Κ.

ΘΕΟΥ

ΓΡΑΜΜΑΤΕΑ ΤΗΣ Γ.Σ.Ε.Ε.

ΜΕΛΟΣ ΤΟΥ Π.Γ. ΤΗΣ Κ Ε. ΤΟΥ Κ.Κ.Ε.

ΤΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΣΥΝΔΙΚΑΤΑ
ΣΤΗΝ ΠΑΛΗ ΕΝΑΝΤΙΑ ΣΤΟ
ΦΑΣΙΣΜΟ
ΚΑΙ
ΠΑ ΤΗΝ ΑΝΕΞΑΡΤΗΣΙΑ ΤΟΥΣ

ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΕΙΡΗΝΗ
ΑΘΗΝΑ 1978
ΦΟΤΟΣΥΝΘΕΣΗ: ΣΟΥΠΕΡΦΩΤ
Π. Γκολέμας καί Σία Ο Ε. ΑΠΟ ΤΗΝ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΣΥΝΔΙΚΑΛΙΣΤΙΚΟΥ ΚΙΝΗΜΑΤΟΣ
Χαρ Τρικούπη 23
Αθήνα
ΤΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΣΥΝΔΙΚΑΤΑ
ΕΚΤΥΠΩΣΗ: Μ. ΤΣΙΑΔΗΣ · Ν. ΚΟΥΤΣΟΔΟΝΤΗΣ ΣΤΗΝ ΠΑΛΗ ΕΝΑΝΤΙΑ ΣΤΟ ΦΑΣΙΣΜΟ
Οκονομίδου 10 ΚΑΙ
5732 001 ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΕΞΑΡΤΗΣΙΑ ΤΟΥΣ

ΕΞΩΦΥΛΛΟ: Δ. ΑΡΒΑΝΙΤΗΣ
Κ. ΘΕΟΥ
ΕΚΤΥΠΩΣΗ ΕΞΩΦΥΛΛΟΥ: Π. ΜΠΑΡΜΠΗΣ ΓΡΑΜΜΑΤΕΑ ΤΗΣ Γ.Σ.Ε.Ε
Γερανίου 24
5247 103

ΑΘΗΝΑ, ΜΑΡΤΙΟΣ 1947

ΕΚΔΟΣΗ «ΕΡΓΑΤΙΚΗΣ»

