Α Π Α Ν Τ Α του αγίου Συµεών του Νέου Θεολόγου

ΠΟΛΙΤΙΚΟ ΚΑΦΕΝΕΙΟ http://politikokafeneio.com

Τη ΙΒ' του µηνός Μαρτίου, Μνήµη του Οσίου και θεοφόρου Πατρός ηµών Συµεών του νέου Θεολόγου. Πρώην µεν είχες γλώτταν αντί της βίβλου, Γλώττης δε αντί, σην έχεις ήδη βίβλον. Ο άγιος Συµεών ο νέος Θεολόγος γεννήθηκε στην Γαλάτη της Παφλαγονίας (Μικρά Ασία) το 948 ή το 958 (κατά τον Π.Κ.Χρήστου). Η ζωή του αγίου Συµεών συµπίπτει σε µεγάλο µέρος µε τη βασιλεία του Βασίλειου Β’ του Βουλγαροκτόνου (976-1025).Σε ηλικία περίπου έντεκα χρονών οι γονείς του τον έφεραν στην Κωνσταντινούπολη, για να σπουδάσει στα σχολεία της πρωτεύουσας και να µπει στη συνέχεια στην υπηρεσία του αυτοκράτορα. Ο θείος του Βασίλειος κατείχε σηµαντική θέση στην αυλή. Ο νεαρός όµως Συµεών αρνήθηκε την µεγάλη αυτή τιµή καθώς και το να συνεχίσει τις σπουδές του µετά το γυµνασιακό στάδιο, σε ανώτατες σχολές. Φαίνεται ότι για ένα διάστηµα έζησε την άτακτη ζωή ενός νέου της πρωτεύουσας. Τελικά γνώρισε τον άγιο Συµεών τον Ευλαβή (917987), γέροντα µοναχό της Μονής του Στουδίου. Συνεχίζει να εργάζεται όπως και πριν µέσα στον κόσµο, αλλά επισκέπτεται συχνά τον πνευµατικό του πατέρα. Ο Συµεών ο Στουδίτης στην αρχή του έδωσε ένα ελάχιστο πρόγραµµα ασκητικής ζωής, και για ανάγνωσµα τον “Πνευµατικό Νόµο” του Μάρκου του Μοναχού. Τότε έζησε και την πρώτη του εµπειρία. Τον πληµµύρισε το άκτιστο φως και τον γέµισε χαρά, έτσι που έχασε τον εαυτό του και τον γύρω του κόσµο. Αυτή όµως η πρώτη καρποφόρα περίοδος, που ο άγιος Συµεών απέδιδε στις προσευχές του πνευµατικού του πατέρα, δεν κράτησε πολύ. Ξαναγύρισε στην κοσµική και άστατη ζωή που ζούσε πριν. “Εις λάκκον και και ιλύν βυθού αισχρών εννοιών τε και πράξεων εµαυτόν ο άθλιος εναπέρριψα, κακεί κατελθών τοις εγκεκρυµµένοις εν τω σκοτεί περιέπεσον, εξ ων ουκ εµαυτόν εγώ µόνον, αλλ’ ουδέ ο σύµπας κόσµος εις εν αθροισθείς εκείθεν αναγαγείν µε και των χειρών αυτών εξελέσθαι ηδύνατο”. Φαίνεται ότι ακόµα και σ’ αυτή την περίοδο, που κράτησε έξι ή επτά χρόνια, ο άγιος Συµεών δεν διέκοψε ολότελα τις σχέσεις του µε τον πνευµατικό του πατέρα. Τελικά θαυµατουργικά απελευθερώνεται και µπαίνει δόκιµος στη Μονή του Στουδίου σε ηλικία 27 ετών. Λίγο αργότερα ο ηγούµενος τον κάλεσε και του ζήτησε να εγκαταλείψει τον πνευµατικό του πατέρα. Ο Συµεών αρνήθηκε και εγκατέλειψε την Μονή του Στουδίου. Μπήκε ως δόκιµος στο γειτονικό µοναστήρι του αγίου Μάµαντος του Ξηροκέρκου. Έγινε σύντοµα µοναχός, χειροτονήθηκε ιερέας και µετά τρία χρόνια σε ηλικία 31 χρονών εκλέχθηκε ηγούµενος από τους µοναχούς του αγίου Μάµαντος µε τη συγκατάθεση του Πατριάρχη Νικολάου του Χρυσοβέργη. Γίνεται διάσηµος στην Κωνσταντινούπολη, άλλοι τον τιµούν και άλλοι του επιτίθενται.

Μετά τα πρώτα εύκολα βήµατα στην πνευµατική ζωή, που τον οδήγησαν γρήγορα στην θεωρία του ακτίστου φωτός, πορεύεται τον δύσκολο δρόµο της ασκήσεως µε υποµονή για να συντελεστεί η αφοµοίωση της Χάρης. Μετά από µεγάλο και τραχύ διάστηµα ασκητικού αγώνα αξιώθηκε να δει πάλι το άκτιστο φως, αλλά αµυδρότερα. Οι δυσκολίες πολλαπλασιάζονται από την αντίδραση των ανθρώπων που δεν καταλαβαίνουν το νόηµα των πνευµατικών του αγώνων. Παρά τις πολυάριθµες εµπειρίες δεν έχει γνωρίσει ακόµη τον Θεό και αισθανόταν βαθιά ανικανοποίητος. Τελικά µέσα στο άκτιστο φως βιώνει προσωπική συνάντηση και κοινωνία µε τον Χριστό. Στη συνέχεια αυτή η κατάσταση γίνεται µόνιµη. Από αγάπη προς τον πλησίον και από τη µεγάλη του επιθυµία να κάνει όλο τον κόσµο µέτοχο αυτής της χάρης, φανερώνει στους άλλους την εµπειρία του και τους προτρέπει ν’ ακολουθήσουν αυτόν τον πνευµατικό δρόµο. Πλέον αισθάνεται την βεβαιότητα ότι δεν είναι αυτός που καλεί αλλά ότι ο Ίδιος ο Χριστός καλεί τους ανθρώπους δια του αγίου Συµεών. Το µοναστήρι του ήταν σε άθλια κατάσταση. Αγωνίζεται για την ανοικοδόµηση του και για την πνευµατική καθοδήγηση των µοναχών. Πάντα κήρυττε την δυνατότητα της ένωσης µε τον Θεό στην παρούσα ζωή. Ο δρόµος που οδηγεί σε αυτή την ένωση, η εφαρµογή των εντολών του Χριστού, η οδός η στενή και τεθλιµµένη του σταυρού, οι ασκητικοί αγώνες. Τονίζει ότι αρχίζουµε να συµµετέχουµε στην ανάσταση του Χριστού ήδη από τον παρόντα κόσµο. Ήδη από εδώ αρχίζουµε να βλέπουµε τον Χριστό. Η διδασκαλία δεν απευθυνόταν σε ερηµίτες και αναχωρητές µοναχούς. Απευθυνόταν σε συνηθισµένους µοναχούς ενός κοινοβίου της πρωτεύουσας και σε έναν ευρύτερο κύκλο πιστών. Ο άγιος Συµεών είχε πεποίθηση ότι στα λόγια και τη διδασκαλία του εµπνεόταν από το άγιο Πνεύµα. ∆ιευκρινίζει ότι µιλάει τόσο συχνά για τον εαυτό του και για τις εµπειρίες του επειδή θέλει και τα πνευµατικά του παιδιά να µοιραστούν τα ίδια µε αυτόν δώρα. Στο µοναστήρι του αγίου Μάµαντος έρχονται πολύ καινούριοι µοναχοί. Σχηµατίστηκε µια οµάδα µαθητών πιστών και αφοσιωµένων. Ανάµεσα τους ένας πρώην επίσκοπος της Ιταλίας µε το όνοµα Ιερόθεος. Στο λαό της Κωνσταντινούπολης γίνεται όλο και περισσότερο γνωστός. Πολλά σηµαντικά πρόσωπα τον επισκέπτονται αναζητώντας πνευµατική καθοδήγηση. Μερικοί όµως από τη συνοδεία του δεν µπορούν να συνεχίσουν. Μια ψυχρότητα άρχισε να εισχωρεί. ∆ηµιουργείται µια οµάδα που αντιδρά. Υπάρχει ένταση ανάµεσα στον άγιο Συµεών και σε µια µερίδα µοναχών. Παρά την εχθρότητα που συναντούσε εξακολουθεί να καλεί τους µοναχούς, που ήταν κάτω από την καθοδήγηση του, σε µια ανώτερη πνευµατική ζωή, που να αναζητά τον θείο φωτισµό. ∆εκαπέντε περίπου χρόνια µετά την άνοδο του στην ηγουµενία, ένα µέρος των µοναχών του αγίου Μάµαντος, περίπου 30, επαναστατούν εναντίον του.

Μια µέρα ενώ κήρυττε στην εκκλησία την ώρα του όρθρου, όπως συνήθιζε, τον διέκοψαν βίαια. Έπεσαν πάνω του “ωσεί θήρες” µε την πρόθεση να τον πετάξουν έξω από το µοναστήρι. Η απόπειρα απέτυχε χάρη στην ηρεµία του αγίου Συµεών, που έµεινε “άσειστος” στη θέση του, “υποµειδιών και φαιδρόν ατενίζων προς τους αλάστορας”. Οι επαναστάτες αφού έκαναν πολύ θόρυβο έσπασαν τις κλειδαριές της πόρτας του µοναστηριού και έτρεξαν διασχίζοντας την πόλη προς το Πατριαρχείο. Ο Πατριάρχης Σισσίνιος (995-998) εξόρισε από το µοναστήρι τους µοναχούς. Η ποινή ακυρώθηκε µετά από µεσολάβηση του αγίου Συµεών. Το 1005 παραιτήθηκε ύστερα από είκοσι πέντε χρόνια ηγουµενίας. Ο άγιος Συµεών ταλαιπωρήθηκε επίσης λόγω της επίθεσης που δέχτηκε από τον πρώην µητροπολίτη Νικοµηδείας Στέφανο. Ο Στέφανος ήταν πολιτική προσωπικότητα και παράγοντας της διπλωµατίας, “ανήρ ελλόγιµος και επί σοφία και αρετή διαβόητος και πειθοί µαλάξαι ικανός γνώµην σκληράν και ατίθασσον”. Συνέβη κάποτε να συναντηθούν οι δύο άνδρες στο Πατριαρχείο και ο σύγκελος Στέφανος επωφελήθηκε από την ευκαιρία, για να θέσει µια δύσκολη θεολογική ερώτηση στον Συµεών, ελπίζοντας να τον παγιδέψει και να δείξει έτσι την άγνοια του. “Πως χωρίζεις τον Υιόν από του Πατρός, επινοία ή πράγµατι;” Ο άγιος υποσχέθηκε να δώσει γραπτή την απάντηση του. Στην απάντηση του ανασκευάζει τις προϋποθέσεις της ερωτήσεως του Στεφάνου, εξηγώντας την πραγµατική έννοια των τριαδικών διακρίσεων στο Θεό, που είναι µέσα στις διακρίσεις Του αδιαίρετος και ένας κατά τη φύσι Του. Επίσης στηλιτεύει όλους εκείνους –και εδώ αναφέρεται στο σύγκελλο- που τολµούν να θεολογούν, χωρίς να έχουν µέσα τους το Πνεύµα του Θεού: … εκπορευθέν το Πνεύµα, το Πανάγιον, εκ του Πατρός αφράστως και απεστάλη δι’ Υιού τοις ανθρώποις· ου τοις απίστοις ουδέ τοις φιλοσόφοις, ου τοις ρήτορσιν ουδέ τοις φιλοδόξοις, ου τοις µαθούσι συγγραφάς των Ελλήνων, ου τοις τας γραφάς αγοούσι τας έσω, ου τοις εξασκήσασι σκηνικόν βίον, ου τοις λαλούσι τορνευτώς και πλουσίως, ου τοις λαχούσι µεγάλων ονοµάτων, ου τοις τυχούσι φιλείσθαι παρ’ ενδόξων … Η σύγκρουση ήταν ανάµεσα σε δύο διαφορετικούς τρόπους θεολογίας και κατανόησης της πνευµατικής ζωής. Γράφει σχετικά ο Π. Κ. Χρήστου: “Ο Συµεών ο Νέος ο Θεολόγος έζησε σ’ εποχή αξιοσηµείωτης ακµής όλων των τοµέων του δηµόσιου βίου στο Βυζάντιο, πολιτικού, οικονοµικού, πολιτιστικού,

εκκλησιαστικού· σύµφωνα µε την χρονολογία µου από το 958 έως το 1036. … Το Βυζάντιο είχε τώρα την άνεση να οργανώσει επάνω σε νέες βάσεις την ανώτατη παιδεία που επρόκειτο ν’ αποβεί πρότυπο για τα ευρωπαϊκά πανεπιστήµια, τα οποία θα εµφανίζονταν λίγο αργότερα, να δώσει νέα ώθηση στην ανάπτυξη της φιλοσοφίας και των επιστηµών, να οργανώσει συστηµατικά την κοινωνική µέριµνα … Ηγούµενος ακόµη, ο ευγνώµων µαθητής είχε συστήσει εορτασµό για τον διδάσκαλο (τον Συµεών τον Ευλαβή, τον Στουδίτη), ευθύς µετά τον θάνατό του. Τον εγνώριζε καλά από τα παιδικά του χρόνια κι επίστευε ότι δεν είναι σωστό να κρύβει τα θεία χαρίσµατά του, ότι έχει χρέος να τα διακηρύσσει. Συνέταξε λοιπόν το συναξάρι του, εφιλοπόνησε εγκώµια και συνέθεσε ύµνους σ’ αυτόν. Ο εορτασµός συνεχίστηκε απρόσκοπτα µερικά έτη, αλλ’ έπειτα άρχισε η αντίδρασις. Το έναυσµα γι’ αυτήν Έδωσε ο Στέφανος, µητροπολίτης Νικοµηδείας, ένας αξιόλογος ιεράρχης µε σοβαρή µόρφωση και σηµαντικές ικανότητες, αλλά δεµένος σφικτά µε µια συµπεριφορά που συνδύαζε κοσµική συµβατικότητα µε παραδοσιακή αυστηρότητα. ∆εν ήταν διατεθειµένος ν’ ανεχθεί νεωτερισµούς σαν αυτόν που ήθελε να εισαγάγει ο Συµεών. Το θέµα που τους εχώριζε δεν ήταν τόσο ασήµαντο όσο φαίνεται εκ πρώτης όψεως. ∆εν επρόκειτο για την καθιέρωση της µνήµης ενός επί πλέον αγίου, αλλά περί µιας θεµελιώδους αρχής της χριστιανικής πίστεως· αν δηλαδή το Άγιο Πνεύµα ενεργεί στην Εκκλησία και σήµερα, όπως άλλοτε, ή έπαυσε η ενέργεια του· αν η πνευµατική τελείωσις είναι κατάστασις που µπορεί να την κατακτήσουν και σήµερα οι πιστοί, όπως άλλοτε, ή είναι µια παρωχηµένη υπόθεσις. Ένας άλλος Συµεών, ο Μεταφραστής, λίγες δεκαετίες ενωρίτερα είχε διασκευάσει επί το λογιώτερο και ευσεβέστερο τους βίους αγίων και τους είχε εκδώσει στην µνηµειώδη συλλογή του, το “Μηνολόγιο”. Παρατηρώνταν υψηλός βαθµός σεβασµού προς τους αγίους αυτήν την εποχή· αλλά οι άγιοι ήσαν όλοι παλαιοί. Η γενική εντύπωσις ήταν τότε ότι η αγιότης είναι προνόµιο των παλαιών εποχών και δεν µπορεί να αναδειχθούν τώρα νέοι άγιοι. Και αυτήν την γνώµη εκπροσωπούσε ο Στέφανος Νικοµηδείας. … Το κήρυγµα του Συµεών είναι ότι η τελειότης µπορεί να αποκτηθεί σε κάθε εποχή και ότι η αγιότης είναι προνόµιο όλων των εποχών και όλων των ανθρώπων· διότι το Πνεύµα ενεργεί και σήµερα. … Είναι αξιοσηµείωτη η επιµονή του Συµεών στην προσπάθεια ανανεώσεως της λειτουργικής ζωής …” (Περιοδικό ΣΥΝΑΞΗ, “Άγιος Συµεών ο Θεολόγος του φωτός”, Π. Κ. Χρήστου, σελ. 9 και 12). Η σύγκρουση κράτησε περίπου 6 χρόνια και τελείωσε στις 3 Ιανουαρίου 1009 µε την εξορία του αγίου Συµεών. Τον εγκατέλειψαν µόνο χειµωνιάτικα χωρίς να του δώσουν ούτε τα αναγκαία για την διατροφή του. Ο σύγκελος έπεισε τον Πατριάρχη να δώσει εντολή να γίνουν έρευνες στο µοναστήρι µε την ελπίδα ότι θα εύρισκε µεγάλα χρηµατικά ποσά. Οι άνθρωποι του µπήκαν στο

µοναστήρι του αγίου Μάµαντος, σπάζοντας τα πάντα και αρπάζοντας τα βιβλία και τα ρούχα του αγίου, χωρίς να βρουν κανένα θησαυρό. Τελικά ο άγιος Συµεών ανακλήθηκε από την εξορία και βρήκε στην Κωνσταντινούπολη το πλήθος των θαυµαστών του. Ο Πατριάρχης τον δέχθηκε µε τιµή. Με την πατριαρχική διαιτησία τελείωσε γύρω στα 1010-1011 η σύγκρουση µε τον σύγκελλο Στέφανο. Το µίσος κατά της διδασκαλίας του Συµεών ήταν µεγάλο. Η αντίθετη παράταξη είχε τις απόψεις της, που τις θεωρούσε παραδοσιακές και ρεαλιστικές. Η θέση τους ήταν ότι η εποχή τους ήταν εντελώς διαφορετική από την εποχή των Αποστόλων και πως ήταν αδύνατο να µιµηθούνε τότε την αγιότητα τους· αυτός που διδάσκει κάτι τέτοιο ή αλαζόνας είναι ή τρελός. Για τον άγιο Συµεών όµως αυτές οι ιδέες ήταν µια σοβαρή παραµόρφωση του Ευαγγελίου και αγωνιζόταν να αποκαταστήσει την αυθεντική ευαγγελική ζωή που είχε ατονήσει. Πρώτα πρέπει κανείς να δει τον Θεό και µετά να µιλάει γι’ Αυτόν. Εγκαταστάθηκε οριστικά πια στον τόπο της εξορίας του, εκούσια αυτή τη φορά και ολοκλήρωσε την επισκευή του µοναστηριού της αγίας Μαρίνας. Η φήµη του ως χαρισµατούχου, ως ανθρώπου προικισµένου µε προφητικά χαρίσµατα που έκανε θαύµατα, εξαπλώνεται όλο και πιο πολύ και τραβά κοντά του πλήθος ανθρώπων. Παρά την προχωρηµένη ηλικία του, πήγε να ξαναδεί την πατρίδα του και το πατρικό του σπίτι. Τελικά αρρωσταίνει. “Η δε νόσος ρύσις ην της γαστρός την ουσίαν κενούσα και τον σύνδεσµον των συνδραµόντων στοιχείων εις έκαστον απολύουσα. Έκειτο ουν ο µακάριος εφ’ ικανάς τας ηµέρας τη νόσω κρατηθείς και την δύναµιν υπετέµνετο, τας σάρκας ετήκετο και του δεσµού παρελύετο”. Έµεινε εντελώς παράλυτος και τον γυρνούσαν στο κρεβάτι µε κάποια “µηχανή”. “Μόλις µετά µηχανής τινος ένθεν και εκείθεν σαλεύοντες επάνω της κλίνης εστρέφοµεν υπό της αρρωστίας κατεργασθέντα …”. Τον είδαν όµως µια µέρα τέσσερεις και πλέον πήχεις πάνω από το έδαφος του κελλιού του να υπερίπταται και να προσεύχεται µέσα σε “ανεκλάλητο” φως. Μετά από δεκατρία χρόνια ζωής στην εξορία ο άγιος Συµεών ο νέος Θεολόγος κοιµήθηκε στις 12 Μαρτίου του 1021 ή του 1036 (κατά τον Π.Κ.Χρήστου). Όπως µας διηγείται ο βιογράφος του είχε προβλέψει την ηµεροµηνία του θανάτου του και τη µεταφορά των λειψάνων του, που έγινε µετά 30 χρόνια.

Πώς και πυρ υπάρχεις βλύζον, πώς και ύδωρ είς δροσίζον, πώς και καίεις και γλυκαίνεις, πώς φθοράν εξαφανίζεις; Πώς θεούς ποιείς ανθρώπους, πώς το σκότος φως εργάζη, πώς ανάγεις εκ του άδου, πώς θνητούς εξαφθαρτίζεις; Πώς προς φως το σκότος έλκεις, πώς την νύκτα περιδράσση, πώς καρδίαν περιλάµπεις, πώς µε όλον µεταβάλλεις; Πώς ενούσαι τοις ανθρώποις, πώς υιούς Θεού εργάζη, πώς εκκαίεις σου τω πόθω, πώς τιτρώσκεις άνευ ξίφους;

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΤΟΥ ΟΣΙΟΥ ΚΑΙ ΜΕΓΑΛΟΥ ΠΑΤΡΟΣ ΗΜΩΝ ΣΥΜΕΩΝ ΤΟΥ ΝΕΟΥ ΘΕΟΛΟΓΟΥ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΟΥ ΚΑΙ ΗΓΟΥΜΕΝΟΥ ΜΟΝΗΣ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΜΑΜΑΝΤΟΣ ΤΗΣ ΞΗΡΟΚΕΡΚΟΥ ΕΡΓΑ ΤΟΜΟΣ ΠΡΩΤΟΣ (Α’) ΚΑΤΗΧΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΕΥΧΑΡΙΣΤΙΑΙ Λογος Α΄. (21) Περι αγαπης. Και ποιαι εισι των πνευµατικων ανδρων αι οδοι και αι πραξεις. Και µακαρισµος προς τους εχοντας την αγαπην εγκαρδιον. Αδελφοι και πατερες, θελω προς υµας λαλειν τα συντεινοντα προς ωφελειαν ψυχης και αιδουµαι, µαρτυς µου ο Χριστος η αληθεια, την αγαπην υµων, γινωσκων µου το αναξιον. ∆ια τουτο γαρ αει σιωπαν εβουλοµην, ως οιδεν ο Κυριος, και µηδε ανανευειν το συνολον και προσωπον ανθρωπου οραν, κατακρινουσαν εχων µου την συνειδησιν, οτι κατεταγην ολως

εγω προηγεισθαι παντων υµων αναξιως, ως την οδον επισταµενος, ο µηδε τα εν ποσιν ειδως, µηδε αψαµενος ακµην της φερουσης οδου προς τον Θεον. Τοινυν και λυπη µε δια τουτο ου µικρα και η τυχουσα κατεχει, οτι οδηγειν υµας τους τιµιωτατους ο ταπεινος προκριθεις, ους εχειν αυτος οδηγους µαλλον ωφειλον, ως παντων εσχατος υπαρχων και χρονω και ηλικια, τον εµπρακτον ουκ εχω και εµµαρτυρον λογον απο του βιου εις το παρακαλειν υµας και υποµιµνησκειν τα περι των νοµων και του (22) θεληµατος του Θεου, επειδη και περι ων λαλειν βουλοµαι, οιδα µηδεν εξ αυτων διαπραξαµενος ποτε. Οιδα δε ακριβως οτι ο Κυριος και Θεος ηµων ουχι τον λεγοντα µακαριζει µονον, αλλα τον προ του ειπειν και πραξαντα· “Μακαριος γαρ, φησιν, ο ποιησας και διδαξας· ουτος µεγας κληθησεται εν τη βασιλεια των ουρανων·” Του γαρ τοιουτου διδασκαλου και οι µαθηται ακουοντες, µιµεισθαι αυτον γινονται προθυµοι και ου τοσουτον εκ των εκεινου λογων δεχονται την ωφελειαν, οσον απο των καλων αυτου πραξεων διεγειρονται και τα αυτα ποιειν αναγκαζονται, οπερ αυτος εγω εν εµαυτω ουκ επισταµαι· ουδεν γαρ αγαθον εµαυτω συνοιδα. Αλλα δεοµαι και πααρακαλω παντας υµας, αγαπητοι αδελφοι µου, µη εις τον διακεχυµενον µου βιον οραν, αλλ’ εις τα του Κυριου προσταγµατα και εις τας των πατερων ηµων των αγιων διδασκαλιας. Ουδεν γαρ οι φωστηρες εγραψαν εκεινοι, οπερ προτερον ουκ εποιησαν και ποιησαντες ου κατωρθωσαν. Τοιγαρουν και γενεσθω κοινη µια ηµιν η οδος, αι εντολαι του Χριστου, προς ουρανον ηµας και Θεον επαναγουσαι. Ει γαρ και διαφορους ο λογος οδους υπογραφει, αλλ’ ου παντως κατα την φυσιν εκεινου, κατα δε την εκαστου δυναµιν τε και προθεσιν εις πολλας σχιζεσθαι λεγεται. Εκ πολλων γαρ αρχοµενοι και διαφορων εργων και πραξεων, ωσπερ εκ τοπων τινων και πολλων απαιροντες εκαστος πολεων, εις εν καταντησαι σπουδαζοµεν καταγωγιον, την βασιλειαν των ουρανων. Πραξεις δε και οδους των κατα Θεον ανδρων τας πνευµατικας χρη νοειν αρετας, εν αις οι βαδιζειν αρξαµενοι προς ενα τρεχειν σκοπον οφειλουσιν, οπως εκ διαφορων χωριων και τοπων (23) εις µιαν συνελθωσι πολιν, ως ειρηται, την βασιλειαν των ουρανων και συµβασιλευειν Χριστω αµα καταξιωθησωνται, υφ’ ενι βασιλει

τω Θεω και Πατρι γενοµενοι. Πολιν ουν ενταυθα µιαν µοι νοησεις και ου πολλας, την αγιαν και αχωριστον τριαδα των αρετων, µαλλον δε την πρωτην των λοιπων, ην και λεγουσιν εσχατην, ως τελος των καλων ουσαν και µειζω πασων τυγχανουσαν, την αγαπην φηµι, εξ ης και εν η πιστις πασα τεθεµελιωται και ελπις ωκοδοµηται, και διχα ταυτης συνεστη των οντων ουδεν, ουτε µην καθολου συστησεται. Πολλα δε ταυτης ονοµατα, πολλαι αι πραξεις αυτης, πλειονα τα γνωρισµατα, τα ιδιωµατα θεια και πλειστα, η φυσις δε µια και επισης παντη πασιν απορρητος, τοις τε αγγελοις και τοις ανθρωποις και παση κτισει ετερα, τη ισως αγνοουµενη ηµιν. Ακαταληπτος τον λογον, τη δοξη απροσιτος, ανεξιχνιαστος τοις βουλευµασιν, αιωνιος οτι και αχρονος, αθεωρητος οτι νοειται µεν, ου καταλαµβανεται δε. Πολλα τα καλλη ταυτης της αχειροποιητου και και αγιας Σιων, α ο βλεπειν αρξαµενος ουκετι αισθηταις επευφραινεται θεωριαις, ουκετι του κοσµου τουτου τη δοξη προσκειται. ∆οτε ουν µοι εκ προοιµιων προσοµιλησαι αυτη µικρον και προσφθεγξασθαι και τον ποθον ως εχω ταυτη αφοσιωσασθαι. Επειδη, αγαπητοι µου πατερες και αδελφοι, εµνησθην του καλλους της αµωµητου αγαπης, και αιφνης το φως αυτης ευρεθη εν τη καρδια µου και τη γλυκυτητι αυτης συνηρπαγην και τας εξωθεν αισθησεις απωλεσα, εκνους ολως τω βιω γενοµενος, και των εν χερσιν επιλελησµαι. Μακραν δε, ουκ οιδ’ οπως ειπειν, παλιν απεστη απ’ εµου και την ιδιαν µε αφηκε θρηνειν ασθενειαν. Ω αγαπη (24) παµποθητε, µακαριος ο σε ασπασαµενος, οτι ουκετι καλλος γηγενους εµπαθως επιθυµησει ασπασασθαι. Μακαριος ο σοι περιπλακεις εξ ερωτος θειου· απαντα γαρ τον κοσµον αρνησεται και παντι πλησιαζων ανθρωπω ουδαµως µολυνθησεται. Μακαριος ο τα σα καλλη καταφιλησας και κατατρυφησας αυτων εξ απειρου ποθου, οτι ψυχικως αγιασθησεται εκ του αχραντως αποσταζοντος υδατος και αιµατος απο σου. Μακαριος ο ποθεινως σε κατασπασαµενος, οτι αλλοιωθησεται την καλην αλλοιωσιν πνευµατικως και ψυχικως ευφρανθησεται, οτι συ υπαρχεις η χαρα η ανεκλαλητος. Μακαριος ο σε κτησαµενος, οτι τους θησαυρους του κοσµου εις ουδεν λογισθησεται, και γαρ ει ο πλουτος αληθως ο ακενωτος.

Μακαριος δε και τρισµακαριος και ον συ προσελαβου· εσται γαρ εν αδοξια τη ορωµενη παντων ενδοξων ενδοξοτερος και τιµιων παντων τιµιωτερος και σεµνοτερος. Επαινετος ο καταδιωκων σε, επαινετωτερος ο ευρων σε, µακαριωτερος ο αγαπηθεις υπο σου, ο εισδεχθεις παρα σου, ο διδαχθεις απο σου, ο κατοικησας εν σοι, ο τραφεις δια σου τροφην Χριστον τον αθανατον, Χριστον τον Θεον ηµων. Ω αγαπη θεια, που Χριστον περιεχεις; Που αυτον κατακρυπτεις; Τι τον του κοσµου Σωτηρα λαβουσα, µακραν γεγονας αφ’ηµων; Ανοιξον και ηµιν τοις αναξιοις µικραν σου θυραν, ινα και ηµεις ιδωµεν τον δι’ ηµας παθοντα Χριστον και πιστευσωµεν τω ελεει αυτου ως ουκετι αποθανουµεν αφ’ ου αυτον θεασοµεθα. Ανοιξον ηµιν η θυρα αυτω γενοµενη εις την δια σαρκος αυτου επιφανειαν, η βιασαµενη τα αφθονα και αβιαστα σπλαχνα του ηµετερου ∆εσποτου εις το βαστασαι τας αµαρτιας και τας νοσους απαντων, (25) και µη απορριψης ηµας λεγουσα· “Ουκ οιδα υµας “. Γενου µεθ’ ηµων, ινα γνωρισης ηµας· αγνωριστοι γαρ σοι τυγχανοµεν. Ενοικησον εν ηµιν, ινα δια σε και ηµας τους ταπεινους ο ∆εσποτης ελθων επισκεψηται προϋπαντωµενος παρα σου - ηµεις γαρ εις απαν αναξιοι -, ως αν προσµεινη µικρον οµιλων σοι και δεξηται και ηµας τους αµαρτωλους προσπεσειν τοις αχραντοις αυτου ποσι, και συλλαλησης περι ηµων αγαθα και πρεσβευσης αφεθηναι το χρεος ηµιν των κακων, οπως αυτω τω ∆εσποτη δουλευειν δια σου παλιν εξιωθωµεν και υπ’ αυτου προνοωµεθα και τρεφωµεθα· το γαρ χρεωστειν µεν µηδεν, λιµω δε πτωχειας απολλυσθαι, παρα µικρον της ισης εστι τιµωριας και κολασεως προξενον. Συγχωρηθειηµεν παρα σου, αγια αγαπη, και δια σου των αγαθων του ηµετερου ∆εσποτου εν απολαυσει γενοιµεθα, ων ουδεις, ει µη δια σου, γευσεται της γλυκυτητος. Ο γαρ σε ως δει µη φιλησας και παρα σου µη αγαπηθεις ωσπερ χρη, τρεχει µεν ισως, ου κατελαβε δε οµως· πας δε ο τρεχων προ του τον δροµον τελεσαι αµφιβολος. Ο δε καταλαβων σε η καταληφθεις υπο σου, παντως βεβαιος, επειδη τελος νοµου συ ει, η εµε περικυκλουσα, η εµε φλεγουσα και εκ πονου καρδιας εις ποθον απειρον µε Θεου και των εµων αδελφων και πατερων

αναπτουσα. Συ γαρ των προφητων η διδασκαλος, των αποστολων η συνδροµος, των µαρτυρων η δυναµις, των πατερων και διδασκαλων η εµπνευσις, η παντων των αγιων τελειωσις και η εµη νυν προς την παρουσαν διακονιαν προχειρισις. (26) Αλλα συγγνωτε µοι, αδελφοι, της κατηχησεως του λογου παρακινηθεντι µικρον, του ποθου της αγαπης τουτο ποιησαντος. Εµνησθην γαρ αυτης και “εφρανθη µου η καρδια” κατα τον θειον ∆αυιδ και εις υµνον ετραπην των θαυµασιων αυτης. Τοιγαρουν αξιω και την υµετεραν αγαπην οπισω καταδιωξαι αυτης, οση δυναµις, και καταλαβειν αυτην µετα πιστεως τρεχοντας, και των ελπιδων υµων ουδαµως διαµαρτητε. Πασα γαρ σπουδη και πασα ασκησις µετα καµατων πολλων η µη καταντωσα εις την αγαπην εν συντετριµµενω τω πνευµατι, µαταια εστι και εις ουδεν καταληγουσα χρησιµον. Ουδε γαρ εν αλλη τινι αρετη η και πληρωσει κυριακης εντολης δυναται τις γνωριζεσθαι Χριστου µαθητης· “Εν τουτω γαρ, φησι, γνωσονται παντες οτι εµοι µαθηται εστε, εαν αγαπατε αλληλους “. Ταυτης ενεκα ο Λογος σαρξ εγενετο και εσκηνωσεν εν ηµιν, δι’ ην ενανθρωπησας, παντα υπεµεινεν εκουσιως τα ζωοποια παθη, ινα το οικειον πλασµα, τον ανθρωπον, των δεσµων ελευθερωση του αδου και αναλαβων εις ουρανους αναγαγη. Ταυτης ενεκα τον ακαταπαυστον εκεινον εδραµον οι αποστολοι δροµον και την απασαν οικουµενην τω αγκιστρω και τη σαγηνη του λογου σαγηνευσαντες, απο του βυθου της ειδωλοµανιας ανεσπασαν και προς τον λιµενα της βασιλειας των ουρανων ανεσωσαντο. Ταυτης ενεκα οι µαρτυρες τα αιµατα εαυτων εκενωσαν, ινα µη Χριστον απολεσωσι. ∆ια ταυτην οι θεοφοροι πατερες ηµων και της οικουµενης διδασκαλοι τας εαυτων ψυχας υπερ τοης καθολικης και αποστολικης Εκκλησιας προθυµως εθηκαν· και ηµεις οι ευτελεις υπεισηλθοµεν την προστασιαν υµων των τιµιωτατων πατερων και αδελφων ηµων, (27) ως αν παντα, κατα τον ενον εκεινους εκµιµουµενοι, δι’ υµας παθωµεν τε και υποµεινωµεν και προς οικοδοµην υµων και ωφελειαν εκτελεσωµεν, ινα παραστησωµεν υµας θυµατα τελεια, ολοκαυτωµατα λογικα, τη τραπεζη Θεου. Υµεις γαρ εστε τα τεκνα του Θεου, α µοι δεδωκεν ο Θεος ως παιδια, τα εµα

σπλαχνα, οι εµοι οφθαλµοι. Υµεις εστε το εµον, αποστολικως ειπειν, καυχηµα και η σφραγις της εµης διδασκαλιας. Σπουδασωµεν ουν, αγαπητοι µου εν Χριστω αδελφοι, ωσπερ δια παντων, ουτω και δια της εις αλληλους αγαπης θεραπευειν τον Θεον και ον ηρετισασθε εις τυπον εχειν πατρος πνευµατικου, ει και της αξιας πολυ απολειποµαι, ως αν χαιρη µεν Θεος επι τη οµονοια και τελειωσει υµων, χαιρω δε καγω ο ταπεινος, επεκτεινοµενην ορων αει την προκοπην του κατα Θεον υµων βιου επι το κρειττον εν πιστει, εν αγνεια, εν φοβω Θεου, εν ευλαβεια, εν κατανυξει και δακρυσι, δι’ ων ο εσω καθαιρεται ανθρωπος και πληρουται φωτος θειου και ολος Πνευµατος Αγιου γινεται εν συντρετριµµενω ψυχης και καταβεβληµενω φρονηµατι, και η χαρα η εµη γινεται εις ευλογιαν υµων και προσθηκην ανωλεθρου και µακαριας ζωης εν Χριστω Ιησου τω Κυριω ηµων, ω η δοξα εις τους αιωνας. Αµην. Λογος΄.Β΄. (28) Περι του φευγειν τους λοιµους και φθοροποιους των ανθρωπων και τους λογους αυτων αποπεµπεσθαι και προς την εργασιαν της αρετης αναστηναι. Ετι δε και περι του δειν σκοπειν ει τα των µακαρισµων του Χριστου εν εαυτοις εχοµεν. Και περι δακρυων και κατανυξεως. Αδελφοι και πατερες, πας οστις ευρειν βουλεται τον Θεον, απαρνησασθω εαυτον και της ιδιας µη φεισασθω ψυχης, αλλ’ εχθραν θητω αναµεσον αυτου και αναµεσον παντων των κατα σαρκα περιπατουντων. Μη επιστραφητω τινος τουτων τοις δηθεν παρακλητικοις λογοις και µη καθιση µετ’ αυτων εν καθεδρα, µηδε οµιλειτω οµιλιας κακας, δι’ ων η ψυχη φαρµακευεται και αναγκαζεται τοις προτεροις ενδιατριβειν πονηροις λογισµοις τε και ενθυµηµασιν. Ανθρωπε, φοβηθητι το µετα αγκιστρου δελεαρ και ακουσον µου και µακραν γενου εξ αυτων. Μη παλιν καταγαγης σεαυτου την ψυχην εν τω αδη. Στησον τον λογισµον σου και µη πλανασθαι αυτον συγχωρης εις το ακουειν τα µαταια. Μη επιστραφης εις τα οπισω, µη οκνηση η βαρυνθης ραθυµια, µη δωσης υπνον σοις οφθαλµοις µηδε γλυκανης σον φαρυγγα ηδονη τινος βρωµατος, µεχρις αν ιδοις το δι’ ου και δι’ ο εκληθης και προς ο επειγη φθασαι κατα

σκοπον. Μη παραδεξη τον υποβαλλοντα σοι λογισµον· (29) “Τι δει σοι του πολλου, φησι, κοπου και της ακαιρου ταλαιπωριας; Χρονον ηδη πεπληρωκας και δυο και τρεις, και ουδεν εγνως οφελος”. Μη, αδελφε µου, µη εµπαγης τη παγιδι ταυτη, µηδε προδως την σεαυτου σωτηριαν, αλλα χρησαι µαλλον ευτονωτερα σπουδη και ανδρεια εις την εργασιαν των αρετων, µη απιστων τοις λογοις και διδασκαλιαις των κατα Θεον σου πατερων. Θες ουν εν τη ψυχη σου αποθανειν πρωτον η αποστηναι του ζωηφορου τουτου ζητηµατος· ει γαρ αδιστακτως τουτο πεποιηκας εξ αρχης, ουκ αν σε ο αγαθος υπερειδε Θεος, αλλ’ εδωκεν αν σοι του ποθουµενου σαφως την απολαυσιν. Τοιγαρουν ει θελεις επιτυχειν ων εφιεσαι και ποθεις, των αγαθων λεγω του Θεου, και εξ ανθρωπων γενεσθαι αγγελος επιγειος, αγαπησον, αδελφε, θλιψιν σωµατος, ασπασαι κακοπαθειαν, τους δε πειρασµους ουτω φιλησον ως µελλοντας σοι γενεσθαι προξενους παντος αγαθου. Τι ωραιοτερον, ειπε µοι, θλιβοµενης ψυχης µετα γνωσεως οτι υποµενουσα την παντων µελλει κληρονοµησαι χαραν; Τι ανδρειοτερον συντετριµµενης και τεταπεινωµενης καρδιας, η τας φαλαγγας των δαιµονων απονητι τρεπουσα εις τελος αποδιωκει; Τι ενδοξοτερον πτωχειας πνευµατικης της προξενου της βασιλειας των ουρανων, ης τι αν και εσται ανταξιον η νυν η εν τω αιωνι τω µελλοντι; Το δε και εαυτου µη µεριµναν ενεκεν τινος των γηΐνων, αλλ’ ολην εχειν την διανοιαν προς Χριστον, ποσων τουτο οιει ειναι προξενον αγαθων αιωνιων, οσης της αγγελικης καταστασεως; Το δε και παντων οµου των προσκαιρων καταφρονειν και αυτων ειπειν των του σωµατος (30) αναγκαιων χρειων, ως µη φιλονεικειν υπερ τουτων µετα τινος δια το την ειρηνην και την αγαπην εν αταραχω ψυχης καταστηµατι αµειωτον συντηρειν, ποιων των αµοιβων, τινων δε των στεφανων και των βραβειων ουκ εστιν επαξιον; Οντως υπερ φυσιν η εντολη και υπερ λογον αι αµοιβαι, Χριστος τα παντα αντι παντων τουτοις γενησεται. Χριστον δε ακουων µη τη του λογου απλοτητι και τη βραχυτητι της λεξεως προσεχε, αλλα την της Θεοτητος εννοει µοι δοξαν, την υπερ νουν και διανοιαν, το ταυτης κρατος το αφραστον, το αµετρητον ελεος, τον ακαταληπτον πλουτον, α δαψιλως τε και φιλοτιµως αυτοις διδωσι, και ταυτα τουτοις αντι παντων αρκει,

ως δεξαµενοις αυτον εκεινον εν εαυτοις, τον αιτιον και βραβευτην παντος αγαθου· ουδε γαρ επεθυµησε τινος ετερου ο αυτον ιδειν και θεασασθαι καταξιωθεις, ουδ’ ο της αγαπης εµπλεως γεγονως του Θεου αλλον τινα επι γης αγαπησαι πλεον ηνεσχετο. Τοιγαρουν σπουδασωµεν, αγαπητοι µου αδελφοι, τον Χριστον ευρειν και ιδειν αυτον, οποιος εστι το καλλος και την τερπνοτητα, επειδη και πολλους ορωµεν των ανθρωπων δι’ επιθυµιαν προσκαιρων τινων κοπους και πονους πολλους υποµενοντας και µακρας αποδηµιας ποιουµενους, ου µονον δε αλλα και γυναικος και τεκνων και πασης αλλης δοξης και τρυφης καταφρονουντας και µηδεν ετερον του ιδιου προτιµωµενους θεληµατος, ωστε µη αποτυχειν του ιδιου σκοπου. Και ει δια προσκαιρα και φθαρτα τον ολον αγωνα και αυτην τιθενται την ψυχην των ανθρωπων τινες, ηµεις υπερ του Βασιλεως των βασιλευοντων και Κυριου των κυριευοντων και κτιστου και εξουσιαστου των απαντων τας ψυχας ηµων (31) και τα σωµατα εις θανατον ου προδωσωµεν; Και που απελευσωµεθα η που φυγωµεν, αδελφοι, απο προσωπου αυτου; Εαν γαρ εις τον ουρανον αναβωµεν, εκει αυτον οντα ευρησοµεν· εαν εις τον αδην κατελθωµεν, κακει παρεστιν· εαν εις τα εσχατα της θαλασσης, ου φευξοµεθα την χειρα αυτου, αλλ’ η δεξια αυτου κατασχη τας ηµετερας ψυχας και τα σωµατα. Μη δυναµενοι ουν ανθιστασθαι αδελφοι, η φυγειν απο προσωπου Κυριου, δευτε και δωµεν εαυτους δουλους τω δι’ ηµας δουλου µορφην ενδυσαµενω Κυριω Θεω και αποθανοντι υπερ ηµων, δευτε και ταπεινωθωµεν υπο την κραταιαν χειρα αυτου, την βλυζουσαν πασι ζωην την αιωνιον και τοις ζητουσι µεταδιδουσαν αυτην πλουσιως δια του Πνευµατος. Ω αδελφοι µου αγαπητοι, ποσης οδυνης και λυπης η ψυχη µου πεπληρωται, οταν εγω µεν εξειπειν βουληθω της χειρος του Θεου τα θαυµασια και το αφραστον καλλος αυτης, ως αν ειδητε και µαθητε την µεγαλωσυνην αυτης και λαβειν αυτον εν εαυτοις εκζητησητε, ουχ ορω δε τινας εξ υµων µετα ποθου και θερµης τοις λεγοµενοις προσεχοντας η εφιεµενους τοιαυτης δοξης επαπολαυσαι. ∆ια τουτο και µενω πανταπασιν αφωνος, ειπειν η εξηγησασθαι τινι την του Χριστου και Θεου ηµων δοξαν, ην

τοις εξ ολης ζητουσι ψυχης χαριζεται, µηδολως δυναµενος. Αλλ’ ω της εµης εκπληξεως και της µεγαλωσυνης των του Θεου δωρεων, οτι τα σοφα του κοσµου και τα ισχυρα και τα πλουσια λιπων, τα ασθενη τουτου και τα µωρα και πτωχα εξελεξατο δια πολλην και αφατον αγαθοτητα. Και τις ικανος υπερ µονου τουτου (32) αξιως ευχαριστησαι; Ανθρωποι µεν γαρ απαντες σχεδον τους ασθενεις και πτωχους ωσπερ αποβδελυσσονται και βασιλευς επιγειος τουτους οραν ουκ ανεχεται, οι αρχοντες αποστρεφονται, υπερορωσιν οι πλουσιοι και ως ουδεν οντας αυτους καθυπαντωντες παρερχονται, και το συναναστρεφεσθαι τουτοις ουδεις ηγειται µακαριον· ο δε Θεος, ο υπο µυριων και αναριθµητων δυναµεων λειτουργουµενος, ο παντα φερων τω ρηµατι της δυναµεως αυτου, ο εχων αστεκτον τοις πασι την µεγαλοπρεπειαν αυτου, ου παρητησατο γενεσθαι και πατηρ και φιλος και αδελφος των απερριµµενων τουτων, αλλα και σαρκωθηναι ηθελησεν, ινα οµοιος ηµιν κατα παντα χωρις αµαρτιας χρηµατιση και κοινωνους ηµας της δοξης αυτου και της βασιλειας ποιησηται. Βαβαι του πλουτου της πολλης αυτου αγαθοτητος! Βαβαι της αφατου συγκαταβασεως του ∆εσποτου ηµων και Θεου! Τι ου προστρεχοµεν, αδελφοι, τω ουτως ηµας αγαπησαντι ευσπλαχνω Θεω; Τι τας ψυχας ηµων εις θανατον ου προδιδοµεν υπερ του δι’ ηµας αποθανοντος Χριστου και Θεου; Τι δειλοι εσµεν και την εκ του σωµατος δειλαινοµεθα εξοδον; Μη γαρ αδης µελλει λαµβανειν η κατεχειν τας ψυχας των εις Χριστον ηλπικοτων; Μη γαρ θανατος εξουσιαζει των εσφραγισµενων ψυχων τη χαριτι του Παναγιου Πνευµατος και τω αιµατι του Χριστου; Μη αντιβλεψαι τολµα ο νοητος λυκος τη του αρχιποιµενος Χριστου σφραγιδι, η σφραγιζει τα ιδια προβατα; Ουµενουν, αδελφοι πιστοι και θεοφρονες. Οσοι τοινυν ασφραγιστοι, δραµετε· οσοι ασηµειωτοι, (33) σπευσατε τω σηµειω σηµειωθηναι του Πνευµατος. Τις δε εστιν ο ασφραγιστος; Ο δειλαινοµενος θανατον. Τις ο ασηµειωτος; Ο µη ακριβως το ειδος της σφραγιδος γινωσκων· ο γαρ το θειον καταµαθων εκτυπωµα, θαρρησας τη πιστει ελπιδα ακαταισχυντον κεκτηται. Ζητησωµεν τοιγαρουν τον Χριστον, ον δια του θειου βαπτισµατος ενδυθεντες, δια των πονηρων

εξεδυθηµεν πραξεων, επειδη αναισθητως αγιασθεντες ετι νηπιοι οντες και ταις φρεσι και τη ηλικια, εαυτους εµολυναµεν εν νεοτητι, ινα µη λεγω οτι καθ’ εκαστην τη των εντολων παραβασει µολυνοµεν τας ψυχας ηµων και τα σωµατα. ∆ια τουτο ουν παλιν εαυτους δια της σωτηριου µετανοιας ανακαλεσωµεθα, παντα ποιουντες και πραττοντες οσα Χριστω υπαρχει ευαρεστα, ινα και παρ’ αυτου σφραγισθεντες του λοιπου αφοβοι βιωσωµεθα· ου µονον δε αλλα και εκ χειρος αυτου λαβωµεν ελεος και αξιοι γενεσθαι αξιωθωµεν της γνωσεως των µυστηριων Χριστου, γνωσεως δε λεγω ου της εν λογω µονω και ακοη παραδιδοµενης, αλλα της εργω και πραξει θεωρουµενης. Πως ουν εργω και πραξει η γνωσις εν ηµιν θεωρειται των µυστηριων Χριστου; Προσεχε. Ο Χριστος ηµων και Θεος ουτω διαρρηδην βοα καθ’ εκαστην δια του ευαγγελιου αυτου· ”Μακαριοι οι πτωχοι τω πνευµατι, οτι αυτων εστιν η βασιλεια των ουρανων”. Τουτο τοινυν ηµεις ακουοντες σκοπειν οφειλοµεν και εαυτους ακριβως εξεταζειν, ει τοιουτοι αληθως πτωχοι εσµεν, ωστε και ηµετεραν ειναι την βασιλειαν των ουρανων τοσουτον, ως βεβαιαν εν αισθησει ψυχης την κτησιν εχειν αυτης, και επι τοσουτον κατεχειν αυτης τον πλουτον, ως εντος αυτης αδιστακτως υπαρχειν αισθανεσθαι και τοις (34) εκεισε καλοις εντρυφωντας ευφραινεσθαι. Εντος γαρ ηµων ειναι ταυτην ο αυτος απεφηνατο Κυριος· σηµεια δε και αποδειξεις του ταυτης εντος ειναι τινα, το µηδεν επιθυµειν τον τοιουτον των ορωµενων και φθειροµενων, λεγω δη των πραγµατων και των τερπνων του κοσµου τουτου, µη πλουτου, µη δοξης, µη τρυφης, µη αλλης βιωτικης η σωµατικης απολαυσεως, αλλ’ ουτως απεχεσθαι εκ τουτων απαντων και ουτω προς ταυτα αηδως διακεισθαι κατα ψυχην και προαιρεσιν, οσον οι εν εξουσια και βασιλικη τιµη διαπρεποντες προς τους επι σκηνης πορνικης διατριβοντας διακεινται και οσον οι καθαρα περιβεβληµενοι ιµατια και µυροις ευωδεσι επιχριοµενοι την δυσωδιαν και τον βορβορον αποστρεφονται. Ο γαρ προς εν τι τουτων των ορωµενων επιστρεφοµενος, την βασιλειαν εκεινην των ουρανων ουτε ειδεν ουτε ωσφρανθη ουτε εγευσατο αυτης της θυµηδιας τε και γλυκυτητος.

Και παλιν· “ Μακαριοι οι πενθουντες, οτι αυτοι παρακληθησονται”. Ιδωµεν ουν αυθις και εαυτους εξετασωµεν, ει αρα εχοµεν το πενθος εν εαυτοις και ποιαν λεγει παρακλησιν την επακολουθουσαν τω πενθει. Πρωτον µεν γαρ ειρηκε τους τω πνευµατι πτωχους ειναι µακαριους, ως αυτων ουσης της βασιλειας των ουρανων. Οι δε πτωχοι τω πνευµατι ουδεµιαν, ως ειρηται, προς τα παροντα προσπαθειαν εχουσιν, ουτε τον λογισµον προς αυτα εµπαθως συνδυαζονται, καν ψιλως ηδυνοµενον. Πως ουν πενθησει και διατι ο τον κοσµον απαντα βδελυξαµενος και επι πλειον τη διαθεσει του λογισµου µακρυνθεις εξ αυτου η οσον προσεγγιζει τω σωµατι; Ο µη προς τι των ορωµενων εχων την επιθυµιαν υπερ τινος αρα (35) λυπηθησεται η χαρησεται και πως πενθησει την βασιλειαν των ουρανων και ταυτη καθ’ εκαστην ενεφραινοµενος, - οτι τους πενθουντας ειπε την παρακλησιν δεχεσθαι; Αλλα προσεχετε, παρακαλω, τοις λεγοµενοις και γνωσεσθε την γνωσιν και τον λογον του λεγοµενου. Ο πιστος ανθρωπος, ο ταις εντολαις του Θεου αει µετα ακριβειας προσεχων, οταν παντα τα των θειων εντολων ποιηση και προς το υψος τουτων ηγουν προς την αµωµον πολιτειαν και καθαροτητα την εαυτου διανοιαν εµβατευση, τοτε ανερευνων τα εαυτου µετρα, ασθενη εαυτον ευρησει και προς το υψος εκεινο των εντολων µη ισχυοντα αφικεσθαι, αλλα και πτωχον λιαν ητοι αναξιον εις υποδοχην του Θεου και ευχαριστιαν και δοξαν, ως µηπω µηδεν κεκτηµενον ιδιον αγαθον· ο δε ταυτα δι’ εαυτον εν αισθησει ψυχης λογιζοµενος πενθησει παντως πενθος το οντως µακαριωτατον, ο και την παρακλησιν δεχεται και πραειαν την ψυχην απεργαζεται. Αρραβων γαρ εστι της βασιλειας των ουρανων η εκ του πενθους εγγινοµενη παρακλησις. Πιστις µεν γαρ εστιν ελπιζοµενων υποστασις κατα τον αποστολον, παρακλησις δε η εκ της ελλαµψεως του Πνευµατος γινοµενη εν ταις πενθουσαις ψυχαις επιδηµια Θεου, ταπεινοφροσυνην ταυταις βραβευουσα, ητις και σπορος και ταλαντον ονοµαζεται· αυξανοµενη γαρ και πολυπλασιαζοµενη εν ταις των αγωνιζοµενων ψυχαις εν τριακοντα και εν εξηκοντα και εν εκατον, καρποφορει τω Θεω καρπον αγιον των χαρισµατων του Πνευµατος. Οπου γαρ

ταπεινωσις αψευδης, εκει και ταπεινοφροσυνης βυθος· και οπου (36) ταπεινοφροσυνη, εκει και ελλαµψεις του Πνευµατος. Οπου δε αι ελλαµψεις του Πνευµατος, εκει φωτοχυσια Θεου και Θεος εν σοφια και γνωσει των µυστηριων αυτου. Ενθα δε ταυτα, εκει βασιλεια ουρανων και βασιλειας επιγνωσις και οι αποκεκρυµµενοι θησαυροι της γνωσεως του Θεου, εν οις και η φανερωσις εστι της πτωχειας της πνευµατικης. Οπου δε πτωχειας πνευµατικης αισθησις, εκει και το χαρµοσυνον πενθος, εκει και τα αενναως ρεοντα δακρυα, τα την φιλουσαν ταυτα ψυχην εκκαθαιροντα και τελειως αυτην απεργαζοµενα φωτεινοτατην. ∆ια τουτων ουν ανανευουσα η ψυχη και τον εαυτης ∆εσποτην επιγινωσκουσα, τας λοιπας αρετας αρχεται σπουδαιως καρποφορειν εαυτη και Χριστω. Και εικοτως. Καταρδευοµενη γαρ αει και πιαινοµενη τοις δακρυσι και το θυµικον εαυτης ολως αποσβεννυουσα, πραεια µεν και ακινητος ολη προς οργην γινεται, επιθυµει δε και ορεγεται πεινωσα οµου και διψωσα τα του Θεου µαθειν δικαιωµατα. Εν τουτοις δε και ελεηµων και συµπαθης γινεται, ως εκ παντων τουτων καθαραν αποτελεισθαι την καρδιαν αυτης και ταυτην εν οπτασια Θεου γινεσθαι και οραν καθαρως την δοξαν αυτου ως η υποσχεσις. Οι γουν τοιαυτας κτησαµενοι τας εαυτων ψυχας ειρηνοποιοι εισιν εν αληθεια και υιοι Υψιστου κατονοµαζονται, οι καθαρως και τον ιδιον Πατερα και ∆εσποτην επιγινωσκουσι και εξ ολης ψυχης αγαπωσιν αυτον, παντα δηλαδη πονον και πασαν θλιψιν δι’ αυτον υποµενοντες, υβριζοµενοι, λοιδορουµενοι, στενοχωρουµενοι ενεκεν της δικαιας αυτου εντολης ην και τηρειν (37) ηµιν ενετειλατο, ονειδιζοµενοι τε και διωκοµενοι και παν πονηρον ρηµα ψευδως λεγοµενον κατ’ αυτων ενεκεν του ονοµατος αυτου µετα χαρας υποµενοντες, αγαλλοµενοι οτι ολως ηξιωθησαν υπερ της αγαπης αυτου εξ ανθρωπων ατιµασθηναι. Καταµαθετε, αδελφοι, της σφραγιδος Χριστου το αληθες εκτυπωµα. Επιγνωτε, οι πιστοι, του χαρακτηρος τα ιδιωµατα. Μια σφραγις αληθως η ελλαµψις υπαρχει του Πνευµατος, ει και πολλαι των ενεργειων αυτης αι ιδεαι και πολλα των αρετων αυτης τα γνωρισµατα, ων πρωτον και αναγκαιοτερον εστιν η

ταπεινωσις, ως αρχη και θεµελιος –“Επι τινα γαρ, φησιν, επιβλεψω, αλλ’ η επι τον πραον και ησυχιον και τρεµοντα µου τους λογους”-, δευτερον το πενθος και η των δακρυων πηγη, περι ων θελω λεγειν πολλα και απορω λογων, δι’ ων εκφρασαι τα περι τουτων προηρηµαι· θαυµα γαρ ανεκλαλητον, οτι δια των οφθαλµων αισθητων ρεοντα την ψυχην νοερως του βορβορου των αµαρτηµατων εκπλυνουσι και εις γην πιπτοντα τους δαιµονας φλεγουσι και καταρασσουσι και την ψυχην ελευθεραν εργαζονται των αορατων της αµαρτιας δεσµων. Ω δακρυα, τα εκ θειας ελλαµψεως βλυζοντα και αυτον τον ουρανον διανοιγοντα και προξενουντα µοι θειαν παρακλησιν. Παλιν γαρ και πολλακις υφ’ ηδονης και ποθου τα αυτα φθεγγοµαι. Οπου δακρυων πληθυς, αδελφοι, µετα γνωσεως αληθους εκει και θειου φωτος αυγασις. Οπου δε φωτος αυγη, παντων εκει των καλων χορηγια και η σφραγις του Πνευµατος του Αγιου εµπεφυτευµενη εν τη καρδια, εξ ου και παντες οι καρποι της ζωης· εντευθεν πραοτης καρποφορειται Χριστω, (38) ειρηνη, ελεηµοσυνη, συµπαθεια, χρηστοτης, αγαθωσυνη, πιστις, εγκρατεια, εντευθεν το αγαπαν τους εχθρους και υπερ αυτων ευχεσθαι, το χαιρειν εν τοις πειρασµοις, το εγκαυχασθαι εν ταις θλιψεσι, το τα αλλοτρια πταισµατα ως ιδια λογιζεσθαι τε και κλαιειν, το την ψυχην τιθεναι υπερ των αδελφων προθυµως εις θανατον. Τοιγαρουν ιδωµεν, αδελφοι, και ακριβως εαυτους εξετασωµεν και καταµαθωµεν τας ψυχας ηµων, ει εν ηµιν εστιν αυτη η σφραγις. Επιγνωσωµεθα ει εν ηµιν ο Χριστος εστιν, εκ των ειρηµενων σηµειων. Ακουσατε, παρακαλω, χριστιανοι αδελφοι, και ανανηψατε και σκοπησατε ει το φως ελαµψεν εν ταις καρδιαις υµων, ει φως εθεασασθε το µεγα της επιγνωσεως, ει επεσκεψατο ηµας ανατολη εξ υψους επιφαινουσα εν σκοτει και σκια θανατου καθηµενοις ηµιν, και δοξαν µετ’ ευχαριστιας τω δωρησαµενω ταυτην ηµιν αγαθω ∆εσποτη διηνεκως αναπεµπωµεν και αγωνισωµεθα το θειον πυρ δια της των εντολων εργασιας εν εαυτοις θρεψαι περισσοτερως, δι’ ου το θειον φως επι πλειον φαινειν και µεγαλυνεσθαι ειωθεν. Ει δε ουπω τον Χριστον η την εκεινου σφραγιδα ελαβοµεν και τα προειρηµενα σηµεια εν ηµιν αυτοις ου γνωριζοµεν, αλλα τουναντιον µαλλον εν ηµιν ο κοσµος ο δολιος ζη και ηµεις εν

µηκετι εν εαυτοις κτησαµενοι τον Χριστον. Τις δε πλουτον αγαπων φιλαργυρια τε και φιλοκτηµοσυνη κρατουµενος. ως αρεσκει τω Θεω ποιει τουτο. εσχατον παντων και ευτελεστερον εξει ποτε εαυτον και ταπεινος τω πνευµατι η την καρδιαν συντετριµµενος γενησεται η πενθησαι ποτε καν ολως δυνησεται. (39) υφ’ ων κρατουµεθα και υφ’ ων εις τα γηϊνα κατασπωµεθα. ελεηµων γενηται και συµπαθης και ουχι παντος θηριου αγριωτερος εσται και απηνεστερος. µηδε τα εν κοσµω”. αγαπων την δοξαν και την παρα ανθρωπων τιµην. Τις γαρ. και φρονουντες τα γηϊνα. οτι ουδεις δυναται Θεω δουλευειν και κατα ανθρωπον ζην. φευ της ταλαιπωριας και της αναισθησιας ηµων. Ειρηνοποιος δε πως εσται ο απαλλοτριωσας εαυτον του Θεου και µη (40) ακουων του λεγοντος· “Υπερ Χριστου πρεσβευοµεν. επειδη ουδε αυτους ους ειρηνευειν προς αλληλους ποιει. Οντως ελεεινοι και παναθλιοι και αυτης της αιωνιου ζωης και της των ουρανων βασιλειας αλλοτριοι εσµεν. αλλα και τον κοσµον ζωντα εν εαυτοις εχοντες ως εν αυτω ζωντες. εχθροι καθεστηκασιν αυτου και οι δια των τοιουτων ειρηνευοντες. Ο δε και προς τα της σαρκος παθη καµπτοµενος και τω βορβορω των ηδονων καλινδουµενος. Τις κενοδοξια κρατουµενος και οιησει κατεχοµενος. ως του Θεου παρακαλουντος δι’ ηµων· καταλλαγητε τω Θεω”. φευ της ζηµιας.αυτω δυστυχως ζωµεν µεγα τι ειναι τα προσκαιρα ηγουµενοι και καταπιπτοµεν εν ταις θλιψεσι και επι ταις ζηµιαις δακνοµεθα και τη τρυφη και τω πλουτω ενεφραινοµεθα. φευ της αγνοιας και της σκοτωσεως. Πας γαρ ο δια της των εντολων παραβασεως ανθισταµενος και πολεµων τω Θεω. Εχθρος γαρ αυτος πρωτος ων εαυτου και του Θεου. φθονου ποτε η βασκανιας απαλλαγησεται. ποτε καθαρος αρα τη καρδια γενησεται η ποτε και πως τον Θεον τον δηµιουργησαντα αυτον οψεται. επειδη παντα τα του κοσµου εµποδια εισι της προς Θεον αγαπης και ευαρεστησεως. καθως φησιν ο θειος αποστολος·”Μη αγαπατε τον κοσµον. Ο δε ουτως εχων εχθρος εστιν αντικρυς του Θεου· εχθρα γαρ εστιν εις Θεον η του κοσµου προσπαθεια. ουτος καν ειρηνευειν απαντας προς αλληλους ποιη εχθρος εστι του Θεου. Ου γαρ επισταται παντως ο εχθρωδως προς τινα διακειµενος τα τω .

µη ευκολως δυνασθαι. ως µη δυνασθαι τουτο εξιαθηναι ποτε. αρτον και υδωρ. εξ αγαθοτητος εις πονηριαν µεταπιπτοντες. Και ουτως τι ειπη η τι εν τω ορωµενω κατανοηση. Οντως κρειττον ουδεν. αδελφοι. µηδε θελειν τι πλεον της αναγκαιας χρειας του σωµατος. επειδη και αυτο τουτο. και το φως ζων εστι και ζωην τω ορωντι παρεχει. Κατανοει το φως εν τη ψυχη και εξισταται. το αποκεχωρισµενως διαγειν εξ αυτου. στραφεις δε µεσον παλιν ευρισκεται του φωτος. Ο δε γε Θεω συγκραθεις δια πιστεως και επιγνους αυτον δια πραξεως. Ορα γαρ ξενα τινα θεαµατα ο νους και ολος φωτιζεται και φωτοειδης γινεται. αγνοιαν εµποιει των εκεινου καταθυµιων. νοειν δε η λαλειν ταυτα ουκ ισχυει. ου µην αλλα και. τουτοις αρκεσθησοµεθα”. ιµατιον και σκεπην. και ορων συστελλεται και εστιν ως ην. Τις Θεου τερατουργιας µη ποθηση ιδειν και αγαπησει τον δωρεαν διδοντα τα δωρα ταυτα και ξενα χαρισµατα. Εκ γαρ φωτος σκοτος γινονται οι τοιουτοι και. παντως εκεινος παρεξει ηµιν. νοσουσιν ανιατα.εχθρω δοκουντα και αρεστα ετεροις συµβουλευειν ορθως και τα εκεινου διδασκειν αυτους ποιειν θεληµατα. Τις ουν ακουων ταυτα δη τα µυστηρια ου θαυµασει και θαυµασας προσδραµη Χριστω. δια το εµπαθως και απεχθως διακεισθαι προς αυτον µελετην τε αενναον εχειν εναντιως των εκεινου θεληµατων πορευεσθαι. και εξισταµενος βλεπει τουτο µακραν. Και εικοτως. ολως απορει και λογων και νοηµατων. Βλεπει εαυτον καθολου τω φωτι ηνωµενον. Ει δε και πλεον τι τουτων χρηζοµεν. Χρειαν δε αναγκαιαν ταυτην οιδεν ο λογος. Φυσεως γαρ ισχυν λαµβανει παλαιωθεν παθος και κακου µελετη χρονισασα εις ψυχην. ελπιζουσιν εις αυτον και πιστευουσιν.ει και ποτε θελησει ουτος ετεροις λαλησαι τα προς θεραπειαν εκεινου τελουµενα . εν τω κοσµω ως το µηδεν εχειν του κοσµου. Ψυχη γαρ αφωτιστος. (41) Βλεπει δε α µη γραφειν ισχυω. Αυτος µεν γαρ ο νους φως εστι και βλεπει τα παντα φως. και βλεπειν αυτον παντως δια θεωριας ηξιωται. κατα τον θειον αποστολον· “Εχοντες διατροφας και σκεπασµατα. εθισµον τινα ποιει του . ουδε ετερου τινος υπερλαλουντος του φθονουµενου ακουσαι ανεχεται. µη οτι γε προς θεραπειαν εκεινου και διαπραξαι τι η καν ολως ειπειν. ο . υπο των παθων και µαλιστα υπο του φθονου κρατηθεισα και φθονειν τινι µελετησασα.

εξ ου πηγαζεται η χαρα της ψυχης και η παρακλησις καθ’ ωραν τοις αγαπωσι τον Θεον. πεινωσι και διψωσι την δικαιοσυνην και ζητουσιν αει την του Θεου βασιλειαν. αυτων δε οπισθεν καταλιµπανοµενων. Εκ τουτου γαρ πασι τοις αγωνιζοµενοις εν αληθεια και η πραοτης κατορθουται. Εντευθεν και το µισειν ηµιν επιγινεται τα κακα. ο ουρανος και η γη παντα παρερχονται. Φυγωµεν ουν τον κοσµον και τα εν κοσµω. τον φθονον. ηµων απερχοµενων εντευθεν προς την εκειθεν καταπαυσιν του αιωνος εκεινου. εντευθεν ο θειος ζηλος αναπτεται εις την ψυχην. Ο ηλιος. Ει δε και ουτω τα ορωµενα παρελευσεται. Ποθησωµεν δε εκ ψυχης α κελευει Θεος ηµιν κατασπαζεσθαι. τι το κερδος ηµων απιοντων και το σωµα καταλιµπανοντων νεκρον. Εν γαρ . ην καλει ο λογος ταπεινωσιν. εως ου δραξοµεθα τινος των εστωτων και µη ρεοντων. µονος δε παντων µενει ο ανθρωπος. τον δολον. (42) φτωχειαν πνευµατικην. ος ουκ εα ηρεµησαι αυτην ολως η συνεκκλιναι προς τα κακα τοις κακοις. διωξωµεν. τον γογγυσµον. Τα γαρ παντα φθειρεται και ως οναρ παρερχεται και ουδεν µονιµον η βεβαιον εν τοις ορωµενοις. ειρηνης µεστον και ειρηνοποιον και ανδρειον εις τους πειρασµους. αλλα πληροι ταυτην ανδρειας και δυναµεως εις το µεχρι τελους εγκαρτερειν τοις δεινοις. η βσιλειας ουρανων και αιωνιου δοξης η γεεννης παλιν και τιµωριας πυρος. Αφ’ ου γαρ η ψυχη καταλιπη το ιδιον σωµα. Μονον καταλειψωµεν τα αλλα παντα της προσκαιρου ζωης. την εις αλληλους εριν. αλλ’ εκτοτε προς µονα τα αορατα εχει και φροντις ουδεµια εστιν αυτη περι των ωδε. Τι τοινυν εκ των ορωµενων δυναται ηµας ωφελησαι εν καιρω αναγκης θανατου. εντευθεν εστιν εκ του πενθειν καθ’ εκαστην. (43) ουτε βλεπειν δυναται δι’ αυτου ουτε βλεπεσθαι παρ’ ετερου. αγαπητοι αδελφοι. καθαρον την καρδιαν. τα αστρα. ∆ραµωµεν. Ου µονον δε αλλα και το γενεσθαι τινα ελεηµονα. διπλουν εκειθεν εχουση τον βιον και τον αγωνα. την εριθειαν και παντα οσα τω Θεω αποτροπαια και εις κινδυνον φερει ψυχης. πενθος αενναον εν νυκτι και ηµερα. Τι γαρ ηµιν και τω κοσµω και τοις εν κοσµω ανθρωποις.τα µειζω χαρισας και εµπιπλων παν ζωον ευδοκιας. την υπερεχουσαν παντα νουν ανθρωπινον. δοξαν φηµι την κενην.

εντευθεν οψωµεθα και µενοντα εν ηµιν κτησωµεθα. Και οτι ου δει γογγιζειν επι ταις παννυχοις αγρυπνιαις των ορθρων. και τοτε κλαυσετε και (44) και πενθησετε και λυπην εξετε εις αιωνα απεραντον. ουκ αποθανουµεθα. γενοιτο δε τας εντολας τηρησαντας του Θεου. θανατος ου κυριευσει ηµων. και κεναις ταις χερσιν υπεξελθητε τον βιον και ακουσητε. και απογευοντα της ενηδονου γλυκυτητος των αγαθων εκεινων της βασιλειας αυτου. εκ του Πνευµατος ου ελαβοµεν εξ αυτου”. δοτε τω πλειον εχοντι”. τα παρ’ ηµων ανωθεν ρηθεντα ακριβως και καλως διακριναντες. µηδεν εχοντες. (45) Περι του οτι χρη καλως υποτασσεσθαι και µη επιλανθανεσθαι των συνθηκων. Λογος Γ΄. αξιω. Φυγωµεν την απατην του βιου και την νοµιζοµενην ευφροσυνην αυτου και µονω προσδραµωµεν τω ψυχοσωστη Χριστω. Εαν γαρ αυτον αξιωθωµεν ενταυθα αισθητως ιδειν. αλλα νυν αγωνισωµεθα θεασασθαι αυτον. απολαµβανει παρα Θεου. δια ταυτα τον κοσµον. και δια του Παναγιου αυτου Πνευµατος τρεφοντα και ζωογονουντα ηµων τας ψυχας. Μη γαρ εις το µελλον εκδεξωµεθα τουτον ιδειν. Αµην. ω η δοξα εις τους αιωνας των αιωνων. ων προς Θεον συνεθεµεθα. ως αν και το θειον φως. Αλλα µη γενοιτο φωνης ακουσαι και τοιουτον παθειν τους απαρνησαµενους ηµας κοσµον απαντα και τα εν κοσµω και προσδραµοντας Χριστω. και ευροντες κρατησωµεν προσπεσοντες τους ποδας αυτου. της απευκταιας εκεινης φωνης· “Αραντες ο δοκει κατεχειν ο πονηρος. δια δακρυων και µετανοιας καθαρθηναι τας καρδιας ηµων.τουτων εις κληρονοµιαν αιωνιον. οπερ απευχοµαι. Οσοι ουν την πιστιν εις αυτον εκ των εργων εδειξατε αρραγη και βεβαιαν. . Τουτον σπουδασωµεν ευρειν τον πανταχου παροντα. κατ’ αξιαν ων επραξεν ενταυθα. Ναι παρακαλω. ης γενοιτο παντας ηµας αξιωθηναι εν Χριστω Ιησου τω Κυριω ηµων. ορατε µη λαθητε εαυτους εν τω δοκειν Χριστον εχειν εν εαυτοις. επει και Ιωαννης ο Θεολογος ουτω φησιν· “Οιδαµεν δε οτι εχοµεν τον Θεον εν ταις καρδιαις ηµων. και αυτους εν θερµη ψυχης ασπασωµεθα. σπουδασωµεν ετι περιοντες ιδειν αυτον και θεασασθαι. Τοιγαρουν φυγωµεν. αυτον τον Χριστον.

αλλα µνησθεντες του ειποντος· “Μεσονυκτιον εξηγειροµην του εξοµολογησασθαι σοι επι τα κριµατα της δικαιοσυνης σου”. ∆ιο πεισθητε µοι ως δουλοι Χριστου.Αδελφοι και πατερες. Ο δε και αντιλεγων και καταστεναζων και επαρωµενος τοις αυτον διεγειρουσι προς υµνον θειον και δοξολογιαν Θεου. Ο δε τουτων αγευστος και αλλοτριος – φευ µοι. τοιαυτη θλιψει συνεχοµαι και την καρδιαν µου . εξει ελπιδα η τινος αλλου αγαπην περιπλακησεται και παραµυθιαν ευρησει η ενταυθα η µετα θανατον. ως απαξ του ενιαυτου εξεργεθεντες το µεσονυκτιον. ιδιοποιεισθαι γαρ προστεταγµαι τα αλλοτρια . ειπε µοι. αναµνησθεντες των του Θεου προσταγµατων ουτω λεγοντων· “Μη κρινετε και ου µη κριθητε”. και την εµην ολιγοψυχιαν ραθυµιαν εασαντες. πνευµατικως ου δυναται γευεσθαι των εις ευεργεσιαν ηµιν δοθεντων απο Θεου. Ο δε τουτο µη εναργως επισταµενος. κατα δε τα εργα αυτων µη ποιειτε. οταν ταυτα ακουσω η θεασωµαι τινα εξ υµων δια ταυτα δεινοπαθουντα. Ο γαρ επι τη συνηθει συναξει αγανακτων και επι τω µηκει των (46) αναπεµποµενων υµνων δυσχεραινων και κατακλωµενος. Πιστευσατε µοι. ευχαριστησατε τω Θεω µαλλον και τω υµας εις την αυτου δοξολογιαν διυπνισαντι και χαρητε και σκιρτησατε. και το “Γευσασθε και ιδετε οτι χρηστος ο Κυριος” ουκ επισταται. ως ακηκοατε. πνευµατικοι µου πατερες και αδελφοι. α δε µαλλον λεγουσιν ηµιν οι ιερεις ποιειν ποιειτε. των ψυχων υµων και αοκνως τας εντολας του Θεου ποιειν σπευσατε· και κατ’ εµου του ταπεινου µη γογγιζετε. εµον το ατυχηµα. τους αλλοτριους βιους µηδαµως περιεργαζεσθε. ουτος αληθως ουκ οιδεν ως γλυκεα τα λογια του Θεου εν τω λαρυγγι των αγαπωντων αυτον και υπερ µελι και κηριον εν τω στοµατι των επιγινωσκοντων αυτον. τω αναξιω. και εαυτω και ετεροις σκανδαλον απωλειας γενοµενος. της αγαπης και της γλυκυτητος του Χριστου εναργως ηλλοτριωται. αλλα παντα πικρα τα κατα Θεον αυτω φαινονται. παρακαλω. αλλ’ ολος σαρξ ων και σαρκικον εχων το φρονηµα και σαρκικωτεραν την αισθησιν. φροντισατε. ποιαν απολογιαν ευρησει εν τη ηµερα της κρισεως.εχθρος εστι του Θεου και ξενος της βασιλειας των ουρανων· ποιαν γαρ αλλην. οτι µετα των αγιων αγγελων ηξιωθητε ανυµνειν τον Θεον.

και τοτε ισως επιζητουµενου παρ’ ηµων παρα τον ωρισµενον καιρον της τροφης. αλλ’ οταν τουτο στησαι θελησω. γονευσι. και υπερ υµων εγω φλεγοµαι. φυσικως. αλλα και αυτην απολεγοµαι την ζωην· και κλαιω και θρηνω. ηλθες εν τη µονη οµολογων ειναι Θεον µελλοντα αποδουναι εκαστω κατα τας πραξεις αυτου. αδελφε. ερωτω σε.δακνοµαι. ως ηδη κατακρινοµενος. λεγω. Πεινασαι και διψησαι και κακοπαθησαι συνεταξαµεθα. πιστευων ειναι κρισιν και αναστασιν και ανταποδοσιν των βεβιωµενων. και ταυτα ποιων αναπαυσιν ου δυναµαι κτησασθαι. και αδελφοις και φιλοις. ως κυνες µαινοµενοι καθυλακτουµεν και µεµφοµεθα αυτον. Μοναχοι επηγγειλαµεθα ειναι και πλειον των κοσµικων εκακωθηµεν. και τοι παρακαλων υµας ουκ ακουοµαι. ο ταπεινος. Ειπε µοι. και τους του κοσµου και τα του κοσµου πλεον η (48) αυτον τον Χριστον αγαπωµεν. και τρεφειν µαλλον αυτους εκ των της µονης αρτων ου διαλιµπανοµεν. κακοι γινοµεθα και ουκετι ανανευσαι βουλοµεθα. ειπειν. Βουλευοµαι παυσασθαι και τα εµαυτου µονα σκοπειν κακα. Πασι τοις εν τω κοσµω. ελεγχων µισουµαι και παιδευων αντιπαιδευοµαι και ως εχθρος εκδιωκοµαι. Εαν κωλυθωµεν παρα τινος µηδεν κατα των ψυχων ηµων διαπραξασθαι. Ως εχθρον τον κοσµον εφυγοµεν. η ουδε τινα τουτων διεθου εν τη καρδια σου. και χαρας ουκ επαισθανοµαι ουδεµιας αλλης του κοσµου. επιτιµων (47) αποπεµποµαι. ως αυτη τη κολασει δοκειν παραδιδοσθαι. Τηρησαι τας συνθηκας ας συνεθου και συνεταξω τω Χριστω επι . και τον βιον ηγουµαι αβιωτον. περιεχοµαι και οδυναµαι τα υµετερα τραυµατα ουχ ηττον η τοις ιδιοις µωλωψιν αλγυνεται εκαστος. και δεσµουντες τοις αµαρτηµασιν εαυτους χαιροµεν και τους αιροντας τα τοιαυτα δεσµα κατεσθιοµεν. ηλθοµεν αποταξασθαι. και υπερ ενος κλασµατος αρτου λογοµαχειν και βλασφηµειν ουκ αισχυνοµεθα. τοτε ως φλοξ αναπτεται η καρδια µου και παλιν εν τοις αυτοις. Ειτα και εις τα τοιαυτα εθισθεντες παρανοµα. και θαυµαζειν µοι επεισι πως εις τοιαυτην κατηλθοµεν σκοτωσιν και κατα των ιδιων ψυχων παντα πραττοµεν και εαυτους κατασφαζοντες ως ζωντες απολακτιζοµεν. και ου παυοµεθα µεχρις ου την πραξιν ποιησοµεν και τας ψυχας ηµων απολεσοµεν.

συ δε µηδε εις αυτην την αναγκαιαν χρειαν αρκουµενος. παρακαλω. Και εν πασι µεν τοις προς σωµατικην ηδονην και θεραπειαν υπαρχουσιν αδελφον σεαυτον ειναι των απαντων ακαινοτοµητον βουλη και την ισοτητα µετα των κοπιωντων εις το εργον Κυριου προσαπαιτεις· εαν δε προς νηστειαν η αγρυπνιαν η τηξιν σωµατος. το δε ολον ην σοι εν µελετη κατεσκευασµενον. οιει σεαυτον ωφελειν. ινα λαµβανης ανελλιπως τα προς χορτασιαν και γαστριµαργιαν χορτασµατα και ζης βιον αµεριµνον τε και απονον. Ω της αγαν σκοτωσεως και . τρωγειν δε και πινειν µετ’ αυτων εµελετησας µονον. αλλα εχθρος λελογισαι αυτου και επιβουλος· και πως δε ουκ επιβουλος. η τουτο µεν ως δεσµον αδελφοτητος δολιως προσεποιησω. Ει µεν ουν παρεγενου δουλος γενεσθαι Χριστου και ηµετερος αδελφος. ηµιν εν πασιν εξοµοιουµενος· συγκακοπαθησον ως καλος στρατιωτης. ινα µονον αδελφος υπαρχης και κοινωνος κτηµατων και χρηµατων. κλεπτεις και νοσφιζη τα της µονης. παννυχους τε στασεις και ψαλµωδιας και υµνους πνευµατικους ιδης τινας των αδελφων προθυµως εαυτους γυµναζοντας και τρεχοντας ολη τη ψυχη και προθεσει. και τας αυτου εντολας. (49) τι φαγητε η τι πιητε η τι ενδυσησθε” διαρρηδην πασιν εντελλεται. συ δε δια τουτο αποκειρη. ισθι ως ου κατηλλαγης ουδε προσωκειωθης Θεω. ινα φανης χριστανος αληθης εκ των εργων και αδελφος ηµων φιλοθεος χρηµατισης. ετοιµα τα παντα ευρισκων δηθεν εξ αυτοµατου. ινα και στεφανωθης και συνδοξασθης. Εκεινος· “Μη µεριµνησητε περι της αυριον. τουτοις αρκεσθησοµεθα”. αλλοτριον σεαυτον ειναι λεγεις και ταυτα ποιειν µη δυνασθαι· ου µονον δε αλλα και αποκρυβοµενος και µη ευρισκοµενος εις την συναξιν. Ει δε το παν σχηµατιζοµενος µεν κουρευεσθαι και µοναχος γινεσθαι ηλθες. αλλα µελετων εν καρδια και αλλα επι παντων επαγγελλοµενος και δοκων τον αλαθητον λανθανειν Θεον. ετι δε προς πενθος η ευχην αδιαλειπτον. Ο αποστολος παραινει λεγων· “Εχοντες διατροφας και σκεπασµατα. φυλασσε. µελος γενεσθαι της εκκλησιας περιδρασσοµενος. Πρωτον µεν. ακουσον και εγω σοι λεξω α σοι µελλουσιν υπαντησαι. ο και µεγιστον. ων ισως εν τω κοσµω ων ουκ εκυριευσας. και θερµως δουλευειν αυτω προθυµηθητι. αιωνιω δοξη επευφραινοµενος.πολλων µαρτυρων εληλυθας.

ως ουδενος οντος του µελλοντος απαιτησαι ηµας τας συνθηκας ταυτας ας συνεθεµεθα. “Γινωσκετε.αγνοιας και της απατης των λογισµων σου! Και το χαλεπωτερον τουτου. των συνταξαµενων αυτω επι πολλων µαρτυρων. ατιµασθηναι τε και εµπτυσθηναι. ποθουντες τον µοναχικον βιον και την αγγελικην ασπασασθαι πολιτειαν. οτι και πειρασµων ιχνος εαν ενωπιον σου φανησεται η και προς δοκιµην σου µικραν τινα λυπην λυπηση σε ο ηγουµενος. Εαν ταυτα λογιζη. Και νυν. Εσεσθε γαρ ειδοτες οτι απο του νυν µαλλον πασαν µηχανην ο εχθρος κινησει καθ’ υµων. Ουχι παντα παθειν και υποµειναι επαγγελοµεθα. κατεπαιροµενοι ου . οταν εκζητηση απο των µοναχων. Ουχι· τι προσηλθοµεν τω αγιω θυσιαστηριω και τη αγια συνοδια ταυτη. Τι ουν προς ταυτα ανθυποφεροµεν. καθα πολλους εγω λεγοντας ηκουσα· “Μη γαρ δουλος γενεσθαι τινος εληλυθα η δια το υβριζεσθαι παραγεγονα. Ουκ εληλυθας αναλαβεσθαι τον κατα των παθων πολεµον. Ο δε ιερευς τι προς ηµας φησι παλιν. οτι εφ’ οσον εληλυθατε καταριθµηθηναι τοις δουλοις του βασιλεως Χριστου. τιµιε πατερ”. ουαι σοι εν τη ηµερα της κρισεως. Τι γαρ και ερωτωµενοι αποκρινοµεθα. Αρα τι προς ταυτα ηµεις αποκρινοµεθα. ανακεισαι ως οι επι σκηνης τρυφωντες και µεθυσκοµενοι. “ Ω της παραπληξιας! Ουκ ηλθες κατα των αορατων εχθρων αγωνισασθαι. ετοιµασατε εαυτους εις πειρασµους. Ουχι εγκρατειαν και αγρυπνιαν και προσευχην και υπακοην µεχρι θανατου τω προεστωτι και παση τη αδελφοτητι φυλαξαι οµολογουµεν ενωπιον Θεου και αγγελων. ∆ει ουν υµας πεινασαι και διψησαι και ριγασαι. (51) ουτω διακειµεθα. ουχι το “Ναι. και το “Ναι. αδελφοι. τας συνθηκας ας συνεθεντο ποιησαι και διαφυλαξαι ενωπιον του αγιου θυσιαστηριου και των αγιων αγγελων αυτου. εν αφοβια Θεου διαγοντες και καταφρονησει των αυτου εντολων. ∆ι’ ην αιτιαν στρατευθηναι και (50) τοις Χριστου στρατιωταις καταταγηναι ηθελησας. οταν ο Χριστος ελθη εκαστω αποδουναι κατα τας πραξεις αυτου. τιµιε πατερ” κατα πασαν ερωτησιν των της υποµονης παθηµατων φθεγγοµεθα. και αυτο απαρνη το ενδυµα. ραπισθηναι τε και χλευασθηναι και παντα τα κατα Θεον λυπηρα υποµειναι”. ινα σιτηρεσια επισης αυτοις λαµβανων και οψωνια.

Εαν των αιωνιων εφιεµεθα. Εαν τον Θεον ηγαπωµεν.µονον απασης της λοιπης αδελφοτητος. Εαν πιστιν ειχοµεν ορθην και βεβαιαν. Που τοιουτον απο του αιωνος ηκουσθη µηχανης εργον. ως ορω. Εαν τας αρετας περιεποιουµεθα. οσα µισει Θεος και οσα εις γεενναν πυρος απολλυουσιν ηµων τας ψυχας. Εαν φοβον Θεου εις τας καρδιας ηµων ειχοµεν. τον θανατον βλεπουσι περιφεροντας· και τινος αλλου χαριν καθ’ ηµων αυτοι εκστρατευουσιν. γογγυζοντες. Εαν εγκρατεις των παθων ειναι ηγωνιζοµεθα. ουκ αν ακρατως ταις ηδοναις ενεδιδοµεν. ουκ αν ποτε δια βρωµατων η ποµατων ενδειαν εγογγυζοµεν. Ει γαρ εζητουµεν αυτον. Εαν την νηστειαν ασµενοι ησπαζοµεθα. οπως εκ της του Θεου δοξης και της του Αγιου Πνευµατος αλλοτριωσωσι χαριτος τους πειθοµενους αυτοις. ουκ (52) αν τους προς αυτον ηµας οδηγουντας ουτως απεστρεφοµεθα. ουκ αν ουτω ραθυµως και αµελως εβιουµεν. αντιλεγοντες. της τοιαυτης απεστερησαµεν δωρεας. Αλλ’ ηµεις και προ της εκεινων παλης εαυτους ηµας. αλλα και ατιµαζεσθαι και τυπτεσθαι και αδικεισθαι και επηρεαζεσθαι και παντα πειρασµον. ουκ αν των προσκαιρων ουτως αντεποιουµεθα. καταλιποντες τας του Θεου εντολας και µηδε ζητησαι αυτον εξ ολης ψυχης ποτε προθυµουµενοι. ουκ αν τοις γνησιοις δουλοις αυτου εις πασαν αρετην θεαρεστον αντεπιπτοµεν. καταρωµενι. Ποιος δαιµων τροπον απωλειας κατα των ηµετερων ψυχων επινοησει µειζονα τουτου. πασαν θλιψιν προθυµως υποµενειν δια τον Χριστον ηθελησαµεν. ουκ αν τους διδασκαλους των αρετων εβδελυσσοµεθα. Εαν ταπεινωσιν εκτησαµεθα. ουκ αν τα των απιστων εργα διεπραττοµεθα. Εαν περι των αφθαρτων διενοουµεθα. ραθυµουντες και παντα ποιουντες. Εαν τα ουρανια εφροντιζοµεν. Εαν αγαπην αληθινην κτησασθαι ηξιωθηµεν. ουκ αν των του Θεου δουλων κατεπαιροµεθα. ουκ αν περι τα γηινα τοσαυτην σπουδην εποιουµεν. Απας γαρ ο πολεµος των δαιµονων δια τουτο καθ’ ηµων φερεται. αλλα και των προεστωτων ηµων. Τω γαρ θεληµατι της σαρκος ορωντες οι δαιµονες κατεχοµενους ηµας. . Μαλλον δε τι πλειον καθ’ ηµων οι δαιµονες µεριµνησουσιν η φροντισουσι. ουκ αν εκεχηναµεν εις τα ρεοντα και φθαρτα. και τον Θεον αν εγνωριζοµεν και ου µονον παιδευεσθαι.

οι ως Θεω τω πνευµατικω αυτων πατρι συνταξαµενοι υποτασσεσθαι. ∆ια τοι τουτο και εαν παρα τινος υποµνησθωµεν περι τινος αµαρτιας. ηγουνται ειναι το συνολον αµαρτιαν. ηδη εµοιχευσεν αυτην εν τη καρδια αυτου”. ως µη ακηκοοτες ποτε τας των χριστιανων Γραφας ουτως αποκρινοµεθα· “Και αρα γε αµαρτια η πραξις αυτη εστι. Και ταυτα τινες. ει και µηδεν ετερον το συνολον κεκτηται. ω ανθρωπε. Προς τουτοις. και ο βρωµατων πολυτελων και πολλων ορεγοµενος γαστριµαργος εστιν. οι µεχρι και βλεµµατος και αργου ρηµατος την ακριβειαν και ασκησιν επαγγειλαµενοι. οι δευτεραν οµολογιαν και συνθηκην µετα του Θεου ποιησαµενοι. Ουκ ακουεις οτι και εννοιων και λογισµων καρδιας κριτης εστιν ο Θεος. οτι και ο επιθυµια χρηµατων κρατουµενος φιλαργυρος κρινεται. Τι γαρ φησιν. Ειδες πως µοιχος κρινεται ο προς επιθυµιαν εµβλεπων εις προσωπον τινος. ανθρωπε. ουδε οτι κακως πραττοµεν επισταµεθα. οτι ουδε εν οις εσµεν αισθανοµεθα. ει και δι’ ενδειαν αρτω µονω και υδατι τρεφεται. οιον η προσπαθως τι ποιειν εν αυτοις η εµπαθως η δολερως η φθονερως η ασυνειδητως και κατα πραγµατειαν. Ου φριττεις. το φθονειν η λοιδορειν η γογγυζειν η αντιλεγειν η ψευδεσθαι και ιδιορρυθµειν και οµνυειν η τι της µονης κρυφιως νοσφιζεσθαι η και διδοναι ετερω ανευ βουλης του προεστωτος αµαρτιαν ου κρινουσι. Αµην γαρ λεγω υµιν. οι την στολην ως αρετην και το ονοµα αντι αγιοτητος περιφεροντες. Οι µοναχοι. και πορνος ο τοις λογισµοις επι . οι κοσµον και τα εν κοσµω (53) αποβαλεσθαι Χριστω συνταξαµενοι. Και τινος χαριν η και δια τι αµαρτια λογιζεται. ουδε το κακως διοικειν τα εµπιστευθεντα αυτοις πραγµατα. “Ο εµβλεψας γυναικι προς το επιθυµησαι. Ουτως ισθι βεβαιως. οι γονευσι και φιλοις οµολογησαντες αποταξασθαι.Νυνι δε τοσουτον τοις παθεσι κατεσχηµενοι τελουµεν και εν τοσαυτη σκοτωσει και αγνοια τυγχανοµεν. του Θεου ακουων καθ’ εκαστην σοι λεγοντος δια πασης της θειας Γραφης· “Λογος σαπρος µη εκπορευεσθω εκ του στοµατος υµων. Ματαιως τουτο παρα τινων αµαρτια ονοµαζεται. Ειθε τας µειζονας εφυλαξαµεθα πραξεις· περι γαρ τουτων των µικρων την πολλην ο Θεος ακριβειαν ου µη ενδειξηται”. και υπερ αργου λογου λογον δωσετε και υπερ ψυχρου υδατος µισθον ληψεσθε”.

εις αµαρτιαν αυτου λογιζεται καν εν αγνοια του κακον ειναι τουτο λογιζεται. Μικρου γαρ και µεγαλου αµαρτηµατος διαφοραν ουκ επιστανται οι ευγνωµονες δουλοι. ως εκπεπτωκοτες της του Θεου αγαπης διακεινται. φιλανθρωπος εστιν ο Θεος και ελεηµων και ευσπλαχνος. µηδε ακουση τις την φωνην αυτου. ω αδελφοι. καγω µαρτυρων οµολογω και τη αυτου ευσπλαχνια θαρρω σωζεσθαι. παση δυναµει τουτους κρατειν και εις εργον θαρρουντας εξαγειν· µη συµφωνουντας δε τω λογω της αληθειας. καταλαλητης εσται και ως κατακρινων κριθησεται. Ο γαρ εξω του θειου θεληµατος µικρον τι ενθυµηθεις και µη ευθυς. οπερ και αληθες ειναι πειθοµαι. καθα γεγραπται· “Οργιζεσθε και µη αµαρτανετε”. Χρη τοινυν παντας τους επερχοµενους ηµιν λογισµους διακρινειν καλως και αντιπαρατιθεναι αυτοις τας µαρτυριας εκ των θεοπνευστων Γραφων και απο της διδασκαλιας των πνευµατικων και αγιων πατερων και. Μη πλανασθε. ηγουν της των αγιων Γραφων διδασκαλιας.”. Ελθοντος γαρ του νοµου. αλλα και χειρον µαλλον των απιστων εθνων και αβαπτιστων αυτους τιµωρησεται. ουτως . αδελφοι µου. ουδεν ωφελησει. ει και προσωπον ανθρωπου ποτε µη θεασηται. αλλα καν µεχρι βλεµµατος η εννοιας η λογου πταισωσιν. µηδε µικρα υµιν τινα των αµαρτηµατων φαινεσθωσαν και ως µη τοσαυτην βλαβην εµποιουντα ταις ηµετεραις ψυχαις καταφρονεισθωσαν παρ’ ηµων. το µεν εν αγνοια κατεχοµενον κακον ανεζησε και η αµαρτια εν εµοι (55) ευρεθη ουσα. Ως γαρ µιασµα και θανατου κεντρον.πολυ (54) συνδυαζων και µολυνοµενος. ινα τι δε και εκεινο ου γεγονε. αλλα καταδεξαµενος κρατησει την εννοιαν. ει µεν συναδοντας ταυταις και ισοδυναµουντας ευρισκοµεν αυτους. µετ’ οργης πολλης αυτους εξ εαυτων αποπεµπεσθαι. Πλην γινωσκετε οτι τους µη µετανοουντας και µετα πασης ακριβειας και φοβου πολλου τηρουντας τας αυτου εντολας.µη πλανηθη. µεταµελος γενηται. καν µη εκβαλη ρηµα εκ του στοµατος αυτου. την του λογισµου προσβολην εκδιωξας. Μη πλανασθε. Ουτω και ο λεγων εν τη καρδια αυτου· “Κακως επραχθη τουτο και παραλογως εκεινο γεγονε”και· “∆ια τι το και το γεγονεν. εγω δε νεκρος και του καλου ξενος γεγονα.

τη παρακλησει του λογου. αδελφοι µου. ινα και πολεµειν διδαχθωµεν και παλαιειν τοις αει πολεµουσιν ηµιν εχθροις δαιµοσιν. οτι ουδεν ουτως ευκολον εις το σωθηναι ηµας ως το επακολουθειν τοις του Σωτηρος θειοις προσταγµασι. οπως ακριβως εκ των θειων Γραφων επισταµενοι το του Θεου θεληµα. µηδε τοις βλαβεροις συµπεριφερεσθαι λογισµοις. παρακαλω. πολλης της των θειων Γραφων ερευνης. Πληροφορηθητε. δραµωµεν σπουδαιως. Ο γαρ τα . αδελφοι µου. πολλης της σπουδης. ενωθωµεν τη ταπεινωσει τοις απ’ αιωνος αγιοις· αποδυσωµεθα τον παλαιον ανθρωπον τη εκκοπη του γεωδους θεληµατος και τη νεκρωσει του χοϊκου φρονηµατος. ∆ιο.εκφευγειν δει την εγγινοµενην εκ των εµπαθων λογισµων εισβολην. Ιησουν Χριστον. δια της καθαρας και αΰλου προσευχης. ενδυσωµεθα τον νεον Αδαµ. σπευσωµεν προθυµως και ζεουση τη προθυµια χωρισθωµεν τη απροσπαθεια του κοσµου. επιθυµειν και ασπαζεσθαι. ανανηψωµεν ποτε. ως ζωην και ζωης προξενον. και αλληλους διεγειροντες. Ωραν καθ’ ωραν και ηµεραν καθ’ ηµεραν ανακαινιζεσθαι ποιησωµεν εαυτους δια µετανοιας. Πλην οµως πολλων ηµιν δει των δακρυων. και τον φοβερον τοις αλλοις ανθρωποις θανατον. αποτεµνουσα και αποχωριζουσα την ψυχην απο πασης σωµατικης επιθυµιας τε και αισθησεως· ου µονον δε αλλα και ως πυρ φλεγον γινεται. διεγειρων ηµων το προθυµον της ψυχης και ποιων ηµας του καταφρονειν παντων των λυπηρων του βιου και ηγεισθαι χαραν παντα πειρασµον επερχοµενον. Ερευνατε και µετα πολλης ακριβειας και πιστεως κατεχετε τα λεγοµενα. ινα καν ενος δεσποτικου ρηµατος (56) δυναµις αποκαλυφθη ηµιν. οπως γνωµεν το εν µικροις λογοις κεκρυµµενον µεγα µυστηριον και µεχρι θανατου και υπερ µιας κεραιας των εντολων του Θεου τας ψυχας ηµων θησωµεν. Την γαρ εξ αυτων ωφελειαν εµφαινων ηµιν ο Σωτηρ ελεγεν· “Ερευνατε τας Γραφας”. πολλου του φοβου. Πολλης ουν ηµιν χρεια της νηψεως. Ο γαρ του Θεου λογος ως µαχαιρα διστοµος εστιν. δυνησθε το καλον διακρινειν απταιστως απο του χειρονος και µη παντι πνευµατι υπακουειν. προς ζηλον και µιµησιν του καλου. τοις διηνεκεσι δακρυσιν αποσµηξαντες εαυτους. πολλης της υποµονης και επιµονου ευχης.

ποτε δε υπαναχωρουσι και παυονται. (58) Πληγη δε προς θανατον εστι πασα αµετανοητος και ανεξαγορευτος αµαρτια και το εις απογνωσιν τινα εµπεσειν. και σκοπουσιν ακριβως ει που ευρειν δυνηθωσι µελος ηµων ασκεπον του εµπηξαι τα αυτων βελη και θανατωσαι ηµας. οθεν και φυγη τις χρησαµενος σεσωσται. και οχυρωµασι πολλακις εαυτους περικλειουσι και αλλοι αντ’αλλων την φυλακην εµπιστευονται. Αλλα και µετα το πληγηναι ηµας. εν τη ακµη της µαχης τυγχανοµεν. ουδεν ουδαµως οι δαιµονες ισχυσουσι καθ’ ηµων. αλλα και εσθιοντων ηµων και πινοντων και κοιµωµενων και οτιουν εργαζοµενων. Ενταυθα δε ουχ ουτως. µαλλον δε εν παση ωρα τιτρωσκεται.ειρηµενα οπλα µηδεπω κτησαµενος. ανδρειοτεροι και εµπειροτεροι δια θερµης µετανοιας γινοµεθα. αλλα διηνεκης τυγχανει ο πολεµος και διηνεκως αναγκη περιβεβλησθαι τοις του Χριστου στρατωταις τα εαυτων οπλα. και αρµατα ριπτουσι και υπνου µεταλαµβανουσι και τροφης µετα αδειας απασης. Ει γαρ ηµεις εαυτους ου προδωσοµεν τω της αµελειας βοθρω και απογνωσεως. Ασαρκους γαρ εχοµεν εχθρους. αλλα την ελευθεριαν περιδοξω δουλεια ανταλλαξαµενος. οπερ της ηµετερας εστι προαιρεσεως και θελησεως. και η νικησαντα τινα ζησαι η πληγεντα αποθανειν αναµφιβολως. ποτε µεν πολεµουσι µετα των οπλων. αλλα πασιν ανθρωποις αναγκη πασα επικειται του πολεµησαι τουτον τον πολεµον. ουδε αλλον αντ’ αλλου τουτον τον πολεµον αναδεξασθαι. ει και µη βλεπονται παρ’ ηµων. επειδη ουχ οµοιως των εξω πολεµων και οπλων και ο εν ηµιν αυτοις πολεµος. εν καιρω πολεµου στηναι ου δυναται. Και ουδεις εστιν ο απο τειχων αισθητων και οχυρωµατων εαυτον περιφυλαξαι δυναµενος και καν µιαν ωραν αποκρυβηναι και µικρον αναπνευσαι καθ’ εαυτον η φυγη χρησασθαι και σωθηναι. και κρατηθεις ισως ου τεθανατωται. (57) Γυµνος γαρ υπαρχων των οπλων εκεινων. αλλα πολυ εκεινου φρικωδεστερος ουτος. Ουκ ενι γαρ εν νυκτι η εν ηµερα η εν µια καιρου ροπη τουτον τον πολεµον παυσασθαι. περιφανεστερος ωφθη και µαλλον επλουτησεν. Μετα γαρ το . εαν θελωµεν. Ανθρωποι γαρ προς ανθρωπους µαχοµενοι. εν ειρηνη και ελευθερια διαγειν ου δυναται. οιτινες και κατα προσωπον ηµων διηνεκως ιστανται.

το δε αθανατους ειναι η θνητους των εφ’ ηµιν εστι. τω παντοδυναµω και φιλανθρωπω Θεω ηµων εν µετανοια προσφευγοντες. Και εκ ποιων ταυτην εργων κτησασθαι δυνατον. ου τεθνηξοµεθα. θανατος ου κυριευσει ηµων. πατερες και αδελφοι.Τουτων ακουσας ο αθλιος εγω και ταλαιπωρος. Τουτο οι ακροαται ακουσαντες – πολλοι γαρ παρησαν ου µονον λαϊκοι. Το µεν γαρ απληγους ηµας διατηρηθηναι ουκ εστι των εφ’ ηµιν. ∆ιο δη τουτο παρακαλω εµαυτον τε και παντας υµας πασαν σπουδην. αλλα µεινωµεν απαντες ακοινωνητοι! “. Αµην. ινα δια πασων των του Χριστου εντολων και προσταγµατων οδευοντες. Επειδηπερ. µετα των αλλων αυτου υπερφυων κατορθωµατων και τουτο ρητως ουτως. (59) Περι µετανοιας και κατανυξεως. εκλαυσα πικρως. εν προθυµια ψυχης εις τας αιωνιους µονας καταντησωµεν εν αγωγιµοις του Πνευµατος. ως υποµειδιωντες. εγραψε και εδιδαξε λεγων· “Αδελφε. αλλα εσοµεθα αει δυνατοι. και τη µια και αδιαιρετω Τριαδι παραστηναι και προσκυνησαι καταξιωθωµεν εν αυτω Χριστω τω Θεω ηµων.πληγηναι και θανειν παλιν αναστηναι και πολεµειν. του αγιου πατρος ηµων Συµεων του Στουδιωτου τα θεοπνευστα των υψηλων αυτου πραξεων αναγινωσκετε συγγραµµατα. ω η δοξα και το κρατος εις τους αιωνας των αιωνων. κατ’ ιδιαν τε µνησθεις εκεινων αυτων των ταυτα ειποντων και των ρηµατων αυτων και διαπονηθεις. πασαν ανδρειαν υποµονης και καρτεριας δια των αγαθων επιδειξασθαι πραξεων. Και οτι ανευ δακρυων αδυνατον εις καθαροτητα και απαθειαν ελασαι τινα. Λογος ∆΄. καθως εν παση τη ζωη αυτου εκεινος απαραβατως εφυλαξεν. αλλα και µοναχοι των ονοµαστων και περιδοξων επ’ αρετη -. εν οδυνη καρδιας µου λεγων ουτως εν εµαυτω· (60) “Αρα γε ουτω περι του πραγµατος αληθως διακειµενοι και ως αδυνατον ειναι τουτο . των γενναιοτατων και αγαν αδρειως εστιν. απερ εκεινος εις πολλων ωφελειαν εξεθετο θειω κινουµενος Πνευµατι. εθαυµασαν επι τω λογω και αλληλοις ενατενισαντες ειπον. οµοθυµαδον µια τη φωνη· “Λοιπον ηµεις ουδεποτε κοινωνησωµεν. ανευ δακρυων µη κοινωνηση ποτε”. οπερ και πολλου αξιον εστι και θαυµατος πληρες. Μη απογινωσκοντων γαρ ηµων.

οι µεν ευχερως και εξ ετοιµου προς κατανυξιν εχουσιν. ∆ιο και την υµετεραν αγαπην περι τουτου πληροφορησαι βουλοµενος.“Αυτο ουν τουτο το ειναι σκληρους. φησιν. καν οπωσουν πενθησαι η κλαυσαι ισχυσει κατα Θεον και δακρυων κατενεγκειν σταλαγµους· πως γαρ. η ως µικρον τι µαλλον κατορθωµα λογισαµενοι το κατα τον καιρον της κοινωνιας κλαυσαι µονον. Παντως γαρ ει µη καθ’ εκαστην ηµεραν και νυκτα εργον εχει το κλαιειν τις ενωπιον Χριστου του Θεου. αλλα και εν παση ωρα ει οιον τε. Ει δε και τουτο αδυνατον παντη λογιζονται. ουκ αν αγευστοι του τοιουτου καλου της τοιαυτης δωρεας του Θεου ολως ετυγχανον· ει φοβον Θεου εν καρδια εκτησαντο. του ρηµατος κατεγελασαν. ουδε τυπτοµενοι κατανυσσονται. “. ουκ αν υπο των ιδιων λογων εκρινοντο· ει µετανοιας επεµελουντο. οπου γε πολλοι και εν αυτη τη εξοδω της ψυχης αυτων εκλαυσαν οµου και εδακρυσαν (οιµαι δε ου πολλοι. Ει γαρ εαυτους εκρινον. το µετα δακρυων καθ’ εκαστην µετεχειν των φρικτων µυστηριων. ο ουδε θαυµαστον µοι δοκει. οι δε σκληροκαρδιοι τινες και λιθοκαρδιοι οντες. . Αλλα και οι ιερεις αυτοι την θειαν και αναιµακτον λειτουργιαν επιτελουντες. ως φατε. “. βαβαι της αναλγησιας. δια τι τουτο αδυνατον. οιµοι της ανοιας των ταυτα λεγοντων και αµελειας και της πωρωσεως. ειπον α ειπον. µικρον τι του υψους υµων ανεπαισχυντες υφεντες και την ακοην ευµενως υποκλιναντες.απο ψυχης λογισαµενοι. ειπατε ει επιστασθε. ως προς εκεινους αυτους τους ουτως ειποντας τον λογον ποιουµενος. Ει δ’ αγνοειτε. µη απαξιωσητε µαθειν εξ εµου του εσχατου. ου µονον εν τω καιρω της µεταληψεως των θειων µυστηριων δυνατον ειναι το πενθειν και κλαιειν διεµαρτυραντο.”. και προς κατανυξιν δυσκινητους. ουδε οτε των θειων µυστηριων µεταλαβειν βουληθη. ποθεν αυτοις.“Επειδη. φευ της αγνοιας αυτων. αλλα λιαν ολιγοι και ευαριθµητοι). εαν µη κατ’ οικονοµιαν τινα αρρητον η συµβασιν εξ αιτιας τινος σπανιως επελθη τινι. ω βελτιστοι αδελφοι. ουκ αν αδυνατον ειναι ποτε τουτο απηρευξαντο· ει πραξιν µετηρχοντο εγκαρπον. προσεγενετο. πως κλαιειν και πενθειν δυνανται και µετα δακρυων αει κοινωνειν. πως δυνανται κλαιειν. διερωτησαι προηρηµαι· (61) “Ειπατε µοι. Οι ουν ουτως εχοντες.

οτι ηµεις µεν δικαιως. σκοπησον και ευρησεις απαντας τους εξ αιωνος δια µονων των τριων τουτων. αλλα λιαν καλων. Και ει δοκει. ο συσταυρωθεις τω ∆εσποτη Ιησου Χριστω. ον ως εαυτον ετιµα το προτερον και υπερηγαπα ως ευεργετην. ο δε πιστιν κτησαµενος ελεγε· “Μνησθητι µου. ελεγεν· “Ει Υιος ει του Θεου. ο δε ετερος αυτω ανθυπεφερεν· “Ουδε φοβη συ τον Θεον. εσθ’ οτε και αδελφων. µαλα δη αγαθος ων και τουτο ου θεσει και προαιρεσει. πονηρων. ο µεν ταυτα. Ποθεν γαρ . η κατανυκτικος και ταπεινος. Προς τουτοις ποθεν ο µεν εις ληστης. και σκληρων. ευδηλον οτι εκ πονηρας προαιρεσεως· εκ φυσεως γαρ ουδεις εγενετο πονηρος. Εκ προαιρεσεως ο µεν αγαθης.ινα ανωθεν αυτους επαριθµησωµαι . ειπε µοι. ο δε τοιουτων· και εκ πραξεων ο µεν εναντιων. Ποθεν. οµοτροπων. τω φθονω εκδοτος γεγονε και τον φονον ειργασατο. .. Ουχι εκ προαιρεσεως εκαστος και λογισµων ο µεν αγαθων. ουχι προαιρεσει και λογισµω συγκαταθεµενος πονηρω. ασπλαχνων.” Ακουσον. ο µεν σκληρος. Ποθεν ο Καϊν αδελφοκτονος εγενετο. ουτος δε ουδεν ατοπον επραξε”. “Ποθεν ουν. Εκ τουτων γαρ και ο µεν απιστιαν. ουχι τη πονηρα προαιρεσει εαυτον του Ποιητου προτιµησας και λογισµοις πονηροις εξακολουθησας. οµογενων. Κυριε. Ινα δε τους αλλους παρησω πολλους οντας. εκ τουτων ων ειπειν βουλοµαι µαθετε και διδαχθητε οτι προαιρεσεως αυτεξουσιοτητι εκαστος. φησιν. ο πρωτος σιγατω “.Γεγραπται γαρ· “Εαν δε τω εσχατω αποκαλυφθη. (62) εκ φυσεως η εκ πονηρας προαιρεσεως. επειδη ουδε πονηρων εργων ποιητης ο Θεος. Και εικοτως. εν τη βασιλεια σου”. ο δε ευκατανυκτος. ο δε φαυλης· και εξ εννοιων ο µεν πονηρων. αξια γαρ ων επραξαµεν απελαβοµεν. αλλα φυσσει και αληθεια. συνηλικιωτων. η σκληροκαρδιος και υπερηφανος γινεται. οµογνωµονων. σωσον σεαυτον και ηµας”. φηµι. και ο µεν εδικαιωθη. ο δε φιλοθεων. ∆υο γαρ τινων αποτασσοµενων τω βιω οµοτεχνων. ο δε πονηρων. Ποθεν δε ο Σαουλ εζητει κρατησαι και αποκτειναι τον ∆αυιδ. ο δε κατεκριθη. οτι πολλοι εξ αγαθων εγενοντο πονηροι και εκ πονηρων αγαθοι. ο Εωσφορος εξεπεσεν. ο δε εκεινα εφθεγξατο.

Ο δε τα εναντια τουτων παντων προθεσει ψυχης πονηρας ποιων. υποµενων εµπονως υβρεις και θλιψεις και στενοχωριας. ζεσει πιστεως και προθεσεως. και εισερχοµενων αυτων αµα εις το της ασκησεως σταδιον. και ου µονον εαυτον αλλα και οις προσοµιλει της ωφελειας αποστερων. Ποθεν ουν ουκ επισης και τα της αρετης αυτοις κατωρθωθη. εν κατανυξει και δακρυσιν. ινα τυχων ελεους και συγχωρησεως των προτερων κακων. αλλ’ εκ προαιρεσεως γινεται πας ανθρωπος ειτε ταπεινος και ευκατανυκτος. και προς τουτοις προσεχων ην εξ αυτης εισοδου και αποταγης νουνεχως ταις θειαις Γραφαις και οικοθεν αφ’ εαυτου το αγαθον ποιειν εξελεξατο. Ποτε γαρ. εµεινεν οπερ ην και προ του αποταξασθαι πονηρος. ειπε µοι. παντα ποιων µετα γνωσεως. κατανυγησεται την ψυχην και δακρυον εκ οφθαλµων σταλαξει ο πασαν ηµεραν σχεδον ωδε κακεισε περιερχοµενος και µητε σιωπης χειλεων. µητε ευχης. αλλα προθυµως επιτελων παντα και τον εσχατον αει µεταδιωκων τοπον και εαυτον ευτελεστερον λογιζοµενος παντων και. και ου µονον τα της . ειτε σκληρος την καρδιαν και πεπωρωµενος και ακατανυκτος. παντων αποκοπην ποιουµενος των κακων. Ποτε κατανυξιν κτησεται ο παντα περιεργαζοµενος τα της µονης. ευρη παρρησιαν ενωπιον του Θεου. ο µεν αυτων κατορθοι πασαν οµου αρετην. Ουτως ουκ εκ φυσεως. εν δεησεσιν. εν σιωπη χειλεων. Ουχι οτι ο µεν προθεσει ψυχης αγαθης παντα τα κατα Θεον υπεµεινε λυπηρα. εν αποχη βρωµατων ηδεων και ακαιρων οµιλιων. οσα ηµας αι θειαι Γραφαι σαφως εκδιδασκουσιν. µη αντιλεγων η γογγυζων επιτασσοµενος. αλλα ποτε µεν προσοµιλων τοις πλησιον εν ταις συναξεσι.ωµοτατων. ωσπερ τινες οιονται. ποτε δε διασυρων και λοιδορουµενος τους ευλαβεις των αδελφων και αυτον εσθ’ οτε τον προηγουµενον. εν αποχη θυµου και οργης και κραυγης. και τα ευτελη και ατιµοτερα εκλεγοµενος των εργων. µιµουµενος τους των ευλαβεστερων ανδρων βιους και συναµιλλωµενος αυτοις εν νηστειαις και προσευχαις. ο δε χειρων η οπερ ην προ του αποταξασθαι γινεται. απλως ειπειν. (64) µητε αναγνωσεως και ησυχιας επιµελουµενος. (63) ωσπερ και τα της κακιας εκορυφωθη. ινα µη λεγω και χειρων η οπερ ην. φιλασαρκων και φιλαργυρων και παν ειδος κακιας και πονηριας µετελθοντων επισης.

και υπερ των τοιουτων αει µαχοµενος και λυπουµενος. οτι εκεινος επακουµβιζων ισταται και απερχοµενος ισταται”. Ο δε και προφασιζοµενος προφασεις εν αµαρτιαις. δουλον . “ ο δε· “Λοιπον. ο ισως αναξιος ων και της κατω χωρας. αλλα και ενος εκαστου τον βιον. µηδε αποστρεφων το ους αυτου εξ ακοης µαταιας και µεµνηµενος της εσχατης απολογιας και του φοβερου βηµατος του Χριστου. ποτε της εαυτου ασθενειας επιγνωµων γενηται.” και παλιν· “Ηκουσατε του δεινος την συµφοραν. λυπηθησεται ποτε υπερ της ιδιας ψυχης και κλαυσει πικρως ενωπιον του Θεου. δυνατος ων και σφριγων και νεος. Ο τοιουτος αρα ποτε των οικειων αναµνηµονευσει κακων. ινα και πονεσας δακρυον καταφερη εξ οφθαλµων αυτου. Η γαρ κενοδοξια. Ο γαρ µη προσεχων τοις θεοπνευστοις λογιοις. οπως γυµνοι και τετραχηλισµενοι οφειλοµεν παραστησεσθαι παντες αυτω και δουναι λογον υπερ των βεβιωµενων ηµιν. ποτε εις συναισθησιν ελθη των οικειων αµαρτηµατων και εαυτον αποκλαυσεται. “. τι τον δεινα πεποιηκεν αδελφον ο ηγουµενος. λεγων· “Μη δευτερος ειµι του δεινος η του δεινος εγω. εν τη καθεδρα της τραπεζης. (65) πως αρα. µηδε θυραν τιθεµενος περι τα χειλη αυτου. Ο δε και της συναξεως εξερχοµενος εν τω καιρω της αναγνωσεως των θειων Γραφων και εγγυς η µακραν καθηµενος και προσοµιλων µετα τινων – ποτε µεν εκεινου ποτε δε των αλλων τας ανωφελεις συντυχιας προβαλλοµενων και ουτω λεγοντων· “Ηκουσατε. ποτε δε· “Εµαθες τι τω δεινι συνεβη τω ταπεινω. ει πλειον των εκατον χρονων επιζησει εν τω µοναχικω σχηµατι. Πως ο των πρωτειων αντιποιουµενος εν τη στασει της εκκλησιας. εαν ειπω υµιν τι τον δεινα πεποιηκεν τον ταπεινον. και παραµετρων εαυτον τοις πολλα κοπιασασι και χρονισασι τη ασκησει των ευλαβεστερων αδελφων. εν τη στασει της εκκλησιας. φησι. ινα και στεναξας απο ψυχης κατανυγη την καρδιαν και δακρυση τοις οφθαλµοις. αδυναµιαν προβαλλοµενος. “και ουτω τοιαυτα και χειρονα τουτων ο οµιλων και απασχολων και απασχολουµενος εις φλυαριας τοιαυτας. δακρυον κτησεται και πενθησει θερµως εαυτον.συνεξισαζων εαυτον εκεινοις. τι εχετε ειπειν.µονης. και ποτε µεν λεγων προς τινας των αδελφων· “Ηκουσα χθες το και το” φησι.

µηδεµιαν αλλοιωσιν ολως προς το κρειττον επαισθανοµενος προσγινοµενην αυτω. ευχης λεγω και σιωπης χειλεων και αγρυπνιας και εγκρατειας και πτωχειας πνευµατικης και ταπεινωσεως και αγαπης. τιµιε πατερ. διακονησαι τη µονη και τοις αδελφοις. τοις πλησιαζουσιν αυτω και ανεχοµενοις ακουειν αυτου προσοµιλων συνεχως µαταια και γραωδη µυθευµατα. Αλλ’ ουχ’ ουτως εχει· Θεος γαρ ου βλεπει εις προσωπον. και οικονοµειν οιδεν εκεινος κρειττον παρ’ ηµας τα πραγµατα. και ηµεις. αδελφοι. Και οι µεν οσοι ευλαβειας δηθεν της εξωθεν επιµελοµενοι µονον η. εις την κατα Χριστον ηλικιαν. επιβλεψω. φησιν. ουδε εις µονην την εξωθεν καταστολην των ηθων. τουτο µαλλον αρκειν εαυτω οιοµενος.αυτον τη ακηδια εκδουσα. ουκετι εν ουδενι καρτερησαι αφιησιν αυτον εν υποµονη· και διαγει εκτοτε εκαστος των τοιουτων εις πασαν συναξιν εν ραθυµια και αµελεια. και οιοµενους σωθησεσθαι ανευ τινος αλλης εργασιας. την δια της κατανυξεως τοις αγωνιζοµενοις απο Θεου διδοµενην. οσοι προς τα κερδη και την δοξαν και τα παροντα µονον κεχηνασιν· “Ουκ εσµεν αξιοι. µαλλον ειπειν. (67) . Τι δε και περι των αναξιως προσερχοµενων και αιτησεις ποιουµενων εις τους προεστωτας αυτων ειπω. Εγνων γαρ τινας υπο της τοιαυτης απατης κατασχεθεντας και σπουδην µεν ποιουµενους ωστε µη περιπεσειν εις αµαρτιαν τινα σαρκικην µεθ’ ετερων συναφθεντας σωµατων· οπως δε τα εν κρυφη γινοµενα η και εν τω αφανει µελετωµενα της καρδιας µη εκφυγειν το καθολου φροντιζοντας. φασι. µετα µονης της απλως ουτω γινοµενοις εν ταις συναξεσιν υπαντης. ουτως απλως εις την κατορθωσιν των αρετων και την τελειωσιν των τετελειωµενων. ουδε εις τας κραυγας ηµων. ανωφελως εκειθεν εξερχεται. αλλ’ εις καρδιαν συντετριµµενην και τεταπεινωµενην και ησυχον και τον φοβον του Θεου επιφεροµενην· “Επι τινα γαρ. αλλ’ η επι τον πραον και ησυχον και τρεµοντα µου τους λογους”. το µη απολιµπανεσθαι των τετυπωµενων (66) συναξεων – ορθρου λεγω και λυχνικου και των ψαλλοµενων ωρων -. η µονος ο δεινα και ο δεινα εις την δεινα και δεινα διακονιαν εστιν αξιος. Και ουτως αναισθητως η µαλλον ειπειν αναλγητως τοις πνευµατικοις και θεοσεβεσιν ανδρασι συνεισερχοµενος εν ταις θειαις συναξεσιν.

αποκρινεται λεγων αυτω· “Μνησθειη σου ο Θεος της αγαπης. ωφελεισθαι προφασιζοµενος υπο των λεγοµενων υπ’ εκεινων συντυχιων και ερµηνειων της θειας Γραφης. ουκ εχεις . Εαν δε παλιν προσθεις ο αδελφος ειπη αυτω· “Ου δυνασαι ωδε ιστασθαι. καλλιον ψαλλω ηπερ αφ’ ου εκ συνηθειας ισταµαι τοπου”. εξ ων απερχοµενος ταυτα λεγει.”.∆οκιµασον. πατερ. Ει µεν ουν ευρεθη τις. προ του υποταγηναι και ιδρωσαι και κοπιασαι αυτους εις το εργον του Θεου. ουδε ζην νοµιζω την ηµεραν εκεινην”. και ηµας και ευρησεις ποιουντας και οικονοµουντας κρειττον η ως εκεινοι τα της µονης πραγµατα”. την εξωθεν ευλαβειαν υποκρινεται. φοβουµενος τον Θεον. εις τον συνηθη σου τοπον και στηθι ψαλλων εκει µετα των αδελφων· δυνασαι γαρ”. Κατα µικρον δε και εις πασαν αλλην υποθεσιν τοις πρωτοις ο τοιουτος σπουδαζων συναριθµειν εαυτον. τοις ερχοµενοις εν τη µονη φιλοις των αλλων και αρχουσι σπουδαζει προσυπανταν και εν οις προσερχονται αδελφοις συχνοτερον απερχεται επι τω γνωριµος γενεσθαι αυτων. (68) Λοιπον ουν περιτρεχειν αρχεται το µοναστηριον απο κελλης εις κελλαν απερχοµενος και λεγων ενι εκαστω· “Πιστευσον. αδελφε. σωµατος αδυναµιαν προφασιζοµενος και ασθενειαν. εκτοτε ουδεποτε δυναται στηναι εν τω χορω. µετα των πολλα κεκοπιασαντων επακουµβιζοντες. απερχοµενοι ιστανται. αδελφε µου· τι γαρ και βλεπεις εις εµε αγαθον. ανευ προσταξεως του προεστωτος ηµων”. ει βουλει. φησιν. παρισαζων εαυτον τω κεκοπιακοτι πολλα· και οπηνικα του σκοπου τυχη. οτι εαν µη ιδω σε. ακουω τον πρωτον κανοναρχον και ισταµαι εις το πρωτον στηθεον η εις το δευτερον του δεινος εγγυς”. φησι. ως ειρηται. ακουσας εκεινος ευθυς απελθων αιτειται τον προεστωτα. προσποιειται κοσµιαν καταστολην. αδελφε. αδελφε. Ο δε· “Και τι. οι δε οσοι τη αµελεια και ραθυµια εξ αυτης αυτων της αποταγης εκδοτους δεδωκασιν εαυτους. Και εαν ειπη ο πλησιον αυτου προς ενα τουτων· “Εισελθε. εως ου επιτυχη του ιδιου σκοπου· “Και ινα. αποκρινεται λεγων· “Απο των ωδε µαλλον προσεχεστερον ακουων. ουτως σε αγαπω. οι απο του κοσµου χθες και πρωην ελθοντες και µυριων κακων γεµοντες. αδυναµιαν σωµατος προβαλλοµενοι.

Ο δε πνευµατικος αδελφος οµιλει αυτω κατα την δοθεισαν αυτω χαριν τα προς σωτηριαν ψυχης και. προς παντας φιλαδελφος ων. ει µεν των ευπορων εστιν. ευθυς φυσιουται εν εαυτω υπο των επαινων εκεινου και αποκριθεις λεγει προς αυτον· “Και τι κρεισσον της αγαπης.” Ταυτα δε λεγων προς το γευσασθαι αποβλεπεται µετ’ αυτου. οθεν αν και προσγενηται αυτοις δια της των βρωµατων δαψιλειας την δοκουσαν αγαπην βεβαιοτερον εµπεδωσασθαι. ινα συν εµοι τροφης µεταλαβης. απλαστος και το µειζον παντων πατρος σπλαχνα κεκτηµενος. ω πατερ και αδελφε. Ει δ’ ουν αλλα µετα τας πολλας και ανωφελεις οµιλιας λεγει αυτω· (69) “Μηδεν µοι µεµψη.συ των καλων. και συνευφραινεσθαι σοι”. γνωστικος. µαλλον δε απατης συνδησας εαυτον τοις πασι. οκνω γαρ ειπειν και τα αυτου υπογαστρια. αδελφε. αυτικα ουδ’ υποχωρησαι τουτον εα. αλλ’ απ’ εναντιας σαρκικος και αστηρικτος. νοος κουφοτητι χαυνωθεις ο τοιουτος. τους εις αερα µεν διαλυοµενους. Ποιος γαρ ουτω πραΰς. αλλ’ αξιοι συνεστιασθηναι αυτον αυτω. Ει δε µη τοιουτος ευρεθη. ποτε µεν αυτος αλλον. οντως ουδεν· και µακαριος ο ταυτην κτησαµενος”. ∆ιο και µετ’ επιτηδευσεως εκ των ερανων γαστριζοµενος καθ’ εκαστην της εσπερας ερχοµενης µετα την . Αλλ’ επει τοιαυτην διαθεσιν και αγαπην προς ηµας τους ταπεινους κεκτησαι. ουκ επιλειπει αυτον τραπεζα και ευθηνια των εις τρυφην χορτασµατων εις κορον. ουδεν εχω αξιον σου. εχοµεν απο του νυν κοινως και φιλικως καταπολαυειν ων αν επιχορηγηση Κυριος ηµιν εις βρωσιν. Οιδεν η αγαπη. οσα οιδε τον κολακα αποδεχεσθαι και προς ευφηµιαν αυτου διερεθιζειν. Ειτα ωσπερ τοις επιπλαστοις επαινοις καταθελγοµενος. και ου παυονται πορους επιζητουντες. ευλαβης. Ουτω τοινυν µετα παντων προφασει αγαπης. Εκτοτε ουν παρεµπιπτει εν εκατεροις τουτοις φροντις ανεξαλειπτος. οσον το εφ’ εαυτον τους επαινους αυτου απωθουµενος. ποτε δε των αλλων ο καθ’ εις αυτον προσκαλουµενος. και ουτω γινεται χοιρος και δεσµειται ταις ηδοναις και θεραπευει ενδελεχως την γαστερα. σοφος. και βρωµασιν αυτον δεξιουµενος κενους επαινους αντιλαµβανει. και αλλα τινα. βλαβην δε ου την τυχουσαν τη αυτου προξενουντας ψυχη. διορθουται τον αδελφον.

αλλα δη και εν τη του ορθρου συναξει. ευνους ευρισκεται παραχρηµα και δραστικωτατος υπηρετης. Ινα δειξω υµιν. ταπεινε. Αλλα τινος ενεκα ταυτα παντα διηλθον. Αλλα θερµον ευτρεπισας. εσθ’ οτε λοιδορων και κατακρινων βιους ετερων. Κοιµηθητι µικρον και τη φυσει βοηθησον εις το εξαναλωσαι τα βρωµατα και προ της συναξεως εγερθητι. συχνοτερως εις τας των φιλων και αγαπητων πατερων κελλας απερχοµενος εως βραδυ καθηται συνδειπνων. ανεπαισθητως κορεννυται και παχειαν απεργαζεται την γαστερα και δυσµεταχειριστον και τη της ψυχης ορµη µη υπεικουσαν. τω διψει συνεχοµαι. οια δη και αυτος αυτω συνευωχουµενος και ζωηροτερον µαλλον πινων τον οινον και εκτροφων. Και τοτε µαλλον. προσοµιλων αυτοις· και ουτως εν τω κελλιω ερχοµενος. Υπακουει τω λογισµω και πεσων υπνοι και εαν εξυπνος γενηται. εαν ετερος ελθων παραβαλη. Καθως ουν προειποµεν. ως εθος αυτω εστι. ευκινητον εχων το σωµα. (70) Τοτε λεγει αυτω ο λογισµος· “Απολυσον σου τον υπουργον και στηθι ποιησον σου την συνηθη ευχην”. οτι ο τοιουτον ελκων βιον ου δυναται ποτε δακρυον εξ οφθαλµων αυτου καταγαγειν· πως γαρ ο αει την αυτου θεραπευων γαστερα και διηνεκως φροντιζων οµοιως τοις εθνεσι . ευξη καλως”. Αλλα και εν τη αυτου κελλη. υπνωσω ετι µικρον”. Ος και µετα το πιειν απαξ προς ορεξιν αυθις διεγειρεται βρωµατων και λεληθοτως τη των βρωµατων ηδυτητι ωσπερ υποκλεπτοµενος. φθανει η συναξις του ορθρου. αλλα λεγει· “Ταχυ εστιν. µηδεν ολως πνευµατικον η εννοησαι η διαπραξασθαι δυναµενος. δος µοι πιειν και αναψυξαι της διψης”. και τηνικαυτα εγειροµενος εισερχεται εις την συναξιν. Εκεινος ουν. λεγει τω υπουργουντι αυτω· “Ιδε. αχρηστος γινεται ου µονον εν τη εσπερινη ευχη. και µενει ουτος τον ολον της ζωης αυτου χρονον προσαπολλυς εν κραιπαλη και µεθη και µεριµναις ουκ αγαθαις. του σκοτους αυτω λανθανειν επιβραβευοντος. ως εξ εθους εχων. αδελφοι. ουκ εγειρεται. συµπινων.των αποδειπνιων ακολουθιαν εις το κελλιον αυτου απερχοµενος. Και ουτως υπερτιθεµενου. το συνειδος εχων ελεγχον της αµελειας και ραθυµιας αυτου. Ανταποκρινεται ο ετερος λογισµος και λεγει αυτω· “Και πως ισχυεις στηναι εµπεπλησµενος ων και καταγοµος. οµοιως την νυκτα παρελκει.

και εικοτως των κρειττονων εξαµαρτανει. ειθ’ ουτως εκπληρωσας παντα ανακλινεται και πλεον ουδεν· τι ουν. Ως γαρ ουκ ενδεχεται τον µη εκπυρουµενον σιδηρον τω πυρι οµοιως τω εκπυρουµενω λαµπρυνεσθαι η εις . ∆ωµεν δε και απεχεσθαι των ειρηµενων αυτον και µητε προς αλλου τινος κελλαν χωρειν. δακρυον η κατανυξιν κτησασθαι η την εκ του κοσµου συνουσαν αυτω κακιαν και πονηριαν και σκληροκαρδιαν αποβαλεσθαι και ταπεινωσιν κτησασθαι. ινα εχη τουτο λεγειν εν καιρω συναξεως η και παρουσια φιλων. ο ταυτα νοµιζων η και νοµοθετων. ουκ εστιν κατα Θεον η εργασια αυτου αλλα µονον προς ανθρωπων αρεσκειαν. αλλα χαριν ωφελειας και του ακουσαι λογον Θεου εντυγχανει ταις θειαις Γραφαις. ειπε µοι. Θωµεν δε οτι ουχ ενεκα τουτου.τι φαγεται αυριον και τι πιεται (71) και ως δεσποινη δουλευων τη του φαρυγγος ηδονη. οσας αν και ειποις ποιειν. ωστε φαινεσθαι αυτον γνωστικον. αλλα κλεισαντα τας θυρας ενδον µενειν της κελλης µονωτατον· τι ουν ο οφελος αυτω. δυνησεται ποτε αρα. Πλανα εαυτον οστις αν η. οφελος αυτω εκ της τοιαυτης και µονον εργασιας. Ουδαµως. (72) Ουτω τοινυν αει τον εαυτου βιον εκαστος των προειρηµενων διερχοµενος. Παντι γαρ τω µετα γνωσεως εργαζοµενω την πνευµατικην εργασιαν των εντολων του Θεου αναλογως διχα πασης αµφιβολιας η των ειρηµενων επιγινεται κτησις της εµπονου εργασιας αυτου. η επικτησις της ταπεινοφροσυνης οµου και πραοτητος. ειτα εγερθεις ισταται εις προσευχην· η δε προσευχη αυτου εστωσαν. ος εστιν η απαθεια. ει δοκει. µητε αλλον αυτον υποδεχεσθαι εν τη κελλη αυτου. ψαλµοι δυο η τρεις η δεκα η εκατον. ως ο απο της αρχης της αποταγης αυτου δους εαυτον ολον εις το παντα τα κατα θεον λυπηρα υποµειναι και παθειν. εαν µη πνευµατικη υπαρχη και µετα γνωσεως η εργασια αυτου. αι προσκυνησεις ωσαυτως. µητε κορω γαστρος και ποτω και αργολογιαις προσανεχειν. και η γνωσις µετα σοφιας του πνευµατος. εαν µη και ο καρπος της ευχης και της αναγνωσεως επανθηση τη ψυχη αυτου δια των δακρυων της µετανοιας. αλλα καθηται αναγινωσκων προς το αποστηθισαι τι. καθως ανωθεν προειρηκαµεν. Ει δε εργαζοµενω κατα το δοκειν και πονουντι ουκ επανθησει τα ειρηµενα.

Και εικοτως. ουτως ουδε τον αµελη και ραθυµον και τοιουτον ελκοντα βιον επιβλαβη. οσον ο τρεχων ελευθεριως τον εν δεσµοις και πεδαις σιδηραις κατεχοµενον· ο δε ητταται και τοις προτεροις εναποµενει κακοις η και χειροσι. γινεται χειρων η οπερ ην εν τω κοσµω του υλικου πνευµατος αντιστραφεντος και ενοικησαντος εις αυτον µετα των επτα πνευµατων της πονηριας. οταν µη εχη ανθρωπον. καθως πασα Γραφη θεοπνευστος µαρτυρει. οιον ο λογος εδηλωσε. προκοπτει συντοµως και υπο της θειας χαριτος. ταυτην προ παντων των καλων και . Ο µεν γαρ ταπεινος ων την καρδιαν και ταπεινοτερας εχων τας εννοιας και συντετριµµενον τον λογισµον προαιρουµενος τε σπουδαιοτερον ταις θειαις Γραφαις εξακολουθειν και πασαν υποµενων θλιψιν και παντα πειρασµον υποφερων. ως εφθην ειπων. Ο δε γεµων ακαθαρσιας οµου και οιησεως και µη βουλοµενος ενωπιον της κραταιας χειρος του Θεου ταπεινωθηναι και ανακαλυψαι τα της καρδιας αυτου πατρι πνευµατικω και κολληθηναι αυτω και παντα δρασαι και παθειν. τα προς σωτηριαν διδασκεται. Τοιγαρουν και ο θελων κοψαι παθη η κτησασθαι αρετας. δυνατον τω αναδεξαµενω εκ πρωτης τυπους αγαθους εξ υπακοης πατερων πνευµατικων και βιον εναρετον εχοντι εξισωθηναι και των αυτων εκεινω καταπολαυσαι δωρεων και χαρισµατων του Πνευµατος. εξοριζων κατ’ ολιγον απο της αυτου ψυχης τας ενουσας αυτω απο του κοσµου κακιας και πονηριας. (73) αντεισαγων δε αντ’ εκεινων τας αρετας. τας πραξεις αυτου δηλονοτι και τα κακα αναλογιζοµενος και µεµφοµενος εαυτον καθ’ εκαστην και βλεπων αµαρτωλον εαυτον. µη θελησας οικοθεν εκλεξασθαι και ποιησαι το αγαθον εν τω υπεισελθειν και αναδεξασθαι τους αγωνας της αρετης. ∆ια τουτο ουν. οσα προς αρετην και Θεον µετα συνεσεως φερει και τελεοι τον κατα Θεον ανθρωπον. Και ουτως ο µεν υπερβαινει τοσουτον και υπερνικα τον συνεισελθοντα αυτω αδελφον. ετι δε και µετα παντων των ευτελεστερων συναριθµων εαυτον.απαλοτητα δι’ ετερας τινος µηχανης ερχεσθαι και χαλκευεσθαι και εις εργαλειον κατασκευαζεσθαι ποτε ευχρηστον. εργασιας εστι καρπος η κατανυξις και καρπων προξενος. µαλλον δε ποιητικη πασων των αρετων και δηµιουργος αυτη καθεστηκε.

οτι δακρυων διχα και κατανυξεως διηνεκους εκαθαρθη τις ανθρωπων ποτε η αγιος γεγονεν η Πνευµα Αγιον ελαβεν η τον Θεον εθεασατο η σκηνωσαντα ενδον αυτου εγνωκεν η ολως τουτον εσχε ποτε ενοικον εν τη . µαλλον δε δια των δακρυων. το της κατανυξεως θειον πυρ απεργαζεται· ανευ δε δακρυων. φθονον. Ανευ γαρ υδατος αµηχανον εκπληθηναι το ρερυπωµενον ιµατιον. και υπερεµπιπλουν τας µετα πιστεως δεχοµενας τον λογον ψυχας. Πυρ γαρ εστι θειον διαλυον ορη και πετρας και λεια παντα ποιουν και µεταποιουν εις παραδεισους και αλλοιουν τας αυτο δεχοµενας ψυχας. και ωσπερ απο δεξαµενης τινος καταρρεον εις τους εγγυς και µακραν. Ουδε γαρ απο των θειων Γραφων αποδειξει τουτο τις. Ο γαρ ταυτην ολοψυχως επιζητων. κενοδοξιαν και ταλλα παντα α τουτοις συνεπεται· ου µονον δε αλλα και ωσπερ τις φλοξα περιτρεχουσα κατ’ ολιγον εξαφανιζει εκκαιουσα καθ’ ωραν ως ακανθας αυτας και καταφλεγουσα· ητις και πρωτον µεν ποθον εµποιει της τελειας τουτων ελευθεριας τε και καθαρσεως. επειτα και των αποκειµενων και ητοιµασµενων παρα Θεου αγαθων τοις αγαπωσι αυτον. µαλλον δε ειπειν εις απαν ψευδεις και της απωλειας προξενους. και διχα δακρυων αµηχανεστερον αποπλυθηναι και καθαρθηναι κηλιδων και µολυσµων την ψυχην. (75) Ταυτα δε παντα µετα δακρυων. Εκπλυνει µεν γαρ εκ πρωτης του ρυπου τους µετοχους αυτου. Μη προφασιζωµεθα προφασεις (74) ψυχοβλαβεις και µαταιας. και καν χαλκου καν σιδηρου καν αδαµαντος σκληροτεραν εχη καρδιαν. ωσπερ τραυµατων λεπιδας ταυτα εξανασπων. ως εφαµεν. ουδε εν τουτων η εν ηµιν αυτοις η εν τισιν ετεροις γεγονε ποτε η γενησεται. ευρισκει αυτην· µαλλον δε αυτη παραγινοµενη ευρισκει τον εκζητουντα επιπονως αυτην.µετα πασων των αρετων οφειλει επιµελως εκζητειν. αλλ’ εκζητησωµεν την βασιλιδα ταυτων των αρετων ολοψυχως. αµα τω παραγενεσθαι κηρου παντος µαλακωτεραν ταυτην εργαζεται. Μεσον γαρ τουτων πηγη βλυζουσα γινεται. Χωρις γαρ ταυτης ου θεασεται καθαραν ποτε την εαυτου ψυχην· ει δε µη ταυτην. φηµι δη πονηριαν. υδωρ ζωης αει πηδων και αλλοµενον και καταρδευον πλουσιως αυτας. ειτα συνεκπλυνει τα παθη και απορρυπτει. ουδε το σωµα παντως κτησεται καθαρον.

αλλ’ ως εις των λοιπων ανθρωπων εστιν. οπλα τε αιρειν και οπη δει και πως και ποτε και ποταπα και επι ποιω και ποταπω τω αντιπαλω κατα καιρον και καιρους καλως οριζοµενον. και αυτην καταδροσιζοντων και αναψυχοντων την υπο του απροσιτου πυρος κατεχοµενην και καταφλεγοµενην ψυχην. τα εργαλεια της τεχνης του τεχνιτου µη παροντος. ουτως λογισαι ειναι το πενθος προς τας λοιπας αρετας. ωσαυτως δε και τα του πληθους στρατευµατα και στρατοπεδα διχα βασιλεως η του αρχιστρατηγου αυτων ευχερως διασκορπιζονται και υπο των αντιπαλων εξαφανιζονται. ειπε µοι. δοκη πασας µετερχεσθαι. Ωσπερ γαρ βασιλευς διχα του υπ’ αυτον στρατευµατος ασθενης και ευχειρωτος τοις πασι γινεται και ουδε βασιλευς φαινεται. διδασκοµενον. Ει γαρ οι πατερες ηµων οι αγιοι ουτως αποφηναµενοι λεγουσι· “Ο θελων κοψαι παθη. Παντως ουδεν. Τι γαρ ωφελουσιν. µη κατελθη δε υετος ανωθεν επ’ αυτοις η µη ουσης αρδειας αυτω υδατος. αλειφοµενον. κλαυθµω κοπτει αυτα και ο θελων κτησασθαι αρετας. µη προηγησαµενης µετανοιας και κατανυξεως και ως απο πηγης αει βρυοντων δακρυων διηνεκων. ενισχυοµενον. ουτε τα παθη κοπτει ουτε τας αρετας κατορθοι. Τι δε τον κηπουρον ονισησιν. Οι ουν λεγοντες µη ειναι δυνατον καθ’ εκαστην νυκτα και ηµεραν πενθειν και κλαιειν. Στρατοπεδον µεν γαρ επι το αυτο συναγοµενον απασας νοει µοι ειναι τας των εισαγωγικων αρετας. βασιλεα δε τουτων και στρατηγαρχην το µακαριον πενθος και τον κλαυθµον. τινας τε πεµπειν σκοπους και οποιους ισταν φυλακας και τι τοις απο . προθυµοποιουµενον. εαν ολον µεν τον κηπον εργασηται και λαχανου παν γενος σπειρη τε και φυτευση εν αυτω. εαυτους πασης αρετης γυµνους ειναι διαµαρτυρονται. ευδηλον οτι ο µη κλαιων καθ’ εκαστην. των κατακλυζοντων δηλονοτι και την της ψυχης εκπλυνοντων οικιαν. δι’ ου επι παραταξιν απαν διατιθεται και παρατασσεται το στρατοπεδον.καρδια αυτου. κλαυθµω κταται αυτας”. καν. του την υλην ειδοτος µεταχειρισασθαι και ταυτην ποιησαι σκευος αρµοδιον. Ουτως ουδε ο τας αλλας αρετας (76) µετερχοµενος και κοπιων εν αυταις ονησεται τι χωρις ταυτης της αγιας και µακαριας δεσποινης και δηµιουργου πασων των αρετων. ως οιεται.

Και δια τουτο προ παντων και µετα παντων εργον εστω πασιν ηµιν. αυτο δη το πενθος. αδυνατα λεγων ειναι ηµιν και ου δυνατα. ζητειτε και ευρησετε. ινα µη λεγω και αυτην την εντολην του Κυριου την λεγουσαν· “Μετανοειτε. αδελφοι. φησιν. Μη ουν λεγη τις αδυνατον ειναι το καθ’ εκαστην κλαιειν· ο γαρ τουτο λεγων. Ποια ταυτα. Ακουε του λεγοντος· “Ου γαρ οι ακροαται του νοµου δικαιοι ουτοι παρα τω Θεω. και ποτε και ποιους του στρατοπεδου εις τουτο εκπεµψαι και εν ποιοις τοποις.των αντιπαλων πεµποµενοις προσδιαλεγεσθαι χρη και ποιοις εστι γαρ και απο µονης οµιλιας τρεψαι παντας αυτους. Ουδαµως· και ουτω γενησεται σοι το µετα απιστων καταταγηναι και ου πιστων. Ει γαρ το µετανοειν και κλαιειν και δακρυειν καθ’ εκαστην λεγεις αδυνατον. πως δε και ενεδρας κατ’ αυτων και λογους ειτουν εγκρυµµατα. και τηνικαυτα δυνηση και τουτο αδιαλειπτως επιτελειν. Ει µεν γαρ ο Θεος παντα ταυτα ως δυνατα παρ’ ηµιν γινεσθαι και ειπε και λεγει και καθ’ εκαστην βοα. ει δωσω υπνον . και παλιν· “Αιτειτε και ληψεσθε. (77) ουτε διχα κλαυθµου δακρυα. επι κλινης στρωµνης µου. Αλλ’ ινα µη τον λογον µηκυνωµεν. αλλα µην και αυτην κτησασθαι καθαραν την καρδιαν απο παντοιων παθων τε και λογισµων πονηρων προς το θεασασθαι τινα τον Θεον. Και ολως συ αγνοεις. και ουκ εστι διχα του ετερου φανηναι το ετερον. Ποιησον τα παρα σου καθ’ ηµεραν αδοµενα τε οµου και αναγινωσκοµενα. κρουετε και ανοιγησεται υµιν”. η µετανοια και ο συνηµµενος ταυτη κλαυθµος· και τα τω κλαυθµω συνεποµενα δακρυα· ουτε γαρ διχα µετανοιας κλαυθµος. τα του ∆αυιδ (78) αναµνησοµαι ρηµατα· “Ει αναβησοµαι. πως ερει ποτε δυνατον παρα ανθρωπων κατορθωθηναι φθαρτων. αλλ’ οι ποιηται του νοµου δικαιωθησονται”. ενιοτε δε και εκ του µηδε εις συντυχιαν αυτους προσδεξασθαι -. το ταπεινοφρονειν και παντοτε χαιρειν και αδιαλειπτως προσευχεσθαι. σαφως διαταττεται· ανευ δε τουτου ο λαος των αρετων απας ευχειρωτος. παντως των απιστων διαφερεις ουδεν. Θελεις ουν µη κοινωνησαι ποτε διχα δακρυων. λεγω. αλλα τα τρια ταυτα αλληλοις συνδεδενται. αυτα σοι λεγω. συ δε αντιλεγεις απ’εναντιας εκεινω. αδυνατον ειναι λεγει και το καθ’ εκαστην µετανοειν και ανατρεπει πασας τας θειας Γραφας. ηγγικε γαρ η βασιλεια των ουρανων”.

Εκακωθην και εταπεινωθην εως σφοδρα. ωµοιωθην πελεκανι ερηµικω. αγρυπνων. χαιρε και αγαλλια χαρα ανεκλαλητω. οτι ου µονον εν εσπερα και πρωΐ και µεσηµβρια. ωρυοµην απο στεναγµου της καρδιας µου και εγενοµεην ως στρουθιον µοναζον επι δωµατος.τοις οφθαλµοις µου και τοις βλεφαροις µου νυσταγµον και αναπαυσιν τοις κροταφοις µου. αυτη τη βιβλω ο θελησας εγκυψαι µαθησεται. Ει ουν και συ ταυτα. οτι σποδον ωσει αρτον εφαγον και το ποµα µου µετα κλαυθµου εκιρνων. οτι αι ανοµιαι µου υπερηραν την κεφαλην µου. ψαλλοντι και αναγινωσκοντι και ευχοµενω και επι κλινης ανακειµενω σοι. η θεια δωρεα και ανεκλαλητος αυτη ελθουσα καταδιωξει σε πασας τας ηµερας της ζωης σου και συνοδευσει σοι εν οδω και συγκαταλυσει σοι καταλυοντι και διακονουντι συνδιακονησει σοι. Φησι δε και ο της Κλιµακος αγιος Ιωαννης· “∆ιψα και αγρυπνια εξεθλιψαν καρδιαν· καρδιας δε θλιβεισης εξεπηδησαν υδατα”. και παλιν· “Ουκ εστιν ειρηνη εν τοις οστεοις µου απο προσωπου των αµαρτιων µου. λουσω καθ’ εκαστην την κλινην µου την στρωµνην µου βρεξω”. αµην ευαγγελιζοµαι σοι χαραν µεγαλην. οτι εαν επιµεινης ταυτα ποιων. διψων. ου µην δε αλλα και µαστιγας και αικιας παρα των ευτελεστερων σου αδελφων. εως ου ευρω τοπον τω Κυριω. λουσω καθ’ εκαστην νυκτα την κλινην µου. ολην την ηµεραν σκυθρωπαζων επορευοµην. α καθ’ εκαστην ψαλλεις και αναγινωσκεις η αλλων αναγινωσκοντων ακουεις. Και τοτε γνωσεις. ως λιαν πρεποντως και καλως ο αγιος ειρηκε Συµεων µη κοινωνησαι ανευ δακρυων . Εκοπιασα εν τω στεναγµω µου. Οποσα δε και αλλα περι τουτων ηµιν διαλεγεται. Εταλαιπωρησα και κατεκαµφθην εως τελους. παραµυθουµενη και παρακαλουσα τας εκ του κοπου οδυνας σου. µεχρι θανατου υποτασσοµενος και υπακουων αδιακριτως και ανυποκριτως τω προεστωτι σου. ωσει φορτιον βαρυ εβαρυνθησαν επ’ εµε. (79) υποφερων τε πασαν θλιψιν και υβριν και λοιδοριαν και διαβολην. απαραλειπτως εν ολη καρδια µετα ταπεινοφροσυνης και πιστεως διαξεις. αλλα και εσθιοντι σοι και πινοντι και πολλακις προσοµιλουντι. Προσωζεσαν και εσαπησαν οι µωλωπες µου απο προσωπου της αφροσυνης µου. εν παση ευχαριστια διατιθεµενος αµνησικακως προς αυτους και υπερ αυτων προσευχοµενος. σκηνωµα τω Θεω Ιακωβ”.

πως εις συναισθησιν ελθη της µελλουσης των αµαρτωλων καταδικης και κατακρισεως και κλαυσει εν οδυνη της καρδιας αυτου. τον Βασιλεα και Θεον εν εαυτω υποδεξεται. . ουδε µετα δακρυων. και διορθωσασθαι (80) ανεξεται τους προσοζεσαντας και σαπεντας υπο αµελειας και καταφρονησεως µωλωπας της εµπαθους ορεξεως και των προληψεων αυτου. Ει γαρ και µη εχει δακρυα. δηλονοτι. Ει δε µη ταυτα προετοιµασει καλως. Οντως ουδεποτε ουδαµως. ουδε σκηνωµα αξιον τω Θεω Ιακωβ. ουδε την καρδιαν αγνος. και ουδεις δυναται αγνην εχειν την καρδιαν. αδελφοι. εν τω διαθεσει ψυχης ξενον γενεσθαι απο παντων των εν τη µονη και των εν τω κοσµω και απαρρησιαστον απο µεγαλων τε και µικρων. αλλα τεως ζητειν οφειλει ταυτα εξ ολης ισχυος τε και ψυχης. εν τω κακωθηναι τε και ταπεινωθηναι εως σφοδρα και ωρυεσθαι απο στεναγµου της καρδιας αυτου και ως στρουθιον µοναζον γενεσθαι επι δωµατι και πελεκανι ερηµικω οµοιωθηναι. Ουδε γαρ αλλως δυναται γενεσθαι αναµαρτητος. ος εστι Χριστον Κυριος. εν τω κοπιαν εν στεναγµω και τον αρτον ωσει σποδον εσθιειν και το κιρναν το ποµα αυτου µετα κλαυθµου. Ει δε µη χαµευνησαι και αγρυπνησαι βουληθη τις. ευδηλον οτι ανευ µετανοιας και δακρυων οφειλει ανθρωπος διελθειν µιαν και µονην ηµεραν εν παση τη ζωη αυτου· οσον το επ’ αυτον. ουδε αξιως και ως δει κοινωνων. ου µονον ταυτα εν εαυτω γεγονοτα ου µη θεασηται. Ει γαρ ουδεις αναµαρτητος. των εις αναισθησιαν αυτον αγουσων – τουτο γαρ η οντως αφροσυνη εστι -. αλλ’ ουδε εν ευχη αυτου ευρησει αυτα. αναλογιζοµενος το πληθος των αµαρτηµατων αυτου και το βαρος των αυτου σφαλµατων. Ει ου βουλεται κακοπαθησαι τις εν τω ταλαιπωρηθηναι και κατακαµφθηναι εως τελους και ολην την ηµεραν σκυθρωπαζων πορευεσθαι. Ου γαρ εκεινος. ουδε τοπον ετοιµασαι ισχυσει τω Κυριω. η λουειν καθ’ εκαστην νυκτα την κλινην αυτου η εν δακρυσι την στρωµνην αυτου βρεχειν. καν απαξ του ενιαυτου τουτο ποιησειε. ουδ’ αν ηµερα µια η ζωη αυτου. πως ισχυσει ποτε. ο Σωτηρ και Θεος ηµων. και ως δυνατον τουτο και επ’ αληθειας πασιν αρµοδιον. αλλα δι’ εκεινου το Αγιον Πνευµα και ειπε και εγραψεν.τινα.

αλλ’ ο µη καθ’ εκαστην τα κρυπτα της καρδιας αυτου εξαγγελλων. βοηθουµενος εκ της µεταληψεως των αγιων. ουτε εξ εµαυτου γνωναι ισχυσα. της αρχης της µετανοιας και επιστροφης αυτου των θειων τουτων εν µετοχη γινεσθαι µυστηριων. εκαστος εαυτον και ουτως εκ του αρτου εσθιετω και εκ του ποτηριου πινεστω. Ο µη αγιος και αναξιος. µεγα εκβοωντες αυτοις – ειθε δε και εαυτοις-. Συγγνωστος γαρ εστιν ο τοιουτος. Ουτω γαρ ποιων και ουτως εχων. (82) ενοχος εσται του σωµατος και αιµατος του Κυριου. οι δε λεγοντων εκεινων ακουετε. διχα δακρυων ποτε καθαρθηναι τις δυνηθη και αξιως. Ει δε ο µη αξιους τους καρπους της µετανοιας επιδειξαµενος.(81) “Τα γαρ αγια τοις αγιοις” καθ’ εκαστην οι µεν λεγουσι και τοις αλλοις κηρυττουσι. οσον το επ’ αυτω. κριµα εαυτω εσθιει και πινει”και παλιν·“ Ο δε αναξιως εσθιων το σωµα και το αιµα του Κυριου. Ο δε ταυτα παντα ποιων και και εν στεναγµοις και δακρυσι τον εαυτου βιον διανυων. µη διακρινων το σωµα του Κυριου “. αναξιος ειναι υπο πασης θεοπνευστου Γραφης απελεγχεται. ως εν τουτοις και τοις τοιουτοις εργοις µελλων εγκαρτερειν µεχρι τελους. ει τολµηρον ειπειν. Καρπος γαρ της µετανοιας πρωτος ταυτα εισι και. ουτω τα εξ αυτης χεοµενα παλιν δακρυα θυσια ευπροσδεκτος τω ∆εσποτη προσφερονται και της . ο µη µετανοιαν αξιαν υπερ τουτων και υπερ των εν αγνοια επιδεικνυµενος. πως. και εις τελειαν καθαρσιν και αγιοτητα συηντοµως µαλλον αναγεται. και σφοδρα εστιν αξιος ουκ εν εορτη µονον. φησιν. Αλλως δε πως αποπλυθηναι η καθαρθηναι το ρερυπωµενον ηµων σκευος και την µολυνθεισαν οικιαν ηµων ουκ ενι. Εγω γαρ ουδεν πλεον ουτε απο των θειων Γραφων µεµαθηκα. των µυστηριων µεταλαβειν. Λεγοντος γαρ ακουοµεν καθ’ εκαστην του αποστολου· “∆οκιµαζετω γαρ. ωσπερ η βδελυρα του σωµατος ρυσις και η της καρδιας προς παν παθος οιονει ενηδονος µιξις τω διαβολω οια τις θυσια προσαγεται παρ’ ηµων. Ου. φωτιζεται την ψυχην οσηµεραι. οδευων εν ταπεινωσει και συντετριµµενη καρδια. αλλα καθ’ εκαστην ηµεραν εξ αυτης. Ο γαρ αναξιως εσθιων και πινων το σωµα του Κυριου. Τι ουν. ειπε µοι συ. ουτος ουκ αξιος. ο µη πενθων αει και σκυθρωπαζων πορευοµενος και τα προειρηµενα µη µετερχοµενος εν σπουδη.

ηµεραν µιαν ου διερχεται ποτε ανευ δακρυων κατα τον ειρηκοτα ∆αυιδ· “Λουσω καθ’ εκαστην νυκτα την κλινην µου. Η βασιλεια των ουρανων. φησι. ουδεν αυτω εκ του προς απαξ κλαυσαι το οφελος εσται. ητις κατανυγεισα και µεταποιηθεισα κατα µικρον. µεχρι θανατου µετα πονου και θλιψεως επιτελουµενη. (83) πλην τουτο. ο ει µη παση σπουδη καταλαβειν αγωνισοµεθα. εν δακρυσι µου την στρωµνην µου βρεξω”. ως αυτος ηµιν ο ∆εσποτης ποιειν προσεταξε “Μετανοειτε. ως ειποµεν. πηγη γινεται ποταµους δακρυων και κατανυξεως αναβλυζουσα. Ει δε µη ουτω καθαροι γεγονεναι σπουδασοµεν. Ου γαρ τουτο µονον αξιους ηµας ευθυς αποκαθαιρον ποιει. Αυτη γαρ η µετανοια και η ουτως απαραλειπτως. ιτι καν συµβη ποτε τινα µετα δακρυων ισως κοινωνησαι. δηλονοτι. κατα µικρον µικρον δακρυα προχεειν ηµας ποιει πικρα. τας δε λοιπας ηµερας τε και νυκτας ου προθυµειται τουτο ποιειν.εµπαθους εκεινης ηδονης το αισχος αποκαθαιρουσι. εγω µεν ουδεν ερω φορτικον φειδοις της αγαπης υµων. και ευρησετε και ανοιγησεται υµιν”. αλλ’ εν αµελεια και ραθυµια και χαυνοτητι πορευεσθαι θελησοµεν. ου αν τας αρετας κτησωµεθα πασας. Τις. καρδιαν συντετριµµενην και τεταπεινωµενην ο Θεος ουκ εξουδενωσει”. Εως ποτε. πνευµατικοι πατερες και αδελφοι. ηγουν η προ της λειτουργιας η εν τη θεια λειτουργια η και εν αυτω τω καιρω της των θειων µεταληψεως κλαυσαι. πατερες και αδελφοι µου. αιτειτε και ζητειτε και κρουετε”. Και εικοτως· εν εξει γαρ τοιαυτη γενοµενη ηµων η ψυχη και ουτω καθ’ εκαστην ταπεινουµενη. ∆ια τουτο ουν παρακαλω και υµας. λεγων. ουκ αν των παθων απαντων τελειως απαλλαγωµεν. “Εως ου ληψεσθε. εν σπουδη εκαστος την εαυτου ψυχην εν τουτοις και τοις τοιουτοις εγγυµνασατω εργοις. δι’ ων αποσµηχει και αποκαθαιρει τον της ψυχης ρυπον και µολυσµον· µετα ταυτα δε µετανοιαν ηµιν εµποιει καθαραν και εις γλυκεα τα πικρα δακρυα µεταβαλλει και χαραν αενναον απογεννα εν ταις καρδιαις ηµων και το αδυτον φεγγος ιδειν προξενει. αλλα το καθ’ εκαστην και αδιαλειπτως µεχρι θανατου πενθειν. και τουτο δηλων ο ∆αυιδ ελεγε· “Θυσια τω Θεω πνευµα συντετριµµενον. ουκ αν αξιως η µετα δακρυων των κατα Θεον ισχυσωµεν ποτε των θειων µυστηριων .

Οι γαρ εκτος των δυο τουτων του βιου υπεξερχοµενοι. εκβοησασα η σαλπιγξ εξυπνησει ηµας. ανελπιστον και απληροφορητον· ο γαρ µη χαριτι την καρδιαν βεβαιουµενος εξ ουδενος ετερου την ακαταισχυντον ελπιδα αδιστακτον ποτε. καθ’ οσον του φωτος αυτου εκουσιως εαυτους υστερησαµεν εν τη παρουση ζωη. µελλουσαι. ∆ια τινος δε και η λαµπας ηµων τοτε εξαναφθησεται. αδηλον εχουσι το περας της περι αυτους αποφασεως. αλλ’ ευρεθωσιν η µηδολως η ολιγον τι και µικρον φαινουσαι και οσον ουπω σβεσθηναι. Οντως ουδεν ουδαµου ευρησοµεν. ων γενοιτο παντας . Αλλα γενοιτο παντας ηµας. Εξανασταντων γαρ ηµων ως εξ υπνου. ∆ια τουτο σπουδασωµεν απεντευθεν ηδη ταυτας αναψαι δια µετανοιας οµου και δακρυων φαιδρως. κατα την ευαγγελικην φωνην. ινα τοτε ετοιµασθεντες φαιδροι φαιδραις ταις λαµπασι τω νυµφιω προσυπαντησωµεν. εχωµεν τας ψυχας. του ταυτην αναψαι µελλοντος. ως λαµπαδας προαναφθεισας. ουδε ιδειν αξιωθησοµεθα. τυφλοι απελθοντες. τουτον αξιωθησεσθαι κατιδειν. Που του ελαιου και ποθεν ευρισκοµενου και ποιου του πυρος. εσβεσµενη απο των ωδε τυγχανουσα. εαν µη απο των ωδε. κτησεται· ο δε ταυτην µη εχων. η ποθεν η πως. ουδε το Αγιον Πνευµα ενοικησει γνωστως εν ηµιν. Ει ουν καθεζοµενων και εν τοις µνηµασιν οικουντων ηµων. τοσουτον της εκεινου θεας εκπεσοµεν “κατα την αναλογιαν της εκαστου ηµων απεντευθεν αµβλυωπιας”. ως ακουετε. τον Θεον ουτε ενταυθα οντες (84) ουτε εκει µοι δοκει. τρεχειν µελλοµεν. Το δε αδηλον και αβεβαιον. δια τινος αλλου εις απαντησιν του Κυριου εις αερα συναρπαγησεται τοις αγιοις. που τοτε ευρησοµεν η τας παντελως (85) εσβεσµενας αναψαι η ταις σβεννυµεναις απο της ενδειας του ελαιου προσθειναι τι µικρον. αλλ’ ως ο Θεολογος λεγει Γρηγοριος. ως οι αγιοι.καθ’ εκαστην µεταλαµβανειν η το συνον αυτοις θεασασθαι θειον φως. ευθυς προς την απαντησιν. οιµαι. ινα εν τη αναστασει λαµπροι λαµπρως τω νυµφιω προσυπαντησωµεν και συνεισελευσωµεθα αυτω εν τη βασιλεια των ουρανων και των αιωνιων κατααπολαυσωµεν αγαθων. ειπε µοι. Αλλ’ ουδε την καρδιαν εξοµεν ποτε καθαραν. καθαιροµενους τε και καθαρθεντας.

Τουτο γαρ ειδως και ο τα παντα προειδως Κυριος Ιησους Χριστος. Και οτι ει µετενοησε παραβας. Λογος Ε΄. και µετανοιας απο ψυχης και οιαν ο λογος επιζητει παρ’ ηµων. Ου µονον δε αλλα και αυτος παλιν ο Παυλος συναδοντα τω ∆εσποτη βοα λεγων· “Ειρηνην διωκετε µετα παντων και τον αγιασµον. τιµη και προσκυνησις εις τους αιωνας των αιωνων. και παλιν· “Παραστηναι δει ηµας εµπροσθεν του βηµατος του Χριστου.ηµας επιτυχειν εν αυτω Χριστω τω Θεω ηµων. (86) Περι µετανοιας. Αλλ’ αντιφθεγγεται ο ∆εσποτης και λεγει την περι των δεκα παρθενων παραβολην και δεικνυσι πασιν ηµιν και αποφαινεται µηδεν ωφελεισθαι ηµας εκ της του σωµατος καθαροτητος µη προσουσων ηµιν και των λοιπων αρετων. αδυνατον σωθηναι ηµας. Αυτου του αποστολου βοωντος ακουσατε· “Πασα αµαρτια εκτος του σωµατος εστιν· ο δε πορνευων εις το ιδιον σωµα αµαρτανει”. Και οιον αγαθον ειργασατο αυτου η µετα την εκπτωσιν µετανοια. ουδεποτε το ταυτης τελειον καταλαβειν . ω πρεπει πασα δοξα. Αδελφοι και πατερες. ελεγχος των εν κακια και υποκρισει ζωντων. Και οτι ουκ αρκει ηµιν η των ενοντων µονον διαδοσις και η απογυµνωσις αυτη των πραγµατων εις καθαρσιν ψυχης. “Μετανοειτε. ειτε αγαθον ειτε φαυλον”. οτι ουκ εµιανα µελος σωµατος µου εν ουδεµια τινι πονηρα πραξει”. καλον η µετανοια και η εξ αυτης γινοµενη ωφελεια. Και περι της δευτερας του Κυριου παρουσιας και της των αµαρτωλων κατακρισεως. εαν µη και το πενθος κτησωµεθα. ουκ αν του παραδεισου εξεπεσε. ινα αποληψηται εκαστος (87) τα δια του σωµατος προς α επραξεν. Εχει ουν πολλακις εκ τουτου τις ειπειν· “Ευχαριστω τω Θεω. ∆ιατι δε ειπε “∆ιωκετε”. ο Θεος ηµων. Θελετε δε µαθειν πως διχα µετανοιας. ηγγικε γαρ η βασιλεια των ουρανων”. Αµην. ου χωρις ουδεις οψεται τον Κυριον”.οπερ ειπειν ουκ εχω τεως εγω. Και προς το τελος. ∆ιοτι ου δυνατον εστιν εν ωρα µια γενεσθαι και ειναι αγιους ηµας. Και περι της του Αδαµ εξοριας. δει γαρ απο µικρων αρξαµενους κατα προκοπην αναχθηναι εις αγιωσυνην και καθαροτητα· και οτι καν χιλια ετη εν τω βιω τουτω ποιησωµεν. εφη. ο πασης ανοµιας εργατης! – και εχει δηθεν παραµυθιαν εκ τουτου οτι εκτος εστιν αµαρτιας σωµατος αυτου.

οτι αυτος εστι Κυριος ο Θεος και ηµεις λαος αυτου και προβατα νοµης αυτου. φησι. ειτα µεταµεληθεις απαλλαγην του κακου τουτου ζητων. αλλ’ αντι τουτου σκορπιση µονον παντας αυτου τους . προσεχετε. παρακαλω. αλλα παντοτε καθ’ εκαστην. ο το διαδηµα και την πορφυραν της βασιλειας περικειµενος. Τι δε εαν πρακτικως µεν σωµατικην αµαρτιαν ου πραττωµεν. (89) και ουτω παλιν ως το προτερον κεκαθαρµενος επι τον θρονον της βασιλειας αυτου καθεσθη. και ακουσατε λογους αδελφου υµων ελαχιστου και αµαρτωλου. µετα των χρηµατων ηµων και των ειρηµενων κακων την συνηθη δουλειαν. Αποβαλωµεθα. εφ’ ω και κατεληφθην”. ο θησαυρους εχων αµετρητου χρυσιου και αργυριου και επι θρονου υψηλου και µετεωρου καθηµενος. νοητως δε αισχροις και ακαθαρτοις συνδυαζωµεν λογισµοις και αφανως την αµαρτιαν πληρωµεν και υπο παθων ακαθεκτων ψυχης βασιλευωµεθα και κρατωµεθα. ου ποιησωµεθα δε την αποχην του κακου ουδε την αµαρτιαν µισησωµεν. και ου µη αποστρεψη το προσωπον αυτου αφ’ ηµων. ∆ια τουτο. Προφθασωµεν το προσωπον αυτου εν εξοµολογησει και κλαυσωµεν ενωπιον αυτου του ποιησαντος (88) ηµας. οφειλοµεν εν αυτη αγωνιζεσθαι· και τουτο αυτος παλιν εδηλωσεν ουτως ειπων· “∆ιωκω δε ει και καταλαβω. ως αρχην βαλοντες. παρακαλω. αδελφοι µου. Μονον µετανοησωµεν ολοψυχως και αποβαλωµεθα µη µονον τας πραξεις ηµων τας κακας.δυνησοµεθα. εαν βορβορον και ασβολην εκουσιως λαβοι ποθεν και συν αυταις ταις χερσι και ολον αυτου το προσωπον χρισας εφµραξη πασας αυτου τας αισθησεις. ουκ εισελθη ταχεως εις τον κοιτωνα αυτου και υδασι πολλοις απονιψηται τον βορβορον εκεινον και την ασβολην. και δευτε προσκυνησωµεν και προσπεσωµεν τω αγαθω και φιλανθρωπω Θεω ηµων. Τι το οφελος. τας καρδιας υµων και µη τα ιµατια υµων”. ειπε µοι. εαν παντα µεν τα υπαρχοντα ηµων πτωχοις διανειµωµεν. αλλα και αυτους ηµων τους πονηρους και ακαθαρτους λογισµους της καρδιας κατα το γεγραµµενον εξαφανισωµεν· “∆ιαρρηξατε. ως µητε οραν αυτον δυνασθαι µητε ακουειν µητε οσφραινεσθαι. και µη στωµεν µεχρι τουτου. αλλα και δακρυσι µετανοιας τον ρυπον αυτων σπουδαιως απονιψωµεθα. Ωσπερ γαρ αυτος ο βασιλευς.

ινα τον βορβορον των αµαρτηµατων αυτου απονιψηται. φησιν ο αποστολος. ινα ανταποδοθη αυτω. ινα αµαρτησαντες δωµεν αυτο αντιλυτρον των αµαρτιων ηµων τω Θεω. αποχην δε µη ποιησαµενος του κακου. ποιµνιων και βουκολιων και ανδραποδων. αλλα και ολως εν ολω τω σωµατι περιφερηται.”Τι γαρ. εαν µη και κλαυσωµεν και θρηνησωµεν (90) απο ψυχης. πασαν δε φτωχειαν και ακτηµοσυνην αναλαβοµενος.θησαυρους τοις πενησι και πασαν αυτου κινητην και ακινητον περιουσιαν αποδωη αυτοις. αυτη ταπεινωσις δικαια και αληθης. ουτως ουδε ετερος τις εαυτον ωφελησει παντα µεν τα υπαρχοντα αυτου διανειµας τοις πενησι. αλλα µεµολυσµενος του βιου εξελθω. δικαιως και παρα του Θεου και παρα των αγγελων αυτου καταγελασθησοµαι και συν τοις δαιµοσιν εις το πυρ το αιωνιον εκβληθησοµαι. αδελφοι! Ουδεν γαρ εισηνεγκαµεν εις τον κοσµον. Οιµαι γαρ οτι εαν µη παση σπουδη αυτος εαυτον δια δακρυων του µολυσµου των αµαρτηµατων µου εκκαθαρω. Φησι γαρ και ο Κυριος· “Μη νοµισητε οτι ηλθον καταλυσαι τον νοµον η τους προφητας· ουκ ηλθον καταλυσαι αλλα πληρωσαι”. πασαν δε δοξαν αξιωµατων περιφανειαν τε οικων και ιππων. ει και πασαν µεν την περιουσιαν αυτου διενειµε τοις πτωχοις. ωδε κακεισε ως µορµολυκιον µεσον της συγκλητου αναστρεφοµενος. δωσει ανθρωπος τω Θεω. Τουτο δε εστι πληρωµα νοµου το . αυτους τε παντας τους ιδιους και φιλους και συγγενεις κατελιπε και πτωχος και ακτηµων εις το των µοναχων σχηµα ελθων εγενετο. ο αµαρτησας οµοιως εµοι τω κατακεκριµενω και βορβορω των ηδονων τας αισθησεις εµφραξας αυτου της ψυχης. και µαλλον εαν ετι καθαπερ εγω την ασβολην και τον βορβορον των πολλων αυτου κακων ουκ επι του προσωπου µονον και των χειρων. Πας γαρ ανθρωπος. αλλ’ ουν ως αναγκαιων τη ζωη αυτου δεεται των δακρυων της µετανοιας. µηδε δια µετανοιας και δακρυων αποκαθαρας αυτου την ψυχην. αδελφοι. Ου γαρ αρκει µονον ηµιν η των υπαρχοντων διαδοσις εις καθαρσιν της ψυχης. αλλα και γελως εσται τοις ορωσιν αυτον. ουδεν εκ τουτου ωφελησει εαυτον µη απονιψαµενος την ασβολην και τον βορβορον υδατι.” Αυτη κρισις ορθη. οντως ουτως εστιν. Ναι.

µηδε εαυτον εκδικειν. αδελφοι. ους εκεινοι φιλοτιµως ανηγειραν. ου καταχρωµενοι δε. (91) περι του ∆αυιδ λογοις τον πεντηκοστον ψαλµον εξηγουµενος.ινα τους αλλους παρησω πολλους οντας .Μωσης και ∆αυιδ. αρχοντας και δυναστας – µη ειπω πενητας και τους τη αυταρκεια συζησαντας . απερ και περιοντες εκεινοι εκεκτηντο και εχρωντο αυτοις ευσεβως. ο µεγας στυλος και διδασκαλος της εκκλησιας. Τους δ’ αλλους τις αριθµησειεν. ο αλιευς και αγραµµατος. το κλαιειν καθ’ εκαστην και ευχεσθαι και µετανοειν. ων τα γηροκοµεια και τα ξενοδοχεια σωζονται και εισι µεχρι του νυν. λεγων δυνατον ειναι γυναικα εχοντα και παιδας και παιδισκας και πληθος οικετων και περιουσιαν πολλην και βιωτικοις εµπρεποντα πραγµασι. και δια των τοιουτων πραξεων και τας λοιπας πασας αρετας κτησασθαι. ινα ειτι δ’ αν ποιωσιν εις αυτον µη κινηται ολως µηδε ταρασσοµενος αντιλεγη αυτοις. ∆υνατον ουν εστιν. υπερ σταγονας οντας των υετων και υπερ τους αστερας του ουρανου. ως λεοντα η γιγαντιαιον αλλον Σαµψων η ει τινα ετερον η προγεγονοτα η οντα και αυτου ανδρειοτερον. αλλα και εις το τελειον φθασαι της αρετης τον βουλοµενον και Πνευµα λαβειν Αγιον και φιλον γενεσθαι Θεου και επαπολαυειν της θεας αυτου. Ισαακ.µη δικαιολογεισθαι τινα εν τινι. τοις πασιν ου µονον τοις µοναχοις αλλα και τοις λαϊκοις το αει και διηνεκως µετανοειν και κλαιειν και δεεσθαι του Θεου. εν τη νεα δε χαριτι και επιφανεια του Θεου και Σωτηρος ηµων Πετρος. ουχ ως οικειοις. αλλα προκεισθαι τοις πασι τα παντα ωσει νεκρον. αλλ’ ειναι εν µοναις ταις εντολαις του Θεου και εις το τηρειν τα εκεινου προσταγµατα. µη τουτο µονον δυνασθαι. οιοι και προ της Χριστου παρουσιας εγενοντο Αβρααµ. ∆ια γαρ τουτο και εν τω βιω τω παροντι περιδοξοι γεγονασι και λαµπροι και νυν και εις τους ατελευτητους αιωνας εν τη βασιλεια του Θεου περιδοξοτεροι . Ιακωβ και ο εν Σοδοµοις Λωτ και . Και οτι τουτο αληθες εστι συµµαρτυρει µοι και ο χρυσορρηµων Ιωαννης. βασιλεις. χρωµενοι µεν τω κοσµω κατα την του Παυλου φωνην. αλλ’ ως δουλοι του δεσποτου τα παρα του δεσποτου δοθεντα αυτοις και ως εκεινω εδοκει διεποντες.ων αι πολεις και αι οικιαι και των εκκλησιων οι ναοι. µετα της πενθερας και των αλλων κηρυσσων τον επιφανεντα Θεον.

απ’ αυτου εφαγες. αλλα και δευτερας αξιοι αυτον αποκρισεως και φησι· “Τις . ναι. µαλλον δε ουκ εγω λεγω τουτο ο αθλιος . Τι ουν. ταπεινε.”. µακροθυµιαν Θεου. εβλαπτετο αρα εκ τουτων προς αρετην. συνεσκιασµενως δε τουτο ειρηται. που ει. Ποιον. Κυριε. αλλα τι. εβιωσε και απεθανε. αλλα και µειζονως. αλλα µην και αυτων των υπο τον οροφον οντων του ουρανου· ηλιος γαρ και σεληνη και αστρα δια τον ανθρωπον παντως παρηχθησαν. που ει.εµον γαρ το παθος εστιν! -. ει µη απο του ξυλου. “Και τις ανηγγειλε σοι οτι γυµνος ει. καταµαθε σου την γυµνωσιν! Ιδε οιου ενδυµατος. αλλ’ ειποντος· “Της φωνης σου ηκουσα. Ακουε της θειας λεγουσης Γραφης· “Και ειπεν ο Θεος τω Αδαµ . που ει. φρονησον. ουδεµιαν ειχοµεν χρειαν αποταγης η κουρας η της του κοσµου φυγης.µετα το παραβηναι λεγω -· “’Αδαµ. Τι ουν ο Θεος. ακουσον! Ο Θεος τον ανθρωπον βασιλεα εποιησεν εξ αρχης παντων των επι γης. Ειποντος γαρ αυτου· “Αδαµ. ουκ αν την βασιλειαν ταυτην απωλεσεν. Παντως εις συναισθησιν αυτον αγαγειν βουλοµενος και τουτον προς µετανοιαν εκκαλουµενος. Κατανοησον σεαυτον. Αδαµ. εµελλεν ευδοκιµειν. εικοτως εξεβληθη. και εγνων οτι γυµνος ειµι και εκρυβην”. ουκ απεστραφη ευθυς. (92) Και ει µη οκνηροι ηµεν και ραθυµοι και καταφρονηται των εντολων του Θεου. οιµαι. ει εµεινεν ευχαριστων τω ποιησαντι και δεδωκοτι αυτω τα παντα Θεω. Εµε οιει κρυπτεσθαι.” Τι τουτο λεγων. φησι.” οιονει πως τουτον παρακαλων και λεγων· “ναι. ο του παντος Ποιητης. αλλα σπουδαιοι και διεγηγερµενοι και νηφοντας. εξωρισθη. Και λεγω σοι πραγµα οπερ σαφως. “Αδαµ. που ει. ουκ ωργισθη ο Θεος. Ορας.και λαµπροτεροι ανθρωποι γενησονται. (93) “Της φωνης σου ηκουσα περιπατουντος εν τω παραδεισω και εγνων οτι γυµνος ειµι και εκρυβην”. αγαπητε. Βασιλευες ων τουτων απαντων των ορωµενων. Ουµενουν ουδαµως. Και ινα τουτο πιστωσωµαι. Ει µη γαρ παρεβη την εντολην του ∆εσποτου. Ειπε· Ηµαρτον! “ Αλλ’ ου λεγει τουτο. ου ενετειλαµην σοι τουτου µονου µη φαγειν. οιας δοξης εστερησαι. ουδεις απεκαλυψε. εξελθε οθεν ει κεκρυµµενος. “ και µη οµολογησαντος την αµαρτιαν ευθυς. ουκ αν της του Θεου δοξης εαυτον απεστερησεν· επει δε τουτο πεποιηκεν.

ου ενετειλαµην σοι µη φαγειν. ελεησον µε!’ ” Αλλ’ ου λεγει τουτο. οιονει λεγων· “Και (94) ολως εµε κρυπτειν οιεσαι. τεως ου µη εξοριση µε! “. απ’αυτου εφαγες. Και ακουσον των εξης και γνωθι οτι αληθης εστιν ο λογος και ουκ εστι ψευδος το οιονουν εν αυτω. Ου γινωσκω εγω τι πεπραχας. εµεινε αν εν τω παραδεισω και τον κυκλον ολον εκεινον των µυριων κακων. ως ειρηται. αληθεια.”. Ει δε µη. αγνοων ο Θεος ειπειν εχει· ῾ Και διατι ει γυµνος. την δε καρδιαν και τας ενθυµησεις σου µη οραν. ει µη απο του ξυλου. εστιν . ει µη απο του ξυλου. εσφαλην µεγαλως ποιησας τον εκεινης λογον και παρακουσας τον σον. θανατω αποθανεισθε”. ου ταπεινουται.ως και νυν ποιουσι πολλοι και αυτος εγω πρωτος. ταπεινε· ῾Ναι. δηλονοτι τω ψυχικω. δι’ ο και της αθανατου στολης εγυµνωθη· ουδεν δε πλεον προειπεν ο Θεος και ουδεν πλεον εγενετο. οιονει οτι· “Εαν ειπω οτι γυµνος ειµι. ου ενετειλαµην σοι τουτου µονου µη φαγειν. Ειτα απαρνησασθαι εχω εγω και ειπειν· ῾Ουκ οιδα’. “Τι λεγεις. ∆εσποτα. ου ενετειλαµην υµιν τουτου µονου µη φαγειν. Προγινωσκων γαρ ο Θεος οτι αµαρτησαι εχει ο Αδαµ και βουλοµενος µετανοουντα συγχωρησαι αυτον. του αθλιου. ου καµπτεται. φησιν. κερδαναι αν ειχε απο µιας της τοτε φωνης.” Νοει µοι βαθος λογων σοφιας Θεου. ουδεν. τα εαυτων κακα κρυπτοντες -. τεως ου µη εκβαλη µε. ο και αυτη τη ωρα εγενετο. Μη νοµιζεις µε το σωµα σου µονο οραν. και λαθειν εχω αυτον και παλιν απολαβειν την πρωτην µου στολην.ανηγγειλε σοι οτι γυµνος ει.. Ταυτα ενθυµουµενου αυτου . νευρον σιδηρουν ο της καρδιας τραχηλος – οιος δη και ο εµος. επταισα ακουσας της συµβουλης της γυναικος. παρεβην την εντολην σου. Ειπε. την δε αµαρτιαν σου κρυβεις. απ’ αυτου εφαγες. φησιν. Ει γαρ ειπε τουτο. ο Θεος µη θελων πολυπλασιασαι αυτω το κριµα λεγει· “Και ποθεν εγνως οτι γυµνος ει. Τουτο ουν εστιν ο υπεσχοµην ειπειν. Ηλπιζε γαρ απατηθεις ο Αδαµ οτι ουκ ηδει ο Θεος την αµαρτιαν αυτου και ελεγεν ουτω καθ’ εαυτον.”. Ειπεν ο Θεος τω Αδαµ· “Ην ωραν φαγεσθε απο του ξυλου. Ου λεγεις το ῾ Ηµαρτον’. πλεον προαπεφηνατο κατ’ αυτου· επει δε ηρνησατο την αµαρτιαν αυτου και ουδε .’. ον υπεστη εξορισθεις και εις τον αδην τοσουτους αιωνας ποιησας κειµενος. οτι ῾Γυµνος ειµι’.

ελεγχοµενος υπο του Θεου µετενοησεν. και τελευταιον οτι· “Γη ει και εις γην απελευση”.οια και νυν εγω πασχω. παρωτρυνε ποιησαι και ειπειν τα και τα. ειπε µοι. ω αθλιας ψυχης προϊεµενης ρηµατα αµαρτιας µεστα! ω ψυχης αναιδους και µιαρας αναιδεστεροι λογοι και µιαροι !) – τοινυν και ουτω του Αδαµ ειποντος. µετανοησαι σε και ειναι παλιν εν τη προτερα σου διαγωγη. τοτε λεγει αυτω ο Θεος· “εν κοπω και ιδρωτι φαγη τον αρτονσου. ο ταπεινος και ταλαιπωρος. και ου θελω ταπεινωθηναι ποτε και ειπειν απο ψυχης (95) οτι εγω ειµι αιτιος της εµης απωλειας. ει µη παντως ινα ειπη οτι· “Εν αφροσυνη µου. συνετυχες και τουτον αντι του ποιησαντος σε Θεου προετιµησας. µετανοησαι µη θελουσα. φησι. εξ ης εληφθη. Ηδη ουν εγνως οτι µετα την παραβασιν δια το µη µετανοησαι και ειπειν “Ηµαρτον”. Αλλ’ ουκ ειπε τουτο. ην δεδωκας µοι. ο Θεος λαλειν προς αυτην ταυτα τα ρηµατα. οιονει τω Θεω λεγουσης· “Συ. ο δεινα µοι συνεβουλευσεν εργασασθαι το και το”. ην δεδωκας µοι. “Ο οφις εξηπατησε µε”. θελων δειξαι οτι δικαιως και αυτη συνεκβληθησεται. κακεινου την συµβουλην υπερ (96) την εντολην του ∆εσποτου προτιµοτεραν και αληθεστεραν πεποιηκας. επταισας· η γυνη. Τουτο δε δηλον εκ των εξης. τουτο επραξα. ουκ αν . αυτη µε ηπατησεν”. ∆εσποτα. απελθε του λοιπου απ’ εµου και αρκεσει σοι εις παιδευσιν η αποστασια σου. Επειδη δε σκληρος ουτως ει. αυτη µε ηπατησεν”. και φησι· “Τι τουτο εποιησας. Τοιγαρουν και αφεις αυτον ερχεται προς την Ευαν. Τι δε. λεγω. κατα του ∆εσποτου λεγοντι σοι. σου του ∆εσποτου µου παρακουσασα. αλλ’ “Ο δεινα µε. Ποιαν γαρ και αλλην χρειαν ειχειν. Ελεησον µε! “. φησιν. και εξοριζεται και εν κοπω και ιδρωτι διαγειν κελευεται και εις την γην. η ταπεινη και αθλια. Ω της αναισθησιας! Και ολως οφει. – “Ην δεδωκας µοι! “ ω ψυχης απροσεκτου. (εφη γαρ· “Η γυνη. οτι γη ει και εις γην απελευση”. εξοριζονται του παραδεισου και του Θεου. Ως δε ουδε αυτη ευρεν ειπειν “Ηµαρτον”. και ακανθας και τριβολους ανατελει σοι η γη”.” ινα καν αυτη ειπη το “Ηµαρτον”. Αλλα σκοπει µοι το βαθος των µυστηριων του φιλανθρωπου Θεου και µαθε και διδαχθητι εντευθεν οτι ει µετενοησαν.“Ελεγον. δια τουτο κατεκριθη. εκβαλλονται της τρυφης.

ουκ αν εις την γην. ου µονον δε αλλα και αυτης εαυτων της κακοφροσυνης και της αφατου του Θεου ευσπλαχνιας. πλειονα δηλονοτι λαβοντες της δυστυχιας ταυτης και της εκπτωσεως αισθησιν. πειναν δε ηρξαντο και διψαν. Καθαπερ γαρ οι παρα τινος των αρχοντων του παροντος αιωνος εκλεχθεντες εις υπηρεσιαν αυτου δουλοι. τας των αγγελων ανοδους και καθοδους. τα καλλη των ανθεων εκεινων τα αρρητα. πιστευσατε. Πως. εκπιπτουσι της παρρησιας της προς αυτον και της αγαπης και της ευνοιας. εθρηνουν. εξω ουν του παραδεισου περιπατουντες και καθεζοµενοι. την εαυτων σκληροκαρδιαν αποκλαιοµενοι. Επει ησθοντο της εκπτωσεως. παντοτε εκλαιον. µετεµελοντο. Ακουσον! Επει εξεβληθησαν και ηδη εξαυτης ενεπεσον εις τους ιδρωτας και εις τους σωµατικους κοπους. τουτο δε ου µιαν ηµεραν ουδε δυο η δεκα. επαν δε εις απονοιαν τραπεντες κατα του οικειου δεσποτου τραχηλιασωσι και κατεπαρθωσι των συνδουλων αυτων. την κατα προσωπον. τη ζωη αυτων. τον αµεριµνον βιον και αµοχθον.εξεβληθησαν. τον αυτον τροπον πεπονθασι και οι πρωτοπλαστοι εν τω παραδεισω οντες και απολαυοντες εκεινων των αγαθων. εκλαιον. το προσωπον ετυπτον. εως µεν την αιδω και την τιµην και την δουλειαν ανοθευτον φυλαττουσι προς τον εαυτων δεσποτην (97) και αγαπωσιν αυτον τε και τους οµοδουλους αυτων. Πως γαρ και µη κλαιειν αει και διηνεκως τον ∆εσποτην εκεινον τον ηµερον ενθυµουµενοι. τας προς αυτους. ειτα εκπεσοντες αυτων και εξορισθεντες. του ∆εσποτου αυτων την ευσπλαγχνιαν επικαλουµενοι. εν τω κοπιαν και κατατρυχεσθαι επι πλειον και πλειον επαισθανονται της ανεσεως ης απελαυον και των αγαθων ων εξεπεσον της ζηµιας. υπ’ εκεινου εις µακραν χωραν εξορισθεντες και µυριοις τη προσταξει αυτου καθυποβαλλοµενοι πειρασµοις. . ριγαν τε οµου και τρεµειν και πασχειν τοιαυτα. παντοτε εθρηνουν. την τρυφην εκεινην την αφραστον. ετιλλον συροντες εαυτων τας τριχας. οια και ηµεις αυτοι πασχοµεν σηµερον. αποστραφηναι και κατεδικασθησαν. αλλ’ εν παση. εξ ης εληφθησαν. απολαυουσι και της παρρησιας της προς αυτον και της ευνοιας και της αγαπης αυτου εν ανεσει πολλη και τρυφη και σπαταλη. ουκ αν κατεκριθησαν.

ως ειπον.απερ. ακουσον των εξης! Ει µετενεοησαν ενδον οντες του παραδεισου. Και ους εκ του παραδεισου δια την αναιδειαν και αµεταµελητον καρδιαν και γνωµην εξεβαλε. ινα των αγαθων αυτου των εν τω παραδεισω απολαυη και δοξαζη τον ευεργετην αυτου. πρεποντως µετανοησαντας και αξιως ταπεινωθεντας και κλαυσαντας και θρηνησαντας. προωρισε παντως προ του ποιησαι τα παντα και τον καιρον και τον χρονον και οπως και ποτε απο της εξοριας τουτον ανακαλεσεται απορρητοις κριµασι και ανεξιχνιαστοις παση πνοη. ουκ αν αυτους συνεπαθησε. ου µη επαθον. Ο ουν τοσαυτα. Επει δε εξεβληθησαν δια το αµετανοητον αυτων. κατεδεξατο. Ει γαρ και αποκαλυφθωσι τισι και γραψαι ταυτα θελησουσιν. παθων δι’αυτους. την µεν εξενεχθεισαν ψηφον ου λυει τεως – προς σωφρονισµον ηµων τουτο ποιησας και ινα µηδεις κατα του παντων Ποιητου κατεπαιρηται -. ινα αυτους απο της µακρας εκεινης εξοριας ανακαλεσηται.Αλλα τι ο πολυς εν ελεει και βραδυς εν κολασει. οσα καθ’ εκαστην ακουεις. ως οιµαι. βιαστον ελοµενος και επονειδιστον θανατον. προειδως δε ως Θεος και την εκπτωσιν τουτου την µετανοιαν. αυτος εκεινος. Ως ουν σπλαχνισθεις (98) προωρισε και προειπεν. υπερ των πονων τουτων και ιδρωτων και κοπων και της καλης µετανοιας αυτων θελων ο ∆εσποτης Θεος τιµησαι και δοξασαι αυτους. Και πως ουχι ο φυσει φιλανθρωπος και δια τουτο ποιησας αυτον. εθλιβησαν . αλλα και αποθανειν. και κατελθων εις τον αδην.ως ιστε παντες -. τουτο αν. ει µετενοησαν εν τω παραδεισω. ουχι εις τον . κακειθεν αυτους ανεστησεν. Ινα δε µαθης και τα λοιπα και επι πλειον τω λογω πιστευσης. Ναι οντως. εγενετο. ου µονον δε αλλα και ποιησαι αυτους απαντα εκεινα τα δεινα επιλαθεσθαι. τι ποιει. ει εν τω παραδεισω µετανοησαν -. αυτον εκεινον απελαµβανον τον παραδεισον και πλεον ουδεν. του προαναρχου Πατρος αυτου κατελθων . µετα δε ταυτα µετανοησαντες εκλαυσαν. ο µονος εκ µονου Μονογενης Υιος και Λογος. ου µονον οµοιως εκεινοις ανθρωπος γεγονεν. αδελφοι. Και σκοπει µοι της φιλανθρωπιας το µεγεθος! Κατελθων εις τον αδην και αναστησας αυτους. ου κοσµος ολος αυτα τα βιβλια χωρησειεν. Επειδη γαρ ειδε ταπεινωθεντας αυτους. ουτω δη και εποιησε. ου χρονος ου χαρτης ου µελαν αρκεσειεν. ως αυτοι.

ειτε κοσµικοι ειεν ειτε µοναζοντες· “Αµην. ισχυν µαλλον διδωσι κατ’ αυτου. την δε Ευαν ο Αδαµ πιστοτεραν εκεινου ηγησατο. και τους ουτω ποιουντας εως του νυν και απο του νυν ποιησοντας. αδελφε. το εκ της του προπατορος παραβασεως κατακριµα παντελως ανελων και δια του αγιου βαπτισµατος αναγεννων και αναπλαττων και απαλλαττων ταυτης τελειως ηµας. αλλα φυλαξαι ειχον του µη φαγειν του φυτου· φαγοντες δε και η µετανοησαντες. ηµας δηλονοτι τους υιους αυτου. τους µιµουµενους εκεινου την εξοµολογησιν. αλλα και απαν το σπερµα αυτου. ουκ εγκαταλειψω αυτους ποτε. τι λεγεις ποιησαι αυτον. αλλα και τα µεγιστα ωφεληθησαν και εις σωτηριαν ηµων παντων τουτο εγενετο. Ω µετανοιας ισχυς και δακρυων! Ω φιλανθρωπιας αφατου και ανεξιχνιαστου ελεους πελαγος. ειπεν ο αληθης Θεος. Τι ουν. Ειδες εις οιον υψος αυτον δια την µετανοιαν αυτου και ταπεινωσιν και τους θρηνους αυτου και τα δαρκυα ο ∆εσποτης ανηγαγεν. και της ζωης αυτων και ευφροσυνης και δοξης ουκ εσται τελος ποτε”.παραδεισον. Ουδεν δε παλιν εκ της εξοριας εβλαβησαν. αλλ’ ως αδελφους µου και φιλους. την µετανοιαν. ραθυµησαντας και τη προς Θεον απιστια καταφρονησαντας και την εντολην παραβαντας αυτου. και εδοξασα και δοξασω και εν τω ουρανω ανω και επι της γης κατω. (99) οθεν εξεπεσον. ινα οι βουλοµενοι νικωσιν αυτον ευχερως υπερ παντας . τον θρηνον. ουτως ως εκεινον και ετιµησε και εδοξασε. (100) Ει γαρ επιστευσαν αυτω. τα δακρυα και ταλλα απερ προειποµεν. πατερα δε αυτου χρηµατισαντα κατα χαριν. αλλ’ εις εκεινον αυτον ανηγαγε τον ουρανον του ουρανου· και καθισας ο ∆εσποτης εκ δεξιων του Θεου και προαναρχου Πατρος αυτου. τον δουλον µεν αυτου κατα φυσιν. αλλα τω εξ αρχης αυτεξουσιω τιµων ηµας. πατερας τε και µητερας και συγγενεις και συγκληρονοµους µου αναδειξω αυτους. ουκ αν τον οφιν η Ευα πιστοτερον. Κατελθων γαρ ανωθεν ο ∆εσποτης ηµων τω ιδιω θανατω τον καθ’ ηµων ελυσε θανατον. τιθησιν εν τωδε τω κοσµω ελευθερους παντη και µη ενεργουµενους τυραννικως υπο του εχθρου. αδελφοι! Οτι ου µονον εκεινον. τους πρωτοπλαστους ωφελησεν η εν τω παραδεισω απονος διαγωγη και αµεριµνος. αποκατεστησε παλιν αυτους. ειπε µοι. εξεβληθησαν.

ει µη οτι παντως δια το λυσαι το εκ της αµαρτιας κατακριµα και ελευθερωσαι το γενος ηµων απο της δουλειας και ενεργειας του αντικειµενου εχθρου. και ελυσε την αµαρτιαν. απο του παραβαντος παραβαται. µορφην αναλαβοµενος δουλου. µηδε λεγετωσαν εκ της του Αδαµ ηµας παραβασεως ολως ενεργεισθαι και προς την αµαρτιαν καθελκεσθαι. Ανεδεξατο τα υπερ υµων και φυλαξας πασας τας εντολας του ιδιου Θεου και Πατρος. απο του δουλου της αµαρτιας δουλοι και αυτοι γενοµενοι αµαρτιας. του πρωην τυραννου δεσποτας αποκαταστησας ηµας – και µαρτυρουσιν οι αγιοι οι και µετα θανατον ως ασθενη αυτον και τους αυτου υπουργους απελαυνοντες.τους προ της Χριστου παρουσιας αγιους. (101) Τουτο γαρ η οντως αυτεξουσιοτης. ∆ουλος εγενετο. απο του κεκατηραµενου και νεκρου καταρατοι και νεκροι. Ο δε Θεος κατελθων εσαρκωθη και εγεννηθη καθως και ηµεις ανθρωπος. νυν µεν µετριως. διδασκων ηµας µη εν τινι προπηδαν και προλαµβανειν τους πολιους εν συνεσει και αρετη. ∆ια τι γαρ κατηλθεν η τινος ενεκα θανατου εγευσατο. και τους δουλους ηµας εις το δεσποτικον αξιωµα επανηγαγε. αλλ’ εις τον ουρανον και εις την εκεισε τρυφην και απολαυσιν. χωρις αµαρτιας. απο του τη συµβουλια ενεργηθεντος του πονηρου και δουλωθεντος αυτω και το αυτεξουσιον απολεσαντος. Ηµεις µεν γαρ απο του αµαρτησαντος ηµεν αµαρτωλοι. µετα δε την εκ νεκρων εξαναστασιν ολης ολως επαπολαυειν καταξιωνται της αιωνιου χαρας. το µη υφ’ ετερου τινος τω οιωνδηποτε τροπω δεσποζεσθαι. Οι γαρ τουτο εννοουντες και λεγοντες την του ∆εσποτου ηµων και Θεου παρουσιαν ανωφελως γεγενησθαι και διακενως νοµιζουσιν. Καταρα εγενετο . ως τεκνα αυτου ενεργουµενοι και καταδυναστευοµενοι τυραννικως εδεσποζοµεθα. συλληψιν τε και γεννησιν αγιασας και ανατραφεις κατα µικρον πασαν ηλικιαν ευλογησε· τελειος δε ανηρ γεγονως τοτε ηρξατο του κηρυγµατος. οπερ αιρετικων και ου πιστων εστι το λεγοµενον. Οι ουν βουλοµενοι προφασεις µη προφασιζωνται. αποθνησκοντες δε µη καθαπερ εκεινοι και ουτοι εις τον αδην καταβιβαζωνται. την παραβασιν ελυσε και τους παραβατας του κατακριµατος ηλευθερωσε. οι νεοι µαλιστα και ουκ ανδρες την φρονησιν.

πως ηµεις εκφευξοµεθα τηλικαυτης αµελησαντες σωτηριας. ο αγιος Παυλος εδηλωσεν ειπων· “Ει γαρ ο δι’ αγγελων λαληθεις λογος εγενετο βεβαιος και πασα παραβασις και παρακοη ελαβε ενδικον µισθαποδοσιαν. τι απολογησοµεθα ηµεις. Απεθανε και τω εαυτου θανατω ανειλε τον θανατον. Ανεστη και την δυναµιν και ενεργειαν ηφανισε του εχθρου. Και ωσπερ εξ αρχης ην ο Αδαµ εν τω παραδεισω ελευθερος και αµαρτιας και βιας εκτος. ουτω και ηµεις εκ του αγιου βαπτισµατος αναγεννωµενοι της δουλειας απολυοµεθα και γινοµεθα αυτεξουσιοι. των βοηθηµατων τουτων απαντων χωρις. αλλα και ευθυς τω αυτεξουσιω τιµασθαι αφιησιν. φησι. αλλως πως ου δυναται καθ’ ηµων ενεργειν τι. τω αυτεξουσιω δε θεληµατι υπηκουσε τω εχθρω και απατηθεις παρεβη την εντολην του Θεου. πας ο επι ξυλου κρεµαµενος”-. και ει µη τω οικειω θεληµατι τω εχθρω υπακουσοµεν. (102) και ολην την καταραν ελυσε του Αδαµ. αλλα ραθυµουντες και των εντολων του Θεου καταφρονουντες και αυτας παραβαινοντες. αγιους και αναµαρτητους αποκαθιστησιν. εξ ων τον δικαιον µεν Ενωχ µετεθετο και τη µεταθεσει τουτον τετιµηκεν. (103) µετα την του βαπτισµατος αναγεννησιν και την των αγιων αγγελων παραφυλακην και αυτην την επισκιασιν και επελευσιν του Αγιου Πνευµατος.” . του σωµατος και του αιµατος αυτου του τιµιου. ινα µη βια αλλα προαιρεσει φανωµεν τω ∆εσποτη δουλευοντες. Ηλιαν δε πυρινω αρµατι εις ουρανον ανελαβετο. πολλοι και αναριθµητοι τω Θεω ευηρεστησαν και αµεπτοι απεδειχθησαν. δια δε του αγιου βαπτισµτος και της κοινωνιας των αχραντων αυτου µυστηριων. οι µετα την χαριν και την τοσαυτην και τηλικαυτην ευεργεσιαν. µετα την του θανατου και της αµαρτιας αναιρεσιν. του δια θανατου και της αµαρτιας την εξουσιαν εχοντος καθ’ ηµων. αποκαθαιρων ηµας και ζωοποιων. Εµβαλων γαρ εν τω θανατηφορω ιω και φαρµακω της αµαρτιας την αρρητον της Θεοτητος αυτου και της σαρκος ζωοποιον ενεργειαν.σταυρωθεις – “Επικαταρατος γαρ. µηδε ισοι τοις προ της χαριτος ευρισκοµενοι. ολως ολον το γενος ηµων της ενεργειας του εχθρου ελυτρωσατο. Ει γαρ προ του νοµου και της Χριστου παρουσιας. Οτι δε µειζονως υπερ τους εν τω νοµω αµαρτησαντας κολασθησοµεθα τοις κακοις επιµενοντες.

ει αρα και βουλεται της αιωνιου ζωης εν Κυριω επιτυχειν. εκ των φοβερων δειµατων εκεινων πτοηθωσιν αι ακαµπεις και αµειλικτοι καρδιαι αυτων. αλλ’ εµµενετε επι τη σκληροτητι και αµετανοητω γνωµη υµων. . Της γαρ γης τρεµουσης. .Μη ουν τον Αδαµ αλλ’ εαυτον αιτιατω και µεµφεσθω ηµων εκαστος. ο ηλιος και η σεληνη σβεσθησονται επ’ αυτους. την ισχυν. και ιδωσι την πτωσιν (104) αυτων εγγισασαν προ των ποδων αυτων και τροµαξουσι. το κρατος. µετα την εν τω κοσµω φανερωσιν. ουτω και τοτε ανοιχθησεται απο των θεµελιων αυτης η γη. ω αθλιοι. και αναδοθησεται ου κατα µικρον αλλα αθροον το πυρ και επικαλυψει πασαν την γην. των εν οιαδηποτουν περιπιπτοντων αµαρτια. µη φερουσα τους αγνωµονας και σκληροτραχηλους και παρηκοους µου φερειν επι του νωτου αυτης. µη οτι· “Ηγνοησαµεν σου του ∆εσποτου το ονοµα. ταδε λεγει Κυριος· “Συντροµαξει η γη επι τους µετα τοσαυτα και τηλικαυτα θαυµατα. ετι αναβαλλοµενους και δυσπιστουντας και απειθουντας τοις λογοις µου· και διαρραγησεται εις πολλα. Μη ερουσιν οτι· “Ουκ ηκουσαµεν”. Τι γενησονται οι νυν γελωντες και ουτω λεγοντες· “Τι ουν κελευεις κλαιειν ηµας καθ’ εκαστην.“Ποσα γαρ υµας. Τι ουν ποιησουσι τοτε οι λεγοντες οτι· “Ειθε µε ηφιεσαν ωδε και την βασιλειαν των ουρανων εγω ουκ ηθελον”. Και συσκοτασει το φως. Ει δε µη θελησετε µηδε παντι τροπω σπουδασετε. απο δε των σχισµατων της γης αναβησεται πυρ υπερεκβλυζον ως τα πελαγη των θαλασσων. ως λαγωου εν ωρα σφαγης. και γενησεται απασα ποταµος πυρος”. η παραβαινοντες εν τινι µεχρι θανατου µετανοειν και την εαυτου εκαστος αµαρτιαν σφοδρως αποκλαιεσθαι. πεσουνται τα αστρα.” Οι δε και αντιλογιας η γογγυσµους η και τα χειρω τουτων απεργαζοµενοι. µη οτι· “Ουδεις ηµας ενουθετησε”. του ουρανου κλονουµενου και ροιζηδον ως βιβλιου ελισσοµενου. µετα την τοσαυτην διδασκαλιαν ην εν τω κοσµω εφηπλωσα. και µετανοιαν εξιαν εκαστος ηµων ως εκεινος επιδεικνυσθω. τι τοτε απολογησονται. η αναµαρτητους εαυτους εν τω τας εντολας τηρειν πασας φυλαξαι. Και ωσπερ επι του κατακλυσµου ανεωχθησαν οι καταρρακται του ουρανου και κατηλθε το υδωρ και κατ’ ολιγον εκαλυψε τους λαους. την δυναµιν”.

δια παντων οµου των δουλων και δι’εµου αυτου προειπον και παρηγγειλα. “Εαν τις σε αγγαρευση µιλιον εν. Ουκ εµου λεγοντος· “Χαιρετε και αγαλλιασθε επι τοις διωγµοις και ταις θλιψεσιν”.εικοτως προς ηµας ειπη. πλεονεκτουντες. Ουκ εµου λεγοντος· “Τι στενη η πυλη και τεθλιµµενη η οδος η απαγουσα εις την ζωην” και οτι “Βιαστη εστιν η βασιλεια των ουρανων και βιασται αρπαζουσιν αυτην”. αρχας τε και ηγεµονιας και διακονιας και µεγεθη αξιωµατων προετιµησασθε. υµεις τας εαυτων θεραπειας µονας και τα θεληµατα και τας επιθυµιας εξεπληρωσατε. οτι γελασονται”. υµεις ανεκεισθε επι στρωµνων απαλων και δια παντων την ανεσιν εδιωκετε. αλληλοις οµιλουντες και καταµακρυνοντες υµων τας αργολογιας. οι µεν εγελατε. δι’ αποστολων. αλληλους προς τα αριστα προσκαλουµενοι και θεραπευοντες υµων τας γαστερας. οι δε ουδε ακουσαι τουτο ηνειχεσθε. υµεις ουδε λογον σκληρον ακουσαι ηνειχεσθε ου µονον εκ των οµοιων υµων. υµεις . Ουχι εµου λεγοντος· “Οσα θελετε. Ουκ εµου λεγοντος· “Ο θελων ειναι πρωτος. επι δε τοις τοιουτοις απελεγεσθε και αυτην υµων την ζωην. αλλα κακως µε τουτο και αδικως (106) προσταξαις ελεγχετε. (105) Ουκ ηκουετε λεγοντων· “Μακαριοι οι κλαιοντες νυν. υπαγε µετ’ αυτου δυο”. Ουκ ηκουετε των ευαγγελιων µου λεγοντων· “ Μετανοειτε”. αρπαζοντες. αδικουντες και εαυτους µονους εθεραπευσατε. αλλ’ οι πλειονες και τους αδελφους ηγγαρευσατε. ινα ποιωσιν υµιν οι ανθρωποι. υµεις τους επαινους µαλλον και την τιµην και την δοξαν ησπασασθε. Ουχι εµου µακαριζοντος τους φτωχους. Ουκ εµου λεγοντος· “Μακαριοι εστε οταν ονειδισωσιν υµας και διωξωσι και ειπωσι παν πονηρον ρηµα καθ’ υµων ψευδοµενοι ενεκεν εµου”. αλλ’ ουδε υπο των προεχοντων. Ουχι δε εµου λεγοντος. και υµεις οµοιως ποιειτε αυτοις”. στρεψον αυτω και την αλλην”. Ουκ ηκουετε βοωντος µου· “Μακαριοι οι πενθουντες”. εστω παντων εσχατος και παντων δουλος και παντων διακονος”. δια προφητων. και υποταγηναι η δουλευσαι εν ταπεινωσει ψυχης ευτελει και πτωχω και απερριµενω ουκ ηθελησατε. Ουχι εµου λεγοντος· “Εαν τις σε ραπιση εις την δεξιαν σου σιαγονα. υµεις τας πρωτοκλισιας και πρωτοκαθεδριας. ου µονον ουδεις εξ υµων τουτο πεποιηκεν. Υµεις δε εγελατε ανακαγχαζοντες.

ουκ ωργισθη. της οντως ξενης και θαυµαστης. της ασωτου ποτε”. ελεγετε. αι δε υπανδροι τας αµαρτησασας υπανδρους. οποταν ελεγον· “Ευχεσθε υπερ των επηρεαζοντων υµας. αγαπατε τους εχθρους υµων και καλως ποιειτε τους µισουντας υµας”. “Θεοδωρας της µοιχαλιδος και µετα ταυτα θαυµατουργου”. ειπεν ο Κυριος· Μη οργιζου κατα τινος”. υµεις ως θηρες αγριοι διεκεισθε εις τους µη ταχιον ποιουντας υµων τα θεληµατα. και παλιν· “Εκοπιασα . αλλα του θρονου αξαναστας προσεπεσεν ενωπιον παντος του λαου επι την γην και ειπεν· “Ηµαρτηκα τω Κυριω µου! “ και ουκ επαυσατο ηµερας τε και νυκτος κλαιων οµου και θρηνων. ουκ αντειπεν. αι µεν πορναι τας πορνας. Ουχ ορωντες παλιν αυτους παραβαινοντας µου τας εντολας.“Αυτο των αποστολων εστιν. αι δε παρθενοι τας παρθενους και οµοιας υµων ουκ εµιµησασθε. Προς δε τους ανδρας βασιλεις τε και αρχοντας οµοιως ερει· “Ουκ ηκουετε πως ο ∆αυιδ αµαρτησας.Αθλιοι.ουκ εποθησατε ποτε απο ψυχης γενεσθαι πτωχοι. “Βιος της οσιας Μαριας της Αιγυπτιας. και παλιν · “Ευφροσυνης της παρθενου και µετονοµασθεισης Σµαραγδου”. . ουκ εκρυψε το αµαρτηµα αυτου. Ουκ εµου τους πραεις την βασιλειαν των ουρανων κληρονοµειν λεγοντος. και· “Ξενης. οτι εγω αγιος ειµι”.” Ουκ ηκουσατε οπως και γονεις και πλουτον και µνηστηρας αυτους κατελιπον και εν ευτελεια και ταπεινωσει εδουλευσαν µοι και εγενοντο αγιαι. Ουκ ηκουετε τουτου λεγοντος· “Οτι σποδον ωσει αρτον εφαγον και το ποµα µου µετα κλαυθµου εκιρνων. ∆ια τι ουν και υµεις ταυτας και τας τοιαυτας. υµεις δε εν τη ακαθαρσια των µολυσµων υµων και ανοµιων εµεινατε”. συµπαθεις εγινεσθε τοτε και µετριοι και “Αφες. ωµοιωθην πελεκανι ερηµικω”. αι δε ασωτοι τας ασωτους. Ουκ ηκουετε λεγοντος µου· “Γινεσθε αγιοι. απο φωνης του στεναγµου µου εκολληθη το οστουν µου τη σαρκι µου. αυτο των µεγαλων αγιων! Επει τις τουτο αλλος ποιησαι δυναται. της ποτε πορνης”. και εισελθοντος προς αυτον του προφητου Ναθαν και ελεγξαντος αυτον περι της αµαρτιας αυτου. Ουχι υµεις ελεγετε. (107) Και προς µεν τας γυναικας ερει· “Ουκ ηκουετε εν ταις εκκλησιαις αναγινωσκοντων και λεγοντων· “Βιος της αγιας Πελαγιας. και υµεις διατι ουκ εγινεσθε αγιοι.” .

εν τω στεναγµω µου, λουσω καθ’ εκαστην νυκτα την κλινην µου, εν δακρυσι µου την στρωµνην µου βρεξω;” Ουκ ηκουετε λεγοντος αυτου· “Κυριε ο Θεος µου, (108) ει εποιησα τουτο, ει εστιν αδικιας εν χερσι µου, ει ανταπεδωκα τοις ανταποδιδουσι µι κακα, αποπεσοιµι αρα απο των εχθρων µου κενος, καταδιωξαι αρα ο εχθρος την ψυχην µου και καταλαβοι και καταπατησαι εις γην την ζωην µου και την δοξαν µου εις χουν κατασκηνωσαι; “. ∆ια τι ουν και υµεις τουτον και τους οµοιους αυτου µη εµιµησασθε; Μη τουτου υµεις περιδοξοτεροι ειναι εδοκειτε η πλουσιωτεροι, και δια τουτο ταπεινωθηναι µοι ουκ ηβουληθητε; Αθλιοι και ταλαιπωροι, υµεις φθαρτοι και θνητοι οντες, µονοκρατορες και κοσµοκρατορες ειναι εβουλεσθε και, ειπου ην τις εν ετερα χωρα µη θελων υµιν υποτασσεσθαι, ως κατα ευτελους υµων δουλου κατεπαιρεσθε αυτου και ουκ εφερετε υποµειναι την ανυποταξιαν αυτου, και τοι συνδουλου υµων οντος και µηδεν πλεον εκεινου εχοντων υµων· εµοι δε τω Ποιητη και ∆εσποτη υµων πως υµεις ουκ ηθελησατε υποταγηναι και δουλευσαι εν φοβω και τροµω; Ανταποδιδοντες δε τοις αµαρτανουσιν εις υµας, τι εν εαυτοις αρα διελογιζεσθε περι ων υµεις εις εµε ηµαρτανετε; οτι ουκ εστιν ο εκζητων των αδικουµενων τα αιµατα; οτι ουκ εστιν ο βλεπων τα παρ’ ηµων κρυφιως πραττοµενα; η οτι επελαθεσθε µου και µη εχειν υπελαµβανετε τον επανω υµων οντα, ουδε ηλπισατε ποτε γυµνοι µε και τετραχηλισµενοι παρασταθησεσθαι; Ουκ ηκουετε µου αει λεγοντος· “Ο θελων ειναι παντων πρωτος, εστω παντων εσχατος και παντων δουλος και παντων διακονος;” Πως ουκ εφρισσετε και εν εαυτοις υµιν εθρηνειτε και συνετριβεσθε, φοβουµενοι µη εις επαρσιν υπο της µαταιας εκεινης και διακενου ελθοντες, (109) παραβαται ταυτης µου της εντολης γενοµενοι, τω πυρι τουτω παραδοθησεσθε; Ουκ ηκουετε πως ο ∆αυιδ υπο του στρατηγου αυτου Σεµεΐ υβριζοµενος και ανηρ αιµατων καλουµενος, ευτελεστερον εαυτον εκεινου εχων απο ψυχης, ουκ ωργιζετο, αλλα και τους εκεινον ανελειν βουλοµενους εκωλυσεν; Ιδου ουν και Μωυσης και Ιησους του Ναυη και ∆αβιδ και αλλοι πλειστοι προ της επιφανειας µου και νυνι µετα την παρουσιαν µου πλειονες, ους βλεπετε συνδοξαζοµενους µοι, και βασιλεις γεγονασιν, ως ηµεις, και

αρχοντες και στρατηγοι, και δια τον εµον φοβον εν ταπεινωσει και δικαιοσυνη βιωσαντες, κακον αντι κακου τινι ουκ ανταπεδωκαν, αλλα και παρα των οµοιων και υπο χειρα πολλακις ατιµασθεντες, εµοι ανεθεντο την περι τουτου εκδικησιν και υπερ ων εις εµε ηµαρτον εν παση τη ζωη αυτων, απο ψυχης εν φοβω και ποθω µετενοουν και εκλαιον, ταυτην την ηµεραν της εµης ελευσεως και παρουσιας και κρισεως ακουοντες και πιστευοντες, υµεις δε κατεφρονησατε µου των εντολων, ως τινος ενος των απερριµµενων και ασθενων. Λοιπον ουν µεθ’ ου συνειναι ηρετισασθε και ων τους λογους και τας πραξεις ποιουντες, αυτους εµιµησασθε, µετα τουτων αυτων, και των εκεινοις ητοιµασµενων επαπολαυσατε! “. Ουτω και τοις πατριαρχαις τους αγιους αντιπαραθη πατριαρχας, Ιωαννην τον Χρυσορρηµονα, Ιωαννην τον Ελεηµονα, Γρηγοριον τον Θεολογον, Ιγνατιον, Ταρασιον, Μεθοδιον και τους λοιπους οιτινες ου λογω µονω αλλα και εργω του αληθινου Θεου γεγονασιν απεικονισµα· τοις µητροπολιταις τους αγιους µητροπολιτας, Βασιλειον, Γρηγοριον, τον αδελφον αυτου, (110) και τον τουτου οµωνυµον και θαυµατουργον, Αµβροσιον και Νικολαον. Και απλως ειπειν, εκαστον πατριαρχην και εκαστον µητροπολιτην και εκαστον επισκοπον µετα των προ αυτου διαπρεψαντων αποστολων τε και πατερων αγιων εν εκαστη µητροπολει και επισκοπη κρινει ο Θεος, και εξ εναντιας αλληλων στησας παντας αυτους – καθως ακουεις αυτου λεγοντος· “Τα µεν προβατα εκ δεξιων, τα δε εριφια εξ ευωνυµων”-, ερει· “Ουχι ενθα ουτοι εθεραπευσαν και εδουλευσαν µοι, εκει και υµεις εβιωσατε και εις τους θρονους αυτων εκαθισατε; ∆ια τι µη και τον βιον και την πολιτειαν αυτων εµιµησασθε; ∆ια τι ακαθαρτοις χερσι και ακαθαρτοτεραις ψυχαις τον αχραντον εµε και αµολυντον κρατειν και εσθιειν ουκ εφοβηθητε; Ουκ εφριξατε ολως, ουκ ετροµαξατε; ∆ια τι τα των πενητων εις τας υµετερας ηδονας και εις τους ιδιους και συγγενεις υµων αναλωσατε; ∆ια τι µε χρυσιω και αργυριω, ως ο Ιουδας, απεµπολησατε; ∆ια τι µε και ως δουλον αχρειον εξαγορασαντες, εις τα της σαρκος µε θεληµατα διακονειν απεχρησασθε; Ως ουν υµεις µε ουκ επιµησατε, ουδε

εγω φεισοµαι υµων. Απελθατε απ’ εµου οι εργαται της ανοµιας, απελθατε! “. Ουτω τοινυν πατερες παρα πατερων, φιλοι και συγγενεις παρα φιλων και συγγενων, αδελφοι παρα αδελφων, δουλοι και ελευθεροι παρα δουλων και ελευθερων, πλουσιοι και πενητες υπο πλουσιων και πενητων, οι εν γαµω παρα των εν γαµω διαπρεψαντων, οι εν ελευθερια παρα των εν ελευθερια βιωσαντων, και απλως πας ανθρωπος αµαρτωλος εν τη φοβερα ηµερα της κρισεως απεναντιας αυτου εις την (111) εις την αιωνιαν ζωην και εις το ανεκλαλητον εκεινο φως οψεται τον οµοιον αυτου και κριθησεται παρ’ αυτου. Οιον τι λεγω; Απιδων εκαστος των αµαρτωλων προς τον οµοιον αυτου, βασιλευς προς βασιλεα, αρχων προς αρχοντα και πορνος µη µετανοησας προς πορνον µετανοησαντα, φτωχος προς φτωχον και δουλος προς δουλον, και µνησθεις οτι και αυτος εκεινος ανθρωπος ην, την αυτην ψυχην εχων, τας αυτας χειρας, τους αυτους οφθαλµους και απλως ταλλα παντα εξ ισης και συνην αυτω εν τω βιω και οµοιον ειχε το αξιωµα, την τεχνην, το επιτηδευµα, µιµησασθαι δε αυτον ουκ ηθελησεν, ευθυς εµφρασσεται το στοµα αυτου και µενει αναπολογητος, µη εχων ολως τι φθεγξασθαι.Οταν ουν οι κοσµικοι κοσµικους ιδωσι και οι αµαρτωλοι βασιλεις βασιλεις αγιους εκ δεξιων, πλουσιους τε και υπο ζυγον αγιους οι υπο ζυγον βιου, και οι εν βασανοις παντες οµοιους αυτων εν τη βασιλεια των ουρανων, και τηνικαυτα αισχυνθωσι και αναπολογητοι ευρεθωσιν, ωσπερ ο πλουσιος εκεινος εν τοις κολποις του Αβρααµ τον Λαζαρον, εκεινος αποτηγανιζοµενος εν τω πυρι. Τι ποιησωµεν ηµεις αρα οι µοναχοι, οι κατ’ εµε, λεγω, ραθυµοι και αµαρτωλοι, ποια αρα αισχυνη ηµας και βασανος ληψεται, οταν τους εν βιω και γυναικας και οικετιδας εχοντας και οικετας, µετα γυναικων οµου και τεκνων θεασωµεθα εν τη βασιλεια των ουρανων οµοθυµαδον συγχορευοντας; οταν τους εν αξιωµασι και πλουτω ευαρεστησαντας, οταν απλως εκ παντων ιδωµεν των εν τω βιω πασαν κατορθωκοτων αρετην και εν µετανοια και δακρυσι πολιτευσαµενων δια τον φοβον του Κυριου και ισταµενους εν τη χαρα και φαιδροτητι των δικαιων; (112) οταν γαρ εννοησωµεν οτι πατερας και µητερας και αδελφους και

αδελφας και κοσµον ολον δια το σωσαι ηµων τας ψυχας κατελειψαµεν, οι δε και γυναικας και τεκνα, αλλοι συν τουτοις και πλουτον και αξιωµατα και αλλα οσα ο βιος εχει τερπνα, και αναχωρησαντες επτωχευσαµεν και αποκειραµενοι γεγοναµεν µοναχοι δια την βασιλειαν των ουρανων, δια δε µικραν ραθυµιαν και πονηριαν και δια τας πονηρας ηµων επιθυµιας κατεταξαµεν ηµας εαυτους µετα κοσµικων και πορνων και µοιχων και βιωσαντων ασωτως κατα τον κοσµον, οποιος τοτε φοβος και τροµος και αισχυνη καλυψει ηµας! Πιστευσατε µοι λεγοντι, αδελφοι, οτι χειρων βασανος η εντροπη ηµων εσται υπερ την των κοσµικων αιωνιαν κολασιν. Οταν γαρ εµε τον αποταξαµενον παση ψυχη, µετα κοσµικων, φερε ειπειν, νυν τεκνα εχοντων, και δηµοσιοις πραγµασιν εµπεπλεγµενων η και στρατια εκδουλευοντων, ιστασθαι και την ισην εκεινοις κολασιν ληψεσθαι µελλοντα, στραφεντες ουτοι και ιδοντες µε, ειπωσι προς µε· “Και συ, µοναχε, ο τον κοσµον αφεις, ωδε µεθ’ ηµων των κοσµικων ιστασαι; Καν συ δια τι;”τι αρα απολογησοµαι, τι ερω προς αυτους; Τις γαρ, αδελφοι, το µεγεθος της τοτε µελλουσης µοι γενεσθαι θλιψεως δυνησεται αξιως, δια λογου εκδιηγησασθαι; Παντως ουδεις! Τι γαρ και ερουµεν η τι ολως δυνηθωµεν απολογησασθαι; οτι τον κοσµον και τα εν κοσµω κατελιποµεν; αλλα ταυτα ουκ εβδελυξαµεθα απο ψυχης· τουτο γαρ εστιν η αληθης του κοσµου και των εν κοσµω αναχωρησις, το µετα το φυγειν τον κοσµον µισησαι τα αυτου και βδελυξασθαι. (113) Τι δε ο κοσµος και τι τα εν τω κοσµω εισιν; Ακουσον! Ου χρυσιον εστιν, ουκ αργυρος, ουχ ιπποι, αλλ’ ουδε ηµιονοι· ταυτα γαρ παντα, οσα και ηµιν λειτουργουσιν εις χρειαν του σωµατος, και ηµεις κεκτηµεθα. Ου κρεας, ουκ αρτος, ουκ οινος· µεταλαµβανοµεν γαρ και ηµεις εκ τουτων και εσθιοµεν αυταρκως. Ουκ οικοι, ου λουτρα, ου χωρια η αµπελωνες και προαστεια· αι λαυραι γαρ και τα µοναστηρια εκ των τοιουτων συνιστανται. Αλλα τις ο κοσµος; Η αµαρτια και η προς τα πραγµατα σχεσις εστιν, αδελφοι, και τα παθη. Τα δε εν τω κοσµω Ιωαννης ο Θεολογος ειπατω, ο ηγαπηµενος του Χριστου µαθητης· “Μη αγαπατε γαρ, φησι, τον κοσµον µηδε τα εν τω κοσµω· οτι παν το εν τω κοσµω, η επιθυµια της σαρκος και η

επιθυµια των οφθαλµων και η αλαζονεια του βιου, ουκ εστιν εκ του Πατρος, αλλ’ εκ του κοσµου εστιν”. Ει ουν ηµεις τον κοσµον ολον καταλιποντες και αποφυγοντες και γεγονοτες γυµνοι, ταυτα ουκ εφυλαξαµεθα, τι ηµιν το οφελος εκ µονης της αναχωρησεως γενοιτ’ αν; Και γαρ οθεν αν εξελθωµεν και εν οις αν καταντησωµεν, τα αυτα πραγµατα παλιν ευρησοµεν· πανταχου γαρ ανθρωποι µονοι ζην ου δυναµεθα, πανταχου τα προς την συστασιν του σωµατος χρηζοµεν επιτηδεια, πανταχου και γυναικες και παιδες και οινος και παντοιων εστιν ειδος καρπων· εκ τουτων γαρ και των τοιουτων εστιν η της ζωης ηµων συστασις. Εαν την επιθυµιαν εχωµεν της σαρκος και την επιθυµιαν των οφθαλµων και την αλαζονειαν των λογισµων, πως δυνησοµεθα εν µεσω αυτων της καθολου αµαρτιας αποσχεσθαι και µηδολως τω ταυτης κεντρω πληγηναι; Οπερ πολλοι των παλαι και των νυν αγιων, ευ οιδα, εφυλαξαντο (114) και φυλαττουσι, µεσον των του βιου πραγµατων και φροντιδων και µεριµνων διατριβοντες και εν αγιοτητι τελεια τον βιον αυτων διανυοντες, καθως ο Παυλος µαρτυρει περι τουτων και των τοιουτων λεγων· “Παραγει γαρ το σχηµα του κοσµου τουτου, ινα και οι εχοντες γυναικας ως µη εχοντες ωσι και οι αγοραζοντες ως µη κατεχοντες και οι χρωµενοι τω κοσµω ως µη καταχρωµενοι”. Εξεστιν ουν και τα λοιπα εξ τουτων καταµαθειν· οιον, τον θυµουµενον µη οργιζεσθαι, τον δικαιολογουµενον µηδολως τη καρδια τοις λαλουµενοις προστιθεσθαι, τον εαυτον εκδικουντα ως νεκρον ειναι τω κοσµω τη της ψυχης διαθεσει, τον απαξ τοιουτον γενοµενον ζητειν τε και προθυµεισθαι µηδε του ιδιου φειδεσθαι σωµατος. Τοιουτοι γαρ και εγενοντο και καθ’ εκαστην γενεαν οι αγωνιζοµενοι γινονται. Ει δε µη τοιουτοι γενεσθαι σπουδασοµεν και ουτω τον βιον ηµων ανυοµεν, τι ερουµεν; οτι “∆οξης και πλουτου κατεφρονησαµεν;” Αλλα παντως ερει ηµιν οτι· “Φθονον και εριν και ζηλον ου κατελειψατε”. Οτι δε ταυτα αλλοτριουσιν ηµας και χωριζουσιν απο του Θεου, λεγει ο θειος Ιακωβος, ο αποστολος του Χριστου· “Ει δε ζηλον πικρον εχετε - εστι γαρ και επι καλω και ζηλωσαι τινα! – και εριθειαν εν τη καρδια υµων, µη κατακαυχασθε και ψευδεσθε κατα της αληθειας, ουκ

εστιν αυτη η σοφια ανωθεν κατερχοµενη, αλλα επιγειος, ψυχικη, δαιµονιωδης· οπου γαρ ζηλος και εριθεια, εκει και ακαταστασια και παν φαυλον πραγµα”, και µετ’ ολιγα· “Αιτειτε και ου λαµβανετε, διοτι κακως αιτεισθε, ινα εν ταις ηδοναις υµων δαπανησετε”, και επιφερει· “Μοιχοι και µοιχαλιδες, (115) ουκ οιδατε οτι η φιλια του κοσµου εχθρα του Θεου εστιν; ος αν ουν βουληθη φιλος ειναι του κοσµου, εχθρος του Θεου καθισταται”. Σκοπει δε οτι ουκ ειπε µονον· “Ο κοσµος εχθρος εστι του Θεου”, αλλα και η προς τον κοσµον φιλια· δι’ αυτης γαρ µοιχοι και µοιχαλιδες γινοµεθα. Και οτι αληθες εστι τουτο, ακουσον αυτου του Κυριου λεγοντος· “Πας ο εµβλεψας προς το επιθυµησαι ηδη εµοιχευσεν εν τη καρδια αυτου “ και παλιν· “Ουκ επιθυµησεις τι του πλησιον σου”. ∆εικνυσι δε δια τουτων ηµιν των ρηµατων, οτι ουχ ο ποιων την αµαρτιαν αυτος µονος χωριζεται του Θεου και εχθρος αυτου γινεται, αλλα και ο αυτην αγαπων και ο επιθυµων τινος, ητοι σχετικως τη καρδια προς τι των επι γης διακειµενος, τουτο γαρ η φιλια του κοσµου εστιν· ωστε φανερως αποδεδεικται οτι, ει και γυµνος παντων υπαρχει τις και µη πραττει εργω την οιανουν αµαρτιαν, µονον δε αγαπων και φιλων αυτην οιονει σχετικως προς αυτην διακειµενος, εχθρος εστι του Θεου, καθως και Ιωαννης φησιν· “Εαν τις αγαπα τον κοσµον, ουκ εστιν η αγαπη του Πατρος εν αυτω”, αλλα και ο Κυριος· “Αγαπησεις Κυριον τον Θεον σου εξ ολης της διανοιας σου και εξ ολης της ισχυος σου και εξ ολης της ψυχης σου”, ωστε ο προς ετερον τι επιθυµητικως η σχετικως διακειµενος της εντολης ταυτης εκτος εστιν. Ηµεις δε, οι αθλιοι και ταλαιπωροι, τα µεγαλα και περιδοξα και υψηλα του κοσµου καταλιποντες και εις το µοναστηριον ελθοντες, αγαπωµεν οι µεν παλλια εκστιλβοντα, οι δε ιµατια καλοχρυσα, οι δε λωρους και αναλαβους, αλλοι σανδαλια και υποδηµατα, αλλοι βρωµατα ηδεα και (116) ποµατα, ετεροι σµιλας και ραφιδας και µαχαιρας η και τα τουτων ευτελεστερα, δι’ ων της αγαπης εκπιποντες του επι παντων βασιλεως Χριστου και εχθροι αυτου γενοµενοι, ουκ αισθανοµεθα, ω αδελφοι! δι’ α και µελλοµεν αρα, ει µη προλαβοντες µετανοησοµεν και πασαν επιθυµιαν κακην και πονηραν και εριν και ζηλον και αλαζονειαν εκ της ψυχης ηµων εκαστος εξορισοµεν, εις το πυρ το αιωνιον µετα τελωνων

κα΄αµαρτωλων και πλουσιων, των εν ασωτια βιωσαντων, κατακριθησεσθαι. ∆ια τουτο ουν σπουδασωµεν, αδελφοι, πασαν αρετην επιδειξασθαι, πασαν δε κακιαν και παν παθος βδελυξασθαι απο ψυχης και µισησαι παν πραγµα µικρον η µεγα, ο φερει ταις ψυχαις ηµων κινδυνον· µονοις δε τουτοις χρησωµεθα εν οις ο µεν νους ου τερπεται, η καρδια δε ηµων ουχ ηδυνεται, ινα µη εις τα αριστερα δια των δοκουντων ευτελων µετα των κοσµικων, ως ειρηται, ηµας αυτους καταταξαντες, βλεψωµεν εις τα δεξια του Θεου παρισταµενους τους αδελφους ηµων και πατερας και κατακρινοντας ηµας, - οι ηγουµενοι εκαστου, λεγω, µοναστηριου τους εν τοις αυτοις µοναστηριοις ευαρεστησαντας τω Κυριω, οι εν διακονιαις τους εν ταις αυταις διακονιαις λαµψαντας ως φωστηρας, οι εν υποταγη και εργοχειροις τους εν τοις οµοιοις διαπρεψαντας εργοις και εν ταις αυταις ελαχισταις η και προτιµοτεραις δουλειαις, εστεφανωµενους οντας µετα των αγιων µαρτυρων, οι την νεοτητα µολυναντες τους την νεοτητα χαλιναγωγησαντας, οι εν τελειοτητι ηλικιας εκ ραθυµιας πεσοντες τους απο νεοτητος µεχρι γηρως εγκαρτερησαντας τω της σαρκος πολεµω (117) και φυλαξαντας την εαυτων σωφροσυνην, οι εν γηρα και µεχρι τελους τα των παιδων των αναισθητων διαπραττοµενοι τους εν γηρα αποκειραµενους και πασαν κακην συνηθειαν ην απο νεοτητος προσελαβοντο δια τον του Θεου φοβον εν µικρω χρονω εγκοψαντας, οι γελωντες τους νυνι κλαιοντας, οι τρυφωντες και προς της τετυπωµενης ωρας εσθιοντες τους µηδε εν τω καιρω του αριστου κορεννυµενους, οι παιζοντες τους εν στυγνοτητι και ωχροτητι οντας διηνεκει απο της µνηµης της φοβερας εκεινης και των ιδιων αµαρτηµατων αυτων, οι απο πλουτου και δοξης ελθοντες εις το µοναχικον και ταπεινωθηναι και µικρον µη θελησαντες τους απο πτωχειας εσχατης ελθοντας και συν ηµιν βιοτευσαντας, δια δε την ταπεινωσιν αυτων υπερ πολλους των µετ’ αυτων ισταµενων εις τα δεξια – βασιλεων, λεγω, και πατριαρχων – ενδοξοτερους υπαρχοντας, τη ταπεινωσει αυτων οντως κεκοσµηµενους. Αρα ουν, αδελφοι µου αγαπητοι, εγνωτε τι ειπον; Αρα οιδατε οποια αισχυνη τοτε ηµιν εσται; Αρα ελαβετε εις νουν; Ηλθετε

εις αισθησιν της ωρας εκεινης, η ινα τα αυτα και παλιν ερω εις ωφελειαν εµου και των οµοιων µου αµελων; Τοιγαρουν και εν ηµιν αυτοις ουτως εσται εν τη φοβερα ηµερα εκεινη και πολλοι των ηµετερων αδελφων ευρεθωσιν εν δεξια ισταµενοι του Θεου µετα δοξης, πολλοι δε εξ ευωνυµων κατακρινοµενοι υπ’ αυτων. Και πως ουχι, οπηνικα δυο επι το αυτο αποταξαµενοι, οµοτεχνοι, λιθοξοοι τυχον η τεκτονες, αι δυο νεοι και καθαροι απο πασης σωµατικης αµαρτιας και εκ πενητων οντες, ο µεν εις γενηται εκ προαιρεσεως πασης αρετης (118) εργατης, ο δε ετερος πασης κακιας και πονηριας; Η ουχι τουτο καθ’ εκαστην ορωµεν γινοµενον µεσον ηµων; Και τον µεν ορωµεν των δυο τουτων ταπεινον, ευπειθη, υπηκοον, ως δουλον Θεου και ουκ ανθρωπων συναναστρεφοµενον ηµιν και διακονουντα µετα πιστεως πασης τοις αδελφοις, το φρονηµα ταπεινον εχοντα και συντετριµµενον, και ουτω πως καθ’ εαυτον λογιζοµενον και λεγοντα – τουτο µεµαθηκοτες απο της εξοµολογησεως αυτου της καθ’ ηµεραν και απο των πολλακις διερωτωντων αυτον και ουτως αποκρινοµενου αυτοις -· “Εγω, φησι, τιµιε πατερ, και εν τω κοσµω ων, µολις εν στενοτητι ηδυναµην ποριζεσθαι µετα κοπου πολλου την εµαυτου τροφην. Και ωδε ελθων, πως αµελησω του εργου και φαγω αρτον της µονης δωρεαν και απαιτηθησοµαι αυτον εν τη ηµερα της κρισεως; Αλλ’ επει τω Θεω ηλθον δουλευειν, αγωνισοµαι και υπερπερισσευσαι το εργον της τροφης µου, οσον εις δυναµιν, και υποταγω τω προεστωτι και πασι τοις αδελφοις µου µεχρι θανατου αγογγυστως, ως αυτω τω Χριστω, εις µηδεν το συνολον παρακουων αυτων “, τον δε κενοδοξον, ανυποτακτον, απειθη, και ουτω και αυτον εξ εναντιας εκεινου λογιζοµενον καθ’ εαυτον και λεγοντα· “Ιδου δη επεµψε µοι ο Θεος οικον, αρτον και οινον και αφθονους τροφας. Εγενοµην συναριθµιος τοις πρωτοις, και πρωτος τοις µετ’ εµε ερχοµενοις, και αδελφος ειµι τουτων παντων, θελοντων και µη θελοντων αυτων. Του λοιπου φαγοµαι και πιοµαι και υπνωσω εις κορον. Τι γαρ µοι και χρεια του εργαζεσθαι απο του νυν, ινα εγω κοπιω και τον κοπον µου αποκερδαινωσιν αλλοι; Εαν γαρ και εις δουλειας τινας µοι επιταξωσι, προβαλουµαι πρωτον αδυναµιαν· (119) εαν δε και αναγκασωσι µε, ειπω προς αυτους· “Και εαν µη δυνωµαι τουτο

ποιησαι, ινα µε αποπνιξητε, ινα µε διωξητε, εαν µη ισχυω:”. Και ουτω προσποιησοµαι κλαιειν, κραυγασω, εκλυσιν προβαλουµαι γονατων, σκοτουσθαι προφασισοµαι, την κεφαλην µου απο χολης οχλεισθαι ειπω, και τουτου γε ενεκα δυνησοµαι ευλογως δηθεν και απο πρωΐας εσθιειν, αναθεµατιζειν αρξοµαι και βλασφηµειν και επι πασι τοις επιταττοµενοις µοι αντιλογησοµαι οµου και γογγυσω· και παντως περικακησαντες εασουσι µε και µη βουλοµενοι. Ει δε και δωσουσι µοι εργα τινα ευτελη και διακονιαν ωσαυτως ποτε, καταφρονησω αυτης. Οιον, ει µεν τοις ηµιονοις προσταξουσι µοι δουλευειν, προφασισοµαι µη ειδεναι την δουλειαν αυτων και εασω αυτα αφιλοκαλητα και ανεπιµελητα µετα παντων των στρωµατων αυτων· και η εασουσι µε αναγκασθεντες η ετερον δωσουσιν εις βοηθειαν µου, κακεινου πασας επιτελουντος τας χρειας, ολιγον εγω τι ποιων, αναπαυοµαι. Ει δε αρτοποιον προσταξουσι µε γενεσθαι, προµαρτυροµαι µεθ’ υποκρισεως, ως αν µη καταγνωσθω ως παρηκοος, λεγων αυτοις· “Εγω, πατερες, ουδεποτε εθεασαµην αρτον πως γινεται”, και ουτως απελθων ποιησω αυτοις τον αρτον πηλον, αυτοι δε µη υποφεροντες τουτον φαγειν, ουκετι µε εις την τοιαυτην καταναγκασουσι διακονιαν”. Ει δε και εις το µαγειρειον διακονειν ταξουσιν αυτον, ουκ οιδε ταπεινωθηναι τω προεστωτι αυτου και βαλειν µετανοιαν, αλλα λεγει αυθαδως προς αυτον· “Κυριε ελεησον! Πατερ, εκ παντων µονον εµε εξελεξω εις τας ατιµους δουλειας; Ουκ εισι και αλλοι εν τη µονη αδελφοι;” και ταυτα µεν λεγει, ωστε παρακρουσασθαι την προστασσοµενην αυτω διακονιαν· (120) εαν δε ιδη την ενστασιν του ηγουµενου, τεως απερχεται ου δια τον Θεον αλλα φοβουµενος την παιδειαν και τας µαστιγας, απερχοµενος δε και γογγυζων λεγει εν εαυτω· Τελεια και καλα εχουσι φαγειν εξ ων µαγειρευσω εγω! Εαν µη ποιησω αυτους νηστεις εκ της τραπεζης εξαναστηναι η εξεµεσαι οσα αν φαγωσιν, ουκ ειµι εγω!” και απλως ουτω παντα ποιει µετα µανιας πολλης ο αθλιος. Και την µεν µαγειριαν των αδελφων ωσαυτως και το οσπριον αυτων καπνιζει και παρακαιει αυτα, εµβαλλων παντα απλυτα και ακαθαριστα εις τας χυτρας, και αλας εν αυτοις υπερ το µετρον βαλλει ποιων αλµην αυτα, το δε θερµον αυτων χλιαρον ειναι εα ινα αηδεσθεντες εκταραχθωσιν εµεσαι τα βρωµατα· εαν

δε ειπη αυτω αδελφος η και αποστειλη τι προς το εψησαι και ευτρεπισαι αυτο, λεγει αναισχυντως· “Ου φειδεται; Εκελευσε τινα κυρι τον δουλον αυτου! Ουα, εως τοτε µη φαγη, εως ου εγω εγγισω η ευτρεπισω αυτα!”. Και ουτως επι πασι ποιουντος αυτου, εις µονας εκεινας ευρισκεται προπηδων και επιτρεχων διακονιας οµου και δουλειας, ενθα γινωσκει οδον εχειν αυτον κλεψαι τι η νοσφισασθαι· και εαν µη µαλλον παρα παντας προτιµηθη, φανερως λυπειται και κρυπτως προς τους οµοιους αυτου καταγογγυζει θλιβοµενος· οταν δε επι τοις τοιουτοις επιταγη, ως απο νεκρων και ως απο του αδου εγειρεται και ευθυς γανυται τω προσωπω και οι οφθαλµοι αυτου χαροποιοι γινονται. Καν απο πολλης πονηριας υποκρινεσθαι βουληθη δια το µη καταγνωσθηναι, αλλ’ ουδ’ ουτω λαθειν τους ορωντας δυναται· οταν γαρ αλλοθεν ουδαµοθεν αλλ’ εκ του µη γογγυσαι η αναβαλεσθαι µικρον, ως εν πασαις διακονιαις (121) ποιειν εθος ην αυτω, διαγινωσκεται. Φοβειται γαρ ολως εν ταυτη ειπειν τι, ινα µη αλλος αντ’ εκεινου απολυθη και καταλειφθη ουτος απρακτος. Τουτων ουν ουτως εχοντων των αµφοτερων και του µεν υποτασσοµενου εν υπακοη ψυχης αγαθης και τεταπεινωµενη καρδια αοκνως, αγογγυστως, αδολως, ακλοπως, ασκανδαλιστως, του δε τα εναντια τουτων ποιουντος, ως γεγραπται, εαν ελθων ο θανατος αρπαση αµφοτερους αυτους, και εν τη φοβερα ηµερα εκεινη γυµνος και κατησχυµενος εξ αριστερων ισταµενος - ο πονηρος εκεινος λεγω -, αποβλεψαµενος ιδη εν τοις δεξιοις τον ποτε µετ’ αυτου συναποκαρεντα και συνεσθιοντα και συµπινοντα, τον οµοηλικα, τον οµοτεχνον, ολον ως εκεινον αυτον τον Χριστον εν µεγαλη δοξα υπαρχοντα, τι τοτε ολως ισχυσει ειπειν η φθεγξασθαι; Οντως, αδελφοι µου, ουδεν! Αλλα στενων και τρεµων και τους οδοντας βρυχων απελευσεται εις το αιωνιον πυρ. Ουτως ουν εκαστος ηµων των αµαρτωλων υπο εκαστου των αγιων κατακριθησεται, ωσπερ οι απιστοι υπο των πιστων και οι αµαρτησαντες µεν, µη µετανοησαντες δε, υπο των πλειονα ισως αµαρτησαντων και θερµως µετανοησαντων κατακριθησονται. ∆ια τουτο παρακαλω και δεοµαι υµων παντων, ινα ει επιστασθε εαυτους πονηρον τι ποιειν και εξαµαρτανειν και τας ιδιας υµων

τιτρωσκειν και απολυειν ψυχας, καν απο του νυν διορθωσησθε και µετανοιαν αξιαν των αµαρτηµατων αυτου εκαστος υµων επιδειξησθε και παντι τροπω σπουδασητε εκ δεξιων στηναι του Σωτηρος ηµων και Θεου. Οσοι δε (122) µικρα τινα σφαλλεσθαι εαυτους συγγινωσκετε, µετα σφοδρας και ταυτα της ταχυτητος απορριψατε αφ’ εαυτων, ινα µη δια τα µικρα ταυτα εξ αριστερων και υµεις, ως πασα Γραφη διαµαρτυρουµενη λεγει, σταθησησθε, και µη ως µηδαµινα και µικρα, αλλ’ ως µεγαλα ταυτα και εχετε και λογιζεσθε. Ο γαρ εις τα µικρα σφαλλων εκουσιως, των δε µεγαλων αµαρτηµατων απεχοµενος, περισσοτερως κατακριθησεται, οτι των µειζονων κρατησας υπο των ελαττονων εκυριευθη. Αρκει γαρ εις απωλειαν και εν µονον ηµιν παθος, καθως ανωτερω ειπον και αυτους υµιν τους αγιους αποστολους, Ιωαννην φηµι και Ιακωβον, εις µαρτυριαν παρηγαγον. Ινα δε και δια παραδειγµατος υµιν δειξω το του λογου πιστον, τουτο υµας ερωτησω. Ο προς δεκα ανδρας εχων την µαχην η και προς δωδεκα, αδελφοι, εν τω συµβαλειν πολεµον µετ’ αυτων, εαν τους προµαχους µεν και ανδρειοτερους αυτων αθροως εκ πρωτης προσβολης απαντας τρεψη και τρωσας καταβαλη, ενα δε η και δυο εκ τουτων ταλαιπωροτερους η και ασθενεστερους υστερον καταλειφθεντας ιδων και µετα φοβου και κολακειας επερχοµενους αυτω απο µακροθεν, ου σπευσας κρατησει και εξαγκωνισας δεσµευσει η και κατασφαξει αυτους, ου δεινως αναιρεθησεται υπ’ αυτων; Ει γαρ εξ υπερηφανιας και αλαζονειας ριψας τα οπλα, ανακλιθεις και αναπεσων υπνωσει καταφρονησας αυτων, ουχι εκουσιως εαυτον εις δουλειαν των ταλαιπωρων εκεινων εξεδωκεν; Ουχι επελθοντες οι δυο η και εις εξ αυτων δεσµησας αυτον, υποσπονδον εαυτου τουτον εξει και δουλον αρας οιχησεται η και ανελων αυτον µαχαιρα, ποιησει πασιν ανθρωποις γενεσθαι τουτον εις καταγελωτα; Ουχι δε παντες ερουσι δικαιαν γενεσθαι του αµελους εκεινου και αλαζονος, (123) µαλλον δε αφρονος και αναισθητου σφαγην; Ου γαρ τοσουτον παντως επαινετος εσται της προς τους ισχυροτερους παλης και νικης ενεκα, οσον ψεκτος και βδελυκτος και αποβλητος, ιν’ ειπω, και δουλος η νεκρος, δια την εκ του ενος εκεινυ γενοµενην ητταν αυτω.

Ουτως ουν, αδελφοι µου αγαπητοι, ουδεν ηµας ου µη ωφεληση των µεγαλων παθων κρατησαντας, εαν υπο των ελασσονων κυριευωµεθα. Οιον τι λεγω; Τα γαρ αυτα και παλιν ερω και λεγων ου παυσοµαι. Εαν τον της σαρκος µολυσµον φυλαξωµεθα, εαν απο φθονου και µεγαλης οργης και κλοπης αποσχωµεθα, εαν αρσενοκοιτιας, παιδοφθοριας, µαλακιας και πασης ασελγειας κρατησωµεν, γαστριµαργια δε η πολλω οινω η υπνω η οκνηρια η ραθυµια, αντιλογια τε και ανηκοΐα και γογγυσµω, οια δη δουλοι και µαστιγιαι δουλουµεθα, τι ηµιν εσται το οφελος εκ της των πονηρων εργων και µονων αποχης; Ει δε και λαθρα αρτου τεµαχια αιροµεν και εσθιοµεν η αλλο τι ποθεν επιλαβοµενοι και ταυτα ανευ ευχης του προεστωτος ηµων, τις αν ειπη ελευθερους ηµας αµαρτιας; Ει δε και των συναξεων, διχα µεγαλης ασθενειας η αναγκαιας χρειας τινος, εκουσιως απολιµπανοµεθα, ει δε και τους καρπους φυλασσοντες εξ αυτων ουκ εγκρατευοµεθα – και γαρ τι αλλο ην ο τον Αδαµ εκ του παραδεισου εξεβαλε και τω θανατω παρεδωκε; - τι κερδανουµεν εκ της των ειρηµενων αποφυγης; Ουδε γαρ ει ολοσωµον τις πληγην εχων, ειτα δια φαρµακων πολλων ιαθεις παρα µικρον την πληγην, δυναται υγιης λεγεσθαι, ει µικραν οπην ισην ραφιδος επιφερεται τραυµατος, αλλ’ ο και τους µωλωπας, ει δυνατον, του τραυµατος εξαφανισας, (124) εκεινος παρα παντων εικοτως λεχθησεται υγιης. Μη ουν ταυτα µικρα λογιζωµεθα, αλλα δια ταυτα τιµωρηθεντας αλλους ακουοντες και καταδικασθεντας σφοδρως, ηµεις την εξ αυτων βλαβην παση δυναµει εκφυγωµεν. Και µηδεις, αγαπητοι, εν τινι τουτων η παθει ετερω του λοιπου επιµεινη, αλλ’ απο του νυν αποσχοµενος µετανοησατω βαλων αρχην, και µη αποστη εξαγγελλων την ητταν εαυτου, εως αν αισχυνθεις ο υποβαλλων αυτω εχθρος παυσηται του αυτον πολεµειν. Μη φθονος κυριευση ηµων, µη οργη η θυµος και κραυγη, εξ ων αισχρολογιαι και υβρεις ειωθασι τικτεσθαι, µη κενοδοξια και υπερηφανια και οιησις κατασχουσαι ηµας εις βυθον αδου καθελξωσιν, αλλα ταυτα παντα πορρω εξορισαντες εαυτων, κτησωµεθα τας αρετας αντ’ αυτων. Ισως δε τις ερει οτι· “Τοσουτων οντων και αναριθµητων παρα µικρον των ειρηµενων παθων, τις δυναται ταυτα ερευναν παντα

και εκ τουτων παντων απεχεσθαι, ινα µη υπ’ ουδενος τουτων κυριευθη τις; “. Εγω χαριτι Χριστου διδαξω υµας. Ο αει εννοων τας εαυτου αµαρτιας και την µελλουσαν κρισιν διηνεκως προορων και µετανοων και κλαιων θερµως, ουτος υπεραινει παντα οµου και υπερνικα υπο της µετανοιας υψουµενος, ως µη δυνασθαι εν και µονον των ειρηµενων φθασαι και καθαψασθαι αυτου της αεροβατουσης ψυχης. Ει δε µη η διανοια ηµων υπο της µετανοιας και των δακρυων και υπο της εγγινοµενης εκ τουτων πνευµατικης ταπεινωσεως πτερωθεισα εις υψος απαθειας αρθη, ουκ αν ελευθεροι των ειρηµενων απαντων γενεσθαι ισχυσωµεν, αλλα ποτε µεν υπο τουδε του παθους, ποτε δε υφ’ ετερου κεντασθαι και ως υπο θηριων αγριων κατεσθιεσθαι ου (125) παυσοµεθα, και µετα θανατον δια ταυτα της των ουρανων βασιλειας εκπεσοντες, υπο των τοιουτων παλιν αιωνιως κολασθησοµεθα. ∆ια τουτο παρακαλω παντας υµας, πνευµατικοι µου πατερες και αδελφοι, και παρακαλων ουδεποτε παυσοµαι την υµετεραν αγαπην, µη αµελησαι εκαστον της εαυτου σωτηριας, αλλα παντι τροπω σπουδασαι αρθηναι µικρον απο της γης. Ει γαρ τουτο γενησεται το θαυµα καταπληξαν υµας, το απο της γης εις αερα λεγω κρεµασθαι, ουκετι προς την γην κατελθειν και στηναι καν ολως θελησετε· “γην”δε το σαρκικον και “αερα”το πνευµατικον λεγω φρονηµα. Ει γαρ ο νους των πονηρων λογισµων και παθων ελευθερωθη και θεασοµεθα δι’ αυτου την ελευθεριαν, ην ηµιν ο Χριστος και Θεος εχαρισατο, ουκετι καταδεξοµεθα προς την προτεραν δουλειαν της αµαρτιας και του σαρκικου φρονηµατος κατελθειν, αλλα κατα την του Κυριου φωνην γρηγορειν και προσευχεσθαι ου παυσοµεθα, εως αν προς την εκειθεν µεταβωµεν µακαριοτητα και των επηγγελµενων επιτυχωµεν αγαθων, χαριτι και φιλανθρωπια του Κυριου ηµων Ιησου Χριστοου, ω πρεπει πασα δοξα εις τους αιωνας των αιωνων. Αµην. Λογος στ΄. (126) Περι εργασιας πνευµατικης. Και τις ην η εργασια των παλαιων αγιων. Και πως ταυτην κατορθωσαι δυναµεθα, ινα και µετοχοι, ωσπερ εκεινοι, του Παναγιου γενωµεθα Πνευµατος.

Αδελφοι και πατερες, επειδηπερ µεγαλα τινες οιοµενοι περι εαυτων, ως ουκ ωφελεν, ισους εαυτους ηγουνται κατα τε πραξιν και γνωσιν και τελειοτητα των παλαι αγιων θεοφορων πατερων ηµων και του αυτου πνευµατος, ω εζων και εκινουντο εκεινοι, συνιστανοντες εαυτους εκ λογων µονων και διχα των εργων, πνευµατι αποπλανηθεντες οιησεως, ωηθην δια βραχεων ουτω πως εν απλοτητι και υπτιοτητι λογου προς αυτους ειπειν ως προς ενα, δια τε τον ειρηκοτα Θεον· “Και συ στραφεις, τους αδελφους σου διορθωσαι”, και δια την κοινην αγαπην ην εντελλοµεθα εχειν προς τους πλησιον ηµων. Αρξοµαι δε εντευθεν του λεγειν εν αφελοτητι και παρακαλειν την αγαπην υµων. Βουλη τοιγαρουν ακουσαι τι εποιουν οι πατερες ηµων οι αγιοι, εν τοις εαυτων κελλιοις καθηµενοι; Αναγνωθι τους βιους αυτων και µαθε συ πρωτον την σωµατικην τεως πραξιν αυτων, (127) ειτα εγω σοι αναγγελω την πνευµατικην εργασιαν ην εκεινοι ειργαζοντο. Οι γαρ τους βιους συγγραψαµενοι των αγιων, τας πραξεις αυτων εδηλωσαν τας σωµατικας, την ακτηµοσυνην, την νηστειαν, την αγρυπνιαν, την εγκρατειαν, την υποµονην και καθεξης τα λοιπα, ινα µη παντα απαριθµουντες τον λογον µηκυνωµεν, την δε πνευµατικην αυτων εργασιαν µικρον τε και ως εν εσοπτρω δια των τοιουτων εδηλωσαν, ινα οι τους κοπους εκεινων και την πιστιν εκ των εργων επιδεικνυµενοι, εργοις αυτοις και των πνευµατικων χαρισµατων αυτων εν γνωσει και µετοχη γενωνται, οι δε γε λοιποι µηδε ακουσαι περι των τοιουτων αξιωθησωνται. Επει δε εις τοσουτον ανοιας βοθρον κατηχθηµεν, ως και διχα των εργων, ων εκεινοι ειργασαντο, ισως εκεινοις την χαριν εχειν και ηµας οιεσθαι, φερε τον περι εκεινων γυµνασωµεν λογον και απο των µεµαρτυρηµενων πραγµατων την πληροφοριαν λαβοντες, σπουδασωµεν τεως κατα ποδας εκεινων βαδισαι, ει και µη φθασαι δυνηθωµεν αυτους. Ανωθεν δε τον λογον αρξαµενοι, κατ’ ολιγον εως ηµων καταβαινοντες ελθωµεν. Τι ουν ο µεγας Αντωνιος εν τω µνηµατι καθεζοµενος επραττε, και τοι µηπω πνευµατικην εργασιαν ολως ειδως; Ουχι ως νεκρον εαυτον εν τω µνηµατι εκλεισε, µηδεν των του κοσµου επιφεροµενος, µηδε µεριµναν εχων την οιανουν εν αυτω; Ουχι

ολος ην νεκρος εκ του κοσµου, και κειµενος εν τω µνηµειω τον ζωωσαι και αναστησαι δυναµενον εζητει Θεον; Ουχι αρτω µονω ηρκειτο και υδατι; Ουχι πολλα παρα των δαιµονων υπεστη κακα και ηµιθανης εκειτο εκ του αφορητου δαρµου; Ουχι εν τη εκκλησια ως (128) νεκρου απενεχθεντος αυτου, ηνικα ηλθεν εις εαυτον, παλιν αυθορµητος προς τους αντιπαλους απηλθεν; Ει µη γαρ προς εκεινους υπεστρεψεν, αλλ’ ενεµεινε τω κοσµω και ει µη µεχρι τελους ενεκαρτερησεν, εις θανατον εκδεδωκως εαυτον τη προθυµια και προαιρεσει, ουκ αν της πολυποθητου θεας του ∆εσποτου αυτου ηξιωθη, ουκ αν της γλυκειας εκεινου φωνης ακηκοεν. Αλλα εζητησεν ολοψυχως, εκρουσεν αοκνως, υπεµεινεν εις τελος και ελαβεν επαξιον τον µισθον. Αποθανων γαρ, ως ειρηται, τη προαιρεσει υπερ Χριστου, εκειτο ωσει νεκρος, εως ου ηλθεν ο ζωογονων τους νεκρους και ανεστησεν αυτον εκ του αδου, του σκοτους φηµι του ψυχικου, και εξηγαγεν αυτον εις το θαυµαστον φως του προσωπου αυτου. Οπερ θεασαµενος και των λυπηρων εκεινων απαλλαγεις και περιχαρης γεγονως ελεγε· “Κυριε, που ης εως αρτι; “ Το µεν ουν ειπειν “Που ης;” αγνοουντος παντως εστιν οπου και ην· το δε ειπειν “Εως αρτι” την θεωριαν και αισθησιν και γνωσιν της του ∆εσποτου παρουσιας εδηλωσεν. Ει τοινυν ουτως αποταξασθαι ηµεις ου βουλοµεθα και καρτερησαι οµοιως εκεινω και υποµειναι ου προαιρουµεθα, πως τον Θεον εν Αγιω Πνευµατι ως εκεινος ιδειν αξιωθωµεν και πληρωθηναι αγαλλιασεως; Ουδαµως. Αλλα γαρ και προς ετερον, ει δοκει, τον λογον ιθυνωµεν. Τι ο µεγας Αρσενιος διεπραξατο εξ αυτης αρχης της αποταγης αυτου; Ουχι τα βασιλεια καταλιπων και τους βασιλεις, του σηρικοφορους οικετας και παντα τον πλουτον αυτου, µονος ως φτωχος και πενης εν τω µοναστηριω αφικετο, οστις ποτε ην σπουδασας λαθειν, (129) φευγων την δοξαν και τον ανθρωπινον επαινον, ινα παρα Θεω δοξασθη; Τι ουν αρα τουτοις µονοις εµεινεν αρκεσθεις; µη γενοιτο· αλλα τι; Ουδε ως ευτελης µετα ευτελων ανθρωπων εαυτον καταταξαι ηνεσχετο, αλλ’ ως κυνα ελογισατο εαυτον. Ριφεντος γαρ αυτω παρα του ηγουµενου του αρτου και πεσοντος τουτου επι της γης, αυτος τετραποδισας, ου τη χειρι αλλα τω στοµατι, ως κυων αρας τον αρτον, ουτως

αυτον εφαγεν. Εν δε τω κελλιω καθηµενος, ου µονον ειργαζετο, αλλα και πολυ ελαττον του εργοχειρου αυτου εις την εαυτου χρειαν ανηλισκεν, υδωρ πινων βορβορου οζοντος οµοιον. ∆ια τουτο και εργαζοµενος και ευχοµενος διηνεκως εκλαιε και τοις εαυτου δακρυσι κατεβρεχετο, αλλα και αφ’ εσπερας ευχοµενος ιστατο µεχρι πρωΐας και τη πτωχεια και ευτελεια µεχρι τελους ενεκαρτερησε. ∆ια τι ; ∆ια το παθειν παντως και ιδειν και αυτον, οπερ ο µεγας Αντωνιος ιδειν και παθειν ηξιωθη. Πως ουν ου γεγραπται και επι τουτου, οτι ειδε τον Κυριον; Μη τους µεν κοπους αυτος κατεβαλετο, εκεινον δε ιδειν ουκ ηξιωται; Ουχι, αλλα και αυτος ουτως ιδειν τον Θεον ηξιωθη, ει και µη ο συγγραψαµενος τουτο ουτως εδηλωσε φανερως· και ει βουλει τουτο µαθειν ακριβως, τα παρ’ εκεινου αυτου, φηµι του αγιου Αρσενιου, εκτεθεντα κεφαλαια διελθε και γνωσει εξ αυτων οτι και ουτος θεοπτης εστιν αληθως. Ο ουν αυτους εκµιµουµενος εργω και πονοις της αυτης οντως καταξιωθησεται χαριτος· ει δε µη βουλεται τις την ταπεινωσιν τουτων και την υποµονην εκµιµησασθαι, τι και λεγει το πραγµα αδυνατον; Ευθυµιου δε και Σαβα και των καθεξης αγιων τας πραξεις, τας υπερ ανθρωπον, τις διηγησεται; Ειτε γαρ (130) προ του την χαριν λαβειν του Πνευµατος, ειτε και µετα το ταυτην λαβειν, τεως ανευ κοπων και πονων πολλων και ιδρωτων βιας τε και στενοχωριας και θλιψεως ουδεις διηλθε τον σκοτασµον της ψυχης, ουδε το φως του Παναγιου Πνευµατος εθεασατο. Βιαστη γαρ εστιν η βασιλεια των ουρανων και βιασται αρπαζουσιν αυτην, επειδη και δια πολλων θλιψεων δει ηµας εισελθειν εις την βασιλειαν των ουρανων. Η δε βασιλεια των ουρανων η µετοχη υπαρχει του Πνευµατος του Αγιου· τουτο γαρ εστι το ειρηµενον οτι η βασιλεια των ουρανων εντος ηµων εστιν, ινα το Πνευµα το Αγιον εντος ηµων λαβειν και εχειν σπουδασωµεν. Μη ουν λεγετωσαν οι εκτος οντες διηνεκους βιας και στενοχωριας και ευτελειας και θλιψεως, οτι εντος ηµων εχοµεν το Πνευµα το Αγιον· ανευ γαρ εργων και ιδρωτων και πονων της αρετης ο µισθος ουτος ου διδοται τισι. ∆ιο µοι καλως εχειν δοκει και το παρα πολλοις ουτω λεγοµενον· “∆ειξον, φησιν, εργα και απαιτει µισθους”.

Εγω γαρ οιδα ανθρωπον προ του κοπους καταβαλεσθαι και προ του βιασασθαι εαυτον, ευθυτητι διαλογισµων και ψυχης απλοτητι ταις θειαις Γραφαις εγκυψαντα και ολιγας ηµερας και νυκτας ακοπως, ιν’ ειπω, αγρυπνησαντα και ευξαµενον και επι τοσουτον ελλαµφεντα υπο της ανωθεν χαριτος, ως εξω δοξαι αυτον γενεσθαι του σωµατος και του οικηµατος και του κοσµου παντος – νυξ γαρ ην και ως ηµερα τελεια εγενετο -, αλλ’ επει απονως πλουτον ελαβε, συντοµως αυτου και κατεφρονησε. ∆ιο και αµελησας, ολον οµου τον πλουτον απωλεσε και επι (131) τοσουτον, ως µηδεν µνηµονευειν ολως αυτον, οτι ποτε τοιαυτην δοξαν τεθεαται. Πως ουν οι µηδε λαβειν αξιωθεντες ποτε η κατιδειν την δοξαν ταυτην ποσως, λεγουσιν εχειν ταυτην ολην εν εαυτοις, απορω. Αλλ’ ω της πωρωσεως, ω του σκοτασµου, ω της αγνοιας και της µαταιας οιησεως, που ποτε τουτο η δια ποιων γραφων µεµαθηκασιν; Οντως εµαταιωθησαν εν τοις διαλογισµοις αυτων και εσκοτισθη η ασυνετος αυτων καρδια και εµειναν εν Αιγυπτω, τουτεστιν εν τω σκοτει των παθων αυτων και των ηδονων. Οι γαρ την γην της επαγγελιας ιδειν ποθησαντες, ην πραεων οφθαλµοι και ταπεινων και πτωχων βλεπειν καταξιουνται, πασαν στενοχωριαν και πασαν θλιψιν και ευτελειαν καταδεχονται και απο πασης και παντοιας σωµατικης ηδονης και τιµης και ανεσεως σφοδρως απεχονται. Ου µονον δε αλλα και απο παντος ανθρωπου µικρου τε και µεγαλου χωριζονται, φευγοντες αυτους αµισως, ινα ταυτης καταξιωθωσιν επιβηναι προ του εκκοπηναι τον δροµον αυτων απο της οδου της παρουσης ζωης. Ταπεινουµενοι γαρ και ως πονηροι και προσκεκρουκοτες πολλα επ’ αληθως διακειµενοι, ου µην αλλα γαρ και ως εχθροι και παραβαται των εντολων του Θεου στυγνοι και λελυπηµενοι διαγουσιν, επιποθουντες µαθειν το τι αν δεοι αυτους διαπραξασθαι προς το καταλλαγηναι τω ∆εσποτη Χριστω. ∆ια τουτο τοινυν χαριζεται αυτοις ο Κυριος ου µονον το γνωναι ο τι δεοι ποιησαι, αλλα και ισχυς διδοται αυτοις παρ’ αυτου και υποµονη εις το εκπληρωσαντας παντα α δει, αυτον εκεινον ιδεσθαι και κτησασθαι (132) τον επι παντων και επι πασι Θεον και τηνικαυτα ως εν ουρανω διαγειν και

εκεισε το πολιτευµα εχειν, καν εν σπηλαιοις καν εν ορεσι καν εν κελλιοις διαγωσι, καν εν µεσαις αναστρεφωνται πολεσι, και ουτως αει εν χαρα και ευφροσυνη και αγαλλιασει αρρητω δουλευειν αυτω. Αυτη τοιγαρουν η εργασια των αγιων εστιν, αυτη η πραξις των εν Πνευµατι αγοµενων Θεου. Οιος γεγονε και εν τη καθ’ ηµας γενεα ο αγιος και µακαριωτατος ευλαβης Συµεων, ο λαµψας δικην ηλιου µεσον της περιωνυµου µονης των Στουδιου, ο εν µεσω του κοσµου ποτε ων και τοις του κοσµου πραγµασι και φιλοις και συγγενεσιν, ου µονον δε αλλα και ταις φροντισι και µεριµναις και ηδοναις του βιου επι τοσουτον αποταξαµενος, ως µηδε την µνηµην ολως εχειν αυτων, αλλα και ταυτην αφ’ εαυτου εξορισαι µακραν, ο αναστραφεις µεσον του πληθους των µοναχων και την µακαριαν εκεινην τοτε λεξας φωνην, “Οφειλει”λεγων “ειναι ο µοναχος εν τω µοναστηριω ως ων και µη ων και µη φαινοµενος, µαλλον δε µηδε γνωριζοµενος”, ην και ερµηνευων ελεγεν· “Ως ων µεν τω σωµατι, µη ων δε τω πνευµατι, µη φαινοµενος δε ει µη µονοις δια του Αγιου Πνευµατος τοις καθαροις τη καρδια, µη γνωριζοµενος δε δια το µη εχειν µετα τινος τι”. Ω µακαριων ρηµατων, δι’ ων η υπερ ανθρωπον αγγελικη πολιτεια αυτου κηρυττεται, δι’ ων κεκτησθαι εν ουρανοις το πολιτευµα αυτος εαυτω δια του Αγιου Πνευµατος µεµαρτυρηκεν, δι’ ων την µετα Θεου ηµων διαγωγην υπεφηνε, (133) µη εχειν ειπων µετα τινος τι. Οπερ ουδεις κατορθωσαι η επ’ αληθως ειπειν δυναται, ει µη ολως ολω ενωθη τω Θεω· ει δε και ειπη, πλανα εαυτον. Ο γαρ λεγων µη αµαρτανειν τυφλος εστι µυωπαζων, τον Θεον δε ο εχων αµαρτανειν ου δυναται, οτι σπερµα αυτου εν αυτω µενει, καθως φησιν ο Ιωαννης η θεολογικωτατη των αποστολων βροντη. Οτι δε εκεινος τον Θεον ολον ειχεν εν εαυτω και ζων ελεγε και αποθανων δια της οικειοχειρου αυτου γραφης µεγαλη βοα τη φωνη· “Θεον κτησαι σεαυτω φιλον και ανθρωπου βοηθειας ου δεηθηση”. Και παλιν· “Θεον κτησαι και ου δεηθηση βιβλιου”, και τουτο εδηλωσεν εξ εργων αυτων, βιβλιον εκ του ιδιου κοπου, µαλλον δε εκ του ενοικησαντος αυτω Πνευµατος συγγραψαµενος, µαθησεως γραµµατων υπαρχων αµυητος, οµολογουµεν δε και ηµεις, συµµαρτυρουντες τω αγιω ηµων

πατρι και µη κρυπτονες την ευεργεσιαν φειδοι του µη νοµισθηναι αλαζονας ηµας παρα τισιν, οτι ωσπερ δεξαµενη τις απορρεοντος υδατος, ουτως ο αγιος πατηρ ηµων εκ του πληρωµατος µετελαβε του ∆εσποτου ηµων Χριστου και επλησθη της χαριτος του Πνευµατος αυτου, οπερ εστιν υδωρ ζων· ωσπερ δε παλιν απο της δεξαµενης το υπερπλεονασαν και εξωθεν υπερεκχυνοµενον υδωρ λαµβανει τις εις κορον, ουτω και ηµεις εκ του πατρος ηµων του αγιου την υπερπλεονασασαν και υπερεκχυνοµενην αει εξ αυτου χαριν ειδοµεν και ελαβοµεν και επιοµεν και τας οψεις εξ αυτου ενιψαµεθα, τας χειρας και τους ποδας αυτους, ειτα και ολοι ολω τω σωµατι ελουσαµεθα και αυτην (134) την ψυχην µετα του αθανατου υδατος εκεινου. Ω µυστηριου ξενου και θαυµαστου, αδελφοι. Και µη απιστησητε τουτο· ου γαρ εµου µονου ο λογος η επ’ εµοι µονω γεγονε, αλλ’ ακουε του ευγγελιστου Ιωαννου, τι περι του υδατος τουτου φησι, µαλλον δε αυτου του Υιου και Λογου του ζωντος Θεου, παρ’ ου και Ιωαννης τον λογον πεπλουτηκεν· “Ο πινων γαρ, φησιν, εκ του υδατος τουτου – του αισθητου δηλονοτι- , διψησει παλιν· οστις δε πιη εκ του υδατος ου εγω δωσω αυτω, ου µη διψηση πωποτε, αλλα γενησεται εν αυτω πηγη υδατος αλλοµενου εις ζωην αιωνιον”. Και ερµηνευων τουτο ο ευαγγελιστης φησι· “Τουτο δε ελεγε περι του Πνευµατος, ου εµελλον λαµβανειν οι πιστευοντες εις αυτον”. ∆ια του τοιουτου γαρ υδατος ωσπερ ρυπος η πονηρια εκπλυνεται απο της ψυχης· ανευ δε τουτου πολλα πονησας ωφελησει ουδεν. ∆ια δε τουτο και µη δυναµενοι ολως ηµεις το ταλαντον του ∆εσποτου ηµων κρυπτειν και την γινοµενην εις ηµας του Θεου δωρεαν µη αναγγελλειν, φανερως οµολογουµεν το ελεος του Θεου, οτι ενεπλησθηµεν απληστως οι αναξιοι εκ του υδατος ου ελαβοµεν δια του πατρος ηµων απο του Θεου και εκορεσθηµεν ακορεστως εις δοξαν του ονοµατος αυτου του αγιου, και κατα τον ενον ηµιν της δυναµεως, ως εσχατοι και αχρειοι, εδοξασαµεν και νυν δοξαζοµεν τον Θεον, τον δοξασαντα τον πατερα ηµων τον αγιον και δια του πατρος ηµων τους ταπεινους και αναξιους ηµας. Μη ουν οιηθειη µε τις ψευδεσθαι και κατα της εµης ψυχης και κατα του εµου πατρος φθεγγεσθαι, κοµπολογον µε και τορνολογον ηγουµενος· ειδως

εξ υµων. νοησαι καλως δυναται. Ω µακαριας φωνης. Εκοπιασεν ο µακαριος πατηρ ηµων και αγιος Συµεων. ο ων ευλογητος εις τους αιωνας. αληθειαν λεγω και ου ψευδοµαι. ινα ιδωµεν τα υπο του Θεου χαρισθεντα ηµιν. ταυτην ηγου λεγεσθαι αναχωρησιν τελειαν του κοσµου. µη δυνασθαι ειναι τινα τοιουτον αρτι µητε τοις εργοις εις τας των εκεινοις δοθεντων χαρισµατων καταξιουµενον. εκεινους µεν εκ των λογων ουδεν ωφελησα. Οιδα ανθρωπον προ ετων δεκατεσσαρων “ και τα εξης. και παλιν· “Ηµεις δε ου το πνευµα του κοσµου ελαβοµεν. ∆ια ταυτα ουν εδοξασθη απο Θεου και εγενετο απαθης και αγιος. “Ευλογητος ο Θεος “ λεγων. ινα των ταυτα λεγοντων το οκνηρον και ραθυµον απελεγχηται. Πρωτον γαρ παντων τουτο εγραψεν. λαβων εν εαυτω ολον. (136) ως ειπειν. ως πολλους των παλαι αγιων πατερων υπερβαλεσθαι. ουτω καµε τον αναξιον δουλον αυτου Πνευµατος Αγιου ακαµατι και δωρεαν επλησε. αλλα το Πνευµα το εκ του Θεου. µαλλον δε ψυχης της ουτω γενεσθαι αξιωθεισης και του κοσµου παντος χωρισθεισης. “και Πατηρ του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου. ως εξισωθηναι πολλοις των περιφανεστερων εν µαρτυσι.γαρ ειµι οτι απολει ο Θεος παντας τους λαλουντας το ψευδος. ουτω και περι του αγιου Συµεων και λεγων ου παυσοµαι. Προς . αναγκαζει µε και ακοντα λεγειν α λεγειν ου εβουλοµην ουδεποτε και δηµοσιευειν οντως του Θεου το φιλανθρωπον. α και λαλουµεν”. την παντελη του ιδιου θεληµατος απονεκρωσιν”. ειπε µοι. αναγκης δε µοι επικειµενης µη βουλοµενος λεγω και περι ηµων αυτων των αναξιων. Παντως ουδεν. ως εν ταξει διδασκαλιας ουτως ειπων· “Αδελφε. τους δε ακροατας προς ζηλον διηγειρα και προς την εκεινων παρωτρυνα µιµησιν. µη οτι γε ειπω διεπραξατο. Τι δε και εµαυτον ωφελησαιµι η τον εµον πατερα τον αγιον εκ των επαινων καν ολως. Ποιος γαρ. ωσπερ προικα πατηρ υιω κληρον διδωσι. Αλλα καθαπερ περι των λοιπων αγιων ανωθεν ειρηκως. και τουτο (135) ποιειν µε Παυλος ο θειος διδασκει. αλλ’ ετι τα παρ’ εκεινου πραχθεντα και ως δυνατον ρηθεντα. τον Παρακλητον· και τοτε. θλιψεις δε πειρασµους τοσουτους υπεµεινε. Η γαρ των πολλων απιστια των λεγοντων εις βλαβην των ακουοντων.

οπερ εστι το γεωδες φρονηµα της σαρκος. πως οι µη γεγονοτες δια Θεον νεκροι ζησοµεν την εν Χριστω κεκρυµµενην ζωην.γουν τουτους και τους τοιουτους ο ∆εσποτης λεγει Χριστος· “Υµεις ουκ εστε εκ του κοσµου. αλλ’ εγω εξελεξαµην υµας εκ του κοσµου. Παθε και αυτος δια την σεαυτου σωτηριαν. Μιµησαι Χριστον τον Θεον. Αλλα µωρον ηγη τον µακαριον Συµεων και αισχυνη µιµησασθαι τας πραξεις αυτου. µηδεις πλανατω υµας. ου µη ιδωσι την ζωην. φαγον και οινοποτην. πως νεκροι γενησοµεθα. υπο στρατιωτων ραβδουχων αγοµενον. εις φυλακην εµβαλλοµενον και απο φυλακης εκβαλλοµενον. µαλλον δε δι’ ηµας ηκουσε. Ει γαρ ταυτα προς δοκιµην και πειραν επερχοµενα φερειν εν υποµονη πασιν ηµιν ο Θεος ενετειλατο. υπερ ηµων. Ταυτα δε και ο µακαριος πατηρ ηµων. αδελφοι. ∆ευτε προς µε καγω αναπαυσω υµας”. ο αγιος Συµεων. Συν τουτοις ακουεις παλιν ως φονεα και κακουργον δεδεµενον συροµενον τον Κυριον και ως ενα των ευτελων παρισταµενον τω Πιλατω. αλλ’ ουδε καταφρονηθηναι παρα παντος ανθρωπου και ως εις των επιληπτων και προσαιτουντων εις τας πλατειας και ρυµας της πολεως λογισθηναι. ως εκεινος επαθε δια σε. αλλα ζη εν ηµιν το µη θελειν ταυτα παθειν. διαµονωντα. µαλλον δε ου προς δοκιµην και πειραν. θλιβηναι τε και ατιµασθηναι. και παλιν· “Ιδου ανθρωπος φαγος και οινοποτης. Ει ουν συ ταπεινωθηναι και υποταγηναι. ως ακουεις. αδελφε. ην οι αποτµηθεντες του κοσµου και τω εαυτων αποθανοντες θεληµατι βλεπουσιν. εξουδενωθηναι και λοιδορηθηναι και ως εις των αφανων και αφρονων και ευτελων και παραπεσοντων. ειπε. θεασοµεθα τον Θεον ενοικησαντα ως φως εν ηµιν. ου καταδεχη γενεσθαι. Εκαλουν γαρ αυτον. Ουδαµως. Πως. αλλα προς (137) καθαρσιν των ψυχων ηµων επαγοµενα. πλανον. Ει δε µη νεκροι τω κοσµω και τοις εν κοσµω γενοιµεθα. πως. ηµεις υποµειναι ταυτα ου θελοµεν. Οι γαρ αλλως πως εν τοις εαυτων θεληµασι καν οπωσουν η εν τισι καλοις το δοκειν πορευοµενοι. φιλος τελωνων και αµαρτωλων”. ραπισµα καταδεχοµενον υπο δουλου. τω λαω υπο Πιλατου . γενη ξενος του ιδιου θεληµατος. ως ο αγιος ειπε Συµεων. Ελεγον γαρ· “∆αιµονιον εχεις”. Ουδαµως.

