Сөннәт

Сөннәт
Сөннәт
	гарәп. السنة‎
Автор	Мөхәммәт пәйгамбәр
Әсәр яки аның атамасы теле	гарәп теле

Сөннәт (фар. سنت сөннәт^[1], гарәп. سنة‎ сөннәһ, бор. төрк. oruq (~урык)^[2]) — Ислам хокукында Мөхәммәд пәйгамбәрнең әйткән сүзләре һәм гамәлләре, ягъни хәдисләре. Ул шәригатьтә Коръәннән соң икенче урында тора. Пәйгамбәр галәйһиссәләм сөннәткә төп-төгәл иярергә куша.

Сөннәтнең икенче төрле мәгънәсе — мәҗбүри булмаган, ләкин хупланылган гамәл. Риваятьләр буенча, Мөхәммәд эшләгән гамәлләр (меиб).

Өлешләре

Сөннәт ике өлештән тора:

даими кылына торган гамәлләр (бик сирәк очракта гына калдырыла). Мәсәлән, иртәнге намаз, өйләнең беренче һәм икенче, ахшам намазы сөннәте һәм ястү намазының икенче сөннәте.
даими эшләнмәгән гамәлләр. Мәсәлән, икенде намазының сөннәте һәм ястү намазының беренче сөннәте.

Бу мәкалә Ислам турында

Исламның 5 баганасы

Шәһадәт – Намаз – Зәкят – Ураза – Хаҗ

Кодси шәһәрләр

Мәккә – Мәдинә – Кодүс

Шәхесләр

Мөхәммәд – Әбү Бәкер – Гали
Госман – Гомәр

Бәйрәмнәр

Һиҗри Яңа ел – Ислам тәкъвиме
Ураза бәйрәме

Корбан – Гашура

Биналар

Мәчет – Манара

Михраб – Кәгъбә

Дин әһелләре

Имам – Мөәзин – Мулла – Мөфти

Коръән һәм башка дини чыганаклар

Коръән – Хәдис – Сөннәт

Фикһ – Фәтва – Шәригать

Мәзһәбләр

Сөнни мәзһәбләр:
Хәнәфи, Хәнбәли, Мәлики, Шәфигый

Башка юнәлешләр

Шигыйчелек: Унике имамлык,
Исмаилитлар, Зәйдиләр

Мөгътазилиләр – Хариҗилык

Юнәлешләр

Суфилык

Ваххабчылык – Сәләфилек

Җәдитчелек

Әхмәдия

Сөннәт һәм Коръән

Сөннәт һәм Коръәннең бәйләнеше мәсьәләләре дин нигезе буенча язылган хезмәтләрдә мөһим урын алып тора. IX–X гасырларда фикһ нигезләре буенча хезмәтләрдә Коръән һәм Сөннәттән башка чыганакларны кулланылу мөмкинлеге соравы тикшерелә.

Сөннәт Коръәндә «хикмәт» сүзе астында искә алына. Шулай ук анда пәйгамбәргә буйсыну, иярү, аңа карышмау әмерләре бар.

Бидгать

Төп мәкалә: Бидгать

Бидгать - дингә кертелгән яңалыклар, сөннәткә капма-каршылыкны аңлатучы термин. Бидгать зур гөнаһлардан санала.

Искәрмәләр

↑ Сөннәт — 1) гадәт; 2) Мөхәммәтнең сүзләре, эшләре. — Гарәпчә-татарча-русча алынмалар сүзлеге: татар әдәбиятында кулланылган гарәп һәм фарсы сүзләре / К.З. Хәмзин, М.И. Мәхмүтов, Г.Ш. Сәйфуллин. — Казан: Тат. кит. нәшр., 1965. — 792 б. — Б. 534.
↑ https://www.google.de/books/edition/A_Dictionary_of_Early_Middle_Turkic/roCjEAAAQBAJ?hl=ru&gbpv=1&dq=A+Dictionary+of+Early+Middle+Turkic+-+Hendrik+Boeschoten+-+2022&printsec=frontcover

Чыганаклар

Сылтамалар

Русча әдәбият

Сунна устами Пророка 2012 елның 1 апрель көнендә архивланган
Важность Сунны 2012 елның 18 апрель көнендә архивланган
Упоминание Сунны в Коране 2012 елның 4 гыйнвар көнендә архивланган
Что такое сунна? (словарное определение и список источников по теме)