COPYRIGHT: Εκδόοεις Ειρήνη

Σόλωνος 71
Αθήνα
3639259
5 6
ΠΡΟΛΟΓΟΣ καί συκοφαντική αυτή εκστρατεία πού διεξάγει τό Φόρεν ΄Οφις
________ εναντίον του 'Ελληνικού Συνδικαλισμού, παραθέτοντας τά Ιδια
Πολύ έδούλεψε στό εξωτερικό ή προπαγάνδα του Φόρειν γεγονότα πού αποδείχνουν ότι ό 'Ελληνικός Συνδικαλισμός όχι
΄Οφις τής 'Αγγλίας για να δυσφημίσει τον 'Ελληνικό Συνδικαλι- μόνο δέν είνε άρρωστος αλλ’ αντίθετα είνε υγιέστατος καί
σμό. Καταβάλλει συνεχώς προσπάθειες νά εμφανίσει τον ρωμαλέος. Τά γεγονότα αποδείχνουν πώς ή εργατική τάξη τής
'Ελληνικό Συνδικαλισμό σάν κάτι τό άρρωστο πού ή άρρώστεια Ελλάδας καί τό Συνδικαλιστικό της κίνημα μοιάζουν μέ ένα
του εκδηλώνεται με ένα χάος πού δήθεν επικρατεί στά ζωντανό καί ρωμαλέο οργανισμό, τόν οποίον προσπαθούν νά
'Ελληνικά συνδικάτα καί με ένα άλληλοφάγωμα πού επικρατεί δηλητηριάσουν εισάγοντας μέσα του μέ τή βία ξένα σώματα,
ανάμεσα στους ηγέτες του Ελληνικού Συνδικαλισμού. τοξίνες, ό οποίος όμως οργανισμός άνθίσταται στά ξένα αυτά
Φυσικά ή προπαγάνδα του Φορεϊν Όφις δέν περιορίζεται σώματα, καί κάθε φορά πού κατορθώνει νά ανασάνει λίγο
νά συκοφαντεί μόνο τά Ελληνικά συνδικάτα. Προσπαθεί νά οξυγόνο Συνδικαλιστικών ελευθεριών, απομακρύνει άπό πάνω
παρουσιάσει ολόκληρο τόν 'Ελληνικό λαό ανίκανο νά αύτοκυ- του όλα τά παράσιτα πού βίαια του κόλλησαν ακριβώς, όπως
βερνηθεί καί συνεπώς την 'Ελλάδα κατάλληλη γιά νά τεθεί υπό κάθε ζωντανός οργανισμός φτύνει καί βγάζει άπό μέσα του
την προστασία του 'Αγγλικού Ιμπεριαλισμού, νά γίνει μιά αποικία όλες τίς τοξίνες καί τά ξένα σώματα.
του Αγγλικού στέμματος. ΄Ωστε άν παρουσιάζεται τίποτα τό ανώμαλο στόν Ελληνικό
'Η συκοφαντική αυτή προπαγάνδα τών ΄Αγγλων ιμπεριαλι- Συνδικαλισμό, αυτό δέν προέρχεται άπό καμμιά οργανική του
στών εναντίον τών 'Ελληνικών συνδικάτων δέν μπορούμε νά άρρωστεια, όπως τό παρουσιάζουν οί ΄Αγγλοι, αλλά οφείλεται
πούμε πώς δέν είχε μιά ορισμένη επιτυχία. Ό ίδιος ό Σέρ αποκλειστικά καί μόνο στίς βίαιες επεμβάσεις τής φασιστικής
Ούώλτερ Σίτριν, Πρόεδρος τών 'Αγγλικών Τρέντ-Ούνιον, επη- αντίδρασης, πού μέ τή βία θέλει νά επιβάλει στά Ελληνικά
ρεάσθηκε από την προπαγάνδα αυτή, άφού έφτασε στις αρχές Συνδικάτα τούς πράχτορές της, εχθρούς τής έργατικής τάξης
του 1945 σέ δηλώσεις του νά υιοθετήσει όλες αυτές τις συκο- καί νά τά μετατρέψει σέ εξαρτήματα του φασιστικού κρατικού
φαντικες κατηγορίες εναντίον τών 'Ελληνικών συνδικάτων πού μηχανισμού. Τό Φόρεϊν ΄Οφις πού μέ τίς αγγλικές λόγχες
επεξεργάζεται τό Φόρειν ΄Οφις καί ή Ίντελίζενς Σέρβις. Τό έφερε στην εξουσία καί υποστηρίζει τόν 'Ελληνικό φασισμό δέν
Ίδιο μπορούμε νά πούμε έχουν επηρεασθεί τά περισσότερα ανώ- είνε καθόλου ανεύθυνο για τίς φασιστικές αυτές επεμβάσεις καί
τερα ηγετικά στελέχη τών αγγλικών Τρέν-Ούνιον. Καί πρέπει νά στά 'Ελληνικά Συνδικάτα. Γι αυτό θεωρούμε μεγάλη υποκρισία,
τό πούμε, υπό την έπίδρασιν αυτής τής δυσφημιστικής προπα- ότι τό Φόρεϊν ΄Οφις κατηγορεί τόν ' Ελληνικό Συνδικαλισμό σάν
γάνδας εναντίον του Ελληνικού συνδικαλισμού κρατούν οι άρρωστο, επειδή έχει ζωτικότητα καί δύναμη καί άνθίσταται στη
ηγέτες τών αγγλικών Τρέντ Ούνιον μιά θέση περιφρονηπκή φασιστοκοποίησή του πού επιδιώκει ή 'Ελληνική αντίδραση τήν
απέναντι τών 'Ελληνικών Συνδικάτων, θεωρούν τούς ΄Ελληνες οποία ενισχύει μέ όλα τά μέσα τό ίδιο τό Φόρεϊν ΄Οφις. Καί
συνδικαλιστές «άτακτους μαθητές» πού έχουν ανάγκη αυστη- έχουμε τό παράπονο πώς οι ηγέτες τών Αγγλικών Τρέντ-
ρής κηδεμονίας, δέν κάνουν καμμιά διάκριση ανάμεσα στους Ούνιον έδωσαν πίστη στίς ραδιουργίες τής ' Ιντέλιζενς Σέρβις
πράχτορες του φασισμού καί στο προοδευτικό συνδικαλιστικό καί του Φόρεϊν ΄Οφις καί δέν κατώρθωσαν νά εξετάσουν αμερό-
κίνημα καί φυσικά ή τέτοια θέση τών ηγετών του αγγλικού ληπτα τό τόσο άφθονο υλικό πού έχουν στή διάθεση τους τουλά-
Τρέντ-Ούνισμοϋ μόνον τήν αντίδραση καί τούς πράχτορές της χιστον στά δύο τελευταία χρόνια για νά σχηματίσουν μια
εξυπηρετεί. αντικειμενική γνώμη γιά τά προβλήματα του 'Ελληνικού Συνδι-
Θεωρούμε καθήκον μας νά ανασκευάσουμε τήν κακόπιστη
7 8
καλιστικού κινήματος. ολόκληρη αυτή ή 25ετία είνε μιά περίοδος άλληλοδιαδεχόμενων
1.- ΤΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΣΥΝΔΙΚΑΤΑ ΑΠΟ ΤΟ 1918 δικτατοριών καί δικτατορικών φασιστικών πραξικοπημάτων, με
ΜΕΧΡΙ ΤΗ ΔΙΚΤΑΤΟΡΙΑ ΤΗΣ 4ης ΑΥΓΟΥΣΤΟΥ 1936 επιστέγασμα τή μοναρχοφασιστική δικτατορία τής 4ης Αυγού-
Γιά νά καταλάβουμε τή σημερινή κατάσταση του 'Ελληνικού στου 1936.
Συνδικαλιστικού κινήματος, είνε ανάγκη νά ανατρέξουμε λίγο Μέσα σέ τέτοιες δύσκολες πολιτικές συνθήκες αγωνίστηκε
στήν ιστορία του. ή εργατική τάξη τής 'Ελλάδας γιά νά συγκροτήσει τό συνδικαλι-
Είνε γνωστό οτι σ' όλες τις χώρες τοϋ κόσμου ή μπουρζου- στικό της κίνημα καί γιά νά διαφυλάξει τόν ταξικό του χαρακτή-
αζία, όταν δέν μπορεί πιά νά εμποδίσει τήν οργάνωση τών ρα, τήν ελευθερία του καί τήν ανεξαρτησία του άπό κάθε
εργατών στά συνδικάτα, μηχανεύεται χίλιους δυό τρόπους καί καπιταλιστική πολιτική καί ιδεολογική εξάρτηση καί επιρροή.
μέθοδες γιά νά κρατήσει τά εργατικά συνδικάτα αιχμάλωτα, 'Ολόκληρη ή ιστορία τής ανάπτυξης τοϋ ελληνικού συνδικαλι-
εξαρτημένα κάτω απ’ τήν πολιτική καί ιδεολογική της επιρροή, σμού είνε μιά ιστορία σκληρών αγώνων τής εργατικής τάξης τής
γιά νά μήν είνε αυτά σέ θέση νά ύπερασπίζουνται ούτε τά άμεσα Ελλάδας, ενάντια στίς βίαιες επεμβάσεις του κεφαλαιοκρατι-
καί καθημερινά συμφέροντα τών μελών τους. ούτε τά γενικά κού δικτατορικού κράτους στήν εσωτερική ζωή τών συνδικάτων.
ταξικά συμφέροντα της εργατικής τάξης. Στίς δημοκρατικές 'Ας εκθέσουμε όσο μπορούμε συντομώτερα τίς κυριώτερες
καπιταλιστικές χώρες ή μπουρζουαζία γιά νά επιτύχει τό σκοπό φάσεις καί τίς μορφές πού πήρε ό αγώνας αυτός του 'Ελληνι-
της αυτόν χρησιμοποιεί κυρίως «δημοκρατικοφανείς» μέθοδες: κού Εργατικού Συνδικαλισμού.
Προπαγάνδα μέ τόν τύπο, μέ τόν κλήρο, εξαγορά καί διαφθορά Η Γενική Συνομοσπονδία τών 'Εργατών τής 'Ελλάδας
συνειδήσεων, οργάνωση συνδικάτων διασπαστικών μέ πρόγραμ- ιδρύθηκε στά 1918 τόν Οκτώβρη. Ό πρώτος Παγκόσμιος
μα τή συνεργασία τών τάξεων καί τό σπάσιμο τών απεργιών κλπ. πόλεμος, δέν είχε λήξει ακόμα καί στήν εξουσία ήταν τό
Πάντως αποφεύγει νά χρησιμοποιεί πολύ συχνά τήν ανοιχτή άνταντόφιλο κόμμα τών Φιλελευθέρων, πού μέ τό στρατιωτικό
επέμβαση του Κράτους καί τών Κυβερνήσεων της στήν εσωτε- νόμο επιβάλλει στον 'Ελληνικό λαό τήν άνταντόφιλη πολεμική
ρική ζωή καί λειτουργία τών εργατικών συνδικάτων. Στίς χώρες πολιτική του. Αναμφισβήτητα ιστορικά ντοκουμέντα αποδείχ-
πάλι πού ή μπουρζουαζία κυβερνάει δικτατορικά μέ τά φασιστικά νουν, ότι ή τότε Κυβέρνηση Βενιζέλου επέτρεψε καί μάλιστα
της κόμματα, αφήνει κατά μέρος κάθε επιφύλαξη καί κάθε ενθάρρυνε τή σύγκληση του ιδρυτικού Συνεδρίου τής Γ.Σ.Ε.Ε.-
«δημοκρατικό» μανδύα καί επεμβαίνει ανοιχτά μέ τόν κρατικό άν και ίσχυε σ’ όλη τή χώρα ό στρατιωτικός νόμος- όχι άπό
της μηχανισμό, μέ τή βία στήν εσωτερική ζωή καί λειτουργία τών φιλελευθερισμό καί άπό σεβασμό προς τά δημοκρατικά δικαιώ-
συνδικάτων, καταργεί τήν ανεξαρτησία τους, διορίζει τίς διοική- ματα τών εργατών, ούτε γιά νά ικανοποιήσει τό δίκαιο αίτημα τής
σεις τους καί τά μετατρέπει σέ εξαρτήματα τοϋ φασιστικού εργατικής τάξης πού ζητούσε νά επιτραπεί ή σύγκληση τού
κρατικού της μηχανισμού. συνεδρίου καί ή ίδρυση τής Γ.Σ.Ε.Ε. Τό αντίθετο αποδείχνεται
Είνε επίσης γνωστό ότι στήν 'Ελλάδα, όπως καί σ' όλες τίς άπό τά ιστορικά ντοκουμέντα: Ή τότε κυβέρνηση Βενιζέλου
Βαλκανικές χώρες, σ’ όλο τό μεταξύ τών δύο παγκοσμίων βλέποντας, ότι πλησιάζει τό τέρμα τοϋ πολέμου καί προβλέπον-
πολέμων διάστημα, ό σεβασμός προς τις δημοκρατικές έλευθε- τος, ότι κατά τις διαπραγματεύσεις τής Ειρήνης θά χρησιμοποι-
ρίες δεν ήταν καθόλου τής μόδας. Ιδιαίτερα στήν Ελλάδα ούνταν άπ’ τίς διάφορες κυβερνήσεις σάν συνήγοροι τών
εδαφικών τους διεκδικήσεων οί ηγέτες τών συνδικαλιστικών
9 10
οργανώσεων καί τών σοσιαλιστικών κομμάτων - (πρόκειται γιά αρχίσει νά αποχτούν συνείδηση τών συμφερόντων τους σάν
τούς εκπροσώπους τής δεξιάς του εργατικού κινήματος πού τάξη. Καί είχε υποτιμήσει τήν επίδραση πού είχαν στή συνείδηση
κατά τόν ιμπεριαλιστικό πόλεμο 1914-1918 είχαν προδώσει τό τής εργατικής τάξης τής Ελλάδας τά διεθνή επαναστατικά
διεθνιστικό προλεταριακό άντιϊμπεριαλιστικό τους καθήκον καί γεγονότα καί πρώτ' άπ' όλα ή μεγάλη ΄Οκτωβριανή Επανά-
είχαν ταχθεί αλληλέγγυοι μέ τίς κυβερνήσεις τους σέ κάθε σταση του 1918 στή Ρωσία. Είχε υποτιμήσει τήν ικανότητα τών
χώρα)-φοβήθηκε πως κατά τις διαπραγματεύσεις τής ειρήνης 'Ελλήνων εργατών νά αναπτυχθούνε πολιτικά καί είχε υποτιμή-
εκείνης ή 'Ελληνική κεφαλαιοκρατική κυβέρνηση θά βρισκόταν σει ακόμα τή δύναμη τής επιρροής τού επαναστατικού σοσιαλι-
σε μειονεκτική θέση, άν δέν είχε κι αυτή τέτοιους συνηγόρους σμού, πού άν καί δέν είχε μέχρι τό Νοέμβρη τοϋ 1918
σέ σύγκριση μέ τά γειτονικά κεφαλαιοκρατικά κράτη-(Σερβία- συγκροτηθεί σέ κόμμα, είχε αρχίσει άπό τό 1915 μέ γρήγορους
Βουλγαρία)- πού είχαν τούς «συνδικαλιστές» καί «σοσιαλιστές» ρυθμούς νά εκτοπίζει τήν ώς τά τότε μονοπωλειακή σχεδόν
Τοπάλοβιτς, Παστούχωφ, Σακίζωφ καί τούς ομοίους τους, γιά νά επιρροή του βενιζελισμού μέσα στους εργάτες.
συνηγορήσουν «έξ ονόματος της εργατικής τάξης» τών χωρών Ετσι τό 1ο Ιδρυτικό Συνέδριο τής ΓΣΕΕ τόν Οκτώβρη του
τους υπέρ τών εδαφικών αξιώσεων τους. 1918 διέψευσε τίς ελπίδες καί τις επιδιώξεις τής τότε Κυβέρ-
Αυτοί ήταν οι λόγοι πού έκαναν τήν τότε κυβέρνηση νησης. Η ΓΣΕΕ πού ιδρύθηκε άπό τό Συνέδριο εκείνο δέν ήταν
Βενιζέλου νά επιτρέψει καί νά ενθαρρύνει τή σύγκληση τοϋ ή ΓΣΕΕ πού ήθελε ό Βενιζέλος. Τό καταστατικό καί οί
ιδρυτικού Συνεδρίου τής Γ.Σ.Ε.Ε. στά 1918. Επεδίωκε καί προγραμματικές αρχές τής ΓΣΕΕ όπως ψηφίστηκαν άπό τό
ήλπιζε νά επιτύχει νά ιδρυθεί άπ' τό συνέδριο εκείνο μιά ιδρυτικό της συνέδριο διακηρύττουν, ότι ή ΓΣΕΕ οργανώνει στή
Γ.Σ.Ε.Ε. πού νά είνε όργανο εξυπηρέτησης τών συμφερόντων δύναμη της όλους τούς εργάτες μέ βάση τήν πάλη τών τάξεων
τής κεφαλαιοκρατίας, μιά Γ.Σ.Ε.Ε. αιχμάλωτη στήν ιδεολογική καί έξω άπό κάθε αστική επιρροή. Ήταν τέτοιο τό πνεύμα τοϋ
καί πολιτική επιρροή τής κεφαλαιοκρατίας γενικά, καί εξάρτημα συνεδρίου, ώστε ούτε οί οπαδοί τού κόμματος τών φιλελευθέ-
τοϋ κυβερνώντος κόμματος των Φιλελευθέρων τότε ειδικά. Καί ρων πού συμμετείχαν σ' αυτό δέν έτόλμησαν ν' αντιταχθούν
είχε πολλούς λόγους νά ελπίζει ή τότε κυβέρνηση τών στή διατύπωση αυτών τών αρχών.
Φιλελευθέρων πώς θά έπιτύχαινε τίς επιδιώξεις της. Δέν είχε Η αποτυχία αυτή τών επιδιώξεων τής τότε κυβέρνησης
ακόμα τότε ιδρυθεί σοσιαλιστικό Κόμμα της εργατικής τάξης προκάλεσε τήν εχθρότητα της εναντίον τής ΓΣΕΕ καί τήν πρώτη
στήν ' Ελλάδα καί ό σοσιαλισμός δέν φαίνονταν νά έχει ισχυρή επίθεση εναντίον τών συνδικαλιστικών ελευθεριών, καθώς καί
επιρροή στήν εργατική τάξη. Αντίθετα οί ηγέτες μιάς σειράς τήν πρώτη επέμβαση στήν εσωτερική ζωή τών συνδικάτων.
συνδικάτων ήσαν οπαδοί του κόμματος τών Φιλελευθέρων. Πέντε μήνες ύστερα άπό τό ιδρυτικό συνέδριο τής ΓΣΕΕ οί
΄Ομως τά γεγονότα απόδειξαν πώς ό Βενιζέλος, ό ικανότα- βενιζελικοί συνδικαλιστές πού πλειοψηφούσαν στή Διοίκηση τής
τος αυτός "Ελληνας αστός πολιτικός, έπεσε έξω στήν εκτίμηση ΓΣΕΕ, άφού δέν μπόρεσαν νά υποτάξουν τή ΓΣΕΕ στή πολιτική
τής κατάστασης. Είχε υπερεκτιμήσει τή δύναμη τής επιρροής τής βενιζελικής κυβέρνησης, κάνουν τήν πρώτη διάσπαση τό
τού κόμματος του στήν εργατική τάξη, είχε υποτιμήσει άπό τήν Μάρτη τού 1919, έχοντας τήν απεριόριστη οικονομική καί
άλλη μεριά τό γεγονός, ότι επήλθαν μεταβολές στήν κοινωνική πολιτική υποστήριξη τής κυβερνήσεως στό διασπαστικό τους
συγκρότηση τής χώρας μέ τήν αύξηση τοϋ αριθμού τών εργατών έργο. Καί γιά νά διευκολυνθεί τό διασπαστικό έργο τών
καί τό γεγονός, ότι οί έλληνες εργάτες είχαν πρό πολλού διασπαστών τόν ΄Ιούλιο τοϋ 1919 συλλαμβάνεται ολόκληρη ή
11 12
νέα Διοίκηση τής ΓΣΕΕ (πού είχε εκλεγεί σύμφωνα μέ τό αλλά καί τών «κοινοβουλευτικών» κυβερνήσεων στήν εσωτερική
καταστατικό άπ' τό παγκρατικό συμβούλιο τής ΓΣΕΕ πού ζωή τών συνδικάτων γίνονται όλο καί πιό συχνές όλο καί πιό
καθαίρεσε τούς πράχτορες του βενιζελικού κόμματος) καί ανοιχτές, μέ τήν ίδια πάντοτε επιδίωξη, νά υποτάξουν τά
στέλνεται μέ αντιτορπιλικό εξορία στήν έρημόνησο Φολέγαν- συνδικάτα επιβάλλοντας μέ τή βία στήν ήγεσία τους τούς
δρο. ΄Αφθονα χρηματικά μέσα βάζει ή Κυβέρνηση στή διάθεση πράχτορες τών κεφαλαιοκρατικών κομμάτων καί οργανώσεων
τών διασπαστών γιά νά ιδρύσουν μιά βενιζελική ΓΣΕΕ. Καί τόν (εμποροβιομηχανικών επιμελητηρίων, ενώσεως βιομηχάνων, α-
΄Ιούνιο τού 1920 συγκαλούν διασπαστικό Συνέδριο προς τόν νωνύμων εταιριών).
σκοπό αυτό. Τόν Αύγουστο του 1923 ό δήμιος τοϋ Ελληνικού λαού ο
΄Ομως ή εργατική τάξη μένει πιστή στή δική της ταξική Παπανδρέου σάν υπουργός τών Εσωτερικών μέ τά πολυβόλα,
ΓΣΕΕ καί άποτυχαίνει πανηγυρικά τό διασπαστικό συνέδριο τών ξαπλώνει δεκάδες νεκρούς καί εκατοντάδες τραυματίες απερ-
διασπαστών πραχτόρων τοϋ κεφαλαιοκρατικοϋ βενιζελικού κόμ- γούς στήν πλατεία Πασσά. Λιμάνι στόν Πειραιά καί μέ διάταγμα
ματος, πού θέλησε νά τούς επιβάλλει στήν ηγεσία τής ΓΣΕΕ του διαλύει τήν ΓΣΕΕ καί όλα τά εις τήν δύναμη της εργατικά
τότε ή κυβέρνηση Βενιζέλου. Καί τό Σεπτέμβριο τού 1920 συν- συνδικάτα. ΄Ομως ή εργατική τάξη δέν υποκύπτει. Καί μέ τούς
έρχεται τό 2ο συνέδριο τής ΓΣΕΕ πού καταδικάζει οριστικά τούς αγώνες της υποχρεώνει τήν Κυβέρνηση νά ανακαλέσει τό
πράχτορες τής κεφαλαιοκρατίας καί επικυρώνει ακόμα μιά φορά τερατώδες εκείνο διάταγμα.
τόν ανεξάρτητο ταξικό χαρακτήρα τοΰ ελληνικού συνδικαλι- Στά 1925 ό φασίστας στρατηγός Πάγκαλος κάνει τό
σμού. πραξικόπημα καί κηρύσσει τή δικτατορία του. Πρώτη του δουλειά
Ομως ή κεφάλαιοκρατία γενικά καί τά διάφορα κόμματα ήταν νά συλλάβει όλους τούς προοδευτικούς συνδικαλιστές πού
της ούτε ύστερα άπ' τήν πρώτη αυτή αποτυχία τους παραιτήθη- ήταν στίς Διοικήσεις τών συνδικάτων καί νά τους στείλει εξορία
καν άπό τίς προσπάθειες τους νά υποτάξουν τόν ελληνικό στά έρημόνησα τοϋ Αιγαίου καί νά θέσει στή διάθεση τών
συνδικαλισμό επιβάλλοντας στήν ηγεσία του τούς πράχτορες προδοτών τής εργατικής τάξης, πού πάντοτε καταψηφίζονταν
τους. 'Αντίθετα όσο πιό επίμονα υπερασπίζεται ή εργατική τάξη στίς εκλογές τών συνδικάτων, όχι μόνο άφθονα οικονομικά
τόν ανεξάρτητο ταξικό χαρακτήρα τών συνδικάτων της, τόσο πιό μέσα, αλλά καί τήν αστυνομία του κράτους γιά νά μπορέσουν μέ
βίαιες καί επίμονες γίνονται καί οί προσπάθειες καί οί επεμβά- τήν τρομοκρατία καί τή διαφθορά νά επικρατήσουν στό 3ο
σεις τών κεφαλαιοκρατικών κυβερνήσεων καί τών αστικών Συνέδριο τής ΓΣΕΕ πού συγκαλούνταν τό Μάρτη του 1926
κομμάτων γιά νά υποτάξουν αυτό. μέσα σέ συνθήκες φοβερής αστυνομικής τρομοκρατίας. Παρ'
Στά τέλη του 1921 ή Κυβέρνηση του Λαϊκού Κόμματος όλη τήν τρομοκρατία, παρά τό γεγονός, ότι οί πράχτορες
εξαπολύει μιά άγρια τρομοκρατία εναντίον τών εργατών. Εκα- τού Πάγκαλου προστατευόμενοι άπ' τήν αστυνομία παρουσία-
τοντάδες τροχιοδρομικοί καταδικάζονται σέ κάτεργα άπό 5 σαν ένα μεγάλο αριθμό ψεύτικων αντιπροσώπων ψευτοσυνδικά-
χρόνια μέχρι ισόβια δεσμά, γιατί έκήρυξαν απεργία. Χιλιάδες των, παρά τό γεγονός ότι οί πιό έγκυροι προοδευτικοί συνδικαλι-
σιδηροδρομικοί, τήν ίδια εποχή καί γιά τόν ίδιο λόγο έπεστρατεύ- στές ηγέτες ήταν στήν εξορία καί στή φυλακή, ή πλειοψηφία
θηκαν καί στάλθηκαν στό μέτωπο στή Μικρά Ασία, όπου τών αντιπροσώπων στό 3ο συνέδριο ήταν προοδευτική καί τότε ό
συνεχίζονταν ό πόλεμος. 'Από δω καί πέρα οί διώξεις εναντίον Πάγκαλος εφάρμοσε τήν πιό άπλή μέθοδο. Συνέλαβε μέσα άπ'
τών συνδικάτων καί οί ανοιχτές επεμβάσεις τών δικτατορικών, τό συνέδριο ένα μεγάλο αριθμό προοδευτικών αντιπροσώπων
13 14
καί τούς κράτησε αιχμάλωτους σ' ένα καράβι στό λιμάνι τού σίζουν νά διαγράψουν όλα τά συνδικάτα, Εργατικά Κέντρα καί
Πειραιά έως τήν ήμερα πού τελείωσαν οί εργασίες τοϋ 'Ομοσπονδίες πού δέν συμφωνούν μαζί τους καί στή θέση τους
Συνεδρίου.΄Ετσι οί πράχτορες τής αντίδρασης καί οί προστα- νά ιδρύσουν διασπαστικά ψευτοσυνδικάτα. Έτσι ολοκληρώνουν
τευόμενοι τού Πάγκαλου, Καλομοίρης, Δημητράτος καί ή παρέα τή διάσπαση τού ελληνικού συνδικαλιστικού κινήματος οί πρά-
τους εξασφάλισαν πλειοψηφία στό 3ο συνέδριο τής ΓΣΕΕ καί χτορες τών έχθρων τής εργατικής τάξης καί μετατρέπουν τήν
άρπαξαν τή Διοίκηση της. ΓΣΕΕ σέ όργανο εξυπηρέτησης τής πολιτικής τών εκάστοτε
Παίρνοντας τή Διοίκηση τής ΓΣΕΕ ή κλίκα τών Καλομοίρη, Κυβερνήσεων.
Δημητράτου, μηχανεύτηκαν τά πάντα γιά νά στεριώσουν τή Η εργατική τάξη όμως δέν υποτάχθηκε στή βία καί στήν
θέση τους καί νά μετατρέψουν τά συνδικάτα σέ όργανα αυθαιρεσία τής διασπαστικής κλίκας Καλομοίρη-Δημητράτου.
εξυπηρέτησης τών εκάστοτε κυβερνήσεων. Κατάργησαν κάθε Δέν παραιτήθηκε άπ' τόν αγώνα της νά εξασφαλίσει δικές της
ίχνος δημοκρατίας μέσα στά συνδικάτα. Διέγραψαν τά προοδευ- ανεξάρτητες άπό κάθε κεφαλαιοκρατική εξάρτηση καί επιρροή
τικά συνδικάτα καί στή θέση τους Ιδρυσαν διασπαστικά ψευτο- συνδικαλιστικές οργανώσεις ίκανές νά υπερασπίζονται τόσο τά
συνδικάτα μέ ελάχιστους φίλους τους. ΄Ετσι διέγραψαν 40 καί καθημερινά συμφέροντα τών εργατών, όπως καί τά γενικά
πλέον συνδικάτα τής Καπνεργατικής Ομοσπονδίας μέ 45 χιλ. ταξικά συμφέροντα της σάν τάξη μέ τή μεγάλη ιστορική της
μέλη καί στή θέση τους ίδρυσαν 50 διασπαστικά ψευτοσυνδικά- αποστολή.
τα πού δλα μαζί δέν συγκέντρωναν περισσότερα άπό πεντακόσια Στίς αρχές τού 1929 συνέρχεται τό συνέδριο όλων τών
(500) μέλη. Μέ τήν αυθαιρεσία, μέ τήν κατάργηση τής δημοκρα- πραγματικών εργατικών συνδικαλιστικών οργανώσεων στό οποίο
τίας μέσα στά συνδικάτα καί συχνά μέ τή βοήθεια τής αστυνομι- πήραν μέρος 340 αντιπρόσωποι 300 περίπου συνδικάτων μέ 70
κής τρομοκρατίας στραγγαλίζουν τή θέληση τών μελών τών χιλιάδες μέλη. Στό συνέδριο αυτό ιδρύεται ή ΄Ενωτική Γ.Σ.Ε.Ε.
συνδικάτων. μέ βασική επιδίωξη τήν ενοποίηση τού συνδικαλιστικού κινήμα-
Πάρ’ όλες τίς διασπαστικές αυτές ενέργειες τών πραχτό- τος πάνω στή βάση τής συνδικαλιστικής δημοκρατίας καί τής
ρων τής αντίδρασης, τής παρέας Καλομοίρη-Δημητράτου, στό ταξικής ανεξαρτησίας τών συνδικάτων άπό κάθε κεφαλαιοκρατι-
4ο Συνέδριο τής Γ.Σ.Ε.Ε. πού συνήλθε τό Μάϊο τού 1928 ή κή εξάρτηση καί επιρροή.
πλειοψηφία τών αντιπροσώπων τοϋ συνεδρίου ήταν οπαδοί τής Άπ' τήν Ιδρυση της ή Ενωτική Γ.Σ.Ε.Ε. καταχτάει τήν
προοδευτικής τάσης. Καί τότε ό Καλομοίρης-Δημητράτος εμπιστοσύνη τής μεγάλης πλειοψηφίας τής εργατικής τάξης.
χρησιμοποίησαν τά ηρωικά μέσα. Ακύρωσαν όλες τίς κάρτες Μέ τήν νικηφόρα έκβαση τής δίμηνης απεργίας τών μεταλλωρύ-
τών αντιπροσώπων τοϋ συνεδρίου πού οί ίδιοι είχαν αναγνωρίσει χων Λαυρίου τό Φλεβάρη-Μάρτη 1929, τήν οποία οργάνωσε καί
σάν νόμιμα εκλεγμένους. ΄Εκδώσαν νέες μέ τίς οποίες εφοδία- καθοδήγησε ή 'Ενωτική Γ.Σ.Ε.Ε. ανυψώνεται στή συνείδηση τών
σανε μόνο τους φίλους τους αντιπροσώπους καί έκάλεσαν τήν εργατών σάν μιά οργάνωση πού δέν λυπάται κόπους καί θυσίες
αστυνομία νά μήν επιτρέψει τήν είσοδο στήν αίθουσα τού στόν αγώνα γιά τή βελτίωση τού βιωτικοϋ επιπέδου τών εργατών.
συνεδρίου σέ κανένα αντιπρόσωπο πού δέν θά είχε νά επιδείξει 'Η ακτινοβολία της επηρεάζει ακόμα καί τούς εργάτες καί τά
τή νέα κάρτα. ΄Ετσι ή πλειοψηφία τών αντιπροσώπων τού μεσαία καί κατώτερα στελέχη τών συνδικάτων πού ανήκουν στή
συνεδρίου βρέθηκε κλεισμένη έξω άπά τήν αίθουσα τού Γ.Σ.Ε.Ε. πού διευθύνει ή κλίκα Καλομοίρη-Δημητράτου. Καί
συνεδρίου. Καί ήσυχοι πιά οί Καλομοίρης - Δημητρατος άποφα- αυτό γίνεται αιτία ανησυχιών γιά τήν κλίκα αυτή. ΚαΙ γιά νά
15 16
αντιμετωπίσουν τήν αυξανόμενη επιρροή τής 'Ενωτικής άπ' τή προσφέρουν περισσότερα. Τά αξιώματά τους στά συνδικάτα,
μιά μεριά συνδέονται ακόμα πιό στενά μέ τόν κρατικό μηχανισμό αξιώματα πού μόνο μέ τήν υποστήριξη τής αστυνομίας καί τών
καί μέ τήν... ' Εθνική Τράπεζα τής 'Ελλάδας πού τούς χρηματο- κυβερνήσεων τά διατηρούσαν, τά χρησιμοποιούσαν γιά νά
δοτεί καί άπ' τήν άλλη εισηγούνται στήν Κυβέρνηση τήν διάλυση χρηματίζονται άπ' τίς τράπεζες καί άπό τόν κρατικό προϋπολο-
τής Ενωτικής Γ.Σ.Ε.Ε. ΄Ετσι ή κοινοβουλευτική κυβέρνηση γισμό. Τό κράτος τούς διώριζε σέ ένα πλήθος συμβούλια
Βενιζέλου στά 1929 ψηφίζει τρεις νόμους. Μέ τούς δυό κρατικών ΄δρυμάτων καί σέ επιτροπές μέ ηγεμονικούς μισθούς -
εξασφαλίζει ειδικά προνόμια στή Συνομοσπονδία Καλομοίρη- σάν δήθεν αντιπροσώπους τών εργατών. Γιά τό μοίρασμα τών
Δημητράτου καί μέ τόν τρίτο θέτει έκτός Νόμου τήν Ενωτική αργυρίων τής προδοσίας γίνονται σκάνδαλα καί ξεσπούνε
Γ.Σ.Ε.Ε. Τό ένα προνόμιο ήταν: Ή Διοίκηση τής Γ.Σ.Ε.Ε καυγάδες ανάμεσα στους αξιωματούχους της Γ.Σ.Ε.Ε τού
έπαιρνε τό δικαίωμα νά υποδείχνει τέσσερες γερουσιαστές Καλομοίρη. Σχηματίζονται διάφορες παρέες πού κάθε μιά
χωρίς νά ρωτάει τού εργάτες. Τό δεύτερο προνόμιο ήταν τούτο: διεκδικεί τή μερίδα τοϋ λέοντος. Τότες 1932-1934 εμφανίζεται
'Ιδρύονταν ένας ειδικός οργανισμός μέ τόν τίτλο «’Εργατική ή παρέα Καλύβα-Κανακουσάκη (οί Καλύβας καί Κανακουσάκης
‘Εστία» στον όποιο υποχρεούνταν νά καταβάλουν όλοι οί στήν κατοχή διετέλεσαν Κουίσλιγκ υπουργοί Εργασίας) Χατζη-
εργοδότες κάθε χρόνο ένα σημαντικό ποσό, τό όποίο ή δημήτρη, Φαρδή, Κανακουσάκη, Λάσκαρη πού διεκδικεί μεγαλύ-
«'Εργατική 'Εστία» διαθέτει γιά νά εξασφαλίζει οίκήματα γιά νά τερο μερίδιο άπό τόν Καλομοίρη καί ιδρύουν τή δική τους
στεγάζονται τά συνδικάτα τής Γ.Σ.Ε.Ε. τού Καλομοίρη-Δημη- Πανελλαδική Συνομοσπονδία Εργασίας. ΄Εχουν τήν υποστήρι-
τράτου. Είνε χαρακτηριστική μιά διάταξη τού Νόμου αυτού πού ξη τής «ειδικής ασφάλειας» τού κράτους, ένώ ό Καλομοίρης
λέει πώς τά συνδικάτα πού θά κάνουν αντικυβερνητική δράση θά υποστηρίζεται άπό τή Γενική ασφάλεια τού κράτους.
διώχνονται άπ' τά οίκήματα τής «εργατικής εστίας». Ή εξάρ- Αν καί ή Ενωτική ΓΣΕΕ τέθηκε μέ δικαστική απόφαση
τηση τής Γ.Σ.Ε.Ε. τών Καλομοίρη-Δημητράτου γίνεται τόσο έκτός νόμου, ή εργατική τάξη τής Ελλάδας δέν εγκατέλειψε
απροκάλυπτη, ώστε ακόμα καί ό Λάσκαρης άπ' τούς δεξιώτε- τόν αγώνα της γιά τήν υπεράσπιση τού ανεξάρτητου ταξικού
ρους γνωστούς ρεφορμιστές συνδικαλιστές ασκούσε κριτική καί συνδικαλισμού, δέν εγκατέλειψε τήν 'Ενωτική ΓΣΕΕ πού ενσάρ-
τήν έχαρακτήριζε «Κρατική συνομοσπονδία» άν καί ό ίδιος κωνε ακριβώς τόν ανεξάρτητο ταξικό συνδικαλισμό. 'Η Ενωτική
άνηκε σ' αυτήν καί ήταν μέλος τής Διοίκησης της. ΓΣΕΕ συνέχισε τή λειτουργία της καί τή δράση της άν καί είχε
Η Διεθνής τού Άμστερνταμ προκατειλημένη εναντίον τεθεί έκτός νόμου. Μέ τούς αγώνες της γιά τήν αύξηση τού
κάθε προοδευτικής τάσης μέσα στό συνδικαλιστικό κίνημα μεροκάματου καί γιά τήν ίκανονοποίηση τών καθημερινών
έπατρονάρησε τούς κοινούς αυτούς μισθοφόρους πράχτορες διεκδικήσεων τών εργατών μεγάλωσε ή επιρροή καί αναγνωρίζε-
όλων τών κατά σειρά ελληνικών κεφαλαιοκρατικών κυβερνή- ται άπό τήν συντριπτική πλειοψηφία τών εργατών σάν ή μοναδική
σεων «κοινοβουλευτικών» καί δικτατορικών καί τούς έδωσε τήν συνδικαλιστική οργάνωση πού αγωνίζεται γιά τά συμφέροντα τής
πατέντα γιά «ρεφορμιστές συνδικαλιστές», ένώ καί ό πιό εργατικής τάξης. 'Η επιρροή αυτή επεκτάθηκε καί μέσα στους
καθυστερημένος έλληνας εργάτης ήξερε καλά πώς ή κλίκα εργάτες καί στά κατώτερα καί μεσαία στελέχη τών συνδικάτων
αυτή μέ έπί κεφαλής τούς Καλομοίρη-Δημητράτο αποτελούν- πού άνηκαν στή συνομοσπονδία τής κλίκας Καλομοίρη-Δημη-
ταν άπό ανθρώπους καταδικασμένους στή συνείδηση όλων τών τράτου. Έτσι στό 7ο συνέδριο τής ΓΣΕΕ τών Καλομοίρη-Δημη-
εργατών, πρόθυμους νά υπηρετήσουν εκείνους πού θά τούς τράτου στά 1934 τό ένα τρίτο περίπου τών αντιπροσώπων τού
17 18
συνεδρίου αυτού υποστήριξαν ένθερμα τις προτάσεις τής τους μέ τή ΓΣΕΕ μέχρις ότου συγκληθεί ενωτικό συνέδριο γιά
'Ενωτικής ΓΣΕΕ γιά τήν ενοποίηση τού συνδικαλιστικού κινήμα- νά ιδρύσει μιά ενιαία καί ανεξάρτητη άπό κάθε κρατική καί
τος. Καί ή κλίκα τών διασπασμών χρειάστηκε νά καταβάλει κεφαλαιοκρατική εξάρτηση καί επιρροή ΓΣΕΕ. Τά συνδικάτα καί
μεγάλους κόπους καί νά χρησιμοποιήσει μεγάλη υποκρισία, οί επαρχιακές ενώσεις τών συνδικάτων ολοκλήρων περιφερειών
(έφτασαν στό σημείο νά αγκαλιάσουν καί νά φιλήσουν μπροστά (΄Ηρακλείου καί Χανίων Κρήτης, Μυτιλήνης, Καβάλας κλπ.)
στό συνέδριο τήν αντιπροσωπεία τής 'Ενωτικής ΓΣΕΕ), γιά νά παίρνουν τέτοιες αποφάσεις καί διακόπτουν τίς σχέσεις τους μέ
καθησυχάσουν τούς συνέδρους διαβεβαιώνοντας ψέμματα, ότι τή ΓΣΕΕ τού Καλομοίρη.
θά πραγματοποιηθεί ή ενότητα, γιά νά μπορέσει νά αποφύγει μιά Οί διοικούντες τή ΓΣΕΕ βρίσκονται μπροστά στον κίνδυνο
συγκεκριμένη καί σαφή απόφαση τού συνεδρίου στό ζήτημα τής νά απομονωθούν νά μείνουν μετέωροι. Καί μόνον μπροστά σ'
ενότητας. Καί μόνον έτσι μπόρεσε νά επιτύχει μέ μικρή αυτή τήν απειλή νά απομονωθούν εντελώς, οί διοικούντες τήν
πλειοψηφία μιά αόριστη απόφαση πού περιορίζονταν σέ ευχές. ΓΣΕΕ εξαναγκάζονται καί αποφασίζουν έπί τέλους τόν 'Ιούλιο
Καί φυσικά μόλις έληξαν οί εργασίες τού συνεδρίου συνέχισαν τού 1936 νά συζητήσουν καί νά συμφωνήσουν μέ τήν 'Ενωτική
τό ίδιο διασπαστικό τους βιολί. ΓΣΕΕ γιά τήν ενοποίηση τού συνδικαλιστικού κινήματος καί γιά
Σ' όλες τις βουλευτικές εκλογές 1932,1933,1935 καί τή σύγκληση ενός ενωτικού συνεδρίου γιά τήν ίδρυση μιάς
1936 συμμετείχαν ό Καλομοίρης καί ή παρέα του τής ΓΣΕΕ σάν ενιαίας ΓΣΕΕ ανεξάρτητης άπό κάθε κρατική επέμβαση καί πού
υποψήφιοι τών κεφαλαιοκρατικών κομμάτων. Ό Καλομοίρης νά λειτουργεί δημοκρατικά. 'Η κήρυξη τή δικτατορίας τής 4ης
προτιμούσε νά συμμετέχει σάν υποψήφιος τού Λαϊκού Κόμμα- Αυγούστου 1936 τούς έβγαλε άπό τό αδιέξοδο καί τούς
