This action might not be possible to undo. Are you sure you want to continue?

Ηφάννης Δ. ιδηράς
ΗΔΡΟΝ ΓΗΠΣΤΥΟΝ ΜΝΖΜΟΤΝΖ
Ο ΓΔΩΡΓΗΟ ΒΗΕΤΖΝΟ ΚΑΗ Ζ ΗΔΡΑ ΘΔΟΛΟΓΗΚΖ
ΥΟΛΖ ΣΖ ΥΑΛΚΖ
Αμθιεηηρίδα 120 εηών (1896-2016) από ηης ανεγέρζεφς ηοσ
παλαιθάηοσ κηιρίοσ ηης Θεολογικής τολής ηης Υάλκης και
ηης κοιμήζεφς ηοσ ταριζμαηικού λογίοσ Θρακός ζσγγραθέφς
Γεφργίοσ Βιζσηνού.
Ζ ηροθός Θεολογική τολή ηης Υάλκης αγκάλιαζε ζηοργικά
ηον νεαρό ιεροζποσδαζηή ηης Γεώργιο Βιζσηνό, ο οποίος
γεύθηκε ζηον «Λόθο ηης Δλπίδος ή ηφν Παπάδφν» ηην καηά
Θεόν και καη’ άνθρφπον γνώζη και ζοθία διεσρύνονηας ηοσς
πνεσμαηικούς ηοσ ορίζονηες.
Σο «Πρφηόλειο Ποίημα» ηοσ Υαλκίηη ιεροζποσδαζηή, ηο
οποίο ζσνέγραυε, αθιέρφζε και δημοζίεσζε ηο 1873 φς
«Γώρημα υστής» ζηην περίπσζηη και παλαίθαηη εν Υάλκη
Ηερά Θεολογική τολή ηοσ Οικοσμενικού Παηριαρτείοσ.
Ακθηεηεξίδα γηα έλα θηίξην θαη έλαλ άλζξσπν πνπ ζπλδέζεθαλ
νληνινγηθά (ππαξμηαθά) κέζα ζηνλ ρσξνρξφλν θαη ηνηνπηνηξφπσο
κλεκνλεχνληαη απφ ηνπο «εξαζηέο ηεο γξαθίδνο θαη ηνπ ιφγνπ». Σν
«Ηεξφλ Γίπηπρνλ Μλεκνζχλεο 120 Δηψλ» κέζα απφ γεγνλφηα θαη
ζπκβνιηζκνχο, επεηεηαθέο αλακλήζεηο θαη αλαγσγέο ζην «έλδνμν πάιαη»
κε ηελ πηθξά γεχζε ζηα ρείιε γηα ηα «πεξαζκέλα κεγαιεία», φηαλ
απνθζέγγνληαη δχν «αδηαίξεηεο, αζχγρπηεο, άηξεπηεο θαη αλαιινίσηεο»
κέζα ζηνλ παλδακάηνξα ρξφλν πεξηθξάζεηο, νη νπνίεο σο «Ηεξφλ
Γίδπκνλ» εγείξνπλ «εθ ηνπ ηεο ηζηνξίαο ηακείνπ» ηηο «θαζεχδνπζεο
ζπλεηδήζεηο» ησλ επηγελνκέλσλ, ήηνη ηηο θαηά πξναίξεζε ελαιιάμ
γξαθφκελεο ή ιεγφκελεο πεξηθξάζεηο «Γεψξγηνο Βηδπελφο θαη Υάιθε» ή
«Υάιθε θαη Γεψξγηνο Βηδπελφο» ζε κία ζαπκαζηή θαη ππεξβαηηθή
«αιιεινπεξηρψξεζε» θαη «αληίδνζε ηδησκάησλ θαη βησκάησλ», ηα νπνία
σο αθαηάιπηνο ,δηαρξνληθφο, νληνινγηθφο (ππαξμηαθφο), ηζηνξηθφο θαη
βαζχηαηα δσληαλφο ζπκβνιηθφο «νκθάιηνο ιψξνο» ζπλέδεζαλ,
ζπλέδεπμαλ ηνλ λεαξφ Θξάθα ηεξνζπνπδαζηή κε ηελ θαηά Υάιθε
θηιφζηνξγε ηξνθφ θαη παιαίθαηε Ηεξά ζενινγηθή ρνιή ηνπ
1
Πξσηνζξφλνπ Οηθνπκεληθνχ Παηξηαξρείνπ, ην «ηεξψηαηνλ ηνχην
παιιάδηνλ ησλ Μνπζψλ», ηελ φλησο «Αθξφπνιηλ ηεο Θενινγίαο».
Έθζακβνο ζπιινγίδνκαη θαη αλαθαιψ ζηελ κλήκε «εθ ηνπ ηακείνπ ηεο
ηζηνξηθήο ηρλειαζίαο θαη γλψζεο» έλα έηνο «νξφζεκν» ηφζν γηα ηελ
Θενινγηθή ρνιή ηεο Υάιθεο φζν θαη γηα ηνλ Οπξαλνβάκoλα ηεο
ζθέςεσο θαη ηεο θεραξηησκέλεο ελήδνλεο θαη επαίζζεηεο γξαθίδνο
Γεψξγην Βηδπελφ. Πξφθεηηαη γηα ην «σηήξηνλ Έηνο 1896», φηαλ ν ηεο
Θξαθψαο γεο θαη ηεο κπξηνηξαγνπδηζκέλεο ηζηνξηθήο Βηδπήο επθιεήο
γφλνο, Γεψξγηνο, ν πξνζθπψο απνθιεζείο «Βηδπελφο», «κεηέζηε πξνο
ηελ φλησο δσήλ» θαη θαηά ην απηφ έηνο «ράξηηη Θενχ» θαη «φιε δαπάλε»
ηνπ κεγαηίκνπ θαη θηινγελνχο Παχινπ θπιίηζε ηεθάλνβηθ αλεγέξζε
εθ ζεκειίσλ θαη ελεθαηληάζζε ην κέρξη θαη ζήκεξνλ ππάξρνλ, λέν ηφηε
θηίξην ηεο Ηεξάο θαη πεξηπχζηνπ Θενινγηθήο ρνιήο ηεο Υάιθεο, χζηεξα
απφ ηνλ θαηαζηξνθηθφ ζεηζκφ ηνπ έηνπο 1894, ν νπνίνο «έπιεμε
νινζρεξψο» ην πξνυπάξρνλ αξρηθφ θαη παιαίθαην θηίξην ηεο ρνιήο
πνπ είρε αλεγεξζεί ην 1844 – έηνο ηδξχζεσο θαη ιεηηνπξγίαο απηήο – ππφ
ηνπ ανηδίκνπ νξακαηηζηνχ θαη θηιφκνπζνπ ελ Παηξηάξραηο Γεξκαλνχ
ηνπ Γ’.