ως εκεινος επαθεν. τεσσαρακοντα πληρεις λαµβανων πληγας. αναρτωµενον. µετα ταυτα παλιν αποδυοµενον. ενδυοµενον παλιν τα εαυτου ιµατια. φησιν. και ουτω µετα το ταυτα παντα παθειν. επαισχυνθησοµαι καγω αυτον εµπροσθεν του Πατρος µου. την επιθανατον δηλουσας αποφασιν. καταβατω νυν απο του σταυρου και πιστευσοµεν εις αυτον”. επαισχυνθη µε και τους εµους λογους. ευδηλον οτι ουδε της δοξης αυτου συµµετοχοι γενησοµεθα· ου γαρ εργω αλλα . τω κιονι προσδεσµουµενος. ειθ’ ουτω τον εαυτου σταυρον επιφορτιζοµενον και επι του τοπου γινοµενον και τουτον ορωντα πηγνυµενον και µονον υπο των φιλων και µαθητων εγκαταλειποµενον. ο υπερανω παντων των ουρανων και τα (138) παντα διακρατων τη χειρι αυτου. του εν τοις ουρανοις”. Ειτα τι. σωσον σεαυτον και καταβηθι απο του σταυρου”. “Οστις γαρ. ∆ια ποιων δε αλλων εργων η πως συνδοξασθηση αυτω. εγγελωµενος. φραγγελοµενος. προσκυνουµενον τε και εµπαιζοµενον. αισχυνοµεθα µιµησασθαι και παθειν. α υπεστη υπερ ηµων. εκδυοµενος. εις το πραιτωριον εισαγοµενος. ωθουµενος.”ερωτωµενον ακανθαις στεφανουµενον. αλλ’ αισχυνη ουτω ταυτα παθειν. τας χειρας και τους ποδας υπο των στρατιωτων καθηλουµενον και κρεµασθαι αφιεµενον. λογχη νυττοµενον. Ει δε τα παθηµατα αυτου. ο παση κτισει και αυτοις τοις Σεραφειµ αθεωρητος. (139) Ουκ αρκουσι ταυτα σοι παντα εις µιµησιν. αντωθουµενος. και αυθις· “Ει Υιος εστι του Θεου. ∆ιο και ο Παυλος φησιν· “Ει συµπασχοµεν και συνδοξασθησοµεθα”. “Λαβετε αυτον” φασκοντος “υµεις και σταυρωσατε”. χολην ποτιζοµενον. ευχαριστουντα και ευχοµενον υπερ των φονευσαντων αυτον και την ψυχην εις χειρας παρατιθεντα του Πατρος αυτου. ραπιζοµενος. αδελφε. πυγµιζοµενος. εµπτυοµενον και ειρωνικως ακουοντα· “Ιδε ο βασιλευς των Ιουδαιων”.παραδιδοµενον. τον τραχηλον σχοινιω δεσµουµενον και επι τον θανατον απαγοµενον. Πορφυραν κοκκινην παικτικως ενδυοµενον. υπο ληστου βλασφηµουµενον. χλευαζοµενον και ακουοντα· “Ο καταλυων τον ναον και εν τρισιν ηµεραις εγειρων. κατα κεφαλης ραπιζοµενον και “Τις εστιν ο πταισας σε. Εννοησον ουν πως ην αποδοθεις µεσον αυτων.

Λογος Ζ΄. Και τι εστι το “Ο πιστευσας και βαπτισθεις σωθησεται. . διο και δεδοικα. νεκρα υπαρχει η πιστις ηµων. οτι οι µη τα παθη Χριστου δια µετανοιας και υπακοης µιµησαµενοι και του θανατου αυτου µετοχοι γεγονοτες. ηδυναµην και τα εµαυτου κακα αποκλαιεσθαι και µηδεποτε διδασκαλου εργω επιχειρειν η κατηχειν την υµετεραν αγαπην η καν ολως αλλοις υποδεικνυειν τας της σωτηριας οδους. ως ωφελον γε αει σιωπαν. Αδελφοι και πατερες. ης γενοιτο παντας ηµας επιτυχειν χαριτι του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου. ο δε απιστησας κατακριθησεται”. µαλλον µεν ουν και ευπροσδεκτου υπαρχοντος αυτω. Και περι απογνωσεως και της εν ταυτη διαφορας. συ δε εµισησας παιδειαν και εξεβαλες τους λογους µου εις τα οπισω”. Αµην. ουτε της πνευµατικης αυτου αναστασεως συµµετοχοι γενησωνται. (141) Περι προσπαθειας της εις τους συγγενεις. διδωσι δια του Παναγιου αυτου Πνευµατος. καθως ανωτερω λεπτοµερως εδηλωσαµεν. ο ταπεινος. ουτε Πνευµα λαβωσιν Αγιον. ην ο απαξ αποθανων και εγερθεις και δια παντων και εις παντας (140) τους αξιως βιουντας ανισταµενος και τας συναποθανουσας αυτω τη προθεσει και τη πιστει ψυχας συνεγειρων. πιστοι· εργων δε µη προσοντως. αλλα την καθ’ εκαστην γινοµενην των νεκρων ψυχων πνευµατικως πνευµατικην αναγεννησιν και αναστασιν. ∆ια γαρ του Αγιου Πνευµατος η αναστασις παντων γινεται· και ου λεγω την επι συντελεια των σωµατων αναστασιν – σαλπισει γαρ τοτε ο αγγελος και τα νεκρα σωµατα αναστησονται -. Και τις η απατη αυτης και εις οιον βοθρον και δεσµον καταγει τους κρατουµενους υπ’ αυτης. µη και επ’ εµοι το ∆αυιτικον εκεινο προσφορωτατα λεχθησεται ρηµα· “Τω δε αµαρτωλω ειπεν ο Θεος· Ινα τι συ εκδιηγη τα δικαιωµατα µου και αναλαµβανεις την διαθηκην µου δια στοµατος σου. αλλ’ οµως εµου αναξιου τυγχανοντος του τοιουτου πνευµατικου εγχειρηµατος.λογω µονω εσµεν. ω πρεπει πασα δοξα εις τους αιωνας των αιωνων. ουτως εχοντες. ουχ ως εναντιου οντος του πραγµατος τη του Θεου εντολη. δωρουµενος αυταις απεντευθεν ηδη την βασιλειαν των ουρανων. ∆ια τουτο τοιγαρουν λεγω και λεγων ου παυσοµαι.

Ο µη πειθοµενος τοις του Θεου νοµοις µισει την εκ των λογων του Κυριου παιδειαν και βυει τα ωτα αυτου του µη ακουσαι λογον της εσχατης ανταποδοσεως των αµαρτωλων η του πυρος εκεινου του αιωνιου και των κολασεων του αδου και της κατακρισεως της αιωνιου εκεινης. αδελφοι. κατα καιρους απορριπτει. οπερ της πλατειας µαλλον και ευρυχωρου οδου σηµειον εστι και ουχι της στενης και τεθλιµµενης.(142) Αλλ’ ιδωµεν. Επειδη δε δια πολλων των εαυτου µηχανηµατων ο παµπονηρος διαβολος και εχθρος των ψυχων ηµων εις το τοιουτον βαραθρον τους πλειονας η και σχεδον απαντας οµου. αφ’ ης ουκ ενι διαδρασαι τον απαξ εµπεσοντα εις τας τιµωριας αυτης. ποιει. προτιµων δε τα εναντια τουτων και ποιων αυτα. µαλλον δε τα του διαβολου. αλλα καταφρονων µεν αυτων. ει δοκει. πορευεσθε! Και µηδεις εκκλινη δεξια η αριστερα και ωδε συν εµοι τω παναθλιω και δυστυχει εµπεσειται και στερηθειη µετα των επιγειων και τα επουρανια αγαθα”. ο δε ταυτα ακουων ου µονον ου προαιρειται µετανοειν και βιασασθαι εαυτον εισελθειν δια της στενης πυλης. και την ευθειαν οδον. ητις εστιν ο Χριστος. της φερουσης εις την ζωην την αιωνιον. (143) Α καγω πρωτος. εστιν ο εκβαλλων τους λογους εις τα οπισω. εστι δε και δια µιας ταυτης. τις εστιν ο µισων παιδειαν και τις ο εκβαλλων τους λογους αυτου εις τα οπισω. οταν ο µεν Θεος προστασση και διαρρηδην βοα· “Μετανοειτε. οιονει συµφορησας. Και ινα εξ ενος σαφες υµιν ποιησω το του λογου προκειµενον. ο ταλαιπωρος. ηγγικε γαρ η βασιλεια των ουρανων” και παλιν· “Σπουδασατε εισελθειν δια της πυλης της στενης”. ουτω τοινυν και ο τοιουτος εκβαλλει του Θεου τους λογους εις τα οπισω και τα εαυτου θεληµατα. προστιθεις τοις εαυτου κακοις καθ’ ωραν κακα και ανεσιν σωµατος και θεραπειαν υπερ την δεουσαν χρειαν επιζητων. της προς τους συγγενεις . βοω κατωθεν κραζων και τους εξωθεν παριοντας απαντας προσφωνων· “Πορρω που του δεινοτατου τουτου λακκου γινεσθε. εκπληρων και εν λακκω βορβορου κειµενος και εν αισθησει υπαρχων των ιδιων κακων. Ο δε µη παση ισχυϊ και δυναµει ψυχης τας εντολας του Θεου προ των οφθαλµων αυτου εχων αει και φυλαττων αυτας. αλλα διερχοµενος πασας τας ηµερας της ζωης αυτου εν µετεωρισµω και διαχυσει ψυχης.

και δεδεµενους οντας απο του τραχηλου αναλγητους (144) διακεισθαι. εις απαν απαναινεται τοις τοιουτοις φαρµακοις ιατρευθηναι. καθ’ οσον οιοι τε ωµεν. επειτα και πως αυτους εις κρηµνους και βαραθρα . Ουδαµως! Αλλα δεον ηµας λογοις προτερον. εκκλιναντες ηπατηθησαν. µητε µην πιστους ηγεισθαι τους περι τοιουτων λεγοντας προς αυτους. Αλλο γαρ το εις πληθος εµπεσοντα κακων της εαυτου σωτηριας απογινωσκειν τινα. ει περι µετανοιας και της του Θεου φιλανθρωπιας διδαχθη και µαθη οτι ουκ εστι πληθος αµαρτιων ο µη εξαλειφει η µετανοια και οτι “οπου επλεονασεν η αµαρτια. πως δε ο εχθρος αυτους µεµονωµενους ευρων το της προσπαθειας σχοινιον απατηλως τοις εαυτων τραχηλοις εµπεριεδησεν. εις κρηµνους φρικτους τε και βαραθρα αµαρτηµατων χαλεπα και ασυγγνωστα και εις αυτον καταποντιζει τον της απογνωσεως λακκον. τον ολεθρον τουτον. Πανουργως γαρ ενριζοι εν τοις τοιουτοις και σεσοφισµενως εµποιει την απογνωσιν επι τοσουτον. ο µηδε οτι εν νοσω η πτωµατι κειται ολως πειθοµενος. Πως γαρ και ιατρευθηναι καταδεξεται. ως µητε νοµιζειν τουτους εν απογνωσει γενεσθαι. φυγωµεν. πληροφορησαι και δειξαι αυτοις. πνευµατικοις. Ο µεν γαρ προτερος. ισως εαυτου γενοµενος και κατανυγεις. και εν πυθµενι αδου καταβιβασας και ενδεσµησας αφιησι. και ετερον το ως καλω τω κακω χρασθαι και εν πληροφορια ειναι οτι καλον τι ποιει. ο εχθρος εφ’ ενος εκαστου τραχηλω αποδεσµων αγει και συνπεριαγει παντας τους τον τοιουτον καταδεξαµενους δεσµον. οπερ χειρον πασης εστιν απογνωσεως. διαναστησεται και παντα αλλα – τα βιωτικα λεγω – εις ουδεν λογισθησεται και τη µετανοια θερµως προσελθη· ο δε δευτερος. παρακαλω. επιθυµησειε ποτε των πολλων εκεινων απαλλαγηναι κακων και του δυσβαστακτου φορτιου κουφισθηναι το αυτου συνειδος. παντα δε δευτερα της εαυτω τιθεναι φρονησεως η µαλλον ειπειν αφροσυνης και αναισθησιας. υπερεπερισσευσεν η χαρις” και οτι “χαρα µαλλον γινεται εν τω ουρανω επι ενι αµαρτωλω µετανοουντι”. δυσανακλητοτερος ων. η και ως σχοινιω χρωµενος. αγαπητοι. πως µεν της ευθειας οδου απαρξαµενοι.λεγω προσπαθειας. µητε πειθεσθαι ταις θειαις Γραφαις. εκ τε του θειου Ευαγγελιου και των λοιπων αγιων Γραφων αναλεξαµενους.

(146) Ο Κυριος και Θεος ηµων Ιησους Χριστος. ινα η χαρις του Παναγιου Πνευµατος φαιδροτερον επιλαµψασα ολην µου καταφωτιση την διανοιαν και τον νουν και δωη αξιως ειπειν τι. το επι του τραχηλου αυτων σχοινιον εναπεδησε. και αυτη ηµων η πνοη εν χειρι Θεου του πεποιηκοτος ηµας. αφεις αυτους υπεχωρησε. Τουτο δε ουκ αλλως αν γενηται ηµιν δυνατον. ιδε ο εχθρος. Ουτω γαρ και ως εν οδω βαδιζων ο λογος. Αλλα µη αποκαµητε. οµοουσιος τε και οµοφυης και οµοδοξος. εκειθεν την αρχην ποιησοµεθα. (145) και ως ουκετι δυναµενους ελευθερωθηναι και προς την γην ανελθειν. ενηχουσα οιον αυτην τους λογους αµα τε τω ταυτης φωτι φαινουσα και υποδεικνυουσα παντα απερ προειποµεν. τηνικαυτα και τα φαρµακα τοις τραυµασιν αρµοζοντα δια των λογων αυτων επιδωσοµεν. ει µη ανωθεν και εξ αρχης του βιου και της εις το µοναχικον σταδιον εισοδου ηµων τον λογον αναγαγοντες.αµαρτηµατων εµπεριηγαγε· και µετα ταυτα δειξοµεν αυτοις και πως τω βαθυτατω λακκω εναπερριψε. ιδε η εκπτωσις αυτης. Και ουτω τους πειθοµενους τοις λογοις της θειας Γραφης και εις συναισθησιν των οικειων ερχοµενους κακων και συνοµολογουντας και ουτως εχειν συντιθεµενους τα κατ’ αυτους. συνθρονος τε και οµοθρονος. προς την ηµετεραν ταλαιπωριαν και κακωσιν. επειδη και ηµεις και οι λογοι ηµων. Υιος ων γνησιος του Θεου και Πατρος. και παντα καθεξης ανελλιπως υποδειξασα και πως τους εκεινου βροχους δυνηθωµεν διαφυγειν εκδιδαξασα. συνευξασθαι δεοµαι παντων υµων. και που και πως εν τω αδη καταβιβασας. αλλα µην και αυτην ηµων την δουλειαν ην δια της αµαρτιας τω . Ιδε ο αδελφος. ωφελιµος γαρ ο λογος. ουχι δια την εµην αξιαν. Μελλοντι µοι δε προς τας αποδειξεις των πραγµατων ελθειν και τον αγωνα του λογου τω αλογω και αµαθει επειγοµενω αναδεξασθαι. και οιονει πως λεγουσα προς ηµας· “Ιδε η οδος. απερ υπεσχετο δια της του Πνευµατος χαριτος καθαρως τοις προσεχουσιν αποδειξειεν. κατα τον ειρηκοτα σοφον. πως µετα χαρας τον δεσµον καταδεχεται. το σχοινιον. προς τους ουρανους ελευθερους ηµας συµπαραλαβουσα ανελθη. αλλα δια την υµετεραν ωφελειαν. Ιδε που συρων ο διαβολος αυτον αποφερει”. καθ’ οσον εστι και θεοπνευστος. εν τω Πατρι µενων και ο Πατηρ εν αυτω.

αλλα “παντα οσα ενετειλαµην υµιν”. εγνωτε τι εστι τουτο ο λεγει· “Ο πιστευσας και βαπτισθεις”. εµπεριπατησας τε και συναναστραφεις ηµιν τοις ανθρωποις ουσιν αµαρτωλοις. λεγοντι δε αυτω” “Αµην λεγω υµιν. η και περι τουτου ειπω προς την υµετεραν αγαπην. Και εικοτως· ο γαρ εις τα µεγαλα πιστευσας αυτω οιον οτι Θεος ων ατρεπτως εγενετο ανθρωπος. και γενοµενος επι της γης. εχει δε εγκεκρυµµενα εις βαθος αυτου τα νοηµατα. οτι µελλει ερχεσθαι κριναι ζωντας και νεκρους και αποδουναι εκαστω κατα τα εργα αυτου προτερον δηλονοτι εξαναστησας παντας ηµας. ∆οκει γαρ ευληπτον ειναι και απλουν το λεγοµενον. Ειτα τι. ως αυτον εκεινον ολον απαρνησαµενος. και βαπτισθεις σωθησεται. ειτα παλιν· “Ο απιστησας”. παραγγειλας αυτοις και ειπων· “Πορευθεντες.απατησαντι ηµας εχθρω εδουλευσαµεν απιδων και κατελεησας ηµας τη αφατω φιλανθρωπια αυτου βουληθεις εξελεσθαι της δουλειας και αισχιστης πλανης ηµας. ουχι τοδε “τηρειν” η τοδε. κατακριθη. οτι αναστας των θυρων κεκλεισµενων εισηλθε και ωφθη τοις εαυτου µαθηταις.. κατηλθεν εκειθεν ολως τους πατρωους κολπους µη λιπων. “Ο πιστευσας. αλλα την περι πασων των παρ’ αυτου λεχθεισων αγιων εντολων περιεκτικωτατην πιστιν την συνεχουσαν πως εν εαυτη πασας τας θειας αυτου εντολας και πιστευουσαν µηδεν ειναι αργον µεχρι και µιας κεραιας εν αυτοις. Αρα ουν. κεραιας η ενος ιωτα. ο δε απιστησας εν τινι τοις λογοις αυτου µεχρι και µιας. κηρυξατε το ευαγγελιον παση τη κτισει διδασκοντες” παντας. “Παντα” δε ειπων ουδεν αφηκεν ο µη φυλαξαι προσεταξεν. αλλα παντα εως ενος ιωτα ζωη και ζωης αιωνιου προξενα· ως αν ο πιστευων ουτως εχειν αυτας και δια του αγιου βαπτισµατος συνταξαµενος ταυτα παντα φυλασσειν και απαραλειπτως ποιειν σωθησεται. φησι. αγαπητοι αδελφοι. ως ειρηται. οτι και υπερ αργου λογου . ανηλθεν αυθις προς τον εαυτου Πατερα µετα δοξης. τους απο Αδαµ και µεχρι της εσχατης ηµερας τεχθησεσθαι µελλοντας . οτι εσταυρωθη και απεθανε και ανεστη. ως οιδεν αυτος. ο δε απιστησας κατακριθησεται”. (147) Πιστιν ενταυθα ου ταυτην λεγει οτι Θεος εστιν ο Χριστος µονον. οτι ανεληφθη και καθηται εν δεξια του Θεου και Πατρος. και προσταγµατα δους σωτηριας τοις αγιοις αυτου µαθηταις και αποστολοις.

µαλλον µεν ουν και µεγαλους εαυτους εν τη του Θεου βασιλεια ουτως εχοντες υπολαµβανουσιν εσεσθαι· και το µειζον απαντων κακων. εν δε τοις ελαχιστοις ως ψευδοµενου καταφρονει αυτου του των ολων Θεου και ∆εσποτου· και πιστευειν λεγων εν τοις αλλοις αυτω ως Θεω.λογον δωσουσιν οι ανθρωποι εν ηµερα κρισεως” απιστων. (149) αλλ’ εξ εναντιας και αγαπωντες αυτους µαλλον. ουδεν ολως εναντιον ποιειν τι νοµιζουσι. Οτι εν µεν τοις µειζοσιν οµολογει πιστευειν Χριστω. (148) απιστων δε αυτος οπηνικα λεγοντος ακουει· “Ο θελων οπισω µου ελθειν. ως τω τυχοντι ανθρωπω διαπιστει λεγοντι οτι και υπερ αργου λογου λογον δωσουσιν οι ανθρωποι εν ηµερα της κρισεως· και οιεται γελων και αισχρολογων και µαταιολογων σωθηναι. ου δυναται µου ειναι µαθητης” και οτι “Ο λυσας µιαν των εντολων τουτων των ελαχιστων ελαχιστος κληθησεται εν τη βασιλεια των ουρανων”. Ουτως αρα και αυτοι οι ερχοµενοι δηθεν προς αυτον δια της αποταγης και ου µισουντες απαντας τους εαυτων συγγενεις. απαρνησασθω εαυτον και αρατω τον σταυρον αυτου και ακολουθειτω µοι” και· “Ο φιλων πατερα η µετερα υπερ εµε ουκ εστι µου αξιος” και οτι “Ο ερχοµενος προς µε και ου µισει τον πατερα αυτου και την µετερα και τους αδελφους και τας αδελφας και την γυναικα και τα τεκνα. αξιον ειναι αυτον του Χριστου απο ψυχης εχει. οτι ουχι παραβασιν ολως ταυτα εντολης ειναι λεγουσιν. ακολουθειν νοµιζει τω δι’ αυτον σταυρωθεντι Χριστω· και πλειον φιλων τους εαυτου γονεις. ταλανιζοντος εκεινου τους γελωντας και µακαριζοντος τους πενθουντας· αλλα και εαυτον µη απαρνουµενος µηδε τον σταυρον βασταζων. ετι δε και την εαυτων ψυχην απαρνουµενοι. πως αρα πιστος εσται και µετα πιστων συγκαταριθµηθη. πως ο τοιουτος πιστος και ουχι µαλλον ως απιστος η και χειρων απιστου κατακριθησεται. ετι δε και την εαυτου ψυχην. αλλα και . µαθηται ειναι του Χριστου µαταιως νοµιζουσι· και λυοντες καθ’ ωραν ουχι µιαν και την ελαχιστην των εντολων αλλα πολλας και µεγαλας. Ο τοινυν επ’ εκεινοις τοις φρικτοις και υπερ νουν και υπερ πασαν ανθρωπινην διανοιαν πιστευων Χριστω και τοις γεγονοσι και µελλουσι γενεσθαι παρ’ αυτου του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου πειθαρχουσαν εχων και συντιθεµενην αυτου την ψυχην.

πειθειν ασυνετως επιχειρουσιν. εποµενους τοις προλαβουσιν αγιοις και την αυτην οδον πορευοµενους ην κακεινοι εβαδισαν. ειτα θηριων πληθος πολυ και ληστων και ανδροφονων κατα τοπους εγκεκρυµµενα συστηµατα. Σκοπει µοι δε εντευθεν αρτι καλως των λεγοµενων την δυναµιν. πασιν αποτασσοµεθα και τη στενη και τεθλιµµενη οδω προσερχοµεθα και οιονει πως του κοσµου σωµατικως και των του κοσµου αποτεµνοµεθα. αντιποιουµενους του λογου της αληθειας. ∆ια τουτο τοιγαρουν τη εντολη του Κυριου χρωµενοι βοηθω . Πορευοµενων γαρ ηµων εν τη οδω του .ηµας αυτους. Παντα τοινυν οσα τοις αποστολοις ο Χριστος και Θεος ενετειλατο. Αλλ’ επι το προκειµενον επανελθωµεν. συν τουτοις δε πεδια και παραδεισους τοπους τε τερπνους και συσκιους και ωραιοτατους και παντοδαπους καρπους εν αυτοις. εις το σταδιον της γυµνασιας των αρετων δια πολιτειας οιονει και ασκησεως κατα την εαυτου προαιρεσιν εκαστος βαδιζοντες η και οξυποδουντες και τρεχοντες. Τι τουτο. απερ εν τω κοσµω φυλαξαι δυναµεθα µεν. Ινα την απροσπαθειαν των ειρηµενων κτησωµεθα. κεχωρισµενοι τουτων απαντων τη απροσπαθει προαιρεσει γενοµενοι και υπερ τους εν ορεσι και σπηλαιοις λαµπροτεροι τη πιστει και τω βιω αναφανεντες.ως δι’ ηµας και την ηµετεραν ασθενειαν λεχθειση -. Και οτι τουτο αληθες εστι µαρτυρουσι παντες οι προ νοµου και εν νοµω και µετα την του Σωτηρος παρουσιαν µετα παιδων και γυναικων και των εν απασι βιωτικοις µεριµνων και φροντιδων ευαρεστησαντες τω Κυριω. αυτικα ταις εντολαις εποµενοι του Κυριου και τοις προσταγµασιν αυτου πειθαρχουντες. Τουτων ουτως εχοντων ουδεν ηµας εκ των ειρηµενων η δελεασαι και την αισθησιν ηµων κατασεισαι η παραβλαψαι δυνησεται. απαρχοµεθα της εις ουρανους φερουσης οδου. Υποζωγραφει µοι τω νοΐ οδον τετριµµενην ολην τοις ποσι των προλαβοντων καλως. ου προαιρουµεθα δε δια το ασθενειν ηµας τη πιστει και τη αγαπη τη εις Χριστον. οµοιως και ηµας φυλαττειν προσεταξεν. και ουτως απ’ αλλης χωρας και τοπου και πολεως προς ετεραν απαιροντες κατοικιαν και µονην (150) αφικνουµεθα. Ενθεν τε κακειθεν ορη µοι νοει και υλας και κρηµνους και σκοπελους και φαραγγας. ∆ια τουτο γαρ και απο του κοσµου απαιροντες.

αλλοτε δε και µετα φανων και λαµπαδων ωσει ξιφηρεις λησται ληστρικως επερχοµενοι θανατον ηµιν επισειουσιν. ποτε δε εγγιστα γεγονοτες. και µαλιστα εαν οδηγω επακολουθωµεν και συνοδοιποροις συµπορευωµεθα αγαθοις. και ουδε εγρηγοροτων µονον αλλα και καθευδοντων. Και οι µεν αυτων αδυνατον ηµιν υποτιθενται το µεχρι τελους υπενεγκειν τα εν τη οδω δυσχερη. οις εικοτως και τα κατα Θεον αυτων διαβηµατα περικοπτεται. ηµιν επανιστανται. οι δε και ανονητα ταυτα και µηδεν τους κοπιωντας ωφελειν δυναµενα. αλλ’ ιδιορρυθµια και οιησει τουτο ποιειν. Αλλοι οτι ουδε εστι ποτε τελος της οδου ταυτης ουδε εσεται λεγουσι. τα του αντικειµενου ηµιν διαβολου και των αυτου πονηρων πνευµατων ενεδρα τε και δεινα πανουργευµατα! Αλλα τα . ποτε µεν γαργαλισµοις και εκκρισεσι. και πολλας ετερας επινοουσι τας παγας ηµιν και ποικιλας τας αφορµας· ουκ εν ηµερα δε µονον αλλα και εν αυταις ταις νυξι. εκταρασσειν ηµας οιοµενοι και της ευθειας παρατρεψαι οδου. (152) Αλλα τι θελω παντα υµιν εξηγησασθαι τοις πνευµατικοις µου αδελφοις. και ιδου εισιν αριθµω µη καθυποβαλλοµενα. δειλαινοµενοις και υποστρεφουσιν εις τα οπισω και εαυτους δια της αµελειας τω πονηρω εµπαρεχουσιν εις το εργασασθαι εις αυτους τα δοκουντα αυτω. οι µεν απειλαις χρωνται και φονιω προς ηµας βλεπουσιν οµµατι.Κυριου και Θεου ηµων εντολων και διερχοµενων αµεταστρεπτι µεσον απαντων των ειρηµενων. Αλλα µην υποδεικνυουσιν ηµιν και τα των τοπων τερπνοτητας κατα χωραν και την ωραιοτητα των καρπων και παραινουσι µικρον αναπαυσασθαι εις παραµυθιαν των πονων της οδοιποριας και φαγειν υποτιθενται απο των καρπων το ηδυ πλεον επιφεροµενων της ενουσης αυτοις θεωριας. ουδεις ουτε των ληστων εκεινων ουτε των θηριων φανερως και αναιδως ηµιν επιβαινει η τολµα προσεγγισαι ηµιν. ποτε δε βρωµατων απηγορευµενων γευσεσιν. Πλην οµως ποτε µεν µακροθεν. οι δε δελεασµοις τισι και καλακειαις (151) και φιλικαις οµιλιαις. δεικνυοντες εκ των µη κατορθωκοτων τινας και µαλιστα τους εγχρονισαντας εις την ασκησιν και µηδεµιαν εκ του χρονου ευροντας ωφελειαν δια το µη εν γνωσει και ευσεβει λογισµω τρεχειν αυτους εν τω δοκειν τον δροµον των εντολων.

µητε µην εις τα οπισω στραφεντα.πλειστα παρα τοις σπουδαιοις διερευνασθαι εασας και παρασχων αυτοις εκ των ολιγων τουτων τας αφερµας. µητε τη ωραιοτητι των φαινοµενων κλαπεντα προς ηδονην. Κατανοησον σεαυτον εν τη ειρηµενη οδω η επιβαντα αρτιως αυτης η επ’ αυτη επι χρονους βαδισαντα και παρα παντων εκεινων των ειρηµενων θηριων τε και ληστων πολλα µεν παθοντα εξ ων προειρηκαµεν. . κατα τον θειον αποστολον. αλλα µαλλον και ευτονωτερον τρεχοντα. µητε φοβω καµφθεντα η απειλαις προς το εκκλιναι της ευθειας οδου η παυσασθαι του προσω βαινειν. (153) οτε τη µοναδικη πολιτεια προσηλθοµεν. ει προς τους γεννησαντας ηµας αναγκαια εστιν η υποταγη και τιµη. ο επηγγειλαµην υµων τη αγαπη αποδειξαι πειρασοµαι· τι δε εστι τουτο. Ο δεσµος της προς τους συγγενεις ηµων προσπαθειας και οπως δεσµει ηµας δι’ αυτης ο διαβολος. οτι ταυτα ειρηται ουχ ινα πλεον του Θεου τους γεννησαντας ηµας η τους συγγενεις αγαπωµεν και προτιµωµεν αυτους της αγαπης εκεινου. τη χαριτι δε Χριστου µητε κολακειαις απατηθεντα. ετι δε και ολους ηµας αυτους· ου µονον δε αλλ’ οτι συνεθεµεθα τω Θεω. ποσω µαλλον η προς αυτον. επειτα και απο των θειων Γραφων τα περι αλλων και προς αλλους ειρηµενα επι ανατροπη θολερα και παραβασει της εντολης ηµιν υποτιθησι λεγων· “Τιµα τον πατερα σου. Ουµενουν ουδαµως! Αλλ’ ειδως οτι εντολην ηµιν δεδωκεν ο Θεος απαρνησασθαι πατερα και µητερα και πασαν απλως συγγενειαν σαρκικην. και µαλιστα τους κατα των αλλων παθων την ανδρειαν επιδειξαµενους και τον στεφανον αραντας. αλλ’ ινα υπακοην παιδευθωµεν και µαθωµεν οτι. Αρα ουν ουτως τρεχοντος σου ηρεµησε του µηκετι πολεµειν σε ο Σατανας η ποτε ηρεµησει. Και σκοπει µοι παλιν ακριβως του λεγοµενου την δυναµιν. και ταυτην µετα των αλλων απαντων φυλαξασθαι. Πρωτον την των ιδιων µνηµην ανακινει και ανανεοι εν ηµιν. φησιν η θεια Γραφη. και απο των οικειων του σπερµατος σου ουχ υπεροψει· ο γαρ µη προϊσταµενος των οικειων. αγνοων ο δολιος. επειδη ουκ ισχυσεν εκ των ειρηµενων απαντων τι κατα σου. τι ποιει. ως εικος. και δι’ ης ηµας τω σκοτει και τη απωλεια δυστυχως ο πονηρος παραπεµπει. και την µητερα. την πιστιν ηρνηται”.

τι παλιν προς ηµας εν τω αφανει κινηµατι της καρδιας υποψιθυριζει. παριστα ισως και αυτον εκεινον τον συγγενη η κατα διανοιαν η και σωµατικως ενωπιον αυτου. αγνοεις και δολιως υποσπειρεις ηµιν την κατα σαρκα συγγενειαν. υπερορας και καταφρονεις των συγγενων σου. (155) αυτος δε παλιν δια σου και δι’ αυτου . ο οφειλω ποιησαι τω συγγενει µου. τον κατα Θεον µαλλον συγγενη µου οντα η κατα σαρκα”. ινα παροµοιωθη τοις κτηνεσι και υπο αγνωσιας εις την των αλογων ταξιν καταπεση.τον αυτους και ηµας πεποιηκοτα Θεον. αλλ’ ετι δη αναβαλλεται και τω πονηρω αντιλεγει· “Παντως. τουτο ποιησω εις ξενον. Και ποιαν αρα την απολογιαν εξεις η τι ερεις ποιει τουτον εν τη ευχη και ωσανει συµπαθειας δακρυα χεειν και οιονει ενωπιον του Θεου προσφερειν αυτον ως δωρον ευπροσδεκτον εν τω λεγειν εν εαυτω· Ο εξαγων αξιον εξ αναξιου ως στοµα µου εσται”. και ουδεν σοι ολως µελλει περι αυτων”. ου διανοιξεις αυτου τον νουν. απροσπαθειαν τε εκτησω και απαθειαν παντελη. ουχ οι συγγενεις αλλ’ οι οικειοι εισι της πιστεως.. ους. εµοι εποιησατε”. ειτε αφ’ ηµων αυτων ειτε απ’ αλλων των οδηγουντων η συµπορευοµενων εν τη οδω του Κυριου ηµιν. αποκρινεται ο δολιος εχθρος και λεγει αυτω· “Και παντως ουτω φροντιζει των παντων ο Θεος και ουτως οι παντες εις γνωσιν και πιστιν αυτου εναγονται· συ µεν δια των σων συγγενων ειτε και αλλοτριων. ως εικος. απο γε του παροντος εις αλλα µετρα και εις αλλην εφθασας προκοπην. ∆ιο και ει θελεις. “Συ. σπουδαζων καταγειν ηµας εις την φιλιαν αυτων και προσπαθειαν. Τοιγαρουν και οτε της απατης αισθανθωµεν και εν γνωσει γενωµεθα. Οτε δε και επι πασι τουτοις µη πεισθη τις. (154) ην ουδεις των συνοντων σοι επισταται αδελφων. και τοιαυτα υποβαλλει λεγων αυτω· “Πως το του Θεου πλασµα απολεσθαι εασεις. φησιν. Ουκ ορεξεις χειρα. φησιν. ω απατεων – καλον γαρ προς αυτον αντιστρεψαι τον λογον. Ταυτα δε παντα πλανη σαφης και απατη του πονηρου. και παλιν· “Ος εγενετο πατηρ ορφανων” και τα εξης. ου ποιησεις αυτον τον πεποιηκοτα γνωρισαι Θεον. και· “Εφ’ οσον παλιν εποιησατε ενι τουτων των ελαχιστων. Ταυτα υποτιθεµενος εν τω κρυπτω. Οικειοι δε του σπερµατος ηµων.

αποκρυπτεται απ’ αυτου εν τω σκοτει. Αλλα τι. εχων εν ταις αυτου χερσι το δηθεν σχοινιον της προσπαθειας και κρατων αυτο ασφαλως και σπουδαζων ολως µη γνωσθηναι αυτω. Αλλοτε γαστριµαργον εαυτον αποδεικνυσι και αδιαφορον και τινας λογους λαλει. Οι δε ακουοντες. ως ο κτησας”. ινα µη ευθυς λυκου καταβρωµα γενηται και απολεσει αυτου την ψυχην. Και ουτω πειθει εαυτον οτι χριστοµιµητον εργον επεχειρησε επιτελεσαι. σαρκικοι οντες και τοις αυτοις κακοις εµπεριεχοµενοι. ο του σκοτους αληθως αρχηγος. µαλλον δε συνουλοι τη τραχηλου νοητως σαρκι το ταυτης παθος ωσπερ σχοινιον και ισχυροποιειται και αδιαλυτον γινεται. ουδε οχλει. Η και που εασεις αυτον απελθειν. (156) απερχεται προς αυτους και ποτε µεν παρ’ αξιαν αυτους κολακευει και επαινει. Το ακρον οιονει του σχοινιου λαβοµενος και µακραν γεγονως. ινα εις γελωτας παντας κινηση. Οιδε γαρ οτι εκεινος αντ’ αυτου διηνεκως οχλει και νυσσει αυτον. το γε νυν εχον. Τοτε δη τοτε και ο αδελφος απατηθεις ισταται και ευλογως καταδεχεται δεσµευθεις παρα του Σατανα ουκετι αντιλεγει. ποτε δε αποτοµως επιπληττειν επιχειρει. ην αυτος ζηµιωθησει. περι τουτου αυτον. αναιδως ου παραιτειται ζητειν πανταχου την µνειαν περιφερων του συγγενους. Και ει µεν εστι γνωριµος των κατα κοσµον τισιν. ο εχθρος εις βαθος που της αυτου σκαιωριας µεθισταται και ενδοτερον υπεισερχοµενος κρυπτεται. εκκλινει της βασιλικης και ευθειας οδου ης απηρξατο· και οσον εκκλινει. Εξ ων η προσπαθεια αυξοµενη ριζοι. πειθαρχησας τοις λογοις αυτου. Και ορα µοι πανουργιαν του δεινου τουτου και ψυχοφθορου ληστου! ∆εσµευσας ουν αυτον τη προσπαθεια ουκετι εν τη οδω συµπεριπατει µετ’ αυτου. Και απλως ενι εκαστω συµπεριφερεται κατα το θεληµα αυτου. Της ουν οδου ο αδελφος εκπεσων. Τουτου ουν γενοµενου. Τις δε αρτι εν ταις ηµεραις ταυταις ως συ. εαν καταλειψης παντως αυτον. αφεις αυτω την περι του συγγενους φροντιδα και µεριµναν. ως αν µη γνωσθη αυτου η επιβουλη. . προσεχε τι αρχεται λεγειν εν εαυτω· “Ψυχην ο σωσας. επαν προς µεριµναν την οιανουν χωρηση του συγγενους ενεκα. “. ινα αποδεξαµενος δοση χρηµα τι. Εαν δε µηδεν ιδη διδοντα αυτω. επαινουσι µαλλον τον δυστυχη και “Μισθον εχεις µεγα”λεγουσι προς αυτον.ετεροι.

ει τι δ’ αν και ποιη υπερασπιζοµενος των ιδιων και συγγενων. τι δει και λεγειν οση τουτων η προς τους συγγενεις υπαρχει προσπαθεια. εκδοτους εαυτους προς παν παθος ποιησαντες. αλλα και κλεπτειν απο µικρων αρχεται και ουδε οτι κλεµµα εστι πειθεται. αλλα βαδισαντες αµεταστρεπτι εν αυτη σπευσωµεν πορευοµενον εµπροσθεν ηµων φθασαι τον Ιησουν· και γεγονοτες αυτου εγκρατεις προσπεσωµεν αυτω και κλαυσωµεν ενωπιον της αυτου αγαθοτητος και θερµως αιτησωµεθα µη χωρισθηναι αυτον ολως ποτε αφ’ ηµων. µη απατηθηναι ποτε µηδε δελεασθηναι. αφιησι. Ειτα ψευδεται και οικονοµιαν το πραγµα ηγειται. οι µετα πιστεως τον λογον ακουοντες.Οθεν εκ του κατ’ ολιγον αποσπα αυτον της καθαρας προσευχης και τα κατα Θεον δακρυα εις εναντια αγνωστως µεταποιει και τηνικαυτα εις µισος και φθονον εναγει των εχοντων πλεον υπερ αυτον και µη διδοντων αφθονως αυτω· ου µονον δε αλλα και προς πασαν υπακοην ραθυµον αυτον και παρηκοον απεργαζεται. Περι γαρ των αδιαφορως και καταφρονητικως ταυτη τη οδω προσερχοµενων και πολιτεια. και προαιρουνται µαλλον αποθανειν η των εκεινου οδοντων και του δεινοτατου φαρυγγος εκσπασθηναι. οπου γε δικην αναισθητων ορνεων προς πασαν παγιδα του διαβολου εµπιπτουσιν οι τοιουτοι. πληροφοριαν εχων ως ουκετι εκειθεν ανασπασθησεται. Αλλ’ ευξωµεθα ηµεις εξ ολης προθεσεως και διανοιας. ουκ εχει καταγινωσκουσαν αυτου την συνειδησιν. και ου τουτο µονον. µηδε παθει τινι δεσµευθηναι. ως τω Θεω δηθεν διδους τα εις τον συγγενη εξοδιαζοµενα. του περιπατουντος και ωρυοµενου ως λεοντος. µηδε εασαι εξω πεσειν ηµας της οδου. Τοιγαρουν και οταν εις ταυτα παντα καταβιβαση τον ταπεινον µοναχον ο εχθρος ηµων διαβολος. οι και καταβρωµα αει του πονηρου γινονται. αλλ’ αποβουκοληθεις τας φρενας υπο του παθους. τοτε και αυτο το ακρον δηθεν του σχοινιου εν τη ποιωθειση και ριζωθειση αµαρτια του παθους της προσπαθειας. Ταυτα ουν ως εκ πολλων ολιγα περι των αγωνιζοµενων ειρηκαµεν. µηδε δια µιας τινος µικρας η µεγαλης παραβασεως εκπεσειν της οδου της φερουσης εις ουρανους. ητις αυτος εστιν εκεινος ειρηκως· “Εγω ειµι η οδος και η . (157) ως εν στυλω τινι πεπηγµενω εν αδου µυχοις εµπειριειλησας. τινα καταπιη.

ινα και κατασχωµεν αυτον. (159) Περι τελειας αγαπης και τις η ταυτης ενεργεια. ων η διανοια ου προσπασχει τοις ορωµενοις αλλ’ εξεστη της του σωµατος ταπεινωσεως. ου µονον εν τη εξοδω του βιου αλλα και νυν εις ουρανους αυτω συνανελθωµεν και συναναληφθωµεν. προς σωτηριαν πολλων και ωφελειαν εν προσποιησει κατα τους παλαιους πατερας σχηµατιζοµενος. Λογος Η΄. Αδελφοι και πατερες. απαθης ων. αθλιος οντως εστι και παρα Θεω και ανθρωποις κατακεκριµενος υπαρχει και βδελυκτος. ω η δοξα και το κρατος νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων. ευδηλον οτι ο εµπαθειαν τινα. Ωσπερ γαρ ο διαβολος εν προσχηµατι οφεως και συµβουλης. Τουτον ουν εκζητησωµεν. ουδε πιστοι και χριστιανοι δυναµεθα ειναι. τω δοκειν µεν χρηστης και επωφελους. επαινετος και µακαριος. (158) και εαν τουτο γενηται και συµβιοτευσωµεν αυτω και συµπολιτευσωµεθα.Τουτο δε µονων εκεινων εργον εστιν. τουτον φθασαι σπουδασωµεν. θεοµαχος και ανθρωποκτονος εδειχθη. των ισαγγελων λεγω. ινα τα τελουµενα τω διαβολω υπο των υποκρινοµενων την αρετην και ευλαβειαν αναµαθων επιστρεψη τους δρωντας τα κακα προς µετανοιαν και σωτηριαν και εξοµολογησιν. µαλλον δε αυτος ηµας συνανενεγκη και συνδοξαση και των αιωνιων αγαθων δωρησηται την απολαυσιν. ουτω και ο εν προσχηµατι κακιας πονηρους τινας λογους κατα το φαινοµενον εκφερων. αλλ’ ουδε υιοι και τεκνα Θεου χρηµατισωµεν. (160) χρηστοµιµητος οντως και συνεργος Θεου και σωτηρ ανθρωπων προφανως γινεται. ων γενοιτο παντας ηµας επιτυχειν χαριτι και φιλανθρωπια του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου. των τελειως τω Θεω ενωθεντων και ολον Χριστον εν εαυτοις . Και οτι εαν µη δια σπουδης εντευθεν ηδη της του Πνευµατος µεθεξεως γενωµεθα µετοχοι. τη δε αληθεια θανασιµου τυγχανουσης και του Θεου και παντων των εν τω παραδειςω καρπων αποστερουσης τον ανθρωπον. Αµην. ων η αισθησις αναισθητος εστι του αερος τουτου και του κοσµου και των πραγµατων αυτου της αισθησεως.αναστασις και η ζωη”. ει ο την αρετην υποκρινοµενος προς απατην πολλων και απωλειαν.

ως δοκειν εκεινον αυτον µαλλον η εκεινους των αρετων και πονων µελλειν αποληψεσθαι τους µισθους· επι δε τοις εν λογω η εργω καταπιπτουσι και τοις κακοις επιµενουσι τοσουτον ελυπειτο και εστενεν. ω δυναµις αφατος. ως δοκειν αυτον µονον εν αληθεια υπερ εκεινων παντων λογον αποδουναι προσαπαιτουµενον και τη κολασει παραδοθηναι. ω ψυχης ουρανοφρονος. Ειδον γαρ εγω ανθρωπον πολλα επιτηδευµατα και πολλους τροπους ποιουντα. αλλ’ εαν προς το ονειδισαι η εκφαυλισαι η λοιδορησαι η εκποµπευσαι εν καιρω απερ ειδεν η ηκουσεν· ει δε προς το συµπαθως και σοφως εν φρονησει τα του πλησιον επιδιορθωσασθαι και απο ψυχης υπερ αυτου µετα δακρυων προσευξασθαι τουτο ποιει. απο διαθεσεως θεοµιµητου και Μωσαϊκης ολως σωθηναι µονον εαυτον θελοντα. οπως µηδεν αυτον των γινοµενων η λεγοµενων υπο των συνοντων αυτω διαλανθανη· ουκ εποιει δε τουτο προς βλαβην. ουδε εις αυτην την βασιλειαν των ουρανων εισελθειν προηρειτο και χωρισθηναι αυτων. και ως εκεινον αυτον ειναι τον το κακον ποιησαντα λογιζοµενον εαυτον και τω Θεω εξοµολογουµενον και προσπιπτοντα και πενθουντα σφοδρως. τον δε ετερα τινι προφασει των εναντιων πραξεων και λογισµων αποστηση. Ω δεσµος αγιος. αισθησει και γνωσει και θεωρια. τον δε δωροις. ποτε δε θρηνουντα υπερ του δεινος. µαλλον δε ειπειν θεοφορουµενης και εν τη του Θεου αγαπη και τη του πλησιον σφοδρα τετελειωµενης! . Κακον τοιγαρουν το επακροασθαι η παρατηρειν λαθρα τι ο πλησιον προσοµιλει η διαπραττεται. αλλ’ οπως τον µεν λογω. µη γενοιτο. ποτε δε και τας εαυτου οψεις και το στηθος αυτου τυπτονα υπερ αλλου. (161) Και ειδον ετερον επι τοις κατορθουσι και αγωνιζοµενοις τοσουτον χαιροντα και την εκεινων προκοπην αποδεχοµενον. Και ειδον τον τοιουτον ποτε µεν κλαιοντα δια τον δεινα. Τη αγια γαρ αγαπη εν Αγιω Πνευµατι πνευµατικως αυτοις συνδεθεις.ολοτελως κτησαµενων εργω και πειρα. ως πολλακις µετα δακρυων θερµων εξ ολης ψυχης δεεσθαι του φιλανθρωπου Θεου η κακεινους σωθηναι η και αυτον συν εκεινοις κατακριθηναι. ουκ εστιν πονηρον το τοιουτον. το του αµαρτησαντος εν λογω η εν εργω αναδεχοµενον προσωπον δηλονοτι. Και ειδον ετερον ουτω την σωτηριαν των αδελφων αυτου παραζηλουντα και θελοντα.

Ουκ εισι γαρ ως χρη. Χρεων δε ειδεναι. (163) ειπε. εννοων. ευθυς χαρας αφατου πληρουται και δακρυα ανωδυνως προχεει. οθεν ερρυσθη και εν οιω γενεσθαι κατηξιωθη φωτι· αρχη γαρ του εις χριστιανους καταλεγηναι τινα τουτο εστιν. ετι τη γη και τοις εν τη γη µαλλον δε υπο γην κρυπτεσθαι πεφυκεν. ουτω και ο γεννηθεις ανωθεν και εκ του κοσµου µεν τουτου ως εκ νηδυος σκοτεινης προελθων. ως επι ορχηστρας η σκηνης αθλιως βοιουντες. ο σωµατικως . εισελθων δε εις το νοητον και ουρανιον φως και οιονει προκυψας ενδον τουτου µικρον. Ω της συµφορας. οτι ωσπερ το βρεφος οταν της µητρικης νηδυος προελθοι. Ει γαρ το γεννωµενον εκ της σαρκος σαρξ εστι και το γεννωµενον εκ του Πνευµατος πνευµα εστιν. Αλλ’ ουχι και των αγιων των ανωθεν γεννωµενων οι χαρακτηρες τοιουτοι. οτι εκ Θεου γεννηθεντες και απαθανατισθεντες επουρανιου τε κλησεως µετοχοι και κληρονοµοι Θεου και συγκληρονοµοι Χριστου και πολιται των ουρανων γενοµενοι. ωσπερ ο λεγοµενος ασπαλαξ. µηδε ιχνος αυτης εν τη εαυτου ψυχη θεασαµενος µηδε την παρουσιαν αυτης ολως επαισθανθεις. ινα δια των τοιουτων πραξεων καθαρθεντες τυχωσιν αυτου και τελεον ενωθεντες αυτω κοινωνιαν σχωσι µετ’ αυτου. µηδε ζητησαντες αυτο εν επιµονη πολλη και θρηνοις και δακρυσιν. χριστιανοι καθολου κληθωσιν.Ο τοινυν εις ταυτην ουπω πεφθακως την αγαπην. ουτω και ηµεις ετι εν τοις τοσουτοις αγαθοις του Θεου µεσον οντες διακειµεθα. ιν’ ουτως ειπω. του αερος τουτου ανεπαισθητως αισθανεται και ευθεως προς κλαυθµον και θρηνον αυτοµατως κινειται. το εικος. τυφλος δηλαδη ων και αυτος ως εκεινος και µονη τη ακοη των επι γης λαλουντων επακρουωµενος. Οι δε γε του τοιουτου καλου εν γνωσει και θεωρια µηπω γενοµενοι. τοις µιµοις και ταις πορναις εξοµοιουµεθα. µηδεµιαν αισθησιν εν εαυτοις εχειν οµολογουντες. (162) αισθησιν ουπω των τοσουτων ελαβοµεν αγαθων· αλλ’ αναισθητως. ωσπερ σιδηρος εµβαλλεται τω πυρι η ως αψυχον δερµα εµβαπτεται ανεπαισθητως κοκκινη βαφη. Και ως ηδη σεσωσµενοι και τοις αγιοις κατειλεγµενοι ενσεµνυνοµεθα. αι το φυσικον ουκ εχουσαι καλλος επιτριµµασι και βαφαις ξεναις εαυτας κοσµειν αφρονως οιονται. σχηµατιζοµενοι τε και κοσµουµενοι και την αγιωσυνην υποκρινοµενοι.

”. Τουτο δε ποιησαι δυνησοµεθα. εαν το µεγεθος της µελλουσης ηµας διαδεξασθαι δοξης και χαρας και τρυφης εννοησωµεν. τω ητοιµασµενω τω διαβολω και τοις αγγελοις αυτου. µισησατε πασαν επιθυµιαν κακην και την πλεονεξιαν µεχρι ελαχιστου ειδους και πραγµατος. ινα φωτος χρηµατισητε τεκνα – ταυτα γαρ η ανωθεν ηµιν γεννησις διδωσι -. πνευµατικως δε µηδε οτι γε οφειλει γεννηθηναι εννοησας η πιστευσας η σπουδασας ποτε. ως µη φωτος υιος αλλα σαρκος και αιµατος. και παραπεµφθειη τω αιωνιω πυρι. και τουτων µεν απαντων καταφρονησας. και επι της βασιλικης τραπεζης µετ’ αυτων συνανακλιθεις εξω βληθειη χειρας και ποδας δεθεις. προτιµησας δε τα επιγεια και φθειροµενα και τον χοιρωδη βιον προκρινας και την προσκαιρον δοξαν της αιωνιου δοξης κρειττονα ηγησαµενος. καθως γεγραπται· “Πως δυνασθε πιστευειν δοξαν παρα ανθρωπων λαµβανοντες. Παντως ουδεν! Αλλα δια το προτιµαν ηµας τα επιγεια και τα εν χερσι και δια το µη ζητειν τα εν ουρανοις αποκειµενα αγαθα µηδε τω ποθω τουτων εκκρεµασθαι. την δε δοξαν την παρα του µονου Θεου µη επιζητουντες. εαυτον παρενειρει τοις λαµπροφορουσιν αγιοις. τοσουτον µειζον εν ουρανω η επι της γης ως το γενεσθαι τινα υιον Θεου και κληρονοµον αυτου και συγκληρονοµον Χριστου. ειπε µοι. πως ουχι δικαιως παντων των πιστων χωρισθησεται και µετα των απιστων συν αυτω τω διαβολω κατακριθησεται. αλλ’ εν αφροσυνη ψυχης . µισησατε τον κοσµον και τα εν κοσµω. ως ο τα ρυπαρα ιµατια ενδεδυµενος. ∆ιο παρακαλω παντας υµας. (164) µισησατε την σαρκα και τα εξ αυτης τικτοµενα παθη. σαφη παρεχοµεν τοις ορωσιν αποδειξιν οτι πρωτον µεν απιστιας νοσω κρατουµεθα.επειτα και δουλοι παθων γεγονοτες τη γη και τοις εν αυτη προσηλουµεθα µηδ’ ολως ανανευσαι βουλοµενοι προς ουρανους και Θεον. πως αρα πνευµατικος γενηται και πνευµατικοις ανδρασιν εαυτον συναριθµησειεν. σπουδασατε εως καιρος εστι και εν τοις ζωσιν εσµεν. Ο γαρ λαβων εξουσιαν υιος γενεσθαι Θεου βασιλειας τε ουρανων και αιωνιων αγαθων κληρονοµος. Τι γαρ.γεννηθεις και ανηρ γεγονως. ει µη λαθρα. ο µαθων πολυτροπως δια ποιων εργων και εντολων οφειλει εις ταυτην την τιµην και την δοξαν αναχθηναι. αγωνισασθε ινα υιοι Θεου γενησθε. αδελφοι και πατερες.

η πραοτης. και πιστος οντως και χριστιανος τοις πασι γνωριζεται. ηµεις δε των του Θεου εντολων καταφρονουµεν και αθετουµεν τους νοµους αυτου. του παρακουοντος του Θεου και µη σπουδαζοντος επιτυχειν της υιοθεσιας αυτου. η ελεηµοσυνη. Εν γαρ τη εργασια τουτη αναφυεται ωσπερ τις πολυχους καρπος εντος ηµων η αγαπη. Ο γαρ πιστευων οτι εστι Θεος. ως δι’ εκεινων και . και της βασιλειας αυτου τελος ουκ εσται. ουδεν ηµας η πιστις µονη ωφελησει· νεκρα γαρ εστι. (165) ινα καταξιωθη. η υποµονη των πειρασµων. αΐδιος. ειπε µοι. η καθαροτης της καρδιας. η προς τον πλησιον συµπαθεια. εν δε τη απιστια δια των λογων µονον πιστους. η ταπεινωσις. νηστειαις λεγω η αγρυπνιαις η χαµευνιαις και ποικιλαις αλλαις κακοπαθειαις. και οτι αθανατος. ητις και ανωθεν ηµας γεννα και υιους Θεου αποτελει και τον Χριστον επενδυει και την λαµπαδα αναπτει και τεκνα φωτος αποδεικνυει και του σκοτους τας ψυχας ελεθεροι και της αιωνιου ζωης κοινωνους ηµας απ’ εντευθεν ηδη γνωστως απεργαζεται. νεκροι δε ζωης ου γινονται µετοχοι. Ο γουν τοιουτον ειδως τον Θεον. Ει δε πας µεν ο αγωνιζοµεος και φυλαττων απαρατρωτως πασας τας εντολας του Θεου.παρακρουοµενοι τας του Θεου εντολας εκπιπτοµεν της υιοθεσιας αυτου. Οιδε γαρ οτι µονος ∆εσποτης και Κτιστης και Κυριος αυτος εστι των απαντων. Ανευ γαρ εργων. µη ειπω υιος αυτου και κληρονοµος γενεσθαι. ακαταληπτος. ταυτης της εργασιας των εντολων του Κυριου καταφρονησωµεν. Τι γαρ αφρονεστερον. των ισταµενων πλησιον αυτου. µη πλανασθε. και τεκνον Θεου και υιος Θεου γεννηθεις ανωθεν γινεται. πως ου ποθησει αυτον. δι’ ης καταξιουµεθα οραν τον Θεον και εν η η του Αγιου Πνευµατος παρουσια και ελλαµψις γινεται. (166) Μη ουν επι µοναις αλλαις τισιν εργασιαις και αρεταις θαρρησαντες. αφραστος. αφθαρτος. ει µη προτερον δια της των εντολων εργασιας ταυτην ζητησουσιν. ους εκδικησει εκεινος ελθων µετα δοξης αυθις και δυναµεως φοβερας. Πως ου σπουδασει και αυτην την ψυχην αυτου εις θανατον υπερ της αγαπης αυτου θειναι. µεγαλα τινα φανταζεται περι αυτου. και δεικνυοµεν εαυτους εν µεν τη πιστει τοις εργοις αυτοις απιστους. αλλα καν των γνησιων αυτου δουλων εις. η αγνεια.

τοτε και τον ηχον αποτελει και τας ακοας των παντων ηδυτατου µελους αποπληροι. εαυτον δε ατροφον παροραν και γυµνον της δικαιοσυνης του Θεου. αλλ’ οταν υπο του πνευµατος οι αυλοι µεν πληρωθωσιν. πατερες και αδελφοι. φησι γαρ ο Κυριος· “Ου δυνασθε χωρις εµου ποιειν ουδεν”. Αδελφοι και πατερες. και ου µονον ουτοι αλλα µετα τουτων και πολλοι ετεροι. ουδεν ωφεληθησεται εκ του ταυτα µονον ποιειν εις τους πενητας. σπουδασωµεν ηµεις οση δυναµις. Και οτι ει µη τις και εν εαυτω ταυτα παντα ποιησει και θρεψει και ποτισει Χριστον. οι δια το µη εχειν εν εαυτοις την αγαπην και την του Παναγιου Πνευµατος χαριν ηκουσαν απο του Κυριου· “Απελθατε απ’ εµου οι εργαται της ανοµιας! Ου γαρ οιδα υµας ποθεν εστε “. οπως και των παροντων και των µελλοντων επιτυχωµεν αγαθων. ω η δοξα εις τους αιωνας. υπο δε των δακτυλων του τεχνιτου ευρυθµως κρουηται. εδει µεν µη τολµαν µε προς υµας ολως φθεγγεσθαι.Οθεν οι τοιουτοι ουδε των της σαρκος επιθυµιων ουδε των ψυχικων παθων δεσποται ποτε γενεσθαι ισχυσουσιν. ουτω δε και επ’ εµοι συµβαινειν εννοειν υµας χρη . Αδυνατον γαρ τουτο. αλλ’ εµειναν σαρκες οντες και αιµατα. οιτινες παρα µεν των αγιων εβαπτισθησαν αποστολων και των µετα ταυτα αγιων. Και τις εστιν ο πεινωντα τον Θεον τρεφων και διψωντα ποτιζων και καθεξης. ουτε τι γενναιον εν αρεταις επιδειξονται. (168) Περι ελεηµοσυνης. ουτε τεκνα Θεου εχρηµατισαν. ουτε βιον αξιον της κλησεως ης εκληθησαν επεδειξαντο. αδυνατον! Και πειθετωσαν σε και αι πεντε µωραι παρθενοι και οι πολλα σηµεια και θαυµατα εν τω του Χριστου ονοµατι πεποιηκοτες. µηδε οτι εστι Πνευµα πιστευσαντες η ζητησαντες η λαβειν προσδοκησαντες. χαριτι και φιλανθρωπια του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου.χωρις ταυτης σωθηναι δυναµενοι. Αµην. ινα µετοχοι (167) ενθεν ηδη της του Αγιου Πνευµατος δωρεας καταξιωθωµεν γενεσθαι. Λογος Θ΄. ωσπερ το υπο του τεχνιτου κατασκευασθεν οργανον ουχ οταν εκεινο βουληται. µηδε διδασκαλου ταξιν επεχειν ενωπιον της αγαπης υµων· αλλ’ επει περ επιστασθε οτι. Αλλα παρακαλω. της δε χαριτος του Αγιου Πνευµατος µη καταξιωθεντες δια πονηριας υπερβολην. Και πως τουτο τινι κατορθωθησεται.

εδιψησα και ουκ εποτισατε µε”. η δε σωτηρια ηµων η αποχη πασης αµαρτιας εστιν· (170) αποχην δε πασης αµαρτιας διχα της των αρετων εργασιας και της εκπληρωσεως πασων των εντολων κατορθωθηναι αδυνατον. . ∆ια γαρ της των εντολων εκπληρωσεως τρεφεσθαι ειωθε παρ’ ηµων ο ∆εσποτης ηµων και Θεος και Κυριος του παντος. τοσουτον και η πνευµατικη τροφη της σωµατικης αναγκαιοτερα καθεστηκεν. αληθεστερον ειπειν. ουτω λογιζοµαι και . και των της σωµατικης τροφης απορουτων τουτο ο Κυριος ειρηκεν. Αλλα προς την του Πνευµατος χαριν. του Βασιλεως των ολων ως δι’ οργανου λαλουντος ηµιν. (169) τον τας νευρας του νοος κρουοντα και προς το λαλειν ηµας διεγειροντα αφορωντες. την ανωθεν εµπνευουσαν και πληρουσαν των πιστων τας ψυχας. και προς αυτον τον δακτυλον του Θεου. λιµοκτονουνται εκεινοι και εκνευριζονται. ∆ιψα γαρ αληθως την σωτηριαν ενος εκαστου ηµων και πεινα. ως σαλπιγγος ηχουσης δεσποτικης η. Ου γαρ περι των πενοµενων µονον. οι δε πιστοι ινα καλως πολιτευσαµενοι ευαρεστοι αυτω εν παντι εργω αγαθω αναφανωµεν· οι δε µικροι οπως τοις µεγαλοις υποταγωµεν δια τον Κυριον. τη οργανου ευτελεια αποβλεποντας. αλλα λιµω αργιας και υπακοης των εντολων του Κυριου .οιµαι δε οτι και περι ταυτης µαλλον λεγειν τον Κυριον· “Επεινασα και ουκ εδωκατε µοι φαγειν. Λεγουσι γαρ οι πατερες ηµων οι αγιοι οτι καθαπερ εκ των πονηρων ηµων πραξεων οι δαιµονες τρεφονται και ισχυουσι καθ’ ηµων. Παντες µεν ανθρωποι σκοπειν και εαυτοις προσεχειν οφειλοµεν. µικροι τε και µεγαλοι.και µη. αλλα και περι παντων των αλλων ηµων αδελφων. επαν δε ηµεις των κακων αφισταµεθα. αηδως προς τα ρηθησεσθαι µελλοντα διατεθηναι. πιστοι τε και απιστοι. ινα οι µεν απιστοι προς επιγνωσιν και πιστιν του πεποιηκοτος ηµας Θεου γενωµεθα. εµοι εποιησατε”. µετα φοβου και τροµου εν συνεσει και ησυχια πολλη ακουσατε.οσω γαρ η ψυχη τιµιωτερα υπαρχει του σωµατος. των ου λιµω τηκοµενων αρτου και υδατος. ως τινες οιονται. η περι της σωµατικης και φθειροµενης τροφης. οι µεγαλοι δε ως προς τεκνα γνησια τους µικρους διατεθωµεν δια την λεγουσαν εντολην του Κυριου· “Εφ’ οσον εποιησατε ενι εκαστω τουτων των ελαχιστων.

και ουτω τον Ιορδανην διαπερασασα µεχρι τελους αυτης εν τη ερηµω ενεκαρτερησε. Και οτε εν τω πλοιω εισελθειν εµελλε και εις Αλεξανδρειαν απελθειν. χρηµατισασα δε µαλλον αλλοις µυριοις προξενος απωλειας. Και τουτο εξ αυτου του βιου των αγιων εστι γνωναι και πληροφορηθηναι ηµας και.τον δια την ηµετεραν σωτηριαν πτωχευσαντα τρεφεσθαι παρ’ ηµων και παρορασθαι παλιν λιµωττοντα. µηδε ανθρωπου προσωπον ιδουσα. Οτε δε τη παναµωµω Θεοτοκω συνταξαµενη επι την ερηµον ωρµησε. εξ ενος η µιας αγιας πληροφορησω την υµετεραν αγαπην. Αλλ’ ουκ εστι τουτο. µητε ελεηµοσυνην ποτε ολως ποιησασα. ως µηδε ναυλον. η µητε πλουτον καταλιπουσα. (171) ει µη µονον του Ζωσιµα. δυο παρα τινος φολλεις λαβουσα αρτους ωνησατο. µητε υπαρχοντα δουσα πενησι. ουκ εστι! . ειπε µοι. µηδε δαπανην κεκτησθαι αυτην. αλλ’ αυτης εκεινης της ισαγγελου ως εν ταξει εξαγορευσεως την πτωχειαν αυτης δηλουσης εν τω ειπειν οτι· “Ουδε διδοντων µοι πολλακις τινων της αµαρτιας µισθον ελαµβανον. ινα τους αλλους παρησω πολλους οντας και υπερ αριθµον ψαµµου πελοντας. τους δε µη τουτο ποιουντας απολλυσθαι. επι τοσουτον υπηρχε πτωχη. σωθησεται αυτη και µετα των ελεηµονων εις την των ουρανων βασιλειαν συνεισελευσεται. Οιδα οτι Μαριας της Αιγυπτιας τον βιον ακουετε. Ορας πως εαν δια χρηµατων και σωµατικης τροφης µονης την ελεηµοσυνην ειπωµεν γινεσθαι και δια ταυτης παρ’ ηµων τον Κυριον τρεφεσθαι και µονους τους ουτω τρεφοντας αυτον και ποτιζοντας και απλως θεραπευοντας σωζεσθαι. εν τω καταγωγιω της αµαρτιας αυτους υπεδεχετο. ουκ αλλου τινος διηγουµενου αυτον. φησιν. ατοπον ειναι δοξει τουτο. µη τοι γε πεινωντα πτωχον θρεψασα η διψωντα ποτισασα η γυµνον επενδυσασα η τους εν φυλακη επισκεψαµενη η ξενους συναγαγουσα· τουναντιον µαλλον µεν ουν και προς απωλειας βαραθρον πολλους συνελασασα. αλλ’ οπως πολλους εραστας σχω εν ετοιµω του παθους µου”. εποιουν ουχ ως ευπορουσα των αναγκαιων – στυππειον γαρ νηθουσα ετρεφοµην -. Πως ουν. ως και πολλους των αγιων της βασιλειας εκβαλλεσθαι. Τουτο δε.

και µετανοιαν χρεωστουσι µεχρι θανατου. τοτε υποδεχθησεσθαι αυτον υπο σου λεγεται.ωσπερ Χριστος ο Θεος. Εγενετο ο Θεος δια σε πτωχος ανθρωπος. Οταν γουν σεαυτον προς υποδοχην αυτου ευτρεπισης. πτωχος συ κατα την Θεοτητα. Οι δε υπηρεται και δουλοι της τυραννους ταυτης. δεσποτης ειναι τουτων η (172) αναιδης λεγουσα και µηδενα αδικειν των απαντων φιλονεικουσα. Επτωχευσεν ινα συ πλουτησης.Τα γαρ εν τω κοσµω πραγµατα τε και χρηµατα κοινα των παντων εστιν. προσεχε ακριβως. πλουσιος ων. Σκοπησον τοινυν πως θρεψεις αυτον. Πως δε και οι κατα το δοκειν πτωχοι γεγονοτες . φραγµοις περικλεισασα και πυργοις και µοχλοις και θυραις κατασφαλισαµενη. τα κοινως τοις πασιν υπο του ∆εσποτου δοθεντα αλλοθεν αλλως υπο των αυτης δουλων και υπηρετων κατεµερισατο. Πτωχος εκεινος κατα την ανθρωποτητα. αλλα πονηρος τις δουλος και φυλαξ γινεται. Ουδαµως. υπερ ων επι χρονοις ταυτα κατεσχον και τους αδελφους την χρησιν αυτων απεστερησαν. ει εκ των τοιουτων χρηµατων η φοβω των απειλουµενων τιµωριων η ελπιδι του εκατονταπλασιονα ληψεσθαι η συµφοραις ανθρωπων επικαµφθεντες. ολιγα τινα η και παντα εξενεγκοντες. και αυτη η βοσκη τοις αλογοις ζωοις εν τε τοις πεδιοις εν τε τοις ορεσι. Πως ουν. οµοιος εκεινω πτωχος. ινα µεταλαβης συ της εκεινου Θεοτητος. γενεσθαι χρεωστεις και συ. παντας αλλους ανθρωπους της απολαυσεως των του ∆εσποτου αγαθων απεστερησε. επτωχευσε δι’ ηµας.. ινα σοι µεταδω του πλουτου της χαριτος αυτου· δια τουτο σαρκα ανελαβεν εκεινος. Οταν δε δι’ εκεινον πεινας συ και διψας. τοις εν στενοχωρια και υστερησει µεχρι τοτε παρεωραµενοις δωσουσιν. κατα διαδοχην εκαστος αυτων ου δεσποτης των αποκειµενων πραγµατων και χρηµατων. αλλ’ ως εγω φηµι. ελεηµονες λογισθησονται. (173) τροφη εκεινω και ποσις . κατα δεσποτειαν δε ουδενος· η δε πλεονεξια. αυτους ηµας ελεουντες τον δι’ ηµας γενοµενον ως ηµεις ελεειν λογιζοµεθα. Πασι µεν ουν τα παντα κοινα τη χρησει µονη της απολαυσεως καθεστηκασι. Νοει µοι καλως το λεγοµενον. ο πιστευων εις αυτον. η ως Χριστον θρεψαντες η ως ποιησαντες εργον µισθου αξιον. ωσπερ τυραννος εισελθουσα τω βιω. ωσπερ το φως και ο αηρ ουτος ον αναπνευοµεν.

ξενισης. ουχι τον του Χριστου ενυβρισας αδελφον. σεαυτον δε παριδης και δια παντων ουκ αγωνιση εις το ακροτατον της κατα Θεον πολιτειας και τιµης ανελθειν. Ουχι πεινωντα αυτον και διψωντα . ∆ια ποιων γαρ αλλων εργων οι εν σπηλαιοις και ορεσι τω Θεω ευηρεστησαν. ενδυσουσιν. Πως. (174) τι ωφελησαν. δια µετανοιας και δακρυων εδεξαντο τε αυτον και εξενισαν. ρυπωντα και διερρωγοτα χιτωνα επανω ταυτης ενδυσασθαι. αδελφοι Χριστου οι βαπτισθεντες εις το ονοµα του Πατρος και του Υιου και του Αγιου Πνευµατος λεγοµεθα· και ου τουτο µονον. σπουδασαντες δε δια µετανοιας και των αλλων. εκεινος ταυτα πανθανειν λογιζεται και λεγει· “Εφ’ οσον εποιησας τη ελαχιστη ψυχη σου. ενδεδυµενοι γαρ εισι τον Χριστον. Οι ουν γνοντες εν αισθησει ψυχης οτι υιοι γεγονασι του Θεου. πελουσιν. Ειτα παλιν. ει µη δι’ αγαπης παντως και µετανοιας και πιστεως – παντα γαρ τον κοσµον αφεντες και αυτω µονω ακολουθησαντες.ταυτα λογιζεται. ως εκεινος εγενετο ανθρωπος. εν βαθυτατω σκοτει κειµενην ωσει νεκραν. Οι δε µη τουτο ειδοτες και γυµνοι του βασιλικου οντες ενδυµατος. Οτι δια τουτων και των τοιουτων εργων και πραξεων καθαιρεις σου την ψυχην και του λιµου και του ρυπου των παθων απαλλαττεις σαυτον· και ο αναδεξαµενος σε ουτω και ιδιοποιησαµενος τα κατα σε παντα Θεος και θεον σε ποιησαι επιποθων. Ει δε µη τουτο ποιησουσιν. ουκετι ανεχονται κοσµω καλλωπισθηναι φθαρτω. αλλα και µελη εσµεν αυτου. αλλως δε παντες παντως οι εκ του αγιου βαπτισµατος υιοι Θεου χρηµατιζουσιν. τους εν τω κοσµω. αλλα λιµω οκνηριας η διψει ραθυµιας η φυλακη στενωτατη τουδε του ρυπαρου σωµατος δια γαστριµαργιας η φιληδονιας την σεαυτου ψυχην καταλειψης ρυπωσαν. θεραπευσης. πορφυρα βασιλικη εστολισµενος. εαυτους δε γυµνους καταλειψουσι. Τις δε ανθρωπων καταδεξεται ποτε. αυχµωσαν. αυτον εκεινον ενδυουσι τον Χριστον· χριστοι γαρ και αυτοι. ως υιοι Θεου απο του θειου βαπτισµατος. ελαχιστοι δε και κατα κοσµον εισι και πτωχοι. αλλα τους γυµνους µεν απαντας. αγαθοεργιων και ενδυσαµενοι ουτω τον Χριστον. εθρεψαν τε και διψωντα εποτισαν -. εαν παντας µεν αλλους τιµησης. εµοι εποιησας”. ως ειποµεν. απερ ποιεις σεαυτω. Αδελφος ουν υπαρχων αυτου και µελος.

Ο ουν µεταδιδους τοις πασιν εκ των αποκειµενων αυτω χρηµατων. αλλα κοινα τοις πασι προθεµενον. γυµνος δε εξελευση του βιου και τετραχηλισµενος τω εµω βηµατι παραστηση. Μη γενοιτο! Αλλ’ οπερ δια πλεονεξιας καθ’ ηµων και εις απωλειαν ηµων εποιησεν ο διαβολος. οτι απορει ο Θεος και ου δυναται θρεψαι τους πενητας και δια τουτο προστασσει ηµιν ελεειν αυτους και περι πολλου ποιεισθαι την εντολην ταυτην. οιονει λεγοντος προς αυτον· “Αφρων. ουκ ελεηθηση”. τοιουτον εστι και µισθον των παρ’ ηµων διδοµενων χρηµατων η πραγµατων ουκ εχοµεν. τι εισηνεγκες εις τον κοσµον η τι το ορωµενον αυτος εποιησας. ο θησαυρος υµων. Υπεθετο ηµιν ο διαβολος τα εις κοινην προτεθεντα χρειαν ιδιοποιησασθαι και αποθησαυρισαι αυτα. αλλα και υποδικος . αδελφε. Αλλα γαρ µη δοκης. φησιν.κατελιπες. εστι γαρ και τουτο εξ αγνοιας λογισασθαι σε. µισθον υπερ αυτων ου χρεωστειται λαβειν. Ει δε λεγει τις· “Και επειδη. Οιον τι λεγω. ταυτα νοµοθετω και δι’ ετερον τι ουδεν”. αλλα υµας ελεων. Η επιθυµειν µε υπολαµβανεις τινος και δωροδοκεισθαι (175) οµοιως τοις φιλαργυροις των κρινοντων ανθρωπων οιει καµε. τουτο δια της ελεηµοσυνης υπερ ηµων κατεσκευασε και εις σωτηριαν ηµων εποιησε γινεσθαι ο Χριστος. αλλα του επ’ αυτοις κριµατος ελευθερωσαι υµας βουλοµενος. ετερον δε της επι τα αποκειµενα χρηµατα και ουκ επι τον Θεον ελπιδος. τον παντα ταυτα ουχι σοι µονω. ουχι τα υµετερα θελων λαβειν.” ακουσατω του µελλοντος αυτον κριναι και αποδουναι εκαστω κατα τα εργα αυτου. Τοιγαρουν και δια τουτο ακουσεις· “Σεαυτον ουκ ηλεησας. εν µεν το της ανελεηµοσυνης. τις και διδοναι τοις πενησι χρεια εστιν.Ο γαρ υποκειµενα χρηµατα εχων επι τον Θεον ελπιζειν ου δυναται· και τουτο δηλον εξ ων ο Χριστος και Θεος ηµων ειπεν· “Οπου. ∆ια ποιων δε σων πραγµατων ελεειν λεγεις τους αδελφους σου και δια τουτων εµε. εκει και η καρδια υµων εσται”. Ουχι χρηµατων ολως επιθυµων. Ουχι γυµνος εκ κοιλιας µητρος σου προηλθες. Και υπερ ποιων σου χρηµατων µισθους µοι προσαπαιτεις. Ουχι φυλακη οντα ουκ επεσκεψω αυτον. φησι. οπως δια της πλεονεξιας ταυτης δυο ηµιν εγκληµατα περιαψη και της αιωνιου τιµωριας και κατακρισεως υπαιτιους ποιηση.

ως οια τινος φορτιου και εµποδιου προς τον κατα Θεον βιον. ωσπερ ειρηται. και οι τουτων πολυτροπως αποστερουµενοι αυτην την εαυτων ζωην απολεγονται. κατορυξας τα των πενητων και εασας αυτους τω (176) κρυει και τω λιµω βιαιως αποθανειν. µη εκ λυπης η εξ αναγκης. υπερ ων κατακενουµεν εις τους πενητας. αλλ’ ως οικεια ηµων λογιζεται ταυτα και ου δεκαπλασιονα µονον. Ιλαροτης δε εστι το µη ως οικεια λογιζεσθαι ταυτα. τω καταλληλω φαρµακω εχρησατο. εκατονταπλασιονα δουναι τον µισθον υπερ τουτου. και αφθονως ταυτα µετα χαρας και µεγαλοψυχως σκορπιζειν. (177) ουχ ως εκεινω τι χαριζοµενοι. οσους θρεψαι ηδυνατο. ινα και του επ’ αυτοις κριµατος της πλεονεξιας εν πρωτοις απαλλαγωµεν. αλλ’ ως υπο του Θεου εγχειρισθεντα αυτω εις οικονοµιαν των συνδουλων αυτου.µαλλον εστι της εως τοτε αδικου αποστερησεως· ου µην αλλα και υπευθυνος των κατα καιρους λιµω και διψει τον βιον απολειποντων. ης ηµιν ο Θεος επηγγειλατο. ως φονευς τοσουτων αποδειχθεις. εκατονταπλασιονα τον µισθον. Τουτων τοινυν απαντων των εγκληµατων το κριµα ηµιν αφεις ο αγαθος ∆εσποτης και ευσπλαγχνος. αλλ’ ως ηµεις δια της δουλειας ευεργετουµενοι. επειτα και του επ’ αυτα εχειν την πεποιθησιν και ελπιδα παυσωµεθα και τας καρδιας ηµων ελευθερους κτησωµεθα απο των τοιουτων δεσµων· ινα ελευθεροι γεγονοτες προτερον. ους αυτος τοτε δυναµενος θρεψαι ουκ εθρεψε. Ειδως γαρ ο Θεος οτι ολως ολοι τη των χρηµατων επιθυµια και τη του πλουτου µανια κρατουµεθα και δυσαποσπαστως εχοµεν προς αυτα. επαγγειλαµενος δουναι ηµιν. τοις εν ιλαροτητι ταυτα τοις αδελφοις διανεµουσιν. ουχ ως αλλοτρια κατεχοντας ηµας. Οι δε γε τουτων οντες εκτος και εν . αλλως τε δε και ινα µετα χαρας τα αποθησαυρισθεντα κενωσωµεν επ’ ελπιδι της αληθινης επαγγελιας. Αλλως δε ουκ ενι σωθηναι ηµας. αλλ’ εκατονταπλασιονα δουναι ηµιν επαγγελλεται. Οι γαρ πλουσιοι την των χρηµατων αποθεσιν. προτερον ενεργειν εκελευθησαν και ουτω τον σταυρον επι ωµων αιρειν και τω ∆εσποτη κατ’ ιχνος ακολουθειν· τα γαρ αµφοτερα επιφερεσθαι ηµας παντη αδυνατον. τοτε επι τας πραξεις των εντολων αυτου ακωλυτως βαδισωµεν και δουλευσωµεν αυτω εν φοβω και τροµω.

Το δε παντα δουναι µεν τα κτηµατα και χρηµατα. Τουτο γαρ υπεµφαινει και αυτος ο λογος του Κυριου ηµων. Ωσπερ γαρ ο χρυσος κατιωθεις εις βαθος ου δυναται αλλως καθαρθηναι καλως και εις την οικειαν λαµπροτητα επανελθειν. τελειος ειναι.(178) τους πειρασµους και τας θλιψεις δια του σταυρου αινιττοµενος. ει µη πυρι βληθη και σφυραις πολλακις τυφθη. εαν τη στενη και τεθλιµµενη οδω βαδιζειν εθελωσιν· αλλ’ οι µεν προθεσεως χρηζουσι µονον προς τουτο. ποιηση αυτων το καταλυµα.Ουδεν ουν απο µονης της των χρηµατων και πραγµατων απορριψεως κερδησουσιν οι ταυτα αποβαλλοµενοι και προς τον µονηρη βιον αυτοµολουντες. ει µη πολλοις πειρασµοις προσοµιληση και εν τη χωνεια εισελθη των θλιψεων. ολιγωρου µοι ψυχης δοκει και αγνοουσης τον σκοπον της ωφελειας αυτης. αλλ’ “εν τη υποµονη υµων”. Και ο Θεος. δικαιος ων. ακουσον αυτου προς τον πλουσιον λεγοντος” “Ει θελεις. ουτω λεγων· “Πωλησον σου τα υπαρχοντα και δος πτωχοις και αρον τον σταυρον σου και δευρο ακολουθει µοι”. Και οτι τουτο ουτως εχει και ουτω δοκει τω Θεω.αυταρκεια ζωντες η και υστερησει των αναγκαιων διαγοντες. αλλ’ ου δυναται αυτη καθ’ εαυτην µονη τελειον τον κατα Θεον ανθρωπον απεργασασθαι ανευ της των πειρασµων υποµονης. . ως ειρηται. διο εν υποµονη και ευχαριστια διαγειν οφειλουσι. Οτι µεν γαρ και η των χρηµατων προς τους πενητας διανοµη και η φυγη του κοσµου καλη και ωφελιµος δηλον. πωλησον σου τα υπαρχοντα και δος πτωχοις και αρον τον σταυρον σου και δευρο ακολουθει µοι” – δια του σταυρου τας θλιψεις. Ου γαρ ειπεν ο Χριστος· “Εν τη αποθεσει των πραγµατων υµων κτησασθε τας ψυχας υµων”. ου δυναται αλλως καθαρθηναι και το αρχαιον καλλος απολαβειν. οι δε εν αυτη τη οδω περιπατουντες εισι. ουδεν το εµποδιζον αυτους εχουσιν. εαν µη µεχρι τελους τοις πειρασµοις και ταις θλιψεσι και ταις κατα Θεον λυπαις εγκαρτερησωσιν. και τους πειρασµους αινιττοµενος. ουτω πορευοµενους αυτους εις αιωνιον ζωην και απολαυσιν. φησι. προς δε τας επιφορας των πειρασµων και των λοιπων θλιβερων µη γενναιως ανταγωνισασθαι. ουτω και ψυχη τω ιω της αµαρτιας κατιωθεισα και εις βαθος αχρειωθεισα.

ει γε και ουδεν εαυτω υπελειπω κατα τον Ανανιαν εκεινον. Ταυτης δε χωρις . Ανευ γαρ του νεκρωθηναι ηµας τη σαρκι και ταις επιθυµιαις αυτης και τοις θεληµασιν αυτης ουκ ενι τυχειν ανεσεως και απαλλαγης των κακων και ελευθεριας της επιγινοµενης ηµιν απο της παρακλησεως του Αγιου Πνευµατος. ∆ια τοι τουτο παρακαλω υµας. ητις εστιν η εκκοπη και αποφυγη του σαρκικου ηµων φρονηµατος και θεληµατος. ως τα παθη µιµησαµενος του Χριστου και υποµενων αυτον εν ηµεραις επαγωγης των πειρασµων τε και θλιψεων.Επειδη γαρ η βασιλεια των ουρανων βιαστη εστι και βιασται αρπαζουσιν αυτην και αλλως ουκ ενι τοις πιστοις εισελθειν εις αυτην. Ο δε µετα το παντα δουναι τοις πενησι και τα λυπηρα υποµενων εν ευχαριστια ψυχης και εγκαρτερων τοις δεινοις. ην ενεδυσω δια Χριστον. και προς τουτοις κοσµω απεταξω και τοις εν κοσµω. ουτε εν τω νυν αιωνι ουτε εν τω µελλοντι.λεγω δη της επιφοιτησεως του Πνευµατος – ουδεις οψεται τον Κυριον. και φυγων τον βιον και τας φροντιδας αυτου (180) εδραµες εις λιµενα ζωης. Ο µεν γαρ σκορπιζων (179) τα εαυτου χρηµατα τοις δεοµενοις και αναχωρων εκ του κοσµου και των πραγµατων αυτου επ’ ελπιδι µισθου. και αυτο αποδυσασθαι και κατα την στολην. Χρη δε σε και το φρονηµα της σαρκος. εικοτως ηµιν το θειον εντελλεται λογιον· “Αγωνιζεσθε. δια της στενης πυλης εισελθειν”. επειδη κοσµω και τοις εν κοσµω απεταξαµεθα. εν ηδονη πολλη την συνειδησιν επιφερεται και εσθ’ οτε και υπο κενοδοξιας κλεπτεται τους µισθους. και· “∆ει υµας δια πολλων θλιψεων εισελθειν εις την βασιλειαν των ουρανων”. την µορφωσιν της ευσεβειας περιβαλλοµενος. πικριας µεν πασης και πονων οδυνηρων επαισθανεται. ασυλον δε τον λογισµον εχει νυν τε και εις το µελλον µεγαλην την ανταποδοσιν. ινα δια της στενης εισελθωµεν πυλης. κτησασθαι τους τροπους της ψυχης και αυτο δη . συµφηµι καγω και επαινω σε της πραγµατειας. εν Χριστω αδελφοι. παντα σου τα χρηµατα σκορπισας τοις δεοµενοις. φησι. ει µη δια της στενης πυλης των πειρασµων τε και θλιψεων. σπουδασωµεν κατα την φωνην του Κυριου και Θεου και Σωτηρος ηµων Ιησου Χριστου. Οτι µεν γαρ καλον ειργασω. ωσπερ τους χιτωνας αρτι. και αυθις· “Εν τη υποµονη κτησασθε τας ψυχας υµων”.

ουδε εις υψος αυτην αναδραµειν θεωριας. ουτω και ο χιτων της ψυχης εκ βορβορου και κοπριας εφαρµατων παθων µολυνθεις. συντετριµµενην. ταπεινοφρονα τε ειναι. Ωσπερ γαρ ιµατιον εκ βορβορου ποθεν και κοπριας εις βαθος µολυνθεν. των δε καθαιροντων αυτην εκ µετανοιας ρεοντων. α και προσγινεσθαι ταυτη δια µετανοιας θερµοτατης ειωθασι. τα δακρυα δε καθαιροντα την καρδιαν ποιουσιν αυτην ναον και καταγωγιον του Αγιου Πνευµατος. και τη µεν σωµατικη γυµνασια γυµναζειν το σωµα προς τους πονους της αρετης εις το ευτονως εθιζεσθαι τοις κατα Θεον λυπηροις και φερειν γενναιως το πικρον της νηστειας. αλλως απορρυφθηναι ου δυναται. πενθουσαν καθ’ εκαστην και το φως προς εαυτην δια της προσευχης (181) εκκαλουµενην του Πνευµατος. δια πολλων . το βεβιασµενον της εγκρατειας. ει µη δια της επιµονου των αρετων εργασιας και της υποµονης των θλιψεων. χρη τους µεµολυσµενους την ψυχην τη εφαρµαρτω πραξει της αµαρτιας και τη εµπαθει κινησει της καρδιας αλογων επιθυµιων µορφας εν εαυτοις εγχαραξαντας. αλλ’ ωσπερ τον εξω. τη δε ευσεβεια του Πνευµατος παιδαγωγειν την ψυχην εις το φρονειν α δει φρονειν και µελεταν αει τα της αιωνιου ζωης. οπερ εστιν αυτο το Πνευµα το Αγιον. ει µη δια πολλων δακρυων και υποµονης των πειρασµων τε και θλιψεων. ουτω και τον εντος ηµων ανθρωπον κοσµησαι χρεων τη καταστολη του Πνευµατος και εξ ολοκληρου θυσαι εαυτους τω Θεω ψυχη τε και σωµατι. Θλιβοµενη γαρ η ψυχη δια των πειρασµων κινειται εις δακρυα. την αναγκην της αγρυπνιας. καθαιροµενη δια δακρυων πολλων ων ανευ ουδε τον χιτωνα ταυτης εξεστι ποτε καθαρθηναι. Τουτο δε αλλως ου γινεται. την απασαν κακοπαθειαν. πραειαν. ∆υο γαρ ουσων ουσιωδως εν ηµιν ρευσεων εκ του σωµατος – λεγω δη των ανωθεν επεισρεοντων δακρυων και των απο των γονιµων δυναµεων -. αλλως καθαρθηναι τουτο αµηχανον.πνευµατικον σου φρονηµα· ου µονον δε αλλα και τον φωτεινον επενδυσασθαι χιτωνα δια µετανοιας.Ουδε γαρ αρκει ηµιν εις σωτηριαν και τελειοτητα η περιβολη µονη του σχηµατος και ο εξω κοσµος του αδριαντος. ει µη δια πολλου υδατος και πολλης θλιψεως των ποδων. κατανυκτικην. και των µεν µολυνοντων την ψυχην παρα φυσιν και νοµον κενουµενων.

αµηχανον. των οσιων και πασων των ανω δυναµεων τα ταγµατα συγχορευουσι. ενθα των αποστολων Χριστου. Η γαρ συνεχως και καθ’ εκαστην γινοµενη παρ’ ηµων εξοµολογησις των τοιουτων. καθαραν κτησασθαι την καρδιαν εξ επιµελειας των τροπων και διηνεκους εξοµολογησεως των κρυπτων λογισµων της ψυχης. ειπερ οι καθαροι τη καρδια ορωσι Θεον. των µαρτυρων. αφ’ ων καθ’ εκαστην πιαινεται νοητως και τρεφει του Πνευµατος τους καρπους και εν καιρω προσφορως. εις µετρον ηλικιας του πληρωµατος του Χριστου. ως πολυχουν σιτον. καταπαυει µετα παντων δικαιων απο των πονων αυτης και γινεται εν απειρω και θειω φωτι. οικειουται Θεω και γινεται οικος Τριαδος Θειας και ενδιαιτηµα. το δε δακρυον καθαιρει την καρδιαν και µεγαλας αµαρτιας εξαφανιζει. Σπουδασωµεν ουν. Εν τουτω δε δια σπουδης καλως καταντησασα.καθαρθηναι δακρυων και τον χιτωνα της ψυχης καθαρωτατον κτησασθαι. Τοιαυτης ουν και ηµεις γενωµεθα καταστασεως. Ουδεν γαρ το κωλυον. ερχοµενου δια µετανοιας προς αυτον. ινα µη απολειφθωµεν των πατερων ηµων των αγιων. παρακαλω. αυτο το φως ο φωτιζει παντος ανθρωπου καρδιαν. Αλλως γαρ ιδειν τον Θεον. Ουτω γαρ και Θεον δοξασοµεν εν ηµιν αυτοις και Θεος παρ’ ηµων ευφρανθησεται και (183) Θεον ευρωµεν απο της παρουσης αναχωρουντες ζωης. αυτους αναδιδωσιν εις τροφην αδαπανον της ψυχης και εις ζωην αυτης αφθαρτον και αιωνιον. εκ µεταµελου κινουµενη καρδιας. ει µονον θελησοµεν. ως µεγαν κολπον του Αβρααµ υποδεχοµενον ηµας και επιθαλποντα εν τη βασιλεια . (182) η δε µετανοια κινει το δακρυον εκ βαθεων ψυχης. µετανοιαν ηµιν των πραχθεντων η και µελετηθεντων εργαζεται. πατερες µου και αδελφοι και τεκνα. αδελφοι εν Χριστω. αλλ’ ινα δια σπουδης των καλων και εργασιας των εντολων του Χριστου εις ανδρα τελειον φθασωµεν. εξισταται του σωµατος και του κοσµου και του αερος τουτου και εις ουρανους ουρανων ανερχοµενη και κουφιζοµενη ταις αρεταις και ταις πτερυξι της αγαπης του Θεου. ορωσα καθαρως τον εαυτης Ποιητην και Θεον και προσοµιλουσα αυτω καθ’ εκαστην. απαλειφοµενων δε τουτων δια δακρυων εν παρακλησει γινεται η ψυχη του Θειου Πνευµατος και γλυκυτατης κατανυξεως ναµασι καταρδευεται.

ποιος αρα νους ανθρωπου. Αµην. (185) Ει γαρ α οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη. Ει ουν φθαρτοις ουτοι και µαταιοις ουτω διακεινται. πολλω µαλλον αυτος ο ετοιµασας ταυτα Θεος· και ου µονον αυτος. ου λεγω µετα θανατον µονον. Οτι δε γεγονασι τοιουτοι και µεχρι του νυν γινονται. υπερ τα αγαθα τα ετοιµασθεντα αυτοις παρα Θεου παντως γεγονασιν. ης γενοιτο παντας ηµας επιτυχειν χαριτι του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου. και παρα των εν κοσµω ανθρωπων ζηλωτοι καθεστηκασιν. Ει δε και των οικειων δουλων και φιλων αυτου γενηται τις και οµιλιας και φωνης ακουειν ∆εσποτικης καταξιωθησεται. Αδελφοι και πατερες. Ει δε και της κατα προσωπον αυτου θεας εξιωθειηµεν ποτε και µετα των ενωπιον αυτου παρισταµενων καταταγειηµεν. πασα µεν τουτο θεοπνευστος διδασκει Γραφη. µεθ’ αµα και αυτου του µακαριου πατρος ηµων Συµεων του Στουδιωτου. ουχ ορατε πως οι τω επιγειω βασιλει παρισταµενοι. παντες δε τουτο συµµαρτυρουσι δια της αυτων πολιτειας οι αγιοι. καν πασας κατωρθωσε. ποσω µαλλον ηµεις οφειλοµεν. ποια δε γλωσσα της δοξης ταυτης και της αξιας το µεγεθος διηγησεται. τα αγαθα α ητοιµασεν ο Θεος τοις αγαπωσιν αυτον. αλλα και εκεινον αυτον βλεπειν και αυτω παριστασθαι και οµιλειν καταξιωθεντες και της αυτου θεοτητος τε και δοξης κοινωνοι και συµµετοχοι γεγονοτες. αλλα και ετι εν τω παροντι βιω διαγοντες. χαιρειν και ευφραινεσθαι οτι ολως εις υπηρεσιαν εκεινου καταταγηναι κατηξιωθηµεν και εις λειτουργιαν του ονοµατος αυτου προσεκληθηµεν. . ποιον ουχ υπερβαινει τουτο µακαριοτητος επαινον. Και οτι ο αγαπων την εξ ανθρωπων δοξαν ουδεν εκ των λοιπων αρετων ωφελειται. (184) Περι µετοχης Πνευµατος Αγιου και αγιωσυνης και τελειας απαθειας. Λογος Ι΄. ου και την µνηµην αγοµεν σηµερον. ω η δοξα εις τους αιωνας. και οι τους αγιου παλιν δια λογων εγκωµιαζοντες. ως τον ετοιµασαντα µαλλον αυτον τα αγαθα Κυριον κληρωσαµενοι. αυτοι τε δοξαν ηγουνται τουτο µεγαλην και εναµβρυνονται επι τουτω. υπερ την ανθρωπινην καταληψιν εισι και υπερ παντα τα ορωµενα αγαθα.των ουρανων. οι τω επουρανιω βασιλει στρατευθεντες και την εκεινου δουλειαν αναδεξαµενοι.

δια τε της ορθοδοξου πιστεως και του επαινετου βιου. ως µη µονον τους κατα την γενεαν αυτου λαµψαντας. “Γινεσθε γαρ. τοιοουτον βιον ησκησε και τοιαυτην ανεδειξατο πολιτειαν. Ουδαµως. και δια της δωρεας του Αγιου Πνευµατος και των χαρισµατων αυτου. πως εσεται αγιος. πασαν αρετην κατα το υµιν δυνατον µετελθετε και οσον εφικτον υµιν αγιοι γινεσθε. µεσον πολεως και µονης περιφανεστατης εν µεσω. ∆ια τουτο και επαινων και εγκωµιων πολλων αναφανεις ηµιν αξιος. Πιστεως δε και εργων ανελλιπως µη καταβληθεντων αδυνατον εστι την παρουσιαν γενεσθαι ποτε του προσκυνητου και θειου Πνευµατος και την δωρεαν αυτου λαβειν τινα των ανθρωπων. δια ποιον αλλο εργον η πραξιν µακαρισθησεται ει η µακαριοτης Θεος εστιν. Τουτου δε µη παραγενοµενου εν τω ανθρωπω. ο ευσπλαχνος οιονει προτρεποµενος και λεγων· “Αποστητε των κακων και παντα τα καλα διαπραξασθε. εις την δια των εργων ηµας µιµησιν. ο δε µη πνευµατικος γεγονως. Ηλιος γαρ ανευ φωτος. τους εν αµαρτιαις εξεταζοµενους. επαινειται και µακαριζεται και εγκωµιαζεται ηµιν κατα δυναµιν. µαλλον δε ο µη αυτον ολον εχων εν εαυτω. συνεπεται αυτω ο επαινος και ο µακαρισµος παρα πασης της εκκλησιας των πιστων και παρα παντων των διδασκαλων αυτης. (186) Απας γαρ των αγιων επαινος και µακαρισµος δια των δυο τουτων συνισταται. (187) τουτεστι καθαρος και αµολυντος. Εγω γαρ αγιος ειµι.Ουτος γαρ ο οσιωτατος πατηρ ηµων Συµεων. πως αν κληθειη αγιος. και ανθρωπος διχα της του Παναγιου Πνευµατος µετουσιας. οτι εγω αγιος ειµι”. αγιοι. αλλα και των παλαιων πατερων πολλους υπερβηναι τω υψει των αρετων και τοις υπερ δυναµιν κατορθωµασι. Ο δε του Θεου µη µετασχων. Τοις γαρ δυσι τουτοις το τριτον συνεπεται. Εν γαρ τω βιωσαι τινα καλως τε και θεοφιλως µετα φρονηµατος ορθοδοξου και εν τω χαριτωθηναι απο Θεου και δοξασθηναι δια της του Πνευµατος δωρεας. πως µακαριος δοκει µοι. Ταυτα µοι φυσικως προσεστιν. Ο δε µη αγιος γεγονως. . ου και τον βιον και την θεαρεστον αυτου πολιτειαν ανεγνωµεν. πως αν λεχθειη ηλιος. ειπερ αρα και κοινωνιαν εχειν βουλεσθε µετ’ εµου. ανοικειον παντη πνευµατικον αυτον ονοµαζεσθαι. µηδε γνωστως ενοικησαντος εν αυτω. ειπεν ο Κυριος.

φησι. κατα αναλογιαν εκπιπτει της αγιοτητος. µικρον παυσαµενη αφανιζεται και εις το µη ειναι πηγη αλλα λακκος µεθισταται. Ο δε και αµαρτια µια εν γνωσει συναπαγοµενος ολος εκπιπτει της καθαροτητος. οιονει πως ελεγε· “Μη τη αργια σεαυτον εκδως. Τουτο γαρ δηλοι το “γινεσθε”. Επειδη δε αεικινητον πραγµα ο νους ολως αργειν µη δυναµενον. εις την παρα φυσιν εµπαθειαν εαυτους επιρριπτουσιν. (188) Οι ουν τη αργια και ραθυµια εαυτους εκδιδοντες. Τουτο δε προς τους ηδη λαβοντας την του Πνευµατος χαριν ειπειν τον Κυριον µαλλον πειθοµαι. ω πνευµατικε συ. καθαπερ και αγγειον υδατος µικρα κοπρω καθολου µιαινεται. ουτω και ο αει τη εργασια των εντολων εαυτον καθαιρων και εκ του Θεου καθαιροµενος και αγιαζοµενος. η δε πονηρια παν ειδος κακιας απογεννα. αλλ’ ως τω Αγιω Θεω δια της των τοιουτων πραξεων εργασιας προσοικειουµενος. Ου λεγω αµαρτιαν την . Γινεται τοινυν εν τη αποχη των κακων και εν τη εργασια των αγαθων ο ανθρωπος αγιος. Τη ουν καθηµερινη εργασια των εντολων γινου αγιος. τοτε και υµεις αγιοι εσεσθε”. ο την χαριν λαβων του Αγιου Πνευµατος και δια ταυτης εµε. ουχ ως δι’ εργων παντως αγιαζοµενος – ου γαρ δικαιωθησεται εξ εργων νοµου πασα ψυχη -. οιοι δ’ αν και ειεν πνευµατικοι και αγιοι.υµεις δε εν τη εργασια των εντολων απο του µολυσµου των αµαρτιων απεχοµενοι και µετοχοι µου τη του Πνευµατος γενοµενοι χαριτι. δεον εµφροντιδα τουτον ειναι και σπουδαιον εις την εργασιαν των εντολων του Θεου. εαν µικρον της εργασιας εκπεση. Ωσπερ γαρ πηγη αενναως το υδωρ εκβλυζουσα. ος και παραγγελλων µη θαρρειν τη δωρεα και δια ραθυµιας επιστρεφειν προς τα κακα. Ουτω γαρ και ο βιος απας ο των ανθρωπων µεµεριµνηµενος τις εστι και εµφροντις και σχολην εχειν εκ παντων ου δυναται. ει και πολλοι τουτο ποιησαι υπερ την εαυτων ισχυν και δυναµιν ηγωνισαντο. βουλει εν σοι ειναι και µετα σου και σε εν εµοι και συν εµοι”. αλλα και εξ αρχης τοιουτος εκτισθη ο ανθρωπος· εργαζεσθαι γαρ και φυλασσειν εν τω παραδεισω ο Αδαµ προσεταγη και φυσικη τις εν ηµιν υπαρχει της εργασιας η προς τα καλα κινησις. ειπερ εµε. Η γαρ αργια τικτει την πονηριαν.

αδελφοι. αδελφοι. ως ειδωλολατραι κρινοµεθα λατρευοντες τη κτισει παρα τον κτισαντα. και φιλαργυρια η ζηλω η εριδι η τινι ετερα κακια εκουσιως εαυτον τις εκδω. ως πορνος κατακριθησεται. οιησις. τοιαυτα ποτε καρποφορησαι ζιζανια. Τουτο δε αρα και επι πασης αλλης επιθυµιας και επι παντος παθους συµβαινει γινεσθαι. διαβολη και ειτι δια σαρκος παθος αποπτυστον καθ’ ηδονην εκτελειται και κοινοι τον εντος ηµων ανθρωπον κατα την του Κυριου φωνην. Ειτε γαρ φθονω. των αλλων απαντων τον µισθον εστερηθηµεν. (189) απερχοµενης δε προς αυτον µιας τινος γυναικος. Αλλα και διδοµενην την επιγειον δοξαν. περιεργια. δολος. µισος. ∆ικαιος γαρ ων ο Θεος. Και µη απιστησετε µοι λεγοντι. αδικους εχειν συγκοινωνους ουκ ανεχεται και καθαρος ων.επιτελουµενην µονον δια του σωµατος. µεθ’ ηδονης ευθυς αποδεχοµενω και την της µιξεως ηδονην εκπληρουντι. Πονηρος δε εστιν ο του πονηρου σπορεως τον κοκκον υποδεξαµενος εν τη καρδια αυτου και καρποφορων ακανθας και τριβολους της αµαρτιας τω διαβολω. Την των ανθρωπων γαρ δοξαν λαµβανοντες και την του Θεου µη προκρινοντες. ατινα εστι φθονος. υπερηφανια. ο µεθ’ ηδονης και χαρας ταυτην αποδεξαµενος και εν ταυτη εναµβρυνοµενος και τη καρδια ενευφραινοµενος. του στεφανου της δικαιοσυνης ουκ επιτευξεται. µνησικακια. Γενοιτο δε εις τριακοντα και εξηκοντα και . Οµοιος γαρ εστιν ο τοιουτος ανθρωπω παρθενευειν προαιρουµενω και την των γυναικων συνουσιαν απηρνηµενω και προς µεν αυτας µη αυτοµολουντι. ακαθαρτω ου συµµιαινεται και απαθης υπαρχων. εριθεια. ζηλος. µονην δε την εξ ανθρωπων δοξαν ποθησοµεν και ταυτην καν οπωσουν δι’ επιτηδευµατων ζητησοµεν και προς το λαβειν ταυτην σπευσοµεν. τοις εµπαθεσιν ου συναυλιζεται και αγιος ων. δεξαµενους εκ ραθυµιας τον σπορον του πονηρου εν ταις καρδιαις ηµων. τουτο δε γινωσκοντες εσεσθε. µητε µετ’ αυτων διαγειν επιθυµουντι. οτι ει πασαν αρετην εξασκησοµεν και θαυµατα εκτελεσοµεν. ει µηδεν η µικρον η µεγα της εντολης παραλειψοµεν. κενοδοξια. αλλα και τα αλλα παθη τα ενδοθεν και εν ηµιν αορατως τελουµενα δι’ ηµων. Αλλα µη γενοιτο ηµας. τα του αιωνιου πυρος υπεκκαυµατα. εις κεχραµµενην ψυχην και πονηραν ουκ εισερχεται.

και πας τις επι τον αυτου τραχηλον τον ταυτης ζυγον επιτιθησιν εκοντι. ω πρεπει πασα δοξα εις τους αιωνας. (191) Περι νηστειας. χαρα. . Λογος ΙΑ΄. εδει µεν ηµας τη παρελθουση κυριακη τα νυν µελλοντα ρηθησεσθαι παρ’ ηµων προς την υµετεραν αγαπην ειπειν. την εκ Θεου δι’ αυτου γενοµενην τω πιστοτατω λαω αυτου σωτηριαν παραδοξον. και ουδεις εστιν. Αµην. µακροθυµια. οτι απαν το χριστιανικωτατον φυλον. µαλλον ειπειν. ειρηνη.εκατον καρποφορησαι Χριστω τα δια του Πνευµατος εν ηµιν γεωργουµενα. εγκρατευεται. πιστις. ωσαυτως δε και τη κυριακη παντες την της ορθοδοξου πιστεως αναµνησιν ποιουµενοι. αλλα την ισην και την αυτην σπουδην εν πασαις ταις εβδοµασι των νηστειων αναγκαιον τοις σπουδαιοις διατηρειν. αει φθονων τα καλα πονηρος. ουδε των λιαν απεγνωκοτων της εαυτων σωτηριας και εν αφοβια και καταφρονησει Θεου πολιτευοµενων. παρελθουσης δε ταυτης και του σαββατου καταλαβοντος. εγκρατεια. Και οτι ου χρη το της νηστειας ωφελιµον εν τη πρωτη και µονη των νηστειων εβδοµαδι σπουδαιως τηρειν και ασπαζεσθαι. το οσον εφ’ εαυτω. Αλλ’ επειπερ ειδως ηµην. την παρελθουσαν πρωτην των νηστειων εβδοµαδα απαντες οι πιστοι εναγωνιως διερχονται. τη αγια και πρωτη εβδοµαδι των νηστειων ζεουση τη προθυµια το της νηστειας καλον εκαστος ηµων των πιστων υποδεχεται. πραοτης. ως ειρηται. χρηστοτης (190) αγαθωσυνη. ευχαριστηριους υµνους τω παναγαθω Θεω ηµων αδοµεν. τραφηναι τε τον αρτον της γνωσεως και αυξηθηναι ταις αρεταις και καταντησαι εις ανδρα τελειον. σηµερον ηδη λεξων ερχοµαι βραχεα και ολιγα του ενεστωτος χαριν καιρου προς υµας. εκαστω των πιστων λανθανοντως υπεισερχοµενος και ραθυµια και αµελεια τουτον αορατως καταδεσµευων. εις µετρον ηλικιας του πληρωµατος του Χριστου. (192) Επειδη γαρ. Αδελφοι και πατερες. α εστιν αγαπη. επει και η του Θεου εκκλησια εορτην αγειν εκ παραδοσεως ελαχε την του αγιου µεγαλοµαρτυρος Θεοδωρου η. µοναχων τε φηµι και λαϊκων. ος την εβδοµαδα εκεινην τον της νηστειας απωθειται νοµον και ουχι µαλλον και αυτος µετα παντων.

Νηστεια. εν ω ουκ ανατελλει. το σκληρον υπεισελθουσα της καρδιας µαλλασσει και αντι της πρωην κραιπαλης κατανυξεως πηγας βλυστανειν παρασκευαζει. συνεργον λαβουσα την αγρυπνιαν. προσθειναι δε µαλλον και αυξησαι σπουδασωµεν. του µεν το προθυµον διεγειρειν. αλλ’ ως την πρωτην και την δευτεραν ταυτην των νηστειων εβδοµαδα τιµησωµεν. καθαπερ την οµιχλην ο ηλιος. αλλα αει λαµπει ο αδυτος ηλιος Χριστος ο Θεος ηµων. αλλου την αδαµαστον γλωσσαν δαµαζειν και οιονει χαλινω τινι τω φοβω του Θεου ταυτην επεχειν και µη εαν ολως αργους η σαπρους λογους φθεγγεσθα· ετερου τους µετεωρους σκεπαζει αφανως και ιστα οφθαλµους και περιεργως αυτους ουκ εα ωδε τε κακεισε φερεσθαι. του δε τον υπνον αποδιωκειν. Νηστεια τον πνευµατικον αερα νοερως ηµιν καθοραν εµποιει. και καθεξης οµου τας λοιπας. δια τουτο την σηµερον υποµιµνησκω και παρακαλω την υµετεραν αγαπην οµου και πατροτητα του µη υπακουσαι καθολου τω δυσµενει. . του δε το θυµωδες καταπραΰνειν. αλλα µηδε απερ οπισθεν καλως ανωκοδοµησαµεν νυν κακως καταλυσαι θελησωµεν. Και γαρ ειωθεν η ιατρος των ψυχων ηµων αυτη του µεν της σαρκος τας πυρωσεις και τας κινησεις συστελλειν. νυνι απολεσαι καταδεξωµεθα. Μνηµονευετω δε υµων εκαστος την εκ της νηστειας ωφελειαν και οιας απηλαυσε παρα Θεου δωρεας εν ταις ολιγαις ταυταις ηµεραις (193) και προθυµοτερος γινεσθω προς το εξης. µηδε προς την οπισθεν και χρονιαν των πονηρων επιθυµιων εκπληρωσιν επαναστρεψαι. αδελφοι. οπερ και εν ηµιν γενεσθαι σπουδασωµεν εκαστος ηµων. του δε τον νουν ανακαθαιρειν και των πονηρων λογισµων ελευθερον αυτον αποκαθισταν. Νηστεια τον νοητον ζοφον και το επικειµενον τη ψυχη καλυµµα της αµαρτιας κατα µικρον εκλεπτυνει και απελαυνει. ευεργετησωµεν ουτω ποιουντες εαυτους και µη απερ συνηξαµεν τοτε. µηδε τη πονηρα συνηθεια της ακορεστου γαστριµαργιας συναπαχθηναι.απορριψαι πειθει καταφρονητικως αφ’ εαυτου τον σωτηριωδη της νηστειας ζυγον και προς την προτεραν παλινδροµησαι συνηθειαν. αλλ’ εαυτον εκαστον παρασκευαζει σκοπειν και των ιδιων αµαρτηµατων τε και ελαττωµατων µεµνησθαι διδασκει. Ναι πατερες και αδελφοι µου. παρακαλω.

ως δοκει. στωµεν περιχαρως επι τον στερεον θεµελιον της νηστειας. ως επι στερεαν πετραν κτισθεντα. και βιβρωσκων αυτος του πονηρου. γινεται· επαν δε τουτον τον θεµελιον αρης και αντ’ αυτου γαστρος κορον και επιθυµιας ατοπους υποθη. αλλα εν πολλω (194) χρονω και πονω και κοπω κατα το αναλογιαν της εκαστου προθεσεως τε και προαιρεσεως. αλλα και κατα την θερµην της αδιαλειπτου µετανοιας και αυτης της εν τω κρυπτω της ψυχης ταµειω αενναου εργασιας η συντοµωτερον η βραδυτερον Θεου δωρεα τε και χαριτι κατορθουνται. αδελφοι µου. ανευ δε νηστειας ουδεν ουτε τουτων ουτε των αλλων αρετων κατορθωθηναι ποτε παρα τινος ηδυνηθη· νηστεια γαρ πασης εργασιας πνευµατικης αρχη και θεµελιος.Τουτου γαρ γενοµενου ευκολως συν Θεω. Οσα τοιγαρουν οικοδοµησεις επι τον θεµελιον τουτον. ετι δε και κατα το µετρον της πιστεως και της των ορωµενων και νοουµενων πραγµατων καταφρονησεως. µηδε παραχρηµα. αλλ’ οµως ουκ εκφευξοµεθα τας χειρας αυτου παντως η (195) ενταυθα η εν τω µελλοντι αιωνι. εαυτον παντως εκειθεν υπο της επιθυµιας υποσυρεις προς καθροφαγιαν κατακρηµνιζει. Ει γαρ και τους προεστωτας ηµων λανθανοµεν. ου µονον δε. απτωτα και ακαταλυτα. καλως. ει και µη ευθυς. εις τον λιµενα εγκαθορµισθωµεν της απαθειας. ουκ εν µια ηµερα. Ιν’ ουν µη και εφ’ ηµων τουτο γενηται. στωµεν. ουδε εν µια εβδοµαδι γενεσθαι δυνατον. στωµεν αυτοθελως· ο βαρ αβουλητως επι την της νηστειας πετραν αναβαινειν αναγκαζοµενος. πασαν την των παθων θαλασσαν διαρρηξοµεν και τα κυµατα διελθοντες των πειρασµων του πικρως τυραννουντος ηµας. ωσπερ ψαµµος υπο των πονηρων ταυτα λογισµων και του ποταµου των παθων υποσυρεται και πασαν την οικοδοµην των αρετων καταστρεφει. επειδη την µετ’ αυτου καταδικην ουτως εχοντες αποληψοµεθα και υπ’ αυτου και συν αυτω αθανατα κολασθηναι κρισει δικαια Θεου κατακριθωµεν. αµετανοητως επιµενοντες τη αµαρτια. καταβρωµα γινεται· νοµος γαρ θειος εστι και τους παραβαινειν τολµωντας ωσπερ δηµιος ο διαβολος παραλαµβανων µαστιζει. αδελφοι µου. του Θεου µακροθυµουντος εφ’ ηµας και την µετανοιαν ηµων απεκδεχοµενου. . Ταυτα δε.

ποιησητε. ου την τυχουσαν ζηµιαν τοις αυτω πλησιαζουσι προξενει. ουτω δη και επι της ψυχοτροφου ταυτης τραπεζης προσεχειν και προτρεπεσθαι τοις πλησιον χρεωστουµεν. τουτο ποιων. Ναι. εαν αγαπατε αλληλους”. ευχης τε και ψαλµωδιας. τους δε δαιµονας πλησιασαι υµιν. υπο αγγελων µονων εγκατοικουµενον. Αναλογισασθε την εκ της νηστειας και αγρυπνιας. ω αδελφοι. Εν ταις θειαις των συναξεων αναγνωσεσιν αλληλους προς ακροασιν διεγειρειν. Και γαρ ωσπερ επι της αισθητης τραπεζης εσθιειν προτρεποµεθα τε και παρακελευοµεθα τοις πλησιον. ωφελειαν. αλλα την σιωπην. ωσπερ υµεις επιτελειτε το των αγγελων εργον. Επειδη των βρωµατων µεν εκεινων η πλησµονη και την ψυχην και το σωµα . µη απο λαθροφαγιας µονον. Φυλαξωµεθα τοιγαρουν. Πιστευω δε οτι. αλλα την κατηφειαν. αλλα την ευλαβειαν. ως τω Θεω δουλευων και ουκ ανθρωποις. αλλα και απο κορου των επι της τραπεζης παρατιθεµενων βρωµατων ηµιν. παρακαλω και παρακαλων ου παυσοµαι. Μη ουν χωρισθηναι της µετ’ εκεινων συναυλιας δια της πολυλογιας και αργολογιας θελησητε. επιµελως εκτελειτω. ως το πριν. µηδε φωναις ατακτοις η κραυγαις αµετροις αυτους µεν αφ’ υµων. η και αγγελων εργον εστι. αλλα προσεχετω εκαστος εαυτω και το εργοχειρον αυτου και την διακονιαν αυτου.αλλα γε τον των προεστωτων ∆εσποτην οµου και Θεον λαθειν ου δυναµεθα. δια το µη ολως ετερον µε ακουσαι τι ρηµα βιωτικον. και ους αν των αλλων πλειον αγαπωµεν. µνησθητε της παρελθουσης αγιας εβδοµαδος. Λεγει γαρ· “Εν τουτω γνωσονται παντες. οτι εµοι µαθηται εστε. ινα µη ως µη αγαπωντες αλληλους κατακριθωµεν και το µαθηται ειναι Χριστου απολεσωµεν. παραβιαζοµεθα επι το φαγειν. Ο ουν επι της αισθητης τραπεζης τον εαυτου φιλον µη παραβιασαµενος εις εστιασιν τα µεγιστα αυτον πολλακις ωφελησεν· ο δε επι της πνευµατικης τραπεζης. Γεγραπται γαρ· “Επικαταρατος (196) πας ανθρωπος. της ακροασεως των θειων λεγω λογιων. ουτω και οι αγγελοι αορατως συνδιηγον υµιν και συνεψαλλον. ως εφην. µη ελιπητε. αδελφοι. αλλ’ η µονην την υφ’ υµων προς Θεον αναπεµποµενην δοξολογιαν. Ωσπερ γαρ αοικητον µοι εξ ανθρωπων εδοκει τοτε ειναι το µοναστηριον. ο ποιων τα εργα Κυριου αµελως”.

αλλα και τα εις την αυριον µετα σπουδης αραντα απελθειν και η φιλοις τισιν η πτωχοις αυτα µεταδουναι προθυµηθεντα. µη παυσησθε. οσοι µη νεκροι αλλ’ εκ νεκρων ζωντες γεγονατε και της αληθινης ζωης απεγευσασθε και σπλαγχνα οικτιρµων προς τους πλησιον παρα του ευσπλαγχνου Θεου λαβοντες (198) εκτησασθε. Ω της ζηµιας! Ω της αναισθησιας και της νωθροτητος! Ο επι τραπεζης καθηµενος και των προκειµενων µη ορεγοµενος της κατα φυσιν υγιειας προδηλως εστερηται· ουτω και ο αναγνωσεως θειας ακουων και µη µεθ’ ηδονης αφατου και αΰλου ορεξεως αΰλως τοις αΰλοις και θειοις λογιοις ψυχικως εντρυφων και τας αισθησεις πασας αυτου νοερως εµπιπλων εκ της τουτων γλυκυτητος. Οσοι τοινυν λογον ζωης εν εαυτοις εχετε. Οι γαρ λογοι των αγιων Θεου λογοι και ουκ ανθρωπων εισιν. διεγειρειν και παρακαλειν και νουθετειν τους πλησιον και παντας. Προσεχετω τοιγαρουν εκαστος τη αναγνωσει. καθευδειν. επειδη οι λογοι του Θεου λογοις ζωης εισι και ο εχων αυτους εν εαυτω και φυλασσων αυτους. Καθαπερ γαρ νεκρος υδατι λουοµενος ανεπαισθητως εχει. ουτω και ουτος υπο των ζωηρων και θειων του λογου ναµατων επαντλουµενος ουκ αισθανεται. εν µεσω δηλονοτι πολλων αγαθων λιµω και διψει τηκοµενος. και ραθυµειν η νυσταζειν και ρεγχειν εξεστι τινι. ασθενης τη πιστει εστι και των πνευµατικων δωρεων εις απαν αγευστος. παιδαγωγειν. αλλ’ ως οικεια µελη.διαφθειρειν ειωθε πολλακις και βλαπτειν. (197) Επι µεν γαρ πολυτελους πολλακις καθεσθεντες τραπεζης. επιτιµαν και ελεγχειν αυτους προθυµηθητε. ειπε µοι. µαλλον δε ως µελη Χριστου και υιους οντας Θεου. Ενθα δε λογοι ζωης προκεινται και τους εξ αυτων τρεφοµενους αθανατους αποτελουσι. ουκ οιµαι ποτε ραθυµησαντα τινα εξ υµων ολως απονυσταξαι και µη µονον τα αρκουντα λαβειν. Εµβαλετω τουτους εν τη καρδια αυτου και τηρειτω αυτους ασφαλως. ωσπερ εµψυχω νεκρω. αλλ’ ινα . τα δε ενταυθα υπο των αγιων λεγοµενα και νουν φωτιζει και ψυχην αγιαζει και τω σωµατι αυτω δι’ αυτης παντως του αγιασµου µεταδιδωσι και υγιεινοτερον και ρωµαλεωτερον καθιστα. εχει ζωην αιωνιον. ουχ ινα τουτους λυπησητε. ει οιον τε. οσοι τραφηναι τον αρτον τουτον του λογου εφθασατε.

ω πρεπει πασα δοξα εις τους αιωνας των αιωνων. Παρακαλω ουν υµας και δεοµαι υµων εν Χριστω Ιησου προσεχειν εαυτοις και εκαστον φρονειν εις το σωφρονειν και µη φρονειν παρ’ ο δει φρονειν. ελευθερωθεις της οχλησεως του χοϊκου και γεωδους φρονηµατος και εισελθων εις τον λιµενα της µακαριας ηµων αναπαυσεως. Περι εγκρατειας και υποµονης εις την εργασιαν των αρετων εν τω καιρω της νηστειας. αλλ’ ινα τα µεγιστα αυτους ωφελησητε. µολις καν γραψαι τον λογον ισχυσα και προϋποµνησαι την υµων αδελφοτητα. οτι και εµου ασθενουντος κατα ψυχην. ουδ’ ινα βλαψητε. ινα ως αληθινοι δουλοι Χριστου και φιλαδελφοι. εν παρακλησει (200) πολλη της υµετερας αγαπης δεοµενος. Αδελφοι και πατερες. µηδε τον αµελη µου και µετεωρον βιον οραν. αναγκη µοι εστι του παρακαλειν την αγαπην υµων. ως αν και αυτος εγω µεθ’ υµων σωζωµαι και την οδον οδευων των εντολων του Θεου. ευχησθε υπερ της εµης αθλιοτητος. Αλλ’ επει εις κεφαλην του σωµατος υµων του αγιου παρ’ υµων εξελεγην. Λογος ΙΒ΄.πατρικης οργης και αγανακτησεως ελευθερωσητε. υµεις ταις ευχαις του πατρος µου και πατρος υµων διασωζεσθε. εως αν µοι τα του χειρονος ηττηθη και τω κρειττονι λογισµω καθυπεταγη και ολως απηλαυσα της ειρηνης του πνευµατος. σιωπαν εβουλοµην και µονα τα κατ’ εµαυτον επισκεπτεσθαι. Εαν ουτω ποιητε και ουτω τον εαυτου αδελφον εκαστος υµων διεγειρη προς παροξυσµον αγαπης και καλων εργων. και υµιν τοις αγαπητοις µου αδελφοις συναυλιζωµαι. εγω µεν και τη ψυχη και τω σωµατι εκ πληµµελους και ραθυµου προαιρεσεως τε και διαθεσεως αει ασθενων. Τοινυν και µη διαραι στοµα οιος τε ων. συντοµως απαντες προς υψος αρθωµεν των αρετων και εκπληρωται των εντολων αναφανωµεν του Θεου και της βασιλειας των ουρανων οµοθυµαδον επιτυχωµεν εν αυτω Χριστω τω Θεω ηµων. αλλα τοις ιχνεσιν εξακολουθειν του Κυριου και . επειδη η σωτηρια της υµων αδελφοτητος παραµηθειται µε. Αµην. τα του Θεου και Πατρος αυτων θεληµατα παρασκευζοντες αυτους εκπληρουν. Και περι σιωπης. Και οπως δει εν παση τη νηστεια διαγειν τους αγωνιζοµενους εν αληθεια.

µηδε δικαζεσθαι περι µικρου η µεγαλου. οτι µονος εγω εις αδου κατενεχθεις δια της αµελειας µου βαραθρον. αλλ’ αρκουµαι και µονον βλεπων υµας υψουπετοµενους και υπερανω των βροχων του διαβολου. µηδε γελαν. Η δε αληθης αγαπη εν τουτοις γνωριζοµενη χαρακτηριζεται· εν τω µη φυσιουσθαι. Οιδατε γαρ οτι η θερµη της µετανοιας και εκ βαθους καρδιας αναπεµποµενων δακρυων η ζεσις δικην πυρος αναχωνευει και καταφλεγει τον ρυπον της αµαρτιας και την µολυνθεισαν ψυχην καθαραν επεργαζεται· ου µονον δε. αλλ’ ει δυνατον µητε υδατος.Σωτηρος ηµων Ιησου Χριστου. ως εντευθεν γινεσθαι αυτην µεστην ελεους και καρπων αγαθων. ως αυτος ο Θεος τον κοσµον ηγαπησεν. του χρονου παντος των αµαρτηµατων αυτου λαµβανει την αφεσιν ανωθεν κατα την θειαν Γραφην. πατερες και αδελφοι. αλλα και φωτος χυσιν δια της του Πνευµατος επιδηµιας δαψιλως αυτη και φιλοτιµως χαριζεται. Ιδου γαρ. εν τω µη κορεννυσθαι µη µονον βρωµατων και εδεσµατων. ∆οτε µοι ταυτην την καυχησιν. αλλα και παννυχους τας ψαλµωδιας µετα πασης προσοχης πεποιηκατε και την . ινα σωζησθε ωσπερ δορκας εκ βροχων και ως στρουθιον εκ παγιδος. εν αις ο σπουδαιως και εµπονως µετανοων. Μαρτυρω γαρ υµας µηδεν υστερηκεναι των της νηστειας καλων. µηδε ζηλουν τον αδελφον. αλλα ζηλουν το καλον. και ει πολα χρεωστω θρηνησαι την ραθυµιαν µου. και µαλλον εν ταις παρουσαις ηµεραις των νηστειων. οτι Θεου βοηθεια και τουτο το σταδιον της δευτερας των νηστειων εβδοµαδος ευψυχως και µετα ζεουσης της προθυµιας διηλθοµεν. υµας µεγα βοησας της παγιδος εξηρπασα. εν τω µη περπερευεσθαι. εν τω µη κατεπαιρεσθαι. θερµην επι θερµη και σπουδην επι σπουδη προστιθεντες το καθ’ ηµεραν. Ταυτη τοιγαρουν χρησωµεθα. και εν ταις µετ’ αυτην. Πρωτη δε εντολη εστι το αγαπαν εξ ολης ψυχης τον Θεον και αλληλους. δεοµαι. µη γογγυζειν. (201) το συνολον. µη παιζειν. εως ου φθασωµεν εις την Κυριαν του Πασχα. ως ορατε. και εν ταυτη τη τριτη των νηστειων εβδοµαδι. Φυλαξατε τοιγαρουν πασας απαραλειπτως τας εντολας του Θεου. λελαµπρυσµενοι τας ψυχας οµου και τα σωµατα. ω και αποδουναι χρεωστουµεν την απολογιαν ως δικαιω και απαραλογιστω κριτη. πραγµατος. αγαπητοι.

απαρρησιαστοι µετα σιωπης µεµενηκατε. (203) Ει δε ουχ ουτω ποιειν βουλοµεθα εν πασαις ταις ηµεραις ηµων της ζωης. συντετριµµενω τω πνευµατι και ταπεινω τω φρονηµατι καθεζοµενους εν ταυτη µεσον υµων. φοβος και φοβων ο µεγιστος. επειδη πολλης ηµιν χρεια της νηψεως. αλλα και ολος ο βιος της παρουσης ηµων ζωης. ευχων. αλλα γελαν και αργολογειν και παιζειν και αντιλεγειν θελοµεν. αγωνισωµεθα. της πρωτης παρελθουσης εβδοµαδος. εφ’ ω και απαραιτητως χρεωστουµεν εγκρατευσθαι. οι πεινασαι και διψησαι και γυµνητευσαι και παντα παθειν και εν χαρα υπενεγκειν συνταξαµενοι. ινα µη ως οι βιωτικοι και ηµεις τας ηµερας ηµων διανυσωµεν. Πως δε ου χρεωστουµεν τουτο ποιειν εν παντι τω χρονω. απεχοµενους αναξιους εαυτους ηγουµενους (202) της αυτων µεταληψεως. ασκητικωτατην και ωραιαν την οψιν κτησαµενοι. τι διαφεροµεν των απιστων και εθνικων ανθρωπων.εγκρατειαν ευτονον τετηρηκατε και τηρειτε. τηρησαι και εν ταυτη τη ιερα εβδοµαδι της καλλιστης νηστειας τον νοµον και τον ιδον θεσθαι ταις προλαβουσαις αγωνα. ολοι κατανυξεως την ψυχην δακρυων πεπληρωµενοι. Προς τουτοις. πολλης της σπουδης. αλλα και διαρρηδην προς αλληλους και προς απαντας λεγουσιν. εαυτοις και τοις εργοχειροις υµων προσεχοντες. τινων ισους . Ου µονον γαρ ηµιν τοις φευγουσι τον κοσµον και σταυρωθεισιν αυτω και ανατεθεισιν ολικως Θεω ο παρων καιρος εις εγκρατειας νοµον εδοθη. Οντως ουδεν. Νυν ουν επει προς το εξης αποδυσασθαι µελλοµεν της νηστειας. και αυτων των ευτελων της τραπεζης βρωµατων. µηπως ως ουτοι και ηµεις υπολαβωµεν και προς αλληλους διαλεξωµεθα και αρνηται φανωµεν του επαγγελµατος. τοις παρατιθεµενοις λαχανοις και οσπριοις αρκουµενοι. Ει γαρ το επιζητειν και µεριµναν περι αρτου και οινου και ιµατιου οµοιους ηµας των εθνικων απεργαζεται. την αγιαν εκεινοι τεσσαρακοστην διελθειν οιονται απασαν· και ου µονον τουτο υπολαµβανουσιν. κοπου πνευµατικου εκ των συνεχως γινοµενων γονυκλισιων και την καλην αλλοιωσιν ηλλοιωθητε. Εγω δε τινας εξ υµων επισταµαι. Οιδατε γαρ οτι. και µαλλον αρτι εν τω καιρω των αγωνων της τεσσαρακοστης. αδελφοι µου. Ηµιν δε. παρακαλω. δεησεως.

και παλιν· “Μη µεριµνησητε τη ψυχη υµων τι φαγητε η τι πιητε η τι ενδυσησθε. Αλλα και επι πασιν αλλοις τοις υπαντωσι σοι πειρασµοις ουτω ποιει και θαυµαστωθηση. και αυτου του ψυχρου υδατος και ευχαριστουσιν ισως τω θεω και ουδεν αγανακτουντες λεγουσι βλασφηµον.“Τα πετεινα. Ουχι πληρωθησεται εφ’ ηµων το υπο του προφητου ειρηµενον· “Παρασυνεβληθη τοις κτηνεσι τοις ανοητοις και ωµοιωθη αυτοις”. τι ποιησοµαι. διαρρηδην βοα προς ηµας· “Μακαριοι οι πεινωντες και διψωντες την δικαιοσυνην. κατακρινεται ως µη εχον υποµονην· οταν δε και πολυ εχη.”. οτε πεινασεις η διψησεις και ουκ εχεις τι του φαγειν η πιειν. ουτε εαν µη φαγωµεν υστερουµεθα”. επι δε τη του ολιγου στερησει . βλεπετε του ουρανου. πως ου σπειρει. γογγυση δε. ολιγοπιστοι. ηµεις δε Θεου χαριτι δια των πλουσιων αυτου δωρεων πασαν την χρειαν του σωµατος ανελλιπη εχοµεν και περισσον εχοµεν. Οταν ουν τις εξ ηµων µηδεν ολως εχη. (204) Ει ουν πιστευεις Χριστω και αψευδη τουτον ειναι οµολογεις. αλλ’ υποµενων υποµεινω τον Κυριον και αυτος ποιησει κατα την ασθενειαν µου και ουκ εγκαταλειψει µε”. εν µια κατακειµενοι γωνια. Πειθαρχησωµεν. αιχροτερα τουτων οντα και εφαµαρτοτερα. Ως αν δε µη γογγυζωµεν. και ο Πατηρ υµων ο ουρανιος τρεφει αυτα”. ουδε θεριζει. Ινα δε µη εχη τις λεγειν· “Εαν βραδυνη του δουναι και ουκ εχω τι φαγειν.”. Και ουτως υποµεινον. εν τε τη παρουση ζωη και εν τη µελλουση µετα των αγιων καταταγηση µαρτυρων. ενθυµηθητι µνησθεις των του Κυριου λογων και ειπον προς εαυτον· “Πεινω µεν και διψω. ειπε. ζητειτε δε πρωτον την βασιλειαν του Θεου και την δικαιοσυνην αυτου και ταυτα παντα προστεθησεται υµιν”. οτι αυτοι χορτασθησονται”. αδελφοι. αδελφε. ολιγοψυχουντες ενεκεν βρωµατος η ποµατος. Ποσοι των εν Χριστω ηµων αδελφων επιθυµουσι πολακις. ζητησεις δε τον κελλαριτην αρτον η οινον η βρωσιµον τι και ου παρεξει σοι υπο δουλειων εµποδιζοµενος ισως. και πολυν εξεις τον µισθον παρα τω Θεω. ουδε συναγουσιν εις αποθηκας. τω βοωντι καθ’ εκαστην προς ηµας Θεω και λεγοντι δια των αποστολων αυτου· “Ουτε εαν φαγωµεν περισσευοµεν. και επαγω φησιν· Ουχι πολλων στρουθιων διαφερετε υµεις.ποιησουσιν ηµας τα ειρηµενα.

Αλλ’ ει που τις εξ υµων διερχοµενος ετερον ισταµενον η καθηµενον ευρη των αδελφων. και ισως ελθη και ο αργος εις συναισθησιν και αφ’ εαυτου κακεινος εντραπεις επι το εργον ελευσεται και. την αγιαν τεσσαρακοστην σπουδασατε διελθειν. (205) αναλογιζοµενοι την καλην υµων αναστροφην. την γνωµην ητε ασαλευτοι και την καταστασιν αµεταβλητοι. µη καταλιµπανοντες τας διακονιας υµων και τα εργοχειρα και ωδε κακεισε περιπατουντες και µετεωριζοµενοι και εκδοτους εαυτους ποιουντες τω της ακηδιας δαιµονι. Αλλα ταυτα λεγων. οπως µη γενηται υµιν. Ναι. ο της οσιας Μαριας τον βιον εξηγησαµενος. εκφυγητε το της αργιας και αργολογιας κατακριµα. Ναι. ραθυµιας και ζηµιας ου της τυχουσης η παρακλησις προξενος. ουτως εκαστος υµων ποιων. κατα την παρελθουσαν εβδοµαδα και την εισιουσαν ταυτην εκτος βρωµατος ιχθυων κρατησατε και εν φοβω Θεου αναστρεφεσθε. περι των αγιων ανδρων εκεινων. ποιας ο τοιουτος συγγνωµης αξιος εσται. Τοιγαρουν και αναµνηµονευοντες της ωφελειας των παρελθουσων ηµερων της νηστειας. µηδεποτε ο εις τω ετερω . της καθαρτικης εγκρατειας και τα αυτα ποιειν µη κατοκνησητε. πως της µονης εξερχοµενοι πασαν κατα την ερηµον την τεσσαρακοστην εποιουν. αντι ευχαριστιας και κερδους. οιδα οτι εµαυτον κατακρινω και εσονται οι λογοι µου ταχα εις κατακρισιν µου και ελεγχον. µαλλον µεν ουν πλειον της συνηθους φαγοντες τροφης. αδελφοι µου. σπουδαιως διερχοµενος βαλετω µετανοιαν.φιλονεικιας και µαχας εγειρη. νηψατε και καθως ειπον υµιν. µη επιλαθησθε της παθοκτονου νηστειας. οιαν ευλαβειαν. και εις υµετεραν υποµνησιν. των εν τη µονη εν η (206) κακεινος τηνικαυτα κατηντησε Θεου προνοια. δεοµαι. παρακαλω. αλλα σπουδην εις τε τον κανονα της θειας συναξεως και εις το εργοχειρον υµων εκαστος ειχετε. οιαν ταπεινωσιν. αλλ’ ει και βρωµατων εναλλαγη γενεσθαι πολλακις συµβη και ποθεν τυχοιτε παρακλησεως. ετι δε και βλασφηµα φθεγγεται ρηµατα. περισσοτερως και εις το εργον του Θεου κοπιασαι σπουδασατε. αλλα σιωπην. αξιω. αδελφοι. πως αυτας και µεθ’ οσης της σπουδης και της θερµης διηλθητε. ουτω και πασαν. Οµως εστωσαν. Ουκ ακουετε τι Ζωσιµας ο µακαριος εκεινος λεγει.

Ει τοινυν τοσαυτα ετη και τοσαυτας ηµερας εκεινοι αλληλοις µη οµιλουντες το συνολον εποιουν. αλλ’ ει που και παρα τινος αυτων υπηντηθη. ως φησιν. κατα του πνευµατος επανισταται και πολεµει κραταιως την ψυχην. ηρωτα ποτε τον ετερον τι ειδεν η τι πεποιηκεν εις την ερηµον. αδελφοι µου καλοι. Ουτω και υποστρεφοντες εν τη µονη ουδεις. και οσον δυναµεως εχοµεν. ωσαν εκτος σαββατου και κυριακης ει δυο ευρεθωσιν αργια εκδοτοι και ισταµενοι συντυχιας ανωφελεις. ειπε µοι. ο και υπερ αργου λογου λογον απαιτων ηµας εν ηµερα της κρισεως. κουφοι το Πασχα Κυριου καταλαβωµεν. των χαλεπων τουτων και µεγαλων. (207) Αρχη ουν εστω απο σηµερον λοιπον ηµιν. παντα τα τυραννουντα ηµας παθη οπισθεν ηµων απορριψαντες. ει µη µονον αρτου ξηρου µετα αλατος και υδατος µεταλαµβανειν ψυχρου εν τω καιρω του αριστου. ινα ωσπερ τινες χρυσοπτεροι αετοι. Και τι λεγω ηµερας. Θησοµεν δε. αλλ’ ωσπερ τινες ξενοι και παρεπιδηµοι και ταις φωναις ετερογλωσσοι. εχουσα την φυσικην επιθυµιαν και πυρωσιν. πως ισχυσοµεν εγκρατεις γενεσθαι ποτε. ου κρατησοµεν. ως οιοµαι. Πως δε και των αλλων παθων κρατησοµεν. των πολλην εχοντων ισχυν µετα της φυσεως και αυτης. ενθα προδροµος ηµων εισηλθεν Χριστος ο Θεος ηµων. οπου γε ουδε ωρας µιας καιρον εαυτους κρατησαι δυναµεθα. Και τι ποιησοµεν. γλωσσαν ακρατητον εχοντες. ισταµενους δηλονοτι και εσθιοντας περι το κατω µερος . της επιθυµιας και ηδονης. ελαφροτερον εστι τουτου του παθους των λοιπων απαντων παθων. ει µη το ολον ακριβαζοµενοι µη εκφερειν λογον αργον απο του στοµατος.ενουµενος. αδελφοι. εκκλινων εξεφευγε και ουδε πλησιασαι αλληλοις ηνειχοντο. η γαστηρ θελει βρωµατων χορταζεσθαι. ουτως απαντες εζων και ουτως επολιτευοντο· δι’ ουδεν δε αλλο τουτο παντως εποιουν. Η σαρξ. ειπειν. δραµωµεν. ει δοκει. οπερ εστιν ευκολον και κουφον ηµιν. εις τουτο γαρ και εγενετο· ει τοινυν της γλωσσης την συνηθειαν. εαν αιφνης ουτως εχοντων ηµων ο κριτης απαντων και Θεος παραγενηται. τι πεισοµεθα ηµεις οι µηδε τας ολιγας ταυτας ηµερας απο των συντυχιων και αργολογιων φυλαττοµενοι. αυτοι ηµεις νοµον κοινη βουλη εν µεςω ηµων αυτων. Ποιον γαρ. ολως εχουσι µηδενος κατα την ηµεραν εκεινην ετερου.

της τραπεζης. ινα ευχαις υµων αγιαις ενισχυσας. εξ ων η του Θεου χαρις διδωσιν εν ανοιξει του ακαθαρτου µου στοµατος. την αγαπην υµων. εγω δε απο της συµερον ετι και ετι προσθησω τιθεναι υπερ υµων ολην µου την ψυχην συν τω σωµατι εις εκουσιον θανατον. ω η δοξα και το κρατος συν τω Πατρι και τω Αγιω Πνευµατι νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων. και εµε τον αναξιον πατερα υµων µεγαλως εν τουτω παρακαλεσετε. λογοις ανταµειψωµαι αγαθοις. οτι εις την γενεαν ταυτην υµεις ευρεθησεσθε των αγιων τους βιους µιµουµενοι. Και τουτο νοµον εχοντες απαραβατον. ουτω µοι χαρισασθε και το θεληµα υµων. µη παρακουσητε τους εµους λογους του αναξιου πατρος υµων. ει και µη αξιως. αλλα γε το κατα δυναµιν. αλλ’ ιδετε και σκοπησατε ακριβως οτι ουδεν υµιν εξωθεν των του Θεου εντολων και των θειων Γραφων συνεβουλευσα. οπερ ουκ οιµαι νυν ευκολως ευρεθηναι εν οις τοποις τεως εσµεν και βλεποµεν και περι τινων ακουοµεν µοναχων και των µοναστηριων αυτων. Ει γαρ και ασθενης ειµι και µυριων γεµων αµαρτηµατων. Αµην. ο και ευχοµαι εφοδιον µοι γενεσθαι προς την εκειθεν ζωην απαιροντι εν Χριστω Ιησου τω Κυριω ηµων. Ναι. ανανευσω και τριψω µου την οψιν και τους οφθαλµους νιψωµαι και του πολλου υπνου της ραθυµιας εξεγερθησωµαι και αντι των αγαθων ων εις εµε ποιειτε τον ευτελη δουλον υµων. τυπον αγαθον και συνηθειαν θαυµαστην εαυτους δια την του Θεου αγαπην διδασκοντες. (208) ∆ια τουτο παρακαλω την υµετεραν αγαπην. τον Θεον δε δι’ ον θυραν τιθεσθε τοις χειλεσιν υµων και φυλακην ωσαυτως τοις στοµασι θεραπευσετε. αδελφοι µου. µηδε ως ληρος ενωπιον υµων φανωσι τα ρηµατα µου. ως αν δια της αυτου εκκοπης υµεις µεν ζησεσθε ζωην των µαρτυρων και αθλοφορων Χριστου. και θυµηδιας πληρωσετε την ταπεινην µου ψυχην. απο µεν αργολογιας και ερεσχελιας εαυτους αµεµπτους τηρησητε. . αλλ’ ωσπερ εξ ηµιθανους και παντελως αλαλου εδωκατε µοι λεγειν ενωπιον της υµων τιµιοτητος. δεοµαι υµων. Επειτα δοξασθησεσθε και θαυµασθησεσθε παρα παντων εικοτως ανθρωπων και δι’ υµων ο Θεος. Ποιησατε ουν αρχην καλην και δοτε µοι προθυµιαν µικραν. πατερες µου αγιοι και δουλοι Θεου. και τας ψυχας υµων ου µικρως ωφελησητε. µη παριδητε µου την δεησιν.

(209) Περι της του Χριστου αναστασεως. Ορα γαρ τας διαθεσεις ηµων των ψυχων και τας προαιρεσεις µαλλον η τους κοπους του σωµατος. Και οποια τις εστιν η πως εν ηµιν γινεται η αναστασις του Χριστου και εν αυτη η αναστασις της ψυχης.Λογος ΙΓ ΄. τω διαβιβασαντι ηµας το πελαγος της νηστειας και εις τον λιµενα της αυτου αναστασεως αγαγοντι µετ’ ευθυµιας ηµας· ευχαριστησωµεν αυτω. οπερ αει τοις βουλοµενοις ηµιν µυστικως γινεται. χαρας και αγαλλιασεως αφατου επληρωσε τας καρδιας ηµων. συνανιστων και ηµας εαυτω. η πασης ευφροσυνης και θυµηδιας. οι τε καλως και προθυµως µετα ζεουσης (210) προθεσεως και αγωνων της αρετης τον δροµον διανυσαντες της νηστειας και οι ασθενησαντες περι ταυτα δι’ ολιγωριαν και ψυχης ασθενειαν. Ευχαριστησωµεν ουν τω Κυριω. δι’ ων γυµναζοµεν προς αρετην εαυτους. ει δοκει. διο και προς αναπαυσιν και ευχαριστιαν παντας οµου τους πιστους προσκαλεσαµενη. . και κατα τας προθεσεις ηµων αντιµετρει τα επαθλα και τα του Πνευµατος εκαστω χαρισµατα. ηδη το Πασχα. επειδη αυτος εστιν ο και τοις σπουδαιοις υπερ εκ περισσου διδους τους στεφανους και τους αξιους µισθους των εργων αυτων. λυσασα επι το αυτο της πανσεπτου νηστειας τον κοπον η µαλλον ειπειν. τελειωσασα και αµα παρακαλεσασα ηµων τας ψυχας. Αλλα γαρ ιδωµεν. Και τι το µυστηριον ταυτης της αναστασεως. της του Χριστου αναστασεως κατα περιοδον του χρονου παραγινοµενης αει µαλλον δε καθ’ εκαστην και αενναως γινοµενης εν τοις ειδοσι το µυστηριον ταυτης. ποιων η περιφηµον και ενδοξον των σπουδαιων τινα η εων ταπεινον ετι και δεοµενον επιπονωτερας καθαρσεως. και πως εν ηµιν ο Χριστος ως εν µνηµατι θαπτεται και πως ενουµενος ταις ηµετεραις ψυχαις εξανισταται. διηλθεν. η χαρµοσυνος ηµερα. τι το µυστηριον της του Χριστου του Θεου ηµων αναστασεως. απονεµων. η πλειον την ασκησιν προθυµια ψυχης επιτεινοντες η ελαττον δι’ ασθενειαν σωµατος ταυτην των σπουδαιων ποιουµενοι. και καλως εξετασωµεν. Αδελφοι και πατερες. ως ορατε. και συγγνωµην αυθις τοις ασθενεστεροις. Ελεχθη µετα το Πασχα τη δευτερα της δευτερας εβδοµαδος του Πασχα. Εστι δε ο σκοπος του λογου τοιουτος. ως ελεηµων και φιλανθρωπος.

Ο Χριστος και Θεος ηµων. της µυστικης ενεργειας ουκ αισθανεται. ει µη αρρητως και ασυγχυτως ενωθη Θεω. ταυτα εαυτω επιγραφεται. ουτε ορασις διχα αισθησεως. των κατω κειµενων. ουτως ουδε ψυχη µονη ζην αυτη καθ’ εαυτην δυναται. κατηλθεν εν τοις κατωτατοις του αδου. µηδε αλλοιωθεις της ιδιας δοξης καν οπωσουν. ει και νοερα υπαρχει και τη φυσει αθανατος. Αναστασις και δοξα Χριστου η ηµετερα. Ωσπερ ουν εξ αδου παλιν ανελθων εις το αχραντον εαυτου σωµα εισηλθεν. Τυφλος εις λιθον τον ποδα κρουων αισθανεται. Αναστασις ουν Χριστου η ηµετερα υπαρχει αναστασις. (211) ουτω δη και νυν εξερχοµενων ηµων εκ του κοσµου και εισερχοµενων δια της των παθηµατων του Κυριου εξοµοιωσεως εν τω της µετανοιας και ταπεινωσεως µνηµατι. Προ γαρ της εν γνωσει και ορασει και αισθησει ενωσεως νεκρα εστιν. Οιον τι λεγω. θανατου γευσαµενος. Εκεινος γαρ µη πεσων εις αµαρτιαν ποτε. α ποιειν εν ηµιν αυτος. ζην ου λεγεται ουδε δυναται. καθα γεγραπται. ο αει ων υπερδεδοξασµενος και υπερανω πασης αρχης και εξουσιας διαµενων ωσαυτως. εν γαρ τοις σωµατικοις και διχα ορασεως αισθησις γινεται). καθαπερ ειρηται. η δια της εν ηµιν αυτου αναστασεως γινοµενη και δεικνυµενη και ορωµενη ηµιν. Ο ουν προ της θεωριας . και ενουµενος ταις ηµετεραις ψυχαις εξανιστα νεκρας ουσας οµολογουµενως αυτας. επι σταυρου κρεµασθεις και προσηλωσας εν αυτω την αµαρτιαν του κοσµου. ου κατελθων εκεισε ουδαµως εχωρισθη. Απαξ γαρ οικειωσαµενος τα ηµετερα. εισερχεται ως εν ταφω εν τω ηµων σωµατι. ο δε νεκρος ου· εν τοις πνευµατικοις δε ει µη εις θεωριαν ελθη ο νους των υπερ εννοιαν. ει µη δεξεται εν εαυτω την ζωσαν ψυχην και αµικτως ταυτη µιγη. Ουτε γαρ γνωσις διχα ορασεως. και τηνικαυτα βλεπειν εµπαρεχει τω ουτως ανασταντι συν τω Χριστω την δοξαν της µυστικης αυτου αναστασεως. δοξα υπαρχει. Αναστασις δε ψυχης η ενωσις εστι της ζωης· ωσπερ γαρ το νεκρον σωµα. τη οντως αιωνια ζωη. και ευθυς ανεστη εκ των νεκρων και µετα ταυτα ανηλθεν εις ουρανους µετα δοξης πολλης και δυναµεως. αυτος εκεινος εξ ουρανων κατερχοµενος. πως αναστησεται ποτε η δοξασθησεται. Εστι δε το λεγοµενον ουτως· ορασις και (212) εν τη ορασει γνωσις και αισθησις (εν τοις πνευµατικοις δε τουτο φηµι.

µαλλον δε αυτον εκεινον τον ανασταντα οραν χαριζεται.των υπερ νουν και λογον και εννοιαν επαισθανεσθαι λεγων εν τοις πνευµατικοις. Αρα µη ψευδεσθαι ηµας βουλεται η θεια Γραφη. ολιγοι δε λιαν εισιν οι και ταυτην βλεποντες καθαρως. αλλα καθ’ ωραν. Ουδε γαρ λεγει το ιερωτατον λογιον. τω τας οψεις πηρω εοικεν. Οις ουν επιφανη ο Χριστος εξαναστας. τον µονον αναµαρτητον”. Απαγε. οι δε γε µη θεασαµενοι ουδε προσκυνειν δυνανται. αγνοει δε τα εν χερσιν η ποσι και τα παραιτια ζωης η θανατου τουτω γενοµενα· τα γαρ επερχοµενα αυτω κακα η αγαθα ουδαµως επαισθανεται της οπτικης εστερηµενος δυναµεως και αισθησεως. (213) ηνπερ ουκ ειδοµεν· “Αναστασιν Χριστου θεασαµενοι”. ος εν οις µεν πασχει αγαθοις η κακοις επαισθανεται. ∆ιο και λεγοµεν·”Θεος Κυριος και επεφανεν ηµιν”. “Αναστασιν Χριστου θεασαµενοι. και αλλαχου· “Πνευµα ο Θεος. ει µη εν Πνευµατι Αγιω”. Πως ουν προτρεπεται νυν ηµας το Πνευµα λεγειν το Αγιον . τον Χριστον Ιησουν· “Ουδεις γαρ. φησι. ως ειπειν. αντ’ εκεινου εσθ’ οτε τον εαυτου φιλον µαλλον ετυπτησε. αλλα τι.ως αυτην ιδοντες. προσκυνησωµεν αγιον Κυριον Ιησουν. αλλ’ αληθευειν µαλλον παρεγγυα. οθεν και πολλακις την ραβδον επαρας προς την του εχθρου αµυναν. του εχθρου προ των οφθαλµων αυτου ισταµενου και διαγελωντος αυτον. Η φωτοφορος γαρ παρουσια του Πνευµατος υποδεικνυει. και την δευτεραν αυτου υποσηµαινοντες παρουσιαν επιφεροντες ουτω λεγοµεν· “Ευλογηµενος ο ερχοµενος εν ονοµατι Κυριου”. και τους προσκυνουντας αυτον εν πνευµατι και αληθεια δει προσκυνειν”. ως εν ενι εκαστω ηµων των πιστων εγγινοµενης δηλονοτι της Χριστου αναστασεως και τουτο ουχ απλως. αυτου του ∆εσποτου Χριστου εν ηµιν εξανισταµενου. Αναστασιν Χριστου οι πλειονες µεν των ανθρωπων πιστευουσιν. απαξ προ χιλιων ετων ανασταντος του Χριστου και µηδε τοτε τουτον ανισταµενον ιδοντος τινος. Οταν γαρ εν ηµιν δια . παντως πνευµατικως αυτοις τοις πνευµατικοις οµµασι ορωµενος δεικνυται. λαµπροφορουντος και απαστραπτοντος τας της αφθαρσιας και Θεοτητος αστραπας. ως αγιον και Κυριον. ο καθ’ εκαστην επι στοµατος περιφεροµεν· Αναστασιν Χριστου πιστευσαντες. δυναται ειπειν Κυριον Ιησουν.

εικοτως ευθυς και περι την πιστιν ευρεθησαν ναυαγησαντες και του αληθινου πλουτου. φησι. Οτι τον ζωογονουντα Θεον ουκ εχει εν εαυτη. Και εµελλον αν. φασι. ουτοι (214) εισιν οι µη δια των εργων την πιστιν επιδεικνυµενοι. αλλα και συνανιστωντα και συνδοξαζοντα ηµας εαυτω τρανως γινωσκειν χαριζεται. και εγω και ο Πατηρ ελευσοµεθα και µονην παρ’ αυτω ποιησοµεθα” ουκ εκτησατο εν εαυτη. η εις Θεον. Ταυτα τοινυν εισι τα των χριστιανων θεια µυστηρια. ην οι απιστοι η δυσπιστοι η µαλλον ειπειν ηµιπιστοι ουχ ορωσιν. εαυτους δυστυχως απεστερησαν. διχα των εργων νεκρα εστιν”. τον Υιον του Θεου”. Ουδε γαρ της πιστεως ταυτης οφελος. µαλλον δε νεκροι οι ταυτην χωρις των εργων κεκτηµενοι εισιν. διαφυλαχθηναι και αυτοι υπ’ αυτων – οιοι δηλονοτι γεγονασιν υπο µονης της πιστεως· επει δε µετεστραφησαν ως τοξον στρεβλον (215) και ταις προτεραις αυτων περιεπαρησαν πραξεσιν. αει ζη και ζωσα ζωοποιει τους εκ προθεσεως αγαθης προσερχοµενους και υποδεχοµενους αυτην. Νεκρα ουν εστιν η τοιαυτη πιστις τουτου γε ενεκα. δυσπιστοι και ηµιπιστοι. Η γαρ πιστις. ητις και προ της εργασιας των εντολων πολλους εκ του θανατου εις την ζωην ανηγαγε και τον Χριστον και Θεον υπεδειξε. ουτε µην ιδειν ουδαµως δυνανται. ος εστι Χριστος ο Θεος. καθως πασα θεια Γραφη µαρτυρει. Νεκρα δε πως. νεκρα γαρ εστι κατα τον θειον αποστολον· “Η πιστις γαρ. ει ενεµειναν ταις αυτου εντολαις και ταυτας µεχρι θανατου εφυλαξαν. Εργων γαρ διχα και οι δαιµονες πιστευουσι και Θεον ειναι τον ∆εσποτην οµολογουσι Χριστον· “Οιδαµεν γαρ σε. ωσπερ και τα εργα διχα πιστεως. και αλλαχου· “Ουτοι οι ανθρωποι δουλοι του Θεου του υψιστου εισιν”. Αλλ’ οµως ουτε τους δαιµονας ουτε τους ανθρωπους αυτους η τοιαυτη πιστις ωφελησει. τον αθανατον και ανωλεθρον. Απιστοι δε. οτι τον ειποντα· “Ο αγαπων µε τας εντολας τας εµας τηρησει. ου µονον δε. ινα τη παρουσια αυτου εξαναστηση τον κεκτηµενον αυτην εκ νεκρων και ζωοποιηση αυτον και τον ανασταντα εν αυτω και αυτον αναστησαντα κατιδειν χαρισηται. Οπερ ινα µη παθωµεν .του Πνευµατος γενηται. αυτη η εγκεκρυµµενη της πιστεως ηµων δυναµις. ανιστα ηµας εκ νεκρων και ζωοποιει και αυτον εν ηµιν ολον οραν ζωντα διδωσι.

τας εντολας του Θεου οση δυναµις. και τινα µετανοων χρη ποιειν· φοβου δε λεγω και τροµου του µη αποτυχειν αυτον του τοιουτου καλου. ο παντων καταφρονησας των ορωµενων και αυτης αυτου της ψυχης. τηρησωµεν. προκοπτει κατα Θεον οσηµεραι. αλλα τεχνιτη και εµπειρω ανδρι προσελθων. εκεινος . Ακουε συνετως οια ηµιν επαγγελλεται· “Αµην λεγω υµιν οτι χαρα γινεται εν τω ουρανω επι ενι αµαρτωλω µετανοουντι”. Αµην. Και πως τις οδω και ταξει προβαινων εις αρετην εν τη των εντολων εργασια εις τελειοτητα ερχεται. και· “∆ευτε προς µε παντες οι κοπιωντες και πεφορτισµενοι. και· “Ο πιστευων εις εµε ου µη οψεται θανατον εις τον αιωνα”. µετα φοβου και τροµου πολλου και µετα προσοχης συντονου τουτω υποταγεις. και αυθις· “Ο διψων ερχεσθω προς µε και πινετω”. λεγω δη αυτης της του Χριστου θεας. µανθανει εξ αυτου και διδασκεται την πνευµατικην εργασιαν των εναρετων πραξεων. και οδω προβαινων αυξανει την πνευµατικην ηλικιαν. και παλιν· “Τον ερχοµενον προς µε – δια της τοιαυτης δηλονοτι οδου . Λογος Ι∆΄. και ετερωθι· “Ο εχων τας εντολας µου και τηρων αυτας.ινα µη πολλα λεγων µηκυνω τον λογον . Ως γαρ εκ στοµατος Θεου τους εκεινου λογους εξερχοµενους λογιζοµενος και ως αιτιου οντας ζωης και θανατου εν τω φυλασσεσθαι η παρορασθαι αυτους. Αδελφοι και πατερες. ω η δοξα εις τους αιωνας. και αλλαχου· “Εγγισατε µοι και εγγιω υµιν”.εναρξαµενος (217) πιστει τε αδιστακτω των επαγγελιων του Θεου εκκρεµαµενος.ου µη εκβαλω εξω”. ινα γνησιαν µετανοιαν δυνηθη επιδειξασθαι κατα την εντολην του Κυριου και του εργου τουτου εναρξηται. και ως αδοκιµον τινα εργατην των εντολων καταδικασθηναι τω αιωνιω πυρι. ης γενοιτο παντας ηµας επιτυχειν χαριτι του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου. Ποιων ουν επαγγελιων αυτου του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου του Υιου του Θεου. καγω αναπαυσω υµας”. αξιω. και γινεται ανηρ τελειος εν Χριστω τω Θεω. ουκ αφ’ εαυτου τουτο µαθειν οιεται.και ηµεις. ακριβως φυλασσει αυτους· και ουτως . επαπολαυσωµεν. ινα και των παροντων και των µελοντων αγαθων. (216) Περι µετανοιας και αρχης βιου µοναδικου.

Ουτω δε τουτων επαισθανοµενος. και εγω και ο Πατηρ δια του Πνευµατος ελευσοµεθα και µονην παρ’ αυτω ποιησοµεν”.ω του θαυµατος! – παντα ρυπον απο της ψυχης. χωριζεται της µνηµης κατ’ ολιγον του κοσµου. ειτα πως και αι προληψεις αυται µειουνται. εφη· “Ο θελων εν υµιν ειναι πρωτος. φησι. των πραγµατων του βιου. Ουτω δε καθ’ ηµεραν προκοπτων.”. και τοις πνευµατικοις αναλογως συγγινεται. Εν ταυταις ουν ταις υποσχεσεσι και ταις επαγγελιαις του Θεου πιστει αδιστακτω ελπιζων. και αυθις· (218) “Αιτειτε και δοθησεται υµιν. και µαλασσοµενη η καρδια προς ταπεινωσιν ερχεται· πως τε παλιν αυτη λογισµους ταπεινοφροσυνην εµποιουντας απογεννα. πολλη προθυµια και ακατασχετω ορµη πασας τας αυτου εντολας αοκνως επιτελει. νοερως τε και αισθητως ταυτα λογιζοµενος και σπουδη εργαζοµενος. Ο γαρ υψων εαυτον ταπεινωθησεται. επαισθανεται πως κατα µικρον υποχωρουσιν οι λογισµοι των προληψεων. Ερχεται δ’ ουν οµως δια πολλων θλιψεων. Πρωτη δε εντολη αυτη εστι· “Μετανοειτε. των χρηµατων.εστιν ο αγαπων µε· και ο αγαπων µε αγαπηθησεται υπο του Πατρος µου. οιδατε δοµατα αγαθα διδοναι τοις τεκνοις υµων. το δε πενθος εκτρεφει την γεννησασαν και αυξανειν ποιει. Αυτη δε η εργασια δα της εκπληρωσεως επιτελουµενη των εντολων εκπλυνει µεν . ο δε ταπεινων εαυτον υψωθησεται”. ∆ιδαξει δε ηµας επι τουτοις βουλοµενος ο Θεος. των συγγενων και ιδιων. µολις δια παντων προς κατανυξιν και δακρυα ερχεται. πονηροι ανθρωποι οντες. ηγγικε γαρ η βασιλεια των ουρανων”. κρουετε και ανοιγησεται υµιν· πας γαρ ο αιτων λαµβανει και ο ζητων ευρισκει και τω κρουοντι ανοιγησεται”. και· “Ει υµεις. ου πολλω µαλλον ο Πατηρ υµων ο ουρανιος δωσει Πνευµα Αγιον τοις αιτουσιν αυτον. και πλεον ταπεινουµενη περισσοτερον κατανυσσεται. Η µεν γαρ ταπεινωσις το πενθος απογεννα. οπως δει αιτεισθαι και δια ποιων ρηµατων και εργων. ζητειτε και ευρησετε. γενεσθω παντων εσχατος και παντων δουλος και παντων διακονος. απελαυνει δε παν παθος και πασαν επιθυµιαν κακην – σωµατικην τε λεγω και . ως εφαµεν. Ταυτα παντα και τα τουτοις οµοια ο αδιαλειπτως εν διανοια κρατων και εν αυτοις νυκτος και ηµερας ενασχολουµενος.

ει και δοκει τα αισθητα καθοραν. µνησικακιαν. και ουτως ανανεοι και ανακαινιζει τον ανθρωπον ψυχικως τε οµου και σωµατικως. τους δε πειρασµους ως καυτηρας εν τουτοις επιτιθεις. φθονον. αλλ’ ουδε οραν τι των αισθητων συγχωρει τω τοιουτω. αλλα πνευµατικον τε και αϋλον και ηδη προς αρπαγην επιτηδειον. Ου τουτο δε µονον εργαζεται εν αυτω η του Πνευµατος χαρις. ητις εν ταις των απιστων Ιουδαιων κειται καρδιαις. (219) Και ουτω γινεται ελευθερος τη ψυχη απο πασης γηΐνης επιθυµιας ο ανθρωπος· ου µονον δεσµων σωµατικων. ου µην αλλα γαρ και νυν πας ο τας εντολας της νεας χαριτος µη παση δυναµει και ζεουση καρδια ποιων. ουτω δη και ουτος τα εν τη ψυχη αυτου προσοντα παθη τηνικαυτα βλεπει τρανως. και ταπεινουµενος και πενθων και την του Θεου βοηθειν θερµως εκζητων. φιλαργυριαν. το τοιουτον καλυµµα εχει επικειµενον τω νοερω της ψυχης αυτου και εις το υψος της επιγνωσεως του Υιου του Θεου ανενεχθηναι ου δυναται. Οποταν γαρ ο νους τοις νοητοις συναφθη. αλλα τελειως και καθαρως. Και εικοτως· αποδυεται γαρ η ψυχη πρωτον µεν την αναισθησιαν. οιησιν και τα λοιπα καθεξης. πασαν ραθυµιαν και αγνοιαν ληθην τε και γαστριµαργιαν και πασαν φιληδονιαν αποδιωκει. πασαν αµελειαν. Ουτως ουν εν τουτοις ενδιατριβων κατα τον λεγοντα αγιον· “Ηµων δε το πολιτευµα εν ουρανοις υπαρχει. . αλλα γαρ ως οταν ιµατιον τις αποδυσηται και γυµνος ολος γενηται. ποιει δε µαλλον αυτον εν τω οραν ως µη ορωντα τη αισθησει διατελειν. µη σκοπουντων ηµων τα βλεποµενα αλλα τα µη βλεποµενα”. καταλαµπεται. ορα εναργως την χαριν του Αγιου Πνευµατος παραγενοµενην και εν καθ’ εν τουτων εξανασπωσαν και εξαφανιζουσαν. Ουδε γαρ εκ µερους αυτην η του Παρακλητου επιδηµια της ελευθεριας αξιοι. Ειτα ωσπερ ο αποδυσαµενος σωµατικως τα εν τω σωµατι αυτου τραυµατα καθορα. ην ο θειος αποστολος καλυµµα λεγει. φωτιζεται και καθ’ εκαστην αυξανει την πνευµατικην ηλικιαν. Τας γουν εντολας ως φαρµακα. εριν. εξω των αισθητων ολος γινεται.βιωτικην. ζηλον. ως δοκειν τον τοιουτον ου σωµα (220) φθαρτον και βαρυ περικεισθαι. οιον φιλοδοξιαν. µετα γαρ των ειρηµενων παθων και πασαν ακηδιαν. εως ου τελεον παντων τουτων ελευθεραν την αυτου ψυχην απεργασηται. µισαδελφιαν.

των µη εις τοιαυτην καθαροτητα ανενεχθηναι αγωνισαµενων. Ταυτας ουν οσηµεραι πληρων. Παν γαρ αγαθον ων ο Θεος. αλλ’ ως υπερ ανθρωπον γεγονως. την εν η οικηση ψυχην παντος εµπιπλησιν αγαθου κατα το εγχωρουν τη φυσει ηµων. (221) και τας εν τουτοις µορφας ως αµορφους και ανειδεους. κενους δε αποστρεφοµενος αυτους αποπεµπεται· εστιν οτε ουδε της παρουσιας η των κρουσµατων αυτων επαισθανεται. µαλλον δε και υπερ α θελει. αλλοτριων δε ουκ ακουσονται”. ως γνωριµον και προσφιλη πελοντα. λαµπρυνεται. ουτω προς τουτοις διακειται.καταργων µεν τα του νηπιωδους φρονηµατος. ανθρωπου φωνης η φωνων. Τους δε γε λοιπους των ανθρωπων απαντας λογους ακουει µεν ου προσδεχεται δε· αλλ’ ουδε ενδοθεν εισελθειν τουτους ολως εα. Τουτον γαρ και µονον.. και του λοιπου ουχ ως ανθρωπος βλεπει τα αισθητα αισθητως. καθως εφη ο Κυριος· “Τα προβατα τα εµα της φωνης µου ακουει. ουτε µην ολως ιδειν δυναται. αλλα µονου του ζωντος Λογου. Μυστηρια δε λεγω τα παρα παντων ορωµενα µεν µη καταλαµβανοµενα δε· καινους γαρ παρα του καινοποιου Πνευµατος κταται οφθαλµους. φωτιζεται και µυστηριων µεγαλων αποκαλυψεις καταξιουται οραν. Ακουει δε ουχ. αλλ’ ωσει κωφος ουκ ακουων – καιτοι γε ακουων αυτων . ων ουδεις ποτε ειδε το βαθος. επειδη παση κτιστη φυσει αχωρητος εστιν ο Θεος και αστεκτος. δια της ακοης εισδεχεται η ψυχη και την εισοδν τουτω παραχωρει. και ασµενως ενδοθεν γενοµενον κατασπαζεται. οταν δια της του ανθρωπου φωνης προελθη. κατα αναλογιαν της εργασιας αυτων ετι καθαιρεται αυθις. ως αν τις ειπη. Αγαθα δε εκεινα λεγω. Τοιγαρουν και διδασκει τον τοιουτον ανθρωπον ο οικησας εν αυτω Θεος περι των µελλοντων και . προκοπτων δε επι την ανδρικην τελειοτητα. α οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη. Τοιγαρουν και τοιουτου γενοµενου αυτου. και προς τας πραξεις των εντολων του Θεου ανδρειοτερος και κραταιοτερος γινεται. του µη γενοµενου δηλονοτι τοιουτου. ∆ιο και κατα το µετρον της ηλικιας αλλοιουται τας ψυχικας δυναµεις και ενεργειας. ευθυς οικει ο Θεος εν αυτω και γινεται αυτω παντα οσα αν θελη. τα αισθητα πνευµατικως καθορα και ως εικονας των αορατων. ωτα δε ωσαυτως καινα.

οθεν ουδε επιθυµει τον ∆εσποτην καταλιπειν και Θεον. επειδη γινωσκων εστιν ως ουκ αρεστον υπαρχει τουτο Θεω. Ο τοιουτος βλεπει τον Θεον. αρκουµενος δηλαδη και µονη τη εκεινου θεα µηδενος ετερου δεοµενος. επει εστολισµενη ουσα τον χιτωνα τον . και τοιουτων µε αγαθων σου ου µονον θεατην. Εις γαρ το µεγεθος της φιλανθρωπιας του Θεου αποβλεπων και εξισταµενος. (222) επειδη ουδε απερ Θεος αυτω εκκαλυπτει και υποδεικνυσιν. περι ουσιας και φυσεως των λειτουργουντων αγγελων αυτω ερευναν ουκ ανεχεται. υφ’ ου πληρουται φωτος και (223) παρ’ ου της ακηρατου ζωης την απολαυσιν εχει. και τις ο οικος του πατρος µου” βοα. και εναπιδειν προς τους συνδουλους αυτου. το πολυπραγµονειν ανθρωπον τα υπερ ανθρωπον· ει γαρ τας θειας Γραφας µη πολυπραγµονειν εκελευσθηµεν. πολλω µαλλον υπερ τα γεγραµµενα µη δειν ηµας ολως περιεργαζεσθαι. οσον ανθρωπω ιδειν δυνατον και οσον δοκει αυτω τω Θεω. ου λογω αλλ’ εργω και πειρα και πραγµατι. δεικνυσιν αυτω οσα βουλεται ο Θεος και οσα συµφερει αυτω. ευθυς ιλιγγια και καταπληττεται. εννοων εαυτον και τις ων τινων θεατης γενεσθαι ηξιωται. Κυριε. αναιδως ποτε δυναται καθοραν· αλλα παρακυπτων εις το βαθος του πλουτου και της σοφιας και της γνωσεως του Θεου. “Τις ειµι εγω. ουδε αποβλεψαι τρανως προς αυτα ουδε καταµαθειν ταυτα βουλεται. και αυτος την υπερβαλλουσαν δοξαν αυτου καθορων. αλλα τροµω και φοβω και αιδοι συνεχοµενος.”. ος και διαπαντος καθοραν σπουδαζει αυτον και µετα τελος ευχεται αει βλεπειν αυτον. τα δ’ αλλα πειθει µη ερευναν µηδε ζητειν µηδε πολυπραγµονειν.ενεστωτων. “οτι τοιαυτα µυστηρια τω αναξιω εθαρρησας. αναξιον τε της των τοιουτων αγαθων θεας εαυτον απο ψυχης λογιζοµενος. Κτησαµενος γαρ τον των αγγελων ∆εσποτην. αλλα και µετοχον και κοινωνον παραδοξως πεποιηκας. Ο τοιουτος βλεποµενος ητοι ανωθεν ελλαµποµενος υπο του Θεου. ου βουλεται επιστρεψαι και πολυπραγµονειν τα της κτισεως. Αποκαλυπτων γαρ τους νοερους αυτου οφθαλµους. θεαθηναι παρ’ ετερων οιος υπαρχει και εν οια δοξη εστιν ουδε εννοησαι ποτε δυναται· πασα γαρ αγια ψυχη απηλλαγµενη πασης φιλοδοξιας εστιν. Ο τοιουτος τοινυν υπερ την κτισιν απασαν γεγονως.

τη πιστει η απιστια. υπο δε του εχθρου εις απιστιαν παρεκτραπεις θανατω καταδικαζεται και του παραδεισου εκβαλλεται και αντι της θειας και πνευµατικης γνωσεως την γνωσιν την σαρκικην εκοµισατο. Και τις η ενωσις του Θεου προς τους υιους του φωτος και τινα τροπον εν αυτοις αυτη γινεται. αλλ’ ουδε ολως και προσφεροµενην αυτω παρ’ εκεινων προς αυτην επιστρεφεται. εν Χριστω αδελφοι. ουτε οι διδασκοµενοι εκ του λογου µονου µαθειν την των λεγοµενων ενεργειαν. τοις σωµατικοις ανεβλεψεν . Ειποντος γαρ εξ αρχης του Θεου· “Γενηθητω φως” και γεγονοτος. ω πρεπει πασα δοξα εις τους αιωνας. Και προς το τελος. καταδροµη των αναξιως κατατολµωντων της αρχιερωσυνης. οπερ αµηχανον και τοις διδασκουσι περι τοιουτων και τοις ακροωµενοις αυτοις επισης εστιν. Υπο γαρ του Θεου βλεποµενη και αυτη καθορωσα παλιν αυτον. η αγνωσια τη γνωσει και τη αγαπη το µισος. ευθυς το σκοτος ηφαντωτο· τη δε του φωτος υποστολη νυξ και αυθις εγενετο. Λογος ΙΕ΄. ου µονον αλογει της των ανθρωπων δοξης. Ουτε γαρ οι διδασκοντες περι νοητων και θειων πραγµατων δυνανται ακριβως εναργεις εκ παραδειγµατων δουναι τας αποδειξεις και αυτην την τουτων πραγµατικως παραστησαι αληθειαν. Αδελφοι και πατερες. αει µεν αλληλοις αντικεινται τω φωτι το σκοτος. ιδειν προς αλλον τινα των ανθρωπων η υπο τινος αλλου θεαθηναι ουδαµως επιθυµησει ποτε. µη λογοις µονοις τα ανεκφραστα µανθανειν εθελωµεν. (224) Περι εµπαθους και απιστου και πονηρας διαθεσεως. ως αν και τους περι των τοιουτων λογους εκειθεν µυσταγωγηθωµεν και δοξασθη ο Θεος ουτως εχουσιν εν ηµιν και ηµεις δια της των τοιουτων γνωσεως δοξασωµεν αυτον και αυτος δοξαση ηµας εν αυτω Χριστω τω Θεω ηµων. αλλα πραξει και κοπω και πονοις ταυτα καταλαβειν και εν τη των τουτων θεωρια γενεσθαι σπευσωµεν. Εκτυφλωθεις γαρ τους της ψυχης οφθαλµους και ανωλεθρου ζωης εκπεσων. Αµην. ∆ιο παρακαλω υµας.φωτεινοτατον του Πνευµατος και βασιλικον και της υπερβαλλουσης δοξης του Θεου εµπεπλησµενη υπαρχουσα. Ο δε Αδαµ τη πιστει τη εις Θεον φρουρουµενος εν τη αθανατω υπηρχε δοξη και εν τω παραδεισω ην.

ιδυνην εµποιουσα και προς αντιλογιαν και µισος υπο της αγνωσιας και απιστιας αυτην διεγειρουσα. καν αγγελον ιδη εξ ουρανου προς αυτον κατελθοντα. και εν ηµερα µεση ων νυκτα ειναι παλιν απιστει. ει µη πρωτον εις µισος και φθονον εξεκαυθη κατα του αδελφου αυτου Αβελ. Και καθαπερ εν νυκτι πολλακις λεγοντων τινων µη λαµπειν τον ηλιον. (225) Η ουν γνωσις αυτη αγνωσια οντως εστι παντος αγαθου· ει µη γαρ πρωτον της του Θεου γνωσεως και θεωριας εξεπεσεν. και καν (226) φως ειναι εν ηµερα ακουη. Ο δε και οιοµενος ειδεναι τι µηδεν ειδως. Και ω της εσχατης αναισθησιας. ουκ αν εις την γνωσιν ταυτην κατηγετο. καν σκοτος εν νυκτι. Καθαπερ γαρ ηλιου ακτις εν οικια σκοτεινη ποθεν εισελθουσα. ουτω και λογος θεοπνευστος ανδρος πνευµατικου και οσιου. ακουων ο τυφλος ου πιστευει αυτοις. ως διστοµος µαχαιρα εν καρδια ανθρωπου σαρκικου γινεται. αµφιβαλλων τους λεγοντας αποσειεται· ουτω και οι εν σκοτει παθων καθηµενοι και τετυφλωµενον εχοντες τον νουν εξ αγνοιας. µαλλον δε νουν µη κεκτηµενοι Χριστου. ως µεν ανουν τον εχοντα τον νουν του Χριστου. ουτοι τους εν αυτω γενοµενους τω φωτι και τα του φωτος διαλεγοµενους ως αντικειµενους εχθρους λογιζονται. Οσοι τοιγαρουν τω εκ γεννητης σκοτει κατεχονται και προς το νοητον φως. ενατενισαι ου βουλονται. ως δε εννουν τον µη τουτον εχοντα λογιζονται. εγνω Ευαν την γυναικα αυτου και αυτη συλλαβουσα ετεκε τον Καϊν. πληττοµενοι τοις λογοις αυτων. οια δη βελος τιτρωσκει και διατεµνει το σκοτος. οθεν ο προπατωρ εξεπεσεν. ουκ αν αυτον απεκτεινεν. καν προφητην Θεου. Τοιγαρουν πασαν οι τοιουτοι Γραφην κατα τας ιδιας αυτων επιθυµιας στρεβλουσι . πλανασθαι οιοµενος υπο αµφοτερων. περι ων εικοτως ο προφητης λεγει ∆αυιδ· “Αφρων και ανους απολουνται”. ο τυφλος τυφλον ηγειται τον βλεποντα και ο τω οντι ληρος ληρον ηγειται τους λογους αυτου. ως αλλον τινα Σιµωνα Μαγον και αυτον αποστρεφεται.οφθαλµοις· και εµπαθει αισθησει τοις ορωµενοις την των οµµατων επιβαλων ορασιν. Ουτω δε και ο Καϊν ο υιος αυτου. ως δαιµονα πονηρον αποπεµπεται αυτον. καν αποστολον.

Πως ουν. ουκ αν. µεταδιδωσιν αυτοις κατα αναλογιαν της καθαρσεως της ιδιας λαµπροτητος. Ο τυφλος τοις οφθαλµοις και µη βλεπων το φως. οτι ανθρωπος Θεω ενουται πνευµατικως τε και σωµατικως. ο την κρισιν ορθην των πραγµατων επιφεροµενος. Και τουτο θελων βεβαιωσαι επαναλαµβανει τον λογον και φησιν· “Αυτοι εν εµοι καγω εν αυτοις. ετι δε προς πληροφοριαν των ακουοντων προστιθησι λεγων· “Καθως ηγαπησας µε. ειπερ ου χωριζεται του νου η ψυχη. µη καταδεχοµενοι απο οιησεως το διδασκεσθαι. Μηδεις ουν υµας πλανατω. Και τηνικαυτα η εσβεσµενη γινωσκει λαµπας της ψυχης. οιµαι. ινα καρπον πολυν φερητε – καρπον τα πληθη φησι των παρ’ αυτων σωζοµενων – το κληµα. ορθως ποτε αφ’ εαυτων τα νοηµατα του φωτος οι τυφλοι αναγνωσονται. εις θεσει Θεος. πως τα εν τω φωτι γραµµατα αναγνωσεται. Πατερ. ποτε δυνηθη τα πνευµατικα τε και αϋλα και φωτοειδη εν υλικω και σκοτεινω χωρω θεασασθαι ο τοιουτος. εν εµοι καγω εν σοι και ουτοι εν εµοι καγω εν αυτοις”. αλλ’ οι ταυτην παραχαραττοντες. Ο Θεος φως εστι και. πως τα εν τω φωτι του Χριστου εναποκειµενα νοηµατα αναλογισασθαι δυναται. ειπε µοι. αλλα τη ουσιωδως ενωσει γινεται τρισυποστατος κατα χαριν και ο ανθρωπος. Καν µυριακις τοις σωµατικοις οφθαλµοις γεγραµµενα οντα αισθητως αυτα αναγνω. ει και µη πασχει τουτο η θεια Γραφη. Πως ουν µενει εν ηµιν και πως παλιν µενοµεν ηµεις εν αυτω. προς ους ειπεν εικοτως και αει λεγει ο Κυριος· “Μεινατε εν εµοι. Ο δε τυφλος ων τον νουν και µη εχων εν εαυτω τον νουν του Χριστου. γεννηµατα θεια εκ θειου Πνευµατος. (227) Ω του θαυµατος. υιοι Υψιστου κατ’ εικονα δηλαδη του Υψιστγου και καθ’ οµοιωσιν. ηγαπησα αυτους και αυτοι εγνωσαν οτι συ µε . εν εµοι καγω εν σοι”. οις συναφθη. ουδε της ψυχης το σωµα. καθως συ Πατερ. εαν µη µεινη εν τη αµπελω ξηραινεται και εις πυρ βαλλεται· µεινατε ουν υµεις εν εµοι καγω εν υµιν”. ηγουν ο νους. φησιν.και παραφθειρουσιν εαυτους εν τοις εαυτων παθεσιν. και πληρουται τηνικαυτα το ειρηµ ενον υπο του προφητου ∆αυιδ· “Εγω ειπα· θεοι εστε και υιοι Υψιστου παντες “. αυτος ο Κυριος εδιδαξε λεγων· “Συ. οτι πυρ θειον περιδραξαµενον αυτης εξανηφθη. εκ σωµατος και ψυχης και ουπερ µετειληφε θειου Πνευµατος.

ποιος αρα χριστιανος ονοµασει. γνωσωνται οποσον των εν αληθεια χριστιανων απολειπονται. τρεχετε. Τρεχετε. µηδε πραξει και γνωσει και θεωρια καθολου αλλοιωθεντες. επι αµελειας ως επι στρωµνης κατακειµενοι. Χριστιανους ουν τους τοιουτους. Πως µετα χριστιανων συναριθµειν ουκ ερυθριωσι. τον τιµιωτατον λιθον. ως ειρηται. τους του Χριστου δουλους και του µανθανειν εφιεµενους και ηυτρεπισµενους την ακοην. ως επι βαθραν υψηλην επιβαινειν αυτους ποιει και ιστασθαι επ’ αυτην. αλλ’ η τυφλωσις. Ολως ενθεν επαπορω. Πως των ιερεων συγκαθεδροι και του σωµατος και αιµατος του ∆εσποτικου ιερουργοι και λειτουργοι ου φριττουσι γινεσθαι. ουτω και οι δια του θειου Πνευµατος αναγεννηθεντες και του Χριστου και Θεου κατα την αυτου (228) δωρεαν γενοµενοι αδελφοι και υιοι Θεου και θεσει θεοι. ως εν στηλη τω λογω. ζητειτε. Αλλα ταυτα µεν προς τους παντα ειδεναι και λεγειν επιχειρουντας και οιοµενους ειναι τι. ιν’ εκαστος τουτων τοις πολλοις υπερεχων δεικνυται και περιβλεπτος. κρουετε. Οι ουν µη γεγονοτες τοιουτοι. µενουσιν εν τω Θεω και ο Θεος εν αυτοις κατα χαριν. ως πηλον παρασκευαζει πατειν τον οντως χρυσον. τον Χριστον. οποιοι και ποταποι εισιν οι χριστιανοι υπεδειξαµεν. Πως δε και στοµα τολµωσιν ανοιγειν και λαλειν αναιδως περι των µυστηριων Θεου των αποκεκρυµµενων. τρεχετε εως ο καιρος της επιλαµψεως αυτου. Ω της φρικτης τολµης. Ευδηλον ουν οτι. πως ουκ αισχυνονται χριστιανους εαυτους ονοµαζειν. του νοος και η συνεποµενη αναισθησια και αγνοια και η τικτοµενη εκ τουτων οιησις. πριν η η του θανατου νυξ καταλαβη υµας και τω αιωνιω σκοτει παραπεµφθησεσθε. τρεχετε προς το φως. µηδεν οντας.απεστειλας”. ινα εαυτους τω αρχετυπω συγκρινοντες. Τρεχετε δια µετανοιας εν τη οδω των εντολων αυτου. Προς δε γε υµας. ως µενει ο Πατηρ εν τω ιδιω Υιω και ο Υιος εν τω κολπω τω πατρικω κατα φυσιν. ινα ανοιγη υµιν η πυλη της βασιλειας των ουρανων και ενδοθεν γενησησθε αυτης και αυτην εντος . ινα µη σκοτια υµας καταλαβη”. αυτον τον Κυριον ηµων Ιησουν. αυτος ο ∆εσποτης (229) των ολων δια των αγιων αυτου Ευαγγελιων βοα λεγων· “Εως το φως εχετε.

πεινωντα την σωτηριαν υµων. “οι ευλογηµενοι του Πατρος µου. εποτισατε. που ποτε ταυτην εκει απελθοντες ευρησουσιν. πατερες και αδελφοι.υµων κτησησθε. Και τις η θεωρια των µυστηριων αυτου. Αµην. παρακαλω υµας. Λογος Ιστ΄. ων η απολαυσις αρρητος και ζωη αιωνιος και αθανατος” –. . ινα και ζωης και βασιλειας επιτευξωµεθα αιωνιου και µη ακουσωµεν νυν µεν· “Ο απειθων τω Υιω ουκ οψεται την ζωην. λαβοντος Πνευµα Αγιον ταις ευχαις του πνευµατικου αυτου πατρος. ινα ετι τω βιω περιοντες σπευσωµεν λαβειν την βασιλειαν εντος ηµων. συνηγαγετε µε και ηλθετε προς µε. Και διηγησις εκ προοιµιων επωφελης περι τινος υποτακτικου. ην διδοµενην υµιν παρ’ εµου λαβειν παρητησασθε. ω η δοξα εις τους αιωνας. ουκ οιδα υµας.” ∆ια τουτο τοινυν. Ει ουν τουτο ποιησαι και υπακουσαι τω ∆εσποτη Χριστω ου θελησοµεν. αλλα κατεφρονησατε ταυτης και την απολαυσιν των φθαρτων και γηΐνων προετιµησασθε. κληρονοµησατε την ητοιµασµενην υµιν βασιλειαν. καθαραντες τας καρδιας υµων απο παντος σπιλου και ρυπου της αµαρτιας· λοιπον απολαυσατε µου των αγαθων. ενεδυσατε. (231) Περι των ενεργειων του Πνευµατος του Αγιου. παση σπουδη τας εντολας του Θεου ηµων φυλαξωµεθα. αλλα της ευλογηµενης ενωτισθωµεν εκεινης φωνης “∆ευτε”λεγουσης. Και οπως τοις καθαροις την καρδιαν αποκαλυπτονται. δια της εργασιας των εµων εντολων. Ποιοις ουν εργοις η λογοις ταυτην ευρειν απο γε του νυν εξισχυσητε. Ενταυθα τοινυν αιτεισθαι και ζητειν και κρουειν εν µετανοια και δακρυσι προσεταγηµεν. ουκ ηβουληθητε. οτι εθρεψατε µε. ουχι απελθοντες εκει δικαιως ακουσοµεν λεγοντος αυτου προς ηµας· “Τι ζητειτε νυν. και ουτω ποιουσιν ο ∆εσποτης ταυτην υπεσχετο δωσειν ηµιν. εν δε τω µελλοντι αιωνι· “Απελθατε απ’ εµου. Ουχι πολλα παρακαλουντος µου υµας κοπιασαι και λαβειν αυτην παρ’ εµου. Οι γαρ προ του κτησασθαι ταυτην του τηδε βιου υπεξερχοµενοι. αλλ’ η οργη (230) του Θεου µενει επ’ αυτον”. ης γενοιτο παντας ηµας επιτυχειν χαριτι του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου. ποθεν εστε”.

Μεγας δε υπαρχων ο εν αγιοις αγιος ουτος και τω προορατικω κεκοσµηµενος χαρισµατι. βλεπων µε αδιστακτως επιτελουντα µονα τα παρ’ αυτου µοι επιτασσοµενα και µητε εσθιοντα µητε πινοντα. Οσον ουν τροφης µετελαµβανον. Ηµην γαρ τω σωµατι πληρης κατακοπος. Εν µια ουν συνεβη ηµιν εν τη πολει εισελθειν. ∆ι’ ολης τοινυν της ηµερας εν αυτοις διατριψαντες – πολλους γαρ ωφελει και µονον φαινοµενος --. ωστε τη εννοια τη προς αυτο παντων των επιγειων και επουρανιων επιλανθανεσθαι µε. καθεσθεντες προς το µεταλαβειν αρτου. φωτος τε πληθος και οµιλιαν Θεου δι’ αυτου προς ανθρωπους. νεωτερος τις διηγησατο µοι λεγων οτι· Υποτακτικος τυγχανων πατρος τιµιου και ισοστασιου των µεγαλων και υψηλων αγιων. εσπερας ελθοντες εν τω κελλιω και ωσπερ απο του πολλου κοπου και καυµατος προσπεινοι γεγονοτες και εκδιψοι – ουδαµου γαρ ειχεν εθος υπνου µεταλαµβανειν. ου µη δυνηθω εν τη ευχη µου στηναι το συνολον προς την του ποθουµενου ζητησιν. καιπερ θερινης ουσης της ωρας και αυτος γερων ων. εν η και την κατοικησιν ειχε. µη ειδως οιον εχων πονον ενδοτατον. ου µονον δε αλλα και πασης βρωσεως τε και ποσεως και σωµατικης παντοιας ανεσεως. εγω ουκ ησθιον. ως περι τα εξηκοντα εληλακως ετη --. εθαυµαζον. Και τοσαυτην ειχον – φησι—την επιθυµιαν και τον ερωτα του τοιουτου καλου. . Τουτο γαρ δια των εξης δηλωθησεται. ακουων παρ’ αυτου πολλακις θειας ουρανοθεν γινοµενας εν τοις αγωνιζοµενοις ελλαµψεις. και µη βουλοµενος ησθιον· εφοβουµην γαρ – φησι—το κριµα της παρακοης. Ελογιζοµην γαρ οτι. (232) προσεταττε µοι µετ’ επιτιµιου. ως και ποταµηδον εκχεειν µε τα δακρυα και ουτω της τραπεζης πολλακις ανιστασθαι. συµπαθειαν κεκτηµενος αµετρητον. Εδοκουν γαρ ο αναισθητος οτι εµποδιζει µου την προθεσιν. ει µεταλαβω τροφης και ποσεως. Ταυτα – φησιν -. πλειον εφλεγοµην και την αναγκην ουκ εφερον. αλλα συννουν οντα δι’ ολου και ως υπο τινος ιου δαπανωµενον. και ουτως εχων ηγνοουν ο αθλιος οτι και τους λογισµους εγινωσκε τους κρυπτους της καρδιας µου. εκαθεζοµην ωσπερ εξεστηκως.Αδελφοι και πατερες και τεκνα. προς το τους πνευµατικους αυτου επισκεψασθαι παιδας.εννοων.

ει και αναξιος εγω. (234) Εισελθων ουν ενθα ειωθην προσευχεσθαι και το “Αγιος ο Θεος” εναρξαµενος. οτι ταυτην και σοι δισσως δωρησεται υπερ της πιστεως µονης ης εχεις και προς αυτον και προς την εµην ταπεινωσιν”. Ειτα της τραπεζης αρθεισης φησι προς εµε· “Γινωσκε. ευθεως εις δακρυα και εις ποθον θειον επι τοσουτον εκινηθην. ουτε τινι ετερω των δεξιων πραξεων χαιρει ο Θεος και εµφανιζεται. µνησθεις τε των λογων του αγιου. ουκ αν ηυδοκησεν ελθειν προς ηµας”. ας επιστασαι και αυτος”. ει µη πολλαι αµαρτιαι. εντολην λαβων εξ αυτου του ποιησαι µονον Τρισαγιον και υπνωσαι. ωσπερ ειρηται. τεκνον. οτι ουτε νηστεια. τεκνον. περιελιµναζοµην τοις δακρυσι και πεσων εις τους ποδας αυτου τους αγιους και τουτους κρατησας· “Ευχου υπερ εµου. Τουτον τοινυν τον λογον ως εξ αυτου δεξαµενος του Θεου και το παρα Ηλιου προς Ελισαιε γενοµενον εννοησας και πιστευσας οτι. οια δη τω διορατικω κεκοσµηµενος. και ιδου φως πολυ νοερως επιλαµψαν µοι και . απηλθον προς το κελλιον µου. τω την χαριν αυτου πλουσιως µοι δωρησαµενω. δι’ ην ταυτα υπεµενον. Ταυτα τοιγαρουν ακουσας εγω και θαυµασας επι τω λογω και τη παραινεσει του αγιου.Ο ουν αγιος ιδων µε και τον κοπον ον µετ’ αυτου εκοπιασα αναλογισαµενος και γνους την αιτιαν. βαλων και αυθις µετανοιαν και αιτησας ευχην. ωστε µη δυνασθαι µε δια λογου παραστησαι την γενοµενην µοι τηνικαυτα χαραν τε και ηδονην. φησι· “Θαρρω τω Θεω. ινα δια σου ευρω ελεος. εφην. συντοµως ποιων το θεληµα των φοβουµενων αυτον. αλλ’ ο Θεος φιλανθρωπος. εις συµπαθειαν εκινηθη πολλην και λεγει µοι µετ’ επιτιµιου· “Φαγε. χαρισµατι. εµοι ουδε εν προσεστιν. Αλλα γαρ ευθυς πρηνης πεσων επι γης ειδον. ουτε κοπω σωµατικω. ουτε αγρυπνια. ειτα κελευσας µε αναστηναι απο του εδαφους. Εφαγοµεν ουν – φησι – και επιοµεν και υπερ την χρειαν· ησθιε γαρ τη εµη κακεινος εξακολουθων ασθενεια. επει εξ ων ειπας αγαθων. (233) Ει γαρ µη ηθελεν ο Θεος ελεησαι σε. ει µη ταπεινη τε και µονη απεριεργω και αγαθη ψυχη και καρδια “. και πιε και µη λυπου απο του παροντος. Συµπαθησας ουν µε επι πλειον ο αγιος και δακρυσας. επι πλειστον τε εκκαιοµενος και τας αµαρτιας µου τη του νοος οξυτητι πασας εν ριπη επι µνηµης µου φερων. αγιε του Θεου.

µονον κραζων το “Κυριε ελεησον”. και ενισχυσε την εκλυσιν των αρθρων και νευρων. αλλα και χαραν ευθεως πολλην νοεραν τε αισθησιν και γλυκυτητα υπερ πασαν γευσιν των ορωµενων εν τη ψυχη µου αφραστως ενεσταξεν.ο Θεος οιδεν. . ως εκφρασαι αξιως απορω το µεγεθος της δικην πυρος αναφθεισης εν τη καρδια µου ποικιλης και σφοδροτατης οδυνης. ωστε τω αθροω του θαυµατος εκπλαγηναι µε και ως εν εκστασει γενεσθαι. το απελασαν απ’ εµου υλην οση παχεια και βαρος σωµατος το ακηδιαν και ναρκωσιν εµποιησαν τοις εµοις µελεσιν. ως δοξαι και φανηναι µοι φθορας ιµατιον αποδυσασθαι. εν ω ισταµην. Ειτε γαρ εν σωµατι. ω θαυµατος φρικτου. και αυτον τον της εκδηµιας τροπον της παρουσης ζωης παραδοξως εχαρισατο µοι και εγνωρισε. εν συναισθησει εγενοµην και γνους οια η τουτου δυναµις αθροον ειργασατο εν εµοι και εννοησας τον αυτου χωρισµον και ως παλιν εν τω βιω µονον µε κατελιπεν αναλογισαµενος.προσλαβοµενον µου τον νουν ολον αµα προς εαυτο και την ψυχην. πατερ. την εκ του πολλου κοπου µοι τηνικαυτα προσγενοµενην. και οστις υπηρχον και που. καθως και εν συναισθησει γενοµενος τουτο λεγων επεγνων· τις δε ην ο λαλων. Ου µονον δε. Ουτω γαρ ετονωσεν.. πατερ. ετι δε. η κονων µου την γλωτταν. ελευθεριαν και ληθην παντων λογισµων των εν τω βιω.εκεινου απλετου φωτοςουδε γαρ εχω τι ετερον τουτο καλεσαι οικειον και καταλληλον ονοµα . Λοιπον ουν παραστησον . λυπη κατοχος γεγονα και οδυνη βαρεια τοσαυτη. Εγω γαρ ουτε λεγειν δια στοµατος δυναµαι ουτε νω καταλαβειν το απεραντον της ορασεως”. ουκ οιδα – φησιν. οιδεν αυτο το φως. Προς γαρ µονην την εκεινου του φωτος (235) αρρητον ευφροσυνην πασαι και του νοος και της ψυχης αι αισθησεις µου εκολληθησαν. ειτε εκτος σωµατος τω φωτι τουτω προσωµιλησα.ελεγεν – ει δυνασαι συ. ηρεµα πως υπολωφησαντος και οιονει συσταλεντος. Αλλα γαρ του φανεντος µοι – φησιν. τον τε πονον του χωρισµου και της αγαπης το αµετρον και το πληθος του ερωτος και της µεγιστης ευεργεσιας το υψος. το και αποδιωξαν οσον αχλυωδες υπηρχεν εν τη ψυχη µου και απαν γηϊνον φρονηµα. Ου µην αλλα γαρ και επελαθοµην του τε τοπου.

Μαργαριτης εστι. τα εν αυτη παντα δεικνυει µοι και φυλασσειν προσταττει µοι τα µετρα τα ιδια. µικρου δειν εξεστην και ολος συντροµος εγενοµην. εξαφανιζει’. Θαυµαζω το γεγονος και ακουω φωνης µυστικως λεγουσης µοι ανωθεν· ῾Ταυτα αινιγµατα εισι και προοιµια. απορριψωµεν µακραν αφ’ εαυτων πασαν σχεσιν και πασαν µεριµναν της παρουσης ζωης. αναλαβωµεθα πιστιν ειλικρινη προς τον Θεον και τους κατα Θεον πατερας και διδασκαλους ηµων. εφην εγω. την ευπαθειαν του σωµατος. Απαστραπτει ως ηλιος και την κτισιν συνεχοµενην κατανοω εν αυτω. τας του οραθεντος σοι ενεργειας τρανοτερον και σαφεστερον”. αλλα µη αποστης της µετανοιας επιµελουµενος. τεταπεινωµενον το φρονηµα της ψυχης και καθαραν την καρδιαν δια δακρυων και µετανοιας απο παντος σπιλου και . εις υποµνηµα ταπεινωσεως. δι’ ων ισχυει το χειρον κατα του κρειττονος· δευτε. εννοησας εξαυτης εις οσον ευθυς υψος θεωριας ανηλθε και γνωσεως εκ µονης της προς τον πνευµατικον πατερα αυτου αγαπης και πιστεως και οιων ηξιωθη εκ προοιµιων των αγαθων ιδειν και απολαυσαι. ∆ια τουτο ουν παρακαλω υµας. µισησωµεν τας ηδονας της σαρκος. φαινοµενον και τιτρωσκει κρυπτοµενον. πατερ. ως ηδη την ανθρωπινην ασθενειαν αποβαλλοµενος και αγγελος γεγονως εξ ανθρωπων. Ει δε και παρασφαλεις. πατερες και αδελφοι. την ανεσιν και αργιαν. το γαρ τελειον ου θεαση εως την σαρκα ενδεδυσαι. Τους οφθαλµους µου αιρω (236) αισθητως τα εκεισε θεασασθαι και παντα βλεπω καθως υπηρχον το προτερον. Ο δε γλυκυς εκεινος και πληρης Πνευµατος θειου και θεωριας ηξιωµενος προσηνεστατη και µελιρρυτω φωνη ταχιστα απεκρινατο· “Ευφραινει. κτησωµεθα συντετριµµενην καρδιαν.” Ταυτα τοινυν ακηκοως εγω εξ αυτου. Αλλα προς εαυτον επιστρεφε και βεπε µη τι πραξης των τα ενταυθα αποστερουντων σε. τη εµη φιλανθρωπια ενουµενη. Και πλησιον µου γινεται και εις ουρανους αναφερει µε. εν Χριστω αδελφοι. Αυτη γαρ και τα προγεγονοτα και τα γινοµενα πταισµατα. Και το φως επενδυει µε και ως αστρον µοι φαινεται και υπαρχει τοις πασιν αχωρητον. Συνεχοµαι υπο στεγης και τοιχων και τους ουρανους διανοιγει µοι.“Αλλ’ ειπε µοι συ. ω σεβασµιωτατε πατερ και αδελφε.

πολλη η συγκαταβασις και η φιλανθρωπια Θεου προς ανθρωπους. (239) ουτω και αρετης αυγαζουσης οια δη σκοτος η κακια ελαυνεται και ανυποστατος δεικνυται. Αµην. οπερ τη επιµονω της ευχης εργασια και τη µελετη των θειων λογιων και τω εν εξει γενεσθαι των αγαθων αφανιζεται. και γινοµεθα απερ αγνοουντες τυγχανοµεν. µικρον ανανηψας εκ βαθους κακων και σκοτωσεως. Αδελφοι και πατερες. Και οπως ο υπο της αγαπης κατασχεθεις του Θεου και εις βαθος ταπεινοφροσυνης ελασας. Ουτω γαρ και εαυτους ενωσοµεν τω Θεω και ο Θεος ενωθειη ηµιν και τοις εγγιζουσιν εσοµεθα φως και αλας και εις µεγαλην ωφελειαν εν Χριστω Ιησου τω Κυριω ηµων. Ωσπερ γαρ του ηλιου κατα µικρον ανετελλοντος υποχωρει το σκοτος και αφανιζεται. υπο των παθων καλυπτοµενοι. προς τα καλα συνωθουσα µε. και τηνικαυτα µενοµεν διαπαντος αγαθοι. ω η δοξα εις τους αιωνας. αγαπη δε ως αληθως και του καλου µε η εφεσις προς αυτο το πλειστον επεστρεφεν.ρυπου της αµαρτιας. οιους απεργαζονται τους ποιουντας και φυλασσοντας αυτας! “ Αρχην γαρ ποτε βαλων εν αυταις. καθα πρωην υπηρχοµεν πονηροι. Ολον δε ην το τελουµενον φυγη κακων. ψυχην και σωµα και διανοιαν καθαιροµενοι. (238) Περι θεωριας και αποκαλυψεως και πεφωτισµενης ευχης. των προληψεων η συνηθεια και ηθος κακον και φιληδονον. Λογος ΙΖ΄. ει και µη τελειως. Εν µονον εν µεσω τουτων υπηρχε το αηδιζον µε. ∆ιο και εκπληττοµενος εις την του Θεου αφατον αγαθοτητα. . (237) ινα και ηµεις αξιωθωµεν ελασαι ποτε εις µετρα συντοµως τοιαυτα και ιδειν και απολαυσαι των απορρητων αγαθων ενθεν ηδη του θειου φωτος. αλλ’ εκ µερους και οσον χωρουµεν κατα την αναλογιαν της καθαρσεως ηµων. φοβω µεν συνειχοµην τοις κακοις µου σφιγγοµενος. και προσλαµβανοµεν α ουκ εσµεν αξιοι. ∆ια µικρας ουν υποµονης και προαιρεσεως ελαχιστου η µαλλον ειπειν Θεου βοηθεια του ζωντος αναπλαττοµεθα και ανανεουµεθα. ουτω πως καταπληκτικον ανακραζω· “Ω θαυµατος εκπληξις και εντολων Θεου δυναµις. ενεργειται υπο του Πνευµατος του Αγιου.

η δε αγαπη εποιει µε προς τα κατω µη στρεφεσθαι. Κυριε. εν οις εµεινα τε εγω δακρυων ηδυτατα και θαυµαζων τα αφραστα. αλλ’ ως ηδη τελειως και εξω των δεσµων της σαρκος γεγονως. Πληροφορια της συγχωρησεως των αµαρτιων µοι εδιδοτο και υπερ παντα ανθρωπον εβλεπον εµαυτον αµαρτωλοτερον. ο αορατος και τοις πασιν απροσιτος. Και µεσον τουτου παλιν φαιδρος ελαµψεν ηλιος και εξ αυτου εφανη ακτις και αυτη τα παντα επληρωσε και το νοουµενον ακαταληπτον. ο αµαρτωλος και ακαθαρτος. Παντως εγω σε εκ του µη οντος εις το ειναι παρηγαγον”. Ελαβον δε τη χαριτι χαριν και τη ευργεσια ευεργεσιαν και τω πυρι πυρ. Ο αχραντος.”. Ιδου υπο θανατον ων. τη του εµου Σωτηρος Ιησου Χριστου χαριτι. Απιστησαι τω λαλουντι ουκ ειχον και πιστευσαι εφοβουµην δια την της επαρσεως εκπτωσιν. Το αφραστον καλλος του φαινοµενου ετιτρωσκε µου την καρδιαν και προς αγαπην ειλκε µε απειρον. Πολλα γινωσκω των τοις πλειοσιν αγνοουµενων και υπερ απαντας ανθρωπους ειµι . Μικρος ει το ορωµενον και νοερως ορας. εγενου αθανατος και κρατουµενος τη φθορα. φλογα δε τη φλογι και τη αναβασει προσετεθησαν αναβασεις µοι. εχαιρον και παλιν ηµην το ολον ανθρωπος. οτι δη και ολως επεβλεψας επ’ εµε και οµιλιας ηξιωσας. τω δε τελει της αναβασεως φως και τω φωτι φως τρανοτερον. την αγαπην σου βεβαιουσαν. Νους δε θειος τω εµω νοΐ προσωµιλει και ουτω λεγων εδιδασκεν· “Εγνως οιον σε η εµη δυναµις απετελεσε φιλανθρωπως δια πιστιν και υποµονην µικραν. ευρισκη ταυτης επανω. το δε υπερ φυσιν εξεπληττε και το φοβερον αποστηναι µε ηναγκαζε. ο παντων ευτελεστερος και αχρειος – καλον γαρ ανακηρυττειν ευγνωµονως τας ευεργεσιας του Θεου του φιλανθρωπου -. Κοσµον οικεις και συν εµοι υπαρχεις. Ταυτα ηκουον µεν µυστικως και παραδοξως απεκριναµην. σωµα ενδεδυσαι και ουδεµια των του σωµατος ηδονων υποσυρη. Ακουσιως ταυτης καθελκοµαι δια το µετρον της ανθρωποτητος και το της ταπεινωσεως ασφαλεστερον. πως εµοι προσιτος και γλυκυς και φαινοµενος ωραιοτατος δια της απαστραπτουσης σου δοξης και χαριτος δεικνυσαι.Εξ ων ελαβον καγω. (240) Προς α τροµω και χαρα ανταπεκριναµην και ελεγον· “Τις ειµι εγω.

τω µεγαλω φωτι πλησιασαντες. παραστηναι εγγυτερον. εδωρησατο βασιλειαν αιωνιον και ασαλευτον και ως αναξιος των εκεισε κλαιω διαπαντος και κλαιων ου παυσοµαι. αδελφοι µου. γραψαι ηθελησα ουχ ως δοξαν θηρασαι βουλοµενος .αφρων γαρ ο τοιουτος και της ανω δοξης αλλοτριος . τοτε υπερανω των ουρανων αναφεροµαι και τη αγαπη παλιν ενουµαι Χριστω τω Θεω ηµων. ω και ελπιζω. οι µιµησαµενοι δηλονοτι την αυτου (242) υπακοην και ταπεινωσιν και νευσαι βουληθεντες εκ των χειρονων επι τα κρειττονα.ιν’ αφρονως ειπω . και ολως εν αληθεια ευρισκοµαι µηδε το εν φυλαξας ταλαντον εκ παντων οµου των δοθεντων µοι. οι και των κατω. αλλ’ οπως ειδοτες εσεσθε την αµετρον φιλανθρωπιαν του Θεου και οιον υπαρχει των εντολων το φορτιον το ελαφροτατον αυτου του Σωτηρος ηµων Χριστου και Θεου και οση της αυτου δωρεας η αντιδοσις . ( 241) “Ευ δουλε πιστε” ακουω και τα εξης.και εισακουοµαι. Ανοιξαι το στοµα και συγχωρησιν αιτησασθαι των εµοι πεπραγµενων ου τολµω και υπερ αλλων εξ αγαπης παρρησιαζοµαι και . Ταυτα τοιγαρουν. ετι δε και το εµπορευµα της του Θεου συγκαταβασεως γνωσεσθε και το δωρον της µεγαλης αυτου και ακενωτου προς ηµας κενωσεως εισεσθε και τον φρικτον τροπον της χοϊκης αναπλασεως καταµαθετε. καθα και . και οπως αλλοιουνται οι δια την αγαπην του ηµας αγαπησαντος παντα καταλιµπανοντες.. Ως υιος παρισταµαι και ουτω διακειµαι ως ξενος απαρρησιαστος.αγροικοτερος.α και µανθανοντες η επιποθησατε της αυτου αγαπης επιτυχειν η το ταυτης αποτυχειν ως αιωνιον θανατον φοβηθητε και φριξατε -. ω πεπιστευκα. διδαχθησεσθε δε προς τουτοις και ταπεινωσεως υψος και τελειας αγαπης τεκµηριον. οπως γινονται παραδοξως οι σκοτεινοι φως. της γεωδους ταυτης και βαρειας σαρκος στερηθεις. οπως τε ζωσιν οι πιστευσαι θελησαντες τω σταυρωθεντι Χριστω. µηδενος δε των ενεστωτων η µελλοντων στερουµενοι. Των καλων καταλαβειν δοκω το ακροτατον και εις την αβυσσον των αµαρτιων µου κατω κειµενος κατεχοµαι και τη απογνωσει βυθιζοµαι και οταν παντων κατωτερος γενωµαι. Χαιρω οτι µοι Χριστος. ου µην αλλα γαρ και µυηθηναι σαφεστερον της εκει αγαπης την αιωνιον ευφροσυνην και αγαλλιασιν.

και σπουδασητε µιµησασθαι. ω πρεπει πασα δοξα νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων. σκοπησον καλως και ανακρινον σεαυτον ποιω λογισµω και εκ ποιου τροπου εις την τοιαυτην κατεστης αρχην. και µετα παντων οντες ουδαµως εκ της συνουσιας των αλλων µολυνονται· και ευεργετουντες τους πλησιαζοντας ζηµιαν του καλου ουδεµιαν υφιστανται. προς τον ποιµενα. η δια το ονοµαστον σε εκ της ηγουµενιας γενεσθαι και (244) και της του κοσµου βασιλευσι . οποταν ο ποιµην εξ ανθρωπων γενηται. µαλλον τω οµοιουσθαι φιλανθρωπως τω φιλανθρωπω. αρχης τε και µεσοτητος αναβασεις και προκοπας και τελειοτητος µετρα. Αδελφε. ειτε ως µη καταδεξαµενου σου παρ’ ετερου αρχεσθαι αδελφου δια το οιεσθαι µη ειναι σου ευλαβεστερον η λογιωτερον ετερον. τον γουν γεγεννηκοτα παντως υµας και εκ ψυχης αγαπησαντα. ει λαου και ποιµνης ηγουµενος κατεσταθης. η δια το εχειν τας σωµατικας χρειας περισσοτερον των αλλων απαντων και την δουλειαν και την αναπαυσιν. Και οτι χρη τους µεν αναξιως επιπηδωντας τη αρχη παση κωλυειν συνωθειν επι τουτο και συνεργειν. γαλακτοτροφησαντα τε τω λογω του Θεου και τω ζωογονουντι θρεψαντα αρτω και βαδιζειν υποδειξαντα εν τη οδω των σωτηριων εντολων του Θεου. αλλα µεταδιδοντες και ετεροις τον ελεον λαµβανουσι πλεον η διδουσι. τρεφοµενοι τη αιωνιω ζωη της αγιας αγαπης. Αµην. (243) Περι µεθοδων του πονηρου. ινα ειδητε και µετανοιας τροπους. θεοι αποκαθιστανται. ων υποβαλλει τοις κουφοτεροις και φιλοπρωτευουσιν. παντων απορουντες τη ταπεινωσει των αναγκαιων και µηδενος λειποµενοι. τοις ανω ενουµενοι. Ιδου ουν ανεκαλυψα υµιν τοις φιλοις και αδελφοις µου τα εν εµοι κεκρυµµενα µυστηρια – το τελος της εµης ζωης εγγιζον ορω οσον ουπω -. Ει µεν ουν ευρησεις σεαυτον καν ψιλω λογισµω ενθυµηθεντα. οσον ανελθωσι ταπεινουµενοι και οσον ταπεινωθωσιν υψουµενοι. ει µη τινα αλλον.Μωσης ποτε. οτι δια την των ανθρωπων τιµην ταυτη επεδραµες η δια προεδριαν η δια δοξαν. Και προς τω τελει. Λογος ΙΗ΄. η δια το τινας των ιδιων και συγγενων ευεργετησαι και φιλους κτησασθαι τους κατα σαρκα περιπατουντας.

οταν ο ποιµην προς Κυριον εκδηµηση. γινωσκων γινωσκε οτι ου κατα Θεον εγενετο σου η προβλησις. Αρχεται ουν εκαστος αυτων αποκαλυπτειν τον ιδιον λογισµον προς ον αν θαρρει αδελφον και δηθεν ως αστειαζοµενος και µετριαζων. υποβαλλει αυτω οτι· “Και πολλους αν ελκυσαι ειχες προς την µοναχικην πολιτειαν και εξαγαγειν αυτους εκ του κοσµου. φησι. Και ινα σοι. φησι· “Αρτι. Υποβαλλειν αρχεται ο εχθρος. αλλ’ ινα µη γενηται ο δεινα ο αδελφος . ου µη ειχον ποιησαι µε ηγουµενον. κυρι ο δεινα. Ο δε ισως αποκρινεται και λεγει· . επει ο δεινα η ο δεινα αδελφος εν τω πραγµατι τουτο ου ποιει”. η και δια την των ανθρωπων αισχυνην. σαφεστερον τουτο ποιησωµαι. αλλα και αυτος συ ωφεληθης µαλλον ψυχικως και σωµατικως ευρες µεγαλην αναπαυσιν”. εξ ων υποτιθεται ο πονηρος εκαστω των εν κοινοβιω καθεζοµενων. ειτε και κατα φθονον . εαν εφρονουσαν οι αδελφοι. ινα µη καταγνωσθη ως φιλοδοξος. ινα µη ακουσωσι παντες η και παραγενοµενοι τινες ιδωσιν οτι αλλος υπερ σε προεκριθη και καταγνωσωσι σου ως µη εναρετου. εντευθεν ακουε τας επιβουλας και υπονοιας του Σατανα. Αλλα γαρ προς τουτοις και αυτος περισσοτεραν ταπεινωσιν ειχες κτησασθαι. ινα εβλεπον και εµιµουντο σε οι αδελφοι.εσπουδασας του γενεσθαι συ. “. κατα το ιδιον θεληµα. Ει δε και γνωριµος τοις κατα κοσµον εστιν. τιµιον εξ αναξιου ως στοµα µου εσται. Ταυτα τοινυν υποβαλλει τοις δηθεν αγωνιζοµενοις εν τω σεµνειω. Ειχον δε προσαγαγειν οι τοιουτοι και αποταγας µεγαλας και τας υποστασεις αυτων εν τη µονη επιδουναι.και αρχουσι γνωριµον. παντων τα ελαττωµατα. και στοµα αν εγενου Χριστου· ο γαρ εξαγων. Και ουτως ου µονον ωφελησας τους πολλους. Εαν ουν ωσιν εν τη ποιµνη εκεινη των ευλαβεστερων τινες.ως οτι ουκ ηθελες. και λεγειν εκαστω κατα το ιδιον παθος. και προστεθηναι ειοχε το µοναστηριον και οιον του µεγαλου Ευθυµιου και Σαβα και Παχωµιου των αγιων γενεσθαι. κατα την ιδιαν καταστασιν. ταυτα εκαστω αυτων υποτιθεται και φησιν· “Ει εγενου συ ενταυθα ποιµην και ηγουµενος. ειχες αν παντως ωφελησαι και σωσαι και των σων αυτοις αρετων µεταδουναι. ετερον δε οφειλει εκλεξασθαι η αδελφοτης. (245) ως γαρ εσχατον παντων αν διηγες εν τη µονη και βασταζειν ειχες παντων τα βαρη.

“Και ινα µη εκ των υποκριτων. Ου µονον δε αλλα και ο δεινα ευλαβεστερος σου εστι. αδελφε. και ει γενηται ηγουµενος. και παντως ποιησαι ειχον σε οικονοµον. οιδα οτι µετριαζεις. σε δε εις το διαζυγιον απολυσει η και παντελως ιστασθαι σε και διακονειν προτρεψεται. τον δεινα και δεινα κελλαριτην και αποθηκαριον. συ δε πεζοπορων εση και κοπιων· εκεινω διαφορος ετοιµασθησεται τραπεζα και αρτος ωσαυτως και οινος. συ δε µεσον των αλλων η και των λοιπων εσχατος· αγαπα γαρ διαφεροντως τον δεινα. εαν ηθελον οι αδελφοι ινα εγενοµην.“Πιστευσον µοι. και µελλουσιν εκεινον µεν τιµαν ως ηγουµενον. σοι δε η λαχανωδης και σπερµατωδης και τοις πασι κοινη. Αλλα γαρ και εποχουµενος εσται εκεινος εν ηµιονοις πολυτιµοις. και ισως παρ’ εκεινου προτιµηθη. εγω δε εσχολαζον παντως εις µονα τα ψυχικα και ινα ηµην απο των πραγµατων ελευθερος”. σπουδασον γενεσθαι συ. ου χρηζω γενεσθαι. Ταυτα τοινυν και τρεις εκ των ευλαβεστερων ισως ποιουσιν. Ετι δε ισως και απο των εµφανων και ενδοξων αποκειραι εχει. αγνοουντες τας µεθοδους του πονηρου· τοις δε γε σαρκικωτεροις και αµελως εχουσι (246) περι την εαυτων σωτηριαν ταυτα υποβαλλει και υποτιθησιν ο εχθρος. επει προ πολλου τουτο χρονου ενεθυµουµην εγω. συ µεν. αλλ’ ινα µη αδιαφορος τις γενηται και το µοναστηριον καταστρεψη και τους αδελφους λυπηση. Ει γαρ µη τουτο ποιησεις. Λαλησαι ου τολµας· εισι γαρ οι αγαπωντες αυτον και ευθυς επιστοµισουσι . και απελθων θαρρει ταυτα τοις αδελφοις ους ειπε ποιησειν διακονητας. την δοξαν και την παρα παντων τιµην. αλλ’ ευλαβουµην ειπειν σοι περι τουτου. και πως βαστασεις την αισχυνην των αδεφλων. Ειτα παλιν εκεινος φησι· “Καλως ειπας. Και προς ταυτα τι αρα µελλεις ποιειν. γενηται τις και ψευδοευλαβων τουτων. εκεινος δε παλιν εκεινους ως αξιωµατικους και ως αποκαρεντας παρ’ αυτου τιµησει και σου υπερκαθισει αυτους. την τρυφην. φησι. Ακουει ταυτα ο αδελφος και οτι οικονοµον µελλει τουτον ποιειν. πατερ. Πιστευσον. υπερ σε τιµησας επανω σου προκαθισει αυτον. µελλεις παντως δεδεµεναις χερσι τω γενοµενω παριστασθαι και ατιµαζεσθαι παρ’ αυτου. ινα µηπως ως τα παρα γνωµην σου λαλουντα µοι µεµψη”. Εκεινος καθεσθησεται επι θρονου και πρωτος.

φοβω του µη αποτυχειν του σκοπου. των µεν ευλαβεστερων προς το και εαυτους και αλλους ωφελησαι σπευδοντων. και αυτοι αγωνισονται σπουδαιως ινα ηγουµενος γενωµαι”. ως ξενοκουριτης παντων εσχατος ειναι οφειλεις. ουτω κατα την µαταιαν αυτου µελετην και ποιει. (248) Εαν ης εν κοινοβιω αδελφων καθεζοµενος. Αυτοις ουν και συνταξοµαι. το προσκαιρον κερδος και τας του σωµατος ηδονας. Τοιγαρουν και απελθων.σε. πνευµατικε αδελφε. του δε λοιπου πληθους ζητουντος κατα τας ιδιας επιθυµιας τον αγοντα και τω οµοιω προστρεχοντος. Περιερχεται ουν το µοναστηριον συνεχως και απλως εκαστον παρακαλων κατ’ ιδιαν και συντασσοµενος πληρωσαι παντων τα καταθυµια εν αγωνια και τροµω υπαρχει πολλω. διχονοιαι και στασεις γινονται εν τω µοναστηριω πολλαι. Υποχωρησαι της µονης καταγνωσις σου εστι. αλλ’ απερ ο µονος σοφος και ευσπλαχνος λαλησαι θελησει σοι. κατα του αποκειραντος σε πατρος µη θελησης γενεσθαι ποτε. Φησι δε και τουτο προς εαυτον· “Ο δεινα αδελφος ευλαβης εστι και του πραγµατος τουτου ου χρηζει. και πας ανθρωπος καταγελασεται και καταµεµψεται σε. ακουσον µετα προσοχης. παρακαλω. Αλλ’ απελθων εγω τον δεινα κρατησω αδελφον και τον δεινα· αυτοι γαρ τρυφαν αγαπωσι. και ουδε ευρησεις αλλαχου αναπαυσιν· ενθα γαρ απελθης. Λοιπον ουν παση δυναµει αγωνισαι µη νικηση τις των ευλαβεστερων”. ει και πορνευοντα. παιζειν τε και χαιρεσθαι και της µονης εξερχεσθαι συνεχως και διαγειν εν οις θελουσιν. των εµων ρηµατων· ου γαρ απ’ εµαυτου λαλησω. Αλλως τε και οσα αν µοι ειπωσι. Υποµενειν ταυτα και ειναι εν τη µονη σου ου δυνασαι. των δε σαρκικωτερων την εαυτων µονον δοξαν ζητουντων. και οµοιως συνταξοµαι”. ει και µεθυοντα βλεπεις αυτον και τω δοκειν σοι κακως τα της µονης διεξαγοντα πραγµατα. εχει δε συγγενεις και φιλους και βουλεται θεραπευειν αυτους απο της µονης. Ταχα δε ισως και τυψουσι σε αντιλεγοντα. (247) Ειτα σκεπτεται και λεγει εν εαυτω· “Παντες γινωσκωσι τον δεινα αδελφον και τον δεινα ευλαβεστερους και µελλουσιν εκεινους ζητειν καµε παραβλεψασθαι. Εκ τουτων ουν και ετερων πολλων σχισµατα. και χειρων εσται η ατιµια. Συ ουν. Απελθων λαλησω κακεινω. ει τυπτεσαι και .

πιστευσον. (249) και καθως επιστασαι. Συναγωνισωµεθα δε αυτω παση δυναµει και ηµεις. παντα εις δοξαν Θεου ποιειν οφειλοµεν και εις σωτηριαν των ηµετερων ψυχων. ταυτα σευτω επιγραφε και ως ιδια σου αµαρτηµατα λογιζου και µετανοει εν δακρυσιν. Και αν κελευης. τω αγαθω και χρηστω. προσεχε εαν γινωσκη σου η συνειδησις ισον σου ειναι αδελφον τινα της µονης η και µειζονα λογω και εργω και πραξεσιν αγαθαις. Μη θελησης γενεσθαι αντιχριστος. συ Θεου χαριτι ευλαβης υπαρχεις και πνευµατικος. Και οιδας οτι αδελφος ηµων ο δεινα ευλαβης εστι και εναρετος. . ειπε τω µελλοντι γινεσθαι αδελφω κατ’ ιδιαν· “Κυρι αδελφε. Μη συγκαθεσθης τοις λοιδορουσιν αυτον. και ετερον προβαλεσθαι ηγουµενον οι αδελφοι βουλονται. Ει µεν ουν εχει ταπεινωσιν ο αδελφος και την ψυχην απηλλαγµενην φιλοδοξιας. Αλλα γαρ και αυτον εν τουτω τον Θεον θεραπευσοµεν και παντες ηµας επαινεσουσιν οτι ουχ εαυτους συνεστησαµεν. ως αν αποστασης τινας των αδελφων εκ της προς εκεινον αγαπης και πιστεως. αλλ’ ον ο Θεος ηθελεν”. και δια τουτο παρα των αδελφων εις ηγουµενον προτιµωµενον. βαλε εν τη καρδια σου και εκεινων µονων βιαζου µιµνησκεσθαι· οσα δε απρεπη και κακα η εργαζοµενον η λεγοντα ιδης. αλλα παση χαρα και ταπεινωσει καταδεξαι και συνεργησον καθαρως τη θελησει των αδελφων. τη βουλη του Θεου δηλαδη και τω αδελφων αντικειµενος. Ει δε συµβη αυτω θανατος. χωρις δε πασης προσπαθειας της εις τον ετερον. και πασης αλλης πονηρας υπονοιας πληροφορει αυτον ο Θεος· και δεξεται παντως τους λογους σου και ευθυς υπακουσει σου. ινα εξωµεν µετ’ αυτου και συν αυτω και την συνειδησιν ηµων ακατακριτον. λεγει και αυτος αυτω ταυτα. Ει δε και ευλαβεστερον αλλον παρα τον ψηφιζοµενον επιστασαι ειναι. ας ποιησωµεν εκεινον ηγουµενον. Οσα ουν αγαθα βλεπεις ποιουντα αυτον. και εχει καλως ποιµαναι πασαν την αδελφοτητα. και τον µισθον. εχων ως αγιον εκεινον και επικαλουµενος την ευχην αυτου. µηδε πορευθης µετα των µελετησαντων κατ’ αυτου. λογους λαλων η εργα επιτηδευων οπωσουν σκανδαλου και υπονοιας. Υποµεινον δε αυτον µεχρι τελους µηδεν περιεργαζοµενος των εκεινου κακων.ατιµαζεσαι παρ’ αυτου και πολλαις αλλαις καθυποβαλλεσαι θλιψεσι.

σαλευοµενην πασαν υπο των πνευµατων της πονηριας. Ει δε και υποβληθεις παρα του εχθρου η και δοκιµαζων σε. Εαν δε και προς κακον ισως οι πλειονες η και παντες οµοφωνησωσιν. αλλα προς δικαιολογιας κινηθη συνιστων εαυτον. Αλλα γαρ µητε υπο φοβου εκκλινης του αγαθου και τον πονηρον καταδεξη γενεσθαι. αλλα αφες τους κακους συντριβηναι παρ’ ου εκριναν αρχεσθαι. ως αν και τον οικειον κερδησωσι πονον και ωφελειαν ουχ ευρησωσιν. ως ουκ εστιν αξιος της προστασιας· ειτα και µη βουλοµενου µου γενηται και θλιψεις πολλας επαγαγει µοι”. λεγει σοι· “Γενου λοιπον συ. και σπουδασον παντι τροπω. µη συγκατασπασθης τω παθει αυτου µηδε τω εκεινου πτωµατι περιπεσης. Ει δε µετα τον θανατον του προεστωτος ιδης την περι σε αδελφοτητα πασαν αστηρικτον. και ταις της σαρκος επιθυµιαις και ηδοναις διασυροµενην και καταπιπτουσαν και µηδεµιαν εχουσαν βασιν µητε θεµελιον επι της πετρας. υπ’ ουδεµιας επιθυµιας (250) κλαπεισαν προς ηδονης επιθυµιαν.Και τηνικαυτα οι αµφοτεροι λαλειτε παση τη αδελφοτητι. τοις ευλαβεστεροις και πνευµατικωτεροις εξακολουθησον. χαιρω δε εις σε”. αλλ’ ολην κλονουµενην και αλλον αλλαχη αδελφον τας χειρας απλουντα . επει εκεινον ον λεγεις ουκ εω γενεσθαι. Ει δε συ µεν λεγεις απροσπαθως υπερ του πνευµατικωτερου αδελφου. Αλλ’ ει µεν των προκριτοτερων ης. λεγων εν σεαυτω· “Μη φανω κωλυων και αντιλεγων περι του δεινος. και γινεται το θεληµα του Θεου. ο δε αδελφος ουχ υπακουει σου. παραχωρησον και µητε συνεργησης µητε κωλυσης. επειδη πολλακις διδωσιν αρχοντα τω λαω <τω> απειθει ο Θεος κατα την καρδιαν αυτων. Και ταυτα µεν ουτως εστωσαν σοι βεβαια και αµετακινητα. γινωσκε οτι υπο φιλοδοξιας κατεχεται. αλλα φυλαξον σου την της ψυχης παρθενιαν αφθορον τω Χριστω. ως Χριστου διακονος. εχειν δε και των εξωθεν βοηθους επι τουτο επραγµατευσαντο. εκ καθαρω τω µαρτυριω της σης συνειδησεως τον πνευµατικωτερον αδελφον γενεσθαι ηγουµενον. ερωτωµενος µετα παρρησιας ειπον την αληθειαν και τους αστηρικτους εις το καλον στηριξον· ει δε των εσχατων και των µη καλως ειδοτων διακρινειν του δικαιου τον αδικον.

ουχ οπερ σωζει αυτον αλλ’ οπερ συγκατασπα εις αδην και εις σκοτος (251) και πυρ ηδονων το σωµα και την ψυχην αυτου. την αξιαν των αποστολων παντι τροπω λαµβανειν αγωνιζοµεθα και την εκεινων εξουσιαν χρυσιω εξαγοραζοµεν. οτι εις τοιαυτην τολµαν και σκοτωσιν οι µοναχοι κατηντησαµεν. του ολου σωµατος την καταπτωσιν. αδελφε. Εαν ουν ουτω ποιων και ουτως εχων ιδης των αδελφων σου τινας επι κακω οµονοησαντας και απαταν περιτρεχοντας τους απλουστερους αυτων. το µεγεθος εννοησαι της τολµης. αλλ’ ουδε γραµµατικου η ρητορος τινος αναλαβεσθαι ταξιν ιδιωτης (252) τυγχανων. λυπηθητι και εν οδυνη καρδιας σου θρηνησον. πενθησον υπερ των τοιουτων και δακρυσον. και τον Θεον απο καρδιας µετα πονου και δακρυων ικετευσον στησαι της τοσαυτης κακιας την ρυµην και προς το κρειττον µεταστρεψαι τας καρδιας των αδελφων. µηπω την χαριν των αποστολων λαβων µηδε τους καρπους αυτης θεασαµενος γεωργηθεντας εν σοι! Και πως υποφερεις. Φευ µοι τω ταπεινω και αθλιω. αλλα και παση σπουδη και δωροις εις βοηθειαν αυτων τους εξωθεν επισπωµενους. ωστε ποιµαινειν επιχειρειν ηµας διχα Χριστου τα του Χριστου προβατα. και δια ηδονην και απολαυσιν σωµατος και χρηµατων πορισµον και την εξ ανθρωπων τιµην. ελεησον. Και θρονω µεν βασιλεως ουδεις επιβηναι τολµα µη θελησαντος εκεινου. εαν σε πασα η µεγαλη αυτη και πολυανθρωπος πολις παρεκαλει λεγουσα· “Ποιησοµεν σε πραιποσιτον και του βασιλεως πρωτοβεστιαριον. ανιστορησον κατα νουν. Ορα δε την ροπην της καρδιας σου. σπλαγχνισθητι και οικτειρησον. και αντι ευλογιας καταραν σοι και οργην του Θεου προξενηση.και περιδραξασθαι τι σπουδαζοντα. µηποτε προσφερη την δεησιν περι σεαυτου. συµπαθησον. και αναβησθι µονος εις το παλατιον και εισελθων λαλησον τω βασιλει περι ηµων και παρακαλεσον . ως αν προτιµησωνται σε. των σων µελων τα συντριµµατα. ουδε επι λαου αναγνωναι αγραµµατος ων. µητε τον Θεον φοβουµενοι µητε τους ορωντας ηµας αισχυνοµενοι. την δε των αποστολων αξιαν επιζητεις η και καταδεχη. ει καλως βλεπειν ηξιωσαι των σων αδελφων τα τραυµατα. αλλους δε παλιν σφριγωντας και περι την αρχην µαινοµενους και την επιθυµιαν ταυτης ακρατητον εχοντας. Ειπε µοι αγαπητε.

Ει γαρ εγινωσκοµεν. καθως ειρηται. Εαν δε. ερευνων δε ακριβως ευρισκεις σεαυτον πασης µεν απηλλαγµενον φιλοδοξιας. ως ξενου πασι τοις εν τω παλατιω. Παντως οµολογησεις ως ουκ ποτε διαπραξασθαι τετολµηκας. Και ως ευκαταφρονητος η επιχειρησις τουτου του πραγµατος.αυτον ποιησαι ηµιν τα και τα”. ινα και αυτους του κριµατος απαλλαξωµεν και ηµεις βιωσωµεν ασφαλεστερον. Ουαι µοι. αδελφε. αδελφε. ουκ αν εις τοσουτον ποτε αυθαδειας και τολµης ηλασαµεν. φυλαργυριας δε και µνησικακιας το παντελες καθαρευοντα. αρα ετολµησας αν ποτε τουτο ποιησαι η αποδεξασθαι το αξιωµα. και προς τουτοις υπερ τον πλησιον . προς απωλειαν δε της ιδιας ψυχης. ωστε των θειων κατορχεισθαι πραγµατων και πλειονα την τιµην και τον φοβον φυλαττειν (253) τω επι γης βασιλει υπερ τον αθανατον βασιλεα Χριστον. πασης δε ηδονης και επιθυµιας σωµατικης ιχνος ουκ εχοντα. αλλα και τους ταυτα σοι λεγοντας ως µαινοµενους και εκφρονας µαλλον εµεµψω και κατεγελασας. αγαπην δε τοιαυτην εις τον Θεον εχοντα ως εκ µονης της ακοης του ονοµατος του Χριστου αναπτεσθαι τω ποθω ευθυς και καταφερειν τα δακρυα. Και πλησιασαι τω απροσιτω φωτι και µεσιτης Θεου και ανθρωπων γενεσθαι µικρον σοι λελογισται. Ει τοινυν αδυνατως εχοµεν επι ανθρωπινων πραγµατων τοιαυτα ποιειν. ου φρικτον σοι εστι και δοκει το αναλαβεσθαι αποστολικον αξιωµα προπετως. πραοτητα τελειαν και αοργησιαν εχοντα. και τους εις τοιαυτην αναξιως επιβαινειν επιχειρουντας αρχην παντι τροπω ανατρεπειν και εκκοπτειν της εγχειρησεως· αλλα σπουδασωµεν οσον το εφικτον κωλυειν αυτους της παραλογου ορµης. και προς βλαβην µεν σπουδαζοντα των αδελφων. παντα δε τον τυχοντα απλως επιπηδωντα και αναξιως τη ποιµενικη αρχη. και το αξιωµα ουχ ως τιµης αλλ’ ως ατιµιας και κολασεως προξενον απερριψω. Τοιγαρουν µη παυσωµεθα εαυτους ανακρινοντες. ουδενα ορας εν τω µοναστηριω αδελφον εµµαρτυρον βιον εχοντα και πνευµατικον εργω και λογω τυγχανοντα. αλλα αγνωριστου τυγχανοντος και αυτω τω βασιλει. φοβουµαι οτι εις παντελη κατηνεχθηµεν σκοτωσιν και δια τουτο αγνοουµεν οποιων κατατολµωµεν πραγµατων. σου δηλονοτι εις παλατιον µη εισελθοντος ποτε.

(255) µαλλον δε παρα του ηλιου της δοξης µαθησει. τη ζεσει ταυτης αναγκαζοµενος παντε τε λογισµον ανθρωπινον απωθουµενος. ως νοµιζειν εαυτον ανικανον και αναξιον. της αυτης ηξιωµενον γνωσεως τε και δωρεας. ενδεδυµενος δε ης τον φωτοειδη χιτωνα της ταπεινωσεως. αλλα ταπεινωθητι και µετα ευχης αυτου και προσταξεως τουτο ποιησον. . ως καιεσθαι µεν εν τω ενουσθαι τω απροσιτω πυρι. εαν γυµνον εχης τον νουν πασης κοσµικης ενθυµησεως. και επιβηθι της αρχης δια µονην την σωτηριαν των αδελφων. (254) της ανθρωπινης φυσεως επισταµενος την ασθενειαν. θαρρεις δε τη ανωθεν χαριτι και τη εξ αυτης ικανοτητι και προθυµως επιχειρεις τω πραγµατι. αλλ’ ολως ισος ειναι προς παντας τη απλοτητι και αγαθοτητι και τη ακακια της καρδιας σου· µηδε τοτε ανευ βουλης του σου πνευµατικου πατρος της αρχης επιβηναι τολµησης. φωτιζουσαν και ως ηλιον αποτελουσαν τα εντος της καρδιας σου. εαν πλουσιαν εν σοι ορας την χαριν του Αγιου Πνευµατος. και το της βατου θαυµα εναργως κατανοεις εν σοι εκτελουµενον. ωστε µητε τοις σνεργουσι καν ψιλως την καρδιαν προστιθεσθαι µητε τοις αντιπραττουσιν αηδιζεσθαι. και απογυµνυµνωθηση της δοξης και του δοθεντος σοι θειου χαρισµατος – εαν γαρ συνεργον ευρησης αγαθον και πνευµατικον συµβουλον.πενθουντα και ηγουµενον ιδια τα αλλοτρια σφαλµατα και εαυτον παντων απο ψυχης αµαρτωλοτερον εχοντα· και τελος. και την ψυχην αυτην δια µονην την του Θεου εντολην και την αγαπην του πλησιου υπερ των αδελφων προτιθεµενος· και προς τοις ειρηµενοις. ει αρα και τω ηλιω ποτε ενητενισας. ινα µη τα εναντια του θειου θεληµατος αλλα κατα το αυτο χαρισµα και µετρον λαληση σοι τα δοκουντα Θεω και τα συµφεροντα τη ψυχη σου. ισθι οτι ασφαλεστερα σου εσται η επιχειρησις και ταπεινοτερον σου το φρονηµα γινεται – ταυτα τοινυν παντα και τουτων πλειονα ετερα εαν βλεπων βλεπης. ως αν µη ευρεθης πειθαρχων ανθρωπω και ου Θεω. µη κατακαιεσθαι δε δια το απηλλαγµενην ειναι παντος παθους την σην ψυχην· ετι δε ει ουτω ταπεινουσαι. ευρησεις αληθως και απο σεαυτου γνωσεις. Αλλ’ εαν οιδας τον σον πνευµατικον πατερα µετοχον ειναι του αυτου Πνευµατος.

οιον ο πους εις το περιπατειν. πολλω µαλλον η των πραγµατων αυτων εγχειρησις και διοικησις. ∆ια δη τουτο ολιγα ταυτα. Ωσπερ γαρ η του ανδρος κεφαλη εχει µεν απο της εξωθεν διαπλασεως και ευπρεπειας το περικαλλες και το τιµιον. ως και πασας εχουσα εν εαυτη τας αισθησεις και τον νουν και τον λογον αυτον· ουτω και οι εν τη µονη αδελφοι ου παντες πασας. Σωµα γαρ.και ουδεν θαυµαστον· µελη γαρ εκ µερους εισι -. και ου µονον τας ψυχικας αλλα δη και αυτας τας σωµατικας. δι’ ου και την καρδιαν εση βλεπων την σην. Οθεν και µολις µιαν η δυο των αρετων εν ταυτω ευρησεις εν υπηκοω ενι (256). και τα των εγχειρισθεντων σοι προβατων. αλλος δε αλλο τι ενεργειν και διακονειν πεφυκεν.Ει δε η προβλησις τοιαυτη και ουτω δυσκολος και εις το γενεσθαι ταυτην κατα Θεον δυσνοητος. διαγινωσκειν καλως και πρεποντως οικονοµειν. εξ ων µαθειν και γνωναι κατηξιωθηµεν. η δε κεφαλη του ολου σωµατος εστιν η συστασις. επειδη αλλο αρετη και ετερον χαρισµα. αλλα και απο των πνευµατικων χαρισµατων πλειονως εγκαλλωπιζεσθαι. αλλα γαρ τα των αλλων απαντα καταλειψαντες επι τον ποιµενα τον λογον ιθυνωµεν. Βλεπων τοινυν βλεπε την σην καρδιαν. ουτω δη και ο προεστως· ου µονον γαρ απο των ψυχικων και σωµατικων αρετων οφειλει κατακοσµεισθαι τε και φαιδρυνεσθαι. εαν µη και τον νουν και τας αισθησεις σωας και ακεραιας εχη. ινα µη εκποµπευοντες φανωµεν τα εν τοις µοναστηριοις γινοµενα. και η προς τους πειρασµους υποµονη. µαλλον δε τον οφθαλµον αει της σης διανοιας εκπλυνε και καθαρον ειναι περιποιου και αθολωτον. και η προς τους πολεµους λεπτοτατη διακρισις. µαλλον δε πατερων και αδελφων. ο δε γε προεστως πασας απαιτειται τας αρετας εχειν εν εαυτω. τον νουν και την χειρα επεσχοµεν. δηλα τη αγαπη υµων δια της κατηχησεως ταυτης ποιησαι ωηθηµεν δειν· περι δε των λοιπων. πατερ πνευµατικε. Αι µεν γαρ αρεται εξ ηµετερας κατορθουνται σπουδης . η εκκλησια εστι και κεφαλη ταυτης υπαρχει ο προεστως· καθαπερ τα µεν αλλα µελη του σωµατος εν καθ’ εν µιαν εχει ενεργειαν. αχρειος δε υπαρχει και ατιµος πασιν. µαλλον δε συν ταις αρεταις και αυτα τα µυστικα και µεγαλα χαρισµατα. η χειρ εις το κρατειν και εργαζεσθαι. ως ακουεις.

το δε µη επιθυµειν τινος (257) αλλα µετα χαρας και ευφροσυνης υποφερειν της πτωχειας την καµινον. Ουτω πασα πραξις καλη τε και αγαθη κατα την του Κυριου εντολην γινοµενη αρετη γινεται· αλλα καθαπερ ο γεωργος κοπια µονον αροτριων και σκαπτων και καταβαλλων εις γην τα σπερµατα. πασαν. τα δε πνευµατικα χαρισµατα δωρα εισιν εκ Θεου τοις αγωνιζοµενοις διδοµενα. το κρατειν οργης και θυµου αγωνος εστι θαυµαστου και πονου σφοδρου. κεκτησθαι σωµατικην τε και πνευµατικην αρετην. Θεου µονου εστιν ενεργεια και της εκεινου χειρος µεταποιησις. το δε εις ακινησιαν τουτων ελθειν και γαληνην κτησασθαι καρδιας και τελειαν πραοτητα. Θεου δε δωρον το και φυηναι ταυτα και δουναι καρπον οψιµον τε και πρωϊµον. Χρη ουν σε. ουτω και επι των πνευµατικων ευρησεις εν αληθεια γινοµενον. Οιον τι λεγω. Θεου δε µονου δωρον και ελεος το και βρεξαι υετον της αυτου φιλανθρωπιας και χαριτος και καρποφορον αποτελεσαι την ακαρπον των καρδιων ηµων γην. καλους και αυτοι τους χαρακτηρας και βασιλικους οτι µαλιστα εν εαυτοις εγχαραξωσι. Ηµετερον µεν γαρ εστι το πασαν πραξιν µετελθειν και µετα πονου και κοπου σφοδρου τα σπερµατα των αρετων καταβαλειν. ως αν ο καταπεσων του λογου κοκκος εν ταις ηµετεραις ψυχαις νοτιδα θειας µεταλαβη χρηστοτητος και φυεις αυξηθη και εις δενδρον µεγα φθαση. Η νηστεια και η εγκρατεια αρετη εστι· µαραινει γαρ τας ηδονας και τας πυρωσεις συστελλει του σωµατος. ινα ως εις αρχετυπον καλον προς σε οι αδελφοι αποβλεποντες. µυστικη τις υπαρχει και θεια ενεργεια. τον ποιµενα των προβατων Χριστου. τουτο δωρον Θεου και χαρισµα υψηλοτατον. Και παλιν. το διασκορπισαι και διαδουνται τα υπαρχοντα παντα τοις πενησι και γενεσθαι πτωχον ζητουντα ελεηµοσυνην της ηµετερας υπαρχει θελησεως. γενεσθαι εις ανδρικην δηλαδη τελειοτητα του µετρου της ηλικιας του πληρωµατος του Χριστου. Ταυτα δε της ηµετερας εισι προαιρεσεως εργον· το δε αθλιπτως και απονως ταυτας µετερχεσθαι και εις αγνειαν φθασαι και τελειαν απαθειαν.και εξ οικειων πονων συναγονται. ως κεφαλην του λοιπου σωµατος της υπο σε Ισραηλιτικης εκκλησιας. ως ειρηται. Παλιν. Μη δη ουν η εν σοι σαλπιγξ ηχειν ησυχαση ποτε. αλλα τοις µεν την ερχοµενην .

µεγαν ενθεν τε κακεισε κοµισονται. και εαυτον µεγαλων αξιωσεις των . ινα µη θηριαλωτος µια εξ αυτων γενηται. γνωσει πεφωτισµενον τη θεια. µη προτιµων του πνευµατικου και εναρετου µηδε αυτον ον εχεις πρωτον εν ταις διακονιαις της ποιµνης σου. ινα καν την σην παρακουοµενος ρυσην ψυχης (258) της φοβερας οργης του Θεου. καθο σοι εντελλεται ο θειος αποστολος. και τον µισθον εικοτως. και πολλαι η µια και του ενος γενηται εις ετεροτητα διαµερισθεισα. διχα πασης αισχροκερδιας. παρακαλει. ολους αγνους. µεσον δηλαδη των λοιπων κυλιοµενους ως λιθους τιµιους. µη ψωραλεον η ωτοτµητον η χωλον ολως επιφεροµενον. την δε τιµην ενι εκαστω κατα την αξιαν και το µεγεθος της αρετης απονεµεις αξιως. Αι νυκτες ισα και ηµεραις (359) δαπανηθησονται σοι εις την φροντιδα των καταπιστευθεισων σοι ψυχων. ους και ως συνεργους εξεις εν τω Ευαγγελιω της πνευµατικης σου διδασκαλιας. διδασκε. αναδεχοµενους τα βαρη των αδελφων και ανακουφιζοντας σε των πονων. η τη αρκτω της επιθυµιας καταβρωθεισα η τω δρακοντι του θυµου καταποθεισα η τοις γυψι των λογισµων της επαρσεως διαµερισθεισα. Ουτω γαρ και πολλους σωσεις. αρετων πληρες. οι και ως πνευµατα εισι λειτουργικα εις διακονιαν αποστελλοµενα. αδολως ως εκεινοι και πιστως διακονουντες. επιτιµων και ανακοπτων τας επι κακω εγχειρησεις αυτων. απολαυσις ουδεµια. επιπλησσων. και την µεν αγαπην ισης εξεις επι παση τη εν σοι αδελφοτητι. τους δε νουθετει. τελειους εν τελειοις τοις εργοις απεργαζοµενος. Οι δε τη προσευχη και τη ησυχια και τη διακονια προσκαρτερουντες του λογου εν υποµονη εργων αριστων ασκησεως. καθαρους απο ρυπαρων εργων τω Χριστω σου προσαγων. εν µηδενι µηδαµως λειποµενους. αλλ’ ινα σωον το ποιµνιον σου και πολυτοκον ανασωσης τω αρχιποιµενι Χριστω τω Θεω. Οι µεν γαρ διακονουντες την αξιαν επιφερονται των εν ταις Αποστολικαις Πραξεσιν αναγραφοµενων επτα διακονων. Ουκ εστι σοι αναπαυσις σωµατος εν τουτω τω εργω.ροµφαιαν επι τους απειθεις και ατεραµονας προλεγε. Ανοιξον σου τα σπλαγχνα επι παντας επισης τους σους αδελφους. αυτων των αποστολων και κορυφαιων την αξιαν συν σοι επιφερονται. ολον καρποφορον. εσθ’ οτε και δεοµενους ελεγχων και επιπληξεων ευκαιρως ακαιρως επιστηθι.

µη µνησικακος και κακον αντι κακου αποδιδους. ταπεινος. µισων ηδονην πασαν του βιου και ευπαθειαν της σαρκος. εγκρατης. πιστος. ευσταλης. ινα τα των αλλων σκαµβα εν αυτω απευθυνωνται. µη φιλοτραπεζος. υποµονητικος. ινα ως δυνατος µεν τα ασθενηµατα βασταζης των αδυνατων. σπουδαιος. ζηλωτης. ησυχος. ευκατανυκτος. µη θυµωδης. αφιλαργυρος. µη περπερος η ευτραπελος η φιλαργυρος. ευτελης. ως δε ποιµην το πλανωµενον επιστρεφης και το καλως εχον πολυτοκον εργαζη ταις αρεταις. µισοδοξος. µη φιλοινος. µη φιληδονος. Μη δια δοξαν ανθρωπινην πραξης η λεξης τι των µη ανηκοντων τη µονη σου πραγµατων. µη προτιµωµενος ετερον τι των του κοσµου πραγµατων της αγαπης αυτων. µη φιλοϋλος. πραος. ως δε ιατρος τα παθη θεραπευης και το νοσηµατα των νοσουντων κατα ψυχην. µη φιλοδοξος. απραγµων. Αλλ’ εστω µαλλον ακτηµων. Και γαρ επει των λοιπων αυτος προεκριθης εις το ποιµαινειν την λογικην ποιµνην του ∆εσποτου σου και Θεου. προσηνης. εµµεριµνος. τας δ’ αλλας οι διακονουντες . Σπευδε ουν επαυξανειν το ποιµνιον του ∆εσποτου σου. φροντιδα ποιουµενος (260) των καταπιστευθεισων σοι ψυχων ως οικειων µελων. εαυτω µαλλον η τοις αδελφοις σου τα της µονης θησαυριζων απολαυσεως ενεκεν. Μη προς ανεσεις η τρυφας εκκλινης του σωµατος. το δε ψωρας γεµον και ανιατως εχον της αγελης σου τεµνης της λογικης. µη κενοδοξος. µη υβριστης. µηδε το εριον και το στεαρ καταδαπανησης κακως των προβατων Χριστου.ανωθεν αµοιβων. δει σε κατα τον αυτου λογον εσχατον παντων ειναι τω φρονηµατι και τη κατα Θεον ταπεινωσει σου. ει δεοι δε τιθεις και την ψυχην σου καθ’ εκαστην υπερ αυτων. αγρυπνος. οµοσκηνος των αποστολων και των ποιµενων Χριστου γενοµενος και συµβασιλευων αυτω τω Υιω του Θεου εις απεραντους αιωνας. µη συνεχεις αγαπησης τας προοδους ποιεισθαι εν ηµιονοις πολυτιµητοις και τοις εποµενοις οµου και προαγουσιν. Κανων ευθυς ο σος εστω βιος προκειµενος µεσον των αδελφων και πατερων σου. Αρκετον γαρ σοι και απαξ του µηνος εξερχοµενω τας αναγκαιοτερας εκτελειν διακονιας και υποθεσεις της ποιµνης σου. αοργητος. ινα µη και τοις υγιεσι των λογικων σου προβατων µεταδω του νοσηµατος.

επειδη αυτοις δεδοται γνωναι τα µυστηρια της βασιλειας των ουρανων κατα την του Κυριου φωνην. το της ιεουρουργιας µυστηριον. λογον ζωης εν εαυτοις εχοντες. την ταπεινωσιν. τοις δε γε τεκνοις ταπεινας και αναρτυτους και καταπεφρονηµενας. την κατανυξιν. Τους ιερεις την ευλαβειαν. το απερισπαστον σοι διατηρουντες εν τη διακονια του λογου και τη επιµελεια δηλονοτι µετ’ ευχης (261) προσκαρτερουντι των αδελφων. αλλα ηπιω λογω και φθεγµατι διδαξεις αυτους πως δει περιπατειν εκαστον και µεσον της αδελφοτητος αναστρεφεσθαι. αλλα κοινη µεν η τραπεζα ανευ τινος αρρωστιας και υπαντης φιλων. σοι τε και τοις τεκνοις εστω· ειτε δια λαχανων εφθων και σπερµατων. ειτε και δια ιχθυων απαξ της εβδοµαδος κατα Κυριακην ηµεραν και ∆εσποτικην εορτην παρα του κελλαριτου κοινως ετοιµαζεται. Μη εαυτω µεν τραπεζας ετοιµαζης πολυτελεις. Ουκ εση θυµω και οργη και κραυγη κατα των σων φεροµενος τεκνων και αδελφων ανευ τινος πραγµατος κινδυνον προξενουντος ψυχης. το µακαριον πενθος και του ειναι και γινεσθαι δια λογου και πραξεως των λοιπων εις ωφελειαν. (262) την του θειου βηµατος εν φοβω Θεου και τροµω παραστασιν. την επιµονον προσευχην και κατανυξιν. την συντριβην της καρδιας. των του αυτου σοι και φρονηµατος και βιου. την ειδησιν ακριβως των αποστολικων κανονων και παραδοσεων. την µελετην των θειων Γραφων. την επιµελειαν και παραστασιν της ευχης. την αποκαλυψιν των του Θεου µυστηριων. ινα µη επι το . Τους νεους και αστηρικτους διδαξεις φειδεσθαι εαυτων τε και των λοιπων αδελφων. Ει δε κατα των ατακτων δει σε ποτε εν ραβδω και βακτηρια ευλογω κινηθηναι θυµω προς το ανακοπην τινα ποιησασθαι του κακου και αναστειλαι λοιµωδη φθοραν εν αυτοις. την των δογµατων ορθοτητα. την καθαροτητα της καρδιας. την ησυχιαν. ινα µη προξενοι τοις ορωσι γινωνται βλαβης δια τε του βαδισµατος και της ακαταστασιας των ηθων και της παρρησιας και των ατακτων της νεοτητος επιτηδευµατων. τα δακρυα.ποιησουσι. Τους εν τη ασκησει χρονισαντας εν λογω διδαξεις συνεσεως την υποµονην των επερχοµενων πειρασµων απο του εχθρου. ινα ωσι παση αδελφοτητι και τοις εξω αλας θειον και φως.

χειρον επεκτανθη τα της φαυλης εργασιας και διαθεσεως. ως αν ειδειης τινες µεν αυτων συστασεως δεονται της των ευχοµενων και κοινωνουντων. ισθι. τοις ιερωµενοις και τοις εξ αγωνων και µετανοιας δια δακρυων καθαρθεισι πολλων και των αχραντων µετεχουσι µυστηριων Χριστου ηγιασµενοις . Μονοις γαρ. τινες δε αφορισµου και της µετα δακρυων µετανοιας και στασεως των µετανοουντων. ινα ειδως εση τινα τα των εις Χριστον πιστευοντων εισι κεκρυµµενα µυστηρια. και µη σφαλη ποιων τα µη τη θεοσεβεια προσηκοντα. “Ευλαβεις ποιησεις” κατα το γεγραµµενον “τους πνευµατικους σου υιους” και διδαξεις αυτους ευλαβεισθαι απο των ιερων τε και θειων τοπων οµου και σκευων του ηγιασµενου ναου του Θεου και της λειτουργιας αυτου. Και δει σε της αναγνωσεως µαλλον των διαταξεων και των κανονων αυτων επιµελως εχεσθαι. Και µαρτυς Ιησους. εκδικησιν ποιου των εντολων του Θεου και των τεθεντων κανονων υπο των αποστολων αυτου. µικρου τινος πραγµατος παρ’ εντολην Θεου γενοµενου επι καταστροφη των αποστολικων κανονων και διαταξεων και εφ’ υβρει του ευαγγελικου βιου και της των µοναχων καταστασεως καταφρονησης. Εστω σοι µετα παντων και επι τη εξετασει των λογισµων εκαστου ακριβεια. ουδε τουτο απαδον εκριθη τοις αποστολοις εν ταις αυτων διαταξεσι και τοις θεοφοροις πατρασιν ηµων. η κακιαν µεν αναστελλουσα και διωκουσα. αλλα τον σον µιµουµενος Ιησουν και Θεον. Ισθι γαρ οτι εκαστω των τοιουτων καταλληλον οι αυτοπται του Λογου και µαθηται τον τοπον εικοτως απενειµον. δικαιοσυνη δε βοηθουσα και αρετη. και ουκ εκφευξη το φοβερον επι τουτω κριµα της οργης του Θεου. ινα µη την εκκλησιαν Θεου αντι ναου αγιου σπηλαιον ληστων η πορνειον εν αγνοια η γνωσει ποιησης κατα προσπαθειαν. Μη ουν εν προσποιησει πραοτητος δια µονον επαινον των ανθρωπων. επαινετη τε εστι και θεαρεστος και πασιν ευαποδεκτος τοις δικαιοις. και τας τραπεζας των κολλυβιστων ανατρεπων. φραγγελιω τυπτων τους ατεραµονας Ιουδαιους. Πασα γαρ κινησις και πασα πραξις ηµων. (363) εµβρινωµενος και εαυτον απαθως εκταρασσων. εµποριου οικον τον οικον πεποιηκοτας της προσευχης. επειδη γεγραπται· “Μακαριος ανθρωπος ο παντα δι’ ευλαβειαν καταπτησσων”.

αποκλεισεις αυτην. Λογος ΙΘ΄. τοις δε λοιποις και ατακτως περιπατουσι των αδελφων . Ου συγχωρησεις πασι και τοις βουλοµενοις την του θειου βηµατος εισοδον. ω η δοξα εις τους αιωνας. οπως τε γεγονε και δι’ οιας . ευ ισθι. ποιµαινε θαρρων τα προβατα Χριστου τω επιστηµονι λογω της δοθεισης σοι χαριτος εµπρακτως. Πολλοι γαρ. αλλ’ εκ των εργων το πιστον βεβαιουσθαι των λογων αυτων. και εξεις (265) πολυν εξ αυτου τον µισθον του γενεσθαι των αυτου αποστολων συνθρονος και οµοσκηνος· ει δ’ ουν. ει τι µοι πειθη κηδοµενω της σωτηριας σου. εως ου αυξηνθωσι και εις µετρον ηλικιας αναδραµωσι του πληρωµατος του Χριστου. Και οποια τα σπλαγχνα και η φροντις αυτων. (266) Οτι ου χρη επι µονοις τοις λογοις και ταις υποσχεσεσι θαρρειν των ανθρωπων.ορα τι σοι λεγεται . την αρχην της υµετερας προς µε φιλιας γινωσκει εκαστος. ως ειρηται. ω ποιµην των προβατων Χριστου. τοις ιερωµενοις και ηγιασµενοις των ευλαβεστερων αδελφων και πατερων σου.και ευλαβεστατοις (264) των µοναχων η λειτουργια των τοιουτων και το απτεσθαι αυτων παρα των πατερων και αποστολων αφιερωθη. Τοιγαρουν και ει σαυτον εγνως εις τοσαυτην ελασαντα ικανοτητα και τοιουτων ευµοιρησαντα χαρισµατων. και βοσκε τα αρνια αυτου εις νοµας σωτηριους των αυτου εντολων. Ταυτα. ως εκ µονου του εκλαµποντος απο σου φωτος των καλων εργων και της ενθεου σοφιας και γνωσεως φωτιζεσθαι παντας τους πλησιαζοντας σοι των ιδιων και αλλοτριων. το αιµα των τεµνοµενων δια τουτο της ζωης εκ των χειρων σου απαιτηθησεται. Αµην. και τουτων ετι πλειονα. επειδη ο Θεος ηµων πυρ καταναλισκον εστι. Και οπως υπερ αυτων εντυγχανουσι τω Θεω. αλλα συσταληθι προς εαυτον. κατα τον ορον και νοµον τον προαποδοθεντα σοι ανωθεν. και παντως παρορωντος σου τουτο γινεσθαι. εκ της των τοιουτων καταφρονησεως τεµνονται της παρουσης ζωης. αλλ’ η µονοις. α ειδεναι ακριβως και ποιειν σπουδαιως οφειλεις εις φυλακην του ποιµνιου σου. Και οια τις εστιν η των αληθινων διδασκαλων διαθεσις και αγαπη προς τους µαθητευοµενους αυτοις. Αδελφοι και πατερες και τεκνα.

ανεµους εξει και µαταιοις ονειροις χαρησεται. ακουσατε και την αιτιαν. απο λογων δε µονων περι των τοιουτων πληροφορηθηναι αµηχανον. τοτε µονον ισταµενος. Πολλακις γαρ ο µη επηγγειλατο τις εν λογω. δι’ α ψευδος απαν επιτηδευεται. µηδε ταις ακανθαις αυτου συµπνιγοµενοι. ο κυρις λεγω Θεοφυλακτος – προς αυτον γαρ µοι λογος – προσεθετο παλιν ελθειν και πολλακις προς την ηµετεραν ταπεινωσιν µετα πλειονος της προθυµιας και θερµης οτι µαλιστα της αγαπης – λαµπει γαρ αυτη τοις ορθως βλεπουσι και κρυβηναι ου δυναται -. αλλα περι πολλα στρεφοµενων και πλανωµενων ο λογοις µονοις επερειδοµενος. δι’ ην ταυτα προς υµας λεγω. Σπανιοι γαρ ως αληθως οι ταις τρικυµιαις του βιου µη σαλευοµενοι. αγαπην προσελαβοµην πλειονα. Επει ουν ταυτα ουτω λογιζοµαι και υµεις οιδ’ οτι συµµαρτυρησετε µοι τω λογω. Επει δε δε ο της αρχης αυτης αιτιος. απεδεξαµην και την πιστιν και την προαιρεσιν και υπερ απαντας προσεπαθησα απαθως εις υµας και. οις αυτος ηµιν επηγγειλατο. µηδε ταις (267) ηδοναις δελεαζοµενοι και δουλουµενοι χρηµασι. Ηλθετε προς ηµας µετ’ εµπυρου αγαπης και πιστεως.προφασεως· ωσαυτως και περι του µετρου της προς Θεον υµων αγαπης και πιστεως υµεις οιδατε. Ανθρωπων δε των ουχ ισταµενων. εν καιρω δεοντι µεταµεληθεις εισαπαν απειπατο· και τουτο ευρης γινοµενον εν τοις πλειοσι. ον και ως αδελφον εδεχοµην και ουτω τουτον ηγαπησα ως . Εγω γαρ ακριβως λεγειν περι αορατου πραγµατος ουκ επισταµαι. ∆ια τουτο λογοις µονοις ελπιζειν και ως επ’ εργοις βεβαιοις επιστηριζεσθαι εν τοις του Θεου ειναι µονοις αρµοδιον. εργω τουτο πεποιηκεν αιφνης και ο µεθ’ ορκων συνεθετο. Ουτως ουν υµας θεασαµενος και τοιαυτα φιλοχριστα παρ’ υµων ακηκοως ρηµατα. οµολογω. και το παθος ο πεπονθα. αλλ’ οικοθεν επι τουτο ορµησαντες. και τοις αορατοις και εστωσι καταµιγησεται. και οτι ου βιασθεντες παρα τινος. καν παντας αγαπαν εξ ισου προστεταγµαι. οτε τα ρεοντα παντα και κτιστα και ορωµενα παρωσαµενος το σκοτος περασει ο περιβεβληται. Ουδεν γαρ ουτω των αλλων απαντων ως λογισµος ανθρωπου το αστατον και ευµεταβολον εχει. Εχει γαρ και µονος εκεινος το ατρεπτον και ουδαµου εφανη διαψευδοµενος. ως εκ των λογων υµων εστοχασαµην και του προσωπου.

ισην και υµεις την αγαπην εµοι τω εξ αγαπης τυραννουµενω. τι µοι βαρος ελθοντες προεξενησατε και υποχωρουντες πλεον . αλλα αποτυχω της ελπιδος. ∆ακρυα µου και αυτα θερµοτατα ρεουσι και Χριστω υπερ του πεποθηµενου προσφερονται. ρηµατα α αυτος ο Θεος απεγραψατο και την εµην καρδιαν ως βελος ετρωσαν. οπως κατω κειµενον αναστησω τον εµοι προσφιλεστατον. ∆ιψα δε µοι πεπαυται υδατος εν τω αει διψαν των ρηµατων την εκβασιν. της εµης ψυχης φυσικως κινουµενης και ιν’ ουτως ειπω εκκαιοµενης τω ερωτι. Θεω δε µονω γνωστα. οπως εκπλυθη δια τουτων και νοερως αναβλεψας τον εαυτου Ποιητην επιγνωσεται. Αποδοτε. λογους ειπε και συνταγην τω Χριστω εποιησατο. Επι προσωπον κειµαι διαπαντος ολολυζων. Βεβαιωσατε τους λογους υµων εργοις. ει αληθως αγαπατε µε. α γραφειν ου δικαιον. τας βουλας των καρδιων υµων. Τον Παντοκρατορα Κυριον επικαλουµενος ανακραζω. οτι ο Θεος µεθ’ υµων γεγονε και ουκ εις κενον εκοπιασα. Ει δε µη βουλεσθε.(268) µαυτον. Γνω καγω µη µονον τοις λογοις. ου µονον δε. Φανερωσατε µοι. µη λογισθειην µετα των πιστευοντων επι τον Κυριον. ινα µικραν αναψυξιν ευροιµι. (269) µηδε την δοξαν των αγιων θεασαιµι. ην ακουσαι παρ’ αυτου ουδεποτε προσεδοκησα. δι’ ην τον κοσµον κατελιπον. Ειπατε ουν και υµεις τινι εκ υµων τοιαυτην λυπην προεξενησαµεν. ταυτα µε ηµεραν και νυκτα ισον αλγειν πεποιηκασι. αδελφοι. ιν’ εκ βυθου των κακων ανενεγκω ψυχην ην ηγαπησα. αλλα ταις πραξεσιν. επιθυµω γαρ ιδειν ποτε τον εµον αδελφον τω νοητω ηλιω θερµως προσερχοµενον. αλλα και πυρ γενοµενα εν αυτη διαπαντος µε και δαπανωσι και καταφλεουσιν – ου µη γαρ κρυψω α µηδεν ηδικηκως υµας παρ’ υµων πεπονθα -. το δε φως του αισθητου ηλιου ουδολως καθοραν βουλοµαι. ει πιστευει µοι λεγοντι. Ταυτα εισιν α παρ’ υµων πεπονθα και ταυτα απερ ηδικηµαι. ινα του κοσµοκρατορος των δεσµων εξαρπαση τον εκουσιως κρατουµενον. Ποιω δε και λεγω ισως και ετερα. ταυτα και γλυκυτητα υπνου αποδιωκουσι και τροφην αποσειεσθαι αναγκαζουσι. προς ον και γινονται. Στεναγµοι εκ βαθους µου της καρδιας εκπεµπονται. Και ει ψευδοµαι η απλως και ως ετυχε µεχρι και µονου ενος ρηµατος ειρηκα και ουχι εργω ταυτα επληρωσα.

το παραδοξοτατον· χαραν µεν οτι υπερ υµων ευχοµαι και ευφραινοµαι ελπιζων απολαβειν υµας. Και τουτο εστι της εµης ψυχης η δαπανη και ουκ εα µε αναπαυθηναι η χαρηναι. Και πενθων δια τουτο και σκυθρωπαζων εγω εν αληθεια πορευοµαι και την ζωην µου θρηνων απολεγοµαι. µονοις δε τοις αΰλοις και νοουµενοις εγκαταλεγεται. ανθρωπου δε ψυχην εν πασι τοις ορωµενοις µονη αορατως οραται και πιστευεται ειναι αθανατος. τι βραδυνοµεν και τι το πικρον ου φευγοµεν σκοτος. αλλα ακουσατε µου των µετ’ οδυνης ρηµατων και ιδετε ως ουδεν κενον η απατηλον λεξω. οµοιως γινεται. µηδε απιστιας διαλογισµοι εν ταις καρδιαις υµων. οπερ φριττω εννοων και εξισταµαι. λυπην δε οτι φοβουµαι µη συµπνιγητε τω κοσµω και απατηθεντες Χριστω ψευσησθε. αδελφοι µου. και εν φωτι γινεται απειρω της αυτου ευσπλαγχνου Θεοτητος. ητις συνουσα µεν και ενοικουσα τω σωµατι παντα βλεπει και κατανοει τα υλικα και κτιστα και εκ σωµατικων συνισταµενα. Τουτων ουν ουτως εχοντων. Ει µεν ουν ικανα ταυτα το κατ’ εµε. οτι ου κερδος ηγουµαι τον µονος σωζεσθαι ουδε χωρις υµων δοξαζειν θελω τον Θεον. (270) εργω δε µαλλον ενδειξεσθε α λογοις προσεπηγγειλασθε. Ιδετε και ακριβως εξετασατε ως ουδε εν τουτων απαντων υπαρχει µονιµον. ορθως και υµων ταυτα οµολογουντων. Αναβλεψατε εις τον ουρανον ανω και εις την γη κατω και κατανοησατε. Τι δε ουαι λεγοµεν τοις φιλοκοσµοις και φιληδονοις και εν τουτοις οντες ουκ αισθανοµεθα. φευ. και οιω µερει προστιθεσθε ειπατε. Μηδεν ουν εις ταυτα διστασητε. Τι φθεγγοµεθα· “Μακαριοι οντως οι . οποια εργα και οσα ο Θεος δι’ ηµας παντα πεποιηκεν. αρρητον ευρουσα την ευφροσυνην και ατελευτητον· ει δε σκοτει των αµαρτιων περιεχεται. Ελπιζω δε και αορατως βλεπων προς Κυριον ευχοµαι οτι ου ψευσεσθε ουδε αλλα αντ’ αλλων φθεγγεσθε. και εργω τον λογον κυρωσατε. απολογησασθε και υµεις ειτι βουλεσθε. Ει µεν ουν τω φωτι των εντολων του Χριστου καταλαµπεται. εν ατελευτητω σκοτει. ανελθωσιν. πυρι καυστικω οντι συµµικτω.καταβαρυνετε. Βαρος ο και χαραν αφραστον και λυπην απειρον εν εµοι επεργαζεται. αποσπασθεισα δε τουτου αυτη τη ωρα εκτος πασης καθισταται γνωσεως. ινα η ευφραινοµενος εσοµαι η παλιν ωσαυτως λυπουµενος.

εν χαρα αισχυνοµενοι και εν ευφροσυνη αυτοι τηκοµενοι και δεινως καιοµενοι και διαφοροις ειδεσι των ιδιων παθων κολαζοµενοι. Ει ειδας τα κρειττονα. αυτος (272) αφανιει εν τη επιφανεια αυτου απο προσωπου αυτου εχθρους αυτου και τους µη ποιησαντας τα προσταγµατα αυτου. Ει ουν πιστευεις. . και εσται Κυριος ο Θεος ηµων αχωρητος εν αχωρητοις και ακαταληπτος εν ακαταληπτοις. Ει οιδας οτι παντα σκια και παντα παρερχονται τα ορωµενα. φοβου και τας εντολας αυτου φυλαττε. ποιητης φωτος και ζωης Κυριος. Που ελπιζετε τα εν χερσιν υµων οντα καταλιµπανοντες αγαθα. παντων βασιλευς. ερωτησον. το απροσιτον. Πως λεγεις. ως λιαν δεινον το δοκειν και το οιεσθαι – το γαρ ειναι τουτοις αφηρηται. ινα και προς εκαστον των αντεχοµενων της µαταιοτητος των παροντων τρεψω τον λογον· “ Παντα επισταµαι.εκζητουντες τον Κυριον και επ’ αυτον τας ελπιδας τιθεµενοι”. Παντων γαρ εξουσιαστης αυτος εστιν. αποφευγοντες. αυτος δε συ των κακων ουκ αφιστασαι. και οτι θνητος εγω και σκια τα ορωµενα και ο θανατος αωρος και η δοξα των δικαιων αιωνιος και η αισχυνη των αµαρτωλων τελος ουκ εχουσα”. τοις δε µαταιοις και ρεουσι προστιθεµενοι. ο ων µονος. Καθαπερ γαρ παις εις τετρηµενον αγγος αντλων. ουκ αισθανη και φρονειν δοκεις. Αυτος φως το αρρητον. πως ως µηδε αισθησιν εχων πραττεις τα χειρονα. ουδε οµοιωθηναι δυναται. οι δε γε αµαρτωλοι εσονται ως εν φωτι καλυπτοµενοι σκοτει. ους ταχα και αξιοπιστοτερους ηγη. παντων κριτης. Τι δε Θεον οµολογειν και πιστευειν νοµιζετε. οτι ουκ εστι Θεος ετερος πλην αυτου. ω ουδεις εξωµοιωται. Ει δε απιστεις. αθλιοτητα. καθα δη και οι δικαιοι ταις διαφοροις αρεταις στεφανουµενοι. την δε υµετεραν ου κατανοειτε. Μαθε παρ’ ων δεδουλωσαι και οις εξακολουθεις. Ει γαρ βλεπεις. ουκ αισχυνη σκια προσπαιζων και θησαυριζων τα ρεοντα. πως οια δη τυφλος προσκοπτων ολον το σωµα και ολην την ψυχην µεµελανωσαι. καν τους δαιµονας αυτους. Ανθρωπε. ον τροπον αποδιωκει τον ζοφον της νυκτος ανατελλων ο ηλιος. ειπε µοι. µονοις φαινοµενος τοις αξιοις κατα το µετρον της εις αυτον πιστεως. (271) ον γνωριζειν και ω δουλευειν ου θελετε. προσφιλεστατε. πιστευεις οτι εστι Θεος ο Χριστος.

συµφεροντως ουκ ηβουληθηµεν. Εκαστος υµων του λοιπου ο θελει εκλεξεται. Ιδου ουν παντα υµιν ανηγγειλα και το ταλαντον ουκ εκρυψα και τη σωτηρια υµων ουκ εφθονησα. προς τους αιτησαντας γραψαι αυτοις πως οφειλει τις τον ασκητικον διανυσαι βιον. Ουτος γαρ και αρχοµενοις θεµελιος αρραγεστατος και µεσαζουσιν ελπις ακαταισχυντος και τελειουσιν αγαπη ακορεστος και ζωη ατελευτητος. και προς ον πασα σπουδη µετ’ ελπιδος χρηστης και απαν ενθυµιον. πολλακις ηθελησατε λογον ωφελειας ακουσαι παρα της ηµων µετριοτητος. Τουτου εγω της αγιας φωνης ηκουσα προς απαντας λεγουσης κοινως· “Οστις ου καταλειψει πατερα και µητερα και αδελφους και παντα τα υπαρχοντα αυτω και αρη τον σταυρον αυτου και . Αµην. υφ’ ου πασα φωτιζοµενη ψυχη προκοπτει εις αγαπην Θεου. Εγω γαρ ηδη του περι υµων εγκληµατος απολελυµαι εν Χριστω Ιησου τω Κυριω ηµων. εγραψα. Αγαπητοι µου και περιποθητοι αδελφοι. Τοιγαρουν και ουδαµοθεν ποθεν αλλοθεν δικαιον (274) ηγησαµην την αρχην προς ανθρωπον διψωντα την ψυχικην σωτηριαν ποιησασθαι. και οσα γινωσκοµεν ωφελουντα και συνεργουντα ψυχην προς τε την εκ του κοσµου φυγην και την των παθων αλλοτριωσιν και Θεου αγαπην και τελειαν απαθειαν. Λογος Κ΄. του Σωτηρος Χριστου και Θεου ηµων. και δια το συντοµως υποχωρειν υµας. Και οτι καλον επι τουτω και επωφελες εµπειρω χρησασθαι οδηγω ηγουν πνευµατικω πατρι εις το αµαθειν τα της αρετης και της ασκητικης τεχνης την δυσκατορθωτον εργασιαν. εξ αγαπης πολλης µη υποστειλαµενος. δι’ ον ηµιν ο λογος και απαν εγχειρηµα. ως παρεργα. ει µη εξ αυτης της αενναου πηγης. εικοτως προεθυµηθηµεν· ου τα προς νουθεσιαν (και γαρ αναξιοι). αλλα τα προς συµβουλην και υποµνησιν. ως αγαπωντες λιαν υµας. (273) Περι αποταγης και εκκοπης θεληµατος.Ουτω τοινυν και σωµατικως ταυτα εν ταις θεοπνευστοις ευρον εγκειµενα Γραφαις και πνευµατικως εδιδαχθην παρα του Πνευµατος και προς πληροφορια υµων. λαλησαι υµιν απο στοµατος τα δεοντα. Και περι πιστεως της εις τους πνευµατικους πατερας και θεωριας φωτος. ∆ια τουτο καθαπερ ηττησασθε γραψαι νυν τη αγαπη υµων.

αδελφε µου. Ει δε προς αλλον το Αγιον Πνευµα εκπεµψει σε. ην κληρονοµουσι µονοι οι δικαιοι. ∆ι’ ουδεν ουν ετερον τον σταυρον εσχατως τεθειναι και παρα της Γραφης εδιδαχθην και δι’ αυτης της πειρας µεµαθηκα. ει µη την παντελη του ιδιου θεληµατος νεκρωσιν. µη διακριθης µηδε ερυθριασης υπο κενοδοξιας ηττωµενος. Ινα ουν ως προς ενα τον λογον ποιησωµαι. µη δωσης υπνον σοις οφθαλµοις µηδε καµψης γονυ. τον καλως ποιµαναι σε δυναµενον. ουτω σεβασθητι αυτον και ουτω διδαχθητι παρ’ αυτου τα συµφεροντα. Και ει µεν εις ον ηδη εσχες πατερα πνευµατικον περισσοτερως πληροφορειται παρα της χαριτος η καρδια σου. το του Σωτηρος Χριστου προσταγµα φυλαξαι ου δυνησεται πωποτε. Εαν ειπη σοι· “∆ευρο εις γην υπακοης. οση σοι δυναµις. Εαν γαρ ακουσης παρ’ αυτου· “Εξελθε εκ της γης του θεληµατος σου και εκ της συγγενειας του φρονηµατος σου”. ο πατερα πολλων πνευµατικων τεκνων αναδειξαι σε µελλων και την γην της επαγγελιας δωρησασθαι. . (276) Εαν εις το ορος αναγη σε. οκνηρια η ραθυµια εκλυοµενος.ακολουθησει µοι. ον ο Θεος η µυστικως δι’ εαυτου η φανερως δια δουλου αυτου υποδειξει σοι. Και ως αυτον τον Χριστον και ορων και λαλων. ουκ εστι µου αξιος”. ταυτα φηµι προς υµας· Αδελφε. επικρατουσων των αιρεσεων. ονπερ και τοις τοτε καιροις. ει και εναντια σοι και επιβλαβη κατα το δοκουν σοι τα προσταττοµενα φαινονται. και απελθε προς ανθρωπον. νυνι δε Χριστου χαριτι εν καιρω βαθειας και τελειας ειρηνης ουδεν ετερον επληροφορηθηµεν ειναι σταυρον και θανατον. Ισως γαρ εκει οφθησεται σοι ο Θεος. ει µη δια την των θλιψεων και πειρασµων υποµονην και τελευταιον δια τον θανατον αυτον τον εκουσιον. και συ καθως ειποµεν. πολλοι δια του µαρτυριου και των ποικιλων βασανων προειλοντο. ω και οφειλεις ως αυτω τω Θεω υπακουσαι (275) και τα παρ’ αυτου σοι λεγοµενα αδιστακτως επιτελεσαι. µη διστασης το συνολον· ακουοµεν γαρ και Παυλον φυτευσαντα και Απολλω αρδευσαντα και Χριστον αυξανοντα. δραµε. Ποιησον ουν. ποιει α σοι λεγει και σωζη· κρεισσον γαρ µαθητην µαθητου ονοµαζεσθαι και µη ιδιορρυθµως βιουν και τρυγαν ανωφελεις καρπους του ιδιου θεληµατος. Ο γαρ το ιδιον καν οπωσουν εκπληρων θεληµα. οπως δειξη σοι ανθρωπον. εκτενως τον Θεον παρακαλεσον. ην αν σοι δειξω”. αδελφε.