Шулай ук карагыз

	Ислам порталы
	Җәмгыять порталы

[1] Сөннәт — 1) гадәт; 2) Мөхәммәтнең сүзләре, эшләре. — Гарәпчә-татарча-русча алынмалар сүзлеге: татар әдәбиятында кулланылган гарәп һәм фарсы сүзләре / К.З. Хәмзин, М.И. Мәхмүтов, Г.Ш. Сәйфуллин. — Казан: Тат. кит. нәшр., 1965. — 792 б. — Б. 534.

[2] ttps://www.google.de/books/edition/A_Dictionary_of_Early_Middle_Turkic/roCjEAAAQBAJ?hl=ru&gbpv=1&dq=A+Dictionary+of+Early+Middle+Turkic+-+Hendrik+Boeschoten+-+2022&printsec=frontcover

[1]

[2]

Сүзлекләр һәм энциклопедияләр	Зур Россия · Брокгаузның һәм Ефронның · Кечкенә Брокгаузның һәм Ефронның · Британника (онлайн)
Норматив контроль	GND: 4222036-1 · NKC: ph126275

к б ү Бу теманың Татнет ресурсларында яктыртылуы
Мәгълүмат агентлыклары	«Tatar-inform.tatar» сайтындагы мәкаләләр исемлеге.
Татарстан ММЧлары	«Безнең гәҗит» сайтындагы мәкаләләр җыентыгы. «Ватаным Татарстан» газетасы сайтындагы мәкаләләр җыентыгы. Интертат сайтындагы мәкаләләр исемлеге. «Мәдәни Җомга» газетасы сайтындагы мәкаләләр җыентыгы. «Сөембикә» журналы сайтындагы мәкаләләр исемлеге. «Татарстан» телерадиокампаниясе сайтында татарча материаллар исемлеге. «Татарстан — Яңа Гасыр» телерадиокомпаниясе сайтындагы татарча мәкаләләр исемлеге.
Татар телле Россия күләм ММЧлары	Федераль һәм халыкара дәрәҗә көн тәртибен яктыртып торучы ресурслар бар микән?
Татар телле чит ил ММЧлары	Азатлык радиосы сайтындагы мәкаләләр исемлеге. TRT-TATAR радиосы сайтындагы мәкаләләр исемлеге.
Татарстанның муниципаль татар телле ММЧлары	«Әлмәт таңнары» газетасы сайтындагы мәкаләләр исемлеге. «Бөгелмә авазы» газетасы сайтындагы мәкаләләр исемлеге. «Заман сулышы» газетасы сайтындагы мәкаләләр исемлеге. «Кайбыч таңнары» газетасы сайтындагы мәкаләләр исемлеге. «Минзәлә» газетасы сайтындагы мәкаләләр исемлеге. «Мөслим-информ» сайтындагы мәкаләләр исемлеге. «Саба таңнары» газетасы сайтындагы мәкаләләр исемлеге. Түбән Каманың «Туган як» газетасы сайтындагы мәкаләләр исемлеге. «Шәһри Казан» газетасы сайтындагы мәкаләләр исемлеге. «Шәһри Чаллы» газетасы сайтындагы мәкаләләр исемлеге.
Татар телле Россия төбәк ММЧлары	«Авыл таңнары» газетасы сайтындагы мәкаләләр исемлеге. «Кызыл таң» газетасы сайтындагы мәкаләләр исемлеге. «Тәтешле хәбәрләре» газетасы сайтындагы мәкаләләр исемлеге.
Тематик ресурслар	«Белем.РУ» сайтындагы мәкаләләр исемлеге. «Бөтендөнья татар конгрессы» сайтындагы татарча мәкаләләр исемлеге. «Гыйлем.tatar» порталындагы материалларда очравы. «Матбугат.ру» сайтындагы материалларда очравы. «Сәләт» сайтындагы язмаларда очравы. «Tatarica энциклопедияcе» сайтындагы татарча мәкаләләр исемлеге. «Татарстан китап нәшрияты» сайтындагы материалларда очравы.