Μεταφορές στην Αθήνα


Οι μεταφορές στην Αττική περιλαμβάνουν πλήθος μέσων μεταφοράς: εθνικές οδούς και αυτοκινητοδρόμους, σιδηροδρομικές μεταφορές, ναυτιλιακές μεταφορές, αεροδρόμια καθώς και μαζικές συγκοινωνίες όπως μετρό, τραμ, προαστιακό σιδηρόδρομο, λεωφορεία και τρόλεϊ. Καθώς είναι η ελληνική πρωτεύουσα, έχει τις περισσότερες μεταφορές αλλά και άλλες υποδομές σε σχέση με άλλες πόλεις της Ελλάδας.
Αερομεταφορές
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]
Το κύριο αεροδρόμιο που εξυπηρετεί την Αθήνα αλλά και ολόκληρη την Αττική είναι ο Διεθνής Αερολιμένας Αθηνών «Ελευθέριος Βενιζέλος» στα Σπάτα στην Ανατολική Αττική. Εγκαινιάστηκε το 2001 αντικαθιστώντας το Διεθνές Αεροδρόμιο Ελληνικού, το οποίο εξυπηρετούσε την πρωτεύουσα για περίπου 60 χρόνια. Η πρόσβαση γίνεται και οδικώς και σιδηροδρομικώς. Στο αεροδρόμιο, έχουν τη βάση τους: η Aegean Airlines, η θυγατρική της, Olympic Air, όπως επίσης και η Ryanair που το χρησιμοποιεί ως τοπική βάση (από το 2014). Επίσης από το 2018 αποτελεί βάση για την ισπανική εταιρεία Volotea, ενώ μέχρι το 2015 χρησιμοποιούνταν και από την SkyGreece Airlines.
Μαζικές μεταφορές
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Η Αθήνα περιλαμβάνει επίσης σύστημα μαζικών μεταφορών το οποίο αποτελείται από ένα εκτεταμένο δίκτυο λεωφορείων, τρόλεϊ και μέσων σταθερής τροχιάς (μετρό, προαστιακός σιδηρόδρομος και τραμ).
Μετρό
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]
Το Μετρό της Αθήνας είναι το δίκτυο υπόγειου και επίγειου μητροπολιτικού σιδηροδρόμου της πόλης των Αθηνών, καθώς και της μητροπολιτικής περιοχής της Αθήνας. Το μετρό της Αθήνας ήταν μέχρι τις 30 Νοεμβρίου 2024, όταν εγκαινιάστηκε το Μετρό Θεσσαλονίκης, το μοναδικό δίκτυο μετρό στην Ελλάδα. Εξυπηρετεί το Πολεοδομικό Συγκρότημα Αθηνών - Πειραιώς, το οποίο έχει πληθυσμό άνω των τριών εκατομμυρίων κατοίκων. Προσφέρει επίσης πρόσβαση στο Διεθνή Αερολιμένα Αθηνών «Ελευθέριος Βενιζέλος», τον Κεντρικό Σιδηροδρομικό Σταθμό Αθηνών και τον Σταθμό Επιβατικής Ακτοπλοΐας Πειραιά.
Το δίκτυο μετρό της Αθήνας αποτελείται από τρεις γραμμές με 66 συνολικά σταθμούς και υπό κατασκευή βρίσκεται η Γραμμή 4 με 15 επιπλέον σταθμούς. Σε καθημερινή βάση με το μετρό μετακινούνται περί το 1 εκατομμύριο επιβάτες σε όλο το δίκτυο.[1]
Τραμ
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Το Tραμ Αθήνας είναι το δίκτυο τροχιοδρόμου στην Αθήνα. Αποτελεί ένα επίγειο και ελαφρύ μεταφορικό μέσο σταθερής τροχιάς όπου στη σύγχρονη μορφή του λειτουργεί από το 2004, ενόψει των Ολυμπιακών Αγώνων της Αθήνας. Το δίκτυο διαθέτει δύο γραμμές:
- Η πρώτη γραμμή (Τ6 Σύνταγμα - Πικροδάφνη) συνδέει το κέντρο της Αθήνας (στάση Σύνταγμα) με την παραλιακή στο ύψος της Μαρίνας Αλίμου (στάση Πικροδάφνη) διερχόμενη από τον Νέο Κόσμο, την Νέα Σμύρνη και το Παλαιό Φάληρο.