και αγαπησον τον διδασκαλον ως καλως σοι δια των ευτελων .προθυµως ανελθε· και γαρ θεαση. ει µεν πλησιον. και πλειονως σε φοβηθησονται. ινα τους παντας κερδησω” κατα νουν λογιζου. µη αποβλεπης προς τους συνοντας σοι µηδε ειπης περι τινος· “Κυριε. και µη αψη των προκειµενων τινος ανευ της εκεινου ευχης· αλλα µηδε ετερω δωσης η προτιµησασθαι τινα τολµησης ανευ γνωµης εκεινου και προσταξεως. εστω εσχατος”. και νεφελην ιδης σκιαζουσαν. ουτος δε τι. µη σεαυτω αλλα τη του πατρος σου πρεσβεια το ολον επιγραψον. ευγνωµονως αποδεξαι. Αλλα µηδε τοις οφθαλµοις βλεπων. ως εργω µεµαθηκα. Εαν επι τραπεζης καθεσθηναι προτρεψη σοι. Εαν ιδης µετα πορνων και τελωνων και αµαρτωλων συνεσθιοντα. περιερχου τας πολεις µετ’ αυτου θαρσαλεως· και γαρ ωφεληθηση τα µεγιστα. ειδως οτι τουτο αλλοις ητοιµασται και ακηκοως οτι “Ο θελων ειναι πρωτος παντων. Ακολουθων αυτω και τοις παρ’ αυτου λεγοµενοις πειθαρχων. βλεπων αυτον τοις ανθρωπινοις συγκαταβαινοντα παθεσιν. και προφητας παρισταµενους και βεβαιουντας ζωντων και νεκρων αυτον Θεον υπαρχειν και Κυριον. (277) µηδε δια το εκεινου ονοµα πολλους εχων υπακουοντας σου. τουτοις πιστευσης το συνολον· πλανωνται γαρ και ουτοι. Ει δε εσχατως παντως καλεσει σε. αλλ’ απαθη παντα και αγια και το “Εγενοµην τοις πασι τα παντα. Μη επαρθης δια τον σον διδασκαλον παρα µειζωνος τιµωµενος. Χριστον µεταµορφουµενον και πλειονως υπερ τον ηλιον λαµποντα τω φωτι της Θεοτητος. χαιρε δε µαλλον εαν το ονοµα σου γραφη εν τω ουρανω της ταπεινωσεως. και φωνης ακουσης πατρωας ανωθεν. ευ οιδα. και καταπεσης ισως µη φερων οραν α ουδεποτε τεθεασαι. Εαν βλεπης και την σκιαν σου τους δαιµονας τρεµοντας. “ αλλα παντοτε σεαυτω προσεχε και προ οφθαλµων εχε τον θανατον και σκοπει λελογισµενως εν ποιω αρετη δοξασεις τον Θεον. µη ειπης· “Εκ δεξιων η αριστερων καθεσθησοµαι”. εαν εις αυτον αποβλεπης και µονον. και σεβας και τιµην µετα σιωπης προς αυτον φυλαξον. και το κατω µερος ως του ανω αποδεξαι προξενον. µηδεν λογιση εµπαθες και και ανθρωπινον. Εαν ακολουθειν προτρεψηται.

αχρειον δουλον εαυτον αποκαλειν προσετετακτο. ινα µαθης εκ των εις σε γενοµενων (278) το πολυ υψος της θεοποιου ταπεινωσεως. Αλλα µη εξ αυθαδειας µετ’ αυτου πρωτος εµβαψης την χειρα εν τω τριβλιω· τινος γαρ ουκ αγνοεις τουτο το τολµηµα. παντως και µειζονως επαινεθησει της πολλης αγαπης και πιστεως ενεκα. µη προστεθης τοις κακοις ως κακος και προδοτης. και πλειον µαλλον τηνικαυτα ωφεληθης. πιστευσον και ευφρανθητι και τω Θεω ευχαριστησον οτι τοιουτου διδασκαλου τετυχηκας. Και γαρ πταιοµεν πλειστα και κατα αγνοιαν. εαν µη τους ποδας σου νιψω”. µετα δακρυων ερωτησον· “Μη τι εγω ειµι. Εαν δε ακουσης· “Ουκ εχεις µερος µετ’ εµου. αλλα κλαυσον παλιν µετα ταυτα πικρως (279) υπερ τουτου και µη τη απογνωσει καταποθης· και πεπεισµαι οτι εκεινος πρωτος σε προς εαυτον εφελκυσεται. επι τους αυτου ποδας επι προσωπον πεσων.πραγµατευοµενον τα µειζονα. Εαν ιδης τον οδηγουντα σε θαυµατουργουντα και δοξαζοµενον. αλλα µετα παντων και αυτος. ∆εσποτα. οτε παντα ποιησειεν. Ει δε και επιτιµηθης ως εκεινος. µη σκανδαλισθης δε παρα των φθονουντων ορων ατιµαζοµενον αυτον. η οτε συ τους ποδας του πατρος σου νιψειας. ει δυνατον συναποθανον· ει δε µη. ισως και ραπιζοµενον και συροµενον. παντως και µειζονως επαινεθησει της πολλης αγαπης και πιστεως ενεκα. εχης συνειδησιν. εαν. Ει δε και επιτιµηθης ως εκεινος. Καν σταυρουµενον ιδης αυτον ως κακουργον και παρα κακουργων ανθρωπων πασχοντα. εξοµολογησαι· ει δε µη. Εαν ειπη αναπεσων· “Εις εξ υµων παραδωσει µε η σκανδαλιζει µε”. αλλ’ ως θερµος Πετρος λαβε την µαχαιραν και την χειρα εκτεινας. προθυµως και ολον το σωµα σου παρασχου εις καθαρσιν. µηδε κοινωνησης µετ’ αυτων αθωου . µη το ωτιον µονον αλλα και την χειρα και την γλωσσαν αποκοψον του επιχειρουντος λεγειν κατα του σου πατρος η αυτου απτεσθαι. µη κρυψης τον δολον. Εαν θελησης νιψαι τους ποδας σου. Επι το στηθος δε πεσειν του πατρος σου ου συµφερει σοι· ει γαρ και Ιωαννης εξ αγαπης πολλης προς τον Χριστον ως προς ανθρωπον επαρρησιασατο. αλλ’ ει συγγινωσκεις.”. αιδεσθητι αυτον ως Κυριον και διδασκαλον και αναβαλου το εγχειρηµα. Ει δε και ως ανθρωπος πτοηθεις ειπης· “Ουκ οιδα τον ανθρωπον”.

Ει γαρ και µη τριηµερος. και µυροις αλειψας πολυτελως ενταφιασον. αλλ’ εσχατος µετα παντων εξαναστησεται. ουκ εν ειδει πυρος αισθητως φαινοµενη ουδε µετα ηχου πολλου και πνοης βιαιας – ταυτα γαρ δια τους απιστους τοτε γεγονασιν -. και υποδεξεται σε εν τω εκδηµειν σε απο του σωµατος και µονην αιωνιαν ετοιµασει σοι.αιµατος. ποιει καταφρονειν τον . ησυχασαι προτρεψηται και ειπη· “Καθεζου ωδε απροϊτος εως ου ενδυση δυναµιν εξ υψους”. µετ’ ελπιδος βεβαιας και χαρας απληρωτου επακουσον. και το παρ’ ελπιδα του θαυµατος εκπληττοµενη πηγας δακρυων αφιησι. Αυτη γαρ µονη παντων επιγειων και ουρανιων. το σωµα αυτου παρρησιαζοµενος ζητησον και τιµησον περισσοτερον µαλλον η οτε εµψυχωµενω παριστασο. (280) Αψευδης. Τοτε οι οφθαλµοι της καρδιας καθαιρονται. και της δοξης κατανοουσα το µεγεθος πασης χαρας και ευφροσυνης εµπιπλαται. αλλ’ ως δειλος και µικροψυχος βραχυ τι τον ποιµενα καταλιπων. παλιν προσελθε και ως µαρτυρα πλειον σεβασθητι· ει δε συναποθανη τοις πειρασµοις. θλιβερων τε και χαροποιων. Πιστευε δε οτι µετα παρρησιας παρισταται τω Θεω καν τω ταφω το σωµα τουτου κατεθηκας και αδιστακτως επικαλου την πρεσβειαν αυτου· και βοηθησει σοι ενταυθα και εκ παντων φυλαξει σε των εναντιων. την εις αυτον πιστιν φυλαξον. και ορωσιν οπερ εν τοις µακαρισµοις γεγραπται. Επελευσεται γαρ η ιση του Παναγιου Πνευµατος επι σε και νυν δυναµις. πασα νοσος σωµατικην την ιασιν δεχεται. Τοτε ως εν εσοπτρω βλεπουσα η ψυχη και τα µικρα εαυτης σφαλµατα εις αβυσσον καταφερεται ταπεινωσεως. Και ουτως ολως αλλοιουται ο ανθρωπος και γινωσκει Θεον και υπ’ αυτου γινωσκεται πρωτον. αδελφε µου. οπερ προοιµιον εστι του αιωνιου και πρωτου φωτος και απαυγασµα και λαµπηδων υπαρχει της αϊδιου µακαριοτητος. Εαν µετα τα προειρηµενα απαντα κατ’ ιδιαν καλεσας σε. Εαν αφεθη των δεσµων. Τουτου τοινυν φανεντος πας εµπαθης λογισµος αφανιζεται και παν παθος ψυχικον απελαυνεται. και αληθινος υπαρχει ο τοιουτος διδασκαλος. αλλ’ εν ειδει φωτος νοητου µετα πασης γαληνης και θυµηδιας νοερως σοι οφθησεται. ενεστωτων τε οµου και µελλοντων.

µητε νοσουση υπεισελθης ποιµνη. και αγαπην. αδελφε µου. ινα µη η θηριαλωτος υπο του ψυχοφθορου λυκου οφθης γενοµενος. την µηδεποτε ισταµενην µητε πιπτουσαν. Περιεκτικας δε αρετας λεγοµεν ταπεινωσιν. την των παθων αναιρετην και προξενον της ουρανιου και αγγελικης απαθειας. αυτος σε δι’ εαυτου διδαξειεν ο Χριστος. Ει δε απιστα και ουκ αρεστα σοι φανησονται. η και εαυτην και τους αυτη εποµενους καλως οδηγουσα και απροσκοπτως την νοητην διαβιβαζουσα θαλασσαν· ην και σοι ευχοµαι παρα Θεου δωρηθηναι και νυν µαλιστα. και το πολλα αποστηθιζειν και δια λογων διδασκειν οι πλειονες ευχερως εχουσιν. συγγνωθι µοι απερ µεµαθηκα συµβουλευοντι. οπως θεαρεστως τα κατα σε διακρινης και ουτω ποιησης και σπουδασης (281) ωστε Χριστον ευρειν και εν τω νυν συνεργουντα σοι και εν τω µελλοντι πλουσιως της παρ’ αυτου ελλαµψεως την απολαυσιν σοι δωρουµενον. παντα κατα ακολουθιαν γενησονται καθως περ εφηµεν. η νοσον επι νοσω νοσησας ψυχικως τελευτησης. µητε µονος ευρεθης κατ’ ιδιαν. και µητε ως ποιµενι ακολουθησης τω λυκω. Σπανιοι γαρ ως αληθως και µαλιστα ατρι οι καλως ποιµαινειν και ιατρευειν ψυχας λογικας επισταµενοι. Νηστειαν γαρ και αγρυπνιαν και σχηµα ευλαβειας πολλοι ισως προσεποιησαντο η και εργω εκτησαντο. και οσα ηµεις παρελιποµεν. οσον εφικτον ανθρωποις. και συ ακολουθει πασιν οις επιστασαι κρειττοσι· βλεπε δε. ταυτα εχων εγγραφως αναγινωσκεις οτε θελησειας. εις δε το καλυθµω εκκοψαι τα παθη και τας περιεκτικας αρετας αναφαιρετους κτησασθαι πανυ ολιγοι ευρισκονται. Ο γαρ αγαθω εαυτον εκδους διδασκαλω ουδενος . ον και φιλον αµα Θεω και υιον Υψιστου και Θεον. αλλα διαπαντος προστιθεµενην τοις εµπροσθεν. µηπως αβουλητως ακολουθησης και χειροσι. ινα απερ ηξιους προς απαξ παρα της εµης αθλιοτητος. ποθω ποθον προσλαµβανοµενην και ερωτι ερωτα.ανθρωπον. η µονος το ουαι καταπεσων κερδανης. και γαρ πολλα εισιν. αυτον απεργαζεται. εξ ης η τελεια χορηγειται διακρισις. Ταυτα τοιγαρουν εγραψα τη αγαπη σου. (281) Εαν δε και πιστευσης οικονοµικως σοι και συµφεροντως ταυτα δι’ ηµων το Παναγιον Πνευµα εντελλεσθαι.

και ως ποιησει µετα της εµης ταπεινωσεως”. φυλαττων καντουτω την ∆εσποτικην φωνην η µαλλον ειπειν εντολην. εξαγορευσας εµπονως απερ ολιγοι των µοναχων λογιζονται αµαρτηµατα. επει Θεου χαριτι σκεποµενος παρθενος διηλθε τον βιον.ως δοκω και παντελως . αδελφε. αλλ’ αµεριµνως βιωσας σωθησεται εν Χριστω Ιησου τω Κυριω ηµων. ουτως εξειπε· “Τι κλαιεις. Αφ’ γαρ τον της µονης εισηλθε πυλωνα και τω Χριστω συνεταξατο. Και προς τω τελει. τον χιτωνα της σαρκος αυτου η της ψυχης αυτου ουκ εµολυνεν ου συνδυασµω εννοιων. ευχοµαι τω ελεησαντι µε Θεω τα υπερ της σωτηριας παντων οικονοµηθηναι και τας ψυχας ηµων διευθετηθηναι προς τον εκειθε βιον καλως. Και οιον αγαθον τελος δεδωκεν ο τρισολβιος αυτου αδελφος Αντωνιος. Τι τοινυν των µεγαλων πατερων τα τελευταια ρηµατα και αποφθεγµατα του ηµετερου πλειω τυγχανουσι αδελφου. τα µικρα . Αδελφοι και πατερες. φησιν. ω η δοξα εις τους αιωνας. ου συγκαταθεσει λογισµων.τουτων φροντιει. αλλα ταυτην ως εκεινον. Της προς Θεον πιστεως ου γεγονας εξαρνος. Καθαρος γαρ τυγχανων και την καρδιαν καθαραν κεκτηµενος απο των εµπαθων λογισµων. (284) ου πραξει τινι. ωσπερ µοι. επιταφιος προς αυτον. (283) Περι µνηµης θανατου. Την γαρ αγνειαν αυτου και παρθενιαν µετα παρρησιας ηµιν εγνωρισε και το της ταπεινωσεως αυτου παλιν απτωτον τη εαυτου ψυχη περιποιησατο. Εσθιων δε και πινων. αλλ’ εις τον Θεον θαρρων και εις την του αγιου πατρος ηµων ευχην – σαρκικην αµαρτιαν ουκ επραξα. Πλην εις την φιλανθρωπιαν του τα παντα ειδοτος Θεου εµαυτον ανατιθηµι. καλως και οσιως ενταυθα πολετευσαµενος. εν αµελεια διετελεσα τας ηµερας µου. Αµην. τω σωµατι και την καρδιαν αγνος. Και αφ’ ου εν τη αγια παραγενοµην ταυτη µονη .ου καυχωµενος λεγω. ελπιζω. οπου προλαβοντες ηµας αδελφοι και γονεις αναµενουσιν. µετανοησας γνησιως. εφυλαξα. οπου ο τρισολβιος και µακαριος ηµων αδελφος ο κυρις µετηλθεν Αντωνιος. την λεγουσαν· . πλησιον της κλινης αυτου καθεζοµενω και κλαιοντι. Λογος ΚΑ΄.αµαρτηµατα ο αγιος εκεινος ως αµαρτιας µεγαλας και ειχε και εξηγορευεν.

τη εις αλληλους. Οταν γαρ ενθυµηθω. πως εµαταιωθην παιδευων ανδρα. χαρα δε παλιν ανεκλαλητω συνεχοµαι. τα προς σωτηριαν αυτου ψυχικην σπουδαζων εγω ο µαταιος. Μετα δε ταυτα τω αγιω ηµων υφηγησατο αυτω. ο οφειλοµεν ποιησαι πεποιηκαµεν”. παρ’ ου µαλλον εγω παιδευεσθαι ωφειλον· τας γαρ αρετας εκεινου ελαττωµατα κρινων εγω σφοδρα ηλγουν και περι της ψυχικης σωτηριας του πεποθηµενου µου αδελφου εσφαδαζον – ουτω γαρ πρεπον εστι µη ψευσεσθαι. Ουδεις γαρ εξ ηµων παρ’ εκεινω τοιουτον θησαυρον αγνειας και παρθενιας ηλπιζεν αποκρυπτεσθαι. αδελφε. ουτωσι γαληνως προσεφθεγξατο· (286) “Ουχι. εν προθυµια µεγαλη. αλλ’ εν αγαπη. τη προς ηµας. Και τουτο το ρηµα υστατον τοις καθαρωτατοις αυτου χειλεσιν . (285) ο εσχατος εν τω παροντι βιω υπερ ηµας εισελθων και πρωτος την µαταιοτητα του κοσµου καταλιπων. απερ και αυτον τον αγιον πατερα και ηµας αυτους εξεστησαν. τοτε λεγετε οτι· Αχρειοι δουλοι εσµεν. ουτως απεπτη προς ουρανον. εν πολλαις δακρυων εκχυσεσιν. Και ο Θεος ο φιλανθρωπος ου παρειδε µου του ταλαιπωρου την δεησιν. πως ελαθον εµαυτον. Θρηνουντος µου γαρ και “Μη επιλαθη” λεγοντος “ηµων. Εν Χριστω καυχωµαι. και ταπεινωσει και πιστει. Ηδη γαρ εκλειπεις και καταλιµπανεις ηµας”. ου µονον δε αλλα και απαντας τους ακηκοοτας µετα την τελευτην εκεινου ταυτα εξεπληξαν. εν αρραγει πιστει και επιγνωσει τελεια. και πολλας δακρυων αφηκα πηγας τουτουγε ενεκα. οτι ουτω του τηδε βιου τον εµον προεπεµψα αδελφον και εν τοιουτοις εργοις και πραξεσι κατηξιωθην ιδειν αυτον προς Χριστον εκδηµησαντα. πενθος απαυστον καταλιπων τοις ταλαιπωροις ηµιν. οτι περι τουτου πολλη σπουδη εξ αρχης και µεριµνα µοι εγενετο. Αλλα γαρ ειθ’ ουτω και το αγιον και αγγελικον µεγα σχηµα επενδυσαµενος.. το σωµα µονον καταλιπων εν ταις εµαις αθλιαις χερσι. απερ και υµεις οιδατε οτι εποιουν και ελεγον προς αυτον. προς τον εαυτου ∆εσποτην ανεκλαλητω χαρα εξεδηµησε.“Οταν παντα ποιησητε. εις τον Θεον ελπιζω”. ουτω τη εβδοµη ηµερα ο νεοφωτιστος ουτος και στρατιωτης νεολεκτος. Οιδε γαρ ο των εννοιων ηµων και των λογισµων εξεταστης Θεος. ολως εξισταµαι και νουν και διανοιαν και την καρδιαν µου φλογιζοµαι.

παρακαλω. ου περι φθαρτου πραγµατος διεταξατο. τριποθητε αδελφε. Και εικοτως· ει γαρ ηµιν ο Θεος ενετειλατο. µιµησωµεθα. αφοβως και αταραχως ως εκεινος. ουτω τον γλυκυτατον υπνον εν ειρηνη βαθεια εκοιµηθη και υπνωσεν υπνον τον δικαιοις πρεποντα. τους αγωνας αυτου. ουχ απαξ τουτο ειπων. προς τα νοητα µετεβη βασιλεια. αξιουµεν. γεγυµνωµενοις ουσιν. ποσω µαλλον εκεινος ιµατιον και σκεπη τω γλυκυτατω µοι γενησεται αδελφω. και νυν τον Θεον υπερ πασης σου της εν Χριστω αδελφοτητος. τω δι’ εκεινον µεν τον κοσµον παντα και τα του κοσµου αποδυσαµενω και γυµνω προς αυτον εκδηµησαντι. ινα και ηµεις προς την εκ του σωµατος εξοδον ερχοµενοι. αξιος ως αληθως οικητωρ και κληρονοµος εκεινων γενοµενος. εν αυτω µετ’ ελπιδων χρηστων ενδηµησωµεν και καταπαυσωµεν εις αιωνιους σκηνας. προς δε τον Θεον απελθοντες. αλλ’ ως κοπρον η βορβορον τα τηδε παντα µισησας και βδελυξαµενος. ενδυειν τους αδελφους. Ουτε γαρ συγγενων εµνησθη. την µετανοιαν. προς ουδεν των παροντων προσπαθειαν ενδειξαµενος. Αλλ’ ω φιλτατε και Θεω φιλουµενε. Οιδας γαρ εν οιοις εσµεν κακοις. Και τους ποδας εξαρας και τας χειρας τυπωσας σταυροειδως εν αταραχω της ψυχης καταστηµατι και κινηµατι. αυτος εκ δευτερου µη επιλαθεσθαι ηµων προεπηγγειλατο. την εξοµολογησιν. Αλλα τον βιον του αδελφου παντες ηµεις αναθεωρησαντες. Προτερον εµου δηλονοτι το “Μη επιλαθη ηµων” αιτησαµενου “αδελφε περιποθητε”.εξειπων. ∆εηθητι υπερ αδελφων των τω . την αυτου πιστιν. προς Θεον εξεδηµησεν. ουτε φιλον ωνοµασεν εν τουτω τω βιω τινα. µεµνησο της υποσχεσεως και µη επιλαθη των τελευταιων και ηδιστων εµοι ρηµατων σου. Ικετευσον ουν. ο µηδεποτε τινος εξαιτουµενου σε παρακουσας. ουτω γυµνος πασης επιθυµιας των ορωµενων και σχεσεως. (287) ενθα παντων ευφραινοµενων η κατοικια και ο χορος των µακαριων και αγιων πατερων ηµων εναυλιζεται. πρεσβευων υπερ ηµων των αδελφων σου και παντος του γενους σου. αλλα και δις. µηδε της σης αναγκαιας τροφης τους δεοµενους αποστερησας. αυτος εν καλοις γενοµενος και πολλοις αγαθοις· ο γαρ του σκοτους απαλλαγεις ακριβως γινωσκει των εν αυτω κρατουµενων την αθλιοτητα. του µεν σωµατος εκδηµησωµεν.

και των επιχειρουντων παρεµποδιζειν και κωλυειν ηµων την προς σε αφιξιν ελευθερωσον. ως φιλαδελφος αδελφος. ινα συν σοι και µετα σου. Μη ουν ψευστης των συνθηκων φανηση των προς ηµας. ως και εν τω παροντι βιω. περι ην µε και γινωσκεις ζηλωτην µανικωτατον. οτε των του κοσµου δικτυων υπεξελθειν επεχειρησας.σω ποθω εκκρεµαµενων και τον χωρισµον στεγειν αδυνατουντων και το πενθος επισχειν µη καρτερουντων. συναναστρεφοµενοι τω . ουτω νυν και συ εις την αρρητον και θειαν και αϋλον διαγωγην προοδευσας. Και καθαπερ ηµεις. ασµενως ηµας υποδεξαι. γλυκυτατε αδελφε. απο του κοσµου σου προσδραµοντος εις την µοναχικην πολιτειαν. οπως και ηµας µετα σου εξεις υποδεξαµενος. ων το παντων δεινοτατον η µονωσις και η πολλη των µεθ’ ηµων αδελφων µεριµνα. οιδα καλως. Θεοειδης γαρ γενοµενος. και συν σοι σκηνωσαι τον υπεραγαθον Θεον εξιλεωσαι και τοπον ηµιν προετοιµασον αναπαυσεως δια της εντευθεν ευπραξιας εξειργασµενον. και αυτοθι συνδιαγωµεν και συνευφραινωµεθα. Χρηζοµεν γαρ σου µαλλον αρτι της συνεργειας ηµεις η τοτε συ. α την ταπεινην ηµων ψυχην και το σωµα βαρυνουσιν. υπεξελθων τον γνοφον και την οµιχλην τουτου του σωµατος. καθως συ υπαρχεις αρτι γυµνος του σωµατος. µαλλον δε προσλαβου και συνοδευσον και συγκοπιασον. και γυµνην ορας την εµην ψυχην και την γνωµην αυτης. καταξιουµενοι οικειν και βλεπειν την αλυπον και µακαριαν ζωην. ει µη τολµηρον ειπειν. Εγνως γαρ παντως αρτι τα της εµης προς σε διαθεσεως. µηδε επιλαθη αδελφου του υπερβαλλοντως σε αγαπησαντος και. ινα καταντησαι αξιωθωµεν προς σε και συνοικησαι σοι εν αυτω τω Κυριω και Θεω και Σωτηρι ηµων Ιησου Χριστω. Βλεπεις γαρ αρτι. και ως ου µισων σε ποτε η βδελυσσοµενος επεπληττον και παντι τροπω ταις νουθεσιαις ησφαλιζοµην. Αλλα δος χειρα βοηθειας δια των ευπροσδεκτων σου προσευχων. και αυτην την ψυχην υπερ σου τεθεικοτος. Πολα γαρ τα ηµετερα αχθη. µονην και οικιαν προηυτρεπισαµεν. (288) µεµνηµενος οτι και ηµεις τη ση εβοηθησαµεν και συνεκοπιασαµεν εν τωδε τω βιω αδελφοτητι. θεοειδεστερον βλεπεις και παντα τα καθ’ ηµας. την κατοικιαν ποιουµενοι εν αυτω. αλλα σφοδρα φιλων σε και τω περι σε ποθω ανενδοτως φλεγοµενος.

Ει γαρ απο ψυχης θελησοµεν. ως ορατε. Εζητησε και βιβλον ο νεος λαβειν εξ αυτου. Και διηγησις εκ προοιµιων επωφελης. και γαρ και Σκυθαι και βαρβαροι αλληλων τοις λογοις πιστευουσιν. τα της πολιτειας των µοναχων και τα της πρακτικης αυτων ασκησεως διηγηµατα περιεχουσαν. Και διδασκαλια περι των λεγοντων µη ειναι δυνατον εν µεσω των βιωτικων το τελειον φθασαι των αρετων. πιστιν δε ευρειν ουδεν το κωλυον εστιν. φησιν ο θειος ∆αβιδ. Λογος ΚΒ΄. αγιω τινι µοναχω. τη εν Πατρι και Υιω και Αγιω Πνευµατι ορωµενη και προσκυνουµενη εις τους αιωνας. γνωριµος κατεσταθη. Αλλ’ ινα πραγµατικως δειξω υµιν της ενδιαθετου πιστεως (290) ενεργειαν. οικων εν Κωνσταντινουπολει εν τοις καθ’ ηµας χρονοις. ακουσατε και διηγησιν υµιν διηγησοµαι προς βεβαιωσιν των ειρηµενων. Πολλα γαρ τα εµποδιζοντα ηµας προς το ταπεινωσιν κτησασθαι. την περι πνευµατικου νοµου . δωρον γαρ εστι του ∆εσποτου αυτη και φυσικον πλεονεκτηµα.ωραιος τω ειδει και φαντασιωδες το τε σχηµα και το ηθος και το βαδισµα κεκτηµενος. (289) Περι πιστεως. ουκ ηγρυπνησα. εντολην µικραν εις µονην υποµνησιν ελαβε παρ’ αυτου. εν ενι των της πολεως µοναστηριων διαγοντι. εταπεινωθην δε και εσωσε µε συντοµως ο Κυριος”. Αδελφοι και πατερες. . “Εγω ουν. εν τη ανεκλαλητω χαρα. νεος την ηλικιαν υπαρχων και αυτος ωσει ετων εικοσιν. και διδωσιν αυτω ο γερων την συγγραφην του µοναχου Μαρκου. τους το εξωθεν µονον βλεποντας περικαλυµµα και κακως κρινοντας τα αλλοτρια -. Αµην. ην εξ αληθινου ακηκοα στοµατος. και η πιστις ευθεως ενηργησε. Γεωργιος τις τουνοµα. Πολλω δε συντοµωτερον ειπειν· “Μονον επιστευσα και προσελαβετο µε ο Κυριος”. εν τη ανεκδιηγητω δοξη τε και λαµπροτητι. καλον ηµας ανακηρυττειν εις παντας το ελεος του Θεου και γνωριζειν τοις πλησιον ηµων την προς ηµας αυτου ευσπλαγχνιαν και αφατον αγαθοτητα. ως εκ τουτων και υποληψεις πονηρας εχειν τινας εις αυτον.αφραστω φωτι εν τη ακηρατω ζωη. ουκ ενηστευσα. Και τα της ψυχης αυτου προς αυτον αναθεµενος. ει και τω αυτεξουσιω της ηµων προαιρεσεως και αυτη υποκειται. ουκ εχαµευνησα.

Και το µεν εν υπαρχον το ουτως αυταις εγκειµενον λεξεσι· “Ζητων θεραπειαν. οµοιος εστι δουλω αργυρωνητω. ος αµα τω αγορασθηναι συν ταις ωναις και ελευθεριαν αυτω γραφηναι επιζητει”. εν τη αυτου καρδια ενεπηξε. τρια µονα κεφαλαια. δυνασαι γαρ”. ως εκ τουτου µηδενι ανθρωπω γινωσκεσθαι τα πραττοµενα. ουτως απαντα επραττε. ουτω µετα ποθου και προσοχης διηλθε πασαν αυτην. ελεησον µε’. Ταυτα τοινυν ο νεος εκεινος εθαυµασε και θαυµασας επιστευσεν οτι τη επιµελεια της συνειδησεως ευρησει ωφελειαν και τη των εντολων εργασια την ενεργειαν του Αγιου Πνευµατος και τη χαριτι τουτου νοερως αναβλεψει και ιδη τον Κυριον. ως µεθ’ ορκων µε εβεβαιωσεν.” Ταυτη τοιγαρουν εξακολουθων απαραλειπτως κακεινης το λεγειν προστιθεισης οσηµεραι. Της συνειδησεως ουν λεγουσης αυτω· “Ποιησον παντως και ετερας µετανοιας και αλλους ψαλµους προσθες. Το δε ετερον· “Ο προ της εργασιας των εντολων τας ενεργειας του Αγιου Πνευµατος επιζητων. Τη ουν αγαπη τουτου και τη επιθυµια τρωθεις. προσεκυνησεν αυτω”. εις ολιγας ηµερας πολλη προσετεθη η της εσπερας ακολουθια. αλλ’ Υιον Θεου οµολογησας. και πλειον λεγειν το ῾ Κυριε. (291) ο προσευχοµενος σωµατικως και µηπω εχων γνωσιν πνευµατικην· ο ποτε δε τυφλος αναβλεψας και ιδων τον Κυριον. επιµελησαι της συνειδησεως και οσα λεγει ποιησον και ευρησεις ωφελειαν”.διδασκουσαν. Ουδεν δε ετερον επραξεν. ταυτη προθυµως υπηκουε και αδιστακτως. φροντιζων των τω βιω αρµοζοντων. Το δε τριτον· “Τυφλος εστι κραζων και λεγων ῾ Υιε ∆αβιδ. ιν’ ειπω. Ταυτην δε ως εξ αυτου του Θεου σταλεισαν ο νεος δεξαµενος και ως µεγα τι εξ αυτης ελπιζων καρπωσασθαι. Και ουδεποτε εκτοτε εκοιµηθη ελεγχουσης αυτον της συνειδησεως και λεγουσης· “Τι τουτο ουκ εποιησας. ει µη την δοθεισαν αυτω µικραν εντολην παρα του αγιου εκεινου γεροντος εκαστη εσπερα εποιει και ουτως επι της κλινης εκαθευδε. ελεησον’ . ως εξ αυτου του Θεου λεγοµενα. ουκετι υιον ∆αβιδ. Την γαρ ηµεραν οικου προΐστατο των πατρικιων τινος και εν τω παλατιω καθ’ εκαστην προηρχετο. Και εκ παντων ωφεληθεις. ∆ιο και δακρυα καθ’ εσπεραν απο των οφθαλµων . το πρωτον καλλος δι’ ελπιδος εζητει και µη φαινοµενον.

χαρα και εκπληξει συνειχετο και απο καρδιας εδακρυε και τοις δακρυσιν η γλυκυτης συνειπετο. ουδε τι των. Φως γαρ µονον εβλεπε παντοθεν και ουδε ει επι γης επατει εγινωσκεν. Ουδε φοβος ην εν αυτω του µη πεσειν. Εφανη αυτω παραδοξως. ελλαµψις θεια πλουσιως αιφνης επεφανεν ανωθεν και παντα τον τοπον επληρωσε. κεκολληµενους εχων αλληλοις και αµετακινητους τους ποδας εν παραστασει. Τελος. ο την εντολην αυτω και την βιβλον προχειρισαµενος. ελογισαµην και του αγιου τουτου την πρεσβειαν πολα συηνεργησασαν αυτω και του Θεου παλιν δειξαι τω νεω οικονοµησαντος το οιον υψος αρετης ο αγιος ουτος εκεκτητο. Παρελθουσης δε της θεωριας ταυτης και εις εαυτον παλιν. τω λογισµω τοτε προσεβαλλον. επι της κλινης ανεπεσε και αυτη τη ωρα ο αλεκτωρ . ως ελεγεν. διηρκει µεχρι µεσονυκτιου. αλλ’ ολως φωτι αΰλω συνων και τω δοκειν αυτος φως γενοµενος και παντος κοσµου επιλαθοµενος. οια τοις ανθρωποις και σωµα φορουσι προσβαλλουσι. αλλ’ ουτως ιστατο ακινητος. (293) Ως ουν εγω ταυτα ηκουσα. ιλαστητι µοι τω αµαρτωλω”λαλουντος τω νοΐ µαλλον η τω στοµατι. ως παροντος του Κυριου σωµατικως. Τουτου δε γεγονοτος ηγνοησεν ο νεανιας και επελαθετο ει εν οικω ην η οτι υπο στεγην υπηρχε. Ειτα εις ουρανον ανηλθεν ο νους αυτου και αλλο φως εθεασατο υπερ το πλησιαζον τρανοτερον. µηδολως εν τω καιρω της προσευχης χαυνουµενου η ραθυµουντος αυτου η τινος µελους των του σωµατος αυτου κινουµενου το συνολον µεχρι και περιστροφης οφθαλµου η αναβλεψεως. ουδε κοσµου φροντις. Ισταµενου ουν αυτου εν µια και το “Ο Θεος. ως στηλη τις η ωσπερ τις ασωµατος. ο ρηθεις αγιος εκεινος και ισαγγελος γερων. ουτω τοις αχραντοις ποσιν αυτου προσεπιπτεν και ως τυφλος ελεηθηναι και ψυχικως αναβλεψαι ητειτο. πλησιον του φωτος εκεινου ισταµενος. Ως δε καθ’ εσπεραν η ευχη προσετιθετο. ευχαι τε παρ’ αυτου προς την Θεοτοκον ανεγινωσκοντο εµπονως και µετα στεναγµων και δακρυων και. δακρυων και χαρας ανεκφραστου και αγαλλιασεως εµπλεως εγενετο.αυτου κατηρχοντο και συχνοτερον επι (292) την γην και επι προσωπον γονυκλισιας εποιει. ο νεανιας γενοµενος.

τα παρα της ιδιας λεγοµενα εφροντιζε συνειδησεως. ει µη απερ ηκουσατε. αλλα µονοις προσκειµενος τοις του κοσµου και µονα βλεπων τα προσκαιρα και διανοιαν εχων µηδεν φαντασθεισαν των γηΐνων ποτε υψηλοτερον. Ουτος δε µηδεν τοιουτον εν νω λαβοµενος ποτε. Μη ουν ειπη τις προς δοκιµην ταυτα εκεινον εργασασθαι· ουδε γαρ µεχρι λογισµου τουτο η ειπεν η ενενοησεν . ωστε και εργα τη πιστει αρµοζοντα επιδειξασθαι. ο και ποιησας αυτα εν οις επισταται κριµασι. ως εν πασι τοις αλλοις του βιου αισθητοις πραγµασιν αναισθητως διακεισθαι και µηδε αυτον την βρωσιν και ποσιν ενηδονως η συχνοτερως προσιεσθαι. ως ωµνυε. οσα η πιστις η εις Θεον δυναται. Παντως ακουοµεν τον ∆αβιδ απαντες και θαυµαζοµεν και λεγοµεν οτι εις ∆αβιδ και αλλος ου γεγονε. ουτε ησυχια ωφελει η αναχωρησις κοσµου. µηδε εννοιαν υπνου κατ’ εκεινην την νυκτα λαβοµενος. ει ταυτα παλιν εζητησε. εαν ραθυµωµεν και αµελωµεν. τοις εργοις βεβαιουµενη. εαν σπουδαιοι ωµεν και διεγηγερµενοι.ο γαρ δοκιµαζων και εκπειραζων πιστιν ου κεκτηται -. τι θαυµαστον. µνησθεις της χαριτος ης εξεπεσε. Εγνωτε. µετ’ ορθης πιστεως και αδιστακτου ελπιδος. Κυριε . Και µετ’ ολιγον αι εκκλησιαι τον ορθρον εσηµανον. Εκεινος γαρ παρα Θεου την µαρτυριαν ειληφε και προφητης εχρισθη και βασιλευς και Πνευµατος Αγιου γεγονε µετοχος και πολλας ειχε τας περι Θεου αποδειξεις· αµαρτησας ουν και στεερηθεις την χαριν του Πνευµατος και την προφητειαν αφαιρεθεις και της συνηθους οµιλιας του Θεου αλλοτριωθεις. µηδεν πλεον του νεου εκεινου εργασαµενου. αδελφοι µου. ουτως. και ιδου ενταυθα και του ∆αβιδ περισσοτερον. δι’ ων η εκεινου πτερωθεισα διανοια εις ουρανους . Ταυτα εγενοντο ως ο Θεος οιδεν. αλλα πασαν αλλην ο νεανιας εκεινος εµπαθη και φιληδονον απορριψαµενος εννοιαν.µονον ηκουσε περι τουτων και ευθεως επιστευσε· και τοσουτον. Ηκουσατε. Εµαθετε οτι ουτε µεση πολις (294) εµποδιζει ηµας εις το κατεργαζεσθαι τας εντολας του Θεου.ω των κριµατων σου. και αυτος εξανεστη ψαλαι κατα το συνηθες. ως ουτε νεοτης αποβλητος ουτε γηρας ωφελιµον µη ουσης συνεσεως και φοβου Θεου.εφωνησε και της νυκτος το µεσον ειναι εδηλωσε. .

εντολων τηρησις. Οµως τι τουτου µειζον ευρησεται η τι τελειοτερον. οι δε αναπολογητοι γενωνται.εφθασε και την Μητερα Χριστου εις συµπαθειαν εικλυσε και τη ταυτης πρεσβεια το Θειον εξιλεωσατο και την χαριν του Πνευµατος εως ουρανου φθασαι ενισχυσε και φως θεασασθαι κατηξιωσεν. και ολον αυτου του Πνευµατος και φως απειργασατο· και ταυτα µεσον πολεως οικουντα και οικου προνοουµενον δουλων τε και ελευθερων φροντιζοντα και παντα ποιουντα και πρασσοντα οσα τω βιω αρµοζουσιν. βλεποµενος αλλ’ ου κατεχοµενος. Ωστε ταυτα ειπων. ∆ιο και τη του αισθητου ηλιου δυσει του νοητου φωστηρος το γλυκυ τουτον διαδεχεται φως. Μαλλον δε ειπειν εν σωµατι αγγελος. ανθρωπος το φαινοµενον και ασαρκος τον νουµενον. Και οι θελοντες . η ετι βουλεσθε· και αλλα ειπειν µε µειζονα. Θεου τα θαυµασια. Ελλαµψις δε ποθου πληρωσις τοις των µεγιστων η του µεγιστου η υπερ το µεγα εφιεµενοις”. µη κοµην αποκειραµενος. σοφιας φοβος Κυριου. µη ενδυσαµενος τριχινα. ινα οι µεν ζηλωσι τουτους. υπερ τον Λωτ εφανη. αγρυπνησας µονον ολιγα. µη κοσµου εκστας τω σωµατι. Ουτος ο νεος. (296) Ταυτα αδελφοι µου. µητε ποτε χαµευνησας. ∆ια τουτο κρυπτοµενους φανεροι τους αγιους αυτου ο Θεος. προβεβαιουν και πιστουµενον το µελλον αυτον αδιαλειπτον διαδεξασθαι φως. φησι. Ου δε καθαρσις. Ου γαρ φοβος. αρχην δε της των πνευµατικων ευρε γνωσεως. πνευµατι δε. σαρκος καθαρσις. ελλαµψις. ο µητε χρονοις νηστευσας πολλοις. ου παντες εφιενται και ολιγοι λιαν επιτυγχανουσιν. α ουδε η ακοη υµων ισως δυνηθη παραδεξασθαι. Αλλα αρκουσι ταυτα και τω νεω εις επαινον και υµας κινησαι εις ποθον και µιµησιν αυτου. Παντως ουδεν εστι µεγαλωτερον αλλο. εις ον ο γενοµενος τελος µεν και περας των αισθητων απαντων κατειληφε. κρατητος και ακρατητος. του επιπροσθουντος τη ψυχη νεφους και µη εωντος καθαρως ιδειν την θειαν ακτινα. τοις πασι τα παντα ορωµενος και µονος µονω Θεω τω παντα γινωσκοντι ων. καθως ο Θεολογος εφη Γρηγοριος· “Αρχη. τελος ατελες ειναι πασης αρετης τον φωτισµον εδηλωσε τον του Πνευµατος. Και εικοτως· η γαρ αγαπη του ζητουµενου εξεστησεν αυτον και κοσµου και φυσεως και πραγµατων απαντων. Ου δε εντολων τηρησις. (295) τον εν Σοδοµοις θρυλουµενον.

εν κοινοβιοις τε και ορεσι και σπηλαιοις αξιως πολιτευοµενοι. ειπε. ει δει την αληθειαν ειπειν. ως αν οι δια ραθυµιαν αποτυγχανοντες µηδεν εχωσι λεγειν εν τη ηµερα της κρισεως. Και δια τουτο πλειονος και της τιµωριας δεοµεθα. Τουτο γαρ ανθρωπος και εις τουτο εκτισθηµεν και δια τουτο παρηχθηµεν. οταν εννοησω οτι τοιουτον ∆εσποτην εχοντες µεγαλοδωρον και φιλανθρωπον ως δια µονην την προς αυτον πιστιν τοιαυτα ηµιν χαριζοµενον α και νουν υπερβαινει και ακοην και διανοιαν και ουδε επι καρδιαν ποτε ανεβη ανθρωπου. και πιστευσαντες ολοψυχως επι τον Κυριον. αµαρτιας µονης εκτος. τρεφοµενη και αυτη δηλονοτι την νοεραν τροφην. Ελεησατε ουν εαυτους και ηµας τους υµας αγαπωντας και πολλακις υπερ υµων θρηνουντας και δακρυα χεοντας – τοιουτους γαρ ηµας ο συµπαθης και ελεηµων Θεος παρακελευεται –. και η ψυχη ηµων ανεµποδιστως την προς τα ανω ποιηται πορειαν. των εκπιπτοντων της βασιλειας αυτου. σωζωνται και µεγαλων παρα του Θεου υπερ µονης της εις αυτον πιστεως αξιουνται καλων. ουτε περας. Αψευδης γαρ εστιν. ινα εκ τουτων συµµετρως τρεφοµενοι. και εκτος εκεινου ουκ εστι στασις. Αλλα τι . ο επαγγειλαµενος σωζειν εκ µονης της εις αυτον πιστεως. ουτε καταληψις της των αµαρτωλων πτωσεως. δια της ευχαριστιας και της προς Θεον ευνοιας εκεισε τα µειζονα και αιωνιζοντα απολαυσωµεν. την εκ Πνευµατος. ινα ενταυθα µικρα ευεργετηθεντες. οσω και πλειον ευεργετηθηµεν και γνωριζοµεν Θεον δι’ ηµας γενοµενον ως ηµεις. κατα το µετρον της καθαρσεως και της αναβασεως. Αχωρητος γαρ ο Θεος υπαρχει και ακαταληπτος· ποιος ουν εσται τοπος. αφετε γην και παντα οσα παρερχονται. οτι περι των µελλοντων µηδολως φροντιζοντες αχαριστουµεν και περι των εν χερσιν αυτων και ισοι δαιµονων γινοµεθα η και χειρονες. οτι µικρον ετι και ο ουρανος και η γη παρελευσεται. Αλλ’ οιµοι. αδελφοι µου. και προσελθετε προς αυτον και κολληθητε αυτω. ινα της πλανης ηµας απαλλαξη και της αµαρτιας ελευθερωση. Εµοι θρηνειν επερχεται και την καρδιαν µου δαπανωµαι και δι’ ηµας τηκοµαι. ηµεις ωσπερ αλογα ζωα προτιµωµεν γην µονην (297) και τα απο γης ηµιν δια πολλην ευσπλαγχνιαν αναδιδοµενα εις αυταρκη χρειαν του σωµατος.εν µεσω θορυβων ειναι. ει δυνασαι.

Και γαρ ο αρξαµενος τα καλα πρασσειν αδιστακτω πιστει και ολοψυχω προθεσει και την εξ αυτων εγγινοµενην ωφελειαν επαισθανεσθαι. Η γαρ ρηθεισα περι του νεου τουτου υποθεσις θαυµαστη τε εστι και παραδοξος και ουδε ει εν αλλω τινι τοιουτον τι γεγενηται ηκουσαµεν. Ουχι πανταχου Χριστος ονοµαζεται. ουτως ηλεηθη. εν κοινοβιοις και ορεσι. καθως αυτος ο θεος ενετειλατο. τοις δε εργοις αρνουµεθα. Αλλως δε και µαλλον η υποθεσις αυτη προτρεπτικη υπαρχει προς αναχωρησιν. την δε εν µεσω µαλλον του βιου διαγωγην προτρεποµενος. ει τηρουσι τας εντολας αυτου· και µολις ευρησης εν χιλιασιν. αλλα παντας πληροφορων τους εντυγχανοντας τωδε τω διηγηµατι οτι ο θελων ποιειν το αγαθον εν παντι τοπω εκ Θεου το δυνασθαι ελαβεν. οπερ αδυνατον. Ζητησον. . Ει γαρ εκεινος. ο εν µεσω τω βιω στρεφοµενος και µηδεν περι αποταγης η ακτηµοσυνης η υπακοης ποτε λογισαµενος. τον εργω και λογω χριστιανον οντα. αδελφοι µου. επειδη και τουτο εξ εκεινου του νεου µεµαθηκα ακριβως. Ταυτα δε εγραψα ουχι κωλυων την αναχωρησιν. Ουχι δια του αγιου Ευαγγελιου ειρηκεν ο Κυριος ηµων και Θεος· “Ο πιστευσας εις εµε. και µυριασιν ενα. εν πολεσιν. ποσων αγαθων ελπιζειν µαλλον τευξεσθαι χρη τους απαντα τα του βιου και παντας αµα καταλιµπανοντας και αυτας αυτων τας ιδιας ψυχας εκδιδοντας δια τον Θεον εις θανατον. εν κωµαις. Πασι τουτοις λογω µονω πιστευοµεν αληθως. Αναγκη γαρ η ως απιστους κατακριθηναι ηµας η Χριστον ψευστην αποδειχθηναι. αδυνατον. και ερευνησον ακριβως. αυτος αφ’ εαυτου γνωσεται οτι µεγα εµποδιον τοις κατα Θεον ζην ελοµενοις η φροντις του κοσµου και η εν αυτω διαγωγη. ει µη εκ του κοσµου συντοµως υποχωρησουσιν. Ει δε και γεγονεν εν τισιν η γενησεται. ει δοκει. εκπεσειν του τοιουτου καλου γινωσκετωσαν. Ποιος ουν εξ ηµων τολµα ειπειν· “ Εργα Χριστου εγω ποιω και πιστευω ορθως εις Χριστον. Ουχ ορατε. κακεινος ποιησει και µειζονα τουτων ποιησει”. πως απιστοι εχοµεν ευρεθηναι εν τη ηµερα της κρισεως (298) και χειρονα των µηδε ειδοτων τον Κυριον υποστησοµεθα κολασιν.δει µε ειπειν. εδελφοι. “. ως αληθως. τα εργα α εγω ποιω. πιστευσας απο ψυχης και τον Θεον επικαλεσαµενος.

Εις πλειονα δε µαλλον κακα υπερ τα συµβαντα µοι πρωην περιεπεσον και ουτω διεκειµην. οτε εν τη πολει ετυγχανον. εξ ωνπερ προειρηκα.. αλλα και τα γινοµενα εξηγορευον και εις το κελλιον αυτου. ως ενα των τυχοντων ανθρωπων εβλεπον και ουδε ψιλην εννοιαν περι των οραθεντων µοι δι’ αυτον ελαµβανον. Ου γαρ απεστην τελειως εξ αυτου ο αναξιος. ωστε µη µεµνησθαι µε τινος µικρου η µεγαλου µεχρι ψιλης εννοιας ποτε. Επει δε τουτο ποιησαι συντοµως ουκ ισχυσα. απηρχοµην συχνοτερον. ως οιµαι. ηµεραι διεληλυθησαν και συνεχεις µοι του βιου επεπεσον πειρασµοι. ινα προς εαυτον µε τον αναξιον εφελκυσηται και παντος του κοσµου αποχωριση µε . οτι ολως φανηναι µοι ευδοκησεν. Αλλα και τον αγιον εκεινον. διο και προσθεις υφηγησατο µοι ταυτα· “Οτι µετα την θαυµαστην εκεινην αλλοιωσιν και την εις εµε υπερ ανθρωπον γενοµενην αντιληψιν ου πολλαι. και εγλιχοµην εξω του κοσµου γενεσθαι παντος και κατα µονας εκζητειν τον οφθεντα µοι – τουτου γαρ χαριν πεπεισµαι. κατα µικρον µικρον παντων των προλεχθεντων επιλαθοµενος. Νυνι δε. ινα µαθης ακριβως εις οιον απωλειας βοθρον εκ ραθυµιας κατηνεχθην εγω ο αθλιος και του Θεου θαυµασης και εκπλαγης την και µετα ταυτα εις εµε γενοµενην αγαθοτητα αφατον. Ταυτα δε. ως µηδε εννοησας ποτε η ακουσας τα αγια ρηµατα του Χριστου. ουκ οιδ’ οπως ειπω. µετα την τοσουτων χρονων παρελευσιν ο Θεος ο φιλανθρωπος ταις εκεινου ευχαις ελεησας µε. . δι’ ην. ει και τας εντολας αυτου ο ασυνειδητος ουκ εφυλαττον. εις παντελη κατηντησα σκοτωσιν. (300) Και γαρ. φησιν. τον τοτε µε ελεησαντα και την µικραν µοι εντολην δεδωκοτα και την ρηθεισαν βιβλον εξαποστειλαντα. Ακριβως γαρ αυτον εγινωσκον. δι’ αυτου µε παλιν εκ της πολλης πλανης και του βυθου των κακων εξαρπασας ερρυσατο. ως φιλον οντα και συνανατροφον.(299) Μοναχω γαρ γεγονοτι υστερον ενετυχον. υφ’ ων και εµαυτον εωρων προς κρυπτας εργασιας εµποδιζοµενον και του καλου κατα µικρον υστερουµενον. φησι. αδελφε. τριτον ετος η και τεταρτον εν τη µοναδικη πολιτεια διατελουντι και τον τριακοστον δευτερον της ηλικιας του σωµατος αυτου χρονον αγοντι. αγνωστως ουτως εν τη ταλαιπωρω καρδια µου η προς τον αγιον γεροντα αγαπη και πιστις διεµενε. λεγω σοι.

νυν µεν εκ µερους και µετα σοφιας της κρειττονος. (301) α και. ων ητοιµασε τοις αγαπωσιν αυτον. τοις µετα πιστεως των γεγραµµενων επιβατευουσι. µικραν µεν και ολιγην αµυδρως πως ακτινα του γλυκυτατου και θειου εκεινου φωτος ιδειν και αυθις ηξιωµαι. τον επ’ αληθειας αναξιον. ω η δοξα εις τους αιωνας των αιωνων. τα πολλα των αµαρτηµατων µου πληθη παριδων ο ευσπλαχνος Κυριος και µοναχον µε γενεσθαι παρ’ αυτου του αγιου γεροντος ωκονοµησε και µετ’ αυτου συνειναι µε διηνεκως. και διδασκαλιας τροπω εγγραφως ταυτα εκθεσασθαι µοι. ινα µη τον λογον µηκυνωµεν. και τα προσωπα ηµων ου µη καταισχυνθη. ∆ια τουτο παρακαλω υµας. Λογος ΚΓ΄. Ο δε και λεγειν απηρξατο και τα λεγοµενα γραφειν ουκ ωκνησεν. οια τοτε εωρακα.καθαπερ ορας. ει και µη λογον ειχε σοφιας της εξωθεν. (302) . Ταυτα ουν δακρυων ελαλει µοι και τουτων ετερα πλειονα. Αλλ’ ωσπερ παντι τω κρουοντι επιµονως ανοιγει τας πυλας της βασιλειας αυτου και διδωσι τω αιτουντι Πνευµα ευθες και παναγιον. εν αλλοις ανεταξαµεθα εις τραπεζαν ευφροσυνης. δραµωµεν εµπονως και ηµεις τον δροµον των εντολων του Χριστου. και ουκ εστι τον ολοψυχως ζητουντα µη ευρειν και πλουτησαι τον πλουτον των χαρισµατων αυτου. τοιαυτην δε θεωριαν. ειπειν µοι αυτον παρεκαλεσα πως τοιαυτα η πιστις ενεργειν θαυµασια πεφυκε. ουδεπω µεχρι του νυν ηξιωθην θεασασθαι”. Αµην. Κοπω τοινυν πολλω και πλειοσι δακρυσι και ακριβει ξενιτεια και τελεια υπακοη και εκκοπη παντελει του οικειου θεληµατος και πολλοις αλλοις σκηροτατοις επιτηδευµασι τε και πραξεσιν. κατηξιωσε. ακατασχετω και ανενδοτω δροµω πορευοµενυ µου. Εγω δε ο ταλαιπωρος των αγιων εκεινου ρηµατων επακροασαµενος και ολον οντα της θειας εµπλεων χαριτος στοχασαµενος και αληθη σοφον. ου µονον δε. εν Χριστω αδελφοι. εν δε τω αιωνι τω µελλοντι ολοκληρως µετα παντων των απ’ αιωνος αγιων εν Χριστω Ιησου τω Κυριω ηµων. αλλα και των πραγµατων αυτων ακριβη κεκτηµενον την ειδησιν εκ πρακτικης γνωσεως. ουτω και υµεις εντρυφησετε των απορρητων αυτου αγαθων.

περιποιητοι µου. Οινον ηδεως ου πιεται. Ακουσατε µου των λογων. Ζην γαρ εν βιω µισητον µοι γεγονεν. Εσονται οι οφθαλµοι αυτου φλεβες. φροντιδα µηδεµιαν ποιουµενος των ορωντων αυτον ασχηµονουντα η των ακουοντων της κραυγης αυτου και καταλοιδορουντων αυτον. των εν τω σωµατι αυτου. αγαπητοι µου. Επιλαθηται δε και γονεων και φιλων αυτου (303) και επι παντα ανθρωπον ουκ ατενισει τοις οφθαλµοις. εµπεπλησται γαρ πικριας. Παντα ανθρωπον ως αγγελον µακαρισει ο ανθρωπος εκεινος. και τι οιδα ει αρτι λαβη αυτην. υιοι µου εσχατοι. ακουσατε µου. και παν κτηνος και παν ερπετον ερπον επι της γης και παν ο εχει πνευµα . Και οποιον αγωνα εχει ψυχης και πονον καρδιας ο µετα συντετριµµενου του πνευµατος µετανοων. Τοις καλουσιν εις δειπνον ποτου µετ’ οργης µεγαλης αποκριθησεται· “Αποστητε απ’ εµου. αλλα πονω και οδυνη αφορητω της καρδιας αυτου επιλανθανεται των πληγων. και εκ συνοχης της καρδιας αυτου ουκ αφιεται διαβλεψαι και ιδειν τα επι τω σωµατι αυτου. Και τινα εισιν α λεγει και προς τον φιλανθρωπον Κυριον ευχεται. πηγης υδωρ µαλλον προχεοντες η προφεροντες το οραν. εγω δε ουκ ηδειν “. γινοµενην επι δερµατιδα σωµατος αυτου.Περι µετανοιας και φοβου Θεου. πονος γαρ εστιν εις κορον αυτω. καταλειψει τον πλουτον αυτου εις διαρπαγην τοις βουλοµενοις. και τους οντας και τους παρελθοντας και τους µηπω τον κοσµον γνωρισαντας. αλλ’ εσται κυλινδουµενος και ασπαιρων επι της γης. Ποιος των ανθρωπων. Ου φροντισει κτηµατων η πραγµατων αυτου. ουδε επιστραφησεται αυστηρω τω προσωπω επι ανθρωπον καταρωµενον αυτον. κραζων µεγαλα και οδυροµενος. θανατος γαρ συντριβει µου την καρδιαν. φαρµακω πληγεις την καρδιαν αυτου και αλγων και κοπτοµενος πονω σφοδρω τα εντος αυτου. και τα ιµατια αυτου ταις χερσιν αυτου διαρρηξει και τοις ονυξιν αυτου των χειρων τα τραυµατα του σωµατος αυτου επιξανη. Επι κλινην στρωµνης αυτου ουκ αναβησεται. Αρτον ηδεως ου φαγεται. ει αληθως ως πατερα ποθειτε µε και ζητειτε µε. οτι η ζωη αυτη θανατος. Ο γαρ εν τη καρδια αυτου κρυπτος πονος καλυψει παντα πονον η κνησµονην. τραυµατων µικρων δερµατος σωµατος αυτου φροντισει η µελετησει αυτω περι τουτων.

Ησθηθην της κρισεως σου και λογος απολογιας ουχ ευρεθη εν τω στοµατι µου. εις τα ιδια υποχωρησουσιν εκαστος. αλλα τοις ονυξι των χειρων αυτου δια την βιαν του πονου της καρδιας αυτου· Ιωβ γαρ την σαρκα πληγεις ειχε την ψυχην υπο Θεου σκεποµενην. ως βδελυγµα ηγησαµενοι. εργα δε σων προσταγµατων ουκ επραξα. αλλ’ εξει τους παντας ισον. εγω δε µονος φορτιω βαρουµαι αµαρτηµατων και πυρι κρισεως κρινοµαι και οδυνωµαι µονος επι της γης! “. . και µονος καταλειφθεις και την περιεχουσαν αυτον ερηµιαν και αποριαν και θλιψιν και οδυνην θεασαµενος.αµαρτια γαρ θανατος. και επι κοπριας αµυθητων καθηται αµαρτιων και σκοτει αγνοιας και λυπης περιεχεται. κλαυσει εν οδυνη ψυχης αυτου και βοησει εν απογνωσει προς τον Παντοκρατορα Κυριον. (304) καθαρους τε και ακαθαρτους. και εστιν ουδεν ο ου βλεπεις. νυνι δε ακηκοα περι σου και εφριξα και τι ποιησω ουκ οιδα. ουτος δε την ψυχην συν τω σωµατι υπο αµαρτιων εσχε πεφαρµαγµενην. . ∆ικαιον απο αδικου ου διακρινει. ανταλλαγµα δε αµαρτιας αυτου ουδεν ευρησει. ως δουλος και ως οφειλετης ποιησει. Συ γαρ µονος αποθανων ανεστης. εν χαρα ψυχης και ζωης αυτων απονως διαγοντα. το γαρ ελεος παρα σοι εστιν. και τις εσται ο δι’ αυτης αποθνησκων και αφ΄ εαυτου ανισταµενος. Μετα ταυτα δε καταλειψουσιν αυτον συγγενεις κατα σαρκα και παντες γνωστοι και φιλοι αυτου οι εν κοσµω· µικρον γαρ συνακολουθησαντες αυτω και συνδακρυσαντες την απαρηγορητον θλιψιν αυτου και το απαρακλητον της ψυχης αυτου θεωρησαντες. Κυριε. “Ιδου ορας. Συ αγαθος. και δια τουτο χειρων η οδυνη του ανθρωπου εκεινου δεκαπλασιως υπερ την πληγην του Ιωβ. εγω δε ουκ εγινωσκον σε. Τον δε ιχωρα των τραυµατων αυτου αποξεσει ου µετα οστρακου ως ο Ιωβ. τελος ουκ εχοντι. (305) οτι εαν πασαν δικαιοσυνην ποιηση ανθρωπος. Πασαν ψυχην µιαν λογισεται και ως αγιαν τω κυριω σεβασθησεται και ως ακαθαρτος ευλαβηθησεται απο παντων.ζωης µακαρισει λεγων· “Ως ευλογηµενα παντα τα υπο του Θεου ποιηθεντα. εγω δε σων χειρων εργον. Ενος γαρ λογου αργου στοµατος µου ανταξιον ουδεν διεπραξαµην επι της γης. πασαν δε κακιαν µετηλθον εν αφροσυνη. Παντως ουδεις. Ουτος µονος χωριζεται απο πασης της κτισεως της υπο τον ουρανον.

ου φερει εν αναγκη τοιαυτη και αφορητω οδυνη το των χειρων αυτου ποιηµα καθοραν. ον κετελιπεν εν τω καιρω της πληγης της µετανοιας αυτου. το πολυ και αφατον ελεος αυτου. Κυριε. και εκχεει την αυτου και επ’ αυτον αγαθοτητα και µεταβαλει εις χαραν τον πονον αυτου και την πικριαν της καρδιας αυτου εις γλυκυ γλευκος µεταποιησει και τον κατεσθιοντα ιον του δρακοντος τα εντοσθια αυτου εξεµεσαι ποιησει· και ου µνησθησεται εκτοτε των πρωην πονων αυτου. Ο γαρ υψιστος Θεος δωσει αυτω υγειαν. αναξιος γαρ ειµι· συ δε. και εσται η χαρα εν τη καρδια αυτου δεκαπλασιως υπερ την προτεραν θλιψιν αυτου.οτι αµαρτιαν ουκ εποιησας ουδε εν τω στοµατι σου ευρεθη δολος. παντεποπτα Κυριε. Τις δε αποθανειται εν αµαρτιαις και ου µεταµεληθησεται. η δε υγεια χαραν εµποιησει αφραστον εν τη καρδια αυτου. και εσται γινωσκων ο ανθρωπος . Ουτως . αλλ’ ουδεν µοι οφελος εξ της του πλουτου στερησεως. επιστραφεις ζητησει η τινος ετερου επιθυµησει. ητις εσται υπερ παντας τους θησαυρους της γης. βλεπεις. Και νυν βλεπεις. µονος δυνασαι µε αναγαγειν και τον πονον της εµης καρδιας ιασασθαι. Ολος γαρ ειµι τραυµα εν και ουδαµου µοι περιλελειπται αφορµη σωτηριας. βλεπεις. ουτε παντων εκεινων ων υπεστη κακων. Και συ. και αυτη παλιν η χαρα παντα πονον τον εξωθεν γινοµενον εν τω σωµατι αυτου αποδιωξει. ουκ εστι µοι δε εις δικαιωµα η µετανοια· µετανοια γαρ επιγνωσις εστιν αµαρτιας. οτι κατελειφθην µονος και ζωντα µε αδης κατεπιε. ενεργουσα παντα τω νευµατι σου. αλλ’ ουδε χρηµατα η κτηµατα η πλουτον. ∆εσποτα Παντοκρατορ. οτι ουδεν εχω πλην του σωµατος. και εγω µετανοω µεν κακα διαπραξαµενος εργα. Ο ουν ευσπλαγχνος Θεος ταχεως εισακουσεται αυτου και αναπαυσιν οδυνης και απαλλαγην πονου καρδιας αυτου συντοµως παρασχη αυτω. Φιλανθρωπος γαρ ων. Κυριε. (306) και µετα των εν πιστει ακουοντων και µιµεισθαι µελλοντων την αληθη ταυτην της µετανοιας εικονα και ιστοριαν ην πρωτον εξεπληρωσε πραξις και τοτε γραφη παραδεδωκε λογος. Εσται δε αυτω ουδεν οφελος. του τα προειρηµενα απαντα απαραλειπτως ποιησαντος. Ειπειν “Ελεησον µε” ου τολµω. οτι δυνατη η χειρ σου εις απαντα και τα τελη φθανουσα των αβυσσων. και ποιησει µετα του ανθρωπου εκεινου.

ουδε απο πολλου πλουτου. η εκ της υγειας περιποιηθεισα τη ψυχη αυτου. Ουτε γαρ απο δοξης αυτω γεγονεν αυτη. και θλιψις η εξωθεν ου καθαψεται της χαρας της ουσης εν τη καρδια αυτου. του υπερανω των ουρανων. και αι ηµεραι αυτου ουδεν διαφερουσι των µαστιζοµενων και τιµωρουµενων επι αµαρτιαις”· ειδως δε µονος εκεινος οτι πληρης θυµηδιας και αγαλλιασεως ο χρονος αυτου της ζωης και η χαρα της καρδιας αυτου θανατον εµπαιζει και αδης ου κυριευει αυτης. και αυτη η γνωσις εσται πλεονασµος της χαρας της εν τη καρδια αυτου. υπ’ ουδενος τουτων δυναται κρατηθηναι. οτι µωµος ουχ ευρεθησεται εν αυτη. και ο βιος αυτου θλιψεως και οδυνης πληρης. . εκλαµπων µαλλον και λαµπρυνοµενος και καθαρωτεραν δεικνυων την αυτου χροαν.εκεινος οτι τραυµατα σωµατος αυτου ουδε ερχεται εκτοτε επι καρδιαν αυτου. αλλα απο πονου και πικριας ψυχης αυτου εσκευασται και απο συναντησεως Πνευµατος Θεου. ουτε απο αλλου τινος πραγµατος των υπο των ουρανον. ∆ιυλισθεισα γαρ δι’ αυτου και εκπιεσθεισα η καρδια αυτου αδολον και αµιγη θλιψεως χαραν απετεκε. η δε χαρα. και υπερ παντας τους µακαριζοµενους επι της γης παρα στοµατων ουκ ορθα λαλουντων. (308) Και δια τουτο θανατος ου κυριευσει αυτης. επειδη παντα τα επι τω σωµατι αυτου και τα επι παντι τω βιω ο ουρανος καλυψει και αδης φαγεται και θανατος κυριευσει αυτων. ευφραινων και υπεραστραπτων τω προσωπω του πινοντος αυτον κατεναντι του ηλιου. ουτε απο επαινου ανθρωπων. και υπερ παντας εφ’ ους ο πλουτος και η πορφυρα στολη και η βυσσινη. οτι ουκ εστιν εκ του κοσµου τουτου. και υπερ παντας εφ’ ους η η υγεια και η ευµορφια του σωµατος. οτι τελος ουκ οιδε. Οιδε γαρ ο ανθρωπος εκεινος οτι κρεισσων πενια µετα χαρας τοιαυτης υπερ παντα τον κοσµον και των εν αυτω πραγµατων εστιν. χαιρει ο ανθρωπος εκεινος επι τουτοις µυριοπλασιως υπερ παντας τους βασιλεις τους κρατουντας της γης. αγνοουντες δε την µετα ταυτα γεγονυιαν κρυφιαν χαραν αυτου. Και εσονται οι πλησιον αυτου. οι πρωην θεωρουντες τας εξωθεν θλιψεις αυτου. (307) στεναζοντες επ’ αυτω και λεγοντες· “Ιδε ανθρωπος ος ουκ οιδεν ευφροσυνην εν τη ζωη αυτου. αλλ’ εσται ως διυλισµενος οινος απεναντι ηλιου. ουτε απο υγειας σωµατος αυτου.

ουδε (309) ο κωλυσων αυτον εσται εκ της πηγης του ποτηριου µη εµφορηθηναι.Επι δε τουτοις εν µοι δυσνοητον· ου γαρ οιδα ποιον πλεον ευφραινει µε. υπο της γλυκυτητος της γευσεως περισσοτερως µαλλον ηδυνοµαι. Ταυτη ουν τη καλη κρισει πας ο κρινοµενος ετεραν ου φοβηθησεται τιµωριαν η βασανον. Οταν γαρ του πινειν χορτασθηναι δοκησω. και ουτε του βλεπειν κορεννυµι ουτε του πινειν εµπιπλαµαι. και η υγεια ουκ εα αυτον ετερον τι νοσοποιον βρωµα τραφηναι. και η εκ του ποτου ηδυτης και η εκ του ηλιου εξερχοµενη χαροποιος αιγλη πασαν λυπην εκ της ψυχης αυτου εκδιωκει και παντοτε χαιρειν ποιει τον ανθρωπον εκεινον. η θεα και η τερψις της καθαροτητος των του ηλιου ακτινων η µαλλον η ποσις και η γευσις του οινου του εν τω στοµατι µου. φλεγειν και τηκειν τους προσερχοµενους αυτω εχθρους εκ παντων των µερων ενισχυσουσι. Θελω γαρ ειπειν τουτο και ελκει µε εκεινο και γλυκυτερον φαινεται· και οταν προς εκεινο απιδω. ο αρχων του σκοτου. τοτε το καλλος των εκπεµποµενων ακτινων διψαν µε σφοδρα ποιει και λιµωττων παλιν ευρισκοµαι· και οσω παλιν φιλονεικησω την εµην εµπλησαι γαστερα. ο βασιλευων επι παν υδωρ θαλασσης και κοσµον εµπαιζων ως ει τις µικρον στρουθιον κατεχων εν τη χειρι αυτου. και η καθαρσις υγεια ολοκληρος αυτω. καιεται το στοµα µου δεκαπλασιως και τη διψη και επιθυµια του διειδεστατου ποµατος εκπυριζοµαι. Ο γαρ κρατων τη κακια της γης. και γινεται αγαπητος τω φωτι του ηλιου και τω ηλιω φιλος και τω λευκολαµπει οινω των εξ αυτων προεχεοµενων ακτινων δικην υιος ηγαπηµενος· η γαρ ποσις αυτου τροφη και καθαρσις ρυπου σεσηποτων σαρκων αυτου. Η γαρ στιλβα του οινου και η ακτις του ηλιου προς το προσωπον του πινοντος φαιδρως απαστραπτουσαι διερχονται µεχρι των εγκατων αυτου και µεχρι των χειρων αυτου και ποδων και µεχρι των οπισθιων αυτου και. µετα πασης αυτου της στρατιας και της δυναµεως ου προσεγγισει πτερναν ποδος αυτου. ουδε πειρασµους δειλιασει τους επερχοµενους αυτω. πυρ ολον ποιουσαι τον πινοντα. Η γαρ διψα αυτου ου παυθησεται εις τον αιωνα και το ηδυ και λευκολαµπες αυτου ποµα ουκ εκλειψει. αλλα απειρον και . ουδε προσβλεψαι αυτω µετα θαρσους τολµησει. και ουδεις βλαπτων κατισχυσει αυτου.

αλλα δακρυα ποταµηδον αυτην καταντλησασα το ζων υδωρ εκβλυζειν ποιει και τα εκ των αµαρτηµατων τραυµατα ιαται και τον ιχωρα και τα ελκη αυτων αποπλυνει και χιονος λαµπροτερον ολον εκεινον αποδεικνυει τον ανθρωπον. της εκ της υγειας προσγινοµενης. Λογος Κ∆΄. επιπεσων ανωθεν. ουκ αχρηστον την εκπιεσθεισαν ψυχην αποδεικνυσιν. µακαρισει την αθλιαν µου χειρα. κορον ουκ εχει. τοτε η αγια ταπεινωσις. πασαν υγροτητα των σαρκικων ηδονων και παθων εκπιεσασα. περιποιητοι µου. τα υπερ νουν και λογον και διανοιαν οντα. Μακαριος ουν ο ανθρωπος εκεινος. Αµην. οτι µεγαλα ευρηκως αγαθα. οι ακουοντες µου τους λογους. Ουτως ουν εσται.διακαη επιθυµιαν παρεχει αυτω πινειν εκ του οινου και εαυτον καθαιρειν µαλλον και υγειαν ποιεισθαι την ποσιν. πας ο εναντι Κυριου Θεου Παντοκρατορος αµαρτησας και φοβου κρισεως και αποστροφης αυτου αισθησιν εν καρδια λαµβανων. και δοξασει τον ελεηµονα και πολυελεον Κυριον. τον δε εισελθοντα ανθρωπον εις τον φοβον του Θεου αυτος ο του Θεου φοβος ποιει αυτον γενεσθαι πασιν ανθρωποις αλλοις εις καταπατηµα. Τας µεν γαρ σταφυλας πρωτον πατουντες οι ανθρωποι. ο τους λογους τουτους ακουων και δεχοµενος αυτους µετα πιστεως και ποιων αυτους. τεκνα ηγαπηµενα. ω η δοξα εις τους αιωνας. ο νοητος λιθος ο ελαφροτατος και χρηστος. υιοι µου. τον δια ρυπαρας γλωσσης και ακαθαρτου και ρυπαρου στοµατος ταυτα γραφη παραδοντα εις επιστροφης και µετανοιας υποδειγµα και εις οδον απλανη και αληθεστατην των εξ ολης ψυχης θελοντων σωθηναι και µελλοντων κληρονοµειν βασιλειαν. Φοβος γαρ Κυριου και αισθησις ανταποδοσεως αυτου δικαιας ουτω σαρκα εκτηκει και οστα συντριβει. Το γαρ καλλος της υγειας και η τερπνοτης της ωραιοτητος. υστερον αυτας πιεζουσιν υπο του λιθου και πασης υγροτητος αυτας χωρις αποφαινουσι. Και οτε καταλεανη και συντριψει τελειως το υπερηφανον και κενοδοξον της σαρκος αυτου φρονηµα. την εν αυτω τω Θεω και Σωτηρι ηµων. την ταυτα γραψασαν. (310) ως απηωρηµενος λιθος υπο µηχανης τους εν τη ληνω πατουµενους βοτρυας εκθλιβει και σφοδρως εκπιεζει. (311) .

Ουτε γαρ δια του κιβωτιου τα εν τω κιβωτιω. Αδελφοι και πατερες. την εγκεκρυµµενην εν αυταις του Αγιου Πνευµατος δωρεαν αγνοει. Και οτι ο εγκεκρυµµενος του Πνευµατος θησαυρος εν τω γραµµατι της θειας Γραφης ου πασιν ευδηλος εστι και τοις βουλοµενοις. Ουκ εστι δε υπο ανθρωπινης σοφιας ανοιχθηναι τουτο ποτε. οσον απο του βαρους και της εξωθεν ευπρεπειας αυτου. του χρυσου την αστραπτουσαν αιγλην. ετι ζων. υπολαµβανεις η και ισως παρα τινων ακουων πιστευεις ενδοθεν εχειν αυτο θησαυρον. Ου θεαση ποτε. Νοει µοι ουν κιβωτιον το Χριστου Ευαγγελιον και τας λοιπας θειας . εσφραγισµενον το κιβωτιον δι’ ολου. ον ουκ αν ποτε οι εν τω οικω εισερχοµενοι κατιδειν δυνηθωσιν. αυτος δε συ λιµω και διψη και γυµνοτητι κατατρυχη. ακουσον. ο και αρας µετα σπουδης πορευη· τι ουν σοι εσται. εοικεν η πνευµατικη γνωσις οικια τινι µεσον της κοσµικης και ελληνικης γνωσεως κατεσκευασµενη εν η ωσπερ κιβωτιον στερρον και κατησφαλισµενον η γνωσις των θεοπνευστων Γραφων και ο εν αυτη αφραστος πλουτος αποτεθησαυρισµενος αποκειται. διο και µενει αγνωστος πασιν ανθρωποις τοις εν τω κοσµω ο εναποκειµενος εν αυτω πλουτος του Πνευµατος. τον εναποκειµενον εν αυτω αγνοει θησαυρον. εαν εσφραγισµενον αυτο και κεκλεισµενον αει περιφερης και ουκ ανοιξης. ουτω καν πασας αναγνω και εκστηθισηται ο ανθρωπος τας Γραφας (312) και ως ενα ψαλµον περιφερη αυτας. Τι σοι το οφελος. τον εν αυτω θησαυρον. Ταυτα µοι και επι των πνευµατικων υπολαµβανε αδελφε. το οφελος. ουκ ιδης των εν αυτω λιθων την διαυγειαν. ως ειποµεν. Και πως. κεκλεισµενον παντοθεν ασφαλως και. εαν εξ αυτων ου καταξιωθηση λαβειν καν ολιγον και ωνησασθαι τι των προς διατροφην η ενδυσιν.Περι γνωσεως πνευµατικης. ουτε δια της Γραφης τα εν τη Γραφη δηλα καθιστανται. των µαργαριτων την λαµπροτητα. ειπε µοι. Και καθαπερ καν αυτο το κιβωτιον ολον επι των εαυτου ωµων αναλαβων επιφερηται ανθρωπος. ει µη το κιβωτιον αυτοις παντως διανοιχθη. αλλα περιφερεις µεν. πολλου και πολυτιµου πεπλησµενον του θησαυρου. αλλα µονοις τοις τον διανοιγοντα τον νουν κτησαµενοις εις το συνιεναι τας Γραφας. Βλεπεις κιβωτιον µικρον. Παντως ουδεν.

µηδεις πλανασθω. µαλλον δε ου δια τουτων. Ποιων δε και τινων φηµι αγαθων. χρηµατισαι τε . ουτω και ηµεις αυτοι µηδεµιαν εννοιαν επιθυµιας κακης η εµπαθους αισθησεως ολως εννοωµεν ποτε η επαισθανωµεθα του κακου της τυραννωδους οχλησεως. Απο γαρ των εντολων αι αρεται. το νεκρωθηναι την σαρκα και τα µελη ταυτης τα επι γης µεχρι και επιθυµιας κακης. Αγαπης τελειας. της προς τον Θεον δηλονοτι και τον πλησιον. αλλα δια του ειποντος· “Ο αγαπων µε τας εντολας µου τηρησει και ο Πατηρ µου αγαπησει αυτον και εγω εµφανισω αυτω εµαυτον”. ∆ια γαρ της εκπληρωσεως των εντολων η εργασια των αρετων. εχοντι τας εντολας του Θεου ως λιθους τιµιους. συν ταις εντολαις δε ως µαργαριτας τας αρετας. (313) Επιφερεται ουν αυτας ως εν κιβωτιω τω µνηµονευτικω της ψυχης. εχουσας εν αυταις εγκεκλεισµενην και εσφραγισµενην την αιωνιον ζωην και συν αυτη τα εν αυτη αρρητα και αισθητοις οµµασι µη καθορωµενα αιωνια αγαθα κατα την του Κυριου φωνην· “Ερευνατε τας Γραφας. ως αυτος ουτος φησιν· “Ο απειθων τω Υιω ουκ οψεται την ζωην”-. οτι εν αυταις εστιν η ζωη η αιωνιος”. βασιλειας ουρανων. υιοθεσιας δια της αναγεννησεως του Αγιου Πνευµατος και το γενεσθαι ηµας θεους θεσει τε και χαριτι. Αλλως δε ουκ ενι. καταφρονησεως των ορωµενων απαντων. δια δε της πραξεως των αρετων η πληρωσις των εντολων γινεται. τοτε και γνωστως καθορωµεν τα εν τω κιβωτιω ηγουν τα εν τη θεια Γραφη εγκεκρυµµενα θεια µυστηρια. ζωης αιωνιου. αφθαρσιας. των εν τω γραµµατι αποκεκρυµµενων και κεκαλυµµενων. µονον δε των εντολων µνηµονευωµεν του Σωτηρος Χριστου· ετι δε αθανασιας. και ουτω δια τουτων ανοιγεται ηµιν η θυρα της γνωσεως. εκ δε τουτων η αποκαλυψις των µυστηριων. ινα ωσπερ ο νεκρος ολως ου λογιζεται (314) ουδε αισθανεται τινος. δοξης αϊδιου. Οταν ουν ενοικηση και εµπεριπατηση ο Θεος εν ηµιν και εµφανιση αυτος εαυτον αισθητως ηµιν. εν αις υπαρχει η ζωη η αιωνιος – οι γαρ του Χριστου λογοι φως εισι και ζωη εισιν. Ανθρωπον δε τον αραντα το κιβωτιον υποθου µοι ειναι τον τας Γραφας πασας αποστηθισαντα και επι στοµατος αει ταυτας επιφεροµενον.Γραφας. διανοιγηναι την κιβωτον της γνωσεως και των εν αυτη αγαθων απολαυσαι η εν µετοχη και θεωρια γενεσθαι αυτων.

Εκ γαρ των τοιουτων τινες απο αγνοιας πλανωµενοι πασας στρεβλουσι τας θειας Γραφας. την αναγεννησιν. αλλα δι’ αµελειας ταυτην προσαπολεσαντες – και γαρ ελαβον εξουσιαν του γενεσθαι τοιουτοι . αγευστοι εισι της τουτων γλυκυτητος. ειπε . την αναπλασιν. πως αρα ειδεναι η γνωναι η καν ποσως εννοησαι ποτε εξισχυσουσιν. απαρνουµενοι την δυναµιν ολως των αγιων Γραφων. και συναµα τουτοις τον νουν Χριστου κτησασθαι και δι’ αυτου ιδειν τον Θεον και Χριστον αυτον ενοικουντα κατα την Θεοτητα και εµπεριπατουντα γνωστως εν ηµιν. τα πασιν ανθρωποις αθεατα τε και αγνωστα.κληρονοµους Θεου. Πως εν καταληψει γενωνται των τοιουτων µυστηριων. οτι δη και διχα της (315) ακριβους των εντολων του Χριστου φυλακης σωθηναι µελλουσιν. επερειδοµενοι τη µαθησει µονη των Γραφων· ους και καταδικαζουσα και κατακρινουσα µαλλον αυτη εν τη εξοδω εσται η τους µηδολως των Γραφων ακηκοοτας. οι µηδολως ποτε εν εαυτοις επεγνωκοτες γενοµενην την υπ’ αυτου αναχωνευσιν. των εκ Θεου γεννηθεντων και τεκνων γενοµενων Θεου. την ενοικησιν της εις αυτους. µεθερµηνευοντες αυτας κατα τας εµπαθεις επιθυµιας αυτων. της τουτων αθανατου ζωης.. την αλλοιωσιν των βαπτισθεντων εν τουτω πως ειδεναι δυνανται. διανοιγοµενα δε υπο µονου του Αγιου Πνευµατος και ουτως αποκαλυπτοµενα θεατα γινοµενα ηµιν και γνωστα. Οι µη τουτο παθειν εθελησαντες. των γεννηθεντων εκειθεν – καθως ειπεν ο Κυριος – την δοξαν πως ιδωσι. την ανακαινισιν. Οι µη γεννηθεντες ανωθεν. µηδεποτε γνωναι λεγοντες. Τουτων ουν απαντων και των υπερ τουτων αρρητων και ανεκφραστων οι τας εντολας ακουοντες του Θεου και ποιουντες αυτας. ηγουν δια της αποκαλυψεως των νοερων οφθαλµων και της θεας των εν τη θεια εγκεκρυµµενων Γραφη. την ελλαµψιν. συνιστανειν θελοντες εαυτους. αγνοιαν εχοντες των ειρηµενων απαντων και απειριαν. αξιουνται και πλουσιως επαπολαυουσιν. Οι δ’ αλλοι. τον φωτισµον. την αλλοιωσιν. οι την παρουσιαν του Αγιου Πνευµατος. ποια γνωσει δυνηθωσιν. συγκληρονοµους δε Χριστου. δια της ανοιξεως ης εφαµεν κιβωτου. Οι δε µηπω βαπτισθεντες εν Πνευµατι αγιω. Και εικοτως· τα γαρ εσφραγισµενα και κεκλεισµενα.

ισον των εις αυτας επαγρυπνησαντων και πεπληρωκοτων αυτας και υπερ αυτων το αιµα κεκενωκοτων το ιδιον. ακαταληπτον. σκοτεινον το της ψυχης οπτικον περιφεροντες. επι στοµατος εχων δυνησεται ποτε την εν αυταις εγκεκρυµµενην µυστικην και θειαν δοξαν οµου και δυναµιν γνωναι και κατιδειν. τελεον ευθυς και οπερ κεκτηται . ου µην αλλα και τα εν τουτοις αποκεκρυµµενα του Θεου αγαθα συν αυτη τη ταυτα βλυζουση αιωνια ζωη αποκαλυπτοντα. διανοιγοντα τους λογους αυτω ως το βιβλιον και την εν αυτοις επιδεικνυοντα δοξαν µυστικως. οιοι εκεινοι εχρηµατισαν. κατανοησαι η καν οπωσουν εννοησαι ισχυσωσιν. τα δ’ αλλα (316) µονω Θεω γινωσκοµενους και Θεον µονον γινωσκοντας. οµοιους τω γεγενηκοτι Πατρι. και τοιουτους ποιει τους εξ αυτου γεννωµενους. ισχυσουσιν. ει µη πασας διελθη τας εντολας του Θεου και τον Παρακλητον λαβη µεθ’ εαυτου. ως εκεινοι. αλλ’ ει και προς αυτην ατενισει. Και καθαπερ ο ασθενων τας οψεις του σωµατος ου δυναται καν ποσως εις ηλιακην ακτινα τρανοτερον λαµπουσαν αποβλεψαι. Πνευµα εστιν ο Θεος αορατον. απροσιτον. αθανατον. προς ον και βλεπειν αει εφιενται και υπ’ αυτου γλιχονται ορασθαι. Αλλως δε. προς τα νοητα καλλη των απορρητων (317) του Θεου αγαθων ιδειν και αναβλεψαι ου δυνανται. ουτως ουδε ο πασας τας θειας Γραφας. σωµατι µονω ληπτους οντας και ορατους. Και εικοτως· επειδη γαρ τας αισθησεις αυτων πασας εις την του κοσµου µαταιοτητα προσηλωσαν και τοις τερπνοις του βιου και ταις ωραιοτησι των σωµατων προσπασχουσι. της του Αγιου Πνευµατος αποκαλυψεως αξιωθηναι ποτε. µαλλον δε µονω Θεω βουλοµενους γινωσκεσθαι. καθαπερ οι απειροι των γραµµατων ισον τοις εµπειροις τας βιβλους αναγινωσκειν ου δυναται. ουτως ουδε οι µη δια πραξεως τας του Χριστου εντολας διελθειν εθελησαντες. ως ειποµεν. Ωσπερ γαρ ο βιβλιον εσφραγισµενον και κεκλεισµενον λαβων ανθρωπος ου δυναται τα εν αυτω γεγραµµενα ιδειν η οποια εισιν εννοησαι εως εσφραγισµενον εστι το βιβλιον. α πασι τοις καταφρονηταις και αµελεστεροις κεκαλυµµενα υπαρχει και αφανη το καθολου. καν πασαν την σοφιαν του κοσµου µεµαθηκεν.µοι.

Τοιγαρουν ουδε την εαυτου ασθενειαν ο τοιουτος καταµαθειν ολως δυναται. Λογος ΚΕ΄. και αυτου τοις ιχνεσιν αει επεσθαι. Ινα συναποθανη τω παθει. απαθως και βλαβης εκτος καλλος η ωραιοτητα σωµατος και κατανοησαι ου δυναται. Τι τουτο. οφειλει ο µοναχος µη µονον τας εν τη ψυχη γινοµενας αλλοιωσεις και µεταβολας επιστασθαι και νοειν. µη θελων του τοιουτου κακου απαλλαγηναι ο αθλιος. αυτοις εαυτον εξισοι και αδυνατον λεγει ειναι το υπερ τους παντας γενεσθαι αυτον. τιµη και προσκυνησις εις τους αιωνας των αιωνων. των εκ βρωµατων και των δαιµονων επιγινοµενων ηµιν. τω υπερ ηµων αποθανοντι και εγερθεντι (318) και εις ουρανους ηµας ανυψωσαντι. ισχυσεν αν. των εκ στοιχειων. ω πρεπει πασα δοξα. Αδελφοι και πατερες. Νυνι δε τους παντας εχων εµπαθεις ο τοιουτος. των εξ αερος. επιστευσεν αν οτι εισι τινες υγιαινοντες ετεροι. (319) Περι αλλοιωσεως ψυχης τε και σωµατος. Ει γαρ ασθενειν εαυτον πεποιηκεν. αλλα και ηνπερ προ τουτου ειρηνην ειχε των λογισµων και γαληνην της πονηρας επιθυµιας. κεχερσωµενοις ουσι και χοϊκοις. Αµην. ποτε δε λυπη ταυτη ωσαυτως επερχεται και . Αλλα µη γενοιτο ηµας. εξοµοιωθηναι τοις ουτω εχουσι και τοιαυτα φρονουσι. Οσοι γαρ εις το ονοµα αυτου εβαπτισθηµεν. αδελφοι. ουτω δη και ο τα της ψυχης οµµατα ασθενη και τας αισθησεις αυτας εµπαθεις εχων. και ισως εµεµψατο εαυτον ποτε ως αιτιον αυτον εαυτω χρηµατισαντα και τα προς απαλλαγην ταυτης εφροντισε. οποιαι ποτ’ αν ωσι και ποθεν εν αυτω συµβαινουσι γινεσθαι.φως προσαπολλυσιν. Γενοιτο δε εξακολουθησαι Χριστω. καθαιροµενους δια της µετανοιας του σπιλου της αµαρτιας και επενδυοµενους τον φωτεινον χιτωνα της αφθαρσιας του Πνευµατος εν αυτω Χριστω τω Θεω ηµων. αλλα και τας αιτιας αυτων. Ει γαρ ηβουληθη. και αυτην χρονιζων εν τη µελετη του παθους απολλυσι. εξουσιαν ελαβοµεν παρ’ αυτου την πρωην δυσγενειαν της φθορας ως ιµατιον παλαιον αποδυσασθαι και υιοι Θεου χρηµατισαι και τον Χριστον επενδυσασθαι. Ποτε µεν γαρ αιφνιδιος γινεται χαρα τη ψυχη. ως εκ Θεου το δυνασθαι ειληφως.

οποταν εναγωνιως εχωµεν περι την εργασιαν της αρετης και των εντολων την εκπληρωσιν. ποτε δε διεγηγερµενη και γρηγορουσα και προθυµος εις πασαν υπακοην. ως και την ζωην αυτης απολεγεσθαι. ποτε δε ποικιλος. πονηρευοµενος ουκ εις τους παροντας µονους.βαρος σφοδρον. ακουστικος τε αµα και συνετος. ποτε δε αργος προς τα αµφοτερα γινεται και βραδυς. εις βαθος και υψος θεωριας υπερ το µετρον της ανθρωπινης φυσεως εισελθειν βιαζοµενος. ουδεν ουδαµως . ως µηδε επισχειν δυναµενη εαυτην. οιονει τα µη γινοµενα εννοων και επινοων και πονηρευοµενος· και ωσπερ φλοξ εν υγροις ξυλοις υπο καπνου συµπνιγοµενη γινεται. τον αυτον τροπον και τα του νοος αλλοιουται ηµων και ουτω πως µεταβαλλεται. ποτε δε ουδε εκεινους ουδε τους συνοντας βουλεται καθοραν. ποτε δε σκληραινεται η αυτη και ως λιθος πεπωρωται. Και ποτε µεν τυφλος. Αλλοτε παλιν πραεια και ταπεινη γινεται και µετα µικρον µετεωρος και θυµωδης και λυσσωσα προς παντας τους αδελφους. Ποτε µεν γαρ οξυς εις το νοησαι εστι και οξυτερος εις το τα νοουµενα ητοι βλεποµενα παρ’ αυτου διελθειν και διακριναι συντοµως. (320) Και ποτε µεν συµπνιγοµενη εφ’ εαυτην γινεται. ει και τουτο βιαζεται. Και ποτε µεν συνεσταλµενη υπαρχει και ευλαβης. αλλα δη και περι τινων αποντων πολλακις µαταια και ψευδη αναπλαττει εν εαυτω ενθυµηµατα· ενθεν τοι και της καρδιας πολλα λυπουµενης και µη συντιθεµενης εις τα τοιαυτα τω νω. Και ποτε µεν ο αυτος ανους οιονει και αλαλος γινεται και κωφος. Ταυτα µεν ουν πεφυκε γινεσθαι περι τας φυσικας κινησεις της ψυχης και του σωµατος. Και ποτε µεν των αποντων αγαπητικως µεµνηµενη και προσκαλουµενη προς εαυτην. Και ποτε µεν απλους προς πασαν θεωριαν εστι και ελευθερος. Και ποτε µεν χαυνη και ραθυµος και απροθυµος εις παν εργον αγαθον γινεται. ποτε δε ορατικος. Και ποτε µεν ευκατανυκτος γινεται. ποτε δε επι τοσουτον πλατυνοµενη και η αγαλλιασις εν ταυτη πληθυνεται. Αλλα καθαπερ ουτως αλλοιουται τα της ψυχης. ποτε δε ευνους τις και ευλαλος. ποτε δε διακεχυµενη και αναιδης. µη µεµνηµενος ολως των εµπροσθεν αυτου γεγονοτων κακων µηδε τι τουτων εννοων το καθολου. ως και τους συνοντας σκωπτειν και διεγειρειν προς το καλον.

η ψυχη. ητις εστιν αλογος· ει δε αλογος αυτη. πολυυπνιαν. ηδονην. ως ουδε οτε νεκρον. Και εικοτως· ος γαρ τη φυσει παρεπεται. Πυρωσιν δε και επιθυµιαν γαµου. της συγκραθεισης αυτη γλιχοµενη σαρκος. Πλην αυτο καθ’ εαυτο εστερηται και προαιρεσεως και θελησεως. το σωµα επιζητει. απαξ τω πηλω (322) συγκραθεισα και οια δη συς εν τω βορβορω ταυτης εγκυλινδεισθαι θελουσα των ηδονων πως. µονη δηλαδη τη προαιρεσει αγοµενα και τω ιδιω θεληµατι αρετης η κακιας επιλαµβανοµενα. Αι δε γινοµεναι ηµιν περι το σωµα ανωµαλιαι.ωφελησαι δυναται. ακουε συνετως. στολισµον ιµατιων και ταλλα παντα απερ. ως ειρηται. την συγκρασιν εχον ητοι την συστασιν εκ των εναντιων προς εαυτα. αλλ’ ουχ ουτως εχει. ου το σωµα. (321) Και ταυτα µεν περι τε των αλλοιωσεων του νοος και της νοερας ηµων και θειας ψυχης. ειτε τω πονηρω και πονηρα χρηµατιζουσι. Το δε γε σωµα και τη φυσει τρεπτον. ωσαυτως δε και ο νους ταυτη συναµα παρα του Κτιστου γεγενηται. ει χρη δε ειπειν και κινησεως. ει και δοκουσιν ειναι ευδιαγνωστοι και ραδιως ηµιν επιγινωσκοµεναι. φηµι. και θεληµατι εκουσιως κολλωµενα. λαιµαργιαν. . ουδε αποστησαι αυτον των µαταιων συλλογισµων. ως φασιν οι περι ταυτα σοφοι και η αληθεια εχει. δηλον οτι και αναµαρτητος και παρα Θεου ακατακριτος. τουτο και καταδικης εκτος. Μηδεις ουν προς ταυτα υπο του ιδιου σωµατος συνωθεισθαι και καταναγκαζεσθαι υπολαβοι· ουκ εστι τουτο. Αλλα πως. Η µεν γαρ ψυχη ατρεπτος τη φυσει και τη ουσια εστιν. και τη ουσια ρευστον. και ο νους ενι τουτων προαιρεσει. ως οι πολλοι νοµιζουσι. συνουσιας µιξιν. Εκ θερµου γαρ και ψυχρου. οτι εξ υλης φθαρτης εκτισται και ρευστης. οτι και συνθετον. γαστριµαργιαν. εκ ξηρου τε και υγρου η ουσια τουτου εστι. Πολλη γαρ εν τουτω µαλιστα εστιν η εκ φυσεως ως επι το πλειστον µεταβολη. ειτε τω αγαθω τα αγαθα γινονται. αλλ’ η ψυχη δια τουτου ταυτα επιζητει ηδυνοµενην. αργιαν. ει µη τι παντως την τουτου ρευσιν και το χωρουν εις φθοραν κινησιν τις ειπη της αυτου υποστασεως φυσικην. τουτεστι φωτος η σκοτους συγκοινωνοι αιωνιως και κληρονοµοι καθιστανται.

ουτε µην υπο της του σωµατος φυσεως προς µιξιν ενηγοντο. αλλα µετα την αµαρτιαν και την παραβασιν και µετα το εξω γενεσθαι του παραδεισου και του Θεου γυµνωθηναι και της αυτου θειας δοξης αποπεσειν. Καθαπερ γαρ προς ουδεν το σωµα κινεισθαι δυναται διχα ψυχης. τουτου γε ενεκα ο ανθρωπος ουτε προς συνουσιας επιθυµιαν. Πυρωσις δε η κινησις η γαστρος αλογος µανια και ορεξις ουδαµου ετι ην. ουτως ουδε η τω Θεω δι’ αγαπης ενωθεισα ψυχη συναπαγεσθαι ισχυει προς τας του σωµατος ηδονας και ορεξεις. (323) τοτε. και εγενετο ανθρωπος εις ψυχην ζωσαν” και ανεστη απο της γης και περιεπατει. “εγνω Αδαµ την γυναικα αυτου και συλλαβουσα ετεκε”. ειπε. Ειτα τι. αλλα ην αυτω ζωη αστασιαστος και αλυπος διαγωγη. δυναται τω σωµατι πυρουσθαι η ολως ιδιας επιθυµιας αποπληρουν. Αλλα και γυµνοι ησαν και ουτε αλληλους εγινωσκον. χουν λαβων απο της γης”. Ορας οτι ουτε το θηλειαν ειναι την Ευαν ουτε το γυµνους αµφοτερους τυγχανειν προς σωφροσυνην παρεβλαψε τινα εξ αυτων. “Εξανετειλε ο Θεος παν δενδρον ωραιον και ην ο τε Αδαµ και η Ευα εν τω παραδεισω γυµνοι και ουκ ησχυνοντο”. ουτε προς γαστριµαργιαν κεκινητο· τι ουν φησιν. “Και ενεφυσησεν εις το προσωπον αυτου Κυριος ο Θεος. Τοιγαρουν. Ουδαµως. ουτε ησχυνοντο. ωσπερ ειρηται.“Επλασεν ο Θεος τον ανθρωπον. Ιδου εγω εδειξα σοι το σωµα. εαν τον Θεον αγαπησης γνησιως και συ. αλλ’ ουδε προς αλλας επιθυµιας τινας των ορωµενων η και αορατων πραγµατων οµου και παθων. δια το µη ειναι θηλυ η δια το µη ειναι τα προς επιθυµιαν κινουντα βρωµατα. αγαπητε. και εµµεινης εν τη αγαπη αυτου. ουδε υπο της αναγκης καταδυναστευθηση του σωµατος. δειξον ουν µοι και συ ποια τα παθη τα εν αυτω· αλλ’ ουδεν ουκ εχεις ολως ειπειν. Ιδωµεν ουν µηποτε. Αι δε φυσικως εποµεναι και γινοµεναι εν τω αυτω σωµατι µεταβολαι προδηλοι· συµβαινουσι γαρ και εις παντας γινονται . Αυτη ουν συνδεθεισα τω εαυτης. Ποιητη. του εν αυτω πνευµατος κινουντος δηλονοτι το σωµα δεσποτικως τε και εξουσιαστικως. ουχ υπο τινος παθους κυριευθηση ποτε. ∆εδεται γαρ υπο της γλυκειας αγαπης του Θεου η ορµη της καρδιας αυτης η µαλλον ειπειν πασα η ροπη του θεληµατος αυτης. ως γεγραπται. πως.

Αυτο το βαρος του σωµατος. Ψυχρου γαρ οντος αυτου. και ποτε µεν προς µονην την κεφαλην. ο και διχα τινος ετερας αιτιας δια κενοδοξιαν µονην η επαρσιν η δια το κατακριναι αλλον αµελη η και δι’ ετερας πλειστας αιτιας τω δαιµονι τουτω παραδιδοµεθα εις ολεθρον µεν της σαρκος και . οταν προς εαυτας αι υλαι µη στασιαζωσι. επειδη τα µεν πλειστα τουτων απο ακρασιας βρωµατων και ποµατων εγγινονται. Ποιος δη ουτος εστιν. µηδεν εκ τουτων παραβλαπτοµενην ηµων της ψυχης. εξ ων γινονται ρευµατα. τα ψυχρας ειναι φυσεως (324) λαχοντα σωµατα βλαπτονται και ασθενεστερα γινονται. τα µεν ψυχρα θαλπονται οιοενι και αναζωουνται. Ποτε µεν γαρ υγειαν αγειν λεγεται. ως επι πολυ ψυχραινοµενα. Αλλα γαρ και διχα τουτων ωσαυτως ιδιαιτερως εστιν η εκ βρωσεως και ποσεως περιττης και η εξ ακρας νηστειας µεταβολη. τα δε θερµοτερας υλης µετεχοντα ολως υπερεµπιπρανται και εκλυονται και προς πασαν πραξιν και κινησιν ωσαυτως ασθενη και αδρανη γινονται. οποταν εν απο των τεσσαρων στοιχειων η πλεοναση η ελαττον εαυτου γενηται.τους αγιους. ου µονον δε αλλα και εκ πολυυπνιας η αγρυπνιας και εκ κοπου η αργιας σωµατικης µεταβολη τις γινεται εν ηµιν. Αλλη δε παλιν εστιν η εξ αυτης της ενυπαρχουσης υλης τω σωµατι και του εν ηµιν κινουµενου φυσικου θερµου αναδιδοµενη καπνωδης πυρα. ποτε δε νοσω περιπιπτειν καταναγκαζεται. κατεξανισταµενον δηλονοτι των αλλων η υπ’ εκεινων µαλλον επικρατουµενον και αυτοτυραννουµενον. τα δε και απο της των ανεµων και του αερος εναλλαγης. ποτε δε εν ολω διαχεοµενη τω σωµατι. Οταν δε θερµος παλιν γενηται ο αηρ. τα δε θερµης οντα κρασεως ευκρατοτερα µαλλον και ισχυροτερα γινονται. ακρωτηριασµοι και ολου ισως του ζωου διαφθορα. Και απλως εκαστον κατα αναλογιαν της εαυτου συγκρασεως εν τη του αερος εναλλαγη και των ανεµων αναλογως και την µεταβολην επιδεχεται. ως υπο υδατος σβεσθεισης ανθρακιας. Επι δε πασι τουτοις αλλος παλιν εστι παραχωρησει του αγαθου ηµων Θεου και ∆εσποτου επιφεροµενος ηµιν υπο των δαιµονων κατ’ οικονοµικην παιδευσιν προς ταπεινωσιν πειρασµος. ως υπο του ηλιου αι µυιαι και τα λοιπα ζωυφια λαµποµενα υπο των ακτινων αυτου και δυνατωτερα και εικινητοτερα γινονται.

” και παραµυθουµενου αυτην. οι µεσως πως προς την αρετην εχοντες. ποτε δε εσωθεν ταραττοµενα. εκ των ανωµαλιων των εν τω νοΐ συµβαινουσων. φησιν. οτε δ’ αν και συµβη εν αυτω γενεσθαι τι τοιουτον. αλλα και εκ τουτων παλιν ποτε µεν η ψυχη µονη πασχει. συµπασχει και ουτος και υπο την νυκτα γενεσθαι καταναγκαζεται µεν. εκαστος τουτων µερικως τι νοει. πλην οµως ανδρισαµενη και τον νουν διανιστησι· ποτε δε ο νους. ο δε νους απο της ψυχης παλιν αυτης και η ψυχη αυθις απο του νοος και του σωµατος πληµµελει. ολην προς αυτον µεταθωµεν εκ διαθεσεως την αγαπην και προς εκεινον ολον τον ποθον κτησωµεθα. ποτε µεν εξωθεν βαρουµενα και το µεν βαρος επαισθανοµενα και την ειρηνικην καταστασιν σωαν εχοντα. ως ειποµεν. ∆ια τουτο ειπον. εχεις. ποτε δε ο νους εκτυφλουται και συγκαλυπτεται και η ψυχη. και στροφας µονοι οι απαθεις και τελειοι. βιαζεται δε µενειν εν τω φωτι και ισως διαυγαζει και την ψυχην. ου καταδεχεται δε. Και ουδ’ αυτοι· ου γαρ εαυτων. Ουτω τοινυν η µεν ψυχη και ο νους απο του σωµατος. του νοος εροµενου αυτην· “Τι. δυναµει θειου πυρος εκδιωκει τον ζοφον και αιρει το καλυµµα και τον νουν διαβλεπειν ποιει. η ψυχη και ο νους. Ποτε µεν γαρ. εξ εκεινου και περι τουτων διδασκονται. οτι ου χρη νοειν µονον ηµας τας τροπας και µεταβολας και τας συµβαινουσας . γινωσκουσι. ωσαυτως και τω νοΐ. υφελοµενη τι της προσουσης χαρας. οι καθαροι τε και ελευθεροι τη ψυχη. περι γαρ των τελειως εσκοτισµενων ουδεις ηµιν λογος· τας δε γε γινοµενας εν τω νοΐ µεταβολας. (325) πειραν δε και γυµνασιαν περισσοτεραν αυτης και ινα το περι ηµας συµπαθες του Θεου και ευσπλαγχνον επιγνοντες. (326) εκταρασσονται. Τοιγαρουν και ταυτα ου παντες επιστανται. Αλλοτε υπο της ανωµαλιας παλιν του σωµατος τα αµφοτερα τυραννουνται σφοδρως. ελευθερα ουσα. αλλα τας µεν ψυχικας αλλοιωσεις και τας µεταβολας τας του σωµατος. ως µηδε ελπιζειν τον πασχοντα εις την προτεραν επανελθειν γαληνιαιαν καταστασιν. αλλ’ ουτινος εισιν. ω πατερες και αδελφοι. εξ ων η ψυχη πασχει. Ου τα δυο δε παντοτε.συντριµµον της ψυχης. η ψυχη στενουται και στυγνη γινεται.

(328) Περι αρχης βιου λιαν επωφελους και σωτηριου. ει γε δια Θεον απεταξατο και την τεχνην των τεχνων ταυτην µαθειν αιρειται και µη εις κενον βουλεται γενεσθαι την απο του κοσµου αυτου αναχωρησιν. εκ των µικροτερων επι τα µειζω και τελεωτερα ανατρεχων. Αµην. ινα και την οικιαν στηριξωµεν ασφαλως της ψυχης και το πηδαλιον ευθυνωµεν του πλοιου καλως και µη ατεχνως η αφυως αυτο µεταχειρισωµεθα. Και διδασκαλιας εις αρχαριους λυσιτελεστατη. αρµοζουσης τοις αρτι τω κοσµω και τοις εν κοσµω αποτασσοµενοις και προς τον µοναδικον αποτρεχουσι βιον. τοιαυτα εκ προοιµιων υποτιθεµεθα. πας ανθρωπος ο αρτι τω κοσµω και τοις εν κοσµω πασιν αποταξαµενος. Θειναι γαρ ορον εν εαυτω χρεων και τυπον τον µοναχον και ειδεναι αυτον. Αδελφοι και πατερες. Και ινα προπαιδειαν τινα των στοιχειων της επιστηµης των επιστηµων. τοις αρτι προς ταυτην οιονει την σχολην απο του κοσµου παραγενοµενοις εγγραφον παραδωσωµεν. ω η δοξα εις τους αιωνας. ως εν τυπω. επι δε τον βιον τουτον και το σταδιον των µοναχων αποδραµων. ως αν ευδροµος προς εργασιαν της αρετης η και µη εµποδιζηται τη απειρια προς τον δροµον αυτης. ταυτης εν εξει του καλου και συνηθεια δηλονοτι γενοµενος και Θεω προκοπτων και αναβασεις τιθεµενος εν τη καρδια αυτου ευαρεστησει. Ουτω γαρ και εαυτω την οδον εξοµαλισει την τραχειαν οµου και επιπονον. ατε δη ως φωτισθεις και αυτος ανωθεν. αλλα και ειδεναι ποθεν αυται και πως και απο τινων. και των ειρηµενων απαντων εν γνωσει γενησεται και πολλων αλλων διδασκαλος αρετης χρηµατισει. οποιοι τε πνευουσιν ανεµοι λογισµων και εκ τινων οι ποταµοι κατερχονται η επερχονται των παθων τε και πειρασµων. λεγω δη της ηµετερας ασκησεως. πως εκαστην ηµεραν διερχεσθαι δει.αλλοιωσεις ηµιν. και ανακαλυπτων βαθεα (327) τοις µετα ποθου ζητουσι τα βαθη µαθειν τα του Πνευµατος. εξ αυτης αρχης µετα προθυµιας πασης και θερµοτατης προθεσεως τα της αρετης σπουδαιως οφειλει ποιειν. αυτοις τε και . Λογος Κστ΄. εν Χριστω Ιησου τω Κυριω ηµων. Τουτων δε την γνωσιν βιος παρεχει µετα ακριβειας και κανονος απαραλειπτως επιτελουµενος. φωτιζων δια του λογου και του βιου τους αυτω εντυγχανοντας.

εις το εργον τουτο ποιειν. ταις αναγνωσεσιν.τοις µετ’ αυτους. Ιστεον ουν οτι ο ηδη τον χοϊκον ανθρωπον µετα του φρονηµατος (329) και τον επουρανιον δια του µοναχικου σχηµατος ενδυσαµενος. αναδεχοµενη τα τουτων θεια νοηµατα προς εαυτην. ητοι τω εξαψαλµω. εις µετρον ηλικιας του πληρωµατος του Χριστου. εν αυτη τη στιχολογια και εν τοις τροπαριοις οις ψαλλεις. µη χαυνουµενος το σωµα και ποδα παρα ποδα ισταµενος η επακουµβιζων τοιχοις και κιοσιν. προσεχων τη αρχη της υµνωδιας µεγαλως. αοκνως. ινα µη λογος εν αυτω παρελθη αργος. µεσονυκτιον οφειλει ανιστασθαι προ του ορθρου και τετυπωµενην ευχην ευχεσθαι. γινη του καλου τουτου εν εξει και. δι’ ου και τους µισθους αναλογως των πονων ηµων εξ αυτου φιλαγαθως λαµβανοµεν. και ταυτα ως νοµον σωτηριον υποτιθηµι. τη στιχολογια. εις κατανυξιν και ταπεινωσιν και φωτισµον ελθη θειον του Πνευµατος του Αγιου. Παρακαλω ουν ως ενα παντας υµας. εν ολιγω προκοψεις και αναδραµης εις ανδρα τελειον. αλλ’ εκ παντων αυτων πιαινοµενων αυτου η ψυχη. και ουτω µετα ταυτα εις την δοξολογιαν µετα παντων εγειρεσθαι και νουνεχως και εγρηγορως πασαν αυτην διεξερχεσθαι. οµιλουσιν αλληλοις και ψιθυριζουσιν· αµετεωριστον δε µαλλον εχειν το οµµα και την ψυχην και µονη προσεχειν τη ψαλµωδια και τη αναγνωσει και τη δυναµει των ψαλλοµενων και αναγινωσκοµενων λογων της θειας Γραφης. ( 330) Ει γαρ ουτω σεαυτον εθισεις. την δε κεφαλην ασαλευτον και µη προς τα ωδε και εκει νευουσαν· µη µετεωριζοµενον τον νουν. αλλα τας µεν χειρας ασφαλως δεδεµενας εχειν οφειλει. οσον το κατα δυναµιν. αλλα µηδε περιεργαζοµενον το φρονηµα η συναπαγοµενον τοις αµελεστεροις. τους ποδας επιστηριζοµενους ισους τη γη. τρεφεται σου η ψυχη. καθως και αυτοι απο των πατερων ηµων παρελαβοµεν. και . ω αδελφε. ωστε ει δυνατον µη παρελθειν τινα εξ υµων ανευ δακρυων την ακολουθιαν και την αναγνωσιν. ινα σπουδασητε εκαστος υµων βαλειν τοιαυτην αρχην εις το εργον της αρετης η µαλλον ειπειν του Θεου. πατερες µου και αδελφοι µου και τεκνα. Βιαζοµενος γαρ εαυτον ινα µη ανευ δακρυων παρατρεχης την τετυπωµενην ακολουθιαν της εκκλησιας.

αλλ’ ως ειρηται. φυλαξον δε την σιωπην και το εκ παντων απεχεσθαι. αλλα µενε ως ειποµεν προσκαρτερων εν τη στασει σου. δι’ ην επεµφθης· αλλα την αποκρισιν ποιησας. ινα µη η αργια διδαξη σε παν κακον. καθως ο Παυλος φησι· “Φθειρουσιν ηθη χρηστα οµιλιαι κακαι”· ει τι ουν ο λοιµος. “σωθησεται”· ου µονον δε αλλα πρωτον µεν βοηθειαν ληψεται ανεπαισθητως. τουτο και η φθορα. ειτε αναγνωσις εις την αναγνωσιν. µηδε ειπης· “Ακουσοµαι τι λαλειτε καγω”. αγαπητε.αναβιβαζεται σου ο νους δια των λεγοµενων προς τα νοητα. κατα το γεγραµµενον. ειτα και εν αισθησει. και εν οδω αµαρτωλων ουκ εστη. Προσεχε σεαυτω µονω και τω εργοχειρω σου. Λοιµοι γαρ εισιν οι τοιουτοι. και επι καθεδρα λοιµων ουκ εκαθισε”. Μη τοινυν συγκαθεσθης µετα αργολογουντων. επειδη “ο υποµεινας εις τελος”. ει µη αποσταλης η παρα του προεστωτος η διακονητου της µονης. ευθυς εξερχοµενος µη αρξη λαλειν τουτω κακεινω και µετεωριζεσθαι και αργολογειν. Ει δε και διερχοµενος ιδης τινα αδελφον µονον. και δακρυων ηδεως. Και απελθοντος σου. εργασια σωµατικη τις. Μη απελθων καθεσθης µετ’ αυτων. ειτε διακονιαν εις την διακονιαν. ως εν αυτω τω ουρανω µετα των ανω δυναµεων. . βαλων µετανοιαν σιωπη παρελθε. ινα προ της εσχατης ευχης µη εξελθης ποτε της συναξεως ανευ αναγκης µεγαλης η χρειας του σωµατος. και ευθυς αποτρεχε προς αυτην. Θες ουν και τουτο σεαυτω νοµον. σπουδασον µη ειπειν η ακουσαι λογον εξω της χρειας σου. ειτε εργοχειρον εις το εργοχειρον. Και µη εισελθης εις κελλιον τινος ανευ του κατα Θεον σου πατρος. η και µετα ετερων καθηµενον και οµιλουντα παρα καιρον. αλλ’ εστω σοι. Αργος δε µη θελησης ολως καθεσθηναι εν τω κελλιω σου. οιον δ’ αν εστι. µνησθεις του ψαλµωδου λεγοντος· “Μακαριος ανηρ ος ουκ επορευθη εν βουλη ασεβων. µετα το ευξασθαι καταµονας εν τω κελλιω την τετυπωµενην σου ευχην εν δακρυσι και πολλη προσοχη. Τελεσθεισης δε της ορθρινης δοξολογιας. Αλλα γαρ µηδε περιερχη το µοναστηριον (331) και τους εγαζοµενους η διακονουντας περιεργαζη. ουτως εν τη εκκλησια διαγεις. βαλων µετανοιαν παρελθε. ο µη θεµις ειπειν. και µετ’ ολιγον εν φωτισµω απο Θεου Παντοκρατορος. οπερ αληθης εστι ξενιτεια. συντοµως υποστρεψον.

αρα ου µη ειπη· Τι δε ο µιαρος (332) ουτος ηλθε προς µε µιαναι την κελλαν µου. µονον αρξαι ποιειν και πραττειν και λεγειν ταυτα. παραστηθι ως τω Χριστω και ουκ ανθρωποις διακονων εξ ειλικρινους διαθεσεως και αγαπης πασιν ως αγιοις. Και ει µεν διακονειν εταγης. Και µετα την εσχατην ευχην εξελθων. της χαριτος συνεργουσης σοι. και µη ακροις χειλεσιν.καθως ειποµεν – διακονησων τω Χριστω. εισελθε παλιν εις την συναξιν εν σπουδη και εν προθυµια πολλη. Και ει ει αξιος και απελυθης εις τουτο. ουχι ως βδελυγµα οντα µε. Ει δε καθεσθης εν αυτη µετα παντων και συ. Μονον ακουσον µου του ταπεινου. φησιν. εισελθε µετα παντων εν τη τραπεζη. Ει γαρ και µη κατ’ αρχας λεγειν ταυτα ισχυσεις απο ψυχης.Φυλαξον την σιωπην την ξενιτειαν· και την µεν σιωπην εν τω λεγειν προς εαυτον· “Τι γαρ εχω και ειπειν εγω αγαθον. αδελφε. αλλ’ οµως κατα µικρον ελευση και εις τουτο. “· την δε ξενιτειαν και το απεχεσθαι απο παντων εν τω λογιζεσθαι ταυτα και λεγειν προς εαυτον· “Τις ειµι. Αγαπα γαρ σε σφοδρα και θελει σε εις επιγνωσιν αληθειας ελθειν και σωθηναι. ο αγεννης και πτωχος. ολος βορβορος ων και µωρος. και ουκ εγκαταλειψει σε ο Θεος. του πενθους µηδολως ληθην ποιουµενος· στηθι συντροµος. Ουτω τοιγαρουν τας µεχρι της λειτουργιας ωρας διελθων. ως αγαπητω πατρι µου και αδελφω. αδελφε. µη προπετως εκτεινης την χειρα σου (333) επι τοις παρακειµενοις βρωµασι τη τραπεζη προ του εναρξασθαι τους παλαιοτερους . προτιθεις προ των οφθαλµων σου τας αµαρτιας σου. ως τον Υιον του Θεου βλεπων θυοµενον δια σε. εκαστον αυτων περιπλεκοµενος οιονει τη ψυχη και ολον σεαυτον τη προθεσει δια της αγαπης εµπαρεχων αυτοις. µη χωριζοµενος των σων αδελφων. ορα τι σοι εν Κυριω εντελλοµαι. ινα εις κελλιον εισελθω τινος. αλλ’ απο ψυχης λεγων αυτα. εγω ο απερριµενος και ευτελης. προσελθε εν φοβω και χαρα των απορρητων κοινωνησων αγαθων. µαλλον δε ως αυτω . Στηθι καθως εν τη ορθρινη σοι δοξολογια υπετυπωσαµεν. ιδων µε αποστραφησεται. εκ του διακονειν αυτοις βεβαιουµενος καρπουσθαι αγιασµον. µονον βαλε εις ταυτα αρχην. ου µονον δε αλλα και ξενος και αναξιος του λαλειν και ακουειν η συναριθµεισθαι µετα ανθρωπων. “.

και τουτο µετ’ εγκρατειας. Αλλα γαρ µελλων αψασθαι της τροφης. απο οψεως ων του ∆εσποτου µου. Μη ουν περιεργαζου τα παρατιθεµενα σοι µερη εν τη τραπεζη. ως οι πατερες ουτοι οι αγιοι. Ποιω προσωπω. τον εσχατον τοπον αει εκλεγοµενος και αισχυνοµενος επανω τινος αυτων (334) των οραθηναι καθηµενος. αυθις ταυτα λογιζου µεµνηµενος τας αµαρτιας σου και λεγε προς εαυτον· “Αρα γε ουκ εις κριµα µου και κατακριµα γενηται. και καθαπερ πτωχος τις και ρακενδυτων. και το µεν σωµα αισθητον εχοντα και γηϊνον αισθητοις και τοις απο γης τρεφειν βρωµασι. ωσπερ το σωµα. αναξιον εαυτον δηλονοτι λογιζοµενος της κοινης τραπεζης των αδελφων και τοιαυτα καθ’ εαυτον ενθυµουµενος και λεγων προς εαυτον· “Τις ειµι εγω. προ του δοθηναι την ευλογιαν ανωθεν παρα του ιερεως. καγω αναξιος και καταδικος ων µεταλαβω. οτι µετα των αγιων τουτων συγκαθεδρος και συνεστιος γεγονα. εκ ψυχης λεγω και σωµατος. προσεχε σεαυτω και µονω εν συστολη παση και σιωπη καθεζοµενος. ποιον τυχον µειζον η βραχυτατον εστιν. εχε µονον απο ψυχης σεαυτον αµαρτωλον. µη οµιλων καθολου τινι αλλα προσεχων τη αναγνωσει και τρεφοµενος. Και αρξαµενος συνεσθιειν τοις πατρασι και αδελφοις σου. ∆ει γαρ σε διπλουν οντα. ει αψοµαι των προκειµενων τινος. ως εκεινων µεν παντων πλουσιων οντων ταις αρεταις. φευγων εν πασιν τον κορον. αισχυνεται και συστελλεται και ουδε προσεγγισαι τινι αυτων η πλησιασαι τολµα. αλλ’ οιον δοθη σοι µετ’ ευχαριστιας πασης δεξαµενος φαγε. τουτον εγω νηπιοθεν παρηκουσα και τας αγιας αυτου εντολας ουκ εφυλαξα· και πως των αγαθων αυτου. Τον γαρ πεποιηκοτα ταυτα Θεον και εις βρωσιν παρασχοντα ηµιν. ουτω και συ διακεισο προς παντας αυτους. ουτω και την ψυχην εκ των θεοπνευστων λογιων του Πνευµατος. ο ευτελης και αναξιος.εσθιειν των αδελφων σου.” και ουτω ταυτα λεγων εν εαυτω. την δε ψυχην νοεραν και θειαν επιφεροµενον νοητοις τρεφειν και θειοις των λογων εδεσµασι. εαν µεσον αρχοντων και πλουσιων λαµπρας και πολυτελεις περιβεβηληµενων στολας ευρεθη. ο πονηρος δουλος εγω και αγνωµων και . δισσως και καταλληλως εχειν την τροφην και την τραπεζαν. σου δε πτωχου και γυµνου υπαρχοντος και αναξιου του και ολως συνειναι και βλεπειν αυτους.

Εσθιοντος σου δε µη (335) υπακουσης τω υποβαλλοντι σου λογισµω εκλεξασθαι τι των προκειµενων κακεινου µεταλαβειν· αλλα φυλαξον µη φαγειν τι οπερ καλον σοι εφανη. φαγωµαι και αυτος και πιωµαι και συνευφρανθησοµαι τοις αγιος. ινα µη κατα µικρον και εις µειζονας επιθυµιας και βλαβερας περιπεσωσιν. προ του µετανοησαι µε και την συγχωρησιν παρα του φιλανθρωπου Θεου τελειως λαβειν. Ταυτα τοιγαρουν ενθυµου. αλλα µηδε ετερω τινι εκ των αδελφων επιδωσης. µετανοησαντες δε και την συγχωρησιν εκειθεν λαβοντες. µηδεν ετερον αποκριθης τινι. την εγκρατειαν διχα παραβασεως πασης και µεχρι τουτων φυλαττειν οφειλουσιν. ∆ι’ ουδεν γαρ ετερον του παραδεισου ο Αδαµ εξεβληθη. µητε λαβης απο τινος τι. Οι ουν βουλοµενοι εις εκεινον τον παραδεισον – µαλλον δε εις την βασιλειαν των ουρανων επανελθειν. Εαν προτρεπωνται σε οι συγκαθηµενοι αδελφοι του φαγειν η πιειν περισσον τι. Ουδαµως! Αλλα προς το ζην µε µονον και φαγοµαι και πιοµαι και εµαυτον εκτηξω και λυπησω και κατακρινω. τουτων διηνεκως µεµνησο! Προς τουτοις τυπωσον και ψωµον τοσουτον εσθιειν. ως οι µη αµαρτησαντες η και ηµαρτηκοτες µεν. πραεια λεγε φωνη· “Συγχωρησον”. και επι πασιν ουτω παντοτε αποκρινου και µητε προτιµηση τινα εκ των περισσευµατων σου. οσον του µη χορταζεσθαι σε. ει µη οτι ωραιος εφανη και καλος εις βρωσιν ο καρπος του φυτου. ει µη που απο ξενης εστι και ηλθε προς σε δια χρειαν . σπουδασον µη ηττηθηναι µηδε αψασθαι αυτου. µη επιζητησης ολως λαβειν αυτον. ινα επιβλεψας ο θεος ανωθεν και ιδων την στενοχωριαν και την εκουσιον µου θλιψιν ελεηση και συγχωρηση µοι τα πολλα µου κακα”. Μη πινοντος σου οινον. ει µη τας χειρας σου δησας και µικρον τι διεγερθεις και κλινας την κεφαλην. και εφαγεν εξ αυτου· και δια τουτο απερριφη και εξεβληθη και θανατω και φθορα κατεδικασθη. λαβων φαγε αυτο”.αχαριστος. αλλα κατα πολυ της χρειας ελαττον και οσον δυνασαι βαστασαι· ωσαυτως και εν η δυο πινειν καυκαλια και ταυτα εν µια τεταγµενη της ηµερας ωρα. µονα δε τα εµπροσθεν σου κειµενα εσθιε· αλλα και εξ αυτων εαν τυχη τυχον οπωρα η ετερα τινα των εδωδιµων ειναι και αρεστον φανη σοι εν εξ αυτων και ειπη σοι ο λογισµος· “Καλον εστιν εκεινο.

ο αθλιος. και ο φυλασσων τους λογους ηµων.τινα. περιποθητε αδελφε. µηδε εν δειλη φαγειν η πιειν η επιδειπνησαι ποτε· παντα γαρ τα κακα εκ τουτων τικτονται. και ταυτα εισι τα ενεδρα του διαβολου και αι παγιδες αυτου. αποτρεχε σιωπων εν τη κελλη σου. Επειδη δε αναξιον εµαυτον δα των αισχρων µου πραξεων. οπως σε της αγαθης προθεσεως και των σωτηριων πραξεων αποστησωσιν· απερ εαν υποµεινης. αγαπητε. ο δε ταπεινων εαυτον υψωθησεται”. (336) κεκρυµµενον δε εχουσι τον ιον του θανατου εν αυταις. οι και εις βαραθρα και εις κρηµνους καταπιπτοντες ουκ αισθανονται. απολαβω ενταυθα κατα τα εργα µου! “ και ταυτα λεγων κρατει γαστρος. αλλα µισησον ταυτην απο ψυχης ως υπερηφανιας αιτιαν και προξενον ουσαν. και το εσχατον ειναι σε παντων πρωτον σε αποκαταστησει. ως ουκ ισασιν. Ισθι δε οτι ταυτα φυλασσοντος σου. οι δε γε λοιποι κοσµικον βιον. εν µοναχικω τω σχηµατι προαιρουνται ζην. ανακλιθητι επι το ψιαθιον σου και . παντας τους ραθυµους εξεγερει κατα σου. ατρωτος και αβλαβης διαµενει εξ αυτων. ει καν δεη σε και αποθανειν· αλλως γαρ τον της γαστριµαργιας δαιµονα εκφυγειν ουκ ισχυσεις. ει µεν ηµεραι του θερους εισιν. αιτινες καθορωνται µεν ως καλαι. ταυτα φυλαξαι θελησον. επειδη γεγραπται· “Πας ο υψων εαυτον ταπεινωθησεται. Πρωτοκαθεδριαν µηποτε ζητησεις µητε επιθυµησεις. µεγαλην απο του Θεου και Σωτηρος ηµων ευρησεις βοηθειαν και παρακλησιν. και κλεισας την θυραν επιλαβου του βιβλιου. Και αναγνους ολιγον. Μη καταδεξη ποτε µετα τινος προγευσασθαι. οση σοι δυναµις. ας ο πιστευων ηµιν φευξεται. µη επιλαθη και ταυτα λεγων προς εαυτον· “Ει ηµην παντως µετανοησας και αυτος και τας αµαρτιας µου συγχωρηθεις. τη συνεργεια της του Θεου χαριτος. Η γαρ ταπεινωσις σου υψωσει σε. µη φερων ο διαβολος οραν σε. Τοιγαρουν και ετερων εν τω δειπνω καθηµενων και εσθιοντων. εχαιρον αν καγω και µετα των αδελφων µου συνησθιον. πεποιηκα. σου δε µη εσθιοντος αλλ’ ειτε διακονουντος ειτε και µη. Συ ουν. (337) Μετα γουν το συναναστηναι σε παση τη αδελφοτητι και αποδουναι την ευχαριστιαν Θεω και παρα του ιερεως απολυθηναι. και καταλοιδορησουσι σε και γελασουσι και φθονησουσι και εµπαιξουσι και µυριας θλιψεις σοι επενεγκωσιν.

Και τελεσθεντος του λυχνικου. ενωσον σου τους ποδας επισης ασαλευτους εν βασει µια. σφιγξον σου τας χειρας. ει µεν εγκρατευσασθαι ισχυσεις του µη φαγειν η πιειν το καθολου. ινα µη την συνειδησιν εξης εις ελεγχον σου λεγουσαν· “Ετι ην σοι δυναµις του στηναι και υµνησαι και Θεω εξοµολογησασθαι”. στηθι εν φοβω και προσοχη ενωπιον του Θεου. και τους µεν οφθαλµους µυσον του µη προς αλλο τι βλεπειν και τον νουν διασκιδνασθαι.απεχοµενος γαρ του κορου και λιτη χρωµενος τη τραπεζη µετα αρτου και µεµετρηµενου υδατος και λαχανων η οσπριων. εισελθε σιωπων µηδενι µηδαµως οµιλων εις το κελλιον σου. απαξ κεκρικως την ηµεραν εσθιειν.βραχυτατου µεταλαβε υπνου . ηττον υπνωσεις και θαττον εξαναστηση -. Ειτα παλιν εις την συναξιν εισελθων. ει δε του χειµωνος εισι. και ευχην εκειθεν λαβων και ασπασαµενος τας αγιας µορφας των αγιων. βαλων µετανοιαν εις τους ποδας του προεστωτος ως εις αυτους τους ποδας του Χριστου. ∆ει γαρ σε µετρειν τη τε ισχυϊ και τη ανδρεια σου την τε των ψαλµων υµνωδιαν και το πληθος της γονυκλισιας και τον χρονον της στασεως. οσοι ρηµατα µετανοιας και κατανυξεως φερουσι και οσοι τη δυναµει εξικανουσι και τη προθεσει σου. µετα το µικρον αναγνωναι επιλαβου του εργοχειρου σου και προσκαρτερησον εν αυτω εως ου το ξυλον την υµνωδιαν σηµανη του λυχνικου. Στηθι δε γενναιως επισυναγων σου τους λογισµους και µη εων ρεµβεσθαι αυτους αλλαχου. ευρησεις ου την τυχουσαν ωφελειαν εν τη παραστασει της εσπερινης σου ακολουθιας και εν τη νυκτερινη δεησει και αγρυπνια· ει δ’ ουν αλλ’ ενι παξαµατιω αρκεσθητι και ενι ποτηριω υδατος ανευ ασθενειας και ατονιας στοµαχου σου. τον δε νουν αυτον και ολην την καρδιαν αρον εις ουρανους και Θεον. (338) και αναγνους ωσει τρια φυλλα προσεχως εν αυτω στηθι εις προσευχην. και κλεισας τας θυρας επιλαβου πρωτον του βιβλιου. ησυχως ψαλλων και προσευχοµενος τω Θεω ως παρα µηδενος ακουοµενος. εκειθεν µετα δακρυων και στεναγµων τον ελεον εκκαλουµενος. Και µετα το συναµα τοις αδελφοις σου αποδουναι τας εσπερινας ευχας τω Θεω. Προς . Εστωσαν σοι δε ψαλµοι τεταγµενοι παρα του πνευµατικου σου πατρος. ψαλλων αυτω και εξοµολογουµενος και µηδενι οµιλων το παραπαν.

δικην ηλιου. ανακλιθητι σφραγισαµενος ολον σου το σωµα επι το ψιαθιον.τουτοις εστωσαν σοι και ευχαι και αυται τεταγµεναι πρωΐας και εσπερας. φησι. καν αυτος συ τουτον τοις οφθαλµοις σου θεαση πορνευοντα. Και περι του υποµενειν γενναιως τους πειρασµους. ως υπετυπωθη σοι ανωθεν. ηγουν εως τριτης ωρας διανυκτερευσον της νυκτος. (340) Περι του µη αµελως εχειν περι την εργασιαν των του Θεου εντολων. ου βραδυνει ο Θεος του επισκεψασθαι σε ανωθεν. αλλ’ εξαποστελει σοι βοηθειαν εξ αγιου αυτου κατοικητηριου. τον δοντα σοι την δωρεαν του Αγιου αυτου και ζωοποιου Πνευµατος. Αδελφοι και πατερες. ει δυνατον. ω πρεπει δοξα εις τους αιωνας. Και κατα βραχυ προκοπτων επι το εργον σου την πνευµατικην ηλικιαν αυξησεις και εις ανδρα τελειον αναδραµης. εξοµολογησιν εχουσαι προς Θεον. (339) σεαυτον ανακρινων. µηδε καταφρονειν µιας και µονης αυτων. παντας τους πλησιαζοντας σοι και εντυγχανοντας. πειθαρχων τω ειποντι· “Μη κρινετε και ου µη κριθητε”. πταιση δε εν ενι. Αµην. φωτιζοµενος και φωτιζων φως γνωσεως. και παλιν· “Ο . εξαγορευε. Και πιστιν αδιδακτον εχε προς αυτον. και δοξαζων Θεον και βιω και λογω. Αλλα γαρ και τους λογισµους της καρδιας σου τω πνευµατικω σου πατρι καθ’ ωραν. Λογος ΚΖ΄. εις µετρον ηλικιας του πληρωµατος του Χριστου. ινα µη ως καταφρονηται εξω του νυµφωνος αποκλεισθωµεν. εξαγορευε· ει δε µη. καν ο κοσµος απας αυτον λοιδορη και διασυρη. Ουτω δε ποιουντος σου καθ’ εκαστην και ουτως αγωνιζοµενου σου. γεγονε παντων ενοχος”. Και την ευχην συντελεσας αναγνωθι παλιν µικρον. ουκ ακουετε του Κυριου και των αποστολων αυτου βοωντων· “Εαν τις. Ειθ’ ουτως αναστας και ποιησας τον αµωµον. αλλ’ αγωνιζεσθαι τηρειν οµου πασας. αλλα και µετα τον ορθρον τα συµβαινοντα σοι παντα. και εως πρωτης φυλακης. και η χαρις του Παναγιου αυτου Πνευµατος επισκιασει σοι. µηδε την πιστιν σου ελαττωσης την προς αυτον. τον νοµον ολον φυλαξη. µεταλαβων δε υπνου µεχρι του µεσονυκτιου καθεξης ποιησεις. µη σκανδαλισθης. τεως εσπεραν µη παρελθης. ειτα επιλαβου και του εργοχειρου σου. αγαπητε.

και ουκ οιδεν εν τη επιουση ηµερα της κρισως τι αρα αυτω συµβησεται. τουτω και δεδουλωται”. νυκτα τον εκαστου ηµων θανατον. . ειτα εγγυς που προς τον λιµενα γενοµενοι κινδυνω περιπεσωσι. Νοει ουν µοι πολιν την βασιλειαν των ουρανων. υπο αλλοτριου δεσποτου κυριευοµενος. καν τε εισελθειν εν αυτη συγχωρηθη καν τε µη. Αλλα και η δορκας η η ελαφος η ετερον τι τουτων των ζωων. νυξ επ’ αυτω του θανατου γινεται. ο ενι και τω τυχοντι παθει δουλουµενος. εκ των ορωµενων ταυτην καλως στοχαζοµενοι. Και ινα σαφεστερον ο λεγει ποιηση. αλλ’ οι παντα πειρασµον και πασαν θανατηφορον επιβουλην Θεου βοηθεια διαφυγοντες. αδελφοι. επιουσαν δε ηµεραν την του Κυριου και Θεου παρουσιαν. Ο τοινυν µη φθασαι σπουδασας του εν αυτη γενεσθαι τη βασιλεια των ουρανων εως εν τη ηµερα του τηδε βιου εστιν.αγωνιζοµενος παντα εγκρατευεται”. Και ουδε ουτοι! Ει γαρ µετα το διαφυγειν παντα τα εναντια αµελησουσιν η ραθυµησουσι. Ωστε. αλλ’ εξω ταυτης εν τη εξοδω της ψυχης αυτου ευρεθη. υπ’ αυτου και δεσποζεται και ταις εντολαις του Κυριου υπακουειν ου δυναται· πως γαρ. επαγει λεγων· “Ω γαρ τις ηττηται. λεγονται. (341) Βλεποµεν γαρ οτι οι εν πελαγει πλεοντες ουχι εαν τοσα η τοσα σταδια πλευσωσιν. υπο δε ετερου τινος κατασχεθεν εις τας χειρας αυτων εµπεση. ουχι εαν τονδε τον ποταµον διαπερασωσι και τοδε το ορος διελθωσι κακεινους τους ληστας διαβαντες εκφυγωσι. ∆ια τι δε και αφ’ εαυτων ου συνορωµεν ηµεις των δεσποτικων και αποστολικων ρηµατων την αληθη δυναµιν. ουκ οιδασι τι τεξεται η επιουσα ηµερα. διασωθησεσθαι και την πολιν εκεινην καταλαβειν εν η επορευοντο. µετα δε ταυτα ετερω τινι ανδροφονω η θηριω εντυχοντες παρ’ εκεινου αναλωθωσιν η και βοθυνω τινι περιπεπτωκοτες αποπνιγνωσι. αλλ’ οι τον λιµενα φθασαντες και τη χερσω αποδοθεντες σωθηναι λεγονται· ουτω και οι εν οδω περιπατουντες και προς πολιν τινα καταλαβειν σπευδοντες. ουχ οταν τουτου µεν η εκεινου του θηρευτου και του κυνος (342) διαφυγη η της παγιδος τησδε η τησδε ανωτερον γενηται. ητις εστιν η ηµερα της κρισεως. και νυξ αυτους καταλαβη και αι πυλαι κλεισθωσι της πολεως και εξωθεν αυτης ευρεθωσιν.

τοδε µη πεπραχα το αµαρτηµα. εκ της προς τον πλησιον απροσπαθειας και της προς παντας εξ ισου αγαπης. εκ της αφιλαργυριας και σωφροσυνης. η µεν χρυσουν. ανθρωπε. και καθεξης αι λοιπαι εξ ετερων αλλων υλων. Ο γαρ λεγων· “Ειθε µη τοδε µοι πεπρακται το κακον. εκ της προς τον Θεον ελπιδος και τελειας αγαπης. η κρατησαντες τω συνδιασµω και ταις συγκαταθεσεσι του λογισµου συνδησαντες ασφαλως και περισφιγξαντες. εκ της εκκοπης του ενδοθεν της καρδιας θεληµατος και κινηµατος. η δε αργυρουν. εκ της αενναου ευχης. αλλα το µηθ’ ολως αγριευθεν η υπο τινος µηχανης κρατηθεν. εξ υπακοης µεχρι θανατου. εκ της των οφθαλµων ακριβειας. εκ σιωπης της απο αργου λογου. ους ως υλακτουντας κυνας λογιζεσθαι χρη και φευγειν τους τοιουτους. τω βοθρω της αµαρτιας και τω κρηµνω της πραξεως απορριπτουσι. εκ ταπεινωσεως. και τας εντολας του Θεου ζεοντι ποθω και προθυµια παση ποιειν και µηδεµιας και της τυχουσης ως ελαχιστης καταφρονειν. οιονει πεταλον ουσα καθ’ εαυτην εν. ετερα εκ λιθου τιµιου. ως δια των λογων δακνοντας και διασπαρασσοντας τα προβατα του Χριστου και ταις των θηρευτων χερσι προδιδοντας αυτα· ληστας δε τους πονηρους λογισµους και αισχρους λογισµους οιτινες αιφνιδιως επιπιπτοντες τω αγωνιζοµενω. οι διεστραµµενοι οντες και πονηροι ουχ εαυτους διορθωσασθαι αλλα ετερους διδασκειν επιχειρουσιν. Υπονοει µοι. Μια γαρ εκαστη τουτων. (343) σκευος τιµιον εκ πασων γενοµενον των εντολων του Θεου. Χρη ουν παση δυναµει των µεν πονηρων πασων απεχεσθαι πραξεων. εαυτον οιοµενον διασωσασθαι. επει τοδε η τοδε ουδεν εστι” φανερως απασας οµου ανατρεπει τας εντολας του Θεου και ταυταις ανθισταται.διαδραναι και σωθηναι λεγεται. Νοει ουν µοι παλιν θηρευτας τους πονηρους δαιµονας. και δια της ατοπου επιθυµιας τουτον ελκοντες τη δυναµει. κυνας δε τους πλανους και ψευδοδισκαλους ανθρωπους. τυπτουσιν αυτον οιονει τοις γαργαλισµοις και ταις κινησεσι της σαρκος. εκ φοβου Θεου. εκ πασων αλλων των ταυταις συνεποµενων ταις αρεταις. αλλη χαλκουν. εκ της αδιαλειπτου µετανοιας και κατανυξεως. η φυγειν και απορραγηναι της συνοδιας αυτον παρασκευαζουσιν. των δε αγαθων εργων αµα παντων αντεχεσθαι. ενουµεναι δια του Πνευµατος . οιον εκ πιστεως.

αλλ’ εκ του Θεου”. εν ω η του Θεου χαρις ως οινος νεος εµβαλλεται. Το δη θαυµαστον. Ειπε ουν µοι. εξ ων και δι’ ων συνετεθη και συνηρµοσθη το σκευος. φησι. Και ινα υµιν αυτο εκδηλοτερον απεργασωµαι. αλλα υπο του εν σοι θησαυρου αυτος συ µαλλον τετηρησαι. οτι και εαν µη υφ’ ηµων αλλ’ υφ’ ετερων εχθρων τινων συντριβη το σκευος. συνεχεται και τηρειται ο εν σοι θησαυρος. Ουδαµως! Παντως γαρ εκ του κατ’ ολιγον δια της µικρας εκεινης οπης το εµβληθεν αγνωστως ρευσαν χυθησεται. Πως ουν ηµεις και διχα πολλων αρετων. υπο της εν σοι χαριτος κατεσκευασθης εις το ειναι σκευος ευχρηστον τω Θεω. ο µεν θησαυρος µενει ακενωτος. και το Αγιον Πνευµα ως θησαυρον ενδον εν ηµιν φερειν οιοµεθα. ∆ιο και επιφερων φησιν· “Ινα το πλειστον της δυναµεως µη η εξ υµων. ος ελαµψεν εν ταις καρδιαις ηµων. καθα και αλλαχου λεγει· “Ουκ οιδατε οτι τα σωµατα υµων ναος εισι του ενοικουντος εν υµιν Αγιου Πνευµατος και ουκ εστε εαυτων”. το δε σκευος ισχυροτερον τε και ασφαλεστερον υπο της του θησαυρου ενεργειας κατασκευαζεται· ο Θεος γαρ εστιν”. ως σκευη εαυτους ειναι νοµιζοµεν τελεια και ολοκληρα. δια των ολιγων κατορθωµατων και τουτων διεσπαρµενων απ’ αλληλων ταις αµαρτιαις. εαν µια εκ πασων των ειρηµενων αρετων επιλειψη. Αλλ’ οντως κατα τον ειρηκοτα “εµαταιωθηµεν εν τοις διαλογισµοις ηµων και εσκοτισθη η ασυνετος ηµων καρδια και φασκοντες ειναι σοφοι εµωρανθηµεν”. αλλα “σκευη” µεν τα ηµετερα σωµατα φησι. και εχοµεν τον θησαυρον τουτον εν οστρακινοις σκευεσιν”. ευχρηστον τι. ει και δοκει πανυ µικρα η τρυµαλια ειναι του επιλειποντος δηθεν πεταλου ητοι του τοπου της αρετης. . ως ειρηται. Αθραυστα τοινυν και αδιαρρηκτα εισι τα τοιαυτα σωµατα δια την του εν αυτοις θησαυρου ακαταµαχητον δυναµιν.και αλληλαις εις εν απασαι συγκολλωµεναι τε και συναρµολογουµεναι. τον ανθρωπον κατασκευαζουσι σκευος. τοιουτον εστιν ο φησι· “Μη νοµισης οτι υπο σου. Ει γαρ και Παυλος ο θειος βοα· “Ο Θεος ο ειπων εκ σκοτους φως λαµψαι. “οστρακινα” δε ειπων το της φυσεως ηµων ηνιξατο ασθενες. αρα ανεξεται ο Θεος εµβαλειν εν αυτω ολως τι των χαρισµατων του Πνευµατος αυτου. ων τον αφθαρτον και ακενωτον ου κεκτηµεθα πλουτον εκ (344) της των εντολων εργασιας.

αλλα οµοτιµος και οµοουσιος αυτου υπαρχει. πασων ακριβους φυλακης. συνεχοµενος µεν υφ’ ηµων δια της των εντολων. Βουλοµενος δε δειξαι σοι τον θησαυρον. η Αγια Τριας. Ερει γαρ· “Υπαγετε απ’ εµου! Ουδε γαρ οιδα υµας . συνεχων δε ολους ηµας δια της αυτου φιλανθρωπιας τε και δυναµεως και χαριτος. επιφεροµενους µεθ’ εαυτων την φυλακην πασων των σωτηριων αυτου εντολων. Τουτο δε παθοντες ουδεν ηµας υστερον.Οθεν περι τουτου ο αυτος αποστολος λεγει· (345) “Παντα ισχυω εν τω ενδυναµουντι µε Χριστω”. οτι ουκ αλλος τις εστι παρα τον λαµψαντα. το Πνευµα της αληθειας”-. και παλιν· Εχοµεν δε τον θησαυρον τουτον εν σκευεσιν οστρακινοις” ειτουν καρδιαις σαρκιναις. ως υλην τινα δια χρυσου και αργυρου και λιθων τιµιων συµπεφορηµενην. Τουτο γαρ εστιν ο θησαυρος. εν Χριστω αδελφοι. ει και πολλα κρουσαντες ειποµεν· “Κυριε. ωφελησει.εν ταις καρδιαις ηµων” – ουτω και ο Κυριος εφη· “Καγω Παρακλητον αλλον πεµψω υµιν. ος ελαµψε – το Αγιον Πνευµα δηλονοτι . περι µιαν και µονην αµεληται και καταφρονηται φανωµεν τω ∆εσποτη Χριστω τω Θεω. Αλλα µη τας µεν κοµισωµεν αυτω. Αλλ’ ορα µοι πως δια των τοιουτων λογων πανταχου την Τριαδα αχωριστον ειναι φησι και εν ηµιν µενουσαν· “Ο Θεος γαρ. φησιν. προσεθηκε λεγων· “Ινα το πλειστον της δυναµεως µη η εξ ηµων αλλ’ εκ του Θεου”. παραστησαι εαυτους αµεµπτους τω Κυριω εκ πασης αµαρτιας. του εν ηµιν δια της ελλαµψεως δηλονοτι του Πνευµατος σκηνωσαντος. µικρον τι ελλειψαντας η σφαλεντας. (346) ∆ια δη τουτο παρακαλω υµας. τας δε καταλειψωµεν. ο ειπων εκ σκοτους φως λαµψαι. µηδε οταν πασας αυτω προσενεγκωµεν. ανοιξον ηµιν! “. παντοθεν ατρωτους και ακλινεις και ασαλευτους συντηρων και διαφυλαττων ηµας· ους και ως ασθενουντας και ευολισθους. Κυριε. αυτος ευθυς ο θησαυρος συσφιγγει και προς εαυτον ενοι τε και συγκολλα εαυτω και αναπληροι τα ηµων υστερηµατα και στερεοι και παγιωτερους ηµας απεργαζεται. αυτος οµου πασας ενωσει και εις ευχρηστα δια των τοιουτων σκευη κατασκευασει ηµας. Ουτω γαρ ταυτας ο τεχνιτης Θεος Λογος λαβοµενος. ινα µη οργισθεις προστριψη κακεινας ηµιν και εκβληθηναι ηµας εξω του νυµφωνος κελευση. ως ειρηται.

”.” οι παλιν εαυτους ηγουµενοι. το πορνειας µεν απεχεσθαι και αλλης ακαθαρσιας σωµατικης. µη ποιουµενοι δε λογον των ψυχικων αρετων και παθων. αλλα και των αλλων απασων εντολων του Κυριου καταφρονουντες και προς την εκπληρωσιν αυτων µη βιαζοµενοι εαυτους. οποια αρα εστιν αµαρτια. φησιν. Αµφοτεροι γαρ κατα τον θειον αποστολον της βασιλειας (348) εξωθουνται των ουρανων· “Μη πλανασθε γαρ. φθονω δε και µισει και ζηλω κατα του πλησιον εκτηκεσθαι. οι λεγοντες αφρονι λογισµω· “Ειθε µη µεµοιχευκα! Το γαρ οβολον η κλασµα κεκλοφεναι αρτου. παραιτουµενοι δε και υπερ εντολης Θεου πασαν επιπονον πραξιν και κακοπαθειαν. φησιν. φησι.” (347) Ειτα παλιν· “Μακαριος αν ηµην. ουτε αρσενοκοιται”. παιξαι τε και γελασαι. Ταυτα µεν ουν. και αµεριµνως διαγοντες. Τι δε το αρσενοφθοριας µεν καθαρευειν. Το γαρ προς τον αδελφον µισος φονεα τον κεκτηµενον αποτελει· “Ο γαρ µισων τον αδελφον αυτου. Η µεν γαρ το σωµα. λοιδορει δε τον αδελφον αυτου.ως πιστους. ου λοιδοροι. Τι δε . ως αγγελους Θεου και µεγαλα περι εαυτων αφρονως οιοµενοι. ανθρωποκτονος εστιν”. ∆ιο απελθετε απ’ εµου”. δοξης δε αντιποιεισθαι και χρηµατων εφιεσθαι. αλλα και απιστους ηµας κατα την του Κυριου φωνην η δοξα των ανθρωπων και το ταυτης εραν απεργαζεται· “Πως δυνασθε. εαν µη αισχροις και βεβηλοις της αρσενοφθοριας περιεπαρην κακοις. ακουσοµαι. πρωτος ο ταπεινος εγω και παναθλιος. οιδα. δια το εκ σαρκικων της αµαρτιας πραξεων καθαρευειν. Ειτα και οσοι κατ’ εµε ανυποτακτοι και παρηκοοι των εντολων του Θεου. φησιν ο αποστολος. Τι δε εαν µη µεθυσκεται τις οινω. και επιφερει· “ου µεθυσοι. ουτε πορνοι. ουχ αρπαγες βασιλειαν Θεου κληρονοµησουσι”. ουδε µεχρι θανατου υπακουσαντας και εκπληρωσαντας µου το προσταγµα. Το γαρ λοιδορησαι η φθονησαι. ως µηδε µιαν πεπληρωκως εντολην του Θεου µου. η δε την ψυχην διαφθειρει. Αρσενοκοιτης δε και φονευς ενι παντως κατα τους ιερους κανονας και τω αυτω επιτιµιω καθυποβαλλονται και υποδικοι κρισεως αιωνιου αµετανοητοι διαµενοντες γινονται. ποια αµαρτια εστιν. Τι γαρ οφελος. δοξαν παρα ανθρωπων λαµβανοντες και την δοξαν την παρα του µονου Θεου ζητουντες. αδελφοι. Ου µονον δε. πιστευειν.

µετα . φησι. εαν επι ολεθρω ψυχης εστι και παραβασει µιας και της αυτης εντολης του Θεου. εαν και τα αµφοτερα κατορθωση τις. Ει δε και δια τουτο των επιτασσοµενων σοι διακονιων αµελεις και των παρα του προεστωτος επιταχθεισων σοι δουλειων της µονης. και εν ω µετρω µετρειτε αντιµετρηθησεται υµιν”. Ουκ ακουεις Παυλου λεγοντος· “Η µεν γαρ σωµατικη γυµνασια προς ολιγον εστιν ωφελιµος. αλλα ολως ενδειξεται δια του εξωθεν σχηµατος προς οργην κινηθεισαν αυτου την ορµην της ψυχης και λογον υβριστικον αντιφθεγξεται η ετερον τι προς αµυναν διαπραξεται. δυσι κυριοις δουλευειν δυναται”· γαστρος δουλον Θεου δουλον γενεσθαι αµηχανον. Ωσπερ γαρ ο τω τυπτοντι αντιπιπτων και αντιπυπτων. µετεωριζοµενου µεν του νοος σου. φησι. “Ουδεις γαρ. Οι φιλοι τοινυν του Θεου και οι αγαπωντες αυτον. Τι εγκαυχα τη πολλη των ψαλµων µελετη. µη επισταµενου δε των λεγοµενων την δυναµιν. εν δε καιρω πειρασµου. η δε ευσεβεια πανταχου ωφελιµος εστιν”. Ο δε και παντα τα ειρηµενα κατωρθωκως και µητε ποιων τι των απηγορευµενων µητε τους αµελεις αδελφους κατακρινων. κριµατι κρινετε κριθησεσθε. Τι δε. Τι επερειδη των εν τοις σωµατικοις εργοις κοπω της ενδοθεν αµελων εργασιας. φησι. εγω µεν σιωπω. αδελφε. “Ω γαρ. αυτον τον ειποντα Θεον ατιµαζει – “Τω τυπτοντι σου την σιαγονα. πως δουλον εαυτον και µιµητην του ιδιου ∆εσποτου ολως ειπειν ο τοιουτος τολµησει και ουχι µαλλον απεναντιας εχθρον. εαν µη υπενεγκη ταυτα αταραχως. στρεψον αυτω και την αλλην”-. συ δε οιδ’ οτι ακηκοας της θειας Γραφης λεγουσης· “Επικαταρατος πας ο ποιων τα εργα του Κυριου αµελως”. Τι τη υπακοη θαρρεις. εις τον βλασφηµουµενον αµαρτανει ως συνηδοµενος τω βλασφηµουντι και συνευδοκων αυτω δια της νοµιζοµενης µακροθυµιας.της νηστειας οφελος. ουτω και ο του βλασφηµουντος εις Θεον µακροθυµως ανεχοµενος. εν εαυτοις αυτον εχοντες οια δη θησαυρον των αγαθων ασυλον. ειπε µοι. τους δε συνοντας αυτω (349) η και τους εν τω κοσµω αδελφους κατακρινη. µη προσουσης πραοτητος. Τι δε της πραοτητος οφελος. η ταραχθεις µεν την καρδιαν ου προφερει δε ρηµα απρεπες. επελθοντων αυτω εµπτυσµατων και ραπισµατων και υβρεων. γαστριµαργια δουλουµενος.

ουπερ ο σος πραπατωρ ποτε καλως επιθυµησας ουκ ετυχεν. γενεσθαι Θεος και ζωης επιτυχειν αιωνιου και συν εµοι ειναι. . Το δε λεγοµενον τοιουτον εστι· Θεος ων εκεινος εγενετο δι’ ηµας ανθρωπος. δεξαι ραπισµατα. ως εταπεινωθην εγω δια σε· και αποθεµενος το αλαζονικον τε και υπερηφανον του δαιµονιωδους φρονηµατος. κολαφισµατα. ανθρωπε. οταν αποστειλη ο Κυριος γραψαι τα εαυτου δογµατα εν τινι των τοιουτων. αλλα και της Θεοητος αυτου συγκοινωνοι δια την υπακοην αυτων γενωνται· και ο µη τουτο εν ταπεινωσει καρδιας καταδεχοµενος. Ερραπισθη. ινα οι µιµουµενοι αυτον αµαρτωλοι µη µονον αφεσιν των ηµαρτηµενων λαβωσιν. υστερον δε ουκ εχοµεν κατ’ αυτων εχθραν εν τη ψυχη. Οι δε γε λεγοντες οτι· “Κατα µεν τον της φιλονεικιας και µαχης καιρον κινουµεθα ως ανθρωποι προς οργην και θυµον. υπεραγαπωντες ως ευεργετας εν ειλικρινει διαθεσει τους ταυτα εις αυτους ενδεικνυµενους και πρασσοντας. ουτω ταπεινωθητι. αλλ’ οκνηρια και ραθυµια αγραφους εκαστος αυτων εων ταυτας. αλλα παντα αφιεµεν και µαλιστα εαν και συγχωρησιν προς αλληλους ποιησωµεν”. διδασκων οιονει και λεγων εκαστω ηµων δι’ ων πεπονθεν ο απαθης τη Θεοτητι· “Εαν βουλη. Ο µηδεν ουν επταικως Κυριος ο Ιησους και Θεος ηµων ετυφθη. δεξαι εµπτυσµατα. εοικασι µοι αγραφω πυξιω εν ω οταν λαβη καιρον ο εχθρος και πολεµιος των ψυχων ηµων εγγραφει δι’ αυτων εκεινων τα πονηρα και µιαρα αυτου δογµατα και υπαγει· αυτοι δε (350) παλιν τα απερ εγραψαν υπο του πονηρου κινηθεντες εξαλειφοντες. και εσθ’ οτε και αµυνοµεθα εν λογοις και αυτοις εργοις τους αδελφους. ινα ελθων ο υπεναντιος ευρηση εγγεγραµµενας τας πλακας των καρδιων αυτων και αποστραφη ηττηµενος και κατησχυµενος. ου προαιρουνται εγγραψαι τα του Χριστου αντ’ αυτων.χαρας αφατου και θυµηδιας τας τοιαυτας υβρεις και εξουδενωσεις προσυποδεχονται. φησιν. επαισχυνθησεται και αυτον ο Χριστος ενωπιον των αγγελων και του Πατρος αυτου του εν τοις ουρανοις. ενεπτυσθη και εσταυρωθη. ευθυς εκεινοι γραφουσι προθυµως τα του εχθρου· και τα µεν πικρα και θανατηφορα προσιενται. τα δε ζωοποια και υπερ µελι γλυκεα εξ εαυτων απωθουνται. ως επαισχυνοµενος τα του ∆εσποτου παθη µιµησασθαι.

ως εγω ο Θεος επαθον δια σε. και το ολως οραν αυτον επαισχυνοµαι! Εκβληθητω τοιγαρουν εξω. “Ναι”. και πως συµβασιλευσεις αυτω και συνδοξασθηση εν τη των ουρανων βασιλεια. Ει γαρ κακεινος. αισχυνην καγω ηγησοµαι του συν εµοι ειναι σε εν τη µετα δοξης ελευσει µου και ερω τοις αγγελοις µου· “Ουτος εν τη ταπεινωσει µου επησχυνθη µε και καταλιπειν την δοξαν του κοσµου και οµοιωθηναι µοι ου κατεδεξατο. µετα χαρας και υµεις υποµεινατε! Ο Θεος υπο αισχιστου δουλου ραπιζεται υποδειγµα σοι νικης διδους. νυνι δε οτε της δοξης µεν της φθαρτης αυτος εγυµνωθη. φησιν. Ει δε συ παθειν αισχυνθης δια τας εµας εντολας. ος κατηλθεν επι της γης εκ του απειρου υψους της Θεοτητος και της αφραστου δοξης αυτου και γεγονεν ανθρωπος ευτελης και πτωχος δια σε. Πιστευεις οτι Θεος ο Χριστος. ουχι µετα των απιστων και ασεβων εν τοις του αδου µυχοις εναπεµεινας. Ουκ απορριπτεις την στολην την δοκουσαν ειναι λαµπραν. Ει ουν πιστευεις οτι ο Θεος ο ποιησας τον ουρανον και την γην εστιν ος ακενωτως εκενωθη εκ των κολπων των πατρικων. οσον το επι σοι. και τροµαξατε. δι’ αισχυνην δε και εντροπην ανθρωπων µη καταδεχοµενοι τας εξ αυτων επιφεροµενας αυτοις υβρεις και ατιµιας η λοιδοριας. Θεου µιµιτης αισχυνη γενεσθαι. αθλιε. µη υποµεινας αυτον.(351) και υποµεινον ταυτα µεχρι θανατου και µη επαισχυνθης. ου καταδεχη του νοµιζοµενου υψηλου σου θρονου κατελθειν και ταπεινωθηναι τω αδελφω σου. εκεινου το τριχινον και την ταπεινωσιν δυσωπουµενος. ανθρωπος επησχυνθη γενεσθαι δια σε και εν τω της παραβασεως (352) πτωµατι κειµενον σε µεχρι του παροντος κατελιπεν. µηδε τους ραπισµους µηδε τας εξ αυτων πληγας υποφεροντες. Ταυτα τοινυν ακουσονται οι πασας µεν τας εντολας κατα το δοκουν τηρουντες. Φριξατε. εγω δε εν τη του Πατρος µου αθανατω δοξη δεδοξασµαι. και συ παρα του οµοιοπαθους σου ανθρωπου ου καταδεχη τουτο παθειν. και τας υβρεις ας ο Θεος υπεστη δια την σωτηριαν ηµων. Ου παρορας παντα α παιγνιον οντως εστι και προσωπειον µαλλον . τω κατω µεν ισταµενω κατα γε τουτο δη το ορωµενον. αρθητω ως οι ασεβεις ινα µη ιδη την δοξαν Κυριου!”. ισως δε ταις αρεταις υπερκειµενω σου. συ πηλος ων και τεφρα και κονις. ανθρωποι.

Ταυτα τοινυν προς τους πλουσιους και αρχοντας και των αλλων υπερκαθεζοµενους και τας οφρυς ανασπωντας µεθ’ υπεροπτικου του φρονηµατος. µαρτυρησον περι του κακου· ει δε καλως. Ο ∆εσποτης ουκ αντιλεγει και συ αντιπιπτεις. Οντως εις µατην τον (354) πλουτον κατελιπες. τι µε δερεις.” Τουτο ουχ ως αντιλεγων ειπεν. ειπε γαρ τω ραπισαντι· “ Εαν κακως ελαλησα. τον σταυρον αραι. αλλος ηµιν Αννας η Καϊαφας η Πιλατος και τυραννος δεικνυµενος. δεδωκε οµοιως και σοι. αδελφε. τουτου χαριν ανευθυνον εαυτον αποφαινων τουτο εφθεγξατο. Ιδου επτωχευσας.Ναι. δεδωκε τω ∆εσποτη σου ραπισµα. τον υπερανω παντων των ουρανων. Εκεινος παιζοµενος ουκ αγανακτει και συ δυσχεραινεις. φησιν. ωσπερ υπελαβες.ασχηµοσυνης και ου δοξα λαµπροτητος. τοις αδελφοις σου συνταπεινουµενος. Τι ουν ερουµεν. . µαλλον µεν ουν και υπερ των σταυρωσαντων αυτον ευχοµενος δεικνυται. Εκεινος εµπτυσµατα και κολαφισµατα και φραγγελωσεις υφισταται και συ ουδε λογον ανεχη σκληρον καταδεξασθαι. Ουχ οµοιος γινη κατα παντα τω σω πλαστουργω και Θεω. Ιδου οδευετε οι δυο οµου· συνηντησε τις υµιν εν τη του βιου οδω. και ενδοξοτερον εκεινου κατασκευαζεις. Ει ουν οµοιωθηναι αυτω ουκ ανεχη. και εµιµησω (353) τον ∆εσποτην σου Χριστον και Θεον. Εκεινος σταυρον και θανατον ατιµον και τας εκ των ηλων οδυνας δεχεται και συ τας ατιµοτατας διακονιας ου καταδεχη ποιειν. Και γαρ υστερον πολλω χειρονα τουτου υποστας ουδεν ουδαµως λαλησας ευρισκεται. µετα του λογου της αληθειας µη βουληθεις· . αλλ’ επειδη εκεινος αµαρτιαν ουκ εποιησεν. ου συγκαθεδρον αλλ’ ως ενα των κατακριτων βουλοµενος παρεσταναι σοι τον Ποιητην του παντος. Και πως της δοξης αυτου συγκοινωνος γενεσθαι µη καταδεχοµενος. ως εκεινος εκελευσε. ουδε ευρεθη δολος εν τω στοµατι αυτου· αλλως τε δε και ινα µη νοµισθη οτι ως αµαρτιαν πεποιηκοτα δικαιως αυτον ετυψεν ο ειπων αυτω· “Ουτως αποκρινη τω αρχιερει”. Αλλ’ ουχι παντως και ηµεις τοιουτοι οι πολλαις αµαρτιαις υπευθυνοι. µειζονα σεαυτον. Βλεπε τοιγαρουν αρτι συνοντα σοι τουτον και συναναστρεφοµενον µετα σου. Τι δε προς τους παντα δηθεν καταλιποντας και δια την των ουρανων βασιλειαν πτωχευσαντας. ως ουκ οιδας.

. τον δεσµειν και λυειν ανωθεν λαβοντα την εξουσιαν. Τις ουν εστιν η σωτηρια ηµων. καθως ο αγγελος επιστας τοις ποιµεσιν ελεγεν· “Ιδου ευαγγελιζοµαι υµιν χαραν µεγαλην. δραµωµεν ευτονως µηδεν φορτικον η βιωτικον η δυσβαστακτον . “και αρον τον σταυρον σου και δευρο ακολουθει µοι! “. ω η δοξα εις τους αιωνας. (355) Περι της εκ του Πνευµατος εγγινοµενης τοις αγωνιζοµενοις και προ του θανατου ζωοποιου νεκρωσεως. Και οποιον δει ειναι τον τε προηγουµενον και τον ιερεα. Και οτι τω αληθως ιερουργουντι και υπο του θειου καταλαµποµενω φωτος παντες καταδηλοι. επ’ αυτην την σωτηριαν των ψυχων ηµων καταντησωµεν. Λογος ΚΗ΄. Ιησους ο Χριστος. Αµην. επειτα και δια της πραξεως των εντολων αµεταστρεπτως βαδισαντες. Συ δε τον πλουτον εσκορπισας. βλεπετε πως ακουετε. Φησι γαρ ο Χριστος και Θεος· “Ερευνατε τας Γραφας”. ητις εσται παντι τω λαω.Ινα τι φησιν. Και οτι οι εν τη χαριτι υπερ τον νοµον γενοµενοι την του θειου φωτος χαριν γνωστως εν εαυτοις λαµβανουσιν· οι γαρ µη λαβοντες ηδη τουτο το φως κατα την παρουσαν ζωην. πατερες και αδελφοι. τω νεανισκω και ηµιν ο Χριστος ενετειλατο συν αυτω. αγαπητοι. Αδελφοι και πατερες.“Πωλησον σου τα υπαρχοντα και δος πτωχοις”. ετι υπο την σκιαν του νοµου εισι και κριθησονται υπ’ αυτου. Ινα εν πρωτοις µεν την επι (356) σωτηριαν αγουσαν οδον διδαχθωµεν. Σπευσωµεν ουν εκαστος ηµων. φυλαξωµεν πασας τας εντολας του Χριστου. ος εστι Χριστος Κυριος εν πολει ∆αυιδ”. οτι ετεχθη υµιν σηµερον Σωτηρ. υποµεινωµεν τους επερχοµενους ηµιν πειρασµους µεχρι θανατου δια τον ποθον της βασιλειας των ουρανων. ωσπερ ειρηται. οπερ εστι το την παντων υπενεγκειν των πειρασµων εκθυµως επιφοραν. αραι δε τον σταυρον µη καταδεξαµενος. αυτοι τε οι Πνευµατι περιπατουντες Θεου και οι µηπω τον χοϊκον εκδυσαµενοι ανθρωπον. ινα και της δοξης του Ιησου κοινωνοι και της αιωνιου ζωης µετοχοι και της απολαυσεως των απορρητων αγαθων κληρονοµοι γενωµεθα εν Χριστω Ιησου τω Κυριω ηµων. µηδε καθορωντες αυτο. εναπειλειφθης εν τη του βιου οδω και εχωρισθης δυστυχως του γλυκυτατου ∆εσποτου σου και Θεου! Αλλα παρακαλω.

αλλα ανασταντες ως εξ υπνου της πονηρας οιησεως και αµελειας. Ωσπερ γαρ ο εξω της οικιας ων. Εαν εαυτον σταυρωση τω κοσµω και τον κοσµον εαυτω. καθαπερ οι εξ υπνου ανασταντες εαυτους βλεπουσι. Παρακαλω υµας δια της ενεργουσης εν υµιν χαριτος µη αµελησαι της σωτηριας υµων. ον κατανοουσα και ω ευχαριστουσα. φησι. Το δε σωµα ουκ εχει προς τας ιδιας επιθυµιας την οιανουν εµπνευσιν η κινησιν η ενθυµησιν. Και ωσπερ παλιν το νεκρον σωµα ουτε προς τα ζωντα ουτε προς τα συν αυτω νεκρα κειµενα σωµατα την οιανουν αισθησιν εχει. εαυτην οµολογουµενως ορα.επιφεροµενοι. προσκυνησωµεν αυτω και προσπεσωµεν. και τον αυτην αναστησαντα επιγινωσκει Θεον. προς εκεινα συναδει τα ρηµατα. ως εκ νεκρων αναστασα. προσκυνει και δοξολογει την απειρον αυτου αγαθοτητα. αλλα. καθως και ο Παυλος φησιν· “Εµοι κοσµος εσταυρωται καγω τω κοσµω”. Πως δε τις ερχεται εις το µη ειναι εκ του κοσµου. ινα µη σχολαιοτερον βαδιζειν εκ τουτου αναγκαζοµενοι. αλλα νεκρον ολον και απνουν εν τουτοις γινεται. και προ θανατου θανατος και προ της αναστασεως των σωµατων ψυχων αναστασις γινεται εργω και δυναµει και πειρα και αληθεια.Τα µεν ρηµατα. και µηδε µεχρι τουτου στωµεν. τους ενδοθεν εγκεκλεισµενους ου καθορα. Και τι ταυτα. ου δυνηθωµεν φθασαι και εισελθειν εν τη πολει ∆αβιδ. µη στωµεν µηδε καθισωµεν εως αν εξω του κοσµου γενωµεθα και τον Σωτηρα ηµων και Θεον ευροντες και κατιδοντες εκει. ουτως ουδε ο εσταυρωµενος τω κοσµω ητοι νενεκρωµενος αισθησιν τινα (357) προς τα εν κοσµω πραγµατα κεκτηται. Ουτω τοιγαρουν. αλλ’ εως ου κακεινος προς ηµας ειπη· “Υµεις ουκ εστε εκ του κοσµου. φησιν. αλλ’ εγω εξελεξαµην υµας εκ του κοσµου”. η δε δυναµις των αµφοτερων µια και η αυτη. ουτως ουδε ο εξω του κοσµου εν Πνευµατι Θειω γεγονως και συν Θεω ων δυναται προς τον κοσµον αισθησιν εχειν η προς τα του κοσµου πραγµατα. . Του θνητου γαρ φρονηµατος υπο του αθανατου νοος εξαφανιζοµενου και της νεκροτητος υπο της ζωης διωκοµενης η ψυχη τοτε. αδελφοι. Εστιν οτε και αυτων ειπειν πολλακις των κατα φυσιν ο ανθρωπος επιλανθανεται τηνικαυτα δια το εν τοις υπερ φυσιν .

(359) Αρα και νυν ευρεθησεται τις εχων λαλουντα εν αυτω τον Χριστον. αλλα σοφιαν εν µυστηριω. τοις τω φοβω του Θεου στοιχειουµενοις και αει βλεπουσι προς αυτον. φησι. Αρα γε εστιν ος εχει ωτα ακουειν. ου δια γραµµατων και χαραγµατων το καλον εµανθανοντες αλλ’ εν Αγιω Πνευµατι τουτο εκδιδασκοµενοι. της ευαγγελικης πολιτειας. διδασκαλοι εσεσθε. ου µην αλλα και φως του κοσµου και αλας της γης”. νοµοθεται και αυτοι µαλλον οντες η νοµου φυλακες. ουδε εν λογω µονω αλλ’ εν φωτι λογου και εν λογω φωτος µυστικως τα θεια µυουµενοι. εις υψος αρθεντες και τω νοµοθετη συµβιοτευοντες. ινα δυνηθη των υπο του Πνευµατος λεγοµενων ενωτισθηναι την δυναµιν. “Και ποιησεις παντα και ειπης κατα την δοθεισαν σοι χαριν και λαλουσαν εν σοι” καθα γεγραπται” “Και εσονται παντες διδακτοι Θεου”.Ου γαρ ο ουκ . “Οπου γαρ. ηµιν δε και λιαν αποκαλυπτοµενην και γινωσκοµενην. ωσπερ ειρηται. “Τηνικαυτα γαρ και εαυτοις και τοις πλησιον. της σκιας ητοι της δουλειας του νοµου ηλευθερωθησαν. ανενοχλητους ηµας του λοιπου εασει και ανεµποδιστως βιωσετε. ινα νοηση καλως και θεοπρεπως τα υπο τουτου γραφοµενα. ελευθερια εκ της του νοµου παντως δουλειας. “Σοφιαν γαρ λαλουµεν. ως υπερ νοµον δηλονοτι πολιτευοµενω. ως δια κλιµακος τινος. η δε χαρις και η αληθεια ουχ ουτως. (358) Πνευµα Κυριου. δια της επιφοιτησεως γινοµενη του Πνευµατος. εκει ελευθερια”. φησι. επειδη “νοµος τω δικαιω ου κειται”. και υπο την αυτου σκιαν υπηρχον καθηµενοι· οι δε µετα την χαριν και ηµεραν γενοµενοι. Οι ουν προ της χαριτος ως υπο νοµον οντες. φησι. την αποκεκρυµµενην”µεν τοις πολλοις. κατα τον θειον αποστολον. ου του αιωνος τουτου την καταργουµενην. Ο γαρ νοµος οδηγος και παιδαγωγος και χειραγωγος και διδασκαλος δικαιοσυνης εστιν εν τω λεγειν· “Ποιησεις το και το” και αυθις· “Το και το ου ποιησεις”. υπερανω δηλονοτι γεγονοτες αυτου. Νεκρα γαρ η σαρξ. Αρα και νυν εστιν ο νουν κεκτηµενος Χριστου. αλλα πως. ινα καλως ισχυση διερµηνευσαι τα εγκεκρυµµενα τοις λογοις µυστηρια. Και εικοτως· “Πνευµατι γαρ.αει ενδιατριβειν νοερως την ψυχην. περιπατειτε και επιθυµιαν σαρκος ου µη τελεσητε”. φησιν.

ο Χριστος· “Ενοικησω εν αυτοις και εµπεριπατησω”. καν πτωχοι καν πλουσιοι. προς τους µη θελοντας νυν . αλλ’ ο ειδαµεν µαρτυρουµεν. ελεγχοµεθα µεν και κρινοµεθα. διοτι ου µετανοει· “Τω γαρ ειδοτι καλον ποιειν και µη ποιουντι. (360) δουλοι και µαθηται δουλων και ακροαται νοµου και τεκνα παιδισκης και υιοι σκοτους τυγχανουσι. ηγουν εν τη παρουσια του Κυριου. υφισταµεθα. Ο δε µη µετανοων αµαρτανει. οτι εκεινος φως εστι. και οι λαβοντες αυτον ως φως αυτον ελαβον. οτι προπορευεται εµπροσθεν αυτου το φως της δοξης αυτου και διχα φωτος αµηχανον εστι φανηναι αυτον. Η γαρ µετανοια θυρα εστιν εξαγουσα απο του σκοτους και εισαγουσα εις το φως. ελεει και φιλανθρωπια Θεου. και οι αυτον καταξιωθεντες ιδειν παντες ως φως εθεασαντο. ζων και ζωοποιουν και φως τους λαµποµενους απεργαζοµενον. Ηµεις µαρτυρουµεν οτι ο Θεος φως εστι. καν λαϊκοι καν µοναζοντες. Νυν µεν γαρ εκουσιως και αυτοπροαιρετως δια µετανοιας εισερχοµενοι προς το φως. καν αρχιερεις καν ιερεις. καν ασκηται καν ηγουµενοι. µονου δηλαδη Θεου . αναλλοιωτως. ενεργουν. και οι µη λαβοντες το φως ουπω την χαριν ελαβον· οι γαρ την χαριν λαβοντες φως Θεου και Θεον ελαβον. αλλα µυστικως τουτο και αποκεκρυµµενως εν τω ενδοτερω ταµειω των ψυχων ηµων προς καθαρισµον µεν και αφεσιν των αµαρτηµατων ηµων. καν ασθενεις καν υγιεις τω σωµατι πελωσι. καν βασιλεις καν πατριαρχαι. και οι µη ιδοντες το φως αυτου ουδε εκεινον ειδον. ινα µη φανερωθη αυτου τα εργα. εκτος δε εν τω νοΐ περιλαµπον ηµας ανεσπερως. εντος µεν εν ταις καρδιαις ηµων. φησιν. καν αρχοντες καν αρχοµενοι.οιδαµεν λαλουµεν. Ο ουν προς το φως µη εισελθων ου διηλθε την θυραν της µετανοιας καλως· ει γαρ διηλθεν. λαλουν.και ηµων – τα καθ’ ηµας επισταµενου και βλεποντος· τοτε δε. Οι δε µηπω τουτο παθοντες η αξιωθεντες. καθως ειπε το φως. παντες οι τοιουτοι υπο τον προ της χαριτος νοµον εισι. οτι το φως εν τη σκοτια ηδη φαινει και εν νυκτι και εν ηµερα και εντος και εκτος. αµαρτια αυτω εστιν”. ατρεπτως. εγενετο αν εν φωτι. ασχηµατιστως. Ο δε ποιων την αµαρτιαν δουλος εστι της αµαρτιας και µισει το φως και ουκ ερχεται προς το φως. Παντες γαρ οι εν σκοτει καθηµενοι υιοι σκοτους εισι και µετανοησαι βουλονται.

ηγουν οι µη λαβοντες το φως. µοιχειας δηθεν ποιων και παιδοφθοριας η ετερα τινα µυσαρα εργαζοµενος. σκοτεινοις και διχα του φωτιζοντος Πνευµατος.ελθειν προς το φως. το αρτι κρυπτοµενον φως αποκαλυφθησεται και τα κρυπτα τουτουν παντα φανερα γενησονται. αδελφοι. γυµνοι φανησονται και πολλης της αισχυνης παντοθεν πληρωθησονται. αφειδως αµαρτανει. ουτω και τοτε τον αυτον τροπον εις παντας τους εν τω κοσµω γενησεται· και νυξ µεν ως ηµερα φωτισθησεται. οποιαν την διαγωγην εξει ο ανθρωπος. ως ειρηται. Και τις αρα εσται η συγκρισις. και πας λογος και πασα εννοια και ενθυµησις. Και θεα µοι ενταυθα της αισχυνης το µεγεθος. ως ειρηται. οικια δε πασα και σπηλαιον και ουρανος αυτος και γη αρθησονται. µεγαλην την τιµωριαν και την καταδικην καθυποµενει. Ου µονον δε αλλα και πασα πραξις εκαστου. ινα µη τη αιφνιδιω του φωτος επιλαµψει ρυπος που . µεγαλην την αισχυνην υφισταται· η και παλιν αλλως. καλη τε και κακη. (361) Και οιοι εσµεν εκαστος ηµων νυνι των ανθρωπων. αλλα µισουντας αυτο. ως προειποµεν. τοτε υπο του φωτος δηλοι και φανεροι Θεω και τοις πασι γενωµεθα τε και γενησοµεθα. και εν αυτω προοντες και φως οντες. ενδον. εαυτους περικρυπτοντες και δια µετανοιας φανερωσαι τα εαυτων µη βουλοµενοι. αυτος φανερωθη και παντα αυτου τα βουλευµατα. ο εν τω σκοτει καθηµενος. ταυτης και µονης της αισχυνης τοτε. κεκρυµµενος οικιας -. Οποιον δε τον βιον. εκει συνηγµενως τοτε εν εκαστω των ανθρωπων φανησονται. και παντες οι µη τον Χριστον ενδεδυµενοι. εαν εξ ηµων τις υπαρχων και ως παρα τινος των εξωθεν µη καθορωµενος. ειτα φανερωθεις αιφνης το πονηρον εργαζοµενος. Ωσπερ γαρ εν οικια ενδον τας θυρας εχουση συγκεκλεισµενας. ειτα του βασιλεως µετα της συγκλητου απασης και της συνηθους αλλης δορυφοριας επισταντος και την οικιαν περικυκλωσαντος. Η ποια τιµωρια µειζων του φοβου εκεινου και της εντροπης τοις τηνικαυτα ουτως ευρισκοµενοις. η απ’ αυτης (362) δηλαδη της γεννησεως εκαστου ηµων και µεχρις εσχατης αναπνοης εν ηµιν γεννηθεισα. εαν κατα του βασιλεως τις µελετα και τα κατ’ αυτου εγγραφως εκτιθησιν η εαν λεγη τι και βουλευηται των µη δεοντων απλως. αιφνης του οικηµατος αρθεντος ολου.

πως ειπε µοι. του δεσποτικου ποιµνιου την φυλακην εγχειρισθωµεν και επιµελειαν. παρακαλω. Ει γαρ ειποντος Ιησου τω Νικοδηµω· “Εαν µη τις γεννηθη ανωθεν. Αλλ’ ω της πωρωσεως ηµων και της του Θεου και των θειων καταφρονησεως! Ωσπερ γαρ ασπις τα ωτα βυσαντες.” καιτοι µηπω µηδαµως πιστευσαντος µηδε τα της χαριτος επισταµενου. ουδε οπως εν εργοις προτερον αγαθοις εντρεφεσθαι δει και παριστανειν εαυτους ηµας δουλους τη δικαιοσυνη. ου δυναται την βασιλειαν ιδειν του Θεου”. απ’ εντευθεν ηδη δια µετανοιας την στενην πυλην εισελθειν και το ενδον ταυτης θεασασθαι φως. ουδε οποιοι τε και ποταποι οφειλοµεν πρωτον γινεσθαι και ουτω των αλλων προΐστασθαι.”(363) εµεµψατο αυτον ο Ιησους και ειπε· “Συ ει ο διδασκαλος του Ισραηλ και ταυτα ου γινωσκεις. ηγουµενοι τε και αρχιερεις και ιερεις εν καταφρονησει Θεου και της εαυτων σωτηριας δηλονοτι γενοµενοι.διαλογισµου η πραξεως τινος ευρεθη εν αυτω. Ναι. διδασκαλους ηµας εαυτους καθιστωντες. οι τοσαυτης απολαυσαντες διδασκαλιας και καθ’ εκαστην δι’ αποστολων και προφητων και διδασκαλων και αυτου του Κυριου διδασκοµενοι τε και προµαρτυρουµενοι. οι µετα την χαριν οντες διδασκαλοι και µη τα µυστηρια της χαριτος επισταµενοι. ποσης αρα κατακρισεως εσµεν ηµεις αξιοι. Πως ποιµανωµεν αυτο κατα το θεληµα του αρχιποιµενος Χριστου και επι νοµας εξαγαγωµεν αυτο αειζωους. µη εκκακησωµεν του κρουειν και του ζητειν και του αιτεισθαι προ του ανοιγηναι ηµιν και δοθηναι και εισακουσθηναι. ωσει κωφοι τε και αλαλοι γεγονοτες δικην νεκρων . Ει γαρ ουκ οιδαµεν πως δει ηµας εν τωδε τω βιω αναστρεφεσθαι. ως ενωπιον Κυριου και ουκ ανθρωπων ισταµενους και αµεµπτως Θεω δουλευειν ζωντι συνταξαµενους. αδελφοι µου. Αλλα µηδε εξαπατωµεν εαυτους ηµας και. οπισω των της σαρκος ηµων θεληµατων ακολουθουντες. εκπορνευσωµεν εν τοις επιτηδευµασιν ηµων. Μη δυναται εις την κοιλιαν της µητρος αυτου δευτερον εισελθειν και γεννηθηναι. ετι δε και µεχρις αν εισελθωµεν και λαβωµεν φως και ασβεστον αυτο σχωµεν εν ταις καρδιαις ηµων. και του Νικοδηµου ανταποκριθεντος αυτω· “Πως δυναται ανθρωπος γεννηθηναι γερων ων. ∆ιο σπουδασωµεν.

ειπειν αληθεστερον. Ουτως οι πατερες ηµων και διδασκαλοι. ω ουτος. το δη χαλεπωτερον. αλλ’ ετι εµβρυα οντες η εκτρωµατα. επειδη εν αυτω και δι’ αυτου και εξ αυτου τα παντα· ου ηµεις την ορασιν απαρνουµενοι. αλλ’ ως περι του φωτος της γνωσεως. οι µηδε αρνες ποτε γεγονοτες. ουδε των λαλουµενων λαµβανοµεν αισθησιν. Η γνωσις ουκ εστι το φως. Η και συ. ειπε µοι. µαλλον δε αυτο το της γνωσεως φως δεικνυειν τοις πολλοις αναισχυντως επιχειρουµεν. ηκουσας παρ’ αυτου. οθεν ουδε αισχυνονται λεγειν· “Ηµετερον εστι το δεσµειν και λυειν. χρηµασιν οι πλειους την ιερωσυνην αφοβια Θεου εξωνουµεθα και της βασιλικης ποιµνης ως ποιµενες. αλλα και αυτου του θειου πλουτου κατατολµωσιν εφαψασθαι. ινα µη λεγω της εσχατης παραπληξιας! Απο τινος. οι αποστολοι. αλλα και το της οικονοµιας µυστηριον αγνοουντες και ακριβως τα των χριστιανων (364) µυστηρια µη ειδοτες. ωσπερ παλαι οι µαθηται του Χριστου. οι προς µονον το γλωσσοκοµον απονευοντες. αδελφοι. και διατι την εξουσιαν ταυτην ανωθεν ελαβες. ζητουµεν προΐστασθαι· και ταυτα προς το µονον εµπλησαι δικην θηρων τας εαυτων γαστερας και ταλλα παντα τελεσαι οσαπερ η εφεσις του χειρονος απαιτει και η προς τα κατω επιθυµια και ορεξις. εµφυσησαντος σοι δηλονοτι και ειποντος· “Λαβε Πνευµα Αγιον! . Ω της αναισχυντιας. ουδ’ οτι ποτε εστι χριστιανισµος επισταµεθα. δηλους εαυτους ποιουµεν µητε γεννηθεντας µητε εις φως το ανωθεν προελθοντας. και τουτο κατα την παρουσαν ελαβοµεν ζωην ηµεις ανωθεν”. Οτι παντα καταλιπων τω Χριστω ηκολουθησας. (365) Οτι της επιγειου δοξης καταπεφρονηκας.και πεπηρωµενοι οντες τα της ψυχης αισθητηρια. οτι ου µονον εις τα χρηµατα προδοται τα αισθητα και ιεροσυλοι γινονται. τοις ιερεις τοποις επιπηδωµεν και των αποστολικων επιβατευοµεν θρονων και. Ουτως οι των αποστολων διαδοχοι. Ουτως υπηρχον εξ αρχης. Οτι παντα πωλησας τοις πενησι δεδωκας. αλλα το φως η γνωσις υπαρχει. Βαβαι της τολµης των τοιουτων της φοβερας. Οτι την σεαυτου ψυχην απωλεσας ητοι τω κοσµω ενεκρωσας και εν ουδενι σαρκος θεληµατι ταυτην ευρηκας. Οτι ταπεινος τω πνευµατι γεγονας.

τον δι’ ηµας αποθανοντα και εν δοξη ανασταντα Θεοτητος. των µηδεν πλεον της αναγκαιας τροφης καταχρωµενων. Ου παντων δε και των απλως ιερεων. τις την τιµην λαµβανει. µεταµορφωθεντων· των εν ταπεινωσει τελεια νυκτος και ηµερας µετανοουντων και πενθουντων και µετα δακρυων ουχ υπερ εαυτων µονων δεοµενων. Οιδα καγω· τουτο γαρ αληθες. των µη προφασει ελεους η δωρων δοσεως ενεκα η φοβου η αγαπης η τινος ετερου ορωµενου η αορατου πραγµατος καταµαλακιζοµενων και παραβλεποντων η παραβαινοντων την εντολην του επι παντων Θεου. αφιενται αυτοις· αν τινων κρατησης. Των τοιουτων εστι το δεσµειν και λυειν και ιερουργειν και διδασκειν. ουχι δε των εξ ανθρωπων την ψηφον και την χειροτονιαν µονον λαµβανοντων· “ου γαρ αφ’ εαυτου. Ουκ ειπεν· ο εξ ανθρωπων την ψηφον δεχοµενος.Αν τινων αφησης τας αµαρτιας. επισχεθησονται”. αλλα και (366) υπερ της εµπιστευθεισης αυτοις ποιµνης και υπερ πασων των εν τω κοσµω αγιων εκκλησιων του Θεου· ου µονον δε. ευαρεστον. αλλα και των σφοδρως κλαιοντων υπερ αλλοτριων αµαρτηµατων ενωπιον του Θεου. αλλ’ ο υπο του Κυριου καλουµενος”. αλλα των εν πνευµατι ταπεινωσεως ιερουργουντων το Ευαγγελιον και εν αµεµπτω βιω πολιτευοµενων. των εαυτους προτερον τω Κυριω παραστησαντων και θυσιαν τελειαν. την καθαραν αυτων λατρειαν εν τω ναω του εαυτων σωµατος ενδον πνευµατικως επιδειξαµενων και προσδεχθεντων και εµφανισθεντων εις το ανω θυσιαστηριον και παρα του αρχιερεως Χριστου προσφορα τελεια τω Θεω και Πατρι προσενεχθεντων και δυναµει Πνευµατος Αγιου µεταποιηθεντων και αλλαγεντων και εις Χριστον. µηδε εν µηδενι θεραπειαν η απολαυσιν επιτηδευοντων του σωµατος αλλα. “Αλλα των ιερεων η εξουσια” φησιν. Οι γαρ εξ ανθρωπων και δι’ ανθρωπων κλεπται εισι και λησται. αγιαν. “πνευµατι περιπατουντων και επιθυµιαν µη επιτελουντων σαρκος”· ετι δε των µητε πτωχον µητε πλουσιον µητε αρχοντα µητε αρχοµενον µητε αυτον εκεινον τον το διαδηµα περικειµενον ενεκα του δικαιου και της εντολης του Θεου προτιµωµενων. αλλ’ ο εκ Θεου εις τουτο προορισθεις και προχειρισθεις. καθως ειπεν ο Κυριος· . καθως γεγραπται. φησι.

και ο εν ταυτη γεγονως εν τω του κοσµου φωτι γεγονε. τετραποδων αµα και πετεινων· ο δε νοητος ηλιος. αλλ’ ως νοερως θεωρουµενος. ως φωτος και ηλιου ποιητης και ∆εσποτης. Αλλ’ ει και φως καλειται και ηλιος ονοµαζεται. αλλα αλλαχοθεν επιβαινοντες. Αλλ’ ουδε ταυτας ακριτως πασας και αναξιως φωτιζειν οιδεν· ου γαρ αψυχος η. τους τοιουτους. Ο γαρ αισθητος ηλιος µονον φωτιζει τα σωµατικα οµµατα ουκ ανθρωπων αλλα και αλογων ζωων.“Εγω ειµι η θυρα. ααδελφοι. ψυχας λογικας µονον. αγαθος και παν αγαθον και υπερ παν αγαθον. ωσπερ ουδε δουλος η κτισµα εις υπηρεσιαν αλλων ταχθεις. δικαιοσυνη αγιασµος. Ει γαρ φως του κοσµου και θυρα ο Χριστος. καθα δη ο αισθητος ουτος ηλιος ανατελλων επι δικαιους και αδικους και επι πονηρους αµα και αγαθους. υπαρχει ζωη και ζωοποιος. (367) Μη ουν πλανασθε. τοις εκπλυθεισι και καθαρθεισι δια δακρυων· ως απλους. ο εν τω κοσµω επιφανεις. τοις µηδεµιαν πονηριαν η κακιαν ενδοθεν επιφερουσιν· ως ασυνθετος. Παντες οσοι ηλθον και ερχονται ου δι’ εµου. ουκ αζωος εστιν. επιγνωσεται. τοις αληθως επιστρεφουσιν αληθεια γινεται· ως δε δικαιοσυνη υπαρχων. κλεπται εισι και λησται”. ει αρα τοιουτοι εισι και νυν. ασυνθετος. εξω και αυτος της µανδρας εστιν. Φως δε του κοσµου εστιν ουχ ως αισθητως ορωµενος. Ως ουν αληθεια και ων και καλουµενος. αλλα γυµνοις τη γνωµη και τη της ψυχης προθεσει εν ακακια προσερχοµενοις αυτω. Ο ανωθεν υπο του Πνευµατος ελλαµποµενος. ων και αποδεχοµενος το απεριεργον παντος αγαθου συντοµως τουτους εµπλιπλησι και των υπερ νουν και υπερ εννοιαν αγαθων κοινωνους ευθυς τω αποκαλυφθηναι και φανηναι αποκαθιστησι. απλους. φωτοειδης παντως θυρα εστι και ουχι θυρα µονον απλως. αλλα και υπερ φως απαν και υπερ ηλιον. τοις πασαν αδικιαν µισησασι δικαιοσυνη εστιν· ως αγιασµος . φησι. µαλλον ειπειν. “Και τις. αληθεια. (368) τοις µηδεµιαν διπλοην η διψυχιαν η δυσπιστιαν ψυχης εχουσιν· ως αγαθος.”. Ο . ο εν σκοτει διαγων εξω της θυρας εστιν. τοις της µετανοιας πνευµατικοις εργοις σωµατικας τινας η βιωτικας µεριµνας και φροντιδας µη συνεπαγοµενοις και τουτοις αναµιγνυουσι και αναφυρουσιν αυτας. ο δε δοκων εισελθειν και ου δια του φωτος εισελθων.

σχηµατα τε απρεπη διαπραττοµενους και τους λοιπους κινουντας προς γελωτα. ον αν ιδη και συντυχη και πολλακις προσοµιληση. ληστην και ποιµενα. µαλλον και της τοιαυτης εργασιας και διακρισεως παυσασθω. εξ αυτης αυτου της οψεως τουτο γινωσκει· ει δε ετι ατελης ο βλεποµενος προς την χαριν εστι και ουπω θεοειδης εχρηµατισε. Ει µη τυφλος εστιν. ως απαθεις και αγιους τιµωσι. ουτως ανθρωπος εκ του λογου αυτου οποιος εστι γινωσκεται”-. Τουτο γαρ εγω λεγω. πλην και ουτος παρα των υγιαινοντων τον λογον και τα της ψυχης αισθητηρια· οι γαρ λοιποι των ανθρωπων και προς αυτα τα εργα αναισθητως και αδιακριτως διακεινται. οτι ο βλεπων πνευµατικως και ακουων ωσαυτως. αυτην αυτου βλεπει την ψυχην. Πως γαρ ο βλεπων ου διαχωρισει προβατον και λυκον. Νηστευοντα γαρ τινα µετα κενοδοξιας ορωντες αποδεχονται. καν ολον εχη τον κοσµον συµµαρτυρουντα αυτω. οποια εστι και ποταπη. αλλα κατ’ ιδεαν. καν αγνοων εισαγαγη λυκον εις τα προβατα του Χριστου. τα εαυτων παθη παραµυθουµενοι. Αλλον εν ταπεινωσει εγκρατευοµενον υποκριτην ειναι λογιζονται. “Και τις γινωσκει. τον δε µετα γαστριµαργιας εσθιοντα ως απλουν ηγουνται και ανεπιτηδευτον. Ει δε τυφλος εστι προς ταυτα. ει και Πνευµατος Αγιου (369) µεταλαβειν κατηξιωθη. Αλλα γαρ και τους τον σαλον υποκρινοµενους και αστεια και φλυαριας λεγοντας ακαιρως. Ουκ οιδεν οτι. µητε οδηγος αλλων γενοµενος µητε οδηγον ετεροις αποκαθιστων. τι και µαρτυριαν παρα αλλων καταδεχεται δεξασθαι. ως την αρετην αυτων και απαθειαν δια των τοιουτων δηθεν επιτηδευµατων και σχηµατων και λογων καλυπτειν σπουδαζοντας λογισαµενοι. ει και µη κατ’ ουσιαν. και παλιν· “Ωσπερ δενδρον εκ του καρπου. αυτος των προβατων το κριµα ληψεται. τους δε εν ευλαβεια και αρετη και αφελοτητι καρδιας .δε λεγων και µη γινωσκων αυτους. και τον εσθιοντα µετα ταπεινωσεως κατακρινουσιν. χειραγωγον και οδηγον επιζητησατω. Τοινυν. φησιν· ανθρωπος υπαρχει και αγνοει τα εν καρδια”. ουκ αν αγνοηση τον τοιουτον ποτε. δια των λογων αυτου µαλλον ο τουτον βλεπων και οµιλων επιγνωσεται – καθα δη και αυτος ο ∆εσποτης ηµων και Θεος απεφηνατο ειπων· “Εκ των καρπων αυτων επιγνωσεσθε αυτους”. ω και συνεσθιειν συχνοτερως ηδυνονται.

Ετεροι τον εν Πνευµατι Αγιω φθεγγοµενον ως υψηλοφρονα και υπερηφανον αποστρεφονται. ο δε µη ειδως προδηλος εστιν οτι ουτε τα αισθητηρια της ψυχης τετρανωµενα και υγια επιφερεται. Ουτος κωφευων εστι προς πασαν φωνη· παντων ακουει και ουδενος. Ο τοινυν ακουων και βλεπων και αισθανοµενος οιδε των λεγοµενων την δυναµιν. Ο τυφλος προς το εν τυφλος ολως προς παντα εστιν. τον δε ου. ει µη των εν λογω µονων τους λογους ποιουµενων. του εν τη φωνη αφωνως φθεγγοµενου. και ουδ’ αυτων αλλα του λογου µονου. Ο κωφος προς τον λογον κωφος προς πασαν φωνην εστιν. Και ουτως ουδεις εν τοις τοιουτοις εστιν ο καλως και ως εχει το πραγµα ιδειν και διακριναι δυναµενος. Εν τω ενι ουτος ων τα παντα ορα. επιγειος και ουρανιος. Εν τη αισθησει των παντων εστι και υπο της αισθησεως αυτων ου καταλαµβανεται. ως και ο εχων αισθησιν προς το εν εν αισθησει παντων εστι και της αισθησεως αυτων εκτος εστιν. προσκαιρος και αθανατος. ως οια δη των αλλων ανθρωπων ενα παραλογιζονται τε και παρατρεχουσιν. και κεκρυµµενος ων και εν αυτω ουδεν των παντων ορα. Αλλοι παλιν τον λαλον και επιδεικτικον διδακτικον µαλλον και πνευµατικον ειναι λογιζονται. του δε ου. Ο γαρ απαξ τυφλος προς παντα τυφλος εστιν. Ο δε ουτως εχων ουπω εγνω οτι “προσκυνητης µικτος εστιν.διαγοντας και αγιους τω οντι πελοντας. τοις λογοις αυτου πληττοµενοι µαλλον η κατανυσσοµενοι. τον δε απο κοιλιας η εκ µαθηµατων τορνολογουντα και της αυτων σωτηριας καταψευδοµενον υπερεπαινουσι και αποδεχονται. αλλα καθολου κακεινος και ουτος πηροι τας αισθησεις εισιν. ως και ο ακουων του λογου των παντων ακουει. Ου γαρ ο τυφλος τον µεν ορα. τον δε σιωπηλον και (370) περι αργολογιαν ακριβαζοµενον αγροικον και αφωνον αποφαινονται. Ουτως ουν ο βλεπων εν τω ενι δια του ενος (371) και εαυτον και παντας και απαντα καθορα. ουδε ο κωφος του µεν ακουει της φωνης. ουτω και ο κωφος ων προς παντα κωφος εστιν. βασιλευων . Ουτω τοιγαρουν πας αναισθητος προς το εν προς παντα αναισθητος εστιν. και εν πασιν ων ουδεν των παντων ορα. ο δε βλεπων εν τω ενι εν θεωρια των παντων εστι και της θεωριας των παντων απεχεται και εν τη θεωρια των παντων γινεται και εξω των θεωρουµενων εστιν.

τυχον. η βους η χοιρος. Ταυτην δε µη ευαισθητως και γνωστως ενδυσαµενος. του Υιου του Θεου. Ει γαρ µη ο παλαι και νυν εστιν ο αυτος. πνευµατικης δοξης αισθησιν µη δυναµενος δια του λογου λαβειν. ονος. κατιδειν ηξιωθηµεν. ως εκεινοι. µυστης της νοουµενης”. Αλλ’ εν τιµη ων παρασυνεβληθη τοις κτηνεσι τοις ανοητοις και ωµοιωθη αυτοις. και οµοιωθεις µενει τοιουτος ετι. ο και τοτε και νυν εν ολω τω κοσµω λαλων. µη επαναστραφεις. οτι εκ φυσεως ηµιν τα δακρυα προσεστι. νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων.· ”Ει ηµεν εν ταις ηµεραις των αποστολων και τον Χριστον. . πολλοι καθ’ εκαστην λεγουσιν . του επουρανιου ανθρωπου τε και Θεου. οτι αδυνατον νυν εις ακρον ελθειν αρετης τον βουλοµενον και τοις παλαι αµιλληθηναι αγιοις. ως που τις φησιν εν θεολογια βεβοηµενος. Και οτι πας ο τα εναντια διδασκων των θειων Γραφων νεαν αιρεσιν τοις πειθοµενοις αυτω δογµατιζει. αγιοι αν εγενοµεθα και ηµεις ως εκεινοι”. την εικονα του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου. δωµεν δοξαν δι’ αυτου τω Πατρι και τω Υιω και τω Αγιω Πνευµατι.αγνοουντες οτι αυτος εκεινος εστιν. βασιλευοµενος ανωθεν. Ετι δε κτηνος ων αλογον. καθαπερ και οι εκ γεννητης τυφλοι δια λογου µονου το του ηλιου φως ιδειν ου δυνανται. Αµην. Αλλ’ ισως ερει τις· “Ουκ εστιν ισον το εκεινον αυτον τοτε σωµατικως ιδεσθαι και το ακουειν νυν µονον των λογων αυτου και τα περι εκεινου και της βασιλειας αυτου εκδιδασκεσθαι”. πως εν Υιω λεγων αει φαινεται ο Πατηρ και ο Υιος εν τω Πατρι δια Πνευµατος ταυτα· “Ο πατηρ µου εως αρτι εργαζεται καγω εργαζοµαι”. Αδελφοι και πατερες. Λογος ΚΘ΄. εν τω λογικω και νοερω ανθρωπω ουδαµως ενεδυσατο. (372) Περι του µη δειν λεγειν. ωσπερ ∆αυιτικως ειρηται. Αλλα δευτε οι το φως το νοητον εν εαυτοις εχοντες. Και περι δακρυων. αιµα µονον εστι και σαρξ.ων ακουοµεν και ηµεις λεγοντων .των επι γης. οις οι µαργαριται της απορρητου γνωσεως ου διδονται προς Θεου. µη επανακληθεις η επι το πρωτον αξιωµα αναχθεις κατα την της οικονοµιας δωρεαν του ∆εσποτου και Κυριου Ιησου Χριστου. ωσαυτως ων κατα παντα Θεος καν ταις ενεργειαις καν τοις τελεσµασι. εποπτης της ορωµενης κτισεως.

Τοτε µεν γαρ ανθρωπος τοις αγνωµοσιν Ιουδαιοις εφαινετο ευτελης. νυν δε Θεος κηρυττεται ηµιν αληθης. Τοτε ως εις των λοιπων ανθρωπων φθαρτος και θνητος ενοµιζετο. τον τον ουρανον αυτον και την γην και τα εν αυτοις παντα ποιησαντα. αλλ’ εσθιοντα και πινοντα και κοιµωµενον. οτι σαρξ και αιµα ουκ απεκαλυψε σοι – ταυτα δηλονοτι ιδειν και ειπειν -. νυν δε εκ δεξιων καθηται του Θεου και Πατρος. τα υπο τον ουρανον. ο µηδεποτε και µηδαµου χωρισθεις αυτου. ουδε τοτε. αλλ’ ο Πατηρ µου ο εν τοις ουρανοις”. ∆ια γαρ τουτο και τον Πετρον ειποντα οτι· “Συ ει ο Υιος του Θεου του ζωντος” εµακαρισεν ο ∆εσποτης ειπων· “Μακαριος ει. µορφωθεντα Θεον και ανθρωπον ολον βλεποµενον. Τοτε και υπο των ευτελεστατων κατεφρονειτο λεγοντων· “Ουχι ουτος εστιν ο υιος της Μαριας και του τεκτονος Ιωσηφ. Τοτε τοις τελωναις και τοις αµαρτωλοις συνανεστρεφετο σωµατικως και συνησθιε. ιδρουντα τε και κοπιωντα και τα (374) ανθρωπινα παντα πλην αµαρτιας ποιουντα. και µη φοβω και τροµω υπακουων αυτου και φυλαττων τα παρ’ αυτου προστασσοµενα. πιστευσαι αυτω ολως ηνεσχετο αν· δεος µη . τον τοιουτον επιγνωναι και πιστευσαι ειναι Θεον. ει και παρην και εκεινον αυτον εθεασατο και διδασκοντα ηκουσε.Καγω φηµι µη ειναι (373) παντως ισον το νυν και το τοτε. και χωρις αυτου ουδεν γινεσθαι λεγοµεν – ει δε και πιστευοµεν -. και εδοξασε και δοξαζει τους προσκυνουντας αυτον εν πνευµατι και αληθεια . αντι οστρακινων ποιησας. Ωστε ο νυν ακουων αυτου δια των αγιων Ευαγγελιων καθ’ εκαστην βοωντος και το του ευλογηµενου Πατρος αυτου θεληµα διαγγελοντος. “ νυνι δε υπο βασιλεων και αρχοντων ως του αληθινου Θεου Υιος και αληθης Θεος προσκυνειται. και τον κοσµον απαντα τρεφειν πιστευεται. Σιµων βαρ Ιωνας. µηδεν πλεον των αλλων ανθρωπων εν τοις ορωµενοις εχοντα.ει και παιδευει πολλακις αυτους αµαρτανοντας – σιδηρους αυτους υπερ παντα τα εθνη. και µεγα ην εν ανθρωπινω σωµατι αναλλοιωτως και ατρεπτως τον αµορφον και αορατον. αλλα κατα πολυ το αρτι και το νυν µειζον και ευκολως µαλλον προς πιστιν πλειονα και πληροφοριαν αγον ηµας υπερ το τοτε σωµατικως και ιδειν και ακουσαι αυτου.

Και τουτο εκ των του αγιου πατρος ηµων Ευθυµιου και Αντωνιου βιων αληθες ειναι ευρησετε. Τι δε οι τουτων σεµνοτεροι.και πανταπασιν απιστησας. εν τοις χρονοις των αγιων πατερων. Εν τοις χρονοις των πατερων ηµων πολλαι ακουετωσαν και ουτοι! – αιρεσεις υπηρχον. εξαπαντησαντες αυτους. φησιν. και οσοι τοτε των µοναχων τοις αιρετικοις συναπηχθησαν. Τι δε πειρωµαι τα παντα διεξελθειν. Επι δε τη γεννησει του αγιου πατρος ηµων Ευθυµιου. Βλεποντες γαρ την αγαθην αυτων πολιτειαν και τους αγωνας αυτων. ου γεγραπται ευθυµιαν τηνικαυτα πρυτανευθηναι ταις εκκλησιαις παρα Θεου. Και ταυτα µεν οι παντη των αλλων παχυτεροι. πολλοι ψευδαποστολοι. ηγωνισαµεθα αν και ηµεις. ουκ αν τουτο εποιησεν. αυτος τε εγω εµαυτον ταλανιζω και τους ταυτα µη αναλογιζοµενους κατελεω. ινα εµφανης γεγονως παντως υπο των αιρετικων κρατηθη και αναιρεθη· ει ουν µη ην διωγµος. “Ει ηµεν. Νυνι δε µετα ραθυµων και αµελων συναναστρεφοµενοι. πολλοι χριστοκαπηλοι. και αυτοι οτι εν λιµενι µαλλον ηµεις υπερ εκεινους εσµεν. Η ουκ εννοειτε τον τοτε γεγονοτα χειµωνα και τον υπερβαλλοντα σαλον των µοναχων. των διωγµων δηλονοτι τοτε καταπαυθεντων και των αιρεσεων. ως ο µεγας διηγειται Γρηγοριος. συναπαγοµεθα τουτοις και αβουλητως συναπολλυµεθα”. αγνοουντες. πολλοι ψευδοχριστοι. ως αντιθεον αυτον και ου Θεον αληθινον λογισαµενος. και αυτων τας ψυχας απωλεια παρεπεµψαν. Οταν γαρ προ τουτων αναµνηµονευσω των επι του µεγαλου Βασιλειου γεγονοτων. εζηλωσαµεν αν αυτους. πολλοι ησαν (375) ψευδοδιδασκαλοι. παρρησια τα του πονηρου ζιζανια περιϊοντες και σπειροντες και πολλους τοις εαυτων συνηρπασαν λογοις. Επι δε τω τελει του οσιου πατρος ηµων Σαβα ουκ ακουετε οσα υπερ των εκκλησιων και κατα των τοτε αιρεσεων ηγωνισατο. Τα δε επι του αγιου Στεφανου του Νεου γεγονοτα. τι ου διωγµου βαρυτατου και χαλεπου υπηρχον. ως εικος. Γεγραπται γαρ τον Αντωνιον τοτε λαµπροτεραν στολην υπερ την συνηθη ενδυσαµενον και επι τοπου υψηλου ανελθοντα φανερωσαι εαυτον και επιδειξασθαι. εβλασφηµησε. Ου γαρ ακριβως επιστανται οτι . και των επι του χρυσορρηµονος Ιωαννου και των καθεξης πατερων αγιων.

εκ γυναικος δε λαβειν την σαρκα τουτον µη πιστευοντας.απας ο παρελθων χρονος δεινοτερος ην και των ζιζανιων του πονηρου πεπλησµενος αναφανδον. τον δε Υιον. ει και δεινα τα παρεληλυθοτα. ουδε των αλλων αιρεσεων τινα λεγω. (376) Οµως ουν. Μη τους βλασφηµουντας εις το αγιον Πνευµα και λεγοντας µη ειναι τουτο Θεον. πολλους λυκους. υπο δε των τοτε λαµψαντων αγιων πατερων εξαφανισθεντων. αλλ’ εις δυο υιους τον ενα Χριστον διατεµνοντας. Μη τους την Τριαδα εις εναδα συγχεοντας η τον ενα Θεον εις τρεις θεους διατεµνοντας. αλλον δε ειναι τον ανασταντα κηρυττοντας. αρχην µετα τινα χρονον λαβειν ως κτισµα. Η τους τον Πατερα µεν αναρχον. ως ολον ανθρωπον. αλλα και διερχοµενους ιδοντες απο του προσωπου αυτων ως απο πυρος φευγουσι. (377) Ουκ ην γαρ ποτε. αλλα και νυν εχει πολλους ο βιος αιρετικους.Αλλα µη τους αλλον µεν τον παθοντα. Αλλα µη τους τω αναρχω Πατρι αρχην περιγραφοντας και το “Ην. Απαγε! Ουδενα τουτων σοι των ασεβων και αθεων. των ως σκοτος µεν φανεντων. . αλλ’ οιον υπο νυκτα εισιν οι τοιουτοι της πονηριας αυτων· και τους µεν συνερχοµενους και υπο το σκοτος γινοµενους αυτων αρπαζουσι τε και κατεσθιουσι. τον και Υιον της Θεοτοκου Μαριας χρηµατισαντα. Μη τους αρνουµενους τον Υιον του Θεου. Τινας ουν αρα υπενοησατε ειπειν µε αιρετικους. ουχ ενα δε κατα την υποστασιν τον Υιον του Θεου. φησιν. ο Πατηρ µη συνοντος αυτω του Υιου· και πως Πατηρ ο απαις ονοµασθησεται. ασπιδας και οφεις συναναστρεφοµενους ηµιν. αλλα αψυχον φλυαρουντας. οτε ουκ ην” λεγοντας. Θεον ειναι λεγοντας. Μη τους σαρκα µεν αυτον αναλαβειν. κακως και νοουντας και δογµατιζοντας. Μη τους µειζονα λεγοντας του Υιου τον Πατερα. Μη τους εµψυχον µεν ταυτην. πλην ουκ εχοντας εξουσιαν τινα καθ’ ηµων. Μη τους Υιον µεν ειναι του Θεου τον Χριστον λεγοντας. τοις δε εν τω γωτι περιπατουσι των θειων Γραφων και τη οδω πορευοµενοις των εντολων του Θεου ουδε προσυπαντησαι τολµωσιν. Επι τοσουτον γαρ η χαρις του Παναγιου Πνευµατος ελαµψε δι’ αυτων και των ειρηµενων αιρεσεων το σκοτος εδιωξεν. ως εξ αυτου γεννηθεντα. οτι και µεχρι του νυν τα θεοπνευστα αυτων .

µαλλον ειπειν. ην αυτος εκεινος ηµιν ενεκαινισε. οι αντιθεοι ουτοι η. Εις µατην. Ο τουτο λεγων ανατρεπει πασας τας θειας Γραφας. (378) Ει ουν α ο Θεος λεγει και παντες οι αγιοι πρωτον µεν απαντα επραξαν. ει οιον τε ειπειν. κλειουσι και την προς εκεινον ανοδον. Ανωθεν γαρ εκεινου του επι παντων Θεου προς τη πυλη οιονει του ουρανου ισταµενου και διακυπτοντος και υπο των πιστων ορωµενου και δια του αγιου Ευαγγελιου βοωντος και λεγοντος· “∆ευτε προς µε παντες οι κοπιωντες και πεφορτισµενοι καγω αναπαυσω υµας”. διακοπτουσιν. ως δια του εσοπτρου η του προσωπου εµφερεια-. αδυνατον! “. τους λεγοντας µη ειναι τινα εν τοις καθ’ ηµας χρονοις και εν µεσω ηµων τον δυναµενον φυλαξαι τας ευαγγελικας εντολας και κατα τους αγιους γενεσθαι πατερας· πρωτον µεν παντων πιστον και πρακτικον – δια γαρ των εργων η πιστις δεικνυται. Οι τοινυν τουτο αδυνατον ειναι λεγοντες ου µερικην τινα αιρεσιν κεκτηνται. επειτα θεωρητικωτατον τε οµου και θεοπτην.συγγραµµατα λαµπουσιν υπερ ηλιου αυγας. ως ταυτης πασας εκεινας τη ασεβεια και τη της βλασφηµιας υπερβολη υπεραιρουσης και καλυπτουσης. ως µηδε τολµαν αυτοις τινα αντιφθεγγεσθαι. αντιχριστοι λεγουσιν· “Αδυνατον τουτο. οτι υµεις εις την βασιλειαν ουκ εισερχεσθε και τους θελοντας εισελθειν κωλυετε”. Αλλα περι εκεινων λεγω και εκεινους ονοµαζω αιρετικους. Προς ους εικοτως ο ∆εσποτης µεγαλοφωνως φησιν· “Ουαι υµιν. αλλα πασας. εις µατην τας του Μεγαλου Βασιλειου και των λοιπων ιερεων και οσιων πατερων ηµων γραφας αναγινωσκεσθαι η και γραφηναι διαµαρτυρεται. εν τω φωτισθηναι δηλαδη και λαβειν Πνευµα Αγιον και δι’ αυτου τον Υιον συν τω Πατρι κατιδειν. ον ο Χριστος ηµιν ηνοιξε. τι οτι και τοτε εκεινοι κοπιασαντες εγραψαν και νυν επι εκκλησιας αναγινωσκονται. ουτοι αδυνατον φασιν καθ’ εκαστην πενθειν και κλαιειν τινα. ειτα και γραψαντες εις νουθεσιαν ηµων κατελιπον. Εκεινου τους νυν πενθουντας αναφανδον µακαριζοντος. Οι ταυτα λεγοντες τον ουρανον. λεγει ο µαταιος το αγιον αρτι λεγεσθαι Ευαγγελιον. γραµµατεις και φαρισαιοι ! Ουαι υµιν οδηγοι τυφλοι τυφλων. οιµαι. . Ω της αναισθησιας και του απυλωτου στοµατος. αδυνατον ηµιν εργω ταυτα ποιησαι και απαραλειπτως φυλαξαι.

Οι ουν καταξιωθεντες ποτε εν πειρα τοιουτων δακρυων γενεσθαι τα ειρηµενα γνωρισουσι και αληθη ταυτα ειναι (380) συµµαρτυρησουσιν. εδακρυσαν· ουχι ενωδυνα και επιπονα δακρυα. Ει δε συ µη θελεις θλιβηναι και στενοχωρηθηναι. και εν αυτω τω βαπτισµατι ηλικιωται τινες βαπτιζοµενοι. ει µη προαιρεσιν εις το αγαθον. σπουδην τε και υποµονην και ταπεινωσιν και αγαπην προς τον Θεον. αλλ’ ενεργεια του Αγιου Πνευµατος και δωρεα τη εκεινου γλυκεα υπερ µελι. εκχεας το Πνευµα το Αγιον αυτου πλουσιως. ως µοι και η θεολογος συµµαρτυρησει φωνη. Μη. απονητι πως και αψοφητι δια των οφθαλµων ταυτα κενωσαντες. Οντως καλως περι των τοιουτων ο θεοπατωρ (379) λεγει ∆αυιδ· “Υιοι ανθρωπων.ινα και αξιως καθαψωµαι υµων. οτι τινες ελαχον φυσεως σκληρας και ουκ αν ποτε δυνηθειεν κατανυγηναι και . Ταυτα τοιγαρουν κτησαι και αυτος. ∆ιατι γαρ. Αλλα. και ουδεν πλεον ηµων εκεκτηντο. οι οδοντες αυτων οπλα και βελη· και η γλωσσα αυτων µαχαιρα οξεια”. και γενησεται σοι πηγη δακρυων η νυνι πετρωδης υπαρχουσα ψυχη. υπερ ων αυτος ο Μονογενης Υιος του Θεοου το αιµα εκενωσεν. ο δε τοδε”. ειπε µοι. τοις δε ως αδυνατον. Ο γαρ τουτο λεγων απαρνειται την καθαρσιν· χωρις γαρ δακρυων ουκ ηκουσθη απο του αιωνος καθαρθηναι ψυχην του ρυπου της αµαρτιας. ∆ια γαρ του βαπτισµατος αφειλεν ο Θεος παν δακρυον απο προσωπου της γης. ως παρα της θειας Γραφης ακηκοα. καν το πραγµα µη λεγε ειναι αδυνατον. παντες αναβασιν και το τοις εµπροσθεν επεκτεινεσθαι”.µιαρας εκπεµποντος κατα του Θεου του Υψιστου φωνας και τα του Χριστου προβατα ποιουντος γινεσθαι θηριαλωτα. τη επελευσει κατανυγεντες του Πνευµατος. ως υµεις φατε ασυνετως . Ανθρωποι γαρ υπηρχον κακεινοι. Φησι γαρ· “Προσφερετω τις. υστερον παντων εβοησε· “Παντες δακρυα. Μη τι ουν διεστειλατο η διεχωρισεν εν τουτω των αλλων τινας. Ει ην αδυνατον. απεριτµητοι ταις καρδιαις και τοις ωσιν . και τοις µεν ως δυνατον ειναι τουτο εφησε. ∆ια τινος δε αλλου οι αγιοι επι της γης ελαµψαν και φωστηρες εν κοσµω γεγονασιν. ο µεν τοδε.. ουδ’ αν εκεινοι ταυτα κατορθωσαι ποτε ηδυνηθησαν. αδυνατον. παντες καθαρσιν. την µετα το βαπτισµα αµαρτησασαν. και πολλα εν µεσω απαριθµησαµενος. ως και ηµεις.

τουτο και ο µεγας Γρηγοριος ειρηκε.. αυτα τα γεννωµενα βρεφη σε διδαξατωσαν. λιµω την ψυχην διαφθειρεται και απολλυται. εν υποµονη των πειρασµων και διηνεκει µελετη των θειων Γραφων. µετανοων αει και διαπαντος των οικειων µνηµονευων σφαλµατων.κλαυσαι. ωστε ο µη καθ’ εκαστην κλαιων . επειδη το της γενησεως δακρυον δηλωτικον εστι των δακρυων της παρουσης ηµων ενταυθα ζωης. µηδεις κακια και πονηρια και υπερηφανια ψυχης αλαζων γενηται και εις αντιτυπιαν λιθου παρα φυσιν µετενεχθη. τουτο ειπεν η εγραψεν. µηδεις το της φυσεως αγαθον απαρνησηται. ουτε ο αγιος ουτος. και µηδεις της τοιαυτης εργασιας αµελειτω. ουδε ζην λεγεται· κλαυσαν δε δεικνυσιν αυτοθι οτι συνεποµενον η φυσις εχει απο γεννησεως το πενθος οµου και τα δακρυα. διατηρων αυτο εν ευτελεια και ταπεινωσει. (381) Ως γαρ η τροφη και η ποσις αναγκαια εστι τω σωµατι. εν ακακια ψυχης και απλοτητι. µηδεις οκνω και ραθυµια του τοιουτου καλου στερησειεν εαυτον. Οτι δε εκ φυσεως το κλαιειν πασιν ηµιν προσεστιν. Αµα γαρ τω προελθειν της γαστρος και πεσειν επι της γης κλαιουσι. αλλα σπουδη τη καλλιστη προς τας εντολας χρησαµενος του Θεου. Ανελε γαρ τα δακρυα και συνανειλες τουτοις την καθαρσιν· καθαρσεως δε διχα ουδεις ο . φυλαξατω το µεγα τουτο δωρον. παρακαλω. ει αρα και σωθηναι βουλεται και εις την µακαριαν ζωην εισελθειν. Ει δε τις απεγνωκως της εαυτου σωτηριας επι κλινης ραθυµιας ανακειται. οτι µετα του τοιουτου κλαυθµου οφειλει και ζησαι τον παροντα βιον ο ανθρωπος και µετ’ αυτου συναποθανειν. και τουτο σηµειον ζωης ταις µαιαις και ταις µητρασιν ενδεικνυται.οκνω γαρ ειπειν καθ’ ωραν. ουτε ετερος τις των αγιων. ουτω και τα δακρυα τη ψυχη. Μη γενοιτο! Ουτε φυσις ανθρωπου εστι µη φυσικως εχουσα µαλλον τα δακρυα και το κλαιειν και το πενθειν. καν µη λεγετω και τοις σπουδαιοις τουτο ειναι αδυνατον. καθως αποδεδεικται. ινα µη δοξω βαρυς . Ως δε και ο αγιος πατηρ ηµων ελεγε Συµεων ο Στουδιωτης. Ει γαρ µη κλαυσει το βρεφος. Ει τοινυν συνεποµενον εστι το φυσει το κλαιειν οµου και τα δακρυα. ασυλον εν τη εαυτου καρδια. Ο γαρ τουτο λεγων αυτην ηµιν πασιν αποκλειει την πυλην της βασιλειας των ουρανων.

(382) ηργησαν των αγιων απαντων αι κατηχησεις. που εσται τοτε η τα σωµατα ηµων καλυπτουσα και κοσµουσα στολη. (383) εν αις των αλλων προτερευειν νοµιζοµεν. επιγραφεσθε και τουτοις θαρρουντες εγκαλλωπιζεσθε. ως ορω. Που των αρχοντων η απαντη. ουδεις οψεται τον Θεον. Αλλα θαρσειτε.ινα και τουτο ειπω – το προλαβειν τον αδελφον και των προκειµενων λαβειν τα πλειω και τιµιωτερα. Που οι επηρµενοι θρονοι και οι εκ τουτων δοκουντες ειναι των . οι γυναικειαις ζωναις παροµοιοι. Που τα µεγαλα τοτε ονοµατα. Που τα στιλβοντα παλλια και διαφανη. Που τα δειπνα τα πολυτελη και βραδεα τα αριστα και αι εν τουτοις ακαιροι οµιλιαι. χειρων αυτη η αιρεσις. Που ο ακρατης και ασεµνος γελως. γεγονεν. Ει δε ταυτα ουτως επακολουθει τοις µη πενθουσι κατα την εντολην του Κυριου. Που των διακονιων και διακονητων η προτιµησις. τω τριβωνιω µονω και τω κουκουλιω και αναλαβω . οπερ εγω πρωτος και οι ως εγω πασχοµεν µαταιοι. Ει δε οσον ουπω εις παντας τουτο γενησεται. Που οι αναλαβοι οι περιφανεις. Που η των τραπεζων πολυτελεια. ινα ληψηται εκαστος τα δια του σωµατος προς α επραξεν. Που οι νυν κολακες και εµπαικται οι αγιους ηµας αποκαλουντες και την τριβον των ποδων ηµων εκταρασσοντες. ειπε µοι. πως ουχ αιρετικων παντων. ουδεις ο υπο του Κυριου µακαριζοµενος. Που αι ευρυχωροι κελλαι και ως παστοι κεκελλωπισµεναι λαµπρως. γυµνοι και τετραχηλισµενοι – ει και µη ακουειν εθελοιτε καθ’ εκαστην εκβοωσης υµιν µεγαλα της θειας Γραφης – παραστησοµεθα τω βηµατι του Χριστου.οι δε και τω βαθυτατω και σεµνω πωγωνι – την σωτηριαν των ψυχων υµων. Που τα ευειδη σανδαλια και στερρα. λοιπον η του Θεου συγκαταβασις και αναβασις γεγονεν. ειτε αγαθον ειτε πονηρον. Που οι της πρωτοκαθεδριας αγωνες. Που τοτε ο τυφος και η αλαζονεια ηµων και το αρχειν και αρχεσθαι. ηργησε των αποστολων το κηρυγµα. Που η αγιωσυνη ην εχειν νυν νοµιζοµεθα η νοµιζοµεν. ως οιοµαι. Ως γαρ ασπις κωφη και τα ωτα βυσαντες και υµεις. Που των ασπασµων η προτιµησις. Που οι λωροι. Που . Αλλα γαρ δια κενης.σωζοµενος. το καθ’ υµας. αι προς το πενθος ηµας αει εκκαλουµεναι. Πασα Γραφη θεοπνευστος ανωφελης εις υµας τους ουτω εχοντας και φρονουντας.

που συζητητης του αιωνος τουτου. ο υποκατω πασης κτισεως κειµενος νυν. µαλλον δε νυν. Που των συγγενων η προσπαθεια. δι’ ων οιοµαι και δοκω πρωτος εγω ο ταλαιπωρος των αλλων περιφανεστερος γινεσθαι. ινα επανιων ελθη και καθεσθωµεν αµα και περι της φοβερας ηµερας και ωρας εκεινης συµβουλευσωµεθα και παντα καλων – το δη λεγοµενον . µηδε ηµεραν εξ ηµερας αναβαλλοµενος παρατρεχει τον χρονον αυτου της ζωης ανωφελως. ως πασα Γραφη διαρρηδην βοα. “Μετανοειτε! “.εν εαυτοις ηµιν και εν ταις θειας Γραφαις κινησαντες και ακριβως ερευνησαντες. Που των προς ηµας παραγενοµενων κοσµικων και αρχοντων η περιφανεια. Οντως. διδαχθωµεν εκειθεν και µαθωµεν τι εστιν. κακεινο πολλη τη σπουδη εκλεξωµεθα. ων γενοιτο παντας ηµας επιτυχειν χαριτι του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου. εν δε τω αιωνι τω µελλοντι κατατρυφησει των απορρητων αγαθων του Θεου µετα παντων των απ’ αιωνος ευαρεστησαντων αυτω. και νυν µεν εκ παντων απαλλαγησεται των παθων. Που η οιησις και το δοκειν ειναι τι. Αµην. πενθων τε και κλαιων νυκτα και ηµεραν ενωπιον του Θεου. Μακαριος δε εστιν. µηδεν οντων ηµων.αλλων περιφανεστεροι. αδελφοι. Λογος Λ΄. αλλ’ ο αµα τω ακουσαι του Κυριου λεγοντος. Που η αντιλογια και ανυποταξια και το µη θελειν τινα του ετερου φανηναι δευτερον. ω η δοξα εις τους αιωνας των αιωνων. Που η δοκουσα φρονησις των περιφανων εν τη γνωσει και τη σοφια του κοσµου. µεγαλη αναγκη. Ο τοιουτος γαρ ως υπηκοος και ευγνωµων δουλος ελεηθησεται και ουχι µετα των ανηκοων κατακριθησεται. οτι εκ δεξιων αυτου εστολισµενος τοτε σταθησεται. µεγας φοβος και (384) τροµος ληψεται εν τη ωρα εκεινη τους κατ’ εµε ραθυµους και χαυνους και οκνηρους. ο ηµας ωφελησαι ισχυσει τοτε. ευθυς του εργου αρχοµενος. Που η περιδροµη και σπουδη του εν κατασχεσει γενεσθαι τινος η της µειζοτερας αρχης. Μακαριος ο ταυτα ακουων και µη µονον στεναζων. αδελφοι µου αγαπητοι. Που τοτε. Που η ευστροφος τοτε γλωσσα και τα ως απο πηγης ρητορευµατα. (385) . πασων δε των αρετων εργατης γενησεται δοκιµος. σοφος. που γραµµατευς.

εργαζοµενος δε και διακονων λεγετω εν εαυτω· “Ω ποσας ηµερας παρηλθον και χρονους της ζωης µου µετεωριζοµενος ο αθλιος και γελων! Ω πως εµαταιωθην ακουων µεχρι του νυν τας θειας Γραφας και µη καθολου γνους το εκ τουτων ωφελιµον! Τι µε ωφελησεν η παρουσα ζωη. τραπεζων πολλων και πολυτελων απηλαυσα. εκλεψα. επαιξα τε οµου και εγελασα κατ’ εµου. ει ζησοµαι εως της αυριον. τω πλησιον εφθονησα. εψευσαµην. ιππους και ηµιονους επιβεβηκα. ωσπερ τις ευθυς κορωνη τον κοκκον του σιτου εκ του πεδιου πριν η υπο την γην καλυφθηναι αιρουσα πεταται. επι τα τελεωτερα προκοπτοντες ανερχοµεθα και ανδρες γινοµεθα τελειοι εν Χριστω. Τις ουν οιδεν.Περι µετανοιας και αρχης επαινετου βιου. απελθετω κατω νευων (386) και προσεχων εαυτω. Λοετροις εχρησαµην εις κορον και µυροις. ενεπλησα µου την γαστερα κρεων. Ιδου παρηλθον ετη της ζωης µου τοσα και τοσα. µετα ταυτα παλιν εκτησαµην ετερα. οινου και αδηφαγιας πολλης. Ο δε σκοπος του λογου εστι τοιουτος· εξερχοµενοι της εκκλησιας µη αρξησθε µετεωριζεσθαι εις µαταια και ανωφελη. επι απαλων στρωµνων ανεκλιθην. ελοιδορησα. οπως δει τον µετανουντα καθ’ εκαστην ποιειν. επερισσευθην εν νοµισµασι τοσοις η τοσοις και εξοδιασας αυτα επι µαταιοις αναλωσα. υπνον εις κορον υπνωσα. ουτω και αυτος αρη την µνηµην των λογων τουτων της κατηχησεως εκ της καρδιας υµων και παλιν διαµεινητε κουφοι και κενοι της σωτηριου διδασκαλιας· αλλα ει µεν τις εξ υµων εργοχειρον η διακονιαν επετραπη ποιειν και εργαζεσθαι. Ονοµα εν τω βιω περιφανες εκτησαµην. Ουτω γαρ κατα βραχυ δια των δοκουντων µικρων βαδιζοντες. ινα µη ελθων ο διαβολος και εν τουτοις ενασχολουµενους ευρισκων υµας. Συνηθεσι και φιλοις συνανεστραφην περιδοξοις και πλουσιοις και αρχουσι συνηυλισθην. πεπορνευκα. Εκαλλωπισθην ιµατιοις. ανεπαυσα το σωµα τουτο το γηϊνον. . Εν ω και περι δακρυων αµα και κατανυξεως. Εφαγον επι ετη πολλα. Αδελφοι µου αγαπητοι. ακουσατε µου των λογων την δυναµιν και ως εις αγαθην ουσαν υµιν συµβουλην προσδεξασθε ασµενως αυτην και ποιησαι προθυµηθητε εις κοινην εµου τε και υµων ωφελειαν.

φιλανθρωπε βασιλευ. “Ουτω γαρ ποιων. τους συγγενεις και φιλους και συνηθεις απαντας αρνησοµαι· ο γαρ πλεον του Θεου παντως τινα αγαπων ουκ εστιν αυτου εκεινου.“Τι ουν µε τουτων απαντων ωφελησε µεχρι του νυν η εν τη εξοδω της ταλαιπωρου ψυχης µου ωφελησει µε. εαν και αποθανοιµι. προσπεσω και κλαυσω εν θλιψει της αµαρτησασης ψυχης µου και προς τον Θεον εν στεναγµοις και δακρυσιν ειποιµι· ∆εσποτα. Ιππους επιβαινειν και ηµιονους αποταξοµαι. ινα ολιγον υπνωσω και µη βουλοµενος. αρα δε ζην ειµι αξιος. Λοετρου ουχ αψοµαι. Κυριε του ουρανου και της γης. αξιος. σκορπισω συν αυτοις και οσον χρυσιον κεκτηµαι εις χειρας των δεοµενων· τι γαρ µοι και το µεριµναν περι τουτων απο του νυν. του φοβερου και απροσιτου Θεου µου. και δαµασθησεται παντως η αδαµαστος γλωσσα µου. ει µη ηκουσα της αγιας φωνης σου λεγουσης· (388) “Ου θελησει θελω τον θανατον του αµαρτωλου. ως αυτος λεγει. και παλιν οτι “χαρα γινεται εν τω ουρανω επι ενι . υπο της ξηρασιας στενοχωρουµενος. τα εναντια τουτοις ως οι αγιοι πατερες καγω διαπραξοµαι. ει τω τα παντα τρεφοντι ολον εµαυτον αναθησοµαι. εως ου µηδε την γλωσσαν προς (387) συντυχιαν κινησαι µε δυνασθαι. επι κλινης στρωµνης µου ουκ αναβησοµαι. εγειροµενος µεσονυκτιον. ∆ια γαρ τουτο ουδε ετολµων προσελθειν η προσπεσειν σοι. οιδα οτι ηµαρτον υπερ πασαν φυσιν ανθρωπων και αυτων των αλογων ζωων και ερπετων ενωπιον σου. Και νηστευσω µεν επι τοσουτον αντι της προλαβουσης αδηφαγιας µου. ως το επιστρεψαι και ζην αυτον”. και ουκ ειµι αξιος ελεους τυχειν ολως ποτε παρα σου. Τι γαρ. αλλα βαλλω απο του παροντος αρχην και παντα καταλιπων εκεινα. θλιψω δε την γαστερα εν πεινη και διψη. Οντως ουδεν! Λοιπον ουν µη µατην καν τας υπολοιπους διαξω ηµερας της ενταυθα ζωης µου. ει αυριον ο εχων εξουσιαν πασης πνοης απο του κοσµου τουτου κελευσει αρθηναι µε. Περιβαλουµαι ευτελη και τα πολυτιµα δωσω τοις πενησι. αλλα χαµευνια και ξηροκοιτια εµαυτον προθυµως εκδω. αλλα µην και εις στυγνοτητα και ωχροτητα και λυπην αµα τουτοις ελευσοµαι και του γαυριαµατος των λογισµων ελευθερωθησοµαι και του µετεωριζεσθαι και παιζειν και γελαν συν τουτοις ευκολως παυσοµαι.

µηδε τροφης µεταλαβης εως εσπερας. ουδε εις τα οπισω στραφησοµαι. προσπιπτω σοι. ο Θεος µου. και δια τουτο προς το σταδιον της αθλησεως αυτης εισελθων. ο µαθειν βουληθεις την τεχνην ταυτην των τεχνων της εναγωνιου ζωης και ασκησεως. Βοηθησον µοι. τροφην λεγω και ποσιν. Αλλα γαρ µνησθεις και της περι του ασωτου υιου παραβολης ηνπερ ειρηκας. και ουκ ωργισθη. θαρρησας εις το πελαγος της σης αγαθοτητος προσηλθον σοι εν οδυνη και λυπη και στυγνοτητι της καρδιας µου. και µη εγκαταλιπης µε. ουκ απεστραφη σε δια τας αµαρτιας σου. Κυριε. ουκ εγκαταλειψω σε. αδελφοι.αµαρτωλω µετανοουντι”. πεπωρωµενος ων και τετραυµατισµενος δεινως και εις πεταυρον αδου των εµων ανοµιων χαλεπως κειµενος. ∆εσποτα. προ του πλησιον σου γενεσθαι αυτον. εασας σε ζην και χαρισαµενος σοι απαντα τα προς απολαυσιν του σωµατος. την ολιγοψυχιαν µου και τας µελλουσας µε τυραννειν και εκθλιβειν προληψεις. οτι εως κελευσεις ειναι µε εν τω βιω και τουτω τω σωµατι. αγαθε”. Προς γουν τοις ειρηµενοις. την ταλαιπωριαν. Ειτα κατανοησον σεαυτον και ενθυµηθητι οσα ηµαρτες τω ποιησαντι σε Θεω και ποσα ετη εµακροθυµησεν επι σοι. ουδε τω θανατω η τοις δαιµοσιν παραδεδωκε του ολεσαι σε. ∆ιο και (389) προς τοιουτον ποιησοµαι την παραινεσιν. Ταυτα τοινυν δι’ ολης της ηµερας διαλογιζεσθαι και βουλεσθαι οφειλει εν εαυτω ο αρτι τον κοσµον αποφυγων και µετανοησαι προθυµηθεις. αγαπητε. Πλην απο του νυν λογον σοι διδωµι. ενδυµατα και σκεπασµατα και αυτην την κελλαν καθισαι. καθισον επι της κλινης σου και απαντα τα ειρηµενα εν σεαυτω αναλογισαµενος ευχαριστησον εν πρωτοις οτι φθασαι κατηξιωθης το τελος της ηµερας και την αρχην της νυκτος. Εσπερας δε εισελθων εν τω κελλιω. Τουτων ουν απαντων αναµνηµονευσας καλως. τον απο του παροντος δουλον σον. . ουκετι αψοµαι των µαταιων και πονηρων.οπως ερχοµενου αυτου. Συ δε. . επιγινωσκεις µου την ασθενειαν. ειπου και µεσον ηµων εστηκε και τα επιπονωτερα παρ’ ηµων ακουσαι διψα και του εργου επειγεται της αληθινης µετανοιας απαρξασθαι.. µηδε επι πολυ καταγελασθαι µε εασης και καταπαιζεσθαι υπο του εχθρου. συ ο ευσπλαχνος προσελθων επεπεσας τω τραχηλω αυτου και κατεφιλησας αυτον .

οπερ δια της εφαµαρτου ζωης απωλεσε. Αλλα µη παραδοξον σοι και ασυνηθες τοις πσιτοις. και µαλιστα ει λιθωδης τις ει τη καρδια και προς πενθος βραδυς και ακατανυκτος. στηθι εις προσευχην ως κατακριτος. Και πειθετω σε τοιαυτα πολλα περιεχων ο “Περι µετανοιας” λογος της Κλιµακος Ιωαννου. προξενον σοι γενοµενον δια ταχους δακρυων και κατανυξεως. οικον ηδονων και παθων και δαιµονων ασωτως απεργασαµενος. τον οικον φηµι του Θεου. Ποιησον εν πρωτοις Τρισαγιον. αδελφε. ειτα ειπον το Πατερ ηµων· και τουτο λεγων µνησθητι τις ων οποιον και τινα πατερα καλεις. αλλα και ετερων µεθοδων πολλων και επινοων µετανοιας εις το εξιλεωσασθαι τον Θεον και ανακαλεσασθαι προς εαυτον. τυγχανων εν τω Θεω. αβασανιστως καταφανη. Ο δε µολυνας εαυτον µετα τουτο πραξεσιν ατοποις και ανοµιαις και τον ναον του σωµατος αυτου. και πυρ εκπεµψει κατ’ εµου και . µνησθητι των φαυλων σου εργων. προευτρεπισον την κοιτην εν η µελλεις ανακλιθηναι. Ο µεν γαρ εαυτον φυλαξας µετα το βαπτισµα ασπιλον τω Θεω και το κατ’ εικονα διατηρησας τω ποιησαντι και πλασαντι αχραντον. και οσα ηµαρτες δι΄ αυτων και οποιων ποτε ηψω εργων ισως αισχρων δι’ αυτων. Μετα γουν το προευτρεπισαι. της µετανοιας. του θειου πατρος. και φοβηθητι λεγων εν σεαυτω· “Ουαι µοι τω ακαθαρτω και µιαρω! Μηποτε ιδων µε ο Θεος τας χειρας µου απλουντα αναιδως εµπροσθεν αυτου µνησθη µου των ανοµιων. ον σοι πατρικως συµβουλευων υποτιθηµι. θειον αξιωµα. Οτε δε ειπειν ελθης το Κυριε ελεησον και εκτειναι θελησης τας χειρας σου εις το υψος του ουρανου. Και ακουσον! Υποτιθητι σοι και ετερον τροπον θερµης ως αληθως µετανοιας. Τις δε εστιν ο τροπος. ακουσον ασκανδαλιστως και συνετως. ο µελλω σοι συµβουλευσασθαι.αναστα και το ψιαθιον θεις επι γης και µικρον τινα λιθον εις προσκεφαλαιον. προς αυτον εµβλεψας τοις αισθητοις οφθαλµοις και προσχων αυταις και τη διανοια εαυτον επισυναξας. ουδενος ετερου (390) προς ανακλησιν επιδεηθη των ισταµενων. ωσπερ ειρηται. ων επραξα δι’ αυτων. ου µονον ου µελλω ειπειν σοι και συµβουλευσασθαι τροπου προς µετανοιαν χρηζει. το της κοιτης ψιαθιον εν η µελλεις ανακλιθηναι.

του µη βλεπειν ωδε κακεισε και περιεργαζεσθαι τους αδελφους. οσας νοησεις σεαυτον δυνασθαι. και τοτε µετα παντων εις την συναξιν απελθε και στηθι εν τω ναω. αναξιον εαυτον ηγουµενος και της εκεισε µετα των αδελφων παραστασεως.εκλειξει µε”. Ποιησας δε ψαλµους δυο η τρεις νουνεχως και προσκυνησεις. Αναµνηµονευων δε των εφαµαρτων σου πραξεων. µη εξελθης εκειθεν προ της εσχατης ευχης. πως εκαστος ισταται η πως ψαλλει. συντροµος. στηθι παλιν συννους και τα προειρηµενα αναλογιζου εν σεαυτω. Και ει µεν τουτο γενηται. Ειτα ραπιζε παλιν το πρωσωπον σου. Ισταµενος δε προσεχε σεαυτω. Ταυτα ειπων και ευχαριστησας κατασφραγισαµενος προσωπον τε και στηθος και ολον το σωµα σου τω σηµειω του τιµιου σταυρου.”. αξιον δε πασης οντως κολασεως” και αλλα οσα η του Θεου χαρις δωη σοι του ειπειν. αλλ’ ευθυς αναστας παλιν ευξαι τω προειρηµενω τροπω και µηκετι υπνωσης. πονηρε και αθλιε. Ει . επι του ψιαθιου σου πεσων ανακλιθητι. Στρεψας ουν αυτας εις τα οπισω (391) και συνδησας. ως ξενου τινος και επιβουλου σοι γεγονοτος εχθρου. Οτε δε εξυπνος γενη. µη συντυχης ολως εν τη συναξει τινι λογον αργον. µη υποχωρησης εως αν παρελθωσιν· ει δ’ ουν. µη θλιβης. πεπραχας. Ουκ αρκει σοι οτι και ζης. “ και παλιν στρεψον τας χειρας και ιστασο δεοµενος του Θεου. εκ βαθους στεναξας ψυχης ειπον ελεεινη τη φωνη· “Ελεησον µε τον αµαρτωλον και αναξιον του ζην. αλλ’ ειπε ταυτα προς εαυτον· “Η κατανυξις και τα δακρυα των αξιων και προς ταυτα ηυπρεπισµενων εισι. εως ου το ξυλον κρουσει. αλλα σεαυτω µονω και τη ψαλµωδια και ταις αµαρτιαις σου προσεχε. ειποτε και δωη ο Θεος ελθειν επι σε δακρυα και κατανυξιν. ως µετα αγγελων εν τω ουρανω. ως επι θανατον αγοµενος. τυπτε σφοδρως και αφειδως σεαυτον λεγων· “Πως τα και τα. αλλα ευχη και (392) αναγνωσει καρτερησον. συρων αυτας.” και ουτω µαστιξας σεαυτον ικανως. τιλλε τας τριχας σου. δησον τοτε τας χειρας σου εµπροσθεν και στηθι εν ιλαρα τη ψυχη. και ειπε· “∆ιατι τα και τα πεπεοιηκας. Συ δε ποσα ετη παρεκαλεσας τον Θεον η εδουλευσας αυτω. Μιµνησκου δε και της εν τω κελλιω ευχης. µη στραφης επι το ετερον µερος. ∆ια ποιων σου εργων ηυτρεπισας προς υποδοχην αυτων σεαυτον.

∆ιψυχια δε εστι το µη εις θανατον τελειως εαυτον εκδουναι υπερ της βασιλειας των ουρανων. ουτω διακεισο. αγαπητε! ∆ισταγµος καρδιας εστι το λογιζεσθαι η ολως ενθυµεισθαι εν εαυτω οτι “Η ελεησει µε ο Θεος η ου. µηδε εν διψυχια ταυτα ποιης! Τι δε εστι το εν δισταγµω και διψυχια. αλλ’ ως υιους Θεου και αγιους απαντας λογιζοµενος. Μονον µη εν δισταγµω καρδιας. ει και τολµηρον ειπειν. Εαν δε και κανοναρχησαι προσταχθης.δυνατον. ου λεγω σοι ταυτης εξω της εκκλησιας. τω αµαρτωλω και αναξιω του ουρανου και της γης. εαν υπεριδη σε. διορθωσαι σηµερον. ευ ισθι. και τελειωσας την θειαν αναγνωσιν και την συνηθη µελλων εις αµφοτερους τους χορους βαλειν µετανοιαν. αγιοι του Θεου”. Προσεχε. Τουτο µονον. µη ραθυµως µηδε εκλυοµενως τουτο ποιης. ως ειρηται. αλλα µεριµναν ολως τι εις ζωην της σαρκος αυτου. Ει δε µη πιστευεις οτι ελεησαι σε θελει µαλλον εκεινος πλεον η οσον προσδοκας συ.”. τι και προσερχη παρακαλων αυτον. λεγε µυστικως εν τη καρδια σου προς παντας αυτους· “Ευξασθε και συγχωρησατε µοι. εγω του φιλανθρωπου. αλλ’ εν τοπω κρυπτω υποχωρει και ιστασο ακουων. Αντι σου τω πυρι τω αιωνιω παραδοθησοµαι. µηδε εις αναγνωσιν καθισης. Ταυτα τοιγαρουν ει εµµεινης ποιων. µνησθητι οπως την χθες ηµεραν διηνυσας και. του Θεου και εκβληθηση εξω ως καταφρονητης. ως εκεινου αυτου σοι λαλουντος δια του αναγνωστου. προσπεσων και τω εδαφει προσεγγισας την κεφαλην σου. Ει δε και αυτος προτραπης εις αναγνωσιν. αλλα νουνεχως και νηφοντως ως ενωπιον του επι παντων βασιλεως Χριστου τα θεια λογια δια της σης φωνης ως δια χειρος τοις αδελφοις διανεµων. εγω του ευσπλαχνου εγγυητης. µη καταφρονητικως µηδε ραθυµως. ου βραδυνει Κυριος του ποιησαι ελεος αυτου µετα σου. και φοβου µη τινι καταφρονητικως παραλειψης (393) δουναι τον ζωοποιον αρτον ητοι τον λογον. του επι παντων Θεου. εαν εγκαταλειψη σε. Το “ου” τουτο απιστιας εστιν. ως αναξιος ων του εκδιηγεισθαι δια του στοµατος σου τας θεοπνευστους τοις αδελφοις σου Γραφας. ει εσφαλης εν τινι. αλλα της βασιλειας των ουρανων. οφειλει . Εξελθων ουν µετα την απολυσιν. εµαυτον υποτιθηµι αντιφωνητην! Αποθανουµαι εγω.

εαν ακουσης µου και αγαπησης την µετανοιαν και κατανυξιν· ει δε µη θελησης ακουσαι µου και τα ειρηµενα . Σαβα και Ευθυµιου. τα εις χρειαν δηλονοτι του σωµατος υµων επιτηδεια. αλλα και παντων παθων δια των τοιουτων πραξεων αλλοτριωσις. Των δε λοιπων. τουτοις αρκεσθησοµεθα”. ινα µη εαυτον δια τινος µηχανης αποκτεινη και αυτοφονευτης γενηται. εγχρονιζοντος σου εις το εργον τουτο της µετανοιας. προστεθησεται υµιν”. αλλ’ επι τω Θεω τω εγειροντι τους νεκρους”. αλλα η χαρις του Θεου δια σε και την σην σωτηριαν δεδωκε µοι ταυτα ειπειν. Ει ουν ταυτα Θεου συνεργουντος σοι ποιησειας. αγαπητε αδελφε. µετα µονου αρτου και υδατος αποτρεφεσθαι καθ’ εκαστην και ζην. ∆ιο τουτο και ο Παυλος ειδως ελεγε και αει λεγει· “Εχοντες διατροφας και σκεπασµατα. και µαλλον εκεινος ευεκτει η οι των αβροτερων τραπεζων απολαυοντες. ερευναν τε τινα τα βοηθουντα και συνεργουντα εις το πενθειν και κλαιειν και κατανυσσεσθαι και µετα σπουδης αυτα διαπραττεσθαι. αλλα µηδε προτιµας εν µηδενι εαυτον η το της σαρκος ολως ποιειν θεληµα. και Πνευµατος Αγιου κοινωνον αυτον απεργαζεται. Το γαρ ζητειν αει µετανοιαν και κατανυξιν. συντοµως εις προκοπην φερει (395) τον ανθρωπον και εις καθαρσιν και απαθειαν. οπως προσελθειν σε δει τω Θεω και οποιαν αυτω επιδειξασθαι την µετανοιαν. Μη ουν αποστης εως της εσχατης σου αναπνοης. µη ωµεν πεποιθοτες εφ’ εαυτοις. ισον αποκαθιστησι. ου µονον δε αλλα και Αντωνιου. ∆υναται γαρ ο εναγωνιον εχων τον βιον και ζων κατα το Ευαγγελιον. Ιδου τοιγαρουν ειποµεν σοι. και χαρισθησεται σοι ου µονον δακρυων πηγη. κατ’ ολιγον αυτος συ νοησειας ετι µειζοντα αλλα µυστηρια. δι’ ων οιδε τρεφεσθαι το σωµα και ζην. των µεγαλων πατερων. οιον η κρηµνω ριψας εαυτον η αγχονη χρησαµενος η ετερον τι εναντιον διαπραξαµενος. µηδεµιαν φροντιδα προειτω κατα το λογιον· “Ζητειτε πρωτον την βασιλειαν του Θεου και την δικαιοσυνην αυτου (394) και ταυτα παντα.φυλαξασθαι ο εµπονως µετανοων. Και ταυτα µεν. και παλιν· “Ινα εν εαυτοις το αποκριµα του θανατου εχοντες. υπο της ανωθεν χαριτος αυτα διδασκοµενος. µηδε επιλαθη της καλης συµβουλης εµου του αµαρτωλου· ου γαρ επραξα ταυτα και απο πραξεως εµης ειπον σοι.

αλλα σπορος εισιν. ινα γυµνον ιδης τον καρπον των πονων σου. Ιδε ουν. τι ωφελησας. διψωντας εποτισα. Παντως ουδεν! Αν γαρ ελεησω τον κοσµον απαντα εκ των ουκ εµων . ποιων τοσας η τοσας ευχας· και µετα τουτων σωθησοµαι και αρκετον µοι εστι! “. Εγνως αρα τον σπορον προκυψαντα εκ των λαγονων της γης. µητε συ µητε ετερος βλασφηµειτω και λεγετω τουτο αδυνατον. µηδε λεγετω· “Τοσους η τοσους απο των εµοι υπαρχοντων χρυσιων ενεδυσα γυµνους. Εγνως λευκα σου της ψυχικης γης τα ληϊα και προς θερισµον ετοιµα. Ει ουν ταυτα οιδας. Ιδων δε τουτον. Εγνως σταχυας φθασαντας. αφικοµην εις τοδε το ορος. την χωραν ενεωσας και εδιβολησας. εµαυτον δε περιΐδω γυµνον και πενητα και εις τα εσχατα της πενιας γενοµενον και ουτω µελλοντα εν πενια των αγαθων αποθανειν και τω βηµατι του Χριστου παραστηναι τω φοβερω. και νυν εισηλθον εις τοδε το µοναστηριον και απεκαρην η και προαποκαθαρθεις καθηµαι εν ενι κελλιω. ειπε µοι. Μη τοινυν απατα σεαυτον. εισηλθον εις τοδε το σπηλαιον. εις το ορος ανηλθον των Ελαιων. ευ ισθι. Ει δε αγνοεις και αυτα τα παρ’ εµου σοι λεγοµενα και ουδε ει εσπαρη εν τη γη σου τι των κρειττονων καρπων – λεγω δη εν τω χωριω της καρδιας σου . αγαπητε. Εγνως αυξησαντα. Ταυτα γαρ παντα καλα και λιαν καλα. Ετιλλας σταχυας εξ αυτων. εχω τοσους χρονους η τοσους”. περικυκλευσας τα περατα και εις τα εσχατα της θαλασσης γενοµενος. αδελφε. τι µοι το οφελος. πεινωντας εθρεψα. Ενδεδυµενους ηµας δει και εστολισµενους του βιου τουτου και του σωµατος εξελθειν. εσπειρας. ετριβολησας.εγνωκας.οµως εστω εµων -. µηδε οτι· “Εξηγορευσα. οστις ει. εψωχες (396) ταις χερσιν. προσκυνω σου τους ποδας και κατασπαζοµαι και τα ιχνη τουτων καταφιλω· ου γαρ ειµι αξιος το προσωπον σου ασπασασθαι. τον του Κυριου ταφον κατελαβον. µηδε παραµυθου σεαυτον διακενοις εννοιαις.εργον αδιαλειπτον κτησασθαι. ετραφης αρα εις κορον και δυναµιν ελαβες. παντα µου διεσκορπισα. ως εν υποδειγµατι λεγω. µηδε απαριθµειτω µοι διαδοσιν και διασκορπισιν πλουτου και χρυσιου. µετα χαρας συλλεγων α κοπω και πονω πολλω εσπειρας. Και χαιρε και αγαλλια. ει γε και βουλοιµεθα εν τω γαµω τω . αφρονως τουτο ποιων.

καθως φησιν ο Κυριος ηµων και Θεος· “Τι ωφελησει ανθρωπος. αδελφοι. ο καταξιωσας γενεσθαι διδασκαλος ηµων των αµαρτωλων. ουδε του αιωνιου πυρος εξελειται. εαν τον κοσµον ολον κερδηση. Ναι οντως. τα δ’ αλλα απαντα τουτου χωρις ουδεν ωφελουσιν. Ο Χριστος. ουκ ην µοι κρεισσον µη γεννηθηναι µηδε πεσειν επι γης. Αυτος δε ο Θεος. (398) Τι δε εστι το εαυτους επισκεψασθαι. δι’ ου συγγενεις αυτου γινοµεθα οι πενητες ηµεις και βροτοι. η αληθινη Σοφια. Εαν γαρ µη εαυτους ευρησωµεν τας ψυχας ηµων κεκαθαρµενας και πληρεις φωτος. την δε ψυχην αυτου ζηµιωθη. την συµµετριαν του λογου πραγµατευοµενοι. κρεισσον µοι κατα πολυ ην! Τι ουν ποιησω. (397) της δε βασιλειας αποπεσω των ουρανων.” και παλιν· “Ο απολεσας την ψυχην αυτου ενεκεν εµου ευρησει αυτην. ηγαπηµενοι δουλοι Χριστου. εν η ουκ εισελθω και προσκυνησω και ευξοµαι και τα εν αυτοις καλως ιστορησω και ακριβως. η αναπνευσαι τουτον δη τον αερα και τον ηλιον οφθαλµοις κατιδειν. τι µοι το οφελος των λοιπων απαντων. ος εαν πεση εις την γην την καλην καρποφορει εν τριακοντα και εν εξηκοντα και εν εκατον. Η τι δωσει ανθρωπος ανταλλαγµα της ψυχης αυτου. ινα µη γυµνοι τοτε ευρεθωµεν. ουδεν ηµας ωφελησει των αλλων απαντων η εργασια. ω αδελφοι. και τουτο αυτο εστιν η βασιλεια των ουρανων. Ουδεν οντως. εαν µη παντα και παντας αφεντες εαυτους ηµας µονους επισκεψωµεθα.βασιλικω συνανακλιθηναι τοις φιλοις του βασιλεως. και παλιν ευρω αυτην ζησασαν την ζωην την αιωνιον. ουδεν ηµας ου µη ωφελησει. Αν τα προειρηµενα απαντα διαπραξαµενος. Ει ουν εγω µη απολεσω την ψυχην µου τω προτερω τροπω. ως ειρηκα. Εν ετερα τουτο. Πνευµα Αγιον ληψωµαι· τουτο γαρ εστιν ο σπορος Χριστου. ινα µη ταυτης εκπεσω. ω φιλοι και αδελφοι. Συ γαρ ει ο οδηγος και φωτισµος . και Θεος! Εαν δε πασαν αυθις την υπο τον ουρανον γην περιελθω ως µιαν οικιαν και ουδεµιαν καταλιπω χωραν η πολιν η εκκλησιαν. αυτον διδαξον µε ειπειν εµαυτω τε και τοις συνδουλοις και αδελφοις µου τα προς σωτηριαν ψυχης. Τι δε εστιν ο εγω και παντες οφειλοµεν επενδυσασθαι. κατηχησει ταµιευσοµεθα. ο δε ευρων αυτην απολεσει αυτην “. εις θανατον εµαυτον εκδεδωκως δια τον Χριστον.

Το προσχειν εκαστον εαυτω τουτο εστι. Αδελφοι και πατερες. διορθωσηται. ηγγικε γαρ η βασιλεια των ουρανων”. γεγονεν παντων ενοχος”. το προσχειν και εαυτον επισκεψασθαι. . Αµην. ως τηνικαυτα προειποµεν. λεγει γαρ ο Χριστος και Θεος· ”Ιωτα εν η µια κεραια απο του νοµου των εντολων µου ου µη παρελθη. ο διδους λογον ηµιν εν ανοιξει του στοµατος και ρηµα τοις ευαγγελιζοµενοις δυναµει πολλη. η αµελω και καταφρονω αυτης και ταυτην ου διαπραττοµαι. εν ποιοις εστιν. κατανοειν τε και καταµανθανειν ως εν εσοπτρω την εαυτου ψυχην. ελαχιστος κληθησεται εν τη βασιλεια των ουρανων”. εν τη προλαβουση κατηχησει. πταιση δε εν ενι. Και γαρ ως εν ταις θειαις ακουω Γραφαις. και παλιν· “Ο λυσας µιαν των εντολων τουτων των ελαχιστων και διδαξας ουτω ποιειν τους ανθρωπους. ειπειν επειγοµενοι τι εστι το εαυτον επισκεψασθαι· νυνι δε δια της παρουσης κατηχησεως αποδουναι ηκοµεν το χρεος υµιν του λογου. Μνησθηναι ουν οφειλει οπως διερχεται τας ηµερας αυτου. οτι ο εχων εν µονον παθος εις την βασιλειαν των ουρανων ουκ εισερχεται. Και πως τα εαυτου αντιπαρατιθεναι χρη ταις εντολαις του Χριστου. Αλλα γαρ προσεχειν δει και ταις θειαις Γραφαις. τα κατηχηθεντα τοτε ελλιπη κατελιποµεν. Λογος ΛΑ΄.των ψυχων ηµων. Οιον τι λεγω. (399) Περι του πως δει εκαστον επισκεπτεσθαι και τα καθ’ εαυτον επιµελως ερευναν. εως αν παντα γενηται. επαυξηση και επιτεινη την εργασιαν αυτου· ει δε αµελως. δια το µη τον λογον µηκυνειν επι πολυ. Οµοιως δε και το εαυτον επισκεπτεσθαι τοιουτον εστιν. Τι ουν εστιν. Ακουει λεγοντος του Κυριου· “Μετανοειτε. Και εαν καλως µετανοη. το καθ’ εαυτον ειπειν· “Μη τι γε αρα το οιονουν παθος κατεχη µε. και σοι την δοξαν αναπεµποµεν νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων. κακεινων αναγινωσκοµενων βλεπειν οφειλει ο ανθρωπος εαυτον. εν τω λεγειν καθ’ εαυτον· (400) “Μηποτε τηνδε η τηνδε την εντολην παρηµελησα. γεγραπται γαρ· “Εαν τις τον νοµον ολον τηρηση. ως επι τουτο τεθεντες και αει χρεωστουντες διδοναι τη αγαπη υµων του λογου το σιτοµετριον.

ει πραος οντως εστιν . τιµας δε αρχοντων ως αισχυνην ταυτα λογιζεται η ουδολως των ανθρωπινων τιµων επαισθανεται. µη κεντουµενος εν τινι των γινοµενων την καρδιαν αυτου. και ουτω βλεπειν εις εαυτον. αλλ’ ως εκεινος αµαρτανων υπερ των αµαρτανοντων αδιαλειπτως θρηνει . Τις δε καθ’ εκαστην πενθων οργιλως ζων διαµεινη και µη πραΰς γενηται. µη πεινωντα µηδε διψωντα αυτην· δικαιοσυνη γαρ ο Θεος εστιν. Ο γουν πεινων αυτον και διψων. ει καθ’ ηµεραν πενθουµεν. ει την δικαιοσυνην πεινα και διψα του Θεου· εστι γαρ και δικαιοσυνην τινα µετιοντα ευρειν. ως πασαν απολεσας την εαυτου ζωην.· ειθ’ ουτως. ει αρα και εστιν η αρετη αυτη εν αυτω της ταπεινωσεως η ου· ο γαρ ταυτην κεκτηµενος φερει παντα αλυπως και αβαρως. ατιµιας και εξουδενωσεως. οτι αυτων εστιν η βασιλεια των ουρανων”. Και παλιν· “Μακαριοι οι πραεις”. ευδηλον οτι ου µη παρελθη ηµιν ηµερα η µια νυξ ανευ δακρυων και πενθους και κατανυξεως. εις ακινησιαν µετατεθηναι και ελθειν το θυµικον της ψυχης αυτου. και ουτω προσπιπτων τω Θεω εξοµολογειται αυτω. αλλ’ οι αει πενθουντες· σκοπειν ουν και ενταυθα οφειλοµεν. Εαν γαρ ταπεινοι απο της µετανοιας γενωµεθα.ο γαρ τοιουτος εν ουδενι ανεχεται παραβασιν ιδειν της εντολης του Θεου. οτι ολως µικρον ελυπηθη και ουχι µετα χαρας µαλλον τα συµβαντα εδεξατο. Ει δε και µικρον κεντηθη. εισερχοµενος εν τω ταµιειω της ψυχης η της κελλης αυτου. µαστιζει εαυτον και ευτελιζει. ∆ιο βλεπειν οφειλει τις και εν τουτω εαυτον. ωσπερ ηλιον αυτον δικαιοσυνης ακουεις καλουµενον. υβρεως φηµι. Ειτα παλιν ακουει· “Μακαροι οι πενθουντες”. Και σκοπει πως ου λεγει οι πενθησαντες. Ωσπερ γαρ φλοξ πυρος υπο υδατος. αλλ’ ου τελειως ταρασσεται· υπερ δε του κεντηµατος µαλλον εκεινου της καρδιας αυτου. ουτως υπο του πενθους και των δακρυων ο θυµος της ψυχης σβεννυται· και τοσουτον ως χρονισαντα τινα εν τουτω. τον κοσµον ολον και τα εν κοσµω ηγειται σκυβαλα. Οφειλει τοινυν εξεταζειν και δοκιµαζειν αει εαυτον εις παν συναντηµα ευτελες. .Παλιν ακουει λεγοντος· “Μακαριοι οι πτωχοι τω πνευµατι. (401) λυπειται και κλαιει.

οι αληθεις ελεηµονες· διο και εκ της τοιαυτης ελεηµοσυνης. φησιν. πως δυνασι αγαπαν. ουτε πραεια τελειως γινεται. ουτε διψα τον Θεον. Ει δε αγαπαν αυτον ου δυναµεθα η µαλλον ειπειν ου βουλοµεθα. των δε πτωχων και χηρων και ορφανων και των εν ασθενεια νοερως αει µεµνηµενοι. ειδως ως ατε Θεος και νοµοθετης ηµων. και γινεται ειρηνη αναµεταξυ του Ποιητου ηµων και Θεου και της πρωην εχθρας ουσης αυτω ψυχης. ουκ αγαπας. οτι ει µη εις τοιαυτην ελθη διαθεσιν η ψυχη ηµων. οι ειρηνοποιοι. Ει δε τον αδελφον σου συ. Ει δε µη ταυτα γενηται. τον Θεον. εις την της ψυχης τελειαν ανιοντες φθανουσι καθαροτητα. Οι πτωχευσαντες δια τον πτωχευσαντα δι’ ηµας και µηδεν εχοντες δουναι. δηλον οτι ουδε κατηλλαγηµεν αυτω. Ουτοι εισιν οι υπο Κυριου µακαριζοµενοι. ουτως ειπων· “Μακαριοι οι καθαροι τη καρδια. “Θεος δε ο δικαιων. ουτε ως εσοπτρον καθαρον γινεται. οτι αυτοι υιοι Θεου κληθησονται”. τω ειρηκοτι πειθοµενοι· “Αδολως τε εµαθον αφθονως τε µεταδιδωµι”. οιτινες και οταν εχωσιν ελεουσι τουτους εν ιλαροτητι και τα προς σωτηριαν ψυχης παντας αφθονως υποµιµνησκοντες. Ενθεν τοι και απο ταυτης ο Θεος τους καθαρους εµακαρισε την καρδιαν. ουδε καθαρως το προσωπον εν εαυτη ποτε του ∆εσποτου θεασεται· η δε γενοµενη τοιαυτη ορα τον Θεον εκ παντος και καταλασσεται αυτω. ουτε των παθων καθαιρεται. Οι τα χρηµατα διδοντες και διατρεφοντες πενητας. ου! Αλλα τινες. οτι αυτοι τον Θεον οψονται”.(402) Και αυθις· “Μακαριοι οι ελεηµονες”. οι τω ελθοντι δουναι ειρηνην τοις εγγυς και τοις µακραν εαυτους γνωστως καταλλαξαντες. οιος ην ο Ιωβ λεγων· “Εγω δε εκλαυσα επι παντι αδυνατω”. ως δια βαθµιδος τινος. ευδηλον οτι και αυτω αληθως κατηλλαγησαν. και τηνικαυτα (403) ως ειρηνοποιος παρα του Θεου µακαριζεται· “Μακαριοι γαρ. πολλακις δε και ορωντες και συµπαθουντες τουτοις και υπερ αυτων θερµως κλαιοντες. ουτε αενναως πενθει. την ζητουµενην ειρηνην αποτελεσαντες και υιοι Θεου γεγονοτες. τω καταλλαξαι ηµας εχθρους οντας τω ιδιω Πατρι και ενωσαι ελθοντι τα διεστωτα εις εν. τις ο κατακρινων. Αρα τινες εισιν οι ελεηµονες. Αλλα . Οι τοινυν ιδοντες αυτον. ον ουχ εωρακας. τουτεστι µεταδουναι ηµιν Πνευµατος Αγιου και λαβειν αυτον σαρκα την ηµετεραν.

και προστασσει µετ’ εξουσιας επιφωνων αυτοις το “Χαιρετε και αγαλλιασθε”. υποµενειν µετα χαρας και αφραστου αγαλλιασεως. (404) Επειδη ο µετανοιαν αξιαν των εαυτου πληµµεληµατων επιδειξαµενος και ταπεινος εντευθεν γενοµενος . και καταστοχαζεται ερευνων εαυτον. Ο γουν τοιουτος δυναται και διωκοµενος και τυπτοµενος και ονειδιζοµενος. και τουτο ειδως ο ∆εσποτης Θεος µετα αποφασεως ειρηκε· “Χαιρετε και αγαλλιασθε”. εξ ολης ψυχης. δραµωµεν. πατερες και αδελφοι µου. ει οιον τε. λοιδορουµενος τε και υβριζοµενος και παν πονηρον ρηµα κατ’ αυτου λεγοµενον ακουων. ως τα παθη παντων και τας θλιψεις και τας ασθενειας εαυτω οικειουµενος. επειδη “παντες οσοι εν Χριστω θελουσι ζην διωχθησονται”. ως ειποµεν. πως αµνησικακως αρα ταυτα παντα υπενεγκειν δυνησεται.σπουδασωµεν ιδειν και καταλλαγηναι και αγαπησαι αυτον. ανακρινειν και διερευνασθαι µηδεποτε παυσωµεθα. οταν ονειδισωσιν υµας και διωξωσι και ειπωσι παν πονηρον ρηµα καθ’ υµων ψευδοµενοι ενεκεν εµου. παση σπουδη εαυτους ηµας καθ’ ηµεραν και καθ’ ωραν. ευχαριστησωµεν τω ∆εσποτη Θεω και εις το εξης ασφαλως ταυτην φυλαξωµεν· ει δε µηπω ταυτης εµνησθηµεν η αυτην πεποιηκαµεν. Ο δε µη τοιουτος γεγονως µηδε την ενυποστατον χαραν εντος αυτου πλουσιως κτησαµενος. Ειτα παλιν ακουει λεγοντος· “Μακαριοι οι δεδιωγµενοι ενεκεν δικαιοσυνης”. παρακαλω. και ει µεν ευρεθωµεν αυτην εκπληρωσαντες. Τινος ουν ενεκεν εσχατον τεθηκε τους δεδιωγµενους και ονειδιζοµενους. τας εντολας διερχοµενοι και εν µια εκαστη αυτων εαυτους ηµας εξεταζοντες και κατασκοπουντες ορωµεν. και πενθειν καθ’ εκαστην αξιουται και πραος γινεται και τον ηλιον της δικαιοσυνης απο ψυχης πεινα και διψα και ελεηµων αποτελειται και συµπαθης. ει ενεκεν εντολης εδιωχθη Θεου.ινα σοι παλιν δευτερων τα αυτα ειποιµι -. Χαιρετε και αγαλλιασθε. οτι ο µισθος υµων πολυς εν τοις ουρανοις”. αδελφοι. ως αυτος ενετειλατο. καθως φησιν ο αποστολος. αλλα πασας. εως . Ουδαµως! ∆ιο ουν. ∆ιο και επιφερων φησι· “Μακαριοι εστε. κλαιων τε και καθαιροµενος βλεπει τον Θεον και αυτω καταλλασεται και γινεται τω οντι ειρηνοποιος και υιος αυτου του Θεου κληθηναι καταξιουται.

φηµι δη κατανυξιν η δακρυα η ταπεινωσιν η γνωσιν θειαν η λογον σοφιας της ανωθεν η αλλο τι χαριζοµενον υπο του θειου Πνευµατος τοις τον Θεον αγαπωσι -. καθα δη και Ιουδαιοι ποτε εις τον Υιον του . και ουτω διαξοµεν ως αγγελοι επι της γης. µαλλον δε ως υιοι Θεου αγιοι και εν πασι µιµηται του ιδιου Πατρος και Θεου· ου γενοιτο παντας ηµας της γλυκυτατης θεας αναπολαυσαι νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων. κακεισε γενοµενοι και αυτον ως δυνατον ανθρωπω ιδοντες και την βασιλειαν παρ’ εκεινου λαβοντες των ουρανων. εν η. καγω αναπαυσω υµας”. “αφεθησεται τοις ανθρωποις. “πασα αµαρτια”. Πως δε τις τουτο ποιει. Οποταν η γινοµενα θαυµατα τω Αγιω Πνευµατι η ετερον τις ορων θειον χαρισµα εις ενα των αυτου αδελφων -. ευ οιδα. ως προειρηκαµεν ανωθεν. αιρεσιν νεαν εις την του Θεου εκκλησιαν ανακαινιζει. ητις εστι το Πνευµα το Αγιον. Λογος ΛΒ΄. ελαχιστοι κληθωµεν εν τη βασιλεια των ουρανων. Και οτι ο λεγων µη δυνασθαι τινα την παρουσαν γενεαν εν µετοχη του Αγιου γενεσθαι Πνευµατος. αλλα και ο διαβαλλων τας ενεργειας του Πνευµατος και τω εναντιω ταυτας επιφηµιζων. ουτε εν τω µελλοντι”. φθασοµεν εις αυτην την πολιν του ουρανου. Αδελφοι και πατερες. τω δε εις το Πνευµα το Αγιον βλασφηµησαντι ουκ αφεθησεται ουτε εν τω νυν αιωνι. ινα µη (405) καταφρονησαντες αυτης. ισταται διακυπτων ο ∆εσποτης ηµων λεγων πασιν ηµιν· “∆ευτε προς µε παντες οι κοπιωντες και πεφορτισµενοι. τους τα προσταγµατα ποιουντας του Πατρος αυτων και Θεου. εντος ηµων ταυτην αει εξοµεν. ως αυτος ο ∆εσποτης διαρρηδην βοα. Ζητησωµεν ουν τις εστιν η εις το Πνευµα το Αγιον βλασφηµια. Αµην.ταυτης δραξωµεθα και γενωµεθα αυτης εγκρατεις. καθα φησιν ο µεγας Βασιλειος. Ουτω γαρ µιαν µιαν κατα µικρον ως βαθµιδα κλιµακος ανερχοµενοι. (407) λεγει ειναι τουτο απο της απατης του διαβολου· αλλα και ο τους υπο θειου Πνευµατος αγοµενους ως υιους Θεου. Βλασφηµια εστιν εις το Πνευµα το Αγιον το επιφηµιζειν τας ενεργειας αυτου τω πνευµατι τω εναντιω. λεγων υπο δαιµονων πλανασθαι. φησι το ιερωτατον λογιον του Σωτηρος. και αυτος εις το Πνευµα το Αγιον βλασφηµει το ενεργουν εν αυτοις. (406) Περι βλασφηµιας.

ουτως ουδε τον µετα το βαπτισµα αµαρτησαντα. Καθαπερ γαρ απιστοι και παντελως των θειων µυστηριων οντες αµυητοι. σκοτιζοµενοι τους οφθαλµους της καρδιας µαλλον η αυγαζοµενοι. µηδε Πνευµατος Αγιου τουτους καταξιουσθαι και υπ’ αυτου βαπτιζοµενους υιους Θεου και θεους εν γνωσει και πειρα και θεωρια γινεσθαι. καθως ο Κυριος τουτο βεβαιων προς τον Νικοδηµον εφη· “Εαν µη τις γεννηθη ανωθεν. παντα δε τα υπο της θειας Γραφης µαρτυρουµενα εργα εκ Πνευµατος Αγιου και ενεργειας θειας γινεσθαι. αρχοντι των δαιµονιων. την επι αφθαρσιαν αυτης γενοµενην και αθανασιαν ανακλησιν. πασαν ανατρεπει του Θεου και Σωτηρος ηµων Ιησου Χριστου την οικονοµιαν και φανερως απαρνειται την ανακαινισιν της φθαρεισης εικονος και θανατωθεισης. ουτε την των ακουοντων αυτους βλαβην φριττουσι. εκ µεθης και δαιµονικης εργασιας ταυτα γινεσθαι λεγειν ου φριττουσι. εκ πλανης δαιµονων ειναι ταυτα τολµηρως αποφαινονται και ουτε το του (408) Θεου κριµα. Αιρεσις µεν γαρ εστι το εν τινι παρεκκλιναι των κειµενων ηµιν δογµατων περι της ορθης ηµων πιστεως· το δε λεγειν µη ειναι αρτιως τινας τους τον Θεον αγαπωντας. καν περι φωτισµου ψυχης και νοος.Θεου· εκεινοι γαρ εβλεπον δαιµονας απελαυνοµενους υπο Χριστου και κατα του Αγιου Πνευµατος εβλασφηµουν και αναιδως οι αναιδεις ελεγον· “Εν Βεελζεβουλ. ωσπερ µη φεροντες την υπερβαλλουσαν αιγλην των λογων και δυναµιν. εαν µη βαπτισθη ανωθεν και αναγεννηθη. Ως γαρ ουκ εστι τον µη βαπτισθεντα δι’ υδατος και Πνευµατος σωθηναι ποτε. εκβαλλει τα δαιµονια”. ωσπερ εαυτων εξω γενοµενοι και πασαν θειαν Γραφην απο των ψυχων αυτων αποπτυσαντες και την εξ αυτων εγγινοµενην γνωσιν των διανοιων αυτων εξωθησαντες. ευθυς. καν περι ταπεινωσεως και δακρυων των εξ ενεργειας και χαριτος του Αγιου Πνευµατος εκχεοµενων. καν περι ελλαµψεως θειας ακουσωσι. ου µη εισελθη εις την βασιλειαν των ουρανων”. καν περι θεωριας και απαθειας. οπερ ασεβεια εστι µαλλον η αιρεσις. Αλλα ταυτα ακουοντες τινες ουκ ακουουσι και βλεποντες ου βλεπουσι. πασι δε αναιδην οι τολµητιαι διαµαρτυρονται µηδεν τοιουτον νυν εν τινι των πιστων παρα Θεου γινεσθαι. και .

κολυµβηθρα φωτοειδης υµιν γενηται. Τουτο γαρ εστι το γνωρισµα της κατα Θεον αγαπης. βοω προς υµας. Ο ουν αγνοων και οπερ νηπιος εβαπτισατο βαπτισµα και µηδε οτι εβαπτισατο επισταµενος. ως ορατε.προς τους αποστολους αυθις· “Ιωαννης µεν εβαπτισεν υδατι. ανωθεν φιλανθρωπια Θεου διδοµενον τοις δια µετανοιας αυτο εκζητουσιν απαρνουµενος. (409) ∆ια τουτο ουν διαµαρτυροµαι πασιν υµιν και λεγω και λεγων ου παυσοµαι. κατελθον εφ’ υµας. το δευτερον τε – το δια Πνευµατος λεγω. αλλα και τοις πλησιον αυτου αδελφοις γνωριζη τον πλουτον αυτου και προτρεπηται αυτοις ζητησαι και ευρειν και πλουτησαι αυτον. αλλα και τινας αλλους των αυτου µαθητων. ινα µη µονον εαυτω τις την κτησιν περιποιηται του καλου. και ου µονον αυτον. τας προφητικας αναλαµβανων φωνας· “Προσελθετε προς αυτον και φωτισθητε και τα προσωπα των (410) συνειδησεων υµων ου µη καταισχυνθη “. αφατω φιλανθρωπια του υπεραγαθου Θεου του τοιουτου καταξιωθεντας. αναγεννησαν υµας απεργασηται – ει αρα και βουλεσθε των αγιων συγγενεις και συγκληρονοµοι φανησεσθαι και µετα παντων αυτων εις την βασιλειαν των ουρανων εισελθειν. καλου. την του ∆αβιδ µετανοιαν και των λοιπων αγιων µιµησασθε και παση σπουδη δια παντοιων εργων και λογων αξιαν µετανοιαν επιδειξασθε. υµεις δε βαπτισθησεσθε εν Πνευµατι Αγιω”.· οιον νυν και τον αγιον πατερα ηµων εγνωµεν τον Στουδιωτην. Τι γαρ. Λεγω δε τουτο ουκ εν τη εκεινων δυναµει καυχωµενος. και εγκολπωσαµενος υµας. εν τη καθ’ ηµας γενοµενον γενεα. ινα και υµεις αυτοι σπουδασητε του τοιουτου καταξιωθηναι καλου. εκ θνητων αθανατους και αντι υιων ανθρωπων Θεου υιους και θεους θεσει και χαριτι. ∆ια τουτο τοιγαρουν. Τουτο γαρ το Πνευµα. πως ποτε αλλως σωτηριας τυχειν δυνησεται. δια των αυτου δεησεων και ευχων. Τη ραθυµια και αµελεια και ταις . ινα την του Παναγιου Πνευµατος χαριν εφ’ εαυτοις επισπασησθε. αλλα πιστει µονη τουτο αποσµηξαµενος. ως εφην. εκ φθαρτων αφθαρτους. αλλα τη αγαθοτητι ευχαριστων του Θεου και κηρυττων ταυτην πασιν υµιν. οσοι το πρωτον βαπτισµα δια παραβασεως των εντολων του Θεου εµολυνατε. Ουδαµως. αρρητως ολους εν εαυτω.

αδυνατον ειναι υµιν δια µετανοιας εκκαθαρθηναι και Θεω προσεγγισαι λεγετε· και ου τουτον µονον. οδηγου δεεται µαλλον και λυχνου φαινοντος αµα και διακρινοντος τας πραξεις αυτου και τα δι’ εξαγορευσεως συµπαθουντος αυτω σφαλµατα και τα στρεβλως υπ’ αυτου καθ’ ωραν διαπραττοµενα επανορθουντος. εστιν ετι εσβεσµενη και εσκοτισµενη και τα εργα αυτης αβεβαια. Λογος ΛΓ΄. Αδυνατον µεν γαρ ην προ της αυτου επι γης παρουσιας· αφ’ ου δε ευδοκησεν ανθρωπος γενεσθαι και κατα παντα χωρις αµαρτιας εξοµοιωθηναι ηµιν ο ∆εσποτης των απαντων Θεος. Και οτι αδυνατον αλλως βεβαιωθηναι τα εργα της αρετης. δεδωκως ηµιν εξουσιαν υιους γενεσθαι Θεου και συγκληρονοµους αυτου. η δε ψυχη εκαστου ηµων λυχνια. ω πρεπει πασα δοξα. δυνατα ηµιν ταυτα και ραδια απειργασατο. Και περι το ισον κατα παντα και ωσαυτως ον της Τρισυποστατου Θεοτητος. ειτ’ ουν ουσιας θειας και φωτος ου µετελαβεν. καν ελαιου πεπληρωται καν στυππειου καν αλλην υλην εχη ευαναπτον. καν πασαις το δοκειν κοσµηται ταις αρεταις. ει µη δι’ επιδηµιας του Πνευµατος. ου προσκοπτει. πυρ εστιν ο Θεος και τουτο παρα πασης θεοπνευστου Γραφης ονοµαζεται. τιµη και προσκυνησις εις τους αιωνας.επιθυµιαις και ηδοναις της σαρκος εκδοτους εαυτους ποιησαντες. Ως γαρ ουκ ενδεχεται µη προσκοπτειν τον περιπατουντα νυκτος. ου χωρις ουδεις προς αρετην κατευθυνεται. του δε πυρος ου µετεσχεν. (412) Ο ουν ουτως εχων ετι την λυχνιαν της ψυχης αυτου αµετοχον δηλονοτι του θειου πυρος -. ουδε αλλους ωφελειν δυναται η αλλοτριους δεχεσθαι λογισµους. αλλ’ ουδε την του Πνευµατος αυτου χαριν λαβειν δυνατον και δι’ αυτης αναγεννηθηναι και υιοθετηθηναι και εξοµοιωθηναι αυτω. καθως φησιν ο Χριστος· “Εαν τις περιπατη εν τη ηµερα. ουτω και η ψυχη. (411) Περι µετοχης Πνευµατος Αγιου. Ωσπερ ουν η λυχνια. Παντα γαρ υπο του φωτος ελεγχθηναι δει και φανερωθειναι. Εαν δε τις περιπατη εν τη . Αµην. Ουκ εστι τουτο αδυνατον. ουτως ουκ ενδεχεται µη πταιειν τον µηπω καθορωντα το θειον φως. Αδελφοι και πατερες. ουκ εστιν. προ του µετασχειν του πυρος και αναφθηναι ολη εσκοτισµενη εστιν. οτι το φως τουτο βλεπει.