Πφζν νμχκσξν θαη ελ αληηλνκία θαηαγξαθφκελν ην «έηνο νξφζεκν
1896», ην νπνίν ηειεζηδίθσο ζπλέδεπμε κέζα ζην δηάβα ηνπ ρξφλν, «έλα
πξφζσπν κε έλα θηίξην ή έλα θηίξην κε έλα πξφζσπν», ηνλ
ηεξνζπνπδαζηή Γεψξγην Βηδπελφ κε ηελ ηξνθφ Θενινγηθή ρνιή ηεο
Υάιθεο , φπνπ ζηνλ κπξίπλνν «Λφθν ηεο Διπίδνο ή ησλ Παπάδσλ» σο
«εζψθιεηζηνο» γηα έλα θαη κφλν έηνο (1872-1873) εβίσζε θαη «κεηέιαβε
ηελ θαηά Θεφλ θαη θαη’ άλζξσπνλ γλψζε θαη ζνθία». Έλα έηνο νξφζεκν,
ην νπνίν ζπλέδεπμε ην ηέινο κε ηελ απαξρή, ηελ δσή κε ην ζάλαην, ην επί
ηεο γεο αλεγεξζέλ κε ην ππφ γεο ηαθέλ, ηελ πέηξηλε χιε κε ην
ελζαξθσκέλν πξφζσπν. Ζ θνίκεζε ηνπ πάιαη πνηέ ηεξνζπνπδαζηνχ
Γεσξγίνπ Βηδπελνχ κε ηελ «αλαζηεισηηθή αλάζηαζε» ηνπ λενδκήηνπ
θηηξίνπ ηεο Θενινγηθήο ρνιήο εζθαγίζζεζαλ νξηζηηθψο θαη
ακεηαθιήησο ζην «έηνο νξφζεκν 1896», νπφηε εθεμήο κέζα ζην
ρσξνρξφλν ε «επεηεηαθή Ακθηεηεξίδα Μλεκνζχλεο» σο «Ηεξφλ
Γίπηπρνλ» θηινμελεί αδηαιείπησο «δηηηή ηελ ηηκή» γηα ηελ γεξαξά
Θενινγηθή ρνιή ηεο Υάιθεο θαη ηνλ πάιαη πνηέ επγελή βιαζηφ ηεο
Γεψξγην ηνλ Βηδπελφ.
Παξήιζαλ 120 έηε (1896-2016) απφ ακθφηεξα ηα επεηεηαθά απηά
γεγνλφηα θαη φηαλ θαη φπνπ θαηαζηξψλεηαη γξαθή ή εθθέξεηαη ιφγνο
κλεκνζχλεο θαη ηηκήο γηα ηελ Υάιθε, ελππάξρεη νληνινγηθά θαη
ππφκλεζε γηα ηνλ Γεψξγην Βηδπελφ. Σα «Δπεηεηαθά 120 Έηε» γηα ην
δεζπφδνλ κέρξη θαη ζήκεξα ζηνλ «Λφθν ηεο Διπίδνο ή ησλ Παπάδσλ»
επηβιεηηθφ θαη κλεκεηψδεο θηίξην ηεο Θενινγηθήο ρνιήο είλαη
ηαπηνρξφλσο θαη ηα «Δπεηεηαθά 120 Έηε» απφ ηεο θνηκήζεσο ηνπ
Ηεξνζπνπδαζηνχ
απηήο
Γεσξγίνπ
Βηδπελνχ.
«Ακθηεηεξίδα
2
Μλεκνζχλεο» ινηπφλ ελφο θηηξίνπ θαη ελφο πξνζψπνπ σο αδηαίξεηνπ θαη
αθαηάιπηνπ δίπνινπ κέζα ζην δηάβα ηνπ Υξφλνπ.
Ο Γεψξγηνο Βηδπελφο ηνπ νπνίνπ ην πξαγκαηηθφ νλνκαηεπψλπκν ήηαλ
Γεψξγηνο Μηραήι χξκαο ή Μηραειίδεο, εγελλήζε ζηηο 8 Μαξηίνπ ηνπ
1849 (θαη’ άιινπο ην έηνο 1848) ζηελ Βηδχε ή Βηδψ ηεο Αλαηνιηθήο
Θξάθεο. Γφλνο πάκπησρεο θαη πνιπηέθλνπ νηθνγελείαο βηνπαιαηζηψλ
έκεηλε νξθαλφο ζε ειηθία 5 εηψλ φηαλ πέζαλε ν ζθιεξά εξγαδφκελνο
παηέξαο ηνπ. Σα πξψηα ππνηππψδε γξάκκαηα εδηδάρζε ζηα ειιεληθά
εθπαηδεπηήξηα ηεο γελέηεηξάο ηνπ κε πνιιέο δηαθνπέο ιφγσ ηεο ηξαγηθήο
νηθνλνκηθήο θαηαζηάζεσο ηεο νηθνγελείαο ηνπ, ε νπνία αληηκεηψπηδε
ζπλερψο ηελ απφιπηε αλέρεηα θαη αδπλαηνχζε λα ζξέςεη θαη ηα άιια
ηέζζεξα αδέιθηα ηνπ.
ε ειηθία κφιηο 10 εηψλ νη παππνχδεο ηνπ ηνλ ζηέιλνπλ ζηελ
Κσλζηαληηλνχπνιε πιεζίνλ ζε έλα ζείν ηνπ πξνθεηκέλνπ λα κάζεη ηελ
ηέρλε ηεο ξαπηηθήο, λα εξγαζζεί θαη λα επηβηψζεη. ηελ πφιε παξέκεηλε
εξγαδφκελνο κέρξη ηελ ειηθία ησλ 18 εηψλ πξνζηαηεπφκελνο απφ ηνλ
Κχπξην έκπνξν, Γηάγθν Γεσξγηάδε, ν νπνίνο απεδείρζε ν «θχιαμ
Άγγειφο» ηνπ θαη έδσζε δηέμνδν ζηελ έθεζή ηνπ ζηα γξάκκαηα. Καηά ην
έηνο 1868-1869 ν Γεψξγηνο ζε ειηθία 19-20 εηψλ επξέζε ζηελ καξηπξηθή
κεγαιφλεζν Κχπξν σο θαινγεξνπαίδη ππφ ηελ πξνζηαζία ηνπ ηφηε
Αξρηεπηζθφπνπ Κχπξνπ σθξνλίνπ ηνπ Β’ θαη ζπνπδαζηήο ζηελ
Διιεληθή ρνιή ηεο Λεπθσζίαο.
