητη του Αγιου Πνευµατος ευωδια. αλλα και ζωουνται και ζωντες ως εκ νεκρων εξανιστανται. οια δη φιλοι. αρρητος γλυκασµος. ης αρρητος η οσµη και η αναθυµιασις φωτοειδης της οσφρησεως. (372) Αντι φιλων και αρχοντων και βασιλεων. συνιτωσαν σοι τα ταγµατα των αγιων αγγελων δοξαζοντα τον Θεον επι σοι και αει χαιροµενα επι τη σωτηρια και αναβασει και προκοπη σου. αλλ᾿ ο εν τω αισθητω και δι᾿ αυτου ως αισθητος σοι και γενοµενος και διδοµενος. Αντι πληθουσης τραπεζης τη αφθονια των εδεσµατων. ως αν εκλειποντα σε προσυποδεξωνται εις τας αιωνιους τουτων σκηνας. των τοιουτων µετεχεις αξιως ει δε µη ουτως. ευφροσυνη αιωνιος τουτον ει πινεις αξιως αει. ουχ ο αισθητος και φαινοµενος µονον. ου µη διψησης εις τον αιωνα. νοουµενος δε αιµα Θεου. ον οι εσθιοντες ου τρεφονται µονον. οι προσκυνουµενοι και τιµωµενοι παρ᾿ αυτων παντες αγιοι. αυτος ο αρτος ο εκ του ουρανου καταβαινων και διδους τω κοσµω ζωην. Αντι λυχνων πολλων. µονον εν αισθησει ψυχης. Και σκοπει µοι εντευθεν των λεγοµενων την δυναµιν. αναξιως παντως εσθιεις και πινεις. δι᾿ ων ο κοσµος απας των αρετων εξυφαινεται και η ποικιλια του πνευµατικου ναου και του καλλους αυτου λαµπρως τοις ορωσι ορθως υποδεικνυται. ουχ ο οινος ουτος ο και ορωµενος. Ουτοι εστωσαν σοι φιλουµενοι και υπερ απαντας προτιµωµενοι. οπως ιδωσι τα καλα εργα υµων και δοξασωσι τον Πατερα υµων τον εν τοις ουρανοις». ως τον Λαζαρον ο Αβρααµ εν τοις κολποις αυτου. φως αφραστον. εστω σοι µονος ο αρτος ο ζων. Ει εν αισθησει και γνωσει.

ειπε. ως ο προφητης εδεξω εντος σου. Μονοι γαρ οι τη µετουσια της θειας του Κυριου σαρκος και την αποκαλυψιν τη νοερα προσψαυσει (373) της αορατου θεοτητος εν τω νοερω οµµατι και στοµατι καταξιουµενοι ιδειν και φαγειν γινωσκουσιν οτι χρηστος ο Κυριος. µενεις παλιν µετα µικρον οιος ης και το προτερον. νοερως δε φως αχωρητον εστι και απροσιτον ουτω και ο οινος φως και αυτος οµοιως. Ουτω γαρ ενουνται Θεω οι αξιως και εν γνωσει θεωρια του µυστηριου εκ του αρτου εσθιοντες τουτου και εκ τουτου του ποτηριου πινοντες ευαισθητω ψυχη και καρδια οι δ᾿ αναξιως τουτο ποιουντες κενοι της δωρεας εισι του Πνευµατος του Αγιου. η πηγην βλυστανουσαν. ουδαµως ενωθηση Θεω. ου κολληθηση. συσσωµοι αυτω γινοµενοι και συγκοινωνοι της δοξης και της θεοτητος. Ει ουν. ει ουδεν ουδαµως τουτων εν θεωρια και µεθεξει εγενου. οι ουκ αρτον µονον αισθητον αισθητως. ιδου δη αξιος γεγονας της τοιαυτης τραπεζης ει γαρ µη αξιος γενη. Αλλα µη θορυβηθης την αληθειαν ακουων. αλλα και Θεον οµου εν ταυτω νοητως εσθιοντες αµα και πινοντες. Μη τοινυν οιεσθωσαν οι των θειων µυστηριων αναξιως µετεχοντες οτι δι᾿ αυτων απλως ουτω κολλωνται και ενουνται Θεω τω αορατω τουτο γαρ ουκ εσται αυτοις ουδαµως. πως οιει της ζωης κοινωνος . αγαπητε. Ο γαρ αρτος ουτος αισθητως µεν ψωµος φαινεται τοις µη υπερ την αισθησιν γενοµενοις. ζωη. Ει γαρ αρτον ζωης και διδοντα ζωην αυτον την σαρκα ειναι οµολογεις του Κυριου και το αιµα αυτου οιδας και διδουν ζωην τοις µετεχουσι και γινοµενον εν τω πινοντι ως πηγη υδατος αλλοµενου εις ζωην αιωνιον. εν αισθησει διτταις ωσαυτως τον µεν ορατως τον δε αορατως τρεφοµενοι. τρεφοντες µονον το σωµα. συ τουτων µετεχων ουδεν πλεον ψυχικως προστιθης. ουχι δε και την ψυχην εαυτων. αλλ᾿ ει και µικραν τινα ισως επαισθανθηση χαραν. η βλεπων το οιονουν φως. τρωγων και πινων τον θειον αρτον και τον της ευφροσυνης οινον. ει φωτοειδη τον αρτον. πως. η πυρινον αυτον. (374) ει ως υδωρ αλλοµενον και λαλουν το δεσποτικον επιες αιµα. ουδ᾿ ου µη γενησεται ποτε. πυρ και υδωρ εστι ζων.µετειληφας ου µετειληφας. ουκ εση γινωσκων ει ζωην εζησας την ανωλεθρον. µηδεµιαν προσθηκην ζωης εν σοι. δηλουµενην σοι παρ᾿ ηµων. ενουνται κατ᾿ αµφω τω διττω τας φυσεις Χριστω.

Ουτως ουν λαµβανων και ουτως απτοµενος των αψαυστων και δοκων εσθιειν. τον νουν δηλαδη εφιστωντες τη προσοχη . Ο γαρ απροσιτος Λογος. η πως ολος µεταλαβειν υπολαµβανεις του αϊδιου φωτος. Χριστον αει βλεποντες και βλεποµενοι προς αυτου. η ζωη επεσκιασεν. Χριστω συνοντες. δεοµαι υµων. Χριστω συµβασιλευοντες. ουχ ηνωθη σοι δε. εσται σοι απας ο βιος εορτη µια. θερµαινει δε σε το πυρ. ουτω δε και των θειων µυστηριων µεταλαµβανης. εν Πατρι Θεω και οµοουσιω τω Πνευµατι. οι του µετρου ταυτης ερωντες και εις το υψος αυτης δια της προκοπης και της των λοιπων αρετων καθ᾿ οδον αναβασεως ανελθειν προετοιµαζοµενοι. ενθα πασα σκια και απας τυπος και τα νυν συµβολα καταπαυουσι και καθαροι καθαρως του καθαρωτατου θυµατος αιωνιως επαπολαυσοµεν. ω πρεπει πασα δοξα. ουχ ηψατο δε. επειδη αξιαν εαυτου ουχ ευρεν υποδοχην. µη εσθιων. ου περιλαµβανεται αισθητως. Ουµενουν ουδαµως τουτο σοι γεγονε. Εαν ουτω µεν εορταζης. ανοιξατε µοι τα ωτα. και ουδε εορτη. ου µειζον ουδεν εν τη βασιλεια των ουρανων. Περι της τελεωτερας των αρετων ολιγα τινα προθυµουµενος ειπειν. µηδεν ολως εχων εν σεαυτω. τω περι τα τοιαυτα ανεπαισθητως εχοντι αλλα το φως σε καταλαµπει οντα τυφλον. το ζων υδωρ διηλθεν ως δια ρυακος της σης ψυχης. αλλα εορτης αφορµη και Πασχα εν.γεγονεναι. τιµη και προσκυνησις συν τω Πατρι και τω παναγιω και ζωοποιω αυτου Πνευµατι νυν και αει και εις τους ατελευτητους αιωνας των αιωνων αµην. µενεις µη λαµβανων. ο αρτος ο εκ του ουρανου καταβαινων. η εκ των ορωµενων προς τα νοουµενα µεταβασις και εκχωρησις. αλλα συµπεριλαµβανει µαλλον αυτος και απτεται και ασυγχυτως ενουται τοις αξιοις και καλως ευτρεπισµενοις προς υποδοχην την αυτου. Πως δε νοµιζεις αψασθαι του απροσιτου πυρος. ΛΟΓΟΣ ΙΕ΄ (375) Περι ησυχιας και οποιας εργασιας οφειλει εχεσθαι ο εν ταυτη ανδρειως προσκαρτερων.

τους ποδας του Κυριου νοερως κρατων και φιλων και βρεχων τοις δακρυσι. ει βουληται. αξιους εαυτους παραστησαι εις την υποδοχην και την εργασιαν αυτης. προς µηδενα αλλον αποβλεπων ει µη προς τον τας αµαρτιας αυτου αφιεναι δυναµενον. µαλλον δε αει εν αυτω µενων και αυτον µενοντα εν αυτω περιφερων. φιλικως αυτω και µυστικως προσοµιλων. ασκαρδαµυκτι και αυτος ατενιζων εις χειρας του Κυριου και Θεου αυτου. κυλινδουµενη επι του τοπου ου ο Παυλος διδασκων εκαθητο. ζητησον και ευρησεις. αλλα δικην αραχνης προσκολληθεισα τη θυριδι ουτε προς το φαγειν ουτε προς το πιειν εξανιστατο. Γενεσθω ο ησυχαζων ως οι επι του ορους Θαβωρ συνανελθοντες τω Ιησου και την αστραψασαν αιγλην και την εναλλαγην των ιµατιων αυτου και το φως του προσωπου αυτου θεασαµενοι. σπευσητε. κατεφιλει το εδαφος εν ω ισταντο οι ποδες αυτου. ωστε. τω νυµφιω Χριστω τη ενωσει συγκοιταζοµενος και συνανισταµενος τη αιωνιω ζωη. Τοσουτον γαρ αυτης ο του Παυλου ποθος εκρατησεν. Γενεσθω και ως η παιδισκη. αλλ᾿ ην επακροωµενη του Παυλου). φησιν. µονη φυγη χρησαµενη και γονεις και µνηστηρα και απαντα λιπουσα. Μηδεν σοι τουτων παρεργως ειρησθαι δοξη αλλ᾿ ει µη ευρες. το εργον αυτης διδαχθεντες υπο του λογου. της αξιας εφιεµενοι αυτης και του πλουτου. των κοσµικων δηλονοτι εκστασα πραγµατων και των σωµατικων αναγκων (ου γαρ αφιστατο. ης οι οφθαλµοι εις χειρας της κυριας αυτης. και ως εις των παρισταµενων αρχοντων τω επιγειω βασιλει ενδον εν τω κοιτωνι αυτου. και ως πορνη. υποχωρησαντα αυτον κατεδιωκεν. Αρξοµαι δε εντευθεν και του λογου την αρχην τοιαυτην τω ταυτης εραστη εν επιτοµω ποιησοµαι. Γενεσθω τοιγαρουν ο ησυχαζων και εν κελλιω µονος καθηµενος ως η πρωτοµαρτυς Θεκλα αυτη γαρ επι της θυριδος καθηµενη και τη διδασκαλια του Παυλου προσεχουσα. ινα. ει δυναται. µη ανεχοµενη ετερου τινος επιµνησθηναι καθολου (376) πλην Παυλου. εκεινον εζητει και ποθουσα κατετρεχε. Γενεσθω. οι την νεφελην ιδοντες την φωτεινην και την φωνην ακηκοοτες την πατρικην λεγουσαν «Ουτος εστιν ο Υιος . προσωπω προς προσωπον συλλαλων τω ∆εσποτη αυτου.των λεγοµενων. Γενεσθω. Γενεσθω και ως νυµφη.

την ειρηνην διδοντα αιτησαµενος λαβετω. και αλλους τω φωτι φωτισει της γνωσεως ελεηθησεται. Βλεπετω (378) δε ακριβως και ψηλαφισατω καλως ταις νοεραις χερσι του νοος και ταις αισθησεσει της ψυχης. Ου γαρ αγανακτησει παρ᾿ αυτου πολυπραγµονουµενος. ου τα οπισθια µονον ιδη. αυτον τον Θεον µονος ορων και παρ᾿ εκεινου ορωµενος και της εκεινου ακουων φωνης. καθηµενοι και τον Ιησουν εισελθοντα. ει αυτο εκεινος εστιν ο επι παντων Θεος. θεασαµενος. κεκλεισµενων των θυρων δια τον φοβον των Ιουδαιων. ινα και αυτος ειπειν δυνηθη ως ο Πετρος «Κυριε. µυσταγωγηθησεται πρωτον τα µυστηρια της βασιλειας των ουρανων και ειθ᾿ ουτως αλλοις νοµοθετησει φωτισθησεται. αποδεξαµενος αυτου την επαινουµενην δειλιαν. και αυτος την εξ υψους δυναµιν εκδεχοµενος. δια το καινα εκφερειν και δειρµηνευειν διδαγµατα παλαια και λαλειν γλωσσαις και ανατρεπειν τους λογους των αντιδιατιθεµενων τη διδασκαλια του Πνευµατος. Ποιησωµεν τρεις σκηνας. αλλα και Πνευµα Αγιον εµφυσωντα υποδεχεσθω µετα φοβου και τροµου. επειτα ελεησει. µονος ανω γενοµενος και εισω της νεφελης και αυτος εισερχοµενος και απο των οφθαλµων των αλλων αποκρυπτοµενος ος. τη µια βασιλεια. Γενεσθω και ως Μωϋσης επι της κορυφης του ορους. η και επελθοντα τον Παρακλητον ως εκεινοι δεξαµενος και ως µεµεστωµενος γλευκους τοις σαρκικοις νοµιζοµενος και ως κοµπαζων και υπερ την εαυτου φυσιν κατεπαιροµενος αυτοις λογιζοµενος. εκπλαγεντες πρηνεις επι προσωπον επεσον. εις κατοικιαν αιωνιον ψυχην και σωµα και νουν. µαλλον δε ως πανταχου οντα και συνυπαρχοντα ενδον αυτω. Γενεσθω ο καλως ησυχαζων ως οι ενδον. αλλα. αλλα τω προσωπω γνωστως εµφανισθησεται του Θεου και. σοι και τω Πατρι σου και τω Αγιω σου Πνευµατι. Η.µου ο αγαπητος». ως οι εν Ιερουσαληµ εν τω υπερωω τοτε καθηµενοι. καινοποιουντες ταυτα τη καθαρσει (377) και τη των αρετων ποικιλια εποικοδοµουντες εις υψος». Ουτος αιτει και λαµβανει και λαβων µεταδιδωσι τοις αιτουσιν αυτον λυεται του δεσµου των κακων και λυει αλλους ειθ᾿ ουτως αυτος. ει τοιουτος γενηται. καλον εστιν ηµας ωδε ειναι. τοιαυτα τινα ειπη προς αυτον «Τι τεταραγµενος ει και δια τι διαλογισµοι .

ο δε δια µονων των γινοµενων εκτος την τεχνην επιδεικνυµενος. τι αρα οφειλει ποιειν ετερον. ουκ ελαβον δε την αφεσιν ως εκεινη. Οτι τα µεν εργαλεια και την υληυν εν χερσι περιφερει. Ο νους αϋλος εστι και ασωµατος ου τοιχοις. τι το οφελος εµπερικλειειν το εαυτου σωµα τοις τοιχοις. Ει δε µη ουτως εν τη κελλη αυτου διαγων καθηται. επειδη ο επιστηµων εν εργασια πνευµατικη ουκ εµποδιζεται παρα τουτο εις τας δια του σωµατος επιτελουµενας πραξεις των εντολων του Θεου. (379) αλλα και λιαν συνεργειται µαλλον προς ταυτας και ευκοπωτερον αυτας εργαζεται. παρεστι γαρ. εαν εκ τουτων σχολαση. ως δε της τεχνης απειρος εις εργον αυτην κατασκευασαι και τελειωσαι ου δυναται. αλλα . Πως. Ει γουν η αργια κακον. τον δε εκεισε µεταµορφωθεντα Κυριον ουδαµως εθεασαντο. αλλα ασθενης και ακαρπος η εργασια αυτου αποδεικνυται. ου δια το µη παρειναι παντως εκεισε Ιησουν τον Χριστον. αλλα θειω κρατουµενος Πνευµατι. αλλα και εργω καθ᾿ εν τουτων καθ᾿ εκαστην πραττοµενον επ᾿ αυτω οφειλει οραν. ηγουν την ασκησιν µετερχοµενος. ει δυνασαι ειπειν. εξ ετερων υποδειγµατων σαφεστεραν σοι ταυτην ποιησοµαι. Ιδε µου την της θεοτητος δοξαν ψηλαφησον και γνωθι οτι αυτος εγω ειµι γευσαι και ιδε οτι ο σκοτος ων και εις αγγελον φωτος εν φαντασια και ουκ αληθεια µετασχηµατιζοµενος χρηστοτητα και γλυκυτητα και χαραν και ελευθεριαν και γαληνιαιαν καταστασιν και αισθησιν νοεραν και φωτισµον ψυχης ουτε εχει. ει µη ακριβως οιδεν α ειποµεν και ταυτα εχει εργασιαν πνευµατικην τε και διηνεκη.αναβαινουσιν εν τη καρδια σου. Ο τοινυν µονος εν κελλιω καθηµενος. µη φοβου. παντως εξ αµφοτερων αργει. ισταται βεβηκως εις το κατα φυσιν και προσοµιλων Θεω. Ποσοι εις το Θαβωριον ορος ανεβησαν και ανερχονται µεχρι του νυν. Ειρηνη σοι εγω ειµι. Ταυτα τοιγαρουν παντα ο ησυχαζων ουκ εν λογοις µονον λεγοµενα οφειλει νοειν. καθως εµε θεωρεις τα αµφοτερα οντα και εν σοι αυτα εργαζοµενον». Ο γαρ των εντολων αποστας και απο των εργων σχολασας σωµατικως. Ινα δε µαθης των λεγοµενων την δυναµιν. Ποσοι. αµαρτανειν οντως ο ταυτη στοιχων. ως η πορνη κλαυσαι προεθυµηθησαν. ει µη εργαζεσθαι οιδε πνευµατικως. ουτε µην εµποιησει σοι. ουκετι και εν τοις πνευµατικοις εργαζεσθαι δυναται.

του δε «Ο αργος µηδε εσθιετω». ωστε αυτων µη ειναι τον κοσµον αξιον. και ουδε αυτου του ονοµατος την σηµασιαν επιστανται.ω των κριµατων σου. και παλιν «Ο θελων εν υµιν ειναι πρωτος εστω παντων εσχατος και παντων δουλος και παντων διακονος». και «Αι χειρες αυται διηκονησαν εµοι και τοις συν εµοι». και αλλαχου «Παντα υµιν υπεδειξα και οπως δει εργαζοµενους αντιλαµβανεσθαι των ασθενουντων». Επαν δε του τοιουτου καλου ακορεστως κατατρυφησωσι και βεβαιωθωσιν ως «ουκ αξια. πως τον του Χριστου νοµον και την των αποστολων διαταξιν εκπληρωσοµεν.δια το µη αξιους ειναι της θεοτητος αυτου θεατας. Ποσοι εν σπηλαιοις και ορεσιν εναπεψυξαν και του κοσµου υπεραξιοι ου γεγονασιν. εξω του σταδιου και των εν πολεµοις ταραχων εγενοντο και ετι οι νοµιµως αγωνιζοµενοι εξω τουτων γινονται. αλλα δια της των εντολων εκπληρωσεως την πιστιν επιδειξαµενοι της του Θεου αγαπης εν γνωσει κατηξιωθησαν και. και παλιν «Ει ουν εγω ο Κυριος και ο διδασκαλος ενιψα υµων τους ποδας. Ποσοι τας Γραφας ερµηνευουσι και τον εν ταις Γραφαις λαλουντα ολως ηγνοησαν. Ου γαρ απο της εξωθεν ησυχιας η του Θεου γνωσις διδοται. Ποσοι ησυχασαν και νυν ησυχαζουσι. Κυριε – και ουτοι συνηριθµηθησαν. κατα τον θειον . του µεν λεγοντος «Α θελετε ινα ποιωσιν υµιν οι ανθρωποι και υµεις οµοιως ποιειτε αυτοις». Ει γαρ σχολην των εργων την αποχην. οφειλετε και υµεις αλληλων νιπτειν τους ποδας». αλλα µετα του κοσµου . αλλ᾿ εκ της του Θεου γνωσεως µαλλον η ησυχια τω νοµιµως και καλως (380) αγωνιζοµενω εγγινεται. ως νοµιµως αγωνισαµενοι και επαθλον της νικης την εν αγαπη γνωσιν Θεου λαβοντες και ειναι συν αυτω επιποθουντες. Παντες γαρ οι αποστολοι και οι εξ αυτων θεοφοροι πατερες ουδαµου της δια των εργων ευαρεστησεως την ησυχιαν προεκριναν. και ησυχιαν την αργιαν καλεσοµεν και αντι της εργασιας των εντολων ταυτα προκρινωµεν. µη τι γε ειπειν το εν τη ησυχια µυστηριον. και ουδεις αυτων ελαβε τον Παρακλητον. αµεριµνως και ανεπιµικτως των κατω και λυπηρων τας επικαρπιας των πονων επαπολαυοντες. Ποσοι των Ιουδαιων εισηλθον εν τω οικηµατι ενθα εκαθηντο οι αποστολοι. ως τινες κακως το «Σχολασατε και γνωτε οτι εγω ειµι ο Θεος» επιλαµβανουσιν.

πορευοµενος. ουκ εν τοις προλαβουσιν αθλοις αρκουνται. πως δει προσερχεσθαι τοις τοιουτοις. ουτε ησυχαζων εστιν ο δοκων ησυχαζειν. ΚΕΦΑΛΑΙΑ ΠΡΑΚΤΙΚΑ ΚΑΙ ΘΕΟΛΟΓΙΚΑ ρ΄. κατα το ειρηµενον υπο του Θεολογου. τον Κυριον ηµων Ιησουν Χριστον. δεσµουνται και επαλειφονται παρ᾿ αυτων και διδασκονται. οι δε γε παρ᾿ εκεινων τρωθεντες ευθυς θεραπευονται. αλλ᾿ εν αγνοια καθηται. ουδε εν τω προτερω τροπω τοις εχθροις συµπλεκονται. αλλα παλιν απο της ανεσεως (381) και της τοιαυτης τρυφης επι τους αγωνας χωρουσι. αποδιδους εκαστω κατα τα εργα και τας ενθυµησεις και τους (382) λογους αυτου ω πρεπει πασα δοξα. οπου γε και οι τον Παρακλητον εχοντες εν εαυτοις αφιεντα τα αµαρτηµατα φριττουσι µη τι των παρα γνωµην του εν αυτοις οντος και δι᾿ αυτων λαλουντος εργασωνται. Ταυτα ει µη καθ᾿ εν ο ησυχαζων και ο προεστως αλλων και ο διδασκων ετερους επισταται. Ουκετι δε τυπτοντες και τυπτοµενοι. Τι δε χρη και λεγειν περι του δεσµειν και λυειν τους ουτως εχοντας. µονον περικεκλεισµενος το σωµα ουτε προεστως εστιν ο δοκων προεσταναι. τα παθηµατα του νυν καιρου προς την µελλουσαν αποκαλυπτεσθαι δοξαν» και οτι «εκαστος ληψεται τον µισθον κατα τον ιδιον κοπον». οτι την αληθινην σοφιαν. ουχ εαυτοις. εν ποιοις τε οπλοις και µηχανηµασι ποταποις. αλλα φοβεροι αυτοις και µονη τη ιδεα εισιν µονον γαρ αναφανεντων. αλλ᾿ εν οδω η ουκ επισταται. αλλ᾿ ον ποθουσι και ω αντιποθουνται Θεω φιλοτιµουµενοι. Αλλα τις ουτω µανεις και επι τοσουτον θρασους αρθεις προς του τον Παρακλητον δεξασθαι ειπη και ποιησει εργα του Πνευµατος και ανευ γνωµης Θεου τα του Θεου διαπραξεται. . απο της ησυχιας επι τον λογον. Ουαι τοις ταυτα τολµωσιν εν τη φοβερα ηµερα της κρισεως. τιµη και προσκυνησις συν τω πατρι και τω Αγιω Πνευµατι νυν και αει και εις τους ατελευτητους αιωνας των αιωνων αµην. µαλλον δε εξω της οδου. εν η ο αδεκαστος και απαραλογιστος κριτης Κυριος καθηται επι θρονου και βηµατος φοβερου. τους ακολουθουντας αυτω συν αυτω εις αιωνιου πυρος κρηµνον απορριψει ουτε διδασκαλος αλλων εστιν ο διδασκεν δοκων. ουκ εχει εν εαυτω. αλλα ψευστης και πλανος.Αποστολον. ει και εαυτοις. εις φυγην µεν τρεπονται οι τουτων εχθροι.

καθοσον ανθρωπω χωρητον τω υπο της ανωθεν χαριτος ενεργουµενω. µη φυλασσων δε τας εντολας αυτου. αλλα το πλειστον ηδη τω µελλοντι αιωνι συνηφθησαν. ει και τη γη παρεισιν. κρυπτοµενω δε εισετι τω παραπετασµατι της σαρκος. φοβουµενος δε τηρει τας αυτου εντολας ο δε φοβεισθαι λεγων τον Θεον. ε΄. κεφαλαια πρακτικα και θεολογικα ρ΄. φησι. και εστι και εσεται. παρεστι γαρ εν γαρ τω παντι και εκτος του παντος εστιν. ηγουµενου µονης του αγιου Μαµαντος της Ξηροκερκου. αφρων γαρ εστιν ο δε τουτο πιστευων φοβειται αυτον. οι και στενουσι πως τη σκια και τω εφολκιω βαρουµενοι. γ’.Του οσιου πατρος ηµων Συµεων του Νεου Θεολογου. ινα µη περι ων ουκ επιστανται λεγοντες τους πειθοµενους αυτοις και εαυτους πλανησαντες απολεσωσιν. Ο Κυριος ου τους απλως διδασκοντας µακαριζει αλλα τους προτερον δια της των εντολων εργασιας αναβλεψαι αξιωθεντας και θεασαµενους εν εαυτοις το φωτιζον (384) φως του Πνευµατος αστραπτον και δι᾿ αυτου γνοντας εν αληθινη τουτου ορασει και γνωσει και ενεργεια τα περι ων ειπειν και αλλους διδαξαι χρη ουν ουτω πρωτον. Θεος τοις µεν σωµατικως ορωσιν ουδαµου εστιν. ει µη µονος ο Θεος εστι. β΄. Ο µη φοβουµενος τον Θεον ου πιστευει οτι εστι Θεος. αναχθηναι τους διδασκειν επιχειρουντας. εντολων τηρησις τουτου δε µη οντος εν ηµιν µηδε της φυλακης των θειων εντολων. εν τουτω και εγγυς εστι τοις φοβουµενοις αυτον και µακραν απο αµαρτωλων η σωτηρια αυτου. ψευστης εστι και ο φοβος του Θεου ουκ εστιν εν αυτω ου γαρ. (383) α’. Μνηµη Χριστου φωτιζει τον νουν και δαιµονας εκδιωκει το δε φως της Αγιας Τριαδος φαινον εν καθαρα καρδια παντος αφιστα του κοσµου και τον µετοχον αυτου απ᾿ εντευθεν ηδη εµφορεισθαι ποιει της µελλουσης δοξης. Ει ουδεν ετερον µετα την παρελευσιν των ορωµενων. ουδεν των εθνικων και απιστων διενηνοχαµεν. τοις δε πνευµατικως νοουσι πανταχου εστι. παντως οι της αυτου χαριτος εν τω κοσµω τουτω πλουσιως µετεχοντες. δ΄. ως ειρηται. . αορατος γαρ. φοβος.

Η γαρ πιστις αντι δικαιοσυνης λογιζεται. προοδοποιουντος του Πνευµατος δηλαδη και την οικιαν προευτρεπιζοντος ως εν µια συνοδω των υποστασεων µονην γινεσθαι ηµας Πατρος και Υιου και Αγιου Πνευµατος. Και ουτω προστιθωµεν επι τοις αγωσιν αγωνας. Η γνωστως και ευαισθητως γινοµενη ενοικησις της τρισυποστατου θεοτητος εν τοις τελειοις ου πληρωσις ποθου εστιν. αυτος ως υπεσχετο ηµας αγαπα αυτου δε ηµας αγαπωντος. Καταληψιν γαρ και τελος του ποθουµενου ευρειν ο νους µη δυναµενος ουδε µετρον τω ποθω και τη αγαπη δυναται δουναι. . ινα την αγαπην απο των εργων επιδειξωµεθα. αλλ᾿ ως µη αγαπων τον Θεον διακειται. ατελεστον αει τον ποθον και απληρωτον την αγαπην εν εαυτω περιφερει. Ο εις τουτο το περας ελθων ου δοκει ευρηκεναι αρχην ποθου η αγαπης εν εαυτω του Θεου. «Παντα δυνατα τω πιστευοντι». αλλ᾿ ως υπο πυρος αει εκκαιοµενον και πυρουµενον επαιρεσθαι εις φλογα ποθου θειοτερου ποιει. «Τελος γαρ νοµου Χριστος». το πληρωµα της αγαπης µη καταλαβειν δυνηθεις οθεν και ως εσχατον ηγουµενος εαυτον παντων των φοβουµενων τον Θεον. ως αντι εργων νοµου λογιζοµενης της εις Χριστον πιστεως. ζ΄. αναξιον εαυτον ηγειται απο ψυχης και της µετα των πιστων σωτηριας. (385) αλλα µαλλον αρχη και αιτια σφοδροτερου και µειζονος ποθου. ζωης αιωνιου της εν αυτω τω Χριστω µετοχους τους πιστους απεργαζεται. ητις δια των εντολων του ευαγγελιου βεβαιουµενη και δεικνυµενη. Η πιστις και ο του Θεου φοβος και η τηρησις των αυτου εντολων κατα αναλογιαν της καθαρσεως τους µισθους προξενει καθοσον γαρ καθαιροµεθα κατα τοσουτον εις αγαπην Θεου απο του φοβεισθαι αυτον αναγοµεθα και οιονει µεταβαινοµεν απο του φοβου κατα προκοπην επι το αγαπαν τον Θεον και τηνικαυτα ακουοµεν προς αυτου «Ο εχων τας εντολας µου και τηρων αυτας εκεινος εστιν ο αγαπων µε». θ΄. Τουτου δε γενοµενου. η΄. Εκτοτε γαρ ουκ εα τον υποδεξαµενον αυτην ηρεµειν. Η δε εις αυτον πιστις δικαιοι και τελειοι τον πιστευοντα. αλλα τω ατελεστω τελει φθασαι και καταλαβειν βιαζοµενος.στ΄. και ο Πατηρ αυτου ωσαυτως ηµας αγαπα.

και εν τω µηδεν εχειν τα παντα κατεχειν πιστευειν µαλλον δε κεκτησθαι «τον ανεξιχνιαστον πλουτον της επιγνωσεως του Χριστου» και πηλον η καπνον απαντα τα ορωµενα καθοραν. Η αποταγη του κοσµου και παντελης αναχωρησις. υπεµεινα τον Κυριον και προσεσχε µοι». ιβ΄. ιγ΄. φησιν. η δε κατανοησις της αληθους ασθενειας ηµων θανατου µνηµην εγεννησεν ο δε συνοικον ταυτην κτησαµενος αυτος µαθειν εµπονως ζητησει οποια εσται αυτω τα µετα την εξοδον του βιου τουτου και αναχωρησιν ο δε αει περι των µελλοντων γνωναι σπουδαζων πρωτον παντων εαυτον αποστερησαι των παροντων οφειλει ο γαρ εν τουτοις και µεχρις ευτελους τινος υπο προσπαθειας κρατουµενος εκεινων την γνωσιν τελειαν ου δυναται κτησασθαι. εως αν θεληση και επισκεψηται ηµας ο Θεος. Οι τους εαυτων γονεις εν τινι προτιµωντες της του Θεου εντολης πιστιν ου κεκτηνται προς Χριστον παντως γαρ υπο της ιδιας κρινονται συνειδησεως. Πιστις εστι το δια Χριστον υπερ της αυτου εντολης αποθανειν και τον θανατον τουτον ζωης προξενον ειναι πιστευειν. και αυτη ην δοκει εχειν αρθησεται απ᾿ αυτου. η δε ακριβης των εντολων τηρησις την ιδιαν τους ανθρωπους εκδιδασκει ασθενειαν. ιδ΄. Η εις Χριστον πιστις εστι το µη µονον καταφρονησαι (386) των εν τω βιω τερπνων. µηδεν ετερον ταυτης εξωθεν εννοειν εκουσιως καταδεχοµενος. «Υποµενων γαρ. ει γε και συνειδησιν ζωσαν εχουσι περι της απιστιας αυτων πιστων γαρ τουτο εστι το εν µηδενι µηδαµως του µεγαλου Θεου και σωτηρος ηµων Ιησου Χριστου παραβαινειν την εντολην. ια΄.ι΄. την πτωχειαν ως πλουτον λογιζεσθαι. ξενιτειαν αναλαβοµενην παντων των εν βιω υλων και (387) ηθων και . την ευτελειαν και εξουδενωσιν ως δοξαν τω οντι και περιφανειαν. ει µη ταχιον εασει τα υφ᾿ ων και εν οις κρατειται κατα προσπαθειαν και ολος της τοιαυτης γενηται γνωσεως. Πιστις η εις Θεον επιθυµιαν καλων ετεκε και φοβον κολασεων η δε των κρειττονων επιθυµια και ο φοβος των κολασεων τηρησιν εντολων ακριβη κατειργασαντο. Ει δε και ταυτης γευσεται κατ᾿ οικονοµιαν τινα του Θεου. αλλα και το καρτερησαι και υποµειναι παντα πειρασµον επερχοµενον εν λυπαις και θλιψεσι και συµφοραις.

Μη θελε δι᾿ ευλογους αιτιας η µαλλον αλογους τω (388) κοσµω προσµειναι το συνολον. ιε΄. οταν συ µεν ατρεπτος και εν ταυτη εµµεινης τη προσβολη. ο δε Θεος µονος αΐδιος εστι και αθανατος. Την παρα των γονεων και αδελφων και φιλων σου θλιψιν ορων δια σε γινοµενην. χαιρετε οσοι δι᾿ αυτον τα φθαρτα κατελειψατε φθαρτα δε εισιν ου µονον πλουτος και . κλαιειν ποιουσι και θρηνειν δια σε προ προσωπου σου. µεγαλης ωφελειας προξενος γινεται τω ουτω θερµως αποταξαµενω εν βραχει τω καιρω. κ΄. γελα επι τω υποβαλλοντι ταυτα ποικιλως κατα σου γινεσθαι δαιµονι και µετα φοβου και σπουδης πολλης υποχωρησον και τον Θεον εκτενως εκδυσωπει του ταχιον εις λιµενα καλου πατρος καταντησαι σε. τοτε εις συµπαθειαν δηθεν οι δαιµονες τους συγγενεις µετατρεψαντες. συντοµως υπακουσον εν ουδενι γαρ ετερω ουτω Θεος ως εν ταχυτητι ηµων επευφραινεται. ιζ΄. ιη΄. Ο φευγων τον κοσµον.γνωµων και προσωπων και αρνησιν σωµατος και θεληµατος. αλλ᾿ οτε κληθης. ορα µηδαµως δως σην ψυχην εις παρακλησιν κατ᾿ αρχας. Τουτο γαρ αυτοις οι δαιµονες υποβαλλουσιν. Οταν προς παντα τα του βιου ηδεα ευρεθης ανδρειος και απαρακλητος. οπως την θερµην αποσβεσωσι της καρδιας σου ει γαρ και µη τελειως εµποδισαι σου την προθεσιν δυνηθωσιν. Ει ο κοσµος και τα εν τω κοσµω παντα παρερχονται. Και τουτο αληθες ειναι γνωση. εκεινους δε εις µανιαν την κατα σου και µισος αιφνης εξαφθεντας ιδης και ως εχθρον σε αποστρεφοµενους και οραν ουκ εθελοντας. αλλα γε χαυνοτεραν ταυτην παντως και ασθενη απεργασονται. Ο µισησαι θελων τον κοσµον αγαπην εκ βαθεων ψυχης εχειν οφειλει προς τον Θεον και µνηµην τουτου αεναον ουδεν γαρ ετερον ως ταυτα µετα χαρας παντα καταλιµπανειν ποιει και σκυβαλων δικην αυτα αποστρεφεσθαι. εν αυτω τας οικησεις ποιουµενος. επειδη και κρεισσον υπακοη συντοµος µετα πενιας η βραδυτης µετα πληθος χρηµατων. ει και παντες σε τουτο ποιειν συγγενεις και φιλοι καταναγκαζουσι. ιστ΄. ιθ΄. εν ω την ψυχην σου κεκοπωµενην και πεφορτισµενην υπαρχουσαν αυτος αναπαυσει πολλα γαρ εχει το πελαγος του βιου προξενα κινδυνων και απωλειας εσχατης.

ινα µη και το σωµα αδυνατηση. και δραµων παρεγενου εν κοινοβιω η πνευµατικω πατρι δια τουτο. εις σωµατικας αναπαυσεις (389) χωρειν παραινουσιν αυτοις. αλλ᾿ αει παρεσκευασµενος εσο προς νηστειαν. . τας ηµερας εν ταυταις προσαναλισκειν αυτους ποιουσιν.χρηµατα. τοτε τοις την ευλαβειαν υποκρινοµενοις υπεισερχονται και δι᾿ αυτων τους αγωνιζοµενους εµποδιζειν πειρωνται. προς κακοπαθειαν. µετα χαρας υποµενεις απερ εκουσιως ποιησαι ηθελησας ψυχικως ωφελουµενος. κα΄. την παντων καταφρονειν σε βιαζουσαν. Αγχεται κενοδοξος ταπεινοφρονα ορων προχεοντα δακρυα και δισσως ωφελουµενον. εση δια παντος επι πασιν ως νηστευων και εγκρατευοµενος και το ιδιον αποταξαµενος πανταπασι θεληµα ου µην δε αλλα και την ενουσαν εν τη καρδια σου φλογα ασβεστον διατηρησεις. κγ΄. ευρεθης εκεινω µεν υπηκοος. Τουτο γαρ φυλαττων. ει µεν παρα του σου εν Κυριω πατρος προτραπης µετασχειν παρακλησεως. Επειτα εις συντυχιας ανωφελεις εκκαλουµενοι. Και πρωτον µεν. αδελφε. Ει φλογα ελαβες. τουτο µη καταδεξη. στρεφονται και επεγγελωσι την αυτου απωλειαν ει δε µη υπαχθη τοις αυτων λογοις. και εις ακηδιαν εµπεσητε. ως εξ αγαπης δηθεν και συµπαθειας κινουµενοι. κβ΄. Ει µεν τις υπακουσας των σπουδαιων οµοιωθη αυτοις. φησι. Θεον ιλεω δι᾿ αυτων εργαζοµενον και ανθρωπους εις επαινον επισπωµενον αβουλητως. το δε ιδιον σου µηδε εν τουτω ποιων εκ προαιρεσεως θεληµα ει δε µη. κινουνται εις φθονον και παντα ποιουσι και πραττουσιν εως ου και της µονης αυτον εκδιωξωσιν ου φερει γαρ κενοδοξια ατιµος επαινουµενην ταπεινωσιν οραν απεναντιας αυτης. αλλα τηρει εαυτον ξενον εκ παντων και συννουν και απαρρησιαστον. Οταν παντα τα παρ᾿ εαυτων οι δαιµονες πραξωσι και τον κατα Θεον ηµων σκοπον µεταστησαι ου δυνηθωσιν η εµποδισαι. καν προτρεπη παρ᾿ αυτου η παρα των συνασκοµενων σοι αδελφων λουτροις η βρωµασιν η αλλαις θεραπειαις σωµατικαις χρησασθαι αναπαυσεως χαριν. αλλα και πασα ηδονη και απολαυσις αµαρτιας φθορα εστι µοναι δε αι του Θεου εντολαι φως εισι και ζωη και τουτο παρα παντων καλουνται. προς εγκρατειαν ακροτατην. ινα.

ου προτιµησει τι των του κοσµου πραγµατων υπερ την εκεινου µνηµην οµου και αγαπην. αποκαλυπτει παντως τω πνευµατικω σου (390) πατρι και λεγει σοι «Πιε» και τηνικαυτα πιεσαι µετα καθαρου συνειδοτος. βλεπων αυτον. ισθι ως ξενος ει επι πασιν οις εξωθεν επιφερη. Μη δη λαβειν υδατος αιτηση ποτον. Ει δε και οµιλιας αξιουται της παρ᾿ αυτου. ει µη τοι αυτος τη οικεια γνωµη. µαρτυρα της αληθειας τον Θεον προβαλλοµενος ειπεν «Εθεµην τοιουτον εν εµαυτω λογισµον ως µητε φαγειν µητε πιειν αιτησασθαι ποτε τω πατρι µου η παρεξ αυτου µεταλαβειν τινος το καθολου. . Κρειττον γαρ πτωχον και ξενον ειναι τε και ακουειν σε η σκορπιζειν χρηµατα και διδοναι τοις πενησι. αλλα µηδε µικρον η µεγα αιτηση πραγµα αυτω εασαι σοι. πειθων και λεγων τω λογισµω «Ει θελει ο Θεος» και ει ης αξιος του πιειν. Τι γαρ και µειζον η ωφελιµωτερον εν τη παρουση και εν τη µελλουση ζωη του συνειναι Χριστω. Μη δως ανευ του κατα Θεον πατρος σου ελεηµοσυνην εξ ων χρηµατων εισηνεγκας. αυτον βλεπειν λογιζεται τον Χριστον και συνων η ακολουθων αυτω. του σκοπου µου απετυχον». Τι δε και ωραιοτερον η γλυκυτερον της θεας αυτου. παντως ζωην την αιωνιον εκ ταυτης αρυεται. εως αν ο Θεος πληροφορηση αυτον και προσταξη µοι και ουτως εχων ουδεποτε. Αγχε γαρ σεαυτον και βιαζου εν πασι. κη΄. φησι. ανθρωπινοις λεγω πραγµασι τε και χρηµασιν ου χωρις µηδεν εν αυτοις πραξαι η ποιησαι θελησης. Ο πιστιν κτησαµενος εναργη προς τον κατα Θεον πατερα αυτου. Ο πειραν εσχηκως πνευµατικης ωφελειας και ανοθευτον πιστιν κτησαµενος. ει και παρα τον καιρον η ωρα εστιν. εισαγωγικον οντα πιστεως δε ακραιφνους το παντα ως εν χειρι Θεου η του πνευµατικου πατρος αναθεσθαι βουλησει. Αφ᾿ ου σεαυτον ολον τω πνευµατικω σου αναθη πατρι. αλλα µηδε δια µεσιτου σου λαβειν τινα εξ αυτων παρ᾿ εκεινου θελησης.κδ΄. Ο τοιουτος ουκ επιθυµησει ετερω τινι οµιλησαι ποτε. κζ΄. η προσταξη λαβειν η αυτος εκεινος αυτοχειρως παρεξη σοι. κστ΄. κε΄. µεχρις αν οικοθεν κινηθεις ο πνευµατικος σου πατηρ προτρεψηται. Χριστω συνειναι και ακολουθειν βεβαιως πιστευει. ει και συµβη σε φλεγεσθαι.

Ο εκ διαθεσεως τους λοιδορουντας η αδικουντας η µισουντας και αποστερουντας αυτον αγαπων και υπερ τουτων ευχοµενος. µετα φοβου και µετα αιδους τουτο ποιει. ως αγιον ευλαβουµενος και τον κονιορτον των ποδων αυτου χερσι λαµβανων ζεοντως και επιχεων τη εαυτου κεφαλη και τη καρδια προσαλειφων. λ΄. εις προκοπην εν ολιγω µεγαλην ανερχεται. Οταν µετα πασης καθη επι τραπεζης της αδελφοτητος και νοερως σοι σκια τα παντα τοις οφθαλµοις υπογραφωνται και του ηδεος των βρωµατων ουκ επαισθανη. εν οις καταποντιζεται το τριµερες της ψυχης αναγει δε εις ουρανον απαθειας τον νουν και θεωρητικον απεργαζεται και τη γευσει της εκειθεν χρηστοτητος παντα σκυβαλα τα του παροντος βιου ηγεισθαι ποιει και αυτην δε την τροφην και την ποσιν µη ενηδονως η συχνοτερως προσιεσθαι. λα΄. οπως. αναξιον εαυτον κρινων µη µονον της τουτων θεας και λειτουργιας. αλλα και της εν τη κελλη αυτου διαγωγης. ως ιαµα των τουτου παθων και των αµαρτηµατων καθαρτικον. εν ω ο οδηγος και πατηρ αυτου ισταται. ητις µεσον του φοβου και της αγαπης ευρισκεται και απο τουτου εις ταυτην διαβιβαζει ανεπαισθητως και ακινδυνως τον ανθρωπον. αλλ᾿ ολην εχεις την ψυχην τω θαυµατι εκπληκτον και τοις δακρυσιν εµπλεον. λβ΄. Πολλοι µεν τω βιω τουτω και τοις του βιου πραγµασιν αποτασσονται.κθ΄. ιδων τα ποιηµατα του Θεου και διδαχθεις των αισθητων την αδρανειαν. . εις αγαπην των νοητων µετεγκεντρισης τον φοβον σου. τοτε γινωσκε την του Θεου σοι χαριν ουτω ταυτα υποδεικνυειν δια την εκ του φοβου πολλην σου ταπεινωσιν. εκεινω δε αυτω µη προσεγγισαι τολµων µηδε απλως προσψαυσαι τινος των αυτου χιτωνων η σκεπασµατων ανευ της εκεινου προσταξεως και µεταχειριζοµενος τι των εκεινου. (391) Πιστιν εναργη εδειξεν ο και το τοπον. ολιγοι δε και τοις θεληµασιν εαυτων περι ων και ο θειος λογος καλως αποφαινεται «Πολλοι µεν κλητοι» λεγων «ολιγοι δε εκλεκτοι». ην και λεγοµενην ακουεις. Εν αισθησει γαρ καρδιας τουτο γινοµενον εις αβυσσον ταπεινωσεως και εις δακρυων πηγας το λογιζοµενον καταφερει. Και αυτη εστιν η πνευµατικη γνωσις.

λστ΄. βαπτισµα εκεινο. λδ΄. λζ΄. φειδοµενος της ασθενειας ηµων. Τουτο γαρ ειδως και ο Αποστολος εφη «Απο γαρ του µεγεθους και της καλλονης των κτισµατων αναλογως ο γενεσιουργος θεωρειται». αλλ᾿ αυτη εστιν η αληθεια. Και παλιν «Εαν µη τις γεννηθη ανωθεν». Ουκ ενδεχεται αλλως την εις Θεον τελειαν αγαπην αναφαιρετον κτησασθαι τινα ει µη κατα το µετρον της πνευµατικης γνωσεως αυτη δε κατα µικρον αυξανεται (392) τη πρακτικως πονουση καθ᾿ εκαστην ψυχη. Τα γαρ υπερβαινοντα και νουν και διανοιαν. . πως οφθαλµοι κατανοησαι σωµατος εξισχυσουσι.λγ΄. εκπληττεται και ανωδυνως αυτοµατα προχεει τα δακρυα. Μολις γαρ και νους καθαρθεις λογισµων και ελευθερωθεις των προληψεων. ου µη εισελθη εις την βασιλειαν των ουρανων». Θεος ων τοις πασιν αχωρητος. Το προτερον βαπτισµα εχει το υδωρ προϋπογραφον τα δακρυα. ιν᾿ ουτως αµεριµνος απο των βιωτικων διαµεινη. Και τοτε αιφνης αναβλεπων ο ανθρωπος και θεωρων την φυσιν των οντων. ο λεγει δια των ευαγγελιων ο Κυριος «Εαν µη τις γεννηθη δι᾿ υδατος και πνευµατος. ουτω τοις εν νυκτι αµαρτηµατων καθευδουσιν ο αγαθος δεσποτης φως µικρον γινεται. εχει το µυρον του χρισµατος προσηµαινον το νοητον µυρον του Πνευµατος. ανωθεν δε ειπων. την εκ του πνευµατος ηνιξατο γεννησιν. Ου πραξεων µονον πονηρων απεχεσθαι δει αλλα (393) αλλα και λογισµων και εννοιων εναντιων χρη σπουδαζειν τον ασκητην ελευθερον ειναι. λε΄. Το δε δευτερον ουκετι τυπος της αληθειας. ελεει τε και χαριτι Θεου φωτισθεις. Ωσπερ εν νυκτι τοις αισθητοις οφθαλµοις εν εκεινω τω τοπω βλεποµεν µονον ενθα αν του φωτος τον λυχνον αναψωµεν. ο δε λοιπος απας κοσµος το καθ᾿ ηµας νυξ εστιν. Μεγεθος ουρανου και γης πλατος και των αλλων απαντων τους λογους ουδεις αξιως καταµαθειν δυναται τοις αισθητοις οφθαλµοις. ενδιατριβειν δε αει ταις ψυχωφελεσι και πνευµατικαις ενθυµησεσιν. ως ουποτε αυτην εθεασατο. δι᾿ ων καθαιρεται και βαπτιζεται το δευτερον βαπτισµα. κατα το µετρον του φωτισµου και την θεωριαν των οντων αξιως δυνησεται κατιδειν.

Ωσπερ ο ολον αυτου απογυµνωσας το σωµα. ουκ οψεται ποτε το νοητον φως. λθ΄. Ο δε γε µενων τυφλος εκ γενετης ουδεν τη πειρα και τη ενεργεια περι τουτων επισταται. θεασαµενος το αληθινον και αδυτον φως. µγ΄. ευαισθητως αισθανεται της τουτου στερησεως και ποθεν αυτη συνεβη γενεσθαι ουκ αγνοει. Και ο πνευµατικως αναβλεψας και τοις νοεροις ορων οφθαλµοις. οταν εκ ραθυµιας εις την προτεραν αποστραφη τυφλωσιν και του φωτος αποστερηθη. τοτε τρανως ιδωµεν το φως το αληθινον. Ο εκ γενετης ων τυφλος ου νοησει ουδε πιστευσει των γραφοµενων την δυναµιν. ο φωτιζει παντα ανθρωπον εις τον ανω κοσµον ερχοµενον. Ωσπερ καλυµµα εν οφθαλµοις επιτεθεν. ει µη και των βιωτικων ενθυµησεων και των πονηρων εννοιων ελευθερωση τον της ψυχης οφθαλµον. ουτω και ο παντων των αλλων πραγµατων οµου και χρηµατων καταφρονησας και αυτων απαλλαγεις των παθων. κατα τοσουτον εκεινης εαυτον αποστερησει καθοσον δε το σωµα υπωπιασει. και διηγησεται αλλοις απερ ακηκοεν. Ο βλεπων τοις αισθητοις οφθαλµοις οιδε ποτε µεν νυξ. εαν καλυµµατι τινι κεκαλυµµενους εχη τους οφθαλµους και µη θεληση αραι και αποσεισασθαι αυτο. ουτω λογισµοι κοσµικοι και βιωτικαι ενθυµησεις εν διανοια ηγουν εν οφθαλµω ψυχης γινονται. ο δε βλεψαι ποτε καταξιωθεις συµµαρτυρησει ειναι αληθη τα λεγοµενα. αλλα και την επιθυµιαν . Καταλειψωµεν παντα τα επι της γης. αυτον τον Κυριον ηµων Ιησου Χριστον και Θεον. Καθοσον ουν εαθωσι χρονον. ου βλεψοµεν επαν δε εξαρθωσι τη του θανατου µνηµη. µη πλουτον µονον και χρυσον και τας αλλας υλας του βιου. ποτε δε ηµερα εστιν ο δε τυφλος τα αµφοτερα αγνοει. µ΄. ου δυναται απο µονης της γυµνοτητος του λοιπου σωµατος ιδειν το φως. ει µη τι (394) εξ ακοης ακουση και µαθη περι ων εθεασατο.λη΄. αναλογως και της πνευµατικης τροφης τε και παρακλησεως εµπλησθησεται. αυτου και των ακουοντων µη ειδοτων περι ποιων πραγµατων αλληλοις προσδιαλεγονται. Αδυνατον και την σαρκα τω κορω των βρωµατων κατεµπιπλαν και πνευµατικως της νοερας και θειας επαπολαυειν χρηστοτητος. Οσω γαρ την γαστερα τις θεραπευσει. µβ΄. µα΄.

υπο των πνευµατων της πονηριας η αθλια ψυχη και ποτε µεν εις υψος υπερηφανιας αναγεσθαι. Καθαπερ η φλοξ του πυρος εις υψος αει αιρεται. Ανθρωπος µεµελετηκως αντιλεγειν εαυτω διστοµος εστι µαχαιρα. επαινουµενος η και παρακαλουµενος. µε΄. µστ΄. Ει δε µετα πικριας αντειπη η και λαληση µετα θρασυτητος. ουτω και η του κενοδοξου καρδια ταπεινωθηναι ου δυναται. το αγκιστρον καταπινοµεν της αµαρτιας. δελεαρ εχον την δικαιολογιαν. αλλ᾿ ως εαν ειπης αυτω τα της ωφελειας αυτου. Ει µεν ουν µετα σιωπης υποµεινη η µετα πολλης αποκριθησεται ταπεινωσεως. Μισησωµεν µη τας ηδονας µονον του σωµατος. ως εαν στρεψης την υλην αφ᾿ ης αναπτεται. αναγκη πασα νεκραν την ψυχην ηµων ειναι και δυσκινητον προς πασαν Θεου εντολην η και παντελως ακινητον. ποτε δε εις χαος αβυσσου αµαρτιας καταποντιζεσθαι και µετα των εξ ουρανου εκπεπτωκοτων καταδικαζεσθαι. νεκρον δε παντελως ειναι τη δικαιοσυνη. .την προς αυτα τελεον απο των ψυχων ηµων απελασωµεν. αναιρων αγνωστως την ιδιαν ψυχην και της αιωνιου ζωης αλλοτριον αυτην εργαζοµενος. µδ΄. ανυψουται κακως. και νεκρωσαι τουτο δια πονων σπουδασωµεν δια τουτο γαρ ενεργουνται τα της επιθυµιας και εις εργον εξαγονται. δι᾿ ης απατωµενοι. αντιλεγει σφοδρως. µαλλον και µαλλον επαιρεται ελεγχοµενος γαρ η και νουθετουµενος. µζ΄. ως εντευθεν καθ᾿ εκαστην ενδυναµουµενον αυτον καταβρωµα ποιεισθαι την επ᾿ αγαθοις διορθωσιν και ισχυν της αθλιας τουτου ψυχης. ως απο της γλωττης και του λαιµου. Ο αντιλεγων οµοιος εστι τω εκουσιως εκδοτον εαυτον ποιουντι τοις υπεναντιοις του βασιλεως εχθροις. αλλα και τας αλογους κινησεις αυτου. και ζωντος αυτου. Ο ατιµαζοµενος η υβριζοµενος και σφοδρα αλγων την καρδιαν γινωσκετω εκ τουτου οτι τον παλαιον οφιν περιφερει εγκολπιον. και ζην µεν αυτον εκτοτε τη αµαρτια. (395) υφ᾿ ου και αρπαζεται ειωθεν. δεδωκεν ισχυν τω οφει τον ιον εκχεαι εν τη καρδια αυτου και ανηµερως τα εντος αυτου κατεσθιειν. Η γαρ αντιλογια αρπαγιον εστι. ασθενη τουτον και εκλελυµενον ειργασατο.

αµφοτεροι εις βοθυνον εµπεσουνται». εν τω λογισµω και νοερω ανθρωπω ευαισθητως και γνωστως ενδυσαµενος. µαλιστα τας των αγιων πατερων πρακτικας συγγραφας. Πας ο µη βλεπων. ινα µη πλανηθης. ως ηδη την εικονα φορεσας του επουρανιου και εις ανδρα τελειον ανελθων του πληρωµατος του . καθαπερ και οι εκ γενετης τυφλοι το του ηλιου φως δια λογου µονον γνωναι ου δυνανται. νδ΄. του επουρανιου ανθρωπου τε και Θεου. ν΄. Ο ακουων ουτως και βλεπων και αισθανοµενος οιδε των λεγοµενων την δυναµιν. (396) ισθι. νγ΄. κακων δε κακα και σπερµατων πονηρων παντως πονηρα τα γεωργια. πνευµατικης δοξης αισθησιν µη δυναµενος δια του λογου λαβειν. µη απειρω µηδε εµπαθει διδασκαλω εαυτον εκδως. επειδη καλων µεν διδασκαλων καλα τα µαθηµατα. ινα ταυταις αντιπαρατιθεις τα παρα του διδασκαλου και προεστωτος σοι διδασκοµεθα. Πολλοι γαρ. και των θεωρουµενων εξω εστιν εν τω ενι ουτος ων τα παντα ορα.µη΄. Ο τυφλος προς το εν τυφλος ολως προς παντα εστιν. και κεκρυµµενος ων εν αυτω. τα δε νοθα και αλλοτρια διακρινειν και αποπεµπεσθαι. και τα µεν συναδοντα ταις θειαις γραφαις εγκολπουσθαι και κατεχειν τη διανοια. µθ΄. να΄. ο δε βλεπων εν τω ενι εν θεωρια των παντων εστι της θεωριας τε παντως απεχεται. Εαν αποταξασθαι βουληθης και την ευαγγελικην πολιτειαν εκδιδαχθηναι. Ο µη την εικονα του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου. αιµα µονον εστιν ετι και σαρξ. και εν πασιν ων ουδεν των παντων ορα. Ο βλεπων εν τω ενι δια του ενος και εαυτον και παντας και απαντα καθορα. πλανος εστι και τους εποµενους αυτω εις βοθρον απωλειας εντιθησι κατα την του Κυριου φωνην «Τυφλος τυφλον εαν οδηγη. νβ΄. ως εν κατοπτρω βλεπειν δυνασαι ταυτα και καταµανθανειν. Ευχαις και δακρυσι τον Θεον καθικετευσον πεµψαι σοι οδηγον απαθη τε και αγιον ερευνα δε και αυτος τας θειας γραφας. ουδεν των παντων ορα. ινα µη αντι ευαγγελικης διαβολικην πολιτειαν εκδιδαχθης. πλανοι και ψευδοδιδασκαλοι εν ταις ηµεραις ταυταις γεγονασιν. αλλους δε οδηγειν υπισχνουµενος. και εν τη θεωρια των παντων γινεται.

τα µεν κατα αγνοιαν τα δε και ως οιοµενω κρυπτειν τα εαυτου. ει γε και οπωσουν γνωσιν κεκτηται. ιστω.Χριστου και ο ουτως εχων δυναται και καλως οδηγειν εν τη οδω των του Θεου εντολων το ποιµνιον του Χριστου. ω και µαλλον καλως εξει το αγεσθαι η το αγειν επικινδυνως. ως απειθειας και απωλειας υιος . Ο γαρ µοναχος εν τουτω κατ᾿ αρχας εισελθων τω δικαστηριω και απογυµνωσας τα κρυπτα της καρδιας αυτου πεπεισται εκ προοιµιων. Ο δε µη ειδως και αλλως εχων προδηλος εστιν οτι ουδε τα αισθητηρια της ψυχης τετρανωµενα και υγιη επιφερεται. παιδευοµενος η νουθετουµενος η ελεγχοµενος. νστ΄. Ο ανεξαλειπτα ταυτα φυλαττων εν τη εαυτου διανοια την καρδιαν ουδεποτε κινηθησεται. νθ΄. ισως αντιλεγειν εξεστιν αυτω. και δια της υπακοης αυτου και της ταπεινωσεως πασης τιµωριας και κολασεως λυτρωθηναι πιστευει. πεπλανηται οποιαν γαρ οι του Θεου προς τον Θεον εχουσι την διαθεσιν αγνοει. Προ του εισελθειν εις τουτο το δικαστηριον τον µοναχον και φανερωσαι αυτου τα εγκαρδια. νη΄. νζ΄. Ο τω διδασκαλω και οδηγω αυτου ως Θεω ατενιζων (397) αντιλεγειν ου δυναται. την προξενον του νοητου και αιωνιου θανατου. τοπος διδοται απολογιας αυτω λαλειν τω δικαστη περι ων επραξεν µετα δε γε την των πρακτεων φανερωσιν και την του δικαστου αποφασιν. ουδεν η µικρον η µεγα τοις βασανιζουσιν αντιλεγει. Μετα δε την των λογισµων αποκαλυψιν και ειλικρινη εξαγορευσιν ουκ εξεστιν αντιλεγειν τω µετα Θεον δικαστη και εξουσιαστη αυτου µεχρι θανατου ποτε. νε΄. Ει δε οιεται και λεγει αµφοτερα εχειν. οτι µυριων υπαρχει θανατων αξιος. εις πεταυρον και βυθον αδου ετι ζων ελεεινως καταφερεται και οικος του Σατανα και πασης αυτου της ακαθαρτου (398) δυναµεως γινεται. Ο πιστευων εν τη χειρι του ποιµενος αυτου την εαυτου υπαρχειν ζωην και τον θανατον ουκ αντειποι ποτε η δε τουτων αγνοια αντιλογιαν γεννα. επειδη ο εµπιπτων τοις τοιουτοις κακοις. Προ του λαβειν την αποφασιν τον καταδικον. ει ως αληθως αρα του µυστηριου τον τροπον επισταται. λεγω δε τη αντιλογια και απιστια τη προς τον πνευµατικον πατερα αυτου και διδασκαλον.

και ως εκ Θεου στοµατος τα παρ᾿ εκεινων εντελλοµενα ακουοντες. αλλ᾿ ουτω δεεσθαι του Θεου θερµως καθ᾿ εκαστην και λεγειν «Θεε και Κυριε των απαντων. θανατου δε σταυρου. ει και η πονηρα µου συνηθεια εµποδιον µου καθισταται αλλα δυνατα σοι.ξ΄. παντα οσα παρα ανθρωποις αδυνατα». και µη εις τελος εγκαταλειψης ψυχην απαξ συνταξαµενην και οµολογησασαν και αντι παντος του κοσµου εκλεξαµενην και προτιµησαµενην σε. ∆εσποτα. και κατορθουται αυτοις το µεγα τουτο και πρωτον κατορθωµα. ξβ΄. το εαυτους απαρνησασθαι. ευθυς κατορθουσι. Κυριε. Οι καλον τον θεµελιον της πιστεως και ελπιδος εν τη αυλη καταβαλοντες της ευσεβειας µετα φοβου και τροµου. και επι την πετραν της υπακοης των πνευµατικων πατερων τους ποδας ασαλευτους ερεισαντες. ταπεινωσιν τη καρδια µου και λογισµους πρεποντας αµαρτωλω συνθεµενω σοι µετανοειν. Και δως. και την µεν καθαραν ευχην και ταπεινωσιν . τω δε µεχρι ταπεινουµενω θανατου θαυµαζουσιν αγγελοι εργον γαρ του Θεου ο τοιουτος εργαζεται. ξγ΄. και τω θεµελιω τουτω της υπακοης αδιστακτως εποικοδοµουντες αυτα εν ταπεινωσει ψυχης. ο µονος ιασασθαι µε δυναµενος. ξα΄. εξοµοιουµενος τω Υιω του Θεου. Το γαρ πληρουν αλλοτριον θεληµα και µη το εαυτου. αλλα και νεκρωσιν την προς τον κοσµον απαντα εµποιει. Τω τω εαυτου πατρι αντιλεγοντι συγχαιρουσι δαιµονες. Οιδας γαρ. ου µονον απαρνησιν (399) της ιδιας ψυχης. τω την υπακοην πεπληρωκοτι τω ιδιω πατρι µεχρι θανατου. ο πασης πνοης και ψυχης εχων την εξουσιαν. επακουσον µου της δεησεως του ταλαιπωρου και τον εν εµοι εµφωλευοντα δρακοντα τη του παναγιου σου Πνευµατος επιφοιτησει θανατωσας αφανισον καµε πτωχον και γυµνον πασης υπαρχοντα αρετης τοις του αγιου µου πατρος ποσι µετα δακρυων προσπεσειν αξιωσον και την αγιαν αυτου ψυχην εις συµπαθειαν του ελεησαι µε ελκυσον. Ο πολυς και ακαιρος συντριµµος της καρδιας σκοτιζει και θολει την διανοιαν. οτι θελω σωθηναι. Παρακαλω σε τον της υπακοης <υιον> ταυτα στρεφειν συνεχως εν τη διανοια σου και παση σπουδη αγωνισασθαι του µη κατελθειν εν τοις ειρηµενοις του αδου κακοις. Κυριε.

Τις γαρ εξ εργων νοµου δικαιωθησεται. ξδ΄. ως εντευθεν δειλιας και βλασφηµιας λογισµους επιπολαζειν εν τη καρδια και µηδε εν τω συνηθει τοπω της προσευχης εισελθειν τον υπο του . Ο Θεος εξ ηµων ουδεν ετερον επιζητει των ανθρωπων αλλ᾿ η το µη αµαρτανειν. µοναχε. εν τω φωτι της γνωσεως του Θεου σηµειουµενοι. εν οις. ορας δε σαυτον κωλυοµενον παρα του υποσπειροντος τα της αθυµιας ζιζανια µη ελασαι εις τοσουτον υψος της αγιωσυνης εν τω υποβαλλειν αυτον εν σοι λογισµους και λεγειν «Αδυνατον σοι µεσον του κοσµου σωθηναι φυλαξαι πασας τας εντολας ανελλιπως του Θεου». εξ οκνηριας και αµελειας προσγενοµενα τη ψυχη. θεσει θεοι και υιοι Θεου χρηµατιζοντες. τω δυναµενω µε σωσαι εν µονω τω ελεει αυτου. Κυριω τω Θεω µου προσκυνω και αυτω εκ νεοτητος µου λατρευω. συστειλον σεαυτον και επισυναξον σου τον λογισµον και δος αγαθην βουλην τη ση ψυχη και ειπε «Ινα τι περιλυπος ει. Ελπισον επι τον Θεον οτι εξοµολογησοµαι αυτω. εν τω Θεω µενοµεν και αυτος εν ηµιν. του συνηθους αφιστωσι κανονος και σκοτωσιν τη διανοια προξενουσι και αθυµιαν. εντευθεν δε σκληροτητα και πωρωσιν απειρον δια δε τουτων την απογνωσιν τοις πνευµατικοις οι δαιµονες πραγµατευονται. ως επιθυµειν σε πασαν µεν εντολην πληρωσαι του Θεου και µηδε µεχρις αργου λογου παραπιπτειν και αµαρτανειν. Ου (400) δικαιωθησεται γαρ ενωπιον σου πας ζων. πονον δε καρδιακον εµποιει. Σωτηριον γαρ του προσωπου µου ουχι τα εργα µου. Αλλ᾿ εκ πιστεως της εις αυτον τον Θεον µου ελπιζω σωθηναι δια της αφατου αυτου ευσπλαγχνιας δωρεαν «Υπαγε οπισω µου. µηδενος δε των παλαι απολειφθηναι αγιων κατα πραξιν και γνωσιν και θεωριαν. και µονον τουτο δε ουκ εστιν εργον νοµου αλλα φυλακη απαραβατος της εικονος και του ανωθεν αξιωµατος. ευρης δε ζηλον και ποθον τελειοτητος εν τη ψυχη σου πολυν. τοτε συ εν µια καθισας κατα µονας γωνια. αλλ᾿ ο Θεος µου εστι». η ψυχη µου. ξε’. Σατανα. ξστ΄. Αποστηθι ουν απ᾿ εµου ο Θεος ο ποιησας µε κατ᾿ εικονα και καθ᾿ οµοιωσιν αυτου καταργησει σε».απο της ψυχης εξαφανιζει. Ακηδια και βαρος του σωµατος. κατα φυσιν εστωτες και τον χιτωνα φορουντες λελαµπρυσµενον του Πνευµατος. Οπηνικα σοι ταυτα υπαντησωσι. και ινα τι συνταρασσεις µε.

εαν υπο δειλιας κυρευοµενος παντα φοβουµενος τρεµης} ετι γαρ ατελης ει και ανισχυρος και ωσπερ νηπιον τα µορµολυκεια δεδοικας} η γαρ δειλια παθος εστι νηπιωδες και καταγελαστον κενοδοξου ψυχης. Ος τω φοβω του Θεου στοιχει. Προς τουτον ουν τον δαιµονα µη θελε λογους λεγειν η αντιρρησεις ποιεισθαι} της . φευγοντας µαλλον αυτον. Μη θαυµασης. µεθ᾿ ης ισχυει και δυναται παντα οραν. η δειλιας δουλος υπαρχει και υποχειριος. ξζ΄. ως ραβδον σιδηραν τον εν σοφια λογον επιφεροµενος. και φοβουµενος φοβον εκει ενθα φοβος ουκ εστιν ουδε δειλια τοις φοβουµενοις τον Κυριον. πεποιθων εστιν επι Κυριον και τω στερρω του φρονηµατος καταπληττει αυτους και εκδειµατοι τας φρενας αυτων. Ο καθαρα την καρδιαν κτησαµενος. µη εµπρησθηναι υπο της εκπεµποµενης εξ αυτου φλογοειδους εκτινος του θειου πυρος. η παντελως αναισθητει και εν τω φιλος ειναι παθων και δαιµονων. ξθ’. σπουδαιως εισελθε εις τον συνηθη τοπον της προσευχης σου. και αυτα τα δοκουντα τοις πολλοις δυσχερη και αδυνατα} αλλ᾿ ωσπερ τις γιγας εν µεσω πιθηκων η λεων βρυχωµενος εν µεσω κυνων και αλωπεκων διαγων. ποτε µεν βαλλει αυτην. ηπερ αυτους εκεινος. ουτος δειλιαν ενικησεν} ο δε ακµην καθαιροµενος. ο’. φυγαδευει τους δαιµονας. και δοθησεται σοι εµπονως κρουοντι και επιµενοντι η τουτων εν ταχει ελευθερια.δαιµονος της ακηδιας πειραζοµενον δυνασθαι. εν αδυτοις τοποις και αφεγγεσι νυκτος και ηµερας περιϊων. Γνους ουν την αιτιαν και ποθεν σοι ταυτα επηλθον. τον φοβον αυτου ενδοθεν εχων και φερων το ακαταµαχητον οπλον της πιστεως. και τω φιλανθρωπω Θεω προσπεσων δεηθητι µετα στεναγµου και δακριων εν οδυνη καρδιας σου την απαλλαγην του βαρους της ακηδιας και των πονηρων λογισµων. ουτος µεσον ανδρων αναστρεφοµενος πονηρων ου φοβειται. ξη΄. Ο φοβουµενος τον Θεον δαιµονων ορµας ου φοβειται ουδε τας ασθενεις εφοδους αυτων αλλ᾿ ουδε ανθρωπων πονηρων απειλας} ωσπερ δε τις φλοξ η φλεγον πυρ ολος ων. τρεµων ως τω φρονηµατι νηπιος. (401) ποτε δε βαλλεται υπ᾿ αυτης} ο δε µηδολως αγωνιζοµενος. ος προς τη κενοδοξια και οιησιν νοσει δολων ειναι τι µηδεν ων. αλλα και οκνειν αυτον και κατα του ποιητου των απαντων ενθυµεισθαι παραλογα.

δυσνοητος η τουτων συµπλοκη και κακια και µεθοδος των δαιµονων υπαρχει. θαττον η καρδια αυτου εξ οιησεως εσκληρυνετο. ως µικρον εκ τουτου το πενθος εκλειψαι απο της καρδιας αυτου και την φλογα εν αυτω σβεσθηναι του Πνευµατος και παντα τον οικον του σωµατος αυτου πλησθηναι καπνου} ου µην αλλα γαρ και ναρκωσις µελων εν αυτω γενοµενη.γαρ ψυχης τρεµουσης και κλονουµενης. τον ετερον δε σκοτωσιν και παρεσιν. οµµα τε ψυχης προς Θεον ανατεινας. οβ’. Ως δε παλιν ησθετο ταυτην ουσαν εν αυτω. Υπο ακηδιας ποτε τις κατασχεθεις. υπεκλεπτε τουτου τον λογισµον. ετι τε πωρωσιν ψυχης τε και νοος και απογνωσιν εργαζοµενον. κατασπασαι βουλοµενος αυτον και αυθις τω της δειλιας δαιµονι παραδουναι} οπερ κατανοησας. και τουτον εκεινω βοηθουντα και συναιροµενον. και τον µεν πρωτον φοβον εν τη ψυχη µετα σκληροτητος εµποιουντα. χαυνον τον νουν και σκοτεινον εσχε και εκλυτον αυτου την ψυχην. Προς ταυτα δε δι᾿ εγκρατειας ανθισταµενος και αγρυπνιας. Ουδεις γαρ ετερος των αλλων δαιµονων κατα των . αωρι της κελλης αυτου εξω εγενετο και εις ζοφωδη τοπον και σκοτεινον απελθων. ως εξ αναγκης ελλειπειν αυτω και την συνηθη ακολουθιαν. Εγνων γαρ τον της δειλιας δαιµονα τω της ακηδιας συνερχοµενον και συγκροτουντα. τεθαυµακε και τον Θεον εδυσωπει θερµως ρυσασθαι την ψυχην αυτου εκ των τοιουτων παγιδων του διαβολου. ως µικρον εταπεινωσε τον λογισµον. στας τε εν αυτω και τας χειρας εις ουρανους ανατεινας και το σηµειον του σταυρου εν εαυτω εκτυπωσας. (402) οση σοι δυναµις τον λογισµον σου ταπεινωσον και θαττον γνωσεις ηφανισµενην δειλιαν. οα’. (403) Τοις προκοψασιν εν ευχη η και επιµελουµενοις ευχης ο της ακηδιας µαλιστα δαιµων ως επι το πλειστον πολεµειν ειωθεν. ο δεινος της κενοδοξιας εχθρος. η δειλια αυτω υπεισηρχετο. προξενος αυτοις ταπεινωσεως γινοµενη. Πολλη και πασιν. Ο δε κραταιοτερος αυτου. εξ οκνηριας εις υπνον αµετρον κατεφερετο. και πενθους εκλειποντος. ευθυς ο της διελιας εξ αυτου δαιµων απεστη µικρον. ογ’. ως τον υπνον ενικησε. οιµαι. ∆οκιµιον δε τοις αγωνιζοµενοις η ακηδια. ουκ ωφελησουσι λογοι} αφεις δε τουτους.

Ηµετερον δε οµως εστι το αντιστηναι αυτη κατα το ενον της δυναµεως. και βραχυ κενον καταλειψασα. ως δε Μανασσης. εκ του χαλκουργηµατος του πηλινου τουτου και θνητου σωµατος. ευθυς ελεγχεται αυτου η ασθενεια. Εστι δ᾿ οτε και εκ της του αερος κρασεως. προς τον δυναµενον σωσαι αυτον καταφευγει δια ταπεινωσεως Κυριον.τοιουτων ισχυει. Οθεν φοβω αρρητω και τροµω ανεκδιηγητω συνεχοµενος. Το δε λεγοµενον εστι τοιουτον} πολλα φαγων και τον στοµαχον βαρηθεις και εις κορον υπνωσας. ως µεν Ιωνας. εκ του κητους και της θαλασσης του βιου. Ο εξω γεγονως του κοσµου παντος ως εν (404) ερηµω αβατω και µεστη θηριων οντα κατανοει εαυτον. ειτε και εκ των του σωµατος ανωµαλιων την καθ᾿ ηµων λαβοντος ισχυν. ως γε πειθοµαι µαλλον. οε’. οστ’. ως δε ∆ανιηλ. ωσπερ α’γριων κυνων επιδραµοντων αυτω των παθων και καταπιειν ζητουντων αυτον} ου και εξαπορουµενου. Ακηδια θανατος ψυχης και νοος εστι. εκ του λακκου των αγριων παθων και λεοντων. ρυεται αυτον εκ του βυθου της αγνοιας και της φιλιας του κοσµου. Αδυνατον δε τινα θανοντα αναστησαι διχα βοηθειας του εκ νεκρων εαυτον αναστησαντος. εκυριευσε του νοος µου το παθος και ηττηθην} ειτα παλιν υπερ το µετρον εγκρατευσαµενος. ουκ οιδ᾿ οπως ειπω. εκ της καµινου του εµφυτου της επιθυµιας πυρος της καιοµενης. ειτε κατα οικονοµικην παραχωρησιν τουτου κατ᾿ αυτων ισχυσαντος. καθαπερ τον προφητην εκ του κητους εκεινον. Οπηνικα εις οιησιν κλαπεις ο νους εν αυτη εµβαθυνη και ειναι τι εναγωνιως εχων καθ᾿ εαυτον υπολαβη. βοα προς τον Θεον. τον νουν µου σκοτεινον και δυσκινητον ειργασαµην και αυθις εις το αυτο περιεπεσα παθος. ως δε οι τρεις παιδες. τηνικαυτα η αορατως αυτον φωτιζουσα χαρις αφισταται. µη εχοντος δε που φυγειν και σωθηναι. Ου και εισακουων ο Κυριος. οδ’. του µηκετι παλινοστησαι προς ταυτα} ρυεται αυτον εκ του λακκου . και της αχλυωδους παχυτητος του νοτιαιου ανεµου ταυτα συµβαινειν τοις αγωνιζοµενοις. ουδεις αν εσωθη των αγωνιζοµενων ποτε. Ταυτην ει παρεχωρησεν ο Θεος καθ᾿ ηµων ενεργησαι κατα την δυναµιν αυτης. Θεου δε το και µυστικως ηµας διεγειρειν και φανερως νικητας αποδειξαι αυτης.

µη γενοιτο. ουκ εναντια τη Γραφη δογµατιζων. φυλαττει αυτον ακαταφλεκτον. ει και πολλα τινα και θαυµαστα κατ᾿ αυτην θεασεται πραγµατα. οπως αν ψαλλη σοι η δοξα µου και ου µη κατανυγω». ο εκ πολεως εις πολιν και απο χωρας εις ετεραν µεταβας χωραν. Εγω δε δυο µαλλον ειναι φηµι. ως τον ∆ανιηλ} απο των εµπαθων προληψεων του πυρος. (405) το βαρος αφ᾿ εαυτης αποσεισηται της σαρκος και την αλµην του γεωδους φρονηµατος τοις ναµασιν αποκλυσηται των δακρυων και υπερανω της ταπεινωσεως γενηται των ορωµενων και φωτος απολαυση καθαρου και ελευθεριας αξιωθη των τυραννουντων παθων. οζ’. εν οις εµφιλοχωρειν ο νους ειωθεν. Ο γαρ απο της Αιγυπτου προς την της επαγγελιας µεταβας γην και εν ταυτη κατοικισθεις. ως καταβαρουµενη και πεδουµενη δεινως υπο των ειρηµενων κακων. υιον φωτος και ηµερας αυτον απεργαζεται και της αθανασιας ενθεν ηδη απογευει αυτον. ουχι και την οδον αυτην ην ωδευσε χωραν η πολιν καλεσειεν. παντων µεν των εν µεσω µεµνηται και ταυτα διηγειται τοις πασιν} ου µεντοι δε απο πρωτης εις δευτεραν. των αρπαζοντων και κατεσθιοντων τας των ανθρωπων ψυχας. ως τους Ισραηλιτας εκεινους} και απο της γεωδους ταυτης και βαρειας και εµπαθεστατης σαρκος αταπεινωτον διατηρησας και απτωτον. Τρεις µεν η θεια Γραφη τοπους. προς πασαν αρετην και εντολην Θεου ακινητος υπαρχει πανταπασι και απροθυµος. διεγερθεισα πονοις κακοπαθειας και δακρυσι µετανοιας. η τουτων µεν αλογησασα αισθανοµενη δε του αερος τουτου της ευθυµιας. τω Αγιω Πνευµατι δροσιζων αυτου την ψυχην. υποσηµαινεται. Επαν δε. και απο δευτερας εις τριτην πολιν η χωραν µεταβηναι λεγει. αλλα της αρχης και του τελους το µεσον ουκ αριθµων} οιον τι λεγω. Ψυχη η σχετικως οικουσα εν τη ταπεινωσει ταυτη του σωµατος και των ηδονων τουτου αντιποιουµενη και της δοξης των ανθρωπων αντεχοµενη.των πονηρων λογισµων της επιθυµιας. οη’. αλλ᾿ ωσπερ απο δουλειας εις ελευθεριαν και απο σκοτους εις φως και . του καταφλεγοντος και λυµαινοµενου αυτου την ψυχην και προς πραξεις ατοπους βια συνωθουντος και ελκοντος. αυτικα προφητικως και αυτη βοα προς Θεον} «∆ιερρηξας τον σακκον µου και περιεζωσας µε ευφροσυνην.

οπερ αιχµαλωσιαν ο πνευµατικος αποκαλει νοµος. καν υπερ εαυτου µεριµνα ταυτα καν δι᾿ ετερους. εις την υπερ φυσιν επανοδον. οθ’. απο της πικριας των βιωτικων µεριµνων τε και θλιψεων εις την ανεκλαλητον γλυκυτητα και αµεριµνιαν γηΐνου παντος πραγµατος. Ταυτην ουν εγω ησυχιαν οντως και ησυχιας χωρον και τοπον αποκαλω. πα’. παραβαται της του Θεου εντολης ευρισκοµεθα της λεγουσης} «Μη µεριµνησητε τη ψυχη υµων τι φαγητε η τι πιητε η τι ενδυσησθε} ταυτα γαρ παντα. Η µεταβασις του νοος απο των ορωµενων επι τα αορατα και η απο των αισθητων επι τα υπερ αισθησιν τουτου εµφιλοχωρησις ληθην παντων των οπισθεν εµποιει.απο αιχµαλωσιας εις την της οικειας πατριδος αποκαταστασιν. αµεριµνος οφειλει ειναι. Ο εν τοις βιωτικοις εχων πραγµασι τον λογισµον µεριµνωντα ουκ εστιν ελευθερος} υπο γαρ της τουτων µεριµνης κατεχεται και δεδουλωται. ουτε δι᾿ ετερους µεριµνησει βιωτικως. απο του βιωτικου πελαγους και κλυδωνος προς την εξω του κοσµου γαληνιαιαν καταστασιν. της αγαπης δηλονοτι κρατουσης αυτον και µη εωσης πεσειν. απο της περι τα πολλα επιθυµιας περιστασεως τε και τυρβης προς το εν (406) µονον και την ολικην σχεσιν αυτου και αγαπην. αλλα καλον εκει ειναι βεβαιωθεις ουκετι προς τα κατω καθολου επιστραφησεται} οικος δε της Τριαδος εντευθεν γενοµενος και αυτος εν τη Τριαδι. εις ον ο ανελθειν αξιωθεις. Ο δε απο τουτων ελευθερος. Ουτω και απο εµπαθειας εις απαθειαν και απο της των παθων δουλωσεως εις την ελευθεριαν του Πνευµατος και απο της παρα φυσιν προληψεως. Ουχ ο ησυχαζων µονος η ο υποτασσοµενος. ως εν αυτω ων τη βασιλεια των ουρανων. ηγουν ελευθερος απο παντων των βιωτικων πραγµατων αναµφιβολως} ει γαρ µεριµνωµεν. ουχ ως ο Μωϋσης επι του ορους τεσσαρακοντα ηµερας και νυκτας τοσαυτας ποιησας παλιν εκειθεν κατενεχθησεται. αλλα και ο ηγουµενευων και ο πολλων προϊσταµενος και αυτος ο διακονων. ο νους ηµων των ανθρωπων µεταβαινειν ειωθεν. τα εθνη επιζητει»} και παλιν} «Βλεπετε µηποτε βαρυνθωσιν αι καρδιαι υµων εν κραιπαλη και µεθη και µεριµναις βιωτικαις». π’. εγκατοικησει. καν επισκοπος καν ηγουµενος . ουτε δι᾿ εαυτον.

ως και το αναπαλιν αµεριµνια εµπρακτος και αργια εµµεριµνος. την δε βεβαιων. Πως γαρ ο µη εαυτον απαρνησαµενος πρωτον και το αιµα προθυµως κενωσας το εαυτου υπερ της µακαριας ταυτης τω οντι ζωης αλλον υπονοησει ταυτα πεποιηκεναι εις το κτησασθαι την απαθειαν. θεαρεστως δε (407) απαντα ποιων και πραττων. αβλαβης τη του προεστωτος ευχη διατηρηθηση. πγ’. Ει δε υπο του προεστωτος προς τουτο εκβιασθης. και την προσβολην του λογισµου δι᾿ εξαγορευσεως (408) και µετανοιας απειργων. αµεριµνος εν πασι διατελεσει και εν τω βιω παντι. Ο µη γεγονως απαθης ουδ᾿ οτι εστιν απαθεια οιδεν. και πως αµεριµνους οντας της µη προσηκουσης εργασιας απεχεσθαι. και ανοικοδοµησαι την εκεινου ισχυσης ουδολως. αλλα την µενουσαν εις ζωην αιωνιον». πδ’. πβ’. Ουτω την µεν αναιρων. ινα µη αλως εν τουτοις και αντι του ληψεσθαι µισθον διακονιας. αλλα την χωρις µεριµνης εργασιαν εκδιδασκων ηµας} την δε εν τω αυθις ειπειν} «Τις µεριµνων δυναται προσθειναι εις την ηλικιαν αυτου πηχυν ενα. µηδεν . τα δε διατρεφεται. µη θελησης οικονοµιαν εγχειρισθηναι πραγµατων. Ουτω δε και ο δοκων Πνευµα Αγιον εχειν. ας και ο Κυριος εδηλωσεν ειπων την µεν εν τω ειπειν} «Ο πατηρ µου εως αρτι εργαζεται καγω εργαζοµαι»} και παλιν} «Εργαζεσθε µη την βρωσιν την απολλυµενην. ουκ αναιρων το εργαζεσθαι. ως πυρ µεταχειριζοµενος φλεγον διακεισο. πε’. ουχ ορατε τα κρινα του αγρου και τα πετεινα του ουρανου πως τα µεν αυξανει. Εαν µη τελειαν απροσπαθειαν των πραγµατων και των χρηµατων κτηση του βιου.καν διακονος ειναι τυχη} αλλ᾿ ουδε αργησει ποτε η τινος καταφρονησει των ευτελεστερων και σµικροτατων. Εστι µεριµνα απρακτος και πραξις αµεριµνος.». και την σην καθαιρησης. κλεπτου και ιεροσυλου καταδικην υφεξεις. Μη καταλυσης σου την οικιαν εν τω βουλεσθαι σε την του πλησιον οικοδοµησαι} ορα γαρ ως χαλεπον το εργον και δυσκολον. αλλ᾿ ουδε πιστευειν ειναι τινα τοιουτον επι της γης δυναται.» αναιρων την απρακτον µεριµναν} περι δε της εµπρακτως γινοµενης εφη} «Και περι ενδυµατος η τροφης τι µεριµνατε. µηποτε προαιρουµενου σου τουτο. ο Κυριος διδασκει ηµας πως δει µη µεριµνωντας µεµεριµνηµενως εργαζεσθαι.

ου πιστευει ποτε. επισης τοις αποστολοις Χριστου και τοις απ᾿ αιωνος αγιοις. αλλα πολυ το µεσον εν αµφοτεροις} την µεν γαρ και υπο παθων αλλων πολλοι κυριευθεντες απωσαντο. το παντα φρονειν. Αλλο απαθεια ψυχης και αλλο απαθεια σωµατος} η µεν γαρ και το σωµα καθαγιαζει τη οικεια λαµπροτητι και τη φωτοχυσια του Πνευµατος. ειτε αρετης ειπειν ειτε κακιας. η δε και τας φυσικας κινησεις απασας καταστελλει. και ο ταυτης καρπος αλλο και το του καρπου τουτου καλλος και το του καλλους ηδυ ετερον. το παντα νοειν. πη’. Ουκ εστι το µη επιθυµειν τινος των του κοσµου τερπνων και ηδεων ισον του των αιωνιων και αορατων εφιεσθαι αγαθων} αλλο γαρ τουτο και ετερον εκεινο} των µεν γαρ προτερων πολλοι κατεφρονησαν. Ουκ ει τι το αποστρεφεσθαι και µη ζητειν την δοξαν των ανθρωπων. (409) τουτο εστι και το της δοξης εκκρεµασθαι του Θεου. και αλλο παρα ταυτα αι εκ του καρπου τουτου ενεργειαι. το δε µονοι περιβαλλονται εκεινοι οι ανενδοτως αυτο ζητουντες δια πασης κακοπαθειας και υιοι φωτος και ηµερας δια της των εντολων γινοµενοι εκπληρωσεως. τα δε ουκ εφ᾿ ηµιν} και τα µεν εφ᾿ ηµιν. πθ’. θειω ενεργουµενος και κινουµενος Πνευµατι η εν οπτασια τουτου γνωστως και ευαισθητως γινοµενος. Εκαστος γαρ εκ της οικειας καταστασεως και τα του πλησιον κρινει ως εχει. $α’. και αλλο ταπεινωσις και ετερον το ανθος της ταπεινωσεως. $’. η δε αυτη µονη καθ᾿ εαυτην εις ουδεν τον κεκτηµενον ωφελειν δυναται. Ουχ εν το ευτελει εσθητι αρκεισθαι και µη επιθυµειν στολης λαµπρας και το ενδεδυσθαι το φως εστι του Θεου} τουτο γαρ ετερον κακεινο αλλο} του µεν γαρ υπο µυριων επιιθυµιων καθελκοµενοι τινες ευκολως κατεφρονησαν. την δε ολιγοι λιαν κοπω και πονω πολλω λαβειν ηξιωθησαν. το . πζ’. των δε δευτερων ολιγοι των ανθρωπων εφροντισαν. Αλλο το ταπεινολογειν και ετερον το ταπεινοφρονειν. τας ενεργειας αυτου γινοµενας ακουων εν τοις το Πνευµα το Αγιον εχουσιν. Τουτων δε τα µεν εφ᾿ ηµιν εισι.εχων. Ετερον ακινησια των ψυχικων τε και σωµατικων µελων και ετερον κτησις αρετων} η µεν γαρ εκ φυσεως προσεστιν. οτι εστι τις κατα την γενεαν ταυτην. πστ’.

τοιουτον και το αγαπαν τον Θεον} ουδε οιον το φοβεισθαι αυτον. Ουχ οιον το µεµνησθαι Θεου. Το µη αγανακτειν εν ατιµιαις και υβρεσι και εν πειρασµοις και θλιψεσιν αλλο. αλλ᾿ οµοιως τοις φιλοις και τουτους ανεννοιως των συµβαντων προσαποδεχεσθαι εν τε συνοµιλιαις εν τε συνεστιασεσιν. τελειων δε οµως και απαθων τα αµφοτερα. µη λανθανοντας δε. λαθρα δε τα οµοια διαπραττοµενους µεν. δωρον Θεου και ουκ εξ ηµων. $ε’. την ισην εχη τις και οµοιαν αναλλοιωτως διαθεσιν προς τους κατα προσωπον λοιδορουντας και ενδιαβαλλοντας και κατακρινοντας και καταδικαζοντας και υβριζοντας και εµπτυοντας αυτον. τα χαρισµατα και αι ενεργειαι αυτης. $β’. οταν και εν αυτω τω καιρω των πειρασµων. και το ευχεσθαι υπερ των ταυτα ποιουντων εις ηµας ετερον} και αλλο το απο ψυχης αυτους αγαπαν} και ετερον παρα ταυτα το νοερως ανατυπουν το προσωπον ενος (410) εκαστου αυτων και ως γνησιους φιλους απαθως αυτους κατασπαζεσθαι εν δακρυσιν αγαπης ειλικρινους. Ασυγκριτως δε τουτων παλιν µειζον ειναι υπολαµβανω το εν ληθη παντελει γενεσθαι ων αν παθοι τις. τουτο και σιωπη} αλλο δε ταυτα και αλλο. η δε πρωτη µονων των την πρωτην κτησαµενων απαθειαν εστιν. $γ’. $δ’. αλλα µην και προς τους εν προσχηµατι µεν φιλιας εξωθεν διακειµενους.παντα λογιζεσθαι και λεγειν και πραττειν. εαν µη τα οσα εφ᾿ εαυτω εισι καλως προκαταβαλληται σπερµατα. Μειζον δε τουτων ων ειποµεν. Αλλο η αναµαρτησια και ετερον η των εντολων εργασια} η µεν γαρ αγωνιζοµενων και των κατα το ευαγγελιον ζωντων εστιν. ων και ουδεις καταξιωθησεται ποτε. ιχνους δηλονοτι αηδιας καθολου τινος µη ευρισκοµενου τοτε εν τη ψυχη. και µητε αποντων των θλιψαντων αυτον µητε παροντως µενησθαι τινος των γεγονοτων. Η µεν γαρ µη βουλοµενων εστιν ειδεναι τις η των αγαθων του Θεου µεθεξις µηδε τι των καλων κατορθωσαι} η δε. τουτο και ησυχια} ουδε ει τι ησυχια. Ουκ ει τι παντως αργια. τοιουτον και το τηρειν τας αυτου εντολας} αλλο γαρ ταυτα και αλλο εκεινα. και το αλλο το ευδοκειν εν αυτοις. οσα προς ταπεινωσιν ηµας αγουσιν} η δε αγια ταπεινωσις και τα λοιπα αυτης ιδιωµατα. των εις την γνωσιν του .

των την (411) νοεραν εργασιαν εργαζοµενων εστιν εν προσοχη εµµεριµνου διανοιας των λογισµων. πορευσονται εν τοις επιτηδευµασιν αυτων». Πολλοι µεν. (412) Ο τουτων εν πειρα γεγονως δια σπουδης της καλλιστης γνωσεται των λεγοµενων την δυναµιν. αγωνιστων και γενναιων την ασκησιν. Ταυτα µεν απαντα πραξεις των εν φωτι απαθειας περιπατουτνων αγιων εισιν} οι δε τουτων εξω εαυτους ειναι καταµανθανοντες µη πλανηθωσιν υπο τινος µηδε τας ιδιας απατωσι ψυχας. µαλλον δε αναπλασει αναπλασµατα ψευδη εν τη εαυτου διανοια. κατα το ειρηµενον «και ουχ οδω»} κατα το «Εξαπεστειλα αυτους κατα τα επιτηδευµατα των καρδιων αυτων. προς ταυτα ηπειχθησαν} ολιγοι δε λιαν οι µετα εµφυτου φοβου και αγαπης Θεου της πραξεως αυτων επεχειρησαν. οι και µονοι υπο της ανωθεν χαριτος βοηθουµενοι συντοµως κατορθουσι την της αρετης εργασιαν και προς τα ειρηµενα προσεπεκτεινονται. $ζ’. $θ’. των πυκτευοντων εστι και η δια ολιγωριαν υπο αστατου µεταφεροµενων νοος η δια υπερβολην θερµοτητος [των] εφιεµενων ετι των κρειττονων αγωνων. Ου ταυτον αναχωρτησις. . αλλος δι᾿ αλλο τι και δι᾿ ετερον ετερος. απαθων και τελειων. Ο δε αλλως εχων τα µεν αισθητως λεχθεντα νοησειε. ψιλας εξει των νοηµατων τας θεωριας.Θεου ποιουµενων αει την σχολην και παρακαθηµενων τω λογω της εµφυτου σοφιας Θεου και τα βαθη του Πνευµατος ερευνωντων και ξενων µυστηριων εν µυησει γινοµενων Θεου. αλλ᾿ ετερον και ετερον. $η’. Οι δ᾿ αλλοις αφιενται ως «εν αβατω» περιπλανασθαι. το δε δευτερον. Η δε των εσταυρωµενων εστι τω κοσµω και τοις του κοσµου πραγµασι και µετα µονου Θεου και των αγγελων ειναι αει επιποθουντων και µη επιστρεφοµενων ολως προς τα ανθρωπινα. αλλ᾿ ιδετωσαν ως εν σκοτει µαταιως διαπορευονται. ρ’. Η µεν γαρ. και αυτη η οντως αληθης ξενιτεια. Ετερον το ανθιστασθαι και πολεµειν τοις εχθροις και ετερον το τελειως ηττησαι και υποταξαι και θανατωσαι αυτους} το µεν γαρ πρωτον. $στ’. η εκ τοπου εις τοπον µεταβασις. περι δε των πνευµατικως και νοερως ειρηµενων. Η δε τριτη.

Οποταν υπερανω της του σωµατος ταπεινωσεως γενη δια πονων και ιδρωτων πολλων. και η υπερ αισθησιν υπερτελης αισθησις παντων των εξω ταυτης οντων αναισθησια.της δε αληθειας των λεγοµενων µακραν ως ψευσθεις εσται σφοδρα. Η προσθηκη της γνωσεως του Θεου αγνωσιας των αλλων απαντων αιτια και προξενος γινεται. α’. Ουτε τω θεολογουντι αρµοζει µετανοια ουτε τω µετανοουντι θεολογια} καθοσον γαρ απεχουσιν ανατολαι απο δυσµων. ου µην αλλα και αυτου του Θεου. και τηνικαυτα κρειττον εσοπτρου βλεπεις τον υπερ νουν και ανακεκαλυµµενοις τοις οφθαλµοις δακρυων ορας ον ουδεις εωρακε πωποτε. και των αυτου εκδυς αναγκων. ως µητε κοπου µητε πεινης µητε διψης αισθοµενον. Ωσπερ γαρ ανθρωπος ο εν νοσοις και ασθενειαις διαγων η ως ρακοδυτων πενης και κραζων ελεηµοσυνην. ουτως ο εν µετανοια ων και τα της µετανοιας εργα εν αληθεια ποιων χρηµατιζει} ο δε γε θεολογων οµοιος εστι τω εν ταις βασιλειοις αυλαις αναστρεφοµενω εν λαµπροτητι βασιλικωτατης στολης και οικειω οντι τω βασιλει λαλουντι τε αυτω αει και εξ αυτου καθ᾿ ωραν ενηχουµενω τρανως τα εκεινου προσταγµατα και θεληµατα. κατα τοσουτον υψηλοτερα η θεολογια της µετανοιας εστιν. θρηνον αποτελεις τοις δακρυσι συµµικτον} τοτε µνησθητι µου και υπερευχου του ταπεινου ως µετα Θεου συναφειαν εσχηκως και παρρησιαν προς αυτον ακαταισχυντον. κουφον αυτο και ως πνευµατικον περιφερης. ο δε νους εν αισθησει της εαυτου ασθενειας αναισθητος προς τα υπερ αισθησιν ευρεθη. Η γαρ οποια και ποταπα και που και τινα και πως τα εν οις εστιν αγνοουσα και καταµαθειν η κατανοησαι ολως ταυτα µη εξισχυουσα πως αισθησις εσται. «Α γαρ οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη». ρα’. πως αισθησει υποβληθησονται. ΕΤΕΡΑ ΚΕΦΑΛΑΙΑ ΓΝΩΣΤΙΚΑ ΤΕ ΚΑΙ ΘΕΟΛΟΓΙΚΑ κε’ Του αυτου ετερα κεφαλαια γνωστικα τε και θεολογικα κε’. και το πολυ της ελλαµψεως αυτου παντελης αβλεψια. και δακνοµενης σου της ψυχης τω εκεινου ερωτι. . β’. Και ουχι µαλλον υπερ αισθησιν µεν εκεινα.

η’. Ο κωφος προς τον λογον κωφος προς πασαν φωνην εστιν. Πας ο αναισθητος προς το εν προς παντα αναισθητος εστιν. αυτον τε τον Θεον απλανως ορα και την γενοµενην εις αυτον αλλοιωσιν τρανως κατανοει} . Ο ακουων ουτως και βλεπων και αισθανοµενος οιδε των λεγοµενων την δυναµιν. ε’. ζ’. παρασυνεβληθη και ωµοιωθη τοις ανοητοις και αχθοφοροις κτηνεσι και οµοιωθεις µενει τοιουτος ετι µη επαναστραφεις. ως και ο αισθησιν εχων προς το εν εν αισθησει παντων εστι και της αισθησεως παντων εκτος εστιν. και περιφανες αξιωµα στολην τε (415) παρ᾿ αυτου ενδυθεις και προ προσωπου αυτου ιστασθαι κελευσθεις. και ουδε αυτων. ινα µη ολισθησας αµφοτερων εκπεσης. Καθαπερ ο απο πτωχειας εσχατης υπο του βασιλεως εις πλουτον ανενεχθεις. Ο τα υπερ αισθησιν ηµιν χαριζοµενος Κυριος διδωσιν ηµιν (414) αλλην δια του Πνευµατος αυτου. αλλ᾿ εν τιµη ων. ανακληθεις τε ευαισθητως και προς υψος πνευµατικης θεωριας δια της των εντολων εργασιας ανενεχθεις. µη πολυπραγµονησης τα κατω. ουτω και µοναχος ο αληθως απο του κοσµου και των εν αυτω πραγµατων αναχωρησας και προσελθων τω Χριστω. µαλλον δε συναπολειφθης τοις κατω. παντων ακουει και ουδενος. µη επανακληθεις. Εν τη αισθησει παντων εστι και υπο της αισθησεως αυτων ου καταλαµβανεται. Κατω ων µη ερευνα τα ανω} προ δε του γενεσθαι σε ανω. αυτον τε τον βασιλεα µετα ποθου ορα και ως ευεργετην υπεραγαπα. ως και ο ακουων του λογου παντων ακουει} ουτος κωφευων εστι προς πασαν φωνην. αλλα του λογου µονου του εν τη φωνη αφωνως φθεγγοµενου. Ο δε µη ειδως προδηλος εστιν οτι ουδε τα αισθητηρια της ψυχης τετρανωµενα και υγιη επιφερεται} ουτως δε εχων ουπω εγνω οτι εποπτης εκτισθη της ορωµενης κτισεως και µυστης της νοουµενης. δ’. την στολην τε ην ενεδυσατο τρανως κατανοει και το αξιωµα επιγινωσκει και τον δοθεντα αυτω πλουτον επισταται.γ’. ει µη των εν λογω µονων τους λογους ποιουµενων. στ’. η επι το πρωτον αξιωµα αναχθεις κατα την δωρεαν της οικονοµιας του ∆εσποτου και Κυριου ηµων Ιησου Χριστου του Υιου του Θεου. οπως των υπερ αισθησιν αυτου δωρεων και χαρισµατων υπερφυως δια πασων των αισθησεων τρανως και καθαρως αισθανωµεθα.

εως µεν εξω των υδατων εστιν. Καθαπερ ο παρα τας θαλαττιας οχθας ισταµενος. καθοσον κατερχεται κατα τοσουτον και της θεωριας των εξω απολιµπανεται. ι’. ουτω και εν τω φωτι του Θεου οι βουλοµενοι των πνευµατικων εν µεθεξει αµα και θεωρια. Ο τον ουρανιον πλουτον πεπλουτηκως. ητις ενδυµα καλειται και βασιλειος αλουργις.βλεπει γαρ αει την χαριν του Πνευµατος την περιλαµπουσαν αυτον. εν γνωσει ψυχης επισταται οσης απελαυσε χαριτος και οσον και οιον επιφερεται ολβον κατα τα ανακτορα της καρδιας αυτου} ως γαρ φιλος φιλω διαλεγοµενος τω Θεω. ιδ’. ο πεφθακως δια θεωριας και γνωσεως εν τω υψει ταυτης της στασεως και πλησιον Θεου ως υιος Θεου γεγονως. ουτω και οι του θειου φωτος εν µεθεξει γενοµενοι. ειπερ αυτον οι εις αυτον πιστευοντες επενδυονται. ου µεντοι το περας τουτων καταλαβειν δυναται. αλλα µερος τι καθορα. ουχ οσον εστιν. πεπαρρησιασµενος παρισταται προ προσωπου του εν απροσιτω κατοικουντος φωτι. αλλα και εις τα υδατα αυτης εισερχεται οσον βουλεται. τρισµακαριος ο σπευδων δια πραξεως και αγωνων ιερων καταλαβειν την γνωσιν των ειρηµενων} αγγελος. Ον τροπον ο παρα τον αιγιαλον της θαλασσης ισταµενος βλεπει µεν των υδατων το απειρον πελαγος. απαντα καθορα και το πελαγος των υδατων κατανοει. ια’. καθοσον δι᾿ εφεσεως επειχθωσι. ουτω και ο εις το απειρον πελαγος της του (416) Θεου δοξης δια θεωριας ενατενισαι αξιωθεις και κατιδειν αυτο νοερως. εις αγνωσιαν µαλλον κατα αναλογιαν εµπιπτουσιν. Μακαριος ο πιστευων τουτοις. καθοσον εις γνωσιν προκοπτουσι θειαν. Ωσπερ ο εις τα υδατα της θαλασσης µεχρι γονατων η της οσφυος γενοµενος απαντα τρανως τα εξωθεν οντα των υδατων . θ’. µετα γνωσεως γινονται. αλλ᾿ οσον εφικτον τοις νοεροις οµµασιν αυτου της ψυχης καθορα. µαλλον δ᾿ οπερ αυτος εστιν ο Χριστος. την παρουσιαν λεγω και κατασκηνωσιν του ειποντος} «Εγω και ο Πατηρ ελευσοµεθα και µονην παρ᾿ αυτω ποιησοµεν». ιγ’. ινα µη τι πλεον ειπω. ιβ’. Ωσπερ ο παρα την θαλασσαν εστηκως ου µονον αυτην ορα. επαν δε αρξηται εισερχεσθαι εν τοις υδασι και εν εκεινοις βαπτιζεσθαι.

ουτω και ο βυθος εστι του Αγιου Πνευµατος. ως υπερ απασαν γνωσιν γενοµενος. ινα και προς την εκεινου κατανοησιν κινηθη. Απλους ων ο νους. υπ᾿ αυτου καλυπτοµενος. απορρητως ανερχεται. . αλλα µενει εν τω βυθω του θειου φωτος. ητοι µονον ελλαµπωνται τον νουν. Και τουτο εστιν} «Ο Θεος φως εστι» και φως το ακροτατον και ου γενοµενοις πασης θεωριας αναπαυσις. (417) επιγνωσιν της εαυτων αγνωσιας λαµβανουσιν} οπηνικα δε το αµυδρως πως φαινοµενον αυτοις και ως εν εσοπτρω δεικνυµενον και µερικως ελλαµπον αυτων το νοουµενον. Ου γαρ ωσπερ ο βυθος των της θαλασσης υδατων. Οταν οι προς την πνευµατικην προκοπτοντες τελειοτητα µερικως φωτιζωνται. Ακινητος τηνικαυτα ο αεικινητος νους και παντη ανεννοιος γινεται. επαν δε εις την αβυσσον κατελθη και ολος αυτος υπο τα υδατα γενηται. ιστ’. ιζ’. ει µη τουτο µονον οιδεν οτι ολος εν τω βυθω της θαλασσης εστιν.ορα. ολον αυτον περιλαµβανον εν εαυτω. ουκετι των εξωθεν οραν τι δυναται. Παντα δε τα εκεισε ακατανοητα. ουκ εχει αλλο τι του εν ω υπαρχει ευρειν. ουτω συµβαινει γινεσθαι και εις τους κατα προκοπην πνευµατικην αυξανοντας και εις τελειοτητα γνωσεως και θεωριας ανερχοµενους. Οι τη τελειοτητι προσεγγιζοντες και ετι βλεποντες ως εκ µερους την απειριαν και ακαταληψιαν ωνπερ ορωσι κατανοουντες εκπληττονται} καθοσον γαρ τω φωτι της γνωσεως υπεισερχονται. αλλ᾿ υδωρ υπαρχει ζων αιωνιου ζωης. εξω ολως αποβλεψαι µη συγχωρουµενος. ιε’. τηνικαυτα εις παντελη αγνωσιαν. και ολος εκεινος εν τω βαθει του Πνευµατος ως εν µεσω αβυσσου φωτοειδων υδατων απειρων εναπολειφθη. µαλλον δε πασης εννοιας γυµνος και εν απλω εισδυς ολος θειω φωτι. τοτε την δοξαν Κυριου νοερως ενοπτριζονται και επιγνωσεως γνωσιν και αποκαλυψεις µυστηριων υπο της ανωθεν χαριτος µυστικως εκδιδασκονται απο της των οντων θεωριας επι την του υπερ τα οντα οντος αναγοµενοι γνωσιν. ιη’. οπηνικα ολος υπο του θειου γνοφου και φωτος καλυφθη} πλην εν θεωρια υπαρχει και αισθησει και απολαυσει των εν οις εστιν αγαθων. οφθηναι πλεον ευδοκησει και ενωθηναι κατα µεθεξιν τω ελλαµποµενω.

αγνωστως δε. αλλα γινωσκετω. οτι το µεν πραγµα δυνατον και αληθες εστιν. Ο µη προς το τοιουτον µετρον της τελειοτητος φθασαι καταξιωθεις και των τοιουτων εν κατασχεσει γενεσθαι καλων εαυτου µονου καταγινωσκετω και µη λεγετω προφασιζοµενος. πληροφορουµενος υπο των θειων Γραφων. ζων υπερ ζωην εν ζωη. κ’. οτι αδυνατον εστι το πραγµα η οτι γινεται µεν η τελειοτης. εργω γινοµενον και γνωστως ενεργουµενον.ανερµηνευτα και ακαταληπτα εισιν. ου φυσει ορων} πασης φυσικης ορασεως υπερτερος γεγονως. ως εν τη του υπερ εννοιαν ενωσει γενοµενος και καταπαυσας ενθα ουκ εστι νοος ενεργεια. πληροφορουµενος υπο των θειων Γραφων. κ’. Ο µη προς το τοιουτον µετρον της τελειοτητος φθασαι καταξιωθεις και των τοιουτων εν κατασχεσει γενεσθαι καλων εαυτου µονου καταγινωσκετω και µη λεγετω προφασιζοµενος. ιθ’. εν αισθησει βεβαια των ανεκφραστων δηλονοτι απεριεργως εντρυφων αγαθων. ητοι προς ενθυµησιν η λογισµον η εννοιαν ολως κινησις} τα γαρ ακατανοητα και αµηχανα κατανοειν η καταµανθανειν αδυνατει και οιονει εν τουτοις επαναπαυεται. τη δε ελλειψει και αργια των εντολων αυτος εαυτον εκαστος των τοιουτων κατα αναλογιαν αποστερει αγαθων. οτι το µεν πραγµα δυνατον και αληθες εστιν. φως ων εν φωτι και ου φως το καθ᾿ εαυτον} ου γαρ εαυτον τοτε αλλα τον υπερ αυτον καθορα και εκ της εκειθεν δοξης την εννοιαν αλλοιουµενος ολον εαυτον αγνοει. αλλα γινωσκετω. . οτι αδυνατον εστι το πραγµα η οτι γινεται µεν η τελειοτης. αναπαυσιν εκεινην την ακινησιαν της µακαριας αναισθησιας. ως καινους οφθαλµους και κρειττονας υπερ τους της φυσεως ασυγκριτως λαβων και υπερ φυσιν ορων} ανενεργητος και ακινητος. Νεκρος και ου νεκρος ων ο εις µετρα πεφθακως τελειοτητος εστι} ζων εν ω υπαρχει Θεω. ως µη ζων εαυτω} (418) τυφλος. τη δε ελλειψει και αργια των εντολων αυτος εαυτον εκαστος των τοιουτων κατα αναλογιαν αποστερει αγαθων. εν οις ο νους παντα τα ορωµενα και νοουµενα διαβας γινεται και εν µονοις εκεινοις ακινητως κινειται και στρεφεται. ως πασαν εαυτου πληρωσας ενεργειαν} ανεννοιος. εργω γινοµενον και γνωστως ενεργουµενον. αγνωστως δε.

ηλιος γαρ της δικαιοσυνης και εστι και λεγεται. υπο του νοητου ηλιου της δικαιοσυνης καταλαµπονται και φαιδρυνονται. ολιγοι δε οι και των αναγινωσκοµενων την δυναµιν και την εννοιαν ορθως ειδεναι δυναµενοι} οι ποτε µεν αδυνατα ειναι τα υπο των θειων Γραφων λεγοµενα αποφαινονται. ψυχην δε νοεραν και αϋλον και ασωµατον αρρητως εν τουτοις και ανεξιχνιαστως συνηνωµενην και συγκεκραµενην αµικτως και ασυγχυτως. τουτο εν τοις αορατοις και νοητοις Θεος. οι δε και αναγινωσκοµενας ακουουσιν. εποπτικον της ορωµενης κτισεως.κα’. ηγουν ο αισθητος κοσµος και τα εν αυτω παντα. τα τε νοητα υπο του νοητου ηλιου διηρηµενως αλληλων καταφωτιζονται. ορατον και αορατον. Ταυτα δε εστιν ανθρωπος εις. Ιδου γουν δυο κατα ταυτα ηλιοι. γνωστικον της νοουµενης. µηδεµιαν εχοντων προς αλληλα ενωσιν η γνωσιν η κοινωνιαν το συνολον. καθως ειρηται} και ο µεν εις των δυο. (419) Ο Θεος εξ αρχης δυο κοσµους πεποιηκεν. ποτε δε και απιστα παντελως ηγουνται. αισθησιν τε και πνοην δι᾿ ων τουτων των στοιχειων µετεχει και ζη εν αυτοις. ορατον και αορατον. ωσπερ και δυο κοσµοι. των δυο κοσµων εν εαυτω τους χαρακτηρας επιφεροµενον κατα γε το ορωµενον και αυτο το νοουµενον. µητε των αισθητων προς τα νοητα. εις αισθητος και εις νοητος. Τουτοις καταλληλως και δυο επιλαµπουσιν ηλιοι. τα δε περι των µελλοντων ειρηµενα. µητε των νοητων προς τα αισθητα . κγ’. υπο του αισθητου τουτου και ορωµενου ηλιου φωτιζονται} ο δε ετερος. αισθητον και νοουµενον. ως ηδη γεγονοτα και καθ᾿ εκαστην γινοµενα εκλαµβανονται} και ουτως ουκ εστι κρισις ορθη εν αυτοις ουδε διαγνωσις αληθης εν θειοις και ανθρωπινοις πραγµασιν. ητοι ο νοητος και οι εν αυτω. κβ’. αισθητος ουτος και νοητος αλλος} και οπερ εστιν εν τοις ορωµενοις και αισθητοις ηλιος. η και αλληγορουσι ταυτα κακως και τα µεν κατα τον ενεστωτα χρονον λεγοµενα ως προς το µελλον εκβηναι κρινουσι. Τα τε ουν αισθητα υπο του αισθητου. σωµα µεν εχων εκ τεσσαρων συνεστηκος στοιχειων. Μονος εκ των ορωµενων και νοουµενων απαντων ο ανθρωπος διπλους εκτισθη παρα Θεου. ζωον θνητον και αθανατον. Πολλοι µεν αναγινωσκουσι τας θειας Γραφας. . ενα δε βασιλεα των ορωµενων.

Η Αγια Τριας. εν ολοις ολος τοις ορωµενοις κτισµασι και ολος τουτων εκτος. (420) ουτω και εν τω ενι ανθρωπω} ο µεν γαρ το σωµα. ου µεντοι γε και πιαινει τα φυτα και τα σπερµατα} ο νοητος δε τα αµφοτερα εν τη ψυχη επιφανεις κατεργαζεται. ο δε την ψυχην αυτου περιλαµπει. Ο αισθητος ηλιος θεωρειται. και πανταχου ολος παρεστι και ολος ουδαµως ουδαµου. β’. κδ’. εν τε τοις µεσοις και τελευταιοις. και του οικειου φωτος της µεθεξεως εκαστος το υπ᾿ αυτου ελλαµποµενον κατα την δεκτικην δυναµιν αυτου η πλουσιως η ενδεως µεταδιδωσιν. ολος εν τοις ορωµενοις και ολος εν τοις αορατοις. εκ δε των υπ᾿ αυτου κτισθεντων αποκεχωρισται και ολος τουτων αδιαστατως διΐσταται. κε’. εν ολω ολος εν τω παντι και ουδαµου. ωσπερ βαρβαρος. Του αυτου ετερα κεφαλαια θεολογικα και πρακτικα ρ’. ουκ Ιουδαιος. αλλα τα παντα και εν πασι Χριστος. δυνει δε παλιν και σκοτεινον καταλιµπανει τον τοπον ονπερ κατελαµπεν. µεσοτης και τελειοτης} εν πασι γαρ ο εν τοις πρωτοις. ανθρωπους. (421) α’. ου Σκυθης. ου θεωρει} ο νοητος και θεωρειται παρα των αξιων και παντας ορα και µαλλον τους ορωντας αυτον. Ο αισθητος εν τω αισθητω κηπω λαµψας. κτηνη και ει τι ετερον. την υγροτητα ξηραινει την των παθων. και πιοτητα τη νοερα εµπαρεχει γη της ψυχης. και την βδελυγµιαν την εξ αυτων αποκαθαιρει. Ο νοητος λαµπει αει και ελαµπεν. δια παντων διηκουσα απο των πρωτων και µεχρι των εσχατων ως απο κεφαλης τινος µεχρι ποδων. ουχ Ελλην. τη θερµοτητι των ακτινων το υγρον µονον αποξηραινει της γης. εφ᾿ οις επισης και το φως υφαπλοι. ολος εν ολω τω παντι αχωρητως χωρουµενος. εξ ης αρδευοµενα τρεφονται κατ᾿ ολιγον των αρετων τα φυτα. συγκροτει παντας συγκολλα τε και συνενοι και συνδεσµει εαυτη . Ο αισθητος ηλιος ανατελλει και φωτιζει τον κοσµον τον αισθητον και παντα τα εν αυτω. ως εν τοις πρωτοις εστιν} ουδε γαρ εστιν εν αυτω διαφορα τις εν τουτοις. Ο αισθητος ου λαλει ουδε λαλειν τινι διδωσιν} ο νοητος και λαλει τοις εαυτου φιλοις και λαλειν τοις πασι χαριζεται. θηρια.Ωσπερ γουν εν τοις δυσι κοσµοις οι δυο ταις ενεργειαις διαµεριζονται ηλιοι. Απαρχη Χριστος.