πυρος καιοµενου εστερηµενη και φαινοντος.νυκτι. προσκοπτει. Σκοπει ουν µη το φως το εν σοι σκοτος εστι· “Βλεπε. το θειον εδηλωσε και αϋλον φως· εν εαυτω γαρ το αισθητον ουδεις δυναται κτησασθαι. εαν λυχνον εσβεσµενον επι ετερα λυχνια τις επιθειη. φησι γαρ· “Ουδεις λυχνον αψας εις κρυπτην τιθησιν. ουδε υπο τον µοδιον. ει οιον τε. ος ουδεποτε αν γενηται απλους. ινα οι εισπορευοµενοι το φεγγος βλεπωσι”. (413) πως την οδον αλλοις υποδειξει. αυτο ουκ εστι φως αλλα σκοτος”. Οταν ουν ο οφθαλµος σου ουτως απλους η. δοκων εν εαυτω εχειν. Φησι γαρ ο Χριστος· “Περιπατειτε εως το φως εχετε. Ως αυτος ο επι παντων Θεος διωρισατο. Ωσπερ ουν ουδεν ωφελειται ο εν σκοτει περιπατων. νουν Χριστου εχειν λεγεται. Ορατε πως και αυτος ο ∆εσποτης ισως ηµιν τοις αυτου δουλοις προς υµας διαλεγεται. και ο περιπατων εν τη σκοτια ουκ οιδε που υπαγει"” Ει ουν εκεινος οιδε που υπαγει. και το σωµα σου τουτο σκοτεινον εσται. ουδε τας αυτου πραξεις καλως ιδειν. αλλ’ επι την λυχνιαν. τουτεστιν εσκοτισµενος και εσβεσµενος. ουτω λεγων· “Ο λυχνος του σωµατος εστι ο οφθαλµος”. Αλλ’ ουδε αλλους οδηγησαι η το θεληµα του Θεου διδαξαι δυναται. ει και πατριαρχης εξ ανθρωπων γενησεται. ουδε λογισµους αλλοτριους εστιν αναδεχεσθαι αξιος. τελειως πεπληροφορηται. οτι το φως ουκ εχει εν εαυτω”. – “Εν εαυτω” δε ειπων. “µη λαθης σεαυτον και εν σοι φως ειναι οιοµενου σου. Ου γαρ ουτω δει ποιειν! Αλλα πως. ει µη οτε το απλουν θεασηται φως. ινα µη σκοτια υµας καταλαβη. Τινα τοινυν λεγει δια τουτου τον οφθαλµον η παντως τον νουν. µη εχων το φως εν εαυτω του Αγιου Πνευµατος. Φως δε απλουν ο Χριστος. εως αν το φως εν εαυτω φαινον κτησηται. Τι ουν οφελος. φησι. ουτως ουδε ο τας αρετας πασας. εαν λαµπαδας κατεχη εσβεσµενας πολλας και περικαλλεις – ουτε γαρ εαυτον ουτε ετερον τινα ως εκ τουτων ορα .. Ορατε οτι τα αυτα και ηµεις τω . “Σκοπει” λεγων. Ο γουν αει εχων το φως αυτου λαµπον εν διανοια. µη δοκεις εχειν οπερ ου κεκτησαι”. ουδε ει προς αρεσκειαν Θεου εισι. και ολον το ασωµατον σωµα σου της ψυχης φωτεινον εσται· επαν δε πονηρος η ο νους. Τουτο ουν ειπων προστιθησι και τα γνωρισµατα του οδηγουµενου λυχνου και εχοντος µεθ’ εαυτου το φως.

καθως φησιν ο Χριστος· “Ουδεις ερχεται προς τον Πατερα. ει µη δι’ εµου”. πως. Αυτοι ουκ εισηλθετε και τους εισελθειν βουλοµενους εκωλυσατε”. οικια δε ο Πατηρ – “Εν γαρ τη οικια του Πατρος µου πολλαι µοναι εισι”. ουδεις εις την οικιαν εισερχεται του Πατρος.. ο θυρωρος ανοιγει” -. µηποτε δοκουντες ειναι εν τω Θεω και κοινωνιαν εχειν οιοµενοι µετ’ αυτου. οτι ηρατε την κλειδα της γνωσεως. ως οταν ο λυχνος τη αστραπη φωτιζει σε”. και λογισµους αλλοτριους αναδεχεσθαι θελοντας. φησιν. εξω ευρεθειητε τουτου και κεχωρισµενοι δια το µη θεωρειν υµας ηδη το φως αυτου. Οταν µηδεν των αναγκαιων και θειων πραγµατων αυτους επισταµενους ορω. η την γνωσιν ως αληθως και επιγνωσιν δια φωτισµου εµποιουσα και διανοιγουσα τον κεκλεισµενον και κεκαλυµµενον ηµων νουν. (414) Λεγοµεν γαρ· βλεπετε. Αλλα τι ειπω προς τους αγαπωντας ονοµαστους ειναι και ιερεις και αρχιερεις και ηγουµενους καθιστασθαι. και εαυτους ειναι λεγοντας αξιους της του δεσµειν και λυειν εγχειρησεως. Προσεχε ουν ακριβως τη θεωρια του λογου. η θυρα”-. Τι γαρ αλλο η κλεις εστι της γνωσεως. εσται φωτεινον ολον. . κεκρατηνται”-. αδελφοι. (415) ετι δε και φανερων αποδειξεων. καθως αυτος ο Θεος και Κυριος ηµων Ιησους Χριστος εφη· “Ει ουν το σωµα σου ολον φωτεινον. φησι.∆εσποτη προς τους οµοδουλους υµας φθεγγοµεθα και ουδεν διεστραµµενον η φαυλον λεγοµεν. ει δε τω ∆εσποτη διαπιστησεις. ελαµψεν αν τρανως εν υµιν. µερος τι µη εχον σκοτεινον. φησιν. ει µη η δια πιστεως διδοµενη χαρις του Αγιου Πνευµατος. η κλεις δε της θυρας το Πνευµα το Αγιον εστι – “Λαβετε. αφιενται αυτοις· αν τινων κρατητε. ειπον υµιν και παλιν ερω· η θυρα ο Υιος – “Εγω ειµι. καθως πολλακις δια πολλων παραβολων και αινιγµατων. τι ετερον η ο φησι Χριστος τοις φαρισαιοις και νοµικοις· “Ουαι υµιν τοις νοµικοις.ηγουν των ψυχων -. Ποιαν ουν µαρτυριαν αλλην µειζονα τουτου προς πληροφοριαν σοι παρεισαξοµεν. ειπε µοι. Πνευµα Αγιον· αν τινων αφητε τας αµαρτιας. Ει γαρ ηψατο των λαµπαδων υµων . η θυρα ουκ ανοιγεται· αν δε µη η θυρα διανοιχθη. µητε ταυτα ετερους διδασκοντας η εις φως εναγοντας γνωσεως. Ει µη ουν η κλεις ανοιξει – “Τουτω γαρ. τω συνδουλω πιστευσεις.

φως οικων απροσιτον”. ο Παρακλητος. ακουε Παυλου λεγοντος εν τη προς Τιµοθεον επιστολη· “Παραγγελλω σοι ενωπιον του Θεου. υµεις δε βαπτισθησεσθε εν Πνευµατι Αγιω”. δηλονοτι και η του οικου θυρα φως και αυτη και απροσιτος εστιν. Οταν δε ελθη εκεινος. εκεινος µαρτυρησει περι εµου και οδηγησει υµας εις πασαν την αληθειαν”. φησιν. Αλλα και τω Πετρω φησι· “Σοι δωσω τας κλεις της βασιλειας των ουρανων”. ουκ ελευσεται προς υµας. Ορατε δε µη ταυτα υµεις ακουοντες. της Αγιας Τριαδος διαιρουµενης εις προσιτον και απροσιτον και µειζον και ελασσον. φησιν. Ει γαρ ο οικος. ο Πατηρ και ο Υιος αχωριστως επιγινωσκονται. αναµνησει υµας παντα” και παλιν· “Εαν αγαπατε µε. ουτε υιος Θεου ουτε συγκληρονοµος Χριστου γινεται. αλλα κλεις αξιας της οικιας εκεινης. ο µονος εχων αθανασιαν. ο βασιλευς των βασιλευοντων και Κυριος των κυριευοντων. ου κλεις παντως χαλκας η σιδηρας. το Πνευµα της αληθειας. αυτος παλιν εφη· “Οταν δε ελθη εκεινος. ει µη και αυτη απροσιτος η και της αυτης φυσεως. το δε απροσιτον.και παλιν· “Εαν γαρ εγω µη απελθω. απο των αισθητων οικιων οµου και θυρων τας εικονας λαµβανοντες. και µετ’ ολιγα· “Ο µακαριος και µονος δυναστης. Μαλλον δε και η πιστις ηµων καταλυθησεται. . και ισως τοις πασι γενησεται αβατος. του ζωοποιουντος τα παντα. . το προσιτον υπο του απροσιτου αναλωθησεται και ουκ αν ποτε η κλεις ανοιξαι ισχυσει. το Πνευµα της αληθειας” και µετ’ ολιγον· “Εν εκεινη τη ηµερα . αλλ’ υπο της θυρας κατακαησεται η και η θυρα υπο του οικου. εστιν απροσιτος. τας εντολας τας εµας τηρησετε. σωµατικον τι σχηµα . και εικοτως· ει µη γαρ εν Αγιω βαπτισθη τις Πνευµατι. και Χριστου Ιησου”.Οτι δε το Πνευµα το Αγιον προτερον διανοιγει τον νουν ηµων και διδασκει ηµας τα περι του Πατρος και του Υιου.ορας πως δια του Πνευµατος.οτε δηλονοτι το Αγιον Πνευµα ελευσεται προς (416) υµας – γνωσεσθε υµεις οτι εγω εν τω Πατρι µου και υµεις εν εµοι καγω εν υµιν” και παλιν· “Ιωαννης µεν εβαπτισεν υδατι. και εγω ερωτησω τον Πατερα και αλλον Παρακλητον δωσει υµιν. ινα µενη µεθ’ υµων εις τον αιωνα. µαλλον δε εν τω Πνευµατι. Ποταπη δε εστιν η οικια εκεινη. Ει δε το µεν προσιτον ειπης. ο παρα του Πατρος εκπορευεται.

βαπτιζοµεθα τε ανωθεν και αναγεννωµεθα και τεκνα Θεου χρηµατιζοµεν. Θεολογικως δε οικια και ο Υιος καλειται. και το Πνευµα ωσαυτως· “Ενοικησω. Αλλα θεοπρεπως απαντα και καλως. καθως και φως εστιν ο αυτος και Θεος. και παλιν· “Εδωκεν ο Θεος το Πνευµα αυτου εν ταις καρδιαις ηµων κραζον· Αββα ο Πατηρ”.τω νοΐ υµων προεντυπωθη. Ει δε µη δυνασθε ταυτα θεοπρεπως ουτω νοειν. τουτο και τα δυο. (418) Και ει χρη ακριβεστερον τι ειπειν. φησιν. (417) ειγε δυνασθε. και εις αµφιβολιαν και βλασφηµιαν περιπεση υµων η ψυχη. και αυτο µετα Θεου και Πατρος και ο Θεος εν αυτω. οπερ το εν εστι. Πατερ εν σοι. Τουτο τοιγαρουν δεικνυει την θυραν ηµιν οτι εστι φως. εν αυτοις και εµπεριπατησω. Τα τρια γαρ εν τω αυτω εισι και εις µιαν νοουνται ουσιαν και φυσιν και βασιλειαν. Ουκ αλλος δε ο οικων Θεος και ετερον φως η οικια αυτου. Ει τι ουν το εν ονοµαζεται. οικια και ενοικος. ωσπερ ουδε αλλο φως το της Θεοτητος και αλλο Θεος. ινα εν ωµεν”. ευρησετε ορθως απαντα διερµηνευοµενα. Αλλοιωσιν δε η αναποδισµον η την των ονοµατων εναλλαγην εν τουτοις ουκ εστιν εννοησαι ηµας η . πιστει ταυτα δεχεσθε µονη και µη πολυπραγµονειν ολως θελησητε. Κλεις µεν γαρ το Αγιον Πνευµα λεγεται. η δε θυρα διδασκει ηµας οτι ο ενοικων τη οικια και αυτος φως απροσιτον εστιν. δια του Πνευµατος δηλονοτι. εν εµοι καγω εν αυτοις και αυτοι εν εµοι καγω. ωσπερ και ο Πατηρ – φησι γαρ· “Συ. χωρις του “Πατηρ” δηλαδη και “Υιος” και “Αγιον Πνευµα”. οτι δι’ αυτου και εν αυτω πρωτον τον νουν ελλαµποµεθα και καθαιροµενοι φωτιζοµεθα φως γνωσεως. ως ο Παυλος φησι· “Το γαρ Πνευµα ο Κυριος εστιν”. Αλλ’ ο αυτος εις εστιν. τουτο κατα φυσιν και εις τα λοιπα θεωρειται. Εγω και ο Πατηρ ελευσοµεθα και µονην παρ’ αυτω ποιησοµεν”. Ει ουν ο Κυριος το Πνευµα εστι και ο Πατηρ εν αυτω και αυτο εν ηµιν. ωσαυτως δε παλιν ηµεις εν αυτω. ητοι του “γενναν” εκτος και “γεννασθαι” και “εκπορευεσθαι”· µονα γαρ ταυτα τη Αγια Τριαδι φυσικως τε και κατ’ ιδιοτητα αναντιρρητως παρεπεται. Πατερ. κατα τον της θεωριας λογον και νοµον εν εαυτοις αναλογιζοµενοι. καθως ο Παυλος φησιν· “Αυτο το Πνευµα εντυγχανει υπερ ηµων στεναγµοις αλαλητοις”.

αλλα αµα ουτως ειπειν· “Πατηρ. περι του Αγιου Πνευµατος και τουτο υπολαµβανοµενον. αλλα συν τω Πατρι αµα και ο Υιος εστι γεγεννηµενος και το Πνευµα εκπορευοµενον· εν δε τοις αλλοις πασι το εν ονοµα η παραδειγµα και καθ’ εν αναθεωρειται και εν τρισιν· οιον “φως” εαν ειπης. ∆ια τουτων γαρ τα τρια προσωπα γνωριµα καθεστηκασι και ουδε τον Υιον εν τουτω προταξαι του Πατρος εστι δυνατον. και καθ’ εκαστον τουτων φως και τα τρια εν φως εστι· “ζωη αιωνιος”.ειπειν. ο υιος της βροντης. τουτο περι του Πατρος ο λογος εννοειν διδωσι. Κτιστης των απαντων. και ο ∆αυιδ· “Τω Λογω Κυριου οι ουρανοι εστερεωθησαν’. οι τεκνα επονοµαζοµενοι του Θεου. αξιω.ιερεις και µοναζοντες! Ερωτησατε τους πρεσβυτερους και αρχιερεις υµων. “και τω Πνευµατι του στοµατος αυτου πασα η δυναµις αυτων”. τουτο περι του Υιου δηλουµενον εγνωµεν. συναθροισθητε αµα εν αγαπη Θεου· και πρωτον ζητησατε εργω ταυτα µαθειν και παθειν. µη διακοπης τινος εν τουτοις απο χρονου η στιγµης το λεπτοτατον γινοµενης. “και Θεος ην ο Λογος” ο Υιος δηλονοτι. και ο Λογος ην προς τον Θεον” τον Πατερα δηλαδη. οι διδασκοντες αλλους διακενης λογους και οι αρχειν οιοµενοι – πλην ψευδως . Μαθετε ουν ταυτα. και καθ’ εν ωσαυτως τουτων ο Υιος εστι και το Πνευµα και ο Πατηρ και το Πνευµα και ο Πατηρ. και οι δοκουντες ειναι χριστιανοι. ινα µη ακουσητε. Πνευµα ουν ο Θεος και Πατηρ και το Πνευµα ο Κυριος εστι και Θεος το Πνευµα το Αγιον· Θεος ταυτα καθ’ εν και αµα τα τρια Θεος· εις Κυριος εκαστον και τα τρια Κυριος· εις ο επι παντων Θεος. Φησι δε και το παλαιον· (419) “Εν αρχη εποιησε ο Θεος τον ουρανον και την γην. Αλλα και Ιωαννης. ετι δε και ιδειν ποτε βουληθητε και τη πειρα θεοειδεις γενεσθαι. “ Παντα δι’ αυτου εγενετο. και εις ταυτα ∆ηµιουργος των ολων Θεος. τα τρια µια ζωη. καθ’ εν. εν Ευαγγελιοις φησιν· “Εν αρχη ην ο Λογος. και ειπεν ο Θεος· ῾ Γενηθητω φως’ και εγενετο φως”. Υιος και Αγιον Πνευµα”. ουδε του Υιου το Αγιον Πνευµα. και χωρις αυτου εγενετο ουδεν ο γεγονεν”. οι προ της γνωσεως των του Θεου µυστηριων ατελως επιτρεχοντες ταις . Αλλα µη τη σκηνη µονη και τη περιβολη προθυµηθητε και τηνικαυτα των αποστολικων αξιωµατων επιβητε.

ως δυνατον ηµιν ανθρωποις ουσι. καλως τα του λογου της διδασκαλιας οικονοµησαντες εν τοις συνδουλοις ηµων και προ γε τουτου τα του βιου ηµων. επι τον λογον της διδασκαλιας ελθειν και διδαξαι τους πλησιον ηµων. θειναι πρωτον θεµελιον εν τη οικοδοµη των αρετων αγαθον ταπεινωσεως· (420) ειτα δι’ αγωνων ευσεβειας εγειραι τον οικον της γνωσεως των µυστηριων του Θεου και υπο του θειου καταλαµφθηναι φωτος και ιδειν οµµατι καρδιας κεκαθαρµενω Θεον. τα της βασιλειας του Θεου και Πατρος συγκληρονοµουντες αυτω εν Αγιω Πνευµατι. καν τινες απαρεσκωνται. Αµην. τη αειζωω και αθανατω πηγη και ζωη. Λογος Λ∆΄.των αλλων αρχαις· “Ουαι οι φρονιµοι παρ’ εαυτοις και ενωπιον αυτων επιστηµονες! Ουαι οι τιθεντες το φως σκοτος και το σκοτος φως”. ω πρεπει πασα δοξα τιµη και προσκυνησις νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων. Αδελφοι και πατερες και τεκνα εν Χριστω τω Θεω. τι προς τα κατηχηθεντα παρ’ ηµων εν διαφοροις πολλακις λογοις υπενοησατε. εισελθωµεν εις αυτον ακωλυτως εν λαµπροτητι βιου και γνωσεως ουρανιου. Παρακαλω ουν παντας υµας. εν Χριστω αδελφοι. τι το θεληµα του Θεου το αγαθον και τελειον και ευαρεστον. αλλ’ ως φρονιµοι µαλλον οικονοµοι. τω δια του Πνευµατος αυτου του Αγιου εις διδασκαλους προχειρισαµενω ηµας της εκκλησιας αυτου. της ανωθεν διδοµενης παρα του Πατρος των φωτων. κακειθεν µυσταγωγηθηναι τα τελεωτερα των µυστηριων της βασιλειας των ουρανων και ουτως απο της γνωσεως ταυτης. φωτοειδεις και Πνευµατος Αγιου πεπληρωµενοι. ινα µη ως καταφρονηται και γυµνοι του ενδυµατος του γαµου εξω ριφωµεν του νυµφωνος Χριστου. (421) Οτι ουκ ακινδυνον το διδοµενον ηµιν παρα Θεου ταλαντον κατορυττειν· χρη γαρ δηµοσιευειν αυτο και τοις πασιν υποδεικνυειν και τας ευεργεσιας Θεου ευγνωµονως ανακηρυττειν εις την των ακουοντων ωφελειαν. και δια της διδασκαλιας ηµων προσαξαι τω Θεω λαον περιουσιον. Τι κατα του ταυτα παρρησια λαλησαντος εν εαυτοις απεφηνασθε. Μη τι των θειων εξω Γραφων ειπειν ηµας . και συµβασιλευσωµεν Χριστω.

Ουδεν γαρ υµας εν τουτω αδικουµεν η ηδικησαµεν. δακτυλοδεικτων και υποδεικνυων αυτοις τον το νοµισµα αυτω επιδοντα. ως ευσπλαχνον ∆εσποτην και ευεργετην ηµων Κυριον. ινα πιστευσαντες σπουδη χρησωνται και τον ελεηµονα εκεινον ανδρα ταχυ καταλαβωσιν. Ου γαρ ενδειξεως χαριν ταυτα γεγραφαµεν. ως µεγαλορρηµονουντας ηµας. Μη τι λεληθοτως ηµας κατεµεµψασθε. πασι δεικνυοµεν την προς ηµας αυτου αγαθοτητα και παρακαλουµεν και υµας δια της διδασκαλιας του λογου αγωνισασθαι µετασχειν των αυτου δωρεων και απολαυσαι. αλλα µεταδουναι ποθουµεν εξ ων ειληφαµεν τοις συνδουλοις ηµων. του πατρος µου και πατρος υµων. Ει ουν ουτω προς τα ρηθεντα διετεθητε. πειραν της του Θεου φιλανθρωπιας και συµπαθειας λαβων. Που γαρ και δυναµεθα το τοσουτον µεγεθος των ευεργεσιων αυτου σιωπαν η αγνωµονως ως αµνηµονες και κακοι δουλοι κατορυττειν το δοθεν ηµιν ταλαντον. µη τουτο συγχωρηση ο ελεησας και αγαγων ηµας εις ταυτα Θεος. αλλα µεµνηµενοι των δωρεων του Θεου. οι Χριστου λαος και ποιµνιον ιερον και βασιλειον ιερατευµα ακουειν και καλεισθαι ηξιωµενοι. Ωσπερ γαρ πτωχος τις φιλαδελφος παρα τινος φιλοχριστου και ελεηµονος αιτησας και λαβων νοµισµατα. Τουτο γαρ ποιειν µη δυναµενοι. οιτινες εστε υµεις. ως δια µετανοιας (423) αυτω προσελθων και δια της του αγιου Συµεων µεσιτειας. ινα λαβητε”. ων απ’ αρχης βιου και µεχρι του παροντος πεποιηκε µεθ’ ηµων των αναξιων. εγω δε παρακαλω την αγαπην υµων ινα µηδεις τω τοιουτω κριµατι επιµεινη. ει δε και διαπιστουσιν. ιλεως υµιν γενοιτο ο Χριστος. ανακηρυττοµεν τον αυτου ελεον. αποτρεχει προς τους συµπενητας αυτου εν χαρα και καταµηνυει λεγων εν µυστηριω αυτοις· “∆ραµετε σπουδη και υµεις. οµολογουµεν την χαριν. ων και ηµεις οι αναξιοι δια της αφατου αυτου αγαθοτητος απηλαυσαµεν. και το επιδοθεν ηµιν παρ’ αυτου ταλαντον ευγνωµονως πασιν υµιν καταβαλλοµεν. ο πτωχος και γυµνος αγαθου και δουλος της αγιωσυνης παντων υµων.υπελαβετε. επι της παλαµης απογυµνωσας δεικνυσι και αυτο. την χαριν απειληφως ο αναξιος πασης . ως υπερογκα λελεχοτας. ουτω δη και ο ταπεινος εγω. Μη τι κατεκρινατε. ευχαριστουντες (422) ανυµνουµεν αυτον.

χαριτος. λεγων µεγαλη τη φωνη· “∆ραµετε παντες προ του κλεισθηναι δια θανατου την της µετανοιας θυραν υµιν. σπευσατε ινα λαβητε. “Προσελθετε”. ου φερω µονος ταυτην κρυπτειν εν κολπω ψυχης. τον λογον παλιν αντι δακτυλου υµιν προβαλλοµενος. πως µετ’ αυτων εν τω µελλοντι εσεται. “προς τον απλως διδοντα ∆εσποτην και µηδενα κενον αποστρεφοντα”. αλλα λαβων κρυψειε κατορυξας αυτο. Ανθρωπος µεν γαρ εαν οβολον πτωχω τινι δω. µη λαλειν ουκ ανεχοµαι. ο δε Θεος ουχ ουτως. λεγων. αλλα τουναντιον απαν ποιει. ως αυτος ελαβε. Εαν γαρ τινι δω πνευµατικον χαρισµα ηγουν ταλαντον και ου κηρυξη τοις πασι και δηµοσιευση αυτο. µηδεν δε δια την οιησιν εχοντες”. α ειδον και α εργω και πειρα Θεου θαυµασια εγνωκα. τον του Χριστου Πατερα θεασηται. Πως ουν. κακεινοι ωσι µετ’ εµου”. ∆ια τουτο ουν. αλλα µεγαλη βοων τη φωνη· “∆ραµετε. τοτε µαλλον οργιζεται κατα του λαβοντος ως φθονερου και µη θελοντος τους εαυτου αδελφους λαβειν. Ο δε εκεινον µη βλεπων λαλουντα εντος αυτου. οργιζεται και προς το δουναι µαλλον σκληρυνεται. ους δεδωκας µοι. και µαλιστα οι ταυτην αγνωστως εχειν εν εαυτοις οιοµενοι. αλλα πασι τοις αδελφοις υµιν λεγω και πατρασι µου τας δωρεας του Θεου και οποιον εστι το δοθεν µοι ταλαντον. δια τινος η πως ειπη· “Αββα ο Πατηρ”. φανερω υµιν και δια του λογου ως επι παλαµης απογυµνω τουτο. δραµετε”. και λεγω ουχ ως εν παραβυστω και µυστηριω. αλλα και υποδεικνυω τον διδοντα ∆εσποτην. σπουδασατε την των ουρανων βασιλειαν εντος υµων και γνωστως κτησασθαι και µη κενοι ταυτης εντευθεν αποδηµησητε. αδελφοι. Ο µη εντος αυτου την βασιλειαν των ουρανων γνωστως κτησαµενος. πως εν αυτη µετα θανατον εισελευσεται. και ου βοω µονον. θελω ινα οπου ειµι εγω. Ο µη µενοντα εν αυτω δια του Πνευµατος τον Υιον συν τω Πατρι θεασαµενος. οσον το επ’ εµοι. και παλιν· “Ου περι τουτων δε ερωτω µονον. δραµετε ινα προ της εξοδου καταλαβητε. αλλα και τοις λοιποις απασιν ως ενωπιον Θεου προµαρτυροµαι. καθως ο Κυριος ειπε· “Πατερ. ο νουν Χριστου µη κτησαµενος. ειτα εκεινος προς το και ετεροις δουναι τουτον καταµηνυσειεν. ειπε µοι. αλλα και περι . κρουσατε ινα προ της τελευτης (424) τας του παραδεισου πυλας ο ∆εσποτης υµιν ανοιξειε και εαυτον υµιν εµφανισειε.

ως οταν λεγη· “Καθως συ. Σκυθης. Ο Πατηρ αγνωστως αγαπα τον Υιον και ο Υιος αγνωστως και αορατως συνεστι τω Πατρι. Ουτος τοινυν ο τροπος. ινα γινωσκη ο κοσµος οτι συ µε απεστειλας και ηγαπησας αυτους. εµε δε τον λεγοντα υµιν εν τω λογω της χαριτος τας δωρεας. ως αυτος παλιν φησιν· “Εγω εν αυτοις και συ εν εµοι. οµως εις το αυτο οι παντες εσµεν ηνωµενοι Θεω και αχωριστοι. ινα ωσιν εν. Καγω την δοξαν ην δεδωκας µοι δεδωκα αυτοις. αδελφοι. ας λαµβανουσι απο Θεου οι εν πιστει θερµη προστρεχοντες αυτω και ποιουντες αυτου τας εντολας. το ισον παντως δηλοι της µετ’ αλληλων ενωσεως. βαρβαρος. ουτω και αυτοι εν εµοι ωσι καγω εν αυτοις”. ως τινες οιονται. Πατερ. Αλλ’ ερωτωντι αποκριθητε µοι. φησιν. ινα παντες εν ωσι. της εµης. λειτουργουντα τω ανωθεν ενηχουντι . παρακαλω· “Τι ουν. καθως εµε ηγαπησας”. αλλα τα παντα και εν πασι Χριστος”.” – “Ου”. εν εµοι καγω εν σοι.διατι. ελευθερος. Πλην του µεν Υιου προς τον Πατερα η ενωσις φυσικη εστι και συναναρχος. µεγαλορρηµοσυνης. δι’ ην ουτω και εν τηλικουτοις δοξαζει τους εις αυτον ηλπικοτας ανεπιφθονως. Ει δε “καθως εκεινος γινωσκει. καθως ηµεις εν εσµεν. η δε ηµετερα προς τον Υιον θεσει και χαριτι. καθως συ. παντως ειποιτε. Ταυτα τοιγαρουν ακουσατε οι δοκουντες ειναι (426) πνευµατικοι και τω λαλουντι πιστευσατε. Ουτω µε η αγαπη του Θεου κινει προς υµας τους εµους πατερας και (425) αδελφους αποκαλυψαι την αφατον προς ηµας του Θεου αγαθοτητα και αγαπην. εν εµοι καγω εν σοι και αυτοι εν ηµιν εν ωσι. ινα ωσι τετελειωµενοι εις εν και ινα γινωσκη ο κοσµος οτι συ µε απεστειλας και ηγαπησας αυτους καθως εµε ηγαπησας”.παντων των πιστευοντων δια του λογου αυτων εις εµε. Θεου γνωσιν µη εσχηκοτες. και ο Παυλος· “Οπου ουκ ενι Ελλην και Ιουδαιος. Ει γαρ τουτο δωµεν και αγνοειν αλληλους τον Πατερα και τον Υιον δογµατισοµεν. ινα ωσι τετελειωµενοι εις εν. εγω εν αυτοις και συ εν εµοι. ο Πατηρ τον Υιον. οιχεται η πιστις ηµων και απολωλεν· αγνοουντων γαρ εκεινων αλληλους αναγκη πασα και ηµας παντελως αγνοειν αυτους· ει δε τουτο. δουλος. αρα αθεοι εσµεν. και ο Υιος γινωσκει τον Πατερα” και ως Θεος συνεστι τω Θεω και Πατρι και ο Πατηρ οµοιως συνεστι τω Υιω. . Πατερ.

ως εξ ισχυος ως χορηγει ο Θεος”. ως δε υποχρεοι της αυτου χαριτος διακονουµεν υµιν τα λογια του Θεου και ανακαλυπτοµεν το ταλαντον ο εδοθη ηµιν και το χαρισµα δια προφητειας µετα επιθεσεως των χειρων του αρχιερεως. Ει δε ψευδοµαι. αδελφοι. Ο γαρ τοις λογοις αντιπιπτων του Πνευµατος παντως αντιθεος. Ει τις λαλει. φησι γαρ· “Εκαστος καθως ελαβε χαρισµα.Πνευµατι. αδελφοι. “Απολεις γαρ. αλλ’ ου δυναµεθα αρνησασθαι την δωρεαν την δοθεισαν ηµιν απο Θεου. Μη ουν θεοµαχοι και αντιθεοι γενεσθαι θελησητε. αλλα το Πνευµα του Θεου το λαλουν εν ηµιν. πασης απολυσατε µεµψεως. ει τις διακονει. του εις την ιερωσυνην ηµας τελειωσαντος. εαν τολµηση ειπειν οτι “Εν Αγιω φθεγγοµαι Πνευµατι ”. αλλα το Πνευµα του Θεου λαλουν εν υµιν”. (427) Τοιγαρουν το Πνευµα εστι το λαλουν. παντας τους λαλουντας το ψευδος”. ως ο Κυριος και ο τουτου πιστος µαθητης ηµας εβεβαιωσαν. ως Σιµων ο Μαγος και οι εκεινου συµφρονες εσται αλλοτριος του Θεου και αντιθετος. ουτω παλιν ο της ανωθεν χαριτος εστερηµενος του Πνευµατος. αδελφοι. αλλα δευτε προσκυνησατε και προσπεσατε συν ηµιν και µη αναστητε εκειθεν µεχρις αν λαβητε την δωρεαν του Θεου. Ορατε ως ουκ εγω τα υπερφυη και µεγαλα προς την υµετεραν αγαπην λαλω. ως λογια Θεου. εις εαυτους αυτο διακονουντες ως καλοι οικονοµοι ποικιλης χαριτος Θεου. καθως αυτος ουτος ο κορυφαιοτατος ηµιν των αποστολων εντελλεται. Ωσπερ δε ο τω λαλουντι δια του Πνευµατος απιστων. εις το Πνευµα το λαλουν εξαµαρτανει και βλασφηµει. αλλ’ υπο Πνευµατος Αγιου φεροµενοι ελαλησαν αγιοι Θεου ανθρωποι”· Ει δε ηµεις ευτελεις οντες και αναξιοι µακραν εσµεν πασης αγιωσυνης και των αγιων του Θεου ανθρωπων. αυτου του Κυριου ακουσατε λεγοντος· “Ου γαρ υµεις εστε οι λαλουντες. το τους ψευδοµενους εις απωλειαν παραπεµπον. ως και ηµεις ελαβοµεν οι αναξιοι ταυτην τη αυτου χαριτι. που φευξοµαι το της δικης αφυκτον. ουκ εγω. φησι. Ουδεν εναντιον λεγοµεν προς υµας. Τουτο δε και Πετρος ο κορυφαιος επιµαρτυρει λεγων· “Ου γαρ θεληµατι ανθρωπου ηνεχθη ποτε προφητεια. Θεος γαρ αχωριστος εστι και αδιαιρετος· το γαρ Αγιον Πνευµα της του Πατρος και του Υιου αϊδιοτητος τε και βασιλειας αχωριστον. Τις δε ο λαλων. αλλα την αγαπην ηµων .

υµας δε λαβειν ου βουλοµεθα. Ει ουν ελεγοµεν οτι ηµεις µεν ελαβοµεν χαριν δωρεαν παρα του Πατρος των φωτων οθεν παν δωρηµα τελειον. Τουτο δε πως εκλαβοιτε κατα του λεγοντος. Θεου γαρ εισι λογοι. αγνοουντες τας των αγιων αποστολων φωνας. οιους λαλεις συ. Αλλα και το “Η δοκιµην ζητειτε του εν εµοι .“Και πως ουδεις. το “Ηµεις νουν Χριστου εχοµεν”. Αρα υπερβολην κρινετε. αλλ’ υποκρυβειν σπευδοντων το χαρισµα. Και ορα µοι την κακιαν. ινα καταισχυνη τα ενδοξα και ισχυρα. Μαλλον µεν ουν οι αποστολοι και οι πατερες συναδοντα µου τοις λογοις και υπερβαινοντα λελαληκασιν. Ει δε ως ανωνυµον µε (428) και αφανη και ελαχιστον λογιζοµενι ου καταδεχεσθε παρ’ εµου εκδιδασκεσθαι. προς αυτους αν ειποιµι.“Λεληθας σεαυτον. αληθευειν εκεινοι νοµιζουσιν· εαν δε ηµεις εκκαλυψαντες την αληθειαν ειπωµεν. οπως εστι πολυµηχανος. Μη φανερως γαρ λεγοντων ηµων. Ποιας δη ταυτας. ως υπερηφανων ηµων αυτικα καταγινωσκουσιν. Η των λεγοντων µη ειναι τα νυν τοιουτον επι της γης και εν µεσω ηµων αρτι ανθρωπον ψευδης και παραλογος ανοια και υποληψις. Οµως εχω και αλλην αιτιαν ειπειν. καθως ειρηται”. (429) το “Εκ τουτου γινωσκοµεν οτι εν ηµιν εστιν. ω ανθρωπε. η δε ηµετερα ευτελεια και τα πασιν ωµολογηµενα ως ψευδη και βδελυκτα υµιν ποιει καταφαινεσθαι”.”. Αλλ’ ισως παρελθων τις εις µεσον ειποι· “Μεγαλα και υπερβολικα και υπερ ανθρωπινην δυναµιν τα λεγοµενα”. γνωτε και µαθετε οτι τα µωρα του κοσµου ο Θεος εξελεξατο. τουτο υπερηφανιας. Καγω σοι λεγω· “Μεγαλα τω οντι και υπερ φυσιν εισι. αλλα το αξιοπιστον των λεγοντων ευπαραδεκτα και πιστα ποιει τα λεγοµενα. ινα καταισχυνη τους σοφους και τα ασθενη και απερριµενα. των µεγαλων πατερων ουτως αναφανδον περι εαυτου απεφηνατο η τοιουτους λογους λελαληκεν. φησι. τι υµας αδικουµεν. περι εαυτου. Τις δε αυτη εστιν. εκ του Πνευµατος ου δεδωκεν ηµιν”.δεικνυοµεν πλουσιαν προς παντας υµας. δι’ ην ταυτα και µη βουλοµενος εξεκαλυψα. δικαιως αν και εκ Θεου και εξ υµων αυτων εµισουµεθα· νυνι δε την αληθειαν απο της θειας Γραφης και απο της πειρας αυτης παριστωντες και την βασιλικην υποδεικνυοντες υµιν οδον.

µηδε γινεσθαι”. λαµπων ως φως επι γης. Εγω µεν ουν ουτως οιοµαι την αληθειαν εχειν και ειναι το βουληµα του Θεου εις ηµας. Ει δε και µη θελοντα µηδε γινεσθαι. Ταυτα ουν παντα υπερηφανιας υµιν λογισθησονται ρηµατα. ως αν καλως οδευοντες και αυτοι πλησιασωσι τω πυρι και εις καθ’ εις η και παντες. ους αυτος αγνοεις. οµου. τοιουτος τα νυν. ει οιον τε. ειπε. που θησοµεν το “Οσοι δε ελαβον αυτον εδωκεν αυτοις εξουσιαν τεκνα Θεου γενεσθαι”. Θεου βουλοµενου. αλλα Πνευµα υιοθεσιας. ινα και τοις εν τω κοσµω λαµψη και κατευθυνη δι’ ων λαµπει τα των πολλων δαβηµατα. Ωσπερ γαρ το πυρ προθυµως της υλης. Ει γαρ επι του Ηλιου επτακισχιλιους ειχεν ο Θεος τους µη καµψαντας γονυ τη Βααλ. οτε το Πνευµα αυτου το Αγιον πλουσιως εξεχεεν εφ’ ηµας. µη θελων µηδε προαιρουµενος γενεσθαι· ει γαρ θελεις γενεσθαι. και το “∆οκω Πνευµα Θεου εχειν “. τον εγγινοµενον τοις αγαπωσι τον Κυριον. Ει τοινυν και θελοντα λεγεις µη δυνασθαι. µη δυνασθαι οιοµαι γενεσθαι τοιουτον τα νυν. θεοι εστε και υιοι Υψιστου παντες. οτι εγω αγιος ειµι”. και το “Ει θελετε. και το “Γινεσθε αγιοι. ακουε αυτου του Παυλου λεγοντος· “Εχοµεν δε τον θησαυρον τουτον εν οστρακινοις σκευεσιν”. τι. εν ω κραζοµεν· Αββα ο Πατηρ”. και φυσικως ταυτης επιλαµβανεται. “Ει δε µη εστι. αλλ’ ετεροι πλειστοι. ουτω και η χαρις του Παναγιου και προσκυνητου Πνευµατος των ηµετερων ψυχων ζητει αψασθαι. αναφθωσι και ως θεοι λαµψωσιν εν µεσω ηµων. και το “Ηµεις δε ουκ ελαβοµεν πνευµα δουλειας παλιν εις φοβον. ως και µη θελοντα. ου του Θεου. φησι. ιν’ ειπω. ειτ’ ουν σωµασιν.λαλουντος Χριστου”. Ει δε µη αποδυεται τις παντα και γυµνος προσερχεται και ζητει του λαβειν. Ω της ευηθειας! Ει δε και τον της ελλαµψεως τροπον βουλη µαθειν. (430) πολλω µαλλον νυν. δυνασαι. ινα επευλογηται και πληθυνηται το σπερµα του Θεου Ιακωβ και µη εκλειψη θεοειδης ανθρωπος. και το “Ο Θεος ο ειπων εκ σκοτους φως λαµψαι. του µη βουλοµενου το αιτιον.”. ος ελαµψεν εν ταις καρδιαις ηµων “. φησι. ους αυτος επλασε και ετιµησε και εδοξασε παλαι τη δοξη της εικονος αυτου· υµεις δε ιδετε και . Ει δε συ µη τοιουτος. ιδε οτι συ σεαυτον κατεδικασας. “Οτι και θελοντα τινα. ∆ιατι ουκ εστιν.

δοκιµασατε τα λεγοµενα παρ’ ηµων. ως της τελειας αγαπης εργον επιδεικνυµενοι. φαινοµενα τε και ορωµενα και ως αρραβωνας τοις εκλεκτοις και σωθηναι µελλουσιν απεντευθεν ηδη διδοµενα εκδιδασκοµεν. ως διδασκοντι παρ’ ο οι θειοι αποστολοι εδιδαξαν και ευηγγελισαντο. Και ει µη τα αυτα τοις αποστολοις και τοις αγιοις και θεοφοροις πατρασι φρονουµεν και λεγοµεν κατα τα ειρηµενα. διαστρεφοµενα παρα τινων. και τα των αγιων Ευαγγελιων ρηθεντα παρα του Θεου και ηµεις δευτερουµεν. ο δε µη εαυτω κρυπτων. αλλα τοις πασιν υποκεικνυων και φανερων και αφιεις εκαστον λαβειν οσον βουλεται. οσον το επ’ αυτοις. ουτω καγω εν τοις πνευµατικοις εσοµαι παραφρονων. παντως επαινετος και Θεω και ανθρωποις αποδεκτεος. (431) εστω µεν εµοι αναθεµα απο Κυριου Θεου και Ιησου Χριστου δια Πνευµατος Αγιου. κακως δε αποσβεσθεισαν υπο συλλογισµων ασυνετων. υµεις δε µη µονον τα ωτα προς την ακροασιν αποφραξητε. ει µη την εν αυτοις ουσαν. Ωσπερ γαρ ο κεκρυµµενον ευρων θησαυρον και εαυτω µονω τηρησας αυτον. ου κατωκνησα διεγερθηναι και τουτον ερευνησαι και ιδειν. Ει δε τα ∆εσποτικα και αποστολικα δογµατα. αλλα τα µεν προκειµενα και αποκαλυπτοµενα. ψεκτος παρα παντων και ως φιλαργυρος κατακρινεται. εξ αυτων δηλονοτι των αγιων Γραφων παντα και συνιστωντες και λεγοντες. ανορθουµεν. Και γαρ θησαυρον αποκεκρυµµενον (432) υπο των θειων Γραφων οντα. εξ αυτων των θειων παλιν Γραφων τα υποστηριζοντα και διορθουντα την εκεινων και των πειθοµενων αυτοις διανοιαν συλλεγοµενοι. ουχι µαλλον αποδεκτοι αυτοις και πασιν ειναι οφειλοµεν και λιαν αγαπητοι. τα δε µετα θανατον και την αναστασιν εις αυτους προτιθεµενα αποδειξαι και βεβαιωσαι προτεθυµηµεθα. µηνυθεντα µοι υπο αγιου ανδρος εν τοπω τινι. την αναστασιν τε και την αφθαρσιαν και την ζωην και την βασιλειαν των ουρανων και αυτα τα αιωνια αγαθα µη εν ελπισιν αυτοις απαντα προσδοκαν παραινουµεν. αλλα καµε λιθοις βαλοντες ως ασεβη και αθεον αποκτεινατε. αλλα κακεινον µοι βοηθον γενεσθαι εξαιτησαµενον και . ζωοποιον ενεργειαν τε και δωρεαν δια αποδειξεων εν πασι τρανως αναπτοµεν και το φως ηδη λαµπον υποδεικνυοµεν. λαλων Θεου χαριτι.

εγω ειµι ο κοκκος του σιναπεως ο κατακρυπτοµενος εν τη γη. ως νυν ειµι λαµπων αποκεκρυµµενος ων . αναζυµουται και ολη εµοι οµοια καθισταται· οια γαρ η ζυµη. Τουτο δε ποιω τω Σολοµωντι παντως πειθοµενος λεγοντι· “Αδολως τε εµαθον. και ορων αει κραζω και ουτω τοις διαπιστουσι και κοπιαν και ορυσσειν µη θελουσιν εκβοω· “∆ευτε ιδετε παντες οι τας θειας διαπιστουντες Γραφας”. ολον τον κατω που κειµενον θησαυρον ενωθεν. κοπω πολλω και µοχθω νυκτος και ηµερας ορρυσειν. ως οιοµαι. εγω ειµι ο µαργαριτης ο ωνουµενος. πασης της γης και αµιγη και παντος ρυπου καθαρον εφηπλωµενον τεθεαµαι. πασαν αλλην εργασιαν και πραξιν του βιου καταλιπων και τω τοπω. Επι πολυ ουν κοπιασας εξορυττων και τον χουν απορριπτων. ον υµιν λεγω. ει και ολος µενω ορωµενος. αλλ’ αυτος ειπε και λεγει ο θησαυρος· “Εγω ειµι η αναστασις και η ζωη. ην λαβουσα ψυχη και βαλουσα εν τω τριµερει αυτης. αφθονως τε µεταδιδωµι”. ουχ οσος ειµι δεικνυµενος. ∆ευτε πιστωθητε οτι το φως του κοσµου ο θησαυρος ουτος. αλλ’ οσον η των ορωντων µε φυσις και δυναµις επιδεχεται. εγω ειµι η βασιλεια των ουρανων η εν µεσω υµων κρυπτοµενη. τοιουτος γινεται και ο ταυτη αναφυροµενος συν τω υδατι και τω αλατι αλευρος· συν εµοι γαρ.υπερανω παντων των ουρανων. αλλ’ ηδη που προκειται προ των οφθαλµων και χειρων και ποδων υµων ο υπερανω πασης αρχης και εξουσιας ανεκλαλητος θησαυρος.συνεργον και λαβων. Και ουκ εγω απ’ εµαυτου τουτο λαλω. διο δη τουτο ουτω βοω τοις πασιν. ο αχωρητος κατα φυσιν. επιστας. Εγω και ενταυθα. τον χουν εξω βαλλειν και εις βαθος ποιειν ουκ επαυσαµην το ορυγµα. Εγω ειµι ο αντι του αισθητου παραδεισου νοητος τοις εµοις . και καθως ορωµαι υπο των ζητησαντων και ευροντων µε νυν. εν υµιν κατα χαριν γινοµαι χωρητος και ο αορατος ορατος. ως ειρηται· “∆ευτε µαθετε οτι ουκ εν τω µελλοντι µονον. σκαπτειν. εστι”. φησι. τω Υιω υπαρχων ο οµοφυης µου Πατηρ και ο τουτου Παρακλητος. ουτω λαµψω και εν αυτοις και επανω παντων αυτων. εως ο θησαυρος διαυγαζειν συν τω χοΐ ανωθεν ηρξατο. εν ω µοι ειναι τον θησαυρον ο αγαθος εκεινος ανηρ δια γραµµατων εδηλωσεν. (433) υπο των πιστων. Εγω ει µι η ζυµη. αυτοι αντι υδατος και αλος πεφυκασι γινεσθαι.

εν ω τιθω παντας τους πιστευοντας εις εµε και αναγεννωµενους δια του Πνευµατος. το µεν δια του σωµατος τοις αισθητοις οφθαλµοις πασι τοις θεασαµενοις αυτον απιστοις τε και πιστοις.δουλοις παραδεισος γεγονως. ωσπερ λαµπας και ως ειδος ακτινος ηλιακης. και εν τω σκοτει εφαινε και η σκοτια αυτο ου κατελαβε. Μαλλον δε το µεν φως αει ην και αει ελαµπε και λαµπει εν τοις κεκαθαρµενοις. και ετερος· “Τοτε ραγησεται πρωϊµον το φως σου και τα ιαµατα σου ταχυ ανατελει”. . φησιν ο ∆αυιδ. οι ουκετι δυνανται αµαρτανειν. ειπερ ολως εµβλεπουσι. Ει γαρ µη ην δυνατον. (435) Ο γαρ αορατος ωφθη. οσα ο Θεος διψων την σωτηριαν ηµων προς ηµας φθεγγεται. καθως και πρωην εν τοις προφηταις ενεφανιζον εµαυτον και αυτοι ορωντες ανυµνουν. το αρτι ευδοκησαι αποκαλυφθηναι εστιν εις ους και εµφανιζεται· οι γαρ αλλοι εν τη σκοτια οντες ου καταλαµβανουσιν αυτο. εισακουσον µου. και ινα µη τινες εξ υµων λογιζωνται οτι ελαµψε µεν. οτε δηλονοτι και συ τας εντολας µου τηρησεις”. Εγω ειµι ο αντανισχων καθ’ ωραν εν τουτοις ως εν πρωΐ και ορωµενος ηλιος νοερως. αλλ’ η παντως. αλλα καθ’ ωραν οι εµε φιλουντες απο ψυχης λουονται (434) τω απορρεοντι υδατι εξ εµου και παντος ρυπου καθαιρονται το σωµα και την ψυχην και απαστραπτουσιν ολοι. Και τι παντα λεγειν προς την υµετεραν αγαπην ουτω καταναγκαζοµαι. το πρωΐ παραστησοµαι σοι και εποψει µε”. ουδε ο του κοσµου αρχων ισχυει τι κατ’ αυτων· εγω ειµι εν αυτοις και αυτοι εν εµοι και νικωσι τον κοσµον. ινα δια παντων µαθοντες πεισθησησθε οτι οι καθηµενοι εν σκοτει το µεγα φως λαµπον βλεπειν οφειλουσιν. επικαλουµενοι µε αει· “Το πρωΐ γαρ. αδυνατον δε τους ετι οντας ανθρωπους εν σωµατι καθοραν αυτο. εγνωσθη δε και το φως αυτου της Θεοτητος απεκαλυφθη µονοις εκεινοις τοις δια των εργων πιστοις. τι και ελαµψε και λαµπει µη καθορωµενον υπ’ αυτων. εν η ου µετα θανατον. και νυν λαµπει και η σκοτια αυτο ου καταλαµβανει ειτ’ ουν ουχ απτεται αυτου. δια το ειναι αυτους εξω του κοσµου και τον ισχυροτερον παντων εµε µεθ’ εαυτων εχειν. οτι ανετειλε τω εν σκοτει καθηµενω λαω. Εγω ειµι η φωτοειδης πηγη του αθανατου ρειθρου και ποταµου. Το δε ῾νυν’ ειπειν. οιτινες και ελεγον προς αυτον· “Ιδου ηµεις.

Αµην. ου γαρ υπεστειλαµην του µη αναγγειλαι υµιν τα λαληθεντα µοι και γνωρισθεντα και προσταχθεντα υπο του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου δια του προσκυνητου και αγιου αυτου Πνευµατος περι των υψηλων δωρεων και χαρισµατων του συναναρχου (536) Θεου και Πατρος αυτου. Ευχαριστια προς Θεον υπερ ων ηξιωται δωρεων.Κυριε. σπουδασαι µετασχειν της τοιαυτης ζωης ητις το φως εστι του Θεου. ων τοις εµπονως ζητουσι την µεθεξιν δια πιστεως διδωσιν αει και µεχρι του νυν ο αυτος αγαθος και ευεργετης Θεος ηµων. οτι ελεησας αναξιον οντα µε και ετιµησας και εδαξασας. Λογος ΛΕ΄. επειδη και προ του τον κοσµον γενεσθαι παρα σου. εγω αθωος εκ παντων υµων ειµι. Αλλα παρακαλω παντας υµας. αφηκαµεν παντα και ηκολουθησαµεν σοι”· τω δε ειπειν ῾παντα’ συνεκλεισε τα τε κτηµατα και χρηµατα και θεληµατα και το καταφρονησαι και αυτης της προσκαιρου ζωης και βδελυξασθαι ταυτην δια το γευσασθαι αυτης εκεινης της ενυποστατου και αιωνιου ζωης. Ευχαριστω και προσκυνω και προσπιπτω σοι. Ευχαριστω σοι. ως αυτος ηθελησας ανωθεν. αλλα πρωτον µεν αυτοι µαθετε πρασσειν αει το καλον και ουτω διδαξατε αλλους τουτο ποιειν. Και εισηγησις οπως τοις κεκαθαρµενοις τη καρδια Θεος αει επιφαινεται. τιµη και προσκυνησις νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων. Και των τοσουτων λογων. βασιλεα µε των επιγειων παντων πεποιηκως εις δοξαν της σης µεγαλουργιας και αγαθοτητος. ων λελαληκα προς υµας. λογω και εικονι µε τη ση δοξασας ετιµησας. µη επιλαθησθε. και εν ποιοις τοις πραγµασι και γνωρισµασι. αυτο το Πνευµα το Αγιον. ολον εχων µε εν εαυτω. το τους µετεχοντας αυτου αγιαζον και θεους τη θεσει απεργαζοµενον. . (437) Του αυτου. οτι πασαν µου την αιτησιν και επιθυµιαν εις αγαθον εξεπληρωσας κατα τας προς ηµας τους δουλους σου υποσχεσεις. Ουδε γαρ δι’ αλλο τι η δι’ εµε τον κατ’ εικονα συν και καθ’ οµοιωσιν παντα εξ ουκ οντων παρηγαγες. οπερ εστιν αυτος ο Θεος. Κυριε του παντος και παναγιε Βασιλευ. το γαρ ηδυτερον εστι παντως και προτιµοτερον. ω πρεπει πασα δοξα. ω πατερες και αδελφοι. ινα ο λογος της διδασκαλιας υµων εµπρακτος υπαρχη και ευπαραδεκτος τοις ακουουσιν. Ει δ’ ουν.

Κυριε. (439) Οντως. ∆εσποτα µου φιλανθρωπε. ουδεν ουδαµως τουτων απαντων εγινωσκον. ως υστερον εργω τουτο µεµαθηκα. τοιουτον ∆εσποτην. Ποθεν δε η πως ο ταλας εγινωσκον οτι το Πνευµα σου το Αγιον οι σε πεπιστευκοτες λαµβανουσι. οτι ενα των αγιων σου επιποθησαντα µε ιδειν και δι’ αυτου πιστευσαντα ευρειν ελεος παρα σοι. ορασαι και χωρησαι εντος ηµων. Ποθεν που εγινωσκον οτι χαρας τοιαυτης και ανεσεως καταξιουνται οι της χαριτος σου το φως εν εαυτοις εισδεχοµενοι. Ποθεν δε ηδειν. αλλ’ ως περι αλλων τινων η προς τινας αλλους λεγοµενων ηκουον και αναισθητως προς παντα διεκειµην τα γεγραµµενα. ους αυτος επλασας. Ειπας γαρ· “Παν ο εαν αιτησητε εν τω ονοµατι µου (438) πιστευοντες ληψεσθε”.και υπερ α ηλπιζον και επεθυµουν εχαρισω µαλλον τω αναξιω του ουρανου και της γης. εγκυψας ανεγνων περι τουτων ποτε. Ποθεν που ηδειν οτι φανεροις σεαυτον τοις ερχοµενοις προς σε εν τω κοσµω ετι διαγουσιν. και δουλον σου γνησιον. αλλα και µυρια αλλα. αυτος ου µονον τουτο πεποιηκας. Ει γαρ και εν ταις θειαις Γραφαις. οτι συ αορατος ων και αχωρητος. Ποθεν γαρ που εγινωσκον ο ταλας εγω οτι τοιουτος υπαρχεις ο καλος ∆εσποτης ηµων. ινα επιθυµιαν λαβω την περι σου. ινα και εις ποθον τουτων ηλθον και ταυτα λαβειν εζητησα παρα σοι. οτι τοιουτον εχω Θεον. τον µακαριον λεγω και αγιον Συµεων. ∆εσποτα. Ακουων γαρ του κηρυκος σου Παυλου βοωντος και λεγοντος· “Α οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη. ινα και θεασασθαι σε εξεζητησα. µηδε εννοιαν ποτε περι τουτων δυνηθεις λαβειν. ας οι αγιοι σου εξεθεντο. α ουκ ηλπιζον. τοιουτον προστατην. και θεοφορους τουτους εργαζη και υιους σου ποιεις. Ποθεν που ειχον ποτε λογισασθαι οτι ο κτισας ∆εσποτης τα συµπαντα ανθρωποις ενουσαι. Ευχαριστω σοι. εδωρησω µοι αγαθα. αγαθε. µηδεν ολως εχων. Πιστευειν γαρ τελειως εις σε ενοµιζον και παντα εχειν εδοκουν οσα χαριζη τοις φοβουµενοις σε. αδυνατον ειναι . Ποθεν που εγινωσκον. σε τον πτωχευσαντα δι’ εµε και µορφην δουλου λαβοντα. καθυπεδειξας και παρ’ εκεινου µε αγαπηθηναι ηυδοκησας. α ητοιµασεν ο Θεος τοις αγαπωσιν αυτον”. πατερα και αδελφον και βασιλεα.

Ενοµιζον δε οτι εκεινω µονω κατα φιλοτιµιαν ταυτα υπεδειξας και ουκ ηδειν ο αθλιος οτι και επι παντας τους αγαπωντας σε τουτο γινεται παρα σου. διωκοντα σε καλεσας αυτον δια της θεϊκης εµφανειας σου – και γαρ εκεινου θεασαµενου σε και ειποντος· “Τις ει. Ταυτα γαρ ακουων δια των σων κηρυκων λεγοµενα. ∆εσποτα. ως οιµαι.” ουκ ειπας· “Εγω ειµι ο ποιησας τον ουρανον και την γην. καθως οιδας. ελεησον. ωστε µη καταληφθηναι τινα εις το µερος του Θεου. Και ον τροπον επι του δουλου σου Παυλου εποιησας.και µακαριος γενηται. αλλα προς τους τοιουτους απεκριναµην. ∆εσποτα Χριστε. ουτε ητησαµην τι εκ τουτων λαβειν παρα σου. Και τοσουτον ο διαβολος του ∆εσποτου Θεου εγενετο δυνατωτερος. ως ανωθεν ειπον. Πλην οµως ουδεποτε τουτο επιστευσα. . ουτε εν επιθυµια τουτων ποτε γεγονα. οτε και τουτων εν χρεια πλειονι καθεστηκαµεν. χαριτι απαστραπτων Θεοτητα – τις δε τουτο πιστευσει. (440) αλλ’ η των αµαρτιων µου µιµνησκοµενος. παναγιε Βασιλευ. µακαριου Θεου µακαριον µελος γενοµενος. εν τω του βιου σκοτει και εν µεσω των κακων καθηµενω µοι το φως σου το αγιον ελαµψας και εν αυτω τον σον µοι καθυπεδειξας αγιον. την εκεινων συγχωρησιν µονον εζητουν µεσιτην και πρεσβευτην ευρειν. εις πλειονα λυπην επιπτον. ∆ια τουτο.”. και ελεγον· “Κυριε µου. Ως δε ηκουον οµοθυµαδον απαντας λεγοντας µη ειναι τοιουτον επι της αρτι αγιον. επεθυµησα. φιλανθρωπε βασιλευ.επειθοµην του εν σαρκι οντα τινα εκεινων εν θεωρια γενεσθαι. ινα δια της εκεινου εντευξεως και της προς εκεινον µου δουλωσεως καν εν τω µελλοντι ευροιµι των πολλων µου αµαρτηµατων την αφεσιν. Εγω ειµι ο εκ του µη . Ποθεν δε η πως ηδυναµην ειδεναι οτι πας ο πιστευων εις σε µελος σον γινεται. εν τω µελλοντι αιωνι και µετα την αναστασιν µονον υπελαµβανον γινεσθαι και ουκ ηδειν οτι και νυν µαλλον επιτελουνται. ινα παντας εφελκυση προς εαυτον και εις την αυτου µεριδα ποιησηται. Ταυτα ουτε ηδειν. Ποθεν που εγινωσκον οτι συ αντι τροφης αισθητης αθανατος και αφθαρτος αρτος τοις δια σε πεινωσιν ακορεστος γινη και πηγη τοις διψωσιν αθανατος και χιτων απαστραπτων τοις ευτελη δια σε περιβεβληµενοις ιµατια.

Του φωτος σου γαρ του θεϊκου τα παντα καµε τον ταλανα καταφωτισαντος και την νυκτα ως ηµεραν φαεινοτατην ποιησαντος. αλλ’ η τουτο µονον προς αυτον ειρηκας· “Εγω ειµι Ιησους ο Ναζωραιος. πλησιασας αυτω εν µετανοια και πιστει τους εκεινου ποδας κρατησας. ινα γνω σαφως οτι συ υπαρχεις (441) ο σαρκωθεις Θεος δι’ ηµας. τη κραταια σου χειρι και τω βραχιονι σου τω υψηλω εξαξας απο του πλανου κοσµου και των του κοσµου πραγµατων και ηδονων και αποχωρησας µε παντων σωµατικως τε αµα και ψυχικως. ουδε ετερον τι εκ των της δοξης σου προσηγοριων. Προσκηνωσαντος σου γαρ εν εκεινω και τω φωτι της θεϊκης δοξης εκλαµποντος. ουκ ενηλλαγµενη θεωρια κοσµησας αυτον. τον συν ηµιν. Ινα µη ετερον ειναι τουτον. ∆εσποτα. ουτω και επ’ εµοι εποιησας.οντος εις το ειναι τα παντα παραγαγων”. τοιουτον µοι αυτον καθυπεδειξας εν τω ουρανω. ουκ ενδυµατι φαεινω. η· ο Θεος Σαβαωθ. Συ δε. ∆εσποτα. µαλλον δε αυτος παντα µοι γεγονας. Βασιλευ ευσπλαχνε και µακροθυµε. ον εκεινος εδιωκεν -. αλλ’ οιος ην συνδιαγων ηµιν και ορωµενος καθ’ εκαστην επι της γης. ουδε ειπας· “Εγω ειµι ο ων. εστησας εν τη ταξει των δουλευοντων σοι. Μετα ταυτα ουν. εν αυτω µε τω υψει της σης Θεοτητος ως εν ουρανω φρικτως ιδειν αυτον κατηξιωσας. ραθυµια δε και ολιγωρια κατ’ ολιγον κλαπεις. και αλλον τον εκει µοι οφθεντα λογισωµαι και αποπλανηθεις του καλου ποιµενος αστοχησω. ω του θαυµατος. ου στεφανω τινι. ουδε ουτω µε απεστραφης. ειτα θειου . το απολωλος εγω προβατον. οτε µοι τον αγιον σου Συµεων καθυποδειξαι ευδοκησας. ειτα µικρας αυγαζουσης λαµπροτητος. η· ο Θεος των πατερων σου”. ου µονον των αµυθητων (442) µου κακων την συγχωρησιν. τοις προτεροις κακοις η και χειροσι περιεπεσον. αλλα δι’ αυτου µε του αγιου επεστρεψας και εις τους αγιους αυτου προσπεσειν ποδας µε κατηξιωσας. ω της προς ηµας αγαπης και συµπαθειας σου του φιλανθρωπου Θεου. της θεϊκης σου δοξης πλησιον ισταµενον. ον συ διωκεις”. αλλα και τα προειρηµενα απαντα αγαθα ταις του αγιου σου πρεσβειαις µοι δεδωκας. εγω ευθυς θειας ησθοµην θερµοτητος. Αλλα γαρ ουδε εν τουτω τω γεγονοτι θαυµατι συνηκα ο αθλιος. Τινα τροπον.

Ειτα απεπτη και µετ’ ου πολυ ωφθη µοι εν τω ουρανω. σε λεγω τον εµον ∆ηµιουργον και Βασιλεα Χριστον. “το τροπαιον γεγονεν. των πειραζοντων τας χειρας αβλαβης εκφυγων. καθ’ οσον οιον τε ορασθαι. Κατα τους υπνους γαρ υπο των πονηρων δαιµονων πειραζοµενου µου και προς παθος ρευσεως δια µηχανης ελκοµενου µου και ανθισταµενου µου εις βοηθειαν. “. κειµενου µου επι προσωπον και ποιουµενου την δεησιν. ετερον τι υπερ ταυτα παντα παραδοξοτερον γινεται. Ως δε καθ’ εαυτον την ενστασιν και την ανδρειαν.ω του θαυµατος. ευθυς ον εν τω ουρανω ειναι ενοµιζον εντος µου τουτον ειδον. ειτα πυρος εκ τουτου εγκαρδιου δια δακρυων βλυζοντος ρειθρα αενναα. ∆εσποτα. αλλα το µεν ασυνηθες κατεπληττε µε του θαυµατος. ουπω ης ειπων µοι µυστικως οτι “Εγω ειµι”. ινα γνωρισω σε.απο των εκεινου λογων εµφυσηµατος. ειτα ως φως εν νυκτι και ως νεφελη εφανη µοι µικρα και φλογοειδης επι της κεφαλης µου καθισασα. Ουπω δε το τις ης ο ορωµενος τρανως τοτε εγινωσκον. ως και αυτο µου οιεσθαι µε το σωµα µεταλαµβανειν της χαριτος της αφατου εκεινης. ο απο πηλου πλασας µε. ετι τα ωτα της ψυχης εµπεφραγµενα τω της αµαρτιας εχων πηλω και τους οφθαλµους µου κεκρατηµενους υπο απιστιας και αγνοιας και της των παθων αισθησεως και αχλυος. Ουπω εγνων οτι αυτος συ υπηρχες ο ανυπερηφανος Θεος µου και Κυριος. Τεως εωρων . οτι συ ης. εξυπνος γεγονα. ινα και κοιµωµενος αντιµαχωµαι και ισχυροτερος των αντιπαλων και εχθρων µου γινωµαι και κατα κρατος αυτους νικην νικω παραδοξως δια Χριστου. οραται τινι. Και σε µεν ουτω τον Θεον µου εωρων· µη ειδως δε µηδε προπεπιστευκως οτι Θεος. µαλλον δε την ακινησιαν µου προς το παθος εθαυµαζον. Αλλ’ οµως ουπω εγινωσκον. ουκ ενενοουν οτι Θεος η Θεου δοξα εστι το ποτε µεν ουτω µοι ποτε δε αλλως δεικνυµενον. Ουπω γαρ φωνης σου ηξιωθην ακουσαι. και “Ποθεν τουτο ασυνηθως”µου λογιζοµενου. ην µε νενικηκεναι εποιησας τον διαβολον. ειτα ακτινος εν τω νοΐ µου λεπτης ταχυτερον αστραπης διελθουσης. ταυτα µοι παντα χαρισαµενος τα καλα. (443) και τοτε εγνων ειναι σην την νικην. Ειτα αναλογιζοµενος το ορωµενον ειναι. χαρας δε ολην µου την ψυχην επληρου και την καρδιαν. Αναξιος γαρ ετυγχανον και ακαθαρτος.

οτε γαληνης και ειρηνης η ψυχη µου απηλαυε. λογιζοµενου µου ως ουκετι παντως φανησεται. Τοιγαρουν και τοιουτον µε απεργασαµενος. πλην Θεου· Θεος δε ουκ εν σχηµατι η εκτυπωµατι. το νεφος απηλασας. ποτε δε εξω που µακραν εφαινετο η και τελειως εκρυπτετο και κρυπτοµενον θλιψιν µοι ενεποιει αφορητον. προσοµιλει ο φυσει Θεος τοις κατα χαριν εξ αυτου γεννηθεισι θεοις. γινοµενος αφανης και αιφνης φαινοµενος. το παχος του νεφους διατεµνων και κατα µικρον προσηνης και σφαιροειδης ενδεικνυµενος. Βαβαι της αφραστου συγκαταβασεως! Ταυτα προς ηµας του Θεου τα θαυµασια. της αναισθησιας περιηρας το καλυµµα. ουκετι ως το προτερον αµορφος η ανειδεος ο αµορφος και ανειδεος ερχεται η την παρουσιαν και αφιξιν του φωτος αυτου σιωπη προς ηµας απεργαζεται. τα ωτα της διανοιας απεφραξας και διηνοιξας. την ληµην των νοερων οφθαλµων απεκαθηρας. ο ακινητος. Εν µορφη τινι. ουκ οιδ’ οπως η ποθεν ερχοµενος. απιων και ερχοµενος. ποτε µεν ενδον. ο πανταχου παρων αιφνης ευρισκη και ως αλλος ηλιος αναδεικνυσαι. εν ηµερα τε και νυκτι ορωµενος και κρυπτοµενος. αορατως λαλει και ακουει και.συχνοτερον φως. κατα µικρον µικρον το σκοτος εν εµοι απεδιωξας. τεως εµφανως δεικνυται και γνωριζεται πανυ γνωστως και λιαν οραται τρανως ο αορατος. Αλλα µοι παλιν θρηνουντι και κλαιοντι και πασαν ενδεικνυµενω ξενιτειαν και υπακοην και ταπεινωσιν επεφαινετο ωσπερ ο ηλιος. ο αορατος. το παχος ελεπτυνας. και ως πατηρ αγαπα και παρα των υιων φιλειται αγαν θερµως και γινεται (445) τουτοις ξενον θεαµα και φρικτοτερον ακουσµα. τον ουρανον παντος νεφους εκαθηρας· ουρανον δε λεγω την καθαρθεισαν ψυχην εν η αορατως. ως ει τις φιλος προς φιλον ενωπιος ενωπιω. (444) ο αναφης. ιν’ ειπω. αλλ’ εν ακατανοητω και αµηχανω και αµορφω µεµορφωµενος φωτι απλους δεικνυται – ουδεν γαρ πλεον ειπειν η εκφρασαι δυναµεθα -. Αλλα πως. µητε λαλεισθαι παρ’ αυτων αξιως . συν τουτοις παν παθος και πασαν σαρκικην ηδονην κατεκοιµησας και τελεον απ’ εµου εξωρισας. καθ’ ωραν. αδελφοι! Ανερχοµενων δε ηµων επι το τελεωτερον. ο πανταχου αει και εν πασι παρων και τα παντα πληρων. Ουτως ουν ο αφραστος συ.

ποµα ζωης. ζυµη. µη γενοιτο – τι γαρ και εχοµεν ηµετερον ενδειξασθαι. µαργαριτης. µητε σιωπη συγκαλυπτεσθαι ανεχοµενον· ου τω ποθω αει αναπτοµενοι και µυστικως παρ’ αυτου ενηχουµενοι. και γινεται εν αυτοις παντα οσα εν ταις θειαις ακουεις Γραφαις περι της βασιλειας των ουρανων λεγοµενα. ποταµους ρεουσα λογων πνευµατικων. Επειδη ουκετι εαυτων. Α γαρ οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη. αλλ’ ουτε νοΐ εκµετρησαι. υδωρ. κλινη. πηγη ζωσα τε και αλλοµενη. νυµφων. ει και µη αξιως. τας εις αυτους γενοµενας ευεργεσιας και ενεργειας της χαριτος ευχαριστως εκδιηγουµενοι. αρτος. ω πατερες και αδελφοι. λογων θειας ζωης. Τινα τροπον. πως γλωσσα µετρησασα ταυτα λογω εκδιηγησεται. Και τι πολλα λεγων πειρωµαι τα παντα διεξελθειν και ιδου εισιν αναριθµητα. . θεολογικως ανυµνουσι τον θεουργικως αυτους αλλοιωσαντα· ποτε δε. τουτο γραφουσι. αλλ’ ουν κατα γε την ηµετεραν δυναµιν· προς τουτοις και ινα τους οιοµενους Πνευµα Αγιον αγνωστως εχειν απο του θειου βαπτισµατος δια ταυτης της εξηγησεως ωφελησωµεν. παστας. ους και κινει και υπ’ αυτων παλιν κινειται αυτο. ει µη εκ κοιλιας µητρος ηµων αµαρτιας και ακαθαρσιας και ανοµιας πολλας. φιλος. Ταυτα τοινυν εγραψαµεν. αις ως οιµαι ουδε η θαλαττια ψαµµος τω πληθει συνεξισαζεται. κατα το δοθεν αυτοις µετρον της γνωσεως διορθουµενοι. αλλα του εν αυτοις εισι Πνευµατος. Και ποτε µεν. Ει γαρ και εντος ηµων παντα δια το τον παροχον τουτων Θεον περιφερειν κεκτηµεθα. ουτε λογω εξηγησασθαι ταυτα ολως δυναµεθα. ποτε δε τα εαυτων θριαµβευουσι πταισµατα. πυρ. (446) αδελφος και πατηρ. Οντως ουδαµως.δυναµενον.νυµφιος. . οτε δηλαδη και την περι Θεου αγνοιαν σαφως . ει τι εναντιως και εσφαλµενως λεγοµενον περι της ψυχικης σωτηριας ηµων ακουσωσι. ποτε µεν περι των αλλοτριων παθων αποδυροµενοι γραφουσι. ∆ιδασκει γαρ ο λογος ηµας την ενουσαν εν πρωτοις ηµιν παντελη σκοτωσιν τε και ζοφωσιν ηγουν την αλλοτριωσιν του θειου φωτος. τας µαρτυριας απο των θειων παριστωντες Γραφων και ηρεµειν ολως η κορον της διηγησεως λαβειν ουκ ισχυουσι.αλλα του Θεου τα θαυµασια φανερουµεν και παρατιθεµεθα υµιν. ουκ ενδειξεως χαριν. κοκκος σιναπεως.λαµπας.

την πιστιν. επειτα τον εκ της συνειδησεως γινοµενον ελεγχον. ειτα την επιθυµιαν της αφεσεως των χρεων . Ευχαριστια προς Θεον περι των γεγονοτων ευεργεσιων εις αυτον παρ’ αυτου. Αλλα ταυτα µεν ο λογος. ου δυνατον εχειν Πνευµα Αγιον τον τοιουτον κατοικουν εν αυτω. στερηθεις ταυτης. ο εκ µη οντος εις το ειναι προ καταβολης κοσµου γενεσθαι µε προορισας. εκ δε τουτων την κατα µικρον εν γνωσει και θεωρια γινοµενην εν ηµιν εναργεστατην αλλοιωσιν. ης πρωην υπηρχεν αµυητος. ου καυχωµενους ηµας αποδεικνυει. την υποταγην. ∆εσποτα. Ευχαριστω σοι. ειτα την υπακοην. ως αν πασα προφασις και παρακοην ενδικον αποληψεται την µισθαποδοσιαν εν ηµερα η κρινει ο Θεος το γενος των ανθρωπων. αυτος ο µονος αθανατος. Εν η και περι ευχης πνευµατικης και της εν ταυτη προκοπης. Κυριε ουρανου και γης. Λογος Λστ΄. εν η εκελευσας παραχθηναι µε. α εν τοις εκζητουσιν αυτον εξ ολης ψυχης και καρδιας φιλαγαθως εργαζεται. ο µονος παντοδυναµος. τιµη και προσκυνησις νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων. αλλα διηγουµενους τα θαυµασια του Θεου. κετελθων εξ υψους αγιου σου. πως τε µετα το γενεσθαι την αποκαλυψιν παλιν η θεωρια παρηλθε του Πνευµατος και. την ταπεινωσιν. οτι προ του φθασαι την ηµεραν και ωραν. διεξοδικωτερον διερχοµενος. ην ο µη επεγνωκως εν εαυτω γενοµενην κατα την του λογου εξηγησιν. ο µονος αγαθος και φιλανθρωπος. παλιν εν σκοτει αµαρτιων πολλων περιεπεσε. ω πρεπει πασα δοξα. Μετα δε ταυτα και την δια του ποιµενος δευτεραν κλησιν εδηλωσεν. Ευχαριστω σοι. Και περι ελλαµψεως θειας θεωριας τε απλανους και αγαπης της προς Θεον. ειτα το φοβον. ειτα την επιτυχιαν του µεσιτου και ποιµενος και πρεσβευτου· (447) και πως τη νοερα ελλαµψει του Πνευµατος και τουτον τεθεαται. των κολπων των πατρικων µη εκστας και εκ . Αµην. ως µη δυναµενος δηλονοτι µονος αναιδως προσελθειν δια το καταβαρεισθαι αυτον υπο πολλων της αισχυνης αµαρτιων -.διεξερχεται. καθως µοι ανωθεν ειρηται. (448) Του αγιου και µεγαλου πατρος ηµων Συµεων του Νεου. ο και αρχην γενοµενην ελλαµψεως δεικνυσιν.οτε και µεσιτην ο ανθρωπος επιζητει προς τουτο και βοηθον.

λαβειν µε ουκ ειασας. και απο βασιλεων και αρχοντων. ως σκευος ατιµον βουληθεντων µοι χρησασθαι εις λειτουργιαν των θεληµατων αυτων. εις λακκον και ιλυν βυθου αισχρων εννοιων τε και (450) πραξεων εµαυτον ο αθλιος εναπερριψα. αλλ’ αυτοπροαιρετω γνωµη σωζεσθαι εδικαιωσας. ουκ ειασας κεισθαι και τω βορβορω µολυνεσθαι. Ειτα και παραχθεντα µε και κατα (449) µικρον αυξανοντα. αλλα δια σπλαγχνα ελεους σου εξαπεστειλας κακειθεν µε ανηγαγες και λαµπροτερον ετιµησας. Κακει µε κειµενον και αναισθητως εγκυλιοµενον και επι πλειον συντριβοµενον. διδοµενην µοι εις απεµπολησιν του αγιασµου σου. αλλ’ ουδε ο συµπας κοσµος εις εν αθροισθεις εκειθεν αναγαγειν µε και των χειρων αυτων εξελεσθαι ηδυνατο. ουτω την αξιαν της αυτεξουσιοτητος λογισαµενος. κακει κατελθων τοις εγκεκρυµµενοις εν τω σκοτει περιεπεσον. ο ευσπλαχνος συ και φιλανθρωπος ∆εσποτης. και τω Αγιω Πνευµατι κατεκοσµησας. εις κρηµνον εµαυτον. και απο των εναντιων εργων και των του εχθρου παγιδων µεχρι τελειας ηλικιας µε ατρωτον διεφυλαξας. ουκ απεστραφης µου την . εξ ων ουκ εµαυτον εγω µονον. δοξαν και περιφανειαν βιου. της σης δεσποτειας αποσκιρτησας. ουκ απεστραφης. προανεπλασας και προεζωωσας και του προπατορικου µε πτωµατος ηλευθερωσας και την εις ουρανους ανοδον προηυτρεπισας. εξοµολογουµαι σοι. ωσπερ ιππος απολυθεις εκ δεσµων. αρρητοις σου κριµασιν απελυτρωσας· δωρα χρυσιου και αργυριου. ειασας καµε τω αυτεξουσιω τιµασθαι και την προς σε αγαπην εκ της των εντολων σου φυλακης αυτοπροαιρετον επιδεικνυσθαι. ου παρειδες µε. απερριψα. και αγγελον φωτος φυλακα µοι κατεστησας. αυτος και τω της αναπλασεως αγιω βαπτισµατι σου εξανεκαινισας. εγω δε ο αγνωµων και καταφρονητης. ουκ εµνησικακησας. καιτοι φιλαργυρου µου οντος. εις ουδεν παλιν θεµενος. Επει δε ου βια ηµας. Κυριε ο Θεος του ουρανου και της γης. Οµως εκεισε κρατουµενον µε ελεεινως και αθλιως περισυροµενον και συµπνιγοµενον και καταπαιζοµενον παρ’ αυτων. Αλλα ταυτα παντα. ως βδελυγµα ταυτην λογισασθαι εδωρησω µοι.της αγιας Παρθενου Μαριας σαρκωθεις και γεννηθεις.

υπο του βορβορου συγκεκαλυµµενος και συµπνιγοµενος. Αλλ’ ει και εγω αναισθητως συναπαγοµενος αυτοις εχαιρον. ει µη µονον γνοντα οποιος τις ποτε αγαθος και φιλανθρωπος υπαρχεις. Αλλα γαρ εκεινος µεν εν παση πηγη και βρυσει αφ’ εαυτου καθ’ ωραν ενιπτετο και ελουετο. παναγιε ∆εσποτα. ενθα βλεπων εκεινος καλως τους ποδας ανελαµβανε και δια των λιθων και βοθυνων και σκανδαλων διηρχετο απαντων υπεραλλοµενος. καµου µη ορωντος σε – που γαρ και ειχον η πως αναβλεψαι ολως ισχυσα αν. υπεχωρησας. τα ωτα και το στοµα εµπεφραγµενον. . ολον οντα µε ρυπαρον και υπο του βορβορου τους οφθαλµους. εµε εις ταυτα προσκρουειν και εµπιπτειν συνεβαινε. αγνοω. ∆εσποτα.αγνωµονα γνωµην. εγω δε µη βλεπων παρηρχοµην τας πλειω. (451) και µηδε ουτω βλεποντα οστις ει. αλλ’ αυτος συ υπο των της αγαθοτητος σου σπλαγχνων κινουµενος. και πολλους πονους και πολλας κακωσεις και θλιψεις υπεµεινα. συ ασχηµονως οραν µε περιαγοµενον και συροµενον ουκ εφερες.των τριχων της κεφαλης µου εκρατησας κακθειθεν µε βιαιως συρων ανεσπασας. αγνοουντος δε υπο τινος ολως αναγοµαι η τις ποτε εστιν ο κρατων και αναγων µε. εµου των µεν πονων και της προς τα ανω αθροας φορας αισθανοµενου και οπως ανερχοµαι. αλλ’ εσπλαχνισθης. κατα το προσταγµα σου αµεταστρεπτι ηκολουθησα. Που ουν γεγονως ης. ουδε ανθρωπον προς µε τον αµαρτωλον και αθλιον εξαπεστειλας. αλλα ηλεησας και ουκ αγγελον. Ειπων ουν µοι· “Κρατησον και τω ανθρωπω τουτω κολληθεις ακολουθησον· ουτος γαρ σε απαγαγων απολουσειε”. τω βαθυτατω λακκω εκεινω επικλιθεις και εν τω βαθει του βορβορου κατω που συγκεχωσµενω και καθηµενω την αχραντον σου υφηπλωσας χειρα. του βαθυτατου µε λακκου εκεινου και βορβορου εξηγαγες. δουλω σου και µαθητη παραδεδωκας. κακεινου προς τας βρυσεις και τας πηγας κοπω πολλω αγαγοντος µε. ουκ επι πολυ αφηκας υπο των ληστων εθελοντι τυραννεισθαι µε. Αλλ΄ αναγαγων και στησας µε επι την γην. Τω γουν υποδειχθεντι µοι παρα σου. πιστιν τε βεβαιαν εις τουτον µοι χαρισαµενος. . τυφλον οντα και οπισθεν εφελκοµενον εκεινου τη παρα σου µοι δοθειση χειρι της πιστεως και ακολουθειν αναγκαζοµενον.

ουδε φρονεις. Τι δε µη µαλλον ελεηµοσι προσερχη. παρακαλουσι του αναπαυειν και διατρεφειν και καλως θεραπευειν σε. αναβλεψαι µαταιως και ανωφελως προσδοκων. και τω εµπαικτη τουτω και πλανω ακολουθεις. δι’ ης και τα ρηθεντα και αλλα πλειονα ενισχυσας. Η τυφλοι. συν τω καθαρω υδατι και πηλον που προσπαρακειµενον τη πηγη και βορβορον ισως εν ταις παλαµαις συνανελαµβανον και το προσωπον µου εµολυνον. αλλα και την βρυσιν πολλακις ψηλαφων του υδατος ευρειν συγκατεσπων τον χουν και τον βορβορον ανεταρασσον και µη βλεπων ολως. υπαρχοµεν. υπισχνουµενος σοι τα παρα πασιν ανθρωποις της νυν γενεας οντα αδυνατα. και ουκ εστιν αλλη µειζων ταυτης. αφρονως ποιων. των οντως απατεωνων και πλανων. Τι δαι. των ανατροπην θολεραν τον πλησιον ποτιζοντων. καθαρως ενοµιζον αποπλυνεσθαι. Τι γαρ και ισχυει ολως. ουδε νυν αναβλεψαι ποτε. υποµειναι µε. (452) Πως δε την εκ τουτου παλιν αναγκην και βιαν εκδιηγησοµαι. ερρυσω µε δια της χαρισθεισης µοι παρα σου πιστεως και ελπιδος. Ποθεν γαρ ο εµπαικτης αυτος ανεφανη αρτι θαυµατουργος. µη απατω. µολυνων τω βορβορω το προσωπον ωσπερ εν υδατι.Ει µη γαρ εκεινος της χειρος εκρατησε µου και προς τη πηγη εστησε και τας χειρας ωδηγησε µου του νοος. ως ο πεπλανηµενος αυτος σοι λεγει. οτι και την διδοµενην σοι θεραπειαν παρα των φιλοχριστων και φιλαδελφων και συµπαθων ανδρων απολεσεις και τας κακωσεις και θλιψεις. Ουχι και ηµεις παντες βλεποµεν. συ ο ελεηµων και ευσπλαχνος. Τι και τους ποδας προσκρουων και αιµασσων ακολουθεις. Οντως βλεποµεν απαντες. Και ηµων διχα συ ου συλλογιζη εν σεαυτω. Ου µονον δε αλλα και των πολλακις διαµαρτυρουµενων και υποτιθεµενων και καθ’ εκαστην λεγοντων µοι· “Τι µαταιοπονεις. Υποδειξαντος δε και πολλακις εασαντος µε του νιψασθαι. . ουδ’ οπου ποτε ουσαν ηδυναµην ευρειν την βρυσιν του υδατος. υποµενεις και των επαγγελλοµενων σοι υπο του απατεωνος και πλανου αυτου επ’ αληθειας εκπεσης. ας υφιστασαι επι µαταιαις ελπισιν. Αλλα τουτων µε παντων. αναβλεψις”. Ου γαρ ενδεχεται σε της λεπρας απαλλαγηναι της ψυχικης. Ουδε γαρ νυν δυνατον. Ουαι σοι.

εν τη οδω προσυπηντησας. εσεβοµην. αυτος συ παλιν. ηγαπων απο ψυχης. τον δε συνεργον και βοηθον µου. Σου γαρ παραγινοµενου και τω δοκειν µε τοις υδασι πλυνοντος και περιαντλουντος και εν αυτοις πολλακις εµβαπτοντος. ουτινος ουδε την του προσωπου αιγλην ιδειν. ως αυτον σε τον εµε πλασαντα. τη ελπιδι πτερουµενος και εως ουρανου ανερχοµενος. Ευθυς δε αφιπτασο. σε αυτον ιδειν η γνωναι. ουδε καταµαθειν η κατανοησαι εξισχυσα. ο και πρωην εκ του βορβορου εκσπασας µε. αλλα παραγινοµενος και κρατων µου πρωτον την κεφαλην. ετιµων.(453) Αλλα γαρ εν απασι τουτοις καρτερησαντι και µη αφισταµενω µοι. ο ταυτα ποιων. ουδε γαρ ετι τουτο εδιδως µοι. ενεβαπτες αυτην εν τοις υδασι και καθαρωτερον εποιεις οραν µε το φως του προσωπου σου. Και τοτε πρωτον τη του προσωπου σου αχραντω αιγλη τα ασθενη µου περιηστραψας οµµατα. Και πως αν ηδυνηθην. ορων φωτοειδει µε υδατι εκπλυνοµενον. ουδε προς συντυχιαν η οµιλιαν ολως αυτοις συνηρχοµην. αλλα και της θεας αυτων την βλαβην εξεφευγον. γνωρισαι σε µη δυνηθεις. και ο εχειν εδοκουν φως κακεινο απωλεσα. (454) Και που ποθεν ην τις ο τουτου παροχος. φρικτον µε πραγµα και µυστηριον ιδειν κατηξιωσας. µονον δε λουοµενος εχαιρον τη πιστει αυξανων. ως ο αποστολος σου και µαθητης µε εδιδασκε. µη διδους εννοειν µε οστις αυτος ης. Τουτο δε εγχρονισας ποιων. κατ’ ολιγον εφαινου πλεον και πλεον καµε περιηντλεις τοις υδασι και καθαρωτερον οραν και πλεον φως εχαριζω µοι. ουκ εγινωσκον. ο ανυπερηφανος ουκ απηξιους κατερχεσθαι. η οθεν τε ηλθες η που αφικεσαι. τους τα ρηµατα της απατης και του ψευδους υποτιθεµενους µοι. τον αγιον σου λεγω µαθητην και αποστολον. ουτω πως τεθολωµενους και ψηλαφητως καθ’ εκαστην απονιπτοµενω και τω δοκειν απολουοµενω. προσπιπτων αυτου τοις ποσι νυκτος και ηµερας και “Ει τι δυνασαι. τας αστραπας τας περιλαµπουσας µε και τας ακτινας του προσωπου σου αναµιγεισας εθεασαµην τοις υδασι και εξεστην. οστις ποτε ης. Ουτω δε ερχοµενου επι χρονον και απιοντος σου. τους δε πλανους εκεινους. σφοδρα µισων και της πλανης κατελεων. ποτε περιπατουντι και προς την πηγην τρεχοντι. Εκτοτε ουν συχνοτερως και προς αυτη τη πηγη ισταµενου µου. βοηθει .

και µηδε σκιαν. εις ουρανους ανελθων. εφανας και εδοκεις µοι τον εµον νουν καθαιρων και πλατυνων το της ψυχης οπτικον και επι πλειον παρεχων οραν την δοξαν σου. εµιµνησκοµην οπου ποτε ανω ειδον σε. η . . ειτε εν σωµατι. µηδε οτιουν η οτι εστι τι ποτε το ορωµενον εννοων. εν η και ισταµην το προτερον. και τη του σκοτους υποχωρησει αυτον σε πλησιαζοντα και ερχοµενον κατεµανθανον. και αλλον ειναι αφρονως υπονοουµενος παλιν εζητουν µετα δακρυων ιδεσθαι σε. ο και τουτο ποιησας. ειτε εκτος του σωµατος. Ως ουν ουτω παλιν πολλακις ωφθης και πολλακις παλιν µη λαλησας εκρυβης µοι µηδολως ορωµενος. διανοιχθεντων αυτων. Παλιν δε µε µονον αφηκας εν γη. τας αστραπας δε και την αιγλην την του προσωπου σου ορων. κατηξιωσας υποδειξαι µοι. µη ειδως αυτον σε οστις ει. και µορφην σου ιδειν και γνωστως γνωναι (455) οστις ης επεποθουν. Ειτα κατω µετ’ ου πολυ οντος µου. συ µονον οιδας. Ουτως ουν εν πολλη λυπη και θλιψει και στενοχωρια εµαυτον εκπιεζων και εµαυτου επιλανθανοµενος και ολου ολως του κοσµου και των εν κοσµω. αυτος ο πασιν αορατος. εκπλαγεις και τω αµετρητω υψει εκθαµβηθεις.αλλ’ εκρυβης ευθυς καγω περιην ζητων σε. πληροφοριας εχων οτι οσα και βουλεται. και οτι µαλλον αυξανεις αυτος και λαµπων πλεον πλατυνη. δυναται παρα σοι. ανω εις ουρανους. ουδ’ ουτω µοι γνωναι δεδωκας – πως γαρ. ον ουκ εγινωσκον. κρατειν δε ταυτας ολως αµηχανων.µοι” αυτον εξαιτουµενος. Και οστις ποτε ης. ουκ οιδα. Σεληνης γαρ φαινουσης και περιπατουντων οιονει των νεφων. το προσωπον σου. Λαβοµενος γαρ µε. ωσπερ προτερον εν τοις υδασι. παλιν και πολλακις περικυκλουσας µε. ολος εφριξα. Ουτως ουν εφ’ ικανον χρονον τη χαριτι σου διατελων. ∆ιο και απο της πολλης βιας και του πυρος της αγαπης σου διαπαντος εκλαιον. και της δοξης – τινος δε αγνοω και ουτινος – το µεγεθος. καθα πολλακις και εν τοις αισθητοις πασχοµεν. µη λαλησας µοι. συνανηγαγες. αλλο παλιν ειδον φρικτον µυστηριον. τον εκ του µη οντος εις το ειναι παραγαγοντα µε και εκ του βορβορου εξαγαγοντα και τα ειρηµενα απαντα γεγονοτα µοι. Αλλα γαρ ωραν εκεισε µετα σου µε ποιησαντα. ο αναφης και αληπτος. ως ηλιον αµορφον. και ευρεθην θρηνων και την παλαιπωριαν µου εκθαµβουµενος.

εξανισταµενω και θαµβουµενω και τρεµοντι και εν εµαυτω ποσως εννοουντι και λεγοντι· “Τι ποτε αρα η δοξα αυτη και το της λαµπροτητος ταυτης µεγεθος βουλεται. τω φωτι τρανως του Αγιου Πνευµατος εκκαθαρας µου τον νουν ολικως. Κακεινου τρανοτερον και καθαρωτερον βλεποντος. φησιν. ο ∆εσποτης παλιν συ. και εξω µε του κοσµου τοτε πεποιηκας – δοκω ειπειν και του σωµατος. εντυπουµενης οιονει της εµφερειας αυτου ολης τω οπτικω και δια τουτου διϊκνουµενης και αποµασσοµενης και ως εν πινακι εγχαραττοµενης τω νοερω τε και µνηµονευτικω της ψυχης. ουχ ο χαρακτηρ προς την ορασιν µεταποιειται η µεταπλαττεται. ουτω και αυτος ωραθης.” – λογισαµενου µου δε ταυτην υπερ νουν ειναι την δοξαν και την χαραν. ∆εσποτα. και ταλαιπωρος. Επι τουτοις ουν καταπλαγεντος (457) µου και τη ψυχη εκχυθεντος και την ισχυν διασκορπισθεντος και “Τις ειµι”ανταποκριθεντος “εγω η τι πεποιηκα ο αθλιος. υπερηυγασας δ’ ουν και τω δοκειν ολως ολω καλως βεποντι ωφθης µοι. τον χαρακτηρα. αλλα το οπτικον µαλλον των οφθαλµων αυτου αποκαθαιροµενον. ορα. ινα µε τοιουτων αγαθων αξιον καταστησης και τοιαυτης δοξης συµµετοχον και συγκληρονοµον ποιησης. ειµι ο Θεος ο δια σε γεγονως ανθρωπος. αυτος µοι ποθεν εδοκεις εξερχεσθαι και λαµπροτερος φαινεσθαι. και χαρακτηρα µορφης αµορφου οραν εµπαρειχες µοι. ∆εσποτα. Ουτως ουν. και οτι µε εξ ολης ψυχης επεζητησας. ιδου υπαρξεις απο του νυν αδελφος µου και συγκληρονοµος µου και φιλος µου”. οιος εστιν. (456) Ωσπερ γαρ επι τυφλου κατα µικρον αναβλεποντος και τον χαρακτηρα του ανθρωπου κατανοουντος και οιος εστιν εκ του κατ’ ολιγον ανιστορουντος.” – “Εγω. Πως δε η ποθεν εγω τοιουτων αγαθων κατηξιωµαι. τοτε φωνης µε πρωτον τον ασωτον κατηξιωσας και ουτωσι προσηνως προσεφθεγξω µοι. ειπας µοι· “Ταυτα δια µονην την προθεσιν και . και “Ω ∆εσποτα” λεγοντα µε. τουτο γαρ ακριβως γνωναι ουκ εδωκας .”.. εδοκεις ερχεσθαι ο ακινητος και ο αναλλοιωτος µεγεθυνεσθαι και µορφουσθαι ο αµορφος. “τις ποτε ης.σεληνη οραται και δοκει τρεχειν ταχυτατα. οιονει φιλος φιλω διαλεγοµενος δια του εν εµοι λαλουντος σου Πνευµατος. µηδεν τω συνηθει προστιθεισα δροµω η την εξ αρχης υπαλλασσουσα πορειαν.

εντος της ταλαιπωρου καρδιας µου. το τελειον ου θεαση. ως απηλθον ποτε προς το την αχραντον εικονα της σε Τεκουσης ασπασασθαι και ταυτη προσεπεσα. εχειν επ’ αληθειας επιστευσα. παραγεγονως δια της των πειρασµων µαχαιρας. τον Ποιητην των απαντων. Ταυτα ειπων εσιωπησας και µικρον µικρον ο γλυκυς και καλος ∆εσποτης εκρυβης εξ οφθαλµων µου. Οθεν µιµνησκοµενος του καλλους της δοξης και των ρηµατων σου. Τεως δ’ ουν εγενοµην παλιν ολος εν εµαυτω. τους εις πολυ υψος αναχθεντας περιττους κλωνας των λογισµων αφελων.προαιρεσιν και πιστιν σου εδωρησαµην σοι και ετι δωρησοµαι. ειτε εµου µακρυναντος απο σου. ο Θεος. Ταυτην ουν ορων οσηµεραι αυξανουσαν και αει . Τι γαρ εχεις αλλο η εσχες ποτε σον. Εαν γαρ µη λυθης της σαρκος. φηµι δη της ταπεινωσεως. ερριζωθη και ηυξηθη καλως. ειπας. Εµου δε ειποντος· “Και τι τουτου µειζον ειτε λαµπροτερον. ινα εκεινο λαβων αντ’ εκεινου ταυτα σοι δωσοιµι. Τη ουν πιστει η ελπις εµφυτευθεισα και εν αυτη υπο της µετανοιας και των δακρυων ποτισθεισα. καθεζοµενος. αυτος προ του αναστηναι µε. Απο ουν τοτε ουχι µνηµονευων σου και των περι σε ηγαπων σε απο της των τοιουτων µνηµης. αλλ’ εν εµοι σε. ο καλος τεχνιτης και δηµιουργος. γυµνος παρ’ εµου παραχθεις. ουκ οιδα. Εµοι τεως αρκει το ουτως ειναι και µετα θανατον” – “Ως λιαν ει συ µικροψυχος. Ειτα συ αυτος. Ταυτα γαρ προς τα µελλοντα ισον εισιν ιστορηθεντος εν χαρτη ουρανου και ταις χερσι κρατουµενου· οσω γαρ ουτος του αληθινου ουρανου απολειπεται. τη ελπιδι µονη. Η γαρ οντως αγαπη συ ει. πινων και προσευχοµενος. (458) περιπατων. ως εν µια ριζη δενδρου. επειτα και υπο του σου φωτος ελλαµφθεισα. τοσουτω πλεον ασυγκριτως η µελλουσα δοξα υπερ την νυν ορωµενην σοι αποκαλυφθησεται”. την σην αγιαν αγαπην ενεκεντρισας. εσθιων. Αλλα γαρ παλιν λυπουµενος και ουτως αυθις ιδειν σε επιποθων. ουδε επαπολαυσαι ολου αυτου ισχυσεις καλως”. την ενυποστατον αγαπην. και τοτε εγνων οτι εν εµοι σε γνωστως εχω. Πως γαρ και µη εχαιρον. ως φως αποτελεσας αυτην. ωραθης µοι. ειτε σου απ’ εµου απελθοντος. τοις τοιουτοις αρκουµενος. εκλαιον και εν χαρα διηγον ανεκφραστω γνωρισας σε. και εισηλθον εν τω πρωτω σκηνωµατι. ποθεν νοµισας ελθειν.

οπερ ενεκεντρισας εν τω δενδρω της ελπιδος µου. ως ακουεις. φυλαξον µε τον αµαρτωλον και αναξιον ον (460) ηλεησας. ως τον ηλιον εν τοις καθαροις υδασι. µη υπο ραθυµιας και µετεωρισµων . επειδηπερ. ουτως ειναι καγω πιστευω σοι τω Θεω µου και προσπιπτων καθικετευτω σε. µανιωδεστερον αυτω επεµβαινουσι. αλλ’ ευθυς απαντων γυµνουται και τοις εχθροις εµου τε και αυτου αιχµαλωτος παραδιδοται. “Ακουσον τι” παλιν εφησας. καιτοι µη ουχ ουτως οντων των πραγµατων εν τοις επιγειοις και ορωµενοις και εν αυτοις τοις πνευµατικοις πραγµασι και αορατοις. τι και ελπιζει. µαλλον µεν ουν και µειζονως κατακρινουσι και πλειονα θλιψιν σοι προξενησουσιν. ουδε η εκ ταυτης λυπη επι τοσουτον λυπει. ουτω χαιρων διακειµαι. καθα και Παυλος βοα λεγων· “Ο γαρ τις βλεπει. Ει ουν εγω σε εχω. ∆εσποτα· “ωσπερ τον ηλιον ορας εν τοις υδασιν. των υπαρχοντων αυτοις κυριους ειναι και επαπολαυειν αυτων και ζην εξεστιν. ης προς µε εκεκτητο. ο κυκλος ολος των εργων και κοπων και λογων σου τουτων ωφελησουσι σε ουδεν. καταξιωθηση και µετα θανατον. ουτω και το εν σοι γινοµενον νοει µοι και ασφαλιζου σεαυτον και σπουδαζε αει εντος σου καθαρως και τρανως. παναγιε Βασιλευ. Τοις µεν γαρ εκπεσουσι της φιλιας και δουλειας του επιγειου βασιλεως εκ τινος αιτιας. τι πλεον ελπισω.η ζωη γαρ αυτου εγω ειµι -. ωσπερ ειπον σοι. και το φυτον της αγαπης σου. καταγελωντες και καταπαιζοντες”. µη υπο καταιγιδος θραυσθη. Μη υπο ανεµων σεισθη. τη δυναµει σου στηριξον.οµιλουσαν µοι. ζην ολως ου δυναται . ειτα παντων εκπεσοντι εκεινων και εις παντελη πτωχειαν κατενεχθεντι. ον εκεινοι λαβοντες υπερ της προτερας αυτου ευνοιας και αγαπης. Ει δε µη. εµου δε της αγαπης και φιλιας ει εκπεσειε τις. µαλλον δε δια ταυτης συ και διδασκων και περιλαµπων µε. Ναι οντως. καθοραν µε· και ειθ’ ουτως ιδειν µε. ως τω πλουτησαντι και δοξασθεντι και υψωθεντι και τω επι γης βασιλει οικειωθεντι. τιµωρουντες. µη υπο αµελειας καυσωνος φλεχθη. (459) εκεινον δε αυτον ουδολως τοτε µαλλον κατω νευων ορας.”. µη υπο εχθρου τινος εκσπασθη. “δυνατοι δυνατως ετασθησονται”. Και γαρ ουχ ουτω πενητι εκ γενετης αισχυνης αιτια γινεται η πενια. ως ηδη υπερ πασαν πιστιν γεγονως και ελπιδα.

τον αγαπην οντα και ουτω καλεισθαι καταξιωσαντα. ο τουτο και χαρισαµενος και κατεργασαµενος εν εµοι. και εν αινιγµατι. αλλα εν τη ση αγαπη ιδρυσον µου την ψυχην και εν ταυτη ριζωσαι την σην αγαπην ποιησον ασφαλως. ∆εσποτα. ινα κατα την αχραντον και αγιαν και αψευδη σου επαγγελιαν συ ης εν εµοι καγω υπαρχω εν σοι. ινα µη εασης µε εις το θεληµα µου. τιµη και προσκυνησις. Προσπιπτω σοι απο καρδιας. . συ επιστασαι την ταλαιπωριαν και την εις απαν αδυναµιαν µου. τω Πατρι και τω Υιω και τω Αγιω Πνευµατι νυν και αει και εις τους ατελευτητους αιωνας των αιωνων. ως αυτος ηβουληθης απ’ εµου σωµατικως απεχωρισας. ο ποιησας τοσαυτα καλα µετ’ εµου. και σκεποµαι υπ’ αυτης καγω σκεπω και φυλαττω αυτην εν εµοι. οτι ενεκεν τουτου απο παντος ανθρωπου ειµι αβοηθητος. καθως ειπας. Τοιγαρουν δια τουτο σπλαγχνιθητι επι πλειον απο του νυν επ’ εµοι ο πολυευσπλαγχνος Κυριος. σον δε αποστολον. τον γαρ συνεργον µου και βοηθον. οτι σοι πρεπει πασα ευχαριστια. Συ γινωσκεις µου την ασθενειαν. µη υπο φιλοδοξιας τελεον εξαφανισθη. και συ µεν βλεπεις µε. εν αυτη καγω δε οραν σε καταξιουµαι δι’ αυτης. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΤΟΥ ΟΣΙΟΥ ΚΑΙ ΜΕΓΑΛΟΥ ΠΑΤΡΟΣ ΗΜΩΝ ΣΥΜΕΩΝ ΤΟΥ ΝΕΟΥ ΘΕΟΛΟΓΟΥ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΟΥ ΚΑΙ ΗΓΟΥΜΕΝΟΥ ΜΟΝΗΣ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΜΑΜΑΝΤΟΣ ΤΗΣ ΞΗΡΟΚΕΡΚΟΥ ΕΡΓΑ ΤΟΜΟΣ ∆ΕΥΤΕΡΟΣ (Β’) ΒΙΒΛΟΣ ΤΩΝ ΘΕΟΛΟΓΙΚΩΝ ΘΕΟΛΟΓΙΚΟΣ ΠΡΩΤΟΣ (13) Και κατα των τιθεµενων το πρωτον επι του Πατρος. κρατος. Αµην. νυν µεν ως εν εσοπτρω. τοτε δε εν ολη τη αγαπη ολον σε. Συ γαρ οιδας.ξηρανθη.

και το ειναι του Υιου αιτιον αποβαλλοµαι. Ταυτα της καινης κενοφωνιας αυτων και ασυνετου θεολογιας. φησι. η το παν εκ του µη οντος παραγαγουσα. Και η ανθυποφορα· µειζονα του Υιου τον Πατερα πως (14) φης. και εστι και εσται αει η παναγια Τριας. Ει δε πρωτον βουλει συ τον Πατερα ειπειν του Υιου. . τω υπηχουντι ανωθεν πειθοµενοι Πνευµατι. Προς ους εικοτως ουκ αφ᾿ εαυτων. πρωτον και δευτερον. τις ενενοησε µετρα και βαθµους. φησι.Το περι Θεου λεγειν η φθεγγεσθαι και τα κατ᾿ αυτον ερευναν και τα ανεκφορα ποιειν εκφορα και τα πασιν ακαταληπτα ως καταληπτα υπεµφαινειν τολµηρας αν ειη και αυθαδους ψυχης ενδειγµα. ουκ αν πατηρ ο Πατηρ ωνοµαζετο. Τις τοις αθεατοις και αγνωστοις και παντη ανερµηνευτοις και ακατανοητοις ταυτα εξεθετο. λεγω σοι καγω πρωτον ειναι του Πατρος τον Υιον· ει µη γαρ ουτος εγεννηθη. ω ουτοι. κενεµβατουσιν και α λεγουσιν ως βεβαια και αληθη και ουτως εχοντα διαβεβαιουνται. µειζον και ελαττον εν αυτη. αλλα και οσοι τα προς αιρετικους παλαι λαληθεντα παρα των θεσπεσιων θεολογων και γραφη παραδοθεντα αποστηθιζουσι τε και πολυπραγµονουσιν. τις εδιδαξε. Ει αδιαιρετος ην.λεγω δε αντι του πρωτος -· εκ του Πατρος γαρ. Οτι δη. αλλ᾿ ινα θαυµαζωνται παρα των ακουοντων εν ποτοις και συνεδριοις και θεολογοι επιφηµιζωνται· ο και µαλλον λυπει µε και εν αδηµονια ποιει. καθ᾿ ο αιτιος εστι της υπαρξεως του Υιου. ουχ ινα πνευµατικην τινα ωφελειαν καρπωσωνται. την αιτιαν δι᾿ ην ταυτα προς των θεολογων ελεχθησαν προς αιρετικους αγνοουντων· την γαρ δυναµιν των γεγραµµενων νοησαι µη ικανως εχοντες. µειζων ο Πατηρ του Υιου . Και τουτο πασχουσιν ουχ οσοι αφ᾿ εαυτων τι λεγειν τολµωσι µονον περι Θεου. ειπωµεν ωδε. εννοουντα το φρικτον του εγχειρηµατος και το τοις τολµητιαις αποκειµενον κριµα. Ει δε προτασσεις ολως του Υιου τον Πατερα και πρωτον αυτον ως αιτιον της του Υιου γεννησεως ονοµαζεις. και κατα τουτο µαλλον και µειζονα. Τα γαρ αει ηνωµενα και αει ωσαυτως οντα. Οια δε φασι των θειων κατατολµωντες! Κατα τουτο. µονον µειζων ο Πατηρ του Υιου. αλλ᾿ εκ του διδασκοντος ανθρωπον γνωσιν µυσταγωγουµενοι. ως εξ αυτου γεννηθεντος. αλληλων πρωτα ειναι ου δυνανται.

ινα µη τον αριθµον πλεονασωµεν. Τοιγαρουν και επι της αρρητου και θειας του Θεου Λογου γεννησεως αιτιον µεν του Υιου λεγοµεν τον Πατερα. αλλ᾿ ολος ων εν ολω τω οµοτιµω Υιω. ως ασεβουντα. και θελοντος του Πατρος η µη θελοντος. ηνωµενα και αει ωσαυτως οντα αλληλων αιτια ειναι ου δυνανται. Ουτε γαρ πρωτον. Ει δε αιτιον λεγεις του Υιου τον Πατερα. µητε ποτε γεγονως η γενοµενος πρωτος του συναϊδιου και συναναρχου Υιου. και θελων εγεννηθη η µη θελων. το γε νυν εχον και αυτο παραιτουµεθα· τα γαρ αει. και µετα των λεγοντων ασεβων τον Υιον υπο του Πατρος γεγενησθαι ποιει· τουτο γαρ και το µονον εννοησαι πασης αθεοτητος και ασεβειας εστιν. Ορας εις οσας ατοπιας. οπερ εν τη παναγια Τριαδι εµφασιν ολως ουκ εχει λεγεσθαι. . Μη δη εννοησης προϋπαρξαι ποτε του Υιου τον Πατερα και ουτε πρωτον ουτε µειζονα καλεσεις αυτον του Υιου· το γαρ προϋπαρξαν πρωτον αν κληθησεται του εξ αυτου γεννηθεντος η προελθοντος η ποιηθεντος. και τηνικαυτα το αιτιον λεγειν σε τον Πατερα δεξοµεθα. η τουτο σου λεγοντος. Το γαρ µετρειν τα αµετρητα και τα αρρητα λεγειν και τα αφθεγκτα φθεγγεσθαι επισφαλες υπαρχει και επικινδυνον. ο δε µητε προων. εκ των τοιουτων εµπιπτοµεν συζητησεων. ει µη που υπονοιαν εµποιεις οτι ην ποτε ο Θεος µονος. Αιτιον γαρ του γεννωµενου υιου τον πατερα ειναι επι της σωµατικης γεννησεως λεγοµεν· επι δε της θειας και ανυπαρκτου υπαρξεως και αγεννητου γεννησεως και ανυποστατου υποστασεως και υπερουσιου ουσιωσεως.Υπονοιαν γαρ παρεχεις οτι ουκ ην ο Υιος προ του γεννηθηναι. η τι ετερον ειπω ουκ οιδα. ο πρωτον λεγων αναγκη και δευτερον ονοµασαι και τριτον. και εγνω οτι εγεννηθη και πως η ουδαµως. ως και ο Υιος εν ολω τω οµοουσιω Πατρι. φηµι καγω. Η τοινυν το πρωτον λεγειν του Υιου τον Πατερα αποδραθι. (15) τον λογον οικονοµουντες εν κρισει. οτε ουκ ην Υιος. πρωτον δε ουδαµως. ως νουν λογου και πηγην ρευµατος και ριζαν των κλαδων αυτης. εις τρεις θεους την αδιαιρετον και µιαν θεοτητα διαιρουντες. ινα µη λεγω βλασφηµιας. και οτι εγεννησεν αυτον υστερον αιτιος γενοµενος της αυτου υπαρξεως. ωσπερ ειρηται. πως πρωτος του συναϊδιου κληθησεται. οπερ σε πορρω του Θεου και της αληθειας απαγει. ουτε δευτερον.

ινα και ο Υιος σου δοξαση σε” και· “Εγω και ο Πατηρ . καινε θεολογε. φησιν. Ει ουν πνευµα “Θεος και το πνευµα ο Κυριος εστι. (16) εστιν εννοησαι η ειπειν εν τη αδιαιρετω και ασυγχυτω Τριαδι· αφθεγκτα γαρ παντη και αρρητα και ακατανοητα τα της θειας και υπερουσιου φυσεως και ανθρωπινω νοΐ ακαταληπτα. και τουτου βαθυτερα υπο της αυτοσοφιας. ου µειζον. ο την τριθεΐαν ηµιν δογµατιζων υπουλως. Ιησου. δοξασον σου τον Υιον. ουτε Πατηρ ο Θεος. διδως και λεγης και αριθµης. αλλ᾿ “Εν αρχη ην ο Λογος”. ινα και δευτερον τουτου τον Υιον αποδειξης και τριτον αυθις το Πνευµα το Αγιον. ολην εν αυτω ευρησεις και των συναϊδιων ως οµοουσιων την συµφυΐαν. ο επιστηθιος του Χριστου· “Εν αρχη ην ο Πατηρ”. ο Θεος” και παλιν· “Το δε πνευµα ο Κυριος εστιν”. µυσταγωγηθεις. ουκ ελασσον.ουτε τριτον. αλλ᾿ ο Λογος. ειπε. και ουχ ο Πατηρ. Συ δε. Και ορα ως ακαταληπτα τα της θειας φυσεως τοις ανθρωποις ηµιν. κηρυσσων ηµιν ως αλλος τις θεολογος του πρωην βαθυτερος τε και τω Υιω του Θεου οικειοτερος ετερον ευαγγελιον. Ιωαννης “Εν αρχη ην ο Λογος” εφη θεολογων. ∆ια τι δε ουκ ειπεν ο Υιος. Ει βουλει δε και αλλως γυµνασαι τον λογον και µαθειν ως ακαταληπτος εστιν ο εκ του µη οντος το παν ουσιωσας Θεος. που η πατροτης ενταυθα και η υιοτης. Ουχ οτι ουκ ην η τα παντα παραγαγουσα τρισυποστατος θεοτης. ουκ ειπεν η θεολογος φωνη. ει γε και ουτως θεολογειν εξεστι. Μετα γαρ την ενανθρωπησιν του Θεου Λογου και Πατηρ ο Θεος και Πατηρ εγνωρισθη ηµιν τοις πιστοις (17) και Υιος Θεου ο σαρκωθεις δι᾿ ηµας Θεος Λογος κατα το υπο του Πατρος ανωθεν ειρηµενον· φησι γαρ· “Ουτος εστιν ο Υιος µου ο αγαπητος· αυτου ακουετε”. ινα και πρωτον και µειζον µοι εν τη θεια και ακαταληπτω φυσει. η ινα διδαξη ηµας οτι ουτε Υιος απο τινος εγνωριζετο προ του κατελθειν και σαρκωθηναι τον Θεον Λογον. Και ο Υιος· “Πατερ δικαιε. αλλ᾿ οτι ουπω ην γνωρισθεν το της οικονοµιας µυστηριον. εγω δε σε εγνων” και αυθις· “Εγνωρισα σου το ονοµα τοις ανθρωποις” και παλιν· “Πατερ. καν το Πνευµα προταξης. Της βλασφηµιας! Πως. και ο κοσµος σε ουκ εγνω. διδως ηµιν και τω κοσµω παντι το πρωτον εν τω Πατρι. ω συ. του Υιου και του Πατρος. “Πνευµα.

καν αιτιος του Υιου. Ινα δειξη το εν πασιν ισοτιµον και οµοδοξον εαυτου µετα του Πατρος και οτι ουτε “Πατηρ πρωτος. συνεχωρηθη ηµιν κατα το εγχωρουν τη ανθρωπινη φυσει λαλειν τα περι Θεου και των θειων καθως απο των θειων αποστολων και των θεοπνευστων πατερων ηµων εδιδαχθηµεν. ηνωται δε ασυγχυτως. ακτιστος. ουτε των συν αυτω υποστασεων· ουδε γαρ προϋπεστη του ετερου το ετερον. αναρχος. ωσπερ ειρηται. µητε νοηθηναι παρ᾿ ηµων µητε ρηθηναι δυναµενη. η του Υιου αυτου του Πατρος. Ινα δε µη τη µακρα σιωπη (18) ληθην Θεου παντελη νοσησωµεν και ως αθεοι τινες εν τω κοσµω διαξωµεν.εν εσµεν”. αλλ᾿ ως απιστοι τινες και παντη των του Χριστου µυστηριων αµυητοι ουτω και φρονουµεν και αφειδως λαλουµεν αναισχυντω ψυχη τα περι Θεου. ωσπερ εαυτους οιονει αγνοησαντες εις αµετριαν επεκτεινοµενοι. αµεριστος. Λεγει γαρ· “Εγω και ο Πατηρ εν εσµεν” και προεταξεν εαυτον του Πατρος. η του Πατρος αυτου του Υιου. ο τα της θειας φυσεως µη φειδοµενος ερευναν· πιστευεις οτι εστι Θεος τρισυποστατος. ω ουτος. πολλω µαλλον προ της σαρκωσεως. νοειν τε και επινοειν και αναπλαττειν ου φριττοµεν. ουτε τριτον το Πνευµα το Αγιον. και τας υποστασεις καλειται· επει δε µεριζεται µεν αµεριστως. µη προϋπαρξαντος τουτων ενος ουδαµως πως. καν εκ του Πατρος. καν εκ του Πατρος εκπορευηται. ουτε δευτερος ο Υιος. ινα και πρωτον του ετερου το ετερον γενηται· συνδροµον γαρ την αναρχον εσχον αρχην και συναΐδιον. Ηµεις δε. Τι τουτο. Ει γαρ εν εξ αρχης η Τριας και τουτο καλειται κατα τας υποστασεις Τριας. ακαταληπτος. ινα το προϋποσταν πρωτον του εξ αυτου λαµψαντος γενηται. Ειπε ουν µοι. . οι γη και σποδος. Και σκοπει µοι συνετως των ρηµατων την δυναµιν. ως αν συνεχη την περι αυτου µνηµην αναλαµβανοντες δοξαζωµεν την αυτου αγαθοτητα και την περι ηµας φιλανθρωπον οικονοµιαν αυτου. αναρχος. η των αµφοτερων του Πνευµατος. αφραστος. τα αγγελοις και πασαις ταις ουρανιαις δυναµεσιν ακαταληπτα και ανεκφορα εξερευναν και πολυπραγµονειν. αρα το εν ουτε εαυτου πρωτον δυναται ειναι. µια καλειται Τριας ο Θεος. Ει τοινυν και µετα την σαρκωσιν του Θεου Λογου εν ο Υιος και ο Πατηρ εισι. Τοιγαρουν εις Θεος η Τριας. Μια γαρ θεοτης η µια Τριας και τουτο δια τα προσωπα.

Ου φριττεις µη που σκηπτος ανωθεν κατελθων παραναλωµα σε ποιησει πυρος. ειτε ορατα. ειτε γινωσκοµενα παρ᾿ ηµων. τι και αυτος ου σιωπη και φοβω τον δηµιουργον προσκυνεις. πω. τα παραχθεντα τον παραγαγοντα και τα γεγονοτα τον αει οντα. και οτι ην αει ο αυτος. ειτε ασωµατα. ειτε αορατα. µονος δε ο τουτων ποιητης και κτιστης Θεος ακτιστος. ειτε αγνοουµενα. ειτα και τον ανθρωπον τουτων απαντων εποιησεν εσχατον. αναρχος. δι᾿ αινιγµατων. Ει γαρ ακτιστος. µητε χρονων η αιωνων ποτε εσχηκως. µητε λογω ρητος. δι᾿ εσοπτρων. ειτε ενσωµατα.ακτιστος. αλλα το εαυτον αφεις επισκεπτεσθαι. ωσπερ και ην. Αλλα γαρ και το µετρον της γνωσεως κατα το µετρον της πιστεως ηµιν τοις πιστευουσιν εις αυτον δεδωκεν. Ταυτην ουν δια ποικιλων και πολυτροπων σηµειων λαµβανουσιν οι πιστοι. µονος Θεος η Αγια Τριας. οτε δε ηβουληθη. τον ουρανον και την γην και παντα τα εν αυτοις εκ του µη οντος εις το ειναι παρηγαγε και τας ουρανιους πασας δυναµεις εποιησεν. δια . και ουδεν εστιν η των εν τω ουρανω η των επι της γης η των εν τοις καταχθονιοις ο µη παρηχθη και γεγονεν εξ ουκ οντων. (19) την ακαταληπτον αυτου φυσιν τολµηρα και αυθαδει περιεργαζη ψυχη. αλλα αει ων. και αει και προ παντων ην η τρισυποστατος µονας ο Θεος. ειπε. φησιν. ψυχην τε και νουν και λογον χαριζεται. Αλλως δε πως ειποις αρα το ποιηθεν εκ Θεου τον εαυτου ποιητην επιγνωναι. επιγνωναι το οιος και οσος και οπως εγεννηθη ολως δυνησονται. και τον αναρχον τα υστερον παρ᾿ εκεινου λαβοντα την υπαρξιν. ωσπερ δη πνοην και ζωην. µητε αρχην ηµερων. παντα δε. αναρχος. τα κτιστα τον ακτιστον. Ουδαµως. ακαταληπτος. εις ον δια του λογου της διδασκαλιας επιστευσεν. και αει ων και προ παντων ων. καθα πασαι των ουρανων αι δυναµεις. ως αν η γνωσις την διχα γνωσεως πιστιν επιβεβαιωση και βεβαιωθη δια της γνωσεως ο τον λογον κατηχηθεις και πιστευσας οτι εστι Θεος. ουτω και την περι αυτου γνωσιν φιλανθρωπως και καθ᾿ οσον συµφερει δωρησεται. δια της οµοουσιου και αδιαιρετου Τριαδος της µιας παρηχθη θεοτητος. µητε νω καταληπτος. ανεξιχνιαστος. ει µη οσον παντως ο ποιητης αυτος των ποιηθεντων εκαστω. Ναι. Ει ουν τουτο πιστευεις οτι ην. αορατος. Αµηχανον ετερως τουτο γενεσθαι πασι παντη αδυνατον.

υιοθεσιαν τε και αυτο το ενδεδυσθαι Χριστον και το ειδεναι τα µυστηρια Χριστου και το γνωναι το περι ηµας της οικονοµιας αυτου µυστηριον και απαξαπλως παντα. προς δε και θαυµατων ενεργειαν και προφητειας χαριν και γενη γλωσσων και ερµηνειαν γλωσσων. οσα µεν οι απιστοι αγνοουσιν. ηµεις δε. (21)µη προϋπαρξαντος ενος εξ αυτων µηδε προϋποσταντος. και ετερων πολλων εξ ων καθ᾿ εκαστην αυξει η πιστις των τοιουτων και εις αγαπην Θεου ανεισιν. µιας ουσιας οντων και φυσεως. . ο νουν και λογον και ψυχην νοεραν ηµιν χαρισαµενος.µυστικων και ανεκφραστων ενεργειων. δια θεωριας των λογων της κτισεως. παρ᾿ ων και πιστευοµεν. ουτως ουδε εν . ως αρρητος και ανεκφραστος. αντιληψεις τε και κυβερνησεις πολεων και λαου. ως εν οντων αµα των τριων και εις εν πνευµα ζωης δοθεντων ηµιν ωσπερ ουν εν τουτοις ου προϋπηρξεν εν ουδε προϋπεστη του ετερου το ετερον. δι᾿ ων και ορωµεν. δια θειων αποκαλυψεων. ο και παραγαγων ηµας χουν λαβων απο της γης. δια µονου του Πνευµατος εκδιδασκονται. Εκ τουτων ουν και των τοιουτων πληροφορουµεθα και βεβαιουµεθα οτι αυτος εστιν ο τα παντα ποιησας Θεος. και της βασιλειας των ουρανων επιτευξιν. ειδεναι και φρονειν και λεγειν δυναµεθα. χουν λαβων απο της γης. δι᾿ ελλαµψεων αµυδρων. και επιγνωσιν των µελλοντων αγαθων. δια της αποστολης και παρουσιας του Αγιου Πνευµατος· (20) και φωτιζονται τελεωτερον και διδασκονται δια του φωτος. Πασαν γαρ γνωσιν και επιγνωσιν και παντα λογον σοφιας και λογον γνωσεως µυστικωτερας. Ου µονον δε· αλλα γαρ και πληροφορει αυτους ο Θεος. οτι ωσπερ τον νουν τον ηµετερον και την ψυχην και αυτον ηµων τον ενδιαθετον λογον εν τη πλασει του σωµατος ηµων αµα παρηγαγε. ωσπερ τους αποστολους. ο κατ᾿ εικονα και καθ᾿ οµοιωσιν αυτου ποιησας ηµας και το σκοτος της αγνωσιας αποδιωξας ηµων· και αυτος εστιν ο τα υπερ ηµας εκ των καθ᾿ ηµας αµυδρως πως καταξιωσας ως εν σκια υποδειξαι ηµιν αφ᾿ ων και εµαθοµεν.το γαρ ειπειν οτι “επλασεν ο Θεος τον ανθρωπον. οι καταξιωθεντες ειναι πιστοι. ακτιστος και αιωνιος και αΐδιος και ακαταληπτος εστιν ο Θεος. και ενεφυσησεν εις το προσωπον αυτου πνευµα ζωης και εγενετο αυτω εις ψυχην ζωσαν” δεικνυσιν οτι συνυπηρχε τη ψυχη ο νους ηµων και ο λογος.

Ει δε ουκ ισµεν. ο ει µη δια µετανοιας ανελωµεν η και υπερβωµεν. Τουτο τοιγαρουν οµολογουντες πιστευοµεν και πασιν αλλοις οις ου τολµηρον τα περι Θεου λεγειν και ερευναν διαµαρτυροµεθα οτι εστι Θεος τρισυποστατος. αλλ᾿ αµα τα τρια εν. εις ην βεβαπτισµεθα· ο εκ των εις ηµας γεγενηµενων ενεργειων και χαρισµατων του Πνευµατος και εξ αυτων των ιερων θεσµων τε και ευαγγελιων εβεβαιωθηµεν.τη αγια και οµοουσιω και οµοτιµω Τριαδι προϋπηρξε του ετερου το ετερον. οι αισθητοι. αγνοιαν ηµων εαυτων εµφανιζει. η Αγια Τριας. ου µονον ου γνωναι Θεον δυνηθωµεν. Και εικοτως· ει γαρ εαυτους ακριβως εγινωσκοµεν. η που απαγοµεθα και τινες εσµεν εν αληθεια επιγνωσοµεθα. και το εν ωσαυτως αει τρια. η οποιοι εσµεν και ποδαποι. πως εν σκοτει διαγοντες εαυτους καταµαθειν ισχυσοµεν. ηµεις οι ορατοι και κτιστοι. δια µονης δε . ουδε εις ουρανον ατενισαι. ειπε µοι. Τι γαρ ακαθαρτοτερον. πως ειδεναι δυναµεθα. ωσπερ τειχος µεσον ηµων και Θεου των αµαρτιων ηµων προκειµενων και διειργοντων ηµας απ᾿ αυτου. Ει δε ηµας αυτους αγνοουµεν. προϋποσταν των τριων εν. Πατηρ. αλλ᾿ ουδ᾿ οτι ανθρωποι εσµεν εισοµεθα. Υιος και Αγιον Πνευµα. Του γαρ φραγµου ισταµενου και χωριζοντος ηµας απο του φωτος. ουδε το φως του κοσµου τουτου βλεπειν. οι κτισθεντες ουκ ισµεν ηµεις. οι τυφλοι και αφωτιστοι. τρισυποστατος ων. η ουσα κτιστις των ολων. Ει γαρ µη εαυτους ηγνοουµεν. (22) ουκ αν τολµηρως περι Θεου εφθεγγοµεθα· το γαρ περι Θεου και των θειων λεγειν αφωτιστους οντας ηµας και κενους Πνευµατος Αγιου. µητε των ορωµενων. αλλα τουτο µεν αφεντος. περι ων ουκ οιδαµεν λεγοντες. πολλω µαλλον τον οντα ασυγκριτως υπερ ηµας. Και ταυτα. Το γαρ µη ον των γεγενηµενων απαντων µηδεν. ωσπερ ουδε οιδαµεν. του µετα οιησεως και υπερηφανιας διδασκειν επιχειρουντος τα του Πνευµατος ανευ Πνευµατος. ποσων εσµεν σκηπτων αξιοι. ουδε πατειν την γην αυτην αξιους αν ηµας εαυτους ελογισαµεθα πωποτε. Ουδε γαρ εσχε ποτε ο ποιητης της εικονος Θεος. αλλ᾿ υπο γην κατορυξαι προεθυµηθηµεν αν. Τι µιαρωτερον του µη µετανοησαντος και προκαθαραντος εαυτον. η που και ποθεν φεροµεθα. οι φθαρτοι. ο Θεος. µητε των αορατων. Πως δε Τριας η ποτε η οποια και ποδαπη.

Ει δε. ουδεις αναµαρτητος ει µη εις ο Θεος και παντες ηµαρτον και υστερουνται της δοξης του Θεου. δικαιουµενοι δωρεαν τη αυτου χαριτι”. το ασχηµατιστον. Ει γαρ και µηδεν ετερον αµαρτησας εστιν. τουτο δε αυτο µονον υποδικον κρισεως αιωνιου καθιστησι τον τοιουτον. την εν τοις ασθενουσι διακονιαν. . Ει γαρ και εν γραµµασι κεινται και παρα παντων τα θεια και περι των θειων πασιν αναγινωσκονται. δειξον µοι την γνησιαν υπερ των ηµαρτηµενων εξοµολογησιν. ωστε µηδε λεγειν µηδε νοµιζειν ηµαρτηκεναι αυτους. καγω σου των λογων γνωρισω την δυναµιν. Ει δε ηµαρτηκεναι οµολογεις. κατα το οσιον λογιον. την (23) εν τοις ευτελεσιν εργοις υπακοην. ετι δε την απο ψυχης ταπεινωσιν.της ψευδωνυµου γνωσεως και της εξω σοφιας βουλοµενου θεολογειν και περι των οντων και αει ωσαυτως οντων τολµηρως διαλεγεσθαι. ει και πασαν εγκυκλιον διελθοι φιλοσοφιαν· ει δε µη ταυτης εν µετοχη γενηται πλουσια εν σκοτει βαθυτατω διαξει της αγνωσιας τον της ζωης αυτου χρονον. και τοτε λαλει περι θειων και ανθρωπινων πραγµατων. την προς τον αναδεξαµενον σου τους λογισµους πνευµατικον πατερα πιστιν ειλικρινη. ει µη εις ο Θεος· “Παντες γαρ” φησιν “ηµαρτον” ο θειος Αποστολος. Και ει ενδιαθετω γνωµη ψυχης υποκατω παντων εαυτον εσχες. την εν τοις υποδεεστεροις των αδελφων υπηρεσιαν. Ο γαρ καρπος και το εργον της µετανοιας ταυτα εισιν. την δε γνωσιν οµου προστιθεασι· γνωσιν δε λεγω την περι ηµας πρωτον και των καθ᾿ ηµας. επειτα των υπερ ηµας και των θειων των τοις αµετανοητοις αθεατων και αγνωστων µυστηριων. ην ουδεις αν πλουτηση προ της εργασιας των ειρηµενων. επειδη “ακαθαρτος παρα Κυριω πας υψηλοκαρδιος”. ο λεγων µη ηµαρτηκεναι. Της µανιας! Ουδεις αναµαρτητος. οθεν η διηνεκης κατανυξις και τα χαροποια δακρυα τικτονται. “και υστερουνται της δοξης του Θεου. αφ᾿ ων και δι᾿ ων η καθαρσις επιγινεται της ψυχης τω σπουδαιω και η των του Θεου µυστηριων επιγνωσις. το απλαστον και ανυποκριτον ηθος. την υποταγην. α την µεν αγνοιαν αποδιωκουσι. Εις τοσουτον γαρ ανοιας εξωκειλαν των τοιουτων τινες. ως ειποντι· “Θησω τον θρονον µου επι των νεφελων και εσοµαι οµοιος τω Υψιστω”. οπερ αδυνατον. φηµι δη της καθ᾿ ηµας πιστεως.

Ει δ᾿ επιχειρησειε περι τοιουτων και τηλικουτων διδασκειν. . ως οραται. φηµι δη της µακαριας ταπεινοφροσυνης. ως δει· ων της οιησεως και υπερηφανιας ρυσαιτο ηµας ο Θεος Ισραηλ και µιµητας γενεσθαι της αυτου ταπεινωσεως αξιωσοι. ∆οκουντες γαρ ειναι σοφοι. Πως περι ων ουκ οιδε και ουκ εθεασατο πωποτε ειπειν καθολου τολµησειεν. . Τοινυν και δοκουσι βλεπειν µη βλεποντες οι τοιουτοι και ακουειν µηδολως ακουοντες και συνιεναι ασυνετοι οντες. ο και χειρον πασης αγνωσιας εστιν – ουτως. ουκ εις δεον εχρησατο τη αξια.ει τι γαρ και οιδε. βαδιζων και προευοµενος και τοις ιχνεσι του Ιησου και Θεου µη καταδεχοµενος επεσθαι. µωροι τω οντι γεγονασιν. και ουτοι. οιµαι. ο παρεκλινων και εξω που. καθ᾿ οσον η αναλογια και το µετρον υπαρχει της αυτων µετανοιας οµου και καθαρσεως· οις και φανερουνται τα βαθη του Πνευµατος και αφ᾿ ων ο λογος πηγαζει της του Θεου σοφιας και γνωσεως. Μη θεασαµενος δε ταυτην. ο λογω και αυτεξουσιοτητι παρ᾿ αυτου τιµηθεις. και ειδεναι τι δοκει µηδεν ολως ειδως. (24) φησιν. Και εικοτως· “Το γαρ µυστηριον µου. ως ποταµος πολυρρους κατακλυζων τας φρενας των εναντιων. πως τα κατ᾿ αυτην η τα περι αυτην αλλοις εκδιηγησεται. και τοσουτον. τα αλογα ζωα την εαυτων φυλαττει και φυσιν και ταξιν. κακως οιδεν. αισθησιν των αναγινωσκοµενων λαβειν µη δυναµενοι. Ταυτης ουν της οδου. Παντα γαρ. και τους ιδιους ορους εκαστον αυτων ουχ υπερβαινει ποτε. αρα του τοιουτου ανθρωπου εστιν επι της γης αφρονεστερος. πως εις τον νυµφωνα αυτου συν αυτω εισελευσεται. δεξια τυχον η αριστερα. εµοι και τοις εµοις”. Ουτος δε ο χειρι Θεου πλασθεις.αλλα µονοις εκεινοις ταυτα αποκαλυπτονται τοις θερµως µετανοησασι και δια της ειλικρινους µετανιας καλως καθαρθεισι. Τοις δε γε αλλοις απασιν αγνωστα και κεκρυµµενα υπαρχει και µηδολως αναπτυσσοµενα υπο του διανοιγοντος τον νουν των πιστων εις το συνιεναι τας γραφας. ωσπερ εξεστηκοτες και εκφρονες τας εαυτων ηµερας οι δυστυχεις διερχοµενοι και µηδεν των του Χριστου µυστηριων ειδοτες. Και καθαπερ εκαστος των απιστων φρονειν οιεται µη φρονων. Αρα ουχι και αυτων των τετραποδων κτηνων αλογωτερος εσται και πανταπασι κτηνωδεστερος. ουδε την ιδιαν επεγνω ασθενειαν.

ο µεν αγγελος ων. και δια ποιων των επιστηριγµατων και επιβασεων. Φρασον ουν ηµιν και ειθ᾿ ουτως ερεις παντως και πως µετα το ανελθειν εκ του αδου και επιβηναι τη γη της τε φθορας απηλλαγης και της καταρας ηλευθερωθης. δια τινων δε και οποιων των συνεργησαντων και βοηθησαντων προς την αναβασιν. Ανελθων δε οδωδως και βρυων φθοραν. ει εκ του αδου πρωτον ανηλθες και προς τη γη γεγονας. πας τις ο περι Θεου και των θειων µη διδασκεσθαι. ουδε εντος των ιδιων ορων εστη (25) η τα εαυτου συνηκεν· αλλ᾿ ως ο Εωσφορος η και ο Αδαµ υστερον. και πως τουτο σοι παθειν εξεγενετο. τι πεισονται αρα οι εξ αυτου γεννωµενοι απαντες και ετι του χοϊκου την εικονα φορουντες και θεολογειν αναγνως επιχειρουντες. τους ορους της ιδιας φυσεως υπερβας και των υπερ αυτον επιθυµησας και φαντασθεις. δικαιως απεστερηθη. αλλα διδασκειν επιχειρων. κατεπαρθεντες του ποιητου. η των κτηνων αυτων ισον η ολως αισθησιν εχοντα. µαλλον δε υπο του θανατου (26) κρατουµενος και νεκρος ων ετι. και εις ουρανους η και υπερ τους ουρανους ειναι οιοµενος και υπερανω αυτων ιστασθαι φανταζοµενος. περι του ποιησαντος τον ουρανον και την γην και παντα τα εν αυτοις διαλεγεται. αλλα δια υπερηφανιας και επαρσεως· οιονει πλινθους της ψευδωνυµου γνωσεως αλλοθεν αλλους συλλεξας και δι᾿ επιµονου µελετης εξοπτησας αυτους.ουδε ενεµεινεν εν τοις υπο του Θεου εντεθεισι τη φυσει αυτου αγαθοις. αλλα και της αιωνιου ζωης. ο δε ανθρωπος. πυργον θεολογιας και πνευµατικης γνωσεως κτησασθαι προσεδοκησε· προς δε. ου δια ταπεινωσεως και χριστοµιµητου πολιτειας προς υψος πνευµατικης γνωσεως ανελθειν ηβουληθη. πως εζησας και ισχυροτερος γεγονας του θανατου και τας εκεινου χειρας διαδραναι εξισχυσας. Ει γαρ ο κατ᾿ εικονα Θεου πλασθεις ανθρωπος και καταξιωθεις ισαγγελου και αθανατου ζωης. δια φιλοδοξιας τε και ανθρωπαρεσκειας µετα οιησεως οικοδοµησας αυτους. θανατω και φθορα και καταρα καταδικασθεις. Τον τοιουτον ουν τις αρα καλεσειεν ανθρωπον. Αλλα γαρ ειπε µοι. δια µιας εντολης Θεου παραβασιν ου µονον της αγγελικης εκεινης διαγωγης. Ειτα διδαξεις ηµας πως παλιν ανηχθης απο της . θεοι γενεσθαι προεθυµηθησαν. ουτως οιµοι και ουτος.

ει µη τον προαγοντα και αναφεροντα αυτον σχη. ουτε ο ∆εσποτης ηµων και Θεος ανευ της υπολαβουσης αυτον νεφελης του Πνευµατος. Αλλως δε και ινα δι᾿ αυτων των εργων πιστωσηται την του δουλου και την ιδιαν ο ∆εσποτης αναληψιν και εις ουρανους ανοδον και διδαξη ηµας µη λογοις µονοις εξαπατασθαι και παντα ανθρωπον πιστευειν πνευµατικον εαυτον ειναι λεγοντα. και τηνικαυτα προσδεχεσθαι και ακουειν τους λογους αυτου ως λογους Χριστου· ει δ᾿ ουν. Ει δε χωρις των ειρηµενων τουτων. ως δαιµονα αυτον αποστρεφεσθαι και µισειν. ουτως ουδε νουν ανθρωπου αναβηναι (27) προς τα εξ ων εξεπεσεν. ποιου αρµατος επιβας. ως µαινοµενον και εκφρονα και δαιµονωντα σε αποστραφησοµεθα. υπερεβης αυτους. Τι τουτο. ποιαις χρησαµενος βαθµισι. των αει µυστικως γινοµενων εν τοις εις ανδρα τελειον εις µετρον ηλικιας του πληρωµατος αναδεδραµηκοσι Χριστου. ποιοις πτεροις πετασθεις υψωθης προς ουρανους. αλλα απο του βιου και των πραξεων αυτου προτερον βεβαιουµενους. αλλ᾿ ει και νεκρους ανιστα. και µαλιστα οταν νουθετουµενον µη καταδεχοµενον ορωµεν µεταθειναι το ιδιον φρονηµα. αλλα τουτο ου ποιει. καν µυρια αλλα θαυµατα επιδεικνυται. ποια σε νεφελη υπελαβε. εν σωµατι ων χωρις σωµατος. Ινα διδαξη ηµας οτι και ο νους ηµων δεεται τινος παντως του αναφεροντος αυτον εις τον ουρανον και τα εκεισε θεαµατα υποδεικνυοντος αυτω και τα µυστηρια του Θεου εκκαλυπτοντος· ως γαρ ουκ ενδεχεται ανευ πτερυγων εις υψος πετασθηναι πτηνον. ωσπερ τον Ενωχ. και µαλιστα εαν ταις του Κυριου και των αποστολων και των αγιων πατερων διδασκαλιαις συναδωσιν οι λογοι αυτου και αι πραξεις. ελλ᾿ ετι . µεταθειναι απο της γης εις ουρανον ισχυε και αυτος παλιν ο ∆εσποτης ανευ νεφελης και των συνεποµενων αγγελων εις ουρανους ανελθειν ηδυνατο. επειδη ουτε Ηλιας ανευ του φλογερου αρµατος εκεινου σωµατικως προς ουρανον ηρθη. ∆ειξον ηµιν ταυτα και διδαξον υπερ των τοιουτων ηµας και τοτε δεξοµεθα σε περι Θεου µετριως πως και µετα φοβου και τροµου λεγοντα. και προ της πραξεως των εντεταλµενων υπο Θεου φθεγξασθαι τολµηρως επιχειρησεις. Καιτοι και τον Ηλιαν αυτον διχα του οφθεντος αρµατος.γης.

παντα εις δοξαν Θεου ποιειν. υφ᾿ ην και εσµεν και εις αιωνας αιωνων εσοµεθα. κενοφωνιας· κρατουµεν δε την οµολογιαν ηµων της πιστεως ασινη και ακραδαντον. εν η βεβαπτισµεθα. ενθα παντων ευφραινοµενων η κατοικια και ο χωρος (28) των εορταζοντων εν Πνευµατι. η πρεπει πασα δοξα. περι ου ειρηται· “Πλατυνον το στοµα σου και πληρωσω αυτο”. καν ειτε εσθιη. ην ανωθεν παρ᾿ αυτων παρελαβοµεν. ος εστιν ο αρτος ο εκ του ουρανου καταβαινων. ευρυχωροτερον σπουδαζει τουτο καθ᾿ ωραν ποιειν εις αφθονωτεραν υποδοχην του λογου της ζωης. καν ειτε πινη. εν παντι ευχαριστειν. ΘΕΟΛΟΓΙΚΟΣ ∆ΕΥΤΕΡΟΣ (29) Και κατα των επιχειρουντων θεολογειν ανευ Πνευµατος. Τοινυν και ο γενεσθαι τοιουτος αξιωθεις απο του Θεου δυναται εντετυπωµενην απαξ και οιονει εσφραγισµενην τω ηγεµονικω της ψυχης την περι Θεου εννοιαν εχειν δια παντος ενυπαρχουσαν τη ψυχη. ο ανοιγων το στοµα αυτου και ελκυων πνευµα ζωης. ως εξ αυτης εσχηκοτες το ειναι και το ευ ειναι της το παν εξ ουκ οντων παραγαγουσης σοφια. Ο ανωθεν ειληφως την του Θεου αινεσιν εν τω στοµατι δια παντος περιφερειν. δυναται δε και κατα την αποστολικην υποθηκην παντοτε χαιρειν. η εις το περιεργαζεσθαι και πολυπραγµονειν τα και αγγελοις ανεφικτα. την εν Πατρι και Υιω και Αγιω Πνευµατι της µιας θεοτητος και ασυγχυτου και αδιαιρετου Τριαδος. δι᾿ ης και ζωµεν και γινωσκοµεν και νοουµεν. αποτρεποµεθα τας διακενους των εις µηδεν ετερον ευκαιρουντων. υπο του αρτου δηλαδη της ζωης διηνεκως τρεφοµενος τε και δυναµουµενος. Ουτω γαρ ανωθεν υπο των αποστολων Χριστου και των θεσπεσιων πατερων ηµων της θεοπνευστου µυσταγωγηθεντες διδασκαλιας. αδιαλειπτως προσευχεσθαι.εµµενοντα τη πεπλανηµενη γνωσει αυτου και εις ουρανους οιοµενον το πολιτευµα και την διαγωγην εχειν. νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων· αµην. τιµη και προσκυνησις. µεθ᾿ ης και µετασταιηµεν των ενταυθα εις γαληνους λιµενας ζωης ακηρατου. Του τοιουτου καθευδοντος η καρδια .

Και παλιν· “Πας ο γεγενηµενος εκ του Θεου αµαρτιαν ου ποιει. αλλοτε αλλως µετατυπουµενα και ορον µη εχοντα στασεως. αναλογιζοµενος και σκοπων το πασιν ακαταληπτον της θεοτητος και οπως. τεκνον χρηµατιζων αυτου. και ου δυναται αµαρτανειν οτι εκ Θεου γεγεννηται”. θαυµαζειν µοι επεισιν επι τους πολλους των ανθρωπων. φριττει µου το πνευµα και οιονει εξω εµαυτου γινοµαι. Τοιγαρουν και ο ουτω συναφθεις πενυµατικως τω Θεω. οι προ του γεννηθηναι εκ του Θεου και τεκνα χρηµατισαι αυτου θεολογειν και περι Θεου λεγειν ου φριττουσι. οτι σπερµα αυτου εν αυτω µενει. ∆ια δη τουτο και οταν περι θειων και ανεφικτων πραγµατων ακουω τουτων τινας φιλοσοφουντας και αναγνως θεολογουντας και τα περι Θεου και τα κατ᾿ αυτον εξηγουµενους ανευ του συνετιζοντος Πνευµατος. Ει γαρ το γνωναι µονον εκαστον εαυτον χαλεπον και κοµιδη ολιγοις φιλοσοφουµενον. “Πνευµα γαρ ο Θεος και τους προσκυνουντας αυτον εν πνευµατι ( 30) και αληθεια δει προσκυνειν”. αµαρτανειν ου δυναται· φησι γαρ η θεολογος φωνη· “Εις τουτο εφανερωθη ο Υιος του Θεου. πας ο αµαρτανων ουχ εωρακεν αυτον ουδε εγνωκεν αυτον”. και ταυτα κενοι Πνευµατος οντες του ταυτα φωτιζοντος η και αναπτυσσοντος και αυτο τουτο το περι Θεου λεγειν τι αµαρτανοντες. ωστε εν πνευµα γενεσθαι µετ᾿ αυτου. τα εν ποσιν αγνοουντες και αυτους ηµας. ο δε γεγεννηµενος εκ του Θεου αµαρτιαν ου ποιει. ανταλλαττοµενοις των αιωνιων τα µηδενος αξια και µηκετ᾿ οντα (31) η ουδαµως οντα. µικρου δε ουδ᾿ ολιγοις εν τω καιρω τουτω και τη γενεα ταυτη. Ει ουν πας ο αµαρτανων τον Θεον ουχ εωρακεν ουδε εγνωκεν αυτον. πολλω µαλλον το γνωναι Θεον χαλεπωτερον και προσετι παντη αλογον . περι των ανεφικτων ηµιν αφοβια Θεου και τολµη φιλοσοφειν προθυµουµεθα. ινα τας αµαρτιας ηµων αρη και αµαρτια εν αυτω ουκ εστι· πας ο εν αυτω µενων ουχ αµαρτανει.εγρηγορε και εγρηγοροτος ουδεποτε του Θεου καθ᾿ οιονδηποτε τροπον χωριζεται· και τουτο δηλων ο Αποστολος λεγει· “Ο κολλωµενος τη γυναικι εν σωµα εστι και ο κολλωµενος τω Κυριω εν πνευµα εστι”. ηνικα και ο της φιλοσοφιας ερως εσβεσθη τη βιαια φορα και αντιπνευσει της κατασχουσης ηµας αµελειας και των πραγµατων του βιου.

και ελκυσαι Πνευµα εν τοις εγκατοις και ουτως ελλαµποµενους τα περι Θεου φθεγγεσθαι. Ει γαρ το κατ᾿ εικονα τοις παθεσι µη συνεχεε τε και συνεζοφωσε. τον µη παρ᾿ ετερου γεγονοτα τινος (ουδε γαρ ην προ αυτου τι πρεσβυτερον ουτε γεγονε). τον δε ποιητην εαυτου και Θεον αλογως . καθοσον οιον τε και απο Θεου ελλαµποµεθα. πρωτον µεν επιγνους επισταται εαυτον οτι δη ψυχην ζωσαν και ενυποστατον παρα του κτισαντος ειληφεν. νουν και λογον τα συνεποµενα εχουσα· και ουτως εκ των κατ᾿ αυτον τα περι Θεου νω σοφωτατω και λαµπροτατω νοει. ω ουτοι. τα περι Θεου και των θειων εξερευνατε. Ουδε γαρ ανυποστατον τον ενυποστατον και τρισυποστατον φαιη τις αν. Το δε νυν εχον πιστευε µοι εις ενα Θεον. ως χρηµατισαι τεκνα αυτου. Ουτω δε καλως περι Θεου νοων και αµα οµολογων. κατ᾿ εικονα του κτισαντος εαυτον αποδεικνυσι ψυχην λογικην τε και νοεραν και αθανατον περιφεροντα. αλλ᾿ ανουν παντως και αλογον κατηγορει εαυτον. µεθ᾿ ου και το θειον Πνευµα συνεκπορευεται. µητε πεποιηκοτα εαυτον. τον αει οντα και προοντα και αϊδιως εσοµενον ενα Θεον εν τρισιν υποστασεσιν. Κινειται γαρ νοειν απο του κινουντος ανωθεν Πνευµατος οτι δη ο Θεος και Πατηρ. ο και ουτω θεολογειν εφιεµενος. ως τινες των λιαν ανοητων υπελαβον (αυτοµατως γαρ το µη ον γενεσθαι αδυνατον). Μεταβηναι δει πρωτον ηµας εκ του θανατου εις την ζωην. γεννα τον οµοουσιον αχρονως και αϊδιως Υιον (32) µηδαµως εξ αυτου χωριζοµενον. ο το παν εξ ουκ οντων τω εαυτου Λογω υποστησαµενος και δυναµει του Πνευµατος αυτου συνεχων αυτο και διακρατων. εξ οµοουσιου Πατρος. αλλ᾿ εκ των κατ᾿ αυτον τα υπερ αυτον διδασκοµενος εν τρισιν οµοουσιοις προσωποις προσκυνει την µιαν θεοτητα. πρεσβευων ορθως την αληθειαν. καλως διατιθεσθαι. οµουσιον ον τω Υιω. Αλλα τι τα εαυτων αφεντες. νω και λογω τοις οµοουσιοις και ενυποστατοις δεδηµιουργηµενην· ει δ᾿ ουν. αυτη δε τριµερης εστι.και ασυνετον και φυσιν Θεου και ουσιαν εξερευναν. των θειων εµπιπτων ιδιωµατων. ειθ᾿ ουτω δεξασθαι σπερµα εν εαυτοις ανωθεν του ζωντος Θεου και γεννηθηναι υπ᾿ αυτου. Ποθεν γαρ αν αλλοθεν και εκ ποιων αρα των χαρακτηρων κατ᾿ εικονα του κτισαντος εσται. Ει δε ταυτα µεν τις εαυτω προσµαρτυρει και ορθως επιγραφεται.

αλλ᾿ ως ο νους υπαρχει εν τη ψυχη τον δε λογον εχει παρ᾿ εαυτω. Εγωγε ουν πιστευω οτι. η του Πνευµατος προϋπεστη. Ζωη γαρ και ζωοποιον το Πνευµα το Αγιον. . ουτως αµηχανον Υιον συν Πατρι ανευ Αγιου λεγεσθαι Πνευµατος. (33) και ολον τον Πατερα εν ολω και µονω τω συναϊδιω Υιω και ολον τον Υιον εν ολω και µονω τω Πατρι και τω Πνευµατι. ιν᾿ εκ των κατα σε τα υπερ σε µυσταγωγουµενος της εικονος µη επιλαθη. ασυγχυτως. τον Υιον ουχ υστερον γεννηθεντα η γεγονοτα. ουτως ουδε ο Πατηρ και Θεος. την µιαν τρισυποστατον και συναΐδιον και οµοουσιον. Τουτο γαρ η εικων και τουτο πεπλουτηκαµεν ανωθεν το αφοµοιωθηναι Θεω τω Πατρι και την εικονα φερειν του γεγεννηκοτος και κτισαντος· ταυτη γαρ και ανθρωπον προσκυνουντες µιαν αυτω προσαγοµεν την τιµην. επειδη και εν ολω τω ενυπαρχοντι σοι νω. ολος ο λογος εστι και το πνευµα εν τοις δυσιν η ψυχη αδιαιρετως. Πως γαρ τον ζωντα Θεον διχα ζωης υπαρξαι ποτε. προσκυνουµεν και τιµωµεν αυτον δια την κοινην εικονα του κτισαντος.των ειρηµενων αποστερει το γε εφ᾿ εαυτον. αλλ᾿ ως ανθρωπον ενα. αδιαιρετον τε και ασυγχυτον ουσιαν και φυσιν. ο δε νους τον λογον απογεννα και εξαγει δι᾿ αυτου την βουλησιν της ψυχης. ως µιαν των ολων αρχην και ενα Θεον τον δηµιουργον του παντος. η του Υιου. αλλ᾿ ως αδιαιρετα εχοντι τα τρια εν εαυτω και ασυγχυτα· και ουχ ως τρια οντα. αλλ᾿ αµα µεν εχουσι το ειναι υπο Θεου. ης προς αυτου ηξιωθης. τω οµοιω τροπω ο Θεος και Πατηρ εν ολω υπαρχει Πνευµατι τω Αγιω και τον Θεον Λογον γεγεννηµενον εχει ολον εν εαυτω· και καθαπερ αδυνατον διχα ψυχης λογον η νουν ειναι. ουδεν µοι των εθνικων διενηνοχε ο τοιουτος· οκνω γαρ ειπειν κτηνων η ερπετων και θηριων. ωσπερ ου προϋπεστη η προϋφισταται η ψυχη του νοος η ο νους του εξ αυτου γεννωµενου λογου. το Πνευµα το Αγιον εκπορευτον µεν. ου διαιρουντες η προτιµωντες τουτων εν των τριων. Τοιγαρουν οµολογει µοι τον Πατερα ου προοντα γεννωντα. συναΐδιον δε και οµοουσιον αυτω συν Υιω τω Πατρι· προσκυνει ολον το Αγιον Πνευµα εν ολω και µονω τω συναναρχω Πατρι. ως νουν εχοντι και εµψυχω και λογικω.

τη διανοια προς τα πρωτοτυπα και µαθε ακριβως οτι ο τον Υιον του Θεου απαρνουµενος και αυτον απαρνειται τον τουτου γεννητορα. ο λεγω. Νους γαρ µη προϊεµενος λογον ουδε λογον ετερου εισδεξεται· πως γαρ. συνανειλες και τον τουτου γεννητορα. ουτω δη και ο ηµετερος νους το γενναν αει τον λογον φυσικως λαβων εκ Θεου. Τοινυν και ει ενος λειπετε τουτων ο ανθρωπος των τριων. αλλ᾿ εκλειποµεν αµα. και εαν µη.Ουτω µοι εκ των θειων ιδιωµατων ων επιφερη νοων και τα περι Θεου του ταυτα σοι δωρησαµενου. ου µην αλλα γαρ και το τον λογον απογενναν· εαν ουν του φυσικως απογενναν στερηθη. ον αδιαιρετον εχει και συνουσιωµενον εν εαυτω. συνανειλες ταυτη τον νουν και τον λογον· καν µονον ενδιαθετον λογον. ως µιας οντα ουσιας και φυσεως. οιονει τεµνοµενος και διχοτοµουµενος του συνοντος αυτω λογου. Ισοτιµον οµολογουµεν και οµοουσιον και οµοδυναµον τον Πατερα συν Υιω και τω Πνευµατι. ανενεργητον το ολον ζωον πεποιηκας. την Αγιαν Τριαδα. Μεταβηθι τοιγαρουν. εικονα του λογου την ωδινουσαν τεκειν ληψοµαι. ανθρωπος ειναι ου δυναται· καν γαρ τον νουν συστειλης. πως ουχι και του Αγιου Πνευµατος . ιν᾿ ως πατερα και δηµιουργον οι εξ αυτου γεννηθεντες και γεγονοτες γνωριζωµεν και σεβωµεθα τον Θεον. δηµιουργησας σε κατ᾿ εικονα αυτου και τοις αυτου συνδοξασας σε ιδιωµασιν. Καθαπερ γαρ το αναπνειν ηµεις φυσικως εχοµεν και το πνευµα εν ηµιν αυτοις. εαν τουτον ανελης. ει δοκει. ουτω και ο νους το λογιστικον φυσικως εχειν εν εαυτω. Και ινα σαφεστερον. ως ενα Θεον ευσεβως την αγιαν και οµοουσιον και συναναρχον προσκυνει Τριαδα και ορα οιοις σε τετιµηκεν ο Θεος αγαθοις. ο απαξ κωφευθεις και της οικειας παρακινηθεις φυσεως. Ο δε τον Πατερα και τον Υιον απαρνουµενος. ως µιαν αρχην και εξουσιαν και κυριοτητα· ισοτιµον ισθι και οµοτιµον και οµοουσιον τον εν σοι νουν συν τω λογω και τη ψυχη. συνεστειλες αυτω και τον λογον και εσται ανους και αλογος· (34) καν την ψυχην. Τουτο γαρ η τιµη και το ειναι απο Θεου. Καθαπερ ουν η συλλαβουσα το βρεφος γυνη. εκ των σωµατικως επισυµβαινοντων ποιησωµαι. εαν µη εις τον επιτηδειον φυσικως τεκη καιρον. συν αυτω < τω > εµβρυω απολλυται. νεκρουται και εις ουδεν εστι χρησιµος.

ως κοινον αµφοτερων. τα υπερ σε εκ των κατα σε και αφ᾿ ων εικων εδειχθης Θεου· των αλλων απαντων κτισµατων υπερτιµηθεις τη του λογου αξια. ουτω και ο Θεος και Πατηρ δια του µονογενους Υιου και Λογου αυτου. Ο τοινυν η µειζονα η ελαττονα ενα τουτων των αλλων προσωπων αποκαλων. δι᾿ ου και αρχεις και βασιλευεις αυτων. Τουτων εν και το αυτο θεληµα γνωριζε. ουδε ο λογος των αµφοτερων µειζων η ελαττων. ανθρωπε. και το Πνευµα το Αγιον δια των συναϊδιων Πατρος και Υιου εγνωρισθη ηµιν τοις πιστοις και γνωριζεται. το της ψυχης θεληµα. ως συµπροσκυνουµενον και συνδοξαζοµενον αυτοις παρα πασης πνοης. (35) Εννοει µοι. ον εν αρχη εσχεν εν εαυτω και εχει γεγεννηµενον αχωριστως και υπερ λογον. τον δε Υιον γεννασθαι τον αει αδιαιρετως προς τον γεννωντα Πατερα οντα συναϊδιως και µηδαµως εξ αυτου χωριζοµενον. ουδε η ψυχη του νοος.αρνητην εαυτον και µη βουλοµενος αποδεικνυσιν. ουτω µοι νοει και ευσεβως οµολογει και επι της αγιας και οµοουσιου και αδιαιρετου Τριαδος τον µεν Πατερα γενναν αφραστως τον Θεον Λογον. ως ουκ εστι µειζων ο νους της ψυχης. αλλ᾿ εν ενι εκαστω αµα των τριων νοουµενων η ορωµενων εν µια τη ουσια και εν ενι τω θεληµατι. τοις ακουουσι γνωριµον γινεται η δια ζωσης φωνης η δια γραµµατων. η το Πνευµα το Αγιον τουτων δη των συναναρχων και οµοτιµων µειζον η ελαττον εστιν· ολως γαρ ταυτα εν τη αγια και οµοτιµω Τριαδι ου χρη εννοειν. ωσπερ ο νους ο ανθρωπινος δια του λογου – καλον γαρ αει και δια παντος του λογου εν τοις αυτοις διατριβειν. Και καθαπερ του νου τον λογον γεννωντος. ινα δυνηθη βλεψαι τοις νοεροις οφθαλµοις και επιγνωναι καλως εαυτον κακειθεν µαθειν οτι. ως αν δυνηθης τρανωθηναι τα αισθητηρια και γνωναι καλως τα εν σοι κεκρυµµενα της βασιλειας µυστηρια – και η ψυχη δια των δυο τουτων γνωριζεται. ισθι οτι. η ο Υιος του Πατρος. το δε Αγιον Πνευµα εκ του Πατρος εκπορευεσθαι συµφυες ον και συνηνωµενον τοις οµοουσιοις Πατρι τε και Υιω. ουτως ουδε ο Πατηρ του Υιου. επειδη ουτω πασι τοις ελλαµποµενοις ανωθεν και ηµιν τοις ταπεινοις . µη συγχεοµενων αυτων δηλαδη η διαιρουµενων εις τρια. ουπω του βυθου των παθων την κεφαλην του νοος ανενηξατο.

ως µητε αρχην περι αυτον εννοεισθαι µητε τελος ευρισκεσθαι . µενει των ιδιων ορων εντος. αναρχον. ως ειρηται. Ο γαρ πιστευων οτι ο Θεος παντων εστι ποιητης και οτι τα παντα εξ ουκ οντων παρηγαγε. οτε ουκ ην ο Θεος. ο αφραστος.τους γαρ αιωνας αυτος εποιησε και προ πασης αρχης αυτος ην. τη µνηµη και τω λογω αγιαζοµενος – (36) τρισυποστατον πιστευε και πιστευων συνοµολογει µοι τρανως και ανυποστολως. ακαταληπτον. εν Πατρι και Υιω και Αγιω Πνευµατι ευσεβως οφειλουσι προσκυνεισθαι. . τοσουτον συγκατεβη τη ασθενεια ηµων. η πως τη συνουσια η τη ενωσει.ινα παλιν επι τοις αυτοις γενωµαι.γνωριζοµενον τε και αποκαλυπτοµενον εστιν εν Αγιω Πνευµατι ευδοκια του Πατρος δι᾿ Υιου. Ταυτα ενα Θεον πιστευε. ου µονον ουκ ανθρωποις εννοησαι γεγονε ποτε. Οιδε γαρ κτισµα εαυτον εκεινου και ταλλα παντα. ο αορατος. αλλ᾿ ουδε ταις ανω δυναµεσι καταληπτον εξεγενετο το της υπερουσιου φυσεως ακαταληπτον. ανυµνει και δοξαζει αυτον ως δηµιουργον των απαντων και ουδαµως την ακαταληπτον αυτου φυσιν περιεργαζεται. υπο Θεου κτισθεις. ος και ηγνοηθη ηµιν περι πολλους προτερον θεους πλανωµενοις και λατρευουσι τη κτισει και προσκυνουσιν ειδωλοις. τα τε εν ουρανω.αλλ᾿ ην µεν αναρχος. ως µητε εις εν συγχεοµενων των τριων υποστασεων. εστι δε των ολων αρχη και εσται αϊδιως εις απειρους και ατελευτητους αιωνας ο απροσιτος. ος και κατελεησας ηµων την αγνοιαν. οσον ινα γνωµεν οτι εστι Θεος τελεια Τριας. αυτον δε τον του παντος ποιητην. Τουτων την υπερουσιον ουσιαν της µιας θεοτητος τε και βασιλειας . παντων ποιητην και δηµιουργον ορατων τε και αορατων. ακτιστον. . ο πασιν ακατανοητος τοις υπ᾿ αυτου γενοµενοις. εν µια τη ουσια και φυσει και δοξη και ενι θεληµατι. τον πεποιηκοτα γινωσκων· και προς αυτον τον γενεσιουργον απο της καλλονης αναγοµενος των κτισµατων. τα τε επι της γης και τα εν τοις καταχθονιοις. ανεξιχνιαστον. αει οντα και προοντα. ανερµηνευτον. η ποση τω µεγεθει. γηΐνοις ουσιν ετι και ταπεινοις. µητε διαιρουµενων εις τρια των φυσικως ηνωµενων· εν γαρ ενι τουτων εκαστω τα συναµφοτερα νοουµενα καθορωνται. Ου γαρ ην χρονος ποτε. (37) Οποια δε εστι τη ουσια. ο ανεκδιηγητος. η που. η ποδαπη τη ιδεα.

τρισυποστατος. ο κατανοουµεν του ειπειν. Του γαρ ολου των απειρων εκεινων θαλασσων ποσον οιει οραν τον τοιουτον. τοσουτον παρ᾿ ηµων γινωσκοµενος. Ουδεις ουδαµως· ου γαρ δυναται ποτε το µηδεν ον υπο ανθρωπινης εννοιας εννοηθηναι και ενσηµανθηναι ονοµατι. Τον ουν αορατον και ακατανοητον και τουτο παρα πασης µαρτυρουµενον της θεοπνευστου Γραφης τις ανθρωπων η αγγελων ερµηνευσαι ισχυσει. η τουτο αυτο το υδωρ οποιον εστι µη ειδως. καλον το υδωρ. Θεος ο αει ων. καν ει λιαν διαβατικωτατος ησθα και θεωρητικωτατος .Και µη µοι τας απο της θειας Γραφης λεγειν επιχειρησης θεολογιας· προς γαρ τας βλασφηµους εκειναι των αιρετικων αντιθεσεις προς των θεολογων ερρεθησαν. καθορα. παντοδυναµος. ουχ οιος δε εστι. εν νυκτι παρα των αιγιαλον ισταµενος και λαµπαδα φαινουσαν κρατων. λιµνας και φρεατα και θαλασσας ποταµων υποτιθεµενος· ο δε ηρετο µαθειν την φυσιν. ην δε απειρος τουτου και αγευστος· αυτος δε εξηγου τουτω τα περι της φυσεως των υδατων και οτι. Εαν ουν ανθρωπος τις πηρος τας οψεις µη θεασαµενος ποτε πηγην υδατος ευρεθη. οσον τις πελαγος αοριστον υδατων θαλασσης. κτιστης και δηµιουργος των απαντων. φησι. την ιδεαν. παντεποπτης. ανενδεης. αλλα δοκει πως καθοραν απο του µερους και το απειρον των υδατων τεκµαιρεσθαι. Τι προς ταυτα αν τω πυνθανοµενω σου απεκριθης. προσµαρτυρουσα µονον αυτω το αει ειναι και το ο ων. Πλην οµως ακριβως βλεπει το υδωρ οποιον και απλανως. οτι απροσιτος ουσα η θεια φυσις και ακατανοητος δηλονοτι. το δε ακατανοητον παντη και αφραστον· αυτο γαρ πολλακις. (38) Ει δοκει δε. Αλλ᾿ εκεινο εννοει µοι. ει και µη εφικνειται ειπειν ποταπον. Και οιδε µεν οτι θαλασσα το ορωµενον και οτι πελαγος αχανες και οτι θεαθηναι ολον υπ᾿ αυτου των ουκ ενδεχοµενων εστι· το δε ολον. ει και µη ορα. παντοκρατωρ. εκφρασαι ολως ουκ εφικνουµεθα. αυτην αυτου την ποσοτητα και πως κινειται και ποθεν την αρχην εχει και πως δια παντος εκχειται και ουκ εκλειπει. Παριστησι δε πασα θεια Γραφη δια πασων των περι Θεου λεγοµενων εννοιων και λεξεων οτι εστιν. υπερφυης. Παντως µικρον η ουδεν. την ποιοτητα. και παραδειγµατι αµυδρω τω σκοπω του λογου χρησοµεθα. Εγωγε ουν οιµαι.

Αλλως δε θεασασθαι τουτον αµηχανον ει µη δια της (39) των εντολων αυτου ακριβους φυλακης. νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων· αµην. τον µισθον της θεοπτιας κοµισονται και κοινωνοι θειας γενησονται φυσεως και θεοι και θεσει και υιοι Θεου χρηµατισουσιν εν Χριστω Ιησου τω Κυριω ηµων. οµοουσιον και οµοθρονον. τουτο και το Πνευµα το Αγιον. διδασκαλιας ετερου ου δεηθησεται· εχει γαρ αυτον ολον εν εαυτω µενοντα και κινουµενον και λαλουντα και µυσταγωγουντα αυτον τα κεκρυµµενα τουτου µυστηρια κατα το υπ᾿ αυτου ειρηµενον οσιωτατον λογιον· “Το µυστηριον µου. µη παραφθειροµενης δηλονοτι τη αµελεια και καταφρονησει της εργασιας αυτων εν µηδενι µηδαµως. αλλα διατηρουµενης και εργαζοµενης εµµελως και σπουδαιως. Ουδεις αν ουδαµως. τουτο και ο Υιος. Τοιγαρουν “και οσοι τω κανονι τουτω στοιχησουσιν” “ου µακραν ευρεθησονται της βασιλειας των ουρανων” αλλα κατα αναλογιαν της σπουδης και της µετα προθυµιας και εν χαρα εργασιας αυτων. και οτι εν ταυτα πνευµα οµοτιµον. και ει τι ο Υιος. ουδ᾿ οποιον εστι τη ποσοτητι και ποιοτητι διδαξαι τον απειρως περι την µεθεξιν και θεωριαν εχοντα του τοιουτου καν ποσως ηδυνηθης. φησιν. . η συντοµωτερον η βραδυτερον. ει τι ο Πατηρ. πλειον η ελαττον. ισχυσει καν ολως ποτε. ουδαµως παραστησαι τω λογω ισχυσας την τουτου αρχην και ουσιαν και κινησιν. Ει δε περι ρεουσης και ορωµενης και κρατουµενης ουσιας ουτως ουκ εφικνουµεθα τι ειπειν η διερµηνευσαι τω λογω τοις πυνθανοµενοις ηµων. ω η δοξα και το κρατος συν τω Πατρι και τω παναγιω Πνευµατι. εµοι και τοις εµοις”. ΘΕΟΛΟΓΙΚΟΣ ΤΡΙΤΟΣ (40) Και οτι. Ο δε γε ιδειν καν ποσως αξιωθεις τον Θεον εν τη απροσιτω δοξη του απειρου και θειου φωτος αυτου τω τροπω ω προειρηκαµεν.την διανοιαν. πως αν τις των αγγελων η των απαντων αγιων τους αγνοουντας τα περι Θεου και τα κατ᾿ αυτον διδαξαι. οιος εστιν ο το παν ουσιωσας και τινα τα της ουσιας και δοξης αυτου. τις εστιν η φυσις αυτης και ποθεν η εκ ποιων ειδων την συστασιν εχει.

οποταν προς τον Πατερα και Θεον αναγωµεθα τω συναναφεροντι Πνευµατι δια του Λογου και τας χειρας εκτεινωµεν προς αυτον και τα οµµατα. αλλον παλιν παρακλητον ονοµαζων το Πνευµα. ο συναναρχος Υιος του Πατρος. ενθα ολος οΥιος και Θεος ονοµαζεται. η οµοθρονος. και ολον εκεισε ειναι το Πνευµα το Αγιον. η οµοδοξος. “Πατερ ηµων” λεγοµεν “ο εν τοις ουρανοις”. ποτε δε τριας οµολογουµενος τριαδικως ανυµνειται εν διηρηµεναις ταις υποστασεσιν. η µια εξουσια και παντοκρατορικη κυριοτης και βασιλεια. Οπηνικα δε τω µονογενει του Πατρος Υιω εν τω συνετιζοντι Πνευµατι . και ολον εκεισε ειναι τον Υιον δια του Πνευµατος εν οις ολος ο Θεος και Πατηρ ανυµνειται. η µια ταυτα φυσις και δοξα και συµφυΐα. Ουτω δε µυσταγωγηθεντες παρα του Πνευµατος ταυτα ουτως εχειν οµοουσιως και οµοτιµως τα προσωπα. η µια θεοτης. ως ειδεναι ολον εκεισε ειναι τον Πατερα µετα του Πνευµατος.Αει µεν ο Θεος υµνουµενος τε και παρ᾿ ηµων δοξαζοµενος ο αναρχος Πατηρ. εις Θεος και εστι και λεγεται. ος ποτε µεν µονας θεωρουµενος τε και πιστευοµενος µοναδικως παρ᾿ ηµων και λατρευεται. η οµοουσιος Τριας. ενθα ολος ο Πατηρ τω Υιω συνοµολογειται και συνδοξαζεται. η οµοτιµος ουσια και τρισυποστατος. βαπτιζειν προτρεποµενου εις ονοµα Πατρος και Υιου και Αγιου Πνευµατος και παλιν ουτω λεγοντος· “Ο Πατηρ µου µειζων µου εστιν” ετερον εαυτον παρα τον Πατερα δεικνυντος. ως παρ᾿ αυτου του ενος της τρισυποστατου θεοτητος Κυριου ηµων Ιησου Χριστου µεµυσταγωγηµεθα. το συναΐδιον και οµοουσιον του Πατρος και του Υιου παναγιον Πνευµα. η των ολων αρχη και υποστατικη και δηµιουργος δυναµις. Εντευθεν ουν ηµιν η χαρις εννοειν διδωσι το εν κατα παντα της τρισυποστατου και οµοουσιου θεοτητος τε και βασιλειας και το ταυτον και ωσαυτως ον των αυτης υποστασεων της αϊδιου δοξης και αχωριστου ενοτητος. και “Εγω απ᾿ εµαυτου ποιω ουδεν” και παλιν· “’Ερωτησω τον Πατερα και αλλον παρακλητον πεµψει υµιν το Πνευµα (41) της αληθειας ο παρα του Πατρος εκπορευεται”. ειτ᾿ ουν ασυγχυτους ειναι τας υποστασεις αυτων και αδιαιρετους αµα εν τη µια τουτων και θεια των ολων υποστατικη φυσει τε και αιτια.

ουκ εξωθεν ταυτα συνεπαγοµενον. ειρηνης. το φωτιζον.προσερχοµεθα τας ευχας αποδουναι. Πνευµα χαρας µεταδοτικον. αλλ᾿ ως εν τω Πατρι τον Υιον και το Πνευµα. πραοτητος. ο αναλλοιωτος εξ αναλλοιωτου. αλλ᾿ αυτο εκεινο υπαρχον παν οτιουν και εστιν αγαθον· εν οις γαρ εγκατοικησεις. το τρεφον οµου και ποτιζον. το εκ του φωτος φως. διδασκαλιας κρατηρ. Πνευµα ποθου και ποθον εµποιουν. το ενδοξον. το σοφον. ο εκ Θεου Θεος. το ελεουν. Τοιγαρουν και ουχ ως διαιρουντες το ατµητον της ολικης εναδος. εχουσιν ουσιωδως εν εαυτοις το παν αγαθον”. Πνευµα ζωης και συνεσεως. εγκρατειας. . περιεργιας και πονηριας φυγαδευτηριον. αυτοδυναµον. Πνευµα το αγαθον. ο εξ αιωνιου αιωνιος. Πνευµα αγαπης. ο εκ του απροσιτου απροσιτος. Πνευµα θειον υποµονης. ευφροσυνης. το ηδυ. ο ακαταληπτος εξ ακαταληπτου. ελθε και ενσκηνωσον και µεινον εν ηµιν αχωριστως. Πνευµα µυστηριων δηλωτικον. η εκ της ζωης ζωη. αµεριµνιας των κατω. οµοδυναµον. εν δε τω Υιω το Πνευµα και τον Πατερα. το δυναµουν. γνωσεως. αδιαιρετως. πιστεως. ο µονος εκ µονου. ιλασθητι ταις αµαρτιαις ηµων”. θεωριας των ανω. παντοδυναµον. συναναρχον. αγιαζον και µεταποιουν και φωτιζον ηµων τας καρδιας. µετανοιας θυρα. εν δε τω Πνευµατι τον Πατερα προσκυνουντες και τον Υιον· α και µιαν φυσιν δοξαζοµεν µιας τρισυποτατου θεοτητος. ο αφραστος εξ αφραστου. ο αναρχος εξ αναρχου. προφητειας πηγη. πασαν δε αρετην συνεισφερον τη εισοδω σου. αυτοθελητον. το φιλανθρωπον. σωφροσυνης. οµοουσιον. “Ο µονογενης Υιος” λεγοµεν “ο συναΐδιος Λογος του Θεου και Πατρος. ο εξ αϊδιου αΐδιος. αµαρτιας αναιρετικον. αµνησικακιας. διωκτηριον ακηδιας. τρισι θεοις και ουχ ενι τον υµνον προσφεροµεν. σοφιας. την εισοδον τοις αγωνιζοµενοις υποδεικνυον οια δη θυρωρος. αρραβων ουρανων βασιλειας. ο ακατανοητος εξ ακατανοητου. ως οµοουσιον και οµοτιµον τω Υιω και τω Πατρι και ως θεους τους υποδεχοµενους σε εργαζοµενον και πασαν µεν αµαρτιαν εξαφανιζον. Πνευµα αγιωσυνης (42) και τελειοτητος. συναΐδιον. αµελειας απελατηριον. Ουτω δε και το Πνευµα το Αγιον επικαλουµενοι λεγοµεν· “Το Πνευµα το Αγιον το εκ του Πατρος αφραστως εκπορευοµενον και δι᾿ Υιου ηµιν επιφοιτων τοις πιστοις.

αλλ᾿ ως δι᾿ ενος της Τριαδος. τα τω Πατρι δοκουντα ως οικεια θεληµατα εκπληρουν. οτι εκ του Πατρος εκπορευεται και δια του Υιου διδοται τοις αναξιοις ηµιν. Ως γαρ εξ οφθαλµου. ουχ ως µη θελον πεµποµενον η διανεµοµενον. ολον εν ταις υποστασεσιν ενιζοµενον και ολον εν τη υπερουσιω εναδι τρισσουµενον· τον αυτον τρια τοις προσωποις και εν τη ενοτητι της ουσιας ειτε φυσεως χρη λεγειν. ασυγχυτον τε και αδιαιρετον. ονοµα δε αυτου Τριας. εις ων ταυτα Θεος. αλλ᾿ ενα ταυτα Θεον αδιαιρετως ταις υποστασεσι διαιρουµενον και ασυγχυτως (43) τη ενοτητι της µιας ουσιας ενουµενον εγνωµεν. την µη τεµνοµενην εναδα τε και θεοτητα διαιρουντες. (44) Καλον γαρ παλιν τα αυτα εν τοις αυτοις αναλαβειν και ειπειν. ουτως εκ Θεου του Πατρος Θεος εκπορευεται το Πνευµα. ητοι πηγης υδατος. Και παλιν ετερωθι περι του Πνευµατος.υπερουσιον. Ει γαρ και σαρκα ανελαβεν. Ου γαρ αλλο και αλλο και αλλο ετερας και ετερας φυσεως. ουτω φησι· “Το Πνευµα της αληθειας. εις εκφυλους αλλοτριοτητας ασυνετως εκκλινοντες. επειδη και το εντρυφαν τοις τοιουτοις αει ηδονην εµποιει τω τα τοιαυτα θεοπρεπως ειδοτι τρυφαν και τας ψυχικας αισθησεις . Τη γαρ φυσει και τη ουσια και τη θελησει αµεριστος η Αγια Τριας. το εκ της ουσιας εκεινης απαραλλακτως ειναι δηλων. Ει ουν ο Πατηρ πνευµα εστι. ο παρα του Πατρος εκπορευεται”. ος υπερανω παντος ονοµατος ονοµαζοµενου και λογου και ρηµατος ων υπερκειται και πασης διανοιας καταληψιν υπερεκπιπτει. Υιος και Αγιον Πνευµα. µηδεν ων. Αλλα συνες εντευθεν πως εν τα τρια η αγια λεγει Γραφη. διο και φησι· “Πνευµα ο Θεος και τους προσκυνουντας αυτον εν πνευµατι και αληθεια δει προσκυνειν”. ταις δε υποστασεσι προσωπικως ονοµαζεται Πατηρ. Ουτω γαρ και ο µονογενης αυτος Υιος του Πατρος το κατα παντα οµοτιµον και οµοουσιον και οµοθρονον εαυτου µεθ᾿ αµα των οµοουσιων Πατρος και Πνευµατος πασιν ηµιν διετρανωσεν ουτως ειπων· “Εγω και ο Πατηρ εν εσµεν”. αυτου του Υιου. φρονουµεν. Πνευµα το Πνευµα το Αγιον. αλλα και ταυτην θεωσας πνευµατικην απειργασατο. υδωρ ο ποταµος εκπορευεται. και ο εξ αυτου γεννηθεις Υιος πνευµα δηλονοτι εστι· και τουτο δηλων ο Παυλος ελεγε· “Το δε πνευµα ο Κυριος εστιν”.

οµοτιµον και οµοδοξον. ο δακτυλος. η θυρα της βασιλειας των ουρανων. ινα µηδεµιαν ανισοτητα υπεροχης η υφεσεως υπολαβης εν τοις τρισι της Τριαδος προσωποις. πως ο Θεος και τα περι Θεον και τα απο Θεου και τα εν τω Θεω παντα εν φως εστιν. συναΐδιον. η ειρηνη. πιστει δε µονη ταυτα παραδεξαµενος µεχρι τουτου στηθι. εν πνευµα εστιν εν τρισι προσωποις ειτ᾿ ουν υποστασεσι γνωριζοµενον ο Θεος ( καθως εφη τουτο παραδηλων ο Υιος “εν”). οµοθρονον. ωσπερ ειρηται. η αγαπη. η αναστασις αυτου φως. το στοµα αυτου φως. µητε µην ολως καθ᾿ οιονδηποτε τροπον εν αυτοις χωρισµον· ου γαρ δια τουτο. µηδεν περαιτερω πολυπραγµονων εκζητησης. οι στεφανοι της ζωης. η πηγη της ζωης φως.ο Πατηρ φως εστιν. το προσωπον αυτου φως· η χειρ. αλλ᾿ οπως δια µονων των ονοµατων τα προσωπα. ισοδυναµον. αυτας δη τας υποστασεις.αυτου ο λογος θειος καθαγιαζει. οµοουσιον.ινα καθ᾿ εν σοι τα αδιαιρεται διαιρων ειπω . η γη των πραεων. “Πνευµα” φησιν “ο Θεος”. η φωνη αυτου ως εκ . η αληθεια. “Ο Θεος φως εστι” και φως απειρον τε και ακαταληπτον· τα γαρ περι αυτον φως εισιν ενουµενα τε και διαιρουµενα τοις προσωποις αδιαιρετως και . εκδιδαχθης. το υδωρ το ζων φως. Προς τουτοις και τα εξ αυτου παντα φως εισιν ως εκ φωτος ηµιν χορηγουµενα· η ζωη φως. Ει ουν “ο Θεος πνευµα εστι” και το “πνευµα ο Κυριος” και ο Κυριος πνευµα παρα της θειας καλειται Γραφης. τουτο δε και ο Υιος. ο παραδεισος. αυτα τα των αγιων ενδυµατα φως· ο Χριστος ο Ιησους. και ουτω σε ταυτα µυσταγωγησοµεν. ο Υιος φως εστι. η του παραδεισου τρυφη. οµοφυες. το ποτηριον του τιµιου αυτου αιµατος φως. ακαταληπτα παντη τα υπερ ταυτα και πληροφορουµενος και οµολογων. αυτη φως η βασιλεια των ουρανων· ο νυµφων φως. η παστας. ο σωτηρ και βασιλευς του παντος. Ινα δε ειδης και τα της θειας φυσεως ιδια. (45) ασυνθετον. αχρονον. φως· ο αρτος της αχραντου σαρκος αυτου φως. η αθανασια φως. εν εκαστη των υποστασεων προσκυνουµενον και εν πασι τοις ιδιωµασιν αυτου και χαρισµασι καθορωµενον. το Πνευµα το Αγιον φως· εν ταυτα φως απλουν. οι οφθαλµοι αυτου φως· ο Κυριος φως. Ουτω ταυτα µαθων και ουτω καλως τα περι Θεου µυσταγωγηθεις. ειρηνται. Ταυτα δια τουτο ουτως ειρηται πνευµα εν.

την εν µοναδι τριαδικου προσκυνουµενην φωτος. το ελεος αυτου. Και ινα µη κατοκνησω καθ᾿ εν σοι ταυτα παλιν ειπειν. (46) η χρηστοτης αυτου φως. Ωσπερ γαρ λογοι µεν ανθρωπων ρευστοι και διακενης. Ουδαµως. αλλα και ενεργει. αυτην ουσιωδως τα παντα ειναι µοι νοει την µιαν υπεραρχιον αρχην. φως ων απροσιτον τε και προαιωνιον. Ουτω τοιγαρουν ουτε το υδωρ το παρ᾿ ηµιν ως το υδωρ εκεινο το ζων. Αλλα αληθειαν Θεου το µη ειπειν σε λογον ψευδη προς τινα. αλλ᾿ ηµιν µεν ως ανθρωποις. ο ασπασµος αυτου φως. η αγαθοτης αυτου φως. ουτε ο αρτος ο παρ᾿ ηµιν ως εκεινος ο αρτος εστιν. τουτο ειποις ειναι “ειρηνην την υπερεχουσαν παντα νουν”. ο Θεος. Την των ανθρωπων αγαπην καλεσεις Θεον. ενυποστατος τε υπαρχει και ζων. Απαγε της βλασφηµιας! Αλλ᾿ ειρηνην την εις αλληλους εν τω µη διαµαχεσθαι η αµφιβαλλειν περι τινος. ουτω δη και η αληθεια. Εις γαρ Θεος εν Πατρι και Υιω και Αγιω Πνευµατι. εκεινω δε ταυτα προσεστιν ως Θεω. αρρευστος. αλλα καθαπερ . ο δε του Θεου Λογος ζων τε εστι και ενυποστατος και ενεργης. ο και πολυωνυµον υπαρχον καλειται παντα τα ειρηµενα και τουτων ετερα πλειονα· και ου µονον ταυτα καλειται. Τι ουν. η ευσπλαγχνια. Και ινα προς τοις ειρηµενοις και ετερα σοι φωτα Θεου παραδηλωσω τινα. η ραβδος. Θεος αληθης. Ουµενουν. η πιστις φως. Πατηρ ονοµαζεται ο Θεος. ο κοκκος του σιναπεως. η αµπελος η αληθινη. ζην λεγοµεθα και ηµεις· αγαπη ο Θεος. οσα αν δια προφητων και αποστολων ακουεις λεγοµενα περι της ανεκφραστου και υπερουσιου θεοτητος. υπερ εννοιαν και υπερ λογον ανθρωπων εστιν· ατρεπτος. η ζυµη. αγαπην εχουσιν εις αλληλους και οι λιαν αµαρτωλοι. Ταυτα τοιγαρουν και ετερα τουτων.φωτος φως. ως παρα των εξ αυτης της πειρας διδαχθεντων και τη θεωρια πιστωθεντων και βεβαιωθεντων περι των προσοντων καλων τω υπεραγαθω Θεω εµαθον. πατερες καλουνται και των ανθρωπων οι πλειονες· Υιος Θεου ο Χριστος και Θεος. η ελπις. πνευµατα λεγονται και ηµων αι ψυχαι· ζωη ο Θεος. ο Παρακλητος φως· ο µαργαριτης. υιοι παλιν ανθρωπων ηµεις· Πνευµα Θεου το παναγιον Πνευµα. Ει δε και εν ηµιν τα πλειονα τουτων η και παντα προσειναι λεγονται. η βακτηρια και η παρακλησις αυτου φως.

Πως δει πληρωθηναι τον ανω κοσµον και οποιος τις εστι και κατα τινα τροπον πληρωθησεται. ο ανω κοσµος ου πληρωθησεται. ενοικον εχουσα τον Θεον η τοιαυτη. (49) Κεφαλαια του λογου. απαντα φως εκεινα και φως εν ο Θεος. ΒΙΒΛΟΣ ΤΩΝ ΗΘΙΚΩΝ ΛΟΓΟΣ Α΄. γ΄. µαλλον δε συν τω φωτι εχει και ταυτα ο εχων εκεινο το φως. Περι της του Λογου σαρκωσεως και κατα τινα τροπον δι᾿ ηµας εσαρκωθη. Πως ενουνται τω Χριστω και Θεω και εν γινονται µετ᾿ αυτου παντες οι αγιοι. στ΄. β΄. η΄. Αλλα γαρ συναµα τουτοις και εγρηγορσις λεγεται ο Θεος. Μερικη τις φυσιολογια περι της του κοσµου κτισεως και της πλασεως του Αδαµ. χαριτι και φιλανθρωπια του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου. Γινεται δε και πραος και ταπεινος· ταυτα δε παλιν φως συν τοις ειρηµενοις εισι. ων γενοιτο και παντας ηµας επιτυχειν και εν απολαυσει τουτων πλουσια γενεσθαι. ως διεγειρων προς τα καλα την ψυχην του ανθρωπου εφ᾿ ην κατοικει. Περι της παραβασεως και της εξοριας του Αδαµ. ζ΄. Πως αυθις η κτισις µελλει ανακαινισθηναι και γενεσθαι καινους ουρανους και καινην γην κατα τον θειον Αποστολον. . νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων· αµην. συνδιαιτωµενη και συνευφραινοµενη ταις ταξεσι των ουρανιων δυναµεων. ου µετασχων τις τη µετοχη εκεινου µετοχος αµφοιν γινεται παντων ων ειποµεν αγαθων. παντος αγαθου. (47) ος αυτη γινεται παν αγαθον· και ουχ υστερειται. ω η δοξα και το κρατος συν τω Πατρι και τω Αγιω Πνευµατι. Οποια εσται η εσχατη λαµπροτης της κτισεως· εν ω και περι αγγελων και περι ψυχης. δ΄. α΄. αλλ᾿ εµπιπλαται και περισσευει αει εν πασι τοις απορρητοις εκεινοις αγαθοις του Θεου. ε΄.ανωθεν ειρηται. Οτι ει µη παντες οι προωρισµενοι κατα γενεας και γενεας τεχθησονται εως εσχατης ηµερας και πληρωθησονται.

Α µεν ουν απολογησασθαι και ειπειν εδει προς τους αντιδιατιθεµενους ηµιν και τας πικρας γλωσσαλγιας αυτων αις το προσπεσον απαν οµου κατασυρεται. ως αν τινες οιονται. Εις το ρητον του Ευαγγελιου· “Και απεστειλε τους δουλους αυτου καλεσαι τους κεκληµενους εις τους γαµους και ουκ ηθελον ελθειν”. Χρεων δε αρτι της προς εκεινουτς ληξαντας στασεως ιδειν και κατασκοπησαι και σκεψασθαι τινα τα υπο Θεου χαρισθεντα ηµιν. ικανως εχει και ως ο Λογος τον λογον ευωδωσεν. ον ηµιν απ᾿ αρχης εχαρισατο κτισεως. Και τις εστιν ο γαµος ο µυστικος του Θεου. τοις πρωτοπλαστοις δεδωκεν εξ αυτης αρχης. παρ᾿ ου πασιν ευοδουται το κατορθουµενον. τις ο πλουτος της προς ηµας αυτου αγαθοτητος. αλλ᾿ η ανωθεν και απο της του Πνευµατος συµµαχιας. αρχην του λογου ποιουµενος τον Θεον. (50) Ο Θεος ουχι τον παραδεισον µονον. ι΄. και τινα τα µετα ταυτα διαδεξοµενα τους προσκυνητας της Τριαδος ηµας. ια΄. τις δε ο νυν βιος και τις ο κοσµος ουτος υφ᾿ ον και µεθ᾿ ον το παν οραται κινουµενον. (51) ουτε αφθαρτον . Μερικη τις φυσιολογια περι της του κοσµου κτισεως και της πλασεως του Αδαµ. (50) Οτι ου χρη προ της εργασιας των εντολων και της εις αρετην προκοπης τε και τελειωσεως τα κεκρυµµενα µυστηρια της βασιλειας των ουρανων ερευναν των αµυητων τινα· και οτι εν τη δευτερα του Κυριου ελευσει παντες αλληλους γνωριζουσιν οι αγιοι. ιβ΄. καν ει τι των τιµιωτερων εστιν. ινα µη εξ ηµων η τα της ευδροµιας του λογου και των ευστοχων βολιδων αυτου. Παυλω τω θειω πειθοµενους. Αρξοµαι δε εντευθεν.θ΄. τις η πλασις ηµων και πως παρεβηµεν την δοθεισαν ανωθεν εντολην και των αθανατων εκεινων αγαθων εξεπεσοµεν. Οτι και παντες οι αγιοι τον Λογον του Θεου εν εαυτοις συλλαµβανουσι τη Θεοτοκω παραπλησιως και γεννωσιν αυτον και γενναται εν αυτοις και γεννωνται υπ᾿ αυτου· και πως υιοι και αδελφοι και µητερες αυτου χρηµατιζουσιν. α΄. Εις τον ρητον του Ευαγγελιου· “Ωµοιωθη η βασιλεια των ουρανων βασιλει”.

αφθαροτος µεν. (52) Ορας πως τουτον ολον τον κοσµον. ου µην αλλα και τον ουρανον και τα εν αυτω εν πεντε ηµεραις παραγαγων. αρσεν και θηλυ εποιησεν αυτους”. τω ανθρωπω εξ αρχης δεδωκεν ο Θεος. ετεραν δε ουδαµως. αλλα πολλω µαλλον προ εκεινου την απασαν γην. Και εποιησεν ο Θεος τον ανθρωπον. ηµερα πεµπτη”. υλικος δε και αισθητος παραχθεις· τουτον. µετα το ειπειν· “Και εγενετο εσπερα και εγενετο πρωΐ. “Και ευλογησεν αυτους ο Θεος λεγων· αυξανεσθε και πληθυνεσθε και πληρωσατε την γην και κατακυριευσατε αυτης και αρχετε των ιχθυων της θαλασσης και των πετεινων του ουρανου και παντων των κτηνων και πασης της γης και παντων των ερπετων των ερποντων επι της γης”. ∆ιο και επιφερων φησι· “Και ειπεν ο Θεος· Ιδου δεδωκα υµιν παντα χορτον σποριµον σπειρον σπερµα ο εστιν επανω της γης· και παν ξυλον ο εχει εν εαυτω καρπον σπερµατος σποριµου υµιν εσται εις βρωσιν και πασι τοις θηριοις της γης και πασι τοις πετεινοις του ουρανου και παντι . ως ενα παραδεισον. ταυτην δη ην ηµεις κατοικουµεν. Αλλα µη φανη σοι τουτο παραδοξον. ει µη ταυτην εν η και νυν. τω Αδαµ και τοις εξ αυτου εις απολαυσιν δεδωκεν. Γεγραπται γαρ· “Εν αρχη εποιησεν ο Θεος τον ουρανον και την γην· η δε γη ην αορατος και ακατασκευαστος”. αλλ᾿ ως εν τη του Αδαµ πλευρα ουσης και αυτω συνουσης· και τουτο µετα ταυτα σαφεστερον γνωσεσθε. ως ειρηται. Καθεξης δε τα λοιπα απαντα εργα της του Θεου δηµιουργιας ακριβως εξηγουµενος.µονον εκεινον εδηµιουργησεν. Αρσεν δε και θηλυ λεγει ουχ ως της Ευας ηδη γενοµενης. αναµεινον δε τον λογον και εξ αυτης της θειας Γραφης αποδειξει τουτο σαφεστατα. αλλ᾿ ουτος ο κοσµος ωσπερ τις παραδεισος υπο του Θεου γεγονεν εις. κατ᾿ εικονα Θεου εποιησεν αυτον. και τα εν τη γη απαντα. τη εκτη ηµερα επλασε τον Αδαµ και πασης της ορωµενης κτισεως κυριον αυτον και βασιλεα κατεστησε. ως ειρηται κατοικουµεν ηµεις. Ποιαν γαρ αλλην γην λεγει. επηγαγε· “Και ειπεν ο Θεος· ποιησωµεν ανθρωπον κατ᾿ εικονα ηµετεραν και καθ᾿ οµοιωσιν και αρχετωσαν των ιχθυων της θαλασσης και των πετεινων του ουρανου και των κτηνων και πασης της γης και παντων των ερπετων των ερποντων επι της γης. Και ουτε η Ευα παραχθεισα ην τοτε ουτε µην ο παραδεισος.

πασι λεγω”. ως ειδως οτι εις απειρα πληθη και αναριθµητα εµελλε το γενος ηµιν πληθυνθηναι επι της γης. Ταυτα δε εν ταις εξ ηµεραις συνετελεσεν ο Θεος· και ακουε της θειας Γραφης τουτο δηλουσης σαφεστατα. πλησιαζοντες τω Θεω και τας πηγαζουσαις αυγαις της θεοτητος. Οσα γαρ τω Αδαµ ειπεν. καθως και προς τους αποστολους υστερον ο αυτος δια του ζωντος Λογου εφη· “Α δε λεγω υµιν. οποιαν δε ζωην και διαγωγην εχειν εν αφθαρτω κοσµω αφθαρτοι διατηρουµενοι και αθανατοι. ανακεφαλαιωσαµενος τον . ει µη απεθανον. τω Αδαµ και ηµιν τοις εξ αυτου δεδωκεν εις απολαυσιν και ουχι τον παραδεισον µονον αυτω εχαρισατο. εννοει µοι οσοι εµελλον ειναι οι απο κτισεως κοσµου γεννηθεντες. ηµερα εκτη· και συνετελεσεν ο Θεος εν τη ηµερα τη εκτη τα εργα αυτου α εποιησε. Ωσπερ ουν χωραν µιαν η αγρον ενα. εχαρισατο. Ειδες πως τα ορωµενα απαντα. αρρητος παντως τω οντι και λογισµοις ανεπιβατος. τοτε επηγαγεν ουτως ειπων· “Και ειδεν ο Θεος παντα οσα εποιησεν και ιδου καλα λιαν· και εγενετο εσπερα και εγενετο πρωΐ. τα τε εν τη και τα εν τη θαλασση.ερπετω ερποντι επι της γης”. ως ειρηται. Ει γαρ και παραβαντες την εντολην αυτου και βιουν και αποθνησκειν κατακριθεντες εις τοσουτον πληθος οι ανθρωποι εγενοµεθα. αµεριµνον τε και αµοχθον διανυοντες βιον. ινα τα αυτα παλιν ειπω. Αλλ᾿ επι το προκειµενον επανελθωµεν. Μετα γαρ το ειπειν· “Και εποιησεν ο Θεος τον ανθρωπον. και κατεπαυσεν ο Θεος εν τη ηµερα τη εβδοµη απο παντων των εργων αυτου ων ηρξατο ο Θεος ποιησαι”. την µεν ψυχην λαµπροτεραν εκαστου γινεσθαι. κατ᾿ εικονα Θεου εποιησεν αυτον· αρσεν και θηλυ εποιησεν αυτους και ευλογησεν αυτους” και τα λοιπα καθεξης. αναµαρτητον δηλονοτι και αλυπον. οπως τε κατα προκοπην της φυλακης των εντολων του Θεου και της εργασιας των αγαθων εννοιων εις τελειοτεραν εµελλον αναγεσθαι κατα καιρον δοξαν τε και αλλοιωσιν. ουτω τον κοσµον απαντα τω Αδαµ. Ειτα βουλοµενος διδαξαι ηµας οπως εποιησε τον ανθρωπον ο Θεος και ποθεν. το δε αισθητον και υλωδς σωµα εις αυλον και πνευµατικον υπερ αισθησιν πασαν µεταποιεισθαι τε και µεταβαλλεσθαι· οποση δε και η εκ της µετ᾿ αλληλων διαγωγης (53) ευφροσυνη και αγαλλιασις ηµιν προσγινεσθαι εµελλεν. ως προς παντας ηµας ταυτα ελεγε.

ως προειδως τα παντα. αποκαθιστα. ταξει και καταστασει ευκοσµω την κτισιν εδηµιουργησε και τας µεν επτα ηµερας εις τυπον των επτα αιωνων των υστερον µελλοντων διελθειν εταξε. Μετα γαρ το κτισαι παντα εξ ουκ οντων και αυτον πλασαι τον ανθρωπον και καταπαυσαι αυτον τη εβδοµη ηµερα απο παντων των εργων αυτου ων ηρξατο ποιειν. οπερ χρη εννοειν ουτως· εποιησε δε ο Θεος τον ανθρωπον χουν λαβων απο της γης. ως αν το αυτου οικητηριον περιφανεστατον και ενηλλαγµενον η δια παντων και ινα τοις µεν αγνωµοσι φιλοις και πονηροις και αυτοις τοις προσκεκρουκοσι των υπο χειρα και δουλων. ουτω πως παλιν φησιν· “Αυτη η βιβλος γενεσεως ουρανου τε και γης. “και ενεφυσησεν εις το προσωπον αυτου πνοην ζωης και εγενετο ο ανθρωπος εις ψυχην ζωσαν”. ουτε οικον ενα περιφραξας ολην αποτελει. αλλα µετα την παραγωγην πασης αµα της κτισεως κατα ανατολας τουτον εφυτευσεν. αλλα εις πολλα την µιαν διαχωρισας. την δε εις αµπελωνα αφοριζει. τον δε . ενθα και παλατια οικοδοµει και οικους κατασκευαζει. εν ενι δε µερει και τοπω (54) τερπνω τε και περικαλλει τας κατασκηνωσεις ποιειται. αβατος εσται. ωσπερ τινα βασιλεια εν ενι µερει του κοσµου τουτον φυτευσας. Τον ουν τροπον της δηµιουργιας δηλον ποιησας ηµιν. ∆ιατι ουν εν τη εβδοµη ηµερα ουκ εποιησε τον παραδεισον µελλοντα γενεσθαι. και εθετο εκει τον ανθρωπον ον εποιησε. την µεν σποριµην ειναι εα.λογον. λουτρα τε κτιζει και παραδεισους φυτευει και παντοιας εκεισε απολαυσεις επινοει και φραγµον εξωθεν τουτων απαντων περιτιθει. ει και µηδενα πτοειται. τοτε εφυτευσε τον παραδεισον εν Εδεµ κατα ανατολας. τοτε καθαπερ ανθρωπος τις βασιλευς η αρχων και πλουσιος την υπ᾿ αυτου δεσποζοµενην χωραν και γην ουτε πολιν πασαν περιτειχισας µονον ποιει. κλεις τε και πυλας ανοιγοµενας και κλειοµενας ποιει· ου µονον δε. Επειδη ο Θεος. αλλα και φυλακας. τοις δε γνησιοις και πιστοις φιλοις και αυτοις τοις ευγνωµοσι δουλοις ακωλυτος η προς αυτον υπαρχη εισοδος τε και εξοδος· ουτω δη και ο Θεος τω πρωτοπλαστω εποιησε. ετεραν χερσον ειναι αφιησιν. ει ποτε τινες τοιουτοι φανωσιν. οτε εγενετο”· και µετ᾿ ολιγα· “Και επλασεν ο Θεος τον ανθρωπον χουν απο της γης”.

εν ω πρωτη και δευτερα καθεξης (55) αι επτα ανακυκλουσαι τας εβδοµαδας αποτελουσι. (55) Τοιγαρουν και επλασθη σωµα µεν εχων ο Αδαµ αφθαρτον. Ουδε γαρ νυν µεν ουκ εστι. Επειδηπερ τω κυκλω τουτων των ηµερων συναριθµεισθαι ταυτων ουχ ηρµοζεν. και ως βασιλευς αθανατος εν αφθαρτω κοσµω. Ορα δε οτι ουδε γεγραπται· “Εποιησεν ο Θεος τον παραδεισον”. Τινος ουν ενεκεν την ηµεραν. ητις εστιν η ογδοη. θανατω αποθανεισθε“. και εγενετο”. Επει δε και νοµον αυτοις δεδωκεν εντειλαµενος µη φαγειν εκ µονου του ξυλου εκεινου.παραδεισον εφυτευσε µετα ταυτα. ταις προλαβουσαις επτα ου συνηψε το Πνευµα το Αγιον. β΄. αλλ᾿ εν παση τη υπ᾿ ουρανον. ου λεγω µονω τω παραδεισω. ουδε οτι “Ειπε· Γενηθητω. αλλα νεαρους αει και µαλα δη το ηδυνον εχοντα και αφραστον την ηδονην τοις πρωτοπλαστοις και την τρυφην εµποιουντας. (56) καταφρονησας δε ηπιστευσε τω πλαστουργω και δεσποτη ουτως ειποντι αυτω· “Η δ᾿ αν ηµερα φαγησθε απ᾿ αυτου. καρπους παντοδαπεις και ποικιλους εχον µητε φθειροµενους καν ολως µητε εκλειποντας. πιστοτερον τον σκολιον ηγησαµενος οφιν ουτως ειποντα· “Ουχι . αλλ᾿ εξωθεν τουτων εκεινην ειναι εχρην ως αρχην η τελος µη εχουσαν. ως του µελλοντος αιωνος οντα σηµαντικον. µελλει δε γενεσθαι και αρχην ληψεσθαι· αλλα και ην προ των αιωνων και εστι νυν και εσται εις αιωνας αιωνων. εν µεσω δηλονοτι του παραδεισου. οτε παντως ελευσεται και ηµιν εσχατως αποκαλυφθη ανεσπερος µια ηµερα και ατελευτητος εν τω καθ᾿ηµας γινοµενη. ον περιτειχισας οιονει πως ο τουτου δηµιουργος εισοδον εθετο αυτοις δι᾿ ης εισησεσαν και εξηεσαν. υλικον µεντοιγε και ολον ουπω πνευµατικον. αλλ᾿ οτι “εφυτευσεν αυτον και εξανετειλεν ετι εκ της γης ο Θεος παν ξυλον ωραιον εις ορασιν και καλον εις βρωσιν”. κατεστη υπο του δηµιουργου Θεου. Περι της παραβασεως και της εξοριας του Αδαµ. Επρεπε και γαρ τοις αφθαρτοις αυτων σωµασιν αφθαρτον και την τροφην επιχορηγεισθαι· οθεν και αµοχθος ην αυτων η διαγωγη και ακαµατος η ζωη. αρχην δε λαβειν λεγεται. πολλας εν τουτω τας πρωτας και τοσαυτας τας εβδοµους απεργαζοµενας ηµερας.

ει µη απο του ξυλου ου ενετειλαµην σοι τουτου µονου µη φαγειν. ουχ ως εν αυτω µελλοντων παλιν τω αισθητω τε και υλικω παραδεισω µετα την ανακλησιν επαναγεσθαι· ουδε γαρ δια τουτο µεχρι του νυν ετηρηθη. παντα αυτοµατως προσφερουσα. ιν µη κακειθεν εξερχοµενος ο Αδαµ αµοχθον εχη και αυθις βιον. απ᾿ αυτου εφαγες. εσεσθε ως θεοι γινωσκοντες καλον και πονηρον· και εφαγεν απ᾿ αυτου”.θανατω αποθανεισθε. φοβηθεις εκρυβην”. τοτε αυτους. Αλλα τουτο µεν ου ποιει. αλλ᾿ η δ᾿ αν ηµερα φαγητε. (57) ουδε τουτου χαριν ου κατηρασατο αυτον ο Θεος. κοπων και ιδρωτων απηλλαγµενον. ωσπερ εκ παλατιων βασιλικων και οικων πανευπρεπων. Επει δε ειπειν εκεινος το ηµαρτον ουκ ηθελησε.”. τουναντιον µαλλον µεν ουν και αιτιαν προσηψε τω παντα καλα λιαν πεποιηκοτι Θεω εν τω ειπειν· “Η γυνη ην δεδωκας µοι. αυτου δη λεγω του παραδεισου. εκεινον εδει καταραθηναι µαλλον. την δε λοιπην απασαν γην. ινα εν ταυτη τη γη ως εξοριστοι διατελωσι και υπεροριοι. αλλα δια το τυπον αυτον επεχειν της µελλουσης ακαταλυτου ζωης και εικονα τυγχανειν της αϊδιου βασιλειας των ουρανων· ει γαρ µη τουτο ην. προκατηρασατο αυτην ουτως ειπων· “Επικαταρατος η γη εν τοις εργοις σου· εν λυπαις φαγη αυτην πασας τας ηµερας της ζωης σου· ακανθας και τριβολους ανατελει σοι και φαγη τον χορτον του αγρου τον τοις θηριοις και τοις αλογοις ζωοις αφωρισµενον· εν ιδρωτι του προσωπου . εξωθει και εκβαλλει. την ασχηµοσυνην αυτου καλυψαι πειρωµενος. Ιδων ουν εαυτον γυµνον ο Αδαµ εκρυβη και φυλλα συκης ραψας περιεζωσατο. επει. “Και ευθυς εταξε την φλογινην ροµφαιαν του φυλαττειν την εισοδον του ξυλου της ζωης “. κακεινη παλιν τω οφει την αιτιαν επεγραψατο και µετανοησαι και προσπεσειν τω ∆εσποτη η συγχωρησιν εξαιτησασθαι ουδαµως ηβουληθησαν.”. ευθυς εγυµνωθη της αφθαρτου καταστολης και δοξης και της φθορας γυµνοτητα ενεδυσατο. Οθεν και του Θεου ειποντος αυτω· “Αδαµ. αυτη εδωκε µοι και εφαγον”. “Της φωνης σου“ φησιν “ηκουσα και την γυµνωσιν µου κατανοησας. ως εν αυτω και της παραβασεως γενοµενης. Προς µετανοιαν δε αυτον εκκαλουµενος ο Θεος φησι προς αυτον· “Και τις ανηγγειλε σοι οτι γυµνος ει. που ει. ως εφαµεν. αφθαρτος ην καθως και ο παραδεισος.

τι ποιει. εφ᾿ εαυτον εµελετα ο αηρ συσταληναι και µη δουναι τω προσκεκρουκοτι αναπνοην· τα θηρια και παντα τα ζωα της γης. Τι ουν. ευθυς και τουτω τα παντα ωσαυτως καθυποταττει. οτι γη ει και εις γην απελευση “. αι πηγαι βρυειν ουκ εµελλον· ουκ εβουλοντο ρεειν οι ποταµοι. Επειδη γαρ η αφθονος τρυφη. καταφρονησαντα αυτου. φθαρτω φθαρτη γεγονυια. οτε παλιν εκεινος ανακαινισθη και πνευµατικος. Τοιγαρουν και (58) εξελθοντα του παραδεισου αυτον πασα η κτισις. τα αστρα οφθηναι τουτω ουχ ειλοντο. Εικοτως ουν εδει τω εις φθοραν και θανατον κατενεχθεντι δια της παραβασεως ρευστην και φθαρτην ωσαυτως γην κατοικειν και τοιαυτης αξιως µετεχειν τροφης. τοτε και αυτην . Ο δηµιουργησας τα παντα και πλασας τουτον Θεος. Ειδες πως καταραθεισα η γη προτερον και της προτερας αυτοµατου βλαστησεως στερηθεισα. η σεληνη φαναι ουκ εφερε. ουκετι υποταγηναι τω παραβαντι εβουλετο· ο ηλιος λαµψαι ουκ ηθελεν. αναστελλει την ορµην των κτισµατων απαντων. εως του επιστρεψαι σε εις την γην εξ ης εληφθης. Ινα εργαζοµενη µεν παρ᾿ αυτου εν ιδρωτι και κοπω παρεχη τα εξ αυτης συµµετρως φυοµενα εις αυταρκη χρειαν αυτω. παραβηναι µελλοντα προ καταβολης κοσµου γινωσκων την εντολην τον Αδαµ και την εκ παλιγγενεσιας αυτου ζωην και αναπλασιν δια της ενσαρκου γεννησεως του µονογενους αυτου Υιου και Θεου προορισας. αφθαρτος και αθανατος γενηται. εις ληθην των παρα Θεου γεγονοτων αγαθων και εις καταφρονησιν αυτον της δοθεισης ηγαγεν εντολης. µη εργαζοµενη δε µενη ακαρπος. ακανθας και τριβολους µονον προσφερουσα. Συγκρατει παντα τη οικεια δυναµει και ευσπλαγχνια και αγαθοτητι. η υπο Θεου παραχθεισα εκ του µη οντος. ετραχυνθησαν απαντα ευθυς κατ᾿ αυτου· ο ουρανος καταπεσειν δικαιως επ᾿ αυτον οιονει πως κεκινητο και η γη επι του νωτου φερειν τουτον ουκ εστεγε. εν κοπω κατεδικασθη δικαιως και ιδρωτι την γην εργαζεσθαι και ουτω κατ᾿ ολιγον εξ αυτης ως υπο οικονοµου τινος κοµιζεσθαι τας τροφας. γυµνωθεντα τουτον της πρωην θεασαµενα δοξης. ουτως τον παραβατην εδεξατο. Ου χαριν και διατι.σου φαγη τον αρτον σου. θεασαµενη. η αφθαρτος και ακαµατος διαγωγη. ινα τω δι᾿ ου γεγονεν ανθρωπω δυλευσασα.

Ηλιας δε εν αρµατι ανεληφθη πυρος. εις ληθην και αγνοιαν του πεποιηκοτος αυτους Θεου κατηνεχθησαν και ου µονον ειδωλα και δαιµονας ως θεους εσεβασθησαν. ει µετα το εξοριστον αυτον παρ᾿ αυτου γενεσθαι τους ευαρεστησαντας αυτου υιους ουτως τη µεταθεσει και µακροζωΐα ετιµησε και της φθορας. αλλα και αυτην την κτισιν την εις υπηρεσιαν αυτων υπο του Θεου δοθεισαν αυτοις θεοποιησαντες. εβιωσε και απεθανεν· ουτω δε οµοιως και οι εξ αυτου. Αλλ᾿ Ενωχ µεν µετα ταυτα ευαρεστησας Θεω υπ᾿ αυτου µετετεθη. του παραδεισου εκβληθεις ο Αδαµ ετεκνωσεν. δοξης και τιµης και συµπαθειας ηξιωσεν ενδον εασας ειναι του παραδεισου αυτον.ελευθερωθεισα της δουλειας η κτισις η υπο του Θεου τω προσκεκρουκοτι υποταγεισα και αυτω εκδουλευσασα συνανακαινισθη αυτω και αφθαρτωθη και πνευµατικη ολη γενηται· τουτο γαρ προ καταβολης κοσµου ο πολυευσπλαχνος Θεος και Κυριος προωρισατο. αληθεστερον ειπειν. επι δε του Καϊν ουκετι· και τουτο γνοντα τον Καϊν λυπηθηναι λεγεται εως θανατου και εντευθεν προς φθονον και φονον του αδελφου προχωρησαι. ητοι της εις γην αποστροφης και της εν τω αδη καταβασεως. Τοινυν και νεαραν την µνηµην εχοντες οι τοτε ανθρωποι της εκπτωσεως. ει µετα την αποφασιν την κατα του Αδαµ και του σπερµατος αυτου εξενεχθεισαν. ταυτη ελατρευσαν. Ουτως ουν επι χρονους τα περι Θεου κατα διαδοχην διδασκοµενοι υπ᾿ αλληλων τον ποιητην αυτων οι παλαιοι επεγινωσκον. εσεβοντο τον Θεον και ως δεσποτην ετιµων αυτον. Υστερον δε πληθυνθεντων των ανθρωπων και την εαυτων διανοιαν εκ νεοτητος επι τα πονηρα εκδεδωκοτων. (59) υπο του Αδαµ και της Ευας ταυτην εκδιδασκοµενοι. αυτους ηλευθερωσεν υστερον τεθνηξεσθαι η. Αλλα τουτων ουτω σοφως εκ Θεου γεγονοτων. ει µη παρεβη την εντολην. αλλαγησεσθαι µελλοντας. εις πασαν τε ασελγειαν (60) και ακαθαρτον πραξιν εαυτους εκδεδωκασι . ποσης αν αυτον εκεινον. ∆ια δη τουτο και ο Αβελ συν τω Καϊν θυσιας εκ των υπαρχοντων αυτοις αυτω προσεφερον· οθεν και επι µεν του Αβελ τη προσφορα και θυσια προσεσχηκεναι τον Θεον γεγραπται. του Θεου δεικνυντος εκ τουτων οτι. η και µετα το παραβηναι ει µετενοησε.

τον ουρανον και τα υπ᾿ αυτον απαντα ταις πραξεσι ταις ατοποις αυτων. κατα τον θειον Αποστολον. ο πλαστουργος και κτιστης Θεος ηνωσε τη εαυτου ακαταληπτω και απροσιτω θεοτητι.. ως το θεοποιηθηναι αυτο τουτο και λατρευθηναι ισα και θεω παρα τον πεποιηκοτα και κτισαντα. Χρεων δε εξ εικονος τινος την του Λογου σαρκωσιν και την εκ της αειπαρθενου Μαριας απορρητον γεννησιν αυτου θεωρησαι και γνωναι καλως το της οικονοµιας εκειθεν µυστηριον το αποκεκρυµµενον προ των αιωνων εις σωτηριαν του γενους ηµων. Αλλα προσεχετε. τον αυτον δη τροπον και εκ της αγιας θεοτοκου και αειπαρθενου Μαριας εψυχωµενην σαρκα λαβων ζυµην οιονει και µικραν απαρχην εκ του φυραµατος της φυσεως ηµων. εις σωµα γυναικος ολοκληρον απετελεσε· και την απαρχην του πνευµατος. ητοι εκ της ψυχης οµου και του σωµατος. τον αερα. ην συν τη εµψυχωµενη σαρκι ειληφεν. παρακαλω. τη ακριβεια του λογου· εσται γαρ ηµιν τε ωφελιµος ο λογος και ταις µετεπειτα γενεαις. τοτε κατηλθεν επι γης ο Υιος του Θεου και Θεος αναπλασαι τον συντριβεντα. (60) Καθαπερ ουν εν τη πλασει παλαι της προµητορος Ευας την του Αδαµ πλευραν εψυχωµενην ελαβεν ο Θεος και εις γυναικα ταυτην ανωκοδοµησε – δια τουτο γαρ ουδε ενεφυσησεν εις αυτην ως εις τον Αδαµ πνοην ζωης. (61) εις ψυχην ζωσαν τελειαν πεποιηκε. γ΄. µαλλον δε τη ηµετερα ουσια ολην της θεοτητος αυτου την υποστασιν . τα αµφοτερα ανθρωπον εργασαµενος αµα . Ουδεν γαρ ετερον των αλλων απαντων ουτω µιαινει και ακαθαρτον το καθαρον εργον απεργαζεται του Θεου. Τοιγαρουν και πασα η κτισις παρα των ανθρωπων θεοποιηθεισα και προσκυνηθεισα κατερρυπωθη και εις τελειαν κατηχθη φθοραν· οτε δε ο κολοφων επληρωθη της αγαν κακιας και εις απειθειαν απαντες συνεκλεισθησαν. ο εκ της σαρκος αυτου ειληφεν. Περι της του Λογου σαρκωσεως και κατα τινα τροπον δι᾿ ηµας εσαρκωθη. αλλα το µερος.καταµιαναντες την γην. ζωοποιησαι τον τεθανατωµενον και το εαυτου πλασµα εκ της πλανης ανακαλεσασθαι.

Ωσπερ γαρ εκ της εκεινου πλευρας την γυναικα εποιησε. την ανθρωπινην τη εαυτου. τοιουτοι και οι χοϊκοι· και οιος ο επουρανιος. αµικτως τε µιξας αυτην εκεινη. Επειδη γαρ δια της σωµατικης παρουσιας αυτου ο επι παντων Θεος του αναπλασαι και ανακαινισαι τον ανθρωπον εληλυθεν επι γης και την δι᾿ αυτον καταραθεισαν απασαν κτισιν επευλογησαι. ινα καθαπερ εκεινος δια της παραβασεως αρχη της εν φθορα και θανατω γενεσεως ηµων εχρηµατισεν. τοιουτοι και οι επουρανιοι”. θεσει και χαριτι· ουτω γαρ χαριζεται αυτοις εξουσιαν του υιους Θεου γινεσθαι. ακουε νουνεχως! Πρωτον µεν την ψυχην ην ανελαβεν εζωωσε και αφθαρτωσας εθεοποιησε. ην ουδεις ουδεπω αγγελων η ανθρωπων εκτησατο. οπερ ουκ ησαν. διο και εγενοντο και αει ωσαυτως γινονται και ουδεποτε του µη γινεσθαι ληξουσι. ουτως εκ της αυτου θυγατρος Μαριας της αειπαρθενου και θεοτοκου σαρκα δανεισαµενος και αναλαβων ανευ σπορας οµοιως εγεννηθη τω πρωτοπλαστω.ενωσας ουσιωδως. και γινονται θεοι. επειτα οι του Χριστου”. ουτως ο Χριστος και Θεος δια της εκπληρωσεως απασης δικαιοσυνης απαρχη της εν αφθαρσια αναπλασεως και αθανασιας ηµων γενηται. καθα προσθεν ειρηκαµεν. Και ορα µοι του µυστηριου το καινον και παραδοξον. Και ταυτα µεν περι τουτων· εχεσθω δε και αυθις της ακολουθιας ο λογος. Τουτο γαρ βουλεται και Παυλος ουτω λεγων ο θειος· “Ο πρωτος ανθρωπος εκ γης χοϊκος. φορεσοµεν και την εικονα του επουρανιου”. δια της εις αυτον πιστεως µεταδιδους ηµιν εκ της αυτου θεοτητος. Και ακουε Παυλου τουτο παραινουντος του θειου· “Και καθως εφορεσαµεν την εικονα του χοϊκου. συγγενεις και ηµας αυτου κατα την της θεοτητος αυτου φυσιν και ουσιαν εργαζεται. Επειδη γαρ ψυχη και σωµατι τελειος εχρηµατισεν ανθρωπος οµοιος ηµων κατα παντα πλην αµαρτιας. ωκοδοµησε ταυτην εις ναον αγιον εαυτω και αναλλιωτως και ατρεπτως αυτος ο του Αδαµ ποιητης τελειος εγενετο ανθρωπος. Ελαβεν ο Θεος Λογος ην κατα (62) φυσιν ουκ ειχε σαρκα και εγενετο ανθρωπος. οπερ ουκ ην· µεταδιδωσι τοις πιστευουσιν εις αυτον της αυτου θεοτητος. το δε αχραντον . Και παλιν· “Απαρχη Χριστος. ο δευτερος ανθρωπος ο Κυριος εξ ουρανου· οιος ο χοϊκος.

την αφθαρσιαν δια της αναστασεως απολαβειν ωκονοµησεν· ου µονον δε. των µεν εκεισε κατεχοµενων αγιων τας ψυχας των αιωνιων ελευθερωσας δεσµων εξανεστησε και εις τοπον αναπαυσεως και φωτος ανεσπερου κατεταξε. συµµετοχοι αυτου της θεοτητος και της ουσιας γινοµεθα· εσθιοντες δε την παναµωµητον αυτου σαρκα. δηλονοτι παντες. συνανεστησεν· ενθεν τοι ουδε τας σφραγιδας του µνηµατος ελυσεν εξελθων. φθαρτον εστι δηλονοτι και υλικον· ταυτα γαρ απαντα φθαρτου σωµατος ιδιωµατα καθεστηκασιν. το δεσµουµενον και τυπτοµενον. Επειδη φαγων και ο Αδαµ εκ του ξυλου. επι σταυρου τε αναρτωµενον και καθηλουµενον. τα θεια λεγω µυστηρια. ελαβοµεν και χαριν αντι χαριτος”. καθως και αυτος ο θειος Παυλος φησιν οτι “οστουν εσµεν εκ των οστεων αυτου και σαρξ εκ της σαρκος αυτου “ και παλιν. αλλα και εφ᾿ ενι εκαστω των παλαι αγιων εγενετο και µεχρι του νυν αει γινεται. Το γουν µυστηριον τουτο ου µονον τω ρηθεντι τροπω γεγονεν απ᾿ αρχης Χριστου εν ολω τω κοσµω. τα δε σωµατα αυτων ουκετι. ειθ᾿ ουτως το σωµα. και δια τουτο την το επιτιµιον δεξαµενην ψυχην της του θανατου τιµωριας πρωτον ανεστησε τε και εζωωσε και εθεωσεν. κατα την παλαι εξενεχθεισαν αποφασιν αποστρεφειν δια του θανατου εις γην. Το γαρ εσθιον και πινον. ου ενετειλατο αυτω ο Θεος µη φαγειν. αλλα και των θυρων κεκλεισµενων ακωλυτως εισηρχετο και εξηρχετο. συσσωµοι αυτου και συγγενεις εν αληθεια ολοκληρως γινοµεθα. Τουτο δε γινοµενοι. ει και εθεωσεν. το κοπιουν και ιδρωτας φερον. ηµεις. οµοιοι αυτω τω φιλανθρωπω Θεω και ∆εσποτη ηµων κατα χαριν γινοµεθα. ∆ιατι δε ουκ ευθυς συν τη ψυχη και το σωµα οπερ ανελαβε πνευµατικον και αφθαρτον απειργασατο. ευθυς µεν τον της ψυχης παραβας απεθανε θανατον. αλλ᾿ ετι φθαρτον αυτο και υλικον περιεφερε. και αυτο το σωµα πνευµατικον. Λαµβανοντες γαρ το του ∆εσποτου ηµων και Θεου Πνευµα. τον δε του σωµατος (63) µετα πολλους υστερον ενιαυτους. ανακαινιζοµενοι και . οθεν και απεθανεν και εν µνηµειω κατετεθη νεκρος. αλλα κατελθων εν τω αδη. αλλ᾿ ειασεν αυτα εν σοροις µεχρι της κοινης αναστασεως.αυτου και θειον σωµα. οτι “εκ του πληρωµατος αυτου της θεοτητος. θειον παντη και αϋλον. Μετα δε το αναστηναι αφθαρτον.

Και οτι τουτο εστιν αληθες. αυτον δηλαδη τον οµοιον ηµιν γενεσθαι καταξιωσαντα βλεποντες και βλεποµενοι υπ᾿ αυτου οι αξιωθεντες οµοιοι γενεσθαι αυτω. αφθαρτοποιουµενοι τε και ως εκ νεκρων ζωντες εξανισταµενοι. υστερον. αλλ᾿ ωσπερ αυτη παρηχθη πρωτον αφθαρτος. ουτω δη και τα σωµατα των αγιων υπο της ενωθεισης τη ψυχη αυτων χαριτος.ανανεουµενοι την ψυχην. ακουε Πετρου λεγοντος του αποστολου· “Ηξει δε η ηµερα Κυριου ως κλεπτης εν νυκτι. επειτα ο ανθρωπος. µητε αφθαρτα µενοντα παντελως. ουχι και το σωµα αυτου ευθυς αφθαρτον και πνευµατικον γινεται. εις την τελευταιαν εξαναστασιν αφθαρτωθηναι τελειως και και ανακαινισθηναι τηρουµενα. ινα και αυθις πνευµατικος και αθανατος ο ανθρωπος γεγονως εν αφθαρτω χωριω και αϊδιω και πνευµατικω κατοικη. ου σχηµα η ειδος η εκτυπωµα βλεπουσιν. χωριζοµενος δε παλιν του πυρος ψυχρος και µελας καθοραται και γινεται. ητοι του θειου πυρος µταλαµβανοντα. αλλα και της αφθαρσιας και της φθορας τα γνωρισµατα εν εαυτοις διασωζουσιν. ως ει τις απο µακροθεν προσωπον φιλου αυτου καθορα και διαλεγεται αυτω και προσοµιλει και φωνης ακουει αυτου. ουτω παλιν πρωτον την κτισιν απο της φθορας εις την αφθαρσιαν χρη µεταποιηθηναι. ειτ᾿ ουν αλλαγηναι. Επειδαν δε η ψυχη εξελθη και του σωµατος χωρισθη. ως και αυτοι φως εκ του φωτος Πνευµατος χρηµατιζοντες. αλλα φως ασχηµατιστον. αλλα καθαπερ σιδηρος υπο του πυρος εκπυρουµενος της λαµπροτητος µεν αυτου µεταλαµβανει και την µελανιαν ευθυς αποβαλλεται. (64) Ουτω τοιγαρουν οι απ᾿ αιωνος αγιοι. εν η ουρανοι πυρουµενοι . αγιαζονται και εκπυρουµενα διαυγη και αυτα γινονται και πολυ των αλλων σωµατων διαφορωτερα και τιµιωτερα αποκαθιστανται. ευθυς και αυτα τη φθορα παραδιδονται και εκ του κατα µικρον διαλυονται· τα δε και επι πολλους χρονους διαµενουσι. Οτι ουκ επρεπε προ της των κτισµατων ανακαινισεως τα των ανθρωπων αναστησεσθαι και αφθαρτωθησεσθαι σωµατα. οι παλαι τε και νυν πνευµατικως βλεποντες. Τινος ουν ενεκεν και δια τι. και ουτω συν αυτη και αµα αυτη και τα φθαρεντα σωµατα των ανθρωπων ανακαινισθηναι. Τοιουτος δε εκαστος των αγιων γινοµενος. µητε παλιν τελειως φθειροµενα.

(65) Καινους τοιγαρουν ουρανους και καινην γην επαγγειλαµενου αυτου. φησιν. Ορας πως δια πυρος λεγει τα παντα . Και τουτο. η ηµερα Κυριου ως κλεπτης εν νυκτι. δ΄. ουχ ως απολλυµενων τουτων. Καθαπερ γαρ τα ηµετερα λυοµενα σωµατα ουκ εις το µηδαµη µηδαµως ειναι χωρει. αλλα παλιν δια της αναστασεως ανακαινιζεται. αλλ᾿ οι εµοι λογοι το αναλλοιωτον και παγιον εξουσι. ανακαινισθησεται και ελευθερωθησεται απο της δουλειας της φθορας και· και συµµεθεξει τα στοιχεια ταυτα µεθ᾿ ηµων της εκειθεν λαµπροτητος και (66) ον τροπον απαντας ηµας το πυρ δοκιµασει. ηγουν πασα η κτισις. εν η ουρανοι ροιζηδον παρελευσονται. αλλαγησεται.(65) λυθησονται και στιχεια καυσουµενα τηκεται”. στοιχεια δε καυσουµενα λυθησονται και γη και τα εν αυτη εργα κατακαησεται”. Πως αυθις η κτισις µελλει πασα ανακαινισθηναι και γενεσθαι καινους ουρανους και καινην γην κατα τον θειον Αποστολον. ουδεις αντερει των πιστων· ουδε µην αρα τω Κυριω ταυτα λεγοντι απιστησει. δι᾿ ων ο αποστολος Πετρος γραφει. Τι τοινυν των λογων τουτων σαφεστερον γενοιτ᾿ αν. φησιν. Ποθεν τουτο δηλον. αλλ᾿ ως αναχωνευοµενων δηλονοτι και αναστοιχειουµενων εις κρειττονα τε και αΐδιον ληξιν. Κατα το του Χριστου παντως και Θεου ηµων ειποντος· Ο ουρανος και η γη παρελευσεται. κατα τον θειον αποστολον. µαθειν εστιν· “Ηξει γαρ. καν γαρ ο ουρανος. Εξ αυτων παλιν των ρηµατων του αποστολου. ουτως και η κτισις πασα δια πυρος ανακαινισθησεται. δι᾿ ων επιφερει λεγων· “Καινους δε ουρανους και καινην γην κατα το επαγγελµα αυτου προσδοκωµεν”. Κατα ποιον και τινος επαγγελµα. Παρελευσιν του ουρανου την εναλλαγην αυτου ειρηκως. Τουτο γαρ και ο προφητης ∆αυιδ προανακεκραγε ουτως ειπων· “Και ωσει περιβολαιον ελιξεις αυτους και αλλαγησονται· συ δε ο αυτος ει και τα ετη σου ουκ εκλειψουσι”. ουτω δη και ο ουρανος και η γη και τα εν αυτη παντα. οι δε λογοι µου ου µη παρελθωσιν”. Αλλα σκοπησωµεν πως η κτισις ανακαινισθησεται και εις το αρχαιον αποκατασταθησεται καλλος.

την σφοδραν επιθυµιαν φησιν. µετ᾿ ολιγα παλιν φησι· “∆ιο. ειτ᾿ ουν αναχωνευθησεται και αναστοιχειωθησεται και λαµπρα και καινοτερα ασυγκριτως της νυνι ορωµενης γενησεται. καθως και ο αγαπητος ηµων αδελφος Παυλος κατα την αυτω δοθεισαν σοφιαν εγραψεν υµιν. συνηγορους οιονει (67) των ιδιων παθων και επιθυµιων και της απωλειας ηµων σπουδαζοντες εχειν και ποιειν τας θειας Γραφας. Αποκαραδοκιαν την προσδοκιαν. οι του δικαιου Θεου υιοι δηλονοτι. τω πυρι παραδιδοται υπο του τεχνιτου και ουτως αναχωνευοµενον καινον υπ᾿ αυτου παλιν κατασκευαζεται. Ωσπερ σκευος χαλκουν πεπαλαιωµενον. παντα τα της θειας Γραφης προς την απωλειαν ηµων στρεβλουντες ηγουν παρερµηνευοντες. Ουτως δε περι τουτων του αποστολου γραψαντος Πετρου. υπο του δηµιουργου των ολων δια πυρος λυθησεται. επηγαγεν· “Η γαρ αποκαραδοκια της κτισεως την αποκαλυψιν των υιων του Θεου απεκδεχεται”. αλλα και νυν οι πλειστοι η και οι παντες σχεδον ειπειν πασχοµεν εξ αγνοιας. ποταπους δει υπαρχειν ηµας εν αγιαις αναστροφαις και ευσεβειαις. Αλλ᾿ ιδωµεν τι και Παυλος ο θειος φησι περι της κτισεως και του ταυτης ανακαινισµου· ειπων τοινυν· “Λογιζοµαι οτι ουκ αξια τα παθηµατα του νυν καιρου προς την µελλουσαν δοξαν αποκαλυφθηναι εις ηµας”.αναχωνευθησεσθαι και αλλοιωθησεσθαι. αγαπητοι. “ Λυθησονται δε αρα πως. εν οις εστι δυσνοητα τινα. καθως γεγραπται· “Τοτε λαµψουσιν οι δικαιοι ως ο ηλιος”. επει επαλαιωθη και υπο των αµαρτιων ηµων ερρυπωθη. α οι αµαθεις και αστηρικτοι στρεβλουσιν ως και τας λοιπας γραφας προς την ιδιαν αυτων απωλειαν”· Τουτο δε ουχ οι τοτε µονον. επιφερων φησι· . αποκαλυψιν δε την εν τη αναστασει φανερωσιν· εν ταυτη γαρ δια της του Χριστου και Θεου παρουσιας φανερωθηναι δει τους υιους του Θεου και φανηναι το καλλος αυτων και αυτους ολους οιοι εισι. ρυπωθεν και αχρειωθεν υπο ιου. τον αυτον τροπον και η κτισις. παντα συγχεοντες. ως και εν πασαις ταις επιστολαις λαλων εν αυταις περι τουτων. ∆ιο και επιφερων φησι· “Τουτων ουν παντων λυοµενων. ταυτα προσδοκωντες σπουδασατε ασπιλοι ευρεθηναι εν ειρηνη και την του Κυριου ηµων µακροθυµιαν σωτηριαν ηγεισθε. Ινα δε µη υπολαβης ετεραν τινα κτισιν τον θειον λεγειν αποστολον.

καθαπερ σπειρεται σωµα ψυχικον. Οιον. ε΄. τουτον ιδουσα εκπεπτωκοτα της θειας δοξης ως προσκεκρουκοτα Θεω τω αυτου ποιητη. ουχ εκουσα. καταρασαµενος ταυτην ινα. Μη γενοιτο! Αλλα. αλλα δια τον υποταξαντα. τη µαταιοτητι των ανθρωπων υποταγεισα. καταραθεισα δε εις φθοραν και δουλειαν µετηχθη. φησιν. και εγειρεται σωµα ουχ οιον το του πρωτοπλαστου προ της παραβασεως ην. υπεταξεν αυτω την κτισιν. αλλα τη του Θεου πειθαρχουσα προσταξει του επ᾿ελπιδι παλιν ανακαινισεως ταυτα διορισαµενου. Ορα δε και οια εσται η εσχατη λαµπροτης αυτης. φησι. ως το λογιον. ουχ εκουσα. ουχ εκουσα εις φθοραν µετηχθη και φθαρτους προφερει καρπους και βλαστανει ακανθας οµου και τριβολους. τηνικαυτα και αυτην ολην την κτισιν. φθαρτω γενοµενω τω δι᾿ ον παρηχθη ανθρωπω.“Τη γαρ µαταιοτητι η κτισις υπεταγη. επ᾿ ελπιδι”. δεοµενον τροφης αισθητης. τη ανθρωποτητι υπεταγη. Οποια εσται και η εσχατη λαµπροτης της κτισεως. φηµι. ∆ια δη τουτο. η κτισις υπεταγη. επ᾿ ελπιδι”. οιον το . Τοιγαρουν και ανακαινιζοµενη. ως αν φθαρτην αυτω την τροφην ετησιως παρεχη· οποταν δε ανακαινιση τον ανθρωπον και αφθαρτον και αθανατον και πνευµατικον αυτον απεργασηται. Ειδες πως ουκ απεικος ειποµεν οτι και η κτισις αυτη αφθαρτος πασα το κατ᾿ αρχας και εις παραδεισου ταξιν παρηχθη παρα Θεου. αλλα δια τον υποταξαντα. ουκ αφ᾿ εαυτης. συν αυτω αλλιωσει και αΐδιον ταυτην αποτελεσει· τουτο γαρ δι᾿ ων ειπεν εδηλωσεν· (68) “Τη γαρ µαταιοτητι. Τουτο δε ποιησαι σαφεστερον βουληθεις εφη· “Και γαρ και αυτη η κτισις ελευθερωθησεται απο της δουλειας της φθορας εις την ελευθεριαν της δοξης των τεκνων του Θεου”. ουχι οια εξ αρχης παρηχθη τοιαυτη και αυθις γενησεται. υλικον δηλαδη και αισθητον και τρεπτον. αλλα εγειρεται σωµα πνευµατικον ολον και ατρεπτον. φθαρτη και αυτη γενηται. προ καταβολης κοσµου την εκ παλιγγενεσιας αυτου σωτηριαν ο Θεος προορισας. Ορας οπως ουκ απο σκοπου εφθην ειπων οτι ουκετι δουλευσαι τω παραβαντι Αδαµ η κτισις εβουλετο.

και απεριγραπτοι εν απεριγραπτοις οντες οι περιγραπτοι. Τοιουτος τοινυν εστιν ηµιν και ο περι των αγγελων λογος. ινα οι ασωµατα κεκτηµενοι τα σωµατα και υπερ αισθησιν εν αισθησει γενοµενοι. περιγραπτος εν τουτω ων δεικνυται και περιοριστος· (70) προς γαρ εκεινην την θειαν και ακτιστον . αϋλα δε τα υπερ ηµας· και αλλαχου· “Ο ποιων τους αγγελους αυτου πνευµατα και τους λειτουργους αυτου πυρος φλογα”. οι πνευµατικοι χρηµατιζοντες. .αλλα πνευµατικην πασαν και αϋλον. Επει ουν λειτουργικα εισι πνευµατα και οι νοες οι επουρανιοι εις διακονιαν αποστελλοµενα. πως καν ολως εσται περιοριστον παρ᾿ ηµιν. ως αν και το προφητικον πληρωθησεται λογιον το ουτω φασκον· “∆ικαιοι δε κληρονοµησουσι γην”. Και γαρ και αυτοι οιονει σωµατοι πως εισι και περιγραπτοι τη αΰλω και ασωµατω φυσει συγκρινοµενοι της θεοτητος. αξιον εχωσι της εαυτων δοξης κατοικητηριον. ως δοκει τη αληθεια και Παυλω τω µυσταγωγω των τοιουτων. οτε παντως αγγελος θειος ανωθεν καταπεµφθη εκ Θεου τω θειω λειτουργησων προσταγµατι επι της γης. προς δε τα εγκοσµια και ηµας οµολογουµενως γινεται. . υλικη τε και αισθητη. µητε ολως κρατουµενον. Ουδεις ουδαµως. κατα πολυ διαφερον εκεινου. υλικα µεν ταυτα. η τις ευ φρονων τουτο ειποιεν. αλλ᾿ εις αϋλον και πνευµατικον υπερ πασαν αισθησιν εν τη παλιγγενεσια µεταποιηθησεται οικηκηριον. τας µεν ουρανιους χοροστασιας καταλιµπανει. Ει δε τουτο ουτως δοκει τη καταληψει της αληθειας. παντες δε αλλαγησοµεθα εν ατοµω.του ∆εσποτου ηµων και Θεου µετα την αναστασιν ην. καθως γεγραπται· “σωµατα επουρανια και σωµατα επιγεια”. του δευτερου Αδαµ δηλονοτι και πρωτοτοκου ηµων γενοµενου εκ των νεκρων. Αλλως τε δε και καθως ο θειος Παυλος φησιν οτι (69) “παντες µεν ου κοιµηθησοµεθα.πως γαρ. ουκ αισθητην παντως. Το ουν υπερ αισθησιν ον και πνευµατικον χρηµατισαν αληπτον εστι παντως το καθ᾿ ηµας και αορατον· το δε µητε ορωµενον. τον αυτον δη τροπον και η κτισις απασα θειω γενησεται νευµατι ουχ οια παρηχθη. εν ριπη οφθαλµου” ουτω και η κτισις υπο του θειου φλεχθεισα πυρος αλλοιωθησεται. Τοιγαρουν και νοει µοι αρτι κοσµον πνευµατικον και υπερ την ηµων αισθησιν πελοντα.

εννοουµενος οπως και των θυρων κεκλεισµενων αορατως εισερχεσθαι και εξερχεσθαι γινεται τους ασωµατους αγγελους. Η γαρ απασα κτισις. οτι τα σωµατα ηµων πνευµατικα και οιον ειπειν των αγγελων παροµοια µελλουσι γενεσθαι. την ασωµατον παντη και απεριγραπτον. το βλεπειν την δοξαν και λαµπροτητα αυτου του απροσιτου και απειρου φωτος και απολαυειν της αφραστου και τρισυποστατου θεοτητος. και ειναι εν τω αιωνι τω µελλοντι οφειλοµεν ως Θεου αγγελοι. αλλα τη αξια εσοµεθα. των δικαιων. αισθητης ολως γαιας και κατοικιας. ει και µη κατα την αξιαν αυτων. αληπτοι και αορατοι. συν αυτω παραδεισω ολη γενοµενη . σωµατη πως οιονει εστι και περιγραπτη. Τοιουτων τοινυν γινοµενων ηµων εν τη αναστασει. ανισταµενων απο νεκρων. ουτε εκγαµιζονται. µη δυναµενη περιγραφηναι τοποις η χωριοις αισθητοις το καθολου.φυσιν. πολλω µαλλον αι ψυχαι κατα τον αποδοθεντα ορον και νοµον της ειρηµενης συγκρισεως. αλλα µονω τω δεσµειν δυναµενω ταυτην και εξουσιαν εχοντι συν τω σωµατι εις γεενναν εµβαλειν πυρος. αισθησει δε και οψει βροτεια παντη ασωµατος τε και ακαταληπτος. κτιστοι και περιγραπτοι πελουσι. κακειθεν ακριβως µανθανετω. ως το λογιον. Σωµατους δε αυτους ως προς Θεον φηµι. Θεω γαρ τω φυσει ασωµατω και αγγελοις συγκρινοµενη. ποια του λοιπου χρεια τοις ουτω πνευµατικοις γενοµενοις και υπερ πασαν αισθησιν την ενταυθα. φησι. αλλ᾿ εισιν ως αγγελοι Θεου”. προς δε την ηµετεραν και παντη ασωµατοι. ως ο λογος απεδειξε. αλλ᾿ ακουετω του Κυριου λεγοντος· “Εν τη αναστασει. ως δε προς ηµας αΰλους και αορατους· ει δε τουτο. και Παυλου· “Σπειρεται” λεγοντος “σωµα ψυχικον. εγειρεται σωµα πνευµατικον”. Και θαυµαση µηδεις ταυτα ακουων. ουτε γαµουσιν. ει και µη τη φυσει. ανακαινισθεισα. ως ειρηται µοι πολλακις. (71) τοις ως αγγελοις ουσι Θεου. τω αυτω δε τροπω και τας ψυχας λαµβανειν αυτους των ανθρωπων. δηλονοτι οµοιοι αυτοις. Αξια δε αγγελων Θεου και στασις και εφεσις το ελλαµπεσθαι απο του πρωτου και θειου φωτος ως φωτα δευτερα. Τοιουτος και ο περι ψυχης ηµιν λογος. Ει γαρ ψυχικα σπειρονται και πνευµατικα ταυτα εγειρονται. καθα και ο Κυριος ειρηκε.

και κληρος ασυλος των υιων του Θεου. εν οις δικαιοσυνη. ως πασαν διανοιαν υπερβαινοντα. Λαµψει δε επταπλασιως ο ηλιος της δικαιοσυνης. Παντα δε υπερ λογον. αφθαρτα και αυτα γενησεσθαι µελλοντα εν τη κοιονη αναστασει. αλλοιωθησεται και τοις επουρανιοις ηγουν τοις αορατοις και υπερ αισθησιν ενωθησεται. δια της δωρεας και ενωσεως του Αγιου Πνευµατος. Και ουρανος µεν ασυγκριτως λαµπροτερος εσται. καθως πασα θεια υπαγορευει Γραφη. τα δε µελλει· αι µεν γαρ ψυχαι των αγιων. Νυν µεν γαρ τα µεν ηνωθη τοις ουρανιοις. ενουνται τοις νοητοις και γινονται παραδεισος νοερος αλλος και Ιερουσαληµ επουρανιος. αλλ᾿ ουδε κατωκησεν εν ταυτη. οια δη καινος αλλος και του ορωµενου φωτοειδεστερος. εξοµοιωθεισα τοις επουρανιοις και ενωθεισα. ει τινα ταυτα εστι και οιστισιν αναθεωρουνται τοις λογοις τοις υψηλοις την διανοιαν. ετι αυτων οντων εν σωµατι. καθα προσθεν ειρηκαµεν.πνευµατικη. ουδε βηµατος ποδος κυριος γεγονε· παντες γαρ παροικοι εγενοµεθα και εσµεν και εσοµεθα εν αυτη. ης κληρονοµος ουδεις ουδαµως των επι γης εχρηµατισεν. αλλ᾿ εν σοροις και φθορα αφιενται. Τουτο τοιγαρουν πληρωθηναι δει πρωτον και τηνικαυτα ελευσεται µετα δοξης πολλης και δυναµεως ο περιποθητος ηµων και γλυκυτατος βασιλευς Ιησους ο Χριστος και Θεος . κατα το οσιον λογιον. κατοικει. κολλωνται Θεω και ανακαινιζοµεναι αλλοιουνται και εκ του θανατου ανιστανται και εν ανεσπερω φωτι εν δοξη αποκαθιστανται µετα κοιµησιν· τα δε γε σωµατα αυτων ουκετι. η ορωµενη αυτη και αισθητη. οτε και πασα δηλονοτι η επιγειος κτισις. εις αϋλον και αφθαρτον. ατρεπτον τε και αΐδιον και νοερον µετασκευασθησεται οικητηριον. Οποταν ουν ολοκληρως παντα τοις επουρανιοις (72) ενωθη τα επιγεια. Γη δε αφραστον και καινον αναληψεται καλλος και χλοης ειδος αµαραντον. πλην οµως πνευµατικα οντα και θεια. τηνικαυτα και οι δικαιοι την ανακαινισθεισαν ταυτην κληρονοµησουσι γην. ην οι µακαριζοµενοι πραεις παρα του κυριου κληρονοµουσι. η δε σεληνη του νυνι λαµποντος ηλιου διπλοτερον εξαστραψει· τα δε γε αστρα εσονται τω ηλιω τουτω παροµοια. ανθεσι δηλαδη φωτοειδεσι και ποικιλια πνευµατικη ωραϊζοµενη.

Αρκουντως ουν και ικανως περι τουτων ειποντες και τους µη κατ᾿ εριν αντιλεγειν τι πειρωµενους πληροφορησαντες. εν αυτω ειναι κεκολληµενοι και συνηµµενοι οφειλουσι τω σωµατι αυτου. των ωµων. οπως γενωνται οι πολλοι εν σωµα Χριστου. εστια η βασιλεια των ουρανων και τουτο τοις πασι φανησεται δικαιοις. και πληρουντες τον νοµον αυτου· οι δε. του στηθους. Πως ενουνται τω Χριστω και Θεω και εν γινονται µετ᾿ αυτου παντες οι αγιοι. οι απ᾿ αιωνος δε και µεχρις εσχατης ηµερας αγιοι ωσι µελη αυτου. οι µεν την εις χειρων ταξιν αποπληρουσιν εργαζοµενοι εως αρτι και ποιουντες αυτου το παναγιον θεληµα. ουτως εν αυτη τη καινη κτισει τας διαιρεσεις ποιησει. (73) Επειδηπερ µελη Χριστου του επι παντων Θεου οντως οι αγιοι χρηµατιζουσι παντες και. απονεµων εκαστω την κληρουχιαν κατα την αυτου αξιαν και την εκ των αρετων και εργων προσουσαν αυτω λαµπροτητα τε και περιφανειαν. µονον τον βασιλεα εχουσα του παντος πανταχου ορωµενον αυτοις. ωσπερ ουν και εστιν. συµπαροντα εκαστω και συνοντα εκαστον αυτω και εν εκαστω εκλαµποντα και εκαστον (73) λαµποντα εν αυτω. υµας βεβαιωσωµεν. Πνευµατικων δε οντων αυτων και διαφανων και συνηµµενων εκειναις ταις θειαις µοναις τε και ανακλισεσιν. το παλαι εις ορη και βουνους και τοπους ους ουκ επισκοπει Κυριος περιπλανωµενον. πηγαζοντες τοις διψωσι και πεινωσι την δικαιοσυνην του Θεου. Ειθ᾿ ουτως.κριναι κοσµον και αποδουναι εκαστω κατα τα εργα αυτου. στ΄. ινα εκεινος µεν η εν αυτοις κεφαλη. οια δη ανθρωπος εις. ως µια τις ολη καθολου εστιν. ως δυνατον. ως ειρηται. φερε και περι του πως ενουνται τω Χριστω και εν γινονται µετ᾿ αυτου παντες οι αγιοι. το διεισδεστατον ναµα του λογου της απορρητου . αξιους εξ αναξιων αναπλαττοντες και αυτω ανασωζοντες· οι δε. Αλλ᾿ ουαι τοις εξωθεν τοτε του οικου εκεινου ευρισκοµενοις. αλληλων τα βαρη βασταζοντες η και το απολωλος αυτο αρτι αυτοις ευρεθεν. καθαπερ εν οικω µεγαλω η βασιλειοις πολλας εχουσι τας αναπαυσεις και τας κατασκηνωσεις και την διαφοραν πολλην αυθις εν αµφοτεραις οµου και θειοταταις µοναις.

“οτι τα δαιµονια υµιν υποτασσεται”. κακεινοι ωσι µετ᾿ εµου. την ανδρειαν εν τοις πειρασµοις και την υποµονην ενδεικνυµενοι κατα τον Ιωβ και µηδοπωσουν σαλευοµενοι απο της επι τα καλα στασεως η ατονουντες. ως επιστηθιοι και φιλουµενοι υπ᾿ αυτου· (74) οι δε.σοφιας και γνωσεως. Βουλοµενος δε τον τροπον πιστωσασθαι της ενωσεως. Οτι δε οι αγιοι παντες µελη οντες Χριστου εις εν γινονται σωµα αυτου. Σαφεστερον δε τουτο ποιων. σκελων και ποδων. (75) επαναλαµβανων τον λογον φησι· “Καθως συ. παντας εγκολπουµενοι δια της αγαπης και εν τοις εγκατοις Πνευµα σωτηριας εγκυµονουντες και χωρητικην εχοντες διαθεσιν των απορρητων και κεκρυµµενων µυστηριων αυτου· αλλοι. πατερ. “χαιρετε δε οτι τα ονοµατα υµων εγραφη εν τοις ουρανοις”. καγω εν σοι. αλλα και περι παντων των πιστευοντων δια του λογου αυτων εις εµε. ινα ωσιν εν. επιφερει· “Και εγω την δοξαν. δεδωκα αυτοις. καθως ηµεις εν εσµεν· εγω εν αυτοις και συ εν εµοι. οπου ειµι εγω. και χορηγουντες αυτοις τον αρτον. και παλιν· “Ου περι τουτων δε ερωτω µονον. και µετ᾿ ολιγ· “Πατερ. προς ους “Μη χαιρετε” λεγει και νυν ο Θεος. κοιλιας. . ινα παντες εν ωσι”. συναρµολογουµενον δια των απ᾿ αιωνος αγιων αυτου. ινα ωσι τετελειωµενοι εις εν”. Ουτως ουν το σωµα της Εκκλησιας Χριστου. οπερ εν τοις κουφοτεροις τυφον µαλλον και οιησιν εµποιει. οπως την µετ᾿ αυτου ενωσιν αδιασπαστον εµφαινει και αχωριστον εν τω λεγειν προς τους αυτου αποστολους· “Εγω εν τω Πατρι και ο Πατηρ εν εµοι· και υµεις εν εµοι καγω εν υµιν”.ον εσθιουσιν αι ανω δυναµεις των ουρανων. Και εν πρωτοις ακουσον αυτου του Σωτηρος ηµων και Θεου. πειρασοµαι τουτο και απο της θειας αποδειξαι Γραφης. µηρων. ηγουν τον καρπον του Πνευµατος και τον σπορον εν ταις των ανθρωπων καρδιαις δια του λογου της διδασκαλιας αυτων· οι δε. αλλα και µελλουσιν εισετι γενεσθαι. ους δεδωκας µοι θελω ινα. ην δεδωκας µοι. εν εµοι. ινα και αυτοι εν ωσι”. το γονιµον εν εαυτοις φεροντες των θεοπρεπων νοηµατων της µυστικης θεολογιας και γεννωντες Πνευµα σωτηριας επι της γης. αλλα τα βαρη των αυτου χαρισµατων βασταζοντες. αρτιον υπαρχει και ολοκληρον εις ενωσιν των υιων του Θεου των πρωτοτοκων των απογεγραµµενων εν ουρανοις.

ουτως ο Υιος του Θεου εν ηµιν και ηµεις εν αυτω εσοµεθα τω Υιω. Ω χαριτος ανυπερβλητου. συγγενεις αυτου παντας τους τοιουτους πεποιηκεν. Τας διδοµενας δε δια του Πνευµατος . ην δεδωκας µοι”. επαγγελλεται. ω της αφραστου συγκαταβασεως της προς ηµας αγαπης του φιλανθρωπου Θεου. αναγκη πασα και ηµας τους εν εληθεια ταυτης µετεσχηκοτας αχωριστους εν ενι Πνευµατι εν σωµα µετα Χριστου ειναι. Και ακουε παλιν αυτου τουτο δηλουντος ετερωθι. αλλα τα παντα και εν πασι Χριστος”. ου Σκυθης. οτι την δοξαν ην δεδωκεν ο Πατηρ τω υιω και ο Υιος διδωσιν ηµιν θεια χαριτι· και το δη µειζον. Και εικοτως· συγγενης γαρ απαξ ηµων γεγονως τη σαρκι και συµµετοχους αυτου της θεοτητος ηµας εργασαµενος. Αλλως δε και της µεταδοθεισης (76) ηµιν δια της κοινωνιας θεοτητος ατµητου ουσης και αχωριστου. ως εκ µελων πολλων σωµα εν. τουτο ηµιν προς αυτον τη θεσει διδωσι και τη χαριτι. ει βουλοµεθα. τη χαριτι. οτι ωσπερ εκεινος εν τω Πατρι και ο Πατηρ εν αυτω. ουχ Ελλην. οτι οιαν την προς τον Πατερα αυτου εχει ενωσιν φυσικως. εν αυτοις η καγω εν αυτοις”. Ειποντος γαρ πρωτον· “Εκαστω διδοται η φανερωσις του Πνευµατος προς το συµφερον” και τας διαφορας των χαρισµατων απαριθµησαµενου. αυτην εν ηµιν λεγει εσεσθαι και αυτον εκεινον τον Υιον του Θεου εν ηµιν. Ειδες µυστηριων βαθος. τοιαυτην και αυτος εχειν εν χαριτι προς ηµας. και ηµεις προς εκεινον οµοιως εξοµεν τας αυτου εντολας εργαζοµενοι· ο γαρ εκεινος φυσικως εχει προς τον Πατερα. Ορας οπως ουκ ειπεν “αλλ᾿ οι παντες χριστιανοι”. ου βαρβαρος. αλλα “Χριστος” εις. Ω επαγγελιας φρικτης. Εγνως υπερβαλλουσης δοξης υπεραπειρον υπερβολην.ινα θεωρωσι την δοξαν την εµην. και παλιν· ”Ινα η αγαπη. υστερον παλιν ο αυτος επηγαγε· “Παντα δε ταυτα ενεργει το εν και το αυτο Πνευµα διαιρουν ιδια εκαστω καθως βουλεται”. Ω του θαυµατος. ακουε Παυλου λεγοντος· “Εν γαρ Χριστω Ιησου ουκ εστι δουλος ουδε ελευθερος. Και οτι ταυτα ουτως εχει. ην ηγαπησας µε. κατενοησας ενωσεως τροπον υπερ νουν οντα και υπερ απασαν εννοιαν. εαν θελωµεν. ουκ Ιουδαιος. αδελφοι. οτι την αγαπην ην ηγαπησεν ο Θεος και Πατηρ τον µονογενη αυτου Υιον και Θεον ηµων.

ο δε γε τουτου µαθητης και αποστολος. εφη· “Υµεις δε εστε σωµα Χριστου και µελη εκ µερους· και ους εθετο ο Θεος εν τη εκκλησια πρωτον αποστολους. κυβερνησεις. αλλ᾿ ινα η αγια και αµωµος”. κατ᾿ αξιαν υπο του Θεου εν ταις ακηρατοις µοναις η αποκληρωσις διδοται. οιαν ο ανηρ εχει προς την γυναικα αυτου και η γυνη προς τον ανδρα· διο και φησιν· “Αι γυναικες τοις ιδιοις ανδρασιν υποτασσεσθε ως τω Κυριω. και παντες εις εν ποµα εποτισθηµεν· και γαρ το σωµα ουκ εστιν εν µελος αλλα πολλα”. καθως και ο Κυριος την εκκλησιαν. αγαπατε τας γυναικας εαυτων. αλλα τρεφει και θαλπει αυτην. (77) Ινα δε και τας διαφορας των µελων και τινα ταυτα και τινες εισιν αποδειξη. ουτως και ο Χριστος· και γαρ εν ενι πνευµατι ηµεις παντες εις εν σωµα εβαπτισθηµεν. ειτα χαρισµατα ιαµατων. ως και ο Χριστος κεφαλη της εκκλησιας και αυτος εστι σωτηρ του σωµατος”. ως προειποµεν. αγαπα· ουδεις γαρ ποτε την εαυτου σαρκα εµισησεν. ειτε Ιουδαιοι. Εµαθες τινες εισι µελη αυτου. Ειδες τας διαφορας των µελων του Χριστου. φησιν. καθως και ο Χριστος ηγαπησε την εκκλησιαν και εαυτον παρεδωκεν υπερ αυτης. Και µετ᾿ ολιγα· “Ο αγαπων την εαυτου γυναικα” προσεχε µοι τω βαθει του λογου. οτι ανηρ εστι κεφαλη της γυναικος. . δευτερον προφητας. ουτως και εν τω σωµατι της Εκκλησιας εκαστος εν ω εστιν αξιος καταριθµηθησεται µερει του Χριστου. εν δε σωµα”. ινα αυτην αγιαση και παραστηση αυτην εαυτω ενδοξον την εκκλησιαν µη εχουσαν σπιλον η ρυτιδα η τι των τοιουτων. επειτα δυναµεις. και αυθις· “Οι ανδρες. Καθαπερ δε παλιν εκαστω. Ακουε και την ενωσιν των µελων ακολουθως τω ∆εσποτη και τουτον δηλουντα.ενεργειας αυτοις τοις αγιοις µελεσι του Χριστου γνωρισας ηµιν επιφερει και φησι· “Καθαπερ γαρ το σωµα εν εστι και µελη εχει πολλα. ειτε ελευθεροι. ειτε Ελληνες. γενη γλωσσων”. τριτον διδασκαλους. ειτε δουλοι. Και τουτο αυτος µετ᾿ ολιγα δηλοι εν ταυτη αυτου τη επιστολη λεγων· “Νυν δε ο Θεος εθετο τα µελη εν εκαστον αυτων εν τω σωµατι καθως ηθελησε· πολλα µεν ουν µελη. παντα δε τα µελη του σωµατος του ενος πολλα οντα εν εστι σωµα. παρακαλω! “εαυτον. Εκεινος µεν γαρ οιαν προς τον εαυτου Πατερα ενωσιν εχει. αντιληψεις. και ηµας προς αυτον τοιαυτην εχειν οµοιως εδιδαξεν.

αµωµητως ταυτη και υπεραρρητως ενουµενος και αδιασπαστως και αχωριστως ων και συνων αυτη. οικειοτητα τε και συγγενειαν εχει η γυνη προς τον ανδρα και ο ανηρ προς την γυναικα. ουτως ουδε η των πιστων Εκκλησια. επιφερει και φησιν ο αυτος· “Το µυστηριον τουτο µεγα εστιν. τοιαυτην θεοπρεπως και υπερ πασαν εννοιαν και λογον εχει και ο δεσποτης και ποιητης του παντος µετα της Εκκλησιας απασης. “και προσκολληθησεται τη γυναικι αυτου”. Ουτω δε και η Εκκλησια τω αυτης πεφιληµενω Θεω ενωθεισα κεκολληται ως ολοκληρον σωµα τη κεφαλη τη ιδια αυτου. των υιων. Ετι δε καθ᾿ υπερβολην δειξαι θελων την προς Θεον ηµων συναφειαν. Ορας οπως εδειξεν ηµιν οτι. αντι του Χριστου. µεταδιδους ηµιν εαυτον εις µεταληψιν εκ της σαρκος αυτου και (78) εκ των οστεων αυτου. Καθαπερ γαρ ου δυναται σωµα ανευ της προσπεφυκυιας αυτω κεφαλης το καθολου ζην. επαγει λεγων· “Αντι τουτου καταλειψει ανθρωπος τον πατερα αυτου και την µητερα”. την του Χριστου και Θεου δηλονοτι. ων εδειξε τοις αποστολοις µετα το αναστηναι αυτον εκ νεκρων. δυναται ειναι εις σωµα αρτιον και ολοκληρον τω Θεω ανευ της κεφαλης. ωσπερ η Ευα εκ της σαρκος και εκ των οστεων εληφθη του Αδαµ και µια σαρξ οι δυο υπηρχον. καθως εµε θεωρειτε εχοντα”. του Θεου και απογεγραµµενων εν τοις ουρανοις. µη τρεφοµενη υπ᾿ αυτου καθ᾿ εκαστην τον επιουσιον αρτον. εξ αυτων εκεινων τρωγειν ηµας διδωσι και εν µετ᾿ αυτου δια της κοινωνιας ταυτης ποιει και ηµας. (79) αυτου του Χριστου και Θεου. ηγουν τη Εκκλησια. οτι οιαν κοινωνιαν και ενωσιν. ως προς µιαν γυναικα. η ζην την οντως ζωην και ανωλεθρον. Και οτι ουτως εχεται της διανοιας ο λογος και ουκ απο συλλογισµων ταυτα φθεγγοµεθα. ως ηγαπηµενη και πεφιληµενη αυτω. φησι. παρ᾿ ου το ζην και αυξειν εις . εγω δε λεγω εις Χριστον και εις την Εκκλησιαν”. ουτω και ο Χριστος.οτι µελη εσµεν του σωµατος αυτου εκ της σαρκος αυτου και εκ των οστεων αυτου”. καταλειψει αυτους. “και εσονται οι δυο εις σαρκα µιαν”. φηµι. ουτως ειπων· “Ψηλαφησατε µε και ιδετε οτι πνευµα σαρκα και οστεα ουκ εχει. Οντως ουν µεγα και υπερ το µεγα εστι και εσεται το µυστηριον τουτο.

εν ω κατοικειν λεγεται και εµπεριπατειν τον Θεον και τας ακτινας των χαρισµατων αυτου φαιδρας. φησι. ουτω και ναος αυτος ταυτη γινεται. καταπεµπειν· ην και σωµα οιδαµεν καλεισθαι Χριστου και νυµφην. ως δηλωσει τρανοτερον τα εποµενα· “Απενεχθησονται. ζ΄. ον δει πληρωθηναι και ου µη πληρωθεντος ουχ ηξει το τελος.ανδρα τελειον. και αυτο τουτο το τελος ο λεγεται. ως τα ανωτερω ειρηµενα µοι . αλλ᾿ οικειως µαλα δη εχει και προς την Εκκλησιαν του Υιου αυτης και Θεου. Πως δει πληρωθηναι τον ανω κοσµον και οποιος τις εστι και τινα πληρωθησεται τροπον. τι εστιν. εις µετρον ηλικιας του πληρωµατος αυτου πασι τοις αγαπωσιν αυτον επιγινεται. αγε δη και περι του πως πληρωθηναι δει τον ανω κοσµον φιλοσοφησωµεν. τω βασιλει παρθενοι ψυχαι οπισω αυτης· αι πλησιον αυτης ψυχαι απενεχθησονται σοι· απενεχθησονται εν ευφροσυνη και αγαλλιασει. Ουδαµως δη. οπως οι απ᾿ αιωνος αγιοι οι µεχρι του νυν και εως της συντελειας γινοµενοι εν σωµα µελλουσι γενεσθαι µετα Χριστου και εν τω Χριστω. και ∆αβιδ ο θειος· “Παρεστη η βασιλισσα εκ δεξιων σου εν ιµατισµω διαχρυσω περιβεβληµενη. Αλλα διαπερασατε µοι τας ακοας και τον ηγεµονα νουν τοις ρηθησοµενοις προσεχειν επιστησατε. καθα δη παλιν και η Εκκλησια αυτη ναος εκεινου και κοσµος ωραιος καθεστηκεν. Ωσπερ γαρ κεφαλη της Εκκλησιας ο Χριστος εστι και Θεος. αχθησονται εις ναον βασιλεως”. Ει γαρ και περι της Θεοτοκου µονης (80) τουτο φασιν ειρησθαι. Εµοι δοκει κοσµον ωραϊσµενον ειναι την Εκκλησιαν Χριστου και αυτον ολον τον ανθρωπον. πεποικιλµενη”. ως ηλιος δικαιοσυνης ων. Τινα ουν τον ναον τουτον υπολαµβανεις ειναι. Αλλα γαρ τουτων ουτως αποδειχθεντων λαµπρως και τρανωθεντος υπο του λογου του ρηθεντος ζητηµατος. Αρα γε ετερον τινα οικον εννοεις ειναι τον ναον και ετερον παρα τουτον τον βασιλεα. Χρεων δε ζητησαι πρωτον τινα καλει κοσµον ο λογος. ως Παυλος ο ταυτης νυµφαγωγος ανακραζει· “Ηρµοσαµην υµας ενι ανδρι παρθενον αγνην παραστησαι τω Χριστω”. επειδη περι θειων πραγµατων ηµιν ο λογος εκαστω ζητηµατι.

αυτος ουτος της του Θεου Εκκλησιας φηµι. “Ουκ οιδατε οτι ναος Θεου εστε και το Πνευµα αυτου το Αγιον οικει εν υµιν. πατερ. Πως εν. ναος και κοσµος του Θεου και βασιλεως γενησονται. αλλα και περι παντων των πιστευοντων δια του λογου αυτων εις εµε. Γνωθι οτι αυτος ην ο εν προφηταις και αποστολοις. Οτι ει µη παντες οι προωρισµενοι κατα γενεας και γενεας τεχθησονται εως εσχατης ηµερας και πληρωθησονται. εν εµοι. Και τουτο πρωτον εξ αυτου µαθηση του βασιλεως Χριστου· φησι γαρ· “Εγω εν αυτοις και συ. πολλοι απειθεις οι και πεισθησονται. Μαθε τοιγαρουν και οπως παλιν οι πιστοι παντες. Ποια δη ταυτα. πολλοι ετι και ακµην τεχθησονται και ευαρεστησουσιν εως της εσχατης σαλπιγγος τω Θεω. πολλοι αµαρτωλοι και ασωτοι οι και µεταµεληθησονται µετανοησαντες. ινα ωσι τετελειωµενοι εις εν”. και αυτος εστιν ο εν αµφοτεροις τουτοις λαλων και τα νυν. Ορας συναδοντα τοις δεσποτικοις ρηµασι µετα ακριβειας απασης τα του Αποστολου ρητα. Α Χριστος αυτος ο Θεος προς τον εαυτου Πατερα περι των πιστων και αυτων εφη των αποστολων αυτου· “Ου περι τουτων δε ερωτω µονον. ουδε το σωµα δηλονοτι ολοκληρον εστι του Χριστου. εν εµοι. ναον του βασιλεως Θεου και (81) πολιν και κοσµον την Εκκλησιαν αποδεικνυοντα. ινα παντες εν ωσι”. αλλα πολλοι µεν εισιν εν τω κοσµω σηµερον απιστοι οι και πιστευσουσι τω Χριστω.διατρανοι. ουδε ο ανω κοσµος πεπληρωται. τεχθηναι δει παντας τους προεγνωσµενους και παραχθηναι και πληρωθηναι τον υπερανω του κοσµου κοσµον της . τα δε µελη του σωµατος αυτου οι αγιοι καθεστηκασι παντες. η΄. Ειδες πως και βασιλευς και ναος παντων αυτος των σωζοµενων καθεστηκε. Τι δε ο Παυλος ο αυτου µαθητης. ((81) Επει δε σωµα Χριστου και νυµφη Χριστου και κοσµος ο ανω και ναος Θεου η Εκκλησια εστι. ινα και αυτοι εν ηµιν εν ωσιν”. ουπω δε οι παντες παρηχθησαν η ευηρεστησαν. α και χρη παλιν επαναλαβειν και ειπειν εις περισσοτεραν ακριβειας αποδειξιν. ο ανω κοσµος ου πληρωθησεται. ητοι η βασιλισσα Εκκλησια και αι οπισω αυτης ακολουθησασαι.” . πατερ. “Καθως συ.

Εκκλησιας των πρωτοτοκων Ιερουσαληµ εν τοις επουρανιοις· και τηνικαυτα το τελος και το πληρωµα του σωµατος Χριστου πληρωθησεται υπο των προωρισµενων Θεω εις το συµµορφους γενεσθαι της εικονος του Υιου αυτου· εισι δε οι του φωτος υιοι και της ηµερας αυτου. πληρωθησεται ηγουν τελειωθησεται. επηγαγε· “και εκκλησια πρωτοτοκων εν ουρανοις απογεγραµµενων”. Που τοινυν εισιν οι εξωθεν της βασιλειας των ουρανων πολλας µονας αναπλαττοντες εν τη µαταιοτητι των διανοιων αυτων . και αι τριχες ηµων αριθµηµεναι παρα τω τα παντα ειδοτι Θεω. Και το οσιον λογιον· “Υµων δε. Ειδες πως προωρισµενοι εισι και προεγνωσµενοι παντες οι αγιοι. τουτους και εδικαιωσε· ους δε εδικαιωσε. ευδηλον οτι και ηριθµηµενοι. µελη δε οντων αυτων οµου του Χριστου. φανερως αποδεδεικται δια του λογου οτι. Γνωθι ουν πως και απογεγραφθαι λεγει αυτους. τοτε και ο ανω κοσµος. εις σωµα εν οφειλοντων γενεσθαι και αποτελεσθηναι αυτου. οποταν ουτοι παντες εις εν σωµα αποσυναχθεντες γενωνται του Χριστου. εις µετρον ηλικιας του πληρωµατος του Χριστου. καθως γεγραπται· “Εγνω Κυριος τους αυτου”. Των ουν αγιων παντων προεγνωσµενων οντων Θεω. καθα τη αληθεια (82) δοκει και Παυλω τω αποστολω ουτω λεγοντι· “Μεχρις ου καταντησωµεν οι παντες εις ανδρα τελειον. Ουτοι ουν παντες προωρισµενοι εισι και απογεγραµµενοι και ηριθµηµενοι. Ους γαρ προεγνω. Ιερουσαληµ επουρανιω και µυριασιν αγγελων πανηγυρει”. οι και προστεθηναι και κολληθηναι µελλουσι τω σωµατι του Χριστου· και τηνικαυτα ολοκληρον οιονει γενοµενον. φησι. ηγουν ολοκληρον το σωµα της βασιλειας του Θεου Εκκλησιας. τουτους και προωρισεν· ους δε προωρισε. µηδενος µελους λειποµενον. ποσω γε µαλλον ηµεις. Ει ουν απογεγραµµενοι. πληρωθησεται. ο εστι Χριστου του Θεου. προωρισµενων τε αµα και ηριθµηµενων ως και απογεγραµµενων κατ᾿ ονοµα εν τοις ουρανοις. αυτην η επουρανιος Ιερουσαληµ ητις και εκκλησια των πρωτοτοκων εστι. τουτους και εδοξασε συµµορφους γενεσθαι της εικονος του Υιου αυτου”. Ειπων γαρ “Προσεληθυθατε Σιων ορει και πολεις ζωντος < Θεου >. τουτους και εκαλεσεν· ους δε εκαλεσε. γενησεται.

Και που ειναι αλλαχου οι τοιουτοι υπονοουσιν. ει µη αυτω τω µονογενει αυτου Υιω και Θεω τω Κυριω ηµων Ιησου τω Χριστω. Μετα τινος δε αρα η ποιου βασιλεως ο των απαντων δεσποτης και κυριος το (84) της µνηστειας κατεδεξατο ποιησαι συναλλαγµα. Ποιαν δε ταυτην. η ου. ινα µη πειραν εκεινου λαβωσι και υπ᾿ εκεινου δοκιµασθησονται. πολυ γαρ τουτο εστιν. Ην ζητουσι τινες των αµυητων µαθειν. Τινι δε ετερω τους γαµους πεποιηκεν. Φησι γαρ περι αυτου ο προφητης· “Ο κατεχων .” Χρη ουν απο των ευαγγελικων ρηµατων ηµας εναρξασθαι πρωτον και ουτως οδω προβαινων ο λογος και περι τουτων δηλωσει. εµωρανθησαν”. Ανακαινιζοµενου δε του κοσµου παντος δια πυρος. Φασι γαρ· “Αρα εν τω µελλοντι αιωνι γνωριζουσιν αλληλους οι αγιοι. Εκαστος γαρ ηµων των ανθρωπων νυµφην τω εαυτου Υιω αγαγεσθαι βουλοµενος σπευδει περιφανεστερου και ενδοξοτερου και πλουσιωτερου θυγατερα νυµφην λαβειν. Που εισιν οι λεγοντες (83) οτι εις την βασιλειαν των ουρανων εισελθειν ου θελοµεν.προς απωλειαν εαυτων. Ο ουν Θεος τινα καν ισον ευρησει εαυτου. Οντως “εµαταιωθησαν εν τοις διαλογισµοις αυτων και εσκοτισθη η ασυνετος αυτων καρδια· φασκοντες γαρ ειναι σοφοι. Εις το ρητον του Ευαγγελιου· “Ωµοιωθη η βασιλεια των ουρανων βασιλει”. (83) “Ωµοιωθη” φησιν “η βασιλεια των ουρανων βασιλει οστις εποιησε γαµους τω Υιω αυτου και εκαλεσε πολλους” τινα λεγων βασιλεια. αλλ᾿ εν τοπω ανεσεως ειναι βουλοµεθα και αρκει ηµιν. εν ποιω τοπω υπολαµβανουσι ποτε γενησεσθαι εαυτους. Και τις εστιν ο γαµος ο µυστικος του Θεου. εαν του σωµατος αυτου ευρεθωσιν αναξιοι και αποτµηθωσιν εξ αυτου. Εν σωµα παντες ειναι µετα Χριστου οφειλουσιν οι απ᾿ αιωνος αγιοι. ει µη αυτον εκεινον τον εαυτου Πατερα και Θεον. θ΄. Αλλ᾿ αγωµεν και τις εστιν ο γαµος ο µυστικος του Θεου εκζητησωµεν και ουτως εφ᾿ ετεραν υποθεσιν τον λογον ιθυνωµεν. ινα νυµφην εξ αυτου αγαγοιτο εαυτω. ηνικα εκαστω αποδιδοται απο του Θεου κατα τα εργα αυτου.

εν τη χειρι αυτου τον γυρον της γης και τους κατοικουντας εν αυτη ως ακριδας”. καν πλουσιων απαντων πλουσιωτερος ης. την υπεραγνον και αγνην παρθενον. Τουτου τοιγαρουν την θυγατερα. Και αλλος· “Ο Θεος ο αιωνιος ο κατασκευασας τα ακρα της γης” και θεµελιωσας επ᾿ ουδενος τους στυλους αυτης. νυµφην ηγαγετο εαυτω. ου την θυγατερα εις νυµφην ο Θεος εαυτω εξελεξατο. Τις ουν εστιν ο τον φονον και την µοιχειαν πεποιηκως. τον αγιον των αγιων. τον µακαριον Θεον και µονον δυναστην. ανθρωπον µεν. Μαριαν φηµι την υπεραµωµον. Ειδες φιλανθρωπιας υπερβολην. ουτω συγκαταβαινοντα και εκ προσκεκρουκοτος νυµφην εαυτω αγοµενον εις τον µονογενη αυτου Υιον. αγιαν δε και υπεραγιαν και υπερ απαντας ανθρωπους πασων των γενεων καθαρωτατην και αχραντον. Ταυτην ουν ηγαγετο και γαµους εποιησε τω υιω αυτου. νυµφην ηγαγετο. Ακουε νουνεχως. Ειδες αγαπης και χρηστοτητος µεγεθος. Τινα τροπον. καν βασιλεων παντων βασιλικωτατος. τον δεσποτην βλεπων και κυριον των απαντων. ως δε προς τον εαυτης νυµφιον και τον εκεινου Πατερα. συγκρινων αυτην εκεινοις τε και ηµιν τοις δουλοις αυτης. τον ανεξιχνιαστον. Ειδες ασυγκριτον και αφατον αγαθοτητα τε και συγκαταβασιν. Ο γουν τοιουτος και τηλικουτος τινος αρα σκοπησωµεν θυγατερα νυµφην ηγαγεο και τω υιω αυτου γαµους πεποιηκεν. τον ποιητην και δηµιουργον των απαντων. καν αρχοντων περιφανεστερος. τον αορατον. Βουλεσθε µαθειν τινος. ταπεινουσθαι και µετριοφρονειν και µηδεποτε τινος κατεπαιρεσθαι. Θυγατερα προσκεκρουκοτος αυτω και µοιχειαν και φονον πεποιηκοτος. ∆αβιδ ο του Ιεσσαι. οιον ειπειν µοιχου φονεως. . Αλλ᾿ εξιστα µου τον λογισµον το της συγκαταβασεως µεγεθος και βουλοµαι µεν ειπειν. Μαθε µοι τοινυν εντευθεν. ος και τον Ουριαν απεκτεινε και την τουτου γυναικα εµοιχευσε. τον ενοικουντα εν απροσιτω και υπεραρρητω φωτι. πας ο µεγαλα περι εαυτου οιοµενος. Και ο ∆αβιδ· “Ο επιβλεπων επι την γην και ποιων αυτην τρεµειν”. δια σε και την σην σωτηριαν. (85) τον ακαταληπτον. φριττω δε· εις δε την αυτου θαρρησαντες αγαθοτητα ερουµεν ωδε. Υπεραγνον δε λεγω και υπεραµωµον ταυτην ως προς ηµας και τους τοτε ανθρωπους.

Γαβριηλ. Θεον τελειον και τελειον ανθρωπον. φηµι. ενα υιον. Επειδη εφ᾿ ενι εκαστω των πιστων και υιων της ηµερας ο αυτος αει γαµος παραπλησιως και απαραλλακτως γινεται. Οτι και παντες οι αγιοι τον Λογον του Θεου εν εαυτοις συλλαµβανουσι τη Θεοτοκω παραπλησιως και γεννωσιν αυτον και γενναται εν αυτοις και γεννωνται υπ᾿ αυτου. µητε του κολπου χωρισθεντα του πατρικου. Συνελαβεν ουν η Παρθενος και ετεκεν εκ δυο φυσεων παραδοξως. και πως υιοι και αδελφοι και µητερες αυτου χρηµατιζουσιν. ο Κυριος µετα σου”. Και συν τω λογω συνεισηλθεν ο ενυποστατος και οµοουσιος και συναΐδιος Λογος του Θεου και Πατρος ολος εν τη της κορης γαστρι και επελευσει και συνεργεια του οµοουσιου αυτου Πνευµατος ανελαβετο σαρκα εννουν και εψυχωµενην εξ αγνων αιµατων αυτης και εγενετο ανθρωπος. τον Κυριον ηµων Ιησουν τον Χριστον. Τι ουν εστι τουτο. ο µυστικως αει γινεται και εν πασι τοις υιοις του φωτος. λεγω. ενωθεις ασυγχυτως τη φθαρτη και πτωχη ηµων ουσια και φυσει ο υπερ φυσιν και υπερουσιος. ως ειποµεν. Αυτη τοιγαρουν η αφραστος συνουσια και τοιουτος ο γαµος ο µυστικος του Θεου και ουτω γεγονε το συναλλαγµα Θεου προς ανθρωπους. Ενταυθα µοι το καινον του νοηµατος. ∆ιατι γαρ ουκ ειπεν· “Εποιησε γαµον τω υιω αυτου”. Αλλα γαρ εντευθεν οσον απο του ευαγγελικου ρηµατος νοειν µοι και ετερον τι διδωσιν η χαρις και ειπειν κατεπειγει. Ακουε συνετως. ∆ια τι. εξαποστειλας εξ υψους αγιου αυτου µηνυει τη Παρθενω το χαιρε· ος και κατελθων διακονει το µυστηριον τη Παρθενω και λεγει αυτη· “Χαιρε. ι΄. αλλα “γαµους”. (86) Ο Υιος του Θεου και Θεος εισελθων εν τη γαστρι της παναγιας Παρθενου και σαρκα αναλαβοµενος εξ αυτης και γενοµενος ανθρωπος ετεχθη. τον αρχαγγελον. ο Θεος εµποιει τι µειζον ηµων της δυναµεως. µητε την παρθενιαν αυτης διαφθειραντα. Εν υπεραµωµω και υπεραγνω γαµω ενουµενος ηµιν. (86) και ανθρωποτητος. ανθρωπος τελειος και Θεος .Ο Θεος και Πατηρ του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου ενα των αυτου δουλων. θεοτητος. Πως και τινα τροπον. κεχαριτωµενη.