Ο Αξρηεπίζθνπνο σθξφληνο πξνφξηδε ηνλ λεαξφ Γεψξγην λα
ρεηξνηνλεζεί θαη λα εληαρζεί ζηνλ ηεξφ θιήξν ηεο Δθθιεζίαο ηεο
Κχπξνπ, αιιά φηαλ ν ίδηνο κεηέβε θαηά ην έηνο 1872 ζην Οηθνπκεληθφ
Παηξηαξρείν γηα ηελ επίιπζε ζνβαξψλ δεηεκάησλ ηεο Δθθιεζίαο
Κχπξνπ είρε καδί ηνπ σο ζπλνδφ ηνπ θαη ηνλ Γεψξγην, ν νπνίνο θαηά ην
λέν αθαδεκατθφ έηνο 1872-1873 εηζήρζε σο ηεξνζπνπδαζηήο ζηελ Ηεξά
Θενινγηθή ρνιή ηεο Υάιθεο επί ηεο Παηξηαξρείαο Αλζίκνπ ηνπ η’ θαη
φηαλ ρνιάξρεο απηήο ήηαλ ν Λφγηνο Αξρηκαλδξίηεο, Υίνο ζηελ
θαηαγσγή, Γξεγφξηνο Φσηεηλφο, ν νπνίνο δηεηέιεζε ρνιάξρεο κφλν γηα
έλα έηνο (1872-1873), φζν δειαδή θαη ε θνίηεζε ηνπ ηεξνζπνπδαζηή
Γεσξγίνπ ζηε Θενινγηθή ρνιή ηεο Υάιθεο, δηδάμαο θαη σο Καζεγεηήο
ην κάζεκα ηεο «Ηεξάο Καηερήζεσο».
Όηαλ ν Γεψξγηνο εηζήρζε σο ηεξνζπνπδαζηήο ζηε Θενινγηθή ρνιή,
ρσξίο ηελ ππνρξεσηηθή δέζκεπζε λα ηεξσζεί, ε δηάξθεηα θνηηήζεσο ζε
απηήλ ήηαλ επηαεηήο, επεηδή ε ρνιή είρε επηά ηάμεηο, ήηνη ηέζζεξηο
γπκλαζηαθέο θαη ηξείο ζενινγηθέο, πιελ ειαρίζησλ εμαηξέζεσλ, νπφηε
ιεηηνχξγεζε θαη κε νθηψ ηάμεηο.
Μεηαμχ ησλ δηδαζθφλησλ Καζεγεηψλ ηεο ρνιήο ήηαλ θαη ν Πνιχο
Ζιίαο Σαληαιίδεο, ν ιάηξεο ηεο ειιεληθήο γιψζζεο θαη πνηεηήο. Ο
ηπθιφο Κσλζηαληηλνππνιίηεο Καζεγεηήο κε ηνπο «νθζαικνχο ηνπ λνφο
θαη ηεο θαξδίαο» ηνπ δηείδε ζηνλ λεαξφ Γεψξγην ην ηαιέλην, ηελ επθπία
3
θαη ηελ έκθπηε έθεζή ηνπ ζηα γξάκκαηα, νπφηε ηνλ ζπλέζηεζε ζηνλ
εχπνξν θαη επηθαλή θηινγελή επεξγέηε Γεψξγην Εαξίθε, ν νπνίνο
αλέιαβε εμ νινθιήξνπ ηελ δαπάλε γηα λα ζπλερίζεη ν ραξηζκαηηθφο
Γεψξγηνο ηηο ζπνπδέο ηνπ ζηελ Διιάδα θαη ελ ζπλερεία ζηελ Δπξψπε.
ην ζεκείν απηφ θαη ελ είδεη κλεκνζχλνπ είλαη νθεηιεηηθφ ρξένο λα
γξαθεί ζε δχν αξάδεο ιέμεηο φηη ν «πλεπκαηηθφο επεξγέηεο» ηνπ
Γεσξγίνπ ζηε Θενινγηθή ρνιή, ιφγηνο αλήξ Ζιίαο Σαληαιίδεο
εγελλήζε ζηηο 24 επηεκβξίνπ ηνπ 1818 θαη ππήξμε απφθνηηνο ηεο
Φηινζνθηθήο ρνιήο ηνπ Παλεπηζηεκίνπ ησλ Αζελψλ θαη’ έηνο 1844.
Γηνξίζζεθε ηαθηηθφο Καζεγεηήο ζηε Θενινγηθή ρνιή ηεο Υάιθεο ην
έηνο 1847 θαη δίδαμε ζε απηή κέρξη ην 1876, ηα καζήκαηα ησλ
Διιεληθψλ θαη ηεο ζπγγξαθήο Δθζέζεσλ. Σν Οηθνπκεληθφ Παηξηαξρείν
θαηά ην έηνο 1860 ηνπ απέλεηκε ην Οθθίθηνλ ηνπ «Μεγάινπ Ρήηνξνο»
ηεο
Μεηξφο
Αγίαο
Μεγάιεο
ηνπ
Υξηζηνχ
Δθθιεζίαο
Κσλζηαληηλνππφιεσο. Ο Ζιίαο Σαληαιίδεο εθνηκήζε ελ Υάιθε ηελ 31ε
Ηνπιίνπ ηνπ 1876 θαη εηάθε ζην κηθξφ θνηκεηήξην ηεο ρνιήο ην νπνίν
επξίζθεηαη ζηνλ εηδηθά δηακνξθσκέλν ρψξν, φπηζζελ ηνπ Ηεξνχ Βήκαηνο
ηνπ Ηεξνχ Νανχ ηεο Αγίαο Σξηάδνο Υάιθεο. εκεησηένλ δε φηη εθέηνο
ζπκπιεξψλνληαη 140 έηε (1876-2016) απφ ηεο θνηκήζεσο ηνπ Λνγίνπ
θαη επγελνχο θαζεγεηή Ζιία Σαληαιίδε. Δλ πξνθεηκέλσ, επηηξαπείησ
κνη, ε θαηάζεζε θαη κηάο πξνζσπηθήο βησκαηηθήο εκπεηξίαο.