- Η δεύτερη γραμμή (Τ7 Ακτή Ποσειδώνος – Ασκληπιείο Βούλας) ακολουθεί το παραλιακό μέτωπο ξεκινώντας από τον Πειραιά (στάση Ακτή Ποσειδώνος) και διερχόμενη από τον Φαληρικό Όρμο, τον Άλιμο, το Ελληνικό και την Γλυφάδα καταλήγει στην Βούλα (στάση Ασκληπιείο Βούλας). Οι δύο γραμμές έχουν ανταπόκριση στις στάσεις Έδεμ και Πικροδάφνη.
Προαστιακός
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]
Ο Προαστιακός σιδηρόδρομος της Αθήνας αποτελεί μια υπηρεσία προαστιακού σιδηροδρόμου που εξυπηρετεί αστικά, προαστιακά και περιφερειακά κέντρα στην Αττική και τις όμορες περιφερειακές ενότητες. Προσφέρει επίσης πρόσβαση στο Διεθνή Αερολιμένα Αθηνών «Ελευθέριος Βενιζέλος», τον Κεντρικό Σιδηροδρομικό Σταθμό Αθηνών και τον Σταθμό Επιβατικής Ακτοπλοΐας Πειραιά.
Το πρώτο δίκτυο προαστιακού σιδηροδρόμου στην Αθήνα ήταν αυτό που ένωνε το λιμάνι του Πειραιά με το Διεθνή Αερολιμένα Αθηνών «Ελευθέριος Βενιζέλος» την περίοδο των Ολυμπιακών Αγώνων. Αργότερα το δίκτυο επεκτάθηκε μέχρι την Κόρινθο, το Κιάτο και τη Χαλκίδα, ενώ το προαστιακό δίκτυο πρόκειται να επεκταθεί και προς Θήβα, Λουτράκι, Ραφήνα και Λαύριο.
Λεωφορεία και τρόλεϊ
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Το δίκτυο των αστικών λεωφορείων και τρόλεϊ καλύπτει το μεγαλύτερο μέρος του συγκοινωνιακού έργου στην Περιφέρεια Αττικής (εξαιρουμένης της Π.Ε. Νήσων). Με περίπου από 300 γραμμές και 9.000 στάσεις[2], εξυπηρετούνται, οι μετακινήσεις από και προς το κέντρο της Αθήνας και άλλων κεντρικών περιοχών όπως Πειραιάς, Κηφισιά, Αχαρναί, Ελευσίνα, Γλυφάδα κ.λπ., οι διαδημοτικές μετακινήσεις, η μετακίνηση από και προς σταθμούς του μετρό, του τραμ, του προαστιακού σιδηροδρόμου, η σύνδεση με τον Διεθνή Αερολιμένα Αθηνών, τον Κεντρικό Σιδηροδρομικό Σταθμό Αθηνών, τον Σταθμό Επιβατικής Ακτοπλοΐας του Λιμένα Πειραιά, τους δύο Σταθμούς Υπεραστικών Λεωφορείων, καθώς και οι μετακινήσεις ακόμη και εκτός της μητροπολιτικής περιοχής της Αθήνας.