συλλαµβανοµεν. Ετερωθι δε και τον Κυριον ειναι πνευµα καλει· “Το γαρ πνευµα. επειδη και περι αυτου “πνευµα” φησιν “ο Θεος”. καν Υιον ακουης Θεου. ο αυτος ασυγχυτως τα αµφοτερα ων. καθως ο θειος Παυλος φησιν· “Ο Θεος ο ειπων εκ σκοτους φως λαµψαι. παρθενους δηλαδη και αγνας επιφεροµενοι τας ιδιας ψυχας· και καθαπερ εκεινην υπεραµωµον ουσαν το πυρ ου καταφλεξε της θεοτητος. εν ταις καρδιαις ηµων. ως η Παρθενος. και τον Πατερα τουτω συνεννοης. ο εις Θεος και Πατηρ συν Υιω και Πνευµατι τοις οµοουσιοις. Τοιγαρουν και ολοψυχως πιστευοντες και µετανοουντες θερµως.τελειος. Ταυτα δε λεγει ινα. ευθυς. ως ειρηται. ουσιωδως δε· και εχοµεν αυτον εκεινον ον και η αγνη Παρθενος συνελαβεν. (87) ωσπερ σπορος ευρισκεται. θησαυρον το Αγιον Πνευµα καλων. τον Λογον του Θεου εν ταις καρδιαις ηµων. Προσεχε ουν· τι το γεγονος µειζον εις ηµας. ον και οµολογουντες τω στοµατι και υπερ των προτερων ηµων ανοµηµατων µετανοουντες απο ψυχης. διδασκοµενοι την ευσεβειαν. ουτως . οπου ο Υιος εκει και ο Πατηρ. ος ελαµψεν εν ταις καρδιαις ηµων προς φωτισµον της γνωσεως του Υιου αυτου”. και οπου το Πνευµα το Αγιον εκει το παν της τρισυποστατου θεοτητος. ουτως και εν ηµιν αυτοις ο λογος ον δεχοµεθα. Οτι δε ουτως εχει το λεγοµενον διανοιας. ωσπερ εν τη γαστρι της Παρθενου εισηλθεν ο Θεος Λογος του Πατρος. φησιν. Εκστηθι το φρικτον ακουων του µυστηριου και τον λογον πιστον οντα µετα πασης υποδεξαι πληροφοριας και πιστεως. “ο ων ευλογητος εις τους αιωνας. οιον ειπειν αντι του “αυτος ολος ουσιωδως γεγονε εν ηµιν”. αλλα πνευµατικως µεν. Εκαστος ηµων των ανθρωπων πιστευοµεν εις αυτον τον Υιον του Θεου και Υιον της αειπαρθενου και θεοτοκου Μαριας και πιστευοντες δεχοµεθα τον περι αυτου λογον πιστως εν ταις καρδιαις ηµων. και το Πνευµα νοης και συνακουης αυτω· καν Πνευµα παλιν. Συλλαµβανοµεν ουν αυτον ουχι σωµατικως. δια των εξης εδηλωσεν ουτως ειπων· “Εχοµεν δε τον θησαυρον τουτον εν οστρακινοις σκευεσι”. ο Κυριος εστιν”. πανταχου διδασκων σε το αχωριστον και οµοουσιον της Αγιας Τριαδος και οτι. ως η Παρθενος και Θεοτοκος τουτον συνελαβεν. και οπου ο Πατηρ εκει και το Πνευµα. αµην.

ουχ ινα της τον Κυριον τεκουσης κατα τον τροπον της απορρητου γεννησεως αυτης . αλλα δροσος η εξ ουρανου και πηγη υδατος και αθανατου ζωης ρειθρον εν ηµιν γινεται. ην προσελαβετο εξ αγνων λαγονων της παναχραντου Μαριας και θεοτοκου. µεθ᾿ ου συνεισερχεται και συνθεωρειται συν τω Πατρι και αυτος και ενδον ηµων γινεται. Ποιον αλλο. υπο του ανωθεν κινουντος και φωτιζοντος τας καρδιας ηµων κινηθεις Πνευµατος δια γραφης υµιν δηλα ταυτα πεποιηκα τα µυστηρια. τουτο το φρικης απασης γεµον µυστηριον. µηδεποτε εξ ηµων προερχοµενον η σωµατικως γεννωµενον και χωριζοµενον αφ᾿ ηµων. Εκεινην αυτου την αχραντον σαρκα. αλλα ασωµατως εστιν εν σωµατι. εκαστος ηµων των πιστων των αξιως ταυτην εσθιοντων την σαρκα αυτου. ο και ανενευον γραψαι και προς την εγχειρησιν ετρεµον. εν ηµιν εχοµεν. ει µη το οµοουσιον αυτου της θεοτητος Πνευµα. Οτι δε και ηµεις το αστεκτον πυρ της θεοτητος ωσαυτως δεχοµεθα. ακουσον του Κυριου λεγοντος· “Πυρ ηλθον βαλειν επι της γης”. εξ αυτης µεταδιδωσιν ηµιν εις βρωσιν· και τρωγοντες αυτην. Επει δε απαξ εσαρκωθη ο Λογος του Θεου εκ της Παρθενου και σωµατικως εξ αυτης εγεννηθη αφραστως και υπερ λογον. (89) Αλλ᾿ επει βουλεται αει ο Θεος την προς ηµας αγαπην αυτου εκκαλυπτεσθαι και φανερουσθαι ηµιν. παλιν δε σαρκουσθαι η σωµατικως τικτεσθαι αυτον ουκ ενδεχεται εξ ενος εκαστου ηµων. ολον τον σαρκωθεντα Θεον και Κυριον ηµων Ιησουν τον Χριστον.ουδε ηµας αγνας και καθαρας (88) επιφεροµενους τας καρδιας καταφλεγει. τον Υιον αυτον του Θεου και Υιον της παρθενου και παναµωµου Μαριας. Ουκετι γαρ κατα σαρκα γινωσκεται ων εν ηµιν ωσπερ βρεφος. Τουτο το µειζον εν ηµιν της αφραστου οικονοµιας αυτου και υπερ λογον συγκαταβασεως. τον εν δεξια καθηµενον του Θεου και Πατρος. συνανακιρναµενος ηµων ταις ουσιαις και φυσεσιν αρρητως και θεοποιων ηµας ως συσσωµους αυτου και σαρκα οντας εκ της σαρκος αυτου και οστουν εκ των οστεων αυτου. κατα το υπ᾿ αυτου ειρηµενον· “Ο τρωγων µου την σαρκα και πινων µου το αιµα εν εµοι µενει καγω εν αυτω”. µεθ᾿ ης και ετεχθη σωµατικως. τι ποιει. ινα και ηµεις ποτε την πολλην αυτου αγαθοτητα εννοησαντες και αιδεσθεντες αγαπησαι προθυµηθωµεν αυτον.

ω ξενου και καινου συναλλαγµατος! . εν θειω Πνευµατι τον Λογον της γνωσεως του Θεου τικτουσα. ητις εστιν ο Κυριος ηµων Ιησους Χριστος και Θεος. αντ᾿αυτης δε την θεοτητα αυτη εδωρησατο . ην και το θειον ουτω λεγον υπαινιττεται λογιον· “∆ι᾿ ου εν γαστρι ελαβοµεν και ωδινησαµεν και ετεκοµεν πνευµα σωτηριας. και αλλη η πνευµατικως παρ᾿ ηµων γινοµενη· εκεινη µεν γαρ. και παντες ηµεις κατα το θειον του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου λογιον µητηρ κατα τον ειρηµενον τροπον και αδελφοι αυτου χρηµατισωµεν και ισοι παντως των αυτου µαθητων και αποστολων γενωµεθα. φησι.απο δε των αγιων σαρκα µεν ου λαµβανει. ο τα διεστωτα ενωσας προς εαυτον και την αµαρτιαν του κοσµου αραµενος· αυτη δε. αει εν ταις καρδιαις ηµων το µυστηριον της ανακαινισεως των ανθρωπινων ψυχων και την κοινωνιαν µετα του Θεου Λογου και ενωσιν απεργαζεται. Πλην εκεινη µεν κυριως µητηρ αυτου καθεστηκεν ως σωµατικως. Αλλη γαρ η ενσαρκος του Θεου Λογου αφραστος γεννησις εξ αυτης. µεταδιδωσι δε αυτοις την τεθεωµενην σαρκα . ο εκυησαµεν επι της γης” . καθως αυτος τουτο βουλοµενος αριδηλως βοα· “Μητηρ µου. ουχι κατα την αξιαν εκεινων ουδε κατα τας περιοδους και τους κοπους ουσπερ υπεστησαν. αφραστως τουτον και απειρανδρως αποτεκουσα.αλλ᾿ ινα φανερωθη η υπεραπειρος αυτου προς ηµας και γνησια αγαπη και οτι.ισον τινα των ανθρωπων αποδειξω – µη γενοιτο! – ουδε γαρ ενδεχεται τουτο. ει βουλοιµεθα. αλλα κατα την χαριν του Θεου και την δωρεαν. σαρκωθεντα τον Υιον και Λογον του Θεου τεξασα. Ειδες πως παντας τους ακουοντας τον λογον αυτου και ποιουντας αυτον εις την της µητρος αυτου αξιαν ανηγαγε και αδελφους αυτου λεγει και συγγενεις τουτους παντας αποκαλει. το µυστηριον της αναπλασεως του γενους ηµων και την σωτηριαν του κοσµου παντος επι της γης τετοκεν. καθαπερ εφθην ειπων. και αδελφοι µου εισιν οι ακουοντες τον λογον του Θεου και ποιουντες αυτον”. οι δε γε αγιοι παντες κατα την χαριν και την δωρεαν συλλαµβανοντες αυτον εχουσιν· και εκ µεν της παναµωµου µητρος αυτου την σαρκα αυτου την παναµωµητον εδανεισατο. ην πλουσιως εξεχεεν επι παντας τους πιστευειν και (90) ακολουθειν αυτω ανεπιστροφως εθελοντας.

Επρεπε και γαρ. Η µεν ουν χαρις του Πνευµατος. την πνευµατικην γεννησιν ηµων και αναπλασιν δια του ανδρος. επει η εν φθορα γεννησις ηµων δια της γυναικος Ευας εγενετο. (91) Και ωσπερ εκ του πληρωµατος αυτου ηµεις παντες ελαβοµεν. ουτω και ηµεις . ητοι του δευτερου Αδαµ και Θεου. εκχεω απο του Πνευµατος µου επι πασαν σαρκα” δηλαδη την πιστευσασαν. ως δια του µετ᾿ αυτης και εν αυτη γεγονοτος υπεραµωµου και υπεραγνωστου γαµου γεννηθεντος του Υιου του Θεου < εξ > αυτης. την σαρκα ην ανελαβεν εξ αυτης. ουτω και εκ της αµωµητου σαρκος της παναγιας Μητρος αυτου ην ανελαβε µεταλαµβανοµεν απαντες· και καθαπερ υιος αυτης και Θεος ο Χριστος και Θεος ηµων γεγονεν. ητοι την θεοτητα. Και ορα µοι εντευθεν την του λογου ακριβειαν· ανδρος θνητου και φθαρτου η σπορα φθαρτους υιους και θνητους δια γυναικος . αδελφος δε ηµων εχρηµατισεν. αλλ᾿ εκ της παναγνου και αγιας σαρκος της Θεοτοκου και εκ των παναχραντων αιµατων αυτης. Και ορα µοι το βαθος του µυστηριου. το δε σωµα αυτου ουκ εστιν εκειθεν. ο Υιος αυτης και εγεννησε και γεννα καθ᾿ εκαστην τους πιστευοντας εις αυτον και φυλασσοντας τας αγιας αυτου εντολας. ουτω και η Θεοτοκος τον του Θεου Πατρος Λογον αντι σπορας δεξαµενη συνελαβε και ετεκε µονον αυτον τον Μονογενη εκ του Πατρος προ αιωνων και µονογενη επ᾿ εσχατων εξ αυτης σαρκωθεντα· και παυσαµενη του συλλαµβανειν και τικτειν αυτη.ω της αφραστου φιλανθρωπιας! – υιοι της Θεοτοκου µητρος αυτου και αδελφοι αυτου του Χριστου γινοµεθα. καθως δια του προφητου φησι· “Και εσται εν ταις εσχαταις ηµεραις. Ωσπερ γαρ εκ της συνουσιας και σπορας του Αδαµ η Ευα πρωτη ετεκεν και εξ εκεινης και δι᾿ εκεινης παντες εγεννηθησαν ανθρωποι. Ταυτη τοι και µεταδιδωσι τοις αγιοις ο του Θεου και της αχραντου Παρθενου υιος εκ µεν της φυσεως και της ουσιας του συναϊδιου Πατρος αυτου την χαριν. κατα το οσιον λογιον· “Και ο Λογος σαρξ εγενετο”. του Πνευµατος. εκ δε της φυσεως και ουσιας της κυριως και αληθως αποτεκουσης αυτον. ηγουν το πυρ της θεοτητος. γινεσθαι. και εξ αυτου παλιν παντες οι αγιοι. εξ ης ταυτην αναλαβων ιδιοποιησατο.αυτου. του Σωτηρος ηµων εστι και Θεου εκ της φυσεως και της ουσιας αυτου. ως ειρηται.

Πιστος ο λογος· η γαρ σαρξ του Κυριου. (93) οι ταυροι µου . καθο µεταλαµβανουσιν εκ της παναχραντου σαρκος του Υιου αυτης. φησι.απεγεννησε και γεννα· αθανατου και αφθαρτου Θεου αθανατος και αφθαρτος Λογος αθανατα και αφθαρτα τεκνα απεγεννησε και αει γεννα. ο συναΐδιος και οµοτιµος· και εκαλεσε πολλους και απεστειλε τους δουλους αυτου καλεσαι τους κεκληµενους εις τους γαµους και ουκ ηθελον ελθειν. ει µη τι αναξιως και εις κατακριµα εαυτων ταυτην µαλλον εσθιοµεν. ζωην αιωνιον µεταλαµβανειν οµολογουµεν τε και πιστευοµεν. Τινες οι κεκληµενοι. ια΄. ο τω µονογενει αυτου Υιω εποιησατο ο Πατηρ. Οι προφηται. καθο Μητηρ εστι του Θεου. οτι δια την κατα Πνευµα εγγινοµενην αγιωσυνην αυτοις δι᾿ αυτης εν εαυτω εκαστος συλλαµβανων οµοιως εχει τον των απαντων Θεον. Τουτο τοινυν το των γαµων µυστηριον. (92) Τινες ουν ησαν οι απεσταλµενοι. καθαπερ κακεινη τουτον εσχεν εν εαυτη· ει γαρ και σωµατικως αυτος απεγεννησεν. Συγγενεις δε αυτης τρισσως οι αγιοι εισι· καθ᾿ ενα µεν τροπον οτι εκ του αυτου πηλου και της αυτης πνοης ειτ᾿ ουν ψυχης συγγενειαν εχουσι· κατα δευτερον δε. οτι εκ της προσληφθεισης σαρκος αυτης κοινωνιαν και µετουσιαν εχουσι µετ᾿ αυτης· καθ᾿ ετερον δε. εκ της Παρθενου πρωτον αυτος τεχθεις δηλονοτι εν Αγιω Πνευµατι. Των Ιουδαιων οι παιδες· εκεινοι γαρ ησαν οι τοτε και εξ αρχης κεκληµενοι. οι δε αγιοι παντες δουλοι µεν αυτης εισι. και ουκ ηθελησαν ακουσαι αυτων· “Παλιν απεστειλεν αλλους δουλους λεγων· Ειπατε τοις κεκληµενοις· Ιδου το αριστον µου ητοιµασα. Κατα τουτο ουν δεσποινα και βασιλις και κυρια και µητηρ παντων των αγιων η του Θεου Μητηρ εστι. αλλ᾿ ολον αυτον και πνευµατικως εν εαυτη παντοτε ειχε και νυν αει και ωσαυτως εχει αχωριστον. Εις το ρητον του Ευαγγελιου· “Και απεστειλε τους δουλους αυτου καλεσαι τους κεκληµενους εις τους γαµους και ουκ ηθελον ελθειν”. (92) υιοι δε αυτης. της Θεοτοκου εστι σαρξ· και εξ αυτης της θεωθεισης του Κυριου σαρκος µεταλαµβανοντες.

κριος δε ως κερατων δικην τον σταυρον επιφεροµενος ανωθεν. πληθυντικως δε ταυρους εαυτον εκαλεσεν. Η των ουρανων βασιλεια. οτι εις πολλα µεριζεται η αγια αυτου σαρξ και µια εκαστη µερις η εξ αυτου ολος εκεινος παλιν εστι. Ποιους λεγει δουλους. δια της των Ρωµαιων εφοδου την παντελη ερηµωσιν αυτων εργασαµενος. οτι και τους εχθρους των λαµβανοντων αυτον αποτρεπεται απαντας κακεινοις δυναµιν διδωσιν. Αµνος δε λεγεται ο παναµωµος αµνος του Θεου ως ενιαυσιος. Στρατευµατα δε Θεου και οι πονηροι λεγονται.και τα σιτιστα τεθυµενα και παντα ετοιµα· δευτε εις τους γαµους. ωστε νικησαι τον κοσµον και δυνηθηναι γενεσθαι αυτους υιους Θεου. Ειδες ακολουθιαν πραγµατων. ους και απεστειλε παραγγειλας αυτοις εις οδον εθνων µη απελθειν και εις πολιν Σαµαρειτων µη εισελθειν. καθως φησι δια Μωϋσεως ο Θεος· “Επαποστελω εις αυτους θυµον και οργην. πορευθηναι δε µαλλον προς τα απολωλοτα προβατα του οικου Ισραηλ· οι δε ουδε τουτους εδεξαντο. τον µοσχον οντα τη θεοτητι σιτευτον· ουτος γαρ και ταυρος εστι τη δυναµει οντως αηττητος. ο δε εις την εµποριαν αυτου· οι δε λοιποι κρατησαντες τους δουλους αυτου υβρισαν και απεκτειναν”. Οι δε αµελησαντες απηλθον. Τι δε εστι το αριστον. οι δε κεκληµενοι ουκ ησαν αξιοι· πορευεσθε ουν επι τας διεξοδους των οδων και οσους αν ευρητε καλεσατε εις τους γαµους”. Ταυρους δε τινας λεγει και σιτιστα. Τους αποστολους αυτου. “Τοτε τοινυν λεγει τοις δουλοις αυτου· Ο µεν γαµος ετοιµος εστιν. δι᾿ ου και την πληγην καιριαν τω αντιπαλω δεδωκε και εις ον εκεινοι τουτον σταυρωσαντες απεκτειναν. εις τιµωριαν ετερων πονηρων εκπεµποµενοι. εξ ων και Στεφανος ο πρωτος των µαρτυρων υπαρχει. Ειδες παραβολης . ην προητοιµασε τοις κατα προθεσιν κλητοις ουσιν απο καταβολης κοσµου. ους και κατεσφαξε. αποστολην δι᾿ αγγελων πονηρων”. “Ακουσας δε ο βασιλευς ωργισθη και πεµψας τα στρατευµατα αυτου απωλεσε τους φονεις εκεινους και την πολιν αυτων ενεπρησε”. ο µεν εις τον ιδιον αγρον. τους δε και απεκτειναν. αλλα τους µεν υβρισαν και ετυψαν. τοσουτον ων δυνατος. Αλλους δε δουλους φησι τους αγιους αποστολους αυτου. (94) Τους ασεβεις Εβραιους φησιν. Αυτον τον της Παρθενου Υιον και Θεον.

. οιδα οτι τινες τους εν πορνεια µονον και µοιχεια και φονοις τα εαυτων καταρρυπωσαντας σωµατα λογιζονται ειναι. αλλα και υβρισαντες αυτους απεκτειναν. ουδε µεριδα εχουσιν εν τη ευφροσυνη του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου. Ορας οπως τους µεταβαλλοµενους τον (95) τροπον συναγεσθαι εις τους γαµους λεγει. Τοτε ειπεν ο βασιλευς τοις διακονοις· ∆ησαντες αυτου χειρας και ποδας. ουκ εστι· παντα γαρ τον υπο οιουδηποτουν παθους η κακιας λεγει ρερυπωµενον. µεταβαλλοµενους δηλονοτι και προς αρετην επαναγοµενους. ποτε. καν εισελθωσι. Φησι γαρ· “Εισελθων δε ο βασιλευς θεασασθαι τους ανακειµενους. εκηρυξαν τον του Θεου λογον και τους υπακουσαντας παντας εις µιαν συνηγαγον θεογνωσιας πιστιν πονηρους τε αµα τοις τροποις και αγαθους. Οτε οι Ιουδαιοι δηλονοτι. ου µονον ουκ ηνεσχοντο ακουσαι αυτων. τοτε απεστειλεν αυτους εις τον συµπαντα κοσµον και εις παντα τα εθνη. Τουτο γαρ δηλοι το “συνηγαγον”· αλλα γαρ και απο των εξης το αυτο τουτο παλιν διδασκοµεθα. ουτε κλεπται. τους δε µετα πονηριας η κακιας τινος. Την γαρ οικουµενην περιελθοντες οι αποστολοι πασαν. ολιγοι δε εκλεκτοι”. φησιν. Ο δε εφιµωθη.ακριβειαν. Τοτε. Και οτι τουτο εστιν αληθες. “Τοτε” γαρ φησι. ακουε Παυλου λεγοντος· “Μη πλανασθε· ουτε πορνοι. πως εισηλθενς ωδε µη εχων ενδυµα γαµου. “Και εξελθοντες. Αλλ᾿ ουκ εστι τουτο. ουτε µαλακοι. παλιν µετ᾿ αισχυνης υπο των αγγελων εκβαλλεσθαι. ουτε µεθυσοι. ους και διακονους καλει. συνηγαγον παντας οσους ευρον πονηρους τε και αγαθους και επλησθη ο γαµος ανακειµενων”. προσθησω δε ουτε οι µισος προς τινα αδελφον η φθονον εχοντες “βασιλειαν Θεου ου κληρονοµησουσιν”. ουτε µοιχοι. οι και ειδωλολατραι δηλονοτι. Οι ουν ανακειµενοι εν τοις γαµοις οι αγιοι εισιν. ουτε λοιδοροι”. αρατε αυτον και εκβαλετε εις το σκοτος το εξωτερον· πολλοι γαρ εισι κλητοι. οι δουλοι εκεινοι εις τας οδους. κληθεντες εις την βασιλειαν των ουρανων υπο των αποστολων. ειδεν εκει ανθρωπον ουκ ενδεδυµενον ενδυµα γαµου και λεγει αυτω· Εταιρε. ουτε αρσενοκοιται. Αυτον δε τον µη εχοντα ενδυµα γαµου. Ορας πως το της ψυχης ενδυµα πασα πονηρια και αµαρτια µολυνει και ηµας ποιει της βασιλειας εκβαλλεσθαι. ουτε πλεονεκται.

Αλλως γαρ αδυνατον παντι ανθρωπω την προς Θεον αγαπην τελειαν κτησασθαι ει µη δια πιστεως ακραιφνους και ελπιδος βεβαιας και αδιστακτου. αλλα και τον της πιστεως καρπον και το εκ ταυτης οφελος δια της πραξεως των εντολων του εκζητειν διδαχθησεσθε και. Ερευνατε τας Γραφας. ινα µη παντι ανεµω συµπεριφερησθε κατα την κυβειαν των αστηρικτων ανθρωπων. ινα περι πιστεως και ελπιδος και αγαπης διδασκησθε· (96) περι πιστεως. πειθωµεθα δε µαλλον ουτω λεγοντι τω ∆εσποτη. και ει αρα πιστιν εσχοµεν προς τον Θεον τοιαυτην οιαν αυτος εκεινος. Ου µονον δε. και ταυτα. οταν ευρειν τουτο δυνηθητε. Οποια δε εστιν η πιστις ην απαιτουµεθα προς Θεου και ποταπη ην οφειλοµεν προς αυτον εχειν. Ερευνατε και µη πολυπραγµονειτε. µηδε τα εν ποσιν ειδοτες ποσως. Και παλιν· “Ο ευρων την ψυχην αυτου” εν τοις . αυτος ουτος δια των ευαγγελιων εδηλωσεν.ιβ΄. (95) Τοιγαρουν εασωµεν τας µαταιας και ανωφελεις συζητησεις και µη τα του καιρου προ καιρου µανθανειν σπουδαζωµεν. τα υπερ ηµας πολυπραγµονουµεν. ουτως ειπων· “Ο θελων οπισω µου ελθειν απαρνησασθω εαυτον και αρατω τον σταυρον αυτου και ακολουθειτω µοι· οστις γαρ ερχεται προς µε και ου µισει τον πατερα αυτου και την µητερα και τους αδελφους και τας αδελφας ετι δε και την εαυτου ψυχην ου δυναται µου ειναι µαθητης”. ο και κριναι µελλων. Τι ουν καταλιποντες το ανακρινειν εαυτους περι τουτων. αλλα δια δογµατων ορθων της αποστολικης και καθολικης Εκκλησιας στερεουσθε και τον “λογον ορθοτοµειτε” αυτης. Ερευνατε τας Γραφας και µη εξωθεν των αγιων Γραφων συζητησεις ποιεισθε. “Ερευνατε τας Γραφας”. και απαιτησαι ταυτην ηµας λεγει. τηνικαυτα και την ελπιδα ακαταισχυντον κτησεσθε και την προς Θεον αγαπην εν αυτη ολικην εξετε. Οτι ου χρη προ της εργασιας των εντολων και της εις αρετην προκοπης τε και τελειωσεως τα κεκρυµµενα µυστηρια της βασιλειας των ουρανων ερευναν των αµυητων τινα· και οτι εν τη δευτερα του Κυριου ελευσει παντες αλληλους γνωριζουσιν οι αγιοι.

αλλα παντα µεθ᾿υπερβολης απο ζεουσης καρδιας και προθεσεως πραξαντα. ου πολυπραγµονησεις εκτοτε των µελλοντων και αορατων ουδεν. και εαν µηδεν των ειρηµενων ελλειψαντα σεαυτον ευρησης. ης το µαταιον και απατηλον ουδεις των κεκτηµενων αυτην επιγνωναι δυναται. ωστε µηδε περι της παρουσης ταυτης ζωης το καθολου φροντιζειν πιστευοντας εις αυτον. Εν ταυτη δε ωσπερ επ᾿ οχηµατι χερουβικω κατιδοις την αγαπην εποχουµενην. ως αυτη τη πειρα µαθων οτι νω και λογω ακαταληπτα και αφραστα παντα εισι τα εκεισε. εξ αυτου µαθετε ακριβως του Κυριου ουτω διαρρηδην βοωντος· “Μη µεριµνησητε περι της αυριον τι φαγητε η τι πιητε η τι ενδυσησθε”. Ηκουσατε της πιστεως τα γνωρισµατα. αλλα µετα των απιστων πιστος και µετα των πιστων κατακεκριµενος υπο του συνειδοτος . Ει δε τα πιστον σε τεως και χριστιανον ποιουντα εν πρωτοις γνωριζεσθαι ουκ επραξας. (97) Ει ουν βουλεσθε µαθειν οτι τοιαυτην πιστιν απαιτει ηµας ο Θεος. ουχι την εξ οιησεως εν τοις απολλυµενοις προσγινοµενην. Και αλλα πλειονα κελευει ποιειν ηµας εξ ων προτερον δηλονοτι δεικνυται η προς αυτον πιστις ηµων. αλλα και αλλους επιστοµισεις και παραγγειλης µη (98) πολυπραγµονειν τι µηδε συζητειν περι των εκεισε. και τοτε το πιστους ηµας ειναι λεγειν χρεων· χωρις γαρ τουτων νεκρα η πιστις ηµων και ηµεις νεκροι δηλονοτι. Αρκεισθε τοις ειρηµενοις η ετι χρειαν εχετε και των εξης αναµνησθηναι. στρεψον αυτω και την αλλην· και τω θελοντι σοι κριθηναι και τον χιτωνα σου λαβειν αφες αυτω και το ιµατιον· και τω αιροντι τα σα µη απαιτει”. ω ουτος. Ερευνησον τοιγαρουν σεαυτον ακριβως. Κατα µικρον δε αναγων επι τα τελεωτερα φησιν· “Εαν τις σε ραπιση εις την δεξιαν σιαγονα. ητις εστιν ο Θεος· ην εαν ουτως ευρων ιδης. Και ετι καθ᾿ υπερβολην εις υπερβολην πιστεως ευχεσθαι και αγαπαν κελευει τους εχθρους και καλως ποιειν τοις µισουσιν ηµας και υπερ των επηρεαζοντων ηµας ευχεσθαι.ειρηµενοις δηλονοτι “απολεσει αυτην· ος δ᾿ αν απολεση την ψυχην αυτου ενεκεν εµου και του ευαγγελιου µου” ηγουν της των εντολων µου εκπληρωσεως “εις ζωην αιωνιον ευρησει αυτην”. παντως εχειν εν φωτι κατανοησεις εαυτον και ελπιδα ακαταισχυντον. αλλα την χρηστην ελπιδα και αληθινην εν αληθινω και ακαταισχυντω φωτι.

ουδεν θαυµαστον. Ειπε µοι. Τις ουτος ο γνοφος. ει αρα µελλουσιν γνωριζειν οι αγιοι αλληλους εν τη βασιλεια των ουρανων. οτι και ταυτα µαθων κατεφρονησας και την οιησιν αποβαλεσθαι και ταπεινωσιν κτησασθαι ουκ ηθελησας. ακουσει δε απερ δι᾿ ετερων λεξεων οι Ελληνες συνεγραψαντο και νοησει αυτα τη ιδια διαλεκτω λεγοµενα. αλλ᾿ οποια και πως. την πιστιν τετηρηκα· λοιπον αποκειται µοι ο της δικαιοσυνης στεφανος. Ουδεν ουδαµως παντως. τα περι γραµµατικης και ρητορικης ζητουντι διερµηνευεσθαι. τον δροµον τετελεκα. επειδη περι αισθητων ο λογος αυτοις και µαταιοι περι µαταιων πραγµατων αι διηγησεις αυτων. Ηθελον γαρ ακουσαι και µαθειν παρα σου τι σοι το οφελος. Παιδι µικρω µηδε τα στοιχεια καταδεξαµενω των γραµµατων µαθειν. εν ειρηνη συ αποκριθητι. οταν εν τη θεωρια του επι παντων Θεου γενοµενοι ορωσιν αυτον. τι πολυπραγµονεις και µαθειν ερωτας. κρινοµενω σοι. Κατεβη τοινυν και ηλθεν αντι γνοφου περικειµενος την σαρκα. αλλα και κατακριµα µειζον µαλλον σεαυτω προξενησεις. εαν τας εν τη βασιλεια αυτου απολαυσεις και δοξας και τρυφας και αποκαταστασεις µαθης διδασκοµενος παρ᾿ ηµων. Αλλως δε και ερωτωντι µοι πραως. Τι σοι εσται εκ τουτου οφελος. Ως ο προφητης λεγει ∆αβιδ· “Και εκλινεν ουρανους και κατεβη και γνοφος υπο τους ποδας αυτου”. ον αποδωσει µοι ο Κυριος ο δικαιος κριτης”.ως απιστος ει. ποσω µαλλον εν τοις υπερ λογον και νουν και διανοιαν. επειδη τας ενταλθεισας υπο του Χριστου µεριδα µη εχοντι. και ουκετι τελειαν εχεις ελπιδα και πληροφοριαν σωθησεσθαι. Ει δε εν τουτοις δικαιον τουτο και πρεπον εστι. Η σαρξ αυτη του Κυριου. Και αυθις· “Επεβη επι . καν λογου ψιλου αξιωσαι την αφροσυνην αυτου. ουδε ως ο αγιος Παυλος λεγειν και συ δυνασαι· “Τον αγωνα τον καλον ηγωνισµαι. λογισµου κυριος ων. και ουχι µαλλον απωσεται ως αφρονα και παιδικα φρονουντα και (99) αναισθητως αιτουντα τα υπερ την εαυτου δυναµιν. ως εφαµεν. αρα ανεξεται ποτε ανθρωπος. περι ης και Ιωαννης ο µεγας προδροµος αυτου υστερον εφη· “Ου ουκ ειµι ικανος κυψας λυσαι τον ιµαντα των υποδηµατων αυτου”. Ει δε και τα στοιχεια των γραµµατων µη µαθη τις. υπο του συνειδοτος. Τα δε περι ου ερωτας ου τοιαυτα.

Ιδε ουν· εµαθες ως εν παραδροµη τα της πιστεως ηµων θεια τε και φρικτα µυστηρια παρ᾿ ηµων. οτι κακεινος εν τω σκοτει γεγονως εκρυβη. ουχι δε περιοριστον ποιουντες το θειον. Ιδου γαρ καθ᾿ εκαστην ακουεις του Αποστολου βοωντος περι εκεινων αυτων “α οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη”. Ορας οπως ου περι αισθητων σοι πραγµατων η ερευνα. φησι. “κυκλω αυτου την σκηνην αυτου” εφη ο προφητης ∆αβιδ· σκηνην δε λεγει ην ο Παυλος φως ονοµαζει – “φως γαρ. φησιν. ω ανοητοι. αλλα τους αµαρτωλους.Χερουβιµ και επετασθη. επετασθη επι πτερυγων ανεµων. φειδοµενος δε ηµων. αλλα περι θειων και ακαταληπτων και ου ραδιως παρα παντων καταλαµβανοµενων. τα αγαθα “α ητοιµασεν ο Θεος . πυρ καταναλισκον” ουχι τους δικαιους. εθετο σκοτος καλυπτον ουκ εκεινον. πως. οτι εν σκοτει ο αναληφθεις Κυριος και Θεος εισελθων εκρυβη· αλλα εκεινος µεν εν τη ιδια δοξη τη το παν και υπερ το παν πληρουση θεοτητι εστιν εν η και προ τουτου ην. ινα µη αρδην απολωµεθα. οικων απροσιτον “. Ινα γαρ µη υπολαβης. Ει ουν ουτως υπαρχει τα µυστηρια κεκρυµµενα της βασιλειας των ουρανων και ου πασι δεδοται γινωσκειν αυτα κατα την του Κυριου φωνην. ερευνας α µαθειν ουκ ισχυσεις. Μη υπολαβετε. µηπω του θειου φωτος κατοικητηριον γεγονως. ως εν σκοτει καθηµενος. αλλ᾿ οιον ουτω πως τον λογον ποιουµενοι προς τους περιεργοτερον εχοντας φασι. αµφοτεροι το ακαταληπτον και αστεκτον αυτου της(100) θεοτητος δηλουντες. µαλλον δε παρα του Αγιου Πνευµατος δι᾿ ηµων· εµαθες οτι και κατηλθεν επι της γης ο Θεος και ανηλθεν αυθις εις ουρανους και εθετο σκοτος αποκρυβην αυτου· ου γαρ εδει προ της κρισεως µετα της του Πατρος αυτου δοξης φανηναι ηµιν. αφεις εργαζεσθαι τας εντολας αυτου.. Ει γαρ γνοφον και σκοτος εθετο αποκρυβην των µυστηριων αυτου και πολλου δεεται τις φωτος του παναγιου Πνευµατος εις την κατανοησιν των αποκεκρυµµενων αυτου µυστηριων. αλλα τοτε τουτο γενεσθαι οτε και τον καιρον ο Πατηρ αυτου εν τη ιδια εθετο εξουσια. τι. περι των αποκεκρυµµενων πασιν ανθρωποις επερωτας. Και εθετο σκοτος αποκρυβην αυτου· κυκλω αυτου η σκηνη αυτου”. αλλ΄ ηµας· “Ο Θεος γαρ ηµων. ατελης ετι και αφωτιστος ων.

πληροφορουµενος οτι οντως αλλως ουκ ενι εν µερικη µετοχη των απορρητων γενεσθαι του Θεου αγαθων. την δε πιστιν την εις αυτον ωσπερ τινα τεχνιτην. µη εν οιησει της ψευδωνυµου γνωσεως (102) και αναπλασει λογισµων µαταιων. οσον ηλιου κυκλον η σεληνης εστιν· ενθεν τοι και διδασκεται. ουδε η εκπληρωσις των εντολων διχα πιστεως ανανεοι καθολου και αναπλαττει ηµας η απο παλαιων καινους ηµας απεργαζεται. τηνικαυτα και ο θεις το σκοτος αποκρυβην αυτου εγκαινιζει ηµιν τη του Αγιου Πνευµατος δωρεα και καινους αντι παλαιων και ζωντας ως απο νεκρων εξανιστησι και διατεµνει το σκοτος και διαβιβαζει εκειθεν τουτου τον ηµετερον νουν και ως εξ οπης τινος παρακυπτειν αυτον και βλεπειν χαριζεται αµυδρως πως. ερωτησον σου την ψυχην και ειπε αυτη· “Ψυχη.” Και . εργαλεια ηµιν δεδωκως. Προ γαρ του αναληφθηναι αυτον και το σκοτος θειναι αποκρυβην αυτου δεδωκεν ηµιν τας αγιας αυτου εντολας. Και καθαπερ τα εργαλεια διχα τεχνιτου και ο τεχνιτης διχα εργαλειων ενεργειν τι ου δυναται. ει µη εν ταπεινωσει καρδιας και πιστει αδιστακτω ολοψυχου προθεσεως παντα τον κοσµον ουτοι και τα εν τω κοσµω συν τοις θεληµασιν αυτων απαρνησονται εν πασαις ταις εντολαις του Θεου· και ου τουτο µονον. τους υπερ αρετης πονους οµου και πειρασµους διελευσονται οι πιστευοντες εις Χριστον και µαλιστα οι νηπιοι βαπτισθεντες και µη επαισθανοµενοι εχειν “την της χαριτος του Θεου δωρεαν”. ουτως ουδε η πιστις διχα της των εντολων εκπληρωσεως. η µαλλον ειπειν γινωσκει και µυειται. αλλ᾿ εαν µη ανεπαισχυντως. ως ειναι ηµας µεν σκευη.τοις αγαπωσιν αυτον”. αλλ᾿ εν φοβω και τροµω σεαυτον ανακρινον· και ει βουλει µαθειν οπως εχεις βιου και καταστασεως. Οπηνικα δε τα αµφοτερα εν αδιστακτω καρδια κτησωµεθα και ευχρηστον σκευος τω ∆εσποτη εις υποδοχην του νοητου µυρου γενωµεθα. ως αν δια της εργασιας αυτων καθαιροµενοι φωτιζωµεθα κατα προκοπην υπο του Πνευµατος την γνωσιν των µυστηριων της βασιλειας των ουρανων. µαλλον δε εν αγαλλιασει καρδιας και χαρα. ο ταυτα αναγνους. την δε πιστιν τεχνιτην. ως αν ειποι τις. δι᾿ ων ο τεχνιτης Λογος (101) αναστοιχειοι και νεουργει τους εργατας των αυτου εντολων. εφυλαξας τας εντολας του Θεου πασας η ου. τας δε εντολας εργαλεια. Συ ουν.

πως. αποκεκρυµµενων οντων και αορατων αυτων. Ει γαρ τα τοτε µελλοντα γενεσθαι ουδε οι αγγελοι επιστανται του Θεου. φυσιοι -. ηδυσµατα των εξ ανθρωπων επαινων. ειτε την εκ του Θεου διδοµενην µονον εποθησας· εν εαυτω παρακυψας ως εν κιβωτιω και το υποκειµενον αναψηλαφων. πασαν απορριψαµενος οπισθεν σοφιαν και γνωσιν την εξωθεν. καθως . καθα δη και Εβραιοι. ως αν γενη µωρος εν τω κοσµω τουτω. φησιν. σπερµα φιλαργυριας εγκεκρυµµενον. ειτε αγαθα. ειπε. παντα γνωρισεις τρανως. Εν γαρ τω συνειδοτι αυτης ευρησεις. οντως αφρων εστιν. ινα και τα υπ᾿ αυτου καλυπτοµενα παθη ιδης και την ταλαιπωρον σου (103) ψυχην οικτειρησης και σπευσης αυτην εκκαθαραι και τους νοερους αυτης οφθαλµους και το προσωπον δακρυσι θερµοις απονιψης. και µη περιαιρουντος σου το καλυµµα τουτο εκ της καρδιας σου. υποκρισεως ενδυµα. Τουτων τοιγαρουν επικειµενων τοις αλλοις οισπερ προειποµεν απασι. Λεγε µοι ουν αρτι και τουτο.ανοιξασα το του συνειδοτος αυτης στοµα. τα περι Θεου σοι και των θειων εκδιηγησοµαι. υποδειξει σοι. τουτο αυτο του Παυλου λεγοντος προς αυτους. ερει σοι παντως το αληθες· ου γαρ αιδεσθησεται σε.η γαρ γνωσις. Παυλω πειθοµενος. εν εν των αποκειµενων εκβαλλων. ο εµοι τω αφρονι τα περι των αορατων και ακαταληπτων παση πνοη τη υπο τον ουρανον και παση κτισει τη υπερανω ουση των ουρανων διηγουµενος”. απιστουσι. αλλ᾿ ελεγξει σε και α προαπεθου και εχεις εν εαυτω. ινα γενη φρονιµος εν Χριστω. ταυτα θεασασθαι. ειτε τον κοσµον ηγαπησας. πως ισχυσεις. ειτε φαυλα. ειτε τουτου προετιµησας τον Θεον. ειδος ανθρωπαρεσκειας. Μη πειθοµενου σου οτι καλυµµα τι των τοιουτων επικειται τη καρδια σου. και απλως πολλα εγκειµενα εν αυτω και ετερον υφ᾿ ετερου συγκαλυπτοµενον. επανω δε τουτων απαντων εστω ανακειµενη φυσιωσις . Παντως ερεις· ουδαµως. αλλ᾿ απιστουντος. συν ταυτη οιησις και το δοκειν ειναι τι µηδεν οντα τον πεφυσιωµενον τον λογισµον. φησι. ειτε την των ανθρωπων δοξαν εζητησας. Ουκ αυτος συ καταγνωσεις µου ως αναξιον πραγµα ποιουντος και εν σεαυτω δικαιως ερεις· “Ουτος. µωρου οντος σου. ειπε µοι. Υποθου µοι γαρ εν πρωτοις εναποκεισθαι φιλοδοξιας και κενοδοξιας ερωτα.

Ενδεξασθε µε εν υµιν. Ο δε γε τουτω παλιν αντιπιπτων. (104) Εκ γαρ των λογων υµων αµφοτεροι καταδικασθησεσθε παρα του δικαιου και απροσωποληπτου κριτου. η ποτε η οτε κατελθειν εµελλε και ανθρωπος γενεσθαι εγινωσκον. ω ουτοι. αντερει προς αυτους· “Πως ουν. αλλα µονον εκεινον οραν. ουτω και εν τοις αγιοις πασιν εγω εσοµαι κατοικων και οι αγιοι παντες κατοικησουσιν εν εµοι”. Ω αγνοια και µανια και σκοτωσις! Ου φριττετε. Και οτι ταυτα ουτως εχει επι της αληθειας. ο µεν Παυλος εδηλωσεν ειπων· “Ινα γνωρισθη νυν ταις αρχαις και ταις εξουσιαις δια της εκκλησιας η πολυποικιλος σοφια του Θεου”. φθεγξεται πως και ειπη· “Εγνωτε µε. ευδηλον οτι και οι αγιοι . οιµαι. Θεος αγιος. ταις αισθησεσι πασαις ολους ολω δηθεν ενουµενους εκεινω. Ει τοινυν αι δυναµεις αγνοουσι των ουρανων. Θεος αληθινος. Προς δε τουτοις ερει και ταυτα· “Ει τοινυν εγω εν τοις αγιοις µου και οι αγιοι µου εν εµοι. ο δε Κυριος περι της παρουσιας αυτου οτι “και αι δυναµεις των ουρανων σαλευθησονται”. ο εν αγιοις εγκατοικων. ∆εσποτα". τους εµε εν εαυτοις εχειν µελλοντας µη γνωριζειν αλληλους λεγετε. οποτε γενησεται και οποση. και φασκων· “Οντως οραν και γνωριζειν αλληλους οφειλουσι”.” Οι ου µη τολµησωσιν αντιφθεγξασθαι. καθως δε γινωσκει µε ο Πατηρ καγω γινωσκω τον Πατερα. συ. Ειδετε µου το φως. Τας ενεργειας του Πνευµατος µου του Αγιου αυτη τη πειρα εµαθετε η ου. πως ολως αποτολµας και λεγεις οτι ου µη γνωριζουσιν αλληλους οι αγιοι εν τη βασιλεια του Θεου. συ. αιφνης θεωµεναι απερ µεχρι τοτε παντως ουκ ειδον. ποσω µαλλον την µετα δοξης αυτου παρουσιαν εσχατον αγνοειν οφειλουσιν. εγω εν τω Πατρι µου και ο Πατηρ µου εν εµοι. η τινα απερ τοτε τοις αγιοις αυτου µελλει χαριζεσθαι. οποταν εν τη θεωρια τουτου γενησονται. Ει γαρ τουτο ερουσιν. αντι του εκπλαγησονται και θαυµασουσιν. Προς γαρ τους λεγοντας µη οραν µηδε γνωριζειν αλληλους τους αγιους. φησι. ποθεν τουτο µεµαθηκας. ει τουτων εν πειρα γεγονατε. Ωσπερ ειπον οτι εγω εν τω Πατρι και ο Πατηρ εν εµοι. ουτω και οι αγιοι εν εµοι καγω εν αυτοις· και καθαπερ ο Πατηρ εν εµοι καγω παλιν εν τω Πατρι µου. Πως ουν εν αυτοις κατοικω. και ειπειν· “Ναι. ου φοβεισθε.ουδε την επι γης αυτου παρουσιαν οποια η ποταπη. Εγω Θεος αψευδης.

οθεν ελλειψις εσται της αγαπης αυτου. ει µη παντως ονπερ ειρηκαµεν. αλλ᾿ αµελεια. τοτε δε επιγνωσοµαι. χρεων προσθειναι και ετι παλιν ειπειν· εν πασι τοις αγιοις Χριστος ενοικων εσεται. Οποταν ουν αι βιβλοι του συνειδοτος εκαστου διανοιχθησονται. ως ελαµψε προ των αιωνων εκ του Πατρος. Ποθεν τουτο δηλον. Ποιον δε αλλον λεγει καιρον η ηλιον. και εσονται οι αγιοι οµοιοι τω Υψιστω. αλλ᾿ ουπω εφανερωθη τι εσοµεθα· οιδαµεν δε οτι. ως αν δηλον και τοις αναισθητοις εσται. αλλα ταυτης κατεφρονησατε. Ει ουν οµοιοι του Θεου οι αγιοι και τοσουτον επιγνωσονται τον Θεον.γνωριζειν και γινωσκειν οφειλουσιν”. καθως και επεγνωσθην”. και εαυτον τον ηλιον δικαιοσυνης µονον ονοµαζοµενον και εν δικαιοις µονον ανατελλοντα και εκλαµποντα. ∆ια τουτο ουν “σκοτισθησονται οι οφθαλµοι αυτων του µη βλεπειν” και αισχυνθησονται και ακουσονται· “Εφ᾿ οσον ουκ εποιησατε µιαν των εντολων µου των ελαχιστων. ει µη τι αλλο. Και ο Παυλος· “Νυν γινωσκω εκ µερους. προσεχε! λαµψει ο νυν αποκεκρυµµενος εν αυτοις Χριστος ο Θεος. Εν δε τω διανοιγηναι τας του συνειδοτος των αγιων βιβλους. το ητοιµασµενον τω διαβολω και τοις αγγελοις αυτου “. Ινα δε σαφεστερον τουτο γενηται. και καθως γινωσκει ο Πατηρ τον Υιον και ο Υιος τον Πατερα. Αυτου του Σωτηρος ακουσον τουτο λεγοντος· “Τοτε εκλαµψουσιν οι δικαιοι ως ο ηλιος”. αλλα και οι µηδεποτε αλληλους σωµατικως εν τωδε τω κοσµω ιδοντες τοτε γνωριζειν αλληλους οφειλουσι. (106) ως ηδη και των υπερ ηµας την γνωσιν δηθεν πεπλουτηκοτες και ανωθεν . νυν τεκνα Θεου εσµεν. ουτως οφειλουσι και οι αγιοι αλληλους και οραν και γινωσκειν. εν µεν ταις των αµαρτωλων καρδιαις και συνειδησεσιν ευρεθησονται. πως ουκ ερυθριατε περι ων ουκ οιδατε λεγειν και επερωταν και διδασκειν. οιησις η κενοδοξια η αιρεσις η ζηλος η φθονος η τι των τοιουτων· ει δ᾿ ουν. οσον ο Θεος επεγνω αυτους. Και τουτο ο επιστηθιος και Χριστου µαθητης ηγαπηµενος εκδηλοτερον διατρανοι λεγων· “Αδελφοι. Απελθετε απ᾿ εµου εις το πυρ το αιωνιον. εµοι ουκ εποιησατε. ραθυµια και το µη παση ισχυϊ ποιησαι (105) τας του Θεου εντολας. εαν φανερωθη. οµοιοι αυτω εσοµεθα”.

εν θεωρια Θεου γενοµενος και τον νουν αρπαγεις. αλλα µετα των αλλων απαντων και αυτου του ιδιου σωµατος επελαθετο. δοκουντες. Ορας οτι η απο του Θεου και Πατρος δοθεισα προ των αιωνων τω Υιω δοξα υπ᾿ αυτου του Υιου τοις αγιοις δεδωρηται και εις εν οι παντες εισι. εσεσθαι. ουτως ουδε οι αγιοι. ολος ολη ψυχη και πασαις οµου ταις αισθησεσι κεκολληµενος εµεινεν.προχειρισθεντες διδασκαλοι. ων εκει. ινα ωσιν εν. αγνοουντες ολως τα θεια του Πνευµατος (107) και του αορατου Θεου τα αορατα και ακαταληπτα και αγνωστα τοις εσκοτισµενοις µυστηρια και οτι η αρπαγη αυτη του νοος ουχι τελειων. ως οιµαι. καθως ηµεις εν εσµεν”. Τοιγαρουν οι λεγοντες. ως ο Υιος του Πατρος και ο Πατηρ του Υιου. τοσας η τοσας ηµερας και νυκτας εποιησε. τοιουτον τι υπολαµβανουσι και τοτε. αλληλους ποτε αγνοησουσιν. ουτε ποτε εθεασαντο. ουτω και ο ετι εν τη . εν τη βασιλεια λεγω των ουρανων. Οια εστι του Υιου του Θεου. Και τουτο αυτος δι᾿ εαυτου αριδηλως δεδηλωκε· φησι γαρ· “Και εγω την δοξαν ην δεδωκας µοι δεδωκα αυτοις. µηδεν ολως των επιγειων ενθυµηθεις. µη ειδως οτι φως ηλιακον εστιν εξωθεν. τους αγιους και επιλανθανεσθαι εαυτων τε και των συν αυτοις. Τις δε και οποια εσται των αγιων η δοξα. ουδ᾿ ου µη γνωριζωσιν αλληλους οι αγιοι εν τη θεωρια γινοµενοι του Θεου. θεσει θεοι γεγονοτες εν τω εχειν οικουντα εν εαυτοις τον Θεον. Οιονει γαρ λεγουσιν εν εκστασει και τοτε γινεσθαι. οτι ου µη ορωσιν. οντως εν σκοτει πορευονται και εν µετουσια η θεωρια και επιγνωσει Θεου ουκ εγενοντο και λαλουσι και διαµαρτυρονται α ουτε επιστανται. αλλα βλεποντες εσονται αλληλων και εαυτων την δοξαν. Οταν γαρ ακουσωσιν οτι ο δεινα ο αγιος. Ως γαρ ο απο γεννησεως εν σκοτεινη και ζοφωτατη ων φυλακη και υπο λυχνιαιου και βραχυτατου φωτος φωτιζοµενος. µαλλον δε κακως τα των θειων νοουντες Γραφων. οτι η αυτη αλλοιωσις και αρπαγη νυν τε και εις το µελλον εσται τοις απ᾿ αιωνος αγιοις. Ωσπερ γαρ ουδεποτε αγνοησει ο Πατηρ τον Υιον η ο Υιος τον Πατερα. λεγω δη τον ορωµενον κοσµον τουτον και τα ανεκδιηγητα εργα και κτισµατα του Θεου. αγνοων πανταπασι τα εξω της φυλακης. ωσπερ και νυν. αλλ᾿ αρχαριων εστιν. µολις καν µικρα τινα καθορα.

Και καθαπερ αυθις επιγινωσκειν ποιει τεως τον ανθρωπον εκεινον η χρονια και. τα των αιωνιων αγαθων του Θεου πανταπασιν αγνοων και τινα τα µελλοντα διαδεξασθαι τους αγιους. εκπληξις ευθυς λαµβανει αυτον και ως εξεστηκως υπαρχει. ει συµβη διανοιχθηναι οπην εν τω οροφω της φυλακης και θεασασθαι αυτον αιφνης τον αιθερα του ουρανου. αρτι δηλονοτι των δεσµων απολυθεις των παθων τε και της αισθησεως.. υπο της εκπληξεως διαπεφωνηκαµεν αν .ον τροπον και επι του ηλιου γεγονεν εφ᾿ ηµας· τη γαρ συνηθεια της ορασεως ως ευκαταφρονητον αυτον λογιζοµεθα· ει γαρ µηδεπω ηµεν αυτον θεασαµενοι. τοτε και το φως ολον και τα εν φωτι απαντα . ολιγον και κατα µετρον της γενοµενης οπης. εν συνηθεια της του νοητου φωτος ορασεως γινοµενη. Και καθαπερ εκεινος επι πολλα ετη εν εκεινη τη αφεγγει καθεζοµενος φυλακη. και εξω ταυτης θαυµαστα τινα εκ του ολιγου φωτος εκεινου ειναι υπονοει. επι πολυ ανω τα οµµατα εχων και θαυµαζων το αθροον γεγονος εν αυτω. εις εαυτον ολον δηλαδη τον νουν επισωρευσας και θαυµαζων του φανεντος αυτω την θεωριαν και την λαµπροτητα. εκπληττεται και ως εξεστηκως τοις ου καλως ορωσι νοµιζεται. της πολλης εκπληξεως εξισταται. αιφνης δε τοιουτος ωραθη ηµιν. τον αυτον τροπον και η κατα µικρον της ψυχης προκοπη. επαν δε και της φυλακης εξωθεν εκβληθη. ον ουδεποτε ειδεν ουδε ειναι τοιουτον τι λαµπροτατον φως υπενοησεν. επαν εκεινος συχνως και καθ᾿ ηµεραν προς εκεινην την οπην αποβλεπη. η συνηθεια της ορασεως του φωτος την πολλην εκπληξιν εκ του κατα µικρον αφαιρειται (108) . αρτι πλατυνθεισαν και φωτιζουσαν επι πλεον τον ζοφωδη χωρον της φυλακης και εφ᾿ ικανους χρονους εν τω φωτι διαµενουσαν.σκοτεινη φυλακη της του κοσµου τουτου αισθησεως ων και υπο βραχυτατης γνωσεως ελλαµφθεις. απο γεννησεως αυτου καθειρξις οτι εν φυλακη ζοφωτατη εστι. οποια δε εισιν εν αληθεια λογισαθαι η εννοησαι ου δυναται. µυηθεισα τι εντευθεν ετερον ειναι της καταστασεως ταυτης και θεωριας τελεωτερον τε και υψηλοτερον. Και ωσπερ παλιν. µολις περι των µυστηριων της πιστεως ηµων ολιγην τινα και αµυδραν γνωσιν λαµβανει. ουτω δη και ο αιφνης εν θεωρια του νοητου φωτος γεγονως.

τα δε εν τω φωτι εκεινω πασι τοις εν τη φυλακη ταυτη γενοµενοις αορατα τε και αγνωστα. ουχι το ιδειν το εξωθεν ταυτης της φυλακης φως. το µετανοειν. ουτω µοι νοει και τον αρτι εκδεδηµηκοτα των του σωµατος αναγκων και ολον εξω γεγονοτα του κοσµου και των ορωµενων της ταπεινωσεως. ουδε τα εν τω φωτι εκεινω και κοσµω πραγµατα – ουδεις γαρ των ταυτα ζητουντων ηξιωθη ιδειν.και απαντας οµου καθορα. Οπηνικα ουν παση πιστει και παντι ποθω ζητησοµεν. θαυµα καινον ορωσα. ολη εκπληττεται. ουκ οιδα ο της καρδιας αυτου οφθαλµος και ουτος µαλλον η εκεινος. εξωθεν δε τουτου το ανεκλαλητον. Τουτο τοινυν αρχην ισθι των εισαγωγικων εις ευσεβειαν και αρτι προς τους της αρετης αποδυσαµενων αγωνας. το πενθειν. (109) αλλα το φυλαξαι εν πρωτοις τας εντολας του Θεου. λυχνιαιον δε φως το του ηλιου λογιζου µοι φως. οθεν και προς την φυλακην ταυτην επιστραφηναι και βλεπειν αυθις τα εν αυτη ολως ου βουλεται. οτι απειρον υπαρχει και αφραστον. εν ω και επιµενει ωσπερ και αρπαζοµενη εις τον ουρανον και βιαζοµενη ειναι εκει και κατανοειν το τουτου ακατανοητον και µαλιστα εν τω βλεπειν αυτο ηµερας τε και νυκτος και διδασκεσθαι καθ᾿ εκαστην εκειθεν οτι πελει ανεσπερον. ειπειν.. τηνικαυτα και διανοιγεται ηµιν ωσπερ οπη τις µικρα εν τω ορωµενω τουτω οροφω του ουρανου και το υπερανω τουτου φως αϋλον τε και νοητον παραδεικνυται· ο και η ψυχη κατιδουσα ολη καθολου εξισταται. το απροσιτον. το υπερ εννοιαν και υπερ λογον και υπερ παν φως τρισυποστατον φως. Επαν ουν χρονιση ανεπιστροφως προς την θεωριαν εκεινην. διανοιγεται αυτω. ει και δοκουσι τινες δια των Γραφων ταυτα νοειν τε και θεωρειν· τοις γαρ πλειοσιν ουδε οτι περα τουτων εστι τι γινωσκεται. υπο του φωτος εκεινου και ενδον του οικου της ψυχης αυτου. αφθεγκτα και ανερµηνευτα. ουκ οιδα ο ουρανος. Και τουτον µεν τον συµπαντα κοσµον ως µιαν οντα τω οντι σκοτεινοτατην και αφεγγη φυλακην αλλως µοι παλιν υπονοει. λεγω δη . το αφραστον. θαυµα παραδοξον και ο µεχρι τοτε ουδεπω τεθεαται. ουδ᾿ ου µη αξιωθησεται ποτε αυτα καθολου θεασασθαι . ως ουκ οιδε. το ταπεινουσθαι και τα λοιπα α προειποµεν.

εαυτοις µαλλον. το φως εκεινο εισερχεται το θαυµαστον και υπερλαµπρον. ουδε χαρτης ουδε µελαν αρκεσει αυτω. αλλα δη και εγνωρισαν ους ουκ εγινωσκον. ποσω µαλλον περι των τοιουτων . κατα την του φωτος λαµπροτητα και θεωριαν. πως αρα γραψαι δυνησεται τα µη δυναµενα ρηθηναι. εαν εξω της φυλακης ταυτης γενηται και µαλιστα µετα την αναστασιν. και ο αναγνωρισµος και η γνωσις αλληλων πλειον και καθαρωτερον εν ανεκφραστω θυµηδια και αγαλλιασει εσεται εις αιωνας αιωνων. ως συνηθες εκ του κατ᾿ ολιγον. (110) µαλλον µετα του φωτος. και το φως εκεινο το αστεκτον οσον εστι θεασηται. Μαλλον δε. και ο χρονος αυτον εξηγουµενον ταυτα λεπτοµερως. συνεστι και ουχ ως εν εκστασει διατελει. οιµαι. και ως αει ποτε τουτω συνων. πως γραφειν ολως η λεγειν περι τοιουτων ου φριττετε.τουτου του σκηνους. αλλ᾿ ως ο λογος ανωτερω απεδειξε. Ει γαρ υπερ παντος αργου ρηµατος λογον αποδουναι οφειλοµεν. οσον η φυσις δηλονοτι χωρει. Ουτω δε παλιν χρονισας. ειπερ εµοι πειθονται. φωτιζον συµµετρως αυτον. α ητοιµασεν ο Θεος τοις αγαπωσιν αυτον” αποκαλυφθησονται αυτω τρανοτερον δια του εν αυτω οντος νυνι φωτος υφ᾿ ου και φωτιζεται· ου γαρ στερουµεθα τοτε του γνωριζειν η βλεπειν. Και τουτο και εν τη παλαια οι προφηται και εν τη νεα πολλοι των αγιων εκ των εργων απεδειξαν. ελλαµποµενος εξ αυτου καθ᾿ ωραν. αφραστα οντα και αρρητα παντη. εξ ονοµατος καλεσαντες ους ουκ ειδον ποτε. ιν᾿ ειπω. και τα εν αυτω αγαθα “α οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη. αναλογως µαλλον και η του Θεου γνωσις και η θεωρια. εκ τουτων πεισθεντες µη ζητειν περι ακαταληπτων πραγµατων. προσεχειν και εαυτους ανακρινειν µη παυσωνται. Οι δε τα µεν ειρηµενα παντα αγνοουντες και αισθησει και γνωσει και πειρα θειου φωτισµου και θεωριας µη γεγονοτες. Οι ουν λεγοντες µη γνωριζειν µηδε βλεπειν αλληλους τους αγιους. λογιζεται το τοιουτον· θαυµατα δε επι θαυµασι και µυστηρια επι µυστηριοις και θεωριας επι θεωριαις. επιλειψει δε. και ορων και νοων και µυουµενος εκδιδασκεται· α και ει γραφειν θελησει. Οθεν και ως εν φωτι τοτε. αλλα και εαυτον και τα κατ᾿ αυτον καθορα και τους πλησιον βλεπει εν οιοις εισι και προλεγει και προγινωσκει οτι.

αλλ᾿ ο και προ της πραξεως και της εν πειρα γνωσεως λαλουµενος παρ᾿ ηµων. χαριτι και φιλανθρωπια του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου µεθ᾿ . µετα κριτων ως κριτης καθεσθηναι και κριτην εαυτον ονοµασαι και αλλους νοµοθετησαι τολµα. ο ανωφελης µονον εστιν. αδελφοι. Παρακαλω ουν υµας. ειπε. Οταν δε παλιν µη εν αισθησει και γνωσει λαβω την χαριν του Πνευµατος µηδε διδακτος Θεου γενωµαι δι᾿ αυτης. των ανθρωπων καν υπερ παντας εν σοφια και γνωσει και επιστηµη νοµων θαυµαζηται. µηδε λογον λαβω σοφιας και γνωσεως ανωθεν. εκ των κατω και των ανθρωπινων διδαχθητι και τα ανω και θεια. ινα και των παροντων και των µελλοντων εν αποκαλυψει και αισθησει και θεωρια επαπολαυσητε αγαθων. παυσασθε των συζητησεων τουτων και σπευσατε δια µετανοιας και δακρυων και ταπεινωσεως. Ω της αναιδειας! Του επιγειου βασιλεως ουδεις καταφρονησαι τολµα και τιµην η αξιωµα τουτου αρπασαι και αφορισαι εαυτω. Ει βουλει δε. ως ψυχοβλαβη και της ανω δοξης αποστερουσαν µε. Ει δε και τουτο ποιησει. ετι δε και τη των λοιπων απασων εντολων (112) εκπληρωσει τας εαυτων εκκαθαραι ψυχας “απο παντος µολυσµου σακρος και πνευµατος”. οιει ανεξεταστον τουτο τον ∆εσποτην καταλιπειν. Ουµενουν ουδαµως. αρα γε ανεξεταστα ταυτα Θεος εασει και λογον υπερ τουτου ουκ απαιτησει µε. Αργος γαρ λογος ουχ. Ουδαµως δη. τα δε των θεοπνευστων Γραφων αναιδως διερµηνευειν επιπηδω και διδασκαλου ταξιν εµαυτω περιτιθεµαι. ουχι αργος και απρακτος και κενος ο λογος µου εσται και ως ψευστης κατακριθησοµαι.ετασθησοµεθα και ως αργολογοι κολασθησοµεθα. Ποιος. ουχι παρα του βασιλεως ατιµασθησεται και παρα της ακριβειας των νοµων τιµωρησθησεται. ως αν τις υπολαβοι. µονη δηλαδη τη ψευδωνυµω γνωσει προς τουτο χρωµενος. και συ του επουρανιου ως ουδενος καταφρονεις και των αποστολικων αξιωµατων ανευ της εκεινου ροπης και θελησεως επιχειρησαι κατατολµας. Ολως δε ουτως εχων. καν δικαιοσυνη και ευσεβεια παση κοµα. δος ηµιν επιγνωναι σε και αξιως φοβεισθαι σε και τοις αγιοις σου εµµενειν θεληµασι. αλλους δε διδασκω περι αυτης και παραγγελλω ταυτης απεχεσθαι. Αλλ᾿ ω Κυριε. Οταν γαρ µη καταφρονησω της κατω δοξης (111) µηδε βδελυξωµαι ταυτην απο ψυχης.

Περι του κατακλυσµου και τινων εικονες ησαν τα εν τη κιβωτω. Οτι νεος κοσµος η του Χριστου Εκκλησια και νεος παραδεισος η προς αυτον πιστις· και προς τουτοις ανακεφαλαιωσις του πρωτου κοσµου. τινος δε η κιβωτος. τινος ο Μωϋσης· τινων τυπους εφερον τα εν τω παραδεισω γεγονοτα και τα εν αυτω τω Αδαµ. Τα κεφαλαια της θεωριας του λογου. και περι Ισραηλ και της περιτοµης. Οτι παντες οι εις Χριστον βαπτισθεντες και πιστευσαντες εις αυτον προεγνωσµενοι και προωρισµενοι εισι τω Θεω εις το συµµορφους γενεσθαι αυτους του Υιου αυτου και εις το ρητον του Μωσεως· “Οτε διεµεριζεδν εθνη ο Υψιστος” και εις τα εξης· εν ω και περι της κλησεως και αποβολης του Ισραηλ και της µετα των εθνων αυθις τουτου ενωσεως. ε΄. τιµη και προσκυνησις τω Πατρι και τω Αγιω Πνευµατι.ου δοξα. δ΄. (114) ζ΄. (113) α΄. Εις το ρητον του Αποστολου· “Ει γαρ το αυτων παραπτωµα πλουτος κοσµου γεγονε” και τα εξης· και προσωποποιΐα των εκατερων λαων. β΄. µεσος τις ων των αρχαιων και των ες υστερον· και τινος ην εικων η της επαγγελιας γη. Οτι τω παραχθεντι πρωτω κατ᾿ αρχας κοσµω ετεροι δυο συνεπεγενοντο. ΛΟΓΟΣ Β΄. τινος η σταµνος. Ανακεφαλαιωσις των εν τω πρωτω λογω ρηθεντων περι της του Αδαµ και της Ευας και των επτα ηµερων και αιωνων και της του παραδεισου φυσικης θεωριας. ων ο εσχατος τυπος εστι των µετα ταυτα µελλοντων γενεσθαι. και περι του Αβρααµ και του κατ᾿ εκλογην ληµµατος. αντιπαρατιθεµενων τοις εν εκεινω πραχθεισι των εν τη Εκκλησια δια Χριστου . νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων· αµην. των εθνων φηµι και του Ισραηλ. κρατος. γ΄. τουτους και προωρισε” και εις τα εξης· και κατα των στρεβλουντων αυτο τε και πασαν την θειαν Γραφην. στ΄. Προτρεπτικος εκ προοιµιων εις µετανοιαν και εις το ρητον του Αποστολου· “Ους προεγνω. τινος ο νοµος. και τι εστι το ληµµα τουτο.

προεγνωκα γαρ υµας”. τι µοι το οφελος εαν πολλους παραβαλλωµαι κοπους.τελεσθεντων· και προς το τελος επαναληψις του αποστολικου ρητου· “Ους προεγνω. α΄. ∆ια δη τουτο “µη προφασιζεσθε προφασεις εν αµαρτιαις”. τουτους και προωρισε…. τον µεν ως προεγνωσµενον δηλονοτι καλων. (114) Πολλους ακηκοα λεγοντας των ανθρωπων· “Επειδηπερ φησιν· ους προεγνω ο Θεος. οι εν πολλαις αµαρτιαις βαρουµενοι προς τον αιροντα την αµαρτιαν του κοσµου· δευτε οι διψωντες προς την αεναον πηγην και αθανατον. Μη διεστειλατο η διαχωριζει τινα. οτι ου θελησει θελω τον θανατον του αµαρτωλου ως το επιστρεψαι και ζην αυτον”. Ουκ ακουετε καθ᾿ εκαστην του Σωτηρος βοωντος· “Ζω εγω. διατι µη τα σωζοντα υµας αλλα τα απολλυοντα συλλογιζεσθε και τα δυσνοητα της θεοπνευστου Γραφης εκλεγοµενοι διαρπαζετε και στρεβλουτε ταυτα προς απωλειαν υµων εκλαµβανεσθε. Προτρεπτικος εκ προοιµιων εις µετανοιαν· και εις το ρητον του Αποστολου· “Ους προεγνω.” Προς ους εικοτως αποφθεγξασθαι χρη και ειπειν· Ω ουτοι. Μη ειπεν η λεγει τισι µεν· “Μη µετανοειτε. αλλα καθ᾿ ηµεραν εν ολω τω κοσµω και εν παση βοα εκκλησια· “∆ευτε προς µε παντες οι κοπιωντες και πεφορτισµενοι. Ουκ ακουετε αυτου λεγοντος· “Μετανοειτε· ηγγικε γαρ η βασιλεια των ουρανων”. καγω αναπαυσω υµας”. τον δε ως µη τουτο οντα αποπεµποµενος. αλλα τω ∆εσποτη καλουντι . φησιν. µηδε αφορµας εκ των αποστολικων ρηµατων προς απωλειαν υµων λαµβανειν εθελοιτε. τουτους και προωρισε” και εις τα εξης· και κατα των στρεβλουντων αυτο τε και πασαν την θειαν Γραφην. ∆ευτε. Ουδαµως. (115) τισι δε οιονει τοις προωρισµενοις· “Υµεις δε µετανοειτε. και παλιν· “Αµην λεγω υµιν.”. τουτους και εδοξασε. ου γαρ προσδεξοµαι υµας”. εαν επιστροφην και µετανοιαν επιδειξωµαι. προεγνωσµενος δε ουκ ειµι υπο του Θεου ουδε προωρισµενος εις το σωθηναι και συµµορφον γενεσθαι µε της δοξης του Υιου αυτου και Θεου. χαρα γινεται εν ουρανω επι ενι αµαρτωλω µετανοουντι”. Ουδαµως. τουτους και προωρισεν· ους δε προωρισε τουτους και εκαλεσεν· ους δε εκαλεσε.

οτι ο Θεος. οτι καλουντι ουχ υπακουσεις αυτω. η καν ως η αιµορροουσα και συγκυπτουσα. και ταυτα ειδως “κατηλθε κλινας τους ουρανους” και γενοµενος ανθρωπος δια σε ηλθεν ενθα κατακεισαι· και πολλα καθ᾿ εκαστην . και ευθεως ακουσει· “Θελω. µετα περιχαρειας ευθυς τον λογον αποδεξαµενος ειπατω· “Ναι. αφεωνται σοι αι αµαρτιαι σου”. Καθως ποτε και του παραλυτικου ηρεν. Ει δε γε µη βουληται εκαστος. και ευθεως εκουφισθη του βαρους και την του σωµατος αυτου θεραπειαν πεπλουτηκεν. τουτους . ελεησον µε”· και εαν ακουση· “Τι θελεις ποιησω σοι. η θυγατηρ µου” ψυχη “κακως δαιµονιζεται”. εκεινον δε ελευθερον ευθυς αποδεικνυσι. ινα εις την κολυµβηθραν” της µετανοιας “εµβαλη µε”. προαιωνιος ων και ειδως παντα προ του ποιησαι αυτα. προεγνω και σε. (116) ως ο τελωνης ποτε ακολουθησατω αυτω. Ει δε οκνηρος τις εστι και προσελθειν τω ∆εσποτη ου βουλεται. οτι ου πιστευσεις ταις επαγγελιαις και τοις λογοις αυτου· αλλ᾿ οµως. και ακουσει· “Καγω ελθων θεραπευσω αυτην”. Καν παραλυτος επι πολλους χρονους τη φιληδονια και αµελεια και ραθυµια κατακειται και η αυτον τον ∆εσποτην η µαθητην αυτου ελθοντα ιδοι και λεγοντα αυτω· “Θελεις υγιης γενεσθαι”. Κυριε. τι και λεγει προφασιζοµενος προφασεις εν αµαρτιαις· “Ους προεγνω. καν ερχοµενω προς αυτον και λεγοντι αυτω· “Ακολουθει µοι”. τουτω προσελθειν. ειπων αυτω” “Τεκνον. ουκ αποστρεφεται ο ∆εσποτης αυτον. ευ οιδα. καν πορνος. Και πως αιρει το φορτιον αυτου. αντι τελωνου ευαγγελιστην αυτον απεργασεται. καν µοιχος. αλλα το µεν φορτιον αιρει των αµαρτηµατων αυτου.εκ παντος – και εκαλεσε”. αλλα ανθρωπον ουκ εχω. Ταχα τω ουτως εχοντι ειποι τις αν ευλογως. αναβλεψον”. ινα αναβλεψω”. η ως ο ασωτος υιος. ευθυς αναστας κατα ποδας τρεχετω του καλεσαντος ανωθεν. φιλειν τον Χριστον. Τοιγαρουν προσερχεσθω πας ο βουλοµενος και ο µεν βοατω· “Υιε ∆αβιδ. φησιν. το τελωνειον και την πλεονεξιαν καταλιπων· και. καν οτιουν ετερον πελη τις. καν φονευς. Ο δε· “Κυριε. επαναστρεφειν εν µετανοια θερµη προς αυτον.προσδραµετε απαντες. η ως η πορνη.” ειπατω συντοµως· “Κυριε. Καν γαρ τελωνης. Και εαν ακουση· “Εγειραι και αρον τον κραββατον σου και ακολουθει µοι”.

Οπερ ο επιγειος βασιλευς ποιειν ου δυναται· ασθενης γαρ και αυτος ανθρωπος ων. τα τε παρελθοντα οµου και τα ενεστωτα. ποτε δε και δια των δουλων αυτου. καθαπερ δεοµεθα και ηµεις. αλλα και αυτος εκεινος συµπαρεστιν ηµιν και µεντοιγε πολεµειν προαιρουµενοις συµµαχει και ισχυν µυστικως εµπαρεχει ηµιν και την κατα του εχθρου νικην αυτος µαλλον. αφιησιν εκαστον αυτοπροαιρετως η ανθιστασθαι και νικαν τον εχθρον η χαυνουσθαι και ηττασθαι ελεεινως υπ᾿ αυτου. Ποιος ουν. αιτια της νικης η της ηττης αυτων υπαρχει. η αυτος ο πλασας σε Θεος. ειπε µοι. αλλ᾿ επιµεινης τη σκληροτητι σου και αµετανοητω καρδια. Οιµαι. τοις βουλοµενοις µεν αυτοπροαιρετως. τω εχθρω πολεµειν (118) συµµαχει και νικητας αυτους αποκαθιστα του πονηρου διαβολου. Συ ο απειθων και µη θελων ακολουθειν τω ∆εσποτη σου. ουτω µοι νοει και επ᾿ αυτου του Θεου. Ου γαρ η προγνωσις του Θεου αιτια της ηµετερας σκληροτητος. µη βουλοµενους δε πολεµειν η παλαιειν και τρεχειν ουκ αναγκαζει. αλλ᾿ αυτος εγω. και τα µεχρι της συντελειας γενησεσθαι µελλοντα και ουτως αυτα καθορα ως ηδη οντα· και γαρ παρ᾿ αυτω και εν αυτω τα παντα υφεστηκε. ποτε µεν δι᾿ εαυτου. οιδε γαρ της ανθρωπινης φυσεως την ασθενειαν. οτι ως προγνωστης ηδει σε ως ουχ υπακουσεις αυτω. Ο δε γε Θεος. Και ουκ αφιησι µονους ηµας. Τω γαρ αυτεξουσιω τιµησας ηµας.επισκεπτοµενος σε. η αλλως η τουτων χαυνωσις. Και καθαπερ εν θεατρω σηµερον τους τρεχοντας οµου και τους πυκτευοντας ο βασιλευς καθορα. δεεται µαλλον των υπο χειρα. παντως ερεις οτι ουκ εκεινος αιτιος. αλλ᾿ ουτε τοις νικωσι της νικης ουτε τοις ηττωµενοις της ηττης αιτιος ταυτης η εκεινης καθισταται. ινα µη το αυτεξουσιον της κατ᾿ εικονα λογικης ηµων φυσεως αντανελη και εις αλογων ταξιν ηµας καταγαγη. παρακαλει σε διαναστηναι του εν ω κατακεισαι πτωµατος και ακολουθησαι αυτω επι την βασιλειαν ανερχοµενω των ουρανων και συνεισελθειν αυτω εν αυτη. Ουτω τοιγαρουν . ισχυρος ων και αηττητος. αλλ᾿ η ηµετερα απειθεια. ως ειρηται. (117) της απωλειας σου και της σης παρακοης εστιν αιτιος. εντολας τε δους διδασκουσας ηµας µαλλον το οπως χρη προς τους αντιπαλους αντικαθιστασθαι. η σπουδη δε των πυκτευοντων. η ηµεις εργαζοµεθα. Προγινωσκει γαρ τα παντα.

ουτω τοιαυτα προφασιζοµενος. Ναι. ως δεδηλωται. Τοιγαρουν και µετανοητωσαν εκεινοι. Τουτο τοινυν και αυτος ο Παυλος ειδως εικοτως εφη· “Ους προεγνω τουτους και προωρισεν· ους δε προωρισε. καθα δη και ο επιγειος βασιλευς τους εν τω θεατρω αγωνιζοµενους ορα. αντιλεγεις οιονει αυτω και ψευδεσθαι φασκεις τον αψευδη. ους και προωρισε. ει µη την εκβασιν των αµφοτερων θεασοιτο. της ηττης και απωλειας ηµων. Οι µετανοησαι µελλοντες. τουτους και προωρισε”. προωρισµενοι εισιν. ως ουδε παλιν το προειδεναι αυτον τους πιπτειν και ηττασθαι αιτιον της ηττης εστιν. αλλ᾿ εκεινοις δοθησεται οις δηλαδη και ητοιµασται.ο Θεος ως εν θεατρω οντας ηµας καθορα. η αµελεια τε και η χαυνωσις. φησι. ραθυµων και µη βουλοµενος µεταστρεψαι και µεταµεληθηναι απο της κακιας σου. ουκ οιδε δε τισιν αυτους παρεξει· ο δε επουρανιος βασιλευς ακριβως και τους αµφοτερους προ των αιωνων επισταται. τουτους και εδικαιωσεν”. Μη ουν λεγωµεν. ου µεντοι δε προσεταξεν η ωρισε µη εχειν σε εξουσιαν µεταµεληθηναι η διαναστηναι η πεισθηναι βουλοµενον. αλλ᾿ η εκαστου ηµων σπουδη και προθεσις και η ανδρεια αυτη προξενος υπαρχει της νικης. εγω δε εξ εκεινων ουκ ειµι. και τους στεφανους προετοιµαζει µεν. και αυτο τουτο ο τι ποτε λαλουµεν µη αισθανοµενοι. τουτους και εκαλεσεν· ους δε εκαλεσε. Ουκουν ου το προγινωσκειν τον Θεον τους νικαν εκ προαιρεσεως και σπουδης µελλοντας αιτιον της νικης. επι κλινης φιλοκοσµου και φιληδονου ανακειµενοι· “Ους προεγνω ο Θεος. Αλλ΄ ο µεν επιγειος ου προγινωσκει τους ηττηθηναι η νικησαι οφειλοντας. Που ποτε ηκουσθη οτι δαιµων αιτιον της εαυτου απωλειας ειπε τον Θεον . Οθεν και προς τους αιτησαµενους αυτον εκ δεξιων και εξ ευωνυµων καθισαι εν τη δοξη αυτου ελεγεν· “Ουκ εστιν εµον τουτο δουναι υµιν”. οντως προεγνω σε αµελη και απειθη και ραθυµον. Εκεινου γαρ λεγοντος· “Ουκ ηλθον καλεσαι δικαιους αλλα αµαρτωλους εις µετανοιαν”. Συ δε τουτο λεγων (119) ψευστην φανερως αποκαλεις τον Θεον. συ. Της αναισθησιας! Αλλ᾿ ω ψυχης και αυτων δαιµονων απονενοηµενης και χειρω! Ποτε παρ᾿ εκεινων ηκουσθη τοιουτον τι λαληθεν ρηµα. ους δηλονοτι προεγνω. η δε απιστια και η ραθυµια.

φησι. και σπουδαζεις ολοψυχω καρδια αγαπαν αυτον και τηρειν τας σωτηριους αυτου εντολας. προεγνωκως σε και προορισας σε αδελφον αυτου και συγκληρονοµον γενεσθαι. αλλα σωσαι τον κοσµον”. οτι συ ουκ ει εκ των προεγνωσµενων και προωρισµενων εις το γενεσθαι συµµορφους της εικονος της δοξης του Θεου. Και ακουσον αυτου τουτο λεγοντος· “Ουκ ηλθον κριναι τον κοσµον. Ειπε µοι. ως νεωνητοι δουλοι αιµατι τιµιω ηγορασµενοι· και το υπερ ηµων τιµηµα αιδεσθεντες και τον τουτο καταβαλοµενον ∆εσποτην ηµων αγαπησαντες και αποδεξαµενοι την προς ηµας αγαπην αυτου. θελων παντας σωθηναι τουτο πεποιηκεν. Οτι παντες οι εις Χριστον πιστευσαντες προεγνωσµενοι και προωρισµενοι εισιν εις το συµµορφους γενεσθαι αυτους του . αλλα συ της σης απωλειας υπαρχεις προξενος. Και διατι µη µαλλον εχεις απο ψυχης οτι ο Θεος τον Υιον αυτου τον µονογενη δια σε µονον και την σην σωτηριαν απεστειλεν επι της γης. τις σοι τουτο ανηγγειλε. Μη ουν αιτιωµεθα τους δαιµονας· ιδου γαρ και ψυχην ανθρωπου χειρονας επινοει βλασφηµιας υπερ εκεινους.ειναι. Ουχι. Αλλ᾿ επι το προκειµενον επανελθωµεν. Τοιγαρουν πασαν απιστιαν και νωθρειαν και δισταγµον απο των ψυχων ηµων απορριψαντες προσελθωµεν εν ολη καρδια και αδιστακτω πιστει και ζεοντι ποθω. Ποθεν ουν εµαθες. και πιστευεις οτι δια σε µαλλον σφαγεις ουκ εγκαταλειψει σε ουδε εασει σε απολεσθαι. αλλ᾿εγω ουκ επιλησοµαι σου”. ορα οτι ουδεις ετερος. αλλ᾿ υπολαµβανω µηποτε ουκ ειµι προεγνωσµενος εις το σωθηναι και εις µατην µοι απας ο κοπος γενησεται. ειπε µοι. (120) Ει δε προλαµβανων συ αναξιον κρινεις σαυτον και αφοριζεις εκουσιως εαυτον της ποιµνης των προβατων Χριστου. Μη ο Θεος η δι᾿ εαυτου η δια των αυτου προφητων η και δι᾿ αγγελου τουτο εδηλωσεν. γνωµεν οτι. ει µη εβουλετο σωσαι δι᾿ αυτου τους εξαγορασθεντας ηµας. β΄. Η ουκ ακουεις αυτου λεγοντος· “Ει επιλησεται γυνη τα εκγονα της κοιλιας αυτης. καθως γεγραπται. ουκ αν και κατηρχετο επι της γης. ουκ αν και εσφαζετο δι᾿ ηµας· αλλα.

Αλλ᾿ εντευθεν της υποθεσεως αρξοµαι. την επι κακω οµονοιαν αυτων διακοψας· οιονει δε µελη απο του σωµατος του Αδαµ εκκοψας και εξ αυτου και απ᾿ αλληλων διαχωρισας και διασπειρας. Ο δε λεγει τοιουτον εστι. µοναχοι τε και λαϊκοι. Τους Υιους αυτους του Αδαµ. ους διεσπειρεν υιους Αδαµ. τον παραδεισον κατοικων. και δεδικαιωµενοι· ως δεδικαιωµενοι. και δεδοξασµενοι υπαρχουσιν. Επειδη γαρ επληθυνθησαν και εις αγνωσιαν Θεου εµπεσοντες οµοιως τω ειποντι· “Επι των νεφελων του ουρανου θησω τον θρονον µου και εσοµαι οµοιος τω Υψιστω “ και αυτοι κακως λογισαµενοι πυργον οικοδοµειν ηρξαντο και ανελθειν εις ουρανους επεχειρουν. ενι . ωσπερ ο Αδαµ προ του παραβηναι την εντολην του Θεου αθανατος. εστησεν ορια εθνων κατα αριθµον αγγελων Θεου· και εγεννηθη µερις Κυριου και λαος αυτου και σχοινισµα κληρονοµιας αυτου Ισραηλ”. αφθαρτος και αγγελων συµπολιτης και συνοµιλος ην. ινα µαθης εντευθεν οτι παντες οι εις Χριστον πεπιστευκοτες. των µεν αγαθων τουτων απαντων εξεπεσε και φθαρτος και θνητος γεγονως του παραδεισου εκβεβληται. προεγνωσµενοι και προωρισµενοι εισι και συµµορφοι γινονται της εικονος του Υιου του Θεου· ου µονον δε. Ει ουν υιοι Αδαµ εισιν απαντες. (121) ως προωρισµενοι. αρξοµαι δε ανωθεν και οθεν αµεινον αρξασθαι. αφ᾿ ου δε παρεβη την εντολην αυτου του Θεου. ποια δη ταυτα. τουτου χαριν αντι καταρας και τιµωριας συνεχεεν αυτων τας γλωσσας. “Οτε” φησι “διεµεριζεν ο Υψιστος εθνη. (120) Εστι µεν ουν εκ του προχειρου και ταυτα σαφη τε και βεβαια. Οι γαρ µετα το βαπτισθηναι και πιστευσαι εις τον Χριστον τον Υιον του Θεου και γενεσθαι συµµορφοι της εικονος του Υιου του Θεου µη τηρουντες εαυτους εις τουτο απολλυνται· οι δε µενοντες απαντες σωζονται. Αλλα δεον και τον σκοπον των ειρηµενων και το βαθος της γνωσεως των αποστολικων ρηµατων και νοηµατων ειπειν. ∆ιαµερισας ο Θεος τα εθνη απαντα. και κεκληµενοι εισιν· ως κεκληµενοι δε.Υιου του Θεου· και εις το ρητον του Μωσεως· “Οτε διεµεριζε εθνη ο Υψιστος” και τα εξης. αλλα και παντες ουτοι. πως αυτους εθνη καλει. ουτω δη και παντες οι εξ αυτου γεννηθεντες. Επειδη.

ως απορραγεν δηλονοτι το ολον απο της µεριδος. Τινα τροπον και δια τι. εφ᾿ εκαστη µεριδι αγγελον δεδωκε φυλακα. Εντευθεν και ο Χριστος εκ της θυγατρος Αδαµ και ∆αβιδ γεννηθηναι λεγεται δια γαρ τουτο και η µερις αυτη. ινα και επι τους αγιους τους προ της παρουσιας αυτου η σωτηρια και επιφανεια αυτου . ει και εξ αυτου εληφθη και συγγενες υπηρχεν αυτου. αλλα µερις Κυριου ευρισκετο. Και ορα µοι ακριβως πως απ᾿ αρχης κοσµου και των αιωνων τα παντα προεγνωσµενα και προωρισµενα εισι τω Θεω. ετεραν δε αντ᾿ αυτης αυτω χαρισαµενος. υπο του αποστολου Ματθαιου γενεαλογειται και ουχ ολον το σωµα. ην κατ᾿ εκλογην Παυλος ο θειος εκαλεσε· και καθαπερ εκ του ληµµατος. ως εκ σωµατος ενος του Αδαµ µεριδα µιαν <ελαβε> την πλευραν. η αφορµη της καταρας επι το ολον σωµα. ουτως ως εκ του αδαµιαιου µεν ταυτην δανεισαµενος σωµατος. ηγουν το γενος. ∆ια δη τουτο ουδε αγγελος φυλαξ της µεριδος αποκατεστη. Ινα. διο και Ισραηλ τουτον εκαλεσε νουν ορωντα Θεον. ∆ιαµερισας δε αυτους εις πασαν την γην. η και δηµαγωγος ωσπερ λαου και στρατου. ουτω παλιν δια του αυτου ληµµατος. εδοθη αυτοις ο αρχιστρατηγος Μιχαηλ· Θεος δε φυλαξ αυτων και σκεπαστης ην. ινα µηκετι δυνωνται (122) συναφθηναι. αλλα παιδαγωγος ωσπερ υιου. καθα δη και της θεϊκης δοξης ολος εξεπεσεν ο Αδαµ. το οπερ εδανεισατο µερις αυτου ην και ουχ ως του αδαµιαιου σωµατος ελογιζετο. και ανεπληρωσε µεν αντ᾿ αυτης σαρκα. διεβη. ηγουν της µεριδος. καθως εκ του ολου σωµατος του Αδαµ η µερις ληφθεισα ωκοδοµηθη εις γυναικα.εκαστω µελει ξενην διαλεκτον δεδωκεν. αυτης δηλονοτι της γυναικος. Τουτου γαρ ενεκεν ουκ ανθρωπους αυτους αλλ᾿ εθνη εκαλεσε. ∆ια γαρ τουτο και εν τω αδη κατηλθεν. εκτος του σωµατος ον του Αδαµ. ο Κυριος (123) ηµων Ιησου ο Χριστος. επι την ανθρωποτητα πασαν η ευλογια διαδοθη. ηγουν του δεσποτικου σωµατος. ουτω παλιν εκ της γυναικος η αυτη ληφθεισα µερις ανοικοδοµηθη εις ανδρα και γενηται νεος Αδαµ. Επει γαρ προωρισε την εκ παλιγγενεσιας αυτων αναπλασιν ο Θεος. την δε πλευραν ανωκοδοµησεν εις γυναικα. η εκ του σωµατος φηµι του Αδαµ. οινοει και την µεριδα ην ελαβεν εξ αυτου.

παλιν εκ τουτων αυτων την µεριδα. ηγουν Μαριαν την υπεραµωµον. της προς αυτον λατρειας αποστας. αυτη η µερις του ολου αδαµιαιου σωµατος. το της πλευρας φηµι του Αδαµ. εξ αυτης δε της αγιας θεοτοκου και αειπαρθενου Μαριας την προσληφθεισαν σαρκα σπερµα της εις Θεον πιστεως εν εαυτω εχων. του Αδαµ µη παροντος. δουσα και αυτω απο του ξυλου φαγειν. φηµι δη τα εθνη. αυτο το ληµµα. Καθαπερ ουν η Ευα πρωτη. τω οφει ωµιλησε και πρωτη τα υπο του Θεου ενταλθεντα αυτη αυτω απεκαλυψε και πρωτη τα υπο του οφεως ενσπαρεντα εδεξατο και την εντολην παρεβη απο του ξυλου φαγουσα. υιος ων του Θεου και υιος ου της γυναικος αλλα του . Τουτο ουν προειδως ο Θεος. Αλλα γαρ επει και αυτη η προσληφθεισα σαρξ εξ αυτης της αγνης Θεοτοκου ουκ εκ της γυναικος ην αλλ᾿ εκ του Αδαµ εις γυναικα οικοδοµηθεισα. Τοιγαρουν και κληρον γεγονοτα Θεου τον Ισραηλ και µεριδα αυτου χρηµατισαντα. τον Αδαµ φορεσαι λεγεται ο Χριστος και δευτερος Αδαµ εκ του πρωτου γεγονεναι και καλεισθαι γεγραπται. ανηρ θεανθρωπος γεγονως. την πιστιν και την αγαπην του εκλεξαµενου αυτον Θεου (124) παρα παντα τα εθνη. τον κληρον. Και ο µεν αγγελος ην αντι της φλογινης ροµφαιας φυλασσων την αµπελον ταυτην του µη εισελθειν εν αυτη τα εθνη. εκ µεν τουτων το ληµµα λαβων ο ωκοδοµησεν εις γυναικα. Επει δε εις απιστιαν απαντες οι λοιποι συνεκλεισθησαν. ινα και τα προκεκοιµηµενα σωµατα δια της νεκροτητος του σωµατος αυτου ζωης συµµετοχα και αναστασεως αιωνιου ποιηση. οιον αλλω τινι νεω παραδεισω αφ᾿ ου παλιν ο Αδαµ εξεβληθη. ειδωλοις θυσιαν και σπονδας προσηξεν· ησθιε τε και επινεν εν αυτοις. αµπελωνα τουτον εικοτως εκαλεσε και φραγµον αυτω περιεθηκεν. ανωκοδοµησεν εις ναον εαυτω αγιον ο υπεραγιος Θεος. εκ της του Ιουδα φυλης λαβων εαυτω συνετηρησεν.γενοµενη συναψη παντας τους απ᾿ αιωνος κεκοιµηµενους κατα των εως της συντελειας µελλοντων γενεσθαι αγιων· ουτω και εν µνηµειω ετεθη. ουτω µετα ταυτα και εν τω Ισραηλ γεγονεν. υστερον δε και διακονος αυτη τουτω εγενετο. Αθετησας γαρ και αυτος. ατε Θεος ων και τα παντα ειδως. ηγουν το γενος του σωµατος αυτου. ο δε γεωργος ην αυτης ο Θεος. ωσπερ εκεινη.

Τουτο δε που γεγραπται. ο Θεος ανθρωπος γεγονεν. επειδη επιστευσεν ο Αβρααµ τω Θεω. Το ληµµα ουν. λαβων. λογιζοµεθα οτι. ητοι το γενος απαν αυτου το εκ του ληµµατος αποβληθεν και ως εκ του νεου παραδεισου και της µεριδος και του αµπελωνος εξω βληθεν. ει δοκει. καθαπερ και τω Αβρααµ τουτο υπεσχετο. επαγει· “του Ηλι. οιονει αντιχαριν της του Αβρααµ πιστεως δοθεισαν ηµιν την επαγγελιαν ταυτην κακως υποπτευοντες. και ουχι µαλλον δια της προορισθεισης προ των αιωνων απορρητου οικονοµιας. Το γαρ ληµµα τουτο εν τω διαµερισµω των υιων Αδαµ. αλλ᾿ ως προ καταβολης κοσµου τουτο γινωσκων και προορισας δια πιστεως το ληµµα και δια της κατα προθεσιν εν τω ληµµατι πιστεως παντας τους εκ τουτου του ληµµατος προτερον χωρισθεντας σωθησεσθαι. και τουτο ειασεν ολως εν µυστηριω κεισθαι. Απο του Ιωσηφ κατα αναποδισµον εις τον Αδαµ ανελθων. ερευνησον και ευρησεις γενεαλογουµενον αυτον ουτως. ως αν τις οιηθειη των λιαν γνωστικων. δια του (125) της πιστεως σπερµατος εν πιστει και αυθις τη προς αυτον εκρινε δικαιωσαι. αυτων των εθνων. ο και εις γυναικα εκτισθη. γενοµενον εις µεριδα Κυριου κατα το λογιον. της γυναικος ολως µη µνηµονευσας. µεσον το της ζωης ξυλον εχοντα εαυτου. ου τοτε τουτο ενθυµηθεις ο Θεος. ουκ εστι. ωσπερ ειρηται. του Ματθαν” και καθεξης γενεαλογων το ληµµα και διελθων. Ολον τον Αδαµ. υστερον οιονει τω πιστω ευρεθεντι Αβρααµ την παλαι προορισθεισαν αυτου βουλην εν εαυτω εφανερωσεν· ην ακουοντες ηµεις. δια τουτο την ευλογιαν ταυτην και την δια πιστεως υιοθεσιαν ελαβοµεν. οτε και την πιστιν ο Αβρααµ επεδειξατο θυσας τον Ισαακ. του Αδαµ. ως εχον εν εαυτω το της πιστεως σπερµα. Επει δε το ληµµα τουτο εκ της πλευρας ην του Αδαµ. υστερον φησι· “του Ενως. Ειπων γαρ περι αυτου οτι ενοµιζετο υιος Ιωσηφ. του Σηθ. η δε γυνη παρεβη πρωτη. προεγινωσκε δε ο Θεος οτι και τουτο παλιν το . της εν τω Αβρααµ δια της πιστεως επαγγελθεισης και φανερωθεισης ηµιν. ειποντι προς αυτον οτι “εν σοι ενευλογησονται παντα τα εθνη”. Εν τω κατα Λουκαν ευαγγελιω φησι· και. ηγουν την πιστιν την εις Θεον και το Πνευµα το εκ Θεου. Αλλ᾿ ουκ εστι τουτο. του Θεου”. ως αλλον τινα δευτερον παραδεισον εφυτευσε.Αδαµ.

του αµπελωνος δηλονοτι της µεριδος αυτου. της ουσης απο της πλευρας του Αδαµ. τοτε εξ αυτης παλιν. αυτος ο Χριστος. ο Θεος Λογος γενηται ανθρωπος. Κυριος ο Θεος σου Κυριος εις εστιν) . και τα µακραν αποικισθεντα και διασπαρεντα εθνη· οσοι δε απιστησουσι. φησιν. συσσωµοι δηλονοτι και συµµετοχοι και αδελφοι και συγκληρονοµοι Χριστου.ληµµα ου µη φυλαξη την πιστιν την εις αυτον. εκ του παραδεισου τουτου. ινα παλιν ειπω. αυτων δη . αυτος δηλαδη ο εξωσθεις λαος των εθνων. οτε τουτο προεγνω προ των αιωνων. απωσεται και εξωσει αυτο· απο δε της κατ᾿ εκλογην πιστεως και µεριδος αυτου. (126) ητοι τα αποικισθεντα και απαλλοτριωθεντα τουτου του ληµµατος. Αλλα τοις λεγοµενοις προσεχε νουνεχως. τοτε και τα εθνη παντα τα εκβληθεντα. ως ολιγου τινος προσλαβοµενος σπερµατος. ανακληθηναι και αντεισαχθηναι και τω εκ του ληµµατος ληµµατι προστεθηναι και ενωθηναι ευδοκησεν. την εαυτου µεριδα λαβων ο Θεος ακεραιον εαυτω ταυτην διατηρησει· το δε λοιπον σωµα. οτε ταυτην παραβη δαιµονιοις λατρευσει και ειδωλοις προσκυνησει και εκ των σπονδων των θυσιων αυτων φαγη. Οταν ουν ο ιουδαϊκος λαος ο και Ισραηλ κληθεις (ουτος γαρ εστιν η µερις η εκ της πλευρας του ανδρος) την δοθεισαν αυτω παρα του Θεου εντολην παραβη (ακουε γαρ. οιονει εξ ενος σωµατος του εκ ταυτης εκ πολλων µελων εις ενα λαον οικοδοµηθεντος. τω Υιω του Θεου και υιω του Αδαµ· και ουτως γενησονται οι αµφοτεροι εν. ητοι το εκ της µεριδος ταυτης αποσπασθεν µερος και εις ειδωλολατρειαν εκκλιναν. επειδη δυσνοητον εστι το εν τουτοις νοηµα. Ισραηλ. δια του υιου αυτου του θεανθρωπου ανδρος ενωθεις εκ πιστεως τω ληµµατι τω εκ της πλευρας του Αδαµ. ηγουν. Αδαµ δευτερος του πρωτου υιος ως εκ της πλευρας αυτου διχα συνουσιας και ρευσεως γεννηθη και τηνικαυτα ευλογηθη ολον το σωµα και τα µελη του πρωτου Αδαµ. µεινωσιν εξω µετα των εκ του ληµµατος της πιστεως. ινα παντα τα εθνη απο ανατολων και µεχρι δυσµων προσκληθωσι και οσοι µεν πιστευσουσι κολληθωσι (127) τω εκ της πλευρας του πατρος αυτων σαρκωθεντι Χριστω τω Θεω. Τουτο ουν εστιν ο και Παυλος ο θειος προ αιωνων ορισθεν και προγνωσθεν λεγει απο του τα παντα προειδοτος Θεου.

αυτον δηλαδη µονον τον Αδαµ. τοτε υστερον εφυτευσε τον παραδεισον κατα ανατολας. µηδεν εν αυτη εργασαµενος µητε µην ογδοην ονοµασας ηµεραν την πρωτην. Εν εξ ηµεραις εποιησε ταυτα παντα και εν τη εβδοµη κατεπαυσε. Ανακεφαλαιωσις των εν τω πρωτω λογω ρηθεντων περι ταης του Αδαµ και της Ευας και των επτα ηµερων και αιωνων και της του παραδεισου φυσικης θεωριας. Αλλ᾿ αναλαβοντες τον λογον ως εν επιτοµω τα ανωτερω ρηθεντα αυθις διηγησοµεθα. οποταν δε την του Θεου παραβη εντολην και δια τουτο εκπεσειν µελλη της βασιλειας και των . γ΄. των δια απιστιαν εκβληθεντων και απωσθεντων. ουκ ειασεν αυτον εν τουτω τω κοσµω τω εν ταις εξ ηµεραις συν αυτω εκεινω τω Αδαµ κτισθεντι· αλλα µετα το καταπαυσαι εν τη εβδοµη ηµερα και πληρωθηναι αυτην. Πορευθεντες εις τον κοσµον απαντα κηρυξατε το ευαγγελιον της βασιλειας· ο πιστευσας και βαπτισθεις σωθησεται. ως αν µη οκτω αλλ᾿ επτα µοναι λεγωνται αι της εβδοµαδος ηµεραι και ουτως ανακυκλουµεναι τον (128) αριθµον των εβδοµαδων αποτελωσιν. ινα παλιν εξετασωµεν τα εγκεκρυµµενα νοηµατα της θειας Γραφης. Ινα εκ του κοσµου τουτου. υπο του Θεου εν αυτω εισαχθη. Τινα τροπον και δια τι. (127) Τοιγαρουν εποιησεν ο Θεος τον ουρανον και την γην και παντα τα εν αυτοις. ως αν ευσυνοπτα µαλλον αρτι τοις πασι γενωνται. ως εν παλατιω τινι και πολει περιφανεστατη.των Ιουδαιων φηµι. Εν γαρ ταυταις ταις ηµεραις τους επτα αιωνας ο ∆ηµιουργος προϋποτυπωσας οραται. επει. οια δη βασιλευς. τον δε µη µετανοουντα αναγκη πασα και τιµωρεισθαι τουτον και κατακρινεσθαι. ο δε απιστησας κατακριθησεται “. προηδει οτι µελλει ο ανθρωπος παραβηναι την αυτου εντολην και αµετανοητος µειναι. Και τουτο εκ των ευαγγελικων ρηµατων δηλον εστι τοις ακουουσι· φησι γαρ ο Κυριος προς τους αυτου µαθητας· “Εδοθη µοι πασα εξουσια εν ουρανω και επι γης. ως ατε Θεος ων. Τοιγαρουν και ταυτα ουτω ποιησας ο των ολων ∆εσποτης. και ειθ᾿ ουτως επλασε τον κατ᾿ εικονα αυτου και καθ᾿ οµοιωσιν ανθρωπον.

καθα δη και προσδοκωµεν τον αδυτον της δικαιοσυνης ηλιον οσον ουπω εξανατειλαι. Που δε και βιουν και αποθνησκειν αυτον εχρην και παλιν επιστρεφειν εις την γην εξ ης εληφθη. Ακουσον. που ειχεν αυτον εξωσαι. δια τουτο και τους της αναπλασεως αρραβωνας. Πως. και τουτου ενεκεν µεριδα ανακαινισµου ουκ ελαβεν εξ αυτων ο Θεος. (129) οιονει ζυµην και σπορον και µεριδα αφ᾿ ενος εκαστου των εργων αυτου υστερον ελαβεν. µηδεµιαν εκτοτε ανακλησιν σωτηριας εχοντα· και λοιπον ουτε γενεσις ουτε κοσµου αυξησις εις πληθος. εν τουτω παλιν τω κοσµω διαγειν επ᾿ ελπιδι κατακριθη.βασιλειων οικων εξορισθηναι και απορριφηναι. εαθησαν. µη αριθµησας ταυτην ταις επτα µηδε δηλην αυτην ποιησας. Ει γαρ µη ταυτα ουτως εποιησεν ο Θεος. Επειδη αι µεν µεριδες αυται εληφθησαν ως ανακαινισθηναι δι᾿ αυτων τα συγγενη και συµφυη και τοις ουρανιοις συναφθηναι οφειλοντα. εκ δε των ηµερων ουδεν. και απωλετο το τοιουτον και τηλικουτον σοφιας Θεου εργον ο ανθρωπος. ουκ ανακαινισθηναι αλλα τελειως παυθησεσθαι µελλουσαι υπο της ηµερας εκεινης. µετα το κτισαι αυτον παντα και καταπαυσαι και τους καιρους και τους αιωνας εν ταις επτα ηµεραις µυστικως προσηµαναι. παραβαινοντα και µη εξοµολογουµενον µηδε µετανοουντα. αλλα µονον τον κοσµον αφηκε και εν αυτω τον ανθρωπον εθετο. φανερωθεισαν δε ηµιν τοις πιστοις και διαυγασασαν ως εν πρωΐαν. ινα τας εκ των εργων µεριδας των κτισθεντων εν ταις επτα ηµεραις µη εν αυταις αυτας αλλ᾿ εν τη ογδοη λαβων. τον µελλοντα αιωνα δια της εν αυτη δηµιουργιας προϋπογραψη. µετα την καταδικην. αι δε ηµεραι. Τινα τροπον. Επει δε προ των αιωνων εγινωσκεν ο Θεος οτι παραβηναι µελλει και την εκ παλιγγενεσιας αυτου αναπλασιν προωρισατο. απο των αιωνων δε ελαβε. Παντως ουδαµου. αλλ᾿ αγνοουµενην µεν ειασε κεισθαι αυτην ολως τοις προ του νοµου. Μεριδας δε ειπον λαβειν αυτον εκ µεν της γης απασης ως χωριον εν εν ω εφυτευσε τον παραδεισον. . εκ δε του ολου σωµατος του Αδαµ µιαν πλευραν ητοι µελος εν. δηλωθεισα δε τοις εν νοµω προφηταις αµυδρως πως και απαγγελθεισαν πεποιηκε. αλλ᾿ η εν αδη ζωντα εδει κατακριθηναι αυτον.

και της του ξυλου <της> ζωης. ινα µη προ καιρου φαγων απο του ξυλου της ζωης αθανατος γενηται. Επειδη οι µεν αιωνες ουτοι απο ηµερων και εβδοµαδων µετρουµενοι αιωνες καλουνται. ινα. Το δε ξυλον της ζωης το εν µεσω του παραδεισου εικων ην της αιωνιου ζωης. οποταν εκπεση απο της εικονος της εις τυπον γεγονυιας της βασιλειας των ουρανων. η ποτε το τελος των ηµερων τουτων µελλει γενεσθαι. ποσον προωρισε λαβειν. ινα απο του τυπου και της σκιας επι την αληθειαν κατα προκοπην αναχθη. (130) Τινος ουν ενεκεν απο των ηµερων µεριδα ουκ ελαβεν.Επτα ωφειλον πληρωθηναι αιωνες κατα τον αριθµον των επτα ηµερων. φηµι δη της βασιλειας των ουρανων. αλλ᾿ εξ αυτου λαµβανει την µεριδα και επισυναπτει τω αϊδιω και µη εχοντι τελος αιωνι. αλλ᾿ αιωνος. ος ην ο παραδεισος. Το γαρ παρα του Σωτηρος ρηθεν Ιησου Χριστου. ην. ετερον παλιν ον και τουτο οικονοµιας µυστηριον. Ορα δε και της επ᾿ αυτω του Θεου προνοιας την αφατον αγαθοτητα. ητις εστιν ο Θεος. εξοριζονται εκειθεν και εις τον κοσµον τουτον οικειν κατεκριθησαν. τω µελλοντι αιωνι λαβων συναπτει. αθανατος δε. ο δε µελλων αιων και αΐδιος. ουκ εκ των ηµερων µεριδα. µετανοησαι δε και προσπεσειν τω ∆εσποτη ουδαµως ηβουληθησαν. και ουτως αθανατον γενηται το κακον -. αυτος δηλαδη ο παραδεισος. . Το δε. Οι µεν ουν εξ ηδη παρηλθον. Επειδη δε η Ευα πρωτη απατηθεισα την εντολην παρεβη και του καρπου απεγευσατο. η µια και αδιαιρετος θεοτης. ου µετρητος υπο ηµερων. κατα την της ανθρωποτητος αυτου φυσιν ειπεν αγνοειν ου κατα την της θεοτητος. εθετο την . δια της πλευρας τω Χριστω και Θεω συναφθη και εις εκεινο παλιν αυτο το αρχαιον και πρωτον αναχθη καλλος. ειτα δεδωκε τω Αδαµ κακεινος εφαγε.και εσται αφθαρτος µεν. ο δε γε εβδοµος ου τελειουται. ουδεις οιδεν ει µη µονη η Αγια Τριας. Η µεντοι µερις της γης. Η δε πλευρα του Αδαµ η εις γυναικα οικοδοµηθεισα τυπος υπηρχε της Εκκλησιας. Επειδη γαρ απαξ υπο της αµαρτιας εις φθοραν κατηνεχθη. αλλ᾿ εκ των αιωνων. οτι ουδε ο Υιος ταυτην οιδε την ηµεραν και ωραν. εν ω και τον ανθρωπον εθετο ο Θεος. αλλ᾿ αµετρητος και εστι και εσται και ατελευτητος· ηµερων δε µη µελλουσων ειναι. απο δε των αιωνων λαµβανει. τυπος της ανω Ιερουσαληµ.

η θεοτοκος δε Μαριαµ τον σαρκωθεντα Θεον και ανθρωπον· αλλ᾿ εκεινον µεν µονον συν τοις µετ᾿ αυτου η κιβωτος διεσωσατο. (131) Τοιγαρουν και γνοντες αλληλους ετεκνωσαν και εποιησαν υιους και θυγατερας και “εκαλεσεν Αδαµ Ευαν την γυναικα αυτου Ζωην. µελλων υδατι κατακλυσαι τον κοσµον ο Θεος και απαλειψαι τον ανθρωπον εκ της γης. Περι του κατακλυσµου και τινων εικονες ησαν τα εν τη κιβωτω· και περι του Αβρααµ και του κατ᾿ εκλογην ληµµατος και τι εστι το ληµµα τουτο· και περι του Ισραηλ και της περιτοµης. την µεριδα και αυθις ουκ εγκατελιπεν. ισοθεΐαν και αυθις εν εαυτοις φαντασθεντες. και το λοιπον σωµα εις πολλας ποιησας . Αλλα γαρ πληθυνθεντων των ανθρωπων και εις βαθος εµπεσοντων κακων και εις πληθος αµαρτηµατων πολυ. οτι αυτη ην µητηρ παντων των ζωντων”. αυτων των εις Χριστον µελλοντων πιστευειν. ουτος δε και την κιβωτον και παντα τον κοσµον του κατακλυσµου της αµαρτιας και της του νοµου δουλειας και του θανατου ερρυσατο. Η δε κιβωτος παλιν της Θεοτοκου και ο Νωε του Χριστου τυπος ην. ως πολλα µελη εκ της του Αδαµ πλευρας γεγονοτα και εις εν σωµα τη µια διαλεκτω οντας. Αλλα γαρ µετα τον κατακλυσµον εις αγνωσιαν και αυθις Θεου κατενεχθεντες οι ανθρωποι και ωσαυτως παλιν τραχηλιασαντες δια το ειναι αυτους χειλος εν. Ενθεν τοι και η κιβωτος µετα τον κατακλυσµον ειχε τον Νωε. οι δε συν τω Νωε ανθρωποι του εξ Ιουδαιων ληµµατος απαρχη. πυργον οικοδοµειν ηρξαντο και εις ουρανους ανελθειν επεχειρουν. δ΄. αλλα τον Νωε και τους υιους αυτου και τας θυγατερας αυτου εν τη κιβωτω διεσωσατο. Τοινυν και συγχεειν µελλων ο Θεος (132) τας γλωσσας αυτων κακ τουτου διαµερισαι και διασπειραι αυτους εν παση τη γη. ητοι γλωσσαν και φωνην µιαν. παλιν εκ τουτων ελαβε την µεριδα αυτου.φλογινην ροµφαιαν ο Θεος φυλασσειν την ειδοδον του ξυλου της ζωης. τα δη θηρια και παντα τα κτηνη και τα πετεινα και ερπετα τυπος υπηρχον των εθνων. ητοι την πλευραν.

ιν᾿ οταν εκεινη φανη. ∆ια τι δε ουκ εν αλλω µερει του σωµατος. γνωριµος καθαπερει προβατων αγελη βασιλικων. ους και δια Μωσεως εκειθεν εξηγαγε. Επειδη εξ αυτου η σπορα προερχεται και η κατα σαρκα γενεσις του ολου ανθρωπου γινεται. αγνοιαν Θεου παντελως εχοντας. Ειτα και διασχισας την θαλασσαν και διαβιβασας αυτους και εις την ερηµον αναγαγων και διαθρεψας αυτους εκει τεσσαρακοντα ετη. τουτεστιν ορωντα Θεον· αυτη δε ην ο Αβρααµ εν ω κατα διαδοχην υπηρχεν ανωθεν το της πιστεως και της θεογνωσιας σπερµα διασωθεν. αυτη τηνικαυτα παυθη και εν τη . τον αµνον προτερον αυτοις τον του αληθινου αντιτυπον εστιασας. εγενηθη “µερις Κυριου.µελων µεριδας διεσπειρε· και εκαλεσεν αυτους εθνη. εκαστον αυτων σφραγιδα την περιτοµην εν τω κρυπτω µοριω επιφεροµενον· και τουτο προς το µη συµµιγνυσθαι τοις λοιποις προβατοις. ηγουν τοις εθνεσι. την εις Αιγυπτον καθοδον του Ιωσηφ και Ιακωβ του πατρος αυτου και των αδελφων αυτου προµηνυων αυτω· εξ ων και επληθυνθη εκει η µερις αυτη και εγενετο εις εθνος µεγα. οιονει συσσηµον και σφραγιδα γνωρισας αυτω ταυτην· και ωµοσεν αυτω πληθυναι το σπερµα αυτου ως τα αστρα του ουρανου και ως την αµµον την παρα το χειλος της θαλασσης. Την γουν µεριδα ταυτην ωνοµασεν Ισραηλ. Ειχον ουν ουτοι την περιτοµην ως σφραγιδα και παντες (133) περιετεµνοντο και ην εκ τουτου η µερις Κυριου. ως ειρηται. σχοινισµα κληρονοµιας αυτου Ισραηλ. ως αν εκ ταυτης κακεινοι ως της σαρκος τεκνα γνωριµοι ωσι και τυπος γενηται της πενυµατικης περιτοµης των διχα ρευσεως και συνουσιας και φθορας αναγεννασθαι µελλοντων υστερον τεκνων πνευµατικων. Αλλως τε δε και ως ολον ανθρωπον την σαρκα αποδυοµενον δια τουτου ηµιν υποζωγραφει. τοις εις θηριων και αλογων ταξιν υπο της του Θεου αγνωσιας κατενεχθεισι. σοφως ωκονοµηθη απο Θεου. Μετα ταυτα δε ωφθη παλιν αυτω ο Θεος και φησι· “Γινωσκων γνωση οτι παροικον εσται το σπερµα σου εν γη ουκ ιδια”. αλλ᾿ εν αυτω την σφραγιδα υπεθετο γινεσθαι. ω και ωφθη λεγων· “Εξελθε εκ της γης σου και εκ της συγγενειας σου και δευρο εις γην ην αν σοι δειξω· ποιησω σε εις εθνος µεγα” ω και δεδωκε την περιτοµην. λαος αυτου Ιακωβ.

ε΄. Ειχε το µαννα αντι του Χριστου· αυτος γαρ εστιν ο αρτος ο εξ ουρανου καταβας και ζωην αιωνιον τω κοσµω διδους· δια τουτο γαρ και το µαννα εξ ουρανων ην· “Αρτον γαρ. αυτου φηµι του γηΐνου φρονηµατος. εικονα (134) του πρωτου φερων εκεινου κοσµου και παραδεισου και αυτου <του> δευτερου. εν αισθησει δε ψυχης και γνωσει γινοµενων αυτης. περιτεµνοµενων ηµων µυστικως µεν. αγγελων εφαγεν ανθρωπος”. ου φαγειν ουκ εαθησαν εκεινοι. µεσος τις ων των αρχαιων και των εξ υστερον· και τινος ην εικων η της επαγγελιας γη και τα εξης. παραδεισον αυτον νεον πεποιηκως. εικονα φερουσαν και δηλουσαν την σταµνον την τον Χριστον φερειν εντος µελλουσαν. Ειχε γαρ την γην της επαγγελιας αντι του παραδεισου εκεινου παραδεισον αλλον δευτερον. Ειχε τον νοµον. (133) Ο µεν ουν λαος ουτος ο εκ του σπερµατος Αβρααµ. την κιβωτον αντι της Θεοτοκου. µεσος τις ων και τα µεν αρχαια τοις εις υστερον υπογραφων. φησιν. εν τη αχειροποιητω περιτοµη δηλονοτι κατα τον Παυλον και τη απεκδυσει της σαρκος. τοις δε γε υστερον τα αρχαια σηµαινων συναπτεσθαι. Και συνελοντα ειπειν. ως την εντολην οι προπατορες εδηλου δε δια της του νοµου δουλειας την υπερ νοµον δοθησεσθαι µελλουσαν ελευθεριαν εν νοµω πνευµατικω. οια δε νεος αλλος τις και τριτος κοσµος υπο του Θεου κατεστη. ου µονον δε. ων ο εσχατος τυπος εστι των µετα ταυτα µελλοντων γενεσθαι. Ειχε την σταµνον του µαννα αντι του ξυλου της ζωης του εν µεσω του παραδεισου. Οτι τω παραχθεντι πρωτω κατ᾿ αρχας κοσµω ετεροι δυο συνεπεγενοντο.ακροβυστια της σαρκος εκαστον των προβατων αντ᾿ αυτης τω αιµατι του Χριστου σφραγισθη. προµηνυων ηµιν δι᾿ αυτων και εξεικονιζων την εν ανακαινωσει Πνευµατος Αγιου µελλουσαν εσεσθαι τοις αγιοις εν εκεινω επανοδον και κληρονοµιαν. ηγουν η µερις η εκ της πλευρας του Αδαµ. του εν τη κιβωτω δηλονοτι. πολλα του παραδεισου εκεινου τιµιωτερα τε και υψηλοτερα εν αυτω εθετο. οσω και µειζονων επαγγελιων και πραγµατων τυπος ην. . αλλα και τυπον των µετα ταυτα µελλοντων γενεσθαι.

ως αν εκ της γυναικος παλιν η πλευρα ληφθη του Αδαµ και ανευ ρευσεως και συνουσιας γεννηθη ανηρ ο Χριστος και Θεος και δι᾿ αυτου ο Αδαµ ανακαινισθη· προεπηγγειλατο εν τουτω τω παραδεισω ο Θεος τω Αβρααµ εισαγαγειν εν τω σπερµατι αυτου (136) παντα τα εξωσθεντα εθνη και µιαν ποιµνην αυτους απεργασασθαι. ωσπερ ειρηται· επινον τε εκ πετρας ακολουθουσης υδωρ υπερ µελιν γλυκαζον· ου µην αλλα γαρ και “τα ιµατια αυτων και τα υποδηµατα ουκ επαλαιουντο ουδε εφθειροντο”. τα δε διασπαρεντα εθνη του εισελθειν εν αυτω µη παραχωρουντα. Ειχον οι εν τω πρωτω παραδεισω απειλην θανατου και καταρας εν τη παραβασει της εντολης· ειχον οι εν τουτω αφεσεως αµαρτιων ελπιδα και ευλογιαν ζωης αιωνιου εν τω µη πληρωσαι τον νοµον του Θεου τινα εξ αυτων. του Χριστου ελθειν κατεπαγγελλοµενου και ποιησαι το αδυνατον παρ᾿ εκεινοις δυνατον. ινα δια της πλευρας του Αδαµ η του Αδαµ αναπλασις γενηται· και δια τουτο εκ του ανδρος τοτε ανευ συνουσιας γεγονεν η γυνη. δενδρα τε και καρπους ωραιους εις βρωσιν· ειχε και ουτος το µαννα εξ ουρανου τροφην αυτοσχεδιον. αλλα συνηυξανον και ταυτα τοις αυτων σωµασι και ουκ ην εν ταις φυλαις αυτων ο ασθενων. την τελειαν και αληθινην ζωην εν τω Χριστω δοθησεσθαι κατεπαγγελλοµενοις. αλλα προς σωτηριαν των πιστευσαντων. Ειχεν ο παραδεισος εκεινος απονον ζωην και αµεριµνον. καθαπερ εκει τον Αδαµ· και ελαλει αυτω ο Θεος ως τω Αδαµ και ο Μωϋσης ελαλει τω Θεω καθως ο Αδαµ· Αλλ᾿ ουκ ειχεν ο Αδαµ ως ουτος επαγγελιας ελπιδα του σωµατικως εκεισε παραγενεσθαι τον µονογενη του Θεου Υιον και Θεον. Επει ουν οι εν τοις αγαθοις τουτοις οντες και προ του εισελθειν εις την της επαγγελιας γην και µετα το εισελθειν παρεβησαν και . τους εν αυτω µαλλον περισκεποντα και φυλασσοντα. Ειχεν εκεινος το ξυλον της ζωης. ουκ εκεινην δε αυτην την ζωην· ουτος δε εκδηλοτεραν µεν υπερ το της ζωης ξυλον (135) την του Πνευµατος χαριν εν τοις προφηταις εκεκτητο. Ειχεν ο πρωτος την φλογινην ροµφαιαν φυλαττουσαν την εισοδον του ξυλου της ζωης και απειργουσαν εξ αυτου τον Αδαµ και τους εξ αυτου· ειχεν ουτος τον αρχιστρατηγον Μιχαηλ. Προωκονοµησεν εκει ο Θεος.Εθετο και γαρ εν αυτω τον Μωϋσην. ουχι προς κατακρισιν των µη φυλαξαντων.

Τι τουτο. Ουδαµως. Ισραηλ· Κυριος ο Θεος σου Κυριος εις εστι και ου προσκυνησεις Θεω αλλοτριω” και “εθυσαν τους υιους αυτων και τας θυγατερας αυτων τοις δαιµονιοις και ησθιον και επινον τον οινον των σπονδων αυτων και προσεκυνησαν οις εποιησαν οι δακτυλοι αυτων. λαβων την πλευραν του Αδαµ εκ των παναγνων της Θεοτοκου σαρκων.” Αλλ᾿ η θεωρια του ειρηµενου οσον απο του γραµµατος νοειν µοι και ετερον τι σαφως υποτιθεται. του κοσµου γεγονε. Ωργισθη και απεστραφη αυτους. και τους εις ειδωλολατρειαν εξ αυτων εκπορνευσαντας δια πιστεως τω λοιπω σωµατι επισυναψη.αυτοι την εντολην του Θεου την λεγουσαν· “Ακουε. ινα γνωτε καλως τι εστιν ο λεγει ο θειος Αποστολος· “Ει το αυτων παραπτωµα πλουτος κοσµου γεγονε. τοις θηριοις ειτ᾿ ουν τοις εθνεσιν εξωµοιωθησαν· και θελων αυτους ο Θεος ανακαλεσασθαι και εις το αρχαιον παλιν αποκαταστησαι κατηλθεν επι γης (137) και εσαρκωθη. ποσω µαλλον η σωτηρια . οι µερις Κυριου κληθεντες. και εγενετο ανθρωπος. αλλα απεστειλε τον Υιον αυτου κατακλυσαι τας αµαρτιας αυτων. φησι. επειδη εφθασθησαν οµοιωθηναι και ουτοι τοις εθνεσι. τα εν αυτη διηγουµενος. Ινα και τους εν νοµω φυλαξαντας τελειωση δια της εις αυτον πιστεως. Αλλα προσεχετε. ποσω µαλλον η σωτηρια αυτων γενησεσθαι εµελλεν. ως ειπον. απεκτειναν τε τους αγιους και ελιθοβολησαν τους προφητας. εστραφησαν εις τοξον στρεβλον και παρωξυναν επ᾿ αλλοτριοις και εν βδελυγµασιν αυτων τον Θεον τον θρεψαντα αυτους εν τη ερηµω και επελαθοντο αυτου” – τι ουν ο παρα παντα τα εθνη εκλεξαµενος αυτους Κυριος. τον µεν Νωε τυπον ειναι του Χριστου. οµοιωθεις ηµιν κατα παντα πλην αµαρτιας. ο κληρος αυτου. τα δε θηρια και τα ερπετα των εθνων. καθως γεγραπται· “Και εµιγησαν εν τοις εθνεσι και εµαθον τα εργα αυτων” και “ου συνηκαν εν τιµη οντες”. τους υιους δε αυτου του εν τω νοµω λαου. Οι γουν εν τω νοµω ανθρωποι. Τοιγαρουν αναµνησθητι µοι της κιβωτου των υιων Νωε και των θηριων και ερπετων των εν αυτη τοτε εισεληλυθοτων. και ουτως δικαιωθωσιν ωσαυτως και τα εθνη δια της πιστεως κατα το ουτως ειρηµενον υπο του Παυλου· “Ει γαρ το αυτων παραπτωµα πλουτος.

ηλεησας και ωκτειρησας και τοις µη αµαρτησασιν αγιοις σου συνηριθµησας. Και ει τουτο γεγονεν. Ελθοντος ουν του Χριστου. αξιως ως αναξιους απωσω. ω ∆εσποτα και Λογε Θεου. Ηµεις δε ουκ εσµεν εργα χειρων σου και πλασµα. Ουκ οικτειρησεις. εγκατελιπον σε και ειδωλοις µεθ᾿ ηµων ως θεοις προσεκυνησαν· και απερ ηµεις επραξαµεν εργα. υµιν δε ουδαµως δωσει”. θεοσεβεις και ειδωλολατραι. εις εν γενεσθαι και αµα σωθησεσθαι. Προς ταυτα παλιν αν ανθυπεφερον τα εθνη.” στ΄. ελεγον αν τα εθνη προς αυτον· “Θεε του παντος και ∆εσποτα. Εις δε τουτου αυτους πασαν επεδειξω αγαπην και επιµελειαν· προφητας και κριτας και διδασκαλους ως οδηγους και παιδευτας δεδωκας αυτοις· νοµον και περιτοµην και σηµεια και τερατα εποιησας εις αυτους· και παντα ταυτα εις ουδεν λογισαµενοι. καθως εποιουν τα εθνη· και ολιγοι λιαν ως ζυµη τις και µερις τω Θεω εφυλαχθησαν. και λιµω αγνωσιας και διψει ανυδριας του µη ακουσαι ηµας λογων αγιων σου εασας και δικαιως. ει επιστευσαν αυτω και προσεκυνησαν ως Θεω. εις εθνος µεγα και λαον πολυν γεγονως. (138) Τι ουν. παντα και αυτοι διεπραξαντο· και οµοιως ηµιν ηρνησαντο σε τον ευεργετην. ως σκληροτραχηλους και ανηκοους ανεπιµελητους καταλιπων.αυτων γενησεσθαι εµελλεν. µερις Κυριου γεγονεν ο Ισραηλ. η περιτοµη και τα λοιπα α µονοις ηµιν επηγγειλατο και ηµιν δεδωκεν. ιδου χωρις εργων δικαιοσυνης τινων παντας αυτους εσωσας. αλλ᾿ ηµεις εσµεν µονοι µερις αυτου. ηµεις µονοι κληρος αυτου· προς ηµας οι πλακες της διαθηκης. Νυνι δε µονη τη εις σε πιστει συνεπαθησας αυτοις.” Αντελεγον δε τουτοις οι Ιουδαιοι α δη και ελεγον· “Ουχι. (137) Απο της διασπορας των εθνων. λογου µη αξιουντα τους φθονερους Ιουδαιους· “Ηµας µεν. ως εφθην ειπων. Ου . Κυριε των αιωνων. Εις το ρητον του Αποστολου· “Ει γαρ το αυτων παραπτωµα πλουτος κοσµου γεγονε” και τα εξης· και προσωποποιΐα των εκατερων λαων. Ουκ ελεησεις δε και ηµας. εµελλον απαντες. εξωκειλεν εις ειδωλολατρειαν. Ο γουν Ισραηλ ουτος. δικαιοι τε και αδικοι. των εθνων φηµι και του Ισραηλ.

. εξορισας αυτους. οπως ερχεται τα της καινης και θαυµασιας µεριδος εκδιηγησασθαι. προς εαυτον επεσπασατο. Ην µεν ουν εκ της πρωτης διασπορας µερις ο πας Ισραηλ ον προεγνω και προωρισε· και οτε ηλθεν εκαλεσεν αυτον εις πιστιν την εαυτου.προσδεξη. γενησεσθαι εµελλον. Και σκοπει µοι απ᾿ εντευθεν την του λογου καθ᾿ οδον προκοπην. τουτους και προωρισε…. ποσω µαλλον. Επει δε ελθειν προς αυτον ουκ ηθελησε.”. λαβων εκ της ολης µεριδος µεριδα µικραν τους εις αυτον πιστευσαντας. ει κακεινοι επιστευσαν. αντιπαρατιθεµενων τοις εν εκεινω πραχθεισι των εν τη Εκκλησια δια Χριστου τελεσθεντων. Τουτο ο πλουτος του κοσµου· και ει τουτο γεγονε πλουτος κοσµου. Οτι νεος κοσµος η του Χριστου Εκκλησια και νεος παραδεισος η προς αυτον πιστις. διεσπειρεν εις παντα τα εθνη. Και προς τουτοις ανακεφαλαιωσις του πρωτου κοσµου. εκ του παραδεισου. ζ΄.” Και ουτως δικαιως και ευλογως τοις εν περιτοµη ειδωλοις θυσασιν οι εν ακροβυστια συνηπτοντο και οι παντες εις εν εν Χριστω γενησεσθαι εµελλον. ως την των εθνων ανταλλαξαµενους ασεβειαν. το πλειστον της µεριδος το εκ προθεσεως οικειας εις απιστιαν πεσον απερριψε· και αντ᾿ αυτων εισηλθον τα εθνη και τη κατ᾿ εκλογην πιστεως µεριδι εκ πιστεως και αυτοι εκολληθησαν. δηλονοτι τον Ιωαννην τον προδροµον. (139) Τα δε γε εθνη εκ της πλευρας του Αδαµ ο την πλευραν αναλαβων του Αδαµ εκ της γυναικος και εις ανδρα τελειον οικοδοµησας αυτην. φιλανθρωπε. Και προς το τελος επαναληψις του αποστολικου ρητου· “Ους προεγνω. ωσπερ ειποµεν. τους αποστολους και καθεξης τους λοιπους. σαρξ αυτος ολος ο φυσει Υιος και Λογος του Θεου δι᾿ αυτης γεγονως και υιος του Αδαµ κατα την φυσιν του Αδαµ χρηµατισας. Επει δε µετα των προγενεστερων αυτων κακων και αυτον τον Χριστον και Θεον ως κακουργον απεκτειναν. (139) . τον δε Βαραββαν ως αντιτυπον του Αντιχριστου ητησαντο και απελυσαν και µετα ταυτα και αυτους εδιωξαν τους αποστολους αυτου.

αφθαρτος εστι και αθανατος. Εν τω παραδεισω απο ανδρος γυνη γεγονε. Εκει ξυλον του γινωσκειν καλον και πονηρον. αρχη κοσµου δευτερου. ο δε εκ της µεριδος του σπερµατος Αβρααµ την µεριδα λαβων και Υιος του Θεου και αυτου του Αδαµ υιος γεγονως. καθα και ο Νωε τηνικαυτα εγενετο. αυτος εκεινος ανελαβεν ο Θεος και ωκοδοµησεν εαυτω και ωκοδοµηθη εις σαρκα διχα τροπης και εγενετο ανθρωπος ου ψιλος. ως αν. Οι µεν γαρ προπατορες απαντες εκεινοι θνητοι υπηρχον. Αλλα γαρ µερις µεν η εκ του Αδαµ γεγονυια φθαρτη και εις πολυ πληθος λαου φθαρτου και θνητου γενοµενη υπο του κατακλυσµου πασα απωλετο· και Νωε µονος εξ αυτης και οι υιοι αυτου µερις παλιν εκ ταυτης εναπελειφθησαν. καινον και παραδοξον.Παλιν µεν ουν νεας µεριδος αρχη και νεου κοσµου και µετα της µεριδος φυραµα ξενον. Τις ουτος. λαου φθαρτου. Και σκοπει µοι τον τροπον της αναπλασεως. εν τω πληθυνθηναι και απολλυσθαι µελλοντος αυτου. Ουδε γαρ απαρχη τεκνων σαρκικων. καθα φησιν ο Αποστολος· “Απαρχη Χριστος. απαρχη και ζωη παντων των αναγεννωµενων πνευµατικως (141) εκ της εις αυτον πιστεως. αυτην δη την πλευραν. εν ω τας µεν χειρας αντι των αψαµενων χειρων του Αδαµ. τους δε ποδας αντι των επι τη παραβασει . Τα µεν µεχρι τουτου τυποι και σκιαι και αινιγµατα ταυτης ην. επειτα οι του Χριστου”. µητηρ ουσα παντων των απο γης γεννηθεντων· εν δε τη των πιστων Εκκλησια απο γυναικος ανηρ Χριστος ο Θεος εγεννηθη. Απο ταυτης ουν της του Αβρααµ µεριδος µεριδα του σπερµατος αυτου. αλλα απαρχη αθανατος και αειζωος γεγονε τεκνων πνευµατικων και τον χαρακτηρα αναµορφουµενων αυτου. αυθις µεριδα ελαβε τον Αβρααµ κατ᾿ εκλογην πιστεως και παντας αλλους εις τον κοσµον διεσπειρεν. και ετερωθι· “µεχρις ου µορφωθη Χριστος εν ηµιν”. ου γεννων σαρκικως αλλα αναπλατων πνευµατικως. αυτη δε η αληθεια και η του κοσµου παντος (140) ανακαινισις τε και ανανεωσις. Επει δε παλιν εις ουρανον ανελθειν επεχειρουν. κατακλυσµον δε µηκετι ποιησειν επηγγειλατο ο Θεος µηδε αποκτειναι πασαν σαρκα ζωσαν επι της γης. ο και µεταληφθεν θανατου εκεινοις γεγονεν αιτιον· ενταυθα το ξυλον του σταυρου. ως πολλακις ειπον. αλλην απαρχην παλιν εις ετερου λαου γενεσιν υστερον εξ αυτου λαβη.

Ω παραδεισου του νυνι παρα Χριστου του Θεου φυτευθεντος! Ω µυστηριου καινου και θαυµατων φρικτων! Εκει µεν γαρ δενδρα αισθητα και ορατα οµολογουµενως υπηρχον ο Αδαµ τε και η Ευα. Αλλα που. επιστησον εντευθεν τον νουν και διηγουµενων γνωση και µαθηση αυτα. αλλα διδασκουσα α δια ρηµατων δει τω οφει δεοντως ανταποκρινεσθαι· “Απελθε. Ιδου γαρ ορωµεν οτι απας ο κοσµος. Σατανα” (142) και τα εξης· και ου τουτο µονον. εκεινους µεν της καταρας απηλλαξε και της του θανατου φθορας ηλευθερωσε. ο νεος παραδεισος ον λεγεις πεποιηκεναι Χριστον. Πρωτον εποιησεν ο Θεος τον ουρανον και την γην και παντα τα εν αυτοις και υστερον τουτων παντων οικειαις χερσι τον ανθρωπον επλασεν.βαδισαντων ποδων. προσηλωθη Χριστος ο δευτερος Αδαµ και Θεος. τοις δε πιστευουσιν εις αυτον ζωην καινην εδωρησατο και ισαγγελον εχειν πολιτειαν εν τω κοσµω τουτω ενισχυσεν. γευσαµενος απο του ξυλου εκεινου. ου θανατουσα και του της ζωης ξυλου απειργουσα. ο και αθροον αυξανει και ζωης αιωνιου πασι τοις εσθιουσιν εξ αυτου προξενον γινεται. Και ο µεν Αδαµ. διο και φυλασσειν εταχθη την τουτου εισοδον η φλογινη ροµφαια· ενταυθα λογχη την πλευραν ενυγη Χριστος και την ροµφαιαν εκεινην απεστρεψε και την εισοδον ηνοιξε και εν ολω τω κοσµω το της ζωης ξυλον εφυτευσε. αυτο τε το ξυλον της γνωσεως και το ξυλον οµου της ζωης ετερον παρα τουτο ον· ενταυθα δε ο νεος Αδαµ τα παντα οµου τοις πιστοις γινεται και τρυφη και γνωσις. ο και φαγειν οικονοµικως ου συνεχωρηθη ο Αδαµ. αλλ᾿ εξεβληθη του παραδεισου. Εκει το ξυλον της ζωης εν µεσω του παραδεισου ην. µαλλον µεν ουν και καθ᾿ ηµεραν τουτο φυτευειν εξουσιαν ηµιν δεδωκεν. φησιν. χολης γευσαµενος και οξος πιων. οπισω µου. εστι· και την γην κατοικουµεν εν η εν κοπω και µοχθω και ιδρωτι του προσωπου ηµων εσθιειν κατεκριθηµεν τον αρτον ηµων. καθως εξ αρχης κατεσκευασθη. ειθ᾿ ουτως εποιησε τον παραδεισον και τα . φησιν. Ει βουλει µαθειν Θεου ακαταληπτου και αορατου αορατα και ακαταληπτα τοις απιστοις εργα τε και µυστηρια. Που ουν ο παραδεισος ον διηγη ηµιν. θανατου και καταρας αιτιος τοις εξ αυτου γεγονεν· ο δε Χριστος και Θεος. αλλα και εισαγουσα προς την ζωην ητις αυτος εκεινος παλιν εστιν.

αυτος ο ποιητης του Αδαµ. παρουσιας και της εις τον αδην αυτου καταβασεως και της εκ νεκρων αυτου αναστασεως. δευτερον κατελιπον του φυλασσειν την εντολην και εκ του ξυλου ου ενετειλατο αυτοις µη φαγειν εφαγον· και απεθανον ευθυς µεν τον ψυχικον. (143) ουχι κατα την ακολουθιαν ην εκτισε ταυτα και ανακαινισαι ηθελησεν. εαν την κτισιν ανακαινισαι πρωτον ηθελησε και πνευµατικην αυτην και αφθαρτον και αΐδιον απεργασασθαι. ινα µη θανατω θανατωθησονται. Πρωτον τον ανθρωπον και ουτω την κτισιν υστερον. αναπλαττει τε και ανανεοι. Αλλα γαρ ελθοντος του τα παντα τοτε δηµιουργησαντος και ανακαινισαι ταυτα θελησαντος. Επειδη τοτε µεν ως βασιλεια τω Αδαµ τα ορωµενα παντα εις κατοικιαν και απολαυσιν αυτου πρωτον ηυτρεπισε και ειθ᾿ ουτως εκεινον παρηγαγε· νυνι δε παλιν. γενναν τε και γεννασθαι και ανατρεφεσθαι ωφειλεν. Πρωτον τοιγαρουν εισηχθη ο Αδαµ εις τον παραδεισον υπο του Θεου και τοτε η Ευα παρηχθη· πρωτον και ο Υιος του Θεου. οπως εξ ισοτητος εχει παρατιθεµενη τη οικονοµια και διαθηκη Θεου. αλλ᾿ εργαζωνται κατα την εντολην και φυλασσωσιν. ουτω δεον ειπειν και την αυτης ανακαινισιν. Εν ποιω δε κοσµω διαγειν τοτε και γαµειν και εκγαµισκεσθαι. κατηλθε και εισηλθεν εν τη . ητις ην η εργασια η απο Θεου δοθεισα αυτοις. οικειν εµελλεν.εν αυτω και εθετο τον ανθρωπον εν αυτω ον εποιησε· και λαβων µιαν αυτου των πλευρων ωκοδοµησεν αυτην εις γυναικα και ουτως εδωκεν αυτοις εντολην του µη φαγειν απο του ξυλου του γνωστου καλου και πονηρου. Οντως ουκ εχεις ειπειν. Αυτοι δε µετα ταυτα απεστησαν µεν εν πρωτοις του µεµνησθαι Θεου και των ευεργεσιων αυτου. Αλλα πως. µετα δε πολλους χρονους υστερον και τον σωµατικον θανατον και κατηχθησαν εν τω αδη. Αλλα γαρ ωσπερ κατα ταξιν την δηµιουργιαν και την ταυτης εκπτωσιν ειρηκαµεν. Σκοπει δε την παραθεσιν των παλαιων πραγµατων. και τοτε την κτισιν. που αρα ο σαρκα φθαρτην περικειµενος. ∆ια τουτο ουν πρωτον τον καταπεσοντα και συντριβεντα και παλαιωθεντα ανθρωπον ανεγειρει. Τινα τροπον και δια τι. ο ψυχικος δηλονοτι και θνητος αυτος ανθρωπος. του νεου Αδαµ. Και ου µονον ουτοι αλλα και παντες οι εξ αυτων γεννηθεντες τουτο πεπονθασι µεχρι της αυτου του Χριστου και Θεου.

Ο Θεος εκ της Παρθενου σαρκα εννουν και εψυχωµενην ελαβεν. Και ινα σαφεστερον ειπωµεν. ην ελαβεν απο του Αδαµ και αλλην αντ᾿ αυτης ανεπληρωσε· και ταυτην εξ εκεινης λαβων δεδωκεν αυτη το Πνευµα αυτου το Αγιον και ανεπληρωσεν ην ουκ ειχεν αιωνιαν ζωην η ψυχη αυτης. προανεπληρωθη γαρ. Και τηνικαυτα σαρκωθεις το του Αδαµ ανεπλασε σωµα. Λαβων . ουχι οικοδοµησαι και την πνοην γεγραπται. Τι δε ην ο ειχε εκεινος. ουτω και εκ της σαρκος της γυναικος ο ανηρ Χριστος ο Θεος γενηται και εξ αυτου παντες αθανατοι χρηµατισωσι και αναπληρωση ο ειχεν ο Αδαµ πλειον της γυναικος.αχραντω γαστρι της Παρθενου και ουτως ελαβεν εξ αυτης την πλευραν του Αδαµ. αλλα Πνευµα ουσιωδως Θεου. και απο του ξυλου εφαγε και την εντολην παρεβη και τον θανατον απεθανε της ψυχης· πρωτη η θεοτοκος Μαρια υπο του αγγελου ευαγγελιζεται και την του Θεου βουλην απαγγελθεισαν πιστευει (144) και πειθεται λεγουσα· “Ιδου η δουλη Κυριου· γενοιτο µοι κατα το ρηµα σου”. ινα. ως αν εκ της πλευρας παλιν λαβη πλευραν και δωση αντ᾿ αυτης ου σαρκα παλιν. Και ουτως τον του Θεου Λογον ουσιωδως εν εαυτη υπεδεξατο πρωτη. Αλλ᾿ ετι τουτο σαφεστερον ακουε. την ψυχην αυτης δηλαδη του αιωνιου εκεινου θανατου εκλυτρωσαµενον. ω την πνοην ευθυς εις ζωσαν ψυχην ενεφυσησεν· εψυχωµενην γαρ λαβων την πλευραν αυτου υστερον και οικοδοµησας αυτην εις γυναικα. ουτως επεργασωµεθα τουτο αυτο το ρηθεν. ητοι την παναµωµον σαρκα. αυτη ην ο αρραβων και της οικονοµιας Θεου το εχεγγυον. ουτε παλιν εν τη Ευα ταυτην επηυξησεν· αλλ᾿ οιον η µεν σαρξ η ληφθεισα αντι της πλευρας εσχε την αναπληρωσιν. (145) Η σαρξ η αναπληρωθεισα αντι της πλευρας εν τω σωµατι αυτου. ωσπερ εκ της πλευρας του Αδαµ η γυνη γεγονε και παντες ανθρωποι θνητοι εξ αυτης. και εγενετο ανθρωπος και προηλθεν εν κοσµω αντι Ευας της απατηθεισης υπο του οφεως. Ελαβεν ο Θεος απο του Αδαµ την της σαρκος αυτου µεριδα και αντ᾿ αυτης ετεραν ανεπληρωσε σαρκα. η δε ψυχη ουκετι. και ην ελαβεν εις ολον ωκοδοµησεν ανθρωπον. ψυχην δε ουτε αυτω προσεθηκε τω Αδαµ ανθ᾿ ης ελαβε συν αυτη τη πλευρα. Η αναπληρωθεισα γαρ αντι της πλευρας του Αδαµ σαρξ εν τω σωµατι αυτου.

αλλ᾿ ως παντες εκ της γυναικος οι κατα σωµα γεννωµενοι και οντες ηµεις. φηµι δη της πλευρας του Αδαµ – “καταλειψει ανθρωπος τον πατερα αυτου και την µητερα αυτου και προσκολληθησεται τη γυναικι αυτου” ηγουν τη πλευρα του Αδαµ “και εσονται οι δυο εις σαρκα µιαν”. φησι. τουτου” – Ποιου. Εν δε λεγω ου ταις υποστασεσιν. . καθως και τοτε ανεπληρωσε του Αδαµ. (146) Τουτω δε τω θειω λογω και το ουτω λεγον του Αποστολου συναδει ρηµα· “Ο κολλωµενος τη πορνη εν σωµα εστι µετ᾿ αυτης· ο δε κολλωµενος τω Κυριω εν πνευµα εστι µετ᾿ αυτου”. Της γυναικος δηλονοτι. ηµεις παντες ελαβοµεν”· τη δε φυσει της ανθρωποτητος. τω νυµφιω Χριστω. εσαρκωθη τε και γεγονεν ανθρωπος. Και καθαπερ επι των πρωτοπλαστων ερρηθη· “Ενεκεν. ετι δε και γυναικα και τεκνα και αδελφους και αδελφας. Επει δε ου προς φθοραν και αυθις. ως θεοι και αυτοι θεσει γινοµενοι κατα το ειρηµενον υπο του Ιωαννου· “Και οιδαµεν οτι φανερωθεντος αυτου. Και ουτως. δια το σωµατικως εσθιειν το σωµα αυτου και το αιµα αυτου πινειν ηµας. και προσκολληθησεται ου τη γυναικι ουδε σαρκικως. φησιν. οµοιοι αυτω εσοµεθα”. οπως και την φυσιν του Αδαµ αναπλαση και µελλοντα γενεσθαι τεκνα Θεου δια Πνευµατος Αγιου την αναγεννησιν λαβωσι και ουτως εν Πνευµατι Θεου συγγενεις αυτου απαντες οι εις αυτον πιστευοντες γενωνται και σωµα εν. Επειδη γαρ ανελαβε σαρκα εκ των παναχραντων αιµατων της Θεοτοκου και Πνευµα Αγιον αυτη εχαρισατο. εσοµεθα εκαστος µετ᾿ αυτου εις πνευµα εν και σωµα εν ωσαυτως. πνευµατικως συναπτοµενοι και κολλωµενοι αυτω. τουτου ενεκα καταλειψει ανθρωπος τον πατερα αυτου και την µητερα. εκ της Παρθενου την σαρκα Χριστος. Τινα τροπον. αλλα τη φυσει της θεοτητος και της ανθρωποτητος εν· τη µεν φυσει της θεοτητος. εδει ταυτην και αυθις αναπληρωσαι. ουτω και επι Χριστου του Θεου γινεται.γαρ. τω εκ της γυναικος γεννηθεντι ανευ σπορας ανδρι. ινα παλιν σοι τα αυτα ειπω. Ουτω γαρ και αυτος ο Κυριος ηµων και Θεος απεφθεγξατο· “Ο τρωγων µου το σωµα και πινων µου το αιµα εν εµοι µενει καγω εν αυτω”. φησιν. αλλα προς αφθαρσιαν εµελλε γινεσθαι. δια Πνευµατος και ου δια σαρκος η αναπληρωσις γεγονεν. Οτι “απο του πληρωµατος αυτου.

ως οιδεν αυτος. Ετι ων εν τω παραδεισω εκληθη ο Αδαµ εις µετανοιαν· φησι γαρ ο Θεος προς αυτον· “Αδαµ. επειδη η Ευα πρωτη τω ψυχικω θανατω απεθανε. επαναληψιν των προειρηµενων ποιουµενω. Ηγγικε. καθως και ετερωθι ειποµεν.” Και οµως ταυτα ακηκοως ουκ ηβουληθη µετανοησαι η κλαυσαι και συγχωρησιν εξαιτησασθαι. ως του Πνευµατος αλλως µη διδοµενου ηµιν. Ταυτα γαρ και οι αγιοι ειδοτες πατερες ηµων αναφανδον ελεγον· “∆ος αιµα και λαβε Πνευµα”. Αλλα τι. Και εν πρωτοις εζωοποιησε τουτω την τιµιαν και υπεραµωµον ταυτης ψυχην. τη του πονηρου δαιµονος και τουτο επιβουλη. (147) Γεννηθεις δε αφραστως. Αλλ᾿ επι το προκειµενον επανελθωµεν. προ των πυλων ισταται των καρδιων και των στοµατων υµων· ανοιξατε δια της πιστεως τας καρδιας υµων και ευθεως εισελευσεται και αυτικα . το φρικτον της οικονοµιας µυστηριον. Και θεα µοι εντευθεν. Τοιγαρουν ελαβε σαρκα ο Θεος Λογος εκ της αγνης Θεοτοκου και δεδωκεν αντ᾿ αυτης ου σαρκα. εις τον κοσµον εισηλθε. Αιτιον της αφροσυνης αυτου και της αµαρτιας την γυναικα ποιειται· διο και του παραδεισου εικοτως εκβαλλεται. Τινος χαριν και δια τι. ει µη απο του ξυλου ου ενετειλαµην σοι τουτου µονου µη φαγειν. απ᾿ αυτου εφαγες. Πνευµα γαρ ων ο Θεος κατα την θειαν φωνην. Σαρκωθεις δε εγενετο ανθρωπος. Ινα τον εν τουτω τω κοσµω εξορισθεντα Αδαµ ζητηση και ευρων αναπλαση αυτον. εν Πνευµατι Αγιω βουλεται ηµας ενουσθαι αυτω και κολλασθαι και συσσωµους ειναι και συγκληρονοµους αυτου. αναστησας αυτην εν του θανατου· τουτο δε εποιησεν. που ει” και “Τις ανηγγειλε σοι οτι γυµνος ει. Επειδη δε τηνικαυτα µετανοησαι ο Αδαµ ουκ ηβουληθη.ως συγγενεις και αδελφοι αυτου χρηµατισαντες. αλλα Πνευµα ουσιωδως Αγιον. σωµα και εν εαυτω εννουν µετα ψυχης κεκτηµενος· ταυτην γαρ την σαρκα και τοτε εκ του Αδαµ και νυν εκ της Θεοτοκου εψυχωµενην απορρητως ανελαβε και ουτως πασαν την φυσιν ηµων µυστικως ανεκαινισε. ως πασα θεια Γραφη µαρτυρει. ει µη δια της εκουσιου προς τον κοσµον σταυρωσεως οµου και νεκρωσεως. δια τουτο παλιν προσκαλειται παντας δια της µετανοιας προς εαυτον ελθων επι της γης ο Θεος και φησι· “Μετανοειτε· ηγγικε γαρ η βασιλεια των ουρανων”.

χωλους τε και τυφλους.διανοιχθησονται τα στοµατα υµων και βοησετε· “Εχοµεν τον θησαυρον του Πνευµατος εν ηµιν. δικαιωθωσιν απο της αµαρτιας. αδελφε. µαλλον δε σεαυτον δια των εντολων φυλαττε του µη παραβηναι τι των ενταλθεντων σοι. των µειζονων και ουρανιων στερουµενος . τους υπο πολλων αµαρτηµατων και διαφορων πταισµατων και ανοµηµατων συντεθλασµενους και υπο αγνωσιας Θεου τετυφλωµενους. πολιν λεγων τον κοσµον απαντα τουτον. “α οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και εις καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη”. Παντας ουν προσκαλειται απο ανατολων εως δυσµων. και πεισθεντα προσεφυγον αυτω και προσεδραµον. Ιδου τοιγαρουν και προεγνωσθης υπο Θεου. ελευθερωθωσι δηλονοτι και δοξασθωσι και ζωης αιωνιου µετοχοι γενωνται. Εβραιους λεγω και Ελληνας. ως πριν ο Αδαµ. και φαγωσι το αχραντον σωµα του Υιου αυτου και πιωσι το τιµιον αιµα αυτου. καθως αυτος εκεινος ο των απαντων ∆εσποτης φησιν· “Ο τρωγων µου την σαρκα και πινων µου το αιµα εχει ζωην αιωνιον· και εις κρισιν ουκ ερχεται αλλα µεταβεβηκεν εκ του θανατου εις την ζωην”. Εργαζου τοινυν τας αρετας και φυλασσε τας εντολας του Θεου. πτωχους δε και αναπηρους. ηγουν εις ονοµα του Πατρος και του Υιου και του Αγιου Πνευµατος. των Εβραιων. την εξ απιστιας απειθειαν και την των εθνων εκ πιστεως επιστροφην· και προ των αιωνων προωρισεν ινα οσοι πιστευσωσιν εις αυτον και βαπτισθωσιν εις το ονοµα αυτου. πλατειας δε και ρυµας (148) τας φυλας των εθνων και τας ανακεκρυµµενας χωρας τας µακραν. Σκοπει δε· τους Ιουδαιους εν πρωτοις εκαλεσεν ο Θεος και ουκ επεισθησαν απελθειν· καλει παντα τα εθνη δια του Υιου εσχατον. και προωρισθης και εκληθης και εδοξασθης και εδικαιωθης και εις ζωην αιωνιον δα της εις Χριστον πιστεως και του αγιου βαπτισµατος ανεκληθης· και ουκ εν παραδεισω αισθητω. εχοµεν· την ζωην κεκτηµεθα εν ταις καρδιαις ηµων την αιωνιον”. ως Θεος. χωλους τε και τυφλους. ∆ιο και προς τους αυτου αποστολους φησιν· “Εξελθετε ταχεως εις τας πλατειας και ρυµας της πολεως και παντας τους φτωχους και αναπηρους. εισαγαγετε ωδε”. εισηνεχθης. και πειση το του Αδαµ η µαλλον και χειρω. αλλ᾿ εις τον ουρανον και τα εν τοις ουρανοις αγαθα. ως πολλακις εφηµεν. Προεγνω δε.

Μη προτιµησης ετι (149) των επιγειων τινος µηδε επιθυµια τις των φθειροµενων κατακρατηση σου. ινα γυµνωθης της δοξης ης εδοξασθης παρα Χριστου και ως µη ενδεδυµενος ενδυµα γαµου δεθηση χειρας και ποδας και εκβληθηση εις το σκοτος το εξωτερον εν ω υπαρχει ο κλαυθµος και ο βρυγµος των οδοντων. (150) Τοινυν και πασαν αλλην µεριµναν καταλιποντες. εκπιπτουσι. και εδοξασε και δοξασει. ουκ αν εσωθη πασα σαρξ. ουτοι και την προς Θεον αγαπην επιδεικνυνται και εις µειζονα κατα προκοπην δοξαν ανερχονται. την µετανοιαν. των τοιουτων αγαθων. ινα και των παροντων και των µελλοντων επιτυχωµεν αγαθων χαριτι και φιλανθρωπια του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου ω η δοξα και το κρατος εις τους αιωνας των αιωνων· αµην. ως ο Αδαµ του παραδεισου. Οσοι τοιγαρουν µεχρι θανατου πασας τας αυτου εντολας φυλαξουσιν. υιους Θεου παντας αυτους µυστικως εργαζοµενος και καινους απο παλαιων και εκ θνητων αθανατους αυτους αποκαθιστων και διδους αυτοις εντολας. ΛΟΓΟΣ Γ΄ (151) .αγαθων. ∆ιο και προεγνω προ καταβολης κοσµου παντας τους πιστευσαντας και πιστευσαι οφειλοντας εις αυτον· ους και εκαλεσε και µεχρι συντελειας καλων ου παυσεται. καθως ποτε τω Αδαµ. ουχι παρα το µη προεγνωσθαι αυτους παρα του Θεου αλλ᾿ εξ οικειας αφροσυνης και πονηριας τουτο πανθανοντες. Οσοι δε καταφρονηται και αµελεις και αγνωµονες περι τον ευεργετην οφθωσι και τας δοθεισας παρ᾿ αυτου εντολας ου φυλαξουσι. της µετανοιας οση δυναµις επιµελησωµεθα. ∆ια δη τουτο και µεσον του παραδεισου τουτου προεθετο ο Θεος το σωτηριον φαρµακον. και εδικαιωσε και δικαιωσει. ως αν οι εκ ραθυµιας και αµελειας εκπιπτοντες της αιωνιου ζωης δια της µετανοιας παλιν µετα λαµπροτερας και περιφανεστερας δοξης εις αυτην επανερχωνται· ει µη γαρ τουτο ο φιλανθρωπος Θεος ωκοδοµησεν. συµµορφους δηλονοτι της δοξης της εικονος του Υιου αυτου δια του αγιου βαπτισµατος και της του Πνευµατος χαριτος αποδεικνυων αυτους. Η εις Χριστον πιστις ο νεος εστι παραδεισος.

Τα δε γε εν παραβολαις εισιν οταν λεγη· “Τινι οµοιωσωµεν την βασιλειαν του Θεου. και· “Οστις θελει οπισω µου ελθειν απαρνησασθω εαυτον και αρατω τον σταυρον αυτου και ακολουθειτω µοι”. ως φασι προς αυτον οι αποστολοι· “Ιδε. και οταν µακαριζη µεν τους πενθουντας. φασι. και ποτε παρρησια παντα και αποκεκαλυµµενα λεγει προς παντας ηµας. εως ου εζυµωθη ολον”. ταλανιζη δε τους γελωντας. ζητησαι χρεων και µαθειν ποια τα παρρησια και απογεγυµνωµενα. (152) και οταν λεγη· “Μετανοειτε· ηγγικε γαρ η βασιλεια των ουρανων”. Τι ουν εισιν α ακηκοεν ο Παυλος αρρητα ρηµατα. Ταυτα και ετερα τουτων πλειονα ουτω . Οµοια εστι κοκκω σιναπεως ον λαβων ανθρωπος εβαλεν εις κηπον εαυτου· και αυξηθεν εγενετο εις δενδρον µεγα” και οταν παλιν φησιν· “Οµοια εστιν η βασιλεια των ουρανων ανθρωπω ζητουντι καλους µαργαριτας” και παλιν· “Οµοια εστιν η βασιλεια των ουρανων ζυµη ην λαβουσα γυνη εκρυψεν εις αλευρου σατα τρια. Τα µεν ουν δηλα των εντολων και γυµνα εισιν οταν ο Ευγγελιστης λεγη· “Ειπεν ο Κυριος· αγαπατε τους εχθρους υµων. Επειδηπερ διαρρηδην ο τον απαντων ∆εσποτης καθ᾿ εκαστην δια των ευαγγελιων βοα. ποια δε εν παραβολαις υπο του Κυριου και Θεου ειρηµενα. ουτω λεγων· “Υµιν δεδοται γνωναι τα µυστηρια της βασιλειας του Θεου. και παλιν· “Ο θελων σωσαι την ψυχην αυτου απολεσει αυτην και ο απολεσας την ψυχην αυτου ενεκεν εµου εις ζωην αιωνιον ευρησει αυτην”. Τις δε η πως εσται και εστιν εις ηµας η του Θεου βασιλεια και τις η εν ηµιν ταυτης ενεργεια. καλως ποιειτε τους µισουντας υµας”. Ταυτα τοινυν και τα τουτοις εποµενα ουκ εν παραβολαις. τα δε διερµηνευων κατ᾿ ιδιαν τοις εαυτου µαθηταις.Εις το ρητον του Αποστολου εν ω λεγει· “Και ειδον τον τοιουτον εις τριτον ουρανον αρπαγεντα και ακουσαντα αρρητα ρηµατα α ουκ εξον ανθρωπω ακουσαι”. οταν εν παραβολαις διαλεγηται. τα µεν συνεσκιασµενως λεγων. Τινα δε τα αγαθα “α οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη”. αλλα φανερα και µηδεµιαν εγκεκρυµµενην εννοιαν εχοντα ειρηται. τοις δε λοιποις εν παραβολαις”. παρρησια λαλεις και παροιµιαν ουδεµιαν λεγεις”.

ενθα τον ενα κοκκον τουτον – ου τους πολλους. ουδε γαρ απο των διχοτοµουµενων υπαρχει . ωσπερ ουδε το πυρ ολην αναπτει ποτε ης µη προσψαυσειεν. εν ηµιν δε ουτε φυει ολως ουτε αυξησιν επιδεχεται. αλλα µενει µονος οιον εστιν. οι δε γε πιστοι και µετα πληροφοριας τον λογον δεχοµενοι των παραβολων αυτην την αληθειαν και την των πραγµατων εναργη θεασωνται επ᾿ αυτοις εκβασιν. ακουε. Κηπος δε ουδεις ετερος τοπος εστιν ει µη εκαστου ηµων η καρδια. πως δια των αισθητων υποδειγµατων και των δοκουντων ηµιν ευτελων ειναι τα υπερ νουν και διανοιαν υποζωγραφει. Ο κοκκος του σινεπεως το παναγιον Πνευµα εστι· τουτο γαρ και την βασιλειαν µοι νοει ειναι των ουρανων και ουχ ετερον τι. ουτω δη και ηµων αληθως αι ψυχαι διχα του θειου σπορου ακαρποι και ακανθηφοροι διατελουσι και γινονται. Και ορα µοι σοφιαν εντευθεν Θεου. . Τουτο δε ολον ποιει. Ωσπερ ουν διχα του σπορου ουδεν ο κηπος χρησιµον προφερει ει µη µονον ακανθας και βοτανας αγριας και ο σπορος διχα του βληθηναι εις κηπον ου καρποφορει.λεγων και παροµοιαζων τοις τοιουτοις την βασιλειαν των ουρανων. ινα οι µεν απιστοι και δια της απιστιας αναξιοι των τοιουτων γενοµενοι µεινωσι τυφλοι και των τοιουτων αµοιροι αγαθων. µητε προσθηκην δεχοµενος µητε µην υφεσιν υποµενων το συνολον. Αι γαρ παραβολαι αυται εικονες των γινοµενων πραγµατων εισι· και οπως. Πως γαρ ο κατα συναφειαν διεστως ισα τοις συναφθεισιν αυτω την αυξητικην δυναµιν επιδειξεται. αυτος µενει µεν οιος ολος υπαρχει Θεος.. ουδε υλη εµπιπραται. παραβολας καλει. προ του εν ηµιν ηγουν εν ταις καρδιαις ηµων εµβληθηναι. Ο γαρ θειος σπορος. αυτος αυξανει ως ουκ ισµεν ηµεις και φυεις οραται και αυξηθεις επι πολυ επιγινωσκεται παρα των εν οις εφυη και εις δενδρον γενοµενος και κλαδους ποιησας πολλους αφραστον τω κεκτηµενω αυτον εµποιει την χαραν. τον ατµητον οντα τη φυσει και αδιαιρετον λαµβανοντες. Ουδαµως. κρυβοµεν εν αυτη· παση δε φυλακη τηρουντες εαυτους και φυλαττοντες. Ανθρωπος δε (153) εστιν ο πας πιστος και βουλοµενος δια της εργασιας των εντολων τουτον τον κοκκον λαβειν. ει µη τω πυρι ενωθη καθ᾿ υποσταστιν.

Αλλα γαρ εκ προοιµιων αυτων τι εστι ρηµα πρωτον ζητησωµεν. αλλα και εις αισθησιν αυτης µη δυναµενος ελθειν. το δε ρηµα του Θεου και ο λογος αυτου. ‘Ρηµα τοιγαρουν ο λογος εστιν. Τα αρρητα ρηµατα α εις τριτον ουρανον ο θειος αρπαγεις Παυλος ακηκοεν. Και τα µεν ρηµατα και οι λογοι των ανθρωπων στοµασι λαλουνται ανθρωπων και ωσιν ωσαυτως ανθρωπινοις ακουονται. φησι. και δια παραβολων λεγεται προς ηµας. βαθος νοηµατων και µυστηριων εν τω (154) ρητω πως επιφεροµενα. αυτον τον Κυριον ηµων Ιησουν Χριστον τον οντως οντα Θεον· στοµα δε αυτου το λαλουν τα αρρητα ρηµατα ουδεν ετερον η αυτο το Αγιον και οµοουσιον Πνευµα. Στοµα τοινυν Θεου το Αγιον Πνευµα εστιν. τα µεν συνεσκιασµενως. Και αλλαχου· “Τα ρηµατα του στοµατος αυτου”. της αισθησεως δηλονοτι µη ισχυουσης αισθανθηναι τα υπερ αισθησιν. ουτω και τα των αποστολικων και θεοφραστων ρηµατων ου παντα φανερως και ανευ παραπετασµατος τινος λεγεται προς ηµας. ιν᾿ ουτω καθ᾿ οδον ερχοµενοι την δυναµιν γνωµεν των αποστολικων ρηµατων καλως. επειδη κατα το θειον λογιον “Το Πνευµα παντα ερευνα και τα βαθη του Θεου”. Και. ∆ια τι δε το Πνευµα στοµα καλειται Θεου. Επειδη. ‘Ρηµα ουν και λογον κατα πρωτην επιβολην θεωριας ουδενα αλλον γινωσκοµεν η τον Υιον του Θεου και Πατρος. Και εν τω Ιωβ· “Ειπε ρηµα τι προς Κυριον και τελευτα”. ωσπερ δια του στοµατος (155) ηµων ο λογος ο εν ηµιν προερχεται και τοις αλλοις . ως ειρηται. ρηµα δε και λογος ο Υιος αυτου και Θεος. Τις ουν εστιν αυτη και οποια της θεωριας του λογου απαρχη. αλλ᾿ εσθ᾿ οτε πολλης της εξετασεως και ερµηνειας δεοµενα.Τοινυν και καθαπερ τα των θειων ευαγγελιων. καθως ο προφητης φησι· “Το γαρ στοµα Κυριου ελαλησε ταυτα” αντι του το Πνευµα Κυριου. ει δοκει. τα δε παρρησια και απερικαλυπτως. ωσπερ ουν και ο λογος ρηµα καλειται· “Ειπε” γαρ. δια του στοµατος αυτου εξερχοµενος. µιας των αποστολικων ρηµατων υποθεσεως τε και θεωριας αψωµεθα και οψοµεθα τι τα βαθη του Πνευµατος. αφραστος εστι παντελως ανθρωπινη γλωσση και ακοη σαρκινη παντη αχωρητος. ο δε Υιος ρηµα και λογος. ου µονον δε. “λογον και ιαθησεται ο παις µου”.

στοµα και ρηµα. την δε ελλαµψιν ειτ᾿ ουν αποκαλυψιν δια θεωριας γινεσθαι µαλλον και ουχι δι᾿ ακοης. ουτε γινωσκεται. µη ξενισθης επι τουτω. ευρησεις το εν τουτο ενυποστατως ον και κυριως καλουµενον αγαθον. ου το Πνευµα δε. Τα γουν αρρητα ρηµατα α ο θειος Παυλος. γνωσθηναι η ακουσθηναι ου δυναται. ουδε γαρ εσφιγµενου υπαρχοντος ο λογος ηµων εξελθειν δυναται. ουδε βουλεται. ει µη δια της του στοµατος φθογγης. Εχει δε ουτως. Το δε ου δυναται αντι του ουκ ενδεχεται. ειτ᾿ ουν αθεατοι θεωριαι της υπερφωτου και υπεραγνωστου του Υιου και Λογου του Θεου δοξης τε και θεοτητος· αιτινες. ουδεν ετερον τι εισι κατα γε την ηµετεραν της ασθενους διανοιας καταληψιν η παντως αι µυστικαι και επ᾿ αληθως ανεκφραστοι δια της ελλαµψεως του Αγιου Πνευµατος θεωριαι τε και υπερµεγαλοπρεπεις αγνωστοι γνωσεις. Ουχ ως τα . χαρα και αγαπη. ουτε µη αποκαλυπτεται τη οπτικη και ακουστικη αισθησει ηµων. ουτως ουδε ο Υιος του Θεου και Λογος. ουτως ουδε το στοµα του Θεου. αλλα την λυσιν τουτου (156) ακηκοως µαθε ειναι πιστος και µη απιστος ης. ει µη δια της εν ηµιν γινοµενης ελλαµψεως αυτου ανοιγη. δεικνυνται αι των αφθεγκτων ρηµατων ανηκοοι ακοαι. ουρανος ουρανων. και υπερ το παν ζητων. αυτο δη το Αγιον Πνευµα αυτου. ο Υιος και Λογος του Θεου οραται. λεγοµεν ενταυθα. ωσπερ και ηλιος ηλιων και Θεος θεων και ηµερα καλειται ανεσπερος· και παν οτιουν αν ειποις απο των ορωµενων καλον. ακηκοεν. Καθαπερ δε το ηµετερον στοµα ει µη ανοιξοµεν. η των ακαταληπτων πραγµατων εν ακαταληψια καταληψις. ως και το αδυνατον ψευσασθαι Θεον. σοφια και γνωσις.αποκαλυπτεται και αλλως ουκ εστιν ειπειν η δηλωσαι αυτον. αλλ᾿ ο εξ αυτου ελλαµποµενος νους ηµων. τοις αξιοις εκφαντικωτερον τε και τρανοτερον αποκαλυπτοµεναι. Ο Θεος η των ολων αιτια εις εστι· το δε εν τουτο φως και ζωη εστι. ει µη δια του Αγιου Πνευµατος ως δια στοµατος λαληθη ηγουν αποκαλυφθη. βασιλεια ουρανων και παραδεισος. ως εφη. Ει δε εκεινος µεν ειπεν· “Ακηκοα ρηµατα αρρητα”. πνευµα και λογος. ηµεις δε ταυτα τον Υιον ειποµεν ειναι και αλλως του Θεου και Πατρος δια του Αγιου λαλουµενον Πνευµατος και αµα δια της ελλαµψεως αυτου αποκαλυπτοµενον τοις αξιοις.

βουλευεται. επινοει. µισει· και ινα µη τον λογον µηκυνωµεν. θελει. ουτω δε και ακουουσα και οσφραινοµενη και γευοµενη και τη αφη διακρινουσα. ητις και αναλλοιωτως αλλοιουµενη την ενεργειαν δεικνυσι. ιν᾿ εντευθεν ισχυσης µαθειν τι τα αρρητα ρηµατα και πως ο Παυλος ταυτα ακηκοεν α και απεκαλυφθη αυτω και α εν θειω Πνευµατι αυτος εθεασατο. βλεπουσα ουκ αυτη. αγαπα. Αλλα τουτων απαντων η αισθησις εκτος γενοµενη και ολη καθολου συναπαχθεισα τω νω. µιαν αισθησιν εχων εν µια ψυχη και νοΐ και λογω. αλλ᾿ εν µενον αναλλοιωτως και το αυτο παναγαθον εστι και υπερ παν αγαθον. ως ουσας εν η και πλειστας. αλλ᾿ ασυγκριτως και αρρητως υπερ απαντα τα ορωµενα· ουδε καθ᾿ εν τουτων ως ταυτα και το εν εκεινο κεχωρισµενως ευρισκεται. ως ειρηται. Προσεχε ακριβως των λεγοµενων την δυναµιν. ωσπερ ειρηται. ως φυσικως αυτων συνεποµενη (157) και αχωριστως µια ουσα. γινωσκον. Και σκοπει µοι εντευθεν την ακριβη του λογου εξετασιν. ουδε οσφρησιν εκκαθαραι εις το οξεως οσφραινεσθαι· ουδε δειται χειλεων η γλωττης προς την του γλυκεος η πικρου γευσιν οµου και διακρισιν. λογιζεται – λογικον γαρ -. επιγινωσκον. Θεος ο των ολων δηµιουργος εις· το ουν εν τουτο παν αγαθον εστιν. ειπειν ακριβεστερον. Εν δε τοις πνευµατικοις ουκετι θυρισιν αισθησεως διαιρεισθαι καταναγκαζεται.ορωµενα δε τοιουτον κακεινο εστιν. γευοµενον τε και επαφωµενον. Ουτω τοιγαρουν τετιµηται και αυτος ο κατ᾿ εικονα Θεου και οµοιωσιν κτισθεις ανθρωπος. νους και λογος εν. Ψυχη λογικη και αθανατος µια· η ουν µια αυτη πασα αισθησις εστιν. Ψυχη. ουδε χειρων του επαφασθαι και ειδεναι δι᾿ αυτων το τραχυ τε και λειον και οµαλον. ου θελει. νοει. εν τω αυτω βλεπον και ακουον αµα και οσφραινοµενον. εν εαυτη δηλαδη πασας ει τινες εισιν . εισιν εν µια τη ουσια και φυσει. το εν τουτο ζων εστιν. ου προαιρειται. Τουτο δε το εν αισθανεται. ει και πενταχως διαµεριζεται ταις φυσικαις αναγκαις του σωµατος. γνωριζον τε αυ και λαλουν. ενθυµειται. επιθυµει. προαιρειται. ουδε τα ωτα λογον εισδεξασθαι. ουκετι ζητει ανοιγηναι τους οφθαλµους του ιδειν η τι των οντων θεασασθαι. τας πεντε εχει αισθησεις εν εαυτη. αλλα δι᾿ αυτης η ψυχη. προς µεν τα σωµατικα δια των πεντε διαιρουµενη αδιαιρετως αισθησεων.

επιγινωσκεται και οτι γινωσκει νοειται. Παρα τινος γαρ αλλου ακηκοεν. Τις γαρ ον ου βλεπει ως βλεπων τουτω προσοµιλει. ως ουδε ορα. βλεπεται και ακουεται. παν αγαθον ταυτη αποκαλυπτεται και δια πασων των ταυτης αισθησεων οµου εν τω αυτω οραται τουτο αυτη. ει και παντα βλεπει και ουδεν αυτον λεληθεν. Κυριε. Και πως λεγει· “Κυριε. ει µη οτι δια της του Πνευµατος ελλαµψεως ητοι αποκαλυψεως τον Κυριον ηµων παντως και Υιον του Θεου επιγνους και δια της εξ αυτου υπηχησεως αυθις τα περι της οικονοµιας αυτου εκδιδαχθεις. ∆ια πασων ουν των αισθησεων εν τω αυτω αµα οι καταξιωθεντες ιδειν το παν αγαθον και υπερ παν αγαθον ως δια µιας αισθησεως των πολλων το εν ον και πολλα. ακηκοα την ακοην σου. ψηλαφαται. Ουχι γαρ . καθα και εωρατο. Οταν ουν ο εις Θεος του παντος τη µια και λογικη ψυχη δι᾿ αποκαλυψεως οφθησεται. την ακοην ορασιν και την ορασιν ακοην. γνωριζεται· λαλει και λαλειται. και γλυκαινει το γευστικον και το οσφραντικον ευωδιαζει. ως ορων αυτον. κατενοησα τα εργα σου και εξεστην”. Ωστε ακοην την εν τη θεωρια της δοξης του Πνευµατος εγγινοµενην οµου διδασκαλιαν και γνωσιν λεγει. περιχαρως ελεγεν· “Εν µεσω δυο ζωων γνωσθηση· εν τω εγγιζειν τα ετη επιγνωσθηση· εν τω παρειναι τον καιρον αναδειχθηση”. αλλα την θεωριαν γνωσιν και την γνωσιν παλιν θεωριαν καλουσι. γινωσκει. ως οταν ο Αββακουµ λεγη· “Κυριε. ηκουσα τα δεδογµενα τη βασιλεια σου”. διαφοραν εν τουτοις ουδεµιαν επιστανται. τα διαφορα οµου αγαθα ως εν εν διαφοροις αισθησεσι της (158) µιας επιγνοντες και καθ᾿ εκαστην επιγινωσκοντες. εισακηκοα την ακοην σου και εφοβηθην. Μη ο µη βλεπων τον επιγειον βασιλεα δυναται λεγειν προς αυτον· “Ω βασιλευ. ην περι της ενανθρωπησεως και επι της γης επιφανειας αυτου ηκουσε.” Τι δε και τω διττω της ακοης δηλωσαι βουλεται. προς τον Κυριον.εχουσα. Ο γαρ παρα του Θεου γινωσκοµενος οιδεν οτι γινωσκεται και ο τον Θεον ορων οιδεν οτι ορα τουτον ο Θεος· ο δε γε µη ορων τον Θεον ουκ οιδεν οτι ορα αυτον ο Θεος. ορωντος αυτον και λαλουντος εχει δυναµιν. Και γαρ και αυτο τουτο το ειπειν· “Κυριε”. Ουδαµως. οιονει την περι αυτου διδασκαλιαν ην εκειθεν εµαθεν ιδιοποιησαµενος. Εκεινος αυτον προφητευων εκηρυττε.

οιον εστι και οια ειπειν ποτε δυναται” δια τουτο και γλωσση ταυτα λαλησαι αδυνατον ειναι προσεθηκεν. καθως ταυτα ορα και ακουει. και επιγνωσθηση και αναδειχθηση. Πλειον δε τουτου και παντα τα προφητικα αινιττονται ρηµατα. εν τη θεωρια µανθανοντες και εν τη αποκαλυψει παλιν ακουοντες. πως µετα ταυτα αποκαλυψεις ειπεν α ηκουσεν. ως εν ουσης της τε ακουστικης και θεωρητικης δηλονοτι αισθησεως επι των πνευµατικων.ακουσαι µονον λεγει την ακοην αυτου. Τοιγαρουν και δια µεν της αρπαγης την θεωριαν πρωτον αδηλωσε. Εστι δε τις και αλλη εν τοις υπερ . Ουτω τοινυν η θεια Γραφη και την θεωριαν του Θεου ακοην και την ακοην αντι θεωριας συνηθως τιθησιν. Αλλα σπουδασωµεν εαυτους εκκαθαραι δια µετανοιας και ταπεινωσεως και τας αισθησεις πασας ως µιαν τω αγαθω και υπεραγαθω ενωσαι Θεω· και τοτε ταυτα παντα. ∆ιο και ελεγεν· “Εν δε τη υπερβολη των αποκαλυψεων. Ει ουν ηκουσε προτερον. ρηµατα εικοτως εκαλεσε και ακουσαι ταυτα ειπε και γραφη παραδεδωκε. ει µη καθως ειποµεν. τας ανεκλαλητους θεωριας και ελλαµψεις και τας υπερ το µετρον της ανθρωπινης φυσεως και δυναµεως διδασκαλιας και αποκαλυψεις. Ο προτερον ειπων· “Ειτε εν σωµατι ουκ οιδα. αλλα και οτι γνωσθηση φησι. ειτε εκτος του σωµατος. ηρπαγην”. ως γνωσιν εµποιουντα και τον ορωντα διδασκοντα και δηλουντα τα πασιν απορρητα τε και ακαταληπτα. ει µη ως ανωτερω λεπτοµερως εδηλωσαµεν και αυτη του του πραγµατος η αληθεια εχει. ακουσαι ειπεν. πως υστερον φησιν οτι “ηκουσα”. Ουτω γαρ και ο ∆αβιδ αποκαλυφθηναι τους οφθαλµους ευχεται εις το κατανοησαι τα θαυµασια του Θεου εκ του νοµου αυτου. (159) Ουτω και Παυλος ο θειος. δεσποτα. ως την αυτου βουλην µετα πληροφοριας πασης δηλονοτι µαθων και οιονει πως λεγων αυτω· “Τα και τα ποιησεις. εν τω αυτω οµου απαντα υµεις διδαχθησεσθε. εν τη ορασει ακουοντες και εν τη ακοη ορωντες. ινα µη επαιρωµαι. τα δε εντος της θεωριας και τα εκφαντικωτερα της τρανοτερον εξαστραπτουσης δοξης τε και θεοτητος. εδοθη µοι σκολοψ τη σαρκι”. καθα τη βασιλεια σου. δεδοκται”. α δια πολλων λογων ειπειν ηµεις και παραστησαι ουκ εξισχυοµεν. Οθεν ουδε εν των βλεποµενων η ακουοµενων.

φησιν. εαν φανερωθη. µελλουσαν δε µετα ταυτα. η αποκαλυπτοµεναι µαλλον ηµιν. Τινα δε τροπον ρηµατα. Ουτω παντα ηµιν ο .λιαν πνευµατικοις ακοη. αλλα δια το µηπω εν ταις ηµεραις εκεινων γενεσθαι αυτην. Εκεινος ειπεν οτι “Ηκουσα αρρητα ρηµατα α ουκ εξον ανθρωπω λαλησαι”. τα αποκειµενα τοις αγωνιζοµενοις δικαιοις ιδων αγαθα και γνους και µαθων ακριβως οτι µετα την δευτεραν του Κυριου παρουσιαν και την εκ νεκρων εξαναστασιν ταυτα ληψονται οι τον Θεον εξ ολης ηγαπηκοτες ψυχης. αλλα διηγησεως ρηµατα λεγεται. Λογος τοιγαρουν ο Θεος. Τουτο δε και αυτος ο Παυλος φησι· “Νυν µεν γινωσκω εκ µερους. ως εν ταξει επαγγελιας και υποσχεσεως ταυτα θεις. η θεωρια και η επιγνωσις. ουτω και ο Παυλος. τοτε δε επιγνωσοµαι καθο και επεγνωσθην”. αρρητα ρηµατα α ουκ εξον ανθρωπω λαλησαι”. (161) ουτωσι λεγων· “Αδελφοι. ως το “Τα ρηµατα µου ενωτισαι Κυριε· συνες της κραυγης µου· προσχες τη φωνη της δεησεως µου. οµοιοι αυτω εσοµεθα”. Η επαγγελια των µελλοντων διδοσθαι αγαθων. ει και ωρατο παρ᾿ αυτων και ακριβως εγινωσκετο. τα περι αυτης αποκαλυπτοµενα αυτοις και δεικνυµενα ελεγον ακουειν εκεινοι δια το µετα ταυτα εις εργον µελλειν αυτα εξενεχθησεσθαι. ρηµατα δε αυτου αι δικην εξ αστραπης τινος εκπηδωσαι τε και τρανοτερον εκφεροµεναι. της θεοτητος αυγαι τε και ελλαµψεις. (160) Ποια δε αυτη. επειδη τα αγαθα εκεινα ρηµατα τινα ξενα επ᾿ αληθειας εισι και λογοι δι᾿ ων πασα λογικη φυσις εντρυφα την οντως ακενωτον και αειζωον τρυφην και ζωουται θειως και επευφραινεται. εαν φανερωθη. αλλ᾿ ουπω εφανερωθη τι εσοµεθα· οιδαµεν δε οτι. ουτος δε οτι “Οιδαµεν. “Ηκουσα. δικαιως αν αι του Θεου Λογου ελλαµψεις κληθησονται ρηµατα· ο γαρ λογος εις µηκος διεκχυνθεις διηγησεως ουκετι λογος. ατινα εξειπειν ηµεις ου δυναµεθα. εξεβοησεν. Ει γαρ Θεος ο Λογος του Θεου και Πατρος. οµοιοι αυτω εσοµεθα” και οψοµεθα αυτον τελεωτερον. Ο δε γε Ιωαννης ο ηγαπηµενος Χριστου µαθητης µικρον τι κατα την δοθεισαν αυτω χαριν ειπε και παρεδηλωσεν εξ ων ο Παυλος ακοεν. νυν τεκνα Θεου εσµεν. Ωσπερ γαρ η πρωτη παρουσια του Κυριου δια των προφητων καταγγελλοµενη. Ορας πως εν και το αυτο εστιν εν τοις πνευµατικοις η τε γνωσις και οµοιοτης.

τοις αγαπωσιν αυτον. και ει τι ουν ετερον προς τρυφην η δοξαν και τερπνοτητα επιτηδειον. κλινη. επι τας απαντων των αγιων επικειµενος κεφαλας αναλλοιωτως. ως αν µη τις εξ αυτων ως παρεωραθεις λυπηθη. λυπη και στεναγµος” διαψευδοµενον. δια της παραβολης εδηλωσε τουτο . οιον απ᾿ εντευθεν ηδη τουτον εκαστον δια σπουδης επενδυσεται. τραπεζα. αλλος αλλο τι δεικνυµενος ειναι και διαιρων εαυτον κατ᾿ αξιαν εκαστω. ποσις. διδωσιν απολαυειν των αυτου αγαθων και κατα την παρουσαν ζωην εκ µερους και νοειν και ακουειν εν µυστηριω τα αποκεκρυµµενα τοις πολλοις αρρητα ρηµατα. υπερπερισσευον αει και υπερεµπιπλων τας αισθησεις (162) απασας των εν τοις γαµοις ανακεκλιµενων του βασιλεως Χριστου. Ει γαρ µη παντα ηµιν ο Χριστος οµου γενηται. οµοιοτης. αλλα παλιν ωσαυτως εξεωθησεται. καθα τις εστιν αξιος· ο αυτος και ενδυµα πασιν εσται. ελλαµψις. ηδυτητος τε και ποσεως ο αυτος. ατρεπτως. χαρα και γλυκυτης. ελλιπης λοιπον εσται ποτε η των ουρανων βασιλεια και η εν τη βασιλεια τρυφη. τροφη. Ει µη προς τοις ειρηµενοις στολη και στεφος και υποδηµα. ως ων παν ειδος τροφης. λογος. αλλ᾿ εσεται τα παντα τοις πασι και παν αγαθον εν απασιν αγαθοις. αλλ᾿ εν µονον εν ενι των αυλιζοµενων εκεισε εκλειψειε ποτε. γνωσις. Αλλ᾿ ουκ εσται τουτο. θεωρια. φως. σοφια. ως µηδενος εν τω µυστικω γαµω εισερχοµενου µη τον απροσιτον τουτον φορουντος χιτωνα· ει δε τις και παρενειρας εαυτον τοις αλλοις λαθων εισελθη. αναπαυσις και θεωριας καλλος αµηχανον.Χριστος γινοµενος. εν πασι γενηται τοις δικαιοις και αγαπωσιν αυτον. καθαπερ ειρηται. εκαστος αυτων δοκει βλεπεσθαι παρ᾿ αυτου και της εκεινου απολαυειν οµιλιας και κατασπαζεσθαι υπ᾿ αυτου. οπερ αδυνατον. επιγνωσις. Ενθεν τοι και βλεποµενος παρα παντων και πασας βλεπων αυτος τας αναριθµητους µυριαδας και το εαυτου οµµα εχων αει ατενιζον και αµετακινητως ισταµενον. αυτος εκεινος ο εις εσθιοµενος και πινοµενος. ευθυς η του καλου στερησις τη λυπη τοπον δωσει και εντος εισελευσεται αυτη της ανεκλαλητου των ευφραινοµενων χαρας· και ουτω φανησεται το λεγον λογιον ενθα· “Απεδρα οδυνη. Βουλοµενος γαρ δειξαι ηµιν ο ∆εσποτης οτι ουδεις εκει µελανηφορων εισελευσεται. ουκ εσται. Ο αυτος και στεφανος εσται.

εαν µη τις τοιουτος γενηται και τον Χριστον απ᾿ εντευθεν ηδη ως Θεον επενδυσηται και αυτον εκεινον ολον θεασηται και ενοικον εαυτου τουτον κτησηται. µη εχων ενδυµα γαµου. αλλ᾿ ως εν τω Αγιω Πνευµατι βλεποµενου και ορωµενου του Υιου του Θεου και µηδεποτε η του Υιου διχα του Πνευµατος. εκβαλλετε αυτον εις το σκοτος το εξωτερον”. µη δη λογισεσαι· αλλ᾿ ει . αλλ᾿ οτι ουπω καιρος ην αποκαλυψαι τα τοιαυτα µυστηρια. η του Πνευµατος διχα του Υιου. ουχ ως Υιου οντος του Πνευµατος. φορεσοµεν και την εικονα του επουρανιου”.ειπων· “Εταιρε. Ακουσον αυτου λεγοντος του θειου Παυλου· “Ος ων απαυγασµα της δοξης και χαρακτηρ της υποστασεως” και εικων απαραλλακτος του Θεου και Πατρος. πως εισηλθες ωδε. Ει τοινυν αγνοεις ταυτα. Τις ουν εστιν η εικων του επουρανιου. ο πατηρ”. τουτο ουτως ειρηκεναι λογιζοµαι. ο πατηρ”. µη εις απογνωσιν εµβαλης σεαυτον λεγων· “Εγω ταυτα ουτε οιδα ουτε µαθειν δυναµαι· ουτε µην εις το υψος της γνωσεως ταυτης και θεωριας και καθαροτητος φθασαι και ανελθειν ισχυσω ποτε”. Τουτο δε και Παυλος διδαχθεις παρα του εν αυτω λαλουντος Χριστου ελεγεν· “Και καθως εφορεσαµεν την εικονα του χοϊκου. (163) Τινος χαριν. και παλιν· “Αυτο το Πνευµα εντυγχανει υπερ ηµων στεναγµοις αλαλητοις” κραζον “Αββα. απαγε. Ουχ.” Μη δη τουτο ειπης. Μη βουλοµενος γαρ εκφαντικωτερον τοτε ειπειν οτι· “Ουδεις εκει εισελευσεται. ουτως τον λογον υπεφηνε. αγαπητε.” Ειτα· “∆ησαντες αυτου χειρας και ποδας. Επειδη “οιος ο χοϊκος” φησι “τοιουτοι και οι χοϊκοι. Καλως ουν ειπεν οτι το Πνευµα ο Κυριος εστιν εν τω κραζειν “Αββα. Μηδε παλιν ειπης· “Επειδη. Τοιγαρουν εικων του Πατρος ο Υιος. και οιος ο επουρανιος τοιουτοι και οι επουρανιοι”. αποκαλυπτοµενου τινι. εικων δε του Υιου το Πνευµα το Αγιον· ο εωρακως ουν τον Υιον εωρακε τον Πατερα. εις την βασιλειαν αυτου ουκ εισερχεται. αλλ᾿ εν αυτω τω Πνευµατι τον Υιον και δια του Πνευµατος κραζοντα αυτον “Αββα. ο εωρακως το Πνευµα το Αγιον εωρακε τον Υιον· φησι γαρ ο Αποστολος· “Το Πνευµα ο Κυριος εστι”. τι µοι το οφελος καν ποσως αγωνιζεσθαι η και των παροντων υστερεισθαι της απολαυσεως. µη φορων το της θεοτητος µου ιµατιον”. ο πατηρ”. ως λαθοντος δε αυτου τον αλαθητον.

βουλει. των του Θεου· και µανθανε αυτοθεν του ζητουµενου την λυσιν παρα των ταυτην εν σοφια διατρανουντων σοι. το κωλυον ουδεν. ως ειρηται. Οπου ο ληστης µετα του Χριστου συνεισηλθε και νυν εκει εστιν. Και γαρ. µαλλον δε των λογων αυτου του Θεου. και εαν θελησωµεν. Πιστευσον ουν εν πρωτοις εξ ολης ψυχης οτι ουτως ταυτα παντα α ειποµεν κατα τας θειας και θεοπνευστους Γραφας αληθη εισι και ουτως οφειλει γενεσθαι πας ο πιστευων εις τον Υιον του Θεου. Βουλει δε και αλλως ειπω σοι τινα εισι τα αγαθα α οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη. επειδη εδωκεν ηµιν εξουσιαν υιους γενεσθαι Θεου. και ληψεσθε· αιτειτε και δοθησεται υµιν”. ει πιστευσεις βεβαιως. αλλα και ακουσεις αρρητα ρηµατα. ως ειρηται. ακολουθει ταις θειαις Γραφαις και οσα σοι λεγουσι ποιησον. µαλλον δε και πολλω πλειονα των εν ταις θειαις Γραφαις. ως οιµαι. της (164) χαριτος του παναγιου Πνευµατος συνεργουσης. Οιδα οτι παντως επιποθεις ακουσαι α ουδε αυτος ο ιδων ειπεν η διηρµηνευσεν. Ινα µη παρα των ακουοντων. ο Λογος ουτος κρινει σε εν τη ηµερα της κρισεως. οτι και ακουσας ηπιστησας. και οτι δια τουτο η πασα οικονοµια και συγκαταβασις του Υιου του Θεου εγενετο. Ταυτα. και ευρησεις παντα ανελλιπως καθως γεγραπται. Αλλ᾿ ακουε αδιστακτως των λογων ηµων. “Α οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη” τα αγαθα “α ητοιµασεν ο Θεος τοις αγαπωσιν αυτον “. Ποιον τουτον. προαρπαγεις δηλονοτι εις τον παραδεισον. ακουσον µου της συµβουλης και αναγγελω σοι την οδον της σωτηριας. επειδη και ηµεις και οι λογοι ηµων αυτου εισιν. ει µη πιστευσεις ταυτα ουτως αληθως γινεσθαι. ει τα λεγοµενα σοι (165) αθετησεις και παρακουσεις των λογων µου. µαλλον δε. φησι. ουδε ληψη· “Ζητειτε γαρ. ινα δια της προς αυτον πιστεως και της τηρησεως των αυτου εντολων µετοχους αυτου της θεοτητος και της βασιλειας ηµας απεργασηται. Ποια δε ταυτα. επειδη. . Ει τοινυν µελλεις και συ απιστειν τοις ρηθησοµενοις. παντως ουδε ζητησεις· ει δε µη ζητησεις. Τι τουτο. Πιστευων δε. θεαση αναµφιβολως ως ο Παυλος και συ· ου µονον δε. στηθι µεχρι τουτου· συµφερει σοι γαρ και µη προσβης τω της διανοιας οφθαλµω ολως τοις εµπροσθεν. απιστηθη.

Πως ουτος λεγει οτι τα αγαθα εκεινα α οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη ταυτα εισιν. ουτω λεγοντος προς τους Ιουδαιους και τους ιδιους αυτου µαθητας· “Αµην αµην λεγων υµιν· ου Μωσης δεδωκεν υµιν τον αρτον εκ του ουρανου. γογγυζων και λεγων· “Ουχι ο αρτος ουτος εστιν εν τω δισκω και ο οινος εν τω ποτηριω ον ηµεις καθ᾿ εκαστην ορωµεν και εσθιοµεν αµα και πινοµεν. και ελεγον· Ουχ ουτος εστιν ο υιος Ιωσηφ ου ηµεις οιδαµεν τον πατερα και την µητερα. φηµι. οτι ειπεν· Εγω ειµι ο αρτος ο καταβας εκ του ουρανου. ταυτα οµολογουµενως τα αγαθα εκεινα εισι· εκτος δε τουτων ουδαµου των ρηθεντων ουδε εν ευρειν εξισχυσεις. ουχ υψει περιεχονται. Αλλα γαρ προς την περισσοτεραν πιστωσιν ακουσον και αυτου εκεινου του Κυριου των λογων. ου βαθει που κρυπτονται. ουκ εν εσχατια γης η θαλασσης κατεχονται. αγαθα α οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη. Πως ουν λεγει ουτος οτι εκ του ουρανου καταβεβηκα. καν πασαν διαδραµης την κτισιν. αυτο το σωµα και αιµα του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου α καθ᾿ εκαστην ορωµεν και εσθιοµεν και πινοµεν. εαν µη ο Πατηρ ο πεµψας µε . Ειπεν ουν αυτοις ο Ιησους· Εγω ειµι ο αρτος της ζωης· (166) ο ερχοµενος προς µε ου µη πειναση και ο πιστευων εις εµε ου µη διψηση πωποτε. αυτα δη τα αιωνια. Ει βουλει δε γνωναι ως αληθη τα λεγοµενα. Ποια δη ταυτα. παντοτε δος ηµιν τον αρτον τουτον.Τα εν τω παραδεισω λαληθεντα τω Παυλω αρρητα ρηµατα. Μη δη ουν οµοιωθης τοις Ιουδαιοις και συ. αλλ᾿ εµπροσθεν σου και προ των οφθαλµων σου εισι. Ειπον ουν προς αυτον· Κυριε.”. Ο γαρ αρτος του Θεου εστιν ο καταβαινων εκ του ουρανου και διδους τω κοσµω ζωην. Ουδεις δυναται ελθειν προς µε. γενου τη εργασια των του Θεου εντολων αγιος και ουτω µεταλαβε των αγιων· και γνωσεις τηνικαυτα των λεγοµενων σοι την δυναµιν ακριβως.” Αλλα ακουε του Κυριου προς τους ταυτα ειποντας τι ανταποκριθεις εφη· “Μη γογγυζετε µετ᾿ αλληλων. α ητοιµασεν ο Θεος τοις αγαπωσιν αυτον. Μετα των αποκειµενων εν τοις ουρανοις αγαθων. Εγογγυζον ουν οι Ιουδαιοι περι αυτου. αλλ᾿ ο πατηρ µου διδωσιν υµιν τον αρτον εκ του ουρανου τον αληθινον. ου τοπω περιοριζονται.

ακουσον των εξης· “Ο τρωγων µου την σαρκα και πινων µου το αιµα εν εµοι µενει καγω εν αυτω. των δε λοιπων ανισταµενων εις αιωνιον κολασεως θανατον. Ειπεν ουν αυτοις ο Ιησους· Αµην αµην λεγω υµιν. Και οτι τουτο εστιν αληθες. ουκ εχετε ζωην εν εαυτοις. Τουτο δε σαφεστερον και το επαγοµενον δηλοι. ου βιαν τινα εδηλωσεν. Οι πατερες υµων το µαννα εφαγον εν τη ερηµω και απεθανον· (167) ουτος δε εστιν ο αρτος ο εκ του ουρανου καταβαινων. “Εστι γαρ. αλλ᾿ ως των την ζωην εχοντων ανισταµενων υπο της ζωης εις αιωνιαν ζωην. Οιον· “Τι απιστειτε.ελκυση αυτον· καγω αναστησω αυτον εν τη εσχατη ηµερα”. Εµαχοντο ουν οι Ιουδαιοι προς αλληλους λεγοντες· Πως δυναται ουτος δουναι ηµιν την σαρκα αυτου φαγειν. εαν µη φαγητε την σαρκα του Υιου του ανθρωπου και πιητε αυτου το αιµα. ελκυσας δια της αγαπης δηλονοτι του αποκαλυφθεντος αυτοις. Καθως απεστειλε µε ο ζων Πατηρ καγω ζω . εκεινους λεγει αναστησαι εν τη εσχατη ηµερα ο Κυριος. ουχ ως των αλλων παντως εγκαταλιµπανοµενων εν τοις µνηµασιν. Ηκουσας πως η κοινωνια των θειων και αχραντων µυστηριων ζωη αιωνιος εστι και οτι τους την ζωην την αιωνιον εχοντας. Εγω ειµι ο αρτος ο ζων ο εκ του ουρανου καταβας· εαν τις φαγη εκ τουτου του αρτου. εαν µη ο Πατηρ µου ελκυση αυτον”. ουχ ως τον Πατερα θεασαµενος· µονος γαρ “ο ων παρα του Θεου. Ο τρωγων µου την σαρκα και πινων µου το αιµα εχει ζωην αιωνιον. γεγραµµενον εν τοις προφηταις· Και εσονται παντες διδακτοι Θεου”. φησι. ινα τις εξ αυτου φαγη και µη αποθανη. Εγω ειµι ο αρτος της ζωης. φησι. Και παλιν· “Αµην αµην λεγω υµιν· ο πιστευων εις εµε εχει ζωην αιωνιον. Ελκυσµον δε ειπων. αλλ᾿ οτι µαλλον εκαλεσε δια της αποκαλυψεως ους προεγνω και ους προωρισεν. ουτος εωρακε τον Πατερα”. καγω αναστησω αυτον εν τη εσχατη ηµερα· η γαρ σαρξ µου αληθης εστι βρωσις και το αιµα µου αληθης εστι ποσις”. ζησεται εις τον αιωνα· και ο αρτος δε ον εγω δωσω η σαρξ µου εστιν ην εγω δωσω υπερ της του κοσµου ζωης. τουτο γαρ εστι το ελθειν προς µε. Ο ουν διδαχθεις παρα του Θεου δυναται πιστευσαι εις τον Υιον του Θεου και µαθων παρα του Πατρος ερχεται προς µε. και αµφιβαλλετε περι τουτου· Ουδεις δυναται επιγνωναι µου την θεοτητα.

του Θεου εστιν ο καταβαινων εκ του ουρανου και διδους τω κοσµω ζωην”. Τοινυν. ει και συ αυτος ο πιστος αρτου µονου και ου σωµατος τεθεωµενου. φησι. αρτον φαγης ου τον ουρανιον. Ινα δε µη νοµιζωµεν οτι το παν του αρτου του ορωµενου εστι. εδηλωσεν οτι ψευδης ο απο της γης. Τινας αρα ουκ ωφελει. Τι τουτο. Ορας τι φησι. και παλιν· “Ο Πατηρ µου διδωσιν υµιν τον αρτον ουχι εκ της γης. Ο καταβαινων. Ινα µηδεν σωµατικον υποπτευσης µητε τι γηϊνον εννοησης. ουτω και ηµας κατα χαριν λεγει δια του φαγειν την σαρκα αυτου και πιειν αυτου το αιµα ενωθηναι αυτω και ζησαι εν αυτω. ωφελων ουδεν. φησιν. η σαρξ ουκ ωφελει ουδεν”. ος εστι Θεος αληθης και αρτος και ποµα ζωης αθανατου. Και ινα τουτο ποιηση σαφεστερον· Ο γαρ αρτος. αλλ᾿ εκ του ουρανου. αει δηλονοτι και παντοτε επι τους αξιους καταβαινων και νυν καθ᾿ ωραν παραγινοµενος. καθως αυτος φησιν ο Χριστος· “Το πνευµα εστι το ζωοποιουν. και ο τρωγων µε κακεινος ζησεται δι᾿ εµε”. τουτου ενεκεν πολλαχως ειρηκεν· (168) “Εγω ειµι ο αρτος ο εκ του ουρανου καταβαινων”. τον αληθινον”. αλλα τον επιγειον µονον. ελεγεν· “Εγω ειµι ο αρτος της ζωης”. Ειπων τον εκ του ουρανου αληθινον. Παλιν. ως αν µη. Αλλα τι. του Κυριου . Τους ανθρωπον ψιλον ειναι τουτον φησι φασκοντας και ου Θεον. και στερηθης της ζωης. την ολιγην µεριδα θεοποιηθεισαν. εναποµενων τη απιστια και τω ορωµενω µονω αρτω δια πασων των αισθησεων. τοις νοεροις ορας οµµασι και γενοµενην ολην οµοιαν τω εκ του ουρανου καταβαινοντος αρτω. Ετι δε απο των ορωµενων αφιστων ηµων την διανοιαν. Πως την προς αυτον ηµων ενοτητα ο Υιος του Θεου δια της κοινωνιας τοιαυτην γενεσθαι διαρρηδην βοα οιαν εκεινος εχει την προς τον Πατερα ενοτητα και ζωην. (169) ζωην πως ελπιζεις λαβειν εξ αυτου και εχειν ευαισθητως εν εαυτω. ως τον ουρανιον αρτον πνευµατικως µη φαγων. ζωην ο διδους. Ωσπερ γαρ εκεινος φυσικως τω ιδιω Θεω και Πατρι ηνωται. ως αυτον εκεινον ολον τον Χριστον δεχοµενος. ο καταβαινων. µαλλον δε δι᾿ αυτων αναγων ηµας επι την αορατον δοξαν της ενυποστατου αυτου θεοτητος. Και ουκ ειπεν ο καταβας· τουτο γαρ το απαξ δηλοι κατελθειν. και παλιν. φησι. µεταλαµβανεις. αλλα και αυτον τον µικρον αρτον.δια τον Πατερα.

ανθρωπος τοτε ηµεραν εισοδου υποµενει του απροσιτου Θεου και απροσιτω ενοικουντος φωτι. (170) Ουµενουν. Πως γαρ. γευσαµενοι τε και οσφρανθεντες και ταις χερσι της ψυχης καλως ψηλαφισαντες. οσοι των µυστηριων την ειρηµενην και λαλουµενην επιστασθε δυναµιν. ακουσατε. Οι γαρ αναξιως τουτου µεταλαµβανοντες. “κριµα εαυτοις εσθιουσι και πινουσι. οταν ουρανοι ροιζηδον λυωνται και τα στοιχεια καυσουµενα απολουνται. ος εν αυτω και συν αυτω ερχοµενος εις τον κοσµον οφθηναι µελλει παση σαρκι. Η ψευστης µεν ουκ εστιν. και εν αυτη τη ζωη τη αληθινη εις τριτον ουρανον και ηµεις αρπαγωµεν εν Πνευµατι. Μη ισχυσει τις κρυβηναι εξ οφθαλµων αυτου. Ω πατερες. αδυνατος δε.λεγοντος· “Ο τρωγων τον εκ του ουρανου καταβαινοντα αρτον ζησεται εις τον αιωνα”. καθα φησιν ο Αποστολος. Μη ο Θεος ψευστης εστιν. Μη βραδυνη του επισκεψασθαι παντα τα εθνη. και παλιν· “Η σαρξ ουκ ωφελει ουδεν· το Πνευµα εστι το ζωοποιουν”. οσοι τον ουρανιον αρτον εφαγετε. Μεγας φοβος και τροµος οντως ληψεται τοτε τους αµαρτωλους και συγκρισις ουκ εσται της θλιψεως και οδυνης και τιµωριας αυτων. µη υπενεγκαι ισχυσει ανθρωπος την αποκαλυψιν της δοξης αυτου. νεοι και γεροντες. ω αδελφοι. µοναζοντες οµου και οι εν τω βιω τω κοσµικω. ο επιφανεις και αποκαλυφθηναι και οραθηναι καταξιωσας ηµιν”. πασα ηλικια και γενος απαν. ελευθεροι. πενητες. ευχαριστηριον αινον τω φιλανθρωπω Θεω αναπεµψωµεν ουτω λεγοντες· “∆οξα σοι. . δουλοι. Οντως το Πνευµα εστιν η αληθης βρωσις και ποσις· το Πνευµα εστι το µεταποιουν τον αρτον εις σωµα του Κυριου· οντως το Πνευµα εστι το καθαιρον ηµας και αξιως ποιουν µεταλαµβανειν του σωµατος του Κυριου. Αλλα δευτε τοιγαρουν οσοι πιστοι. και ου µη δυνηθη ποιησαι α επηγγειλατο. ινα παντα τα ρηθεντα και τα διαµειναντα αρρητα κατιδοντες οµου και ακουσαντες. ως φησιν ο Αποστολος. πλουσιοι. οσοι την εξ αυτου και δι᾿ αυτου και εν αυτω και συν αυτω αιωνιαν την ζωην εκτησασθε. µη διακρινοντες το σωµα του Κυριου”. µαλλον δε εις αυτον πνευµατικως της Αγιας Τριαδος τον ουρανον. Ειπωµεν δε και προς παντας ηµων κοινως τους αδελφους.

Αλλ΄ οι ταυτα πιστευοντες και επιποθουντες σωθηναι. ει µη υιοι. την αληθειαν και την ευσεβη πιστιν µαλλον η το διαδηµα και΄την αλουργιδα φορειν ποθησατε. τον δια της αρχης το ιδιον αυτου εκπληρουντα θεληµα. ου τους φιλους ουδε τους αυτον αγαπησαντας αλλα τους µη ως φως ελθοντα δεξαµενους αυτον. ει µη θεσει θεοι. φρικτως τηνικαυτα των θειων προσψαυσατε· ει δ᾿ ουν. ταδε λεγει. σωθηναι ποτε δυνησεται. εστω παντως εσχατος και παντων δουλος και παντων διακονος”. Οι πατριαρχαι. Τον την εαυτου φησι ζητουντα τιµην. ουδεποτε αρχειν τινος . ει µη φιλοι εστε Θεου. Ουδαµως· φησι γαρ ο Κυριος τοις εαυτου µαθηταις· (171) “Οι αρχοντες των εθνων κατεξουσιαζουσιν αυτων· ουχ ουτως δε εσται εν υµιν. οπου γε ουδε πιστος ειναι δυναται η χριστιανος τελειος ο τοιουτος. οµοιοι δηλονοτι οντες τω φυσει Θεω κατα την χαριν την δοθεισαν ηµιν ανωθεν. µη ποιων το εκεινου θεληµα αλλα το ιδιον εκπληρων. επειδη δυσκολως πλουσιος εις την βασιλειαν των ουρανων εισελευσεται· ει δε δυσκολως ο πλουσιος. αρχοµενοι και πτωχοι µαλλον γενεσθε. τοτε γνωσεσθε οτι ο Θεος ηµων πυρ καταναλισκον εστιν. Οι αρχοντες και οι πλουσιοι. το Πνευµα το Αγιον· “Αποστρεψατε εκαστος υµων απο της οδου αυτου της πονηρας· µαθετε καλον ποιειν και ρυσασθε αδικουµενον· εκζητησατε τον Κυριον και ζησεται η ψυχη υµων· εκκλινατε απο κακου και ποιησατε αγαθον”. Οντως ουδεις ουδαµως. ακουσατε.” Πας ουν ο την του Θεου δοξαν ζητων και το εκεινου θεληµα παντι τροπω και εν παντι πραγµατι σπουδαζων ποιειν. Και τι λεγω σωθηναι αυτον. αλλ᾿ ο θελων ειναι πρωτος εν υµων. ο αρχων αρα πως. Ει δε ο Κυριος και Θεος ηµων ελθων επι της γης δι᾿ ηµας και διδους ηµιν τυπον και υπογραµµον σωτηριας ελεγεν· “Εγω ηλθον ουχ ινα ποιω το θεληµα το εµον. τις αλλος των εις αυτον πιστευοντων. την ελεηµοσυνην. την δικαιοσυνην. αλλα το θεληµα του πεµψαντος µε πατρος”. Και τουτο δηλων ο Χριστος και Θεος ελεγε· “Πως δυνασθε υµεις πιστευσαι” εις εµε δηλονοτι “δοξαν παρα του µονου Θεου ου ζητουντες. αλλ᾿ οποτε αποκαλυφθη. Αρχοντα δε η Γραφη τινα αρα καλει. των θρονων αποστητε και πορευθεντες πρωτον εαυτους απο των θειων Γραφων νουθετησατε· και απεικονισµα γεγονοτες Θεου. Οι βασιλεις την σωφροσυνην.

ως γεγραπται. οντως οκνω ειπειν οτι εθνικοι εισιν οι τοιουτοι. και ταυτα παντα προστεθησεται υµιν”. φησι. Οποιαν δε αρα ζητειν εγκελευεται. οτι δι᾿ αυτου γενησονται και ει τι δ᾿αν µετα ταυτα γενησεσθαι µελλει. ταυτην λεγει ζητειν ηµας. “ζητειτε πρωτον την βασιλειαν του Θεου και την δικαιοσυνην αυτου. Την εν τω υψει των ουρανων. Ουδαµως. επειδη εξ εθνων εσµεν. αλλ᾿ οσω πλειονων οικονοµιαν και φροντιδα εγχειρισθησεται. κατα την θειαν φωνην του Ιησου και Θεου· φησι γαρ· “Ταυτα δε τα εθνη του κοσµου επιζητει”. Μαλλον δε τις . κτιστης ων και δηµιουργος των απαντων. βασιλευει δε ουχ ηκιστα και εφ᾿ ενα εκαστον ηµων εν δικαιοσυνη και γνωσει και αληθεια. τον επι παντων Θεον επι του νωτου των ψυχων αυτων εν τωδε τω κοσµω επιφεροµενοι. αλλ᾿ ολως αισθησιν της ανθρωπινης δοξης εσχηκοτες και ορεξιν πλουτου κτησαµενοι και τρυφης. καθαιροµενοις δια δακρυων και µετανοιας και τελειουµενοις δια σοφιας και γνωσεως της του Πνευµατος. ως που ποτε ουσαν µακραν. εν αισθησει γενοµενον.η ολως υπερεχειν µικρου η µεγαλου καθ᾿ εαυτον εννοησειεν. Προσεχε ακριβως οποια τις εστιν η ζητεισθαι οφειλουσα παρ᾿ ηµων βασιλεια. αει παντων επουρανιων βασιλευει και επιγειων και καταχθονιων· αλλα και των µηπω γεγονοτων ως ηδη γεγονοτων εν αυτω αυτος βασιλευει. ινα καθως “εβασιλευσεν ο Θεος επι τα εθνη”. Ως επι οχηµατος τινος εφ᾿ ηµας εποχουµενος και ως ηνιας τα θεληµατα κρατων εν τη χειρι αυτου των ηµετερων ψυχων. Ο Θεος. και ου χριστιανοι αληθεις. Ουτω και Χερουβιµ οι ανθρωποι γινονται. Ουτω δη βασιλευει Θεος εν οις ουδεποτε εβασιλευσε. την µελλουσαν µετα την αναστασιν εσεσθαι η. τοσουτω µαλλον εαυτον εσχατωτερον και δουλον των πολλων εκεινων λαων εξει. Τις ουν επι τοσουτον αφρων και αναισθητος ος προ του την δοξαν ταυτην και ιδειν και παθειν αρχης η δοξης η πλουτου επιθυµησει. Ταυτην τοιγαρουν λεγει ζητειν την βασιλειαν υµας. υπεικουσι προθυµως ταις αυτου νοµοθεσιαις και εντολαις. βασιλευση και εφ᾿ ηµιν. ος και αξει εν οις αν βουληται ηµας ευηνιους ευρων και εις το εκεινου θεληµα οια δη ιπποις χρησεται ηµων τοις θεληµασιν. Οι δε µη τοιουτοι τη διαθεσει γενοµενοι. (172) Αλλα γαρ επιστασθε αρα ποιαν λεγει ζητειν ηµας βασιλειαν. Βασιλευσει δε πως. Υµεις δε.

αγαπητε. ως αν εκαστος ηµων. ει οιον τε. δαιµονας απελευνοντα. ος µειζονα της του Θεου βασιλειας και δοξης αλλην ειναι δοξαν η βασιλειαν η πλουτον η τιµην η αρχην η τρυφην. µηδεις αφρονως αυτον απωσηται· µηδεις αξιω. χαραν και δακρυα υπερ µελι και κηριον γλυκυτερα καθ᾿ ωραν παρεχοντα. τους νυνι µη δεχοµενους αυτον µηδε θελοντας αυτον βασιλευειν επ᾿ αυτους· εν οικια τε συνεισερχοµενον ωσαυτως εξει αυτον και επι της κλινης συνανακειµενον και τω αστεκτω φωτι περιπλεκοµενον τε οµου και αρρητως κατασπαζοµενον. συναχθεντες επι το αυτο. παθη ψυχης και σωµατος εξιωµενον. λαµποντα τω απροσιτω φωτι ο κατεσθιειν µελλει τοτε τους υπεναντιους. και εποχουµενον αυτον εκαστος επι των εαυτου ωµων επιφεροµενος. η τι των λεγοµενων αλλον και νοµιζοµενων καλων επι γης η εν ουρανω. ως αν εξεις Θεον νυν µεν συναναφεροντα σε διχα του σωµατος. θανατον αφανιζοντα. (173) υποπτευσει. εν αισθησει παση ψυχης. λυπας και θλιψεις διωκοντα. του µεγαλου τουτου και ασπαστου δωρου αποστερησειεν εαυτον· µηδεις της αληθινης δοξης εκπτωτον εαυτον απεργασηται· µηδεις δια προσκαιρον πλουτον τον πλουτοδοτην Θεον και ποιητην του παντος καταλειψη· µηδεις δια γονεων και φιλων και συγγενων προσπαθειαν τον ∆εσποτην των αγγελων αρνησηται· µηδεις δι᾿ επιθυµιαν σαρκος του γλυκασµου της οντως ζωης αποστερηθησεται· µηδεις δια δοξαν ευµαραντον της αιωνιου δοξης και ατελευτητου αλλοτριος γενηται. αχωριστον εξει εν ηµερα τε και νυκτι. νοσους παραµυθουµενον. Αλλα δευτε παντες. ολον αυτον µεθ᾿ εαυτου λαβων. Οντως ουκ εστι ταυτης ετερον ουδεν εφετωτερον τοις γε νουν εχουσι.ουτως απονενοηµενος και αθλιος. Ταυτα παθειν σε δει και µαθειν. Τοινυν και περιϊοντι τω Χριστω και βασιλευσαι ζητουντι επι παντας ηµας. ζωην ανεκφραστως βλυστανοντα και µετα την εκδηµιαν την εκ του σωµατος εις (174) ουρανους ουρανων αναβιβαζοντα ηµων εκαστον. τον υπερανω πασης οντα αρχης και εξουσιας και παντος ονοµατος ονοµαζοµενου ελθειν εφ᾿ ηµας και εφ᾿ ενι εκαστω ηµων βασιλευσαι ποθησωµεν και ζητησωµεν. ινα και εκεινα αντι ταυτης εκλεξηται. υστερον δε και το σωµα σου τουτο αναστησοντα και . οτε δια τους απιστουντας ελευσεται. αναλαµβανοµενον οθεν ουκ εχωρισθη.

Οσοι δε προσδεδενται µικρα ετι και τη τυχουση επιθυµια του κοσµου και των πραγµατων αυτου. Οσοι τοιγαρουν απαθειαν εχουσι. απο δε του µη εχοντος και ο δοκει εχειν αρθησεται απ᾿ αυτου”. ουτω και ο περι απαθειας λεγειν επιχειρων τας της ψυχης κορας. ελκοµενοι οια δουλοι και δελεαζοµενοι υπο της . ο επι παντων Θεος. ΛΟΓΟΣ ∆΄. απαθεστεροι ετι παρ᾿ αυτης γινονται. εκπεσειται και ων ισως εκ µερους ελαβεν εξ αυτης αγαθων.πνευµατικον σοι παρεχοντα. εις το της καθαροτητος αυτης υψος και εις τον ταυτης βυθον ουκ εξισχυσει τρανων αποβλεψαι η σαφως εξειπειν και αξιως κατανοησαι το πληθος και µεγεθος των ενεργειων και χαρισµατων αυτης. Ει γαρ τεθολωµενω τω νω και ακαθαρτω τη καρδια των αυτης αρξεται θεωρηµατων και υποθεσεως. τιµη και προσκυνησις συν τω αναρχω αυτου Πατρι και τω παναγιω και αγαθω και ζωοποιω αυτου Πνευµατι νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων· αµην. Περι απαθειας και των εν αυτη κατα προκοπην χαρισµατων και δωρεων· και τις η τελειωσις της κατα Χριστον πνευµατικης ηλικιας. ειτ᾿ ουν αισθησεις. απηλλαγµενας εχειν πασης επιθυµιας πονηρας και εµπαθους λογισµου χρεωστει. οια δη ως εξουθενων και ατιµαζων αυτην και ως την δοξαν αυτης αµαυρων· γεγραπται γαρ· “Παντι τω εχοντι δοθησεται και περισσευθησεται. ω πρεπει πασα ευχαριστια. µακραν εισι και απεχουσι του λιµενος αυτης· οθεν και εαν περι απαθειας λεγειν απαρξωνται και προς το υψος αυτης τον νουν αραι επιχειρησωσιν. η παθει τινι σωµατικω τε και ψυχικω. υπο των τοιουτων τινος τον νουν οχλουµενος. δηλονοτι φιλουσιν αυτην και φιλουνται σφοδρως υπ᾿ αυτης· και τα περι της (176) ακορεστου διαλεγοµενοι. τω περι αυτην εκκαιοµενοι ποθω. ος και βασιλευων εσεται επι σε εις τους απεραντους αιωνας. ινα µη. µη δυναµενος διατρανωσαι τας ενεργειας αυτης ελευθερω τω λογω. αει σε βασταζων εις τον αερα και υπο σου αει βασταζοµενος. (175) Ωσπερ ο τω λαµπροτατω ηλιω ενατενιζειν βουλοµενος καθαρους οφειλει τους του σωµατος οφθαλµους εχειν.

στοχαστικως δε και εν επινοιαις ποικιλαις και πολυτροποις τα κατ᾿ αυτην αναλογιζοµενοι. Τουτο δε συµβαινει αυτοις. Αλλο υπαρχει απαθεια ψυχης και ετερον απαθεια σωµατος· η µεν γαρ και το σωµα καθαγιαζει. Τοινυν και σκοτους εκειθεν πληρουµενοι. και ης πρωην εδοκουν εχειν ειρηνης αποστερουνται των λογισµων· και εικοτως· “Ω γαρ τις ηττηται. αλληναλλως ταυτα υπο της ψευδωνυµου φυσιουµενοι γνωσεως φιλολογουσι τε και περι ων ουκ οιδασι διαβεβαιουνται τους πυθοµενους. αλλα τη παντοδυναµω απαθεια ασθενειαν προσαπτειν κατατολµωσι. η δε αυτη µονη καθ᾿ εαυτην . οτι πολλοι µεν αγιοι. παραφρονουντες λαλουµεν. Και προσεχε ακριβως τη των λεγοµενων δυναµει και ακριβεια. τους ευτελεις και του λεγειν αναξιους. ινα µη ως ο το ταλαντον κατακρυψας δουλος κατακριθωµεν. επειδη της µεν νοερας αισθησεως και θεωριας και της παντουργου ενεργειας αυτης πειραν ολως ου κεκτηνται. περι τοιουτων ουτω καθυποκρινοµενους. µυστικως ακηκοαµεν εις το ους. την αιτιαν ου σφισιν αυτοις των γινοµενων επιγραφονται. τουτω δεδουλωται”. ολιγοι δε απαθεις· και προς τουτοις πολλη παλιν εν αµφοτεροις υπαρχει διαφορα. κατα την ανωθεν κελευουσαν χαριν επι των δωµατων κηρυξοµεν. Αλλα µη γενοιτο ηµας.επιθυµιας του εν ω προσδεδενται παθους. ως απερριµµενοι τινες και του µηδενος αξιοι. ουτως ειδεναι βουλοµαι παντας υµας. αλλα και παντας αλλους ανθρωπους οµοιους εαυτων ειναι και υπο των τοιουτων διαµαρτυρονται καταδουλουσθαι παθων· ου γαρ συγχωρουνται υπο της οιησεως και του φθονου µειζονα ποτε εαυτων επ᾿ αρετη και σωφροσυνη προσµαρτυρησαι τινι. φησι. ∆ια τοι τουτο ουδε την εξ απιστιας και προληψεως και µακρας συνηθειας και αµελειας προσγενοµενην αυτοις και προσουσαν ασθενειαν συνιδειν η καθοµολογησαι ποτε πειθονται. Καθαπερ ουν ηκουσατε λεγοντος του ∆εσποτου· “Πολλοι µεν κλητοι. ολιγοι δε εκλεκτοι” και “Εν τη οικια του πατρος µου µοναι πολλαι εισιν”. καταψευδεσθαι της αληθειας και διαβεβαιουσθαι περι ων ουκ (177) εγνωµεν πειρα µαλλον η λογοις εις ηµας αυτους την ενεργειαν των µελλοντων ρηθησεσθαι προτερον· α δε καταλαβειν ηξιωθηµεν και µαθειν παρα των ελλαµφθεντων υπο της µακαριας απαθειας τον νουν και α παρ᾿ αυτης.

οταν και εν αυτω τω των . και ετερον το ευδοκειν εν αυτοις. Μειζον δε τουτων ων ειποµεν. Αλλο το µη επιθυµειν τινος των του κοσµου τερπνων και ηδεων και ετερον το εφιεσθαι των αιωνιων και ουρανιων αγαθων. Τουτων δε τα µεν εφ᾿ ηµιν. το δε µονοι περιβεβληνται οι του φωτος υιοι και της ηµερας καταξιωθεντες γενεσθαι. ει µη καλως τα οσα εφ᾿ εαυτον εισι σπερµατα καταβαληται. το λογιζεσθαι. Αλλο το ευτελει εσθητι αρκεισθαι (178) και στολης λαµπρας µη επιθυµειν και ετερον το ενδεδυσθαι το φως του Θεου· της µεν γαρ υπο ετερων µυριων επιθυµιων καθελκοµενοι τινες κατεφρονησαν. ινα µηδε εν τουτω τις καυχησηται· ων και ουδεις ποτε τυχειν καταξιωθησεται. τα δε ουκ εφ᾿ ηµιν εισι· και τα µεν εφ᾿ ηµιν το παντα νοειν. την δε ολιγοι λιαν κοπω και πονω πολλω λαβειν ηξιωθησαν. Αλλο το µη δακνεσθαι µηδε οργιζεσθαι εν ατιµιαις και υβρεσι και εν πειρασµοις και θλιψεσι. ιχνους ολως αηδιας τινος δηλονοτι µη εµφωλευοντος αυτου εν τη ψυχη. η δε και τας φυσικας απασας κινησεις ειωθε καταστελλειν. Αλλο το ταπεινολογειν και ετερον ταπεινοφρονειν· και αλλο ταπεινωσις και ετερον το της ταπεινωσεως ανθος και ετερον ο ταυτης καρπος και το του καρπου ταυτης καλλος και η ηδυτης αυτου και ετερον αι εκ τουτου ενεργειαι. των δε δευτερων ολιγοι παντελως εφροντισαν.ουδεν τον κεκτηµενον ονισησιν. Αλλο το ευχεσθαι υπερ των τα τοιαυτα ποιουντων εις ηµας και αλλο το αφιεναι αυτοις και ετερον το αγαπαν αυτους ως ευεργετας απο ψυχης και ετερον το νοερως ανατυπουν τα προσωπα ενος εκαστου αυτων και ως γνησιους φιλους απαθως αυτους κατασπαζεσθαι εν δακρυσιν αγαπης ειλικρινους. Αλλο ακινησια των του σωµατος µελων και των παθων αυτων της ψυχης και ετερον κτησις αρετων· η µεν γαρ εκ φυσεως προσεστιν. επειδη των µεν προτερων αλλοι δι᾿ αλλο τι και πλειονες αυτων κατεφρονησαν. το φρονειν. Ετερον µεν ουν µη ζητειν εξ ανθρωπων δοξαν και ετερον το της δοξης εκκρεµασθαι του Θεου και ταυτην αεναως επιζητειν· την µεν γαρ και υπο παθων αλλων πλειστοι κυριευθεντες απωσαντο. το λεγειν και πραττειν οσα προς ταπεινωσιν ηµας φερουσιν· η δε αγια ταπεινωσις και τα λοιπα ταυτης ιδιωµατα και χαρισµατα και αι ταυτης ενεργειαι δωρον εισι Θεου και ου των εφ᾿ ηµιν εισιν.

Και επι πασι τουτοις ετερον το ανθιστασθαι και πολεµειν τοις εχθροις και αλλο το τελειως ηττησαι και υποταξαι και θανατωσαι αυτους· το µεν προτερον αγωνιστων εστι και αγιων. καθως γεγραπται· “Φοβηθητε τον Κυριον παντες οι αγιοι αυτου”. οι και µονοι. επισης δε µαλλον τοις φιλοις και τουτοις προσφερεσθαι διχα τινος αλλου διαλογισµου εν τε οµιλιαις. Ταυτα µεν ουν απαντα εργα και πραξεις των εν φωτι περιπατουντων ανδρων εισι· οσοι δε εξω τουτων και των τοιουτων εαυτους ειναι καταµανθανουσι. και ετερον η ξενιτεια. Αλλο αναµαρτησια και ετερον η των εντολων εργασια. λαθραιως δε τα αυτα τοις ειρηµενοις διαπραττοµενους µεν κατ᾿ αυτου. αλλα µην και προς αυτους τους εν προσχηµατι µεν φιλιας εξωθεν διακειµενους. δια κοπων δηλονοτι πολλων και ιδρωτων τους εαυτων τροπωσαµενων εχθρους και τελειαν την κατ᾿ αυτων αραµενων νικην και την ζωηφορον του Κυριου νεκρωσιν στολισαµενων λαµπρως. (180) Τοιγαρουν και πολλοι µεν προς ταυτα εαυτους αλλος δι᾿ αλλο τι επιδεδωκασιν. εν τε συνεστιασεσι. µη λανθανοντας δε. και παλιν· “Εκκλινον απο κακου και ποιησον αγαθον”.πειρασµων καιρω την ισην κεκτηται τις και οµοιαν αναλλοιωτως διαθεσιν και προς αυτους τους κατα προσωπον λοιδορουντας αυτον και ενδιαβαλλοντας και προς παντας αλλους (179) τους η κατακρινοντας αυτον η υβριζοντας η καταδικαζοντας η εµπτυοντας εις το προσωπον. συντοµως κατορθουσι την της αρετης εργασιαν και προς τα . ολιγοι δε λιαν οι µετα φοβου εµφυτου και αγαπης της προς Θεον µετα πιστεως αδιστακτου τουτοις επιχειρουντες. Και προς τουτοις αλλο το φοβεισθαι τον Θεον και ετερον το ποιειν τας αυτου εντολας. µη πλανασθωσαν µηδε εξαπατατωσαν εαυτους. Τουτων δε παλιν υπερτερον ασυγκριτως ειναι υπειληφα το εν ληθη παντελει των ωνπερ αν παθοι τις γινεσθαι και µητε αποντων µητε παροντων των λυπησαντων η αλλως εµπαροινησαντων µεµνησθαι ποτε. υπο της χαριτος βοηθουµενοι. το δε δευτερον. απαθων και τελειων. αλλα βεβαιως ειδετωσαν οτι εν σκοτει πορευονται. Αλλο αργια και ετερον ησυχια και αλλο σιωπη· ετι δε αλλο αναχωρησις και η εκ τοπων εις τοπους µεταβασις. εαν εν τουτω φθασωσι τελειωθηναι.

ρυεται αυτον. Ου και εισακουων ο παναγαθος ∆εσποτης ευθυς. ου µονον απαρνησιν εαυτου. Το γαρ µη το εαυτου αλλα το του πνευµατικου πατρος αυτου θεληµα εκπληρουν ενεκεν εντολης Θεου και γυµνασιας προς αρετην. “Καθο γαρ ουκ εδοκιµασαν τον Θεον εχειν εν επιγνωσει. Οι δ᾿ αλλοι “αφιενται ως εν αβατω” κατα το ειρηµενον “περιπλανασθαι και ουχ οδω”. προς πασαν αρετην και εργασιαν των εντολων του Θεου ακινητος υπαρχει πανταπασι και . αρρητω φοβω και τροµω κατασχεθεις. εν η οικουσα ηµων η ψυχη και δεινως κατεχοµενη και πεδουµενη και βαρουµενη. ο δους την ψυχην αυτου υπερ ηµων των αµαρτωλων. εν αισθησει τελεια γενοµενος ο τοιουτος. παρεδωκεν αυτους ο Θεος εις αδοκιµον νουν ποιειν τα µη καθηκοντα”. περι ων γεγραπται· “Εξαπεστειλα αυτους κατα τα επιτηδευµατα των καρδιων αυτων· πορευσονται εν τοις επιτηδευµασιν αυτων”. εκ των κατεχοντων παντας ανθρωπους προληψεων εµπαθων. των ως πυρ κατακαιοντων και καταλυµαινοµενων και προς ατοπους πραξεις βια ελκοντων ηµας και την φλογα των παθων εν ηµιν αναπτοντων. εκ του βυθου της αγνοιας και του σκοτασµου της φιλιας του κοσµου προς το µηκετι αυτον προς τα τοιαυτα καν τω λογισµω επιστρεψαι· ως εκ λακκου δε των λεοντων. των πονηρων επιθυµιων των αρπαζοντων και κατεσθιοντων τας των ανθρωπων ψυχας· ως εκ καµινου δε πυρος. βοα προς τον Θεον εξ ολης ψυχης. των κατωδυνων στεναγµων της φωνης της δεησεως αυτου. ως ο Μανασσης εκ του χαλκουργηµατος. Επειτα ως εν ερηµω. ως ο ∆ανιηλ εκ του λακκου των λεοντων. καταδροσιζων εν Αγιω Πνευµατι και ακαταφλεκτον αποτελων αυτον· ως εκ του χαλκουργηµατος δε. Οι ουν καλον τον θεµελιον της πιστεως και ελπιδος εν φοβω και τροµω επι πετραν υπακοης πνευµατικων πατερων καταβαλοντες και ως εκ Θεου στοµατος τα παρ᾿ εκεινων εντελλοµενα τω θεµελιω τουτω της υποταγης αδιστακτως εποικοδοµουντες ευθυς κατορθουσι το απαρνησασθαι εαυτους. ως οι τρεις παιδες εκ της καµινου του πυρος. εκ της γεωδους και βαρειας και εµπαθους ηµων ταυτης σαρκος. αλλα και νεκρωσιν την προς τον κοσµον απαντα εµποιει. ως ο εκ Ιωνας εκ του κητους. µαλλον δε εξω του κοσµου. (181) ως εκ κητους µεν.προειρηµενα παντα προκοπτοντες καθ᾿ ωραν προσεπεκτεινονται.

ως αν µειζονα και την προς αυτον αγαπην και θερµοτεραν επιδειξηται. των πονηρων τε και αισχρων απαλλαγεις επιθυµιων και απο του θανατου του σωµατος. ου χωριζοµενη δε. Απαγε· δουλων οντως αι υποληψεις αυται εισι και ουκ ελευθερων· ο γαρ της ελευθεριας ταυτης (182) καταξιωθεις οιδεν οτι ηλευθερωθη απο του νοµου της αµαρτιας του µηκετι δουλευειν αυτον τη αµαρτια. τη προς τον εαυτου δεσποτην ευνοια των µη αιχµαλωτισθεντων συνδουλων αυτου σπουδαιοτερος εν ταις εντολαις του δεσποτου αυτου φανηναι φιλοτιµειται. ευσπλαχνος ων και φιλανθρωπος. τι εκτοτε ο τοιουτος µελλει ποιειν. αλλα και ευχαριστει µετα Παυλου λεγουσα· “Ευχαριστω τω Θεω δια Ιησου Χριστου του Κυριου ηµων. Και ινα εκ παραδειγµατος δειξω υµιν οιαν µαλλον εκτοτε επιδεικνυται προς τον Θεον ευνοιαν ο τοιουτος. οπως αν ψαλλη σοι η δοξα µου”. Τουτων ουν ουτω Χριστου χαριτι γενοµενων. Εξ ης ελευθερουµενη µεν. ο τοσουτων και τηλικουτων απαλλαγεις ανιαρων. δουλον εαυτου υπο τυραννου τινος εκουσιως αιχµαλωτισθεντα και εις δουλειαν υπαχθεντα τω πηλω και τη πλινθεια και τω βορβορω θεασαµενος αυτον ανηλεως κακοπαθουντα και ταις του πονηρου τυραννου εκεινου ακαθαρτοις επιθυµιαις υπηρετουµενον. και τουτον αναγαγων εν τοις βασιλειοις αποκαθιστησι. οτι ο νοµος του πνευµατος της ζωης εν Χριστω Ιησου ηλευθερωσε µε απο του νοµου της αµαρτιας και του θανατου”. εκ των ανθρωπινων και εις ηµας αει γινοµενων παραστησω αυτην. Ου µονον δε. και της αγνοιας και του σκοτασµου της φιλιας του κοσµου ρυσθεις.απροθυµος. αυτος εκεινος αφικνουµενος αφαρπαζει και ελευθερον της αισχρας εκεινης και µοχθηρας αποδεικνυσι λειτουργιας. Αρα γε τη ελευθερια ταυτη εις ανεσιν και αµεριµνιαν χρησεται. ελευθερωθεις. ος εστι Χριστος ο Θεος. ινα τα αυτα παλιν ειπω. βοα συν τω προφητη ∆αυιδ και αυτη λεγουσα· “∆ιερρηξας τον σακκον µου και περιεζωσας µε ευφροσυνην. διηνεκως µεµνηµενος οσων υπ᾿ αυτου ερρυσθη κακων· ουτω . ο δικαιοσυνης ηλιος και ων και καλουµενος. αλλα δουλευειν τη δικαιοσυνη. Καθαπερ γαρ βασιλευς τις. µηδαµως εν µηδενι προσονειδισας αυτον· ο δε δουλος εκεινος. υπο τον νοµον της αµαρτιας καταδουλουντος ηµας.

ουκ εστι µετρον η καταληψις αυτων παρ᾿ ηµων· και τα µεν διδωσιν αυτοις. Αλλα γαρ εξ ων διδωσιν ενταυθα τοις αγαπωσιν αυτον ο φιλοικτιρµων Θεος. δια τιµην. Και καθαπερ ο βασιλευς εκεινος ευπροθυµως ορων και µετα ταπεινωσεως πασης τα θεληµατα αυτου εκπληρουντα τον δουλον εκεινον. Και πρωτα µεν πληρουνται αρρητου χαρας. δια δοξαν και την εξ αυτων εγγινοµενην ηµιν ελευθεριαν τε και χαραν και απολαυσιν. ουτω και εν τοις ειρηµενοις υπολαµβανε. εν πρωτοις ο ∆εσποτης ηµων και Θεος ταυτα τοις παντα ριψασι και τον σταυρον αρασι και κατα ποδας αυτου ανεπιστροφως βαδιζουσι πλουσιως χαριζεται· αντι φθαρτου γαρ πλουτου αυτος αυτοις ολον εαυτον διδωσιν. τα µεν εκ των θειων Γραφων. τα δε εξ αυτης της πειρας καταλαβοντα. οτι ουχι τον κοσµον ουδε τα εν τω κοσµω. ως βουλονται και υπερ ο βουλονται. πληθη αναριθµητα οικετων εχων. Ηκουσας θαυµα φρικτον. ουτε ο αιωνιος βασιλευς και Θεος υστερησει αυτον τα αγαθα της αιωνιου ζωης του µη επιδαψιλευσασθαι ταυτα επ᾿ αυτω. καθαπερ ειρηται. φηµι δη δια πλουτον. Των ευεργεσιων δε και των δωρεων του Θεου. αλλ᾿ οµως δια την ευγνωµοσυνην αυτου αµετρητον επιδειξεται εις αυτον την αγαπην. Καθαπερ γαρ οι εν τω κοσµω πλουσιοι τον πλουτον αυτων εν οιαις αν βουλωνται χρειαις και επιθυµιαις και απολαυσεσιν αναλισκουσιν. Οιδας την του ρηµατος δυναµιν. υπονοει. Επειδηπερ δια τρια ταυτα πασαν σπουδην και µεριµναν οι ανθρωποι επιδεικνυνται. ολιγα τινα χρη προς την ηµετεραν αγαπην ειπειν. ει και µηδεν δειται της υπηρεσιας αυτου.µοι και περι του απολαυσαντος της επικουριας Θεου. ων ποιει εις τους δουλους αυτου. πληροι· και εµπιπλα αυτους αφθονως παντος αγαθου και δαψιλως και αδιαλειπτως επιχορηγει αυτοις την αφθαρτον τρυφην και αεναον. ουτω και ο καλος ηµων ∆εσποτης εαυτον δωρειται τοις γνησιοις δουλοις αυτου και πασαν αυτων εφεσιν και επιθυµιαν. τα δε δωσει. αλλα τον Ποιητην (184) των απαντων και . Ουτε γαρ ο της ελευθεριας του Πνευµατος απο Θεου απολαυσας ενδωσει ποτε του µη ετι (183) και ετι ποιειν το θεληµα του Θεου και µετα θερµοτερας της προθυµιας. και τοσουτον οσω και την προς αυτον θεραπειαν επιτεινοντα καθ᾿ εκαστην βλεπει αυτον.

παιδευων αυτους µη καταφρονητας ειναι και αµελεις. εξωθει της εαυτου τραπεζης και τοις αυτου δουλοις παρακελευεται µη δουναι αυτοις τροφην. τοσαυτην εµποιων αυτοις την ηδυτητα. οπως εκεισε γενωνται και το πολυ βαρος της δοξης αποθωνται. τοτε αποστερει αυτους εαυτον ο τροφευς του παντος. Οτε δε των εντολων αµελησουσι και ραθυµως η καταφρονητικως διατεθηναι τω (185) αυτεξουσιω θελησουσι και προς τι των του κοσµου πραγµατων ασχοληθωσιν. ως επιζητειν αυτους τοπον αποκρυβης. . πασαν τε κακοπαθειαν εαυτοις επιφερουσι και πασαν θλιψιν και παντα πειρασµον και ατιµιαν επιποθουσιν. ως µη βουλεσθαι. “ο αρτος ο εκ του ουρανου καταβαινων και ζωην διδους τω κοσµω”· και εκ αυτου και συν αυτω εις κορον τρεφονται αεναως και προς ζωην αΐδιον µεθαρµοζονται τη µεθεξει. αποκλιναντες εις ανωφελη και τα µη προσηκοντα τη θεοσεβεια. οσοι νηπιοι ετι κατα Χριστον πελουσι και ουπω στερεας τροφης µεταλαβειν εισιν ικανοι. κλαιουσι και εαυτους αποδυρονται. και ψυχην και σωµα καθαγιαζοµενοι. ολον ολω τω σωµατι· και ορωσι κεκοσµηµενους εαυτους αρρητω δοξη και αστραπτουση θεια στολη και τας οψεις καλυπτουσιν εαυτων. Ωσπερ γαρ ο φιλοστοργος πατηρ συνεστιους µεν ποιειται τους εαυτου υιους.Κυριον και ∆εσποτην εκτησαντο εν εαυτοις. ουτω και ο καλος ∆εσποτης ηµων και Θεος εν τοις δουλοις αυτου και κατα φιλανθρωπιαν και χαριν υιοις διατιθεται· επιδιδωσι γαρ εαυτον αυτοις. κοπτονται. Ειθ᾿ ουτως ο αυτος ∆εσποτης και τροφη και ποσις γινεται αυτοις αεναος και αθανατος· τοις µεν ως φωτοειδης µαζος τω του νοος αυτων στοµατι εµβαλλοµενος καθοραται και θηλαζειν αυτοις παρεχει. αυτον τον Χριστον και Θεον. ολως αποσπασθηναι αυτου· τοις δε γε απογαλακτισθεισι καθαπερ πατηρ φιλοτεκνος προσφερεται παιδαγωγων και παιδευων αυτους. Αλλα γαρ εις συναισθησιν ελθοντες του αγαθου ου εστερηθησαν. µαλλον δε µηδε δυνασθαι. επιστρεψαντες αυθις και συνηθως τουτον ζητησαντες και µη ευροντες. Επειτα επενδυονται το φως. µη φεροντες οραν την ακατανοητον και αστεκτον της στολης αυτων λαµπηδονα. επαν δε περι τα µαθηµατα αυτων αµελως ιδη διατεθεντας αυτους και µετεωριζοµενους εν τισιν ανωφελεσι πραγµασιν. οις και γινεται αµα τροφη τε και ποσις.

Και ταυτα µεν οι εµπονως µετανοουντες ποιουσιν αµα και πραττουσι των ειρηµενων επιτυγχανουσιν αγαθων. αλλα και του πλουτου της χρηστοτητος του Θεου εαυτους ενδικως αποστερουσι και κυσιν οµοιουνται αδεσποτοις. µαλλον δε ειπειν ως καταφρονηται. οπως µη τοις αυτοις εξ απροσεξιας και αυθις περιπαρωσι κακοις και του παναγαθου απορριφωσι πατρος. τοτε προς ολιγον.οπως ιδοι ο φιλανθρωπος τουτων πατηρ τας θλιψεις αυτων και την εθελουσιον κακωσιν και ελεησας αυτους επιστρεψη και αυθις αυτοις εαυτον επιδω· ο και γινεται. ει δε και θνησιµαιον αυτοις ευρεθη. ινα χρυσον που η αργυρον η χαλκον διδοµενον εγκολπωσωνται. Καθαπερ γαρ οι αδεσποτοι κυνες εν ταις πλατειαις και ρυµαις της πολεως περιΐασιν. ακορεστως εσθιουσι και ου χωριζονται του πτωµατος προτερον. ουκετι της τρυφης ταυτης ουτε µην του ενδυµατος της του Θεου δοξης καταξιουνται. ουτω και ουτοι εν ταις των πλουσιων και πενητων θυραις αγυρτικως περιτρεχουσιν. Οσοι δε προς τους πονους και προς τας θλιψεις και στενοχωριας της µετανοιας απαγορευσουσι. επει του αληθινου και αρρευστου πλουτου εξεπεσον· και οταν τυχωσι του σκοπου. ελεεινοτεροι των µελλοντων. και τας του σωµατος ηδονας υπερ τα αιωνια αγαθα και υπερ αυτον τον Θεον αυτων προτιµησαντες. καν του κοσµου τον πλουτον απαντα κτησωνται. προς ραθυµιαν δε και ανεσεις εαυτους επιδωσουσιν. ως αναξιοι και νοθοι υιοι. ιν᾿ οστουν που (186) η δερµατος παλαιου µερος απορριφεν λαβωσιν. ουτω διακεινται· επαν δε ο λιµος της απληστιας εξ ανελπιστιας αυτους καταλαβη. Και εις την προτεραν οικειοτητα και δοξαν και εις αυτην των αγαθων την τρυφην “α οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη” µετα πλειονος της παρρησιας αποκαθιστανται. ελεεινοι των παροντων. ευλαβουµενοι πλεον η προτερον τον εαυτων πατερα και τρεµοντες ως δεσποτην. οτι την αιωνιοιν ζωην εκουσιως απωσαντο. η και κοπρον η αιµα λειξουσι σφαγεντων κτηνων. εως αν ου των εγκατων µονον αλλα και αυτα τα οστα γυµνα των νευρων αποδειξωσιν. . αλλα και τους αλλους κυνας µαχοµενοι εκδιωκουσιν. τη προτερα και αυθις αγυρτια εαυτους εκδιδοασιν. ως κεκορεσµενοι και µηδενος χρηζοντες.

Προσεχε ουν τη δυναµει των ρηθησοµενων σοι συνετως. εµωρανθησαν”. µη αποσκιρτωντες η προς ταυτην αχθοµενοι. καθα και ο θειος Παυλος ανεκραγεν· “Οι δε ουχ ως Θεον εδοξασαν”. η ηγαπησαν. αλλ᾿ εµαταιωθησαν εν τοις διαλογισµοις αυτων και εσκοτισθη η ασυνετος αυτων καρδια· φασκοντες γαρ ειναι σοφοι. Ουχ ουτως δε παντες οι φοβουµενοι τον Κυριον· αλλ᾿ οσοι τας του ιδιου πατρος και δεσποτου παιδειας ως ευγνωµονες δουλοι και ως υιοι γνησιοι µετα χαρας υπενεγκωσι. Σκελη και αστραγαλοι.Εφανερωσε γαρ αυτοις ο Θεος τον της χαριτος αυτου πλουτον. παιδεια και διηνεκει µετανοια. Μελη και µορια α εγκαλυπτεσθαι χρεων. βασις στερρα και ακραδαντος. τηνικαυτα και ο παναγαθος πατηρ παντα τα υπαρχοντα αυτω διδωσιν εις τας χειρας αυτων. και ουτως εµµεινωσι τη καθηµερινη. εν τω οικω τω πατρικω εστολισµενοι λαµπρως αει διαµενουσι. Μετρον ηλικιας του πληρωµατος του Χριστου ταυτα εισι πνευµατικως θεωρουµενα· και ινα κατωθεν την αρχην ταυτης ποιησωµαι. “η αυτω ευχαριστησαν. λεγοντες· “Παιδειαν Κυριου υποισω. η ξενιτεια. Αλλα γαρ ειπωµεν προτερον τι το µετρον της πνευµατικης ηλικιας και το υψος του πληρωµατος του Χριστου και ουτως περι των υπαρχοντων τω Πατρι και οπως διδωσι ταυτα εις τας χειρας των πιστευοντων αυτω διελθωµεν. η υπακοη και η ευπροθυµος δουλεια. και αλλως· “Ουκ αξια τα παροντα παθηµατα προς την (187) αποκαλυπτοµενην ηµιν δοξαν εισι”. η δια Χριστον υποταγη µετα γνωσεως. Οταν δε καλως ανατραφωσι και παιδευθεντες εις µετρον ηλικιας τελειου ανδρος καταντησωσι. η αδιαλειπτος ευχη κατα νουν. η το απειρον της αυτου ηδεσθησαν αγαθοτητος. η ακτηµοσυνη. η εκ της χυσεως των δακρυων εγγινοµενη ηδυτης. η γυµνοτης. εις το ειναι αυτους αναπολογητους· και της επουρανιου δωρεας γευσασθαι αυτους κατηξιωσε και Πνευµατος Αγιου µετοχους πεποιηκε. η χαρα της καρδιας και η αφατος ταυτης . οτι ηµαρτον αυτω “. συνεστιοι τω εαυτων πατρι γινοµενοι και την δοξαν καθορωντες αυτου και τον πλουτον ον κληρονοµειν µελλουσιν. ποδες αυτης η πιστις και η αγια ταπεινωσις εστι. κνηµαι και γονατα και µηροι. τω προειρηµενω τροπω παιδαγωγουµενοι. ως εφηµεν.

ητις συµµετοχους ηµας και συγκοινωνους Θεου απεργαζεται. και εν τω λογιστικω.παρακλησις. ψυων τε και νευρων και πιµελης. το µεν λογιστικον διακρινει και διαιρει το χειρον απο του κρειττονος και δεικνυει τω επιθυµητικω οις δει σχετικως προσκεισθαι και α δει αγαπαν και α χρεων αποστρεφεσθαι και µισειν· το δε θυµικον µεσον τουτων ωσπερ τις υπηρετης ευγνωµων παρεστι. Ορµης γαρ αυτων εµπαθους ολως προς τα εξω µη γινοµενης. αλλ᾿ ουδε µνησικακειν συγχωρουσιν η φθονειν η ζηλουν η οργιζεσθαι η ορασθαι ταυτα ποτε υπο των ανθρωπων. τοις εκεινων εξυπηρετων βουληµασι και θεληµασι συνεργων. η προς τας ευχας και τας συναξεις στασις και καρτερια και η εκειθεν εγγινοµενη πυρωσις του επιθυµητικου προς θεωριαν και συνουσιαν Θεου. η συµπαθεια και η ευλαβεια συνεχουσι και συνδουσι. ως τεκνα υπακοης”. ελπισατε επι την φεροµενην υµιν χαριν εν αποκαλυψει Ιησου Χριστου. αντι παντων και προ παντων εικοτως ο λογω τετιµηµενος και αθολωτος. (189) και ασυγχυτον εκ των εµπαθων προληψεων κεκτηµενος τον νουν. αναζωσαµενοι τας οσφυς της διανοιας υµων. Κοιλια και στοµαχος και η των ενδοσθιων κατασκευη το χωρητικον υπαρχει και νοερον της ψυχης εργαστηριον. Επει δε κρεισσων ασυγκριτως των ορωµενων απαντων ο ταυτα κατασκευασας Θεος. η απλοτης. φησιν. Χαριν. το επιθυµητικον τε και θυµικον· α και δικην πλευρων. Και ο Παυλος φησι· (188) “Στητε ουν περιζωσαµενοι τας οσφυς υµων εν αληθεια”. διεγειρων προς ανδρειαν και αµυναν των βουλοµενων αγαθων ανδρων η πονηρων την εφ᾿ εκατερα τουτων επι τοις πραγµασιν ενστασιν. νηφοντες τελειως. η πραοτης. ως ειποµεν. περιεπουσι τε και συγκαλυπτουσι και προς τα ορωµενα ουκ εωσιν αποβλεπειν η τινος επιθυµειν των εν αυτοις. εν ω το λογιστικον ως καρδιαν µεσον νοησεις. τον των απαντων ποιητην και δεσποτην προτιµησει και . κεκαλυµµενα διατηρουνται· ενδοθεν δε αυτα καθ᾿ εαυτα οντα και ασφαλως υφ᾿ ων ειρηκαµεν φυλαττοµενα. την του παναγιου Πνευµατος φησι δωρεαν. Και των αποστολων ο κορυφαιοτατος Πετρος “∆ιο. η ανεξικακια. καθως ο θειος ∆υιδ αναγραφεται ουτω λεγων· “Πυρωσον τους νεφρους µου και την καρδιαν µου”. Νεφροι και οσφυς.

εν τα τρια εν τη θεωρια της τριαδικης εναδος και εν αυτη τη τερπνοτητι του εαυτων γινονται δεσποτου. περι πεινης και διψης ειπειν· αλλ᾿ ινα µη µακρον αποτεινω τον λογον και εκφορα τα ανεκφορα ποιησω των λογων τοις θηρευταις. επι τη των πονηρων και αγαθων πραγµατων διακρισει και διαιρεσει. επιστραφωσιν αι δυναµεις αυται προς τα ενταυθα. γευσαι της ακηρατου γλυκυτητος. Επει ουν µεχρι γαστρος και στοµαχου το σωµα της κατα Χριστον διεπλασαµεν ηλικιας. βραχιονας. περι ποσεως. κατελιποµεν ταυτα τη σιωπη κεκαλυπτοµενα τοις δια της πρακτικης γνωσεως εκζητειν βουλοµενοις. αλλ᾿ εισιν εκ παντος εν. τηνικαυτα και ολον το θυµικον τω λογιστικω τε και επιθυµητικω συγκραθεν. Τοιγαρουν και οταν δια παντων τουτων η επιθυµια πληρωθη του ανθρωπου. του πνευµατικου οσφρανθητι µυρου και γνωθι ως ουδεις τουτου εστιν ωραιοτερος η τερπνοτερος η ηδυτερος η το συνολον δυνατωτερος η ενδοξοτερος. χρεων και µεχρι της κεφαλης ανελθειν εως ου αρτιον και σωον αυτο πνευµατικως εκπληρωσωµεν.αγαπησει και προς µονον εκεινον ολον αυτου το επιθυµητικον ανενεγκη. Νωτον δε. Οπηνικα ουν εκ µονου του ενος και αγαθου τη απλοτητι. Οπηνικα τοτε τουτων διαιρεσις. τοις ειθισµενοις πλουτειν εξ αλλοτριων χρηµατων. Οθεν το γαλα τουτο τοις µαστοις χορηγειται και οπως εργαζεται. Στηθος τοιγαρουν και νωτον. περι τροφης. τηνικαυτα η τουτων θελησις και διαιρεσις και η προς τα εναντια των θειων θεληµατων αποστροφη αδιαιρετως δεικνυται· εν γαρ µονοις τουτοις η του θυµικου κινησις γινεται. υµιν εασω ζητειν. Αλλ᾿ επι το προκειµενον επανελθωµεν. κτησασθε σπλαγχνα οικτιρµων”. ωµους. Ου γαρ επιγινωσκεται ολως η τριττη τοτε τουτων διαιρεσις. Και στηθος µεν επι τουτω νοησεις την ευσπλαγχνιαν. ου µην αλλα γαρ ουδε ζωωσαι η αφθαρτωσαι η απαθανατισαι σε δυναµενος”. Ειχοµεν ετι και ετερα τουτων πλειονα περι στοµαχου και ηπατος. οιονει πως υποδεικνυων αυτω και λεγων· “Ακουσον µου και ιδε· αψαι φρικτως. αλλ᾿ εισιν εκ παντος εν. χειρας (190) ηδη και τραχηλον τουτω τω σωµατι της πνευµατικης ηλικιας συµπλαττοµεν. το . εν η οι µαστοι της φιλανθρωπιας το γαλα της ελεηµοσυνης ορφανοις και χηραις και πασιν αλλοις αφθονως προχεουσι κατα τον λεγοντα αγιον· “Αδελφοι.

τα αλλοτρια βαρη εφ᾿ εαυτον ευπροθυµως αιρειν και τα στιγµατα του Κυριου Ιησου εν εαυτω περιφερειν. νεκρον εστιν εις απαν και ανενεργητον. Λειπεται τοιγαρουν τουτω µονη η κεφαλη. και περιζωσαµενος κατα την αφευδη επαγγελιαν αυτου διακονησει αυτω. Απερ. ανδρος. ως αρκουντων δηθεν και των ειρηµενων εις ολοκληριαν αρετης και σωτηριαν ψυχης. Ουκ εστι δε τουτο. αλλα χρη ελπιζειν αει και προς ταυτα καθ᾿ ωραν παρασκευαζεσθαι. ατινα διχα υποµονης και καρτεριας πολλης ουδεις ουδαµως κτησασθαι δυναται. Και ο Κυριος δια του προφητου· “ Τω νωτον µου. καθως φησιν ο Αποστολος· “Υµεις οι δυνατοι τα βαρη των αδυνατων βασταζετε”. δεδωκα εις µαστιγας και τας σιαγονας µου εις ραπισµον”. ελαιον και οινον επιχεων αυτοις. δι᾿ ων αι χειρες και µεθ᾿ ων ενεργειν δυνανται. µεθ᾿ ων και αλλα πολλα λογω και εργω προς τους πλησιον καθ᾿ εκαστην ποιει και αυτου του κρασπεδου απτεται του δεσποτικου και αρτον προσφερει τω Κυριω αυτου και το ποτηριον διδωσιν εις τας χειρας αυτου. της δε κεφαλης εστερηµενον. ει και µη απαντησει καιρος του παθειν. Και ουτω τρεφει (191) τον τρεφοντα νευµατι και πασαν πνοην. και παλιν η κεφαλη διχα . Θεου βοηθεια και χαριτι. Χειρας δε φηµι το προς πασαν υπακοην και εργασιαν των εντολων του Θεου ενεργητικον τε και προθυµον. ο επι των Χερουβιµ εποχουµενος. Ωσπερ γαρ το σωµα. δι᾿ ων τους µεν ολιγοψυχους παραµυθειται. και αυθις· “Του λοιπου κοπους µοι µηδεις παρεχετω· εγω γαρ τα στιγµατα του Κυριου Ιησου εν τω σωµατι µου βασταζω”. Ωµους δε και βραχιονας. Αλλ᾿ ισως παντα ειπειν ηµας ελογισασθε και µηδεν µηδαµως υστερηκεναι. Εχει δε προς ταυταις και πνευµατικας χειρας η ηλικια αυτη. τελειου παντα τα µελη ολοκληρα εχον. τους συντετριµµενους καταδεσµει. το υποµονητικον τε και καρτερικον εν τοις πειρασµοις και ταις θλιψεσι. ουκ εστιν. Τραχηλος δε του σωµατος τουτου η αδιστακτος εστιν ελπις. οτι κακεινος ανακλινει αυτον εν τη βασιλεια των ουρανων. ως οιµαι. φησι. εχον παντα τα µελη. τους δε καταπιπτοντας ανιστα. τροφην ην ειπεν εκεινος επιθυµειν και εφιεσθαι· και µακαριος ο ειδως ταυτα και εχων και προσφερων τω δεσποτη αυτου. Ιδου ουν ολον το σωµα απηρτισαµεν.

µη εχουσα οθεν εις πνοην η αναπνοην του ζωοποιουντος και κινουντος το σωµα και τα µελη Πνευµατος δεξασθαι και τροφης ολως αφθαρτου µεταλαβειν. ινα µη ατελες το της ηλικιας Χριστου µετρον εασωµεν. ειτ᾿ ουν το σωµα δια του στοµατος και η κεφαλη παλιν δια της αναπεµποµενης υγροτητος απο του σωµατος. ουτω τρεφεται και αυξεται ολος ο ανθρωπος. ωσπερ κεφαλην τω οντι την αγιαν αγαπην επιτιθεµεν επ᾿ αυτη. αυτη δε µονη καθ᾿ εαυτην µη συναφθεισα τη κεφαλη συννενεκρωται τοις λοιποις του σωµατος µελεσιν. και εαν εχω πασαν την γνωσιν και ειδω τα µυστηρια παντα και εαν ψωµισω παντα τα υπαρχοντα µοι και . Καθαπερ γαρ σωµα παιδιου µικρου εστερηµενον της εαυτου κεφαλης ουκ ενδεχεται αυξηθηναι ποτε. ουτω µοι νοει και εις το υφ᾿ ηµων δια της συνεργειας του Αγιου Πνευµατος κατασκευασθεν πνευµατικον σωµα γινεσθαι και οτι απερ ειποµεν παντα διχα κεφαλης εωλα εισι και ανωφελη. επαναληψιν ποιουµενου µου των ειρηµενων ακριβως ακουε. αλλ᾿ ανευ της κεφαλης και της εις αλληλα φυσικης συναφειας συστηναι ταυτα και κραταιωθηναι αδυνατον. δι᾿ ας ολον δηλονοτι κατεσκευασθη το σωµα και µεχρι τραχηλου απετελεσθη. ου ειχεν ο ειπων· “Μενει δε τα τρια ταυτα. ∆ια δη τουτο. κεχωρισµενη δε τουτου τυγχανουσα τας εαυτης ενεργειας δεικνυειν ου δυναται. ελπις. απαγε. ει και πολλοι επι τη τουτων εργασια και µερικη κτησει ως το παν κατορθωσαντες αφρονως διακεινται και νεκροι οντες ουκ επαισθανονται ου απεστερηνται αγαθου. ουκ αφ᾿ εαυτων τουτο νοησαντες η συσκευασαντες. Εχεις τοιγαρουν πιστιν και ταπεινωσιν τας βασεις των αρετων και επι ταυταις τας αρετας πασας. ωστε ορη µεθιστανειν. αγαπη· µειζων δε παντων η αγαπη”. πιστις. ει και διηρηµενως εις υποδειγµα και γνωσιν τρανοτερον διηγησαµεθα. εποικοδοµηθεισας. ας εφθην ειπων. Και ινα σοι σαφεστερον τουτο ποιησωµαι. αλλ᾿ εκ του Αγιου εκεινου Πνευµατος διδαχθεντες. το αυτο µοι µετα το επιτεθηναι τω πνευµατικω σωµατι την κεφαλην κατανοησον και οψει γινοµενον. αλλ᾿ αµφοτερα ηνωµενα οντα και την εξ αλληλων (192) τροφην δεχοµενα. και αυθις· “Εαν εχω πασαν την πιστιν. Τα µεν γαρ ειρηµενα.του λοιπου ολου σωµατος αυτη µεν καθ᾿ εαυτην κεφαλη εστι. οπερ εστιν η ελπις· ητις του µεν λοιπου υπερανεστηκε σωµατος.

Η δε αγαπη αυτη. ινα µεταδω της αυτου θεοτητος ουσιωδως ηµιν και πνευµατικους ηµας εργασαµενος και αφθαρτους αποτελεσας εις ουρανους ανενεγκη. και παλιν· “Ιδετε ποταπην αγαπην δεδωκεν ηµιν ο Πατηρ.εαν ταις γλωσσαις των ανθρωπων λαλω και των αγγελων και εαν παραδω το σωµα µου ινα καυθησωµαι. Περι ταυτης και ο Ιωαννης φησιν ο θεολογος· “Η τελεια αγαπη εξω βαλλει τον φοβον”. εν τοις νηπιοις ετι λεγω. µητε της γλυκυτητος αυτης µετασχων. “Ο γαρ µη αγαπων τον αδελφον αυτου. φησιν. ον εωρακε. ουδε αγαπησαι ταυτην αξιως δυναται. ηγουν η µετουσια και µεθεξις της θεοτητος αυτου. και οτι· “Ο φοβουµενος ου τετελειωται εν τη αγαπη”. δι᾿ ου και την υιοθεσιαν απολαµβανοµεν. δι᾿ ης ενουµεθα τω Θεω. υπο της αγιας αγαπης συντιθεµενα και συναρµολογουµενα και συνδουµενα. ωσπερ οστουν προς οστουν και αρµονια προς αρµονιαν. µητε συναφθεις (194) αυτη. αγαπην δε µη εχω.” Παλιν δε ει µη εξ ολης ψυχης. πλειονα κατα αναλογιαν παρεχει τω λοιπω των αρετων σωµατι την ισχυν και τοις εµπροσθεν προσεπεκτεινεσθαι παρασκευαζει θερµοτερον. ως ειποµεν. Και ουτως αυξανουσι κατα µικρον ολα τα µελη του πνευµατικου σωµατος. ος δια τουτο κατηλθεν επι της γης και γεγονεν ανθρωπος. την αγαπην· αυτη δε θεραπευοµενη και αυξανουσα. Ον γαρ ουκ ιδη τις. παντα τα προειρηµενα επιτελει· επιτελουσα δε (193) τρεφει και θεραπευει και αυξανειν ποιει δια των τοιουτων την κεφαλην. στερραν ετηρησε και ακραδαντον και επι ταυτη τη πιστει τας ειρηµενας απασας πραξεις επωκοδοµησεν εν σπουδη· ο δε γε µη θεασαµενος. εξ ολης . προθυµουµενη και διδασκοµενη και ικανουµενη. Η γαρ πιστις δια της ελπιδος µεσιτευουσης υπο της αγιας αγαπης αορατως και ανεπαισθητως. ουδεν ωφελουµαι”. αυτην. τον Θεον ον ουχ εωρακε πως δυναται αγαπαν. φηµι. πως αγαπαν αυτον δυναται. ει µη την εις Χριστον πιστιν. ινα τεκνα Θεου κληθωµεν”. ειτ᾿ ουν η κεφαλη [παντων] των αρετων εστιν ο Χριστος και Θεος. µεταλαβων της ηµετερας γεωδους σαρκος. Αυτη εστιν η αγαπη ην λεγει ο θειος Αποστολος οτι εκκεχυται πλουσιως εν ταις καρδιαις ηµων. Αγαπην ενταυθα το του Θεου Αγιον καλει Πνευµα. Ταυτην ουν την αγαπην ουδεις ανθρωπων ιδειν η λαβειν η συναφθηναι ηδυνηθη.

Και τι τα πολλα θελω λεγειν. ∆ια τουτο παντα στεγω. παρακαλω. γινονται και ουτοι θεσει θεοι. και αυθις· “Οτε ηµην νηπιος. Χριστον ενεδυσασθε”. Αδυνατον γαρ παντα ειπειν. Ω του θαυµατος! Ενδυει γαρ αυτους ο Πατηρ την πρωτην στολην. της αυτου εµφανειας εν αποκαλυψει Πνευµατος Αγιου µυστικως ουκ αξιουται ουδε την κεφαλην εαυτου αυτον κεκτηται. οµοιοι αυτω εσοµεθα”. το του Κυριου ιµατιον ο προ καταβολης κοσµου ενεδιδυσκετο. ως νηπιος ελογιζοµην· οτε δε γεγονα ανηρ. οµοιοι τω Υιω του Θεου. φησιν. αγαπησει αυτον προτερον. και τοτε επιφερει· “και εγω αγαπησω αυτον και εµφανισω αυτω εµαυτον”. υπερ κεφαλης αυτων λαµποντα. Οι γουν αξιωθεντες αυτω συναφθηναι και κεφαλην αυτον κτησασθαι. ως νηπιος ελαλουν. ειπεν. την ζωην των απαντων εστερηµενον. Προς τουτοις διδωσιν αυτοις καινους οφθαλµους και καινην ακοην. µυστηρια αυτοις αποκαλυπτοντα α ουκ εξον γλωσση φθεγξασθαι ανθρωπινη. προσεχε τω λογω. αλλα σωµα εστι νεκρον εν τοις πνευµατικοις εργοις. κατηργηκα τα του νηπιου”. κατα τας φυσικας εννοιας και κατα την προσουσαν ηµιν φιλικην αγαπησιν και διαθεσιν. φησιν. Εξ ων δεικνυται φανερως οτι. “Ο αγαπων µε γαρ. εαν φανερωθη. “Οσοι γαρ.καρδιας. αλλα χαριζεται αυτοις και τον νουν του Χριστου. εφανερωθη” τοις εν τω κοσµω δηλονοτι (195) “τι εσοµεθα· οιδαµεν δε” εκ του Πνευµατος ου δεδωκεν ηµιν “οτι. νυν τεκνα εσµεν· αλλ᾿ ουπω. δηλονοτι το Αγιον Πνευµα ο και αλλοιοι θεοπρεπως ολους αυτους ξενην τινα και αρρητον και θειαν αλλοιωσιν περι ης φησιν ο ∆αυιδ· “Αυτη η αλλοιωσις της δεξιας του Υψιστου”. ως νηπιος εφρονουν. Ολος αυτος εκεινος ο του Θεου Λογος µετα Πατρος και Πνευµατος οικει εν αυτοις· γινεται ουν εκαστος των τοιουτων ναος εν αισθησει και γνωσει Θεου και τηνικαυτα µετα παρρησιας λεγων βοα· “Ζω µεν ουκετι εγω. ιδειν ου καταξιουται αυτον. Χριστον. και ο επιστηθιος µαθητης του Χριστου” “Αδελφοι. εαν µη προτερον εξ ολης αυτου της ψυχης αγαπηση τις τον Θεον και την προς αυτον αγαπην εν τη απαρνησει εαυτου και του κοσµου παντος επιδειξηται. Και ου τουτο µονον. παντα υποµενω· και λοιδορουµενος ευλογω και . αγαπηθησεται υπο του Πατρος µου”. ζη δε εν εµοι ο Χριστος”. εις Χριστον εβαπτισθητε.

“ινα επισκηνωση εν εµοι. αλλ᾿ επι τω Θεω τω εγειροντι τους νεκρους”. πληρωµα δε ταυτης ο υπερ Χριστου και των εντολων αυτου θανατος. λογισθησεται ηµιν υπο του φιλανθρωπου Θεου ηµων και αγωνοθετου κατα τον λεγοντα αγιον· “Νη την υµετεραν αγαπην. Ουχ ως τη πειρα τουτο πολλακις παθων. καθως ενετειλατο ο Σωτηρ και ηµεις λεπτοτερον εδηλωσαµεν. ει µη προτερον εαυτον απηρνησατο. µη οτι γε εργω αυτα διαπραξασθαι ηδυνηθη. φησιν. καθ᾿ ηµεραν αποθνησκω”. Ει γαρ και µη συναντησει τουτο ηµιν το βιαιω θανατω τον βιον υπεξελθειν. πατερ. σταυρον και θανατον υποµεινας. και παλιν· “∆ιωκω ει και καταλαβω. ως αν οι της πλανης απαλλαγωσι και τη αληθινη πιστει προσελθωσι. ινα ωσπερ εκεινος απαντα µεν τον νοµον ετελεσεν. η δυναµις του Χριστου”. Ει δε µη ταυτην αναφαιρετον ειληφε. Αυτη τοιγαρουν η τελεια των πνευµατικων ανδρων ατελεστος ηλικια· τελεια µεν. ως ουδε της µετα Θεου ενωσεως της εν νοερα αισθησει και γνωσει και . αλλα τη προαιρεσει. ως εργω τουτο ηδη παθοντες και υποµειναντες. γινωσκετω δε τουτο. τω Κυριω δηλονοτι εν ολη καρδια ευπροθυµως δουλευσας και αγαπησας αυτον. υπερ παντος δε του κοσµου παρεδωκεν εαυτον. αλλα και υπερ των πιστων απαντων και απιστων προσευχεσθαι. µηδεις εαυτον απατατω. Αλλ᾿ ουδε της τοιαυτης χαριτος και δωρεας ετυχε τις. ευχοµενος και υπερ των σταυρωσαντων αυτον και λεγων” “Αφες αυτοις. εφ᾿ ω και κατεληφθην”. φησι. ουτω και ηµεις υπερ εκεινου και των αυτου εντολων. Ταυτα ουδεις ποτε ανθρωπων εννοησαι αφ᾿ εαυτου η ειπειν η ακοη παραδεξασθαι.παρακαλω βλασφηµουµενος και ανεχοµαι διωκοµενος. ατελεστος δε. οτι η τελειοτης αυτης εν τω Θεω αποκεκρυµµενη εστι. Ετι δε και υπερ παντων οφειλοµεν των δι᾿ ηντινα αιτιαν λυπουντων η λοιδορουντων ηµας και υπερ των εχθρωδως προς ηµας εκ πονηρας προθεσεως διακειµενων αει. ει µη η αγαπη του Θεου προτερον εξεχυθη πλουσιως εν τη καρδια αυτου και ενοικον εσχε δι᾿ αυτης τον ειποντα· “Ου δυνασθε χωρις εµου ποιειν ουδεν”. αλλα τη προθεσει. “ινα µη ωµεν πεποιθοτες εφ᾿ εαυτοις. την αµαρτιαν ταυτην· ου γαρ οιδασι τι ποιουσιν”. αλλα µην και υπερ της σωτηριας των αδελφων (196) ηµων το αποκριµα του θανατου εν εαυτοις οφειλοµεν περιφερειν. κατα το ηµιν εφικτον λεγω.

πατερ. Πατερ.θεωρια γινοµενης κατηξιωθη η καταξιωθησεται πωποτε. ως ηκουσατε. Μενει γαρ γνωστως ο Θεος εν αυτοις και αυτοι γνωστως εν τω Θεω µενουσιν αχωριστως και αδιαστατως. ως εν τω της τρυφης παραδεισω κεκτηµενοι το της ζωης ξυλον εν µεσω. Εξ ου πηγαζει το φως το απροσιτον µεν τοις αµαρτωλοις απασι. τας απαρχας των αγαθων εκεινων απαντων. Και ουτω ταυτα διδωσιν. ουδε ους βεβυσµενον τη αγνωσια ηκουσεν. ων οφθαλµος τεθολωµενος τοις παθεσι το καλλος ουκ ειδεν. ινα εν ωσι. τον ουρανιον αρτον. το αµηχανον καλλος της δοξης ης ειχεν ο Υιος προ του τον κοσµον γενεσθαι παρα τω Θεω και Πατρι. και ουσιν εν τω θανατω ως ηδη τη αθανασια τετιµηµενοι. και παλιν· “Την δοξαν ην δεδωκας µοι δεδωκα αυτοις. Οπηνικα δε ουτως εξουσι τελειωθεντες καλως. τρυφη και απολαυσις και ευφροσυνη εν ακορεστω κορω νυν και εις τους ατελευτητους αιωνας. το αφθαρτον. ορωντες αυτον τοσουτον οσον ορωνται και αυτοι υπ᾿ αυτου. ως αρραβωνας απ᾿ εντευθεν ηδη τοις πιστοις ο αψευδης και πιστος διδωσι. εξ ων . το αΐδιον. ουδε επι καρδιαν ακαθαρτον ανεβη ανθρωπου. το ατρεπτον. Ταυτα ουν εισιν α προϋπεσχοµην υµιν ειπειν υπαρχοντα (198) ειναι του Πατρος. καθως φησιν αυτος ο Λογος και Υιος του Πατρος· “∆οξασον µε συ. το αναλλοιωτον. εν εµοι καγω εν αυτοις”. Χειρας δε το ασφαλες και πεπληροφορηµενον νοησεις· υπαρχοντα δε αυτου ταυτα εισιν· το αθανατον. Οι γαρ χρηµατισαντες ανδρες τελειοι εν τη µεθεξει της του Θεου χαριτος (197) και την πνευµατικην ηλικιαν εν τω ρηθεντι µετρω τελειαν κτησαµενοι ολοι γινονται µετα του Θεου. ουτω πως καγω εκπληττοµενος. α ο Θεος ητοιµασε τοις αγαπωσιν αυτον. Και ινα συνελων ειπω. και εν τω σκοτει περιπατουσιν ως εν ηµερα και εν αδυτω φωτι· εν δε τω βορβορωδει τουτω σωµατι αναπνεουσιν. τηνικαυτα και ο Πατηρ αυτων ο ουρανιος τα υπαρχοντα αυτω διδωσιν εις τας χειρας αυτων. ναι µην και αυτην την των αγγελων τροφην. τοις αγαπωσιν αυτον και διαγουσιν εν τη γη καθαπερ εν ουρανω. τη δοξη η ειχον προ του τον κοσµον ειναι παρα σοι”. προσιτον δε εν αυτοις ανατελλον και γινοµενον τουτοις χαρα ανεκλαλητος. καθως συ. µαλλον δε ειπειν µη δυναµενος. ειρηνη παντα νουν υπερεχουσα.

αλλα και εαυτον συνεξισουντι και παρενειροντι τοις ανδρασι και πολεµισταις και προς πολεµον απιεναι συν αυτοις επιχειρουντι. συγγινοµενη τοις εαυτης ερασταις και πλουσιως αυτους περιλαµπουσα. αορατως προς αορατους εχθρους γινοµενος. προς τους κοσµοκρατορας του σκοτους του αιωνος τουτου. η τα των απαθων εργα πραττειν επιχειρων. Ει γαρ δειλον ανδρα µη εξιεναι εις πολεµον τω Μωϋση ο Θεος διεταξατο. αλλα µην και αυτης της ηττης και νικης των πονηρων σοφους και επιστηµονας και διδακτικους. ποσω γε ( 199) µαλλον νηπιω ετι και µηδε αφ᾿ εαυτου περιπατειν η ζωννυσθαι δυναµενω αρµοσει την ανδρωαν ηλικιαν εκδεξασθαι και µη προ τουτου τοις αδυνατοις επιχειρειν. Οπερ ουκ αδυνατον µονον εστιν. ουδε τα οπλα ηµων σαρκικα και ορωµενα. αλλα και πολλου γελωτος αξιον· υπ᾿ αυτων γαρ ων επιφερεται οπλων συµποδισθησεται παντως και καταβληθησεται και συντριβησεται και ουδε αναστησαι ισως δυνησεται. αλλα πνευµατικα και νοουµενα. αλλα προς τας αρχας. η παλιν τα υπ᾿ εκεινων πραττοµενα απιστων. δια τουτο παντες οι δοκουντες ειναι τι εαυτους επιδεικνυνται τοις ανθρωποις τολµηρους περι ταυτα και ανδρειους και περι την εξηγησιν της τοιαυτης παλης και της αντιπαραταξεως λιαν εµπειρους. ενθα πελουσα η αγια αγαπη. Και εικοτως· ουκ οιδε γαρ οτι οι εν πολεµω πληττοµενοι και καταβαλλοµενοι εξεγειρονται παλιν και εµπειροτεροι γινονται και κραταιοτερον τοις εχθροις αντιµαχονται. προς τα πνευµατικα της πονηριας εν τοις επουρανιοις”. Οθεν και ως µονοµαχοι τινες και νικηται των . ου µονον δε. απαθεις και τω οντι αγγελους εργαζεται. Ο ουν προ του συναφθηναι αυτη και συγκραθηναι ολοτελως απαθη εαυτον ονοµαζων.πασαι αι αϋλοι δυναµεις των ουρανων τρεφοµεναι ακηρατως ζωουνται· οι και στρεφοµενοι εν µεσω του κοσµου και των εν τω κοσµω πραγµατων βοωσιν εν αληθεια µετα του Παυλου· “Ηµων δε το πολιτευµα εν ουρανοις υπαρχει”. Οµως µεντοι επειδη “ουκ εστιν ηµιν η παλη προς αιµα και σαρκα. εν αωρω τη ηλικια τα των ανδρων οπλα αιροντι και ετερους περι πολεµου διδασκειν επαγγελλοµενω. η διδασκων ετερους. προς τας εξουσιας. υπαρχει δε και ο πολεµος ουτος αορατος. νηπιω εοικεν απαλω.

ου δυνανται συγκαταθεσθαι και την εαυτων ασθενειαν και απειριαν καθοµολογησαι υπο φιλοδοξιας και ανθρωπαρεσκειας κατακρατουµενοι· λιαν γαρ της δοξης εκπεσειν των ανθρωπων φοβουνται. ουδε οτι ασθενεις ετι και νηπιοι εισι. Επειδη γαρ ου βλεπονται κατα ψυχην τοις πλησιον οποιοι ποτ᾿ αν εισιν. ουδε στηναι εις προσωπον ολως ανθρωπου ηδυνηθησαν αν. τη επιφορα των πειρασµων και τη καταιγιδι των λογισµων ωθουµενοι. οι ταυτης εφιεµενοι δηλαδη και ταυτην επικτησασθαι επιποθουντες θερµως· εικονα γαρ υµιν φρασω παριστωσαν αυτων την των οπλων περιβολην και την εκεινων λαµπροτητα και γνωσεσθε. οι και ως σοφοι και ευλαβεις και σωφρονες παρα των πολλων τιµωµενοι και σεβοµενοι ουδεν ηττον κατα τας αφανεις κινησεις της ψυχης των την κακιαν πολυτελων διαφερουσιν. µηδε την οικοδοµην των αρετων επι τον θεµελιον Χριστον ανυψωσαντες. Ει γαρ εβλεποντο τοις πασιν οιοι εισιν οι την µορφωσιν της ευσεβειας µονην οια δη σκηνην περικειµενοι. µηδε τας βασεις ισως της πιστεως και ελπιδος (200) επι την πετραν ερεισαντες.εχθρων δια της κενολογιας και απατης των συλλογισµων τοις πασι γνωριζεσθαι σπευδουσιν· οι. και ελεγχοµενοι και υπο του οικειου συνειδοτος κατακρινοµενοι ως απρακτοι και του τοιουτου πολεµου απειροι. Αλλ᾿ αγε δη και την δοξαν των οντως αγιων και απαθων ανδρων οι βουλοµενοι διδαχθηναι θελησατε. . τινι· και µαλιστα οι προυχειν δοκουντες των αλλων εν γνωσει και λογω και τον βασιλικον οιοµενοι χαρακτηρα εν εαυτοις επιφερεσθαι. ουδε παρα των ανθρωπων καταλαµβανονται οτι γυµνοι τυγχανουσι των του Πνευµατος οπλων. συµποδιζονται και σκελιζοµενοι ελεεινως καταπιπτουσιν. κρυπτουσιν εαυτους τω κωδιω της υποκρισεως και τη δορα του προβατου· και τουτο τοις πασι δια της χρηστολογιας φαινεσθαι βουλονται οπερ οι την κατα Χριστον ηλικιαν δια πονων κτησαµενοι αυτοι. ουδε οφθηναι. ως οιµαι. εν οιοις εστε και οσον της εκεινων ανδρειας οµου και αξιας και δυναµεως παντες απολειποµεθα. ∆ια δη τουτο αµφιβολοι ετι και αδοκιµοι οντες. εκαστος εαυτον τοις αγιοις εκεινοις συγκρινων.