Δπηζθεπηφκεζα σο ειάρηζηνο πξνζθπλεηήο θαη εξεπλεηήο ην καξηπξηθφ
θαη θαζαγηαζκέλν Φαλάξη, ηελ Παλαγηνζθέπαζηε θαη Θενηνθνχπνιε
Κσλζηαληηλνχπνιε θαη ηελ πεξίππζηε Ηεξά ζενινγηθή ρνιή ηεο Υάιθεο
επί ζρεδφλ 25 έηε, θαη θάζε θνξά πνπ πεξηδηαβαίλνπκε ηνπο κπξίπλννπο
θήπνπο ηεο ρνιήο ηα βήκαηά καο θαηεπζχλνληαη ζην κηθξφ θνηκεηήξην
απηήο φπηζζελ ηνπ Ηεξνχ Βήκαηνο ηνπ Καζνιηθνχ ηεο Παηξηαξρηθήο θαη
ηαπξνπεγηαθήο Μνλήο ηεο Αγίαο Σξηάδνο φπνπ «θιίλνκελ γφλπ» πξν
ηνπ ιηηνχ θαη απέξηηηνπ ηάθνπ ελφο Μεγάινπ Αλδξφο θαη Γηδαζθάινπ
ηνπ επζεβνχο Γέλνπο καο θαη ηεο καξηπξηθήο θαη «αεί δψζεο» Πνιίηηθεο
Ρσκενζχλεο, ηνπ «θεραξηησκέλνπ απφ Θενχ» ανηδίκνπ Καζεγεηνχ Ζιία
Σαληαιίδε, ηνπ απνθιεζέληνο «Σπθινχ Υαιθίηε Γηδαζθάινπ». Καη θάζε
θνξά πνπ ηα ζσκαηηθά φκκαηά καο αληηθξίδνπλ ηνλ άζεκν ηάθν» ηνπ,
έλα θαη κφλν πξφζσπν αλαθαιείηαη ζηε κλήκε καο, κία θαη κφλν κνξθή
αλίζηαηαη ζρεδφλ απηφκαηα, ν Γεψξγηνο Βηδπελφο, ν ηεξνζπνπδαζηήο ηεο
Υάιθεο θαη πνιπθίιεηνο καζεηήο ηνπ κεγάινπ Γηδαζθάινπ, ν νπνίνο
ζπλέβαιε ηα κέγηζηα ψζηε ν λεαξφο Γεψξγηνο λα αλνίμεη ηα θηεξά θαη ηα
φκκαηα ηνπ πλεχκαηφο ηνπ θαη λα πεηάμεη πςειά κε ηελ ζθέςε θαη ηελ
αλεπαλάιεπηε γξαθίδα ηνπ.
Ο Γεψξγηνο Βηδπελφο ινηπφλ εηζήρζε σο ηεξνζπνπδαζηήο ζηελ
Θενινγηθή ρνιή ηεο Υάιθεο, φπνπ εκαζήηεπζε, φπσο
πξνκλεκνλεχζακε, γηα έλα θαη κφλν έηνο (1872-1873), αιιά θαηά ην έηνο
απηφ ηεο θνηηήζεψο ηνπ ζπλέγξαςε θαη δεκνζίεπζε (1873) ηελ πξψηε
4
ηνπ πνηεηηθή ζπιινγή, κε ηίηιν «Πνηεηηθά Πξσηφιεηα» ζηελ νπνία
αλήθεη ην ππφ ηνλ ηίηιν πνιχζηξνθν πνίεκα ηνπ: «Ζ ελ Υάιθε
Θενινγηθή ρνιή» θαη είλαη αθηεξσκέλν απφ ηνλ ίδην «Σσ
Διινγηκσηάησ θπξίσ Γ. Υαζηψηε θαηά ηελ Πξψηελ ηνπ 1873».
ην ιπξηθφ , γιαθπξφ θαη ελήδνλν απηφ πνίεκα, ην νπνίν απνηειείηαη
απφ 57 εμάζηηρεο ζηξνθέο, ν Γεψξγηνο Βηδπελφο σο άιινο ζεφπλεπζηνο
πνηεηήο, φπσο ν Άγηνο Γξεγφξηνο ν Θενιφγνο, αλαθέξεηαη αξρηθά ζηελ
ηνπνζεζία ηεο λήζνπ Υάιθεο ζην ζχκπιεγκα ησλ Πξηγθεπνλλήζσλ θαη
ζην ζεζπέζην θάιινο απηήο πνπ θαίλεηαη φηη ηνλ είρε ζαγελεχζεη. ηελ
πξψηε ζηξνθή γξάθεη: «Κνληά ζην Βφζπνξν έλα λεζάθη / κε ράξη
ινχεηαη, ζαλ ην Υελάθη, / ζηεο Πξνπνληίδνο ηελ αγθαιηά. / Υάιθε η’
σλφκαζαλ / γηαηί ζηα ζηήζε / είρε, κε ιέγνπλε, κα ιεζκνλεζή, /
ζενθηηζκέλε ραιθνθσιηά /». Δθηφο απφ ηελ πξψηε ζηξνθή, αλαθνξέο γηα
ην εθπάγινπ θαιινλήο θπζηθφ δαζψδεο θαη ζαιάζζην ηνπίν ηεο Υάιθεο
δηαβάδνπκε θαη ζε άιιεο ζηξνθέο (2ε, 3ε, 4ε, 5εθ.ά) ηνπ πνηήκαηφο ηνπ.
Ο ίδηνο, ν νπνίνο ραξαθηεξίδεη ηελ Υάιθε σζάλ λα είλαη «… έλα
ζρέδην ηνπ παξαδείζνπ πάλνπ ζην θχκα ην γαιαλφ» (2ε ζηξνθή),
ζπκπιεξψλεη εκθαηηθά γξάθνληαο φηη πξφθεηηαη έλα ηεξφ λεζί φπνπ
ελνηθεί ε Υάξηο ηνπ Θενχ: «Νεζί δελ έιαβε κηα ηέηνηα ράξη / άιιν, θαη
δελ έρεη ηφζν θακάξη, / φζν ε Υάιθε ε Ηεξά / γη’ απηφ κπζηήξην θάζε
θισλί ηεο, / γη’ απηφ ςαιηήξην θάζε πνπιί ηεο, / ζηα θχιια ςάιιεη ηα
δξνζεξά /» (7ε ζηξνθή).