Σταθμός Υπεραστικών Λεωφορείων Κηφισού
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]| Σταθμός ΚΤΕΛ Κηφισού | |
|---|---|
| Πληροφορίες | |
| Περιοχή | Λεωφόρος Κηφισού & Κολωνού, Περιστέρι/Αιγάλεω, Δυτικός Τομέας Αθηνών |
| Είδος | Σταθμός ΚΤΕΛ |
| Πλήθος γραμμών | Πελοπόννησος, Ήπειρος, Θεσσαλία, Μακεδονία, Θράκη, Ιόνιο |
| Λειτουργία | |
| Έναρξη λειτουργίας | 1967[3] |
Ο σταθμός υπεραστικών λεωφορείων Κηφισού (ή Α΄ σταθμός ΚΤΕΛ) είναι ένας από τους δύο κύριους τερματικούς σταθμούς λεωφορείων σε εθνικό και υπεραστικό επίπεδο της Αθήνας (ο άλλος είναι ο λεωφορειακός σταθμός Λιοσίων). Είναι ο δεύτερος μεγαλύτερος τερματικός σταθμός λεωφορείων στην Ελλάδα[εκκρεμεί παραπομπή], ενώ ο πρώτος μεγαλύτερος τερματικός σταθμός λεωφορείων είναι αυτός της Θεσσαλονίκης που είναι ο τερματικός σταθμός λεωφορείων Μακεδονία. Βρίσκεται ανατολικά του Περιστερίου επί της Λεωφόρου Κηφισού κοντά στη Λεωφόρο Αθηνών. Από τον Α' σταθμό ΚΤΕΛ τα υπεραστικά λεωφορεία αναχωρούν για τις περιοχές της Πελοποννήσου, της Ηπείρου, της Αιτωλοακαρνανίας, της Θεσσαλίας, της Μακεδονίας, τηςΘράκης και των νησιών του Ιονίου.
Σταθμός Υπεραστικών Λεωφορείων Λιοσίων
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]| Σταθμός ΚΤΕΛ Λιοσίων | |
|---|---|
| Πληροφορίες | |
| Περιοχή | Οδός Λιοσίων & Σιώκου, (Ρικάκη 6) Αθήνα (Θυμαράκια), Κεντρικός Τομέας Αθηνών |
| Είδος | Σταθμός ΚΤΕΛ |
| Πλήθος γραμμών | Στερεά Ελλάδα, Θεσσαλία, Πιερία |
| Λειτουργία | |
Ο σταθμός υπεραστικών λεωφορείων Λιοσίων (ή Β΄ σταθμός ΚΤΕΛ) είναι ένας από τους δύο κύριους τερματικούς σταθμούς λεωφορείων σε εθνικό και υπεραστικό επίπεδο της Αθήνας (ο άλλος είναι ο λεωφορειακός σταθμός Κηφισού). Βρίσκεται ανάμεσα στα Σεπόλια, τα Πατήσια και τους Αγίους Αναργύρους. Από τον Β' σταθμό ΚΤΕΛ τα υπεραστικά λεωφορεία αναχωρούν για τις περιοχές της Στερεάς Ελλάδας, της Θεσσαλίας, και της Πιερίας στη Μακεδονία.
Υπάρχει σχεδιασμός μεταφοράς και των δύο σταθμών ΚΤΕΛ, στον νέο κεντρικό σταθμό υπεραστικών λεωφορείων, στον σταθμό μετρό Ελαιώνα.[4]
Ανάγκη για μετακόμιση σε νέα τοποθεσία
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Από το 2012 εξαγγέλλεται η μετακόμιση των δύο ανεπαρκών σταθμών στον Ελαιώνα όπου θα κατασκευαστεί ένας σωστός Κεντρικός Σταθμός Υπεραστικών Λεωφορείων για την Αθήνα, στον οποίο θα υπάρχει πρόσβαση με το Μετρό της Αθήνας (Σταθμός Ελαιώνας).[5]
Υπεραστικές σιδηροδρομικές μεταφορές
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]
Ο κύριος σιδηροδρομικός σταθμός της Αθήνας είναι ο Κεντρικός Σιδηροδρομικός Σταθμός Αθηνών. Εγκαινιάστηκε το 1904 και παρέχει δρομολόγια τόσο σε υπεραστικό επίπεδο (π.χ. προς Θεσσαλονίκη ή Καλαμπάκα) όσο και σε προαστιακό επίπεδο, όπως αναφέρεται και παραπάνω. Είχε δρομολόγια και για περιοχές της Πελοποννήσου (όπως την Καλαμάτα και την Πάτρα) αλλά διακόπηκαν.