και αβλαβεις και ελευθερους εκ παντων εχθρων αποκαθιστα· ου µονον δε. αλλ᾿ ειδοτες οτι εκαστος ηµων δευτερος κοσµος υπο Θεου. ουρανω. η δε καρδια αυτων τω δισκω εοικε της σεληνης. Εν γαρ τη κτισει ο τεχνιτης Θεου Λογος ως εν πινακι προεζωγραφησε τα υστερον µελλοντα εις σωτηριαν ηµων και αναπλασιν γινεσθαι. Συνηκατε της λεχθεισης εικονος το µεγεθος και οσον εκαστος ηµων της των αγιων δοξης και λαµπροτητος υστερει. εκαστος εαυτον τοις αγιοις εκεινοις συγκρινων. (201) πολυ του ηλιακου τουτου φωτος και ασυγκριτως λαµπροτερον ητις απτοµενη των καρδιων αυτων και καθαπερ το της σεληνης φως. ωσπερ κυκλοειδης στεφανος και ως σκηνη µεσον αυτους περιφερουσα και περιεπουσα. Η γαρ εικων αυτη τυπος των εν ηµιν τελουµενων εστιν. Τοιγαρουν εννοησον µοι τον ουρανον οιος υπαρχει εν αιθρια και ανεφελω νυκτι και βλεπε µοι εν αυτω τον της σεληνης δισκον ολον πεπληρωµενον το ειλικρινες και καθαρωτατον φως. Η δε αγια αγαπη το παντουργον υπαρχει και παντοδυναµον φως. µη γενοιτο. ετι εν σωµατι οντες. αλλ᾿ υπο του Θεου προϋποστασα και γενοµενη. Ειδετε δοξαν οι ταυτην οντως ποθουντες. διατηρει. ινα τον τυπον εν τοις αισθητοις φαινοµενον βλεποντες µη απιστησωµεν οτι και εν τοις καθ᾿ ηµας πνευµατικως τελειται και περαιουται η οντως αληθεια. σκεπει παντοθεν και περιφρουρει και ατρωτους απο πασης εννοιας πονηρας. εν οιοις εστε και οσον της εκεινων ανδρειας οµου και αξιας και δυναµεως παντες απολειποµεθα. Των αγιων εοικασιν εκαστος. Η δε αγια απαθεια. µεγας εν τω µικρω τουτω κοσµω . κυκλω δε ταυτης τον πολλακις γινοµενον κυκλον περι αυτην· και σκοπησας ταυτα καλως. αλλα και απροσιτους αυτους τοις υπεναντιοις εργαζεται.Αλλ᾿ αγε δη και την δοξαν των οντων αγιων και απαθων ανδρων οι βουλοµενοι διδαχθηναι θελησατε. ουχ υφ᾿ ηµων επινοηθεισα. αλλ᾿ ολοφωτος αει δια σπουδης και αγαθοεργιας των αγιων συντηρουµενη. οι ταυτης εφιεµενοι δηλαδη και ταυτην επικτησασθαι επιποθουντες θερµως· εικονα γαρ υµιν φρασω παριστωσαν αυτων την των οπλων περιβολην και την εκεινων λαµπροτητα και γνωσεσθε. µεταβηθι τω νω και προς ο µελλω παλιν ειπειν. µη οτι γε αµαρτιας.

προς το ανεσπερον φως ως υιοι φωτος επανερχεσθαι σπευσωµεν. δια της καθηµερινης και αδιαλειπτου µετανοιας και των εξ αυτης και δι᾿ αυτης προχεοµενων δακρυων και πασης αλλης αγαθοεργιας εκκαθαιροµενοι. των δε εναντιων την µιµησιν φυγωµεν οση δυναµις. µη χειρονες εν µηδενι φανηναι θελησωµεν των εις διδασκαλιαν ηµων γενοµενων αλογων η και αψυχων υπο του φιλανθρωπου Θεου. Καθαπερ γαρ εκεινος ουδεποτε παυεται του ανατελλειν και επιλαµπειν. Ουτω γαρ και αυτοι παλιν ηµεις ηµερα αϋλος και γη καινη και καινοι ουρανοι. τον της δικαιοσυνης ηλιον λαµποντα εν εαυτοις εχοντες.και ορωµενω. αλλα τα µεν καλα ζηλωσωµεν απαντα. ει µη τινα αλλον. αλλα το του ∆εσποτου αεναως εκπληροι προσταγµα. κακ τουτου οκνηροτερους ποιωµεν αυτους εις την εργασιαν των εντολων. συµφηµι καγω. καθα ραθυµια παλιν και καταφρονησει και αµελεια τοις προτεροις κακοις περιπιπτοµεν και υπο την νυκτα της αµαρτιας γινοµεθα. καταπαυσω τον λογον. αλλ᾿ εργοις αυτοις διηγουµενοι. Και ινα ταλλα παρησω οντα. παραγεται. τα του θεου δηλονοτι προσταγµατα και την δοξαν αυτου ου λογοις κενοις και µαταιοις.”. και θεραποντα ηλιον. ∆ει ουν ηµας εν τουτω τον υπηρετην ηµων µιµεισθαι. Μη δη ουν εις ραθυµιαν εναγωµεν τους πλησιον εν τω λεγειν· “Πως αρα τουτο η πως εκεινο δυνατον παρα ανθρωπων κατορθωθηναι. ωσπερ απο νυκτος ηµεραν και απο (202) ηµερας παλιν νυκτα γινοµενην ορωµεν. καθα µοι και τις των θεολογων συµµαρτυρει. τουτο µονον εις υποµνησιν υµων λεξας. Οτι µεν γαρ τα πολλα τοις πολλοις αδυνατα. Ιστω πας ο ακουων οτι. εµπρακτοι διδασκαλοι εν παντι και εν πασι γινοµενοι τοις αµελεστεροις των αδελφων και αναπολογητους αυτους εργαζοµενοι. δια του υποδειγµατος τοις πλησιον ηµων χρηµατισοµεν. ουτω και ηµεις µη θελησωµεν δια αµελειας εν τω σκοτει καθησθαι των ηδονων και παθων· το προσταγµα δε µαλλον του ειποντος· “Μετανοειτε· ηγγικε γαρ η βασιλεια των ουρανων” φυλασσοντες. ουτω πιστευειν χρεων και πεπεισθαι οτι οι εν σκοτει της αµαρτιας υπαρχοντες και εν τουτω απο γεννησεως διατελουντες δυναµεθα δια πιστεως και της των εντολων εργασιας εις ηµεραν θειαν και φωτισµον πνευµατικον αναχθηναι. (303) εν τοις κατ᾿ εµε ραθυµοις και .

Αει γαρ. Τι δε εστιν ο κατανοουντες ορωσι. ου της θεωριας του καλλους και της γλυκυτητος ολως κορεσθηναι ουδεποτε δυνανται. τω εναντιω συνταττονται. το καινοτερον. προσθηκην ηδυτητος βλυζει και την επιθυµιαν αυτων εκκαιει σφοδροτερον· ει δε ποτε µη παλιν αυτοις τρανοτερον φαινοιτο. ωραιοτεραν τε ουσαν πασων των επι γης γυναικων και ενδοθεν υπαρχουσαν του κοιτωνος αυτης. κατανοουσιν ακατανοητως το ανειδεον ειδος αυτου. Νοει µοι ερωµενην κορην πτωχω τινι. ως του ολου στερισκοµενοι διακεινται. ει δε και κρυβηναι τελειως (204) καν προς µικρον εθελησειε. Εν εκεινοις γαρ τοις δια πιστεως και της εαυτων απαρνησεως τω Χριστω και Θεω πιστει και αγαπη και ταπεινωσει ακολουθησασι και αυτον συν Πατρι και Πνευµατι εν εαυτοις κτησαµενοις παντα δυνατα και ραδια γινονται κατα τον ειρηκοτα εν Πνευµατι· “Παντα ισχυω εν τω ενδυναµουντι µε Χριστω”. την αµορφον µορφην και το ασχηµατιστον σχηµα εν αθεατω θεα και ασυνθετω καλλει αποικιλτως πεποικιλµενον. τοις τη µαταια δοξη προσκειµενοις και πλουτου ορεγοµενοις και επαινοις και τιµαις ενηδοµενοις ταις εξ ανθρωπων. οια δη . το γε νυν εχον. εγω νενικηκα τον κοσµον”.καταφρονησαι του κοσµου και σκυβαλα τα εν αυτω παντα ηγησασθαι µη προαιρουµενοις. Το απλουν της θεοτητος αυτο φως αυτο τοις νοεροις οφθαλµοις ορωσι πλουσιως. τοις οιησει µετα τουτων και τυφω αθλιως κεκρατηµενοις. Παρησω γαρ. ποθου αρρητου πονον δριµυν και αφορητον εν αυτοις απεργαζεται. τον δε ταυτης ερωντα εξωθεν προσπελαζοντα. οι την οικιαν της ψυχης κενην περιφεροντες του ενοικουντος εν τοις πιστοις και ουτω καθ᾿ εκαστην βοωντος· “Εν τω κοσµω θλιψιν εξετε· αλλα θαρσειτε. Αλλα γαρ του τοιουτου ποθου εν παραδειγµατι την αναγκην και την φλογα κατανοησωµεν. ανεστιως εσθιουσιν εν πνευµατικω τω του νοος και της ψυχης αυτων στοµατι. Ον οι πεπλουτηκοτες ορωσιν αορατως αυτου του Θεου το αφραστον καλλος· κρατουσιν ανεπαφως. εκ βασιλικου µεν τυγχανουσαν γενους και βασιλικω κατεστεµµενην τω διαδηµατι. ο και ψηλαφωντες αΰλοις χερσιν ακατασχετω τω ερωτι. εθελουσιως τους εγκαλινδουµενους χοιρων δικην εις τα βορβορωδη των κακων της αµαρτιας πραγµατα.

ου κατα την της εικονος µορφην ουσαν. Οποτε γαρ αυτω εκεινω ουσιωδως τω Θεω ενωθωσι και της εκεινου θεας και µεθεξεως αξιωθωσιν. επαν δε αυτην εκεινην την νυµφην παραγενοµενην θεασηται. ουδε τη σκια των . αφθαρτοις ουσι και αϊδιοις· οσω γαρ κρειττονα των προσκαιρων εισι τα αιωνια αγαθα. το αυτο δη µειζονως πασχουσι και οι εκ µεγεθους και καλλονης των ορωµενων κτισµατων την δυναµιν και την σοφιαν του γενεσιουργου αναθεωρουντες και εις αγαπην και πιστιν την προς αυτον και εις φοβον εκ τουτων αγνον κατα προκοπην αναγοµενοι. και ταυτην κατασπασηται και περιπλακη. µονην χρυσω πεπυκασµενην την χειρα εξωθεν εκτεινασα. Ει τοινυν εκ µικρας και στενοτατης οπης η κορη. ουχι θλιψιν αφορητον αυτω προξενησει και την του ποθου µαλλον εκκκαυσιν περισσοτεραν εκ τουτου τω τοιουτω σφοδρως απεργασεται. Ει δε εν ορωµενοις και αισθητοις σωµασιν οµου και πραγµασιν ουτω ταυτα συµβαινειν ειωθε. αλλ᾿ ασυγκριτω και αφραστω καλλει αµωµητον το ειδος κεκτηµενην της ευπρεπειας. ειτα αιφνης εκ των εκεινου χειρων την αυτης η κορη χειρα αρπασασα συστειλη προς εαυτην και αποκρυψει τελειως. αλλ᾿ ουδε σωµατων ερωτος προσψαυσαι ολως κατα νουν συγκεχωρηνται· αλλα καθαπερ ο την εκ χρωµατων κατασκευασθεισαν αψυχον εικονα (205) της νυµφης νυµφιος ορων ταυτη προσκειται και ενατενιζει διηνεκως και βουλεται οραν αυτην. Ου δοξης γαρ. συµµαρτυρησετε µοι τω λογω του υποδειγµατος και υµεις. τω εραστη επιδωσει. ποσω γε µαλλον εν τοις νοητοις αορατοις τουτο συµβησεται.απερριµµενον δια πτωχειαν και ακραν ευτελειαν. ου τρυφης. ουκετι ολως ανεχεται προς την εικονα ταυτης εναπιδειν σχετικως. αναφλεγων τον ποθον αυτου και την επιθυµιαν την προς αυτην. τοσουτον αναλογως και τον ερωτα εµποιουσι σφοδροτερον εν ταις των ερωντων ψυχαις· οθεν ουδε εα τουτους ο ποθος του Θεου επιθυµια η προσπαθεια εν τινι κρατηθηναι καν οπωσουν. ως συµβασιλευσαι και συναφθηναι αυτη προσδοκων. Οιµαι. τουτο εκεινης µεθ᾿ ορκων υπισχνουµενης αυτω. ουκετι τη εικονι των ποιηµατων. φθειροµενοις ουσι και ταχεως παρερχοµενοις. ου χρηµατων ουτοι εφιενται. κακεινος ταυτης δραξαµενος και το αµηχανον καλλος αυτης κατανοων κατασπαζεται αυτην.

(206) οπως ταις προς Θεον υµων ευπροσδεκτοις δεησεσι µη µονον ασβεστος εν ηµιν ο του θειου ποθου πυρσος διατηρηθη. Ναι µην επι πλειον συγκολλησει και τρανως συνενωσει και συγκραθηναι γνωστως αξιωσει ολον µε ολω εαυτω και υµιν. η σχετικως προσανεχουσι. ενθεν ηδη µυειται και την µελλουσαν δοθηναι εν τω µελλοντι τοις αγιοις απολαυσιν. ω πρεπει πασα δοξα τιµη και προσκυνησις. Και οτι φθονος ουδεις εν τοις αγιοις. δια πολλων δεησεων παθειν ηξιωθηµεν. ωστε οραν κατα το εφικτον τον Θεον. οταν δια πασης σπουδης εναρετου τουτοις συνεξισωµεθα. φιλανθρωπια Θεου και χαριτι. Της διανοιας γαρ αυτων εν τοις υπερ αισθησιν εµφιλοχωρουσης και οιονει ανακιρναµενης και λαµπροτητα θειας φυσεως µεταµφιεννυµενης. ουκετι την αισθησιν προς τα ορωµενα καθα και προτερον κεκτηνται. Συναλγησατε ουν ηµιν και συνευξασθε οι εκ του παροντος λογου καρπουµενοι την ωφελειαν και προς το υψος τουτου πρακτικως ανελθειν προαιρουµενοι. ΛΟΓΟΣ Ε΄ (207) Περι των οιοµενων αγνωστως εχειν εν εαυτοις το Πνευµα το Αγιον.ορωµενων εµπαθως η προσπαθως. Και . αλλα και σφοδροτερον µαλλον φλογος αναφθη και αµωµους ηµας και αµεµπτους και ασπιλους διατηρηση ο απο γης εις ουρανους αναβιβασας και δοξασας το γενος ηµων των ανθρωπων. και αποδειξις δια χρησεων περι τουτου. νυν και αει και εις τους ατελευτητους αιωνας των αιωνων· αµην. και ηµεις οι απερριµενοι. µιµησοµαι γαρ εν τουτω τον ειποντα· “Ωσπερει τω εκτρωµατι ωφθη καµοι”. εν αµικτω µιξει και συναφεια αφραστω κατα τας αψευδεις υποσχεσεις αυτου. συν τω Πατρι και τω παναγιω αυτου Πνευµατι. Και ποιω τροπω ορα τις τον Θεον και οτι ο εις τοιαυτα µετρα πεφθακως. µη επαισθανοµενων δε καθολου της ενεργειας αυτου· και περι των λεγοντων µη δυνασθαι τινα των ανθρωπων κατα την παρουσαν ζωην οραν την δοξαν αυτου. Τουτο ουν το µακαριον παθος. δι᾿ ου και των ειρηµενων απαντων την πειραν εν αισθησει και ορασει και γνωσει µυστικως διδαχθεντες και λαβοντες οµου εις ωφελειαν και προτροπην των εκζητειν τον Θεον και αυτον ευρειν βουλοµενων ταυτα γραφη παρεδωκαµεν.

η ουδεν εστιν. ορα τι φασιν οι σοφοι και ενωπιον αυτων επιστηµονες· “Οσοι εις Χριστον εβαπτισθητε. Ει ουν ειναι τι οµολογειτε. Ο τοινυν Χριστος εστι τι. ω ουτοι. ειπατε δη και τι πρωτον εστιν. Τι ουν. Ναι. φησιν. Αυτη τοινυν και παρ᾿ αυτων η πρωτη προτασις και αποδειξις. Εστι τι. Ουχι βεβαπτισµενοι εσµεν και ηµεις. καθως φησιν ο Αποστολος. Τουτο τοιγαρουν οµολογουντες. αλλα το Πνευµα το Αγιον προς αυτους ειποι αν. ουχ ηµεις. το ενεργουν και λαλουν εν αυτω. ει και ισως υµεις εθελοκωφουντες αγνοειτε . ει µη Θεος αληθης και ανθρωπος επ᾿ αληθως τελειος πεφυκως. Παντως. ουκ αυτος. αµαρτανει και βλασφηµει. ινα ως αφρων προς αφρονας ειποιµι. ειπατε ηµιν και δια τι ανθρωπος γεγονεν ο Θεος. και τον Χριστον ενδεδυµεθα”. πιστει δε µονη και λογισµω. προς τους οµολογουντας µεν µηδεν ολως επαισθανθηναι εν τω βαπτισµατι. τι ειναι.οτι οσα αν ο τοιουτος λεγη η ποιη η γραφη. Ινα ουν τα παρ᾿ εκεινων προταξω λεγοµενα. αγνωστως δε και ανεπαισθητως υπολαµβανοντας την του Θεου δωρεαν εν εαυτοις απο τοτε εγκατοικησασαν και µεχρι του νυν ενδοθεν (208) της εαυτων ψυχης ενυπαρχουσαν· ου µονον δε. αλλ᾿ ως πιστοι. φησιν ο Παυλος. Ιδου και παλιν εγω προς τους λεγοντας εχειν αγνωστως Πνευµα Θεου και οιοµενους απο του θειου βαπτισµατος τουτο κεκτησθαι εν εαυτοις και τον µεν θησαυρον εχειν νοµιζοντας. εις το Πνευµα του Θεου. δηλον οτι. ει γε µη τελεον παρακοπην φρενων εισι πασχοντες. ως αι θειαι Γραφαι διδασκουσι και αυτα τα γεγονοτα και καθ᾿ εκαστην γινοµενα. κουφους δε τουτου εαυτους ολως επιγινωσκοντας. παντως ειποιεν αν. αλλα γαρ και προς αυτους τους µηδεµιαν λεγοντας ποτε αισθησιν εν θεωρια και αποκαλυψει ταυτης λαβειν. αλλ᾿ ου πειρα τουτο παραδεξαµενους και κρατουντας εν εαυτοις ως εκ της των θειων λογιων ακροασεως. Τι τοινυν αλλο εστιν ο Χριστος. Τι δαι. ινα ουτως διδαξητε εαυτους µη ως απιστοι φθεγγεσθαι. Ει ουν βεβαπτισµεθα. Το ουν ενδυµα τουτο. λεγετε· Χριστον. Χριστον ενεδυσασθε. αλλα το Πνευµα το Αγιον το λαλουν εν αυτω ταυτα λεγει και γραφει· και ο τους λογους αυτου αθετων η παραλογιζοµενος.

οι αυτον ενδυοµενοι εγινωσκον αν. ινα µηκετι µηδαµως ως ανθρωπον αλλ᾿ ως ενα Θεον αυτον τελειον εν δυσιν επιγινωσκωµεν φυσεσιν – εις γαρ Θεος . τι τουτο εστιν ο επενδυονται. δια τουτο γενοµενος ανθρωπος.ινα τον ανθρωπον ποιηση θεον. Εστι τοινυν Χριστος. και ηµας παντας ου δια της φθαρτης σαρκος αλλα δια της θεωθεισης (209) ζωοποιει. Το γαρ µηδεν ενδυοµενοι ουδεν αισθανοµεθα. λοιπον κατα σε ουδε εστι τι ποτε ο Θεος· ει γαρ ην. Ει γαρ ουκ αισθανεται ο τον Θεον ενδυοµενος τι ποτε αρα ενεδυσατο. ινα εις Θεος εν Πατρι και Υιω και Αγιω Πνευµατι προσκυνηται και µητε προσθηκην τω αριθµω απο της οικονοµιας λαβη τινα µητε παθος τι απο του σωµατος η Τριας υποστη. ει γε και σωας τας αισθησεις κεκτηµεθα· νεκροι γαρ ενδυοµενοι ουκ αισθανονται µονοι και δεδοικα µη και οι . Ει οι βαπτιζοµενοι τον Χριστον επενδυονται. το δε τι ποτε η παρ᾿ ετερου η ηµας αυτους επενδυοντες και λιαν (210) επαισθανοµεθα. ολου δε αλλοιωθεντος και µενοντος ασυγχυτου. Ινα προγινωσκων συ α ωµολογησας ερωτωµενος παρ᾿ εµου. Θεος αληθης και ανθρωπος τελειος παναληθως πεφυκως. ∆ια της θεοτητος δηλονοτι. φησιν. αρρητως ανακεκραµενου και εν αµικτω µιξει τη τριαδικη θεοτητι ηνωµενου. Θεος. ινα ευσυνοπτον γενηται ο µελλω ειπειν. µη εξ αγνοιας εκκλινης της ευθειας των νοηµατων οδου και κοπους παρεξης ηµιν και κριµα προξενησης πλειον τη ση ψυχη. ως του φθαρτου υπο της αφθαρσιας καταποθεντος και του σωµατος υπο του ασωµατου ουκ αφανισθεντος µεν. “Η σαρξ γαρ. ∆ια τινος τουτο κατεργαζοµενος. Ο γυµνος τω σωµατι ενδυσαµενος επαισθανεται και το ιµατιον οποιον ορα. Ο ουν Θεον ενδυσαµενος ουκ επιγνωσεται νοερως και ιδη τι ενεδυσατο. ουκ ωφελει ουδεν· το πνευµα εστι το ζωοποιουν”. Ει ουν δια της αυτου θεοτητος ην ανελαβε σαρκα πρωτον εθεωσε. ∆ια της σαρκος η δια της θεοτητος. οπερ ουδεποτε γεγονεν. Προσεχε τοινυν και ερωτωντι µοι µετα συνεσεως αποκριθητι. ινα ποιηση θεον τον ανθρωπον. ο δε γυµνος τη ψυχη Θεον ενδυσαµενος ου γνωσεται. Τι δε εστι. Παλιν τοιγαρουν προσαναµνησω σε τα ρηθεντα εν επιτοµω. οπερ πρωην ουκ ην. ∆ια τι ουν ταυτα λεγω.. δια της θεοτητος θεωσας και θεοποιων ηµας δηλαδη και ουχι δια µονης αυτου της σαρκος· ουδε γαρ µεριστη.

ου µετα στυφοτητος αποκρινονται· “Και τις ποτε ιδειν τουτο τολµηρως ειποι η ολως αυτο εθεασατο. Ω της σκοτωσεως! Τις τουτο ειπε. αλλα κατα την της θεοτητος αποκαλυψιν.” Απαγε. τον σκοπον των λεγοµενων µη επισταµενοι. Ειτα φασι· “Το Πνευµα µη σβεννυτε” ο Παυλος διακελευεται. λοιπον και οι τουτον σταυρωσαντες και εµπτυσαντες τον Πατερα εωρακασι· και ουτως ουδεµια εσται διαφορα η προτιµησις απιστων τε και πιστων. το Πνευµα καιοµενον και λαµπον ωσπερ εικος. ο τα εν χερσιν απιστων αγαθα και λαβειν ταυτα µη προθυµουµενος επι . λεξον ηµιν. Τουτο δε ου κατα την της σαρκος ειπε θεωριαν. την λαµπαδα”. αλλα περι της ετι καιοµενης και αστραπτον εχουσης το φως. Οτι δε δυνατον ηµιν εστι το κατιδειν τον Θεον. Και τουτο λεγοντες. ως ανθρωπω ιδειν εφικτον. Ει γαρ κατα την σωµατικην ιδεαν τουτο γενοµενον εννοησωµεν. ουδεις εωρακε πωποτε”. αλλα παντες εξ ισης του πεποθηµενου µακαρισµου ετυχον τε (211) δηλονοτι και τυχωσιν. Εαν γαρ εγω δειξω σοι τον αυτον Υιον του Θεου λεγοντα σοι δυνατον ειναι τουτο. ουκ εστι. φησιν. φησιν. Φησι γαρ· “Ο εωρακως εµε εωρακε τον Πατερα”. αλλα κατα της σεαυτου ψυχης. ω ουτοι. “Ο µονογενης. Αλλ᾿ ουκ εστι ταυτα. Υιος ο ων εις τον κολπον του Πατρος εκεινος εξηγησατο”. Αλλα γαρ αυθις προς αυτους ωδε ανθυποφεροµεν. ου περι της ηδη εσβεσµενης αυτω παντως λεγει. Τι ουν ερεις προς ταυτα. “Θεον. αλλα και τας οψεις ευθυς αλλοιουµενοι αποστρεφονται και ως βλασφηµιαν ακουσαντες δυσχεραινουσι· ειτα. και τον Πατερα µου εγνωκειτε αν”. την εαυτων αγνοιαν εµφανιζουσιν· ο γαρ λεγων τινι· “Μη σβεσης. Αλλ᾿ οιδα. Τι δαι. τον ερωτωντα φιλοτιµουµενοι και τον πραον δηθεν υποκρινοµενοι. Και προς τουτο ου µονον ουδεν αποκρινονται. φησι. τι ερεις.ταυτα λεγοντες νεκροι και γυµνοι επ᾿ αληθειας οντως εισιν. Αληθως λεγεις και η µαρτυρια σου αληθης µεν. Ορατε καν ολως εν υµιν αυτοις. καθα δη και αυτος παλιν δεικνυσιν Ιουδαιοις διαλεγοµενος και λεγων· “Ει εγνωκειτε µε. Και ουτω λελυται το ζητουµενον. ακουσον αυτου Χριστου του Υιου του Θεου παλιν λεγοντος· “Μακαριοι οι καθαροι τη καρδια οτι αυτοι τον Θεον οψονται”.

και ενταυθα εσται η ορασις· ει δε µετα θανατον ειπης την ορασιν ειναι. δια τουτο και της καθαρσεως κατεφρονησας και της θεωριας διηµαρτες. Αλλα και ο Κυριος τι φησιν. ∆ια τι η πως τουτο εσται. δηλονοτι και πιστεως. Ως γαρ θεµελιων εκτος οροφος οικου ουχ ισταται. και ουτω σοι γενησεται το µηδεποτε ιδειν τον Θεον εν τω µη ειναι σοι εργασιαν µετα την εξοδον δι᾿ ης ευρησεις την καθαρσιν. εγνως αν ως αληθη τα λεγοµενα· επει δε ουκ εθου τουτο εν τη καρδια σου ουδε ειναι αληθες επιστευσας. “Ο αγαπων µε τας εντολας µου τηρησει και εγω αγαπησω αυτον και εµφανισω αυτω εµαυτον”. Ποτε ουν η εµφανεια τουτου γενησεται.τα µελλοντα µεταβησεται και αποκριθεις ερει· “Ναι. αυτην εκεινην παρειναι ενδεχεται. Ει γαρ δια της καθαρας καρδιας τον Θεον ειπεν οψεσθαι. ουτε πιστευειν. θησεις παντως και την καθαρσιν µετα θανατον. Ευδηλον οτι ενταυθα. αγαπητε. των αιτιων της αγαπης µη οντων. Ει γαρ ενταυθα η καθαρσις. ουδε πιστευειν δυναται δηλονοτι· και ταυτα Παυλου λεγοντος ακουε· “Μενει δε τα τρια ταυτα. και η θεωρια συνεπεται αυτη. ουτως ουδε πιστεως και ελπιδος βεβαιας χωρις αγαπην Θεου εν ψυχη ανθρωπου ευρεθηναι δυνατον· ο δε µη την αγαπην εχων ουδεν εκ των λοιπων αρετων ωφελειται η χωρις ταυτης ωφεληθησεται. πιστις ελπις. Ει ουν η πιστις τη ελπιδι συνεζευκται. αλλ᾿ εν τω µελλοντι τουτο και ουκ εν τω νυν αιωνι γενησεται”. η δε ελπις τη αγαπη συνεπεται. Πως γαρ. Ενταυθα η εν τω µελλοντι. εκει εσται και η του Σωτηρος εµφανεια. Ει γαρ µη τουτο γενηται. οντως οι καθαροι τη καρδια τον Θεον οψονται. παντως οτε η καθαροτης προσγενηται. Ο τοινυν µη δυναµενος αγαπαν. ουτε αγαπαν αυτον ως χρη δυναµεθα· γεγραπται γαρ· “Ο µη αγαπων (212) τον αδελφον αυτου ον ορα. τοτε δε προσωπον προς . Περι δε του απ᾿ εντευθεν οραν τον Θεον ακουε αυτου παλιν λεγοντος· “Νυν βλεπω εν εσοπτρω και εν αινιγµατι. ο µη εχων αγαπην ελπιδα ου κεκτηται. τον Θεον ον ου βλεπει πως δυναται αγαπαν. Και ει ταυτην ποτε εκαθαρισας.” Ουδαµως. καθα δη και αυτος Παυλος γραφων διαµαρτυρεται. αγαπη· µειζων δε παντων η αγαπη”. Οπου γαρ η ακριβης των εντολων φυλακη. µετα δε την εµφανειαν η τελεια εν ηµιν αγαπη προσγινεται. ο δε ελπιδος εκτος.

καθως καγω Χριστου”.προσωπον” και παλιν· “Νυν γινωσκω εκ µερους. ηµιν οµοιοπαθης τε και συνδουλος. ω υπερηφανε συ και απονενοηµενε. Βουλει ουν σοι δειξω οτι µαλλον µειζονως τιµησεις αυτον και ευφρανεις και δοξασεις. αυτος δε ο Παυλος µεγαλη βοα τη φωνη. ουκ εστιν εν αυτοις προεδριας η µειζονος δοξης επιθυµια και ορεξις. Παυλος δε ουχι κατα παντα ανθρωπος ην. Και τις Παυλου ισος. ει βουλει. τοτε δε επιγνωσοµαι καθ᾿ ο και επεγνωσθην”. Αλλ᾿ εκεινος. των συγγενων µου κατα σαρκα”. γενου δεκατος. γενου τριτος. Πρωτος ουν εκεινος των σωζοµενων αµαρτωλων· γενου συ δευτερος. οτι τουτον ηµιν τοις ανθρωποις συνεξισαζοις. Ακουσον αυτου τουτο παριστωντος και λεγοντος· “Ευχοµην αναθεµα ειναι απο Χριστου υπερ των αδελφων. Ει δε λεγεις ατιµιαν ειναι Παυλου το και αλλον ισον γενεσθαι αυτου και δια τουτο της σης σωτηριας καταφρονων αµελεις. και λεγεις οτι ατιµιαν ηγησεται. µιµησαι τουτον· και οιος εκεινος. και παλιν· “Ηθελον παντας ειναι ως εµαυτον”. ουκ εστι φθονος εν αγιοις Θεου. φησιν. και τοτε επ᾿ αληθειας τιµησεις αυτον κακεινος προσδεξεται σε και ως ιδιαν δοξαν και στεφανον καυχησεως λογισεται σε. Οις ουχ ηµεις. γινωσκε ως παραλογιζοµενον σεαυτον µαλλον απωσεται και δια τουτο αυτος σε βδελυξεται. Ουδε γαρ προς τι του βιου η . Παυλος ην. οτι τοις εκεινου λογοις πεισθεις και ακολουθησας αυτω µιµητης εκεινου και οιος εκεινος εγενου και συ. γενου τοιουτος τη πιστει και συ. γενου ταις χιλιασιν. και µυριασι συµψυχος και τω Παυλω σεαυτον συναριθµησον· και ουτω Παυλον τιµησεις.ακουσατε αµαρτωλους σωσαι ων πρωτος ειµι εγω”. ει µειζων εκεινου δυνηθης γενεσθαι και τω Θεω οικειοτερος. ινα συ σωθης. Ουχι. καθως εκεινος φησι· (213) “Μιµηται µου γινεσθε. εαν ως εκεινος θελησω και σπευσω γενεσθαι καγω. Μια γαρ αυτοις και τοις κατα γενεαν και γενεαν φιλοις και προφηταις αναδεικνυµενοις Θεου προεδρια και καθεδρας και προτιµησις στασεως και δοξα και απολαυσις και τρυφη. ουτω λεγων· “Χριστος ηλθεν . αδελφε. φησι. Εκεινος χωρισθηναι απο Χριστου προαιρειται τελειως. το οραν τον Θεον· οι δε ορωντες αυτον περιεργιας πασης απηλλαγµενοι υπαρχουσιν. Ει τοινυν επαινεσαι βουλει τον Παυλον η τιµησαι αυτον.

Ειπε συ. ειπειν εχεις παντως και ποταπου. οιον του ποιησαι τι αγαθον η πονηρον ο ουπω επραχθη παρ᾿ ηµων. δηλονοτι και τα νοηµατα. ινα µη παλιν εγω δοξω σοι κενοδοξως λαλειν· τινος ταυτα τα ρηµατα. Ει ανθρωπου εισιν. επειδη ανθρωπος ου µονον ανθρωπου συλλογισµους τε και διαθεσεις. (214) Αλλα γαρ ερωτησω σε. αλλ᾿ ουδε κτηνους ορµας η στασεις η ενδιαθετον καταστασιν ψυχης δυναται γνωναι η εξειπειν· “Ουδεις γαρ οιδε τα του ανθρωπου. (215) Σκοπει δε οτι ου περι ανυποστατων τινων και αδηλων πραγµατων. Ει δε ανθρωπου και κτηνων αλογων διαθεσεις και ορµας χαλεπον ανθρωπον ειδεναι καλως. Πασα γαρ αναγκη παντι τω εξηγουµενω περι τινος πραγµατος. Ταυτα ποθεν οι γραψαντες ισασι. ηγουν την εκ της θεωριας αυτου εγγινοµενην τοις αγιοις αλλοιωσιν και καταστασιν. αλλα του προς τι γενεσθαι τον νουν ηλευθερωνται· δια τουτο και µενουσιν εις αιωνας ατρεπτοι και προς το κακον εισιν ανεπιστροφοι. Οιµοι οτι ουδε δια της ακοης σου η ορασις επιγινεται. αλλα περι των ηδη γινοµενων και γενεσθαι µελλοντων. Τα δε εν τουτοις νοηµατα ου χρη καλεισθαι νοηµατα. τα του Θεου. ινα µη το γε νυν εχον ειπω ενεργειαν. ο και απο του νοηµατος εις εργον εξαγεται. ει µη το πνευµα του ανθρωπου το ενοικουν εν αυτω”. . ωστε το νοηµα αρχη εστι του µελλοντος γινεσθαι πραγµατος παρ᾿ ηµων κατα το· “Πρωτον µεν εννοει τας αγγελικας δυναµεις και ουρανιους και το εννοηµα εργον ην”. Λελογισµενως συλλογισθητι και παντως πεισθηση και συζητησεων απαλλαξεις µε. αλλα µενεις ακουων και µηδολως ορων. Αλλως τε δε ει ανθρωπου τα ρηµατα. φησιν. Ανθρωπου λεγεις ειναι ταυτα τα ρηµατα. αλλα θεωριαν των οντως οντων· απο γαρ της εκεινων θεωριας λαλουµεν· και λεγεσθαι µαλλον χρη των οραθεντων διηγησιν τα λεγοµενα. ποθεν η πως ειδεναι τις δυναται. και νυν ο γραφων ποθεν επισταται.προς ετερον τινα των ανθρωπων βλεπειν και επιστρεφεσθαι η ολως εννοειν τι των ανοικειων δεδυνηνται. Ανθρωπου παντως. οι λογοι παντες ηµιν και πασα η περι τουτων εξηγησις εκ της ορασεως µαλλον γινεται και της θεωριας αυτων. συ δε µοι συνετως αποκριθητι. νοηµα δε εκεινο λεγεσθαι αξιον το περι ανυποστατου πραγµατος η βουληµατος γεννωµενον ενθυµηµα εκ του νου.

Φως δε γνωσεως οταν ακουσης. σκεψιν τε και επινοιαν και συλλογισµον ευρησει καιριως περι ου ουκ οιδεν ειπειν. µη προτερον φωτισθεις φως γνωσεως. ποιαν δε φρονησιν. οι δε ακουοντες µη θεασαµενοι τον ανθρωπον η την πολιν περι ης και ακουουσιν. πως ειπειν τις ισχυσειεν η διηγησασθαι. ειπε µοι. ως του (216) φωτος δηλονοτι εµποιουντος την γνωσιν ηµιν· αλλως γαρ ουκ εστι γνωναι τινα τον Θεον. περι της απροσιτου δοξης τε του προσωπου αυτου και περι της ενεργειας και δυναµεως του παναγιου αυτου Πνευµατος.οικου φερε ειπειν η πολεως. Ου γαρ ειπε διηγησιν η λογον γνωσεως. Ητις ενεργειαν αφθεγκτον εµποιει νοερως εν ταις καρδιαις αυτων. ινα σε δια παντων φωταγωγησωµεν. ενθυµησιν η ευφυΐαν η µαθησιν. αδελφοι. ει µη αυτοπτης του πραγµατος γενηται. µη υπολαβης γνωσιν ειναι µονην των λεγοµενων διχα φωτος. ει µη δια της θεωριας του εξ αυτου εκπεµποµενου φωτος. γινωσκειν και τα περι της πολεως. αλλα φως γνωσεως και γνωσεως φως. τι αν και οικοθεν ειποι. η παλατιου τινος και της εν αυτω ταξεως τε και καταστασεως. Επει. Το γαρ ειπειν τι περι ων ουκ οιδεν η ουκ εθεασατο παντως αλογον και απαιδευτον. ου δυναται απο της ακοης µονης. εαν µη προτερον ιδη. ουτως και περι της ανω Ιερουσαληµ και του εν αυτη κατοικουντος αορατου Θεου. ει µη πρωτον αυτο το φως ιδη ψυχης οφθαλµοις και ακριβως γνω τας αυτου . Ποιαν δε νοησιν προς την του µηπω µηδαµως οραθεντος πραγµατος αλλοθεν πορισεται διηγουµενος. ειτ᾿ ουν φωτος. ως ο ιδων και διηγουµενος τα περι του ανθρωπου. ουδεις ειπειν δυναται. ει και µη πλεον ειπειν τι ο ανθρωπινος διδωσι λογος. περι Θεου και θειων πραγµατων και αυτων των του Θεου αγιων και δουλων. Ει τοινυν περι ορωµενων και επιγειων ουδεις ειπειν τι η διηγησασθαι δυναται. ιδειν µεν προτερον και καταµαθειν τα εν τουτοις. Ποιαν. Ωσπερ γαρ ο περι ανθρωπου η περι πολεως τινος προς τινας διηγουµενος. κατα την κελευουσαν εντολην. η περι θεατρου παλιν τινος και των εν αυτω τελουµενων. ειθ᾿ ουτως περι ου ειπειν βουλεται εστοχασµενως και λελογισµενως ειπειν. εκεινος µεν α ειδε και α εωρακε λαλει προς αυτους. οιαν εκεινοι την ολικην προς τον Θεον εσχηκασι σχεσιν και οιαν εστιν η του Θεου ορασις η εν αυτοις αρρητως εγγινοµενη.

ως προεγνωκως τον Θεον. Ει γαρ η ορασις µονη τελειαν την γνωσιν του ορωµενου παρ᾿ ηµων ανθρωπων ουκ εµποιει εν ηµιν. ειδες. γλυκυ· ποταπον ειπειν σοι. γλυκυ. πως η ακοη µονη την του Θεου γνωσιν ηµιν εµποιησειε. τεκνον. Και ως ουν τουτο λεγει. οτε ιδης αυτον. ου δυνασαι. πατερ. Και ει µεν υπαρχει ο περι τουτων προεξηγησαµενος αυτω. ειτα ορασις. Αλλ᾿ ει τι και δια των θειων ακουοι Γραφων λαλουντας δι᾿ αυτων τους τον Θεον ιδοντας. Ον γαρ ουχ εωρακε πως γινωσκειν ενδεχεται. απερχοµενος λεγει αυτω· “Ειδον”. φως ορα· θαυµαζει µεν ιδων. ω πατερ. καθα και επι του ανθρωπου ακοη πρωτον περι αυτου. σκιρτα και παλλει η καρδια αυτου και προς τον ποθον του οφθεντος ευθυς αναπτεται. . (217) Οταν γαρ αποκαλυφθεντα θεασηται τις αυτον. και τοτε βεβαιως µανθανεις οτι αυτος εκεινος εστιν. φυγων ως οιµαι απο προσωπου αυτου· εµεινα δε µονος εγω µονω συνων τω φωτι. τηνικαυτα εκει· ει γαρ εξω τουτου γεγονα αγνοω. τις δε ο φανεις ουκ οιδεν ευθυς. Φως ο Θεος και ως φως η θεα αυτου· εν γουν τη του φωτος θεα γνωσις πρωτη οτι Θεος. οτι αυτος εκεινος εστι περι ου ηκουες.πως γαρ. . Και φησι· “Τι.ελλαµψεις και ενεργειας εν αυτω. Ειτα παλιν αρχεται λεγειν µετα δακρυων θερµων και πολλων ως· “Ωραθη µοι. τεως ουκ ηδειν οτι σωµα φορω και περικειµαι. Ουτως ουν και περι του αορατου Θεου απαραλλακτως γινεται. αλλ᾿ ουδε αυτον ερωτησαι τολµα. Ην µοι δε χαρα η και .” – “Φως. Ουκ οιδα δε ει ην και το σωµα τουτο.βλεπει δε µονον εν τροµω και φοβω πολλω οιονει προς τους ποδας αυτου. απο µονης της ακοης γνωρισαι αυτον ακριβως και πληροφορηθηναι. ουκ εξικανουσαν εχω µου την διανοιαν”. δια του Πνευµατος εκεινα και µονα διδασκεται· οθεν ουδε δυναται λεγειν οτι εν γνωσει γεγονα του θεου δια µονης ταυτης της ακοης. εκεινο το φως· ηρθη ο οικος της κελλης ευθυς και παρηλθεν ο κοσµος. ον ουδε αναβλεψαι τοις οφθαλµοις και ιδειν δυναται ποταπος. πατερ. Και ουδε ουτως ισταται του λεγοµενου η εννοια· οσα γαρ αν εξ ακοης σοι τις ειπη περι ανθρωπου. αλλα αµφιβολια η ψυχη διαµεριζεται και η εκεινον αυτον ερωτα η ετερον τινα τον γνωριζοντα αυτον. πατερ. ειδως οτι ολως τις εστιν ο φανεις προ προσωπου αυτου. και εν τω αυτον ιδειν γνωσις οτι ανθρωπος εστι περι ου ηκουον.

Και αλλαχου· “Και νυν τεκνα Θεου εσµεν και ουπω εφανερωθη τι εσοµεθα· οιδαµεν δε οτι. εκ των εις αυτον γινοµενων παρα Θεου γινωσκει και απερ µετα των προλαβοντων αγιων απαντων εποιησε και οσα µελλει µετα των µεταγενεστερων ποιειν. αυτον. την κρισιν τε και την ανταποδοσιν. εκ µερους· οταν δε ελθη το παν. συ ει.νυν συνουσα µοι αφραστος. ουκ απολαµβανει δε ταυτα νυνι. ινα παλιν ειπω. ως ορας”. και ποιησω θεον”. Οτε τοινυν χρονισει πενθων και κλαιων και προσπιπτων και ταπεινουµενος.” Και αποκρινεται και φησι· “Ναι εγω ειµι. οµοιοι αυτω εσοµεθα”. τοτε το εκ µερους καταργηθησεται”. εστι”. τεκνον. λοιπον κατ᾿ αυτους και την αναστασιν αυτην απαρνουµεθα. καθα δη και νυν. ως κινηθηναι µου τα ναµατα κατα ποταµους των δακρυων. ουδε δυναται γινωσκειν αυτον· και ει µη γνω αυτον. αλλα και τους τουτο λεγοντας σφοδρως καθυποβαλλοµεν αναθεµατι. εαν φανερωθη. ο δια σε ανθρωπος γεγονως· και ιδου εγω πεποιηκα σε. αγαπη τε και ποθος πολυς. . Αποκριθεις ουν λεγει αυτω· “Εκεινος. ει και τινες τουτο λεγειν ηµας κακως ελογισαντο. πως ισχυσει γνωναι το αυτου αγιον θεληµα. τεκµαιροµενος δηλονοτι οτι υπερ νουν και λογον και διανοιαν ταυτα εισιν· ου µονον δε. Ει γαρ ενταυθα το παν απολαµβανειν υποτιθεµεθα. καθαιροµενος δε παρρησιαζεται και εκεινον αυτον ερωτα και φησιν· “Ο Θεος µου. Και συν τω λογω βλεπει παλιν αυτον και µικρον µικρον τελειως καθαιρεται. Ει γαρ επι ανθρωπων τουτο αδυνατον. Τοινυν και νυν µεν µετριως τους αρραβωνας εντευθεν ηδη απολαµβανειν των αγαθων απαντων οµολογουµεν και λεγοµεν. πολλω µαλλον επι Θεου. και την των µελλοντων ελπιδα εκουσιως αποβαλλοµεθα. φησιν. Αλλ᾿ ουχ ουτως ηµεις φρονουµεν η λεγοµεν. ∆ιο και προκοπτων και επι πλειον προσοικειουµενος τω Θεω. Περι δε των µελλοντων στεφανων και αµοιβων διδασκεται µεν µυουµενος παρ᾿ αυτου του Θεου. Ει γαρ µη ιδη. το δε ολον µετα τον θανατον ελπιζοµεν ληψεσθαι. ο Θεος. αρχεται εκ του κατ᾿ ολιγον (218) γινωσκειν τα του Θεου· και εις τουτο πεφθακως. τοτε µανθανει “το θεληµα αυτου το αγιον και ευαρεστον και τελειον”. ως ορας. αλλα και νοει σαφως οποιοι µετα την αναστασιν εσονται αυτος τε και παντες οι µετ᾿ αυτου. καθως γεγραπται· “Νυν µεν γινωσκω.

οιον φερε ειπειν. πως εκεινοι ειρηκασιν. οιονει τον ειρηκοτα τουτο ερωτησωµεν· “Ποθεν. Πρωτον ανωθεν ειποµεν οτι νοηµατα ηµων εκεινα λεγεσθαι δικαιον. Ει ουν ηκουσαν. ινα κτησωµαι τι η κακοποιησω η αγαθοποιησω τινα. φησιν ο αυτος· “Ετι πολλα εχω λεγειν υµιν. οτι ως κλεπτης εν νυκτι και ως ωδιν τη τικτουση και οτι εν πυρι αποκαλυπτεται. Επει ο ουκ ειδον. το Πνευµα το Αγιον ο πεµπει ο Πατηρ εν τω ονοµατι µου. (220) Οτι δε και α ουκ ειπεν αυτοις ο Χριστος.Και ινα κατα πευσιν και αποκρισιν τον λογον µεταποιησωµεν. αλλ᾿ οτι ηκουσαν· ειπε λοιπον. φησιν. οταν εν τω ηµετερω νοΐ ινα λογος περι πραγµατος τινος αγαθου η κακου γεννηθη. Αλλ᾿ επι το προκειµενον επανελθωµεν. ποθεν µαθοντες ταυτα ειρηκασι. η παρα τινος ακηκοασιν. οδηγησει υµας εις πασαν την αληθειαν· ου γαρ λαλησει αφ᾿ εαυτου. ει οιδας. εξηγησιν δε και ουχι νοηµα το περι γεγενηµενων ηδη η εωραµενων πραγµατων λαλειν. ποθεν. ποθεν ταυτα µεµαθηκασιν. µυθολογος αν δικαιως υπο των ακουοντων αυτον κληθησεται. Ει δε και ειπη. Φρασον ηµιν. εκ τουτου γινωσκοµεν οτι εσµεν τεκνα Θεου και αυτος ο Θεος εν ηµιν εστιν. αλλ᾿ οσα αν ακουση λαλησει και τα ερχοµενα αναγγελει υµιν. οιδας οτι οµοιος αυτου εση. Ειτα παλιν ειποµεν οτι περι ων τις ουχ εωρακε πραγµατων η πολεων η θεατρων η ανθρωπων. εκεινος υµας διδαξει παντα και υποµνησει υµας παντα α ειπον υµιν”. ακουσον και γνωθι οτι παρα του Αγιου ταυτα µεµαθηκασι Πνευµατος. Εµαθες . ταυτα το Πνευµα το Αγιον τοις αποστολοις επελθον εδιδαξε και ειπε. Παντως γαρ. παρα τινος ειπε· ουπω γαρ τεως λεγω οτι ειδον αυτοι και ειπον. αλλ᾿ ου δυνασθε βασταζειν αρτι· οταν δε ελθη εκεινος. οτι εκ του εµου ληψεται και αναγγελει υµιν”. καθως αυτοις και ο Κυριος ελεγεν· “Οταν δε ελθη ο παρακλητος. ο παρ᾿ ετερου ουκ ηκουσαν λεγοντος. (219) ω ηγαπηµενε και φιλε Χριστου. Οι ουν ειποντες περι της του Κυριου ηµερας και περι της ενδοξου και φρικτης αυτου παρουσιας προφηται και αποστολοι.” “Εκ του Πνευµατος. Εκεινος εµε δοξασει. πως λεγειν δυναται περι αυτων η τας ιδεας η τας µορφας και τας θεσεις αυτων αφηγησασθαι. το Πνευµα της αληθειας. ου εδωκεν ηµιν. Ει δε τι ειπειν ουκ επιστασαι. η αυτοπται της ηµερας εκεινης εγενοντο. επειδη και αυτος ταυτα µοι ειπε µυστικη τη φωνη”.

Ιδου ουν εδιδαχθης οτι και µενει και κατοικει εις ατελευτητους αιωνας· το γαρ ειπειν “ινα µενη µεθ᾿ υµων εις τον αιωνα” το αϊδιως και ατελευτητως αυτοις συνεσεσθαι και ειναι αχωριστον µετ᾿ αυτων εν τε τω νυν καιρω. Γνωστον τοιγαρουν εστω πασι χριστιανοις οτι ο Χριστος αψευδης και Θεος αληθινος εστι και τοις την προς αυτον αγαπην δια της τηρησεως των εντολων αυτου ενδεικνυµενοις οµολογουµενως εµφανιζεται. Συ ουν. δυνατον ειναι . Το Πνευµα το Αγιον τι εστι. καθως ειπεν αυτος· αυτο τε το Αγιον Πνευµα δια της εµφανειας αυτου δωρειται αυτοις και δια του Αγιου παλιν Πνευµατος αυτος και ο Πατηρ αχωριστως µενουσιν µετ᾿ αυτων. Οτι δε και εωρων το Αγιον Πνευµα οι θειοι αποστολοι και οσοι τουτο λαβειν ηξιωθησαν. λεγεις τουτο Θεον. Αλλ᾿ ερωτωντι µοι αποκριθητι. ως ορας. οτι παρ᾿ υµιν µενει”. Ουτω και περι των λοιπων παντων των µη βλεποµενων ηµιν αυτοι φωτισθεντες δια του Πνευµατος ειδον αµα και εγραψαν. αυτου του Κυριου ακουσον λεγοντος· “Ο εχων τας εντολας µου και τηρων αυτας. τοις δογµασι της Εκκλησιας εποµενος. Οι δε τοιουτοι αφ᾿ εαυτων λαλουσιν ουδεν· ο δε λεγων λαλειν αυτους τι αφ᾿ εαυτων. τας εντολας τας εµας τηρησετε· και εγω ερωτησω τον Πατερα και αλλον παρακλητον δωσει υµιν. εν τε τω µελλοντι αιωνι δηλοι. συνιστας οτι οι το Αγιον εχοντες Πνευµα αυτον εκεινον οµολογουµενως εχουσι τον Θεον µενοντα παντοτε µεθ᾿ εαυτων. Τουτο τοινυν λεγων τε και φρονων Θεον αληθινον εκ Θεου αληθινου εκπορευοµενον. Θεος. ακουσον το εποµενον· “Το Πνευµα της αληθειας ο ο κοσµος ου δυναται λαβειν. ινα µενη µεθ᾿ υµων εις τον αιωνα”. καθως προς τους αποστολους ο Χριστος εφη· “Εαν αγαπατε µε. και εγω αγαπησω αυτον και εµφανισω αυτω εµαυτον”. (221) οτι ου θεωρει αυτο ουτε γινωσκει αυτο. Ινα δε γνως οτι και τον Χριστον βλεπουσιν οι αγαπωντες αυτον και τας εντολας αυτου φυλασσοντες. υµεις δε γινωσκετε αυτο.ποθεν εδιδαχθησαν οι γραψαντες τα περι της ηµερας εκεινης και της του Κυριου επιφανειας και των αποκειµενων και επελθειν µελλοντων τοις αµαρτωλοις και δικαιοις. εκ Θεου αληθινου οµολογουµενως Θεος αληθινος. εκεινος εστιν ο αγαπων µε· ο δε αγαπων µε αγαπηθησεται υπο του πατρος µου.

Λαµψον επ᾿ εµοι το φως το αληθινον. αδελφε. και τον . εν εµοι. ο Πατηρ. Κυριε. ως µη εξ αυτου διδασκοµενους. πιστευσον και πεισθητι οτι ουτως εστι και αυτη η πιστις ηµων. ινα ιδω το φως του κοσµου. ει θελεις. αµην”. ουτω και νυν και συ και ειπε· “Ελεησον µε. ευσπλαγχνε. οικτιρµον. το αναγεννηθηναι και ανακαινισθηναι και ζησαι την εν Χριστω ζωην. ως ειπας. Εδιδαχθης τοινυν. ως αναξιον. Υιε του Θεου. ευσπλαγχνε. και διανοιξον µου τους οφθαλµους της ψυχης. απο γεροντος νεον γινοµενον. της σης θεοτητος καταλειψης µε. Ναι. σε τον Θεον. αλλα ψευστας και µυθολογους αποκαλει. ινα γνωσωµαι οτι ηγαπησας µε. ανθρωπε. ∆εσποτα. Μορφωθηναι θελησον. προσπεσον. οτι η βασιλεια των ουρανων εντος σου. αορατε. Αλλα χρεων ειδεναι. Πεµψον τον παρακλητον. ∆ος µοι την δοξαν ην σοι δεδωκεν. πιστευσον. ει συναδοντα και ουτοι τοις προλαβουσι θεοφοροις πατρασι φθεγγονται. ινα ιδω την δοξαν την σην. Σπευσον ουν ιδειν και λαβειν και εν σεαυτω κτησασθαι τα αποκειµενα αγαθα και µη δια του οιεσθαι ταυτα εχειν αποστερηθηση παντων αυτων· (222) κλαυσον.λεγει ειδεναι και ανθρωπον τα του ανθρωπου και ανθρωπους ωσαυτως τα του Θεου· ει δε µη τουτο. την εικονα. και επ᾿ εµοι. επουρανιε. αδελφε µου αγαπητε. ω Θεε του παντος. εντολας. σεαυτον. αγαπητε. και εν εµοι.”. εστι και τα αιωνια απαντα αγαθα εν χερσι σου εισι. ινα βλεπων το αµηχανον καλλος σου. εν τω αυτω Πνευµατι και αυτοι δηλονοτι φθεγγονται και οι αυτοις απιστουντες η και ενδιαβαλλοντες εις τον δι᾿ αυτων φθεγγοµενον αµαρτανουσιν. Η ουκ ακουεις τον µεγαν Βασιλειον λεγοντα εις τον προτρεπτικον αυτου λογον των Φωτων· “Ουκ επιθυµεις σεαυτον ιδειν. ινα οµοιος σοι ως παντες οι δουλοι σου γενωµαι κατα χαριν θεος και συνεσοµαι σοι διηνεκως νυν και αει και εις απεραντους αιωνας. αλλα περι ων ουκ ειδον η ηκουσαν απο οικειων συλλογισµων ετερους διδασκοντας. φορεσω την σην και παντα τα ορατα επιλαθωµαι. ην ειχες προ του τον κοσµον γενεσθαι παρα τω σω Πατρι. και γενησοµαι υιος ηµερας θειας καγω· και µη αµοιρον. Αγαθε. Τουτο ουν εστι. ως τας θειας τηρησαντα σου. ινα αυτος µε διδαξη τα περι σου και τα σα αναγγειλη µοι. οτι. Εµφανισον µοι. Μεινον. ωσπερ ποτε ο τυφλος.

ολοι δηλαδη εν ολοις τοις νυνι µεταληφθεισι γινοµενοι αγαθοις. πασας αυτας δηλονοτι διεξερχοµενοι. µυστικως δε και ανεπαισθητως. η τι των βλεποµενων καινον και προσφατον γεγονεν. Ταυτα τοιγαρουν η εν Χριστω καινη κτισις εισιν. µηδολως γινεσθαι λεγωµεν εις ηµας. Αλλ᾿ ουκ εχεις τουτο ειπειν· προς ηµας γαρ και δι᾿ ηµας τουτο ειρηκε. αυτος δε πατηρ ηµων γινεται. εν σωµατι οντες. οτι εντευθεν ηδη γνωστως η . και φως εκεινος εν σκοτει λαµπον εστιν. συ. η η θαλασσα. Ει γαρ και τον Χριστον εσθιειν και πινειν. και γινοµεθα επουρανιοι· σαρκικοι εκ σαρκος την γενεσιν εχοντες. οικια γινοµενω δηλονοτι ηµιν καθα και ηµεις παλιν οικια γινοµεθα αυτω. ως αυτον µεν ειναι ηµων ενοικον. Μη ο ουρανος ενηλλαγη. ειπε. καινη κτισις· τα αρχαια παρηλθεν. Αλλα ο ηλιος.Παυλον· (223) “Ει τις εν Χριστω. εαν ουν ταυτα παντα και τα λοιπα. προς ζωην ανισταµεθα· φθαρτοι. πρωτον αληθη ταυτα πιστευσαντες ειναι και συναδοντα ταις θειαις Γραφαις. ενδυεσθαι τε και οραν και αυθις ορασθαι παρ᾿ αυτου αει διδασκοµεθα. καν απο του παροντος πληροφορηθητε. ηµας δε παλιν ενοικους αυτου. και εις αφθαρσιαν µεταποιουµεθα· θνητοι. µηδεν προς ταυτα γινωσκοντων ηµων. ως δεδηλωται. αδελφοι· ταυτα εις τους αληθινους πιστους και εκλεκτους καθ᾿ εκαστην επιτελουνται και γινονται. και πνευµατικοι γινοµεθα. ιδου γεγονε τα παντα καινα”. Μη δη τη απιστια ουτως εαυτους εκδιδοντες. τι νεκρων διαφεροµεν. αλλα και εν ηµιν αυτον εχειν και εν αυτω παλιν µενειν ηµας οιδαµεν. ως πολλακις ειποµεν. Ποια παντα λεγει τοιγαρουν. Μη η γη. Νεκροι γαρ οντες. και τουτων απαντων µετοχοι µερικως. τω Αγιω αναγεννωµενοι και αναπλαττοµενοι Πνευµατι. γνωστως γινονται· ου µονον δε αλλα και µετα θανατον ολοτελως ταυτα και βεβαιως κληρονοµησαι ελπιζουσιν. η γινεσθαι (224) µεν. οσα δηλονοτι αι θειαι Γραφαι γινεσθαι εν ηµιν εν τω ενεστωτι καιρω της παρουσης ζωης εκδιδασκουσι. εις βυθον απωλειας κατερχεσθε· αλλ᾿ ει και µεχρι του νυν αισθησιν των τοιουτων λαβειν ουκ ηλπισατε και δια τουτο ουδεν ητησασθε. αυτον δε βλεπειν ηµεις λεγοµεν κατα το “ο λαος ο καθηµενος εν σκοτει ειδε φως µεγα”. η οι αστερες. και εις αθανασιαν µεταβαλλοµεθα· γηϊνοι. Ειπε. ειτα και υιοι µεν ηµεις αυτου.

προ του λαβειν εκεινα. επι ολιγα ης πιστος. εως υµιν ανοιγη και εισελθητε. τα ανω ζητουντες. πυκτευετε. και δια τουτο εις το αναδεχεσθαι λογισµους αλλοτριους ασυνετως επειγεσθε και εις ηγουµενειας και αρχας επιβαινετε και ιερωσυνης αφοβως κατατολµατε και προς µητροπολεις και επισκοπας του (225) ποιµαινειν τον του Κυριου λαον εαυτους υµας δια µυριων µεθοδων αναιδως επιδιδοτε. αξιω την αγαπην υµων· αποδεισωµεθα τα ανθρωπινα παντα. Και πιστευσαντες ουτω διωκετε ινα καταλαβητε. ω πρεπει πασα δοξα. ουτω πυκτευσατε ως ουκ αερα δεροντες· και προς τουτοις “αιτειτε και δοθησεται υµιν· κρουετε και ανοιγησεται υµιν”. εως καταλαβητε. Αλλα γαρ µη προ του ταυτα και ιδειν και λαβειν και παθειν φρεναπατουντες υµας εαυτους και παραλογιζοµενοι ειναι τι δοκειτε µηδεν οντες. καταφρονησωµεν παντων των ορωµενων. εαυτοις.σφραγις του Αγιου Πνευµατος ηµιν τοις πιστοις διδοται. υποτασσεσθε. ειτε ενταυθα ειτε εν τω αιωνι τω µελλοντι. τω ενι τρισαγιω φωτι. Αλλα προσεχετε. εως υιοι φωτος και υιοι ηµερας γενησθε. ινα και των ενταυθα και των µελλοντων επιτυχωµεν αγαθων εν Χριστω Ιησου τω Κυριω ηµων. τα ανω επιποθουντες. παρακαλω. νηστευετε. φροντιζοντες. κρουετε. αιτεισθε. επι πολλων σε καταστησω”. εως ενδον του νυµφωνος τον νυµφιον θεασησθε. προς µηδεν ετερον απονευοντες. διωκετε. κλαιετε. τα ανω φρονουντες. µηδενος των επιγειων. Τεως διδασκεσθε. εως λαβητε. τιµη και προσκυνησις συν τω αναρχω Πατρι και τω παναγιω και αγαθω και ζωοποιω Πνευµατι. ζητειτε. απαντα τα εµπαθη και βλαβερα βδελυξωµεθα. εως δραξησθε. και ως αναπεπτωκοτες τη συνειδησει πνευµατικους εαυτους ειναι προ του το Πνευµα το Αγιον λαβειν οιεσθε. ευχεσθε· και ουτω δια τουτων και των τοιουτων τρεχετε. (226) . εως ακουσητε· “Ευ. δουλε αγαθε και πιστε. νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων· αµην. Ναι. τεως µετανοειτε. ΛΟΓΟΣ στ΄.

αγιοι ειναι και λεγεσθαι βουλονται ταυτης χωρις.Περι απαθειας και εναρετου ζωης. λεγοντων ακηκοα σχεδον απαντων. (227) τοις µελεσι των αγιων αυτου χαριζεται. Ως γαρ εν παθεσιν οιονται κατορθουν την απαθειαν. ου µονον των ατελων εις αρετην και ευσεβειαν. Πολλοις τοις εν κοσµω πολλακις προσοµιλησας και τινων συζητησεων αναµεταξυ κινηθεισων. Πως γαρ και πιστευσουσιν οι τοιουτοι ποτε νεκρους ειναι και γινεσθαι τω κοσµω τινας και µονην ζωντας ζωην την εν Πνευµατι. αλλα και αυτων των δοκουντων ειναι τελειων εις αρετην και τα ονοµατα και την φηµην µεγαλην εχοντων κατα τον κοσµον. Και οπως χρη το οικειον εκκοπτειν θεληµα και εις υψος ανερχεσθαι τελειοτητος. ουκ αν την ζωοποιον του Ιησου και Θεου νεκρωσιν. Ει µη γαρ εστερηµενοι της οντως απαθειας υπηρχον και εν τω σκοτει των παθων εκαλυπτοντο και δουλοι των ηδονων και των της σαρκος θεληµατων ετυγχανον. µεγαλης επληρωθην της αθυµιας και θρηνειν υπερ των ταυτα λεγοντων και κλαιειν εκ πολλης συµπαθειας βιαζοµαι. ουτω και την απαθειαν απαρνουµενοι. και απαθειας. ως εκ των ανθρωπινων επαινων την αγιωσυνην κτησαµενοι. και ως µονους τους των ανθρωπων επαινους αρκειν εις αρετην και αγιοτητα πειθουσιν εαυτους. Και προς τουτοις περι πνευµατικης ιατρειας και οπως χρη θεραπευειν τους ψυχικως ασθενουντας. Τουτων αυτηκοος εγω γεγονως. µητε τινα κινησιν η µολυσµον εν τω λεληθοτι παθειν. οτι . Τον γαρ µη επαινουµενον απλως και ως ετυχε παρα των πολλων ουδενος λογου αξιον ειναι κρινουσιν. αγνοουντες. ινα ανθρωποις αρεσωσι και θεοφιλεις παρ᾿ αυτων ονοµαζωνται. ως ουκ ενδεχεται ανθρωπος εις τοσουτον υψος απαθειας ελθειν. ακριβως ειδως ων µη αλλως ταυτα λεγειν αυτους ει µη εκ πολλης αγνοιας των χαρισµατων του Θεου. οιτινες δια βιου παντος σπουδην εθεντο εν υποκρισει παντα ποιειν. περι εµπαθειας. φηµι. Και περι συναφειας Θεου προς ψυχην και ψυχης προς σωµα και ενωσεως των τριων παραδοξου. ηγνοουν και ηπιστουν περι αυτης. ως εικος. ολως αµαρτια οντες τε και γενοµενοι. ωσθ᾿ οµιλησαι και συνεστιαθηναι γυναιξι και µηδεµιαν βλαβην υποστηναι.

της καρδιας κινηµατος. Κοσµον δε λεγω την παρουσαν ζωην. ει σπουδαιος εστιν. της αυτων προσπαθειας απαλλαγηναι· ο γαρ ηδη ταις ηδοναις συγκραθεις. ωσπερ και εις βλεπων υπερ απειρα πληθη αµβλυωπουντων. πασα δε ιστορια και των αγιων αι πραξεις τοιαυτας τας µαρτυριας ηµιν διαγραφουσι. πρωτον µεν εκφυγειν κοσµον απαντα και τα εν τω κοσµω. µη µεµψασθαι αφανως. πασα µεν συγγραφη µαρτυρει. ετι δε απο κτηµατων και χρηµατων και περιουσιας και πλουτου παντος. ουχ ως απηγορευµενων οντων αυτων η και επιβλαβων. ου λεγω µονου του εξωθεν. ουκ αν των επιθυµιων αυτων ελευθερωθησεται. µη µονον µετα γυναικων συνεσθιοντα και αυταις οµιλουντα. µη επιχαρηναι πτωσει . µη πιειν. µη υπνωσαι. οιον µη φαγειν.Οτι γαρ ενι τινα των εν αληθεια αγωνιζοµενων εις τοιαυτην ελευθεριαν ελθειν και τον απαξ µετοχον της του Θεου χαριτος γενοµενον εις απαθειαν ψυχης και σωµατος καταντησαι. τραγωδουντων τε και κιθαρωδουντων ακουοντα και ορωντα γελωντας και ορχουµενους και παιζοντας. µη κατακριναι τινα. (228) Ο γαρ των κατα Θεον αγωνιζοµενων σκοπος τοιουτος εστι. ανενοχλητον αυτον και απαθη διαµενειν. τα περι ηµας παντα απερ καταλιµπανειν ηµας ο Λογος διακελευεται. µη προπετως τι διαπραξασθαι. µη ωσαυτως ασπασασθαι. Μετα δε το γενεσθαι γυµνος παντων των προσοντων. καν παρα παντος του κοσµου επαινωνται και µακαριζωνται. τα δε εν τω κοσµω. µηδεν παραβλαπτεσθαι. αδελφων τε και συγγενων και φιλων. αφ᾿ ων και φευγειν εκ παντος χρη. εν µεσω αυτων στρεφοµενων. οιον µη βλεψαι εµπαθως. αλλα και του εσωθεν. αλλα και εν µεσαις στρεφοµενον πολεσι. ηγουν τον αιωνα τουτον τον προσκαιρον. µη τι των δοκουντων ειναι καλων ανευ επιταγης ποιησαι. απαρνησασθαι την ψυχην· οπερ και κατορθουται εν τη του οικειου απονεκρωσει θεληµατος.κρεισσων εις γινωσκων Θεον και υπ᾿ αυτου γινωσκοµενος υπερ µυριαδας απιστων των µη ειδοτων Θεον. ωστε. οιον απο πατρος και µητρος. και τουτου ενεκεν πασα πραξις εναγωνιος και πασα κακοπαθεια παρα των ευσεβουντων επιτελειται. αλλ᾿ ως µη δυναµενων ηµων. ει µη τας αιτιας αυτων εκφυγοι και µακραν γενηται απ᾿ αυτων. φηµι. τοτε και αυτην εαυτου οφειλει.

ει και αγιου δοκει εχειν υποληψιν. ει και τοις ανθρωποις ως αποταξαµενος µακαριζεται. τοις του Θεου οδευειν θερµως αναγκαζων προσταγµασιν. µη καταλειψαι τον συνηθη κανονα µεχρι θανατου ποτε. Ω και εντυχων.τινος. µη ενηδονως τινος γευσασθαι µηδε φαγειν ο τη ψυχη δια της ορασεως ηρεσεν. τα δε κρυφια της καρδιας θεληµατα εκπληρων. ει µη µονην την χρειαν σεµνην οµου και ευσχηµονα. µη λυσαι την (229) ζωνην εις υπνον τρεποµενος. Ου και κρυβεντος εξ . ουτος εν ολιγω καιρω εν αυτοις αυτον ευρησει κεκρυµµενον τοις θειοις αυτου ενταλµασιν. ει χαυνως και ραθυµως πορευεται. η και του πωγωνος. Πλην ετι τα της ζωοποιου νεκρωσεως µανθανε. µη της κοµης κοσµησαι τας τριχας. Πως παντα τα της ευσεβειας απαριθµησοµαι ιδιωµατα. Εν τουτοις γαρ πασι και εν πλειοσιν αλλοις ο αγωνιζοµενος εγκρατευεται· και δια τουτων παντως. µη λαλησαι µηδεν ο µη συµφερει και σιωπησαι ο και λαληθηναι αξιον. του µη κρυψαι λογισµον µηδε τον τυχοντα ποτε. µη ενατενισαι απλως µηδε εις γηρασαντος οψιν . ωσπερ επι καλου τινος αεροβατουσαν.ο γαρ µεσαζων τοις κακοις πανταχου παρεστι -. µη οργισθηναι κατα διανοιαν. Ο δε εις παντα εγκρατευοµενος και την ψυχην προπαιδευων ατακτως µη περιφερεσθαι µηδε ποιειν εν µηδενι ων ο Θεος απαρεσκεται το εαυτης θεληµα. µη ζηλωσαι εν πονηρια. πασης αλλης εργασιας επιλαθοµενος εκπλαγησεται προσπεσων αυτον και µονον οραν αγαπησει. µη παρελθειν δακρυων χωρις ηµεραν µιαν το κατα δυναµιν. αλλ᾿ ολην. ως ακαθαρτος παρα Θεω µισειται και αποστρεφεται· καν ει χιλια ετη ουτω ποιηση αγωνιζοµενος. µη κτησασθαι µετα τινος µερικην φιλιαν. Των γαρ εξωθεν τις και βλεποµενων τοις πασιν εγκρατευοµενος παρα των µη καλως ειδοτων οραν ως εργατης ανακηρυττεται. αλλα και φυλαξασθαι απο ετερας αφης. το οικειον καθ᾿ ωραν εκπληροι θεληµα. µη βαλαι χειρα εισω και κνησαι µελος του σωµατος. µη τριψαι την οψιν κατα την συνηθειαν υδατι. ουδεµιαν ευρησει εκ των εξωθεν µονων αγωνων ωφελειαν. ινα µη χαυνωθεις υπνωση πλεον του δεοντος. µη εννευσαι τινι κατα ετερου τινος. ινα και δειξω σοι ακριβως των χριστιανων την ακριβειαν. µη εν µερει η καθολου καλλωπισµων φροντισαι ενδυµατος η υποδηµατος. µη φθονησαι κακως.

ως που τις εφη. του πνευµατικου γαµου εν µετοχη γινεται. (230) απορησας ουτος. τα τρια ταυτα. ψυχη νοερα µιγνυται δια την εµην ψυχην. εις τον νυµφωνα εισερχεται. του αµωµου αµνου. αορατος. εντονωτερον. αλλα και παντελως καταπεση. απαθης. µη παρα της ψυχης δυναµουµενον. τηνικαυτα βλεπει τον διωκοµενον και τον φευγοντα φθανει και κρατει τον ποθουµενον και γινεται ολος εξω του κοσµου και αυτου ολου του κοσµου επιλανθανεται. αρρητος. ψυχη και Θεος. απογευεται της ζωης. ανεκδιηγητος. ισος ηµιν κατα παντα χωρις αµαρτιας.οφθαλµων αυτου. αρπαζεται εις παραδεισον. Και εγω και ο Πατηρ ελευσοµεθα και µονην παρ᾿ αυτοις ποιησοµεθα”. Αλλα µην και επαγγελεται λεγων· “Ενοικησω εν αυτοις και εµπεριπατησω. εις τριτον ανερχεται ουρανον. συναπτεται τοις αγγελοις. του µοσχου του σιτευτου. του µυστικου κρατηρος εµπιπλαται. ως πιστευοµεν. δραµειν µη δυναµενος. τω ποθω καιεται. τον νυµφιον ορα. Ουτως εχων πυρουται τω πνευµατι και πυρ ολος γινεται τη ψυχη. τη αθανασια συµπλεκεται. του µαννα του νοητου. αψηλαφητος. ασφαλεστερον· ορα κατω. εις α ουδε των αγγελων αι δυναµεις αδεως ενατενισαι τολµωσιν. εις τον παστον παραγινεται. ανεξιχνιαστος. του αρτου του ζωηρου. τω φωτι αναµιγνυται. και γινεται η ψυχη τω σωµατι οπερ γεγονε τη ψυχη ο Θεος. ατελευτητος. (231) ουτε σωµα. αναφης. περιπατει συννους. Σκοπει ακριβως των λεγοµενων την δυναµιν. παλιν την οδον ανωθεν απαρξαµενος. εν απολαυσει γινεται της τρυφης. παντων των αγαθων εκεινων εν απολαυσει γινεται. ακουει αρρητα ρηµατα. απροσιτος. µεταδιδους και τω σωµατι της οικειας λαµπροτητος. Θεος αναρχος. τη ελπιδι του παλιν εκεινον ιδειν αναπτεται· και. τη µνηµη φλεγεται. καθα φησιν η θεολογος φωνη· ουτε γαρ ψυχη ζην δυναται. ινα και το πνευµα σωση και την σαρκα αθανατιση. δηλαδη τοις πιστευουσι και την πιστιν εκ των προειρηµενων εργων . Σωµα. δικην του ορωµενου πυρος την οικειαν τω σιδηρω φυσιν µεταδιδουντος. µη φωτιζοµενη παρα του κτισαντος. του ποµατος της ζωης. επ᾿ εσχατου των ηµερων φανεις ηµιν εν σαρκι δι᾿ Υιου και γνωρισθεις δια του παναγιου αυτου Πνευµατος. τρεχει σφοδροτερον. οταν πολλα δραµων κατακοπος γενηται και φθασαι µη δυνηθη.

ουτω παλιν εν Θεω και ψυχη και σωµατι αδιαιρετως και ασυγχυτως θεος κατα χαριν ο ανθρωπος γινεται. µαλλον δε οι το κατ᾿ εικονα µη εχοντες εαυτους επιγνωσωνται και οι κεχωρισµενοι απο του Θεου εαυτους αποκλαυσωνται και τινων εστερηνται γνωσωσι και υφ᾿ ων κατεχονται τη ακροασει του λογου διακρινωσι και οιον αυτους σκοτος κατακαλυπτει νοησωσι και Θεον διδασκειν τροµασωσι. Των δε ψυχων παλιν διϊκνουµενων εν ολω τω σωµατι και µηδενι µερει απολιµπανοµενων. πηλος. ινα συγκαταβατικωτερον ειπω. µητε του Θεου τη ψυχη συγχεοµενου. ετι τοις ειρηµενοις προσµενειν βουλοµαι. καθως επλασθη. (232) µητε του σωµατος εις ψυχην µεταβαλλοµενου. αχωριστον ουσαν της ψυχης. γινοµαι. αυτος αµφοτεροις τουτοις ασυγχυτως ενουται καγω κατ᾿ εικονα και οµοιωσιν εκεινου. µητε της ψυχης εις σαρκα µεταπηγνυµενης. Ο παραδοξως συνδησας αυτα και το νοερον τε και αϋλον τω πηλω συγκερασας. Πατηρ. µαλλον δε. ως ο Λογος απεδειξε. µαλλον δε µηδε ζην χωρις αυτης δυναµενην.ενδεικνυµενοις. Θεου κατα τας αψευδεις επαγγελιας ενοικουντος εν ηµιν τοις γνησιοις δουλοις αυτου και δια των ενεργειων και ελλαµψεων του παναγιου Πνευµατος εµπεριπατουντος εν ταις ηµετεραις ψυχαις. η ινα αισχυνθωσι. ει δοκει. αναγκη παντως και αυτην την σαρκα. µητε της ψυχης εις θεοτητα µεταποιουµενης. Αποδεδεικται τοινυν οτι. ινα και τον νουν των τοιουτων εκδηλοτερον αναταξωµαι. ουτως ουδε θεληµα ενι το σωµα εχειν τοτε παρεκτος της ψυχης. τοις την χαριν εν εαυτοις εχουσι του . ωσπερ εν Πατρι και Υιω και Αγιω Πνευµατι εις Θεος ασυγχυτως και αδιαιρετως προσκυνειται. ο κατ᾿ εικονα Θεου κτισθεις ανθρωπος και θεος ειναι καταξιουµενος. ολην αγεσθαι της ψυχης τω θεληµατι· και ως ουκ εστι σωµα ζην ανευ ψυχης. τον λογον επαναλαβωµεν· υφ᾿ ηδονης γαρ κινουµενος και χαρας. Θεος. Αλλα προσεχε. αχωριστους ειναι του Θεου τας αξιας των τοιουτων ψυχας οµολογουµενως πιστευοµεν. ψυχη και σωµα. Αλλα παλιν. Υιος και Αγιον Πνευµα εις Θεος ον σεβοµεθα. Τι ουν µοι ταυτα και προς τι λεπτοτερον ειρηται και δια τι µακρον τον λογον εξετεινα. αλλα µενων ο Θεος καθο Θεος εστι και η ψυχη καθως εχει φυσεως και το σωµα.

αλλα την τουτων ουσιαν τε και ποιοτητα καθορων. εν κοσµω αναστρεφοµενον και µετα γυναικων συνεσθιοντα η αυταις οµιλουντα. ειπειν. ανθρωπινων εγκυλινδεισθαι τυχοι το καθαρωτατον αυτου σωµα. µονοις τοις εστωσι προσεχων και µενουσι. τον Θεον εχοντες εν εαυτοις οικουντα και µενοντα. ως εν τω Χρυσανθω µαρτυρι και εν αλλοις τισι των αγιων. Αλλα και ο λογος δια τουτο προλαβων τα τουτων ενεφραξε στοµατα. Ωσπερ γαρ ουκ ενι τον ηλιον εν βορβορω λαµποντα µολυνθηναι τας ακτινας ποτε. Και οιδα παλιν οτι οι µη οραν ισχυοντες τοις της ψυχης οφθαλµοις µηδε τοις αισθητηριοις αυτης αισθανοµενοι.Θεου και παντα διδασκοµενοις δι᾿ αυτης και παντα ισχυουσιν εν αυτη αντιλεγειν φριξωσι και παυσωνται λεγειν µη ειναι δυνατον τινα των κατα Θεον ζωντων. καν εν βορβορω σωµατων. την πιστιν παραβλαβησεται η του ιδιου δεσποτου χωρισθησεται και του καλλους εκεινου επιληφθησεται. και οµως ουδεν εκ της µεθοδου ταυτης του διαβολου εκεινοι παρεβλαβησαν. Ο γαρ το κατ᾿ εικονα και καθ᾿ οµοιωσιν η τηρησας εαυτω ανωθεν η ανακαλεσαµενος και απολαβων. Θεος απαθης εστι. µενει ασαλευτος. περι δε ανθρωπου παντως ηµεις αµφιβαλλοµεν”. ουτω πως ανταποκριθησονται· “Οτι µεν ο Θεος. αλλ᾿ ουδε. βλεπει τα πραγµατα παντα καθως εχουσι φυσεως· ου τας χροιας θαυµαζει και τας στιλπνοτητας. οιδαµεν· αλλ᾿ ου περι Θεου. απαθης εστιν. ουτως ουδε του Θεον φορουντος κεχαριτωµενου ανθρωπου την ψυχην η την διανοιαν µολυνθηναι ενδεχεται. Τοιγαρουν και ως εν ηµερα ευσχηµονως ο τοιουτος περιπατει. µη προσπασχων τοις ορωµενοις. του λεγοµενου την (233) δυναµιν µη νοησαντες. Πολλα γαρ επι µαρτυρων και αγιων τοιαυτα εγενοντο. οπερ τοις θεοσεβεσιν ανοικειον· ου µονον δε. θεον ειπων και τον ανθρωπον κατα χαριν γινοµενον. ηγουν τη δωρεα του παναγιου Πνευµατος. µηδεποτε εις ετερον τι . αµολυντον νοητως τε και αισθητως διαµενειν. ει µετα µυριων απιστων και ασεβων µεµιασµενων καθειρχθησεται και γυµνος τω σωµατι γυµνοις αυτοις ενωθησεται. Ορα τον χρυσον και ου την λαµπροτητι τουτου προσεχει. φησιν. αλλα κατανοει την υλην οτι απο της γης και χους η λιθος εστι. και το βλεπειν κατα φυσιν απελαβεν.

τους λιθους απαντας τους τιµιους και ου ταις ευχροιαις την αισθησιν κλεπτεται. ως µονος ων εν ολω τω κοσµω· και ως εν ερηµω διαγων ανθρωποις αβατω και ως µηδεν µετα τινος εχων η γνωριζων τινα των επι γης ανθρωπων. εξ ης το ολον σωµα συνισταται. και τους τερποµενους εις αυτα και περιποιουµενους ταυτα ως τιµια ελεει. δι᾿ ης αρα και προς θειον κινειται ποθον και δακρυα και ολως εξω των ορωµενων γινεται και απο των κτισµατων αποχωριζεται. (235) Καθαπερ γαρ το φως των αισθητων οφθαλµων πανταχου παρ᾿ ηµων πεµπεται και. και ως οναρ βλεπων ουτω διακειται. αλλα λιθους απαντας ως ενα των απαντων λιθων ορα και πηλον αµα ταυτα λογιζεται. καν εις βορβορωδη παθη και αισχρα παρακυψειεν. Βλεπει τον κοσµον και εν µεσω πολεως υπαρχει και βαδιζει µεγαλης – µαρτυς ο ταυτα εν ηµιν ενεργων Κυριος -. ουτω ταυτην ορα· ης ουκ αν ποτε το εξωθεν ανθος ο νους περιβλεψη. ουχι δε λατρευειν τη κτισει παρα τον κτισαντα· ουτω γαρ απο του µεγεθους και απο της καλλονης των κτισµατων επιγινωσκει τον δηµιουργον και προς την εκεινου θεωριαν ο νους αναγεται και την ψυχην αναπτει προς την του ποιητου κατανοησιν. υπο λαου πολλου κατα τας οδους ποµπευοµενον η και φυσωµενον. ου µολυνεται. Τι γαρ και αλλο εστι σωµα η διαµασηθεισης τροφης χυλος. ουτω διακειται. αλλ᾿ ως σαπριαν η βορβορον και ως ηδη θανουσαν και γεγονυιαν ολην οπερ και γινεται. αλλα παλιν αµολυντον αυτο προς ετερα περιφεροµεν. καν ωσι λιαν δυσειδη τα ορωµενα. ουτω και η των αγιων διανοια. αλλα την ενδοθεν υπαρχουσαν υλωδη φθοραν. Ορα τινα δοξαζοµενον. Ορα ιµατια πολυτελη και ου θαυµαζει την ποικιλιαν. αλλ᾿ οτι σκωληκων κοπρος εισιν εννοει. Γυµνος γαρ υπαρχει ο νους αυτων και πασης επιθυµιας . το συνολον εξ αυτων ου µολυνεται. Ει δε και το εξωθεν καλλος καταµαθειν θελησειεν. επι θρονου καθηµενον. ου της οψεως ορα την επανθουσαν ευπρεπειαν.µεταβληθηναι δυναµενος. (234) τον µαργαριτην. τα προκειµενα παντα τη οπτικη δυναµει περιερχοµενον. Ο τοιουτος και γυναικα τοινυν ορων καλλος εχουσαν σωµατος. γελων και θαυµαζων των ανθρωπων την αγνοιαν. οιδεν εκ των κτισµατων αναλογως θαυµαζειν τον γενεσιουργον. Βλεπει τον αργυρον.

Του τοιουτου δε αρα τις ερασθησεται. . καθα και ιατρους ποιουντας ακουοµεν και περι των παλαιων ακηκοαµεν. ινα µη ακουσας φυγη χρησηται και προς ετερον των τοιουτων παθων απειρον απελθη και τη αυτη ωρα τεθνηξεται· αλλα προσδεχεται. Τοιουτον τι παντως εργαζεται και ο πνευµατικος ιατρος ο τα της ψυχης παθη εµπειρως ιατρευειν βουλοµενος· ινα δε σοι την εντεχνον αυτου ιατρειαν τω λογω καθυποδειξω. Ερχεται τις προς τον πνευµατικον ιατρον αρρωστος. ουκ ευθεως βοα ουδε διαναβαλλεται ουδε λεγει· “Κακα και θανατηφορα εισιν α ζητεις και ου διδωµι σοι ταυτα τα βοηθηµατα”. κατανοει του αδελφου την ασθενειαν. ινα την θεσιν κατανοησωσι του σωµατος. ουδε των λιαν τις µαινοµενων ανδρων τοιουτον τι κατα της ασθενουσης η του ασθενουντος την προς θανατον αρρωστιαν ενθυµηθησεται. εχωµεθα του λογου της διηγησεως. παρακαλει. τεταραγµενος ολος τον νουν. Ανετεµον γαρ τους νεκρους. ινα παλιν των αναισθητων λογων εκεινων αναµνησθω. αντι ιατρειας τα βλαπτοντα επιζητων. τα το παθος δηλονοτι αυξανοντα και τον θανατον εν ακαρει επισπωµενα. µη οτι γε ευσεβων και φοβουµενων τον Θεον ιατρων. Ει γαρ και εις την των τοιουτων θεωριαν εισελθειν ποτε βουληθειη. Οιµαι. κεκαρωµενος τω παθει. κατεχει. ινα πληροφορηση αυτον οτι και δι᾿ ων φαρµακων ητησατο. του παθους την φλεγµονην. αλλ᾿ η ινα σκοπηση και καταµαθη των παθων τας εµπαθεις κινησεις και ενεργειας και ποθεν λαµβανουσι τας αιτιας και δια ποιων φαρµακων παλιν εξαφανιζονται. Βλεπει τουτον ο φιλανθρωπος και συµπαθης ιατρος. πασαν δεικνυει αγαπην οµου και απλοτητα. πραγµατικην ποιησοµαι την διηγησιν. ου δι᾿ ετερον τι τουτο ποιει. ορα τον νοσουντα ολον του θανατου γινοµενον. Αλλα των οντως (236) µαινοµενων τους λογους χαιρειν ειποντες. οπως εξ εκεινων γινωσκοντες ωσι των ζωντων ανθρωπων τα ενδοθεν και ιατρευειν εν αλλοις επιχειρωσι τα µη ορωµενα παθη. Οταν ουν ιδη ο πνευµατικος και επιστηµων ιατρος εν οις ειποµεν οντα τον αδελφον. τον ογκον.εµπαθους αλλοτριος. δι᾿ αυτων και την ιατρειαν ποιησηται και την επιθυµιαν αυτου εκπληρωση.

Μονον γαρ των φαρµακων ο ασθενων απτεται. το δε κρυπτοµενον.Εισι γαρ τινες οι χαλεπως νοσουντες κατα ψυχην και χαλεπα τα νοσηµατα φεροντες και τα επαυξοντα την νοσον επιζητουντες· και το µεν παθος εκαστου τουτων ισως. ει τε και της ενθεου γνωσεως την χαριν εδεξαντο. ο ιατρος υποκρυπτει τα βοηθηµατα· και ο µεν εκδεχεται και περιχαρως αναµενει. ∆ια δη τουτο. και πολλοις διηγεισθαι τουτους τα του ιατρου θαυµατα και την θαυµασιαν µεθοδον της επιστηµης αυτου. Τους δε ουτως εχοντας τις αρα λογω πεισει ποτε οτι ασθενεια και νοσω κατεχονται. τη δε δυναµει της ενεργειας παραδοξα. Και εστιν ιδειν και θεασασθαι λογου παντος υψηλοτερον θαυµα γινοµενον· χωρις γαρ αλλου τινος βοηθηµατος. και ων τη επιθυµια πρωτον εφλεγετο. (237) τα τραυµατα και τον ογκον αυτων καταστελλεσθαι και την φλογαν τουτων της διψης παυεσθαι. το δε τραυµα παντελως αφανιζεται. ουτως ουδε τους εν παθεσι κυλινδουµενους και υπ᾿ αυτων κεκρατηµενους και µη αισθανοµενους της κατασχεσεως τουτων εν κακοις ειναι πεισει . σοφος ων. Ταυτα γαρ οι νοσουντες ουκ ισασι. τον µεν φαινοµενον των ζητουµενων δεικνυει παροµοια. ως εφθην ειπων. αλλ᾿ υπισχνειται παντα τα της αιτησεως εκπληρωσαι αυτου· ο νοσων. και τους πεινωντας τα φθοροποια και επιβλαβη βρωµατα των ωφελιµων µαλλον επιθυµειν εκτοτε. Ακουετωσαν οι υγιαινοντες και τα αινιγµατωδως ηµιν ειρηµενα νοειτωσαν. ο εµπειρος ιατρος ουκ ευθεως επι τοις ζητουµενοις παρα του νοσουντος ανανευει. Υγειαν γαρ τουτην οιονται. αλλα µεν τη γευσει. το ποιειν της σαρκος τα θεληµατα και παντα πρασσειν τα της επιθυµιας και της εφεσεως· και ωσπερ ουδεις τους εξω φρενων οντας και παρακοπους εκφρονας ειναι ποιησει λογισασθαι ποτε εαυτους. αυτοι δε µαλλον τρυφαν ζητουσι τα φθοροποια βρωµατα και εις κορον εµφορεισθαι αυτων. ινα δεηται διαιτης και της των ηδεων αποχης. µαλλον δε ουδε οτι ασθενουσιν επιστανται. σπευδει τοις καταθυµιοις αυτου. ως επι καλοις. ο δε. τουτων ουδε µνηµονευειν ανεχεται του λοιπου. µονη τη προσψαυσει και θεωρια των ιατρικων φαρµακων υγιαινειν ποιει τους νοσουντας. και τη αφη παρα πασαν ελπιδα την ιατρειαν λαµβανει· και καταπαυεται µεν ευθυς του παθους ο ογκος.

και ταυτα τοις οφθαλµοις ουχ εωρακας. αλλα και περι των θεσει υιων του Θεου και. πως. Αλλα µη θελοντες των παθων απαλλαγηναι βυουσιν εκουσιως τα ωτα και τω Αποστολω προσεχειν ου βουλονται ουτω λεγοντι· “Εµοι κοσµος εσταυρωται καγω τω κοσµω. ο του κοσµου αιρων τας αµαρτιας και καθαιρων παντος παθους τας αυτω συναφθεισας ψυχας. ταχα αν και εζητησαν αναβλεψαι. ωστε και παντος παθους και πασης επιθυµιας κακης αµετοχος γενεσθαι. Ει δε απιστεις ετι και αναβαλλεσαι. ηγουν τας εµπαθεις αισθησεις του σωµατος. ακαθαρσιαν. Ζω δε ουκετι εγω. Ουκ εννοεις ακµην α µεν λαλουµεν ηµεις. πορνειαν. Ο ουν τω κοσµω αποθανων – τουτο γαρ εστιν ο σταυρος – και ζων µηκετι αυτος. Ου φριττεις και τω στοµατι σου την χειρα τιθεις και µην λαλειν παιδευεις τη γλωτταν σου περι ων ουπω την πειραν ειληφας. ουδε η ακοη σου το µεγεθος αυτων εχωρησεν. ως . ος αµαρτιαν ουκ εποιησεν. η ηδονης υποστησεται κινησιν. (238) ο νεκρωθεις τα µελη τα επι της γης. Τυφλοι γαρ οντες και µηδε αλλον τινα πιστευοντες βλεπειν. ουδε δολος ευρεθη εν τω στοµατι αυτου. η σαλευθησεται την καρδιαν το συνολον. και αναβλεψαντες ειδον ακριβως και εγνωρισαν τους εσταυρωµενους τω κοσµω. και οτι ουδε αναβλεψαι αυτους δυνατον ειναι πειθονται· ει γαρ επειθοντο. βλεπε προς τινα τας κατηγοριας εκφερεις και τινα λεγεις της αµαρτιας συµµετοχον. ειπε. καν οπωσουν παθους αισθησιν δεξηται. Ω του τολµηµατος! Τους τον Χριστον ζωντα και ενοικουντα εχοντας εν εαυτοις. ουτως διαγουσιν εστερηµενοι και του οραν. α δε συ βλασφηµεις. Ουκ οιδας οτι καταγελωσι σου ως αναισθητου. ουδε διανοια την γνωσιν κατελαβες των τοιουτων. λεγε και τα της χαριτος ελευθεροστοµων και θεολογειν ακωλυτως περι του φυσει Θεου· ου µην δε. και παλιν· “Νεκρωσατε ουν τα µελη υµων τα επι της γης. ζη δε εν εµοι Χριστος”. οπηνικα λεγειν επιχειρεις περι των τοιουτων. Ει µεν ουν ηξιωθης της ανωθεν χαριτος. Λοιπον κατα σε κοινωνος αµαρτιας καθεστηκεν ο Χριστος. προς ηδονην λεγεις κλεπτεσθαι την καρδιαν.ποτε τις η µεταβαλεσθαι ποιησει επι το βελτιον. παθος. επιθυµιαν κακην και την πλεονεξιαν”. οι εργω και λογω την πειραν εσχηκοτες αυτων. αλλα αντ᾿ αλλων φθεγγοµενος. ζη δε εν αυτω ο Χριστος.

Βλεπε. αυτος υπαρχων εστερηµενος του θειου φωτος. Ορα µη ευρεθης του συγκλητικου ενδυµατος και αξιωµατος γυµνος. εις το πυρ εµβληθης το αιωνιον. αλλα και περι των προβατων. η δουναι λογον τω Θεω. πριν αν τον καλον σε ποιµενα φιλον γνησιον κτησασθαι. χειρας αµα και ποδας. λογισµους τολµων αλλοτριους αναδεχεσθαι και διδασκειν ετερους. οπερ ουδεν αλλο ειναι νοησεις η την χαριν του Πνευµατος. µηδε αλλοιωθεντα κατεµαθες εαυτον ολον και πνευµα οιονει γενοµενον εν τη της σαρκος αποθεσει. ου µονον περι της σαυτου αναξιοτητος. ουτως εχων. οµοιων αυτου δια της χαριτος διηγου ακωλυτως τοις πασιν ως εισιν αγιοι δουλοι της δοξης αυτου. µη µετασχειν του χαρισµατος µηδε αισθανθηναι σαυτον νεκρον τω κοσµω γενοµενον. τι ουκ ασπαζη την καλην σιωπην και ζητεις εν µετανοια και δακρυσι ταυτα λαβειν και µαθειν. Ει δε οµολογεις. µηδε του κοσµου παντος εξω κατα τον Παυλον ειτε εν σωµατι ειτε χωρις εγενου του σωµατος. ει µη σεαυτον απαθη εγνωκας ειναι και τον απαθη Θεον κατεµαθες οικουντα εν σεαυτω.εφικτον ανθρωπω. ων εξ απειριας και εµπαθειας απωλεσας. Βλεπε µη προτερον ποιµαινειν (240) επιχειρησης. Ορα µη λαθης σεαυτον ξενοις βαθµοις και αλλοτριαις διακονιαις επιπηδων και ως καταφρονητης του θειου θεληµατος και τολµηρος και αχρειος οικετης εις το σκοτος αποπεµφθης το εξωτερον. πνευµατικα συγκρινοντα τοις πνευµατικοις. τοις εργοις των απαθων και ταις διακονιαις των αγιων του Θεου δουλων υπηρετειν και υπεισελθειν κατετολµησας. ο ετι εν σκοτει καθηµενος και µηδε τον οφθαλµον εκεινον κτησαµενος τον ορωντα το φως το αληθινον. µη αναδεξη το συνολον χρεη αλλοτρια . Ειπε γαρ µοι. Ου φριττεις αλλους οδηγειν προς το φως. ασθενης υπαρχων αυτος και µηδε των ιδιων τραυµατων λαβειν ισχυων την αισθησιν. Ουκ αισχυνη αλλους ιατρευειν. µηδε εις ουρανον εγνως εαυτον (239) ανελθοντα ως κρυβηναι µονον εκει και µη φαινεσθαι. αλλα κενως ουτως λαλειν εθελεις περι ων ουκ εσχες την αληθινην γνωσιν και αγιος τουτων χωρις καλεισθαι φιλεις και ως ηδη σεσωσµενος διακεισαι. εν τινι αλλω θαρρησας. επει ουδεν κερδησεις ετερον. Ου δεδοικας ποιµαινειν αδελφους. παρακαλω. γινωσκε. και δεθεις. καλον ποιων.

καταδεξη. αδελφε. ποση ευλαβεια οφειλεται παρ᾿ ηµων απονεµεσθαι τοις του Θεου αξιωµασιν. ως µη αυτοχειροτονητοι και προ του κληθηναι ανωθεν επιπηδαν τοις θειοις και εις χειρας Θεου ζωντος εµπιπτειν. η οσον εκεινοι προς τον επιγειον εχουσι· µηδε καταφρονων εση του πλουτου της χρηστοτητος και µακροθυµιας αυτου δια φιλοδοξιαν και φιλαρχιαν. ανθρωπε. οτι αυτος εστι (241) παντων εξουσιαστης και παντων κριτης φοβερος. αλλα νεκρον ιδης εαυτον γεγονοτα τω κοσµω. αποδιδους εκαστω κατα τας πραξεις και τας ενθυµησεις αυτου· αλλ᾿ ωσπερ ουτοι τω επιγειω. και του Θεου σεβασθητι το µακροθυµον και µη ελαττον εχων φανης των κοσµικων αρχοντων τον φοβον εις Θεον. και παλιν· “Καγω και ο Πατηρ µου ελευσοµεθα και µονην παρ᾿ αυτω ποιησοµεν”. Και ει επι των ανθρωπινων αξιωµατων τοιαυτη ταξις εστι και τοιουτος φοβος. τον επουρανιον βασιλεα. ινα τιµων και φοβουµενος αυτον δυνηθης τηρησαι τας αυτου εντολας και δια της των εντολων φυλακης εαυτον προετοιµασας οικος της τριφεγγους αιγλης αυτου αξιωθειης γενεσθαι κατα τας αψευδεις υποσχεσεις αυτου. ζωντα δε µονω . Φησι γαρ· “Ο αγαπων µε τας εντολας µου τηρησει. Ιδε γαρ οτι ουδεις των κατα κοσµον αρχοντων τουτω τολµα επιπηδησαι τω αξιωµατι.υποχρεως υπαρχων αυτος εν τινι· µη αφεσιν δου ναι τολµησης. εν τη ελευθερια του νοµου της σαρκος και του θανατου της αµαρτιας υπο της του Θεου χαριτος εις την των αλλων κρισιν δικαιος αποκατασταθης κριτης. Φριξον. ως υπο Θεου προχειρισθεις εν τουτω δια του Πνευµατος. Πνευµατος εµπλησθεις Αγιου. ως µη τω επιγειω βασιλει προσκρουσαι. ως νεκραν περιφερων την σαρκα και ανενεργητον παντη προς αµαρτιαν. Ορα µη κριναι τον ετερον. Τοιουτος δε γενοµενος ουκ εση ετι εαυτω ζων. πριν αν παρα του βασιλεως τω των κριτων εγκαταλεγη ταγµατι. ο µη τον αιροντα την αµαρτιαν του κοσµου εν τη καρδια κτησαµενος. καγω αγαπησω αυτον και εµφανισω αυτω εµαυτον”. ουτω και συ καν ωσαυτως τω επουρανιω βασιλει και Θεω την τιµην και τον φοβον απονεµε. πριν αν αυτος ακριβης γενη και των οικειων σφαλµατων εξεταστης και δικαιαν την ψηφον κατα σαυτου δια δακρυων απολυσης και πενθους· και τηνικαυτα.

ως ηδη το κατα φυσιν λαβων και µη παρα φυσιν ορων τα του Θεου πλασµατα· αλλα. ως υπ᾿ αυτου ενεργουµενος και κινουµενος· και εν τοιαυτη δοξη καταµαθων εαυτον. και τις ο την ασκητικην ζωην µετερχοµενος και η εργασια αυτου. εαν µη τας αρετας κτησωµεθα. αβλαβης και ακινητος διαµεινης απο της κατα φυσιν εδρας και στασεως και ως µελη Χριστου τιµια και Θεου ναους ιδης και προσεξεις αυτοις. εις την οµοουσιον και αδιαιρετον Τριαδα πιστευοντες και εις τον ενα ταυτης τον Κυριον ηµων Ιησουν Χριστον και Θεον. (243) Περι των δουλευοντων Θεω. ω πρεπει πασα δοξα. Και τις εστιν ο µετανοων και η εργασια αυτου. εν αυτω Χριστω τω Θεω ηµων. Και του λοιπου διαφοραν ουχ εξεις αρρενος και θηλειας. τινες τε ειεν και οποιοι και ποταποι. Θεον η κτησαµενος η αγωνιζοµενος κτησασθαι. και τις ο δουλευων Θεω και το εργον αυτου. εαν τας επιβλαβεις οψεις φυγης. εν ασφαλεια ο πας εσται σοι βιος και ου προσκοψεις προς λιθον αµαρτιας τον ποδα σου. βοησεις τηνικαυτα µετα του θειου Παυλου µεγαλοφωνως εν ευφροσυνη καρδιας και ειπης· “Ευχαριστω τω Θεω µου. δια δε της ενοικουσης εν ηµιν προγονικης αµαρτιας εξελκοµεθα και δελεαζοµεθα εις ατοπους επιθυµιας. Ουτω γαρ ποιων. εν αις αιτια µεν ουκ (242) εστιν ουδεµια κακου.τω Θεω. ουδε βλαβην υποµεινης εκειθεν. Επειδηπερ οσον απο του θειου βαπτισµατος χριστιανους ηµας εαυτους διχα των εργων και πιστους λογιζοµεθα. οτι ο νοµος του Πνευµατος της ζωης ηλευθερωσε µε απο του νοµου και του θανατου της αµαρτιας”. ΛΟΓΟΣ Ζ΄. και συνων και οµιλων ανδρασι και γυναιξι και αυτους ασπαζοµενος. και . τιµη και προσκυνησις συν τω Πατρι και τω Αγιω Πνευµατι νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων· αµην. Προ δε του ελασαι εις µετρον τοιουτον και την ζωοποιον νεκρωσιν του Ιησου και Θεου εν τοις µελεσι σου θεασασθαι. καλον ποιησεις. ουδεν ηµας απαλλαγη µονον των παθων ωφελησει. Και οτι.

συγχωρησιν των επταισµενων αιτουνται λαβειν. Μη προσεχοντες γαρ τω φωτι των θειων Γραφων. εκλαυσε πικρως. και ει τις κατ᾿ εκεινον τον ασωτον τον µετα πορνων και τελωνων καταδαπανησαντα τον κληρον τον πατρικον· ουτοι γαρ και οι τοιουτοι ουχι δουλευειν λεγονται τω Κυριω. πτοηθεις και αρνησαµενος τριτον. περι δε των αποταξαµενων τω κοσµω και τοις εν κοσµω απας ο λογος εσται ηµιν. υπερ ων κακως επραξαν µεταµελοµενοι. η πορνη. και γραφοντες προς ετερους τουτο αυτοι εαυτους ανωθεν γραφοντες ονοµαζοµεν . δια µετανοιας και εξοµολογησεως καταλλασονται αυτω. Οι εις το σταδιον αρτι της µετανοιας εξ ακουσιου γνωµης και αυτοθελως εισερχοµενοι και κατα το ενον εις την σωµατικην γυµνασιαν εαυτους εγγυµναζοντες. εισεται. και οι εν ταυτη χρονισαντες. οτε. Αλλα περι µεν των εν τω κοσµω διαγοντων και υπο ζυγον (244) οντων του βιου ουδεις λογος ηµιν. αλλα εχθροι και προσκεκρουκοτες υπαρχοντες. Οι µεν γαρ µετανοουντες. ου γινωσκουσιν οτι πολυ υπαρχει το εν µεσω διαφορον των τε µετανοουντων και αγωνιζοµενων εις την γυµνασιαν της αρετης και αυτων των τω δεσποτη δουλευοντων Χριστω. διαρρηδην του αγιου Παυλου βοωντος· “Ο αγαµος µεριµνα τα του Κυριου πως αρεσει τω Κυριω. ο δε γαµισας µεριµνα τα του κοσµου πως αρεσει τη γυναικι” και τω κοσµω.δουλους εαυτους εκ συνηθειας ουτω πως απλως επιγραφοµεθα του Θεου και καλουµεν. και τινα τα παρα των τοιουτων δια Κυριον γινοµενα εργα. η τινα ποτε εθεραπευσε και τινι εδουλευσεν. και τινα θεραπευει δια των εαυτου εγχειρησεων και τινι δουλευει. αλλ᾿ εξω τουτου αει των τοιουτων τινες πορευοµενοι και εν σκοτει των πονηρων διανοιων αυτων κατεχοµενοι. µη ειδοτες ισως αυτο τουτο. οιονται τω Κυριω δουλευειν και εξ εργων δικαιουσθαι ελπιζουσι. ινα µη εαυτω τις χαριζοµενος δοκη τω Κυριω δουλευειν και ουχ εαυτω. ως αν απο των εαυτου πραξεων εκαστος γνωσεται εαυτον. λεγω. ο Πετρος αυτος. οιος ην ο τελωνης. τον λογον υπο του Λογου κινουµαι γυµνασαι και ειπειν επειγοµαι περι των δουλευοντων Θεω τινες τε ειεν και οποιοι και ποταποι. τι εστι δουλεια Θεου και τις ο ακουειν αξιος και ειναι δουλος Θεου. εισαγωγικοι τε. Οι δε την ασκησιν .

παση δυναµει ψυχης τας αρετας αντ᾿ αυτων εν εαυτω θησαυριζων. εξαλειψη και τελεον εκ της εαυτου ψυχης ταυτα εξαφανιση. Ει γαρ µη ουτω γενηται παρ᾿ αυτου και ουτω τα των αγωνων εξει καλως εν αυτω. ουδε ο εκκλινας απο κακου. Και ο µεν αρτι µετανοων λυπειται. αει τα εαυτου κακα λογιζοµενος και ως µειζονων κολασεων αξιον εαυτον εχων. δεικνυσιν (246) οτι ο µη παντι τροπω και παση σπουδη τας εντολας αυτου τηρων και αει τας αρετας δια της των εντολων κτωµενος εργασιας και εις το προσω δι᾿ αυτων ανερχοµενος. Ο δε αγωνιζοµενος αρτι καλος ασκητης ουχι δια εκτισιν αµαρτηµατων. µη επερχοµενης δε. αλλ᾿ ο ελεων επαινειται. αλλα των µεν πονηρων µονων . σπουδαιως αυτην και θερµως δηλονοτι πεποιηκοτες υπερ των προηµαρτηµενων αυτοις· (245) ου µονον δε. νηστευει. κλαιει. σπουδαζει το κατα δυναµιν και αυτος ποιησαι αυτην. Τουτο δε λεγων. ινα τη ποικιλια των ασκητικων αρετων τε και πραξεων τα πολλα και ποικιλα παθη. αγρυπνει. αυτος εαυτον θλιβει· και πασαν πραξιν πραχθεισαν.µετερχοµενοι και αρτι προς την γυµνασιαν της αρετης εκθυµως εγγυµναζοµενοι τα παθη µετα την µετανοιαν νικησαι σπουδαζουσι. αλλα και τας αρετας αντι των παθων κτησασθαι ασφαλως αγωνιζονται. χαµευνει. ουδε ο τοις εχθροις του βασιλεως µη συντιθεµενος αλλ᾿ ο και υπερ αυτου κατ᾿ αυτων οπλιζοµενος τε και αντιµαχοµενος την αγαπην ενδεικνυται. ουδε ο το δοθεν ταλαντον σωον φυλαξας αλλ᾿ ο διπλασιασας εσωθη. αλλα δια τον προς τα παθη πολεµον. Και µαρτυρει τουτο αυτος ο δεσποτης Χριστος ουτω διαρρηδην βοων· “Ο µη ων µετ᾿ εµου κατ᾿ εµου εστι· και ο µη συναγων µετ᾿ εµου σκορπιζει”. δι᾿ ων την ισχυν καθ᾿ ηµων οι δαιµονες κεκτηνται. ταυτα παντα και ετερα τουτων πλειονα επιτηδευεται και ποιει· και πασαν θλιψιν επερχοµενην αυτω µετα χαρας αποδεχεται. ην ακουσει παρα των παλαι αγιων η και παρα των συνοντων πραττοµενην θεασεται. αλλ᾿ ο ποιησας το αγαθον µακαριζεται. αταραχως υποµενει παντα τα επερχοµενα. διακονει και πασας υποφερει τας θλιψεις. ινα δια της τοιαυτης αυτου υποµονης αφεθη αυτω τα εγκληµατα. ουδεν εσται οφελος αυτω εκ µονης της των παθων αλλοτριωσεως· ου γαρ ο µη πλεονεκτων.

εως ου ανδρες γενωµεθα τελειοι και καταντησωµεν εις µετρον ηλικιας του πληρωµατος του Χριστου. Πως στρατευθηναι Χριστω δυνησοµεθα. Ουδαµως. πως δουλευσαι τω Κυριω ισχυσοµεν. αλλα τον µη ποιουντα το αγαθον ως αµαρτανοντα εχει η θεια Γραφη και κατακρινεσθαι αυτον υπεµφαινει· “Τω γαρ ειδοτι καλον. αλλ᾿ εασαντα τουτους. και παλιν· “Επικαταρατος πας ανθρωπος ο ποιων τα εργα Κυριου αµελως”. φησι. ισως εκεινοις επιβουλον εαυτου και κλεπτην τον δουλον εκεινον ο δεσποτης λογιζεται.τω δοκειν απεχοµενος. Επι δε των πνευµατικων ουχ ουτως. Πως δε και πνευµατικως οπλισοµεθα και εις παραταξιν Θεου ζωντος καταριθµηθωµεν και τοις εχθροις φοβεροι φανησοµεθα. λαθρα διαφυγειν. . ουχι και ως ο σκορπιζων εστιν. Τουτο δε και επι των πολιτικων νοµων και των βιωτικων πραγµατων ευρησεις γινοµενον· τον γαρ βλεποντα δουλον διορυττοµενην παρα τινων την οικιαν του κυριου αυτου και συλουµενην την περιουσιαν αυτου και µητε συνεργησαντα τοις κλεπταις µητε παρεµποδισαντα αυτοις η κραυγασαντα. η και µηδολως ποιων. επι πλειον κατακριθησεται. Και εικοτως· ει γαρ µη τοιουτοι γενοιµεθα. αραντας παντα. τας δε αρετας αντ᾿ αυτων µη παση ισχυϊ κτησωµεθα επι τοσουτον. των δε γε αγαθων µη επι πολυ αντεχοµενος. Τι δαι.εαν πονηρων µεν εργων και πραξεων αποσχωµεθα. ποιειν και µη ποιουντι. Μη ουν οιεσθω τις νηστευων η αγρυπνων η πεινων η διψων η χαµευνια συζων η πενθων η κλαιων η υβρεις επερχοµενας αυτω και πειρασµους υποφερων. (247) Ουτως εσται παντως καµοι τω αθλιω πρωτον και ταπεινω. εις κατακρισιν. αλλ᾿ οιονει του συλλεγειν τας αρετας δια της των εντολων αµελειας παυσαµενος. ποσω µαλλον ο µερικως ποιων εξ ων ποιειν δυναται. Ουχι και υµεις παντες τα αυτα κατα του πονηρου κατεψηφισασθε. Ει δε ο αµελως ποιων τας εντολας του Θεου κεκατηραται. αµαρτια αυτω εστιν”. τω χαυνω και αµελει. αλλα αργος καθεζοµενος. Επι µεν γαρ των αισθητων τουτο αδυνατον· ο γαρ µη συναγων εκει.οκνω γαρ ειπειν και πασιν υµιν . ουδε α δοκει εχειν φυλαξαι δυναται· δια γαρ της αργιας και ταυτα απολλυσι· και δηλοι τουτο το “ο µη συναγων σκορπιζει”. Οπερ εµοι παντως αρκεσει πρωτον. καθως ο Παυλος εντελλεται γενεσθαι παντας ηµας. οτι τω Θεω .

αλλ᾿ εαυτους ωφελουσι και εαυτοις µονοις χαριζονται· και. ιερεις. Και πως τουτο εστι. οιον αν και εστιν. πιστοι τε και απιστοι. Τους αναπεπτωκοτας και τρυφωντας και οικαδε σπαταλωντας. δια παντων των θειων Γραφων ο βουλοµενος διδαχθησεται. η εκεινους. ουδεν ονισησι τον ποιουντα. ει δοκει. η τους εν πολεµοις ανδραγαθουντας (248) και πληττοµενους. παρα των υπηκοων τον συµφωνηθεντα λαµβανουσι µισθον και ως ξενοι τινες και αλλοτριοι αναστρεφουσιν οικαδε. τους αει εργαζοµενους και µολις εαυτοις και τοις συνουσι την σωµατικην δυναµενους πορισασθαι χρειαν. αρχιερεις. ως υπ᾿ αυτου και κτισθεντες και παραχθεντες.δουλευει η ετερω τινι δια των τοιουτων χαριζεται τι. εσθ᾿ οτε και πληττοντας και των εχθρων αναιρουντας πολλους και τους αιχµαλωτισθεντας συνδουλους αυτων αναρρυοµενους και τους εχθρους καταισχυνοντας. Το γαρ µη γινοµενον µετα ταπεινοφροσυνης και γνωσεως πνευµατικης. µητε γνωσιν εχοντες φιλιας της οιασουν προς αυτον· οι δε και φιλοι του βασιλεως εισι και δι᾿ αυτων ο υφ᾿ ενι εκαστω αυτων υπαρχων λαος. ει τι εργον εργασονται τω βασιλει. η τους κατειλεγµενους εν τοις στρατευµασι. Αλλ᾿ εαυτον µονον ωφελει. οι παντες εσµεν. ∆ουλοι γαρ αυτου. δουλοι και ελευθεροι. Τους διαγοντας εν τοις εαυτων προαστειοις. η τους συνακολουθουντας αυτω πανταχου. ουδε εαυτον. Χαλκευς γαρ και χρυσοχοος και τεκτων. και ταυτα. Τους αναστρεφοµενους εν τοις εαυτων οικοις. µητε τον βασιλεα ιδοντες. τους χιλιαρχους και τους λοιπους αρχοντας και αυτους τους υπ᾿ αυτων αρχοµενους λαους. ουτε οι εν τη ασκησει χρονισαντες τω κυριω δουλευουσιν. πλουσιοι και πενητες. Ηµεις γαρ τουτο δειξαι µονον κατεπειγοµεθα. η τους στρατηγους. Τινας λεγοµεν ειναι τους τω επιγειω δουλευοντας βασιλει. εαν εν ταπεινωσει και γνωσει πνευµατικη υποµενη αυτα και µετερχηται· ει δε µη. Ουτως ουν και επι του επουρανιου νοει µοι βασιλεως και επι των δουλευοντων αυτω. απο παραδειγµατων πιστοτερον τον λογον και βεβαιοτερον εργασωµεθα. οτι ουτε οι εν τη µετανοια. βασιλεις τε και οµου και αρχοντες· . Ου προδηλον τουτους ειναι µαλλον τους τω επιγειω δουλευοντας βασιλει. Τους χρυσοχοους και χαλκοτυπους και λινοξοους.

α Παυλος ο αγιος απηριθµησατο. ει δοκει. Τεως δε. εν η αιχµαλωτοι. σκοπησωµεν. µαλλον δε τον κοσµον ως εµποδιον ηµιν προς αρετην οντα. οι δε αµελως µεν και ραθυµως οµως δε δουλευειν αυτω προαιρουµενοι πονηροι καλουνται και οκνηροι. στρατευθηναι δε αυτω δια τουτο ου λεγοµεν. και προς την χωραν του ηµετερου δεσποτου και βασιλεως Χριστου µετεβηµεν. το µοναχικον ενδυσαµενοι ενδυµα.αλλ᾿ οι µεν ευγνωµονως και εν παση ισχυϊ τας εντολας αυτου τηρουντες και δια τουτων την εις αυτον πιστιν βεβαιαν επιδεικνυµενοι αγαθοι καλουνται και πιστοι λεγονται. Οταν ουν ενδυσωµεθα τα οπλα του φωτος. οι δε και εναντια των εκεινου προσταγµατων ποιουντες η λεγοντες εχθροι εισι και πολεµιοι. αλλ᾿ υπο την αυτου τεως γεγονεναι λεγοµεν βασιλειαν. τοτε και στρατευθηναι λεγοµεν και προς παραταξιν ηµας εαυτους ευτρεπιζοµεν. Ηµεις ουν του Κυριου ακουσαντες λεγοντος· “Οστις θελει οπισω µου ελθειν. αλλα προς τας αρχας. ου µεντοιγε δια του ενδυµατος αυτω στρατευθεντες η δουλευοντες. και την µαχαιραν του Πνευµατος ηκονηµενην λαβωµεν εν χερσι. παντα τω δοκειν αφεντες. τι εργαζοµεθα. προς τα πνευµατικα της πονηριας εν τοις επουρανιοις”. Παντως ινα των . διηγοµεν. ασπιδα και περικεφαλαιαν και τα λοιπα. απαρνησασθω εαυτον και αρατω τον (249) τον σταυρον αυτου και ακολουθειτω µοι” και του Αποστολου διδασκοντος· “Τεκνια. τω Σωτηρι ηµων και Θεω ηκολουθησαµεν. εκουσιως αποφυγοντες. προς τον µονηρη βιον µετηλθοµεν. µη αγαπατε τον κοσµον µηδε τα εν τω κοσµω· η γαρ αγαπη του κοσµου εχθρα εις Θεον εστι” και οτι· “Ο αγαπων τον κοσµον εχθρος του Θεου καθεστηκεν”. οιονει την πολεµιαν καταλιποντες γην. ενδυσαµενοι µονον το σχηµα του υπ᾿ αυτου τελουντος λαου. οι περιβαλοµενοι το µοναχικον ενδυµα και εισελθοντες εις το σταδιον της µετανοιας και της ασκησεως. ∆ια τι. διοτι τα οπλα ηµων ουκ εισι σωµατικα αλλα πνευµατικα· “Ου γαρ εστιν ηµιν η παλη προς αιµα και σαρκα. ει και ασθενεις εισι και ουδεν ολως ισχυοντες κατ᾿ αυτου. προς τας εξουσιας. Κλαιοµεν. ως ουδε οι την ισην τοις στρατιωταις φορουντες στολην στρατιωται του βασιλεως τυγχανουσιν.

Ταυτα δε ποιουντες. καν ραπισµατα. Και ακουσον τουτο λεγοντος του Κυριου· “Εαν µη αφητε τοις ανθρωποις τα παραπτωµατα αυτων απο των καρδιων υµων. και συνελασαν εις κρηµνον. Ιδου ουν. Νηστευοµεν. καν εκπτυσµατα. αλλ᾿ εκκαθαρθωµεν και των εξ αυτων µολυσµων. εν σπηλαιοις κατοικουµεν και εν στυλοις υψουµεθα. καν λοιδοριας. Παντως ινα τας της σαρκος κινησεις συστειλωµεν και την καρδιαν µαλακωτεραν ποιησωµεν. Ευχοµεθα σωµατικως. ∆ια τι. εαυτο και τον επιβατην νουν κατακρηµνιση εις βοθρον απωλειας και πυρος αιωνιου. καν κολαφισµατα. τι αρα τοις ορωσιν αυτοις χαριζοµεθα. καν εµπαιγµους. καν οτιουν πανθανωµεν. Παντως ινα της χαρας του πενθους επαπολαυωµεν. Ευτελη φορουµεν και τρυχινα. (250) ου µονον δε. Αγρυπνουµεν και ψαλλοµεν. Ως αν µη υπο του εχθρου αιχµαλωτιζωµεθα νοερως και ωστε εις το τα χρηστα εννοειν και κατα διανοιαν πνευµατικως αει και αδιαλειπτως προσευχεσθαι φθασωµεν. ωσπερ τινα πωλον αδαµαστον. ∆ια τι. χαλινου διχα του αυτον αγχοντος. χαµαικοιτουµεν τε και σιδηροις το σωµα σφιγγοµεν οι πολλοι.ανευ γαρ της εκεινου βοηθειας εκφευξασθαι ου . Ει ουν δωη ο Θεος . Ει δε µη τοις ορωσι. ουδε ο πατηρ υµων ο ουρανιος αφησει υµιν τα παραπτωµατα υµων”. Και εν τουτω παλιν ηµας αυτους και ουχ ετερον ευεργετουµεν. Σπευδοντες παντως διεκφυγειν τον ως λεοντα περιπατουντα και φρικτα ωρυοµενον καθ᾿ ηµων και ζητουντα τινα καταπιη. Καθεζοµεθα εν κελλιω. Παντως ουδεν. εαυτους ηµας βλαπτοµεν. ει µεν ευχαριστως υποφεροµεν και τους ταυτα ηµιν επιφεροντας απο ψυχης συµπαθουµεν.αµαρτηµατων ηµων την αφεσιν λαβωµεν. πολλω µαλλον τω και σοφιαν και δυναµιν χαρισαµενω εις το εαυτους ηµας διασωσασθαι. Αλλα λοιδοριας και θλιψεις επερχοµενας µετ᾿ ευχαριστιας αµνησικακως υποφεροµεν. Ινα παντως το σφριγων τουτο σωµα καταγξωµεν και φορτισωµεν και µη εασωµεν αυτο. ηµιν αυτοις χαριζοµεθα. Πενθουµεν. ασυγχωρητα ηµων διατηρεισθαι ποιουντες τα αµαρτηµατα. φευγοµεν εις τα ορη. Ινα µη πονηρα διαλογιζωµεθα και προς µετεωρισµους εκτρεπωµεθα. των εις Θεον αµαρτηθεντων ηµιν λαµβανοντες αφεσιν· ει δε µνησικακουµεν και ανταποδιδοναι (251) αυτοις πολυτροπως πειρωµεθα.

Ουτω τοιγαρουν και ηµεις απαντες.. ειπατε µοι. και απλως παντες υπαρχοµεν πενητες και γυµνοι. οι δε εκ προαιρεσεως πονηρας. ως ειρηται. αλλα και τραυµατιαι. ινα ελθων ιασηται ηµων τας τετραυµαστισµενας καρδιας και δω την υγιειαν ταις ψυχαις ηµων. ποικιλαις κατεχοµενοι νοσοις και ως εν διαφοροις ξενωσι και γηρωκοµειοις εν αυτοις τοις κελλιοις και µοναστηριοις ηµων ελεεινως ανακεκλιµενοι οντες η περιπατουντες ποσως. αλλοι εξ οιησεως και του δοκειν µηδεν πλεον χρηζειν εις σωτηριαν ψυχης. επειδηπερ εισι και ως φρενηρεις τινες. φτωχοι και επιδεεις υπαρχοντες εκ προγεγονοτων ανοµιων. Εµοι ου δοκει τουτο ευλογον. Ουδαµως. επειδη. κειµεναι υπο την κλινην της αµαρτιας και του θανατου.δυνησοµεθα τους εκεινου οδοντας και τα ποικιλα δεσµα. οι δε εκ συνηθειας κακης. µη βρωµα τω δεινω τουτω θηριω γενοµενοι. οι δε εξ οκνηριας και αργιας των εντολων του Θεου. οιµαι δε. φευγων δε αυτος ισχυρως. δουλευειν τοις ελεηµοσυνην διδουσι και διακονουσιν αυτοις λογισθησονται. οφειλει την ευχαριστιαν αυτω αποδιδοναι διηνεκως. οι δε εκ προληψεως ηδονων. τον εισδεξαµενον αυτον εν τη εαυτου οικια και σταντα προ των θυρων και του διωκοντος αυτον εχθρου λυτρωσαµενον δουλευσαι τουτου γε ενεκα ειποι αν. βοωµεν και θρηνουµεν και κλαιοµεν και αυτον προσκαλουµεθα τον ιατρον ψυχων τε και σωµατων .οσοι δηλαδη της αλγηδονος των τραυµατων η των παθων ελαβοµεν αισθησιν. τω ηµας ελεουντι Θεω ουτω διακειµενους ηµας δουλευειν ουδεποτε αν ειποιµεν. οι προσαιτουντες πενητες. και ουχι µαλλον παρα των ελεηµονων οι πτωχοι δωρεαν φανωσι διακονεισθαι και εκδουλευεσθαι. µηδε οτι τιποτε ασθενουσιν ειδοτες η οτι κατεχονται υπο τινος παθους . οι δε αξ αγνοιας (252) και απιστιας των θειων Γραφων. οπου αν και απελθωµεν – και διασωθωµεν. ουδε υµιν. Πως δε. . οι µεν εκ προγεγονοτων αµαρτηµατων. αλλ᾿ ως υπ᾿ αυτου µαλλον ευεργετηθεις και ρυσθεις του εχθρου αυτου. η δια ασθενειαν σωµατος η δια αργιαν και οκνηριαν εργαζεσθαι µη βουλοµενοι. πως δουλευειν τω Κυριω δια των τοιουτων πραξεων ειποµεν. Πως γαρ ο καταδιωκοµενος µεν υπο τινος. Ου µονον δε.

ητις ουκ απο φαρµακων και βοτανων ειωθεν γινεσθαι. µη εξ αγνοιας καταγελασης του ρηµατος µηδε σωµατικην υγιειαν υπολαµβανειν λεγειν ηµας.επειδη απαντες ηµαρτοµεν. “ουδε εξ εργων τινων. αλλ᾿ ετι νοσουντες τουτο ποιησαι επιχειρησοµεν. Ει δε ουχ ουτως πρωτον εξοµεν. ως ειπον. πως τολµησοµεν ειπειν η εννοησαι οτι τω Κυριω δουλευοµεν. τοτε αλλοις και αυτοι διακονουντες εν οινω και ελαιω και τοις λοιποις εµπλαστροις τε και φαρµακοις τουτους ιατρευοντες. µη οντος του δυναµενου κρεας και νευρα εις αυτα εξυφαναι. ουτω διακειµενους ως λελεκται. αυτω δουλευειν τω Κυριω λογισθησοµεθα τω ουτως ειποντι· “Εφ᾿ οσον εποιησατε ενι τουτων των αδελφων µου των ελαχιστων. ει ολως εν οιοις εσµεν αισθανοµεθα. αλλα µαλλον ελεηθηναι ιαθηναι και εις την προτεραν υγιειαν επανελθειν δι᾿ αυτου. ατινα µοι και λαβοις εις εργα και κτησιν της αρετης. δεοµενοι ιαθηναι απο των νοσων ηµων. Ουδαµως· αλλα τι. ∆ιπλοΐδα δε φωτεινην ειποντας ηµας την υγιειαν της ψυχης ακουσας. (253) ως εφθην ειπων. ως ουδε ο υπο των ληστων συντριβεις το σωµα και ηµιθανης κειµενος τω επι του ιδιου κτηνους αυτον αραντι και εις το πανδοχειον απαγαγοντι και οινον επιθεντι αυτω και ελαιον δουλευσαι λεγεται. αλλ᾿ ασωµατον τινα και θειαν νοεραν. Οτε δε τουτο γενηται και την νοσον ως ιµατιον πεπαλαιωµενον και διερρωγος και ρερυπωµενον κατ᾿ ολιγον αποδυσοµεθα ανωθεν. εµοι εποιησατε”. δουλευειν ολως ειπειν τολµησοµεν. Παρακαλουµεν. ηγουν απο κορυφης εως ακρων ποδων. αλλα και τουτο ποιησας και . ιατρευσον σεαυτον”. αποκριθεις ο ∆εσποτης ερει ηµιν· “Ιατρε. Τοιγαρουν παρειµενοι και λελωβησµενοι και ηµεις οντες και τραυµατιαι και αµελουντες των προς ιατρειαν ηµων και παντι τροπω µη ποιειν. Καθαπερ γαρ τις οστουν συντιθεις νεκρον προς οστουν και αρµονιαν προς αρµονιαν. και την υγιειαν ως διπλοΐδα φωτεινην ολω τω σωµατι ενδυσοµεθα. σπουδαζοντες. ινα µη τις καυχησηται”. ουδεν ωφελει. και εφ᾿ ηµας σπλαγχνιζοµενω και τας ψυχας ηµων ιατρευοντι και τα προς σωτηριαν ηµας διδασκοντι και παρεχοµενω κατα µικρον ηµιν την υγιειαν των τραυµατων και νοσηµατων ηµων. και δεοµεθα του ελεους αυτου και της χαριτος. Ουµενουν. κατα τον θειον Αποστολον. Τω ουν ηµας ελεουντι.

. φησιν. προ του ενωθηναι αυτω και ζησαι. ειµι η αληθεια και η αναστασις και η ζωη”. τα δε νεκρα εκεινα οστα κρεας επενδυσας και δερµα και εις σωµα αποτελεσας αυτα. ανευ του Αγιου Πνευµατος νεκρα εστι και ζησαι την αιωνιαν ζωην ολως ου δυναται· ει γαρ κεντρον του θανατου η αµαρτια εστιν. καν αµαρτηση καν µη. καν ασθενη καν µη. ουδεν εσται παλιν οφελος. φησι. εκεινος δε µονος η αιωνιος εστι ζωη. εστερηµενον υπαρχον του ζωοποιουντος και κινουντος αυτο πνευµατος. ηµαρτον και υστερουνται της δοξης του Θεου . Ειπε τοινυν πως επαληθως ζησειας. νηστειαν λεγω και αγρυπνιαν. ο αµαρτησας παντως πληγεις υπ᾿ αυτου απεθανεν· ει δε ουδεις αναµαρτητος – παντες γαρ. µη οντος του Αγιου Πνευµατος εν αυτω. και συναρµολογουµενας αλληλαις και ετεραν τη ετερα συνακολουθουσας και συντιθεµενας και οιονει πως ακεραιον αποτελουσας το της ψυχης σωµα. (254) ακτηµοσυνην και αλουσιαν και τα τουτοις ακολουθα. φησιν. Ει ουν ηµεις νεκροι. τουτεστιν ερηµον ψυχης ον. παντες δηλονοτι οι αµαρτησαντες απεθανοµεν και εσµεν νεκροι. µη ενωθεις τη αληθινη ζωη. των αδυνατων εστιν. Μονον γαρ εκεινο ελθον εν ηµιν και εγκατοικησαν. “Εγω γαρ. εαν αψυχον κειται και απνουν. (255) µη λεγωµεν οτι τω Κυριω δουλευοµεν. ουτω νενεκρωµενας τας εναρετους πραξεις συνδει νευροις ισχυος πνευµατικης και συνενοι τη αγαπη τη προς Θεον. χαµευνιαν και ξηροκοιτιαν. τουτεστι τω Αγιω Πνευµατι. Ωσπερ γαρ το σωµα ηµων. ουτω και η ψυχη. ως οστα νεκρα. η καν ολως ζην. Τι ουν το οφελος. Νεκροι γαρ πως τινι ποτε εκδουλευσουσιν. διχα ψυχης κινεισθαι τουτο. Οι δουλοι και µαθηται του Χριστου φως εισι και αληθεια και ζωη· “Ο δεχοµενος γαρ υµας.τας µεν αρµονιας συνδησας τοις νευροις. και τηνικαυτα καινους ηµας απο παλαιων και ζωντας εκ νεκρων αποδεικνυσιν· αλλως δε ουκ ενι ζησαι ψυχην. δι᾿ ου πας πιστος αναγενναται και αναζωουται εν Χριστω. ως αψυχα µελη απ᾿ αλληλων διεσπασµενα. Ει µη εκεινον . εµε δεχεται· και ο εµε δεχοµενος δεχεται τον αποστειλαντα µε”. ουτω και επι της νεκρωµενης µοι νοει ψυχης και επι τα ενδοθεν των ταυτης µελων µεταγαγε σου τον νουν και ιδε πασας συναγοµενας τας πραξεις. Νοει ουν µοι νεκρον νοερως σεαυτον.

ο παλαι τη Σαµαρειτιδι ειπε τον πιοντα µη διψησαι ποτε. ουτως ουδε η νοσος της ψυχης φυγαδευεται. αρτος. µη ολως νυσταγµον τοις βλεφαροις σου· µη προς τι . αλλα κλινη γενεσθω σοι απαν εδαφος· µη δως υπνον εις κορον σοις οφθαλµοις. Ωσπερ γαρ το σκοτος ου φευγει. Ει ουν τουτο γεγονος εγνως και εν σοι. µη νοµισωµεν οτι των νοσηµατων ηµων η των ενοχλουντων παθων ολως ηλευθερωθηµεν. ουπω εξ εκεινου του υδατος επιες· αψευδης γαρ εστιν ο τουτο ειπων. δυσωπησον. Ω του θαυµατος! Ουτω τοιγαρουν γινεται παντα ηµιν ο υπερανω παντων ων. Ερχοµενος δε αυτος. Ουκ οιδας οτι αει συνειµι οις (256) απαξ εµαυτο επιδωσω πιειν µε και πηγη γινοµαι αθανατος εν αυτοις. καλειται ιµατιον. λεγεται φως.”. υπερ φως απαν ων· και ζωοποιων ηµας. επει πασαν νοσον και πασαν ασθενειαν ψυχικην απελαυνει. σκεπη και υδωρ. λεγεται ζωη. Εκεινο δε οιονει ελαλει δια των παλµων εν εµοι και ελεγειν· “Ουχ ορας µε οτι ενταυθα ειµι µετα σου. θρηνησον. και ουτως ενδιδυσκεσθαι τουτον λεγοµεν τον αναφη παντη και αληπτον· ενουµενος δε αµικτως ηµων τη ψυχη και ολην ποιων ταυτην ως φως. τιλλε σου τας τριχας της κεφαλης· µη αναπεσης επι κλινης. τυψον σεαυτου τας οψεις. ω αδελφε. ενδοθεν ηλετο της καρδιας µου και επηδα ωσπερ ρειθρον φωτοειδες και ευθυς εωρων αυτο. προσπεσον.γνωστως ως διπλοΐδα περιβαλωµεθα. υπερ ζωην απασαν ων· περιλαµπων δε ηµας ολους και τη δοξη της αυτου θεοτητος περικυκλων και επιθαλπων. την υγιειαν ηµιν χαριζοµενος της ψυχης· φωτιζων δε ηµας. Και ποθεν µοι δοθηναι σοι η αλλοθεν ποθεν παραγενεσθαι µε επιζητεις. µακαριος ει. ενοικειν λεγεται εν ηµιν και απεριγραπτως περιγραφεσθαι. ει µη το φως παραγενηται. ουπω δε σοι τουτο το ποµα πιειν εχαρισατο. καλειται υγιεια. Ει δε τον Χριστον µεν τεθεασαι. οτι αφ᾿ ου εκ τουτου του υδατος εις κορον πιειν ο φιλανθρωπος ∆εσποτης µοι εχαρισατο. Ει ουν ετι διψας. ωσπερ ποτε ο Αδαµ. αυτο εκεινο. οπερ δηλονοτι επιον υδωρ. κλαυσον. ει µη ο τας ασθενειας ηµων αιρων ελευσεται και ηµιν ενωθη. ει συνεβη επιλαθεσθαι µε και ως µη πιοντα ζητειν παλιν δοθηναι µοι παρ᾿ εκεινου πιειν. Εγω γαρ τινος ηκουσα λεγοντος.

τον ποιητην των απαντων ορων σου προ οφθαλµων. υβριζοµενον και µη ανθυβριζοντα. εως ου σπλαγχνισθεις επιδωσει σοι το φοβερον εκεινο και αρρητον και ακατονοµαστον ποµα πιειν. ει και προφασει των πτωχων αναµαρτητως δοκει και λαµβανεσθαι (257) και διδοσθαι παρα σου. επιστρεψαι καν ολως τον οφθαλµον και απιδειν προς ταυτα θελησης. ∆εικνυε αυτω. ποθεν το θεληµα αυτου το αγιον και ευαρεστον και τελειον διδαχθηση. την αποκεκρυµµενην”. µηδε προς τους αδιαφορως και καταφρονητικως βιουντας αποβλεψης.. ινα µη εις οιησιν εµπεσης η και κατακρινης αυτους· αλλα γαρ µηδε συγκαθεσθης προς συντυχιας ακαιρους ποτε µετ᾿ αυτων· µη παριελθης τους ονοµαστους ζητων µοναχους. Μη θεασαµενος δε µηδε φωνης αυτου ακουσαι αξιωθεις. µη τιµην. αυτω µονω λεγε τα κατα σε· ει δ᾿ ουν. εις εκεινον αποβλεπε αει και δια παντος εκεινον µονον της σης κατηφειας και θλιψεως εχε θεωρητην. Τι οτι και δουλευειν νοµιζεις αυτω. την αγαν ακτηµοσυνην. µη δοξαν ζητουντα.των επι γης η των εν ουρανω επιστρεψης σου το οµµα – τι γαρ σοι και προς αλλο τι. ου του αιωνος τουτου την καταργουµενην. Ει δε εκ των αγιων ειπης µαθησεσθαι τουτο . Ει δε ουδε αυτον τον Χριστον ολως ιδειν κατηξιωσαι. αλλ᾿ ει µεν πνευµατικω πατρι Θεου χαριτι ενετυχες. Μηδε. ον ουδεπω τεθεασαι. αλλα τον Χριστον ορων. τον αφιλαργυρον τροπον. και απλως παντα ποιουντα και παντα διαπραττοµενον και µηδολως ενδιδουντα µητε εις τα οπισω στρεφοµενον. µηδε ερευνα τους βιους αυτων. φησιν. τοτε γνωσεις απερ λαλουµεν και απερ σοι υφηγουµεθα. ει ρεει ποθεν απας ο πλουτος του κοσµου η και πληθος χρυσιου ερριπται προ των ποδων σου – γινεται γαρ και τουτο εκ της του Πονηρου µηχανης και των εκεινου συνεργων και υπασπιστων .µη εµπλησης την γαστερα σου των εδωδιµων ποτε· µη γλυκανης σου τον λαρυγγα ενηδονω βρωσει η ποσει εις πλησµονην· µη περιεργαση τα γινοµενα πραγµατα. “Λαλουµεν γαρ σοφιαν. τι οτι και δοκεις ζην. . Και οταν τουτου αξιωθης. Εκεινος βλεπετω σε τυπτοµενον και µη αντιτυπτοντα. µαλλον δε εκεινος ορατω σου την αλουσιαν. αλλα λαλουµεν Θεου σοφιαν εν µυστηριω. µη αναπαυσιν. λοιδορουµενον και τους λοιδορουντας σε ευλογουντα.

απαραλειπτως γενησεται σοι τα παντα· ει δε µη παντα τεως ευρισκη εν τη εξοδω σου τον Χριστον εκζητων. οι δε και λαµβανουσι µεσιτας τους εαυτων αρχοντας προβαλλοµενοι. ουκ εγκαταλειψει σε. το αληθινον φως. ευαρεστησω σοι τω µονω Θεω και καταξιωθω σου καγω της βασιλειας. ο κατελθων δια τουτο επι της γης. νεκρος ολος ων και εν σκοτει κειµενος. Τι ουν. οι δε φιλοι του βασιλεως εισι και δια τουτων αυτων και ο υφ᾿ ενι εκαστω τουτων πελων λαος· οι. Ακουε νουνεχως και µη θελε δικαιουν σεαυτον· αλλα ταπεινωθητι ενωπιον του Θεου και ειπε· “Κυριε. ως ιδειν ανθρωπω δυνατον.Γραφων. τεως των του Θεου δουλων και ουχι το σον θεληµα εκ πληροις – Θεου δε θεληµα το θεληµα των εκεινου δουλων εστιν . Ει νεκροι εσµεν. ερωτω πως αυτο. εν σκοτει διαγοµεν. Μνησθητι ων ειπον. τεως εν εργασια και ουκ αργια. τεως εν ταπεινωσει και ουκ εν οιησει. το φως το αληθινον. Εαν ουν ουτως επιµεινης εξ ολης ψυχης και δυναµεως κρουων. καταξιωσης.. τεως τοις αυτου φιλοις και αρχουσιν υποτασσοµενος εις και δουλευων ευρισκη δια τουτων εκεινω. ινα τους κειµενους και τεθανατωµενους υπο της αµαρτιας εξαναστησης και σε κατιδειν αυτους. Ουδαµως. παρακαλων τε και δεοµενος αυτου. φησιν. ελθοντα επι της γης θεασοµεθα. ινα και ζησαι αξιωθης και ιδειν τον Θεον. ο µη θελων τον θανατον του αµαρτωλου ως το επιστρεψαι και ζην αυτον. πως ζησαι ισχυσοµεν η πως τον Χριστον. ο αµαρτωλος”. ως σοι δουλευσας αυτω και παση δυναµει µοι υποταγεις και το σον εν τω εκεινου θεληµατι ποιησας θεληµα. (258) ινα. καθωσπερ εφθην ειπων. οτι οι στρατηγοι και οι αρχοντες παντες οι µεν δουλοι. οσα δει σε ποιησαι διδαξει σε και δια της αυτου χαριτος και της ευχης του δουλου αυτου ισχυν σοι χαρισεται του εκπληρωσαι αυτα. ει και µη τον βασιλεα καθορωσι και συντυγχανουσιν. αλλα η δι᾿ εαυτου η δι᾿ ενος των δουλων αυτου. ακουσαι δυνηθης η εκπληρωσαι. Εισι δε οι και δια της οικειας ανδρειας και αρετης ακουστοι . Χωρις γαρ εκεινου ου δυνηση ποιησαι ουδεν· αλλ᾿ εκεινος. πεµψον µοι ανθρωπον γινωσκοντα σε. αλλα τω στρατηγω αυτων η τω αρχοντι ως εκεινω αυτω τω βασιλει καλως εκδουλευοντες δωρεας τε και αξιωµατα λαβειν δι᾿ αυτων απο του βασιλεως ελπιζουσιν.

εν τω κελλιω. αλλα υπο στρατιωταις ανωνυµοις γενεσθαι. ∆ια ποιων των εργων. Οσοις γαρ αν υπηρετειν δυναται τις και µη προαιρειται τουτο ποιειν. και ου διακονησατε µοι”. Πως ουν η ποιω προσωπω αυτον θεασωµεθα. ως αχρηστος τιµωρειται και κατακρινεται. Τουτο δε αυτο αρα ποιησαι και αυτος καταδεξη τον σον δουλον η υπηρετην. Ειπε. συ δουλευειν λεγεις Θεω. Πως ουν ηµεις. Ο γαρ δουλος ουχι εν τω εαυτον διατρεφειν και ενδιδυσκειν επαινειται. και τηνικαυτα καταξιουνται και αυτω εκεινω τω βασιλει την κατα προσωπον υπηρεσιαν αποπληρουν και αυτω προσοµιλειν και της εκεινου ακουειν φωνης. τουτεστιν υποτακτικος ευτελης µετα ευτελων καταταγηναι προτεθυµησαι. (259) Ει δε συ µεν. τοσουτοις αδικει και υπευθυνον εαυτον του κριµατος αποκαθιστα και της ∆εσποτικης αποφασεως της ουτω λεγουσης· “Απελθετε απ᾿ εµου οι κατηραµενοι εις το πυρ το αιωνιον το ητοιµασµενον τω (260) διαβολω και τοις αγγελοις αυτου. ει µη παρ᾿ ετερων διακονουµεθα. ειποις. και αρχουσι πνευµατικοις εκδουλευσαι ου βουλει. ουδε ουτως τω Θεω δουλευειν σε λεγειν εχρην. ως προειρηται. ζητησαι και κρουσαι ουκ ανεχη. µηδενα µηδεν µηδε σεαυτον αδικων. αλλ᾿ εαν µη και το κοινως λεγοµενον πακτον εκ του εργου αυτου καθ᾿ εκαστην προς τον εαυτου παρεχη κυριον. σεαυτω προσεχων και µηδενα µηδαµως αδικων. Αλλα καθη. ως ελευθεροι ζωντες και τη ανεσει και αµελεια και ραθυµια εαυτους εκδιδουντες και µη µονον µηδεν εργαζοµενοι µητε διακονουντες και καθ᾿ ωραν γογγυζοντες. Πως ουν. Ει γαρ σεαυτω διακονεις εις παντα και εκ των εργων των χειρων σου τα προς χρειαν ειχες πασαν του σωµατος. καθηµενον εν τω κελλιω και παρ᾿ ετερων υπηρετουµενος. Επεινασα γαρ” και τα εξης απαριθµησαµενος “εν ασθενεια ηµην. ειπε. τι εµε µεµφη λεγοντα σε νεκρον η τυφλον η ασθενη και παρειµενον και της δουλειας αποκεχωρισµενον του βασιλεως Χριστου. τω Θεω δουλευειν και µηδενα αδικειν λεγοµεν. .γινονται και παρα του βασιλεως προσλαµβανονται και τιµωνται και αλλων αρχοντες και µεσιται αποκαθιστανται. Αλλα ετερος τις ανθρωπων ολως ακουσαι τουτο ανεξεται. ινα καταφρονησας σου της υπηρεσιας. εν ετερω και αυτος απελθων κελλιω καθιση. το εκαστου εργον ερχοµενον επισκεψασθαι.

αλλα και πολλους αλλους. Εις ους δε αναφθη. Ουδε αγνωστως. ωσπερ ο κλιβανος. νοσουντας ψυχικως και ασθενουντας ιασαντο και τω δεσποτη Χριστω ως δωρα τουτους προσηγαγον. φωτισµος και χαρα αδιαλειπτως εντος ηµων. ως τινες οιονται των νεκρων. ητοι προθεσιν και προαιρεσιν αγαθην. τινεται τροφη και ποσις. επαν δε σφοδρως εκκαη.Μη πλανασθε· ο Θεος πυρ εστι και πυρ ηλθε και εβαλεν επι της γης· ο και περιερχεται ζητων υλην δραξασθαι. αιρεται εις φλογα µεγαλην και αφικνειται εως των ουρανων και ουκ εα τον εµπυρισθεντα αργειν ολως η ηρεµειν. αλλ᾿ εν αισθησει και γνωσει και οδυνη αφορητω το καταρχας· αισθητικη γαρ υπαρχει και λογικη· µετα δε ταυτα. του θειου και αρρητου φωτος. εαν µη τον κοσµον και τα εν τω κοσµω απαντα βδελυξωµεθα και αυτας ηµων τας ψυχας κατα την του Κυριου φωνην απολεσωµεν. κατακαιει την εµπρησθεισαν ψυχην – ουδε γαρ αναισθητος υλη εστιν . ουτω δη και ψυχη η τω θειω εναρξαµενη ποθω εκκαιεται πρωτα µεν τον των παθων ζοφον εν τω πυρι του Πνευµατος ως καπνον εν εαυτη εκπεµποµενον καθορα και την προσουσαν αυτη εξ αυτου µελανιαν ενοπτριζεται και θρηνει και τους ακανθωδεις λογισµους και τας φρυγανωδεις προληψεις καταφλεγοµενας και αποτεφρουµενας τελεον επαισθανεται· επαν δε ταυτα εξαναλωθη και η της ψυχης ουσια µονη χωρις παθους εναποµεινη. και αυτο. Εκ γαρ του πυρος εκεινου του θειου πασαν επιστηµην και πασαν τεχνην ουτοι σοφως διδαχθεντες. και εµπεσειν εις αυτην και αναφθηναι. και φως αυτους ηµας κατα µεθεξιν απεργαζεται. τοτε ουσιωδως και αυτη ενουται το θειον και αϋλον πυρ· και ευθυς αναπτεται και διαυγαζει και µεταλαµβανει. καθαραν του ρυπου των παθων τελειως ηµας. Το γαρ πυρ εκεινο αλλως εν ηµιν ουκ αναπτεται· ο οι λαβοντες ου µονον νοσηµατων ψυχικων παντελως απηλλαγησαν. Ουκ αν δε τουτο ποτε γενηται εν ηµιν. εκ των δικτυων εξελθοντες του διαβολου. . πυρ κατα µεθεξιν γινεται.. Ωσπερ γαρ εκκαιοµενος κλιβανος καταρχας µεν εκ του της υλης εκπεµποµενου καπνου µαλλον µελαινεται. του αισθητου τουτου πυρος· (261) ουτω και το σωµα. ολος διαυγης γινεται και του πυρος οµοιος και ουδεµιαν µελανιαν εκ του καπνου εκτοτε κατα µεθεξιν προσλαµβανει.

ουχι δε παρεχουσιν αλλοις τα προς την χρειαν η αµισθι δυναµενοις δουλευειν. ως ηδη τελειοι γεγονοτες ανδρες. Τι λεγων οψωνιον. και καθεξης οι θειοι αποστολοι· τοιουτοι δε υπηρχον και οι αγιοι και θεοφοροι πατερες ηµων και διδασκαλοι. επειδη. ηγουν την χαριν του Πνευµατος – τουτο γαρ εστι το πνευµατικον σιτηρεσιον. ως οι απο του επιγειου στρατιωται το σιτηρεσιον. ως φησι Παυλος ο θειος αποστολος. τοις ηκρωτηριασµενοις τα σωµατα η και τοις λειποµενοις των προς ζωην πενησι (262) παρεικαζονται. λαβειν· και τηνικαυτα. εν µηδενι µηδεν λειποµενον δηλονοτι. οι τας αιρεσεις δια του πυρος τουτου του θειου ως ακανθας εξαφανισαντες. ουδεις “στρατευεται ιδιοις οψωνιοις ποτε”. οι ουτως τον Θεον αγαπησαντες. οιος ην ο τας κλεις της βασιλειας λαβων Πετρος ο θειος αποστολος. οιος ην Παυλος ο εις τριτον αρπαγεις ουρανον. τοις αει µαχοµενοις και τοις αντιπιπτουσιν η παλαιουσιν· οι δε τας αρετας ακµην µη κτησαµενοι. Ει τοινυν και ηµεις µη λαβοιµεν απο Θεου τον αρτον τον εκ του ουρανου καταβαινοντα και διδουντα τω κοσµω ζωην. Χρεων δε εστι κατα την του Αποστολου φωνην πασαν αρετην κατορθωσαντας αρτιον ηµας αποτελεσαι τον κατα Θεον ηµων ανθρωπον. ως µηδε της εαυτων φεισασθαι ψυχης. αλλα δουλοις εοικασι πονηροις και προσκεκρουκοσι τω ιδιω δεσποτη· οι δε και υπο παθων ετι οχλουµενοι. δεοµενοις µαλλον ων υστερουνται µελων και χρειων. εκστρατευσοµεν κατα των πολεµιων εχθρων.δια παντων εν παντι τω βιω και εν παση αυτων τη ζωη τω Θεω ευηρεστησαν. αγωνιζοµενοι δε ταυτας κτησασθαι. . οι δε αµαρτιαις ετι οντες υπευθυνοι ουχι. οι τοις δαιµοσιν ως δουλοις αχρειοις και ασθενεσιν επιτασσοντες (κακεινοι. και την του Πνευµατος χαριν απο του επουρανιου βασιλεως Χριστου. Το βασιλικον σιτηρεσιον. Ουτοι τοιγαρουν και οσοι κατ᾿ αυτους τω Θεω δουλευσαι και δουλευειν αει λεγονται. ω τρεφονται οι Χριστω στρατευθεντες και ο αντι οπλων πνευµατικως επενδυονται -. τοιουτοι γεγονασι και αει γινονται). εις την ηλικιαν του Χριστου και το µετρον αναδραµοντες αυτης και τοις στρατωταις και δουλοις καταλεγεντες αυτου. µετα φοβου αυτοις υπακουοντες.

ετοιµη προαιρεσις. Τοσουτον γαρ βουλεται τουτο ο Θεος. εαν θελωµεν. Ει δοκει. και τοσουτον ως αρκειν προαιρεσιν µονην εις τοσουτον υψος ανενεγκαι ηµας· οπου γαρ. Και περι ελλαµψεως και θεωριας φωτος και µυστικης οµιλιας του Πνευµατος. οιους ο λογος προλαβων ανεταξατο. την ευεργεσιαν αποσειοµενοι. τοινυν ακουσωµεν του σωτηρος ηµων Θεου διαρρηδην βοωντος και λεγοντος προς ηµας· “Ουκ ηλθον ινα κρινω τον . τιµη και προσκυνησις νυν και εις τους ατελευτητους αιωνας των αιωνων· αµην. ειπε µοι. Μη δη φιλοσοφωµεν κατα της σωτηριας (263) ηµων µηδε κατα των ιδιων ψυχων ρητορευωµεν· δυνατον γαρ εστιν. Αλλα δευτε και διαναστωµεν. ΛΟΓΟΣ Η΄.πως εις παραταξιν. Ει τοινυν θελησοµεν και ηµεις. εξελθωµεν του Θεου η πως καταταγωµεν εν τοις δουλοις αυτου. Μη ουν καταφρονησωµεν της σωτηριας ηµων µηδε απατωµεν ηµας εαυτους και προφασιζωµεθα προφασεις εν αµαρτιαις εν τω λεγειν· αδυνατον τουτο εστι κατα την παρουσαν γενεαν τοιουτον γενεσθαι ποτε. το κωλυον ουδεν. ινα και δουλοι αυτου χρηµατισητε· και τοιουτοι σπουδασωµεν και ηµεις γενεσθαι. φησιν. Ο Θεος βουλεται θεους εξ ανθρωπων ποιησαι ηµας. ουδεν ουδαµως εις τουτο ηµας εµποδισαι δυνησεται· µονον ορµησωµεν δια µετανοιας θερµης προς αυτον και αυτος εγγισας ηµιν και εφαψαµενος των καρδιων ηµων µονω τω αχραντω δακτυλω αυτου αναψει τας λαµπαδας των ψυχων ηµων και ουκετι εασει σβεσθηναι αυτας εως της συντελειας του αιωνος και επ᾿ αιωνων και ετι. οτι αυτω πρεπει πασα δοξα. (264) Περι αγαπης Θεου και πιστεως και οπως τις εγκυµων γινεται της του Θεου αγαπης. οσοι απο δουλειας της των παθων βουλεσθε φυγειν και Χριστω τω αληθινω προσδραµειν δεσποτη. οτι εκ των κολπων του ευλογηµενου Πατρος αυτου ανεκφοιτητως εξελθων κατηλθεν και ηλθεν δια τουτο επι της γης. Και ποσης τουτο ευηθειας ουκ εστιν η παραπληξιας και αφροσυνης εσχατης. εκοντας δε και ουκ ακοντας· και ηµεις αναδυοµεθα.

Ταυτα τοιγαρουν ο πιστευων απο καρδιας και πληροφορουµενος οτι ουκ ηλθεν ο Χριστος κριναι αυτον αλλα σωσαι. την των γονεων υποταγην. την εν γαστρι της Παρθενου και Θεοτοκου εισοδον τε και συλληψιν και το οπως ατρεπτως γεγονεν ανθρωπος ο υπερανω παντων των ουρανων. και την του θανατου σιωπησας αποφασιν ελαβεν (Εµοι γαρ. και οπως ως κακουργος ηγετο παρ᾿ αυτων. φησιν. τον δεσµον ον υπεστη παρα των µιαιφονων. σωσαι αυτον και παντας βουλοµενος. πως. ο ανω (265) συν τω Πατρι ων και κατω βρεφος γενεσθαι κατα την ακολουθιαν της ηµετερας καταδεξαµενος φυσεως. την εξ Αιγυπτου επανοδον. τας θαυµατουργιας αυτου και δια ταυτα ου θαυµαζοµενον. ο ισοτιµος και οµοουσιος τω Πατρι και πασαν την κτισιν τη χειρι περικρατων αυτου της δυναµεως. και παρεδιδοτο τω Πιλατω ως κατακριτος. οιον την εξ ουρανων αυτου καθοδον. αλλ᾿ εχη ζωην αιωνιον”. και ουκ εξ εργων η κοπων και ιδρωτων. ινα πας ο πιστευων εις αυτον µη αποληται. Και µαλιστα οταν ακουση οσα εκεινος επαθε. και οπως ως εις των κοινων ανθρωπων παρ᾿ αυτου ηυλογηθη και εισηχθη εν τω ναω. αλλ᾿ ινα σωθη ο κοσµος δι᾿ εµου”. την του Συµεων υποδοχην. την προδοσιαν του µαθητου. αρα µη αγαπηση αυτον εξ ολης αυτου της ψυχης και εξ ολης αυτου της διανοιας. και ραπισµα ελαβεν υπο δουλου. το σπηλαιον αυτο. πονηρων και αθεων ανδρων ων φανερως τε και αφανως εµφραξαι ηδυνατο τα απυλωτα στοµατα και ξηραναι τας γλωσσας αυτων και την ενουσαν αυτοις φωνην αποσβεσαι). αλλα φθονουµενον µαλλον και λοιδορουµενον και διακωµωδουµενον υπο παντων (τοτε τινων. οιον τον τοκον αυτου τον απορρητον. φησιν· “Επεµψεν ο Θεος τον Υιον αυτου εις τον κοσµον. Και συν τουτοις. ειπε µοι.κοσµον. ου µονον δε. Ουκ οιδας οτι εξουσιαν εχων σταυρωσαι . την φατνην των αλογων εφ᾿ η πενιχρως ο βασιλευς του παντος ανεκλιθη. την παρα του Ιωαννου βαπτισιν εν τω Ιορδανη. τον πειρασµον του διαβολου. τα σπαργανα. οταν εις νουν αναλαβη τα λοιπα της οικονοµιας αυτου µυστηρια. αλλα και α υπεµεινε παθη ο τη φυσει απαθης δι᾿ αυτον. την φυγην την εις Αιγυπτον. Και δειξαι βουλοµενος τον τροπον της σωτηριας. αλλα δια µονης της εις αυτον πιστεως. ου λαλεις.

ον και εβασταζεν ο διαβασταζων λογω τα συµπαντα· και απλως ειπειν.σε και εξουσιαν εχων απολυσαι σε. Εγω ουτω λεγω και οµολογουµενως ουτως εστιν η αληθεια οτι. και γυµνον επι σταυρου αναρτωµενον και ηλοις τας χειρας και τους ποδας ηλουµενον. λογχη τε την πλευραν τιτρωσκοµενον. ωσπερ δροσος ουρανιος. τον σταυρον. δικην αστραπης . τον ακανθινον στεφανον.). ου µαλαχθησεται την ψυχην και διαθερµανθησεται την καρδιαν προς αγαπην Θεου. τα ονειδη. του Θεου δε και Πατρος ορωντος τον οµοουσιον Υιον και οµοθρονον και οµοτιµον ταυτα πασχοντα παρα των ασεβων Ιουδαιων. Απο γαρ των ειρηµενων αυτου παθηµατων ακουουσα η ψυχη και κατα µικρον πιστευουσα. τους εµπαιγµους. Θεος ων αναρχος εξ αναρχου Πατρος. πως ουκ αγαπησει αυτον εξ ολης ψυχης αυτου. των δηµιων και των στρατιωτων περιστοιχουντων αυτον µεθ᾿ αµα οχλων απειρων επι την (266) θεωριαν εφεποµενων. εαν πιστευση τις απο καρδιας ταυτα παντα και εκ βαθεων ψυχης. υπο απιστιας ησφαλισµενη προτερον ουσα· επαν δε διανοιχθη. και επι τουτοις. µεθ᾿ ου επι της αχραντου κεφαλης αυτου τας µαστιγας παρα των θεοκτονων εδεχετο. αορατος και ανεξιχνιαστος. αναλογως της πιστεως αυτης διανοιγεται. εκ της δροσου του ουρανου και εκ της αστραπης εν αυτη συλλαµβανεσθαι. Οταν γαρ ενθυµηθη οτι. τον καλαµον. ει λιθου σκληροτερος η και κρυσταλλου ψυχροτερος. αγγελων µεν ανωθεν φριττοντων. αλλα και των σταυρουντων υπερευχοµενον. την πορφυραν. ανεωγµενης εκεινης. και χολην ποτιζοµενον µετα οξους. ειτα τον φραγγελισµον. Ωσπερ γαρ λεγουσιν εν τη κοχλω τον µαργαριτην. αρα γε. οταν εννοηση οπως εξω της πολεως ηγετο επι τον Κρανιου τοπον. και παντα ου µονον µακροθυµως φεροντα. ουτω και την προς Θεον αγαπην λογιζου εν ηµιν σπειρεσθαι. η του Θεου αγαπη ητις εστιν αρρητω φωτι συνηµµενη. ευθυς εξει και την προς Θεον αγαπην εν τη καρδια αυτου. κατελθων εσαρκωθη και ανθρωπος γεγονε και παντα τα ειρηµενα και πολλα ετερα επαθε δι᾿ αυτον. συµφυης και οµοουσιος του παναγιου και προσκυνητου Πνευµατος. ινα του θανατου και της φθορας απαλλαξη αυτον και υιον Θεου και θεον οµοιον αυτου απεργασηται.

(267) ον ευρων ο εµπορος. καθως ειποµεν. Που οντας. περι ου και ο Κυριος λεγει οτι. Και ταυτα ιδων. Ει ουν εν εµοι πως η που πελεις. απεριγραπτος. Επι πλειον δ᾿ επαπορουντος αυτου. αεικινητος. ολως εξω του κοσµου ου τω σωµατι αλλα ταις αισθησεσι πασαις γινεται· συναπιασι γαρ τω νω και αυται προς το εντος αυτου καθορωµενον. ακινητος. το δι᾿ ου και εν ω και ει ον. Καθο µεν ανθρωπος και περιγραπτος εις. Εν εµοι δε. . µητε νω καταληπτον µητε λογω ρητον· και τω ανεκδιηγητω και ακατανοητω του πραγµατος εξισταµενος και προς εκεινο εχων αδολεσχουντα τον νουν. και ιδου τρια εν αυτω. ως εν περιγραφη πελω και τοπω. ασχηµατιστος. ουκ αγγελων. ινα την προς Θεον αγαπην ασυλον τε και ολως αµειωτον διαφυλαξη. ως µαργαριτης αποτελειται φαεινος. “Και εγω” φησιν ο Υιος “εν τω Πατρι”. Αυτη γαρ καθ᾿ εκαστην αυξανοµενη εν τη καρδια του αντι παντων προτιµωντος αυτην γινεται θαυµα θαυµατων εν αυτω. “Ολη καθολου· αχωριστος γαρ ειµι (268) παντη και ατµητος. Ζητων ουν ευρισκει τουτο µητε αρχην τελους εχον µητε µεσοτητα κεκτηµενον· ως δε επι τουτοις εξαπορει.νοερως εν ταις καρδιαις ηµων εµπιπτουσα. “Ιδου” παλιν φησιν “ορας” ο Πατηρ. πλην αυτης της µιας εµου και εναδος και υπερ ουσιαν ουσιας και φυσεως”. “Εν ω ουδεις οιδεν ουκ ανθρωπων. πως. Τοιγαρουν και κατανοει του ιδειν ο ουτως εχων και ορα και ιδου φως· το δε φως ανωθεν εχειν δοκει αυτω την αρχην. το εν καν ταις υποστασεσιν εχουσα. φησι. αναφης. απελθων επωλησε παντα τα υπαρχοντα αυτου και ηγορασε τον ενα µαργαριτην εκεινον. ανεκφραστον τε παντη και πανταπασιν αδιηγητον. και τον νοητον µαργαριτην εν εαυτω της του Θεου αγαπης ευρειν. µαθειν ερωτα και ακουει τρανως· “Ιδου εγω το Πνευµα δι᾿ ου και εν ω ο Υιος” και “Ιδου εγω ο Υιος εις ον ο Πατηρ”. ουκ ανεχεται µη καταφρονησαι παντων και παντα διαδουναι τα υπαρχοντα αυτου πενησι και τοις βουλοµενοις αλλως αφησαι διαρπασαι αυτα. περιγραπτος γαρ γεγονε βροτωθεις και ο εις εξ ηµων· κατα δε την ενουσαν µοι φυσιν παµπαν αορατος. Και το Πνευµα ελεγεν· “Οντως εγω· δι᾿ εµου γαρ τον Πατερα και τον Υιον ο βλεπων ορα και ορων των ορωµενων εξισταται”. µη ειδεναι φαιης τινα. Τοινυν και ο καταξιωθεις ουτω πιστευσαι. αψηλαφητος.

ουδ᾿ ορωµαι ποτε”. Τα µεν γαρ εν τω βιω τουτω καλα συνεποµενων οµολογουµενως εχουσι και συγκεκληρωµενην αυτοις την λυπην και την αθυµιαν και την οδυνην. πολλα εαυτον µεµφοµενος οτι συγκατεσπασθη ολως και µεσον . και προσοµιλησαι αυτω και φωνης εκεινου ακουειν του µελλοντος κριναι ζωντας και νεκρους. δροµαιος προς τα αφ᾿ ων εξεληλυθεν επανερχεται. ως πασης υπεραιρουσα τιµης και τρυφης και απολαυσεως του νοµιζοµενου παντος αγαθου της παρουσης ζωης. Ουδαµως οιµαι των ευ φρονουντων τινα εις τουτο ολως ελθειν καταδεξασθαι. ως ανθρωπω εφικτον. η δε µετα του Θεου διαγωγη (269) και η οµιλια και η θεωρια των απορρητων αυτου αγαθων πασαν υπερβαινει µακαριοτητα και πασης υπερκειται δοξης και ευκληριας και χαρας και ανεσεως. ουκ εν σοι. Ο γουν ταυτα µυστικως ορων και µυουµενος τα υπερ αγγελους.παντα πληρουσα και ουδαµου το συνολον ουσα. κατα τοσουτον υπερφερει πασης του βιου ευφροσυνης και απολαυσεως η εκ της του Θεου συνουσιας και οµιλιας εγγινοµενη τη ψυχη χαρα και αγαλλιασις. του υπερ παν τοιουτον οντος και τηλικουτον. οις ουδ᾿ ωραθην ολως. των αλλων απαντων επιλανθανεται και ολος τοις του βασιλεως αποκρεµαται ρηµασι. Ει γαρ ο βασιλει προσοµιλησαι θνητω και παρεσταναι ποτε καταξιωθεις. αλλα αποστας του τοιουτου και τηλικουτου. επι µεριµνας ελθη βιωτικας και φθειροµενων ολως η παρερχοµενων και ρεοντων πραγµατων φροντισειεν. τα υπερ την ανθρωπινην καταληψιν. εφ᾿ οσον της εν αυτοις πικριας και αφορητου βλαβης αισθηται. αρα µετα ανθρωπων ειναι ο τοιουτος τη αισθησει η τη διανοια ολως ισχυσει. Καθοσον γαρ υπερεχει το εν πολυτελει και απαλη στρωµνη αναπαυεσθαι υπερ το εν εσχαρα πεπυρακτωµενη ανακεισθαι. ποσω γε µαλλον ο αυτον εκεινον τον ποιητην και δεσποτην και Κυριον του παντος “ον ουδεις ειδεν ανθρωπων ουδε ιδειν δυναται” βλεπειν καταξιωθεις. ουκ εν αλλω τινι των παλαι η των νυν εγγιζοντων αγγελων η προφητων. ∆ια δη τουτο και ο των κρειττονων πολλακις και κατα αγνοιαν η ραθυµιαν αποστας και προς τας φροντιδας του κοσµου γενοµενος. ουκ εκστησεται εαυτου και ολος εξω κοσµου και σαρκος οντως γενηται και µετ᾿ αυτου επιποθησει συνεσεσθαι.

κατα τον θειον Αποστολον. ου σιδηροις το σωµα καθηλουν. ολως θαρρειν. ινα µε του θανατου και της φθορας απαλλαξης και της σης δοξης οµου και θεοτητος κοινωνον απεργαση και µετοχον. Εν γαρ τοιαυτη καταστασει ψυχης οικει µεν αυτος ο Θεος και επαναπαυεται πασα δε µηχανη του διαβολου εις απαν απρακτος διαµενει και .”. ∆ια τουτο παντες οι τετελειωµενοι εν αγιωσυνη και αρετη δωρεαν και ουκ εξ εργων δικαιοσυνης εσωθησαν· και ουχ ουτοι µονον. πνευµα δε συντετριµµενον και καρδιαν συντετριµµενην και τεταπεινωµενην επιποθει και το αει εν καταβεβληµενω φρονηµατι λαλειν την καρδιαν ηµων προς αυτον· “Τις ειµι εγω. Επει δε “ουκ εξ εργων νοµου. Συµβαλλονται µεν και ταυτα τισι. και το σωµα προς ταπεινωσιν µαλλον δε προς αδυναµιαν και ασθενειαν ελκουσιν· αλλ᾿ ου τουτο µονον ζητει ο Θεος. πνευµα ελευθεριας και αφεσεως των αµαρτηµατων σου. ευθυς ευρησεις αυτον εναγκαλιζοµενον σε µυστικως και κατασπαζοµενον και χαριζοµενον σοι πνευµα ευθες εν τοις εγκατοις. παντες ουτω σωθησονται. µηδεν της κακιας υφιεντες αυτων µηδε της πονηριας βελτιους γενοµενοι. ου χρη τοις εργοις. αλλα και τοις χαρισµασιν αυτου καταστεφανουντα σε και ενδοξον σε δια σοφιας και γνωσεως απεργαζοµενον. αλλα και οι µετα ταυτα τελειουµενοι. Οπηνικα γαρ ουτως εξεις κατα τας αφανεις κινησεις της καρδιας σου. ινα µη τις καυχησεται”. οτι κατηλθες και εσαρκωθης και απεθανες δι᾿ εµε. οµως φευγει και προς τον εαυτου ανατρεχει ∆εσποτην· και ει µη ην φιλανθρωπος. “ουκ αν εσωθη πασα ψυχη” αγιου. ου τρυχινοις ενδυµασι τουτο ταλαιπωρειν.των ακανθων του βιου και του φλογιζοντος πυρος τας των ανθρωπων ψυχας εγενετο. νηστειαις λεγω και αγρυπνιαις η χαµευνιαις και λιµω και διψει. ειτε και µεσως η αλλως εχοντος. η σωτηρια ηµιν επιγινεται τοις πιστοις. Κυριε µου δεσποτα και Θεε. ως καρδια συντετριµµενη και τεταπεινωµενη και φρονηµα καταβεβληµενον εν πνευµατι ταπεινωσεως. αλλα και µαλλον της προς αυτον επανοδου αποδεχοµενος. (270) επειδη πολλοι και των κακουργων και των πενοµενων αυτων ταυτα παθοντες οι αυτοι διεµειναν. Ουδεν γαρ ολως ταυτα εισιν. δεχοµενος επανερχοµενους ηµας και µη µνησικακων η οργιζοµενος. Τι γαρ ετερον ουτω Θεω φιλον και ευαποδεκτον. ου µονον δε.

κρατος. χαριτι και φιλανθρωπια του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου. η ειρηνη. την καλην αλλοιωσιν αλλοιουται και εξ ανθρωπων αγγελος γινεται. νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων· αµην. η ταπεινοφροσυνη και η περιεκτικη εγκρατεια. ος εστιν η αγαπη. (272) Περι γνωσεως αληθινης και οτι η του Θεου γνωσις ουκ εκ µαθηµατων. ει µη δια µετανοιας προτερον και δακρυων πολλων την εαυτου καθαριει καρδιαν και εις βυθον ελασει ταπεινοφροσυνης και εγκυµων του παναγιου γενηται Πνευµατος. µεθ᾿ ου τω Πατρι δοξα. ειτα· “Παντες εξεκλιναν αµα ηχρειωθησαν· ουκ εστι . Νυν ευκαιρως καλον ειπειν µετα του ∆αυιδ και ουτω γεγωνοτερον φθεγξασθαι· “Κυριος εκ του ουρανου διεκυψεν επι τους υιους των ανθρωπων του ιδειν ει εστι συνιων η εκζητων τον Θεον”. η αγαθωσυνη. τιµη. η χρηστοτης. συν Αγιω Πνευµατι. ης πιστις.παντα τα φθοροποια παθη της αµαρτιας τελεον αφανιζεται και βριθει µονος εν αυτη ο καρπος του Αγιου Πνευµατος. αλλ᾿ εκ καθαροτητος και της ανωθεν χαριτος επιγινεται τω σπουδαιω· και οτι χαλεπον το κρινειν· και ελεγχος των οιοµενων ειδεναι τα του Πνευµατος χωρις Πνευµατος· εν ω και περι της του Πατρος αγιωσυνης· και οιον αγαθον εστιν η πιστις και τις ο ταυτης καρπος και οπως αυξανεται· και οτι οι τον θησαυρον εν εαυτοις εσχηκοτες του Πνευµατος και εν αλλοις οντα γνωριζουσι· και τινα των αγιων τα σηµεια και πως και τισι γνωριζονται· και οτι ο µη γεννηθεις ανωθεν ου δυναται ιδειν τον γεγεννηκοτα Θεον ουδε γνωρισαι τον εις τουτο πεφθακοτα δια του Πνευµατος. ωδε µεν τοις ανθρωποις συναναστρεφοµενος σωµατι. η πραοτης. οις ακολουθως επεται ωραιως η γνωσις η θεια. η χαρα. εν ουρανοις δε περιπολευων τω πνευµατι και τοις αγγελοις συνδιαιτωµενος και υπο της αφραστου χαρας πλατυνοµενος εις την αγαπην του Θεου· εις ην ουδεις αν των ανθρωπων εγγισει ποτε. ΛΟΓΟΣ Θ΄. η σοφια του Λογου (271) και η αβυσσος των κεκρυµµενων νοηµατων και µυστηριων Χριστου· εν οις ο φθασας γενεσθαι και ποιωθεις.

Που γραµµατευς. Ει γαρ δια γραµµατων και µαθηµατων η επιγνωσις της αληθου σοφιας (273) και της του Θεου γνωσεως εµελλεν ηµιν. “Επει δε δια της σοφιας ουκ εγνω ο κοσµος τον Θεον. των κατα σαρκα και πνευµα µου αδελφων. “Που γαρ” ινα τοις ειρηµενοις και τα του Αποστολου συνειρω “σοφος. Αλλ᾿ ουκ εστι τουτο. τα του Χριστου µυστηρια εις ουδεν λογιζοµενοι. τις ην αρα χρεια της πιστεως η του θειου βαπτισµατος η της των µυστηριων αυτων µεταληψεως. δια το µη δυνασθαι τινα δι᾿ αυτης επιγνωναι την αληθινην σοφιαν. Ουδεµια µενουν. ταις δε υποστασεσι διακεχωρισµενους. Εγω δε εικοτως θρηνησω και κλαυσοµαι επι τη συντριβη των εµων µελων. και οιονται αφρονως εκεινην αυτην οραν την θεοτητα και ουτως ειναι την αγιαν και οµοουσιον και αδιαιρετον Τριαδα οµοιαν τω παραδειγµατι. οτι οι τον Χριστον δια του βαπτισµατος ενδυσαµενοι. διδοσθαι. ητοι τη ουσια. ωσπερ εν τρισιν ηλιοις µια φωτος εστι συγκρασις. ουκ εστιν εως ενος”. αδελφοι. δια της µωριας του κηρυγµατος σωσαι τους πιστευοντας”. Ουχι εµωρανεν ο Θεος την σοφιαν του κοσµου τουτου”. τω µεν φωτι ηνωµενους. ω της πωρωσεως. φησι. ουτω και εν τη Τριαδι µιας θεοτητος ελλαµψις. πιστει δε µονη ταυτα δεχοµενος. Και ταυτα µεν ο κηρυξ και νυµφαγωγος της του Χριστου Εκκλησιας. ουκ εστιν. ευδοκησεν ο Θεος. την επιγνωσιν της του Θεου αληθειας δια της του κοσµου σοφιας λαµβανειν νοµιζοµεν και το µονον αναγνωναι τας θεοπνευστους συγγραφας των αγιων ορθοδοξιας ειναι καταληψιν τουτο οιοµεθα και της Αγιας Τριαδος ακριβη και βεβαιαν ειδησιν τουτο νοµιζοµεν· ου µονον δε. αυτικα τρεις ηλιους εν τω νοΐ αυτων αναπλαττουσι. του εµου γενους. Οι δε και εµβαθυνειν αναγνως εθελοντες εις τα του Θεου βαθη και θεολογειν επειγοµενοι. Ω της ευηθειας.ποιων χρηστοτητα. αυτην την εν ταις διανοιαις αυτων αναπλασιν των νοηµατων αφρονως ειναι υπολαµβανουσιν. τον οντως οντα Θεον. Που συζητητης του αιωνος τουτου. οταν ακουσωσι περι Θεου οτι. εµµενει µεν τοις γεγραµµενοις και πλεον ουδεν . αλλα και των αλλων ηµων οι σεµνοτεροι θεωριαν την δια µονου του Πνευµατος γινοµενην εν τοις αξιοις. Ουδεις γαρ τα περι της Αγιας Τριαδος νοησαι καλως (274) και ειπειν δυναται απο µονης της των Γραφων αναγνωσεως.

της υπο του θειου Πνευµατος ενεργουµενης. τουτοις και λεγεται καθα δη και τοις αποστολοις παρα Χριστου. ειπειν ολως ου δυναται. Οτι δε τουτο εστιν αληθες. ων οι οφθαλµοι υπο των ακτινων του ηλιου της (275) δικαιοσυνης τρανως ηνεωχθησαν. ως µιµουµενους αυτους· “Υµιν δεδοται γνωναι τα µυστηρια του Θεου. θειω κινουµενοι Πνευµατι. ων η συνεσις και ο φοβος του Θεου δια της αγαπης και της ειρηνης τετηρηται εν τη αγαθωσυνη και τη των τροπων χρηστοτητι εγκρατως µετα πιστεως. Τουτων η γνωσις των θειων. Ει γαρ τον Υιον ουδεις επιγινωσκει ει µη ο Πατηρ. Εκεινων εστιν η τουτων γνωσις. ανακαλυπτονται οις εδοθη και αει διδοται ειδεναι ταυτα δια της ανωθεν χαριτος. ∆ια τουτων ουν και των τοιουτων ρηµατων αποφραττει τα αναισχυντα και απυλωτα στοµατα των λεγοντων και νοµιζοντων δια της εξωθεν σοφιας και της των γραµµατων µαθησεως επιγινωσκειν την οντως αληθειαν. πλην των κεκαθαρµενων τον νουν εξ ακρας φιλοσοφιας τε και ασκησεως. α δια νοερας θεωριας. ανευ της ανωθεν δια του Κυριου αποκαλυψεως εκ µονης γνωναι δυνηθειη της ανθρωπινης σοφιας τα κεκρυµµενα µυστηρια του Θεου. ουδε τον Πατερα τις επιγινωσκει ει µη ο Υιος και ω αν βουληται ο Υιος αποκαλυψαι”. Εν γαρ τω Πατρι τον Υιον καθορωσι και εν τω Υιω τον Πατερα δια του . εξω των γεγραµµενων και ων εδιδαχθη. αυτον τον Θεον. τοις δε περιεργοις και πολυπραγµονειν τα θεια θρασεως κατατολµωσιν. και γεγυµνασµενα τα της ψυχης επιφεροµενων αληθως αισθητηρια. τοις δε λοιποις εν παραβολαις”. τις αρα των επι γης ανθρωπων σοφων η ρητορων η µαθηµατικων ετερος. ακουσον τι φησιν ο Χριστος· “Ουδεις επιγινωσκει τον Υιον ει µη ο Πατηρ. και την επιγνωσιν κτασθαι των κεκρυµµενων µυστηριων εν Πνευµατι του Θεου. ων ο νους καθ᾿ εκαστην υπο του Αγιου καταλαµπανεται Πνευµατος δια την της ψυχης καθαροτητα. Ουτοι τοιγαρουν ισασιν.. ουδε τον Πατερα τις επιγινωσκει ει µη ο Υιος και ω αν βουληται ο Υιος αποκαλυψαι τα βαθη τουτου και τα µυστηρια – το γαρ µυστηριον µου εµοι και τοις εµοις . ων ο λογος της γνωσεως και ο λογος της σοφιας δια µονου του Πνευµατος.περιεργαζεται. την προς τον Πατερα του Υιου ισοτιµιαν και ενωσιν.

δια τουτο εαθησαν υπο του Θεου τω σκοτει της απιστιας και της ιδιας κακιας πορευεσθαι. εν δε τω Πατρι τον Υιον συναϊδιως αει οντα και µενοντα και συνεκλαµπον εχοντα το Πνευµα το Αγιον πιστευε. Και πως τρεις ηλιους ενα ειπειν ισχυσεις. ο δε Πατηρ ολος εν ολω τω Υιω εστιν. Πατερα δε. καθως φησιν ο προφητης. αλλα τα τρια εν και καθ᾿ εν τα τρια εισιν. Υιου και Πνευµατος διχα. τη µια συµφυΐα και βασιλεια και θεοτητι ανυµνουµενος υπο απειρων δυναµεων. του Πατρος και του Πνευµατος. ευλαβουµαι δε τον ειρηκοτα Θεον µη διδοναι τα αγια τοις αναιδεσι και τολµηροις. µηδε τους µαργαριτας βαλλειν εµπροσθεν των ως κοινα τα θεια λογιζοµενων και οιονει δια των χαµερπων νοηµατων και απληστων ψυχων ατιµουντων και καταπατουντων αυτα· ων τετυφλωκε τον νουν ο Θεος. και εις ενα οι τρεις εσονται· ει δ᾿ ουν. Και εικοτως· επειδη γαρ αναξιους δια της οιησεως εαυτους και των πονηρων επιτηδευµατων εποιησαν. εν τρισιν υποστασεσιν ο ων και αει ων και ωσαυτως ων. Οι γαρ τοσαυτα υποδειγµατα εχοντες της των εντολων του Θεου . και πεπωρωκεν αυτων την καρδιαν. οπερ εν ηλιοις γενεσθαι αµηχανον.Πνευµατος. καθως φησιν ο ∆αυιδ· “Εξαπεστειλα αυτους κατα τα επιτηδευµατα των καρδιων αυτων· πορευσονται εν τοις επιτηδευµασιν αυτων”. αλλα διηµαρτες της ενοτητος. Πατηρ δε και Υιος και Αγιον Πνευµα εις Θεος. ο υπο πασης πνοης προσκυνουµενος. ως γεγραπται· “Εγω εν τω Πατρι και ο Πατηρ εν εµοι”. Ει γαρ ενωσεις αυτους. αλλ᾿ ουδε Υιον. ουδαµως ευρησεις. Εις ταυτα Θεος και ου τρεις. ενωθησονται. ινα βλεποντες µη βλεπωσι και ακουοντες µη συνιωσι. ολον εν αυτοις εστι και το Πνευµα το Αγιον. Εν µεν γαρ τω Πνευµατι τον Πατερα και τον Υιον. ουδε Πνευµα Αγιον του εξ ου εκπορευεται αλλοτριον της ενωσεως. Ει γαρ και εν εκαστω τουτων τα συµφυη της (276) θειας ιδιοτητος καθοραται. εν δε τω Υιω τον Πατερα και µετα του Πνευµατος. Αλλα γαρ εβουλοµην και εικονα δουναι τινα αµυδρως παριστωσαν των λεγοµενων την δυναµιν τοις θρασυνοµενοις ειδεναι δια µονης της ψευδωνυµου γνωσεως και ανευ του ερευνωντος Πνευµατος τα βαθη και τα µυστηρια του Θεου. του Πνευµατος τω Πατρι δηλονοτι συνοντος· ει γαρ εκ του Πατρος εκπορευεται.

Υπερ των µισουντων και αδικουντων σε και εχθρωδως εχοντων κατα σου µετα δακρυων παρακαλεις και αφεθηναι αυτοις απο ψυχης πρωτον αυτος συµπαθησας αξιοις. Αδελφους δε ηµας ο Παυλος καλει δια την εκ του θειου βαπτισµατος πνευµατικην αναγεννησιν και συγγενειαν. Γεγονας ακτηµων και υποτακτικος και του οικειου θεληµατος ξενος. ω αδελφοι”. τα αλλοτρια κρινουσι (277) και τα υπερ αυτους ασυνετως ερευνωσι και εξεταζουσι.εκπληρωσεως. και συνιεναι µη θελησαντες µηδε εκεινους βουληθεντες µιµησασθαι. ως απειθειας και απωλειας υιοι. Τω ιδιω κυριω στηκει η πιπτει” και “Μη κρινετε αλληλους και µη καταλαλειτε αλληλων”. φησιν. επει τοις εργοις και σφοδρα αλλοτριοι. οτι εαυτους ανακρινειν. ω ανθρωπε. αλλα και πασης υπευθυνοι τιµωριας και κατακρισεως. Και πραοτητα εκτησω και ταπεινος γεγονας. ενθεν ερω. Οι γουν τοιουτοι πως αρα πιστοι και χριστιανοι ειναι γνωρισθησονται. πως ουχι µονον αναξιοι εισι θειας γνωσεως. “συ τις ει ο κρινων αλλοτριον οικετην. Και τουτο εξ αυτων των πραγµατων παραστησαι πειρασοµαι. Αγαπην εκτησω προς τον Θεον ολικην και ως εαυτον τον πλησιον σου κεκτησαι. µαλλον δε αυτα ηµων τα εργα και οι λογοι ηµας απελεγξουσιν· διο και ως προς ενα τον λογον ποιουµενος. Απεταξω τω κοσµω και τοις εν κοσµω. ει αρα και εισιν εν τη πιστει. α δι᾿ εργων οι πατερες ηµων τετελεκοτες προυθησαν τοις πιστοις ηµιν εις εκµιµησιν αρετης. απατατω κενοις λογοις. τα του Χριστου και των αποστολων αυτου παρακρουοµενοι ρηµατα και καθως εκεινος και οι τουτου νενοµοθετηκασι µαθηται µη φυλασσοντες µηδε τοις ιχνεσι του διδασκαλου εποµενοι και βαδιζοντες. η ουπω εις το υψος (278) . ω αδελφε. αλλα τουναντιον και διαλοιδορουντες αυτους και τους βιους των κατα Θεον αγωνισαµενων ως ου κατα Θεον οντας ενδιαβαλλοντες. ως ορω. Νηστειας εις ακρον και ευχην και αγρυπνιαν κατωρθωσας. της των αγιων αδελφοτητος καθεστηκαµεν. ωσπερ επιλαθοµενοι. Ουδαµως. µηδαµως τον ουτω λεγοντα Θεον δυσωπουµενοι· “Μη κρινετε και ου µη κριθητε” και “Εν ω κριµατι κρινετε κριθησεσθε”· µηδε τον εκεινου λεγοντα µαθητην· Μενουνγε. “Μηδεις υµας. Πως το των εντολων φως ολως θεασονται οι φανερως τας θειας εντολας παραβαινοντες.

ο µηδε πιστος η χριστιανος εκ της Θεου αγαπης και του πλησιον σου γνωριζοµενος. Και πως συ. ου δυναται δε ειναι Χριστου δια το µη εχειν αγαπην προς τον πλησιον. πεφθακας εις τα προειρηµενα παντα και τους εχθρους σου ηγαπησας και µετα δακρυων υπερ αυτων πολλακις απο καρδιας εδακρυσας. νοµιζεις µη της αυτης η και χειρονος κολασεως ταις τιµωριαις υποβληθηναι. η αρετη και η συνεσις λαµπει ωσπερ ο ηλιος. παντα δηλονοτι τα λοιπα προκατωρθωσας· οιον γεγονας απαθης εξ αγωνων. Ει δε ειπειν αισχυνη το ου. Ει µεν ουν. Οτι δε ουτως εστιν η των πραγµατων τουτων ακολουθια και ο τον φθονον ωδινων εχει µεν εντος αυτου τον διαβολον. Ειπε. Τον ουν φθονον ωδινων. η παλιν δια ταπεινοφροσυνην ου βουλει το ναι προσειπειν. καθαραν εκτησω την καρδιαν απο παθων και εν αυτη και δι᾿ αυτης εθεασω τον απαθη Θεον. ενεκεν τουτου εις το πυρ το εξωτερον απερριφησαν. πως ειναι ολως αγιος οιεσαι. Αλλως γαρ ουκ ενι µετα συµπαθους καρδιας εξ αγαπης υπερ των εχθρων ευξασθαι. παντι που δηλον τω τας θειας Γραφας επαΐοντι. τοις φθασασι περι την ενδεκατην δια το εξ ισης εκεινοις λαβειν φθονησαντες. Ει ουν εις τουτο χαριτι του σωσαντος σε Θεου µετα χρηστοτητος και ταπεινοφροσυνης πολλης εφθασας. ως ειρηται. την εκεινων παντως επιστροφην και µετανοιαν εξαιτουµενος.τουτο ανηνεχθης των αρετων. τα αυτα και χειρονα τουτων ποιων και λεγων κατα των αγιων. εκει και ο του φθονου πατηρ διαβολος κατοικει (279) και ουχι ο της αγαπης Θεος”. τι τοις συνασκηταις και τοις συναχθεισιν εις ταυτα διαπιστεις και φθονεις και λοιδοριαις ενδιαβαλλεις αυτους. ων ο βιος. την χρηστην αυτων υποληψιν πειρωµενος καθελειν. καθα γεγραπται· “Ενθα ο φθονος. ει µη συναφεια και συνουσια και θεωρια Θεου δια συνεργειας του αγαθου Πνευµατος κτησαιµεθα εαυτους καθαρους απο παντος µολυσµου σαρκος και πνευµατος. ω αδελφε. Η ουκ οιδας οτι φθονος ουδεις παρα αγιων αγιοις εστι. και δειξω εξ αυτης εκ ποιων εργων και κατορθωµατων εις τουτο το υψος πας ο αγωνιζοµενος εν αληθεια µετα πολλης τω οντι συνεσεως και αγιοτητος ερχεται. εγω σοι προσθησω τα εικοτα. αδελφε. Ουκ οισθα οτι οι απο πρωτης ωρας. .

ει και αυθαδεια γνωµης εαυτω την µετα παντων των πιστως και καθαρως ευχοµενων προτρεπεις στασιν. “α . Ηµιν δε.ως γεγραπται .Ει δε των τοιουτων χαρισµατων ουπω ηξιωσαι ουδε εις τοσουτον υψος αφικου του θεοποιων αρετων. εσχατοις ουσι και ηλεηµενοις. µηδε αγιος ει. οτι αγιον µεν ειναι τινα τοιουτον ως παλαι και νυν παντελως και καθολου διαπιστεις. κατα την αφατον προς ηµας αυτου αγαθοτητα απεκαλυψεν ικεσιαις του µακαριου και αγιου πατρος ηµων Συµεων. αµαρτωλοις ουσι και ταπεινοις. υπο σου βιαζοµενος. Κατηχουµενος γαρ ουχ ο απιστος µονος αρτι λεγεται. µηδε Πνευµα Αγιον (280) εχειν ηξιωσαι. εν αυτω τω Χριστω και Θεω. Και δι᾿ αυτου απεκαλυφθη και επεγνωσθη ηµιν. ουδε προς τον των ανθρωπων ερυθριας γελωτα. Ουκ οιδας οτι εξω των προθυρων της εκκλησιας. Πως. αλλα το Πνευµα το εκ του Θεου”. ως ειποµεν. µη τοις αποστολικοις κανοσιν εποµενος. Ηµεις δε – φησιν – ουκ ελαβοµεν το πνευµα του κοσµου. ινα παραφρονων ειπω. τα αγαθα α ητοιµασεν ο Θεος τοις αγαπωσιν αυτον”. α µηδ᾿ ολως γινωσκειν υπο του λογου κεντουµενος ωµολογησας και α µηδε ιδειν µηδε ακουσαι µηδε καταξιωθηναι λαβειν εν καρδια σου εφης. οια δη κατηχουµενος.οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου χοϊκου ουκ ανεβη. “Ο γαρ ειπων εκ σκοτους φως λαµψαι. του µεγαλου Θεου. αλλα και ο µη ανακεκαλυµµενω προσωπω νοος την δοξαν Κυριου κατοπτριζοµενος. ον ουδεις ανθρωπων ειδεν ουδε ιδειν δυναται. ταυτα και διερµηνευειν και ως ειδως σαφηνιζειν ολως ουκ επαισχυνη. ως ειδως τα θεια. ιστασαι. ο Θεος και Πατηρ του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου και σωτηρος. πως ειδεναι λεγεις ως αγιος τα του Πνευµατος. γεγονας. τοις πασι δε συναριθµων εαυτον οια κοινοις ως κοινον. καθαπερ Πνευµατι Αγιω φθεγγοµενος ως τις αγιος και θεοφορος ανηρ. πως αρα καν ολως τολµας ανοιξαι το στοµα και φθεγξασθαι. Εγω δε σου και την ανοιαν λιαν θρηνω. διδασκειν εθελεις και περι ων ουκ οιδας η ηκουσας πολυπραγµονειν επιχειρεις και. κατηχουµενος ων. περι τοιουτων πραγµατων θρασυνη διαλεγεσθαι. δια του Πνευµατος αυτου. αυτος εστιν ος . “ινα ειδωµεν” καθως φησιν ο Αποστολος “τα υπο του Θεου χαρισθεντα ηµιν· το γαρ Πνευµα ερευνα και τα βαθη του Θεου. Ει γαρ µη απαθης.

εκατονταπλασιονα τον καρπον φερουσα εν αυτω τω θειω φωτι. οτι και εν αλλοις οντα τον αυτον επιγινωσκει καρπον. ως εκ λαµπαδος τινος. ο παντη απεριληπτος τε και απεριγραπτος. µικρος µεν εν ηµιν µορφουµενος. εξ ων αρδουµενη αυξανει η πιστις ηµων η προς αυτον και ετι αυξησει . το δε πλειστον απο της φωνης και των λογων επιγινωσκονται. αµεθυσον και αλλους τινας. ο αµορφος και ανιδεος. επισταται και το ειδος και την ποιοτητα ενος εκαστου αυτων και της απαντων αυτων γλυκυτητος απογευεται· και το δη µειζον και θαυµαστοτερον. ταις εκεινου ευχαις και πρεσβειαις φρουρουµενοι. τη πειρα αυτη τα περι τουτου βεβαιωθεντες. Κατα δε την αναλογιαν της πιστεως ο καρπος αριδηλως βριθει του Πνευµατος· “Ο δε καρπος του Πνευµατος εστιν αγαπη. των ευτελων και αχρειων. µακροθυµια. Ωσπερ γαρ ο µαργαριτας εχων και λιθους διαφανεις. Οιον εγνωµεν αρα γεγονοτα και τον αγιον Συµεωνην τον Ευλαβη. ουτω δη και οι αγιοι γνωριζονται µεν απο της κοσµιοτητος αυτων και του ευσχηµου . Καρπος γαρ πιστεως το αγιον και ανεσπερον φως. ασβεστον διατηρουµεν. αγαθωσυνη. τον της ψυχης ηµων λυχνον µεταδοτικως αναψαντες. χαρα. αναντιρρητον ταυτην φυλαττοµεν· µαλλον δε εκ του αυτου φωτος. τοις οστρακινοις σκευεσι των σκηνωµατων ηµων ωσπερ θησαυρος δηλονοτι εµπεριεχοµενος. οιδεν. πιστις. ως υπερµεγεθης και υπερπληρης. εγκρατεια”.και ελαµψεν εν ταις καρδιαις ηµων”. πραοτης. ουτω και ο τας αρετας µετα πονου και δακρυων πολλων εν εαυτω φυτευσας και τους καρπους ενεγκων τους του Πνευµατος. ειρηνη. Καθαπερ γαρ τα εθνη απο της στολης. η πιστις αυξανει και εις υψος ανερχεται. χρηστοτης. (281) τον εν τη µονη των Στουδιου ασκησαντα. φως δε αγιον προσθηκη και αυξησις πιστεως· καθοσον γαρ το φως πηγαζει. απερ καθ᾿ εν ο εχων επισταται. το µεγεθος. Τη γαρ αποκαλυψει του εν αυτω Πνευµατος την εις αυτον πιστιν επισφραγισαντες. ει µη απειρως εχει. τα συµπαντα δε απεριγραπτως πληρων. Το δε µορφουσθαι εν ηµιν τον οντως οντα Θεον. σαπφειρον. ενος εκαστου αυτων το ειδος. τι εστιν ει µη το ηµας αυτους παντως µεταποιειν τε και αναπλαττειν και εις την της θεοτητος αυτου εικονα µεταµορφουν.εν Θεω θαρρων λεγω -.

ανθρωπος εκ του αγαθου θησαυρου της καρδιας προφερει τα αγαθα. ο τοιουτος ου κατοικει θησαυρος. τον θησαυρον λεγει του Πνευµατος εχειν. ακουε αυτου παλιν λεγοντος· “Ο λυσας µιαν των εντολων τουτων των ελαχιστων και διδαξας ουτω τους ανθρωπους ποιειν ελαχιστος κληθησεται εν τη βασιλεια των ουρανων”. το δε γνωρισµα µετα ακριβειας και αληθειας το ιδιον αυτων ο λογος ο γεννωµενος εξ αυτων παριστησιν.βαδισµατος και των αλλων των εξωθεν. Και ορα µοι τα βαθη του Πνευµατος. εδιδαξεν ειπων· “Ο εχων τας εντολας µου και τηρων αυτας. Και ινα µη νοµισης οτι ου τους εν µερει µεν φυλασσοντας τας του Χριστου εντολας. εκεινος εστιν ο αγαπων µε· ο δε αγαπων µε αγαπηθησεται υπο του Πατρος µου και εγω αγαπησω αυτον και εµφανισω αυτω εµαυτον· και εγω και ο Πατηρ ελευσοµεθα και µονην παρ᾿ αυτω ποιησοµεν”. ο δε πονηρος εκ του πονηρου θησαυρου της καρδιας προφερει τα πονηρα”.. η αµελουντα και µη ποιουντα αυτην. πως ουκ ειπεν ο Κυριος οτι “εκ της αγαθης καρδιας προφερει τα αγαθα” µονον. φησιν. το στοµα προφερειν ου δυναται· ει δε και ειπη. του ταυτα υπο κριµα θεµενου επιλαθοµενοι. “Ο γαρ αγαθος. (282) Ο γαρ ουκ εχει η καρδια. αλλα δια το παρ᾿ ηµων ουτω ταυτας λογιζεσθαι· το γαρ αργολογειν η τι του πλησιον επιθυµειν η οραν εµπαθως η εξουθενειν και υβριζειν τινα ως ουδεν ηγουµενοι. αδιαφορουµεν. αλλα ειτε δια αγαθοεργιας και αληθινης πιστεως την χαριν εχει του Πνευµατος εκαστος. “Παντα λογον αργον ον εαν . ως ου καλως λεγων ευθυς υπ᾿ αυτων των εαυτου λογων ελεγχεται. Ελαχιστας δε ταυτας ωνοµασεν ( 283) ουχ ουτως ουσας. Τι γαρ φησι. ητις εστιν ο αγαθος θησαυρος. η δια της απιστιας και αµελειας των εντολων και της των φαυλων αποπληρωσεως τον πονηρον εν εαυτω περιφερει διαβολον. αλλα προσεθετο ειπειν “εκ του θησαυρου της καρδιας”. Οτι δε εις τον παραβαινοντα µιαν και την τυχουσαν εντολην. ινα µαθης οτι καρδιαν κενην και κουφην ουδεις ηµων εχειν δυναται. αλλα τους φυλασσοντας πασας ταυτας µετα ακριβειας. εν µερει δε τουτων καταφρονουντας. Ορας οπως ο αγαθην καρδιαν κτησαµενος δια πονων και της των εντολων εργασιας ενοικον εσχε την ολην εν εαυτω θεοτητα.

Τουτο δε αρα παρα των καρδιαν εχοντων την υγιειαν εµπονως επιζητουσαν δια δακρυων και µετανοιας µονων επιγινωσκεται ενεργουµενον. ενοχος εσται τη γεεννη του πυρος”. εντολη δε εστι και το µη επιθυµησαι και το µη ψευσασθαι και το µη κλεψαι. υγιειαν την του παθους εκπληρωσιν λογιζοµενοι· διοπερ και εγκαυχωνται. εν αυτη δε τη πληγη και τω της αµαρτιας δηγµατι ωσπερ σκωληξ ευθυς ο διαβολος εισερχοµενος ευρισκεται κατοικων. ο δε πονηρος οµοιως τα πονηρα. Ουτως ο αγαθος ανθρωπος εκ του αγαθου θησαυρου της καρδιας αυτου εκφερει τα αγαθα. ωσπερ υπο εµπλαστρου και φαρµακου τινος. και την αισχυνην αυτων ως δοξαν λογιζονται. Ει ουν ουδεν αλλον εστιν η αµαρτια ει µη εντολης παραβασις. αλλα και επιξεειν ταυτα και ετερα τουτοις µαλλον επιθειναι σπουδαζουσιν. λογον δωσουσι περι αυτου εν ηµερα κρισεως”. οταν τι πονηρον εργασωνται αµαρτιας ατοπηµα. Οστις δε ειπη παλιν τω αδελφω αυτου ρακκα. ος εστιν ο πονηρος θησαυρος. και αλλως· “Ουκ επιθυµησεις τι του πλησιον σου”. Ειδες πως οι µη κτησαµενοι παλιν τας εαυτων καρδιας δια δακρυων και µετανοιας κεκαθαρµενας ενοικον εχουσιν εν αυτοις τον διαβολον. αποσµηχει και εκκαθαιρει της καρδιας το τραυµα και την ουλην ην το κεντρον εν αυτη του νοητου θανατου διηνοιξεν. ειτα τον εµφωλευοντα (284) σκωληκα εξω βαλλει και θανατοι εις συνουλωσιν και υγιειαν τελειαν το τραυµα αποκαθιστησι. µαλλον δε απιστουσι και αδυνατον ειναι εαυτους πειθουσι το καθαρευσαι ανθρωπον τελειως απο παθων και ολον ουσιωδως εν εαυτω δεξασθαι τον Παρακλητον. πας ο ποιων ταυτα υπο του κεντρου του θανατου ητοι της αµαρτιας τετρωται. και παλιν· “Ο εµβλεψας προς το επιθυµησαι ηδη εµοιχευσεν εν τη καρδια αυτου. εφη· “Το δε κεντρον του θανατου η αµαρτια”.λαλησωσιν οι ανθρωποι. αλλα µηδε αργολογησαι µητε τω αδελφω σου ερειν κακως. Επειδη αγνοουσι της παντελους καθαρσεως το ηδυ τε και χαριεν. Των αλλων γαρ οι λοιποι και ενηδυνονται τουτοις τοις τραυµασιν· ου µονον δε. ∆ια τι δε πασχουσι τουτο. Θελων δε και ο Αποστολος δειξαι οτι εν τοις τα τοιαυτα πρασσουσιν ο διαβολος ενεργει. . Η δε αληθης µετανοια δια της εξοµολογησεως και των δακρυων.

Οις µη ανταποκριθηναι αξιως της αυτων αφροσυνης ουκ οιοµαι δειν· φησι γαρ ο σοφωτατος Σολοµων· “Μη αποκρινου αφρονι κατα την εκεινου αφροσυνην. λεγοντες. ως δι᾿ αυτου τον Πατερα και τον Υιον αξιωθηναι ιδειν. Τις Πνευµα Αγιον επι τοσουτον ελαβεν. Τι αρα τοιουτος αρτι γεγονεν ως οι αγιοι πατερες εγενοντο. Ει που δε και ακουσουσι περι ετερου τινος νοµιµως αγωνισαµενου εν ταις εντολαις του Κυριου και ταπεινου τη καρδια και τοις φρονηµασι γενοµενου. ευθυς ωσπερ κυνες λυσσωντες καθυλακτουσιν αυτου και κατεσθιειν. ουδε εκ θεληµατος ανδρος. ω ουτοι. και των βουλοµενων εκαστος οψεται. λεγοντος προς ωφελειαν των ακουοντων. πλειους δε. οπως δε γνωστως εγνω εν εαυτω την επιφοιτησιν και ενεργειαν του Αγιου Πνευµατος και αγιος εν Αγιω Πνευµατι γεγονεν -. ει δυνατον. πας αρα . ορωσι και νυν.∆ια τουτο τοινυν και κατα της εαυτων αει σωτηριας λαλουσι και πραττουσι. ουδε προλαβων εδεξω αυτον. Παυσαι µη σε τοις λιθοις καταλευσθηναι ποιησωµεν”. κλειοντες εφ᾿ εαυτοις τας πυλας της βασιλειας των ουρανων και παντας αλλους τους εισελθειν βουλοµενους κωλυοντες. πολλοι µεν ειδον και προτερον. Ει ουν ουκ εγεννηθης εκ του Θεου συ. τον ταυτα λεγοντα σπευδουσι. καθαρευοντος τε απο παντοιων παθων και πασι τα µεγαλεια κηρυττοντος του Θεου οσα δηλονοτι εποιησεν επ᾿ αυτω ο Θεος κατα τας αψευδεις υποσχεσεις αυτου και οπως µεν. ουδε ελαβες αυτον εν σεαυτω. ως αυτοι φατε. κατηξιωθη φως ιδειν Θεου και Θεον εν φωτι δοξης. και δια τουτο ουτε εξουσιαν σοι δεδωκεν ουτε δυνασαι τεκνον γενεσθαι Θεου· τεκνον δε Θεου µη γενοµενος. ουδεις ουδαµως· εκ δε των προαιρουµενων τον σταυρον αραι και την στενην οδευσθαι οδον και τας εαυτων απολεσαι ψυχας ενεκεν της αιωνιου ζωης. οιµαι. πεπλανηµενε και υπερηφανε συ. Και ορα τι φησιν ο ευαγγελιστης· “Οσοι ελαβον αυτον εδωκεν αυτοις εξουσιαν τεκνα Θεου γενεσθαι· οι ουκ εξ αιµατων ουδε εκ θεληµατος σαρκος. αλλα αποκρινου αφρονι προς την αφροσυνην αυτου. καν υµεις σκαιοτητι γνωµης και βασκανιας φαυλοτητι τουτους ιδειν ουκ ισχυετε. αλλ᾿ εκ Θεου εγεννηθησαν”. ινα µη φαινηται σοφος παρ᾿ εαυτω”. “Παυσαι. Εξ υµων µεν. ουδε τεκνον υπαρχεις αυτου δηλονοτι. ινα µη οµοιος γενη αυτω. (285) Τις δε Θεον ειδεν η ιδειν καν οπωσουν δυναται.

Και ποθεν σε τοιουτον ειναι επιγνωσοµεθα. Ουδαµως δη. ∆ιοτι ου δυνασθε ακουειν των λογων των εµων”. Ιστε γαρ απαντες πως επαπορων ελεγεν· “Αι µεν χειρες χειρες Ησαυ. την στολην ενδεδυµενον Ησαυ του αδελφου αυτου. µαλλον δε πως δυνασαι οραν τον Θεον. Ουδεις προ του γεννηθηναι τον εαυτου πατερα ποτε τεθεαται. Ει ουν και υµεις υπο . ∆ια τουτο και ο Κυριος ελεγεν· “Εαν µη τις γεννηθη ανωθεν. και Ιωαννης· πλην οµως στεναζω επι τη πωρωσει των καρδιων των ταυτα προτεινοµενων µοι και ζητουντων ποθεν επιγνωναι τον εις ανδρα τελειον. Τι δαι. Οτι δε τουτο εστιν αληθες. καθοµολογησεις. Ειεν.” Εγω µεν ανευ της ανωθεν χαριτος ουχ οιος τε ειµι τουτο ειπειν. οιτινες εστε οι ουτως επαπορουντες. το δε γεννωµενον εκ του Πνευµατος πνευµα εστιν”. εις µετρον ηλικιας πεφθακοτα του Ιησου. αυτος συ. Οθεν δεικνυται οτι της µεν στολης τον δολον ουκ εγνω – τυφλος γαρ ην -. Συ δε. σαρξ εστι. παντως ουδε την λαλιαν αυτου γνωρισαι ισχυσεν αν. ει βουλει µαθειν. ουδε Πνευµα αυτος συ γεννηθεις γεγονας. ου δυναται εισελθειν εις την βασιλειαν των ουρανων”. οι τυφλοι τους αλλους των ανθρωπων επιγινωσκουσιν· οθεν ο Ισαακ επεγνω τον Ιακωβ. και οι µη βλεποντες πνευµατικως ουδε ακουειν πνευµατικως δυνανται. η δε φωνη φωνη Ιακωβ”. Παντως ουδαµως. πως αρα δυνασαι τα βαθη του Θεου ερευναν. αλλ᾿ ουδε Παυλος αυτος. “Αλλα συ” φησι “τοιουτος υπαρχεις αυτος. ει απο σαρκος µονον γεγεννησαι και ουπω την εκ του Πνευµατος γεννησιν εγνως. ω αδελφε. Ουτως ουν και υµεις. Οθεν. οτι εκ Θεου εστε. πως δυνασθε ανδρα γνωρισαι πνευµατικον. και ουδεις ανθρωπων τον Θεον οψεται. (286) φησι. ακουσον του Κυριου προς τους απιστους των Ιουδαιων ουτω λεγοντος· “∆ια τι την λαλιαν την εµην ου γινωσκετε. εξ αγιου αγιον δηλονοτι· “το δε Πνευµα ερευνα και τα βαθη του Θεου”. ου µονον τυφλοι αλλα και κωφοι τυγχανοντες. εαν µη προτερον εξ αυτου γεννηθη. Υµεις εκ του πατρος του διαβολου εστε και τας επιθυµιας του πατρος υµων θελετε ποιειν”. και µετ᾿ ολιγα· (287) “Ο ων εκ του Θεου τα ρηµατα του Θεου ακουει· δια τουτο υµεις ουκ ακουετε. οιµαι. και µη βουλοµενος. την δε συνηθη φωνην εγνωρσιε του υιου· ει τοινυν και κωφος ην.τον εν τοις ουρανοις θεαση Θεον και Πατερα σου. και παλιν· “Το γεννωµενον εκ της σαρκος.

και παλιν. πατερες και αδελφοι µου. ητις εστιν η γνωσις η θεια του Θεου. τον δε οφθαλµον κεκαλυµµενον της ψυχης υπο των παθων. απο οιησεως λογισµων ατρωτος. επιγνωναι τι των πνευµατικων και θειων λογιων πνευµατικως και αξιως του υπερφυους και σοφου Πνευµατος. αυξανων τη πιστει. Χρη γαρ αναντιρρητως τον θεµελιον της πιστεως καλως παντας ηµας καταβαλειν προτερον εις τα της ψυχης ηµων βαθη. ως ο Αβρααµ· “Εγω ειµι γη και σποδος”. Αλλα. πρωτον µεν τα κατ᾿ αυτον ο ανθρωπος και εαυτον ολον υπο της χαριτος επιγνωναι καταξιουται. και τα ταυτης ωτα βεβυσµενα εχετε. ενδον µενει. ∆ιοπερ και υπο της τοιαυτης ταπεινωσεως. ινα εκ των καθ᾿ ηµας τα υπερ ηµας γνωναι ποτε δυνησωµεθα. αναξιον εαυτον πανταπασι της των τοιουτων µυστηριων γνωσεως και αποκαλυψεως λογιζοµενος. ως υπο τειχους οχυρου φρουρουµενος. καταπληττεται και πλειονα κταται ταπεινωσιν. τας καρδιας. καθ᾿ οσον νοει. Αδυνατον γαρ τον µη επιγνοντα εαυτον προτερον. οτι τα θεια της πιστεως ηµων µυστηρια δυναται τις ολως καταλαβειν ανευ του µυσταγωγουντος και φωτιζοντος Πνευµατος· αλλα γαρ ουδε πραοτητος και ταπεινοφροσυνης χωρις δυναται γενεσθαι δοχειον των χαρισµατων του Πνευµατος. ειτα την εντος ευσεβειαν δια των ποικιλων της αρετης ειδων ως τειχος οχυρον ανυψωσαι· και ουτω παντοθεν τειχισθεισης της ψυχης και οιονει εµπαγεισης εν αυτη ως επι θεµελιω καλω της αρετης. λεγω. τοτε δει και την σκεπην της οικοδοµης ταυτης. παχεις. πας αρα πνευµατικον και αγιον ανδρα επιγνωναι δυνησεσθε. παρακαλω. Ηνικα γαρ κατα αναλογιαν της µετανοιας και της των εντολων εκπληρωσεως δια δακρυων εκκαθαρθη η ψυχη.της απιστιας και πονηριας και της των εντολων αµελειας και παραβασεως σαρκες εστε. ειτα µετα πολλην και επιµονον καθαρσιν και βαθειαν ταπεινωσιν αµυδρως πως κατ᾿ ολιγον και τα περι Θεου και των θειων νοειν αρχεται και. τη . Μηδεις υµας πλανατω κενοις και σεσοφισµενοις λογοις. σπουδασωµεν. ωστε δυνασθαι µετα του ∆αυιδ λεγειν· “Εγω δε ει µι σκωληξ και ουκ ανθρωπος”. (288) ανεγειραι και ολοκληρον τον οικον κατασκευασαι του Πνευµατος. παντι τροπω εαυτους ηµων εκαστος επιγνωναι.

Οταν δε και εις µετρον ηλικιας του πληρωµατος της γνωσεως του Χριστου καταντηση και Χριστον αυτον και νουν αληθως Χριστου κτησηται. Σπουδασωµεν ουν και ηµεις. µονην (289) εαυτην αληθως εξουθενηµενην και ευτελεστατην ορα. ω αδελφοι. ΛΟΓΟΣ Ι ΄. ουδενα δε πειθεται τοιουτον ειναι εν απασι τοις ανθρωποις του κοσµου. κατα τοσουτον και πρωτος των αλλων απαντων υπαρξει. Και οτι . µονην δε εαυτην αει καθορωσης και µονα τα εαυτης. και τους εις τουτο πεφθακοτας αγιους ραδιως επιγνωσοµεθα και των παροντων και των µελλοντων επιτυχωµεν αγαθων. τον κοσµον τε απαντα και τους εν κοσµω εντευθεν αγνοησασης.ελπιδι και τη εις Θεον αγαπη το καθ᾿ ηµεραν. εις τοιαυτην φθασαι ταξιν τε και καταστασιν. οτι και προ του θανατου εν ηµιν ενθεν ηδη καθαιροµενοις δια δακρυων ενεργειται εν οις αν εγγενηται κατα την παρουσαν ζωην. ει µη τουτο µονον εν τω επαινετω τουτω παθει καταλαβειν ηδυνηθην· εστι δε τι τοιουτον· ποιωθεισης της ψυχης και εµβαφεισης δια του Πνευµατος εις τα βαθη της ταπεινοφροσυνης εν Χριστω τω Θεω της διανοιας αυτης. και την προκοπην µετα προσθηκης της γνωσεως τε και αναβασεως τρανως καθορων. και χρονισασης εν τη τοιαυτη µελετη και εν εξει γενοµενης αυτης. µαλλον δε κατα φυσιν ον. ειπειν ουκ εχω. Το δε πως. κατα την µελλουσαν ουχ υπαντα. (290) Περι της φοβερας του Κυριου ηµερας και της µελλουσης κρισεως. Και τις εστιν η ηµερα Κυριου και τισιν αιφνης αποκαλυπτεται. ω η δοξα και το κρατος νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων· αµην. χαριτι και φιλανθρωπια του Κυριου και Θεου και Σωτηρος ηµων Ιησου Χριστου. Ουτω τοινυν καθ᾿ οσον εαυτον εχει τις παντων ανθρωπων εν αισθησει ψυχης ευτελεστερον τε και ταπεινοτερον. ως φησιν ο Κυριος ηµων και Θεος· “Ο θελων ειναι παντων πρωτος εστω παντων εσχατος και παντων διακονος”. ανθρωπον ελαχιστοτερον εαυτου η αµαρτωλοτερον εν ολω τω κοσµω ου λογιζεται ειναι. τοτε ως µηδεν ολως ειδως η εχων διακειται και ως αχρειον εαυτον και ευτελει δουλον ηγειται· το δε δη θαυµαστον και υπερ φυσιν.

ουδε δια το εν η µελλειν ερχεσθαι αυτον. καθα δη και επι των ηµερων τουτων λεγοµεν του παροντος καιρου ηµερα του Πασχα και η ηµερα της Πεντηκοστης και η ηµερα εν η προελθειν µελλει ο βασιλευς και τα ποιησαι και τα· αλλ᾿ ουδε δια το εν αυτη µελλειν γενεσθαι την κρισιν ηµερα κρισεως λεγεται (ουδε γαρ ετερον µεν η ηµερα εσται εκεινη και ετερος ο εν αυτη µελλων ελευσεσθαι Κυριος). ο νυν υπαρχων τοις πασιν αορατος. ινα οι µεν γνωναι καλως και ειπειν. ατελευτητος. (291) και τινος ενεκεν. τοπον δεδωκοτα τω ποιητη· και εσται µονος εκεινος ηµερα τε οµου και Θεος. Και µακαρισµος εις τους εξ αγωνων την επιφοιτησιν δεξαµενους του Πνευµατος. οι δε συνετως ακουσαι δυνηθωσι των λεγοµενων. πολλης της σπουδης. αγαπητοι. αυτα δε τα αστρα σβεσθησονται και απαντα ειλιγησονται ως βιβλιον τα ορατα. και ο φως οικων απροσιτον τοτε πασιν αποκαλυφθησεται οιος εστι και πληρωσει τα παντα του οικειου φωτος και γενησεται αδυτος. Πολυς ηµιν. ηµερα Κυριου καλειται και λεγεται. Λεγεται τοινυν ηµερα Κυριου ουχ ως εσχατη των ηµερων τουτων ουσα. πολλης της του νου καθαροτητος. αλλα περι µελλοντων και αορατων οθεν πολλης των ευχων χρειας. ο περι της κρισεως λογος και δυσερµηνευτος. τοις δε γε κατ᾿ εµε . Και πως δυναται τις γνωναι ει περιφερει εν αυτω τον Χριστον και Πνευµατος Αγιου γεγονε µετοχος. ινα γνωµεν. αϊδιου χαρµονης ηµερα εν τοις αγιοις αυτου. και τοις λεγουσιν ηµιν και τοις ακουουσιν. Και ο µεν αισθητος ηλιος υπο της του ∆εσποτου λαµπροτητος καλυφθησεται και εις το µη ορασθαι γενησεται. καθα νυνι τα αστρα υπο τουτου καλυπτεται και ουχ οραται. ηγουν υποχωρησουσι. Αλλα τις εστιν ο του λογου σκοπος.η εις Χριστον πιστις ου δυναται µονη σωσαι ηµας. οτι ου περι ενεστωτων και ορωµενων εστιν. ει µη και Πνευµατος Αγιου γνωστως γενωµεθα µετοχοι και οτι ουχι παντες οι βαπτιζοµενοι δια του βαπτισµατος λαµβανουσι τον Χριστον. Σκοπος ουν του παροντος λογου εστιν η µεγαλη και επιφανης και φοβερα του Κυριου ηµερα. Και ερµηνεια ως εν παραδροµη εις το « Εν αρχη ην ο Λογος». αλλ᾿ επειδη αυτος ο των απαντων Θεος και δεσποτης λαµψει τηνικαυτα τη δοξη της ιδιας θεοτητος.

µη εκ λυπης η εξ αναγκης. αλλ᾿εκ της προς αυτον ευνοιας τε και αγαπης δια της αυτοπροαιρετου θελησεως µετα χαρας τας εντολας αυτου εργαζοµενοι και ταυτας φυλασσοντες. ου δι᾿ ετερου. οι εξ εκεινων τεχθεντες. εδουλωθηµεν. θεληµατι τω τυραννω τουτω υποκυψαντες. Και γαρ βουληθεις εξ αρχης αυτης ποιησαι το αγαθον και ηµετερον.ραθυµοις και αµαρτωλοις εις απαν απροσιτος και αθεατος. πρωτοι τω εχθρω θεληµατι υπακουσαντες. υστερον δε και ηµεις. εικοτως εσται τουτοις και εις το µελλον απροσιτος. . Επει δε οι µεν πρωτοπλαστοι. και ου βια (εδειξαν γαρ τουτο σαφως οι προ του νοµου και εν τω νοµω ευαρεστησαντες και το εαυτων θεληµα τω δεσποτη Θεω και ου τω διαβολω προσαναθεµενοι). ως αν. και ακαταφλεκτως προσεγγισωσι τω απροσιτω διχα σωµατικου θανατου. και δια τουτων κατα προκοπην εις την του Θεου τελειαν εικονα και οµοιοτητα αναχθωσι. ως φησιν η θεια Γραφη. εξεπεσον. το αυτεξουσιον τοις πρωτοπλαστοις και προπατορσιν ηµων (292) εχαρισατο και ηµιν δι᾿ αυτων. αυτος δι᾿ εαυτου τουτο ο παντα δυνατος και ανεξικακος ποιησαι ηνεσχετο. της εντολης του Θεου παραβαται γεγονασι και ου µονον της ελπιδος της µειζονος. οµου τους ευηρεστηκοτας αυτω προ του νοµου και εν νοµω και µετα τον νοµον της του διαβολου τυραννιδος ελευθερωσαι. δουλοι τω του σκοτους αρχοντι γεγονοτες και υπ᾿ αυτου κατακρατηθεντες. αλλα και εις φθοραν και θανατον µετηνεχθησαν και εις αφεγγες περιπτωκασι σκοτος. ως ειπειν. Επειδη γαρ ετι περιουσιν ουκ εγενετο τουτοις δια σπουδης του ιδειν τον φως της δοξης αυτου δια καθαρσεως και ολον αυτον εν αυτοις εισοικισασθαι. ως εξ οικειων πονων τας αρετας κτησαµενοι λογισθησονται. ηγουν του εν αυτω γενεσθαι τω ανεσπερω φωτι. τους προ νοµου και εν νοµω ευαρεστησαντας του αιωνιου σκοτους λυτρωσασθαι βουληθεις ο φιλανθρωπος Κυριος και τοις µετα τον νοµον την ελευθεριαν δωρησασθαι εν τη χαριτι και παντας. κατα γενεαν και γενεαν ο καθεις αυτω προσπελαζοντες. εν τω του θανατου σκοτει δια της αµαρτιας εγενοντο. Ον γαρ ιδιαις και αορατοις χερσι καθ᾿ οµοιωσιν και κατ᾿ εικονα αυτου πεποιηκεν. και ως οικεια δωρα ταυτας τω ∆εσποτη προσαξουσι.

Τινος χαριν. αλλα φλεγουσα. Οτι ουκ ηλθε κριναι τον κοσµον. ο αθανατος και αναµαρτητος ων. Ο τοιουτος γαρ και τηλικουτος. ουδενι ουδεποτε διχα πιστεως πεφανερωται· ει δε εφανη. και σκοτισθεις µαλλον. φοβερα και φρικτη δεικνυται. οτι ου µονον παραβαντας ηµας και αµαρτησαντας ουκ εκολασεν. αλλα και οιοι γεγοναµεν ηµεις δια ταης παραβασεως. σαρκι µονον τεθεωµενη τω κοσµω οφθεις. ο µεγας µελλων τηνικαυτα της του Χριστου Εκκλησιας γενεσθαι διδασκαλος. (293) ως αν και πλειονως τιµηση και δοξαση το γενος ηµων εν τω κατα παντα εξοµοιωθηναι ηµιν αυτον και ισον εν τω ανθρωπινω µερει γενεσθαι. ανθρωπος φθαρτος εξ ανθρωπου φθαρτου. τοτε ουδε µικραν απαυγην αυτου αντιβλεπειν ηδυνατο. αλλα ψυχικως τε οµου και σωµατικως αρδην εµελλε πασα η κτισις απολλυσθαι δια το υπο απιστιας τηνικαυτα παντας κατεχεσθαι. Ω της αφατου φιλανθρωπιας και αγαθοτητος. επαθεν· προς γαρ τη αστραψαση αιγλη του απροσιτου φωτος εν αυτω πληγεις τας οψεις. αλλα σωσαι τον κοσµον. ο αφθαρτος. ειτε παλιν εκ παραδοξου φανειη τινι των ανθρωπων. αµαρτια εξ αµαρτησαντος γεγονως. το σκευος της εκλογης. τοις δε δια πιστεως εν φοβω και τροµω τας . ου φωτισθεις. (294) και µετ᾿ ολιγα· «Εχοµεν δε τον θησαυρον τουτον» της ελλαµψεως δηλονοτι «εν ταις καρδιαις ηµων». θνητος εκ θνητου. ως φησιν αυτος εν τοις ευαγγελιοις αυτου. Και τουτο φανερον εξ ων ο µακαριος Παυλος. ου ζωοποιουσα. ουχι και αυτη γυµνη τη θεοτητι. αλλα τιµωρουσα δεινως. ος ελαµψειν εν ταις καρδιαις ηµων». Η γαρ αποκαλυψις αυτου της θεοτητος κρισις εν οις αποκαλυφθη γινεται· ου γαρ αν υπηνεγκε την δοξαν αυτου της θεοτητος πασα σαρξ γυµνην επιφανεισαν της θεανδρικης συναφειας τε και αφραστου ενωσεως. και την κατα φυσιν προσαπωλεσεν ορασιν· και ταυτα. ου φωτιζουσα. τοιουτος γενεσθαι και αυτος κατεδεξατο. ος εφη· «Ο Θεος ο ειπων εκ σκοτους φως λαµψαι.αλλα δι᾿ εαυτου παλιν καταπεσοντα αναστησαι ηθελησεν. ηγουν η χαρις του παναγιου Πνευµατος. Η γαρ θεοτης. ουχι αυγασθεις. Τοιγαρουν εντευθεν ακριβως διδασκοµεθα οτι τοις µεν ετι τη απιστια και τοις παθεσι κατεχοµενοις απροσιτος και αορατος η χαρις εις απαν εστι.

αιφνης µελλει αποκαλυπτεσθαι και φοβερα αυτοις και ως πυρ αστεκτον λογισθησεται. τα τε ψυχικως ενεργηθεντα. εξ ης ο καθαρος αει ελλαµποµενος εν αληθεια εαυτον οιος εστι. αλλ᾿ εις τους εν τω σκοτει των παθων οντας και εν τω κοσµω διαγοντας και τα του κοσµου ποθουντας.εντολας κατεργαζοµενοις και µετανοιαν αξιαν επιδεικνυµενοις αποκαλυπτοµενη οραται. και παλιν· «Ως τεκνα φωτος περιπατειτε». προδεδοκιµασται γαρ· ουδε ως τοτε φανεισαν την ηµεραν Κυριου λογιζεται. και τα εργα αυτου. «Εγω γαρ. υιος φωτος και ηµερας και ουχι εκτοτε ανθρωπου θνητου. αλλ᾿ ως αν τις ειποι ασωµατως εν σωµατι. φησιν. ουτως παλιν ελευσεται». αλλα και πυρι θειω κρινεται και ανακρινεται και υδατι τοτε δακρυων πιαινοµενος ολον το σωµα καθυγρος γινεται και βαπτιζεται κατ᾿ ολιγον ολος υπο του θειου πυρος τε και Πνευµατος και γινεται ολος καθαρος. παντα λεπτοµερως καθορα. οια εισι. Ει γαρ . (295) ινα µη συν τω κοσµω κατακριθωµεν». και αυτη δι᾿ εαυτης την µελλουσαν γενεσθαι κρισιν ανατιρρητως εν αυτοις εµποιει· µαλλον δε ηµερα θειας κρισεως γινεται. ταυτα φασιν οι αγγελοι προς αυτους· «Ον τροπον εθεασασθε αυτον πορευοµενον εις τον ουρανον. ∆ια τοι τουτο και ο τοιουτος εν τη µελλουση κρισει και δικη ου κρινεται. προκεκριται γαρ· ουδε υπο του φωτος εκεινου ελεγχεται. Ου µονον δε. Φανησεται δε τουτο το πυρ ο Θεος ουχ ολον πνευµατικως. ωσπερ εξαναστας ωρατο τοις µαθηταις παλαι ο Χριστος. και ο Αποστολος· «Ει γαρ εαυτους εκρινοµεν. ουκ αν εκρινοµεθα· κρινοµενοι δε υπο Κυριου παιδευοµεθα. Οσοι ουν τεκνα του φωτος εκεινου και υιοι της µελλουσης ηµερας γενωνται και ως εν ηµερα ευσχηµονως περιπατειν δυνανται. εξελεξαµην υµας εκ του κοσµου». ολος αµολυντος. αλλ᾿ εξω τουτου εις απαν εστιν. καθα φησιν ο ευαγγελιστης· αναλαµβανοµενου γαρ αυτου εις ουρανους. τα τε αισθητως πραχθεντα. φησιν. ολος γαρ εκ της οµιλιας και συνουσιας Θεου ηµερα φαεινη και λαµπρα γεγονεν· ουδε εν τω κοσµω τοτε ευρισκεται η συν τω κοσµω. προπεφωτισται γαρ· ουδε εν τουτω τω πυρι εισερχοµενος δοκιµαζεται η καιεται. επ᾿ αυτους η ηµερα Κυριου ουδεποτε επελευσεται· εν αυτη γαρ εισιν αει και δια παντος. ουχι εις τους υπο του θειου φωτος αει καταλαµποµενους. Η γαρ ηµερα Κυριου.

οσοι εις Χριστον εβαπτισθηµεν και εις εκεινον πιστευοµεν και Θεον αυτον προσκυνουµεν. αλλα γρηγορωµεν και νηφωµεν». και ου µη εκφυγωσιν. αποθανοντος µου. εφη· «Περι δε των χρονων και των καιρων. και εγω συν αυτοις εν σκοτει ειµι. Υιους ουν ακουων φωτος και υιους ηµερας. ουκ εστε εν σκοτει. Μη τουτο ειπης η υπολαβης και εν αµελεια και αµεριµνια τας υπολοιπους της ζωης σου διελθης ηµερας. Ει ουν εν σκοτει ειµι νυν. ινα η ηµερα υµας ως κλεπτης καταλαβη· παντες υµεις υιοι φωτος εστε και υιοι ηµερας. αλλ᾿ εις περιποιησιν σωτηριας. µη ειπης εν τη καρδια οτι. των αισθητων ευθυς παντων αποχωριζονται. αδελφοι. αλλ᾿ εν αφεγγει σκοτει και ανηλιω εις αιωνας εσοµαι και ουκετι δια των οφθαλµων βλεψω το ορωµενον τουτο φως· του γαρ σωµατος οι ανθρωποι χωριζοµενοι.µη τουτο εσται. ουτως. παντως. ινα ειτε γρηγορουµεν. αµα συν αυτω ζησωµεν». οι απιστοι. ειτε καθευδοµεν. αυτον και ενδεδυµεθα και υιοι ηµερας και υιοι φωτος ανεπαισθητως παντως εσµεν και ουχι νυκτος ουδε σκοτους. επει ουδεν πλεον των αλλων ορω. ειρηνη και ασφαλεια. Ωσπερ γαρ δυνοντος αυτου καθ᾿ εκαστην νυξ γινεται και ουδεν πλεον τι τουτου ορω. αγαπητε. δοκων µονον και οιοµενος ειναι τι. µηδεν ων· αλλα σκοπησον και κατα σεαυτον ακριβως κατανοησον και ειπε· «Ει παντες ανθρωποι οι εν τω κοσµω οντες και τον ηλιον τουτον αισθητως βλεποντες εν τω σκοτει εισι. αδελφοι. Και µετ᾿ ολιγα· «οτι ουκ εθετο ηµας ο Θεος εις οργην. ουδαµου φως θεασοµαι. τοτε αιφνιδιος αυτοις εφισταται ολεθρος. ωσπερ προς Θεσσαλονικεις και Παυλος ο αποστολος εγραψεν. οι αιρετικοι και πνευµατοµαχοι θεασονται. Υµεις δε. και εν σκοτει µετα θανατον εσοµαι· παντως και επ᾿ εµοι η ηµερα Κυριου ως κλεπτης εν νυκτι . ωσπερ η ωδιν τη τικτουση. Επειδη γαρ περι των κεκοιµηµενων και της µελλουσης δοξης ειπε και οπως παντες οι αγιοι δια νεφελων αρπαγησονται. πως αυτον οι αµαρτωλοι. τυφλοι οντες τη ψυχη και τους οφθαλµους αυτης εµπεφραγµενους τω βορβορω της απιστιας και αµαρτιας εχοντες. ου χρειαν εχετε του γραφεσθαι υµιν· αυτοι γαρ ακριβως οιδατε οτι η ηµερα Κυριου ως κλεπτης εν νυκτι ουτως ερχεται· οταν γαρ ειπωσιν. Ουκ εσµεν (296) νυκτος ουδε σκοτους· αρ᾿ ουν µη καθευδωµεν ως και οι λοιποι.

Ουδαµως. φησιν. αλλ᾿ ως ο ειπων· «Ηδειν σε οτι σκληρος ει. και τω ειποντι τω Αδαµ οφει· «Γινωσκων ο Θεος οτι η ωρα φαγεσθε απο του ξυλου οµοιοι αυτω εσεσθε. κενοις λογοις εξαπατατω µηδε εις την πιστιν την εις Χριστον µονην θαρρειτω τις. τουτου χαριν ενετειλατο υµιν µη φαγειν εξ αυτου».Οι γαρ Θεον ειναι τον Χριστον οµολογουντες. Ου γαρ εν τω του υδατος βαπτισµατι η σωτηρια ηµων εστιν. Ο τον πατερα γαρ ατιµαζων. αλλα και µειζονως υπερ τους τα ιδια σωµατα περιτεµνοντας. «εαν περιτεµνησθε. αδελφοι. γινωσκετω οτι τον Θεον ενδιαβαλλει και κατακρινει ως αδυνατα ηµιν επιταξαντα· ος ουκ εκφευξεται το της δικης αφυκτον. θεριζων οπου ουκ εσπειρας και συναγων οθεν ου διεσκορπισας». και παλιν· «Η πιστις διχα των εργων νεκρα εστιν». οµοιωθησεται. ουδεν υµας ωφελησει».επελευσεται και ως η ωδιν τη εν γαστρι εχουση και ου µη δυνηθω εκφυγειν». Ει δε λεγοι τις οτι δυναται τηρησαι πασας τας εντολας. αλλ᾿ ουν εκεινοι εν σκοτει καθηνται. ενδικως κατακριθησονται. ου µονον ουκ ελαφρον ουτος. Ωσπερ γαρ το σωµα ψιχα ψυχης υπαρχει νεκρον. οτι κατηλθε πολλα υποσχοµενος και . και ουτος κατακριθησεται. πως υιος λογισθησεται. «Χριστος»γαρ. οτι εκεινου ειποντος· «Ο ζυγος (298) µου χρηστος και το φορτιον µου ελαφρον εστιν». αλλα τοις αξιοις ζωης αιωνιου. ως τας του Θεου εντολας ακρωτηριαζοντες. τας δε εντολας αυτου µη φυλασσοντες. αλλα και εν τω Πνευµατι. Ψευστην γαρ και πλανον και φθονου µεστον τον Θεον ο τοιουτος αποκαλει· ψευστην µεν. ουχ ως αρνουµενοι µονον. αλλα και αβαστακτον αυτο αποφαινεται· πλανον δε. Μυστικως δε λεγεται δια το µη πασιν. πως εν αυτω ως εν ηµερα διαξειεν. Μηδεις υµας. αλλα και εν τη συνεποµενη και ανακεκραµενη (297) µυστικως και ασυγχυτως τουτοις θεοτητι. αποκαλυπτεσθαι και υιους φωτος και ηµερας ποιειν τους ορωντας αυτην· οι γαρ το φως µη ορωντες. ουδε εν τω αρτω µονω και τω οινω της µεταληψεως η των αµαρτιων αφεσις και η της ζωης µετουσια διδοται. ουτω και η πιστις διχα των εργων νεκρα εστιν. Ο του φωτος χωριζοµενος. αδελφοι. αλλα και ως ατιµαζοντες αυτον λογισθησονται· ου µονον δε. ει και λαµπει τρανως.

Αλλ᾿ ουαι τοις ταυτα λεγουσιν. προσελθων δε τη βασιλεια αυτου. Ειτα . Αλλα δια παραδειγµατος τουτο υµιν υποδειξω. συµπαθησει δε µοι και α υπεσχετο µοι παντα αποπληρωσει. µαλλον µεν ουν ραδια τε οµου παντα και ευκολα. ποιησαι και φυλαξαι. τουτο προς εαυτον λογισαµενος οτι. και εργω εποιησε· προσελθων τω βασιλει και τους ποδας κρατησας αυτου. Ο δε επι χρονους τινας ουκ ηβουληθη. και εν τιµη µεγιστη παρα τω τυραννω εκεινω και τοις υπ᾿αυτον στρατευµασιν ων. (299) συγχωρησιν µετα κλαυθµου εξητησατο.µηδεν δοουναι θελων ηµιν. των αγαθων ηµας εκεινων αποστερηση. κειται θρηνων υπερ της βραδυτητος και των παρ᾿ αυτου προγεγονοτων κακων. µαλλον δε φθονων τη σωτηρια ηµων αδυνατα επεταξεν ηµιν. Ανθρωπος τις ανταρτη δουλευων τινι αντιδικω και του βασιλεως των Χριστιανων εχθρω. Ως ουν ταυτα απο καρδιας ελογισατο. πολλα τροπαια κατα των δουλων αυτου και ανδραγαθιας ποιων. καταλιπων µεν τον ανταρτην. Εν µια τοινυν καθ᾿ εαυτον γνωσιµαχησας και µεταµεληθεις. συµπαθη και φιλαγαθον. αναστησας αυτον «επεπεσεν επι τον τραχηλον αυτου και κατεφιλησεν αυτον» τε ολον και τους δακρυοντας αυτου οφθαλµους επι ωρας πολλας. εβουλευσατο φυγη χρησασθαι και µονος προς τον βασιλεα πορευθηναι. εµηνυθη παρα του βασιλεως των Χριστιανων διαφορως του προσελθειν και συν αυτω ειναι και αξιωθηναι µεγαλων δωρεων και συµβασιλευειν αυτω. εαν µη µετανοησωσιν· ουδεν γαρ φορτικον. ουδεν επαχθες ο ∆εσποτης ηµων και Θεος ενετειλατο. οπως εκπληρωσαι ταυτα µη δυναµενους. αποδεξαµενος. ως ακουω. αλλα πιστευω ως ου µη λογισθη µου νυν επιστρεφοντος την αναβολην των τοσουτων ετων και βραδυτητα δια το ειναι αυτον. ει και µεχρι του νυν µηνυοντι µοι τω βασιλει ουχ υπηκουσα. Ον ευθυς. κατ᾿ αυτου δε µαλλον χειρον εκτοτε τον πολεµον ανερριπισεν. τη απροσδοκητω χαρα ο χρηστος εκεινος ληφθεις βασιλευς. προφασεως δηθεν ευλογου λαβοµενος. καθα – πιστευσατε µοι – και αυτος εγνων εγω ευκολον ειναι την εντολην του Θεου και την επιτευξιν αυτου τε και της βασιλειας αυτου. ανθ᾿ ων οπως παρρησιαζεσθαι µαλλον ωφειλεν και τιµας απαιτειν υπερ ης ενεδειξατο προς αυτον αγαπης και πιστεως. επι θαυµατος ειχε την τουτου µεταβολην και ταπεινωσιν.

συνανακλινοµενος αυτω και περιλαµβανων επι της κλινης και παντοθεν τω εαυτου χλανιδιω περισκεπων και επιτιθεις το εαυτου προσωπον επι πασι τοις αυτου µελεσιν. εν παση µαλλον στενοχωρια και θλιψει και τη νοµιζοµενη κακοπαθεια υπερεκβλυζουσαν την χαραν και ευφροσυνην εβλεπον εν εµοι δια της αποκαλυψεως και επιφανειας του προσωπου αυτου. (300) ταυτα την αγαπην υµων απογυµνωσαι. γυµνους δε προσερχοµενους αυτω των του βιου πραγµατων ως βασιλει και Θεω. προσφυγων τω Θεω και σωτηρι µου. επει ουδεν εγωγε φορτικον ευρον η λυπηρον η επαχθες.στεφος και στολην και υποδηµατα οµοια ων αυτος εφορει ενεχθηναι κελευσας. εν δε τω µη ευρισκειν µε δι᾿ αιτιας τινος . πασαν επιλανθανοµενος οδυνην και λυπην του σωµατος· ουτω το φορτιον των εντολων ελαφρον και τον ζυγον Κυριου χρηστον αυτοθεν ελογιζοµην. ινα δω τι καλον τισιν εξ υµων. ει µη τισιν αρα βαρυ καταφαινεται το την γεννησαµενην καταλιπειν και τους οικειους φιλους και συγγενεις απαρνησασθαι και τον πλουτον εασαι τον απολλυµενον. Αλλ᾿ ει χρη την αληθειαν υµιν εξειπειν και α ουκ εβουλοµην πασι δηλα ποιειν. φευγοντας µεν κοσµον πλανον και κοσµοκρατορα. αλλα παραυτικα αποκαλυπτοµενην µοι δια Πνευµατος Αγιου δοξαν Ιησου Χριστου. αυτος δι᾿ εαυτου τον πρωην εχθρον και αντιδικον περιεβαλε. ως εντευθεν µηδεν ηγεισθαι µε τας επερχοµενας θλιψεις και τους πειρασµους προς την ουχι µελλουσαν. ωστε πληρουσθαι εναργως επ᾿ εµοι το ουτω λεγον του Παυλου ρητον· «Το γαρ παραυτικα ελαφρον της θλιψεως βαρος δοξης κατεργαζεται εν ηµιν». Τοιουτον εστι και το ηµετερον προς Θεον και ουτως οιδα εν τοιουτω τροπω τους µετανοουντας τον φιλαγαθον Θεον αποδεχεσθαι και φιλειν. µηδεν ολως προσονειδισας αυτον· και ου τουτο µονον. περιλαµβανων τε και κατασπαζοµενος στοµα προς στοµα αυτον. αλλα νυκτος και ηµερας συγχαιρων αυτω και συνευφραινοµενος. και το του ∆αυιδ· «Εν θλιψει» λεγοντος «επλατυνας µε». ης τη µετοχη τε και θεα και αυτας τας προς θανατον νοσους και ει τινα ετεραν αφορητοτεραν οδυνην δια πονων τοις ανθρωποις εγγινοµενην ουδεν ηγουµην. τοσουτον υπερηγαπησεν αυτον οτι ουδε εν τω υπνουν αυτου εχωριζετο.

ουκ αν . απεστειλαν προς αυτους τον Πετρον και Ιωαννην. αλλ᾿ απ᾿ εντευθεν ηδη. αλλα και θεος γενεσθαι απο Θεου. αποδεξηται και τιµηση. Εµαθες παρα των αποστολων οτι. και ουχι βασιλευς µονον. επιγειου τε βασιλειας εν επιτυχια γενεσθαι και το απο γης εις ουρανους ανελθειν και δοξης αιωνιου και βασιλειας αφθαρτου αξιωθηναι και Θεου συγκληρονοµος (301) συγκοινωνος γενεσθαι. και στολη και διαδηµατι τω εαυτου κατακοσµηση και αξιους του επουρανιου νυµφωνος δαιτυµονας εργασηται. Ει γαρ τουτο εγενετο. Τοτε επετιθουν τας χειρας επ᾿ αυτους και ελαµβανον Πνευµα Αγιον». µαλλον δε µειζονως. ινα µη της Χριστου δοξης και κοινωνιας εκπεσωµεν. και πιστευσαντες τινες και βαπτισθεντες. Ου γαρ ισον το απο βασιλεως εις βασιλεα φθαρτον προσελθειν.υπερ αυτου συντοµως αποθανειν. πιστευσατε. τους αρραβωνας λαβειν. ην µοι αφορητος. εαυτους εκκαθαραντες. µαλλον δε αυτον εκεινον. Τοιγαρουν. αδελφοι. ινα και αυτος. τον επι παντων και εν πασι και παν αγαθον οντα. οιτινες καταβαντες προσηυξαντο περι αυτων οπως λαβωσι Πνευµα Αγιον· ουπω γαρ ην επ᾿ ουδενι αυτων επιπεπτωκος. µονοι δε οι βεβαιοπιστοι και εν γνωσει τελεια η και προκαθαρσει εαυτους ευτρεπισαντες και ουτως ελθοντες επι το βαπτισµα. µονον δε βεβαπτισµενοι υπηρχον εις το ονοµα του Κυριου Ιησου Χριστου. Μη ουν προτιµησωµεν τι των γηΐνων και φθειροµενων. οµοιως ηµας. Ειδες πως ου παντες οι βαπτιζοµενοι ευθυς το Αγιον Πνευµα λαµβανουσιν. και συν τω Θεω εις αιωνας αιωνων ευφραινεσθαι. αδελφοι µου αγαπητοι. παντα αφεντες δραµωµεν γυµνοι. Μηδε ειπη τις· «Εγω απο του αγιου βαπτισµατος τον Χριστον λαβων εχω». παρακαλω. και προσελθοντες τω δεσποτη Χριστω προσπεσωµεν και προσκλαυσωµεν ενωπιον της αυτου αγαθοτητος. Και τουτο εισεται ο ερευνων τας Γραφας απο των αποστολικων λογων και πραξεων· γεγραπται γαρ· «Ακουσαντες δε οι εν Ιερουσαλυµοις αποστολοι οτι δεδεκται η Σαµαρεια τον λογον του Θεου. τον Χριστον δια του βαπτισµατος ουκ ενεδυσαντο. αλλα µανθανετω οτι ουχι παντες οι βαπτιζοµενοι λαµβανουσι δια του βαπτισµατος τον Χριστον. θεασαµενος την πιστιν και την ταπεινωσιν ηµων. σπουδασωµεν κτησασθαι. θλιψις.

καθως ο ευαγγελιστης Ιωαννης φησι. Εν ποια αρα σκοτια. ει τον Κυριον Ιησουν ευαγγελισθεντα ηµιν εδεξαµεθα και εν εαυτοις ηµιν αυτον κεκτηµεθα. φως ων και φαινων· και η σκοτια αυτον ου κατελαβεν. Αυτος ο Θεος Λογος τη Σαµαρειτιδι (302) προσειπων· «Πνευµα ο Θεος». Ποθεν ουν γνωσοµεθα ει εν ηµιν ο Χριστος εστι. Βλεπειν ουν εαυτους ηµας χρη. Αλλα προσεχετε. εν αυτοις ολους εαυτους καταµαθωµεν. γνωµεν ει εξουσιαν ελαβοµεν παρ᾿ αυτου τεκνα Θεου γενεσθαι. Τα απο των θειων Γραφων λογια αναλεγοµενοι και αντιπαρατιθουντες ως εσοπτρα ταις ψυχαις ηµων. Ου γαρ αλλο ο Χριστος και αλλο το Πνευµα· και τις τουτο φησιν. Εν αυτω ζωη ην και η ζωη ην το φως των ανθρωπων· και το φως εν τη σκοτια φαινει και η σκοτια αυτο ου κατελαβεν». (303) ζωην το Πνευµα το Αγιον. αφαιρουµενος ο δοκει εχειν. τον Κυριον Ιησουν ελαµβανον. Αλλ᾿ ανωτερω τον λογον αγαγωµεν.µετα ταυτα ευχης και της των χειρων των αποστολων εδεηθησαν επιθεσεως· λαµβανοντες γαρ Πνευµα Αγιον. καθως ειποµεν. και πως εαυτους ηµας καταµαθωµεν. και τον Κυριον εχειν νοµιζων εν εαυτω κενος εξελθη του σωµατος και ως µηδεν εχων κατακριθησεται. ινα µη µατην εαυτον φρεναπατων. αντι του· . καθως και ο Παυλος φησι· «Το δε Πνευµα ο Κυριος εστι». Εν τη των ορωµενων κτισει. οπερ και εν φως τα τρια εστιν εν τη σκοτια φαινον. και εις το πυρ εµβληθησεται. τοις αδελφοις µου. και κατανοειν ακριβως τας ψυχας ηµων. και Θεου διδοντος λογον εν ανοιξει του ακαθαρτου µου στοµατος. «Εν αρχη ην ο Λογος και ο Λογος ην προς τον Θεον και Θεος ην ο Λογος· ουτος ην εν αρχη προς τον Θεον. Ει ουν ο Χριστος Θεος. Λογον τον Υιον. την αδιαιρετον Τριαδα εδηλωσε. αυτον παλιν εχει τον Κυριον. πνευµα κατα την της θεοτητος φυσιν εστιν και ο εχων αυτον. παντως φησιν· ο γαρ Θεος παντι και πανταχου παρεστι. αξιω· περι φρικτων γαρ ο λογος εστιν. Πνευµα Αγιον εχει· ο δε το Πνευµα εχων. πιστος ειναι οιοµενος. Θεον τον Πατερα λεγων. απιστος ευρεθησεται. αδελφοι. ινα. Παντα δι᾿ αυτου εγενετο. Προσεχετω τοιγαρουν τοις λεγοµενοις υπο των αγιων Γραφων εκαστος και εαυτον κατανοειτω. Ταυτα τοινυν ειπων. εκθησοµαι. τον της κατανοησεως τροπον ποσως υµιν.

ει µη οΥιος και ω εαν βουληται ο Υιος αποκαλυψαι». καθ᾿ οσον εκαστος χωρει. ελαβον αυτον. Πως. Οτι προϋφεστηκε παρ᾿ αυτω και εν αυτω τα παντα· οι γαρ µηπω γεννηθεντες.µολυσµος αυτω αµαρτιας ολως ου προσηγγισεν. φησι. ινα σαφες αυτο απεργασηται. παρα τω Θεω εισιν. ο ζωογονων παντα ανθρωπον ερχοµενον εις τον κοσµον. επηγαγε και φησιν· «Ην το φως το αληθινον ο φωτιζει παντα ανθρωπον ερχοµενον εις τον κοσµον· εν τω κοσµω ην και ο κοσµος δι᾿ αυτου εγενετο και ο κοσµος αυτον ουκ εγνω». Ουτος ουν ο εν τω κοσµω ων και παρα του κοσµου αγνοουµενος. νυν µεν µετριως. εν δε τη αναστασει τρανοτερον. ως Θεος αποκαλυφθη και οιος εστι γνωσθη. Πως ουν προ του ποιησαι τον κοσµον πανταχου ην και. ινα τοις µεν εκ πιστεως εις Θεον αυτον δεχοµενοις και τας εντολας αυτου φυλασσουσι και τον σταυρον αιρουσιν. φησιν. αυτος ο προ του κοσµου εν κοσµω ων και τον κοσµον ποιησας και εν αυτω υπαρχων και υπο του κοσµου αγνοουµενος και παρ᾿ αυτου µη καταλαµβανοµενος. ουδε εγνω. αλλα φυσει και δοξη θεοτητος. οτε τον αισθητον τουτον κοσµον παρηγαγεν ο Θεος. διεστη του κοσµου. «Οσοι γαρ. Ειτα ποιησας τον κοσµον. Προσεχετε µετα ακριβειας. µηδεν εκ των γεγονοτων δηλονοτι προσεγγισαν η ολως καταλαβον αυτον· και γαρ αχωριστον ων των παντων. εις τα ιδια ηλθεν και οι ιδιοι αυτον ουκ εδεξαντο. εν τω κοσµω ην φαινων και ο κοσµος αυτον ου κατελαβεν. φησιν. ουδε αυτον εωρακεν. ουχ ως µη οντες. ουδε ευρεν. Ου τοπω διεστη «ο πανταχου παρων και τα παντα πληρων». εν τω κοσµω σωµατωθεις παρεγενετο. αλλα γνωθι οτι ο εν αρχη ων προς τον Θεον Λογος. . και Θεος ων και την ζωην εχων εν εαυτω και παντα ποιησας και φως ων ο παντα ανθρωπον φωτιζει. ∆ιο το αυτο νοηµα δευτερων. Ιδια δε αυτου τον κοσµον εκαλεσε και τους εν τω κοσµω (304) και δια τον κτιστην αυτον και δεσποτην τουτων ειναι και δια την εκ της σαρκος συγγενειαν. και προ του ποιησαι τον κοσµον εν τω κοσµω ην. αλλ᾿ εν αυτω ην και ο κοσµος αυτον ουκ εγνω. ου τοπω. φησιν. ουδε η κτισις αυτον φαινειν παρενεποδισεν. φησιν. Μη ουν παραδραµης τα ειρηµενα. ουδ᾿ ηνωθη. Απ᾿ αρχης ην ο Θεος πανταχου. αλλ᾿ ως ηδη γεγονοτες. εν τοις πασιν αριδηλως εστι. «Και ουδεις αυτον επιγινωσκει. τον κοσµον ποιησας.

Οσοι δε ελαβον αυτον. και εθεασαµεθα την δοξαν αυτου. και οτι περι τουτων ταυτα δηλοι. ειπων· «Οι ουκ εξ αιµατων ουδε εκ θεληµατος σαρκος. δια της πιστεως δηλονοτι Θεον αυτον και ουκ ανθρωπον µονον οµολογησαντες. Οτι δε ουκ αρκει µονον ηµιν προς σωτηριαν το βαπτισµα. πως τρανως διδασκει ηµας των πιστων τα γνωρισµατα. αλλα και της σαρκος του Ιησου και Θεου και του αιµατος του τιµιου αυτου οικειοτερα και αναγκαιοτερα ηµιν εστιν η µεταληψις.ουδε εκ θεληµατος ανδρος. αλλ᾿ εκ Θεου εγεννηθησαν. ωστε µη µονον ειναι πιστους. πληρης χαριτος και αληθειας». αλλ᾿ ει βουλοιντο πορευεσθαι ταις αυτου εντολαις. ητις ενεργειται και καθοραται εν τω του Αγιου Πνευµατος βαπτισµω. Ιδου το κατοπτρον ο προειπον υµιν ουτοι οι λογοι εισιν. και την αγιοτητα τη των εντολων εργασια προσεπικτωνται. Και ο Λογος σαρξ εγενετο και εσκηνωσεν εν ηµιν. ως και ο Πατηρ υµων ο ουρανιος οικτιρµων εστιν». καγω εν αυτω». ακουε του Κυριου λεγοντος ωδε· «Ο τρωγων µου την σαρκα και πινων µου το αιµα εν εµοι µενει. εδωκεν αυτοις εξουσιαν δια του βαπτισµατος τεκνα Θεου γενεσθαι. ως εν ετερω φησι· «Γινεσθε αγιοι. καθως αυτος ο αψευδης Κυριος ουτω φησιν· «Ιωαννης µεν εβαπτισεν υδατι. Εν τουτω τοινυν οι βαπτιζοµενοι ως εν φωτι φως γινονται και τον γεγεννηκοτα γνωριζουσι· και γαρ ορωσιν αυτον. οι ουκ εξ αιµατων ουδε εκ θεληµατος σαρκος ουδε εκ θεληµατος ανδρος.εδωκεν αυτοις εξουσιαν τεκνα θεου γενεσθαι τοις πιστευουσιν εις το ονοµα αυτου. και παλιν· (305) «Γινεσθε οικτιρµονες. Γεννησιν ενταυθα την πνευµατικην καλει αλλοιωσιν. ινα και εαυτους ηµας εκαστος και τους πλησιον επιγινωσκωµεν. ακουσον των εξης· «Και ο Λογος σαρξ εγενετο και εσκηνωσεν εν ηµιν». Τουτου γαρ γεγονοτος και πνευµατικως δια του παναγιου Πνευµατος ηµων βαπτισθεντων και τεκνων Θεου γεγονοτων και του σαρκωθεντος Λογου δια της του αχραντου σωµατος και αιµατος αυτου µεταληψεως . Ειτα µετα ταυτα και τον τροπον δηλοι της υιοθεσιας. φησι. της του διαβολου τυραννιδος ελευθερωσας αυτους. αλλ᾿ εκ Θεου εγεννηθησαν». Και σκοπει µοι των ευαγγελικων ρηµατων το ακριβες. δοξαν ως µονογενους παρα πατρος. οτι εγω αγιος ειµι». υµεις δε βαπτισθησεσθε εν Πνευµατι Αγιω».

ου µη διψηση πωποτε. γνωριζοµενη και αποκαλυπτοµενη πασιν οις ο Υιος βουλεται δια του εκπορευοµενου Πνευµατος παρα του Πατρος. (306) εις και ο Υιος αυτου ο µονογενης. ου λογω µονω.σκηνωσαντος ως φως εν ηµιν. ει τεκνον Θεου εγενετο. αδελφοι. Αψευδης γαρ ο Χριστος. δοξαν ως µονογενους παρα πατρος. µια δε των αµφοτερων η δοξα. αλλα γενησεται εν αυτω πηγη υδατος αλλοµενου εις ζωην αιωνιον». Τοιγαρουν εκαστος υµων. οτε ταυτα εγενετο. τοτε κατ᾿ αυτον ευθυς τον καιρον. οιαν δηλονοτι ουδεις ετερος ουκ αγγελος εχει. δοξαν ως µονογενους παρα πατρος. ουκ ανθρωπος. υπ᾿ αυτου και εξ αυτου πνευµατικως και σκηνωσαντος αυτου σωµατικως εν ηµιν και ηµων κατοικησαντων γνωστως εν αυτω. ουτε αποκαλυψιν βλεπει. ει µη εν Αγιω Πνευµατι φωτισθη. καθως τη Σαµαρειτιδι ελεγεν ο Χριστος· «Ο πινων εκ του υδατος ου εγω δωσω αυτω. ουτε πιστος τελειως δυναται λεγεσθαι. (307) Ει ουν εκεινος . ιδου γεγονε χριστιανος και αναγεννηθεντα εαυτον εθεασατο και τον γεννησαντα αυτον πατερα εγνωρισεν. Επειδη γαρ εις Θεος ο Πατηρ. εν τουτω τω εσοπτρω της αληθειας και αποστωµεν της βλαβερας και αιρεσιωδους διδασκαλιας και υπονοιας των λεγοντων µη αποκαλυπτεσθαι νυν εν ηµιν τοις πιστοις την δοξαν της θεοτητος του Κυριου Ιησου δια της του Αγιου Πνευµατος δωρεας· η γαρ δωρεα εν τη αποκαλυψει διδοται και η αποκαλυψις δια της δωρεας ενεργειται. ει µη το του Θεου Πνευµα λαβη. δοξαν ως µονογενους παρα πατρος. ει εγνω τον σαρκωθεντα Λογον σκηνωσαντα εν αυτω και ει εθεασατο την δοξαν αυτου. αδελφοι. αλλ᾿εργω χαριτος και αληθειας. εθεασαµεθα την δοξαν αυτου. Εµµεινωµεν. αλλα και εκ Θεου γεγεννηται. µη αποκαλυπτοµενον και ορωµενον νοερως. «Τουτο δε» ο ευαγγελιστης φησιν «ελεγεν περι του Πνευµατος ου εµελλον λαµβανειν οι πιστευοντες εις αυτον». Ορας πως οι µη το Πνευµα ενεργουν και λαλουν εχοντες εν εαυτοις απιστοι εισιν. ει ουκ εξ αιµατος και σαρκος µονον. Ει τον Θεον Λογον ελθοντα ελαβεν. τη εαυτου διανοια εις την των ρηµατων τουτων εγκυψας δυναµιν. κατ᾿ αυτην την ωραν. φησιν. οτι αµαρτιαν ουκ εποιησε και δολος ουχ ευρεθη εν τω στοµατι αυτου. εαυτον θεασασθω. Ουτε ουν Πνευµα Αγιον λαµβανει τις. Γεννηθεντες. εθεασαµεθα την δοξαν αυτου της θεοτητος.

Ει γαρ ο το εν ταλαντον λαβων και κατακρυψας κατεκριθη. τας ψυχας αγαπωντες τας εαυτων. ως θησαυρον πολυν εν τοις βασιλικοις ταµιειοις καταξιωθεντες ιδειν και απελθοντες διακενης. Αλλ᾿ ουκ εστι ταυτα. αποσον. ατµητον. τελειως παλιν επανελθουσαν ταυτην λαµβανουσιν· ει δε µικρον ραθυµησουσι και εις µειζονα κοπους εαυτους εµβαλειν παραιτησονται. ουκ εκτησαντο δε. και τοτε· και ουτω µαταια η ελπις ηµων γεγονε κατ᾿ αυτους και ο δροµος διακενης. αλλ᾿ οπερ πολλακις ειπον και παλιν ερω και ουδεποτε λεγειν παυσοµαι. αορατον. ευδηλον οτι ουδε της αιωνιου ζωης. αξιους σφας αυτους και αµεµπτους εν πασι τω Κυριω παριστωντες. αναξιοι του τοιουτου δωρου γινονται και εις ζωην αιωνιον. ως εξω παντων και υπερ παντα και ον και νοουµενον. παντως και ο ποταµος εξερχοµενος και καταρρεων τοις βλεπουσι καθοραται· ει δε ταυτα. Και γαρ γινεται µεν κατ᾿ αρχας πολλακις εις τους µετανοουντας θερµως ελλαµψις θεια και φωτισµος. ολως αισθησιν λαβωµεν. εν τω θανατω οντων ηµων και της αιωνιου ζωης µη λαµβανοντων αισθησιν.λεγει το Πνευµα διδοναι τοις πιστευουσιν εις αυτον. ανενδεες. ουκ εστιν. κατα τους ουτω φρονουντας. ακτιστον. ουτε προ του θεασασθαι ελαβεν. Πολλοι γαρ ειδον µεν. ωσπερ αρτι. ουδε το του Αγιου Πνευµατος φως θεασοµεθα. Ει ουν η πηγη βλυζει. αΐδιον. φως το Πνευµα το Αγιον. Φως ο Πατηρ. ετι οντες εν σωµατι. αχρονον. οπερ ουδεις ποτε ανθρωπων προ του καθαρθηναι ηδυνηθην θεασασθαι. ποταµοι ρευσουσιν εκ της κοιλιας αυτου υδατος ζωντος». φως ο Υιος. µηδενος τουτων επαισθανοµενων ηµων. της συνεποµενης αυτοις και εν ηµιν µενουσης. αγνωστως εν ηµιν ενεργουνται. εν φως. αλλα νεκροι και τυφλοι και αναισθητοι διαµενουµεν. και αυθις· «Ο πιστευων εις εµε. Ει δε λεγοι τις αγνωστως τουτο και αναισθητως λαβειν και εχειν εκαστον ηµων των πιστων. ψευστην ποιων τον ειποντα Χριστον οτι «Γενησεται εν αυτω πηγη υδατος αλλοµενου εις ζωην αιωνιον». ουκ εισερχονται· ει δε µη νυν. βλασφηµει. ευθυς δε παρερχεται· και ει (308) µεν µεχρι θανατου αυτου εαυτους ολους εκδωσουσι και ζητησουσιν εµπονως. οτι µη . ασυγχυτον. παντως οι µη εχοντες το Πνευµα ουκ εισιν εκ καρδιας πιστοι. ουδε µετα την του σωµατος εξοδον εισελευσονται δηλονοτι.

Και ορα τω λογω συµµαρτυρουντας τουτω τους τε αγιους Τεσσαρακοντα Μαρτυρας και παντας αλλους τους υπερ Χριστου µαρτυρησαντας. αλλα και εν νυκτι και εν παση ωρα. ποσω µαλλον ο µηδε φυλαξας ο ελαβεν. Και πως εσται τουτο. εδειξα αν σοι τον εσταυρωµενον τουτον σωτηρα και λυτρωτην και ευεργετην τυγχανοντα». εαν αει κατα της αµαρτιας και του οικειου θεληµατος ιστασθε. τουτο προς αυτους ειποιµεν οτι και υµεις αυτοι. Ενταυθα τοιγαρουν. ουκ ειχε το Πνευµα το Αγιον εν εαυτω. ει γε βουλεσθε. ουκ εν ηµερα µονον. ως πασα Γραφη θεοπνευστος λεγει. Ευστρατιος δε ο επ᾿ αρετη περιβοητος. εστιν η πανηγυρις. και τοις ηττηθεισι προδηλος και φανερα η απαρχη της αισχυνης και της κολασεως γινεται. κατακριθησεται. εκεινοι επασχον υπερ του Χριστου. Αποστητε απ᾿εµου παντες οι εργαται της ανοµιας». Εαν και υµεις προς τους ολεθριους παραταξησθε δαιµονας. και πως εκεινοις ισους ηµας γενεσθαι ενδεχεται. ενταυθα τα σκαµµατα. «Νυν εγνων» ελεγεν «οτι ναος Θεου ειµι και το Πνευµα αυτου οικει εν εµοι. Ει δε λεγοιεν τινες οτι εκεινοι µαρτυρες ησαν.επολυπλασιασεν αυτο. και ενταυθα τοις νικωσι των επαθλων οι αρραβωνικοι στεφανοι διδονται. υπερ Χριστου τιµωρουµενος. Εκεινοι γαρ προς τυραννους. επειδη την πιστιν µονην ειχεν. αλλα δια ραθυµιας απολεσας. (309) Ειδες πως η πιστις διχα των εργων νεκρα εστι. ατινα και εν ηµερα παση και εν νυκτι και ωρα τυραννικως ταις ψυχαις ηµων επιτιθενται και εκβιαζονται . οτε δε εκ των εργων την πιστιν εδειξε. Τι ταυτης της µαρτυριας εκδηλοτερον γενοιτ᾿ αν. καθαπερ εκεινοι µαρτυρησετε καθ᾿ εκαστην. Προ γαρ του εισελθειν εις τους του µαρτυριου αγωνας τον αγιον. τοτε και ναον εαυτον Θεου επεγνω και το Πνευµα αυτου το Αγιον οικουν εν εαυτω γνωστως τοις νοεροις οµµασιν εθεασατο. ο δε τω λουτρω προσφυγων τη θερµη ευθυς διελυθη και προς το αιωνιον πυρ απεληλυθεν. Οι µεν γαρ εν αυτη τη λιµνη οντες του υδατος εκ χειρος Θεου τους στεφανους εδεξαντο. υπερ Χριστου πασχοντες και τιµωρουµενοι. Προς δε τον δικαζοντα τυραννον απεφθεγγετο· «Ει σοι τα αισθητηρια των φρενων µη αλλοιωτο και τω των παθων φυραµατι µη µετεσκευαστο προς το γεωδες η ψυχη σου. ηµεις δε προς δαιµονας εχοµεν και τα ολεθρια παθη της σαρκος.

µεµνηµενοι δηλαδη των µαρτυρων και ας υπηνεγκαν αφορητους µαστιγας ενθυµουµενοι και δια τουτο κατα του διαβολου ισταµενοι· αλλα γαρ και προς τους εκεινων αποβλεποντες πονους και οπως ηµεις απολειποµεθα ταης εκεινων αθλησεως απο ψυχης λογιζοµενοι και στεναζοντες. φως εστι. ηµεις εκ δακρυων και αγωνων ασκητικων· εκεινοι εκ της του ιδιου αιµατος χυσεως. το φως του κοσµου». αλλα γε ισοι παντως τη υποµονη και τη προς τα δεινα των πονων ευχαριστια εσοµεθα. αλλα γε τη ποιοτητι κατα την ανωθεν του Θεου προς ηµας αγαθοτητα. λεγων. ∆ια δη τουτο και ηµεις απαντες εξ ισης εκεινοις των παροντων καταφρονησαι οφειλοµεν. και ει µη εκεινοις ισοι τη παρρησια. Εκεινοι γαρ εξ εργων και πονων αθλησεως. µαρτυρες εικοτως εσοµεθα και αυτοι.πραξαι ηµας τα µη ανηκοντα τη θεοσεβεια και α παροξυνει Θεον. ηµεις εξ εργων και πονων ασκησεως σωθηναι ελπιζοµεν και το ολον εκ φιλανθρωπιας της του ∆εσποτου και χαριτος· εκεινοι εξ ιδρωτων και αγωνων µαρτυρικων. ινα παλιν ερω. ουδε τα αιωνια κερδησαι τους αντεχοµενους των επικηρων. ουδε ταις υποθηκαις των πονηρων πεισθωµεν δαιµονων. Ει ουν προς ταυτα στωµεν και ου καµψοµεν γονυ τη Βααλ. η παραβηναι µεχρι και ψιλου λογου ταυτην καταδεχοµενοι. ουκ εστι τα αφθαρτα λαβειν παντας ηµας µηδε βδελυξαµενους ως σκυβαλα τα φθαρτα. Ου γαρ εστιν. και ουτω κατα σε σκοτεινος ολος ο κοσµος . ετοιµως τε τον αυχενα εκτεινοντες εις το αποθανειν επι παση εντολη του δεσποτου ηµων Θεου. επειτα και ηµων. Ο γαρ Θεος. ουδε τον Χριστον ενοικον σχειν δια της του Αγιου επισκηνωσεως Πνευµατος τον υπο ενος και του µικρου παθους την καρδιαν κυριευοµενον. ουδε λειτουργησοµεν τη σαρκι προνοιαν αυτης εις επιθυµιας ποιουµενοι. καθως αυτος εκεινος φησιν· «Εγω ειµι. διεστη λοιπον και εχωρισθη των µαθητων. ηµεις εκ της εκκοπης του ιδιου θεληµατος και εν τω ιστασθαι αει και εχειν εν εαυτοις το αποκριµα του θανατου και καθ᾿ ωραν τον θανατον απεκδεχεσθαι. αδελφοι. αναληφθεντος και κρυβεντος αυτου. Ει τοινυν τη σαρκι λεγεις φως ειναι. (310) ει και µη τη ποσοτητι. αρα. αδελφοι. προς την αµαρτιαν αγωνιζοµενοι. των αυτων εκεινοις στεφανων αξιωθωµεν.

πως και µη οραν αυτο λεγεις και εν σοι ειναι αγνωστως νοµιζεις. καθα δη τουτο λεγεις αυτος· και επι τοσουτους χρονους εγκαρτερησαντος µου (312) και την µετανοιαν σου εκδεχοµενου και την εργασιαν των εντολων µου προσαναµενοντος. οτι οιδας εν σκοτει καθησθαι και δουλευειν τοις παθεσι. πονηρε δουλε. και εξουσιαν λαβων τεκνον γενεσθαι Θεου. και χρηµατισαι ηµερας υιος. ως ουκ οιδας. ουκ ηβουληθης µεχρι τελους καν ποσως εκζητησαι µε. εασας µε υπο το σκοτος κεισθαι κεχωρισµενον των σων κακων. τη ση ρυπαρα καρδια. ως συ λεγεις. ητοι φωτος. Το Πνευµα το Αγιον µη καταλαµβανεσθαι λεγει υπο της σκοτιας το φως. σε. Ει φως του κοσµου ο Χριστος. τουτο γινωσκων αυτος. ∆ια τουτο τοινυν ταδε λεγει το φως· «Εκ του στοµατος σου κρινω σε.εγενετο. διαναστηναι προς εργασιαν των εντολων του Θεου και αποδιωξαι το νεφος τωνπαθων µη βουλοµενος. οστις αν ης ο τουτο λεγων. εασας δα το µη εαθηναι µε αναφθηναι και θεασασθαι σε και υπο σου . τον εκ των ουρανων κατελθοντα δια την σωτηριαν την σην παρορας κειµενον. ουδε συµπνιγοµενον και στεναχωρουµενον εν σοι ωκτειρας. Ει δε τη θεοτητι φως ειπειν ειναι του κοσµου οµολογεις. Ο ουν λεγων εχειν εν τη εαυτου καρδια το φως υπο του σκοτους των παθων καλυπτοµενον και υπ᾿ αυτου µη ορωµενον. περιγραπτον. Ει δε λεγεις υπο παθων εν σοι το Πνευµα καλυπτεσθαι. αλλ᾿ ως εν βορβορω. απρακτος ων συ και αργος. οι µη ορωντες αυτον αµα τυφλοι· (311) ει δε φως και το Πνευµα το Αγιον. και συ λεγεις υπο του ζοφου των παθων εν σοι κατακρυπτεσθαι. Γνωθι ουν σεαυτον πρωτον. εν νυκτι διαγεις. οτι ελθοντα µε. πως και µη βλεπειν αυτον λεγεις και εν σοι ειναι υπολαµβανεις. εν γνωσει σαφως αµαρτανοντα· ει γαρ οµολογεις των παθων το σκοτος του εν σοι φωτος καλυµµα γενεσθαι. το θειον ποιεις και υπο της κακιας κυριευοµενον· σκοτος γαρ η πονηρα γνωµη και διχα σωµατικης αµαρτιας εστιν. ηδη σεαυτον εν πρωτοις καταλεγεις κα΄κατηγορεις. ωσπερ ουν και φως. ουδε ευρειν µε την δραχµην ην απωλεσα. υπο της σκοτιας λεγει κρατεισθαι το φως· και το ουτω λεγον Αγιον Πνευµα· «Και το φως εν τη σκοτια φαινει και η σκοτια αυτο ου κατελαβεν» ψευδοµενον αποφαινεται. και ενοικησαντα εν σοι τον ταις ανω απροσιτον ταξεσι.

και επισκεψασθαι η εις φως εξαγαγειν µε ουκ ηβουληθης· εν ασθενεια της σης ραθυµιας και απραξιας κατακειµενον µε εγινωσκες. Αλλ᾿ ουαι οι λεγοντες· «Ποτε η ηµερα Κυριου ελευσεται. εις το πυρ το αιωνιον το ητοιµασµενον τω διαβολω και τοις αγγελοις αυτου. αλλ᾿ υπο των εν σοι παθων αει συγκαλυπτεσθαι. Ταυτα τοιγαρουν ερει. επειδη την σην επιστροφην και µετανοιαν επεινασα. Προς δε γε τους λεγοντας µεν γινωσκειν αυτον. Ουδαµως.».θεαθηναι. Περι τουτου γαρ και ο θεολογος ουτως λεγει Γρηγοριος· «Οπερ εστι τοις αισθητοις ηλιος. προς τους λεγοντας εν εαυτοις µεν εχειν το Πνευµα το Αγιον. ινα το φως ηµας καταλαβη. καθως αυτος ουτως ειρηκε· «Μακαριοι οι δουλοι εκεινοι. πως. ταυτα φησιν· «Ει εγνωκειτε µε. και ουκ ενεδυσας µε αυτας· εν φυλακη στενωτατη και ρυπωση και σκοτεινη της σης καρδιας υπηρχον. νυµφων και παστας και γη πραεων και θειος παραδεισος και βασιλευς και διακονος. εργατα της ανοµιας. ως φως µε εγνωκειτε αν· φως γαρ οντως εγω του κοσµου ειµι». και ουκ εδωκας µοι πιειν· γυµνος ηµην των σων εναρετων πραξεων. ελευσεται. Ουτος γαρ εσται και ο µελλων αιων και η ανεσπερος ηµερα και βασιλεια ουρανων. και ουκ εδωκας µοι φαγειν· εδιψησα την σωτηριαν σου. υπο δε του σκοτους των παθων αυτων καλυπτοµενον τε και σκεπαζοµενον και µηδε ορωµενον τοις νοεροις της ψυχης αυτων οφθαλµοις. τουτο τοις νοητοις Θεος». Λοιπον απελθε απ᾿ εµου». και ταυτην καταλαβειν µη σπουδαζοντες. και νυν ο Κυριος λεγει. Απελθε τοιγαρουν απ᾿ εµου. αλλ᾿ υιοι φωτος και υιοι της του Κυριου ηµερας οθεν και ζωντες εν τω Κυριω εσµεν και αποθνησκοντες εν αυτω και συν αυτω ζησοµεν. οµολογουντας δε µη βλεπειν το της θεοτητος αυτου φως. ους ελθων ο κυριος αυτων ευρησει γρηγορουντας· αµην γαρ λεγω υµιν οτι ανακλινει αυτους και περιζωσαµενος διακονησει αυτοις». Η γαρ παρουσια του Κυριου εις τους πιστους γεγονε και αει γινεται και εις παντας τους βουλοµενους εφεστηκεν. Ει γαρ εκεινος το φως του κοσµου εστι και τοις αυτου αποστολοις (313) ειπε µεθ᾿ ηµων εως της συντελειας συνεσεσθαι. . Ου γαρ εσµεν υιοι σκοτους και υιοι νυκτος. και ου διηκονησας µοι δια των αγαθων σου εργων και πραξεων. καθως ο Παυλος φησι. µεθ᾿ ηµων ων.

ρανιδα βλεπειν εκεινου µιαν ηγουµεθα και δια τουτο εν εσοπτρω λεγοµεν αρτι βλεπειν και εν αινιγµατι. πλην οµως παντων των εκει απ᾿ εντευθεν ηδη τας απαρχας οι πιστοι βλεπουσι τρανως και λαµβανουσιν· ουτε γαρ τας επαγγελιας απασας ενταυθα απολαµβανουσιν· ουτε. καθα δη και αυτος εκεινος Θεος τη φυσει. ενταυθα οντες. τουτεστιν οµοιοι αυτω εσοµεθα. των µελλοντων αγαθων αµοιροι τε και αγευστοι. ουτω και ηµεις παντες τουτο ληψοµεθα πνευµατικον και οι οµοιωθεντες αυτω προτερον ψυχικως οµοιωθησοµεθα αυτω και τοτε σωµατικως τε αµα και ψυχικως. αλλα φθαρτον αυτο. ειθ᾿ υστερον και εν τω αιωνι τω µελλοντι. τοις αυτω πιστευουσι γενησεται ο Χριστος ουκ εν τω µελλοντι µονον αιωνι. α ουκ εξον τινι αριθµησασθαι. ως ο Χριστος και Θεος προ της αναστασεως. ανθρωποι τη φυσει. ου χωρουµεν νυν την αποκαλυπτοµενην ολην ηµιν εισδεξασθαι δοξαν. πως µη ποθουσι και επιθυµουσι τον θανατον. µενουσιν. ανθρωπος τη αγαθοτητι εχρηµατισεν. και παρ᾿ αυτου εµπεριεχοµενοι και δεσµουµενοι την ψυχην. Οι δε το µυστηριον τουτο ακριβως επισταµενοι. αλλα πρωτον εν τωδε τω βιω. αλλα το αρρητον πελαγος της δοξης ενοπτριζοµενοι. θεοι τη χαριτι. περιφεροµεν.Ταυτα ουν παντα και τουτων ετερα πλειονα. ως αυτην εκεινην εντος ηµων δηλονοτι περιφεροντες – ταυτα γαρ παντα απ᾿ εντευθεν ηδη εν αισθησει ψυχης και γνωσει λαµβανοµεν. σωµατικως δε ουκετι. καθως φησιν ο . Ει και ενταυθα µεν αµυδροτερον κακει τελεωτερον. οιον αφθαρτοι και αθανατοι και υιοι Θεου και υιοι φωτος και υιοι ηµερας και κληρονοµοι της βασιλειας των ουρανων. και αυτο το σωµα πνευµατικον· ως αυτος εκεινος εκ του µνηµειου τουτο αλλοιωσας θεϊκη δυναµει ανεστησεν. πλην οµοιους ηµας εαυτους πνευµατικως ορωµεν εκεινου του παρ᾿ ηµων ορωµενου και ηµας βλεποντος κατα την παρουσαν ζωην· µετα δε την αναστασιν. εκει το παν ελπιζοντες. ψυχικως µεν απ᾿ εντευθεν ηδη κοινωνοι και (314) µετοχοι των µελλοντων αγαθων αναµφιβολως γινοµεθα. Αλλ᾿ επειπερ δια θανατου και της αναστασεως την βασιλειαν ηµιν ο Θεος και την αφθαρσιαν και πασαν την αιωνιον ζωην δουναι ωκονοµησατο. ει µη τι αδοκιµοι τη πιστει η ελλιπεις εν τη των θειων εντολων εργασια εσµεν -.