Με γιαθπξφ ηξφπν ν θηιφκνπζνο Βηδπελφο αλαθέξεηαη ζηηο έλζεεο
Μνχζεο ηεο λήζνπ γξάθνληαο ραξαθηεξηζηηθά: «Μέζα ζηα δάζε ζνπ νη
ζπγαηέξεο / ηεο Μλήκεο παίδνπλε ζαλ πεξηζηέξεο / θαη ιελ ηξαγνχδηα ηνπ
Παξλαζζνχ, / θη νη Υσξεβίηηδεο παξέθεη Μνχζαη / εηο ηα ηξαγνχδηα ηνπο
αληηιαινχζαη / ηνπο χκλνπο ςάιινπλ ηνπ Ηεζνχ /» (6ε ζηξνθή).
Γηα ηελ επινγεκέλε θαη παξαδείζηα ηνπνζεζία φπνπ αλεγέξζε επί ηεο
λήζνπ ε Θενινγηθή ρνιή θαη ηελ πςειή πλεπκαηηθή απνζηνιή ηεο ζηνλ
θφζκν θαη ηδηαίηεξα ζηνπο λένπο γξάθεη: «ε κηα θνξθνχια ηεο έρεη
ζηεθάλη, / πνπ θείλ’ ε ιάκςε ηνπ ηνλ ήιην θζάλεη, / Θενινγίαο ην ιελ
ζρνιεηφ. / Μνηάδεη κεηέσξν ζενζηαικέλν, / λα ρχλε θψηηζη πξνσξηζκέλν
/ ζηνλ λέν θφζκν θαη ζηνλ παιηφ /» (8ε ζηξνθή).
Ο Γεψξγηνο Βηδπελφο ηδηαίηεξε κλεία θάλεη ζηνλ ζεφπλεπζην θαη
θηιφκνπζν νξακαηηζηή θαη ηδξπηή ηήο Θενινγηθήο ρνιήο, ανίδηκν
Οηθνπκεληθφ Παηξηάξρε Γεξκαλφ θαηά ην έηνο 1844, ν νπνίνο επέιεμε
ηνλ «Λφθν ηεο Διπίδνο ή ησλ Παπάδσλ» γηα λα ηδξχζεη ην ζενινγηθφ
θπηψξην ηεο Μεγάιεο Δθθιεζίαο: «Γη’ απηφ νη έξεκνη δελ είλαη ζηείξαη, /
θη απφ ηνλ θφξθν ηνπο η’ άζηξα ηνπ πήξε / ηεο Δθθιεζίαο ν Οπξαλφο. /
Γη’ απηφ παξάκεξα Θενινγίαο ηέκελνο έζηεζε, ζπνπδή αγίαο, / ν
Παηξηάξρεο ν Γεξκαλφο. /» (16ε ζηξνθή).
ηελ 10ε θαη 31ε ζηξνθή γίλεηαη εμηδηαζκέλε αλαθνξά ζην Καζνιηθφ
ηεο Παηξηαξρηθήο θαη ηαπξνπεγηαθήο Ηεξάο Μνλήο ηεο Αγίαο Σξηάδνο,
5
φπνπ νη ηεξνζπνπδαζηέο κεηείραλ ηεο ελ γέλεη ιαηξεπηηθήο θαη
ιεηηνπξγηθήο δσήο ηεο Δθθιεζίαο: «Δίλαη ηεηξάγσλν, θαη ζηεο απιήο ηνπ
/ ηα ζηήζε θάζεηαη λαφο Τςίζηνπ / γηα ηελ αθνίκεηε πξνζεπρή. / Όπνηνο
ην έρηηζε, ζαξξείο, κηκήζε / Κείλνλ πνπ έβαιε κέζα ζηα ζηήζε / ηνπ
πιάζκαηφο ηνπ ζεία ςπρή» (10ε ζηξνθή). Καη ζηελ 31ε ζηξνθή γξάθεη:
«Ωξαίνο, ηξίρσξνο, θαινρηηζκέλνο / ζε ζηχινπο δψδεθα αθνπκβεκέλνο /
ν ηεο Σξηάδνο είλαη λαφο. / ’ απηφλ ηα ζξέκκαηα ηεο Δθθιεζίαο / είλαη
θη νη θήξπθεο ηεο κεηαλνίαο, / θαη νη Λεπίηαη, θαη ν ιαφο /».
ην ζενινγηθφ θπηψξην ηνπ Οηθνπκεληθνχ Παηξηαξρείνπ θνηηνχζαλ
ηεξνζπνπδαζηέο απφ φιεο ηηο θαηά ηφπνπο Οξζφδνμεο Δθθιεζίεο, νη
νπνίνη επηζπκνχζαλ λα γεπζνχλ ην «κέιη ηεο πίζηεσο» θαη ην «γάια ηεο
επζεβείαο». Ο Βηδπελφο κε επθξφζπλε ζπλαδειθηθή παξφξκεζε θαη
παξαζηαηηθφηεηα αλαθέξεηαη ζηνπο πξνζεξρνκέλνπο λα θνηηήζνπλ
Υαιθίηεο ηεξνζπνπδαζηέο: «’ απηφ, Αθξφπνιη ηεο Δθθιεζίαο, / ηξέρνπλ
ηα ζξέκκαηα θαη ηεο Αζίαο / θαη ηεο Δπξψπεο λα θσηηζζνχλ, / θαζψο ζηε
κάλα ηνπο η’ αξλάθηα ηξέρνπλ, / θαη κε θηιήκαηα ηελ ζπρλνβξέρνπλ /
αζψν γάια λα πνηηζζνχλ /» (11ε ζηξνθή).
Έθζακβνο ν λεαξφο Γεψξγηνο κε ηελ ππεξθφζκηα θαηάλπμε θαη
πλεπκαηηθφηεηα πνπ απνπλέεη ε ηεξφηεηα ηνπ ηφπνπ θαη ε ζρεδφλ
θαινγεξηθή κφλσζε, δηεξσηάηαη: «Γηαηί ην ήζπρν απηφ παιάηη / ηνπ
μέλνπ έμαθλα ηνλ λνπ ηαξάηηεη / θαη ζε άιιεο ζθαίξεο ηνλ νδεγεί; / Γηαηί
ηα ρείιε ηνπ ρακεινθψλσο, / - Δίλαη, ςειιίδνπλε, ν θφζκνο πφλνο, είλαη
θακίλη ε δφιηα γε; /» (12ε ζηξνθή). Καη ζηελ 13ε ζηξνθή δηαιέγεηαη κε
ηελ έλζεε Μνχζα ηελ νπνία εθζηαηηθφο εξσηά: «Γηαηί, σ Μνχζα κνπ; Γηφηη ιείπεη / εδψ ν ζφξπβνο θη ε καχξε ιχπε, / ιείπνπλ ε δάιε θη νη
ζηελαγκνί, / θαη ειαθξφηεξε πεηά ε ςπρή ηνπ / εηο θφζκνλ άπιν, θη νη
νθζαικνί ηνπ / θαζαξνβιέπνπλ γηα κηα ζηηγκή /».