Δευτερεύων κεντρικό σιδηροδρομικό σταθμό θα αποτελούσε το Σιδηροδρομικό Κέντρο Αχαρνών (Σ.Κ.Α.) παρέχοντας ανταπόκριση μεταξύ υπεραστικών και προαστιακών υπηρεσιών, με δρομολόγια από/προς όλη την Ελλάδα, κάτι που δεν συνέβη ποτέ.
Θαλάσσιες μεταφορές
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Το λιμάνι του Πειραιά, που εξυπηρετεί ολόκληρη την Αττική και την κεντρική και νότια νότια ηπειρωτική Ελλάδα, είναι το μεγαλύτερο της χώρας και ένα από τα μεγαλύτερα λιμάνια στη Μεσόγειο θάλασσα αλλά και στον κόσμο. Το λιμάνι αποτελεί επίσης έναν μεγάλο εργοδότη στην ευρύτερη περιοχή, με πάνω από 1.500 υπαλλήλους σε πάνω από 24.000 πλοία το χρόνο.
Ο Σταθμός Επιβατικής Ακτοπλοΐας του Λιμένα Πειραιά είναι το τμήμα του λιμένος που εξυπηρετεί την επιβατική κίνηση προς τα νησιά του Αιγαίου. Καταλαμβάνει το ιστορικό τμήμα του λιμένος που στην αρχαιότητα αποτελούσε το εμπορικό λιμάνι της πόλης. Συγκεκριμένα εκτείνεται στις ακτές Μιαούλη, Ποσειδώνος, Τζελέπη, Κονδύλη, Ηετιώνεια και Βασιλειάδη και εξυπηρετείται από δώδεκα πύλες ανάλογα με την χρήση (ακτοπλοΐα Ε1-Ε10 ή κρουαζιέρα Ε11-Ε12) και τον προορισμό. Διαθέτει τρεις στεγασμένους επιβατικούς σταθμούς αναμονής επιβατών, 130 θέσεις στάθμευσης και εσωτερικά δωρεάν λεωφορεία για την εξυπηρέτηση των επιβατών.
Τις θαλάσσιες μεταφορές εξυπηρετούν επίσης τα λιμάνια της Ραφήνας και του Λαυρίου.
Οδικές μεταφορές
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Αυτοκινητόδρομοι
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]| Αυτοκινητόδρομος 1 Αυτοκινητόδρομος ΑΘΕ |
Ο Αυτοκινητόδρομος 1 ξεκινάει από το Νέο Φάληρο. Κατευθύνεται βορειοανατολικά προς τα δυτικά και μετά τα βόρεια προάστια της Αθήνας και τον Άγιο Στέφανο συνεχίζει βόρεια και βορειοδυτικά, πηγαίνοντας προς τη Λαμία και τη Θεσσαλονίκη. | |
| Αυτοκινητόδρομος 6 Αττική Οδός |
Ο Αυτοκινητόδρομος 6 ξεκινάει από την Ελευσίνα, κατευθύνεται βορειοανατολικά μέχρι το ύψος του Ασπρόπυργου και προχωράει ανατολικά προς τη Μεταμόρφωση μέσα από τα Άνω Λιόσια και τις Αχαρνές. Έπειτα, προχωράει νοτιοανατολικά μέσα από το Ηράκλειο, το Μαρούσι, τα Βριλήσσια και το Χαλάνδρι μέχρι την Αγία Παρασκευή. Ύστερα, προχωράει ανατολικά και νότια περνώντας δυτικά της Παλλήνης, συνεχίζει προς τα νότια ανάμεσα στην Παιανία και τα Σπάτα και αφού περάσει βορειοανατολικά του Κορωπίου, καταλήγει σε μικρή απόσταση από το Μαρκόπουλο. | |
| Αυτοκινητόδρομος 8 Ολυμπία Οδός |