ορατος µεν τη σαρκι ειτ᾿ ουν τω αρτω τοις αισθητοις οφθαλµοις υπαρχων. τις ηµων αθλιωτερος. προφητεια περι µελλοντων εστι και ουχι δωρεα χαριτος· οµοιως δε και οι αποστολοι προφητειαν ενεχειρισθησαν. παρα µηδενος δε των ανθρωπων τουτον αδιαλειπτως ορασθαι πιστευοµεν. εν τω εµω φωτι. τους δε ενδιδυσκοµενους αυτον µη επαισθανεσθαι λεγοµεν. την αποκαλυψιν απεκδεχοµενοι των υιων του Θεου».Αποστολος· «Οι δε εν τω σκηνει τουτω οντες στεναζοµεν. Ει τοινυν αυτος φως εστι. τοις δε γε της ψυχης οµµασι καθορωµενος. αλλα και ασυγχυτως. αλλ᾿ ουχι των προφητευθεντων εκπληρωσιν. Αλλ᾿ ω της αγνοιας των ουτως εχοντων και της σκοτωσεως! Λογοι λοιπον κατ᾿ αυτους εστι διακενης η πιστις ηµων. και ουτω γεγονεναι νοµιζοµεν το µυστηριοιν της πιστεως ηµων. εν τη εµη θεοτητι. αλλ᾿ εν εµοι. υλη πυρος ασβεστου τυγχανοµεν. αψυχοι και ακαρποι και ξυλα ξηρα. εν αυτοις µενει και αυτα εν αυτω. τι νεκρου διαφεροµεν. τουτεστιν εν τη εµη δοξη. Και γαρ ει µη τουτο εστι µηδε απ᾿ εντευθεν εν σωµατι οντες των αιωνιων αγαθων εν µετοχη και κοινωνια γινοµεθα. Ει δε και οι τρωγοντες αυτου την σαρκα και πινοντες αυτου το αιµα ζωην αιωνιον εχουσι κατα το θειον αυτου λογιον. αορατος δε τη θεοτητι τοις αισθητοις. καγω εν αυτω». εν τω Πατρι και ο Πατηρ εν εµοι· και . τις αρα ηµων απιστοτερος. ταυτα δε ηµεις εσθιοντες ουδεν της αισθητης τροφης πλεον γενοµενον εν ηµιν αισθανοµεθα ουδε ζωην αλλην εν γνωσει λαµβανοµεν. λοιπον και ο Χριστος αυτος προφητης εστι και ου Θεος· αλλα και παντα οσα το αυτου ευαγγελιον λεγει. Ει γαρ η χαρις του Θεου η σωτηριος πασιν ανθρωποις επεφανε λογω µονω και ου πραγµατι. Και ουκ ειπεν. αλλα σαρξ και Θεος αχωριστως. αρτον λοιπον µονον ψιλον. και η αγια σαρξ αυτου ου σαρξ µονον. εαν µη την προς αυτον γινωσκοµεν παντως ενωσιν. Ει το φως του κοσµου ο Χριστος εστι και Θεος. (315) µηδε την χαριν λαµβανοµεν οι εκλεκτοι. ουδε ελαβον τι εκεινοι ουδε ετεροις µετεδωκαν. ουδε δε και Θεον µετελαβοµεν. «Εγω γαρ. ∆ιο και αλλαχου· (316) «Ο τρωγων µου την σαρκα» φησι «και πινων µου το αιµα εν εµοι µενει. Ει δε αυτος µεν η αµπελος. ηµεις δε τα κληµατα. εργων ερηµοι. Ει γαρ Θεος και ανθρωπος ο Χριστος. φησιν.

αλλ᾿ εν τη εξοδω του βιου. τρισµακαριοι δε οι νοερως αυτον και πνευµατικως ιδοντες και προσκυνησαντες. οτι αυτοι ανεπαισχυντως αυτω εν τω αιωνι τω µελλοντι παραστησονται. Ει ουν ταυτα παντα αγνωστως και αναισθητως γινεσθαι νοµιζοµεν εν ηµιν. Μακαριοι οι το φως εν τη εαυτων καρδια νυνι αναψαντες και ασβεστον τουτο διαφυλαξαντες.εγω εν υµιν και υµεις εν εµοι». η και µετα την εξοδον. οτι αυτοι και νυν και εις τους αιωνας αδελφοι και συγκληρονοµοι αυτου εισι τε και αει εσονται. Αλλα µακαριοι οι ως φως ελθοντα τον Χριστον εν τω σκοτει δεξαµενοι. της επι θανατον αγουσης αποφασεως ευθυς απαλλασσονται. οτι αυτοι υιοι φωτος και ηµερας εγενοντο. οτι αυτοι ταυτην νυνι λαβειν αγωνισονται. . οτι αυτοι ως εν ηµερα ευσχηµονως (317) περιπατησουσι και τον απαντα χρονον εν ευφροσυνη διατελεσουσι. Μακαριοι οι εν τω φωτι του Χριστου διαγοντες παντοτε. Μακαριοι οι µη εν εαυτοις λογισαµενοι οτι ουχι απ᾿ εντευθεν ηδη οι ανθρωποι την πληροφοριαν της εαυτων σωτηριας. Μακαριοι οι καθ᾿ ωραν του αρρητου γευοµενοι τω στοµατι του νοος αυτων. τις την ηµων αναισθησιαν αξιως αρα θρηνησειεν. ως Ησαΐας ο προφητης τον ανθρακα. Οντως ουδεις. οτι εις τον αιωνα ου µη οψονται θανατον. ταυτην λαµβανουσιν. οτι αυτοι καθαρθησονται απο παντος ρυπου ψυχης τε και σωµατος. οτι αυτοι τω νυµφιω εν τη του βιου εξοδω φαιδροι προσυπαντησουσι και µετ᾿ αυτου εις τον νυµφωνα λαµπαδουχοι συνεισελευσονται. Μακαριοι οι το φως αυτου νυνι ενδυσαµενοι. οτι το του γαµου ηδη περιεβαλοντο ενδυµα· οι ου δεθησονται χειρας η ποδας. Μακαριοι οι τον Χριστον καθ᾿ εκαστην µετα τοιαυτης εσθιοντες θεωριας και γνωσεως. Μακαριοι οι το φως του Κυριου ως αυτον εκεινον απ᾿ εντευθεν ηδη γνωρισαντες. τις την ηµων αναισθητως γινεσθαι νοµιζοµεν εν ηµιν. Μακαριοι οι εν σωµατι τον αυτον Χριστον θεασαµενοι. ουδε εις το πυρ το αιωνιον εµβληθησονται. ορων και εν τοις επιγειοις τουτο γινοµενον· οι γαρ τον επι γης βασιλεα ιδειν καταξιωθεντες καταδικοι. Και µη απιστει τουτο.

φησιν. οπερ απευχοµαι. ει και µη φθασουσιν ετι εν σωµατι οντες εισελθειν εις το φως. οτι αυτοι αεναως κλαυσονται και τοις οχετοις των δακρυων αποπλυνθησονται. υιους και συµµετοχους εαυτους ηδη γεγονοτας της αναστασεως τεκµαιροµενοι. οτι αυτοι ανεκφραστου χαρας καθ᾿ ωραν πλησθησονται και εν εκπληξει γλυκεως δακρυσουσιν. Μακαριοι οι τω θειω φωτι αυγαζοµενοι και την εαυτων (318) ασθενειαν βλεποντες και το δυσειδες της ψυχικης αυτων στολης κατανοουντες. . αλλα και του των αγγελων δεσποτου οµοιοι. καθως γεγραπται· «Οιδαµεν δε. των αλλων απαντων καταφρονησαντες.Μακαριοι οι επι µηδενι των ειρηµενων δισταζοντες η ψευδες ειναι τουτο υπονοησαντες. οµως γενησονται. Μακαριοι οι το εαυτων ενδυµα ως τον Χριστον εκλαµποντα βλεποντες. Μακαριοι οι ολη ψυχη εκζητουντες ελθειν προς το φως. ετι περιοντες τω βιω και τη της σαρκος φθορα εµπεδουµενοι. οταν αποκαλυφθη. ει τολµηρον δε ειπειν. µετριως µεν. οτι. οµοιοι αυτω εσοµεθα». οτι αυτοι ισοτιµοι των αγγελων. συγκραθεντες αυτω. Μακαριοι οι διηνεκως το νοερον οµµα ανεωγµενον εχοντες και εν παση ευχη το φως καθορωντες και στοµα προς στοµα συλλαλουντες αυτω. Παντως ουκ αγγελων µονον ισοι. Ει δε τοιουτοι εγενοντο και αει γινονται. οτι. και υπερ αγγελους εγενοντο και γενησονται· εκεινοι γαρ υµνουσιν. οτι αυτοι. ει και µηδεν τουτων εχουσιν. αλλα γε παντως σπουδασουσι κτησασθαι. οτο αυτοι την ρυπαραν τελειως στολην απεδυσαντο και ουκετι πικρα δακρυα κλαυσονται. Μακαριοι οι αει πικρως δια τα αυτων αµαρτηµατα κλαιοντες. οποιοι [αν] µετα την αναστασιν και µετα το απολαβειν το πνευµατικον εκεινο και αφθαρτον σωµα εσονται. αλλ᾿ ουν γε ισως ελπισι χρησταις εκδηµησουσι και εν αυτω. ουτοι δε εντυγχανουσιν. οτι αυτους το φως καταλαβη και τα πικρα δακρυα εις γλυκεα µεταποιησει. Μακαριοι οι τω θειω φωτι πλησιασαντες και ενδον αυτου εισελθοντες και φως ολοι γενοµενοι.

Μη δε και σωµατικως µορφουσθαι αυτον υπελαβετε. ουδε ους ηκουσεν. καθως αυτος εκεινος ο αψευδης επηγγειλατο· «Μητηρ µου» λεγων «και αδελφοι και φιλοι ουτοι εισι». αλλα ενδον. εν τη καρδια ηµων. ους παλιν ωδινω αχρις ου Χριστος µορφωθη εν υµιν». ουδε επι καρδιαν ανθρωπου σαρκινην ανεβη. Μακαριος ο το φως του κοσµου εν εαυτω µορφωθεν θεασαµενος.Μακαριος ο µοναχος εκεινος ο εν ευχη τω Θεω παρισταµενος και βλεπων αυτον και βλεποµενος παρ᾿ αυτου και εξω του κοσµου γεγονοτα εαυτον αισθανοµενος. ασωµατως δε και ως Θεω πρεπον εστι. εν τω µετωπω. Απαγε. και ιδη α (319) οφθαλµος ουκ ειδεν. εν µορφη αµορφω και εν ανιδεω ιδεα αορατως ορωµενον και ακατανοητως κατανοουµενον. «Οι ακουοντες τον λογον του Θεου και ποιουντες αυτον». οτι αυτος ακουσει αρρητα ρηµατα α ουκ εξον ανθρωπω λαλησαι. Ωστε οι µη τηρουντες τας εντολας. οτι σκιρτα το βρεφος εν τη κοιλια αυτης και ουκ αν ποτε αγνοηση οτι αυτο ενδον εχει εν εαυτη. εις µεσον υµιν παραγαγωµεν. Πλην ωσπερ γινωσκει η γυνη σαφως. τουτο παριστωντα τρανως εν τω λεγειν· «Τεκνια. οτι αυτος ως εµβρυον εχων τον Χριστον. αλλα µορφουται µεν. Ινα δε µη καταλιποντες τουτο αµαρτυρον. Ουµενουν. (320) αλλ᾿ εν φωτι ενυποστατως και ουσιωδως δεικνυµενον. ουτω και ο τον Χριστον εχων µεµορφωµενον εν εαυτω και τας κινησεις ητοι ελαµψεις αυτου γινωσκει και τα σκιρτηµατα ητοι τας αστραπας αυτου ολως ουκ αγνοει και την µορφωσιν αυτου εν εαυτω καθορα· οιον το φως της λαµπαδος ενδοθεν εν τω κατοπτρω δεικνυται. Ποιοι. και µη δυναµενος γνωναι ειτε εν σωµατι ειτε εκτος τυγχανει σωµατος. το του Χριστου στοµα. αφ᾿ εαυτων τι λεγειν και τα οντα αδυνατα ως δυνατα δογµατιζειν υποπτευθωµεν. επει δυνατον το πραγµα και ην και εστι και εσεται και εγενετο και γινεται και εις παντας τους τα προσταγµατα αυτου εκπληρουντας γενησεται. Αρα που λεγων αυτον η εν ποιω τοπω και µερει του σωµατος ηµων µορφωθησεσθαι. οντα δε εν τω Θεω µονω. µητηρ αυτου λογισθησεται. αλλα εν τω προσωπω η τω στηθει τουτον λογιζεσθε. οταν εγγυος εστιν. . εαυτους της τοιαυτης χαριτος εκουσιως αποστερουσιν. ουκ εν φαντασµατι ανυποστατω καθαπερ εκεινο εστιν. αυτον και αυθις τον µακαριον Παυλον.

ουτως ουδε. απαραλλακτως. καν εγγυς αυτου και κατα ποδας ειναι νοµιζη και ηδη δοκη απτεσθαι και ακροις δακτυλοις προσεγγιζειν αυτω. απιστιας λεγω η διψυχιας η δειλιας. Πλην ωσπερ ο καταδιωκων τινα φευγοντα. οτι αδυνατον το πραγµα. ∆ια τοι τουτο ο µη προς ταυτα φθασαι καταξιωθεις και των τοιουτων εν κατασχεσει γενεσθαι καλων εαυτου καταγινωσκετω µονου και µη λεγετω. εντευθεν µεν γευσαµενους και γνοντας οτι χρηστος ο Κυριος. η και πραγµατος τινος µικρου και ελαχιστου ει ολως αντιποιησοµεθα. εργω γινοµενον και γνωστως ενεργουµενον. ουδε των ειρηµενων µυστηριων Θεου εν θεωρια και γνωσει και πειρα γενωµεθα. καθορωνται και κατανοουνται αναµφιβολως. ως επι µαρτυριον κληθεντες. Και ει µη τελεως και αυτης της ψυχης ηµων και του σωµατος. η το οιονουν παθος εν αµελεια και ραθυµια εξοµεν. ουκ αν εις το υψος της δοξης ταυτης αναχθησοµεθα. προφασιζοµενος προφασεις εν αµαρτιαις. εκειθεν δε ολον οψοµενους αυτον και εις ατελευτητους αιωνας των αιωνων συνευφραινοµενους αυτω· αµην. οτι το µεν πραγµα δυνατον και αληθες εστιν.Ουτως ουν η ακαταληψια καταλαµβανεται της πιστεως ηµων. αγνωστως δε· αλλα γινωσκετω πληροφορουµενος απο των θειων Γραφων. µη τι γε µεριµνωντες. ου δυναται εγκρατης γενεσθαι αυτου. καταφρονησωµεν και προς πασαν τιµωριαν και παντα θανατον ολους εαυτους και τας ψυχας ηµων εκδωσοµεν. ουκ αν θεοτητος κοινωνοι γενησοµεθα. Ουτω παρ᾿ οις αν ο Πατηρ και ο Υιος εν Αγιω Πνευµατι παραγενωνται και µονην επ᾿ αληθειας ποιησωσι. . ουκ αν συµµετοχοι και συγκληρονοµοι. εν ενι φωτι. ω αδελφοι. µηδε µιµνησκοµενοι τινος των προς ζωην και συστασιν του φθαρτου τουτου σωµατος. ουτω και το µικρον τουτο επι των πνευµατικων γινεται. εαν λογισµον τινα µικρον η συνδυασµον. γινωσκοµενοι. τη δε αργια και ελλειψει των εντολων αυτος εαυτον εκαστος των τοιουτων κατα αναλογιαν αποστερει αγαθων· ων γενοιτο παντας ηµας επιτυχειν. η οτι (321) γινεται µεν. Ως γαρ το παρα τριχα εκει. ουκ αν φιλοι και αδελφοι. παρα τριχα το δη λεγοµενον ων. καθως ειποµεν.

Ο ηδη νεκρος γεγονως. Και οτι η κτησις των αρετων αιµατι αγοραζεται· και τινα των αρετων τα καταγωγια και οτι ο µη δια της πρωτης βαθµιδος κατα ταξιν εις την βασιλειαν των ουρανων ανερχοµενος ουδαµως εισελευσεται εις αυτην. ουτω και οι µεριµνωντες ως µη µεριµνωντες και (323) οι εργαζοµενοι ως µη εργαζοµενοι. συµπεριλαβων δηλονοτι τα παντα και µη καταλειψας µηδεν ο και επιθυµησαι . παντων χρηζει. αγαπητε. αλλα κατανοει µοι ακριβως την ενδοθεν της ψυχης σου διαθεσιν. Και προς το τελος. και απο των ορωµενων πραγµατων παραστησοµεν σοι των ειρηµενων την θεωριαν· προσεχε δε τοις λεγοµενοις εν ακριβεια. και πως οφειλουσι ταυτα παρα των ποιµενων ποιµαινεσθαι. της επι το ποιµαινειν καλουσης τον λαον του Θεου· και τι το εργον των προϊσταµενων. Και παλιν· «Ως νεκροι. και βρυουσι της θεολογιας τα ρειθρα. ει και τουτο τις οιεται. οτι δει επιπηδαν ταις αρχαις ανευ της πληροφουσης τας καρδιας ηµων χαριτος. (322) Περι της ζωοποιου νεκρωσεως του Ιησου και Θεου της αει γινοµενης ευαισθητως εν τοις τελειοις. Οτι εν τοις τελειοις χαρα και αγαλλιασις εστι. ως µηδεν εχοντες και παντα κατεχοντες». ινα και οι εχοντες γυναικας ως µη εχοντες ωσι και οι αγοραζοντες ως µη κατεχοντες και οι κλαιοντες ως µη κλαιοντες και οι χαιροντες ως µη χαιροντες και οι χρωµενοι τω κοσµω ως µη καταχρωµενοι». τις δε η περι τα λογικα προβατα φροντις. Τα της ζωοποιου νεκρωσεως του Ιησου και Θεου και της θαυµαστης ενεργειας αυτης της γινοµενης αει εν τοις τελειοις την αρετην και την γνωσιν ου πας τις ο ακουων και διαγνωσεται. παντων επιθυµει· ο δε τα παντα κατεχων. Μη ουν παραδραµης απλως ταυτα και ουτω πως εννοειν την εν αυτοις εγκεκρυµµενην δυναµιν νοµιζε. αλλ᾿ εκεινοι µονοι οι επιγνωκοτες και κατειληφοτες εναργως το ουτω λεγον του Αποστολου ιερωτατον λογιον· «Παραγει γαρ το σχηµα του κοσµου τουτου. και ιδου ζωµεν. παντως εστερηται. και ου δακρυον. προς ποιον αλλο πραγµα του βιου σχοιη την επιθυµιαν αυτου. προς ουδεν των ορωµενων εν αισθησει διακειται· και ο µηδεν εχων.ΛΟΓΟΣ ΙΑ ‘.

Ο δε γε αναγινωσκων. Το µεν γαρ ιδειν. οι πτωχοι τω πνευµατι. η και ακουσαι και ετεροις παλιν τα ακουσθεντα ειπειν. ειποι αν. κυριος τουτων ενος πως γενηται. το οικειον αυτου αποκτεινας θεληµα. πως απο µονων των λογων θεωρος αυτων των πραγµατων γενησεται. φησιν. Αλλα µακαριος ο εργω ταυτα ζητησας. δεδεµενος χειρας και ποδας αυτου. µη κτησασθαι δε. ουδ᾿ ετεραν των αλλων. Και ιδου συ νεκρος. Εν αληθεια γαρ. αλλα καθαπερ οικιαι και πολεις και βασιλεια εν ταις οδοις και ταις χωραις κατα τοπους εισιν. Εστι µεν γαρ ιδειν αυτα η εξ αυτων τινα µερικως. Αλλ᾿ ιδωµεν τας µονας και οικιας των αρετων ποιαι εισι και τινες. Ο τοινυν βουλοµενος εισελθειν εις την οικιαν ταυτην και συν αυτη κτησασθαι την βασιλειαν των ουρανων. οτι αυτων εστιν η βασιλεια των ουρανων». αιµα δε· αιµατι γαρ ταυτα εκαστος (324) ηµων των βουλοµενων ενα καθ᾿ ενα εξαγοραζεται. Ουκ εστι γαρ τον υπερβαινοντα ταυτην εν ετερα γενεσθαι ποτε· εν ταξει γαρ και βαθµω ταυτας εθετο ο Θεος. το δε κτησασθαι τι των τοιουτων τιµηµατος αγοραζεται. Εστιν ουν οικια πρωτη η µακαρια ταπεινωσις· «Μακαριοι γαρ. αλλ᾿ ουδε κατασχη αυτην· ει δε µη ταυτην. ουτω και εν αυτη τη οδω τη προς ουρανον απαγουση αι εντολαι του Θεου και αι αρεται κατα σταδιους και τοπους υπαρχουσιν. ραδιον τοις πασιν υπαρχει και ευκολον. ο πειρα καταλαβων και ιδων και µαθων. ουκ εισελευσεται ποτε ενδοθεν αυτης. αλλ᾿ ουδε αργυριον. Ου γαρ λογοι κενοι οι λογοι ηµων εισιν. Θανε και ζηση. υπερ ων οφειλει τις κενουν το αιµα αυτου εις την κτησιν αυτων. Ου βουλει. ου κτησεται ταυτην ποτε· δια θανατου γαρ του κατα προθεσιν ωκονοµησεν ο Θεος την ζωην λαµβανειν ηµας την αιωνιον.οφειλει του κτησασθαι. Ηµεις ουν τα περι εκεινων λεγοµεν. Το δε εις αγοραν των τοιουτων διδοµενον ου χρυσιον εστιν. καθ᾿ οσον ο λογος χωρει σαφηνισαι τας ορωµενας εκεινας κτισεις και τα µεγεθη και καλλη αυτων. Ει δε θεωρος γενεσθαι ου δυναται. ει µη προ των πυλων αυτης. εις σφαγην εαυτον πασι τοις βουλοµενοις πρωτον εκδω και κατατυθησεται και τελειως τεθνηξεται. Και ωσπερ νησους τινας εν . ει µη τις ως προβατον σφαγιασθη υπερ µιας και της τυχουσης αρετης και το αιµα εκχεη το ιδιον υπερ αυτης. ωσπερ κριος. Ουδαµως.

πελαγει θαλασσης. αλλοθεν δε διελθειν και υπερβηναι τηνδε η τηνδε την οικιαν και εις την ετεραν δια µηχανης γενεσθαι τινος παντελως αµηχανον. λουσαµενος τε και καθαρθεις και εντρυφησας του καλλους αυτου. Ει γαρ ορια εαυτης θαλασσα υπερβηναι ου δυναται. η δια της των εντολων εργασιας συναφθεις ο Θεος. Οι γαρ της ευθειας ταυτης οδου και ταξεως εξω βαινοντες πλανωνται πολλα. παντων απωκισµεναις των γηΐνων και εξηρτηµεναις και ετερας τη ετερα ασφαλως εχοµεναις. Ως γαρ ουκ . Το γουν σπουδαιοτερον τη προαιρεσει αλλον αλλου γενεσθαι και συντοµωτερον ανελθειν εν αυτη και προλαβειν τον πλησιον. ταµιειον δε βασιλικον την εκαστου ηµων των ανθρωπων ψυχην. Νοει µοι ουν παλατιον µεν το σωµα. εν η ο εισελθων δια της µετανοιας απο της δυτικης πυλης και ενδιατριψας εφ᾿ ικανον εν αυτη. ολην φωτος θειου και θεον αυτην απεργαζεται δια της αυτου συνουσιας και χαριτος. εξεισιν επι την ανατολικην θυραν και. ουτως εν µεσω του βιου και ταυτας ειναι τας αρετας εν συνεσει νοησεις αλληλων αφεστηκυιας και γεφυραις τισιν οια δη συνηµµενας. παντη παρα ανθρωποις αµηχανον και αδυνατον. ηµετερον εστι· το δε µη απο της πρωτης βαθµιδος αρξασθαι και κατα ταξιν ανερχεσθαι την κλιµακα. ευρισκει το βασιλικον της καθαροτητος ταµιειον· και εν αυτω γενοµενος βλεπει τον βασιλεα της δοξης ενδον καθηµενον. ειθ᾿ ουτω καταλαµβανει επι το του ελεους και συµπαθειας παλατιον· και υπερβας τουτο. επι τη γεφυρα περιπατων. επι το της πραοτητος διερχεται καταγωγιον· κακειθεν επι το της δικαιοσυνης διψητηριον τε και πεινατηριον διαβαινει δροµαιος. εκεινον τον αορατον παση τη κτισει.Εις ταυτην δη την θεοπρετη καταστασιν πας ο δια της ειρηµενης των αρετων οδου διερχοµενος. αλλα ποθεν υπερβηναι την πρωτην βαθµιδα και προς την ετεραν γενεσθαι. µαλλον δε γεγονως εντος τουτου. ουτως ερχεται προς την του πενθους καταµονην και οικιαν· (325) κακει ενδιατριψας. ποσω µαλλον ατρωτα ταυτα και απαραλλακτα διαφυλαχθησονται. ερχεται. Αλλως δε κλιµακι και βαθµισιν η ανοδος εοικε των επειγοµενων προς ουρανον. Ουτως γαρ εταξε την εισοδον ειναι της βασιλειας των ουρανων ο δεσποτης Χριστος και ουκ εστιν αλλως γενεσθαι. Τουτων ουν απαντων αρχη η µακαρια ταπεινωσις.

ουτως αδυνατον τον µη κατα την ειρηµενην ταξιν βαδισαντα εισελθειν εις την βασιλειαν των ουρανων· εξω γαρ οι τοιουτοι παντες της βασιλικης οδου. . ∆εσποτα. Αλλ᾿ ω Κυριε. τη χειρι σου τας χειρας ηµων ευθυνον και απο της γης αρθηναι και τη πρωτη επιβηναι θαθµιδι ενισχυσον. οι πτωχοι. οι τας προς σε συνθηκας απαρνησαµενοι· ηµεις εσµεν οι αποφυγοντες και προς τον σον εχθρον και επιβουλον των ψυχων ηµων εκουσιως αυτοµολογησαντες. κεκλεισµενας ουσας ηµιν τοις αµαρτωλοις. εως αν δια του κατα προαιρεσιν θανατου ανοιγη ηµιν η πυλη. µηδεις αυτους πλανατω. Ηµεις εσµεν. και ενδον γενοµενοι και κατα µιαν κρουοντες πυλην και ταυτας ανοιγοντες. αυτος ακουσας τους στεναγµους και τας στερνοτυπιας ηµων. Υποδειξον. και ακουσωµεν τους κροτους των παναχραντων ποδων σου και γνωµεν ως διανοιγεις τας ενδοτερας πυλας. ενθα ο βασιλευς αυτος καταµενει. Νυν ουν. ο οδηγος των πεπλανηµενων. ανεπαισθητως της πλανης πορευονται. ηµεις οι µεχρι του νυν εις ορη και κρηµνους και βαραθρα αθλιως περιπλανωµενοι· (327) ηµεις εσµεν οι το βαπτισµα σου το αγιον αφρονως µολυναντες.». την πυλην της βασιλειας σου την προαυλιον. οπως εγκαρτερησαντες εν αυτη κρουσωµεν. αποφυγοντες εκειθεν και κοπιασαντες. µνησθεντες σου και της σης φιλανθρωπιας και αγαθοτητος. ηκοµεν εν φοβω και τροµω πολλω. (326) η ενδον εκεινου αυτου ευρεθηναι του βασιλικου κοιτωνος. ηµεις οι αναξιοι. επιστρεψον παντας ηµας και προς ταυτη σου τη κλιµακι στησον και. Και αποκριθεντες εν αλαλαγµω και θρηνοις ειπωµεν συν τροµω προς σε και χαρα. ∆εσποτα. ∆ει γαρ ηµας ανελθειν µικρον πρωτον προς σε. η απλανης οδος των προς σε ερχοµενων.εστι διχα κλιµακος εις οικον ποτε ανελθειν υψηλον. προς το ταυτης κρατησαι. σπευσας κατελθης απο των υψηλων υπερωων σου. προ του γενεσθαι εν τοις αυτοις βασιλικοις προαυλιοις. και παραγενοµενος προς ηµας ειπης· «Τις ο κρουων εστι. ο πολυευσπλαγχνος και οικτιρµων Θεος. ως αν γνωµεν οτι που ποτε τινος εδραξαµεθα και απο της γης µικρον ηρθηµεν. ινα ουτως συ κατελθης πολυ ο καλος ∆εσποτης και ενωθης ηµιν. οι απερριµενοι και πονηροι δουλοι σου.

τον µυριαδας αγγελων και χιλιας χιλιαδας αρχαγγελων και θρονων και εξουσιων εχοντα. και γινεται ανθρωπος οια δη εγκυµονουσα γυνη. ουκ ευθυς εκπλαγησεται και ωσει νεκρος εκλυθησεται. ∆οξα σοι. των δουλων σου. Ω θαυµατος εκστατικου και ακατανοητου Θεου ακατανοητα εργα τε και µυστηρια. ∆οξα σοι. Εκοπιασαµεν κοπτοντες εις τας θυρας των προαυλιων της βασιλειας σου· ανοιξον ηµιν. ανεκλαλητον. ∆οξα σοι. παραγαγοντα και κτισαντα· βασταζει τουτον εντος ωσπερ θησαυρον αφραστον. ∆εσποτα. εν αµηχανω καλλει µεµορφωµενον. τω ουτως οικονοµησαντι. Τις σε. αγνοουµενος παρα παντων των . αναλογιζοµενος το πελαγος της σης ευσπλαγχνιας και αγαθοτητος και ενοπτριζοµενος του προσωπου σου την δοξαν τε και λαµπροτητα. τω αορατω φυσει και αυταις (328) ταις ουρανιαις δυναµεσι. Ο τα παντα συνεχων. σπλαγχνισθεις εφ᾿ ηµας.Συγχωρησον και µη οργισθης ηµιν. και αυτον τον βασταζοντα. και περισφιγγων εξω τας χειρας περιπατει µεσον ηµων. Ει γαρ κατα µικρον ανοιγων ανοιξεις ηµιν την θυραν του ελεους σου. ∆οξα σοι. Και τα οστα αυτου ως υδωρ εις γην εκχυθησονται και κλαυση νυκτος και ηµερας. ασχηµατιστον. αποσον. ανιδεον. Ανθρωπος βασταζει γνωστως εντος αυτου τον Θεον ως φως. Τις εν φοβω και τροµω ου προσπεση και τον ελεον εξαιτησεται. εντος ανθρωπου εγκατοικει φθαρτου και θνητου. Ω µεγεθος δοξης αρρητου. τω αφατον εχοντι το προς ηµας ελεος και εν ηµιν δια της µετανοιας καταξιουντι ενοικειν τε και εµπεριπατειν. αϋλον. Κυριε. τω θεαθηναι και ενωθηναι ηµιν ευδοκησαντι. ευµενως τε υποδεξαµενον και επι τους τραχηλους ηµων επιπεσοντα και καταφιλουντα ηµας. µηποτε ολιγωρησαντες υποστρεψωµεν. ολον απλουν ωσπερ φως τον υπερ παν φως. τω δια πολλην ευσπλαγχνιαν αποκαλυπτοµενω και βλεποµενω ηµιν. αποιον. τον τα παντα. ο φυσει φιλανθρωπος. ου τα παντα εν τη του ενοικουντος ισχυϊ διακρατουµενα εισι. αλλα οικτειρησας και ελεησας τους ταλαιπωρους ηµας ανοιξον ηµιν. ω αγαπης υπερβολη. και µη µνησθης των ηµετερων κακων· µηδε µνησικακησης τη αγνωµοσυνη ηµων – πολλην γαρ ωραν ισταµεθα κρουοντες – µηδε παρακουσης ηµων. ιδων τα ανω αφεµενον και προς ηµας κατελθοντα και προσυπαντησαντα και ανοιξαντα. τις ιδων σε ου φριξει.

αναισχυντως εν σεαυτω λογιζοµενος και λεγων «Επιδειξοµαι υπερβαλλουσαν θερµοτητα και ζηλον αγαπης πολυν της προς αυτον. ο τοιουτος γενεσθαι αξιωθεις. µηδε προσπιπτε. ει µη κλαυσω ενωπιον αυτου. παρεισαξης εις την οικιαν αυτου. Χαραν γαρ ων. µηποτε αναξιον τι του θεληµατος. Αλλα γαρ µηδε νοεραις χερσι κρατησαι αυτον επιχειρησης· αληπτος γαρ εστι και οσον αψασθαι αυτου τολµησεις η κατασχειν αυτον οιηθης. Ποιου βασιλεως ουκ εσται µακαριωτερος τε και ενδοξοτερος. Ει γαρ εβουλετο εις τελειοτητα σε ελασαντα ως ετι µετανοουντα κλαιειν. απανασταντος αυτου απο σου.συνοντων αυτω. (329) Μη πολυλογει προς αυτον. παλιν ενδον εν σοι ευρεθησεται. Ποιου. Και µη αρξη παλιν λεγειν εν σεαυτω οτι. αλλ᾿ ευθυς ολος αφαντωθησεται απο σου και πολλα µεταµεληθηση και κλαυσεις. και ωφελησεις οντως ουδεν. Ισθι ουν οτι. εις οικον θλιβοµενων και λυπουµενων εισελθειν ου καταδεχεται. ουκ εσεται πλουσιωτερος. ως καταφρονητην µε αποστραφησεται. η ποσων ορωµενων κοσµων. αυτου η πραξης η εκ χειλεων προφερης. εκεινος παντας τους διαλογισµους σου επισταται και ουδεν αυτον λεληθεν. συντριβων σεαυτον και µαστιζων. προ του ταυτα εννοησαι σε. Τινος δε αρα υστερηθησεται ο τοιουτος ποτε. απο µακροθεν µαλλον ορωµενος σοι η κρυπτοµενος η και ελλαµπων σε. Τις ουν την χαραν του τοιουτου ανθρωπου αξιως εκδιηγησεται. και τοτε εασον τον ∆εσποτην αταραχως επι της ψυχης σου ως επι κλινης επαναπαυσασθαι. ο ενοικον κτησαµενος ολον εν σεαυτω τον Θεον. ινα µου την προθεσιν αποδεξηται και γνω οτι αγαπω και τιµω αυτον». Τιµησον αυτον οσον εις δυναµιν και µηδεν των αυτω µη αρεσκοντων. εξεις ενδον ουδεν. Αλλα βλεπε. τουτο αν προς καθαρσιν και φιλοκαλιαν της σης οικιας παρεσχε σοι· αλλα µετα την µετανιαν και την δια δακρυων σου . Οντως ουδενος ουδαµου των αγαθων του Θεου. και ευθυς απολεσεις τον εν σοι κεκρυµµενον θησαυρον. ως ουδ᾿ η φιλαργος µελιττα εις οικον καπνου· εν αµεριµνια δε και αγαλλιασει ευτρεπισθεντος σου. και εασας σε αναχωρησει οργισθεις κατα σου. Ποιου δυναστου ου διαφεροντως δυνατωτερος. Τινος γαρ αλλου επιθυµησειεν ο τοιουτος. µηδε προσοντων αυτω φυσικως. ινα προς σε τον λογον ιθυνω.

αλλ᾿ ολον ενστηθιον φερων τον Λογον τον του Θεου· θεολογιας θεολογησεις καινας τε και παλαιας και πασας νοησεις τας ηδη ρηθεισας και . Στηθι ουν. κατανοων δε ακατανοητως το παναγιον προσωπον αυτου. προσεχων εν ευλαβεια τι αν κελευση ειπειν η ποιησαι σε. σε δε πλουτισαντος και ανενδεη πεποιηκοτος τη παρουσια αυτου. προσεχε τι λαλησει εν σοι ο τοσουτου υψους εκ του ευλογηµενου κολπου του Πατρος εξελθων αχωριστως και εκ των ουρανων µεχρι της σης ταπεινοτητος κατελθων. Εκεινου ουν. αλλ᾿ επι σωτηρια και αλλων πολλων ειωθεν αει τουτο ποιειν ο καλος και φιλανθρωπος ∆εσποτης ηµων. φηµι. φησι. ουκ επι του στηθους πιπτων του ∆εσποτικου. Ου γαρ παρεργως τουτο ποτε ευροις αυτον εργασαµενον. οντος ανενδεους. Μηδεις προς τη θυρα ελθων κρουσειε. επιδεης ων και αυτος των υπο χειρα. (331) καθα το πριν ο ηγαπηµενος Χριστου Ιωαννης. ου λεγω σοι µονον τω σωµατι ορθιος. αλλα τοις κινηµασι της ψυχης και ταις ταυτης ορµαις. ει µη τους εαυτου δουλους πλουτισει πρωτον. το και αγγελοις και αρχαγγελοις και πασαις ταις ουρανιαις δυναµεσιν απροσιτον. στητε καλως επι των θυρων· στητε εν ησυχια και φοβω πολλω». τον σον ∆εσποτην τον απεριγραπτον εν σοι περιγραπτον απεριγραπτως ορων και καταµανθανων το αµηχανον καλλος αυτου. Ταυτα τοιγαρουν ειπων. Προσεχε τοινυν τοις λεγοµενοις σοι. ου παραγινεται εις την οικιαν αυτων. χαιρε και πνευµατικως σκιρτων ευφραινου και αγαλλια. Ειπε πασι µετ᾿ εµβριµησεως τοις επι της οικιας σου θυρωροις. στηθι εν αγαλλιασει ψυχης και φαιδροτητι. ταις αισθησεσι· (330) «Ο βασιλευς. µη λαθη τις ενδον εισπηδησας λαθραιως· και ευθυς ο βασιλευς καταλιπων ηµας παλιν οιχησεται». ευ ισθι οτι ακουσεις εκ των του Πνευµατος θησαυρων τα απορρητα. ως του βασιλεως των βασιλευοντων επι της οικιας παραγενοµενου της σης. τιµησεις και αποδεξη και δωσεις τοπον και ησυχιαν παρασχης αυτω. ως ειποµεν.καθαρσιν παρεγενετο αναπαυσιν σοι των κοπων και στεναγµων και χαραν και ευφροσυνην αντι της λυπης χαρισασθαι. Εκπληττου. ωσπερ ειρηται. ∆ος ησυχιαν. µη κραυγη τινος εγγυς που η µακροθεν εντος εισελευσεται. Ου γαρ ως επιγειοι βασιλεις. εις ιδιαν θεραπειαν η χρειαν επιζητησοι τι· ανενδεης γαρ εστι και. Ει ουν. αυταις δη.

αλλα και ησυχιαν πασαν εκ τουτων ποιησης τω βασιλει. . προς ετερου τινος νευσεις αγαπην δεσµευσεις ολως την ορµην εν αυτω της ψυχης σου και ηδονη τινος ηδυνθης. ο τοιουτω ∆εσποτη καταξιωθεις εντυχειν. ητις αυτος εστιν ο Θεος. εν κατασχεσει γενοµενος. της βασιλειας λεγω των ουρανων. Καγω τουτο σοι λεγω. ο και σε τοιουτον ποιησας δια του Πνευµατος. καταδεξεται ολως συνειναι σοι ουτω νευσαντι και ουκ ευθυς καταλειψει σε. ουδε την υποχωρησιν αυτου ο απλους και ακακος και απεριεργος γνωναι σε ποιησει. εκ µεν των ειρηµενων απαντων φυλαξης του µη εισελθειν εν τη οικια σου της ψυχης. βρωσεως τυχον η ποσεως η ενδυµατος η οψεως ευειδους η χρυσιου η αργυριου.γραφησας θεολογιας καλως. ο τοιαυτης δοξης γενοµενος θεατης. το δε προσωπον σου ητοι τον νουν στρεψας αλλοθεν. ο τοιουτου πλουτου. η τινος ετερου ειδους επιθυµιαν εναποµαξη σου ενδοθεν η ψυχη. και γενηση οργανον ευηχον υπερ απασαν µουσικην ανακρουοµενον και φθεγγοµενον. ετερω προσδιαλεγη και οµιλεις. ευθυς αφιπταται η χαρα· ει δε οργην η θυµον. ουχι δικαιως ως καταφρονητην και αναξιον ευθυς αυτος καταλειψει σε. Εαν δε λυπην ποθεν επελθουσαν εασης προκυψαι της οικιας εντος. αυτικα υποχωρει ο πραος και γαληνος· ει δε µισος και αηδιαν κατα τινος. ο αµνησικακος και αγαθος βδελυξαµενος αυτα ολος αφανης γενησεται. αρα ο φυσει καθαρος και αγνος και αµιαντος. ευθυς φευγει ο αγαπη κληθεις και αγαπη ων αυτοφυης επ᾿ αληθειας και ενυποστατος· εαν φθονον η εριν πλησιασαι αφης. τον νωτον σου δους δηλονοτι τω απροσιτω Θεω. Παντη που δηλον. Ει δε και πονηριαν η ποικιλιαν µετα περιεργιας εξωθεν γνω της οικιας περιερχοµενας και µη διωξης µετ᾿ οργης συντοµως αυτας. Ει δε. ω πασαι µετα φοβου και τροµου ασκαρδαµυκτι ενατενιζουσιν αι ουρανιαι στρατιαι. αλλα πραεως ιδη σε µαλλον προς τας εχθρας αυτω φεροµενον και ταυτας αυτω πλησιαζειν καταδεχοµενον. αλλ᾿ ως αναισθητον καταλειψει σε. αλλ᾿ εις τους επαισθανοµενους (332) της φιλανθρωπιας αυτου και αξιως τιµωντας και απευχαριστουντας αυτω. και την αγαπην και την τουτου γλυκυτητα εις ουδεν ηγησαµενος. Εαν δε συ. Αλλα λεγεις ειναι τουτον φιλανθρωπον.

ιερεις. τον αθλιον και ταλαιπωρον. καταφρονησας εγκαταλειψης τα ανω και τα δοθεντα σοι παρ᾿ αυτου αιωνια αγαθα και. αλλα και διαγων µετα Θεου. Μη οργισθης µε. πως εγκαταλειψω σε και προς την µαταιοτητα εκεινην και πολυµοχθον διαγωγην απελευσοµαι. ναους παµµεγεθεις τε και περικαλεις. λεγω δη του βασιλεως και των αρχοντων και ολου του πληθους της πολεως. Εδει σε ουν. ∆εσποτα. ειτα. ουχι δικαιως απαντων εκεινων αποστερησει σε και εν µονοις εασει σε τουτοις τον κληρον εχειν και την κατασχεσιν. Μηδαµως Κυριε. ινα πασαν αλλην αιτιαν και τροπον εµπαθη καταλειψω. και προς τουτοις ολον εν σεαυτω εξεις. του συµβασιλευειν αυτω σε ταξαντος. ανω τον νουν εχων εν τη υπερανω των ουρανων βασιλεια. βασιλεα συν τη ιερα συγκλητω και των αρχοντων και υπαστιστων αυτου. µη αποστερησης µε του τοιουτου φωτος της δοξης σου και εις τοσουτον καταγαγης µε σκοτος.Ει δε και τουτων απαντων ποιησεις ουδεν. (333) προ του προτραπηναι σε παρα Θεου. µετα δακρυων προσκαλουµενος και παρακαλουµενος αναδεξασθαι αυτων την φροντιδα και ποιµαναι και ωφελησαι αυτους. περι τα στασιωδη κατελθων. και απο του τοσουτου υψους εις το χαος εκεινο απορριψης µε. Μη. πασαν προσπαθειαν και φυσικην αγαπην παντος ανθρωπου και συγγενους καταλειψεις και φθασεις εις τελειαν αναµαρτησιαν και καθαροτητα. οικους και παλατια ποικιλα τε και ευρυχωρα. και δια τουτο εκει . ινα παλιν ο µελλων ειπειν γενηται πασι σαφες. Μη τι ηµαρτον κατα αγνοιαν. διωξεις δε παν παθος απο σου και πασαν κακιαν µακραν απορριψεις. και ζωντος σου και µετα την απο του σωµατος σου εκδηµιαν. καθως ανωθεν διεγραψαµεν. ∆εσποτα. προσπιπτειν και κλαιειν και λεγειν εν θλιψει και φοβω πολλω προς αυτον· «∆εσποτα. πασαν επιθυµιαν απο σου εξορισεις. εαν υπ᾿ εκεινων παντων. ωδε τα φθαρτα και ορωµενα συναναστρεφη µετα των προσκαλεσµενων σε. κακεινου λεγοντος και προστασσοντος σοι κατελθειν εις το ποιµαναι ψυχας. τον δουλον σου. τον υπερανω παντων των ουρανων. αρχιερεις. αιφνης δε τινος σε καλεσαντος και ενταυθα πολιν µεγαλην και λαον πολυν εν αυτη υποδειξαντος. µηδαµοθεν η οχλουµενος η προς αλλον απονευων τινα.

Πως συνδιαξεις. ει προς κολακειας και επαινους ανθρωπων εκκλινη η ροπη της καρδιας µου. φιλανθρωπε. ινα και συνης µοι και ενισχυσης µε και µη καταλειψης µε πταισαντα και χωρισθης απ᾿ εµου του αναξιου. Ει δε και προς τουτοις εφη παλιν προς σε· «Ουχι. εαν προς υπερηφανιαν κακως υψωθω. ∆εσποτα. κατατεµε. τους αδελφους σου επιστρεψον». Μη επι τοσουτον αποστραφης µε. ει κελευεις. τρεπτη ουσα. Απελθε. ει κατελθων εκει σκοτισθησοµαι. µη φιλαργυρια κρατηση µου· φοβουµαι µη της σαρκος η επαναστασις κυριευση µου. Ει δε προσεθετο ειπειν σοι· «Απελθε. Πως καταδεξη. η αδικουντων αυτων σιωπωντα. Κυριε.αποστρεφεις µε οθεν φιλανθρωπως ανειλκυσας µε.». µονον εκει µη εκπεµψης µε». ο πολλας µου αµαρτιας και ανοµιας αραµενος. εασας µε µονον εκει κατω κειµενον. αυθις εδει σε προσπεσειν. εδει σε κλαυσαι και τους (334) αχραντους ποδας αυτου νοερως τοις δακρυσι βρεξαι και ουτως ειπειν· «Πως συνεσει µοι. Οιδας γαρ το των ανθρωπων δυσαρεστον. Αλλα πως παντα εξειποιµι. µη τρυφη και µεθη του εικοτος παρασυροµαι. και σου χωρισθησοµαι ο αναξιος. εχρην σε παλιν ειπειν προς αυτον· «Οιµοι ∆εσποτα. Αλλ᾿ ει τι συνεβη και ηµαρτον. τα εµα προβατα ποιµανον. συ µε και µεληδον. µη µεριµνα συσκοτηση µε. µη ηδονη απατηση µε. µη κραιπαλη αι λεπτυνθεισαι µου σαρκες της ψυχης παχυνθησονται. ∆εδοικα µη φειδωλια. τας λοιδοριας. συ µε ωδε τιµωρησον. Πως δε ταυτα και τα λοιπα ποιησω προς αρεσκειαν σην. τας διαβολας και µαλιστα των γνωστικωτερων . Μη ουν τοσουτοις κακοις εκδοτον µε ποιησης. η κακως πραττοντων συνεργον γινοµενον και µη τουτους ελεγχοντα παρρησια και την ενστασιν υπερ των εντολων σου επιδεικνυµενον. µη συνεπισκοπων παρακλησεις και φιλων αδικιας µε συγκοινωνον απεργασονται. αλλ᾿ εγω κακει µετα σου εσοµαι». µη τιµη αρχοντων και βασιλεων υψωση ου καλως. ει µη βασιλεις και δυναστας υπερ δικαιοσυνης και αδικιας και παρανοµιας µετα παρρησιας ελεγξω. µη απειλαι ανθρωπων πτοησουσι και των εντολων σου παραβατην εργασονται. Πως ου φευξη. Και ιδου εισι παρ᾿ εµοι αναριθµητα. µη αρχης ογκος κατα των αδελφων υποφυσησας επαρη µε. ∆εσποτα. α µαλλον επιστασαι συ η εγω. τα σκωµµατα τουτων. ο ευσπλαγχνος.

(335) Ταυτα τοινυν και τουτων πλειονα εδει σε υφορασθαι και παρακαλειν µη κατελθειν σε απο του ουρανου προς τα ωδε και προς την γην. ως απο υψους προς βαθος που φρεατος βαθυτατου καταφεροµενος.» (336) ειρηκοτος «συ οιδας οτι φιλω σε». Επει γαρ υπεσχοµην συνειναι σοι. παντη που δηλον τοις µη τελειως εσκοτισµενοις τον της ψυχης οφθαλµον. Ου γαρ ανθρωπων εισι ταυτα λογικων τα νοηµατα και φρονηµατα. ουδε τον τροπον επισταµενοι οποιος εστι καθ᾿ ον ο Κυριος τω Πετρω . ουτω τη µητροπολει η τη πατριαρχια η τινι ετερα επιβηναι αρχη. Κυριε. ως αγαπης τελειωτικον της νοµου και των προφητων ουσης κεφαλαιον. ω της εσχατης αγνοιας. ερπετων παντοιων και θηριων οντος µεστου. και µη κατω µε αποστειλης εκει εν τοιουτοις και τοσουτοις κακοις µεσον στρεφεσθαι». τριτον ερωτησας ει φιλοιτο προς αυτου. ουδε αυτο τουτο ειδοτες το ρηµα οπερ εστιν. Πολλοι γαρ. επισκοπης τυχον η προστασιας λαου. φιλανθρωπε. αποδεξαµενος σου την αγαπην και την ταπεινωσιν. φησιν. ουκ αισθανοµενων. ουδεις αντερει· και γαρ και τω Πετρω ο Χριστος. ο φιλανθρωπος και παναγαθος βασιλευς· «Μη φοβου φησιν. «Ποιµανε. Ει δε µη τοιουτον οιον ο λογος ανεζωγραφησε σεαυτον ειναι οµολογεις. ου ζωντων. ου βλεποντων. κακεινου «Ναι. ει φιλεις µε. ω της σκοτωσεως. η µαλλον ειπειν νεκρων. ουδε τοτε θαρρησαι η αµεριµνησαι ολως εχρην σε. Οτι µεν ουν το προΐστασθαι ποιµνης και υπερ σωτηριας µεριµναν των πλησιον ηµων ωφελιµον. Ει δε και αυθις προς σε ειπεν. ουκ ειδοτων ολως Θεον και τι εστι το µελλον υποδεξασθαι ηµας κριτηριον του Θεου. Οτι δε ουκ ασκοπως ουδε παντι τω τυχοντι ταυτη τη διακονια επιπηδαν χρη.και πεφυσιωµενων υπο της καταργουµενης παρα της χαριτος σου του κοσµου σοφιας. τα προβατα µου» προς αυτον ανθυπεφερεν. Ελεησον ουν µε. αλλ᾿ ως προς υψος ανερχεσθαι σε απο των κατω µαλλον δοκεις. αλλα ανοητων και εθνικων. υπ᾿ ουδενος κυριευθηση των εναντιων απαντων· εξεις γαρ µε εν παντι βοηθον και µειζονως και εκει κατω δοξασω σε και ωδε παλιν επανελευση µετα µειζονος και περιφανεστερας λαµπροτητος και εις τους ατελευτητους αιωνας συµβασιλευσεις µοι». ω της τολµης. αλλα µετα περισκεψεως ακριβους και φοβου τουτο ποιειν. αλλα µετα φοβου και τροµου.

Λεγοντος αυτο του Κυριου τω Πετρω «Ποιµανε. Απ᾿ αυτων των του Κυριου ρηµατων· λεγει γαρ προς τους αποστολους αυτου· «Μη κτησησθε χρυσον. Ουµενουν ουδαµως· ουδεν γαρ τουτωνπροσεταξεν αυτω ο Θεος. επιβαινουσι τολµηρως τη αρχη. οπως αν σωα τη εκεινου επιµελεια διατηροιντο η και εις επιδοσιν ερχοιντο. Και γαρ ειπων· «Μη µεριµνησητε τη ψυχη υµων τι φαγητε η τι πιητε. Καταµαθετε δε τα κρινα του αγρου πως αυξανει· ου κοπια. και µετ᾿ ολιγα φησι· «Μη ουν µεριµνησητε λεγοντες· Τι φαγωµεν η τι πιωµεν· ταυτα γαρ παντα τα εθνη επιζητει. µηδε τω σωµατι υµων τι ενδυσησθε. ουδε νηθει». αλλα περι φροντιδος πραγµατων η χρηµατων του βιου. φησι. και αυθις· «Εργαζεσθε µη (337) την βρωσιν την απολλυµενην. Και παλιν «Βλεπετε» φησιν «µηποτε βαρυνθωσιν αι καρδιαι υµων εν κραιπαλη και µεθη και µεριµναις βιωτικαις». Αλλ᾿ ιδωµεν. Ποθεν τουτο δηλον. Οιδε γαρ ο Πατηρ υµων ο ουρανιος οτι χρηζετε τουτων απαντων. µητε δυο χιτωνας». Ο ουν αυτοις νοµοθετων µηδεν ολως κεκτησθαι. . περι προστασιας αρα λεγει βιωτικης. και σκοπησωµεν τι το ρηµα τουτο και τις η δυναµις αυτου. ου προς εκεινους µονους αλλα και ηµας δι᾿ εκεινων ταυτα νοµοθετων και προστασσων. αλλα την βρωσιν την µενουσαν εις ζωην αιωνιον». και τη ποιµνη του Χριστου αναιδως επιστατειν ουκ αισχυνονται. Ταυτα τοιγαρουν και ετερα πλειονα τουτων ειπων προς αυτους. µη πηραν. τα προβατα µου». µη ραβδον. µαλλον δε και ετερα τουτων πλειονα. Αρα µη περι τροφας τας αυτων ασχολεισθαι και παρεχειν λεγει αυτοις τα ενδυµατα.προσεταξε ποιµαινειν τα αυτου προβατα. υστερον επηγαγε και φησιν· «Α δε λεγω υµιν πασι λεγω». ει δοκει. Μη ξενους οντας υπο στεγην αγειν την εαυτου η ασθενουσι διακονειν η τους πιστους απαντας συναχθεντας επι το αυτο αναγκαζεσθαι προστασσει τω αποστολω µεριµναν τα προς τροφην αυτοις και ενδυσιν επιτηδεια. φευ. αυτων δηλαδη των λογικων προβατων αυτου. πως αν αλλοις µεταδιδοναι η περι τοιουτων µεριµναν ολως κελευσειε. µηδε αργυρον. Ζητειτε δε πρωτον την βασιλειαν του Θεου και την δικαιοσυνην αυτου και ταυτα παντα προστεθησεται υµιν· µη ουν µεριµνησητε περι της αυριον».

η τα προβατα εις τοιαυτας εµβαλλειν φροντιδας και εγχειρησεις. η περι προστασιας και εκδικησεως αυτων τε και των υπαρχοντων αυτοις. Ο τοινυν ως προβατα εν µεσω λυκων τους αυτου µαθητας εκπεµψας και αυτοις και δι᾿ αυτων ηµιν νοµοθετησας τω τυπτοντι (338) εις την δεξιαν σιαγονα και στρεφειν αυτω και την αλλην. Επει ουν αποδεδεικται µηδεν ολως περι γηΐνου πραγµατος προστεταχθαι µεριµναν ηµας µηδε περι αυτης της αναγκαιας χρειας ηµων. ηµεις δε τη ευχη και τη διακονια του λογου προσκαρτερησωµεν». Ου µονον γαρ ουδεν ολως εις χρειαν αυτων τε και των παρ᾿ αυτοις µαθητευοµενων εφροντισαν. πως περι εκδικησεως ολως γηΐνου τινος πραγµατος τω ποιµαινειν µελλοντι τα προβατα αυτου προσεταξεν. η µεριµνης βιωτικης ποσως απτεσθαι. Καταστησωµεν δε επι τουτω ανδρας ικανους. προς τον λαον· «Ου δικαιον εστιν ηµας καταλειψαντας τον λογον του Θεου διακονειν τραπεζαις. µητε δε διεκδικειν η ηµας αυτους η τους αδελφους ηµων αδικουµενους και επηρεαζοµενους παρα τινων. Ουδαµως. αφες αυτω και το ιµατιον· και τω αιροντι τα σα µη απαιτει». αλλα µονην κελευων ζητειν την βασιλειαν του Θεου και την δικαιοσυνην αυτου. Ουδαµως· και τουτο δια των εξης ειρηµενων δηλοι· φησι γαρ· «Ιδου αποστελλω υµας ως προβατα εν µεσω λυκων». πως αρα των αυτου προσταγµατων απ᾿ εναντιας τω αποστολω ποτε προσεταξε µεριµναν τα εις διατροφην και ενδυσιν των προβατων αυτου. ων αυτος πρωτος ο ποιµην προσεταγη απεχεσθαι.Ο ουν τινα περι της αυριον µη συγχωρων µεριµναν. στρεψον αυτω και την αλλην· και τω θελοντι σοι κριθηναι και τον χιτωνα λαβειν. και τω θελοντι κριθηναι και λαβειν ηµων τον χιτωνα αφειναι τουτω και το ιµατιον και µη απαιτειν τω αιροντι τα ηµετερα. φησι. Ειπον γαρ. αλλ᾿ ουδε αυτα τα παρα των πιστευοντων εις τον Κυριον ηµων Ιησουν Χριστον προσφεροµενα και παρα τους ποδας αυτων προτιθεµενα χρηµατα ολως αυτοι καταδεξαντο διοικειν και την των αδελφων προνοιαν εις τροφας και ενδυσεις ποιεισθαι. φερε δη . Και τουτο µετα την εις ουρανους του Κυριου αναληψιν αυτοις εργοις οι αποστολοι εβεβαιωσαν. και παλιν· «Εγω δε λεγω υµιν µη αντιστηναι τω πονηρω· αλλ᾿ οστις σε ραπισει εις την δεξιαν σιαγονα.

διδασκοντες αυτους τηρειν παντα οσα ενετειλαµην υµιν». αλλα παντα φυλαττειν οσα ενετειλαµην υµιν. φησιν. Ουδεν τοιγαρουν ετερον εστι το ποιµαινειν ει µη η δια (339) του λογου και της διδασκαλιας των ποιµαινοµενων επιµελεια· και τουτο αυτος εδειξεν ο Χριστος ουτως τω Πετρω ειπων· «Ποσακις ητησατο ο Σατανας σινιασαι σε ως τον σιτον. Εκ του εις σε. ουκ οικιας. Ειτα προσεθετο και τουτο ειπειν προς αυτον· «Και συ ουν επιστρεψας ποτε. Λοιπον ουν και συ επιστρεψας στηριξον τους αδελφους σου· ποιµανον τα προβατα µου. ου πραγµατειας. Τι γαρ χειρον. ποιµαινε τα προβατα µου». αλλα δει και ηµας δια τους αγνοουντας µικρα τινα προς την υµετεραν αγαπην ειπειν. Ποιµανεις δε ουκ εν τω εισαγειν και εξαγειν απο νοµων εις νοµας και ευτροφα και πιονα ταυτα τω σωµατι συντηρειν. Τι ουν εστι το «στηριξον τους αδελφους σου». ει τι δ᾿ αν και συµβη αυτοις αµαρτησαι. «Ποιµανε τα προβατα µου». αλλα και οικιαν και γυναικα και τεκνα . βαπτιζοντες αυτους εις το ονοµα του Πατρος και του Υιου και του Αγιου Πνευµατος.εξετασωµεν τι εστι το ρηθεν παρα του Κυριου τω κορυφαιω των αποστολων· «Ει φιλεις µε. υποδειγµατος. Ο ποιµην των αλογων προβατων ου γεωργιας. µαθητευσατε παντα τα εθνη. πληροφορησον µηδεποτε εις απογνωσιν καταστρεφεσθαι. «Πορευθεντες γαρ. Καγω εδεηθην περι σου. ου τιµης φροντιζει· ουδεν ετερον των βιωτικων µεριµνα πραγµατων. στηριξον τους αδελφους σου». φησι. Και επιφερει· «Ο πιστευσας και βαπτισθεις σωθησεται. Οιδα δε οτι εκ των ειρηµενων σαφες τουτο γεγονε και πολλοι των συνετων ισως εγνωσαν ηδη του λογου την δυναµιν. πλειον τουτων. ουκ ευθηνουσων τραπεζων. φησι. ουδ᾿ εν τω περικλειειν φραγµοις και τοιχοις. ου τα µεν τηρειν. αλλ᾿ εν τω διδασκειν αυτα τηρειν παντα οσα ενετειλαµην υµιν. του αρνησασθαι µε τον των απαντων δεσποτην. ου δοξης. ο δε απιστησας κατακριθησεται». ινα µη εκλειπη η πιστις σου». φησι. των δε καταφρονειν. Αλλα µεταµεληθεντα και πικρως κλαυσαντα ευθυς της συµπαθειας σε ηξιωσα και απαρρησιαστον οντα προς εµαυτον µετα και των λοιπων µαθητων εν τω ορει εκαλεσα και ουδε λογω σοι µονω υπερ τουτου ωνειδισα. ουδε αντεχεσθαι (340) τουτων ολως ανεχεται.

Υπερ αυτων γαρ εθηκα την ψυχην µου και απεθανον. αγρυπνων επ᾿ αυτη και µακρας αποδηµιας στελλοµενος. µη κλινην εχων. και της παραφυλακης και επιµελειας αυτων ουκ αφισταται. του ενεστωτος και του µελλοντος. Σοι δε εξεστι και εν οικια και εν οδω και επι κλινης και στρωµνης και επι τραπεζης αυτης παρακειµενω ποιµαινειν τα προβατα µου· πως. Πωλησατε τα υπαρχοντα υµων και δοτε ελεηµοσυνην· ποιησατε υµιν βαλαντια µη παλαιουµενα.καταλιπων. Οποια δε τα εµα αγαθα και δια ποιων των πραξεων κτωνται. ανεµοις και κρυµω και αερι προσπαλαιων αει. ζωης φηµι και θανατου. και δυο κοσµων. αγαπαν µε εξ ολης αυτων της ψυχης. θησαυρον ανεκλειπτον εν τοις ουρανοις. Αφετε και αφεθησεται. υποθησεις αυτοις λεγων ταυτα. Αγαπατε τους εχθρους υµων· ευχεσθε υπερ των επηρεαζοντων υµας. µη στρωµνην επιφεροµενος. ουδε ο Πατηρ υµων ο ουρανιος αφησει υµιν τα παραπτωµατα υµων. εξ ολης της διανοιας. Πτωχευσατε τοις χρηµασιν. ινα εξ αυτων αει κεκορεσµενοι ωσι και εµπεπλησµενοι των εµων αγαθων. του ορωµενου και λυοµενου και του αορατου και αιωνιου και ακαταλυτου. Μηδεις υµων κακον αντι κακου αποδω τινι. αλλ᾿ υποφερων αιθριος τον καυσωνα της ηµερας και τον παγετον της νυκτος υποµενων διανυκτερευει. Προθες αυτοις αντι νοµης αλογου την των εµων εντολων ζωοποιον τροφην· διδαξον αυτους δια της εργασιας τουτων και εκπληρωσεως την εξ αυτων µεταληψιν γινεσθαι· νουθετησον και παρακαλεσον αυτους ουτως καθ᾿ ωραν εµπιπλασθαι. του δε της απωλειας ηµων και του θανατου επιθυµουντος και . ινα της εν ουρανοις απολαυσητε. (341) ινα πλουτησετε πνευµατι· καταφρονησατε της κατω δοξης. Καλως ποιειτε τοις µισουσιν υµας. και του µεν σωζειν σπουδαζοντος και προς ζωην και βασιλειαν αιωνιον ηµας προσκαλουµενου. αντικαθισταµενων απ᾿ εναντιας αλληλοις. ολην εν τη εαυτου ποιµνη την σπουδην επιδεικνυται. ως αυτους ουτως καγω ηγαπησα. και δυο των ενεργουντων επ᾿ αυτοις οντων. ∆ιδασκων αυτα την εις εµε πιστιν αθολωτον εχειν και ειλικρινη και αδιστακτον. Θεου λεγω και του αντικειµενου αυτω διαβολου. Εαν γαρ µη αφητε τοις ανθρωποις τα παραπτωµατα αυτων. ∆υο τοινυν πραγµατων ηµιν προκειµενων.

Μηδεις τοιγαρουν. φυσικως και εξουσιαστικως (342) αρχει παντων των επουρανιων και επιγειων και καταχθονιων. Οσοι δε τα εναντια των τουτου εντολων διαπραξονται. αγαπητοι. Οι ουν αυτω πειθοµενοι και τας εντολας αυτου απαρατρωτους φυλασσοντες και των προσκαιρων εν απολαυσει συµµετρω γινοµενοι και ευχαριστως µετ᾿ εγκρατειας τουτων µεταλαµβανοντες. αλλ᾿ ως τους εν αυτω προσηλωµενους δια της επιθυµιας των εν αυτω χρηµατων και πραγµατων καταδουλουµενος και κατεξουσιαζων αυτων. µη. µηδε οπως το αιωνιον κληρονοµηση πυρ αγωνισηται· µη. ως τω βασιλει και Θεω των απαντων υποταγεντες και τα προσταγµατα τετηρηκοτες αυτου. καθως αυτος φησιν ο Σωτηρ· «Ο µη ων µετ᾿ εµου κατ᾿ εµου εστι και ο µη συναγων µετ᾿ εµου σκορπιζει». απ᾿ αυτων ηδη τουτων των ορωµενων προς τα αφθαρτα και ειωνια αναγονται. Θεου γινοµενοι πολεµιοι αντικρυς. ως αρχηθεν µεν αυτος εκπεσων του φωτος δια της επαρσεως και κληρονοµος αιωνιως του σκοτους εσοµενος. φως ων ανεσπερον και απροσιτον.απαγε της βλασφηµιας. τεκνα και πατερες και αδελφοι. ως κτιστης και δηµιουργος ων των απαντων. τω αρχοντι του σκοτους και κοσµοκρατορι προστεθη· µηδεις µετ᾿ αυτου ταχθη· µηδεις κατα του Σωτηρος ηµων και Θεου τω διαβολω συν τοις αγγελοις αυτου στρατευθη· µηδεις κατα της εαυτου ψυχης γενηται. ινα µη υπο του αρχοντος του σκοτους κατακυριευθωµεν και γενωµεθα υπο τας παγιδας αυτου. Ο δε Θεος και δεσποτης ηµων. Και οτι µεν αρχων του κοσµου και του αιωνιου σκοτους ο διαβολος εστιν. παρακαλω. Αρχων δε ουχ ως εξουσιαστης η δεσποτης του κοσµου λεγεται . Κυριος παντων και των ενεστωτων και µελλοντων. ακουσον αυτου του Χριστου λεγοντος· «Ιδου ο αρχων του κοσµου ερχεται και εν εµοι ευρησει ουδεν». δουλευοντες αυτω και τη αµαρτια. φευγειν ηµας δει τον πονηρον εχθρον και πολεµιον και προς το σωζοντα καταφευγειν ∆εσποτην και την παρ᾿ εκεινου επικαλεισθαι βοηθειαν. µετα του αντικειµενου ευρισκονται ταττοµενοι. Φοβερον εστι γενεσθαι ηµας . ος ουδε κατα χοιρων εχει την αξουσιαν -. Αρχων δε του σκοτους λεγεται.ωρυοµενου καθ᾿ εκαστην και τινα καταπιη δια της των προσκαιρων τουτων απολαυσεως ζητουντος και της αιωνιου κολασεως υπευθυνον απεργασεται.

αγων και συρων τον αδελφον. ιδου εστρατευσω µεν κατα του Χριστου. απ᾿ εναντιας ποιων των προσταγµατων αυτου και πολεµιος εγενου αυτου. η παλιν τουτων µεν ουδεν εις αυτον απεργαση. δανεισαµενος τυχον η αρπασας αυτο. πως ουχι φανερως και σεαυτου πολεµιος εις. λυπουµενος. ο των αλλων απαντων χειρον εστι. και µη πραως φερης την ατιµιαν. τω αιροντι τα σα µη απαιτειν και τω θελοντι σοι κριθηναι και τον χιτωνα λαβειν αφιεναι τουτω και το ιµατιον. επισφραγισας και επικυρωσας τας προσγεγενηµενας σου αµαρτιας και ανεξαλειπτους ταυτας απεργασαµενος. προσθειναι δε και την ετεραν µαλλον αυτω. βοηθειαν την εξ ανθρωπων ζητων.πολεµιους Θεου και µονον ακουοµενον. γεγονας µεν στρατιωτης και υπουργος του αντικειµενου Σαταν. ειτα µη στρεψης αυτω και την αλλην. η λυπηθεις και δηχθεις την καρδιαν µη υπενεγκης και χαλινωσης σου της ψυχης τας κινησεις. Ο γαρ κελευοµενος τους εν φυλακη επισκεπτεσθαι και το κατα δυναµιν τουτοις διακονειν. αλλ᾿ η ανθυβρισης τον σε υβρισαντα η λοιδορησης η ετερον τι εις αυτον εναντιον διαπραξης. κακοπραγων η και απορων. Πως δε εστι στρατευσασθαι κατα του Χριστου και υπερ της εαυτου απωλειας τινα αγωνισασθαι ενθεν ερω. και δικαστηριω παριστασαι.συ δε µη υπενεγκης ευχαριστως και αµνησικακως. ετυψας δε ου τον αδελφον µονον. ωστε τα χρεωστουµενα σοι λαβειν . αλλα µαλλον αντιτυψης αυτον. αλλα συρεις εις δικαστηρια τον αφελοµενον τουτο και συνηγορους µισθουσαι. οταν υπερ χρηµατων . Εαν δικαιως η αδικως υβριση σε τις η λοιδορηση η ενδιαβαλη. Εαν τις σε παλιν ραπιση εις την δεξιαν σιαγονα. Εαν δε τις χρυσιον αφεληται απο σου η ετερον τι λαθραιως η φανερως. αλλα και την ιδιαν τιθεναι ψυχην εις θανατον υπερ της του Θεου εντολης. ου µονον δε. ανιωµενος. αλλα και δι᾿ αυτου τον ειποντα µη τυψαι. ορκοις και επιορκιαις χρωµενος και παρασκευαζων οµνυναι και επιορκειν τουτον και ψευδεσθαι. απωλεσας δε και την εαυτου ψυχην. απελθης δε µηνιν κατ᾿ αυτου εχων εν τη καρδια σου και µη εξ ολης αφης αυτω της ψυχης και (343) απο καρδιας σου ευξη υπερ αυτου. και προς τουτοις φυλακαις παραδιδως αυτον και παντα ποιεις και πραττεις. ειτα δουναι σοι αυτο µη βουληται.

παραβαινων την προσταξιν του Θεου. Και µετ᾿ ολιγα· «Ταδε λεγει Αδωναΐ Κυριος· Ιδου εγω επι τους . εσθ᾿ οτε και αιτιος ορκων και επιορκιων γινεσθαι. ποτε δε αντιλογιαις και ψευδει ανθιστασθαι. Ο ουν θελων ποιµαινειν το του Χριστου ποιµνιον και τα τουτου προβατα βοσκειν δια της διδασκαλιας των ειρηµενων. Ουχι τα προβατα βοσκουσιν οι ποιµενες. ταις αρχαις και ταις των αλλων επιτρεχετε προστασιαις δια δοξαν ανθρωπινην και τρυφην και απολαυσιν σωµατος. ουχι προδηλως µαινη. ναι. η πως αυτα τω ειποντι Θεω αρεστα· «Εγω δε λεγω υµιν µη οµοσαι ολως. το κριµα του Θεου δεδοικοτες και την φρικτην εκεινην αποφασιν ην δια του προφητου Ιωηλ ο Θεος κατα των αναξιων ποιµαινοντων τα προβατα αυτου απεφηνατο· «Ταδε λεγει. και το ου. Αδωναΐ Κυριος· Ω ποιµενες Ισραηλ.απολλυµενων δικαζη. πως αρα δυναται αγρους µεριµναν επι το αυτο και φροντιδα κτηµατων ποιεισθαι. Ιδου το γαλα κατεσθιετε και τα ερια περιβαλλεσθε και το παχυ εσφαζετε και τα προβατα µου ουκ εβοσκετε. Αναγκη γαρ. τους αντιδικους ψευδεσθαι και οµνυειν και επιορκειν φανερως. λογον δωσουσι υπερ αυτου εν ηµερα κρισεως». φησιν. και παλιν· «Αµην. λεγω υµιν οτι παν ρηµα αργον ο εαν λαλησωσιν οι ανθρωποι. καν αυτος αληθευη. αµην. λυπουµενος. (344) ανιωµενος και φυλακαις καθυποβαλλων τον αδελφον σου. αλλ᾿ εστω υµων το ναι. ως αν ευτροφα τη δικαιοσυνη και πολυτοκα ταυτα ποιηση. Θεον παροργιζων και αυτω πολεµων και σεαυτον αποστερων της αιωνιου ζωης. ει γε πειθεσθαι τη αληθεια Χριστω και τοις λογοις τουτοις πειθοµεν υµας ανθρωπους οντας. Ει δε ταυτα ουτω συµβαινουσι γινεσθαι. ου· το γαρ πλειον τουτου εκ του πονηρου εστι». διεκδικειν τε ταυτα και αποσοβειν τους αδικειν βουλοµενους και επηρεαζειν αυτα. µη βοσκουσιν οι ποιµενες εαυτους. πως εσται φορητα τη φιλοθεω ψυχη. Μη δη ουν. και ποτε µεν προσερχεσθαι δικασταις. (345) Το ησθενηκος ουκ ενισχυσατε και το αρρωστον ουκ ιασασθε και το συντετριµµενον ου κατεδησατε και το κακως εχον ουκ εσωµατοποιησατε και το πλανωµενον ουκ επεστρεψατε και το απολωλος ουκ επεζητησατε και το ισχυρον κατειργασασθε µοχθω και εν κρατει επαιδευσατε αυτα και εν παιγνιω και διεσπαρη τα προβατα µου δια το µη ειναι ποιµενας».

εν γνωσει τελεια Θεου και εν σοφια των υπο του παναγιου Πνευµατος χορηγουµενων λογων και µυστηριων. δια παντων και εν πασι τοις ειρηµενοις. ειτα. Και οποταν εις τον της ταπεινοφροσυνης βυθον εισελθωµεν και τοις ναµασι ταυτης των δακρυων τους σπιλους της αµαρτιας απολουσωµεθα. εν πολλη τε διψη της του Θεου δικαιοσυνης κορεσθωµεν των απορρητων αγαθων της βασιλειας αυτου δια της του Πνευµατος παρακλησεως. και καθυποταξαι την σαρκα τω πνευµατι. µη λογιζοµενοι το κακον εν µηδενι µηδαµως. κτησωµεθα δε πραον και γαληνον το πνευµα εκ συντετριµµενου φρονηµατος. Φοβερα ταυτα και φρικης απασης. ως βασιλειον ιεραυτεµα. αυτη µεν δια την αυτης αµαρτιαν εληφθη. ει γε και καλουµεθα ανωθεν. το δε αιµα αυτης εκ της χειρος του σκοπου εκζητησω». . και ειρηνευσωµεν πρωτον ηµας αυτους και συµφωνον οργανον δια σωµατος και ψυχης αποτελεσωµεν εαυτους εν ενι Πνευµατι τω Θεω. ου µονον δε. ινα µη το κρειττον εν ηµιν υπο του χειρονος εκνικαται. τοτε και επι τη των αλλων ωφελεια ως δουλους εσχατους εαυτους επιδωσωµεν. και ουτως. εν πολλαις θλιψεσι και συµφοραις υποµεινωµεν τον Χριστον και ανεχωµεθα διωκοµενοι και βλασφηµουµενοι παρακαλωµεν και καταρωµενοι ευλογωµεν. αλλ᾿ οταν και εν πολλοις πειρασµοις.ποιµενας και εκζητησω τα προβατα µου εκ των χειρων αυτων και καταπαυσω αυτους του µη ποιµαινειν τα προβατα µου». παντα υποµενωµεν. κτησωµεθα καθαραν την καρδιαν εν απαθεια τελεια και οψοµεθα το φως του Θεου. αλλα παντα στεγωµεν. αυτο το Πνευµα δηλονοτι το Αγιον ενεργουν και λαλουν εν ηµιν τα κεκρυµµενα µυστηρια της του Θεου βασιλειας. Και παλιν· «Και ο σκοπος εαν ιδη την ροµφαιαν ερχοµενην και µη σαλπιση τη σαλπιγγι και επελθουσα η ροµφαια λαβη εξ αυτων ψυχην. εις µετρον ηλικιας του πληρωµατος του Χριστου. οταν την κατα Χριστον αυξησωµεν ηλικιαν και αναδραµωµεν εις ανδρα τελειον. ω αδελφοι. ∆ια δη τουτο σπουδασωµεν ποιµαναι µαλλον προτερον καλως εαυτους ως Χριστου ποιµνιον. το δοκιµιον ηµων ασαλευτον τηρουντες απο της αποβαθρας των αρετων. σπλαγχνα οικτιρµου και συµπαθειας εντευθεν αναλαβοντες. ως τα διεστωτα εν ηµιν εις εν επισυναψαντες (346) φρονηµα δια της βαθειας ειρηνης.

Και πως εξαγοραζεται τις φρονιµως τον καιρον της παρουσης ζωης. νυκτος και ηµερας εν τω νοµω του Θεου µελεταν αιρουµενη. καθ᾿ εκαστην µετανοουν τες και τοις κατα Θεον δακρυσι καθαιροµενοι. Ωσπερ γαρ πας εµπορος και χειροτεχνης και γεωργος. τα παντα υποταγεντα αυτω τω Θεω και Πατρι. εστω παντων δουλος και παντων διακονος». σχολασωµεν. ως αν δυνηθωµεν γνωναι Θεον και οτι αψευδης εστι τα επηγγελµενα παρ᾿ αυτου διδοναι τοις αγαπωσιν αυτον και ποιουσιν αυτου τα θεια προσταγµατα· ος και και αποδωσει εκαστω τον µισθον κατα τα εργα αυτου. ω πρεπει πασα δοξα. Εως δε εις τουτο δια πολλων αγωνων ου φθασωµεν. Αλλ᾿ απο των βιωτικων πραγµατων σκοπησαντες. αγγελοειδη ταυτην και αγγελοις αυτοις οµοδιαιτον απεργαζεται. οτι αι ηµεραι πονηραι εισι». Τι ουν εστι το παρ᾿ ηµων ερευνωµενον. υποτασσοµενοι τοις κατα Θεον πατρασιν ηµων και αυτω τω συνεχοντι παντα Θεω. ως η των θειων Γραφων ερευνα. Ο παραινει λεγων ο Παυλος· «Εξαγοραζοµενοι τον καιρον. και τουτο καλως καταµαθωµεν. σπουδης οτι µαλιστα και επιµελειας . τιµη και προσκυνησις. και ολην απο των γηΐνων και της των ορωµενων ταπεινωσεως αρασα. ινα και τον εν αυτοις αποκειµενον πλουτον πλουτησωµεν και την του Πνευµατος χαριν εκειθεν τρυφησωµεν εις ακενωτον ευφροσυνην ψυχης και απολαυσιν. Ουδεν ουτως ετερον των αλλων απαντων ωφελιµωτερον ψυχη.κατα την του Κυριου φωνην· «Ο θελων ειναι πρωτος εν υµιν. ηδονης απασης πληρουσθαι ποιει την νοεραν αυτης αισθησιν. παρακαλω. οτι αι ηµεραι πονηραι εισιν». ΛΟΓΟΣ ΙΒ΄ (347) Εις το ρητον το λεγον του Αποστολου· «Εξαγοραζοµενοι τον καιρον. αλλα µην και πας τις αλλος ο την τυχουσαν µετερχοµενος τεχνην. ηνικα την βασιλειαν παραδωσει. Εν αυταις γαρ εγκεκρυµµενη ουσα η διανοια της του Πνευµατος χαριτος. νυν και αει και εις τους ατελευτητους αιωνας των αιωνων· αµην. Αλλα γαρ ιδωµεν τι καθ᾿ εκαστην ηµιν ο θειος Αποστολος οµιλει και των αυτου θεοπνευστων ρηµατων τινα συνετως εξετασωµεν.

Ει δε και χρυσιον επιφεροµενος την πανηγυριν καταλαβη. ουτω και επι των πνευµατικων αγωνων και εργων και πραξεων συµβαινει γινεσθαι. εµπορευσαµενοι και µετα κερδους µεγαλου υποστρεψαντες. ανευ χρυσιου εις την πανηγυριν απελθων. ου προαιρειται δραµειν εις την εµποριαν. και ου τουτο µονον. ουχι και αυθις απωλεσε τον καιρον. Ει δε και την πανηγυριν συν αυτοις καταλαβη και παντες µεν εκεινοι χρυσιον επιφεροµενοι. εις δε τουτων τους µεν βλεπειν προαγοντας αυτου. ηµεραν εξ ηµερας αναβαλλοµενος. ου µονον δε. ουχι ουτοι µεν εξηγορασαντο τον καιρον της ζωης αυτων. η προς της οικιας αυτου καθεζοµενος ορα διερχοµενους αυτους και προς την πανηγυριν µετα σπουδης απερχοµενους. ευθυς προς πραγµατειαν χωρησουσι και αλλος µεν αλλο τι εξωνησεται. Εαν οι εµποροι παντες προς την πανηγυριν τρεχουσιν εµπορευσασθαι τι και κερδησαι απο της πραγµατειας αυτων. ειτ᾿ ουν απεµπολησας αυτον. αυτος ραστωνη και ραθυµια κρατουµενος. εαν µικρον χρονον η βραχειαν ωραν αµεληση.χρηζει πολλης εις το εργον (348) αυτου. εις ανωφελη και µαταια τουτον εξαναλωσας. εκεινος δε απωλεσεν αυτον. Ο δε και εν τη πανηγυρει µετα χρυσιου παραγινοµενος και µηδεν εξ ων ειποµεν εναντιον διαπραττοµενος. εκεινος δε µηδεν ολως επιφεροµενος περιτρεχει ζητων ευρειν ποθεν και δανεισασθαι. τους δ᾿ οπισθεν αυτου ερχοµενους και σπουδη πολλη φθαζοντας αυτον. µεγαλην υφισταται την ζηµιαν. αλλα µετα των . εαν ληθη η πανηγυρις και καταλειφθη απραγµατευτος. Αλλα γαρ ως εν υποδειγµατι πρωτον περι ενος τουτων των εµπορευοµενων ειπωµεν λεπτοµερεστερον προς την αγαπην υµων. αλλα και µεθη και τρυφη προσασχολουµενος και φιλτρω πορνης γυναικος ελεεινως κατεχοµενος. δι᾿ ου κερδησαι επ᾿ αυτω ελπιζει. αλλα και εαν µεθη και ασελγειαις καταδαπανηση το χρυσιον αυτου. ουχι και ουτος τον καιρον απωλεσε και τα προσοντα αυτω αφρονως κατεδαπανησεν. ως. η και µετα το ευρειν χρυσιον. εαν αφεις εν σπουδη πραγµατευσασθαι αρξηται τας σκηνας των καπηλων και των µαγειρων και των τα λοιπα βρωµατα απεµπολουντων περιϊεναι και ποτε µεν εκ τουτων ποτε δε (349) εξ ετερων λιχνευοµενος εσθιη και πινη.

ο δε περιεργαζοµενος τα αλλοτρια και µη πραγµατευσαµενος. καν υποσχοµενους φυλαττειν αυτον ακουη απο των προσδοκωµενων αυτω κακων. ποτε δε και τους µη γνωριζοµενους αυτω. Ει δε και αλλοι µεν αυθις τη προσδοκια του κερδους και ληστων εφοδου και κοπου οδοιποριας και µακρας οδου καταφρονουσιν. Καιρος πραγµατειας ανθρωπου παντος ο χρονος ουτος εστι της παρουσης ζωης· ταυτης δε της ζωης προδηλως πονηραι εισιν αι ηµεραι τοις µη καλως χρωµενοις αυταις. παντων αυτοµολησαντων εις τα οικεια. φοβω τουτων βαλλοµενος. αυτος δε µηδεν πραγµατευσηται και ουτως ακαιρως περιερχοµενου αυτου διαλυθειη παλιν η πανηγυρις. κατασκοπων και καταµανθανων ποτε µεν τους γνωριµους. ουχι οι µεν καιρον εξηγορασαντο. ο δε τουτον αφρονως εζηµιωθη. εαν µονον απασαν την πανηγυριν περιερχηται. οτι αι ηµεραι πονηραι εισιν». (350) ηµεις δε εν αµελεια και αργια διαγωµεν. οικειους τε και αλλοτριους. Ουτω τοιγαρουν εστι και επι παση πραξει και εργασια πνευµατικη. ει και συνην αυτοις. καλως πραγµατευσαµενοι και κερδησαντες. τα τω καιρω πρεποντα εργασαµενοι και κερδος εκειθεν εαυτοις περιποιησαµενοι. ο δε. εζηµιωθη τον καιρον. Αλλα γαρ ετι το νοηµα εξετασωµεν. µηδεν εκ του ευρηθηναι εις την πανηγυριν ωφεληθεις. Πας ουν ο σωφρονως και δικαιως µετα φρονηµατος υγιους πολιτευοµενος εν τω βιω και φερων εν αδρια και υποµονη ψυχης τα επιπονα . Οταν γαρ αλλοι εν ταις εντολαις πορευωνται του Θεου και τας αρετας πασας µετα σπουδης και θερµης εργαζωνται. ηµεις δε και εαυτους και τον καιρον απωλεσαµεν. ου προαιρειται ακολουθησαι αυτοις και απελθειν πραγµατευσασθαι µετ᾿ αυτων εν τη πανηγυρει. καν υπο παντων παρακαληται συνοδοιπορησαι αυτοις. ουχι οι εµπορευσαµενοι µεν τον καιρον εξηγορασαντο εν σπουδη.συνεµπορων αυτου εισελθων εν αυτη. Πως ουν εξαγοραζεται τις τον καιρον και τις εστιν ουτος και τινες αι πονηραι ηµεραι δι᾿ ας οφειλοµεν εξαγοραζεσθαι τον καιρον. Τι ουν φησιν· «Εξαγοραζοµενοι τον καιρον. εκεινοι µεν εξηγορασαντο τον καιρον και τα µεγιστα ωφεληθησαν. πως εκαστος αυτων πραγµατευεται. φοβηθεις εκει φοβον ου ουκ ην φοβος.

ειτε εξ ορατων. (351) ο δε γε ετερος παρρησιασεται και πολλας υπερ της εντολης του Θεου βασανους υπενεγκη. Ει δοκει δε. ευρειν η λαβειν η κερδησαι ου δυνανται. η ο πολλα παθων και υπενεγκων η και ισως αποθανων. Ο κρυβεις και τας θλιψεις διεκφυγων. πολλα τινα και πολυτιµα ευρων πραγµατα. ∆υο τινων εις παραβασιν εντολης Θεου τυραννικως προσκαλουµενων υπο τινος. ει ο µεν αυτων δειλια και φοβω των µελλοντων επενεχθηναι αυτω κολασεων και τιµωριων φυγη χρησοιτο και απελθων κρυβηθη. ειτε εξ αορατων εχθρων. ο ετερος δε συν τω καιρω και την σωτηριαν της εαυτου ψυχης εζηµιωθη. οποταν θλιψεις επενεχθωσι και ονειδη και ατιµιαι και σκωµµατα. ολιγω τιµηµατι πιπρασκοµενα. αρπαζει ταυτα και αιρει επ᾿ ωµων αυτου και χαιρων πορευεται. Τοιγαρουν οι ορθως φρονουντες δια θλιψεων και πειρασµων των ενταυθα.και λυπηρα των επερχοµενων αυτω πειρασµων τε και θλιψεων. ον ετεροι εν πολλοις ετεσι νηστευοντες. η και θανατον αυτον υποστη. αγρυπνουντες. χαµευνουντες και πολλα οικαδε κοπιωντες. τα αιωνια µελλων κτησασθαι . Και καθαπερ εµπορος. και αλλως εν υποδειγµατι τον λογον γυµνασωµεν. ως δι᾿ οβολου ενος. µετα χαρας αυτο και εν σπουδη αποδιδωσι. ποιος τουτων εξηγορασατο τον καιρον. Και ινα τουτο σαφεστερον γενηται. οβολω τυχον ενι η νοµισµατι. εξαγοραζεται τον καιρον φρονιµως και καταπραγµατευεται των πονηρων ηµερων της παρουσης ζωης. Ο δε µη ειδως ουτως πραγµατευσασθαι απολλει τον καιρον της σωτηριας αυτου. υποµονην µονην αντι χρυσιου καταβαλλοµενος και ουτως εξαγοραζεται τον καιρον εν µια ροπη. ουτω και ο υπερ εντολης Θεου αγωνιζοµενος εν ευφροσυνη και σπουδη θανειν αιρεται. εκ των επισυµβαινοντων καθ᾿ εκαστην τω βιω τον λογον ποιησοµαι. τα τιµια εκεινα λαβειν εφιεµενος. Ο ειδως καλως τον παροντα πραγµατευσασθαι καιρον. ως γνωριζων τα χρηµατα και το εξ αυτων κερδος σαφως προειδως. Ευδηλον οτι παντως ο τας θλιψεις υποµεινας και τον θανατον µη παραιτησαµενος ουτος εστιν ο τον καιρον εξαγορασαµενος. τα αιωνια αγαθα και την αληκτον ευφροσυνην αξαγοραζονται και δια του σωµατικου θανατου την µετα του αθανατου και αιωνιου Θεου αιωνιον και αθανατον διαγωγην τε και κατοικιαν. του θανατου λεγω.

εως ετι η πανηγυρις της ζωης ηµων ισταται. Ουχ ουτως δε οι φιλοκοσµοι. αυτην δηλαδη την ζωην την αιωνιον· οι και την ανεσιν εξωνησασθαι εν ολιγαις ηµεραις προτιµωνται και εις αιωνας απειρους κολαζεσθαι πραγµατευονται της παρουσης ζωης αυτων τον καιρον. την τους αµαρτωλους αποπεµπουσαν εις το πυρ το εξωτερον το ητοιµασµενον τω διαβολω και τοις αγγελοις αυτου. (352) επειδη αι ηµεραι αυτης λιαν εισι πονηραι. οι φιλοδοξοι. προδιδουσι τα αιωνια και ατιµητα και εξαγοραζονται αφρονως τα προσκαιρα και φθαρτα και µηδενος αξια. διδουντες τας προθεσεις ηµων και ολους εαυτους εις µονην την εργασιαν των εντολων του Θεου.αγαθα. ποτε δε δια των επιτιθεµενων ηµιν ορατων και αορατων εχθρων εις αθυµιαν και επιθυµιαν και θυµον αγριον εµβαλλουσαι και διεγειρουσαι τας καρδιας ηµων και δια των τοιουτων µακραν ολους ηµας ποιουσαι της βασιλειας των ουρανων. οι φιλοσαρκοι. την παρ᾿ αυτου αγανακτησιν και ατιµιαν η αποστροφην και χρηµατων ζηµιαν υπενεγκειν µη δυναµενοι. εξαγορασωµεθα. οι φιληδονοι και οι φιλοπλουτοι· αλλ᾿ επαν προς παραβασιν εντολης Θεου προσκληθωσιν υπο τινος των εν υπεροχη κοσµικη τυγχανοντων. µυρια καθ᾿ εκαστην επεγειρουσαι τα κυµατα της κυµαινοµενης καθ᾿ ηµων αλµυρας αµαρτιας. ο αρεσαι Θεω ου δυναται. ουχ ουτως οι φιλοζωοι. και απολλυουσι την εαυτων σωτηριαν. αλλα κατασπα την ψυχην αει µαλλον εις τας . Εξαγορασωµεθα ουν τον καιρον ηµων της ζωης. τον παροντα καιρον. Οπερ ινα µη παθωµεν και ηµεις. παρακαλω. εις µονην την κτησιν και το κερδος της αρετης. Εξαγορασωµεθα την φρονησιν ηµων της ψυχης δια της των ορωµενων καταφρονησεως και της των κρειττονων µελετης και εργασιας. αλλ᾿ ουδε της απολαυσεως των προσκαιρων αρπασαι ηµας και προς τα διαµενοντα και αιωνια εµβιβασαι ηµων την διανοιαν· ο ζησαι κατα Θεον ουκ εα τον κρατουµενον υπ᾿ αυτου. και φευξοµεθα το φρονηµα της σαρκος. ινα εν αγωγιµοις των χαρισµατων του Πνευµατος εις λιµενας Θεου καταντησωµεν και φυγωµεν τας πονηρας εκεινας ηµερας και την ακοην εκεινην την πονηραν. ποτε µεν δια της ευπαθειας του σωµατος και των ατακτων αυτου κινηµατων ζαλης και τρικυµιας πληρουσαι ηµων τας ψυχας.

(354) την του συνειδοτος κατακρισιν. ινα τον στεφανον της νικης αραµενοι εις αιωνας συµβασιλευσωµεν τω Χριστω. και µεγαλα εν τη πνευµατικη ταυτη πραγµατεια κερδανουµεν. τη δε ψυχη. την της καρδιας ακαθαρσιαν. κτησασθε τας ψυχας υµων». εν σακκω και µετανοια και αεναοις δεησεσι. δι᾿ ης Θεω οικειουµεθα. εν ευχαις. κακοπαθουντες ως καλοι στρατιωται Χριστου εν νηστειαις. δια πασης ευσεβειας και διακρισεως διακρινοντες του δικαιου το αδικον και προτιµουµενοι την αρετην της κακιας. αυτην την αποστροφην του Θεου. τον καιρον φρονιµως πραγµατευσαµενοι της παρουσης ζωης και την οδον του βιου διελθοντες εν δικαιοσυνη και σωφροσυνη. εν αγρυπνιαις. την των ανθρωπων καταγνωσιν. φευξοµεθα τας πονηρας ηµερας της αλογου επιθυµιας και του θυµου και αυτης της σαρκος της οντως πολεµιας του Πνευµατος· φευξοµεθα τον µολυσµον τον εκ των τοιουτων γινοµενον τη ψυχη. φησι. και τω µεν σωµατι παρεχοντες αυταρκως διατροφας και σκεπασµατα. εν πενθει. Εξαγορασωµεθα την αδριαν των ιδιων ψυχων εν υποµονη πολλη και καρτερια των πειρασµων κατα την του Κυριου φωνην· «Εν τη υποµονη υµων. εν χαµευνιαις. το βαρος δηλαδη και . εν δακρυσι τε και αναγνωσεσιν αυτην διατρεφοντες και καθαιροντες εις υποδοχην του θειου φωτος. (353) µη διδουντες τω πονηρω εισοδον η παρρησιαν εις ολεθρον εαυτων και απωλειαν. αλλ᾿ απονεµοντες την τιµην εκαστω αξιως. ος και δικαιωσει δια της δωρεας του Αγιου Πνευµατος αυτου και δικαιους ηµας αποδειξη τη συναφεια αυτου. Εξαγορασωµεθα την δικαιοσυνην ηµων. εν ευχαις. κοινωνους των απορρητων αγαθων της βασιλειας αυτου εργαζοµενος. αυτου του ηλιου της δικαιοσυνης Θεου. επειδη ο νοµιµως αθλων και αγωνιζοµενος εν τω σταδιω της ευσεβειας παντα εγκρατευεται κατα τον θειον Αποστολον. Εξαγορασωµεθα την σωφροσυνην του σωµατος ηµων δια πασης εγκρατειας και ταπεινωσεως.κτηνωδεις ορµας της σαρκος και ολον κτηνωδη τον ανθρωπον απεργαζεται. το ολον ηµων της δυναµεως εν µελετη θεια των εννοιων. ανδρειω δηλονοτι φρονηµατι κατα της αµαρτιας ισταµενοι και τον πολεµιον βαλλοντες τοις οπλοις του Πνευµατος. Εαν γαρ ταυτην κτησωµεθα.

ετεραν αυθις προτιθησιν ηµιν εις εστιασιν τραπεζαν των θεοπνευστων ρηµατων αυτου. συγγενεις αυτου και αδελφοι χρηµατισαντες. Καλως ηµας εστιασας ο µακαριος Παυλος εν τη προτερα των θειων λογων αυτου τραπεζη και κατευφρανας ηµων τας καρδιας. παντα δεδωκοτες ηµων τα θεληµατα. η τας πονηρας εκεινας βασανους και την φρικτην ηµεραν και καταδικην της κρισεως. ον ευροµεν και εξωνησαµεθα. χαριτι και φιλανθρωπια του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου. ω η δοξα συν τω Πατρι και τω Αγιω Πνευµατι νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων· αµην. Και πως τον χοϊκον αποτιθεµεθα ανθρωπον και τον Χριστον ενδυοµεθα. προς ουρανους και Θεον κουφω τω πτερω της διανοιας ανερχεται. Αλλ᾿ . αφ᾿ ου πληρουται πασης ευφροσυνης και ηδονης η ψυχη και. καλως πραγµατευσαµενους τον παροντα βιον της ενταυθα ζωης. ευφραινοµενος οµου και στηριζοµενος την καρδιαν τω αρτω του λογου τω ζωτικω και τω οινω τω ευφραινοντι της σοφιας και γνωσεως του Θεου. Ιδωµεν ουν τις η τραπεζα αυτη του Αποστολου και τι τα ταυτης εδεσµατα. πληρη δε και χαριτος θειας του Πνευµατος. τα φρονηµατα. καταντησοµεν εις ευδιον λιµενα της του Θεου βασιλειας εν αγωγιµοις πλουσιως του Πνευµατος και ου φοβηθησοµεθα η την πονηραν εκεινην ακοην την τους αµαρτωλους ελαυνουσαν εις το πυρ το εξωτερον. τας προθεσεις και τας δυναµεις εν τη πραγµατεια του καιρου της παρουσης ζωης. Ου γενοιτο παντας ηµας επιτυχειν. πληρη µεν εδεσµατων πνευµατικων και αφ᾿ ων ο εσω ηµων οιδε τρεφεσθαι ανθρωπος. ο δευτερον ανθρωπος ο Κυριος εξ ουρανου». τα κατω λιπουσα του βιου.τον καυσωνα της ηµερας ανδρειας βαστασαντες. ΛΟΓΟΣ ΙΓ΄ (355) Εις το ρητον του Αποστολου· «Ο πρωτος ανθρωπος εκ γης χοϊκος. Ουτω γαρ τον παροντα καιρον πραγµατευοµενοι. αυτον επιφεροµενοι τον πολυτιµον µαργαριτην του Πνευµατος. παραχωρουντες τοις βουλοµενοις τα προσκαιρα και µονων των αφθαρτων και αιωνιων αντιποιουµενοι.

Τινα τροπον. ως λογιων Θεου µελλοντες ακουειν. Μη απλως παραδραµης τον λογον και ως ευεπιβολον τουτον υπολαβης. ετεθη εν τω παραδεισω. Ινα. Αλλα την ακοην υποθες ετοιµην. του ξυλου εγευσατο και.επαρωµεν τας διανοιας ηµων απο των γηΐνων και φθειροµενων και. Οιος ο χοϊκος. λαβων εντολην εργαζεσθαι και φυλασσειν. την καταστολην της θειας δοξης αποδυθεις. πολλης δεοµενον της ερευνης και προσοχης. αθανατος διαµενη και αϊδιως τοις αγγελοις συναµιλλαται και συν αυτοις αεναως τον Θεον ανυµνη και δεχηται τας εκειθεν ελλαµψεις και Θεον ορα νοερως και των εκεινου επακουη θειων φωνων. θανατω παραδοθη και τους οφθαλµους της ψυχης πηρωθη. Πλασθεις ουν χοϊκος απο της γης και πνευµα λαβων ζωης. Ο και παραβαντι συνεβη και εξεπεσε της αθανατου και αϊδιου ζωης. και εµφραγη τα ωτα και αυτης της µετα των αγγελων εκπεση διαγωγης και του παραδεισου εκδιωχθη. η δ᾿ αν ωρα την δοθεισαν αυτω εντολην παραβη και φαγη απο του ξυλου. Πρωτον και χοϊκον ανθρωπον τον Αδαµ φησι. προσεχωµεν τοις λεγοµενοις µετα ακριβειας απασης. κωφευσας του . εως αν ταυτην φυλασσοι και εν ταυτη εργαζοιτο. καθως γεγραπται· «Και επλασεν ο Θεος τον ανθρωπον χουν λαβων απο της γης». Απαξ γαρ την εντολην του Θεου ο Αδαµ παραβας και τω απατεωνι διαβολω το ους εαυτου παρασχων ψιθυρισαι και πεισθεις αυτω. τοιουτοι και οι χοϊκοι· και οιος ο επουρανιος. ο δευτερος ανθρωπος ο Κυριος εξ ουρανου. εξ ουρανου».» «Ο πρωτος ανθρωπος εκ γης χοϊκος. ο δευτερος ανθρωπος ο Κυριος. ου προσεταξεν αυτω ο Θεος µη φαγειν. ο ψυχην νοεραν και εικονα Θεου οιδεν ο Λογος καλειν. και ειση το εγκεκρυµµενον εν αυτω βαθος των µυστηριων Θεου. (356) Φησι δε· «Ο πρωτος ανθρωπος εκ γης χοϊκος. απαντων εστερηθη δικαιως των αγαθων. ινα και αξιως συνεστιαθηναι αξιωθωµεν τω λεγοντι Πνευµατι δια του Αποστολου τα κεκρυµµενα µυστηρια της βασιλειας των ουρανων. αισθητως αναβλεψας. αγαπητε· βαθος γαρ πολυ νοηµατων εγκειται εις την του παροντος λογου διανοιαν. τοιουτοι και οι επουρανιοι». (357) λαλουντι κατα του πεποιηκοτος ∆εσποτου. εµπαθως τε την γυµνωσιν του σωµατος αυτου θεασαµενος και ιδων. των δολιων αυτου ρηµατων ακουτισθεις.

ουτως ων και τοιουτος µενων εν τω Πατρι και τον Πατερα εχων µενοντα εν αυτω. µη καταλιπων ολως αυτον. ινα συνελων ειπω. γινωσκοντες καλον και πονηρον. οµοιους οντας τω τεκοντι αυτους. θνητος τε αυ και φθαρτος και αλογος. προσθησω δε και κωφος και τυφλος. ως αποστησας εκ ταυτης εκουσιως τον νουν αυτου και κατανοησας εµπαθως τον του δενδρου καρπον και τω ειποντι πιστευσας οφει· «Η δ᾿ αν ωρα φαγητε απ᾿ αυτου. Ιδωµεν ουν και απο των θειων διδαχθωµεν Γραφων οποιος υπαρχει και ο δευτερον ανθρωπος. τους ενηχουµενους µονοις τοις αξιοις αυτοις. αναρχου πατρος αναρχον γεννηµα. ασωµατου ασωµατον. ακαταληπτου ακαταληπτον. τυφλος. αναισθητος. (358) αθανατου αθανατον. Ουτος. Θεος εκ Θεου. κατηλθεν επι της γης και εσαρκωθη εκ Πνευµατος Αγιου και Μαριας της παρθενου· και ενηνθρωπησεν. Λογος Θεου και Θεος. αιωνιου αιωνιον. Επειδη γαρ ο τεκων Αδαµ φθαρτος και θνητος. δι᾿ ου τα παντα εγενετο τα εν τω ουρανω τα επι της γης και. αχωρητου αχωρητον. µη χωρισθεις εξ αυτου. ο Κυριος εξ ουρανου. ινα δια παντων των ηµετερων διελθων αναχωνευση και ανακαινιση τον πρωτον εκεινον ανθρωπον και δι᾿ εκεινου παντας τους εξ αυτου γεννηθεντας και γεννωµενους. ει και µη παντα ειπειν ηδυνηθηµεν. Ουτος ουν ο χοϊκος ανθρωπος ελπιδι θεωσεως απατηθεις και µεταλαβων εξ αυτου. Ουτω τοινυν εγενετο και ην. προς τα εξ ων εξεπεσε κωφος. γυµνος τε . τοις ανοητοις οµοιωθεις κτηνεσι κατα τον ουτω βοωντα προφητην· «Παρασυνεβληθη τοις κτηνεσι τοις ανοητοις και ωµοιωθη αυτοις». απροσιτου απροσιτον. εσεσθε ως θεοι. απο της παραβασεως γεγονε. ινα τα αυτα παλιν ειπω. γυµνος. αορατου αορατον.µηκετι επακουειν ωσι βεβηλοις λογους θειους θεοπρεπως τε και πνευµατικως. εις οιαν αισχυνην και αγνοιαν. εις οιαν πτωχειαν εκ πλουτου πολυολβου κατεπεσεν. ο εκ γης χοϊκος. τον νοητων απαντων και ουρανιων αγαθων ολικως απεστερηθη και εις την εµπαθη των επιγειων και ορωµενων κτισµατων αισθησιν κατηνεχθη· και γεγονεν. Εµαθες εξ οιας δοξης και αθανατου τρυφης τε και διαγωγης εις οιαν ατιµιαν ο ανθρωπος κατηνεχθη. ο πρωτος ανθρωπος. ισος ηµιν ατρεπτως κατα παντα γενοµενος χωρις αµαρτιας. αλλα γαρ µητε την δοξαν εκεινην την αρρητον καθοραν.

αλλ᾿ ο διαβολος (359) και προσταττει και υποβαλλει και αποδεχεται. θνητοι. οτι ο αυτος και ατρεπτος εµεινε τη θεοτητι και ανθρωπος γεγονε τελειος. και εγενετο ανθρωπος ουκ εκ συνουσιας η ρευσεως . εγενετο ανθρωπος. Πορνειαν. αυτους ο Θεος απηγορευσεν. Τινα ταυτα.απαγε της βλασφηµιας .της ενθεου καταστολης και αναισθητος εχρηµατισεν. ατινα ουχ ο Θεος . Εις τοσαυτην γαρ αγνοιαν Θεου και των θειων αυτου εντολων κατηνεχθησαν οι εκ του χοϊκου τουτου χοϊκοι γεννηθεντες. αλλα γαρ και αυτα τα αισχρα θεοποιησαντες παθη α µηδε εννοειν. µηδενος οντος δηλαδη του δυναµενου σωσαι και αυτον εκλυτρωσασθαι. µη οτι γε πραττειν. ως τα καθ᾿ εκαστον παθη συµπεριλαβοντες εκεινων και εν εαυτοις ταυτα επισπασαµενοι. Τουτο το πασιν ακαταληπτον και πασιν ακατανοητον θαυµα. δι᾿ ων κατεδουλωσατο και καταδουλουται απαν το των ανθρωπων γενος και υποχειριους αυτου και δουλους πεποιηκε και ποιει. καθως γεγραπται· «Και ο Λογος σαρξ εγενετο και εσκηνωσεν εν ηµιν». ο Υιος και Λογος του Θεου δηλονοτι. κωφοι. γυµνοι και αναισθητοι. ωστε ην ωφειλον απονειµαι Θεω την τιµην τη ορωµενη ταυτη κτισει απενειµον. µηδεν των αλογων διαφεροντες ζωων. Αναλαβων γαρ εκ των παναγνων αυτης αιµατων σαρκα εψυχωµενην. δια δη τουτο οικτειρησας ο ποιησας ηµας Θεος Λογος κατηλθεν. αλληλοφονιαν.. και ου µονον ουρανω και γη και ηλιω. τυφλοι. Οθεν. µοιχειαν. ως θεους . αλλ᾿ επει και αυτος δια το καταγεσθαι εκ του σπερµατος των αµαρτησαντων δουλος ην του τυραννου θανατου και τη φθορα τουτου παρεδιδοτο και τω αδη ασυµπαθως παρεπεµπετο. ατρεπτως. αναλλοιωτως. αλλ᾿ εκ Πνευµατος Αγιου και Μαριας της αειπαρθενου. σαρξ ολος αυτος χρηµατισας και γεγονως. και ει τι τουτοις παροµοιον. τοιουτοι και παντες οι εκ αυτου γεννηθεντες χοϊκοι γεγονασι. . σεληνη τε και αστροις και πυρι και υδατι και λοιποις. οιος ουτος ο χοϊκος. καν ευρεθη τις παλαι εκ των απειρων εκεινων µυριαδων και χιλιαδων µη υποκυψας αυτου τοις αισχροις προσταγµασι και θεληµασι τουτοις.ω της αναισθησιας – στησαντες προσεκυνησαν. η χειρονες µαλλον ειπειν και αυτων εκεινων υπαρξαντες. ως οιδε. ανδροµανιαν. φθαρτοι.

ο αυτος και εστι και εσται· αµωµος και γαρ ην η Παρθενος. (360) ελαβεν ο Θεος Λογος σαρκα εψυχωµενην και ωκοδοµησεν αυτην εις ανδρα τελειον. ει µη µονην. ασπιλος και αµιαντος· τοιαυτη δε ην και η εκ του Αδαµ αφαιρεθεισα πλευρα. µονος ην και εστιν αγιος. ινα γενηται υιος επ᾿ αληθειας του Αδαµ· ανθρωπος δε χρηµατισας και γεγονως οµοιος ηµιν κατα παντα πλην αµαρτιας. µονος φως του κοσµου και φως ων το απροσιτον. µονος δικαιος. την κατα σαρκα συγγενειαν.Τουτο γαρ και ετερος τις των προ ηµων εφη ουτως ειπων· «Την σαρκα ενδυσαµενος. η πιστις η εις αυτον. Μονος ουν Υιος Θεου και Θεος και ανθρωπος ων. Θεου φηµι και ανθρωπων. Εξ αυτης ουν της πλευρας του Αδαµ. ηµων δε κειµενων εν τω θανατω και τη φθορα και µηδεµιαν κοινωνιαν ολως εχοντων µετ᾿ αυτου. και η σαρξ αυτου και η ψυχη αυτου αγια και υπεραγια ην και εστι· Θεος αγιος. απαντων δε ανθρωπων συγγενης και αδελφος εχρηµατισε. παντων ευθυς ανθρωπων συγγενης το κατα σαρκα εγενετο.Καθαπερ γαρ τον Αδαµ απο της γης επλασεν ο Θεος και πνευµα ζωης αυτω εχαρισατο. εµεσιτευσεν ανα µεσον των αµφοτερων. Οι δε γε λοιποι των ανθρωπων. Προσεχε. αλλα χοϊκοι οντες τοιουτοι εµειναν και ουχι ευθυς εγενοντο αγιοι και υιοι Θεου. ουτω και ενταυθα πεποιηκε. Πως και τινα τροπον. ει και αδελφοι και συγγενεις αυτου το κατα σαρκα υπηρξαν. Η πλευρα του Αδαµ εστιν η γυνη. ως εσται εις τους αιωνας. ωσπερ ην. Αλλ᾿ αυτος Θεος οµου και ανθρωπος. και εγενετο ανθρωπος τελειος εις ψυχην ζωσαν ανευ συνουσιας και ρευσεως. (361) ελεησας ηµας ο Θεος την . µονος φιλανθρωπος. µονος δυναστης. ινα επειπερ πτωχοι οντες και µηδεν ολως εχοντες εισενεγκειν τη σωτηρια ηµων. Τοιουτου τοινυν οντος αυτου. µονος αθανατος. αντι παντων την εις αυτον πιστιν δεξαµενος. µονος ελεηµων και ευσπλαγχνος. ηγουν απο της γυναικος αυτης. ουτως ο εκεινον δηµιουργησας ανευ συνουσιας και ρευσεως ανθρωπος γινεται· και ωσπερ εκει γεγραπται εν τη παλαια οτι εβαλεν ο Θεος εκστασιν επι τον Αδαµ και υπνωσε και λαβων µιαν των πλευρων αυτου ανωκοδοµησε και εποιησε την γυναικα. ως εφαµεν. ενεδυσατο και την αδελφοτητα». Αλλα προσεχετε ακριβως τω ταυτα λεγοντι Πνευµατι· εγενετο ανθρωπος ο Θεος. µονος αληθινος.

αλλα και αυτης της αιωνιου ζωης και αυτου του αδυτου φωτος. αυτον δηλαδη τον Χριστον. οταν ακριβως παντα οσα συνεταξαµεθα αυτω τηρωµεν και οσα παλιν απεταξαµεθα φευγωµεν. και ου µονον ταυτα. (362) Και ωσπερ ο Αδαµ µετα την παραβασιν του παραδεισου και της τρυφης και της µετ᾿ αγγελων διαγωγης εκβαλλεται και γυµνουται και απο οψεως γινεται του Θεου. µη επιτρεφοντες εις το ιδιον εξεραµα κατα τους κυνας. Και ουτως γινοµεθα παλιν χοϊκοι. εκ των εργων δεικνυοντες την πιστιν ηµων. ολοι ολως επουρανιοι. ευθυς παντων εκεινων των εκ Θεου δια του βαπτισµατος δοθεντων ηµιν αγαθων εκπιπτοµεν. Του δι᾿ υδατος και Πνευµατος αναγενναν και αναπλαττειν ηµας και συναριθµειν τοις δουλοις αυτου τοις αγιοις. και γινοµεθα ως εκεινος αγιοι και τελειοι. τουτον δια της αµαρτιας αποδυοµεθα· ου µονον δε. ως πιστευοµεν. του ενωθηναι αυτον και συναριθµηναι ηµιν και εν αµφοτερους γενεσθαι εν αυτω τω Θεω και Πατρι δι᾿ αυτου συνεδεµενους τω Πνευµατι. πεπραχοτες α µη ποιησαι ηµιν ενετειλατο. αποστωµεν δια αµελειας και εναντιον τι των αυτου προσταγµατων ενεργησοµεν. οµοιοι αυτω κατα παντα θεσει και χαριτι. του αγιασµου και της υιοθεσιας στερουµεθα. του παρεχειν ηµιν την χαριν του Πνευµατος αυτου του Αγιου και διδοναι ηµιν µετασχειν δι᾿ αυτου τα αγαθα της γης ην οι πραεις κληρονοµουσιν εν ευφροσυνη και αγαλλιασει καρδιας. Τινα εισι ταυτα. Τοιγαρουν και ει µεν φυλαξοµεν παντα α ειπε και λεγει ηµιν αυτος ο Θεος. οντως πιστοι εσµεν. ως ο πρωτος εκεινος και χοϊκος. αλλα και τα λοιπα α ηµιν επηγγειλατο και δια των αγιων ευαγγελιων καθ᾿ εκαστην ηµιν επαγγελεται.των αµαρτηµατων αφεσιν και την απαλλαγην του θανατου και της φθορας και την ελευθεριαν ηµιν χαρισηται· ας και µεχρι του νυν χαριζεται τοις ολοψυχως πιστευουσιν εις αυτον. ουτω και ηµεις της Εκκλησιας των αγιων δουλων αυτου χωριζοµεθα αµαρτανοντες και της θειας καταστολης ην ενεδυσαµεθα οι βαπτιζοµενοι. επουρανιου Θεου τεκνα. επειδη και αυτος ως ηµεις οµοιος ηµιν εχρηµατισε πλην αµαρτιας· ει δε των αγιων και ζωοποιων αυτου εντολων καταφρονησαντες. των αιωνιων αγαθων. Τουτων ουν παντων εν µετοχη και απολαυσει γινοµεθα. αντι επουρανιων και αυτου του .

ει βουληθειη θερµην (363) την µετανοιαν επιδειξασθαι. ουδεις αν εσωθη ποτε. φιλανθρωπος ων ο Θεος και οικτιρµων και θελων την σωτηριαν ηµων.δευτερου ανθρωπου και Κυριου Ιησου Χριστου κατα παντων οµοιων· και γινοµεθα ετι προς τουτοις υποδικοι τω θανατω και τω σκοτει. εν µεγαλω κλαυθµω και τω βρυγµω των οδοντων βασανιζοµενοι. και προσοµιλει αυτω προσωπω προς προσωπον και ορα αυτον νοεροις οφθαλµοις καθαρως. Κατα γαρ την αναλογιαν της µετανοιας αναλογουσαν ευρισκει την προς Θεον παρρησιαν και οικειοτητα πας ανθρωπος. µηδε οτι Χριστον ενδεδυµενοι εισι γινωσκοντες. ως ο Αδαµ τοτε. ει δ᾿ ουν. και ταυτην γνωστως και εναργως και ως ει τις φιλος προς φιλον. αλλα το δοθεν αυτοις του αγιασµου και της υιοθεσιας ταλαντον κατορυξαντας και µη υπεξεργασαµενους αυτο και δια τουτο της του ∆εσποτου θεας απεστερηµενους. ∆ια δη τουτο. επει αψευδης εστιν εκεινος και αµεταµελητος εν τοις χαρισµασιν αυτου· εφη γαρ· . και ου τουτο µονον. µηδε καθορωσιν εν τω του Πνευµατος φωτι το της θεοτητος αυτου φως. ευρησουσιν εαυτους τας επι του βαπτισµατος συνθηκας εκ παντος αθετησαντας η µερικως η και καθολου. η και µειζονων κληρονοµον και αυθις γενεσθαι αυτον. τεθεικε σοφως ανα µεσον ηµων και ανα µεσον εκεινου την εξοµολογησιν και την µετανοιαν. ουδε την γην εργαζεσθαι καθα κακεινος κατακρινοµεθα. και νυν ηµεις εκβαλλοµεθα. Οι ουν µετα το βαπτισµα την τοιαυτην οικειοτητα και παρρησιαν και την των ειρηµενων αγαθων µετοχην µη εν παση εχοντες πληροφορια. και τω πυρι τω ασβεστω παραπεµποµεθα. εγκυψατωσαν εις το συνειδος εαυτων· και τουτο ακριβως εξερευνησαντες. αλλα και των ειρηµενων εκεινων απαντων αγαθων. Ου γαρ απο αισθητου παραδεισου. και εξουσιαν δεδωκε παντι τω βουλοµενω του πτωµατος ανακαλεσθαι εαυτον και δια ταυτης εις την προτεραν εισελθειν οικειοτητα τε και δοξαν και παρρησιαν την προς τον Θεον. αλλ᾿ εκ της των ουρανων βασιλειας και των αγαθων εκεινων περι ων γεγραπται· «Α οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη» ηµας εκβαλλοµεν εαυτους και της γεεννης υπευθυνους ποιουµεν· και ει µη δια της µετανοιας η ανακλησις ηµιν απεδιδοτο.

οποτε ουτως εχοντα ιδοι. ως ειποµεν. Θεον ψευσασθαι). Ει γαρ ηγαπησαν αυτον και τας αυτου ετηρησαν εντολας. ο αψευδης. µηδεις των µη βλεποντων τον Κυριον λεγετω οτι αδυνατον τουτο εστιν· ουκ αδυνατον γαρ. λεγων. αλλα και λιαν εστι δυνατον. η αληθεια δε ου δυναται ψευσασθαι (αδυνατον γαρ. Μετανοησατω ουν εκαστος υµων και θρηνησατω εαυτον. τυφλοι δε παντως εµειναν οντες. ΛΟΓΟΣ Ι∆΄ (365) . αλλ᾿ εκαστος υµων. Ηκουσατε τι ο ∆εσποτης φησι· «Ο αγαπων µε τας εντολας µου τηρησει. αλλα φωτι της οικειας αυτου δοξης τε και θεοτητος. η αληθεια». Ει ουν αληθεια εστιν ο Χριστος. εν Χριστω Ιησου τω Κυριω ηµων. µηδε τω φωτι αυτου τρανως και γνωστως ελλαµποµενος. καγω αγαπησω αυτον και εµφανισω αυτω εµαυτον». αγαπητοι. καθως αυτος περι εαυτου ειρηκεν· «Εγω ειµι. το εαυτου συνειδος. ερευνησας. ηγουν τους εν τω σκοτει καθηµενους. εν επιθυµια εγενοντο αν του ιδειν αυτον και τουτο εξ ολης αυτων εζητησαν της ψυχης και αυτος εαυτον αυτοις ενεφανισεν αν. οτι τοσουτων και τηλικουτων αγαθων εαυτον απεστερησεν. ω η δοξα και το κρατος συν τω Πατρι και τω Αγιω Πνευµατι εις τους αιωνας· αµην. και σπουδασατω δια µετανοιας και εξοµολογησεως των αιωνιων επιτυχειν αγαθων. φησιν ο Αποστολος. εκπεσων της δοξης και της θεωριας του βασιλεως των ουρανων. επειδη µη ηγαπησαν αυτον και τας αυτου ετηρησαν εντολας. ο φυσει αληθης και η αληθεια. και δια τουτο παραγενοµενος εις τον κοσµον ινα παντας τους εν τω κοσµω. µηδε εν τη θεωρια της δοξης αυτου δια παντος µενων και µενοντα βλεπων εν εαυτω τον Θεον. (364) οι µη ορωντες αυτον τυφλοι εισιν αντικρυς. φωτιση ουκ αλλοτριω τινι φωτι.«Ο αγαπων µε τας εντολας µου τηρησει και εγω αγαπησω αυτον και εµφανισω αυτω εµαυτον». Μηδεις ουν των µη βλεποντων πιστων νοερως τον Κυριον. Ει γαρ εκεινος λεγει· «Εγω ει µι το φως του κοσµου». λεγετω τουτο αδυνατον· µηδε γαρ ως απιστος και αυτος φθεγγεσθω ταυτα λαλων. αιτιον εαυτον ευρησει της στερησεως του ∆εσποτου και της θεας της δοξης αυτου.

πολλω µαλλον εκεινων ων κατα πολυ αφεστηκε και τη φυσει και τη ουσια και τη διαγωγη. καταποθεντος του χειρονος κοσµου υπο της ζωης της βραβευοµενης πασιν εκ του εµου Πνευµατος· και ιδοντες µε. Πως ουν ο τον ουρανιον βλεπων ∆εσποτην επιγειου τινος εν επιθυµια γενηται πραγµατος.Περι εορτων και οπως χρη εορταζειν και τινων συµβολα τα τελουµενα εν ταις εορταις και κατα των εναβρυνοµενων εν αυταις. . η σωµατικως κατα την των ανθρωπων συνηθειαν ουτω πως αγνωστως εορτασει και αλογιστως. (366) αυτου του Κυριου προς τους τοιουτους αει λεγοντος· «Ο κοσµος χαρησεται. χαρησεται υµων η καρδια και την χαραν υµων ουδεις αιρει αφ᾿ υµων». Πως δε ου κλαυσει ουχ εαυτον µονον. Ο δε και τον Θεον µονον αγαπων και φοβουµενος. ειπειν δε και αυτων των εν τω ουρανω. ουτος τον ποιησαντα αυτον επιγνωσεται και µονον αυτον φοβηθησεται και αγαπησει και αυτω δουλευσει εξ ολης ψυχης και ουδεν ουδαµως. εγω νενικηκα τον κοσµον. πως συναπτεται τις δια της κοινωνιας Θεω και πως ου συναπτεται. Αναστησοµαι γαρ εν υµιν. ολην αυτου την προθεσιν της ψυχης εις την θεραπειαν του πεποιηκοτος αυτον εκδιδωσιν. η επι πληθει κηρων και λυχνων µεγαλα φρονησει και επι αρωµασι και µυροις. Ο δε γε ξενον εαυτον οντα των επιγειων επεγνωκως και ειδως οτι γυµνος εν τω θεατρω τουτω εισηλθε και γυµνος παλιν εξερχεσθαι τουτου µελλει. η ευθηνουση τραπεζη και πολυτελει. αλλα ξενον παντων των επιγειων. υµεις δε λυπηθησεσθε· αλλα θαρσειτε. αλλα και παντας τους οµογενεις και οµοιοπαθεις αυτω ανθρωπους. εαυτον ειναι εν παση πληροφορια ειδως. πως σωµατικως ευφρανθησεται. η εννοησει τι ο µη αρεσκει Θεω. αποστολικως ειπειν. η εφ᾿ οις αρα ποιει επαρθησεται. Ο συνιεναι και συνιδειν δυνηθεις οτι γυµνος εκ του µη οντος παραχθεις εις τον κοσµον εισηλθεν. ει και τα παντα κατεχει. Και περι των αξιως η αναξιως κοινωνουντων και τις η εν τουτοις διαφορα· και προς το τελος. Πως δε ο και ξενον εαυτον ειδως εν πληροφορια γυµνον τε και πενητα. η συναξει λαου. προτιµησει των ορωµενων αυτου. εγκαλλωπισθησεται. πως ουχι πενθησει. Ει γαρ εξ ων επλασθη και εν οις διαγει ξενος εστι.

κατα τον Σοφον. την του Πνευµατος καθοδον». ειπε µοι. αυριον δε εκ της εµαυτου σαρκος και του ρυπου ταυτης δωσωδιας πλησθησοµαι. Τι γαρ µοι οφελος. Μη δη ουν µοι χρονους και µηνας και καιρων περιοδους (367) αριθµει. αλλ᾿ ως ενεστωτα εν τοις τελουµενοις ορα σοφω τω νοΐ τα µελλοντα και επ᾿ αυτοις την καρδιαν ευφραινεται και δοκει ολον εν εκεινοις εαυτον ειναι και µετα των εορταζοντων εις ουρανους το πληθος του λαου. η την των φιλων συνελευσιν. τα Θεοφανια. σηµερον τα παροντα φαινοµενα και µετ᾿ ολιγον αφανιζοµενα. οτι δη τα µεν σβεσθησονται. αλλα µηδε αρκειν σοι ταυτας λογιζου προς σωτηριαν ψυχης µηδε εν λαµπροις ιµατιοις και αγερωχοις ιπποις και µυροις πολυτιµοις. αποκριθητι. την Αναληψιν. Οιδε γαρ ταυτα παντα καιπαντας οµου την σηµερον οντας και παρερχοµενους την αυριον. την Αναστασιν. Οντως ουδεν. Μη ταυτα µοι λεγει µηδε πασας αριθµει τας εορτας. οιον τον απ᾿ ουρανου λαµποντα ηλιον. παντων αποσβεσθεντων αυτων. οι δε απελευσονται εκαστος εις τα ιδια και µονος αυτος εν εν σκοτει καταλειφθησεται. αλλα το µετ᾿ ολιγον αει εννοει. τι µοι το οφελος. θαυµαστωθηναι τε παρα των συνεληλυθοτων και επαινεθηναι. αλλ᾿ εαν τοιουτους αυτους κτησασθαι δυνηθω. Ει δε και σηµερον µεν µυροις εµαυτον τε και τους συνεληλυθοτας ευωδιασαιµι. ο λαµπραις αυτων εορταις.και φιλων παριφανεια και παρουσια ενδοξων ανδρων των επι της γης εγκαυχησεται. εν τω τουτων αγαλλιασθηναι φωτι. ειτα µετ᾿ ολιγον. και αντι λυχνων πολλων τους αστερας προσπηξαι τω οροφω του νου και ποιησαι αυτον καινον ουρανον και πραγµα ξενον επι της γης. Ουδαµως ουν. και ετι προς τουτοις. αγαπητε. την εορτην σοι νοµιζε ειναι. κηροις τε και λυχνοις και πληθει λαου. Ταυτα γαρ λαµπραν την εορτην ου ποιει ουδε αληθης εορτη εστι τουτο. ει εστι σοι συνεσις. την Υπαπαντην.. αυτος εγω εν σκοτει καταλειφθησοµαι. . και συνετως. αλλα συµβολα εορτης. µη ειπω κηρους και λυχνους αναψαι πολλους εν τω ναω και τη των πιστων εκκλησια. Ουδε γαρ εχει προς τα γινοµενα ο τοιουτος και το εορταζειν καλως επισταµενος η τον νουν εαυτου η την αισθησιν ολως – τουτο γαρ των µηδεν πλεον των ορωµενων φανταζοµενων εστιν . µηδε λεγε µοι «Ιδου εωρτασα την Χριστου γεννησιν.

Το µεν γαρ εξωθεν ραντιζοµενον εσται τοις πνευµατικοις εις εικονα της κατερχοµενης δροσου επι τα ορη Σιων και ως το . λαµπη ο καθεις αυτων και µη λογισµος εναπολειφθη σκοτεινος εν τη οικια σου της ψυχης. ως µηδε τοπον τινα εν αυτω απολειφθηναι φωτος αµοιρον τους δε φωτοειδεις λογισµους. η και ταυτη µεν τη ηµερα υγιειας απολαυσαιµι.» φησιν. Τις γαρ. λεγει Κυριος. ο τουδε του ναου τιµιωτερος. Τις δε η εκ των ειρηµενων απολαυσις. Ουτω προστασσεις. Πλην αλλα τον τροπον ειδεναι σε βουλοµαι και ηδη υποτιθω σοι και αυτο το της εορτης των πιστων το µυστηριον. καθωσπερ ουτοι.» φησιν. Ειπε. καιοµενων και φαινοντων εν σοι των πνευµατικων πασων αρετων δηλονοτι δια του θειου πυρος.» Ουχ ουτως εορταζειν ηµας Χριστος νενοµοθετηκεν. Ποιον δη τουτο. τη επιουση δε βληθησοµαι νοσω. µη γενοιτο αλλα και λιαν δαψιλως σοι ταυτα ποιειν και συµβουλευω και συναινω. αι λαµπαδες υποσηµαινουσαι δεικνυουσιν. Ει γαρ σηµερον φωτισθησοµαι. τι µοι το κερδος. υπο των πολλων καταλαµπεται λαµπαδων. Ου προσκαλεσοµεθα αδοντα λαον. ως αν µη διακοπτηται σου ο της διακρισεως των λογισµων στεφανοειδης ορµαθος. φησι. ταυτα εκ των χειρων υµων εξεζητησεν. ινα. νοητως οφειλει φωτιζεσθαι και καταλαµπεσθαι. Ταυτα λεγεις. Ου τουτο λεγω. ουτω και ο οικος της σης ψυχης. Καθαπερ γαρ ο ναος. «Ου ταυτας τας εορτας εξελεξαµην. Πρωτον δε τας αντιθεσεις σοι των αντιδιατιθεµενων τω λογω προθησω λεγοντων ουτω «Τι δε.καν αγης σιωπην. το πληθος υπογραφει σοι των καιοµενων λυχνων υπο του ορωµενου πυρος. υπο του λογου αγχοµενος. ουδε γνωστους και φιλους και αρχοντας συναθροισοµεν. ουτος ο περικαλλης οικος. Το δε νοητον σοι µυρον. αλλα δι᾿ ολου απαντες αει τω πυρι του Πνευµατος καιοµενοι λαµπωσιν. αυριον δε σκοτισθησοµαι. Το γαρ νοητον σοι φως. Αλλα (368) πως. Ου µυρα προσενεγκωµεν και θυµιαµα. Οπερ αυτα σοι δηλουσι τυπικως τα γινοµενα παρα σου. τα εκχυνοµενα δεικνυει των µυρων και τα συνθετα των θυµιαµατων. η σηµερον ευφρανθησοµαι. «Ουκ αναψοµεν κηρους τε και λυχνους. τη λυπη δε βληθησοµαι αυριον. Ακουε νουνεχως. α και χρηναι σε διδασκουσι κεκτησθαι τουτο πολυτελως εν σεαυτω.

ως αν και αυτος εαυτον τοιουτον αποτελεσης και ως επιγειος αγγελος τω αΰλω στοµατι ακαταπαυστως της καρδιας σου ανυµνης τον πεποικοτα σε Θεον µυστικως. συντεθεντα σοφως και συναρµολογηθεντα τοις νοητοις µελεσι του µυρου του νοητου. Ο αινος δε και ο υµνος. αλλ᾿ εχουσι ταυτα και ετεραν εµφασιν διδασκαλιας πνευµατικης.καταβαινον επι τον πωγωνα Ααρων και επι την ωαν του ενδυµατος αυτου το δε βλυζον (369) ενδοθεν και ως υδωρ καταψυχον το πνευµα εσται εις πηγην ναουσαν υδατα ζωης αιωνιου τω υπο θειου Πνευµατος ενεργουµενω. Τα δε συναθροισθεντα σοι πληθη και αδοντα µεγαλοφωνως Θεω. ον και κατ᾿ εικονα εαυτου εκτισε και οµοιωσιν. Αλλα γαρ ουκ εν τοις ειρηµενοις µονον ισταται ταυτα. τουτο µεν ως φως ον και τοις καθαροις την καρδιαν ορωµενον. ον ασιγητως οι αγιοι αναµελπουσιν αγγελοι. υπαινιττεται. (370) ο δι᾿ αυτων µελωδουµενος. ινα οι ακουοντες των λογων της διδασκαλιας σου ευωδιαζωνται τα αισθητηρια της ψυχης και ευφραινωνται ευφροσυνην πνευµατικην. τα ουρανια σοι ταγµατα παραδηλουσι και τας αναριθµητους των αγγελων δυναµεις. Ει γαρ τα αψυχα ουτω Θεος τη ευωδια εκοσµησε και εδοξασε. ειτ᾿ ουν τοις χαρισµασι του ζωοποιου και παντουργου Πνευµατος και µυριζειν σε χρη την ευωδιαν της γνωσεως και της σοφιας αυτου. Ταυτα γαρ τα υπο των χειρων των ανθρωπινων συντεθεντα µυρα και τη ευωδια του µυρου ευωδιαζοντα σου τας αισθησεις την σην πλασιν αναζωγραφουσι και οιον σοφως υπεµφαινουσι. τας επι τη ση σωτηρια τον ουρανιον ανυµνουσας ∆εσποτην. αναπτοµενον τε και εις καπνον ευωδιας αναπεµποµενον ο και φαινει λαµπρως και µυριζει οµου τας αισθησεις ευωδιαν πνευµατικην. το ευωδιαζον τα συµπαντα και µονους τους πιστους αει ευφραινον ευφροσυνην πνευµατικην. ουτω και σε χειρες Θεου επλασαν. πολλω µαλλον σε βουλοµενον κατακοσµησει ταις ιδεαις των αρετων και τη ευωδια του Πνευµατος του Αγιου δοξασει. τουτο δε ως ξυλον ζωης και ανασταυρουν τα θεληµατα της σαρκος. τον υµνον εκεινον τον µυστικον. Καθαπερ γαρ τα υπο διαφορων ειδων συντιθεµενα µυρα χειρες πλαττουσι µυρεψων και εν εκ πολλων ειδος αποτελουσιν. Οι δε γε φιλοι και γνωστοι και .

ως οι παλαι Ιουδαιοι. ινα δια παντων δοξασθη ο Θεος δια σου και τουτων η δοξα. λευΐτας. ει µη τοιουτοι δυνηθωµεν γενεσθαι οιους ηµιν τω λογω υπεδειξας. «Ου γαρ δεδοξασται. Αλλα µηδε ουτως εορτην σοι αληθινην ειναι το γινοµενον υποτοπαζε. και τα προς τιµην Θεου και των αγιων αυτου επιτελει. συγκαλει. Αλλ᾿ οπως ελεους τυχης απο Θεου δια της εκεινων πρεσβειας.των αρχοντων οι συµπαροντες διδασκουσι σε δια της παρουσιας οτι δει σε συναριθµιον και οµοδιαιτον δια πασης εργασιας των εντολων και δια του πλουτου των αρετων αποστολων. εορτην εορταζεις εν οις ποιεις εορταζων πνευµατικην και συνεορταζεις ταις ανω των αγγελων δυναµεσι. ει οιον τε. Ει δε ουχ ουτως ουδε τοιουτον σεαυτον δια της εργασιας των εντολων απειργασω. (371) ουδε ενδεως εχουσιν οι αγιοι δοξης επιγειου και ανθρωπινης. ειπε µοι. φησιν. τυπον δε µαλλον και σκιαν και συµβολον εορτης τουτο λογιζου. λαϊκους. Εαν ουτως εορταζων λογιζη και τοιουτος γεγονας οιον ο λογος αναζωγραφησεν. ∆εος µη και συ. Εστω σοι εορτη. Πως γαρ. φησι. µαρτυρων και παντων γενεσθαι οσιων. αλλα αυτη καθαρως η της ψυχης σου λαµπας. εις πενθος τας εορτας σου και την χαραν σου εις λυπην µεταβαλων». Αυτη εστω σοι δια πασης εκλαµπουσα της ζωης σου. αρχοντας. το δεδοξασµενον ενεκα της υπερβαλλουσης δοξης αυτου». βασιλεις. οση σοι δυναµις. και παντας. ητις η γνωσις υπαρχει των θειων και ουρανιων πραγµατων. ως εξ ενος σου αναφεροµενη προς τον Θεον. σοι λογισθησεται και αυτω ευαποδεκτος εση. λελογισµενως και ευσεβως εορταζοντι. µοναστας. «Εορταζε» φησι. η πνευµατικα µαλλον ειπειν και ζωντα και ζωης αιωνιου παρεκτικα. εορταζε. κοινωνιαν σχοιεν ποτε τα αισθητα και αψυχα και παντη αισθησεως αµοιρα προς τα νοητα και θεια και εµψυχα. αρχιερεις. Και πανυ µεν ουν. Ουχ εορτασοµεν σωµατικως τε και αισθητως. Μη οιου δε ως εντευθεν τον Θεον και τους αγιους δοξαζειν αυτου η προσθηκην τινα της δοξης αυτοις εµποιειν. Ποιαν γαρ. τι σοι το οφελος εορταζοντι. µη λαµπαδων φως εις το ολιγον σβεννυµενον. η υπο του Αγιου Πνευµατος χορηγουµενη τω Ισραηλιτικω την διανοιαν. υπερ τας του ηλιου ακτινας . ακουσης «Μεταστρεψω. προφητων. Τι ουν.

Ει εν αισθησει και γνωσει. συνεορταζετωσαν και συγκοινωνειτωταν σοι. Αντι µυρων και αρωµατων. Τουτο σοι τρυφη και βρωσις εστω ακορεστος και αδαπανος οινος δε. νοουµενος δε αιµα Θεου. συνιτωσαν σοι τα ταγµατα των αγιων αγγελων δοξαζοντα τον Θεον επι σοι και αει χαιροµενα επι τη σωτηρια και αναβασει και προκοπη σου. εν ετοιµασια της ειρηνης των ταυτης δυναµεων. (372) Αντι φιλων και αρχοντων και βασιλεων. αλλ᾿ ο φαινοµενος µεν οινος. εστωσαν σοι αι φωτοειδεις εννοιαι. ης αρρητος η οσµη και η αναθυµιασις φωτοειδης της οσφρησεως. Και σκοπει µοι εντευθεν των λεγοµενων την δυναµιν. των τοιουτων µετεχεις αξιως ει δε µη ουτως. ου µη διψησης εις τον αιωνα. κατα την κελευουσαν εντολην «Λαµψατω το φως υµων εµπροσθεν των ανθρωπων. ευφροσυνη αιωνιος τουτον ει πινεις αξιως αει. εστω σοι µονος ο αρτος ο ζων. οια δη φιλοι. αναξιως παντως εσθιεις και πινεις. ον οι εσθιοντες ου τρεφονται µονον. αυτος ο αρτος ο εκ του ουρανου καταβαινων και διδους τω κοσµω ζωην.φαινουσα πασι τοις εν τη παγκοσµιω οικια. ει και θεωρειται το ειρηµενον και αλλως. αλλ᾿ ο εν τω αισθητω και δι᾿ αυτου ως αισθητος σοι και γενοµενος και διδοµενος. οι προσκυνουµενοι και τιµωµενοι παρ᾿ αυτων παντες αγιοι. αλλα και ζωουνται και ζωντες ως εκ νεκρων εξανιστανται. Αντι λυχνων πολλων. δι᾿ ων ο κοσµος απας των αρετων εξυφαινεται και η ποικιλια του πνευµατικου ναου και του καλλους αυτου λαµπρως τοις ορωσι ορθως υποδεικνυται. ως αν εκλειποντα σε προσυποδεξωνται εις τας αιωνιους τουτων σκηνας. ουχ ο οινος ουτος ο και ορωµενος. µονον εν αισθησει ψυχης. φως καθαρον του λογου ηρτυµενον τω του Πνευµατος αλατι. οπως ιδωσι τα καλα εργα υµων και δοξασωσι τον Πατερα υµων τον εν τοις ουρανοις». Αντι πληθους λαου. Ουτοι εστωσαν σοι φιλουµενοι και υπερ απαντας προτιµωµενοι. Αντι πληθουσης τραπεζης τη αφθονια των εδεσµατων. ουχ ο αισθητος και φαινοµενος µονον. ευωδιαζετω σε η νοητη του Αγιου Πνευµατος ευωδια. ως τον Λαζαρον ο Αβρααµ εν τοις κολποις αυτου. αρρητος γλυκασµος. Ει εν θεωρια καθαρα . φως αφραστον.

αλλ᾿ ει και µικραν τινα ισως επαισθανθηση χαραν. µηδεµιαν προσθηκην ζωης εν σοι. η βλεπων το οιονουν φως. τρεφοντες µονον το σωµα. πως οιει της ζωης κοινωνος . Ει ουν. τρωγων και πινων τον θειον αρτον και τον της ευφροσυνης οινον. εν αισθησει διτταις ωσαυτως τον µεν ορατως τον δε αορατως τρεφοµενοι. η πυρινον αυτον. ενουνται κατ᾿ αµφω τω διττω τας φυσεις Χριστω. Ο γαρ αρτος ουτος αισθητως µεν ψωµος φαινεται τοις µη υπερ την αισθησιν γενοµενοις. η πηγην βλυστανουσαν. συσσωµοι αυτω γινοµενοι και συγκοινωνοι της δοξης και της θεοτητος. ου κολληθηση. ει ουδεν ουδαµως τουτων εν θεωρια και µεθεξει εγενου. ουκ εση γινωσκων ει ζωην εζησας την ανωλεθρον. πυρ και υδωρ εστι ζων. Μονοι γαρ οι τη µετουσια της θειας του Κυριου σαρκος και την αποκαλυψιν τη νοερα προσψαυσει (373) της αορατου θεοτητος εν τω νοερω οµµατι και στοµατι καταξιουµενοι ιδειν και φαγειν γινωσκουσιν οτι χρηστος ο Κυριος. ειπε. αγαπητε. (374) ει ως υδωρ αλλοµενον και λαλουν το δεσποτικον επιες αιµα. ιδου δη αξιος γεγονας της τοιαυτης τραπεζης ει γαρ µη αξιος γενη. οι ουκ αρτον µονον αισθητον αισθητως. Ουτω γαρ ενουνται Θεω οι αξιως και εν γνωσει θεωρια του µυστηριου εκ του αρτου εσθιοντες τουτου και εκ τουτου του ποτηριου πινοντες ευαισθητω ψυχη και καρδια οι δ᾿ αναξιως τουτο ποιουντες κενοι της δωρεας εισι του Πνευµατος του Αγιου. ως ο προφητης εδεξω εντος σου. δηλουµενην σοι παρ᾿ ηµων. συ τουτων µετεχων ουδεν πλεον ψυχικως προστιθης. ζωη. ει φωτοειδη τον αρτον. αλλα και Θεον οµου εν ταυτω νοητως εσθιοντες αµα και πινοντες. ουδαµως ενωθηση Θεω. ουδ᾿ ου µη γενησεται ποτε.µετειληφας ου µετειληφας. µενεις παλιν µετα µικρον οιος ης και το προτερον. νοερως δε φως αχωρητον εστι και απροσιτον ουτω και ο οινος φως και αυτος οµοιως. ουχι δε και την ψυχην εαυτων. Μη τοινυν οιεσθωσαν οι των θειων µυστηριων αναξιως µετεχοντες οτι δι᾿ αυτων απλως ουτω κολλωνται και ενουνται Θεω τω αορατω τουτο γαρ ουκ εσται αυτοις ουδαµως. πως. Ει γαρ αρτον ζωης και διδοντα ζωην αυτον την σαρκα ειναι οµολογεις του Κυριου και το αιµα αυτου οιδας και διδουν ζωην τοις µετεχουσι και γινοµενον εν τω πινοντι ως πηγη υδατος αλλοµενου εις ζωην αιωνιον. Αλλα µη θορυβηθης την αληθειαν ακουων.

µηδεν ολως εχων εν σεαυτω. η εκ των ορωµενων προς τα νοουµενα µεταβασις και εκχωρησις. Χριστον αει βλεποντες και βλεποµενοι προς αυτου. η πως ολος µεταλαβειν υπολαµβανεις του αϊδιου φωτος. Ουτως ουν λαµβανων και ουτως απτοµενος των αψαυστων και δοκων εσθιειν. Ουµενουν ουδαµως τουτο σοι γεγονε. ΛΟΓΟΣ ΙΕ΄ (375) Περι ησυχιας και οποιας εργασιας οφειλει εχεσθαι ο εν ταυτη ανδρειως προσκαρτερων. µη εσθιων.γεγονεναι. ανοιξατε µοι τα ωτα. επειδη αξιαν εαυτου ουχ ευρεν υποδοχην. µενεις µη λαµβανων. ω πρεπει πασα δοξα. οι του µετρου ταυτης ερωντες και εις το υψος αυτης δια της προκοπης και της των λοιπων αρετων καθ᾿ οδον αναβασεως ανελθειν προετοιµαζοµενοι. Πως δε νοµιζεις αψασθαι του απροσιτου πυρος. ενθα πασα σκια και απας τυπος και τα νυν συµβολα καταπαυουσι και καθαροι καθαρως του καθαρωτατου θυµατος αιωνιως επαπολαυσοµεν. το ζων υδωρ διηλθεν ως δια ρυακος της σης ψυχης. Περι της τελεωτερας των αρετων ολιγα τινα προθυµουµενος ειπειν. τιµη και προσκυνησις συν τω Πατρι και τω παναγιω και ζωοποιω αυτου Πνευµατι νυν και αει και εις τους ατελευτητους αιωνας των αιωνων αµην. αλλα συµπεριλαµβανει µαλλον αυτος και απτεται και ασυγχυτως ενουται τοις αξιοις και καλως ευτρεπισµενοις προς υποδοχην την αυτου. ουχ ηνωθη σοι δε. δεοµαι υµων. ουχ ηψατο δε. τω περι τα τοιαυτα ανεπαισθητως εχοντι αλλα το φως σε καταλαµπει οντα τυφλον. Ο γαρ απροσιτος Λογος. εν Πατρι Θεω και οµοουσιω τω Πνευµατι. Χριστω συνοντες. θερµαινει δε σε το πυρ. ο αρτος ο εκ του ουρανου καταβαινων. η ζωη επεσκιασεν. ου περιλαµβανεται αισθητως. εσται σοι απας ο βιος εορτη µια. αλλα εορτης αφορµη και Πασχα εν. ουτω δε και των θειων µυστηριων µεταλαµβανης. ου µειζον ουδεν εν τη βασιλεια των ουρανων. Χριστω συµβασιλευοντες. τον νουν δηλαδη εφιστωντες τη προσοχη . και ουδε εορτη. Εαν ουτω µεν εορταζης.

προσωπω προς προσωπον συλλαλων τω ∆εσποτη αυτου. και ως πορνη. Μηδεν σοι τουτων παρεργως ειρησθαι δοξη αλλ᾿ ει µη ευρες. ει δυναται. ει βουληται. φιλικως αυτω και µυστικως προσοµιλων. µονη φυγη χρησαµενη και γονεις και µνηστηρα και απαντα λιπουσα. Γενεσθω. ης οι οφθαλµοι εις χειρας της κυριας αυτης. τους ποδας του Κυριου νοερως κρατων και φιλων και βρεχων τοις δακρυσι. αξιους εαυτους παραστησαι εις την υποδοχην και την εργασιαν αυτης. αλλ᾿ ην επακροωµενη του Παυλου). µη ανεχοµενη ετερου τινος επιµνησθηναι καθολου (376) πλην Παυλου. εκεινον εζητει και ποθουσα κατετρεχε. Τοσουτον γαρ αυτης ο του Παυλου ποθος εκρατησεν. υποχωρησαντα αυτον κατεδιωκεν. κυλινδουµενη επι του τοπου ου ο Παυλος διδασκων εκαθητο. αλλα δικην αραχνης προσκολληθεισα τη θυριδι ουτε προς το φαγειν ουτε προς το πιειν εξανιστατο. φησιν. της αξιας εφιεµενοι αυτης και του πλουτου. προς µηδενα αλλον αποβλεπων ει µη προς τον τας αµαρτιας αυτου αφιεναι δυναµενον. Γενεσθω τοιγαρουν ο ησυχαζων και εν κελλιω µονος καθηµενος ως η πρωτοµαρτυς Θεκλα αυτη γαρ επι της θυριδος καθηµενη και τη διδασκαλια του Παυλου προσεχουσα. το εργον αυτης διδαχθεντες υπο του λογου. ωστε. και ως εις των παρισταµενων αρχοντων τω επιγειω βασιλει ενδον εν τω κοιτωνι αυτου. Γενεσθω και ως η παιδισκη.των λεγοµενων. Αρξοµαι δε εντευθεν και του λογου την αρχην τοιαυτην τω ταυτης εραστη εν επιτοµω ποιησοµαι. σπευσητε. ζητησον και ευρησεις. ασκαρδαµυκτι και αυτος ατενιζων εις χειρας του Κυριου και Θεου αυτου. Γενεσθω ο ησυχαζων ως οι επι του ορους Θαβωρ συνανελθοντες τω Ιησου και την αστραψασαν αιγλην και την εναλλαγην των ιµατιων αυτου και το φως του προσωπου αυτου θεασαµενοι. ινα. Γενεσθω και ως νυµφη. µαλλον δε αει εν αυτω µενων και αυτον µενοντα εν αυτω περιφερων. Γενεσθω. των κοσµικων δηλονοτι εκστασα πραγµατων και των σωµατικων αναγκων (ου γαρ αφιστατο. τω νυµφιω Χριστω τη ενωσει συγκοιταζοµενος και συνανισταµενος τη αιωνιω ζωη. οι την νεφελην ιδοντες την φωτεινην και την φωνην ακηκοοτες την πατρικην λεγουσαν «Ουτος εστιν ο Υιος . κατεφιλει το εδαφος εν ω ισταντο οι ποδες αυτου.

η και επελθοντα τον Παρακλητον ως εκεινοι δεξαµενος και ως µεµεστωµενος γλευκους τοις σαρκικοις νοµιζοµενος και ως κοµπαζων και υπερ την εαυτου φυσιν κατεπαιροµενος αυτοις λογιζοµενος. ου τα οπισθια µονον ιδη. και αλλους τω φωτι φωτισει της γνωσεως ελεηθησεται. ει αυτο εκεινος εστιν ο επι παντων Θεος. καινοποιουντες ταυτα τη καθαρσει (377) και τη των αρετων ποικιλια εποικοδοµουντες εις υψος».µου ο αγαπητος». αλλα. τη µια βασιλεια. καθηµενοι και τον Ιησουν εισελθοντα. Ου γαρ αγανακτησει παρ᾿ αυτου πολυπραγµονουµενος. ινα και αυτος ειπειν δυνηθη ως ο Πετρος «Κυριε. επειτα ελεησει. καλον εστιν ηµας ωδε ειναι. µαλλον δε ως πανταχου οντα και συνυπαρχοντα ενδον αυτω. θεασαµενος. µονος ανω γενοµενος και εισω της νεφελης και αυτος εισερχοµενος και απο των οφθαλµων των αλλων αποκρυπτοµενος ος. µυσταγωγηθησεται πρωτον τα µυστηρια της βασιλειας των ουρανων και ειθ᾿ ουτως αλλοις νοµοθετησει φωτισθησεται. αυτον τον Θεον µονος ορων και παρ᾿ εκεινου ορωµενος και της εκεινου ακουων φωνης. Γενεσθω και ως Μωϋσης επι της κορυφης του ορους. Η. Γενεσθω ο καλως ησυχαζων ως οι ενδον. εκπλαγεντες πρηνεις επι προσωπον επεσον. Βλεπετω (378) δε ακριβως και ψηλαφισατω καλως ταις νοεραις χερσι του νοος και ταις αισθησεσει της ψυχης. αλλα και Πνευµα Αγιον εµφυσωντα υποδεχεσθω µετα φοβου και τροµου. κεκλεισµενων των θυρων δια τον φοβον των Ιουδαιων. ει τοιουτος γενηται. σοι και τω Πατρι σου και τω Αγιω σου Πνευµατι. τοιαυτα τινα ειπη προς αυτον «Τι τεταραγµενος ει και δια τι διαλογισµοι . και αυτος την εξ υψους δυναµιν εκδεχοµενος. αλλα τω προσωπω γνωστως εµφανισθησεται του Θεου και. Ουτος αιτει και λαµβανει και λαβων µεταδιδωσι τοις αιτουσιν αυτον λυεται του δεσµου των κακων και λυει αλλους ειθ᾿ ουτως αυτος. την ειρηνην διδοντα αιτησαµενος λαβετω. εις κατοικιαν αιωνιον ψυχην και σωµα και νουν. αποδεξαµενος αυτου την επαινουµενην δειλιαν. ως οι εν Ιερουσαληµ εν τω υπερωω τοτε καθηµενοι. δια το καινα εκφερειν και δειρµηνευειν διδαγµατα παλαια και λαλειν γλωσσαις και ανατρεπειν τους λογους των αντιδιατιθεµενων τη διδασκαλια του Πνευµατος. Ποιησωµεν τρεις σκηνας.

(379) αλλα και λιαν συνεργειται µαλλον προς ταυτας και ευκοπωτερον αυτας εργαζεται. Ιδε µου την της θεοτητος δοξαν ψηλαφησον και γνωθι οτι αυτος εγω ειµι γευσαι και ιδε οτι ο σκοτος ων και εις αγγελον φωτος εν φαντασια και ουκ αληθεια µετασχηµατιζοµενος χρηστοτητα και γλυκυτητα και χαραν και ελευθεριαν και γαληνιαιαν καταστασιν και αισθησιν νοεραν και φωτισµον ψυχης ουτε εχει. αλλα ασθενης και ακαρπος η εργασια αυτου αποδεικνυται. ισταται βεβηκως εις το κατα φυσιν και προσοµιλων Θεω. τον δε εκεισε µεταµορφωθεντα Κυριον ουδαµως εθεασαντο. επειδη ο επιστηµων εν εργασια πνευµατικη ουκ εµποδιζεται παρα τουτο εις τας δια του σωµατος επιτελουµενας πραξεις των εντολων του Θεου. Ταυτα τοιγαρουν παντα ο ησυχαζων ουκ εν λογοις µονον λεγοµενα οφειλει νοειν. εαν εκ τουτων σχολαση. ουτε µην εµποιησει σοι. τι το οφελος εµπερικλειειν το εαυτου σωµα τοις τοιχοις. ως η πορνη κλαυσαι προεθυµηθησαν. Ει δε µη ουτως εν τη κελλη αυτου διαγων καθηται. αλλα και εργω καθ᾿ εν τουτων καθ᾿ εκαστην πραττοµενον επ᾿ αυτω οφειλει οραν. εξ ετερων υποδειγµατων σαφεστεραν σοι ταυτην ποιησοµαι. ηγουν την ασκησιν µετερχοµενος. Ποσοι. Ειρηνη σοι εγω ειµι. ει µη εργαζεσθαι οιδε πνευµατικως. καθως εµε θεωρεις τα αµφοτερα οντα και εν σοι αυτα εργαζοµενον». ουκετι και εν τοις πνευµατικοις εργαζεσθαι δυναται. αλλα θειω κρατουµενος Πνευµατι. ει µη ακριβως οιδεν α ειποµεν και ταυτα εχει εργασιαν πνευµατικην τε και διηνεκη. Ινα δε µαθης των λεγοµενων την δυναµιν. αµαρτανειν οντως ο ταυτη στοιχων. ουκ ελαβον δε την αφεσιν ως εκεινη. Ποσοι εις το Θαβωριον ορος ανεβησαν και ανερχονται µεχρι του νυν. ει δυνασαι ειπειν. ο δε δια µονων των γινοµενων εκτος την τεχνην επιδεικνυµενος. Ο γαρ των εντολων αποστας και απο των εργων σχολασας σωµατικως. µη φοβου. παρεστι γαρ. παντως εξ αµφοτερων αργει. ου δια το µη παρειναι παντως εκεισε Ιησουν τον Χριστον. Ει γουν η αργια κακον. τι αρα οφειλει ποιειν ετερον.αναβαινουσιν εν τη καρδια σου. Πως. Ο τοινυν µονος εν κελλιω καθηµενος. ως δε της τεχνης απειρος εις εργον αυτην κατασκευασαι και τελειωσαι ου δυναται. Ο νους αϋλος εστι και ασωµατος ου τοιχοις. αλλα . Οτι τα µεν εργαλεια και την υληυν εν χερσι περιφερει.

του µεν λεγοντος «Α θελετε ινα ποιωσιν υµιν οι ανθρωποι και υµεις οµοιως ποιειτε αυτοις». κατα τον θειον . Ποσοι ησυχασαν και νυν ησυχαζουσι. και παλιν «Ο θελων εν υµιν ειναι πρωτος εστω παντων εσχατος και παντων δουλος και παντων διακονος». και ουδεις αυτων ελαβε τον Παρακλητον.δια το µη αξιους ειναι της θεοτητος αυτου θεατας. αλλ᾿ εκ της του Θεου γνωσεως µαλλον η ησυχια τω νοµιµως και καλως (380) αγωνιζοµενω εγγινεται. και παλιν «Ει ουν εγω ο Κυριος και ο διδασκαλος ενιψα υµων τους ποδας. Επαν δε του τοιουτου καλου ακορεστως κατατρυφησωσι και βεβαιωθωσιν ως «ουκ αξια. Ποσοι των Ιουδαιων εισηλθον εν τω οικηµατι ενθα εκαθηντο οι αποστολοι. και αλλαχου «Παντα υµιν υπεδειξα και οπως δει εργαζοµενους αντιλαµβανεσθαι των ασθενουντων». ωστε αυτων µη ειναι τον κοσµον αξιον. και ουδε αυτου του ονοµατος την σηµασιαν επιστανται. Ου γαρ απο της εξωθεν ησυχιας η του Θεου γνωσις διδοται. του δε «Ο αργος µηδε εσθιετω». ως τινες κακως το «Σχολασατε και γνωτε οτι εγω ειµι ο Θεος» επιλαµβανουσιν. και «Αι χειρες αυται διηκονησαν εµοι και τοις συν εµοι». και ησυχιαν την αργιαν καλεσοµεν και αντι της εργασιας των εντολων ταυτα προκρινωµεν. αµεριµνως και ανεπιµικτως των κατω και λυπηρων τας επικαρπιας των πονων επαπολαυοντες. οφειλετε και υµεις αλληλων νιπτειν τους ποδας». Παντες γαρ οι αποστολοι και οι εξ αυτων θεοφοροι πατερες ουδαµου της δια των εργων ευαρεστησεως την ησυχιαν προεκριναν. αλλα µετα του κοσµου . εξω του σταδιου και των εν πολεµοις ταραχων εγενοντο και ετι οι νοµιµως αγωνιζοµενοι εξω τουτων γινονται.ω των κριµατων σου. Κυριε – και ουτοι συνηριθµηθησαν. Ποσοι τας Γραφας ερµηνευουσι και τον εν ταις Γραφαις λαλουντα ολως ηγνοησαν. Ποσοι εν σπηλαιοις και ορεσιν εναπεψυξαν και του κοσµου υπεραξιοι ου γεγονασιν. ως νοµιµως αγωνισαµενοι και επαθλον της νικης την εν αγαπη γνωσιν Θεου λαβοντες και ειναι συν αυτω επιποθουντες. πως τον του Χριστου νοµον και την των αποστολων διαταξιν εκπληρωσοµεν. Ει γαρ σχολην των εργων την αποχην. αλλα δια της των εντολων εκπληρωσεως την πιστιν επιδειξαµενοι της του Θεου αγαπης εν γνωσει κατηξιωθησαν και. µη τι γε ειπειν το εν τη ησυχια µυστηριον.

εν η ο αδεκαστος και απαραλογιστος κριτης Κυριος καθηται επι θρονου και βηµατος φοβερου. κατα το ειρηµενον υπο του Θεολογου. µονον περικεκλεισµενος το σωµα ουτε προεστως εστιν ο δοκων προεσταναι. οπου γε και οι τον Παρακλητον εχοντες εν εαυτοις αφιεντα τα αµαρτηµατα φριττουσι µη τι των παρα γνωµην του εν αυτοις οντος και δι᾿ αυτων λαλουντος εργασωνται. πως δει προσερχεσθαι τοις τοιουτοις.Αποστολον. ουτε ησυχαζων εστιν ο δοκων ησυχαζειν. ουκ εν τοις προλαβουσιν αθλοις αρκουνται. οι δε γε παρ᾿ εκεινων τρωθεντες ευθυς θεραπευονται. οτι την αληθινην σοφιαν. Ουκετι δε τυπτοντες και τυπτοµενοι. . αλλα ψευστης και πλανος. τα παθηµατα του νυν καιρου προς την µελλουσαν αποκαλυπτεσθαι δοξαν» και οτι «εκαστος ληψεται τον µισθον κατα τον ιδιον κοπον». απο της ησυχιας επι τον λογον. εν ποιοις τε οπλοις και µηχανηµασι ποταποις. ΚΕΦΑΛΑΙΑ ΠΡΑΚΤΙΚΑ ΚΑΙ ΘΕΟΛΟΓΙΚΑ ρ΄. αλλα φοβεροι αυτοις και µονη τη ιδεα εισιν µονον γαρ αναφανεντων. αλλ᾿ ον ποθουσι και ω αντιποθουνται Θεω φιλοτιµουµενοι. ουχ εαυτοις. αποδιδους εκαστω κατα τα εργα και τας ενθυµησεις και τους (382) λογους αυτου ω πρεπει πασα δοξα. δεσµουνται και επαλειφονται παρ᾿ αυτων και διδασκονται. ουκ εχει εν εαυτω. τιµη και προσκυνησις συν τω πατρι και τω Αγιω Πνευµατι νυν και αει και εις τους ατελευτητους αιωνας των αιωνων αµην. Αλλα τις ουτω µανεις και επι τοσουτον θρασους αρθεις προς του τον Παρακλητον δεξασθαι ειπη και ποιησει εργα του Πνευµατος και ανευ γνωµης Θεου τα του Θεου διαπραξεται. τους ακολουθουντας αυτω συν αυτω εις αιωνιου πυρος κρηµνον απορριψει ουτε διδασκαλος αλλων εστιν ο διδασκεν δοκων. αλλ᾿ εν οδω η ουκ επισταται. αλλα παλιν απο της ανεσεως (381) και της τοιαυτης τρυφης επι τους αγωνας χωρουσι. εις φυγην µεν τρεπονται οι τουτων εχθροι. µαλλον δε εξω της οδου. τον Κυριον ηµων Ιησουν Χριστον. πορευοµενος. ουδε εν τω προτερω τροπω τοις εχθροις συµπλεκονται. Ταυτα ει µη καθ᾿ εν ο ησυχαζων και ο προεστως αλλων και ο διδασκων ετερους επισταται. Τι δε χρη και λεγειν περι του δεσµειν και λυειν τους ουτως εχοντας. ει και εαυτοις. Ουαι τοις ταυτα τολµωσιν εν τη φοβερα ηµερα της κρισεως. αλλ᾿ εν αγνοια καθηται.

Ο Κυριος ου τους απλως διδασκοντας µακαριζει αλλα τους προτερον δια της των εντολων εργασιας αναβλεψαι αξιωθεντας και θεασαµενους εν εαυτοις το φωτιζον (384) φως του Πνευµατος αστραπτον και δι᾿ αυτου γνοντας εν αληθινη τουτου ορασει και γνωσει και ενεργεια τα περι ων ειπειν και αλλους διδαξαι χρη ουν ουτω πρωτον. εν τουτω και εγγυς εστι τοις φοβουµενοις αυτον και µακραν απο αµαρτωλων η σωτηρια αυτου. ως ειρηται. φοβουµενος δε τηρει τας αυτου εντολας ο δε φοβεισθαι λεγων τον Θεον. δ΄. τοις δε πνευµατικως νοουσι πανταχου εστι. ψευστης εστι και ο φοβος του Θεου ουκ εστιν εν αυτω ου γαρ. αναχθηναι τους διδασκειν επιχειρουντας. παντως οι της αυτου χαριτος εν τω κοσµω τουτω πλουσιως µετεχοντες. µη φυλασσων δε τας εντολας αυτου. παρεστι γαρ εν γαρ τω παντι και εκτος του παντος εστιν. ει και τη γη παρεισιν. Ο µη φοβουµενος τον Θεον ου πιστευει οτι εστι Θεος. εντολων τηρησις τουτου δε µη οντος εν ηµιν µηδε της φυλακης των θειων εντολων. β΄. Θεος τοις µεν σωµατικως ορωσιν ουδαµου εστιν. (383) α’. κρυπτοµενω δε εισετι τω παραπετασµατι της σαρκος. . αλλα το πλειστον ηδη τω µελλοντι αιωνι συνηφθησαν. ινα µη περι ων ουκ επιστανται λεγοντες τους πειθοµενους αυτοις και εαυτους πλανησαντες απολεσωσιν. ηγουµενου µονης του αγιου Μαµαντος της Ξηροκερκου. καθοσον ανθρωπω χωρητον τω υπο της ανωθεν χαριτος ενεργουµενω. και εστι και εσεται. αορατος γαρ.Του οσιου πατρος ηµων Συµεων του Νεου Θεολογου. ει µη µονος ο Θεος εστι. φοβος. κεφαλαια πρακτικα και θεολογικα ρ΄. γ’. ε΄. Μνηµη Χριστου φωτιζει τον νουν και δαιµονας εκδιωκει το δε φως της Αγιας Τριαδος φαινον εν καθαρα καρδια παντος αφιστα του κοσµου και τον µετοχον αυτου απ᾿ εντευθεν ηδη εµφορεισθαι ποιει της µελλουσης δοξης. Ει ουδεν ετερον µετα την παρελευσιν των ορωµενων. οι και στενουσι πως τη σκια και τω εφολκιω βαρουµενοι. αφρων γαρ εστιν ο δε τουτο πιστευων φοβειται αυτον. φησι. ουδεν των εθνικων και απιστων διενηνοχαµεν.

αυτος ως υπεσχετο ηµας αγαπα αυτου δε ηµας αγαπωντος. αλλα τω ατελεστω τελει φθασαι και καταλαβειν βιαζοµενος. Η πιστις και ο του Θεου φοβος και η τηρησις των αυτου εντολων κατα αναλογιαν της καθαρσεως τους µισθους προξενει καθοσον γαρ καθαιροµεθα κατα τοσουτον εις αγαπην Θεου απο του φοβεισθαι αυτον αναγοµεθα και οιονει µεταβαινοµεν απο του φοβου κατα προκοπην επι το αγαπαν τον Θεον και τηνικαυτα ακουοµεν προς αυτου «Ο εχων τας εντολας µου και τηρων αυτας εκεινος εστιν ο αγαπων µε». Και ουτω προστιθωµεν επι τοις αγωσιν αγωνας.στ΄. αναξιον εαυτον ηγειται απο ψυχης και της µετα των πιστων σωτηριας. (385) αλλα µαλλον αρχη και αιτια σφοδροτερου και µειζονος ποθου. ζωης αιωνιου της εν αυτω τω Χριστω µετοχους τους πιστους απεργαζεται. προοδοποιουντος του Πνευµατος δηλαδη και την οικιαν προευτρεπιζοντος ως εν µια συνοδω των υποστασεων µονην γινεσθαι ηµας Πατρος και Υιου και Αγιου Πνευµατος. και ο Πατηρ αυτου ωσαυτως ηµας αγαπα. Τουτου δε γενοµενου. το πληρωµα της αγαπης µη καταλαβειν δυνηθεις οθεν και ως εσχατον ηγουµενος εαυτον παντων των φοβουµενων τον Θεον. ζ΄. η΄. Η γαρ πιστις αντι δικαιοσυνης λογιζεται. Η δε εις αυτον πιστις δικαιοι και τελειοι τον πιστευοντα. Εκτοτε γαρ ουκ εα τον υποδεξαµενον αυτην ηρεµειν. . Καταληψιν γαρ και τελος του ποθουµενου ευρειν ο νους µη δυναµενος ουδε µετρον τω ποθω και τη αγαπη δυναται δουναι. Η γνωστως και ευαισθητως γινοµενη ενοικησις της τρισυποστατου θεοτητος εν τοις τελειοις ου πληρωσις ποθου εστιν. θ΄. αλλ᾿ ως υπο πυρος αει εκκαιοµενον και πυρουµενον επαιρεσθαι εις φλογα ποθου θειοτερου ποιει. ητις δια των εντολων του ευαγγελιου βεβαιουµενη και δεικνυµενη. «Παντα δυνατα τω πιστευοντι». ινα την αγαπην απο των εργων επιδειξωµεθα. ως αντι εργων νοµου λογιζοµενης της εις Χριστον πιστεως. Ο εις τουτο το περας ελθων ου δοκει ευρηκεναι αρχην ποθου η αγαπης εν εαυτω του Θεου. αλλ᾿ ως µη αγαπων τον Θεον διακειται. «Τελος γαρ νοµου Χριστος». ατελεστον αει τον ποθον και απληρωτον την αγαπην εν εαυτω περιφερει.

Πιστις η εις Θεον επιθυµιαν καλων ετεκε και φοβον κολασεων η δε των κρειττονων επιθυµια και ο φοβος των κολασεων τηρησιν εντολων ακριβη κατειργασαντο. ιβ΄. την πτωχειαν ως πλουτον λογιζεσθαι. και αυτη ην δοκει εχειν αρθησεται απ᾿ αυτου. ιδ΄. και εν τω µηδεν εχειν τα παντα κατεχειν πιστευειν µαλλον δε κεκτησθαι «τον ανεξιχνιαστον πλουτον της επιγνωσεως του Χριστου» και πηλον η καπνον απαντα τα ορωµενα καθοραν. ιγ΄. αλλα και το καρτερησαι και υποµειναι παντα πειρασµον επερχοµενον εν λυπαις και θλιψεσι και συµφοραις. εως αν θεληση και επισκεψηται ηµας ο Θεος. Η αποταγη του κοσµου και παντελης αναχωρησις. Οι τους εαυτων γονεις εν τινι προτιµωντες της του Θεου εντολης πιστιν ου κεκτηνται προς Χριστον παντως γαρ υπο της ιδιας κρινονται συνειδησεως. υπεµεινα τον Κυριον και προσεσχε µοι». Ει δε και ταυτης γευσεται κατ᾿ οικονοµιαν τινα του Θεου. ει γε και συνειδησιν ζωσαν εχουσι περι της απιστιας αυτων πιστων γαρ τουτο εστι το εν µηδενι µηδαµως του µεγαλου Θεου και σωτηρος ηµων Ιησου Χριστου παραβαινειν την εντολην.ι΄. την ευτελειαν και εξουδενωσιν ως δοξαν τω οντι και περιφανειαν. Η εις Χριστον πιστις εστι το µη µονον καταφρονησαι (386) των εν τω βιω τερπνων. ια΄. Πιστις εστι το δια Χριστον υπερ της αυτου εντολης αποθανειν και τον θανατον τουτον ζωης προξενον ειναι πιστευειν. «Υποµενων γαρ. η δε ακριβης των εντολων τηρησις την ιδιαν τους ανθρωπους εκδιδασκει ασθενειαν. η δε κατανοησις της αληθους ασθενειας ηµων θανατου µνηµην εγεννησεν ο δε συνοικον ταυτην κτησαµενος αυτος µαθειν εµπονως ζητησει οποια εσται αυτω τα µετα την εξοδον του βιου τουτου και αναχωρησιν ο δε αει περι των µελλοντων γνωναι σπουδαζων πρωτον παντων εαυτον αποστερησαι των παροντων οφειλει ο γαρ εν τουτοις και µεχρις ευτελους τινος υπο προσπαθειας κρατουµενος εκεινων την γνωσιν τελειαν ου δυναται κτησασθαι. ει µη ταχιον εασει τα υφ᾿ ων και εν οις κρατειται κατα προσπαθειαν και ολος της τοιαυτης γενηται γνωσεως. φησιν. µηδεν ετερον ταυτης εξωθεν εννοειν εκουσιως καταδεχοµενος. ξενιτειαν αναλαβοµενην παντων των εν βιω υλων και (387) ηθων και .

Ο µισησαι θελων τον κοσµον αγαπην εκ βαθεων ψυχης εχειν οφειλει προς τον Θεον και µνηµην τουτου αεναον ουδεν γαρ ετερον ως ταυτα µετα χαρας παντα καταλιµπανειν ποιει και σκυβαλων δικην αυτα αποστρεφεσθαι. εκεινους δε εις µανιαν την κατα σου και µισος αιφνης εξαφθεντας ιδης και ως εχθρον σε αποστρεφοµενους και οραν ουκ εθελοντας. ιε΄. Τουτο γαρ αυτοις οι δαιµονες υποβαλλουσιν. συντοµως υπακουσον εν ουδενι γαρ ετερω ουτω Θεος ως εν ταχυτητι ηµων επευφραινεται. οπως την θερµην αποσβεσωσι της καρδιας σου ει γαρ και µη τελειως εµποδισαι σου την προθεσιν δυνηθωσιν. µεγαλης ωφελειας προξενος γινεται τω ουτω θερµως αποταξαµενω εν βραχει τω καιρω. ιη΄. ο δε Θεος µονος αΐδιος εστι και αθανατος. οταν συ µεν ατρεπτος και εν ταυτη εµµεινης τη προσβολη. Οταν προς παντα τα του βιου ηδεα ευρεθης ανδρειος και απαρακλητος. κλαιειν ποιουσι και θρηνειν δια σε προ προσωπου σου. ιστ΄. γελα επι τω υποβαλλοντι ταυτα ποικιλως κατα σου γινεσθαι δαιµονι και µετα φοβου και σπουδης πολλης υποχωρησον και τον Θεον εκτενως εκδυσωπει του ταχιον εις λιµενα καλου πατρος καταντησαι σε. κ΄. ιζ΄. Ο φευγων τον κοσµον. αλλ᾿ οτε κληθης. Ει ο κοσµος και τα εν τω κοσµω παντα παρερχονται. Μη θελε δι᾿ ευλογους αιτιας η µαλλον αλογους τω (388) κοσµω προσµειναι το συνολον. ει και παντες σε τουτο ποιειν συγγενεις και φιλοι καταναγκαζουσι.γνωµων και προσωπων και αρνησιν σωµατος και θεληµατος. Και τουτο αληθες ειναι γνωση. εν ω την ψυχην σου κεκοπωµενην και πεφορτισµενην υπαρχουσαν αυτος αναπαυσει πολλα γαρ εχει το πελαγος του βιου προξενα κινδυνων και απωλειας εσχατης. εν αυτω τας οικησεις ποιουµενος. ορα µηδαµως δως σην ψυχην εις παρακλησιν κατ᾿ αρχας. ιθ΄. τοτε εις συµπαθειαν δηθεν οι δαιµονες τους συγγενεις µετατρεψαντες. επειδη και κρεισσον υπακοη συντοµος µετα πενιας η βραδυτης µετα πληθος χρηµατων. αλλα γε χαυνοτεραν ταυτην παντως και ασθενη απεργασονται. χαιρετε οσοι δι᾿ αυτον τα φθαρτα κατελειψατε φθαρτα δε εισιν ου µονον πλουτος και . Την παρα των γονεων και αδελφων και φιλων σου θλιψιν ορων δια σε γινοµενην.

και εις ακηδιαν εµπεσητε. αλλα τηρει εαυτον ξενον εκ παντων και συννουν και απαρρησιαστον. Αγχεται κενοδοξος ταπεινοφρονα ορων προχεοντα δακρυα και δισσως ωφελουµενον. εις σωµατικας αναπαυσεις (389) χωρειν παραινουσιν αυτοις. Επειτα εις συντυχιας ανωφελεις εκκαλουµενοι. εση δια παντος επι πασιν ως νηστευων και εγκρατευοµενος και το ιδιον αποταξαµενος πανταπασι θεληµα ου µην δε αλλα και την ενουσαν εν τη καρδια σου φλογα ασβεστον διατηρησεις. καν προτρεπη παρ᾿ αυτου η παρα των συνασκοµενων σοι αδελφων λουτροις η βρωµασιν η αλλαις θεραπειαις σωµατικαις χρησασθαι αναπαυσεως χαριν. Θεον ιλεω δι᾿ αυτων εργαζοµενον και ανθρωπους εις επαινον επισπωµενον αβουλητως. αλλα και πασα ηδονη και απολαυσις αµαρτιας φθορα εστι µοναι δε αι του Θεου εντολαι φως εισι και ζωη και τουτο παρα παντων καλουνται. ως εξ αγαπης δηθεν και συµπαθειας κινουµενοι. Ει µεν τις υπακουσας των σπουδαιων οµοιωθη αυτοις. την παντων καταφρονειν σε βιαζουσαν. αδελφε. προς κακοπαθειαν. ινα µη και το σωµα αδυνατηση. Τουτο γαρ φυλαττων.χρηµατα. Ει φλογα ελαβες. στρεφονται και επεγγελωσι την αυτου απωλειαν ει δε µη υπαχθη τοις αυτων λογοις. κγ΄. προς εγκρατειαν ακροτατην. ινα. ει µεν παρα του σου εν Κυριω πατρος προτραπης µετασχειν παρακλησεως. φησι. τοτε τοις την ευλαβειαν υποκρινοµενοις υπεισερχονται και δι᾿ αυτων τους αγωνιζοµενους εµποδιζειν πειρωνται. το δε ιδιον σου µηδε εν τουτω ποιων εκ προαιρεσεως θεληµα ει δε µη. µετα χαρας υποµενεις απερ εκουσιως ποιησαι ηθελησας ψυχικως ωφελουµενος. κβ΄. Και πρωτον µεν. τας ηµερας εν ταυταις προσαναλισκειν αυτους ποιουσιν. . Οταν παντα τα παρ᾿ εαυτων οι δαιµονες πραξωσι και τον κατα Θεον ηµων σκοπον µεταστησαι ου δυνηθωσιν η εµποδισαι. κινουνται εις φθονον και παντα ποιουσι και πραττουσιν εως ου και της µονης αυτον εκδιωξωσιν ου φερει γαρ κενοδοξια ατιµος επαινουµενην ταπεινωσιν οραν απεναντιας αυτης. ευρεθης εκεινω µεν υπηκοος. τουτο µη καταδεξη. αλλ᾿ αει παρεσκευασµενος εσο προς νηστειαν. κα΄. και δραµων παρεγενου εν κοινοβιω η πνευµατικω πατρι δια τουτο.

η προσταξη λαβειν η αυτος εκεινος αυτοχειρως παρεξη σοι. . ου προτιµησει τι των του κοσµου πραγµατων υπερ την εκεινου µνηµην οµου και αγαπην. αλλα µηδε δια µεσιτου σου λαβειν τινα εξ αυτων παρ᾿ εκεινου θελησης. αλλα µηδε µικρον η µεγα αιτηση πραγµα αυτω εασαι σοι. Μη δως ανευ του κατα Θεον πατρος σου ελεηµοσυνην εξ ων χρηµατων εισηνεγκας. Αγχε γαρ σεαυτον και βιαζου εν πασι. παντως ζωην την αιωνιον εκ ταυτης αρυεται.κδ΄. κζ΄. µαρτυρα της αληθειας τον Θεον προβαλλοµενος ειπεν «Εθεµην τοιουτον εν εµαυτω λογισµον ως µητε φαγειν µητε πιειν αιτησασθαι ποτε τω πατρι µου η παρεξ αυτου µεταλαβειν τινος το καθολου. Τι δε και ωραιοτερον η γλυκυτερον της θεας αυτου. Ο πειραν εσχηκως πνευµατικης ωφελειας και ανοθευτον πιστιν κτησαµενος. κε΄. ει και συµβη σε φλεγεσθαι. ισθι ως ξενος ει επι πασιν οις εξωθεν επιφερη. Μη δη λαβειν υδατος αιτηση ποτον. εισαγωγικον οντα πιστεως δε ακραιφνους το παντα ως εν χειρι Θεου η του πνευµατικου πατρος αναθεσθαι βουλησει. κστ΄. πειθων και λεγων τω λογισµω «Ει θελει ο Θεος» και ει ης αξιος του πιειν. Αφ᾿ ου σεαυτον ολον τω πνευµατικω σου αναθη πατρι. Κρειττον γαρ πτωχον και ξενον ειναι τε και ακουειν σε η σκορπιζειν χρηµατα και διδοναι τοις πενησι. Ει δε και οµιλιας αξιουται της παρ᾿ αυτου. ανθρωπινοις λεγω πραγµασι τε και χρηµασιν ου χωρις µηδεν εν αυτοις πραξαι η ποιησαι θελησης. Ο πιστιν κτησαµενος εναργη προς τον κατα Θεον πατερα αυτου. ει και παρα τον καιρον η ωρα εστιν. του σκοπου µου απετυχον». κη΄. αυτον βλεπειν λογιζεται τον Χριστον και συνων η ακολουθων αυτω. ει µη τοι αυτος τη οικεια γνωµη. εως αν ο Θεος πληροφορηση αυτον και προσταξη µοι και ουτως εχων ουδεποτε. αποκαλυπτει παντως τω πνευµατικω σου (390) πατρι και λεγει σοι «Πιε» και τηνικαυτα πιεσαι µετα καθαρου συνειδοτος. Ο τοιουτος ουκ επιθυµησει ετερω τινι οµιλησαι ποτε. βλεπων αυτον. Χριστω συνειναι και ακολουθειν βεβαιως πιστευει. Τι γαρ και µειζον η ωφελιµωτερον εν τη παρουση και εν τη µελλουση ζωη του συνειναι Χριστω. µεχρις αν οικοθεν κινηθεις ο πνευµατικος σου πατηρ προτρεψηται. φησι.

Οταν µετα πασης καθη επι τραπεζης της αδελφοτητος και νοερως σοι σκια τα παντα τοις οφθαλµοις υπογραφωνται και του ηδεος των βρωµατων ουκ επαισθανη. εν οις καταποντιζεται το τριµερες της ψυχης αναγει δε εις ουρανον απαθειας τον νουν και θεωρητικον απεργαζεται και τη γευσει της εκειθεν χρηστοτητος παντα σκυβαλα τα του παροντος βιου ηγεισθαι ποιει και αυτην δε την τροφην και την ποσιν µη ενηδονως η συχνοτερως προσιεσθαι. εκεινω δε αυτω µη προσεγγισαι τολµων µηδε απλως προσψαυσαι τινος των αυτου χιτωνων η σκεπασµατων ανευ της εκεινου προσταξεως και µεταχειριζοµενος τι των εκεινου. . αναξιον εαυτον κρινων µη µονον της τουτων θεας και λειτουργιας. εις προκοπην εν ολιγω µεγαλην ανερχεται. λβ΄. µετα φοβου και µετα αιδους τουτο ποιει. αλλα και της εν τη κελλη αυτου διαγωγης. αλλ᾿ ολην εχεις την ψυχην τω θαυµατι εκπληκτον και τοις δακρυσιν εµπλεον. ην και λεγοµενην ακουεις. ως ιαµα των τουτου παθων και των αµαρτηµατων καθαρτικον. οπως.κθ΄. τοτε γινωσκε την του Θεου σοι χαριν ουτω ταυτα υποδεικνυειν δια την εκ του φοβου πολλην σου ταπεινωσιν. Πολλοι µεν τω βιω τουτω και τοις του βιου πραγµασιν αποτασσονται. Εν αισθησει γαρ καρδιας τουτο γινοµενον εις αβυσσον ταπεινωσεως και εις δακρυων πηγας το λογιζοµενον καταφερει. εν ω ο οδηγος και πατηρ αυτου ισταται. ιδων τα ποιηµατα του Θεου και διδαχθεις των αισθητων την αδρανειαν. ητις µεσον του φοβου και της αγαπης ευρισκεται και απο τουτου εις ταυτην διαβιβαζει ανεπαισθητως και ακινδυνως τον ανθρωπον. (391) Πιστιν εναργη εδειξεν ο και το τοπον. ως αγιον ευλαβουµενος και τον κονιορτον των ποδων αυτου χερσι λαµβανων ζεοντως και επιχεων τη εαυτου κεφαλη και τη καρδια προσαλειφων. Και αυτη εστιν η πνευµατικη γνωσις. εις αγαπην των νοητων µετεγκεντρισης τον φοβον σου. λ΄. λα΄. ολιγοι δε και τοις θεληµασιν εαυτων περι ων και ο θειος λογος καλως αποφαινεται «Πολλοι µεν κλητοι» λεγων «ολιγοι δε εκλεκτοι». Ο εκ διαθεσεως τους λοιδορουντας η αδικουντας η µισουντας και αποστερουντας αυτον αγαπων και υπερ τουτων ευχοµενος.

ιν᾿ ουτως αµεριµνος απο των βιωτικων διαµεινη. λζ΄.λγ΄. ο δε λοιπος απας κοσµος το καθ᾿ ηµας νυξ εστιν. Τουτο γαρ ειδως και ο Αποστολος εφη «Απο γαρ του µεγεθους και της καλλονης των κτισµατων αναλογως ο γενεσιουργος θεωρειται». λδ΄. Μεγεθος ουρανου και γης πλατος και των αλλων απαντων τους λογους ουδεις αξιως καταµαθειν δυναται τοις αισθητοις οφθαλµοις. την εκ του πνευµατος ηνιξατο γεννησιν. φειδοµενος της ασθενειας ηµων. Το προτερον βαπτισµα εχει το υδωρ προϋπογραφον τα δακρυα. Τα γαρ υπερβαινοντα και νουν και διανοιαν. δι᾿ ων καθαιρεται και βαπτιζεται το δευτερον βαπτισµα. ουτω τοις εν νυκτι αµαρτηµατων καθευδουσιν ο αγαθος δεσποτης φως µικρον γινεται. ενδιατριβειν δε αει ταις ψυχωφελεσι και πνευµατικαις ενθυµησεσιν. λστ΄. Θεος ων τοις πασιν αχωρητος. εκπληττεται και ανωδυνως αυτοµατα προχεει τα δακρυα. ο λεγει δια των ευαγγελιων ο Κυριος «Εαν µη τις γεννηθη δι᾿ υδατος και πνευµατος. ελεει τε και χαριτι Θεου φωτισθεις. Και τοτε αιφνης αναβλεπων ο ανθρωπος και θεωρων την φυσιν των οντων. ου µη εισελθη εις την βασιλειαν των ουρανων». κατα το µετρον του φωτισµου και την θεωριαν των οντων αξιως δυνησεται κατιδειν. Και παλιν «Εαν µη τις γεννηθη ανωθεν». Ου πραξεων µονον πονηρων απεχεσθαι δει αλλα (393) αλλα και λογισµων και εννοιων εναντιων χρη σπουδαζειν τον ασκητην ελευθερον ειναι. λε΄. πως οφθαλµοι κατανοησαι σωµατος εξισχυσουσι. Το δε δευτερον ουκετι τυπος της αληθειας. ανωθεν δε ειπων. εχει το µυρον του χρισµατος προσηµαινον το νοητον µυρον του Πνευµατος. Μολις γαρ και νους καθαρθεις λογισµων και ελευθερωθεις των προληψεων. αλλ᾿ αυτη εστιν η αληθεια. Ωσπερ εν νυκτι τοις αισθητοις οφθαλµοις εν εκεινω τω τοπω βλεποµεν µονον ενθα αν του φωτος τον λυχνον αναψωµεν. ως ουποτε αυτην εθεασατο. Ουκ ενδεχεται αλλως την εις Θεον τελειαν αγαπην αναφαιρετον κτησασθαι τινα ει µη κατα το µετρον της πνευµατικης γνωσεως αυτη δε κατα µικρον αυξανεται (392) τη πρακτικως πονουση καθ᾿ εκαστην ψυχη. βαπτισµα εκεινο. .

µα΄. ουκ οψεται ποτε το νοητον φως.λη΄. ουτω λογισµοι κοσµικοι και βιωτικαι ενθυµησεις εν διανοια ηγουν εν οφθαλµω ψυχης γινονται. ο δε βλεψαι ποτε καταξιωθεις συµµαρτυρησει ειναι αληθη τα λεγοµενα. ουτω και ο παντων των αλλων πραγµατων οµου και χρηµατων καταφρονησας και αυτων απαλλαγεις των παθων. και διηγησεται αλλοις απερ ακηκοεν. τοτε τρανως ιδωµεν το φως το αληθινον. ει µη τι (394) εξ ακοης ακουση και µαθη περι ων εθεασατο. αυτου και των ακουοντων µη ειδοτων περι ποιων πραγµατων αλληλοις προσδιαλεγονται. Ο εκ γενετης ων τυφλος ου νοησει ουδε πιστευσει των γραφοµενων την δυναµιν. µγ΄. Ο δε γε µενων τυφλος εκ γενετης ουδεν τη πειρα και τη ενεργεια περι τουτων επισταται. εαν καλυµµατι τινι κεκαλυµµενους εχη τους οφθαλµους και µη θεληση αραι και αποσεισασθαι αυτο. Ωσπερ καλυµµα εν οφθαλµοις επιτεθεν. Ωσπερ ο ολον αυτου απογυµνωσας το σωµα. αλλα και την επιθυµιαν . µ΄. ευαισθητως αισθανεται της τουτου στερησεως και ποθεν αυτη συνεβη γενεσθαι ουκ αγνοει. Αδυνατον και την σαρκα τω κορω των βρωµατων κατεµπιπλαν και πνευµατικως της νοερας και θειας επαπολαυειν χρηστοτητος. µη πλουτον µονον και χρυσον και τας αλλας υλας του βιου. Ο βλεπων τοις αισθητοις οφθαλµοις οιδε ποτε µεν νυξ. λθ΄. ει µη και των βιωτικων ενθυµησεων και των πονηρων εννοιων ελευθερωση τον της ψυχης οφθαλµον. ου δυναται απο µονης της γυµνοτητος του λοιπου σωµατος ιδειν το φως. Καταλειψωµεν παντα τα επι της γης. ο φωτιζει παντα ανθρωπον εις τον ανω κοσµον ερχοµενον. Καθοσον ουν εαθωσι χρονον. οταν εκ ραθυµιας εις την προτεραν αποστραφη τυφλωσιν και του φωτος αποστερηθη. Οσω γαρ την γαστερα τις θεραπευσει. Και ο πνευµατικως αναβλεψας και τοις νοεροις ορων οφθαλµοις. θεασαµενος το αληθινον και αδυτον φως. αναλογως και της πνευµατικης τροφης τε και παρακλησεως εµπλησθησεται. ποτε δε ηµερα εστιν ο δε τυφλος τα αµφοτερα αγνοει. µβ΄. αυτον τον Κυριον ηµων Ιησου Χριστον και Θεον. ου βλεψοµεν επαν δε εξαρθωσι τη του θανατου µνηµη. κατα τοσουτον εκεινης εαυτον αποστερησει καθοσον δε το σωµα υπωπιασει.

µδ΄. και ζην µεν αυτον εκτοτε τη αµαρτια. µε΄.την προς αυτα τελεον απο των ψυχων ηµων απελασωµεν. αλλ᾿ ως εαν ειπης αυτω τα της ωφελειας αυτου. αντιλεγει σφοδρως. . αναγκη πασα νεκραν την ψυχην ηµων ειναι και δυσκινητον προς πασαν Θεου εντολην η και παντελως ακινητον. ποτε δε εις χαος αβυσσου αµαρτιας καταποντιζεσθαι και µετα των εξ ουρανου εκπεπτωκοτων καταδικαζεσθαι. ως εντευθεν καθ᾿ εκαστην ενδυναµουµενον αυτον καταβρωµα ποιεισθαι την επ᾿ αγαθοις διορθωσιν και ισχυν της αθλιας τουτου ψυχης. ως εαν στρεψης την υλην αφ᾿ ης αναπτεται. και νεκρωσαι τουτο δια πονων σπουδασωµεν δια τουτο γαρ ενεργουνται τα της επιθυµιας και εις εργον εξαγονται. µζ΄. Η γαρ αντιλογια αρπαγιον εστι. Ει µεν ουν µετα σιωπης υποµεινη η µετα πολλης αποκριθησεται ταπεινωσεως. Μισησωµεν µη τας ηδονας µονον του σωµατος. το αγκιστρον καταπινοµεν της αµαρτιας. ουτω και η του κενοδοξου καρδια ταπεινωθηναι ου δυναται. δι᾿ ης απατωµενοι. νεκρον δε παντελως ειναι τη δικαιοσυνη. δελεαρ εχον την δικαιολογιαν. δεδωκεν ισχυν τω οφει τον ιον εκχεαι εν τη καρδια αυτου και ανηµερως τα εντος αυτου κατεσθιειν. αλλα και τας αλογους κινησεις αυτου. Καθαπερ η φλοξ του πυρος εις υψος αει αιρεται. ασθενη τουτον και εκλελυµενον ειργασατο. αναιρων αγνωστως την ιδιαν ψυχην και της αιωνιου ζωης αλλοτριον αυτην εργαζοµενος. ανυψουται κακως. ως απο της γλωττης και του λαιµου. Ανθρωπος µεµελετηκως αντιλεγειν εαυτω διστοµος εστι µαχαιρα. µαλλον και µαλλον επαιρεται ελεγχοµενος γαρ η και νουθετουµενος. µστ΄. Ει δε µετα πικριας αντειπη η και λαληση µετα θρασυτητος. Ο αντιλεγων οµοιος εστι τω εκουσιως εκδοτον εαυτον ποιουντι τοις υπεναντιοις του βασιλεως εχθροις. και ζωντος αυτου. υπο των πνευµατων της πονηριας η αθλια ψυχη και ποτε µεν εις υψος υπερηφανιας αναγεσθαι. (395) υφ᾿ ου και αρπαζεται ειωθεν. επαινουµενος η και παρακαλουµενος. Ο ατιµαζοµενος η υβριζοµενος και σφοδρα αλγων την καρδιαν γινωσκετω εκ τουτου οτι τον παλαιον οφιν περιφερει εγκολπιον.

ινα µη πλανηθης. µθ΄. (396) ισθι. Ο τυφλος προς το εν τυφλος ολως προς παντα εστιν. νγ΄. και των θεωρουµενων εξω εστιν εν τω ενι ουτος ων τα παντα ορα. νδ΄. ινα ταυταις αντιπαρατιθεις τα παρα του διδασκαλου και προεστωτος σοι διδασκοµεθα. αµφοτεροι εις βοθυνον εµπεσουνται». ως ηδη την εικονα φορεσας του επουρανιου και εις ανδρα τελειον ανελθων του πληρωµατος του . ινα µη αντι ευαγγελικης διαβολικην πολιτειαν εκδιδαχθης. Ο βλεπων εν τω ενι δια του ενος και εαυτον και παντας και απαντα καθορα. Ευχαις και δακρυσι τον Θεον καθικετευσον πεµψαι σοι οδηγον απαθη τε και αγιον ερευνα δε και αυτος τας θειας γραφας. και εν πασιν ων ουδεν των παντων ορα. αιµα µονον εστιν ετι και σαρξ. και τα µεν συναδοντα ταις θειαις γραφαις εγκολπουσθαι και κατεχειν τη διανοια. Εαν αποταξασθαι βουληθης και την ευαγγελικην πολιτειαν εκδιδαχθηναι. ουδεν των παντων ορα. µη απειρω µηδε εµπαθει διδασκαλω εαυτον εκδως. πνευµατικης δοξης αισθησιν µη δυναµενος δια του λογου λαβειν. Πολλοι γαρ. ο δε βλεπων εν τω ενι εν θεωρια των παντων εστι της θεωριας τε παντως απεχεται. του επουρανιου ανθρωπου τε και Θεου. πλανοι και ψευδοδιδασκαλοι εν ταις ηµεραις ταυταις γεγονασιν. αλλους δε οδηγειν υπισχνουµενος. εν τω λογισµω και νοερω ανθρωπω ευαισθητως και γνωστως ενδυσαµενος.µη΄. Ο µη την εικονα του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου. Ο ακουων ουτως και βλεπων και αισθανοµενος οιδε των λεγοµενων την δυναµιν. ν΄. να΄. πλανος εστι και τους εποµενους αυτω εις βοθρον απωλειας εντιθησι κατα την του Κυριου φωνην «Τυφλος τυφλον εαν οδηγη. µαλιστα τας των αγιων πατερων πρακτικας συγγραφας. καθαπερ και οι εκ γενετης τυφλοι το του ηλιου φως δια λογου µονον γνωναι ου δυνανται. και εν τη θεωρια των παντων γινεται. επειδη καλων µεν διδασκαλων καλα τα µαθηµατα. νβ΄. τα δε νοθα και αλλοτρια διακρινειν και αποπεµπεσθαι. ως εν κατοπτρω βλεπειν δυνασαι ταυτα και καταµανθανειν. κακων δε κακα και σπερµατων πονηρων παντως πονηρα τα γεωργια. και κεκρυµµενος ων εν αυτω. Πας ο µη βλεπων.

Ο ανεξαλειπτα ταυτα φυλαττων εν τη εαυτου διανοια την καρδιαν ουδεποτε κινηθησεται. Ο δε µη ειδως και αλλως εχων προδηλος εστιν οτι ουδε τα αισθητηρια της ψυχης τετρανωµενα και υγιη επιφερεται. Προ του λαβειν την αποφασιν τον καταδικον. ισως αντιλεγειν εξεστιν αυτω. νθ΄. την προξενον του νοητου και αιωνιου θανατου. ιστω. νστ΄. παιδευοµενος η νουθετουµενος η ελεγχοµενος. Προ του εισελθειν εις τουτο το δικαστηριον τον µοναχον και φανερωσαι αυτου τα εγκαρδια. Ο τω διδασκαλω και οδηγω αυτου ως Θεω ατενιζων (397) αντιλεγειν ου δυναται. οτι µυριων υπαρχει θανατων αξιος. Ο πιστευων εν τη χειρι του ποιµενος αυτου την εαυτου υπαρχειν ζωην και τον θανατον ουκ αντειποι ποτε η δε τουτων αγνοια αντιλογιαν γεννα. πεπλανηται οποιαν γαρ οι του Θεου προς τον Θεον εχουσι την διαθεσιν αγνοει.Χριστου και ο ουτως εχων δυναται και καλως οδηγειν εν τη οδω των του Θεου εντολων το ποιµνιον του Χριστου. ει γε και οπωσουν γνωσιν κεκτηται. νη΄. Ο γαρ µοναχος εν τουτω κατ᾿ αρχας εισελθων τω δικαστηριω και απογυµνωσας τα κρυπτα της καρδιας αυτου πεπεισται εκ προοιµιων. νε΄. επειδη ο εµπιπτων τοις τοιουτοις κακοις. ω και µαλλον καλως εξει το αγεσθαι η το αγειν επικινδυνως. ει ως αληθως αρα του µυστηριου τον τροπον επισταται. τοπος διδοται απολογιας αυτω λαλειν τω δικαστη περι ων επραξεν µετα δε γε την των πρακτεων φανερωσιν και την του δικαστου αποφασιν. τα µεν κατα αγνοιαν τα δε και ως οιοµενω κρυπτειν τα εαυτου. εις πεταυρον και βυθον αδου ετι ζων ελεεινως καταφερεται και οικος του Σατανα και πασης αυτου της ακαθαρτου (398) δυναµεως γινεται. λεγω δε τη αντιλογια και απιστια τη προς τον πνευµατικον πατερα αυτου και διδασκαλον. ουδεν η µικρον η µεγα τοις βασανιζουσιν αντιλεγει. Μετα δε την των λογισµων αποκαλυψιν και ειλικρινη εξαγορευσιν ουκ εξεστιν αντιλεγειν τω µετα Θεον δικαστη και εξουσιαστη αυτου µεχρι θανατου ποτε. νζ΄. Ει δε οιεται και λεγει αµφοτερα εχειν. ως απειθειας και απωλειας υιος . και δια της υπακοης αυτου και της ταπεινωσεως πασης τιµωριας και κολασεως λυτρωθηναι πιστευει.

ει και η πονηρα µου συνηθεια εµποδιον µου καθισταται αλλα δυνατα σοι. Κυριε. ξα΄. και επι την πετραν της υπακοης των πνευµατικων πατερων τους ποδας ασαλευτους ερεισαντες. και ως εκ Θεου στοµατος τα παρ᾿ εκεινων εντελλοµενα ακουοντες. ξβ΄. ταπεινωσιν τη καρδια µου και λογισµους πρεποντας αµαρτωλω συνθεµενω σοι µετανοειν. το εαυτους απαρνησασθαι. Τω τω εαυτου πατρι αντιλεγοντι συγχαιρουσι δαιµονες. αλλ᾿ ουτω δεεσθαι του Θεου θερµως καθ᾿ εκαστην και λεγειν «Θεε και Κυριε των απαντων. Οιδας γαρ. παντα οσα παρα ανθρωποις αδυνατα». τω δε µεχρι ταπεινουµενω θανατου θαυµαζουσιν αγγελοι εργον γαρ του Θεου ο τοιουτος εργαζεται. ου µονον απαρνησιν (399) της ιδιας ψυχης. ο πασης πνοης και ψυχης εχων την εξουσιαν.ξ΄. Κυριε. Ο πολυς και ακαιρος συντριµµος της καρδιας σκοτιζει και θολει την διανοιαν. αλλα και νεκρωσιν την προς τον κοσµον απαντα εµποιει. ο µονος ιασασθαι µε δυναµενος. Και δως. και τω θεµελιω τουτω της υπακοης αδιστακτως εποικοδοµουντες αυτα εν ταπεινωσει ψυχης. Το γαρ πληρουν αλλοτριον θεληµα και µη το εαυτου. ∆εσποτα. εξοµοιουµενος τω Υιω του Θεου. και κατορθουται αυτοις το µεγα τουτο και πρωτον κατορθωµα. ξγ΄. ευθυς κατορθουσι. οτι θελω σωθηναι. θανατου δε σταυρου. και µη εις τελος εγκαταλειψης ψυχην απαξ συνταξαµενην και οµολογησασαν και αντι παντος του κοσµου εκλεξαµενην και προτιµησαµενην σε. τω την υπακοην πεπληρωκοτι τω ιδιω πατρι µεχρι θανατου. Οι καλον τον θεµελιον της πιστεως και ελπιδος εν τη αυλη καταβαλοντες της ευσεβειας µετα φοβου και τροµου. Παρακαλω σε τον της υπακοης <υιον> ταυτα στρεφειν συνεχως εν τη διανοια σου και παση σπουδη αγωνισασθαι του µη κατελθειν εν τοις ειρηµενοις του αδου κακοις. επακουσον µου της δεησεως του ταλαιπωρου και τον εν εµοι εµφωλευοντα δρακοντα τη του παναγιου σου Πνευµατος επιφοιτησει θανατωσας αφανισον καµε πτωχον και γυµνον πασης υπαρχοντα αρετης τοις του αγιου µου πατρος ποσι µετα δακρυων προσπεσειν αξιωσον και την αγιαν αυτου ψυχην εις συµπαθειαν του ελεησαι µε ελκυσον. και την µεν καθαραν ευχην και ταπεινωσιν .

Σωτηριον γαρ του προσωπου µου ουχι τα εργα µου. Σατανα. Ου (400) δικαιωθησεται γαρ ενωπιον σου πας ζων. ξστ΄. µοναχε. εξ οκνηριας και αµελειας προσγενοµενα τη ψυχη. Αλλ᾿ εκ πιστεως της εις αυτον τον Θεον µου ελπιζω σωθηναι δια της αφατου αυτου ευσπλαγχνιας δωρεαν «Υπαγε οπισω µου. Αποστηθι ουν απ᾿ εµου ο Θεος ο ποιησας µε κατ᾿ εικονα και καθ᾿ οµοιωσιν αυτου καταργησει σε». εν οις. εν τω φωτι της γνωσεως του Θεου σηµειουµενοι.απο της ψυχης εξαφανιζει. Οπηνικα σοι ταυτα υπαντησωσι. πονον δε καρδιακον εµποιει. η ψυχη µου. και ινα τι συνταρασσεις µε. και µονον τουτο δε ουκ εστιν εργον νοµου αλλα φυλακη απαραβατος της εικονος και του ανωθεν αξιωµατος. του συνηθους αφιστωσι κανονος και σκοτωσιν τη διανοια προξενουσι και αθυµιαν. Ο Θεος εξ ηµων ουδεν ετερον επιζητει των ανθρωπων αλλ᾿ η το µη αµαρτανειν. κατα φυσιν εστωτες και τον χιτωνα φορουντες λελαµπρυσµενον του Πνευµατος. µηδενος δε των παλαι απολειφθηναι αγιων κατα πραξιν και γνωσιν και θεωριαν. Ακηδια και βαρος του σωµατος. τοτε συ εν µια καθισας κατα µονας γωνια. ξδ΄. ορας δε σαυτον κωλυοµενον παρα του υποσπειροντος τα της αθυµιας ζιζανια µη ελασαι εις τοσουτον υψος της αγιωσυνης εν τω υποβαλλειν αυτον εν σοι λογισµους και λεγειν «Αδυνατον σοι µεσον του κοσµου σωθηναι φυλαξαι πασας τας εντολας ανελλιπως του Θεου». ως επιθυµειν σε πασαν µεν εντολην πληρωσαι του Θεου και µηδε µεχρις αργου λογου παραπιπτειν και αµαρτανειν. ως εντευθεν δειλιας και βλασφηµιας λογισµους επιπολαζειν εν τη καρδια και µηδε εν τω συνηθει τοπω της προσευχης εισελθειν τον υπο του . τω δυναµενω µε σωσαι εν µονω τω ελεει αυτου. συστειλον σεαυτον και επισυναξον σου τον λογισµον και δος αγαθην βουλην τη ση ψυχη και ειπε «Ινα τι περιλυπος ει. εν τω Θεω µενοµεν και αυτος εν ηµιν. ξε’. Κυριω τω Θεω µου προσκυνω και αυτω εκ νεοτητος µου λατρευω. Ελπισον επι τον Θεον οτι εξοµολογησοµαι αυτω. θεσει θεοι και υιοι Θεου χρηµατιζοντες. αλλ᾿ ο Θεος µου εστι». Τις γαρ εξ εργων νοµου δικαιωθησεται. ευρης δε ζηλον και ποθον τελειοτητος εν τη ψυχη σου πολυν. εντευθεν δε σκληροτητα και πωρωσιν απειρον δια δε τουτων την απογνωσιν τοις πνευµατικοις οι δαιµονες πραγµατευονται.

η δειλιας δουλος υπαρχει και υποχειριος. µεθ᾿ ης ισχυει και δυναται παντα οραν. σπουδαιως εισελθε εις τον συνηθη τοπον της προσευχης σου. και αυτα τα δοκουντα τοις πολλοις δυσχερη και αδυνατα} αλλ᾿ ωσπερ τις γιγας εν µεσω πιθηκων η λεων βρυχωµενος εν µεσω κυνων και αλωπεκων διαγων. ο’. πεποιθων εστιν επι Κυριον και τω στερρω του φρονηµατος καταπληττει αυτους και εκδειµατοι τας φρενας αυτων. τον φοβον αυτου ενδοθεν εχων και φερων το ακαταµαχητον οπλον της πιστεως. ως ραβδον σιδηραν τον εν σοφια λογον επιφεροµενος. ος προς τη κενοδοξια και οιησιν νοσει δολων ειναι τι µηδεν ων. Ο καθαρα την καρδιαν κτησαµενος. Γνους ουν την αιτιαν και ποθεν σοι ταυτα επηλθον. Μη θαυµασης. ξθ’. Ος τω φοβω του Θεου στοιχει. ουτος µεσον ανδρων αναστρεφοµενος πονηρων ου φοβειται. φυγαδευει τους δαιµονας. αλλα και οκνειν αυτον και κατα του ποιητου των απαντων ενθυµεισθαι παραλογα. ποτε µεν βαλλει αυτην. φευγοντας µαλλον αυτον. και φοβουµενος φοβον εκει ενθα φοβος ουκ εστιν ουδε δειλια τοις φοβουµενοις τον Κυριον. εαν υπο δειλιας κυρευοµενος παντα φοβουµενος τρεµης} ετι γαρ ατελης ει και ανισχυρος και ωσπερ νηπιον τα µορµολυκεια δεδοικας} η γαρ δειλια παθος εστι νηπιωδες και καταγελαστον κενοδοξου ψυχης. ξζ΄. ξη΄. Προς τουτον ουν τον δαιµονα µη θελε λογους λεγειν η αντιρρησεις ποιεισθαι} της . Ο φοβουµενος τον Θεον δαιµονων ορµας ου φοβειται ουδε τας ασθενεις εφοδους αυτων αλλ᾿ ουδε ανθρωπων πονηρων απειλας} ωσπερ δε τις φλοξ η φλεγον πυρ ολος ων. εν αδυτοις τοποις και αφεγγεσι νυκτος και ηµερας περιϊων.δαιµονος της ακηδιας πειραζοµενον δυνασθαι. ουτος δειλιαν ενικησεν} ο δε ακµην καθαιροµενος. (401) ποτε δε βαλλεται υπ᾿ αυτης} ο δε µηδολως αγωνιζοµενος. και τω φιλανθρωπω Θεω προσπεσων δεηθητι µετα στεναγµου και δακριων εν οδυνη καρδιας σου την απαλλαγην του βαρους της ακηδιας και των πονηρων λογισµων. τρεµων ως τω φρονηµατι νηπιος. η παντελως αναισθητει και εν τω φιλος ειναι παθων και δαιµονων. µη εµπρησθηναι υπο της εκπεµποµενης εξ αυτου φλογοειδους εκτινος του θειου πυρος. ηπερ αυτους εκεινος. και δοθησεται σοι εµπονως κρουοντι και επιµενοντι η τουτων εν ταχει ελευθερια.

και τουτον εκεινω βοηθουντα και συναιροµενον. οιµαι. εξ οκνηριας εις υπνον αµετρον κατεφερετο. ως τον υπνον ενικησε. ως µικρον εταπεινωσε τον λογισµον. οµµα τε ψυχης προς Θεον ανατεινας. οβ’. δυσνοητος η τουτων συµπλοκη και κακια και µεθοδος των δαιµονων υπαρχει. στας τε εν αυτω και τας χειρας εις ουρανους ανατεινας και το σηµειον του σταυρου εν εαυτω εκτυπωσας. (403) Τοις προκοψασιν εν ευχη η και επιµελουµενοις ευχης ο της ακηδιας µαλιστα δαιµων ως επι το πλειστον πολεµειν ειωθεν. χαυνον τον νουν και σκοτεινον εσχε και εκλυτον αυτου την ψυχην. Ο δε κραταιοτερος αυτου. Ως δε παλιν ησθετο ταυτην ουσαν εν αυτω. Πολλη και πασιν.γαρ ψυχης τρεµουσης και κλονουµενης. κατασπασαι βουλοµενος αυτον και αυθις τω της δειλιας δαιµονι παραδουναι} οπερ κατανοησας. ουκ ωφελησουσι λογοι} αφεις δε τουτους. ως εξ αναγκης ελλειπειν αυτω και την συνηθη ακολουθιαν. ευθυς ο της διελιας εξ αυτου δαιµων απεστη µικρον. οα’. Προς ταυτα δε δι᾿ εγκρατειας ανθισταµενος και αγρυπνιας. προξενος αυτοις ταπεινωσεως γινοµενη. και πενθους εκλειποντος. Υπο ακηδιας ποτε τις κατασχεθεις. υπεκλεπτε τουτου τον λογισµον. τεθαυµακε και τον Θεον εδυσωπει θερµως ρυσασθαι την ψυχην αυτου εκ των τοιουτων παγιδων του διαβολου. Ουδεις γαρ ετερος των αλλων δαιµονων κατα των . ο δεινος της κενοδοξιας εχθρος. αωρι της κελλης αυτου εξω εγενετο και εις ζοφωδη τοπον και σκοτεινον απελθων. ως µικρον εκ τουτου το πενθος εκλειψαι απο της καρδιας αυτου και την φλογα εν αυτω σβεσθηναι του Πνευµατος και παντα τον οικον του σωµατος αυτου πλησθηναι καπνου} ου µην αλλα γαρ και ναρκωσις µελων εν αυτω γενοµενη. τον ετερον δε σκοτωσιν και παρεσιν. θαττον η καρδια αυτου εξ οιησεως εσκληρυνετο. Εγνων γαρ τον της δειλιας δαιµονα τω της ακηδιας συνερχοµενον και συγκροτουντα. και τον µεν πρωτον φοβον εν τη ψυχη µετα σκληροτητος εµποιουντα. ετι τε πωρωσιν ψυχης τε και νοος και απογνωσιν εργαζοµενον. η δειλια αυτω υπεισηρχετο. ογ’. (402) οση σοι δυναµις τον λογισµον σου ταπεινωσον και θαττον γνωσεις ηφανισµενην δειλιαν. ∆οκιµιον δε τοις αγωνιζοµενοις η ακηδια.

του µηκετι παλινοστησαι προς ταυτα} ρυεται αυτον εκ του λακκου . τηνικαυτα η αορατως αυτον φωτιζουσα χαρις αφισταται. εκ του κητους και της θαλασσης του βιου. Οθεν φοβω αρρητω και τροµω ανεκδιηγητω συνεχοµενος. Ακηδια θανατος ψυχης και νοος εστι. Αδυνατον δε τινα θανοντα αναστησαι διχα βοηθειας του εκ νεκρων εαυτον αναστησαντος. εκ της καµινου του εµφυτου της επιθυµιας πυρος της καιοµενης. µη εχοντος δε που φυγειν και σωθηναι. Εστι δ᾿ οτε και εκ της του αερος κρασεως.τοιουτων ισχυει. οδ’. βοα προς τον Θεον. καθαπερ τον προφητην εκ του κητους εκεινον. και βραχυ κενον καταλειψασα. ουκ οιδ᾿ οπως ειπω. προς τον δυναµενον σωσαι αυτον καταφευγει δια ταπεινωσεως Κυριον. Θεου δε το και µυστικως ηµας διεγειρειν και φανερως νικητας αποδειξαι αυτης. ευθυς ελεγχεται αυτου η ασθενεια. οστ’. οε’. και της αχλυωδους παχυτητος του νοτιαιου ανεµου ταυτα συµβαινειν τοις αγωνιζοµενοις. ρυεται αυτον εκ του βυθου της αγνοιας και της φιλιας του κοσµου. εκ του χαλκουργηµατος του πηλινου τουτου και θνητου σωµατος. ως δε οι τρεις παιδες. Ηµετερον δε οµως εστι το αντιστηναι αυτη κατα το ενον της δυναµεως. εκ του λακκου των αγριων παθων και λεοντων. Ο εξω γεγονως του κοσµου παντος ως εν (404) ερηµω αβατω και µεστη θηριων οντα κατανοει εαυτον. εκυριευσε του νοος µου το παθος και ηττηθην} ειτα παλιν υπερ το µετρον εγκρατευσαµενος. ως δε ∆ανιηλ. ως δε Μανασσης. ως µεν Ιωνας. ειτε κατα οικονοµικην παραχωρησιν τουτου κατ᾿ αυτων ισχυσαντος. ουδεις αν εσωθη των αγωνιζοµενων ποτε. ως γε πειθοµαι µαλλον. Οπηνικα εις οιησιν κλαπεις ο νους εν αυτη εµβαθυνη και ειναι τι εναγωνιως εχων καθ᾿ εαυτον υπολαβη. ωσπερ α’γριων κυνων επιδραµοντων αυτω των παθων και καταπιειν ζητουντων αυτον} ου και εξαπορουµενου. Το δε λεγοµενον εστι τοιουτον} πολλα φαγων και τον στοµαχον βαρηθεις και εις κορον υπνωσας. τον νουν µου σκοτεινον και δυσκινητον ειργασαµην και αυθις εις το αυτο περιεπεσα παθος. ειτε και εκ των του σωµατος ανωµαλιων την καθ᾿ ηµων λαβοντος ισχυν. Ου και εισακουων ο Κυριος. Ταυτην ει παρεχωρησεν ο Θεος καθ᾿ ηµων ενεργησαι κατα την δυναµιν αυτης.

παντων µεν των εν µεσω µεµνηται και ταυτα διηγειται τοις πασιν} ου µεντοι δε απο πρωτης εις δευτεραν. και απο δευτερας εις τριτην πολιν η χωραν µεταβηναι λεγει. Ψυχη η σχετικως οικουσα εν τη ταπεινωσει ταυτη του σωµατος και των ηδονων τουτου αντιποιουµενη και της δοξης των ανθρωπων αντεχοµενη. αλλ᾿ ωσπερ απο δουλειας εις ελευθεριαν και απο σκοτους εις φως και . υιον φωτος και ηµερας αυτον απεργαζεται και της αθανασιας ενθεν ηδη απογευει αυτον. αλλα της αρχης και του τελους το µεσον ουκ αριθµων} οιον τι λεγω. αυτικα προφητικως και αυτη βοα προς Θεον} «∆ιερρηξας τον σακκον µου και περιεζωσας µε ευφροσυνην. των αρπαζοντων και κατεσθιοντων τας των ανθρωπων ψυχας. Τρεις µεν η θεια Γραφη τοπους. ως τον ∆ανιηλ} απο των εµπαθων προληψεων του πυρος. υποσηµαινεται. ως τους Ισραηλιτας εκεινους} και απο της γεωδους ταυτης και βαρειας και εµπαθεστατης σαρκος αταπεινωτον διατηρησας και απτωτον. οπως αν ψαλλη σοι η δοξα µου και ου µη κατανυγω». προς πασαν αρετην και εντολην Θεου ακινητος υπαρχει πανταπασι και απροθυµος. φυλαττει αυτον ακαταφλεκτον. τω Αγιω Πνευµατι δροσιζων αυτου την ψυχην. εν οις εµφιλοχωρειν ο νους ειωθεν. ως καταβαρουµενη και πεδουµενη δεινως υπο των ειρηµενων κακων. οη’. η τουτων µεν αλογησασα αισθανοµενη δε του αερος τουτου της ευθυµιας. διεγερθεισα πονοις κακοπαθειας και δακρυσι µετανοιας. οζ’. Ο γαρ απο της Αιγυπτου προς την της επαγγελιας µεταβας γην και εν ταυτη κατοικισθεις. µη γενοιτο.των πονηρων λογισµων της επιθυµιας. (405) το βαρος αφ᾿ εαυτης αποσεισηται της σαρκος και την αλµην του γεωδους φρονηµατος τοις ναµασιν αποκλυσηται των δακρυων και υπερανω της ταπεινωσεως γενηται των ορωµενων και φωτος απολαυση καθαρου και ελευθεριας αξιωθη των τυραννουντων παθων. ουκ εναντια τη Γραφη δογµατιζων. ο εκ πολεως εις πολιν και απο χωρας εις ετεραν µεταβας χωραν. ουχι και την οδον αυτην ην ωδευσε χωραν η πολιν καλεσειεν. του καταφλεγοντος και λυµαινοµενου αυτου την ψυχην και προς πραξεις ατοπους βια συνωθουντος και ελκοντος. Επαν δε. ει και πολλα τινα και θαυµαστα κατ᾿ αυτην θεασεται πραγµατα. Εγω δε δυο µαλλον ειναι φηµι.

απο της πικριας των βιωτικων µεριµνων τε και θλιψεων εις την ανεκλαλητον γλυκυτητα και αµεριµνιαν γηΐνου παντος πραγµατος. αλλα και ο ηγουµενευων και ο πολλων προϊσταµενος και αυτος ο διακονων. Ταυτην ουν εγω ησυχιαν οντως και ησυχιας χωρον και τοπον αποκαλω. εις ον ο ανελθειν αξιωθεις. εις την υπερ φυσιν επανοδον. απο της περι τα πολλα επιθυµιας περιστασεως τε και τυρβης προς το εν (406) µονον και την ολικην σχεσιν αυτου και αγαπην. της αγαπης δηλονοτι κρατουσης αυτον και µη εωσης πεσειν. απο του βιωτικου πελαγους και κλυδωνος προς την εξω του κοσµου γαληνιαιαν καταστασιν. ο νους ηµων των ανθρωπων µεταβαινειν ειωθεν. Ουτω και απο εµπαθειας εις απαθειαν και απο της των παθων δουλωσεως εις την ελευθεριαν του Πνευµατος και απο της παρα φυσιν προληψεως. ουχ ως ο Μωϋσης επι του ορους τεσσαρακοντα ηµερας και νυκτας τοσαυτας ποιησας παλιν εκειθεν κατενεχθησεται. παραβαται της του Θεου εντολης ευρισκοµεθα της λεγουσης} «Μη µεριµνησητε τη ψυχη υµων τι φαγητε η τι πιητε η τι ενδυσησθε} ταυτα γαρ παντα. οθ’. ως εν αυτω ων τη βασιλεια των ουρανων. καν επισκοπος καν ηγουµενος . π’. αµεριµνος οφειλει ειναι. Η µεταβασις του νοος απο των ορωµενων επι τα αορατα και η απο των αισθητων επι τα υπερ αισθησιν τουτου εµφιλοχωρησις ληθην παντων των οπισθεν εµποιει. ουτε δι᾿ ετερους µεριµνησει βιωτικως.απο αιχµαλωσιας εις την της οικειας πατριδος αποκαταστασιν. πα’. Ο δε απο τουτων ελευθερος. Ουχ ο ησυχαζων µονος η ο υποτασσοµενος. αλλα καλον εκει ειναι βεβαιωθεις ουκετι προς τα κατω καθολου επιστραφησεται} οικος δε της Τριαδος εντευθεν γενοµενος και αυτος εν τη Τριαδι. εγκατοικησει. Ο εν τοις βιωτικοις εχων πραγµασι τον λογισµον µεριµνωντα ουκ εστιν ελευθερος} υπο γαρ της τουτων µεριµνης κατεχεται και δεδουλωται. τα εθνη επιζητει»} και παλιν} «Βλεπετε µηποτε βαρυνθωσιν αι καρδιαι υµων εν κραιπαλη και µεθη και µεριµναις βιωτικαις». καν υπερ εαυτου µεριµνα ταυτα καν δι᾿ ετερους. ηγουν ελευθερος απο παντων των βιωτικων πραγµατων αναµφιβολως} ει γαρ µεριµνωµεν. ουτε δι᾿ εαυτον. οπερ αιχµαλωσιαν ο πνευµατικος αποκαλει νοµος.

και την προσβολην του λογισµου δι᾿ εξαγορευσεως (408) και µετανοιας απειργων. Εαν µη τελειαν απροσπαθειαν των πραγµατων και των χρηµατων κτηση του βιου. µηποτε προαιρουµενου σου τουτο. πβ’. τα δε διατρεφεται. αλλ᾿ ουδε πιστευειν ειναι τινα τοιουτον επι της γης δυναται. αλλα την µενουσαν εις ζωην αιωνιον». µηδεν . ας και ο Κυριος εδηλωσεν ειπων την µεν εν τω ειπειν} «Ο πατηρ µου εως αρτι εργαζεται καγω εργαζοµαι»} και παλιν} «Εργαζεσθε µη την βρωσιν την απολλυµενην. αµεριµνος εν πασι διατελεσει και εν τω βιω παντι. την δε βεβαιων. ινα µη αλως εν τουτοις και αντι του ληψεσθαι µισθον διακονιας. µη θελησης οικονοµιαν εγχειρισθηναι πραγµατων. ουκ αναιρων το εργαζεσθαι. Εστι µεριµνα απρακτος και πραξις αµεριµνος. ως και το αναπαλιν αµεριµνια εµπρακτος και αργια εµµεριµνος. και ανοικοδοµησαι την εκεινου ισχυσης ουδολως. πδ’. Ουτω την µεν αναιρων. κλεπτου και ιεροσυλου καταδικην υφεξεις. ουχ ορατε τα κρινα του αγρου και τα πετεινα του ουρανου πως τα µεν αυξανει. αβλαβης τη του προεστωτος ευχη διατηρηθηση. ως πυρ µεταχειριζοµενος φλεγον διακεισο. αλλα την χωρις µεριµνης εργασιαν εκδιδασκων ηµας} την δε εν τω αυθις ειπειν} «Τις µεριµνων δυναται προσθειναι εις την ηλικιαν αυτου πηχυν ενα.» αναιρων την απρακτον µεριµναν} περι δε της εµπρακτως γινοµενης εφη} «Και περι ενδυµατος η τροφης τι µεριµνατε. Μη καταλυσης σου την οικιαν εν τω βουλεσθαι σε την του πλησιον οικοδοµησαι} ορα γαρ ως χαλεπον το εργον και δυσκολον. και πως αµεριµνους οντας της µη προσηκουσης εργασιας απεχεσθαι. πγ’. ο Κυριος διδασκει ηµας πως δει µη µεριµνωντας µεµεριµνηµενως εργαζεσθαι.καν διακονος ειναι τυχη} αλλ᾿ ουδε αργησει ποτε η τινος καταφρονησει των ευτελεστερων και σµικροτατων. Πως γαρ ο µη εαυτον απαρνησαµενος πρωτον και το αιµα προθυµως κενωσας το εαυτου υπερ της µακαριας ταυτης τω οντι ζωης αλλον υπονοησει ταυτα πεποιηκεναι εις το κτησασθαι την απαθειαν. και την σην καθαιρησης. πε’.». Ει δε υπο του προεστωτος προς τουτο εκβιασθης. θεαρεστως δε (407) απαντα ποιων και πραττων. Ουτω δε και ο δοκων Πνευµα Αγιον εχειν. Ο µη γεγονως απαθης ουδ᾿ οτι εστιν απαθεια οιδεν.

η δε και τας φυσικας κινησεις απασας καταστελλει. και αλλο ταπεινωσις και ετερον το ανθος της ταπεινωσεως. και ο ταυτης καρπος αλλο και το του καρπου τουτου καλλος και το του καλλους ηδυ ετερον. τα δε ουκ εφ᾿ ηµιν} και τα µεν εφ᾿ ηµιν. πη’. πζ’. Ετερον ακινησια των ψυχικων τε και σωµατικων µελων και ετερον κτησις αρετων} η µεν γαρ εκ φυσεως προσεστιν. οτι εστι τις κατα την γενεαν ταυτην. το παντα νοειν. το . $’.εχων. Εκαστος γαρ εκ της οικειας καταστασεως και τα του πλησιον κρινει ως εχει. Τουτων δε τα µεν εφ᾿ ηµιν εισι. θειω ενεργουµενος και κινουµενος Πνευµατι η εν οπτασια τουτου γνωστως και ευαισθητως γινοµενος. Ουκ ει τι το αποστρεφεσθαι και µη ζητειν την δοξαν των ανθρωπων. αλλα πολυ το µεσον εν αµφοτεροις} την µεν γαρ και υπο παθων αλλων πολλοι κυριευθεντες απωσαντο. των δε δευτερων ολιγοι των ανθρωπων εφροντισαν. το παντα φρονειν. η δε αυτη µονη καθ᾿ εαυτην εις ουδεν τον κεκτηµενον ωφελειν δυναται. πθ’. Αλλο το ταπεινολογειν και ετερον το ταπεινοφρονειν. πστ’. Ουχ εν το ευτελει εσθητι αρκεισθαι και µη επιθυµειν στολης λαµπρας και το ενδεδυσθαι το φως εστι του Θεου} τουτο γαρ ετερον κακεινο αλλο} του µεν γαρ υπο µυριων επιιθυµιων καθελκοµενοι τινες ευκολως κατεφρονησαν. Ουκ εστι το µη επιθυµειν τινος των του κοσµου τερπνων και ηδεων ισον του των αιωνιων και αορατων εφιεσθαι αγαθων} αλλο γαρ τουτο και ετερον εκεινο} των µεν γαρ προτερων πολλοι κατεφρονησαν. και αλλο παρα ταυτα αι εκ του καρπου τουτου ενεργειαι. Αλλο απαθεια ψυχης και αλλο απαθεια σωµατος} η µεν γαρ και το σωµα καθαγιαζει τη οικεια λαµπροτητι και τη φωτοχυσια του Πνευµατος. την δε ολιγοι λιαν κοπω και πονω πολλω λαβειν ηξιωθησαν. τας ενεργειας αυτου γινοµενας ακουων εν τοις το Πνευµα το Αγιον εχουσιν. ειτε αρετης ειπειν ειτε κακιας. το δε µονοι περιβαλλονται εκεινοι οι ανενδοτως αυτο ζητουντες δια πασης κακοπαθειας και υιοι φωτος και ηµερας δια της των εντολων γινοµενοι εκπληρωσεως. ου πιστευει ποτε. επισης τοις αποστολοις Χριστου και τοις απ᾿ αιωνος αγιοις. (409) τουτο εστι και το της δοξης εκκρεµασθαι του Θεου. $α’.

$β’. τα χαρισµατα και αι ενεργειαι αυτης.παντα λογιζεσθαι και λεγειν και πραττειν. και το αλλο το ευδοκειν εν αυτοις. των εις την γνωσιν του . τοιουτον και το αγαπαν τον Θεον} ουδε οιον το φοβεισθαι αυτον. λαθρα δε τα οµοια διαπραττοµενους µεν. τοιουτον και το τηρειν τας αυτου εντολας} αλλο γαρ ταυτα και αλλο εκεινα. Αλλο η αναµαρτησια και ετερον η των εντολων εργασια} η µεν γαρ αγωνιζοµενων και των κατα το ευαγγελιον ζωντων εστιν. οσα προς ταπεινωσιν ηµας αγουσιν} η δε αγια ταπεινωσις και τα λοιπα αυτης ιδιωµατα. Ασυγκριτως δε τουτων παλιν µειζον ειναι υπολαµβανω το εν ληθη παντελει γενεσθαι ων αν παθοι τις. η δε πρωτη µονων των την πρωτην κτησαµενων απαθειαν εστιν. και µητε αποντων των θλιψαντων αυτον µητε παροντως µενησθαι τινος των γεγονοτων. Ουχ οιον το µεµνησθαι Θεου. αλλ᾿ οµοιως τοις φιλοις και τουτους ανεννοιως των συµβαντων προσαποδεχεσθαι εν τε συνοµιλιαις εν τε συνεστιασεσιν. ων και ουδεις καταξιωθησεται ποτε. ιχνους δηλονοτι αηδιας καθολου τινος µη ευρισκοµενου τοτε εν τη ψυχη. µη λανθανοντας δε. δωρον Θεου και ουκ εξ ηµων. και το ευχεσθαι υπερ των ταυτα ποιουντων εις ηµας ετερον} και αλλο το απο ψυχης αυτους αγαπαν} και ετερον παρα ταυτα το νοερως ανατυπουν το προσωπον ενος (410) εκαστου αυτων και ως γνησιους φιλους απαθως αυτους κατασπαζεσθαι εν δακρυσιν αγαπης ειλικρινους. τουτο και σιωπη} αλλο δε ταυτα και αλλο. τουτο και ησυχια} ουδε ει τι ησυχια. Μειζον δε τουτων ων ειποµεν. $γ’. $δ’. αλλα µην και προς τους εν προσχηµατι µεν φιλιας εξωθεν διακειµενους. την ισην εχη τις και οµοιαν αναλλοιωτως διαθεσιν προς τους κατα προσωπον λοιδορουντας και ενδιαβαλλοντας και κατακρινοντας και καταδικαζοντας και υβριζοντας και εµπτυοντας αυτον. Ουκ ει τι παντως αργια. εαν µη τα οσα εφ᾿ εαυτω εισι καλως προκαταβαλληται σπερµατα. οταν και εν αυτω τω καιρω των πειρασµων. Το µη αγανακτειν εν ατιµιαις και υβρεσι και εν πειρασµοις και θλιψεσιν αλλο. $ε’. Η µεν γαρ µη βουλοµενων εστιν ειδεναι τις η των αγαθων του Θεου µεθεξις µηδε τι των καλων κατορθωσαι} η δε. τελειων δε οµως και απαθων τα αµφοτερα.

κατα το ειρηµενον «και ουχ οδω»} κατα το «Εξαπεστειλα αυτους κατα τα επιτηδευµατα των καρδιων αυτων. Η µεν γαρ. η εκ τοπου εις τοπον µεταβασις. αλλος δι᾿ αλλο τι και δι᾿ ετερον ετερος. Ου ταυτον αναχωρτησις. $θ’. Ταυτα µεν απαντα πραξεις των εν φωτι απαθειας περιπατουτνων αγιων εισιν} οι δε τουτων εξω εαυτους ειναι καταµανθανοντες µη πλανηθωσιν υπο τινος µηδε τας ιδιας απατωσι ψυχας. (412) Ο τουτων εν πειρα γεγονως δια σπουδης της καλλιστης γνωσεται των λεγοµενων την δυναµιν. ρ’. $η’. Η δε των εσταυρωµενων εστι τω κοσµω και τοις του κοσµου πραγµασι και µετα µονου Θεου και των αγγελων ειναι αει επιποθουντων και µη επιστρεφοµενων ολως προς τα ανθρωπινα. πορευσονται εν τοις επιτηδευµασιν αυτων». περι δε των πνευµατικως και νοερως ειρηµενων. των την (411) νοεραν εργασιαν εργαζοµενων εστιν εν προσοχη εµµεριµνου διανοιας των λογισµων. οι και µονοι υπο της ανωθεν χαριτος βοηθουµενοι συντοµως κατορθουσι την της αρετης εργασιαν και προς τα ειρηµενα προσεπεκτεινονται.Θεου ποιουµενων αει την σχολην και παρακαθηµενων τω λογω της εµφυτου σοφιας Θεου και τα βαθη του Πνευµατος ερευνωντων και ξενων µυστηριων εν µυησει γινοµενων Θεου. το δε δευτερον. των πυκτευοντων εστι και η δια ολιγωριαν υπο αστατου µεταφεροµενων νοος η δια υπερβολην θερµοτητος [των] εφιεµενων ετι των κρειττονων αγωνων. . και αυτη η οντως αληθης ξενιτεια. ψιλας εξει των νοηµατων τας θεωριας. Πολλοι µεν. Η δε τριτη. αγωνιστων και γενναιων την ασκησιν. $στ’. αλλ᾿ ιδετωσαν ως εν σκοτει µαταιως διαπορευονται. Ετερον το ανθιστασθαι και πολεµειν τοις εχθροις και ετερον το τελειως ηττησαι και υποταξαι και θανατωσαι αυτους} το µεν γαρ πρωτον. Ο δε αλλως εχων τα µεν αισθητως λεχθεντα νοησειε. $ζ’. µαλλον δε αναπλασει αναπλασµατα ψευδη εν τη εαυτου διανοια. προς ταυτα ηπειχθησαν} ολιγοι δε λιαν οι µετα εµφυτου φοβου και αγαπης Θεου της πραξεως αυτων επεχειρησαν. αλλ᾿ ετερον και ετερον. Οι δ᾿ αλλοις αφιενται ως «εν αβατω» περιπλανασθαι. απαθων και τελειων.

και η υπερ αισθησιν υπερτελης αισθησις παντων των εξω ταυτης οντων αναισθησια. ως µητε κοπου µητε πεινης µητε διψης αισθοµενον. και δακνοµενης σου της ψυχης τω εκεινου ερωτι. Η γαρ οποια και ποταπα και που και τινα και πως τα εν οις εστιν αγνοουσα και καταµαθειν η κατανοησαι ολως ταυτα µη εξισχυουσα πως αισθησις εσται. ου µην αλλα και αυτου του Θεου. κατα τοσουτον υψηλοτερα η θεολογια της µετανοιας εστιν. και τηνικαυτα κρειττον εσοπτρου βλεπεις τον υπερ νουν και ανακεκαλυµµενοις τοις οφθαλµοις δακρυων ορας ον ουδεις εωρακε πωποτε.της δε αληθειας των λεγοµενων µακραν ως ψευσθεις εσται σφοδρα. ρα’. Και ουχι µαλλον υπερ αισθησιν µεν εκεινα. Η προσθηκη της γνωσεως του Θεου αγνωσιας των αλλων απαντων αιτια και προξενος γινεται. β’. . πως αισθησει υποβληθησονται. και το πολυ της ελλαµψεως αυτου παντελης αβλεψια. θρηνον αποτελεις τοις δακρυσι συµµικτον} τοτε µνησθητι µου και υπερευχου του ταπεινου ως µετα Θεου συναφειαν εσχηκως και παρρησιαν προς αυτον ακαταισχυντον. Ωσπερ γαρ ανθρωπος ο εν νοσοις και ασθενειαις διαγων η ως ρακοδυτων πενης και κραζων ελεηµοσυνην. ουτως ο εν µετανοια ων και τα της µετανοιας εργα εν αληθεια ποιων χρηµατιζει} ο δε γε θεολογων οµοιος εστι τω εν ταις βασιλειοις αυλαις αναστρεφοµενω εν λαµπροτητι βασιλικωτατης στολης και οικειω οντι τω βασιλει λαλουντι τε αυτω αει και εξ αυτου καθ᾿ ωραν ενηχουµενω τρανως τα εκεινου προσταγµατα και θεληµατα. α’. ο δε νους εν αισθησει της εαυτου ασθενειας αναισθητος προς τα υπερ αισθησιν ευρεθη. Ουτε τω θεολογουντι αρµοζει µετανοια ουτε τω µετανοουντι θεολογια} καθοσον γαρ απεχουσιν ανατολαι απο δυσµων. «Α γαρ οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη». Οποταν υπερανω της του σωµατος ταπεινωσεως γενη δια πονων και ιδρωτων πολλων. κουφον αυτο και ως πνευµατικον περιφερης. και των αυτου εκδυς αναγκων. ΕΤΕΡΑ ΚΕΦΑΛΑΙΑ ΓΝΩΣΤΙΚΑ ΤΕ ΚΑΙ ΘΕΟΛΟΓΙΚΑ κε’ Του αυτου ετερα κεφαλαια γνωστικα τε και θεολογικα κε’.

στ’. Ο δε µη ειδως προδηλος εστιν οτι ουδε τα αισθητηρια της ψυχης τετρανωµενα και υγιη επιφερεται} ουτως δε εχων ουπω εγνω οτι εποπτης εκτισθη της ορωµενης κτισεως και µυστης της νοουµενης. Κατω ων µη ερευνα τα ανω} προ δε του γενεσθαι σε ανω. ει µη των εν λογω µονων τους λογους ποιουµενων. και ουδε αυτων. ζ’. Ο ακουων ουτως και βλεπων και αισθανοµενος οιδε των λεγοµενων την δυναµιν. η’. και περιφανες αξιωµα στολην τε (415) παρ᾿ αυτου ενδυθεις και προ προσωπου αυτου ιστασθαι κελευσθεις. Ο τα υπερ αισθησιν ηµιν χαριζοµενος Κυριος διδωσιν ηµιν (414) αλλην δια του Πνευµατος αυτου. µη πολυπραγµονησης τα κατω. Καθαπερ ο απο πτωχειας εσχατης υπο του βασιλεως εις πλουτον ανενεχθεις. ε’. οπως των υπερ αισθησιν αυτου δωρεων και χαρισµατων υπερφυως δια πασων των αισθησεων τρανως και καθαρως αισθανωµεθα.γ’. µη επανακληθεις. παντων ακουει και ουδενος. ουτω και µοναχος ο αληθως απο του κοσµου και των εν αυτω πραγµατων αναχωρησας και προσελθων τω Χριστω. ως και ο αισθησιν εχων προς το εν εν αισθησει παντων εστι και της αισθησεως παντων εκτος εστιν. Εν τη αισθησει παντων εστι και υπο της αισθησεως αυτων ου καταλαµβανεται. Πας ο αναισθητος προς το εν προς παντα αναισθητος εστιν. δ’. την στολην τε ην ενεδυσατο τρανως κατανοει και το αξιωµα επιγινωσκει και τον δοθεντα αυτω πλουτον επισταται. αλλ᾿ εν τιµη ων. Ο κωφος προς τον λογον κωφος προς πασαν φωνην εστιν. αλλα του λογου µονου του εν τη φωνη αφωνως φθεγγοµενου. αυτον τε τον βασιλεα µετα ποθου ορα και ως ευεργετην υπεραγαπα. η επι το πρωτον αξιωµα αναχθεις κατα την δωρεαν της οικονοµιας του ∆εσποτου και Κυριου ηµων Ιησου Χριστου του Υιου του Θεου. αυτον τε τον Θεον απλανως ορα και την γενοµενην εις αυτον αλλοιωσιν τρανως κατανοει} . ινα µη ολισθησας αµφοτερων εκπεσης. παρασυνεβληθη και ωµοιωθη τοις ανοητοις και αχθοφοροις κτηνεσι και οµοιωθεις µενει τοιουτος ετι µη επαναστραφεις. ανακληθεις τε ευαισθητως και προς υψος πνευµατικης θεωριας δια της των εντολων εργασιας ανενεχθεις. µαλλον δε συναπολειφθης τοις κατω. ως και ο ακουων του λογου παντων ακουει} ουτος κωφευων εστι προς πασαν φωνην.

πεπαρρησιασµενος παρισταται προ προσωπου του εν απροσιτω κατοικουντος φωτι. ουτω και ο εις το απειρον πελαγος της του (416) Θεου δοξης δια θεωριας ενατενισαι αξιωθεις και κατιδειν αυτο νοερως. Ο τον ουρανιον πλουτον πεπλουτηκως. Ωσπερ ο εις τα υδατα της θαλασσης µεχρι γονατων η της οσφυος γενοµενος απαντα τρανως τα εξωθεν οντα των υδατων . Μακαριος ο πιστευων τουτοις. εως µεν εξω των υδατων εστιν. αλλα και εις τα υδατα αυτης εισερχεται οσον βουλεται. ιβ’. ουτω και οι του θειου φωτος εν µεθεξει γενοµενοι. ιδ’. ου µεντοι το περας τουτων καταλαβειν δυναται. αλλ᾿ οσον εφικτον τοις νοεροις οµµασιν αυτου της ψυχης καθορα. αλλα µερος τι καθορα. µετα γνωσεως γινονται. Ον τροπον ο παρα τον αιγιαλον της θαλασσης ισταµενος βλεπει µεν των υδατων το απειρον πελαγος. Καθαπερ ο παρα τας θαλαττιας οχθας ισταµενος. καθοσον δι᾿ εφεσεως επειχθωσι. µαλλον δ᾿ οπερ αυτος εστιν ο Χριστος. την παρουσιαν λεγω και κατασκηνωσιν του ειποντος} «Εγω και ο Πατηρ ελευσοµεθα και µονην παρ᾿ αυτω ποιησοµεν». ια’. ιγ’. ουτω και εν τω φωτι του Θεου οι βουλοµενοι των πνευµατικων εν µεθεξει αµα και θεωρια. επαν δε αρξηται εισερχεσθαι εν τοις υδασι και εν εκεινοις βαπτιζεσθαι. ο πεφθακως δια θεωριας και γνωσεως εν τω υψει ταυτης της στασεως και πλησιον Θεου ως υιος Θεου γεγονως. ι’. ειπερ αυτον οι εις αυτον πιστευοντες επενδυονται. καθοσον εις γνωσιν προκοπτουσι θειαν.βλεπει γαρ αει την χαριν του Πνευµατος την περιλαµπουσαν αυτον. τρισµακαριος ο σπευδων δια πραξεως και αγωνων ιερων καταλαβειν την γνωσιν των ειρηµενων} αγγελος. απαντα καθορα και το πελαγος των υδατων κατανοει. εν γνωσει ψυχης επισταται οσης απελαυσε χαριτος και οσον και οιον επιφερεται ολβον κατα τα ανακτορα της καρδιας αυτου} ως γαρ φιλος φιλω διαλεγοµενος τω Θεω. εις αγνωσιαν µαλλον κατα αναλογιαν εµπιπτουσιν. καθοσον κατερχεται κατα τοσουτον και της θεωριας των εξω απολιµπανεται. Ωσπερ ο παρα την θαλασσαν εστηκως ου µονον αυτην ορα. ητις ενδυµα καλειται και βασιλειος αλουργις. θ’. ινα µη τι πλεον ειπω. ουχ οσον εστιν.

ουκ εχει αλλο τι του εν ω υπαρχει ευρειν. ουτω συµβαινει γινεσθαι και εις τους κατα προκοπην πνευµατικην αυξανοντας και εις τελειοτητα γνωσεως και θεωριας ανερχοµενους. απορρητως ανερχεται. οπηνικα ολος υπο του θειου γνοφου και φωτος καλυφθη} πλην εν θεωρια υπαρχει και αισθησει και απολαυσει των εν οις εστιν αγαθων. ητοι µονον ελλαµπωνται τον νουν. τοτε την δοξαν Κυριου νοερως ενοπτριζονται και επιγνωσεως γνωσιν και αποκαλυψεις µυστηριων υπο της ανωθεν χαριτος µυστικως εκδιδασκονται απο της των οντων θεωριας επι την του υπερ τα οντα οντος αναγοµενοι γνωσιν. τηνικαυτα εις παντελη αγνωσιαν. ουτω και ο βυθος εστι του Αγιου Πνευµατος. Και τουτο εστιν} «Ο Θεος φως εστι» και φως το ακροτατον και ου γενοµενοις πασης θεωριας αναπαυσις. Απλους ων ο νους. Οταν οι προς την πνευµατικην προκοπτοντες τελειοτητα µερικως φωτιζωνται. (417) επιγνωσιν της εαυτων αγνωσιας λαµβανουσιν} οπηνικα δε το αµυδρως πως φαινοµενον αυτοις και ως εν εσοπτρω δεικνυµενον και µερικως ελλαµπον αυτων το νοουµενον. . ιη’. Ου γαρ ωσπερ ο βυθος των της θαλασσης υδατων. ιζ’. επαν δε εις την αβυσσον κατελθη και ολος αυτος υπο τα υδατα γενηται. ιστ’. ει µη τουτο µονον οιδεν οτι ολος εν τω βυθω της θαλασσης εστιν. Παντα δε τα εκεισε ακατανοητα. αλλα µενει εν τω βυθω του θειου φωτος. ολον αυτον περιλαµβανον εν εαυτω. Οι τη τελειοτητι προσεγγιζοντες και ετι βλεποντες ως εκ µερους την απειριαν και ακαταληψιαν ωνπερ ορωσι κατανοουντες εκπληττονται} καθοσον γαρ τω φωτι της γνωσεως υπεισερχονται. και ολος εκεινος εν τω βαθει του Πνευµατος ως εν µεσω αβυσσου φωτοειδων υδατων απειρων εναπολειφθη. υπ᾿ αυτου καλυπτοµενος. αλλ᾿ υδωρ υπαρχει ζων αιωνιου ζωης. οφθηναι πλεον ευδοκησει και ενωθηναι κατα µεθεξιν τω ελλαµποµενω. ινα και προς την εκεινου κατανοησιν κινηθη. ως υπερ απασαν γνωσιν γενοµενος. ουκετι των εξωθεν οραν τι δυναται. εξω ολως αποβλεψαι µη συγχωρουµενος. ιε’. Ακινητος τηνικαυτα ο αεικινητος νους και παντη ανεννοιος γινεται.ορα. µαλλον δε πασης εννοιας γυµνος και εν απλω εισδυς ολος θειω φωτι.

αγνωστως δε. αλλα γινωσκετω.ανερµηνευτα και ακαταληπτα εισιν. εργω γινοµενον και γνωστως ενεργουµενον. οτι αδυνατον εστι το πραγµα η οτι γινεται µεν η τελειοτης. τη δε ελλειψει και αργια των εντολων αυτος εαυτον εκαστος των τοιουτων κατα αναλογιαν αποστερει αγαθων. ως πασαν εαυτου πληρωσας ενεργειαν} ανεννοιος. οτι το µεν πραγµα δυνατον και αληθες εστιν. ητοι προς ενθυµησιν η λογισµον η εννοιαν ολως κινησις} τα γαρ ακατανοητα και αµηχανα κατανοειν η καταµανθανειν αδυνατει και οιονει εν τουτοις επαναπαυεται. Νεκρος και ου νεκρος ων ο εις µετρα πεφθακως τελειοτητος εστι} ζων εν ω υπαρχει Θεω. ως καινους οφθαλµους και κρειττονας υπερ τους της φυσεως ασυγκριτως λαβων και υπερ φυσιν ορων} ανενεργητος και ακινητος. πληροφορουµενος υπο των θειων Γραφων. . κ’. φως ων εν φωτι και ου φως το καθ᾿ εαυτον} ου γαρ εαυτον τοτε αλλα τον υπερ αυτον καθορα και εκ της εκειθεν δοξης την εννοιαν αλλοιουµενος ολον εαυτον αγνοει. οτι αδυνατον εστι το πραγµα η οτι γινεται µεν η τελειοτης. Ο µη προς το τοιουτον µετρον της τελειοτητος φθασαι καταξιωθεις και των τοιουτων εν κατασχεσει γενεσθαι καλων εαυτου µονου καταγινωσκετω και µη λεγετω προφασιζοµενος. ου φυσει ορων} πασης φυσικης ορασεως υπερτερος γεγονως. ως εν τη του υπερ εννοιαν ενωσει γενοµενος και καταπαυσας ενθα ουκ εστι νοος ενεργεια. ως µη ζων εαυτω} (418) τυφλος. ζων υπερ ζωην εν ζωη. κ’. Ο µη προς το τοιουτον µετρον της τελειοτητος φθασαι καταξιωθεις και των τοιουτων εν κατασχεσει γενεσθαι καλων εαυτου µονου καταγινωσκετω και µη λεγετω προφασιζοµενος. εργω γινοµενον και γνωστως ενεργουµενον. αγνωστως δε. εν οις ο νους παντα τα ορωµενα και νοουµενα διαβας γινεται και εν µονοις εκεινοις ακινητως κινειται και στρεφεται. οτι το µεν πραγµα δυνατον και αληθες εστιν. εν αισθησει βεβαια των ανεκφραστων δηλονοτι απεριεργως εντρυφων αγαθων. πληροφορουµενος υπο των θειων Γραφων. αλλα γινωσκετω. τη δε ελλειψει και αργια των εντολων αυτος εαυτον εκαστος των τοιουτων κατα αναλογιαν αποστερει αγαθων. αναπαυσιν εκεινην την ακινησιαν της µακαριας αναισθησιας. ιθ’.

ορατον και αορατον. γνωστικον της νοουµενης. καθως ειρηται} και ο µεν εις των δυο. ητοι ο νοητος και οι εν αυτω. µητε των νοητων προς τα αισθητα .κα’. Πολλοι µεν αναγινωσκουσι τας θειας Γραφας. (419) Ο Θεος εξ αρχης δυο κοσµους πεποιηκεν. ζωον θνητον και αθανατον. ορατον και αορατον. µηδεµιαν εχοντων προς αλληλα ενωσιν η γνωσιν η κοινωνιαν το συνολον. αισθητος ουτος και νοητος αλλος} και οπερ εστιν εν τοις ορωµενοις και αισθητοις ηλιος. ως ηδη γεγονοτα και καθ᾿ εκαστην γινοµενα εκλαµβανονται} και ουτως ουκ εστι κρισις ορθη εν αυτοις ουδε διαγνωσις αληθης εν θειοις και ανθρωπινοις πραγµασιν. Τα τε ουν αισθητα υπο του αισθητου. κβ’. ψυχην δε νοεραν και αϋλον και ασωµατον αρρητως εν τουτοις και ανεξιχνιαστως συνηνωµενην και συγκεκραµενην αµικτως και ασυγχυτως. εποπτικον της ορωµενης κτισεως. ηγουν ο αισθητος κοσµος και τα εν αυτω παντα. ποτε δε και απιστα παντελως ηγουνται. τουτο εν τοις αορατοις και νοητοις Θεος. υπο του αισθητου τουτου και ορωµενου ηλιου φωτιζονται} ο δε ετερος. των δυο κοσµων εν εαυτω τους χαρακτηρας επιφεροµενον κατα γε το ορωµενον και αυτο το νοουµενον. Ιδου γουν δυο κατα ταυτα ηλιοι. εις αισθητος και εις νοητος. ενα δε βασιλεα των ορωµενων. οι δε και αναγινωσκοµενας ακουουσιν. ηλιος γαρ της δικαιοσυνης και εστι και λεγεται. τα τε νοητα υπο του νοητου ηλιου διηρηµενως αλληλων καταφωτιζονται. αισθησιν τε και πνοην δι᾿ ων τουτων των στοιχειων µετεχει και ζη εν αυτοις. Μονος εκ των ορωµενων και νοουµενων απαντων ο ανθρωπος διπλους εκτισθη παρα Θεου. ωσπερ και δυο κοσµοι. . ολιγοι δε οι και των αναγινωσκοµενων την δυναµιν και την εννοιαν ορθως ειδεναι δυναµενοι} οι ποτε µεν αδυνατα ειναι τα υπο των θειων Γραφων λεγοµενα αποφαινονται. σωµα µεν εχων εκ τεσσαρων συνεστηκος στοιχειων. τα δε περι των µελλοντων ειρηµενα. κγ’. Τουτοις καταλληλως και δυο επιλαµπουσιν ηλιοι. η και αλληγορουσι ταυτα κακως και τα µεν κατα τον ενεστωτα χρονον λεγοµενα ως προς το µελλον εκβηναι κρινουσι. αισθητον και νοουµενον. µητε των αισθητων προς τα νοητα. Ταυτα δε εστιν ανθρωπος εις. υπο του νοητου ηλιου της δικαιοσυνης καταλαµπονται και φαιδρυνονται.

εν τε τοις µεσοις και τελευταιοις. ουκ Ιουδαιος. ωσπερ βαρβαρος. ουχ Ελλην. κε’. ου θεωρει} ο νοητος και θεωρειται παρα των αξιων και παντας ορα και µαλλον τους ορωντας αυτον. ου µεντοι γε και πιαινει τα φυτα και τα σπερµατα} ο νοητος δε τα αµφοτερα εν τη ψυχη επιφανεις κατεργαζεται. κδ’. κτηνη και ει τι ετερον.Ωσπερ γουν εν τοις δυσι κοσµοις οι δυο ταις ενεργειαις διαµεριζονται ηλιοι. και πιοτητα τη νοερα εµπαρεχει γη της ψυχης. και την βδελυγµιαν την εξ αυτων αποκαθαιρει. (421) α’. και πανταχου ολος παρεστι και ολος ουδαµως ουδαµου. Ο αισθητος εν τω αισθητω κηπω λαµψας. ανθρωπους. µεσοτης και τελειοτης} εν πασι γαρ ο εν τοις πρωτοις. Ο αισθητος ου λαλει ουδε λαλειν τινι διδωσιν} ο νοητος και λαλει τοις εαυτου φιλοις και λαλειν τοις πασι χαριζεται. Η Αγια Τριας. Ο αισθητος ηλιος θεωρειται. ολος εν τοις ορωµενοις και ολος εν τοις αορατοις. (420) ουτω και εν τω ενι ανθρωπω} ο µεν γαρ το σωµα. και του οικειου φωτος της µεθεξεως εκαστος το υπ᾿ αυτου ελλαµποµενον κατα την δεκτικην δυναµιν αυτου η πλουσιως η ενδεως µεταδιδωσιν. Ο αισθητος ηλιος ανατελλει και φωτιζει τον κοσµον τον αισθητον και παντα τα εν αυτω. Απαρχη Χριστος. αλλα τα παντα και εν πασι Χριστος. εν ολω ολος εν τω παντι και ουδαµου. την υγροτητα ξηραινει την των παθων. β’. τη θερµοτητι των ακτινων το υγρον µονον αποξηραινει της γης. ολος εν ολω τω παντι αχωρητως χωρουµενος. ο δε την ψυχην αυτου περιλαµπει. ου Σκυθης. εκ δε των υπ᾿ αυτου κτισθεντων αποκεχωρισται και ολος τουτων αδιαστατως διΐσταται. δυνει δε παλιν και σκοτεινον καταλιµπανει τον τοπον ονπερ κατελαµπεν. Του αυτου ετερα κεφαλαια θεολογικα και πρακτικα ρ’. ως εν τοις πρωτοις εστιν} ουδε γαρ εστιν εν αυτω διαφορα τις εν τουτοις. δια παντων διηκουσα απο των πρωτων και µεχρι των εσχατων ως απο κεφαλης τινος µεχρι ποδων. εφ᾿ οις επισης και το φως υφαπλοι. συγκροτει παντας συγκολλα τε και συνενοι και συνδεσµει εαυτη . θηρια. Ο νοητος λαµπει αει και ελαµπεν. εξ ης αρδευοµενα τρεφονται κατ᾿ ολιγον των αρετων τα φυτα. εν ολοις ολος τοις ορωµενοις κτισµασι και ολος τουτων εκτος.

τουτων δε υπερ του χωρισµου των προαγοντων αλγυνοµενων. αλλ᾿ ως αχρηστος και αδοκιµος αποβαλλεται. ως ετοιµους ειναι υπερ αυτου τιθεναι τας ιδιας ψυχας. Ον τροπον αι νοεραι ταξεις των ανω δυναµεων απο Θεου κατα ταξιν ελλαµπονται απο της πρωτης ταξιαρχιας επι την δευτεραν και απο ταυτης επι την ετεραν και καθεξης. καθεις τουτων οντες γονατιον εν. τω συνδεσµω του Πνευµατος συνδουµενοι τε και συνενουµενοι. και ωσπερ τις γινονται χρυση αλυσις. ουτω και οι αγιοι απο των θειων ελλαµποµενοι αγγελων. Απο γαρ των προλαβοντων αγιων οι κατα γενεαν και γενεαν δια της των εντολων του Θεου εργασιας ερχοµενοι αγιοι. ινα µη εν καιρω τασεως διαρραγηναι ποιηση τον συνδεσµον της αλυσεως και δαστασιν εν αδιαστατοις και λυπην εν αµφοτεροις εργασηται. Ουδε γαρ το καθολου λεγειν η νοµιζειν οφειλοµεν τινα πονηρον. δ’. εν ω και οι εσχατοι πρωτοι γινονται και οι πρωτοι ωσπερ οι εσχατοι. . ητις εστιν ο Θεος. ως ειναι µιαν αυτους και γινεσθαι σειραν εν ενι τω Θεω µη δυναµενην ταχεως διαρραγηναι. ισοτιµοι αυτοις και εφαµιλλοι γινονται. των µεν εµπορσθεν υπερ των υστερων. επι πλειον σπλαγχνισθητι. γ’. η προς βραχυ τεθραυσµενος εξ ενος παθους. οµοιως εκεινοις ελλαµπονται. τουτοις κολλωµενοι. (422) µηποτε και αυτος πειρασθης. ε’. της θεϊκης επι πασας διερχοµενης φωτοβολιας.και συγκροτουσα στερρους και αρραγεις απεργαζεται} εν ενι τε αυτων εκαστω µια και η αυτη δεικνυται γνωριζοµενη. την του Θεου χαριν λαµβανοντες κατα µεθεξιν. αλλα παντας ως αγαθους οραν. µη τον αδελφον αλλα τα παθη µισησον τα πολεµουντα αυτω. Ει τις κιβδηλος εξ υποκρισεως. εκατερος τω προλαβοντι τη πιστει και τοις εργοις και τη αγαπη συνδουµενος. η µικρον ελλιπης εξ αξελειας εν µερει τυγχανει. Παντας τους πιστους ως ενα βλεπειν οφειλοµεν οι πιστοι και εφ᾿ ενι εκαστω αυτων ειναι λογιζεσθαι τον Χριστον και ουτως τη προς αυτον αγαπη διακεισθαι. η εξ εργων επιµωµος. ως υπο τροπην ων υλης ευπεριστατου. καν υπο επιθυµιων και προληψεων τυραννουµενον. ου συγκαταριθµειται τοις ολοκληροις. ωσπερ ειποµεν} καν γαρ υπο παθων οχλουµενον ιδης τινα.

ην οι κεκτηµενοι ως σωτηριας λογιζονται προξενον} ουκ εστι δε. κατα τοσουτον πενθει και δακρυων αφιησι πηγας} τουτων δε αναλογως η πνευµατικη αναβλυζει εν τη καρδια χαρα. µητε τη ταπεινοφροσυνη και τοις δακρυοις ανευ της συνεποµενης τουτοις πνευµατικης ελπιδος τε και χαρας. ουχ ενωθησεται ολως ποτε ουδε καταταγησεται συν αυτω τοις πρωτοις και προλαβουσιν αγιοις. το γαρ χαροποιον πενθος ταυτη συνεζευγµενον ου κεκτηται. ι’. Και πλανωνται µαταιως τουτο οιοµενοι} της γαρ του Πνευµατος γλυκυτητος απεστερηνται. Εστι πενθος πνευµατικης εκτος ταπεινωσεως και τουτο ως αµαρτηµατων καθαρτηριον οι ουτως πενθουντες λογιζονται. η’. ζ’. και της χρηστοτητος του Κυριου ου γευονται} (424) διο και προς οργην ταχεως οι τοιουτοι εξαπτονται και του κοσµου και των εν τω κοσµω τελεον . Του κατα Θεον πενθους προηγειται ταπεινωσις. ια’. Καθοσον γαρ απο ψυχης εχει τις εαυτον παντων ανθρωπων αµαρτωλοτερον. καν δοκη πασαν εχειν την πιστιν και πασαν την αγαπην προς Θεον (423) και προς απαντας τους αγιους} εξω γαρ βληθησεται παρ᾿ αυτων. Καθοσον εις βαθος τις κατερχεται ταπεινωσεως και εαυτον απογινωσκει ως αναξιον του σωθησεσθαι. ταυτη δε η ελπις συµπηγαζει και συναυξανει και την πληροφοριαν της σωτηριας βεβαιοτεραν παρεχεται. της µυστικως εν τω νοερω της ψυχης ταµιειω εγγινοµενης. ως µη εν τω τοπω εν ω εταγη και ω συναφθηναι υπο Θεου προ αιωνων ωρισθη δια ταπεινοφροσυνης καταδεξαµενος. Εστι νοµιζοµενη ταπεινωσις εξ αµελειας τε και νωθροτητος και της του συνειδοτος σφοδρας καταγνωσεως. Σκοπειν εαυτον εκαστον δει και κατανοειν του µητε τη ελπιδι µονη θαρρειν διχα του κατα Θεον πενθους και πνευµατικης ταπεινωσεως.στ’. θ’. Ο της ενωσεως της προς τον εσχατον παντων αγιων εν αγαπη και επιθυµια σφοδρα δια ταεπινοφροσυνης µη εφιεµενος. βεβαιουσα οτι δια ταυτης µελλει σωθησεται. επεται δε χαρα και ευφροσυνη ανεκφραστος} τη δε κατα Θεον ταπεινωσει περιφυεται η της σωτηριας ελπις. κατα τοσουτον η ελπις συναυξανει τη ταπεινωσει και θαλλει εν τη καρδια αυτου. αλλα µικραν τινα κεκτηµενος προς αυτον απιστιαν.

παντων πραγµατων και χρηµατων αµεριµνια και καταφρονησις. ιδιων και φιλων απροσπαθεια και απαρνησις. ιστ’. και ληθην λαβων των τοιουτων. Το πενθος διπλουν ταις ενεργειαις εστι και. Ον τροπον εν φλογι καιοµενης καµινου χουν επιβαλων τις ταυτην σβεννυει.καταφρονησαι ου δυνανται. δια των δακρυων πασαν σβεννυει την φλογα των παθων και την ψυχην εκκαθαιρει του εξ αυτων µολυσµου˙ ως δε πυρ. και την εξ αυτων ερευνα προστιθεµενην σοι καθ᾿ ωραν ωφελειαν. ως µεν υδωρ. γονεων. Ωσπερ τις καταδικος δεσµα περικειµενος εν τω θεατρω του τηδε βιου γινεται ο τον φοβον της κρισεως εις βαθος εγκυµονησας. Ο την των εξωθεν πραγµατων τε και ανθρωπων και παντων των εν τω βιω ποιησαµενος εν παντελει καρδιας αισθησει µετα χαρας αρνησιν. ιγ’. Εστι δε αυτη τοις εισαγωγικοις πασης γηΐνης φροντιδος αποθεσις. ιε’. αλλα και µεχρις αυτου του σωµατος. τον αυτον τροπον και αι βιωτικαι µεριµναι και πασα προσπαθεια ευτελους και σµικροτατου πραγµατος την αναφθεισαν εν αρχαις θερµην της καρδιας εξαφανιζει. Ενθεν τοι και ως υπο δηµιου τινος του φοβου συροµενος και την επι θανατον αγουσαν πορευοµενος φαινεται. ουδε την ελπιδα της σωτηριας αυτου βεβαιαν ποτε και αδιστακτον δυναται κτησασθαι˙ αει δε ωδε τε κακεισε εν δισταγµω περιφερεται. ως τειχος υπερβας την προσπαθειαν. ου µεχρι ραφιδος µονον. µηδεν λογιζοµενος ετερον ει µη τον πονον µονον και την . συναγων τον νουν εαυτου και µονην µελετην ποιουµενος την (425) µνηµην του θανατου και εννοιαν˙ διο και αει τα περι κρισεως και ανταποδοσεως µεριµνα και ολως εν τουτοις αιχµαλωτιζεται φοβω αρρητω εκ των τοιουτων εννοιων και της εν αυτοις αδολεσχιας βαλλοµενος. Βλεπε και καταµανθανε τας εν σοι εγγινοµενας ενεργειας υπο τε της ταπεινωσεως και του πενθους. ιδ’. ιβ’. Ο δε µη τουτων τελειως καταφρονησας και µισος απο ψυχης προς ταυτα κτησαµενος. ως ξενος του κοσµου και των εν τω κοσµω παντων υπαρχει. παντων. δια της παρουσιας του Αγιου Πνευµατος ζωοποιει και αναφλεγει και εκπυροι και θερµαινει την καρδιαν και προς ερωτα και ποθον Θεου εξαπτει αυτην. επι την πετραν µη καταβαλων το θεµελιον.

Πασαν βρωσιν και ποσιν και καλλωπισµον ενδυµατων ο τον φοβον εγκυµονων του θανατου βδελυξεται και ενηδονως ου φαγεται αρτον. µηδε τιµης η ατιµιας ανθρωπων λογον ποιουµενος˙ πασης γαρ ατιµιας και εξουδενωσεως αξιον εαυτον απο καρδιας εχων. ουτως αει διατελει. Ος αν µη θεληση αποσκιρτησαι και δεικφυγειν τον τικτοµενον πονον απο του φοβου της αιωνιου κολασεως. οπερ παντη αδυνατον. Ο δουλον εαυτον δους τοις κατα Θεον πατρασιν αυτου δια τον φοβον της κολασεως. ουκ επι ψαµµου µονον των εαυτου πραξεων τον θεµελιον κατεβαλετο. ουδε τοις επι τα τοιαυτα φιλικως η κολακευτικως η προστακτικως εναγουσιν υπακουσεται. Παντι τω κατα Θεον βιουν αρχοµενω επωφελες ο της κολασεως φοβος και ο πονος ο τικτοµενος εξ αυτου. οπερ εστιν αλυσιτελες τω µετανοουντι θερµως. ου πιεται υδωρ˙ παρεξει δε µονην την χρειαν τω σωµατι. ιζ’. ιη’. των επιφεροµενων υβρεων αυτω ου φροντιζει. ου τα κουφιζοντα τον της καρδιας αυτου πονον επιτασσοµενος ελοιτο. αλλα µαλλον τα αυξανοντα αυτον προτιµησει και τα τον δεσµον επισφιγγοντα θελησει και τα τον δηµιον ενισχυοντα αγαπησει και εν τουτοις εµµενει. Ο δε του τοιουτου πονου και δεσµου και δηµιου χωρις αρχην βαλειν φανταζοµενος. αλλα και εις αερα οιεται διχα θεµελιων συνιστανειν οικιαν. (426) Η γαρ ελπις της απαλλαγης κουφοτερον τον πονον εργαζεται.οδυνην ην υποστηναι µελλει εκ της τιµωριας της αιωνιου˙ τουτον δε ανεξαλειπτον φερων εν τη καρδια. Ο γαρ πονος ουτος οσον ουπω πασαν χαραν αποτικτει και ο δεσµος ουτος παντων αµαρτηµατων και παθων δεσµα διαρρησει και ο δηµιος ουτος ουχι θανατον αλλα ζωην αιωνιον προξενει. ου τα λυοντα τον του φοβου δεσµον. ο εξ αυτου εγγινοµενος φοβος ουδεν ολως των ανθρωπινων εα µεριµναν αυτον˙ ως γαρ ηδη τω ξυλω προσηλωθεις και ταις οδυναις σφοδρως προς θανατον συνεχοµενος. παν θεληµα εαυτου απαρνησεται και δουλον παντων εν διακρισει των επιταττοµενων γενησεται. µηδε ατενισαι τους οφθαλµους εις προσωπον τινος συγχωρουµενος. ιθ’. οσον µονον αυταρκες προς το ζην. ως µη προσδοκων ολως ελευθεριαν ληψεσθαι ποτε εξ αυτων. αλλα . κ’.

της καρδιας αιφνης αλλοιουµενης και µεταβαλλοµενης. πραοτητα και αφραστον γλυκασµον. τοις δε γε τελειουµενοις φως η πηγη αυτη. ευθεως λυθησονται µεν τα δεσµα. γινεται. Εντευθεν δε ΄τα δακρυα προχει πλειονως και τη τουτων εκχυσει πλυνοµενος λαµπροτερον απασταπτει˙ οτε δε ολως εκπυρωθεις ως φως γενηται.προθεσει καρδιας ακολουθηση αυτω και επισφιγξη πλεον τα τουτου δεσµα εαυτω. Καθοσον γνωσθηναι βουληθη παρ᾿ ηµων ο Θεος. µη φερων τουτο οραν. ταπεινην. τοτε πληρουται το φασκον˙ «Θεος θεοις ενουµενος τε και γνωριζοµενος». µηδεις υµας κενοις απατατω λογοις µηδε πλανωµεν εαυτους. ο δε δηµιος φοβος φευξεται µακραν απ᾿ αυτου και ο εν τη καρδια αυτου πονος τραπησεται εις χαραν και πηγη γενησεται βρυουσα αισθητως µεν δακρυα ποταµηδον αεναως. κατα τοσουτον και αποκαλυπτεται˙ καθοσον δε αποκαλυφθη. Προ του πενθους και των δακρυων. υπαρχει ωσπερ εξεστηκως˙ και µηδε εαυτου γενεσθαι ολως ισχυων. ει µη προτερον τω παναγιω Πνευµατι ενωθη τις. υπερ λογον. εις γην πρηνης πιπτει. κραζει τε (427) και βοα εν εκπληξει και φοβω πολλω ως υπερ φυσιν. ετι δε ανδρειαν και το προς πασαν υπακοην ελευθεριως και ανεµποδιστως τρεχειν των εντολων του Θεου˙ ο τεως τοις εισαγωγικοις αδυνατον. ουκ εστιν εν ηµιν µετανοια ουδε αληθης µεταµελεια ουδε φοβος Θεου εν ταις . Ουκ εστι δε τοιουτον τι παθειν τινα η ιδειν. τοις δακρυσι δε καταντλουµενος αεναως και υπο τουτων καταψυχοµενος. κα’. αναλογως συντοµωτερον οδευσει και προ προσωπου του βασιλεως των βασιλευοντων παραστησει αυτον. απλην και συντετριµµενην καρδιαν εκ πονων και ιδρωτων κτησαµενος. των δε προς το µεσον κατα προκοπην ανελθοντων και ιδιον. Ο ενδον αυτου το φως του παναγιου Πνευµατος εχων. κβ’. υφ᾿ ου φλεγοµενος και της φλογος τον εµπρησµον µη δυναµενος φερειν. υπερ εννοιαν πραγµα ιδων και παθων˙και γινεται οµοιος ανθρωπω ποθεν αναφθεντι τα σπλαγχνα υπο πυρος. αµα τω θεασασθαι αυτον αµυδρως πως την δοξαν αυτου. νοητως δε γαληνην. το πυρ εξαπτει του ποθου σφοδροτερον. και τοσουτον ισως οσον ηδη τοις συναφθεισιν ηνωθη και τοις εγνωκοσιν απεκαλυφθη. οραται παρα των αξιων και γινωσκεται. καθαραν. κγ’. Τουτου δε γεγονοτος.

και µαλλον τοις χαυνοτεροις. Ωσπερ τω συλλαβιζειν αρτι παιδευοµενω τα γραµµατα ο τα της ρητορικης και φιλοσοφιας εκδιηγουµενος ου µονον ουδεν ωφελησει. ουτε αξιος εστι τας της ταπεινωσεως µυστικας αρετας εκδιδασκεσθαι. ουδε εν αισθησει της µελλουσης κρισεως και των αιωνιων βασανων εγενετο η ψυχη ηµων. ουτε εν θεωρια και γνωσει Θεου γενεσθαι δυναται. ανεχεται διωκοµενος και υπερ των εχθρων αυτου ευχεται µετα δακρυων και πονου καρδιας. παρακαλων τον Θεον και ικετευων υπερ αυτων. ουτε η σκληρα καρδια ηµων απαλυνθηναι ποτε δυναται. ουτε ταπεινοι γενεσθαι ισχυσοµεν. λοιδορουµενος ευλογει. και των µερικως εναρχθεντων ως ανωφελων καταφρονησουσι και προς απογνωσιν καταδυσουσι. εφ᾿ οις ηµαρτον. εν πρωτοις µεν απιστουσιν. κε’. ουτε η ψυχη ηµων πνευµατικην (428) ταπεινωσιν κτησασθαι. . Ο δε µη τοιουτος γενοµενος ενωθηναι τω Πνευµατι τω Αγιω ου δυναται˙ ο δε µη τουτω εκ καθαρσεως ενωθεις. µη ισχυειν εν τουτοις εφικεσθαι οµολογουσιν˙ οταν δε και διχα της τουτων εκπληρωσεως αδυν ατον ακουσωσι σωθηναι αυτους. ου µονον ουδεν ωφελησει αλλα και εις τα οπισω υπαγειν ποιησει. απογινωσκουσιν εαυτων. ευθυς και δακρυα κατηγαγεν αν˙ τουτων γαρ χωρις. Οταν οι ετι κεκρατηµενοι και βασιλευοµενοι υπο των παθων ακουσωσιν οτι ο κατα Θεον τελειος παντος ανθρωπωου και παντος ζωου και θηριου ακαθαρτοτερον εαυτον ηγειται. εαυτους ισους εκεινων συστησαι πειρωµενοι˙ επειτα υπο των θειων Γραφων ελεγχοµενοι και υπο των ταυτα εργω επιδειξαµενων αγιων ανατρεποµενοι. ουδε κατεγνωµεν εαυτων. Προς γαρ το υψος της αρετης αποβλεψαντες και οσον απολειπονται της κορυφης αυτης εννοησαντες και ως αδυνατον αυτοις εσται το προς το ακρον αυτης ανελθειν οιηθεντες.καρδιαις ηµων. τοτε τελειως µη θελοντες εκκοπην ποιησασθαι (429) του κακου και µετανοησαι. δια το µη χωρειν την διανοιαν αυτου των λεγοµενων ολως την δυναµιν. κδ’. ος και ατιµαζοµενος χαιρει. αλλα και των εναρχθεντων µαλλον κατολιγωρησαι αυτον και αποστηναι ποιησει. ουτω και ο τοις εισαγωγικοις τα περι τελειοτητος λεγων. Ει γαρ ταυτα εκτησατο και εν τουτοις εγενετο.

πασα καθαροτης και . φησιν ο Θεος. Τους υποκρινοµενους την αρετην και τω µεν κωδιω του σχηµατος αλλο φαινοµενους. κη’. τοις λογοις αυτου πληττοµενοι µαλλον η κατανυσσοµενοι˙ τον δε απο κοιλιας η εκ µαθηµατων τορνολογουντα και της αυτων σωτηριας καταψευδοµενον υπερεπαινουσι και αποδεχονται. µη κεκαθαρµενον εχοντες τον της ψυχης οφθαλµον µηδε επιγνωναι δυναµενοι αυτους εκ των καρπων αυτων˙ τους δε ευλαβεια και αρετη και αφελοτητι καρδιας διαγοντας και αγιους οντας τω οντι. ουτω δη και ο ανθρωπος παντα µεν ποιει και ως εργαλειοις χραται ταις αρεταις. «οι καθαροι τη καρδια. µεστους ζηλου και εριθειας και ηδονων δυσωδιας. ανευ δε της του πνευµατικου πυρος παρουσιας ανενεργητα µενει και ανωφελη. Καθαπερ γαρ ο χαλκευς την µεν τεχνην (430) δια των εργαλειων αυτου επιδεικνυται. διχα της παρουσιας και ενεργειας του Πνευµατος. ως τους λοιπους των αλλων ανθρωπων. Τον λαλον και επιδεικτικον διδακτικον µαλλον και πνευµατικον ειναι οι τοιουτοι λογιζονται˙ τον δε σιωπηλον και περι αργολογιαν ακριβαζοµενον αγροικον και αφωνον αποφαινονται. Ταυτης δε γενοµενης. αλλα πασαι οµου ως ειπειν οιονει µια τις ουσα και εις ακρον κατορθωθεισα˙ και ουδε ουτως καθαραν την καρδιαν µοναι ποιησαι δυνανται. Καθαραν ουν καρδιαν ουχι µια αρετη ουδε δυο η δεκα πεφυκασιν εκτελειν. κθ’. ως απαθεις οι πλειους και αγιους τιµωσι. Τον εν Πνευµατι Αγιω φθεγγοµενον οι υψηλοφρονες και την υπερηφανιαν νοσουντες του διαβολου ως υψηλοφρονα και υπερηφανον αποστρεφονται. τον ρυπον και τον ιχωρα µη καθαιροντα της ψυχης. κζ’. οτι αυτοι τον Θεον οψονται». «Μακαριοι». εκει και δακρυον δαψιλες˙ ενθα δε ταυτα. διχα δε της του πυρος ενεργειας ουδεν ολως εις εργον κατασκευασαι δυναται. εκει και η παρουσια του Αγιου και προσκυνητου Πνευµατος.κστ’. παραλογιζονται και καταφρονουντες αυτων παρατρεχουσιν. Οπου βαθεια ταπεινωσις. αλλο δε οντας κατα τον εντος ανθρωπον. και ουτως ουδεις εν τοις τοιουτοις εστιν ο καλως και ως εχει το πραγµα ιδειν και διακριναι δυναµενος. πασης ταχα πεπληρωµενους αδικιας. λ’.

«επιβλεψω αλλ᾿ η επι τον πραον και ησυχιον και τρεµοντα µου τους λογους. λα’. αλλα και το αλλοτριωθηναι της επιθυµιας αυτων. και ο Θεος ορα επ᾿ αυτον˙ «Επι τινα γαρ».αγιωσυνη εν τω υπο τουτου ενεργουµενω γινεται. συνεπιφεροµενου δυναµει τας αισθησεις µεθ᾿ εαυτου ωσπερ τις αετος τας εαυτου πτερυγας. Τουτο λεγω ειναι απαθειαν ου το εξω µονον γενεσθαι της πραξεως των παθων. ου το µη οχλεισθαι υπο παθους µονον τινος. ως αν. µηδενος ετερου τη θεωρια µεσαζοντος. και ουδε τουτο αλλα και το γυµνωθηναι ηµων τον νουν εκ της εννοιας αυτων. λδ’. λε’. λγ’. γινωµεθα υπερανω των ουρανων. Καρδιαν καθαραν τουτο ειναι υπειληφα. Ευσεβεια δε εστιν ου το ποιησαι µονον το αγαθον. φησιν. και οραται τουτω Θεος. η Θεω ουτως ανακειµενη και συνηνωµενη.». αλλα και το µη εννοειν πονηρον τι η βιωτικον. εξω παντων γινοµενοι ορατων τε και αισθητων. αλλα διαγειν ως εις τριτον εν θεωρια τον ουρανον και εις παραδεισον αρπαζεσθαι και βλεπειν τους αρραβωνας των επηγγελµενων τοις αγιοις καλων και αυτα τα αιωνια αγαθα κατα το εγχωρουν τη ανθρωπινη φυσει εκειθεν τεκµαιρεσθαι. οτε αν βουληθη τις. Καταγωνισασθαι µεν ανθρωπος τα παθη δυναται. Τουτο καρδιας καθαρας . εχειν δε µονην εν εαυτω την του Θεου µνηµην εν ακατασχετω τω ερωτι˙ εν γαρ φωτι καθαρω καθαρως ορα Θεον οφθαλµος. Νους αισθησεων διχα τας ιδιας ενεργειας ουκ επιδεικνυται και ανευ νοος αι αισθησεις τας εαυτων ουδαµως. Καρδια εκεινη λεγεται και εστι καθαρα. εκριζωσαι δε αυτα ουδαµως˙ και µη ποιησαι µεν το πονηρον εξουσιαν ελαβε. η µηδεµιαν εννοιαν η βιωτικον λογισµον εν εαυτη ευρισκουσα. οτε βουλοµεθα. µολυνοµενης εκ τουτου ως υπο πηλου κατοπτρον. ως µητε των ανιαρων µεµνησθαι του βιου µητε των τουτου χαροποιων. λβ’. οιονει αποκλειοµενων (431) ηµων των αιθησεων και του νοος ηµων εις τα υπερ αισθησιν εµβατευοντος. αλλα και το µη λογιζεσθαι πονηρα˙ ο ουν πονηρα λογιζοµενος καρδιαν καθαραν κτησασθαι ου δυναται˙ πως γαρ. µη ενθυµηθηναι δε αυτο ουκετι.

Πολλοι τα εαυτων εισενεγκοντες τα εκ Θεου συνηθως ουκ ελαβον˙ και δηλον εξ ων ο Καϊν και ο Ησαυ πεποιηκασι και πεπονθασι. Ωσπερ ο εξω της οικιας ων τους ενδοθεν εγκεκλεισµενους ουχ ορα. λη’. εν ω τις και τα µετρα γινωσκει της καθαροτητος και ως εν κατοπτρω καθορα. Ει γαρ µη ορθω λογισµω και ευσεβει διαθεσει και πιστει θερµη και πολλη ταπεινοφροσυνη τα παρ᾿ εαυτου τις προσενεγκη. πειρα και αληθεια. Οσω γαρ δια πονων και ιδρωτων ιερων καθαιροµεθα. Του γαρ θνητου φρονηµατος υπο του αθανατου νοος εξαφανιζοµενου και της νεκροτητος (432) της ζωης εκδιωκοµενης. αισθησιν τινα προς τα εν τω κοσµω πραγµατα κεκτηται. λστ’. εργω. µα’. Προ θανατου θανατος. ον κατανοουσα και ω ευχαριστουσα. ουκ αν τα προσφεροµενα αποδεξηται˙ ει δε µη ταυτα. και καταπαυει εν αυτω πασαν κινησιν αυτης νοεραν. αφραστου ηδονης πληρουµενη. καθαπερ οι εξ υπνου ανσταντες βλεπουσιν εαυτους˙ και τον αυτην αναστησαντα επιγινωσκει Θεον. ουδε τα παρ᾿ εαυτου αντιπαρασχοι τω ουτω προσφεροντι. το µεν οικοθεν παρεισαγοντες. ουδε ακουοντες ολως ισχυουσι συνιεναι τους εν Πνευµατι Αγιω . ει και υποκειτα ταις αναγκαις του σωµατος.επ᾿ αληθως σηµειον και ενδειγµα βεβαιον. και προ της αναστασεως των σωµατων ψυχων αναστασις γινεται. λθ’. ουκ αν επιβλεψη Θεος επ᾿ αυτον. µ’. Νεκρος ο κοσµος και οι του κοσµου προς τους αγιους εισιν˙ οθεν ουδε βλεποντες βλεπουσι τα καλα αυτων εργα. ουτως ουδε ο εσταυρωµενος τω κοσµω. ητοι νενεκρωµενος. λζ’. Τα µεν εισφερεται παρ᾿ ηµων. δυναµει. τοις δακρυσιν καθαιροµεθα. Ον τροπον το νεκρον σωµα ουτε προς τα ζωντα ουτε προς τα συν αυτω νεκρα κειµενα σωµατα την οιανουν αισθησιν εχει. λαµπρυνοµεθα δια φωτος κατανυξεως˙ και οσω τω φωτι λαµπρυνοµεθα. τα δε διδονται ηµιν ανωθεν εκ Θεου. ουτως ουδε ο εξω του κοσµου εν Πνευµατι γεγονως και συν Θεω ων δυναται προς τον κοσµον αισθησιν εχειν η προπασχειν τοις τουτου πραγµασιν. εξισταται των αισθησεων και του κοσµου παντος. η ψυχη ως εκ νεκρων αναστασα εαυτην οµολογουµενως ορα. το δε διδοµενον αντιλαµβανοντες ανωθεν.