ως ειναι µιαν αυτους και γινεσθαι σειραν εν ενι τω Θεω µη δυναµενην ταχεως διαρραγηναι. ως ετοιµους ειναι υπερ αυτου τιθεναι τας ιδιας ψυχας. ουτω και οι αγιοι απο των θειων ελλαµποµενοι αγγελων. εκατερος τω προλαβοντι τη πιστει και τοις εργοις και τη αγαπη συνδουµενος. τουτων δε υπερ του χωρισµου των προαγοντων αλγυνοµενων. ως υπο τροπην ων υλης ευπεριστατου. εν ω και οι εσχατοι πρωτοι γινονται και οι πρωτοι ωσπερ οι εσχατοι. καθεις τουτων οντες γονατιον εν. (422) µηποτε και αυτος πειρασθης. τω συνδεσµω του Πνευµατος συνδουµενοι τε και συνενουµενοι. γ’. µη τον αδελφον αλλα τα παθη µισησον τα πολεµουντα αυτω. της θεϊκης επι πασας διερχοµενης φωτοβολιας. ωσπερ ειποµεν} καν γαρ υπο παθων οχλουµενον ιδης τινα. αλλα παντας ως αγαθους οραν. . ισοτιµοι αυτοις και εφαµιλλοι γινονται.και συγκροτουσα στερρους και αρραγεις απεργαζεται} εν ενι τε αυτων εκαστω µια και η αυτη δεικνυται γνωριζοµενη. ητις εστιν ο Θεος. ε’. Ουδε γαρ το καθολου λεγειν η νοµιζειν οφειλοµεν τινα πονηρον. καν υπο επιθυµιων και προληψεων τυραννουµενον. Απο γαρ των προλαβοντων αγιων οι κατα γενεαν και γενεαν δια της των εντολων του Θεου εργασιας ερχοµενοι αγιοι. η µικρον ελλιπης εξ αξελειας εν µερει τυγχανει. και ωσπερ τις γινονται χρυση αλυσις. τουτοις κολλωµενοι. ου συγκαταριθµειται τοις ολοκληροις. η εξ εργων επιµωµος. Ον τροπον αι νοεραι ταξεις των ανω δυναµεων απο Θεου κατα ταξιν ελλαµπονται απο της πρωτης ταξιαρχιας επι την δευτεραν και απο ταυτης επι την ετεραν και καθεξης. δ’. των µεν εµπορσθεν υπερ των υστερων. αλλ᾿ ως αχρηστος και αδοκιµος αποβαλλεται. επι πλειον σπλαγχνισθητι. οµοιως εκεινοις ελλαµπονται. Παντας τους πιστους ως ενα βλεπειν οφειλοµεν οι πιστοι και εφ᾿ ενι εκαστω αυτων ειναι λογιζεσθαι τον Χριστον και ουτως τη προς αυτον αγαπη διακεισθαι. την του Θεου χαριν λαµβανοντες κατα µεθεξιν. Ει τις κιβδηλος εξ υποκρισεως. η προς βραχυ τεθραυσµενος εξ ενος παθους. ινα µη εν καιρω τασεως διαρραγηναι ποιηση τον συνδεσµον της αλυσεως και δαστασιν εν αδιαστατοις και λυπην εν αµφοτεροις εργασηται.

Ο της ενωσεως της προς τον εσχατον παντων αγιων εν αγαπη και επιθυµια σφοδρα δια ταεπινοφροσυνης µη εφιεµενος. Καθοσον εις βαθος τις κατερχεται ταπεινωσεως και εαυτον απογινωσκει ως αναξιον του σωθησεσθαι. της µυστικως εν τω νοερω της ψυχης ταµιειω εγγινοµενης.στ’. ζ’. µητε τη ταπεινοφροσυνη και τοις δακρυοις ανευ της συνεποµενης τουτοις πνευµατικης ελπιδος τε και χαρας. Εστι πενθος πνευµατικης εκτος ταπεινωσεως και τουτο ως αµαρτηµατων καθαρτηριον οι ουτως πενθουντες λογιζονται. βεβαιουσα οτι δια ταυτης µελλει σωθησεται. καν δοκη πασαν εχειν την πιστιν και πασαν την αγαπην προς Θεον (423) και προς απαντας τους αγιους} εξω γαρ βληθησεται παρ᾿ αυτων. Και πλανωνται µαταιως τουτο οιοµενοι} της γαρ του Πνευµατος γλυκυτητος απεστερηνται. αλλα µικραν τινα κεκτηµενος προς αυτον απιστιαν. η’. ταυτη δε η ελπις συµπηγαζει και συναυξανει και την πληροφοριαν της σωτηριας βεβαιοτεραν παρεχεται. Σκοπειν εαυτον εκαστον δει και κατανοειν του µητε τη ελπιδι µονη θαρρειν διχα του κατα Θεον πενθους και πνευµατικης ταπεινωσεως. Καθοσον γαρ απο ψυχης εχει τις εαυτον παντων ανθρωπων αµαρτωλοτερον. ουχ ενωθησεται ολως ποτε ουδε καταταγησεται συν αυτω τοις πρωτοις και προλαβουσιν αγιοις. ως µη εν τω τοπω εν ω εταγη και ω συναφθηναι υπο Θεου προ αιωνων ωρισθη δια ταπεινοφροσυνης καταδεξαµενος. επεται δε χαρα και ευφροσυνη ανεκφραστος} τη δε κατα Θεον ταπεινωσει περιφυεται η της σωτηριας ελπις. το γαρ χαροποιον πενθος ταυτη συνεζευγµενον ου κεκτηται. θ’. Του κατα Θεον πενθους προηγειται ταπεινωσις. ια’. κατα τοσουτον πενθει και δακρυων αφιησι πηγας} τουτων δε αναλογως η πνευµατικη αναβλυζει εν τη καρδια χαρα. Εστι νοµιζοµενη ταπεινωσις εξ αµελειας τε και νωθροτητος και της του συνειδοτος σφοδρας καταγνωσεως. ην οι κεκτηµενοι ως σωτηριας λογιζονται προξενον} ουκ εστι δε. ι’. κατα τοσουτον η ελπις συναυξανει τη ταπεινωσει και θαλλει εν τη καρδια αυτου. και της χρηστοτητος του Κυριου ου γευονται} (424) διο και προς οργην ταχεως οι τοιουτοι εξαπτονται και του κοσµου και των εν τω κοσµω τελεον .

Το πενθος διπλουν ταις ενεργειαις εστι και. ως ξενος του κοσµου και των εν τω κοσµω παντων υπαρχει. Εστι δε αυτη τοις εισαγωγικοις πασης γηΐνης φροντιδος αποθεσις. παντων πραγµατων και χρηµατων αµεριµνια και καταφρονησις. και την εξ αυτων ερευνα προστιθεµενην σοι καθ᾿ ωραν ωφελειαν. συναγων τον νουν εαυτου και µονην µελετην ποιουµενος την (425) µνηµην του θανατου και εννοιαν˙ διο και αει τα περι κρισεως και ανταποδοσεως µεριµνα και ολως εν τουτοις αιχµαλωτιζεται φοβω αρρητω εκ των τοιουτων εννοιων και της εν αυτοις αδολεσχιας βαλλοµενος. Ωσπερ τις καταδικος δεσµα περικειµενος εν τω θεατρω του τηδε βιου γινεται ο τον φοβον της κρισεως εις βαθος εγκυµονησας. ιστ’. ιδιων και φιλων απροσπαθεια και απαρνησις. και ληθην λαβων των τοιουτων. Ο την των εξωθεν πραγµατων τε και ανθρωπων και παντων των εν τω βιω ποιησαµενος εν παντελει καρδιας αισθησει µετα χαρας αρνησιν. επι την πετραν µη καταβαλων το θεµελιον. Ενθεν τοι και ως υπο δηµιου τινος του φοβου συροµενος και την επι θανατον αγουσαν πορευοµενος φαινεται. αλλα και µεχρις αυτου του σωµατος. ιδ’. τον αυτον τροπον και αι βιωτικαι µεριµναι και πασα προσπαθεια ευτελους και σµικροτατου πραγµατος την αναφθεισαν εν αρχαις θερµην της καρδιας εξαφανιζει. ιγ’. µηδεν λογιζοµενος ετερον ει µη τον πονον µονον και την . ουδε την ελπιδα της σωτηριας αυτου βεβαιαν ποτε και αδιστακτον δυναται κτησασθαι˙ αει δε ωδε τε κακεισε εν δισταγµω περιφερεται. Ον τροπον εν φλογι καιοµενης καµινου χουν επιβαλων τις ταυτην σβεννυει. Βλεπε και καταµανθανε τας εν σοι εγγινοµενας ενεργειας υπο τε της ταπεινωσεως και του πενθους. παντων. ου µεχρι ραφιδος µονον. ιε’. δια της παρουσιας του Αγιου Πνευµατος ζωοποιει και αναφλεγει και εκπυροι και θερµαινει την καρδιαν και προς ερωτα και ποθον Θεου εξαπτει αυτην. ιβ’. δια των δακρυων πασαν σβεννυει την φλογα των παθων και την ψυχην εκκαθαιρει του εξ αυτων µολυσµου˙ ως δε πυρ.καταφρονησαι ου δυνανται. γονεων. ως τειχος υπερβας την προσπαθειαν. Ο δε µη τουτων τελειως καταφρονησας και µισος απο ψυχης προς ταυτα κτησαµενος. ως µεν υδωρ.

οσον µονον αυταρκες προς το ζην. αλλα µαλλον τα αυξανοντα αυτον προτιµησει και τα τον δεσµον επισφιγγοντα θελησει και τα τον δηµιον ενισχυοντα αγαπησει και εν τουτοις εµµενει. αλλα και εις αερα οιεται διχα θεµελιων συνιστανειν οικιαν. µηδε τιµης η ατιµιας ανθρωπων λογον ποιουµενος˙ πασης γαρ ατιµιας και εξουδενωσεως αξιον εαυτον απο καρδιας εχων. οπερ παντη αδυνατον. Ο δουλον εαυτον δους τοις κατα Θεον πατρασιν αυτου δια τον φοβον της κολασεως. ιη’. Πασαν βρωσιν και ποσιν και καλλωπισµον ενδυµατων ο τον φοβον εγκυµονων του θανατου βδελυξεται και ενηδονως ου φαγεται αρτον. ου πιεται υδωρ˙ παρεξει δε µονην την χρειαν τω σωµατι. ο εξ αυτου εγγινοµενος φοβος ουδεν ολως των ανθρωπινων εα µεριµναν αυτον˙ ως γαρ ηδη τω ξυλω προσηλωθεις και ταις οδυναις σφοδρως προς θανατον συνεχοµενος. ως µη προσδοκων ολως ελευθεριαν ληψεσθαι ποτε εξ αυτων.οδυνην ην υποστηναι µελλει εκ της τιµωριας της αιωνιου˙ τουτον δε ανεξαλειπτον φερων εν τη καρδια. ου τα λυοντα τον του φοβου δεσµον. Ο δε του τοιουτου πονου και δεσµου και δηµιου χωρις αρχην βαλειν φανταζοµενος. των επιφεροµενων υβρεων αυτω ου φροντιζει. ουκ επι ψαµµου µονον των εαυτου πραξεων τον θεµελιον κατεβαλετο. ιζ’. (426) Η γαρ ελπις της απαλλαγης κουφοτερον τον πονον εργαζεται. Παντι τω κατα Θεον βιουν αρχοµενω επωφελες ο της κολασεως φοβος και ο πονος ο τικτοµενος εξ αυτου. ιθ’. κ’. οπερ εστιν αλυσιτελες τω µετανοουντι θερµως. Ος αν µη θεληση αποσκιρτησαι και δεικφυγειν τον τικτοµενον πονον απο του φοβου της αιωνιου κολασεως. αλλα . µηδε ατενισαι τους οφθαλµους εις προσωπον τινος συγχωρουµενος. Ο γαρ πονος ουτος οσον ουπω πασαν χαραν αποτικτει και ο δεσµος ουτος παντων αµαρτηµατων και παθων δεσµα διαρρησει και ο δηµιος ουτος ουχι θανατον αλλα ζωην αιωνιον προξενει. παν θεληµα εαυτου απαρνησεται και δουλον παντων εν διακρισει των επιταττοµενων γενησεται. ου τα κουφιζοντα τον της καρδιας αυτου πονον επιτασσοµενος ελοιτο. ουδε τοις επι τα τοιαυτα φιλικως η κολακευτικως η προστακτικως εναγουσιν υπακουσεται. ουτως αει διατελει.

καθαραν. µηδεις υµας κενοις απατατω λογοις µηδε πλανωµεν εαυτους. ο δε δηµιος φοβος φευξεται µακραν απ᾿ αυτου και ο εν τη καρδια αυτου πονος τραπησεται εις χαραν και πηγη γενησεται βρυουσα αισθητως µεν δακρυα ποταµηδον αεναως. Εντευθεν δε ΄τα δακρυα προχει πλειονως και τη τουτων εκχυσει πλυνοµενος λαµπροτερον απασταπτει˙ οτε δε ολως εκπυρωθεις ως φως γενηται. ει µη προτερον τω παναγιω Πνευµατι ενωθη τις. υπερ λογον. κβ’. το πυρ εξαπτει του ποθου σφοδροτερον. γινεται. πραοτητα και αφραστον γλυκασµον. ετι δε ανδρειαν και το προς πασαν υπακοην ελευθεριως και ανεµποδιστως τρεχειν των εντολων του Θεου˙ ο τεως τοις εισαγωγικοις αδυνατον. τοις δε γε τελειουµενοις φως η πηγη αυτη. απλην και συντετριµµενην καρδιαν εκ πονων και ιδρωτων κτησαµενος. Ουκ εστι δε τοιουτον τι παθειν τινα η ιδειν. υφ᾿ ου φλεγοµενος και της φλογος τον εµπρησµον µη δυναµενος φερειν. τοτε πληρουται το φασκον˙ «Θεος θεοις ενουµενος τε και γνωριζοµενος». και τοσουτον ισως οσον ηδη τοις συναφθεισιν ηνωθη και τοις εγνωκοσιν απεκαλυφθη. υπερ εννοιαν πραγµα ιδων και παθων˙και γινεται οµοιος ανθρωπω ποθεν αναφθεντι τα σπλαγχνα υπο πυρος.προθεσει καρδιας ακολουθηση αυτω και επισφιγξη πλεον τα τουτου δεσµα εαυτω. Ο ενδον αυτου το φως του παναγιου Πνευµατος εχων. ταπεινην. κγ’. Προ του πενθους και των δακρυων. ευθεως λυθησονται µεν τα δεσµα. υπαρχει ωσπερ εξεστηκως˙ και µηδε εαυτου γενεσθαι ολως ισχυων. κα’. αναλογως συντοµωτερον οδευσει και προ προσωπου του βασιλεως των βασιλευοντων παραστησει αυτον. µη φερων τουτο οραν. κραζει τε (427) και βοα εν εκπληξει και φοβω πολλω ως υπερ φυσιν. αµα τω θεασασθαι αυτον αµυδρως πως την δοξαν αυτου. νοητως δε γαληνην. ουκ εστιν εν ηµιν µετανοια ουδε αληθης µεταµελεια ουδε φοβος Θεου εν ταις . τοις δακρυσι δε καταντλουµενος αεναως και υπο τουτων καταψυχοµενος. των δε προς το µεσον κατα προκοπην ανελθοντων και ιδιον. εις γην πρηνης πιπτει. κατα τοσουτον και αποκαλυπτεται˙ καθοσον δε αποκαλυφθη. οραται παρα των αξιων και γινωσκεται. της καρδιας αιφνης αλλοιουµενης και µεταβαλλοµενης. Καθοσον γνωσθηναι βουληθη παρ᾿ ηµων ο Θεος. Τουτου δε γεγονοτος.

απογινωσκουσιν εαυτων. παρακαλων τον Θεον και ικετευων υπερ αυτων. κδ’. µη ισχυειν εν τουτοις εφικεσθαι οµολογουσιν˙ οταν δε και διχα της τουτων εκπληρωσεως αδυν ατον ακουσωσι σωθηναι αυτους. εφ᾿ οις ηµαρτον. εν πρωτοις µεν απιστουσιν. αλλα και των εναρχθεντων µαλλον κατολιγωρησαι αυτον και αποστηναι ποιησει. ουτε αξιος εστι τας της ταπεινωσεως µυστικας αρετας εκδιδασκεσθαι. τοτε τελειως µη θελοντες εκκοπην ποιησασθαι (429) του κακου και µετανοησαι. . ου µονον ουδεν ωφελησει αλλα και εις τα οπισω υπαγειν ποιησει. Ο δε µη τοιουτος γενοµενος ενωθηναι τω Πνευµατι τω Αγιω ου δυναται˙ ο δε µη τουτω εκ καθαρσεως ενωθεις. Ωσπερ τω συλλαβιζειν αρτι παιδευοµενω τα γραµµατα ο τα της ρητορικης και φιλοσοφιας εκδιηγουµενος ου µονον ουδεν ωφελησει. εαυτους ισους εκεινων συστησαι πειρωµενοι˙ επειτα υπο των θειων Γραφων ελεγχοµενοι και υπο των ταυτα εργω επιδειξαµενων αγιων ανατρεποµενοι. κε’.καρδιαις ηµων. Ει γαρ ταυτα εκτησατο και εν τουτοις εγενετο. ευθυς και δακρυα κατηγαγεν αν˙ τουτων γαρ χωρις. ουτε η ψυχη ηµων πνευµατικην (428) ταπεινωσιν κτησασθαι. ος και ατιµαζοµενος χαιρει. ουτω και ο τοις εισαγωγικοις τα περι τελειοτητος λεγων. λοιδορουµενος ευλογει. και µαλλον τοις χαυνοτεροις. ουτε ταπεινοι γενεσθαι ισχυσοµεν. ανεχεται διωκοµενος και υπερ των εχθρων αυτου ευχεται µετα δακρυων και πονου καρδιας. και των µερικως εναρχθεντων ως ανωφελων καταφρονησουσι και προς απογνωσιν καταδυσουσι. ουδε κατεγνωµεν εαυτων. ουδε εν αισθησει της µελλουσης κρισεως και των αιωνιων βασανων εγενετο η ψυχη ηµων. Οταν οι ετι κεκρατηµενοι και βασιλευοµενοι υπο των παθων ακουσωσιν οτι ο κατα Θεον τελειος παντος ανθρωπωου και παντος ζωου και θηριου ακαθαρτοτερον εαυτον ηγειται. ουτε εν θεωρια και γνωσει Θεου γενεσθαι δυναται. ουτε η σκληρα καρδια ηµων απαλυνθηναι ποτε δυναται. Προς γαρ το υψος της αρετης αποβλεψαντες και οσον απολειπονται της κορυφης αυτης εννοησαντες και ως αδυνατον αυτοις εσται το προς το ακρον αυτης ανελθειν οιηθεντες. δια το µη χωρειν την διανοιαν αυτου των λεγοµενων ολως την δυναµιν.

τον ρυπον και τον ιχωρα µη καθαιροντα της ψυχης. Οπου βαθεια ταπεινωσις. ουτω δη και ο ανθρωπος παντα µεν ποιει και ως εργαλειοις χραται ταις αρεταις. αλλα πασαι οµου ως ειπειν οιονει µια τις ουσα και εις ακρον κατορθωθεισα˙ και ουδε ουτως καθαραν την καρδιαν µοναι ποιησαι δυνανται. παραλογιζονται και καταφρονουντες αυτων παρατρεχουσιν. Καθαραν ουν καρδιαν ουχι µια αρετη ουδε δυο η δεκα πεφυκασιν εκτελειν. εκει και η παρουσια του Αγιου και προσκυνητου Πνευµατος. φησιν ο Θεος. Τους υποκρινοµενους την αρετην και τω µεν κωδιω του σχηµατος αλλο φαινοµενους. ως απαθεις οι πλειους και αγιους τιµωσι. ως τους λοιπους των αλλων ανθρωπων. κθ’. µεστους ζηλου και εριθειας και ηδονων δυσωδιας. κζ’. κη’. οτι αυτοι τον Θεον οψονται». Τον εν Πνευµατι Αγιω φθεγγοµενον οι υψηλοφρονες και την υπερηφανιαν νοσουντες του διαβολου ως υψηλοφρονα και υπερηφανον αποστρεφονται. αλλο δε οντας κατα τον εντος ανθρωπον. «οι καθαροι τη καρδια. πασα καθαροτης και . πασης ταχα πεπληρωµενους αδικιας. µη κεκαθαρµενον εχοντες τον της ψυχης οφθαλµον µηδε επιγνωναι δυναµενοι αυτους εκ των καρπων αυτων˙ τους δε ευλαβεια και αρετη και αφελοτητι καρδιας διαγοντας και αγιους οντας τω οντι. Ταυτης δε γενοµενης. Καθαπερ γαρ ο χαλκευς την µεν τεχνην (430) δια των εργαλειων αυτου επιδεικνυται. και ουτως ουδεις εν τοις τοιουτοις εστιν ο καλως και ως εχει το πραγµα ιδειν και διακριναι δυναµενος. τοις λογοις αυτου πληττοµενοι µαλλον η κατανυσσοµενοι˙ τον δε απο κοιλιας η εκ µαθηµατων τορνολογουντα και της αυτων σωτηριας καταψευδοµενον υπερεπαινουσι και αποδεχονται. Τον λαλον και επιδεικτικον διδακτικον µαλλον και πνευµατικον ειναι οι τοιουτοι λογιζονται˙ τον δε σιωπηλον και περι αργολογιαν ακριβαζοµενον αγροικον και αφωνον αποφαινονται. λ’. εκει και δακρυον δαψιλες˙ ενθα δε ταυτα. ανευ δε της του πνευµατικου πυρος παρουσιας ανενεργητα µενει και ανωφελη.κστ’. διχα της παρουσιας και ενεργειας του Πνευµατος. διχα δε της του πυρος ενεργειας ουδεν ολως εις εργον κατασκευασαι δυναται. «Μακαριοι».

Τουτο λεγω ειναι απαθειαν ου το εξω µονον γενεσθαι της πραξεως των παθων. λγ’. και οραται τουτω Θεος. ως αν. αλλα διαγειν ως εις τριτον εν θεωρια τον ουρανον και εις παραδεισον αρπαζεσθαι και βλεπειν τους αρραβωνας των επηγγελµενων τοις αγιοις καλων και αυτα τα αιωνια αγαθα κατα το εγχωρουν τη ανθρωπινη φυσει εκειθεν τεκµαιρεσθαι. Καρδιαν καθαραν τουτο ειναι υπειληφα. και ο Θεος ορα επ᾿ αυτον˙ «Επι τινα γαρ». εχειν δε µονην εν εαυτω την του Θεου µνηµην εν ακατασχετω τω ερωτι˙ εν γαρ φωτι καθαρω καθαρως ορα Θεον οφθαλµος. οτε αν βουληθη τις. Ευσεβεια δε εστιν ου το ποιησαι µονον το αγαθον. και ουδε τουτο αλλα και το γυµνωθηναι ηµων τον νουν εκ της εννοιας αυτων. αλλα και το µη εννοειν πονηρον τι η βιωτικον. µη ενθυµηθηναι δε αυτο ουκετι. η µηδεµιαν εννοιαν η βιωτικον λογισµον εν εαυτη ευρισκουσα. µολυνοµενης εκ τουτου ως υπο πηλου κατοπτρον. γινωµεθα υπερανω των ουρανων. οιονει αποκλειοµενων (431) ηµων των αιθησεων και του νοος ηµων εις τα υπερ αισθησιν εµβατευοντος. συνεπιφεροµενου δυναµει τας αισθησεις µεθ᾿ εαυτου ωσπερ τις αετος τας εαυτου πτερυγας.αγιωσυνη εν τω υπο τουτου ενεργουµενω γινεται. εξω παντων γινοµενοι ορατων τε και αισθητων. Νους αισθησεων διχα τας ιδιας ενεργειας ουκ επιδεικνυται και ανευ νοος αι αισθησεις τας εαυτων ουδαµως. Καρδια εκεινη λεγεται και εστι καθαρα. Καταγωνισασθαι µεν ανθρωπος τα παθη δυναται. αλλα και το αλλοτριωθηναι της επιθυµιας αυτων. «επιβλεψω αλλ᾿ η επι τον πραον και ησυχιον και τρεµοντα µου τους λογους. µηδενος ετερου τη θεωρια µεσαζοντος. λα’. ου το µη οχλεισθαι υπο παθους µονον τινος. λε’. εκριζωσαι δε αυτα ουδαµως˙ και µη ποιησαι µεν το πονηρον εξουσιαν ελαβε.». οτε βουλοµεθα. αλλα και το µη λογιζεσθαι πονηρα˙ ο ουν πονηρα λογιζοµενος καρδιαν καθαραν κτησασθαι ου δυναται˙ πως γαρ. Τουτο καρδιας καθαρας . ως µητε των ανιαρων µεµνησθαι του βιου µητε των τουτου χαροποιων. λδ’. λβ’. φησιν. η Θεω ουτως ανακειµενη και συνηνωµενη.

µα’. Τα µεν εισφερεται παρ᾿ ηµων. Πολλοι τα εαυτων εισενεγκοντες τα εκ Θεου συνηθως ουκ ελαβον˙ και δηλον εξ ων ο Καϊν και ο Ησαυ πεποιηκασι και πεπονθασι. Προ θανατου θανατος. εξισταται των αισθησεων και του κοσµου παντος. τα δε διδονται ηµιν ανωθεν εκ Θεου. Ον τροπον το νεκρον σωµα ουτε προς τα ζωντα ουτε προς τα συν αυτω νεκρα κειµενα σωµατα την οιανουν αισθησιν εχει. Οσω γαρ δια πονων και ιδρωτων ιερων καθαιροµεθα. και καταπαυει εν αυτω πασαν κινησιν αυτης νοεραν. και προ της αναστασεως των σωµατων ψυχων αναστασις γινεται. ουτως ουδε ο εσταυρωµενος τω κοσµω. αισθησιν τινα προς τα εν τω κοσµω πραγµατα κεκτηται. Ει γαρ µη ορθω λογισµω και ευσεβει διαθεσει και πιστει θερµη και πολλη ταπεινοφροσυνη τα παρ᾿ εαυτου τις προσενεγκη. Ωσπερ ο εξω της οικιας ων τους ενδοθεν εγκεκλεισµενους ουχ ορα.επ᾿ αληθως σηµειον και ενδειγµα βεβαιον. δυναµει. το δε διδοµενον αντιλαµβανοντες ανωθεν. το µεν οικοθεν παρεισαγοντες. λη’. η ψυχη ως εκ νεκρων αναστασα εαυτην οµολογουµενως ορα. λζ’. εργω. ουδε ακουοντες ολως ισχυουσι συνιεναι τους εν Πνευµατι Αγιω . εν ω τις και τα µετρα γινωσκει της καθαροτητος και ως εν κατοπτρω καθορα. τοις δακρυσιν καθαιροµεθα. µ’. πειρα και αληθεια. λαµπρυνοµεθα δια φωτος κατανυξεως˙ και οσω τω φωτι λαµπρυνοµεθα. λστ’. λθ’. ουκ αν επιβλεψη Θεος επ᾿ αυτον. αφραστου ηδονης πληρουµενη. ουδε τα παρ᾿ εαυτου αντιπαρασχοι τω ουτω προσφεροντι. Του γαρ θνητου φρονηµατος υπο του αθανατου νοος εξαφανιζοµενου και της νεκροτητος (432) της ζωης εκδιωκοµενης. ον κατανοουσα και ω ευχαριστουσα. ητοι νενεκρωµενος. Νεκρος ο κοσµος και οι του κοσµου προς τους αγιους εισιν˙ οθεν ουδε βλεποντες βλεπουσι τα καλα αυτων εργα. καθαπερ οι εξ υπνου ανσταντες βλεπουσιν εαυτους˙ και τον αυτην αναστησαντα επιγινωσκει Θεον. ουκ αν τα προσφεροµενα αποδεξηται˙ ει δε µη ταυτα. ει και υποκειτα ταις αναγκαις του σωµατος. ουτως ουδε ο εξω του κοσµου εν Πνευµατι γεγονως και συν Θεω ων δυναται προς τον κοσµον αισθησιν εχειν η προπασχειν τοις τουτου πραγµασιν.

τω νοητω και ανεσπερω φωτι. «ουκ . φησιν. Αλλ᾿ ουδ᾿ οι πνευµατικοι των κοσµικων και πονηρων ανθρωπων ιδειν τα πονηρα εργα η τους εµπαθεις λογους αυτων χωρησαι εν εαυτοις δυνανται. Οι µεν γαρ εν τω ουρανω εχουσι το πολιτευµα. «κοινωνια φωτι προς σκοτος η ποια µερις πιστω µ ετα απιστου». ουτω µοι νοησεις και περι των Πνευµα Αγιον εχοντων εν εαυτοις˙ σωµα φορουσιν αλλ᾿ ουκ εισιν εν σαρκι˙ «Υµεις γαρ». οι δε εν τω προγονικω σκοτει και τη σκια του θανατου ετι καθηνται προσηλωµενοι τη γη και τοις εν γη πραγµασι˙ και οι µεν. ου πιστευουσι περι κρισεως ουδε οτι αναστασις εσται καιανταποδοσις των βεβιωµενων εκαστω. αγγελοι εξ ανθρωπων ηδη γενοµενοι. αλλα βλεποντες και ουτοι τα εν κοσµω ου βλεπουσι και ακουοντες τα των κοσµικων ως ουκ ακουοντες τη αισθησει διακεινται˙ και ουτως ουδεµια κοινωνια τουτοις προς τα εκεινων η εκεινοις προς τα των πνευµατικων γινεται. το δε πνευµα ζωη δια δικαιοσυνην» και οτι˙ «Οι του Χριστου την σαρκα εσταυρωσαν συν τοις παθηµασι και ταις επιθυµιαις». µωρια γαρ αυτοις εισιν. µγ’. οι δε και εαυτους και τους πλησιον καθ᾿ εκαστην ορωντες αποθνησκοντας αγνοουσιν οτι ανθρωποι εισι και ως ανθρωποι αποθνησκουσι˙ και αγνοουντες. παντως εκ των εν σοι γινοµενων αυτου ενεργειων γνωρισεις α λεγει περι αυτου ο Αποστολος˙ φησι γαρ˙ «Οπου Πνευµα Κυριου. και εν τοις Πνευµα Αγιον εχουσι. Ωσπερ γαρ γεγραπται περι των σαρκικων ανθρωπων οτι βεποντες ου βλεπουσι και (434) ακουοντες περι θειων πραγµατων ου σινιωσιν ουδε χωρειν δυναται τα του Πνευµατος. Οσοι γαρ εβαπτισθησαν εν Πνευµατι Αγιω ολον τον Χριστον ενδεδυµενοι εισι και υιοι εισι φωτος και εν φωτι ανεσπερω περιπατουσι και βλεποντες τον κοσµον ου βλεπουσι και ακουοντες τα του κοσµου ουκ ακουουσιν. εκει ελευθερια» και οτι˙ «Το µεν σωµα νεκρον δι᾿ αµαρτιαν. οι δε µονω τω αισθητω περιλαµπονται˙ και οι µεν εαυτους και τους πλησιον ορωσιν. Ει µεν Πνευµα Αγιον εστι σοι.λεγοµενους θειους λογους αυτων. τοσαυτη η απ᾿ αλληλων διαστασις και ο χωρισµος προς τους µη εχοντας εστιν. φησι. ουτως. µβ’. (433) Καθαπερ φωτος και σκοτους σαφης η διαιρεσις και η µιξις αδυνατος˙ «Ποια γαρ».

µστ’. υπο τον ζοφον δηλονοτι των επιθυµιων της σαρκος καλυπτοµενος˙ σαρξ δε και αιµα βασιλειαν Θεου. ειπερ Πνευµα Θεου οικει εν υµιν»˙ νεκροι εισι τω κοσµω και ο κοσµος αυτοις˙ «Εµοι γαρ». Ο δε µηπω ταυτα εν εαυτω εγνωκως. την δε τελειαν χαριν κατα το˙ «Ενοικησω εν αυτοις και εµπεριπατησω». µε’. ηγγικε γαρ η βασιλεια των ουρανων» αοριστον ηµιν υπεµφαινει την εργασιαν. «κοσµος εσταυρωται καγω τω κοσµω». ου κληρονοµει. µδ’. η µυστικως . τον Θεον εχων.εστε εν σαρκι αλλ᾿ εν πνευµατι. ου τοτε˙ τουτο γαρ των βεβαιοπιστων και εκ των εργων ταυτην επιδεικνυντων εστι. Η χαρις του παναγιου Πνευµατος ταις τω Χριστω νυµφευοµεναις ψυχαις ως αρραβων διδοται˙ και καθαπερ αρραβωνος χωρις ουκ εχει ασφαλως η γυνη την µετα του ανδρος συναφειαν µελλειν ποτε βεβαιως γενησεσθαι. Μετα γαρ το βαπτισθηναι ηµας προς πονηρας και αισχρας πραξεις εκκλινοντες και αυτον τον αγιασµον εις απαν αποβαλλοµεθα. Απο µεν του θειου βαπτισµατος την των ηµαρτηµενων λαµβανοµεν αφεσιν και της πρωην καταρας ελευθερουµεθα και τη παρουσια του Αγιου Πνευµατος αγιαζοµεθα. ητις εστι το Πνευµα το Αγιον. µη απατασθω. Ο ταυτα ειδως ενεργουµενα εν αυτω τα σηµεια και θαυµατα οντως θεοφορος και σηµειοφορος εστι. µετανοια δε και εξοµολογησει και δακρυσι κατα αναλογιαν την αφεσιν προτερον των ηµαρτηµενων λαµβανοµεν και ουτω τον αγιασµον µετα της ανωθεν χαριτος. φησι. αλλα κατα την πιστιν και την διαθεσιν και την ταπεινωσιν των εξ ολης µετανοουντων ψυχης˙ ου µονον δε. Απο µεν της µετανοιας εκπλυσις του µολυσµου (435) των αισχρων γινεται πραξεων. µετα δε ταυτην. ∆ια τουτο καλον καθ᾿ εκαστην µετανοειν κατα την κελευουσαν εντολην˙ το γαρ «µετανοειτε. µζ’. αλλα και µετα το τελειαν την αφεσιν των ηµαρτηµενων παρα του πατρος και αναδοχου λαβειν. ηγουν αυτο το παναγιον Πνευµα ενοικον. λαλουν και ενεργουν εν αυτω τα ειρηµενα υπο του Παυλου. µετοχη Πνευµατος Αγιου˙ ουχ απλως δε. σαρξ εστιν ετι και αιµα. ουτως ουδε ψυχη βεβαιαν λαµβανει πληροφοριαν ποτε του µετα του δεσποτου αυτης και Θεου εις αιωνας συνεσεσθαι.

Ον τροπον οι γραφοµενοι συµβολικοι χαρται ει µη υπογραφας αξιοπιστων µαρτυρων δεξωνται. πληροφορουµενη δια του αρραβωνος ως αδιαψευστα τα συµπεφωνηµενα αυτη εσονται. µθ’. ουτω δη και η νυµφη των πιστων εκκλησια και η ψυχη ενος εκαστου ηµων πρωτον υπο του νυµφιου Χριστου τον αρραβωνα µονον λαµβανει του Πνευµατος. ν’. εκπιπτει των προς τον νυµφιον ελπιδων ευθυς. η απασχολουµενου εν ετεραις τισιν υποθεσεσι και τον γαµον τεως υπερτιθεµενου ποιησαι. µη’. ηγουν τον αρραβωνα του Πνευµατος. . Επαν γαρ ειπη τις των αγωνιζοµενων˙ «Εως ποτε κακοπαθειν οφειλω. εαν οργισθεισα η νυµφη της εκεινου αγαπης καταφρονηση και τον αρραβωνικον χαρτην η απαλειψη η διαρρηξη. Πρωτον οιονει τα συµφωνα γραφονται δια της εργασιας των εντολων.και ανεκφραστως αυτω συναπτεσθαι. ουτως ουδε προ της εργασιας των εντολων και της των αρετων κτησεως ασφαλης η της χαριτος ελλαµψις γινεται. ουτω και επι της ψυχης πεφυκε γινεσθαι. και του απροσιτου καλλους επαπολαυειν αυτου. τουτο επι του πνευµατικου αρραβωνος η των εντολων εργασια και αι αρεται καθεστηκασι˙ τελειαν γαρ δια τουτων λαµβανει την του αρραβωνος κατασχεσιν εκαστος των µελλοντων σωθησεσθαι. να’. ειτα υπο των αρετων επισφραγιζονται και υπογραφονται˙ και τηνικαυτα επιδιδωσι τον (436) δακτυλιον ο νυµφιος Χριστος τη νυµφη ψυχη. τα δε αιωνια αγαθα και την των ουρανων βασιλειαν µετα την ενθενδε αποδηµιαν λαβειν απεκδεχεται. Ωσπερ η νυµφη προ του γαµου τον αρραβωνα µονον παρα του νυµφιου λαµβανει. ει µη της χαριτος αυτου τον αρραβωνα λαβη και γνωστως αυτον εν εαυτη κτησηται. την δε συµφωνηθεισαν προικα και τας εν αυτη υποσχεθεισας δωρεας µετα τον γαµον λαβειν απεκδεχεται. Οπερ γαρ εν τοις συµφωνοις οι µαρτυρες.» και των ασκητικων πονων κατολιγωρηση και δια της αµελειας των εντολων και εγκαταλειψεως της διηνεκους µετανοιας οιονει απαλειψη και διαρρηξη τα συµφωνα. ουκ εστιν ο αρραβων βεβαιος. Καθαπερ βραδυνοντος του νυµφιου εν αποδηµια. ευθυς εκπιπτει και του αρραβωνος και της προς Θεον ελπιδος τελειως.

µισητη εσται τω νυµφιω και βδελυκτη και αναξια της συναφειας αυτου˙ ειρηκε γαρ˙ «Εγω τους εµε φιλουντας αγαπω». φηµι δη του Αγιου Πνευµατος. εαν εξωθεν τουτων ποτε ως δια θυριδος τω νοΐ παρακυψη. νδ’. Ο αρραβων εν τοις κεκτηµενοις αυτον αφθεκτος γινεται. υπο της αστραπης του εν αυτη αρραβωνος. αλλα και τιµωριαν και µεµψιν την εκ του νοµου προσδοκησει αξιως. σπουδασατω δια των αγαθων εργων και πραξεων και θεροµατης µετανοιας λαβειν αυτον και . φευγουσα ως εις οικιαν τινα υπο τα αισθητα και ανθρωπινα. µη εχων αυτον ως εχων εστι. νγ’. ο κεκτηµενος τουτον διακειται. ουτω δη και επι ηµων γινεσθαι πεφυκεν. αφιπταµενος του εν ω εσφραγισµενως περιεχεται κιβωτιου και παλιν ανελπιστως εντος αυτου ευρισκοµενος. µη φερων εκεινος τοις οφθαλµοις ταυτης την απαυγην ευθυς ασφαλιζει µυων τους ωπας και συστελλεται εφ᾿ εαυτον. ως µητε την παρουσιαν βεβαιαν µητε την υποχωρησιν ανεπιστροφον νοµιζειν τον κεκτηµενον ποιειν˙ και ουτως. ευθυς και τον νουν καταπληττεται και ολη εφ᾿ εαυτην συστελλεται. ει τον αρραβωνα του Πνευµατος εκ του νυµφιου και δεσποτου Χριστου ειληφε˙ και ει µεν ελαβε.νβ’. ου µονον ουδεν εκ των υποσχεθεντων αυτη παρα του νυµφιου ελπισει λαβειν. Εαν µεταθηται τις την αγαπην του νυµφιου Χριστου προς αλλου τινος επιθυµιαν πραγµατος φανερως η λαθραιως και (437) κρατηθη η καρδια αυτου εν αυτω. κεκλεισµενων αυτης των θυρων παντοθεν. την λαµπηδονα µη φερουσα του αστεκτου φωτος. αορατως ορωµενος. νε’. και εχων ως µη εχων. Ον τροπον ενδοθεν οικιας νυκτος ισταµενου τινος. καταστραφεισα. Ωσπερ η νυµφη εαν προς ετερον την αγαπην του αρµοσθεντος αυτη νυµφιου µεταθηται και συγκοιτασθη αυτω φανερως η λαθραιως. σπουδαζετω τουτον κατεχειν˙ ει δε µηπω τουτον λαβειν ηξιωθη. ζων και λαλων και κινουµενος και τον κεκτηµενον κινων. ∆εον εκαστον εκ των τοιουτων σηµειων κατανοειν. ακατανοητως κατανοουµενος. ουτω δη εγκεκλεισµενης και της ψυχης εν τοις αισθητοις. εαν µιαν διανοιξη θυριδα και αστραπη τουτον αιφνης περιλαµψη λαµπρα. ακρατητως κρατουµενος.

ατελης εστι και παρα των τελειων κατελεουµενος.» Εγω δε φηµι˙ τις το αστεκτον και ουρανιον πυρ εν καρδια δεξαµενος. αναγκαιων δε οντων προς τον απαρτισµον του οικου των αρετων. ο ταυτης εκπιπτων της χαριτος αλλης ποιας τευξεται. ενελειψε τινα των δοκουντων µεν ηµιν ελαχιστων. ουτω και ο τους θεµελιους της εργασιας των εντολων καταβαλλοµενος και τοιχους υψηλων αρετων αναστησας. ουτε θεµελιοι ανευ στεγης τω βιω χρειωδεις η ωφελιµοι ολως εισιν˙ ουτω και η του Θεου χαρις δια της των εντολων συντηρειται εργασιας και αι πραξεις των εντολων δια την του Θεου δωρεαν ως θεµελιοι καταβαλλονται. και ουτε στεγη διχα θεµελιων συνισταται πεφυκεν. νη’. αλλα καταγελωτα τω κτισαντι προξενει. Ει δια τουτο επι της γης ο Υιος του Θεου και Θεος κατηλθεν ινα δι᾿ εαυτου καταλλαξη γνωστως ηµας εχθρους οντας τω ιδιω Πατρι και συναψη γνωστως ηµας εαυτω δια του του Αγιου και οµοουσιου αυτου Πνευµατος. (438) Καθαπερ η στεγη πασης οικιας δια των θεµελιων και της λοιπης κτισεως ισταται. Παντως ουδε κατηλλαγη αυτω ουδε την µετ᾿ αυτου ενωσιν δια της µετουσιας του Πνευµατος εσχηκεν. νζ’. «τα δε ιµατια ου κατακαυσει. (439) «Εισαγαγη τις πυρ εν κολπω». ως µη δυνασθαι ανευ εκεινων δια της του Πνευµατος χαριτος στεγασθηναι αυτον. και ουτε η χαρις του Πνευµατος παραµενειν ηµιν πεφυκεν ανευ της των εντολων εργασιας. ουτε η τωνεντολων εργασια ανευ της χαριτος του Θεου χρησιµος η ωφελιµος εστιν ηµιν. εαν µη και την χαριν του Πνευµατος εν θεωρια και γνωσει ψυχης ληψεται. ωσαυτως δε και τα θεµελια δια το την στεγην βασταζειν καταβαλλονται ως αναγκαια και χρησιµα.φυλαξαι δια της εργασιας των εντολων και της των αρετων επικτησεως. νθ’. νστ’. Εκ γαρ των δυο τουτων αιτιων ταυτης παντως εστερηται˙ η γαρ της µετανοιας ηµελησεν. ου πυρωθησεται και λαµπρυνθησεται και τας της θεοτητος αυγασει και αυτος . φησιν ο Σοφος. Ον τροπον η αστεγος οικια η υπο αµελειας του κτισαντος ουτως εαθεισα ου µονον αχρηστος εστιν. η προς την των αρετων συλλογην ως προς απειρον υλην απειρηκως.

τη δε µεθεξει συνεπεται καθαρσις˙ τουτου δε γενοµενου. και κοσµος αυτω παροµοιος γεγονεν ορατος και αορατος. ο χωρισµος των τοιουτων θανατος εστιν. ξα’. αχθεται και λυπειται και φερειν ολως τουτο ου δυναται. Ωσπερ τω φιλοσωµατω και φιλοζωω. εν τουτοις και κατα τους υπνους η εµµαταιαζει η εµφιλοσοφει˙ ειτε γαρ περι ανθρωπινων . α οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη. εκ ψυχης και σωµατος την συστασιν εχων. ξ’. αδιαλειπτως ανω τε βιαζεται ειναι και συν Θεω διαγειν και µηδε προς βραχυ της εκεινου θεωριας και ακορεστου τρυφης αφιστασθαι˙ ως δε τω σωµατι και τη φθορα εµπεδουµενος. οσην οιµαι αµαρτωλου ψυχην εχειν χωριζοµενην απο του σωµατος. (440) εις α παρακυψαι και αγγελοι επιθυµουσιν. εαν αποσπασθη εκ της των τοιουτων θεωριας υπο τινος. Θανατος γαρ αυτω δοκει τουτο και αλλοτριωσις εικοτως της αιωνιου ζωης. ∆ιπλους ων ο ανθρωπος. και µαλιστα εαν αναγκαια τινα και παραδοξα ην ορων˙ ποσω µαλλον ο εν Αγιω φωτιζοµενος Πνευµατι και τα αγαθα εκεινα ορων. ξβ’. υπαρ και νοερως. γρηγορων και καθευδων. λυπηθησεται και θλιβησεται. τω φιληδονω και φιλοκοσµω. Και ως µεν ελευθερωθεις των δεσµων της εµπαθους ορεξεως και συναφθεις τη αθανατω δοξη τε και γλυκυτητι. Θεος ολος κατα χαριν ο ανθρωπος γινεται. Ει γαρ ο τον αισθητον τουτο φως ορων.Ενθεν τοι και περι οψεων και ονειρατων τουτο αληθες ειναι υπελαβον˙ εν οις γαρ η ψυχη ενασχολειται γρηγορουσα η εµβατευει. των δε της φυσεως σωµατικων αναγκων ου χωριζεται. τοσαυτην υπερ τουτου τηνικαυτα την λυπην δεχεται. ουτως τω φιλαγνω και φιλοθεω. εαν προς µικρον µυση τους οσθαλµους η κατακαλυφθη τουτους υφ᾿ ετερου. θανατος τω οντι η εκ των τοιουτων µικρα της διανοιας διαστασις.αστραπας κατα αναλογιαν της καθαρσεως και της µετοχης του πυρος˙ η γαρ µετοχη τη καθαρσει. υπ᾿ αυτου κατασπαται και συρεται και προς τα γηϊνα επιστρεφεται. τω φιλαΰλω και φιλαρετω. εκαστω δηλονοτι τουτων τα εργα και αι φροντιδες των εργων αρµοδιως αφορισθεισαι. Των µεν εµπαθων επιθυµιων και ηδονων ο µετασχων του Αγιου Πνευµατος απαλλαττεται.

φροντιζει πραγµατων εµµαταιαζουσα ονειροις ενασχολειται ειτε περι θειων και ουρανιων εµµελετωσα οψεσιν εµβατευει και ορασεσι. «και οι νεανισκοι αυτων ορασεις οψονται». Πολλοι µεν τον ερηµικον. ουδε τον µεν επαινου τον δε ψογου αξιον ειποιµι αν. ων η ζωη υπερ την των ζωντων ζωην αµεριµνος. τοιαυτα ωσαυτως βλεπει και τα ενυπνια η ψυχη˙ ει δε το θυµικον αυτης κατα των οµοφυλων εκθηριουται. διαπληκτιζοµενη ως επι δικαστηριων µεθ᾿ ων διαφερεται˙ ει δε το λογιστικον αυτης επαιρεται ταις αλαζονειαις και υπερηφανειαις. εξ ων διαφοροι σωµατικως τε και ψυχικως πεφυκασι διατρεφεσθαι. ξστ’. ξδ’. θηριων εφοδους και ερπετων πολεµους και µαχας ονειροπολει. ξε’. καθαρα. αρπαγας εις αερα πτεροφυεις και θρονων υψηλων καθεδρας και ηγεµονιας λαου επι αρµατων προερχοµενη και προπεµποµενη φανταζεται. αλλου αλλην εργαζοµενου δηλονοτι και συνεισφεροντος. α ουδε χρη καλειν ενυπνια αλλ᾿ ορασεις και οπτασιας. ξγ’. τας σωµατικας χρειας τη φυσει παρεχοντες. Μονων εκεινων εισιν αληθη τα οραµατα. ψευδη και συγκεχυµενα και το ολον απατη σαφης. Καθαπερ εκ διαφορων επιστηµων και τεχνων ο των ανθρωπων συνισταται βιος. Εγω δε ουδετερον τουτων του ετερου προκριναιµι. Οπηνικα το επιθυµητικον µερος της ψυχης περι παθη και µιξεις και τρυφας και απολαυσεις ερεθιζεται του βιου. αλλοι δε τον µιγαδα ηγουν τον κοινοβιακον εµακαρισαν βιον. εµφιλοσοφει. των δ᾿ αλλως και ουχ ουτως εχοντων. ων ο νους απλους εγενετο εξ επιδηµιας του Πνευµατος και ελευθερος απο πασης οχλησεως και δουλειας των παθων. αλλ᾿ εν παντι και εν πασιν εργοις και πραξεσιν ο δια Θεον και κατα Θεον βιος παµµακαριστος. απερισπαστος. (441) ων η σχολη περι τα θεια πασα και η µελετη περι µελλοντων αµοιβων και ανταποδοσεων. ησυχος. µεστη ελεους. σοφιας. νουθετειν τε και διδασκειν και συνισταν εκκλησιας. ουκ εξαπατωµενη. αλλ᾿ αληθειαις ενατενιζουσα και αποκαλυψεσι πιστουµενη. ουτως εστιν ιδειν και επι των . γνωσεως ουρανιου και καρπων αγαθων των γεωργουµενων υπο του Πνευµατος. κατα το υπο του Προφητου λεγοµενον. ετεροι δε το προΐστασθαι λαου. και αλληλοις ουτω µεταδιδοντες και εξ αλληλων µεταλαµβανοντες ζωσιν οι ανθρωποι.

απο Θεου. Εοικεν ο τον κοσµον απαντα καταλειψας και (442) προς το ορος ως προς ησυχιαν αναχωρησας κακειθεν επιδεικτικως γραφων προς τους εν τω κοσµω. Ο πιστει τη προς τον Θεον αδιστακτω τω κοσµω και τοις εν κοσµω αποταξαµενος πιστευει οτι ελεηµων εστι και οικτιρµων ο Κυριος και προσδεχεται τους εν µετανοια προσερχοµενους αυτω. ψεκτοι και αποβλητοι˙ ως γαρ µοιχευοντες παρα τω τας καρδιας ηµων ερευνωντι Θεω εσονται. ξθ’. τω γυναικος πορνης δυσειµονος τε και παγκακου διαζευχθεντι και εις χωραν µακραν αποδηµησαντι προς το απαλλαγηναι και της µνηµης αυτης. ξη’. ειτα επιλαθοµενω του σκοπου δι᾿ ον το ορος κατειληφει και προς τους τη πορνη εκεινη συναναστρεφοµενους.πνευµατικων. και συµµιαινοµενους γραφειν ορεγοµενω και αυτους µακαριζοντι˙ ος ει και µη τω σωµατι αλλα γε τη καρδια παντως και τω νοΐ συµπασχει εκ προθεσεως τοις τοιουτοις αποδεχοµενος οιονει της µετ᾿ εκεινης αυτων συµπλοκης. ει των επαινων και µακαρισµων και της δοξης εφιενται των ανθρωπων. Ειδως δε οτι δι᾿ ατιµιας τιµα τους δουλους αυτου δια πτωχειας ακρας πλουτιζει αυτους και δι᾿ υβρεων και . Ο γαρ επιθυµων ακουσθηναι τον βιον αυτου και το ονοµα και την πολιτειαν εν τω κοσµω. τοσουτον οι εν ορεσι και σπηλαιοις ενδιαιτωµενοι. Οσω οι εν µεσω του κοσµου στρεφοµενοι και καθαρευοντες τας αισθησεις και τας καρδιας απο πασης πονηρας επιθυµιας. κατα τον παλαι των Ιουδαιων λαον. τους µεν µακαριζων τους δε κολακευων και επαινων. ο’. ανονητος τε πασα βιου οδος η µη προς τουτο τον εν αυτη τρεχοντα φερουσα. εις ενα σκοπον εξ αµφοτερων τουτων οι παντες συντρεχουσιν. Σκοπος παντων των κατα Θεον αγωνιζοµενων εστι το ευαρεστησαι Χριστω τω Θεω και την καταλλαγην δια της του Πνευµατος µετουσιας προς τον Πατερα λαβειν και την εαυτων σωτηριαν δια τουτου πορισασθαι˙ τουτο γαρ πασης ψυχης και παντος ανθρωπου σωτηρια εστιν˙ ου µη γενοµενου. ξζ’. επαινετοι και µακαριοι. ως φησιν ο ∆αβιδ. εκπορνευει. ιν᾿ ειπω. αλλου αλλην αρετην µετιοντος και ετερου ετεραν βιου οδον διανυοντος. κενος ο κοπος και µαταια η εργασια ηµων.

(444) µη αντιτεινωµεν.εξουδενωσεως δοξαζει αυτους και δια θανατου της αιωνιου ζωης µετοχους αυτους και κληρονοµους αποκαθιστα. συνοντες αυτω εκεισε. ορεγων αυτοις χειρα δυναµεως ανωθεν και προς εαυτον επαναγει˙ συνεργει δε φανερως τε αµα και αφανως. Ο γαρ Θεος ουτε αργους ηµας ειναι εν µια και τη αυτη εργασια εν η ηρξαµεθα µεχρι τελους εµµενειν βουλεται. ω τινι αν εξ ηµων προσταξη και οιαν εµπιστευση διακονιαν. οα’. αγνωστως και γνωστως. αλλ᾿εµµενειν ταις εντολαις του δεσποτου ηµων και Θεου και το προσταγµα αυτου απεκδεχεσθαι. Μετα το εγχειρισθηναι διακονιαν ηµας θειων πραγµατων και εν αυτη διαπρεψαι. οβ’. δι᾿ ης αγγελοι µεν (443) αναβαινουσι και κατερχονται προς βοηθειαν των ανερχοµενων. ειτε εν σωµατι ειτε και εκτος σωµατος. µεχρις ου µετα Πατρος ο Υιος δια του Αγιου εισελθη και εγκατοικηση Πνευµατος εν ηµιν˙ και τηνικαυτα οταν ολον αυτον κτησωµεθα ενοικον και διδασκαλον. Θεος δε ανωθεν την κατα δυναµιν ηµων προθεσιν και σπουδην αναµενων καθηται. ουχ οτι πονουντας ηµας οραν τερπεται αλλ᾿ ως οφληµα θελων τους µισθους διδοναι ηµιν ο φιλανθρωπος. ογ’. ταυτην εγχειρισθησεται και κατα το εκεινω δοκουν ποιησει προθυµως˙ ουκ εξεστι δε προ καιρου ταυτην επιζητειν αλλ᾿ ουδε διδοµενην εξ ανθρωπων λαβειν καταδεχεσθαι. κατεπειγεται ως ελαφος διψωσα επι την αθανατον πηγην δι᾿ αυτων και προς το αναντες εν αυτοις ως εν κλιµακι βαινει. ουκ οιδα. ∆ικαιον εστι τη ζευγλη πρωτον των εντολων του Χριστου υποτιθεναι τους αυχενας ηµων και µη παροιστρειν µηδε οπισθοποδειν. αλλα προκοπτειν και αεικινητους ειναι προς την των κρειττονων . Τους αδιστακτως αυτω προσερχοµενους ουκ εα ολως καταπεσειν ο Κυριος αλλ᾿ αδυνατουντας βλεπων αυτους συνεργει και βοηθει. αλλ᾿ ορθως και προθυµως µεχρι θανατου βαινειν εν αυταις και εαυτους ηµας νεουργειν τον νεον οντως Θεου παραδεισον. µεχρις ου πασαν ανελθοντες την κλιµακα αυτω προσεγγισωσι και ολοι ολω ενωθωσι και απαντων επιλαθωνται των επιγειων. ει επιτραπωµεν υπο του Πνευµατος προς ετεραν µεταβηναι διακονιαν η εργασιαν η πραξιν. και συµπολιτευοµενοι και των απορρητων επαπολαυοντες αγαθων.

Οταν παση ισχυϊ. οζ’. οστ’. αγνωστως ουτως ως ουκ οιδεν. οδ’. αποκαλυπτεται φανερως καθως παλαι τοις αγιοις αυτου µαθηταις και αποστολοις απεκαλυφθη και πασι τοις δι᾿ αυτων πιστευσασιν εις το ονοµα αυτου˙ και τοτε γινοµεθα υιοι Θεου κατα χαριν. Ο εκκοπτων το ιδιον θεληµα δια τον του Θεου φοβον. προθυµια και προαιρεσει µεθ᾿ ορµης ακατασχετου τα υπ᾿ αυτου του Θεου µυστικως ηµιν και αγνωστως διδασκοµενα τε και εντελλοµενα εκπληρωσωµεν µηδεν ολως ελλειψαντες. Ο το ιδιον θεληµα νεκρον εργασαµενος αθελητος παντως εγενετο˙ αθελητον δε των οντων και ζωντων και κινουµενων ουδεν. Ταυτα δε η χαρις του Αγιου Πνευµατος ενεργει και χωρις αυτης γινεται ουδεν. Ο ουν ασκησει και σπουδη το οικειον απονεκρωσας θεληµα και αθελητος γεγονως παντως της οικειας εξεστη φυσεως και εν τω θελειν µηδεν ουδε καλον τι η κακον δυναται ενεργειν. τα δε και συνουλωθεντα και ενωθεντα και εν δενδρον εγενετο. ως πιστοις και υπηκοοις. οε’. ει και κινειται και αυξει αλλ᾿ ου λεγοµεν φυσικω θεληµατι την κινησιν ποιεισθαι και την αυξησιν. τοτε ηµιν. ει µη µονα τις ειποι τα αναισθητα και ακινητα˙ τα γαρ φυτα.επιτυχιαν. τω θειω δηλαδη και µη τω οικειω στοιχουντας θεληµατι. Ο το ιδιον θεληµα απονεκρωσαι σπουδαζων το του Θεου οφειλει ποιειν θεληµα και αντι του οικειου θεληµατος το του Θεου αντεισαγειν εν εαυτω και εµφυτευειν και εγκεντριζειν τουτο εν τη καρδια αυτου και προς τουτοις σκοπειν ακριβως ει τα φυτευοµενα και εγκεντριζοµενα. ωστε αγνοηθηναι παρ᾿ αυτου και την προϋποδεξαµενην τον σπορον γην και την ριζαν εφ᾿ ην ενεκεντρισθη το ακατανοητον και αφραστον εκεινο και ζωηφορον φυτον. αψυχα γαρ˙ παν δε εµψυχον και φυσικον εχει θεληµα. ως φησιν ο Παυλος˙ «Οσοι . ως αληθινοις µαθηταις και φιλοις. τα µεν εις βαθος που ριζωθεντα φυει. ει ηυξηθησαν και εξηνθησαν και καρπον ωραιον και γλυκυν πεποιηκασιν. ο Θεος χαριζεται αυτω το εαυτου θεληµα και ανεξαλειπτον αυτω διατηρει εν τη καρδια αυτου και διανοιγει τους οφθαλµους της διανοιας αυτου του επιγινωσκειν αυτο και ισχυν διδωσι του (445) εκπληρουν αυτο.

των ουκ αρχοντων αλλ᾿ υπο πολλων κυριευοµενων˙ ου µεγα τι τους τοιουτους ηγειται και υψηλον. Των καταξιωθεντων γενεσθαι µετα Θεου εν τη συναφεια του Πνευµατος και των απορρητων αυτου αγαθων απογευσασθαι ουδεις δοξης της ατιµου και καταπτυστου ερα προσφεροµενης αυτω παρα ανθρωπων. . αλλ᾿ εν πασιν εργοις σου δοξασαι και τιµησαι αυτον. ουδε προξενους οιεται ειναι αυτους πλειονος δοξης τοις πλησιαζουσιν αυτοις. κληρονοµοι µεν Θεου. ου µονον τουτων απηλλαγης αλλα και υιοθεσιας και δοξης και ουρανων ηξιωσαι βασιλειας. τοσουτον ο λογικος ανθρωπος κρεισσων του παντος κοσµου εστι. ειτε δια της αµφιασεως του (446) αγιου και αγγελικου σχηµατος. ανυµνει τον υπερ τα ορωµενα απαντα τιµησαντα σε Θεον. αλλα προς την δοθεισαν σοι χαριν αποβλεψας και της νοερας και λογικης σου ψυχης την αξιαν καταµαθων. Ει παντων σου των αµαρτηµατων την αφεσιν ελαβες. αλλ᾿ ουδε χρυσιου η ιµατισµου η λιθων των νοµιζοµενων παρα τοις ανοητοις τιµιων˙ ου πλουτω ρεοντι προστιθεται τη καρδια. ετοιµος εσο και προπαρασκευαζου µη ατιµασαι τον σε τιµησαντα και τα µυρια συγχωρησαντα πταισµατα. οτι µυριων υπαρχων τιµωριων αξιος. ουδε τινος ουδαµως ετερου των επιφανων και λαµπρων ανθρωποις επιθυµησει. π’. οθ’. ανθρωπε. και κληρονοµοι. τα µεγεθη των εν αυτω κτισµατων κατανοων. Μη γαρ. συγκληρονοµοι δε Χριστου». ινα και αυτος σε µειζονως αντιδοξαση. ως ουδε πλουτου εις πενιαν τις κατελθειν η απο αρχης και εξουσιας µεγιστης και περιβλεπτους αξιωµατος εις αδοξιαν εσχατην και ατιµιαν καταπεσειν. Ταυτα στρεφων εν διανοια και δια παντος ενθυµουµενος. δια τουτο τιµιωτερα σου ταυτα ειναι νοµιζε. οη’. και φιλον αυτου γνησιον ονοµασει σε.Πνευµατι Θεου αγονται ουτοι εισιν υιοι Θεου˙ ει δε υιοι. Οσω ψυχη τιµιωτερα τυγχανει του σωµατος. ου παρα βασιλεων και αρχοντων γνωριζεσθαι βουλεται. ποσης σοι τουτο εσται αγαπης και ευχαριστιας και ταπεινωσεως αιτιον. ειτε δι᾿ εξαγορευσεως. ον τιτιµηκεν υπερ απασαν την ορωµενην κτισιν.

τον µεν εξω φθειροµενον ανθρωπον. η ειχε προ του τον κοσµον γενεσθαι παρ᾿ αυτου˙ ταδε εισιν ο σταυρος. πβ’. Ει τις σχεσεως και επιθυµιαις των αισθητων απερρηξε την ψυχην αυτου και Θεω ταυτην συνεδησεν. ινα δια τουτων δοξασωµεν τον Πατερα ηµων τον εν τοις ουρανοις κληθηναι καταδεξαµενον. αλλα και τα επιφεροµενα τω σωµατι αυτου ανιαρα µετα χαρας και της προσηκουσης ευχαριστιας υποµενει. µιµουµεθα του Χριστου τα παθηµατα και δοξασοµεν δι᾿ αυτων τον Πατερα ηµων και Θεον. και δοξασθωµεν παρ᾿ αυτου τη δοξη του Ιησου. εως αν ταπεινωθηναι πρωτον θεληση και µωρος γενηται. ∆ι᾿ ων γαρ εκεινος τον εαυτου Πατερα εδοξασεν. κακεινα και ηµεις σπουδη πραξωµεν. ζηµιαις δακνεται χρηµατων και αποστερησεσιν αχθεται πραγµατων και πληγαις επιφεροµεναις αυτης σωµατι σφοδρως οδυναται. τον δε εντος ηµερα και ηµερα ανακαινουµενον. συν τη οιησει . ου µονον των περι αυτον χρηµατων και κτηµατων καταφρονησει και ως επι αλλοτριοις και ξενοις στερουµενος αυτων αλυπως διατεθη. τα επισυµβαινοντα αυτη λυπηρα και τας επερχοµενας αυτη επηρειας παρα τε δαιµονων και ανθρωπων αλυπως φερειν ου δυναται. εδοξασθη δε και ο Υιος παρα του Πατρος δι᾿ αυτων. Σκοπησωµεν πως δοξασοµεν τον Θεον˙ δοξαζεται δε παρ᾿ ηµων ουκ αλλως η ως παρα του Υιου εδοξασθη.πα’. ηγουν η νεκρωσις του κοσµου παντος. οι πειρασµοι και ει τι ετερον των παθηµατων Χριστου˙ α υποφεροντες εν υποµονη πολλη. πγ’. Αλλως δε ουκ ενι τας κατα Θεον θλιψεις µετα χαρας υπενεγκειν. αλλ᾿ οιον συνδεδεµενη τη προσπαθεια των ανθρωπινων πραγµατων. µη δυναµενος το φως της υποµονης και της παρακλησεως ολως θεασασθαι. πδ’. (447) Ψυχη η µη τελειως της σχεσεως και προσπαθειας των ορωµενων ευαισθητως απαλλαγεισα. κατα τον θειον αποστολον. Πας δοκησιφρων εκ µαθηµατικης ων επιστηµης µυστηρια Θεου παρακυψαι και ιδειν ουκ αξιωθησεται ποτε. βλεπων αει. αι θλιψεις. ως υιοι αυτου χαριτι και συγκληρονοµοι Χριστου. γνωσεως γαρ τελειας εν τουτοις χρεια και σοφιας πνευµατικης˙ ο δε τουτων εστερηµενος εν σκοτει αγνωσιας και ανελπιστιας αει πορευεται.

ψυχικην. Ταχα γαρ ποτε ανασφηλαντες εκ της περιεχουσης αυτους οιησεως. πεπλανηµενοι οντες αυτοι και αγευστοι των απορρητων αγαθων του Θεου. τοσουτον τα . Εξω γαρ οντες οι τοιουτοι του θειου φωτος. πε’. ει αρα γε ακουσωσιν. επειδη οι µη τω του Θεου αγοµενοι Πνευµατι εν τη σκοτια περιπατουσι και ουκ οιδασιν ουτε που υπαγουσιν. νυκτος και ηµερας ευχοµενοι υπερ της σωτηριας αυτων˙ υπερ γαρ αλλου τινος ουδεποτε λυπηθησονται οι τω Θεω αδιαλειπτως συνοντες και υπερεµπιπλαµενοι παντος αγαθου. και υπο του θειου Πνευµατος οδηγουµενος και φωτιζοµενος. Τους διδακτους Θεου οι µαθηται των σοφων του αιωνος τουτου ανθρωπων ηγουνται µωρους. ουτε εν τισι προσκοπτουσι. θρηνουντες την πωρωσιν της καρδιας αυτων υποστρεφουσιν εις τας καλιας αυτων. δεξονται την του Αγιου Πνευµατος αληθη διδασκαλιαν και το του Θεου θεληµα ανοθευτως και ακαπηλευτως ακουσαντες µετανοησουσι και ποιησαντες αυτο µεταλαβωσι τινος χαρισµατος πνευµατικου. αυτοι οντες εν αληθεια µωροι. και τηνικαυτα γινεται Θεου διδακτος. δαιµονιωδη. ορα και διδασκεται απερ ουδεις των αλλων ανθρωπων ειδεν (448) η ιδειν η µαθειν ποτε δυναται. µεστην εριθειας και φθονου. κατα τον θειον αποστολον. συνεισερχεται µετ᾿ αυτων εν πολει ζωντος Θεου. υπο τουτων χειραγωγουµενος. και ην η θεολογος φωνη επιγειον οιδε. ει αρα γε συνησουσιν και πεισθησονται. Ο γαρ τουτο ποιων και σοφοις τα θεια εν αδιστακτω πιστει ακολουθων. πζ’. αναστρεφοµενοι εν µεσω ηµων. Ει δε µη τοιαυτης ωφελειας γενεσθαι δυνηθωσιν αυτοις προξενοι.και ην κεκτηται γνωσιν αποβαλων. τα εν αυτω ιδειν µη δυναµενοι θαυµατα. εκ µεµωραµενης σοφιας στοµωθεντες της θυραθεν. ∆ια τουτο µονον παραβαλλειν και βλεπειν τοις εν τω κοσµω θελουσιν οι χαριτος πεπληρωµενοι και τετελειωµενοι τη γνωσει και σοφια τη ανωθεν. τους αυλιζοµενους εν τω φωτι και τα εν αυτω βλεποντας και διδασκοντας ως πεπλανηµενους λογιζονται. ην εµωρανεν ο Θεος. ινα µισθον τινα προξενησωσιν αυτοις δι᾿ υποµνησεως των εντολων του Θεου και δι᾿ αγαθοεργιας. πστ’. (449) Οτι και νυν εισιν απαθεις και αγιοι και πεπληρωµενοι του θειου φωτος.

Ουδε γαρ αλλοιουται ηµων εκαστος η της καθο . ο εν παση τη θεια Γραφη ανακηρυττοµενος και παρ᾿ ηµων µεν αναγινωσκοµενος. Εφ᾿ ηµιν δε εστι µετα το βαπτισµα η ταις εντολαις αυτοθελως εµµενειν του εις ον εβαπτισθηµεν δεσποτου Χριστου και τη οδω πορευεσθαι των προσταγµατων αυτου η εκκλινειν της ευθειας ταυτης οδου και προς τον αντιπαλον και εχθρον ηµων διαβολον δια των πονηρων πραξεων παλινδροµειν. Το αυτεξουσιον και αυτοπροαιρετον ηµων ουκ αφαιρειται το βαπτισµα. Οι µετα το βαπτισµα τοις του πονηρου θεληµασιν εικοντες και τα εκεινω βεβουλευµενα διαπραττοµενοι εαυτους της αγιας του βαπτισµατος µητρας απαλλοτριουσι. αλλοιωσιν τινα της παρουσης αυτοις απαθειας υφιστασθαι ηδεσαν αν. γεννων ηµας ανωθεν εν Πνευµατι Αγιω και ευθυς εισαγων ηµας εις την βασιλειαν των ουρανων.µελη νεκρωσαντες εαυτων τα επι της γης εκ πασης ακαθαρσιας και εµπαθεστατης επιθυµιας. αλλ᾿ ελευθεριαν ηµιν χαριζεται (450) του µηκετι και ακοντας ηµας τυραννεισθαι υπο του διαβολου. Ο γαρ Υιος του Θεου δια τουτο υιος του ανθρωπου εγενετο. Ει γαρ εν γνωσει τελεια εγενοντο της θειας Γραφης. µαλλον δε εντος ηµων ταυτην εχειν ηµιν χαριζοµενος ως µη εν ελπισιν ειναι του εισελθειν ηµας εν αυτη αλλ᾿ εν κατασχεσει ταυτης οντας βοαν˙ «Ηµων δε η ζωη κεκρυπται συν τω Χριστω εν τω Θεω». κατα το υπο του ∆αβιδ ειρηµενον. εις οπερ εστι κατα φυσιν εκεινος αναγων κατα χαριν το γενος ηµων. ινα υιους Θεου ποιηση τους ανθρωπους ηµας. µη επιγινωσκοµενος δε. επιστευον αν τοις υπο Θεου λαληθεισι και δωρησθεισιν ηµιν αγαθοις˙ επει δε αµετοχοι των τοιουτων εξ οιησεως και αµελειας εισι καλων. πη’. ως µη µονον αφ᾿ εαυτων ποτε µη λογιζεσθαι η ποιησαι ορµαν το κακον αλλα µηδε υφ᾿ ετερου προς τουτο ελκοµενοι. η παντως ινα µετεσχηκως των ηµετερων κοινωνους των εκεινου ποιηση ηµας. Τις ο σκοπος της ενσαρκου οικονοµιας του Θεου Λογου. 90. πθ’. και τους µετεσχηκοτας και περι τοιουτων διδασκοντας απιστουντες ενδιαβαλλουσιν. ειπερ ειδοτες ησαν τα καθ᾿ εκαστην αναγινωσκοµενα θεια λογια και ψαλλοµενα παρ᾿ αυτων οι τοις τοιουτοις την µωριαν επιφηµιζοντες και διαπιστουντες περι θειων πραγµατων διδασκουσιν εν σοφια του Πνευµατος.

ως µη θρεψας Χριστον κριθησεται προς αυτου. «Εφ᾿ οσον εποιησατε ενι τουτων των ελαχιστων. Ου µετα το ενα ελεησαι σωζει αλλα το ενος καταφρονησαι τω πυρι παραπεµπει. (451) ουδε γαρ µεµερισται ολως ο Χριστος. πως τινες εις ενα πενητα περικλειουσιν. 92. ως ειρηται. κακον γαρ ο Θεος ουκ εποιησεν. αµελησει τινων αδελφων και λιµω και διψη και ψυχει εασει διαφθαρηναι αυτους. ποτισθηναι τε και ενδυθηναι και ει τι ετερον τουτοις συνεπεται. Ο γουν τοις ενενηκοντα εννεα δους ανα οβολον. της δε οικειας ουκ εξισταται φυσεως. αυτον παρειδεν αποθανειν και αυτου κατεφρονησε του ειποντος˙ «Εφ᾿ οσον εποιησατε ενι τουτων των ελαχιστων εµοι εποιησατε». Ο τοις εκατον δους ελεηµοσυνην. της ιδιας εκεινη ου µεθισταται φυσεως αλλα µενει σιδηρος ων. επειδη και εν εκεινοις πασιν αυτος εστιν ο και εφ᾿ ενι εκαστω των ελαχιστων τρεφοµενος προς ηµων. Ου γαρ τους ελεηθεντας µονον παρ᾿ ηµων ορα . ουδε το εν µια ηµερα αλλα το δια βιου παντος δηλοι˙ ουτω και το τραφηναι Χριστον. αυριον δε δυναµενος τουτο ποιησαι. 93. τον δε ενα υβρισας η τυψας η εκπεµψας κενον. πολλους παρακαλουντας αυτον και βοωντας αποπεµψαµενος. τινι αρα ταυτα πεποιηκεν η παντως τω ειποντι και αει λεγοντι και ειπειν µελλοντι. 94. ποτισαι τε και θρεψαι. οπως ιδιοποιειται ο Κυριος παντα τα των πενητων και αδελφων ηµων. 91. ου προς απαξ αλλα δια παντος και εν πασιν υπο των αυτου δουλων ταυτα δεχεσθαι ο Κυριος και Θεος ηµων ωµολογησεν.εκτισται µεθισταται φυσεως. δυναµενος δε και ετεροις δουναι. Υποθου ουν εκατον ειναι πενητας ως ενα Χριστον. Τον αµεριστως µεριζοµενον και αυτον ολον οντα ενι εκαστω των πενοµενων. αλλα αγαθος κτισθεις υπο του Θεου. προς µεν τους δικαιους λεγων˙ «Εµοι εποιησατε». ουτω και ο ανθρωπος ενεργει µεν και πραττει. απερ βουλεται. 95. ταυτα και πραττει ειτε αγαθα ειτε φαυλα˙ ωσπερ γαρ την µαχαιραν καν επι κακω τις αυτην καν επι καλω χρησηται. οια εξ εκουσιου γνωµης προαιρειται και θελει. Ο πασι µεν παντα τα προς χρειαν σηµερον παρασχων. ατρεπτος τη φυσει καθο εκτισται και τη ουσια ων. Το γαρ «επεινασα και εδιψησα» ου προς το απαξ ειρηται παντως. προς δε τους εξ αριστερων˙ «Εµοι ουκ εποιησατε». Εκ τουτων εν εστι γνωναι. εµοι εποιησατε».

της εντολης του ∆εσποτου εκπληρωτης ουκ ευρισκεται. ενδυσας και τα αλλα παντα εις αυτους εργασαµενος. ωστε παντας θεραπευσαι και θρεψαι και µηδολως τουτων τινα παριδειν. ποτισας. ουτω και ο παντα µεν πενητα και ελαχιστον θρεψας. εαν µεχρις οβολου η κλασµατος αρτου κεκτηµενος. 96.». Αλλ᾿ ακουετωσαν Παυλου διαρρηδην βοωντος˙ «Η γαρ αγαπη του Χριστου συνεχει ηµας. κριναντας τουτο. Φορτικα ταυτα τοις πασιν ισως φανησεται. ως ο Χριστος και Θεος εκενωσε το ιδιον αιµα δια την σωτηριαν ηµων. εως αν και αυτος πτωχος γενηται και τοις πλησιον αυτου εξοµοιωθη. . αρα οι παντες απεθανον». οτι ει εις υπερ παντων απεθανεν. ως Χριστον τον Θεον πεινωντα καιδιψωντα παριδων και αυτος λογισθησεται.ουδε τους αδικηθεντας η πλεονεκτηθεντας και µυρια ετερα παθοντας δεινα. και ο θελων ινα ποιωσιν εις αυτον αλλοι α βουλεται αγαθα. ταυτα και αυτος ποιειν αλλοις απαιτηθησεται. Ωσπερ ουν ο εχων τον πλησιον ως εαυτον ουδεν πλεον εχειν του πλησιον ανεχεται. ελαχιστον εαυτον (452) ουχι του αδελφου αλλα του πεποιηκοτος αυτον λογιζοιτο και ως αυτον υποδεχοιτο και τιµα. Εν τουτω εκαστου πενητος προσωπον αναλαβειν κατεδεξατο και παντι πενητι εαυτον εξωµοιωσεν ινα µηδεις των εις αυτον πιστευοντων του αδελφου αυτου κατεπαιρηται. αλλα και τους παροφθεντας. αποστρεψη τινα των αιτουντων αυτον. βλεπων τον αδελφον αυτου και τον πλησιον ως τον Θεον αυτου. 99. τουτο ποιειν προστασσεται εν παση τη ζωη αυτου. 97. 98. εαν δε εχη και µη µεταδιδωσιν αφθονως. ενος δε µονου καταφρονησας και αυτον παριδων. διο και δοξουσιν ευλογα λεγειν εν εαυτοις˙ «Τις αρα ταυτα παντα ποιησαι δυναται. Ο τον πλησιον εχειν ως εαυτον κελευσθεις ου µιαν παντως ηµεραν αλλα δια βιου παντος τουτον εχειν ουτως οφειλει˙ και ο παντι τω αιτουντι διδοναι προσταττοµενος. ουδε ο τοις αιτουσι πασι διδοναι θελων. αλλ᾿ εκαστος. ουδε ο µη ποιων τω πλησιον οσα θελει ινα ετερος ποιη προς αυτον. ως αρκουν τουτο εις καταδικην ηµων˙ ου γαρ εκεινους αλλ᾿ αυτον παρορωµεν τον τα εκεινων απαντα ιδιοποιουµενον Ιησουν τον Χριστον.

Τι ην εν τω κοσµω προ του τον κοσµον γενεσθαι. Ουτω και ο αδιαλειπτως ευχοµενος εν τουτω παντα συνεκλεισε και ουκετι επτακις αινειν της ηµερας τον Κυριον η εσπερας και πρωΐ και µεσηµβριας υπ᾿ αναγκην εστιν. Μηπω οντος του κοσµου. Ερωτ. Οτι. Πως γαρ. ουτω και αι περιεκτικαι αρεται τας µερικας εν εαυταις συµπεριλαµβανουσιν αρετας. Θεος. ει και µη καταλαµβανονται παρ᾿ ηµων. πασαν αγιαν διηλθε Γραφην και πασαν την εκ της αναγνωσεως ωφελειαν εκαρπωσατο και ουκετι βιβλιων αναγνωσεως δεηθησεται. Απαντ. και προ του γενεσθαι. ο τον εµπνευσαντα τοις τας θειας γεγραφοσι Γραφας συνοµιλον κεκτηµενος και παρ᾿ εκεινου µυουµενος τα των αποκεκρυµµενων µυστηριων απορρητα. ο τον κοσµον ποιησας. Συνεστηκε γαρ εν αυτω τα παντα. εν τω Θεω παντως ως γεγονως ην ο κοσµος καθο και οι µηπω παραχθεντες ανθρωποι εν τω κοσµω. (454) 1. ως ηδη παντα πεπληρωκως οσα αν κανονικως και εν αφωρισµενοις καιροις και ωραις ευχοµεθα τε και ψαλλοµεν. αλλα βιβλος ουτος τοις αλλοις θεοπνευστος εσται. Ουτω και ο τον διδοντα ανθρωποις γνωσιν Θεον γνωστως εν εαυτω κτησαµενος. Ο γαρ πωλων τα υπαρχοντα αυτου η και διασκορπιζων αυτα τοις πτωχοις και πενης εφ᾿ απαξ γενοµενος παντα υφ᾿ εν τα των µερικων εντολων εξεπληρωσεν˙ ουκετι γαρ χρειαν εχει τω αιτουντι διδοναι η µη αποστραφηναι τον θελοντα δανεισασθαι απ᾿ αυτου. καινα τε και παλαια φερουσα µυστηρια γεγραµµενα δακτυλω Θεου εν αυτω. ∆ΙΑΛΟΓΟΣ ΣΧΟΛΑΣΤΙΚΟΥ ΠΡΟΣ ΣΥΜΕΩΝ ΤΟΝ ΝΕΟΝ ΘΕΟΛΟΓΟΝ. 2. Τελος των κεφαλαιων σκε’. Απαντ. Καθαπερ αι περιεκτικαι εντολαι συµπεριεχουσι πασας εν εαυταις τας µερικας εντολας.ρ’. ως ηδη γεγεννηµενοι εισι παρα τω Θεω. πως ην εν τω κοσµω. και τα µηπω κτισθεντα. . Ερωτ. ως παντα τελεσας και καταπαυσας εν Θεω τη αρχικη τελειοτητι απο παντων των εργων αυτου.

ως λεγεις. αλλα τω θρονω της δοξης˙ και προς την εκπεµποµενην λαµπροτητα αντιβλεπειν µη εξισχυοντες. αλλα το µεν σωµα οικισκω εγκλειεται και δεσµοις περισφιγγεται. µητε του σωµατος χωριζοµενος µητε της οικιας µακραν γινοµενος. Απαντ. Αλλ᾿ ακουε συνετως˙ καθαπερ ο νους ηµων των ανθρωπων ουτε συνεχεται υπο τοιχων ουτε τοπω περιοριζεται. Ερωτ. Ερωτ. και εκθαµβουµενοι τον θειον υµνον ασιγητως αει αναπεµπουσι˙ τω γαρ αστεκτω της δοξης καταπληττοµενοι. ουδε εν περινοια γενεσθαι η εννοησαι δυνανται. αποκεχωρισµενος των παντων εστιν. φοβω τα εαυτων κατακαλυπτουσι προσωπα. Εστι µεν ουν οµολογουµενως πανταχου ο Θεος και τα παντα πληροι. Ο δε τα παντα πληρων. ∆υσνοητον µεν το ερωτηµα. αυτος δ᾿ εκτος εστι τουτων και ελευθεριως πανταχου περιεισιν. Αρα διεστη του κοσµου. αλλ᾿ οιονει και συνεστι τουτοις κεχωρισµενος και κεχωρισται ηνωµενος αυτοις. 5. 4. πως απεριγραπτος και ουδαµου εστιν. πως αρα πορρωτερω . εν τω κοσµω ην ο Θεος προ του τον κοσµον γενεσθαι παρ᾿ αυτου. τι γεγονεν ο Θεος οτε τον κοσµον τουτον παρηγαγεν. Απαντ.3. Τη δε φυσει και ουσια και τη υποστασει και τοις λοιποις (455) ιδιωµασι πασης κτιστης υπερκειται φυσεως˙ και αµετρητως και ακαταληπτως ταυτης διεστηκεν. Η και αυθις εν τω κοσµω εστιν. Ερωτ. ως λεγεις. που εστιν ο Θεος˙ ει γαρ ακουεις παρεσταναι. Πως. ου µεντοι γε δυσφραστον˙ Θεω δε αδυνατει ουδεν˙ οθεν δυνατος εστι και περι τουτων πληροφορησαι σε. που ο δεσποτης η οποιος αυτος εκεινος εστιν˙ ει γαρ προς την απαστραπτουσαν αιγλην αντοφθαλµειν ουκ ισχυσουσι. Τοπω µεν ου διεστη των αυτου ποιηµατων ο ταυτα ποιησας Θεος˙ που γαρ ο πανταχου παρων και τα παντα της ιδιας πληρων θεοτητος µεταστησεται. ουδε οι αγγελοι. Ο ουν απεριγραπτος πως τα παντα πληροι. τοπω µη διεστηκως αλλα πανταχου. ουτω και ο Θεος πανταχου και εν πασιν εστιν και εξω παντων˙ και ουδαµου τη φυσει και τη ουσια και τη δοξη εστιν˙ απεριγραπτος γαρ. παρων. Ει ουν. Απαντ. ου συγκεκραµενος δε ολως τοις ορωµενοις αλλα κεχωρισµενος τω τροπω ωπερ ειρηκαµεν˙ ουδαµου δε εστι το καθ᾿ ηµας˙ ουδεις γαρ οιδεν.

και οι αγγελοι (456) και οι καθαραντες εαυτους αγιοι ελλαµφθεντες και φωτισθεντες υπο του Αγιου Πνευµατος ισασι˙ το δε που η πως η οποιος εστιν. αυτον δε εκεινον καν ποσως κατιδειν και καταµαθειν ουκ ισχυοµεν. και γινωσκουσιν εαυτα και γινωσκονται υπ᾿ αλληλων. «ουδεις οιδε τα του ανθρωπου. Απαντ. εν αυτη και τον Υιον και τον Πατερα ορωσιν˙ ουχ ουτως δε οι αµαρτωλοι και ακαθαρτοι˙ εκεινοι γαρ τυφλοις και αναισθητοις εοικασιν˙ ωσπερ γαρ οι τυφλοι το φως του αισθητου ηλιου λαµπον ου βλεπουσιν. Απαντ. ει µη ο Πατηρ και ω αν βουληται ο Υιος αποκαλυψαι». 6. Και πως φησιν ο Χριστος. (457) Τι ουν βλεπουσιν οι κεκαθαρµενοι τον νουν και την καρδιαν. «µακαριοι οι καθαροι τη καρδια. Ερωτ. Επειδη ο Θεος φως εστι και φως το ακροτατον. ουτε µην επαισθανονται της θερµης αυτου.περιεργαζεσθαι δυναιντ᾿ αν. ως συναΐδιον τουτοις και οµοουσιον˙ ταυτα γαρ τα τρια. οµως δε βλεπειν αυτον επ᾿αληθειας λεγοµεν. ουτω δη και αυτοι το θειον φως αει φαινον ου καθορωσιν. ως εν οντα. οτι αυτοι τον Θεον οψονται». «µη καταφρονησητε ενος των µικρων τουτων˙ οι γαρ αγγελοι αυτων δια παντος βλεπουσι το προσωπον του Πατρος µου του εν ουρανοις». τα δε ιµατια αυτου γενοµενα ως το φως˙ και εκ Παυλου . Και παλιν. ει µη το πνευµα του ανθρωπου το οικουν εν αυτω˙ ουτω και τα του Θεου ουδεις οιδεν. Ως αυτος ειπεν ο φυσει Θεος και Υιος του Θεου. ουδεις των απαντων γινωσκει. ει µη το Πνευµα του Θεου»˙ και παλιν˙ «ουδεις γινωσκει τον Πατερα. ει µη ο Υιος. ει µη φως˙ και τουτο δηλον εκ τε των ιδοντων λαµψαν το προσωπον του Χριστου ως τον ηλιον. ουτω και οι αγγελοι και οι αγιοι την απαστραπτουσαν δοξαν καθορωντες του Πνευµατος. Οτι µεν ουν εστιν ο Θεος και πανταχου εστι και τα παντα πληροι. ετερον ουδεν ορωσιν οι αυτον βλεποντες. 7. συ δε λεγεις οτι και οι αγγελοι αγνοουσιν οποιος και που εστιν ο Θεος. ει µη ο Πατηρ τον Υιον και ο Υιος τον Πατερα και το Πνευµα το Αγιον τον Πατερα και τον Υιον. και ουδεις γινωσκει τον Υιον. Ωσπερ του ηλιου εν µεσηµβρια λαµποντος το εκπεµποµενον µεν εξ αυτου φως τρανως καθορωµεν. Ερωτ.

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΤΟΥ ΟΣΙΟΥ ΚΑΙ ΜΕΓΑΛΟΥ ΠΑΤΡΟΣ ΗΜΩΝ ΣΥΜΕΩΝ ΤΟΥ ΝΕΟΥ ΘΕΟΛΟΓΟΥ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΟΥ ΚΑΙ ΗΓΟΥΜΕΝΟΥ ΜΟΝΗΣ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΜΑΜΑΝΤΟΣ ΤΗΣ ΞΗΡΟΚΕΡΚΟΥ ΕΡΓΑ ΤΟΜΟΣ ΤΡΙΤΟΣ (Γ’) ΥΜΝΟΙ ΕΠΙΣΤΟΛΑΙ . πολλαι µοναι παρα τω Πατρι µου εισιν. ευδηλον οτι και πολλαι σωτηριας οδοι˙ πασαι δε εν µια τη της µετανοιας οδω τελειουνται δια της του κακου αποχης. Ερωτ. νεκροι εισι τη ψυχη και του αιωνιου πυρος και σκοτους συγκληρονοµοι τε και συµµετοχοι. Ερωτ. Πως ουν < ου > πασιν οραται. και εκ µυριων ετερων αγιων. Και ουκ εστι σωτηριας τυχειν τον µη εις ταυτα πεφθακοτα τα µετρα. 8. επει αΐδιον και αειλαµπες φως εστιν ο Θεος. Του Κυριου λεγοντος. 9. Απαντ. Επειδη ουτως ωκονοµησεν εξ αρχης ο Θεος˙ ινα µηδεµιαν εχη κοινωνιαν το σκοτος εν τω φωτι µηδε εναγης και βεβηλος µετα του Αγιου και καθαρου. ειτε την της ελεηµοσυνης ειποις ειτε την της ξενιτειας ειτε πασης ετερας του αγαθου πραξεως εκπληρωσιν.του αποστολου. φως ιδοντος τον Θεον και εις την αυτου επιγνωσιν επιστρεψαντος. Απαντ. προς την των κρειττονων επιτυχιαν. ∆ιο και ως µεγα χασµα και τειχος δε αι πονηραι ενθυµησεις και οι µαταιοι ηµων διαλογισµοι οια δη τειχος υψηλον γινονται και διιστωσιν ηµας απο του φωτος της οντως ζωης˙ ο γαρ Θεος φως εστι και ζωη εστιν˙ οσοι τοιγαρουν εστερηνται τουτου.

καταληπτον τε και ευεπιβατον εστι˙ ταις γαρ θειαις εµφασεσι περιαυγαζοµενον του απροσιτου φωτος.Νικητα µοναζοντος και πρεσβυτερου µονης των Στουδιου του Στηθατου εις την βιβλον των θειων υµνων του οσιου πατρος ηµων Συµεων. κακως δηλαδη και απειρως τα θεια και υπερ αισθησιν εκλαµβανοντες. και τον ανακαινουµενον εις Χριστον επενδυσασθαι. (11) 1. οιµαι. Ιστεον ουν. αρτιον δηλονοτι πεφθακοτα και τη ενδεχοµενη καλως τελειοτητι αναβεβηκοτα εις ανδρα τελειον. εις µετρον ηλικιας του πληρωµατος του Χριστου˙ ετι δε προκαθαρθηναι και προφωτισθηναι και ελλαµφηναι τω πνευµατι προθεωρησαι τε την απασαν κτισιν οµµατι νοος καθαρω. εκεινων αρα προς την των εγκειµενων καταληψιν δεεται των τα αισθητηρια της ψυχης ερρωµενων τη ευεξια του λογου και τον νουν ες υψος επτερωµενων τη του πνευµατος αυρα και ολην ολως προς ουρανους και τα βαθη Θεου εµβαθυνουσαν εχοντων σαφως την διανοιαν. υπερανω πασης ανθρωπινης συνεσεως ον. οτι τον εις θεολογων ανδρων εγκυπτειν γραφας προαιρουµενον και επι τουτο ερωτι επειγοµενον αναγνωσεως πρωτα µεν πιστον οντα κοσµον χρη φυγειν και τα εν κοσµω καθολου τω σωµατι και τω πνευµατι (12) και την προσυλον απο ψυχης αµαρτιαν µισησαι και την προσκαιρον αποσεισασθαι των ηδεων απολαυσιν˙ θειναι τε θεµελιον ακολουθως καλον επι την ερηρεισµενην πετραν της πιστεως δια πραξεως και εργασιας των εντολων του Χριστου και επι τουτον ευτεχνως τον οικον εποικοδοµησαι των αρετων και τον παλαιον και φθειροµενον ανθρωπον κατα τας επιθυµιας αυτου αποδυσασθαι. 2. αλλα µη ωφελειαν εις εαυτους αναµαξοιντο. Το λιαν ανατατικον τε και διηρµενον αυτο τε το υπερ αισθησιν των εγγεγραµµενων ενταυθα και το υψος της θεολογιας και το βαθος της τουτων αντικρυς γνωσεως ου πασιν. Οθεν µοι και αγαν ευκαιρον επωφελες τε και αρµοδιον εδοξε το σεβας εικοτως αφοσιουντι τω διδασκαλω προκατασφαλισασθαι τους εγκυπτειν ενταυθα βουλοµενους τω λογω. ινα µη τη προς τα βαθη του πνευµατος απειρω επιβολη και τη περι τα θεια ανασκητω εξει και διανοια βλαβην τουτων τινες. προκαταµαθειν τε και προκαταστοχασασθαι τους λογους και τας κινησεις αυτης .

ειτε τουτω δη τω αισθητως και καθ᾿ ηµας φαινοντι ειτε τω της δικαιοσυνης και ταις εξ αυτου των λογων και νοηµατων εκπεµποµεναις αυγαις˙ µονων γαρ εκεινων εστι το κατοπτευειν τα βαθη του Πνευµατος. ινα µη τω µετα ληµης των οφθαλµων εις τας ακτινας (13) ενατενιζοντι του ηλιου επισης υποµεινη την τυφλωσιν και αυτην την αµυδραν ορασιν προσαπολεση των οφθαλµων˙ καθαρθηναι γαρ πρωτον δει πασης ασθενειας και ληµης των λογισµων και ουτω τω καθαρως και υπεραπειρως εις απειρον λαµποντι προσοµιλησαι και πλησιασαι ηλιω. λεγω δη τοις χοϊκοις φρονηµασι και ταις προσυλοις επιθυµιαις αυτου. και θεωνυµιαις διαφοροις ερωτι κατοχος ων του Θεου ως τετρωµενος υπο της αγαπης αυτου τουτον εκαλει και . Τον γουν ετι κατω τω στηθει και τη κοιλια συροµενον. 4. ηρπαζετο απο γης τω πνευµατι εις ουρανους και Θεον. οια δη τηλαυγης την διανοιαν. 3. φηµι δη τοις πονηµασι της υψηλοτατης και θεολογικωτατης διανοιας του µακαριωτατου και τρισολβιου πατρος Συµεων. των εξ ακρας δηλονοτι καθαρσεως καταλαµποµενων απειρω φωτι του Θεου και ολολαµπη την διανοιαν αµα και την ψυχην κεκτηµενων. και θειων ηξιουτο ξενοτροπως αποκαλυψεων. δεδεµενον τε υπο τα δεσµα της απατωσης του κοσµου αισθησεως. εν τοις ωδε γεγραµµενοις εγκυψαι. και τας ενεργειας εβλεπεν εν εαυτω του θειου φωτος θεοπρεπως ενεργουσας. µη κατατολµησαι προβεβαιουµεθα των γεγραµµενων ενταυθα της αναγνωσεως. Σκοπειν τοινυν παντα χρεων τον τους λογους δυναµενον πιστως µελεταν τουτου δη του θειου πατρος και τουτων το βαθος εξερευναν την αυτου συνετως εκστασιν τε και θεωσιν˙ οπως. υπερανω δηπου πασης σαρκος και αισθησεως˙ ενθεν τοι και το στοµα τρανως διανοιξαντα ελκυσαι δυναµει την χαριν του πνευµατος κακειθεν φωτος αγαθου πληρωθηναι και κατα την αναλογιαν των εκ καθαρσεως εν αυτω γενοµενων ιερων εµφασεων ανωθεν θεολογησαι τρανως και ουτως.τηλαυγως και εξω γενεσθαι των ορωµενων της ταπεινωσεως. αναγνον οντα και τας αισθησεις πεπηρωµενον της διανοιας δεινως. οια περ εξω σαρκος και σωµατος και πασης αισθησεως ων. των δε γε λοιπων τα στηθη τυπτειν επωφελες και αρµοδιον και ανωθεν εκκαλεισθαι τον ελεον.

6. ως περατος εξηρτηµενα. Και γουν ου ταυτας µονας οι θεολογοι τας θεωνυµιας πρεσβευουσι τας απο των παντελων η των µερικων προνοιων η των προνοουµενων. ως εν µεγεθει παντων υπερεχοντα και ως εν αυρα λεπτη˙ και εν ψυχαις και εν σωµασι και εν νοις αυτον ειναι εν ουρανω και εν γη και αµα εν ταυτω τον αυτον. ως βασιλεα βασιλευοντων. ως προεχοντα παντας τους θησαυρους απασης γνωσεως. ως αγιον αγιων. ως απολυτρωσιν. υπερουσιον. ως αγηρω και αναλλοιωτον˙ ως σωτηριαν. ως σοφον. τω τροπω και τη προς Θεον εκστασει του θεσπεσιου τουτου πατρος οια δι᾿ ων γραφει συµµαρτυρων. εγκοσµιον. νεφελην. ως αγαπητον. ως δικαιοσυνην. (14) ως Κυριον κυριων. αλλα και απο τινων εσθ᾿ οτε θειων φασµατων εν τοις ιεροις ανακτοροις η αλλοθι ποι τους µυστας η τους προφητας καταλαµψαντων κατ᾿ αλλας και αλλας αιτιας τε και δυναµεις ονοµαζουσι την υπερφαη και υπερωνυµον αγαθοτητα και µορφας αυτη και τυπους ανθρωπικους η . πνευµα. υπερκοσµιον. ως αρχης. πυρ. 5. ως δυναστην.προσωνοµαζε. αυτολιθον και πετραν. και αυτη κατα το λογιον η τα παντα εν πασι και αληθως υµνηται παντων υποστατις. τοιαδε φησιν˙ ουτως ουν τη παντων αιτια και υπερ παντα ουση και το ανωνυµον εφαρµοσει και παντα τα των οντων ονοµατα. ως οντα και ως αιωνων αιτιον˙ ως ζωης χορηγον. υπερουρανιον. ινα ακριβως η των ολων βασιλεια και περι αυτην η τα παντα και αυτης ως αιτιας. ηλιον. ως αγιασµον. ως δυναµιν. παντα τα οντα. ως γνωστην. ως αιωνιον. ως λογον. ως σοφιαν. ως Θεον θεων. µηδεν οντα των οντων. δροσον. ∆ιονυσιον τον µεγαν εν τουτω και µιµουµενος και οµοιως συναρπαζοµενος αυτω απο γης˙ και γαρ εκεινω ταυτον ενεργουµενος υπο του Θειου Πνευµατος και ο υψινους ουτος ανηρ ως παντων των αιτιον τον Θεον οµοιως αυτω πολυωνυµως εκ παντων των αιτιατων ανυµνει λαµπρως. ως αγαθον. υδωρ. ως παλαιον ηµερων. Και µετ᾿ ολιγα˙ παντα δε απλως και απεριοριστως εν εαυτη τα οντα προειληφε ταις παντελεσι της µιας αυτης και παναιτιου προνοιας αγαθοτησι και εκ των οντων απαντων εναρµονιως υµνειται και ονοµαζεται. ως καλον. ως νουν. Οθεν και αυτος ο πολυς τα θεια ∆ιονυσιος εν τω Περι θειων ονοµατων συνταγµατι. αστερα. περικοσµιον.

∆ια τοι τουτο και των λογων της σοφιας επιθυµησας εποθησε το καλλος αυτης˙ και ποθησας. φησιν. ηξιωται και µεγαλων αποκαλυψεων και θεωριων απορρητων και µυστικης οµιλιας και ρηµατων θειων ανωθεν αυτω ξενως ενηχηθεντων και συλληβδην ειπειν χαριτος αποστολικης. ολος πυρποληθεις υπο του θειου πυρος. Εις γαρ ακρον ο θειος ουτος εκκαθαρθεις την ψυχην. ∆ιο και της θυραθεν επιστηµης των λογων παντη αγευστος και αµαθης ων υπερ παντα ρητορα και σοφον τη ευροια των λογων και τη των νοηµατων δαψιλεια τε και πυκνοτητι εις υψος εµεγαλυνθη σοφιας ως τα θεια τω οντι σοφος και θεολογος δογµατικωτατος. και χωρει δια παντων δια την καθαροτητα˙ ατµις γαρ εστι της του Θεου δυναµεως και απορροια της του παντοκρατορος δοξης ειλικρινης˙ µια δε. κατα τον ειποντα. δι᾿ ου αρα και ηλθεν επ᾿ αυτον παντα οµου τα αγαθα της αιωνιου ζωης και αναριθµητος πλουτος σοφιας και γνωσεως. ως ηδη τα προς αυτου γεγραµµενα σαλπιγγος ηχουσης µεγαλοφωνοτερον εκβοα. Αµελλει και αδολως παρα Θεου µαθων τα απορρητα αφθονως τοις πασι ταυτα γραφων παρεχει εις πνευµατικην ευφροσυνην οµου και ωφελειαν˙ ου γαρ ως αγνωµων δουλος κατακρυπτει το δοθεν αυτω προς Θεου ταλαντον. ον εδεξατο εξ αυτου. ουσα παντα δυναται και µενουσα εν εαυτη τα παντα καινιζει και κατα γενεας εις ψυχας οσιας µεταβαινουσα φιλους Θεου (16) και προφητας κατασκευαζει˙ ουδεν γαρ αγαπα ο Θεος ει µη τον σοφια συνοικουντα. 7. κατα τον Σολοµωντα. της ακενωτου σοφιας ευγνωµονως κατα το γεγραµµενον . Και ου θαυµα˙ η γαρ του Θεου σοφια διηκει. εζητησε δια πονων φιλοσοφιας τε και ασκησεως και ευρεν αυτην˙ και ευρων ηυξατο µετα δακρυων εµπονως και εδοθη αυτω φρονησις˙ και επεκαλεσατο πιστει βεβαια και ηλθεν επ᾿ αυτον πνευµα σοφιας˙ οθεν ακοιµητον εσχε δια βιου παντος το εκ ταυτης ατεχνως φεγγος. 8. στεφανους τε και θωκους και ποτηρια και κρατηρας αυτη και αλλα αττα µυστικα περιπλαττουσιν.πυρινους η ηλεκτρινους περιτιθεασι και οφθαλµους αυτης και ωτα και πλοκαµους και προσωπα και χειρας και µεταφρενα και πτερα και βραχιονας και οπισθια και ποδας υµνουσι. αλλ᾿ ως πιστος οικονοµος τον πλουτον.

ως φησιν ο τα θεια πολυς ∆ιονυσιος. φησι. ως ον κοινον παντων των οντων. Γεγονε δε τουτο εκ πολλης αληθως ταπεινοφροσυνης και καθαροτητος˙ στοµα γαρ. 11. α εωρων οι οφθαλµοι αυτου νοερως. εµαθον αφθονως τε µεταδιδωµι. 9. (17) ταπεινοφροσυνης ων εµπλεως. τον πλουτον αυτης ουκ αποκρυψοµαι. ειδον οι οφθαλµοι σου. αλλ᾿ εφ᾿ εαυτου µονιµως την υπερουσιον ιδρυσαν ακτινα ταις εκαστου των οντων αναλογοις ελλαµψεσιν αγαθοπρεπως επιφαινεται και προς την εφικτην αυτου θεωριαν και κοινωνιαν και οµοιωσιν ανατεινει τους νοερους νοας. ως το λογιον. εν δε καρδια αφρονων ου διαγινωσκεται. φησιν. ελεγε τε και αριδηλοτατα µετα γνωσεως εγραφεν˙ α. (18) Παλαιον δε αρα τουτο και αρχεγονον σοφιας ειδος και αποτελεσµα˙ τοις γαρ παλαιοις και πιστοις. κατα το ειρηµενον. το µεν υπερ νουν και φυσιν της θεοτητος κρυφιον ανεξερευνητοις υµνει και ιεραις νοος ευλαβειαις. Ου γαρ ακοινωτητον εστι καθολου το αγαθον ουδενι των οντων. και το φως αει του Θεου ην αληθως η πνοη αυτου˙ ο δικην λυχνου εχων εν διανοια. ητις τοις ταπεινοις την καρδιαν. Ειχε γαρ. και ου τοις αφροσι του κοσµου σοφοις καθολου διαγινωσκεται. φησιν. 10. διηνεκως εν µελετη καρδιας την του Θεου σοφιαν. Ενθεν τοι και αργυρος πεπυρωµενος ουσα η γλωσσα αυτου και δικαιοσυνης πληρης η ψυχη αυτου˙ τα χειλη αυτου οια δη τω οντι δικαιου ηπιστατο υψηλα και στοµα αυτου απεσταζε χαριτας και απορρητον σοφιαν Θεου. ως θεµιτον αυτω και ιεροπρεπως επιβαλλοντας.ου κατορυττει˙ αδολως τε. την πατριον παλαι . ταπεινων µελετησει σοφιαν και εν καρδια αγαθη ανδρος σοφια. λεγε˙ και λεγων υµνει σαφεστατα εκ των οντων το θειον. Τοιγαρουν και κατα παντα τοις προς αυτου θεολογοις εποµενος. ως φησι περι θεολογων ανθρων ∆ιονυσιος. τα δε αρρητα σιγη τη σωφρονι διολου τιµων επι τας ελλαµπουσας αυτω εν τοις ιεροις νοηµασιν αυγας ανετεινετο κακειθεν πλουσιως καταλαµποµενος τε και φωτιζοµενος προς τους θεαρχικους και θεοπρεπεις υµνους και προς τας ιερας υµνολογιας υπ᾿ αυτων υπερκοσµιως ετυπουτο προς το και οραν τα συµµετρως αυτω δι᾿ αυτων δωρουµενα θεαρχικα φωτα και το αγαθοδοτην Κυριον ως απασης ιερας αρχης και φωτοφαενιας αιτιον ερωτικως ανυµνειν.

αριθµοις σεµνοτεροις αναγκαιως χαρασσοντες. Ειδως ουν ο θειος τουτο πατηρ Συµων. ερευνων. ου θεωρουσι µονον τα υψηλα νοος επιβολαις καθαρου. επειδη κατα πασης νοερας ενεργειας αποπαυσιν η τοιαδε γινεται των εκθεουµενων νοων προς το υπερθεον φως ενωσις. Ινα δε βρασυ τι και ηµεις λογιον εκειθεν αναλαβωµεθα προς την του λογου βεβαιωσιν. προς των θειων λογιων µεµυηται. αλλ᾿ εκ φιλοσοφιας των της ψυχης τροπων και εξ ακρας ασκησεως και φυλακης των γενικων αρετων . φησι ∆ιονυσιος ο µεγας. 12. ως ειπειν. επιπονω δηλαδη ψυχη και καθαρα διανοια τας θειας γραφας. αλλα και ποιουσιν ασµατα και υµνους εις τον Θεον δια παντοιων µετρων και µελων. ταις θειαις δηλονοτι των αγγελων δυναµεσιν. ως εφικτον. οια δη σοφος θεολογος. 13. τουτο αληθως και υπερφυως ελλαµφθεντες εκ της προς αυτο µακαριωτατης ενωσεως˙ οτι παντων µεν εστι των οντων αιτιον. ως παντων υπερουσιως εξηρηµενον. την ιεραν των θεολογων υµνολογιαν ευρησει τις.φιλοσοφουσι φιλοσοφιαν. φησιν. φησιν εκεινο ωδι˙ ωστε. προς τας αγαθουργους προοδους της θειας φυσεως εκφαντορικως και υµνητικως τας θεωνυµιας διασκευαζουσαν. υµνουσιν αυτο κυριωτατα δια της παντων των οντων αφαιρεσεως. Ειτα τον λογον ηµων τρανοτερον επιβεβαιουµενος ουτω σαφως επιφερει περι των ειρηµενων ο αυτος και αυθις φησι˙ (19) ταυταις οι θεοειδεις αγγελοµιµητως. Ει τω δε φιλον το ειρηµενον εξ εγγραφου πιστωθηναι αιτιας. και πασαν. αυτο δε ουδεν. ανωθεν η θειας χαρις του Πνευµατος ουτω δι᾿ υπερβολην συγγινοµενη καθαρσεως προς υµνους ερωτικους τε και θειους και προς µετρα λογων παντοιων εκινει τας διανοιας αυτων. ενουµενοι νοες. Α γουν και τουτω δη τω πατρι εν θεωρυµιαις υµνηται θεοφραστως. Φιλωνι τω Ιουδαιω εν τω ουτω πωςς ειγεγραµµενω λογω αυτου Περι βιου θεωρητικου η περι ικετων εντυχετω και εισεται το του λογου πιστον εξ αυτης. ταυτα. Εκ δη τουτου ποιηται ασµατων και υµνων και µελων θειων τοις τηνικαυτα θαυµασιως εδεικνυντο˙ ουκ εκ µαθηµατων δε αναγωγης και τελειας των λογων ασκησεως προς τουτο σοφως τε και συνηθως απετελουντο. και ως ανωνυµον την θειαν και υπερ φυσιν φυσιν ανυµνει και ως παντος ονοµατος οµοναζοµενου αιτιαν και .

(20) καν τουτω τω µεγαλω ∆ιονυσιω πειθοµενος ουτω προς Τιµοθεον γραφοντι˙ ορα δη. αµεθεκτα µεν αυτα και αχραντα τοις ατελεστοις διατηρων. 14. ευλαβηθηση δε και τα του κρυφιου Θεου ταιςνοεραις και αορατοις γνωσεσει τιµησεις. ων ο νους εις πολλας . µαλλον δε αυτους εκεινους. εως αν εν τοις ζωσιν ην και εφαινετο. των αµυστων αυτα γελωτων και εµπαιγµων εξαιρουµενος. ευ οιδα. εκ των θεολογιων συναγων και ωσπερ τινι κανονι τοις ειρηµενοι χρωµενος προς αυτα σκοπων επι την αναπτυξιν των νοητων θεωνυµιων προηρχετο˙ νυν δε θεοπτικη διανοια τας θεοφανεις εποπτευων εµφασεις και θεωριας. δια των ειρηµενων και του παροντος λογου των παντη χοντρων και αµυστων διαστελλοµεν και ανεκφορα τουτοις ειναι βουλοµεθα. µονοις εκεινοις ταυτα δηλαδη σαφως αναπτυσσοντες τοις τα ωτα πεπετασµενα ιερως εχουσιν εξ επιµελειας των τροπων και συνεσεως θειας και αγιοις αντικρυς ουσιν εκ τε του βιου και της ανωθεν γνωσεως˙ τουτο γαρ και Παυλος ο θειος βουλεται προς Τιµοθεν ουτω γραφων˙ ταυτα παραθου πιστοις ανθρωποις. τοις αγιοις τα αγια κατα την θειαν του Αποστολου παραδοσιν παρατιθεµενος. της επι τουτω θεοµαχιας απολυτρουµενος. µη εκφορα ταυτα ποιων τοις πολλοις. τρυγησουσι την ωφελειαν˙ οι δε γε λοιποι. αφθονως εν συµµετρια τη κατ᾿ αυτους υπεδειξε και κατ᾿ αξιαν τα ιερα τοις επιστηµονικως και ολοκληρως µετασχουσι της ιερατικης τελειωσεως µετεδωκε. Ο γουν προς θεωριαν εκ φιλοσοφου πραξεως αναδραµοντες και εις βαθος θεολογικων εννοιων ανελθοντες πιστει προς ταυτα την της ψυχης ερευναν δοτωσαν.ανωνυµως υπεριδρυµενην των παντων εθεολογει˙ νυν µεν. ειπερ τινες τοιουτοι εισιν ανθρωποι. ιεροις δε µονοις των ιερων µεθ᾿ ιερας ελλαµψεως ιεροπρεπως κοινωνων. οιτινες ικανοι εσονται και ετερους διδαξαι. ανεταττετο και τα προς αυτου ιερως εποπτευθεντα θεια θεαµατα τοις µετ᾿ αυτον χρεωστικως. και πολλην αυτοθεν. ως πρωτος προς δευτερους και υφειµενους. οσα της παρουσης εστι πραγµατειας. ταυτα και ηµεις. οπως ουκ εξορχηση τα αγια των αγιων. Ουτω γαρ ως η θεολογια και τοις θιασωταις ηµιν παραδεδωκε. ως αυτω µαθητευθεντες και το υψος και βαθος και πλατος της αυτου σοφιας ειδοτες. 15. φησιν.

ως το λογιον. 16. προς µηδεν των υπερ ηµας ανανευειν δυναµενοι. των εξωθεν. τοις δε προς το ισον εξ ακρας αναγοµενοις καθαρσεως της αγιοτητος µεθεκτα τε εισι µεθ᾿ ηδονης αφατου και (22) θειας και αναδοτικα της επ᾿ αυτα σοφιας τε και υψωσεως ως φωτα φανα και πυρος του θειου γεννηµατα. της αναγνωσεως των ενταυθα γεγραµµενων αλλοτριουσθωσαν˙ αχωρητον γαρ την διανοιαν εχοντες των υψηλων και λογων αποκαλυψεων (21) τα θεια καταπατειν ειωθασι και κοινουν. οι µηδε ο τι ποτε εστι πραξις και θεωριας και θειων αποκαλυψις µυστηριων ειδοτες. Αλλως τε δε και επει πασα ψυχη εις ακρον εκκαθαρθεισα καλως. ουτε µην οι µαργαριται ριπτουνται του λογου. των ακαθαρτων λεγων και ολεθριων παθων˙ τα γαρ αγια αµεθεκτα εισι πασι τοις τον κυνωδη βιον και χοιρωδη βιουσιν. δυναµει θεια προς αγγελικας ζωας ανατεινεται κατα τον ιεροφαντην ∆ιονυσιον ουτω λεγοντα˙ ηνικα γαρ εις εαυτον κατα κυκλικην κινησιν και ενοειδη συνελιξιν απο των εξω των νοερων αυτης δυναµεων γενηται. επει δε προς τοσουτον υψος ανηχθη η θεια τω οντι και καθαρωτατη ψυχη του καθηγεµονος ηµων και τοιουτων εµφασεων ηξιωθη και τοιαυτης χαριτος της των αλιεων και . οις ου διδονται ταυτα. µετεχει πλουσιως. αυτην επιστρεφουσα και συναγουσα πρωτον εις εαυτην. Ειεν. οποση δυναµις. αθανατος ουσα και νοερα.ετεροτητας διεσκεδασται και σκοτει αγνωσιας εζοφωτοι. ουκ οιοµαι δικαιον ειναι κινδυνευειν ταυτης τας υψηλας θεωριας και ερωτικας θεολογιας απιστεισθαι εις ακοας πιπτουσας υπο φθονου βεβυσµενας καιαπιστιας. 17. η µαλλον ειπειν εις ψυχας σκοτει αγνωσιας σφοδρα κεκαλυµµενας και υπο ηµιονων και ονων η δρακοντων καταπατουµενας και οφεων. ειτα ως ενοειδη γενοµενην ενουσα ταις ενιαιως ηνωµεναις δυναµεσι των αγγελων˙ δι᾿ αυτων γαρ ως αγαθων καθηγεµονων (µετα τους ιερους και αγιους νοας αι ψυχαι και οσα ψυχων αγαθα) επ᾿ αυτην την παντων αγαθων αγαθαρχιαν αναγεται και των εκειθεν εκβλυζοµενων αλλαµψεων εν µετουσια γινεται κατα την αναλογουσαν εν αυτη καθαρσιν και της του αγαθοειδους δωρεας. ωσπερ εν τινι κυκλω το απλανες αυτη η θεια δωρουµενη αγαθαρχια και απο των πολλων.

και εν µετουσια των ελλαµψεων ταυτης πλουσιως εγενετο. ΗΓΟΥΜΕΝΟΥ ΚΑΙ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΟΥ ΓΕΓΟΝΟΤΟΣ . καθα δη και τα ποιηµατα και οι ερωτες των θειων υµνων εκβοωσιν αυτου. τα δευτερα τοις πρωτοις και τα εν εικοσι και τυποις τοις αρχετυποις και αληθειαις. Πως ουχ υµνητεα και υµνων και εγκωµιων παντων αξια. και υµνεισθω και ευφηµεισθω ο υµνων και εγκωµιων παντοιων επαξιος Συµεων. Ο ΠΙΝΑΞ ΤΩΝ ΘΕΙΩΝ ΕΡΩΤΩΝ ΤΩΝ ΘΕΙΩΝ ΥΜΝΩΝ ΟΙ ΕΡΩΤΕΣ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΚΑΙ ΜΕΓΑΛΟΥ ΠΑΤΡΟς ΗΜΩΝ ΣΥΜΕΩΝ ΤΟΥ ΝΕΟΥ ΘΕΟΛΟΓΟΥ. 18. τον εν πραξει και λογω και θεωρια δοξασαντα τον Θεον και το ονοµα το υπερ παν ονοµα εν τοις εαυτου µελεσιν αγιασαντα. η υπερ ταυτα και υπερ πασαν δοξαν οµου γεηραν τε και ανθρωπινην. Πιπτετω φθονος ο τοις αει νεµεσων. καθο και εν τω ῾Κατα αγιοκατηγορων᾿ λογω µετα χρησεων ιερων πλατυτερον εξεθεµεθα. πως ουχ αγια τω φυσει αγιω και τοις παλαι αγιοις ανακραθεισα ως φωτι φως και πυρι πυρ και ηλιω ακτις. ως εφικτον. ιν᾿ η κατα πρωτην ευθυς επιβολην εντυγχανοντες τουτοις κρειττονες (23) γενοιντο ποτε και φθονου και βασκανιας ανωτεροι. Ταυτα τοινυν δια τους φθονω προς τα καλα και απιστια και αγνωσια κεκρατµενους ηµιν προετεθη των ερωτικων και θειων υµνων του διδασκαλου. σχολη γ᾿ αν αλλο τι των ανθρωπινων και προς ηµων τελουµενων δια πασης σπουδης ευαποδεκτον αποδειχθειη Θεω και ανθρωποις επαινετον.αποστολων και επ᾿αυτην την παντων αγαθαργιαν εφθασε τη λαµπροτητι της εµπυρου διανοιας αυτης. ο µη σοφια και γνωσει τη ανωτατω Θεου το επιδοξον και λαµπρον επιφερεται. η ως των καλων αγευστοι και παντη αχωρητοι των υψηλων θεαµατων δια την αυτοις προσουσαν παχυτητα της εγχειρησεως και της των γεγραµµενων ενταυθα περιεργου ερευνης αποσχοιντο. Ει γαρ αι αποκαλυψεις αυται και αι φωναι ου φωναι Θεου ουδε ψυχης αποθεωθεισης και γενοµενης εξω πασης του κοσµου αισθησεως και ολης καθολου αγιας. ενθα πασαι ψυχαι των δικαιων αναγονται. και δοξασωσιν.

