Η ΠΡΟΔΟΣΙΑ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥΤΟ 1974 ΑΠΟ ΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΠΟΛΙΤΙΚΟ

ΣΥΣΤΗΜΑ (από τα αρχεία του Στέιτ Ντιπάρτμεντ, κατά τον

πρέσβη επί τιμή Στοφορόπουλο και κατά τον αείμνηστο
Ελληνα Νεοκλή Σαρρή) ΝΑ ΑΦΕΘΟΥΝ ΟΙ ΤΟΥΡΚΟΙ ΝΑ
ΕΚΔΡΑΜΟΥΝ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ ΤΟ 1974 ΚΑΙ ΝΑ ΑΠΟΒΙΒΑΣΤΟΥΝ
ΕΛΕΥΘΕΡΑ.
Α. Στοφορόπουλος

Για το θέμα της συμφωνίας να αποβιβαστούν ελεύθερα οι Τούρκοι στην
Κύπρο και να καταλάβουν ένα μικρό μέρος βορειοδυτικά της Κερύνειας, για να
“επιλύσει” ο Καραμανλής το Κυπριακό, γράφει μεταξύ άλλων ο πρέσβης επί
τιμή Θέμος Στοφορόπουλος στο άρθρο του “Η Θράκη άλλη Κύπρος”.
Γράφει ο Θέμος Στοφορόπουλος επιβεβαιώνοντας τη συμφωνία για ελεύθερη
απόβαση- εκδρομή των Τούρκων στην Κύπρο στις 23 Ιουλίου 1974:

“Είχε προηγηθεί η προδοσία του Ιουλίου 1974, από εκείνους που
ίσως πίστεψαν (λέω “ίσως”, διότι η Δίκη της Κύπρου ματαιώθηκε για
ανεξήγητους “λόγους ύψιστης εθνικής σκοπιμότητας”) από εκείνους,
λοιπόν, που ίσως πίστεψαν, βλακωδώς, ότι “δίνοντας” (σαν να ήταν
χωράφι του πατέρα τους) την μικρότερη περιοχή που κατέλαβε ο
“Αττίλας Ένα”, θα ένωναν την υπόλοιπη Κύπρο με την Ελλάδα».

Β. Γράφει ο Νιχάλης Ιγνατίου 30 χρόνια μετά την εισβολή:
Για πρώτη φορά, επιβεβαιώνεται από τον ίδιο τον Χένρι Κίσινγκερ, ότι το
1973, ένα χρόνο πριν από την επιστροφή του στην Αθήνα, ο Κωνσταντίνος
Καραμανλής συναντήθηκε στο Παρίσι με τον Αμερικανό υπουργό των
Εξωτερικών. Τόπος της συνάντησής τους, ήταν η κατοικία του εκδότη της
εφημερίδας «New York Times», Σάϊρους Σουλτσμπέργκερ, στο Παρίσι. Ο κ.
Σουλτσμπέργκερ, που έχει ιδιόκτητη έπαυλη και στην Υδρα, ήταν στενός
φίλος, τόσο του Καραμανλή, όσο και του Κίσινγκερ.
Στο δείπνο παραβρέθηκε και ο Αρχιεπίσκοπος Βορείου και Νοτίου Αμερικής,
Ιάκωβος. Κατά τα λοιπά, ουδείς γνωρίζει τί συζητήθηκε και είναι σημαντικό να
τονιστεί ότι κατά καιρούς ο Ιάκωβος αναφέρθηκε σ’ αυτό το περίφημο δείπνο,
αλλά δεν ομολόγησε ΠΟΤΕ ότι παραβρέθηκε και ο Κίσινγκερ.
Ο πρώτος που ισχυρίστηκε ότι ο Καραμανλής συναντήθηκε με τον Αμερικανό
υπουργό στο Παρίσι, ήταν ο χουντικός πρέσβης Κων. Παναγιωτάκος, ο οποίος
όμως επέμενε πως στο τραπέζι καθόταν και ο Μπουλέντ Ετσεβίτ. Η
πληροφορία αυτή διαψεύστηκε τόσο από το περιβάλλον του Καραμανλή, όσο
και από τους ανθρώπους του Κίσινγκερ.
Ο Αμερικανός υπουργός, αποκαλύπτει την μυστική συνάντησή του με τον
Καραμανλή, στη διάρκεια τηλεφωνικής συνομιλίας τους, δύο ημέρες μετά την
περιπετειώδη επιστροφή του στην Ελλάδα. Ο Καραμανλής είναι έντονα 