τος τού Τσαλδάρη (θείου καί προκατόχου στήν αρχηγία τοϋ απάλλαξε άπό τόν εφιάλτη νά παρουσιασθούν σέ ένα δημοκρατι-
Λαϊκού Κόμματος τού σημερινού Τσαλδάρη). κά συγκροτημένο συνέδριο καί νά υποταχθούν στή θέληση τής
Καί όταν στά 1935 ό στρατηγός Κονδύλης έκήρυξε τή πλειοψηφίας τής εργατικής τάξης.
δικτατορία του καί επανέφερε τή μοναρχία, ή Διοίκηση τής ΓΣΕΕ
μέ έπί κεφαλής τόν Καλομοίρη παρουσιάστηκε στους νέους
αφέντες του καί - όπως συνήθως - τούς δήλωσε, ότι τάσσεται
στό πλευρό τους.
΄Ομως όλη αυτή ή αντίδραση καί οί ραδιουργίες τών
διασπαστών πραχτόρων τής αντίδρασης, δέν άνακόφτει τόν
αγώνα τής εργατικής τάξης. Καί μόλις, -στίς αρχές τού 1936,-
άποκαθίστανται στοιχειωδώς οί συνδικαλιστικές καί δημοκρατι-
κές ελευθερίες, καί διεξάγονται κάπως ελεύθερες οί κοινοβου-
λευτικές εκλογές, τό συνδικαλιστικό κίνημα παίρνει μιά μεγάλη
ανάπτυξη. Οί εργάτες πού ανήκουν στά συνδικάτα τής ΓΣΕΕ τού
Καλομοίρη στίς συνελεύσεις τους παίρνουν αποφάσεις νά
ενωθούν μέ τά ενωτικά συνδικάτα καί νά διακόψουν τίς σχέσεις
19 20
II.- ΄Η Δικτατορία τής 4ης Αυγούστου φασιστικοποιεί τά θυντή τής Βιβλιοθήκης» τής Γ.Σ.Ε.Ε. μέ ηγεμονικό μισθό χωρίς
Συνδικάτα. Οί Δημητράτος - Καλομοίρης καί όλοι οί στενώ εννοείται νά υπάρχει βιβλιοθήκη στή Γ.Σ.Ε.Ε. Οί εργάτες
τεροι συνεργάτες τους «συνδικαλιστές» στήν υπηρεσία έπαψαν νάχουν κάθε ενδιαφέρον καί νά πέρνουν μέρος στή ζωή
τής μοναρχοφασιστικής δικτατορίας τής 4ης Αυγούστου. τών φασιστικών συνδικάτων εναντίον τών οποίων έτρεφαν μίσος
Οί ΄Ελληνες «ρεφορμιστές» έμπιστοι τής Διεθνούς τού καί περιφρόνηση, γιατί διεπίστωσαν πώς ή δικτατορία τά είχε
΄Αμστερνταμ περνούν ανοιχτά στήν υπηρεσία τής φασιστι- μετατρέψει οέ εξαρτήματα τού φασιστικού της μηχανισμού και
κής δικτατορίας. σέ όργανα υποδούλωσης τών εργατών στους εργοδότες τους.
Ή μοναρχοφασκττική δικτατορία τής 4ης Αυγούστου 1936 ΄Ολόκληρο τό διοικητικό άχτίβ τών συνδικάτων, ομοσπον-
έστρεψε όλη της τήν προσοχή άπ' τήν πρώτη μέρα στή διών, επαρχιακών ενώσεων, συνδικάτων τής Γ.Σ.Ε.Ε. τού Καλο-
φασιστικοποίηση τών συνδικάτων. Αναθέτει τό Υπουργείο μοίρη καί τής Π.Σ.Ε. τού Καλύβα έκτος άπό λίγες τίμιες
Εργασίας στό στενώτερο συνεργάτη τού Καλομοίρη, στό εξαιρέσεις, προσφέρθηκαν πρόθυμα νά υπηρετήσουν τό Δημη-
Δημητράτο. Αυτός γιά νά εξασφαλιστεί άπ' τις ενδεχόμενες τρατο στή φασιστικοποίηση τών συνδικάτων. Καί ή υπηρεσία
ραδιουργίες τού Καλομοίρη πού τόν ήξερε, ότι θά διεκδικούσε τους ήταν αρκετά προσοδοφόρος. Μισθοί ηγεμονικοί. Λεηλασία
τή θέση του, τόν στέλνει γιά δυό μήνες εξορία σ' ένα άπ' τά στά ασφαλιστικά Ταμεία. Δωροδοκίες άπ' τους εργοδότες κατά
καλλίτερα τουριστικά νησιά τού Αίγαίου, στή Μήλο. Μέ κυβερνη- τόν καταρτισμό τών δήθεν συλλογικών συμβάσεων εργασίας,
τικό διάταγμα συγχωνεύει τήν Πανελλαδική Συνομοσπονδία γιά τούς όρους τών οποίων ουδέποτε ρωτιούνταν οί ενδιαφερό-
Εργασίας τού Καλύβα μέ τή Γ.Σ.Ε.Ε. καθαιρεί τή Διοίκηση τής μενοι εργάτες. Καί σέ βάρος τού ΄Ιδρύματος τών Κοινωνικών
τελευταίας καί διορίζει νέα, άπό τά ίδια σχεδόν πρόσωπα άψού Ασφαλίσεων ό Δημητράτος τούς χάρισε άπό ένα σπίτι άξίας
τού δήλωσαν υποταγή. Άφού μέ τόν ίδιο τρόπο τού διορισμού 250-300 χρυσών λιρών. Φυσικά πήρε τήν ανταμοιβή του καί ό
ταχτοποίησε τίς διοικήσεις όλων τών ομοσπονδιών διόρισε καί Καλομοίρης, τό δώρο σπίτι, άπ' τή φασιστική δικτατορία, γιά τίς
αντιπροσώπους καί συγκάλεσε Συνέδριο τής Γ.Σ.Ε.Ε. πού τόν υπηρεσίες προς αυτή σέ βάρος τών χρημάτων τών εργατών. Σ'
ανακήρυξε Γενικό Γραμματέα καί πήρε απόφαση νά αποκηρύξει όλους τους οπωσδήποτε συμμετέχοντας στό συνδικαλιστικό
τή Διεθνή τού Άμστερνταμ. κίνημα ό φασίστας Δημητράτος έθεσε τό δίλημμα. Ή νά
Τό δικαίωμα τών μελών τών συνδικάτων νά εκλέγουν καί νά υποστούν τά βασανιστήρια και νά αποφασίσουν ν’ άφίσουν τά
ελέγχουν τίς διοικήσεις τους καταργήθηκε. Εφαρμόσθηκε ή κόκκαλά τους στά κάτεργα, μένοντας πιστοί στό καθήκον τους
Χιτλερική άρχή «Φύρερ πρινσέπ». Καί επειδή οί εργάτες απέναντι στήν εργατική τάξη ή νά προδώσουν τήν τάξη τους καί
έπαψαν νά πληρώνουν συνδρομές σέ τέτοια φασιστικά συνδικά- νά υπηρετήσουν τό φασισμό εξασφαλίζοντας πλούσια αντα-
τα επέβαλε μέ αναγκαστικό νόμο τόν υποχρεωτικό μονοπωλιακό μοιβή.
συνδικαλισμό. 'Υποχρέωσε όλους τούς εργοδότες νά κρατούν Άπ' τήν πρώτη μέρα πού κηρύχτηκε ή μοναρχοφασιστική
άπό όλους τούς μισθωτούς, άπ τίς αποδοχές τους ένα ποσό δικτατορία τής 4ης Αυγούστου συνελήφθησαν χιλιάδες προο-
κάθε μήνα γιά συνδρομή προς τά φασιστικά συνδικάτα. ΄Υστερα δευτικοί συνδικαλιστές καί κλείστηκαν χωρίς δίκη στό στρατόπε-
άπό αυτά καί άφού εξασφαλίστηκε άπό κάθε κίνδυνο ραδιουρ- δο - ΒαστΙλλες σάν τά μεσαιωνικά φρούρια τής Ακροναυπλίας
γίας έκ μέρους τού Καλομοίρη τόν διώρισε κι' αυτόν «Διευ- καί τής Πύλου, στά ξερονήσια καί στίς φυλακές. Καί όταν ή
μοναρχοφασιστική δικτατορική κυβέρνηση εγκατέλειψε τήν
21 22
΄Ελλάδα μέ τήν εισβολή τών γερμανών κατακτητών, - είχε III - ΄Ο ΄Αγώνας τών 'Ελλήνων 'Εργατών στην περίοδο τής
δώσει ρητή διαταγή στους δεσμοφύλακες τών στρατοπέδων νά κατοχής. Τό Διοικητικό αχτίβ τών φασιστικοποιημένων
παραδοθούν στους γερμανούς φασίστες όλοι οί κρατούμενοι συνδικάτων τής δικτατορίας τής 4ης Αυγούστου στήν
αντιφασίστες, - συνδικαλιστές καί δημοκρατικοί πολίτες. Και υπηρεσία τών καταχτητών.
παραδόθηκαν στους γερμανούς φασίστες καταχτητές. Καί Μέ τήν εισβολή τών γερμανοϊταλών καταχτητών στήν
εκτελέστηκαν άπ' αυτούς όλες αυτές οί χιλιάδες τών συνδικαλι- 'Ελλάδα ή μοναρχοφασιστική κυβέρνηση δραπέτευσε στό εξω-
στών αγωνιστών, έκτός άπό μερικές δεκάδες πού κατόρθωσαν τερικό γιά νά εξασφαλίσει άπό κει τήν επιστροφή της και τήν
νά δραπετεύσουν στά χρόνια τής κατοχής. ένοπλο ενίσχυση τών άγγλων γιά τή διαιώνιση τής τυραννίας της
'Η δικτατορία τής 4ης Αυγούστου καί προσωπικά ό Δημη- έπΙ τού ΄Ελληνικού Λαού. Τούς αντιφασίστες συνδικαλιστές
τράτος βαρύνεται μέ τό αίμα τών ηρωικών αυτών παιδιών της όπως είπαμε καί παραπάνω πού είχε κλεισμένους στά κάτεργα,
΄εργατικής τάξης. Όμως ή ΄εργατική τάξη τής ΄Ελλάδας καί φρόντισε νά τούς παραδώσει στους γερμανούς καταχτητές γιά
μέσα σ' αυτές τίς συνθήκες τής φοβερής φασιστικής τρομο- νά τούς εκτελέσουν. 'Ο Δημητρατος φρόντισε καί γιά ένα άλλο
κρατίας δέν παραιτήθηκε άπ' τόν αγώνα της γιά ανεξάρτητο ακόμα πριν φύγει. Διώρισε μέ διάταγμα του διάδοχο του Γεν.
δημοκρατικό συνδικαλιστικό κίνημα. Μέσα άπ' τήν πιό βαθειά Γραμματέα τής Γ.Σ.Ε.Ε. τόν αύτάδελφό του Καλομοίρη.
παρανομία άκούονταν ή φωνή τής εργατικής τάξης μέ προκηρύ- ΄Ετσι όταν οί Γερμανοί κατέλαβαν τήν ' Ελλάδα, βρήκαν τά
ξεις καί μέ διαμαρτυρίες ενάντια στήν κατάπνιξη τού ανεξάρτη- συνδικάτα φασιστικοποιημένα καί ολόκληρος ό διοικητικός τους
του συνδικαλισμού. ' Ακόμα κοί μέσα στό Συνέδριο τών διορισμέ- μηχανισμός, έκτός μερικών εξαιρέσεων, τέθηκε αμέσως στήν
νων τού Δημητράτου στά 1937 άν καί γίνηκε δυό φορές ή υπηρεσία τών γερμανών καταχτητών. Ό ίδιος ό Καλομοίρης
επιλογή τών αντιπροσώπων πού διορίστηκαν, άν καί ή ψηφοφο- προθυμοποιήθηκε νά αναρτήσει στό οίκημα τής Γ.Σ.Ε.Ε. μιά
ρία διεξήχθηκε μέσα στό Συνέδριο κάτω άπ' τό άγρυπνο μάτι πελώρια σημαία μέ τόν άγκυλωτό σταυρό. Καί έστειλε καί
τών χαφιέδων τής άσφάλειας, παρ’ όλα αυτά βρέθηκαν 200 έγγραφο στή γερμανική πρεσβεία μέ τό όποίο ζητούσε τήν
ψηφοδέλτια (άπ' τά συνολικά 800) πού κατεδίκασαν τό Δημη- άδεια καί χαρτί νά εκδώσει τό όργανο τής Γ.Σ.Ε.Ε. δηλώνοντας
τράτο γιά προδότη καί φασίστα. Ή αντίσταση αυτή τής πώς θέλει νά εκλαϊκεύσει μεταξύ τών Ελλήνων εργατών τίς
εργατικής τάξης ενάντια στή φασιστικοποίηση τών συνδικάτων σωτήριες έθνικοσοσιαλιστικές αρχές.
της, έστοίχιζε συνεχώς καί νέα θύματα. Μέσα στά 4 1/2 χρόνια Οί γερμανοί δέν είχαν κανένα λόγο νάνε δυσαρεστημένοι
τής δικτατορίας τής 4ης Αυγούστου δέν πέρασε μήνας πού νά άπό τή στάση τών 'Ελλήνων φασιστών συνδικαλιστών πού είχαν
μήν συνελήφθησαν δεκάδες καί πολλές φορές εκατοντάδες διοριστεί άπ' τό Δημητράτο στά συνδικάτα. Γι’ αυτό καί τούς
εργάτες γιά τήν παράνομη ταξική συνδικαλιστική τους δράση. εξασφάλισαν πλούσιους μισθούς. Όμως αυτά τά πλούσια έσοδα
τών προδοτών γίνηκαν αιτία νά ξανανάψουν οί αντιζηλίες καί οί
ραδιουργίες ανάμεσα στις κλίκες τους. Ό Καλύβας, ό Κανα-
κουσάκης, ό Χατζηδημήτρης, ό Τσακος ραδιουργούν καί έ-
χοντας ισχυρότερους φίλους στίς κυβερνήσεις τών Κουίσλιγκς,
23 24
παίρνουν άπ' τόν Καλομοίρη, - πέντε μήνες ύστερα άπ' Βρεττανικών Τρέντ-Ούνιον πού επί κεφαλής της ήταν ό τότε
τήν εισβολή τών γερμανών, - τή Διοίκηση τής ΓΣΕΕ καί ό Σερ καί τώρα Λόρδος Ούώλτερ Σίτριν, οί διορισμένοι στή
Καλομοίρης μεταφέρει τή δράση του στό νά προμηθεύει στούς Γ.Σ.Ε.Ε. φασίστες έργατοκάπηλοι (Χατζηδημήτρης-Μακρής)
γερμανούς ξυλεία. ΄Οποιον έμπορο ανακάλυπτε ό Καλομοίρης, φοβούμενοι μήπως μέ τίς ραδιουργίες του ό Καλομοίρης τούς
ότι είχε ξυλεία τόν εξεβίαζε μέ τήν απειλή, ότι θά τόν καταδώσει αντικαταστήσει στό ρόλο τους αποκάλυψαν όλες αυτές τίς
στους γερμανούς καί τού τήν έπαιρνε σχεδόν δωρεάν γιά νά τήν βάσεις μέ έγγραφα υπογραμμένα άπ' τόν ίδιο τόν Καλομοίρη,
πουλήσει στους γερμανούς σέ μυθώδικες τιμές. 'Απ’ τό «τίμιο» τήν αυθεντικότητα τών οποίων ούτε μπόρεσε ούτε τόλμησε νά
αυτό εμπόριο έθησαύρισε αρκετά, έκτος άπ' τήν ηγεμονική ζωή αμφισβητήσει ό Καλομοίρης.
πού περνούσε, όταν ό ' Ελληνικός Λαός πέθαινε στους δρόμους Τό Εργατικό ΕΑΜ μή γνωρίζοντας τήν προδοτική αυτή
άπ' τήν πείνα. συμπεριφορά τού Καλομοίρη κατά τήν περίοδο τής κατοχής, καί
Τήν ίδια εκείνη έποχή,-Αύγουστο 1941,- ό Καλομοίρης θέλοντας νά διευκολύνει νά ξαναγυρίσουν στό δρόμο τής τιμής,
άρχιζε νά παίζει καί τό διπλό του παιχνίδι.'Ενώ συνεργάζονταν όλοι όσοι στό παρελθόν παραστράτησαν, είχε δεχτεί τον
μέ τούς γερμανούς καί θησαύριζε προμηθεύοντας τους ξυλεία Καλομοίρη στίς γραμμές του, χωρίς νά μνησικακεί εναντίον του
καί ενώ σ' όλο τό διάστημα τής κατοχής έπερνε τό μισθό του γιά τή φιλοφασιστική στάση πού κράτησε κατά τήν περίοδο τής
σάν «πρώην Γεν. Γραμματέας τής Γ.Σ.Ε.Ε.» άπό τόν Κουίσλιγκ δικτατορίας τής 4ης Αυγούστου καί γιά όλο του τό αμαρτωλό
Καλύβα, άπό τήν άλλη μεριά προσχώρησε στό ΕΑΜ γιά νάχει καί παρελθόν. 'Η προοδευτική τάση τού συνδικαλιστικού κινήματος
υπό τήν άλλη πλευρά τίς πλάτες του εξασφαλισμένες. Καί ένώ πού επικρατούσε στό Εργατικό ΕΑΜ γιά νά βοηθήσει τόν
συμμετείχε στό ΕΑΜ, ό Καλομοίρης έστειλε γράμμα στον Καλομοίρη νά γίνει τίμιος συνδικαλιστής τούδωσε τίς πιό
Κουΐσλιγκ Ράλλη καί τού ζητούσε νά τόν διορίσει Υπουργό τιμητικές θέσεις καί δέν λυπήθηκε καμμιά φροντίδα καί θυσία
'Εργασίας, στή θέση πού εκκενώθηκε ύστερα άπ' τήν εκτέλεση γιά νά ικανοποιήσει όλες του τίς αξιώσεις. Τά γεγονότα
τού Καλύβα άπό πατριώτες στίς 27 τού Γενάρη τού 1944. Και ό απόδειξαν πώς ό Καλομοίρης είνε αθεράπευτα χαλασμένος καί
Ράλλης δέν τόν διώριοε μέν 'Υπουργό (διώρισε τόν Κα- τίποτε δέν μπορεί νά τόν μεταβάλει σέ τίμιο συνδικαλιστή.
νακουσάκη), κράτησε όμως τό γράμμα τού Καλομοίρη καί Αυτά σάν απάντηση σ' όσους διερωτώνται; Γιατί τόσον
τό διάβασε καί τό κατάθεσε στό δικαστήριο, όταν διεξά- καιρό τόν περιποιούσαστε στό Εργατικό ΕΑΜ. καί τώρα
γονταν ή δική του τό καλοκαίρι τού 1945. Μέ τήν «προ- ξεσκεπάζετε τά άμαρτήματά του;
σχώρηση» του στό ΕΑΜ ό Καλομοίρης επεδίωκε νά δημι- Η κλίκα τών Καλύβα - Κανακουσάκη αναλαμβάνοντας τή
ουργήσει ένα άλλοθι γιά τήν προδοτική του συνεργασία μέ Διοίκηση τής Γ.Σ.Ε.Ε. συστηματοποίησε τό προδοτικό της έργο
τούς καταχτητές καί επεδίωκε ακόμα νά συγκρατήσει γύρω του μέσω τών συνδικάτων. Δυνάμωσαν τήν τρομοκρατία μέσα σ'
μερικούς τίμιους ρεφορμιστές συνδικαλιστές πού καταδίκαζαν αυτά. ΄Ολοι οί διορισμένοι στίς διοικήσεις τής Γ.Σ.Ε.Ε. καί τών
τή συνεργασία μέ τούς καταχτητές καί εκδήλωσαν αποφασιστικά επαρχιακών ενώσεων τών συνδικάτων έξωπλίσθηκαν άπό τούς
τή θέληση τους νά πάρουν ενεργό μέρος στον έθνικοαπελευθε- γερμανούς καί μέ τό πιστόλι στό χέρι ζητούσαν άπ' τίς
ρωτικό αντιφασιστικό αγώνα. Αυτό τό διπλό παιχνίδι τοΰ Καλομοί- διοικήσεις τών συνδικάτων - πού οί ίδιοι πάλι διώριζαν, - νά
ρη μόνον ύστερα άπό τέσσερα χρόνια αποκαλύφθηκε, στά τέλη υπογράψουν ψηφίσματα ευγνωμοσύνης τής εργατικής τάξης
τού Γενάρη τού 1945. Τότες, μπροστά στήν αποστολή τών στό Χίτλερ καί στους Κουίσλιγκς. Έφθασαν νά εγκαταστήσουν
25 26
μέσα στά οικήματα τών συνδικάτων μόνιμη υπηρεσία τών πολύ φυσικόν, ότι βρήκαν καί άπ' αυτούς τόν θάνατο περί τούς
΄Ες-΄Ες καί νά μεταβάλουν τά οίκήματα τών συνδικάτων σέ 20 καί όχι 144 πού ισχυρίζονται, άφού πολεμούσαν στήν άλλη
τόπους βασανιστηρίων καί εκτελέσεων εργατών πατριωτών. Στό πλευρά τού οδοφράγματος. Τό ότι πλήρωσαν τά εγκλήματα τους
οίκημα τής Γ.Σ.Ε.Ε. ακόμα φαίνεται στους τοίχους ένός δωμα- 15-20 προδοτικά τομάρια (οί περισσότεροι άπ' αυτούς εκτελέ-
τίου βασανιστηρίων μιά τρύπα πού γίνηκε κατά τήν εκτέλεση στηκαν κατά τήν κατοχή άπό πατριώτες) προκαλεί τή φρίκη τών
ενός πατριώτου τού οποίου τό κεφάλι τό συντρίψανε χτυπώντας υποκριτών τού Φόρεϊν ΄Οφις ένώ δεν συγκινούνται ούτε γιά τίς
το στόν τοίχο. Οί διορισμένοι άπ' τούς Κουίσλιγκς,-μέ τήν χιλιάδες αγωνιστές πού στείλαν στό θάνατο οί προδότες αυτοί,
έγκριση τών καταχτητών,- στή Γ.Σ.Ε.Ε πήραν στά χέρια τους καί ούτε γιά τή συνεχιζόμενη σήμερα σφαγή τών συνδικαλιστών άπ'
τό 'Υπουργείο 'Εργασίας μέ 'Υπουργό τόν ίδιο τόν Καλύβα. τήν εγκληματική φασιστική μαφία πού εγκατέστησαν καί πάλι
΄Εκδώσαν δυό νόμους τόν 522 καί τόν 1038 τού 1943, μέ τούς στήν εξουσία οί αγγλικές λόγχες. Εν πάσει περιπτώσει άν στήν
όποιους υποχρέωναν τούς εργοδότες νά διώξουν άπ' τή Ελλάδα δέν έπέμβαιναν οί αγγλικές λόγχες όχι μόνο οί 15-20
δουλειά τούς υπεράριθμους εργάτες χωρίς καμμιά αποζημίωση αυτοί προδότες πού τιμωρήθηκαν, άλλά ολόκληρη ή συμμορία
καί νά αναφέρουν τά ονόματα τών απολυομένων εργατών γιά νά τών διορισμένων πρώτα άπ' τούς γερμανούς καί τώρα άπ' τούς
σταλούν μέ τή βία στή Γερμανία. Αυτούς τούς εγκληματικούς άγγλους στά συνδικάτα, θά περνούσε άπό τά δικαστήρια καί θά
νόμους έπλήρωσε μέ τό προδοτικό του κεφάλι ό Καλύβας. πλήρωνε τά εγκλήματα της, όπως τά πλήρωσαν οί όμοιοί τους,
Εκτελέστηκε στις 27 τού Γενάρη τού 1944 άπό πατριώτες. Τό σ' όλες τίς χώρες πού απελευθερώθηκαν Γαλλία, Βέλγιο, Νορ-
Λονδίνο τότε πανηγύρισε τήν εκτέλεση τού προδότη Καλύβα. βηγία κλπ. Στήν άγγλοκρατούμενη 'Ελλάδα αθωώθηκε ό διάδο-
Τώρα αναμασάει τίς αισχρές συκοφαντίες πού ξερνούν οί χος τού Καλύβα στό υπουργείο Εργασίας Κουίσλιγκς Κανα-
διορισμένοι καί πάλι στή Συνομοσπονδία συνεργάτες τού Καλύ- κουσάκης.
βα, πώς τό Ε.Α.Μ δολοφόνησε δήθεν 144 ρεφορμιστές Άν ή γερμανική κατοχή μέ τούς ΄Ελληνες φασίστες
«συνδικαλιστές». Επειδή γύρω σ' αυτή τή συκοφαντία γίνεται συνδικαλιστές συνεχίζοντας τήν πολιτική τής δικτατορίας τής
μεγάλος θόρυβος πρέπει νά ξεκαθαρίσει καί τό ζήτημα αυτό. ΄Η 4ης Αυγούστου αφαίρεσαν άπ' τήν εργατική τάξη τής ΄Ελλάδας
κλίκα αυτή τών φασιστών «συνδικαλιστών» εξόντωσε μέσα στήν κάθε δυνατότητα νόμιμης συνδικαλιστικής δράσης, όμως ή
κατοχή χιλιάδες αντιφασίστες δρώντα μέλη τών συνδικάτων, εργατική τάξη ούτε υπέκυψε, ούτε παραιτήθηκε άπ' τόν αγώνα
μεταξύ τών όποιων εκατοντάδες ανώτερα καί μεσαία στελέχη. της. Οργάνωσε τό συνδικαλιστικό της κίνημα παράνομα,
Καί ανάμεσα τους τόν ίδιο τό Γραμματέα τής Κεντρικής μυστικά, μέ τόν τίτλο - Εργατικό ΕΑΜ».
Επιτροπής τού ΄Εργατικού ΕΑΜ σύντροφο Λαζαρίδη. ΄Ολοι Κάτω άπ' τίς σημαίες τού Έργατικού Ε.Α.Μ. (Ε.Ε.Α.Μ.)
όσοι σχεδόν διετέλεσαν Γραμματείς της Ομοσπονδιών καί συσπειρώθηκε τό σύνολο τών εργατών, εργατριών καί υπαλλή-
Πρόεδροι τών ΄Επαρχιακών ΄Ενώσεων τών συνδικάτων τής λων τής χώρας, έχτός άπ' τούς ελάχιστους προδότες πού δέν
΄Ενωτικής ΓΣΣΕ έχουν εκτελεσθεί άπό τούς Γερμανούς στους ξεπερνούν σ' όλη τήν ΄Ελλάδα τίς 2-3 εκατοντάδες καί πού
όποιους τους παρέδωσε ή κλίκα τών φασιστών συνδικαλιστών. ήτον διορισμένοι στά ανώτερα διοικητικά όργανα τής συνδικαλι-
Καί μέσα στήν κατοχή καί κατά τήν αντίσταση τού Δεκέμβρη στικής οργανωτικής κλίμακας. Γιά κάθε συνδικάτο συγκροτείται
1944 όλοι αυτοί οί προδότες πολέμησαν μέ τό όπλο στό χέρι ή ιδιαίτερη επιτροπή τού 'Εργατικού ΕΑΜ πού αντιστοιχούσε
εναντίον τού ΄Εθνικού ΄Απελευθερωτικού κινήματος. Καί είνε στή Διοίκηση τού συνδικάτου καί πού έχει οργανωμένα τά μέλη
27 28
του σέ ομάδες στήν τόπο δουλειάς τά εργαζόμενα καί στίς Δημήτρη Αικατερίνης, στο Δομοκό στή Φωκίδα καί άλλού)
συνοικίες τά άνεργα. ανατινάχθηκαν καί καταστράφηκαν ανεπανόρθωτα άπό τούς
Οί έπιροπές τού 'Εργατικού ΕΑΜ όλων τών συνδικάτων ίδιους τούς μεταλλωρύχους πού ύστερα άπό σαμποτάζ κατατάχ-
μιάς περιοχής ενώνονται στήν επιτροπή τού Εργατικού ΕΑΜ θηκαν στους παρτιζάνους στόν ένδοξο Ε.Λ.Α.Σ. Άπ' τίς αρχές
τής περιοχής, πού αντιστοιχούσε στή Διοίκηση τής Επαρχιακής τού 1944 ή ένοπλη αντίσταση οί μαχητές τής οποίας αποτελούν-
Ένωσης τών συνδικάτων. Καί ή Κεντρική Επιτροπή τού ταν στήν πλειοψηφία τής άπό μέλη τού 'Εργατικού ΕΑΜ, άπ' τά
Εργατικού ΕΑΜ συνένωνε καί καθοδηγούσε όλες τίς περιφε- βουνά επεκτάθηκε καί μέσα στίς μεγάλες πόλεις, -Άθήνα-
ρειακές επιτροπές τού 'Εργαπκοϋ ΕΑΜ καί αντιστοιχούσε μέ τή Πειραιά-Θεσσαλονίκη-Βόλο-Λάρισα κλπ. Οί ανατολικές εργατι-
Διοίκηση τής ΓΣΕΕ. κές συνοικίες τής Αθήνας γίνηκαν θρυλικές γά τίς μάχες πού'
Αυτή ή οργανωτική στροχτούρα δέν ξεφύτρωσε άπό τή μιά δώσαν ενάντια στόν καταχτητή καί τούς Κουίσλιγκς στά 1944 καί
μέρα στήν άλλη. Δημιουργήθηκε καί σφυρηλατήθηκε μέσα ονομάστηκαν άπ' τό Λαό «Στάλιγκραντ» τής Αθήνας. Πολλούς
στους καθημερινούς αγώνες πού διεξήγαγε ή έργαπκή τάξη μήνες πριν αποχωρήσουν οί γερμανοί άπ' τήν 'Αθήνα ή κατοχή
κάτω άπ' τή σημαία τού Εργαπκού ΕΑΜ. Το Εργατικό ΕΑΜ τους καί ή εξουσία τών Κουίσλιγκς είχε περιοριστεί μόνο στό
αποτέλεσε τό θεμέλιο λίθο καί τό πρωτοπόρο τμήμα τού ΕΑΜ κέντρο τής πόλης. Οί εργατικές συνοικίες είχαν απελευθερωθεί
κάτω άπ' τή σημαία τού όποίου συσπειρώθηκε ολόκληρος ό καί απόκρουαν μέ βαρειές θυσίες νικηφόρα όμως, τίς αλλεπάλ-
'Ελληνικός Λαός καί έπολέμησε γιά τή λευτεριά, τήν ανεξαρτη- ληλες εκστρατείες τών Γερμανών καί τών Κουϊσλιγκς.
σία καί τή δημοκρατία. Τό ΄Εργατικό Ε.Α.Μ. μαζί μέ τίς οικονομικές καί εθνικές
Τό ΄Εργατικό ΕΑΜ άνοιξε πρώτο τό δρόμο τής πάλης τού διεκδικήσεις τών εργατών είχε βάλει πρακτικά καί τό αίτημα τής
λαού μέ τίς απεργίες πού άρχισε άπ' τίς αρχές τού 1942,-στήν αποκατάστασης τών δικαιωμάτων τών εργατών στά συνδικάτα καί
άρχή γιά ψωμί καί μεροκάματα,-για νά πάρουν άπ' τίς αρχές τού πρό παντός τό δικαίωμα νά εκλέγουν οί εργάτες τίς διοικήσεις
1943 θυελλώδη χαρακτήρα γενικών απεργιών καί διαδηλώσεων τους. Καί τόσο είχαν απομονωθεί οί διορισμένοι στίς ανώτερες
μέ εκατοντάδες χιλιάδες διαδηλωτών ενάντια στήν επιστράτευ- διοικητικές συνδικαλιστικές θέσεις προδότες, ώστε δέν εύρι-
ση στήν τρομοκρατία καί στήν κατοχή. σκαν εργάτες πού νά δέχονται νά διοριστούν στίς διοικήσεις τών
Μέ τούς αγώνες αυτούς πού οργάνωσε καί καθοδήγησε τό κατωτέρων συνδικαλιστικών οργανώσεων. Οί άνθρωποι στους
΄Εργατικό ΕΑΜ ή έργαπκή τάξη τής Ελλάδας έσημείωσε όποίους απευθύνονταν ήταν οπαδοί τού ΄Εργατικού ΕΑΜ καί
μοναδικούς στήν υπόδουλη Ευρώπη θριάμβους. Μόνη ή 'Ελλά- έβαζαν σάν όρο γιά νά αποδεχτούν τό διορισμό νά τούς έπιτρέ-
δα άπ' όλες τις υπόδουλες χώρες τής Ευρώπης πέτυχε με ψουν μέσα σέ 15 μέρες νά διεξαγάγουν ελεύθερες εκλογές
τούς αγώνες τού Λαού της,- στούς οποίους πρωτοπόρος στό συνδικάτο πού θά διορίζονταν. Έτσι μέσα στό φοβερό
μαχητής ήταν τό ΄Εργατικό ΕΑΜ,- νά εξαναγκάσει τό καθεστώς της γκεσταπίτικης τρομοκρατίας τά συνδικάτα τό ένα
Χίτλερ νά ανακαλέσει τό Διάταγμα τής επιστράτευσης πού ύστερα άπ' τό άλλο άρχισαν νά κάνουν εκλογές καί νά αναδεί-
είχε δημοσιευθεί στίς 30 'Ιανουαρίου 1943. ΄Αφθονο έδωσε χνουν διοικήσεις άπό αγωνιστές τού 'Εργατικού ΕΑΜ. Καί προ-
τό αίμα της ή εργατική τάξη στούς αγώνες αυτούς. Καί πρώτοι χώρησε σέ τέτοιο βαθμό ή απομόνωση τών προδοτών, ώστε στήν
στίς θυσίες τά στελέχη τού ΄Εργατικού ΕΑΜ. ΄Ολόκληρα 'Αθήνα ένα μήνα πριν φύγουν οί γερμανοί οί διορισμένοι στή δι-
μεταλλεία, πολύτιμα γιά τόν εχθρό, (στό Τσαγκλή, στόν Αγιο οίκηση τής Ένωσης Συνδικάτων Αθηνών εγκατέλειψαν τίς θέ-
29 30
σεις των καί εξαφανίστηκαν καί τά εκλεγμένα διοικητικά συμ- IV. ΄Η αποχώρηση τών Γερμανών άπό τήν 'Ελλάδα. Τό
βούλια τών συνδικάτων συνήλθαν σέ γενική συνέλευση καί έκλε- πραξικόπημα τών Ελλήνων μοναρχοφαοτοτών καί τών
ξαν διοίκηση τής Ένωσης Συνδικάτων ΄Αθηνών, ή οποία καί Άγγλων τό Δεκέμβρη τού 1944 καί εγκαθίδρυση τού
ανέλαβε τά καθήκοντα της. Στό μεταξύ ή Κεντρική ΄Επιτροπή μεταδεκεμβριανού τρομοκρατικού καθεστώτος. 'Επανα-
τού 'Εργατικού ΕΑΜ πού είχε άπ' τόν ΄Απρίλη τού 1944 μετα- φορά τού καθεστώτος καί τών ανθρώπων τής κατοχής στά
φέρει τήν έδρα της στίς ελεύθερες περιοχές τής 'Ελλάδας, μέ συνδικάτα.
απόφαση της έκήρυξε έκπτωτη τή διορισμένη άπ' τούς γερμα-
νούς καί τους Κουίσλιγκς διοίκηση τής ΓΣΕΕ καί άναλάβαινε Οί εκλογές στά συνδικάτα καί τό 8ο Συνέδριο.
αυτή τά καθήκοντα τής ΓΣΕΕ μέχρι τής σύγκληση τού 8ου.
τακτικού Συνεδρίου. Μέ τήν αποχώρηση τών γερμανών άπό τήν 'Αθήνα στις 11
'Οκτωβρίου 1944 εξαφανίστηκαν καί οί διορισμένοι στή διοίκηση
τής ΓΣΕΕ. Κρύφτηκαν γιατί τρέμαν τή δίκαιη τιμωρία γιά τά
εγκλήματά τους.
Η Κεντρική 'Επιτροπή τού 'Εργατικού ΕΑΜ ανάλαβε τά
καθήκοντα της σάν προσωρινή διοίκηση τής ΓΣΕΕ μέ τήν
απόφαση μέσα σέ έξη μήνες τό άργότερον νά συγκαλέσει τό 8ο
Συνέδριο γιά τήν εκλογή τής τακτικής Διοίκησης. Ούσιαστικά
ήταν ξεκαθαρισμένο τό ζήτημα άν εκπροσωπούσε ή όχι τή
θέληση τών οργανωμένων εργατών, γιατί όλα τά συνδικάτα καί
όλες οί επαρχιακές ενώσεις τών συνδικάτων σέ συνελεύσεις
τους πήραν ψηφίσματα πού αναγνώριζαν σάν νόμιμο εκπρόσωπο
τους τήν προσωρινή αυτή Διοίκηση. Νομικά πάλι είχε ξεκαθαρι-
στεί γιατί άπό τό 1942 ή κυβέρνηση Τσουδερού στό Λονδίνο
είχε δημοσιεύσει τό Νόμο 3127 μέ τόν όποιο καταργούσε όλα τά
διατάγματα τού Δημητράτου καί τών Κουίσλιγκς μέ τά όποια είχε
καθιερωθεί τό σύστημα τών διορισμών (Φύρερ πρινσίπ). Καί τό
υπουργείο Εργασίας εις έκτέλεσιν τό νόμου 3127 έβγαλε τό
Νοέμβριο 1944 διάταγμα πού εγκρίθηκε προηγούμενα άπ' τό
Συμβούλιο ΄Επικρατείας γιά τή συνταγματικότητα του.
Μέ τό διάταγμα εκείνο αναγνωρίζονταν ή Κεντρική 'Επιτρο-
πή τού ΄Εργατικού ΕΑΜ σάν προσωρινή Διοίκηση τής ΓΣΕΕ
χωρίς κανένα δικαίωμα επέμβασης στίς κατώτερες συνδικαλιστι-
κές οργανώσεις καί μέ ρητή υποχρέωση νάχει συγκαλέσει τό 8ο
31 32
Συνέδριο μέσα σέ έξη μήνες γιά την εκλογή της τακτικής μέ τό διατάγματα αυτά παρείχετο τό δικαίωμα νά διορίζουν τίς
διοίκησης τής ΓΣΕΕ. διοικήσεις όλων τών άλλων συνδικαλιστικών οργανώσεων, ομο-
΄Αμέσως ή προσωρινή διοίκηση τής ΓΣΕΕ προκήρυξε σπονδιών, περιφερειακών ενώσεων τών συνδικάτων, καθώς καί
εκλογές διοικήσεων σέ όλα τά συνδικάτα. Καί άρχισε μιά τών ίδιων τών συνδικάτων.
πραγματική κοσμογονία στό συνδικαλιστικό κίνημα. Όλοι οί ΄Οταν ήρθε στά τέλη τού Γενάρη 1945, αντιπροσωπεία τών
πράχτορες τής αντίδρασης εξαφανίστηκαν όπως εξαφανίζονται αγγλικών Τρέντ-Ούνιον μέ επικεφαλής τόν σέρ Ουώλτερ
οί πληγές άπό ένα σώμα πού άνακτάει τήν υγεία του. Αυτόματα Σιτρίν, βρέθηκε σέ μιά τόσο καλά άλά Γκαίμπελς οργανωμένη
ξεκαθαρίστηκε τό συνδικαλιστικό κίνημα άπό όλους τους προδό- σκηνοθεσία, ώστε «πείσθηκε» ότι όλα αυτά τά φασιστικό μέτρα
τες. Ή αποκατάσταση τών συνδικαλιστικών ελευθεριών έπέ- είναι συνταγμαπκά καί ότι ή αριστερά στήν ΄Αθήνα αποτελείται
δρασεν στά συνδικάτα, όπως οί ποταμοί Αλφειός καί Πη- άπό άγριανθρώπους δολοφόνους πού βγάζουν μάτια καί ακρω-
νειός μέ τούς οποίους ό Ηρακλής κατά τήν μυθολογία μας τηριάζουν παιδιά!!!
ξεκαθάρισε τους γεμάτους κόπρο σταύλους τού Αύγείου. Και καταρτίσθηκε ή συμφωνία «Σιτρίν», τήν όποία αρνηθή-
Τό πραξικόπημα τών άγγλων καί τών μοναρχοφασιστών τό καμε νά υπογράψουμε γιατί δέν έλυνε τό βασικό ζήτημα, τό
Δεκέμβρη τού 1944 άνάκοψαν αυτή τήν εξέλιξη τού ελληνικού ζήτημα τής αποκατάστασης τών συνδικαλιστικών ελευθεριών.
συνδικαλιστικού κινήματος. 'Η συμφωνία Σιτρίν ήταν ένας κανονισμός άπό 7 άρθρα πού
Τό τρομοκρατικό μεταδεκεμβριανό καθεστώς πού εγκατέ- καθώριζε πώς καί πότε πρέπει νά γίνουν οί εκλογές στά
στησαν οί άγγλοι στήν ΄Ελλάδα ξέθαψε καί έφερε στήν συνδικάτα. Δέν έθιγε όμως τό ζήτημα τών διορισμένων στίς
επιφάνεια όλους τούς προδότες φασίστες συνεργάτες τών διοικήσεις,- γιατί κατά τό Σέρ Σιτρίν ήταν συνταγματικός ό
γερμανών καί τούς διόρισε στά συνδικάτα καί στή ΓΣΕΕ, ακριβώς διορισμός τους,- καί αυτόματα ανάθετε σ' αυτούς νά διενεργή-
όπως μιά δυνατή τρικυμία σέ μιά κλειστή θάλασσα ξεθάβει άπό σουν εκλογές. Είνε σάν νά αναθέτει κανένας στόν εγκληματία
τή λάσπη τού βυθού καί φέρνει στήν επιφάνεια όλες τίς βρωμιές πού έχει καταδικασθεί σέ θάνατο νά εκτελέσει μόνος τήν ποινή
καί τά ψοφήμια. 'Επανέφερε καί πάλι τό καθεστώς τής κατοχής του. Γιατί οί διορισμένοι ξέραν καλά ποιά θά ήταν τά αποτελέ-
στά συνδικάτα καί τούς ίδιους ακριβώς ανθρώπους πού είχαν σματα τών εκλογών, θά ήταν ή καταδίκη τους καί ή απομάκρυν-
χρησιμοποιήσει οί γερμανοί καί ή δικτατορία τής 4ης Αυγούστου ση τους άπ' τίς διοικήσεις. Αυτού ακριβώς βρίσκεται ή αιτία τής
τους ξαναδιώριοαν πάλι στά συνδικάτα οί άγγλοσυντηρούμενες αποτυχίας τής συμφωνίας «Σιτρίν».
τώρα κυβερνήσεις. 'Επανέφεραν τό σύστημα τής ύποχρεωτικής ΄Ενα άρθρο τής Συμφωνίας Σιτρίν καθώριζε πώς ύστερα
κράτησης άπό τούς εργοδότες σέ βάρος τών εργατών τής άπό τήν υπογραφή τής ειρήνης ανάμεσα στόν ΕΛΑΣ καί στήν
συνδρομής προς τούς διορισμένους. Όλα αυτά τά μέτρα ήταν Κυβέρνηση 'Αθηνών, ή Κυβέρνηση θά έπρεπε νά διορίσει μιά
εντελώς παράνομα καί αντισυνταγματικά αλλά όταν ύστερα άπό άλλη Διοίκηση στή Γ.Σ.Ε.Ε. στήν όποια νά αντιπροσωπεύονται