τον προς Θεον αυτου εντευθεν δεικνυοντα ερωτα. Οτι ο του Αγιου Πνευµατος µετοχος γεγονως υπο του φωτος και της δυναµεως αυτου αρπαζοµενος επανω παντων φερεται των παθων. Οπως ωραθη αυτω Θεος ως Στεφανω και Παυλω τοις αποστολοις. στ’. Αλφαβητος του αυτου κατα στοιχειον διπλους προτρεπων και οδηγων εις τελειοτητα βιου αναδραµειν τον αρτι απο του κοσµου αναχωρησαντα. ιβ’. Τις η επι τω πατρι τουτω γενοµενη αλλοιωσις και πως καθαρθεις εις ακρον ηνωθη Θεω και οιος εξ οιου εγενετο. των δοκουντων ειναι τι εντρεπει την οιησιν. οποιαν τις οφειλει πιστιν εχειν προς τον ιδιον πατερα. ενταυθα ο πατηρ εκπληττοµενος διηγειται. Οτι ο θανατος τη λυπη και των στερροτερων καθαπτεται. γ΄. Περι του ενος κατα παντα της τρισυποστατου θεοτητος θεολογια˙ και δι᾿ ων τη ταπεινωσει χρωµενος λεγει περι εαυτου. ι’. Τισι Θεος εµφανιζεται και τινες εν εξει γινονται του καλου δια της των εντολων εργασιας. β’. Εντευξις του αυτου εις Θεον˙ και οπως Θεω συναπτοµενος (26) και δοξαν Θεου εν εαυτω ενεργουσαν εξεπληττετο. µη βλαπτοµενος τω πλησιασµω υπ᾿ αυτων. οι προς Θεον ερωτικοι αυτου λογοι δηλουσιν εντευθεν˙ ος και θεολογων λεγει προς το τελος περι αγγελων. δ’. ∆ιδασκαλια εις µοναχους αρτι αποταξαµενους κοσµω και τοις εν κοσµω˙ και περι του. ζ’. ια’. Τετραστιχα του αυτου. ε’. Τις ο µοναχος και τις η αυτου εργασια˙ και εις οιον υψος ουτος ο θειος πατηρ θεωριας ανηλθεν. . θ’. (25) Ο πιναξ των θειων ερωτων α΄. εν ω µετα ποτµον την αναπαυσιν παντες οι Αγιοι εχουσι˙ και οτι ο του Θεου εκπιπτων εν ετερω τοπω ουχ εξει την αναπαυσιν εν τη µελλουση ζωη. η’.ΜΟΝΗΣ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΜΑΜΑΝΤΟΣ ΤΗΣ ΞΗΡΟΚΕΡΜΟΥ. Περι θειας ελλαµψεως και φωτισµου Πνευµατος Αγιου˙ και οτι εις τοπος ο Θεος.

Ευχαριστια συν θεολογια˙ και περι ων η θεια χαρις του Πνευµατος δια των ενεργειων ωνοµασται. Προτροπη εις µετανοιαν˙ και πως το θεληµα της σαρκος τω θεληµατι του Πνευµατος ενωθεν θεοειδη τον ανθρωπον απεργαζεται. Εν η ευρησεις πλουτον θεολογιας ανατρεπουσης την αυτου βλασφηµιαν. επινοια η πραγµατι. ιστ’. κβ’. δεικνυσι το βαθος της εαυτου ταπεινωσεως. Ευχαριστια προς Θεον των δωρεων ενεκα. η δε αγαπη εκριζοι τον φοβον απο της ψυχης και µενει µονη εν αυτη. ιζ’. κα’. αλλα και ληπτον τε και αληπτον τοις αξιοις˙ και οτι οικος ∆αβιδ ηµεις εσµεν και οτι εις πολλα γινοµενος ο Χριστος και Θεος ηµων µελη εις εστι και ο αυτος. Ευχαριστια και εξοµολογησις συν θεολογια˙ και περι δωρεας και µετουσιας Πνευµατος Αγιου. ∆ιδασκαλια συν θεολογια. Πνευµα Θειον ουσα και Αγιον. ∆ι᾿ ων εξοµολογουµενος εν τω παροντι γραφει λογω. αλλα και εντος και εκτος εστιν ως των ολων αιτια˙ και οτι µονον κατα νουν τω ανθρωπω ληπτον αληπτως το Θειον. εν η και περι ιερωσυνης αµα και απαθους θεωριας. και προϊων διδασκει αυτην τον εις µετρον ελασαντα τελειοτητος και αξιωθεντα τοιουτων εν θεωρια αποκαλυψεων. µενων αµεριστος τε και αναλλοιωτος. Οτι ποθεινον τε και επιθυµητον κατα φυσιν µονον το Θειον˙ ου ο µετεχων παντων εν µετοχη γεγονε των καλων. κγ’.ιγ’. Επιστολη προς µοναχον ερωτησαντα˙ Πως χωριζεις τον Υιον απο του Πατρος. ιη’. ιδ’. ιε’. κ’. Οτι ο φοβος γεννα την αγαπην. Περι της ακαληπτου και απεριγραπτου Θεοτητος ακριβης θεολογια˙ και οτι απεριγραπτος ουσα η θεια φυσις ουτε εντος ουτε εκτος εστι του παντος. (27) ∆ιδασκαλια συν θεολογια περι των ενεργειων της αγιας αγαπης. ως τοις οφθαλµοις αι του ηλιου ακτινες. Παυλον τον θειον . Οπως βλεπων την δοξαν του Θεου ενηργειτο υπο του Παναγιου Πνευµατος˙ και οτι το Θειον εντος και εκτος εστι του παντος. ων παρ᾿ αυτου ηξιωθη˙ και οτι φρικτον και αγγελοις το της ιερωσυνης και ηγουµενιας αξιωµα. κδ’. ιθ’. ηγουν αυτου του φωτος του Αγιου Πνευµατος.

οι δε γε των παροντων καταφρονησαντες εν απλανει µεθεξει του Θειου γινονται Πνευµατος.καν τουτω µιµουµενος. κη’. (28) Οποιον δει ειναι τον µοναχον και τις η εργασια και τις η τουτου προκοπη και αναβασις. φωτοειδεις οµοιας εαυτου και φως αυτας απεργαζεται. Περι θεολογιας˙ και οτι οι το κατ᾿ εικονα φυλαξαντες τας πονηρας δυναµεις του αρχοντος του σκοτους καταπατουσιν. Περι νοητης αποκαλυψεως των ενεργειων του θειου φωτος και εργασιας νοερας τε και θειας της εναρετου ζωης. ηγουν εν επιγνωσει γινεται και. λγ’. οις δια της µετουσιας του Αγιου Πνευµατος ολοις ολος ηνωθη Θεος. οτι ταις καθαρθεισαις ψυχαις δια δακρυων και µετανοιας προσψαυσαν το θειον του Πνευµατος πυρ δρασσεται αυτων και πλεον καθαιρει. . και τα τραυµατα εξιωµενον εις τελειαν φερει συνουλωσιν. οι δ᾿ αλλοι. υπ᾿ αυτου κρατουνται και βασιλευονται. Οτι ο εν αγνωσια Θεου ετι ζων νεκρος εστι µεσον των ζωντων εν γνωσει Θεου και οτι τοις αναξιως των µυστηριων µεταλαµβανουσιν αληπτον το θειον σωµα και αιµα του Χριστου γινεται. κε’. Προς ενα των µαθητων. Οτι η του Παναγιου Πνευµατος ενωσις προς κεκαθαρµενας ψυχας εν αισθησει τρανει. λβ’. λ’. Περι θεολογιας˙ και οτι ανεξερευνητος η θεια φυσις και παντη τοις ανθρωποις ακατανοητος. κθ’. κστ’. εν αις αν γενηται. Οτι οι ενδοξοι της γης και σοβαροι των πλουτω περι την σκιαν των ορωµενων πλανωνται. λα’. λδ’. κζ’. ως τω θειω καλλει υπεραστραπτειν αυτας. φωτιζον τα υπο της αµαρτιας εσκοτισµενα µερη αυτων. οις εµπαθης ο βιος. αµαρτωλον εαυτον αποκαλουντα και αναξιον του καλεισθαι αποστολον. Πετρι της γενοµενης θεωριας αυτω του θειου φωτος˙ και οπως το θειον φως ου καταλαµβανεται υπο σκοτους˙ εν οις και δια την υπερβολην των αποκαλυψεων εκπληττοµενος µεµνηται της ανθρωπινης ασθενειας και εαυτον κατακρινει. Οτι µονοις εκεινοις καταφανη τα των θειων πραγµατων.

. ων υπεστη εν τω κατ᾿ αυτον διωγµω. µδ’. Οτι παντες οι αγιοι ελλαµποµενοι αυγαζονται και την δοξαν του Θεου καθορωσιν. (29) ∆εησις και προσευχη του αυτου προς τον Θεον της εκεινου ενεκα βοηθειας. Ευχαριστια προς Θεον υπερ των παρ᾿ αυτου γεγονοτων ευεργεσιων και αιτησις του µαθειν. µε’. Τι εστι το κατ᾿ εικονα. Πνευµατος δε Αγιου εντευθεν µετοχος γεγονως θεσει θεος και χαριτι γινεται. εκδηµουντες του βιου εις αιωνας αυτω εκειθεν συνεσονται˙ ει δ᾿ ουν. Περι θεολογιας ακριβεστατης˙ και οτι ο µη ορων το φως της του Θεου δοξης χειρων τυγχανει τυφλων. εαυτον δε δια της εκεινων απολεσαντι προστασιας. τοις υπο του Αγιου Πνευµατος ενεργουµενοις. λζ’. µα’. Οτι οι τω Θεω απ᾿ εντευθεν ηδη δια της του Αγιου Πνευµατος µετουσιας ενωθεντες. Ευχαριστια υπερ της εξοριας και των θλιψεων. αλλα το αναπαλιν τοις αλλως εχουσιν ενταυθα τοτε γενησεται. µγ’. της των σωζοµενων σωτηριας τυχειν. του τι δει ποιουντα τινα. µ’. λη’. Οµολογια της χαριτος των του Θεου δωρεων˙ και οπως ο ταυτα γραφων πατηρ υπο του Αγιου ενηργειτο Πνευµατος˙ και διδασκαλια υπο Θεου. Περι θεολογιας˙ και οτι ο νους της υλης των παθων καθαρθεις αΰλως τον αϋλον και αορατον καθορα. λθ’. µονοις εκεινοις γνωριζοµενος.λε’. Οτι κρεισσον το καλως ποιµαινεσθαι η τους µη βουλοµενους ποιµαινειν˙ ουδεν γαρ εσται κερδος τω αλλους µεν σπουδαζοντι σωσαι. λστ’. ως θεµιτον ανθρωπινη φυσει Θεον οραν. Οτι ο ποθος και η προς τον Θεον αγαπη υπερβαινει πασαν αγαπην και παντα ποθον ανθρωπινον˙ βαφεις δε ο νους των καθαιροµενων εν τω φωτι του Θεου ολος θεουται και νους εκειθεν χρηµατιζει Χριστου. µβ’. και πως εικοτως νοειται ως του πρωτοτυπου εικων ο ανθρωπος˙ και οτι ο τους εχθρους ως ευεργετας φιλων µιµητης εστι του Θεου. τινος χαριν οι τελειοι γεγονοτες υπο των δαιµονων παραχωρουνται πειραζεσθαι˙ και περι των αποτασσοµενων τω κοσµω διασκαλια και υποτυπωσις ρηθεισα παρα Θεου.

µη’. µθ’. Οτι εστιν οτε και δια της εις τον πλησιον επιµελειας και διορθωσεως συγκατασπασθαι τον διδασκαλον εις την ενουσαν εκεινω του παθους ασθενειαν. Οτι του Πνευµατος λαµποντος εν ηµιν του Αγιου παντα τα των παθων φυγαδευονται ως υπο του φωτος το σκοτος˙ συστελλοντος δε αυτου τας ακτινας. ουχ ωσπερ αυτος θελει. Περι θεωριας Θεου και θειων πραγµατων και Αγιου Πνευµατος παραδοξου ενεργειας˙ και περι των ιδιων της Αγιας και Οµοουσιου Τριαδος˙ και οτι ο µη φθασας εισελθειν εις την βασιλειαν των ουρανων ουδεν ωφεληθησεται. Οτι τοις το αγιον φυλαξασι βαπτισµα καθαρον (31) παραµενει το Πνευµα το Αγιον˙ απο δε των µολυναντων αυτο απανισταται. υπο τουτων και των πονηρων βαλλοµεθα λογισµων. µζ’. καν εκτος γενηται των του αδου κολασεων. νε’. αλλ᾿ ως υπ᾿ αυτου προωρισθη. νστ’. νβ’. ικετηριος τε οµου και ευχαριστηριος. να’. νδ’. Οτι εκαστω των ανθρωπων δεδωκεν ο Θεος προσφυως και προς το συµφερον το χαρισµα δια Πνευµατος Αγιου εις το ενεργειν. Ευχη προς Θεον επι τοις γεγονοσιν εις αυτον. και υπ᾿ εκεινου εµυσταγωγειτο τα θεια τε και ανθρωπινα. εις το µη κενον ειναι µεσον της εκκλησιας αυτου. Οτι δοξα και τιµη εστι παντι ανθρωπω υβριζοµενω και πασχοντι κακως δια Θεου εντολην. η υπερ αυτης της εντολης του Θεου ατιµια˙ και διαλογος προς την ιδιαν ψυχην. . ν’. (30) Εξοµολογησις ευχη συνηµµενη˙ και περι συναφειας Πνευµατος Αγιου και απαθειας. Κατα διαλεκτον Θεου και του πατρος των λογων ο λογος˙ και οπως υπο του Αγιου Πνευµατος ελλαµποµενος ο θειος ουτος πατηρ ωµιλει Θεω. διδασκων τον ακενωτον πλουτον του Πνευµατος. Περι νοητου παραδεισου τηλαυγης θεωρια˙ και περι του εν αυτω ξυλου ζωης. νγ’. Περι θεολογιας˙ και οτι τω µη αλλοιωθεντι τη του Αγιου Πνευµατος µετουσια και γεγονοτι θεσει εν γνωσει Θεω διδασκειν τα θεια τους ανθρωπους ουκ εξεστιν.µστ’.

λαληθηναι δε παρ᾿ ηµων. οτι µονος ειµι. ελθε ο γενοµενος ποθος (34) αυτος εν εµοι και ποθειν σε ποιησας µε. ελθε το αποκεκρυµµενον µυστηριον. Ελθε η αιωνιος χαρα. ατρεπτως. ελθε το ανεκφωνητον πραγµα. ∆ιδασκαλια κοινη συν ελεγχω προς παντας˙ βασιλεις. υπο στοµατος λαληθεισα και λεγοµενη Θεου. ελθε η παραµυθια της ταπεινης µου ψυχης. ελθε ο δυνατος. καθαπερ ορας! Ελθε ο χωρισας εκ παντων και ποιησας µε µονον επι της γης. ελθε το περιποθητον ονοµα και θρυλουµενον. αεναως υπερεκχεοµενη τοις της εµης ψυχης χειλεσι και υπερεκβλυζουσα εν τη πηγη της καρδιας µου. τον απροσιτον παντελως! Ελθε η πνοη µου και η ζωη. ιερεις. οποιος η ποταπος. ελθε η αΐδιος αγαλλιασις. Οτι ο τον Θεον εξ ολης ποθησας ψυχης µισει τον κοσµον. ελθε η ζωνη η κρυσταλλοειδης και διαλιθος. οτι εν πνευµα εγενου µετ᾿ εµου˙ ασυγχυτως. ελθε ο µονος προς µονον. ο παντα αει ποιων και µεταποιων και αλλοιων µονω τω βουλεσθαι! Ελθε ο αορατος και αναφης παντη αψηλαφητος. ο υπερανω παντων των ουρανων. ελθε το στεφος το αµαραντινον. λαϊκους. ελθε η βασιλειος αλουργις και αυτοκρατορικη οντως δεξια! Ελθε. ελθε η πορφυρα του µεγαλου Θεου και βασιλεως ηµων. ελθε το υποδηµα το απροσιτον. ελθε ο αει µενων αµετακινητος και καθ᾿ ωραν ολος µετακινουµενος και ερχοµενος προς ηµας τους εν τω αδη κειµενους. ελθε το ακατανοητον προσωπον. ελθε η αιωνιος ζωη. νη’. οπερ εις. ενδυµα . ολως ηµιν ανεπιδεκτον.νζ’. και αυτος µοι τα παντα εν πασι γεγενησαι. αναλλοιωτως ο επι παντων Θεος. ελθε των κειµενων η εγερσις. µοναζοντας. ελθε η χαρα και η δοξα και η διηνεκης µου τρυφη! Ευχαριστω σοι. η γνωσθηναι. (33) Ελθε το φως το αληθινον. αρχιερεις. ελθε ο ακατονοµαστος θησαυρος. ελθε των νεκρων η αναστασις. ελθε παντων των µελλοντων σωθηναι η αληθινη προσδοκια. τροφη ανεκλαλητος και εις απαν αδαπανος. ελθε το ανεσπερον φως. ον εποθησε και ποθει η ταλαιπωρος µου ψυχη. ΕΥΧΗ ΜΥΣΤΙΚΗ Του εν αγιοις πατρος ηµων Συµεων ευχη µυστικη. δι᾿ ης επικαλειται το Πνευµα το Αγιον ο αυτο προορων.

Α’. τον ισχυροτερον παντων. οτε εν τω κοσµω ετυγχανον και αγνοουντος µου αυτος εξελεξω µε και απο του κοσµου εχωρισας και προ προσωπου της δοξης σου εστησας. Περι θειας ελλαµψεως και φωτισµου Πνευµατος Αγιου˙ και οτι εις τοπος ο Θεος. τη εν Πατρι και Υιω και Αγιω Πνευµατι σεβοµενη τε και γνωριζοµενη και προσκυνουµενη και λατρευοµενη υπο παντων νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων. οι ζητουντες αει του καταπιειν την ψυχην µου και ευρισκοντες σε µενοντα εν εµοι. τω επι παντων Θεω! Μεινον. και µη εασης µε µονον. προς ους παραγινη. και βασιλεων παντων εσοµαι πλουσιωτερος. ουτω και νυν ενδον ισταµενον µε εις αει και αµετακινητον εν τη εµοι οικησει σου διαφυλαξον. εν εµοι και κατοικησον και µεινον αδιαστατως. χαριζεται. αµην. αγαθε. ινα µη βλεπων σε διηνεκως ο νεκρος εγω ζω. οτι συ υπαρχεις παν αγαθον και πασα δοξα και πασα τρυφη και σοι πρεπει η δοξα. ∆εσποτα. ∆εσποτα.απαστραπτον και καταφλεγον τους δαιµονας. Η δια τι. και συµβασιλευσω σοι. και εχων σε ο πενης αει πλουτω. αχωριστως µεχρι τελους εν εµοι τω δουλω σου. τη Αγια και Οµοουσιω και Ζωοποιω Τριαδι. (35) Ναι. ο µηποτε αποστρεφοµενος των παντων τινα. εν ω µετα ποτµον την αναπαυσιν παντες οι . Νυν ουν ενσκηνωσον. ενδοθεν καθηµενον εν τη οικια της ταπεινης µου ψυχης. βλεποντες σε. ως εµνησθης µου. καθαρσις δια αφθαρτων και αγιων δακρυων εκπλυνουσα µε. Που γαρ και κρυβηση ο µηδαµου εχων τοπον της σης καταπαυσεως. ων η ση παρουσια. που κρυβηναι µη εχων ο πληρων της σης δοξης τα συµπαντα. φευξωνται παντελως και µη ισχυσωσι κατ᾿ εµου. αγαθε. το φως ανεσπερον µοι γεγενησαι και ηλιος αδυτος. Ουδεποτε γαρ απεκρυβης απο τινος. µητε τινα αυτων εντρεποµενος. και εσθιων και πινων σε καθ᾿ ωραν επενδυοµενος εν ανεκλαλητοις ω και εσοµαι εντρυφων αγαθοις. ινα ερχοµενοι οι εχθροι µου. ∆εσποτα. ινα καγω ευρεθω εν τη εξοδω µου και µετα την εξοδον εν σοι. Ευχαριστω σοι. ελθειν προς σε µη βουλοµενοι. αλλ᾿ ηµεις αει κρυπτοµεθα απο σου.

Εκεινο δε πνευµατικον. εξ αρχης. παντη ασυνθετα. Εχει γαρ. ο εµπιπλων τα συµπαντα των αγαθων απαντων 20 (38) νευµατι βουληµατι την ισχυν κεκτηµενος. επαινον χρηζει παρ᾿ ηµων η δοξαν προσλαβεσθαι. αλλα τη µετουσια. Ανενδεης γαρ παντελως ο του ηλιου κτιστης. Ανακεφαλαιουµενον ολον. ανειδεα εις απαν. ο εν εµοι τελειται. πλην το µεταδιδοµενον χωριζεται του πρωτου και εις λαµπαδας γινεται πολλας˙σωµατικον γαρ. απειρα τω µεγεθει. δοκω. Εκ του πυρος αναπτεις γαρ και πυρ ολον λαµβανεις. ο των τοιουτων παροχευς και ποιητης. εκ του κτιστου. Ει ουν ποιησας ηλιον Θεος ο παντων κτιστης 15 ανενδεη πεποιηκεν. φως ου λαµβανει. ανεκλαλητα πελουσι. ου τελος ολως βλεπει. Ουτε αρχην γαρ καθορα. πως εκεινος. 5 Ει γαρ τα νυν τελουµενα εν εµοι τω ασωτω αρρητα. 10 ως ουδε λαµπρυνθησεται η φωτος µεταλαβοι ο παρ᾿ ηµων βλεποµενος ηλιος εν τω κοσµω˙ φωτιζει. κακεινο µενει ατµητον. αµεριστον υπαρχον. πως δοξαν λαβοι παρ᾿ εµου του τεταπεινωµενου. οραται˙ ου τη ουσια παντως δε. Λογος εκφραζειν ουδαµως ισχυει. Ουδε γαρ δοξασθησεται ο ων δεδοξασµενος. Εν τουτω και η γλωσσα µου εξαπορει ρηµατων και τα τελουµενα ο νους ορα. ειπε µοι. 35 και παντελως αχωριστον και ατµητον υπαρχει˙ ου γαρ µεταδιδοµενον εις πολλα διαιρειται. ου φωτιζεται˙ φαινει. ουχ ερµηνευει˙ βλεπει και βουλεται ειπειν και λογον ουχ ευρισκει˙ αορατα γαρ καθορα. αφθονον σελας φαινειν και µηδαµως παρα τινος αλλου πλειονος χρηζειν. ανεκλειπτον ως πρωην. . ουδε γραφειν η χειρ µου η ταλαιπωρος εις επαινον και δοξαν του οντος υπερ επαινον.Αγιοι εχουσι˙ και οτι ο του Θεου εκπιπτων εν ετερω τοπω ουχ εξει την αναπαυσιν εν τη µελλουση ζωη. (37) Τι το φρικτον µυστηριον. 25 απλα. οπερ ελαβεν. του οντος υπερ λογον.

αλλα και µενει ατµητον και εν εµοι υπαρχει˙ εξανατελλει εν εµοι ενδοθεν της ταλαινης καρδιας µου ως ηλιος η ως δισκος ηλιου σφαιροειδης διεκνυµενος. α οφθαλµοι ουκ ειδον. Σωτερ. τι ειπω περι τουτου. αγιους. το φως παντος του κοσµου. αλλα το θαυµα φρικτον κινει µου την καρδιαν και εξανοιγει στοµα µου το κατεσπιλωµενον. η σφραγις παντως ωδε . φωτοειδης. 60 ινα και οι καθευδοντες εν σκοτει ραθυµιας και λεγοντες˙ Αδυνατον αµαρτωλους σωθηναι και. µαθωσιν. και µη βουλοµενον ποιει λαλειν µε τε και γραφειν. ως ουκ ελαµψας αυτων εν διανοια. ο κατελθων και εν εµοι ως εις εσχατον παντων. 70 ουδε κατωκησας αυτων την ρυπαραν καρδιαν και µατην επαγαλλωνται επι κεναις ελπισιν οιοµενοι θεασασθαι το φως σου µετα τελος. µη καθοραν αεναως σε. αυτους ελεηθηναι. γνωσωσι και µαθησωνται. 55 το δυσπιστον τοις κατ᾿ εµε οκνηροις και ραθυµοις. ο πλησας παντων αγαθων την εν εµοι πτωχειαν. Ο αραββων εντευθεν γαρ. µη εν φωτι διαγειν. µη λαµπεσθαι. και µη βλεπειν σε λεγοντες. οσιους και δικαιους τε. ο αποστολου µαθητην και υιον αποδειξας εµε. ως φως γαρ. υστερον και φωτισας µου ψυχην εσκοτισµενην και χαρισαµενος εµοι ανεσπερον ηµεραν. καθως ειρηται. ωσπερ Πετρον και λοιπους αποστολους. αυτος και λογον δωρησαι και ρηµατα παρασχου του πασι διηγησασθαι τας σας τερατουργιας και απερ σηµερον ποιεις µεθ᾿ ηµων των σων δουλων. Ουκ οιδα. ον ειχεν ο δεινος δρακων και βροτοκτονος (39) το πριν εργατην υπουργον πασης παρανοµιας. και ηθελον του σιωπαν. Ο ανατειλας αρτι µου εν σκοτεινη καρδια. ειθε και εδυναµην. οτι ευκολον τουτο τη αγαθοτητι τη ση ην και εστι και εσται! Και οι δοκουντες εχειν σε. ο προ αιωνων ηλιος ο εν τω αδη λαµψας. ο δειξας µοι θαυµασια.

εν ω και οι ταλαιπωροι ευχονται καταντησαι . και του νυµφωνος πορρωθεν και του πυρος της δικης. Σου γαρ ο χωριζοµενος παντος καλου στερειται˙ ου γαρ. τον νοητον θεασεται ηλιον σε.παρα σου. απερ δεδωκας εχοντες εις απολαυσιν βιου και ταυτα µονα βλεποντες. ως ευρεθη. αιωνιος η λυπη. και εσται. παντως εκαστος. αλλα κακως φρονουσιν 105 οι λεγοντες µη µετα σου. αλλα εκ σκοτους εξελθων προς σκοτος ενδηµησει και εις αιωνας εσεται εκ σου κεχωρισµενος. ως εστιν επι γης τα νυν. δεινη. Μηδεις ανθρωπων. απαντων τε των αγαθων οµου αποστερεισθαι. Τι γαρ και χειρον εσεται του χωρισµου σου. τουτο εκτηκει απαντα τα αισθητηρια µου. ∆εσποτα. ευσπλαχνε˙ δεινη γαρ αυτη θλιψις.ω αφροσυνης! – µητε φωτος µετεχοντα και σκοτους αµοιρουντα. αλλ᾿ εν ανεσει ειναι και τοπον ετοιµαζοντες τινα . ουτως ειναι δοκουσι και τα µετα την εξοδον της ψυχης και του βιου. ει και το φως των οφθαλµων αναστας παλιν λαβοι˙ ουτως ουδ᾿ ο τον νουν εχων τυφλον. Σωτηρ µου. Τουτο φοβει µε. των εις σε πιστευοντων. τουτο ποιει µε τρεµειν. Αλλα κακως τεκµαιρονται. της βασιλειας εξωθεν. οτι τυφλος αποθανων και µεταστας εκεισε (40) ουκετι τουτον ηλιον αισθητως θεωρησει. 95 Τι δε οδυνηροτερον ζωης διαζευχθηναι και ζην εκειθεν ως νεκρος ζωης εστερηµενος. εσται και τοτε˙ νυν γαρ οι αγνοουντες σε σωµατικως τρυφωσιν ενταυθα και αγαλλονται ως αλογα σκιρτωντες. ανυποµονητος. Σωτερ. Θεε µου. αλλα και της γεεννης. ∆εσποτα. διδοται τοις δεξιοις προβατοις˙ 75 ει γαρ εκαστου θανατος ο συγκλεισµος τυγχανει µετα τελος απρακτα πασιν επισης εστι και ουτε φαυλον η καλον δυναται τις ποιησαι. Σωτερ. µηδεις των εις το ονοµα το σον βεβαπτισµενων το µεγα τουτο και φρικτον υποστησεται βαρος του χωρισµου σου. ει αποθανοι.

και λεγουσι µη χρηζειν σου την αιωνιον δοξαν (41) η βασιλειαν ουρανων. συ καινοτατον ποµα. και λαµψεις ο απροσιτος ηλιος τουτων µεσον και παντες ελλαµφθησονται κατα αναλογιαν 145 της πιστεως. συ και ο κρατηρ του υδατος. συ ο παστος ο αρρητος. ο ετοιµασας ταυτα. φευ της ταλαιπωριας τε και των κενων ελπιδων! 115 Ουδαµου τουτο γεγραπται. αλλ᾿ εν ανεσει ειναι. Οι ουν εκει ευχοµενοι γενεσθαι µετα ποτµον πολλων δακρυων αξιοι τυγχανουσι και θρηνων. 130 οτι ως κτηνη αλογα ολως αναισθητουσι και εαυτων κατευχονται και εαυτους πλανωσιν. συ χλοης ο παραδεισος. 140 συ και η αγαλλιασις. εις χαος απωλειας εγκυβιστωντι δυστυχως και καταφεροµενω. καθαρσεως και φωτισµου του εκ του Πνευµατος σου. Χριστε. αλλ᾿ εν φωτι µεν αγαθων οι πεπραχοτες θεια. ως αυτος συ εδιδαξας. συ τρυφη τε και δοξα. συ η τραπεζα παντων. συ και η ευφροσυνη. Συ βασιλεια ουρανων. . συ και ζωης το υδωρ. οι προαιρουνται εν πυρι δεινως αποτεφρουσθαι η γαρ εις χαος το φρικτον εαυτους επιρριψαι. Θεε. συ και χαρα και ανεσις. φευ της αυτων αγνοιας. ου επιβηναι δυσχερες τοις ουσιν εν βασανοις. Φευ της αυτων σκοτωσεως. (42) του Παναγιου Πνευµατος εν πασι τοις αγιοις. συ και λαµπας καθ᾿ εκαστον ασβεστος τοις αγιοις. 135 συ εις ο αρτος της ζωης. 120 Τω γαρ µεσον εµπιπτοντι ανθρωπω υπερ πασαν βασανον εσται φοβεραν τουτο και τιµωριαν. ουδε γαρ εσται τουτο. πραεων. συ γη. της πραξεως. 125 ινα διαπερασωσιν εν τη γη των δικαιων. και λαµψει ωσπερ ηλιος η χαρις σου. µεσον δε χασµα φοβερον εκατερους διειργον. µονε µακροθυµε και κριτα των απαντων. συ και χιτων και στεφανος και διαιρων στεφανους. συ ο νυµφων ο θειος. εις αββυσον κολασεων . Θεε µου. ελπιδος και αγαπης. εν σκοτει δ᾿ εσονται ποινων οι των φαυλων εργαται.

Εν τινι κατοικησουσιν ευθεις µη γεγονοτες. 165 Συν τω προσωπω σου και γαρ ευθεις κατοικιουσι˙ µεµορφωσαι και γαρ αυτων εν τη ευθει καρδια και κατοικουσι συν τη ση µορφη εν σοι. Αλλα το πληρωµα αυτου και του φωτος η δοξα . τουτο πολλαι οικιαι. (43) ως ολον εχειν εκαστον εντος τον βασιλεα. ω παραδοξον αγαθωσυνης δωρον! Εν τη µορφη τη του Θεου τους ανθρωπους γενεσθαι 170 και µορφωθηναι εν αυτοις τον αχωρητον πασι. οπερ εις τρυφην ηδυτατον υπαρχει. την βασιλειαν τε αυτην και τα της βασιλειας 175 και λαµπειν. τον ατρεπτον τη φυσει. τρυφη και κλεος εις διαιρεσεις οικιων και µονων παραδοξων. 160 Οι ουν. η στασις της προσθηκης γαρ του ατελεστου τελους ποιησει και καταληψιν παντως ακαταληπτου. µη βλεποντες το φως σου. και προσκορης γενησεται ο ακορεστος πασιν. Χριστε µου. λιθοι και µαργαριται και ανθη τα αµαραντα ξενην εχοντα θεαν˙ τουτο και κλιναι και στρωµναι και τραπεζαι και θρονοι και απαν. που ανωδυνον τοπον. τα µετρα της λαµπροτητος. ωσπερ ελαµψεν αναστας ο Θεος µου. µη παρα σου βλεποµενοι. τα µετρα της αγαπης. Ω θαυµα. το ποσον εσται παλιν µεγαλειοτητος αυτης δοξα. Τουτο σκηναι διαφοροι.οις µοναι λογισθησονται διαφοροι και τοποι. αλλα κεχωρισµενοι της παναγαθου θεας σου. τον αναλλοιωτον Θεον. τον εις παντας βουλοµενον ενοικειν τους αξιους. Που αν ευρωσιν ανεσιν. ην και εστι και εσεται το βλεπειν σε και µονον. των αγαθων στερουνται. 150 της θεωριας τε της σης. καθαπερ ειρηται. υπερ ηλιου τας βολας του ορωµενου τουτου και ουτως τω δοξασαντι αυτους παρεστηκοτες εκθαµβοι διαµεινουσιν υπερβολη της δοξης και προσθηκη διηνεκει λαµπροτητος της θειας˙ 180 ουδε γαρ τελος εσεται προκοπης εις αιωνας. τουτο στολαι λαµπροταται πολλων αξιωµατων 155 και στεφανοι παµποικιλοι.

(44) πως ολον περιλαβωσιν. ατελεστος αρχη δε˙ και ωσπερ εχοντες Χριστον ενδον µεµορφωµενον τουτω αυτω παριστανται λαµποντι απροσιτως˙ ουτω το τελος εν αυτοις αρχη τυγχανει δοξης. στοχασθητι. και οντως φρικης. θαυµα µεγαλης γεµον. ως εσεται ατελεστος η τουτων τελειοτης και η της δοξης προκοπη αεναος υπαρξει. ινα καλως νοησειε τουτο και µη εµπεση 220 εις αιρεσιν ως απιστων Θειου Πνευµατος λογους. µερων εξ εκατερων˙ τουτο το παν πεπληρωται θεοτητος της θειας. δεοµενον τε λογισµου νοος πεφωτισµενου. του ατελους το τελος δε τους τρεχοντα µη φθανειν. Τον υπερπληρη νοει µοι ανενδεη προσθηκης. αλλ᾿ αφθεγκτος χωρος. Αδυνατον και παντη δε αµηχανον υπαρχει˙ ουτε γαρ ωδε πελουσιν εν σαρκι τοις αγιοις. τι ειπον˙ 195 εσται τοπου καταληψις. Εντος µεν παντως του παντος υπαρξουσι και ουτοι. που και στωσιν. 215 Οι δε Θεου εκπιπτονες θαυµαζω. αλλα αηρ υπαρχει ωσπερ πρωην˙ ουδε αηρ. αλλα νοΐ ισχυσεις καταλαβειν το πληρωµα του ασωµατου κοσµου˙ ου κοσµος δε. ελλαµπονται και λαµπουσι και τρυφωσιν εν τουτοις και ισασιν ως αληθως παση πληροφορια.ινα σοι σαφεστερον το νοηµα ποιησω – 190 εν τελει εξουσιν αρχην και εν αρχη το τελος. εν αυτω τε οικουντες.185 αβυσσος εσται προκοπης. Ει γαρ παρελθη ουρανος ο ορωµενος ουτος και γη και παντα τα εν γη. ουτε εκει εν τω Θεω µεταστασι τοιαυτη εννοια ολως εν αυτοις υπεισελθειν ισχυει˙ 210 και γαρ κατακαλυπτονται φωτι της θειας δοξης. . 205 Η πως του τελους δραξωνται του ατελους. 200 και εστιν αβυσσος ατελεστος εις απαν. ονπερ το παν καλουσι. ενθα τελος ευρησεις˙ ου λεγω σοι σωµατικον. ειπε µοι. ινα και κορεσθωσιν. αδελφοι. εξ ισης ολον παντοθεν. απο του οντος πανταχου αφεστηκοτες πορρω. Οι ουν αυτου µετεχοντες. και .

Σωτερ.εξω του θειου δε φωτος και Θεου οντως εξω˙ ωσπερ γαρ οι µη βλεποντες λαµποντος του ηλιου. Πως ηξιωσας µελος σον µε γενεσθαι. µελος τηλαυγες και διαυγες και λαµπον. µη βλεποντες. (45) Τις η αµετρος ευσπλαγνια σου. αλλα κατακαιοµενοι αυτων τη συνειδησει 230 και καταδικαζοµενοι. µελος αγιον οντως. οι προς Θεον ερωτικοι αυτου λογοι δηλουσιν ενταυθα˙ ος και θεολογων λεγει προς το τελος περι αγγελων. και τη θεοτητι σου και γεγονα σον καθαρωτατον σωµα. 225 αισθησει θεωρια τε κεχωρισµενοι τουτου˙ ουτως εστιν εν τω παντι φως της Τριαδος θειον και µεσον οι αµαρτωλοι εν σκοτει καθειργµενοι. το αχραντον και θειον. βλεπω την λαµπηδονα. Σωµα γαρ το σον. απαστραπτει ολον πυρι θεοτητος σου αναφυραθεν και συµµιγεν αρρητως˙ τουτο ουν καµοι εδωρησω. Το γαρ ρυπαρον και φθαρτον τουτο σκηνος τω παναχραντω ενωθεν σωµατι σου και µιγεν το αιµα µου τω αιµατι σου ηνωθην. Πως ενεδυσας στολην µε λαµπροτατην απαστραπτουσαν αιγλην αθανασιας και φως ποιουσαν απαντα µου τα µελη. τον ασωτον. µη αισθησιν ολως εχοντες θειαν. Β΄ Τις η επι τω πατρι τουτω γενοµενη αλλοιωσις και πως καθαρθεις εις ακρον ηνωθη Θεω και οιος εξ οιου εγενετο. µελος εκλαµπον. Θεε µου. τον πορνον. ενοπτριζοµαι το φως της χαριτος σου . απορρητον την θλιψιν και την οδυνην αφθεγκτον εξουσιν εις αιωνας. καν ολοι περιλαµπωνται. εξω φωτος τελουσιν. τον ακαθαρτον. οιδα. Ορω το καλλος.

οσα εµαυτω προξενω κακοφρονως.και το αρρητον εκπληττοµαι της αιγλης (46) και εξισταµαι κατανοων εαυτον˙ εκ ποιου οιος εγενοµην. Σωτερ. και ταλαιπωρον. εις ποιας ταυτα πραξεις ολως χρησωµαι τα φρικτα τε και θεια. απερ λεγω. γεγονα χαλκος ηχων µατην µεγαλα και αναισθητων προς την ηχην των κτυπων˙ αλλα µη αφης µηδε εγκαταλιπης. ουτω µαλλον δε µειζονως. εις ποια εργα. α λαλω. οικτιρµον. Ουτω και νυν µε ελεησον. και τιµω και φοβουµαι και εξαπορω. αδελφων. ως σε αυτον. ∆ος µοι και λαλειν και πραττειν. µητρος. ω θαυµα! Και ευλαβουµαι και εµαυτον αιδουµαι και. οιµοι. ω Θεε µου. µηδε πλανασθαι εασης µε. οσα δαιµονων πειραζει φθονερα φυσις και οι ασθενεις τουτων των αδελφων µου εργω µοι. και νυν πατρωας πασης. πατρος. και σπλαχνισθητι και περιφυλαξον µε και του θυµου µου πραϋνον τας κινησεις και ικανωσον του µακροθυµως φερειν (47) παντα πειρασµον και λυπην την του βιου. οτι τα εµα µελη µε δαπανωσι. τον µυρια σοι ταλαντα χρεωστουντα. ουκ εκπληρω εξ εργου. αλλ᾿ ωσπερ παλαι. ιδιων. ξενων και αλλων παντων συγγενων τε και φιλων απεχωρισας αµαρτωλον µε οντα και παντων τουτων ευτελεστερον. και προσελαβου σαις αχραντοις αγκαλαις τον αγνωµονα φανεντα τοις καλοις σου. εντρεποµενος ολως. Σωτηρ µου. το που καθισω και τινι προσεγγισω και που τα µελη τα σα προσανακλινω. ω δηµιουργε και πλαστα και Θεε µου! Ει γαρ. λογω προξενουσι˙ φευ. τον πτωχον τε και ξενον. .

ως δεινον οντως. και εκπορευτον το Παναγιον Πνευµα. και το σον υιον απο σου γεννηθεντα. κυριοτητων. κτιστην τε και ποιητην απαντων. Θεε µου˙ τουτο γαρ ζωη. γινωσκοµενον αγνωστως. δος µοι κατανυξιν και πενθος αξιωσον εν τω σκοτει του βιου. και γυµνοποδω και ακανθαις κεντουµαι και σφοδρα αλγω την οδυνην µη φερων˙ τοις εµπροσθεν εις των εµων ποδων βαινει και εις τουπισω στρεφεται παλιν αλλος˙ ενθεν κακειθεν συρουσιν. Χερουβιµ. Τι γαρ αγγελων. . αναρχον. εν τω κοσµω τουτω τε. µονον. τω της λυπης χωριω εκδουλευσαι σοι και καλως θεραπευσαι και τας αγιας εντολας σου φυλαξαι. Σεραφιµ τε και παςων αλλων στρατιων ουρανιων υπαρχει δοξα η φως αθανασιας η χαρα η ελλαµψις ζωης αΰλου. Ακολουθειν ουν ουκ ισχυω τοις πασι˙ το κεισθαι κακον και το οδευειν ουτως χειρον πελει του κεισθαι. ως πασας αλλας συµφορας υπερβαινον. Κυριε. αγεννητον. ει µη το εν φως της Αγιας Τριαδος διαιρουµενον τρισσως αδιαιρετως. Αγοµαι ποσι κεφαλη λαχων ειναι. ακτιστον. καν επιγειον. οτι ζην δεδωκας µοι και γινωσκειν σε και προσκυνειν. ελκουσι µε και περισκελιζοµαι και πιπτω κατω. οσον θελει.και οδυνωµαι δι᾿ αυτα ταυτα παλιν. ο εν υπαρχει εν τρισι χαρακτηρσι. Ευχαριστω σοι. τι δε των αρχαγγελων. την πανυµνητον τριαδικην µοναδα. καν ουρανιον ειπης. το σε γινωσκειν µονον Θεον. ην το προσκυνειν ευσεβως και λατρευειν (48) υπερ δοξαν απασαν αλλην υπαρχει.

στεφανος. αλλα και οραν εκ του φωτος λαµβανει. αλλα νοουντες. καν ενσωµατον ειπης. Οθεν η επιγνωσις της δεσποτειας και την προσθηκην της αγαπης εποιει. καθο γνωσθηναι η φανηναι θελησει τοις τυφλοις το φως η και βλεπουσι παντως˙ και γαρ οφθαλµος χωρις φωτος ου βλεπει. ως αυτος οιδεν εαυτον κατα φυσιν˙ κατα χαριν δε βλεπουσι και νοουσιν αγγελοι παντες και πασα κτιστη φυσις. Καν ασωµατον. νικος. πλουτος. τουτο η ταξις παντων των νοουµενων. τουτο δουλωσις παντων των ορωµενων. εκουφιζοντο φοβω και τη αγαπη. οσοι δε τουτο παλιν ειχον εις γνωσιν. ειρηνη και πασα ευπρεπεια υπαρχει αλλη. ευρησεις παντα Θεον πεποιηκοτα. . οτι και πλειω την αστραπτουσαν αιγλην και τρανοτεραν εωρων της Τριαδος. χαρα. µια εφεσις και µια βασιλεια. προσκολλωµενοι τω εαυτων ∆εσποτη. Τα εν ουρανοις ει τι δι᾿ αν και ακουσης. οθεν παρηχθη και γεγονασι παντα.Ουδε γαρ ενδεχεται κτισµα τον κτιστην ουτω γινωσκειν η νοΐ βλεπειν ολον. και τουτων παντων µια ζωη και δοξα. οτει πιπτοντα τον Σαταναν εωρων και τους συν αυτω υπαχθεντας οιησει˙ οσοι γαρ µονον επελαθοντο τουτου και κατεπεσον επαρσει δουλωθεντες. τα επι της γης και τα εν ταις αβυσσοις. οτι παρ᾿ αυτου και εδηµιουργηθη. ου καταλαµβανοντες. (49) Τουτο συστασις των ανω και των κατω. η επιγνωσις της αρχης και αιτιας. τουτο εσχον αγγελοι στασιν βεβαιαν προσλαβοµενοι γνωσιν και φοβον πλειω.

∆’. οτι ταυτα σε του ποιητου των ολων απεστερησαν. (51) Αφες κοσµον απαντα και τους εν κοσµω˙ µονον προσλαβου το µακαριον πενθος. οστις αµιγης εστι κοσµω και αεναως οµιλει Θεω µονω. και που ευρησως. Χριστου και των αγιων. Πως δε κρατησω. οπερ εχω πλουσιως. Τις ο µοναχος και και τις η αυτου εργασια˙ και εις οιον υψος ουτος ο θειος πατηρ θεωριας ανηλθεν.και τουτο παλιν πασαν εννοιαν αλλην απεκρουετο και ατρεπτους εποιει τους τρεπτην φυσιν το κατ᾿ αρχας λαβοντας. εν τω υψει µενοντας των ουρανιων. ∆ιδασκαλια εις µοναχους αρτι αποταξαµενους κοσµω και τοις εν κοσµω˙ και περι του. Θρηνησον µονα τα κακως σοι πραχθεντα. ον ορω καθ᾿ εκαστην. . ου γαρ βλεπεται ολως. Μηδενος αλλου φροντισης εκτος τουτου. ο εντος µου υπαρχει και εξω κοσµου. Γ’. Μοναχος. οποιαν τις οφειλει πιστιν εχειν προς τον ιδιον πατερα. Ο εων ωτα ακουειν ακουετω νοων αληθως ρηµατα αγραµµατου. βλεπων βλεπεται. Ω ξενου παντη θαυµατος και αφραστου! ∆ια πλουτον απειρον υπαρχω πενης και µηδεν εχειν δοκω πολυ κατεχων και λεγω˙ ∆ιψω δια πληθος υδατων και τις µοι δωσει. φιλων φιλειται και γινεται φως λαµποµενος αρρητως˙ δοξαζοµενος δοκει πλεον πτωχευειν και προσοικειουµενος ως ξενος πελει.

ακουειν µηδεν των αισχρων και µαταιων. ας πολλακις ηπλωσας εις αµαρτιαν. Μη ουν πλανηθης η δοξης ευρηκεναι. (52) Ταυτης δε πρωτον φραξον τας ακοας σου. Τους δε ποδας σου. µηδε κοιµηθης µητε φαγης η πιης. ναι δη. οση δυναµις. ουπω δε καρπον των σων πονων εδρεψω. ποιου ταπεινας προς αυτον αποκρισεις και ως τω Θεω λεγε τους λογισµους σου µεχρι προσβολης και µηδεν αποκρυψης. Κρατει προπετους. τους εις κακα δραµοντας µη θελησης υδατι νιψαι µηδολως. Ακουε µονας πατρος σου νουθεσιας. µηδεν δοκησης µεγα κατωρθωκεναι˙ και γαρ εσπειρας εν ιδρωτι και κοπω. πριν η οφθαλµους ψυχικους επικτηση και σης καρδιας καθαρθωσι τα ωτα τοις δακρυσι σου εκπλυθεντα του ρυπου και πνευµατικως βλεπειν τε και ακουειν και αλλοτριουσθαι ολας αισθησεις αρξη. και τοτε ισως κυριευσεις και ταυτης. γλωσσης -ευχερης και γαρ αυτη προς αµαρτιαν -. . και γαρ θεαση πολλα των ανεκφραστων και ακουσεις πλειονα πανεξαισιως. και τας χειρας σου συνεσταλµενας εχε˙ ταυτας αναιδως προς Θεον µη εκτεινης. µηδε τι πραξης ανευ γνωµης της τουτου.αλλα και το σωµα σου ως ξενον εχε και κατω βλεπε ως κατακεκριµενος και την επι θανατον οδον βαδιζων στεναζε αει εκ βαθους της καρδιας Και το προσωπον µονοις δακρυσι πλυνε. επει δι᾿ αυτης µονης και των µεγαλων πολλοι απεσφαλησαν οδου ευθειας και απωλεσαν ουρανων βασιλειαν. α ου δυνηση τη γλωσση σου λαλησαι. Και οτε ταυτα φυλαξης επι χρονοις.

οι δ᾿ αλλοι παντες. Αγνοω και γαρ. ∆εσποτα. πατει δε την γην ως εις αερα βαινων. ος εποιησας ζωον θνητον εκ γης µε και ετιµησας χαριτι αθανατω και ζην δεδωκας και λαλειν και κινεισθαι και δοξαζειν σε. Εχειν σε Θεον οµολογω τοις πασιν. (53) καν παντες νοµιζωσι τουτο ειδεναι. απατωνται δε πλειστοι. γνωριζει Θεον. α νοµιζουσιν ειναι˙ τις η ορασις η εµη. αυτος. αρνουµαι δε σε τοις εργοις καθ᾿ εκαστην˙ διδασκοµαι σε ποιητην ειναι παντων. µη αµφιβαλλης! Τουτο ισασιν οι φωτισθεντες. Αλλ᾿ ω Κυριε και Κτιστα των απαντων. δος µοι τω ταλαιπωρω και προσπιπτειν σοι και αιτειν το συµφερον. Συ βασιλευεις των ανω και των κατω καγω µονος σοι αντιπιπτειν ου φρισσω˙ δος τω απορω. δος µοι τω παναθλιω πασαν απορριψασθαι ψυχης κακιαν. πως εµαταιωθηµεν ανθρωποι παντες και κρισιν ορθην ουκ εχοµεν των οντων. τον ∆εσποτην των ολων. τι δε τα ορωµενα. και το ουτως βλεπειν δε θαυµα θαυµατων! Ουδεν σαρκικον εννοει ποτε ο τοιουτος. Χθες ηλθον παντως και αυριον υπαγω και ειναι δοκω αθανατος ενταυθα. ειπειν ουκ εχω. παντα τε ορα µεχρι και των αβυσσων και κατανοει τα ποιηµατα παντα. ανευ δε σου βιαζοµαι παντα εχειν. ω της δεινης αγνοιας.Φρικτον ουν θαυµα πνευµατικως ακουειν. εκπληττεται τω φοβω και ως ποιητην προσκυνει και δοξαζει˙ µεγα το γνωρισαι δε την δεσποτειαν. ω Θεε µου. . πως παρηχθην εν κοσµω και τι τα τηδε. σκοτεινοτεροι εισι και των δαιµονων.

Βαδιζε φευγων συγγενεις τε και φιλους. Ζυγον βαστασον τον ελαφρον Κυριου. . Χριστε µου. το φως των εµων οφθαλµων. και γαρ κηδεται των µικρων στρουθιων. δακρυα σωτηριας. προς δυνατον γαρ προσεφυγες ∆εσποτην. α ητοιµασας εις αιωνας αιωνων τοις σε ποθουσι και φιλουσιν εκθυµως. Ε’. Ελπιδα µαλλον προσλαβων αδιστακτως. (55) Αρχην ποιησας Χριστον και θερµην πιστιν ουτως αναχωρησον απο του κοσµου. τον οραν σε θελοντα. τα αιωνια. των δεσποτων µου. δακρυα καθαιροντα ζοφον νοος µου και λαµπρον µε ανωθεν αποτελουντα. του αθλιου. τα και πλουσια και θεια. δος χειρα βοηθειας και καθαρισον τον ρυπον της ψυχης µου (54) και παρασχου µοι δακρυα µετανοιας. το φως του κοσµου. οις αντι κακων δος αγαθα. δακρυα ποθου. Αλφαβητος του αυτου κατα στοιχειον διπλους προτρεπων και οδηγων εις τελειοτητα βιου αναδραµειν τον αρτι απο του κοσµου αναχωρησαντα. και καρδιαν γεµουσαν κακων του βιου εχοντος πολλων εκ θλιψεων και φθονου των δραµατουργων της εµης εξοριας η. ∆ειλιαν πασαν απο σου απορριψας. πολλη η αντιδοσις γαρ των µελλοντων. οιµοι! ∆ος ταπεινωσιν. µαλλον ειπειν. των εµων οντως φιλων. ην επαρσις µαταια συνθλωσιν αµα και συντριβουσιν. των εµων ευεργετων. Γυµνος προσελθε των υλων τω αΰλω. ουδεν µειζον ευρησεις εις συµµαχιαν.ην φυσιωσις. τουτο γαρ ωφελιµον τοις αρχαριοις.

(56) Λογους πατρος σου και πρσταγµατα πραττε. τι δε υπαρχει αγαθοτερον τουτου. Νοµιζε ειναι ευτελεστερος παντων. Παντα κατορθοι το πενθειν καθ᾿ εκαστην. τουτο γαρ η σαρκωσις η του ∆εσποτου. ξενος τε πτωχοτερος.Ηµας βροτους απαντας σωζοντας δωρον. µαρτυρα δεικνυει σε τη συνειδησει. . Την µνηµην εχει παντοτε του θανατου˙ αυτη γαρ προξενος ταπεινωσεως πελει˙ Υφ᾿ ων καθαρθεις και αυγασθεις καρδιαν ω του θαυµατος του ζητουµενου πασι φως αξιωθης ιδειν καλως το θειον. ριζας κοπτει γαρ ανωφελεις παντοιας. βελος γαρ εστιν αϋλον εξ αΰλου˙ Χριστος δε εστιν η τελεια αγαπη. οδηγουσι γαρ την οδον απροσκοπως µεχρι θανατου˙ υψος γαρ τουτο µεγα! Θεος φαινεται δια σε τουτο πραξας. ταπεινοτερος αλλων˙ µεγαλα οντως. την φυλαττουσαν ταυτα. και γαρ ηγορασθηµεν αιµατι θειω˙ θεους δεικνυντα δυναµει του καλουντος. ψυχας φωτιζων τας αυτον εκζητουσας˙ αυται µοναι ζησονται. Θεος ουσα! Εκπληξις τουτο και δυσευρετον πραγµα. µηδεις πλανασθω! Ω θεοποιος αγαπη. ο εχων αυτην θεσει Θεος υπαρχει. ει ταυτα κατορθωσης. Ολος υπαρξης µιµητης του ∆εσποτου. τουτο πρωτον σε ποιει της βασιλειας. ιν᾿ εργω γνως των εργων τας εκβασεις˙ το παντων θαυµαστοτερον των ορωµενων! Καλον σοι κερδος εκκοπη θεληµατων. γλυκυ γαρ τουτο υπερ βρωσιν και ποσιν ρεοντων και εστωτων διδασκον γνωσιν˙ αφιστα γαρ προτερον παντος του κοσµου. Σιωπην ασκει.

πως και καιεις και γλυκαινεις. ∆ος υποµονην σοις δουλοις. (58) Πως µακραν ηµων τυγχανων καθορας εκαστου πραξιν. πως θνητους εξαφθαρτιζεις. πως και υδωρ εις δροσιζον. Τετραστιχα του αυτου τον προς Θεον αυτου εντευθεν δεικνυοντα ερωτα. (57) Πως και πυρ υπαρχεις βλυζον. πως την νυκτα περιδρασση. Πως προς φως το σκοτος ελκεις. . πως το σκοτος φως εργαζη. πως αναγεις εκ του αδου.ΣΤ’. Πως ανεχη. πως ευθυς ουκ αποδιδως. πως µε ολον µεταβαλλεις. πως υιους Θεου εργαζη. πως καρδιαν περιλαµπεις. πως υπαρχων εξω παντων βλεπεις παντων τα πρακτεα. Πως ενουσαι τοις ανθρωποις. πως τιτρωσκεις ανευ ξιφους. Πως θεους ποιεις ανθρωπους. πως φθοραν εξαφανιζεις. µη καλυψη τουτους θλιψις! Ζ’. πως βασταζεις. πως εκκαιεις σου τω ποθω.

ιν᾿ εξ εµου θαυµαστωθη η γνωσις σου. καινους οµου και παλαιους. ο ποιων ταυτα και λαµπων ωσπερ ηλιος εν καρδια µου. ισως και µειζοντα αυτων. υπαρχει µοι και στενω˙ οµως οτι και βλεπω σε. πως δε µακραν σε βλεπω. τη υλικη. Αµην. γινοµαι υιος Θεου. εν ουρανω δ᾿ ορω σε. . Ο διαυγασας µοι το φως της δοξης σου. τη φυσει τε απροσιτος. (59) Πως σε εντος µου προσκυνω. αλλα και κληρονοµος γινοµενος εν σωµατι. αλλ᾿ η φυσις ουσια σου και η ουσια φυσις. και η σοφια η πολλη παραδειχθη µειζονως˙ και παντες σε αινεσουσιν ακουσαντες. Θεε µου. ∆εσποτα µου. γενοιτο. ποιησει. Ει γαρ αορατος αυτοις υπαρχεις τη ουσια. Της ουν σαρκος σου µετασχων της φυσεως µετεχω και της ουσιας αληθως της σης µεταλαµβανω. δια του αποστολου σου και µαθητου και δουλου. θειους και κεκρυµµενους. Εγω πονω. εµοι δε καθορασαι. αΰλως. αρκετον µοι και τουτο και δοξα εσται και χαρα και στεφος βασιλειας. Θεε µου. συγκοινωνος θεοτητος. µειζων των ασωµατων υπολαµβανω. Συ µονος οιδας. Κυριε. ως ποθω. εγω αλγω την ταπεινην ψυχην µου. παντως και τη της φυσεως σου µιγνυσαι µοι ουσια˙ ου γαρ διΐσταται τα σα. Αλγος τω µη ισχυειν µε ολον περιλαβειν σε και κορεσθηναι.Εντευξις του αυτου εις Θεον˙ και οπως Θεω συναπτοµενος και δοξαν Θεου ορων εν εαυτω ενεργουσαν εξεπληττετο. πως εν εµοι κατανοω. του παναγιου Συµεων. οτι καιναις εγω λαλω γλωσσαις τη χαριτι σου. (60) και υπερ παντα τα τερπνα και ποθεινα του κοσµου˙ τουτο και των αγγελων µε οµοιον αποδειξει. ου τεµνονται δε ολως. κατα το θεληµα σου. ως ειπας. αυτος και νυν µοι λαµψον και διδαξον εν Πνευµατι υµνους εκεινω ασαι. Χριστε µου. οταν φανη εντος αυτης λαµψαν τρανως το φως σου˙ ο ποθος πονος παρ᾿ εµοι και καλειται και εστιν.

αµαρτωλοι. ηµας ορας δε παντας. οσοι την δοξαν την κενην. και γινωσκεις. µοιχοι και ασωτοι. ανθρωπων τους επαινους. οσοι κοσµον αρνησονται τον µαταιον και πλανον. προς ηµας δε. τελωναι. ατρεπτως. απο ψυχης βδελυξονται δια την των ανω δοξαν. οσοι γυµνοι γενησονται πλουτου τε και χρηµατων και την προσπαθειαν αυτων αρνησονται εις απαν. Μετανοουντες γινονται υιοι φωτος σου θειου˙ το φως δε φως παντως γεννα. Αλλ᾿ ουχι παντας. οτι ανθρωπος γεγονας Θεος ων κατα φυσιν. ασυγχυτως τε µεινας τουτο κακεινο και θεον µε πεποιηκας. βροτον οντα την φυσιν. Η’. ως γεγραπται.ου προς αγγελους. Θεε µου. Οσοι καλως φυλαξουσι τας θειας εντολα σους. ∆οξα τη ευσπλαγχνια σου και τη οικονοµια. πως εφορας τα παντα. φως ουν καυτοι τελουσι. πως ουχ ορασαι παρ᾿ ηµων. οσοι γονεις και αδελφους µισησουσιν αµισως. θεοι τε κατα χαριν. αλλα τους αγαπωντας σε µονους φιλων γινωσκεις και κατ᾿ εξαιρετον αυτοις σεαυτον εµφανιζεις˙ ηλιος κεκρυµµενος ων παση βροτεια φυσει εξανατελλεις εν τοις σοις. οσοι νεκροι τω σωµατι προς πασαν κακην πραξιν γεγονασιν ιδρωσαντες εις αρετων τους πονους . ως ξενους ηγησαµενοι τω βιω παροδιτας. θεους ουτω καλεσας˙ Εγω ειπα˙ Θεοι εστε και υιοι Υψιστου παντες. και ανατελλουσιν εν σοι οι πριν εσκοτισµενοι πορνοι. (62) οσοι θεληµα ιδιον εξεκοψαν τελειως και ως ακακα προβατα εγενοντο τοις ποιµεσιν. ους ορας. Τισι Θεος εµφανιζεται και τινες εν εξει γινονται του καλου δια της των εντολων εργασιας. θεσει και χαριτι τη ση δια του Πνευµατος σου τα διεστωτα ως Θεος παραδοξως ενωσας. ορασαι παρ᾿ εκεινων. (61) Πως βλεπεις κεκρυµµενος ων. τεκνα Θεου.

Εν αοριστω γαρ βυθω. εν αµετρητω υψει τις εφευρειν δυνησεται µεσοτητα η τελος. πιστευσον. αρχη µοι παντοτε δοκει και καθαρµου και θεας. Επει δε τελος του φωτος ευρειν αδυνατουσιν. Οτι ορω τον ηλιον. προς το υπονοουµενον µακροθεν µου τυγχανειν. οπερ ορων επιθυµω. οτι πολυ εστι. απροσιτος επαληθως θελησει ελεησαι . ζωουµενοι τε αυθις. οσον δ᾿ αν και οφθησεται το καθαιρον µε Πνευµα. αλλα ου δυναται και λυπειται εν τουτω και ου λογιζεται καλον η οραν η πανθανειν. Οτε ουν ο ορωµενος αχωρητος ων πασιν. ει και πολυ ηγουµαι. Ουτοι δεησεσι συχναις. του τελεον θεασασθαι ταυτην εκκαθαρθεισαν. φωναις τε αλαληλοις και των δακρυων ταις ροαις ψυχην εκκαθαιρουσι˙ καθαιροµενην δε αυτην βλεποντες οι τοιουτοι πυρ ποθου προσλαµβανονται και πυρ επιθυµιας. υπακοη νεκρουµενοι. οπερ εγω πανθανω˙ γλυκυς εστιν ο ηλιος. ατελεστος η καθαρσις υπαρχει τοις τοιουτοις˙ οσον γαρ καθαρθησοµαι και λαµπρυνθω. αρρητως εν αισθησει ελκων εις ποθον την ψυχην ανεκφραστον και θειον. και δοκω µηδεν εχειν. Οιδα. Ακουσον. Ορωσα αυτη φλεγεται και καιεται τω ποθω και ολον το φαινοµενον κατασχειν ενδον ταυτης θελει. ο ταλας. ου λογιζοµαι τουτο˙ (63) και πως. το δε ποσον ουκ οιδα˙ επιθυµω του πλειονος και παντοτε στεναζω.και µονω τω θεληµατι ζωντες του κυβερνητου. οτι ολιγον το δοθεν. οσοι τω φοβω του Θεου και µνηµη του θανατου καθ᾿ εκαστην δακρυουσι νυκτα τε και ηµεραν και νοερως προσπιπτουσι τοις ποσι του ∆εσποτου ελεος εξαιτουµενοι και αφεσιν σφαλµατων˙ ουτοι εν εξει γινονται του καλου δια πασης της εργασιας των καλων θρηνουντες καθ᾿ εκαστην και επιµονως κρουοντες ελεος επισπωνται. µη ολως αισθανοµενος του δοθεντος µοι πλουτου.

τοιουτος ολος εν εµοι οραται εξαστραπτων και ολος ολης µε χαρας. πως αν ου φριξει. (64) γνωσθεντες και γνωρισαντες αυτον. πως µη ποθουσιν. η αλλοιωσις ξενη. εξω των ορωµενων παντων. πως αν ουκ αγαπησειε τον την ζωην διδοντα. των πραγµατων των θειων. αιφνης. ποθησαντες ∆εσποτην και δοξαν την αθανατον ευροντες και λαβοντες και εχοντες ανελλιπως παν αγαθον εκειθεν. οιος οραται µοι προ προσωπου εκλαµπων. Ο δε τον τουτου ποιητην ορων φωστηρος δικην εντος αυτου εκλαµποντα. το εν εµοι τελουµενον ανεκφραστον τυγχανει. ουχι νεκρος τω θαυµατι και αφωνος υπηρξε. υπερ την δοξαν την εν γη. και παντες εξεπλαγησαν οι τουτον κατιδοντες. λαλουντα. ναι δη και τα αορατα. πως ου καταφρονησουσι κοσµου και των εν κοσµω. ης κορεσθηναι. ενδον εν τη καρδια τις εβλεψε κατελθοντα και ολον ενοικησαντα και λαµποντα ωσαυτως. ∆εσποτα. πως ου πενθησουσι δι᾿ αυτον αεναως. Ανθρωποι τους οµοιους αυτοις ανθρωπους αγαπωσιν. Πως δε ουκ απαρνησονται πασαν τιµην και δοξαν. Εξ ακοης πιστευσαντες ηγαπησαν οι πλειους και δι᾿ αυτον απεθανον οι αγιοι και ζωσιν˙ οι δε και θεας της αυτου και φωτος µετασχοντες. µαλλον δε τον ποιησαντα τα ορωµενα παντα.την τεθλιµµενην µου ψυχην και τεταπεινωµενην. πασης επιθυµιας εµπιπλα και γλυκυτητος. τον ταπεινον. Ει γαρ τουτον τον ηλιον. τον εξω γης. τον αθανατον µονον. δος και ηµιν πλουσιως . οταν των αλλων πλεον τι δοκωσιν υπερεχειν˙ τον δε των παντων ποιητην. πως αν ουκ εκπλαγησεται βλεπων. Εξ αυτης κατεπλουτησαν πηγης της αειζωου. ονπερ παντες ορωµεν. υπερ πασαν τιµην δε γενοµενοι. πασαν επιθυµιαν των αιωνιων αγαθων. τον πασι παντα δυνατον τις ιδων ου ποθησει. αλλα και πασαν εφεσιν. Ειπε. ενεργουντα. της θειας˙ αθροα η µεταβολη.

Τις αξιως προρευθη των εντολων σου και το φως θεασεται του σου προσωπου µεγα. παντοκρατορ! Τις χορτασθη σου του αορατου καλλους. µη βλαπτοµενος τω πλησιασµω υπ᾿ αυτων. σοφια σοφων ηθετηµενη. τις εµπλησθη σου της ακαταληψιας. αι. ινα µη λεγω. Θεε. Βαβαι γνωσεως και λογων ευτελειας! Που γαρ εκρυβη ο τον κοσµον περασας και παντων εξω γενοµενος. Θ’. Ο ταυτην φιλησας και εκ του φιληµατος ζωην κερδησας. ουτος σωµατι σωµασι πλησιαζων (66) δυναται τω πνευµατι αγιος ειναι˙ εξω γαρ κοσµου και των σωµατων τουτων ουδε ορεξις εστι σαρκικου παθους. Ουτος επιθυµιων ανηρ των του Πνευµατος. ων βλεπει. µη χωρουµενον ολως εν τουτω τω βαρει και σκοτεινωδει κοσµω. αλλ᾿ απαθεια τις. Οτι ο του Αγιου Πνευµατος µετοχος γεγονως υπο του φωτος και της δυναµεως αυτου αρπαζοµενος επανω παντων φερεται των παθων. ως αν τρυφησωµεν καυτοι µετα των σων αγιων των αιωνιων αγαθων εις αιωνας αιωνων˙ αµην. ω µυστηριου ξενου! Τις ο το τειχος παρελθων της σαρκος αυτου. . (65) Αι.και πασι τοις ζητουσι σε καιποθουσιν εκθυµως. Λεγε. τις ο διαβας της φθορας το γνοφωδες και κοσµον παντα καταλειψας εκρυβη. Κυριε. θαυµαστον. ως φησι Παυλος και πας τις Θεου δουλος. το τον ορωντα αφαιρουµενον κοσµου µετα σωµατος. ει γαρ και βλεπεις δηθεν ασχηµονουντα και προς την πραξιν ωσπερ αυτοµολουντα. Θεω µεµωραµενη.

φυσιν αϋλον. Καταισχυνθητι των σοφων η σοφια. (67) Ηκουσα πραγµα ξενον και πληρες θαµβους. εξ ου πασα διδοται ζωης σοφια. δι᾿ ης αναπλαττοµαι η και θεουµια Θεον καθορων εις αιωνας αιωνων˙ αµην. τοσουτω πλεον ασυγκριτως τα ανω υπερ τα κατω τοις καλως γεγευµενοις.νεκρον το σωµα γινωσκε τουτο πραττειν! Ου λεγω διχα ψυχης. αλλα κατασπαζεται αδιαλειπτως και την ψυχην µου ο ποθος καταφλεγει και ουκ εστιν εν εµοι αισθησις αλλη. Οτι ο θανατος τη λυπη και των στερροτερων καθαπτεται. δι᾿ ης κινειται. η της οντως γνωσεως εστερηµενη! Η γαρ απλοτης των ηµετερων λογων εργω κεκτηται την αληθη σοφιαν Θεω πλησιαζουσα και προσκυνουσα. ισον αδαµαντος καλουµενου παθουσαν. αλλα της κακης εκτος επιθυµιας˙ η γαρ ηδονη της καλης απαθειας και το εξ αυτης φιλουν µε φως αρρητως ολον µου τον νουν εξιστων αφαρπαζει και γυµνον αυτον κρατουν χειρι αΰλω πεσειν ουκ εα της αυτου µε αγαπης η εννοησαι λογισµον εµπαθειας. Αρτ᾿ επιστευσα µικρον υδατος ρευµα πετρας το στερρον εγχρονιζον κοιλαινειν και οντως ουδεν ατρεπτον των εν βιω. Οσω γαρ κοπρου καθαρωτατος αρτος τιµιωτερος και ηδυτερος πελει. την λιθου στερροτεραν. . ος µη µαλαχθεις η πυρι η σιδηρω γεγονε κηρος εµπλεχθεις τω µολυβδω. Ι’.

εν ουρανω τω πατρικω. ενταυθα ο πατηρ εκπληττοµενος διηγειται. αλλη πηγη ελεους. Εκρυβη γαρ εξ οφθαλµων των θειων αποστολων και µονος. το εν εµοι γινοµενον. τι αρα βουλεται το ξενον τουτο πραγµα. (69) πολυ το πλεον εχουσα των παλαι γεγονοτων. Νυν δε. (68) Τι το καινον του θαυµατος του και νυν γινοµενου. Θεος και νυν αµαρτωλοις αρα ορασθαι θελει. ο ταλας. ξενος πλουτος χρηστοτητος. τι δε αν θελοι ειναι η φοβερα καταπληξις του νυνι τελουµενου. οι τω Χριστω πιστευοντες δια των αποστολων και την χαριν ελαµβανον πιστεως ουσαν δωρον. ΙΑ’ Οπως ωραθη αυτω Θεος ως Στεφανω και Παυλω τοις αποστολοις.Μηδεις µ᾿ εκ του νυν απαταν νοµιζετω! Φευ τω βλεποντι τα φευγοντα του βιου ως κρατουµενα και τερποµενω τουτοις! Ταυτα πεισεται. Στεφανος µετα ταυτα ανεωγοτας ουρανους ειδε και τοτε ειπεν˙ Ορω εστωτα τον Υιον εκ δεξιων της δοξης της του Πατρος˙ και παραυτα ως βλασφηµα λαλησας λιθοβολειται προς αυτων των νοµοδιδασκαλων και θνησκει νοµω φυσεως και ζη εις τους αιωνας. ην και αγιασµενος και εµπλεως του Πνευµατος ολος του Παναγιου. πλην και αυτοι προσεφερον ιδιον τι την πιστιν. Τις ο αρτι δεικνυµενος τροπος φιλανθρωπιας. αρχη δε του κηρυγµατος και πληθος των απιστων. ο παλαι ανω αναβας και καθεσθεις εν θρονω. Πολλοι γαρ ηλεηθησαν θεια φιλανθρωπια. απερ καγω. το ατµητον φως της αγαπης τεµουσα. και κεκρυµµενος πελων. ως ηκουσαµεν. Πλην ην αυτος αποστολος. ειτε και αλλας αρετας και πραξεις αποδεκτους˙ . Νυξ µ᾿ εχωρισεν αδελφου γλυκυτατου.

πιστευσατε. υπηρχον και µη βλεπων. Εν φωτι γαρ του Πνευµατος βλεπουσιν οι ορωντες. α εν εµοι ορωνται γινοµενα. ο και υπερ τον ηλιον φωτιζει την ψυχην µου και καταλαµπει µου τον νουν οντα εσκοτισµενον. Ου γαρ εωρα µου ο νους εξ αρχης. και οι εν τουτω βλεποντες τον Υιον καθορωσιν˙ ο δε Υιον αξιωθεις ιδειν Πατερα βλεπει. φωτι τω τρισαγιω. Αυτα το φως παντως εισι. και νυν µακροθεν καθορω τα αθεατα καλλη τω απροσιτω του φωτος. εν εµοι εκτελειται. αλλα τυφλος. ποια χειλη λαλησουσιν. τελουµενα δι᾿ ολης της ηµερας. και τα ακατανοητα ποςως καταµανθανω.εγω δε παντων εµαυτον τουτων εστερηµενον κατανοων εξισταµαι και φερειν ουκ ισχυω τα εις εµε γινοµενα. συνεχοµενος τροµω. Αυτος γαρ φως εν τω φωτι φαινεται τοις ορωσι και οι ορωντες εν φωτι αυτον βλεπουσι παλιν. Ποια χειρ λειτουργησειε. οποιον την ποιοτητα και ποταπον το ειδος. ποιος λογος εκφρασειε. Και γαρ και εν αυτη νυκτι και εν αυτω τω σκοτει βλεπω Χριστον τους ουρανους φρικτως ανοιγοντα µοι. και πως το βλεπειν διδωσι και βλεποµενον εστιν. εν ον εν τοις τρισι και εν ενι τα τρια. παρα Θεου του κτισαντος λογω την πασαν κτισιν˙ απερ και φριττω εννοειν. οταν πως µου τον οφθαλµον του νοος διανοιγη. ως ειρηται. πως δε και λογω γραψω. αυτον τε παρακυπτοντα και καθορωµενον µοι αµα Πατρι και Πνευµατι. ποιος καλαµος γραψει. α εωρα. ποια γλωσσα εξειποι. και δια τουτο πλεον µε το θαυµα καταπληττει. ως εξ ακρου του κρασπεδου ολον το υφασµα . τω αστεκτω της δοξης καταπληττοµενος σφοδρως. τον ασωτον εκ µητρας. Οπερ και νυν. (70) Πατερα δε ο θεωρων συν Υιω παντως βλεπει. Ως εν σταγονι δε το παν δεικνυται των υδατων. και το φως εν τα τρια. πλην οτι µιαν καθορω εξ αβυσσου σταγονα.

ως ειπεν ο προφητης. τον την ζωην διδοντα. οτι του ποθουµενου απετυχον και γεγονα κειµενος εν τω ταφω. Θροηθεις ουν τω θαυµατι και τροµαξας µεγαλως εξεστην. υπογειος. Φριξας γαρ και µη ισχυων βλεπειν αυτου την δοξαν υπεισελθειν προηρηµαι και προσµειναι τω ταφω και κατοικειν µετα νεκρων. Εκει παντως καθηµενον δει µε θρηνειν απαυστως. µη πλειον µε παραδεχθεις εκλειξη. ηπερ καταφλεχθηναι µε και αρδην απολεσθαι. ολος εκλυθεις. και κλαιειν χρη τον ασωτον. ουτως ολον εν ολιγω ασπαζοµενον βλεπω. οθεν ως εξ οπης µικρας και ορων ιλιγγιων. Ζων δε νεκρος. τον παλαι µε εγειραντα νεκρον και τεθαµµενον. ολον ως πυρ επ᾿ αληθως µεσον εµης καρδιας. Εν τουτοις µου διαγοντος και τον νουν ασχολουντος και οιονει εν ουρανω δοκουντος ατενιζειν και τρεµοντος. Ειχον δ᾿ εν διανοια µου µικραν παραµυθιαν του µη καταφλεχθηναι µε. ον Στεφανος εωρακεν ουρανων ανοιγεντων και Παυλος παλιν υστερον ιδων απετυφλωθη. και αντι λιθου τουτο το σωµα το βαρυτατον επιθεις εσκεπασθην και απεκρυβην τω δοκειν τον πανταχου παροντα. το µακροθεν υπαρχειν µε πυρος του απροσιτου και σκοτους µεσον ιστασθαι και κρυπτεσθαι εν τουτω. µη φερων τε το αστεκτον της δοξης απεστραφην. αυτον τ᾿ εκεινον προσκυνω. (71) ωσπερ εν µνηµατι εµβας. αυτον εκεινον ευρηκα. ον µακροθεν εωρων. εν τη νυκτι τε εφυγον αισθησεων των ωδε και σκεπασθεις τοις λογισµοις απεκρυβην εν τουτοις. ως φασιν. ο λεων. τον Χριστον και Θεον µου. εξ ονυχων το θηριον. ω πρεπει δοξα και τιµη νυν και εις τους αιωνας˙ αµην. του µη κατακαηναι ωσπερ κηρος απο πυρος. . λιθω κακαλυµµενος ζωην ευρον. ζων αυτος εν τω ταφω.και. Θεον αυτον. ολος εξαπορησας.

δυναµεως. (72) Πως. φωτος. ατµητον ον εν τοις τρισι προσωποις ασυγχυτως. δοξης. α ποτε ηφανισας. εξ ων εγγινεται µοι αναθυµιασις. Τα τρια γαρ οραται µοι. Θεε µου. ο εν κοσµω επραχθη. και γαρ. και σου αποστερουµαι. των δοκουντων ειναι τι εντρεπων την οιησιν. και πηρωσιν τοις νοεροις οµµασι µου ποιουσι. καταναγκαζονται.ΙΒ’ Περι του ενος κατα παντα της τρισυποστατου θεοτητος θεολογια˙ και δι᾿ ων τη ταπεινωσει χρωµενος λεγει περι εαυτου. οιµοι. Πατηρ. ου πας εφιεται. φωτος τρισσου εν τω ενι. εν εµοι παλιν ζωσι και σκοτους µε και θλιψεως εµπιπλωσι. Παθη θυµου τε κ αι οργης. Αλλα και οι αξιωθεντες σου µετασχειν των αρρητων και υλικως µεταλαβειν εν αΰλω αισθησει µυστηριων των φοβερων και τοις πασιν αφραστων γνωναι τε την αορατον εν ορωµενοις δοξαν και το ξενον µυστηριον. ειπε µοι. Προσωπον δ᾿ ανευ οφθαλµων ου χρη παντως καλεισθαι. Θεου και Λογου. Πατηρ ουκετι εσται. η ειπειν µαλλον ολου˙ ηλιος γαρ. ευ οιδα. παντως˙ οι και τουτων εγενοντο εν τρανει θεωρια παρα του οντος εν αρχη προ παντων των αιωνων εκ του Πατρος συν Πνευµατι Υιου. λειπεται γαρ του πλειονος. Υιος και Πνευµα. ει στερηθη φωτος της ευπρεπειας. ειτε Υιου η Πνευµατος. απολειται πρωτος αυτος. αχλυς επι την κεφαλην µου. ολιγοι δ᾿ εκζητουσιν. ως εν ενι προσωπω (73) ωραιοι δυο οφθαλµοι φωτος πεπληρωµενοι˙ προσωπου διχα οφθαλµοι πως βλεψουσιν. Ουτω Θεος τοις νοητοις ενος ει στερηθειη. θεληµατος ωσαυτως. πλην ηνωµενοις και αυτοις κατα την θειαν φυσιν αρχης. επειτα κτισις πασα. η υπ᾿ αυτου το λαµπεσθαι και το βλεπειν λαχουσα. ωσπερ καλυπτονται και καµµυειν τω ζοφω. Αµφοτερα και γαρ εν φως. ενος εν τοις τρισι δε. . κοµιδη ολιγωτεροι εισιν.

αλλ᾿ ουδε ζων υπαρξειεν αποβαλων το Πνευµα. οτι κατηξιωθησαν µικραν αυγην ιδεσθαι. οση υπο τον ηλιον. εξ ου τα παθη τρεφονται και εν εµοι ζωουνται και δρακοντες µοι γινονται και ερπετα και οφεις διαταρασσοντες αει της ψυχης µου τα µελη˙ και γαρ η δοξα δακνει µε. ολιγον µεν. Αλλα το θαυµαστοτερον νοει παντως ενταυθα˙ Θεου γαρ ου συστελλεται το φως. ουτω µου νοει τον Θεον αφ᾿ ηµων κεκρυµµενον και σκοτος µεγα βαθυ παντας ηµας κατεχον. ου µορφην. οτε φανειται ολος. οση δ᾿ υπερθεν τουτου. αλλ᾿ αµυδρον τοις εν τη γη το φως αυτου παρεχει. και γινεται παχυτερον τη ταπεινη ψυχη µου. Εγω δε. αλλα λαµπει πανταχου και φωτιζει τα παντα˙ και µεσον εγω του παντος περιεχοµαι σκοτει και του εµε ποιησαντος φωτος αποστερουµια. ινα ειπη και γραψη και µεταδω τοις αλλοις. ο ταλαιπωρος. προς ολην την ακτινα και προς τον ηλιον αυτον. αλλ᾿ ωσπερ λαµπων ηλιος τοις νεφεσιν εισδυνει και ουχ οραται µεν αυτος. ως του ηλιου. ου νυκτος παρουσια. ουχ υποστασιν των ανθρωπων τις εγνω. ουκ ιδεαν. πολυ δε παντως προς αυτους τους σκοτει καθηµενους. προτιµωµια το σκοτος και µεριµνω τα εν αυτω και προστιθω τον ζοφον. ουδ᾿ ολως φωτι φαινει. (74) ου σκοτος παρεµποδισµος εγγινεται εις απαν. αλλ᾿ εφηπλωται τω παντι και απροσιτως λαµπει και τοις αξιοις προσιτος και ληπτος καθοραται. η κενη και µαταια. . οτι Θεος εν απασι και πανταχου υπαρχει και φως ολος αυτος εστιν. Σεβεσθω τοινυν απασα λογικη οντως φυσις. Τις ουν εµε µη κλαυσειε και τις αν ου πενθηση και τις ουκ αν στεναξειεν επ᾿ εµοι και δακρυση. εν ω ουκ εστιν ολως ου τροπης αποσκιασµα. ως εφαµεν. ου φυσιν. εξ ου τοις πασι διδοται και το ζην και το ειναι. φυσιν την τρισυποστατον ανερµηνευτον παντη! Θεου γαρ ουτε ονοµα.

αλλ᾿ οιοµαι µειζων παντων υπαρχειν και απαθης και αγιος και σοφος θεολογος. πως ανθρωποις αρεσω. Αφηρηκοτα απ᾿ εµου. απ᾿ εναντιας συροντες διεµερισαντο µε˙ η µεν την σωφροσυνην µου και το νηφαλιον µου. Συναγοµενων γαρ αυτων εγω φυσωµαι πλεον και συχνως περιβλεποµαι. ηλθεν θηριων πληθος. το παραδοξον και θαυµαστον και µεγα. πως παντα γραψω. καταλιποντες εν εµοι τω κατερρυπωµενω. Οιησιν δε και οκνον µοι ως ληστας επιθεντες. πως ου πληρες ελεους. προσαγορευση µε. οστις ου παραγενετο και εθεασατο µε˙ και ει που ευρεθειη τις παραβλεψαµενος µε. ου θαυµαστον.και τους οδοντας πεπηγεν εν τη εµη καρδια˙ εξ ης αδυνατησαντος και εκλυθεντος ολως ηλθον κυνες οι αγριοι. µη που τις απελειφθη. η δε τα εργα τα καλα και πραξεις τας ενθεους εφ᾿ εαυτας δεικνυοντες νεκρον απεδειξαν µε. και λεγω παντας τους λοιπους˙ Ερχεται και ο δεινα και τας ευχας κοµιζεται και τους λογους ακουει και την διδασκαλιαν µου – φευ µοι της ευπηθειας! Πως ουν βλεπω γυµνωσιν της αθλιοτητος µου και των πληγων αισθανοµαι και λυπουµαι και κλαιω . οιµοι. οπως ακουσας και αυτος µη φερων µου τους ψογους ελθη. δικαιως και τιµωµενος παρα παντων ανθρωπων. Τρυφη γαρ και ο επαινος µυελον και τα νευρα διεσπασαν µου. αλλα και επαινουµενος. οιησιν. και ευροντα µε κειµενον κατεµασησαντο µε. µνησικακω και λοιδορω και διασυρω τουτον. ειπε. ηδονην τε και µεριµναν. της ψυχης ισχυν και προθυµιαν. ως αξιος επαινων απαντας προσκαλουµενος δοκω τιµην συναγειν. οτι τοσαυτα παθη µε επιπεσοντα αιφνης και πασης αρετης γυµνον και νεκρον δειξαντα µε (75) ελαθον παλιν εµαυτον µηδεν των γενοµενων επεγνωκως. Πως γαρ. φανη υποσδονδος µου και ως κακεινος χρηζει µου της ευχης και αγαπης.

Επει δε παλιν χωρισθεν ψυχης ουδεν ζητει τοιουτον. υπαρχω˙ η ψυχη µου συνδεδεται αρρητως τη σαρκι µου. ελεος ουχ ορωµενον τοις αφρονως βιουσιν. εν θεληµα ανθρωπου. φιλανθρωπια αγνωστε τοις πλειοσιν ανθρωποις. και υποµεινω καρτερως δια την ιασιν µου. και σου µονου προσδοκω τας εντολας φυλαττειν. αλλα και µαλλον προστιθω τραυµατα καθ᾿ εκαστην. Χριστιανος απο Χριστου. απογυµνωσας τε αυτοις και τα κρυπτα µου παθη. οιον φαγειν τε και πιειν. ατµητε.και ιασιν επιζητω ανακλιθεις ξενωνι και ιατρους παρακαλω δεικνυς τους µωλωπας µου. ασωµατον. Ο ουν τω Θειω Πνευµατι το ιδιον ενωσας θεοειδης εγενετο Χριστον λαβων εν στερνοις. αλλα διπλους. ουσια κεκρυµµενη. πλην ου ζητει τα εαυτου εκαστον καταλληλως. αχωριστον. ολως ων εν τοις παθεσι. Πλην ου τριπλους. Αλλ᾿. τρισαγια. οικτειρον εµε πεπλανηµενον και φοβον σου εµφυτευσον εν τη εµη καρδια. ασυνθετον εις απαν. ω φυσις αµολυντε. (78) Αλλο και γαρ το θεληµα σαρκος ρευστης υπαρχει. οιον το καθευδησαι. και αλλο της ψυχης µου. εµπλαστρα και καυστρας επιθωσι. Αλλ᾿. ουσια αναλλοιωτε. και µη εασης µε. ωσπερ πηλος τυγχανει. α και σαρκος θεληµατα χοϊκα ειναι λεγω. φως απλουν και ανειδεον. το παν ψυχης ειναι δοκω. αλλα νεκρον. Τις γαρ των επιγνοντων σε χρηζει δοξης του κοσµου. µηδε επεγνωκως σε. ως αν ξηρια. Χριστε. µεσον τουτου πλανασθαι. ω Θεε µου. Χριστον µεµορφωµενον εχων εν εαυτω παντως τον αληπτον και µονον. ως ανθρωπος. ετερον δε του Πνευµατος. ινα τον κοσµον φυγοιµι κατα τας εντολας σου και µισος εξω προς αυτον και συσταλω εµφρονως. πως καθωραθης ως εγω. οτι σε µονον αγαπω µηπω σε αγαπησας. τον αληθως απροσιτον τοις ποιηµασι πασιν. εγνωσθης τοις εν σκοτει . αληπτον παση φυσει. αναισθητον.

Εγω δε παλιν. θελων παντως µε σωσαι και παλιν επαναγαγειν εις παραδεισον δοξης. αγνωστω δε τοις αλλοις-. εν ουρανω δ᾿ υπαρχει. πιστους. εντος µου ολον καθορω τον ποιητην του κοσµου. οτι οραται µοι ο τυγχανων αορατος˙ οιδα. και αγαπα µε ο µη ων ενδον τουτου του κοσµου. . ως ου θνηξοµαι ενδον ζωης τυγχανων. ∆εσποτα. και αγαπω τον µηδαµου οντα εν ορωµενοις. ω βασιλευ. εθνικους. επαθες ωςκακουργος σωµατικως. και ολην εχω γτην ζωην βλυστανουσαν εντος µου˙ εν τη καρδια µου εστιν. τουτο η ευσπλαγχνια σου και η φιλανθρωπια. σωτηρια και λυτρωσις ζωντων και των θανοντων. φιλει µε και εκεινος. Λογε. εσθιω. η γενοµενη δι᾿ ηµας. ποιος νους ερµηνευση. το που το σωµα τοτε δε υπαρχει.ειπειν δε τολµα – και φιλω. τρεφοµαι καλως µονη τη θεωρια και συνενουµενος αυτω ουρανους υπερβαινω και τουτο οιδα αληθες και βεβαιον υπαρχειν. Οιδα. και εκ παντος ευρισκοµαι εξω τοτε του κοσµου. και εδεσµευθης ως φονευς. ω και οµιλω . και οιδα. ου γινωσκω. Επι της κλινης καθηµαι εξωθεν ων του κοσµου και µεσον ων της κελλης µου τον εξωθεν του κοσµου οντα τε και γενοµενον βλεπω. τουτο η παρουσια. ποιος λογος εκφρασειεν. παντας ανθρωπους. ινα και χειρ µου γραψη. απιστους. οτι οραται µοι το φως. Τουτο οικονοµια σου. Φρικτον γαρ οντως. φρικτον και υπερ λογον. (79) Το δε κρυπτως γινοµενον εν εµοι τω ασωτω και µερικως τελουµενον εν γνωστη αγνωσια -γνωστη µεν παντως παρ᾿ εµοι. αγιους˙ κοινη γαρ παντων γεγονεν η επιφανεια σου. οτι κατερχεται ο υπαρχων ακινητος˙ οιδα. αµαρτωλους.και εκρατηθης εν χερσι µητρος σου της αγιας. ο πασης κτισεως αποκεχωρισµενος ενδον αυτου λαµβανει µε και εν αγκαλαις κρυπτει. ο βροτος και µικρος εν τω κοσµω. ποια γλωσσα λαλησειε. ο ο κοσµος ουκ εχει.

ο Θεος µου. κρατος. ων παρ᾿ αυτου ηξιωθη˙ και οτι φρικτον και αγγελοις το της ιερωσυνης και ηγουµενειας αξιωµα. ο ταλας. φυλαι και γλωσσαι. πως δ᾿ εξειπειν σοι δυνηθω. και αφωνος καθισταµαι µικρου απογινωσκων και θλιβοµαι διηνεκως λυπουµενος. πως αν καλως νοησω. Εισι γαρ οντως αφθεκτα και αρρητα εις απαν. ω Θεε µου. Θεε µου. ολος ων αµαρτια. λαλησαι ουκ ισχυω. Βλεπω. Οπως δε ταυτα γινονται. Πλην την ψυχην τιτρωσκοµαι. και γαρ επιστασαι τα εµα. α εις εµε ειργασω. τον ποιητην του κοσµου. . Τεκµαιροµαι το ελεος και την φιλανθρωπιαν και τα καλα σου τα πολλα. ω πρεπει δοξα και τιµη. ινα και νυν µυηθωσι λαοι. Ευχαριστια προς Θεον των δωρεων ενεκα. α οφθαλµος ουχ εωρακεν. οτι τα µελη απαντα σωµατος και ψυχης µου εµιανα εκ γενετης.ωδε κακει οραται µοι επισης απαστραπτων. Ι∆’. Τι γαρ ολως και φθεγξοµαι ακαθαρτος υπαρχων και λογισµοις και πραξεσι και εννοιαις απασαις. ουκ ακηκοεν ους δε. µεγαλωσυνη. Ευχαριστω σοι. οτι ηλεησας µε και δεδωκας ιδεσθαι µε ταυτα και ουτως γραψαι. καν ποσως. οτι τους παντας ελεεις θερµως µετανοουντας ισον τοις αποστολοις σου και πασι τοις αγιοις. ∆εσποτα. ∆εσποτα. φλεγοµαι τα εντος µου επιθυµων λαλησαι σοι. ως βασιλει τε και Θεω του παντος και ∆εσποτη νυν και αει δια παντος εις αιωνας αιωνων˙ αµην. τοις µετ᾿εµου κηρυξαι τε την σην φιλανθρωπιαν. οσα νοω και βλεπω. ως µετα ποθου σε µονον βλεποντας. ευεργετεις τε και τιµας και δοξαζεις. οτι αναξιος ειµι των αγαθων σου παντων. καν θελω. (81) Εγω. (80) επι καρδιαν σε ποτε ουκ ενεβη σαρκινην.

οργης σου της δικαιας. Εν οις αγγελοι φριττουσιν αδεως ατενισαι. αλλα και τω µεγεθει σου βαρυνουσι της δοξης και παυσασθαι παρα µικρον πειθουσι µε. ουκ οιδα. τοσουτων µαλλον αγαθων νυν κατηξιωσας µε. α εις εµε ευδοκησας γενεσθαι. και οτι εν αγαθον ουκ επραξα εν βιω. Χριστε. ελπιδα προξενουντα µοι ζωης της αιωνιου˙ ου ενεκεν και εχαιρον πολλα.Οποταν ελθω εις εµαυτον και κατα νουν θελησω αναλογισθαι. µηδε απτεσθαι τουτων. οτι και µαλλον προστιθω πταισµατα καθ᾿ εκαστην. (82) και το πολυ σου ελεος και την φιλανθρωπιαν τρεµω µη τρεψης εις θυµον µειζονος τιµωριας. µηδεν λαλειν. Παντα ουν ταλλα. δουλος υπαρχων πονηρος σου. οπως και ελεησης µε και σωσης µε.µηδεν ποιειν. Κυριε. φοβουµαι σου το κριµα. ο ταλας. Τα δυο δε τα εσχατα οπως ειπω. τα πληθη των κακων µου. προφηται εδειλιασαν ενωτισθεντες αµα δοξης το ακαταληπτον και της οικονοµιας˙ αποστολοι και µαρτυρες και διδασκαλων πληθος βοωσι και κραυγαζουσιν εαυτους αναξιους διαρρηδην κηρυττοντες απασι τοις εν κοσµω. ερχοµαι εις απογνωσιν. υποµονην παρειχον. αντι δε των κολασεων. του καλου ∆εσποτου. και την ψυχην µου και τον νουν λογου αποστερουσι και ενεργειας παυσουσι και φρονησεις απασας. ως οιδας µονος. Βασιλευ µου. θαρρων εις την χρηστοτητα και εις το ελεος σου. ∆ια γαρ τουτο εκ παντος ηρες µε εκ του κοσµου και παντων απεχωρισας συγγενων τε και φιλων. Χριστε µου˙ τουτο πληροφορουµενος παρα της χαριτος σου ειχον χαραν απληρωτον και βεβαιαν ελπιδα. Πως τοις τοιουτοις εµαυτον πραγµασιν απορρητοις εξεδωκα διακονειν και λειτουργειν. Σωτηρ µου. και απορω εν εµαυτω και θαυµαζων λυπουµια. . οτι ευεργετουµενος αχαριστω σοι πλεον. ων υποµειναι εµελλον ως πολλα σε λυπησας.

οτι αδυνατον εµοι και πασιν. ο πορνος. επει και κρισις µενει µε και δουναι µελλω λογους. ανθ᾿ ωνπερ ηµαρτηκασιν. Τουτο ουν το απορρητον. η τροποις και θεληµασι δουλευειν των πλειονων (84) και τουτων γνωµας ερευνας και βουλας εξευρισκειν και πραξεις τε και λογισµους εξιχνιαζειν πλεον. Οπου γαρ αρτος σαρκος και του αιµατος. γενεσθαι ηξιωθην και αδελφων ηγουµενος. Το δε κριµα των αδελφων. µαλλον δ᾿ υπερ αγγελους. µαλλον δε του οικουντος εν φωτι απροσιτω. ποιος νους ευπορηση ακατακριτως µετελθειν ενος εκαστου γνωµην και παντα τα παρ᾿ εαυτου ανελλιπως εισφερειν και εξελεσθαι κριµατος εαυτον του εκεινων. οπερ ποιειν εταχθην. των θειων µυστηριων (83) ιερουργος και λειτουργος της αχραντου Τριαδος. και οικειοτερος αυτων γενηται κατ᾿ αξιαν ως και χερσιν απτοµενος και στοµατι εσθιων. ους τεταγµαι ποιµαινειν. ου µονον φυσει τη φθαρτη ταυτη και ανθρωπινη. ο ταπεινος. και υπερ τουτου του ενος µονον υφεξειν λογους. Ου µοι δοκει πως δυνατον ανθρωποις ειναι τουτο˙ πειθοµαι ουν βουλοµαι µαθητης ειναι µαλλον ενος δουλευων θεληµα. Λογε. εκει υπαρχεις συ αυτος. οιµαι. το κατ᾿ αξιαν λειτουργειν και βιον ουτως εχειν αγγελικον εν σωµατι.Εγω δε πως. και πως εγω. ιν᾿ ο λογος εδειξε και η αληθεια εχει. ους εγωγε ποιµαινειν . πειθει µε και τον θανατον προ οφθαλµων µου βλεπειν˙ οθεν αφεις το ηδεσθαι τω τροµω συνεσχεθην ειδως. τουτο το υπερ φυσιν εργον τε και εγχειρηµα. και πως εγω. και ταυτα σωµα γινεται σον αληθως και αιµα επελευσει του Πνευµατος και δυναµει Υψιστου˙ και τολµωντες απτοµεθα θεου του απροσιτου. ονπερ εκεινοι φριττοντες παριστανται συν τροµω. ποια ψυχη βαστασειε. ο Θεος µου και Λογος. ο ασωτος. αλλα και πασαις νεοραις στρατιαις των αγγελων. ενος ακουων λογους.

απηµονας. πληροφορηθητι. φαιδρους των αρετων τω καλλει. ΙΕ’. ουδε γαρ επραξα ποτε εργον µικρον η µεγα. και δοξαν του προσωπου σου τρανοτερον δεικνυντος . ο µηδε καν υπερ εµης µιας ψυχης αθλιας εχων ολως ενδειξασθαι εργον προς σωτηριαν. και τοις χοροις των εκλεκτων. ευσπλαγχνε. Χριστε. δι᾿ ου και µελλω σωζεσθαι πυρος του αιωνιου. ο. υπερ εκαστου λογον δε µονος εγω παρεξω˙ και πως σωθηναι βουλοµαι η πως ελεηθηναι. και οτι το Θειον εντος και εκτος εστι του παντος. Οπως βλεπων την δοξαν του Θεου ενηργειτο υπο του Παναγιου Πνευµατος. αλλ᾿ οµως λατριν αµα σον και αχρειον οικετην.τι φρασσω. συγκαταριθµησον οµου µετα των µαθητων µου. αλλα και ληπτον τε και αληπτον τοις αξιοις. αγαθων εντρυφωµεν. η τρυφη και το κλεος των αγαπωντων σε θερµως εις αιωνας αιωνων˙ αµην. (85) Αποκαλυπτοµενου σου. Αλλ᾿ ω φιλανθρωπε Σωτηρ.λογοις αρρητοις του Θεου παντως ηρεθην µονος. ει και καταστικτον πολλαις αµαρτιων αικιαις. ει τι χρηστον η φαυλον. ων επραξεν αυτος. Συ γαρ ει η απολαυσις. και οτι εις πολλα γινοµενος ο Χριστος και Θεος ηµων µελη εις εστι και ο αυτος και µενων αµεριστος. οις κριµασι γινωσκεις. ελεηµων. Και γαρ. Εκαστος γαρ κριθησεται και λογους παντως δωσει. θειαν µοι δος τω ταπεινω δυναµιν. ∆εσποτα των απαντων. ουκ εχων. ιν᾿ αµα παντες βλεπωµεν την δοξαν σου την θειαν και των αφραστων σου. ποιµαινειν εν συνεσει. ωστε λογω. αξιους τε προσκυνητας του φοβερου σου θρονου˙ καµε δε τον αναξιον προσλαβου εκ του κοσµου. και οτι οικος ∆αυιδ ηµεις εσµεν. καθοδηγειν επι νοµας των νοµων σου των θειων και ανασωζειν εις µονας της ανω βασιλειας σωους. ους δεδωκας µοι αδελφους.

∆εσποτα. µη φερων σου τον χωρισµον. Τοτε βλεπω του σωµατος πολλην ασχηµοσυνην (86) και την αναξιοτητα ψυχης µου της αθλιας. και απο του προσωπου σου κλονειται πασα κτισις. τουτεστι κατω µου τον νουν αποστρεψω. µη πειρασµους υπεµεινα και µαστιγας. και καταπληττοµαι και επι πλειον κλαιω. . και φοβω συνεχοµενος εκπληττοµαι και λεγω˙ Υπερ καταληψιν εµην παντα τα σα. του φιλανθρωπου µονου. µη γαρ εκακοπαθησα σων εντολων τοις πονοις. Ακουω Παυλου λεγοντος νεκραν ειναι την πιστιν εργων χωρις τυγχανουσαν και φριττω τιµωριας παντως εκει µενουσας µε. και τις ολως πεποιηκα αγαθον εν τω βιω. Μη γαρ ποτε εδιψησα σε ζητων. Θεε και ποιητα των ολων. ως εφικτον εστιν εµοι. ον ευλαβουνται αγγελοι και λειτουργουσι τροµω. τον κατηµεληµενον. και ταυτα τεκµαιροµενος εξισταµαι κραυγαζων˙ Τις ουν εγω ειµι. τοις προεργασαµενοις. τω ταπεινω την φυσιν. Οταν δε ταυτα ειποιµι και οφθαλµους καµµυσω. τον αθλιον. τοτε θρηνω στερουµενος του καλλους σου. Πως ουν εγω θαρρησαιµι ως πιστος συν εκεινοις αριµνηθηναι. βαβαι. Ου γαρ των εργων µε χωρις συ ραθυµουντα σωσεις˙ καν σφοδρα συ φιλανθρωπος ως πλαστης των ανθρωπων. ηξιωσας εν νυκτι και ηµερα. αναξιος εις απαν του βλεπειν σε. τον καθαρον και αγιον ∆εσποτην. Βασιλευ µου. το προς εµε σου ευσπλαγχονον τον ασωτον θαυµαζων..ολος τροµω συνεχοµαι ανωθεν καθορων σε. ως παντες οι ταυτα καρτερησαντες αγιοι απ᾿ αιωνος. µη βλεπειν η καθοραν δυναµενος την αστεκτον σου θεαν. Θεε µου. συναριθµησας σωσης. Και ποθεν η και δια τι ουτως µε περιλαµπειν. Θρηνουντα δε και κλαιοντα ολον µε περιλαµπεις. Χριστε. Θεε µου. οπως εκεινοις µε. η ποιαν ολως σου ποτε εντολην ειργασαµην. οτι τοιαυτη δοξη µε τον ταπεινον δοξαζεις. και γαρ ειµι ακαθαρτος.

αληπτος αναφης τε. Ταυτα προς σε λεγοντος. δοξα τη αµετρητω σου. τον ανω πριν φαινοµενον και παλαι µε κρυβεντα και υστερον ακτισι µε ολον περικυκλουντα. δοξα σοι. υπερ ουσιας νοερας. υπερ αρχην δε πασαν. ολος εκτος της κτισεως. και πρωτον. αεικινητος πελων. Σωτηρ.ο µηδεν µιαν εντολην ποτε τετηρηκως σου. καθαπερ ηλιος ακτινων ολως διχα. τον ανω πριν φαινοµενον. και τοις εσχατοις. παντα δυνασαι. µαλλον δε εννοηµατος σου τυγχανουσιν εργον. Συ γαρ των παντων ει ουδεν. Ως ουν εκεινος προσιτος εστι τοις καθορωσι (87) και τοτε µαλλον οιονει ολος πασιν οραται. οµµασι νοεροις µου. υπερ φως απαν. υπερ ουσιαν απασαν. φαιδροτερον δεικνυµενος. ο απροσιτος. ∆εσποτα. συγκαταβασει. κατα µικρον αυξανων. αιφνης σε ολον εν εµοι καθορω γεγονοτα. ακατανοητος τε ων αναλλοιωτος µενεις. απροσιτος. παντα ποιεις. ως θελεις. υπερ φυσεως φυσιν. δοξα τη δυναστεια. φαιδροτερον αστραπτων˙ αλλοτε παλιν φαινη µοι απροσιτος εις απαν. ουτω και συ µοι προσιτος κεκρυµµενος εντος µου τυγχανεις. Σωτερ. ∆εσποτα. την αγαθοτητα την σην κηρυττων εκβοω σοι˙ ∆οξα τω ουτως την ηµων δοξασαντι ουσιαν. αλλα κρυβεντα παλιν νεφει. ολος ων εξω παντων. Αλλ᾿ οιδα. υπερ αιωνας απαντας. οτι ατρεπτος. ολος τα συµπαντα πληροις. . ως οιδας. των πρωτων τοις εσχατοις. οπτανοµενος. ω του θαυµατος. ∆ιο και µεγαλυνω σου την ακαταληψιαν. ολος δ᾿ εν παση κτισει. τον ποιητην του κοσµου. ανωτερος δε παντων˙ των οντων γαρ ει αιτιος ως των παντων κτιστης και δια τουτο παντων ει αποκεχωρισµενος. υπερ τα παντα. δοξα τη ευσπλαγχνια σου. ανωθεν που νοουµενος υπερ τα οντα παντα. αναλλοιωτος µενων ολος τε ει ακινητος. αορατος. εργον σον γαρ κακειναι. διδως ως και τοις πρωτοις.

Εγνωσθης δε και τοις πιστοις θεοτητος τη δοξη και γεγονας αυτοις ληπτος. και ολως νους αδυνατει δοξης την ποικιλιαν και ωραιοτητα του σου καλλους κατανοησαι. τω συµπαθει. (88) αυτος εγενου και βροτος. απροσιτος. Τις ουν ου προσδραµειται σοι. εξωθεν ποιεις των ορωµενων και ωσπερ συ αυτοθι ων ανω συν τω Πατρι σου αδιαστατως µεθ᾿ ηµων ολος αυτος τυγχανεις και εν τω κοσµω παλιν ων αχωρητος ει κοσµω . ο εξω παντων ως Θεος των παντων συ υπαρχων αορατος. τω την ηµων επιστροφην αει εκδεχοµενω. µη καταλαµβανοµενος ολως υπο του σκοτους.απλους τυγχανων ολος δε συ ει πεποικιλµενος. των ορωµενων τε εντος υπαρχοντας εξαγεις και ανω ολως µετα σου λαµποµενους φωτι σου συναναφερεις και ποιεις εκ θνητων αθανατους˙ και µενοντες. αλλα καταφωτιζοντα αει τους σε ορωντας. οι απιστοι δε παντες ιδοντες σε διεµειναν τυφλοι. τω µονω φιλανθρωπω. τω ευσπλαγχνω ∆εσποτη. τις ουκ ακολουθησει σοι. θεοτητος της θειας. ο αληπτος εις απαν. εισηλθες εν τω κοσµω και πασιν ωφθης προσιτος τη της σαρκος προσληψει. το φως του κοσµου. ως ηλιον σε αδυτον. ο αορατος πασιν˙ και ειδοσαν την δοξαν σου. µονοι πιστοι και βλεπουσιν. ους φωτιζεις. Οι ουν πιστοι και τοτε σε και νυν αει ορωσι και εχουσι µεθ᾿ εαυτων τον κτιστην σε των ολων συνοντα συνοικουντα τε εν σκοτει τω του βιου. ουτως ηµας τους δουλους σου των αισθητων εν µεσω. ως ειρηται. θεοι Θεον ορωντες. και ορατος ολος αυτος. ως ασβεστον λαµπαδα. Ο ουν των παντων ων ουδεν ως υπερανω παντων.εν τω παντι γαρ ων αυτος υπερ το παν τυγχανεις-. τω προσινει. Επει δε συ. εξω παντων υπαρχεις και. . τις ουκ εκ ποθου φρασει˙ Ιδου. υιοι τη χαριτι σου οµοιοι σοι γινοµεθα. οπερ εσµεν. τα παντα ριψαντες ακολουθησοµεν σοι. αληπτος αναφης τε.

και ηµεις υιοι σου κατα χαριν˙ συ συγγενης ηµων σαρκι. Σωτερ. υπερ εκπληξιν παντα. ιδου. Κυριος ουν συ του ∆αυιδ. µελος αυτου γενηση. Τα δ᾿ αν και ειεν ταυτα˙ οικος ∆αυιδ ηµεις εσµεν ως συγγενεις εκεινου. Ακουσατε εκ των πολλων ολιγα˙ ει γαρ και. Νυν ουν υπαρχεις τα φρικτα εν ηµιν παντα πρασσων. υιος εκεινου. οι παντες αµα. ο των απαντων κτιστης. αλλ᾿ οµως αρτι ακουε φρικτοτερα εκεινων! Μελη Χριστου γινοµεθα. Και πως ου θαυµα φοβερον. Λαβων γαρ σαρκα δεδωκας ηµιν Πνευµα σου Θειον. αστραπτει ως εκεινος˙ µη ειπης. αδελφοι σου οι παντες. τη ιδιοτητι τη ση. και µεθ᾿ ενος εκαστου συ µονου µονος τυγχανων και υπερανωθεν ηµων µονος ολος υπαρχεις. Κινω την χειρα. και ουτω µελη απαντα ενος ηµων εκαστου . σπερµα θειον σου παντες˙ συναγοµενων τε ηµων εις γινοµεθα οικος. και οικος εις γεγοναµεν ∆αυιδ. και εν σοι ενοικουµεν. εις. οτι βλασφηµω.(89) τω θανατω µη θελοντι των σοι προσκεκρουκοτων. απερ ποτε ακουοντες εν οικω ∆αυιδ παλαι γενοµενα θαυµαζοµεν. οτι υπαρχεις µεθ᾿ ηµων νυν και εις τους αιωνας και οικον εκαστον ποιεις και ενοικεις εις παντας και οικος πασι γινη συ. εν πνευµατι τυγχανεις.Αµεριστον γαρ νοει µ οι θεοτητα την θειαν! – Κινω τον ποδα και. ηµεις δε τεκνα του ∆αυιδ. α ειρηκαµεν. αλλ᾿ αποδεξαι ταυτα και τω Χριστω προσκυνησον τοιουτον σε ποιουντι! Ει γαρ και συ θελησειας. τουτο καταµανθανων. (90) . και γαρ αυτος συ γεγονας. και χειρ Χριστος και πους Χτιστος εµου του παναθλιου. Ποια φρικτα. και χειρ Χριστου και πους Χριστου ο αθλιος εγω δε. η πως ου φριξει πας τις. τουτεστι παντες συγγενεις. ηµεις θεοτητι σου. και Χριστος η χειρ µου εστιν. εκαστος ηµων µετα σου ολος ολου. µελη Χριστος ηµων δε. ο τουτο ολως εννοων. τω εν ηµιν τα φοβερα νυν τελεσιουργουντι. τη προς σε συγγενεια.

ενδεδυµενος ρυπαρα. και παλιν ταυτα λεξω υφ᾿ ηδονης. ο αρρητος και θειος˙ (91) ενι εκαστω µιγνυται. αλλ᾿ ολοι ολω σωµατι Χριστω οµοιωθεντες. και παντα τα ασχηµονα ευσχηµονα ποιησει καλλει θεοτητος αυτα κατακοσµων και δοξη. και κατα τουτο των λοιπων σεµνοτερα υπαρχει ως πασιν αθεωρητα του κρυπτου κρυπτα µελη. ανεπαισχυντως απαντα νοησεις. Αλλα Θεος σοι οµοιος ουκ ησχυνθη γενεσθαι. Ει ουν ολη ολον Χριστον σαρκι σου ενεδυσω. ου γαρ ασχηµα ταυτα! Μελη δε Χριστου εισι κρυπτα. και µελος εκαστον ηµων ολος Χριστος υπαρξει. αχραντου χιτωνος λεγω του Χριστου.µελη Χριστου γενησονται. ος συνενουται µεθ᾿ ηµων. Ει δε ουδ᾿ ολως η επιβληµα µικρον. επεβαλες ψυχη σου. Εις γαρ πολλα γινοµενος εις αµεριστος µενει. θειον εν θεια τη µορφη φρικτως µεµορφωµενον απο θεοτητος αυτης ολης. και Χριστος ηµων µελη. µερις εκαστη δε αυτος ολος Χριστος υπαρχει˙ παντως ουν ουτως εγνωκας Χριστον και δακτυλον µου και βαλανον – ουκ εφριξας. η συ και επησχυνθης.Κακως αρα υπελαβες. καλυπτονται γαρ. εν ενι παντως τοπω υπαρχεις και αισχυνεσαι τα λοιπα παντα µελη. αλλα εκεινον οµοιον του ασχηµονος µελους ρηθεντα βλασφηµιαν σε ειπειν υπενοηθην. ασχηµοσυνην σωµατος ολως µη καθορωντες. Εµου λαλουντος τα φρικτα περι µελων αγιων και δοξαν βλεποντος πολλην και τον νουν λαµποµενου .Ουχι εκεινω οµοιος αισχυνοµαι γενεσθαι. συ δε εκεινω οµοιος αισχυνη γεγονεναι. ω φρικτου µυστηριου! Και γαµος οντως γινεται. και εκαστος ενουται τω ∆εσποτη. ολος Θεος γαρ. πως ουκ ερυθριασεις. εξ ου το σπερµα διδοται εν συνουσια θεια. και γενησοµεθα οµου θεοι Θεω συνοντες. εν ιµατιω παλαιω. το σωµα κεκτηµενος δε ρυπαρον ολον µαλλον. απερ λεγω.

ινα µηδεις αισχυνηται µιµουµενος εκεινον µηδε. θηλυµανης γεγενησαι ως ονος η ως ιππος. θεοπρεπως συµµιγνυµενος ταυταις. εις ουτος. ουδε γυµνος ορασθαι˙ ειχε γαρ ολον τον Χριστον.καθ᾿ εκαστην. αις ο κτιστης ενουται. τον ηµιν ενωθεντα και δοντα την απαθειαν δουλοις αυτου αγιοις. Και γαρ νυµφιος γινεται . ανηρ τελειος παντως˙ ο δε αυτος Θεος εστιν. συ µεν τας σαρκας βλεπει σου τας κατερρυπωµενας και τω νοΐ τας πραξεις σου διερχη τας ατοπους. Ανθρωπος ολος γεγονε και Θεος ολος οντως. Εγω δε παλιν λεγω σοι˙ Βλεπε Χριστον εν µητρα. . και ο νους σου τουτοις αει ως σκωληξ ιλυσπαται. ου µεµερισται. ως ολος ων Χριστος αυτος και Χριστον παντας βλεπων τους βαπτισθεντας και Χριστον ολον ενδυσαµενους. ∆ιο προσαπτεις τω Χριστω καµοι την σην αισχυνην και λεγεις˙ Ουκ αισχυνη συ περι των ασχηµονων. απαγε. Ουτως εγενετο και νυν εν τοις εσχατοις χρονοις ο Συµεων ο αγιος. λαλων η και αυτος πανθανων. και τα εν µητρα νοησον και µητραν υπεκδυντα. απαθης τε.ακουεις. α πεπονθε. Ευλαβης ο Στουδιτης. ολος µελεσιν ολοις. Ει δε γυµνος υπαρχεις συ και σαρξ σαρκος προσψαυσει. (92) ουτος ουκ επησχυνετο µελη παντος ανθρωπου ουδε γυµνους τινας οραν. ινα τι και τον αγιον τολµας ενδιαβαλλειν και βλασφηµεις εις τον Χριστον. κακεινω παλιν αυται δε. µαλλον δε εις ασχηµονα µελη Χριστον καταγειν. και γινεται ο γαµος πνευµατικως. ολος αυτος Χριστος ην. υπερ α εγω ειπον. αλλ᾿ ει και εφθαρµενας .και χαιροντος και σαρκικον µηδεν ενθυµουµενου. αβλαβης. και ποθεν εξερχοµενος ο Θεος µου διηλθε! Και πλειον τι ευρησειας. Ου φθειρει ολως. και νυµφαι παντων αι ψυχαι. απερ και κατεδεξατο εις ηµετεραν δοξαν. και µελη απαντα αυτου και παντος αλλου µελη καθ᾿ εν και παντα ως Χριστον ουτος αει εωρα και εµενεν ακινητος.

µαλλον δε σπερµα αγιον. εστι µακραν απιστων τε και οκνηρων εις απαν. ουδε ιδειν τα εν αυτω τελεσιουργηθεντα. και βλεπουσι τα προτερον φθορα µεµολυσµενα αγια παντα. Ουχι ορθως εξειποµεν περι πραγµατων θειων. Αλλ᾿. λαβουσαι Θεον ολον εντος αυτων µεµορφωµενον κτωνται. υπερ αβυσσου βαθος. αφθορα. πως ευρειν εξισχυσει. εξω οι αµαρτησαντες εβληθηµεν ευθεως απο του οικου του ∆αυιδ και τουτο αναισθητως πεπονθαµεν. οιµοι. πατερες. το φως ιδειν ουκ ισχυσας σκοτει κεκαλυµµενος. ω πατερες. φθασατε. δευτε! Αλλ᾿. Τι ουν ουχι αληθεια ταυτα εισι. Τον ευσπαγχνον δοξαζουσι. η υπο γην κατελθοι δε ανερευνων αβυσσους. ευθυς ποιει αφθαρτους. πονηρων παντων πορρωθεν. ψυχην ουκ απεδυσω. Και τις η πως εις ουρανον αναβησεται ολως. παντων των φιλοκοσµων˙ των κενοδοξων δε ουτως ασυγκριτως απεχει ως υπερ υψος ουρανου. αλλως δ᾿ ουκ ενι ενδοθεν εισελθειν. ως ειποµεν. (93) πως εις τον οικον δε. ουχι απαραποιητα ταις γραφαις ισως ειπον. εστιν ολος αορατος τυφλοις εµοι οµοιοις. Και µαργαριτην εκζητων. και δραµωµεν δια της µετανοιας! Εκειθεν γαρ εισερχονται οι εκβληθεντες παντες. ω γυναικες. και νυν τελεσιουργουµενα και εις απειρους αιωνας . ολως συνουλωµενα.λαβοι και ταυταις ενωθη. αλλ᾿. ως σιναπεως κοκκον σµικροτατον υπαρχοντα. ω παιδες συναχθητε. πριν η το τελος φθασει. ποθουσι τον ωραιον και τη αγαπη τη αυτου ολη ολαι κολλωνται. τα φρικτα πως σοι δειξω. Ει τοινυν συ ενδεδυσαι σαρκος σου την αισχυνην και νουν ουκ απεγυµνωσας. Εστι και γαρ απροσιτος τοις κατ᾿ εµε ραθυµοις. και συν εµοι θρηνησατε και κλαυσατε οι παντες. οτι εν τω βαπτισµατι µικροι Θεον λαβοντες. εγω σοι τι ποιησαιµι. µαλλον δε υιοι Θεου νηπιοι γεγονοτες. του ∆αυιδ εισενεγκω. µη πλανασθε.