εκνευρισμένος, επειδή οι Τούρκοι παραβιάζουν συνέχεια την εκεχειρία και
απειλεί δύο φορές ότι εάν δεν σταματήσουν θα κηρύξει τον πόλεμο.
Σε ένα σημείο της συνομιλίας τους, ο Καραμανλής, ενημερώνει τον Κίσινγκερ
ότι ο ελληνικός λαός είναι έντονα απογοητευμένος και οι στρατιωτικοί, αν και
ανατράπηκε η χούντα, παραμένουν πολύ επικίνδυνοι.
Η ΣΥΝΟΜΙΛΙΑ, ΜΕ ΤΙΣ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΤΟΥ ΓΡΑΦΟΝΤΑ (Ε. Μπίλλη),
ΠΟΥ ΑΠΟΔΕΙΚΝΥΟΥΝ ΤΗΝ ΜΕΓΑΛΗ ΠΡΟΔΟΣΙΑ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ ΑΠΟ ΤΟΝ
ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟ ΚΑΡΑΜΑΝΛΗ ΤΟΝ ΕΠΙΛΕΓΟΜΕΝΟΝ ΚΑΙ ΕΘΝΑΡΧΗΝ.
ΤΗΛΕΦΩΝΙΚΗ ΣΥΝΟΜΙΛΙΑ (TELCON)
Μεταξύ του υπουργού Κίσιγκερ και του πρωθυπουργού Καραμανλή
Παρασκευή 26 Ιουλίου 1974
1:25 μ.μ. (ώρα ανατολικής ακτής), 8:25 μ.μ. ώρα Αθήνας

Κίσινγκερ: Κύριε πρωθυπουργέ.
Καραμανλής: Εμπρός...
Κίσινγκερ: Κύριε πρωθυπουργέ
Καραμανλής: Εμπρός, εμπρός...
Κίσινγκερ: Κύριε Καραμανλή, εδώ Χένρι Κίσιγκερ. Είμαι ο υπουργός
Εξωτερικών Κίσιγκερ.
Καραμανλής: Α, τί κάνεις;

Κίσινγκερ: Τί κάνετε;
Καραμανλής: Είμαι καλά, αλλά έχω πολλές, πολλές δυσκολίες αυτή την
στιγμή.

Κίσινγκερ: Το ξέρω. Τηλεφώνησα για να σας πω, πρώτα απ’ όλα, ότι

θυμάμαι με μεγάλο ενθουσιασμό το δείπνο που είχαμε την περασμένη χρονιά
(1973). Στο σπίτι του Σάϊρους Σουλτζμπέργκερ (ιδιοκτήτης της εφημερίδας
“New York Times”). (Το δείπνο δόθηκε προς τιμή του κ. Καραμανλή, παρουσία
του Αρχιεπισκόπου Βορείου και Νοτίου Αμερικής κ. Ιακώβου, στο Παρίσι).
Καραμανλής: Ο πρώην φίλος μας. (σ.σ.: εννοεί ο φίλος από τα παλιά).

Κίσινγκερ: Και δεύτερον, θέλω να γνωρίζετε ότι υποστηρίζουμε με σθένος τις
προσπάθειές σας. Θα κάνουμε ότι περνά από το χέρι μας για να βοηθήσουμε
την κυβέρνηση σας.
Καραμανλής: Σε ευχαριστώ γι’ αυτό, αλλά πρέπει να προχωρήσεις και να
κάνεις περισσότερα.

Κίσινγκερ: Συγγνώμη;
Καραμανλής: Το ξέρεις ότι οι Τούρκοι παραβιάζουν το ψήφισμα της... (σ.σ.:
εννοεί ότι οι Τούρκοι παραβιάζουν τις πρόνοιες του ψηφίσματος των Ην.
Εθνών, που αφορά την εκεχειρία, η οποία συμφωνήθηκε μεταξύ της Ελλάδας, 

της Τουρκίας και της Κύπρου στις 22 Ιουλίου 1974). Είναι.....
(ΔΙΑΓΡΑΜΜΕΝΟ ΚΕΙΜΕΝΟ).

Κίσινγκερ: Είμαι σε επαφή με την τουρκική κυβέρνηση αυτή τη στιγμή.
Καραμανλής: (ΔΙΑΓΡΑΜΜΕΝΟ ΚΕΙΜΕΝΟ)... Για πέντε ημέρες
παραβιάζουν το ψήφισμα και (ΔΙΑΓΡΑΜΜΕΝΟ ΚΕΙΜΕΝΟ). Λένε ότι είναι
πολύ επικίνδυνοι... (ΔΙΑΓΡΑΜΜΕΝΟ ΚΕΙΜΕΝΟ).

Κίσινγκερ: Καλά, θα κάνω ότι περνά από το χέρι μου. Εργαζόμαστε αθόρυβα
με τους Τούρκους αυτή τη στιγμή.
Καραμανλής: (ΔΙΑΓΡΑΜΜΕΝΟ ΚΕΙΜΕΝΟ) αλλά νομίζω ότι πρέπει να τους

πείσεις για...

Κίσινγκερ: Κάνουμε ότι μπορούμε.
Καραμανλής: Αχ, κ. Κίσινγκερ. Νομίζω ότι οι ευχές (ΔΙΑΓΡΑΜΜΕΝΟ
ΚΕΙΜΕΝΟ) δεν είναι αρκετές. Πρέπει να κάνεις κάτι για να εμποδίσεις
(ΔΙΑΓΡΑΜΜΕΝΟ ΚΕΙΜΕΝΟ).