τή συμφωνία τής Βάρκιζας μπορέσαμε νά ιδούμε δημοσιευμένα όλες οί συνδικαλιστικές τάσεις. 'Η προοδευτική τάση τού
στήν εφημερίδα τής Κυβερνήσεως τά φασιστικά αυτά διατάγμα- συνδικαλιστικού κινήματος, άν καί δέν υπόγραψε τή συμφωνία
τα είχε περάσει πιά ή νόμιμη προθεσμία γιά νά προσβάλλουμε Σιτρίν, κατέβαλε όλες της τίς προσπάθειες γιά τήν ειλικρινή
στό Συμβούλιο 'Επικρατείας καί νά ζητήσουμε τήν ακυρότητα έφαρμογή της, δηλαδή γιά τήν ελεύθερη διεξαγωγή τών
τους. Στους διορισμένους στή Διοίκηση τής Γ.Σ.Ε.Ε. φασίστες εκλογών στά συνδικάτα όπως καθώριζε ή συμφωνία εκείνη.
33 34
Έτσι, όταν στίς 20 τού Φλεβάρη τού 1945 ήρθε στήν ΄Αθήνα Ό Καλομοίρης,-όπως πάντα,-προσαρμόστηκε στους και-
δεύτερη αποστολή τών Αγγλικών Τρέντ-Ούνιον άπό τούς σ νούριους, φίλους του καί εξασφάλισε τη συνεργασία μαζί τους,
Τιούσιν, Πάπγουώρθ καί Φέντερ γιά νά επιβλέψει στή διεξαγωγή γιά τή φοσιστικοποίηση τών συνδικάτων, αφού διαπίστωσε ότι θά
τών εκλογών στά συνδικάτα,-ή προοδευτική τάση έθεσε τό ήταν προσοδοφόρα μιά τέτοια συνεργασία. Αυτό εξαγρίωσε καί
ζήτημα τής συγκρότησης νέας Δοίκησης στή Γ.Σ.Ε.Ε. μέ τους λίγους τίμιους ρεφορμιστές συνδικαλιστές πού τόν άνέ-
συμμετοχή όλων τών τάσεων, μέ αποκλεισμό άπ’ αυτή μόνον χονταν μέχρι τότε. Τό κόμμα του πού τό ονόμαζε «σοσιαλιστικό
τών προσώπων πού συνεργάστηκαν μέ τούς καταχτητές. Ή εργατικό» καί τού όποιου παράσταινε τόν αρχηγό, τόν καθαίρεσε
Κυβέρνηση στίς άρχές Μαρτίου 1945, διώρισε νέα Διοίκηση στή καί τόν αποκήρυξε. Καί τά συνδικαλιστικά στελέχη τού κόμματος
Γ.Σ.Ε.Ε. άπό 21 μέλη, άπό τά όποία μόνον 4 ήταν τής αύτού, μαζί μέ τούς κομμουνιστές συνδικαλιστές συγκρότησαν
προοδευτικής τάσης (2 κομμουνιστές καί 2 σοσιαλιστές τού σ. τόν 'Εργατικό 'Αντιφασιστικό Συνασπισμό (ΕΡΓ.Α.Σ) Πρόγραμ-
Στρατή), άλλα 4 υποδείχτηκαν άπό τόν Καλομοίρη καί 13 μα καί σκοποί τού ΕΡΓΑΣ καθωρίστηκαν, ό αγώνας γιά τήν
υπόδειξαν οί Χατζηδημήτρης-Μακρής, άπ' τούς όποίους οί αποκατάσταση τών συνδικαλιστικών ελευθεριών, γιά τήν αποκα-
περισσότεροι είχαν διοριστεί στή Γ.Σ.Ε.Ε. καί άπό τούς γερμα- τάσταση τής ανεξαρτησίας τών συνδικάτων άπό κάθε κρατική καί
νούς καί είχαν συνεργαστεί μαζί τους. Μέ τό ίδιο διάταγμα κεφάλαιοκρατική επέμβαση καί επιρροή στήν εσωτερική τους
πού διορίζονταν ή νέα διοίκηση τής Γ.Σ.Ε.Ε. ανανεώνονταν τά ζωή, γιά τήν κατάργηση τού συστήματος τών διορισμών στίς
δικτατορικά δικαιώματα τοϋ Χατζηδημήτρη-Μακρή, νά καθαι- Διοικήσεις τών Συνδικάτων, γιά τήν αποκατάσταση τών κυριαρχι-
ρούν καί νά διορίζουν τίς διοικήσεις τών συνδικάτων, τών κών δικαιωμάτων τών εργατών στά συνδικάτα γιά τήν αποκατά-
ενώσεων τών συνδικάτων καί τών ομοσπονδιών. σταση τών δικαιωμάτων τών εργατών νά εκλέγουν καί νά ελέγ-
Άπό τήν πρώτη κιόλας συνεδρίαση τής νέας Διοίκησης χουν τίς διοικήσεις τών συνδικάτων τους καί γιά τήν κατάργηση
έδειξε τίς προθέσεις της ή φασιστική πλειοψηφία της. Στίς 8 τής υποχρεωτικής κράτησης τής συνδρομής πρός τά συνδικάτα
Μαρτίου 1945, στήν πρώτη συνεδρίαση τής νέας Διοίκησης καί πού είνε ένα σύστημα μονοπωλιακού κρατικού συνδικαλισμού,
έπί παρουσία τής αντιπροσωπείας τών αγγλικών Τρέντ-Ούνιον φασιστικού τύπου.
εκδηλώθηκε δολοφονική επίθεση εναντίον τών εκπροσώπων τής Οί συνδικαλιστές τού σοσιαλιστικού κόμματος τού σ. Στρατή
προοδευτικής τάσης, οργανωμένη άπό τούς Χατζηδημήτρη- δέν προσχωρήσαν στόν ΕΡΓΑΣ, γιατί καί ή ομάδα αυτή ήταν
Μακρή. ΄Υστερα άπ' αυτή τήν εγκληματική ενέργεια ύπόβαλαν διαιρεμένη σέ δυό τάσεις. 'Η μιά δεξιά μέ τούς Λάσκαρη-Σταυ-
αμέσως παραίτηση έφτά μέλη τής Διοίκησης, οί δυό κομμουνι- ρίδη, συνεργάζονταν μέ τους διορισμένους. ΄Η άλλη, ή άριστε-
στές, οί δυό σοσιαλιστές του σ. Στρατή, οί δυό άπ' τούς 4 πού ρώτερη καί ίσχυρώτερη υπό τό σ. Στρατή συμφωνούσε μέ τό
υπέδειξε ό Καλομοίρης καί 1 άπό τούς 13 πού υπέδειξαν οί πρόγραμμα τού ΕΡΓΑΣ. ΄Αργότερα, όταν ή ομάδα αυτή απομά-
Χατζηδημήτρης-Μακρής. Παραιτηθήκαμε γιατί φάνηκε καθαρά, κρυνε άπ' τίς γραμμές της τούς συνεργαζόμενους μέ τούς
ότι ή φασιστική πλειοψηφία τής νέας Διοίκησης επεδίωκε τή φασίστες, ανάπτυξε μεγαλύτερη δραστηριότητα καί μέ μεγαλύ-
φασιστικοποίηση τών συνδικάτων καί ή συμμετοχή μας σέ μιά τερη συνέπεια αγωνίστηκε γιά τήν απελευθέρωση τών συνδικά-
τέτοια διοίκηση θά νομιμοποιούσε τίς παράνομες ενέργειες της. των άπό τούς διορισμένους φασίστες εγκάθετους. Μέ τό
΄Ετσι ή νέα Διοίκηση απόμεινε μέ 14 (τούς 12 Χατζηδημή- πρόγραμμα αυτό ό ΕΡΓΑΣ κατέβηκε στίς εκλογές τών συνδικά-
τρη-Μακρή καί ό Καλομοίρης μέ έναν όμοιο του φίλο του). των πού άρχισαν στά τέλη Μαρτίου 1945.
35 36
΄Οπως όμως είπαμε παραπάνω, άφού και ή αποστολή Σιτρίν διώρισαν φασιστικές διοικήσεις, γιατί, ύστερα άπ' τά Δεκεμβρια-
καί ή αποστολή Τιούσιν δεν θέλησαν νά λύσουν τό βασικό νά, είχαν συλληφθεί 25 χιλιάδες εργάτες καί άλλες πολλές
πρόβλημα: Ποιός θά κάνει τίς εκλογές καί άφισαν στους χιλιάδες είχαν καταφύγει στά βουνά. Καί μόνο ύστερα άπ' τή
διορισμένους φασίστες τό δικτατορικό δικαίωμα νά διορίσουν συμφωνία τής Βάρκιζας ξαναγύρισε ένας μεγάλος αριθμός άπ’
πρώτα διοικήσεις σ' όλες τίς συνδικαλιστικές οργανώσεις καί αυτούς στά σπίτια τους. Οί εκλογές στά συνδικάτα τής 'Αθήνας
αύτές οί διορισμένες διοικήσεις νά διεξάγουν τίς εκλογές, ήταν καί τού Πειραιά στά 1945, σέ όσα συνδικάτα γίνηκαν, οργανώθη-
φανερό ότι δέν θά γίνονταν ποτέ εκλογές γιατί οί διορισμένες καν άπ' τίς ίδιες αυτές φασιστικές διοικήσεις μέ χίλιες δυό
διοικήσεις δεν θά τίς διεξήγαγαν ποτές, άφού ξέραν, ότι θά νοθείες καί μέ άγρια τρομοκρατία. Γι αυτό καί έχει μεγάλη
καταψηφίζονταν σ’ αυτές. Καί όπως προβλέψαμε γίνηκε. Μόλις σημασία ή θριαμβευτική νίκη τού ΕΡΓΑΣ στίς εκλογές αυτές.
γίνηκαν οί πρώτες εκλογές σέ μερικά συνδικάτα τής ΄Αθήνας ΄Οταν οί διορισμένοι στή ΓΣΕΕ είδαν αυτά τά αποτελέσματα τών
καί τού Πειραιά καί οί διορισμένοι καταψηφίστηκαν μέ συντριπτι- εκλογών στά συνδικάτα τής Αθήνας καί τού Πειραιά, αρνήθη-
κή πλειοψηφία, άρχισαν τό σαμποτάζ τών εκλογών. Καί έχοντας καν ανοιχτά νά συνεχίσουν τίς εκλογές. Έθεσαν σάν όρο γιά τή
τήν υποστήριξη τής κυβέρνησης, προκαλούσαν διαταγές τού διεξαγωγή τών εκλογών νά αντικατασταθούν όλες οί εκλεγμέ-
υπουργού τών ' Εσωτερικών μέ τίς οποίες απαγόρευε τις εκλο- νες διοικήσεις τών επαρχιακών συνδικαλιστικών οργανώσεων μέ
γές. ΄Ετσι τόν Ιούλιο τού 1945 αναγκάστηκε νά φύγει καί ή διορισμένες, στίς όποιες φυσικά διεκδικούσαν τήν πλειοψηφία
δεύτερη αντιπροσωπεία τών Τρέντ-Ούνιον πού όπως είπαμε γιά τούς φίλους τους. Γιά νά τούς αφαιρέσουμε κάθε πρόσχημα
ήρθε στήν Αθήνα άπό τό Φλεβάρη γιά νά επιβλέψει στή δεχτήκαμε καί τίς παράλογες αυτές αξιώσεις τους, αποβλέπον-
διεξαγωγή τών εκλογών, οί όποίες μέ τή συμφωνία Σιτρίν τας αποκλειστικά καί μόνον στό νά δοθεί στους εργάτες τό
έπρεπε νά έχουν τελειώσει τόν Μάιο τού 1945 γιά νά συνέλθει δικαίωμα νά εκλέξουν διοικήσεις στά συνδικάτα τους καί νά γίνει
τό Συνέδριο τόν Ιούνιο 1945. Καί όταν έφυγε ή αντιπροσωπεία τό 8ο Συνέδριο τής ΓΣΕΕ. Γι αυτό έβάλαμε σάν μοναδικά όρο
τόν 'Ιούλιο δέν είχαν τελειώσει ούτε στήν ΄Αθήνα-Πειραιά οί γιά νά αποδεχτούμε τίς παράλογες αξιώσεις τους τόν όρο νά
εκλογές, ένώ στίς επαρχίες είχαν απαγορευθεί εντελώς άπ' κάνουν μέσα σέ τρείς μήνες εκλογές ώστε στίς 20 Σεπτεμβρίου
τήν κυβέρνηση. Στίς μεγάλες επαρχιακές πόλεις οί διορισμένοι 1945 νά συνέλθει τό 8ο συνέδριο. Άν στίς 20 Σεπτεμβρίου δέν
στή ΓΣΕΕ δέν μπορούσαν νά εγκαταστήσουν στίς διοικήσεις τών έχει συγκληθεί τό 8ο Συνέδριο νά εκπίπτουν αυτόματα όλες οί
συνδικάτων τους μισθοφόρους τους πού διώριζαν, γιατί οί διορισμένες διοικήσεις καί νά επανέρχονται στή θέση τους οί
εργάτες μέ αλλεπάλληλες απεργίες διαμαρτυρίας υπεράσπισαν εκλεγμένες γιά νά διεξάγουν ελεύθερα πιά τίς εκλογές καί τό
τίς διοικήσεις πού έκλέξαν οί ίδιοι. Καί τή συμφωνία Σιτρίν οί Συνέδριο. Έδέχθηκαν τούς όρους μας καί στίς 20 Ιουνίου
διορισμένοι στή ΓΣΕΕ τήν ερμήνευαν έτσι. Νά καθαιρεθούν 1945 υπόγραψανε τή συμφωνία μέ τήν οποία καί εμείς αποδεχό-
παντού οί εκλεγμένες Διοικήσεις καί νά διοριστούν οί φασίστες μαστε τίς παράλογες αξιώσεις τους. Έτσι διορίστηκε καί πάλι
φίλοι τους. Καί μόνο τότες οί διορισμένοι φίλοι τους θά διεξαγά- νέα διοίκηση τής ΓΣΕΕ στήν όποία άπό τά 21 μέλη ή φασιστική
γουν δήθεν τίς νέες εκλογές μέ τούς κανόνες τής «συμφωνίας ομάδα Μακρή συμμετείχε μέ 11 αντιπροσώπους, ό ΕΡΓΑΣ μέ 5,
Σιτρίν». ΄Οπου όμως κατώρθωσαν νά διορίσουν φασιστικές ό Καλομοίρης μέ 3 καί ή ομάδα Στρατή μέ 2. Καί άρχισαν οί αντι-
διοικήσεις, αυτές πιά αρνούνταν νά κάνουν εκλογές. Στά καταστάσεις τών διοικήσεων τών επαρχιακών συνδικαλιστικών
συνδικάτα της Αθήνας καί τού Πειραιά κατώρθωσαν καί οργανώσεων.
37 38
Η υπόθεση όμως τών εκλογών στά συνδικάτα δεν προχώ- Καί πάλι οί κανόνες πού έθέσπισεν ή κυβέρνηση μέ τήν
ρησε ούτε βήμα. γιατί οί διορισμένοι ούτε τολμούσαν, ούτε υπουργική απόφαση 24792 πού αναφέραμε παραπάνω γιά τή
ήθελαν νά κάνουν εκλογές, πού τά αποτελέσματα τους ήταν εκ διεξαγωγή τών εκλογών ευνοούσαν σκανδαλώδικα τούς πράχτο-
τών προτέρων γνωστά σέ βάρος τους. 'Η υπηρεσία τής 'Εθνι- ρες τής αντίδρασης. Χαρακτηριστικό τής εύνοιας αυτής είνε ή
κής Ασφαλείας Θεσσαλονίκης, μέ έγγραφο της πρός τό διάταξη πού καθώριζε πώς κατά τήν εκλογή της προσωρινής
υπουργείο ΄Ασφαλείας μέ ημερομηνία 4 Αυγούστου 1945 συνι- Διοίκησης τής ΓΣΕΕ στήν όποια θά πέρναν μέρος οί Διοικήσεις
στά νά μήν επιτραπεί ή διεξαγωγή εκλογών στά συνδικάτα γιατί τών συνδικάτων 'Αθηνών-Πειραιώς (ένα μέρος τών συνδικάτων
σ' αυτές θά επικρατήσουν μέ μεγάλη πλειοψηφία οί κομμουνι- αυτών δέν είχε κάνει εκλογές καί είχε διορισμένες φασιστικές-
στές. Τό έγγραφο αυτό τό δημοσιεύσαμε στήν «΄Εργατική» διοικήσεις καί ήταν οί μόνες πού ψήφισαν τό Μακρή), κανένα
(όργανο τής Κεντρικής 'Επιτροπής τοΰ ΕΡΓΑΣ) τό Σεπτέμβριο ψηφοδέλπο δέν θάπερνε περισσότερες άπό 6 έδρες άπό τις
τού 1945. 15. 'Η διάταξη αυτή αδικούσε τό προοδευτικό ψηφοδέλπο τού
΄Ετσι ήρθε καί ή ορισμένη γιά τό 8ο Συνέδριο ημερομηνία ΕΡΓΑΣ πού συγκέντρωνε τά 75% τών ψήφων.
20 Σεπτεμβρίου 1945 καί όχι μόνο τό Συνέδριο δέν γίνηκε, αλλά Παρ’ όλους αυτούς τούς δυσμενείς γιά τόν ΕΡΓΑΣ όρους
ούτε οί Διοικήσεις τών Ενώσεων τών συνδικάτων τής ΄Αθήνας οί εκλογές πού διεξήχθησαν στά συνδικάτα αποτέλεσε ένα
καί τού Πειραιά δεν είχαν ακόμη εκλεγεί άν καί οί αντιπρόσωποι θρίαμβο γιά τά προοδευτικά του ψηφοδέλτια καί μιά συντριπτική
γιά τίς δυό αυτές συνδιασκέψεις είχαν εκλεγεί άπό τά 90% τών ήττα γιά τούς διορισμένους φασίστες καί γιά τούς εμπορευόμε-
συνδικάτων τής δύναμης τους, άπό δυό μήνες πρωτήτερα. ΄Ετσι νους τίς ίδέες τού συνδικαλισμού τούς προδότες σάν τόν
οί διορισμένες διοικήσεις τόσο στή ΓΣΕΕ όσο καί στίς κατώτε- Καλομοίρη. Ό σκληρός αυτός αγώνας πού διεξήγαγε ή
ρες συνδικαλιστικές οργανώσεις, σύμφωνα, μέ τό διάταγμα πού έργατική τάξη τής Ελλάδος σ' όλο τό 1945 είχε γιά επιστέγα-
τούς διώριζε, ξέπεφταν άπ' τά αξιώματα τους στίς 20 Σεπτεμ- σμα τή σύγκληση τού 8ου Συνεδρίου τής 1ης Μαρτίου 1946.
βρίου αυτόματα. Καί κανονικά θάπρεπε νά αφεθούν ελεύθερα Στό Συνέδριο πήραν μέρος 1700 αντιπρόσωποι 1350
πιά τά συνδικάτα νά κάνουν εκλογές τίς όποιες θά οργάνωναν οί συνδικάτων μέ 258 χιλιάδες μέλη άπ’ τά οποία πήραν μέρος στίς
διοικήσεις πού αντικαταστάθηκαν. Όμως ούτε αυτό έπέτρεψεν εκλογές τών αντιπροσώπων 175 χιλιάδες. Οί εκλογές αυτές καί
ή κυβέρνηση. ΄Εβγαλε άλλο διάταγμα τήν υπουργική απόφαση τό Συνέδριο απόδειξαν πόσο γερός καί ζωντανός είνε ό
24972 μέ τήν οποία καθώριζε προθεσμία μέχρι τήν 1η Μαρτίου ΄Ελληνικός Συνδικαλισμός. ΟΙ πράκτορες τής αντίδρασης, οί
γιά τή σύγκληση τού συνεδρίου καί έθέσπιζε νέους κανόνες γιά διορισμένοι, παρά τίς δωροδοκίες καί τήν τρομοκρατία καταψη-
τή διεξαγωγή τών εκλογών στά συνδικάτα φίστηκαν άπό τήν συντριπτική πλειοψηφία τών εργατών. Καί
΄Ολόκληρο τό 1945 ή εργατική τάξη διεξήγαγε σκληρούς άφού δέν είχαμε πετύχει νά εκλεγούν αντιπρόσωποι τήν
αγώνες γιά νά ανακτήσει τό δικαίωμα της νά κάνει εκλογές στά παραμονήν ακριβώς τού Συνεδρίου έδήλωοαν πώς δεν πέρνουν
συνδικάτα της καί νά τά ξεκαθαρίσει άπό τούς μισθοφόρους τής μέρος σ' αυτό. Τό Συνέδριο τό παρακολούθησε 3μελής
αντίδρασης. Καί μόνο ύστερα άπό τήν επέμβαση τής Παγκό- αντιπροσωπεία τής Π.Σ.Ο. άπό τούς σ.σ. Λινέ τών Γαλλικών
σμιας Συνδικαλιστικής ΄Ομοσπονδίας τήν 1ην Δεκεμβρίου 1945 συνδικάτων, Μπαγκνάλ τών 'Αγγλικών καί Βέσνικωφ τών Σοβιε-
έπέτρεψεν ή κυβέρνηση τή διεξαγωγή τών εκλογών στά τικών πού διαπίστωσε τό γνήσιο καί νόμιμο τής εκλογής τών
συνδικάτα καί τή σύγκληση τού Συνεδρίου τήν 1η Μαρτίου 1946 αντιπροσώπων . Ό ΕΡΓΑΣ γιά νά δείξει τήν προσήλωση του
39 40
στήν ενότητα και γιά νά βοηθήσει καί τόν Καλομοίρη ακόμα μιά V. - Νέο φασιστικό πραξικόπημα στά συνδικάτα. Και πάλι τό
φορά, άν είχε τή θέληση νά ξεκόψει άπό τόν βούρκο τού καθεστώς και οί άνθρωποι τής κατοχής στα συνδικάτα.
παρελθόντος δέχτηκε νά υποστηρίξει κοινό ψηφοδέλτιο γιά τήν 'Η φασιστική αντίδραση πού αναρριχήθηκε στήν εξουσία μέ
εκτελεστική επιτροπή μέ τή συμμετοχή καί τού Καλομοίρη, άν τίς εγγλέζικες λόγχες ολοκληρώνει τό πραξικόπημα της μέ τίς
καί δέν είχεν έκλεγεί ούτε αντιπρόσωπος άπό τό συνδικάτο του. βουλευτικές εκλογές - άπάτη τής 31 Μαρτίου. Αμέσως μετά
Δέχτηκε ακόμα, άν έπαιρνε μέρος καί ό Μακρής στό Συνέδριο τίς εκλογές βάζει χέρι στίς συνδικαλιστικές ελευθερίες. Συνδι-
νά συμπεριληφθεί καί ό Μακρής στό κοινό ψηφοδέλπο τής καλιστές ηγέτες σάν τόν αλησμόνητο σύντροφο μας Βουτηρά,
΄Εκτελεστικής ΄Επιτροπής. ΄Ομως ό Μακρής δέν ήθελε νά πρόεδρο τών Συνδικάτων τής Νάουσας, δολοφονούνται. Γρα-
υποταχτεί στή θέληση τής εργατικής τάξης. ΄Ηταν ώς τόσο φεία συνδικάτων λεηλατούνται καί ανατινάσσονται. 'Η Πρωτομα-
συνεπέστερος άπ' τόν Καλομοίρη πού άνεγνώριζε τό Συνέδριο γιά τής ΄Αθήνας σημειώνεται μέ σφαγή συνδικαλιστών. Οί
καί δήλωνε σεβασμό στίς αποφάσεις του, ώσπου νά εκλεγεί στή άντιπρόσωποι πού έκλέξαν οί εργάτες στά Διοικητικά Συμβούλια
Διοίκηση καί νά πουληθεί καί πάλι στήν αντίδραση σέ άκριβώτερη τών 'Ασφαλιστικών Ταμείων διώχνονται καί διορίζονται παράνο-
τιμή αυτή τή φορά γιατί θά είχε καί τόν τίτλο τού «εκλεγμένου» μα οί φασίστες. Οί έργοστασιακές έπιτροπές διώχνονται άπ' τή
άπ' τό Συνέδριο. δουλειά τους. Οί συνδικαλιστές πού είσπράττουν τίς συνδρομές
τών μελών στά συνδικάτα είσάγονται στά στρατοδικεία καί
καταδικάζονται σέ βαρειές ποινές μέ τήν πρόφαση, ότι θά
δώσουν τά χρήματα στους αντάρτες. Καί ψηφίζεται ό Νόμος
«Περί μέτρων τάξεως» πού τιμωρεί μέ κάτεργα τήν απεργία καί
τίς συγκεντρώσεις τών έργατών. Καί γιά επιστέγασμα μ’ ένα
διάταγμα της ή Κυβέρνηση καθαιρεί όλες τίς Διοικήσεις καί
διορίζει τούς ίδιους πού διώριζαν οί Γερμανοί. Μερικοί μάλιστα
έχουν καταδικαστεί σέ πολλά χρόνια φυλακή γιά συνεργασία μέ
τόν εχθρό, όπως ό Μαρκουλάκης στά Χανιά Κρήτης καί ό
Βουρλιώτης τής Μυτιλήνης. Δέν διστάζει ή Κυβέρνηση. Τούς
δίνει Βασιλική χάρη, τούς βγάζει άπ' τή φυλακή καί τούς διορίζει
Προέδρους καί Γραμματείς στις Διοικήσεις τών επαρχιακών
ενώσεων τών συνδικάτων. Καί ένώ βγάζει άπό τίς φυλακές τούς
συνεργάτες τών Γερμανών κλείνει στά κάτεργα όλα τά εκλεγμέ-
να μέλη τών Διοικήσεων τών συνδικάτων τών έπαρχιών. Σέ
έκατοντάδες πολλές ανέρχονται οί φυλακισμένοι καί οί εξόρι-
στοι συνδικαλιστές. Καί σέ δεκάδες οί δολοφονημένοι. Σέ δέκα
τρείς άνέρχονται οί Πρόεδροι καί Γραμματείς συνδικάτων πού
δολοφονήθηκαν σέ μιά μόνον πόλη, στή Λάρισσα. Καί φυσικά
41 42
άνάλογος είναι ό άριθμός τών δολοφονημένων στίς άλλες κανόνες τού διατάγματος 24792 τό όποιο διάταγμα έκήρυξεν
πόλεις. άκυρο ή Κυβέρνηση.
Ή εκλεγμένη Διοίκηση τής ΓΣΕΕ συλλαμβάνεται καί Όμως ή έργατική τάξη τής ΄Ελλάδος, ούτε λύγισε, ούτε
καταδικάζεται σέ τέσσερες μήνες φυλακή «έπί κλοπή ιδιωτικών έγκατέλειψε τόν αγώνα γιά τήν άποκατάσταση τών συνδικαλιστι-
έγγραφων επειδή όπως είχεν καθήκον αρνείται νά παραδώσει κών της έλευθεριών, γιά τήν κατάργηση όλων τών φασιστικών
στους διορισμένους τά βιβλία τής Γ.Σ.Ε.Ε. Καί τέλος παράνομα διαταγμάτων καί γιά τήν άπελευθέρωση όλων τών κρατουμένων
καί άντισυνταγματικά έπαναφέρνει τό σύστημα τής ύποχρεωτι- έργατών. Στόν άγώνα τους αύτόν πού μέ τόση αύτοθυσία καί
κής φορολογίας τού μεροκάματου όλων τών μισθωτών υπέρ τών αύταπάρνηση διεξάγουν οι έλληνες εργάτες έχουν στό πλευρό
διορισμένων τούς όποιους περιφρονούν καί μισούν όλοι οί τους τήν Π.Σ.Ο. καί τούς έργάτες, όλου τού κόσμου. Και ή
έργάτες. ντόπια άντίδραση στήν προσπάθειά της νά φασιστικοποιήσει τα
'Η ουσιαστική «δικαιολογία» τής Κυβέρνησης γιά τό φασι- συνδικάτα έχει τήν υποστήριξη τού άγγλικού Φόρεΐν ΄Οφις καί
στικό αύτό πραξικόπημα είνε άντάξια τών φασιστικών της τών πραχτόρων της τών φασιστών διορισμένων στά συνδικάτα.
διαθέσεων. «Άφού,-λέει,- οί εκλογές τής Βουλής δωσαν Καί ανάμεσα στους πράχτορες αυτούς πρώτος καί καλλίτερος
πλειοψηφία 90% στά κυβερνηπκά κόμματα πρέπει καί οί Διοική- πάλι εμφανίζεται ό Καλομοίρης, άφού αύτό τό «έντιμο» επάγ-
σεις τών Συνδικάτων νά συγκροτηθούν μέ τήν ίδια άναλογία, γελμα είναι πολύ προσοδοφόρο καί πάλιν.
90% τών έδρών οί Μακρήδες καί 10% οί άντικυβερνητικοί». Γιά τό ρόλο τών Άγγλων επισήμων νά μερικά χαρακτηριστι-
Δέν αξίζει τόν κόπο νά συζητήσει κανένας τήν κακοήθη αυτή κά:
ανοησία. 'Αφού όλος ό κόσμος ξέρει, ότι τά έργατικά κόμ- Στό έλληνικό ύπουργείο 'Εργασίας έδρεύει Άγγλος έμπει-
ματα προπολεμικά άν καί ήταν μειοψηφία στή Βουλή σ' όλες ρογνώμονας έπίσημος άπεσταλμένος τού Φόρεϊν Όφις χωρίς
τίς χώρες, στά συνδικάτα είχαν παμψηφεία γατί ή επιρροή τήν έγκριση τού όποίου τίποτε δέν μπορεί νά ένεργήσει ό
τους συγκεντρώνεται κυρίως στους εργάτες. 'Αλλά καί σήμε- έλληνας ύπουργός 'Εργασίας. ΄Ωστε μέ τήν έγκριση, άν όχι μέ
ρα ακόμα στή Γαλλία π.χ. ένώ στή Βουλή οί κομμουνιστές τήν έμπνευση τού Άγγλου έπίσημου έμπειρογνώμονα έκδόθη-
καί σοσιαλιστές ένωμένοι δέν έχουν ούτε τίς μισές έδρες, καν τά φασιστικά διατάγματα. Καί όταν ή διεθνής κοινή γνώμη
στά συνδικάτα έχουν τήν παμψηφεία. ΄Ωστε και άν άκόμα ήταν έξεγέρθηκε, τό Φόρεϊν Όφις έστειλεν ειδικό άπεσταλμένο τόν
γνήσια τά αποτελέσματα τών ψευτοεκλογών τής ΄Ελληνικής κ. Μπρέιν στήν Αθήνα, όχι γιά νά άποκαταστήσει τίς συνδικαλι-
Βουλής τής 31ης Μαρτίου 1946, αυτό δέν δίνει κανένα δικαίωμα στικές ελευθερίες άλλά γιά νά νομιμοποιήσει τό φασιστικό
στό Κόμμα πού πλειοψήφισε στή Βουλή νά καθαιρέσει τίς πραξικόπημα, γιά νά τού φορέσει ένα «δημοκροτικοφανή»
έκλεγμένες Διοικήσεις τών συνδικάτων καί νά διορίσει τούς μανδύα. Αυτή τήν έννοια έχει ή «συμβιβαστική» πρόταση τού κ.
φίλους του. Δέν συζητούμε τίς τυπικές ψευτονομικές δικαιολο- Μπρέϊν νά συγκροτηθεί μιά Διοίκηση τής ΓΣΕΕ. έξω καί
γίες τής Κυβέρνησης γιά τό φασιστικό της πραξικόπημα στά αντίθετα άπ' τούς κανόνες καί τήν διαδικασία πού προβλέπει τό
συνδικάτα. Τίς «δικαιολογίες» αυτές τίς ανάτρεψαν διαπρεπείς Συνέδριο καί τό Καταστατικό. Σκοπός τους είναι νά ξαναφέρουν
νομομαθείς. Καί τίς ανατρέπει ή ίδια ή Κυβέρνηση άφού στά συνδικάτα καί νά διαιωνίσουν τά καθεστώς τού 1945 μέ τήν
καθαίρεσε καί διοικήσεις συνδικάτων οί όποίες έκλεγήκαν πολύ συγκατάθεση καί τού ΕΡΓΑΣ. Καί επιδιώκουν ακόμα νά οργανώ-
πρίν καί πολύ αργότερα άπό τό χρονικό διάστημα πού ίσχυαν οί σουν ψευτοεκλογές στά συνδικάτα, μέσα σέ ένα καθεστώς
43 44
τρόμου καί αίματος δηλαδή χίλιες φορές χειρότερες καί άπ’ τίς τελευταίοι συνεργάτες του. Άπ τή Μακεδονία, άπ' τόν
ψευτοεκλογές πού έκαναν γιά βουλή στίς 31 Μαρτίου 1946, καί Πειραιά, άπ' τήν Αθήνα καί οί ελάχιστοι πού τόν ακολου-
άπό τό ψευτοδημοψήφισμα τής 1ης τού Σεπτέμβρη τού 1946. θούσαν τόν αποκήρυξαν. Είνε κΓ αυτό μιά απόδειξη τών
Έτσι ελπίζει τό Φόρεϊν ΄Οφις ότι θά μπορέσει νά «νομιμοποιή- διαθέσεων καί τών πιό συντηρητικών ακόμα εργατών απέναντι
σει» τούς προστατευόμενους του σφετεριστές, φασίστες, τούς στά μέτρα τής Κυβερνήσεως στά συνδικάτα. Καί ή κατάληξη τού
διορισμένους στίς Διοικήσεις τών συνδικάτων. Χαρακτηριστικό Καλομοίρη ήταν νά γυρίσει εκεί άπ' όπου ξεκίνησε. Ξαναγύρισε
τής υποκρισίας τών Άγγλων επισήμων είνε, ότι ό κ. Μπρέϊν στίς παληές του αγάπες, στό Δημητράτο. άπ' τόν όποιο άλλωστε
αναγνώρισε σάν παράνομα καί φασιστικά τά μέτρα τής Κυβέρνη- ουσιαστικά ποτέ δέν είχε αποχωριστεί. Ό Δημητρατος έστειλε
σης Τσαλδάρη καί αποδέχεται σάν τίμιες καί νόμιμες τίς στόν ημερήσιο τύπο μιά ανακοίνωση του μέ τήν όποια λέει ότι
προτάσεις τής εκλεγμένης Διοίκησης τής Γ.Σ.Ε.Ε. γιά νά γίνηκε οτίς 8 Δεκέμβρη 1946 σύσκεψη τών οπαδών του καί τοϋ
καταλήξει στό τέλος ό κ. Μπρέϊν στίς προτάσεις πού νομιμο- Καλομοίρη καί αποφάσισαν νά συνεργαστούν γιά τή... σωτηρία
ποιούν καί μονιμοποιούν τό καθεστώς τών διορισμών στά συνδι- τών συνδικάτων πού κινδυνεύουν από τούς κομμουνιστές.
κάτα. Καί τό πιό χαρακτηριστικό είνε ότι ό κ. Μπρέϊν τήν Στήν ιερή αυτή συμμαχία τής ντόπιας φασιστικής αντίδρα-
τελευταία στιγμή απαρνήθηκε όλα όσα είχεν αποδεχθεί πριν σης, τών Άγγλων ιμπεριαλιστών κσί τών πρακτόρων τους
ένα μήνα, καί τά απαρνήθηκε αμέσως μόλις ή εκλεγμένη Μακρήδων-Καλομοίρηδων καί Δημητράτων. οί έλληνες εργάτες
Διοίκηση τής Γ.Σ.Ε.Ε. απέρριψε τήν άτιμωτική γιά κάθε συνδι- αντιτάσσουν τήν ακλόνητη ενότητα τους, τήν αλύγιστη θέληση
καλιστή άξιον τού ονόματος του, πρόταση τού Μπρέϊν σύμφωνα τους νά συνεχίσουν τόν αγώνα γιά νά ξεκαθαρίσουν τά
μέ τήν όποία ή εκλεγμένη Διοίκηση τής Γ. Συν)δίας Εργα- συνδικάτα τους άπ' τούς προδότες πού μέ τή βία επιβλήθηκαν.
τών 'Ελλάδος γιά νά αποκατασταθεί καί πάλι στή θέση πού Ξέρουν καλά οί έλληνες εργάτες πώς ό αγώνας γιά νά
τής εμπιστεύθηκε ή έργατική τάξη ώφειλε νά κάνει μιά ξαναγίνουν νοικοκυραίοι στα συνδικάτα τους είναι συνδεδεμέ-
δήλωση, ότι ούτε θά οργάνωνε εργατικές απεργίες, ούτε θά νος μέ τόν αγώνα γιά τά ψωμί τους. Θέλουν τά συνδικάτα δικά
υποστήριζε απεργίες πού θά έκήρυσσαν οί εργάτες. Αμέσως τους, δργανα υπεράσπισης τοϋ ψωμιοϋ τους καί όχι όργανα
ύστερα άπό τήν απόρριψη τής προτάσεως του αυτής ό κ. Μπρέ- υποδούλωση τους στό κεφάλαιο. ΓΓ αυτό θά συνεχίσουν τόν
ϊν έδήλωσε πώς δέν μπορεί νά δεχθεί τήν αποκατάσταση τών ε- αγώνα όσεσδήποτε θυσίες καί άν χρειαστούν ακόμα ώς τή Νίκη.
κλεγμένων Διοικήσεων πού έν τούτοις είχεν αποδεχτεί, όταν Καί είναι βέβαιοι γιά τή νίκη γιατί καί θέληση έχουν καί ικανότητα
ακόμα συνεδρίασε ή Εκτελεστική Επιτροπή τής Π.Σ.Ο. στή καί τήν υποστήριξη 70 εκατομμυρίων εργατών πού είναι οτίς
Βάσιγκτων καί προετοιμάζονταν τό συνέδριο τών ΄Αγγλων συνδι- γραμμές τής Π.Σ.Ο. αλλά καί γιατί οί Ίδιοι ούτε θυσίες ούτε
κάτων στό Μπράϊτον. Γιά τό ρόλο τού Καλομοίρη καί γιά τίς «ιδεο- κόπους λογαριάζουν στόν αγώνα αυτόν άπ' τήν έκβαση τοϋ
λογικές» του αρχές είνε αρκετό νά πούμε, ότι εισέπραξε σάν οποίου θά εξαρτηθεί άν θά υποβιβαστούν στήν κατάσταση
προκαταβολή γιά τήν προδοσία του τεσσεράμισυ εκατομμύρια αγέλης δούλων ή θά άναχτήσουν τά δικαιώματα τους σάν
δραχ. μέ πρώτη δόση καί επί ένα τρίμηνο είκοσι δολλάρια τήν πολίτες ελεύθεροι καί σάν τάξη πού έχει μιά μεγάλη Ιστορική
ήμερα καί τά έξοδα τής περιοδείας του στήν Γαλλία, Αγγλία καί αποστολή.
Αμερική γιά νά υποστηρίξει τά φασιστικά μέτρα τοϋ Τσαλδάρη
στά συνδικάτα Αυτή τή φορά όμως τόν εγκατέλειψαν καί οί
45 46
θούν νά τίς κολλήσουν. Καί ή ιστορία αυτή τών αγώνων τής
εργατικής τάξης της 'Ελλάδας αποδείχνει ακόμα πώς εκείνο
πού δημιουργεί τίς κρίσεις καί τίς ανωμαλίες, είνε μόνο ή
φασιστική τρομοκρατία, ή κατάπνιξη τών συνδικαλιστικών ελευ-
θεριών και όχι ή δήθεν άρρώστεια τού ελληνικού συνδικαλισμού.
Οί κρίσεις καί οί ανωμαλίες πού εμφανίζονται στό ελληνικό
συνδικαλιστικό κίνημα δείχνουν τή δύναμη αντίστασης τής
εργατικής τάξης στή φασιστικοποίηση τών συνδικάτων, ακριβώς
όπως ό υψηλός πυρετός ενός άνθρωπου δείχνει τήν αντίδραση
τού οργανισμού του στά μικρόβια πού περιέχει ένα άντιτυφικό
VI – Σ Υ Μ Π Ε Ρ Α Σ Μ Α Τ Α εμβόλιο π.χ. Καί τό τελικό συμπέρασμα: Φάρμακο μοναδικό γιά
τή θεραπεία τής κρίσης είναι ν' αποκατασταθούν οί συνδικαλι-
΄Ολη ή ιστορία τού Ελληνικού συνδικαλισμού,-όπως σέ στικές ελευθερίες.
χοντρές γραμμές τήν έκθέσαμε,-είνε μιά ιστορία ενός σκλη- Οί ΄Αγγλοι επίσημοι άς αφήσουν τίς υποκρισίες τους καί άς
ρού, γεμάτου θυσίες αγώνα τής εργατικής τάξης τής 'Ελλάδος αφήσουν τούς έλληνες εργάτες ήσυχους νά εκλέγουν ελεύθε-
γιά νά εξασφαλίσει τό δικαίωμα νάχει δικά της ανεξάρτητα ρα καί νά ελέγχουν τίς Διοικήσεις τών συνδικάτων τους. Καί άς
συνδικάτα. μήν ανησυχούν καθόλου γιά τήν υγεία τού ελληνικού συνδικαλι-
Τά μέτρα βίας, τρομοκρατίας καί διαφθοράς πού σ' όλα τά σμού.
χρόνια τής ύπαρξης τών ελληνικών συνδικάτων μέ λύσσα Ό Ελληνικός συνδικαλισμός απόδειξε μέ τους αγώνες
εφάρμοσε ή αντίδραση, δέν έστάθηκαν ικανά νά δηλητηριάσουν του πώς έχει υγεία καί όση δύναμη χρειάζεται γιά ν’ αντιμετωπί-
τόν οργανισμό τής εργατικής τάξης τής Ελλάδας καί τό σει νικηφόρα όλες τις επιθέσεις καί τίς ραδιουργίες τής ντόπιας
συνδικαλιστικό της κίνημα καί νά τό εκφυλίσουν. φασιστικής αντίδρασης καί τών ΄Αγγλων υποστηρικτών της.
΄Αντίθετα άπ' τούς συκοφαντικούς ισχυρισμούς τών ΄Αγ- Τά Ελληνικά συνδικάτα δέν θά γίνουν φασιστικά. Οι
γλων επισήμων, ό οργανισμός τής εργατικής τάξης τής 'Ελλά- διορισμένοι στις διοικήσεις τους φασίστες θά σαρωθούν. Καί οί
δας αποδείχνεται υγιέστατος, όλος ρώμη καί ζωή, ικανώτατος ΄Ελληνες εργάτες θά ξαναγίνουν νοικοκυραίοι στά συνδικάτα
νά φτύνει άπό πάνω του όλα τά ξένα σώματα, τούς πράχτορες τους. Τό δικαίωμα τους αυτό τό κατάχτησαν μέ τό αίμα τους πού
τής αντίδρασης, πού μέ τή φασιστική βία καί επίμονα προσπα- άφθονο έδωσαν στόν αγώνα τους γιά τή συντριβή τοϋ φασισμού.