αχωρητος τω κοσµω. κακεινος. Περιπατω και καιοµαι ζητων ωδε κακεισε και ουδαµου τον εραστην ευρισκω της ψυχης µου˙ και περιβλεποµαι συχνως.εν τω Χριστω µου και Θεω. και τι το φως το νοητον. Εστι γαρ πασιν αληπτος. απαντα δε τα µελη µου ακτισι καταυγαζων. ενδον εν τη ταλαινη µου καρδια απαστραπτων. και ηδονης και γλυκασµου εµπιπλαµαι του θειου. ολον καταφιλει µε. Αµην. ολος περιπλεκοµενος. ολον τε διδωσιν αυτον εµοι τω αναξιω. Οτι ποθεινον τε και επιθυµητον κατα φυσιν µονον το Θειον. ο καθορων τα παντα˙ θαυµαζων καταπληττοµαι καλλους την ευµορφιαν. (95) Λογιζοµενου µου. παντοθεν περιλαµπων µε τη αθανατω αιγλη. ουχ οραται ολως. ΙΣΤ’. αυτος ευρισκεται εντος µου. εστι και επιθυµητος. και πως ανοιξας ουρανους διεκυψεν ο κτιστης και δοξαν µοι παρεδειξε την αφραστον και ξενην˙ και τις αρα εγγυτερον γενησεται εκεινου η πως ανενεχθησεται εις αµετρητον υψος. ω πρεπει πασα δοξα. και τις ο πλουτος ο πολυς. τον νουν και την καρδιαν µου φλεγοµενος και στενων. και εµφορουµαι της αυτου αγαπης και του καλλους. τοτε οραται µοι και βλεπει µε. ον ουδεις εν τω κοσµω ευρειν ολως εξισχυσεν η κατασχειν εις απαν. ου ο µετεχων παντων εν µετοχη γεγονε των καλων (94) Ω τι το πραγµα το κρυπτον παση κτιστη ουσια. τιµη τε και προσκυνησις νυν και εις τους αιωνας. ο τινι ουχ οραται. ως αορατος. καθ᾿ οσον υπερεχει των ορωµενων ο αυτα Θεος κατασκευασας. Κατα τουτο τιτρωσκοµαι τη αγαπη εκεινου˙ καθ᾿ οσον δ᾿ ουχ οραται µοι εκτηκοµαι τας φρενας. ιδειν τον ποθητον µου. Οτε δε αρξοµαι θρηνειν ως απελπισας. .

ποιους λογους δε εφευρω. και λαµπει µου το προσωπον ως και του ποθητου µου και απαντα τα µελη µου γινονται φωτοφορα. Ωραιων ωραιοτερος τοτε αποτελουµαι. µετεχω και της δοξης. ουχι της γης και των της γης. των πολλων πληµµεληµατων. η δε αγαπη εκριζοι τον φοβον απο της ψυχης και µενει µονη εν αυτη. (96) Πως υµνησω. Οτι ο φοβος γεννα την αγαπην. πως ανοιξω στοµα. Πως εκτεινω µου τας χειρας προς του ουρανου το υψος. πλουσιων πλουσιωτερος και δυνατων απαντων υπαρχω δυνατωτερος και βασιλεων µειζων και τιµιωτερος πολυ των ορωµενων παντων. Πνευµα Θειον ουσα και Αγιον. τον παντων εχων κτιστην. αλλα και ουρανου δε και παντων των εν ουρανω. Σωτερ. Σωτερ. Πως λαλησαι δε τολµησω. ω πρεπει δοξα και τιµη νυν και εις τους αιωνας˙ αµην. ΙΖ’. Πως εις υψος ολως βλεψω.Μεταλαµβανω του φωτος. πως τα χειλη µου κινησω. πως αξιως ευφηµησω τον πολλα παραδραµοντα αµαρτηµατα Θεον µου. πασαν φυσιν υπερεβην . ποια ρηµατα προσαξω. Οντως επραξα γαρ εργα υπερ απασαν συγγνωµην! Οιδας απερ λεγω. πως την αφεσιν αιτησω των αµετρων µου πταισµατων. πως δοξασω. πως τους οφθαλµους διαρω.

παρα φυσιν εργα πραξας˙ των αλογων ωφθην χειρων. (97) παντων τε κτηνων χερσαιων. οτι αλλος ως εγω ουκ επταισε σοι. τρεµων ολος. Αλλα τουτο παλιν οιδα. ο του σκοτους εργα πραξας. . πως σε βλεψω. ουδε επραξε τας πραξεις. Σωτερ. ως ου µεγεθος πταισµατων. ο ταλας. Το ουν σωµα µου µολυνας και ψυχην καταρρυπωσας πως οφθω σοι. Πως ανεξοµαι φωνης σου εκπεµπουσης µε εις σκοτος. (98) τουτο πεπεισµαι. ερπετων τε και θηριων εγενοµην οντως χειρων παραβας τας εντολας σου υπερ την αλογων φυσιν. Θεε µου. και Αγιων χωρισθησοµαι πληθυος. Πως µη φευξοµαι σην δοξαν και το φως το απαστραπτον του Αγιου Πνευµατος σου. και παραιτιος και αλλοις εγενοµην απωλειας. ολος φοβω και εκπληξει συνεχοµενος βοω σοι˙ Οιδα. ολως πως τολµησω στηναι προ προσωπου σου. ουχ αµαρτηµατων πληθος. ασπερ επραξα εγω ο ταλας. Πως δε µονος ου χωρησω προς το σκοτος. Φριττων ολος. ο εντευθεν εκ των εργων φερων µου την καταδικην. παντων ζωων εναλιων.

εκ ψυχης µετανοουντα. κοινωνους θεοτητος σου. και δακρυων µου ρανιδας ως πηγας αει βλυζουσας λογισαµενος. οικτιρµον. οπερ πλουσιως προς τους πταιοντας εκχεεις και θερµως µετανοουντας. και καθαιρεις και φωτιζεις και φωτος ποιεις µετοχους.ουδε πραξεων αισχροτης υπερβησεται ποτε σου το φιλανθρωπον και µεγα. Χριστε µου. οµιλεις και συλλαλεις τε ωσπερ φιλοις σου γνησιοις˙ ω χρηστοτητος απειρου. υπερ νουν τε ελεος. ω αγαπης ανεκφραστου! ∆ια τουτο και προσπιπτω και θερµως αναβοω σοι˙ ως τον ασωτον εδεξω και την πορνην προσελθοντας. (99) Εκπλυνον και την καρδιαν απο πασης πονηριας. Ενθα δ᾿ εστι. µαλλον δε υπερ το µεγα. πλυνον εν αυταις ψυχης µου. και βλαστανει και εις υψος αναβαινει και εκφυει πλειστους κλαδους πονηριας και κακιας. Αυτη γαρ εστιν η ριζα και πηγη της αµαρτιας˙ πονηρια του σπορεως πονηρου σπορα υπαρχει. υπερ λογον. πλυνον και του σωµατος µου τας εκ των παθων κηλιδας. ουτως δεξαι µε. .

και εις υψος αναβαινει. µεσον τουτων ωσπερ δενδρον εις υδατων διεξοδους φοβος σος πεφυτευµενος εξανθει και κατ᾿ ολιγον δεικνυσι µοι ξενον ανθος. οικτιρµον. ξενον ανθος! Ξενον ειπον. και αξιωσον ριζωσαι και καλως αναβλαστησαι. Ω Χριστε µου. Τουτων συναθροισθεισων δε και ενωθεισων αλληλαις. ποτιζοµενος δ᾿ εκ τουτων επι πλειον και αυξανει και. Χριστε µου. οπως αυξηθη εις υψος φυλακη των εντολων σου προστιθεµενος καθ᾿ ωραν. και καθαρισον ψυχης µου και καρδιας τας αρουρας και εµφυτευσον τον φοβον εν αυταις. οια φυλακες και φιλαι και θεραπαιναι δεσποινης. ταπεινωσει δε τα παθη απαντα υποχωρουσι˙ συν αυτοις δε και δαιµονων (100) απεληλαται η φαλαγξ. οτι πασα . καθ᾿ οσον στερεουται. Τη προσθηκη δε δακρυων προστιθεις ροας βλυζουσας. αρεται δε πασαι ωσπερ βασιλιδι κυκλω ταυτης συνεποµεναι ορωνται. τον σον. Αναλογως συναυξανει η ταπεινωσις τω φοβω.Τουτου ριζας εκ βαθεων εξανασπασον.

ως ελπιζοντας καθ᾿ ωραν εκτοµην την του θανατου και το δρεπανον ορωντας (101) και την ωραν αγνοουντας και µη εχοντας ελπιδα. αφραστοτερον τω τροπω˙ εξανθουν γαρ καθοραται. Τεως δεικνυται ωραιον ανθος υπερ παντα λογον και αρπαζει προς την θεαν . πασαν φυσιν υπεραιρον. οπερ φυσεως ουκ εστιν. υπερ φυσεως δε φυσιν. Θεε µου. αλλα τρεµοντας το περας.φυσις κατα γενος τικτει και των δενδρων παντων σπερµα κατα γενος εν εκαστω˙ ο δε φοβος σου και ανθος ξενης φυσεως δεικνυει και καρπον οµοιως ξενον και αλλοτριον εκεινου. µητε µην πληροφοριαν συγχωρησεως τελειας. Το γουν ανθος. ως πολλων πληγων αξιους. αφραστον τω ειδει πελει. αλλ᾿ ουδε ακολουθιας. αλλα φριττοντας το τελος ως αµφιβολον της δικης περιφεροντας εκεινης την αποφασιν. αποκρυπτεται δ᾿ ευθεως. οπερ φερει. Εστι γαρ ο φοβος φυσει κατηφειας πεπλησµενος και τους τουτον κτησαµενους αεναως σκυθρωπαζειν απεργαζεται ως δουλους.

αλλα µαλλον οτε πληρης ωριµασει. . Φοβος γαρ εν τη αγαπη ουχ ευρισκεται ουδ᾿ ολως. Πως καρπος του δενδρου διχα. υπερ εννοιαν δε πασαν. προς το ανθος µονον εχων ουχ ορω το δενδρον τοτε. αλλα ληθην τουτων παντων απεργαζεται µοι τοτε και αφιπταται συντοµως. µηδενος εων µεµνησθαι.την εκεινου ολον νουν µου. και λυπουµαι και στεναζω και προς σε θερµως κραυγαζω και το ανθος παλιν βλεπω (102) εν τοις κλαδοις τοις του δενδρου και το οµµα. µενει δ᾿ ο καρπος και µονος. ω Χριστε µου. Οντως θαυµα υπερ λογον. τοτε µονος διχα δενδρου καθοραται. Το δε δενδρον το του φοβου παλιν ανθους εστι διχα. ουδε παλιν διχα φοβου εν ψυχη καρποφορειται. Συχνοτερως δε το ανθος επανθουν και προς εκεινο ολον µε τω ποθω ελκον εις καρπον αγαπης ληγει. α παρεχειν οιδε φοβον. οτι δενδρον µετα κοπου εξανθει και καρπον φερει˙ ο καρπος αυτου δε παλιν ολον εκριζοι το δενδρον. Ο καρπος δε ουτος παλιν ουκ ανεχεται τω δενδρω τω του φοβου βασταχθηναι.

ουδε ολως τι του κοσµου. εξω κοσµου η αγαπη ταυτα βαλλει. παντουργον φως και φωτιζον. Ενδον γαρ των ορωµενων και των αισθητων ων ενδον. ο καρπος τε. ταυτα. ηθελον σαφως ειδεναι.ολως εξειπειν ουκ εχω˙ τεως µενει. (103) και χαρας και θυµηδιας εµπιπλα τον κεκτηµενον και του κοσµου εν αισθησει τουτον εξωθεν εκβαλλει. Οντως ουδαµως ισχυσει! Το δε ανθος. οπερ φοβος ουκ ισχυει απεργασασθαι ουδ᾿ ολως. πλην ουκ εστιν εκ του κοσµου. ακτιστον κτιστων εν µεσω. εν αισθησει τε συναψαι ολον αν τοις αορατοις. Πως. πως τον εχοντα ισχυει τουτων πορρω βαλλειν αρα. Η αγαπη ουν υπαρχει οντως πασα ευφροσυνη. ειπε µοι. εξωθεν του κοσµου εστιν. ον ο φοβος αποτικτει. ουδε κτισµα˙ ακτιστον γαρ και κτισµατων παντων εξω. . ως ειπον. Αφραστα. οµως προσεχε και λεξω˙ Πνευµα Θειον η αγαπη. α και νουν αρπαζειν οιδε και ψυχην συν τουτω αιρειν και του κοσµου εξω βαλλειν. τεως εστιν η αγαπη διχα φοβου του αυτην αποτεκοντος.

εις την δοξαν την οικειαν υπερ λογον απεκρυπτετο ευθεως. το δε ακτιστον ουδεπω κτισµα δεχεται γενεσθαι˙ πλην ει βουλοιτο. και δεικνυµενος ως κτισµα των κτισµατων µεσον παντων˙ ως ου κτισµα δε τυγχανων. Γεγονε και γαρ ο Λογος Πνευµατος τη συνεργια και Πατρος τη ευδοκια ανθρωπος ατρεπτως ολος.Νοει α σοι. λεγω! (104) Εστι γαρ κεχωρισµενον. κρατητον ακρατητον δε. Προσλαµβανων δε το κτισµα και εγκρυπτων η αναγων εις το υψος. ακτιστος Θεος ων φυσει γεγονε κτιστος αρρητως και το προσληµµα θεωσας εδειξε διπλουν µοι θαυµα αµφοτεραις ενεργειαις και θελησεσιν ωσαυτως˙ ορατον αορατον τε. (105) το καθ᾿ εαυτους δε παντως˙ ο γαρ κτιστης των απαντων ων αχωρητος τοις πασιν. ηφαντουτο˙ πλην ουδ᾿ ολως ηφαντουτο. . τεκνον. και τουτο δυνατον αυτω ποιησαι. αλλ᾿ εν µεσω ων των παντων αισθητων κτιστων ο Λογος εωρατο συνηµµενος τω προσληµµατι ως κτισµα. ως εδοκουν. Υουτο ελεγον εκεινοι αφαντουσθαι τον ∆εσποτην.

του και το σωµα εις καυσιν υπερ του Χριστου εκδουναι µειζων εστιν η αγαπη. Απαγε. Και τοσουτω µειζων πελει. του σκορπισαι παντα πλουτον και πτωχον αυτον γενεσθαι. τι ποιησει. . που φανειται. ειπε µοι. βαθος τε των µυστηριων. Του λαλειν αγγελων γλωσσαις και απαντων των ανθρωπων. οτι διχα ταυτης ταυτα -ειτε εν ειτε και παντα – (106) εις ουδεν τω κεκτηµενω οφελος ολως υπαρχει. πως υπαρχει µειζων παντων η αγαπη! Ποιων παντων. Οστις ουν και της αγαπης και των ειρηµενων παντων αποστερηται. πως πιστον τοις ερωτωσιν ειπειν εαυτον τολµησει. ει βουλει. µη εξ αγνοιας περιπεσης βλασφηµια! Ακουε δε της αγαπης. τας ενεργειας. του ειδεναι πασαν γνωσιν. του την πιστιν πασαν εχειν. και µαθηση. ωστε ορη µεθιστανειν. Μεταστησεις απο τοπου τον ∆εσποτην και προς αλλον τοπον δωσεις γεγονεναι εξ οφθαλµων κρυβηναι των αγιων Αποστολων.ως Θεος παντα πληρων δε. πως αν αλλως γε κρυβειη. Ουκ ακουεις βοωντος του Αποστολου.

∆ια τουτο προσεκτεον λεγοντι περι αγαπης. εστι και αιγλη. γινεται φωτος νεφελη. Εξω δε κτισµατων παντων ουσα εστιν αυ και µετα παντων. Τουτο ην. Ικανως δε πυρωθεντα ωσπερ αιγλη φωτοφορος περιΐπταται µε πασα. αλλ᾿ αυτη χαρας µε θειας εµφορησασα απεστη και συνηρπασε τον νουν µου και την αισθησιν και πασαν κοσµικην επιθυµιαν˙ και κατετρεχεν ο νους µου και καταλαβειν εζητει την φανεισαν αιγλην ποθω. . Καθηµαι εν τω κελλιω εν νυκτι η εν ηµερα. ˙Ως ουν πυρ ψυχην θερµαινει και καρδιαν µου εκκαιει και διανιστα προς ποθον και αγαπην. Κατιδων δ᾿ εγω την αιγλην και πλησθεις χαρας αφατου ουκ εχαρην οτι ειδον. οπερ προειπον ανθος ειναι το του φοβου. συνυπαρχει αφανως µοι και αγνωστως η αγαπη. ηλιος αποτελειται. εστι πυρ. την του κτιστου. φεγγοβολους αφιεισα τη ψυχη µου τας ακτινας και τον νουν λαµπρυνουσα µοι και προς θεωριας υψος επιτηδειον δεικνυει (107) οπτικον εργασαµενη.

και νεφελης ωσπερ ειδος φωτεινης επιπεσουσα και ολη προς τη κεφαλη µου εωρατο καθηµενη και κραυγαζειν ενεποιει εν εκπληξει γενοµενω. ως εδοκει. (108) Ηλθεν ουν. Ουτω δε αναφανεισα και γνωστως αποδειχθεισα ετρεψε δαιµονων στιφος. Οµως περιηει παντα και ιδειν εµηχανατο. εξηρευνα τον αερα. περιηρχετο αβυσσους και τα εσχατα του κοσµου. ως δισκος οντως του ηλιου καθωραθη. εξεζητει.Αλλ᾿ ουχ ευρισκε το κτισµα. απεδιωξε δειλιαν. Οµως παλιν αποσπασα εγκατελιπε µε µονον και ζητουντι µοι εµπονως ταυτην. Αλλ᾿ ουδεν εν τουτοις πασιν ευρισκε. εν καρδια µου τε µεσον ως φωστηρ. κτιστα γαρ παντα˙ και εθρηνουν και επενθουν και τα σπλαγχνα εφλεγοµην και ως εκφρων εν εκστασει γεγονως ουτως διηγον. ουρανους περιεπολει. ουδ᾿ ηδυνατο γενεσθαι των κτισµατων ολως εξω. . αιφνης ολη παλιν εν εµοι γνωστως ευρεθη. ως ηβουληθη. ινα δραξηται της αιγλης της ακτιστου και αληπτου.

και ηνωθην τω ακτιστω. ορατων δ᾿ εχωρισε µε και συνηψεν αορατοις και τον ακτιστον οραν µε εχαρισατο και χαιρειν. ω Χριστε µου. διχα ταυτης ευρεθεντες. διχα της αγαπης λεγω. . Ει δε και σωθηναι ενι διχα ταυτης. οτι παντων εχωρισθην των κτιστων και ορωµενων και συντοµως φθειροµενων. πως υπαρξει τουτο ολως. τω αναρχω. τω αφθαρτω. (109) τω τοις πασιν αορατω˙ τουτο γαρ αγαπη πελει. µετοχοι δε ταυτης µαλλον γενησοµεθα και ουτως µεταβωµεν των ενθενδε. οπως εγκρατεις αγαπης. ινα συν αυτη τω Κτιστη και ∆εσποτη παραστωµεν. εξωθεν των ορωµενων γεγονοτες συν εκεινη! Ει δε µη.ενεποιησεν ανδρειαν. σπευσωµεν νωθροι εµπονως! Οκνηροι διεγερθωµεν. ∆ραµωµεν πιστοι ευτονως. της αισθησεως του κοσµου απεγυµνωσε τον νουν µου και αισθησεως χιτωνα νοερας ενεδυσε µε. τοις ορωµενοις και τοις κτισµασιν ως κτισµα οντες εναπολειφθωµεν εν πυρι τε και ταρταρω και φρικτοις κολαστηριοις.

Του νυµφωνος οντες εξω πως αν ολως ευφρανθωµεν.Ουδαµως γαρ εσται τουτο! Του φωτος ει χωρισθωµεν. και ζην και θνησκειν παρ᾿ αυτω δικαιως ορισθεντες. ποιαν αλλην σωτηριαν. Αφρων. Αλλ᾿ αποκριθεις τις ισως ερει ταυτα˙ Πως εκτος της βασιλειας. ο σος προπατωρ. και η Ευα συν αυτω του παραδεισου εξωρισθησαν ευθεως. πως φευξοµεθα το σκοτος. ειπεν η αγαπη. ουκ ακουεις. οιµοι. παραβας απεγυµνωθη δοξης θειας. (110) ποιαν δε παραµυθιαν η εν ποιω αλλω τοπω δυνηθωµεν εφευρεσθαι. οτι ος αν ευρεθειη . πως εκτος δε του νυµφωνος και χορου του των δικαιων αλλος τοπος σωτηριας η ανεσεως ουκ εσται. οτε γενηται η κρισις. Βασιλειας εκπεσοντες. αφρων γαρ ο τουτο λεγων. Οντως ουδαµου ουδ᾿ ολως καν δοκη τισιν αφρονως. Σωτερ. Της χαρας ει στερηθωµεν. πως απαλλαγωµεν λυπης.τον θανατον αθλιως και τον ιδρωτων γεµοντα και πονων. ηδονης αντιλαβοντες -ω . Ουτως νοει µοι και τοτε. βιον. της σης θεας λεγω. οτι µιαν ο Αδαµ εν παραδεισω εντολην.

ανωφελεις τε˙ και γυµνος της θειας δοξης. ναι δη. Κεφαλης χωρις δε σωµα και νεκρον και απνουν εστι. Καν αµαρτηµα µη εχη. ελαβε ψυχην και σαρκα. εδωκε δε Πνευµα Θειον. Αρετων πασων δε πρωτη. Σωµα δε χωρις χιτωνος πως ουχι γυµνον υπαρξει. οπερ εστιν η αγαπη. Κεφαλη των παντων εστι και ιµατιον και δοξα. Την αισχυνην γαρ ως εχων εχει και την καταδικην και «ουκ οιδα σε» ακουει παρα του κριτου των ολων. Αρεται χωρις αγαπης εωλοι. αρετας καν πασας εχη. Ει ουν βουλει και ει θελεις του λαβειν το Θειον Πνευµα. Ηλθεν επι γης ο κτιστης. εξω τε του παραδεισου. ισταται γεγυµνωµενος. ο µη εχων την αγαπην. και της βασιλειας και του νυµφωνος ουρανιου (111) ελαθησεται ευθεως. . και την γυµνωσιν µη φερων κρυπτεσθαι µαλλον εθελει. (112) πιστευσον Θεω τελειως. αρετων δ᾿ υπαρχη διχα. ισταται γεγυµνωµενος.δοξης θειας ως εκεινος αληθως γεγυµνωµενος. βασιλις τε και κυρια εστιν οντως η αγαπη.

µετα θανατον λαµβανειν την ζωην τους τελευτωντας˙ µη πεισθεις καταµελησης και ζωης ου µεταληψη! Ακουσον Θεου τους λογους. λεγων. υδατος του αειζωου.» Τι το υδωρ τουτο λεγων. των επι της εκκλησιας. τι Χριστος βοα καθ᾿ ωραν. Καθαρους δε τη καρδια µακαριζει. αυτη . Ακουσον φωνας ∆εσποτου. ει µη Πνευµατος την χαριν. ακουσον των Αποστολων. ακουσον του Λογου λογους. (113) ειπερ µελλοιµεν σωθηναι. τεκνον. «Ωµοιωθη. Οι Αποστολοι δε παντες και διδασκαλοι βοωσιν απεντευθεν και το Πνευµα και Χριστον αυτον λαµβανειν. ακουσον των διδασκαλων. ινα µετοχος γενηση της ζωης της αθανατου! Μη πλανησωσι σε πλανοι ταις αυτων ψευδολογιαις. λεγων τουτους οψεσθαι Θεον ενταυθα.αρνησαι σαυτον ωσαυτως. «Ποταµοι εκ της κοιλιας εις εµε των πιστευοντων ρευσουσι πηγης της θειας. πως δηλοι την βασιλειαν την των ουρανων λαµβανειν απεντευθεν τους ανθρωπους. επι ωµων αδιστακτως αρον τον σταυρον και ληψη˙ θανον τη προθεσει.

µαργαριτη πολυτιµω˙» µαργαριτην δε ακουσας αρα τι υπολαµβανεις. Τι και αλλοις απωλειας. αρτι λεξον. Αλλα προτερον ευρειν σοι παραινει τον µαργαριτην. εαυτοις τε τιµωριας αιτιοι σφοδρας γενεσθαι µατην βουλεσθε πεισθεισιν. ει αορατος τυγχανει. πως κατειδε. Που ουν τουτον ολως ευρε. τι µαταιαις επερειδεσθε ελπισι. Απαγε της βλασφηµιας! Νοητος και γαρ υπαρχει. Πως δε απαντα πωλησας εξωνησατο εκεινον. Εµπορος ευρων δε τουτον. Πιστει δε µε µονη παντως και ελπιδι ωσπερ εχων διακεισεται. Αλλ᾿ ουκ ειπεν ο ∆εσποτης. αλλ᾿ ουδ᾿ ελαβεν εν κολπω. ει ακρατητος υπαρχει. ον ουκ ειδεν. διδαξον µε. ωσπερ συ υπολαµβανεις. ουδ᾿ ελπισι του ευρεσθαι (114) ουδ᾿ ελπισι του λαβεσθαι τα υπαρχοντα πωλησαι. ον ουχ ευρεν. Τι πλανασθε. Λιθον ειναι λεγεις τουτον η κρατουµενον καν ολως η ορωµενον ποσως δε. διδαξεις. πως εφευρεν. και ατιµητον ως οντα θεασαµενον σε τουτον . ον ουκ εσχεν επι χειρας.

και αυτον τοτε πωλησας απαντα εξαγορασαι˙ συ δε λεγεις εν ελπισι και σαυτον αποδεικνυεις ως ου θελοντα πωλησαι τα υπαρχοντα και αραι ουρανων την βασιλειαν. ου πλουτον. Εαν απαντα τον κοσµον και τα εν τω κοσµω εχης και σκορπισας διανειµης ορφανοις και χηραις ταυτα και πτωχοις ηπορηµενοις. οτι παντων υπαρχοντων διαπρασει ο ατιµητος ωνειται µαργαριτης. ο ∆εσποτης ειπεν ειναι. δεδωκα γαρ απαντα µου! παρ᾿ ευθυς τουτο ακουση λεγοντος σου του ∆εσποτου˙ Ποια απαντα σου λεγεις. ην εντος σου. και πτωχος αυτος γενηση. ως ανταξιον δε ολως τιµηµα ει εννοησης ο.τι κατεβαλου. εαν θελης. και ακουων. ινα λεγης οτι˙ Αρα πως µη εχων υπαρξιν εγω ισχυσω (115) κτησασθαι τον θειον τουτον και ωραιον µαργαριτην. Ισως δε πτωχος υπαρχεις και ου κεκτησαι χρυσιον. Συ γυµνος απο κοιλιας . Περι τουτου ουν ακουσαι συνετως παρακαλως σε. λεγων˙ ∆οτε µοι τον µαργαριτην. ουδε κτηµατα.

Αν δε απαντα σκορπισης τα υπαρχοντα σου ολως η πτωχος υπαρχης λιαν και προσελθης λεγων ουτως˙ Ιδε. ναι. µονε ανεξικακε Θεε µου. ποιον πλουτον σοι προσηξε. Χριστε µου. ολως ουκ αισθανη.εξεληλυθας µητρος σου και γυµνος εν τω µνηµειω παλιν παντως εισελευση. γυµνον µε. και ελεησον µε. Σα δε ποια λεγεις ειναι. ελαβον τον µαργαριτην του παντος κρειττω του κοσµου. Τι γαρ αξιον ευρησω εν τω κοσµω. Και ου ληψη µαργαριτην. προσεφερον µοι δωρα. Λογε. και ακουση˙ Ναι. ο δε ασωτος. τι δε ο ληστης παρεσχεν. Σωτερ. νυν καρδιαν (116) και ψυχην συντετριµµενην και δεινως κολαζοµενην και σφοδρως εκκαιοµενην! Ιδε. προσεφερον µοι πλουτον˙ δεδωκοτες απερ ειχον. . ουδε λαβης βασιλειαν. Ταυτα λεξον. του ποιησαντος τα παντα. ∆εσποτα. Αφρων. ω Θεε µου. ιδε µε ηπορηµενον αρετης απασης ξενον και πτωχον εν τουτοις λιαν και µη εχοντα τι δουναι εις εξωνησιν σου. οπερ δωσω εις τιµην σου. Τι γαρ εδωκεν η πορνη.

Πιστει δε ληστης εσωθη. και δικαιως. παντως εχω εξουσιαν.τι ολως κατεβαλου. ως εκεινη παρεσχοµην. .Ταυτα µοι και συ. αξιον ουδεν λογιση. (117) αξιον ουδεν νοµισεις. Ταυτα σοι Θεος προσειπη και διδαξει. πως προσηλθεν ο ληστης και πως η πορνη. Εγω γαρ. εαν προσελθης. κοµισον και ληψη παντως. ο πολλα κακα ποιησας. ους ο κοσµος. ο. πως δε ασωτος ευθεως υποστρεψας προσεδεχθη. παντων δε σκανδαλισθεντων κρεµαµενου µου τω ξυλω ωµολογησεν εκεινος και Θεον και βασιλεα και αθανατον µε ειναι εκ καρδιας ανεβοα. ονπερ ελαβον εκεινοι µαργαριτην. και χαρηση˙ και ψυχην αυτην ει δωσεις. Μετα τουτων προσελθε µοι και ευθυς σοι υποδειξω. οι αδοµενοι εν κοσµω. ως η πορνη µοι προσηλθε. εαν λαβη. και παρεξω σοι και δωρον. ει βουλει. οτι µονος παντων µε αρνησαµενων. παντως εχω µαργαριτας. ουκ εκλειψει µαργαριτης µονος εις εκ θησαυρων µου. και συν κοσµω τουτω αλλαι µυριαδες αλλων κοσµων.

Αφνω γαρ τον νοµον παντα ωσπερ τειχος διαβασα. αλλ᾿ ως εις µε εξητειτο (119) των µισθιων µου γενεσθαι. Ου τω στοµατι δε µονον. αλλα και ψυχη ελαλει. Πορνης δε τον ποθον αρα ποιος λογος παραστησει. µαλλον δε και προσανηψα και πυρσονν εις µεγαν ηρα και απελυσα παρθενων σεµνοτεραν ουσαν ταυτην. οπερ εστιν η αγαπη. . ον ιδων απεδεξαµην. η ως κλιµακα τας πασας αρετας υπεραρθεισα εφθασεν εις τελος νοµου. ον εβασταζεν εκεινη εν καρδια προσελθουσα ως Θεω µοι και ∆εσποτη ορατων και αορατων και προσεφερε πλουσιως ως ουδεις των µεχρι τοτε. αλλ᾿ αυτη τον µαργαριτην δους αφηκα και τον ποθον.∆ια τουτο και προ παντων (118) ελαβε την βασιλειαν. και απηλθε µεχρι τελους ατρωτον τηρουσα ταυτην. και τοις εργοις επεδεικνυ απερ ελεγε τοις λογοις. και υιος µου ων το προσθεν ου προσηλθεν ως υιος µου. Ο δε ασωτος οµοιως εκ καρδιας επιστρεψας µετενοησε γνωσιως. Και ουκ ελαβον τον ποθον.

οτι εβλεπον εξ ολης προσερχοµενον ψυχης µοι. ον λαβων τις των ανθρωπων εβαλεν αυτου εις κηπον. Οστις δε µου µετα δολου βουλεται λαβειν την χαριν. οτι οπισθεν ουδ᾿ ολως .Η ταπεινωσις µε τουτου ειλκυσε προς ευσπαγχνιαν και επλουτισα ευθεως και εδοξασα συντοµως. µεριδα. κατεχοµενος επαρσει η φθονω. Ακουσον Θεου σοι παλιν εν παραβολαις λαλουντος˙ «Τινι αρα οµοιωσω ουρανων την βασιλειαν. Ει δε βουλει. ουκ εχει ολως µετ᾿ εµου. οτι δει την βασιλειαν ουρανων λαβειν σε ολην. Οµοια εστιν. Ταυτα σοι Θεος και πασι δι᾿ ηµων βοα καθ᾿ ωραν. ακουσατω πασα κτισις! – δεξοµαι αυτον ευθεως. Χριστου. και εξ αλλων δειξω σοι τρανως ενταυθα. η κακιαν ενδον εχων η θαρρων αυτου τοις εργοις. προσεχε.ως πολλοι τουτο ποιουσιν – απεστρεφετο τας φρενας. ει πας προσελθοι και προσπεσοι µοι γνησιως. υποκρισει δε προσελθοι. (120) ει εν ταυτη εισελθειν σε βουλει και µετα το τελος. Ουτως ουν. του σιναπεως τω κοκκω. .

τις εστιν ο κοκκος ουτος. οπως γενηται εις δενδρον και εις ουρανον ανελθη. οπως φυη. Τι νοµιζεις ειναι τουτον. ο δε κηπος η καρδια η εκαστου των ανθρωπων. (121) Ει ουν λεγεις˙ Ουχι ωδε. ει µη βαλης σου εις κηπον. Λεγε µετα παρρησιας! Ει δε µη. οι θερµως ταυτης ερωντες. εγω σοι λεξω και το αληθες εξειπω˙ Παντως βασιλειαν ειπε την των ουρανων σοι κοκκον. και φυλαττει µετα πασης ακριβειας. τον σιναπεως. ως µηδενα τουτο βλεπειν. ανατρεπεις του Σωτηρος και Θεου ηµων τους λογους. ενθα ο λαβων το Πνευµα βαλλει ενδον τε και κρυπτει ταις λαγοσι ταις των σπλαγχνων. Ο δε κοκκος ουτος εστι Θειου Πνευµατος η χαρις. µενεις ολως διχα σπορου. ον ειπεν. Τον γαρ κοκκον ει µη λαβης.και εβλαστησε και δενδρον οντως γεγονεν εις µεγα. Ει δε και τον σπορον λαβοις και συµπνιξεις ταις ακανθαις η προδωσεις τοις ορνεοις και αρπασουσι τον κοκκον η αποτιστον εασεις . αλλα µετα τελος παντες ληψονται την βασιλειαν. ο ακουων.» Λεγε τοινυν.

Οντως ολος γεµεις πλανης. αλλοτε τον σπορον λαβοις. ωδε γινοµαι σοι ζυµη και ζυµω το φυραµα σου. ου βλαστησει. πριν σκοταση. . ερωτω σε. τις σοι εκ του σπορου εσται η ωφελεια. ο δε µελλων των στεφανων˙ (122) ωδε συ τους αρραβωνας λαβε. αδελφε. εαν βουλει. γινοµαι σοι. ωδε σοι και σιτος πελω και σιναπεως ως κοκκος. ηπατηµενης! Ο γαρ χρονος ουτος εργων. ωδε σοι και µαργαριτης γινοµαι και εξωνουµαι. γινοµαι και πυρ γλυκαζον˙ ωδε και ιµατιον σοι και τροφη και ποσις πασα. Απ᾿ εντευθεν την λαµπαδα αναψον την της ψυχης σου. µοι ειπης. αλλα σφαλλη του εικοτος˙ ποιω κηπω τοτε τουτον κατακρυψεις. ου καρπευσει. ωδε δεξαι την σφραγιδα. Μετα θανατον. ποιαις δε ταις εργασιαις θεραπευσεις. Ειπερ φρονιµος υπαρχεις. ει µη ενταυθα. ωδε σοι ως υδωρ πελω.κηπον σου τη αµελεια και ου φυει σου ο σπορος. πριν κλεισθωσιν αι της εργασιας πυλαι. Ο ∆εσποτης ταυτα λεγει. ειπε µοι. Ποτε δε. ινα φυη. ειπεν ο ∆εσποτης.

αµην. ακαταληπτα παντα τα εργα και η δοξα σου και η επιγνωσις σου. περι σου διηγεισθαι.Ει ουν ουτως εκ των ωδε και τοιουτον µε γνωρισεις. γινωσκοµεν και το φως σου ορωµεν˙ οποιος δε και ποταπος. ∆εσποτα. Θεε µου. Ω Χριστε µου και Θεε µου. (123) µηδε δικη υποβαλης τον πολλα σοι επταικοτα. αλλα δεξαι µε ως ενα των εσχατων σου µισθιων και αξιωσον εντευθεν θεραπευσαι σε. . απαντες αγνοουµεν. και λαβειν σου Πνευµα Θειον. (124) Τις εξισχυσει. εξεις µε κακει αρρητως απαντα γινοµενον σοι˙ ει δ᾿ απελθης αγνοων µου χαριτος τας ενεργειας. Σωτηρ µου. µονον µε κριτην εκεισε ασυµπαθητον ευρησεις. Οι αγνοουντες σφαλλονται µηδεν ολως ειδοτες. ΙΗ’. ∆ιδασκαλια συν θεολογια περι των ενεργειων της αγιας αγαπης. οι δε την σην θεοτητα επιγνοντες εν πιστει φοβω πολλω συνεχονται και εξιστανται τροµω και τι λεγειν ουκ εχουσιν˙υπερ νουν γαρ υπαρχεις˙ παντα ακατανοητα. µη µε κατακρινης τοτε. ηγουν αυτου του φωτος του Αγιου Πνευµατος. καθορωντα σε. εις αιωνας αιωνιους. αραββωνα βασιλειας και εκειθεν απολαυσαι του νυµφωνος σου της δοξης. Οτι µεν εις.

φως απροσιτον. χωρητον αχωρητως. τι δε και ουχ υπαρχει. Τουτο και τρεφει τα πολλα και την διψαν ιαται και δυναµιν χαριζεται τοις καλως κοπιωσι. του υπερ πασαν κτισιν.Πλην την ελπιδα εχοµεν και την πιστιν κρατουµεν και την αγαπην οιδαµεν. ως ουκ αξιως του καλου. θεωρων δε αφιεν ταχος ορµω του δραξασθαι. µηδαµου χωρουµενην. επιστραφεν δε και φανεν και λαµψαν φιλανθρωπως εκκλινειν τοις διωκουσιν. Τουτο ηλιος αδυτος τοις υψηλοις τα θεια. Τουτο αποκρυπτοµενον παιδευει ταπεινουσθαι και διαχεισθαι ουκ εα. κρατητον εν νοΐ µου. φως ουσαν. τουτο αστηρ αειλαµπης τοις µη πλεον χωρουσι˙ τουτο λυπη αντικειται. Τουτο τερπνοτης και χαρα. συστελλεσθαι ποιε δε. αβυσσος ευσπλαγχνιας. τουτο φθονον διωκει και ζηλον τον σατανικον παντελως αφανιζει. και το πολλα εκζητηθεν αποπεµπεσθαι φοβω. Τουτο παλιν φαινοµενον κοσµον αποχωριζει και ληθην παντων εµποιει ανιαρων του βιου. πραοτης και ειρηνη. αορατον βλεποµενον. Τουτο εκτηκει εν αρχη και λεπτυνει καθαιρον. (125) αποδιωκει λογισµους και κινησεις συστελλει. Ω δωρου. φως ενεργουν τα παντα. Τουτο σβεννυσι τον θυµον και ζεσιν της καρδιας και ουκ εα οργιζεσθαι η ταρασσεσθαι ολως. ουδε ρεµβεσθαι ολως. Τουτο φευγον διωκεται παρα των τετρωµενων και τη αγαπη τη πολλη εκ καρδιας ζητειται. ελεος αναριθµητον. αναφες αψηλαφητον. ην ηµιν εδωρησω. απειρον. ω χαρισµατος θειου και ανεκφραστου! Τι γαρ και ουκ εργαζεται. Τουτο και χειρ σου λεγεται και οφθαλµος καλειται και στοµα το παναγιον και δυναµις και δοξα και προσωπον γνωριζεται ωραιον υπερ παντα. Τουτο εχων ου καθορω. Εξαπορω και φλεγοµαι και µανθανω αιτεισθαι και εκζητειν µετα κλαυθµου εν πολλη ταπεινωσει . ανεκλαλητον. και αφιπταται απαν.

ενισχυει. εν δε των παθων εκβαλλει της καρδιας. απροσπαθειαν. αφιπταται συντοµως . οσον ισχυος εχει. ταπεινωσιν. εν. ωστε τω ταχει τω πολλω µηδε κατανοησαι. ει µη συµπαραγενηται εις βοηθειαν τουτο. ανατελλει µακροθεν και ταυτην εν καρδια µου ποιει αισθανεσθαι µε. ινα µη φαγη νηπιος τροφην ανδρων τελειων και παρ᾿ ευθυ διαρραγη η βλαβη και εµεση. εκκοπην του θεληµατος και αρνησιν του κοσµου. Τοτε ολιγον ως λεπτη αιγλη και σµικροτατη αιφνης τον νουν κυκλωσσα εις εκστασιν αρπαζει. ερχεται εις βοηθειαν. Τουτο χρονον ολιγον φαινεται και συστελλεται. περισφιγγοµαι κρατησαι ταυτην θελων και νυξ τα παντα και κεναι αι αθλιαι µου χειρες. Ου γαρ δυναται ανθρωπος εκνικησαι τα παθη. ευτελειαν. υποµονην των πειρασµων και προσευχην και πενθος. Ου γαρ εισδεξασθαι χωρει αιφνης ολον το Πνευµα ο ανθρωπος ο ψυχικος και απαθης γενεσθαι. αλλ᾿ οταν τα εις δυναµιν διαπραξηται παντα˙ γυµνωσιν. (126) ουδε παλιν απο µιας απαντα εκδιωκει. χωρισµον των ιδιων. ινα µη αποθανη. µη καλλους µνηµονευειν τε συγχωρειν τον ιδοντα. Παντων επιλανθανοµαι και καθηµαι και κλαιω µη επελπιζων αλλοτε ταυτην ουτως ιδεσθαι. αλλ᾿ ευσπλαγχνιας του Θεου και ελεους απειρου.και µη δοκειν ως δυνατα τα υπερ φυσιν ειναι και της ισχυος της εµης και σπουδης ανθρωπινης. Εκτοτε ουν χειραγωγει. Οταν δε γνω ητις εστιν. διδασκει δεικνυµενη και φευγουσα. οτε χρηζοµεν ταυτης˙ ουχ οταν ηµεις θελωµεν – τουτο γαρ των τελειων -. καταλιµπανουσα ταχυ. Θροουµαι. Οτε θρηνησω δε πολλα και παυσασθαι θελησω τοτε ελθουσα µυστικως κρατει της κορυφης µου και συγχεοµαι δακρυσιν αγνοων τις υπαρχει και καταυγαζει µου τον νουν φωτι γλυκειω σφοδρα. αλλ᾿ οταν απορησωµεν και εκλυθωµεν ολως.

Οταν δε παντα τα κακα περικυκλωσωσι µε και τω δοκειν καθελξωσι και κατισχυσωσι µου. καταφιλω και προσκυνω. τοτε υπαρχει συν εµοι αχωριστος κακεινη˙ οµιλει µοι. φωτιζει µε. εκ του κοσµου δεικνυει µοι πως αυτη ηρπασε µε και ελεειν προστασσει µοι παντας τους εν τω κοσµω. συχνως ασπαζοµαι ταυτην. χαριν εχω µεγαλην τοις εµε προξενησασιν ιδειν. φωνας δε ουκ ακουω. εν αρχη γαρ τυγχανει. Οταν ουν ταυτην κτησωµαι ταπεινος γενωµαι. καλλους αυτης κατατρυφω. µυστηρια διδασκει µε. Ηµερα νυξ µοι φαινεται και νυξ ηµερα εστιν. Εν τη καρδια µου εστιν. Τοιχοι ουν µε συνεχουσι και σωµατι κρατουµαι και εξω τουτων αληθως ειµι. ο γελαν ουκ αφιησιν η προς ανθρωπους βλεπειν.καταλιπουσα µοι το πυρ του θειου αυτης ποθου. καν παντες µε λυπωσιν˙ αι ηδοναι πικρια µοι. Ανακαλειται σιωπην και µισος πασης δοξης το κυλινδεισθαι επι γης και πατεισθαι ως κοπρον˙ επι τουτοις γαρ τερπεται και συµπαρειναι θελει. µη απιστησης! Κτυπων ουκ επαισθανοµαι. υποµονη φυσαται και φλοξ µεγαλη γινεται ουρανους δρασσοµενη˙ ταυτην σβεννυσιν ανεσις. ζηµια γαρ µοι τουτο. ηνπερ εποθουν. εξω παντων ευρισκοµαι συν αυτη αιφνης τοτε. α λαλειν ουκ ισχυω. Κατα µικρον αναπτεται. και φως ορω δια παντος εν νυκτι και ηµερα. βλεπει µε. ερµηνευει µοι τας γραφας και προστιθει µ οι γνωσιν. τι εστι. ουδε φοβουµαι θανατον. και υπνωσαι ου βουλοµαι. φευγουσι παντα παθη. (127) ουδε ποθον εισδεξασθαι τινος των ορωµενων. εν ουρανω υπαρχει. παρηλθον γαρ και τουτον. περισπασµος οικειων και µεριµνα βιωτικων. Θλιψιν ουκ οιδα. ταπεινωσιν διδασκουσα την παντα δυναµενην. χαροπιων και λυπηρων και ηδονων του κοσµου˙ (128) επαπολαυω της χαρας της αρρητου και θειας. και του αφραστου µετασχειν φωτος και φως γενεσθαι . ην και βλεπω.

τι δειλιας και τρεµεις. µειζονα τουτου οψει. ουκ ανθρωπος˙ ανθρωπος δ᾿ οµως πελει παρ᾿ ου κοσµος εµπαιζεται και ο δρακων πατειται. µη µοι ακολουθησης! Ο λογος µε εξεπληξε. Εγγυτερον µε ηγαγεν. α ειδον εν Αιγυπτω θαυµασια και τερατα παρ᾿ αυτου γεγονοτα. τεκνον µου. ∆εσποτα. Τις µε προς ταυτα τα καλα ωδηγησεν ελκυσας. ασινης και αλωβητος καµε προσεκαλειτο. ηλθε προς εµε και κατησπασατο µε˙ Τι εφοβηθης. Εν τεως τουτο λεξω σοι. και τρεµουσιν οι δαιµονες τουτου την παρουσιαν. και αυτος εστη µεσος. Τις µοι υπεδειξεν οδον µετανοιας και πενθους. Αγγελος ην. Κατηλθε γαρ και ευρε µε δουλον και παροικουντα και ειπε˙ ∆ευρο. και αν µη µεινω αφλεκτος. αδελφε. Κυριε. την µη εχουσαν τελος. αµαρτωλος τυγχανω! Εξηλθεν. προς Θεον σε απαξω! Εγω δε ειπον προς αυτον εκ πολλης απιστιας˙ Και τι σηµειον δειξεις µοι. ον το πυρ εσεβασθη. συγγενων τε και ηδονων και της χαρας του κοσµου. Φοβουµαι. εφη. Τις απεχωρισε πατρος και αδελφων και φιλων. Πυρ. (129) και η φλοξ διανηπτετο. ου γαρ δυναµαι παντα. µηπως ακολουθησας σοι µειζονως κινδυνευσω. ειπον. ενηγκαλισατο µε και παλιν κατεφιλησε φιληµατι αγιω .και κοινωνησαι της αυτου δωρεας απ᾿ εντευθεν και κτησασθαι τον χορηγον των αγαθων απαντων και γενεσθαι ανελλιπης ψυχικων χαρισµατων. οτι αυτος µε δυνασαι ρυσασθαι εξ Αιγυπτου και αφαρπασαι των χειρων Φαραω του δολιου. οθεν ηµεραν ευρηκα. Μεγα το θαυµα και φρικτον. τις εκ βυθου ανηγαγε κοσµικης µε απατης. εγγιζειν ου τολµω σοι ουδε φανηναι του πυρος τολµηροτερος θελω˙ και γαρ ορω σε ανθρωπον υπερ ανθρωπον οντα και ουδε βλεπειν σε τολµω. µεγα αναψον και ιν᾿ εισελθω µεσον. ινα µε βεβαιωσης. Πως σοι εξειπω. εφην. το κελευσθεν εποιουν. ειπε µοι. Εξεστην.

Μωσης ελαλει τω Θεω ποιησαι το συµφερον˙ Θεος µαστιζει Αιγυπτον πληγαις δεκαπλασιοις. ους υποσπονδους ειχεν. Ο στυλος ηπτε του πυρος. ηγαπησα ακολουθησαι τουτω και δουλος επεποθησα τουτου µονου γενεσθαι. (130) Κυριε. και θαρσος ενεποιησεν εις την εµην καρδιαν και τολµαν εχαρισατο. διηγησασθαι θαυµασια χειρος σου. οι δεινοι εργοδοται την πλινθον και τα αχυρα ηναγκαζον φροντιζειν˙ µονος ουκ ισχυον φυγειν. κατελαβον εν οριοις Αιγυπτου. Εµαθε και ο βασιλευς λαου αυτου την ητταν. Ουτω δη και εποιησεν ο του Θεου εργατης˙ εκρατησε µου της χειρος προπορευοµενος µου και ουτως απηρξαµεθα την οδον διανυειν. εµανη και ηγησατο µεγαλην ατιµιαν παρα ενος εµπαιζεσθαι και νικασθαι ανθρωπου. µεσον πολλων εθνων και βασιλεων. παρην και η νεφελη. δος µοι συνεσιν πρεσβειαις του πατρος µου και λογον. και Θεος υπακουει και λεγει τω θεραποντι λαβειν εκ της χειρος µε και υπισχνειται µεθ᾿ ηµων συµπορευεσθαι αµα. παντες συντετριµµενοι˙ ξιφη αυτων κατεκλασαν. παντες εστραφησαν κενοι. και ουκ εκαµφθη Φαραω ουδε απελυσε µε˙ και δη πρεσβευει ο πατηρ. Εγνω την αναχωρησιν ο βασιλευς Αιγυπτου. Φαραω µη φοβεισθαι. α εξειργασω δι᾿ εµε. Εζευξεν αρµατα αυτου και τον λαον επηρε . αλλα δουλους απεστειλεν. ουδε γαρ ειχον οπλα. και ηµεις διεµειναµεν µηδεν αδικηθεντες. και µονοι διηρχοµεθα εν αλλοτρια χωρα. τον ασωτον και πορνον. αι χειρες εξελυθησαν καθ᾿ ηµων ενεργουσαι.και αυτος ολος εµυρισεν οσµην αθανασιας. ως ενος κατεφρονησε και αυτος ουκ εξηλθεν. δια χειρος του δουλου σου εξαγων εξ Αιγυπτου. εκενωσαν τα βελη. Επιστευσα. του Φαραω λυτρουµενος και των κακων Αιγυπτου. Ο Φαραω εκρατει µε. Κατεδραµον. µεσον ληστων.

και κατεδιωξεν αυτος καυχωµενος µεγαλα. Ηλθε και µονον ευρε µε κειµενον εκ του κοπου, (ηγρυπνει δε ο Μωϋσης και Θεω προσωµιλει), προσεταξε δεθηναι µου χειρας αµα και ποδας και τω δοκειν εκρατουν µε και δεσµειν επεχειρουν˙ εγω δ᾿ εγελων κειµενος και ευχη ωπλιζοµην και τω σηµειω του σταυρου παντας απεκρουοµην, και µη τολµωντες αψασθαι η εγγυς µου γενεσθαι πορρωθεν που ισταµενοι εδοκουν εκφοβειν µε, πυρ ταις χερσι κατεχοντες καυσαι µε προσηπειλουν˙ µεγαλα τε εκραυγαζον και κτυπους απετελουν και, ινα µη καυχησωνται ως µεγα τι ποιουντες, (131) ειδον µε φως γενοµενον πρεσβειαις του πατρος µου και αφνω υπεχωρησαν οµου κατησχυµµενοι. Εξηλθεν εκ Θεου Μωσης, ευρε µε θαρσαλεον, περιχαρη και συντροµον εκ της θαυµατουργιας. Ηρωτησε τι το συµβαν, το παν αυτω εξειπον, και οτι˙ Φαραω ην, βασιλευς της Αιγυπτου, παραγενοµενον νυνι µετα λαου απειρου και δησαι µε ουκ ισχυσεν, ηθελε δε µε καυσαι και παντες φλοξ εγενοντο, οι µετ᾿ αυτου ελθοντες, και κατ᾿ εµου εξεπεµπον πυρ εκ του στοµατος αυτων. Και οτι˙Φως ιδοντες µε γεγονοτα ευχαις σου σκοτος παντες γεγονασι και µονος ειµι αρτι. Βλεπε, αντεπεκριθη µοι Μωσης, και µη θαρρησης, µηδε τα φανερα βλεπης, τα κρυφη φοβου µαλλον! ∆ευρο, φυγη χρησωµεθα! Ουτω Θεος κελευει, και πολεµησει ο Χριστος ανθ᾿ ηµων Αιγυπτιοις. Αγωµεν, εφην, Κυριε, ου χωρισθησοµαι σου, ου παραβω σου εντολην, αλλα πασας φυλαξω˙ αµην. ΙΘ’. ∆ιδασκαλια συν θεολογια, εν η και περι ιερωσυνης αµα και απαθους θεωριας. (132) Πως σου εξειπω, ∆εσποτα, τα θαυµαστα και ξενα,

πως λογω διηγησοµαι σων κριµατων τα βαθη, α καθ᾿ εκαστην εκτελεις εν ηµιν, τοις σοις δουλοις; Πως παραβλεπεις απειρα των σφαλµατων µου πληθη και ου λογιζη, ∆εσποτα, τας των κακων µου πραξεις, αλλ᾿ ελεεις και σκεπεις µε και φωτιζεις και τρεφεις ως εκπληρουντα πασας σου τας εντολας, Σωτηρ µου; Ου µονον δε µε ελεεις, αλλα και πλεον τουτου καταξιοις ενωπιον της σης παραστασθαι µε δοξης τε και δυναµεως και της µεγαλωσυνης˙ προσοµιλεις µοι και λαλεις λογους αθανασιας τω ασθενει και ταπεινω και του ζην αναξιω. Πως µου λαµπρυνεις την ψυχην, την κατεσπιλωµενην, και φως αυτην αποτελεις, αχραντον τε και θειον; Πως λαµπροφορους εκτελεις τας αθλιας µου χειρας, ας αµαρτων εµολυνα µολυσµοις αµαρτιας; Πως αλλοιοις τα χειλη µου αιγλη θεοτητος σου, εξ ακαθαρτων αγια ταυτα µετασκευαζων; Γλωσσαν µου δε την ρυπαραν, Χριστε, πως εκκαθαιρεις και µασησµω της σης σαρκος σου µετοχον εργαζη; Πως και οραν µε αξιοις και παρ᾿ εµου ορασθαι και ταις χερσι µου, ο κρατων τα συµπαντα, κρατεισθαι, ο πασιν αθεωρητος ταξεσιν ουρανιαις (133) και τω Μωση απροσιτος, τω εν προφηταις πρωτω; Ου γαρ ιδειν το προσωπον το σον κατηξιωθη, ουδ᾿ εν ανθρωποις αλλοις τις, ινα µη αποθανη. Σε ουν τον ακατανοητον, σε τον αφραστον µονον, σε τον αχωρητον παντι και απροσιτον πασι, πως και κρατειν τε και φιλειν και οραν και εσθιειν και εχειν εν καρδια µου, Χριστε, καταξιουµαι και διαµενω αφλεκτος χαιρων αµα και τρεµων και ανυµνων σου την πολλην, Χριστε, φιλανθρωπιαν; Οι ουν τυφλοι και σαρκικοι, οι µη γινωσκοντες σε, αναισθητουντες, µαλλον δε την ιδιαν δεικνυντες ασθενειαν και σκοτωσιν και των καλων απαντων, Σωτηρ µου, αποστερησιν, πως τολµωσι του λεγειν˙ Τι δε και χρηζει ανθρωπος ιερωσυνην εχειν, εαν µη εν των τριων τυτων κερδανη˙

η την τροφην του σωµατος η πορισµον χρυσιου η θρονον εκ των υψηλων επισκοπης πλουσιας; Ω σκοτους, ω πωρωσεως, ω πτωχειας εσχατης, ω αθλιοτητος πολλης, ω αγνοιας µεγαλης, ω γεηρων τε και κενων µαταιων ονοµατων, ω τολµης, ω φρονηµατος Ιουδα του προδοτου! Ως γαρ εκεινω τα φρικτα του δεσποτικου δειπνου και του αχραντου σωµατος εις ουδεν ελογισθη, αλλα κρεισσον ηγησατο αργυρια ολιγα, ουτω και ουτοι τα φθαρτα των αφθαρτων και θειων προτιµωντες εκλεγονται την ψυχικην αγχονην. Ειπατε µοι, ω µαταιοι, ει επιστασθε τουτο! Τις τον Χριστον κτησαµενος ετερου πλεον χρηζει τινος αρα των αγαθων του παροντος αιωνος; Τις την χαριν του Πνευµατος εχων εν τη καρδια ουχι Τριαδα την σεπτην εν αυτω κατοικουσαν (134) κεκτηται, την φωτιζουσαν και Θεον εκτελουσαν; Τις δε Θεος γενοµενος χαριτι της Τριαδος και δοξης καταξιωθεις της ανω τε και πρωτης, πλεον τι εννοησειεν ενδοξοτερον αρα του λειτουργειν τε και οραν την ανωτατω φυσιν, την παντουργον, την αφραστον, την απροσιτον πασιν; Η τινος επιθυµησειε λαµπροτερου εν βιω, τω τε τουτω, λογισθητι, τω ολιγοχρονιω, η τω αλλω, µοι νοησον, τω µη εχοντι τελος; Ει ηδεις το κρυπτοµενον βαθος των µυστηριων, ουκ αν µε κατηναγκαζες ταυτα λαλειν η γραφειν. Φριττω γαρ ευλαβουµενος εγχαραττων τα θεια και γραµµασι σκιαγραφων τα απορρητα πασιν. Ει εθεασω τον Χριστον, ει ελαβες το Πνευµα και προσηνεχθης τω Πατρι δια τουτων των δυο, γινωσκειν ειχες α λαλω και α σοι εξηγουµαι, και οτι µεγα και φρικτον και επεκεινα πασης δοξης τε και λαµπροτητος, αρχης και εξουσιας, πλουτου τε και δυναµεως και πασης βασιλειας το λειτουργειν εν καθαρα καρδιας συνειδησει τη καθαρα και Αγια και αχραντω Τριαδι.

Μη γαρ µοι ειπης σωµατος την αναµαρτησιαν και, ων το βαθος ου νοεις, παραξης µαρτυριας, αλλ᾿ απερ ειπεν ο Θεος δια των Αποστολων και Βασιλειου του σοφου, του πυρινου την γλωτταν, και Χρυσοστοµου τε πατρος τας απλας µαρτυριας και Γρηγοριου του καλως ταυτα θεολογουντος ακουσον και πιστωθητι, ποταπον χρη υπαρχειν τον λειτουργουντα τω Θεω, τω ποιητη των παντων! Και εκ της καταξιωσεως και εκ της αρετης σου εχεις του αξιωµατος το µεγεθος θαυµασαι. (135) Μη πλανηθητε, αδελφοι, µη τολµησητε ολως αψασθαι η προσελθειν το απροσιτω φυσει. Ος γαρ ουκ αποταξεται κοσµω και τοις εν κοσµω και την ψυχην αρνησεται την εαυτου και σωµα και ολος γενηται νεκρος ταις αισθησεσι πασαις µηδεν προσβλεπων εµπαθως των ηδεων του βιου, µηδενος ολως επιθυµων των του κοσµου πραγµατων µηδε ενηδυνοµενος λογοις τισιν ανθρωπων, ος ου κωφος τε και τυφλος γενηται τοις του κοσµου πραγµασι τε και ηθεσι, πραξεσι τε και λογοις ορων µεν οσα οφθαλµος φυσει οραν ισχυει, µηδεν δε ενδοθεν εων εισελθειν εν καρδια και τυπους τουτων και µορφας ανιστορεισθαι ταυτην ακουων δ᾿ οσα ακοη δεχεται ανθρωπινη, και µενων ωσπερ αψυχος και αναισθητος λιθος, µη ηχην, µη την δυναµιν των φωνων µεµνηµενος, ου δυναται την µυστικην και αναιµακτον θυειν Θεω θυσιαν καθαρως τω καθαρω την φυσιν. Οταν γαρ ταυτα αισθηθη ποιειν εν αληθεια, απεχωρισθη του παντος κοσµου και των του κοσµου και γνωσει και πιστευσει µοι, α µελλω παλιν γραφειν. Τον αερα τον σκοτεινον, ον ∆αυιδ τειχος λεγει και θαλασσαν ωνοµασαν του βιου οι Πατερες, υπερεβη, επερασεν, εισηλθεν εις λιµενα, εν ω πας ο γενοµενος παν αγαθον ευρισκει. Εκει γαρ ο παραδεισος, εκει ζωης το ξυλον, εκει ο αρτος ο γλυκυς, εκει ποµα το θειον,

εκει ο ανεξαντλητος πλουτος των χαρισµατων. Εκει η βατος καιεται µη καταφλεγοµενη και των ποδων µου λυονται πεδιλα ευθεως˙ (136) εκει θαλασσα ρηγνυται και διερχοµαι µονος και ορω εν τοις υδασιν εχθρους ποντιζοµενους˙ εκει το ξυλον θεωρω εν τη εµη καρδια βαλλοµενον και τα πικρα παντα µεταποιουνται˙ εκει την πετραν βλυζουσν µελι εκαρπωσαµην και η ψυχη µου εκτοτε θλιψεως ου µετεσχεν˙ εκει ευρηκα τον Χριστον, τον παροχεα τουτων, και ηκολουθησα αυτω εξ ολης της ψυχης µου˙ εκει το µαννα εφαγον και αρτον των Αγγελων και ουδενος επεθυµησα των ανθρωπινων ετι˙ εκει την ραβδον Ααρων την ξηραν εξανθουσαν ειδον τε και εθαυµασα Θεου τερατουργιας˙ εκει την στειραν µου ψυχην ειδον καρποφορουσαν και πως το ξυλον το ξηρον ποιει καρπον ωραιον˙ εκει την βορβορωδη µου και ασωτον καρδιαν εθεασαµην καθαραν και αγνην και παρθενον και το˙ Χαιρε, ακουουσαν, η κεχαριτωµενη, µετα σου γαρ ο Κυριος και εν σοι εις αιωνας! Εκει το˙ Νιψαι, ηκουσα, κολυµβηθρα δακρυων! και ποιησας επιστευσα και ανεβλεψα αιφνης˙ εκει εταφην µνηµατι ταπεινωσει τελεια, και παρεγενετο Χριστος αµετρητω ελεει και λιθον ηρε τον βαρυν εκειθεν των κακων µου και ειπε˙ ∆ευρο, εξελθε ως εκ ταφου του κοσµου! Εκει, πως επαθεν, ειδον, απαθως ο Θεος µου και πως νεκρος εγενετο αθανατος υπαρχων και ανεστη του µνηµατος µη λυσας τας σφραγιδας. Εκει την µελλουσαν ειδον ζωην και αφθαρσιαν, (137) ην ο Χριστος χαριζεται τοις αυτον εκζητουσι, και βασιλειαν ουρανων ουσαν εντος µου ευρον, ητις υπαρχει ο Πατηρ, ο Υιος και το Πνευµα, θεοτης αδιαιρετος εν τρισι τοις προσωποις, ην οι µη προτιµησαντες αντι παντος του κοσµου και δοξαν ηγησαµενοι και τιµην τε και πλουτον

το προσκυνειν, το λειτουργειν και παριστασθαι µονον αναξιοι τυγχανουσι και της αχραντου θεας και της τρυφης και της χαρας και των καλων απαντων, ων ου µη µεταλαβωσι µετανοιαν µη σχοντες, ει µη παντα ως ειποµεν, γενωνται διδαχθεντες και παντα πραξωσι σπουδη, α ειπεν ο Θεος µου, και τοτε µολις τις πολλω φοβω και ευλαβεια, ει ο Θεος κελευσειεν, απτεσθω των αψαυστων. Ουδε γαρ πασιν εξεστι λειτουργειν τοις τοιουτοις, αλλ᾿ ει και πασαν δεξεται του Πνευµατος την χαριν και καθαρος απο µητρος υπαρχει αµαρτιας, ει µη Θεου κελευσµατι και εκλογη εκεινου, πληροφορουντος την αυτου ψυχην ελλαµψει θεια και εµπυριζοντος αυτην ποθω θειας αγαπης, ουκ αν δοκη µοι ευλογον ιερουργειν τα θεια και των αψαυστων και φρικτων απτεσθαι µυστηριων, οις πρεπει δοξα και τιµη και προσκυνησις πασα νυν και αει δια παντος, εις παντας τους αιωνας. Κ’. Ευχαριστια και εξοµολογησις συν θεολογια˙ και περι δωρεας και µετουσιας Πνευµατος Αγιου. (138) Ωφθης δι᾿ εµε επι γης εκ Παρθενου, ο προ αιωνων αορατος υπαρχων, και σαρξ εγενου και ανθρωπος εδειχθης, ο απροσιτω φωτι ενειληµµενος, και περιγραπτος τοις πασιν ενοµισθης, ο πανταπασιν αχωρητος υπαρχων, ον ουκ ισχυει λογος απας εκφρασαι, νους δε βιαζοµενος δρασσεται ποθω και κρατειν ου δυναται συστελλοµενος φοβω και παλιν ζητει καιοµενος τα ενδον, φαντασθεις δε σου βραχυ τη λαµπηδονι τροµω αποπεµπεται και χαρα χαιρει. Στεγειν γαρ ου δυναται φυσις ανθρωπων ολον σε τρανως καθοραν, τον Χριστον µου,

ει και ολον σε πιστευοµεν λαµβανειν εκ του Πνευµατος, ου διδως, ο Θεος µου, και των αχραντων αιµατος και σαρκος σου, ων κοινωνουντες σε κρατειν και εσθιειν αδιαιρετως, Θεε, οµολογουµεν και ασυγχυτως˙ ου γαρ µεταλαµβανεις φθορας η ρυπου, αλλ᾿ εµοι µεταδιδως της σης αφθαρτου καθαροτητος, Λογε, (139) και αποπλυνεις τον ρυπον των κακων µου και εκδιωκεις ζοφον αµαρτιων µου και της καρδιας καθαιρεις µου το αισχος και της κακιας εκλεπτυνεις το παχος και φως ποιεις µε, τον πριν εσκοτισµενον, και ωραιον µε κατ᾿ αµφω απεργαζη˙ αιγλη περιλαµπεις µε αθανασιας και εκπληττοµαι και καιοµαι τα ενδον επιθυµων σε αυτον προσκυνησαι. Οτε δε τουτο ενθυµηθω ο ταλας, ω του θαυµατος, εν εµοι σε ευρισκω καταµενοντα, κινουµενον, λαλουντα και αφωνον µε τοτε αποτελουντα τη καταπληξει δοξης της απροσιτου. Θαµβος ουν συνεχει µε και απορια, οτι τον παντα συνεχοντα παλαµη συνεχοµενον εν καρδια µου βλεπω. Αλλα τι σου, Χριστε µου, το ξενον του ελεους, τις η απειρος συγκαταβασις, Λογε; Τι προς την εµην εληθυθας πτωχειαν, πως και εισηλθες εις ρυπωσαν οικιαν, ο απροσιτω οικων φωτι, Θεε µου; Πως δε και τηρεις ακαταφλεκτον ταυτην, πυρ υπαρχων αστεκτον φυσει βροτεια; Τι δε ποιησω αξιον σου της δοξης και τι ευρησω προς τοσαυτην αγαπην; Τι σοι προσαξω, τω τοιαυτη µε δοξη και τιµη δοξασαντι, τον αναξιον; Ον γαρ ανθρωποι βλεπειν απαξιουσιν,

αλλ᾿ ουδε λαλειν ουδε συνεστιασθαι ολως εµοι βουλονται τω παναθλιω, συ ο πνοην απασαν τρεφων και φυσιν, (140) ο τοις Σεραφειµ απροσιτος υπαρχων, ο παντων κτιστης, ποιητης και δεσποτης ου µονον ορας και λαλεις µοι και τρεφεις, αλλα και την σην ουσιωδως µοι σαρκα κατηξιωσας και κρατειν και εσθιειν και το αιµα σου το παναγιον πινειν, ο εξεχυθη δι᾿ εµε σου σφαγεντος. ∆ιακονον τε και λειτουργον και µυστην τουτων µε κατεστησας, ονπερ γινωσκεις, ο παντα ειδως, πριν ποιησεις αιωνας και πριν παραξεις τι των µη βλεποµενων τα γαρ ορατα υστερον συνεστησω -, τον αµαρτωλον, ασωτον, τον τελωνην, ληστην, φονεα εµαυτου γεγονοτα, ψευστην των καλων, εργατην ανοµιας και πασων των σων εντολων παραβατην. Συ ουν αληθη ταυτα ειναι γινωσκεις˙ πως ενωπιον οφθω σου, ω Χριστε µου, πως δε τη ση πλησιασω τραπεζη; Πως του αχραντου σωµατος σου κρατησω, ο χειρας εχων παντη εσπιλωµενας; Πως υµνησω σε, πως αλλοις µεσιτευσω µη εχων εκ πιστεως και καλων εργων την προς σε αγαπησιν και παρρησιαν, αλλ᾿ υποχρεως αυτος ων, ωσπερ οιδας, πολλων ταλαντων, πολλων ανοµηµατων; Ο νους απορει, ησθενησεν η γλωσσα και λογος ουδεις ευρισκεται µοι, Σωτερ, τα σα εξειπειν αγαθοτητος εργα, α εποιησας εις εµε τον σον δουλον. (141) Φλεγονται δε µου ως εκ πυρος τα ενδον και ου δυναµαι σιωπων υποφερειν το µεγα βαρος των πολλων δωρεων σου. Ο τα στρουθια φωναις λαλειν ποιησας

δωρησαι καµοι λογον, τω παναθλιω, ινα τοις πασιν εγγραφως και αγραφως διηγησωµαι, α εις εµε ειργασω δια ελεος απειρον, ο Θεος µου, και δια µονην την σην φιλανθρωπιαν. Και γαρ υπερ νουν φρικτα τε και µεγαλα πελουσιν, απερ παρεσχες µοι τω ξενω, τω αµαθει, τω πτωχω, τω απαρρησιαστω, τω απο παντος απερριµενω ανθρωπου. Γονεις ου προσειχον µοι φυσικη τη αγαπη, οι αδελφοι και φιλοι µου παντες ενεπαιζον µοι, αγαπαν γαρ µε λεγοντες εψευδοντο εις απαν. Οι συγγενεις, οι εξωθεν, οι αρχοντες του κοσµου τοσουτον µε απεστρεφοντο και ηνειχοντο βλεπειν, οσον συναπολεσαι µε ταις αυτων ασεβειαις. Πολλακις επεθυµησα δοξης αναµαρτητως και ουπω ταυτην ευρηκα εν τω παροντι βιω˙ η δοξα γαρ η κοσµικη, καθως εβεβαιωθην, και διχα αλλης πραξεως αµαρτια τυγχανει. Ποσακις επεθυµησα ανθρωπους αγαπαν µε και εχειν οικειοτητος προς αυτους παρρησιαν, και ουδεις µου ηνεσχετο των αγαθα φρονουντων˙ αλλοι δε µαλλον ηθελον βλεπειν µε και γνωριζειν, εγω δε τουτους εφευγον ως των κακων εργατας. Ταυτα ουν παντα, ∆εσποτα, και αλλα τουτων πλειω, α ουδε λεγειν ευπορω, ουδ᾿ αποµνηµονευειν, συ εις εµε, τον ασωτον, προνοων απειργασω, ινα ελκυσης εκ βυθου και κοσµικου µε σκοτους (142) και της απατης, της δεινης, των του βιου ηδεων. Οι αγαθοι µε εφευγον δια το εξω σχηµα, τους δε φαυλους εξεφευγον οικεια προαιρεσει˙ ηγαπων γαρ, ως ειρηται, δοξαν και πλουτον κοσµου και φαντασµον ενδυµατος και βλακευµατων ηθη. Ουκ οιδα δε τι φθεγξοµαι, ουκ οιδα τι σοι ειπω˙ φοβουµαι γαρ και το λαλειν και γραφειν τα τοιαυτα, µη περιπεσω τοις εµοις λογοις και αµαρτησω, και εσται ανεξαλειπτον το ψευδως γεγραµµενον.

Οταν προσεκαλειτο µε εις εργα τις µανιας και αµαρτιας, αληθως, του πλανου κοσµου τουτου, εσωθεν η καρδια µου συνελεγετο ολη και ωσπερ κατεκρυπτετο εαυτην αιδουµενη, συνεχοµενη αφανως παντως χειρι σου θεια. Και τα µεν αλλα απαντα ηγαπων τα του βιου, οσα τε οψιν τερπουσι και λεαινουσι λαρυγγα και σωµα καλλωπιζουσι, το φθειροµενον τουτο. Τας πραξεις δε τας µυσαρας και ασελγεις ορεξεις συ δη εκ της καρδιας µου απηλειψας, Θεε µου, και µισος ενεποιησας προς ταυτα τη ψυχη µου˙ ει και τη προαιρεσει µου προσεκειµην εν τουτοις, και ορεξιν τε απρακτον και πραξεις ανορεκτους εποιεις µαλλον εχειν µε – θαυµα µεγιστον παντη και παντων απεχωρισας οικονοµια θεια βασιλεων, αρχοντων τε και πλουσιων του κοσµου. Πολλων πολλακις και εµου θελησαντος εις ταυτα αυτος βουλην ουκ ειασας τινος εν τουτοις στηναι, αλλους δοξαζειν λεγοντας και πλουτειν µε εν βιω µισος εµισουν, ∆εσποτα, µισος απο καρδιας, ως µητε συντυχιαν µε κινειν ποτε προς τουτοις, οι και µανεντες βακλοις µε σφοδρως ετυψαν µαλλον˙ αλλοι δε λοιδοριαις µε προς παντας ελοιδορουν (143) εργατην ειναι λεγοντες πασης παρανοµιας, θελοντες διαστρεψαι µε απο οδου ευθειας˙ τας πραξεις γαρ εξεφευγον, ινα µη λοιδορωµαι, αυτοι δε ελοιδορουν µε, οπως εις πραξεις ελθω, ει αρα και τον επαινον τον των ανθρωπων χρηζω, οι προσετιθουν λεγοντες παντοτε λοιδορειν µε, εως αν εις το φρονηµα το εκεινων συνελθω. Τοις δε την δοξαν λεγουσι διδοναι την του κοσµου ουτως ανταποκρινεσθαι δεδωκας µε, Σωτηρ µου˙ Ει πασαν δοξαν, ελεγον, την του κοσµου εκρατεις και στεφος σου τη κορυφη βασιλειας υπηρχε, τοις δε ποσι σου κοκκινον ην υποδεδεµενον και τουτων παντων αιφνης µε κυριον απειργασω, αυτος δε εστης παγανος, δουλος µου θελων ειναι,

ουκ αν ταις πονηριαις σου και τοις φρονηµασι σου ολως συνεκοινωνησα η συνηλθον εν βιω. Ποιος χαρτης χωρησειε τας σας ευεργεσιας και τα καλα σου τα πολλα, α εις εµε ειργασω; Ει γαρ µυριαι γλωσσαι µοι δοθησονται και χειρες, ουκ αν ισχυσω εξειπειν η περι παντων γραψαι˙ εισι γαρ παντως αβυσσος εν απειρω τω πληθει, εισιν ακατανοητα τω της δοξης µεγεθει, και ασθενω τον λογισµον, πονω µου την καρδιαν, οτι λαλειν ου δυναµαι περι σου, ο Θεος µου. Οταν γαρ, απερ επραξα, ενυµηθω, ο ταλας, οσα µοι εβοηθησας, εξ οιων µε εξειλου και ποσων, Σωτερ, µε κακων απερ διεπραξαµην, αλλ᾿ ως πολλα ποιησαντα αγαθα και µεγαλα και καθαρον απο µητρος αγιας κολυµβηθρας ουτως και προσελαβου µε, ουτως ετιµησας µε, ουτως µε κατεκοσµησας στολη τη βασιλειω, (144) ολος τροµω συνεχοµαι και εξισταµαι χαιρων και αφωνος καθισταµαι και εκλυοµαι σφοδρα, οτι θεος εδοθης µοι, ο ποιητης του κοσµου, ανθρωπω λιαν µυσαρω και βδελυκτω τοις πασιν ανθρωποις τε και δαιµοσιν ως ηδη γεγονοτι και υπερβαντι πραξεσιν εργων ατοπωτατων κακεινους. Οιµοι τω αισχρω και ρυπαρω - πως ειπω;ηνωθης µοι, φιλανθρωπε, αµετρω ευσπλαγχνια, ο καθαροτητι πολυς, αγιωσυνη µειζων, δυναµεις τε ασυγκριτος και ανεικαστος δοξη, και συγκατηλθεν ανωθεν αφ᾿ υψους αµετρητου εως εσχατου των πυλων αδου αµαρτιων µου και σκοτους της πτωχειας µου και οικου συµπτωθεντος απο πολλων ανοµιων, µεγιστης αµελειας ηµεληµενου παντελως και γε ρερυπωµενου, ος προτερον ανεστησας εµε κειµενον κατω και επι πετραν εστησας των θειων εντολων σου και λουσας εκαθαρισας βορβορου των κακων µου και χιτωνα ενεδυσας λευκον υπερ χιονα, τον οικον τε εσαρωσας τον κατεσπιλωµενον

και εισελθων ενωκισας, ω Τριας, ο Θεος µου, ειτα θρονον µε απετελεσας θεοτητος σου θειας και οικον απροσιτου σου δοξης και βασιλειας και σταµνον µαννα φερουσαν το της αθανασιας, και λυχνον ενδον εχοντα φως ασβεστον και θειον, πυξιον τε ως αληθως του καλου µαργαριτου και γαρ αγρον, εν ω κεκρυπται ο θησαυρος του κοσµου, πηγην, εξ ης οι πινοντες ουδεποτε διψωσιν, ητις και βλυζει µαλιστα υδωρ δεκαπλασιως και τους εν πιστει πινοντας εκτελει αθανατους, (145) παραδεισον ξυλον ζωης µεσον εχοντα παλιν και γην περικαλυπτουσαν τον αχωρητον πασι, σε, ον εζητησα ποτε εξ ολης µου καρδιας, και επεθυµουν περι σου λογον αει ακουειν και ηθελον την µνειαν σου εχειν εν τη ψυχη µου και συχνοτερως περι σου και λαλειν και ακουειν. Ει γαρ και πρωην µου ο νους περι σου φαντασθηναι καθαρως ουκ ηδυνατο, παντη ρερυπωµενος, ουδ᾿ οφθαλµοι θεασασθαι η ακοη ακουσαι, ουδ᾿ αναβασεις δεξασθαι η καρδια µου θειας, αλλα µονη τη ακοη κατεπληττετο ολη και φοβω συνεστελλετο η ψυχη µου και τροµω, αλλ᾿ ενδοθεν ορωσα σε νυν εαυτης εκπληττεται και ενοπτριζοµενη σε, οσον αυτη γε διδως, ολον εν ολω τω παντι, ολον εκτος δε τουτου, εντος τε παλιν εαυτης, ολον κατανοουσα ολον ακατανοητον θεοτητι τη θεια, τον τοις πασιν αορατον και αποκεκρυµµενον, σε τον απροσιτον και προσιτον µονοις οις ηβουληθης, καθως αυτος ηθελησας φιλανθρωπως φανηναι, τον Σεραφειµ και Χερουβιµ και πασι τοις αγγελοις απροσιτον και φοβερον αυγη φυσεως θειας, µετα ανθρωπων προσιτον τον φυσει αληπτον τε, ολη ολως εξισταται, εκπληττεται δε πλεον την αγαθοτητα την σην και την φιλανθρωπιαν, οτι καθαιρεις ρυπαρας ψυχας και νουν φωτιζεις και περιδρασση γεωδους και υλικης ουσιας,

αναπτεις τε φλογα πολλην αγαπησεως θειας και ποθου θειου ερωτα οια πυρ µοι εµβαλλεις και µεχρι τριτου ουρανου φθανειν παρασκευαζεις και εις παραδεισον ποιεις, Σωτερ, αρπαζεσθαι µε, εν ω ακουω ρηµατα αρρητα τε και ξενα, (146) α ουκ εξον βροτοις λαλειν η λογω εξηγεισθαι. Σοι δε τιµη πρεπει, δοξα και µεγαλωσυνη, κρατος αιωνιον, Χριστε, τω του παντος ∆εσποτη συν τω Πατρι και Πνευµατι τω φυσει Παναγιω νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων˙ αµην. ΚΑ’. Επιστολη προς µοναχον ερωτησαντα˙ Πως χωριζεις τον Υιον απο του Πατρος, επινοια η πραγµατι; Εν η ευρησεις πλουτον θεολογιας ανατρεπουσης την αυτου βλασφηµιαν. (147) Ελαµψας, εξεφανας φως το της δοξης, φως απροσιτον της σης ουσιας, Σωτερ, και κατηυγασας ψυχην εσκοτισµενην, µαλλον δε σκοτος ουσαν εξ αµαρτιας ως το φυσικον απολεσασαν καλλος, ως εξ αδου τε ανηγαγες κειµενην και φως ιδειν δεδωκας θειας ηµερας και του ηλιου ακτισιν ελλαµφθηναι και φως γενεσθαι ταυτην, ω µεγα θαυµα! Ου πιστευουσιν οι δοξης των ανθρωπων µη καταφρονησαντες, ως ενετειλω, ουδε γαρ εγευσαντο δοξης της θειας, ην δεδωκας συ και διδως νυν, Θεε µου, τοις απο ψυχης ολη τη διαθεσει σε ζητησασι, την αιωνιον δοξαν, σε, τον αληθως Θεον δεδοξασµενον, ον το κατιδειν ακροτης εστι δοξης. Ο δε αει σε βλεπειν ηξιωµενος παντως ελαχεν αγγελικης αξιας, ει και δεδεται τη σαρκι κατα φυσιν.

Ει δε και µειναι παρ᾿ αυτω κατεδεξω (148) και καταµενειν εν σοι προσηβουληθης, την σην εξεπληρωσας οικονοµιαν και οµοιον σου τον φθαρτον απειργασω θεον, ο Θεος, ο συνυπαρχων φυσει, ο προαναρχος Θεω τω συναναρχω Υιω και Λογω, τω εκ σου γεννηθεντι, ουκ επινοια εκ σου χωριζοµενω, αλλα πραγµατι αχωριστω σου οντι. Ει δε και χωριζεται, αλλ᾿ ου τη φυσει, τη υποστασει δε µαλλον, ειτ᾿ ουν προσωπω, το γαρ πραγµατι ασεβων και αθεων, το δ᾿επινοια ολως εσκοτισµενων. Εχει γαρ ο νους γεννωµενον τον λογον απαυστως παντως και πως κεχωρισµενον˙ ει δε γενναται και προερχεται οντως και κεχωρισται ενυποστατω λογω, αλλα και µενει του γεννησαντος ενδον, οπερ και κολπον πατρικον δει νοησαι, και διερχεται εις τον συµπαντα κοσµον και παντα πληροι του Πατρος ολως διχα και συν τω Πατρι ολος αυτος υπαρχει, µετερχεται δε παντως ταις ενεργειαις και τη ελλαµψει µεταβαινειν νοειται. Εµπεριπατειν ηκουσας γαρ και µενειν και αποστρεφειν το προσωπον και βλεπειν, κατερχεσθαι τε και ανερχεσθαι παλιν, παραγινεσθαι τε και αφιπτασθαι αυθις και αλλα πολλα της θειας ενεργειας αι θειαι γραφαι πασαι δηµηγορουσιν, α ελαλησεν εκπορευθεν το Πνευµα, (149) το Παναγιον, εκ του Πατρος αφραστως, και απεσταλη δι᾿ Υιου τοις ανθρωποις˙ ου τοις απιστοις ουδε τοις φιλοδοξοις, ου τοις ρητορσιν ουδε τοις φιλοσοφοις, ου τοις µαθουσι συγγραφας των Ελληνων, ου τοις τα γραφας αγνοουσι τας εσω,

ου τοις εξασκησασι σκηνικον βιον, ου τοις λαλουσι τορνευτως και πλουσιως, ου τοις λαχουσι µεγαλων ονοµατων, ου τοις τυχουσι φιλεισθαι παρ᾿ ενδοξων, ου συµπραξασι τοις πραξασιν ανοµως, ου τοις καλουσιν ουδε τοις καλουµενοις, ουδε παιζουσιν ουδε τοις παιζοµενοις, αλλα τοις πτωχοις πνευµατι και τω βιω, τοις την καρδιαν καθαροις και το σωµα, τοις λογον απλουν και απλουστερον βιον και απλουστεραν κεκτηµενοις την γνωµην, τοις την δοξαν φευγουσιν ως πυρ γεεννης και κολακευτας απο ψυχης µισουσιν (ου γαρ δεχεται το Πνευµα κολακειας, ουδ᾿ ανεχεται ακουειν, ο µη εστι), τοις προς µονην βλεπουσι ψυχης την δοξαν και των αδελφων την σωτηριαν παντων και µηδε µικρα καρδιακη κινησει αισθησιν λαµβανουσι προς τι του κοσµου, επαινων οιον η δοξης ανθρωπινης η πασης αλλης ηδονης ειτε παθους. Ουτοι γαρ νεκροι και ζωντες αληθεια, οτι πελουσιν αληθεις και ως πλανοι. Ουτοι ταπεινοι πνευµατι και καρδια, (150) πραεις τε εισι και ζηλωται Κυριω. Ουτοι ασεβεις εισι τοις ασεβεσι και οσµη ζωης τοις εκλεκτοις Κυριου. Ουτοι και πορνοι τοις πορνοις τη καρδια και ισαγγελοι τοις την ψυχην παρθενοις. Ουτοι και δοξης εν µεσω ταπεινουνται και εν πενια εισι δεδοξασµενοι. Ουτοι και ευτελειαν ως βασιλειαν και βασιλειαν ως πτωχειαν ηγουνται. Ουτοι τρωγοντες εισιν εν εγκρατεια και νηστευοντες παν ειδος εµπιπλωνται. Ουτοι ου συνερχονται τη αδικια ουδε παριδειν δυνανται τεθλιµµενον

και καταπονουµενον υπο πλουσιων. Ουτοι προσωπον ουκ αιδουνται ανθρωπων, το γαρ προσωπον ορωσι του Κυριου. Ουτοι ου κλωνται τοις δωροις την καρδιαν και ου παρορωσι νοµον δικαιοσυνης, εχουσι και γαρ τον ασυλητον πλουτον και τα του κοσµου παντα λογιζονται ως κοπρον. Ουτοι εχοντες διδασκαλον το Πνευµα µηθησιν ου χρηζουσιν εκ των ανθρωπων, αλλα τω φωτι λαµποµενοι τω τουτου βλεπουσι τον Υιον, ορωσι τον Πατερα και προσκυνουσι Τριαδα τοις προσωποις, τον ενα Θεον ηνωµενον τη φυσει αφραστως. Ουτοι µυουνται εκ του Πατρος δε παλιν, οτι γενναται ο Υιος αµεριστως, ως οιδε µονον, ειπειν γαρ ουκ ισχυω˙ ει γαρ ισχυον, ειχε παντως ο λογος τα υπερ λογον και διανοιαν φρασαι (151) και ανω κατω τα συµπαντα γενεσθαι. Ει γαρ το κτισµα τον κτιστην καταµαθη και, οιος εστιν, ολον κατανοηση και ειπειν λογω γραψαι εξισχυση, γεγονε του κτισαντος το εργον κρεισσον. Παυσον, ανθρωπε, φριξον, βροτε, τη φυσει και εννοησον, οτι µη ων παρηχθης και της µητρωας νηδυος παρακυψας ειδες τον κοσµον τον προ σου παραχθεντα. Και ει δυνηθης ουρανου υψος γνωναι η την ουσιαν υποδειξαι οποια, του ηλιου τε, σεληνης και αστερων, που κεκολληνται και πως περιπατουσιν αψυχα οντα και αναισθητως κινουµενα, η της γης αυτης, εξ ης αυτος εληφθης, ορους και µετρα, πλατη τε και µεγεθη, και επι τινος εποχειται, ει ειδες, παλιν δ᾿ εκεινο τι εστιν η που την βασιν εχει, ταυτα ει εγνως και καθ᾿ εν ευρες τελος,

και της θαλασσης ει µετρησης την ψαµµον, ειτε σου αυτου διαγνωναι την φυσιν και της σοφιας το εργον ερµηνευσαι, τοτε και αυτον τον ποιητην νοησεις, πως εν Τριαδι η Μονας ασυγχυτως και εν Μοναδι Τριας αδιαιρετως. Ζητησον Πνευµα, εξω γενου του κοσµου! Μη δωης υπνον οφθαλµοις το παραπαν, µητε φροντισης της ζωης της παρουσης! Κλαυσον, πενθησον, ον απωλεσας χρονον! Ισως ο Θεος παρακληθη και δωσει, (152) ωσπερ το πριν δεδωκεν ιδειν τον κοσµον και τον ηλιον και το φως της ηµερας, ουτω και τα νυν λαµψαι καταξιωσει και υποδειξαι τον νοερον σοι κοσµον και φωτι ελλαµψαι σε τω τρισηλιω, ο ει θεαση, τοτε γνωση α λεγω˙ τοτε µαθηση του Πνευµατος την χαριν, οτι και απον παρεστι τη δυναµει και παρον ουχ οραται τη θεια φυσει, αλλα και παντη και ουδαµου υπαρχει. Ει ζητησεις αισθητως ιδειν τουτο, που αν ευρησεις; Ουδαµου, παντως ειποις. Ει νοερως αναβλεψαι ισχυσεις, µαλλον δ᾿ εκεινο τον νουν σου καταλαµψει και διανοιξει κορας της σης καρδιας˙ τοτε πανταχου ειναι ουκ απαρνηση, αλλα δι᾿ αυτου απαντα διδαχθηση, ει και αµαθης και αγροικος τυγχανεις. Ει δε ουκ εγνως οφθαλµον ανοιγεντα της διανοιας της σης και φως ιδοντα, ει ουκ ησθηθης γλυκυτητος της θειας, ει ουκ ελλαµφθης τω Πνευµατι τω Θειω, ει ουκ εκλαυσας δακρυα ανωδυνως, ει εκπληθεντα τον νουν ουκ εθεασω, ει καθαρθεισαν ουκ εγνως σην καρδιαν και εκλαµψασαν φαιδρας αντανακλασεις

και ανελπιστως ευρες Χριστον εντος σου και εξεπλαγης καλλος ιδων το θειον και επελαθου φυσεως ανθρωπινης ολον σεαυτον βλεπων ηλλοιωµενον, πως περι Θεου λαλειν, ειπε, ου φριττεις; Πως δε και τολµας σαρξ αυτος ολος πελων (153) και µηπω πνευµα γεγονως ως ο Παυλος περι Πνευµατος φιλοσοφειν η λεγειν, ο εν τοιουτοις µη κατοικειν ακουεις δια το ειναι σαρκας αυτους, ως λογος; Αλλ᾿ εγραψα ταυθ᾿ ινα γνως πως πιστευω, και ει θελησεις, πεισθης µοι και στυγνασης. Ει γαρ αληθως τον θησαυρον ουκ εχεις, ονπερ ο κοσµος ου δυναται χωρησαι, ει ουπω ελαβες δοξαν των αλιεων, ην οι λαβοντες Θεον ελαβον οντως, καταλειψεις κοσµον και τα εν κοσµω, οξυποδησεις, δραµεις προ του κλεισθηναι πυλας βιου σοι και του τηδε θεατρου, και διαλυθη η πανηγυρις, οιµοι, και συσκοτασει ηλιος και τα αστρα και γη παρελθει και ανοιχθη ο αδης και το παν γενησεται σκοτος και χαος˙ και τοτε γνωση, φιλη ψυχη, και µαθης, οτι οι µη εχοντες Πνευµα το Θειον εν διανοια λαµπαδος δικην λαµπον και εν καρδια ενοικουν ανεκφραστως τω αιωνιω παραπεµπονται σκοτει. Και γαρ το Πνευµα ο Κυριος υπαρχει, Πνευµα δ᾿ ο Θεος, ο Πατηρ του Κυριου, εν παντως Πνευµα, ουδε γαρ διαιρειται. Τουτο ο εχων οντως εχει τα τρια, αλλ᾿ ασυγχυτως, ει και αδιαιρετως. Εστι γαρ Πατηρ˙ και πως Υιος υπαρξει; (154) Εστι γαρ αγεννητος το κατ᾿ ουσιαν, εστι τε Υιος˙ και πως γενηται Πνευµα; Πνευµα το Πνευµα˙ και πως Πατηρ φανειται;

Πατηρ ο Πατηρ, οτι αει γεννητωρ˙ πως δε γινεται η αει γεννησια; Οτι του Πατρος ου χωριζεται ολως και ολος προερχεται ανερµηνευτως, παντοτε µενει εν τω πατρικω κολπω και προερχεται παντοτε ανεκφραστως. Υιος εν Πατρι αεναως οραται γεγεννηµενος, αλλα συνηνωµενος˙ και εν Υιω γαρ ο Πατηρ καθοραται αδιαστατως, ατοµως, αχωριστως. Υιος ο Υιος, οτι αει γενναται και προ αιωνων εστι γεγεννηµενος, προερχοµενος ου τεµνεται της ριζης, αλλα και χωρις αχωριστος τυγχανει και ηνωµενος ολος Πατρι τω ζωντι αυτος τε ζωη πασι το ζην παρεχων. Οσα ο Πατηρ, και ο Υιος τοσαυτα˙ οσα ο Υιος, και ο Πατηρ ωσαυτως. Βλεπεω τον Υιον, και βλεπω τον Πατερα, οραται Πατηρ Υιω απαραλλακτως, πλην ο µεν γεννα, ο δε αει γενναται. -Τι χωρις Πατρος εστιν, οπερ και εστι; Τι εστιν; ειπε, φρασον πασιν ανθρωποιςΘεος αναρχος και ποιητης των παντων, ει τι γεγονε και γενησεσθαι µελλει. Θεος τω Πατρι ισος και κατ᾿ ουσιαν και κατα φυσιν και κατα εξουσιαν (155) και κατα µορφην οντως και κατ᾿ ιδεαν και κατα χρονον Πατρος ουδεπω διχα. Πως προερχεται; Ως εκ νοος ο λογος. Πως χωριζεται; Ως φωνη εκ του λογου. Πως σωµατουται; Ως γραφοµενος λογος. Εκ των υψηλων εις ταπεινα κατηχθην και προς εµαυτον λυπηθεις εγενοµην και το γενος εκλαυσα το των ανθρωπων, οτι ζητουσι παραδειγµατα ξενα επινοιας τε και πραγµατα, και λεξεις

. ει ονοµα ουκ εχει. Ανθρωπου δε ποιου ειπειν τολµησεις. ην ουδεις αγγελων η ανθρωπων η κατιδειν ισχυσεν η ονοµασαι. Ει ουν αφραστος. (156) µονος δ᾿ εκεινος ως φως εξω του σκοτους -. ει αορατος. ονοµα δ᾿ αυτου ηµιν ουπω εγνωσθη. ει µονος υπερ λογον. ει απροσιτος. ου πασι δ᾿ αυτος. οτι και τα προσωπα και τους ποδας εχουσι κεκαλυµµενους πτερυξι θειαις ευλαβως και κοσµιως -ει τινας ταυτας πτερυγας νοησεις – το απροσιτον µη στεγοντες της δοξης. Και ουκ αν εγνως. πως περι αυτον επινοιαν εισαγεις ειτε πραγµατι χωρισθεντα κατειδες. Ονοµατα γαρ και πραγµατα και λεξεις. αλλα και αυτην την των αΰλων νοων -εθετο και γαρ αποκρυβην το σκοτος και παντα ταλλα ενθεν εισι του σκοτους. ει µη ο ων αφραστος Θεος. υπερ εννοιαν ου µονον την βροτειαν. αλλ᾿ εδωκε και εργοις τοις εργοις παλιν ονοµατα τιθεναι. θαυµαζω τινος και µαθειν ερωτω σε˙ αγγελου η τινος των αΰλων. ει αποκεκρυµµενος. αλλ᾿ ετερου.παρεισαγουσιν απο των ανθρωπινων εξεικονιζειν δοκουντες την θειαν φυσιν˙ φυσιν. ως ειπεν. Ει δε ταυτα σα ουκ εισιν. αλα της δοξης ορωσι δοξαν. Ου γαρ την φυσιν. και αλλος αλλο και καλει και καλειται. Τι γαρ και καλεσειε τον κτιστην παντων. παντα του Θεου γεγονασι προσταξει˙ εθηκε γαρ ονοµατα τοις εργοις εκαστω τε πραγµατι κλησιν ιδιαν. Ποθεν δε και πως πεπερακας το σκοτος και µονος παντων εχωρισθης κτισµατων. Του Ιωαννου η Παυλου του µεγαλου.

η ση σοφια και η γνωσις σου εξ εµου. αρρητα λεγων ταυτα. (157) απερ ηκουσεν. µη τι σοι µονω ειπε τι κατ᾿ ιδιαν. το δ᾿ επινοια συγχυσιν ως µη χωριζεσθαι ολως. ανθρωπε. ινα πλεον τι Ιωαννου και Παυλου ειπειν τολµησει ο αθλιος εκεινος. ει τι και βουλει! Ισως ως ∆αυιδ και συ αναβοησεις˙ Εθαυµαστωθη. ειπε περι σου. οπερ εκρυβες και νυν βουλει κηρυξαι. αλλα κακεινος φωνη µεγαλη λεγει˙ Λογους ηκουσα. σφαλλουσι κακοφρονως πιπτοντες εις αιρεσιν αµφοτερωθεν˙ το γαρ πραγµατι τοµην ποιει του Λογου. Τις γαρ ου φριξει και τις ου µη πενθησει τυφλωσιν και σκοτωσιν των νυν λεγοντων και νεουργουντων αιρεσιν οντως ξενην. µεινας αφλεκτος φωτι τω απροσιτω και γενοµενος της οικιας εν µεσω αυτην εθεασατο την του ∆εσποτου φυσιν. ω Θεε µου! . ο ουτως τον Θεον ερευνησας. καταµαθε σαυτον γε. Φριξον. φωτι δε ο Θεος ενοικει απροσιτω. ουδε ικανος ιµαντα λυσαι µονον. και τις. ειπε. οτι ιµαντα µονον η σφαιρωτηρα υποδηµατων ουκ εξισχυει λυσαι˙ ο δε εις τριτον ουρανον ως ανηλθε και µετα ταυτα εις παραδεισον ηρθη. Ειτε γαρ επινοια χωρισουσι τον Λογον. Παυλος ρηµατα ουκ ισχυσεν εκφρασαι. αµφικρηµνουσαν εις εν βαραθρον παντας τους ερωτωντας και τους ερωτωµενους. ους ειπειν ουκ ισχυω. Και γαρ εκεινον ηµεις περι τοιουτου ουδεν ειποντα ηκουσαµεν εγγραφως. λεγων.Αλλ᾿ ο µεν βοα και τοις πασι κηρυττει. ειτε πραγµατι. Ιωαννης ουν ου λυει σφαιρωτηρα.

ως µη πραξας α λεγεις. Τι της οροφης χρεια προ θεµελιων. Ουτος και ποιµην. Τι προ του σπορου τα δραγµατα συλλεγειν και αλλοις οιει µεταδιδοναι µατην. ινα µη λογω φανης ηµας διδασκων. της πετρας. αλλα διδαξον περι βαθους κριµατων. Οικοδοµη πρωτον και τοτε στεγος. πως ευδροµουσιν αλλοι ισως πονηροι και µη Θεον ειδοτες πως αλλοι δυστυχουσι Θεον ειδοτες και υπο Θεου γινωσκοµενι µονου. της οδου µη εκπεσης. του νεου λαου των λογικων προβατων. αρπαζοντες δ᾿ ετεροι και αδικουντες οιονται Θεον θεραπευειν εκ τουτων. (158) θες την πετραν προτερον των θεµελιων. Ει βουλει. ουτος και αρχιτεκτων.Ναι. εις αερα γαρ ου συνισταται κτισις! Τας εντολας ποιησον Χριστου. πραξις εν γνωσει και ουτως θεωρια. . ουτος και θεµελιος εστω σοι βιου. και δια τουτο υπερβωαινεις τους λογους. επειτα λεξον και. µαλλον δε και αυτος υπο της πετρας κτιζου. Ουτος εις ασκον παλαιον ου χωρειται. δευρο. αλλοι δε πτωχοι φερουσιν ευχαριστως. Ει µη σεαυτον µελλεις καταδικαζειν και κατακρινειν. Τι προ του τρυγους τον οινον θελεις πινειν. πως ηµεις σωθωµεν. αλλοι πενονται ισως ευχαριστουντες. ως αρχην ποτε µη βαλων εν τοιουτοις. του δοµητορος της θειας εκκλησιας. πλουτουσι δ᾿ αλλοι κακως αγνωµονουντες. αλλα και εργω ποιων προθυµοτερους. πως αυτος εσωθης. των περι ηµας. Πραξον και λεξον κτιζων επι της πετρας. καταλιπε την φιλοπραγµοσυνην και το βλασφηµον των λεξεων αποθου! Και πρωτον ειπε το.

αβυσσον αλλην ευρησεις γαρ εν ταυτη! Ιδε ουρανον. φρασον συντονως! (160) Ω βαθος πλουτου και γνωσεως της θειας. ω σοφιας σου. Επειτα ιδε τον περιγειον κοσµον. τα µεσον τουτου παντοιων ζωων γενη. την µητερα και ταφον ηµων απαντων προσταξει γεγονυιαν! Ενταυθα δ᾿ ελθων ειπε περι θανατου. Εχεις το λεγειν απειρα περι τουτων˙ µετα δε ταυτα σκοπησον και την κτισιν. . των πτηνων τε τας ποικιλας ορασεις. ηλιον και τα αστρα.και αλλα πολλα. Ειπε. α ορας καθ᾿ εκαστην. (159) Μη τις αδικος λογισθη τοις ανοµοις η τοις κατ᾿ εµε ουσιν ολιγοψυχοις. διδαξον περι κρισεως θειας. ενθυµησεων αµα. και ωφελησει σε µετα θανατον ταυτα. θαλασσης πλατη και µεγεθη και ορους θαυµασον. χρησιµα φιλοις αµα και συγγενεσιν. οτι βροτοι ποιουσι και πανθανουσι παλιν. και Θεος ανεχεται. περι της ωρας εκεινης και ηµερας. Και µετα παντων σοι τω εξηγουµενω µεχρι τελευτης αρκεσει σοι του λεγειν περι τοιουτων πολλων και αναγκαιων. αµα και φωνας των ευτελων στρουθιων. διαλογισµων. εκπλαγηθι. βλεψον εις την γην. τους µισθους ληψοµεθα τους κατ᾿ αξιαν˙ λεγε. Θεε µου πανοικτιρµον! ∆ευρο και συσταληθι απο των εξω. τις εκει πεπαρρησιασµενος και τις υπαρξει παλιν κατησχυµµενος. ο παντων κτιστης. τοις πλουσιοις ωσαυτως και τοις ενδοξοις. εν η γυµνοι απαντες παρασταθωµεν τω του Θεου µου βηµατι και Σωτηρος και των ενταυθα πραξεων τε και λογων. φιλοσοφησον πολλα και αναγκαια.

λυκους δε φυγης. σεαυτον κατανοει. ει µη δυνασαι κυνα. και πετραν Χριστον καταφυγην σου κτησαι (161) και κρυβηθι. ουδε κλεπτουσα µοιρας των αδελφων σου. εως αν καταλαβοις θυραν την θειαν. γενου δε και βους ελκων αροτρον θειον και γλυκειαν αυλακα τεµνων του λογου. ενθα φοβος ουκ εστιν. µη στραφης εις τουπισω. ου χρεµετισης παντως δε προς το θηλυ! Καττα γενηση µυν νοητον τηρουσα. µαλλον δε κυων γενηση του ∆εσποτου και πνευσης ολον θυµον σου κατ᾿ εκεινων και ανιχνευσης οδους του σου ∆εσποτου˙ εως αν ευροις. και γενη θηρα των νοητων θηριων! Μιµησαι πτωκα. των κυνηγετων αποδραθι τας χειρας η πετασθητι. αλλα και µυΐ µυας διωξης παντας τους εναντιους απο της σης οικιας! Λυκος ου γενηση δε. ιν᾿ εκ µεγεθους και καλλονης κτισµατων την ακατανοητον Θεου σοφιαν και τον νοητον πολεµον καταµαθοις. ευροις εν ορωµενοις εκαστον διδασκαλον της αρετης σοι η της κακιας εξεικονιζον παθος. ουχ αρπαζουσα ολως τα του πλησιον. και ως µεν οφις φρονησιν παντως κτηση. και οσα βλεπεις. ον προεξεικονισεν ο πλαστης παντων. µαλλον δε τα σα και σαυτον φιλοσοφει. τον δε ιον εµεσης τον της κακιας! Ως δ᾿ ιππος δραµης εν οδω τη δικαια. και υπερβηθι τας παγιδας απασας! Πτερυγας νοει την αγιαν αγαπην.συναξον τον νουν. ωσπερ καλον στρουθιον. ης ανευ ουδαµου διαβηση˙ µιµησαι πωλον βασταζοντα τον κτιστην. η ελαφος αναβηθι εις τα ορη. .

εξω δε τον νουν περιπολουντα εχων ου κατελειφθη ανους εν τη οικια. µη συµπασα τροµαση κτισις και πεση και συνθραυση σου την σαρκα την παχειαν και συντριψη σου την ψυχην την σαρκωδη και τον νουν πυρικαυστον τον σον ποιηση. Ει επινοιαν. καγω αυτον λαµβανω! Εστι και εν σοι. Οδω βαδιζων ελθεις γαρ προς τα κρειττω και µετα παντων σεαυτον καταµαθεις και ερωτωντι τοτε µοι παντως φρασεις˙ Λογον. Πραγµα δη λεξεις η επινοιαν ειπης. εως αν αυτη εκ τουτου αποθανη˙ κακον ο χοιρος ακορεστως εσθιων˙ κακον η ασπις˙ βυει και γαρ τα ωτα˙ κακα τα κακα. . υποκρισει βιουσα. Ειπε µοι τουτο και τον Θεον νυν εα. ευρησεις οντως την αληθη σοφιαν. οτι και προς µε ηλθε και ολος εστι µετα σου. ετερον ουσα και αλλο δεικνυµενη. ωσπερ πρωην. ιν᾿ αρπαση τι˙ δεινον η αρκτος˙ει που ξιφει γαρ λαβη. ον λαλεις. προσποιησει γαρ θνησκει. Και γαρ ουδε πραγµατι ουδ᾿ επινοια το αµεριστον µεριζεται του λογου˙ ο γαρ εν οικω ενδοθεν κεκλεισµενος. πως ολος εστιν εξω. Ερεις˙ Οιδα. τον εις µηδεν χρησιµον κενεµβατουντα. φιλη ψυχη. Πως ουν απο σου χωρισθεις προς µε ηλθε (162) και ολος µενει εν σοι µη χωρισθεις σου. µεταβαινει και προς µε˙ η καταλιµπανει σε κενον του λογου. α ει ερευναν θελεις και ει εκφυγειν. Τον ουν χωρισµον τουτον τι ονοµασεις. αλλα µετ᾿ αυτου και εξω παντως εστι.Παντα µιµησαι διχα των εναντιων. σπουδασεις. Κακον αλωπηξ. ου παυεται ξεουσα το τραυµα ταυτης.

Καιτοι τι εστι το παραδειγµα τουτο προς τον υπερ νουν και διανοιαν Λογον. αµεριστε τη φυσει. ειπε. . µη συσταλεις.ει δε πραγµα τι. ολος την µητραν διελθων και γεγονως εν κοσµω. αµην. παντως ειπης και ποταπον. ουδε καταλαµβανεται νοΐ παντως τελειως. ανθρωπος Θεος παλιν και του Πατρος εστιν Υιος. Ταυτα ουν κατ᾿ επινοιαν η πραγµα γεγονεναι ολως ειπειν τολµησειας. αρχαγγελοις τε και παςη κτιστη φυσει. και της Παρθενου γεγονε και προηλθεν εν κοσµω και εµεινεν αχωρητος. τα απορρητα πασιν αγγελοις. ∆οξα σοι. ολος αυτου αχωριστως. εγω γαρ ου γινωσκω. Επινοια η πραγµατι. Παντως αρτι σιγησεις˙ καν γαρ ειπειν θελησειας. Πως ουν Θεος και ανθρωπος. Ει δε θελησειας ειπειν πραγµα την θειαν φυσιν. ολος παλιν αναληφθεις. ατµητον ουν. θεοτης απεριγραπτε. ασυγχυτον προσκυνουµεν Τριαδα. οι το Πνευµα σου εχοντες ως παρα σου λαβοντες και ορωντες την δοξαν σου ου πολυπραγµονουµεν. τοις πασιν. ως ειρηται. πως ενδον της οικιας. Πατερ και Υιε και το Αγιον Πνευµα. ου φραζεται δε ολως. Εκ γαρ του Πατρος αποσταλεις ο Λογος κατηλθε και εν γαστρι ενωκησεν ολος τη της Παρθενου και ολος ην εν τω Πατρι και ολος εν κοιλια και ολος εν τω συµπαντι αχωρητος υπαρχων. οθεν ουκ εχωρισθη. µη σµικρυνθεις παντως εισηλθεν ολως και µεινας αναλλοιωτος µορφην ελαβε δουλου και γεννηθεις εγενετο ανθρωπος κατα παντα. εν µια τη θεοτητι και αρχη και δυναµει. σε προσκυνουµεν απαντες εν Πνευµατι Αγιω. αλλ᾿ εν αυτω σε βλεποµεν αγεννητον Πατερα και γεννητον τον απο σου προερχοµενον Λογον. ο νους σου λογον ου δωσει και µεινη η πολυλαλος αργησασα σου γλωσσα. (163) Νοειται και γαρ αληθως.

υπαρχεις τε και γινη συ µεχρι του νυν τοις πασι. Εγω το αστρον το γλυκυ.ΚΒ’. ο αχωρητος παντη. µη εχων µετρον η σταθµον η ορον τω µεγεθει. ο µηδαµου και πανταχου και υπερ πασαν κτισιν ων τε και κηρυττοµενος αορατος τοις πασι. ο τοις δικαιοις απασι φως απροσιτον ειναι εν τη µελλουση βιοτη και ζωη αιωνια. Τι το κατανοουµενον µεγα θαυµα εντος µου και µη περινοουµενον. τον ασωτον επεδειξω και πορνον. αλλα κεκαλυµµενον. υπαρχω µη διστασης. ακαταφλεκτως φλεγων σου τα παθη της καρδιας και δροσισµω γλυκυτητος και χαριτος µου θειας αποπλυνων τον ρυπον σου και εις απαν σβεννυων (165) ανθρακας τους του σωµατος. περιστρεφοµενον συχνως και περιφλεγον παντα τα ενδοθεν των σπλαγχνων µου και φως ταυτα ποιουντα και ουτωσι φθεγγοµενον και φιλικως διδασκον απορουµενω παντελως και µαθειν εκζητουντι. µη οργισθης. Πως αστρον εκ του Ιακωβ. Ως αστρον γαρ οραται µοι ανατελλον µακροθεν και παλιν ωσπερ ηλιος µεγας αποτελειται. ο εις εµε. λαλησαι µοι και παλιν βουλοµενω. και αιγλη γινεται µικρα και φλοξ παλιν οραται µεσον εν τη καρδια µου και τοις εµοις εγκατοις. οικτειρον τεθλιµµενον. Ελεησον λυπουµενον. Εγω και αιγλη δεικνυµαι και φως σοι καθορωµαι. ∆εσποτα των απαντων. α και παλαι πεποιηκα εν πασι τοις αγιοις. Πως δε και αιγλη γινη συ και φλοξ µοι καθορασαι . ηδονων αµαρτιας. Πως δε και ωσπερ ηλιος δεικνυσαι ανατελλων. και ηλιος σοι δεικνυµαι µακροθεν ανατελλων. Ευχαριστια συν θεολογια˙ και περι ων η θεια χαρις του Πνευµατος δια των ενεργειων ωνοµασται. οπερ ποτε ακουεις ανατελειν εξ Ιακωβ. (164) Τι το καινον µυστηριον. και παντα εργαζοµενος εµη φιλανθρωπια.

αορατος τοις πασιν. ωσαυτως. απροσιτος.Εγω και αεικινητος ειµι απεριγρατως – που γαρ ελθων ζητησεις µε. Ω τολµη. Αλλ᾿ οµως σου ανεχοµαι φιλανθρωπως υπαρχων και παλιν εκδιδασκω σε. αψηλαφητος. Ο ουρανος τω λογω µου ως ουδεν παρεισηχθη. Πως δε και ουκ αισθανη. Πως δροσιζεις και πλυνεις µου του σωµατος τον ρυπον. ινα τη µεταστασει µου τον τοπον καταλαβω. Πως περιπλεκεσαι φθαρτη ουσια σωµατος µου και αναµιγνυσαι ψυχη αµικτως ανθρωπινη. αστρα και η γη ως παρεργον µικρον µοι γεγενηνται και τα λοιπα. Οι αγγελοι µακροθεν µοι προ τουτων παραχθεντες δοξης την δοξαν βλεπουσιν. αϋλος υπαρχων κατ᾿ ουσιαν. ο αναφης. ολος πυρ ων απροσιτον και αστεκτον αγγελοις. οσα ορας. αναφης. ω παρανοια. αχωρητος υπαρχω. ουχι δ᾿ αυτην την φυσιν˙ µονον γαρ ενενοησα παραγαγειν δυναµεις και ευθυς παρειστησαν υµνουσαι µου το κρατος. . Πως δι᾿ αυτης εν τω παντι σωµατι ασυγχυτως γινοµενος. τοπου τε των κολασεων και φρικτης καταδικης. µονος εν µονω τω παντι και µονος µετα παντων των επιγινωσκοντων µε εν τω του βιου σκοτει˙ (166) εξω δε κοσµου του παντος. εν ω περιπεπτωκασιν υπερηφανοι δουλοι κακως τραχηλιασαντες κατ᾿ εµου. ανενδεης.και φλεγεις υλην. εξω των ορωµενων. ηλιου τε και σκοτους. ερωτων α γινωσκεις. Εγω αµετακινητος – που γαρ και ουχ υπαρχω. του ∆εσποτου. ατρεπτος την ουσιαν. λεγων σοι ταυτα ουτως˙ εγω τη φυσει αφραστος. Ειπον και˙ µη εκπεµψης µε στυγνον και τεθλιµµενον. ινα εκει µε ευρης. και α οιδας. ηλιος. ω αφροσυνης λογοι! Πως ουτως ταυτα ερωταν ου φριττεις αποτοµως. ως µη ειδως προσποιη ερωταν µε και γραφειν θελεις απασιν ενδεικτικως σην γνωσιν. ολον θεοποιεις µε. αλλα τολµας µετα Θεου λαλειν ως εκπειραζων. εξω του φωτος του αισθητου.

πως αυτην κατορθωσης.Συ κατω δε καθηµενος αυτου. οπου στενωσις απασα. Πως απο γης. ως ουδεις οιδεν αλλος. Πως ου φροντιζεις των κακων. και παρατρεχεις ως ουδεν εν τη οδω του βιου. οπου το σκοτος το βαθυ. οπως ισχυσης δι᾿ αυτης εµη φιλανθρωπια (167) λαβειν µεγαλην αφησιν των σων ανοµηµατων. µεριµνα τε και λυπη. αλλα εµου του ουρανον. αλλ᾿ επαινεσω παλιν. ερευνας τα εν ουρανοις. και παρατρεχεις απαντα και εµε ζητεις µονον. µανθανειν˙ ω του θαυµατος. οπου παντες πεπτωκασιν οι πρωτοι παραβαται. Αλλ᾿ ωσπερ δενδρα καθ᾿ οδον ισταµενα και ξυλα ουτως λογιζη απαντα τα ενδοξα του κοσµου. απο πηλου. οπου οφεις οι δακνοντες υµων αει τας πτερνας. και µονην την µετανοιαν περι πολλου ποιεισαι και σπουδαζεις αληθινην επιδειξασθαι ταυτην και ερωτας περι αυτης εν πολλη παρακλησει και ακριβως ανερευνας. ως ειρηται. το απαυστον τε πενθος. αλλ᾿ ως σκιαν ηγεισαι. δια παντος του βιου και µητε υπνου γευεσθαι. εν εξορια. οπου λακκος ο µεγας. εξερευνας την φυσιν και βουλει τα περι εµου. θανατος αµα και φθορα παντας υµας κατεχει. δι᾿ εµε διηγεισθαι και βλεπειν µε. οτι και συ εργον εµον και ποιηµα υπαρχεις. πως αµεριµνεις. και ο κακος διαβολος. βρωσεως. Αλλα ταυτην καταλιπων ζητεις τα υπερ φυσιν. µαλλον δε ουδε ταυτα. ποσεως τε η ενδυµατος σωµατος το καθολου φροντιζειν. η ση προµητωρ. ω προθεσις ανθρωπου! Ει γαρ και εµεµψαµην σε. το ουαι. ο τουτους απατησας. ει δυνατον. µηδε περιστρεφοµενος οµµατι διανοιας . ειπε µοι. Περι εµου θελεις λαλειν. οπου το θρηνος. ο τε Αδαµ και συν αυτω Ευα. ων επραξας εν κοσµω. πως αµελεις. απο χοος επλασθης και εν αυτη κρατουµενος και µετ᾿ αυτης διαγων παντα ουδεν λογιζη. και παντα παραγαγοντος ως ουδεν.