Ζ απφ ηεο ηδξχζεσο θαη επί 29 έηε ιεηηνπξγία θαη πξνζθνξά ηεο
Θενινγηθήο ρνιήο (1844-1873) είλαη ε πλεπκαηηθή έιιακςε ηνπ θσηφο
ηεο γλψζεσο, ηεο θαηά Θεφλ γλψζεσο θαη ζνθίαο, φπσο ν Βηδπελφο
βίσλε σο ηεξνζπνπδαζηήο ηελ κχεζή ηνπ ζην κπζηήξην ηεο γλψζεσο θαη
ηεο Θενινγίαο, γξάθνληαο: «Γη’ απηφ ε θνξθνχια ζνπ, σ Υάιθε ζεία, /
ζξφλνο νιφθσηνο εηο ηε ζξεζθεία / θαη ζηε κειέηε έρεη γελή, / θαη
ζηέιλεηο είθνζη θη ελληά αλνίμεηο / ζηε γε ηα θψηα ζνπ, γηα λα καο δείμεο
/ ζε πνηνλ αλνίγνπλ νη νπξαλνί /» (17ε ζηξνθή).
Όπσο πξναλαθέξακε, φηαλ ν Γεψξγηνο Βηδπελφο εηζήρζε σο
ηεξνζπνπδαζηήο ζηε ρνιή ηεο Υάιθεο ε ρξνληθή δηάξθεηα ηεο
θνηηήζεσο ήηαλ επηά έηε, κε ηέζζεξηο γπκλαζηαθέο θαη ηξείο ζενινγηθέο
ηάμεηο, ζπλερή κειέηε θαη πλεπκαηηθφ αγψλα θαη θάκαην. Γξάθεη ν ίδηνο
ζρεηηθά: «Δπηά νιφθιεξα θαζείο ησλ έηε / λπθηνζεθψλεηαη εηο ηελ
κειέηε. / Σνλ βιέπεηο; / Μφλνο κ’ έλα ραξηί, / θαη ζην γξαθείν
αθνπκβεκέλνο, / άγαικ’ αθίλεην, κέλεη ζθπκκέλνο / θαη θξπθνιέγεη δελ
μεχξσηη. /» (21ε ζηξνθή).
6
Ο πλεπκαηηθφο θαη ζσκαηηθφο θάκαηνο ησλ ζπνπδαζηψλ ιφγσ ηνπ
εληαηηθνχ εκεξήζηνπ πξνγξάκκαηνο πνπ ήηαλ πεπιεξσκέλν κε ηηο ηεξέο
αθνινπζίεο ζην Καζνιηθφ ηεο Μνλήο, ηηο πνιιέο ψξεο δηδαζθαιίαο θαη
ηελ πξνζσπηθή κειέηε, πεξηγξάθεηαη απφ ηνλ Βηδπελφ κε πνιχ έληνλν
ηξφπν: «Υισκφ ην πξφζσπν, βαζνπισκέλα / ζακπά ηα κάηηα ηνπ, / θαη
καξακκέλα / έρεη ηα ρείιε ηνπ ν ζπνπδαζηήο / κνηάδεη ην ινχινπδν, πνπ
θηηξηλίδεη, / γηαηί ηε ξίδα ηνπ πνιππνηίδεη. / απφ αγάπε ν πνηηζηήο /» (22ε
ζηξνθή).
Ζ θαηάθηεζε ηεο ζνθίαο γηα ηνλ Βηδπελφ είλαη δπζρεξέο πάιαηζκα
πνπ κφλν κε ηελ ζεία έιιακςε επηηπγράλεηαη. Ζ δέεζε πξνο ηνλ
Πάλζνθν Θεφ είλαη πλεπκαηηθή πξνυπφζεζε ηεο λνεξάο ειιάκςεσο:
«Ηδέ, γνλάηηζε, θαη ζηνλ αέξα / ηα ρέξηα ζήθσζε θαη «π Παηέξα / ζηείιε
ζην λνπ κνπ ζνθίαο θσο, / γηαηί αδχλαην ρσξίο εθείλν, / ρσξίο ηε ιάκςε
ηνπ εγψ λα γίλσ, / Θεέ κνπ, ιέγεη, θαιφο ζνθφο /» (23ε ζηξνθή). Καη
ζηελ 24ε ζηξνθή νκνινγεί ηελ αδπλακία ηνπ πεπεξαζκέλνπ αλζξψπηλνπ
λνπ λα θαηαθηήζεη ηε ζνθία: «Ηδέ κε, άγξππλν, ζαλ λπρηεξίδα, / πνπιί
αδχλαην, εηο ηελ αρηίδα / ηνπ ιχρλνπ κέλσ θαη κειεηψ. / Κη ελψ κε
θαίλεηαη πσο ζ’ έρσ θζάζεη, / πσο καθξνπέηαμα ζε άιιε πιάζη, / εγψ
δεκέλν ζηε γε παηψ /».
Ζ λπρζήκεξε αγσλία ησλ ζπνπδαζηψλ λα γεπζνχλ ηνπο θαξπνχο ηεο
ζνθίαο θαη ηεο γλψζεο κέζσ ηεο αδηάιεηπηεο κειέηεο, φηαλ
απνδεηθλχεηαη αιπζηηειήο, ηφηε ε αλαθνξά ζηνλ Πάλζνθν θαη Φσηνδφηε
Θεφ θαζίζηαηαη αλαπφθεπθηε, θαζψο «ζπρλά ηνλ πιάζηε ηνπο
παξαθαινχλε / ζείαλ λα ιάβνπλ θσηνβνιία /» (28ε ζηξνθή).