Κ.ΘΕΟΣ
Γραμματέας τής Γ.Σ.Ε.Ε.
47 48
Π Α Ρ Α Ρ Τ Η Μ Α 2) Λύσις τής συμβάσεως ενοικιάσεως τού οικήματος τού
'Εγγραφα πού αποδείχνουν, ότι αυτοί πού διορίστηκαν άπ' ΄Εργατικού Κέντρου.
την Κυβέρνηση Τσαλδάρη στή Διοίκηση τής Γενικής Συνομο- 3) Έκκαθάρισις υπαλληλικού προσωπικού.
σπονδίας τών 'Εργατών τής 'Ελλάδας καί στίς Διοικήσεις τών 4) Εκλογή επιτροπής διά·τόν έλεγχον Ε.Ο.Μ.Π.Α.
'Εργατικών Κέντρων είναι φασίστες καί συνεργάτες τών Γερμα- 5) 'Εργατικά ζητήματα.
νών καί ΄Ιταλών καταχτητών. 6) 'Εγκρισις δαπανών καί άλλα ζητήματα.
* 'Αρχομένης τής συνεδριάσεως άναγινώσκονται καί έπικυ-
* * ρούνται τά πρακτικά τής προηγουμένης συνεδριάσεως.
'Ο συνάδ. Γεν. Γραμματεύς άνακοινοί ότι, προς τόν Φύρερ
Μιά βδομάδα μετά τήν εισβολή τών χιτλερικών όρδών στήν τού Γερμανικού Ράιχ 'Αδόλφον Χίτλερ απεστάλη τό κάτωθι
΄Αθήνα, ό Καλομοίρης σάν Γενικός Γραμματέας τής ΓΣΕΕ, τηλεγράφημα:
διορισμένος άπ' τό Δημητράτο, στέλνει τηλ/μα άφωσίωσης στό «Η Γ.Σ.Ε.Ε. εκπροσωπούσα ολόκληρον τόν έργατικόν κό-
Χίτλερ. Καί τήν ενέργειά του τήν εγκρίνει ομόφωνα ολόκληρη ή σμον τής 'Ελλάδος παρακαλεί τήν έξοχότητά σας νά δεχθή τήν
διορισμένη διοίκηση τής ΓΣΕΕ στήν οποία μετέχει καί ό έκφρασιν τής βαθύτατης ευγνωμοσύνης τού ελληνικού εργατι-
Πατσατζής, διορισμένος καί σήμερα Γεν. Γραμματέας τής κού κόσμου δια τήν άπελευθέρωσιν τών ελλήνων αξιωματικών
ΓΣΕΕ. καί οπλιτών οί πλείστοι τών όποιων προέρχονται έκ τών ίδικών
του σπλάχνων. Οί ΄Ελληνες στρατιώται επανερχόμενοι εις τάς
I.- Πρακτικά συνεδριάσεως τής διορισμένης Διοικήσεως εργασίας των θά έχουν είς τάς καρδίας των τό όνομα τού Φύρερ
τής ΓΣΕΕ ώς τόν είλικρινέστερον φίλον τής Ελλάδος υπό τήν προστασίαν
στήν περίοδο τής κατοχής. τού οποίου έπιθυμούμεν όλοι οί έργάται 'Ελλάδος νά τεθή ή
1) Συνεδρίασις 13η. ίερά γή τής Πατρίδος μας».
Εν Αθήναις τή 5η Μαίου 1941 'Η Διοίκηση έγκρίνει όμόφωνα τήν ένέργειαν ταύτην τού Γ.
Παρόντα μέλη Διοικήσεως: Γραμματέως.
1. I. Καλομοίρης Γ. Γραμματεύς *
2. Ι. Πατσατζής 7.Β. Ράπτης * *
3. Χ. Χαρισιάδης 8 Κ. Πρεβενάς Στίς 31 Μαΐου 1941 οί ήρωες τής ΄Εθνικής ΄Αντίστασης
4. Δ. Μπαρκάς 9.Ι. Δημακάκος Μανώλης Γλέζος καί Α. Σάντας, μέ κίνδυνο τής ζωής τους
5. Μ. Πετρουλής 10. Σ. Καρούσος ανεβαίνουν στήν 'Ακρόπολη καί κατεβάζουν τή χιτλερική σημαία
6. Ε. Ευαγγέλου 11. Ν. Κωστής πού μόλυνε τόν 'Ιερό Βράχο. Τό γεγονός αυτό χαιρετίσθηκε
άπό όλους τούς συμμαχικούς ραδιοφωνικούς σταθμούς καί ό
Θέματα ημερησίας διατάξεως ΄Ελληνικός Λαός τό χαιρέτησε σάν σύνθημα έναρξης τού
1) Τηλεγράφημα προς τόν Φύρερ τού Γερμανικού Κράτους κινήματος τής ΄Εθνικής ΄Αντίστασης.
49 50
Μόνον οί Καλομοίρης, Πατσατζής καί οί όμοιοι τους Τής προσωρινής Διοικητικής Επιτροπής τού Ε.Ε. Κέντρου
συνεργάτες τών καταχτητών καταδίκασαν τήν ήρωική αυτή Αθηνών οί συν.:
πράξη. Οι ίδιοι τώρα είναι πάλι διορισμένοι στή Διοίκηση τής 1) Δ. Παπαδόπουλος 3) ………….
ΓΣΕΕ. 2) Κ. Παπαδόπουλος 4) Κ. Κωνσταντινίδης
2) Πρακτικόν Συνεδριάσεως Γενικού Συμβουλίου Γενικής Τής προσωρινής Διοικητικής ΄Επιτροπής τού Ε.Ε. Κέντρου
Συνομοσπονδίας ΄Εργατών ΄Ελλάδος. Πειραιώς :
'Εν Αθήναις σήμερον ήμέραν Κυριακήν 1 ΄Ιουνίου 1941 1) Α. Κοζάκος 4) Δ. Σταυρόπουλος
καί ώραν 9 1/2 π.μ. συνήλθον είς συνεδρίασιν εις τά γραφεία τής 2) 'Ηλ. Πατρικάκος 5) Δημητρακόπουλος
ΓΣΕΕ τά μέλη τού Γενικού Συμβουλίου αυτής, παρισταμένων καί 3) I. Καλαϊτζής
τών προσωρινών ΄Επιτροπών τών Ε. Κέντρων Αθηνών - Θέματα ημερησίας διατάξεως:
Πειραιώς. 1) ΄Ανακοινώσεις Γενικού Γραμμετέως.
΄Αρχομένης τής συνεδριάσεως αναγιγνώσκεται ό κατάλο- 2) Διάφορα ζητήματα.
γος τών μελών τοϋ Γενικού Συμβουλίου. Αρχομένης τής συνεδριάσεως ό Γ. Γραμμετεύς συν. I.
Παρόντα μέλη Διοικήσεως: Καλομοίρης, λαμβάνων τόν λόγον λέγει, ότι σκοπός τής συγκλή-
1) I. Καλομοίρης 7) I. Πατσατζής σεως τού Γενικού Συμβουλίου είναι, όπως διαπιστωθή ή
2) Χ. Χαρισιάδης 8) Κ. Πρεβενάς σημερινή θέσις τής έργατικής τάξεως καί καθωρισθή ή στάσις
3) Δ. Μπαρκάς 9) I. Δημακάκος της έναντι τής δημιουργηθείσης καταστάσεως.
4) Μ. Πετρουλής 10) Σπ.Καρούσος Άπό τής 28 Απριλίου ή χώρα μας διέρχεται πρωτοφανή
5) Ε. Ευαγγέλου 11) Ν. Κωστής κρίσιν καί άπειρα είναι τά προβλήματα τά οποία πρέπει ν'
6) Β. Ράπτης αντιμετωπισθούν.
Παρόντα μέλη Εποπτικής Έππροπής: Ό συν. Μ. Κωστής λέγει ότι άνέγνωσε προκήρυξη τού
1) Μ. Καπάτος 2) Ν. Απέργης Προέδρου τής Κυβερνήσεως διά τής όποίας καταδικάζονται οί
προβαίνοντες εις ενεργείας αί όποίαι εκθέτουν εις κινδύνους
Γενικοί Σύμβουλοι: τήν Χώραν μας. Μερικοί όμως ασυνείδητοι ίσως πληρωμένοι,
1) Δ. Παπανικολάου 2) Π. Ματορίκος. δημιουργούν ζητήματα εις βάρος τής Ελλάδος. Σήμερον
Τών Γραμματειών: είμεθα υπό ξένην κατοχήν. Βέβαια έπολεμήσομε καί άνεγνωρί-
1) Έμμ. Λεοκαράκης 5) Α. Μανδάλης σθη άπ' όλους ή ανδρεία μας. Φρονώ όμως ότι κάθε σόφρων
2) Π. Χάνος 6)....... άνθρωπος δέν θά εύρεθή νά έπιδοκιμάση ενεργείας εχθρικάς
3) Γ. Κοντάκος 7) Σπ. Βασιλειάδης προς τάς αρχάς Κατοχής, διότι τοιαύται ένέργειαι ξεσπούν εις
4) I Ρέντζης βάρος τού συνόλου τής Χώρας. 'Η Διοίκησις καί τά Ε.Ε. Κέντρα
51 52
πρέπει νά απευθυνθούν προς τούς έργάτας καί νά τονίσουν, ότι είς τά παρ’ αυτής λαμβανόμενα μέτρα πρός πρόληψιν καί
οί Ελληνες ασχολούμεθα μέ τά έργα μας καί ότι καταδικάζουμε τιμωρίαν πάσης εις τό μέλλον απόπειρας δημιουργίας εγκλημά-
ενεργείας ατόμων άγνώστων, ώς εκείνων πού έκλεψαν άπό τήν των εις βάρος τών ζωτικών συμφερόντων τού μοχθούντος λαού.
΄Ακρόπολιν τήν Γερμανική Σημαίαν ή προβαίνουν εις ένεργείας *
κατά τών στρατευμάτων Κατοχής. * *
΄Ο συν. Π. Ματορίκος λέγει, ότι πρέπει νά λάβουμε θέση
καταδικάζοντες τάς ενεργείας τών θερμόαιμων. Τόν νικητήν Καί άλλη μιά άπόφαση τών προδοτών, πού δείχνει τή
αντιμετωπίζουμε υπερήφανα. 'Αποδοκιμάζουμε όμως ενέργει- συνεργασία τους με τους καταχτητές.
ες πού τελικώς θά στρατοϋν κατά τού Λαού μας. 3) Δευτέρα συνεδρίαση τού Γενικού Συμβουλίου τής 1ης
Οί συν. Δ. Μπαρκάς καί Θ. Κουρεντζής συμφωνούν μέ τήν ΄Ιουνίου 1941.
είσήγησιν τού συν. Κωστή. Μέλη Διοικήσεως
Ό συν. Γενικός Γραμματεύς λέγει ότι ή Ομοσπονδία I. Καλομοίρης Χ. Χαρισιάδης
υπέγραψε εισηγήσει τής Κυβερνήσεως προκήρυξιν διά τής Μπαρκάς Καρούσος
οποίας καλείται ο λαός νά άφιερωθή εις τά έργα του καί φέρεται Δημακάκος. Τσαπής.
καλώς προς τόν Στρατόν Κατοχής. Καί εις τήν σημερινή Πατσατζής. Βουτσικάς.
περίπτωσιν ή Συνομοσπονδία θά κάνη ότι πρέπει, διότι νομίζει, Μορφίδης.
ότι δέν είναι ανδρισμός ή κλοπή μιας σημαίας. ΄Ομοσπονδίας Εργατών Μετάλλου
Τέλος δίδεται εντολή εις τήν Γράμματείαν όπως έκδώση Θ. Κουρεντζής
τήν κάτωθι έγκύκλιον προς τάς Ε.Ο.Ν. Γραμματείας, 'Ομοσπον- ΄Ομοσπονδίας Τουριστικών ΄Επαγγελμάτων
δίας, Ε.Ε. Κέντρα, όλας τάς οργανώσεις καί τούς έργάτας καί I. Ρέντζης
υπαλλήλους τής Χώρας. ΄Ηλεκτροτεχνιτών
΄Η Γεν. Συνομοσπονδία τών ΄Εργατών τής ΄Ελλάδος Αύτοκινήτων Γραμμ.
λαβούσα γνώσιν τής αχαρακτήριστου πράξεως τής αρπαγής έκ Μανδάλης
τής ΄Ακροπόλεως τής Γερμανικής Σημαίας, ύπό οργάνων ξένης ΄Αρτεργατών
προπαγάνδας, διά μόνον τόν σκοπόν τής δημιουργίας πρόσκαι- Καπάτος
ρων εντυπώσεων εις βάρος τών γενικωτέρων συμφερόντων τού Κουρέων
'Ελληνικού Λαού έχουσα προς τούτοις ύπ' όψιν τάς διαφόρους Μιχαηλίδης
άλλας υστερικάς εκδηλώσεις εύαρίθμων άνοήτων, διακηρύσσει Οίκοδομών
έξ ονόματος τών εργατών καί υπαλλήλων τής Χώρας τούς Λεοκοφόκης
όποιους εκπροσωπεί, ότι παρόμοιοι ένέργειαι επιδεινώνουν τάς Μηχανικών
δυσχερείς συνθήκας, ύπό τάς όποιας τελεί σήμερον ό τόπος Παπαδόπουλος
μας, δι' ό καί τάς αποδοκιμάζει κατά τόν ζωηρότερον τρόπον. ΄Ιδιωτικών ΄Υπαλλήλων
Καλεί όλους τούς εργαζομένους νά στηρίξουν τήν Κυβέρνησιν
53 54
Χάνος ΚΑΙ Η ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ ΤΟΥ
΄Εποπτικής ΄Επιτροπής Πρός τάς Α. Εξοχότητας.
Φουντούκης Μπενίτο Μουσολίνι, άρχηγόν τής ίταλικής κυβερνήσεως.
΄Απέργης Βεντουρίνι, γραμματέα Βασ. Πρεσβείας τής 'Ιταλίας 'Αθή-
Γενικοί Σύμβουλοι νας.
Ματορίκος Καράτσολο, γραμματέα Βασ. Πρεσβείας 'Ιταλίας ΄Αθήνας.
Παπανικολάου Γενικόν Πρόξενον, Βασ. Πρεσβείας της Ίταλίας ΄Αθήνας,
Υπό τής Διοικήσεως άνακοινούται ή αποστολή προς τήν ΄Ιταλικόν Φρουραρχείον ΄Αθηνών.
Κυβέρνησιν τού κάτωθι τηλεγραφήματος.
«Εθνική Γενική Συνομοσπονδία εκπροσωπούσα τόν σύνο-
λον τών εργατών καί υπαλλήλων τής Χώρας συνασπαζομένη 'Η Διοίκησις τής 'Εθνικής 'Εργατικής Συνομοσπονδίας πού
βαθείαν έθνικήν συμφοράν δηλώνομεν προς 'Υμάς ότι τίθεται περικλείει στους κόλπους τής πάνω άπό ένα εκατομμύριο
ανεπιφυλάκτως εις τό πλευρόν τής Εθνικής Κυβερνήσεως μέ εργάτες καί υπαλλήλους θεωρεί καθήκον της νά προσφύγη στίς
όλας τάς δυνάμεις της, ίνα βοηθήση τήν Έθνικήν ενότητα καί ώς άνω αρχές καί νά επικαλεσθεί τήν προστασίαν τους εναντίον
περισυλλογήν πρός άποκατάσταοτν τής ησυχίας, καί τάξεως καί μιας αδικίας ή όποια έγινε εις βάρος μας.
άνακούφισιν τών ασθενέστερων μελών τής Κοινωνίας ώς είναι ή Σ’ αυτή τήν ενέργεια μας μάς παρακινεί αυτή αύτη ή
Εργατοϋπαλληλική Τάξις.» φασιστική μας ιδεολογία, ή οποία, βρίσκει τή δικαίωση της καί
Τό Γενικόν Συμβούλιον επικροτεί καί εγκρίνει ομοφώνως τήν πραγματοποίηση της στίς μεγάλες λαϊκές μάζες.
τήν ένέργειαν ταύτην τής Διοικήσεως ώς καί τήν άποστολήν Δυστυχώς ό ΄Ελλην υπουργός τής 'Εργασίας κ. Λιβιεράτος
τηλεγραφήματος. έμπνευόμενος άπό φιλικά αισθήματα πρός τίς ιδέες τού Μεταξά
΄Ακολούθως εγκρίνεται παμψηφεί ή κάτωθι πρότασις τού προβαίνει σέ μιά σειρά ενέργειες ένταντίον τών συμφερόντων
συν. Δ. Παπανικολάου. καί τών δικαιωμάτων τών εργατών προφανώς γιά νά προκαλέσει
Ή Διοίκησις καί τό Γενικόν Συμβούλιον τής Γ.Σ.Ε.Ε. ανησυχίας εις τά ιταλικά καί γερμανικά στρατεύματα κατοχής.
προερχόμενον έκ τής καθολικής θελήσεως τής 'Εργατοϋπαλ- Ενατίον τών ενεργειών αύτού τού άνθρώπου σταθήκαμ
ληλικής τάξεως τής Χώρας καί έκ τού 8ου Πανελλαδικού σταθήκαμε πολλές φορές υποστηρικτές τών συμφερότνων τών
Συνεδρίου, πληροφορηθείσα έκ τής προκηρύξεως τού Σού εργατών καί όλες τίς φορές αποτρέψαμε τίς προθέσεις του.
Προέδρου τής Κυβερνήσεως, ήτις έδημοσιεύθη σήμερον εις Γιά νά μήν ευρίσκεται λοιπόν έμπόδιον εις τά σχέδια του
τόν Τύπον τάς πρός τήν έργατοϋπαλληλικήν Τάξιν αγαθάς συνέλαβε τήν τολμηρή ιδέα νά θέση εις εφαρμογή νόμον μέ τόν
προθέσεις της, συνελθούσα εκτάκτως σήμερον καί έν άπολύτω όποιον καθαιρεί τήν παρούσαν διοίκησιν καί διορίζει εις τήν
άπαρτία ευρισκόμενον ομοφώνως άπεφάσισεν τήν άποστολήν διοίκησιν τής ΄Εθνικής ΄Εργατικής Συνομοσπονδίας πρόσωπα
συγχαρητηρίων πρός όλους τούς αποτελούντος τήν σημερινήν μη έχοντα ουδεμίαν υποστήριξιν άπό τις έργαπκές μάζες καί
Κυβέρνησιν τής Χώρας μας, μέ τήν όμόθυμον άπόφασιν, όπως
ενισχύσει ταύτην εις τό έργον τής περισυλλογής καί αποκατα-
στάσεως τών έκ τού πολέμου ερειπίων.
56
κατά συνέπειαν πρόθυμα νά γίνουν άβουλα όργανα στά ύπουλα
σχέδια του.
Ό κ. Λιβιεράτος συνεχίζοντας τή σκοτεινή πολιπκή τού
συμπατριώτου του 'Ιωάννου Μεταξά καί τής 4ης Αύστούστου
προσκαλεί πλησίον του καί τοποθετεί εις διαφόρους δημοσίας
υπηρεσίας τούς συμπατριώτες του τής Κεφαλληνίας καί άλλοτε
συνεργάτες τού Μεταξά.
Κατά τό ίδιο τρόπον έσκέφθηκε νά προσκαλέση στόν
οργανισμό τών εργατών τούς συμπατριώτας του, ιδιοκτήτας
οίνοπωλείων καί κρεοπωλείων καί ούδεμίαν σχέσιν έχοντας μέ
τήν έργαπκήν καί ύπαλληληλικήν τάξιν καί γιά τόν σκοπό αυτό
συγκρότησε ένα συμβούλιο πού προκάλεσε τήν αποστροφή καί
τό μίσος τών εργατικών μαζών όταν τό πληροφορήθηκαν.
Δέν έδώσαμεν καμμίαν άφορμήν γιά νά ληφθούν τέτια
μέτρα εναντίον μας. Μέ ζήλον καί υπομονή πού γίνονται πιό
βασανιστικά σ' αυτές τις δύσκολες στιγμές προσπαθήσαμε
πάντοτε νά προλαβαίνουμε συγκρούσεις τής εργασίας καί πάντα
θά φροντίζουμε νά γινόμαστε όργανα τής τάξεως.
΄Οταν εκλάπη ή γερμανική σημαία άπό τήν Ακρόπολη
έσπεύσαμε νά στηλιτεύσουμε δημοσία μέ γράμμα μας δημοσι-
ευμένο στόν τύπο καί χαρακτηρίσαμε αυτή τήν άξιοκαταφρόνη-
τη πράξη σάν εχθρική πρός τό λαό.
Έχοντας όμως τή συνείδηση μας ήσυχη γιατί κάνουμε
πάντα τό καθήκον μας τόσον απέναντι τών εργατών όσον καί
απέναντι τών στρατευμάτων κατοχής, έξεγειρόμεθα μπροστά
στήν άδικη ενέργεια τού Λιβιεράτου.
Κατόπιν αύτού άπευθυνόμεθα πρός 'Υμάς παρακαλούντες,
όπως εύαρεστούμενοι έπέμβητε γιά νά χαλιναγωγήσετε καί
ματαιώσητε τέτοιες ενέργειες τίς όποίες βεβαίως δε άφήνομε
νά φτάσουν στις έσχατες βλαβερές συνέπειες τους, αρνούμε-
νοι νά παραδώσουμε στήν λαθραία διορισμένη διοίκηση καί οί
όποίες ενέργειες άν ολοκληρωθούν είνε προφανές, ότι θά προ-
κληθούν άνευ λόγου ζητήματα.
58
Θέλομεν νά ελπίζουμε ότι ή αίτησις μας θέλει εκτιμηθεί
άπό σάς καί θά εύαρεστηθείτε νά λάβητε τά αναγκαία μέτρα γιά
νά προλάβητε γεγονότα καθώς επίσης καί γιά νά διευκολύνετε
καί επιβεβαιώσετε τήν πεποίθησην καί τήν πίστη τού λαού, ότι ό
ιταλικός φασισμός υποστηρίζει τή μάζα τών εργατών.
'Ελπίζοντας σέ μιά ευνοϊκή έκβαση ευχαριστούμε μετά τού
όφειλομένου σεβασμού.