αλλ᾿ εµε φανταζεσαι και µεµνησαι µου µονου και αγαπας µε ως ουδεις των µετα σου συνοντων. εν τη παρουση µαλιστα γενεα και ηµερα. τους δε γε δυνατους αρα µετα ευτελεστερων. µηδε γνωρισας επι γης ανθρωπον εν τω κοσµω. Ταυτα ψυχην ει ευροιµι φυλαξασαν εν κοσµω. ενδοξους και αδοξους. και συγκαθησει µετ᾿ εµου εν τη εµη ελευσει. κρινει γαρ ως επι της γης δικαιως αν και τοτε . Τις ελογισθη µε ως συ Θεον επανω παντων (168) και επεθυµησεν ευθυς εµοι µονω δουλευειν και δια τουτο και γονεις και αδελφους και οικον. συγγενεις τε και ξενους. Τις των µεγαλων επι γης εξουσιων και θρονων η των λεγοντων δι᾿ εµου αρχειν και βασιλευειν η των εκπροσωπουντων µου τους θειους αποστολους τουτο η ενενοησεν η ισχυσε φυλαξαι. Τις δε τους θειους λογους µου η τις τας εντολας µου µετα σπουδης εζητησε µαθειν τε και φυλαξαι. Τις ο δικασας απαθως. ως µηδε θεασαµενος ποτε τινα εκ τουτων. µεγαλα δε και υψηλα εµοι εποπτη τουτων. Τις ακουσας την µνειαν µου πολλακις λαλουµενην εδακρυσεν απο ψυχης ενθυµηθεις µε µονον. ουτως εν τοις συνηθεσι γνωριµοις τε και φιλοις. πενητας οµου.µηδε ψυχης τους οφθαλµους εων προς ταυτα βλεψαι. Τις γαρ µου τω ονοµατι γαννυται την καρδιαν και διεγειρεται ευθυς προς αγαπην η ποθον. λεια βλεπων εν τουτοις. αλλ᾿ ωσπερ ξενην επιβας χωραν τινα και πολιν ετερογλωσσους εχουσαν παντας τε και βαρβαρους. Αλλα ψιλα ταυτα λεγοµενα και µικρα αναισθητοις. ισα των αποστολων µου και προφητων δοξασω. ιν᾿ εν καιρω τηρησεως εντολης µου και νοµου ως ενα βλεπει απαντας. ιδιοις τε και αρχουσι και πλουσιοις του κοσµου διαγειν και διακεισθαι µεσον τουτων τυγχανων. πλουσιους. γην τε οµου και συγγενεις και γειτονας και φιλους ουτως παρελογισαντο και ουτως µοι προσηλθεν.

εν αις περιδρασσοµενον φως του Πνευµατος θειον κατα το υποκειµενον της υλης και καλειται˙ ιδιον γαρ ου κεκτηται ονοµα εν ανθρωποις. οση δυναµις. Πυρ δε και αιγλην ποιει µε το ζεον της αγαπης. υιε ανθρωπου. τοτε και τουτο λεγεται υδωρ. Οταν ουν κατανυσσηται ανθρωπος και δακρυη.και δοξαν απενεγκηται κριτου νεκρων και ζωντων. οπως οραται αστρον και µακροθεν που φαινοµενον και υπερβαινον ορη. Ταυτα καλον το εκζητειν και τα λοιπα συν τουτοις και τηρειν. αµεριστον τη φυσει. Πνευµατος του Αγιου. ποτε δε αστρον. και εν τω σε λογιζεσθαι µηκετι σοι οφθηναι ενδοθεν ευρισκοµενον εν τη ση καρδια και εκπληξιν σοι και χαραν νεµον απροσδοκητως˙ µηδ᾿ οτι φλοξ σοι δεικνυται. ανεξερευνητον οµου. και ακριβως φυλαττειν˙ και την εµην µη εκζητειν φυσιν. απλουν ολον. τοτε καγω το προθυµον ορων σου της καρδιας ευρισκοµαι ενουµενος αυτω και φως παρεχων και ωσπερ δεικνυµενος. Οταν γαρ αναφθη εν σοι ανθραξ ο της φιλιας. µηδε τας ενεργειας µου. θλιψιν απαραµυθητον προξενουν σοι και λυπην. αιγλη και πυρ οραται. . θαυµαζης η εξερευνας. οταν εχωσι τον νουν κεκαθαρµενον. εκ δε τω αποκρυπτεσθαι απο των οφθαλµων σου. Αλλως γαρ ουκ ισχυουσιν ουδε πλεον χωρουσιν και δια τουτο οι αυτοι ποτε µεν καθορωσιν ηλιον. και γαρ καθαιρει. δεικνυµαι φιλανθρωπως κατα το ενεχοµενον εκαστου των ανθρωπων µετασχηµατιζοµενος˙ ουκ εγω τουτο πασχω. αλλ᾿ οι ορωντες ουτως µε βλεπειν καταξιουνται. (169) οπως δεικνυται ηλιος. ασυνθετον. οταν υπο τον γνοφον αρα και την νυκτα του σωµατος ευρεθησονται τουτου. ου γαρ καλον σοι τουτο! Φως ουν µε ειναι πιστευε ασχηµατιστον παντη. Αι ψυχικαι γαρ αρεται υποκεινται ως υλη. προσιτον απροσιτως˙ βλεποµαι γαρφ ως αληθως. ο το πυρ λογω κτισας.

ως τα του κοσµου παντα. Γνωθι δε µονον τα σαυτου η σαυτον µαλλον πλεον και τοτε γνωσεις. τουτοις δε και συντρεχει και συνεργει και συγκροτει και συµπασχει εν πασιν. ανεκλαλητα παντη. (170) Οτε δε σβεση τον θυµον της καρδιας το πενθος τη συνεργεια τη αυτου. οπερ ζηλος καλειται. αλλα και την ψυχην αυτην και το ιδιον σωµα και πραξιν πασαν ως ουδεν ηγεισθαι γινοµενην ανθρωπον τον γευσαµενον της γλυκυτητος τουτου και κατιδοντα του φωτος το αµηχανον καλλος. µονους φιλων τους εµε αγαπωντας και των εµων αει θερµως εντολων µεµνηµενους και µηδαµως προσκρινοντας αυτων τι των ρεοντων˙ οις οµιλων συνεσοµαι νυν και εις τους αιωνας. Περι της ακαταληπτου και απεριγραπτου Θεοητος ακριβης θεολογια˙ και οτι απεριγραπτος ουσα η θεια φυσις ουτε εντος . Ταπεινωσις δε λεγεται. ως εγω ακαταληπτος παντη µονοις συνων. αµην. οτι και τα αµφοτερα δωρειται τω πενθουντι και ως πηγην βλυζειν ποιει την χαραν εν καρδια. ειρηνη δ᾿ αυθις και χαρα λεγεται και χρηστοτης. Ταυτα ειδως µηκετι µου περι τοιουτων λεγειν η ερµηνευειν σοι λεπτοµερως δεηθης ολως! Φυσει γαρ αφθεγκτα εισιν. ΚΓ’. ωνοµασται πραοτης˙ παλιν δε αναπτοµενος κατα της ασεβειας τουτο γινεται δι᾿ αυτου. µαλιστα τοις µετανοειν θελουσι και σωθηναι˙ και γαρ τους παντας ελεει. ανθρωποις τε απορρητα. Εξ ης πασα συµπαθεια και ελεηµοσυνη εκχειται εξω ρεουσα απο ψυχης τοις πασι. αγνωστα και αγγελοις και κτιστη παση αλλη τινι ουσια ολως ακατανοητα.τοις δακρυσιν ενουµενον παντα ρυπον εκπλυνει. ενουµενος κατα ψυχην αυτων τη προαιρεσει και τεκµαιροµενος νοΐ καλλος της µετανοιας γνησιεστεραν κεκτηται προς αυτους την αγαπην.

Θεε.ουτε εκτος εστι του παντος. Ο προ παντων δε υπαρχων . ω αρχη αναρχου λογου. Παντα ενδον περιφερω ως συνεχων πασαν κτισιν˙ παντων εξω δε τυγχανω. ος ου γεγονας ουδεπω. ποιου δε. ω καλων απαντων ανω. ειπε µοι. ον εντος µου περιφερω. Ω ζωη. Τις µοι δωσει κατασχειν σε. απεριγραπτε τη φυσει. υπεραναρχε Θεε µου. (171) Ω Τριας. Ο γαρ κτιστης των κτισµατων πως ουκ εσται παντων εξω. η κτιστις παντων. Ως µεν αληπτος ουκ εσω. παντων ων κεχωρισµενος. αλλα και εντος και εκτος ως των ολων αιτια˙ και οτι µονον κατα νουν τω ανθρωπω ληπτον αληπτως το Θειον ως τοις οφθαλµοις αι του ηλιου ακτινες. Πως ευρησω τον εντος µε περιφεροντα σε ολον. αναλλοιωτε ουσια. (172) ως ληπτος δ᾿ εξω πελω απεριγραπτος δ᾿ υπαρχων ουτε εσω ουτε εξω. των παντων. ακαταληπτε τη δοξη. πως και εσω τουτων παλιν και ουδ᾿ εσω ης ουδ᾿ εξω. ανερµηνευτε τοις εργοις. αλλα ης αρχην µη εχων. εξω. ω Θεε µου µονω. Τινος γαρ ο κτιστης εσω. Πως και εξω των κτισµατων.

νου παντος εστερηµενη. αλλα νοητως µοι νοει. οτι και προ παντων ηµην. Νοει απερ φθεγγοµαι σοι! Ου µετεστην τοπου κτισας. . Ποιον τουτο λεγω ζωον. ουδαµου δ᾿ αυ κατα τουτο. ως του κτιστου κατ᾿ εικονα και οµοιωσιν υπαρχον. ιν᾿ ως νους προς την σοφιαν και ως λογος προς τον λογον συγγενως τε και οικειως εχον µαλλον σχη καλως και κοινωνιαν το κτισθεν µετα του κτιστου. Ζητων δε πνευµατικως µε απεριγραπτον ευρησεις. ουδ᾿ ηνωθην τοις κτισθεισιν˙ απεριγραπτον δε οντα που ποτε µε φησεις ειναι. ει και πανταχου και εν πασιν απαθως και ασυγχυτως˙ (173) κατα τουτο δ᾿εξω παντων. ∆ωµεν ουν οικειον ζωον προς τον λογον της σοφιας.και πληρων το παν ως πληρης. οτι λογου ου µετεχει και δικαιως προς τον λογον οικειοτητα ουκ εχει. Πανταχου και γαρ υπηρχον εν τω παν ως υπερπληρης και πληρω τα παντα κτισας. ουδε εσω ουδε εξω. Αλλ᾿ αφησωµεν την κτισιν ολην ταυτην ηνπερ βλεπεις. Ου σωµατικως σοι λεγω. πως ουκ εσοµαι και κτισας εν τοις κτισµασι µου πασι.

τοις τυφλοις ου παραµενει.Ανθρωπον σοι παντως ειπον λογικον εν τοις αλογοις ως διπλουν εξ εκατερων αισθητων και νοουµενων. Το δε φως των οφθαλµων σου συνηµµενον ην τοις οφθαλµοις σου˙ αρτι λεξον ερωτωντι˙ Το ουν φως σου ταις ακτισι πως υπαρχει συνηµµενον. φρασον ταυτα. Οµως προσεχε και λεξω˙ λαµπει ηλιος ακτινας˙ αισθητον τουτον σοι λεγω. . συνεστι δε τοις ορωσιν. εν αµικτω µιξει εστιν η συγκεχυνται αλληλοις. ει συ καµµυσης. καθοραται αορατως και κρατειται ακρατητως. Πως τα αφραστα σοι φρασω. Πως. αληπτον ευθυς υπαρχει. οφθαλµων ανεωγµενων και καλως κεκαθαρµενων. (174) πως τα αρρητα σοι ειπω. τον γαρ αλλον ουπω ειδες˙ τας γουν τουτου βλεπεις ακτινας και ληπται εισι τοις οφθαλµοις σου. πως δε και µικτως αµικτως. τουτω µονω ο Θεος δε κατα νουν ληπτος αληπτως. Ουτος µεσον των κτισµατων τον Θεον γινωσκει µονος. Πως ληπτως και πως αληπτως. Οιδα˙ αµικτα και λεξεις και µικτα οµολογησεις και ληπτον το φως µοι ειπης. ειπε µοι. Το δ᾿ αυτο.

Πως ουν τουτον εις οικιαν εισαγαγεις σην. Σφιγγεις αιφνης παλιν ταυτας και ακρατητος υπαρχει˙ ουτως παλιν ουδεν εχεις.. Εχεις ολως ου δοκεις τι. και τουτους ως τυφλους καταλιµπανει – εν νυκτι και γαρ ανθρωπων οφθαλµοι ου καθορωσιν . Τα απλα απλως κρατουνται. ει και σωµα γαρ τη φυσει τουτο δη το φως νοειται ορωµενου του ηλιου. η ψυχη ουν δια τουτων παρακυπτουσα φως βλεπει. µερικως η και καθολου. λαµπει ηλιος εν ταυταις και κρατειν αυτον νοµιζεις˙ τουτο λεγω. κρατητως ου σφιγγονται δε. πλην και ατµητον υπαρχει. ειπε µοι. ανατελλοντος δε τουτου τοτε βλεπεις φως εν πρωτοις. πως τον αληπτον κρατησεις. πως δε τουτον ολον κτηση. Πως δε λαβεις τουτου τµηµα και εν κολπω κατακρυψεις. εφαπλοις τας σας παλαµας. .Οτε δε δυνει. (175) το δε φως εχων ουκ εχεις˙ εχεις γαρ. εν φωτι δε και τα παντα. κατασχειν δε µη ισχυων η λαβειν αυτο χερσι σου. Πως δε κατασχειν ισχυσεις. οτι εχεις. του φωτος δε µη παροντος ως εν σκοτει παντως εστιν. οτι και βλεπεις.

πως φωτος ετερου διχα ολως βλεπειν ουκ ισχυει και παντι φωτι ενουται και ως φως τα παντα βλεπει. ασυγχυτως τουτων πελει. ουκ ασωµατος γαρ παντως.Παντως ουδαµως. πως εκφρασαι. Πιστει παντα παραδεχου! . πως και µιγνηται αµικτως. ολον µαλλον εκτυφλοι σε. ονπερ λογω και προσταγµατι ο κτιστης ως λαµπαδα παρεισηξε φαινειν πασι τοις εν κοσµω. Αλλα και των οφθαλµων σου απορεις το φως ειπειν µοι. Πως ληπτος εστιν αληπτως. πως ακτισι καθοραται και φωτιζει σε εν τουτοις. Πως του κτιστου των απαντων ολως φυσιν ερευνησαι. δυνατον ποτε γενεσθαι! Ει ουν τουτου. η διαιρεσις δ᾿ οµοιως µη καταλαµβανοµενη. εξειπειν η ερευνησαι ολως φυσιν ουκ ισχυεις. διαιρουµενον των φωτων και ενουµενον ωσαυτως φως φωτι ολον τυγχανει˙ και η ενωσις αφραστως. ον ει και τρανως προσβλεψεις. ενεργειας τουτου παλιν πως µοι λεγεις ερµηνευσαι. (176) πως και σωµα ουτος εστιν. µοι ειπης. Απαθες δε µενει παντως. πως δε λογω παραστησαι. πως ειπειν µοι.

Η ου νηθει. λεγε.Πιστις γαρ ουκ αµφιβαλλει. Μεχρι κωνωπος µοι νοει και ιστου του της αραχνης! Ποθεν γαρ τοσουτον ταυτη χορηγειται νηµα. ως λεγω. Εναργως σοι παντα λεγω˙ ουδαµως τι των απαντων (177) η δηµιουργος των ολων εστιν φυσις θεια και σοφια. Πανταχου Θεος υπαρχει ως ζωη ζωην παρεχων˙ τι γαρ ολως και παρηχθη. ο αυτος ου παρεισηξε. παντα εστιν. ιξευτων τε παντων πελει. ουδ᾿ εν πασι˙ πως γαρ εσται το ουδεν υπαρχον παντων. κατα φυσιν. πλην. εξαπλουσα τους ιµαντας και συνδουσα εκ µακροθεν και εσχατως µεσον τουτων ωσπερ δικτυον υφαινει εις αερα την παγιδα˙ και αυτη καθεζοµενη απεκδεχεται την θηραν. αλιεων σοφωτερα. αλλ᾿ ακοπως καθ᾿ εκαστην εξυφαινει. αιτιον δε ον των παντων. ει που ποθεν παρεµπεσαν αλισθησεται πτηνον τι. Ο ουν µεχρι τουτων παντων τη προνοια συνδιηκων . πανταχου εστι και εν πασι και πληροι τα παντα ολως κατ᾿ ουσιαν. καθ᾿ υποστασιν ωσαυτως. πιστις ολως ου δισταζει.

ο βλεπω. Κατα τουτο τοινυν λεγω˙ οπερ εχων. των παντων µεσον εστι. και ληπτος αυτοις τυγχανει. ναι. ναι. τον δε ηλιον ου βλεπω. και εξω παντων εστιν. Καθοραται γαρ αξιοις˙ ουχ οραται δε ο πληρης. λεγω παλιν˙ που ευρησω .πως ουκ εστιν εν τοις πασι. (179) Τας ακτινας εχων αυθις ολας ενδον της οικιας. αλλ᾿ οραται αορατως. Ει δε συ τουτον ου βλεπεις. γνωθι σε τυφλον υπαρχειν και φωτος εν µεσω σκοτους ολον σε πεπληρωµενον. υποδειξει. πως ουκ εστι µετα παντων. Η ακτις µεν καθοραται. αληπτος ων κατ᾿ ουσιαν. και αδυτος υπαρχει˙ που κρυβη πληρων τα παντα. αληπτως. ναι. Ταυτην βλεπων ολον βλεψαι τον γεννητορα ποθω γε˙ Ουτως βλεπων λεγω παλιν˙ τις µοι δειξει. ψυχας φωτιζον. τις µοι δωσει. Την ακτινα και γαρ βλεπω. ονπερ βλεπω. ηλιος τυφλοι δε µαλλον. Ολον τουτο δηλονοτι τις. και ακτις αυτου ληπτη σοι ωσπερ ειποµεν. Η δ᾿ ακτις ουχ ηλιος σοι και δοκει και καθοραται. και φως αυτος υπαρχει νοητον. (178) Ναι. ως ακτις ηλιου µονη.

τη ακτη των θαλασσιων. Κοκκον ενα η σπινθηρα! Και ζητω λαβειν το ολον. ει και ολον παντως εχω. τον δε αλλον µου µακροθεν καθορων ωσαυτως κραζω˙ Τις µοι δωσει. Ακουσον και παλιν λεξω˙ πελαγος µοι νοει µεγα και θαλασσας θαλασσων τε. τι µοι λεγεις. ονπερ εχω. . αβυσσον αβυσσων παλιν (180) κατα νουν υποζωγραφει. µη λεγε˙ ου. η δ᾿ ακτις ηλιου αυθις αλλος ηλιος εν γης µοι φαινεται και καταυγαζει˙ οµοιος οντως του πρωτου και ο δευτερος υπαρχει. και διΐστανται αφραστως. Ου γαρ τετµηνται αλληλων. αλλα το ολον εχω. ει µηδεν µηδολως εχω! Πως η τι λαλεις. Τουτον εχων λεγω εχειν.την πηγην την των ακτινων. θαυµαζω. Ως προς αφρονας προσπαιζεις˙ παυσαι παιζειν µε. Προς τον ολον ποσον εχω. και µη βλεπων ολον ολως. Η δ᾿ ακτις πηγη δ᾿ αυ αλλη εν εµοι σαφως υπαρχει˙ ω θαυµα θαυµατων ξενον! Ανω ηλιος εκλαµπει . Πως το ολον. παντως αν καλως µοι ειποις καθοραν το υδωρ αρα. Ει ουν ιστασαι προς τουτοις. ου χωριζονται δε ολως.

ποσον εχεις. οσον βλεπεις. και διψω. λεξεις. οτι εχων ουδεν εχω και πτωχος ειµι και πλουτον αποκειµενον ορω µοι. Οσα ουν την χειρα εχεις εν τοις υδασι κρατουσαν. Οτε χορτασθω. πως γαρ ισχυω. Τας δε πασας συ ουκ εχεις. οτε πινω. µικρον τι βλεπω και κρατω θαλασσης υδωρ. αλλ᾿ ολιγον. Ουδαµως. και διψω αει του πινειν υπερ κορον παντως πινων. βλεπεις˙ ει δε εροιτο σε τις δη˙ Βλεπεις ολας τας θαλασσας. αποκριθηση. καιτοι συνηµµενας εχεις. Σχειν επιθυµω το ολον και πιειν. .Το γαρ ολον. Παντως. Πασας δε κρατεις παλαµη. ει οιον τε. Ου. Λεγεις˙ Ναι. Ει δε εροιτο σε παλιν˙ Ουδε ολως ταυτας βλεπεις. πως θεαση. Προς ουν πασας. Ως ρανιδα µιαν ειπης. ολας εχεις τας αβυσσους συνηµµενας τη χειρι σου. (181) οτε δε πενοµαι. και γλυκυ το ποµα λιαν˙ µια γευσις πασαν διψαν µυριαδων καταπαυει. λιµασσω. πλουτω. απειρον τοις οφθαλµοις σου ασχετιν και ταις χερσι σου. ου γαρ τετµηνται αλληλων και ου πασας. Ουτω γουν καγω σοι λεγω.

Θαλασσα ουν τη σταγονι. πλουσιως τε παλιν εχων ολον ολως εν χειρι µου. ατµητος υπαρχει ολη. Αλλως παλιν σοι ταυτα λεξω˙ Ηλιος αφ᾿ υψους λαµπει επιβαινων ταις ακτισι˙ µαλλον δε κρατω ακτινα. ηνπερ λεγω σοι κεκτησθαι. Οτε δε καλως εγγισω . (182) απεριγραπτος ωσαυτως. η Θεος ολος υπαρχει. αληπτος παντη. Αλλα βλεπων τας αβυσσους ου δοκω τι πινειν ολως˙ σχειν επιθυµων το ολον. ολως εχειν τι δοκησω. Ει ουν ουτω και τοιαυτη εστι µοι ρανις η θεια. καιπερ εν τω στοµατι µου παντοτε το υδωρ εστι ρεον. µετα του µικρου το ολον συνηµµενον παντως εχων. βλυζον. αναβαινω τρεχων ανω πλησιασαι τω ηλιω. αναφης. αβυσσοι δε παλιν ταυτη των αβυσσων συνηµµεναι˙ µιαν ουν σταγονα εχων συνηµµενας πασας εχω. Οντως εχων ουδεν εχω.πασας τας αβυσσους αµα˙ αδυνατου τουτου οντος παντοτε διψειν σοι λεγω. δυσθεωρητος εις απαν. παντοτε πτωχος υπαρχω. Η σταγων δε παλιν αυτη. περικλυζον.

του ηλιου και ακτινων. τεως τρεχω. διαφευγει µου τας χειρας η ακτις και ευθυς τυφλουµια και εκπιπτω αµφοτερων. ∆ρασσοµαι συντοµως ταυτης. ως ληπτην σφιγγω κρατησαι. Υψους υπερβαινων δ᾿ υψη. ουκ οιδα˙ τεως βαινω. ουρανων τους ουρανους τε. τεως φθασαι ουκ ισχυω. ειτε ισταται. της νυκτος ολον τον ζοφον αυτη διασχισασα µοι ως σχοινιον απο υψους ουρανιου καταβαινει. βλεπω ηλιον δε παλιν υπερ τουτων ανωτερω. τουτο πραξις τοις πνευµατικοις υπαρχει˙ . και ακρατητος υπαρχει˙ οµως δε αληπτως ταυτην και κρατω και αναβαινω.και δοκησω του προσψαυσαι. ως δοκω. ου γινωσκω. καθηµαι και παλιν κλαιω και ζητω την πριν ακτινα. υπερ υψωµα τε απαν γενοµενω µοι. Ουτως τοινυν εχοντος µου. Τουτο εργον. ο ταλας. Ουτως ουν ανερχοµενω συνανερχονται ακτινες. Απο υψους ουν εκπιπτω. εκ χειρων µου αι ακτινες συν ηλιω αφαντουνται και ευθυς εις αδου πτωµα καταφεροµαι. Ειτε φευγει. (183) ουρανους δε υπερβαινω.

και αναπαυσις απασης θεωριας φως το θειον. και ποσως κατανοουνται. Ανεκλαλητα γαρ παντη και ανεκφραστα τα θεια . Ει δε καταπλαγης ταυτα. το δε τελος αρχη πελει. κατω ανω απαυστος αυτοις ο δροµος. Ως Γρηγοριος θεολογικως ειρηκει˙ Ελλαµψις υπαρχει (184) τελος των ποθουντων παντων. Ον ο βλεπων εξω παντων µετα µονου µονος εστι και ουδεν των παντων βλεπει ορατων η νοουµενων˙ µονην την Τριαδα βλεπει. τοτε τρεχει. ισταται δε. η δ᾿ αρχη γε παλιν τελος˙ τελος πως. πως ου µυθολογος δοξω τα εκτος διατρανων σοι. Κατεπλαγης ουν ακουσας τα εντος των ορωµενων. οταν τρεχη. αµυδρως και γαρ ορωνται. Τουτο ουν ιδειν ο φθασας απο παντων καταπαυει και χωριζεται κτισµατων˙ τον γαρ κτιστην τουτων βλεπει. Τα δ᾿ εν ταυτη σιωπασθω. Ολος κατω κεκλιµενος. Οταν πεση. Ατελης η τελειοτης. ολος ων ανω τυγχανει˙ περιπολων ουρανους δε εµπεδουται παλιν κατω και αρχη του δροµου τελος.ανω κατω.

ηµιθνης τυγχανεις παντως. µαλλον δ᾿ εσεται ως θνησκων ενωδυνως εις αιωνας. Ο νεκρος αναισθητει γε. ποσω µαλλον ο µη βλεπων το νοητον φως του κοσµου νεκρος εστι και νεκρου πλεον. Ει δε αισθητον µεν βλεπεις. Ναι. αισθητου και νοητου τε. νοητον δε ουδαµως ηλιον. ο ηµιθνης δε και νεκρος. Αλλ᾿ εασας ουν τα θεια και ειπων τι των ιδιων υποδειξω σοι τω λογω την οδον και καταπαυσω. Γνωθι σε διττον υπαρχειν και διττους εχεις τους ωπας. ους ει βλεπεις. οσην εξει την οδυνην. ως εκτισθης κατ᾿ αρχας ανθρωπος εση.και τα εν αυτοις εις απαν. ουχ ορωνται δε τοις πασιν . καν ο λογος πως εκ ποθου εκβιαζεται του λεγειν περι πραγµατων θειων και ανθρωπινων. Οι δε βλεποντες τον κτιστην πως ου ζωσιν εξω παντων. Ει γαρ ο αιθητως µη βλεπων ανενεργητος τις εστι. των παντων εξω ζωσι και εισι των παντων µεσον και ορωνται υπο παντων. ως διττων ηλιων οντων (185) και διττου φωτος ωσαυτως. ανενεργητος εις παντα. ο δε θνηξας εν αισθησει. αισθητους και νεορους τε.

εν αισθησει των παροντων˙ µεσον µεν εισι των παντων, υπερ αισθησιν δε τουτων εξω γινονται των παντων, τοις αΰλοις συναφθεντες αισθητων αναισθητουσιν. Οφθαλµοι και γαρ ορωσιν εν αισθησει δ᾿ αναισθητω. (186) Πως; ειπε µοι. – Λεξω ταχος˙ ως ορων το πυρ ου καιη, ουτως βλεπω αναισθητως. Συ το πυρ ορας, οποιον, και την φλογα παντως βλεπεις, ουκ αισθανη δε οδυνης, αλλ᾿ υπαρχεις εξω τουτου και ορων ου κατακαιη αναισθητως εν αισθησει, η πως αλλως τουτο ειπης; Ου γαρ καιη αναισθητως, εν αισθησει δ᾿ οµως βλεπεις. Το αυτο µοι νοει πασχειν τον πνευµατικως ορωντα˙ νους γαρ καθορων τα παντα απαθως και διακρινει, οιον βλεπει καλλος ωραιον, αλλ᾿ εκτος επιθυµιας. Το ουν πυρ εστι το καλλος, η αφη επιθυµια˙ ει µη συ του πυρος αψη, πως οδυνης αισθανθηση; Ουδαµως! Ο νους δε παλιν, πριν κακως επιθυµησει, τον χρυσον ορων ωσαυτως ως πηλον προσβλεψει παντως, την δε δοξαν ουχ ως δοξαν, αλλ᾿ ως ειδος φαντασµατων εις αερα φαινοµενων,

και τον πλουτον ωσπερ ξυλα λογιειται εν ερηµω κατακειµενα στιβαδα. Τι τα παντα εξηγεισθαι, (187) ερµηνευειν τε πειρωµαι; Ει µη πειρα καταλαβοις, γνωναι ταυτα ουκ ισχυεις. Απορων δε γνωναι φυσεις˙ Οιµοι, πως ουκ οιδα ταυτα, οιµοι, ποσον απολειπω των καλων εν αγνωσια! και σπουδασεις ταυτα γνωναι, ινα γνωστικος καλη γε. Ει γαρ σεαυτον ουκ οιδας, ποταπος ει, ποιος πελεις, πως τον κτιστην επιγνωση, πως πιστος ονοµασθηση, πως δε ανθρωπος κληθηση βους υπαρχων η θηριον; Η ως αλογον τι ζωον η και χειρων τουτων εση αγνοων τον κτισαντα σε. Τις εκεινον µη γινωσκων λογικος ειπειν τολµησει, οτι εστιν; Ου γαρ εστι! Πως γαρ, ος εστερηται του λογου; Ο δ᾿ εστερηµενος λογου εις αλογου εστι ταξιν, ποιµανθεις δε υπ᾿ ανθρωπων παντως εσται σεσωσµενος˙ ει δ᾿ ου βουλεται, αλλ᾿ ορει και φαραγγοις προσπελαζει, βρωµα εσεται θηριων ως απολωλος αρνιον. Ταυτα πραττε και µελετα, µη παραρρυη, τεκνιον!

Κ∆’. ∆ι᾿ ων εξοµολογουµενος εν τω παροντι γραφει λογω, δεικνυσι το βαθος της εαυτου ταπεινωσεως, και προϊων διδασκει αυτην τον εις µετρον ελασαντα τελειοτητος και αξιωθεντα τοιουτων εν θεωρια αποκαλυψεων, Παυλον τον θειον καν τουτω µιµουµενος, αµαρτωλον εαυτον αποκαλουντα και αναξιον του καλεισθαι αποστολον. (188) ∆ιδου µοι, Χριστε, καταφιλειν σους ποδας. ∆ιδου µοι τας σας κατασπαζεσθαι χειρας, χειρας τας εµε λογω παραγαγουσας, χειρας τας παντα κτισασας ακαµατως. ∆ιδου µοι βλεπειν το προσωπον σου, Λογε, και απολαυειν του απορρητου καλλους και κατανοειν και τρυφαν σου της θεας, θεας αρρητου, θεας της αθεατου, θεας της φρικτης, οµως διδου µοοι λεγειν τας ενεργειας αυτης, ου την ουσιαν. Υπερ φυσιν γαρ, υπερ ουσιαν πασαν ης ολος αυτος, ο Θεος µου και κτιστης. Η δε απαυγη της δοξης σου της θειας φως απλουν ηµιν, φως γλυκυ καθοραται, φως αποκαλυπτεται, φως συνενουται ολον, ως οιµαι, ολοις ηµιν σοις δουλοις, φως πνευµατικως βλεποµενον µακροθεν, (189) φως εντος ηµων ευρισκοµενον αιφνης, φως ωσει υδωρ βρυον, ως πυρ τε φλεγον της, ησπερ παντως καθαψεται, καρδιας˙ εξ ουπερ εγνων προληφθεισαν, Σωτηρ µου, την ταλαιπωρον και ταπεινην ψυχην µου και φλεγοµενην και κατακαιοµενην. Πυρ προσλαβον γαρ φρυγανωδους ουσιας πως ου φλεξειε, πως αν ου καταναλωση, πως ουκ εµποιησειεν αφυκτους πονους; Οµως αναψαν, δος µοι του λεγειν, Σωτερ, αφραστον ειδος καλλους ωραιοτατου

δεικνυσι και τερπει µε και ποθου φλογα αστεκτον εργαζεται˙ και πως υποισω, πως υπενεγκω, πως ολως δε βαστασω, η πως εξειπω το µεγα θαυµα τουτο, το γινοµενον εν εµοι τω ασωτω; Ου γαρ σιωπαν υποφερω, Θεε µου, και ληθης βυθοις συγκαλυπτειν τα εργα α εποιησας και ποιεις καθ᾿ εκαστην µετα των θερµως αει σε εκζητουντων και µετανοια προς σε καταφευγοντων, ινα µη καγω, ως το ταλαντον κρυψας δουλος πονηρος, κατακριθω δικαιως, αλλ᾿ εκκαλυπτων ταυτα τοις πασι λεγω και τα περι σου και της σης ευσπλαγχνιας γραφη παραδιδωµι και διηγουµαι ταις µετεπειτα γενεαις, ω Θεε µου, οπως µαθοντες το πολυ ελεος σου, ο ενεδειξω εις εµε και δεικνυεις, τον πριν ασωτον, τον ακαθαρτον µονον, τον υπερ παντας πλεον εξαµαρτανοντα, (190) µηδεις δισταση, αλλα µαλλον ποθηση, µη δειλιαση, αλλα χαιρων προσελθη, µηδε φοβηθη, αλλα µαλλον θαρρηση πελαγος ορων της σης φιλανθρωπιας και προσδραµη τε και προσπεση και κλαυση, και των πταισµατων αποληψεται λυσιν λεγων εν αυτω ως αληθως, Θεε µου˙ Ει τον παγκακον και παµπονηρον τουτον και πανασωτον ηλεησεν ο κτιστης, υπερ απαντας ανθρωπους αµαρτοντα, πως ουκ αν εµε µειζονως ελεηση, τον φειδοµενως ποςως εξαµαρτοντα και τας εντολας ου πασας παραβαντα; Ιν᾿ ουν ειδωσι και πληθος των κακων µου, ωδε λεξοιµι, ου παντα παντως, Λογε, αναριθµητα και γαρ υπερ αστερας, υπερ σταγονας υετου και θαλασσης

ψαµµον, κυµατων πληθος κυµαινοµενων, αλλ᾿ απερ βιβλος φερει του συνειδοτος και αποθηκαι περιεχουσι µνηµης τα δ᾿ αλλα µονος αριθµειν αυτος οιδας. Γεγονα φονευς, ακουσατε οι παντες, ινα κλαυσητε συµπαθως, τον δε τροπον ειασα, λογου παραιτουµενος µηκος. Γεγονα, οιµοι, και µοιχος τη καρδια και σοδοµιτης εργω και προαιρεσει. Γεγονα πορνος, µαγος και παιδοφθορος, επιορκος οµοτης και πλεονεκτης, κλεπτης, ψευστης τε και αναιδης, αρπαξ – φευ µοι – φιλαργυρος τε, ιταµος τε και πασης (191) αλλης κακιας ειδος διεπραξαµην. Ναι, πιστευσατε, αληθως λεγω ταυτα και ου πλασµατι, ουδε σεσοφισµενως! Τις ουν ακουσας ταυτα ουκ εκπλαγειη, ου θαυµασειε την σην µακροθυµιαν, ω φιλανθρωπε, ου θαµβηθη και λεξει˙ Πως ου διεστη γη φυγουσα του φερειν, επι του νωτου µη στεγουσα τον ταλαν, και ζωντα τουτον κατηγαγεν εις αδην; Σκηπτος ανωθεν πως δε ου κατενεχθη και αναλωσε τον παραβατην τουτον; Πως δε ουρανος ου συνεπεσεν αµα και συνεσβεσθη ηλιος και τα αστρα επι τω ουτως καταπεφρονηκοτι; Ω της σης αυθις ανοχης, ειπη, Σωτερ, και της αγαθοτητος και του ελεους! Οντως γαρ εισιν υπερ συγγνωµην πασαν αι πραξεις αυται του παναθλιου τουτου, ας ο ακουων πας τις αναβοησει˙ τουτον η δικη αρα ειασε ζωντα; Και πως δικαια ουσα καν ολως τουτον ειναι κατεδεξατο εν γη των ζωντων; Ει δ᾿ υπολαβοι ψευδη µε ισως γραψαι, τουτω την συγχωρησιν δος ως οικτιρµων˙

αγνοων γαρ σου το µακροθυµον, Σωτερ, και την αβυσσον της σης φιλανθρωπιας, και των εργων µου τα ατοπα ακουσας την ψηφον εξηνεγκε δικαιως ταυτην. Ει τουτον, λεγων, ανευθυνον η δικη καταλελοιπε, λοιπον κρισις ουκ εστι. Συ δε µαλιστα, οτι µελλεις του κριναι, (192) νυν µακροθυµεις δια τουτο, Θεε µου˙ θελεις γαρ παντως την παντων σωτηριαν, την µετανοιαν εκδεχοµενος τουτων την εκ των εργων, ανοχη σου δικαια. ∆ικαιου και γαρ ου τους πιπτοντας παιειν, χειρα δε µαλλον παντως ορεγειν τουτοις, οπερ ποιων συ, ο καλος µου ∆εσποτης, ουκ ενελιπες ουδε ποτε ελλειψεις. Ο βιος παλη παντων ανθρωπων πελει, δουλοι δε παντες ανθρωποι σου, του κτιστου˙ εχοµεν δ᾿ οµως µικροι τε και µεγαλοι εχθρους ασπονδους, αρχοντας τους του σκοτους. Ει µη ουν αυτος ορεξεις µαλλον χειρα, αλλ᾿ αυτους ηµων κατισχυσει αφησεις, που το δικαιον, που το φιλανθρωπον σου; ∆ουλοι γαρ ηµεις γεγοναµεν εκεινου ιδια γνωµη, ιδια προαιρεσει, αυτος δε ηµας ελθων εξηγορασω τω αχραντω σου αιµατι και τιµιω και τω σω Πατρι προσηγαγες, Θεε µου, δωρον, ους ορων εχθρος ολως ου στεγει, ουχ υποφερει τον φθονον, ονπερ εχει, αλλ᾿ ωρυεται καθ᾿ ηµων ωσπερ λεων και περιπατων και βρυχων τους οδοντας απηνως ζητει, οντινα καταπιη. Τους ουν υπ᾿αυτου θηρος του ανηµερου τιτρωσκοµενους και πληγας δεχοµενους και τραυµατιας, ω Χριστε µου, κειµενους ουκ ελεησεις, ου συµπαθησεις µαλλον και την υγειαν την τουτων αναµεινεις,

(193) αλλ᾿ επιπληξεις, αλλα συντριψεις ολως και θανατωσεις τους τοιουτους τελειως; ∆ικαιον και γαρ, ναι, καγω τουτο λεγω, οτι ακοντες ου κατεχονται ουτοι, αλλα εκοντες εαυτους προδιδουσιν. Οµως πανουργος, σοφιστης τε και κακιας, ο ανηµερος και ποικιλος θηρ ουτος προσποιειται ουν τα των φιλων, ως φιλος ολον µε ζητων συλλαβειν και θηρευσαι, την ορωµενην ζωην υποδεικνυς µοι της νοουµενης ζωης αποστερει µε. Τη αισθησει κλεπτει µε των νυν παροντων και των µελλοντων υποσυλα τον πλουτον. Αλλο τη εξω φαινεται θεωρια, αλλο δε εστι το κρυπτοµενον, Σωτερ. Ει δε ανθρωποι τουτο µεµαθηκοτες δολους σχηµατιζονται τη υποκρισει, τι ο κακιας ευρετης ου ποιησει, πως ου πλανησει, και µαλιστα τους νεους, πως ουκ απατησει δε ακακους οντας, ολως απειρους, ολως απανουργευτους, ο προαιρεσει και Σαταν και πανουργος και παντα δολον ευµηχανως ευρισκων; Οµως απαντας απατα και τιτρωσκει, ουδεις τας τουτου υπεξεφυγε χειρας, ουδε των αυτου βελων και του εν τουτοις ιου αγευστος και ατρωτος διηλθε. Παντες εξηµαρτοµεν και υστερουµεν δοξης σου, Χριστε, της αρρητου και θειας, και δωρεαν σε δυσωπουµεν του σωσαι και δικαιωσαι χαριτι και ελεει, ο εξεχεας επ᾿ εµε νυν πλουσιως, (194) περι ου λεγειν και γραφειν ουκ οκνησω. Πως γαρ δυναιµην σιωπη υποφερειν τα γινοµενα καθ᾿ ωραν, ω Θεε µου, και πραττοµενα εν εµοι τω αθλιω; Αφραστα και γαρ εισιν εν αληθεια,

ακαταληπτα υπερ νουν, υπερ λογον˙ και πως εξειπω ταυτα η πως εκφρασω; Αλλ᾿ ουν, µη φερων σιωπαν, αρτι λεξω˙ Θεος αναρχος, ακτιστος, µονος πελεις, εν Υιω και Πνευµατι Τριας Αγια, ακταληπτος, απροσιτος υπαρχεις, κτιστης ορωµενης τε και νοουµενης κτισεως και Κυριος συ και ∆εσποτης, υπερανω τε των ουρανων και παντων των εν ουρανω, του ουρανου τυγχανεις µονος ποιητης, µονος εξουσιαζων, µονος τα παντα φερων προσταγµατι σου και θεληµατι συνεχων παντα µονω. Εχεις περι σε µυριαδας αγγελων, αρχαγγελων τε χιλιας χιλιαδας, θρονους, κυριοτητας αναριθµητους, εχεις δυναµεις, Χερουβιµ Σεραφιµ τε πολυοµµατα, αρχας και εξουσιας και πλειους αλλους λειτουργους τε και φιλους, Εχεις την δοξαν υπερδεδοξασµενην, ωστε µη τολµας αδεως ατενισαι τινας εκ τουτων προς αυτην, ω Θεε µου, µηδε δυνασθαι φαινοµενην ενεγκαι του προσωπου σου την αστραπτουσαν αιγλην. Πως γαρ ισχυσει το ποιηµα την κτιστην (195) ολον κατιδειν, ολον κατανοησαι; Ουδαµως οιµαι δυνατον ειναι τουτο, αλλ᾿ ο ποιητης, καθ᾿ οσον αν εθελη, φαινεται και βλεπεται, παρ᾿ ων εθελει, και γινωσκεται και γινωσκει το κτισµα, και καθοραται και καθορα τοσουτον οσον δωσειεν ο ποιητης του βλεπειν. Ει γαρ παρα σου παρηχθησαν, Θεε µου, εχουσιν εκ σου το ειναι και το βλεπειν και το δυνασθαι λειτουργειν σοι αµεµπτως. Αλλ᾿ ουν ανω συ υπερ αρχας απασας, αυται δε παλιν περι σε, τον Θεον µου,

ηµεις δε κατω εν κατωτατω λακκω - λακκον ου λεγω τον ορωµενον κοσµον, αλλα το σκοτος της αµαρτιας οντως -, λακκω πονηρω, λακκω ζεζοφωµενω, λακκω και ταφω δεινως εν κατωτατω, ονπερ ηλιος ου πεφυκε φωτιζειν. Εξω γαρ εστι του ορωµενου κοσµου και του µελλοντος η νυξ της αµαρτιας και τους εν αυτη εµπιµποντας αφρονως νυν τε κατεχει και θανοντας ωσαυτως εξει δεσµιους εις αιωνας αιωνων˙ ων εγω πρωτος, ω Χριστε µου, υπαρχω, ο συσχεθεις και καταχθεις εν ταυτη και εν πυθµενι αυτης τω κατωτατω ευρεθεις εβοησα˙ Ελεησον µε! Εν επιγνωσει γεγονως των κακων µου – εγνων γαρ το που δι᾿ αυτων κατηνεχθην, ου χαριν και εκλαυσα, δακρυων οµβρους εξ οφθαλµων µου κατηγαγον εµπονως - , µετενοησα εξ ολης µου καρδιας (196) και εκεκραξα φωναις ταις αλαλητοις. Και επηκουσας εκ του αφατου υψους του εν πυθµενι κειµενου κατωτατω, σκοτους απειρου, ατελους εν τω τελει, και τας περι σε καταλιπων δυναµεις αντιπαρελθων τα ορωµενα παντα κατηλθες εκει, εν ω κειµενος ηµην. Ελαµψας ευθυς, εδιωξας το σκοτος, ηγειρας µε συ εµπνευσει σου τη θεια, εστησας εις ποδας µε των εντολων σου, εθελξας τω καλλει σου, και τη αγαπη ετρωσας, ηλλοιωσας ολον µε ολον. Ειδον σου το προσωπον και εφοβηθην, καιτοι ευµενες, ευπροσιτον µοι ωφθη, η δε ωραιοτης σου εξεστησε µε και εξεπληξεν, ω Τριας, ο Θεος µου! Εις γαρ χαρακτηρ των τριων εν εκαστω,

και τα τρια εν προσωπον, ο Θεος µου, ος καλειται Πνευµα, Θεος των παντων. Συ ουν εµφανισθης εµοι, τω παναθλιω˙ πως ουκ εµελλον εγω φριξαι και δυναι και κατωτερον, ου ηµην, γεγονεναι και σκεπασθηναι παλιν υπο του σκοτους, ιν᾿ αποκρυβω σε, τον αστεκτον πασιν; Αλλα τουτο µεν επραττον εκ δειλιας εγω, συ δε, Θεε µου, µαλλον περιεπλεκου, µαλλον κατησπαζου µε, µαλλον ενηγκαλιζου ενδον του κρασπεδου σου των ιµατιων εισαγων ολον και σκεπων µε φωτι σου, και αµνηµονειν ποιων των ορωµενων (197) και των κατεχοντων µε δεινων το πρωην. Ω µυστηριων βαθος, ω υψος δοξης, ω αναβασις, ω θεωσις, ω πλουτος, ω λαµπροτης αφραστος των λεγοµενων! Τις καταλαβειν εκ των λογων ισχυσει η το µεγεθος κατανοησαι της δοξης; Ος γαρ ουκ ειδεν, α οφθαλµος ουκ οιδε, και ουκ ηκουσεν, α ους ουκ ηκηκοει και εις καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη, πως τω γραφοντι περι αυτων πιστευσει; Ει δε και πιστευσειε, πως δια λογου ιδειν ισχυσει, α οφθαλµος ουκ ειδε; Πως δε αξιως δι᾿ ακοης χωρησει, α ουκ ηκουσεν ους ποτε των ανθρωπων, ινα και καλως περι αυτων νοηση, εν περινοια δυνηθη τε γενεσθαι, ων αµηχανον τοις ορωσι το καλλος και το ειδος, το ανειδεον υπαρχει και ακατανοητον εστι τοις πασιν, οισπερ οραται, ινα σοι παλιν ειπω; Τω λογισµω ταυτα τις αναπλαττων ουκ αν εκπεση της αληθειας πορρω και πλανηθη πλασµατι και φαντασιαις, εικονας ψευδεις συλλογισµων οικειων,

οικειου νοος ανιστορων και βλεπων; Ωσπερ γαρ αδην και τας εκει κολασεις εκαστος φανταζεται, ως αν εθελοι, πλην ουν, ως εισιν, ουδεις των παντων οιδεν, ουτως µοι νοει τα αγαθα εκεινα τα εν ουρανοις ακαταληπτα πασι και αθεατα˙ µονοις γνωστα δε ταυτα και θεωρητα, οις Θεος εκκαλυψει (198) κατα το µετρον της αξιας εκαστου, µετρον πιστεως, ελπιδος και αγαπης, µετρον φυλακης των εντολων Κυριου. Μετρον αλλο δε πνευµατικης πτωχειας, µετρον τελειον ου µικρον ουδε µεγα. Ταυτα γαρ µισει ο Θεος ουκ αδικως, αλλα δικαιως, ως ου δικαια παντως˙ το µεν γαρ µικρον λειπεται του δικαιου εν αµελεια η και καταφρονησει, µενον αχρηστον ευλογως και δικαιως˙ το δε ου µικρον, αλλα µεγα τυγχανον εις απονοιαν φερει τον κεκτηµενον και παντας αλλους βλαπτει τουτω χρωµενους. ∆ικαιον µετρον ταπεινωσεως εστι το µητε παντη αυτου απογινωσκειν, µητε οιεσθαι ειναι τινα εν κοσµω χειρονα εαυτου εν πραξεσιν ατοποις, κλαιειν τε αει και θρηνειν δια τουτο και καταφρονειν παντων των ορωµενων. Τουτο γαρ εστι τεκµηριον του πενθους, του κατα Θεον εκ ψυχης γινοµενου. Ει δ᾿ αντεχεται τινος των ορωµενων, ουπω εαυτον εγνωκεν εν αισθησει, ουδε φοβον ελαβεν εν τη καρδια κρισεως θειας και πυρος αιωνιου, ουδ᾿ εκτησατο ταπεινωσιν τελεια, και δια τουτο εκπιπτει και της θεας και της δωρεας των αγαθων εκεινων, ωνπερ οφθαλµος ουδεις ανθρωπων ειδεν.

Σπευσωµεν παντες ταπεινωσιν ευρεσθαι, (199) την ανωνυµον των ψυχων ηµων χαριν, ητις ουκ εχει ονοµα, τη δε πειρα ενωνυµως γινεται τοις κεκτηµενοις. Πραος ο Χριστος, ταπεινος τη καρδια˙ ενοικον τουτον ο κτησαµενος εγνω οτι δι᾿ αυτου την ταπεινωσιν εχει, µαλλον δε αυτος η ταπεινωσις εστι. Ψυχη ζητουσα δοξαν εκ των ανθρωπων ταυτην την ταπεινωσιν ολως ουκ εγνω˙ ο δε οιησιν καν ποσως κεκτηµενος, πως εντος αυτου την ταπεινωσιν εξει; Ουδαµως οντως! Οιµοι τω παναθλιω, τω κενοδοξω και κατεπαιροµενω και µηδε µιαν αρετην κεκτηµενω και αναισθητως πασας παρερχοµενω τας ηµερας µου εν τω παροντι βιω! Τις µη κλαυση µε, τις µη σφοδρως πενθηση, οτι εφυγον κοσµον και τα εν κοσµω, και τη αισθησει κοσµου ουκ εχωρισθην; Το των µοναχων περιβεβληµαι σχηµα και ως κοσµικος αγαπω τα εν κοσµω, δοξαν, πλουτον τε και ηδονας και τερψεις. Επι των ωµων τον σταυρον Χριστου φερω και υποφερειν τα του σταυρου ονειδη ολως απαναινοµαι, ολως ου θελω, αλλα ενδοξοις εµαυτον παρενειρω και συν εκεινοις το δοξαζεσθαι θελω. Ω της συµφορας, ω της αναισθησιας! ∆ιπλης υπαρχω αξιος καταδικης˙ πταισας γαρ πολλα προτερον εν τω βιω (200) επηγγειλαµην καλως µετανοησαι˙ νυν εφανην δε παραβατης αγνωµων παντων των καλων, ων µοι Θεος παρεσχε, και των συνθηκων αρνητης απεδειχθην και αναξιος πασης φιλανθρωπιας. Αλλ᾿ ω Θεε µου, ω πανοικτιρµον µονε,

σπευσον, προφθασον, επιστρεψον µε παλιν προς µετανοιαν, προς δακρυα, προς πενθος, ινα λουσωµαι και καθαρθω και ιδω λαµψασαν τρανως εν εµοι την σην δοξαν, ην µοι χαρισαι νυν και εις τους αιωνας δοξαζοντι σε φωναις ακαταπαυστοις, τον των ειωνων Ποιητην και ∆εσποτην. ΚΕ’. Περι της γενοµενης θεωριας αυτω του θειου φωτρος, και οπως το θειον φως ου καταλαµβανεται υπο σκοτους˙ εν οις και δια την υπερβολην των αποκαλυψεων εκπληττοµενος µεµνηται της ανθρωπινης ασθενειας και εαυτον κατακρινει. (201) Πως διαγραψω, ∆εσποτα, προσωπου σου την θεαν, πως ειπω την ανεκφραστον θεωριαν του καλλους; Πως ον ο κοσµος ου χωρει, γλωσσης φθογγη χωρησει, πως τις εκφρασαι δυνηθη την σην φιαλνθρωπιαν; Καθηµενος γαρ εν φωτι λαµπαδος µοι φαινουσης και φωτιζουσης της νυκτος τον ζοφον και το σκοτος εδοκουν ειναι εν φωτι προσεχων αναγνωσει, λεξεις τε οια ερευνων και σκοπων τας συνταξεις. Ως ουν υπηρχον, ∆εσποτα, αδολεσχων εν τουτοις, αιφνης εφανης ανωθεν πολυ µειζων ηλιου και ελαµψας εξ ουρανων µεχρις εµης καρδιας. Τα δ᾿ αλλα παντα ως βαθυ σκοτος ειναι εωρων, στυλος δε µεσον φωτεινος, ολον τεµων αερα διηκεν εκ των ουρανων εως εµου του ταλα. Ευθυς επελαθοµην δε φωτος του λυχνιαιου, οικιας ηµνηµονησα οτι εντος υπαρχω, εν τω δοκειν αερι δε του σκοτους εκαθηµην, πλην και του σωµατος αυτου ληθην εσχον εις απαν. Ελαλουν σοι και νυν λαλω εκ βαθους µου καρδιας˙ (202) Ελεησον µε, ∆εσποτα, ελεησον µε, µονε, τον µηδαµως µηδεποτε δουλευσαντα σοι, Σωτερ, αλλα σε παροργιζοντα εκ νεας ηλικιας. Πασαν µετηλθον σαρκικην και ψυχικην κακιαν

και αµαρτιας επραξα αµετρητους, ατοπους, υπερ ανθρωπους απαντας, υπερ αλογα παντα, ερπετα και θηρια τε παντα υπερνικησας. Εις εµε ουν το ελεος χρεια ενδειξασθαι σε, τον και εξαµαρτησαντα υπερ παντας αφρονως. Μη χρηζειν γαρ ελαλησας συ αυτος ιατρειας τους υγιαινοντας, Χριστε, αλλα τους ασθενουντας˙ διο ως ασθενουντα µε πολλα και αµελουντα ουτως πολυ το ελεος επιχεε µοι, Λογε! Αλλ᾿ ω φωτος γαυριαµα, αλλ᾿ ω πυρος κινησεις αλλ᾿ ω φλογος περιδροµαι εν εµοι τω αθλιω παρα σης σης και παρα σου ενεργουµεναι δοξης! ∆οξαν δ᾿ εγω το Πνευµα σου επισταµαι και λεγω, το Αγιον, το συµφυες και οµοτιµον, Λογε, οµογενες, οµοδοξον, οµοουσιον, µονον τω σω Πατρι και σοι, Χριστε, ω Θεε των απαντων. Σοι προσκυνων ευχαριστω, οτι ηξιωσας µε, καν ποσως επιγνωναι σου θεοτητος το κρατος. Ευχαριστω, οτι αυτος καθηµενω εν σκοτει απεκαλυφθης µοι, ελαµψας, ιδειν ηξιωσας µε το φως το του προσωπου σου, το αστεκτον τοις πασιν. Εµεινα καθεζοµενος εν σκοτει µεσον, οιδα, µεσον δε τουτου οντι µοι κεκαλυµµενω σκοτει εφανης φως, εφωτισας ολον ολω φωτι µε και γεγονα φως εν νυκτι, µεσον σκοτους τυγχανων. Ουτε το σκοτος το σον φως κατελαβεν εις απαν, (203) ουτε το φως εδιωξε το ορωµενον σκοτος, αλλ᾿ αναµιξ, ασυγχυτα παντη µεµερισµενα µακραν αλληλων, ως εικος, ου κεκραµενα ολως, πλην εν ταυτω τα συµπαντα πληρουσιν, ως νοµιζω. Ουτως ειµι εν τω φωτι, µεσον τυγχανων σκοτους, ουτως εν σκοτει παλιν δε µεσον φωτος διαγων, ιδου και µεσον εν φωτι, ιδου και µεσον σκοτους˙ και λεγω˙ τις εν σκοτει µοι φως ευρειν µεσον δωσει, ο ου χωρει εισδεξασθαι; Πως γαρ χωρησει σκοτος φως εντος και µη φευξεται, αλλα µενει εν µεσω φωτος το σκοτος; Ω φρικτου θαυµατος,ορωµενου

διττως διττοις τοις οφθαλµοις, σωµατος και ψυχης τε! Ακουε αρτι˙ τα φρικτα διττου Θεου σοι λεγω και ως προς ανθρωπον διττον εµε γεγενηµενα! Ανελαβε την σαρκα µου και δεδωκε µοι πνευµα, και γεγονα καγω Θεος τη χαριτι τη θεια, θεσει υιος πλην του Θεου, ω αξιας, ω δοξης! Ως ανθρωπος λυπουµενος εµαυτον ταλανιζω και την εµην ασθενειαν κατανοω και στενω, και ζην ολως αναξιος υπαρχω, ως ευ οιδα, εκεινου δε τη χαριτι θαρρων, κατανοων τε το καλλος, ο µοι δεδωκεν, επιτερποµαι βλεπων. Ως µεν ουν ανθρωπος οιδα µηδεν οραν των θειων, και αορατων παντελως ειµι κεχωρισµενος, τη δε υιοθεσια µε Θεον γεγενηµενον και καθορω και κοινωνος γινοµαι των αψαυστων. Ως ανθρωπος ουδεν εχων των υψηλων και θειων, ως δε Θεου χρηστοτητι νυνι ελεηµενος εχω Χριστον, τον Κυριον, των παντων ευεργετην. ∆ιο και παλιν, ∆εσποτα, δεοµενος προσπιπτω˙ µη αποτυχω των εν σοι ελπιδων µου µηδολως, (204) διαγωγης τε και τιµης, δοξης και βασιλειας, αλλ᾿ ωσπερ νυν ορασθαι µοι κατηξιωσας, Σωτερ, ουτω και µετα θανατον παρασχου µοι σε βλεπειν. Ου λεγω ποσον, ευσπλαγχνε, αλλ᾿ ευµενως, ευσπλαγχνως ιλεω σου τω οµµατι, ως και νυν καθορας µε και της χαρας σου εµπιπλας και γλυκυτητος θειας. Ναι, ποιητα και πλαστα µου, σκεπασον µε χειρι σου, και µη εγκαταλιπης µε, ναι, µη µνησικακησης! Αγνωµοσυνην µου πολλην, ∆εσποτα, µη σταθµισης, αλλα αξιωσον καµε φωτι σου µεχρι τελους και τη οδω των εντολων αοκνως πορευθηναι και εν αυτω σου τω φωτι των χειρων, πανοικτιρµον, παραθειναι το πνευµα µου, λυτρουµενος εχθρων µε, σκοτους, πυρος, κολασεων των αιωνιων, Λογε! Ναι, ο πολυς εν οικτιρµοις, αφατος εν ελεει, αξιωσον εις χειρας σου παραδουναι ψυχην µου, καθως και νυν εν τη χειρι τη ση, Σωτερ, τυγχανω.

Μη ουν παρεµποδιση µου την οδον αµαρτια, µη περικοψη, µη της σης αποσπαση χειρος µε, αλλ᾿ αισχυνθητω ο δεινος αρχων και ψυχοφθορος εντος παλαµης, ∆εσποτα, της σης οντα µε βλεπων, καθα και νυν ουδε τολµα πλησιον µου γενεσθαι ορων υπο της χαριτος της σης σκεποµενον µε! Μη κατακρινης µε, Χριστε, µη εις αδην απωση, µη καταγαγης εις βυθον θανατου την ψυχην µου, οτι τολµων το ονοµα το σον κατονοµαζειν, ο ρυπαρος, ο µιαρος και βεβηλος εις απαν˙ µη χανη γη και καταπιη µε, Λογε, τον παραβατην, τον µηδε ζην, µηδε λαλειν ολως αξιον οντα. Μη πυρ κατελθη επ᾿ εµε και εκλειξη µε αφνω, (205) ως µη Κυριε ελεησον! ειπειν συγχωρηθεντα, µη ο πολυς εν οικτιρµοις, ο φιλανθρωπος φυσει, µη εισελθειν θελησειας µετ᾿ εµου του κριθηναι. Τι γαρ και ολως φθεγξοµαι, υπαρχων αµαρτια, τι ουν και ειποιµι ποσως, ο κατακεκριµενος, ο εκ κοιλιας µου µητρος αµετρητα σοι πταισας και µεχρι νυν αναισθητων προς σην µακροθυµιαν, ο µυριακις εις βυθον κατενεχθεις του αδου κακειθεν αγαθοτητι ανελκυσθεις σου θεια, ο µελη και τας σαρκας µου ψυχης και σωµατος τε καταρρυπωσας, ως ουδεις αλλος των εν τω βιω, ο µανικος των ηδονων εραστης αναισχυντος και πονηρος και δολιος τη ψυχικη κακια, ο µιαν σου ολως, Χριστε, εντολην µη φυλαξας; Τι σοι απολογησοµαι, τι δε σε και προσειπω, ποια ψυχη βαστασω σου ελεγχους, ω Θεε µου; Ει ανοµιας τας εµας και τας πραξεις γυµνωσεις, ω βασιλευ αθανατε, µη δειξης πασι ταυτας, οτι φριττω εννοων εργα νεοτητος µου, το δε ειπειν φρικης µεστον, αναπλεων αισχυνης. Ει γαρ ταυτα θελησειας εκκαλυψαι τοις πασι, χειρον πασης κολασεως η εντροπη µου εσται. Τις γαρ τας ασελγειας µου, τις δε τας ασωτιας, τις τους βεβηλους ασπασµους, τις τας αισχρας µου πραξεις,

εν αις και νυν µολυνοµαι, ταυτας εν νω λαµβανων, ιδων ουκ εκπλαγησεται, ιδων ολως ου φριξει, ιδων ου κραξει, και ευθυς αποστραφη τας οψεις και˙ Αρον, ειπη, ∆εσποτα, τον παµβεβηλον τουτον; Χειρας δεθηναι προσταξον και ποδας του αθλιου και εµβληθηναι εις το πυρ το ζοφωδες εν ταχει, (206) µη καθοραται παρ᾿ ηµων των σων γνησιων δουλων. Οντως αξιως, ∆εσποτα, οντως δικαιως τουτο κακεινοι παντες φθεγξονται και συ αυτος ποιησεις, και εις το πυρ βληθησοµαι, ο ασωτος και πορνος. Αλλ᾿, ο ασωτους κατελθων και πορνους συ του σωσαι, µη καταισχυνης µε, Χριστε, εν ηµερα της δικης, οτε τα προβατα τα σα εκ δεξιων σου στησεις καµε και τα εριφια εκ των αριστερων σου, αλλα το φως το αχραντον, το φως του σου προσωπου τα εργα καλυψατω µου και γυµνωσιν ψυχης µου και στολισατω µε φαιδρως, ινα εν παρρησια ανεπαισχυντως δεξιοις καταλεγω προβατοις και συν αυτοις δοξασω σε εις αιωνας αιωνων. Αµην. ΚΣΤ’. Οτι ο εν αγνωσια Θεου ετι ζων νεκρος εστι µεσον των ζωντων εν γνωσει Θεου και οτι τοις αναξιως των µυστηριων µεταλαµβανουσιν αληπτον το θειον σωµα και αιµα του Χριστου γινεται. (207) Νυν εν τοις ζωσιν ως νεκρος, ω ∆εσποτα, υπαρχω και εν νεκροις ως ζων ειµι, αθλιος υπερ παντας ανθρωπους τους επι της γης, ους εκτισας, Θεε µου. Το γαρ νεκρον υπαρχειν µε εν τοις κατα σε ζωσι των µη κτισθεντων χειρω µε αποδεικνυσι παντως, το δ᾿ εν νεκροις την αλογον ζωην ζην ως τα κτηνη των µη ειδοτων σε Θεον οµοιον οντως πελει. Πως γαρ ουκ εστιν οµοιον, πως δε ουκ εστιν ισον; Ει και δοκω ειδεναι σε, ει και δοκω πιστευειν, ει και δοκω σε ανυµνειν και σε επικαλεισθαι-

και γαρ λαλει το στοµα µου λογους, ους εδιδαχθην, και υµνους αδω και ευχας, ας εγγραφως οι παλαι το Πνευµα σου το Αγιον εξεθεντο λαβοντες,και λεγων ταυτα και δοκων µεγα τι πεπραχεναι αναισθητω και αγνοω, οτι ωσπερ οι παιδες µανθανοντες ουκ ισασι την δυναµιν των λογων, ουτως καγω ταις προσευχαις και ψαλµοις τε και υµνοις εγκαρτερων και ανυµνων σε τον ευσπλαγχνον µονον, της σης δοξης και του φωτος αισθησιν ου λαµβανω, και ωσπερ οι αιρετικοι, οι πολλα εκµαθοντες, (208) εδοκουν του ειδεναι σε, εδοκουν σε γινωσκειν, εδοκουν οι παναθλιοι και βλεπειν σε, Θεε µου, ουτω καγω πολλας ευχας και πολλας ψαλµωδιας λαλων εν µονη γλωσση µου, ισως δε και καρδια, εκ τουτων το της πιστεως ακρον εχειν νοµιζω, εκ τουτων την επιγνωσιν πασαν της αληθειας οιοµαι το καταλαβειν και µηδεν πλεον χρηζειν˙ εκ τουτων και το βλεπειν σε, το φως του κοσµου, Σωτερ, εκ τουτων και κατεχειν σε και συνειναι µοι λεγω και συµµετεχειν φυσεως της θειας σου νοµιζω, και κατ᾿ εµου παραβολας εφευρισκω και λογους ανερευνων εκ της γραφης προβαλλοµαι και λεγω˙ Ο Κυριος τους τρωγοντας ειπεν αυτου την σαρκα και τους το αιµα πινοντας εν αυτω καταµενειν, αλλα και κατοικειν αυτος εν αυτοις ο ∆εσποτης. Τουτο ουν λεγων ως ληπτον τον αληπτον κηρυττω, εν τω ληπτω του σωµατος τον αληπτον υπαρχειν, και κρατητον και ορατον τον ακρατητον παντη. Και αγνοω, ο δυστυχης, οτι εν οις αν θελης, τω αισθητω και κρατητω και ορατω υπαρχεις, αισθητος τε και κρατητος και ορατος, ο κτιστης. Εν ακαθαρτοις δ᾿ ως εγω και αναξιοις µαλλον θεοποιεις το αισθητον σωµα σου τε και αιµα και παντελως ακρατητον, αληπτον τε εις απαν αναλλοιωτως αλοιοις, µαλλον δ᾿ εν αληθεια πνευµατικον µεταποιεις, αορατον, ως παλαι συγκεκλεισµενων των θυρων εισηλθες και εξηλθες

και αφαντος εξ οφθαλµων εν τη κλασει του αρτου εγενου συ των µαθητων, ουτω και νυν τον αρτον αποτελεις και σωµα σου πνευµατικον εργαζη. (209) Καγω δοκω κατεχειν σε, καν θελης, καν µη θελης, και κοινωνων της σης σαρκος και σου µεταλαµβανειν νοµιζω και διακειµαι ως αγιος, Χριστε µου, και κληρονοµος του Θεου και σος συγκληρονοµος και αδελφος και µετοχος δοξης της αιωνιου. Εκ τουτου τοινυν δεικνυµαι αναισθητων εις απαν, εκ τουτου παντως φαινεται αγνοειν µε, α ψαλλω, και α λαλω και α αει µελετω τε και αδω. Ει γαρ ολως εγινωσκον, ειχον παντως ειδεναι, οτι ατρεπτως ανθρωπος εγενου, ο Θεος µου, ινα τον προσληφθεντα µε ολον θεοποιησης, ουχι δε ινα ανθρωπος συ παχυτητι µεινης και κρατηθης εν τη φθορα, ο ακρατητος παντη, ο αφθαρτος και αληπτος φυσει Θεος υπαρχων. Τουτο ειδως ως αληπτον το σωµα σου το θειον και αιµα σου το αγιον πιστευων γεγενησθαι και πυρ οντως απροσιτον εµοι τω αναξιω, φρικη και φοβω, τροµω τε τουτων αν εκοινωνουν, εν δακρυσι και στεναγµοις εµαυτον προκαθαιρων. Νυν δε εν σκοτει καθηµαι και αγνοια, πλανωµαι, αναισθησια παντελει κρατουµενος ο ταλας. Αλλ᾿ οµως ικευτευω σε, οµως εκδυσωπω σε, προσπιπτων και παρακαλων και ζητων σου το ελεος˙ Επιβλεψον ως παντοτε και νυν, παµβασιλευ µου, δειξον την ευσπλαγχνιαν σου, δειξον το συµπαθες σου, δειξον το αµνησικακον εις εµε τον τελωνην, µαλλον δε τον πανασωτον, τον υπερ πασαν φυσιν αλογων τε και λογικων εις σε εξαµαρτοντα. Ει γαρ και παντα πεπραχα ανοµα εν τω βιω, αλλα Θεον σε, ποιητην οµολογω των παντων, Θεου Υιον σε, του Θεου οµοουσιον σεβω, τον γεννηθεντα εξ αυτου προ παντων των αιωνων (210) και επ᾿ εσχατων των καιρων εξ αγιας Παρθενου, της Θεοτοκου Μαριαµ γεννηθεντα ως βρεφος

δι᾿ εµε τε παθοντα και σταυρωθεντα και ταφη. αυτη µε δικαιωσει. Ουτως ουν µε πιστευοντα. ∆ος δε µοι και κατανυξιν. αγγελων οµοδιαιτος και συνοικος δικαιων . Χριστε. εις εµε. επιφανεις φωτισης. Τω δε Θεω και βασιλει ενωθεις ου µοναζων. ολολυγµοις και θρηνοις και των γονατων καµψεσι και στεναγµων τω πληθει. αλλα η πιστις µοι αυτη αντι παντων αρκεσει. Θεε µου. ου µη στερησης µε. ει αληθως. Σωτερ. ζησεται και ουκ οψεται θανατον εις αιωνας. παραδοθεντα και ανασταντα εκ νεκρων µετα τριτην ηµεραν και ανελθοντα εν σαρκι. ποµα πιαινον µου σαρκος και ψυχης τας αισθησεις. ποµα ευφραινον µε αει και ζωην µοι παρεχον. ειρηκας. Ο γαρ πιστευων. ιδου. αυτη µε δειξει κοινωνον δοξης σου αιωνιου. ποµα το ζωηρον σου. η πιστις αντι εργων µοι λογισθητω. ω µοναχε. τα κατ᾿ αξιαν. Χριστε. Και τοτε ου µοναζων ης. ως εξ ηµων υπαρχων και χωρισθεις κοσµου παντος˙ τουτο µοναζων παντως. και µη ζητησης εργα µε ολως τα δικαιουντα. ουτως σε προσκυνουντα και παλιν σε ελπιζοντα ελθειν και κριναι παντας και αποδουναι εκαστω. (211) Απεργασαι παλατιον τον της ψυχης σου οικον. ∆εσποτα. ω Χριστε µου. εις κατοικιαν τω Χριστω και βασιλει των ολων δακρυων ταις ρανισι σου. σωσον µε λαµψας φως σου το θειον. Ει ουν η πιστις η εις σε απεγνωσµενους σωζει. πιστευω.και γεγονοτα ανθρωπον. τον ταπεινον και ξενον. µοναζων ειναι θελεις. αλλα αγιων γεγονας συναριθµιος παντων. και την εν σκοτει µου ψυχην και σκια του θανατου κατεχοµενην. τον τας ελπιδας επι σε αναθεµενον πασας. Οποιον δει ειναι τον µοναχον και τις η εργασια και τις η τουτου προκοπη και αναβασις. Αυτη απολογησεται. τω βασιλει συνης γαρ και ης µοναζων καθ᾿ ηµας. ΚΖ’. οθεν ουκ εχωρισθης.

καν µοναζη. Ψυχη γαρ και τω σωµατι εσµεν κεχωρισµενοι. (212) Ουκ εστι µονος ο Θεω ενωθεις. Οθεν και µονος εστι του Θεου κεχωρισµενος ουτος. ολως. πως µονος ειναι λεγεσθαι δυναται. πατριαρχων και των λοιπων αγιων. . ουκ εν τροφη η ποσει. µαλλον δε τρανοτερως ολως εκεινω συνεστι τη ψυχη αιωνιως. ειπατε µοι. αλλ᾿ ουδ᾿ εν υπνω η οδω η µεταβασει τοπου. φωτι τω ανεσπερω τε. Ο δε ποιησας ουρανον δι᾿ αρετης την κελλαν την εαυτου. αποχωριζων εκαστον συγγενων τε και φιλων και ληθην παντων εµποιων των νυν αγαπωµενων. ιεραρχων. ενθα χορος των προφητων και θειων αποστολων. φωτι τω απροσιτω. Ουτω και νυξ και υπνος τε και πραξεις αι εν βιω την ενωσιν την των πολλων ως εικος διαλυει. ει δε µη τουτον εγνω. καν εν ερηµω καθηται. η των δικαιων. Ο δε και εχων τον Χριστον εν εαυτω οικουντα. ο τρισι ως ενι συνηµµενος. ουκ εν ηµερα η νυκτι. και εν αυτη καθηµενον τον κτιστην του ουρανου τε και της γης κατανοει και βλεπει και προσκυνει και συνεστιν αει φωτι αδυτω. και πως µοναζων. οιµοι. ου µακρυνεται ολως. ενθα η αναριθµητος πληθυς. Τω γαρ Χριστω µου συνεστιν ο Πατηρ και το Πνευµα. αλλ᾿ ωσπερ ζων ουτω θανων. ενθα εστιν οµηγυρις µαρτυρων και οσιων. ου γεγονε µοναχος. ει δε µη τουτον ελαβεν ολον τον σαρκωθεντα Θεον Λογον. ει και δοκουµεν ενωσιν τη συνοικησει εχειν και µετ᾿ αλληλων µιγνυσθαι τη των πολλων συναξει. ου ουδαµως χωριζεται. αλλα και ο καθεις ηµων εσµεν κεχωρισµενοι ανθρωπων αλλων παντως γε και ορφανοι δε απαντες µεµονωµενοι ωµεν. καν εν σπηλαιω εστιν˙ ει δε µη τουτον ευρηκεν. οπερ και ειναι αληθες ο θανατος δεικνυει.και παντων των εν ουρανω συγκληρονοµος οντως. Πως ουν µοναζων ο εκει το πολιτευµα εχων.

βλεπε. Εν τω ανδρι γαρ η γυνη. αλλ᾿ εν φωτι διαγουσι του µελλοντος αιωνος. το αδυτον και θειον. η συνηρµοσθη απαξ. οι νουν Χριστου λαµβανουσιν. εφ᾿ ω περιπατουσιν. η πως ειπειν ουκ εχω. φριττω γαρ ταυτα γραφων σοι και εννοων δε τρεµω.Πως γαρ και χωρισθησεται η νυµφη του νυµφιου. λεγε µοι. µεθ᾿ ης προσοµιλουσι Πατρι τω παντοκρατορι. ει και τη γη κρατουνται. και µοναχοι καθιστανται των αλλων οντες διχα. και το φως εστιν εν αυτοις. ω κτιστα των απαντων! Τουτων η κελλα ουρανος. η ως αστηρ εν ουρανω. ηλιος δε εκεινοι. µη απιστησης! (214) Ου γαρ εισιν επι της γης. ωσπερ εν τοιχω βελος. (213) πως ου γενησεται αυτος συν αυτη πνευµα ολως. Ουτως ενουνται τω Θεω οι δια µετανοιας τας εαυτων καθαιροντες ψυχας εν κοσµω τωδε. τον νοµον ου φυλαξει. Ο ειρηκως˙ Και εσονται οι δυο εις µιαν σαρκα. ο και φωτιζει απαντα ερχοµενον εν κοσµω ανθρωπον και γενοµενον εκ Πνευµατος Αγιου. Οµως ως αλλον φωτεινον νυµφωνα κατοικουσι τας κελλας και εν ουρανω νοµιζουσι διαγειν η αληθως διαγουσι. η ο ανηρ της γυναικος. Ο νοµοθεντης. Νυξ ουν ουκ εστιν εν αυτοις˙ πως ειπειν σοι ουκ εχω. ω κατοικουσιν αγγελοι. µονον ορωντες τον Θεον εν νοΐ ανεννοιω. και η ψυχη εν τω Θεω και Θεος εν ψυχη δε ενουται και γνωριζεται εν τοις αγιοις πασιν. µονω και ενωθεντες και γεγονοτες µοναχοι ως µετα µονου µονοι. . εµπεπηγµενω εν φωτι. αλλα διδασκω σε το πως ζωσι και ποιω τροπω οι τω Θεω δουλευοντες κακεινον αντι παντων µονον και αγαπησαντες. οπερ και στοµα εστι και γλωσσα οντως αψευδης. γυµνοι και ενθυµησεων και λογισµων παντοιων. εν γυναικι ανηρ δε. Ουτοι γαρ οντως µοναχοι και µοναζοντες µονοι. ω παµβασιλευ. ει και εν δηµω παµπληθει εισιν απειληµενοι. µεθ᾿ ης αει βοωσιν˙ Ω πατερ.

ως αγγελοι και ως υιοι υψιστου εσονται µετα θανατον. Ω θαυµατος. Ει γαρ και επαναπαυεται Θεος εν τοις αγιοις. µη λαλειτε καθ᾿ ηµων εαυτους απατωντες. αλλα κρατουνται υφ᾿ ενος των πολλων ανεθεντες˙ ο γαρ υπαρχων εν δεσµοις πολλοις συνδεδεµενος ουδε ελπιζει των πολλων την λυσιν ευρηκεναι. Εκεινον και ποθησωµεν. και επισπευδει και αυτου αει ζητει την λυσιν. τω φυσει οντι οι αυτω θεσει οµοιωθεντες. θεοι Θεω συνοντες. Και τουτο εστιν. οτι ολον ου καθορωσι τον Χριστον. οτι κρατουνται τω σωµατι και σκεπονται και καλυπτονται. βαδιζοντες εν τω φωτι ωσπερ επι εδαφους.υφ᾿ ουπερ διαρπαζονται αρχαι και εξουσιαι. αλλ᾿ εν Θεω οι αγιοι ζωσι τε και κινουνται. κρατουµενος δε υφ᾿ ενος πλεον αλγει των αλλων. δραµετε ταις πραξεσι προς τουτον. Τουτων νυνι δε λειπονται µονω. ει και παθων ανειθησαν και πασης προσπαθειας. ναι. (215) Εκεινον τοινυν απαντες ζητησωµεν. ο αυτους ανια. ο δε τα πλειστα των δεσµων δυνηθεις διακοψαι. µη απολειφθητε. τον µονον δυναµενον εκ των δεσµων ηµας ελευθερωσαι. . ως δεσµιοι εν φυλακη τον ηλιον ορωντες και τας ακτινας τας αυτου δι᾿ οπης εισιουσας και µη δυναµενοι αυτον ολον κατανοησαι η κατιδειν της φυλακης εξωθεν γεγονοτες. πασαν εκπληττει φρενα. διαναστητε. ει και ολον ορωσιν. οπως ελευθερος φανη. ουδε δεσµων ισχυουσι του σωµατος εκδυναι. η παρακυψαντες τρανως απιδειν εις αερα. οπως απελθη εν σπουδη. Ναι. φιλοι. προς ον τον ποθον ειχε. δι᾿ ον και την απολυσιν του δεσµου επεζητει. οιµοι. ναι. ναι. αδελφοι µου. πασαν τιτρωσκει τε ψυχην και πτεροι προς αγαπην και συγκολλα και συνενοι τω Θεω αεναως. θρονοι και κυριοτητες πασαι ενδυναµουνται. εκεινον ου το καλλος πασαν εκπληττει εννοιαν. οπως βαδιζη χαιρων.

Μη λεγετε. ουκ εστι. οτι Θεος ουχ οραται ανθρωποις. φιλοι. . συνεπαρθητε δη µοι. ποταπος ωραιος ο ∆εσποτης! Ναι. χωρις αυτου δυνατον το σωθηναι. αδυνατον λαβειν το Θειον Πνευµα. το φως ζωης της αιωνιου! Ναι. µη πλανασθε. ουτω και πας µετανοων και πας Θεω δουλευων οφειλει σπευδειν και αει εµµεριµνος υπαρχειν. ου σωµατι. τιν ατιµον και αδοξον. ο και ενταυθα και εκει θειου φωτος στερησει και. πλην οσοις βιος καθαρσιν την των παθων παρεσχε και καθαρον ειργασατο της διανοιας οµµα˙ τοις δ᾿ αλλοις οντως τυφλωσις. επιθυµια δοξης τε κρατηθητε και τουτον εγκαταλειψετε. µη καµµυσητε τον νουν προς την γην αφορωντες. οι ανθρωποι φως θειον ουχ ορωσιν. αλλα και λιαν δυνατον τοις θελουσιν υπαρχει. Μη λεγετε. µη ουν αγνωστως τουτου λεγετε τινα µετεχειν. Ουκ εστιν ουτως. Τι λεγετε αµεριµνον τον εναρετον βιον. τω πυρι και σκοτει παραπεµψει. Ιδετε. µη λεγετε. (216) Και παντως εισακουσεται και παντως ελεησει και παντως αποκαλυφθη και παντως εµφανισει και φως ηµιν το εαυτου φαιδρον καθυποδειξει. µη φροντισι των εν γη πραγµατων και χρηµατων. την κενην και µαταιαν. εν ταπεινωσει κραζοντες προς τον καλον ∆εσποτην. αλλ᾿ ως οι βιον εχοντες και γυναικα και τεκνα και πλουτου εφιεµενοι και δοξης της προσκαιρου σπουδαζουσι και τρεχουσι το δοκουν εκπληρωσαι. οπως ευπροσδεκτος αυτου η µετανοια εσται και η δουλεια γενηται ευαρεστος τελεια. µη πλανασθε. φιλοι. αµαρτηµατων ρυπος. Τι κατοκνειτε ταπεινοι. τι προτιµασθε ανεσιν του σωµατος και δοξαν. µη λεγετε. αλλα νοΐ και ψυχη και καρδια. αδελφοι. ναι. δευτε µετ᾿ εµου. Ουδεποτε αδυνατον τουτο τυγχανει. τον φιλανθρωπον µονον. φιλοι. τον φιλοικτιρµονα Θεον. τι καταρραθυµειτε. η οτι και αδυνατον εν τοις παρουσι χρονοις.

µηδεις µοι βρωµα δωσειε. βλεπω τον Βασιλεα. Θεου του φιλανθρωπου. µηδεις επισκεψατω µε των συγγενων η φιλων. µηδεις µου την διανοιαν ελκυσας αποσπαση της θεωριας του καλου και ωραιου ∆εσποτου. αφετε µε µετα Θεου του µονου φιλανθρωπου. (217) Εασατε τη κελλη µε µονον εγκεκλεισµενον. Τουτου γαρ τω βουληµατι γινονται και ορωνται και τουτου τω θεληµατι εκλειπουσι τα παντα. µακρυνατε. δι᾿ ης ζωουνται και τροφης απαντα εµπιπλωνται. ολον το Θειον Πνευµα. εν τω Πατρι ληψοµεθα εις αιωνας αιωνων˙ αµην. εκει δε ολον τον Χριστον. ουδε τα εν τω κοσµω˙ βλεπω γαρ τον ∆εσποτην µου. εξ ης παρηχθη παντα. βλεπω αρχην την αναρχον. ΚΗ’. Περι νοητης αποκαλυψεως των ενεργειων του θειου φωτος και εργασιας νοερας τε και θειας της εναρετου ζωης.και τοτε ολως τω Θεω οικειωθεις εκ τουτων ολος ενουται και αυτον κατα προσωπον βλεπει και παρρησιαν προς αυτον αναλογως λαµβανει. ουδε αυτον τον ηλιον. αποστητε. . Ου θελω ετι κατιδειν το φως του κοσµου τουτου. Μηδεις τη θυρα κρουσειε. µη ποµα µοι κοµιση. βλεπω πηγην παντος καλου. του κατελθοντος επι γης αµαρτωλους καλεσαι και συν αυτω εις την ζωην εισαγαγειν την θειαν. Θεου του ελεηµονος. εασατε µε µονον αποθανειν ενωπιον Θεου του πλασαντος µε. Αρκεσει γαρ µοι το θανειν εµπροσθεν του Θεου µου. καθ᾿ οσον σπευδει το αυτου θεληµα εκπληρωσαι. νυν µεν καθ᾿ οσον εφικτον εν τω αιωνι τουτω. βλεπω τον οντως οντα φως και παντος φωτος κτιστην. οπερ αξιωθειηµεν και ηµεις του ποιησαι και του ελεους µετασχειν µετα παντων αγιων. βλεπω αιτιαν παντων. µηδεις φωνην αφηση.

θρηνησοµαι και κλαυσοµαι ηµερας και νυκτας. ως ειρηται. του κλαυσασθαι και εκζητησαι τουτον.(218) Πως ουν αυτον καταλιπων εξελθω µου της κελλης. αλλα γυµνοι ενοικησουσι ταφοις και αναστησονται γυµνοι και κριθησονται παντες. (219) οτι ζωην την αληθη. τι δε και νυν κερδαινουσιν οι οντες εν τω κοσµω. Ου µονον καθοραται γαρ. ο τι και εστιν η γνησεται ολως. ειδως ως ου θανουµαι. εξω φωτος και σκοτους. ειδον και εγνων αληθως Θεον των παντων ειναι. ∆ιο εγκαταλειψατε και αφετε µε µονον. και ηµην ωσπερ αθεος αγνοων τον Θεον µου. παρακαλω. οπερ ο κοσµος ου χωρει ουδε ιδειν ισχυει. πλουσιως του δοθηναι µοι και αφθονως οφθηναι. ο και ζωη. Χριστον λεγω. ου µονον θεωρειται. ον ουδεις των εν τω κοσµω ειδεν ανθρωπων. εασαντες ηγαπησαν το σκοτος και εν αυτω περιπατειν ηρετισαντο παντες. υπαρχει και αιτια του ειναι. Οι ουν υπο την αισθησιν οντες εασατε µε µη κελλαν µονον κλεισαι τε και ενδοθεν καθισαι. Αφετε µε. Νυνι δε. ο ψυχην ου φωτιζει. αλλα και λακκον υπο γην ορυξαντα κρυβηναι˙ κακει διαγων εσοµαι εξω παντος του κοσµου. ου και τυφλοι τους οφθαλµους διχα εν κοσµω ζωσι και µετασταντες εσονται των νυν βλεποντων ισοι˙ εν ω καγω πλανωµενος ολος ενευφραινοµην. . Θεον. ας απωλεσα ορων το φως του κοσµου. ολως δε ειναι ετερον φως ουκ ελογιζοµην. Εξω του κοσµου γαρ εστιν. οι µη το φως δεξαµενοι το λαµψαν εν τω κοσµω. και βλεπων τον αθανατον ∆εσποτην µου και Κτιστην ποθω θανειν αιρησοµαι. Τι ουν µοι προσεγενετο οφελος εκ του κοσµου. οτι το φως του κοσµου. εξω αερος και νοος και αισθησεως πασης˙ διο ουν υπο την αισθησιν κατιδων εγενοµην. το αισθητον και σκοτεινον. ως ηυδοκησεν αρρητω ευσπλαγχνια οφθηναι τω αθλιω µοι και αποκαλυφθηναι. Οντως ουδεν.

ει και κτεινειε τον βασταζοντα τουτον˙ αν αφελεσθαι βουληθη. τι προς το φως κεχηναµεν. οπερ πρωην εωρων˙ ω θαυµα ανεκλαλητον.αλλα και µεταδιδοται και κατοικει και µενει και εστιν. και ου ζητουµεν τον µικρον του σιναπεως κοκκον. Τι δε ταυτα θαυµαζοµεν ολως αναισθητουντες και προτιµωµεν ως τυφλοι το βαρυ του σιδηρου και µαζης τουτου µεγεθος υπερ µικρον χρυσιον. Εστι και γαρ αορατος. ου ληστης τε αρπασαι. ω µυστηριου ξενου! Τι µατην ταραττοµεθα. οι εν αισθησει νοερω τετιµηµενοι λογω. ονοµα γαρ ουκ εχει. τι πλανωµεθα παντες. η µαργαριτην τιµιον ως ατιµητον χρηµα. καν σπλαγχνα ψηλαφηση. το ου τι. ανερευνων χιτωνας. ψηλαφωµενος ολως˙ κρατειται δ᾿ οµως εν χερσι και τοτε των αξιων. ω θαυµα. καν την κοιλιαν τεµνειε. ον ο βασταζων ηδεται και βλεπων τουτον χαιρει. τας φθειροµενας ταυτας. αϋλον εχοντες ψυχην και αθανατον ολην. τι δε και ζην βουλοµεθα µη κεκτηµενοι τουτον. το τι. ου ψηλαφαται ολως. δοκει και παντας καθοραν αυτον εγκεκρυµµενον. κειται και εν παλαµη. ευρειν εκεινον η λαβειν ολως ουκ εξισχυσει. των δ᾿ αναξιων απαγε. αλλα διεδρα µηδαµως κατασχεθεν χειρι µου. Αλλ᾿ ουχ οραται απασιν. Τι προς τας υλας βλεποµεν. το αναισθητον τουτο. ου κλεπτης τουτον δυνασαι συλησαι. ο τιµιωτερον εστι παντων των ορωµενων. ακρατητος χερσι γε και αψηλαφητος οµου. . την ζωνην λυων ασφαλως αναζητων εκεινον. ωσπερ θησαυρος εν κολπω κεκρυµµενος. Εκπλαγεις ουν και κατασχειν αυτο επιθυµησας. και λυπηθεις ανεωξα την πυγµην της χειρος µου (220) και ειδον παλιν εν αυτη. σφιγξας την χειρα εδοξα κρατησαι τε και εχειν. Τι ου διδουµεν απαντα και λαµβανοµεν τουτον. µειζον των αορατων τε πραγµατων και κτισµατων. εις µατην κοπιασει ανερευνων µαρσιππιον.

ως τουτον δενδρον γινεσθαι και κλαδους αποπεµπειν. γνωµη.Κρεισσον θανειν. υπνος και κορος της γαστρος και οινου πολλου ποσις. πολλακις. η τηρησις µετανοιαν ως συνεργον λαβουσα. την βρυσιν των δακρυων˙ και γαρ η θερµη πυρ γεννα. οτι γυµνοι τε στησονται ως δενδρα φυλλων διχα. Αλλα και νυν σπλαγχνισθητι και νυν ελεησον µε και θερµην της καρδιας µου εξαναψον. εις οιον τε. λιµωξουσι σφοδρως γαρ. το δε πυρ αυθις θερµην. ω δοξα µια και αρχη. Ουαι τοις µη πιστευουσι τω λογω του Κυριου. ως δουλος ο το ταλαντον κατορυξας αφρονως˙ ων εις υπαρχω δη καγω. ισχυς τε. οτι ζηµιωθησονται τουτου την εργασιαν. Πατερ. µελετη σου των εντολων αυθις και προσταγµατων. ην εσβεσεν η ανεσις σαρκος µου της αθλιας. και εξ αµφοιν αναπτεται φλοξ. τα ναµατα δε φλογα˙ εν οις αδολεσχια µε ανηγαγε των θειων. πηγη των δακρυων. βουλη. Ταυτα και φλογα εσβεσαν εις απαν της ψυχης µου και την πηγην εξηραναν. πιστευσατε. ελεους σου τοσουτου καταφρονων και ραθυµων. ω αυθις πολυωνυµον ως ενεργουν τα παντα. κρατος και βασιλεια. αµελων ασυγχυτως˙ ω φως το τρισυποστατον. Χριστε µου. (221) ω φως ακατονοµαστον ως ανωνυµον παντη. Η φλοξ βλαστανει ναµατα. ελεησον. ο αγνωµων και ταλας και χαυνως πορευοµενος οδω των εντολων σου. τοσαυτης σου χρηστοτητος. οικτειρησον εµε τον τεθλιµµενον! Πως γαρ ινα µη θλιβωµαι. πως ινα µη λυπωµαι. τον µικρον λεγω κοκκον. Ουαι τοις µη βλαστησαντα αυτον θεασαµενοις. και εκζητουσιν εν σπουδη και νοος τη τηρησει την καθ᾿ ηµεραν αυξησιν του µικρου τουτου κοκκου. ω της αρχης η αναρχος αρχη και εξουσια. ω φως ως εν και θεληµα. Υιε και Πνευµα. και µονον τουτον κτησασθαι. . Ουαι γαρ τοις µη εχουσιν αυτον πεφυτευµενον εν κολπω της ψυχης αυτων. και εστησαν εν µεσω µε των οντων και µελλοντων.

πως χορτω αναµιγνυσαι θεια ολως ουσια φωτι ολως αστεκτω τε ο ενοικων Θεος µου. Ω θειου δυναµις πυρος. ω Χριστε. λυτρωτα µου! .εν τω νοΐ µου προτερον. Θαρρησας ουν εν εµαυτω. και µενων χορτος εστι φως. εις φλογα µετεποιει. Πως µενων αναλλοιωτος. αλλ᾿ ολην. ω του θαυµατος. και αναλλοιωτον τηρων αλλοιοις ολον τουτον. Τα µελλοντα µακροθεν δε οντα παντως εωρων.οθεν εκ των ορωµενων τε γεγονως αιφνης εξω εις φοβον περιεπεσον βλεπων. αλλα τω χορτω συ το φως ασυγχυτως ενουσαι. ειπον. κακεινα µοι καταλαβειν ποθουντι πυρ ανηφθη του ποθου. ου δυναµαι του µη λαλειν την σην οικονοµιαν. καλως και γαρ εκκαιεται. και χορτος ψαυων του πυρος ουκ εκαιετο ολως. οθεν ερρυσθην. ην µετ᾿ εµου εποιησας. η φλοξ η µεχρις ουρανου φθανουσα και εντος µου εκκαιοµενη µεν σφοδρως. ως ου σβεννυται ολως. ο εγκαρδιος ποθος. ου κατακαιουσα δε την εν τοις σπλαγχνοις ουσαν µου ουσιαν την χορτωδη. ουχι το φως δε χορτος. ω ενεργειας ξενης! Ο λυων πετρας και βουνους απο µονου του φοβου και απο του προσωπου σου. και χορτος γινεται ως φως µεταβληθεις ατρεπτως. του ασωτου και πορνου˙ και της φιλανθρωπιας σου τον ακενωτον πλουτον µη διηγεισθαι απασιν ου στεγω. και κατα µικρον φλοξ αρρητως ωραθη . µαλλον δε πυρ εν εαυτω περιλαµβανον χορτον ηνουτο και αναλωτον αυτον ολον ετηρει. και ευθυς απεσβεσθη το θαυµα τουτο το φρικτον. ο Θεος µου. πλην κορεσθεις. Ου φερω σου τα θαυµατα τη σιωπη καλυπτειν. και ραθυµησας (222) υπνω και κορω της γαστρος εδουλωθην αφρονως. υποχαλασας οινω τε πλειονως εχρησαµην˙ ου µεθυσθεις. υστερα δ᾿ εν καρδια και εβλυζε τα δακρυα η φλοξ του θειου ποθου και αφθεγκτον τον γλυκασµον συν αυτοις µοι παρειχεν. απροσιτος εις απαν φυλαττεις ακαταφλεκτον του χορτου την ουσιαν.

ολος δεδοξασµενος. Ναι. ω µυστηριου ξενου! ∆ος µοι σαυτον ουτω και νυν. ει γαρ και νυν φωτιζεις µε και µυστικως διδασκεις και σκεπεις και φυλαττεις µε τη κραταια χειρι σου και συµπαρης και δαιµονας τρεπεις και αφανιζεις και παντα υποτασσεις µοι και παντα µοι παρεχεις και εµπιπλας των αγαθων απαντων. οπως καταφιλησω σου και κατασπασοµαι σου την δοξαν την απορρητον. (223) δειξον θεοτητος της σης τρανως το προσωπον µοι και αορατως ολος µοι φανηθι. ει γαρ και νυν σπλαγχνιζη. ναι. . φοβου απαλλαγησοµαι του µη παλιν τραπηναι. ω Θεε µου! Ουδ᾿ ολως γαρ ορασαι µοι. αστραπτων και στρεφοµενος. ει µη µοι δωσεις ανεπαισχυντως παρελθειν του θανατου τας πυλας. εν εµοι παλιν λαµψον. ∆εσποτα. ω Θεε µου. αχωρητος ων τω παντι µικρον ουν οντως γινη. πλην πρωτον. αλλα ουδεν µοι οφελος τουτων. ω παµβασιλευ. οπως εµφορηθω σου. καγω δε διελευσοµαι θαρρων τη χαριτι σου. Ει µη ο αρχων ελθοιε του σκοτους και την δοξαν ιδοι συνουσαν µοι την σην και αισχυνθη εις απαν. ολος δε φαινεσαι µοι˙ αληπτος ων ολος ληπτος θελεις και γινεσαι µοι. εκ του φωτος σου φως καγω γεγονως παραστω σοι και τοτε τουτων των πολλων κακων αµεριµνησω. το φως του σου προσωπου. τουτο χαρισαι µοι. ο ταλλα παντα δωρεαν δους µοι τω αναξιω. ενοικησον και φωτισον την ταπεινην ψυχην µου. και αι δυναµεις απασαι συν αυτω εναντιαι (224) τραπησονται σηµειωσιν σφραγιδος σης ιδουσαι. Τουτου γαρ χρεια µαλιστα. ο σκοτεινος καταφλεχθεις απροσιτω φωτι σου. και εµπλησθω και µεταδω τοτε τοις αλλοις πασι και µεταστας ελθω προς σε. τουτο το παν και εστιν˙ ει γαρ και νυν ορασαι µοι.Βουλοµαι γαρ τον συµπαντα κοσµον λαβειν εκ τουτου και µη κενον τουτου τινα ολως καταλειφθηναι. τουτο δος µοι. και εν χερσι µου οιονει και εν τοις χειλεσι µου ωσπερ µαζος φωτοειδης και γλυκασµος ορασαι.

ΚΘ’. οις δια της µετουσιας του Αγιου Πνευµατος ολοις ολος ηνωθη Θεος. Σωτερ. πεπιστευκοσι. ενδοθεν της κελλης λεγω παντοθεν ησφαλισµενης. υπεν νουν τε. Θεε µου. Χριστε. αλλα το πυρ αναψουσι µοι πλεον. αµην. Θεον τον ενα αληθως εις αιωνας αιωνων. και εξισταµαι και εξω . και προς σε εγγισω και προσπεσω. Ο γαρ ελπιζων αγαθων και αιωνιου δοξης εν µετοχη υπαρχειν µε και δουλον σου και φιλον. Ει δε τυχειν µοι γενηται των αρραβωνων τουτων τα τελη και τα επαθλα αποληψεσθαι. τον Πατερα και Υιον και το Αγιον Πνευµα. τουτο ανουν. Οντως ουδεν. πως ουχι χειρων εσται µοι τωναπιστων η θλιψις. α επηγγειλω τοις εις σε. οτι συ υπαρχεις ο ελθων. Χριστε µου. τι µοι των νυν το οφελος εν εµοι γινοµενων. αφωνον µε απεργαζεται. Το δ᾿ εντος µου γινεσθαι σε ολον αιφνης και εκλαµπειν και φωτοειδη ορασθαι ως ολοφωτον σεληνην. πως εισερχη. των µη το φως σου λαµψαν ιδοντων και γλυκυτητος της σης εµφορηθεντων. τοτε καγω µακαριος εσοµαι και αινεσω σε. (225) Ποθεν ερχη. Οιδα.ατρεµας ολος. των µη επεγνωκοτων σε. ει στερηθω παντων οµου και σου αυτου. ινα φωτισης τους εν σκοτει καθηµενους. Οτι µονοις εκεινοις καταφανη τα των θειων πραγµατων. Ξενον γαρ και τουτο εστιν υπερ λογον.

µεγεθος φιλανθρωπιας του Θεου διηγουµενον! Ηµαρτον αυτω ως αλλος ανθρωπος ουδεις εν κοσµω˙ µη µε ταπεινωσει ταυτα υπολαβης τις του λεγειν. (226) α χαριζη µοι λαλησαι˙ Ω ανθρωπων απαν γενος. Απαγε της βλασφηµιας! Προς µετανοιαν δε ειπον. πλουσιοι τε πενητες τε. Οµως αρτι πασι λεξω. αληθεια ηµαρτον γαρ υπερ απαντας ανθρωπους πασαν πραξιν αµαρτιας. και κακιας ειργασαµην. και ευθεως τω καλουντι . Πλην εκαλεσε µε. µοναχοι και κοσµικοι τε. Που δε κεκληκεναι τουτον υπενοησας ειπειν µε. οτι κεκληκε µε µαλλον. βασιλεων και αρχοντων. παντα λογον υπερβαινον. Μη προς δοξαν την του κοσµου η τρυφας µε η ανεσεις. αλλα µη προς πλουτον ολως η φιλιαν µε αρχοντων η προς αλλο τι των ωδε εν τω βιω ορωµενων. οιδα. και υπηκουσα ευθεως.γινοµαι φρενων και λογων. πασα γλωσσα γηγενων µε νυν ακουσατε λαλουντα. πασαν κτισιν. πασαν φυσιν. ινα συνελων σοι ειπω. οτι βλεπω θαυµα ξενον.

ερχοµενου. ουδ᾿ ως πλανον ηγησαµην (228) η πειραζοντα µε ολως. εγγιστα µου πλησιασας. αλλα παση µου δυναµει µη ορωµενον εζητουν. κρυπτοµενου. εχαιρον εγω µεγαλως. ουδ᾿ ως απολεσας τουτον εστρεφοµην εις τουπισω. ωρµων δραξασθαι αυτου δε. και παλιν κατεδιωκον και ουτως απιοντος. ουκ ενεδωκα του τρεχειν.ηκολουθησα ∆εσποτη˙ (227) τρεχοντι ουν κατετρεχον. φευγοντι ουν εδιωκον ως τον λαγωον ο κυων. και αφιπτατο. αλλα παση µοι ισχυϊ. τας οδους περιεσκοπουν . ιστατο µικρον εκεινος. Μακρυθεντος απ᾿ εµου δε και κρυβεντος του Σωτηρος ουκ απηλπιζον εγωγε. αλλ᾿ εν ω ευρεθην τοπω καθεζοµενος εθρηνουν. φαινοµενου ουκ εστραφην εις τουπισω. ου κατωκνησα ουδ᾿ ολως. εκλαιον και αντεκαλουν τον κρυβεντα µοι ∆εσποτην. ετρεχον εγω ευτονως. εδρασσοµην ουν πολλακις του κρασπεδου τουτου φθανων. Τουτον βλεπων ανεπηδων. Ουτως ουν κυλινδοµενω και βοωντι µοι ωρατο. εφευγεν εκεινος ταχος.

οτι ηρωτων. ουκ εκαθευδον ουδ᾿ ολως. Ουµενουν. Ως ουν ειδε µε τα παντα εις ουδεν ηγησαµενον. και τους εν τω κοσµω παντας ως µη οντας εν αισθησει λογιζοµενον εκ ψυχης και του κοσµου χωρισθεντα . Τινας δε υπολαµβανεις λεγειν µε. Τουτους ουν µετα δακρυων και σφοδρου καρδιας πονου επηρωτων του ειπειν µοι.και φραγµους. ος εστιν αυτος εκεινος ο Χριστος Θεου σοφια. αποστολους και πατερας. που ποτε αυτον κατειδον η εν ποιω τουτον τοπω ειτε πως και ποιω τροπω˙ και λεγοντων µοι εκεινων ετρεχον δυναµει παση. τους αυτην εκεινην ολην την σοφιαν κεκτηµενους. αλλα προφητας. αλλ᾿ εβιαζον εµαυτον. συν αυτω τω κοσµω λεγω. αλλα παντα τα εν κοσµω. Τους σοφους του κοσµου τουτου η τους γνωστικους µε οιει. τους ποτε αυτον ιδοντας. ονπερ βλεπων .ως προειπον – κατεδιωκον ευτονως. τους σοφους εν αληθεια. Οθεν βλεπων µου τον ποθον (229) καθωρατο µοι µετριως. το που φανειται˙ επληρουµην τε δακρυων και τους παντας επηρωτων.

ου οιδα. ουτε εγνω που υπαρχει. ποθεν ηλθεν. ακουσατε µου.τη τοιαυτη διαθεσει. ον ανθρωπων ουδεις πωποτε ουκ ειδεν. συν τω Πνευµατι τω Θειω. συναντησας ευρατο µε˙ ποθεν. Λογος γαρ ουκ εξισχυει τα ανεκφραστα εκφρασαι. Πως γαρ εµελλον ειδεναι. πως ελθων. Ουτος ουν. . Υιος ωσαυτως. εν τα τρια και τα τρια εις Θεος ανερµηνευτως. Πως Θεος των παντων εξω. που ποιµαινει. ολος ολω µοι ωραθη. εις Πατηρ. ουτε τις αλλος τουτο ολως εξισχυσει. Ολως γαρ ου καθοραται. που κοιταζει. ουδε νους σαφως νοησαι˙ τα γαρ εν ηµιν σοι µολις εξειπειν ποσως ισχυω. ολος ολω µοι ηνωθη ο του κοσµου πελων εξω και τον κοσµον περιφερων µετα των εν κοσµω παντων και χειρι συνεχων µονη ορατα συν αορατοις. ενοικει δε απροσιτω εν φωτι και φως υπαρχει (230) τρισυποστατον αφραστως εν απεριγραπτοις χωροις. ερµηνευσαι δε σοι ταυτα ουτ᾿ εγω. ολως ου κατανοειται. απεριγραπτος Θεος µου. τη ουσια και τη φυσει.

πως και ενδον ταυτης εστι. πανταχου δε πως και εν πασι. εργω σοι τα παντα λεγω. επειτα και πασαν κτισιν. Ταυτα παντα νους. ουκ αγγελος σοι. ουκ αρχαγγελος εξειποι. ο ανθρωπινος νοησει η ειπειν σοι εξισχυσει. κατ᾿ εξαιρετον δε τουτων ενοικει εν τοις αγιοις και σκηνει γνωστως εν τουτοις και ουσιωδως. Ωσπερ γαρ τυφλος. οις και συναφθη πλουσιως παντα δεικνυσιν αφραστως. Θειον ον. πως και εξω πελει παντων και πληροι αυτος τα παντα. την εν τω φωτι – ω θαυµα! – .τη δυναµει και τη δοξη. ειπε µοι. πως δε λαµπει εν καρδια. (231) εν νυκτι και εν ηµερα και λαµπει και ου καθοραται. ουδε παραστησαι ταυτα δια λογου δυνηθειη. Ουµενουν. τη σαρκινη και παχεια. ο παµπαν υπερουσιος υπαρχων. Πως συνεχεται εν σπλαγχνοις ο συνεχων πασαν κτισιν. βλεπει µεν το φως εν πρωτοις. µονον γινωσκει και επισταται ως µονον συµφυες και συνθρονον τε και συναναρχον υπαρχον τω Υιω και τω Πατρι δε˙ οις ουν λαµψει τουτο αυθις. ει βλεψει. Ταυτα ουν Θεου το Πνευµα.

Θεον τε παντως. ουτως ο λαµποµενος ακτισι νοητου φαιδρως ηλιου βλεπει τα τοις αλλοις πασιν αγνοουµενα και λεγει. Ωσπερ ει τις εν οικια σκοτεινη κρατων εισελθοι εν χειρι αυτου λαµπαδα. (232) Ους φωτισει τη ελλαµψει. φυλακης των εντολων δε. Ανειδεων γαρ το ειδος. αλλα οσα λογω φρασαι δυνηθειη. φωτιζοµενοι ορωσι και µυουνται αποκρυφων µυστηριων θειων βαθος. Αναλογως της αγαπης. οσα. ος και δεικνυσι τα παντα. ακαταληπτα τε οντα και αορατα τοις πασιν. πλην ου παντα. την ποσοτητα αποσων. καλλος ακατανοητων . η προαγοντος ετερου και κατεχοντος τον λυχνον. Τις γαρ πωποτε δηλωσαι τα εκεισε εξισχυσει οια. ποταπα τε.ουτως ο λαµφθεις τω Θειω Πνευµατι ψυχην ευθεως του φωτος εν µετουσια γινεται και φως θεαται. αυτος καθορα τα ενδον της οικιας οντα. µαλλον δε οσα κελευει. φως Θεου. τουτοις διδωσι το βλεπειν τα εν τω φωτι τω θειω. οσα βουλεται και θελει.

∆ιο µη λογοις. µη ερευνα. πως ειπειν ολως ισχυσει. Ο γαρ εκζητων εκεινα ολοψυχω προαιρεσει. Παντως ουδαµως. πως ουχι των τηδε παντων αληθως αµνηµονησει και γυµνον τον νουν εκ τουτων κτησεται και παντων εξω ευρεθησεται ευθεως µονος. ερεις µοι. πως µετρησει. Ω φρικτης οικονοµιας. αλλ᾿ εργοις σπευσωµεν του εκζητησαι. ω χρηστοτητος αρρητου! Τα δ᾿ εντευθεν µη ερωτα.τις νοησει. Των αµορφων τας µορφας δε (233) πως τω λογω διαγραψει. ιδειν τε και διδαχθηναι θειων µυστηριων πλουτον. µονος µονον ευρηκως ενουται τουτω. Αλλ᾿ εκεινοι µονοι ταυτα ισασιν οι καθορωντες. Ον ιδων ο µονος Θεος µονον δι᾿ εκεινον γεγονοτα και τον κοσµον αρνησαµενον και παντα τα του κοσµου. µη εκζητει! Ει γαρ πληθος των αστερων η ολως υετου σταγονας (234) ειτε ψαµµον αριθµησαι. αλλα και λοιπων κτισµατων . ον δωρειται ο ∆εσποτης τοις εµπονως εκζητουσι και παντος του κοσµου ληθην και των εν αυτω πραγµατων εναργως προσκτησαµενοις.

αλλα πιστει µονη ταυτα δεχοµενους εκµιµεισθαι βιους των αγιων παντων.τα µεγεθη τε και καλλη η τας φυσεις και τας θεσεις η τας τουτων τε αιτιας. Αλλ᾿ ουκ εξεστι τοιαυτα εκζητειν τους εν τω κοσµω η τους κατα σαρκα ζωντας. πως του κτιστου δυνηθειη εξειπειν την ευσπλαγχνιαν. (235) απαντα απαραλειπτως. ινα τουτων µη εκπεσω. ως ειρηται µοι. ως ουκ οιδε. Παντως γαρ θεοι κακεινας τη ενωσει τη οικεια˙ θεωθεισης ψυχης τοινυν ο βουλοµενος του λεγειν τροπους ταυτης η την φυσιν. µεθ᾿ ωνπερ ενωθη ψυχων αγιων. ην ενδεικνυται. δακρυσι και µετανοια και λοιπη σκληραγωγια. καµου δε του αθλιου υπερευξονται. ποταπος σοι δια λογου παραστησαι ο Θεος εστιν. Εκπλαγησονται δ᾿ ευροντες και θαυµασονται. την διαθεσιν. πειρασµων υποµονη τε τρεχειν. ουδεις ισχυσει η ειπειν η εννοησαι. την γνωµην. ως ειπον. ως εισιν. αλλ᾿ αυτων εκεινων τυχω. οπως εξω κοσµου γενωνται. και ευρησουσιν. πειραται. . η τα κατ᾿ αυτην σοι παντα διηγεισθαι.

Εκζητων δε ακορεστως του εραν µε. ουτω δη δοκω πανθανειν ο ταλαιπωρος εν τουτω. ου δοκει τι ολως εχειν. ου δοκω ποθειν καν ολως.ωνπερ και τυχειν εποθουν και ποθω και ποθω ποθον αµαυρω και απαµβλυνω. οσον θελω. ως θελω. καν πολυ χρυσιον εχη. ω θαυµα! Ωσπερ θησαυρον ο εχων και φιλαργυρος τυγχανων. µηδε οσον παντως θελω. οτι µη τα παντα εχει. . οτι µη ποθω. και λογιζοµαι µηδ᾿ ολως ερωτα Θεου κεκτησθαι. Ηκουσας ποτε τοιουτον. Ουκ ερω γαρ. υπερ φυσιν αγαπησαι˙ ασθενουσα δε η φυσις και αυτης αποστερειται ησπερ κεκτηται ισχυος. (236) Το ποθειν ουν οσον θελω υπερ ποθον ποθος εστι. αλλα – πως ειπειν ουκ εχω – ερωτος το υπερβαλλον σβεννυσι τον ερωτα µου. οσον θελω. προσαπολλω και ον ειχον ερωτα θεου. Ποθος γαρ ποθον αναπτει και το πυρ τρεφει την φλογα˙ εν εµοι δ᾿ ουκ εστιν ουτως. και βιαζω µου την φυσιν. και νεκρουται παραδοξως ζων ο ερως τοτε µαλλον˙ ζη γαρ εν εµοι και θαλλει.

τους τα γηϊνα φρονουντας. Τουτο µονον δε σοι φρασω. οτι θαλλει. οτι ηλθεν ινα βαλη επι ποιαν γην. ως τω θειω καλλει υπεραστραπτειν αυτας. ∆ωη απασιν ο µονος Θεος ων και των τοιουτων. οτι ταις καθαρθεισαις ψυχαις δια δακρυων και µετανοιας προσψαυσαν το θειον του Πνευµατος πυρ δρασσεται αυτων και πλεον καθαιρει. Απορω παραδειγµατων. ειπε µοι˙ επι τους ανθρωπους παντως. τοις πενθουσι και θρηνουσι και καλως καθαιροµενοις απολαυσαι των τοιουτων. οπερ ειπεν ο ∆εσποτης. οτι λογω τα τοιαδε πας αδυνατει εκφραζειν. αγαθων υπαρχων οντως παροχευς τοις εκζητουσι µετανοια τα τοιαυτα. Λ’. φωτιζον τα υπο της αµαρτιας εσκοτισµενα µερη αυτων και τα τραυµατα εξιωµενον εις τελειαν φερει συνουλωσιν.Πως σοι ειπω. Προς ενα των µαθητων. . εν µεθεξει γενοµενοις απ᾿ εντευθεν εν αισθησει και συνεκδηµησαι τουτοις και εν τουτοις καταπαυσαι και ζωης επαπολαυσαι αιωνιου και της δοξης κοινωνους της απορρητου δια τουτων ευρεθηναι! Αµην. (237) Εστι πυρ το θειον οντως.

(238) ακτιστον. ειπε µοι. ουρανιων˙ τουτων παντων εστιν εξω κατα φυσιν. αορατον γε. κατ᾿ ουσιαν. Τουτο ουν εν ποια υλη εµβληθησεται. και κατ᾿ εξουσιαν. των ενυλων και αΰλων. θειων µυστηριων θαθος! Το ουν πυρ τουτο το θειον ποταπον ειναι λογιζη. Ουµενουν και γαρ υπαρχεις εν µυησει του τοιουτου και επιστασαι βεβαιως αληπτον αυτο υπαρχειν. ασωµατων και ενσαρκων. αναλλοιωτον εις απαν. ο ο κοσµος ου κατειδεν . τεκνον. αναρχον τε και αϋλον. εξω παντων των κτισµατων. απεριγραπτον ωσαυτως. Εν ψυχαις εχουσαις αρα ελεον δαψιλεστατως και προ τουτου και συν τουτω πιστιν. ασβεστον. ναι δη.οπερ ηθελε και θελει του αναπτεσθαι εν πασιν. ορατων και αορατων. Αρα ορατον η κτιστον η ληπτον υπολαµβανεις. αθανατον. επιγειων. Ακουσον και γνωθι. εργα τε την πιστιν βεβαιουντα κεκτηµεναις ταυταις. απεριληπτον παντη. ωσει λυχνω πληρει και ελαιου και στυπειου πυρ εµβαλλει ο ∆εσποτης.

ολως µη φαινων˙ λυχνον νοει την ψυχην µου. Οντως ουδαµως.ουδε κατιδειν ισχυει (Κοσµον λεγω τους εν κοσµω και τα κοσµικα φρονουντας). πως προσψαυσει. ελαιον τας αρετας δε. Θεα µοι και αλλο µειζον. και υπαρχει µοι ο λυχνος σκοτεινος. οτι το στυπειον ολον. Πριν προσψαυση. πως αναψει. (239) ουτω και πνευµατικως µοι νοει λεγειν ταις ψυχαις προσψαυειν και αναπτειν πυρ το θειον. ουδ᾿ ολως! Οταν δε ο λυχνος απτη και τρανως φωτιζη παντας. οπερ θρυαλλις καλειται. Το δ᾿ ετι θαυµαστοτερον. και το ελαιον εκλειψη. µυς ελθων η ετερον τι η κατεστρεψε τον λυχνον η κατα µικρον εκλειξαν επιε το ελαιον τε εφαγε τε το στυπειον και την λαµπαδα εσβεσε. Ωσπερ απτει δε ο λυχνος. αφθονια τε στυπειου. εν τοις αισθητοις σοι λεγω. οταν τω πυρι προσψαυση. . εµπεσον εν τω ελαιω σβεννυται το πυρ ευθεως. Πριν βληθη δε. τον δε νουν µου θρυαλλιδα. ου σβεσθησεται ο λυχνος. ο φοβει µε πλεον παντων! Φαινοντα µου λυχνον µεγα εν ελαιου δαψιλεια.

εν αυτω δε πυρ το θειον (240) φαινον και καταφωτιζον την ψυχην οµου και οικον ολον ολου σωµατος µου και τους εν τω οικω παντας λογισµους και ενθυµησεις. παραµενειν εν τω λυχνω (241) η χωριζεσθαι του λυχνου. το των αρετων σοι λεγω. η αλλως θρυαλλιδα οντα µου τον νουν. Ω αγνοιας. και τον λυχνον µου εκ τουτων η τυχον τινος εξ αλλου. ει συµβη αποσβεσθηναι. που το πυρ υπαρχειν τοτε η τι γινεσθαι ειπης µοι. και εν εαυτω το θειον εχοντα φως λαµπον µεγα. ω µανιας! Πως ενδεχεται τον λυχνον διχα του πυρος εξαπτειν. η το ελαιον εκλειξη. Ουτω φαινοντος δε τουτου εαν φθονος παρεµπεση η µνησικακιας παθος η φιλοδοξιας ερως η αλλη τις επιθυµια ηδονης τινος η παθους και τον λυχνον καταστρεψη ηγουν προθεσιν ψυχης µου. ως ειπον. καταφαγη πονηραις εννοιαις τουτο η και ολον απορριψη ενδοθεν εν τω ελαιω ηγουν εν τω ενθυµεισθαι αρετων αυτου τας πραξεις και εις οιησιν εντευθεν εµπεσων εκτυφλωθειη. .