Ο Αυτοκινητόδρομος 8 ξεκινάει από την Ελευσίνα, κατευθύνεται βορειοδυτικά μέχρι τη διασταύρωσή της με την Αττική Οδό και προχωράει νοτιοδυτικά μέχρι τη βιομηχανική περιοχή Ελευσίνας. Από εκείνο το σημείο συνεχίζει προς τα δυτικά πηγαίνοντας προς την Κόρινθο και την Πάτρα. | |
| Αυτοκινητόδρομος 62 Περιφερειακή Υμηττού |
Ο Αυτοκινητόδρομος 62 ξεκινάει από την Καισαριανή, κατευθύνεται βορειοανατολικά ξυστά από το Παπάγου και το Χολαργό μέχρι να φτάσει στην Αγία Παρασκευή. Από εκεί, συνεχίζει για λίγο ανατολικά και αμέσως μετά νότια μέχρι τα Γλυκά Νερά και μετά ανατολικά διασταυρώνοντας με την Αττική Οδό και περνώντας νότια της Παλλήνης, καταλήγει ανάμεσα στην Παλλήνη και το Πικέρμι. | |
| Αυτοκινητόδρομος 64 Ενωτική Αερολιμένα Αθηνών |
Ο Αυτοκινητόδρομος 64 ξεκινάει σε μικρή απόσταση από το Κορωπί, κατευθύνεται βορειοανατολικά μέχρι να φτάσει σε μικρή απόσταση από το Μαρκόπουλο διασταυρώνοντας με την Αττική Οδό και προχωράει ανατολικά και βορειοανατολικά καταλήγοντας στο Διεθνή Αερολιμένα Αθηνών. | |
| Αυτοκινητόδρομος 65 Περιφερειακή Αιγάλεω |
Ο Αυτοκινητόδρομος 65 ξεκινάει από τα Άνω Λιόσια, κατευθύνεται νοτιοδυτικά διασταυρώνοντας με την Αττική Οδό και συνεχίζει στην ίδια κατεύθυνση περνώντας ανατολικά του Ασπρόπυργου και καταλήγοντας στο Σκαραμαγκά. | |
| Αυτοκινητόδρομος 642 Συνδετήρια Περιφερειακής Υμηττού |
Ο Αυτοκινητόδρομος 642 βρίσκεται στην Αγία Παρασκευή. Ξεκινάει από την Περιφερειακή Υμηττού προχωράει βόρεια και βορειοδυτικά και καταλήγει στον κόμβο της Αττικής Οδού με τη λεωφόρο Δουκίσσης Πλακεντίας. |
Εθνικές οδοί
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]| Εθνική Οδός 1 Εθνική Οδός Αθηνών - Λαμίας |
Η Εθνική Οδός 1 ξεκινάει από το κέντρο της Αθήνας, κατευθύνεται βορειοανατολικά προς τα βόρεια προάστια της Αθήνας και μετά τον Άγιο Στέφανο συνεχίζει βόρεια και βορειοδυτικά πηγαίνοντας προς τη Λαμία και τη Θεσσαλονίκη. | |
| Εθνική Οδός 3 Εθνική Οδός Ελευσίνας - Θηβών |
Η Εθνική Οδός 3 ξεκινάει από την Ελευσίνα, κατευθύνεται βορειοδυτικά μέχρι τη Μάνδρα και προχωράει βορειοδυτικά και βόρεια μέχρι τη Θήβα και έπειτα τη Λειβαδιά, τη Λαμία, τη Λάρισα, την Κοζάνη και τη Φλώρινα. | |
| Εθνική Οδός 8 Λεωφόρος Αθηνών - Εθνική Οδός Αθηνών-Κορίνθου |
Η Εθνική Οδός 8 ξεκινάει από το κέντρο της Αθήνας, κατευθύνεται βορειοδυτικά μέσα από τα δυτικά προάστια της Αθήνας μέχρι το Χαϊδάρι και μετά δυτικά μέχρι το Σκαραμαγκά. Μετά, κατευθύνεται βόρεια και μετά δυτικά περνώντας από την Ελευσίνα. Έπειτα, κατευθύνεται δυτικά και μετά τη βιομηχανική περιοχή Ελευσίνας, συνεχίζει πηγαίνοντας προς την Κόρινθο και την Πάτρα. | |