1) ΄Ιωάννης Καλομοίρης 6) Κων)νος Πρεβενάς

2) Χαράλαμπςο Χαρισιάδης 7) ΄Ιωάννης ΠΑΤΣΑΤΖΗΣ
3) Βασίλειος Ράφτης 8) Νίκος Κωστής
4) Σπύρος Καρούσος 9) Ματθαίος Πετρουλής
5) ΄Ιωάννης Δημακάκος 10) Ευάγγελος Ευαγγέλου
11)Γρηγόριος (πρόκειται γιά
τόν Γεώργιο) Κοντάκος
΄Αθήναι τή 29η Αύγούστου 1941 XIX Αύθεντικόν άντίγρα-
φον τών υπογραφών πού μπήκαν στό χειρόγραφο.
ΚΩΝΣΤΑΝΤ. ΠΡΕΒΕΝΑΣ
β Γραμματεύς τής Συνομοσπονδίας
΄Εργατών τής 'Ελλάδος
΄Οδός ΄Αγχιάλου άριθ. 15
΄Από τούς παραπάνω πού φιγουράρουν στό υπόμνημα πού
στείλαν στό Μουσολίνι καί στά πρακτικά πού δημοσιεύουμε, οί
παρακάτω:
1) Γ. Βολωτάς 7) I. Ρέντζης,
2) Σ. Βασιλειάδης 8) Π. Χάνος
3) Γ. Δημητρακόπουλος 9) Μ. Πετρουλής
4) I. Καλομοίρης 10) Β. Ράπτης
5) Π. Ματορίκος 11) Α. Μανδάλης
6) I Πατσατζής