καθαπερ ειπον. εξω των κτισµατων παντων. Μυστικωτερα δε τουτων ακουσον. του νοος δε θρυαλλιδα ευθυβολως προβαλεσθαι. Ταυτα δε µη λογοις ολως µηδε επινοιας ζητει. Εστι γαρ. γινεται ληπτον δ᾿ αληπτως τη ενωσει τη αρρητω και περιγραπτον ωσαυτως εν απεριγραπτω τροπω. ουτω τε συµπαραµενη τοις αυτο προσκτησαµενοις. και το σµηνος εκδιωξη των παθων και εκκαθαρη . ινα τω πυρι προσψαυση και κατα µικρον αναψη. τεκνον! Οταν λαµψη καθως ειπον. ο διδασκει και δεικνυει (342) εναργως τοις κεκτηµενοις ταυτα παντα και τα τουτων µυστικωτερα αφραστως. ου κρατειται.η το πυρ της υλης ανευ παραµενειν εν τω λυχνω. αλλ᾿ ηµων υπαρχει παντως το προευτρεπισαι ταυτην και παρεξαι ευπροθυµως εαυτους ηµας ως λυχνους εν ελαιω και παντοιαις αρεταις κεκοσµηµενους. ει βουλει. ου συνεχεται καν ολως. Αλλως γαρ – µηδεις πλανασθω – ουχ οραται. Παντοτε το πυρ της υλης δρασσεσθαι ποθει και θελει. αλλα πυρ λαβειν εξαιτει.

εν ψυχη οικειν δε αυθις και µη φλεγειν ταυτην ολως. Εγνω βαθος µυστηριου. το πως ειπειν ουκ εχω. εχει τον Θεον εν µεσω ολον. βλεπε. γινονται εις εν τα δυο. και το ειναι πας τις εχει και το ζην και το κινεισθαι. αλλα και αλογων πνευµα και παντων ωσαυτως ζωων. Νοει. (243) Ο µικρος εν ορωµενοις ανθρωπος. . η ψυχη µετα του κτιστου και εν τη ψυχη ο κτιστης µονος µετα µονης ολος. ο συνεχων πασαν κτισιν εν τη εαυτου παλαµη. τοτε µιγνυται αυτη αµικτως και ενουται απορρητως. ψυχη και λογος λογικων εχει εκ τουτου. νους απας. Μη διστασης. σκια και κονις. σκοπει ταυτα! Το γαρ αστεκτον σοι ειπον και απροσιτον αγγελοις φως εντος ψυχην κατεχειν. εκπυροι τε και φωτιζει και. ου εν τω δακτυλω αποκρεµαται η κτισις.σου τον οικον της ψυχης σου. ενουσιως τη ουσια ταυτης ολον ολη παντως και κατα µικρον λαµπρυνει. ουτος ολος συν Πατρι και τω Πνευµατι εν µια ψυχη χωρειται και ψυχην εντος εκεινου ολην συµπεριλαµβανει.

ολον βορβορον τον τοπον. πως δε ταυτα αριθµησει. του φωτος τη λαµψει λεγω˙ ουδεις γαρ αλλως εαυτον των εκει καθεζοµενων προ του λαµψαι φως το θειον εαυτον επιγινωσκει. ενθα εστι καθειργµενη. και εντος αυτου βασταζων και ορων αυτου το καλλος. οτι εν σκοτει ολη ην τω δεινοτατω και φρουρα ασφαλεστατη βαθυτατης αγνωσιας. ενθα κειται. πως ενεγκη πυρ αγαπης. ακαθαρτων ιοβολων ερπετων µεµεστωµενον. οστις εξει. Οµως βλεπει. πως τα θαυµατα εξειπει. Πως και σιωπησει ολως βιαζοµενος του λεγειν. Τοτε βλεπει. η ψυχη εκεινη λεγω. απερ εν αυτω τελουνται. Βλεπει γαρ αυτον εν αδη. εαυτην δε δεδεµενην και δεσµοις κατεσφιγµενην χειρας αµα τε και ποδας . πως θερµον ουκ αποσταξει δακρυον εκ της καρδιας. ενθα λαµπει. (244) αλλ᾿ εισιν εν αγνωσια του εν ω κρατουνται ζοφου και φθορας και του θανατου. το ειναι εντευθεν εχει Τουτον εχων. και νοει.νοερων και αισθητων τε. πως υποισει ποθου φλογα.

και του σωµατος µου. απαστραπτοντα δε µαλλον οµοιον χειρος της θειας απεργαζεται τον τοπον. πως ου κραξει και θερµως µετανοησει και αιτησεται ρυσθηναι των δεσµων των δεινοτατων. Ταυτα βλεπων πως ου φριξει. η σαρξ µου. ως ουλην µη καθορασθαι ολως εν εκεινω τοπω. ναι δη. σκωληκες απονεκρουνται. πιπτουσι τα τραυµατα δε. λυονται δεσµα ευθεως. συνεκπιπτει τουτοις ρυπος και κηλις µικρα σαρκος µου. . πως ου κλαυσει. και τω λαµψαντι προσπιπτων . Οντως πας ο ταυτα βλεπων και στεναξει και θρηνησει και συνεπεσθαι θελησει τω το φως εκλαµψαντι Χριστω. γινεται συνουλωσις τε αθροως επι τοσουτον. ως ειπον. της ψυχης λεγω ουσιαν.Θεα µοι καλως α λεξω! – απτεται χερσιν ο λαµψας των δεσµων µου και τραυµατων˙ ενθα δε η χειρ προσψαυσει η δακτυλω προσεγγισει.και αυχµωσαν και ρυπωσαν. τετραυµατισµενην αµα δηγµασι των ερπετων και τας σαρκας οιδαινουσας εαυτης φερουσαν αµα µετα πληθους γε σκωληκων. Θαυµα ξενον γε. (245) Ταυτα ουν ποιων.

και µου καταπληττοµενου αναλογως των θαυµατων. πως υποισω ταυτα. και βλεπω ταυτα. ανιστα µε του βορβορου.Οιµοι. ω χρηστοτης! – και εξαγει µε του αδου. Καθορων τουτο εν µερει τελεσθεν του σωµατος µου. επιπιπτει τω τραχηλω . µετακινησας τα λοιπα του σωµατος µου περιερχεται. χειρα την αυτου ∆εσποτης. πως το ολον ου ποθησω σωµα µου και ικετευσω των κακων απαλλαγηναι και υγειας. Καθαρθεντος ουν αυτικα και δεσµων απαλλαγεντος. ω προεφην τροπω. Εκλυθεντα δε µε ολον και ισχυν αποβαλοντα . διδωσι µοι χειρα θειαν. ολος περιπλεκεται µε. οιας ειπον.δοξης θειας µετασχοντα αιγλην απαστραπτει θειαν. του τε χωρου και του ζοφου και εισαγει µε εις αλλον ειτε κοσµον η αερα. ο καλος. Οµως ουτως µου ποιουντος. αιρει µε επι των ωµων . . πως χαραξω ταυτα.Φευ µοι.ω αγαπη. δοξης τε τυχειν ωσαυτως. (246) µαλλον δε και θερµοτερως. καθαιροµενα και δοξαν ενδυοµενα την θειαν. και καταφιλει συχνως µε.

οτι φως µε και βασταζει και συνεχει και προς φως εισαγει µεγα. ω θαυµα.ολως εξειπειν ουκ εχω. τα εν τω φωτι. Εποιησε µε αναφη. Ουτως ουν µε και τοιουτον εργασαµενος ο κτιστης εν σκηνη εισηγαγε µε αισθητη. µαλλον τα εκ του φωτος δε. υποδηµατα ωσαυτως και δακτυλιον και στεφος αφθαρτα αΐδια τε. αψηλαφητον. Γενοµενω µοι δ᾿ εκεισε αλλα µοι δεικνυει παλιν. (247) ου το µεγα θειον θαυµα ουδε αγγελοι εκφρασαι η ειπειν εξισχυσουσιν αλληλοις καν ολως. σοι λεγω. απαντα ξενα των ωδε. την αναπλασιν την ξενην διδωσι κατανοειν µοι. Τουτο οιδα. συνηµµενον αορατοις. ως γε δοκω. και αορατον οµοιως. ην αυτος ανεπλασε µε και φθορας απηλλαξε µε και θανατου εν αισθησει ολον ηλευθερωσε µε και ζωην αθανατον µοι εδωρησατο και κοσµου του φθαρτου και των του κοσµου παντων απεχωρισε µε και στολην ενεδυσε µε αϋλον φωτοειδη τε. σωµατικη γε (248) και ενεκλεισεν εν ταυτη .

Εξεζητουν γαρ εκεινον. ου ηρασθην. των εν τω βορβορω λεγω˙ µαλλον δε διδασκειν τουτοις. (249) εκλαιον.και κατησφαλισατο µε. ολον µε αθανατισας ολον µε θεοποιησας και Χριστον αποτελεσας. Αλλ᾿ η στερησις εκεινου ληθν παντων ενεποιει των καλων. εν τω πρωην σκοτει λεγω. ου τω καλλει ωραιοτητος ετρωθην. και καθειρχθαι µετ᾿ εκεινων. ουκ ηρκεσθην. εις επιγνωσιν τε αγειν. και εδοκουν εστερησθαι. ∆ια τουτο ως τοις πρωην εµπαγεις κακοις ηχθοµην και καθηµενος εν µεσω της σκηνης. Εντειλαµενος απηλθεν. αγαθοις ανεκλαλητοις ολον µε ανακαινισας. τουτων. ων ειπον. . εθρηνουν σφοδρα εξωθεν ολως µη βλεπων. οισπερ ειπον οτι εσωρησατο µοι. ων περικεινται τραυµατων και ων δεσµων κατεχονται. και καταγαγων δ᾿ εν κοσµω αισθητω και ορατω τε παλιν εθετο βιουν µε και συνειναι τοις εν σκοτει τον απαλλαγεντα σκοτους. εκεινον ονπερ εποθουν. Εγκαταλειφθεις ουν µονος. ωσπερ εν θηβη η εν πιθω κεκλεισµενος.

εκτηκοµενον τε αµα και δεινως µε µαστιζοµενον και βοωντα κατωδυνως. απο ανεικαστου υψους διακυψας και ιδων µε κατηλεησε και αυθις κατιδειν ηξιωσε µε τον αορατον τοις πασιν. καθως ειπον και νυν οντα παντων εξω νοερως. Ουτως ουν διαγοντα µε. που υπαρχει. της κραυγης µου επακουσας. (250) Οµως ων εν τουτοις ειδον τον προοντα. ολος ενεπυριζοµην. εξεστην. ποσος εστι. εκαιοµην. . Ον ιδων εξεθαµβηθην εν οικια καθειργµενος και εν πιθω κεκλεισµενος και του σκοτους ων εν µεσω. και εθαυµασα. εφοβηθην και εχαρην. Και κατανοων το θαυµα. µη γινωσκων.εφλεγοµην. ουτω και δακρυοντα µε. οσον εφικτον ανθρωπω. Αισθητως καλω γαρ σκοτος. επει απαντας ανθρωπους και τας τουτων διανοιας αισθητοις συγκεκραµενας εν τουτοις οντας ταυτα συγκαλυπτουσι βαρεως. ποταπος δε η οποιος. ουρανου και γης σοι λεγω. ον και βλεπω. πως τον εξω παντων οντα ενδον ων εγω των παντων βλεπω µονος βλεποντα µε.

πως ηνωθη. τινι δε καγω ηνωθην. απιστησας περιπεσης βλασφηµια εξ αγνοιας και ψυχην σου απολεσης. Φριττω και φοβουµαι µηπως. ον βλεπω. ω ηνωθην. αδελφε µου. οπερ εβλεπον προ τουτου και µακροθεν εθεωρουν. και εκεινο εγενοµην. και εποιησεν ως πυρ µε και ως φως απεδειξε µε. και θρηνων. Οµως εν εγω κακεινος. Ενωθεις δε. πως εισηλθε. γεγονοτες. Ο Θεος διπλους την φυσιν. εαν ειπω. ενωθεντα τε αφραστως. πως σοι φρασω το παραδοξον του τροπου˙ (251) ου γαρ ηδυνηθην γνωναι. ειδον παλιν τουτον ενδον της οικιας και του πιθου ολον αιφνης γεγονοτα. πως σοι ειπω τις εστιν ο ενωθεις µοι. ουδε νυν γινωσκω παντως. πως. . και ουκ οιδα. απορρητως συναφθεντα και µιγεντα µοι αµικτως ως το πυρ αυτω σιδηρω και το φως γε τω υελω. πως µε βλεπει.η πως βλεπω η τι βλεπω˙ οµως βλεπων απερ ειδον. οτι µη γνωναι δυναµαι τον τροπον τουτον µηδε ολως εννοησαι η ποςως κατανοησαι. τινα εµαυτον καλεσω.

. ως ορας. διπλουν µε ειργασατο. ουσιωδως και πνευµατικως τε! Αλλα την µεν νοεραν εξειπον ενωσιν σοι διαφορως και ποικιλως. σωµατος τεθεωµενου (252) ως Θεου µεταλαµβανων Θεος καγω γινοµαι τη ενωσει τη αφραστω. παρεσχε µοι. Βλεπε την διαιρεσιν! Ανθρωπος ειµι τη φυσει. Καθαρθεις γαρ µετανοια και τοις των δακρυων ρειθροις. ινα ταυτα παλιν ειπω εκ πολλης περιχαρειας. Θεος δε τη χαριτι. εν εν ουσιαις ταις δυσι˙ ταυτα ουν τα εν δυο του Χριστου µεταλαβοντα και του αιµατος πιοντα αµφοτεραις ταις ουσιαις και ταις φυσεσιν ωσαυτως ενωθεντα του Θεου µου γινονται Θεος µεθεξει. Ορα ποιαν χαριν λεγω ενωσιν την µετ᾿ εκεινου αισθητως και νοερως τε. ου ουσιωδως µετεσχον.την υποστασιν εις ων. αισθητην δε την των µυστηριων λεγω. οµωνυµως τε καλουνται τω ονοµατι εκεινου. Εργασαµενος διπλουν δε διπλα και ονοµατα. Ορα το µυστηριον! Η ψυχη ουν και το σωµα.

(253) Πως ζητησεις. την του λιθου και σιδηρου˙ ενεστι και γαρ εν τουτοις του πυρος η φυσις παντως. αλλα ζητησον εξ ολης της καρδιας σου και ληψη µαργαριτην η σταγονα η σιναπεως ως κοκκον. τους εν τη οικια οντας. ουκ αναπτονται δε οµως. Ακουσον. Ειδες θαυµα. πυρ κληθειη. Λεγε ουν µοι˙ . Συγκρουοµενα δε οµως συνεχως πυρος σπινθηρας αποπεµπουσι και πασι καθορωνται µεν εν πρωτοις. ο σοι λεγω. και τοιουτος αν κληθειη˙ πυρ οραται. τοις περι τοιουτων µη απιστει λεγουσι σοι. Ταυτη δ᾿ ενωθεις εκ τουτων εις σπινθηρ µικρος εις απαν εξαναπτει κατ᾿ ολιγον και εις υψος αιρει φλογοα και φωτιζει την οικιαν και το σκοτος εκδιωκει και ποιει του βλεπειν παντας.Λεγεται ουν πυρ ο ανθραξ και ο σιδηρος ο µελας πυρωθεις ως πυρ οραται. ει µη δραξωνται και υλης. ως σπινθηρα θειον σπορον. και ευρησεις εν συντοµω˙ λαβε µοι σαφη εικονα. σπουδη τε πραξον. ουχ οραται δε καν ολως. Ει τοιουτος ουν οραται. Ει µη σεαυτον τοιουτον εγνως.

πως φωτισει. ο δε νους ως αυτοκρατωρ των παθων αδολεσχειτω πραξεσι ταις εναρετοις και εννοιαις θεαρεστοις και ως λιθον µεν το σωµα. Τι ποιησαι δε σοι λεγω. Ακουσον εµπονως. Ποιας πραξεις δε σοι λεγω. Αγρυπνιαν και νηστειαν. (254) Ουτως ουν και συ ποιησαι προθυµηθητι και ληψης . αδιαλειπτον ευχην τε . απαυστον θανατου µνηµην. Ανευ δε σπινθηρος υλη αυτοµατως πως αναψει. ως δε σιδηρον την ψυχην χερσι νοηταις κρατησας ελκυετω και αγετω προς τας πραξεις µετα βιας˙ βιαστη και γαρ υπαρχει ουρανων η βασιλεια. πως το σκοτος εκδιωξει. µοι παντως ειπης. Πριν αναψει.Προ του συνεχως κρουσθηναι πως εκπεµψουσι σπινθηρας. οτι ληψη. θειας φυσεως σπινθηρα. πως του βλεπειν σοι παρασχει.Τι σοι λεγω. ον ωµοιωσεν ο κτιστης πολυτιµω µαργαριτη και σιναπεως τω κοκκω. δακρυων οµβρους και πενθος. τεκνον˙ εστω σοι ψυχη και σωµα αντι λιθου και σιδηρου. θερµην τε µετανοιαν. Ουδαµως. δυνατον ποτε γενεσθαι.

αλλα σβεννυται συντοµως. Προ του καθαρθηναι δε σε. τουτο δυνατον υπαρξειν (256) ουδενι των γεννηθεντων . λεγε µοι. πως. οτι ουπω ελεπτυνθη. Ουδαµως ποτε. πριν ποιησης.και υποµονην παντοιων πειρασµων επερχοµενων˙ προ τουτων παντων σιωπην και ταπεινωσιν βαθειαν (255) και υπακοην τελειαν και θεληµατος εκκοπην. µοι φησεις. Οτε δε και της καρδιας αψεται βολις η θεια. τοτε και αυτην φωτιζει και τον νουν αποκαθαιρει και εις υψος τουτον αιρει και προς ουρανον αναγει και ενοι φωτι τω θειω. καθαρθηση. Πως δε. και ποθεν αλλοθεν τη ση καρδια εµπεσον το πυρ το θειον αναφθησεται και ταυτην εξαναψει και πυρωσει και ενωσει και συναψει και αχωριστον ποιησει το κτιστον µετα του κτιστου. ειπε µοι. ινα και συντοµως αψη. πως ο νους σου λαµπηδονας υποδεξεται τας θειας. Τουτοις ουν και τοις τοιουτοις η ψυχη αδολεσχουσα και αει συνεχοµενη λαµπηδονας µεν εν πρωτοις δεχεσθαι ποιει τον νουν σου. Α σοι ειπον.

οσα και συµφερει του µαθειν σε. παντα σοι αυτο διδαξει και αποκαλυψει παντα και καθυποδειξει.η γεννησεσθαι µελλοντων. γινωσκοντες εκ των ενεργειων σου. τω αµηχανω καλλει σου αµαυρων πασαν θεαν. οις βουλει. ο Κυριος. (258) Ουδεις δε ειδε σε ποτε αγγελων η ανθρωπων. το δε Πνευµα ο Κυριος κεκλησαι και Θεος µου και ο Πατηρ σου Πνευµα δε και εστι και καλειται. . Αλλως γαρ αδυνατον σε τα εκεισε µαθειν λογω˙ τω Κυριω ηµων δοξα εις τους αιωνας των αιωνων˙ αµην. αγνωστος και αγγελοις˙ οτι γαρ ης. ο Θεος ηµων. ουσια υπερουσιος. Οποιαν δε και ενωσιν ολως τις εννοησει. ον ουδεις ποτε ειδε. ΛΑ’. αρχην αναρχον µιαν. παγκαλης δε τη θεα. ωραιος υπερ ορασιν υπερκεισαι γαρ παντων. τον τρισυποστατον Θεον. ενυποστατον λεγοµεν. ορωµενος. (257) Κυριε. Υιε και Πνευµα. ει ο Πατηρ γαρ εν σοι και συν εν τω Πατρι σου και εξ αυτου το Αγιοιν προερχεται σου Πνευµα και συ αυτος. τον οντως οντα. Περι θεολογιας και οτι ανεξερευνητος η θεια φυσις και παντη τοις ανθρωποις ακατανοητος. το Πνευµα σου υπαρχεις. τουτο ουσιαν λεγοµεν. Αλλως δε πως τολµησωµεν ουσιαν σε καλεσαι η υποστασεις επι σου τρεις µεριστας δοξασαι. συ τη µορφη ανειδεος. υποστασιν καλουµεν˙ το γαρ µη ον ανουσιον ον ανυποστατον πελει. Αποσος εν ποσοτητι. Πατερ. Τα δ᾿ εντευθεν µη ερωτα! Ει ενωθης γαρ τω φωτι. και δια τουτο τολµηρως ενουσιον καλουµεν. επει αυτον ωνοµασας Θεον.

επει παντα τα κατα σε ακαταληπτα παντη. ∆εσποτα. ειτε της εκπορευσεως Πνευµατος σου του Θειου. εκεινοι δε τον ηλιον ολως ου καθορωσιν – ουτω της δοξης σου το φως. πως χωρισµον τολµηση η ενωσιν η συγχυσιν η µιξιν η και κρασιν. οποιος. Θεος ον κατ᾿ ουσιαν και σου µη χωριζοµενον. ποταπος τη ουσια τυγχανεις (259) η πως απαξ εγεννησας και γεννας αενναως και ου χωριζη του εκ σου γεννωµενου. εξ ων ειπας πιστευει. µονος γινωσκων σευτον. µονος Τριας Θεος ει. Ου γαρ ενδεχεται Θεον αλλον φυσει γενεσθαι. Οι δ᾿ αλλοι . Ουδεις ουδεπω ειδε σου τουτων τι.ωσπερ αισθητου ηλιου τας ακτινας και ουτοι καλως βλεποντες και τηλαυγως ορωντες ενδον οικου καθηµενοι εισιουσας ορωσιν. οι εκ ψυχης ζητουντες σε βλεπειν καταξιουνται˙ σε δε. εν πως δε τα τρια. ινα φυσεως της σης ερευνησαι ισχυση ουσιαν. υποστασιν ωσαυτως. . Θεου και Λογου. και ταυτας εν αινιγµατι νοΐ κεκαθαρµενω. ου τον τροπον επεγνω. ολος γε µενεις εν αυτω τω Υιω ο Πατηρ δε και σου εκπορευοµενον εχεις το Θειον Πνευµα. ειδος και µορφην. Πως ειπη. Υιον σου και το Πνευµα και υπ᾿ αυτων ως συµφυων γινωσκοµενος µονων. ωνπερ ειπον. αλλ᾿ ει αυτος εν σεαυτω.ου ταυτα εθεασατο. εγεννησας δ᾿ ωσαυτως˙ και πως κτιστος νοησει σου της υπαρξεως τροπον η της γεννησεως του σου Υιου. οτι πεφυκας ακτιστος. ∆ια τουτο ουν. ινα και ενωσιν σου γνω και χωρισµον κατιδοι και ακριβως ουσιας σου το ειδος καταµαθοι. εξ ων εδιδαξας υµνει πας πιστος σου το κρατος. Και γαρ ακατανοητος εστιν η υπαρξις σου. ουτω τας λαµπηδονας. ολος πληρων θεοτητι τα παντα. αγνωστα και ανεκφορα τοις υπο σου κτισθεισι. εκ σου γαρ και πηγαζει. αλλ᾿ εστιν ολος εν σοι. παντα γινωσκον και πληρουν. το εν δε τρια προσειπειν. πως δε φθεγξοιτο.

Ποιος θρονος χωρησειεν η ποταπη οικια. Οσα γαρ βλεπει ο Υιος τον Πατερα ποιουντα. πως παλιν ιστασθαι σε. αεικινητος τε πως. τω νοητω. και γαρ ακτιστος πελεις. ουτε κινη. µη µεθισταµενος ποτε˙ που γαρ και απελευση. Παντα δε συ παρηγαγες˙ δυναται σε γινωσκειν. (260) αλλα αει καθηµενος αει ιστασαι ολος˙ ισταµενος δε αυθις. ασχηµατιστος παντη. η πως η που ενιδρυται η ποιοις θεµελιοις. πως δε καθησθαι φησωµεν η εν ποιω σε θρονω. οπως εκ σου προερχεται το Πνευµα σου το Θειον και ου γεννας ολως ποτε. Το παν. µηδ᾿ ελλειψιν εις απαν και ει ολος ακινητος µενων παντοτε ουτως. ουτε καθησαι παλιν. και γαρ ασωµατος υπαρχεις. Μενεις γαρ υπερπληρης. ουδε πηγαζων κενωσιν η µειωσιν υπεστης. αληπτος ολος ησθα˙ και πως καθησθαι ειπωµεν. καθως ειπεν. πληρων υπερ το παν δε πελων προς ποιον αλλον µεταβης η τοπον η και χωρον. απαξ παντως γεννησας. ουδεις ποτε ανθρωπων την υπαρξιν η εγνωκε. απεριγραπτος. αϋλος. τα υπο γην τε απαντα ισχυϋ ση κρατουντα. εχεις και γαρ αεναον. Αλλ᾿ ουδε ιστασαι. ευσπλαγχνως. ως ειρηται. νεµων δια του Πνευµατος αυτα πασιν αξιως. ουχ ιστασαι. Ουδεις αγγελων ειδε σου. εργασιαν˙ εργαζεται και ο σος Υιος παντων την σωτηριαν και προνοει και τελειοι και συνεχει και τρεφει. παν δ᾿ αγαθον Υιος σου. ολος εν ολω κοσµω. και εξω αυθις τουτων. Ταις ενεργειαις ουν αει αεικινητος πελεις. ζαωοποιει. υπερ το παν ανελλιπης. προσθηκην µη δεχοµενος. τω ορατω. αει κινεισαι ολος. . τον τη χειρι κατεχοντα ουρανον και την γην δε. Ουτως ακινητος τε ων. ταυτα οµοιως και αυτος εκτελει. ο Πατηρ. φιλανθρωπως τε αγγελοις και ανθρωποις. ζωογονει εν Πνευµατι Αγιω.Συ ει πηγη των αγαθων. απλους πληρων τα συµπαντα.

πως τριχες. θερµης και ψυχρας υλης ζωον µε απετελεσε µιξει εναντιων. πως χειλεα. Απο πηλου δε. πως ωτα δε. αθανατον υπαρχοντα. οι του Θεου οντες κεχωρισµενοι. οτι παντα αφραστα. ακτιστον. οπου και πως κρατουνται. αορατον τοις πασιν εξερευνωντες λεγοµεν ως ακριβως ειδοτες περι Θεου. Αβαλε τοις ανθρωποις γε και παςη κτιστη φυσει. Τις γαρ και ερµηνευσειε. δηµιουργος και συνοχευς παντων των παραχθεντων. ουκ αν ποτε ετολµων περι αυτου λαλησαι βλεποντες. πως κρεας. πως εξ αρχης µε πλαττει. οδοντως τε στερροτης. ακαταληπτα πελουσι τα εκεινου˙ ου µονον τα εκεινου δε. Απο ξηρας δε και υγρας. πως οργανα φωνητικα. Ει γαρ δη και ηνωντο αυτω. πως οφθαλµοι. αλλα τας εντολας Θεου και θεληµατα µονα κατηξιωθη και αυτος µαθειν και αλλοις φρασαι. οι σκοτει καθειργµενοι και σκοτος ολως πελοντες ηδονων απολαυσει και αγνοουντες εαυτους. πως δε νευρα. Ηµεις δε οι παναθλιοι.ποιοις δε στυλοις αιρεται. . τη τα τοιαυτα ερευναν περι Θεου τολµωση. ουτε Μωσης ο µεγας. ουτε Ηλιας προτερον. πως οστα. τις ολως εννοησει. οι τεθαµµενοι παθεσιν. εναρθρον λογον πνευµατι τρανως αποτελουσιν. λεγε µοι. Περι αυτου δε του Θεου πλεον ουδεν ακουσαι κατηξιωθη. πριν φωτισθη. α ουτε Παυλος κατιδων ισχυσεν ολως φρασαι. πριν κατιδη τα θεια και θεωρος γενησεται των Χριστου µυστηριων. πριν ελλαµφθη. µαθειν η ολως διδαχθηναι. αλλα και των εκεινου εργων τα πλειω αγνωστα υπαρχουσι τοις πασι. πως δερµατις. οι τυφλοι και νεκροι τε (261) τον οντα οντως αναρχον. ει µη οτι ο ων εστι Θεος παντων και κτιστης. πως γλωσσα. πως δε φλεβες µοι. Θεον µονον. ποιαις χερσι τον χουν λαβων ο ασωµατος παντη στοµα µη εχων ως ηµεις πως ενεφυσησε µοι και εις ψυχην αθανατον πως αρα γεγονε µοι.

οι απειθεις των τω Χριστω παντως υπακουσαντων. ασυγχυτως. ασυγχυτα εις απαν. Κτισµατα οντες δε λοιπον φοβηθητε τον κτιστην και τας εκεινου εντολας µονας εξερευνατε. ου πλουτος εκ του κοσµου. ου συνταξις. καθως και ειπον. ουκ αξιωµα. οτε κρινει τα συµπαντα και παντας ο Θεος µου. ου συνθεσις καλλιεπειας λογων. η κρισις εσεται ουτως. αδελφοι. οιµοι. Ει δε καταφρονησετε των αυτου προσταγµατων και τα θεληµατα αυτου παριδετε. ου δοξα.Πως ουν δεσµειται νους σαρκι. υπερ νουν τον ηµετερον οντα. (262) τηρειν δε ταυτας σπευσατε υµων παση δυναµει. ει βουλοισθε και της ζωης κληρονοµοι γενεσθαι. πως σαρξ δε τω αΰλω νοΐ συνανακεκραται αµικτως. αλλ᾿ ουδ᾿ η γνωσις η µωρα των εξω µαθηµατων. πειθηνιον η απειθη τοις λογοις του ∆εσποτου. ως ειπε. ουδ᾿ αλλο τι των επι γης πραγµατων η χρηµατων ωφελειαν την οιανουν παρεξουσι γε τοτε. και ουτως χωρισθησονται οι αδικοι δικαιων. Λοιπον. και µενουσιν ωσαυτως ατµητα. γενοµενον επιµελως η και αµεληθεντα. αναλλοιωτα. αφυρτως τε νους και ψυχη προσφερουσι τον λογον τον ενδιαθετον λαω. των φιλοθεων οι νυν αγαπωντες τον κοσµον και των ευσπλαγχνων ασπαγχνοι και των ελεηµονων . οµου τε και της εντολης. ελγχουσης τον απιστον η πιστον παντως οντα. Ουκ εστι λογος γαρ αργος. ανερµηνευτα ειναι και πασιν ακαταληπτα τα καθ᾿ ηµας υπαρχειν πως τον ηµας ποιησαντα τοιουτους εκ µη οντων εξερευναν ου φριττοµεν η εννοειν η λεγειν τα υπερ λογον. Αλλ᾿ ο παροφθεις λογος παρ᾿ ηµων του ∆εσποτου στησεται κατα προσωπον ενος εκαστου τοτε και εκαστον κατακρινει µη φυλαξαντα τουτον. αλλα ζων Θεου λογος ζωντος και διαµενοντος εις αιωνας αιωνων. προσυπαντωσης. και απειθησετε αυτω εν ενι παντως λογω. Ταυτ᾿ ουν ειδοτες.

κατακρινουσιν. Αυτικατακριτοι αυτων γενοµενοι τοις εργοις (263) ακουσονται δ᾿˙ Απελθετε. οτι το Πνευµα λεγοιµι. ρυσθειηµεν δικαιας καταδικης και της µεριδος τυχοιµεν των προβατων σου. σον δουλον. ΛΒ’. ∆εσποτα. το Αγιον λαβειν µε. Λογε. Σωτερ. Οτι οι ενδοξοι της γης και σοβαροι τω πλουτω περι την σκιαν των ορωµενων πλανωνται.ανελεηµονες οµου. λοιδορουµενον βλεπων ως υπαρχοντα πλανον τε και προπεπλανηµενον. και εαυτους. δωρεαν. τη ση φιλανθρωπια και του πατρος µου ταις ευχαις. γνωσιν σοφιαν. τον Θεον µου. ∆ος µοι ειπειν. και στησονται οι παντες γυµνοι και πλουτου και τιµης και αρχης. Αλλα µη δωης. οιµοι. ∆εσποτη φιλανθρωπω! Ης. ως υπεσχου. δος καµοι. οι δε γε των παροντων καταφρονησαντες εν απλανει µεθεξει του Θειου γινονται Πνευµατος. οτι το σον εντος εµου λαλει Πνευµα το Θειον. ισχυσει˙ συ γαρ ει δοτηρ των αγαθων απαντων. οτι συ παντας και νυν φωτιζεις ελλαµπων της θεοτητος ακτισι σου της θειας. Εγω. λαµποµενος εν πνευµατι νοερους οφθαλµους µου. Χριστε. ∆εσποτα. ως µη εχοντες ελπιδα σωτηριας. και καθορων το αχραντον προσωπον σου και θειον και εξ αυτου δεχοµενος ελλαµψεις σου τας θειας. (264) Υπο πιστων µε. ης εν κοσµω απηλαυσαν. οι κατακριτοι νυν και εις τους αιωνας. οις αντειπειν ουδεις αυτων η αντιστηναι. ελεησον και χαρισαι λογον. ω Θεε. καν λεγωσι πλανασθαι µε. απαντας πλανηθηναι τους νυν εις σε πιστευοντας πλανην την ολεθριαν του µη πιστευειν. µικροι τε και µεγαλοι. µη πειθαρχησαντες εµοι. ουδεποτε πεισθησοµαι βλεπων σε. ινα οι παντες γνωσωνται οι αντικειµενοι µοι. . εξ εργων. ως ειρηκας.

Συ γαρ πολυς εν οικτιρµοις. απονοιαν εκεινοι φορουντες ως ιµατιον. πριν η την κτισιν ιδοι εν λογω οια λογικος. οι βεποντες ου βλεπουσιν. περιχαινουσι τουτο και συν αυτω κυλιονται και συσκιρτωσιν αµα˙ . Καρυον ει προσριψειας και κροτησειε τρεχον. Οι εµπαθεις. επιπηδωσι. Ουτω γαρ καθαιροµενος τρανοτεραν την γνωσιν λαβειν αξιωθησεται. Τις δε. εν νοΐ νοερως δε. µαλλον δ᾿ εν κοσµω ως νεκροι εισι και προ θανατου και προ εξοδου κατοχοι εν αδη κατωτατω. ηµεις εν αµαρτιαις˙ συ φως οικεις απροσιτον. οι ενδοξοι. δοξαν τε ως ιµατιον. σκοτος ηµεις δε παντες˙ (265) συ εξω ει της κτισεως και ηµεις εν τη κτισει. οι πλουσιοι. ως εφην δε. προς γνωσιν την του ποιητου αµυδρως πως ανελθοι. ο καθορων πνευµατικως δια Πνευµατος Θειου µυστικως ελλαµποµενος. και εν αισθησει νοερα νοερως κατοπτευων. ως γραφη πασα λεγει. ους η γραφη γε λεγει. αλλ᾿ εισι εξω κοσµου. οδηγουµενος θ᾿ αµα. Τις γαρ τον κτιστην γνωσεται. την οιησιν ως δοξαν (266) ενδεδυµενοι τερπονται και γελωσι τους αλλους και παιζουσιν εν ταις σκιαις τον των σκυλακων τροπον. µη συνιδειν ισχυοντες την εαυτων αισχυνην˙ καν γαρ σοφιαν κεκτηνται εν εαυτοις του κοσµου. οιησιν την µαταιαν ωσπερ σκηνην δοµησαντες φρεσι πεπλανηµεναις και την µεν ενδυσαµενοι. δρασσονται. Ουτοι ουν οντως πελουσιν. ως εν πυθµενι καθηνται εν αδου κατωτατου και αγνοουσι τον Θεον. αγνοουσι τον κοσµον και τα εν κοσµω απαντα ποιηµατα του κτιστου. την δε εγκατοικουντες. Οι πλειους δε των εξ ηµων και της κτισεως εξω εν τη αισθησει πελουσιν ολως αναισθητουντες και παρα φυσιν οντες δε εξω εισιν των παντων. ορωντες ουχ ορωσιν ουδε Θεου θαυµασια εν νοερα αιοσθησει καταλαβειν ισχυουσιν. οι και δοκουντες ειναι τι εκ των τοιουτων ολως. οι σοβαροι τοις πασιν.

ειτε κρισιν ευθειαν εν διακρισει αληθει εξαξουσι δικαιως. λεγε µοι ερωτωντι. (267) ινα το φως θεασησθε το λαµψαν εν τω κοσµω. οι σκοτος ως ιµατιον οντες ενδεδυµενοι. Πως δε το φως της γνωσεως φωτισθωσι καν ολως και αλλοις µεταδωσουσιν. ων το στοµα Κυριου και προλαβον ελαλησε και νυν λαλει τοις πασιν. ει µη µαταιαν οιησιν εκδυσεσθε εις απαν. θερµα προχεετε δακρυα καθ᾿ ηµεραν. Ουτως ουν και ουτοι δαιµονας τερπουσιν αναισθητως εν ταις οικειαις πραξεσι και ηθεσιν ωσαυτως˙ οι γουν τοιουτοι. ιν᾿ οφθαλµους εκπλυνητε νοερους της καρδιας. . Ει µη δοξαν απωσεσθε. ειµι και εσοµαι και θελω καθορασθαι. διπλους ο εις γενοµενος και µεινας εις ωσαυτως. Λοιπον. ο λαµπον κραζει και βοα˙ Το φως εγω του κοσµου ηµην. λοιπον. Εις τουτο γαρ εληλυθα σωµατικως εν κοσµω. µαλλον δε ταις εννοιαις εσχατους παντων εαυτους νοµιζετε υπαρχειν. εν αισθησει αναισθητοι. λοιπον.καν φραγελλιου συρη τις προ ποδων το σχοινιον συστρεφονται και πιπτουσι και ποδας εις αερα εκτεινουσι και προξενοι γελωτος τοις ορωσιν ανθρωποις επι τη αυτων γινονται πτωσει πασιν. ου καθαρσιν σαρκος τε κτησησθε η θεασησθε πως ενεργουνται ταυτα. ζωης νεκροι εν µεσω. ινα Θεον µε ορατον οι πιστως προσκυνουντες και τας εµας φυλασσοντες εντολας αορατως ελλαµπονται και νοερως µυουµενοι την δοξαν θεοτητος µου της φρικτης. ω υµεις φιλοθεοι. θρηνειτε εαυτους. ει µη των παντων γενησθε εσχατοι εν τοις εργοις και εν αυτοις τοις λογισµοις. ακουσατε ρηµατων αληθινων και θαυµαστων. ει µη ριψετε πλουτον. πως τα Θεου µυστηρια διηγησονται αλλοις. σαρκος τε προσληφθεισης και το διπλουν των φυσεων µυστικως καθορωντες ως ενα µε τοτε Θεον αδιστακτως υµνουσιν. ουκ αν δακρυων οχετους. ως εχεις. µετανοειτε. Αλλ᾿.

εν αι τρεις υποστασεις˙ . τελειος ανθρωπος τε. της του Πατρος µου εσονται εις αιωνας αιωνων˙ αµην. νους και λογος˙ ανθρωπος ολος και Θεος εν δυσι ταις ουσιαις. (268) Φως ο Πατηρ. φως ο Υιος. Θεος γαρ αδιαιρετος ολως εστι τη φυσει. αυτοι µοι και συνεσονται και κοινωνοι της δοξης. ολος γαρ απλουν φως καθοραται. βλεπε µη παρασφαλης! Εν γαρ τα τρια φως εισιν. Περι θεολογιας˙ και οτι οι το κατ᾿ εικονα φυλαξαντες τας πονηρας δυναµεις του αρχοντος του σκοτους καταπατουσιν. ΛΓ’. αλλ᾿ ηνωµενον εν τρισι προσωποις ασυγχυτως. ου δοξη. αδελφε. εµην τε συγκαταβασιν επιγνωναι και φριξαι και προσκυνησαι ως Θεον τον εν µορφη ανθρωπου γενοµενον µε και Θεον µειναντα ανεκφραστως˙ δυο το εν. οι δ᾿ αλλοι. εις ουν Θεος εγω ειµι. ολοτελης. ψυχη. διπλαις και ταις θελησεσιν εν µια υποστασει. ολοκληρος. ου τη µορφη. διπλους ωσαυτως φυσεσι.Αλλως ουκ ενι γαρ καλως εµην οικονοµιαν. διπλαις ταις ενεργειαις. Θεος οµου και ανθρωπος. ου κεχωρισµενον. υπ᾿ αυτου κρατουνται και βασιλευονται. αυτοι µε αγαπησουσιν εξ ολης της καρδιας. σαρξ. φως το Αγιον Πνευµα. και τη ουσια αληθως υπερ πασαν ουσιαν˙ ου τη δυναµει τεµνεται. εις ειµι της Τριαδος. αυτοι δε και φυλαξονται πασας τας εντολας µου καταπλαγεντες την εµην απειρον ευσπλαγχνιαν. οις εµπαθης ο βιος. Βλεπε τι λεγεις. Οι ουτω µε πιστευσαντες ειναι και επιγνοντες εν τω καθαραι εαυτους σπουδη και µετανοια και δυνηθεντες κατιδειν εν καθαρα καρδια και µυηθηναι νοερως εµην οικονοµιαν. ου φυσει. αµεριστα υποστασει. ου τη ιδεα. εν. Εν τουτοις εν τα προσωπα.

αλλ᾿ ουν ιδρωτι συν πολλω. εν τα τρια δε µαλλον.τα τρια γαρ εν τω ενι. Ψυχη δε πασα η το φως καθορωσα το θειον. απαγε. Ει και δοκει ανθιστασθαι. Πασα ψυχη µη βλεπουσα φως της ζωης το λαµπον εν τε ηµερα και νυκτι υπ᾿ αυτου τιµωρειται. πονω και µοχθω εχει αει τον πολεµον ακαταλλακτον τουτου. τα τρια µια φυσις γε. και βασιλευει των παθων τουτο το κατ᾿ εικονα και υποτασσει δαιµονας δηµιουργους κακιας. αρχει των επιγειων. (269) οτι κοσµειται αρεταις. καταπατει τον δρακοντα. τιτρωσκεται. κοσµον ηµεις καλουµεν. τον ορωµενον τουτον ουδε γαρ εγνωκεν αυτον. καθως εκεινος του παντος εχει την εξουσιαν. κοπω. ουσια και θεοτης. ωσπερ στρουθιον ευτελες˙ και πως. τον µεγαν. Εν σκοτει γαρ την δυναµιν εχει και εξουσιαν. παντων λεγω. τον αρχαιον. τεκνον! Ο αρχων ουτος ο πεσων του φωτος τη στερησει εν σκοτει γεγονεν ευθυς και εστι µετα παντων των συν αυτω εξ ουρανου πεσοντων εν τω σκοτει και βασιλευει εν αυτω. Αυτα και φως το εν εισιν. ουχι τον κοσµον. προσεχε οποιον φως σοι λεγω. των κρατουµενων εν αυτω δαιµονων και ανθρωπων. ουδε δυναται γνωναι ο κοσµος ο ορωµενος ουδ᾿ οι του κοσµου φιλοι˙ ο γαρ τον κοσµον αγαπων εχθρος Θεου τυγχανει -. τα τρια µια δοξα. αλλ᾿ ον αυτος πεποιηκεν ανθρωπον κατ᾿ εικονα αυτου και καθ᾿ οµοιωσιν. ο φωτιζει τον κοσµον. Ακουσον. µη υπολαβης λεγειν µε το φως το του ηλιου! . αγεται και δεσµειται και βελεσι των ηδονων κενταται καθ᾿ ηµεραν. εν τω φωτι δε γινεται πτωµα νεκρον εις απαν. τω σκοτει. τα τρια µια δυναµις. δαµαζεται. οθεν εκεινος πεπτωκε. Φως δε ακουων. καταφρονει εκεινου και λαµποµενη παρ᾿ αυτου φωτος του απροσιτου καταπατει τον αρχοντα του σκοτους ωσπερ φυλλα καταπεσοντα επι γην αφ᾿ υψηλου του δενδρου. ει και δοκει µη πιπτειν.

αγνοων που υπαρχει. ακτηµοσυνην ουδαµως. ουδε σεληνης φαος. και σωµατι και πραξει µικρου νενεκρωµενος δε και πνευµατι υπαρξει. τοινυν ου λεγω σοι το φως του αισθητου ηλιου. . ει γε καλως τελουνται και εκπληρουνται. Νοησον τοινυν ακριβως. απαγε. Τα αισθητα τους αισθητους οφθαλµους και γαρ µονους φωτιζουσι και λαµπουσι φωτα και βλεπειν µονον παρεχουσι τα αισθητα. ποςω γε µαλλον ο ψυχης εχων τυφλον το οµµα εσκοτισµενος εσεται. Τα νοερα ουν οµµατα της νεορας καρδιας και νοερω φωτιζεσθαι οφειλουσι φωτι γε. ου σχηµα το ταπεινον και ευτελες˙ παντα γαρ ταυτα πραξεις και εντολων εκπληρωσις. τα νοητα ου µεντοι. ου γνωσιν. ου των αστερων των πολλων.Και γαρ ορας εν τω φωτι τουτου πολλους ανθρωπους εξαµαρτοντας ως εγω. ου της ηµερας. (270) και του ηλιου λαµποντος ουδεν εκ τουτου πλεον εγγινεται το οφελος τοις δαιµοσιν εκδοτοις. δεινως µαστιζοµενους. Παντες ουν. ως αυτος εντελλεται ο κτιστης. ου σοφιαν. και αορατως πασχοντας εκ πονηρων πνευµατων. Ει γαρ ο εχων σωµατος τας κορας εσβεσµενας ολος υπαρχει σκοτεινος. οποιον φως σοι λεγω! Ου λεγω σοι την πιστιν γαρ. οσοι βλεπουσι τα αισθητα και µονον. (271) η δ᾿ αγρυπνια µοναχων ουκ εστι παντως µονων. ου λεγω την των εργων πραξιν ουδε µετανοιαν ουδε νηστειαν παντως. Τα δακρυα κατα πολλους εκχεονται τους τροπους και η επωφελη εισιν η και βλαπτουσι µαλλον˙ τεως αυτα καθ᾿ εαυτα ανονητα εις απαν. ου λυχνιαιον ολως. πιπτοντας και αφριζοντας µεσουσης της ηµερας. ου φως ουδε απαυγασµα φωτος. τυφλοι εισι τα νοερα οµµατα της καρδιας. αλλ᾿ ουδε το διδασκειν˙ τουτων γαρ ουδεν εστιν. ουκ αλλου ολως ορατου απαυγασµα φωτος σοι παραδηλων ενεργειαν τοιαυτην ολως εχειν. ουπερ σοι λεγω. ουδε γε η ευλαβεια η εξωθεν.

και τουτο κεντρον µεν εµου τοις οφθαλµοις υπαρχει και ως δοκος εµπεπηκται µεσον εν τουτοις παντως˙ συ δε φωτιζη βλεπων µε. ινα φανω νηστευων. και τουτο γινεται εµοι πασης αιτιον βλαβης και σκοτος οντως και παχυ νεφος εν τη ψυχη µου˙ τους δε ορωντας µε λαους φωτιζει και διδασκει υπερφρονειν καλλωπισµου. και αυται µεν αι παρ᾿ ηµων εκπληρουµεναι πραξεις το καθ᾿ ηµας προς τους λοιπους ζωντας εν πονηρια φως λεγονται προς τα καλα κακεινους οδηγουσαι και. Ουτως και πασαι αι λοιπαι των αρετων γε πραξεις πραξεις εισιν εκτος φωτος. (272) οπερ και εστιν αληθως ενδυµα αποστολων. ακουσον. χρυσοχοοι τε και χαλκεις η µονασται οι πλειστοι. Και ινα µη παραδοξα υποπτευθω σοι λεγειν. . και δια τουτο λεγοµεν οτι τουτων απαντων των εναρετων πραξεων ουδεν φαος καλειται. και λαλησω σοι αινιγµατος την λυσιν˙ νηστευω ισως δια σε. υπερφρονειν και πλουτου και ευτελους αντεχεσθαι και τραχειας εσθητος. ει µη µε κατακρινης. και εις το εν γινοµεναι αι εναρετοι πραξεις. Παλιν εγω ενδεδυµαι ευτελη και ρακωδη και µονοχιτων εν παντι περιπατων νοµιζω δοξαν εκ των ορωντων µε και επαινον θηρασθαι και ως αποστολος αυτοις αλλος νεος ορασθαι. φως τω πλησιον γινεται και τοις ορωσι λαµπει. ειπερ και εστι δυνατον εν ανθρωπω γενεσθαι. και αγρυπνουσι πλειονα υφαινουσαι γυναικες. εργα ακτινος διχα. διΐστανται γαρ εξ αυτου πασαι πραξεις ανθρωπων.αλλα και του κοινου λαου εργοις ασχολουµενων. οπερ εστιν εν εµοι σκοτος και εκτυφλοι µε. αλλ᾿ ει µεµφοµενος σαυτον ως γαστριµαργον παντως˙ προς γαρ εγκρατειαν γαστρος καθοδηγη εκ τουτου και της τρυφης υπεροραν προφανως εκµανθανεις. οµου γαρ συναγοµεναι πασαι. Οπου και συναγοµεναι εις εν αι πασαι πραξεις και αρεται ανελλιπως φως ουκ εισι το θειον. ωσπερ προειπον.

εν αις αν γενηται. ως εν κηριον πασας προβαλλοµενης της ψυχης φωτι τω απροσιτω˙ µαλλον δε ωσπερ παπυρος εµβαπτεται κηριω. . αλλ᾿ οτι δεξασθαι το πυρ. φλοξ η φως το θειον εισιν αξια λεγεσθαι. τω φωτι τε εγγισαι και αναφθηναι δυναται απορρητω ενωσει. ουτως ου πιστις απασα. Και δια τουτο ασκησις πασα και πασαι πραξεις επιτελουνται παρ᾿ ηµων. Ως γαρ ουκ εστι λεγεσθαι πυρ τους καρβωνας µονους. οσον εν οικω τε αυτης εισαγαγειν χωρησει. τουτο υπαρχει αρετων επαινος τε και κλεος. ουτω ψυχη ταις αρεταις απασαις πιανθεισα ολη αναψει εξ αυτου. ηγουν εν επιγνωσει γινεται και. ου γαρ εισι τω οντι. νυν και εις τους αιωνας˙ αµην. το σκοτος του φωτος τε. µαλλον δ᾿ εισι και αυται φως φωτι συγκεκραµεναι. φωτοειδεις οµοιας εαυτου και φως αυτας απεργαζεται. Οτι η του Παναγιου Πνευµατος ενωσις προς κεκαθαρµενας ψυχας εν αισθησει τρανη. ουκ εργα ουδε πραξεις. (273) ∆ιΐσταται των ορατων ο αορατος παντως και των κτισµατων ο αυτα πρωτον κατασκευασας και των φθαρτων ο αφθαρτος. και τοτε φωτιζοµεναι αι αρεται ως θειω φωτι συγκοινωνησασαι φως και αυται καλουνται. ουκ εντολων εκπληρωσις πυρ. περιαυγαζουσι τε φως ψυχην αυτην και σωµα και λαµπουσι γε αληθως πρωτον τω κεκτηµενω και τοτε πασι τοις λοιποις τοις εν σκοτει του βιου˙ ους φωτισον εν Πνευµατι.λαµπαδι εξωµοιωνται φωτος εστερηµενη. Χριστε. ινα φωτος του θειου ωσπερ λαµπας µετασχωµεν. αλλ᾿ ουδε παλιν ανθρακας ουδε φλογα τα ξυλα. τω Παναγιω και κληρονοµους ποιησον ουρανων βασιλειας µετα παντων αγιων σου. οσον οραν ισχυσει. Λ∆’.

κτιστοι δ᾿ ηµεις ωσαυτως˙ ει ουν τω κτισµατι Θεος ο κτισας συγκατελθη και ενωθη και γινηται ως ο κτιστης το κτισµα. Θεος εστιν αορατος. και απιστουντες λεγουσιν˙ Ουδεις τη πειρα τουτο εγνωκεν η επαθεν. και ζην και βλεπειν οιονται. ως τη φθορα του νοητου θανατου κρατηθεντες οµου παντες και τη της αµαρτιας. οτι τω κτιστη το κτιστον απορρητως ηνωθη. αλλ᾿ οι τυφλοι την ενωσιν ουκ ειδον. αλλ᾿ ακοη και διδαχη λογων γινεται µονων. διδαξον ειπειν µε τι προς ταυτα και της αγνοιας της πολλης και απιστιας τουτους εκσπασαι και χαρισασθαι ιδειν σε. Επειδη και τα κτισµατα. Παλιν ο κτιστης αφθαρτος.και µιξις τουτων γεγονε. ω µανιας εσχατης. πατερες. αισθησιν οντως λαβοιεν αληθους θεωριας. θειους λογους και γνωσεσθε την ενωσιν εν γνωσει γινοµενην και εν αισθησει εκ παντος και πειρα και ορασει. ουκ ειδεν εν αισθησει. απολωλεν η πιστις και η ελπις ηφανισται των µελλοντων εις απαν. τα κτισµατα φθαρτα δε˙ και γαρ οι αµαρτησαντες ουχι το σωµα µονον. και σωµατι και ψυχη κατα τον λογον τουτον φθαρτοι εσµεν. Αλλ᾿ ω Χριστε µου. Τα διεστωτα τοτε γαρ ηνωσεν ο Σωτηρ µου. ορατοι δ᾿ ηµεις παντως˙ ει ουν αυτος τοις ορατοις θεληµατι ενουται. φως του κοσµου! Ακουσατε και συνετε. αναστασις ουκ εσεται ουδ᾿ η καθολου κρισις. (274) παντως νεκρων η ενωσις και ου ζωης προς ζωντας. . αναισθητως τω ποιητη ενουµεθα µηδεν γνωστως νοουντες. Κτισµατων κτιστης ο Θεος. Ει δε µη τουτο δωσοµεν. και κινδυνευει γε Θεος κατα σε. οι νεκροι δε λεγουσι ταυτης αισθησιν µηδ᾿ ολως εσχηκεναι. Ει δε αγνωστως ειποιας τουτο και αναισθητως. ως λεγεις. ενωσις αρα γινεται αµφοτερων εν γνωσει. ως ουκ εστι ζωη ουδε ζωην ηµιν ενουµενος παρεχει. αλλα και τας ψυχας αυτας εις φθοραν παρεισηξαν. οτε Θεος κατηλθε.

Οµως ενταυθα και εκει φως ψυχων αυτος µονος. αις ενωθη προ τελους˙ τοις δ᾿ αλλοις. ο ουκ ηµην. Ει δε τουτο αδυνατον. . µη πλανασθε. εκεινοι δ᾿ αποληψονται κολασιν επαξιαν. ωνπερ λεγει σοι µελλω˙ η γαρ εµε µεταβαλει και αφθαρτον ποιησει η προς φθοραν µεταβληθη ο αφθαρτος˙ και ουτως ισως εγω ου γνωσοµαι εκεινου πεπονθοτος και γεγονοτος ως εγω˙ εγω δ᾿ ει γενωµαι γε αφθαρτος ολος εκ φθαρτου κολληθεις τω αφθαρτω. Ει δε το φως παραχθεν ενεργει σοι τοιαυτα και οφθαλµους φωτιζει σου και ψυχην κατευφραινει και. καιτοι εστι του αισθητου φωτος εκεινο εργον. ηµεις δε σκοτος τας ψυχας εχοντες αφωτιστους˙ ει ουν το φως το των ψυχων ενωθη τη ψυχη µου. ως ειπον. ει και λαµψειεν οι κηρυκες. Το γαρ ειπειν οτι Θεος ενουµενος ανθρωποις ου µεταδιδωσιν αυτοις της θειας αφθαρσιας. πως αν ουκ αισθανθησοµαι. τι ου ποιησει εν ψυχη λαµψας ο τουτου κτιστης. ηµεις αυτοι το σκοτος˙ ουδε γαρ λαµψει αλλαχου ο Θεος.Ει ουν ο φυσει αφθαρτος ενωθη τω φθαρτω µοι. πως αν αυτη τη πειρα ουκ ιδω ουδε γνωσοµαι γεγονως. οταν αναφθη. χαριζεται οραν σοι. δεξαι µαλλον το αλλο και αφθαρσιας µετασχειν σπουδασον προ του τελους. εκεινο συσβεσθησεται και γενησεται σκοτος η η ψυχη µου ως το φως εσεται φωτισθεισα. η αληθεστερον ειπειν. Το φως υπαρχει ο Θεος. (275) του ανωλεθρου ολεθρον ο λεγων δογµατιζει και βλασφηµει και της ζωης αυτος ολως εκπιπτει. οντως εν τουτων εσεται. και παλιν χωρισθησεται τουτων ως αναξιων. αλλα εκεινων τη φθορα συγκατασπαται µαλλον. ει µη εν µοναις ταις ψυχαις. φευγει ευθυς το σκοτος. ο «Γενηθητω φως» ειπων και ευθυς παρεισηχθη. οι εν σκοτει ηµεις δε. α το πριν ουκ εβλεπες. ως πυρ αυτοις φανησεται απροσιτον εις απαν. Το φως γαρ. το εργον δοκιµασει τε. οποιον το εκαστου.

οστις υπαρχει. Ουδεις πωποτε. λαµψον. ω πλανης. ω φως. οντως ουτως γινεται. λαµψον εις αυτους. Ναι. εµποιησαι δυνησεται ψυχη τη ελλαµφθειση. ως εστι δυνατον κατιδεσθαι. ει και δοκουσιν ετι ζην. ω µανιας! Αλλ᾿. (276) ουτως αποκαλυπτεται του Πνευµατος η χαρις και δι᾿ αυτου και εν αυτω ο Υιος συν Πατρι τε˙ και τουτους βλεπει. τουτων εµπροσθεν στηκω. ωσπερ φως. Ουχι φωτισει ταυτην γε και γνωρισαι παρεξει εν επιγνωσει ακριβει αυτον. Τουτων οι µεν καλυπτονται καλυµµασι τας οψεις. καγω συµπεριστρεφοµαι. ει λαµψει νοερως εν καρδια η εν νοΐ ως αστραπη η ως ηλιος µεγας. Ως και το φως αισθησει το νοητον προσγινεσθαι πεφυκεν. κακεινοι µετα Θεου τα του Θεου εφθεγξαντο και ειπον. κακεινοι παλιν αλλαχου εκπεµπουσι το οµµα και ολως του προσωπου µου το φως ου καθορωσι. οπως ιδοντες πεισθωσιν οντως οτι φως συ αληθες υπαρχεις. αυτοι τω οντι εαυτους καλουσιν αναισθητους. ως παντες οι προλαβοντες αγιοι διδασκουσι πατερες˙ ουτως γαρ εδογµατισαν το συµβολον το θειον. τοιουτοι τε γενοµενοι. και οις ενουσαι. οµοιους σοι εργαζη.Τι δοκει ουν σοι. ηµεις δε και νεκρους οντας ζωης εστερηµενους. ουτως επιτελειται. καµµυουσι δε µαλλον και αναβλεψαι προς εµε ου θελουσιν. αλλα ιδειν ου βουλονται. ω τεκνον. Οι δ᾿ αναισθητως λεγοντες τουτου µεταλαµβανειν. οι δε και εξω φευγουσι µισησαντες µε παντως. οις προσεσται. . Τις γαρ εθεολογησε τριαδικην µοναδα η τις αιρεσεις ετρεψε µη γεγονως τοιουτος η τις εκληθη αγιος µη µετασχων Αγιου Πνευµατος. και τοτε τα περι αυτων εξ αυτων απορρητως διδασκεται και φθεγγεται και πασιν αλλοις γραφει και δογµατα θεοπρεπη εκτιθεται. Λαµπω καθως και παντοτε των τυφλων προ προσωπου. Προς δε και αποστρεφονται τας οψεις αλλαχοθεν. ως ειποµεν.

ουδε γεγονε προ τουτου παρεκτος των αποστολων. Αποκαλυψον το φως σου διανοιξας ουρανους µοι. οτι νυν ουδεις υπαρχει. Θεε µου. εισελθε και νυν εντος µου. Οτι παντες οι αγιοι ελλαµποµενοι αυγαζονται και την δοξαν του Θεου καθορωσιν.(277) Τι ουν τουτους ποιησαιµι. αλλα αγνωστον τοις πασιν. καθαπερ παλαι. φως ιδειν µη θελησαντες και µειναντες εν σκοτει. αθεωρητον ωσαυτως . οτι εµου εκλαµποντος φωτος του απροσιτου αυτοι το σκοτος εαυτοις προεξενησαν µονοι. ανοιξον τον νουν µου µαλλον. αξαπορω εις απαν˙ το αβουλητως γαρ αυτους και βια ταχα σωσαι. ΛΕ’. το δ᾿ αβουλητως αγαθον ουκ αγαθον υπαρξει. δια ρυπαρας µου γλωσσης. και ευδοκησον φανηναι και πτωχω προσοµιλησαι. και τουτο θλιψις δοξειε. µη θελοντας σωθηναι. Αλλ᾿ ουδε αυτους εκεινους λεγουσι τρανως ιδεσθαι τον Θεον σου και Πατερα. ως θεµιτον ανθρωπινη φυσει Θεον οραν. Λαλησον. και δια τουτο θελοντας και ορω και ορωµαι και βασιλειας της εµης ποιω συγκληρονοµους. και γινονται κριται αυτοι εαυτων προ της δικης. τους δε µη θελοντας εω θελοντας εν τω κοσµω. ος Θεον γνωστως κατειδεν. Το γαρ καλον θεληµατι εσται καλον τω οντι. (278) Βλεψον ανωθεν. περι ων τινες λαλουσιν.

ου των αλλων τε ταγµατων ειδε µου ποτε την φυσιν ουδ᾿ αυτον εµε τον κτιστην ολον. Ναι. ωρων και χρονων. οιοσπερ τυγχανω. Μονος ακτιστος εγω συν Πατρι και Πνευµατι µου µονος αναρχος υπαρχω εξ αναρχου του Πατρος µου˙ αγγελων δε ουδεις ουδεπω. Η Θεος εγω προ παντων ηµερων. Γραφε. λεξον ταχος. ειπεν. Ως γαρ εσοπτρον ηλιου τας ακτινας δεδεγµενον . αλλ᾿ ουδε των αρχαγγελων. και ουδεν των ορωµενων. Χριστε µου. απερ λεγω. υπερ εννοιαν τε πασαν µονος µετα µονου µονος. (280) Μονην δε ακτινα δοξης και απορροιαν φωτος µου καθορωσι και θεουνται. ινα µη τοις ασυνετοις εγωγε δοξω ληρειν. Ηµην υπερ νουν και λογον. αλλ᾿ ουδε των αορατων ην προ του γενεσθαι οντως. αλλα και αιωνων παντων και των ορωµενων παντων νοουµενων τε κτισµατων. γραφε και µη κατοκνησης.δογµατιζουσιν υπαρχειν. (279) προβαλλοµενοι το ρηµα του υπερηγαπηµενου µαθητου σου Ιωαννου λεγοντος˙ Θεον ουδεπω εωρακει τις ανθρωπων.

ουκ αγγελων. Ολον δε µε κατιδεσθαι ουπω τις κατηξιωθη. ουκ ανθρωπων. οπως µη µε καθορωσιν. Του αει ωσαυτως οντος και αναρχου και ακτιστου τα κτιζοµενα ελαττω˙ . ου δυναµεων αγιων.η κρυσταλλινος ως λιθος ελλαµφθεις εν µεσηµβρια. Τουτο γαρ ουδε συµφερει˙ µικραν δ᾿ ορωντες απαυγην οντως ειναι µε µυουνται και γινωσκουσι Θεον µε τον αυτους παραγαγοντα. Εξω γαρ ειµι των παντων και αορατος τοις πασιν. Ουκ ενδεχεται Θεον γαρ αλλον φυσει παραχθηναι (281) ισοδυναµον του κτιστου ουδ᾿ οµοφυη εκεινου. ουδε γεγονε του κτιστου ισοδυναµον το κτισµα. αλλα αξιος ουδεις µου της θεοτητος ευρεθη. Τω ακτιστω το κτιστον γαρ πως ποτε εξισωθειη. ου φθονων δε τουτοις παντως. ουδ᾿ ως ακαλλης υπαρχων κρυπτοµαι του µη φανηναι. ουδε δυνατον γαρ ολως οµοουσιον του κτιστου το κτιζοµενον γενεσθαι. και εκπληξει µε και φοβω ανυµνουντες λειτουργουσιν. ουτως δεχονται ακτινας της θεοτητος µου παντες.

οια παντως και θελησει. µονος εχων δυναστειαν. και χαριζεται εκαστω ως τεχνιτης. (282) ως πηγη ζωης υπαρχων εµψυχα παραγει ζωα. Ουδεις ανθρωπων ολως ουν. Πως ουν αµαξα τον ταυτην τεκτηναµενον εκµαθοι. ειπε µοι. Κυριε. αει και εις αιωνας των αιωνων. οσα βουλεται και θελει. ως δεσποτης. Ευχαριστια υπερ της εξοριας και των θλιψεων. ουδεις και των αγγελων του διδοναι πνευµα αλλοις ελαβε την εξουσιαν η ζωην αυτοις παρεχειν. ων υπεστη εν τω κατ᾿ αυτον διωγµω. ευχαριστω σοι. (283) Ευχαριστω σοι. ο δε Κυριος των παντων εχων εξουσιαν µονος. ει µη τουτοις δωσει γνωσιν. µονε .και γαρ ειναι µαρτυρησεις και τοσουτον διαφερειν. ει µη ορασιν ενθειη ο αυτα κατασκευασας. ο αδυνατον υπαρχει τουτο πασι τοις κτισθεισιν. Πως δε πριων τον κινουντα επιγνωσεται. αµην. ΛΣΤ’. οσον αµαξα και πριων του αυτα τεκτηναµενου. ω η δοξα και το κρατος νυν.

Ταυτα η γη µη φερουσα εκλονειτο τω φοβω και τους νεκρους τους εν αυτη απεδιδου εν ταχει˙ . και πειρασµους και διωγµους και µαστιγας και θλιψεις και τελευταιον θανατον παρα των παρανοµων. οιµοι. ηνπερ προσεταξας ηµας φυλασσειν. βασιλευ. ∆ικαια ουν η κρισις σου και η προσταξις αµα. καταδικης αιτια˙ διο µη φεροντες οραν σε τον δικαιον µονον οι αδικοι θανατω σε παρεδωκαν αισχιστω.καρδιογνωστα. βασιλευ. (284) και κρισιν. παντων καταλιποντων σε µαθητων τε και φιλων. και οξος εποτισθης και την πλευραν ενυγης σου τη λογχη. χλαιναν τε κοκκινην ενεδυσω. Οθεν ετυφθης κεφαλην και ακανθαις εστεφανωθης. παντοδυναµε Λογε. ινα παθων ο απαθης υπ᾿ ανοµων αδικως απαθειαν παρασχης µοι τω κατακεκριµενω εν τω µιµησασθαι τα σα παθηµατα. κατεδεξω. αναρχε. Συ ως κακουργος συλληφθεις και δεθεις µονος ηχθης. Συ και λαλησας ραπισµα παρα δουλου υπεστης και σιωπησας θανατος ευθυς κατεδικασθης. πανοικτιρµον! Ευχαριστω σοι. Αυτη δ᾿ εστιν η µιµησις της ταπεινωσεως σου. ο κατελθων επι της γης και σαρκωθεις Θεος µου και γεγονως. η σιωπη δε. Σωτερ. Χριστε µου. Συ τον σταυρον εβαστασας. ουτως ηµεις υποισωµεν αµαρτησαντες παντα. Λογε. Ενεπτυσθης το προσωπον. οπερ ουκ ης. ανθρωπος οµοιος µου διχα τροπης και ρευσεως και πασης αµαρτιας. Οι λογοις σου γαρ µαχαιρα τοις ανοµοις υπηρχον. πανοικτιρµον. Χαιρε! ακουσας παικτικως. πανοικτιρµον. και ενεπαιχθης. ην εξηνεγκε κατα σου. βασιλευ δικαιε. Συ και παρεστης τω κριτη ως κατακριτος. επι των ωµων και προσεπαγης εν αυτω ανυψωθεις. Χειρας ηλωθης ποδας τε. Συ δαιµοναν γαρ ηκουσας και πλανος ενοµισθης αθεοις και αντιθεος και παραβατης νοµου. ιν᾿ ωσπερ επαθες αυτος αναµαρτητος πελων. Θεε µου. υπ᾿ Εβραιων.

αλλ᾿ εµειναν τυφλωττοντες τον νουν και την καρδιαν πεπωρωµενην την αυτων εχοντες µεχρι τελους. τας δωρεας τε πασας του Θειου και προσκυνητου Πνευµατος σου. Τι ουν υπαρχει µεγα µοι. ινα τον κοσµον σωσης. ει ταυτα καγω παθω. και προξενος θεοτητος η ταπεινωσις πελει η ση τοις µετα γνωσεως ταυτην µετερχοµενοις. εστω µοι εις εκτισιν πταισµατων. ιδια εξουσια και τας σφραγιδας ελιπες σωας τοις παραβαταις˙ αγγελων παρουσια δε εκυλισε τον λιθον (285) και τους εκει φυλασσοντας κατεπληξε τω φοβω. Χριστε. η πειρασµους η θλιψεις. Χριστε. Συ γαρ υπαρχεις των καλων ο παροχευς αρχηθεν τοις εκ ψυχης προσπιπτουσι τω σω κρατει αξιως. Ευχαριστω σοι. Θεε µου. ο αµαρτησας παµπολλα εκ νεας ηλικιας και παροργισας σε. Το καταπετασµα του ναου του τοτε διεσχισθη απο των ανω γεγονος δυο εως των κατω. αλλα αει µοι χαρισαι την εκβασιν. και ουδεν οι παρανοµοι τουτων συνηκαν ολως. της πιστεως. πασχων µαλλον αδικως. και ουκ ηθελησεν ποσως του συνιεναι ολως. ∆εσποτα. και µη εασης µοι ποτε πονους επενεχθηναι υπερ δυναµιν. Μεγα µοι οντως.ο ηλιος εις αιµα δε µετεστραφη ορων σε και η σεληνη ζοφωσιν ενεδυσατο τοτε. πληµµεληµατων. Συ ουν ανεστης. οικτιρµον. ει δε δικαιως. ∆εσποτα. ∆εσποτα. µαλλον δε και υπερ πασαν δοξαν. η µιµησις των εργων. αλλα και ταφω κειµενον φυλακας εφιστασι και τον λιθον σφραγιζουσι σε κατασχειν δοκουντες. των εργων τε και των χρηστων ελπιδων παρεχων τα χαρισµατα. εις καθαρσιν αµετρων µου. και την ισχυν του δυνασθαι υπενεγκειν τας λυπας. νυν και αει και παντοτε εις αιωνας αιωνων. εν εργοις τε και λογοις. απερ αυτος συ πεπονθας αναµαρτητος πελων υπερ του κοσµου. οτι µε µετοχον ποιει δοξης σου της αρρητου η κοινωνια των παθων. ∆εσποτα. .

σε. αγνοων τον Θεον µου. οτι εν αυτη περιεχεις τα παντα. εξαγαγων τε εκ κατωτατου λακκου. ω δηµιουργε µου. των υπο γην τε και των εν γη ωσαυτως! Συ ει Κυριος τουτων. ΛΖ’. σε. ∆εσποτα. . εχαιρον χαραν ου λαλουµενην. και ωσπερ τυφλος υπηρχον εν τω κοσµω και ως αθεος. Ω ακολουθων αφροντις διετελουν. ∆εησις και προσευχη του αυτου προς Θεον της εκεινου ενεκα βοηθειας (286) ∆εσποτα Χριστε. Θεος τε και ∆εσποτης. ∆εσποτα Θεε παντων των ορωµενων αορατων τε δυναµεων. σκοτους του βαθυτατου επιθυµιων και ηδονων του βιου εξειξας οδον. ως κτιστης των εν ουρανω παντων. ω πλαστα. σκοτους των παθων. δυναµις η µεγαλη.αµην. των υπερανω του ουρανου τε και ουρανων απαντων. τον κτιστην µου. εργαζεται και κτιζει και οικονοµει τα καθ᾿ ηµας αρρητως˙ αυτη ουν καµε νυνι παραγαγουσα εκ του µη οντος πεποιηκε του ειναι. οε και γεγονως ηµην εν τωδε κοσµω αγνοων ολως σε. Λογε. Χειρ σου. Αυτος ουν ελεησας και επεσκεψω (287) και επεστρεψας λαµψας εν σκοτει φως µοι και ελκυσας µε προς εαυτον. συ τη χειρι σου περικρατεις την κτισιν. ∆εσποτα ψυχοσωστα. η το θεληµα του σου Πατρος πληρουσα και δηµιουργει. δεδωκας οδηγον µοι προς τας εντολας τας σας καθοδηγουντα. τον καλον ∆εσποτην.

µη µε εγκαταλιπης µηδε αφης µε. ω ∆εσποτα µου. προ οφθαλµων µου βλεπω. αλλα ανθρωπων πολυ απολιµπανειν˙ κατα παντα γαρ παντων εσχατος πελω και ελαχιστος ειµι οντως ανθρωπων παντων. Εν τουτοις οντος και τουτοις εντρυφωντος ελαβες εκ γης τον πατερα µου. τον ως αληθως απροστατευον ξενον εστησας αυτος τοις κριµασιν. το µεγα. τω οδηγω µου και πατρι συµπαροντα αφραστον ειχον αγαπην τε και ποθον. και ποιµνης. Χριστε µου. (288) ∆ια τουτο σε αρτι καθικετευω. ηρας οδηγον εµον εξ οφθαλµων µου. Μειζον γαρ αλλο υπερ ταυτα ουκ εσται. οιµοι. . παντως εκ παντων αβοηθητον οντα. παντως µεµονωµενον. τον καλον ∆εσποτην. µονον! Οιδας της οδου την δυσβατον πορειαν. οιδας την εµην ασθενειαν. αντιβολω προσπιπτων˙ µη αποστραφης. εξαιτουµια. προστατην και ποιµενα. το ελεος σου. και την αγνοιαν. οιδας των ληστων την καθ᾿ ηµων µανιαν. οις οιδας. ελεγον. ορω τα µελλοντα. η την πιστιν µου εν αλλοις ποιοις δειξω. ην ως ανθρωπος εχω. και κατελιπας µονον.ορων κατα ποδας σου ακολουθουντα και προσοµιλουντα σοι πολλακις τουτον. βασιλευ και Θεε µου. υπερ πιστιν τε και ελπιδα υπηρχον και˙ Ιδου. ους ουκ ηκουσε. και των ουρανων παρεστι βασιλεια και τα αγαθα α οφθαλµος ουκ ειδεν. παντως ορφανον. οιµοι. Επιχεε µοι. αρτι δεοµαι. ω φιλανθρωπε. οιδας την πληθυν των πονηρων θηριων. Αλλα και βλεπων σε. εχων τε αυτα και τι πλεον ελπισω. Πλην ουδ᾿ ανθρωπος ολως δοκω υπαρχειν.

(290) Αλλ᾿ οµως αρτι ακουε των απορρητων λυσιν! Προ του γενεσθαι ουρανον. ποιαν εκκλινω τριβον. τον παµπαν απεριγραπτον. Ο χορτος ολος τω πυρι πως προσψαυσαι τολµησω. ο τυγχανων εν κοσµω. Εις ποιον αδην καταβω. ο ταλας. Σωτερ. τω αθανατω ο νεκρος τως αρα προσπελασω. (289) Ποιαν οδον οδευσοιµι. πως ευρησω. ειπε µοι. ο συνηµµενος υλη. Λογε. Ποιαν ανελθω κλιµακα. εις ουρανον δε ποιον ανελθω και εις εσχατα ποιας θαλασσης αρα γενοµενος ευρησαιµι τον απροσιτον παντη. ανυµνουντα σε εις αιωνας αιωνων. το αϋλον εν υλικοις. φθαρτος ολος υπαρχων. εκ ποιου τε του µερους και ποιον αρα σπηλαιον εκεισε ψηλαφησω η ποιον ελος διελθων τον πανταχου παροντα και αληπτον τυγχανοντα αορατον τε οντα του κατιδειν αξιωθω και κατασχειν. και ελλειµατα τουτο αναπληρωση και σωον ολον ανθρωπον µε ποιηση υστερουµενον ουδεν των αναγκαιων και ουτω στηση ενωπιον σου. ποιαν εισελθω πυλην η πως ανοιξω θυραν δε και ποιου κουβουκλιου. Ορος εις ποιον αναβω. τον κτιστην εν τη κτισει. πως τω αΰλω συναφθω. Περι θεολογιας˙ και οτι ο νους της υλης των παθων καθαρθεις αΰλως τον αϋλον και αορατον καθορα.ινα τα εµα υστερηµατα. Πως δ᾿ εξω κοσµου γενωµαι. Οποιας δε και ποταπης ενδον οικιας ευρω τον εν χειρι τα συµπαντα και παλαµη κρατουντα. αµεµπτον µε σον δουλον. αφηλαφητον ολον. τον αφθαρτον εν τοις φθαρτοις. ΛΗ’. ο εν θανατω τη ζωη πως ολως πλησιασω. αµην. ακατακριτον. Πως τω αφθαρτω συµπλακω. προ του γην παραχθηναι .

οµως Θεος αθανατος. µονος. καθως ειπον. ου περιεκοψε φωτος αΰλου λαµπηδονας. ουκ αιθηρ. ου φως. ενδον το φως το αϋλον µη εχων. Ενυλος γαρ. Νοει καλως µονον Θεον εν αρχη την Τριαδα υπεραναρχως ουσαν µεν. φως ακτιστον. υλικον και ορωµενον. των αΰλων εξω. αµετρητον υψει. η Τριας. φωτοειδες εις απαν. φως αναρχον. αισθητον και παχυν τε και εν ριπη εξετεινε τουτον. Γην τε οµου και υδατα και απασας αβυσσους µεσον αυτου εν τω αυτω εννοηµατι µονω πεποιηκεν. αΐδιος. Υστερον δε παρηγαγεν ουρανον ως καµαραν. φυσει δε ευρεθη και ουσια. αλλ᾿ εστι παντως πανταχου Θεος κεχωρισµενος . ουτως ο τουτων ποιητης ολως ουκ εξω πελει. ουκ αλλο τι των οντων˙ πνευµα δε µονον ο Θεος. βαθει και πλατει. ουκ ην σκοτος ουδ᾿ ολως. (291) ουκ εχων τοπον ιδιον. ουχ υδωρ. απεριγραπτος γαρ ων˙ αυτος λογω τα συµπαντα εν εαυτω παραγει και φυσει εστι των κτιστων παντη κεχωρισµενος και φερων παντα εν αυτω εξω εστι των παντων. κυριοτητας. αιωνιος. υπερ αρχην τε πασαν ανεικαστον. Ωσπερ γαρ νους και αγγελος τοιχοις και θυραις εξω οικιας ουκ απειργονται ουδε κρατουνται ενδον. ως ειρηται. οµου τε παντοδυναµον και αϋλον υπηρχεν. Και εµεινεν. φως αφραστον εις απαν.Θεος υπηρχεν. καθαπερ νυν. ου τοπω παντως. αρχας και εξουσιας. Ουκ ην αηρ. Εποιησεν αγγελους δε. ο ουρανος εκτανυσθεις αισθητος . ουκ ενδοθεν του ουρανου ουδ᾿ εν ετερω τοπω. Ενυλων γαρ ο αϋλος εστι κεχωρισµενος. οια και νυν παντα ηµιν ορωνται. θρονους και τα ακατονοµαστα ταγµατα λειτουργουντα αυτω και παρισταµενοα εν φοβω τε και τροµω. ατελευτητος. ων. ως ειδε µονος. τα Χερουβιµ και Σεραφιµ. αγαθωτατος αγαν. µονος µεµονωµενος. του τε µεγεθους και φωτος περας µη κεκτηµενον.

ουχ υποστησεται πας ζων ανατολην την τουτου. υπερφωτος. τα νοητα και αϋλα αΰλως καθορωσα. προς παθη. το αϋλον εν υλικοις αΰλως καθορωµεν φως. καθως ειρηται. κατασπαται δε οµως και παλιν αναφερεσθαι αει θερµως σπουδαζει αεροβαµων θελουσα ειναι εξ ορωµενων. ονπερ συνεχεαµεν παραβασεως ζοφω. οπερ ειπον. Εγενετο ουν ουρανος ενυλος και διεστη τη φυσει. νουν αϋλον εν υλικων παθων επιθυµια και γευσει τη των ηδονων εκκαθαραντες αυθις. Εκεινος δε παντος φωτος εστι κεχωρισµενος. ολη αϋλος ουσα και νοερον τον του νοος οφθαλµον κεκτηµενη. µεσον δ᾿ αφθαρτων και φθαρτων αρρητως κρατουµενη˙ υπο µεν των καθελκεται προς ηδονας. υπο δε των προς ουρανον πτερουµενη εκεισε µενειν µεν εκβιαζεται. δεδωκε δε και εν χερσι φως εν νυκτι του φαινειν. (292) απροσιτον τοις νοεροις οµµασι της καρδιας. απο σιδηρου λιθου τε τικτοµενον αρρητως. ιν᾿ εν βεβαια πιστει γε και εντολων τηρησει τον. Θαυµαζω γαρ πως η ψυχη. αισθητοις αισθητως οπως λαµπη. ει λαµψαι βουληθη ηλιου ο ∆εσποτης. υπερλαµπρος. οτι ην Θεος υπεραναρχως. Ο δε ∆εσποτης του παντος τον ηλιον ανηψε και την σεληνην. . οικος καθαπερ µεγας. ωσπερ θυρισι γε δυσιν αισθητως κεχρηµενη του σωµατος τοις οφθαλµοις παρακυπτουσα βλεπει δι᾿ αυτων παντα ορατα και παλιν υποστρεφει. αστεκτος παση κτισει˙ ως γαρ ηλιου λαµποντος ου φαινονται τα αστρα. ουτως.ενυλων παντων και κτιστων υπ᾿ αυτου παραχθεντων. αορατον τοις αισθητοις οφθαλµοις και ενυλοις. Ως γαρ παγιδας βλεπουσα τα εν τω κοσµω παντα φοβειται ολως εν τη γη πατησαι η καθισαι. του φωτος του αΰλου και εµεινε διχα φωτος. ∆ιο συνεζευξε τον νουν τω χοΐ τω ενυλω και εν ενυλοις τεθηκεν ηµας ανθρωπους παντας.

∆εσποτα Χριστε. συ και τα γηϊνα. Θεε. ονπερ χρη εκµιµεισθαι τους παντας.ινα µη παντως εµπαγη κρατηθεισα εν τουτοις και γενηται καταβρωµα θηριων ανηµερων. το αγαθον και πραον των γηγενων υπερκειται τας εννοιας απαντων. (294) τα ενεστωτα τε οµου και τα µελλοντα. (293) Αµηχανον το καλλος σου. και δια τουτο ο προς σε ποθος και η αγαπη πασαν αγαπην των βροτων υπερνικα και ποθον. ΛΘ’. συν τοις επουρανιοις. Οτι ο ποθος και η προς Θεον αγαπη υπερβαινει πασαν αγαπην και παντα ποθον ανθρωπινον˙ βαφεις δε ο νους των καθαιροµενων εν τω φωτι του Θεου ολος θεουται και νους εκειθεν χρηµατιζει Χριστου. κριτη των παντων αµεµπτως παραστησονται και κοινωνοι της δοξης και βασιλειας της αυτου εσονται εις αιωνας. ω παραδοξον εργον Θεου υψιστου και µυστηριων δυναµις των κρυπτως τελουµενων! Συ και τα αφθαρτα ηµιν και τα φθαρτα χαριζη. το ηθος. υπερ λογον η δοξα. Θεω. αµην. . αποδιωκουσα παθων και ηδονων το σκοτος˙ ω θαυµα. επιθυµιας πασας δε αποκρουεται ταχος˙ σκοτος γαρ οντως των παθων επιθυµια πελει και νυξ βαθεια των αισχρων αµαρτιων η πραξις. ινα και συν αυτοις Χριστω. ασυγκριτον το ειδος. φως δε ο ερως ο προς σε και η αγαπη. Καθ᾿ οσον γαρ υπερκεισαι των ορωµενων. κατα τοσουτον ο προς σε ποθος υπαρχει µειζων και συγκαλυπτει απασαν ανθρωπινην αγαπην και ερωτας των σαρκικων ηδονων αποτρεπει. Σωτερ. ∆ιο εξανατελλουσα εν ψυχαις φιλοθεοις ευθυς ηµεραν εµποιει απαθειας. Λογε. Σωτερ. η ωραιοτης αφατος. Θεε µου. Τοιουτος ο των ευσεβων και πιστων και αγιων απαντων βιος.

εκ φωτος σου του θειου. Τις δε µη φριξη την πολλην ανοχην σου. ουτως καγω εσοµαι εν τω φωτι σου µη βλεπων κοσµον µηδε τα εν τω κοσµω. το αστεκτον και ασβεστον πυρ. φιλοδοξιας σκοτει κεκαλυµµενοι. ω ηλιε ηλιου και σεληνης. οιµοι. ουκ ηλλοιωθη νουν. ∆εσποτα. αστερων παντων και φωτος και παντος αλλου κτιστα. Τις ουν µη κλαυση των πιστων και γνησιων σου δουλων. σου του παντων ∆εσποτου αγιου. Και µελη οντες. και καθωσπερ πασχουσιν οι εν τω σκοτει καθεζοµενοι των ηδονων του βιου. τις µη τροµαση κρισεως ανταποδοσιν θειας. αλλα βλεπων εσοµαι ως µη βλεπων και ακουων ως µη ακουων. . παντως αγια αυτοκρατους ∆εσποτου. ∆εσποτα. και των καταχθονιων˙ και πως ηµεις οι αθλιοι αγαπωµεν ανθρωπους υπερ σε πλεον και αυτοις δουλουµεθα αθλιως. Αλλ᾿. ως εχων εξουσιαν των ουρανιων. ψυχην και τας φρενας. το της γεεννης. Λογε. τοις πονηροις ου φριττοµεν δαιµοσιν αυθαιρετως ριπτειν αυτους εις ατιµα της αµαρτιας εργα. και βλεπειν αλλως και ακουειν ωσαυτως. Τις γαρ ιδων σε και αστραφθεις αισθησεις εκ της δοξης σου.ως παντων παντως ποιητης. ινα µικρα ληψοµεθα και φθαρτα παρ᾿ εκεινων και αυτοις εκδιδοαµεν ψυχας ηµων αθλιας και σωµατα ως ατιµα σκευη του καταχρασθαι. τις µη θρηνηση της πολλης αυθαδειας την τολµαν. βλεποντες ου βλεπουσι δοξαν σου θειαν (295) και ακουοντες ου συνιουσιν ολως τας εντολας σου και τα προσταγµατα σου. Θεε µου. ινα µονον σε βλεπων εν τω φωτι σου κοσµον µη ορω µηδε τα εν τω κοσµω. τουτων εξω µε κρυψον εν τω φωτι σου. ενθα κλαυθµος τε και βρυγµος υπαρχει των οδοντων και πονος απαρακλητος και αφραστος οδυνη.

παλιν οραται µονον. αποχωριζει. Ταυτα γαρ αυτω αισχυνη οντως πελει. Εµβαπτεται γαρ ο νους εν τω φωτι σου και λαµπρυνεται και φως αποτελειται οµοιον της δοξης σου. αµην. και νους καλειται σος ο τοιουτος αξιωθεις γενεσθαι. και νουν εχειν σον τοτε καταξιουται και εν µετα σου γινεται αχωριστως˙ και πως µη βλεπει ωσπερ συ και ακουει παντα απαθως. (296) Παλιν εκλαµπει µοι το φως. βαβαι. παλιν τεµνει την νυκτα.Σωτερ. Οµολογια της χαριτος των του Θεου δωρεων˙ και οπως ο ταυτα γραφων πατηρ υπο του Αγιου ενηργειτο Πνευµατος˙ και διδασκαλια ρηθεισα υπο Θεου. και τα Θεου και θεια. της των σωζοµενων σωτηριας τυχειν. παλιν τρανως οραται. παλιν απαντων εξω µε ποιει των ορωµενων. Υπερανω γαρ παντων των ορωµενων ο γενοµενος και Θεω πλησιασας. ∆οξα δε αυτω και τρυφη τε και πλουτος Θεος. των αισθητων ωσαυτως δε. . Πως δε επιθυµησει Θεος γεγονως αισθητου τινος ολως ρευστου και φθαρτου πραγµατος ειτε δοξης. υβρις. του τι δει ποιουντα τινα. µαλλον δε Θεος και αυτος χρηµατισας. εξουδενωσις και ατιµια. τιµη και κρατος αει τε και νυν και εις παντας αιωνας. παλιν ανοιγει ουρανους. Μ’. ω πρεπει πασα δοξα. η Τριας. ο υπερανω γεγονως τουτων παντων και υπερ πασαν δοξαν την ορωµενην. παλιν παραγει απαντα. πως εν των κατω κειµενων δοξαν ολως η τρυφην θελησειεν επιζητησαι. κατηξιωται πανεξαισιως.

Ταυτα σου τα παραδοξα. δυσωπω µαθειν. σηµερον κοσµον απαντα νοµισον καταλειψαι! Σηµρον φιλους. µη διατεµνων νυκτα.Παλιν ο παντων ουρανων υπερανω τυγχανων. το τι ανταποδωσω σοι. συγγενεις. και µεσον παντων οντων µε εξω ποιει παντων. δοξαν µαταιαν πασαν αφεις οµου απαρνησαι και µεριµναν των κατω και επι ωµων τον σταυρον αρον. Ακουσον τι ποιησειε πας ο µελλων σωθηναι. απλουν. ιν᾿ ευρεθω ενωπιον ακατακριτος. δοξον. αλλα τα παντα δουλα σα. Σηµερον. του βηµατος σου του φρικτου εν ηµερα της δικης. Σωτερ. απερ εις ηµας ποιεις τους αναξιους˙ δια τουτο ουν φοβος σου συνεχει µε και τρεµω και µεριµνω διηνεκως και δαπανωµαι σφοδρα. µηδε αερα διϊστων µηδε στεγην οικιας ατοµως ολος µετ᾿ εµου γινεται. Σωτερ. µειζονως καταισχυνοµαι. ονπερ ουδεις εωρακε πωποτε των ανθρωπων. οδυνας τε των θλιψεων και λυπηρων τους ηλους . ενθα φως εστι µονον. ινα και θεραπευσω σε. παραγινεται προς µε το φως και αναφερει µε των παντων υπερανω. ων εις εµε ειργασω. ινα ευαρεστησω. (297) ταυτα της δυναστειας σου και της φιλανθρωπιας τα εργα. τι δει ποιησαι. των θαυµατων. αναριθµητων δωρεων. σηµερον απεταξω. µειζονως. ω φρικτου µυστηριου! Μενοντων παντων ως εισι. Ουκ οιδα ει και σωµατι. µη διανοιγων ουρανους. το τι σοι προσενεγκω αντι τοσουτων δωρεων. τοσαυτης ευσπλαγχνιας. εργα παντα χειρων σου. τεθνηκας. ενδοθεν του κελλιου µου. µηδεν εµον εν βιω. µειζονως οδυνωµαι. Χριστε µου. µαλλον δε πρωτος παντων συ ο και παρακαλων µε. ο βλεπων γινοµαι απλους τη ακακια. του αθλιου. σφοδρως τε σφιγξον και µεχρι τελους βαστασον των πειρασµων τους πονους. ενδοθεν του νοος µου και µεσον της καρδιας µου. τεως δ᾿ εκεισε ολος επ᾿ αληθειας γινοµαι. Μηδεν δ᾿ ευρισκων εν εµοι.

των υβρεων ταις λογχαις δε βαλλοµενος καθ᾿ ωραν και λιθαζοµενος σφοδρως απασαις ατιµιαις δακρυα αντι αιµατος προχεων εση µαρτυς. και συ και παντες αλλοι οι εις εµε πιστευοντες.περιχαρως καταδεξαι. τι και πιστευειν οιεσθε εις εµε ασυνετως. και εµπαιγµους και ραπισµους φερων παντευχαριστως της εµης εση κοινωνος θεοτητος και δοξης. Τι δε µε και Θεον υµων ονοµαζετε ολως. Ταυτα και τουτων πλειονα. ζωη τε και λαµπροτης. ωσπερ στεφανον δοξης. ∆ιο και οι µιµουµενοι τα εµα σεπτα παθη . των επηρεαζοντων τε εκ ψυχης υπερευξη και αγαθοποιησειας τουτους κατα το δυνατον σοι. Ει δε και διωχθηναι σε υπερ δικαιοσυνης γενηται. οτι η βασιλεια των ουρανων ση γεγονε. και νεκρων εξαναστασις και καυχηµα απαντων των πιστευσαντων εις εµε τα εις εµε ονειδη. απεθανον θανατον των κακουργων. τι και αιτεισθε του µαθειν πως δει υµας σωθηναι εν ποιαις τε ταις πραξεσιν εµοι οικειωθηναι. πραξον και αλλους διδαξον. ει βουλοισθε σωθηναι και συν εµοι αυλιζεσθαι εις αιωνας αιωνων. αισχυνην τε λογιζεσθε ταυτα και ατιµιαν παθειν και θειναι τας ψυχας υπερ των εντολων µου. Εγω γαρ ταυτα δι᾿ υµας επαθον εκουσιως˙ εσταυρωθην. και δοξα κοσµου γεγονε. και ποιον τουτου µειζον. καθαπερ υπεσχοµην. πρωτον εκεινων παντων υστερον αποδειξω σε. οµοιος ον τως γεγονας του υψιστου πατρος σου και την καρδιαν καθαραν κτησαµενος εκ τουτων εν ταυτη οψει τον Θεον. (298) Ει αγαπησεις τους εχθρους και παντας τους µισουντας. ον ουδεις ποτε ειδεν. Εαν δε παντων εσχατον σεαυτον αποδειξης και δουλον και διακονον. Ει δε γε απαναινεσθε και δυσανασχετειτε. και ο ασχηµων θανατος ενδυµα αφθαρσιας και αληθους θεωσεως πασι πιστοις υπηρξε. απερ ενετειλαµην. τοτε σκιρτησον.

τις µη σταλαξει δακρυον εκ συµπαθους καρδιας.ως ειρηκας. τινος χαριν οι τελειοι γεγονοτες υπο των δαιµονων παραχωρουνται πειραζεσθαι˙ και περι των αποτασσοµενων τω κοσµω διδασκαλια και υποτυπωσις ρηθεισα παρα Θεου. ιδε συντετριµµενην. συγκοινωνοι τε αγαθων αφραστων. καθως υπεσχου. . επιστασαι την µονωσιν. ο πλασας µε Θεος µου ουκ αγνοεις. οτι αφεντες την ζωην εαυτους τω θανατω παραδεδωκασι Θεου δεινως απορραγεντες. οιδας την ορφανιαν. Σωτερ. υπερανωθεν οντως παντος γηΐνου πραγµατος. οπως . πεµψον. τις αυτους µη θρηνησει. εξω παντος του κοσµου και σε ζητουντι και το σον Πνευµα εκδεχοµενω. Ευχαριστια προς Θεον υπερ των παρ᾿ αυτου γεγονοτων ευεργεσιων και αιτησις του µαθειν. Ιδε καρδιαν ταπεινην. ∆εσποτα των απαντων. αµην. οσον και επεγνωσθην. ορας το ασθενες µου και την αδυναµιαν µου. δος Πνευµα σου το Θειον. Θεε µου. ΜΑ’. ∆εσποτα. νυν µεν ως εν αινιγµατι και τυπω και εσοπτρω τοτε δε επιγνωσοµαι. Θεε – και κοινωνος υπαρξω της δοξης σου και της τρυφης των αγαθων σου. αποστειλον καµοι και νυν τω προσκαθεζοµενω εν υπερωω. και κοινωνον γενεσθαι µε παθων σου των αχραντων αξιωσον τον ευτελη και εσχατον σου δουλον. Λογε. τις µη πενθησει την αυτων πολλην αναισθησιαν. απορρητων γενησονται˙ και συν εµοι εσονται εις αιωνας. Τους δ᾿ αλλους τις µη κλαυσει γε. ιδε εν απογνωσει µε εγγιζοντα. (300) Γινωσκεις την πτωχειαν µου. αλλ᾿ εφορας και τα παντα γινωσκεις.συµµετοχοι υπαρξουσι και της θεοτητος µου (299) και βασιλειας της εµης εσονται κληρονοµοι. Ων της µεριδος ρυσαι µε. και δος αφ᾿ υψους χαριν σου. ∆ος τον Παρακλητον.

εξαπορω. Τα σπλαγχνα σου προβαλλοµαι. Μη µε στερησης της ζωης τον αναξιον ταυτης µηδε βδελυξη µε. και της χαρας χωριζει µε η των γηΐνων θλιψις. οικτιρµον. (301) Ουκ εκαµον. αλλ᾿ επαναπαυοµενον ως εν οχηµατι µε κουφως οδευσαι δεδωκας τας οδους τας τραχειας. ο παλαι συνεσιαθεις αµαρτωλοις και πορναις (302) και συνδειπνησας. δεδεµενος αγαπη. και νυν υπαρχων. Θεε. πλην αυτος ου παρειδες µε. και µη εγκαταλιπης. και κοπου µε ουκ ειασας ολως επαισθανθηναι.Μη ουν βραδυνης. Θεε µου. πως λυπη επεισερχεται. καταλιµπανεις. ουκ επραξα δικαιοσυνης εργα. επεστρεψας εκ της οδου της πλανης και επ᾿ αχραντους ωµους σου φωτι της χαριτος σου επανεβιβασας. ως δοκω. ευχαριστων θαυµαζω σου χρηστοτητος τον πλουτον˙ ανακληθεις δε παρα σου. ως ειρηται. οικτιρµον. αγαθε. προσηλωµενος τω φωτι και σοι κεκολληµενος. πως ολον µε ταραττει. ουδεποτε ετηρησα µιαν των εντολων σου. µη επιλαθη του ψυχη ζητουντος σε διψωση. το ελεος προτεινω και την φιλανθρωπιαν σου µεσιτιν σοι προσφερω. αλλα ασωτως απαντα τον βιον µου µετηλθον. κρατουµενος τω ποθω σου. ολος δεδουλωµενος. Ειπε και διδαξον µε νυν κριµατων σου το βαθος. ειπε και µη βδελυξη µε αναξιως λαλουντα. εβαστασας. Κηρυττω σου τον ελεον. εκπληττοµαι και γινωσκειν ουκ εχω˙ πως αρα θλιψις απτεται ψυχης µου της αθλιας. υµνω την ευσπλαγχνιαν. πως µε της σης αποστερει γλυκυτητος. Θεε µου. µη παριδης. Χριστε. οτε ην εµπαθης η ψυχη µου. εως συνηνωσας τοις σοις και κατεταξας δουλοις. . του λυπεισθαι µειζονως υπερ το πρωην. Χριστε µου. ασωτοις και τελωναις. εως αποκατεστησας µανδρα των σων προβατων. Τι µε τοσουτον πταισαντα και εξηµαρτηκοτα η τι σε παροργισαντα επι πλειον. ∆εσποτα. ευσπλαγχνε. αλλα ζητησας ευρες πλανωµενον.

Οιδας εχθρους ους λεγω σοι. παιδαγωγω τε δεδωκα – τινα ον λεγω οιδας – και ως παιδιον σε µικρον αυξανοντα καθ᾿ ωραν εξυπηρετησε καλως. οργη δε σε πυγµιζοντες και θυµω συνωθουντες υπο πραοτητος της σης ραπιζεσθωσαν οψεις. οχυραν κεκτησαι µε˙ . ανεθρεψεν αξιως. µη γαρ αδυναµια σοι ψυχης και νυν υπαρχει. ανερµηνευτα παντη . Ουκ ερυθριας ταυτα λεγειν.. αλλα ανελπιστια σε τιτρωσκοντες εκεινοι ελπιδι τιτρωσκεσθωσαν εκ σου εκπεµποµενη. Πως γαλακτι εκτρεφεσθαι υπο παιδαγωγω τε ειναι σε. ειπε µοι.Προς ταυτα ο ∆εσποτης µοι απεκριθη και ειπεν˙ Εγω απο του κοσµου σε ως νηπιον βαστασας εν ταις αγκαλαις εφερον – παντως ο λεγω οιδας -. νηπιον η παιδιον τυγχανεις. Οιδας και φευγειν τους εχθρους και νικαν αυτους παλιν και πολεµων γαρ εχεις µε συνεργον και προστατην και φευγων σκεπην κραταιαν. πορρω της σης οικιας. Ανηρ υπαρχων αλλοις συ υπηρετει και τρεφε και τα προς αυξησιν αυτων επιτηδευε παντα. ωσπερ νηπιος. νυν αγκαλοφορεισθαι. Νυν ουν ουχι ενηλικος. πως αιτεις σπαργανουσθαι σε και βασταζεσθαι παλιν. ως ειπον. δαιµονων παραταξεις. πως βουλει. εως πασας διηµειψας καλως τας ηλικιας. Προς τους εχθρους ανθιστασο και πληττοµενος πληττε. Λαµβανων κρουε αφειδως.αφραστα γαρ τα κατ᾿ εµε. Προσηβος ηδη γεγονας. τοις πεµποµενοις βελεσι βαλλειν αυθις µη φειση τους βαλλοντας και κατα σου ταυτα µηχανωµενους. Εγω και εσπαργανουν σε ολον µελεσι πασι και γαλακτι εξετρεφον υπερ βρωσιν και ποσιν . πιπτων παλιν εγειρου. και δη και νεανισκος˙ ουκ αγνοεις δε και αυτος αει συν σοι µε οντα και συναυξανοντα εν σοι και περισκεποντα σε. ανηρ δε µαλλον οντως γενοµενος και τελειος προς γηρας ηδη κλινας. εξωθεν εκβαλλεσθωσαν. (303) Μη γαρ. µη γαρ εξασθενη σου νους αρτι προς αντιστασεις.

υπακοη των εντολων προσοικειουµενος µοι. Το παντων ευτελεστερον ηγεισθαι των εν κοσµω ου µονον των συνασκητων και κοσµικων ανθρωπων. αγαπη θεραπευων. αµεσως τε προσοµιλει φιλος ωσπερ προς φιλον (304) µισθιου ταξιν υπερβας και δουλειας τον φοβον. ατιµητος εις απαν. εµε ως εν αινιγµατι ενοπτριζεσθαι µονον. Χρυσιον η αργυριον η λιθοι των τιµιων. Χωριων δε σε στερησις η ενδεια του σιτου ειτε του οινου εκλειψις εκταρασσουσιν ολως. ποια δοξα. Ου λεγω των µισθωτικως εµοι εκδουλευοντων ουδε των παλιν δουλικως εµοι προσερχοµενων. ειπε µοι. µειζων υπαρχει επι γης. οτι Θεος κτιστης εγω των παντων. ακαµατι δουλευων µοι. ειδεναι και κατανοειν. οτι µοι κατηλλαγη ανθρωπος καθεζοµενος εν λακκω κατωτατω. Ποιος δε αρτος ετοιµος η οινος εν τω κοσµω οια η χαρις η εµη. ειπε µοι. ως εγω. Ποια τρυφη. ονπερ εγω παρεχω. γραφε συντοµως. οιος ο αρτος της ζωης. αλλα γε και των εθνικων εαυτον οντως χειρω˙ το εκπτωσιν λογιζεσθαι ζωης της αιωνιου µιας παραβασιν µικραν εντολης ελαχιστης˙ το τα παιδια τα µικρα ωσπερ τελειους ανδρας καθοραν τε και προσκυνειν καθαπερ τους ενδοξους˙ . ως εµε µονον βλεπειν. αλλα των φιλων και γνωστων και υιων µου τας πραξεις˙ αιτινες και πεφυκασιν αυται. οιον Πνευµα το Θειον. Και τις αλλος παραδεισος οιος εγω τυγχανει η γη των κατω και ρευστων ως η γη των πραεων. τοις καθαρα καρδια και πιστει αδιστακτω µε µετα φοβου και τροµου εσθιουσι και πινουσι νοερως αισθητως τε. ποιον τουτων. Και τις εµου λαµπροτερος η τις εκλαµπων πλεον η ποιος λιθος. ποια χαρα.και λυπει σε των εν γη. εµου της δοξης καθοραν την απαυγην και µονην και δι᾿ αυτης διδασκεσθαι ταυτα και πλειω τουτων ακριβως. το σωµα και το αιµα µου.

και ο ακουων δε υµων παντως εµου ακουει˙ (305) ο δε µη τροµω τους υµων λογους και παραινεσεις δεχοµενος και εκπληρων αυτους µεχρι θανατου. εξεις αυτους ως αδελφους. ωσαυτως και τους εις εµε τα τοιαυτα τολµωντας. ει µη νεκροι γνησονται θεληµασιν οικειοις και σου εν τω θεληµατι ζησονται εν τω βιω δια του σου το θεληµα το εµον εκπληρουντες. ει µη καταφρονησουσι ψυχων αυτων. ειπον. εµοι τω υπακουσαντι Πατρι µεχρι θανατου. λοιπον µη παυση κλαιων. Ο γαρ υµας δεχοµενος εµε δεχεται. απερ και παλιν γραφε. τους δε µη καθυπεικοντας µηθ᾿ υπακουοντας σου. µετα δακρυων εξαιτων επιστροφην την τουτων˙ το ευλογειν µεθ᾿ αµα δε τους σε καταρωµενους και επαινειν τους φθονω σε αει λοιδορουµενους και τους επηρεαζοντας ως ευεργετας εχειν. ου µη µου κοινωνησειε δοξης της αιωνιου. Λοιπον µη παυση νουθετων. ου µη σταθη εκ δεξιων. ινα καγω εισδεξωµαι δια σου και δοξασω και τω εµω συν σοι Πατρι προσενεγκω ως δωρα. . λοιπον µη παυση την αυτων εκζητων σωτηριαν. Ει δε µη απαρνησονται θεληµατα οικεια. ουκ απολεσεις σου µισθον. ου µη συγκληρονοµος των σταυρωσαντων εαυτους γενηται ο τοιουτος. ως ολως αρνουµενους µε τον εαυτων ∆εσποτην. ου στερηθηση τουτου. ως ειπον. θρηνειν και κλαιειν συνεχως˙ ους νουθετων µη παυση. Το µη εχειν κατα τινος ολως εν τη καρδια µεχρι ψιλης κινησεως η µικρας υπονοιας˙ το ευχεσθαι απο ψυχης µετα πονου καρδιας εκ συµπαθειας τους εις σε αµαρτανοντας παντας. ου µη καταγησεται συν τω εσταυρωµενω. ινα ει υπακουσωσι και ει επιστραφωσιν.το τοις τυφλοις ωσαυτως δε την τιµην απονεµειν ως ανωθεν ορωντος µου παντων ανθρωπων πραξεις και ταυτα δι᾿εµε ποιειν. κερδησεις τα σα µελη και προσαγαγεις µοι αυτους υπηκοους γνησιους.

. ως τον σον του ∆εσποτου. οπερ εστι το στοµα του ∆εσποτου˙ αγγελοι προσευφηµησαν φωναις ακαταπαυστοις. ανυποπτος η ψηφος. ∆ια τοιουτων βουλοµαι εργων µε θεραπευειν. ει µη καυτος σωθειη.αλλα διπλουν σοι ανθ᾿ απλου τουτον εγω παρεξω. δικην υποισει αρρητον υπερ ολων προβατων και διχοτοµηθησεται και πυρι και ταρταρω και των σκωληκων εσται καταβρωµα ο ταλας. ειτε πως αλλους σωσας ου σωσει την εαυτου ο αθλιος ψυχην. και εισοδον την αδικον παρασχων τοις θηριοις. ξενος εµου και των εµων πορρω προβατων εσται. αλλ᾿ απολεσει. Τουτο γαρ ειπεν ο Πατηρ δι᾿ Υιου και το Πνευµα ελαλησεν. οτι και µη εισακουοµενος ουκ απεστης του λεγειν. υπερπηδων προσταξεις και της αυλης των εντολων και φραγµου τουτων εξω γενοµενος. Τις ουν υπαρχει. οι δικαιοι προσεπεσον ακουσαντες και ειπον˙ Αδεκαστος η κρισις σου. Ο παραλυων εντολην εµην ∆εσποτου παντων και οιονει καταπατων και δι᾿ αυτης εκβαινων και παραβαινων νοµους µου. ως εγω εµισηθην ποτε και νυν δε δι᾿ αυτων και των τουτοις οµοιων. δια τοιουτων σπουδαζε και των τουτοις οµοιων ευαρεστειν µοι˙ τουτοις γαρ επευφραινοµαι λιαν. απροσπαθως γαρ εκρινας. ουκ εκ της θυρας µονης. (306) Τι γαρ ωφεληθησεται ο κερδαινων τον κοσµον η ο τους οντας εν αυτω παιδευων η διδασκων η και ο σωζων απαντας. οικτιρµον. ω Θεε πανοικτιρµον! Πως γαρ ο µη το εαυτου θεληµα καταλειψας και του εκπροσωπουντος σε. ως αυτος συ ετηρησας του σου Πατρος. εν προτιµησει θεµενος και φυλαξας ατρωτως. Μη προτιµησης το αργειν µηδε προκρινης ολως υπερ ψυχης ωφελειαν αλλο τι των εν κοσµω. και µαλιστα ως τον φραγµον της αυλης καταλυσας και τοις προβατοις εξοδον. αλλα και µαλλον εµισου και µαλλον απεστρεφου και εβδελυσσου παρ᾿ αυτων. ει σωσειε κοσµον και τους εν κοσµω.

Ουκ οφειλει ολως αυτων καν προς βραχυ της φωνης εισακουσαι. Χριστε. αλλα αφιεις ορφανα. ταυτα συν πενθει λεγοντας˙ Ουκ ελεεις σα τεκνα ουδε οικτειρεις. ασπλαγχνε. συνδεσµος φυσικος τε. λιµω τε και τω διψει. ει δυνατον. επι τας πρωην πραξεις. πτωχα. διανοιαν καν προς βραχυ γενεσθαι. ∆εσποτα των απαντων. το µη ποιησαι θεληµα εν τινι το οικειον. και µαλιστα συνθεµενος τουτο µεχρι θανατου. ουδε τους αρνουµενους σε και στρεφοµενους παλιν επι τον πρωην εµε τον. στοργη συνδουσα τους εν γη προς τα απαρνηθεντα και επιστρεφουσα αυτους ολους εις τα οπισω. γυναικος σου χηρειαν. αλλ᾿ εν αυτη σε καθοραν. µη σαρκα προτιµησαι. Και πως ουχ ως φονευς µαλλον µελλεις κατακριθηναι. και ουτε τους εκκλινοντας βλεπειν ολως οφειλει. µεχρι θανατου καρτερειν τω σω ποθω και µονω. οτι κατελιπες ηµας εις απωλειαν παντας και σωσαι µονην σου ζητεις την ψυχην. µηδε προφασει οιαουν εν εκεινοις δεσµεισθαι˙ ουκετι γαρ της εαυτου ψυχης εξουσιαζει˙ . και τη προς σε απασχολων θεωρια τας φρενας.συγκληρονοµος σου οφθη συγκοινωνος τε ολως. (307) µη προστεθηναι αιµατι. η απαρνησει σου. γυναικας τε και παιδας. Οι µαρτυρες εβοησαν˙ Κρισις δικαια οντως! Ως γαρ ο προς µαρτυριον εαυτον δους προθυµως ειτα ελθοντας συγγενεις. Ουδε πτωχεια τη αυτων συµπαθως επικαµπτη ουδε απωλειαν αυτων εννοεις και οικτειρεις. ξενα. ολως προς θρηνους τους αυτων την ακοην προσκλιναι και ειτε δωροις τα δεσµα και ειρκτην αποδρασαι. και χηραν την σην γυναικα. αλα ως ηδη τεθνηκως εµµενειν ταις βασανοις. τουτων απολυθηναι. (308) επι µεριµνας των εν γη και γυναικος και τεκνων. µη µνηµονευσας των αυτου πραγµατων η χρηµατων µητε εκτος της φυλακης την εαυτου εασας. οπερ εστι συγγενεια. εγκαρτερειν ταις φυλακαις. και σαυτον προτιµας σωσαι µονον.

και τα θεληµατα αυτων προ γε τουτων απαντων. ως µη τους εν τω κοσµω διερχεσθαι προς την µονην µητε τους εν τη νησω διαπεραν προς τους εκει και προσπαθως προσβλεπειν. µηδ᾿ εν καρδια η νοΐ την τουτων στρεφειν µνηµην. Ου γαρ ανθρωποις εφασαν. αλλ᾿ ει και µη κωλυωνται υπο των ηγουµενων. αλλ᾿ εµειναν ως δεδεµενοι οντες –˙ ουτως ουν. ουτοι και µαρτυρες εισι τη προαιρεσει µονη. πανοικτιρµον. ειπε παλιν ο Πατηρ δι᾿ Υιου και το Πνευµα ελεξεν˙ Οντως. Προς ταυτα τα παναγια ρηµατα των µαρτυρων. ουκετι ολως εαυτων εχουσιν εξουσιαν. ουτοι συγκληρονοµοι.διο πολλοι των φυλακων παρα σου ανοιγεντων και των δεσµων του σωµατος εις απαν ανεθεντων. ηγουµενοις και πασι τοις µετ᾿ αυτων εν τη µονη αδελφοις συνασκουσι.. φιλους. ουχ ειλοντο οι δουλοι σου ολως εξω γενεσθαι ουδε φυγειν. αλλα Θεω. δοξα σοι. του ποθου πληρη και στοργης µεστα προς τον ∆εσποτην. . και γινονται ως αληθως εθελοθυτοι αρνες. οι Θεον εκ καρδιας φιλουντες και τη αγαπη τη αυτου µονη προσκαρτερουντες και τω ιδιω θνησκοντες θεληµατι καθ᾿ ωραν. Νησον ουν ωσπερ µονην µεσον θαλασσης ουσαν οφειλουσι γε κατοικειν και απαντα τον κοσµον αυτοις εις απαν αβατον νοµιζειν καθεσταναι. ουτοι και φιλοι γνησιοι. ειπον. ατε µεγαλου χασµατος εστηριγµενου κυκλω της εαυτων πασης µονης. φυλαξαι υπακοην και δουλωσιν. αλλ᾿ ως νεκροι οφειλουσι προς νεκρους διακεισθαι ανεπαισθητως προς αυτους εχοντες τη αισθησει. ακουσαντα τα Χερουβιµ υµνησαν και εν φοβω˙ ∆οξα σοι. εταιρους και παντα πραγµα τα εν κοσµω. βασιλευ. µονω τω ποθω τω εις σε µαρτυρουντας καθ᾿ ωραν! Ναι. και οι νυν τυγχανοντες εν κοσµω και κοσµον απαρνουµενοι. συγγενεις οµου παντας. την συνταγην οφειλουσι σοι τηρειν τω ∆εσποτη. (309) ο δειξας µαρτυρας εν γη των τυραννουντων διχα. Σωτερ.

ηγγισα. το που ειµι. εκδηµουντες του βιου εις αιωνας αυτω εκειθεν συνεσονται˙ ει δ᾿ ουν. ΜΒ’. Οτι οι τω Θεω απ᾿ εντευθεν ηδη δια της του Αγιου Πνευµατος µετουσιας ενωθεντες. σφραγισθητω τε νυν και εις τους αιωνας! Αµην. (310) Αρχη του βιου τελος µοι και το τελος αρχη µοι. µη µε εγκαταλιπης. εις προπυλα θανατου. Συ ουν ο φυσει ευσπλαγχνος. απο φθαρτου παντως φθαρτος. ελεησον µε τοτε και µη µνησικακησης µοι. αλλα το αναπαλιν τοις αλλως εχουσιν ενταυθα τοτε γενησεται. Θεε. τριζοντι τους οδοντας και˙ Που θαρρεις. ο φιλανθρωπος µονος. νυν σπλαγχνιθητι. εσχαρων και λεβητων και κατακαιοντος πυρος και ξιφων των τεµνοντων. εξελιπεν ισχυς µου. µονε. Εω το σωµα εν τη γη αναστησεσθαι µελλον και ατελευτητον ζωην ζησεσθαι εις αιωνας. εις γηρας. µοι λεγοντι. ωρυοµενω κατ᾿ εµου. Νυν ουν επιβλεψον. Αρχων του κοσµου ερχεται αναζητησαι θελων τα εργα και τας πραξεις µου. και θνητος ολως πελων µικρον εν γη χρονοτριβω ζων εν σαρκι και θνησκω και βιου αλλου αρχοµαι µεταβαινων εκ τουτου. ου γινωσκω.χωρις ξεσµων. Γεννωµαι γη απο της γης. (311) µη δωσης χωραν κατ᾿ εµου εχθρω µου τω δολιω. ουκ οιδα. και που αυθις αφιξοµαι. Σωτερ. γραφητω. Το οθεν ηκω. πως δε διαφυγειν µου . Σωτερ. τω καθ᾿ εκαστην ωραν µοι προσεπαπειλουµενω. νυν µε ελεησον! Ιδου. πανοικτιρµον. βαραθρον ψυχην µου την αθλιαν. ο πανοικτιρµων Κυριος. απο σωµατος σωµα. αναρτισµων. ο ταλας. αγνοω. τας αισχρας και βεβηλους˙ οι δηµιοι παριστανται απηνως µε ορωντες και προσταγµα εκδεχονται λαβειν και κατασπασαι εις αδου. Προς ταυτα υπερκοσµιαι οµου απασαι ταξεις ηλαλαξαν˙ ∆ικαια σου η κρισις.