| Εθνική Οδός 54 Λεωφόρος Βασ. Σοφίας - Λεωφόρος Μεσογείων - Λεωφόρος Μαραθώνος |
Η Εθνική Οδός 54 ξεκινάει από το κέντρο της Αθήνας, κατευθύνεται βορειοανατολικά μέσα από τα βορειοανατολικά προάστια της Αθήνας μέχρι την Αγία Παρασκευή. Μετά, κατευθύνεται ανατολικά περνώντας από την Παλλήνη, και έπειτα το Πικέρμι καταλήγοντας στη Ραφήνα. | |
| Εθνική Οδός 56 Παναγή Τσαλδάρη - Πειραιώς - Λεωφόρος Αθηνών Πειραιώς |
Η Εθνική Οδός 56 ξεκινάει από το κέντρο της Αθήνας, κατευθύνεται νοτιοδυτικά διασχίζοντας την Ιερά Οδό, περνάει από τον Ταύρου, το Μοσχάτο και τον Ρέντη, καταλήγοντας στον Πειραιά. | |
| Εθνική Οδός 83 Λεωφόρος Βασ. Σοφίας - Λεωφόρος Κηφισίας - Λεωφόρος Μαραθώνος |
Η Εθνική Οδός 83 ξεκινάει από το κέντρο της Αθήνας, κατευθύνεται βορειοανατολικά προς τα βόρεια προάστια της Αθήνας μέχρι τον Άγιο Στέφανο. Μετά, κατευθύνεται ανατολικά μέχρι το Μαραθώνα, και έπειτα νότια περνώντας από τη Νέα Μάκρη καταλήγοντας στη Ραφήνα. | |
| Εθνική Οδός 89 Λεωφόρος Λαυρίου |
Η Εθνική Οδός 89 ξεκινάει από την Αγία Παρασκευή, κατευθύνεται νοτιοανατολικά περνώντας από τα Γλυκά Νερά και την Παιανία μέχρι το Κορωπί. Μετά, συνεχίζει στην ίδια κατεύθυνση περνώντας από το Μαρκόπουλο, έξω από τα Καλύβια Θορικού και την Κερατέα φτάνοντας στο Λαύριο. | |
| Εθνική Οδός 91 Λεωφόρος Συγγρού - Λεωφόρος Ποσειδώνος |
Η Εθνική Οδός 91 ξεκινάει από το κέντρο της Αθήνας, κατευθύνεται νοτιοδυτικά διασχίζοντας την Καλλιθέα και τη Νέα Σμύρνη, μέχρι το Παλαιό Φάληρο. Από εκεί, κατευθύνεται νοτιοανατολικά μέσα από τον Άλιμο, το Ελληνικό, τη Γλυφάδα, τη Βούλα μέχρι τη Βάρη. Μετά, συνεχίζει νότια και νοτιοανατολικά φτάνοντας εώς το Σούνιο. |
Σημειώσεις
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Παραπομπές
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]- ↑ «ΟΑΣΑ Έκθεση πεπραγμένων 2013 (9μηνο)» (PDF). ΟΑΣΑ. Νοέμβριος 2013. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο (PDF) στις 4 Μαρτίου 2016. Ανακτήθηκε στις 28 Ιουνίου 2015.
- ↑ Εισιτήριο στην «ιστορία»: Από τη Βενετία... στην Αριζόνα με λεωφορείο
- ↑ «Σ. Φάτσιος, ΚΤΕΛ: Αρχές του 2017 ο διαγωνισμός για την μετεγκατάσταση στον Ελαιώνα». metaforespress.gr. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 29 Αυγούστου 2016. Ανακτήθηκε στις 28 Ιουλίου 2016.
- ↑ «ΚΤΕΛ Κηφισού, ΚΤΕΛ Λιοσίων, δρομολόγια από Αθήνα, τηλέφωνα, χάρτες | dromologiaktel.gr». www.dromologiaktel.gr. Ανακτήθηκε στις 23 Νοεμβρίου 2024.
- ↑ Ο σταθμός των ΚΤΕΛ στον Κηφισό περνάει στην ιστορία Αρχειοθετήθηκε 2015-07-10 στο Wayback Machine., 13/12/2012 , Tharros Nees