Είναι διορισμένοι άπό τή κυβέρνηση Τσαλδάρη καί στή

σημερινή διοίκηση τής Γ.Σ.Ε.Ε. μέ επικεφαλής τόν Πατσατζή.
59 60
ΙΙΙ. Ό Μαρκουλάκης ό κατάδικος γιά προδοσία πέρνει Βασιλική χάρη και δ) Έστειλε τό ύπ’ αριθ. 111]23.6.42 έγγραφόν του πρός
διορίζεται Πρόεδρος στό Εργατικό Κέντρο Χανίων. τήν Κράϊς Κομαντατούρ πού ζητούσε άπ' τούς Γερμανούς νά
'Εκθεση του εκλεγμένου Προέδρου του 'Εργατικού Κέντρου Χανίων. δώσουν διαταγή στό 'Ελληνικό Δημόσιο Ταμείο, νά τού αυξή-
Ποιός είναι ό Μαρκουλάκης πού διορίζουν στό Εργατικό Κέντρο Χανίων σουν τόν μισθό, επειδή λέγει... «πάντοτε έν τώ μέτρω τών
δυνάμεων μας φροντίζομεν νά εξυπηρετήσουμεν τά στρατεύ-
Γνώρισα τόν Μαρκουλάκη άπό κοντά γιατί ήμουν μέλος τής
ματα κατοχής».
Διοίκησης τού Ε.Κ. όταν αυτός ήταν πρόεδρος.
Έτσι προκαλούσε τήν επέμβαση τών Γερμανών καί μ' αυτό
1) Τό ποινικό του μητρώον αναφέρει ότι καταδικάστηκε:
τόν τρόπο κατερράκωνε τό κύρος τού κράτους.
α) Τό έτος 1927 έπί νοθεία σέ φυλάκιση 15 ήμερών καί
Κατηγορήθηκε επίσης γιά τή σύλληψη 18 ατόμων πού τούς
χρηματική ποινή 400 δραχμών.
έστειλαν εξορία. Πάνω σ' αυτό ό μάρτυρας Στ. Γλυνιάς
β) Τό έτος 1936 γιά παράνομη οπλοφορία σέ 15 ήμερών
κατάθεσε, ότι ό Μαρκουλάκης πήγαινε στήν ΓΚΕ-ΕΦ-ΠΕ κάθε
φυλάκιση καί 400 δραχμών χρηματική ποινή.
απόγευμα καί συζητούσε με τό γερμανό πού ήταν έπί τής
γ) Τό έτος 1937 γιά άδικη επίθεση σέ φυλάκιση 20 ήμερών.
καταδιώξεως. Ό κ. Γλυνιάς ήταν διερμηνέας έκεί καί όταν
δ) Τό 1943 γιά δωροδοκία σέ φυλάκιση 6 μηνών.
πήγαινε ό Μαρκουλάκης έπαιρναν άλλο διερμηνέα. Ένα από-
ε) Τό 1944 γιά νοθεία σέ φυλάκιση 1 μηνός.
γευμα όμως ήταν ό ίδιος έκεί καί είδε ένα κατάλογο μέ ονόματα
2) 'Η δοσιλογική υπόθεση γιά τήν όποια καταδικάστηκε πρό
μπροστά στό Γερμανό, ό οποίος ρωτούσε τό Μαρκουλάκη ποιοί
ολίγων μηνών, σέ 5 χρόνια φυλακή έχει ώς έξής:
άπ' αυτούς ήταν επικίνδυνοι. 'Ο μάρτυς Βαλυράκης Γ. καταθέ-
α) Διευκόλυνε τό έργο τού έχθρού διότι εκβίαζε ψυχολογι-
τει, ότι τό 1942 άκουσε άπό τόν κ. Γλυνιά ότι ό Μαρκουλάκης
κά τους εργάτες, δηλ. μέ ανακοινώσεις στήν εφημερίδα, νά
πήγε στή ΓΚΕ-ΕΦ-ΠΕ ένα κατάλογο μέ 22 ονόματα. Απ'
εργάζονται γιά τους Γερμανούς μέ τήν απειλή συλλήψεως
αυτούς πιάστηκαν καί εξορίστηκαν οί.... μεταξύ τών οποίων οί
ομήρων άπ' τά μέλη τής οικογενείας εκείνου πού δέν θά
Θωμαδάκης, Χοχλάκης, Ίσ. Κοντός κλπ.
δούλευε γιά τόν εχθρό.
Αυτός λοιπόν είναι ό βίος καί ή πολιτεία τού κ. Μαρκουλάκη.
β) Έκανε αλλεπάλληλους εκβιασμούς σέ πολλούς εργαζό-
Καθαυτό προδότης. Έπρόδιδε καί καταπίεζε τούς ίδιους τούς
μένους καί καταστηματάρχες ότι θά τούς έστελνε αγγαρεία άν
εργάτες.
δέν τούδιναν χρήματα ή είδη. ΄Απέστειλε δε στήν αγγαρεία
Καί όμως τό σημερινό κράτος τούδωσε χάρη γιά νά τόν
όσους δέν τούδωσαν. Περίπου 15 μάρτυρες τό κατάθεσαν στή
χρησιμοποιήσει πάλι σε τέτοιες σκοτεινές δουλειές.
δίκη.
Τόν διόρισαν καί πάλι στό 'Εργατικό Κέντρο. Φυσικά μετά
Αυτά όλα φυσικά, τάκανε γιά νά συντηρείται στήν ανήθικη
τον άνεκάλεσαν. ΄Ομως τό ότι προσπάθησαν νά διορίσουν ένα
καί πολυδάπανη ζωή του.
τέτοιο υποκείμενο, φανερώνει, ότι τό σημερινό κράτος βρίσκε-
γ) Έστειλε έγγραφα μέ τήν υπογραφή του σέ σταθμάρχες
ται σε αδυναμία στό νά βρει ανθρώπους πού νά τό εξυπηρετή-
μέ τήν εντολή νά συλλάβουν καί νά τού παραδώσουν διάφορους
σουν.
πού όπως έγραφε... «γιά νά αποσταλούν στό αρμόδιο γραφείο
ΝΙΚ. ΚΑΛΑΪΤΣΙΔΑΚΗΣ
τής Κράΐς Κομαντατούρ». Έτσι διευκόλυνε τό έργο του έχθρού.
΄Αντιπρόεδρος τού Ε.Κ. Χανίων
61 62
IV. 'Ο Βολωτάς, διορισμένος στήν ΓΣΕΕ άπ' τόν Τσαλδάρη,
ύποχρεωνε τούς εργάτες ν' αγοράζουν καί νά διαβάζουν
τους λόγους τού Χίτλερ στήν κατοχή.
«Σύνδεσμος Σιδηρ/κών Θεσσαλίας
΄Αριθ. Πρωτ. 266 Βόλος 29.9.41
Πρός τό 'Εργατοϋπαλληλικό Κέντρο Βόλου
'Ενταύθα
Συνάδελφοι.
Εiς άπάντησιν τού ύπ' άρθ. 3104 έγγραφου σας τής 16
λήγοντος διά τού όποίου μάς κοινοποιήσαμε τό ύπ' άριθ. 33770
τοιούτον τού Υπουργείου Εργασίας, σάς γνωρίζουμε ότι ή
οργάνωση μας θά διαθέσει (100) εκατόν αντίτυπα τού έν λόγω
τεύχους, (ό λόγος τού Αδόλφου Χίτλερ). Το άντίτιμον αυτού έκ
δραχμών χιλίων (1000) σάς άποστέλλομεν συν τώ παρόντι.
΄Εντολή Διοικήσεως
'Ο Γραμματεύς Γ. Α Βολωτάς»
V. ΄Αλλος «έθνικόφρων» ο Χαρισιάδης, εξαναγκάζει τίς
Διοικήσεις τών Συνδικάτων νά στείλουν ευχαριστήρια
τηλεγραφήματα στους Γκαουλάιτερ τών καταχτητών ΓκΙτζι
καί ΄Αλτεμπουργκ.
«΄Εθνική Συνομοσπονδία ΄Εργατών 'Ελλάδος
΄Αριθ. Πρωτ. 2664 31)19-12-1942
Πρός τό Έθνικόν 'Εργατοϋπαλληλικόν Κέντρον Λαρίσσης
Συνάδελφοι.
'Εν συνεχεία τών τηλεγραφικών οδηγιών μας περί αποστο-
λής ευχαριστηρίου τηλ/ματος πρός τόν Πρόεδρον τής Κυβερνή-
σεως καί συγχαρητηρίου πρός τόν 'Υπουργόν 'Εργασίας θά
αποστείλετε αμέσως άμα τή λήψει τής παρούσης, ευχαριστήρια
τηλεγραφήματα πρός τούς έξοχώτατους κ.κ. Γκίτζι πληρεξούσι-
ον ΄Ιταλίας καί ΄Αλτεμπουργκ πληρεξούσιον τού Ράιχ διά τήν
έγκρισιν τής αναθέσεως τού Υπουργείου Εργασίας είς τόν
συναδ. Ν. Καλύβαν.....
΄Η Γραμματεία
Ε. Ευάγγελου, Χ. Χαρισιάδης»
63 64
VI. Ο Καλομοίρης χωρίς μάσκα
΄Εκτός τών αναφερομένων στά πραχτικά πού δημοσιεύου-
με παραπάνω έκτος άπ' τό ΄Υπόμνημά του στό Μουσολίνι, ό
Καλομοίρης έχει στό «ένεργητικό» του καί τά παρακάτω:
1) ΄Ηταν έμμισθος τού Δημητράτου κατά τήν περίοδο τής
4ης Αύγούστου.

ΕΘΝΙΚΗ ΣΥΝ)ΔΙΑ ΕΡΓΑΤΩΝ-ΕΛΛΑΔΟΣ

Άπόδειξις Δραχμών 5.000
' Ελήφθησαν παρά του Ταμείου της ΕΣΕΕ αί άνω
δραχμαί πέντε χιλιάδες (5.000) διά έπιχορήγησιν τού
μηνός ΄Απριλίου 1939 τοποθετηθείς εις τό Τμήμα
Μελετών κατόπιν αποφάσεως τής Διοικήσεως.
Εν Πειραιεί τή 1 ΄Απριλίου 1939
‘Ο Λαβών 'I. Καλομοίρης

ΕΘΝΙΚΗ ΣΥΝ)ΔΙΑ ΕΡΓΑΤΩΝ ΕΛΛΑΔΟΣ

Απόδειξης δραχμών 1.00.-

'Ελήφθησαν παρά τού Ταμείου τήςΕΣΕΕ αί άνω
δραχμαί (χίλιαι) 1000 διά οδοιπορικά μηνός Απριλίου
1939.
΄Εν Πειραιεί τή 2 ΄Απριλίου 1939
'Ο Λαβών 'I. Καλομοίρης
65 66
ΕΘΝΙΚΗ ΓΕΝΙΚΗ ΣΥΝ)ΔΙΑ ΤΟΝ ΕΡΓΑΤΩΝ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ
΄Αριθ. 1705
Κεφάλαιον
΄Αρθρον
΄Ενταλμα πληρωμής Δραχ. 1400
Είς Χρέωσιν
Γεν. Λογαριασμού Δαπάναι εγκαταστάσεως
Είδ. Λογαριασμού Έπιπλα καί σκεύη
Είς πίστωσιν Ταμείου
Αιτιολογία
Ποσόν
Δι’ άξίαν μιάς σημαίας Γερμανικής μαλλί-
νης 3,60 μ.
1.400-
σύνολον 1.400-
_______________
Διά τήν ανωτέρω αίτίαν εντέλλεται ό Ταμίας νά
πληρώση εις τόν Ν. Γιαννόπουλον δραχ. χιλίας
τετρακοσίας.
΄Εν Πειραιεί τή 13 Μαίου 1941