Ζ κεηνρή ησλ ηεξνζπνπδαζηψλ ζηελ θνηλή ζχλαμε εληφο ηνπ
Καζνιηθνχ ηεο Ηεξάο Μνλήο ηφζν ζηνλ Όξζξν φζν θαη ζηνλ Δζπεξηλφ,
ζχκθσλα κε ην εκεξήζην πξφγξακκα εζσηεξηθήο ιεηηνπξγίαο ηεο
ρνιήο, γηα ηελ θνηλή πξνζεπρή «ελ θνηλσλία πξνζψπσλ» απνδίδεηαη
απφ ηνλ Γεψξγην Βηδπελφ κε απαξάκηιιν ηξφπν: «Σφηε ραιθφγισζζν
βνΐδεη ζηφκα / - ηνπ Πιάζηνπ έιζεηε ην ζείν δψκα, / κηθξνί κεγάινη,
ζηελ πξνζεπρή. / - Κη φπσο ε φξληζα εηο ην θξηζάξη, / έηζ’ νινπξφζπκε
ηξέρεη κε ράξη / ζηελ Δθθιεζία θάζε ςπρή /» (30ε ζηξνθή). Καη ζηελ 53ε
ζηξνθή γξάθεη: «Γχν καζήκαηα ’πνραηξεηνχλε, / θαη ζαλ ηηο πέξδηθεο
ζεκλνπεηνχλε / ζηνλ ςπρνζψζηε Δζπεξηλφ. / Κη φηαλ ν ήιηνο ηξέρε ζηε
δχζη, / φηαλ ε δέεζηο ηνπο απνιχζε, / φινη ζθνξπηνχληαη κέζ’ ζην βνπλφ
/».
Ο Γεψξγηνο Βηδπελφο σο ηεξνζπνπδαζηήο, φπσο θαη νη ινηπνί
ζπκκαζεηέο ηνπ, εθηεινχζε δηάθνξα δηαθνλήκαηα ηφζν ζην πιαίζην ηνπ
εθπαηδεπηηθνχ σξνινγίνπ πξνγξάκκαηνοηεο Θενινγηθήο ρνιήο φζν θαη
εληφο ηεο Δθθιεζίαο. Με ραξηησκέλν ηξφπν γξάθεη ζρεηηθά: «Καζείο ην
έξγν ηνπ έρεη ζηα ρείιε· / άιινο θαηάζηηρν, άιινο θνλδχιη, / άιινο
πξηφλη, άιινο θνππί, / άιινο ζην ρέξη ηνπ ρξπζφ βηβιίν / βαζηά θαη
πξφζπκνο εηο ην ζρνιείν / ηξέρεη λα κάζε ηελ πξνθνπή /» (33ε ζηξνθή).
7
Γηα ηνλ πνηεηή ηεξνζπνπδαζηή ε ηξνθφο ρνιή είλαη «νίθνο ηεο
εζπρίαο θαη ηεο ζπνπδήο», φπνπ νη λεαξνί βιαζηνί ηεο Δθθιεζίαο
πξνεηνηκάδνληαη αλπζηάθησο θαη βησκαηηθψο σο άμηα κειινληηθά
ζηειέρε ηεο: «Καζψο η’ αθνίκεηα κεηαμνπνχιηα / πιέθνπλ αθνχξαζηα
ρξπζά θνπθνχιηα / πνπ ζε λα γέλνπλ κεηαμσηφ, / έηζη εξγάδνληαη ζέξνο,
ρεηκψλα, / λα θάλνπλ άζρηζην έλα ρηηψλα, / ζηελ Δθθιεζία θαη ζην
Υξηζηφ /» (35ε ζηξνθή).
Ζ πλεπκαηηθή ηξνθή ηεο γλψζεσο θαη ζνθίαο, φπσο πξνζθέξνληαη
ζηνπο ηεξνζπνπδαζηέο ηεο ρνιήο, εθζηαζηάδεη ηνλ λνπ θαη ηελ ςπρή ηνπ
Βηδπελνχ, ν νπνίνο κε ελζνπζηαζκφ θαη ιπξηζκφ νκνινγεί: «Υηππά
ραιθφζηνκν ην θνπδνπλάθη; / ηξέρεη ζαλ άθαθν θαζείο αξλάθη, / ηξέρεη
λα θάγεη γάια γιπθχ. / Δδψ δηδάζθεηαη ζενινγία, / εθεί αλφζεπηε
θηινζνθία, / παξέθεη δφγκαηα, εζηθή /» (36ε ζηξνθή). Αλαθεξφκελνο δε
ζηηο ηδηαίηεξεο πξνηηκήζεηο ησλ ζπνπδαζηψλ πεξί ησλ καζεκάησλ θαη
ησλ κεγάισλ αξραίσλ Διιήλσλ πνηεηψλ, ηξαγηθψλ, ηζηνξηθψλ,
θηινζφθσλ θαη ξεηφξσλ γξάθεη: «Άιι’ έρνπλ δάζθαιν ηνλ Δπξηπίδε, /
άιινη ηνλ Όκεξν, ηνλ Θνπθπδίδε / θαη ηνλ Ζξφδνην κεξηθνί, / εηο άιινπο
– Γηψμεηε, θξάδνπλ, ηνπο μέλνπο – νη θηινπάηξηδεο ηνπ Γεκνζζέλνπο /
βξνληνθσλάδεο Φηιηππηθνί /» (37ε ζηξνθή). Αλαιφγσο γξάθεη θαη ζηελ
41ε ζηξνθή: «Δδψ νη Πιάησλεο θη Αξηζηνηέιεηο / εδψ ν,ηηδήπνηε κάζεκα
ζέιεο, / έρεηο δαζθάινπο λα δηδαρζήο. / Δδψ ζαλ κέιηζζεο αλζνινγνχλε /
φ,ηη γιπθχηεξν άλζνο επξνχλε / νη Υξηζηνιάηξαη θηινκαζείο /».
Γηα φζνπο ζπνπδαζηέο ε θαηά θφζκνλ γλψζε θαη ζνθία, ε ιεγφκελε
«ζχξαζελ επηζηήκε», θαζψο θαη νη δηδάζθαινί ηνπο «θαίλνληαη ιίγνη», ν
Γεψξγηνο Βηδπελφο δεηθλχεη κέζα απφ ηελ πνηεηηθή γξαθή ηνπ, ηελ
Δθθιεζία, ε νπνία σο «άιιν λεψηεξν ζρνιείν αλνίγεη / ζηφκαηα κχξηα
ρσξίο θσλή, / πνπ μερεηιίδνπλε κε εζπρία / ζεία θη αλζξψπηλε θηινζνθία,
/ ζαλ κηα Παλδψξα παληνηηλή /» (38ε ζηξνθή). πκπιεξψλεη δε ζηελ 41ε
ζηξνθή: « ’ απηφ αζάλαηνη ηφζνη Παηέξεο / ηεο Δθθιεζίαο καο ιακπξνί
αζηέξεο / κε ηνπο ςαξάδεο ζενινγνχλ, / ζ’ απηφ νη Όκεξνη θη νη
Θνπθπδίδαη, / φζνπο ν ήιηνο σο ηψξα είδε, / Έιιελεο, μέλνη, θηινινγνχλ
/».