συ µε πως διαδρασαι ολως θαρρεις και προσδοκας. ο εχων εξουσιαν ψυχης εµης και σωµατος ως αµφοτερων πλαστης. τη δε εγκαταλειψει . οιδας. ο ασθενης εις απαν. τον τον ∆αβιδ πλανησαντα προς µοιχειαν και φονον. οτι˙ Ιδου. πανοικτιρµον. Ει γαρ και απατηση µε και αιχµαλωτον λαβη. µη ειπη˙ Που σου ο Χριστος. ολος τρεµω ο ταλας. Χριστε µου. ως ουδεποτε εργοις επιστευσα η πραξεσι ψυχης µου σωτηριαν. τον τον Αδαµ εξαξαντα και Ευαν παραδεισου. Αλλ᾿ ουκ εκφυγεις ουδαµως˙ που γαρ και απελευση. οτι µε καταλιπων προσηλθες Χριστω καµου τας εντολας αρτι παρελογισω. που σου ο αντιληπτωρ. φριττω και ολος δεδοικα. Προβαλλεται και λεγει µοι ο δολιος. Εγω ουν. Ουτω πιστευσας εδραµον. Ου διαδρασαι πωποτε ολως εµε ισχυσεις. προσεδραµον ελεει θαρρησας. ου µη τη προαιρεσει µου ουδε τη ραθυµια τουτο προσεπιγραψηται. τον επι του κατακλυσµου παντας οµου τη πλανη και τω θανατω τω φρικτω περιπεσειν αθλιως εις τελος δελεασαντα ταις εµαις εξαπαταις. αλλα τω σω. προς σε παρεγενοµην˙ και νυν µη εγκαυχησηται κατ᾿ εµου. ∆εσποτα και Θεε µ ου και κτιστα. ου ποιεις προσκυνησεις. τον και τον Καϊν αδελφου ποιησαντα φονεα. ∆εσποτα. φιλανθρωπε. (312) και ελεησεις ως Θεος καθως ποτε την πορνην και ως τον ασωτον υιον.ελπιζεις χειρας. και δια ταυτα µονα σε του Χριστου σε χωρισω και µετ᾿ εµου σε ληψοµαι εν πυρι τω ασβεστω. ουτως ελπισας. το Ηµαρτον! ειποντα. ιδου. οιους παλαι απηρξω. ευχην ουκ κεκτησαι. τον αραντα προς απαντας πολεµον τους αγιους και πολλους θανατωσαντα. ∆εσποτα. Ουχι εκεινος σε αυτος παρεδωσε χερσι µου. οτι σωσεις µε δωρεαν. δηµιουργε µου και κριτα. κοπους ουκ επιδεικνυσαι. ουκ αγρυπνεις. του σου δουλου. ιδου. ουκ εγκρατευη. ουτω θαρρησας ηλθον. Ταυτα ακουων.

ουτως παρακαλω σου . ουκ αξιω. µη Κυριε. αµιµητον το ειδος. ιδε. τον Θεον µου. Προς ον ου βλογον φθεγγοµαι. σε. Τον οντα δε υπερ το παν ποιος νους καταλαβη. και αφαντος ευθυς αποτελειται. Ουτως αιτουµαι. Το παν γαρ ποιος οφθαλµος κατιδειν εξισχυσει.ση το παν αναθεµενος τα τοιαυτα ερει µοι˙ Ιδε. Οτι δε ου πλατυνεσαι. χειρας εξεδοτο σε και αιφνης απεστραφη σε. πως εγκατελιπε σε. Σε γαρ ορων τιτρωσκοµαι τα εντος της καρδιας και βλεπειν ουκ ισχυω σε και µη βλεπειν ου φερω˙ απροσιτον το καλλος σου. καθαπερ µαργαριτην. Μη ουν ακουσαι ταυτα µε. και ως λαµπαδα βλεπω σε σκευους ηµµενην ενδον. περιλαβειν τε δυνηθη η εκτανθηναι ολος προς ολον και θεασασθαι τον συνοχεα παντων. µη Βασιλευ. Σωτερ. εκπεπτωκας. ασυγκριτος η δοξα σου. και τις ποτε σε ειδεν η τις ιδειν σε δυνηθη ολον. µη ονειδος γενησεσθαι σου εασης. ον οιου σε φιλειν. αιφνης εµισησε σε. και εν τω κολπω φερω σε. ολως ου δοκω εχειν σε την ζωην µου. οτι µη ολον φως µε αποτελεις και δεικνυσαι ολος µοι. υιον και κληρονοµον ενεκαυχω κεκτησθαι σε. τον παντων εξω και το παν και τα παντα πληρουντα (313) και εξω παλιν τον αυτον ολον οντα αφραστως. ο του σκοτους µε παλαι και των χειρων και φαρυγγος εκεινου µε εξαξας και τω φωτι ελευθερον τω σω µε παραστησας. ηστοχησας ελπιδων. εις ον προςηλθες. οσος υπαρχεις. εγκαταλειψης. ον οιου αγαπαν σε και αδελφον και φιλον σε. Θεε µου. Θεε µου. οτι ουκ εχεις προς Θεον ως παλαι παρρησιαν. αλλα θρηνω ως τις πτωχος γεγονως εκ πλουσιων και εξ ενδοξων ατιµος και µη εχων ελπιδα. αλλ᾿ εµφυσω. εις τας εµας τε. οιος. ∆εσποτα. Οµως ως ηλιον ορω και ως αστρον σε βλεπω. εις ον εθαρρησας. ιδε. του εχθρου. Τουτο ουν βλεπων ο εχθρος λεγει µοι˙ Συ ου σωζη˙ και γαρ ιδου.

ακαταισχυντον δεικνυουσαν µε ολον. οτε ψυχη εξελθη µου του σωµατος. και ουτως χωρισθησονται αδικοι των δικαιων και σκοτει καλυφθησονται αµαρτωλοι και παντες οσοι µη εξουσι το φως εν αυτοις απ᾿ εντευθεν. ισχυν και δυναµιν και ικανον ποιηση τον ανθρωπον του κατιδειν δοξαν αυτου την θειαν. εκεινος πνευµα πεφυκεν. Χριστε. Εστι Θεος γαρ ακτιστος. ηµεις σκωληκες οµου και βορβορος και τεφρα˙ και τις ισχυσει εξ ηµων τουτον ποτε ιδεσθαι εξ οικειας δυναµεως η ενεργειας ολως.την ευσπλαγχνιαν δωρησαι και τοτε µοι. Σωτηρ µου. εχοντι χαριν σου. ηµεις σαρκες χοϊκαι και γεωδης ουσια. ει µη αυτην εντος γε κατεχει και φωτιζεται υπ᾿ αυτης. µελλοντας επιτρεχειν. σκεπουσαν. του δουλου σου. . ∆οξαν Θεου γαρ ανθρωπος. ηµεις φθαρτοι και κονις. συνουσαν µοι την θειαν. και διαβηναι αβλαβη φρουρουµενον φωτι σου του Πνευµατος και εµπροσθεν στηναι του βηµατος σου. Πως την δοξαν την αστεκτον θεασασθαι δυνηθη πας τις ολως. Αλλως γαρ ου θεασεται ουδε ιδειν ισχυσει ανθρωπων τις τον Κυριον ερχοµενον εν δοξη. αναρχος αληπτος τε. ισχυσαι µονω τω εµφυσηµατι απαντας καταισχυναι τους κατ᾿ εµου. φυσιν θεοτητος τε φυσις ανθρωπου ταπεινη πως κατιδειν ισχυσει. ει µη αυτος εκπεµψειε Πνευµα αυτου το Θειον και δι᾿ αυτου τω ασθενει της φυσεως παρασχη ρωµην. ει µη αυτην ενδεδυται. εκεινος παντων ποιητης. Τις γαρ τολµησειεν αρα αµπροσθεν σου οφθηναι. ηµεις κτιστοι δε παντες. υπερ απαν δε πνευµα (314) ως ποιητης πνευµατων τε και ∆εσποτης υπαρχων. Οι συνηµµενοι δε αυτω εκ των ωδε και τοτε µυστικως συναφθησονται τω Θεω και γνησιως και της αυτου υπαρξουσι µετουσιας αχωριστοι˙ οι δ᾿ απελθοντες του φωτος αυτου κεχωρισµενοι πως τοτε ενωθησονται η κατα ποιον τροπον. εκεινος πελει αφθαρτος.

ου γενησεται ολως! Οι δε του θειου σωµατος ηγουν της ακκλησιας και του χορου των εκλεκτων χωριζοµενοι.µαθειν παρ᾿ υµων βουλοµαι. αλλ᾿ εντος του νυµφωνος˙ καθαπερ γαρ εις ουρανος και εν αυτω αστερες αλληλων διαφεροντες εν τιµη τε και δοξη. ελπιζουσι σκηνωσαι. αµωµον οµου. µαλλον δε και της των θειων θεας αποστερουνται οι µη πελοντες αγιοι. Παντως γαρ και παραδεισος. ασπιλον. . Ει γαρ και νυν εκβαλλονται της εκκλησιας εξω και µετασχειν κωλυονται αµαρτωλοι εις απαν. πως οιµοι τοτε αρα τω παναµωµω σωµατι του Θεου ενωθωσι και µελη γενωνται Χριστου εσπιλωµενοι οντες. Πολλαι γαρ και µοναι εισιν. εις ποιον τοπον. ο Αβρααµ τε κολπος και πας τοπος ανεσεως των σωζοµενων εστιν˙ οι δε σωζοµενοι εισιν αγιοι παντως παντες. αδελφοι. εις ποιαν βασιλειαν. φρασον µοι. Παυλος ως µαρτυρεται Χριστου την εκκλησιαν εν γενησεσθαι σωµα γε δεσποτικον και θειον. τις αρα τοτε τολµησει ρυπαρος αυτου προσψαυσαι η τις προσκολληθησεται αναξιος τυγχανων. Τουτους ουν ειπε σωζεσθαι µονους τους µετασχοντας εκεινου της θεοτητος. λεγε. Ως γαρ ουκ εχει ανεσιν ανθρωπος εν τω βιω. ειτε υµας διδαξαι˙ Θεος γεγονεν ανθρωπος. που αρα απελευσονται. καθως αυτος µετεσχε της ηµετερας φυσεως. ρυτιδος πασης διχα˙ (315) οιτινες αν ειεν οι πιστοι. ουτω και εις νυµφων εστι και µια βασιλεια. ηνωθη τε ανθρωποις. Ουκ εστι τουτο. ο ποιητης των παντων. ωσπερ και εστι. αλλα γαρ και παραδεισος και πολις η αγια και πας τοπος ανεσεως ο Θεος εστι µονος. Ει τουτο τοινυν εσεται ουτως. µετεσχεν ανθρωποτητος και µετεδωκε πασι τοις εις αυτον πιστευουσι και την πιστιν εξ εργων δεικνυουσι θεοτητος αυτου τη µετουσια. ως πασα θεια µαρτυρει γραφη και εκδιδασκει. κεφαλη ο Χριστος δε.

ο µη µενων εν τω Θεω και Θεος εν αυτω δε. τουτο πηγη των αγαθων. Πατηρ. µαλλον δε ο παµβασιλευς των ανω και των κατω εληλυθεν. απο θανατου µεν ζωην. τω κλιναντι τους ουρανους και λαθοντι αγγελους και εν γαστρι σκηνωσαντι της αγιας Παρθενου και σαρκωθεντι εξ αυτης ατρεπτως. ου τοπος ανευ λυπης. Ακουσατε˙ Σωτηρ και γαρ δια τουτο καλειται. αλλα το θειον στοµα επεφανε το µεγα φως του µελλοντος αιωνος. ουκ εσται ανεσις. τουτοσ χαρα ανεκφραστος και σωτηρια παντων των µετασχοντων της αυτου ελλαµψεως αρρητου και κοινωνιαν µετ᾿ αυτου εχοντων εν αισθησει. ουχι ηµεις εξ εαυτων. Τριας Αγια. Η βασιλεια ουρανων επι της γης κατηλθε. τουτο στολη και δοξα. αδελφοι. ηθελησεν υµιν οµοιωθηναι. ουτω και µετα θανατον εκτος εκεινου µονου. ων ουδεις ποτε ειδε. καθως πολλακις ειποµεν και νυν αυθις ερουµεν. καλων δε παντων εν ταυτω ευρεσις αιωνια. και βασιλειας ουρανων κοινωνοι και της δοξης συµµετοχοι υπαρξωµεν οµου και κληρονοµοι των αιωνιων αγαθων. απο δε σκοτους φαος. Σπουδασωµεν ουν. ιν᾿ εξ αυτου ως εκ φωτος παντες µεταλαβοντες φωτα δειχθωµεν δευτερα. Υιος και Αγιον Πνευµα. ου στεναγµου. σπουδασωµεν προ τελους (316) προσκολληθηναι τω Θεω. Ταυτα δ᾿ εισιν. τω ποιητη των παντων. τω κατελθοντι δι᾿ ηµας επι γης τους αθλιους. οιµαι. τουτο ζωη των οντων. ανεκφραστως και προελθοντι εις ηµων απαντων σωτηριαν. τουτο τρυφη και ανεσις. οτι πασιν. Η σωτηρια δε ηµων αυτη παντως υπαρχει. σωτηριαν παρεχει. οµοια γε του πρωτου. ου θλιψεως ολως απηλλαγµενος. η σωτηρια δε εστιν κακων µεν παντων λυσις. ως πειθοµαι και πιστευω και λεγω. οις ενωθη. απο δουλειας των παθων και πραξεων αισχιστων ελευθεριαν παντελη πασι χαριζοµενη .

Οτι κρεισσον το καλως ποιµαινεσθαι η τους µη βουλοµενους ποιµαινειν˙ ουδε γαρ εσται κερδος τω αλλους µεν σπουδαζοντι σωσαι. ειπε. Οι και τοτε πασαν µεν χαραν αναφαιρετον κτωνται. ειπε. εαυτον δε δια της εκεινων απολεσαντι προστασιας. καν αρχοντες εισι. µη κρυψης. φρασον µοι. η παντα προειδυια και τα ηµιν συµφεροντα διδασκουσα αφθονως. σοφια. Σωτηρ. λογε. αφραστον ουσαν παντη. πασαν γε αγαλλιασιν και πασαν ευφροσυνην. ου µαθη. ΜΓ’. (318) Ειπε. η γνωσις του παντος. το φως του κοσµου. τω δουλω σου. ειπε. εξ αναξιου δουλου σου το θειον θεληµα σου. ω πρεπει δοξα και τιµη. αµην. οιαν οι δουλοι του Χριστου. καν βασιλεις. ην ουδεις ποτε γνωσεται. ποιον ευαρεστον σοι απο των δυο. Ειπε και µη παριδης µε. ανακραθεντων τε αυτω εν ενωσει αρρητω. Χριστε. οι δε καν ολως πελοντες τουτου κεχωρισµενοι και µη ζητησαντες αυτον η τουτω ενωθεντες µηδε δουλειας των παθων και θανατου ρυσθεντες. ηδονων τε και δοξης εχουσιν ανεκλαλητον. αινος και απας υµνος υπο πασης της κτισεως και πνοης εις αιωνας. ου κατιδη των µη γνωσιως και θερµως τω Χριστω κολληθεντων. αλλ᾿ ουδεποτε κτησονται τοιαυτην ευφροσυνην. η παντα προγινωσκουσα. ειπε και διδαξον καµε οδους σωτηριωδεις των θεληµατων σου. ω Θεε µου.(317) τοις ενωθεισι τω Χριστω και Σωτηρι των ολων. Τι κρεισσον εστι παρα σου. και θειων προσταγµατων. καν τρυφαν καν ευφραινεσθαι καν απολαυσιν εχειν οιονται και νοµιζουσιν εν αγαθοις υπαρχειν. οι ελευθεροι εκ παντων ατοπων επιθυµιων. . καν µεγιστανες. ω φιλανθρωπε Σωτερ˙ το εν µεριµνη ειναι µε των της µονης πραγµατων και των σωµατικων χρειων το αφθονως φροντιζειν.

ω πανοικτιρµον Λογε! Ακουσον οπερ ερωτας. φυγε και γενου εκ µεσου των τοιουτων. σεαυτον δ᾿ απολεσεις. ποιον υπαρχει κρεισσον µοι. η το αει προσκαρτερειν µονη τη ησυχια και συντηρειν αθολωτον τον νουν και την καρδιαν και δεχεσθαι της χαριτος της σης τας λαµπηδονας και καταυγαζεσθαι αει τας της ψυχης αισθησεις και θειους λογους µυστικως ενηχεισθαι και αλλους διδασκειν πραως και αυτος διδασκεσθαι ωσαυτως˙ ο λεγω γαρ και εαυτω τα λεγοµενα λεγει (319) και πρωτος ουτος του ποιειν παντως ταυτα οφειλει. ποιον εστι συµφερον. Εκ τουτων τοινυν λεγε µοι. τι σοι του κοσµου οφελος του δια σου σωθεντος. οτι εφυλαξα τουτο καγω εν κοσµω˙ . και σεαυτον ει σωσειας. Οι λυκοι δε ποιµενα σε πως αρα λογιουνται η πως ακολουθησουσι φωνη σου θηρες οντες. τους δ᾿ αλλους ουπω εγνωκα ουδ᾿ υπ᾿ αυτων εγνωσθην˙ διο σκληρον µε λεγουσιν. τον φοβον ενεργεισθαι και την αγαπην δεικνυσθαι παρα των υπηκοων. Κτιστης των παντων γαρ εγω και Κριτης και ∆εσποτης και νυν ειµι και εσοµαι εις αιωνας αιωνων˙ αλλ᾿ ου τον µη βουλοµενον ποτε καταναγκαζω. εγω ∆εσποτης φυσει. ειπε µοι. Ναι δη. σοι πως υποταγωσιν η πως σε καταδεξονται διδασκαλον. Ου βουλοµαι ποιµαινειν σε τινα των µη θελοντων. Εγω Θεος προαναρχος. αυτεξουσιον θελω δε. γραψον απερ ακουεις. ποιον δε σοι ευαρεστον και τελειον υπαρχει. ω Θεε µου και πλαστα.διεκδικειν τε απαντα µετ᾿ εχθρας τε και µαχης. ασυµπαθη καλουσιν. αυτοπροαιρετον γε την τε δουλειαν γινεσθαι. Οι ουν εµε υβριζοντες εµε τε λοιδορουντες. Εξελθε. εµε κατονειδιζοντες. µη κρυψης απ᾿ εµου. Τοιουτους γαρ τους δουλους µου επιποθω του ειναι. των ουρανων τε Βασιλευς και των καταχθονιων και παντες µη βουλοµενοι εµοι δουλοι τελουσι. Ορα. αδικον ονοµαζουσι τα του αδικου τεκνα.

οργιζονται και µαινονται κατα των διδασκαλων και κατ᾿ αυτων συρραπτουσιν επιβουλας παντοιας και προαιρουνται του θανειν η σκοτους αποστηναι και των του σκοτους πραξεων. προστιθεµενους τω εχθρω και συν αυτω προθυµως τα εναντια των εµων προσταγµατων ποιουντας. οι εχθροι δε δυσκολως γενεσθαι φιλοι δυνανται καν ευεργετηθωσι. ουτοι του Λαµεχ χειρους. εκ των προσκαιρων και φθαρτων προς αιωνιον δοξαν. πως εισαξεις. ω µανιας εσχατης! Ουτοι του Καϊν µιµηται. καµοι ακολουθησαι. Ειπε. Εκ σκοτους γαρ καλουµενοι προς ανεσπερον φεγγος. αγχονης κληρονοµοι. εκ του θανατου προς ζωην. Πως ποιµανεις ως προβατα. Ευκολως γαρ οι φιλοι µεν εχθροι γινονται µαλλον µικραν ευροντες προφασιν. ουκ αρχηγος εις απαν των µη αραντων τον σταυρον καµοι ακολουθουντων˙ του εναντιου γαρ εισι τεκνα. καν δωρεων µετασχωσιν υψηλων και µεγαλων˙ (321) εγκεκριµµενον εχουσι τον ιον εν καρδια. πως τουτων προηγηση. δουλοι και σκευη. δοξης µου της αρρητου. . των εντολων µου προς νοµας. ει δυνατον. οµοτροποι. απλαγχνως αποκτειναι ου φριττουσιν. ειπε µοι.(320) των βουλοµενων γαρ εγω και ποιµην και δεσποτης. λεγε µοι. Τουτους. ονπερ καιρου δραξαµενοι εξεµουσιν αθροως και ευεργετας τους αυτων ανηλεως. προς πυρ αυτοµολουντας. πως ποιµανεις. δι᾿ ης οι ταυτην βλεποντες καταφρονουσι δοξης της κατω και των αισθητων παντων αµνηµονουσι και ως σκιαν και ως καπνον ταυτα παντα ηγουνται. ου µην δε πελω βασιλευς. εις ουρανους εξ αδου. µιµηται των Εβραιων και του Ιουδα ζηλωται. προς νοητα τε ορη θεωριων των µυστικων. των δ᾿ αλλων κτιστης µεν ειµι και Θεος κατα φυσιν. Βλεπε και θρηνει δι᾿ αυτους. καθ᾿ ωραν. πως οδηγησεις. πως τον αντιδικον συνηγορον σου κτηση. πως τον πολεµιον εχθρον φιλον σου πεισεις ειναι. προς υδωρ θεληµατων εµων εξαξεις δε αυτους. ουτοι Σαουλ. ειπε.

ενθα αν συ θελησης. τι κερδανεις τε. συναπαχθηναι τε αυτων ταις βουλαις µη θελησης µηδε ταις πραξεσιν αυτων ταις κακαις κοινωνησαι.Τουτων ηγεισθαι ει ζητεις. και συ µενεις ανευθυνος. Μισος τε κτησονται προς σε ασχετον και προς φονον ορµησουσι τον κατα σου φανερως και λαθραιως. στασιν. και του εκεινων κριµατος συ δωσεις τας ευθυνας. Ουδεν γαρ ο σος θανατος ωφελησει τους αλλους. και λεξω σοι συντοµως˙ προ παντων ειναι δουλος µου ολως ουκ εξισχυσεις. βλεπε που καταντησεις. οτι ουκ εκρυψας εµων αργυριον λογιων. Ακουσον. Αυτοι δ᾿ οι λογοι στησονται. αλλα τους λογους τους εµους λεγε και παρακαλει φυλαττειν τουτους ως ζωης αιωνιου προξενους. ακατακριτος παντη. τουτο των αποστολων και µαθητων µου γεγονε κατα τας εντολας µου εργον. και τουτων παντων εκαστον κρινουσι κατ᾿ αξιαν. αλλα µαλιστα των ιδιων φροντιζειν και ευχεσθαι υπερ αυτων και απαντων ανθρωπων (322) του επιστρεψαι και ελθειν εις επιγνωσιν παντας. καθως υπηρξεν ο εµος θανατος ζωη κοσµου. µαχην και πολεµον ακαταλλακτον εξεις. αλλ᾿ εν οδω σε τη αυτων αναγκασουσι βαινειν και πρωτον εις απωλειαν εµπεσειν προ εκεινων και κατωτερω κατελθειν εις πυθµενα του αδου ως επακολουθουντας σοι εχων παντως κακεινους. τι δε συµβησεται σοι. Μη αναγκαζης δε αυτους ποιειν απερ διδασκεις. Τουτο εµοι αποδεκτον. Κρεισσον τοινυν ποιµαινεσθαι και µη ποιµαινειν ολως τοιουτους. αλλα κακεινοις αιτιος του κριµατος γενηση και συ απαρρησιασατος εξελθεις εκ του βιου. οταν ελθω του κριναι. Ου γαρ επιστραφησονται. Υφ᾿ ων τι σοι γενησεται. διδασκειν τε και κατηχειν τουτων τους βουλοµενους. Ει δε µη βουληθης αυτοις ολως οµοιωθηναι. κηρυξαι µε Θεον εις τον συµπαντα κοσµον . εµον γαρ δουλον µαχεσθαι ου βουλοµαι παραπαν. αλλ᾿ οσον ειληφας αυτος. κατεβαλου τοις πασι.

∆εσποτα. Τι εστι το κατ᾿ εικονα. Ουτως ποιησω. ει αρα ευροις επι γης ανθρωπον του ακουειν εχοντα ωτα και των σων επακουοντα λογων. και πως εικοτως νοειται ως του πρωτοτυπου εικων ο ανθρωπος˙ και οτι ο τους εχθρους ως ευεργετας φιλων µιµητης εστι του Θεου. Ουδεις µη θελων αρετην κατωρθωσεν εν κοσµω. ως βουλεσθε. ει θελει. καθως προσεταξας µοι.και τα εµα θεληµατα και τα προσταγµατα µου διδαξαι και καταλιπειν εγγραφως τοις ανθρωποις. σπουδασον σωσαι δε σαυτον και τους ακουοντας σου. εκαστος και ποιειτε˙ τη εξουσια τη αυτων το παν και προαιρεσει καταλιπων τον θανατον η την ζωην ελεσθαι. αλλα την σην βοηθειαν. ω Θεε µου. µη θελων δε ουδαµως τουτο εσται. Ουδεις γαρ γεγονε ποτε καλος απροαιρετως. τους δε µη θελοντας εµων λογων ολως ακουειν λεγε. αµην. Ουτως και συ αγωνισαι ποιησαι και διδαξαι. ως ειπον και εγω προς τους τοτε ειποντας οτι˙ Σκληρος ο λογος σου και τις αυτου ακουειν δυνησεται. ινα αει δοξαζω σε και ανυµνω σον κρατος ακαταπαυστοις εν φωναις εις αιωνας αιωνων. ουκ αβουλητως ο σκαιος µεταστρεψει την γνωµην την εαυτου και αγαθος γενησεται εις απαν˙ ουδεις γαρ γεγονε κακος φυσει. Μ∆’. γενησεται. υπαγετε. αλλα προθεσει˙ ουτω και παλιν εκ κακου και πονηρου προθεσει (323) και γνωµη καλος και αγαθος. ουδε πιστος ο απιστος και µη θελων υπαρξει. µονοις . Και εφην γε˙ Ει µη θελετε ουτως. Πνευµατος δε Αγιου εντευθεν µετοχος γεγονως θεσει θεος και χαριτι γινεται. αλλα την σην µοι χαριν τω αναξιω δωρησαι δουλω σου. ουδεις µη θελων σωζεται˙ πλεον τουτου µη ζητει. ουδε φιλοθεος ποτε ο φιλοκοσµος εσται.

. εν Τριαδι υποστασεων. του ακτιστου. αυτη εκ πηλου µε ολον πλασασα. Αυτη µονη κτισις παντων. γην και θαλασσαν και παντα τα εν µεσω τουτων οντα. ∆εδωκε. µια δυναµις υπαρχει.εκεινοις γνωριζοµενος. σεληνην λεγω. θεληµα τε εν ωσαυτως. µια τε αχωριστοις και ατµητοις. υµνος. δεδωκε το φως τε βλεπειν και οραν εν τουτω παντα τονδε τον αισθητον κοσµον. αινος. και νουν και λογον˙ αλλα προσεχε τω λογω! Κατ᾿ εικονα ουν του Λογου δεδοται ηµιν ο λογος˙ λογικοι γαρ εκ του Λογου του αναρχου. . Οντως κατ᾿ εικονα εστιν η ψυχη παντος ανθρωπου λογικη εικων του Λογου. του Θεου µου. τοις υπο του Αγιου Πνευµατος ενεργουµενοις.Πως. µια δοξα. διδαξον µε. του αληπτου. τους αστερας ουρανον τε. µια φυσις. χαρις τω την κτισιν εξ ουκ οντων εις το ειναι λογω µονω και θεληµατι οικειω απασαν παραγαγοντι Θεω παντων. ηλιον. ειπε µοι. ψυχην τε δουσα (325) εθηκεν επι της γης µε.Ακουσον αυτου του Λογου˙ . (324) ∆οξα.

συναΐδιος τε εστι τω Πατρι και τω Πνευµατι. οµοουσια ωσαυτως. ωσπερ νους. ου Λογος τουτου˙ πνευµα ο Πατηρ δε εστι. Ωσπερ νους εκ της ψυχης µου. πνευµα. Ουτως ουν και η ψυχη µου κατ᾿ εικονα τουτου εστι. ει και σαρκα ενεδυθη. και Θεος το Πνευµα παλιν˙ εν γαρ φυσει και ουσια τα αµφοτερα τελουσιν. Εν εκ τουτων ει καθελης. συγκαθειλες παντως παντα˙ ψυχη γαρ ανους. Ουτως ουν εκ της εικονος το πρωτοτυπον εννοει! Ανευ Πνευµατος ουκ εστι ου Πατηρ. ισον εσται των αλογων˙ ανευ δε ψυχης ουκ εστι νουν η λογον υφεσταναι. αλλα και διηρηµενως. µαλλον δε εν τη ψυχη µου. ψυχη και λογος. αλογος. νουν γαρ εχουσα και λογον φερει ταυτα κατ᾿ ουσιαν ατµητα ασυγχυτα τε. . εν τα τρια ηνωµενως. και Υιος ο τουτου.ο Θεος εκ Θεου Θεος Λογος. ουτως εκ Πατρος το πνευµα. Παντοτε και ηνωνται γε (326) και εισι µεµερισµενα˙ ηνωνται γαρ ασυγχυτως και µεριζονται ατµητως. Αλλ᾿ ο µεν Πατηρ τον Λογον απεγεννησεν αρρητως.

Οταν ταυτα δε ποιησης και καλως σαυτον καθαρης και εικων τελεια γενη. ει µη αποκαλυφθη σοι δια Πνευµατος Αγιου. καθυπεδειξεν ο λογος. ου χωριζεται δε τουτου. ει µη προτερον καθαρης. ουδ᾿ ου µη κατανοησης. ουδ᾿ ου µη κατανοησης. (327) αλλα και γεννα τον λογον και εντος αυτον κατεχει. αλλ᾿ εν τω Υιω οραται. ουτω νοει τον Πατερα. αποδυσης τε ωσαυτως και λευκανης ως χιονα. ην ουδεποτε θεαση. ου χωριζεται δε ολως του Υιου Πατηρ ο τουτου. ει µη προτερον εκπλυνης της εικονος σου τον ρυπον. οτι τικτει αεναως. ει µη κεχωσµενην ουσαν εν τοις παθεσιν εξαξης. Ταυτην ακριβη εικονα. ει και αµυδρα τυγχανει. αποσµηξης τε τελειως. Παντα γαρ Πνευµα διδασκει .µαλλον δ᾿ εν Πατρι και µενει και προερχεται αφραστως. Ωσπερ παλιν δε ο νους µου παντοτε γεννα τον λογον και προφερει και εκπεµπει και γνωστον ποιει τοις πασιν. το πρωτοτυπον ουκ οψη. οτι ετεκε τον Λογον. και Υιος εν τουτω µενει.

Ταυτα µιµητην ∆εσποτου απεργασονται σε. και εικονα αληθη σε αποδειξουσι του κτιστου. αλλα και φιλανθρωπιας. και του ενα που σωθηναι η και παντας. τεκνον. ως γνησιους ευεργετας. ισην τε προς παντας εχειν αγαθους και πονηρους τε ενδιαθετον αγαπην. οσον δυνασαι και βλεπειν. ευχεσθαι τε υπερ παντων των σοι επηρεαζοντων. . οπερ µελλω σοι εκφρασαι! Θειον αποστειλει Πνευµα˙ ου ψυχην σοι λεγω αλλην. Τουτο γαρ φιλανθρωπια. και Θεω οµοιωθηση εργων ακριβει µιµησει. υπερ σωτηριας λεγω. οσον εφικτον ανθρωπω.εν φωτι λαµψαν αρρητω. υπερ παντων δε τιθεναι την ψυχην σου καθ᾿ εκαστην. το εχθρους ευεργετειν σε και φιλειν αυτους ως φιλους. πειρασµων υποµονη τε και τη προς εχθρους αγαπη. κατα την αναλογιαν ψυχικης καθαρσεως σου. σωφροσυνης και ανδρειας. µιµητην τε κατα παντα (329) τελειοτητος της θειας. ει οιον τε. (328) νοερως τα νοητα σοι απαντα καθυποδειξει. Ο δε κτιστης τοτε – προσχες.

αγνωστον και µνησικακοις. αγνωστον τοις φιλασαρκοις. τον φθαρτον τε αφθαρτισει και ανανεωσει αυθις τον παλαιωθεντα οικον. ω θαυµα. αγνωστον τοις φθονεροις τε. αγνωστον πασι λοιδοροις. αγνωστον υπερηφανοις. αγνωστον τοις φιλοκοσµοις. ω µυστηριον το πασιν αγνωστον τοις εµπαθεσιν. Ταυτη δε συναφθαρτισει και το σωµα ολον ολως και θεον σε κατα χαριν οµοιον του πρωτοτυπου απεργασεται. οικον της ψυχης σου λεγω. αγνωστον υποκριταις γε.οιαν εσχες. αγνωστον τοις µη πενθουσιν αεναως καθ᾿ εκαστην . αγνωστον τοις φιλοδοξοις. αγνωστον τοις αισχρολογοις. αγνωστον τοις λαθροφαγοις (330) και µεθυσοις τε και πορνοις˙ αγνωστον τοις αργολογοις. αγνωστον οντως οργιλοις. αγνωστον τοις φιλαργυροις. αγνωστον και τοις ραθυµοις. αγνωστον και γαστριµαργοις. αλλα Πνευµα. και εµπνευει και οικησει και ουσιωδως σκηνωσει και φωτισει και λαµπρυνει και αναχωνευσει ολον. αγνωστον τοις αµελουσι της καθ᾿ ωραν µετανοιας. το εκ του Θεου σοι λεγω.

ζωντας τους νενεκρωµενους. αγνωστον τοις καυχωµενοις. αγνωστον τοις µη αιτουσιν εν θερµοτητι καρδιας του λαβειν το Θειον Πνευµα. Οι νεκροι νεκρους ουδεπω ουτ᾿ ιδειν ουτε θρηνησαι ολως δυνανται˙ οι ζωντες τουτους βλεποντες πενθουσι. οτι ζην δοκει νεκρος ων. αλλα και περιπατουντας. αλλα µη και τερποµενοις επι σωµατος µεγεθει η δυναµει ειτε καλλει η χαρισµατι ετερω οιωδηποτε σοι λεγω˙ αγνωστον τοις µη καρδιαν καθαραν προσκτησαµενοις. Θαυµα γαρ ορωσι ξενον. αγνωστον τοις αντιλογοις. αγνωστον τοις απιστουσιν οτι διδοται και αρτι τοις ζητουσι Πνευµα Θειον. µη αιτων ουδε λαµβανει. µη λαβων νεκρος υπαρχει.αγνωστον ανυποτακτοις. µηδεν δε ουσιν. αγνωστον τοις οιοµενοις ειναι τι. Απιστια γαρ απειργει και διωκει Πνευµα Θειον˙ απιστων τις ουκ αιτειται. αγνωστον ιδιορρυθµοις. (331) Τον νεκρον δε τις µη κλαυσει. τους τυφλους βλεπειν δοκουντας και κωφους δε οντως οντας και ακουειν οιοµενους˙ ζωσι γαρ και καθορωσι .

Ακουε του θειου Παυλου ταυτα σοι σαφως δηλουντος. Προσεχε τοις λεγοµενοις˙ οιος ουν ο πρωτος πελει χοϊκος και οι εκ τουτου παντες χοϊκοι γεννωνται˙ οιος δε Χριστος υπαρχει επουρανιος ∆εσποτης. εστι βλεποντα µη βλεπειν µηδ᾿ ακουοντα ακουειν. Πως. ως ανοητοι νοουσιν εν αισθησει αναισθητω. επουρανιοι και παντες . οσοι βλεπουσι τα τηδε και ωσι σαρκινοις µονοις θειων λογων ακροωνται. (332) ου κατειδον φως το θειον˙ τουτου δε µη γνεοµενου εµειναν κωφοι εις απαν. Ουδε γαρ εκ Θεου γεγεννηνται ολως. ουτοι κατα πνευµα παντες κωφοι. εν ζωη νενεκρωµενη. τυφλοι και νεκροι γε. ινα και ζωσι γε.και ακουουσιν ως κτηνη. ειπε µοι. ανθρωπος ο δευτερος δε εκ των ουρανων κατηλθε. αλλ᾿ ουδ᾿ ελαβον το Πνευµα ουδ᾿ ανεβλεψαν τας κορας. Λεξω ταχος˙ οσοι ζωσι κατα σαρκα. πως Χριστιανοι κληθωσιν. µαλλον δε Χριστου λαλουντος˙ Ανθρωπος εκ γης ο πρωτος χοϊκος εκτισθη παντως. Οι τοιουτοι δε. Εστι γαρ και ζην µη ζωντα. ειπε µοι.

ινα µη πλανωνται λογοις αλλοτριων διδασκαλων. Ηκουσας. φησιν. Θανατον πασιν ο πρωτος προεξενησεν ανθρωποις και φθοραν τη παραβασει˙ ο δε δευτερος τω κοσµω εδωρησατο και νυν δε απασι πιστοις παρεχει φως. . οτι χοϊκος εκτισθη. Ηκουσας Θεου τους λογους. βαπτισθεντες δε ωσαυτως Πνευµατι τω Παναγιω˙ οιον εστι το γεννησαν Θεος οντως. ως φησι το θειον στοµα. απερ σοι λεγει ο των ουρανιων µυστης.οι αυτω πεπιστευκοτες. ηκουσας Χριστου λαλουντος δι᾿ αυτου και τους ανθρωπους εκδιδασκοντος οποιοι οι αυτω πεπιστευκοτες και την πιστιν εκ των εργων ενδεικνυµενοι τελουσι. πως σηµειον γνωρισµα τε δεδωκε τοις αυτου δουλοις. ανωθεν δε γεννηθεντες. ο πρωτος. ζωην και αφθαρσιαν. των απαντων ο ∆εσποτης. ηκουσας πως εκ των αλλων (333) τους πιστους αναχωριζει. εκ των ουρανων κατηλθε. ο δευτερος ανθρωπος δε. Εκ της γης. εξ αυτου τε οι γεννωµενοι τοιουτοι εκ Θεου θεοι θετοι γε και υιοι υψιστου παντες.

οιος ο Χριστος υπαρχει επουρανιος. (334) πως Χριστιανος κληθηση. ον οι τρωγοντες ουδ᾿ ολως \ θανατον ποτε ορωσιν˙ επουρανιοι γαρ οντες εις αει εσονται παντως την φθοραν αποδυθεντες.Μη ουν αµφιβαλλε λοιπον˙ ει Χριστιανος υπαρχεις. και τοιουτους ειναι λεγει τους αυτω πεπιστευκοτας παντως γε επουρανιους. αφθαρσιαν δ᾿ ενδυθεντες. . ουτω πιστευε. θανατον αποβαλοντες και ζωη προσκολληθεντες. αλλα του εκ γης πλασθεντος χοϊκου ανθρωπου παντως. ως ειπεν ο εξ ουρανων φοιτησας καιδιδους ζωην τω κοσµω. ο εκειθεν καταβαινων. Ουτω φρονει. οσοι κοσµικα φρονουσι. αφθαρτοι γινονται και δια τουτο επουρανιοι καλουνται. Ει γαρ οιος ο ∆εσποτης επουρανιος υπαρχει. και ζητει ινα γενησαι τοιουτος επουρανιος. Αθανατοι γαρ. οσοι κατα σακρα ζωσιν. ουτως εχε. τοιουτος και αυτος οφειλεις ειναι˙ µη υπαρχων δε τοιουτος. Ουτος εστι και ο αρτος. ουκ εισι του εκ των ανω κατελθοντος Θεου Λογου.

ο ψυχην µοι χαρισαµενος Θεος µου.(335) Τις γαρ απο του αιωνος εχρηµατισε τοιουτος. (336) ουτω και το Θειον Πνευµα αφθαρτον ον αφθαρσιαν και αθανατον υπαρχον διδωσιν αθανασιαν. ους εντος αυτου αν λαβη. και τουτο παντα ως Θεος ηµιν παρεχει. επιγειων. καινουργει τε παραδοξως. Θεος ον το Θειον Πνευµα. Πως και τινα γε τον τροπον ου µεταλαµβανει ολως του εκεινων αυτο ρυπου. ους εφευροι ενδοθεν. των Αδαµ υιων σοι λεγω. Α πολλακις υµιν ειπον. εξανακαινιζει τουτους. καθως πολλακις ειποµεν. παντας συµπεριλαµβανει τους αξιους. πως εκφρασω τα γινοµενα αξιως. και πως εξειπω. . µεταδιδωσι δ᾿ εκεινω παντα τα αυτω προσοντα. αναπλαττει τουτους ολως. Ως ουδε το πυρ µετεχει της σιδηρου µελανιας. πριν εξ ουρανου κατελθη ο ∆εσποτης των απαντων ουρανιων. Ουτος ελαβε την σαρκα την ηµων και Πνευµα Θειον δεδωκε. Ποια παντα. ∆ος µοι λογον. αλλα και τα νυν εξειπω. Γινεται ως κολυµβηθρα θεια φωτοειδεστατη.

οιος και εκεινος. Ου φθονει γαρ ο ∆εσποτης ισους εαυτω οφθηναι τους βροτους χαριτι θεια. αλλα τερπεται και χαιρει καθορων ηµας τοιουτους εξ ανθρωπων γεγονοτας κατα χαριν. καθως ειπε. πως εσοµεθα εκεινω ηνωµενοι. πως δ᾿ αυτος εν ηµιν µεινη ουσι τουτου ανοµοιοις. και ζωην αυτοις παρεχει.φως τε αδυτον τυχανον φως αποτελει τους παντας εν οισπερ κατασκηνωσει. Ει γαρ µη τοιουτοι ωµεν οµοιοι εν ακριβεια. ουδ᾿ απαξιοι γενεσθαι οµοιους αυτω τους δουλους. ως εκεινος πεφυκε και εστι φυσει. Τουτο ουν σαφως ειδοτε σπευσατε λαβειν το Πνευµα το εκ του Θεου και Θειον. οιους εδειξεν ο λογος. Ευεργετης γαρ υπαρχων βουλεται ηµας τοιουτους ειναι. επουρανιοι και θειοι. πως δε εν αυτω µενουµεν. τουτους του Χριστου οµοιους απεργαζεται εις απαν. . (337) µη υπαρχοντες τοιουτοι. Ως Χριστου οµοφυες τε. οµοουσιον ωσαυτως και οµοδοξον υπαρχον και συνηνωµενον πελον. ινα γενησθε τοιουτοι.

µη εγκαταλιπης. ινα καταξιωθωµεν ενθοθεν της βασιλειας της των ουρανων γενεσθαι και Χριστω συµβασιλευσαι. ως ειπον. µη οργισθης. (338) Ω φιλοικτιρµον Θεε µου. ινα και της βασιλειας γενησθε της ουρανιου κληρονοµοι εις αιωνας. τυγχανεις. ναι. Ναι. πως τους ουρανους οικησαι ολως οιεσθε συν τουτω. ΜΕ’. λαµψον πλειον µοι το απροσιτον φως σου. τω ∆εσποτη των απαντων. ∆ραµετε σπουδη ουν παντες. ο Θεος µου. ποιητα µου.οσους ειπεν ο ∆εσποτης. αλλ᾿ εν αυτος υπαρχεις˙ . ινα µου χαρας εµπλησης την καρδιαν. Ει δε µη τοιουτοι ητε η γενησεσθε ενταυθα επουρανιοι. Ει γαρ κεκλησαι πολλοις και διαφοροις τοις ονοµασιν. αµην. πως δε και εις βασιλειαν µετα των επουρανιων εισελθειν και βασιλευσαι και συνεσεσθαι τω παντων Βασιλει τε και ∆εσποτη. Περι θεολογιας ακριβεστατης˙ και οτι ο µη ορων το φως της του Θεου δοξης χειρων τυγχανει τυφλων. ω πρεπει πασα δοξα συν Πατρι και Πνευµατι τε εις αιωνας των αιωνων. αλλα αυγασον ψυχην µου τω φωτι σου˙ το γαρ φως σου συ.

πηγη ζωης και ρειθρον. οµοδυναµους ολως. λαµψαν και καταυγασαν. ανατολη. εν τω ενι τα τρια δε. οµοφυεις αλληλαις ουσας τη φυσει. Τουτο το εν πολλα εστι καθαιρουν τε και κτιζον. οµοουσιους. αρτος και οινος. ζωη. συνεστησεν αρρητως. τρια οµως δε το εν καθ᾿ υποστασεις. προσκυνει. πιστευε νυν και εις τους αιωνας. τροφη και ποσις. αναστασις. λαµπας εντος εκλαµπουσα της ψυχικης οικιας. Το εν γαρ τουτο φαντασθεν. µεταδοθεν παν αγαθον υπαρχει˙ διο ουχ εν. Τουτο το εν τον ουρανον και την γην εκ µη οντων παρηγαγεν. τουτο το εν τον ηλιον. εις εν τα τρια και το εν γε εις τρια. µια τε βασιλεια. η τρυφη ην µυστικως τρυφωµεν. µεταληφθεν. ου τρια. σεληνην και τα αστρα . Εν ουν η Τριας αµεριστως εις απαν.τουτο δε το εν αγνωστον παση φυσει και αορατον και αφραστον τυγχανει. περιβολαιον. ουσιωσε. µια θεοτης. Εις γαρ εστιν ο ποιησας τα παντα Ιησους Χριστος συν Πατρι τω αναρχω. αλα πολλα και παρ᾿ ηµιν καλειται˙ φως και ειρηνη και χαρα. αδιαιρετως δ᾿ αυθις διαιρουµενας. υδωρ. (338) συναναρχω τε Πνευµατι τω Αγιω. ποταµος. η καινη των πιστων καρυκεια. εν η Τριας γαρ πελει. ηλιος οντως αδυτος αστρον αειλαµπες τε. αναπαυσις λουτρον τε. η πανδαισια. εν τοις τρισι το εν δε. ο παραδεικνυµενον παντα καλειται. τουτο το εν τα συµπαντα παρηγαγε τω λογω και πνευµατι δυναµεως συνεχει ταυτα παντα. Τριας µια γαρ ο Θεος µου. µια δυναµις. ενδυµα. σκηνη και θειος οικος. πυρ. Τουτο ουν το εν τρισυποστατος φυσις. ασυγχυτως µεν υπερ νουν ηνωµενας. µαλλον δε εν τα τρια µοι και το εν τρια παλιν˙ νοει.

∆εσποτα. και βλεπω τουτον˙ της νυκτος ελθουσης παλιν δυνει. αποστολων. µη θελων κοπιασαι τε. και αγνοω οτι φωτος ειµι εστερηµενος. το προσταγµα εφυλαξε και εισετι φυλαττει. θαυµα καινον και ξενον. . καγω µονος.θεληµατι πεποιηκε. ο αθλιος. και παρετραπην της οσου της ευθειας και θειας και της δοθεισης δοξης µοι εκπεπτωκα αθλιως και εξεδυθην την στολην την φωτεινην και θειαν. πασας αρνειται τας γραφας προφητων. ο ταλας. αχαριστος εδειχθην. Εσχατον δε εποιησεν εµε ως βασιλεα και παντα ταυτα δεδωκεν εµοι προς θεραπειαν ως δουλα και την χρειαν µοι δουλικως εκπληρουντα. (339) αγνωµων και ανηκοος Θεου. και˙ Ιδε. και εν τω σκοτει γεγονως νυν εν τω σκοτει κειµαι. Ταυτα ουν λεγων ψευδοµαι και εµαυτον εµπαιζω και εµαυτον. καθως ορωνται παντα. Παντα ουν τουτου του ενος Θεου των ολων. καγω αναπτω µοι κηρους και λαµπαδα και βλεπω. ∆εσποτα. το κατιδειν σου. του πλασαντος µε και ταυτα παντα τα καλα αφθονως παρασχοντος. Τουτο το εν τετραποδα. και βλεπειν ολως λεγων. το φως του κοσµου. λεγω. το φως της θειας δοξης. πλανω κατ᾿ εµαυτον κοµπαζων. Λεγω δε˙ Τις εωρακε Θεον. Ο γαρ το φως σου µη ορων. ερπετα καιθηρια και πετεινα παντοδαπα και εναλια παντα τη προσταξει παρηγαγε. µη θελων αναβλεψαι. οτι τυφλος τυγχανω. ηλιος την ηµεραν φωτιζει. µη θελων γνωναι εµαυτον. την εντολην τε παραβας αχρειος εγενοµην και χειρων παντων των κτηνων απεφανθην. Και τι των παντων εχει µου ανθρωπων πλεον αλλος. µαλλον δε και αδυνατον λεγων υπαρχειν τουτο. αναισθητω εις απαν µη συνιεις οτι κακως λογιζοµαι και λεγω. Και τουτο λεγων. Σωτερ. µη θελων ο κατακριτος την τυφλωσιν µου γνωναι. λεγω. Ουτως γαρ παντως βλεπουσιν ανθρωποι εν τω κοσµω και τουτου πλεον ουδαµως καθορα τις ανθρωπων.

και την οικονοµιαν. αλλα το βλεπειν µονον. ως ων ζωη και την ζωην παρεχεις συν τοις αλλοις απασι. οντως. τυφλων τε αθλιωτεροι τυγχανοµεν. ναι. παραπλησιως˙ (342) αλλα εκβλυζεις ελεος και βρυεις ευσπλαγχνιαν. ∆εσποτα. και οπωσουν κινουνται˙ ου γαρ ζωην χαριζεται. µη στερηθω σου. ει και πολλα εξηµαρτον υπερ παντας ανθρωπους και αξιος κολασεως ειµι και τιµωριας. και παροικος ενταυθα ου προαιρεσει γεγονα. ο παγεις τας χειρας σου. ουχι τυφλοι εις απαν. κτιστα. επεφανας εν σκοτει και παρεγενου. ∆εσποτα. ηµεις δε ουχ ορωµεν σε. µεριζεις τε και διαιρεις αξιους κατοικιας εκαστω. Ει γαρ εξ υψους ελαµψας. µη στερηθω σου. τοις καλοις. ∆εσποτα. Συ δε υπαρχων απαντα τα καλα. πηγαζεις αγαθοτητα. αλλα µε ικετευοντα δεξαι ως τον τελωνην και ως την πορνην. Σωτηρ. αλλα τη χαριτι τη ση εµαυτον εγνων ξενον των ορωµενων νοερως ελλαµφθεις τω φωτι σου και γνους οτι προς αϋλον και αορατον κοσµον µεταγεις.τους σους τε λογους. ο ταπεινος και ξενος˙ ξενος γαρ. εν κοσµω µετ᾿ ανθρωπων. ως ευδοκησας. Χριστε µου. απερ αυτος τυγχανεις. Μη στερηθω σου. αει διδως ταυτα τοις δουλοις σου τοις βλεπουσι το φως σου. ο παγεις τους ποδας . (341) αναστραφηναι καθ᾿ ηµας θελησας φιλανθρωπως και φως του κοσµου σευτον αψευδως εφης ειναι. τας εντολας σου. ναι. ευσπλαγχνε. Τον ηλιον τον αισθητον οι τυφλοι ουχ ορωσιν. Ιησου. Ο εχων σε ως αληθως εχει εν σοι τα παντα. ευσπλαγχνε. αλλα και ζωσι. λεγω. Ναι. ει µη στεναζω και θρηνω. ως εφυλαξεν. ου θελησει µου ξενος. Χριστε. ει µη οµοιως ποδας σου ταις θριξι µου εκµασσω. δι᾿ ων ελεησον µε. κατοικιζεις τε το ανθρωπινον φυλον. ει και µη ισως κλαιω. ως αληθως και νεκροι και τυφλοι τε υπαρχοµεν µη βλεποντες σε ζωοποιον φαος. ∆ια τουτο ουν δεοµαι συν σοι µε καταταξαι. Ναι.

ερρεεν αεναως . ιατρευσον µωλωπας. ηυλισθην εν ερηµω και απεκρυβην απο σου. οτε ουκ ην µοι µωλωψ. αγια τε ταπεινωσις και η µακροθυµια. ανεκλαλητω χαρα εις παντας τους αιωνας. Εξοµολογησις ευχη συνηµµενη˙ και περι συναφειας Πνευµατος Αγιου και απαθειας. ου κηλις. πολλας πληγας επανελθων φερω εν τη ψυχη µου και κραζω εν οδυνη µου και πονω της καρδιας˙ Ελεησον. Σωτερ. ελεησον και ρυσαι µε πυρος του αιωνιου. (344) Εξ ου πολλη παρακλησις δακρυων καθ᾿ εκαστην. αλλα γαληνη και χαρα. ουδε πληγη φλεγµαινουσα. οικτειρησον εµε τον παραβατην! Ω ιατρε φιλοψυχε και φιλοικτιρµον µονε. του γλυκεος ∆εσποτου˙ υπο την νυκτα γεγονως της του βιου µεριµνης πολλα εκειθεν δηγµατα και τραυµατα υπεστην. οτε ουκ ην µοι µολυσµος. ΜΣΤ’. πανοικτιρµον. εξαλειψον τα ελκη. και τελεον υγιωσον ολον µε ως το πρωην. φιλανθρωπε. ακαταγνωστως τοτε δε στηναι ενωπιον σου και προσδεχθηναι ενδοθεν του νυµφωνος σου. εξ ου η αγαλλιασις εν τη εµη καρδια. τω καλω ∆εσποτη. ενθα συνευφρανθησοµαι σοι. καλως καταξιωσας µε εντευθεν σοι δουλευσαι. αµην. ο δωρεαν τους ασθενεις και τετραυµατισµενους ιωµενος. τραυµατα µου. Σωτερ. και τας πληγας µου αλειψον. συνουλωσον και συσφιγξον τα παραλελυµενα µελη µου και αφανισον τας ουλας πασας. υποµονης ο φωτισµος και των καλλιστων εργων˙ υποµονη και δυναµις αηττητος εις απαν. Σταλαξον σου το ελαιον της χαριτος.εν τω σταυρω και λογχευθεις την πλευραν. (343) Εµακρυνα. ειρηνη και πραοτης. ω Θεε µου. Θεε µου. ωσπερ πηγη ανεβρυεν.

Και δια τουτο σοι βοω παλιν καθαρισθηναι αιτουµενος. οθεν η αστραπηµορφος απαθεια συνην µοι και συνεγινετο αει – πνευµατικως µοι νοει ο ταυτα διερχοµενος. και φως εγενοµην. µη µολυνθης αθλιως – αφατον εµποιουσα µοι ηδονην συνουσιας και γαµου ποθον απειρον. υπερευλογηµενε. µονε. ενωσεως ενθεου. και ψυχρανθεις ως σιδηρος µελανος εγενοµην και εγχρονισας κειµενος ιον προσελαβοµην. (345) Ευλογητος ει. εξ ης καγω µεταλαβων απαθης εγενοµην.και ρειθρον ην µελισταγες. ευλογητος ει. ο δους εν τη καρδια µου το φως των εντολων σου και εµφυτευσας εν εµοι το της ζωης σου ξυλον και δειξας µε παραδεισον αλλον εν ορωµενοις. τοιουτος τε υπαρχων υπεχαυνωθην. Τοιουτος ουν γενοµενος. φλεχθεις αυτης τω ποθω και του φωτος µετεσχηκα. µεριµνη υπεσυρην τε των αισθητων πραγµατων. φιλανθρωπε. Περι νοητου παραδεισου τηλαυγης θεωρια˙ και περι του εν αυτω ξυλου ζωης. ναι. φροντιδι τε βιωτικων κατεπεσα. ευλογητος ει. ΜΖ’. νοητον δ᾿ εν αισθησει. Κυριε. ευσπλαγχνε. ∆εσποτα. οθεν η ρυψις των παθων και λογισµων µαταιων. . εκτος κακιας πασης. διηνεκως στρεφοµενον εν στοµατι νοος µου. Οθεν υγιεια απασα. εκπυρωθεις τη ηδονη. ως εµαυτον θαρρησας. Ου γαρ προσψαυει τω φωτι της απαθειας παθος ως ουδ᾿ ηλιω η σκια η της νυκτος το σκοτος. παθους παντος ανωτερος. αµην. οθεν η καθαροτης. και εις το πρωην καλλος ανενεχθηναι και του σου φωτος καταπολαυσαι νυν τε και αει και εις παντας τους αιωνας. ο ταλας. ευφροσυνης τε ποµα. εν αισθητοις µεν νοητον.

αιγλη της χαριτος σου απασιν επιλαµπουσα τοις εν τω παραδεισω. ∆ια τουτο ουν σοι βοω και δια τουτο κραζω˙ Ο ανω ων συν τω Πατρι και µεθ᾿ ηµων τυγχανων ουχ᾿ ως τινες λογιζονται. Συ ει κρατηρ προχεων µοι ζωης τα ναµατα σου. Ταυτα δ᾿ εισι ταπεινωσις και χαρα και ειρηνη. πενθος. Η σαλπιγξ ανευ πνευµατος ουδεποτε ηχησει˙ ουτω καγω σου ανευθεν ως αψυχος υπαρχω. αθανατε. απροσιτος. αψηλαφητος. αναισθητος ωσπερ λιθος τυγχανω. Επαν δε συ µη βουληθης. αορατος. ω Θεε µου. ουδε υµνειν την δοξαν σου συνετως. αληπτος ολως. εν ηπερ φυτευθη γη ειτ᾿ ουν ψυχη ανθρωπου και εν καρδια ριζωθη. τουτο. πως δε σε και ουσιαν ποταπην τε και οποιαν τολµησωµεν ειπειν σε. υπερουσιε µονε! Ει γαρ υπαρχεις αληθως ανερµηνευτος ολως. αλλα και τη ουσια. ∆ιχα ψυχης αδυνατον ενεργειν τι το σωµα˙ ουτως ου δυνατι ψυχη διχα του Πνευµατος σου κινεισθαι και τας εντολας τας σας. και λογους θειας γνωσεως αφθονως εµπαρεχεις. ακατανοητος τε. ουδ᾿ ως νοµιζουσι πολλοι. αναφης. ω Θεε µου. πασι κεκοσµηµενον φυτοις ωραιοις δενδροις τε και καρποις διαφοροις. ουδε δυναµει µονη σου. πεποικιλµενον ανθεσι και µυριπνοοις κρινοις. οµβροι δακρυων και ξενη τερψις εν αυτοις. Οντως ουδεν των παντων γαρ υπαρχεις. ειπερ ουσιαν επι σοι τολµητεον του λεγειν η εννοειν.Συνηνωσας γαρ τη ψυχη αλλον Πνευµα σου Θειον. οπερ και ενεσκηνωσας εν τοις εµοις εγκατοις˙ τουτο το ξυλον της ζωης οντως υπαρχει µονον. αλλ᾿ αντιλεγεις ταυτα. ουδε οραν σε δυναται ουδε παριστασθαι σοι. Σωτερ. φυλαττειν. τη ενεργεια µονη. (346) ανους εγω. αλλα τα παντα εργα σα εξ ουκ οντως παρηχθη˙ . πραοτης και συµπαθεια. παραδεισον δεικνυει ταυτην ευθυς λαµπροτατον. Σωτερ. πως σε προσονοµασωµεν. τω θεληµατι µονω.

µονος δ᾿ υπαρχεις ακτιστος, µονος αναρχος, Σωτερ, Τριας Αγια και σεπτη, ο Θεος των απαντων, και φως παρεδειξας ηµιν δοξης σου της αχραντου. Αυτο και νυν παρασχου µοι αδιαστατον, Σωτερ, δος µοι αει σε δι᾿ αυτου ενοπτριζεσθαι, Λογε, και καλλος το αµηχανον καλως κατανοειν σου, οπερ ακατανοητον πανταπασιν υπαρχον υπερεκπληττει µου τον νουν, εξιστα µου τας φρενας και πυρ εν τη καρδια µου σης αγαπης αναπτει. Τουτο δ᾿ αποτελουµενον εις φλογα θειου ποθου τρανοτεραν δεικνυει µοι την δοξαν σου, Θεε µου. Ην προσκυνων αιτουµαι σε, Υιε Θεου, παρασχου (347) και νυν και εν τω µελλοντι αδιαδοχως εξειν και δι᾿ αυτης σε τον Θεον καθοραν αιωνιως. Μη δος µοι δοξαν, ∆εσποτα, εν κοσµω την µαταιαν, µη πλουτον απολλυµενον, µη ταλαντα χρυσιου, µη θρονου υψος, µη αρχην τωνδε των φθειροµενων. Τοις ταπεινοις µε συζευξον, τοις πτωχοις τε και πραοις, ινα καγω γενησοµαι και ταπεινος και πραος, και την διακονιαν µου, ει µη προς το συµφερον και προς την σην αρεσκειαν και την σην θεραπειαν µετερχοµαι, ευδοκησον εξεωθηναι ταυτης και µονας, ∆εσποτα, θρηνειν τας εµας αµαρτιας, της κρισεως τε µεριµναν της δικαιας σου µονης, και πως απολογησοµαι πολλα σε παροργισας. Ναι, ο ποιµην ο συµπαθης, ο αγαθος και πραος, ο θελων παντας τους εις σε πιστευοντας σωθηναι, ελεησον, εισακουσον δεησεως µου ταυτης˙ µη οργισθης, µη προσωπον απ᾿ εµου αποστρεψης, αλλα το σον µε διδαξον θεληµα εκπληρωσαι. Ου γαρ ζητω το θεληµα το εµαυτου γενεσθαι, αλλα το σον, ινα και σε θεραπευσω, οικτιρµον. Ορκιζω σε, ελεησον, ο φυσει ελεηµων, και το συµφερον ποιησον ψυχης µου της αθλιας, οτι Θεος φιλανθρωπος αυτος υπαρχεις µονος, ακτιστος, ατελευτητος, παντοδυναµος οντως, παντων ζωη και παντων φως των σε αγαπησαντων

και παρα σου, φιλανθρωπε, λιαν αγαπωµενων. Οις µε συνταξαις, ∆εσποτα, και δοξης σου της θειας αποτελεσαις κοινωνον τε και συγκληρονοµον˙ σοι γαρ η δοξα, τω Πατρι συν Υιω συναναρχω, και Θειω πρεπει Πνευµατι εις αιωνας αιωνων, αµην. ΜΗ’. Οτι δοξα και τιµη εστι παντι ανθρωπω υβριζοµενω και πασχοντι κακως δια Θεου εντολην η υπερ αυτης της εντολης του Θεου ατιµια˙ και διαλογος προς την ιδιαν ψυχην, διδασκων τον ακενωτον πλουτον του Πνευµατος. (348) ∆ος µοι την αισθησιν, Χριστε, ην απαξ εδωρησω, σκεπασον ταυτη µε, Σωτηρ, κρυψον εντος µε ολον και µη εασης αισθησιν εγγιζειν µοι του κοσµου, µη ενδοθεν εισερχεσθαι, µη ολως µε τριτρωσκειν, τον δουλον σου τον ταπεινον, ον ηλεησας µονος. Τη γαρ µεριµνη τη καλη αιφνης επεισπεσουσα η αισθησις η κοσµικη κακας επιθυµιας ευθεως ενεποιησε ψυχη µου τη αθλια˙ δοξαν γαρ υποδεικνυσι, πλουτου υποµιµνησκει, τοις βασιλευσι τε της γης εγγιζειν εποτρυνει ως ευτυχιαν λεγουσα ειναι τουτο µεγαλην. Εκ τουτων ουν των λογισµων, ωσπερ υπο ανεµου ασκος ογκουται και το πυρ αναπτεται εις φλογα, ουτως εκεινη η ψυχη φυσωµενη ογκουται και διατεινεται σφοδρως επιθυµια δοξης, πλουτου τε και ανεσεως των κατω συροµενων, εφιεται δοξαζεσθαι συν τοις δοξασµενοις, περιφανης τε φαινεσθαι συν τοις περιφανεσι και πλουτον κτασθαι συν αυτοις τοις τον πλουτον κτωµενοις, ηνπερ εδοξασας αυτος φωτι σου τω αρρητω, ηνπερ αυτος εστολισας δοξη σου τη αφραστω, ηνπερ αυτος παρεδειξας λαµπροτητα σου θειαν. (349) Η αισθησις αιχµαλωτον τον νουν αυτης λαβουσα υποδεικνυει βασιλεις, υποµιµνησκει δοξης

και πλουτον υποδεικνυσι τον του παροντος βιου, οργαν προς ταυτα τε ποιει τη ενθυµησει µονη. Ω σκοτους, ω πωρωσεως, ω λογισµων µαταιων, προθεσεως τε ρυπαρας και αναισθητου γνωµης, οτι λιπων τα αρρητα και αφθαρτα του βλεπειν τα επι γης λογιζοµαι και ταυτα ενθυµουµαι! Ου τελευτησει βασιλευς; Ουχι παρελθει δοξα; Ου πλουτος σκορπισθησεται ωσπερ χνους υπ᾿ ανεµου; Ουχι διαφθαρησεται τα σωµατα εν ταφοις και αλλοι κυριευσουσι των εν τη γη χρηµατων και µετ᾿ εκεινους ετεροι και απ᾿εκεινων αλλοι; Και τινος, λεγε µοι, ψυχη, ο πλουτος εγεγονει, τις δε εν κοσµω ισχυσε µικρον κερδησαι πραγµα, ιν᾿ ωσπερ ζων τε και θανων µετ᾿ αυτου τουτο λαβη; Παντως ουδενα ουδαµως δειξαι µοι ευπορησεις, ει µη τους ελεηµονας, τους µηδεν κτησαµενους, αλλα τα παντα εν χερσι των πενητων διδοντας. Εκεινοι γαρ και εχουσιν ασφαλως τα δοθεντα, αφ᾿ ουπερ και δεδωκασιν εις χειρας του ∆εσποτου˙ οι δ᾿ αλλοι παντες ως πτωχοι και πτωχων παντων χειρους υπαρχουσιν, οι εχοντες αποκειµενον πλουτον˙ γυµνοι γαρ ωσπερ πτωµατα ριπτονται εν τοις ταφοις και των παροντων αθλιοι και των µελλοντων ξενοι. Τι ουν, ψυχη µου, εν αυτοις καλον ορωσα τερπη; Ποιον δε τουτων αξιον κρινεις επιθυµεισθαι; Παντως ουκ εχεις τι ειπειν, παντως ουκ αποκρινη. Ουαι τοις πλουτον εχουσιν εκτεθησαυρισµενον, ουαι τοις δοξαν θελουσι λαµβανειν εξ ανθρωπων, ουαι τοις παρενειρουσιν εαυτους τοις πλουσιοις (350) και µη την δοξαν του Θεου και τον εκεινου πλουτον και το συνειναι µετ᾿ αυτου µονον επιθυµουσιν, οτι ο κοσµος µαταιος, τα δ᾿ εν τω κοσµω παντα µαταιοτητων εσονται, τα παντα µαταιοτης. ∆ιο και παρελευσονται, Θεος δε εσται µονος αιωνιος και αφθαρτος εις αει διαµενων, και συν αυτω δε εσονται οι νυν αυτον ζητουντες, οι µονον αγαπησαντες εκεινον αντι παντων.

Ουαι δε τοτε τοις νυνι τον κοσµον αγαπωσιν, οτι κατακριθησονται εν αυτω εις αιωνας. Ουαι, ψυχη, τοις θελουσι την δοξαν των ανθρωπων, οτι της δοξης του Θεου αποστερουνται. Ουαι, ψυχη, τοις εχουσι τον πλουτον συνηγµενον, οτι επιθυµησουσιν εκει τυχειν ρανιδος. Ουαι, ψυχη, τοις εχουσιν επ᾿ ανθρωπον ελπιδα, οτι αυτος τεθνηξεται και συν αυτω ελπιδες, και τοτε ευρεθησονται µη εχοντες ελπιδα. Ουαι, ψυχη, τοις εχουσιν αναπαυσιν ενταυθα, οτι εκειθεν εξουσιν αιωνιον την θλιψιν. Ειπε, ψυχη µου, τι λυπη, τι ζητεις των εν βιω, ειπε µοι, και διδαξω σε ενος εκαστου χρειαν και µαθε και διδαχθητι το καλον εν εκαστω. Θελεις, ειπε, δοξαζεσθαι, θελεις και επαινεισθαι; Ακουσον τοινυν, τι τιµη, τι δε και ατιµια˙ τιµη το παντας µεν τιµαν, τον Θεον δε προ παντων και τας εκεινου εντολας επικτασθαι ως πλουτον, υβριζεσθαι τε δι᾿ αυτας, δι᾿ αυτας λοιδορεισθαι και δι᾿ αυτας ονειδισµους υποφερειν παντοιους. Οταν γαρ πραγµατι τινι, ψυχη, επιχειρησης, ινα τιµησης τον Θεον, ινα αυτον δοξασης (351) και δια τουτο υβρισθης και εξουδενωθηση, τοτε τιµης επετυχε και δοξης της εστωσης, οτι η δοξα του Θεου επι σε παντως ηξει. Τοτε σε και οι αγγελοι επαινεσουσι παντες, οτι ετιµησας Θεον, ον υµνουσιν εκεινοι. Θελεις, ψυχη µου, κτησασθαι ιµατισµον και πλουτον; Ακουσον, αρτι δειξω σοι τον αιωνιον πλουτον˙ δακρυσον, µετανοησον, καταφρονησον παντων, γενου πτωχη τω πνευµατι, γενου και τη καρδια, γενου ακτηµων χρηµασι, γενου του κοσµου ξενη, γενου των θεληµατων σου εχθρα των εναντιων και µονου του θεληµατος γενου του σου ∆εσποτου και ακολουθησον αυτου τοις ιχνεσιν ευτονως. Και τοτε σχολαιοτερον βαδισας ο ∆εσποτης θελων καταληφθησεται υπο σου της αθλιας˙

αυτον δ᾿ ιδουσα βοησον και κραυγασον µεγαλως, αυτος δ᾿ επιστραφησεται οµµατι τω ιλεω και βλεψει και παρασχει σοι µικρον αυτον ιδεσθαι και παλιν καταλειψει σε κρυβεις εξ οφθαλµων σου. Τοτε θρηνησεις, ταλαινα, τοτε κλαυσεις εµπονως, τοτε αιτησεις θανατον µη φερουσα τον πονον, µη στεγουσα τον χωρισµον του γλυκεος ∆εσποτου. Αυτος εξαπορουσαν δε ο αγαθος ιδων σε και σφοδρως επιµενουσαν τω κλαυθµω και τη λυπη παλιν αιφνης φανησεται, παλιν σε καταυγασει, παλιν καθυποδειξει σοι τον ακενωτον πλουτον, την δοξαν την αµαραντον του πατρικου προσωπου, και ευφρανει σε ως τον πριν και χαρας σε εµπλησει και ουτω καταλειψει σε της χαρας πεπλησµενην. Κατα µικρον δε η χαρα τοις εκ του κοσµου λογοις και λογισµοις εκλειψει σε και προσεσται σοι λυπη, (352) και ουτω παλιν ως το πριν εση σφοδρως θρηνουσα και κοκυτω κραυγαζουσα κακεινον εκζητουσα, τον ευφροσυνην παροχον, τον της χαρας δοτηρα, τον πλουτον τον ισταµενον και αει οντως οντα. Ουτω σου την προαιρεσιν δοκιµαζοντος βλεπε, µη αποκαµης, ω ψυχη, µη στραφης εις τουπισω, µη ειπης˙ Μεχρι ποτε µοι αληπτος ουτως εσται; Μη ειπης˙ Τι φαινοµενος ευθυς κρυπτετααι παλιν και εως ποτε κοπους µοι ουκ ελεει παρεχειν; Μη ειπης˙ Πως δε δυναµαι κοπιαν µεχρι τελους; και κατοκνησης, ω ψυχη, εκζητειν τον ∆εσποτην, αλλ᾿ ως προς θανατον σαυτην απαξ, ψυχη, εκδουσα µη ψηλαφησης ανεσιν, µη εκζητησης δοξαν, µηδε τρυφην του σωµατος, µη συγγενων φιλιαν, µη περιβλεψη δεξια, µη ευωνυµα ολως, αλλ᾿ ως ενηρξω, µαλλον δε θερµοτερως δραµουσα σπευσον αει καταλαβειν, δραξασθαι του ∆εσποτου. Καν µυριακις αφαντος, τοσαυτακις φανης σοι γενηται, και ο αληπτος ουτως εσται ληπτος σοι, µυριοντακις, µαλλον δε εως πνεεις ολως, προθυµοτερως ζητησον και προς εκεινον δραµε.

Και γαρ ου καταλειψει σε, ουκ επιλησεται σου, κατα µικρον δε µαλιστα επι πλειον φανειται και συχνοτερως σοι, ψυχη, συνεσται ο ∆εσποτης και καθαρθεισαν τελεον του φωτος τη ελλαµψει ολος αυτος ελευσεται, αυτος εγκατοικησει, αυτος και εσται µετα σου ο τον κοσµον ποιησας, και πλουτον εξεις αληθη ον ο κοσµος ουκ εχει, αλλ᾿ ουρανος και οι εκει εναπογεγραµµενοι. Ει ουτω σοι γενησεται, ειπε, τι πλεον θελεις; Ειπε, ψυχη αχαριστε, ειπε, ψυχη αγνωµον, (353) ειπε, ψυχη µου ταπεινη, τι τουτων µειζον εστιν εν ουρανοις ειτ᾿ εν τη γη, ιν᾿ εκεινο ζητησης; Του ουρανου ο ποιητης και της γης ο ∆εσποτης και παντων των εν ουρανω και παντων των εκ κοσµω κτιστης, κριτης και βασιλευς αυτος υπαρχων µονος εν σοι υπαρχει κατοικων, ολος δεικνυµενος σοι, ολος ελλαµπων σε φωτι και καλλος υποφαινων το του προσωπου, και αυτον εκτυπωτερον βλεπειν και παρεχων σοι και κοινωνον δοξης σε της ιδιας απεργαζοµενος. Ειπε, τι τουτου µειζον αλλο; Παντως ουδεν µοι προσερεις. Εγω δε παλιν λεγω˙ Τοιαυτης δοξης, ω ψυχη, συ καταξιωθεισα τι ετι κεχηνας προς γην, τι δε θελγη τοις ωδε, τι τοις φθαρτοις προστετηκας τα αφθαρτα λαβουσα, τι τοις παρουσι προσκεισαι τα µελλοντα ευρουσα; Εκεινα σπουδασον, ψυχη, διηνεκως κεκτησθαι, εκεινοις ολην σεαυτην προσκολλησον, ψυχη µου, ινα και µετα θανατον εν αυτοις ευρεθηση τοις αιωνιοις αγαθοις, οις εντευθεν εκτησω, και συν αυτοις τω ποιητη παραστης και ∆εσποτη ευφραινοµενη συν αυτω εις αιωνας αιωνων, αµην. ΜΘ’. Οτι εστιν οτε και δια της εις τον πλησιον επιµελειας και διορθωσεως συγκατασπασθαι τον διδασκαλον εις την ενουσαν εκεινω του παθους ασθενειαν. (354)

Ελεησον µε, Κυριε, ελεησον µε, µονε, ο εκ νηπιας µε, Σωτηρ, σκεπασας ηλικιας, ο παµπολλα µοι πταισαντι, εν επιγνωσει οντι, οικεια αγαθοτητα απαντα συµπαθησας, ο κοσµου µε ρυσαµενος του δεινου και µαταιου και συγγενων και φιλων τε και ηδονων ατοπων κανταυθα αξιωσας µε ως εν ορει καθισαι και δειξας µοι την δοξαν σου την θαυµαστην, Θεε µου, και Πνευµατος εµπλησας µε του Θειου σου, Χριστε µου, και φωτισµου πνευµατικου ολον µε εµφορησας. Αυτος αµεταµελητον την χαριν σου, Θεε µου, παρασχου µοι τω δουλω σου εις τελος ολοκληρως. Μη αντανελης, ∆εσποτα, µη αποστρεψης, κτιστα, µηδε παριδης απαξ µε προ προσωπου σου στησας και καταταξας εν τοις σοις δουλοις µε και σφραγισας σφραγιδι σου της χαριτος σον µε επονοµασας. Μη παλιν απορριψης µε, µη παλιν αποκρυψης το φως το του προσωπου σου, καµε καλυψη σκοτος και καταπιη αβυσσος και συσχη ουρανος µε, ον υπερανωθεν αυτου ανηγαγες, Σωτηρ µου, και συν αγγελοις, µαλλον δε συν σοι τω παντων κτιστη (355) συνειναι κατηξιωσας και συναγαλλεσθαι σοι και βλεπειν την ασυγκριτον του σου προσωπου δοξαν του απροσιτου τε φωτος εις κορον απολαυειν και χαιρειν και ευφραινεσθαι αρρητον ευφροσυνην τη συνουσια, ∆εσποτα, της σης αφραστου αιγλης. Κατατρυφων δε του φωτος εκεινου του αρρητου εσκιρτων, εχαιρον συν σοι τω ποιητη και πλαστη, αµηχανον κατανοων καλλος του σου προσωπου. Επει δε παλιν προς την γην κατηγαγον τον νουν µου, πεφωτισµενος ων εν σοι, ουκ εβλεπον τον κοσµον ουδε τα οντα πραγµατα, ∆εσποτα, εν τω κοσµω, αλλ᾿ υπερανω των παθων και µεριµνων υπηρχον και πραγµατι στροβουµενος και τα κακα ελεγχων. Ουκ εκοινωνουν µεν το πριν κακιαις ανθρωπιναις˙ ως δ᾿ εγχρονισας εν αυτοις τα αλλων προεθεµην

και φιλονεικοις, ∆εσποτα, συναπηχθην ανδρασιν, ελπιδι διορθωσεως µετεσχον της κακιας και σκοτους, οιµοι, των παθων µετελαβον αφρονως και κρατηθεις υπο θηρων αγριων κινδυνευω. Αλλους εκσπασαι θελων γαρ λυµης γε της εκεινων αυτος πρωτος καταβρωµα γεγονα τοις θηριοις. Αλλα προφθασας οικτειρον, αλλα ταχυνας ρυσαι τον δια σε, φιλανθρωπε, εν τουτοις εµπεσοντα. Κατα την σην γαρ εντολην τεθεικα, ελεηµον, ψυχην την παναθλιαν µου υπερ των αδελφων µου˙ ει ουν ετρωθην, δυνασαι ιασασθαι µε, Σωτερ, ει εκρατηθην παρ᾿ εχθρων αιχµαλωτος ο ταλας, αλλα αυτος ως δυνατον και ισχυρος εις απαν ισχυεις εκλυτρωσασθαι θεληµατι σου µονω˙ ει και θηριων στοµασι και χερσι κατεληφθην, αλλα φανεντος θνηξονται ευθυς, εγω δε ζησω. (356) Ναι, ο πολυς εν οικτιρµοις, αφατος εν ελεει, ελεησον, οικτειρησον εµε τον πεπτωκοτα. Κατηλθον εν τω φρεατι ρυσασθαι τον πλησιον και συγκατεπεσα καγω, δικαιοκριτα Σωτερ˙ µη µε εασης κειµενον εις τελος εν τω βοθρω. Ναι, οιδα ως προσεταξας, πανοικτιρµον Θεε µου, οτι χρη παντως ρυεσθαι τον αδελφον θανατου και αµαρτιας δηγµατος, αλλ᾿ ου δι᾿ αµαρτιας συναπολεσθαι µετ᾿ αυτου˙ ο πεπονθα ο ταλας και ραθυµησας πεπτωκα εµαυτω γε θαρρησας˙ αλλα κακεινον ρυεσθαι και εµαυτον ωσαυτως, ει δε µη, µενειν ανωθεν και θρηνειν τον πεσοντα και φευγειν, οση δυναµις, το πεσειν συν εκεινω. Αλλ᾿ ουν και νυν αναστησον, αναγαγε του χαους και στησον επι πετραν µε, Χριστε, των εντολων σου και δειξον παλιν µοι το φως, ο ου χωρει ο κοσµος, αλλ᾿ εξω κοσµου και φωτος ορατου και αερος του αισθητου και ουρανου αισθητων τε απαντων αποτελει γε τον αυτο, Σωτερ µου, καθορωντα˙ ειτε χωρις του σωµατος, ειτε συν τουτω ολως, µη επισταµενος, Θεε, κατα την τοτε ωραν,

δοκω δε, ωσπερ αϋλος φωστηρ υπαρχων τοτε τω καλλει τε του νοητου λαµποµενος ηλιου, το εαυτου ου καθοραν ισχυει φως αισθησει, εκεινον µονον δε ορα τον αδυτον φωστηρα αµηχανον κατανοων καλλος αυτου της δοξης, και εκπληττοµενος σφοδρως καταµαθειν ουκ εχει, ουτε κατανοησασθαι τον θεωριας τροπον, το πως η που ο πανταχου ανερµηνευτως πελων οραται, περιγραφεται, θελων εν τοις αγιοις. Τουτο δε ισµεν απαντες των τοιουτων οι µυσται, (357) οτι του κοσµου εξωθεν τοτε εν αληθεια γινοµεθα και µενοµεν, αχρις αυτο ορωµεν, και παλιν ευρισκοµεθα εν σωµατι και κοσµω. Μεµνηµενοι δε της χαρας και του φωτος εκεινου και της γλυκειας ηδονης θρηνουµεν και πενθουµεν, ωσπερ παιδιον νηπιον καθορων την µητερα και µεµνηµενον γαλακτος γλυκασµου κλαυθµυριζει, εως εκεινου δραξηται και εις κορον θηλαση. Τουτο αιτουµεθα και νυν, τουτο σε δυσωπουµεν, τουτο προσπιπτοµεν λαβειν αναφαιρετον, Σωτερ, οπως και νυν τρεφωµεθα, πανοικτιρµον, εκ τουτου του αρτου του εξ ουρανου νοητως κατιοντος και πασι τοις µετεχουσι ζωης µεταδιδοντος, και απιοντος, και προς σε την πορειαν ποιουντες συνοδοιπορον εξωµεν, βοηθον τε και ρυστην και συν αυτω και δι᾿ αυτου προσαχθωµεν σοι, Σωτερ, και εν τη κρισει τη φρικτη τας ηµων αµαρτιας αυτο σκεπαση, ∆εσποτα, του µη εκκαλυφθηναι, µηδε φανηναι απασιν αγγελοις και ανθρωποις, αλλα και ιµατιον ηµιν γενηται λαµπροφορον και δοξα και διαδηµα εις αιωνας αιωνων, αµην.

Ν’. Περι θεωριας Θεου και θειων πραγµατων και Αγιου Πνευµατος παραδοξου ενεργειας˙ και περι των ιδιων της Αγιας και

οµοουσιου Τριαδος˙ και οτι ο µη φθασας εισελθειν εις την βασιλειαν των ουρανων ουδεν ωφεληθησεται, καν εκτος γενηται των του αδυο κολασεων. (358) Τι το εν εµοι παρα σου ειργασµενον, ω των παντων αιτιε Θεε και µεδον; Τι γαρ και ειπω, τι δ᾿ αρα εννοησω; Μεγα µεν εµοι το ορωµενον θαυµα, αγνωστον δ᾿ εστι καιαορατον πασι. Ποιον τουτο, λεξον µοι; Πιστως εξειπω˙ σκοτει και σκια, αισθητοις και αισθησει, κτισει ενυλω, αιµατι και σαρκι τε κρατουµαι, συµπερφυρµαι, Σωτερ, ο ταλας. Εν τουτοις δ᾿ οντα δυστυχως και αθλιως εκπληξις συνεχει µε θελοντα φρασαι˙ βλεπω νοερως˙ που, τι η πως, ουκ οιδα. Το γαρ πως ανεκφραστον εστιν εις απαν, το δε που γνωστον και αγνωστον δοκει µοι˙ γνωστον µεν, οτι εν εµοι καθοραται και µακροθεν δεικνυται αυτο γε παλιν, αγνωστον δ᾿ οµως ως καµε συναπαγον εν τω µηδαµου µηδαµως ολως τοπω και των αισθητων ληθην µοι εµπαρεχον και των υλικων παντων και βλεποµενων εξω µε γυµνον και σωµατος εξαγον. (359) Τι ουν εστι το ενργουν µοι ταυτα, οπερ και βλεπειν ειπον; Ειπειν ουκ εχω. Οµως ακουε και συνησεις το πραγµα˙ εστιν ουν ακρατητον τοις πασι παντη, εστι και ληπτον και µεθεκτον αξιοις, µεταδοτικον, συνηµµενον αληπτως, ηνωµενον τε καθαροις ασυγχυτως, ανακεκραµµενον τε αµικτω µιξει ολον ολοις γε τοις αµεµπτως βιουσι. Τουτο εν εµοι δικην λαµπαδος φαινει, µαλλον δε πρωτον εις ουρανους οραται και των ουρανων αµετρως υπερανω,

αµυδρως πανυ αορατως οραται. Οτε δε εγω εµπονως εκζητησω και επιµονως αιτησοµαι του λαµψαι, η τρανοτερον εκεισε καθοραται καµε των κατω χωριζει και συναπτει τη εκεινου λαµπροτητι αρρητως, η εντος µου δεικνυται αθροον ολον, φως σφαιροειδες, γαληνον τε και θειον, αµορφον, ανειδεον µορφη αµορφω, ορωµενον τε και λαλουν προς µε ταυτα˙ Τις εις ουρανους ειναι µε περιγραφεις κακει τε ζητεις και κατοικειν νοµιζεις; Τι µε επι γης ειναι υπολαµβανεις και µετα παντων συνειναι διαγγελλεις και πανταχου µε νοµοθετεις υπαρχειν; Το ουν πανταχου µεγεθος µοι προσαπτει, αµεγεθες δε το παραπαν υπαρχω˙ υπερµεγεθη γνωθι γαρ µου την φυσιν. Το δ᾿ επι της γης περιγραφην εµφαινει, παντως δ᾿ απεριγραπτος καθαπαξ πελω. (360) Το δε λεγειν σε συνειναι µε τοις πασιν, αγνοιαν σαυτου δηλην ποιεις τοις πασι˙ συνειναι γαρ µε τοις αγιοις ακουεις αυτον ολον µε ουσια εν αισθησει, θεωρια τε, αλλα και µετουσια, συν τω Πατρι µου και Πνευµατι τω Θειω, και επαναπαυεσθαι σαφως εν τουτοις. Ει ουν καθ᾿ ενα ειπης ηµας συνειναι, πολλους ποιησεις εις πολλους µερισθεντας˙ ει ενα φρασης, πως ο εις και καθ᾿ ενα, µαλλον δε ο εις πως και ανω και κατω, µετα δε παντων πως ο αυτος συνεσται; Το παν ο πληρων πως εν ενι οικησει, ο ων εν ενι πως και το παν πληρωσει; Ακουε µυστηρια Θεου αφραστου, αφραστα, παραδοξα και παντη ξενα˙ εστι µεν Θεος αληθως, οντως εστι,

τουτο ευσεβεις παντες οµολογουσιν, ουδεν δε εστιν, ων ηµεις ολως ισµεν, αλλ᾿ ουδ᾿ εξ ων αγγελοι ισασιν εστι, καν τουτω ουδεν ο Θεος εστι, λεγω, των παντων ουδεν ως των απαντων κτιστης, αλλ᾿ υπερ το παν. Τις γαρ αν ειποι τι εστι Θεος, ινα και Εστιν, ειπη, τοδε τυχον η τοδε; Αγνοω ολως οποιος, οποσος, ποταπος η πηλικος˙ ο ουν αγνοων εγω Θεον, οποιος µορφην, ειδος τε, το µεγεθος, το καλλος, πως ερµηνευσω τας αυτου ενεργειας, πως µεν οραται αορατος ων πασι, πως δε συνεστι τη κτιστη παση φυσει, πως εγκατοικει εν πασι τοις αγιοις, (361) πως πληροι το παν και ουδαµου πληρουται, πως υπερ το παν και πανταχου υπαρχει, ταυτα γαρ ουδεις ολως ειπειν ισχυσει. Αλλ᾿, ω ανθρωπων ον ουδεις ολως ειδεν, ω παµβασιλευ, υπερευσπλαγχνε µονε, ευχαριστω σοι εξ ολης µου καρδιας, οτι ου παρειδες µε εν σκοτει κατω κειµενον, αλλ᾿ ηψω µου χειρι σου θεια, ην ιδων εγω ανεστην ευθυς χαιρων˙ ελαµπε και γαρ φαιδροτερον ηλιου. Εσπευσα κρατησαι γε ταυτην, ο ταλας, και ηφαντωθη ευθυς εξ οφθαλµων µου, και παλιν ολος εγενοµην εν σκοτει. Επεσα προς τουδαφος πενθων και κλαιων, κυλινδουµενος και στεναζων εµπονως, ποθων ιδειν σου παλιν την θειαν χειρα. Ηπλωσας αυτην, ωφθη µοι τρανοτερως και περιπλακεις κατεφιλησα ταυτην˙ ω χρηστοτητος και πολλης ευσπλαγχνιας! Χειρα δεδωκεν ασπασαθαι ο κτιστης την συνεχουσαν τα συµπαντα τω σθενει˙ ω χαρισµατος, ω δωρεας αφραστου!

Παλιν τε ταυτην συνεστειλεν ο πλαστης παντως δοκιµαζων µου την προθυµιαν, ει ποθω ταυτην και τον ταυτης δοτηρα, ει καταφρονω παντων και προτιµωµαι ταυτην και µενω εν τη ταυτης αγαπη. Ελιπον ευθυς κοσµον και τα του κοσµου, εµυσα πασας οµου και τας αισθησεις, οφθαλµους, ωτα, ρινα, στοµα και χειλη, (362) πασιν εθανον συγγενεσι και φιλοις, ναι, ως αληθως εθανον τη θελησει, και µονην εζητησα Θεου την χειρα˙ ιδουσα δ᾿ αυτη ουτως ποιοησαντα µε, ηψατο λαθρα, χειρος εκρατησε µου και ωδηγει µε µεσον του σκοτους οντα. Ησθανοµην ουν και χαιρων ηκολουθουν, ετρεχον σφοδρως εν νυκτι και ηµερα, ευτονως εβαδιζον συν προθυµια, βαδιζων δ᾿ αυθις ακινητος υπηρχον και τοτε µαλλον προεκοπτον τοις προσω, ω µυστηριων, ω αθλων, ω βραβειων! Ουτω τρεχοντα του σταδιου εν µεσω πεφθακεν η χειρ απορρητως εκεινη, του εµου πρεσβευσαντος πατρος αγιου, και της ταλαινης ηψατο κεφαλης µου και δεδωκε µοι τον στεφανον της νικης, αυτη δε µαλλον στεφανος γεγονε µοι, και ταυτην βλεπων αφραστον ευφροσυνην, αφραστον χαραν, αφραστον θυµηδιαν ειχον – πως γαρ ου; - κοσµον ολον νικησας και τον του κοσµου αρχοντα καταισχυνας απο χειρος τε του Θεου στεφος θειον, µαλλον δε αυτην του των ολων ∆εσποτου λαβων – θαυµα! - αντι στεφανου χειρα, η εκλαµπουσα εωρατο αΰλως, αδιαλειπτως εµοι και ανεσπερως. Αυτη µοι µαζος προετεινετο ωσπερ και θηλαζειν µοι γαλακτος αφθαρσιας

ως υιω Θεου πλουσιως εχορηγει, ω γλυκυτητος, ω ηδονης αφραστου! Αυτη και ποτηριον ποµατος θειου (363) και αθανατου ρειθρου εγενετο µοι. Εξ ου µετασχων και τροφης ενεπλησθην της ουρανιου, ηνπερ αγγελοι µονοι τρεφονται και αφθαρτοι διατηρουνται, φωτα του πρωτου δευτερα τη µεθεξει. Ουτω και ηµεις θειας και απορρητου φυσεως γεγοναµεν κοινωνοι παντες, τεκνα του Πατρος, αδελφοι του Χριστου δε, Πνευµατι βαπτισθεντες τω Παναγιω˙ παντως δ᾿ ου παντες επεγνωµεν την χαριν, ου την ελλαµψιν, ου µεθεξιν, ουδ᾿ οτι ουτως εγεννηθηµεν, µολις δε τουτο των χιλιων εις ειτε και των µυριων εν τη µυστικη επεγνω θεωρια. Οι δ᾿ αλλοι παντες αµβλωθριδια τεκνα τον γεννησαντα εαυτους αγνουντες˙ ως γαρ οι νεκροι υδατι βαπτισθεντες ειτε και πυρι ουκ αισθανονται ολως, ουτως ουδ᾿ ουτοι νεκροι τη απιστια και των εντολων πελοντες τη αργια ελλιπεις ουκ ισασιν, ως πεπονθασι τερας φοβερον, πιστιν πεπλανηµενην, δοκειν εαυτον υιον του Θεου ειναι και µη γνωριζειν τον ιδιον πατερα. Ει ουν πιστει τουτον συν γνωριζειν λεγεις και πιστει υιος Θεου ειναι νοµιζεις, εστω και η σαρκωσις του Θεου πιστει, και µη εργω φης ανθρωπον γεγονεναι µηδε αισθητως αυτον αποτεχθηναι. Ει δε γεγονεν υιος οντως ανθρωπου, υιον σε ποιει του Θεου παντως εργω˙ (364) ει ου γεγονεν εν φαντασια σωµα, ουδ᾿ ηµεις παντως εν επινοια πνευµα, αλλ᾿ ως υπηρξε σαρξ αληθως ο Λογος,

ουτω και ηµας µεταµορφοι αρρητως και τεκνα ποιει Θεου εν αληθεια. Ατρεπτος θεοτητι µεινας ο Λογος ανθρωπος εγενετο σαρκος προσληψει, ατρεπτον τον ανθρωπον σαρκι ψυχη τε τηρησας πεποιηκεν θεον µε ολον, προσελαβε µου την κατακριτον σαρκα και θεοτητα ολην ενεδυσε µε, και γαρ βαπτισθεις Χριστον ενεδυσαµην ουχι αισθητως, νοητως δε γε παντως. Και πως ου θεος χαριτι τε και θεσει, αισθησει και γνωσει γε και θεωρια, ο τον του Θεου Υιον ενδεδυµενος; Ει αγνοια γεγονεν ο Θεος Λογος ανθρωπος, καµε εν αγνοια γενεσθαι θεον ως εικος υπονοεισθαι πρεπον. Ει δ᾿ εν γνωσει, πραξει τε και θεωρια θεος ανθρωπος εχρηµατισεν ολος, ολον µε θεον τη Θεου κοοινωνια εν αισθησει και γνωσει, ουχι ουσια, µετουσια δε γενεσθαι παντως χρη φρονειν ορθοδοξως. Ωσπερ εγεννηθη γαρ Θεος ατρεπτως ανθρωπος εν σωµατι και πασιν ωφθη, ουτως αφραστως, πνευµατικως γεννα µε και ανθρωπον µενοντα θεον ποιει µε˙ και ωσπερ ορωµενος σαρκι εκεινος το Θεος ειναι ηγνοειτο τοις οχλοις, ουτω και ηµεις, οιον ηµεν, τοις πασιν - θαυµα! – βλεποµενοι ανθρωποι παντως (365) το, οπερ γεγοναµεν χαριτι θεια, ου πεφυκαµεν τοις πολλοις καθορασθαι. Μονοις δ᾿ οις οµµα ψυχης κεκαθαρµενον προσεστι, φαινοµεθα ως εν διοπτρα, τοις δ᾿ ακαθαρτοις ο Θεος, ουδ᾿ ηµεις γε ουθ᾿ ορωµεθα ουθ᾿ ολως γεγενησθαι τοιουτοι ποτε πιστευοµαθα παντως. Απιστοι και γαρ τη πιστει και µονη

προσεπερειδοµενοι χωρις των εργων˙ ει δ᾿ ουκ απιστοι, τεως νεκροι εις απαν, ωσπερ ο θειος απεφηνατο Παυλος. Μη απιστησης, εµοι δε λεγε και σοφως αποκρινου. Ποιον εκ τουτων προτιµησεις των δυο˙ νεκραν γε πιστιν εργων εστερηµενην η απιστιαν της πιστεως εν εργοις; Παντως ερεις µοι˙ Τις των εργων η χαρις πιστεως διχα της ορθης και τελειας; Καγω σοι παλιν αντιφθεγξοµαι˙ Τι δε οφελος της πιστεως των εργων διχα; Ει ουν τα, απερ προειρηκαµεν, γνωναι βουλει τε θεος κατα χαριν γενεσθαι, ου λογω, ου δοκησει, ουκ επινοια, ου µονη πιστει εστερηµενη εργου, αλλα πειρα, πραγµατι και θεωρια νοερα και γνωσει τε µυστικωτατη, πραξον ατινα ο Σωτηρ σοι προσταττει - κακεινος ταυτα δια σε καθυπεστη-, και τοτε ιδοις φως λαµπροτατον φαναν, αερι ψυχης παµπαν λελευκασµενω, αΰλως την αϋλον σαφως ουσιαν ολην δι᾿ ολου οντως διϊκνουµενην, εκ ταυτης δ᾿ ολον ως εν ολω το σωµα (366) ουσης και αυτης ψυχης της ασωµατου, και λαµψει το σωµα σου ως η ψυχη σου, η ψυχη δ᾿ αυθις ως η λαµψασα χαρις εσεται αστραπτουσα, Θεος καθαπερ. Ει δ᾿ αποκνησεις µιµησασθαι του κτιστου την ταπεινωσιν, τα παθη και τας υβρεις και υποστηναι ταυτα ου καταδεξη, ειτε νοερως, αισθητως δε γε µαλλον, εναπελειφθης - ω της αβελτηριας! – εν ζοφω και ταρταρω του σου σαρκιου, ο φθορα εστι – τι γαρ υπαρχει αλλο, ει µη θανατος εν αθανατω σκευει; εγκεκλεισµενος µενουνγε εις αιωνας,

παντων αγαθων των εν φωτι καυτου δε του φωτος στερισκοµενος. Ουπω γαρ λεγω το γε και πυρι βρυγµω των οδοντων, κλαυθµω τε και σκωληκι παραδοθηναι, αλλ᾿ ως εν πιθω τω σωµατι οικησαι µετα την αναστασιν, ως και προ τουτου, και µηδαµοθεν εξωθεν αποβλεπειν µηδε φως εντος εισδεχεσθαι παραπαν, αλλ᾿ ουτω κεισθαι των ενταυθα ηδεων παντων στερισκοµενον και των µελλοντων, καθως προειπον. Λεγε ουν ο ακουων, ο λεγων˙ Ου βουλοµαι της βασιλειας της ακηρατου ενδον γενεσθαι ουδ᾿ απολαυειν των αγαθων εκεινων, αλλ᾿εξω µονον της κολασεως ειναι και πειραν πυρος µη λαβειν µε καν ολως. Τι σοι οφελος γενοµενω, ως ειπον; Αποκρινε µοι, σοφωτατε, και λεγε! (367) Αρα λογιση τιµωριαν ετεραν ειναι µειζονα η γενεσθαι ολως; Απαγε, και γαρ ως µονος εν βασανοις τοτε και ειναι και κολαζεσθαι φησεις. Ει γαρ και ειποις πνευµατικον το σωµα τοτε αποληψεσθαι, και πως ως πιθω εναποκλεισθησεται ψυχη εν τουτω; Ακουσον, διδαχθητι, πως εσται τουτο! Ωσπερ ο σπορος σπειρεται κατα γενος - σιτου σοι λεγω και κριθης και των αλλων – και κατα γενος αυθις αναβλαστανει, ουτω και τα σωµατα των γε θνησκοντων πιπτουσιν εις γην, οια τυχωσιν ειναι. Αι ουν εξ αυτων ψυχαι διαζευχθεισαι εν τη µελλουση των νεκρων αναστασει, τουτων εκαστη κατ᾿ αξιαν ευρισκει το καταλυµα φωτος η σκοτους πληρες. Αι µεν καθαραι και φωτος µετασχουσαι και αναψασαι τας εαυτων λαµπαδας

εσονται παντως εν φωτι ανεσπερω˙ αι δ᾿ ακαθαρτοι και τυφλα της καρδιας εχουσαι τα οµµατα και σκοτους πληρεις, πως αρα θεασονται φεγγος το θειον; Ειπης ουδαµως˙ τουτων ουν, ειπε µοι, τις δεοµενων µετα ποτµον ακουσει και διανοιξει οφθαλµους τουτων, οιµοι, των εκουσιως βλεψαι µη βουληθεντων µηδε αναψαι την ψυχικην λαµπαδα; Σκοτος ουν εκδεξεται αφεγγες τουτους. Τα σωµατα δε, ως ειποµεν, επισης φθειρονται και σηπονται και των αγιων, (368) αλλ᾿ εγειρονται, οια ταυτα εσπαρη, σιτος καθαρος, σιτος ηγιασµενος, του Αγιου Πνευµτος αγια σκευη˙ ως υπαρξαντα καθαρωτατα πανυ εξεγειρονται αυθις δεδοξασµενα, λαµποντα, αστραπτοντα, ως φως το θειον. Τουτοις ενοικησασαι ψυχαι αγιων υπερ γε τον ηλιον λαµψουσι τοτε και γενησονται οµοιοι του ∆εσποτου, ουτινος ετηρησαν τους θειους νοµους. Των δ᾿ αµαρτωλων εξανιστανται αυθις, οια και αυτα εν τη γη κατεσπαρη βορβορωδη, δυσοσµα, σαπριας πληρη, σκευη βεβηλα, ζιζανια κακιας, πανυ ζοφωδη ως τα του σκοτους εργα πραξαντα και οργανα κακων παντοιων χρηµατισαντα του πονηρου σπορεως˙ εξανιστανται δ᾿ αθανατα και ταυτα και πνευµατικα, πλην εοικοτα σκοτει. Τουτοις ουν ψυχαι αθλιαι ενωθεισαι, ζοφωδεις αυται και ακαθαρτοι ουσαι, οµοιοι γενησονται τω διαβολω ως τα εκεινου µιµησαµεναι εργα και τας εκεινου τηρησασαι προσταξεις, µεθ᾿ ου και ταχθησονται πυρι ασβεστω,

τω σκοτει και ταρταρω παραπεµφθεισαι, µαλλον δε αυται κατα αναλογιαν καταχθησονται του βαρους, κατ᾿ αξιαν των αµαρτιων, ων εκαστος βασταζει κακει διαξει εις αιωνας αιωνων. (369) Οι δε αγιοι, ωσπερ ειποµεν, παλιν των αρετων εκαστος πτεροις αρθεντες εις απαντησιν και ουτοι του ∆εσποτου αναβησονται, εκαστος κατ᾿αξιαν˙ ως εαυτον τις προευτρεπισε παντως εγγυθεν η πορρωθεν εσται του κτιστου, συνεσται τ᾿ αυτω εις απειρους αιωνας σκιρτων και τερποµενος αληκτον τερψιν, αµην. ΝΑ’. Οτι του Πνευµατος λαµποντος εν ηµιν του Αγιου παντα τα των παθων φυγαδευονται ως υπο του φωτος το σκοτος˙ συστελλοντος δε αυτου τας ακτινας, υπο τουτων και των πονηρων βαλλοµεθα λογισµων. (370) Το φως σου περιλαµπον µε ζωογονει, Χριστε µου, το γαρ οραν σε ζωωσις, αναστασις τε πελει. Το πως ειπειν ουκ εχω σου φωτος τας ενεργειας, πλην τουτο εργω εγνωκα και γινωσκω, Θεε µου, οτι καν νοσω, ∆εσποτα, καν θλιψεσι καν λυπαις καν εν δεσµοις καν εν λιµω καν φυλακη κρατωµαι, καν δεινοτεροις αλγεινοις συνεχωµαι, Χριστε µου, το φως σου λαµψαν απαντα ως σκοτος απελαυνει, και εν ανεσει και φωτι και φωτος απολαυσει αιφνης ποιει µε γινεσθαι το Πνευµα σου το Θειον. Τας θλιψεις εγνων ως καπνον, τους λογισµους ως σκοτος, ως βελη τε τους πειρασµους, τας µεριµνας ως ζοφον, ως δε θηρια τα παθη χρηµατιζοντα, Λογε, εξ ων µε ηλευθερωσας, εξ ων ερρυσω παλαι, κατα µικρον εκλαµψας σου φως εν εµοι το θειον, και νυν εν µεσω τουτων οντα µε, Χριστε, Θεε µου,

εξισταµαι εν τουτοις και παντων των επι της γης ολως αλλοτριουµαι ακαταπαυστοις εν φωναις ανυµνων σε. και καταπληττοµαι σφοδρως. πληρουµαι γαρ χρηστοτητος. Μειζονως ωσπερ ηλιος κατ᾿ ολιγον ορασαι. Χριστε µου. και παµφαους και θειου (371) υποχωρησει απ᾿ εµου φωτος του σκεποντος µε. λυτρουµαι και του σκοτους και πειρασµων και των παθων και λογισµων απαντων. ως το πριν. σκεπων µε τω φωτι σου. επει σε παροργιζω. Θεε µου. αλλ᾿ ουδε ους ακουσαι. Ως γαρ ηλιου δυναντος νυξ γινεται και σκοτος και εξιασιν απαντα προς βρωσιν τα θηρια. καθ᾿ ωραν αµαρτανων. Χριστε µου. Επαν δε παλιν σπλαγχνισθης. ∆εσποτα. πληρουµαι ευφροσυνης και καταπιµπλαµαι χαρας. ευθυς του βιου σκοτος µε. επαν απακροαση τε των γοερων µου θρηνων και στεναγµους ενωτισθης και δακρυα προσδεξη και επι την ταπεινωσιν επιβλεψαι θελησης εµου του αµαρτησαντος ασυγγνωστα. Σωτερ.διαφυλαττεις ατρωτον. και βελεσι τιτρωσκοµαι των λογισµων απαντων. οτε ολον σκεπασης µε. απο µακροθεν ως αστηρ ανατελλων ορασαι. επει δε κατεπαιροµαι. ουτως αποσκεπαζον µε. επι καρδιαν δε βροτων ουκ ανεβη ουδ᾿ ολως. περικυκλωσης. ω Θεε µου. επαν κατελεησης. ορων φρικτα µυστηρια. . τον πανταχου παροντα˙ οτε δε ολον. ελευθερουµαι των κακων. και γαρ του σκοτους φευγοντος και αφανιζοµενου ερχεσθαι σε λογιζοµαι. ορων θαυµατα ξενα. αφατου θυµηδιας. δεοµαι της ευσπλαγχνου σου παιδευσεως. ην και σφοδρως αισθανοµαι εν εµοι γενοµενην του απροσιτου. θαλασσα λογισµων τε περικαλυπτει και παθων θηρια κατεσθιει. Επει δε πταιω παµπολλα. πλατυνεσαι κατα µικρον ουκ αυτος τουτο πασχων αλλα τον νουν του δουλου σου διανοιγων του βλεπειν. ολον µε περιλαβης. το φως σου. ορων α ου τεθεαται οφθαλµος ουδε βλεψαι ανθρωπου εξισχυσειεν.

ειπε µοι. µεθ᾿ ου νεκρους εζωωσε. ουκ οφις δακνων πτερναν.(372) κατανοων εν εµαυτω αλλοιωσιν την ξενην και τροπον αντιληψεως χειρος παντοδυναµου. λεπρους τε εκαθαρισε δαιµονας απελασας. εκτισεν αυτη παντα. αληθεστερον ειπειν. πλην αµαρτιας και πασης εκτος γε ανοµιας. αχωριστον του τε Πατρος και του Πνευµατον οντα. ανθρωπος οµοιος µοι. την στενην. ως του Πατρος αχωριστον και του Υιου ωσαυτως. Σαρκουται δε του Πνευµατος οντως τη επελευσει (373) και γινεται οπερ ουκ ην. Τι δε προς τα γινοµενα εν ηµιν εισι ταυτα. Τα µεν γαρ αλλα ποιηµα. Τις γαρ ποτε εξισχυσεν η τις ποτε ισχυσει ανθρωπων εις τον ουρανον εν σωµατι γενεσθαι η και χωρις του σωµατος. εχων το Πνευµα το Θειον αυτου συνον τη φυσει. την δυσβατον ανθρωποις η. ποιοις πτεροις πετασας. το στερεουν και δυναµουν πασαν κτιστην ουσιαν. αβατον πασιν ουσαν. εν ετερω δε τοπω. πως λαµψει µονου σου φωτος και τη επιφανεια πασαν λυπην εδιωξας. ου στεναγµος. ενθα ουκ εστι λυπη. και εδειξας ακαµατον. τυφλων ηνοιξε κορας. ουχι αυτος αφ᾿ εαυτου. Ηλιας αρµατι πυρος επηρθη και προ τουτου Ενωχ. πλην οµως µετετεθη. εξηρπασας του κοσµου και ενωθεις µοι µυστικως εις ουρανον ευθυς µε αποκατεστησας εκει. εις Θεος η Τριας και γαρ εστιν˙ αυτη το παν ουσιωσεν. ποιητης δ᾿ αυτο µονον. ου δακρυον. αταλαιπωρον τριβον την εναντιαν. Πως ολως εσται συγκρισις σκιας και αληθειας. Θεος οµου και ανθρωπος ορωµενος τοις πασιν. η πνευµατος λειτουργικου και δουλικου. αλλ᾿ ουκ εις ουρανους. Θεος τα τρια. Ουτος σταυρον υπενεγκων και θανατον ωσαυτως εξαναστας εν Πνευµατι ανεληφθη εν δοξη . αυτη τον Λογον και Υιον του Πατρος εν τω κοσµω κατα την σαρκα εκτισεν εις ηµων σωτηριαν. προς πνευµα το δεσποτικον και παντουργον και θειον.

αδελφους του Σωτηρος. τυπος µονον και αληθειας συµβολα ταυτα παντως υπηρχον . τροφη αγγελων. ων οφθαλµοι ουκ ειδον. θεοποιει τε δι᾿ αυτου. εξελιπεν. ινα και καταλαβωµεν γην της επαγγελιας. ουδ᾿ εξ Αιγυπτου µεθιστων προς αλλην γην µεταγει φθαρτους καρπους προφερουσαν και αυθις τοις ανθρωποις. απωλετο. το µαννα του Σωτηρος -. (374) ουτω κακεινα συµβολα τουτων εισι και τυπος. Τι ουν το αρµα του πυρος. Θεου δε κληρονοµους. οις συναφθη αθροον. τι η Ενωχ µεταθεσις υπαρχουσι προς ταυτα. απεθανον τε παντες και οσοι τουτο εφαγον˙ ζωης γαρ ου µετειχεν. συνανιοντας τω Χριστω εις ουρανους ευκολως. συγκληρονοµους µεν Χριστου. αλλ᾿ αδιστακτω πιστει γε βαπτισθεντας αθροον.και τριβον την εις ουρανους ενεκαινισε πασι τοις εις αυτον πιστευουσιν εν αδιστακτω πιστει. το Ηλιαν αρπασαν. και εξ ανθρωπων αλλοιοι τουτους αναλλοιωτως και τεκνα δεικνυσι Θεου. ως θαλασσα τµηθεισα ραβδω παλαι και µαννα εκ του ουρανου κατελθον. Το µαννα γαρ. ασυγκριτον υπεροχην κεκτηµενων και δοξαν.η θαλασσα βαπτισµατος. ο λεγεται αρτος. θεους Θεω συνοντας γε Πνευµατι εν Αγιω. δεσµιους µεν µονη σαρκι. Εγω δοκω. ο εφαγον οι ανθρωποι εν τη ερηµω τοτε. πνευµατι δ᾿ ελευθερους. ολον τε το πολιτευµα κεκτηµενους εκεισε εν θεωρια των καλων. Η σαρξ δε του ∆εσποτου µου τεθεωµενη ουσα. . οσον κτιστου το ακτιστον υπερεχει τη φυσει. και Πνευµα το Παναγιον εξεχεε πλουσιως εις παντας τους δεικνυοντας την πιστιν εκ των εργων και νυν αφθονως τουτο γε εκχει προς τους τοιουτους. αλλ᾿ ουδε τεσσαρακοντα επι χρονοις βαδιζειν διακελευεται ηµας ο λυτρωτης του κοσµου. ζωης µεστη τε πελουσα παντας ζωης µετοχους τους τρωγοντας αποτελει και ποιει αθανατους˙ διαβιβαζει τε αυτους ου πελαγος θαλασσης.

(375) Λαβων γαρ σωµα δεδωκεν αυτου Πνευµα το Θειον. τιµη προσκυνησις τε νυν και αει ως βασιλει εις αιωνας αιωνων. αµην. Ελαλει γαρ γο προτερον δια Πνευµατος Θειου και ενεργεια τη αυτου τα θαυµατα εποιει. . ρυσαι µε της τουτων αλογιας και σε φιλειν εκδιδαξον. εις φως τε απο σκοτους. Προτερον απεκδυσας µε φθορας και του θανατου και ολον ελευθερωσας µε εν αισθησει και γνωσει. την ζωην πιστων παντων. Πως τοις φθαρτοις προσκειµενοι νοµιζοµεν σωθηναι. (376) . ουσιωδως δε ουδαµως νινι Θεος ηνωθη προ του γενεσθαι ανθρωπον τον Χριστον και Θεον µου. πως ουκ ακολουθουµεν. πως ουκ επιθυµουµεν.το δε παντων φρικτοτερον! – ουρανον καινον εδειξε µε και εν εµοι κατωκησεν ο των απαντων κτιστης. την δοξαν την αγηρω διαγωγης της µετ᾿ αυτου.αιµατος τε και της αυτου σαρκος µεταλαβοντας απο θανατου εις ζωην. κα΄των απαντων ποιητη. Αλλα αναισθητοτεροι εισι ξυλων τε και των λιθων. Αλλ᾿. Περι θεολογιας˙ και οτι τω µη αλλοιωθεντι τη του Αγιου Πνευµατος µετουσια και γεγονοτι θεσει εν γνωσει Θεω διδασκειν τα θεια τους ανθρωπους ουκ εξεστι. ω Χριστε µου. απο της γης εις ουρανους αναφερει ευθεως. ουπερ ουδεις των προπαλαι αγιων ηξιωθη. Θεω τε και ∆εσποτη. πως ου ποθουµεν την ζωην. τον αφθαρτον. Φευ µοι! – στεναζω γαρ πικρως την των ανθρωπων πλανην -. οι µη φιλουντες τον Χριστον πλειον των ορωµενων µηδε ελπιζοντες αυτω συνειναι µετα ποτµον. ΝΒ’. Πως ου πιστευοµεν Χριστω. ουσιωδως ενουται δε δι᾿ αυτου πιστοις πασι και γινεται αχωριστος η ενωσις η τουτων. Σοι γαρ συν τω Πατρι και Πνευµατι σου Θειω δοξα πρεπει και αινεσις. πως τον εκεινου πλουτον τον ασυλον.

µεταληπτον. Οταν δε φως απροσιτον οικουντα παρεισαγη και µαρτυρη µηδεποτε υπ᾿ ανθρωπου οφθηναι.Τις µου παραµυθησεται τον πονον της καρδιας. µεταληπτη και αληπτος. περιγραπτον ειναι λεγει το θειον. Τις µοι δωσει γαληνην γε και ησυχιαν παντων. εστιν ολη γαρ απεριγραπτος φυσει˙ το µη περιγραφοµενον υποστασιν πως ειπης. Το δ᾿ ανυποστατον ουδεν. Πονον δ᾿ ειπων εδηλωσα τον του Σωτηρος ποθον. µαλλον δ᾿ αυτου ουσιωδως εστιν η παρουσια. και προς υποστασιν κτιστην ασυγκριτος γε παντη νοειται. Τις µε χωρισει αισθητων. ου το ακατανοητον αναφλεγει τον ποθον. ο ποθος δε του Πνευµατος ενεργεια τυγχανει. απεριγραπτως εν αυτω συµπαρον και αληπτως. Ει δ᾿ απιστεις. ∆ια τουτο ουν ειπον σοι καταληπτον τον ποθον και ενυποστατον αυτον ως µεθεκτον ληπτον τε˙ παν γαρ ληπτον και µεθεκτον ουσια παντως πελει ενυποστατως µεθεκτη. τουτου το πλειον ουπω. η θεια δε και ακτιστος υπερουσιος φυσις (377) ως της ουσιας των κτιστων υπερεχουσα παντων καλειται υπερουσιος. ολον αφθεγκτον πελει. θεϊκη δε γε παντως˙ το µεθεκτον καταληπτον. πλην ενουσιος πελει και ενυποστατος εστιν. . Αγαπη γαρ ουκ ονοµα. και πως µεταληπτον µοι. ενυποστατος ποθος. οποσον δε καταληπτον. ωσαυτως και ληπτη τε. αλλα ουσια θεια. ινα του καλλους κορεσθω και της εκεινου θεας. Το γαρ ανουσιον ουδεν και λεγεται και εστιν. ων απηλλαγην απαξ και απεκρυβην εξ αυτων γεγονως εξω κοσµου. τον Παυλον σοι µαρτυρουντα παρεξω και τα αµφοτερα πιστα ειναι σοι βεβαιουντα˙ οταν γαρ λεγη τον Χριστον εντος εχειν λαλουντα και Πνευµατι φθεγγοµενον αυτον τω Παναγιω. ενυποστατως εν εµοι φως εντος ορωµενη˙ το φως δ᾿ ασυγκριτον εστιν. υπερ ουσιαν πασαν.

τοτε το απεριγραπτον και αληπτον εµφαινει˙ ο γαρ ουδεις εωρακε πωποτε των ανθρωπων. Ει ουν Θεος γενοµενος ανθρωπος. πως η µετελαβεν αυτου η προσεψαυσεν ολως. ποιον σοι αλλον παριστα Θεον. Παντως ερεις µοι˙ ουδαµως. νοησαι. λεγε µοι. ο εκ σκοτους φως λαµψαι παλαι προειπων. λεγω σοι. τον ανθρωπον εθεωσεν εµε τον προσληφθεντα. ει µη εκεινον τον το φως το αστεκτον οικουντα και ον ουδεπω ουδαµως ουδεις ανθρωπων ειδεν. ειπε. ονπερ οι βαπτιζοµενοι επενδυονται πιστει. ει µη φιλονεικοιης. τουτο η βασιλεια. αλλ᾿ ουδε δυναται ολως του κατιδεσθαι. τουτο εστιν η µετοχη και αρραβων ο θειος. Τουτο πιστις η αληθης. αλλα δια της πιστεως εν αισθησει και γνωσει. και παντως ου δισταζεις. ος ελαµψεν εντος µου. θεσει θεος γενοµενος τον φυσει Θεον βλεπω (378) εκεινον. ουδε αναισθησια. τουτο σφραγις Χριστιανων. τουτο το ενδυµα εστιν. Τον Θεον ουν οι δεξαµενοι της πιστεως τοις εργοις και θεοι χρηµατισαντες Πνευµατι γεννηθεντες. τουτο υπαρχει η ζωη. ο χιτων του Κυριου. Ουτω πιστευεις. ως πιστευεις. ολον θεωσας µε αυτος τον προσληφθεντα ξενως. τον ενοικουντα τω φωτι αει τω απροσιτω˙ ενοικον εχοντες αυτοι εν εαυτοις οικουντα οικουσιν αυτοι γ᾿ εν αυτω τω παµπαν απροσιτω. τουτο µεθεξις θεια. Ινα µη λεγης˙ Τον Χριστον ενδεδυσθαι πιστευω˙ ου λεγω˙ Τουτο πιστευε˙ αλλα˙ Πιστεως εργον και πιστεως βεβαιωσιν και πιστεως σφραγιδα και πιστεως τελειωσιν αναµφιβολον εχε εκ του ενδυσασθαι Χριστον εν αισθησει και γνωσει . ουχι αγνοια. αυτον εκεινον βλεπουσι τον εαυτων πατερα. ον ουδεις ποτε ανθρωπων ηδυνηθη ιδειν. Αυτος γαρ υπερουσιος ακτιστος ων το προσθεν σαρκα τε ανελαβετο και κτιστος µοι ωραθη. τουτο Θεου το εργον. Οταν δε παλιν ειπη σοι˙ ο Θεος.