Κίσινγκερ: Γράφω ένα... (ΔΙΑΓΡΑΜΜΕΝΟ ΚΕΙΜΕΝΟ). Θα κάνουμε τα
αδύνατα δυνατά
Καραμανλής: Θα το κάνεις; Οι Τούρκοι θα παραβιάσουν...

Παρατήρηση: Εννοεί κάποια συμφωνία
αφού λέει θα. Δεν εννοεί την απόφαση του Συμβουλίου
Ασφαλείας που ήδη παραβίαζαν
(ΔΙΑΓΡΑΜΜΕΝΟ ΚΕΙΜΕΝΟ).

Κίσινγκερ: Το καταλαβαίνω. Κύριε πρωθυπουργέ, σας στέλλω επιστολή στην
οποία σας εξηγώ τί κάνουμε.
Καραμανλής: Ευχαριστώ. Η κοινή γνώμη εδώ. Ο στρατός είναι...
(ΔΙΑΓΡΑΜΜΕΝΟ ΚΕΙΜΕΝΟ). Είναι ανήσυχοι, στενοχωρημένοι και πολύ

επικίνδυνοι.

Κίσινγκερ: Το καταλαβαίνω.
Καραμανλής: Οπως ξέρεις, είμαι ένας γέρος άνθρωπος. Και επιθυμώ μία
ειρηνική λύση, αλλά... (ΔΙΑΓΡΑΜΜΕΝΟ ΚΕΙΜΕΝΟ). Αυτή είναι
προβοκάτσια... (;;;;;, τα ερωτηματικά του γράφοντα)
Κίσινγκερ: Θα κάνω τα αδύνατα δυνατά εδώ και τώρα.
Καραμανλής: Εν πάση περιπτώσει, σε παρακαλώ προσπάθησε να τους
ελέγξεις (ΔΙΑΓΡΑΜΜΕΝΟ ΚΕΙΜΕΝΟ). Να σταματήσει αυτή η παρανομία.

Κίσινγκερ: Θα το κάνω αμέσως.
Καραμανλής: Διαφορετικά, εάν δεν το πράξεις εσύ, έχω υποχρέωση να
το κάνω εγώ.

Κίσινγκερ: Οχι, θα... (ΔΙΑΓΡΑΜΜΕΝΟ ΚΕΙΜΕΝΟ). Μπορείς να συγκρατηθείς
για μία ημέρα; Είμαι αυτή τη στιγμή σε επαφή με τον πρωθυπουργό της 

Τουρκίας. Αυτή την στιγμή... (ΔΙΑΓΡΑΜΜΕΝΟ ΚΕΙΜΕΝΟ).
Καραμανλής: Νομίζω ότι ξέρεις τί είναι... (ΔΙΑΓΡΑΜΜΕΝΟ ΚΕΙΜΕΝΟ).

Παρατήρηση: εννοεί η συμφωνία (γι αυτό είναι διαγραμμένο)

Κίσινγκερ: Ναι, τους τηλεφωνώ τώρα.
Καραμανλής: Συνεχίζουν να παραβιάζουν (την εκεχειρία) και να επεκτείνουν
τον έλεγχο (εδαφών) στην Κύπρο. Τέλος πάντων, πίεσε τους να
σταματήσουν.

Κίσινγκερ: Θα τους πιέσουμε.
Καραμανλής: Αλλά εάν δεν το κάνεις, έχω υποχρέωση να το κάνω από
μόνος μου.

Κίσινγκερ: Οχι, όχι. Θα τους πιέσουμε. Θα κάνουμε ότι προτείνατε εσείς.
Καραμανλής: Ευχαριστώ.
Κίσινγκερ: Θα κάνω ότι περνά από το χέρι μου.
Καραμανλής: Θα περιμένω να ακούσω τα νέα που θα μου φέρεις.
Κίσινγκερ: Καλά, χάρηκα που σας μίλησα κύριε πρωθυπουργέ.
Καραμανλής. Ναι. Καλά.
Κίσινγκερ: Θα είμαι σε επαφή μαζί σας.
Καραμανλής: Ευχαριστώ.
Κίσινγκερ: Γειά σας.
Γ. Νεοκλής Σαρρής.
Γράφει επίσης και ο αείμνηστος Νεοκλής Σαρρής μεταξύ άλλων στο άρθρο
του, “Αναζητώντας Διάλογο με την Τουρκία” στην εφημερίδα ΠΑΡΟΝ της
Αθήνας της 7/2/2010:

“Ο Τριανταφυλλίδης ήταν προσωπικός φίλος του Καραμανλή, άλλωστε με το
όνομα του ο τελευταίος ταξίδεψε για το Παρίσι (Σημ. το 1963 όταν έχασε τις
εκλογές), ο οποίος μετά τη Μεταπολίτευση παρέμεινε στο περιθώριο
εξομολογούμενος σε φίλους “ότι γνώριζε με ποιες δεσμεύσεις ήλθε ο
Καραμανλής”, υπονοώντας ότι είχε αποδεχτεί να μην αντιδράσει στον Αττίλα”.