Ο Λογιστής ΄Ο Γραμματεύς 'Εξωφλήθη αυθημερόν

I. Καλομοίρης Ό Λαβών
67 68
Κατάστασις Καταβολής Οί φωτοτυπημένες αποδείξεις δείχνουν ότι
Επιχορηγήσεως τέως Γεν. Γραμματέων μηνός Απριλίου 1944 Τόν 'Απρίλη τού 1939 ό Καλομοίρης εισέπραξε άπό τό
Δημητράτο 5.000 δραχ. μισθό καί 1000 δρχ. «όδοιπορικά».
΄Ονοματεπώνυμον Μην. ' Επιχορ. Κρατ. ΙΚΑ Χαρ. Ύπόλοιπον 2) Ό Καλομοίρης σάν Γ. Γραμματέας της Γ.Σ.Ε.Ε.
αγόρασε καί πλήρωσε μιά πελώρια Γερμανική σημαία με
1)Εύαγ. Εύαγγέλου 1.800.000 61.200 275 1.738.525 τόν άγγυλωτό σταυρό 3.60 μέτρα πού τήν κρέμασε στή
2) Ι. Καλομοίρης 750.000 25.500 100 724.400 Γ.Σ.Ε.Ε.
3) Δ. Καβαλιεράτος 900.000 30.600 100 869. 300 3) 'Ο Καλομοίρης σ' όλο τό διάστημα τής κατοχής
_________________________________________ έπαιζε διπλό παιγνίδι. 'Ενώ συμμετείχε στά Ε.Α.Μ. ταυτό-
3.450.000 117.300 475 3.332. 225 χρονα έπερνε επιχορήγηση άπό τόν Κουίσλιγκ Κανακουσά-
κη, διορισμένο Γενικό Γραμματέα τής Γ.Σ.Ε.Ε. και ΄Υπουρ-
΄Αθήναι τή 1 ΄Απριλίου 1944 γό 'Εργασίας στήν Κυβέρνηση τού Κουίσλιγκ Ράλλη.
4. 'Ο Καλομοίρης εξαγοράστηκε άπό τήν Κυβέρνηση
Ό έπί τού Λογιστηρίου Ό Γεν. Γραμματεύς Τσαλδάρη. Νά τά εντάλματα πληρωμής πού αποκαλύφθη-
'Εμ. Κανακουσάκης καν.
* α'. «΄Αριθμός εντάλματος 151-6 VIII 1946 είς βάρος
ΕΘΝΙΚΗ ΄Αριθμ. 4501 προϋπολογισμού ΄Υπουργείου ΄Εργασίας Κεφάλαιον 10
ΓΕΝΙΚΗ ΣΥΝ)ΔΙΑ ΤΩΝ ΕΡΓΑΤΩΝ Κεφάλαιον άρθρον 1.
ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΄Αρθρον Σύνολον δαπάνης 4.500.000 δραχμών ...διά μετάβα-
Ένταλμα Πληρωμής Δραχ. 3.450.000 σιν... είς Παρισίους 'Ιωάννου Καλομοίρη».
Είς Χρέωσιν β . «΄Αριθμ. εντάλματος 162-2 IX 1946 άριθμός πρωτο-
Γεν. Λογαριασμού Δαπάναι Διοικ. Διαχειρ. κόλλου 33100.
Είδ. Λογαριασμό έπιχορήγησις τέως Γεν. Γραμματέως Δραχμαί 115 εκατομμύρια έπ' ονόματι τής Τραπέζης
Είς Πίστωσιν Ταμείου τής 'Ελλάδος, διά ίσότιμον 23.000 δολλαρίων προς πληρω-
Αίτιολογία Ποσόν μήν όδοιπορικών εξόδων καί ημερησίας αποζημιώσεως
΄Επιχορήγησις μηνός 'Απριλίου είς τέως Γ. είς.... 'Ιωάννην Καλομοίρην ήμερησίως 20 δολλάρια.
Γραμματείς 3.450.000 5/ΙX1946
_________________ 9/ΙΧ/1946».
Σύνολον 3.450.000
Διά τήν ανωτέρω αίτίαν εντέλλεται ό Ταμίας είς
τόν ώς ή συνημένη κατάστασις τρία εκατομμύρια
τετρακοσίας πεντήκοντα χιλιάδας. ' Αθήναι τή 7 'Απριλίου 1944
'Ο Λογιστής 'Ο Γραμματεύς 'Εξωφλήθη αυθημερόν Πόσα άλλα δεν φανερώθηκαν ακόμα;
'Εμ. Κανακουσάκης
69 70
VII. Ή ασφάλεια είσηγείται νά μή γίνουν εκλογές στά
συνδικάτα γιατί οί προστατευόμενοι της «εθνικόφρονες»
φασίστες δεν έχουν καμμιά ελπίδα νά κερδίσουν τΙς
εκλογές.
΄Εκθεση Εθνικής Ασφαλείας Θεσ)κης.
΄Αριθμός Πρωτοκ. 7/50/4.
Θες)κη 14/VII/1945
Τό Τμήμα ‘ Εθνικής 'Ασφαλείας Θες/κης
Πρός τόν ΄Υπουργόν Βορείου Ελλάδος
«Περί τών άρχομένων άρχαιρεσιών τών σωματείων Θεσσα- Π Α Ρ Α Ρ Τ Η Μ Α
λονίκης»
Λαμβάνομεν τήν πμήν είς έκτέλεσιν προφορικής διαταγής 1. ΤΟ ΕΕΑΜ ΚΑΙ ΤΑ ΚΑΘΗΚΟΝΤΑ ΜΑΣ
ύμών σχετικώς μέ τό έν περιλήψει θέμα νά άναφέρωμεν τά 2. Η ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΗΣ ΕΡΓΑΤΙΚΗΣ ΤΑΞΗΣ
κάτωθι: 3. Η ΕΠΙΘΕΣΗ ΤΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ ΚΑΙ ΟΙ
΄Εκ τών επαφών τάς οποίας έσχον μέ τούς εκπροσώπους ΑΓΩΝΕΣ ΤΗΣ ΕΡΓΑΤΙΚΗΣ ΤΑΞΗΣ
τών διαφόρων μερίδων τών εργαζομένων συνήγαγον τά κάτω-
θι................έκ τής μελέτης τού ζητήματος τούτου, ώς έχουσιν
σήμερον τά πράγματα, προκύπτει ότι άν λάβωσι χώραν αί έκλογαί
μοιραίως ή Διοίκηση καί ή κατεύθυνση τού 'Εργατικού κόσμου
Θες)κης, ήτις είναι, άν όχι τό πρώτον τουλάχιστον τό δεύτερον
'Εργατικόν Κέντρον τής χώρας θά περιέλθει είς χείρας τού Κ.Κ.
Ό Διοικητής τού τμήματος
Ζτεφανάκης Γεώργιος
Ταγματάρχης
Δημοσιεύοντας τά προδοτικά, αποκαλυπτικά αυτά
έγγραφα (ένα ελάχιστο δείγμα άπ' τόν όγκο τής προδοσί-
ας), πιστεύουμε πώς βοηθούμε εκείνους τούς ελάχιστους
εργάτες πού τυχόν εξαπατώνται ακόμα άπ' τούς φασίστες
έργατοκάπηλους, τούς βοηθούμε νά δουν ποίοι είναι αυτοί
πού παρουσιαζόμενοι σάν «γίγαντες τής 'Εθνικοφροσύ-
νης», εμπορεύονται καί τους εργάτες καί τήν 'Ελλάδα.
Τά έγγραφα αυτά πρέπει ν' αποτελέσουν καί θ'
αποτελέσουν τήν πλάκα του τάφου τών προδοτών μέσα
στό ΄Ελληνικό Συνδικαλιστικό κίνημα.
Μάρτης 1974
Κ.Θ.
73 74
ΤΟ ΕΕΑΜ ΚΑΙ ΤΑ ΚΑΘΗΚΟΝΤΑ ΜΑΣ Πρώτ' άπ' όλα δέν κατανοήσαμε ότι τό ΕΕΑΜ είνε μιά
Τό εθνικό καί εργατικό απελευθερωτικό μέτωπο εκφράζει φαρδιά μαζική οργάνωση καί μπορεί νά είνε μαζική μόνον ύπό
τή θέληση τής εργατικής τάξης νά ενωθεί καί νά παλαίψει γιά τίς τόν όρον νά έχει μιάν ελαστικότητα καί στήν πειθαρχία. 'Εμείς
άμεσες οικονομικές καί πολιτικές της διεκδικήσεις, συντονίζον- είχαμε τήν αξίωση άπό τά μέλη τού ΕΕΑΜ νά παίρνουν όλοι
τας καί συνδυάζοντας αυτόν τόν αγώνα μέ τόν αγώνα όλου τού άνεξαίρετα ενεργό μέρος στή ζωή τής οργάνωσης τού ΕΕΑΜ,
λαού καί μέ τήν πανεθνική οργάνωση ΕΑΜ γιά τήν εθνική νά συμμετέχουν, κανένας δεν σκέφτηκε ότι έπρεπε νά διαγρα-
απελευθέρωση τής χώρας καί γιά τήν εξασφάλιση πλήρους φούν τά άλλα 70% πού δέν παίρναν μέρος στις συνελεύσεις. Σέ
λαϊκής κυριαρχίας. 'Οργανωμένο τό ΕΕΑΜ σ' αυτή τή βάση καί κάθε μαζική οργάνωση αποδείχνεται ένα φαρδύ άχτίβ στελεχών
μέ συμμετοχή όλων τών κομμάτων, τάσεων, καί ρευμάτων, - καί αυτά τά στελέχη πού καθημερινά σφυρηλατούνται αποτε-
εξόν τούς προδότες Καλύβηδες - πού δρουν στό εργατοϋπαλ- λούν τή σπονδυλική στήλη τής κάθε φαρδιάς μαζικής οργάνω-
ληλικό κίνημα, απόχτησε μεγάλη επιρροή στίς πλατιές μάζες σης.
τής εργατιάς. Λοιπόν σήμερα τό ΕΕΑΜ έχει οργανωμένους στή δύναμη
΄Εν τούτοις παρ' όλες αυτές τίς επιτυχίες τό κόμμα μας του καί θεωρεί μέλη του μόνον τέτοιους αφοσιωμένους αγωνι-
στήν τελευταία απόφαση τού Πολιτικού Γραφείου («Ριζοσπά- στές. Οί ομάδες τών μελών τού ΕΕΑΜ περικλείουν μόνον άχτίβ
στης» 20 'Απριλίου) διαπιστώνει ότι ή δουλειά μας στό ΕΕΑΜ στελεχών. ΄Αμεσο καθήκον μας είνε νά αλλάξουμε ριζικά τόν
καθυστερεί καί τονίζει τούς κινδύνους πού συνεπάγεται γιά τήν τρόπο τής οργάνωσης τού ΕΕΑΜ, γιά νά διευκολύνουμε τίς
έκβαση τού όλου έθνικοαπελευθερωτικού αγώνα καί συνεπώς φαρδιές μάζες τών εργατών, εργατριών καί υπαλλήλων νά
καί γιά τήν ίδια τήν εργατική τάξη ή καθυστέρηση αυτή. γίνουν μέλη του. Γιά τό σκοπό αυτό επιβάλλεται:
Πώς εκφράζεται αυτή ή καθυστέρηση; Οί σημερινές πενταμελείς ή τριμελείς ομάδες τών μελών
Τό ΕΕΑΜ δέν αγκάλιασε ακόμα οργανωτικά μεγάλες μάζες τού ΕΕΑΜ νά μετατραπούν σέ καθοδηγητικά γραφεία ομάδων
εργατών, εργατριών καί υπαλλήλων, καί ιδιαίτερα δέν έχει γερές καί τό καθένα νά συγκροτήσει καί άπό μιά πολυμελή ομάδα
βάσεις στίς επιχειρήσεις καί εργοστάσια πού παίζουν αποφασι- μελών (άπό 30 καί 50 καί περισσότερα ακόμα μέλη) τήν όποία θά
στικό ρόλο στήν κοινωνική ζωή καί στις ανάγκες τού ξένου καθοδηγεί. Τό κάθε μέλος τού γραφείου θά συνδέεται ατομικά
καταχτητή (Σιδηροδρομικές μεταφορές, τραμ, φωταέριο, πολε- μέ ένα αριθμό μελών τής ομάδας, θά τά κατατοπίζει γιά τά
μικά εργοστάσια κλπ.). Αυτό μέ τή σειρά του έχει επίδραση στή τρέχοντα ζητήματα τής επιχείρησης, τού σωματείου και τού
συμμετοχή τής εργατικής τάξης στους έθνικοαπελευθερωτι- έθνικοαπελευθερωτικού αγώνα καί θ' ακούει τή γνώμη τους τήν
κούς αγώνες ολοκλήρου τού ελληνικού λαού. Καθυστερούμε όποία καί θα μεταφέρει στή συνεδρίαση τού γραφείου. Μ' αυτόν
σοβαρά, σχεδόν δέν έχουμε κάνει τίποτε στους άνεργους. τόν τρόπο τά πέντε μέλη τού γραφείου τής ομάδας θά
Πού οφείλεται αυτή ή καθυστέρηση; Γιατί σέ σωματεία πού βρίσκονται σέ επαφή καί μέ τά 50 μέλη τής ομάδας καί θά τά
τά ψηφοδέλτια τού ΕΕΑΜ παίρνουν τά 90% τών ψήφων οί καθοδηγούν. Σέ εξαιρετικές περιπτώσεις απεργίας τού κλάδου,
οργανωμένοι στό ΕΕΑΜ εργάτες είναι μόνο τά 10% τών καί έφ' όσον θά υπάρχουν οί δυνατότητες, μπορούν νά
εργατών; συγκαλούνται γενικές συνελεύσεις όλων τών μελών τής ομάδας
άλλά καί τότες ακόμη δέν είνε απαραίτητο άν υπάρχουν
μεγάλες δυσκολίες. ΄Ετσι διευκολύνουμε όλους τούς εργάτες,
75 76
εργάτριες και υπαλλήλους νά γίνουν μέλη τού ΕΕΑΜ. σωματεία εκείνα πού ξεκαθαρίζονται άπ' τούς πράκτορες τού
΄Ενας άλλος τομέας στόν όποίον επιβάλλεται ν' αναπτύ- έχθρού: Τι θά γίνει με τό ΕΕΑΜ σ' αυτά; Χρειάζεται άλλο ή νά τό
ξουμε όλη μας τή δραστηριότητα είνε οί άνεργοι. Τούς διαλύσουμε; Χρειάζεται γιά δυό λόγους: Πρώτον γιατί τό ΕΕΑΜ
άνεργους θά τούς βρούμε στίς συνοικίες. ΄Εκεί πρέπει νά συγκεντρώνει στίς γραμμές του καί τούς οργανωμένους καί
οργανώσουμε τις ομάδες άνεργων μελών τού ΕΕΑΜ καί νά τους ανοργάνωτους εργάτες καί δεύτερον γιατί μέσα στίς συν-
καταπιαστούμε μέ τά άμεσα ζητήματα τους. θήκες τής φασιστικής κατοχής καί τής τρομοκρατίας τά νόμιμα
Μπορούμε καί πρέπει π.χ. νά ζητήσουμε άπ' τούς Δήμους σωματεία δέν έχουν όλες τίς νόμιμες δυνατότητες γιά νά
νά πληρώνουν τό ψωμί τού δελτίου τών άνεργων καί τών μπορούν μονάχα τους νά οργανώσουν τούς αγώνες τών
οικογενειών τους καθώς καί τά τρόφιμα πού διανέμει ό εργατών. Καί άπ' αυτή τήν άποψη τό ΕΕΑΜ είνε απαραίτητο,
΄Ερυθρός Σταυρός. Γιά τούς άνεργους κι' αυτή ή μικρή σάν οργάνωση παράνομη τών εργατών ίκανή νά οργανώνει καί νά
ενίσχυση θάνε σημαντική καί πρό παντός θά ανοίξει τό δρόμο γιά καθοδηγεί τούς αγώνες τους κάτω άπό οποιεσδήποτε συνθήκες
μαζικότερες κινητοποιήσεις τών άνεργων καί γιά πληρέστερη παρανομίας.
περίθαλψη τους. Ιδιαίτερη προσοχή πρέπει νά δώσουμε στους βασικούς
Γιά νά επιτύχουμε όμως τήν ανάπτυξη καί τή μαζικοποίηση κλάδους (σιδηροδρομικούς, τροχιδρομικούς, ήλεκτροτεχνίτες,
τού ΕΕΑΜ δέν είνε αρκετό τό νά έχουμε μιά σωστή οργανω- πολεμικά εργοστάσια, γκαζιέρηδες κλπ.).
τική πολιτική. Μαζύ μ’ αυτή επιβάλλεται νά καταπιανόμαστε μέ ΄Ετσι θά κάνουμε τό ΕΕΑΜ οργάνωση μαζική ίκανή ν'
όλα τά άμεσα ζητήματα τών εργατών, εργατριών καί υπαλλήλων αγκαλιάσει στό σύνολο της τήν εργατοϋπαλληλική τάξη τής
καί νά οργανώσουμε τόν αγώνα τους γιά τήν άμεση διεκδίκηση 'Ελλάδας καί νά τήν οδηγεί όχι μόνο σ' αγώνες γιά τό ψωμί, μα
τους. Καί σήμερα ζωτικό καί άμεσο είνε τό ζήτημα τού καί νά συμβάλει σάν ή άποφασιστηκώτερη, ή πρωτοπόρα τάξη στό
μεροκάματου σέ συνδυασμό μέ τήν πάλη ενάντια στήν πολιτική έθνικοαπελευθερωτικό κίνημα. Ή συμβολή αυτή πρέπει καί
επιστράτευση, πού άρχισαν ήδη οί καταχτητές νά τήν εφαρ- μπορεί νά γίνεται καθημερινά μέ τό συνδυασμό τής πάλης γιά τίς
μόζουν σέ μιά σειρά εργοστάσια καί επιχειρήσεις καί μέ τή οικονομικές διεκδικήσεις μέ τόν όλο αγώνα ενάντια στόν ξένο
γενικώτερη επίθεση τών κατακτητών. Τήν πάλη μας γιά τίς καταχτητή καί τούς πράχτορές του. Σήμερα λ.χ. τό ΕΕΑΜ
άμεσες αυτές καί ζωντανές διεκδικήσεις τών εργατών πρέπει πρέπει νά καθοδηγήσει τούς εργατοϋπαλλήλους στήν πόλη μέ
καί μπορούμε νά συνδέσουμε καί νά τή συντονίσουμε μέ τήν εκδηλώσεις κάθε λογής, μέ στάσεις, απεργίες, στόν αγώνα
πάλη γιά τό ξεκαθάρισμα τών έργατικών σωματείων άπ' τούς ενάντια στήν επίθεση τών έχτρών τού λαού, γιά τό άχρήστεμα
διορισμένους στίς διοικήσεις πράχτορες τού κατακτητή. Μέ τών στρατοδικείων, τών δολοφονικών ταγμάτων. Γιά τήν ενίσχυ-
μαζικές κινητοποιήσεις οί εργάτες πρέπει ν' αξιώσουν άπ' τους ση τού αντάρτικου κινήματος καί τή σωτηρία τών πληθυσμών τής
διορισμένους αυτούς προδότες νά ξεκαθαρίσουν τή θέση τους υπαίθρου, πού ή καταστροφή τους άπ' τίς ορδές τών καταχτη-
απέναντι τών αιτημάτων τών εργατών καί νά παραδώσουν τά τών θά στερήσει τούς εργάτες άπό τά αγροτικά προϊόντα. ΄Ας
δικαιώματα τών εργατών στό σωματεία τους, διενεργώντας δουλέψουμε λοιπόν μέ φανατισμό γιά νά αναδειχτεί ή εργατική
ελεύθερες αρχαιρεσίες γιά τήν ανάδειξη νομίμων διοικήσεων τάξη σύμφωνα μέ τήν αποστολή της ή πρωτοπόρο δύναμη στόν
τής εμπιστοσύνης τών εργατών. Τίθεται ένα ερώτημα γιά τά αγώνα γιά τή λευτεριά καί τή λαϊκή κυριαρχία.
77 78
Η ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ τετραπλασιασμό όλων τών τιμών. Οί τιμές όλων τών ειδών
ΤΗΣ ΕΡΓΑΤΙΚΗΣ ΤΑΞΗΣ διατροφής έχουν φτάσει χίλιες φορές ακριβότερα άπ' τίς τιμές
Οί ορδές τού άξονα άποστράγγιξαν κι αποστραγγίζουν τή τού 1940. ΄Αν υπολογίσουμε στόν τιμάριθμο τής ζωής καί τά
χώρα μας άπό κάθε τι που έχει αξία, άπό κάθε αγαθό. Χωρίς νά τσιγάρα, πού δέν έφτασαν ακόμα σ' αυτά τά ύψη καθώς καί τά
υπολογίσουμε τις λεηλασίες, τους εμπρησμούς καί τίς ληστείες λίγα είδη πού διανέμει ό 'Ερυθρός Σταυρός, ό τιμάριθμος τής
πού διενεργούνε στήν ύπαιθρο καί στίς πόλεις γιά εκδίκηση, ζωής φτάνει 500 φορές ψηλότερα άπό τόν τιμάριθμο τού 1940.
χωρίς αυτά, είσέπραξαν οί γερμανοί καί ίταλοί καταχτητές μέχρι Καί αυτοί οί αριθμοί έχουν σχετική μονάχα άξία, γιατί ώρα μέ
στίς 31 τού ΄Ιούλη 550 δισεκατομμύρια δραχμές μόνο άπό τήν τήν ώρα, μέρα μέ τήν ήμερα ή ακρίβεια γίνεται ακόμα φοβερώ-
κυβέρνηση τού προδότη Ράλλη. Καί εισπράττουν οί γερμανοί 3 τερη.
δισεκατομμύρια τήν ήμερα. Καί ζητούνε τώρα νά προεξοφλή- Σύμφωνα μ' αυτούς τούς αριθμούς τό κατώτερο μεροκά-
σουν τά έξοδα κατοχής μέχρι στίς 31 τού Μάρτη 1944, δηλαδή 6 ματο έπρεπε νά είνε τουλάχιστον 30 χιλιάδες δραχμές καί ό
μηνών άπό 90 δισεκατομμύρια τό μήνα 720 δισεκατομμύρια. μισθός τών 2 χιλιάδων δραχμών έπρεπε νά είνε τουλάχιστον ένα
Τό χαρτονόμισμα πού κυκλοφορεί ζυγώνει τά 1500 δισεκα- εκατομμύριο. Στήν πραγματικότητα καί κατώτερα μεροκάματα
τομμύρια. Χώρια άπ' αυτά έχουν τραβήξει στή Γερμανία καί στήν δεν φτάνουν τις 5 χιλιάδες δραχμές καί οί κατώτεροι μισθοί
'Ιταλία όλο τό βαμπάκι, τόν καπνό, τό λάδι, τή σταφίδα καί τά μόλις φτάνουν τίς 120 χιλιάδες τό μήνα.
άλλα αγροτικά προϊόντα μέ πίστωση. Δέν έχουμε νεώτερα 'Αφάνταστα φριχτή είνε ή θέα τών άνεργων, πού δέν έχουν
στοιχεία γιά τό ποσόν τό όποιο έφτασε αυτό τό χρέος τών κανένα έσοδο, καί τών συνταξιούχων, πού παίρνουν 15-20
κατακτητών πρός τήν καταστραμμένη 'Ελλάδα. 'Ο Φιλάρετος χιλιάδες δρχ. τό μήνα. Δέ μπορούν νά προμηθευτούν ούτε τά
τόν περασμένο Δεκέμβριο έγραφε πώς ήταν 196 δισεκατομ- είδη πού μοιράζει ό ΄Ερυθρός Σταυρός.
μύρια τά όποία όμως πρέπει νά τά πενταπλασιάσει κανένας γιατί Δυόμισυ χρόνια τώρα συνεχίζεται αυτή ή τραγωδία γιά
οί τιμές μέ τις όποίες λογάριαζαν τά προϊόντα αυτά ήταν κάτι όλους τούς συνταξιούχους. Οί συνέπειες είνε φοβερές. Ή
χειρότερο άπό εξευτελιστικές, άφού τόν καπνό τής εσοδείας φθίση θερίζει τούς εργάτες, εργάτριες καί υπαλλήλους. Ή
τού 1941 θά υπολογίσουν 65 δραχμές τήν οκά. Άπ' τό έργατική οικογένεια ξεκληρίστηκε. Τά παιδιά λιώνουν καί σωριά-
Δεκέμβριο κι εδώθε ή μορφή αυτή τής ληστείας συστηματο- ζονται άπ' τόν συνεχή ύποσιτισμό. Ή παράταση μιάς τέτοιας
ποιήθηκε πιό πολύ μέ τήν ίδρυση τών συμμοριών-έταιριών κατάστασης θά έχει γιά συνέπεια τήν εξόντωση τής κυριότερης
Ντεγκρίγκες καί τής αντίστοιχης ιταλικής. παραγωγικής δύναμης τής ΄Ελλάδας, τού αναντικατάστατου
'Η πολύμορφη αυτή ληστεία κάθε αξίας άπ' τόν τόπο έχει έθνικού κεφαλαίου, τής έργατικής τάξης.
γιά συνέπεια τόν πλήρη εξευτελισμό τού χαρτονομίσματος. Τά Οί κυβερνήτες έθνοπροδότες καί οί μεγαλοκαρχαρίες
δισεκατομμύρια πού τυπώνει καί βάζει σέ κυκλοφορία ό Ράλλης Χατζηκυριάκοι, Κανελλόπουλοι, τραπεζίτες κλπ. μέ βουλιμία
δεν βρίσκουν στήν αγορά εμπορεύματα γιά ν' ανταλλαχτούν καί συμμετέχουν στό καννιβαλικό γεύμα τών κατακτητών καί κατα-
ακριβαίνουν συνεχώς καί σέ τρομαχτικούς ρυθμούς όλα τά είδη. βροχθίζουν κι αυτοί σεβαστές μερίδες άπ' τίς σάρκες τής
Μέσα στους τέσσερεις μόνο τελευταίους μήνες έχουμε έργατικής τάξης, άπ' τίς σάρκες τού έθνους. Καμιά ελπίδα,
λοιπόν, δέν μπορεί νά έχει ή εργατική τάξη πώς ή κυβέρνηση καί
οί μεγαλοβιομήχανοι καί τραπεζίτες θά σκεφθούν τό συμφέρον
79 80
τού έθνους καί θά ενδιαφερθούν γιά τή ζωή τών εργατοϋπαλ- Στό Βόλο τό εργατικό ΕΑΜ συγκέντρωσε κάτω άπό τις
λήλων. ΄Αντίθετα, όσες φορές οί εργάτες καί υπάλληλοι σημαίες του τό σύνολο τής εργατικής τάξης καί τήν οδήγησε
ζήτησαν μιά αύξηση στά μεροκάματα τους, οί εργοδότες στήν νικηφόρα γενική απεργία τού Αυγούστου.
κάλεσαν τήν Γκεστάπο γιά νά τούς πνίξουν στό αίμα.'Ο μεγαλο- Τό δρόμο αυτό τής πάλης επιβάλλεται νά τόν συνεχίσουν οί
καρχαρίας Σταυριανός μέ τά χέρια του παράδωσε έξι απεργούς εργάτες, εργάτριες καί υπάλληλοι μέ μεγαλύτερη επιμονή γιά
εργάτες τών εργοστασίων του στή Γκεστάπο καί οί όποίοι νά εξασφαλίσουν τά απαραίτητα γιά τή ζωή τους καί τή ζωή τών
καταδικάστηκαν σέ θάνατο. Τά ίδιο έκαναν οί διευθυντές τού οικογενειών τους. Οί ασήμαντες αυξήσεις, πού κέρδισαν
Παπαστράτου Καψάλης καί Ανδρεάδης, τό ίδιο ό διευθυντής ύστερα άπό τόσους σκληρούς αγώνες τόν 'Ιούνιο, εκμηδενίστη-
τών χρωματουργείων, τά ίδιο στά λιπάσματα. καν. Τό ζήτημα τής αύξησης καί πάλι τών μεροκάματων καί
'Αλλά δέν μπορούν νά ελπίζουν οί εργάτες τίποτα καί άπό μισθών μπαίνει μέ οξύτητα. Καί επειδή οί αυξήσεις μονάχα σέ
τούς διορισμένους στή Διοίκηση τής Γενικής Συνομοσπονδίας χρήμα εκμηδενίζονται αμέσως πρέπει μαζί μέ τό αίτημα γιά
καί στά εργατικά κέντρα. Γιατί οί προδότες αυτοί, πουλημένοι αύξηση τών μισθών καί μεροκάματων νά μπεί τό αίτημα τής
στούς καταχτητές οί όποίοι καί τούς διορίσανε, υπηρετούν δωρεάν παροχής τροφίμων σέ ποσότητες, πού νά επαρκούν γιά
ακριβώς τίς ορέξεις τους. Τό ίδιο καί αυτοί χρησιμοποιούν μαζί μιά στοιχειώδη διατροφή όλων τών μελών τής οικογένειας τού
μέ τά καθησυχαστικά λόγια καί τήν Γκεσταπό γιά νά στραγγα- έργάτη, έργάτριας καί ύπαλλήλου.
λίσουν κάθε προσπάθεια τών εργατών γιά τήν υπεράσπιση τής Στά στελέχη καί τούς οπαδούς τού εργατικού ΕΑΜ μπαίνει
ζωής τους. τό καθήκον νά προετοιμάσουν ιδεολογικά καί οργανωτικά τούς
Καί δέν απομένει παρά ένας καί μόνος δρόμος γιά τή αγώνες πού ωριμάζουν σέ όλες τίς επιχειρήσεις καί σέ όλα τά
σωτηρία τους. ΚαΙ ό δρόμος αυτός είναι νά βασιστούν μόνο στίς έπαγγέλματα. Νά επεξεργαστούν συγκεκριμένα αιτήματα γιά
δικές τους δυνάμεις σέ συνεργασία μέ όλο τόν εργαζόμενο λαό κάθε κλάδο καί νά κινητοποιήσουν τούς εργάτες γιά τήν
καί νά αγωνιστούν ενωμένοι γιά νά επιβάλουν στούς εργοδότες οργάνωση τής πάλης. Σέ κάθε εργοστάσιο, σέ κάθε κλάδο πού
και τήν κυβέρνηση τών προδοτών τήν αύξηση τών αποδοχών σέ ωριμάζουν οί συνθήκες πρέπει ν' αρχίζει ό αγώνας χωρίς νά
επίπεδο πού νά εξασφαλίζει τή ζωή τους. Καί τό δρόμο αυτό τού περιμένουμε νά αρχίσει ταυτόχρονα μέ ολόκληρη τήν εργατική
αγώνα δείχνει στήν εργατική τάξη τό εργατικό ΕΑΜ, πού είνε τάξη. ΄Οταν όμως ξεκινάει ή απεργία σ' έναν κλάδο οφείλουμε
δημιούργημα τής ίδιας τής εργατικής τάξης καί αγωνίζεται γιά νά εντείνουμε τή δουλειά μας καί ατούς άλλους κλάδους γιά νά
τήν υπεράσπιση τών συμφερόντων της, γιά τήν υπεράσπιση κατέβουν κι αυτοί στόν αγώνα. Έτσι θά μπορέσουμε νά
αυτής τής ύπαρξης της. Τό εργατικό ΕΑΜ έγινε ένα αποφα- συνενώσουμε τίς διάσπαρτες απεργίες σέ ένα μεγάλο άπερ-
σιστικό όργανο πάλης στά χέρια τών εργατών, εργατριών καί νειακό κύμα ικανό νά σαρώσει όλα τά τρομοκρατικά μέτρα τού
υπαλλήλων, έγινε ή οργάνωση πού οργανώνει καί καθοδηγεί κατακτητή καί τών πρακτόρων του καί νά επιβάλει τά αιτήματα
τούς αγώνες τους γιά τό ψωμί, γιά τή ζωή, γιά τή λευτεριά. Οί τής εργατικής τάξης.
απεργιακοί αγώνες τού ΄Ιούνη στήν Αθήνα καί στόν Πειραιά, Οί εργάτες, εργάτριες καί υπάλληλοι έχουν αποδιωχτεί άπό
πού έδωσαν στους εργατοϋπαλλήλους αυξήσεις 50-150 στά τά σωματεία τους, άπ' τά εργατικά κέντρα καί άπ’ τή Γενική
εκατό, καί τόσοι άλλοι μερικές αγώνες οργανώθηκαν καί Συνομοσπονδία πού διοικούνται άπό διορισμένους προδότες
διεξήχθηκαν κάτω άπό τίς σημαίες τοΰ εργατικού ΕΑΜ. πουλημένους στή Γκεσταπό. Καί όμως οί εργάτες φορολογούν-
81 82
ται άγρια, γιά τήν συντήρηση τών οργανώσεων τους. ΄Οφείλουν Η ΕΠΙΘΕΣΗ ΤΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ
νά διεκδικήσουν οργανωμένα, μαζικά τά δικαιώματα τους στά ΚΑΙ ΟΙ ΑΓΩΝΕΣ ΤΗΣ ΕΡΓΑΤΙΚΗΣ ΤΑΞΗΣ
σωματεία τους. Με κινητοποιήσεις ομαδικές νά διώξουν τούς 'Η τελευταία βίαιη επίθεση τών μεγιστάνων τού πλούτου
προδότες διορισμένους, νά ξαναπάρουν τά σωματεία τους. νά ενάντια στό βιοπκό επίπεδο τής εργατικής τάξης, πού προκάλε-
κάνουν ελεύθερες αρχαιρεσίες καί νά χρησιμοποιήσουν τά σε τό μεγάλο απεργιακό κύμα δεν ξέσπασε ξαφνικά. Είναι μιά
σωματεία τους γιά τήν υπεράσπιση τών συμφερόντων τους. φάση, τό αποκορύφωμα μιας επίμονης, συνεχούς καί συστηματι-
Δείξαμε παραπάνω πώς ή διαφύλαξη τής ζωής τής εργατι- κά οργανωμένης προσπάθειας τής ολιγαρχίας τού πλούτου, τών
κής τάξης είνε εθνικό συμφέρον. Οί εχτροί τών εργατοϋπαλ- ίδιων εκείνων μεγαλοκαρχαριών πού στά χρόνια τής σκλαβιάς
λήλων οί συνεργάτες τών κατακτητών είνε οί ίδιοι οί μεγαλο- συνεργάστηκαν μέ τόν καταχτητή καί μετατρέψαν σέ σωρούς
καρχαρίες, οί τραπεζίτες, οί Χατζηκυριάκοι, οί Κανελλόπουλοι, χρυσάφι τίς σάρκες καί τά κόκκαλα τών εργαζομένων 'Ελλήνων.
πού ετοιμάζονται, μόλις φύγουν οί ξένοι κατακτητές, νά ΄Ας δούμε χρονολογικά πώς εξελίχθηκε καί ποιές φάσεις
εγκαταστήσουν καί πάλι τό καθεστώς τοΰ Μανιαδάκη, τού πέρασε ή αντεργατική, αντιλαϊκή καί αντεθνική αυτή συνομωσία
επίορκου βασιλιά, γιά νά συνεχίσουν τό έργο τής καταπίεσης καί τών Χατζηκυριάκων, Κατσάμπα, Λιάμπεη καί Μποδοσάκηδων.
εξόντωσης τών εργαζομένων. Μέ τήν αποχώρηση τών Ούνων καταχτητών ή εργατική τάξη
Ή εργατική τάξη όμως πού αγωνίζεται ενάντια στόν ξένο επικεφαλής όλου τού εργαζομένου λαού μπήκε αποφασιστικός
κατακτητή γιά νά εξασφαλίσει τή ζωή της, ή έργατική τάξη πού παράγοντας στήν πολπική οικονομική καί κοινωνική ζωή τής
τόσο αίμα καί τόσα θύματα έδωσε γιά νά διώξει τόν ξένο χώρας. Οί έθνοπροδότες, φασίστες έργατοκάπηλοι, μόλις φύ-
κατακτητή, δέν θά ανεχθεί καμιά συμμορία ελλήνων φασιστών γαν τ' άφεντικά τους, - οί καταχτητές, εγκατέλειψαν τά
νά συνεχίσει τό αντεθνικό καί τυραννικό έργο της. Μέ τούς εργατικά συνδικάτα καί κρύφτηκαν γιά νά γλυτώσουν τά προδοτι-
αγώνες της ή εργατική τάξη γιά τήν ξασφάλιση τής ζωής της κά τους κεφάλια. Οί εργάτες ξαναγίνηκαν, ύστερα άπό δέκα
συνδέει καί τόν αγώνα της γιά τό διώξιμο τού ξένου κατακτητή, χρόνια, νοικοκυραίοι στά συνδικάτα τους καί τά χρησιμοποίησαν
γιά τήν εθνική απελευθέρωση, αλλά καί γιά τό τσάκισμα κάθε γιά τήν ικανοποίηση καί επίλυση τών πιό φλεγόντων ζητημά-
απόπειρας τού Γεωργίου, τών μεγαλοκαρχαριών ή οποιασδήποτε των, γιά τήν αντιμετώπιση τών πιό έπιταχτικών αναγκών τους. Καί
αντιλαϊκής συμμορίας νά επαναφέρει τά παλιά καθεστώτα τής ήταν τόσα αυτά τά προβλήματα. ΄Η εργατική τάξη έβγαινε άπό
καταπίεσης καί εκμετάλλευσης καί νά παρεμποδίσει τήν επιβολή τήν περίοδο τής κατοχής σακατεμένη, καταματωμένη, μέ
λαϊκών λύσεων, τήν εγκαθίδρυση τής λαοκρατικής δημοκρατίας ανεργία κατά 80-90%, βουλιαγμένη μέσα στήν πιό φοβερή
πού θά λύσει όλα τά προβλήματα τής εργατικής τάξης καί φτώχεια καί εξαθλίωση. Καί ήταν τόση ή ηθική επιβολή καί ή
ολόκληρου τού εργαζόμενου έθνους. δύναμη της εργατικής τάξης αμέσως μετά τήν απελευθέρωση,
ώστε υποχρέωσε τούς μεγαλοκαρχαρίες νά συνεχίσουν νά
πληρώνουν τό μισό μεροκάματο στό προσωπικό τους πού δέν
δούλευε καί νά δώσουν 3 χρυσά σελίνια τήν βδομάδα στους
εργάτες εκείνους πού είχαν διώξει ή είχαν εξαναγκάσει ν’
83 84
αποχωρήσουν άπ’ τή δουλειά κατά τό διάστημα τής κατοχής. Και μεγαλοκαρχαρίες βρήκαν τούς ΄Αγγλους οικονομικούς εμπει-
πρόβαλαν οί εργάτες έπιταχτικά τήν αξίωση νά βάλουν μπρος τά ρογνώμονες. Αυτοί ένώ καθόρισαν τίς τιμές τών ειδών πού
εργοστάσια πού είχαν πρώτες ύλες, ζητώντας νά έπιτχθούν μοίραζε τό κράτος στό έξαπλάσιο τής προπολεμικής τους τιμής,
εφόσον οί εργοδότες αρνούνταν νά τά ανοίξουν. Έτσι άνοιξαν καί ένώ οί τιμές τής ελευθέρας αγοράς έκυμαίνοντσν άπό τό
τά μεγάλα εργοστάσια τής 'Εριουργίας τού Μποδοσάκη καί τά 7πλάσιο ώς τό 12πλάσιο επέμεναν καί επέβαλαν μεροκάματα
λιγνιτωρυχεία πού είναι γύρω στήν Αθήνα καί ετοιμάζονταν ν' μόλις διπλάσια γιά τά ανώτερα καί τριπλάσια γιά τά κατώτερα τών
ανοίξουν κι άλλα ακόμα εργοστάσια. προπολεμικών. 'Ενώ τούς μισθούς τών υπαλλήλων - ιδιωτικών
Απ' τήν άλλη μεριά οί μεγαλοκαρχαρίες τρομαγμένοι καί δημοσίων - τους καθόρισαν κατώτερους καί άπό τους
στήν άρχή μπροστά στήν ορμή τού λαού καί τής εργατικής ονομαστικούς προπολεμικούς μισθούς. Αξίζει νά σημειώσουμε
τάξης, έβαλαν γιά άμεσο σκοπό τους νά κρύψουν καί νά πώς γιά νά επιβάλουν αυτές τίς αξιώσεις τους οί Άγγλοι
περισώσουν τά αμύθητα κέρδη πού σωρέψαν συνεργαζόμενοι απείλησαν πώς δεν θά δίναν τά δύο εκατομμύρια λίρες πού
μέ τούς καταχτητές. Μόλις συνήλθαν άπ' τήν πρώτη σύγχυση είχαν υποσχεθεί πώς θά δίναν δάνειο γιά τή σταθεροποίηση τής
οργάνωσαν τήν αντίδραση, τό σαμποτάζ, τήν επίθεση - σκεπα- δραχμής.
σμένη στήν άρχή - ενάντια σέ κάθε μέτρο βελτίωσης τής ζωής Γιά τά μεροκάματα όμως εκείνα πού καθορίστηκαν μέ
τής εργατικής τάξης. τέτοιο αυθαίρετο τρόπο - ή Γενική Συνομοσπονδία δήλωσε άπ'
Έκλεισαν τά εργοστάσια τους γιά νά φέρουν σέ «θεογνω- τήν πρώτη στιγμή πώς δέν τά αναγνωρίζει παρά μόνον σάν κα-
σία- τούς εργάτες τους πού σήκωσαν κεφάλι. Καί ζητούσαν καί τώτερα όρια καί τούτο μόνον προσωρινά γιά ένα καί μόνο μήνα,
παίρναν συνεχώς δάνεια άπ' τό κράτος γιά νά πληρώσουν τά μέχρι τίς 10 τού Δεκέμβρη.
ασήμαντα ποσά πού υποχρεούνταν άπ' τους νόμους νά δώσουν ' Η ολιγαρχία τού πλούτου ήταν βέβαιη πώς άν δέν εγκαθι-
στό προσωπικό τους προφασιζόμενοι ανέχεια. Έκαναν ανοιχτό στούσε ένα καθεστώς βίας μιά εξουσία τρομοκρατική, μισοφασι-
σαμποτάζ αρνούμενοι νά κινήσουν τά εργοστάσια τους. Έφτα- στική δέν θά μπορούσε νά υποτάξει τήν έργατική τάξη καί τό λαό
σαν ακόμα νά προτείνουν στούς εργάτες στούς οποίους καί νά τόν κρατήσει στό επίπεδο τής πείνας καί τής εξαθλίωσης
χρωστούσαν καθυστερούμενα, νά πάρουν καί νά πουλήσουν στά όπως στήν κατοχή. Καί τό κυριότερο δεν θα μπορούσε νά συνε-
παλιαντζίδικα γιά παλιοσίδερα τίς μηχανικές τους εγκαταστά- χίσει νά συσσωρεύει κέρδη, φορτώνοντας όλα τά βάρη τών
σεις γιά νά πληρωθούν τά καθυστερούμενα. Έπαιρναν τά καταστροφών τού πολέμου στίς πλάτες τού εργαζόμενου λαού.
καύσιμα καί τίς πρώτες ύλες άπό τό τμήμα βιομηχανίας τής ΄Εμ- Μέ φρίκη έβλεπε τούς σκλάβους της, τούς εργάτες, νά βάζουν
Έλ καί αντί νά τά βιομηχανοποιήσουν τά πουλούσαν στή μαύρη χέρι στά άγια τών άγίων, στήν ίδιοχτησία τους καί νά ανοίγουν καί
αγορά, ώστε αναγκάστηκε ό Αμερικανός ταγματάρχης Διευ- νά δουλεύουν μόνοι τους τά εργοστάσια. Καί οργάνωσε τό
θυντής τού τμήματος αυτού ν' άποτανθεί στή Διοίκηση τής Γεν. φασιστικά πραξικόπημα τού Δεκέμβρη.
Συνομοσπονδίας καί νά μάς παρακαλέσει νά οργανώσουμε τόν *
έλεγχο μέσω τών εργατών στά εργοστάσια γιά νά μήν βγαίνουν * *
τά καύσιμα καί οί πρώτες ύλες κρυφά. Μέ τά όπλα τών Άγγλων, - άφού πολτοποίησαν τόν εργα-
Πολύτιμο σύμμαχο στήν επίθεση τους εναντίον τής εργατι- ζόμενο λαό τής ' Αθήνας καί τού Πειραιά έπί 33 μέρες. - εγκαθι-
κής τάξης, πού ζητούσε νά βγει άπ' τήν εξαθλίωση, οί δρύθηκε ή εξουσία τών μεγαλοκαρχαριών, τών Χατζηκυριάκων,
85 86
τών συνεργατών τού καταχτητή, τών τεταρτοαυγουστιανών, συνθηκολόγησε, δέν παραδέχτηκε σάν οριστική τήν κατάσταση
όλων τών ορκισμένων εχθρών τού εργαζομένου Έθνους. Ή τής πείνας καί τού αφανισμού πού τής επέβαλε μέ τό φασιστικό
αποστολή τής εξουσίας αυτής ήταν καθορισμένη άπό τά πρίν: νά πραξικόπημα τού Δεκέμβρη ή κεφάλαιοκρατία. Άπό τό Μάρτη
πνίξει στό αίμα, μέ τή βία, κάθε αντίσταση τού λαού στά εξοντω- δίνει τίς μάχες γιά τίς εκλογές στά συνδικάτα τής 'Αθήνας καί
τικά σχέδια τής ολιγαρχίας τού πλούτου γιά νά τού φορτώσουν τού Πειραιά καί τίς κερδίζει θριαμβευτικά απομακρύνοντας άπό
όλα τά βάρη τών καταστροφών τού πολέμου. Καί όπως ήταν τίς διοικήσεις τών σωματείων, πού κάναν εκλογές, τούς εγκάθε-
φυσικό στράφηκαν πρώτα-πρώτα ενάντια στό μεγαλύτερο εμπό- τους τού κεφαλαίου καί τού φασισμού. Καί μέ τό γιορτασμό τής
διο, στήν οργανωμένη δύναμη τής έργατικής τάξης, στά εργατι- 'Εργατικής Πρωτομαγιάς στό Στάδιο διακηρύχνει τήν ακλόνητη
κά συνδικάτα. ΄Επρεπε νά αφαιρεθούν καί πάλι τά συνδικάτα, τό θέληση της καί επιδείχνει τήν ανεξάντλητη δύναμη της νά αγω-
δυνατό αυτό όπλο άπ' τά χέρια τών εργατών, καί νά γίνουν, νιστεί γιά τή ζωή της καί γιά τίς ελευθερίες της.
όπως καί στήν τετάρτη Αυγούστου καί στήν κατοχή, εξαρτήματα Καί μέσα στό Μάη αναπτύσσεται τό πρώτο μεταδεκεμβρια-
τού κρατικού φασιστικού μηχανισμού. Έτσι ξεθάφτηκαν οί ίδιοι νό μεγάλο απεργιακό κύμα. Στή Θεσσαλονίκη, στό Βόλο, στήν
φασίστες έργατοκάπηλοι τής 4ης Αυγούστου καί τής κατοχής οί Καλαμάτα, στήν 'Αθήνα, στόν Πειραιά ξεσπάν αλλεπάλληλες α-
Μακρήδες, Χατζηδημήτρηδες, Κρόκοι καί όλος ό συφερτός τών περγίες μέ βασικό αίτημα τήν αύξηση τών μεροκάματων. ΄Ολες
πουλημένων προδοτών καί διορίστηκαν μέ απολυταρχικά δικαιώ- οί απεργίες εκείνες έληξαν μέ πλήρη ή μέ μερική νίκη. 'Η κεφα-
ματα στή Διοίκηση τής Γενικής Συνομοσπονδίας καί στά 'Εργατι- λαιοκρατία πού νόμισε πώς είχε πιά υποτάξει τήν εργατική τάξη
κά Κέντρα καί σωματεία. καί δέν περίμενε τόσο γρήγορα τό ξεσηκωμό της δέν μπόρεσε
Ταυτόχρονα ή κεφάλαιοκρατία - γιά νά μήν αφήσει καμιά νά κινήσει όλο της τό μηχανισμό γιά νά καταπνίξει τό απεργιακό
αμφιβολία γιά τούς σκοπούς πού επεδίωξε με τό πραξικόπημα έκείνο κύμα καί υποχρεώθηκε νά υποχωρήσει καί σέ ορισμένες
της, - εφαρμόζει τό πρώτο μέρος τού σχεδίου της. Καταργεί τό μάλιστα περιπτώσεις όπως στή Θεσσαλονίκη υποχώρησε πέρα
νόμο περί απεργίας πού εξασφάλιζε μιά σειρά σοβαρά πλεονε- γιά πέρα άφού έδωσε αυξήσεις άπό 125 μέχρι 155% σέ όλους
χτήματα γιά τούς εργάτες καί τόν αντικαθιστά μέ τό νόμο 118 γενικά τούς εργάτες.
πού δίνει ανεξέλεγκτα τό δικαίωμα στους εργοδότες νά διώ- Βγάζοντας τά συμπεράσματα της άπ’ τίς απεργίες τού Μα-
χνουν όσους εργάτες καί υπαλλήλους θέλουν χωρίς καμιά υπο- ίου ή κεφάλαιοκρατία οργανώνει πιό συστηματικά καί πιό
χρέωση νά τούς ξαναπάρουν στή δουλειά. Έτσι δημιουργούν- μεθοδικά τήν επίθεση της εναντίον τού βιοτικού επιπέδου τής
ται παραδεισιακές συνθήκες γιά τήν ασύδοτη εκμετάλλευση τών εργατικής τάξης. Στό Βαρβαρέσο αναθέτει νά καταρτίσει καί νά
εργατών. Στό μεταξύ οί τιμές τών ειδών στήν ελεύθερη αγορά, εφαρμόσει τό πρώτο μέρος τού εξοντωτικού προγράμματος τής
σέ σύγκριση μέ κείνες τοΰ Νοέμβρη, διπλασιάζονται καί τά σταθερής καί οριστικής ελάττωσης τού βιοτικού επιπέδου τής
μεροκάματα πείνας πού επιβάλλουν οί Άγγλοι εμπειρογνώμο- εργατικής τάξης καί ολόκληρου τού εργαζομένου λαού στό βαθ-
νες, παραμένουν στό ίδιο σχεδόν επίπεδο ονομαστικά, χάνουν μό τής εξαθλίωσης όπως ήταν στήν κατοχή.
τή μισή αγοραστική τους άξια. *
* * *
* *
'Ο Βαρβαρέσος ακολούθησε ένα άπλό άλλά κυνικό τρόπο:
Όμως ή εργατική τάξη δέν ομολόγησε τήν ήττα της καί δεν Εφάρμοσε δ ι α τ ι μ ή σ ε ι ς σ τ ά μ ε ρ ο κ ά μ α τ α κ α ί σ τ ά
87 88
α γ ρ ο τ ι κ ά π ρ ο ϊ ό ν τ α πού προορίζονται γιά βιομηχανοποίη- ειδών - όπως τό λάδι - τις αύξησε ό ίδιος ό Βαρβαρέσος. Και
ση ή γιά εξαγωγή στό εξωτερικό στό τετραπλάσιο μέχρι πεντα- ταυτόχρονα σάν κέρβερος, μέ τη μεγαλύτερη αυστηρότητα
πλάσιο τών προπολεμικών τιμών Καί ταυτόχρονα καθόρισε εφάρμοσε τίς διατιμήσεις στά μεροκάματα. Κ α ί έ β γ α λ ε ά λ -
διατιμήσεις στά τρόφιμα 12πλάσιες μέχρι 20πλάσιες καί στά βιο- λεπάληλες διαταγές νά ελαττωθούν τά μερο-
μηχανικά προϊόντα 30πλάσιες τών προπολεμικών. ΄Ηταν τόσο κάματα τών εργατών σέ ορισμένες πόλεις,
εξόφθαλμη ή μεροληπτική εναντίον τών μισθωτών θέση τού όπως τής Θεσ)νίκης, πού μέ τούς αγώνες τους
Βαρβαρέσου, ώστε εθεώρησε απαραίτητο νά δηλώσει πώς «ναι είχαν επιτύχει περισσότερα άπό τίς διατιμή-
μεν είναι πολύ χαμηλοί οί μισθοί πού καθόρισε, αλλά σε μιά-δυό σ ε ι ς τ ο ύ Β α ρ β α ρ έ σ ο υ . Αυτό γίνηκε αιτία νά κηρυχτεί ή
βδομάδες θά καθόριζε χαμηλότερες τιμές καί γιά τά είδη απεργία τών αρτεργατών καί μυλεργατών θεσ)νίκης, κατά τήν
πρώτης ανάγκης ώστε ν' αυξηθεί ή αγοραστική δύναμη τών όποία δολοφονήθηκε άπ' τούς χωροφύλακες ό μυλεργάτης
μισθωτών». 'Η εργατική τάξη, τής όποίας τίς απόψεις εκφράζει Τοομπανόγλου στίς 11 Αύγουστου.
ό ΄Εργατικός 'Αντιφασιστικός Συνασπισμός ('Εργάς) πήρε *
σαφή θέση ενάντια στά μέτρα τού Βαρβαρέσου. Δέν αναγνώ- * *
ρισε τό δικαίωμα στήν κυβέρνηση - σέ καμιά κυβέρνηση, - νά 'Η μεγαλοκεφαλαιοκρατία όμως δέν έμεινε Ικανοποιημένη
καθορίζει μέ νόμους καί διατάγματα τά ανώτατα όρια τών μερο- άπ' τήν ελάττωση πού έφερε στό βιοτικό επίπεδο τής έργατικής
κάματων καί τών μισθών. Μόνον μέ ελεύθερες διαπραγματεύ- τάξης κι άπ' τήν «αργή» άλλα σταθερή πορεία προς τά κάτω τής
σεις καί συλλογικές συμβάσεις μεταξύ τών οργανωμένων σέ αγοραστικής δύναμης τού μεροκάματου. 'Αφού ό Βαρβαρέσος
ελεύθερα καί ανεξάρτητα άπό κάθε κρατική καί κεφαλαιοκρατι- οργάνωσε τόσο μεθοδικά καί έβαλε μπροστά τό μηχανισμό γιά
κή εξάρτηση συνδικάτα εργατών καί εργοδοτών πρέπει νά τήν εξαθλίωση τής εργατικής τάξης, ή κεφάλαιοκρατία τής
καθορίζονται οί αποδοχές. Άπό τίς κυβερνήσεις έχουν τήν όποίας ή όρεξη πάντοτες ήταν ακόρεστη, αυτή τή φορά άνοιξε
αξίωση οί εργάτες νά παίρνουν προοτατευπκά μέτρα καί ένα ασυγκράτητα καί αποφάσισε νά πολλαπλασιάσει τήν ταχύτητα
άπ’ αυτά είναι ό καθορισμός κατωτάτων ορίων αποδοχών ικανών τής εξοντωτικής γιά τούς εργάτες μηχανής τού Βαρβαρέσου.
νά εξασφαλίσουν ένα υποφερτό επίπεδος ζωής. Όταν οί Καί απότομα κρύβει τά τρόφιμα, ανεβάζει τή λίρα, ανατρέπει τό
κυβερνήσεις καθορίζουν ανώτατα όρια μεροκάματων καί μισθών Βαρβαρέσο, καταργεί τίς διατιμήσεις σ' όλα τά εμπορεύματα,
δέν κάνουν τίποτε άλλο άπό κείνο πού έκανε ό Χίτλερ, άπό τό νά διπλασιάζει τίς τ ι μ έ ς κ α ί κ ρ α τ ε ί α υ σ τ η ρ ά μ ό ν ο ν τ ί ς
μεταβάλουν τήν εργατική τάξη σέ κοπάδι σκλάβων υποχρεωμέ- διατιμήσεις στά μεροκάματα καί στους μι-
νων μέ νόμο νά δουλέψουν μέ αμοιβή πού καθορίζουν αυθαίρε- σ θ ο ύ ς . ΄Ετσι μέσα σέ μιά βδομάδα ελάττωσε τήν αγοραστική
τα οί δουλοχτήτες. αδιαφορώντας άν συγκατίθενται ή όχι οί δύναμη τού μεροκάματου (άν υπολογίσουμε καί τά τρόφιμα τής
σκλάβοι. Οϋνρα πού δέν ακρίβηναν) κατά 30%. Γιά νά κατανοήσουμε τό
' Εν τούτος, ένάμισυ - δυό μήνες στήν άρχή τής εφαρμογής βαθμό τής εξαθλίωσης τών μισθωτών πρέπει νά έχουμε υπόψη
τού προγράματος τού Βαρβαρέσου ή εργατική τάξη έκράτησε μας πώς καί πρίν τήν τελευταία αυτή απότομη ελάττωση τής
μιά θέση αναμονής. Ή υπόσχεση πού έδωσε ό Βαρβαρέσος αγοραστικής δύναμης τών μεροκάματων, - τά μεροκάματα καί οί
πώς θά ελάττωνε τίς τιμές τών ειδών πρώτης ανάγκης όχι μόνο μισθοί κυμαίνονται στά 35-40% τής προπολεμικής αγοραστικής
δέν έτηρήθηκε, άλλά έγινε καί τό αντίθετο. ΤΙς τιμές ορισμένων τους δύναμης. ΄Ωστε μέ τήν καινούργια ακρίβεια μόλις φτάνουν
89 90
στά 25-28% τών προπολεμικών μεροκάματων σε αγοραστική καθυστερημένος πολιτικά εργάτης, όταν είδε τό πείσμα καί τόν
δύναμη. Πρέπει ακόμα νά μήν ξεχνούμε πώς καί τά προπολεμικά κυνισμό με τόν όποίο ή Κυβέρνηση αυτή όχι μόνον αρνήθηκε νά
μεροκάματα καθορίζονται με τίς μονόπλευρα άπό τους εργοδό- υίοθετήσει τό αίτημα τής προσαρμογής τών μισθών στίς και-
τες μέσω τού Δημητράτου καταρτιζόμενες «συλλογικές συμβά- νούργιες τιμές τής αγοράς, αλλά καί άπογόρεψε στους ιδιώτες
σεις», πού ήταν περισσότερο συμβόλαια αγοροπωλησίας δούλων εργοδότες νά δώσουν οποιαδήποτε αύξηση στά μεροκάματα.
ανάμεσα στό δουλέμπορο Δημητράτο καί στους βιομηχάνους, Καί δεν απόμεινε άλλο μέσο στήν εργατική τάξη άπό τήν
παρά συλλογικές συμβάσεις. Καί γι’ αύτό όταν μιλούμε γιά απεργία γιά νά υπερασπισθεί τή ζωή της. Στό απεργιακό αυτό
μεροκάματα προπολεμικά, πρέπει νά ξέρουμε πώς μιλούμε γιά κίνημα, πού αγκάλιασε στήν Αθήνα, Πειραιά, Θεσ)νίκη, Βόλο,
μεροκάματα πείνας, γιά μεροκάματα τής μοναρχοφασιστικής Πάτρα καί Καλαμάτα απάνω άπό 60 χιλιάδες εργάτες, ή εργατική
δικτατορίας τής 4ης Αυγούστου. ΚαΙ σήμερα ή κεφαλαίοκρατία τάξη αντιμετώπισε συσπειρωμένους όλους τούς εχθρούς της:
επέβαλε μεροκάματα πού ισοδυναμούν μέ 25-28% σέ αγοραστι- τους μεγαλοκαρχαρίες κεφαλαιοκράτες, τήν κυβέρνηση τους,
κή δύναμη τών εξευτελιστικών μεροκάματων τής 4ης Αυγού- τίς κρατικές ένοπλες δυνάμεις τίς τρομοκρατικές οργανώσεις
στου. τών μισθοφόρων φασιστών δολοφόνων, τά κόμματα τής κεφαλαι-
* οκρατίας άπό τήν άκρα Δεξιά μέχρι τών «δημοκρατών» τού
* * Κέντρου, τόν Τύπο τους καί τή μοναρχοφασιστική έκβλάστηση
μέσα στό εργατικό συνδικαλιστικό κίνημα, τή συμμορία τών
Στήν τόσο κοινή καί χωρίς προσχήματα εξοντωτική αυτή εγκαθέτων στή Διοίκηση τής ΓΣΕΕ Μακρήδων, Πατσατζήδων καί
επίθεση εναντίον τού βιοτικού της επιπέδου, ή εργατική τάξη Κόμπανυ. Αυτή τή φορά ή κεφαλαιοκρατία βρέθηκε μέ προετοι-
είδε νά ξαναζωντανεύει τό δράμα του χειμώνα τού 1941-1942. μαομένον όλο τό μηχανισμό γιά τήν κατάπνιξη τής αντίστασης
Είδε τούς ίδιους συνεργάτες τού καταχτητή καί τό ίδιο τής εργατικής τάξης. Καί τόν έθεσε σέ κίνηση καί λειτούργησε
εξοντωτικό τους σχέδιο. Οί ίδιοι αυτοί μεγαλοπλουτοκράτες πού κάθε του ρόδα μέ έξαιρετικό συντονισμό, σάν ορχήστρα
βάλθηκαν στά χρόνια τής κατοχής νά σπάσουν τή σπονδυλική πειθαρχημένη κάτω άπ' τήν μπαγκέτα τού μαέστρου κεφαλαιο-
στήλη τού ΄Εθνους, εξοντώνοντας μέ τήν πείνα τό μόνο κράτη.
αναντικατάστατο εθνικό κεφάλαιο, τήν κυριότερη παραγωγική Κάθε ομάδα στό ρόλο της. Ή Κυβέρνηση εξαπόλυσε τίς
δύναμη, τήν έργατική τάξη, οί ίδιοι αυτοί εγκληματίες, έχοντας ένοπλες δυνάμεις εναντίον τών απεργών καί οί δρόμοι τής
στήν εξουσία τά ανδρείκελα τους, τήν κυβέρνηση τού «είμαι ΄Αθήνας ξανάζησαν τίς μέρες τής κατοχής πού ή γκεστάπο καί
φασίστας καί δέν συζητώ», επιδιώκουν νά ολοκληρώσουν τό οί μπουραντάδες μέ τά μηχανοκίνητα ματοκυλούσαν τό λαό. Τά
εγκληματικό τους έργο πού μέ τόσο ζήλο έξετέλεσαν στήν αστυνομικά μπουντρούμια καί τά νοσοκομεία πλημμύρισαν άπό
κατοχή σέ συνεργασία μέ τούς καταχτητές. Μόνο μιά κυβέρνη- απεργούς σακατεμένους άπό τούς καννίβαλους τού Βούλγαρη.
ση πού δέν αισθάνεται καμιά ευθύνη απέναντι στό λαό, μιά Οί οργανώσεις τών μισθοφόρων φασιστών δολοφόνων Χ καί
κυβέρνηση έχθρών τού λαού καί τού Έθνους, μιά κυβέρνηση ΕΒΕΝ κινητοποιήθηκαν στό ανθρωποκυνηγητό εναντίον τών
όπως είναι ή κυβέρνηση Βούλγαρη, μπορούσε νά υιοθετήσει απεργών σπάσαν κεφάλια καί προμήθευαν άπεργοπάστες. Ό
τέτοιο εγκληματικό πρόγραμμα καί νά ρίξει όλο τό βάρος τής Τύπος καί τά κόμματα τής αντίδρασης, μοναρχικής καί «δημο-
κρατικής εξουσίας γιά νά τό εφαρμόσει. κρατικής», ρίξαν τό ανάθεμα ενάντια στους απεργούς πού
Αυτές τίς ολοφάνερες αλήθειες τίς κατάλαβε καί ό πιο
91 92
«αποβλέπουν σέ αντεθνικούς καί πολιτικούς σκοπούς άφού τής εργατικής τάξης καί πώς τήν χρησιμοποιεί αδίσταχτα γιά τό
απεργούν τώρα πού ό 'Αντίβασιλιάς διαπραγματεύεται στό σκοπό αυτό. Καί γι’ αυτό δέν τώχαμε θέσει καί μπροστά στους
Λονδίνο ύψιστα εθνικά συμφέροντα». Καί τέλος οί συμμορίες εργάτες μέ όλη του τή σημασία και δέν βγάλαμε τά ανάλογα
τών φασιστών έργατοκαπήλων,-ή μοναρχοφασιστική έκβλάστη- συμπεράσματα. Έτσι στους πιό αποφασιστικούς κλάδους
ση μέσα στό εργατικό συνδικαλιστικό κίνημα, - οί διορισμένοι τροχιοδρομικούς, λιμενεργάτες, εργοστάσιο ηλεκτροπαραγω-
στή Διοίκηση τής Γενικής Συνομοσπονδίας, έξαπόλυσαν τούς γής - οί εργάτες δέν μπόρεσαν νά υπερνικήσουν τά εμπόδια
άπεργοσπαστικούς τους μύδρους εναντίον τών απεργών αναμα- πού έβαλε μέ τά τρομοκρατικά της μέτρα ή αντίδραση καί δέν
σώντας ό,τι λέγαν οί αφεντάδες τους Κατσάμπας καί Γονατάδες απεργήσαν. ΄Ετοιμαζόντουοαν γιά απεργία όπως σέ καθεστώς
γιά «αντεθνικά καί πολιπκά ελατήρια» τών απεργιών. δημοκρατικών ελευθεριών, ένώ ιδιαίτερα στους κλάδους αυ-
Ή έργατική τάξη άντιμετωπίζοντας αυτό τό συνασπισμό τούς τά μέτρα τής αντίδρασης είναι σχεδόν ίδια μ' εκείνα τής
όλων τών δυνάμεων τής αντίδρασης έδειξε εξαιρετική αντοχή περιόδου τής κατοχής. Συνεπώς καί ό τρόπος τής οργάνωσης
καί επιμονή. Καί μόνον τό γεγονός ότι μέ τέτοια οικονομική τών απεργιών στους κλάδους αυτούς πρέπει νά αντιστοιχεί στό
εξαθλίωση οί εργάτες, πεινώντας, λιποθυμώντας άπό τήν πείνα, καθεστώς πού επικρατεί. Δέν έγινε αυτό καί δεν μπόρεσαν νά
βάσταξαν δέκα καί περισσότερες μέρες απεργίας καί αντιμετώ- απεργήσουν, οί κλάδοι αυτοί. Άν απεργούσαν οί τροχ)κοί,
πισαν τά τρομοκρατικά μέτρα, πού μόνο στήν περίοδο τής λιμενεργάτες καί ή παραγωγή ηλεκτρισμού, όχι μονάχα θά λύναν
κατοχής χρησιμοποιήθηκαν, δείχνει τό ψηλό μαχητικό φρόνημα τά αιτήματα τους οί εργάτες τών κλάδων αυτών, άλλα καί ή
τους. Τίς άπεργοσπαστικές κραυγές τών φασιστών έργατοκαπή- έκβαση τών άλλων απεργιών θάταν πλήρης νίκη. Λογικό συμπέ-
λων τού ΕΜΕ καί τών Μακρήδων, περί αντεθνικών και πολιτικών ρασμα: Ειδική προσοχή καί προσπάθειες ακούραστες νά υπερνι-
ελατηρίων, τίς αντιμετώπισαν μέ μίσος καί περιφρόνηση οί κήσουμε τίς αδυναμίες μας καί τίς δυσκολίες στους αποφασιστι-
απεργοί, πού γιά απάντηση υιοθέτησαν τά αιτήματα: Κάτω ή κούς κλάδους τής οικονομικής καί κοινωνικής ζωής, όπου καί ή
Κυβέρνηση Βούλγαρη. Αντιπροσωπευτική Κυβέρνηση, γενική κεφαλαιοκρατία συγκεντρώνει περισσότερο τις προσπάθειες
αμνηστία στους αγωνιστές τής εθνικής ΄Αντίστασης, νά φύγουν της γιατί ξέρει πώς είναι τά νευραλγικά της κέντρα.
οί διορισμένοι έργατοκάπηλοι άπό τά συνδικάτα. *
Παρά τήν κινητοποίηση όλων τών δυνάμεων της ή αντίδρα- Ή Κυβέρνηση Βούργαρη, κυβέρνηση τών μεγαλοκαρχα-
ση δέν μπόρεσε νά σπάσει τό απεργιακό αύτό κίνημα. ΄Ολες οί ριών καί τών δοσιλόγων, όσο θά παραμένει στήν εξουσία όχι
απεργίες πού έληξαν, έληξαν μέ μερική ικανοποίηση τών μόνον δέν πρόκειται νά πάρει τά μέτρα βελτίωσης τής σημερι-
αιτημάτων τών απεργών, άλλού περισσότερο καί άλλού λιγότερο νής κατάστασης πείνας καί εξαθλίωσης τών εργατών, μά
σημαντική. αντίθετα καί θά τήν επιδεινώνει. Αυτός είναι ό ρόλος πού τής
Από τήν μελέτη τής οργάνωσης, τής διεξαγωγής καί τής ανέθεσε ή ολιγαρχία τού πλούτου καί αυτό τό εξοντωτικό της
έκβασης τών τελευταίων απεργιών βγαίνουν μιά σειρά διδάγμα- πρόγραμμα τό διακηρύττει κυνικά καί τό «εξηγεί» πώς μόνον
τα πού πρέπει νά τά έχουμε υπόψη μας στους καινούργιους έτσι θά αποφευχθεί ό πληθωρισμός τόν όποίον έν τούτοις
αγώνες πού περιμένουμε. Τό σπουδαιότερο άπ' όλα αυτά είναι εφάρμοσε άφού γκρέμισε στό μισό τήν άγοραστική δύναμη τής
πώς ή κεφάλαιοκρατία έχει ανασυγκροτήσει πλήρως τό μηχανι- δραχμής. 'Η τελευταία επίθεση τών μεγαλοκαρχαριών εναντίον
σμό τής βίας καί τής κατάπνιξης κάθε οργανωμένης αντίστασης τού βιοτικού επιπέδου τής έργαπκής τάξης καί τό απεργιακό
93 94
κύμα πού ξέσπασε εξαιτίας αυτής τής επίθεσης είναι μιά φάση ενωμένη στόν αγώνα γιά τό ψωμί της καί γιά τίς ελευθερίες της,
τής θανάσιμης πάλης πού διεξάγεται ανάμεσα στήν ολιγαρχία κράτησε καί θά κρατήσει ώς τό τέλος τόν πρωτοποριακό της
τού πλούτου καί στήν εργατική τάξη, γιά τό πόσο θά πληρώσει ρόλο στόν αγώνα τού εργαζόμενου ΄Εθνους γιά Ελλάδα
καθένας άπό τά έξοδα τών πολεμικών καταστροφών. Τήν ελεύθερη, λαοκρατούμενη καί ευτυχισμένη.
εξέλιξη καί τίς μορφές πού πήρε ό αγώνας αυτός άπό τήν ΚΩΣΤΑΣ ΘΕΟΣ
απελευθέρωση κι εδώθε τήν περιγράψαμε σέ χοντρές γραμμές.
Όπως είναι φανερό δεν πρόκειται νά σταματήσει ό αγώνας
αυτός. Ή κεφάλαιοκρατία επιδιώκει νά φορτώσει όλα τά βάρη
τών καταστροφών τού πολέμου στίς πλάτες τής έργατικής
τάξης καί τού εργαζομένου λαού, επιδιώκει όχι τήν ανόρθωση
τής 'Ελλάδας άπό τά συντρίμμια, αλλά τήν εκμετάλλευση τών
συντριμμιών αυτών, τήν συσσώρευση κι άλλων κερδών, αδιαφο-
ρώντας άν αφανιστεί όλο τό έθνος. Άπ' τήν άλλη μεριά ή * ΤΟ ΕΕΑΜ ΚΑΙ ΤΑ ΚΑΘΗΚΟΝΤΑ ΜΑΣ
εργατική τάξη καί όλος ό εργαζόμενος λαός δέν μπορεί καί
Κομμουνιστική ΄Επιθεώρηση
δέν θέλει νά αφανισθεί άπ' τήν πείνα κι άπ' τήν εξαθλίωση.
΄Αριθμός Φύλλου 14 - ΄Ιούνης 1943
Έτσι πρέπει νάμαστε βέβαιοι πώς καινούργιοι αγώνες θά
ξεσπάσουν καί γρήγορα μάλιστα. Καί οφείλουμε χρησιμοποιώ- * Η ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΗΣ ΕΡΓΑΤΙΚΗΣ
ντας τά διδάγματα τής πείρας τών τελευταίων αγώνων νά ΤΑΞΗΣ
ετοιμαζόμαστε γιά τούς αγώνες πού θά ξεσπάσουν καί πού
οφείλουμε εμείς νά οργανώσουμε. Κομμουνιστική ΄Επιθεώρηση
Μέ τούς αγώνες αυτούς ή εργατική τάξη, πρωτοπορία ΄Αριθμός Φύλλου 17 - Σεπτέμβρης 1943
ολόκληρου τού εργαζόμενου Έθνους, ανεβάζει τό μαχητικό
* Η ΕΠΙΘΕΣΗ ΤΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ ΚΑΙ
φρόνημα όλων τών εργαζομένων στρωμάτων τού πληθυσμού, ΟΙ ΑΓΩΝΕΣ ΤΗΣ ΕΡΓΑΤΙΚΗΣ ΤΑΞΗΣ
σφυρηλατεί τήν ενότητα μάχης μαζί τους καί ανοίγει τό δρόμο
γιά τήν ομαλή δημοκρατική ανάπτυξη τής χώρας, τής οποίας Κομμουνιστική ΄Επιθεώρηση
προϋπόθεση είναι ή ανατροπή τής κυβέρνησης τών πλουτοκρα- ΄Αριθμός Φύλλου 42-26 Σεπτέμβρη 1945
τών καί τών δοσιλόγων καί ό σχηματισμός αντιπροσωπευτικής Διευθυντής Κ. ΖΕΒΓΟΣ
κυβέρνησης μέ πυρήνα τό κίνημα τής 'Εθνικής ΄Αντίστασης τού
ΕΑΜ.
Οι τελευταίοι αυτοί απεργιακοί αγώνες απόδειξαν πόσο
έπιταχτικό προβάλλει τό πρόβλημα τής γρήγορης εκκαθάρισης
τής Γενικής Συνομοσπονδίας καί τών συνδικάτων άπό τούς
φασίστες εγκάθετους διορισμένους στίς Διοικήσεις τους. Ή
εργατική τάξη, κυρίαρχη στίς συνδικαλιστικές της οργανώσεις,
95

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ
σελ.

■ Πρόλογος _________________________________7
■ Μέχρι τη Δικτατορία της 4ης Αυγούστου________7
■ Πρόλογος _________________________________5
■ 1. Μέχρι τή Δικτατορία τής 4ης Αύγουστου·_____7
■ 2. Στή Δικτατορία τής 4ης Αυγούστου_________19
■ 3. Στή περίοδο τής Κατοχής _________________22
■ 4. Τό Δεκέμβρη τού 1944 ___________________30
■ 5. Φασιστικό Πραξικόπημα στά συνδικάτα ____40
■ 6. Συμπεράσματα _________________________45
■ Παράρτημα _______________________________47
■ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ _____________________________71
■ Τό ΕΕΑΜ καί τά καθήκοντα μας _____________73
■ ΄Η Οίκονομική Κατάσταση τής ΄Εργατικής
Τάξης ____________________________________77
■Ή έπίθεση τού Κεφαλαίου καί οί άγώνες
τής έργατικής τάξης ________________________82
■ Περιεχόμενα _____________________________95