Ο γεννηθεις γαρ δυστυχως εν τοις καταχθονιοις και σκοτος ολος κατοικων του ενεστωτος κοσµου. τα εν αυτω δε γραµµατα δηλοι ταδε και ταδε. ω αδελφε µου. Ως γαρ τυφλος φιλονεικων τους βλεποντας και λεγων˙ Το νοµισµα χαλκουν εστιν. οντως παραδοξον εστι τοις ακουουσι τερας και το νοµισµα βλεπουσι χρυσουν ευροιζον πανυ και την σφραγιδα αληθη του βασιλεως ουσαν. αστραπτοντα θεοτητος τη δοξη και τρανοτατω εν φωτι ολον σε αλλοιουντα. . βλεπειν τε παντα τα εκει και τους αλλους διδασκειν.εκλαµποντα. οπερ και ενδειγµα εστι παντως αναισθησιας. θεολογοι τε ακριβεις και µυσται των αρρητων. θειας τε θεωριας. ο παντως ελαµψεν εν γη αεναως λαµπει. αναλλοιωτως µενοντα διπλουν εξ εκατερων. (379) οποσον απολειποµεν της θεϊκης αξιας. Τοιουτος δε γενοµενος ολος. θεσει Θεον. Οσον απεχει ουρανος των γης καταχθονιων και των εκεισε δυστυχως παλαι κεκρατηµενων. επ᾿ ορους θειας γνωσεως. και λεγων τα εν ουρανω φρονειν και ειδεναι. καν συν εκεινω κατοικειν λεγωµεν παραδοξως και τον οικουντα εν φωτι τω απροσιτω εχειν εν εαυτοις και µενοντα και κατοικουντα ολον˙ και θελοµεν καθηµενοι εν τοις καταχθονιοις φιλοσοφειν τα υπερ γην και τα εν ουρανω γε και ουρανων υπερτερα. ως ακριβως ειδοτες. τοσουτον η και πλεον γε απεχοµεν οι παντες οντως αξιας του Θεου και θειας θεωριας. οιµοι. τη φυσει δε ανθρωπον ολον οντα. φως τε µη θεασαµενος του µελλοντος αιωνος. ουχι αναισθητος εστι και πλεον αρα τουτου. τοτε ελθε και συν ηµιν στηθι. απαραποιητον αυτου δεικνυσαν την εικονα. οποσον δε απεχοµεν ζωης της αιωνιου. και διηγεισθαι απασι και γνωστικοι καλεισθαι. καθως σοι ειπον. η σφραγις αλλου πελει. και ακουσοµεθα οµου πατρικης φωνης.

τεκνα. και θελουσιν. αντι της δοξης του Θεου την ιδιαν ζητουντες και στησαι ταυτην σπευδοντες πασιν εργοις και τροποις. και βουλονται καλυπτεσθαι οφθαλµους τε και ωτα. οι δουλοι της οιησεως και υπερηφανιας θελησει χρηµατισαντες και αιχµαλωτισθεντες το θεληµα το ιδιον αει αποπληρουσιν. και γαρ ωσιν ακουουσι σωµατικως σαρκινοις. α καθυπεστη δι᾿ ηµας. και δια τουτο οιονται και βλεπειν και ακουειν. οιµοι. ινα ηµας δοξαση˙ (381) ταυτα δ᾿ ου βουλονται παθειν. οτι µη πατερας εκαλεσεν. και αρατε το καλυµµα εκ της υµων καρδιας˙ και προς αυτα τα ρηµατα αγριαινουσιν. ο λεγων οτι˙ Βλεποντες ου βλεπουσι. και µισος µαλλον προς αυτον εκ των λογων προσκτωνται και συνιδειν ου δυνανται το προσον αυτοις παθος. Ουτοι αφεντες νοµους του Θεου εαυτοις εισι νοµος. και παραιτουνται µετοχοι δοξης Θεου γενεσθαι τω παραιτεισθαι το παθειν. ω τολµης. αυτοι γαρ τουτο εαυτοις επεθεντο θελησει.και την γραφην το ονοµα δηλουσαν το εκεινου. και ου Θεω αλλ᾿ εαυτοις λατρευουσιν. Ει δε γε τις ερει αυτοις˙ Ακουσατε µου. ως επαθεν εκεινος. ∆οξα ουν πελει του Χριστου ο σταυρος και τα παθη. αλλα πληρουται εις ηµας ο λογος του Κυριου. ουτω γε πασχοντες ηµεις ου δοκουµεν τι πασχειν. και αυθις˙ Ακουοντες τα ψυχικα ωτα βυουσι µαλλον και ουδαµως ακουουσι του Πνευµατος τους λογους. (380) ουδ᾿ αισχυνοµεθα τινα η αυτους τους αγιους και τους αγγελους ανωθεν τα καθ᾿ ηµας ορωντας. Ουδαµως γαρ ισχυουσιν αφ᾿ εαυτων διαραι καλυµµα της επαρσεως και της αναισθησιας. τιµην µαλλον την εξ ανθρωπων . ως επαθεν εκεινος. αλλα τεκνα προσειπε. µαλλον δε παθη τα τον νουν σκοτιζοντα και φρενας και του Θεου χωριζοντα τους προληφθεντας ηδη. ωτα πνευµατικα καρδας δε κεκαλυµµενα εχουσι και ου δυνανται ολως Θεου ακουειν.

στεφανον τον των δικαιων και κριτην και βασιλεα. την θλιψιν. την ευφροσυνην. ος ου θελεις χωρισθηναι (383) πωποτε των σε φιλουντων. (382) Ιδε µου. Χριστε. λυτρωσαι τους εις σε πεποιθοτας κενοδοξιας µιαρας και υπερηφανιας και συµµετοχους ποιησον παθων σου και της δοξης και καταξιωσον ηµας αχωριστους σου ειναι νυν τε και εις τους µελλοντας αιωνας των αιωνων. Αµην. Τι µε φευγεις. Λογε! Λαµψον µοι και νυν ως παλαι και καταυγασον ψυχην µου˙ φωτισον τους οφθαλµους µου του οραν σε. Θεε µου. τι µε καιεις. βασιλειαν ουρανων τε και παραδεισον σε οντα.και χωρισµον απο Θεου εκουσιως αιρουνται. φως του κοσµου. Αλλ᾿. Οιδας. Τι το προσωπον σου κρυπτεις. οτι αγαπω σε . την τρυφην την των αγγελων. ιδε µου την αθυµιαν. Ιδε την ασθενειαν µου και οικτειρησον µε. τι µε τεµνεις και συντριβεις. ω Χριστε µου. την ζωην την αιωνιαν. Κατα διαλεκτον Θεου και του πατρος των λογων ο λογος˙ και οπως υπο του Αγιου Πνευµατος ελλαµποµενος ο θειος ουτος πατηρ ωµιλει Θεω και υπ᾿ εκεινου εµυσταγωγειτο τα θεια τε και ανθρωπινα. Τι χωριζη µου. την χαραν. ΝΓ’. ιδε µου και την πτωχειαν.

ζωον ανθρωπος. (384) Ποιων αρα των κτισµατων. Αποκαλυψον. µαλλον µεν ουν αδελφους σου και Θεου υιους. ως ειπας. Σωτερ.και απο ψυχης ζητω σε. Οιδα γαρ αληθινον σε. Ουτως ους αυτος γεννησεις Πνευµατι σου τω Αγιω και υιους σου αποδειξεις. δειξον την φιλανθρωπιαν και το ελεος σου. απερ βλεπεις. ενυποστατος ζωη τε. ουδ᾿ ως νους νοΐ ετερω. εκ πατρος γεγεννηµενος και αυτω συνηνωµενος και συνοµιλος αφραστως. εγνωκα ως αφευδης ει και φιλεις τους σε φιλουντας και προσοµιλεις ως φιλοις ου σκια ουδε εµφασει. τουτοις και συνοµιλεις τε και αυτους ορων ορασαι υπ᾿ αυτων εκεινων παλιν. διπλουν δε˙ εν αισθητοις µεν αϋλον. δουλα ως ορατα παντα . και εµφανισον σαυτον µοι. Πατρος σου. εν αΰλοις αισθητον δε. Των ενυλων και αΰλων˙ ενυλα γαρ. ∆ειξον ουν την ευσπλαγχνιαν. Μεσον τουτων ουν. αϋλοι δε αγγελοι γε. Τουτον ουν ως αισθητον µεν κυριον των ορωµενων και δεσποτην ειργασαµην. αλλ᾿ ως λογος ων αρχηθεν. σοι λεγω.

τι σοι ειπον˙ ανθρωπος διπλους υπαρχων εβλεπε τοις αισθητοις µεν οφθαλµοις τα κτισµατα µου. απετυφλωθη και εγενετο εν σκοτει (387) του θανατου. οπως βλεπη µου τα εργα και δοξαζη µε τον κτιστην˙ ως δε λογικον τε οντα και νοερως καθορωντα. Οτε δε την εντολην µου παραβας απο του ξυλου εφαγεν. Συ δε νυν λογιζη χειρον. Βλεπε. Ει γαρ µη ορασθαι θελω. λεγε. καθως ειπον. Που γαρ ειχε µε κρυβηναι η εν ποιω τοπω. µηδε τας οικονοµιας˙ ο Αδαµ τυφλωθεις πρωτον . οπερ λεγεται κρυβηναι˙ τουτο γαρ εκεινος τοτε υπενοησεν αφρονως.αυτω µονω υποταξας. συνες. Μη αγνοει µου τας πραξεις. Τι δε και κατηλθον ολως. εθεωρει µου την δοξαν και ωµιλει µοι καθ᾿ ωραν. οτι κρυπτοµαι µη θελων οραθηναι σοι εις απαν. τοις νοεροις δε προσωπον εβλεπεν εµου του κτιστου. τι και εν σαρκι εφανην. αφρονεστερον εκεινου. Τι δε και ωραθην πασι. δεδωκα αυτον οραν µε και εκ τουτου των αγγελων εν αξια καθεσταναι.

αλλα θανειται θανατον εις τον αιωνα. αλογος εκ λογικων τε γεγονως και ενυλος γε. ∆ια τουτο εξεβληθη της τρυφης του παραδεισου (388) και εµεινεν εν αισθητοις µονοις µετα των αλογων.ελεγχθεις και διδαχθεις τε υπ᾿εµου µετανοησαι ουκ ηθελησεν. ειπε δε µαλλον˙ Η γυνη ηµαρτεν. χωρισθεις εκ των αΰλων. Ζην δε πως ολως ισχυσει. ουσπερ κατελεησας ανωθεν εγω κατηλθον˙ αορατος ων παντη παχους και σαρκος µετεσον . Οµοιως παλιν η γυνη ητιασατο τον οφιν. ως ειπον. Ουδαµως. οι πρωτοπλαστοι ανοια και κατηλθον εις τον αδην και εις φθοραν κατηχθησαν. αλλ᾿ ολως αταπεινωτος ευρεθη. γεγονεν οµµατων διχα η ψυχη εκτυφλωθεισα και Θεον µη καθορωσα. ην δεδωκας µοι. οπερ επαθον. και ουδεις ηµαρτηκεναι ωµολογησεν ουδ᾿ ολως. υπο της ψυχης κινειται˙ η ψυχη δε τυφλωθεισα ποιαν κινησιν ευρησει. ει τυφλωθειη. ωσανει της αµαρτιας αιτιον µε αποφηνας. Σωµα µεν. Θαυµα ξενον˙ ωσπερ σωµα.

Αλλα οµοιος ανθρωποις εγενοµην κατα παντα. ουσπερ εκτισα χερσι µου. Εκ σαρκος αρχην λαβων δε ανθρωπος ωραθην πασιν. ποσον ποθον εχω του ορασθαι παρ᾿ ανθρωπων. αισθητος τοις αισθητοις γε. (389) τον Αδαµ του καθοραν µε. εξ εκεινου τε οι παντες τουτου απογονοι αµα. καθως και ειπον. Οντως λαµπω. Προσεχε τω µυστηριω˙ εβλεπε θεοτητος µου δοξαν ο Αδαµ και εζη. ως και ανθρωπος γενεσθαι θελησαι και οραθηναι. Επειδη δε ετυφλωθη. αυτος µεν ειναι εν τη θεια δοξη. ∆ια τουτο ουν ενδικως .και ψυχην ανελαβοµην. Οτι επι τουτω παντως εκτισα. ο Λογος. µηδ᾿ ειπων˙ Ηµαρτηκα σοι. Πως ουν ειπας κρυπτεσθαι µε απο σου και µη ορασθαι. ουχ υπεφερον. αλλ᾿ ου βλεπεις. Βλεπεις. παραβας δ᾿ απετυφλωθη και ευθυς απενεκρωθη µη θελησας µεταγνωναι. και ηνωθην τουτοις θελων. παροραν δε τυφλωθεντας τη του οφεως απατη. ∆ια τι ουν ολως τουτο ηνεσχοµην του ποιησαι. Θεος ων αναλλοιωτως εγενοµην σαρξ.

µαλλον δε ευεργεσια. η ψυχη γαρ εκπεσουσα της ζωης γε της ενταυθα.αποστρεφειν κατεκριθη εις την γην. ειπε µοι. Ου γαρ ειασα συνειναι το φθαρτον συν τω αφθαρτω. ειπερ το σωµα το φθειροµενον υπηρχε φερουσα συνηνωµενον. ει µη εµελλε λυθηναι τουτου τε και χωρισθηναι η ψυχη. εξ ης εληφθη˙ υστερον δε τουτο παντως ως αποφασις εδοθη (390) και τοις πασιν ελογισθη αφυκτος ως τιµωρια. πως ου χειρων πασης αλλης τιµωριας της εν αδη αυτη η ζωη υπηρχε. . σοι λεγω. χωρισµου ψυχης. κατ᾿ ολιγον τε γηρασκον και λυοµενον και ρεον. ∆υο ουν εισι θανατοι. Βλεπε µοι τους υπο νοσου (391) ιερας κατεχοµενους. πως ουκ ην θανατου χειρον. Αλλ᾿ ουκ εστι τιµωρια. Χειρον ην γαρ του λυθηναι το δεδεσθαι αιωνιως και αθανατον υπαρχειν το κακον εν αµφοτεροις. και φθαρτον εκ τουτου σωµα περιφερων ηνωµενον. σωµατος τε και ψυχης. Ο θανων ψυχη. παλιν τε. αλλ᾿ αιωνιως ην συνδεδεµενη τουτω.

θανατος ελευθερια νοσων και παθων παντοιων. ινα παλιν ειπω. σοι λεγω. Εφανερωσα τω κοσµω . µανθανε τας δωρεας µου. αλλ᾿ οικονοµια θεια. τοις βιωσασι καλως δε προξενος χαρας αληκτου και τρυφης της αϊδιου και φωτος του ανεσπερου. πως ακινητοι εις απαν. (392) βλεπε τας ευεργεσιας. ου χειρον του θανειν το ζην υπηρξε.πως αι σαρκες αι εκεινων φθειρονται και δαπανωνται. µαλλον δε ου τιµωρια. θανατος απαλλαγη τε των κακων του βιου παντων. πως χειρων. Οµως προ του χωρισθηναι εκ του σωµατος. ποδων τε διχα και οµµατων και χειλεων και ρινων εισι και ωτων. Ουτως ουν ευεργεσια γεγονεν η τιµωρια. βλεπε τας οικονοµιας. Ο γαρ θανατος ανθρωπων θανατος πραγµατων πελει˙ θανατος φροντιδων λυσις. θανατος αµαρτηµατων εκκοπη και αδικιας. Ει γαρ ουτως εις αιωνας. πως και αλαλοι κωφοι τε ταις φωναις ταις αλαλητοις τον Θεον επικαλουνται ταυτης της σαρκος λυθηναι. ειναι εκληρωσατο.

αλλ᾿ αλλως χρηση τουτοις. αλλ᾿ ουκ αφ᾿ εαυτου λαβον. ∆ιο θεριζειν ληϊα ουκ εξεστι σκαπανη. Οτι εκαστω των ανθρωπων δεδωκεν ο Θεος προσφυως και προς το συµφερον το χαρισµα δια Πνευµατος Αγιου εις το ενεργειν. Ο γαρ τεχνιτης εκαστον. παντως απαιτηθειη. πραξιν τε και ενεργειαν δικαιως και πρεποντως. ουκ εν τω τοξω τεµνειν. α ποιησαι εδει. φασγανον τε και τοξον. ραβδος. ουδε φασγανω σφενδονειν. εκαστον την ενεργειαν κεκτηται την ιδιαν. ουδ᾿ εν µαχαιρα κτιζειν. δρεπανον. οτι κτιστης και δηµιουργος υπαρχω. ουχ ωσπερ αυτος θελει. λογχη τε. ην ελαβε. αξινη. Ει δ᾿ ου προς α γεγονασιν. βελος και παντα τα λοιπα εργαλεια εν βιω. ουδε δρεπανω τεκτονειν. και το ονοµα µου πασιν απεκαλυψα ανθρωποις. αλλ᾿ ως υπ᾿ αυτου προωρισθη. λογχη δ᾿ ου πριζειν θεµις. κατασκευαζει ενεργειν εργαλειον εντεχνως. αµην. εξ ηµων δε γε παντως. απολωλεν ο βιος σοι και πασα πραξις παντως. ου σκαπτειν µετα πριονος. προς οπερ αν εθελοι. (393) Το ποιηµα του ποιητου τι ποτ᾿ αν γνοιη διχα. και τοις εργοις. Ουτως ουν µοι νοει και Θεον ηµας πεποιηκεναι . Την γνωσιν γαρ. εις το µη κενον ειναι µεσον της εκκλησιας αυτου. ου ραπτειν τη αξινη.εµαυτον και τον Πατερα και εξεχεα πλουσιως το Παναγιον µου Πνευµα επι πασαν οντως σαρκα. και γαρ σκαπανη. εδειξα και νυν δεικνυω παντα. µαχαιρα τε και πριων. αλλ᾿ αρµοζοντως εκαστω χρη προς εκαστον χρασθαι. Ν∆’. ου τεµνειν ξυλα ραβδω γε.

αλλους του αρχειν των πολλων. Πνευµατικα δε ταυτα. α τοις ανθρωποις δεδωκεν. και ιδοις αν τον πλευστικον ευτεχνως τα πελαγη θαλασσης διαπλεοντα και τερποµενον µαλλον υπερ τον ιππω σοβαρω εφεζοµενον ανδρα και γεωργον γης αυλακας τεµνοντα τω αροτρω. Ο στρατιωτης παλιν δε εαυτον υπερ παντας γεωργους τε και πλευστικους και χειροτεχνας µειζω ηγειται και ως ενδοξος εναβρυνεται τρεχων επι σφαγην και θανατον αωρον καταλυσαι. το ζευγος τε ο τωνβοων των συνεργαζοµενων πολυ κρεισσον νοµιζοντα βασιλικου τετρωρου. αυθις λεγω σοι απερ και πρωην ειπον˙ . εις το χρησιµως ενεργειν εν τω βιω αρρητως. ουδε τεκτων γενεσθαι. αλλα προς οιαν εκτισται. (395) αλλως δε ου δυνησεται ανθρωπος εν τω βιω ολως τι διαπραξασθαι η την αρχην θελησαι. το λαλειν γλωσσαις αλλοις. ουδε κρατησαι δικελλαν. και προς αυτην διακειται προσφυως και οικειως. ο των απαντων κτιστης. αλλ᾿ ειπωµεν και ετερα χαρισµατα του κτιστου. προς ο. τον δε ωραιον µαλλον πεποιηκε και ετερον ευφωνοτερον αλλων. θαυµατουργειν ετεροις δε και ενεργειν δυναµεις˙ αλλους προστατας εδειξε.εν εργοις εκαστον πιστον ενεργειν εν τω βιω. ου γεηπονος ειναι αιρησεται˙ αλλ᾿ εκαστος. ∆ιο προς τεχνην εκαστος ουχ οιαν αυτος θελει. τους δε υπεικειν τουτοις˙ και οις µεν σοφιαν δεδωκεν. επιτηδειως εχει. απλως τε εχαρισατο εκατω των ανθρωπων το κατ᾿ αξιαν δωρηµα και πλεονεκτηµα γε. το προφητευειν αλλοις δε. εκαστω κατ᾿ αξιαν˙ τον µεν ανδρειον σωµατι. Ουτος ουν ουκ ανεξεται κωπην ολως ελασαι. ενεργησει. (394) τους µεν διδασκειν θεµενος. ου ναυτης ουδε γεωργος. καθαπερ ειπον. το ενεργειν απο Θεου ελαβεν. οις δε γνωσιν και λογον. Ιδου γαρ. οθεν και χαιρει ταις χρησταις κατεντρυφων ελπισιν. ως οιδε µονος ο Θεος. τους δε παντως µανθανειν.

χερσι βεβηλοις του εχθρου εµπεσων παναθλιως. ουτως ουδε ο ανθρωπος ανευ χειρος της θειας εννοησαι τι δυναται αγαθον η ποιησαι. αχρηστον εργαλειον. δολιως κατηχρειωσε πασιν εεργοις ατιµοις. και αντιστηναι προς αυτον µη ισχυων. και αυτοπροαιρετως τοις παρα φυσιν απασιν εµαυτον εξεδοµην.ωσπερ ουκ εξεστι ποτε των ειρηµενων παντων εργαλειον αφ᾿ εαυτου κινηθηναι προς πραξιν η ενεργησαι τι ανευ χειρος ανθρωπου. απειθεια τη προς αυτον και ανυποταξια χρησαµενος εκβεβληµαι του οντως παραδεισου. Ει ουν αυτα ποιησαιµι πλειονα παντως δωσει. δυνησοµαι φρονησαι η ποιησαι η ολως ενεργησαι τι θειας ισχυος ανευ. και ενεργειν παρεχει µοι δυναµιν. µακραν γενοµενος Θεου και χειρων των αγιων. εκουσιως απεστην ο ταλαιπωρος. υφ᾿ ουπερ και κρατουµενος και κινουµενος ολως. ο ταλας. την στερησιν δικαιως οντως καθυποστησοµαι παρα Θεου του δοντος και απρακτος γενησοµαι. αυτος και διδωσι φρονειν οσα συµφερειν οιδε. οιον αυτος ηθελησε και εθηκεν εν κοσµω. αλλ᾿ οκνηρια εµαυτον εκδους και ραθυµια˙ και δια τουτο ερρµµαι των χειρων του ∆εσποτου. ο τεχνιτης µε κατεσκευασε Λογος. Πως ουν. . Ευρων λοιπον µε κειµενον ο παµπονηρος οφις και τη αργια των καλων προδεδοµενον ολον. οτι προς απερ εκτισµαι ενεργειν.- . Ιδου γαρ. και τελεωτερα φρονειν παρασχει φιαλνθρωπως˙ ει δε καταφρονησαιµι και αυτων των ολιγων των καταπιστευθεντων µοι. Ο νουν µοι χαρισαµενος. οισπερ ενηδυνοµενος και χαιρων ωπτανοµην. οιον ηθελε παντως. του αιροντος και δι᾿ αυτου κατασκευαζοντος τι.πως γαρ και αντιστησεσθαι ειχον νεκρος υπαρχων. απερ θελει. (396) ανθ᾿ ων λυπεισθαι µε εχρην και θρηνειν τε και κλαιειν. ειπε. ως µη θελησας εντολας εργασαθαι του κτιστου.

πασης παρανοµιας και εργασιας πονηρας δοκιµον εργαλειον γεγονα. αλλα εν πασι τοις αυτου θεληµασιν ενηργουν. ινα µη παλιν µε ευρων ο κακιας εργατης εξω χειρος διαγοντα αγιας αφαρπαση και τα αυτου µε ενεργειν αυθις παρασκευαση. τας εντολας φυλασσειν και των αγιων της χειρος παρεκτος µη κινεισθαι. τεκνον. εις εµπελωνα τον αυτου. Ο ουν ποιησας µε Θεος ανωθεν επιβλεψας και του τυραννου τη χειρι κρατουµενον ιδων µε ωκτειρησεν. ουκετι του µη ενεργειν ισχυον τα εκεινου. Αφ᾿ ου γαρ και απερριψα εµαυτον εκουσιως εκ της χειρος της του Θεου και των αυτου αγιων. αναγονται προς δοξαν.πασης κακιας οργανον. εις γεωργων τε χειρας (397) παρεδωκεν αγιων µε του ενεργειν τα θεια. προς οργας. Ταυτα γαρ. προς φθονους τε. προς παν ειδος κακιας. Ουκ οιδε γαρ αντιλεγειν το ξιφος τω κρατουντι. ταπεινωσει µε ευθυς και µετανοια ενεργειν τε επετρεψαν και πενθειν αεναως. ενεργουντα µε ευρε. εργαζεσθαι τας αρετας. ινα σοι ειπω συνελων. . προς θανατους αδικους. απατηθεις δολιως˙ κατεχων γαρ µε τη χειρι και δυνατως ελκυων κοπραγωγοις ερρυπου µε και παντοιοις βορβοροις και δυσωδιαις µε πικραις ενεβαλε και τουτοις εποιει ενευφραινεσθαι. µαλλον δ᾿ εχρησατο αυτος εµου µη βουλοµενου. Οι καλοι ουν µε γεωργοι και συµπαθεις λαβοντες και ταις χερσι ταις εαυτων ολον το θεληµα µου αραντες. και ηρπασε µε ο δεινος αρχων και ψυχοφθορος και τη εκεινου µε χειρι κατεσχε θελοντος µου. ως ουκ ισασιν. προς λοιδοριας. ω της αναισθησιας! Προς αρπαγας. αλλ᾿ οπου αν και βουληται. ο ταλαιπωρος. αφηρπασε της εκεινου χειρος µε και παλιν µε εισηγαγεν εις παραδεισον θειον. ειπον µοι. τα τρια οι τηρουντες και επιµενοντες αυτων τη καλη εργασια συντοµως. ο κρατων τουτω χραται.

(398) ριψατε απαν φρονηµα και θεληµα οικειον και ταις εκεινων γε χερσι τας ψυχας υµων δοτε. οσοι του Θεου και των αυτου αγιων εαυτους επαισθανεσθε των χειρων οντας εξω. παν καλον ενεργουντα. . Τουτοις – παντες ακουσατε! – πιστευσας και ποιησας και ταις χερσι των του Θεου γεωργων τε και δουλων κατα την προσταξιν αυτου εµαυτον εκδους ολον. σφαλµατων παντων τε οµου λαµβανουσι και ουτως υιοι υψιστου γινονται και θεοι κατα χαριν και εργαλεια ευχρηστα. απαραλλακτως εν εµοι παντα εκβεβηκοτα ευρηκα και εθαυµασα και τοις πασι κραυγαζω. ως υποδειξαντος υµιν υπερευξασθε παντες. και µακαριους απαντας βροτους ηµαρτηκοτος και ταυτην διοδευσαντος την οδον την τραχειαν.καθαρσιν και απαθειαν και θεωριαν θειαν. προς πλατος τε απαγουσαν ζωης της αιωνιου. προς εργα σωτηριας. µαλλον δε θειοι γεωργοι αλλους καθοδηγουντες προς πραξεις οντως αγαθας. την στενην τε και συντοµον και ακινδυνον ουσαν. ως εργαλεια αψυχα. και ταις χερσι του δυσµενους αλισκονται ουδεπω. ως ον του Θεου θεληµα παρ᾿ υµων εκπληρουσθω και ουτως συντοµον οδον απροσκοπον τε ολως οδευσαντες γενησεσθε φιλοι Θεου υψιστου. αγαπη τε θερµη και ολη προαιρεσει. Το δε εκεινων φρονηµα υµετερον γινεσθω. Σπευσατε και κολληθητε τουτοις αδιασπαστως πιστει. αλλ᾿ εκ Θεου συγχωρησιν παντων αµαρτηµατων. ωσαυτως και το θεληµα το αγιον εκεινων. Αµα τω επιβηναι γαρ της οδου της ευθειας απασι συναριθµιοι γενησεσθε αγιοις. µηδεν εκτος εκεινων ποιουντες η κινουµενοι η ενεργουντες ολως. και βασιλειας ουρανων αγαθων τε αφραστων κληρονοµοι οφθησεσθε εν ολιγαις ηµεραις. µεγαλοφωνως εκβοων και παραινων και λεγων˙ ουδε γαρ φερω σιωπη ταυτα καταχωννυειν˙ ∆ραµετε.

µη νυν.οι ευπροθυµως εν αυτη θελησαντες βαδισαι και κατα ποδας του Χριστου θερµως ακολουθησαι. αλλα και κακων οντως παντοιων σκευος˙ οπερ οιδα παντωςα καγω και πεπλησµαι αισχυνης. ∆εσποτα. της Αγιας Τριαδος εσοµεθα νυν και αει και εις παντας τους αιωνας των αιωνων. οπως οµου µετα χαρας τα σωµατα λιποντες προς την εκει καταπαυσιν. Αλλα µε ταυτης. αµεµπτως πορευοµενοι αχρι τελους του βιου. Θελω ουν θλιβεσθαι. µηδεποτε στερησης. ουσπερ βλεπεις. µη εν τω µελλοντι αιωνι. Θεε µου. και θλιβοµαι. µετουσια µεθεξει τε εµπιπλας. Βασιλευ µου. (399) Συ µε γινωσκεις. προς πλατος παραδεισου χωρησωµεν και της ζωης δειχθωµεν κληρονοµοι και του Θεου αχωριστοι και παντων των αγιων εν Χριστω τω µονογενει Υιω και Θεω Λογω µετα του Θειου Πνευµατος. ω Χριστε. και εντροπης και θλιψεως οδυνη µε κατεχει. ου µονον εν τω µελλοντι – φευ τους τουτο λαλουντας! – . αµην. πασης παρανοµιας εργατην. Χριστε. και θλιψις ου κολλα µοι. αλλα και τοις ορωσι σε παν αγαθον παρεχεις. ου γαρ υπαρχεις αγαθον απαν. Οτι τοις το αγιον φυλαξασι βαπτισµα καθαρον παραµενει το Πνευµα το Αγιον˙ απο δε των µολυναντων αυτο απανισταται. ινα καγω τε και υµεις ευρεθωµεν εν ταυτη. αλλα το φως σου λαµψαν µοι µυστικως του προσωπου τους λογισµους εδιωξεν. µη δια ταυτην µαλλον απολωµαι και της χαρα στερηθω της µελλουσης. και πονος ο αφορητος κρατει µου την καρδιαν. απηλειψε τον πονον και χαραν αντεισηγαγε τη ταπεινη ψυχη µου. Χαρα γαρ του προσωπου σου η θεωρια εστιν. µονον. ΝΕ’. αλλα και οσοι τον Χριστον ιδειν επιποθουσιν.

ως δοκω. ελαβοµεν και φυλασσειν ωσαυτως (401) εν πνευµατι πνευµατικον νοµον ουσας και θειον. ουτω και παντες γινονται οι γνωσει βαπτιθεντες πλην των ου λαβοντων αισθησιν νοεραν αναισθητως. της πρωτης παραβασεως λαµβανοντες την λυσιν˙ και τουτου µονου. ενυβρισαντες στολην σου την αγιαν˙ και τουτο. Οµοιως και τας εντολας εργαζεσθαι οι παντες.ο αµπελων παραδεισος νοειται µοι και εστιν. ενεκα και τελεισθαι προσεταξας. λουτρον τουτο το θειον.αλλα και νυν εν σωµατι τους οντας σου αξιους. δεδωκας την µετανοιαν εις καθαρσιν δευτεραν και ορον ταυτης τεθηκας του Πνευµατος την χαριν. οπερ οι βαπτιζοµενοι εντος του αµπελωνος εισερχονται λυτρουµενοι του σκοτους και του αδου. ηνπερ εν τω βαπτισµατι ελαβοµεν το πρωτον˙ και γαρ ου µονον υδατι την χαριν ειπας ειναι. ηγουν καθαραντας αυτους δια της µετανοιας ορας. . Οι γαρ το βαπτισµα σο σον λαβοντες εκ νηπιων και αναξιως ζησαντες τουτου κατα τον βιον εξουσι το κατακριµα πλειον των αβαπτιστων. (400) αλλ᾿ ουδε µνηµη τη ψιλη. εξ ουπερ εκπεπτωκαµεν παλιν ανακληθεντες –˙ και ωσπερ τοτε ο Αδαµ ην προ της αµαρτιας. Σωτερ. και του θανατου και φθορας ολως ελευθερουνται . αλλα και µαλλον Πνευµατι Τριαδος επικλησει. οραν σε δε τρανως κακεινοις εµπαρεχεις ουδαµως εν φαντασµατι η νοος ενθυµησει. ως ατελεις και ατελως δεχοµεθα την χαριν. αµαρτωλων παντων ων σωτηρια. βεβαιον και αληθες γινωσκων. ως ο Αδαµ. ως ειπας. εν σωµατι σωµατικως τελουµενον εν πραξει. ηνπερ ποιει ερχοµενον ενεργεια το Πνευµα. ως τινες αυ νοουσιν. Επει ουν βεβαπτισµεθα παιδες αναισθητουντες. ω ∆εσποτα. αλλ᾿ αληθεια πραγµατος θειου και φρικτου εργου. εις αποπληρωσιν οντως οικονοµιας θειας˙ τηνικαυτα γαρ ενωσιν ποιεις των διεστωτων συ ο Θεος.

Απαγε. καταφρονησαντες οµου και σης φιλανθρωπιας. και τη εκπληξει δακρυα συν πολλη κατανυξει. επειτα και ακτινος. ειπεν ο Θεος. ωσπερ οιονται οι πολλοι των ανθρωπων. και θεωριαν µονην σοι του ειδους παρειχοµην. Οι ουν εν αµπελωνι σου ειτ᾿ ουν εν παραδεισω δια βαπτισµατος του σου ανακληθεντες αµα και ολως αναµαρτητοι η και αγιασµενοι εισελθοντες. Ειτα νεφελη γεγονα µικρα πυρος εν ειδει. πως τε τον κοσµον απαντα απηρνησω και µολις δυσωπηθεις ταις προσευχαις Συµεων του πατρος σου. αρχηθεν µονω τω νοΐ. Χριστε.∆ιπλους γαρ ων ο ανθρωπος διπλου δεεται νοµου˙ ου γαρ και αµελησειεν. φλεγων το παχος της σαρκος. ως και καεντος εν πυρι οσµην γενεσθαι τουτων κρεατος τοινυν εξ αυτης γενοµενην. . το σωµα πρασσον δε διχα γνωσεως θειας ως βους καµνων λογιζεται η αχθοφορον ζωον. αλλ᾿ εµολυνθης και ως παιδιον ηµαρτες. και τουτων ενδοθεν οικειν της ρυπαρας καρδιας ο καθαρος. τεκνον! Οιδας γαρ. τη κεφαλη σου ανωθεν επικαθεζοµενη. καταληφθωσιν ενδοθεν ειναι και αµαρτανειν. ο αγιος καν ποσως καταδεξη. µη µοι γενοιτο. εγενοντο ωσπερ Αδαµ ο πρωτος˙ ειτα προσαµελησαντες τοσαυτης σωτηριας και τηλικαυτης σου. εν νοερα αισθησει. ποσα δε συνετριβης. ποσα εκλαυσας. (402) και µετα τουτο αιγλη σοι εφανην φιλανθρωπως. ως οιδας. και εασθωσιν αγιοι παλιν οι µολυνθεντες και τον χιτωνα σου κακως σπιλωσαντες. Ψυχη γαρ µονη τα καλα ενεργειν ουκ ισχυει εργα. φωνης τε κατηξιωσα. ως αφρων επλανηθης. αφατου προµηθειας χειρονα υπερ τον Αδαµ εργα πεποιηκοτες. ως βεβαπτισαι και συ. µη εργον λογισαµενοι φρικτης οικονοµιας το λουτρον του βαπτισµατος εν Πνευµατι Αγιω. της κεφαλης τον ζοφον. εκπιπτει και του αλλου. Σωτηρ µου. και οιδας. Αρα γε.

ου σαρκικας. αλλ᾿ αΰλους ακανθας ως νεφη. οπερ εωρας τοτε περιπετοµενον εν σοι φως και περικυκλουν σε (403) εισηλθεν ολον εντος σου απροσιτον ον φυσει και την καλην αλλοιωσιν ξενως ηλλοιωσε σε. και κρυβηθεν ως εν ριπη οφθαλµου. Μολις ουν ουτως οντος σου κακεινου καθ᾿ εκαστην βιαζοντος τοις δακρυσι τον αγαθον µε φυσει. εν τη τροφη. ου µονον δε χωρητικον. ωσπερ οιδας. οµιχλην τε και σκοτος. . και αεναως δακρυσι θερµοις εκπλυνοµενου εν τη ευχη. προς δε και λογου προσβολην η πονηρας εννοιας ει µη µετανοησειας θερµως µετα δακρυων και εξορισεις απο σου ταυτα τη µετανοια. Ο γαρ µη εχων θεληµα ιδιον παντως θνησκει. της ευχης. συ παντως επελαθου. πασης κακοπαθειας. εµοι συνον και τω Πατρι ως οµοουσιον µοι. και µολις σε χωρητικον απειργασαµην σκευος. οσην τοτε υπεµεινας. εν τω ποτω δε µαλλον. Αλλ᾿ ουν εγω επισταµαι. ου παραµενειν πεφυκε˙ Πνευµα γαρ εστι Θειον. κατα µικρον σου την ψυχην καθαιρων µετανοια και καταφλεγων των παθων αποκειµενας υλας. πυρος εν µεσω µενειν τε ακαταφλεκτον προσεχε! Τοιουτον ουν ποιησας σε. ο ειδως Θεον παντα. εν τω εµω δ᾿ ευρισκεται θεληµατι και ζη γαρ. συχνοτερον σοι φαινεσθαι ηρξαµην. λαθρα δ᾿ αιφνης αφιπταται. νηστεια λεπτυνθεντος σου δηλαδη και τοις πονοις της αγρυπνιας. ει µη απασιν εργοις µε θεραπευεις. ουχ οραται.Τα µετα ταυτα δε κακα και την στενοχωριαν. αλλα κεκαθαρµενον. ζοφον ως παχυν. την ταπεινωσιν την εις τον σον πατερα και του θεληµατος του σου την αρνησιν εις απαν. την πιστιν. αλλα µικρον εισδεξη λογισµον εν καρδια η αηδιαν προς τινα ευλογως η αλογως. οπερ µαρτυριον εµοι λογιζεται και εστιν. ως ηλιος εισδυσας. Τουτο ουν. ουχ υλικας. αλλα και πασαν πονηραν ενθυµησιν καρδιας.

οτι λαβοντες εχουσι το Πνευµα µου το Θειον. µη εις συναισθησιν ποτε ελθουση µετανοιας. σαρκι και µονον οµοιος υπηρξα τοις ανθρωποις. λαµπον και κραζον εχουσι προς τον εµον Πατερα. ως βλεπετε. Η πως και υπενεγκοιτο πυρος αστεκτου φυσιν ακανθας γεµουσα παθων ψυχη και αµαρτιας.Πως ουν υπαρξει εν ψυχη µηδ᾿ ολως καθαρθειση. Ταυτα πιστα και ποθεινα τυγχανουσι. ψυχην αναλαβοµενος και νουν οµοιως τουτοις. Ουκ εστι. των απαντων ο κτιστης. και προς µε λεγει δι᾿ αυτων˙ Ω αββα. µη φοβεισθε! Ιδου εγω. καθως ειπεν ο Παυλος. Ζωην δ᾿ ειπων εδηλωσα το Πνευµα µου το Θειον˙ πλην τουτο γινωσκετωσαν. εντευθεν τε Χριστιανοι χρηµατιζουσιν οντως αληθεια και πραγµατι. πεποιηκ˙ χαιρετε εν Κυριω! Τουτο ουν εσται αληθες σηµειον τοις ανθρωποις. πως σκοτος ουσα συγκραθη φωτι το απροσιτω και µη αφανισθησεται αυτου τη παρουσια. αλλ᾿ ανθρωπος εγενοµην εγω µεν˙ τη πιστει δε και των εµων εντολων τη τηρησει. και της φθορας απαξ και του θανατου ελευθερω και δεικνυµι τινος τεκνα και φιλους υµας. ο πατηρ µου! Ως τεκνα γαρ γεγονασι Θεου και παρρησια γνωριζοντες µε βλεπουσι και πατερα καλουσι˙ λεγει δε και προς εκαστον των αυτο νυν εχοντων εν εαυτοις παναληθως˙ Ω τεκνα. εν θεια µεταληψει των φρικτων µυστηριων µου πασι ζωην δωρουµαι. αλλα και τω βαπτισµατι. τεκνον. εντος υµων υπαρχω και συνειµι. οτι Θεου γεγονασιν υιοι και κληρονοµοι. ουδαµως δυνατον ολως τουτο! Εγω κτισµατων παντων γαρ ειµι κεχωρισµενος˙ επει δε κτισµα γεγονα. Ουδε γαρ παντας εν ταυτω τοτε θεους ανθρωπους πεποιηκα. ουκ ονοµατι µονω. ουσιαν πως χωρησειεν αχωρητον εις απαν. ιδου. Χριστε µου˙ ουσπερ προεγνωκας σαφως και δεδωκας γενεσθαι . (404) οι εχοντες το Πνευµα µου εν ταις αυτων καρδιαις.

ου χαριν προς αυτους ολως ουκ επιβλεπεις. η και παραµυθεισθαι οιονται οι παραφρονες επι κεναις ελπισιν. Σε γαρ ζητειν ου θελουσιν. και τον νοµον φυλαξουσι τον θειον σου προθυµως µεχρι θανατου εαυτους δια σε εκδιδοντες εις εργασιαν αληθη των σοφων εντολων σου. ει µη κτησονται πιστιν πολλην. και ως ουδεις θεασασθαι ισχυει σε ανθρωπων. και προς τα φιλα εαυτων αλληγορουντες ταυτα των φοβερων σου εντολων καταφρονουσιν ολως. απροσιτον διδασκουσι σε παντη˙ οµως εν αµφοτεροις δε σφαλλονται. Θεε µου. και παντη δυνατα εστιν αυτοις ως κεκληµενοις εις την χαραν την αφραστον υπο σου εις αιωνας. Ουδαµως. υψηγορουντες ως κοµψοι τοις επηρµενοις λογοις. εσκοτισµενοι οντες. δος χειρα φοβου θειου. . Οις βραβευσον φως γνωσεως. καθως ειπας. εχειν γαρ σε δοκουσιν˙ ει δε οµολογησουσι µη εχειν σε. δος αναστηναι της κακης υπονοιας του λακκου και εις συναισθησιν ελθειν οτι εν λακκω κεινται. ουχι δε και απιστων. Τοις δε λοιποις αδυνατα πασι δοκουσι ταυτα. πως σου φωτος το προσωπον υποδειξης. φως θειον ουχ ορωντες. ως πιστοις δουλοις σου. (405) τοτε σε παντη αληπτον κηρυσσουσι τοις πασι. πως αν πιστευσωσι τρανως οτι αξιοις φαινη και συλλαλεις και συνοικεις νυν και εις τους αιωνας αυτοις ως φιλοις. Ο µαρτυρουσιν οτι νυν εισιν οι βλεποντες σε. η αληπτον. Η γαρ τοις πασι τε ληπτον και προσιτον ανθρωποις.συµµορφους της εικονος σου εν Πνευµατι τω Θειω. οι και διαβαλλοντες απιστουσιν εις απαν φρεναπατουντες εαυτους. εν σκοτει και καθεζονται. Αλλα πιστων συ ει Θεος. ως ειπας. Τοις γαρ απαρνουµενοις σε και λεγουσι µη λαµπειν το φως σου το αΐδιον εις ψυχας των αξιων. ουδε υπαρχει ο αυτων υπερεχων εν γνωσει. Οις ει µη λαµψη σου το φως και ιδωσιν εν γνωσει. Σωτηρ µου. µη νοουντες τα θεια και ανθρωπινα.

Κυριε. δος µοι γνωσιν. Κακεινος µε προσηγαγε τω σω Πατρι. ∆ος ελεος. γλωσσα λαλειν ου δυναται. ως ειπας. κλαιοντα ως τον ασωτον και προσπιπτοντα. Οι γαρ σοι κοσµου ξενοι. οιδας. καθως αυτος επιστασαι. Ευχη προς Θεον επι τοις γεγονοσιν εις αυτον. Λογε. περι εκεινων εννοειν και λεγειν εν συνεσει – αποχωρισας. συγγενων τε και φιλων. ξενον υπαρχοντα εν γη. ως εξ αδου µυχων µε . . ευχαριστειν τε και λαλειν τας σας ευεργεσιας. διδαξον καµε ποιειν τας εντολας σου. Χριστε µου. αλλα συ τη οικεια σου. δος µοι συνεσιν. ο µονος συ γινωσκεις˙ απο πατρος και αδελφων. τον ορφανον εν κοσµω. και εποιησας. και προσλαβοµενος µε και τη χειρι σου τη φρικτη κρατησας ηγαγες µε. (406) Κυριε. εξ οικου γονικου µου ως εξ Αιγυπτου σκοτεινης. Κυριε. Σωτερ. εις ον ηυδοκησας εν γη γενεσθαι µου πατερα. δος ελεος δεοµενοις σου. ουδε κοσµος χωρησαι. ας εις εµε τον ορφανον εποιησας και ξενον.ουτω γαρ εµοι δεδωκας. ευσπλαγχνια ηλεησας µε τον πτωχον. τω ευτελει σου δουλω. Καν ηµαρτον ως ανθρωπος υπερ ανθρωπον. ω Τριας. οτι εδιδαξας µε. οδος ουκ εστιν αλλη δε. απο γης της γενεσεως. Θεε µου. και τοις ποσι προσερριψας αυτου και ταις αγκαλαις. τα δε γε σα και τα των σων οφθαλµοι ουχ ορωσιν. ∆εσποτα. και σοι δια του Πνευµατος. ευσπλαγχνε. νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων. ω Θεε µου. ο Θεος µου. (407) ω λογου γλωσσης πενιχρας υµνειν σε απορουσης. Ω αναξιου στοµατος και ρυπαρων χειλεων. ικετηριος τε οµου και ευχαριστηριος.Τουτο ουν το σωτηριον παντων των σωζοµενων. και συ ουκ απηξιωσας υιον σου µε καλεσαι. ΝΣΤ’. Αµην.

µισει ηµας ο κοσµος. ιερεις. ΝΖ’. και τοτε µονος τα κακα τα ιδια κερδησει συν τοις οµοφροσιν αυτου και τυφλοις φιλοκοσµοις. εν πενια πλουτουµεν. ως υπεσχου. µοναζοντας. λοιδορει. λαϊκους. ην απαντες ποθουσιν. Οτι ο τον Θεον εξ ολης ποθησας ψυχης µισει τον κοσµον. οι ταπεινοι σου δουλοι εν ασθενεια ισχυροι. ∆ιδασκαλια κοινην συν ελεγχω προς παντας˙ βασιλεις.∆ια τουτο ουν. (408) Σκια κρατουµαι και αληθειαν βλεπω. λογους γνωσεως και συνεσεως θειας. συν σοι. σωτηρα Θεον και προστατην εν βιω και αναπνοην της ταπεινης ψυχης µου. υπο στοµατος λαληθεισα και λεγοµενη Θεου. αρχιερεις. µαινεται. ∆εσποτα. ω ∆εσποτα. Κοσµος θανατος. Ην οφθαλµοι ουκ ειδον. κοσµος δ᾿ εχει το σωµα. εν παση θλιψει χαιροµεν οντες εξω του κοσµου. Ηµεις. . ως ευδοκησας. Τουτον ποθησον και µισησον τον κοσµον. παρασχου µοι λογους σοφιας. φθονει. ΝΗ’. κτεινει και παντα πρασσει καθ᾿ ηµων περιπιπτων εν τουτοις˙ ηµεις δε. ο ξενος εγω και ταπεινος τοις λογοις. οτι σε µονον εχω ζωην και λογον και γνωσιν και σοφιαν. Ποιαν ουν ελπις. Ζωη. πλαναται ο τυφλος πηλον κατεχων µονον. τι γαρ αρρεστον εχει. Η δε ζωη τι η Θεος κτιστης παντων. Λοιπον. ος ουδ᾿ αυτον κερδησειε˙ δωσει γαρ. αποδιωκει. (409) Ω Χριστε. εν τη εσχατη σαλπιγγι πνευµατικον και τουτον. Συ γαρ οιδας µου το ασθενες του λογου και αµετοχον µαθησεως της εξω˙ συ επιστασαι. ο ουδεν εστιν η ελπις η βεβαια. Αυτη τι εστι.

δος ισχυν. Ανθρωποι παντες. τον υµων βασιλεα. παντος αλογου ζωου. Συ εκ του κοσµου ηθελησας µε. ου εν τη χειρι πνοη παντων των οντων˙ Βασιλεις! Καλως ποιειτε πολεµουντες τα εθνη. Λογε. τι λεγει ο παντων Θεος και προ παντων αιωνων. κατ᾿ ευσπλαγχνιαν προσλαβεσθαι τον ξενον. αυτους δε δουλους και παθων και δαιµονων τοις εργοις υµας γινεσθαι καθ᾿ εκαστην . ο µονος παντοκρατωρ. συ το καυχηµα. συ η καταφυγη µου. αρχουσι τε και λατραις. ιερεις. Τι γαρ οφελος διεκδικειν τον κοσµον απο θανατου και προσκαιρου δουλειας. και δια τουτο θαρρων σου τω ελεει και αιτουµαι σε και λαλω και προσπιπτω˙ δος λογον ευθη.Συ ει η ελπις µου. λαλησαι µυσταις. εαν µη αυτοι τα των εθνων ποιουντες εργα και εθη και βουλας τε και γνωµας και δια πολλων εργων υµων και λογων απαρνησθε µε. η δοξα. βασιλευ των παντων. ο πλουτος µου. τοις δοκουσι σε βλεπειν και θεραπευειν και δουλευειν σοι ως ∆εσποτη γνησιως. επισκοποι. συ η αντιληψις µου. µη απαξιωσητε φωνης ακουσαι και λογων εµου του ευτελους ανθρωπου. Κρεισσον ην υµιν λογους εµους φυλασσειν ορθως τε ποιειν τας εντολας µου πασας. τον αναξιον. και εν πτωχεια τη µακαριζοµενη τον απραγµονα µεταδιωκειν βιον. συ η σκεπη µου. ο απροσιτος. τον ευτελη και χειρω παντος ανθρωπου. δος µοι κρατος ειπειν προς παντας τους σοι ανακειµενους (410) και λατρευοντας σοι. µονασται και µιγαδες. αλλα καρδιας ανοιξατε µοι ωτα και ακουσατε και συνετε. βασιλεις και δυνασται.

και ουτως ποιη απαραβατως παντα µεχρι θανατου και µηδεν ψιλον λογον. οι των δικαιων υπερκειµενοι παντων ως οντες εις ονοµα των µαθητων µου καµου φεροντες τον θειον χαρακτηρα. Θεος ων κατα φυσιν. Των επισκοπων οι προεδροι. ταις φυσεσιν ωσαυτως. και διπλους γενοµενος ταις ενεργειαις. οιαν ελαβον εκ του Πατρος ο Λογος. ο και σαρκωθεις. ος αµεριστος. επειτ᾿ εν τουτοις µηκετι επιστρεψη. οι και του κοινου ελαχιστου συλλογου την εξουσιαν τοιαυτην ειληφοτες. τουτο µοι θυµιαµα και προσφορα και δωρον˙ χωρις δε τουτων εθνικων υµεις χειρους. αλλ᾿ εµµενη µου του ∆εσποτου τοις λογοις. ει εαυτον οικτειρη (411) και τους λογους µου παση σπουδη φυλαξη και µετανοιαν ενδειξηται γνησιαν υπερ των πρωην ισως εξειργασµενων. συνετε.και κληρονοµους του πυρος του ασβεστου. ως Θεος δε υπαρχων πανταπασιν αληπτος ειµι πηλιναις χερσι και αορατος τοις µη ορωσι και απροσιτος ο σφαγεις υπερ παντων. ασυγχυτος υπαρχω Θεος ανθρωπος. µηδε κεραιαν µιαν των γεγραµµενων παραβλεψηται˙ τουτο γαρ µοι θυσια. οι οντες εκσφραγισµα εµης εικονος. τοις προσταγµασι και νοµοις αληθειας. ανθρωπος Θεος παλιν˙ ως γαρ ανθρωπος χερσιν υµων κρατεισθαι κατηξιωσα. (412) ο διπλους εγω εν µια υποστασει˙ . ταις θελησεσι. Παντα γαρ καλα. πρωτον δε παντων. οι συλλαλειν µοι αξιως τεταγµενοι. οσα τις αλλα πρασσει εργα δι᾿ εµε και την προς τον πλησιον συµπαθειαν τε και ελεηµοσυνην.

οι υψηλοι τε και τεταπεινωµενοι την κακην ταπεινωσιν και εναντιαν. του νυµφωνος τε των απορρητων επιβαινουσι χιτωνος διχα. αλλ᾿ ων τω λογω αντικειται ο βιος και οις αγνωστα τα φρικτα µου και θεια. οι και κρατειν οιονται αρτον πυρ οντα και ως ψιλου µου καταφρονουσιν αρτου και ψωµον οραν και εσθιειν δοκουσι. Εισερχονται δε. αναξιως απτονται του σωµατος µου και υπερεχειν των πολλων εκζητουντες ακλητως εισερχονται εµων αδυτων ενδον. . της χαριτος µου. ω ουδ᾿ ως δουλοι ενεµειναν τω φοβω. και µεσιτευειν τους αλλους υπισχνουνται. ως φιλω µοι λαλουσιν. (413) οι µηδε γνωριζοντες την εµην χαριν.των επισκοπων οι δια τουτο παντων κατεπαιρεσθε των ελαχιστων ως ταπεινων τε και κατω καθηµενων˙ των επισκοπων οι πορρω της αξιας. και α µη βλεπειν εξωθεν τουτοις θεµις˙ και µακροθυµω ο φιλανθρωπος αγαν. ψυχας δε χειρους πηλου τε και βορβορου. οι δοξαν θηρωµενοι την των ανθρωπων καµε παραβλεποντες τον κτιστην παντων ως πτωχον και πενητα απερριµενον. ην ελαβον ουδεπω. την αορατον µη ορωντες µου δοξαν˙ των επισκοπων οι πολλοι εξ ολιγων. βασταζων αυτων την αναισχυντον τολµαν. και δεικνυουσιν εαυτους ως οικειους. Εξωθεν καλως στολιζοντες το σωµα λαµπροι τω δοκειν και καθαροι ορωνται. ουχ ων τω λογω και συντρεχει ο βιος και σφραγις εστι της τουτων θεοπνευστου διδασκαλιας και θεορρηµοσυνης. οι πολλων υπευθυνοι πταισµαντων οντες.

ην ει εβλεπον. ας ενωπιον αγγελων και ανθρωπων αποκαλυψει ο τα κρυπτα του σκοτους αποκαλυπτων Κυριος Θεος παντων. Ταυτα ουν παντα γνωσεται πας ο θελων (414) αληθη και βεβαια τα γεγραµµενα εργων εξ αυτων. Ποιος εξ ηµων των νυνι ιερεων . και ψευδος ουδεν ουδαµως αν ευρηση και πεισθησεται και καθοµολογησει ως Θεος αυτος δι᾿ εµου ταυτα ειπεν. οι προυχοντες µαλιστα των αλλων θρονοις. και αναισχυντως ιστανται τοις αδυτοις παρρησιαζοµενοι ενωπιον µου. υπουργον αυτον λαβοµενος και δουλον και εκπληρωτην των αυτου θεληµατων. οι το συνειδος και προ του βεβλαµµενον και µετα τουτο παντως κατεγνωσµενον εχοντες και βαινοντες αυλη µου θεια.µαλλον δε παντος ιου θανατηφορου κεκτηνται οι δειλαιοι εν πονηρια. ων ιερεις ποιουµεν. οι του βηµατος. µηδαµως την θειαν µου δοξαν ορωντες. Ει µη τις αυτα των ποιουντων υπαρχει και σπευδει λογοις απατηλοις σκεπασαι και τας ιδιας αισχυνας συγκαλυψαι. και δια τουτο ο Σατανας εισηλθεν εις τουτον ευθυς και αναιδη προδοτην απειργασατο εµου του διδασκαλου. οι της ιερωσυνης. ουτω και ουτοι πανθανουσιν αγνωστως. Ωσπερ γαρ παλαι Ιουδας ο προδους µε λαβων τον αρτον εξ εµου αναξιως εφαγεν αυτος ως µερος κοινου αρτου. ουκ αν τουτο εποιουν. οσοι τολµηρως και αυθαδως των θειων αναξιως απτονται µου µυστηριων. ουδε προπυλα του ναου µου του θειου ουτως αυθαδως εισβηναι κατετολµων.

αλλ᾿ εξαµαρτανοµεν αδεως παντες. πλουσιων και αρχοντων ουκ εχειροτονησε και παρ᾿ αξιαν. οτι παντως εν εποιησεν ων ειπον. φιλων.τας ανοµιας εαυτου προκαθαρας ουτω κατετολµησεν ιερωσυνης. Ποιος την συνειδησιν κατεγνωσµενην εαυτου ου κεκτηται απο ληµµατων. µη κεντουµενος υπο του συνειδοτος. οτι κατεφρονησε δοξης της κατω και δια µονην ιερουργει την ανω. . Οντως ουδεις σηµερον τουτων υπαρχει εχων απαντων καθαραν την καρδιαν. Ποιος αν ειποι τουτο εν παρρησια. Τουτο γαρ των µετριων. ∆οξης γαρ υπαρχοντες αγευστοι θειας την κατω δοξαν παριδειν ου δυναµεθα˙ ερως δε δοξης. οπως λαµβανη εν εξουσια παντα τα αλλοτρια. Ποιος τον Χριστον ηγαπησε και µονον. Ποιος δια αιτησιν των κατα κοσµον δυναστων. ωνησαµενος η πωλησας την χαριν. µηδε του καλου ποιουµενοι την πραξιν˙ και δια τουτο ουδε µετανοουµεν εις το βαθος των κακων βαπτισθεντες. µητε του κακου εκκοπην µελετωντες. της των ανθρωπων λεγω. και αναλγητως εγκειµεθα προς ταυτα. και χρυσον παντα και χρηµατα παρειδε. ο και αναµαρτητον δοκουσιν ειναι (415) αλλης αιροντες πραγµατα εκκλησιας. Εαυτου δε τις ου σπουδαζει γνησιους φιλους ανθρωπους επισκοπους ποιησαι. δι᾿ ων ηπειχθη γενεσθαι η ποιησαι. Ποιος ηρκεσθη τοις κατα χρειαν µονοις και του πλησιον ουκ ενοσφισατο τι. Ποιος ου ποεκρινεν αξιου φιλον τον αναξιον µαλλον εγκαταστησας.

ο δοξαν θηρωµενος την των ανθρωπων και πλουτου δεοµενος του φθειροµενου. οντι αγγελοις απροσιτω τοις πασι.µηδεις πλανασθω. Τις µεσιτευσει τουτον η Θεω καταλλαξει και παραστησει ανεπαισχυντον λατρην Θεω τω µονω καθαρω και αχραντω. ο εις αρπαγην ακορεστος τυγχανων και µνησικακων τοις µη συχνως διδουσι. Τις βεβαιωσει κρατειν αναµαρτητως και ιερουργειν ακατακριτως τουτον του αµωµου θυµατος φρικτην λατρειαν. ο επιθυµων χρυσιου πληθος εχειν. ω τα Χερουβιµ ου τολµα ατενισαι. Πως ουν. Ο δε µη Χριστον και τον αυτου Πατερα και το Πνευµα το Αγιον εισδεδεγµενος. πως την δουλειαν ενδειξεται γνησιαν. µηδεν µεριµνων των εις ζωην ανθρωπου. ουδε µεµψασθαι εαυτην εκουσιως.ψυχην ουκ εα ταπεινωθηναι ολως. µη λογοις απατασθω! – οστις προτερον ουκ αφησει τον κοσµον και τα του κοσµου απο ψυχης µισησει και µονον Χριστον γνησιως αγαπησει και ψυχην αυτην δι᾿ αυτον απολεσει. τουτων ουτως εχοντων. και πενθησει κακεινου µονου εξει επιθυµιαν . ειπε µοι. ποιος ανθρωπος τουτο ειπειν δυναται η ποιοησαι ισχυσει. Ποιος αγγελος. Θεον ενοικον εχειν ειπειν τολµησει η φιλειν Χριστον η Πνευµα Χριστου εχειν. γνωστως οικουντα και εµπεριπατουντα τον ενα Θεον εν τη αυτου καρδια. αλλ᾿ ως καθ᾿ ωραν αποθνησκων τυγχανει και πολλα κλαυσει δι᾿ αυτον. Εγω γαρ λεγω και µαρτυροµαι πασι . (416) εκ τινος δ᾿ αλλου την ταπεινωσιν µαθη η πως διδαχθησεται θεληµα θειον.

η αγιοτης. οθεν του θειου θεληµατος η γνωσις. ουτω και ηµας αυτος τε προσφερει και αυτος ηµας ουτω δεχεται παλιν. Επει εις κριµα και κατακριµα εσται η εγχειρησις των τοιουτων πραγµατων. . ο Χριστου λατρης ηξιωµενος. Ωσπερ γαρ Χριστος Θεω Πατρι ιδιω και προσφερεται και εαυτον προσφερει.και δια πολλων θλιψεων τε και πονων καταξιωθη Πνευµα λαβειν το Θειον. διδοται πασι τοις καταξιωθεισιν οραν και εχειν τον Θεον εν καρδια και φυλαττεσθαι παρ᾿ αυτου και φυλαττειν ατρωτους αυτου τας εντολας τας θειας. Ταυτα ουν παντα προς βροτους νυν τελουνται. φονεως χειρον. την κεφαλην που κλινω. ο δεδωκε τοις θειοις αποστολοις. εις αλληλους γαρ αµαρτανοµεν παντως˙ ο δε τα θεια καπηλευων θρασεως και απεµπολων του Πνευµατος την χαριν εις αυτον παντως τον Θεον αµαρτανει. (417) οθεν φωτισµος ελλαµψεως της θειας και θεωρια φωτος του απροσιτου. εξ ου η απαθεια. ινα δ᾿ αυτου παν εκδιωξη παθος. Αι αλωπεκες εχουσι φωλεους παντως και τα πετεινα κατασκηνωσεις παντα. εγω δ᾿ ουκ εχω. µοιχου χειρον και πορνου και παντων αλλων εστιν αµαρτηµατων. οθεν καθαρσις και ψυχης θεωρια. Ο γαρ καταστας εις προσωπον του Λογου ουτω βιουν οφειλει ωσπερ εκεινος και ουτως˙ ακολουθει! λεγειν εκεινω. ιερωσυνην και ψυχων προστασιαν καταδεξασθαι η αρξαι µη τολµηση. πασαν δι᾿ αρετην ευκολως κατορθωση και δακρυων κτησηται πηγας αφθονους.

προνοιαν αυτων ουδεµιαν ποιουντες. πυργους κτιζοντες.Ουδεν γαρ ολως αυτος ιδιον εχειν ουδε κεκτησθαι οφειλει τι του κοσµου. προικιζοντες. (418) ει µη την του σωµατος χρειαν και µονον. ουαι. Ενα µοι δειξον και εις τουτον αρκουµαι. οι και διατριβοµεν εν αλλοτρια χωρα εωντες χηρας τας εαυτων γυναικας. τα δ᾿ αλλα παντα τοις πενησι και ξενοις και τη εαυτων προσηκει εκκλησια. Ει δ᾿ αυ τολµησει εις ιδιας εξοδους ακαιρως χρησθαι τουτοις µετ᾿ εξουσιας και συγγενεσι τα των ξενων χαριζειν. αλλ᾿ οπως µονον ζωµεν εκ των προσοδων αφθονως αυτων και κατασπαταλωµεν. οποιον το κατακριµα τουτου! Παντως ανθρωπω παρεικαζεται ουτος την της ιδιας γυναικος ολην προικα καταφαγοντι κακως εξ αφροσυνης˙ οε αρα κρατηθεις και µη εχων του δουναι ταυτην απαιτουµενος χρηµατα παντως προς τη στερησει της εαυτου συζυγου και εις φυλακην πεµπεται καθειρχθηναι. . αλλ᾿ οικους. και ανδραποδων επισυρεσθαι πληθος. ποιος εξ ηµων των ιερεων φροντιζει. βαλανεια. γαµους ποιουντες και των ιδιων εκκλησιων ως ξενων καταφρονουντες και αµελουντες τουτων και επι µακρους χωριζοµενοι χρονους. οι δε και καρτερουντες εις αυτας και οικουντες. οικους τε κτιζειν και αγρους αγοραζειν. µοναστηρια. Ουτως ουν εσοµεθα οι ιερεις και λατραι. οι εις εαυτους και συγγενεις και φιλους καταχρωµενοι ταις των εκκλησιων εισοδοις και των πενητων µη φροντιζοντες ολως. ουχ οτι τουτων κρατουµεθα τω ποθω. (419) Περι δε ψυχης καλλους της Χριστου νυµφης.

φιλης εµης δε της εικονος ουδ᾿ ολως ποιεισθε λογον εις καθαρσιν και κοσµον αυτης εν σπουδη και δακρυσι και πονοις. ουαι ηµιν. ουτως εν τω µελλοντι και συνδοξασει πασιν αγιοις. µοναχοις. Το εντος µορφωσατε τη ευσεβεια και το εκτος µοι καθαρον παντως εσται. µη τοις παθεσιν ηµων συγκαταβαινων. καθα παλαι ο Χριστος ηµων παρα των τηνικαυτα αρχιερεων και δεινων Ιουδαιων. εοικατε µι οντως µυδωσι ταφοις. ος αυτον ανυψωσει και προσλαβεται ως εν τω βιω. των µοναζοντων οι δοκουντες σπουδαιοι. το δε ποθεινον εµοι τω κτιστη παντων και ταις νεοραις ταξεσι µου και θειαις. Θεω δε µεγας ως αυτου εγνωσµενος. ους εποθησεν ουτος. οτι τους νοµους του Θεου και Σωτηρος καταπατουµεν ως µηδενος αξιους. του εβδοµου αιωνος θυταις. Αλλα τι φησι και προς ηµας ο Λογος. ευθυς απελαυνεται ως εις κακουργων και διωκεται παρ᾿ ηµων εκ του µεσου και αποσυναγωγος γινεται. καθαπερ ποτε Φαρισαιοι. το µεν γαρ υµων εις ωφελειαν εσται κκαι των ορωντων τα καλα υµων εργα. ως αυτος εφη και αει τουτο λεγει τη λαµπρα φωνη των τουτου µεγαλειων˙ αλλ᾿ εστι Θεος. Ει δε τον εκτος κοσµειτε ανδριαντα (420) τη καταστολη των ηθων τουτου µονη και τοις ορωσιν υµας δοκειτε φιλοι δια της εκτος γυµνασιας των πονων. ως εφην . Και ει που φανη µικρος εις εν ανθρωποις. δι᾿ ης εµοι τε και πασι καθορασθε ανθρωποι τρανως λογικοι τε και θειοι. επισκοπους και λατραις.Αλλ᾿.

των δεσµων λυθητι των του κοσµου. επιθυµιαν ορασεως σαρκος τε. κοµην αυχµηραν. πονους. πεφωτισµενοι την διανοιαν πασαν.ειπων ελεγχων την αφροσυνην τουτων. δευρο σπουδαιως προς µε τον σον ∆εσποτην. νηστειαν λεγω. σκληραγωγιαν. τριχινον εσθος. Εξωθεν λαµπροι. ιν᾿ οφθητε µοι παρθενοι ταις εννοιαις. Καλα γε ταυτα. λαµπραις εσθησιν εστολισµενοι των ορωντων εις πλανην. Αλλα τοις εκτος χαιρειν πασιν ειποντες µονης γενεσθαι της εντος εργασιας σπευσατε θερµως εν ιδρωσι και πονοις (421) θειων αρετων και ιερων αγωνων. ∆ευρο. Του ιερου µου η πληθυς λαου πασα. νεκροις οστεοις µεµεστωµενοι φαυλων καρδιας σαπρας ενθυµησεως. Α γνωθι κοσµου οντα της αδικιας. Τις γαρ εξ υµων εξεζητησε ταυτα. παθων. λογων. αλαζονειαν φρενων τε και του βιου και πασαν αλλην ενθυµησιν µαταιαν. ει καλως εκτελειται τα της νοερας και κρυπτης εργασιας υµων εν γνωσει και σοφια και λογω˙ ει δ᾿ εκτος ταυτης επ᾿ εκεινοις µεγα τι φρονειτε ισως και το ειναι δοκειτε µηδεν δε οντες εκεινης χωρις. φυγε των κακων τας αιτιας οξεως. εννοιων και µελετης δολιας. χορτον εις στρωσιν κοιτης και πασαν αλλην κακοπαθειαν βιου. µισησον πλανην των αισθησεων πασαν. ταχα λεπροις προσεοικατε. σιδηρων καθηλωσεις. και ενωθητε τω Λογω µοι εν λογω σοφιας εµης και γνωσεως της κρειττω. µυδωντες πληρεις εσω. τυλων πληθος γονατων. εις ολεθρον αγοντα τον κεχρηµενον . ξηροκοιτιαν.

ΕΠΙΣΤΟΛΗ Α’. ως βροτος και φθαρτος ει. ανω δευρο. Περι εξοµολογησεως. «ει αρα ενδεχεται εις µοναζοντας τινας εξαγγελειν τας αµαρτιας αυτων ιερωσυνην µη εχοντας». ερωτηµατικως ειπειν σοι. ΕΠΙΣΤΟΛΕΣ. (423) 1. καλω σε προς µε τον Θεον του παντος και Σωτηρα. προσθεις και τουτο˙ «επειδη ακουοµεν την του δεσµειν και λυειν εξουσιαν τοις ιερευσι διδοσθαι µονοις». ιν᾿ ης µοι αει συνδαιτυµων αφραστως εν τη τραπεζη της εµης βασιλειας. Και γνους το φθαρτον και επικηρον παντως. αµην εις τους αιωνας. (422) λιπων τα κατω. αγαθων αιωνιων. και ως ουδεν σοι εψεται των εκ κοσµω λαµπρων η τερπνων και ηδεων εντευθεν’ προς τας εκειθεν απαιροντι σκηνωσεις η τα των εργων µονων των εν τω βιω φαυλων παρα σου η καλων εργασθεντων. της εν ουρανοις µετα παντων αγιων. Ηµεις δε απεδεξαµεθα σου µεν την προς τα καλα προθεσιν οτι ζητεις µανθανειν περι θειων και ιερων πραγµατων. ων ητοιµασα τοις εµε αγαπωσιν αει τε και νυν. Γνωθι γαρ σαυτον. πατερ και αδελφε.αυτοις εµπαθως και προσπαθως εν βιω και εχθρον καµου δυστυχως εκτελουντα. Λαβου του ποθου των εµων εν καρδια θειων πραγµατων. ηµεις δε ουχ οιοι τε τοιαυτα διακρινειν και γραφειν εσµεν και δια τουτο σιωπαν εβουλοµεθα˙ το γαρ πενυµατικοις . ων σοι σαρκωθεις ητοιµασα ως φιλω. Και ταυτα µεν της σης φιλοθεου ψυχης και του διαπυρου ποθου και φοβου τα ρηµατα και ψυχωφελη ερωτηµατα. Επεταξας τη ευτελεια ηµων. ιν᾿ εις αιωνας αιωνων ζησης οντως και των αγαθων των εµων εντρυφησης. ολιγον ζωης λειψανον ων εν βιω.

παρισταµεθα. Τοιγαρουν απας πιστος χρεωστης υπαρχει του ιδιου ∆εσποτου και Θεου και ο παρ᾿ αυτου ελαβε. ουδε παρα ανθρωπων εµαθοµεν. ηντινα και νυν επικαλεσαµενοι λεξωµεν ωδε. την εκ του σκοτους προς το ανεκλαλητον αυτου φως προοδον. Τουτο γαρ αµεινον. ου διδασκων αλλα τας µαρτυριας περι των επερωτηθεντων µοι φερων εξ αυτης σοι. ων ηµεις κατα πολυ βιω και λογω και αρεταις διεστηκαµεν. οτε γυµνοι και τετραχηλισµενοι απαντες. το αυτον τον Θεον (425) επενδυσασθαι. 2. τον εκ του µιασµου αγιασµον. ιν᾿ η και τα λεγοµενα βεβαια. τεως δε τα κρειττω και τελεωτερα. Τινα δε εισι τα δοθεντα ηµιν παρ᾿ αυτου ακουσον. Ποθεν ουν την αρχην του λογου ποιησωµεν η εκ της αναρχου των παντων αρχης. οπερ σφραγις υπαρχει βασιλικη. την εκ της καταδικης ελευθεριαν. «ησαν δυο χρεωφειλεται και ο µεν εις ωφειλεν αυτω δηναρια πεντηκοντα. Ου γαρ παρ᾿αγγελων εκτισθηµεν. τουτο δη και απαιτηθηναι µελλει επι του φοβερου και φρικτου κριτηριου αυτου. 3. το µελη γενεσθαι αυτου και το Αγιον Πνευµα λαβειν ενοικουν εν ηµιν. φησιν. το τεκνα και υιους αυτου και κληρονοµους δια του θειου γενεσθαι βαπτισµατος. αλλ᾿ εκ της ανωθεν σοφιας ειτ᾿ ουν της δια του πνευµατος χαριτος µυστικως εδιδαχθηµεν και καθ᾿ ωραν αει διδασκοµεθα. ο δε ετερος πεντακοσια˙ µη εχοντων ουν αποδουναι αµφοτεροις εχαρισατο».πνευµατικα συγκρινειν των απαθων και αγιων εστιν ανδρων. ινα εξ αµφοτερων των κρηµνων τη του Θεου χαριτι εµαυτον και τους ακουοντας µου διατηρησω. του τε του το ταλαντον κατακρυψαντος και του αναξιως τα θεια και κενοδοξως µαλλον δε εσκοτισµενως εκτιθεντος δογµατα. εν η τα ιδια προβατα σφραγιζει ο Κυριος – . αλλ᾿ εξ αυτης της θειας και θεοπνευστου γραφης (424) λεξω. βασιλεις οµου και πτωχοι. Πολλα µεν ουν αλλα α ουδεις ανθρωπων ισχυσει εναριθµησαι. Αλλ᾿ επει «εγγυς» ως γεγραπται «Κυριος πασι τοις επικαλουµενοις αυτον εν αληθεια» τουτον καγω ο αναξιος επικαλεσαµενος εν αληθεια ταυτα σοι ου δι᾿ εµων λογων. Εξαγορευσις τοινυν ουδεν αλλο εστιν η χρεων οµολογια ειτ᾿ ουν επιγνωσις σφαλµατων και αφροσυνης ιδιας ηγουν πτωχειας καταγνωσις˙ καθως εν ευαγγελιοις παραβολικως ειπεν ο Κυριος˙ «δανειστη τινι». τον τροπον προτερον της εξαγορευσεως και την δυναµιν εξειποντες.

τα εν τω αερι δηλονοτι. ελθων κακεινον και ηµας του πτωµατος εξηγειρε θεϊκη δυναµει. προς τας εξουσιας. 4.το οµοιους και ηµας αυτου ποιησαι και αδελφους και συγκληρονοµους αυτου απεργασασθαι. προς τα πνευµατα της πονηριας εν τοις επουρανιοις». Ο ουν φυλαττων τας εντολας φυλαττεται παρ᾿ αυτων και τον εµπιστευθεντα αυτω παρα του Θεου πλουτον ουκ απολλυσιν˙ ο δε εκεινων καταφρονων γυµνος ευρισκεται και ευχειρωτος τοις εχθροις και τον πλουτον απολεσας απαντα υποχρεως τω βασιλει και δεσποτη γινεται παντων εκεινων ων ειποµεν. περι ων ως αναριθµητων οντων και φοβερων ο Παυλος εδηλωσε λεγων˙ «ουκ εστιν ηµιν η παλη προς αιµα και σαρκα αλλα προς τας αρχας. και που οι λαβοντες και απολεσαντες ευρειν αυτα παλιν δυνησονται. ατινα και ο θειος Αποστολος θειον πλουτον και κληρον κατονοµαζει. Ο δε µη πασας τας εντολας αλλα τινας µεν φυλαττειν δοκων. ο Κυριος ηµων Ιησους Χριστος. αγνοουντες οτι µαλλον παρ᾿ εκεινων ηµεις φυλαττοµεθα˙ Ο γαρ τας του Θεου τηρων εντολας ουκ εκεινας αλλ᾿ εαυτον διατηρει και φυλαττει απο των ορωµενων και αορατων εχθρων. . Αλλα γαρ νοµιζοµεν φυλαττεσθαι παρ᾿ ηµων τας εντολας του φιλανθρωπου Θεου και επι τουτω αχθοµεθα. Οντως ουδαµου. . τινας δε προδιδους γινωσκετω οτι καν µιας αµεληση και ουτω τον πλουτον ολον απολλυσιν.Ταυτα παντα και αλλα πλειονα τουτων τοις βαπτιζοµενοις ευθυς απο του θειου βαπτισµατος διδοται. οια δη ωσπερ τειχος παντοθεν περικυκλουσαι τον πιστον και τον εναποκειµενον θησαυρον εν τη ψυχη ασυλον διατηρουσαι και πασιν εχθροις και κλεπταις ποιουσαι ανεπιχειρητον.και τι πολλα λεγω. προς τους κοσµοκρατορας του σκοτους του αιωνος τουτου. υπερ ων ανταποδουναι τι η ταυτα ευρειν δυνατον ουκ εστιν ανθρωπω˙ ουρανια γαρ (426) εισι και απο των ουρανων ηλθε και καθ᾿ εκαστην ερχεται κοµιζων και διανεµων αυτα τοις πιστοις. Ως ουδε ο Αδαµ η τις των εκεινου υιων ανακλησιν εαυτου η των συγγενων ισχυσεν απεργασασθαι. ει µη ο υπερ φυσιν Θεος και κατα σαρκα υιος αυτου γεγονως. Αι δε εντολαι του ∆εσποτου ωσπερ των απορρητων τουτων χαρισµατων και δωρεων εδοθησαν φυλακες. τουτων αφανως αει παρατασσοµενων καθ᾿ ηµων.

Ουτως δε παντως εσται και επι σου µη φυλασσοντος τας εντολας. Κεντρον δε του θανατου την αµαρτιαν καλει. ηδη τεθνηκεν». ως εκεινων µη επιστραφηναι δυναµενων προς σην βοηθειαν. ως ο Παυλος φησιν. καθως φησιν ο Χριστος˙ «τω εχοντι δοθησεται και τα περισσευθησεται. τουτω και δεδουλωται». Ει γαρ και επιστραφηναι θελησουσι κακεινοι υπο των αντιδικων αναλωθησονται. τι των λοιπων ενδεκα ανδρων το οφελος εσται.Υποθου γαρ µοι δωδεκα ανδρας ενοπλους ειναι τας εντολας και κυκλοθεν ισταµενους και µεσον αυτων γυµνον σε οντα φυλαττοντας˙ τοιουτους δε παλιν αλλους µοι νοει περιστοιχουντας παντοθεν και επικειµενους αντιπαλους πολεµιστας και λαβειν σε ζητουντας και κατασφαξαι ευθυς. Εστιν ουν πασα αµαρτια προς θανατον. αλλα οια δ᾿ αν και ειη η αµαρτια. αυτη κεντρον του θανατου εστιν. 5. αλλ᾿ εξ ενος µερους µιας γενοµενης οπης ολον το ενδον κατ᾿ ολιγον απολλυσιν. ει και µη παντοθεν διατρηθη. Και ο Παυλος˙ «ω γαρ τις ηττηται. υποδικος γεγονως χρεους και αµαρτιας. Ει ουν εις εκ των δωδεκα θεληµατι οικειω καταπεσειε και της φυλακης αµελησειε και ως θυραν ανεωγµενην τω αντιπαλω τον τοπον αυτου εασειε. αλλως δε ως αγγειον οινου πεπλησµενον η ελαιου. υπο των ληστων εαθεις κειµενος. του ενος µεσον εισελθοντος αυτων και σε αφειδως κατατεµνοντος. οπερ και δια το µη εχειν ουδεποτε της αιωνιου φυλακης ηγουν του σκοτους υπεξελευσεται. ουτω και µιας αµελων εντολης κατα µικρον και των αλλων απασων εκπιπτεις. απο δε του µη εχοντος και α δοκει εχειν αρθησεται απ᾿ αυτου». και παλιν˙ «το δε κεντρον του θανατου η αµαρτια». Ο ουν αποθανων τι αλλο ει µη το αναστηναι επιποθει και ο χρεωστων και µη εχων αποδουναι ει µη το λυσιν του χρεους λαβειν και µη εις φυλακην βληθηναι. ελαχιστος κληθησεται εν τη βασιλεια των ουρανων». Υπο γαρ ενος τρωθεντος σου εχθρου και καταπεσοντος πασαι αι εντολαι αφιπτανται απο σου και κατα µικρον την ισχυν αφαιρη. Ουτως και ο υπο των νοητων ληστων συνστριβεις παντως ιατρον ζητει προς αυτον ελθειν . οτι οι τιτρωσκοµενοι θνησκουσιν. εως αν το οφληµα αποδω. «απαξ γαρ ο αµαρτησας. και ουκ ειπεν οτι ηδε η ηδε. (427) και παλιν˙ «ο λυσας µιαν των εντολων τουτων και διδαξας – δια της παραβασεως δηλονοτι – τους ανθρωπους ουτω ποιειν.

ινα παλιν εν κατασχεσει γενηται ωνπερ εξεπεσεν. ινα προς τον ιατρον εκεινος µαλλον πορευσηται. τω ιω ταυτης ως µελιτη γλυκαινοµενοι. αλλ᾿ υπο της καταφρονησεως την της ψυχης δυναµιν εκλυθεις κειται θεαµα φρικτον και ελεεινον τοις ορωσι καλως. ∆ια τουτο φυγωµεν την αµαρτιαν πρωτον˙ ει γαρ και ταυτης τω βελει τρωθωµεν. Ο τοινυν δουλος γεγονως δια της αµαρτιας τω διαβολω . µηδε ως αρκτος πληγεισα το τραυµα µειζον δια της αυτης πραξεως εργασωµεθα. αλλα µη εγχρονισωµεν. Ου γαρ εχει ζεοντα τον του Θεου φοβον εν εαυτω. ει µη δια µεσιτου ανδρος αγιου και φιλου και δουλου Χριστου και δια της αποφυγης του κακου. τι διαπραξεται. Ο δε τοιαυτα πεπραχως και ουτω παροργισας τον ∆εσποτην αυτου και Θεον ου δυναται αλλως καταλλαγηναι Θεω. καταπατηµα δε τοις εχθροις τοις αποστατησασιν απο Θεου ο τοιουτος γεγονως και γυµνος της βασιλικης αλουργιδος και µεµελανωµενος απολειφθεις.και εις καταγελωτα του Πατρος και Θεου. ως τον Χριστον ατιµασας και ενυβρισας µετα των απιστων κατακρινεται. και ως αντιφαρµακον τα διδοµενα της µετανοιας επιτιµια σπουδαιως παρ᾿ αυτου λαβωµεν και µετα πιστεως αει θερµης ταυτα επιτελειν και εν φοβω Θεου αγωνισωµεθα. Ο γαρ τω Χριστω κολληθεις δια της χαριτος και µελος αυτου γεγονως και υιοθετηθειας αυτω ειτα τουτον αφεις ωσπερ κυων εις τον ιδιον εµε τον επιστρεψει. επειδη κατα τον θειον Αποστολον «σωµα Χριστου εσµεν και µελη εκ µερους». µαλλον δε πνευµατικως τα ψυχικα παραπτωµατα. (428) αντι τεκνου δε Θεου τεκνον του διαβολου γενοµενος. Παντες γαρ οι τον εµπιστευθεντα πλουτον αυτοις κενωσαντες απαντα και µετα πορνων και τελωνων την πατρικην ουσιαν καταναλωσαντες και . 6. αλλ᾿ ευθυς προς τον πνευµατικον ιατρον δραµωµεν και τον ιον της αµαρτιας δια της εξαγορευσεως εξεµεσωµεν. το δηλητηριον αυτης αποπτυσαντες. Παντως οτι µεσιτην και φιλον Θεου ζητησει και δυνατον εις το αποκαταστησαι αυτον ως το προτερον και τω Θεω και Πατρι καταλλαξαι αυτον.συµπαθη τε και ευσπλαγχνον. Ο ουν συµπλεκοµενος τη πορνη τα µελη του Χριστου µελη πορνης ποιει. και η πορνη γυναικι συµπλακη η ετερω σωµατι συναφθη.«ουκ οιδατε γαρ φησιν οτι δουλοι εστε ω υπακουετε ειτε δικαιοσυνης εις δικαιοσυνην ειτε ανοµιας εις ανοµιαν» .

πατερα εχοµεν τον Αβρααµ». ου µη εξελωνται». αλλ᾿ απερ συ αποδεχη ταυτα διδαξη σε και µεινης παλιν οντως εχθρος ακαταλλακτος. ινα τις αναδεξηται αµαρτιας ετερου και υπερ αυτων εκεινος απολογησηται µη αξιους της µετανοιας του ηµαρτηκοτος πρωτον και αναλογους του ειδους της αµαρτιας ενδειξαµενου και καταβαλλοµενου τους πονους και πεποιηκοτος αυτης τους καρπους˙ φησι γαρ η προδροµος του Λογου φωνη˙ «ποιησατε καρπους αξιους της µετανοιας και µη δοξητε λεγειν εν εαυτοις. Ουδε γαρ ηκουσθη ποτε η εν ταις θεοπνευστοις γεγραπται γραφαις. ινα µετανοιας µεν τροπους τη αγαθη συµβουλη αρµαζοντως υποθηται ως συµβουλος αγαθος. το δεινοτατον. και ιατρον και συµβουλον αγαθον εκζητησον. Μεσιτην.υπο πολλης αισχυνης το συνειδος αυτων κατω νευον και µηδε ανανευσαι δυναµενον εχοντες. καν Μωσης καν ∆ανιηλ στησωνται. µηδε απειρον ιατρον. ως δε µεσιτης δι᾿ ευχης και της προς Θεον εντευξεως ενωπιον αυτου εκεινος προσωπον προς προσωπον παραστας υπερ σου το Θειον εξιλεωσηται. Μη ουν κολακα η κοιλιοδουλον ευρων συµβουλον και συµµαχον αγωνιση ποιησαι. ως ιατρος δε φαρµακον εκαστω καταλληλον τραυµατι επιδωσει σοι. ει βουλει. ινα δι᾿ αυτου προσελθωσιν αυτω. 7. Θεου διδοντος ακουσατε. ως αν µη τη πολλη αποτοµια και ταις ακαιραις τοµαις τε (430) και καυσεσιν εις απογνωσεως βυθον παραπεµψη σε η παλιν τη υπερµετρω συµπαθεια νοσουντα εαση σε και υγιαινειν οιοµενον. Μεσιτην δε Θεου και . τη αιωνια παραδωσει σε κολασει ως ουκ ελπιζεις˙ τουτο γαρ η ενταυθα νοσος της ψυχης συναποθνησκουσα ηµιν προξενει. ωστε εξελεσθαι υιους αυτων και θυγατερας. απαρρησιαστοι οντες ζητουσιν εικοτως ανθρωπον (429) Θεου αναδοχον γενεσθαι του χρεους αυτων. επειδη και αυτος ο Κυριος ηµων περι των ανοητως διακειµενων ουτως εφη˙ «αµην λεγω υµιν. ινα προς εκαστον υµων διαθησοµαι. Τι ουν ποιησοµεν η τινα τροπον προς αφεσιν του χρεους και ανακλησιν του πτωµατος οι µετανοησαι βουλοµενοι επινοησοµεθα. οπερ ως οιµαι γενεσθαι αδυνατον ανευ µετανοιας ειλικρινους και επιπονου του µελλοντος η και βουλοµενου καταλλαγηναι Θεω. ινα µη τω σω συνερχοµενος θεληµατι ουχι ο Θεος αγαπα.

απελθατε απ᾿ εµου εργαται της ανοµιας». «Ου γαρ πας ο λεγων µοι Κυριε. Τω ιδιω κυριω στηκει η πιπτει˙ δυνατος δε εστιν ο Θεος. Συ δε εµισησας παιδειαν και εξεβαλες τους λογους µου εις τα οπισω». ∆ια ταυτα τοιγαρουν παντα φριττω και τρεµω. ουδε παντες οι τω του Χριστου καλουµενοι ονοµατι οντως Χριστιανοι. φησιν. «Ου γαρ παντες οι εξ Ισραηλ ουτοι Ισραηλιται εισιν». εισελευσεται εις την βασιλειαν των ουρανων. Οι γαρ τοιουτοι µετα απειλης φρικτης ακουσονται˙ «τις υµας κατεστησεν αρχοντας και δικαστας του λαου µου». αδελφοι. στησαι αυτον». τους τε µεσιτευοντας τους τε ηµαρτηκοτας και αυτους τους βουλοµενους καταλλαγηναι Θεω. και παρακαλω παντας υµας εξασφαλιζοµενος και εµαυτον δια της προς υµας παρακλησεως µη καταφρονητικως εχει περι τα θεια ταυτα και φρικτα τοις πασι µυστηρια µηδε παιζειν εν ου παικτοις µηδε κατα της ψυχης ηµων δια κενοδοξιαν η φιλοδοξιαν η εµποριαν η αναισθησιαν˙ γινεται γαρ δια το ραβδι και πατερες καλεισθαι αλλοτριους . ουκ οιδα υµας. ου τω σω ονοµατι δαιµονια εξεβαλοµεν. ωσπερ και «πολλοι. Και αυθις˙ «ιατρε. και ερω αυτοις˙ αµην λεγω υµιν. θεραπευσον σεαυτον». 9. φησιν ο Χριστος. ∆ια τουτο ουν προσεχειν δει παντας ηµας. ινα µητε οι µεσιτευοντες οργην αντι µισθου επισπασωνται.ανθρωπων ουκ οιµαι ουτως απλως ευρισκεσθαι. ∆οκος δε εστι παθος εν η επιθυµια τις επισκοτουσα τον οφθαλµον της ψυχης. και παλιν˙ «τω δε αµαρτωλω ειπεν ο Θεος˙ ινατι (431) συ εκδιηγη τα δικαιωµατα σου και αναλαµβανεις την διαθηκην µου δια στοµατος σου. δια του πιστου δουλου αυτου. και ο Παυλος φησιν˙ «συ τις ει ο κρινων αλλοτριον οικετην. Κυριε. αλλ᾿ οι κατα το ονοµα και αυτην την του ονοµατος δυναµιν εναργως επισταµενοι και νους οντες ορωντες τον Θεον. εκβαλε πρωτον την δοκον εκ του οφθαλµου σου και τοτε διαβλεψεις εκβαλλειν το καρφος το εν τω οφθαλµω του αδελφου σου». µητε οι προσκεκρουκοτες και καταλλαγηναι σπουδαζοντες εχθρω και φονει και πονηρω συµβουλω αντι µεσιτου εντυχωσιν. εν εκεινη τη ηµερα ερουσι µοι˙ Κυριε. αλλ᾿ ο ποιων το θεληµα του πατρος µου». 8. αδελφοι και πατερες µου. και παλιν˙ «υποκριτα.

οπερ. Αλλα γαρ µηδε µεσιται των λοιπων προ του πλησθηναι υµας Πνευµατος Αγιου γενεσθαι θελησητε και προ του γνωρισαι και φιλιωθηναι υµας εν αισθησει ψυχης τω βασιλει των απαντων. Οτι γαρ ενδεχεται εις µοναχον ιερωσυνην µη εχοντα εξαγγελειν ηµας. Ει γαρ τω εκπροσωπουντι τω επιγειω βασιλει εξοµοιωθηναι τις τολµησει κατα αυθαδειαν. αυτος και οι αυτου συµµυσται και υπηκοοι τιµωριαις εσχαταις εις φοβον των αλλων καθυποβαλλονται και ως αφρων και αναισθητος παρα παντων καταγελαται. πατερες και αδελφοι. παρακαλω. Ω τολµης! Ποια αισχυνη ηµας καταλαβοι. τεκνον. αλλ᾿ εαυτοις την εκ δεξιων αυτου και ευωνυµων καθεδραν και προ του αιτησασθαι και λαβειν προαρπαζοντες χαρισοµεθα.αναδεχεσθαι λογισµους. Μη. τουτο αφ᾿ ου το της µετανοιας ενδυµα τε και προσχηµα εκ Θεου εδωρηθη τη κληρονοµια αυτου και µοναχοι ωνοµασθησαν επι παντας ευρησεις γενοµενον. επειδη ουδε παντες οι τον επιγειον βασιλεα γνωριζοντες και τους αλλους εις αυτον δυνανται µεσιτευειν. 10. 11. µαθειν επεζητησας. Οτι ει µη δι᾿ αλλο τι εγκληθησοµεθα˙ αλλα γε δια τουτο µονον ως καταφρονηται µετα ατιµιας και της προεδριας στερηθησοµεθα και εις το πυρ το ασβεστον απορριφησοµεθα. Προ δε τουτων αρχιερεις µονοι . Ολιγοι γαρ λιαν τουτο δυνανται ποιειν. απο του επι γης υποδειγµατος παιδευοµενοι. ου τιµησοµεν τον επουρανιον βαιλεα καν ισον του επιγειου. καθως εν ταις θεοπνευστοις των πατερων γραφαις εγγραφεται. και τα εκεινω εµπιστευθεντα κρατειν και ποιειν λαθρα φωραθη η και φανερως µετεπαγγελληται διαπραττεσθαι. τι πεισονται εις το µελλον οι την των αποστολων αξιαν αναξιως αρπαζοντες. εν αις εγκυψας ευρησεις ως αληθη τα λεγοµενα.Ηµεις δε ειπωµεν αρτι. µη αναισχυντως ουτως απλως την των αποστολων αξιαν αρπαζωµεν. Αλλ᾿ αρκει ταυτα προς νουθεσιαν των προσεχειν εαυτοις βουλοµενων˙ τουτου γαρ χαριν και παρεκβατικωτερον της προκειµενης υποθεσεως τον λογον πεποιηκαµεν. οιτινες εξ αρετης και ιδρωτων ητοι δουλειων αυτων (432) των την προς αυτον παρρησιαν εκτησαντο και ουχι µεσιτου κακεινοι δεοµενοι αλλα στοµα προς στοµα συλλαλουντες τω βασιλει. Ου φυλαξοµεν τοιγαρουν και επι Θεω ταυτην την ταξιν.

λεγει τω ξηραν εχοντι την χειρα˙ εκτεινον την χειρα σου. ον ιασαµενος και µετα ταυτα ευρων ειπεν˙ ιδε υγιης γεγονας. αλλα ταυτης εαυτους εκεινων αλλοτριωσαντων. ου παρα των τοτε πατριαρχων τινος. του χρονου δε προϊοντος και των αρχιερεων αχρειουµενων εις ιερεις βιον εχοντας αµωµον και χαριτος θειας ηξιωµενους η φρικτη εγχειρησις αυτη προβεβηκεν˙ ειτα και τουτων αναµιξ γενοµενων. των ιερεων οµου και αρχιερεων τω λοιπω εξοµοιουµενων λαω και πολλων ως και νυν περιπιπτοντων πνευµασι πλανης και µαταιας κενοφωνιαις και απολλυµενων. ακουσαντες οι Εβραιοι ελεγον˙ βλασφηµιαν ουτος λαλει˙ τις δυναται αφιεναι αµαρτιας ει µη εις ο Θεος. Αλλ᾿ ανωτερω του λογου αρξωµεθα και ιδωµεν. δια του ορωµενου θαυµατος το µειζον και αορατον πιστωσαµενος. ουκ εκ των ιερεων η αρχιερεων αφαιρεθεισα.του δεσµειν και λυειν την εξουσιαν κατα διαδοχην ως εκ των θειων αποστολων ελαµβανον. ως ειρηται. και οφειλει ωσπερ υπερ του λαου ουτως και υπερ εαυτου προσφερειν θυσιαν». λεγω δη τους µοναχους. Του Κυριου και Θεου και Σωτηρος ηµων ειποντος τω ξηραν εχοντι την χειρα οτι αφεωνται σοι αι αµαρτιαι σου. . Ουτως ουδεπω αφεσις εδιδοτο αµαρτιων. µετηχθη. ου παρα ιερεων. ουτως τον Ματθαιον απο του τελωνιου. ∆ιο και ως καινου τινος δογµατος και πραγµατος παραδοξου κηρυσσοµενου οι γραµµατεις εδυσχεραινον˙ ο δε Κυριος ουκ εµεµψατο αυτους τουτου γε ενεκα. ινα δε ειδητε. ου παρα προφητων. και εξετεινε και αποκατεστη υγιης ως η αλλη. ου σοι µονον. αλλα µαλλον ο ηγνοουν εδιδαξεν ως Θεον εαυτον δειξας και ουχ ως ανθρωπον την αφεσιν των ηµαρτηµενων δωρουµενον˙ φησι γαρ προς αυτους. ουτως τον παραλυτικον. ουτως την πορνην. και κατα ταξιν ωσπερ ηρωτησας ουτως και σαφης η λυσις γενησεται. «Πας γαρ ιερευς µεσιτης Θεου και ανθρωπων καθισταται προς τον Θεον. αλλα και πασιν αλλοις ανθρωποις. (433) ως ο Παυλος φησι. Ουτως τον Ζακχαιον. 12. ουτως τον Πετρον τρις αρνησαµενον. µηκετι αµαρτανε. εις τον εκλεκτον λαον του Θεου. ποθεν και πως και τισιν εξ αρχης η εξουσια αυτη του ιερουργειν και δεσµειν και λυειν εδοθη. ινα µη χειρον τι σοι γενηται. οτι εξουσιαν εχει ο υιος του ανθρωπου αφιεναι αµαρτιας.

Τους προκριτους ενδεκα µαθητας. Εντευθεν η αρχη του µεγαλου τουτου δωρου και Θεω µονω πρεποντος. ως η πορνη και ο Πετρος ο κλαυσας πικρως. Αφ᾿ ου γαρ οι τους θρονους των Αποστολων επεχοντες σαρκικοι και φιληδονοι και φιλοδοξοι απεφανθησαν και εις αιρεσεις εξεκλιναν. και ουδεν περι επιτιµιων τεως αυτοις εντελλεται. αν τινων κρατητε. ως των τε λοιπων ουδεις ουδε εννοησαι τι τοιουτον ετολµα. (435) α οι ιερουργουντες εχειν οφειλουσιν. αφιενται αυτοις. Εισελθων γαρ και στας εν µεσω αυτων ενεφυσησε και φησι˙ «λαβετε Πνευµα Αγιον. κεκλεισµενων των θυρων και συνηγµενων ενδον οµου. κατα διαδοχην οι αγιοι Αποστολοι την εξουσιαν ταυτην µετεπεµπον προς τους και τους θρονους επεχοντας αυτων. και η εξουσια αυτη εκ των τοιουτων αφηρηται. Τουτον δε και τον τοιουτον οι κατα καιρους πατριαρχαι και µητροπολιται η ζητησαντες ουκ απετυχον η ευροντες τον αναξιον µαλλον αντ᾿ εκεινου . ∆ιο και παντα τα αλλα. αλλ᾿ ο βιον τω ορθω λογω κεκτηµενος συναδοντα. αλλ᾿ η µονον επιστροφης και πιστεως αδιστακτου και εκκοπης του κακου και µετανοιας αληθινης και δακρυων πολλων. ου χρονων δεηθεντος τουτου τινων πολλων. Καταµαθωµεν και τινας και ποσους και ποτε.Ουτως εφυλαττον µετα ακριβειας οι µαθηται του Κυριου το δικαιον της εξουσιας ταυτης. τουτο µονον απαιτουνται εχειν το ορθοδοξον. αν τινων αφητε τας αµαρτιας. αφεµενοι.Τουτο δε ειπων εδειξεν. Πως δε την αξιαν ταυτην και εξουσιαν αυτοις επιδεδωκε. ο και µονος εκεκτητο˙ ειτα τοις µαθηταις αντ᾿ εκεινου καταλιµπανει το τοιουτον χαρισµα µελλων προς τον ουρανον ανελθειν. ου χαµευνιας. 13. ως παρα του Αγιου Πνευµατος µελλοντος διδασκεσθαι. Ως ουν ειρηται. κεκρατηνται». Οιµαι δε ουδε τουτο˙ ουδε γαρ ο µη παρεισφερων νεωστι δογµα εις την εκκλησιαν του Θεου ουτος ορθοδοξος. ου νηστειας. Αλλ᾿ ως ειποµεν προϊοντος του χρονου συνεχυθησαν και συνεφυρησαν τοις αναξιοις οι αξιοι και υπο του πληθους συνεκαλυπτοντο. οτι δι᾿ αµαρτιας εκεινος εις την νοσον ενεπεσεν και ταυτης απαλλαγεις (434) ελαβεν και την αφεσιν των ιδιων αµαρτηµατων. αλλος αλλου προεχειν φιλονεικων και την προεδριαν τη αρετη υποκρινοµενος. εγκατελιπεν αυτους η θεια χαρις.

Ει γαρ εκεινοι κατα τον του Κυριου λογον ελαµπον τω βιω ως ο ηλιος. ηχρειωθησαν και γεγονασι µοναχοι παµπαν αµοναχοι. Εκ τουτου ουν οι ιερεις ηχρειωθησαν και γεγονασιν ως ο λαος. οιµαι δε ουδ᾿ αυτο τοις πολλοις αυτων. απλως ουτως και δια µονην την χειροτονιαν και την ταυτης αξιαν το αφιεναι αµαρτιας απο Θεου διδοται . ινα δια των ελεγχων σφιγγωσι και αναστελλωσι καν οπωσουν τον διαρρεοντα βιον. . πατριαρχαις φηµι και µητροπολιταις και επισκοποις. (436) τους ψευδαδελφους και τα ιδια σκευη εισαγαγων τουτοις ανεµιξε και κατα µικρον πληθυνθεντες. χειρων δε αυτων ο λαος. Μη οντων γαρ τινων εξ αυτων αλας. ουκ αν ωρωντο οι ανθρακες διαυγαζοντες. ο χειρον πασης εχθρας εστι και µεγαλης ακαταστασιας αιτιον. ινα µη χορτος οντες εκειθεν κατακαυθησονται. αλλ᾿ υπο του τρανοτερου φωτος ηµαυρωµενοι εδεικνυντο αν.απαγε! . Ουτε ουν τοις τω σχηµατι µοναχοις ουτε τοις κεχειροτονηµενοις και εις ιερωσυνης εγκαταλεγεισι βαθµον ουτε τοις τω της αρχιερωσυνης τετιµηµενοις αξιωµατι. ως ορας. ειρηνην ωσπερ εντευθεν τη εκκλησια περιποιουµενοι. και τω βιω και τοις θαυµασιν ελαµψαν. οσοις εν ιερευσι και αρχιερευσι και µοναχοις το συγκαταριθµεισθαι εστι τοις των µαθητων του Χριστου χοροις δια την αγνοτητα. αλλα συγγινωσκοντων µαλλον και συγκαλυπτοντων αλληλων τα παθη εγενοντο χειρους µεν αυτοι του λαου. Ιδων γαρ αυτους οτι ως νεοι τινες µαθηται του Χριστου αυθις ανεδειχθησαν εν τω κοσµω. και τουτο µονον αποδεχοµενοι το µητε υπερ του αγαθου ζηλωτην ειναι µητε δια το κακον τινι αντιµαχεσθαι.ιερουργειν γαρ µονον αυτοις συγκεχωρηται. κακει παλιν ο διαβολος τα οικεια ειργασατο. ως ο Κυριος εφη.προετιµησαντο. Τινες δε του λαου και κρειττονες απεφανθησαν µαλλον των ιερεων. τουτο µονον αυτον απαιτουντες το εγγραφως εκθεσθαι το της πιστεως συµβολον. αλλα µονοις εκεινοις. της του πνευµατος δωρεας επι τους µοναχους µεταβασης και δια των σηµειων γνωριζοµενης ως τον βιον των Αποστολων δια των πραξεων µετερχοµενους. εν τω εκεινων αφεγγει ζοφω ως ανθρακες ουτοι φαινοµενοι. Επει δε το προσχηµα µονον και το της ιερωσυνης ενδυµα εν τοις ανθρωποις εναπελειφθη.

χρηστοτης.εν τω χορω των Αποστολων εγκατελεγησαν και οι νυν τοιουτοι αποτελουµενοι εκεισε εγκαταλεγονται. Και τι τα πολλα και προφανη λεγων τον λογον µηκυνω. ως αυτος φησιν ο Χριστος˙ «ουδεις λυχνον αψας τιθησιν αυτον υπο τον µοδιον η υπο κλινην.14. πασαν δε πραξιν των . Ων το πληθος απαριθµουµενος ο Παυλος λεγει˙ «ο δε καρπος του Πνευµατος εστιν αγαπη. οφεις αρουσι. γλωσσαις λαλησουσι καιναις . και παλιν˙ «εκ των καρπων αυτων επιγνωσεσθε αυτους». µαλλον δε ως µεγιστην δοξαν ηγησαντο την ευτελειαν και ταπεινωσιν και ως εκεινος την υπακοην ανυποκριτως εις τους εαυτων πατερας και οδηγους. πιστις. µακροθυµια. εγκρατεια» µεθ᾿ ων ευσπλαγχνια. ου µη αυτους βλαψη». χαρα. οιον ει καθ᾿ οµοιοτητα του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου ανεπαισχυντως. ετι γε µην και εις τους πνευµατικως επιταττοντας επεδειξαντο. ει ατιµιας και υβρεις και ονειδισµους και λοιδοριας απο ψυχης ηγαπησαν και τους επιφεροντας αυτοις ταυτα ως αγαθων µεγαλων προξενους απεδεξαντο και απο ψυχης µετα δακρυων υπερ αυτων ηυξαντο. ει πασαν δοξαν την εν τω κοσµω κατεπτυσαν και σκυβαλα τα εν αυτω τερπνα ηγησαντο. Οθεν ο Κυριος εδιδαξεν ουτως ειπων˙ «σηµεια δε τοις πιστευσασι ταυτα παρακολουθησει˙ εν τω ονοµατι µοι δαιµονια εκβαλουσι. Ουκ εκ τουτων δε µονων οι τοιουτοι γνωριζονται. αλλ᾿ επι την λυχνιαν.η παντων η εκ µερους κατα το συµφερον αυτοις . Ποθεν ουν αυτοι τε οι τοις ειρηµενοις εγκαταλεγεντες εκεινο νοησωσι και οι αυτους εκζητουντες τουτους ακριβως επιγνωσονται. ταυτην εαυτον εκαστος των ειρηµενων ευρισκει κατωρθωκοτα. ειρηνη. α παντα ενεργει εν και το αυτο Πνευµα. Εαν πασαν µεν αρετην. λογος γνωσεως. πραοτης. (437) διαιρουν εκαστω καθως βουλεται». αλλα και απο της του βιου αυτων διαγωγης˙ ουτω γαρ και οι ζητουντες αυτους και αυτοι εαυτον εκαστος ακριβεστερον επιγνωσονται. Ποιων καρπων. ινα φαινη πασι τοις εν τη οικια». ελεηµοσυνη και τα τουτοις εποµενα˙ προς τουτοις˙ «λογος σοφιας. καν θανασιµον τι πιωσιν. φιλαδελφια. χαρισµατα ιαµατων και ετερα πλειστα. ∆ιο και φως εισιν ουτοι του κοσµου. ην εν ταις ιεραις ακουωσιν υπαναγινωσκοµενην γραφαις. Οι γουν τουτων εν µετοχη γεγονοτες των χαρισµατων .οπερ εστιν η θεοπνευστος διδασκαλια του Λογου και ωφελιµος -.

προσεχε! Η εκαστου ψυχη εστιν η δραχµη ην απωλεσεν ουχ ο Θεος αλλ᾿ ηµων εκαστος εν τω σκοστει της αµαρτιας βυθισας εαυτον. αυτον τον Θεον. Τουτο εστιν ευρειν την ψυχην αυτου το ιδειν τον Θεον και εν τω εκεινου φωτι αυτον γενεσθαι απασης κτισεως της ορωµενης ανωτερον και τον Θεον σχειν ποιµενα και διδασκαλον. και ουτως τοις αλλοις περι παθων απαλλαγης και .αγαθων ωσαυτως µετελθοντα και επι µια τουτων εκαστη την προκοπην. ως οιδε µονος αυτος. τεκνον. ιδειν εαυτον αυτοις εχαρισατο. Πως ουν εστιν ευρειν τινα ην εχει ψυχην. και γνους ακριβως προσκυνησει τον δεδωκοτα και τοις χρηζουσι µεταδωσει. Τοιουτω και αυτος εγω εµαθητευσα πατρι χειροτονιαν εξ ανθρωπων µη εχοντι. αδελφοι και πατερες. διδοσθαι του δεσµειν και λυειν <την εξουσιαν> απο Θεου Πατρος και Κυριου ηµων Ιησου Χριστου δια του Αγιου Πνευµατος. εν φωτι νοητω ευρον αυτας και ουτως εν τω φωτι τουτω ειδον το απροσιτον φως. απωλεσαν τας εαυτων ψυχας ενεκεν της αγαπης του Θεου εν τω κοσµω και ευρον αυτας εις ζωην αιωνιον. Ευροντες δε τας εαυτων ψυχας. Παντες γαρ οι τοιουτοι τας εντολας του Θεου εφυλαξαν µεχρι θανατου. ει βουλει. τοτε και εαυτον τις γνωτω µετοχον Θεου και των αυτου χαρισµατων γεγονοτα και υπο των καλως ορωντων η και υπ᾿ αυτων των αµβυωπουντων γνωσθησεται. ελθων και τους ζητουντας αυτον συναντων. γνωσεται. παλαι υπο του Αγιου Πνευµατος επι τουτο σφοδρω ποθω κινουµενον. (438) Και ουτως οι τοιουτοι ειποιεν αν τοις πασιν εν παρρησια˙ «υπερ Χριστου πρεσβευοµεν ως του Θεου παρακαλουντος δι᾿ ηµων˙ καταλλαγητε τω Θεω». τον βαθµον επεγνωκοτα και προς το υψος της θεϊκης δοξης αιροµενον. τοις θεσει ουσιν και αγιοις δουλοις αυτου. την αλλοιωσιν. ηκολουθησαν τω Χριστω δια της των πειρασµων υποµονης. Τοιγαρουν γενεσθαι πρωτον τοιουτοι ευξωµεθα. 16. κατα το γεγραµµενον˙ «εν τω φωτι σου οψοµεθα φως». Τοις τοιουτοις οιδα. 17. το οντως φως. Ο δε Χριστος. αλλα χειρι µε Θεου ειτ᾿ ουν πνευµατι εις µαθητειαν εγκαταλεξαντι και την εξ ανθρωπων χειροτονιαν (439) δια τον παρακολουθησαντα τυπον καλως λαβειν µε κελευσαντι. παρ᾿ ου και το δεσµειν και λυειν. επωλησαν τα υπαρχοντα αυτων και διενειµαν τοις πτωχοις.

ως εν σκηνη αυτου κρυπτον. αλυπον διατηρει και απηµαντον. τω ενδοξοτατω συγκελλω. ινα αποκαλυψη τους οφθαλµους των καρδιων ηµων προς το επιγνωναι. Αµην. οιαν µοι δοξαν και χαραν προεξενησαν. Ιδου. Υπερ ων και ευχαριστω σοι. Λοιπον ει τινα και ετερα εχεις εις προσθηκην ευφροσυνης και δοξης των αγαπωντων σε. . Ερρωσο». οπως ευροντες αυτον αφεσιν λαβωµεν δι᾿ αυτου των αµαρτιων ηµων. εξ ης εχω το υδωρ το ζων ενυποστατως βλυζον εν εµοι. πασης τε θυµηδιας εµπιπλων και µη εων ολως µε των θανατηφορων πειρασµων επαισθανεσθαι. τιµη και προσκυνησις συν τω Πατρι και τω µονογενει Υιω εις τους αιωνας. ουτω καµε. οσης µε της ευφροσυνης ενεπλησαν εις υψος τε πνευµατικης ανηγαγον γνωσεως και επι πετραν τους ποδας µου του νοος καλως προσερεισαντο και αυτην µε την πετραν ενδυσασθαι παρεσκευασαν. αλλ᾿ ως τους τρεις παιδας αφλεκτους εν τη καµινω εφυλαξεν. ει που και τοιουτος τις εν τη πονηρα ταυτη γενεα ων ευρεθησεται. πανιερε δεσποτα. Προς Στεφανον Νικοµηδειας (440) «Τω πανιερω και αγιω δεσποτη µου. οσων µοι στεφανων γεγονασιν αιτια. οπως ο µισθος σοι πολλαπλασιασθη και η ανταµειψις παρα Θεου του ταυτα νοµοθετησαντος δαψιλεστερα σοι γενηται. τους οντας µαθητας του Χριστου και µετα πονου καρδιας και δακρυων πολλων επι ρητας ηµερας ικετευσωµεν τον Θεον. ΕΠΙΣΤΟΛΗ Β’. ο δια σου εξοριστος και δεδιωγµενος Συµεων ο σος. Μαλλον µεν ουν τοιουτους εµπονως ζητησωµεν ανδρας.αναδοχης λογισµων οµιλησωµεν και τοιουτον πνευµατικον ζητησωµεν. µη αποκνησης ποιησασθαι. τοις προσταγµασιν αυτου και ταις εντολαις ολη ψυχη υπακουοντες. των κατα Θεον σου αγωνων και λογων τα σπερµατα οια πεποιηκασι τα γεωργια. κινουµενον και λαλουν και γραφειν µεν προς σε προτρεποµενον. καθαπερ εκεινος. γεγονε µετοχος της χαριτος και των δωρεων αυτου. ευχαριστων τε και προσευχοµενος ουδεποτε παυσοµαι. ω πρεπει πασα δοξα. και την εξουσιαν του δεσµειν και λυειν τα αµαρτηµατα παρ᾿ αυτου ελαβε τω Αγιω Πνευµατι πυρωθεις. ακουσας τας του Χριστου.

Ετερα προς Στεφανον Νικοµηδειας. την χαραν. Ερρωσο. Αλλα δεοµεθα σου µη στης της προθεσεως. Αλλ᾿ οτι παντως ηγνοουν σε τουτο εχειν. Ηυξησας µοι το φως. και υπελαβον εκ καταφρονησεως του υπουργουντος µοι ισως τουτο απολεσθηναι η κατα την οδον η και αλλως πως. Εγω γαρ δια τουτο σε και παρακαλω εν τετραδιοις µεταγραψαι αυτα. Τω πανιερω και αγιω δεσποτη µου. ουκ απεδεξαµεθα δε. επει εις σε. και δια σου και πασιν αλλοις ελπιζων φανερα φανησεσθαι. ον ως εµαυτον εχειν απαξ καθωµολογησα. ει και φαινοµαι περι πολλου ταυτα ποιουµενος. Ποιος γαρ εν τουτω δολος η ποια θλιψις µοι προσγενησεται ποτε. Τι ουν σοι απολογησοµεθα τω περι τα τοιαυτα σπουδαιω και φιλοτιµοτερον ειδοτι δεξιουσθαι τοις γλυκεσι σου φαρµακοις τους φιλους. ενεθυµηθην τουτο η ελογισαµην εγω.ΕΠΙΣΤΟΛΗ Γ’. ΕΠΙΣΤΟΛΗ ∆’. καθως ο Χριστος τοις εαυτου µαθηταις ελεγεν «α εις το ους ακουσατε. Προς Νικητα Σταθατον. ευεργετων καθ᾿ εκαστην ηµας επι χρονοις ηδη επτα. και εις τουτο ελυπηθην. µη καταπαυσης απο των εργων σου˙ προσθες ει δοκει τουτοις τα ετι γλυκυτερους τη επιτασει ποιουντα τους πονους µοι. ως δολω ποτε τινι η περιεργια προς το λυπησαι µε το χαρτιον συ απεκρατησας. ινα τα . εδεξαµεθα µεν. αλλα και πολλης σου της ευηθειας κατεγνωµεν. κηρυξατε επι των δωµατων» ποιαν υποληψιν πονηραν κατα σου ειχον αναλαβεσθαι. και παντα τα εµα σοι εθαρρησα. πνευµατικον ηµων τεκνον. Αλλα τι σοι ανταποδωσοµεν υπερ ων ηµας τους ταπεινους αγαθη κινουµενος διαθεσει πεποιηκας και ποιεις και οιδ᾿ οτι παλιν ποιησεις. α και αυξησαις ετι παντως και ετι ποιων τα οικεια και τω φιλουµενω ταχιον ενωσαις ηµας Θεω. υπερ ου φερω παντα προθυµως και δι᾿ ον ορας την αλυσιν ταυτην παρα σου της εξοριας περικειµαι. (442) «Το πιττακιον σου. (441) «Καλους µοι στεφανους ο καλος Στεφανος και δεσποτης µου επι τοις εµοις στεφανοις παλιν προσεθετο. την ηδυτητα. ο δια σου εξοριστος και των προσοντων γυµνος γεγονως Συµεων ο σος». οτι δη και τοιαυτα ολως ελογισω περι ηµων.

com . οτι εξω της αγαπης ηµας ειναι εκρινας της παντα υποµενουσης και µηδεποτε εκπιπτουσης. Και πως µε τοιαυτα λογιζεσθαι υπελαβες κατα σου. τεκνον. ευχοµαι κολληθηναι και ενωθηναι. αδιαιρετος. εαν µη τις εκουσιως ταυτης αποσπασθη˙ (443) εκεινη δε µενει ατµητος. αλλα µενειν σε διηνεκως εν παντι και εν πασι προς ηµας και προς παντας ασκανδαλιστον. ινα δυνασαι µη λογιζεσθαι το κακον η το ον η και το µηδολως ον. παντας τους βουλοµενους επιστρεφειν και παλιν κολλασθαι αυτη ευµενως προσδεχοµενη και γνησιως προσκολλωµενη. Οµως ο Θεος συγχωρησει σοι την αµαρτιαν ταυτην. ΠΟΛΙΤΙΚΟ ΚΑΦΕΝΕΙΟ http://politikokafeneio. πολλακις δε και τους µη βουλοµενους ελκυουσα και προσκαλουµενη προς εαυτην.σχεδη παντα σοι καταλειψω. η και σε. Αµην.