Ζ «χλαμε» φισλ ησλ ζπνπδαζηψλ ζηελ θνηλή Σξάπεδα ηεο ρνιήο,
παξνπζία ηνπ επί ηεο θνηηήζεσο ηνπ Γεσξγίνπ Βηδπελνχ, Υίνπ ζηελ
θαηαγσγή, ρνιάξρνπ απηήο επί έλα έηνο (1872-1873),Αξρηκ. Γξεγνξίνπ
Φσηεηλνχ, απνηεινχζε κία ηεξνηειεζηία, αθνχ εηξέθεην φρη κφλν ην
ζψκα αιιά θαη ε ςπρή κε αλαγλψζκαηα πεξηθνπψλ απφ ηα ζεφπλεπζηα
έξγα ηνπ Ηεξνχ Υξπζνζηφκνπ θαη ηνπ Μεγάινπ Βαζηιείνπ. Ο Βηδπελφο
αλαθεξφκελνο ζηε «χλαμε» ηεο θνηλήο Σξαπέδεο γξάθεη: «- Υξηζηέ,
επιφγεζνλ η’ απιφ καο γεχκα / κ’ έλα θηιάλζξσπν γιπθφ ζνπ βιέκκα - /
ιέγεη ν Υίνο Γηεπζπληήο, / θαη κε ρακφγειν θάζεηαη πξψηνο / θη νη άιινη
θάζνληαη θαη έλαο θξφηνο / θξπθνγελληέηαη ζαλ ηεο βξνληήο /» (44ε
ζηξνθή).
8
Ζ αλάπαπια κεηά ην θαγεηφ έδηλε ζηνπο ζπνπδαζηέο ηελ επθαηξία λα
ζπλνκηιήζνπλ θαη λα «βηψζνπλ ηελ ιεζκνλεκέλε λεφηεηά ηνπο»:
«Καζψο νη κέιηζζεο θάκλνπλ ην κέιη / θη χζηεξα ’ιφγπξα ζ’ έλα θπςέιη /
κε ηα ηξαγνχδηα ηξεκνπεηνχλ, / έηζη ζηα πξάζηλα ηα θππαξίζζηα /
’πνθάησ βγήθαλε ζαλ ηα κειίζζηα, / νη Θενιφγνη θαη πεξπαηνχλ /» (49ε
ζηξνθή). Σν βιέκκα ηνπ ηεξνζπνπδαζηή Βηδπελνχ φκσο πέθηεη ζε έλαλ
απφκαθξν ζπκκαζεηή ηνπ – ίζσο λα είλαη θαη ν ίδηνο – πνπ βηψλεη ηηο
ηδηαίηεξεο ζθέςεηο ηεο πεξηζπιινγήο ηνπ ζε «απφκαθξε εζπρία». Γξάθεη
δε ραξαθηεξηζηηθά: «Παξέθεη κφλνο ηνπ, ζαλ παξαηαίξη, / έρεη ζην
κέησπν έλαο ζην ρέξη, / βιέπεη ην θχκα ην γαιαλφ, / θαη ζε ζηξαβφπεπθν
αθνπκβεκέλνο / ζαπκάδεη, άθσλνο θαη μεραζκέλνο / ηνλ αηαιεχηεη’
σθεαλφ /» (51ε ζηξνθή).
Όηαλ θαη πάιη ην «ραιθφθσλν», φπσο ν Βηδπελφο νλνκάδεη ηνλ
θψδσλα ηεο ρνιήο, ερήζεη φινη νη ζπνπδαζηέο επαλέξρνληαη ζηηο
αίζνπζεο γηα ηα απνγεπκαηηλά καζήκαηα κέρξη «… Ο Πιάζηεο αξρίζεη η’
άζηξα λα ζπέξλε / ζηελ πεδηάδα ηνπ νπξαλνχ…» (56ε ζηξνθή) θαη ηφηε
«θάζε παξάζπξν ρξπζφ εβάθε / θξφηνο θαη ζφξπβνο παληνχ εηάθε· /
θαζείο ζα θάγε, ζα θνηκεζή / κα ε κειέηε ηνπ δελ ηνλ αθίλεη / νχηε ηελ
ηξάπεδα νχηε ηελ θιίλε / ηνλ ζενιφγν λα ζπκεζή /» (57ε ζηξνθή).
Ζ Ακθηεηεξίδα σο «Ηεξφλ Γίπηπρνλ κλεκνζχλεο» γηα ηα 120 έηε
(1896-2016) απφ ηεο αλεγέξζεσο ηνπ ππάξρνληνο παιαηθάηνπ θηηξίνπ
ηεο πεξηπχζηνπ ελ Υάιθε Ηεξάο Θενινγηθήο ρνιήο ηνπ Οηθνπκεληθνχ
Παηξηαξρείνπ θαη απφ ηεο θνηκήζεσο ηνπ κεγάινπ Θξαθφο Γεσξγίνπ
Βηδπελνχ, ηνπ πάιαη πνηέ Υαιθίηνπ ηεξνζπνπδαζηνχ απηήο, αο
αλαζηειψζεη κέζα καο ηελ ειπίδα θαη αο αλαζεξκάλεη ηηο «εθηελείο
πξνζεπρέο» καο ψζηε θαη πάιη λα ερήζεη, αληερήζεη θαη αληηιαιήζεη ην
«ραιθφθσλνλ» ηεο ρνιήο σο «εχιαινλ αληίθσλνλ Οξζνδφμνπ
Θενινγίαο» γηα ηνπο επηγελνκέλνπο νκνγάιαθηνπο ζην «Λφθν ηεο
Διπίδνο ή ησλ Παπάδσλ». Γέλνηην!
Υ.Γ. Τν παξόλ ηζηνξηθό επεηεηαθό θείκελν αθηεξνύηαη πάλπ επιαβώο
θαη εμ άθξαο πϊηθήο αγάπεο ζηνλ Παλαγηώηαην Οηθνπκεληθό
Παηξηάξρε θ. Βαξζνινκαίν, ν νπνίνο αδηαιείπηωο, αλπζηάθηωο θαη
αόθλωο αγωλίδεηαη γηα ηελ επαλαιεηηνπξγία ηεο καξηπξηθήο Ιεξάο
Θενινγηθήο Σρνιήο ηεο Φάιθεο, ε νπνία αδίθωο από ην έηνο 1971
ζηωπά θαη αλακέλεη…
9
This action might not be possible to undo. Are you sure you want to continue?
We've moved you to where you read on your other device.
Get the full title to continue reading from where you left off, or restart the preview.