και εν τοις Πνευµα Αγιον εχουσι. µβ’. οι δε µονω τω αισθητω περιλαµπονται˙ και οι µεν εαυτους και τους πλησιον ορωσιν. αγγελοι εξ ανθρωπων ηδη γενοµενοι. οι δε εν τω προγονικω σκοτει και τη σκια του θανατου ετι καθηνται προσηλωµενοι τη γη και τοις εν γη πραγµασι˙ και οι µεν.λεγοµενους θειους λογους αυτων. µωρια γαρ αυτοις εισιν. φησι. φησιν. εκει ελευθερια» και οτι˙ «Το µεν σωµα νεκρον δι᾿ αµαρτιαν. τοσαυτη η απ᾿ αλληλων διαστασις και ο χωρισµος προς τους µη εχοντας εστιν. παντως εκ των εν σοι γινοµενων αυτου ενεργειων γνωρισεις α λεγει περι αυτου ο Αποστολος˙ φησι γαρ˙ «Οπου Πνευµα Κυριου. ου πιστευουσι περι κρισεως ουδε οτι αναστασις εσται καιανταποδοσις των βεβιωµενων εκαστω. Ει µεν Πνευµα Αγιον εστι σοι. «ουκ . (433) Καθαπερ φωτος και σκοτους σαφης η διαιρεσις και η µιξις αδυνατος˙ «Ποια γαρ». τω νοητω και ανεσπερω φωτι. ουτως. Οι µεν γαρ εν τω ουρανω εχουσι το πολιτευµα. Αλλ᾿ ουδ᾿ οι πνευµατικοι των κοσµικων και πονηρων ανθρωπων ιδειν τα πονηρα εργα η τους εµπαθεις λογους αυτων χωρησαι εν εαυτοις δυνανται. «κοινωνια φωτι προς σκοτος η ποια µερις πιστω µ ετα απιστου». µγ’. οι δε και εαυτους και τους πλησιον καθ᾿ εκαστην ορωντες αποθνησκοντας αγνοουσιν οτι ανθρωποι εισι και ως ανθρωποι αποθνησκουσι˙ και αγνοουντες. Ωσπερ γαρ γεγραπται περι των σαρκικων ανθρωπων οτι βεποντες ου βλεπουσι και (434) ακουοντες περι θειων πραγµατων ου σινιωσιν ουδε χωρειν δυναται τα του Πνευµατος. ουτω µοι νοησεις και περι των Πνευµα Αγιον εχοντων εν εαυτοις˙ σωµα φορουσιν αλλ᾿ ουκ εισιν εν σαρκι˙ «Υµεις γαρ». Οσοι γαρ εβαπτισθησαν εν Πνευµατι Αγιω ολον τον Χριστον ενδεδυµενοι εισι και υιοι εισι φωτος και εν φωτι ανεσπερω περιπατουσι και βλεποντες τον κοσµον ου βλεπουσι και ακουοντες τα του κοσµου ουκ ακουουσιν. το δε πνευµα ζωη δια δικαιοσυνην» και οτι˙ «Οι του Χριστου την σαρκα εσταυρωσαν συν τοις παθηµασι και ταις επιθυµιαις». αλλα βλεποντες και ουτοι τα εν κοσµω ου βλεπουσι και ακουοντες τα των κοσµικων ως ουκ ακουοντες τη αισθησει διακεινται˙ και ουτως ουδεµια κοινωνια τουτοις προς τα εκεινων η εκεινοις προς τα των πνευµατικων γινεται.

ητις εστι το Πνευµα το Αγιον. Η χαρις του παναγιου Πνευµατος ταις τω Χριστω νυµφευοµεναις ψυχαις ως αρραβων διδοται˙ και καθαπερ αρραβωνος χωρις ουκ εχει ασφαλως η γυνη την µετα του ανδρος συναφειαν µελλειν ποτε βεβαιως γενησεσθαι. υπο τον ζοφον δηλονοτι των επιθυµιων της σαρκος καλυπτοµενος˙ σαρξ δε και αιµα βασιλειαν Θεου. Απο µεν της µετανοιας εκπλυσις του µολυσµου (435) των αισχρων γινεται πραξεων. ηγουν αυτο το παναγιον Πνευµα ενοικον. µη απατασθω. ηγγικε γαρ η βασιλεια των ουρανων» αοριστον ηµιν υπεµφαινει την εργασιαν. Μετα γαρ το βαπτισθηναι ηµας προς πονηρας και αισχρας πραξεις εκκλινοντες και αυτον τον αγιασµον εις απαν αποβαλλοµεθα. σαρξ εστιν ετι και αιµα. αλλα κατα την πιστιν και την διαθεσιν και την ταπεινωσιν των εξ ολης µετανοουντων ψυχης˙ ου µονον δε. Ο ταυτα ειδως ενεργουµενα εν αυτω τα σηµεια και θαυµατα οντως θεοφορος και σηµειοφορος εστι. «κοσµος εσταυρωται καγω τω κοσµω». µζ’. Απο µεν του θειου βαπτισµατος την των ηµαρτηµενων λαµβανοµεν αφεσιν και της πρωην καταρας ελευθερουµεθα και τη παρουσια του Αγιου Πνευµατος αγιαζοµεθα. την δε τελειαν χαριν κατα το˙ «Ενοικησω εν αυτοις και εµπεριπατησω». ειπερ Πνευµα Θεου οικει εν υµιν»˙ νεκροι εισι τω κοσµω και ο κοσµος αυτοις˙ «Εµοι γαρ». τον Θεον εχων. η µυστικως . µστ’. λαλουν και ενεργουν εν αυτω τα ειρηµενα υπο του Παυλου. µε’. ου κληρονοµει. ουτως ουδε ψυχη βεβαιαν λαµβανει πληροφοριαν ποτε του µετα του δεσποτου αυτης και Θεου εις αιωνας συνεσεσθαι. φησι. µετοχη Πνευµατος Αγιου˙ ουχ απλως δε. ου τοτε˙ τουτο γαρ των βεβαιοπιστων και εκ των εργων ταυτην επιδεικνυντων εστι.εστε εν σαρκι αλλ᾿ εν πνευµατι. µετα δε ταυτην. Ο δε µηπω ταυτα εν εαυτω εγνωκως. µετανοια δε και εξοµολογησει και δακρυσι κατα αναλογιαν την αφεσιν προτερον των ηµαρτηµενων λαµβανοµεν και ουτω τον αγιασµον µετα της ανωθεν χαριτος. αλλα και µετα το τελειαν την αφεσιν των ηµαρτηµενων παρα του πατρος και αναδοχου λαβειν. ∆ια τουτο καλον καθ᾿ εκαστην µετανοειν κατα την κελευουσαν εντολην˙ το γαρ «µετανοειτε. µδ’.

εαν οργισθεισα η νυµφη της εκεινου αγαπης καταφρονηση και τον αρραβωνικον χαρτην η απαλειψη η διαρρηξη. τουτο επι του πνευµατικου αρραβωνος η των εντολων εργασια και αι αρεται καθεστηκασι˙ τελειαν γαρ δια τουτων λαµβανει την του αρραβωνος κατασχεσιν εκαστος των µελλοντων σωθησεσθαι. ουκ εστιν ο αρραβων βεβαιος. ηγουν τον αρραβωνα του Πνευµατος. µθ’. Ον τροπον οι γραφοµενοι συµβολικοι χαρται ει µη υπογραφας αξιοπιστων µαρτυρων δεξωνται. ευθυς εκπιπτει και του αρραβωνος και της προς Θεον ελπιδος τελειως. και του απροσιτου καλλους επαπολαυειν αυτου. Πρωτον οιονει τα συµφωνα γραφονται δια της εργασιας των εντολων. ν’.» και των ασκητικων πονων κατολιγωρηση και δια της αµελειας των εντολων και εγκαταλειψεως της διηνεκους µετανοιας οιονει απαλειψη και διαρρηξη τα συµφωνα. εκπιπτει των προς τον νυµφιον ελπιδων ευθυς. Επαν γαρ ειπη τις των αγωνιζοµενων˙ «Εως ποτε κακοπαθειν οφειλω. ει µη της χαριτος αυτου τον αρραβωνα λαβη και γνωστως αυτον εν εαυτη κτησηται. ειτα υπο των αρετων επισφραγιζονται και υπογραφονται˙ και τηνικαυτα επιδιδωσι τον (436) δακτυλιον ο νυµφιος Χριστος τη νυµφη ψυχη.και ανεκφραστως αυτω συναπτεσθαι. να’. η απασχολουµενου εν ετεραις τισιν υποθεσεσι και τον γαµον τεως υπερτιθεµενου ποιησαι. τα δε αιωνια αγαθα και την των ουρανων βασιλειαν µετα την ενθενδε αποδηµιαν λαβειν απεκδεχεται. ουτω δη και η νυµφη των πιστων εκκλησια και η ψυχη ενος εκαστου ηµων πρωτον υπο του νυµφιου Χριστου τον αρραβωνα µονον λαµβανει του Πνευµατος. πληροφορουµενη δια του αρραβωνος ως αδιαψευστα τα συµπεφωνηµενα αυτη εσονται. την δε συµφωνηθεισαν προικα και τας εν αυτη υποσχεθεισας δωρεας µετα τον γαµον λαβειν απεκδεχεται. ουτω και επι της ψυχης πεφυκε γινεσθαι. . Καθαπερ βραδυνοντος του νυµφιου εν αποδηµια. ουτως ουδε προ της εργασιας των εντολων και της των αρετων κτησεως ασφαλης η της χαριτος ελλαµψις γινεται. Ωσπερ η νυµφη προ του γαµου τον αρραβωνα µονον παρα του νυµφιου λαµβανει. Οπερ γαρ εν τοις συµφωνοις οι µαρτυρες. µη’.

µη φερων εκεινος τοις οφθαλµοις ταυτης την απαυγην ευθυς ασφαλιζει µυων τους ωπας και συστελλεται εφ᾿ εαυτον. ουτω δη εγκεκλεισµενης και της ψυχης εν τοις αισθητοις. σπουδασατω δια των αγαθων εργων και πραξεων και θεροµατης µετανοιας λαβειν αυτον και . ακρατητως κρατουµενος. αλλα και τιµωριαν και µεµψιν την εκ του νοµου προσδοκησει αξιως. την λαµπηδονα µη φερουσα του αστεκτου φωτος. εαν εξωθεν τουτων ποτε ως δια θυριδος τω νοΐ παρακυψη. ∆εον εκαστον εκ των τοιουτων σηµειων κατανοειν. ει τον αρραβωνα του Πνευµατος εκ του νυµφιου και δεσποτου Χριστου ειληφε˙ και ει µεν ελαβε. αφιπταµενος του εν ω εσφραγισµενως περιεχεται κιβωτιου και παλιν ανελπιστως εντος αυτου ευρισκοµενος. ως µητε την παρουσιαν βεβαιαν µητε την υποχωρησιν ανεπιστροφον νοµιζειν τον κεκτηµενον ποιειν˙ και ουτως. αορατως ορωµενος. υπο της αστραπης του εν αυτη αρραβωνος. ακατανοητως κατανοουµενος. καταστραφεισα. εαν µιαν διανοιξη θυριδα και αστραπη τουτον αιφνης περιλαµψη λαµπρα. ουτω δη και επι ηµων γινεσθαι πεφυκεν. µη εχων αυτον ως εχων εστι. ζων και λαλων και κινουµενος και τον κεκτηµενον κινων. νγ’. ευθυς και τον νουν καταπληττεται και ολη εφ᾿ εαυτην συστελλεται. και εχων ως µη εχων.νβ’. Ον τροπον ενδοθεν οικιας νυκτος ισταµενου τινος. Ο αρραβων εν τοις κεκτηµενοις αυτον αφθεκτος γινεται. ο κεκτηµενος τουτον διακειται. Εαν µεταθηται τις την αγαπην του νυµφιου Χριστου προς αλλου τινος επιθυµιαν πραγµατος φανερως η λαθραιως και (437) κρατηθη η καρδια αυτου εν αυτω. νδ’. µισητη εσται τω νυµφιω και βδελυκτη και αναξια της συναφειας αυτου˙ ειρηκε γαρ˙ «Εγω τους εµε φιλουντας αγαπω». κεκλεισµενων αυτης των θυρων παντοθεν. φηµι δη του Αγιου Πνευµατος. φευγουσα ως εις οικιαν τινα υπο τα αισθητα και ανθρωπινα. νε’. ου µονον ουδεν εκ των υποσχεθεντων αυτη παρα του νυµφιου ελπισει λαβειν. Ωσπερ η νυµφη εαν προς ετερον την αγαπην του αρµοσθεντος αυτη νυµφιου µεταθηται και συγκοιτασθη αυτω φανερως η λαθραιως. σπουδαζετω τουτον κατεχειν˙ ει δε µηπω τουτον λαβειν ηξιωθη.

ου πυρωθησεται και λαµπρυνθησεται και τας της θεοτητος αυγασει και αυτος . ως µη δυνασθαι ανευ εκεινων δια της του Πνευµατος χαριτος στεγασθηναι αυτον. ενελειψε τινα των δοκουντων µεν ηµιν ελαχιστων. «τα δε ιµατια ου κατακαυσει. Ον τροπον η αστεγος οικια η υπο αµελειας του κτισαντος ουτως εαθεισα ου µονον αχρηστος εστιν. ουτω και ο τους θεµελιους της εργασιας των εντολων καταβαλλοµενος και τοιχους υψηλων αρετων αναστησας. και ουτε η χαρις του Πνευµατος παραµενειν ηµιν πεφυκεν ανευ της των εντολων εργασιας. νζ’. ωσαυτως δε και τα θεµελια δια το την στεγην βασταζειν καταβαλλονται ως αναγκαια και χρησιµα. (438) Καθαπερ η στεγη πασης οικιας δια των θεµελιων και της λοιπης κτισεως ισταται. ουτε θεµελιοι ανευ στεγης τω βιω χρειωδεις η ωφελιµοι ολως εισιν˙ ουτω και η του Θεου χαρις δια της των εντολων συντηρειται εργασιας και αι πραξεις των εντολων δια την του Θεου δωρεαν ως θεµελιοι καταβαλλονται. αναγκαιων δε οντων προς τον απαρτισµον του οικου των αρετων. ο ταυτης εκπιπτων της χαριτος αλλης ποιας τευξεται.» Εγω δε φηµι˙ τις το αστεκτον και ουρανιον πυρ εν καρδια δεξαµενος. εαν µη και την χαριν του Πνευµατος εν θεωρια και γνωσει ψυχης ληψεται. ουτε η τωνεντολων εργασια ανευ της χαριτος του Θεου χρησιµος η ωφελιµος εστιν ηµιν. ατελης εστι και παρα των τελειων κατελεουµενος. και ουτε στεγη διχα θεµελιων συνισταται πεφυκεν. νθ’. Εκ γαρ των δυο τουτων αιτιων ταυτης παντως εστερηται˙ η γαρ της µετανοιας ηµελησεν. (439) «Εισαγαγη τις πυρ εν κολπω».φυλαξαι δια της εργασιας των εντολων και της των αρετων επικτησεως. αλλα καταγελωτα τω κτισαντι προξενει. η προς την των αρετων συλλογην ως προς απειρον υλην απειρηκως. Παντως ουδε κατηλλαγη αυτω ουδε την µετ᾿ αυτου ενωσιν δια της µετουσιας του Πνευµατος εσχηκεν. φησιν ο Σοφος. νστ’. Ει δια τουτο επι της γης ο Υιος του Θεου και Θεος κατηλθεν ινα δι᾿ εαυτου καταλλαξη γνωστως ηµας εχθρους οντας τω ιδιω Πατρι και συναψη γνωστως ηµας εαυτω δια του του Αγιου και οµοουσιου αυτου Πνευµατος. νη’.

τω φιληδονω και φιλοκοσµω. εκ ψυχης και σωµατος την συστασιν εχων. τοσαυτην υπερ τουτου τηνικαυτα την λυπην δεχεται. Θανατος γαρ αυτω δοκει τουτο και αλλοτριωσις εικοτως της αιωνιου ζωης. Ει γαρ ο τον αισθητον τουτο φως ορων. εκαστω δηλονοτι τουτων τα εργα και αι φροντιδες των εργων αρµοδιως αφορισθεισαι. Των µεν εµπαθων επιθυµιων και ηδονων ο µετασχων του Αγιου Πνευµατος απαλλαττεται. εαν αποσπασθη εκ της των τοιουτων θεωριας υπο τινος. λυπηθησεται και θλιβησεται. ξα’. ∆ιπλους ων ο ανθρωπος.αστραπας κατα αναλογιαν της καθαρσεως και της µετοχης του πυρος˙ η γαρ µετοχη τη καθαρσει. α οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη. οσην οιµαι αµαρτωλου ψυχην εχειν χωριζοµενην απο του σωµατος. ο χωρισµος των τοιουτων θανατος εστιν. τω φιλαΰλω και φιλαρετω. ουτως τω φιλαγνω και φιλοθεω. υπ᾿ αυτου κατασπαται και συρεται και προς τα γηϊνα επιστρεφεται. υπαρ και νοερως. αχθεται και λυπειται και φερειν ολως τουτο ου δυναται. ξβ’.Ενθεν τοι και περι οψεων και ονειρατων τουτο αληθες ειναι υπελαβον˙ εν οις γαρ η ψυχη ενασχολειται γρηγορουσα η εµβατευει. τη δε µεθεξει συνεπεται καθαρσις˙ τουτου δε γενοµενου. εαν προς µικρον µυση τους οσθαλµους η κατακαλυφθη τουτους υφ᾿ ετερου. των δε της φυσεως σωµατικων αναγκων ου χωριζεται. εν τουτοις και κατα τους υπνους η εµµαταιαζει η εµφιλοσοφει˙ ειτε γαρ περι ανθρωπινων . γρηγορων και καθευδων. αδιαλειπτως ανω τε βιαζεται ειναι και συν Θεω διαγειν και µηδε προς βραχυ της εκεινου θεωριας και ακορεστου τρυφης αφιστασθαι˙ ως δε τω σωµατι και τη φθορα εµπεδουµενος. Και ως µεν ελευθερωθεις των δεσµων της εµπαθους ορεξεως και συναφθεις τη αθανατω δοξη τε και γλυκυτητι. ξ’. και µαλιστα εαν αναγκαια τινα και παραδοξα ην ορων˙ ποσω µαλλον ο εν Αγιω φωτιζοµενος Πνευµατι και τα αγαθα εκεινα ορων. Ωσπερ τω φιλοσωµατω και φιλοζωω. και κοσµος αυτω παροµοιος γεγονεν ορατος και αορατος. (440) εις α παρακυψαι και αγγελοι επιθυµουσιν. Θεος ολος κατα χαριν ο ανθρωπος γινεται. θανατος τω οντι η εκ των τοιουτων µικρα της διανοιας διαστασις.

σοφιας. ξστ’. τας σωµατικας χρειας τη φυσει παρεχοντες. των δ᾿ αλλως και ουχ ουτως εχοντων. ετεροι δε το προΐστασθαι λαου. διαπληκτιζοµενη ως επι δικαστηριων µεθ᾿ ων διαφερεται˙ ει δε το λογιστικον αυτης επαιρεται ταις αλαζονειαις και υπερηφανειαις. ων ο νους απλους εγενετο εξ επιδηµιας του Πνευµατος και ελευθερος απο πασης οχλησεως και δουλειας των παθων. εµφιλοσοφει. α ουδε χρη καλειν ενυπνια αλλ᾿ ορασεις και οπτασιας. αλλου αλλην εργαζοµενου δηλονοτι και συνεισφεροντος. ξδ’. Καθαπερ εκ διαφορων επιστηµων και τεχνων ο των ανθρωπων συνισταται βιος. ων η ζωη υπερ την των ζωντων ζωην αµεριµνος. Πολλοι µεν τον ερηµικον. καθαρα. αλλοι δε τον µιγαδα ηγουν τον κοινοβιακον εµακαρισαν βιον. ξγ’. ησυχος. αλλ᾿ εν παντι και εν πασιν εργοις και πραξεσιν ο δια Θεον και κατα Θεον βιος παµµακαριστος. Εγω δε ουδετερον τουτων του ετερου προκριναιµι. θηριων εφοδους και ερπετων πολεµους και µαχας ονειροπολει. ξε’. τοιαυτα ωσαυτως βλεπει και τα ενυπνια η ψυχη˙ ει δε το θυµικον αυτης κατα των οµοφυλων εκθηριουται.φροντιζει πραγµατων εµµαταιαζουσα ονειροις ενασχολειται ειτε περι θειων και ουρανιων εµµελετωσα οψεσιν εµβατευει και ορασεσι. (441) ων η σχολη περι τα θεια πασα και η µελετη περι µελλοντων αµοιβων και ανταποδοσεων. ουτως εστιν ιδειν και επι των . απερισπαστος. ουκ εξαπατωµενη. Οπηνικα το επιθυµητικον µερος της ψυχης περι παθη και µιξεις και τρυφας και απολαυσεις ερεθιζεται του βιου. αλλ᾿ αληθειαις ενατενιζουσα και αποκαλυψεσι πιστουµενη. «και οι νεανισκοι αυτων ορασεις οψονται». ψευδη και συγκεχυµενα και το ολον απατη σαφης. Μονων εκεινων εισιν αληθη τα οραµατα. αρπαγας εις αερα πτεροφυεις και θρονων υψηλων καθεδρας και ηγεµονιας λαου επι αρµατων προερχοµενη και προπεµποµενη φανταζεται. γνωσεως ουρανιου και καρπων αγαθων των γεωργουµενων υπο του Πνευµατος. ουδε τον µεν επαινου τον δε ψογου αξιον ειποιµι αν. και αλληλοις ουτω µεταδιδοντες και εξ αλληλων µεταλαµβανοντες ζωσιν οι ανθρωποι. νουθετειν τε και διδασκειν και συνισταν εκκλησιας. εξ ων διαφοροι σωµατικως τε και ψυχικως πεφυκασι διατρεφεσθαι. µεστη ελεους. κατα το υπο του Προφητου λεγοµενον.

Οσω οι εν µεσω του κοσµου στρεφοµενοι και καθαρευοντες τας αισθησεις και τας καρδιας απο πασης πονηρας επιθυµιας.πνευµατικων. κενος ο κοπος και µαταια η εργασια ηµων. και συµµιαινοµενους γραφειν ορεγοµενω και αυτους µακαριζοντι˙ ος ει και µη τω σωµατι αλλα γε τη καρδια παντως και τω νοΐ συµπασχει εκ προθεσεως τοις τοιουτοις αποδεχοµενος οιονει της µετ᾿ εκεινης αυτων συµπλοκης. επαινετοι και µακαριοι. ξθ’. ει των επαινων και µακαρισµων και της δοξης εφιενται των ανθρωπων. αλλου αλλην αρετην µετιοντος και ετερου ετεραν βιου οδον διανυοντος. απο Θεου. ανονητος τε πασα βιου οδος η µη προς τουτο τον εν αυτη τρεχοντα φερουσα. ιν᾿ ειπω. ειτα επιλαθοµενω του σκοπου δι᾿ ον το ορος κατειληφει και προς τους τη πορνη εκεινη συναναστρεφοµενους. ο’. εις ενα σκοπον εξ αµφοτερων τουτων οι παντες συντρεχουσιν. τοσουτον οι εν ορεσι και σπηλαιοις ενδιαιτωµενοι. ξζ’. τω γυναικος πορνης δυσειµονος τε και παγκακου διαζευχθεντι και εις χωραν µακραν αποδηµησαντι προς το απαλλαγηναι και της µνηµης αυτης. ως φησιν ο ∆αβιδ. κατα τον παλαι των Ιουδαιων λαον. εκπορνευει. τους µεν µακαριζων τους δε κολακευων και επαινων. Εοικεν ο τον κοσµον απαντα καταλειψας και (442) προς το ορος ως προς ησυχιαν αναχωρησας κακειθεν επιδεικτικως γραφων προς τους εν τω κοσµω. ξη’. ψεκτοι και αποβλητοι˙ ως γαρ µοιχευοντες παρα τω τας καρδιας ηµων ερευνωντι Θεω εσονται. Ειδως δε οτι δι᾿ ατιµιας τιµα τους δουλους αυτου δια πτωχειας ακρας πλουτιζει αυτους και δι᾿ υβρεων και . Ο πιστει τη προς τον Θεον αδιστακτω τω κοσµω και τοις εν κοσµω αποταξαµενος πιστευει οτι ελεηµων εστι και οικτιρµων ο Κυριος και προσδεχεται τους εν µετανοια προσερχοµενους αυτω. Ο γαρ επιθυµων ακουσθηναι τον βιον αυτου και το ονοµα και την πολιτειαν εν τω κοσµω. Σκοπος παντων των κατα Θεον αγωνιζοµενων εστι το ευαρεστησαι Χριστω τω Θεω και την καταλλαγην δια της του Πνευµατος µετουσιας προς τον Πατερα λαβειν και την εαυτων σωτηριαν δια τουτου πορισασθαι˙ τουτο γαρ πασης ψυχης και παντος ανθρωπου σωτηρια εστιν˙ ου µη γενοµενου.

ορεγων αυτοις χειρα δυναµεως ανωθεν και προς εαυτον επαναγει˙ συνεργει δε φανερως τε αµα και αφανως. Μετα το εγχειρισθηναι διακονιαν ηµας θειων πραγµατων και εν αυτη διαπρεψαι. οβ’. αλλ᾿ ορθως και προθυµως µεχρι θανατου βαινειν εν αυταις και εαυτους ηµας νεουργειν τον νεον οντως Θεου παραδεισον. οα’. Τους αδιστακτως αυτω προσερχοµενους ουκ εα ολως καταπεσειν ο Κυριος αλλ᾿ αδυνατουντας βλεπων αυτους συνεργει και βοηθει. ταυτην εγχειρισθησεται και κατα το εκεινω δοκουν ποιησει προθυµως˙ ουκ εξεστι δε προ καιρου ταυτην επιζητειν αλλ᾿ ουδε διδοµενην εξ ανθρωπων λαβειν καταδεχεσθαι. αλλα προκοπτειν και αεικινητους ειναι προς την των κρειττονων . ω τινι αν εξ ηµων προσταξη και οιαν εµπιστευση διακονιαν. δι᾿ ης αγγελοι µεν (443) αναβαινουσι και κατερχονται προς βοηθειαν των ανερχοµενων. ογ’. ουχ οτι πονουντας ηµας οραν τερπεται αλλ᾿ ως οφληµα θελων τους µισθους διδοναι ηµιν ο φιλανθρωπος. (444) µη αντιτεινωµεν. Ο γαρ Θεος ουτε αργους ηµας ειναι εν µια και τη αυτη εργασια εν η ηρξαµεθα µεχρι τελους εµµενειν βουλεται. µεχρις ου µετα Πατρος ο Υιος δια του Αγιου εισελθη και εγκατοικηση Πνευµατος εν ηµιν˙ και τηνικαυτα οταν ολον αυτον κτησωµεθα ενοικον και διδασκαλον. αλλ᾿εµµενειν ταις εντολαις του δεσποτου ηµων και Θεου και το προσταγµα αυτου απεκδεχεσθαι. ουκ οιδα. ειτε εν σωµατι ειτε και εκτος σωµατος. κατεπειγεται ως ελαφος διψωσα επι την αθανατον πηγην δι᾿ αυτων και προς το αναντες εν αυτοις ως εν κλιµακι βαινει. αγνωστως και γνωστως. Θεος δε ανωθεν την κατα δυναµιν ηµων προθεσιν και σπουδην αναµενων καθηται. ει επιτραπωµεν υπο του Πνευµατος προς ετεραν µεταβηναι διακονιαν η εργασιαν η πραξιν. µεχρις ου πασαν ανελθοντες την κλιµακα αυτω προσεγγισωσι και ολοι ολω ενωθωσι και απαντων επιλαθωνται των επιγειων. και συµπολιτευοµενοι και των απορρητων επαπολαυοντες αγαθων.εξουδενωσεως δοξαζει αυτους και δια θανατου της αιωνιου ζωης µετοχους αυτους και κληρονοµους αποκαθιστα. ∆ικαιον εστι τη ζευγλη πρωτον των εντολων του Χριστου υποτιθεναι τους αυχενας ηµων και µη παροιστρειν µηδε οπισθοποδειν. συνοντες αυτω εκεισε.

επιτυχιαν. Ο το ιδιον θεληµα νεκρον εργασαµενος αθελητος παντως εγενετο˙ αθελητον δε των οντων και ζωντων και κινουµενων ουδεν. ως πιστοις και υπηκοοις. οστ’. Ταυτα δε η χαρις του Αγιου Πνευµατος ενεργει και χωρις αυτης γινεται ουδεν. τα δε και συνουλωθεντα και ενωθεντα και εν δενδρον εγενετο. ει µη µονα τις ειποι τα αναισθητα και ακινητα˙ τα γαρ φυτα. τοτε ηµιν. Οταν παση ισχυϊ. ο Θεος χαριζεται αυτω το εαυτου θεληµα και ανεξαλειπτον αυτω διατηρει εν τη καρδια αυτου και διανοιγει τους οφθαλµους της διανοιας αυτου του επιγινωσκειν αυτο και ισχυν διδωσι του (445) εκπληρουν αυτο. τω θειω δηλαδη και µη τω οικειω στοιχουντας θεληµατι. ως αληθινοις µαθηταις και φιλοις. Ο ουν ασκησει και σπουδη το οικειον απονεκρωσας θεληµα και αθελητος γεγονως παντως της οικειας εξεστη φυσεως και εν τω θελειν µηδεν ουδε καλον τι η κακον δυναται ενεργειν. ωστε αγνοηθηναι παρ᾿ αυτου και την προϋποδεξαµενην τον σπορον γην και την ριζαν εφ᾿ ην ενεκεντρισθη το ακατανοητον και αφραστον εκεινο και ζωηφορον φυτον. ως φησιν ο Παυλος˙ «Οσοι . ει ηυξηθησαν και εξηνθησαν και καρπον ωραιον και γλυκυν πεποιηκασιν. αψυχα γαρ˙ παν δε εµψυχον και φυσικον εχει θεληµα. προθυµια και προαιρεσει µεθ᾿ ορµης ακατασχετου τα υπ᾿ αυτου του Θεου µυστικως ηµιν και αγνωστως διδασκοµενα τε και εντελλοµενα εκπληρωσωµεν µηδεν ολως ελλειψαντες. ει και κινειται και αυξει αλλ᾿ ου λεγοµεν φυσικω θεληµατι την κινησιν ποιεισθαι και την αυξησιν. οζ’. Ο το ιδιον θεληµα απονεκρωσαι σπουδαζων το του Θεου οφειλει ποιειν θεληµα και αντι του οικειου θεληµατος το του Θεου αντεισαγειν εν εαυτω και εµφυτευειν και εγκεντριζειν τουτο εν τη καρδια αυτου και προς τουτοις σκοπειν ακριβως ει τα φυτευοµενα και εγκεντριζοµενα. αγνωστως ουτως ως ουκ οιδεν. αποκαλυπτεται φανερως καθως παλαι τοις αγιοις αυτου µαθηταις και αποστολοις απεκαλυφθη και πασι τοις δι᾿ αυτων πιστευσασιν εις το ονοµα αυτου˙ και τοτε γινοµεθα υιοι Θεου κατα χαριν. Ο εκκοπτων το ιδιον θεληµα δια τον του Θεου φοβον. τα µεν εις βαθος που ριζωθεντα φυει. οδ’. οε’.

ου παρα βασιλεων και αρχοντων γνωριζεσθαι βουλεται. Μη γαρ. Οσω ψυχη τιµιωτερα τυγχανει του σωµατος. οτι µυριων υπαρχων τιµωριων αξιος. οθ’. . αλλα προς την δοθεισαν σοι χαριν αποβλεψας και της νοερας και λογικης σου ψυχης την αξιαν καταµαθων. ποσης σοι τουτο εσται αγαπης και ευχαριστιας και ταπεινωσεως αιτιον. συγκληρονοµοι δε Χριστου». κληρονοµοι µεν Θεου. τοσουτον ο λογικος ανθρωπος κρεισσων του παντος κοσµου εστι. ου µονον τουτων απηλλαγης αλλα και υιοθεσιας και δοξης και ουρανων ηξιωσαι βασιλειας. και κληρονοµοι. ειτε δια της αµφιασεως του (446) αγιου και αγγελικου σχηµατος. αλλ᾿ ουδε χρυσιου η ιµατισµου η λιθων των νοµιζοµενων παρα τοις ανοητοις τιµιων˙ ου πλουτω ρεοντι προστιθεται τη καρδια. Ταυτα στρεφων εν διανοια και δια παντος ενθυµουµενος. ανυµνει τον υπερ τα ορωµενα απαντα τιµησαντα σε Θεον.Πνευµατι Θεου αγονται ουτοι εισιν υιοι Θεου˙ ει δε υιοι. ετοιµος εσο και προπαρασκευαζου µη ατιµασαι τον σε τιµησαντα και τα µυρια συγχωρησαντα πταισµατα. αλλ᾿ εν πασιν εργοις σου δοξασαι και τιµησαι αυτον. ειτε δι᾿ εξαγορευσεως. οη’. ως ουδε πλουτου εις πενιαν τις κατελθειν η απο αρχης και εξουσιας µεγιστης και περιβλεπτους αξιωµατος εις αδοξιαν εσχατην και ατιµιαν καταπεσειν. ουδε προξενους οιεται ειναι αυτους πλειονος δοξης τοις πλησιαζουσιν αυτοις. Των καταξιωθεντων γενεσθαι µετα Θεου εν τη συναφεια του Πνευµατος και των απορρητων αυτου αγαθων απογευσασθαι ουδεις δοξης της ατιµου και καταπτυστου ερα προσφεροµενης αυτω παρα ανθρωπων. π’. ουδε τινος ουδαµως ετερου των επιφανων και λαµπρων ανθρωποις επιθυµησει. και φιλον αυτου γνησιον ονοµασει σε. ανθρωπε. ον τιτιµηκεν υπερ απασαν την ορωµενην κτισιν. Ει παντων σου των αµαρτηµατων την αφεσιν ελαβες. δια τουτο τιµιωτερα σου ταυτα ειναι νοµιζε. των ουκ αρχοντων αλλ᾿ υπο πολλων κυριευοµενων˙ ου µεγα τι τους τοιουτους ηγειται και υψηλον. τα µεγεθη των εν αυτω κτισµατων κατανοων. ινα και αυτος σε µειζονως αντιδοξαση.

ηγουν η νεκρωσις του κοσµου παντος. συν τη οιησει . κατα τον θειον αποστολον. ως υιοι αυτου χαριτι και συγκληρονοµοι Χριστου. τα επισυµβαινοντα αυτη λυπηρα και τας επερχοµενας αυτη επηρειας παρα τε δαιµονων και ανθρωπων αλυπως φερειν ου δυναται. ∆ι᾿ ων γαρ εκεινος τον εαυτου Πατερα εδοξασεν. πβ’. τον δε εντος ηµερα και ηµερα ανακαινουµενον. κακεινα και ηµεις σπουδη πραξωµεν. πγ’. η ειχε προ του τον κοσµον γενεσθαι παρ᾿ αυτου˙ ταδε εισιν ο σταυρος. πδ’. ινα δια τουτων δοξασωµεν τον Πατερα ηµων τον εν τοις ουρανοις κληθηναι καταδεξαµενον. τον µεν εξω φθειροµενον ανθρωπον. ζηµιαις δακνεται χρηµατων και αποστερησεσιν αχθεται πραγµατων και πληγαις επιφεροµεναις αυτης σωµατι σφοδρως οδυναται. Πας δοκησιφρων εκ µαθηµατικης ων επιστηµης µυστηρια Θεου παρακυψαι και ιδειν ουκ αξιωθησεται ποτε. και δοξασθωµεν παρ᾿ αυτου τη δοξη του Ιησου. εως αν ταπεινωθηναι πρωτον θεληση και µωρος γενηται. Σκοπησωµεν πως δοξασοµεν τον Θεον˙ δοξαζεται δε παρ᾿ ηµων ουκ αλλως η ως παρα του Υιου εδοξασθη.πα’. (447) Ψυχη η µη τελειως της σχεσεως και προσπαθειας των ορωµενων ευαισθητως απαλλαγεισα. µιµουµεθα του Χριστου τα παθηµατα και δοξασοµεν δι᾿ αυτων τον Πατερα ηµων και Θεον. ου µονον των περι αυτον χρηµατων και κτηµατων καταφρονησει και ως επι αλλοτριοις και ξενοις στερουµενος αυτων αλυπως διατεθη. αλλα και τα επιφεροµενα τω σωµατι αυτου ανιαρα µετα χαρας και της προσηκουσης ευχαριστιας υποµενει. Αλλως δε ουκ ενι τας κατα Θεον θλιψεις µετα χαρας υπενεγκειν. αι θλιψεις. εδοξασθη δε και ο Υιος παρα του Πατρος δι᾿ αυτων. Ει τις σχεσεως και επιθυµιαις των αισθητων απερρηξε την ψυχην αυτου και Θεω ταυτην συνεδησεν. µη δυναµενος το φως της υποµονης και της παρακλησεως ολως θεασασθαι. βλεπων αει. οι πειρασµοι και ει τι ετερον των παθηµατων Χριστου˙ α υποφεροντες εν υποµονη πολλη. γνωσεως γαρ τελειας εν τουτοις χρεια και σοφιας πνευµατικης˙ ο δε τουτων εστερηµενος εν σκοτει αγνωσιας και ανελπιστιας αει πορευεται. αλλ᾿ οιον συνδεδεµενη τη προσπαθεια των ανθρωπινων πραγµατων.

και τηνικαυτα γινεται Θεου διδακτος. και υπο του θειου Πνευµατος οδηγουµενος και φωτιζοµενος. δαιµονιωδη. τοσουτον τα . και ην η θεολογος φωνη επιγειον οιδε. δεξονται την του Αγιου Πνευµατος αληθη διδασκαλιαν και το του Θεου θεληµα ανοθευτως και ακαπηλευτως ακουσαντες µετανοησουσι και ποιησαντες αυτο µεταλαβωσι τινος χαρισµατος πνευµατικου. τα εν αυτω ιδειν µη δυναµενοι θαυµατα. νυκτος και ηµερας ευχοµενοι υπερ της σωτηριας αυτων˙ υπερ γαρ αλλου τινος ουδεποτε λυπηθησονται οι τω Θεω αδιαλειπτως συνοντες και υπερεµπιπλαµενοι παντος αγαθου. Τους διδακτους Θεου οι µαθηται των σοφων του αιωνος τουτου ανθρωπων ηγουνται µωρους. ουτε εν τισι προσκοπτουσι. ινα µισθον τινα προξενησωσιν αυτοις δι᾿ υποµνησεως των εντολων του Θεου και δι᾿ αγαθοεργιας. ει αρα γε ακουσωσιν. αυτοι οντες εν αληθεια µωροι. Ταχα γαρ ποτε ανασφηλαντες εκ της περιεχουσης αυτους οιησεως. κατα τον θειον αποστολον. υπο τουτων χειραγωγουµενος. Ει δε µη τοιαυτης ωφελειας γενεσθαι δυνηθωσιν αυτοις προξενοι. (449) Οτι και νυν εισιν απαθεις και αγιοι και πεπληρωµενοι του θειου φωτος. ει αρα γε συνησουσιν και πεισθησονται. θρηνουντες την πωρωσιν της καρδιας αυτων υποστρεφουσιν εις τας καλιας αυτων. ∆ια τουτο µονον παραβαλλειν και βλεπειν τοις εν τω κοσµω θελουσιν οι χαριτος πεπληρωµενοι και τετελειωµενοι τη γνωσει και σοφια τη ανωθεν. πεπλανηµενοι οντες αυτοι και αγευστοι των απορρητων αγαθων του Θεου. εκ µεµωραµενης σοφιας στοµωθεντες της θυραθεν. πζ’. ορα και διδασκεται απερ ουδεις των αλλων ανθρωπων ειδεν (448) η ιδειν η µαθειν ποτε δυναται.και ην κεκτηται γνωσιν αποβαλων. πε’. ψυχικην. τους αυλιζοµενους εν τω φωτι και τα εν αυτω βλεποντας και διδασκοντας ως πεπλανηµενους λογιζονται. Εξω γαρ οντες οι τοιουτοι του θειου φωτος. πστ’. µεστην εριθειας και φθονου. επειδη οι µη τω του Θεου αγοµενοι Πνευµατι εν τη σκοτια περιπατουσι και ουκ οιδασιν ουτε που υπαγουσιν. Ο γαρ τουτο ποιων και σοφοις τα θεια εν αδιστακτω πιστει ακολουθων. ην εµωρανεν ο Θεος. αναστρεφοµενοι εν µεσω ηµων. συνεισερχεται µετ᾿ αυτων εν πολει ζωντος Θεου.

µαλλον δε εντος ηµων ταυτην εχειν ηµιν χαριζοµενος ως µη εν ελπισιν ειναι του εισελθειν ηµας εν αυτη αλλ᾿ εν κατασχεσει ταυτης οντας βοαν˙ «Ηµων δε η ζωη κεκρυπται συν τω Χριστω εν τω Θεω». εις οπερ εστι κατα φυσιν εκεινος αναγων κατα χαριν το γενος ηµων. αλλοιωσιν τινα της παρουσης αυτοις απαθειας υφιστασθαι ηδεσαν αν. ως µη µονον αφ᾿ εαυτων ποτε µη λογιζεσθαι η ποιησαι ορµαν το κακον αλλα µηδε υφ᾿ ετερου προς τουτο ελκοµενοι. πη’. ινα υιους Θεου ποιηση τους ανθρωπους ηµας. Ο γαρ Υιος του Θεου δια τουτο υιος του ανθρωπου εγενετο. Τις ο σκοπος της ενσαρκου οικονοµιας του Θεου Λογου. πθ’. Ει γαρ εν γνωσει τελεια εγενοντο της θειας Γραφης. Ουδε γαρ αλλοιουται ηµων εκαστος η της καθο . αλλ᾿ ελευθεριαν ηµιν χαριζεται (450) του µηκετι και ακοντας ηµας τυραννεισθαι υπο του διαβολου. η παντως ινα µετεσχηκως των ηµετερων κοινωνους των εκεινου ποιηση ηµας. Οι µετα το βαπτισµα τοις του πονηρου θεληµασιν εικοντες και τα εκεινω βεβουλευµενα διαπραττοµενοι εαυτους της αγιας του βαπτισµατος µητρας απαλλοτριουσι. Το αυτεξουσιον και αυτοπροαιρετον ηµων ουκ αφαιρειται το βαπτισµα. µη επιγινωσκοµενος δε. επιστευον αν τοις υπο Θεου λαληθεισι και δωρησθεισιν ηµιν αγαθοις˙ επει δε αµετοχοι των τοιουτων εξ οιησεως και αµελειας εισι καλων. και τους µετεσχηκοτας και περι τοιουτων διδασκοντας απιστουντες ενδιαβαλλουσιν. Εφ᾿ ηµιν δε εστι µετα το βαπτισµα η ταις εντολαις αυτοθελως εµµενειν του εις ον εβαπτισθηµεν δεσποτου Χριστου και τη οδω πορευεσθαι των προσταγµατων αυτου η εκκλινειν της ευθειας ταυτης οδου και προς τον αντιπαλον και εχθρον ηµων διαβολον δια των πονηρων πραξεων παλινδροµειν. ειπερ ειδοτες ησαν τα καθ᾿ εκαστην αναγινωσκοµενα θεια λογια και ψαλλοµενα παρ᾿ αυτων οι τοις τοιουτοις την µωριαν επιφηµιζοντες και διαπιστουντες περι θειων πραγµατων διδασκουσιν εν σοφια του Πνευµατος. γεννων ηµας ανωθεν εν Πνευµατι Αγιω και ευθυς εισαγων ηµας εις την βασιλειαν των ουρανων. 90. κατα το υπο του ∆αβιδ ειρηµενον.µελη νεκρωσαντες εαυτων τα επι της γης εκ πασης ακαθαρσιας και εµπαθεστατης επιθυµιας. ο εν παση τη θεια Γραφη ανακηρυττοµενος και παρ᾿ ηµων µεν αναγινωσκοµενος.

αλλα αγαθος κτισθεις υπο του Θεου. εµοι εποιησατε». ουδε το εν µια ηµερα αλλα το δια βιου παντος δηλοι˙ ουτω και το τραφηναι Χριστον. 95. Ο πασι µεν παντα τα προς χρειαν σηµερον παρασχων. ως µη θρεψας Χριστον κριθησεται προς αυτου.εκτισται µεθισταται φυσεως. τινι αρα ταυτα πεποιηκεν η παντως τω ειποντι και αει λεγοντι και ειπειν µελλοντι. προς δε τους εξ αριστερων˙ «Εµοι ουκ εποιησατε». απερ βουλεται. Ου γαρ τους ελεηθεντας µονον παρ᾿ ηµων ορα . Το γαρ «επεινασα και εδιψησα» ου προς το απαξ ειρηται παντως. Ου µετα το ενα ελεησαι σωζει αλλα το ενος καταφρονησαι τω πυρι παραπεµπει. προς µεν τους δικαιους λεγων˙ «Εµοι εποιησατε». Ο τοις εκατον δους ελεηµοσυνην. ως ειρηται. της ιδιας εκεινη ου µεθισταται φυσεως αλλα µενει σιδηρος ων. πως τινες εις ενα πενητα περικλειουσιν. αµελησει τινων αδελφων και λιµω και διψη και ψυχει εασει διαφθαρηναι αυτους. «Εφ᾿ οσον εποιησατε ενι τουτων των ελαχιστων. ουτω και ο ανθρωπος ενεργει µεν και πραττει. ου προς απαξ αλλα δια παντος και εν πασιν υπο των αυτου δουλων ταυτα δεχεσθαι ο Κυριος και Θεος ηµων ωµολογησεν. 92. 93. Τον αµεριστως µεριζοµενον και αυτον ολον οντα ενι εκαστω των πενοµενων. (451) ουδε γαρ µεµερισται ολως ο Χριστος. Ο γουν τοις ενενηκοντα εννεα δους ανα οβολον. ατρεπτος τη φυσει καθο εκτισται και τη ουσια ων. ποτισαι τε και θρεψαι. της δε οικειας ουκ εξισταται φυσεως. αυριον δε δυναµενος τουτο ποιησαι. αυτον παρειδεν αποθανειν και αυτου κατεφρονησε του ειποντος˙ «Εφ᾿ οσον εποιησατε ενι τουτων των ελαχιστων εµοι εποιησατε». πολλους παρακαλουντας αυτον και βοωντας αποπεµψαµενος. δυναµενος δε και ετεροις δουναι. Υποθου ουν εκατον ειναι πενητας ως ενα Χριστον. ταυτα και πραττει ειτε αγαθα ειτε φαυλα˙ ωσπερ γαρ την µαχαιραν καν επι κακω τις αυτην καν επι καλω χρησηται. Εκ τουτων εν εστι γνωναι. κακον γαρ ο Θεος ουκ εποιησεν. 91. επειδη και εν εκεινοις πασιν αυτος εστιν ο και εφ᾿ ενι εκαστω των ελαχιστων τρεφοµενος προς ηµων. ποτισθηναι τε και ενδυθηναι και ει τι ετερον τουτοις συνεπεται. 94. τον δε ενα υβρισας η τυψας η εκπεµψας κενον. οπως ιδιοποιειται ο Κυριος παντα τα των πενητων και αδελφων ηµων. οια εξ εκουσιου γνωµης προαιρειται και θελει.

ως Χριστον τον Θεον πεινωντα καιδιψωντα παριδων και αυτος λογισθησεται. ταυτα και αυτος ποιειν αλλοις απαιτηθησεται. αποστρεψη τινα των αιτουντων αυτον. ενος δε µονου καταφρονησας και αυτον παριδων. ως αρκουν τουτο εις καταδικην ηµων˙ ου γαρ εκεινους αλλ᾿ αυτον παρορωµεν τον τα εκεινων απαντα ιδιοποιουµενον Ιησουν τον Χριστον. κριναντας τουτο. Εν τουτω εκαστου πενητος προσωπον αναλαβειν κατεδεξατο και παντι πενητι εαυτον εξωµοιωσεν ινα µηδεις των εις αυτον πιστευοντων του αδελφου αυτου κατεπαιρηται. Φορτικα ταυτα τοις πασιν ισως φανησεται. ωστε παντας θεραπευσαι και θρεψαι και µηδολως τουτων τινα παριδειν. 96.ουδε τους αδικηθεντας η πλεονεκτηθεντας και µυρια ετερα παθοντας δεινα. αλλ᾿ εκαστος. Ωσπερ ουν ο εχων τον πλησιον ως εαυτον ουδεν πλεον εχειν του πλησιον ανεχεται. ενδυσας και τα αλλα παντα εις αυτους εργασαµενος. ουδε ο τοις αιτουσι πασι διδοναι θελων. τουτο ποιειν προστασσεται εν παση τη ζωη αυτου. οτι ει εις υπερ παντων απεθανεν. διο και δοξουσιν ευλογα λεγειν εν εαυτοις˙ «Τις αρα ταυτα παντα ποιησαι δυναται. εαν µεχρις οβολου η κλασµατος αρτου κεκτηµενος. . 97. εως αν και αυτος πτωχος γενηται και τοις πλησιον αυτου εξοµοιωθη. Αλλ᾿ ακουετωσαν Παυλου διαρρηδην βοωντος˙ «Η γαρ αγαπη του Χριστου συνεχει ηµας. βλεπων τον αδελφον αυτου και τον πλησιον ως τον Θεον αυτου.». ουδε ο µη ποιων τω πλησιον οσα θελει ινα ετερος ποιη προς αυτον. ελαχιστον εαυτον (452) ουχι του αδελφου αλλα του πεποιηκοτος αυτον λογιζοιτο και ως αυτον υποδεχοιτο και τιµα. 98. Ο τον πλησιον εχειν ως εαυτον κελευσθεις ου µιαν παντως ηµεραν αλλα δια βιου παντος τουτον εχειν ουτως οφειλει˙ και ο παντι τω αιτουντι διδοναι προσταττοµενος. ως ο Χριστος και Θεος εκενωσε το ιδιον αιµα δια την σωτηριαν ηµων. της εντολης του ∆εσποτου εκπληρωτης ουκ ευρισκεται. αρα οι παντες απεθανον». ουτω και ο παντα µεν πενητα και ελαχιστον θρεψας. αλλα και τους παροφθεντας. και ο θελων ινα ποιωσιν εις αυτον αλλοι α βουλεται αγαθα. εαν δε εχη και µη µεταδιδωσιν αφθονως. 99. ποτισας.

Οτι. Τι ην εν τω κοσµω προ του τον κοσµον γενεσθαι. πασαν αγιαν διηλθε Γραφην και πασαν την εκ της αναγνωσεως ωφελειαν εκαρπωσατο και ουκετι βιβλιων αναγνωσεως δεηθησεται. Απαντ. (454) 1. Απαντ.ρ’. ει και µη καταλαµβανονται παρ᾿ ηµων. Θεος. αλλα βιβλος ουτος τοις αλλοις θεοπνευστος εσται. . Πως γαρ. ως ηδη γεγεννηµενοι εισι παρα τω Θεω. Ερωτ. Ερωτ. ως ηδη παντα πεπληρωκως οσα αν κανονικως και εν αφωρισµενοις καιροις και ωραις ευχοµεθα τε και ψαλλοµεν. ο τον κοσµον ποιησας. Ουτω και ο αδιαλειπτως ευχοµενος εν τουτω παντα συνεκλεισε και ουκετι επτακις αινειν της ηµερας τον Κυριον η εσπερας και πρωΐ και µεσηµβριας υπ᾿ αναγκην εστιν. Ο γαρ πωλων τα υπαρχοντα αυτου η και διασκορπιζων αυτα τοις πτωχοις και πενης εφ᾿ απαξ γενοµενος παντα υφ᾿ εν τα των µερικων εντολων εξεπληρωσεν˙ ουκετι γαρ χρειαν εχει τω αιτουντι διδοναι η µη αποστραφηναι τον θελοντα δανεισασθαι απ᾿ αυτου. πως ην εν τω κοσµω. καινα τε και παλαια φερουσα µυστηρια γεγραµµενα δακτυλω Θεου εν αυτω. και τα µηπω κτισθεντα. ως παντα τελεσας και καταπαυσας εν Θεω τη αρχικη τελειοτητι απο παντων των εργων αυτου. 2. Μηπω οντος του κοσµου. εν τω Θεω παντως ως γεγονως ην ο κοσµος καθο και οι µηπω παραχθεντες ανθρωποι εν τω κοσµω. ∆ΙΑΛΟΓΟΣ ΣΧΟΛΑΣΤΙΚΟΥ ΠΡΟΣ ΣΥΜΕΩΝ ΤΟΝ ΝΕΟΝ ΘΕΟΛΟΓΟΝ. Τελος των κεφαλαιων σκε’. και προ του γενεσθαι. Συνεστηκε γαρ εν αυτω τα παντα. ο τον εµπνευσαντα τοις τας θειας γεγραφοσι Γραφας συνοµιλον κεκτηµενος και παρ᾿ εκεινου µυουµενος τα των αποκεκρυµµενων µυστηριων απορρητα. ουτω και αι περιεκτικαι αρεται τας µερικας εν εαυταις συµπεριλαµβανουσιν αρετας. Ουτω και ο τον διδοντα ανθρωποις γνωσιν Θεον γνωστως εν εαυτω κτησαµενος. Καθαπερ αι περιεκτικαι εντολαι συµπεριεχουσι πασας εν εαυταις τας µερικας εντολας.

ουδε εν περινοια γενεσθαι η εννοησαι δυνανται. αλλα το µεν σωµα οικισκω εγκλειεται και δεσµοις περισφιγγεται. τι γεγονεν ο Θεος οτε τον κοσµον τουτον παρηγαγεν. Τοπω µεν ου διεστη των αυτου ποιηµατων ο ταυτα ποιησας Θεος˙ που γαρ ο πανταχου παρων και τα παντα της ιδιας πληρων θεοτητος µεταστησεται. Ο δε τα παντα πληρων. φοβω τα εαυτων κατακαλυπτουσι προσωπα. 4. εν τω κοσµω ην ο Θεος προ του τον κοσµον γενεσθαι παρ᾿ αυτου. 5. αλλα τω θρονω της δοξης˙ και προς την εκπεµποµενην λαµπροτητα αντιβλεπειν µη εξισχυοντες. Η και αυθις εν τω κοσµω εστιν. Αρα διεστη του κοσµου. ως λεγεις. Τη δε φυσει και ουσια και τη υποστασει και τοις λοιποις (455) ιδιωµασι πασης κτιστης υπερκειται φυσεως˙ και αµετρητως και ακαταληπτως ταυτης διεστηκεν. τοπω µη διεστηκως αλλα πανταχου. πως απεριγραπτος και ουδαµου εστιν. Απαντ. ∆υσνοητον µεν το ερωτηµα. ου συγκεκραµενος δε ολως τοις ορωµενοις αλλα κεχωρισµενος τω τροπω ωπερ ειρηκαµεν˙ ουδαµου δε εστι το καθ᾿ ηµας˙ ουδεις γαρ οιδεν. Ο ουν απεριγραπτος πως τα παντα πληροι. Εστι µεν ουν οµολογουµενως πανταχου ο Θεος και τα παντα πληροι. ουδε οι αγγελοι. πως αρα πορρωτερω . και εκθαµβουµενοι τον θειον υµνον ασιγητως αει αναπεµπουσι˙ τω γαρ αστεκτω της δοξης καταπληττοµενοι. που εστιν ο Θεος˙ ει γαρ ακουεις παρεσταναι. ως λεγεις. Απαντ. αποκεχωρισµενος των παντων εστιν. Ερωτ. Ει ουν. παρων. αυτος δ᾿ εκτος εστι τουτων και ελευθεριως πανταχου περιεισιν.3. Ερωτ. µητε του σωµατος χωριζοµενος µητε της οικιας µακραν γινοµενος. αλλ᾿ οιονει και συνεστι τουτοις κεχωρισµενος και κεχωρισται ηνωµενος αυτοις. ου µεντοι γε δυσφραστον˙ Θεω δε αδυνατει ουδεν˙ οθεν δυνατος εστι και περι τουτων πληροφορησαι σε. Απαντ. Αλλ᾿ ακουε συνετως˙ καθαπερ ο νους ηµων των ανθρωπων ουτε συνεχεται υπο τοιχων ουτε τοπω περιοριζεται. ουτω και ο Θεος πανταχου και εν πασιν εστιν και εξω παντων˙ και ουδαµου τη φυσει και τη ουσια και τη δοξη εστιν˙ απεριγραπτος γαρ. Ερωτ. που ο δεσποτης η οποιος αυτος εκεινος εστιν˙ ει γαρ προς την απαστραπτουσαν αιγλην αντοφθαλµειν ουκ ισχυσουσι. Πως.

ετερον ουδεν ορωσιν οι αυτον βλεποντες. (457) Τι ουν βλεπουσιν οι κεκαθαρµενοι τον νουν και την καρδιαν. ει µη ο Πατηρ και ω αν βουληται ο Υιος αποκαλυψαι». ουτε µην επαισθανονται της θερµης αυτου.περιεργαζεσθαι δυναιντ᾿ αν. ει µη το πνευµα του ανθρωπου το οικουν εν αυτω˙ ουτω και τα του Θεου ουδεις οιδεν. ως εν οντα. Απαντ. οµως δε βλεπειν αυτον επ᾿αληθειας λεγοµεν. τα δε ιµατια αυτου γενοµενα ως το φως˙ και εκ Παυλου . «µακαριοι οι καθαροι τη καρδια. αυτον δε εκεινον καν ποσως κατιδειν και καταµαθειν ουκ ισχυοµεν. ως συναΐδιον τουτοις και οµοουσιον˙ ταυτα γαρ τα τρια. «ουδεις οιδε τα του ανθρωπου. Και πως φησιν ο Χριστος. οτι αυτοι τον Θεον οψονται». εν αυτη και τον Υιον και τον Πατερα ορωσιν˙ ουχ ουτως δε οι αµαρτωλοι και ακαθαρτοι˙ εκεινοι γαρ τυφλοις και αναισθητοις εοικασιν˙ ωσπερ γαρ οι τυφλοι το φως του αισθητου ηλιου λαµπον ου βλεπουσιν. Ως αυτος ειπεν ο φυσει Θεος και Υιος του Θεου. 7. ουτω δη και αυτοι το θειον φως αει φαινον ου καθορωσιν. 6. και ουδεις γινωσκει τον Υιον. και γινωσκουσιν εαυτα και γινωσκονται υπ᾿ αλληλων. ει µη φως˙ και τουτο δηλον εκ τε των ιδοντων λαµψαν το προσωπον του Χριστου ως τον ηλιον. ει µη το Πνευµα του Θεου»˙ και παλιν˙ «ουδεις γινωσκει τον Πατερα. ει µη ο Υιος. Ερωτ. Ερωτ. Ωσπερ του ηλιου εν µεσηµβρια λαµποντος το εκπεµποµενον µεν εξ αυτου φως τρανως καθορωµεν. και οι αγγελοι (456) και οι καθαραντες εαυτους αγιοι ελλαµφθεντες και φωτισθεντες υπο του Αγιου Πνευµατος ισασι˙ το δε που η πως η οποιος εστιν. «µη καταφρονησητε ενος των µικρων τουτων˙ οι γαρ αγγελοι αυτων δια παντος βλεπουσι το προσωπον του Πατρος µου του εν ουρανοις». συ δε λεγεις οτι και οι αγγελοι αγνοουσιν οποιος και που εστιν ο Θεος. ουτω και οι αγγελοι και οι αγιοι την απαστραπτουσαν δοξαν καθορωντες του Πνευµατος. ουδεις των απαντων γινωσκει. ει µη ο Πατηρ τον Υιον και ο Υιος τον Πατερα και το Πνευµα το Αγιον τον Πατερα και τον Υιον. Οτι µεν ουν εστιν ο Θεος και πανταχου εστι και τα παντα πληροι. Και παλιν. Απαντ. Επειδη ο Θεος φως εστι και φως το ακροτατον.

Του Κυριου λεγοντος. Πως ουν < ου > πασιν οραται.του αποστολου. Απαντ. προς την των κρειττονων επιτυχιαν. επει αΐδιον και αειλαµπες φως εστιν ο Θεος. ευδηλον οτι και πολλαι σωτηριας οδοι˙ πασαι δε εν µια τη της µετανοιας οδω τελειουνται δια της του κακου αποχης. νεκροι εισι τη ψυχη και του αιωνιου πυρος και σκοτους συγκληρονοµοι τε και συµµετοχοι. πολλαι µοναι παρα τω Πατρι µου εισιν. ∆ιο και ως µεγα χασµα και τειχος δε αι πονηραι ενθυµησεις και οι µαταιοι ηµων διαλογισµοι οια δη τειχος υψηλον γινονται και διιστωσιν ηµας απο του φωτος της οντως ζωης˙ ο γαρ Θεος φως εστι και ζωη εστιν˙ οσοι τοιγαρουν εστερηνται τουτου. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΤΟΥ ΟΣΙΟΥ ΚΑΙ ΜΕΓΑΛΟΥ ΠΑΤΡΟΣ ΗΜΩΝ ΣΥΜΕΩΝ ΤΟΥ ΝΕΟΥ ΘΕΟΛΟΓΟΥ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΟΥ ΚΑΙ ΗΓΟΥΜΕΝΟΥ ΜΟΝΗΣ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΜΑΜΑΝΤΟΣ ΤΗΣ ΞΗΡΟΚΕΡΚΟΥ ΕΡΓΑ ΤΟΜΟΣ ΤΡΙΤΟΣ (Γ’) ΥΜΝΟΙ ΕΠΙΣΤΟΛΑΙ . φως ιδοντος τον Θεον και εις την αυτου επιγνωσιν επιστρεψαντος. Ερωτ. ειτε την της ελεηµοσυνης ειποις ειτε την της ξενιτειας ειτε πασης ετερας του αγαθου πραξεως εκπληρωσιν. Και ουκ εστι σωτηριας τυχειν τον µη εις ταυτα πεφθακοτα τα µετρα. και εκ µυριων ετερων αγιων. Απαντ. Επειδη ουτως ωκονοµησεν εξ αρχης ο Θεος˙ ινα µηδεµιαν εχη κοινωνιαν το σκοτος εν τω φωτι µηδε εναγης και βεβηλος µετα του Αγιου και καθαρου. Ερωτ. 8. 9.

Το λιαν ανατατικον τε και διηρµενον αυτο τε το υπερ αισθησιν των εγγεγραµµενων ενταυθα και το υψος της θεολογιας και το βαθος της τουτων αντικρυς γνωσεως ου πασιν. αλλα µη ωφελειαν εις εαυτους αναµαξοιντο.Νικητα µοναζοντος και πρεσβυτερου µονης των Στουδιου του Στηθατου εις την βιβλον των θειων υµνων του οσιου πατρος ηµων Συµεων. εκεινων αρα προς την των εγκειµενων καταληψιν δεεται των τα αισθητηρια της ψυχης ερρωµενων τη ευεξια του λογου και τον νουν ες υψος επτερωµενων τη του πνευµατος αυρα και ολην ολως προς ουρανους και τα βαθη Θεου εµβαθυνουσαν εχοντων σαφως την διανοιαν. υπερανω πασης ανθρωπινης συνεσεως ον. (11) 1. εις µετρον ηλικιας του πληρωµατος του Χριστου˙ ετι δε προκαθαρθηναι και προφωτισθηναι και ελλαµφηναι τω πνευµατι προθεωρησαι τε την απασαν κτισιν οµµατι νοος καθαρω. κακως δηλαδη και απειρως τα θεια και υπερ αισθησιν εκλαµβανοντες. αρτιον δηλονοτι πεφθακοτα και τη ενδεχοµενη καλως τελειοτητι αναβεβηκοτα εις ανδρα τελειον. ινα µη τη προς τα βαθη του πνευµατος απειρω επιβολη και τη περι τα θεια ανασκητω εξει και διανοια βλαβην τουτων τινες. καταληπτον τε και ευεπιβατον εστι˙ ταις γαρ θειαις εµφασεσι περιαυγαζοµενον του απροσιτου φωτος. Οθεν µοι και αγαν ευκαιρον επωφελες τε και αρµοδιον εδοξε το σεβας εικοτως αφοσιουντι τω διδασκαλω προκατασφαλισασθαι τους εγκυπτειν ενταυθα βουλοµενους τω λογω. και τον ανακαινουµενον εις Χριστον επενδυσασθαι. 2. προκαταµαθειν τε και προκαταστοχασασθαι τους λογους και τας κινησεις αυτης . οτι τον εις θεολογων ανδρων εγκυπτειν γραφας προαιρουµενον και επι τουτο ερωτι επειγοµενον αναγνωσεως πρωτα µεν πιστον οντα κοσµον χρη φυγειν και τα εν κοσµω καθολου τω σωµατι και τω πνευµατι (12) και την προσυλον απο ψυχης αµαρτιαν µισησαι και την προσκαιρον αποσεισασθαι των ηδεων απολαυσιν˙ θειναι τε θεµελιον ακολουθως καλον επι την ερηρεισµενην πετραν της πιστεως δια πραξεως και εργασιας των εντολων του Χριστου και επι τουτον ευτεχνως τον οικον εποικοδοµησαι των αρετων και τον παλαιον και φθειροµενον ανθρωπον κατα τας επιθυµιας αυτου αποδυσασθαι. οιµαι. Ιστεον ουν.

λεγω δη τοις χοϊκοις φρονηµασι και ταις προσυλοις επιθυµιαις αυτου. µη κατατολµησαι προβεβαιουµεθα των γεγραµµενων ενταυθα της αναγνωσεως. Σκοπειν τοινυν παντα χρεων τον τους λογους δυναµενον πιστως µελεταν τουτου δη του θειου πατρος και τουτων το βαθος εξερευναν την αυτου συνετως εκστασιν τε και θεωσιν˙ οπως. υπερανω δηπου πασης σαρκος και αισθησεως˙ ενθεν τοι και το στοµα τρανως διανοιξαντα ελκυσαι δυναµει την χαριν του πνευµατος κακειθεν φωτος αγαθου πληρωθηναι και κατα την αναλογιαν των εκ καθαρσεως εν αυτω γενοµενων ιερων εµφασεων ανωθεν θεολογησαι τρανως και ουτως. δεδεµενον τε υπο τα δεσµα της απατωσης του κοσµου αισθησεως. οια δη τηλαυγης την διανοιαν. ινα µη τω µετα ληµης των οφθαλµων εις τας ακτινας (13) ενατενιζοντι του ηλιου επισης υποµεινη την τυφλωσιν και αυτην την αµυδραν ορασιν προσαπολεση των οφθαλµων˙ καθαρθηναι γαρ πρωτον δει πασης ασθενειας και ληµης των λογισµων και ουτω τω καθαρως και υπεραπειρως εις απειρον λαµποντι προσοµιλησαι και πλησιασαι ηλιω. οια περ εξω σαρκος και σωµατος και πασης αισθησεως ων. και τας ενεργειας εβλεπεν εν εαυτω του θειου φωτος θεοπρεπως ενεργουσας. εν τοις ωδε γεγραµµενοις εγκυψαι. και θεωνυµιαις διαφοροις ερωτι κατοχος ων του Θεου ως τετρωµενος υπο της αγαπης αυτου τουτον εκαλει και . των δε γε λοιπων τα στηθη τυπτειν επωφελες και αρµοδιον και ανωθεν εκκαλεισθαι τον ελεον.τηλαυγως και εξω γενεσθαι των ορωµενων της ταπεινωσεως. ηρπαζετο απο γης τω πνευµατι εις ουρανους και Θεον. και θειων ηξιουτο ξενοτροπως αποκαλυψεων. 4. φηµι δη τοις πονηµασι της υψηλοτατης και θεολογικωτατης διανοιας του µακαριωτατου και τρισολβιου πατρος Συµεων. 3. αναγνον οντα και τας αισθησεις πεπηρωµενον της διανοιας δεινως. των εξ ακρας δηλονοτι καθαρσεως καταλαµποµενων απειρω φωτι του Θεου και ολολαµπη την διανοιαν αµα και την ψυχην κεκτηµενων. Τον γουν ετι κατω τω στηθει και τη κοιλια συροµενον. ειτε τουτω δη τω αισθητως και καθ᾿ ηµας φαινοντι ειτε τω της δικαιοσυνης και ταις εξ αυτου των λογων και νοηµατων εκπεµποµεναις αυγαις˙ µονων γαρ εκεινων εστι το κατοπτευειν τα βαθη του Πνευµατος.

ως παλαιον ηµερων. εγκοσµιον. µηδεν οντα των οντων. αυτολιθον και πετραν. ως αγηρω και αναλλοιωτον˙ ως σωτηριαν. ως νουν. ως αγαθον. αλλα και απο τινων εσθ᾿ οτε θειων φασµατων εν τοις ιεροις ανακτοροις η αλλοθι ποι τους µυστας η τους προφητας καταλαµψαντων κατ᾿ αλλας και αλλας αιτιας τε και δυναµεις ονοµαζουσι την υπερφαη και υπερωνυµον αγαθοτητα και µορφας αυτη και τυπους ανθρωπικους η . ως δυναστην. Και µετ᾿ ολιγα˙ παντα δε απλως και απεριοριστως εν εαυτη τα οντα προειληφε ταις παντελεσι της µιας αυτης και παναιτιου προνοιας αγαθοτησι και εκ των οντων απαντων εναρµονιως υµνειται και ονοµαζεται. ινα ακριβως η των ολων βασιλεια και περι αυτην η τα παντα και αυτης ως αιτιας. 5. (14) ως Κυριον κυριων. ως καλον. και αυτη κατα το λογιον η τα παντα εν πασι και αληθως υµνηται παντων υποστατις. ως οντα και ως αιωνων αιτιον˙ ως ζωης χορηγον. ως αγιασµον. παντα τα οντα. ηλιον. ως σοφιαν. ως σοφον. νεφελην. ∆ιονυσιον τον µεγαν εν τουτω και µιµουµενος και οµοιως συναρπαζοµενος αυτω απο γης˙ και γαρ εκεινω ταυτον ενεργουµενος υπο του Θειου Πνευµατος και ο υψινους ουτος ανηρ ως παντων των αιτιον τον Θεον οµοιως αυτω πολυωνυµως εκ παντων των αιτιατων ανυµνει λαµπρως. ως αιωνιον. ως περατος εξηρτηµενα.προσωνοµαζε. ως δικαιοσυνην. πυρ. ως λογον. ως εν µεγεθει παντων υπερεχοντα και ως εν αυρα λεπτη˙ και εν ψυχαις και εν σωµασι και εν νοις αυτον ειναι εν ουρανω και εν γη και αµα εν ταυτω τον αυτον. ως αρχης. ως βασιλεα βασιλευοντων. τω τροπω και τη προς Θεον εκστασει του θεσπεσιου τουτου πατρος οια δι᾿ ων γραφει συµµαρτυρων. ως γνωστην. υπερουσιον. ως αγιον αγιων. ως δυναµιν. 6. ως απολυτρωσιν. υδωρ. περικοσµιον. δροσον. αστερα. υπερκοσµιον. ως αγαπητον. Και γουν ου ταυτας µονας οι θεολογοι τας θεωνυµιας πρεσβευουσι τας απο των παντελων η των µερικων προνοιων η των προνοουµενων. Οθεν και αυτος ο πολυς τα θεια ∆ιονυσιος εν τω Περι θειων ονοµατων συνταγµατι. υπερουρανιον. πνευµα. τοιαδε φησιν˙ ουτως ουν τη παντων αιτια και υπερ παντα ουση και το ανωνυµον εφαρµοσει και παντα τα των οντων ονοµατα. ως προεχοντα παντας τους θησαυρους απασης γνωσεως. ως Θεον θεων.

δι᾿ ου αρα και ηλθεν επ᾿ αυτον παντα οµου τα αγαθα της αιωνιου ζωης και αναριθµητος πλουτος σοφιας και γνωσεως. Εις γαρ ακρον ο θειος ουτος εκκαθαρθεις την ψυχην. ολος πυρποληθεις υπο του θειου πυρος. και χωρει δια παντων δια την καθαροτητα˙ ατµις γαρ εστι της του Θεου δυναµεως και απορροια της του παντοκρατορος δοξης ειλικρινης˙ µια δε. εζητησε δια πονων φιλοσοφιας τε και ασκησεως και ευρεν αυτην˙ και ευρων ηυξατο µετα δακρυων εµπονως και εδοθη αυτω φρονησις˙ και επεκαλεσατο πιστει βεβαια και ηλθεν επ᾿ αυτον πνευµα σοφιας˙ οθεν ακοιµητον εσχε δια βιου παντος το εκ ταυτης ατεχνως φεγγος.πυρινους η ηλεκτρινους περιτιθεασι και οφθαλµους αυτης και ωτα και πλοκαµους και προσωπα και χειρας και µεταφρενα και πτερα και βραχιονας και οπισθια και ποδας υµνουσι. ως ηδη τα προς αυτου γεγραµµενα σαλπιγγος ηχουσης µεγαλοφωνοτερον εκβοα. 8. αλλ᾿ ως πιστος οικονοµος τον πλουτον. της ακενωτου σοφιας ευγνωµονως κατα το γεγραµµενον . 7. ∆ιο και της θυραθεν επιστηµης των λογων παντη αγευστος και αµαθης ων υπερ παντα ρητορα και σοφον τη ευροια των λογων και τη των νοηµατων δαψιλεια τε και πυκνοτητι εις υψος εµεγαλυνθη σοφιας ως τα θεια τω οντι σοφος και θεολογος δογµατικωτατος. φησιν. κατα τον Σολοµωντα. ∆ια τοι τουτο και των λογων της σοφιας επιθυµησας εποθησε το καλλος αυτης˙ και ποθησας. ουσα παντα δυναται και µενουσα εν εαυτη τα παντα καινιζει και κατα γενεας εις ψυχας οσιας µεταβαινουσα φιλους Θεου (16) και προφητας κατασκευαζει˙ ουδεν γαρ αγαπα ο Θεος ει µη τον σοφια συνοικουντα. στεφανους τε και θωκους και ποτηρια και κρατηρας αυτη και αλλα αττα µυστικα περιπλαττουσιν. ηξιωται και µεγαλων αποκαλυψεων και θεωριων απορρητων και µυστικης οµιλιας και ρηµατων θειων ανωθεν αυτω ξενως ενηχηθεντων και συλληβδην ειπειν χαριτος αποστολικης. Και ου θαυµα˙ η γαρ του Θεου σοφια διηκει. Αµελλει και αδολως παρα Θεου µαθων τα απορρητα αφθονως τοις πασι ταυτα γραφων παρεχει εις πνευµατικην ευφροσυνην οµου και ωφελειαν˙ ου γαρ ως αγνωµων δουλος κατακρυπτει το δοθεν αυτω προς Θεου ταλαντον. κατα τον ειποντα. ον εδεξατο εξ αυτου.

ως ον κοινον παντων των οντων. ως φησιν ο τα θεια πολυς ∆ιονυσιος. αλλ᾿ εφ᾿ εαυτου µονιµως την υπερουσιον ιδρυσαν ακτινα ταις εκαστου των οντων αναλογοις ελλαµψεσιν αγαθοπρεπως επιφαινεται και προς την εφικτην αυτου θεωριαν και κοινωνιαν και οµοιωσιν ανατεινει τους νοερους νοας. ταπεινων µελετησει σοφιαν και εν καρδια αγαθη ανδρος σοφια. και ου τοις αφροσι του κοσµου σοφοις καθολου διαγινωσκεται. ως φησι περι θεολογων ανθρων ∆ιονυσιος. 9. και το φως αει του Θεου ην αληθως η πνοη αυτου˙ ο δικην λυχνου εχων εν διανοια.ου κατορυττει˙ αδολως τε. α εωρων οι οφθαλµοι αυτου νοερως. κατα το ειρηµενον. (17) ταπεινοφροσυνης ων εµπλεως. ως το λογιον. φησιν. φησιν. Γεγονε δε τουτο εκ πολλης αληθως ταπεινοφροσυνης και καθαροτητος˙ στοµα γαρ. τα δε αρρητα σιγη τη σωφρονι διολου τιµων επι τας ελλαµπουσας αυτω εν τοις ιεροις νοηµασιν αυγας ανετεινετο κακειθεν πλουσιως καταλαµποµενος τε και φωτιζοµενος προς τους θεαρχικους και θεοπρεπεις υµνους και προς τας ιερας υµνολογιας υπ᾿ αυτων υπερκοσµιως ετυπουτο προς το και οραν τα συµµετρως αυτω δι᾿ αυτων δωρουµενα θεαρχικα φωτα και το αγαθοδοτην Κυριον ως απασης ιερας αρχης και φωτοφαενιας αιτιον ερωτικως ανυµνειν. ως θεµιτον αυτω και ιεροπρεπως επιβαλλοντας. τον πλουτον αυτης ουκ αποκρυψοµαι. 10. ελεγε τε και αριδηλοτατα µετα γνωσεως εγραφεν˙ α. ητις τοις ταπεινοις την καρδιαν. Ειχε γαρ. Τοιγαρουν και κατα παντα τοις προς αυτου θεολογοις εποµενος. την πατριον παλαι . (18) Παλαιον δε αρα τουτο και αρχεγονον σοφιας ειδος και αποτελεσµα˙ τοις γαρ παλαιοις και πιστοις. Ου γαρ ακοινωτητον εστι καθολου το αγαθον ουδενι των οντων. φησι. ειδον οι οφθαλµοι σου. λεγε˙ και λεγων υµνει σαφεστατα εκ των οντων το θειον. Ενθεν τοι και αργυρος πεπυρωµενος ουσα η γλωσσα αυτου και δικαιοσυνης πληρης η ψυχη αυτου˙ τα χειλη αυτου οια δη τω οντι δικαιου ηπιστατο υψηλα και στοµα αυτου απεσταζε χαριτας και απορρητον σοφιαν Θεου. διηνεκως εν µελετη καρδιας την του Θεου σοφιαν. 11. το µεν υπερ νουν και φυσιν της θεοτητος κρυφιον ανεξερευνητοις υµνει και ιεραις νοος ευλαβειαις. εν δε καρδια αφρονων ου διαγινωσκεται. εµαθον αφθονως τε µεταδιδωµι.

ερευνων. ταις θειαις δηλονοτι των αγγελων δυναµεσιν. 12. αριθµοις σεµνοτεροις αναγκαιως χαρασσοντες. αλλα και ποιουσιν ασµατα και υµνους εις τον Θεον δια παντοιων µετρων και µελων. αυτο δε ουδεν. επειδη κατα πασης νοερας ενεργειας αποπαυσιν η τοιαδε γινεται των εκθεουµενων νοων προς το υπερθεον φως ενωσις. την ιεραν των θεολογων υµνολογιαν ευρησει τις. τουτο αληθως και υπερφυως ελλαµφθεντες εκ της προς αυτο µακαριωτατης ενωσεως˙ οτι παντων µεν εστι των οντων αιτιον. 13. φησιν. ενουµενοι νοες. φησι ∆ιονυσιος ο µεγας. επιπονω δηλαδη ψυχη και καθαρα διανοια τας θειας γραφας.φιλοσοφουσι φιλοσοφιαν. Ειτα τον λογον ηµων τρανοτερον επιβεβαιουµενος ουτω σαφως επιφερει περι των ειρηµενων ο αυτος και αυθις φησι˙ (19) ταυταις οι θεοειδεις αγγελοµιµητως. Ειδως ουν ο θειος τουτο πατηρ Συµων. αλλ᾿ εκ φιλοσοφιας των της ψυχης τροπων και εξ ακρας ασκησεως και φυλακης των γενικων αρετων . ου θεωρουσι µονον τα υψηλα νοος επιβολαις καθαρου. και πασαν. ως παντων υπερουσιως εξηρηµενον. Φιλωνι τω Ιουδαιω εν τω ουτω πωςς ειγεγραµµενω λογω αυτου Περι βιου θεωρητικου η περι ικετων εντυχετω και εισεται το του λογου πιστον εξ αυτης. ταυτα. ως ειπειν. φησιν εκεινο ωδι˙ ωστε. Εκ δη τουτου ποιηται ασµατων και υµνων και µελων θειων τοις τηνικαυτα θαυµασιως εδεικνυντο˙ ουκ εκ µαθηµατων δε αναγωγης και τελειας των λογων ασκησεως προς τουτο σοφως τε και συνηθως απετελουντο. οια δη σοφος θεολογος. υµνουσιν αυτο κυριωτατα δια της παντων των οντων αφαιρεσεως. ως εφικτον. και ως ανωνυµον την θειαν και υπερ φυσιν φυσιν ανυµνει και ως παντος ονοµατος οµοναζοµενου αιτιαν και . Ει τω δε φιλον το ειρηµενον εξ εγγραφου πιστωθηναι αιτιας. Ινα δε βρασυ τι και ηµεις λογιον εκειθεν αναλαβωµεθα προς την του λογου βεβαιωσιν. προς των θειων λογιων µεµυηται. προς τας αγαθουργους προοδους της θειας φυσεως εκφαντορικως και υµνητικως τας θεωνυµιας διασκευαζουσαν. Α γουν και τουτω δη τω πατρι εν θεωρυµιαις υµνηται θεοφραστως. ανωθεν η θειας χαρις του Πνευµατος ουτω δι᾿ υπερβολην συγγινοµενη καθαρσεως προς υµνους ερωτικους τε και θειους και προς µετρα λογων παντοιων εκινει τας διανοιας αυτων.

14. των αµυστων αυτα γελωτων και εµπαιγµων εξαιρουµενος. ταυτα και ηµεις. τρυγησουσι την ωφελειαν˙ οι δε γε λοιποι. και πολλην αυτοθεν. ειπερ τινες τοιουτοι εισιν ανθρωποι. εως αν εν τοις ζωσιν ην και εφαινετο. αµεθεκτα µεν αυτα και αχραντα τοις ατελεστοις διατηρων. Ο γουν προς θεωριαν εκ φιλοσοφου πραξεως αναδραµοντες και εις βαθος θεολογικων εννοιων ανελθοντες πιστει προς ταυτα την της ψυχης ερευναν δοτωσαν. οσα της παρουσης εστι πραγµατειας. ως αυτω µαθητευθεντες και το υψος και βαθος και πλατος της αυτου σοφιας ειδοτες. ευλαβηθηση δε και τα του κρυφιου Θεου ταιςνοεραις και αορατοις γνωσεσει τιµησεις. δια των ειρηµενων και του παροντος λογου των παντη χοντρων και αµυστων διαστελλοµεν και ανεκφορα τουτοις ειναι βουλοµεθα.ανωνυµως υπεριδρυµενην των παντων εθεολογει˙ νυν µεν. ως πρωτος προς δευτερους και υφειµενους. οιτινες ικανοι εσονται και ετερους διδαξαι. Ουτω γαρ ως η θεολογια και τοις θιασωταις ηµιν παραδεδωκε. φησιν. 15. µαλλον δε αυτους εκεινους. (20) καν τουτω τω µεγαλω ∆ιονυσιω πειθοµενος ουτω προς Τιµοθεον γραφοντι˙ ορα δη. εκ των θεολογιων συναγων και ωσπερ τινι κανονι τοις ειρηµενοι χρωµενος προς αυτα σκοπων επι την αναπτυξιν των νοητων θεωνυµιων προηρχετο˙ νυν δε θεοπτικη διανοια τας θεοφανεις εποπτευων εµφασεις και θεωριας. τοις αγιοις τα αγια κατα την θειαν του Αποστολου παραδοσιν παρατιθεµενος. ιεροις δε µονοις των ιερων µεθ᾿ ιερας ελλαµψεως ιεροπρεπως κοινωνων. µονοις εκεινοις ταυτα δηλαδη σαφως αναπτυσσοντες τοις τα ωτα πεπετασµενα ιερως εχουσιν εξ επιµελειας των τροπων και συνεσεως θειας και αγιοις αντικρυς ουσιν εκ τε του βιου και της ανωθεν γνωσεως˙ τουτο γαρ και Παυλος ο θειος βουλεται προς Τιµοθεν ουτω γραφων˙ ταυτα παραθου πιστοις ανθρωποις. ων ο νους εις πολλας . οπως ουκ εξορχηση τα αγια των αγιων. ανεταττετο και τα προς αυτου ιερως εποπτευθεντα θεια θεαµατα τοις µετ᾿ αυτον χρεωστικως. ευ οιδα. µη εκφορα ταυτα ποιων τοις πολλοις. αφθονως εν συµµετρια τη κατ᾿ αυτους υπεδειξε και κατ᾿ αξιαν τα ιερα τοις επιστηµονικως και ολοκληρως µετασχουσι της ιερατικης τελειωσεως µετεδωκε. της επι τουτω θεοµαχιας απολυτρουµενος.

ωσπερ εν τινι κυκλω το απλανες αυτη η θεια δωρουµενη αγαθαρχια και απο των πολλων. οι µηδε ο τι ποτε εστι πραξις και θεωριας και θειων αποκαλυψις µυστηριων ειδοτες. των ακαθαρτων λεγων και ολεθριων παθων˙ τα γαρ αγια αµεθεκτα εισι πασι τοις τον κυνωδη βιον και χοιρωδη βιουσιν. της αναγνωσεως των ενταυθα γεγραµµενων αλλοτριουσθωσαν˙ αχωρητον γαρ την διανοιαν εχοντες των υψηλων και λογων αποκαλυψεων (21) τα θεια καταπατειν ειωθασι και κοινουν. οις ου διδονται ταυτα. 16. οποση δυναµις.ετεροτητας διεσκεδασται και σκοτει αγνωσιας εζοφωτοι. των εξωθεν. δυναµει θεια προς αγγελικας ζωας ανατεινεται κατα τον ιεροφαντην ∆ιονυσιον ουτω λεγοντα˙ ηνικα γαρ εις εαυτον κατα κυκλικην κινησιν και ενοειδη συνελιξιν απο των εξω των νοερων αυτης δυναµεων γενηται. η µαλλον ειπειν εις ψυχας σκοτει αγνωσιας σφοδρα κεκαλυµµενας και υπο ηµιονων και ονων η δρακοντων καταπατουµενας και οφεων. αθανατος ουσα και νοερα. µετεχει πλουσιως. προς µηδεν των υπερ ηµας ανανευειν δυναµενοι. αυτην επιστρεφουσα και συναγουσα πρωτον εις εαυτην. Ειεν. ουκ οιοµαι δικαιον ειναι κινδυνευειν ταυτης τας υψηλας θεωριας και ερωτικας θεολογιας απιστεισθαι εις ακοας πιπτουσας υπο φθονου βεβυσµενας καιαπιστιας. 17. Αλλως τε δε και επει πασα ψυχη εις ακρον εκκαθαρθεισα καλως. τοις δε προς το ισον εξ ακρας αναγοµενοις καθαρσεως της αγιοτητος µεθεκτα τε εισι µεθ᾿ ηδονης αφατου και (22) θειας και αναδοτικα της επ᾿ αυτα σοφιας τε και υψωσεως ως φωτα φανα και πυρος του θειου γεννηµατα. ως το λογιον. ουτε µην οι µαργαριται ριπτουνται του λογου. ειτα ως ενοειδη γενοµενην ενουσα ταις ενιαιως ηνωµεναις δυναµεσι των αγγελων˙ δι᾿ αυτων γαρ ως αγαθων καθηγεµονων (µετα τους ιερους και αγιους νοας αι ψυχαι και οσα ψυχων αγαθα) επ᾿ αυτην την παντων αγαθων αγαθαρχιαν αναγεται και των εκειθεν εκβλυζοµενων αλλαµψεων εν µετουσια γινεται κατα την αναλογουσαν εν αυτη καθαρσιν και της του αγαθοειδους δωρεας. επει δε προς τοσουτον υψος ανηχθη η θεια τω οντι και καθαρωτατη ψυχη του καθηγεµονος ηµων και τοιουτων εµφασεων ηξιωθη και τοιαυτης χαριτος της των αλιεων και .

Ει γαρ αι αποκαλυψεις αυται και αι φωναι ου φωναι Θεου ουδε ψυχης αποθεωθεισης και γενοµενης εξω πασης του κοσµου αισθησεως και ολης καθολου αγιας. ιν᾿ η κατα πρωτην ευθυς επιβολην εντυγχανοντες τουτοις κρειττονες (23) γενοιντο ποτε και φθονου και βασκανιας ανωτεροι. τα δευτερα τοις πρωτοις και τα εν εικοσι και τυποις τοις αρχετυποις και αληθειαις.αποστολων και επ᾿αυτην την παντων αγαθαργιαν εφθασε τη λαµπροτητι της εµπυρου διανοιας αυτης. σχολη γ᾿ αν αλλο τι των ανθρωπινων και προς ηµων τελουµενων δια πασης σπουδης ευαποδεκτον αποδειχθειη Θεω και ανθρωποις επαινετον. καθο και εν τω ῾Κατα αγιοκατηγορων᾿ λογω µετα χρησεων ιερων πλατυτερον εξεθεµεθα. ως εφικτον. ο µη σοφια και γνωσει τη ανωτατω Θεου το επιδοξον και λαµπρον επιφερεται. Ο ΠΙΝΑΞ ΤΩΝ ΘΕΙΩΝ ΕΡΩΤΩΝ ΤΩΝ ΘΕΙΩΝ ΥΜΝΩΝ ΟΙ ΕΡΩΤΕΣ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΚΑΙ ΜΕΓΑΛΟΥ ΠΑΤΡΟς ΗΜΩΝ ΣΥΜΕΩΝ ΤΟΥ ΝΕΟΥ ΘΕΟΛΟΓΟΥ. τον εν πραξει και λογω και θεωρια δοξασαντα τον Θεον και το ονοµα το υπερ παν ονοµα εν τοις εαυτου µελεσιν αγιασαντα. η υπερ ταυτα και υπερ πασαν δοξαν οµου γεηραν τε και ανθρωπινην. 18. ΗΓΟΥΜΕΝΟΥ ΚΑΙ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΟΥ ΓΕΓΟΝΟΤΟΣ . και εν µετουσια των ελλαµψεων ταυτης πλουσιως εγενετο. και υµνεισθω και ευφηµεισθω ο υµνων και εγκωµιων παντοιων επαξιος Συµεων. και δοξασωσιν. Πιπτετω φθονος ο τοις αει νεµεσων. καθα δη και τα ποιηµατα και οι ερωτες των θειων υµνων εκβοωσιν αυτου. η ως των καλων αγευστοι και παντη αχωρητοι των υψηλων θεαµατων δια την αυτοις προσουσαν παχυτητα της εγχειρησεως και της των γεγραµµενων ενταυθα περιεργου ερευνης αποσχοιντο. Ταυτα τοινυν δια τους φθονω προς τα καλα και απιστια και αγνωσια κεκρατµενους ηµιν προετεθη των ερωτικων και θειων υµνων του διδασκαλου. πως ουχ αγια τω φυσει αγιω και τοις παλαι αγιοις ανακραθεισα ως φωτι φως και πυρι πυρ και ηλιω ακτις. Πως ουχ υµνητεα και υµνων και εγκωµιων παντων αξια. ενθα πασαι ψυχαι των δικαιων αναγονται.

οι προς Θεον ερωτικοι αυτου λογοι δηλουσιν εντευθεν˙ ος και θεολογων λεγει προς το τελος περι αγγελων. β’. Τις η επι τω πατρι τουτω γενοµενη αλλοιωσις και πως καθαρθεις εις ακρον ηνωθη Θεω και οιος εξ οιου εγενετο. µη βλαπτοµενος τω πλησιασµω υπ᾿ αυτων. στ’. ∆ιδασκαλια εις µοναχους αρτι αποταξαµενους κοσµω και τοις εν κοσµω˙ και περι του. η’. τον προς Θεον αυτου εντευθεν δεικνυοντα ερωτα. ε’. . Οτι ο του Αγιου Πνευµατος µετοχος γεγονως υπο του φωτος και της δυναµεως αυτου αρπαζοµενος επανω παντων φερεται των παθων. γ΄. Αλφαβητος του αυτου κατα στοιχειον διπλους προτρεπων και οδηγων εις τελειοτητα βιου αναδραµειν τον αρτι απο του κοσµου αναχωρησαντα. ια’. (25) Ο πιναξ των θειων ερωτων α΄. θ’.ΜΟΝΗΣ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΜΑΜΑΝΤΟΣ ΤΗΣ ΞΗΡΟΚΕΡΜΟΥ. ενταυθα ο πατηρ εκπληττοµενος διηγειται. Τετραστιχα του αυτου. ι’. εν ω µετα ποτµον την αναπαυσιν παντες οι Αγιοι εχουσι˙ και οτι ο του Θεου εκπιπτων εν ετερω τοπω ουχ εξει την αναπαυσιν εν τη µελλουση ζωη. Οτι ο θανατος τη λυπη και των στερροτερων καθαπτεται. ζ’. Τισι Θεος εµφανιζεται και τινες εν εξει γινονται του καλου δια της των εντολων εργασιας. οποιαν τις οφειλει πιστιν εχειν προς τον ιδιον πατερα. των δοκουντων ειναι τι εντρεπει την οιησιν. δ’. ιβ’. Οπως ωραθη αυτω Θεος ως Στεφανω και Παυλω τοις αποστολοις. Εντευξις του αυτου εις Θεον˙ και οπως Θεω συναπτοµενος (26) και δοξαν Θεου εν εαυτω ενεργουσαν εξεπληττετο. Περι θειας ελλαµψεως και φωτισµου Πνευµατος Αγιου˙ και οτι εις τοπος ο Θεος. Περι του ενος κατα παντα της τρισυποστατου θεοτητος θεολογια˙ και δι᾿ ων τη ταπεινωσει χρωµενος λεγει περι εαυτου. Τις ο µοναχος και τις η αυτου εργασια˙ και εις οιον υψος ουτος ο θειος πατηρ θεωριας ανηλθεν.

Ευχαριστια συν θεολογια˙ και περι ων η θεια χαρις του Πνευµατος δια των ενεργειων ωνοµασται. Οτι ποθεινον τε και επιθυµητον κατα φυσιν µονον το Θειον˙ ου ο µετεχων παντων εν µετοχη γεγονε των καλων. Επιστολη προς µοναχον ερωτησαντα˙ Πως χωριζεις τον Υιον απο του Πατρος. Πνευµα Θειον ουσα και Αγιον.ιγ’. και προϊων διδασκει αυτην τον εις µετρον ελασαντα τελειοτητος και αξιωθεντα τοιουτων εν θεωρια αποκαλυψεων. κγ’. Οτι ο φοβος γεννα την αγαπην. επινοια η πραγµατι. ιη’. Ευχαριστια προς Θεον των δωρεων ενεκα. ως τοις οφθαλµοις αι του ηλιου ακτινες. Παυλον τον θειον . ιδ’. κ’. αλλα και ληπτον τε και αληπτον τοις αξιοις˙ και οτι οικος ∆αβιδ ηµεις εσµεν και οτι εις πολλα γινοµενος ο Χριστος και Θεος ηµων µελη εις εστι και ο αυτος. ιθ’. ηγουν αυτου του φωτος του Αγιου Πνευµατος. Ευχαριστια και εξοµολογησις συν θεολογια˙ και περι δωρεας και µετουσιας Πνευµατος Αγιου. ιε’. Οπως βλεπων την δοξαν του Θεου ενηργειτο υπο του Παναγιου Πνευµατος˙ και οτι το Θειον εντος και εκτος εστι του παντος. Περι της ακαληπτου και απεριγραπτου Θεοτητος ακριβης θεολογια˙ και οτι απεριγραπτος ουσα η θεια φυσις ουτε εντος ουτε εκτος εστι του παντος. Προτροπη εις µετανοιαν˙ και πως το θεληµα της σαρκος τω θεληµατι του Πνευµατος ενωθεν θεοειδη τον ανθρωπον απεργαζεται. ∆ιδασκαλια συν θεολογια. ιστ’. µενων αµεριστος τε και αναλλοιωτος. ων παρ᾿ αυτου ηξιωθη˙ και οτι φρικτον και αγγελοις το της ιερωσυνης και ηγουµενιας αξιωµα. κα’. κδ’. (27) ∆ιδασκαλια συν θεολογια περι των ενεργειων της αγιας αγαπης. η δε αγαπη εκριζοι τον φοβον απο της ψυχης και µενει µονη εν αυτη. ιζ’. Εν η ευρησεις πλουτον θεολογιας ανατρεπουσης την αυτου βλασφηµιαν. εν η και περι ιερωσυνης αµα και απαθους θεωριας. ∆ι᾿ ων εξοµολογουµενος εν τω παροντι γραφει λογω. δεικνυσι το βαθος της εαυτου ταπεινωσεως. αλλα και εντος και εκτος εστιν ως των ολων αιτια˙ και οτι µονον κατα νουν τω ανθρωπω ληπτον αληπτως το Θειον. κβ’.

ηγουν εν επιγνωσει γινεται και. . φωτοειδεις οµοιας εαυτου και φως αυτας απεργαζεται. υπ᾿ αυτου κρατουνται και βασιλευονται. και τα τραυµατα εξιωµενον εις τελειαν φερει συνουλωσιν. λγ’. κζ’. λβ’. Προς ενα των µαθητων. οις δια της µετουσιας του Αγιου Πνευµατος ολοις ολος ηνωθη Θεος. Πετρι της γενοµενης θεωριας αυτω του θειου φωτος˙ και οπως το θειον φως ου καταλαµβανεται υπο σκοτους˙ εν οις και δια την υπερβολην των αποκαλυψεων εκπληττοµενος µεµνηται της ανθρωπινης ασθενειας και εαυτον κατακρινει. οτι ταις καθαρθεισαις ψυχαις δια δακρυων και µετανοιας προσψαυσαν το θειον του Πνευµατος πυρ δρασσεται αυτων και πλεον καθαιρει. Οτι µονοις εκεινοις καταφανη τα των θειων πραγµατων. Περι θεολογιας˙ και οτι ανεξερευνητος η θεια φυσις και παντη τοις ανθρωποις ακατανοητος. (28) Οποιον δει ειναι τον µοναχον και τις η εργασια και τις η τουτου προκοπη και αναβασις.καν τουτω µιµουµενος. κθ’. Οτι ο εν αγνωσια Θεου ετι ζων νεκρος εστι µεσον των ζωντων εν γνωσει Θεου και οτι τοις αναξιως των µυστηριων µεταλαµβανουσιν αληπτον το θειον σωµα και αιµα του Χριστου γινεται. φωτιζον τα υπο της αµαρτιας εσκοτισµενα µερη αυτων. Περι νοητης αποκαλυψεως των ενεργειων του θειου φωτος και εργασιας νοερας τε και θειας της εναρετου ζωης. οι δ᾿ αλλοι. οις εµπαθης ο βιος. οι δε γε των παροντων καταφρονησαντες εν απλανει µεθεξει του Θειου γινονται Πνευµατος. ως τω θειω καλλει υπεραστραπτειν αυτας. λ’. λα’. κε’. Οτι οι ενδοξοι της γης και σοβαροι των πλουτω περι την σκιαν των ορωµενων πλανωνται. κη’. Περι θεολογιας˙ και οτι οι το κατ᾿ εικονα φυλαξαντες τας πονηρας δυναµεις του αρχοντος του σκοτους καταπατουσιν. αµαρτωλον εαυτον αποκαλουντα και αναξιον του καλεισθαι αποστολον. Οτι η του Παναγιου Πνευµατος ενωσις προς κεκαθαρµενας ψυχας εν αισθησει τρανει. λδ’. εν αις αν γενηται. κστ’.

τοις υπο του Αγιου Πνευµατος ενεργουµενοις. του τι δει ποιουντα τινα. εκδηµουντες του βιου εις αιωνας αυτω εκειθεν συνεσονται˙ ει δ᾿ ουν. µβ’. µονοις εκεινοις γνωριζοµενος. λζ’. µε’. Περι θεολογιας˙ και οτι ο νους της υλης των παθων καθαρθεις αΰλως τον αϋλον και αορατον καθορα. ως θεµιτον ανθρωπινη φυσει Θεον οραν. λθ’. Οµολογια της χαριτος των του Θεου δωρεων˙ και οπως ο ταυτα γραφων πατηρ υπο του Αγιου ενηργειτο Πνευµατος˙ και διδασκαλια υπο Θεου. Ευχαριστια προς Θεον υπερ των παρ᾿ αυτου γεγονοτων ευεργεσιων και αιτησις του µαθειν.λε’. αλλα το αναπαλιν τοις αλλως εχουσιν ενταυθα τοτε γενησεται. Οτι παντες οι αγιοι ελλαµποµενοι αυγαζονται και την δοξαν του Θεου καθορωσιν. µγ’. µδ’. και πως εικοτως νοειται ως του πρωτοτυπου εικων ο ανθρωπος˙ και οτι ο τους εχθρους ως ευεργετας φιλων µιµητης εστι του Θεου. λη’. ων υπεστη εν τω κατ᾿ αυτον διωγµω. Ευχαριστια υπερ της εξοριας και των θλιψεων. µα’. (29) ∆εησις και προσευχη του αυτου προς τον Θεον της εκεινου ενεκα βοηθειας. Τι εστι το κατ᾿ εικονα. µ’. τινος χαριν οι τελειοι γεγονοτες υπο των δαιµονων παραχωρουνται πειραζεσθαι˙ και περι των αποτασσοµενων τω κοσµω διασκαλια και υποτυπωσις ρηθεισα παρα Θεου. . Οτι κρεισσον το καλως ποιµαινεσθαι η τους µη βουλοµενους ποιµαινειν˙ ουδεν γαρ εσται κερδος τω αλλους µεν σπουδαζοντι σωσαι. της των σωζοµενων σωτηριας τυχειν. Πνευµατος δε Αγιου εντευθεν µετοχος γεγονως θεσει θεος και χαριτι γινεται. Περι θεολογιας ακριβεστατης˙ και οτι ο µη ορων το φως της του Θεου δοξης χειρων τυγχανει τυφλων. λστ’. Οτι ο ποθος και η προς τον Θεον αγαπη υπερβαινει πασαν αγαπην και παντα ποθον ανθρωπινον˙ βαφεις δε ο νους των καθαιροµενων εν τω φωτι του Θεου ολος θεουται και νους εκειθεν χρηµατιζει Χριστου. Οτι οι τω Θεω απ᾿ εντευθεν ηδη δια της του Αγιου Πνευµατος µετουσιας ενωθεντες. εαυτον δε δια της εκεινων απολεσαντι προστασιας.

µη’. ν’. Οτι εστιν οτε και δια της εις τον πλησιον επιµελειας και διορθωσεως συγκατασπασθαι τον διδασκαλον εις την ενουσαν εκεινω του παθους ασθενειαν. καν εκτος γενηται των του αδου κολασεων. νγ’. νδ’. . νβ’. αλλ᾿ ως υπ᾿ αυτου προωρισθη. Ευχη προς Θεον επι τοις γεγονοσιν εις αυτον. µζ’. (30) Εξοµολογησις ευχη συνηµµενη˙ και περι συναφειας Πνευµατος Αγιου και απαθειας. Κατα διαλεκτον Θεου και του πατρος των λογων ο λογος˙ και οπως υπο του Αγιου Πνευµατος ελλαµποµενος ο θειος ουτος πατηρ ωµιλει Θεω. Περι θεολογιας˙ και οτι τω µη αλλοιωθεντι τη του Αγιου Πνευµατος µετουσια και γεγονοτι θεσει εν γνωσει Θεω διδασκειν τα θεια τους ανθρωπους ουκ εξεστιν. εις το µη κενον ειναι µεσον της εκκλησιας αυτου. να’. Οτι του Πνευµατος λαµποντος εν ηµιν του Αγιου παντα τα των παθων φυγαδευονται ως υπο του φωτος το σκοτος˙ συστελλοντος δε αυτου τας ακτινας. νε’. Οτι δοξα και τιµη εστι παντι ανθρωπω υβριζοµενω και πασχοντι κακως δια Θεου εντολην. Περι θεωριας Θεου και θειων πραγµατων και Αγιου Πνευµατος παραδοξου ενεργειας˙ και περι των ιδιων της Αγιας και Οµοουσιου Τριαδος˙ και οτι ο µη φθασας εισελθειν εις την βασιλειαν των ουρανων ουδεν ωφεληθησεται. ουχ ωσπερ αυτος θελει. Οτι εκαστω των ανθρωπων δεδωκεν ο Θεος προσφυως και προς το συµφερον το χαρισµα δια Πνευµατος Αγιου εις το ενεργειν. Περι νοητου παραδεισου τηλαυγης θεωρια˙ και περι του εν αυτω ξυλου ζωης. ικετηριος τε οµου και ευχαριστηριος. νστ’. υπο τουτων και των πονηρων βαλλοµεθα λογισµων.µστ’. διδασκων τον ακενωτον πλουτον του Πνευµατος. Οτι τοις το αγιον φυλαξασι βαπτισµα καθαρον (31) παραµενει το Πνευµα το Αγιον˙ απο δε των µολυναντων αυτο απανισταται. µθ’. η υπερ αυτης της εντολης του Θεου ατιµια˙ και διαλογος προς την ιδιαν ψυχην. και υπ᾿ εκεινου εµυσταγωγειτο τα θεια τε και ανθρωπινα.

ελθε το ανεσπερον φως. ελθε το στεφος το αµαραντινον. ολως ηµιν ανεπιδεκτον. ελθε ο γενοµενος ποθος (34) αυτος εν εµοι και ποθειν σε ποιησας µε. τροφη ανεκλαλητος και εις απαν αδαπανος. Ελθε η αιωνιος χαρα. οτι µονος ειµι. ο υπερανω παντων των ουρανων. ελθε η βασιλειος αλουργις και αυτοκρατορικη οντως δεξια! Ελθε. οπερ εις. και αυτος µοι τα παντα εν πασι γεγενησαι. ελθε ο αει µενων αµετακινητος και καθ᾿ ωραν ολος µετακινουµενος και ερχοµενος προς ηµας τους εν τω αδη κειµενους. υπο στοµατος λαληθεισα και λεγοµενη Θεου. η γνωσθηναι. (33) Ελθε το φως το αληθινον. ελθε η χαρα και η δοξα και η διηνεκης µου τρυφη! Ευχαριστω σοι. καθαπερ ορας! Ελθε ο χωρισας εκ παντων και ποιησας µε µονον επι της γης. ελθε ο δυνατος. µοναζοντας. ∆ιδασκαλια κοινη συν ελεγχω προς παντας˙ βασιλεις. ελθε η αΐδιος αγαλλιασις. ενδυµα . αναλλοιωτως ο επι παντων Θεος. ον εποθησε και ποθει η ταλαιπωρος µου ψυχη. αρχιερεις. ιερεις. ο παντα αει ποιων και µεταποιων και αλλοιων µονω τω βουλεσθαι! Ελθε ο αορατος και αναφης παντη αψηλαφητος. ελθε των κειµενων η εγερσις. ελθε το υποδηµα το απροσιτον. τον απροσιτον παντελως! Ελθε η πνοη µου και η ζωη. ελθε ο ακατονοµαστος θησαυρος. ελθε η παραµυθια της ταπεινης µου ψυχης. ελθε το αποκεκρυµµενον µυστηριον. ελθε η ζωνη η κρυσταλλοειδης και διαλιθος. αεναως υπερεκχεοµενη τοις της εµης ψυχης χειλεσι και υπερεκβλυζουσα εν τη πηγη της καρδιας µου. λαληθηναι δε παρ᾿ ηµων. Οτι ο τον Θεον εξ ολης ποθησας ψυχης µισει τον κοσµον. ατρεπτως. ελθε ο µονος προς µονον. οποιος η ποταπος. ελθε το ακατανοητον προσωπον. ελθε η πορφυρα του µεγαλου Θεου και βασιλεως ηµων. δι᾿ ης επικαλειται το Πνευµα το Αγιον ο αυτο προορων. οτι εν πνευµα εγενου µετ᾿ εµου˙ ασυγχυτως. ελθε το περιποθητον ονοµα και θρυλουµενον. λαϊκους.νζ’. ΕΥΧΗ ΜΥΣΤΙΚΗ Του εν αγιοις πατρος ηµων Συµεων ευχη µυστικη. ελθε παντων των µελλοντων σωθηναι η αληθινη προσδοκια. ελθε η αιωνιος ζωη. ελθε των νεκρων η αναστασις. ελθε το ανεκφωνητον πραγµα. νη’.

το φως ανεσπερον µοι γεγενησαι και ηλιος αδυτος. ουτω και νυν ενδον ισταµενον µε εις αει και αµετακινητον εν τη εµοι οικησει σου διαφυλαξον. αχωριστως µεχρι τελους εν εµοι τω δουλω σου. και εσθιων και πινων σε καθ᾿ ωραν επενδυοµενος εν ανεκλαλητοις ω και εσοµαι εντρυφων αγαθοις. εν ω µετα ποτµον την αναπαυσιν παντες οι . αγαθε. αλλ᾿ ηµεις αει κρυπτοµεθα απο σου. τη Αγια και Οµοουσιω και Ζωοποιω Τριαδι. τη εν Πατρι και Υιω και Αγιω Πνευµατι σεβοµενη τε και γνωριζοµενη και προσκυνουµενη και λατρευοµενη υπο παντων νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων. και µη εασης µε µονον. ∆εσποτα. ενδοθεν καθηµενον εν τη οικια της ταπεινης µου ψυχης. ο µηποτε αποστρεφοµενος των παντων τινα. ∆εσποτα. προς ους παραγινη. και βασιλεων παντων εσοµαι πλουσιωτερος. Που γαρ και κρυβηση ο µηδαµου εχων τοπον της σης καταπαυσεως. αγαθε. ινα καγω ευρεθω εν τη εξοδω µου και µετα την εξοδον εν σοι. Ουδεποτε γαρ απεκρυβης απο τινος. καθαρσις δια αφθαρτων και αγιων δακρυων εκπλυνουσα µε. Ευχαριστω σοι. τον ισχυροτερον παντων. που κρυβηναι µη εχων ο πληρων της σης δοξης τα συµπαντα. ινα ερχοµενοι οι εχθροι µου. εν εµοι και κατοικησον και µεινον αδιαστατως. ων η ση παρουσια. τω επι παντων Θεω! Μεινον. χαριζεται. Περι θειας ελλαµψεως και φωτισµου Πνευµατος Αγιου˙ και οτι εις τοπος ο Θεος. αµην. και εχων σε ο πενης αει πλουτω. ινα µη βλεπων σε διηνεκως ο νεκρος εγω ζω. ελθειν προς σε µη βουλοµενοι. (35) Ναι. οτε εν τω κοσµω ετυγχανον και αγνοουντος µου αυτος εξελεξω µε και απο του κοσµου εχωρισας και προ προσωπου της δοξης σου εστησας. ∆εσποτα. οι ζητουντες αει του καταπιειν την ψυχην µου και ευρισκοντες σε µενοντα εν εµοι. ως εµνησθης µου.απαστραπτον και καταφλεγον τους δαιµονας. Η δια τι. βλεποντες σε. Α’. και συµβασιλευσω σοι. φευξωνται παντελως και µη ισχυσωσι κατ᾿ εµου. Νυν ουν ενσκηνωσον. µητε τινα αυτων εντρεποµενος. οτι συ υπαρχεις παν αγαθον και πασα δοξα και πασα τρυφη και σοι πρεπει η δοξα.

ουδε γραφειν η χειρ µου η ταλαιπωρος εις επαινον και δοξαν του οντος υπερ επαινον. ο εµπιπλων τα συµπαντα των αγαθων απαντων 20 (38) νευµατι βουληµατι την ισχυν κεκτηµενος. αλλα τη µετουσια. πως εκεινος. οραται˙ ου τη ουσια παντως δε. Εν τουτω και η γλωσσα µου εξαπορει ρηµατων και τα τελουµενα ο νους ορα. 35 και παντελως αχωριστον και ατµητον υπαρχει˙ ου γαρ µεταδιδοµενον εις πολλα διαιρειται. πως δοξαν λαβοι παρ᾿ εµου του τεταπεινωµενου. Ανακεφαλαιουµενον ολον. παντη ασυνθετα. εκ του κτιστου. πλην το µεταδιδοµενον χωριζεται του πρωτου και εις λαµπαδας γινεται πολλας˙σωµατικον γαρ. Εκ του πυρος αναπτεις γαρ και πυρ ολον λαµβανεις. 25 απλα. (37) Τι το φρικτον µυστηριον. ανεκλαλητα πελουσι. 10 ως ουδε λαµπρυνθησεται η φωτος µεταλαβοι ο παρ᾿ ηµων βλεποµενος ηλιος εν τω κοσµω˙ φωτιζει.Αγιοι εχουσι˙ και οτι ο του Θεου εκπιπτων εν ετερω τοπω ουχ εξει την αναπαυσιν εν τη µελλουση ζωη. αµεριστον υπαρχον. ο των τοιουτων παροχευς και ποιητης. Ει ουν ποιησας ηλιον Θεος ο παντων κτιστης 15 ανενδεη πεποιηκεν. Εκεινο δε πνευµατικον. του οντος υπερ λογον. επαινον χρηζει παρ᾿ ηµων η δοξαν προσλαβεσθαι. κακεινο µενει ατµητον. απειρα τω µεγεθει. φως ου λαµβανει. 5 Ει γαρ τα νυν τελουµενα εν εµοι τω ασωτω αρρητα. ο εν εµοι τελειται. . ου φωτιζεται˙ φαινει. ουχ ερµηνευει˙ βλεπει και βουλεται ειπειν και λογον ουχ ευρισκει˙ αορατα γαρ καθορα. Ανενδεης γαρ παντελως ο του ηλιου κτιστης. ανεκλειπτον ως πρωην. ανειδεα εις απαν. Λογος εκφραζειν ουδαµως ισχυει. Ουτε αρχην γαρ καθορα. ειπε µοι. δοκω. αφθονον σελας φαινειν και µηδαµως παρα τινος αλλου πλειονος χρηζειν. εξ αρχης. Εχει γαρ. ου τελος ολως βλεπει. οπερ ελαβεν. Ουδε γαρ δοξασθησεται ο ων δεδοξασµενος.

Ο ανατειλας αρτι µου εν σκοτεινη καρδια. οσιους και δικαιους τε. οτι ευκολον τουτο τη αγαθοτητι τη ση ην και εστι και εσται! Και οι δοκουντες εχειν σε. και ηθελον του σιωπαν. καθως ειρηται. 55 το δυσπιστον τοις κατ᾿ εµε οκνηροις και ραθυµοις. Ο αραββων εντευθεν γαρ.αλλα και µενει ατµητον και εν εµοι υπαρχει˙ εξανατελλει εν εµοι ενδοθεν της ταλαινης καρδιας µου ως ηλιος η ως δισκος ηλιου σφαιροειδης διεκνυµενος. αυτος και λογον δωρησαι και ρηµατα παρασχου του πασι διηγησασθαι τας σας τερατουργιας και απερ σηµερον ποιεις µεθ᾿ ηµων των σων δουλων. αγιους. ο αποστολου µαθητην και υιον αποδειξας εµε. φωτοειδης. και µη βλεπειν σε λεγοντες. το φως παντος του κοσµου. ο δειξας µοι θαυµασια. αλλα το θαυµα φρικτον κινει µου την καρδιαν και εξανοιγει στοµα µου το κατεσπιλωµενον. ειθε και εδυναµην. α οφθαλµοι ουκ ειδον. µαθωσιν. ωσπερ Πετρον και λοιπους αποστολους. 60 ινα και οι καθευδοντες εν σκοτει ραθυµιας και λεγοντες˙ Αδυνατον αµαρτωλους σωθηναι και. µη καθοραν αεναως σε. µη λαµπεσθαι. γνωσωσι και µαθησωνται. η σφραγις παντως ωδε . υστερον και φωτισας µου ψυχην εσκοτισµενην και χαρισαµενος εµοι ανεσπερον ηµεραν. και µη βουλοµενον ποιει λαλειν µε τε και γραφειν. µη εν φωτι διαγειν. Ουκ οιδα. αυτους ελεηθηναι. ο κατελθων και εν εµοι ως εις εσχατον παντων. ο προ αιωνων ηλιος ο εν τω αδη λαµψας. ο πλησας παντων αγαθων την εν εµοι πτωχειαν. ον ειχεν ο δεινος δρακων και βροτοκτονος (39) το πριν εργατην υπουργον πασης παρανοµιας. Σωτερ. ως φως γαρ. τι ειπω περι τουτου. 70 ουδε κατωκησας αυτων την ρυπαραν καρδιαν και µατην επαγαλλωνται επι κεναις ελπισιν οιοµενοι θεασασθαι το φως σου µετα τελος. ως ουκ ελαµψας αυτων εν διανοια.

της βασιλειας εξωθεν. οτι τυφλος αποθανων και µεταστας εκεισε (40) ουκετι τουτον ηλιον αισθητως θεωρησει. αλλα και της γεεννης. Θεε µου.παρα σου. Σωτηρ µου. ανυποµονητος. απερ δεδωκας εχοντες εις απολαυσιν βιου και ταυτα µονα βλεποντες. Τουτο φοβει µε. Σωτερ. αλλα κακως φρονουσιν 105 οι λεγοντες µη µετα σου. ως ευρεθη. ως εστιν επι γης τα νυν. διδοται τοις δεξιοις προβατοις˙ 75 ει γαρ εκαστου θανατος ο συγκλεισµος τυγχανει µετα τελος απρακτα πασιν επισης εστι και ουτε φαυλον η καλον δυναται τις ποιησαι. αλλ᾿ εν ανεσει ειναι και τοπον ετοιµαζοντες τινα . εσται και τοτε˙ νυν γαρ οι αγνοουντες σε σωµατικως τρυφωσιν ενταυθα και αγαλλονται ως αλογα σκιρτωντες. Σωτερ. και εσται. απαντων τε των αγαθων οµου αποστερεισθαι. Σου γαρ ο χωριζοµενος παντος καλου στερειται˙ ου γαρ. ευσπλαχνε˙ δεινη γαρ αυτη θλιψις. Τι γαρ και χειρον εσεται του χωρισµου σου. και του νυµφωνος πορρωθεν και του πυρος της δικης. ουτως ειναι δοκουσι και τα µετα την εξοδον της ψυχης και του βιου. δεινη. εν ω και οι ταλαιπωροι ευχονται καταντησαι .ω αφροσυνης! – µητε φωτος µετεχοντα και σκοτους αµοιρουντα. των εις σε πιστευοντων. τουτο εκτηκει απαντα τα αισθητηρια µου. τουτο ποιει µε τρεµειν. παντως εκαστος. 95 Τι δε οδυνηροτερον ζωης διαζευχθηναι και ζην εκειθεν ως νεκρος ζωης εστερηµενος. ∆εσποτα. ει και το φως των οφθαλµων αναστας παλιν λαβοι˙ ουτως ουδ᾿ ο τον νουν εχων τυφλον. Μηδεις ανθρωπων. ει αποθανοι. αιωνιος η λυπη. Αλλα κακως τεκµαιρονται. µηδεις των εις το ονοµα το σον βεβαπτισµενων το µεγα τουτο και φρικτον υποστησεται βαρος του χωρισµου σου. ∆εσποτα. αλλα εκ σκοτους εξελθων προς σκοτος ενδηµησει και εις αιωνας εσεται εκ σου κεχωρισµενος. τον νοητον θεασεται ηλιον σε.

µονε µακροθυµε και κριτα των απαντων. φευ της ταλαιπωριας τε και των κενων ελπιδων! 115 Ουδαµου τουτο γεγραπται. ουδε γαρ εσται τουτο. 120 Τω γαρ µεσον εµπιπτοντι ανθρωπω υπερ πασαν βασανον εσται φοβεραν τουτο και τιµωριαν. συ και χιτων και στεφανος και διαιρων στεφανους. συ και η ευφροσυνη. αλλ᾿ εν φωτι µεν αγαθων οι πεπραχοτες θεια. φευ της αυτων αγνοιας. αλλ᾿ εν ανεσει ειναι. εις χαος απωλειας εγκυβιστωντι δυστυχως και καταφεροµενω. . συ καινοτατον ποµα. συ και ο κρατηρ του υδατος. 125 ινα διαπερασωσιν εν τη γη των δικαιων. ου επιβηναι δυσχερες τοις ουσιν εν βασανοις. (42) του Παναγιου Πνευµατος εν πασι τοις αγιοις. 130 οτι ως κτηνη αλογα ολως αναισθητουσι και εαυτων κατευχονται και εαυτους πλανωσιν. συ ο νυµφων ο θειος. Χριστε. ο ετοιµασας ταυτα. συ και ζωης το υδωρ. εν σκοτει δ᾿ εσονται ποινων οι των φαυλων εργαται. συ και χαρα και ανεσις. 135 συ εις ο αρτος της ζωης. της πραξεως. συ η τραπεζα παντων. 140 συ και η αγαλλιασις. πραεων.και λεγουσι µη χρηζειν σου την αιωνιον δοξαν (41) η βασιλειαν ουρανων. Θεε. εις αββυσον κολασεων . συ τρυφη τε και δοξα. οι προαιρουνται εν πυρι δεινως αποτεφρουσθαι η γαρ εις χαος το φρικτον εαυτους επιρριψαι. και λαµψει ωσπερ ηλιος η χαρις σου. ως αυτος συ εδιδαξας. Θεε µου. Οι ουν εκει ευχοµενοι γενεσθαι µετα ποτµον πολλων δακρυων αξιοι τυγχανουσι και θρηνων. συ γη. καθαρσεως και φωτισµου του εκ του Πνευµατος σου. Φευ της αυτων σκοτωσεως. Συ βασιλεια ουρανων. συ και λαµπας καθ᾿ εκαστον ασβεστος τοις αγιοις. και λαµψεις ο απροσιτος ηλιος τουτων µεσον και παντες ελλαµφθησονται κατα αναλογιαν 145 της πιστεως. συ χλοης ο παραδεισος. µεσον δε χασµα φοβερον εκατερους διειργον. ελπιδος και αγαπης. συ ο παστος ο αρρητος.

τον εις παντας βουλοµενον ενοικειν τους αξιους. καθαπερ ειρηται. τουτο στολαι λαµπροταται πολλων αξιωµατων 155 και στεφανοι παµποικιλοι. τα µετρα της αγαπης. 150 της θεωριας τε της σης. ην και εστι και εσεται το βλεπειν σε και µονον.οις µοναι λογισθησονται διαφοροι και τοποι. τρυφη και κλεος εις διαιρεσεις οικιων και µονων παραδοξων. 165 Συν τω προσωπω σου και γαρ ευθεις κατοικιουσι˙ µεµορφωσαι και γαρ αυτων εν τη ευθει καρδια και κατοικουσι συν τη ση µορφη εν σοι. ωσπερ ελαµψεν αναστας ο Θεος µου. τουτο πολλαι οικιαι. η στασις της προσθηκης γαρ του ατελεστου τελους ποιησει και καταληψιν παντως ακαταληπτου. (43) ως ολον εχειν εκαστον εντος τον βασιλεα. ω παραδοξον αγαθωσυνης δωρον! Εν τη µορφη τη του Θεου τους ανθρωπους γενεσθαι 170 και µορφωθηναι εν αυτοις τον αχωρητον πασι. µη παρα σου βλεποµενοι. Αλλα το πληρωµα αυτου και του φωτος η δοξα . των αγαθων στερουνται. αλλα κεχωρισµενοι της παναγαθου θεας σου. την βασιλειαν τε αυτην και τα της βασιλειας 175 και λαµπειν. και προσκορης γενησεται ο ακορεστος πασιν. Εν τινι κατοικησουσιν ευθεις µη γεγονοτες. που ανωδυνον τοπον. τα µετρα της λαµπροτητος. τον αναλλοιωτον Θεον. υπερ ηλιου τας βολας του ορωµενου τουτου και ουτως τω δοξασαντι αυτους παρεστηκοτες εκθαµβοι διαµεινουσιν υπερβολη της δοξης και προσθηκη διηνεκει λαµπροτητος της θειας˙ 180 ουδε γαρ τελος εσεται προκοπης εις αιωνας. το ποσον εσται παλιν µεγαλειοτητος αυτης δοξα. οπερ εις τρυφην ηδυτατον υπαρχει. Ω θαυµα. Που αν ευρωσιν ανεσιν. λιθοι και µαργαριται και ανθη τα αµαραντα ξενην εχοντα θεαν˙ τουτο και κλιναι και στρωµναι και τραπεζαι και θρονοι και απαν. µη βλεποντες το φως σου. Τουτο σκηναι διαφοροι. τον ατρεπτον τη φυσει. Χριστε µου. 160 Οι ουν.

θαυµα µεγαλης γεµον. (44) πως ολον περιλαβωσιν. Ει γαρ παρελθη ουρανος ο ορωµενος ουτος και γη και παντα τα εν γη. του ατελους το τελος δε τους τρεχοντα µη φθανειν. 215 Οι δε Θεου εκπιπτονες θαυµαζω. ενθα τελος ευρησεις˙ ου λεγω σοι σωµατικον. 205 Η πως του τελους δραξωνται του ατελους.ινα σοι σαφεστερον το νοηµα ποιησω – 190 εν τελει εξουσιν αρχην και εν αρχη το τελος. που και στωσιν. ινα καλως νοησειε τουτο και µη εµπεση 220 εις αιρεσιν ως απιστων Θειου Πνευµατος λογους. ουτε εκει εν τω Θεω µεταστασι τοιαυτη εννοια ολως εν αυτοις υπεισελθειν ισχυει˙ 210 και γαρ κατακαλυπτονται φωτι της θειας δοξης. ελλαµπονται και λαµπουσι και τρυφωσιν εν τουτοις και ισασιν ως αληθως παση πληροφορια. αδελφοι. Αδυνατον και παντη δε αµηχανον υπαρχει˙ ουτε γαρ ωδε πελουσιν εν σαρκι τοις αγιοις. τι ειπον˙ 195 εσται τοπου καταληψις. ειπε µοι. ως εσεται ατελεστος η τουτων τελειοτης και η της δοξης προκοπη αεναος υπαρξει. µερων εξ εκατερων˙ τουτο το παν πεπληρωται θεοτητος της θειας. εν αυτω τε οικουντες. 200 και εστιν αβυσσος ατελεστος εις απαν.185 αβυσσος εσται προκοπης. Εντος µεν παντως του παντος υπαρξουσι και ουτοι. στοχασθητι. απο του οντος πανταχου αφεστηκοτες πορρω. εξ ισης ολον παντοθεν. . και . ονπερ το παν καλουσι. ινα και κορεσθωσιν. ατελεστος αρχη δε˙ και ωσπερ εχοντες Χριστον ενδον µεµορφωµενον τουτω αυτω παριστανται λαµποντι απροσιτως˙ ουτω το τελος εν αυτοις αρχη τυγχανει δοξης. δεοµενον τε λογισµου νοος πεφωτισµενου. αλλα αηρ υπαρχει ωσπερ πρωην˙ ουδε αηρ. αλλ᾿ αφθεγκτος χωρος. Τον υπερπληρη νοει µοι ανενδεη προσθηκης. Οι ουν αυτου µετεχοντες. και οντως φρικης. αλλα νοΐ ισχυσεις καταλαβειν το πληρωµα του ασωµατου κοσµου˙ ου κοσµος δε.

Πως ηξιωσας µελος σον µε γενεσθαι. µη βλεποντες. Το γαρ ρυπαρον και φθαρτον τουτο σκηνος τω παναχραντω ενωθεν σωµατι σου και µιγεν το αιµα µου τω αιµατι σου ηνωθην. οιδα. εξω φωτος τελουσιν. µελος τηλαυγες και διαυγες και λαµπον. καν ολοι περιλαµπωνται. ενοπτριζοµαι το φως της χαριτος σου . (45) Τις η αµετρος ευσπλαγνια σου. µελος εκλαµπον. Ορω το καλλος. απορρητον την θλιψιν και την οδυνην αφθεγκτον εξουσιν εις αιωνας.εξω του θειου δε φωτος και Θεου οντως εξω˙ ωσπερ γαρ οι µη βλεποντες λαµποντος του ηλιου. Θεε µου. µη αισθησιν ολως εχοντες θειαν. τον πορνον. Β΄ Τις η επι τω πατρι τουτω γενοµενη αλλοιωσις και πως καθαρθεις εις ακρον ηνωθη Θεω και οιος εξ οιου εγενετο. µελος αγιον οντως. οι προς Θεον ερωτικοι αυτου λογοι δηλουσιν ενταυθα˙ ος και θεολογων λεγει προς το τελος περι αγγελων. αλλα κατακαιοµενοι αυτων τη συνειδησει 230 και καταδικαζοµενοι. Σωµα γαρ το σον. και τη θεοτητι σου και γεγονα σον καθαρωτατον σωµα. Σωτερ. Πως ενεδυσας στολην µε λαµπροτατην απαστραπτουσαν αιγλην αθανασιας και φως ποιουσαν απαντα µου τα µελη. απαστραπτει ολον πυρι θεοτητος σου αναφυραθεν και συµµιγεν αρρητως˙ τουτο ουν καµοι εδωρησω. 225 αισθησει θεωρια τε κεχωρισµενοι τουτου˙ ουτως εστιν εν τω παντι φως της Τριαδος θειον και µεσον οι αµαρτωλοι εν σκοτει καθειργµενοι. το αχραντον και θειον. τον ακαθαρτον. τον ασωτον. βλεπω την λαµπηδονα.

και το αρρητον εκπληττοµαι της αιγλης (46) και εξισταµαι κατανοων εαυτον˙ εκ ποιου οιος εγενοµην. ως σε αυτον. ω θαυµα! Και ευλαβουµαι και εµαυτον αιδουµαι και. και ταλαιπωρον. και σπλαχνισθητι και περιφυλαξον µε και του θυµου µου πραϋνον τας κινησεις και ικανωσον του µακροθυµως φερειν (47) παντα πειρασµον και λυπην την του βιου. ουτω µαλλον δε µειζονως. τον πτωχον τε και ξενον. γεγονα χαλκος ηχων µατην µεγαλα και αναισθητων προς την ηχην των κτυπων˙ αλλα µη αφης µηδε εγκαταλιπης. εις ποια εργα. ουκ εκπληρω εξ εργου. αδελφων. οσα δαιµονων πειραζει φθονερα φυσις και οι ασθενεις τουτων των αδελφων µου εργω µοι. Σωτηρ µου. και νυν πατρωας πασης. οτι τα εµα µελη µε δαπανωσι. εντρεποµενος ολως. µηδε πλανασθαι εασης µε. λογω προξενουσι˙ φευ. . πατρος. ιδιων. α λαλω. οιµοι. µητρος. απερ λεγω. τον µυρια σοι ταλαντα χρεωστουντα. και προσελαβου σαις αχραντοις αγκαλαις τον αγνωµονα φανεντα τοις καλοις σου. το που καθισω και τινι προσεγγισω και που τα µελη τα σα προσανακλινω. ω Θεε µου. οικτιρµον. ∆ος µοι και λαλειν και πραττειν. οσα εµαυτω προξενω κακοφρονως. Ουτω και νυν µε ελεησον. ξενων και αλλων παντων συγγενων τε και φιλων απεχωρισας αµαρτωλον µε οντα και παντων τουτων ευτελεστερον. Σωτερ. αλλ᾿ ωσπερ παλαι. και τιµω και φοβουµαι και εξαπορω. ω δηµιουργε και πλαστα και Θεε µου! Ει γαρ. εις ποιας ταυτα πραξεις ολως χρησωµαι τα φρικτα τε και θεια.

καν επιγειον. ως δεινον οντως. και το σον υιον απο σου γεννηθεντα. . αγεννητον. ο εν υπαρχει εν τρισι χαρακτηρσι. κυριοτητων. αναρχον.και οδυνωµαι δι᾿ αυτα ταυτα παλιν. µονον. ην το προσκυνειν ευσεβως και λατρευειν (48) υπερ δοξαν απασαν αλλην υπαρχει. κτιστην τε και ποιητην απαντων. Ακολουθειν ουν ουκ ισχυω τοις πασι˙ το κεισθαι κακον και το οδευειν ουτως χειρον πελει του κεισθαι. Αγοµαι ποσι κεφαλη λαχων ειναι. και γυµνοποδω και ακανθαις κεντουµαι και σφοδρα αλγω την οδυνην µη φερων˙ τοις εµπροσθεν εις των εµων ποδων βαινει και εις τουπισω στρεφεται παλιν αλλος˙ ενθεν κακειθεν συρουσιν. οσον θελει. Χερουβιµ. Κυριε. εν τω κοσµω τουτω τε. Ευχαριστω σοι. οτι ζην δεδωκας µοι και γινωσκειν σε και προσκυνειν. ελκουσι µε και περισκελιζοµαι και πιπτω κατω. καν ουρανιον ειπης. δος µοι κατανυξιν και πενθος αξιωσον εν τω σκοτει του βιου. το σε γινωσκειν µονον Θεον. Σεραφιµ τε και παςων αλλων στρατιων ουρανιων υπαρχει δοξα η φως αθανασιας η χαρα η ελλαµψις ζωης αΰλου. τω της λυπης χωριω εκδουλευσαι σοι και καλως θεραπευσαι και τας αγιας εντολας σου φυλαξαι. ει µη το εν φως της Αγιας Τριαδος διαιρουµενον τρισσως αδιαιρετως. Θεε µου˙ τουτο γαρ ζωη. και εκπορευτον το Παναγιον Πνευµα. γινωσκοµενον αγνωστως. ως πασας αλλας συµφορας υπερβαινον. τι δε των αρχαγγελων. Τι γαρ αγγελων. ακτιστον. την πανυµνητον τριαδικην µοναδα.

Οθεν η επιγνωσις της δεσποτειας και την προσθηκην της αγαπης εποιει. ου καταλαµβανοντες. τουτο εσχον αγγελοι στασιν βεβαιαν προσλαβοµενοι γνωσιν και φοβον πλειω. οτει πιπτοντα τον Σαταναν εωρων και τους συν αυτω υπαχθεντας οιησει˙ οσοι γαρ µονον επελαθοντο τουτου και κατεπεσον επαρσει δουλωθεντες. νικος. οσοι δε τουτο παλιν ειχον εις γνωσιν. µια εφεσις και µια βασιλεια. (49) Τουτο συστασις των ανω και των κατω. Τα εν ουρανοις ει τι δι᾿ αν και ακουσης. Καν ασωµατον. αλλα νοουντες. καν ενσωµατον ειπης. και τουτων παντων µια ζωη και δοξα. αλλα και οραν εκ του φωτος λαµβανει. οθεν παρηχθη και γεγονασι παντα. οτι παρ᾿ αυτου και εδηµιουργηθη. χαρα. πλουτος. προσκολλωµενοι τω εαυτων ∆εσποτη. .Ουδε γαρ ενδεχεται κτισµα τον κτιστην ουτω γινωσκειν η νοΐ βλεπειν ολον. τα επι της γης και τα εν ταις αβυσσοις. τουτο η ταξις παντων των νοουµενων. ως αυτος οιδεν εαυτον κατα φυσιν˙ κατα χαριν δε βλεπουσι και νοουσιν αγγελοι παντες και πασα κτιστη φυσις. καθο γνωσθηναι η φανηναι θελησει τοις τυφλοις το φως η και βλεπουσι παντως˙ και γαρ οφθαλµος χωρις φωτος ου βλεπει. τουτο δουλωσις παντων των ορωµενων. ειρηνη και πασα ευπρεπεια υπαρχει αλλη. οτι και πλειω την αστραπτουσαν αιγλην και τρανοτεραν εωρων της Τριαδος. στεφανος. ευρησεις παντα Θεον πεποιηκοτα. εκουφιζοντο φοβω και τη αγαπη. η επιγνωσις της αρχης και αιτιας.

οστις αµιγης εστι κοσµω και αεναως οµιλει Θεω µονω. Μηδενος αλλου φροντισης εκτος τουτου. φιλων φιλειται και γινεται φως λαµποµενος αρρητως˙ δοξαζοµενος δοκει πλεον πτωχευειν και προσοικειουµενος ως ξενος πελει. Ω ξενου παντη θαυµατος και αφραστου! ∆ια πλουτον απειρον υπαρχω πενης και µηδεν εχειν δοκω πολυ κατεχων και λεγω˙ ∆ιψω δια πληθος υδατων και τις µοι δωσει. . εν τω υψει µενοντας των ουρανιων. Τις ο µοναχος και και τις η αυτου εργασια˙ και εις οιον υψος ουτος ο θειος πατηρ θεωριας ανηλθεν. οποιαν τις οφειλει πιστιν εχειν προς τον ιδιον πατερα. ο εντος µου υπαρχει και εξω κοσµου. ου γαρ βλεπεται ολως. Χριστου και των αγιων. Μοναχος. οτι ταυτα σε του ποιητου των ολων απεστερησαν. ∆ιδασκαλια εις µοναχους αρτι αποταξαµενους κοσµω και τοις εν κοσµω˙ και περι του.και τουτο παλιν πασαν εννοιαν αλλην απεκρουετο και ατρεπτους εποιει τους τρεπτην φυσιν το κατ᾿ αρχας λαβοντας. ∆’. και που ευρησως. Θρηνησον µονα τα κακως σοι πραχθεντα. (51) Αφες κοσµον απαντα και τους εν κοσµω˙ µονον προσλαβου το µακαριον πενθος. Γ’. ον ορω καθ᾿ εκαστην. οπερ εχω πλουσιως. Πως δε κρατησω. Ο εων ωτα ακουειν ακουετω νοων αληθως ρηµατα αγραµµατου. βλεπων βλεπεται.

Τους δε ποδας σου. . και τας χειρας σου συνεσταλµενας εχε˙ ταυτας αναιδως προς Θεον µη εκτεινης. µηδε τι πραξης ανευ γνωµης της τουτου. τους εις κακα δραµοντας µη θελησης υδατι νιψαι µηδολως. και τοτε ισως κυριευσεις και ταυτης. επει δι᾿ αυτης µονης και των µεγαλων πολλοι απεσφαλησαν οδου ευθειας και απωλεσαν ουρανων βασιλειαν. Μη ουν πλανηθης η δοξης ευρηκεναι. και γαρ θεαση πολλα των ανεκφραστων και ακουσεις πλειονα πανεξαισιως. ακουειν µηδεν των αισχρων και µαταιων. ουπω δε καρπον των σων πονων εδρεψω. πριν η οφθαλµους ψυχικους επικτηση και σης καρδιας καθαρθωσι τα ωτα τοις δακρυσι σου εκπλυθεντα του ρυπου και πνευµατικως βλεπειν τε και ακουειν και αλλοτριουσθαι ολας αισθησεις αρξη. ας πολλακις ηπλωσας εις αµαρτιαν. Και οτε ταυτα φυλαξης επι χρονοις. α ου δυνηση τη γλωσση σου λαλησαι. οση δυναµις. γλωσσης -ευχερης και γαρ αυτη προς αµαρτιαν -.αλλα και το σωµα σου ως ξενον εχε και κατω βλεπε ως κατακεκριµενος και την επι θανατον οδον βαδιζων στεναζε αει εκ βαθους της καρδιας Και το προσωπον µονοις δακρυσι πλυνε. (52) Ταυτης δε πρωτον φραξον τας ακοας σου. Ακουε µονας πατρος σου νουθεσιας. ναι δη. µηδε κοιµηθης µητε φαγης η πιης. Κρατει προπετους. µηδεν δοκησης µεγα κατωρθωκεναι˙ και γαρ εσπειρας εν ιδρωτι και κοπω. ποιου ταπεινας προς αυτον αποκρισεις και ως τω Θεω λεγε τους λογισµους σου µεχρι προσβολης και µηδεν αποκρυψης.

ω Θεε µου. τι δε τα ορωµενα. ω της δεινης αγνοιας. Αγνοω και γαρ.Φρικτον ουν θαυµα πνευµατικως ακουειν. ος εποιησας ζωον θνητον εκ γης µε και ετιµησας χαριτι αθανατω και ζην δεδωκας και λαλειν και κινεισθαι και δοξαζειν σε. Συ βασιλευεις των ανω και των κατω καγω µονος σοι αντιπιπτειν ου φρισσω˙ δος τω απορω. (53) καν παντες νοµιζωσι τουτο ειδεναι. οι δ᾿ αλλοι παντες. δος µοι τω ταλαιπωρω και προσπιπτειν σοι και αιτειν το συµφερον. απατωνται δε πλειστοι. Αλλ᾿ ω Κυριε και Κτιστα των απαντων. δος µοι τω παναθλιω πασαν απορριψασθαι ψυχης κακιαν. Εχειν σε Θεον οµολογω τοις πασιν. πως παρηχθην εν κοσµω και τι τα τηδε. ∆εσποτα. µη αµφιβαλλης! Τουτο ισασιν οι φωτισθεντες. γνωριζει Θεον. εκπληττεται τω φοβω και ως ποιητην προσκυνει και δοξαζει˙ µεγα το γνωρισαι δε την δεσποτειαν. ειπειν ουκ εχω. και το ουτως βλεπειν δε θαυµα θαυµατων! Ουδεν σαρκικον εννοει ποτε ο τοιουτος. Χθες ηλθον παντως και αυριον υπαγω και ειναι δοκω αθανατος ενταυθα. πατει δε την γην ως εις αερα βαινων. τον ∆εσποτην των ολων. αρνουµαι δε σε τοις εργοις καθ᾿ εκαστην˙ διδασκοµαι σε ποιητην ειναι παντων. παντα τε ορα µεχρι και των αβυσσων και κατανοει τα ποιηµατα παντα. σκοτεινοτεροι εισι και των δαιµονων. . α νοµιζουσιν ειναι˙ τις η ορασις η εµη. αυτος. ανευ δε σου βιαζοµαι παντα εχειν. πως εµαταιωθηµεν ανθρωποι παντες και κρισιν ορθην ουκ εχοµεν των οντων.

του αθλιου. το φως του κοσµου. Γυµνος προσελθε των υλων τω αΰλω. των εµων ευεργετων. ∆ειλιαν πασαν απο σου απορριψας. . Βαδιζε φευγων συγγενεις τε και φιλους. των δεσποτων µου. δος χειρα βοηθειας και καθαρισον τον ρυπον της ψυχης µου (54) και παρασχου µοι δακρυα µετανοιας. οις αντι κακων δος αγαθα. οιµοι! ∆ος ταπεινωσιν. δακρυα ποθου. πολλη η αντιδοσις γαρ των µελλοντων. Ζυγον βαστασον τον ελαφρον Κυριου. το φως των εµων οφθαλµων. και καρδιαν γεµουσαν κακων του βιου εχοντος πολλων εκ θλιψεων και φθονου των δραµατουργων της εµης εξοριας η. προς δυνατον γαρ προσεφυγες ∆εσποτην.ην φυσιωσις. δακρυα σωτηριας. ουδεν µειζον ευρησεις εις συµµαχιαν. Ε’. µαλλον ειπειν. δακρυα καθαιροντα ζοφον νοος µου και λαµπρον µε ανωθεν αποτελουντα. και γαρ κηδεται των µικρων στρουθιων. τα και πλουσια και θεια. Ελπιδα µαλλον προσλαβων αδιστακτως. τον οραν σε θελοντα. α ητοιµασας εις αιωνας αιωνων τοις σε ποθουσι και φιλουσιν εκθυµως. Χριστε µου. (55) Αρχην ποιησας Χριστον και θερµην πιστιν ουτως αναχωρησον απο του κοσµου. Αλφαβητος του αυτου κατα στοιχειον διπλους προτρεπων και οδηγων εις τελειοτητα βιου αναδραµειν τον αρτι απο του κοσµου αναχωρησαντα. των εµων οντως φιλων. τα αιωνια. ην επαρσις µαταια συνθλωσιν αµα και συντριβουσιν. τουτο γαρ ωφελιµον τοις αρχαριοις.

µαρτυρα δεικνυει σε τη συνειδησει. βελος γαρ εστιν αϋλον εξ αΰλου˙ Χριστος δε εστιν η τελεια αγαπη. ριζας κοπτει γαρ ανωφελεις παντοιας. (56) Λογους πατρος σου και πρσταγµατα πραττε. Την µνηµην εχει παντοτε του θανατου˙ αυτη γαρ προξενος ταπεινωσεως πελει˙ Υφ᾿ ων καθαρθεις και αυγασθεις καρδιαν ω του θαυµατος του ζητουµενου πασι φως αξιωθης ιδειν καλως το θειον. .Ηµας βροτους απαντας σωζοντας δωρον. ψυχας φωτιζων τας αυτον εκζητουσας˙ αυται µοναι ζησονται. ο εχων αυτην θεσει Θεος υπαρχει. και γαρ ηγορασθηµεν αιµατι θειω˙ θεους δεικνυντα δυναµει του καλουντος. ξενος τε πτωχοτερος. Θεος ουσα! Εκπληξις τουτο και δυσευρετον πραγµα. τι δε υπαρχει αγαθοτερον τουτου. ταπεινοτερος αλλων˙ µεγαλα οντως. Παντα κατορθοι το πενθειν καθ᾿ εκαστην. τουτο γαρ η σαρκωσις η του ∆εσποτου. γλυκυ γαρ τουτο υπερ βρωσιν και ποσιν ρεοντων και εστωτων διδασκον γνωσιν˙ αφιστα γαρ προτερον παντος του κοσµου. οδηγουσι γαρ την οδον απροσκοπως µεχρι θανατου˙ υψος γαρ τουτο µεγα! Θεος φαινεται δια σε τουτο πραξας. Νοµιζε ειναι ευτελεστερος παντων. Ολος υπαρξης µιµητης του ∆εσποτου. την φυλαττουσαν ταυτα. ει ταυτα κατορθωσης. µηδεις πλανασθω! Ω θεοποιος αγαπη. τουτο πρωτον σε ποιει της βασιλειας. Σιωπην ασκει. ιν᾿ εργω γνως των εργων τας εκβασεις˙ το παντων θαυµαστοτερον των ορωµενων! Καλον σοι κερδος εκκοπη θεληµατων.

πως καρδιαν περιλαµπεις. πως υπαρχων εξω παντων βλεπεις παντων τα πρακτεα. πως εκκαιεις σου τω ποθω. µη καλυψη τουτους θλιψις! Ζ’. Πως προς φως το σκοτος ελκεις. πως και υδωρ εις δροσιζον. Πως ανεχη. πως φθοραν εξαφανιζεις. πως ευθυς ουκ αποδιδως. πως αναγεις εκ του αδου. Πως ενουσαι τοις ανθρωποις. πως βασταζεις. πως το σκοτος φως εργαζη. ∆ος υποµονην σοις δουλοις. (58) Πως µακραν ηµων τυγχανων καθορας εκαστου πραξιν. πως την νυκτα περιδρασση. Πως θεους ποιεις ανθρωπους. Τετραστιχα του αυτου τον προς Θεον αυτου εντευθεν δεικνυοντα ερωτα. πως µε ολον µεταβαλλεις. πως υιους Θεου εργαζη. . πως και καιεις και γλυκαινεις. πως θνητους εξαφθαρτιζεις.ΣΤ’. (57) Πως και πυρ υπαρχεις βλυζον. πως τιτρωσκεις ανευ ξιφους.

θειους και κεκρυµµενους. τη υλικη. εµοι δε καθορασαι. αρκετον µοι και τουτο και δοξα εσται και χαρα και στεφος βασιλειας. δια του αποστολου σου και µαθητου και δουλου. εγω αλγω την ταπεινην ψυχην µου. Θεε µου. (60) και υπερ παντα τα τερπνα και ποθεινα του κοσµου˙ τουτο και των αγγελων µε οµοιον αποδειξει. του παναγιου Συµεων. πως δε µακραν σε βλεπω. ∆εσποτα µου. Της ουν σαρκος σου µετασχων της φυσεως µετεχω και της ουσιας αληθως της σης µεταλαµβανω.Εντευξις του αυτου εις Θεον˙ και οπως Θεω συναπτοµενος και δοξαν Θεου ορων εν εαυτω ενεργουσαν εξεπληττετο. . ποιησει. και η σοφια η πολλη παραδειχθη µειζονως˙ και παντες σε αινεσουσιν ακουσαντες. κατα το θεληµα σου. Θεε µου. τη φυσει τε απροσιτος. καινους οµου και παλαιους. Χριστε µου. Εγω πονω. οτι καιναις εγω λαλω γλωσσαις τη χαριτι σου. υπαρχει µοι και στενω˙ οµως οτι και βλεπω σε. αΰλως. Αµην. ο ποιων ταυτα και λαµπων ωσπερ ηλιος εν καρδια µου. παντως και τη της φυσεως σου µιγνυσαι µοι ουσια˙ ου γαρ διΐσταται τα σα. Κυριε. ου τεµνονται δε ολως. εν ουρανω δ᾿ ορω σε. αλλα και κληρονοµος γινοµενος εν σωµατι. ισως και µειζοντα αυτων. πως εν εµοι κατανοω. µειζων των ασωµατων υπολαµβανω. (59) Πως σε εντος µου προσκυνω. ιν᾿ εξ εµου θαυµαστωθη η γνωσις σου. Ει γαρ αορατος αυτοις υπαρχεις τη ουσια. Ο διαυγασας µοι το φως της δοξης σου. αλλ᾿ η φυσις ουσια σου και η ουσια φυσις. Συ µονος οιδας. αυτος και νυν µοι λαµψον και διδαξον εν Πνευµατι υµνους εκεινω ασαι. ως ποθω. Αλγος τω µη ισχυειν µε ολον περιλαβειν σε και κορεσθηναι. συγκοινωνος θεοτητος. ως ειπας. γινοµαι υιος Θεου. οταν φανη εντος αυτης λαµψαν τρανως το φως σου˙ ο ποθος πονος παρ᾿ εµοι και καλειται και εστιν. γενοιτο.

προς ηµας δε. ως ξενους ηγησαµενοι τω βιω παροδιτας. και γινωσκεις. Μετανοουντες γινονται υιοι φωτος σου θειου˙ το φως δε φως παντως γεννα. οσοι γυµνοι γενησονται πλουτου τε και χρηµατων και την προσπαθειαν αυτων αρνησονται εις απαν. µοιχοι και ασωτοι. τελωναι. ορασαι παρ᾿ εκεινων. ∆οξα τη ευσπλαγχνια σου και τη οικονοµια. θεους ουτω καλεσας˙ Εγω ειπα˙ Θεοι εστε και υιοι Υψιστου παντες. αλλα τους αγαπωντας σε µονους φιλων γινωσκεις και κατ᾿ εξαιρετον αυτοις σεαυτον εµφανιζεις˙ ηλιος κεκρυµµενος ων παση βροτεια φυσει εξανατελλεις εν τοις σοις. ηµας ορας δε παντας. αµαρτωλοι. οσοι νεκροι τω σωµατι προς πασαν κακην πραξιν γεγονασιν ιδρωσαντες εις αρετων τους πονους . Αλλ᾿ ουχι παντας.ου προς αγγελους. τεκνα Θεου. πως εφορας τα παντα. ως γεγραπται. ατρεπτως. θεοι τε κατα χαριν. ασυγχυτως τε µεινας τουτο κακεινο και θεον µε πεποιηκας. ους ορας. (61) Πως βλεπεις κεκρυµµενος ων. πως ουχ ορασαι παρ᾿ ηµων. Οσοι καλως φυλαξουσι τας θειας εντολα σους. Η’. βροτον οντα την φυσιν. (62) οσοι θεληµα ιδιον εξεκοψαν τελειως και ως ακακα προβατα εγενοντο τοις ποιµεσιν. Θεε µου. ανθρωπων τους επαινους. και ανατελλουσιν εν σοι οι πριν εσκοτισµενοι πορνοι. οσοι κοσµον αρνησονται τον µαταιον και πλανον. οσοι γονεις και αδελφους µισησουσιν αµισως. Τισι Θεος εµφανιζεται και τινες εν εξει γινονται του καλου δια της των εντολων εργασιας. οτι ανθρωπος γεγονας Θεος ων κατα φυσιν. οσοι την δοξαν την κενην. θεσει και χαριτι τη ση δια του Πνευµατος σου τα διεστωτα ως Θεος παραδοξως ενωσας. απο ψυχης βδελυξονται δια την των ανω δοξαν. φως ουν καυτοι τελουσι.

µη ολως αισθανοµενος του δοθεντος µοι πλουτου.και µονω τω θεληµατι ζωντες του κυβερνητου. Ορωσα αυτη φλεγεται και καιεται τω ποθω και ολον το φαινοµενον κατασχειν ενδον ταυτης θελει. Ουτοι δεησεσι συχναις. φωναις τε αλαληλοις και των δακρυων ταις ροαις ψυχην εκκαθαιρουσι˙ καθαιροµενην δε αυτην βλεποντες οι τοιουτοι πυρ ποθου προσλαµβανονται και πυρ επιθυµιας. ου λογιζοµαι τουτο˙ (63) και πως. και δοκω µηδεν εχειν. Οιδα. οτι ολιγον το δοθεν. Ακουσον. αλλα ου δυναται και λυπειται εν τουτω και ου λογιζεται καλον η οραν η πανθανειν. οπερ ορων επιθυµω. ει και πολυ ηγουµαι. προς το υπονοουµενον µακροθεν µου τυγχανειν. Οτι ορω τον ηλιον. οσον δ᾿ αν και οφθησεται το καθαιρον µε Πνευµα. ατελεστος η καθαρσις υπαρχει τοις τοιουτοις˙ οσον γαρ καθαρθησοµαι και λαµπρυνθω. οσοι τω φοβω του Θεου και µνηµη του θανατου καθ᾿ εκαστην δακρυουσι νυκτα τε και ηµεραν και νοερως προσπιπτουσι τοις ποσι του ∆εσποτου ελεος εξαιτουµενοι και αφεσιν σφαλµατων˙ ουτοι εν εξει γινονται του καλου δια πασης της εργασιας των καλων θρηνουντες καθ᾿ εκαστην και επιµονως κρουοντες ελεος επισπωνται. το δε ποσον ουκ οιδα˙ επιθυµω του πλειονος και παντοτε στεναζω. του τελεον θεασασθαι ταυτην εκκαθαρθεισαν. απροσιτος επαληθως θελησει ελεησαι . Επει δε τελος του φωτος ευρειν αδυνατουσιν. αρρητως εν αισθησει ελκων εις ποθον την ψυχην ανεκφραστον και θειον. ο ταλας. Εν αοριστω γαρ βυθω. υπακοη νεκρουµενοι. Οτε ουν ο ορωµενος αχωρητος ων πασιν. πιστευσον. οπερ εγω πανθανω˙ γλυκυς εστιν ο ηλιος. ζωουµενοι τε αυθις. οτι πολυ εστι. εν αµετρητω υψει τις εφευρειν δυνησεται µεσοτητα η τελος. αρχη µοι παντοτε δοκει και καθαρµου και θεας.

τον αθανατον µονον. πως µη ποθουσιν. Ανθρωποι τους οµοιους αυτοις ανθρωπους αγαπωσιν. Ει γαρ τουτον τον ηλιον. ης κορεσθηναι. πως αν ουκ εκπλαγησεται βλεπων. µαλλον δε τον ποιησαντα τα ορωµενα παντα.την τεθλιµµενην µου ψυχην και τεταπεινωµενην. ενδον εν τη καρδια τις εβλεψε κατελθοντα και ολον ενοικησαντα και λαµποντα ωσαυτως. υπερ πασαν τιµην δε γενοµενοι. πως ου καταφρονησουσι κοσµου και των εν κοσµω. ουχι νεκρος τω θαυµατι και αφωνος υπηρξε. εξω των ορωµενων παντων. πασαν επιθυµιαν των αιωνιων αγαθων. ονπερ παντες ορωµεν. τον ταπεινον. Ο δε τον τουτου ποιητην ορων φωστηρος δικην εντος αυτου εκλαµποντα. Εξ αυτης κατεπλουτησαν πηγης της αειζωου. υπερ την δοξαν την εν γη. πως αν ου φριξει. αιφνης. πασης επιθυµιας εµπιπλα και γλυκυτητος. ναι δη και τα αορατα. και παντες εξεπλαγησαν οι τουτον κατιδοντες. τον εξω γης. τοιουτος ολος εν εµοι οραται εξαστραπτων και ολος ολης µε χαρας. λαλουντα. Πως δε ουκ απαρνησονται πασαν τιµην και δοξαν. (64) γνωσθεντες και γνωρισαντες αυτον. το εν εµοι τελουµενον ανεκφραστον τυγχανει. Ειπε. Εξ ακοης πιστευσαντες ηγαπησαν οι πλειους και δι᾿ αυτον απεθανον οι αγιοι και ζωσιν˙ οι δε και θεας της αυτου και φωτος µετασχοντες. των πραγµατων των θειων. οταν των αλλων πλεον τι δοκωσιν υπερεχειν˙ τον δε των παντων ποιητην. ενεργουντα. δος και ηµιν πλουσιως . ∆εσποτα. πως ου πενθησουσι δι᾿ αυτον αεναως. αλλα και πασαν εφεσιν. οιος οραται µοι προ προσωπου εκλαµπων. η αλλοιωσις ξενη. τον πασι παντα δυνατον τις ιδων ου ποθησει. της θειας˙ αθροα η µεταβολη. πως αν ουκ αγαπησειε τον την ζωην διδοντα. ποθησαντες ∆εσποτην και δοξαν την αθανατον ευροντες και λαβοντες και εχοντες ανελλιπως παν αγαθον εκειθεν.

ως αν τρυφησωµεν καυτοι µετα των σων αγιων των αιωνιων αγαθων εις αιωνας αιωνων˙ αµην. ως φησι Παυλος και πας τις Θεου δουλος. αι. ουτος σωµατι σωµασι πλησιαζων (66) δυναται τω πνευµατι αγιος ειναι˙ εξω γαρ κοσµου και των σωµατων τουτων ουδε ορεξις εστι σαρκικου παθους. ει γαρ και βλεπεις δηθεν ασχηµονουντα και προς την πραξιν ωσπερ αυτοµολουντα. Βαβαι γνωσεως και λογων ευτελειας! Που γαρ εκρυβη ο τον κοσµον περασας και παντων εξω γενοµενος. Λεγε. τις εµπλησθη σου της ακαταληψιας. το τον ορωντα αφαιρουµενον κοσµου µετα σωµατος. αλλ᾿ απαθεια τις. Ο ταυτην φιλησας και εκ του φιληµατος ζωην κερδησας. παντοκρατορ! Τις χορτασθη σου του αορατου καλλους. (65) Αι. τις ο διαβας της φθορας το γνοφωδες και κοσµον παντα καταλειψας εκρυβη. Θεε. Κυριε.και πασι τοις ζητουσι σε καιποθουσιν εκθυµως. ων βλεπει. Θεω µεµωραµενη. θαυµαστον. µη χωρουµενον ολως εν τουτω τω βαρει και σκοτεινωδει κοσµω. ινα µη λεγω. Θ’. . σοφια σοφων ηθετηµενη. µη βλαπτοµενος τω πλησιασµω υπ᾿ αυτων. Τις αξιως προρευθη των εντολων σου και το φως θεασεται του σου προσωπου µεγα. Οτι ο του Αγιου Πνευµατος µετοχος γεγονως υπο του φωτος και της δυναµεως αυτου αρπαζοµενος επανω παντων φερεται των παθων. Ουτος επιθυµιων ανηρ των του Πνευµατος. ω µυστηριου ξενου! Τις ο το τειχος παρελθων της σαρκος αυτου.

τοσουτω πλεον ασυγκριτως τα ανω υπερ τα κατω τοις καλως γεγευµενοις. φυσιν αϋλον. αλλα της κακης εκτος επιθυµιας˙ η γαρ ηδονη της καλης απαθειας και το εξ αυτης φιλουν µε φως αρρητως ολον µου τον νουν εξιστων αφαρπαζει και γυµνον αυτον κρατουν χειρι αΰλω πεσειν ουκ εα της αυτου µε αγαπης η εννοησαι λογισµον εµπαθειας. δι᾿ ης κινειται. η της οντως γνωσεως εστερηµενη! Η γαρ απλοτης των ηµετερων λογων εργω κεκτηται την αληθη σοφιαν Θεω πλησιαζουσα και προσκυνουσα.νεκρον το σωµα γινωσκε τουτο πραττειν! Ου λεγω διχα ψυχης. εξ ου πασα διδοται ζωης σοφια. Οσω γαρ κοπρου καθαρωτατος αρτος τιµιωτερος και ηδυτερος πελει. αλλα κατασπαζεται αδιαλειπτως και την ψυχην µου ο ποθος καταφλεγει και ουκ εστιν εν εµοι αισθησις αλλη. δι᾿ ης αναπλαττοµαι η και θεουµια Θεον καθορων εις αιωνας αιωνων˙ αµην. την λιθου στερροτεραν. . Οτι ο θανατος τη λυπη και των στερροτερων καθαπτεται. Ι’. (67) Ηκουσα πραγµα ξενον και πληρες θαµβους. Αρτ᾿ επιστευσα µικρον υδατος ρευµα πετρας το στερρον εγχρονιζον κοιλαινειν και οντως ουδεν ατρεπτον των εν βιω. Καταισχυνθητι των σοφων η σοφια. ισον αδαµαντος καλουµενου παθουσαν. ος µη µαλαχθεις η πυρι η σιδηρω γεγονε κηρος εµπλεχθεις τω µολυβδω.

και κεκρυµµενος πελων. εν ουρανω τω πατρικω. Εκρυβη γαρ εξ οφθαλµων των θειων αποστολων και µονος. απερ καγω. Θεος και νυν αµαρτωλοις αρα ορασθαι θελει. (68) Τι το καινον του θαυµατος του και νυν γινοµενου. ξενος πλουτος χρηστοτητος. Πολλοι γαρ ηλεηθησαν θεια φιλανθρωπια. αλλη πηγη ελεους. Πλην ην αυτος αποστολος. οι τω Χριστω πιστευοντες δια των αποστολων και την χαριν ελαµβανον πιστεως ουσαν δωρον. ενταυθα ο πατηρ εκπληττοµενος διηγειται. το ατµητον φως της αγαπης τεµουσα. τι αρα βουλεται το ξενον τουτο πραγµα. αρχη δε του κηρυγµατος και πληθος των απιστων.Μηδεις µ᾿ εκ του νυν απαταν νοµιζετω! Φευ τω βλεποντι τα φευγοντα του βιου ως κρατουµενα και τερποµενω τουτοις! Ταυτα πεισεται. ο παλαι ανω αναβας και καθεσθεις εν θρονω. Νυξ µ᾿ εχωρισεν αδελφου γλυκυτατου. ην και αγιασµενος και εµπλεως του Πνευµατος ολος του Παναγιου. ο ταλας. ως ηκουσαµεν. Νυν δε. το εν εµοι γινοµενον. Τις ο αρτι δεικνυµενος τροπος φιλανθρωπιας. τι δε αν θελοι ειναι η φοβερα καταπληξις του νυνι τελουµενου. πλην και αυτοι προσεφερον ιδιον τι την πιστιν. (69) πολυ το πλεον εχουσα των παλαι γεγονοτων. Στεφανος µετα ταυτα ανεωγοτας ουρανους ειδε και τοτε ειπεν˙ Ορω εστωτα τον Υιον εκ δεξιων της δοξης της του Πατρος˙ και παραυτα ως βλασφηµα λαλησας λιθοβολειται προς αυτων των νοµοδιδασκαλων και θνησκει νοµω φυσεως και ζη εις τους αιωνας. ΙΑ’ Οπως ωραθη αυτω Θεος ως Στεφανω και Παυλω τοις αποστολοις. ειτε και αλλας αρετας και πραξεις αποδεκτους˙ .

ως εξ ακρου του κρασπεδου ολον το υφασµα . φωτι τω τρισαγιω. και δια τουτο πλεον µε το θαυµα καταπληττει. συνεχοµενος τροµω. υπηρχον και µη βλεπων. Ου γαρ εωρα µου ο νους εξ αρχης. και νυν µακροθεν καθορω τα αθεατα καλλη τω απροσιτω του φωτος. ο και υπερ τον ηλιον φωτιζει την ψυχην µου και καταλαµπει µου τον νουν οντα εσκοτισµενον. τον ασωτον εκ µητρας. ποιος καλαµος γραψει. πλην οτι µιαν καθορω εξ αβυσσου σταγονα. Οπερ και νυν. ποιος λογος εκφρασειε. πιστευσατε. α εν εµοι ορωνται γινοµενα.εγω δε παντων εµαυτον τουτων εστερηµενον κατανοων εξισταµαι και φερειν ουκ ισχυω τα εις εµε γινοµενα. Αυτα το φως παντως εισι. εν ον εν τοις τρισι και εν ενι τα τρια. ποια χειλη λαλησουσιν. και οι εν τουτω βλεποντες τον Υιον καθορωσιν˙ ο δε Υιον αξιωθεις ιδειν Πατερα βλεπει. οταν πως µου τον οφθαλµον του νοος διανοιγη. Και γαρ και εν αυτη νυκτι και εν αυτω τω σκοτει βλεπω Χριστον τους ουρανους φρικτως ανοιγοντα µοι. αυτον τε παρακυπτοντα και καθορωµενον µοι αµα Πατρι και Πνευµατι. και πως το βλεπειν διδωσι και βλεποµενον εστιν. Αυτος γαρ φως εν τω φωτι φαινεται τοις ορωσι και οι ορωντες εν φωτι αυτον βλεπουσι παλιν. Ως εν σταγονι δε το παν δεικνυται των υδατων. οποιον την ποιοτητα και ποταπον το ειδος. α εωρα. Ποια χειρ λειτουργησειε. τελουµενα δι᾿ ολης της ηµερας. αλλα τυφλος. ποια γλωσσα εξειποι. πως δε και λογω γραψω. Εν φωτι γαρ του Πνευµατος βλεπουσιν οι ορωντες. παρα Θεου του κτισαντος λογω την πασαν κτισιν˙ απερ και φριττω εννοειν. και τα ακατανοητα ποςως καταµανθανω. και το φως εν τα τρια. ως ειρηται. εν εµοι εκτελειται. (70) Πατερα δε ο θεωρων συν Υιω παντως βλεπει. τω αστεκτω της δοξης καταπληττοµενος σφοδρως.

ως φασιν. ον µακροθεν εωρων. εξ ονυχων το θηριον. ολον ως πυρ επ᾿ αληθως µεσον εµης καρδιας. Θροηθεις ουν τω θαυµατι και τροµαξας µεγαλως εξεστην. ω πρεπει δοξα και τιµη νυν και εις τους αιωνας˙ αµην. Ζων δε νεκρος. εν τη νυκτι τε εφυγον αισθησεων των ωδε και σκεπασθεις τοις λογισµοις απεκρυβην εν τουτοις. οτι του ποθουµενου απετυχον και γεγονα κειµενος εν τω ταφω. . ον Στεφανος εωρακεν ουρανων ανοιγεντων και Παυλος παλιν υστερον ιδων απετυφλωθη. ο λεων. του µη κατακαηναι ωσπερ κηρος απο πυρος. υπογειος. αυτον εκεινον ευρηκα. Φριξας γαρ και µη ισχυων βλεπειν αυτου την δοξαν υπεισελθειν προηρηµαι και προσµειναι τω ταφω και κατοικειν µετα νεκρων. Εκει παντως καθηµενον δει µε θρηνειν απαυστως. Εν τουτοις µου διαγοντος και τον νουν ασχολουντος και οιονει εν ουρανω δοκουντος ατενιζειν και τρεµοντος. ολος εκλυθεις. ως ειπεν ο προφητης. ολος εξαπορησας. οθεν ως εξ οπης µικρας και ορων ιλιγγιων. Θεον αυτον. (71) ωσπερ εν µνηµατι εµβας. τον παλαι µε εγειραντα νεκρον και τεθαµµενον. το µακροθεν υπαρχειν µε πυρος του απροσιτου και σκοτους µεσον ιστασθαι και κρυπτεσθαι εν τουτω.και. λιθω κακαλυµµενος ζωην ευρον. και αντι λιθου τουτο το σωµα το βαρυτατον επιθεις εσκεπασθην και απεκρυβην τω δοκειν τον πανταχου παροντα. αυτον τ᾿ εκεινον προσκυνω. ζων αυτος εν τω ταφω. τον Χριστον και Θεον µου. και κλαιειν χρη τον ασωτον. µη φερων τε το αστεκτον της δοξης απεστραφην. ουτως ολον εν ολιγω ασπαζοµενον βλεπω. µη πλειον µε παραδεχθεις εκλειξη. τον την ζωην διδοντα. Ειχον δ᾿ εν διανοια µου µικραν παραµυθιαν του µη καταφλεχθηναι µε. ηπερ καταφλεχθηναι µε και αρδην απολεσθαι.

ου πας εφιεται. και σου αποστερουµαι. . Πατηρ. θεληµατος ωσαυτως. καταναγκαζονται. αχλυς επι την κεφαλην µου. λειπεται γαρ του πλειονος. ει στερηθη φωτος της ευπρεπειας. Ουτω Θεος τοις νοητοις ενος ει στερηθειη. ολιγοι δ᾿ εκζητουσιν. Θεε µου. Αµφοτερα και γαρ εν φως. και γαρ. Υιος και Πνευµα. ειπε µοι.ΙΒ’ Περι του ενος κατα παντα της τρισυποστατου θεοτητος θεολογια˙ και δι᾿ ων τη ταπεινωσει χρωµενος λεγει περι εαυτου. απολειται πρωτος αυτος. ο εν κοσµω επραχθη. των δοκουντων ειναι τι εντρεπων την οιησιν. δυναµεως. ως εν ενι προσωπω (73) ωραιοι δυο οφθαλµοι φωτος πεπληρωµενοι˙ προσωπου διχα οφθαλµοι πως βλεψουσιν. ωσπερ καλυπτονται και καµµυειν τω ζοφω. φωτος. Παθη θυµου τε κ αι οργης. πλην ηνωµενοις και αυτοις κατα την θειαν φυσιν αρχης. εξ ων εγγινεται µοι αναθυµιασις. παντως˙ οι και τουτων εγενοντο εν τρανει θεωρια παρα του οντος εν αρχη προ παντων των αιωνων εκ του Πατρος συν Πνευµατι Υιου. (72) Πως. η ειπειν µαλλον ολου˙ ηλιος γαρ. ενος εν τοις τρισι δε. η υπ᾿ αυτου το λαµπεσθαι και το βλεπειν λαχουσα. οιµοι. ευ οιδα. Αλλα και οι αξιωθεντες σου µετασχειν των αρρητων και υλικως µεταλαβειν εν αΰλω αισθησει µυστηριων των φοβερων και τοις πασιν αφραστων γνωναι τε την αορατον εν ορωµενοις δοξαν και το ξενον µυστηριον. κοµιδη ολιγωτεροι εισιν. Πατηρ ουκετι εσται. ειτε Υιου η Πνευµατος. ατµητον ον εν τοις τρισι προσωποις ασυγχυτως. Τα τρια γαρ οραται µοι. Θεου και Λογου. δοξης. φωτος τρισσου εν τω ενι. και πηρωσιν τοις νοεροις οµµασι µου ποιουσι. Προσωπον δ᾿ ανευ οφθαλµων ου χρη παντως καλεισθαι. εν εµοι παλιν ζωσι και σκοτους µε και θλιψεως εµπιπλωσι. α ποτε ηφανισας. επειτα κτισις πασα.

ινα ειπη και γραψη και µεταδω τοις αλλοις. η κενη και µαταια. ο ταλαιπωρος. ως εφαµεν. αλλ᾿ ωσπερ λαµπων ηλιος τοις νεφεσιν εισδυνει και ουχ οραται µεν αυτος. . οτι Θεος εν απασι και πανταχου υπαρχει και φως ολος αυτος εστιν. αλλ᾿ εφηπλωται τω παντι και απροσιτως λαµπει και τοις αξιοις προσιτος και ληπτος καθοραται. εξ ου τοις πασι διδοται και το ζην και το ειναι. ουχ υποστασιν των ανθρωπων τις εγνω. ολιγον µεν. ου φυσιν. (74) ου σκοτος παρεµποδισµος εγγινεται εις απαν. Σεβεσθω τοινυν απασα λογικη οντως φυσις.αλλ᾿ ουδε ζων υπαρξειεν αποβαλων το Πνευµα. οτε φανειται ολος. φυσιν την τρισυποστατον ανερµηνευτον παντη! Θεου γαρ ουτε ονοµα. προτιµωµια το σκοτος και µεριµνω τα εν αυτω και προστιθω τον ζοφον. Τις ουν εµε µη κλαυσειε και τις αν ου πενθηση και τις ουκ αν στεναξειεν επ᾿ εµοι και δακρυση. Αλλα το θαυµαστοτερον νοει παντως ενταυθα˙ Θεου γαρ ου συστελλεται το φως. εξ ου τα παθη τρεφονται και εν εµοι ζωουνται και δρακοντες µοι γινονται και ερπετα και οφεις διαταρασσοντες αει της ψυχης µου τα µελη˙ και γαρ η δοξα δακνει µε. εν ω ουκ εστιν ολως ου τροπης αποσκιασµα. αλλ᾿ αµυδρον τοις εν τη γη το φως αυτου παρεχει. ουδ᾿ ολως φωτι φαινει. ου µορφην. ου νυκτος παρουσια. αλλα λαµπει πανταχου και φωτιζει τα παντα˙ και µεσον εγω του παντος περιεχοµαι σκοτει και του εµε ποιησαντος φωτος αποστερουµια. πολυ δε παντως προς αυτους τους σκοτει καθηµενους. οση δ᾿ υπερθεν τουτου. Εγω δε. ουκ ιδεαν. οτι κατηξιωθησαν µικραν αυγην ιδεσθαι. και γινεται παχυτερον τη ταπεινη ψυχη µου. προς ολην την ακτινα και προς τον ηλιον αυτον. οση υπο τον ηλιον. ουτω µου νοει τον Θεον αφ᾿ ηµων κεκρυµµενον και σκοτος µεγα βαθυ παντας ηµας κατεχον. ως του ηλιου.

ως αξιος επαινων απαντας προσκαλουµενος δοκω τιµην συναγειν. ειπε. και λεγω παντας τους λοιπους˙ Ερχεται και ο δεινα και τας ευχας κοµιζεται και τους λογους ακουει και την διδασκαλιαν µου – φευ µοι της ευπηθειας! Πως ουν βλεπω γυµνωσιν της αθλιοτητος µου και των πληγων αισθανοµαι και λυπουµαι και κλαιω . πως παντα γραψω. δικαιως και τιµωµενος παρα παντων ανθρωπων. οτι τοσαυτα παθη µε επιπεσοντα αιφνης και πασης αρετης γυµνον και νεκρον δειξαντα µε (75) ελαθον παλιν εµαυτον µηδεν των γενοµενων επεγνωκως. αλλ᾿ οιοµαι µειζων παντων υπαρχειν και απαθης και αγιος και σοφος θεολογος. Αφηρηκοτα απ᾿ εµου. Τρυφη γαρ και ο επαινος µυελον και τα νευρα διεσπασαν µου. και ευροντα µε κειµενον κατεµασησαντο µε. πως ανθρωποις αρεσω. το παραδοξον και θαυµαστον και µεγα. οπως ακουσας και αυτος µη φερων µου τους ψογους ελθη. ηδονην τε και µεριµναν. µη που τις απελειφθη. φανη υποσδονδος µου και ως κακεινος χρηζει µου της ευχης και αγαπης. πως ου πληρες ελεους. της ψυχης ισχυν και προθυµιαν. ηλθεν θηριων πληθος. Πως γαρ. αλλα και επαινουµενος. απ᾿ εναντιας συροντες διεµερισαντο µε˙ η µεν την σωφροσυνην µου και το νηφαλιον µου. µνησικακω και λοιδορω και διασυρω τουτον. Συναγοµενων γαρ αυτων εγω φυσωµαι πλεον και συχνως περιβλεποµαι. οιησιν.και τους οδοντας πεπηγεν εν τη εµη καρδια˙ εξ ης αδυνατησαντος και εκλυθεντος ολως ηλθον κυνες οι αγριοι. καταλιποντες εν εµοι τω κατερρυπωµενω. ου θαυµαστον. η δε τα εργα τα καλα και πραξεις τας ενθεους εφ᾿ εαυτας δεικνυοντες νεκρον απεδειξαν µε. προσαγορευση µε. οστις ου παραγενετο και εθεασατο µε˙ και ει που ευρεθειη τις παραβλεψαµενος µε. οιµοι. Οιησιν δε και οκνον µοι ως ληστας επιθεντες.

ω Θεε µου. και αλλο της ψυχης µου. µηδε επεγνωκως σε. εµπλαστρα και καυστρας επιθωσι. Χριστον µεµορφωµενον εχων εν εαυτω παντως τον αληπτον και µονον. εν θεληµα ανθρωπου. και σου µονου προσδοκω τας εντολας φυλαττειν. και µη εασης µε. ω φυσις αµολυντε. αλλα διπλους. αληπτον παση φυσει. εγνωσθης τοις εν σκοτει .και ιασιν επιζητω ανακλιθεις ξενωνι και ιατρους παρακαλω δεικνυς τους µωλωπας µου. αναισθητον. Ο ουν τω Θειω Πνευµατι το ιδιον ενωσας θεοειδης εγενετο Χριστον λαβων εν στερνοις. ουσια αναλλοιωτε. οτι σε µονον αγαπω µηπω σε αγαπησας. ινα τον κοσµον φυγοιµι κατα τας εντολας σου και µισος εξω προς αυτον και συσταλω εµφρονως. υπαρχω˙ η ψυχη µου συνδεδεται αρρητως τη σαρκι µου. φιλανθρωπια αγνωστε τοις πλειοσιν ανθρωποις. ωσπερ πηλος τυγχανει. ουσια κεκρυµµενη. Χριστιανος απο Χριστου. Αλλ᾿. Χριστε. οικτειρον εµε πεπλανηµενον και φοβον σου εµφυτευσον εν τη εµη καρδια. το παν ψυχης ειναι δοκω. ολως ων εν τοις παθεσι. (78) Αλλο και γαρ το θεληµα σαρκος ρευστης υπαρχει. φως απλουν και ανειδεον. Τις γαρ των επιγνοντων σε χρηζει δοξης του κοσµου. αχωριστον. αλλα νεκρον. πλην ου ζητει τα εαυτου εκαστον καταλληλως. και υποµεινω καρτερως δια την ιασιν µου. απογυµνωσας τε αυτοις και τα κρυπτα µου παθη. τον αληθως απροσιτον τοις ποιηµασι πασιν. Αλλ᾿. ασωµατον. ατµητε. οιον φαγειν τε και πιειν. µεσον τουτου πλανασθαι. πως καθωραθης ως εγω. ασυνθετον εις απαν. αλλα και µαλλον προστιθω τραυµατα καθ᾿ εκαστην. οιον το καθευδησαι. Πλην ου τριπλους. Επει δε παλιν χωρισθεν ψυχης ουδεν ζητει τοιουτον. ελεος ουχ ορωµενον τοις αφρονως βιουσιν. ετερον δε του Πνευµατος. α και σαρκος θεληµατα χοϊκα ειναι λεγω. ως αν ξηρια. τρισαγια. ως ανθρωπος.

οτι οραται µοι το φως. αγιους˙ κοινη γαρ παντων γεγονεν η επιφανεια σου. οτι κατερχεται ο υπαρχων ακινητος˙ οιδα. ω και οµιλω . και εδεσµευθης ως φονευς. φρικτον και υπερ λογον. τουτο η παρουσια. τρεφοµαι καλως µονη τη θεωρια και συνενουµενος αυτω ουρανους υπερβαινω και τουτο οιδα αληθες και βεβαιον υπαρχειν. ινα και χειρ µου γραψη. ποιος νους ερµηνευση. και αγαπα µε ο µη ων ενδον τουτου του κοσµου. η γενοµενη δι᾿ ηµας. Τουτο οικονοµια σου. (79) Το δε κρυπτως γινοµενον εν εµοι τω ασωτω και µερικως τελουµενον εν γνωστη αγνωσια -γνωστη µεν παντως παρ᾿ εµοι.ειπειν δε τολµα – και φιλω. ου γινωσκω. εντος µου ολον καθορω τον ποιητην του κοσµου. αγνωστω δε τοις αλλοις-. Λογε. αµαρτωλους. Οιδα. εσθιω. . και ολην εχω γτην ζωην βλυστανουσαν εντος µου˙ εν τη καρδια µου εστιν. εθνικους. θελων παντως µε σωσαι και παλιν επαναγαγειν εις παραδεισον δοξης. ως ου θνηξοµαι ενδον ζωης τυγχανων. ω βασιλευ. πιστους. ∆εσποτα. ο βροτος και µικρος εν τω κοσµω. ποια γλωσσα λαλησειε. το που το σωµα τοτε δε υπαρχει. ο ο κοσµος ουκ εχει. ποιος λογος εκφρασειεν. οτι οραται µοι ο τυγχανων αορατος˙ οιδα. Επι της κλινης καθηµαι εξωθεν ων του κοσµου και µεσον ων της κελλης µου τον εξωθεν του κοσµου οντα τε και γενοµενον βλεπω. παντας ανθρωπους. ο πασης κτισεως αποκεχωρισµενος ενδον αυτου λαµβανει µε και εν αγκαλαις κρυπτει.και εκρατηθης εν χερσι µητρος σου της αγιας. φιλει µε και εκεινος. Εγω δε παλιν. και αγαπω τον µηδαµου οντα εν ορωµενοις. εν ουρανω δ᾿ υπαρχει. τουτο η ευσπλαγχνια σου και η φιλανθρωπια. επαθες ωςκακουργος σωµατικως. Φρικτον γαρ οντως. σωτηρια και λυτρωσις ζωντων και των θανοντων. και οιδα. και εκ παντος ευρισκοµαι εξω τοτε του κοσµου. απιστους.

οτι ηλεησας µε και δεδωκας ιδεσθαι µε ταυτα και ουτως γραψαι. (80) επι καρδιαν σε ποτε ουκ ενεβη σαρκινην. ουκ ακηκοεν ους δε. Ι∆’. Ευχαριστω σοι.ωδε κακει οραται µοι επισης απαστραπτων. µεγαλωσυνη. ολος ων αµαρτια. και γαρ επιστασαι τα εµα. οτι αναξιος ειµι των αγαθων σου παντων. Οπως δε ταυτα γινονται. Ευχαριστια προς Θεον των δωρεων ενεκα. πως αν καλως νοησω. ως βασιλει τε και Θεω του παντος και ∆εσποτη νυν και αει δια παντος εις αιωνας αιωνων˙ αµην. πως δ᾿ εξειπειν σοι δυνηθω. Θεε µου. ω πρεπει δοξα και τιµη. λαλησαι ουκ ισχυω. α οφθαλµος ουχ εωρακεν. οσα νοω και βλεπω. Βλεπω. ∆εσποτα. καν ποσως. α εις εµε ειργασω. φυλαι και γλωσσαι. ων παρ᾿ αυτου ηξιωθη˙ και οτι φρικτον και αγγελοις το της ιερωσυνης και ηγουµενειας αξιωµα. ω Θεε µου. Τεκµαιροµαι το ελεος και την φιλανθρωπιαν και τα καλα σου τα πολλα. Τι γαρ ολως και φθεγξοµαι ακαθαρτος υπαρχων και λογισµοις και πραξεσι και εννοιαις απασαις. (81) Εγω. . κρατος. οτι τους παντας ελεεις θερµως µετανοουντας ισον τοις αποστολοις σου και πασι τοις αγιοις. τον ποιητην του κοσµου. οτι τα µελη απαντα σωµατος και ψυχης µου εµιανα εκ γενετης. ευεργετεις τε και τιµας και δοξαζεις. Πλην την ψυχην τιτρωσκοµαι. ως µετα ποθου σε µονον βλεποντας. ο ταλας. ο Θεος µου. τοις µετ᾿εµου κηρυξαι τε την σην φιλανθρωπιαν. και αφωνος καθισταµαι µικρου απογινωσκων και θλιβοµαι διηνεκως λυπουµενος. Εισι γαρ οντως αφθεκτα και αρρητα εις απαν. ινα και νυν µυηθωσι λαοι. φλεγοµαι τα εντος µου επιθυµων λαλησαι σοι. καν θελω. ∆εσποτα.

ελπιδα προξενουντα µοι ζωης της αιωνιου˙ ου ενεκεν και εχαιρον πολλα. ουκ οιδα. τοσουτων µαλλον αγαθων νυν κατηξιωσας µε. ερχοµαι εις απογνωσιν. Εν οις αγγελοι φριττουσιν αδεως ατενισαι. α εις εµε ευδοκησας γενεσθαι. οτι ευεργετουµενος αχαριστω σοι πλεον.µηδεν ποιειν. οπως και ελεησης µε και σωσης µε. υποµονην παρειχον. . θαρρων εις την χρηστοτητα και εις το ελεος σου. δουλος υπαρχων πονηρος σου. Χριστε µου˙ τουτο πληροφορουµενος παρα της χαριτος σου ειχον χαραν απληρωτον και βεβαιαν ελπιδα. µηδεν λαλειν. φοβουµαι σου το κριµα. και απορω εν εµαυτω και θαυµαζων λυπουµια. ∆ια γαρ τουτο εκ παντος ηρες µε εκ του κοσµου και παντων απεχωρισας συγγενων τε και φιλων. Βασιλευ µου. προφηται εδειλιασαν ενωτισθεντες αµα δοξης το ακαταληπτον και της οικονοµιας˙ αποστολοι και µαρτυρες και διδασκαλων πληθος βοωσι και κραυγαζουσιν εαυτους αναξιους διαρρηδην κηρυττοντες απασι τοις εν κοσµω. του καλου ∆εσποτου. τα πληθη των κακων µου. ο ταλας. Σωτηρ µου. οτι και µαλλον προστιθω πταισµατα καθ᾿ εκαστην. Τα δυο δε τα εσχατα οπως ειπω. (82) και το πολυ σου ελεος και την φιλανθρωπιαν τρεµω µη τρεψης εις θυµον µειζονος τιµωριας. αντι δε των κολασεων. αλλα και τω µεγεθει σου βαρυνουσι της δοξης και παυσασθαι παρα µικρον πειθουσι µε. οργης σου της δικαιας. Παντα ουν ταλλα. Πως τοις τοιουτοις εµαυτον πραγµασιν απορρητοις εξεδωκα διακονειν και λειτουργειν. ως οιδας µονος. και οτι εν αγαθον ουκ επραξα εν βιω.Οποταν ελθω εις εµαυτον και κατα νουν θελησω αναλογισθαι. Κυριε. µηδε απτεσθαι τουτων. Χριστε. και την ψυχην µου και τον νουν λογου αποστερουσι και ενεργειας παυσουσι και φρονησεις απασας. ων υποµειναι εµελλον ως πολλα σε λυπησας.

οτι αδυνατον εµοι και πασιν. ανθ᾿ ωνπερ ηµαρτηκασιν.Εγω δε πως. η τροποις και θεληµασι δουλευειν των πλειονων (84) και τουτων γνωµας ερευνας και βουλας εξευρισκειν και πραξεις τε και λογισµους εξιχνιαζειν πλεον. ους τεταγµαι ποιµαινειν. αλλα και πασαις νεοραις στρατιαις των αγγελων. ο πορνος. Λογε. Οπου γαρ αρτος σαρκος και του αιµατος. το κατ᾿ αξιαν λειτουργειν και βιον ουτως εχειν αγγελικον εν σωµατι. επει και κρισις µενει µε και δουναι µελλω λογους. Το δε κριµα των αδελφων. και πως εγω. των θειων µυστηριων (83) ιερουργος και λειτουργος της αχραντου Τριαδος. ο ασωτος. εκει υπαρχεις συ αυτος. γενεσθαι ηξιωθην και αδελφων ηγουµενος. ενος ακουων λογους. Ου µοι δοκει πως δυνατον ανθρωποις ειναι τουτο˙ πειθοµαι ουν βουλοµαι µαθητης ειναι µαλλον ενος δουλευων θεληµα. ο ταπεινος. µαλλον δε του οικουντος εν φωτι απροσιτω. τουτο το υπερ φυσιν εργον τε και εγχειρηµα. πειθει µε και τον θανατον προ οφθαλµων µου βλεπειν˙ οθεν αφεις το ηδεσθαι τω τροµω συνεσχεθην ειδως. ποια ψυχη βαστασειε. και ταυτα σωµα γινεται σον αληθως και αιµα επελευσει του Πνευµατος και δυναµει Υψιστου˙ και τολµωντες απτοµεθα θεου του απροσιτου. οιµαι. και υπερ τουτου του ενος µονον υφεξειν λογους. ου µονον φυσει τη φθαρτη ταυτη και ανθρωπινη. ο Θεος µου και Λογος. ονπερ εκεινοι φριττοντες παριστανται συν τροµω. και πως εγω. Τουτο ουν το απορρητον. ποιος νους ευπορηση ακατακριτως µετελθειν ενος εκαστου γνωµην και παντα τα παρ᾿ εαυτου ανελλιπως εισφερειν και εξελεσθαι κριµατος εαυτον του εκεινων. µαλλον δ᾿ υπερ αγγελους. και οικειοτερος αυτων γενηται κατ᾿ αξιαν ως και χερσιν απτοµενος και στοµατι εσθιων. οπερ ποιειν εταχθην. ιν᾿ ο λογος εδειξε και η αληθεια εχει. ους εγωγε ποιµαινειν .

Συ γαρ ει η απολαυσις. αλλ᾿ οµως λατριν αµα σον και αχρειον οικετην. ων επραξεν αυτος. ∆εσποτα των απαντων. απηµονας. συγκαταριθµησον οµου µετα των µαθητων µου. αξιους τε προσκυνητας του φοβερου σου θρονου˙ καµε δε τον αναξιον προσλαβου εκ του κοσµου. Εκαστος γαρ κριθησεται και λογους παντως δωσει. πληροφορηθητι.λογοις αρρητοις του Θεου παντως ηρεθην µονος. ουκ εχων. φαιδρους των αρετων τω καλλει. θειαν µοι δος τω ταπεινω δυναµιν. και οτι το Θειον εντος και εκτος εστι του παντος.τι φρασσω. Οπως βλεπων την δοξαν του Θεου ενηργειτο υπο του Παναγιου Πνευµατος. και δοξαν του προσωπου σου τρανοτερον δεικνυντος . ει τι χρηστον η φαυλον. και οτι οικος ∆αυιδ ηµεις εσµεν. Και γαρ. Χριστε. ο µηδε καν υπερ εµης µιας ψυχης αθλιας εχων ολως ενδειξασθαι εργον προς σωτηριαν. ει και καταστικτον πολλαις αµαρτιων αικιαις. ΙΕ’. αγαθων εντρυφωµεν. υπερ εκαστου λογον δε µονος εγω παρεξω˙ και πως σωθηναι βουλοµαι η πως ελεηθηναι. ους δεδωκας µοι αδελφους. ουδε γαρ επραξα ποτε εργον µικρον η µεγα. ο. ευσπλαγχνε. αλλα και ληπτον τε και αληπτον τοις αξιοις. ποιµαινειν εν συνεσει. η τρυφη και το κλεος των αγαπωντων σε θερµως εις αιωνας αιωνων˙ αµην. δι᾿ ου και µελλω σωζεσθαι πυρος του αιωνιου. οις κριµασι γινωσκεις. ελεηµων. Αλλ᾿ ω φιλανθρωπε Σωτηρ. (85) Αποκαλυπτοµενου σου. καθοδηγειν επι νοµας των νοµων σου των θειων και ανασωζειν εις µονας της ανω βασιλειας σωους. ωστε λογω. και τοις χοροις των εκλεκτων. ιν᾿ αµα παντες βλεπωµεν την δοξαν σου την θειαν και των αφραστων σου. και οτι εις πολλα γινοµενος ο Χριστος και Θεος ηµων µελη εις εστι και ο αυτος και µενων αµεριστος.

τω ταπεινω την φυσιν. ∆εσποτα. και φοβω συνεχοµενος εκπληττοµαι και λεγω˙ Υπερ καταληψιν εµην παντα τα σα. Πως ουν εγω θαρρησαιµι ως πιστος συν εκεινοις αριµνηθηναι.ολος τροµω συνεχοµαι ανωθεν καθορων σε.. Τοτε βλεπω του σωµατος πολλην ασχηµοσυνην (86) και την αναξιοτητα ψυχης µου της αθλιας. Βασιλευ µου. οτι τοιαυτη δοξη µε τον ταπεινον δοξαζεις. ως παντες οι ταυτα καρτερησαντες αγιοι απ᾿ αιωνος. Μη γαρ ποτε εδιψησα σε ζητων. Οταν δε ταυτα ειποιµι και οφθαλµους καµµυσω. Θεε µου. και απο του προσωπου σου κλονειται πασα κτισις. το προς εµε σου ευσπλαγχονον τον ασωτον θαυµαζων. Χριστε. συναριθµησας σωσης. και γαρ ειµι ακαθαρτος. τον αθλιον. βαβαι. ως εφικτον εστιν εµοι. µη βλεπειν η καθοραν δυναµενος την αστεκτον σου θεαν. τον κατηµεληµενον. τουτεστι κατω µου τον νουν αποστρεψω. Ου γαρ των εργων µε χωρις συ ραθυµουντα σωσεις˙ καν σφοδρα συ φιλανθρωπος ως πλαστης των ανθρωπων. του φιλανθρωπου µονου. οπως εκεινοις µε. Θεε µου. Και ποθεν η και δια τι ουτως µε περιλαµπειν. Θρηνουντα δε και κλαιοντα ολον µε περιλαµπεις. . µη φερων σου τον χωρισµον. µη γαρ εκακοπαθησα σων εντολων τοις πονοις. Θεε και ποιητα των ολων. ον ευλαβουνται αγγελοι και λειτουργουσι τροµω. τον καθαρον και αγιον ∆εσποτην. αναξιος εις απαν του βλεπειν σε. και καταπληττοµαι και επι πλειον κλαιω. τοις προεργασαµενοις. η ποιαν ολως σου ποτε εντολην ειργασαµην. ηξιωσας εν νυκτι και ηµερα. και τις ολως πεποιηκα αγαθον εν τω βιω. Ακουω Παυλου λεγοντος νεκραν ειναι την πιστιν εργων χωρις τυγχανουσαν και φριττω τιµωριας παντως εκει µενουσας µε. µη πειρασµους υπεµεινα και µαστιγας. και ταυτα τεκµαιροµενος εξισταµαι κραυγαζων˙ Τις ουν εγω ειµι. τοτε θρηνω στερουµενος του καλλους σου.

ως θελεις. ∆εσποτα. παντα δυνασαι. αληπτος αναφης τε. φαιδροτερον αστραπτων˙ αλλοτε παλιν φαινη µοι απροσιτος εις απαν. Αλλ᾿ οιδα. ανωθεν που νοουµενος υπερ τα οντα παντα. αεικινητος πελων. διδως ως και τοις πρωτοις. οπτανοµενος. αορατος. Συ γαρ των παντων ει ουδεν. υπερ φως απαν. οτι ατρεπτος. δοξα σοι. υπερ ουσιας νοερας. εργον σον γαρ κακειναι. ολος δ᾿ εν παση κτισει. µαλλον δε εννοηµατος σου τυγχανουσιν εργον. φαιδροτερον δεικνυµενος. συγκαταβασει. αιφνης σε ολον εν εµοι καθορω γεγονοτα. τον ανω πριν φαινοµενον. αναλλοιωτος µενων ολος τε ει ακινητος. κατα µικρον αυξανων. ουτω και συ µοι προσιτος κεκρυµµενος εντος µου τυγχανεις. δοξα τη ευσπλαγχνια σου. υπερ αρχην δε πασαν. ∆εσποτα. παντα ποιεις. υπερ αιωνας απαντας. ακατανοητος τε ων αναλλοιωτος µενεις. δοξα τη δυναστεια. και τοις εσχατοις. Σωτηρ. ∆ιο και µεγαλυνω σου την ακαταληψιαν. καθαπερ ηλιος ακτινων ολως διχα. Ως ουν εκεινος προσιτος εστι τοις καθορωσι (87) και τοτε µαλλον οιονει ολος πασιν οραται. και πρωτον. ολος ων εξω παντων. τον ποιητην του κοσµου. αλλα κρυβεντα παλιν νεφει. υπερ φυσεως φυσιν. ολος τα συµπαντα πληροις.ο µηδεν µιαν εντολην ποτε τετηρηκως σου. ο απροσιτος. . τον ανω πριν φαινοµενον και παλαι µε κρυβεντα και υστερον ακτισι µε ολον περικυκλουντα. υπερ ουσιαν απασαν. την αγαθοτητα την σην κηρυττων εκβοω σοι˙ ∆οξα τω ουτως την ηµων δοξασαντι ουσιαν. ω του θαυµατος. δοξα τη αµετρητω σου. Σωτερ. οµµασι νοεροις µου. υπερ τα παντα. ανωτερος δε παντων˙ των οντων γαρ ει αιτιος ως των παντων κτιστης και δια τουτο παντων ει αποκεχωρισµενος. απροσιτος. ως οιδας. ολος εκτος της κτισεως. Ταυτα προς σε λεγοντος. των πρωτων τοις εσχατοις.

ο εξω παντων ως Θεος των παντων συ υπαρχων αορατος. µονοι πιστοι και βλεπουσιν. των ορωµενων τε εντος υπαρχοντας εξαγεις και ανω ολως µετα σου λαµποµενους φωτι σου συναναφερεις και ποιεις εκ θνητων αθανατους˙ και µενοντες. ουτως ηµας τους δουλους σου των αισθητων εν µεσω. τω προσινει. µη καταλαµβανοµενος ολως υπο του σκοτους. αλλα καταφωτιζοντα αει τους σε ορωντας. οι απιστοι δε παντες ιδοντες σε διεµειναν τυφλοι. ο αορατος πασιν˙ και ειδοσαν την δοξαν σου.απλους τυγχανων ολος δε συ ει πεποικιλµενος. τα παντα ριψαντες ακολουθησοµεν σοι. Ο ουν των παντων ων ουδεν ως υπερανω παντων. θεοτητος της θειας. απροσιτος. τω συµπαθει. και ορατος ολος αυτος. αληπτος αναφης τε. Εγνωσθης δε και τοις πιστοις θεοτητος τη δοξη και γεγονας αυτοις ληπτος. ως ειρηται. τις ουκ εκ ποθου φρασει˙ Ιδου. θεοι Θεον ορωντες. τω την ηµων επιστροφην αει εκδεχοµενω. και ολως νους αδυνατει δοξης την ποικιλιαν και ωραιοτητα του σου καλλους κατανοησαι. τις ουκ ακολουθησει σοι. Τις ουν ου προσδραµειται σοι. το φως του κοσµου. τω µονω φιλανθρωπω. Οι ουν πιστοι και τοτε σε και νυν αει ορωσι και εχουσι µεθ᾿ εαυτων τον κτιστην σε των ολων συνοντα συνοικουντα τε εν σκοτει τω του βιου. τω ευσπλαγχνω ∆εσποτη. οπερ εσµεν. (88) αυτος εγενου και βροτος. εξω παντων υπαρχεις και. ο αληπτος εις απαν. εξωθεν ποιεις των ορωµενων και ωσπερ συ αυτοθι ων ανω συν τω Πατρι σου αδιαστατως µεθ᾿ ηµων ολος αυτος τυγχανεις και εν τω κοσµω παλιν ων αχωρητος ει κοσµω . υιοι τη χαριτι σου οµοιοι σοι γινοµεθα.εν τω παντι γαρ ων αυτος υπερ το παν τυγχανεις-. ως ηλιον σε αδυτον. . ως ασβεστον λαµπαδα. ους φωτιζεις. εισηλθες εν τω κοσµω και πασιν ωφθης προσιτος τη της σαρκος προσληψει. Επει δε συ.

Λαβων γαρ σαρκα δεδωκας ηµιν Πνευµα σου Θειον. εκαστος ηµων µετα σου ολος ολου. ο των απαντων κτιστης.Αµεριστον γαρ νοει µ οι θεοτητα την θειαν! – Κινω τον ποδα και. Ποια φρικτα. απερ ποτε ακουοντες εν οικω ∆αυιδ παλαι γενοµενα θαυµαζοµεν. αλλ᾿ οµως αρτι ακουε φρικτοτερα εκεινων! Μελη Χριστου γινοµεθα. αδελφοι σου οι παντες. Και πως ου θαυµα φοβερον. Ακουσατε εκ των πολλων ολιγα˙ ει γαρ και. σπερµα θειον σου παντες˙ συναγοµενων τε ηµων εις γινοµεθα οικος. ιδου. και οικος εις γεγοναµεν ∆αυιδ. ηµεις θεοτητι σου. τη προς σε συγγενεια. τω εν ηµιν τα φοβερα νυν τελεσιουργουντι. τουτο καταµανθανων. και γαρ αυτος συ γεγονας. ηµεις δε τεκνα του ∆αυιδ. και ουτω µελη απαντα ενος ηµων εκαστου . οτι βλασφηµω. η πως ου φριξει πας τις. Τα δ᾿ αν και ειεν ταυτα˙ οικος ∆αυιδ ηµεις εσµεν ως συγγενεις εκεινου. Σωτερ. Κινω την χειρα. εις. και εν σοι ενοικουµεν. Κυριος ουν συ του ∆αυιδ. α ειρηκαµεν. υιος εκεινου. µελη Χριστος ηµων δε. οτι υπαρχεις µεθ᾿ ηµων νυν και εις τους αιωνας και οικον εκαστον ποιεις και ενοικεις εις παντας και οικος πασι γινη συ. µελος αυτου γενηση. υπερ εκπληξιν παντα. και χειρ Χριστος και πους Χτιστος εµου του παναθλιου. και χειρ Χριστου και πους Χριστου ο αθλιος εγω δε. (90) . Νυν ουν υπαρχεις τα φρικτα εν ηµιν παντα πρασσων. αλλ᾿ αποδεξαι ταυτα και τω Χριστω προσκυνησον τοιουτον σε ποιουντι! Ει γαρ και συ θελησειας. τουτεστι παντες συγγενεις. ο τουτο ολως εννοων. και Χριστος η χειρ µου εστιν.(89) τω θανατω µη θελοντι των σοι προσκεκρουκοτων. και µεθ᾿ ενος εκαστου συ µονου µονος τυγχανων και υπερανωθεν ηµων µονος ολος υπαρχεις. τη ιδιοτητι τη ση. οι παντες αµα. αστραπτει ως εκεινος˙ µη ειπης. εν πνευµατι τυγχανεις. και ηµεις υιοι σου κατα χαριν˙ συ συγγενης ηµων σαρκι.

και εκαστος ενουται τω ∆εσποτη. και παντα τα ασχηµονα ευσχηµονα ποιησει καλλει θεοτητος αυτα κατακοσµων και δοξη. εν ιµατιω παλαιω. το σωµα κεκτηµενος δε ρυπαρον ολον µαλλον. ενδεδυµενος ρυπαρα. αχραντου χιτωνος λεγω του Χριστου. ασχηµοσυνην σωµατος ολως µη καθορωντες. ω φρικτου µυστηριου! Και γαµος οντως γινεται. και µελος εκαστον ηµων ολος Χριστος υπαρξει. αλλ᾿ ολοι ολω σωµατι Χριστω οµοιωθεντες. πως ουκ ερυθριασεις.Κακως αρα υπελαβες. συ δε εκεινω οµοιος αισχυνη γεγονεναι. Αλλα Θεος σοι οµοιος ουκ ησχυνθη γενεσθαι. καλυπτονται γαρ. ος συνενουται µεθ᾿ ηµων. µερις εκαστη δε αυτος ολος Χριστος υπαρχει˙ παντως ουν ουτως εγνωκας Χριστον και δακτυλον µου και βαλανον – ουκ εφριξας.Ουχι εκεινω οµοιος αισχυνοµαι γενεσθαι. εν ενι παντως τοπω υπαρχεις και αισχυνεσαι τα λοιπα παντα µελη. και παλιν ταυτα λεξω υφ᾿ ηδονης. εξ ου το σπερµα διδοται εν συνουσια θεια. και γενησοµεθα οµου θεοι Θεω συνοντες. και κατα τουτο των λοιπων σεµνοτερα υπαρχει ως πασιν αθεωρητα του κρυπτου κρυπτα µελη. απερ λεγω. ανεπαισχυντως απαντα νοησεις. Ει δε ουδ᾿ ολως η επιβληµα µικρον. αλλα εκεινον οµοιον του ασχηµονος µελους ρηθεντα βλασφηµιαν σε ειπειν υπενοηθην. Ει ουν ολη ολον Χριστον σαρκι σου ενεδυσω. ο αρρητος και θειος˙ (91) ενι εκαστω µιγνυται. θειον εν θεια τη µορφη φρικτως µεµορφωµενον απο θεοτητος αυτης ολης. επεβαλες ψυχη σου. η συ και επησχυνθης. και Χριστος ηµων µελη. ου γαρ ασχηµα ταυτα! Μελη δε Χριστου εισι κρυπτα. ολος Θεος γαρ.µελη Χριστου γενησονται. Εις γαρ πολλα γινοµενος εις αµεριστος µενει. Εµου λαλουντος τα φρικτα περι µελων αγιων και δοξαν βλεποντος πολλην και τον νουν λαµποµενου .

αλλ᾿ ει και εφθαρµενας . ουδε γυµνος ορασθαι˙ ειχε γαρ ολον τον Χριστον. ∆ιο προσαπτεις τω Χριστω καµοι την σην αισχυνην και λεγεις˙ Ουκ αισχυνη συ περι των ασχηµονων. και µελη απαντα αυτου και παντος αλλου µελη καθ᾿ εν και παντα ως Χριστον ουτος αει εωρα και εµενεν ακινητος. α πεπονθε. (92) ουτος ουκ επησχυνετο µελη παντος ανθρωπου ουδε γυµνους τινας οραν. Ου φθειρει ολως. ως ολος ων Χριστος αυτος και Χριστον παντας βλεπων τους βαπτισθεντας και Χριστον ολον ενδυσαµενους.καθ᾿ εκαστην. και γινεται ο γαµος πνευµατικως. τον ηµιν ενωθεντα και δοντα την απαθειαν δουλοις αυτου αγιοις. αβλαβης. µαλλον δε εις ασχηµονα µελη Χριστον καταγειν. εις ουτος.και χαιροντος και σαρκικον µηδεν ενθυµουµενου. θεοπρεπως συµµιγνυµενος ταυταις. και νυµφαι παντων αι ψυχαι. υπερ α εγω ειπον. απερ και κατεδεξατο εις ηµετεραν δοξαν. Ανθρωπος ολος γεγονε και Θεος ολος οντως. ινα τι και τον αγιον τολµας ενδιαβαλλειν και βλασφηµεις εις τον Χριστον. και ποθεν εξερχοµενος ο Θεος µου διηλθε! Και πλειον τι ευρησειας. Εγω δε παλιν λεγω σοι˙ Βλεπε Χριστον εν µητρα. απαθης τε. απαγε. ανηρ τελειος παντως˙ ο δε αυτος Θεος εστιν. ολος αυτος Χριστος ην. Ευλαβης ο Στουδιτης. αις ο κτιστης ενουται. και τα εν µητρα νοησον και µητραν υπεκδυντα. ινα µηδεις αισχυνηται µιµουµενος εκεινον µηδε. Και γαρ νυµφιος γινεται . λαλων η και αυτος πανθανων. . κακεινω παλιν αυται δε.ακουεις. και ο νους σου τουτοις αει ως σκωληξ ιλυσπαται. συ µεν τας σαρκας βλεπει σου τας κατερρυπωµενας και τω νοΐ τας πραξεις σου διερχη τας ατοπους. θηλυµανης γεγενησαι ως ονος η ως ιππος. Ουτως εγενετο και νυν εν τοις εσχατοις χρονοις ο Συµεων ο αγιος. Ει δε γυµνος υπαρχεις συ και σαρξ σαρκος προσψαυσει. ου µεµερισται. ολος µελεσιν ολοις.

Εστι και γαρ απροσιτος τοις κατ᾿ εµε ραθυµοις. ως σιναπεως κοκκον σµικροτατον υπαρχοντα. υπερ αβυσσου βαθος. Τον ευσπαγχνον δοξαζουσι. πατερες. εξω οι αµαρτησαντες εβληθηµεν ευθεως απο του οικου του ∆αυιδ και τουτο αναισθητως πεπονθαµεν. πως ευρειν εξισχυσει. λαβουσαι Θεον ολον εντος αυτων µεµορφωµενον κτωνται. ψυχην ουκ απεδυσω. παντων των φιλοκοσµων˙ των κενοδοξων δε ουτως ασυγκριτως απεχει ως υπερ υψος ουρανου. Ει τοινυν συ ενδεδυσαι σαρκος σου την αισχυνην και νουν ουκ απεγυµνωσας. και συν εµοι θρηνησατε και κλαυσατε οι παντες. µαλλον δε υιοι Θεου νηπιοι γεγονοτες. αλλως δ᾿ ουκ ενι ενδοθεν εισελθειν. (93) πως εις τον οικον δε. ως ειποµεν. πριν η το τελος φθασει. πονηρων παντων πορρωθεν. εστιν ολος αορατος τυφλοις εµοι οµοιοις. ουχι απαραποιητα ταις γραφαις ισως ειπον. ω παιδες συναχθητε. του ∆αυιδ εισενεγκω. Και µαργαριτην εκζητων. ω πατερες. µη πλανασθε. Τι ουν ουχι αληθεια ταυτα εισι. ευθυς ποιει αφθαρτους.λαβοι και ταυταις ενωθη. οτι εν τω βαπτισµατι µικροι Θεον λαβοντες. αφθορα. ποθουσι τον ωραιον και τη αγαπη τη αυτου ολη ολαι κολλωνται. αλλ᾿. το φως ιδειν ουκ ισχυσας σκοτει κεκαλυµµενος. τα φρικτα πως σοι δειξω. η υπο γην κατελθοι δε ανερευνων αβυσσους. ω γυναικες. εγω σοι τι ποιησαιµι. και δραµωµεν δια της µετανοιας! Εκειθεν γαρ εισερχονται οι εκβληθεντες παντες. και νυν τελεσιουργουµενα και εις απειρους αιωνας . φθασατε. ολως συνουλωµενα. εστι µακραν απιστων τε και οκνηρων εις απαν. Αλλ᾿. ουδε ιδειν τα εν αυτω τελεσιουργηθεντα. Και τις η πως εις ουρανον αναβησεται ολως. µαλλον δε σπερµα αγιον. οιµοι. Ουχι ορθως εξειποµεν περι πραγµατων θειων. και βλεπουσι τα προτερον φθορα µεµολυσµενα αγια παντα. δευτε! Αλλ᾿.

τιµη τε και προσκυνησις νυν και εις τους αιωνας. (95) Λογιζοµενου µου. Κατα τουτο τιτρωσκοµαι τη αγαπη εκεινου˙ καθ᾿ οσον δ᾿ ουχ οραται µοι εκτηκοµαι τας φρενας. καθ᾿ οσον υπερεχει των ορωµενων ο αυτα Θεος κατασκευασας. Εστι γαρ πασιν αληπτος. ο τινι ουχ οραται. τον νουν και την καρδιαν µου φλεγοµενος και στενων. ω πρεπει πασα δοξα. παντοθεν περιλαµπων µε τη αθανατω αιγλη. και τις ο πλουτος ο πολυς. Περιπατω και καιοµαι ζητων ωδε κακεισε και ουδαµου τον εραστην ευρισκω της ψυχης µου˙ και περιβλεποµαι συχνως. εστι και επιθυµητος. ολον καταφιλει µε. ενδον εν τη ταλαινη µου καρδια απαστραπτων. και τι το φως το νοητον. Οτι ποθεινον τε και επιθυµητον κατα φυσιν µονον το Θειον. κακεινος. αχωρητος τω κοσµω. Οτε δε αρξοµαι θρηνειν ως απελπισας. ολος περιπλεκοµενος. απαντα δε τα µελη µου ακτισι καταυγαζων. ΙΣΤ’. αυτος ευρισκεται εντος µου. ιδειν τον ποθητον µου. και ηδονης και γλυκασµου εµπιπλαµαι του θειου. ο καθορων τα παντα˙ θαυµαζων καταπληττοµαι καλλους την ευµορφιαν. και πως ανοιξας ουρανους διεκυψεν ο κτιστης και δοξαν µοι παρεδειξε την αφραστον και ξενην˙ και τις αρα εγγυτερον γενησεται εκεινου η πως ανενεχθησεται εις αµετρητον υψος.εν τω Χριστω µου και Θεω. Αµην. . ολον τε διδωσιν αυτον εµοι τω αναξιω. ουχ οραται ολως. τοτε οραται µοι και βλεπει µε. και εµφορουµαι της αυτου αγαπης και του καλλους. ου ο µετεχων παντων εν µετοχη γεγονε των καλων (94) Ω τι το πραγµα το κρυπτον παση κτιστη ουσια. ως αορατος. ον ουδεις εν τω κοσµω ευρειν ολως εξισχυσεν η κατασχειν εις απαν.

Πως εις υψος ολως βλεψω. ποια ρηµατα προσαξω. πασαν φυσιν υπερεβην . αλλα και ουρανου δε και παντων των εν ουρανω. ουχι της γης και των της γης. ποιους λογους δε εφευρω. Σωτερ. πως την αφεσιν αιτησω των αµετρων µου πταισµατων. πως ανοιξω στοµα. Σωτερ. πως τα χειλη µου κινησω. (96) Πως υµνησω. Πως εκτεινω µου τας χειρας προς του ουρανου το υψος. πλουσιων πλουσιωτερος και δυνατων απαντων υπαρχω δυνατωτερος και βασιλεων µειζων και τιµιωτερος πολυ των ορωµενων παντων. Οτι ο φοβος γεννα την αγαπην. Οντως επραξα γαρ εργα υπερ απασαν συγγνωµην! Οιδας απερ λεγω. η δε αγαπη εκριζοι τον φοβον απο της ψυχης και µενει µονη εν αυτη.Μεταλαµβανω του φωτος. Πως λαλησαι δε τολµησω. πως αξιως ευφηµησω τον πολλα παραδραµοντα αµαρτηµατα Θεον µου. µετεχω και της δοξης. ω πρεπει δοξα και τιµη νυν και εις τους αιωνας˙ αµην. τον παντων εχων κτιστην. πως τους οφθαλµους διαρω. Ωραιων ωραιοτερος τοτε αποτελουµαι. ΙΖ’. των πολλων πληµµεληµατων. πως δοξασω. Πνευµα Θειον ουσα και Αγιον. και λαµπει µου το προσωπον ως και του ποθητου µου και απαντα τα µελη µου γινονται φωτοφορα.

. ουχ αµαρτηµατων πληθος. Πως µη φευξοµαι σην δοξαν και το φως το απαστραπτον του Αγιου Πνευµατος σου.παρα φυσιν εργα πραξας˙ των αλογων ωφθην χειρων. ο ταλας. και παραιτιος και αλλοις εγενοµην απωλειας. ολως πως τολµησω στηναι προ προσωπου σου. ερπετων τε και θηριων εγενοµην οντως χειρων παραβας τας εντολας σου υπερ την αλογων φυσιν. Πως ανεξοµαι φωνης σου εκπεµπουσης µε εις σκοτος. οτι αλλος ως εγω ουκ επταισε σοι. (98) τουτο πεπεισµαι. ο εντευθεν εκ των εργων φερων µου την καταδικην. Θεε µου. τρεµων ολος. Το ουν σωµα µου µολυνας και ψυχην καταρρυπωσας πως οφθω σοι. (97) παντων τε κτηνων χερσαιων. Σωτερ. Φριττων ολος. ουδε επραξε τας πραξεις. Πως δε µονος ου χωρησω προς το σκοτος. Αλλα τουτο παλιν οιδα. και Αγιων χωρισθησοµαι πληθυος. ως ου µεγεθος πταισµατων. ο του σκοτους εργα πραξας. ολος φοβω και εκπληξει συνεχοµενος βοω σοι˙ Οιδα. πως σε βλεψω. παντων ζωων εναλιων. ασπερ επραξα εγω ο ταλας.

κοινωνους θεοτητος σου. Αυτη γαρ εστιν η ριζα και πηγη της αµαρτιας˙ πονηρια του σπορεως πονηρου σπορα υπαρχει. οπερ πλουσιως προς τους πταιοντας εκχεεις και θερµως µετανοουντας.ουδε πραξεων αισχροτης υπερβησεται ποτε σου το φιλανθρωπον και µεγα. µαλλον δε υπερ το µεγα. και βλαστανει και εις υψος αναβαινει και εκφυει πλειστους κλαδους πονηριας και κακιας. οικτιρµον. και καθαιρεις και φωτιζεις και φωτος ποιεις µετοχους. πλυνον εν αυταις ψυχης µου. οµιλεις και συλλαλεις τε ωσπερ φιλοις σου γνησιοις˙ ω χρηστοτητος απειρου. . ουτως δεξαι µε. Χριστε µου. (99) Εκπλυνον και την καρδιαν απο πασης πονηριας. πλυνον και του σωµατος µου τας εκ των παθων κηλιδας. υπερ νουν τε ελεος. υπερ λογον. εκ ψυχης µετανοουντα. και δακρυων µου ρανιδας ως πηγας αει βλυζουσας λογισαµενος. Ενθα δ᾿ εστι. ω αγαπης ανεκφραστου! ∆ια τουτο και προσπιπτω και θερµως αναβοω σοι˙ ως τον ασωτον εδεξω και την πορνην προσελθοντας.

και καθαρισον ψυχης µου και καρδιας τας αρουρας και εµφυτευσον τον φοβον εν αυταις. οια φυλακες και φιλαι και θεραπαιναι δεσποινης. τον σον. µεσον τουτων ωσπερ δενδρον εις υδατων διεξοδους φοβος σος πεφυτευµενος εξανθει και κατ᾿ ολιγον δεικνυσι µοι ξενον ανθος. ταπεινωσει δε τα παθη απαντα υποχωρουσι˙ συν αυτοις δε και δαιµονων (100) απεληλαται η φαλαγξ. οπως αυξηθη εις υψος φυλακη των εντολων σου προστιθεµενος καθ᾿ ωραν. καθ᾿ οσον στερεουται. οτι πασα .Τουτου ριζας εκ βαθεων εξανασπασον. αρεται δε πασαι ωσπερ βασιλιδι κυκλω ταυτης συνεποµεναι ορωνται. και αξιωσον ριζωσαι και καλως αναβλαστησαι. Αναλογως συναυξανει η ταπεινωσις τω φοβω. Τη προσθηκη δε δακρυων προστιθεις ροας βλυζουσας. οικτιρµον. Χριστε µου. Τουτων συναθροισθεισων δε και ενωθεισων αλληλαις. ξενον ανθος! Ξενον ειπον. ποτιζοµενος δ᾿ εκ τουτων επι πλειον και αυξανει και. Ω Χριστε µου. και εις υψος αναβαινει.

Το γουν ανθος. αποκρυπτεται δ᾿ ευθεως. υπερ φυσεως δε φυσιν. αλλα τρεµοντας το περας. αφραστοτερον τω τροπω˙ εξανθουν γαρ καθοραται. Εστι γαρ ο φοβος φυσει κατηφειας πεπλησµενος και τους τουτον κτησαµενους αεναως σκυθρωπαζειν απεργαζεται ως δουλους. οπερ φυσεως ουκ εστιν. αλλ᾿ ουδε ακολουθιας. Τεως δεικνυται ωραιον ανθος υπερ παντα λογον και αρπαζει προς την θεαν . ως πολλων πληγων αξιους. Θεε µου. αλλα φριττοντας το τελος ως αµφιβολον της δικης περιφεροντας εκεινης την αποφασιν. πασαν φυσιν υπεραιρον. οπερ φερει. αφραστον τω ειδει πελει. µητε µην πληροφοριαν συγχωρησεως τελειας.φυσις κατα γενος τικτει και των δενδρων παντων σπερµα κατα γενος εν εκαστω˙ ο δε φοβος σου και ανθος ξενης φυσεως δεικνυει και καρπον οµοιως ξενον και αλλοτριον εκεινου. ως ελπιζοντας καθ᾿ ωραν εκτοµην την του θανατου και το δρεπανον ορωντας (101) και την ωραν αγνοουντας και µη εχοντας ελπιδα.

Οντως θαυµα υπερ λογον. αλλα ληθην τουτων παντων απεργαζεται µοι τοτε και αφιπταται συντοµως. Πως καρπος του δενδρου διχα. α παρεχειν οιδε φοβον. Το δε δενδρον το του φοβου παλιν ανθους εστι διχα. µενει δ᾿ ο καρπος και µονος. προς το ανθος µονον εχων ουχ ορω το δενδρον τοτε. οτι δενδρον µετα κοπου εξανθει και καρπον φερει˙ ο καρπος αυτου δε παλιν ολον εκριζοι το δενδρον. ουδε παλιν διχα φοβου εν ψυχη καρποφορειται. υπερ εννοιαν δε πασαν. και λυπουµαι και στεναζω και προς σε θερµως κραυγαζω και το ανθος παλιν βλεπω (102) εν τοις κλαδοις τοις του δενδρου και το οµµα.την εκεινου ολον νουν µου. Φοβος γαρ εν τη αγαπη ουχ ευρισκεται ουδ᾿ ολως. ω Χριστε µου. τοτε µονος διχα δενδρου καθοραται. αλλα µαλλον οτε πληρης ωριµασει. . Ο καρπος δε ουτος παλιν ουκ ανεχεται τω δενδρω τω του φοβου βασταχθηναι. Συχνοτερως δε το ανθος επανθουν και προς εκεινο ολον µε τω ποθω ελκον εις καρπον αγαπης ληγει. µηδενος εων µεµνησθαι.

Οντως ουδαµως ισχυσει! Το δε ανθος. ουδε κτισµα˙ ακτιστον γαρ και κτισµατων παντων εξω. τεως εστιν η αγαπη διχα φοβου του αυτην αποτεκοντος. Πως. εξω κοσµου η αγαπη ταυτα βαλλει. ακτιστον κτιστων εν µεσω. ειπε µοι. Ενδον γαρ των ορωµενων και των αισθητων ων ενδον. (103) και χαρας και θυµηδιας εµπιπλα τον κεκτηµενον και του κοσµου εν αισθησει τουτον εξωθεν εκβαλλει. ηθελον σαφως ειδεναι. α και νουν αρπαζειν οιδε και ψυχην συν τουτω αιρειν και του κοσµου εξω βαλλειν. ταυτα. ουδε ολως τι του κοσµου. πως τον εχοντα ισχυει τουτων πορρω βαλλειν αρα. εξωθεν του κοσµου εστιν. ως ειπον.ολως εξειπειν ουκ εχω˙ τεως µενει. ον ο φοβος αποτικτει. οπερ φοβος ουκ ισχυει απεργασασθαι ουδ᾿ ολως. οµως προσεχε και λεξω˙ Πνευµα Θειον η αγαπη. εν αισθησει τε συναψαι ολον αν τοις αορατοις. πλην ουκ εστιν εκ του κοσµου. Η αγαπη ουν υπαρχει οντως πασα ευφροσυνη. . ο καρπος τε. παντουργον φως και φωτιζον. Αφραστα.

λεγω! (104) Εστι γαρ κεχωρισµενον. τεκνον. . και δεικνυµενος ως κτισµα των κτισµατων µεσον παντων˙ ως ου κτισµα δε τυγχανων. Γεγονε και γαρ ο Λογος Πνευµατος τη συνεργια και Πατρος τη ευδοκια ανθρωπος ατρεπτως ολος. και τουτο δυνατον αυτω ποιησαι. το δε ακτιστον ουδεπω κτισµα δεχεται γενεσθαι˙ πλην ει βουλοιτο. κρατητον ακρατητον δε. (105) το καθ᾿ εαυτους δε παντως˙ ο γαρ κτιστης των απαντων ων αχωρητος τοις πασιν. Υουτο ελεγον εκεινοι αφαντουσθαι τον ∆εσποτην. αλλ᾿ εν µεσω ων των παντων αισθητων κτιστων ο Λογος εωρατο συνηµµενος τω προσληµµατι ως κτισµα. ως εδοκουν. ηφαντουτο˙ πλην ουδ᾿ ολως ηφαντουτο. ακτιστος Θεος ων φυσει γεγονε κτιστος αρρητως και το προσληµµα θεωσας εδειξε διπλουν µοι θαυµα αµφοτεραις ενεργειαις και θελησεσιν ωσαυτως˙ ορατον αορατον τε. εις την δοξαν την οικειαν υπερ λογον απεκρυπτετο ευθεως. Προσλαµβανων δε το κτισµα και εγκρυπτων η αναγων εις το υψος.Νοει α σοι.

τας ενεργειας. και µαθηση. του και το σωµα εις καυσιν υπερ του Χριστου εκδουναι µειζων εστιν η αγαπη. βαθος τε των µυστηριων. τι ποιησει. ειπε µοι. του σκορπισαι παντα πλουτον και πτωχον αυτον γενεσθαι. του ειδεναι πασαν γνωσιν. Ουκ ακουεις βοωντος του Αποστολου. Του λαλειν αγγελων γλωσσαις και απαντων των ανθρωπων. Οστις ουν και της αγαπης και των ειρηµενων παντων αποστερηται. Απαγε. πως πιστον τοις ερωτωσιν ειπειν εαυτον τολµησει.ως Θεος παντα πληρων δε. οτι διχα ταυτης ταυτα -ειτε εν ειτε και παντα – (106) εις ουδεν τω κεκτηµενω οφελος ολως υπαρχει. ει βουλει. ωστε ορη µεθιστανειν. . πως υπαρχει µειζων παντων η αγαπη! Ποιων παντων. του την πιστιν πασαν εχειν. πως αν αλλως γε κρυβειη. Μεταστησεις απο τοπου τον ∆εσποτην και προς αλλον τοπον δωσεις γεγονεναι εξ οφθαλµων κρυβηναι των αγιων Αποστολων. µη εξ αγνοιας περιπεσης βλασφηµια! Ακουε δε της αγαπης. Και τοσουτω µειζων πελει. που φανειται.

Τουτο ην. Εξω δε κτισµατων παντων ουσα εστιν αυ και µετα παντων. Ικανως δε πυρωθεντα ωσπερ αιγλη φωτοφορος περιΐπταται µε πασα. ηλιος αποτελειται.∆ια τουτο προσεκτεον λεγοντι περι αγαπης. φεγγοβολους αφιεισα τη ψυχη µου τας ακτινας και τον νουν λαµπρυνουσα µοι και προς θεωριας υψος επιτηδειον δεικνυει (107) οπτικον εργασαµενη. εστι πυρ. γινεται φωτος νεφελη. Καθηµαι εν τω κελλιω εν νυκτι η εν ηµερα. Κατιδων δ᾿ εγω την αιγλην και πλησθεις χαρας αφατου ουκ εχαρην οτι ειδον. εστι και αιγλη. αλλ᾿ αυτη χαρας µε θειας εµφορησασα απεστη και συνηρπασε τον νουν µου και την αισθησιν και πασαν κοσµικην επιθυµιαν˙ και κατετρεχεν ο νους µου και καταλαβειν εζητει την φανεισαν αιγλην ποθω. οπερ προειπον ανθος ειναι το του φοβου. ˙Ως ουν πυρ ψυχην θερµαινει και καρδιαν µου εκκαιει και διανιστα προς ποθον και αγαπην. συνυπαρχει αφανως µοι και αγνωστως η αγαπη. . την του κτιστου.

εξεζητει. περιηρχετο αβυσσους και τα εσχατα του κοσµου. απεδιωξε δειλιαν. ινα δραξηται της αιγλης της ακτιστου και αληπτου. ουρανους περιεπολει. Ουτω δε αναφανεισα και γνωστως αποδειχθεισα ετρεψε δαιµονων στιφος.Αλλ᾿ ουχ ευρισκε το κτισµα. Οµως περιηει παντα και ιδειν εµηχανατο. Οµως παλιν αποσπασα εγκατελιπε µε µονον και ζητουντι µοι εµπονως ταυτην. αιφνης ολη παλιν εν εµοι γνωστως ευρεθη. ως εδοκει. και νεφελης ωσπερ ειδος φωτεινης επιπεσουσα και ολη προς τη κεφαλη µου εωρατο καθηµενη και κραυγαζειν ενεποιει εν εκπληξει γενοµενω. ως ηβουληθη. (108) Ηλθεν ουν. . εξηρευνα τον αερα. κτιστα γαρ παντα˙ και εθρηνουν και επενθουν και τα σπλαγχνα εφλεγοµην και ως εκφρων εν εκστασει γεγονως ουτως διηγον. ουδ᾿ ηδυνατο γενεσθαι των κτισµατων ολως εξω. Αλλ᾿ ουδεν εν τουτοις πασιν ευρισκε. εν καρδια µου τε µεσον ως φωστηρ. ως δισκος οντως του ηλιου καθωραθη.

πως υπαρξει τουτο ολως. της αισθησεως του κοσµου απεγυµνωσε τον νουν µου και αισθησεως χιτωνα νοερας ενεδυσε µε. οπως εγκρατεις αγαπης. και ηνωθην τω ακτιστω. µετοχοι δε ταυτης µαλλον γενησοµεθα και ουτως µεταβωµεν των ενθενδε. σπευσωµεν νωθροι εµπονως! Οκνηροι διεγερθωµεν. εξωθεν των ορωµενων γεγονοτες συν εκεινη! Ει δε µη. τοις ορωµενοις και τοις κτισµασιν ως κτισµα οντες εναπολειφθωµεν εν πυρι τε και ταρταρω και φρικτοις κολαστηριοις. Ει δε και σωθηναι ενι διχα ταυτης.ενεποιησεν ανδρειαν. ορατων δ᾿ εχωρισε µε και συνηψεν αορατοις και τον ακτιστον οραν µε εχαρισατο και χαιρειν. ινα συν αυτη τω Κτιστη και ∆εσποτη παραστωµεν. τω αφθαρτω. οτι παντων εχωρισθην των κτιστων και ορωµενων και συντοµως φθειροµενων. (109) τω τοις πασιν αορατω˙ τουτο γαρ αγαπη πελει. ∆ραµωµεν πιστοι ευτονως. διχα της αγαπης λεγω. διχα ταυτης ευρεθεντες. . ω Χριστε µου. τω αναρχω.

και ζην και θνησκειν παρ᾿ αυτω δικαιως ορισθεντες. Της χαρας ει στερηθωµεν. βιον. της σης θεας λεγω. Οντως ουδαµου ουδ᾿ ολως καν δοκη τισιν αφρονως. οτι ος αν ευρεθειη . οτι µιαν ο Αδαµ εν παραδεισω εντολην. Σωτερ. οτε γενηται η κρισις. αφρων γαρ ο τουτο λεγων. ηδονης αντιλαβοντες -ω . παραβας απεγυµνωθη δοξης θειας. Βασιλειας εκπεσοντες. και η Ευα συν αυτω του παραδεισου εξωρισθησαν ευθεως. πως απαλλαγωµεν λυπης. Αφρων. ειπεν η αγαπη. ο σος προπατωρ. Αλλ᾿ αποκριθεις τις ισως ερει ταυτα˙ Πως εκτος της βασιλειας. οιµοι. ποιαν αλλην σωτηριαν.τον θανατον αθλιως και τον ιδρωτων γεµοντα και πονων. Του νυµφωνος οντες εξω πως αν ολως ευφρανθωµεν. πως εκτος δε του νυµφωνος και χορου του των δικαιων αλλος τοπος σωτηριας η ανεσεως ουκ εσται. ουκ ακουεις. Ουτως νοει µοι και τοτε. (110) ποιαν δε παραµυθιαν η εν ποιω αλλω τοπω δυνηθωµεν εφευρεσθαι. πως φευξοµεθα το σκοτος.Ουδαµως γαρ εσται τουτο! Του φωτος ει χωρισθωµεν.

Την αισχυνην γαρ ως εχων εχει και την καταδικην και «ουκ οιδα σε» ακουει παρα του κριτου των ολων. αρετων δ᾿ υπαρχη διχα. ισταται γεγυµνωµενος. ναι δη. . ανωφελεις τε˙ και γυµνος της θειας δοξης. αρετας καν πασας εχη. ισταται γεγυµνωµενος. Σωµα δε χωρις χιτωνος πως ουχι γυµνον υπαρξει. Κεφαλης χωρις δε σωµα και νεκρον και απνουν εστι. εδωκε δε Πνευµα Θειον. οπερ εστιν η αγαπη. (112) πιστευσον Θεω τελειως. βασιλις τε και κυρια εστιν οντως η αγαπη. ελαβε ψυχην και σαρκα. και την γυµνωσιν µη φερων κρυπτεσθαι µαλλον εθελει. Κεφαλη των παντων εστι και ιµατιον και δοξα. Ει ουν βουλει και ει θελεις του λαβειν το Θειον Πνευµα. και της βασιλειας και του νυµφωνος ουρανιου (111) ελαθησεται ευθεως.δοξης θειας ως εκεινος αληθως γεγυµνωµενος. Καν αµαρτηµα µη εχη. εξω τε του παραδεισου. Αρεται χωρις αγαπης εωλοι. ο µη εχων την αγαπην. Ηλθεν επι γης ο κτιστης. Αρετων πασων δε πρωτη.

ακουσον των Αποστολων.αρνησαι σαυτον ωσαυτως. τι Χριστος βοα καθ᾿ ωραν. των επι της εκκλησιας. λεγων τουτους οψεσθαι Θεον ενταυθα. πως δηλοι την βασιλειαν την των ουρανων λαµβανειν απεντευθεν τους ανθρωπους. Οι Αποστολοι δε παντες και διδασκαλοι βοωσιν απεντευθεν και το Πνευµα και Χριστον αυτον λαµβανειν. λεγων. «Ποταµοι εκ της κοιλιας εις εµε των πιστευοντων ρευσουσι πηγης της θειας. ινα µετοχος γενηση της ζωης της αθανατου! Μη πλανησωσι σε πλανοι ταις αυτων ψευδολογιαις. υδατος του αειζωου. (113) ειπερ µελλοιµεν σωθηναι. µετα θανατον λαµβανειν την ζωην τους τελευτωντας˙ µη πεισθεις καταµελησης και ζωης ου µεταληψη! Ακουσον Θεου τους λογους.» Τι το υδωρ τουτο λεγων. «Ωµοιωθη. Καθαρους δε τη καρδια µακαριζει. Ακουσον φωνας ∆εσποτου. αυτη . ακουσον του Λογου λογους. επι ωµων αδιστακτως αρον τον σταυρον και ληψη˙ θανον τη προθεσει. ακουσον των διδασκαλων. τεκνον. ει µη Πνευµατος την χαριν.

µαργαριτη πολυτιµω˙» µαργαριτην δε ακουσας αρα τι υπολαµβανεις. ωσπερ συ υπολαµβανεις. αρτι λεξον. Απαγε της βλασφηµιας! Νοητος και γαρ υπαρχει. ουδ᾿ ελπισι του ευρεσθαι (114) ουδ᾿ ελπισι του λαβεσθαι τα υπαρχοντα πωλησαι. τι µαταιαις επερειδεσθε ελπισι. Εµπορος ευρων δε τουτον. Πιστει δε µε µονη παντως και ελπιδι ωσπερ εχων διακεισεται. ον ουκ ειδεν. διδαξον µε. ον ουκ εσχεν επι χειρας. ον ουχ ευρεν. Αλλα προτερον ευρειν σοι παραινει τον µαργαριτην. ει αορατος τυγχανει. αλλ᾿ ουδ᾿ ελαβεν εν κολπω. Τι και αλλοις απωλειας. Λιθον ειναι λεγεις τουτον η κρατουµενον καν ολως η ορωµενον ποσως δε. πως κατειδε. και ατιµητον ως οντα θεασαµενον σε τουτον . Που ουν τουτον ολως ευρε. Πως δε απαντα πωλησας εξωνησατο εκεινον. διδαξεις. Αλλ᾿ ουκ ειπεν ο ∆εσποτης. ει ακρατητος υπαρχει. πως εφευρεν. Τι πλανασθε. εαυτοις τε τιµωριας αιτιοι σφοδρας γενεσθαι µατην βουλεσθε πεισθεισιν.

δεδωκα γαρ απαντα µου! παρ᾿ ευθυς τουτο ακουση λεγοντος σου του ∆εσποτου˙ Ποια απαντα σου λεγεις. Συ γυµνος απο κοιλιας . ουδε κτηµατα. ο ∆εσποτης ειπεν ειναι. ινα λεγης οτι˙ Αρα πως µη εχων υπαρξιν εγω ισχυσω (115) κτησασθαι τον θειον τουτον και ωραιον µαργαριτην. λεγων˙ ∆οτε µοι τον µαργαριτην.και αυτον τοτε πωλησας απαντα εξαγορασαι˙ συ δε λεγεις εν ελπισι και σαυτον αποδεικνυεις ως ου θελοντα πωλησαι τα υπαρχοντα και αραι ουρανων την βασιλειαν. και ακουων. Εαν απαντα τον κοσµον και τα εν τω κοσµω εχης και σκορπισας διανειµης ορφανοις και χηραις ταυτα και πτωχοις ηπορηµενοις. και πτωχος αυτος γενηση.τι κατεβαλου. εαν θελης. Ισως δε πτωχος υπαρχεις και ου κεκτησαι χρυσιον. ην εντος σου. οτι παντων υπαρχοντων διαπρασει ο ατιµητος ωνειται µαργαριτης. ως ανταξιον δε ολως τιµηµα ει εννοησης ο. Περι τουτου ουν ακουσαι συνετως παρακαλως σε. ου πλουτον.

γυµνον µε. Τι γαρ εδωκεν η πορνη. . ελαβον τον µαργαριτην του παντος κρειττω του κοσµου. Σα δε ποια λεγεις ειναι. νυν καρδιαν (116) και ψυχην συντετριµµενην και δεινως κολαζοµενην και σφοδρως εκκαιοµενην! Ιδε. ιδε µε ηπορηµενον αρετης απασης ξενον και πτωχον εν τουτοις λιαν και µη εχοντα τι δουναι εις εξωνησιν σου. και ακουση˙ Ναι. τι δε ο ληστης παρεσχεν. Σωτερ. ολως ουκ αισθανη. ποιον πλουτον σοι προσηξε. του ποιησαντος τα παντα. ουδε λαβης βασιλειαν. Τι γαρ αξιον ευρησω εν τω κοσµω. Ταυτα λεξον. προσεφερον µοι δωρα.εξεληλυθας µητρος σου και γυµνος εν τω µνηµειω παλιν παντως εισελευση. ω Θεε µου. ναι. Και ου ληψη µαργαριτην. οπερ δωσω εις τιµην σου. Λογε. ο δε ασωτος. Χριστε µου. και ελεησον µε. προσεφερον µοι πλουτον˙ δεδωκοτες απερ ειχον. Αν δε απαντα σκορπισης τα υπαρχοντα σου ολως η πτωχος υπαρχης λιαν και προσελθης λεγων ουτως˙ Ιδε. µονε ανεξικακε Θεε µου. Αφρων. ∆εσποτα.

ουκ εκλειψει µαργαριτης µονος εις εκ θησαυρων µου. και δικαιως. παντως εχω εξουσιαν. ονπερ ελαβον εκεινοι µαργαριτην. ει βουλει. παντων δε σκανδαλισθεντων κρεµαµενου µου τω ξυλω ωµολογησεν εκεινος και Θεον και βασιλεα και αθανατον µε ειναι εκ καρδιας ανεβοα. πως προσηλθεν ο ληστης και πως η πορνη. . και συν κοσµω τουτω αλλαι µυριαδες αλλων κοσµων. Ταυτα σοι Θεος προσειπη και διδαξει. πως δε ασωτος ευθεως υποστρεψας προσεδεχθη. Πιστει δε ληστης εσωθη. αξιον ουδεν λογιση. ο. ως η πορνη µοι προσηλθε. οι αδοµενοι εν κοσµω. Μετα τουτων προσελθε µοι και ευθυς σοι υποδειξω. ους ο κοσµος. και παρεξω σοι και δωρον. ο πολλα κακα ποιησας. ως εκεινη παρεσχοµην. εαν προσελθης.Ταυτα µοι και συ. παντως εχω µαργαριτας. οτι µονος παντων µε αρνησαµενων. εαν λαβη. και χαρηση˙ και ψυχην αυτην ει δωσεις. Εγω γαρ. (117) αξιον ουδεν νοµισεις.τι ολως κατεβαλου. κοµισον και ληψη παντως.

αλλ᾿ αυτη τον µαργαριτην δους αφηκα και τον ποθον. αλλα και ψυχη ελαλει. ον ιδων απεδεξαµην. και υιος µου ων το προσθεν ου προσηλθεν ως υιος µου. ον εβασταζεν εκεινη εν καρδια προσελθουσα ως Θεω µοι και ∆εσποτη ορατων και αορατων και προσεφερε πλουσιως ως ουδεις των µεχρι τοτε. µαλλον δε και προσανηψα και πυρσονν εις µεγαν ηρα και απελυσα παρθενων σεµνοτεραν ουσαν ταυτην. . Ο δε ασωτος οµοιως εκ καρδιας επιστρεψας µετενοησε γνωσιως. Ου τω στοµατι δε µονον. Και ουκ ελαβον τον ποθον. και τοις εργοις επεδεικνυ απερ ελεγε τοις λογοις.∆ια τουτο και προ παντων (118) ελαβε την βασιλειαν. αλλ᾿ ως εις µε εξητειτο (119) των µισθιων µου γενεσθαι. Πορνης δε τον ποθον αρα ποιος λογος παραστησει. οπερ εστιν η αγαπη. η ως κλιµακα τας πασας αρετας υπεραρθεισα εφθασεν εις τελος νοµου. και απηλθε µεχρι τελους ατρωτον τηρουσα ταυτην. Αφνω γαρ τον νοµον παντα ωσπερ τειχος διαβασα.

Οστις δε µου µετα δολου βουλεται λαβειν την χαριν. ακουσατω πασα κτισις! – δεξοµαι αυτον ευθεως. κατεχοµενος επαρσει η φθονω. οτι δει την βασιλειαν ουρανων λαβειν σε ολην. του σιναπεως τω κοκκω. Ει δε βουλει.ως πολλοι τουτο ποιουσιν – απεστρεφετο τας φρενας. (120) ει εν ταυτη εισελθειν σε βουλει και µετα το τελος. προσεχε. Οµοια εστιν.Η ταπεινωσις µε τουτου ειλκυσε προς ευσπαγχνιαν και επλουτισα ευθεως και εδοξασα συντοµως. Ταυτα σοι Θεος και πασι δι᾿ ηµων βοα καθ᾿ ωραν. . Χριστου. ον λαβων τις των ανθρωπων εβαλεν αυτου εις κηπον. Ακουσον Θεου σοι παλιν εν παραβολαις λαλουντος˙ «Τινι αρα οµοιωσω ουρανων την βασιλειαν. Ουτως ουν. υποκρισει δε προσελθοι. ουκ εχει ολως µετ᾿ εµου. µεριδα. ει πας προσελθοι και προσπεσοι µοι γνησιως. η κακιαν ενδον εχων η θαρρων αυτου τοις εργοις. οτι εβλεπον εξ ολης προσερχοµενον ψυχης µοι. οτι οπισθεν ουδ᾿ ολως . και εξ αλλων δειξω σοι τρανως ενταυθα.

τον σιναπεως. ως µηδενα τουτο βλεπειν. Τι νοµιζεις ειναι τουτον. Λεγε µετα παρρησιας! Ει δε µη. Τον γαρ κοκκον ει µη λαβης. ανατρεπεις του Σωτηρος και Θεου ηµων τους λογους. ει µη βαλης σου εις κηπον. οπως φυη. ο δε κηπος η καρδια η εκαστου των ανθρωπων. οι θερµως ταυτης ερωντες.και εβλαστησε και δενδρον οντως γεγονεν εις µεγα. Ο δε κοκκος ουτος εστι Θειου Πνευµατος η χαρις. τις εστιν ο κοκκος ουτος. αλλα µετα τελος παντες ληψονται την βασιλειαν.» Λεγε τοινυν. ενθα ο λαβων το Πνευµα βαλλει ενδον τε και κρυπτει ταις λαγοσι ταις των σπλαγχνων. (121) Ει ουν λεγεις˙ Ουχι ωδε. ο ακουων. οπως γενηται εις δενδρον και εις ουρανον ανελθη. Ει δε και τον σπορον λαβοις και συµπνιξεις ταις ακανθαις η προδωσεις τοις ορνεοις και αρπασουσι τον κοκκον η αποτιστον εασεις . εγω σοι λεξω και το αληθες εξειπω˙ Παντως βασιλειαν ειπε την των ουρανων σοι κοκκον. ον ειπεν. µενεις ολως διχα σπορου. και φυλαττει µετα πασης ακριβειας.

µοι ειπης. Απ᾿ εντευθεν την λαµπαδα αναψον την της ψυχης σου. Οντως ολος γεµεις πλανης.κηπον σου τη αµελεια και ου φυει σου ο σπορος. Ο ∆εσποτης ταυτα λεγει. ωδε δεξαι την σφραγιδα. τις σοι εκ του σπορου εσται η ωφελεια. ποιαις δε ταις εργασιαις θεραπευσεις. αδελφε. πριν σκοταση. γινοµαι και πυρ γλυκαζον˙ ωδε και ιµατιον σοι και τροφη και ποσις πασα. αλλοτε τον σπορον λαβοις. ου βλαστησει. ωδε σοι ως υδωρ πελω. . ωδε σοι και µαργαριτης γινοµαι και εξωνουµαι. ωδε σοι και σιτος πελω και σιναπεως ως κοκκος. ειπε µοι. ο δε µελλων των στεφανων˙ (122) ωδε συ τους αρραβωνας λαβε. ειπεν ο ∆εσποτης. πριν κλεισθωσιν αι της εργασιας πυλαι. Μετα θανατον. αλλα σφαλλη του εικοτος˙ ποιω κηπω τοτε τουτον κατακρυψεις. ει µη ενταυθα. Ειπερ φρονιµος υπαρχεις. ωδε γινοµαι σοι ζυµη και ζυµω το φυραµα σου. εαν βουλει. γινοµαι σοι. ου καρπευσει. ινα φυη. ερωτω σε. Ποτε δε. ηπατηµενης! Ο γαρ χρονος ουτος εργων.

(123) µηδε δικη υποβαλης τον πολλα σοι επταικοτα. καθορωντα σε. απαντες αγνοουµεν. . αµην. Οτι µεν εις. ηγουν αυτου του φωτος του Αγιου Πνευµατος. Σωτηρ µου. Θεε µου. ΙΗ’. περι σου διηγεισθαι. µη µε κατακρινης τοτε. αλλα δεξαι µε ως ενα των εσχατων σου µισθιων και αξιωσον εντευθεν θεραπευσαι σε. εξεις µε κακει αρρητως απαντα γινοµενον σοι˙ ει δ᾿ απελθης αγνοων µου χαριτος τας ενεργειας. Οι αγνοουντες σφαλλονται µηδεν ολως ειδοτες. οι δε την σην θεοτητα επιγνοντες εν πιστει φοβω πολλω συνεχονται και εξιστανται τροµω και τι λεγειν ουκ εχουσιν˙υπερ νουν γαρ υπαρχεις˙ παντα ακατανοητα. και λαβειν σου Πνευµα Θειον. ∆εσποτα.Ει ουν ουτως εκ των ωδε και τοιουτον µε γνωρισεις. γινωσκοµεν και το φως σου ορωµεν˙ οποιος δε και ποταπος. ακαταληπτα παντα τα εργα και η δοξα σου και η επιγνωσις σου. (124) Τις εξισχυσει. εις αιωνας αιωνιους. µονον µε κριτην εκεισε ασυµπαθητον ευρησεις. Ω Χριστε µου και Θεε µου. αραββωνα βασιλειας και εκειθεν απολαυσαι του νυµφωνος σου της δοξης. ∆ιδασκαλια συν θεολογια περι των ενεργειων της αγιας αγαπης.

του υπερ πασαν κτισιν. συστελλεσθαι ποιε δε. φως ουσαν. Τουτο και χειρ σου λεγεται και οφθαλµος καλειται και στοµα το παναγιον και δυναµις και δοξα και προσωπον γνωριζεται ωραιον υπερ παντα. ουδε ρεµβεσθαι ολως. και αφιπταται απαν. ην ηµιν εδωρησω.Πλην την ελπιδα εχοµεν και την πιστιν κρατουµεν και την αγαπην οιδαµεν. ως ουκ αξιως του καλου. κρατητον εν νοΐ µου. Τουτο αποκρυπτοµενον παιδευει ταπεινουσθαι και διαχεισθαι ουκ εα. φως ενεργουν τα παντα. και το πολλα εκζητηθεν αποπεµπεσθαι φοβω. ελεος αναριθµητον. Τουτο εχων ου καθορω. Τουτο και τρεφει τα πολλα και την διψαν ιαται και δυναµιν χαριζεται τοις καλως κοπιωσι. αβυσσος ευσπλαγχνιας. τουτο αστηρ αειλαµπης τοις µη πλεον χωρουσι˙ τουτο λυπη αντικειται. Εξαπορω και φλεγοµαι και µανθανω αιτεισθαι και εκζητειν µετα κλαυθµου εν πολλη ταπεινωσει . τι δε και ουχ υπαρχει. µηδαµου χωρουµενην. τουτο φθονον διωκει και ζηλον τον σατανικον παντελως αφανιζει. φως απροσιτον. πραοτης και ειρηνη. Τουτο φευγον διωκεται παρα των τετρωµενων και τη αγαπη τη πολλη εκ καρδιας ζητειται. Τουτο σβεννυσι τον θυµον και ζεσιν της καρδιας και ουκ εα οργιζεσθαι η ταρασσεσθαι ολως. Τουτο τερπνοτης και χαρα. Τουτο παλιν φαινοµενον κοσµον αποχωριζει και ληθην παντων εµποιει ανιαρων του βιου. απειρον. χωρητον αχωρητως. ω χαρισµατος θειου και ανεκφραστου! Τι γαρ και ουκ εργαζεται. Ω δωρου. αναφες αψηλαφητον. επιστραφεν δε και φανεν και λαµψαν φιλανθρωπως εκκλινειν τοις διωκουσιν. Τουτο εκτηκει εν αρχη και λεπτυνει καθαιρον. (125) αποδιωκει λογισµους και κινησεις συστελλει. αορατον βλεποµενον. Τουτο ηλιος αδυτος τοις υψηλοις τα θεια. θεωρων δε αφιεν ταχος ορµω του δραξασθαι. ανεκλαλητον.

ευτελειαν. Ου γαρ δυναται ανθρωπος εκνικησαι τα παθη. υποµονην των πειρασµων και προσευχην και πενθος. διδασκει δεικνυµενη και φευγουσα. εκκοπην του θεληµατος και αρνησιν του κοσµου. αλλ᾿ ευσπλαγχνιας του Θεου και ελεους απειρου. ανατελλει µακροθεν και ταυτην εν καρδια µου ποιει αισθανεσθαι µε. Παντων επιλανθανοµαι και καθηµαι και κλαιω µη επελπιζων αλλοτε ταυτην ουτως ιδεσθαι. ερχεται εις βοηθειαν. αλλ᾿ οταν απορησωµεν και εκλυθωµεν ολως. ει µη συµπαραγενηται εις βοηθειαν τουτο. απροσπαθειαν.και µη δοκειν ως δυνατα τα υπερ φυσιν ειναι και της ισχυος της εµης και σπουδης ανθρωπινης. εν δε των παθων εκβαλλει της καρδιας. µη καλλους µνηµονευειν τε συγχωρειν τον ιδοντα. Οταν δε γνω ητις εστιν. χωρισµον των ιδιων. αφιπταται συντοµως . Οτε θρηνησω δε πολλα και παυσασθαι θελησω τοτε ελθουσα µυστικως κρατει της κορυφης µου και συγχεοµαι δακρυσιν αγνοων τις υπαρχει και καταυγαζει µου τον νουν φωτι γλυκειω σφοδρα. αλλ᾿ οταν τα εις δυναµιν διαπραξηται παντα˙ γυµνωσιν. περισφιγγοµαι κρατησαι ταυτην θελων και νυξ τα παντα και κεναι αι αθλιαι µου χειρες. οτε χρηζοµεν ταυτης˙ ουχ οταν ηµεις θελωµεν – τουτο γαρ των τελειων -. Θροουµαι. ινα µη αποθανη. καταλιµπανουσα ταχυ. ινα µη φαγη νηπιος τροφην ανδρων τελειων και παρ᾿ ευθυ διαρραγη η βλαβη και εµεση. οσον ισχυος εχει. ωστε τω ταχει τω πολλω µηδε κατανοησαι. (126) ουδε παλιν απο µιας απαντα εκδιωκει. Εκτοτε ουν χειραγωγει. ενισχυει. Ου γαρ εισδεξασθαι χωρει αιφνης ολον το Πνευµα ο ανθρωπος ο ψυχικος και απαθης γενεσθαι. Τουτο χρονον ολιγον φαινεται και συστελλεται. Τοτε ολιγον ως λεπτη αιγλη και σµικροτατη αιφνης τον νουν κυκλωσσα εις εκστασιν αρπαζει. εν. ταπεινωσιν.

Τοιχοι ουν µε συνεχουσι και σωµατι κρατουµαι και εξω τουτων αληθως ειµι. ηνπερ εποθουν. Εν τη καρδια µου εστιν. Ανακαλειται σιωπην και µισος πασης δοξης το κυλινδεισθαι επι γης και πατεισθαι ως κοπρον˙ επι τουτοις γαρ τερπεται και συµπαρειναι θελει. µη απιστησης! Κτυπων ουκ επαισθανοµαι. τι εστι. καλλους αυτης κατατρυφω. τοτε υπαρχει συν εµοι αχωριστος κακεινη˙ οµιλει µοι. ταπεινωσιν διδασκουσα την παντα δυναµενην. Οταν ουν ταυτην κτησωµαι ταπεινος γενωµαι. α λαλειν ουκ ισχυω. ην και βλεπω. ουδε φοβουµαι θανατον. ζηµια γαρ µοι τουτο. φευγουσι παντα παθη.καταλιπουσα µοι το πυρ του θειου αυτης ποθου. χαριν εχω µεγαλην τοις εµε προξενησασιν ιδειν. ο γελαν ουκ αφιησιν η προς ανθρωπους βλεπειν. Ηµερα νυξ µοι φαινεται και νυξ ηµερα εστιν. Κατα µικρον αναπτεται. και υπνωσαι ου βουλοµαι. (127) ουδε ποθον εισδεξασθαι τινος των ορωµενων. περισπασµος οικειων και µεριµνα βιωτικων. εκ του κοσµου δεικνυει µοι πως αυτη ηρπασε µε και ελεειν προστασσει µοι παντας τους εν τω κοσµω. φωνας δε ουκ ακουω. συχνως ασπαζοµαι ταυτην. Οταν δε παντα τα κακα περικυκλωσωσι µε και τω δοκειν καθελξωσι και κατισχυσωσι µου. φωτιζει µε. εν αρχη γαρ τυγχανει. παρηλθον γαρ και τουτον. καν παντες µε λυπωσιν˙ αι ηδοναι πικρια µοι. εξω παντων ευρισκοµαι συν αυτη αιφνης τοτε. και του αφραστου µετασχειν φωτος και φως γενεσθαι . ερµηνευει µοι τας γραφας και προστιθει µ οι γνωσιν. µυστηρια διδασκει µε. χαροπιων και λυπηρων και ηδονων του κοσµου˙ (128) επαπολαυω της χαρας της αρρητου και θειας. βλεπει µε. και φως ορω δια παντος εν νυκτι και ηµερα. Θλιψιν ουκ οιδα. υποµονη φυσαται και φλοξ µεγαλη γινεται ουρανους δρασσοµενη˙ ταυτην σβεννυσιν ανεσις. εν ουρανω υπαρχει. καταφιλω και προσκυνω.

ενηγκαλισατο µε και παλιν κατεφιλησε φιληµατι αγιω . εγγιζειν ου τολµω σοι ουδε φανηναι του πυρος τολµηροτερος θελω˙ και γαρ ορω σε ανθρωπον υπερ ανθρωπον οντα και ουδε βλεπειν σε τολµω.και κοινωνησαι της αυτου δωρεας απ᾿ εντευθεν και κτησασθαι τον χορηγον των αγαθων απαντων και γενεσθαι ανελλιπης ψυχικων χαρισµατων. (129) και η φλοξ διανηπτετο. και αυτος εστη µεσος. α ειδον εν Αιγυπτω θαυµασια και τερατα παρ᾿ αυτου γεγονοτα. Πως σοι εξειπω. Εξεστην. τι δειλιας και τρεµεις. ∆εσποτα. εφην. και αν µη µεινω αφλεκτος. ον το πυρ εσεβασθη. εφη. Εν τεως τουτο λεξω σοι. µη µοι ακολουθησης! Ο λογος µε εξεπληξε. Μεγα το θαυµα και φρικτον. το κελευσθεν εποιουν. Τις µοι υπεδειξεν οδον µετανοιας και πενθους. τεκνον µου. Κατηλθε γαρ και ευρε µε δουλον και παροικουντα και ειπε˙ ∆ευρο. ειπε µοι. Κυριε. συγγενων τε και ηδονων και της χαρας του κοσµου. αµαρτωλος τυγχανω! Εξηλθεν. και τρεµουσιν οι δαιµονες τουτου την παρουσιαν. τις εκ βυθου ανηγαγε κοσµικης µε απατης. την µη εχουσαν τελος. ειπον. µηπως ακολουθησας σοι µειζονως κινδυνευσω. Τις µε προς ταυτα τα καλα ωδηγησεν ελκυσας. ινα µε βεβαιωσης. ασινης και αλωβητος καµε προσεκαλειτο. προς Θεον σε απαξω! Εγω δε ειπον προς αυτον εκ πολλης απιστιας˙ Και τι σηµειον δειξεις µοι. Πυρ. οτι αυτος µε δυνασαι ρυσασθαι εξ Αιγυπτου και αφαρπασαι των χειρων Φαραω του δολιου. µεγα αναψον και ιν᾿ εισελθω µεσον. αδελφε. Εγγυτερον µε ηγαγεν. Φοβουµαι. Τις απεχωρισε πατρος και αδελφων και φιλων. Αγγελος ην. µειζονα τουτου οψει. ου γαρ δυναµαι παντα. οθεν ηµεραν ευρηκα. ουκ ανθρωπος˙ ανθρωπος δ᾿ οµως πελει παρ᾿ ου κοσµος εµπαιζεται και ο δρακων πατειται. ηλθε προς εµε και κατησπασατο µε˙ Τι εφοβηθης.

ηγαπησα ακολουθησαι τουτω και δουλος επεποθησα τουτου µονου γενεσθαι. (130) Κυριε. ουδε γαρ ειχον οπλα. Ουτω δη και εποιησεν ο του Θεου εργατης˙ εκρατησε µου της χειρος προπορευοµενος µου και ουτως απηρξαµεθα την οδον διανυειν. και µονοι διηρχοµεθα εν αλλοτρια χωρα. τον ασωτον και πορνον. Ο Φαραω εκρατει µε. οι δεινοι εργοδοται την πλινθον και τα αχυρα ηναγκαζον φροντιζειν˙ µονος ουκ ισχυον φυγειν. ως ενος κατεφρονησε και αυτος ουκ εξηλθεν. Εγνω την αναχωρησιν ο βασιλευς Αιγυπτου. διηγησασθαι θαυµασια χειρος σου. παντες εστραφησαν κενοι. εµανη και ηγησατο µεγαλην ατιµιαν παρα ενος εµπαιζεσθαι και νικασθαι ανθρωπου. του Φαραω λυτρουµενος και των κακων Αιγυπτου. παντες συντετριµµενοι˙ ξιφη αυτων κατεκλασαν. Κατεδραµον. και ουκ εκαµφθη Φαραω ουδε απελυσε µε˙ και δη πρεσβευει ο πατηρ. αλλα δουλους απεστειλεν. µεσον ληστων. εκενωσαν τα βελη. παρην και η νεφελη. κατελαβον εν οριοις Αιγυπτου. Επιστευσα. αι χειρες εξελυθησαν καθ᾿ ηµων ενεργουσαι. δια χειρος του δουλου σου εξαγων εξ Αιγυπτου. α εξειργασω δι᾿ εµε. Μωσης ελαλει τω Θεω ποιησαι το συµφερον˙ Θεος µαστιζει Αιγυπτον πληγαις δεκαπλασιοις. µεσον πολλων εθνων και βασιλεων. και ηµεις διεµειναµεν µηδεν αδικηθεντες. ους υποσπονδους ειχεν. Εζευξεν αρµατα αυτου και τον λαον επηρε . και θαρσος ενεποιησεν εις την εµην καρδιαν και τολµαν εχαρισατο. Ο στυλος ηπτε του πυρος. Φαραω µη φοβεισθαι. και Θεος υπακουει και λεγει τω θεραποντι λαβειν εκ της χειρος µε και υπισχνειται µεθ᾿ ηµων συµπορευεσθαι αµα. Εµαθε και ο βασιλευς λαου αυτου την ητταν. δος µοι συνεσιν πρεσβειαις του πατρος µου και λογον.και αυτος ολος εµυρισεν οσµην αθανασιας.

και κατεδιωξεν αυτος καυχωµενος µεγαλα. Ηλθε και µονον ευρε µε κειµενον εκ του κοπου, (ηγρυπνει δε ο Μωϋσης και Θεω προσωµιλει), προσεταξε δεθηναι µου χειρας αµα και ποδας και τω δοκειν εκρατουν µε και δεσµειν επεχειρουν˙ εγω δ᾿ εγελων κειµενος και ευχη ωπλιζοµην και τω σηµειω του σταυρου παντας απεκρουοµην, και µη τολµωντες αψασθαι η εγγυς µου γενεσθαι πορρωθεν που ισταµενοι εδοκουν εκφοβειν µε, πυρ ταις χερσι κατεχοντες καυσαι µε προσηπειλουν˙ µεγαλα τε εκραυγαζον και κτυπους απετελουν και, ινα µη καυχησωνται ως µεγα τι ποιουντες, (131) ειδον µε φως γενοµενον πρεσβειαις του πατρος µου και αφνω υπεχωρησαν οµου κατησχυµµενοι. Εξηλθεν εκ Θεου Μωσης, ευρε µε θαρσαλεον, περιχαρη και συντροµον εκ της θαυµατουργιας. Ηρωτησε τι το συµβαν, το παν αυτω εξειπον, και οτι˙ Φαραω ην, βασιλευς της Αιγυπτου, παραγενοµενον νυνι µετα λαου απειρου και δησαι µε ουκ ισχυσεν, ηθελε δε µε καυσαι και παντες φλοξ εγενοντο, οι µετ᾿ αυτου ελθοντες, και κατ᾿ εµου εξεπεµπον πυρ εκ του στοµατος αυτων. Και οτι˙Φως ιδοντες µε γεγονοτα ευχαις σου σκοτος παντες γεγονασι και µονος ειµι αρτι. Βλεπε, αντεπεκριθη µοι Μωσης, και µη θαρρησης, µηδε τα φανερα βλεπης, τα κρυφη φοβου µαλλον! ∆ευρο, φυγη χρησωµεθα! Ουτω Θεος κελευει, και πολεµησει ο Χριστος ανθ᾿ ηµων Αιγυπτιοις. Αγωµεν, εφην, Κυριε, ου χωρισθησοµαι σου, ου παραβω σου εντολην, αλλα πασας φυλαξω˙ αµην. ΙΘ’. ∆ιδασκαλια συν θεολογια, εν η και περι ιερωσυνης αµα και απαθους θεωριας. (132) Πως σου εξειπω, ∆εσποτα, τα θαυµαστα και ξενα,

πως λογω διηγησοµαι σων κριµατων τα βαθη, α καθ᾿ εκαστην εκτελεις εν ηµιν, τοις σοις δουλοις; Πως παραβλεπεις απειρα των σφαλµατων µου πληθη και ου λογιζη, ∆εσποτα, τας των κακων µου πραξεις, αλλ᾿ ελεεις και σκεπεις µε και φωτιζεις και τρεφεις ως εκπληρουντα πασας σου τας εντολας, Σωτηρ µου; Ου µονον δε µε ελεεις, αλλα και πλεον τουτου καταξιοις ενωπιον της σης παραστασθαι µε δοξης τε και δυναµεως και της µεγαλωσυνης˙ προσοµιλεις µοι και λαλεις λογους αθανασιας τω ασθενει και ταπεινω και του ζην αναξιω. Πως µου λαµπρυνεις την ψυχην, την κατεσπιλωµενην, και φως αυτην αποτελεις, αχραντον τε και θειον; Πως λαµπροφορους εκτελεις τας αθλιας µου χειρας, ας αµαρτων εµολυνα µολυσµοις αµαρτιας; Πως αλλοιοις τα χειλη µου αιγλη θεοτητος σου, εξ ακαθαρτων αγια ταυτα µετασκευαζων; Γλωσσαν µου δε την ρυπαραν, Χριστε, πως εκκαθαιρεις και µασησµω της σης σαρκος σου µετοχον εργαζη; Πως και οραν µε αξιοις και παρ᾿ εµου ορασθαι και ταις χερσι µου, ο κρατων τα συµπαντα, κρατεισθαι, ο πασιν αθεωρητος ταξεσιν ουρανιαις (133) και τω Μωση απροσιτος, τω εν προφηταις πρωτω; Ου γαρ ιδειν το προσωπον το σον κατηξιωθη, ουδ᾿ εν ανθρωποις αλλοις τις, ινα µη αποθανη. Σε ουν τον ακατανοητον, σε τον αφραστον µονον, σε τον αχωρητον παντι και απροσιτον πασι, πως και κρατειν τε και φιλειν και οραν και εσθιειν και εχειν εν καρδια µου, Χριστε, καταξιουµαι και διαµενω αφλεκτος χαιρων αµα και τρεµων και ανυµνων σου την πολλην, Χριστε, φιλανθρωπιαν; Οι ουν τυφλοι και σαρκικοι, οι µη γινωσκοντες σε, αναισθητουντες, µαλλον δε την ιδιαν δεικνυντες ασθενειαν και σκοτωσιν και των καλων απαντων, Σωτηρ µου, αποστερησιν, πως τολµωσι του λεγειν˙ Τι δε και χρηζει ανθρωπος ιερωσυνην εχειν, εαν µη εν των τριων τυτων κερδανη˙

η την τροφην του σωµατος η πορισµον χρυσιου η θρονον εκ των υψηλων επισκοπης πλουσιας; Ω σκοτους, ω πωρωσεως, ω πτωχειας εσχατης, ω αθλιοτητος πολλης, ω αγνοιας µεγαλης, ω γεηρων τε και κενων µαταιων ονοµατων, ω τολµης, ω φρονηµατος Ιουδα του προδοτου! Ως γαρ εκεινω τα φρικτα του δεσποτικου δειπνου και του αχραντου σωµατος εις ουδεν ελογισθη, αλλα κρεισσον ηγησατο αργυρια ολιγα, ουτω και ουτοι τα φθαρτα των αφθαρτων και θειων προτιµωντες εκλεγονται την ψυχικην αγχονην. Ειπατε µοι, ω µαταιοι, ει επιστασθε τουτο! Τις τον Χριστον κτησαµενος ετερου πλεον χρηζει τινος αρα των αγαθων του παροντος αιωνος; Τις την χαριν του Πνευµατος εχων εν τη καρδια ουχι Τριαδα την σεπτην εν αυτω κατοικουσαν (134) κεκτηται, την φωτιζουσαν και Θεον εκτελουσαν; Τις δε Θεος γενοµενος χαριτι της Τριαδος και δοξης καταξιωθεις της ανω τε και πρωτης, πλεον τι εννοησειεν ενδοξοτερον αρα του λειτουργειν τε και οραν την ανωτατω φυσιν, την παντουργον, την αφραστον, την απροσιτον πασιν; Η τινος επιθυµησειε λαµπροτερου εν βιω, τω τε τουτω, λογισθητι, τω ολιγοχρονιω, η τω αλλω, µοι νοησον, τω µη εχοντι τελος; Ει ηδεις το κρυπτοµενον βαθος των µυστηριων, ουκ αν µε κατηναγκαζες ταυτα λαλειν η γραφειν. Φριττω γαρ ευλαβουµενος εγχαραττων τα θεια και γραµµασι σκιαγραφων τα απορρητα πασιν. Ει εθεασω τον Χριστον, ει ελαβες το Πνευµα και προσηνεχθης τω Πατρι δια τουτων των δυο, γινωσκειν ειχες α λαλω και α σοι εξηγουµαι, και οτι µεγα και φρικτον και επεκεινα πασης δοξης τε και λαµπροτητος, αρχης και εξουσιας, πλουτου τε και δυναµεως και πασης βασιλειας το λειτουργειν εν καθαρα καρδιας συνειδησει τη καθαρα και Αγια και αχραντω Τριαδι.

Μη γαρ µοι ειπης σωµατος την αναµαρτησιαν και, ων το βαθος ου νοεις, παραξης µαρτυριας, αλλ᾿ απερ ειπεν ο Θεος δια των Αποστολων και Βασιλειου του σοφου, του πυρινου την γλωτταν, και Χρυσοστοµου τε πατρος τας απλας µαρτυριας και Γρηγοριου του καλως ταυτα θεολογουντος ακουσον και πιστωθητι, ποταπον χρη υπαρχειν τον λειτουργουντα τω Θεω, τω ποιητη των παντων! Και εκ της καταξιωσεως και εκ της αρετης σου εχεις του αξιωµατος το µεγεθος θαυµασαι. (135) Μη πλανηθητε, αδελφοι, µη τολµησητε ολως αψασθαι η προσελθειν το απροσιτω φυσει. Ος γαρ ουκ αποταξεται κοσµω και τοις εν κοσµω και την ψυχην αρνησεται την εαυτου και σωµα και ολος γενηται νεκρος ταις αισθησεσι πασαις µηδεν προσβλεπων εµπαθως των ηδεων του βιου, µηδενος ολως επιθυµων των του κοσµου πραγµατων µηδε ενηδυνοµενος λογοις τισιν ανθρωπων, ος ου κωφος τε και τυφλος γενηται τοις του κοσµου πραγµασι τε και ηθεσι, πραξεσι τε και λογοις ορων µεν οσα οφθαλµος φυσει οραν ισχυει, µηδεν δε ενδοθεν εων εισελθειν εν καρδια και τυπους τουτων και µορφας ανιστορεισθαι ταυτην ακουων δ᾿ οσα ακοη δεχεται ανθρωπινη, και µενων ωσπερ αψυχος και αναισθητος λιθος, µη ηχην, µη την δυναµιν των φωνων µεµνηµενος, ου δυναται την µυστικην και αναιµακτον θυειν Θεω θυσιαν καθαρως τω καθαρω την φυσιν. Οταν γαρ ταυτα αισθηθη ποιειν εν αληθεια, απεχωρισθη του παντος κοσµου και των του κοσµου και γνωσει και πιστευσει µοι, α µελλω παλιν γραφειν. Τον αερα τον σκοτεινον, ον ∆αυιδ τειχος λεγει και θαλασσαν ωνοµασαν του βιου οι Πατερες, υπερεβη, επερασεν, εισηλθεν εις λιµενα, εν ω πας ο γενοµενος παν αγαθον ευρισκει. Εκει γαρ ο παραδεισος, εκει ζωης το ξυλον, εκει ο αρτος ο γλυκυς, εκει ποµα το θειον,

εκει ο ανεξαντλητος πλουτος των χαρισµατων. Εκει η βατος καιεται µη καταφλεγοµενη και των ποδων µου λυονται πεδιλα ευθεως˙ (136) εκει θαλασσα ρηγνυται και διερχοµαι µονος και ορω εν τοις υδασιν εχθρους ποντιζοµενους˙ εκει το ξυλον θεωρω εν τη εµη καρδια βαλλοµενον και τα πικρα παντα µεταποιουνται˙ εκει την πετραν βλυζουσν µελι εκαρπωσαµην και η ψυχη µου εκτοτε θλιψεως ου µετεσχεν˙ εκει ευρηκα τον Χριστον, τον παροχεα τουτων, και ηκολουθησα αυτω εξ ολης της ψυχης µου˙ εκει το µαννα εφαγον και αρτον των Αγγελων και ουδενος επεθυµησα των ανθρωπινων ετι˙ εκει την ραβδον Ααρων την ξηραν εξανθουσαν ειδον τε και εθαυµασα Θεου τερατουργιας˙ εκει την στειραν µου ψυχην ειδον καρποφορουσαν και πως το ξυλον το ξηρον ποιει καρπον ωραιον˙ εκει την βορβορωδη µου και ασωτον καρδιαν εθεασαµην καθαραν και αγνην και παρθενον και το˙ Χαιρε, ακουουσαν, η κεχαριτωµενη, µετα σου γαρ ο Κυριος και εν σοι εις αιωνας! Εκει το˙ Νιψαι, ηκουσα, κολυµβηθρα δακρυων! και ποιησας επιστευσα και ανεβλεψα αιφνης˙ εκει εταφην µνηµατι ταπεινωσει τελεια, και παρεγενετο Χριστος αµετρητω ελεει και λιθον ηρε τον βαρυν εκειθεν των κακων µου και ειπε˙ ∆ευρο, εξελθε ως εκ ταφου του κοσµου! Εκει, πως επαθεν, ειδον, απαθως ο Θεος µου και πως νεκρος εγενετο αθανατος υπαρχων και ανεστη του µνηµατος µη λυσας τας σφραγιδας. Εκει την µελλουσαν ειδον ζωην και αφθαρσιαν, (137) ην ο Χριστος χαριζεται τοις αυτον εκζητουσι, και βασιλειαν ουρανων ουσαν εντος µου ευρον, ητις υπαρχει ο Πατηρ, ο Υιος και το Πνευµα, θεοτης αδιαιρετος εν τρισι τοις προσωποις, ην οι µη προτιµησαντες αντι παντος του κοσµου και δοξαν ηγησαµενοι και τιµην τε και πλουτον

το προσκυνειν, το λειτουργειν και παριστασθαι µονον αναξιοι τυγχανουσι και της αχραντου θεας και της τρυφης και της χαρας και των καλων απαντων, ων ου µη µεταλαβωσι µετανοιαν µη σχοντες, ει µη παντα ως ειποµεν, γενωνται διδαχθεντες και παντα πραξωσι σπουδη, α ειπεν ο Θεος µου, και τοτε µολις τις πολλω φοβω και ευλαβεια, ει ο Θεος κελευσειεν, απτεσθω των αψαυστων. Ουδε γαρ πασιν εξεστι λειτουργειν τοις τοιουτοις, αλλ᾿ ει και πασαν δεξεται του Πνευµατος την χαριν και καθαρος απο µητρος υπαρχει αµαρτιας, ει µη Θεου κελευσµατι και εκλογη εκεινου, πληροφορουντος την αυτου ψυχην ελλαµψει θεια και εµπυριζοντος αυτην ποθω θειας αγαπης, ουκ αν δοκη µοι ευλογον ιερουργειν τα θεια και των αψαυστων και φρικτων απτεσθαι µυστηριων, οις πρεπει δοξα και τιµη και προσκυνησις πασα νυν και αει δια παντος, εις παντας τους αιωνας. Κ’. Ευχαριστια και εξοµολογησις συν θεολογια˙ και περι δωρεας και µετουσιας Πνευµατος Αγιου. (138) Ωφθης δι᾿ εµε επι γης εκ Παρθενου, ο προ αιωνων αορατος υπαρχων, και σαρξ εγενου και ανθρωπος εδειχθης, ο απροσιτω φωτι ενειληµµενος, και περιγραπτος τοις πασιν ενοµισθης, ο πανταπασιν αχωρητος υπαρχων, ον ουκ ισχυει λογος απας εκφρασαι, νους δε βιαζοµενος δρασσεται ποθω και κρατειν ου δυναται συστελλοµενος φοβω και παλιν ζητει καιοµενος τα ενδον, φαντασθεις δε σου βραχυ τη λαµπηδονι τροµω αποπεµπεται και χαρα χαιρει. Στεγειν γαρ ου δυναται φυσις ανθρωπων ολον σε τρανως καθοραν, τον Χριστον µου,

ει και ολον σε πιστευοµεν λαµβανειν εκ του Πνευµατος, ου διδως, ο Θεος µου, και των αχραντων αιµατος και σαρκος σου, ων κοινωνουντες σε κρατειν και εσθιειν αδιαιρετως, Θεε, οµολογουµεν και ασυγχυτως˙ ου γαρ µεταλαµβανεις φθορας η ρυπου, αλλ᾿ εµοι µεταδιδως της σης αφθαρτου καθαροτητος, Λογε, (139) και αποπλυνεις τον ρυπον των κακων µου και εκδιωκεις ζοφον αµαρτιων µου και της καρδιας καθαιρεις µου το αισχος και της κακιας εκλεπτυνεις το παχος και φως ποιεις µε, τον πριν εσκοτισµενον, και ωραιον µε κατ᾿ αµφω απεργαζη˙ αιγλη περιλαµπεις µε αθανασιας και εκπληττοµαι και καιοµαι τα ενδον επιθυµων σε αυτον προσκυνησαι. Οτε δε τουτο ενθυµηθω ο ταλας, ω του θαυµατος, εν εµοι σε ευρισκω καταµενοντα, κινουµενον, λαλουντα και αφωνον µε τοτε αποτελουντα τη καταπληξει δοξης της απροσιτου. Θαµβος ουν συνεχει µε και απορια, οτι τον παντα συνεχοντα παλαµη συνεχοµενον εν καρδια µου βλεπω. Αλλα τι σου, Χριστε µου, το ξενον του ελεους, τις η απειρος συγκαταβασις, Λογε; Τι προς την εµην εληθυθας πτωχειαν, πως και εισηλθες εις ρυπωσαν οικιαν, ο απροσιτω οικων φωτι, Θεε µου; Πως δε και τηρεις ακαταφλεκτον ταυτην, πυρ υπαρχων αστεκτον φυσει βροτεια; Τι δε ποιησω αξιον σου της δοξης και τι ευρησω προς τοσαυτην αγαπην; Τι σοι προσαξω, τω τοιαυτη µε δοξη και τιµη δοξασαντι, τον αναξιον; Ον γαρ ανθρωποι βλεπειν απαξιουσιν,

αλλ᾿ ουδε λαλειν ουδε συνεστιασθαι ολως εµοι βουλονται τω παναθλιω, συ ο πνοην απασαν τρεφων και φυσιν, (140) ο τοις Σεραφειµ απροσιτος υπαρχων, ο παντων κτιστης, ποιητης και δεσποτης ου µονον ορας και λαλεις µοι και τρεφεις, αλλα και την σην ουσιωδως µοι σαρκα κατηξιωσας και κρατειν και εσθιειν και το αιµα σου το παναγιον πινειν, ο εξεχυθη δι᾿ εµε σου σφαγεντος. ∆ιακονον τε και λειτουργον και µυστην τουτων µε κατεστησας, ονπερ γινωσκεις, ο παντα ειδως, πριν ποιησεις αιωνας και πριν παραξεις τι των µη βλεποµενων τα γαρ ορατα υστερον συνεστησω -, τον αµαρτωλον, ασωτον, τον τελωνην, ληστην, φονεα εµαυτου γεγονοτα, ψευστην των καλων, εργατην ανοµιας και πασων των σων εντολων παραβατην. Συ ουν αληθη ταυτα ειναι γινωσκεις˙ πως ενωπιον οφθω σου, ω Χριστε µου, πως δε τη ση πλησιασω τραπεζη; Πως του αχραντου σωµατος σου κρατησω, ο χειρας εχων παντη εσπιλωµενας; Πως υµνησω σε, πως αλλοις µεσιτευσω µη εχων εκ πιστεως και καλων εργων την προς σε αγαπησιν και παρρησιαν, αλλ᾿ υποχρεως αυτος ων, ωσπερ οιδας, πολλων ταλαντων, πολλων ανοµηµατων; Ο νους απορει, ησθενησεν η γλωσσα και λογος ουδεις ευρισκεται µοι, Σωτερ, τα σα εξειπειν αγαθοτητος εργα, α εποιησας εις εµε τον σον δουλον. (141) Φλεγονται δε µου ως εκ πυρος τα ενδον και ου δυναµαι σιωπων υποφερειν το µεγα βαρος των πολλων δωρεων σου. Ο τα στρουθια φωναις λαλειν ποιησας

δωρησαι καµοι λογον, τω παναθλιω, ινα τοις πασιν εγγραφως και αγραφως διηγησωµαι, α εις εµε ειργασω δια ελεος απειρον, ο Θεος µου, και δια µονην την σην φιλανθρωπιαν. Και γαρ υπερ νουν φρικτα τε και µεγαλα πελουσιν, απερ παρεσχες µοι τω ξενω, τω αµαθει, τω πτωχω, τω απαρρησιαστω, τω απο παντος απερριµενω ανθρωπου. Γονεις ου προσειχον µοι φυσικη τη αγαπη, οι αδελφοι και φιλοι µου παντες ενεπαιζον µοι, αγαπαν γαρ µε λεγοντες εψευδοντο εις απαν. Οι συγγενεις, οι εξωθεν, οι αρχοντες του κοσµου τοσουτον µε απεστρεφοντο και ηνειχοντο βλεπειν, οσον συναπολεσαι µε ταις αυτων ασεβειαις. Πολλακις επεθυµησα δοξης αναµαρτητως και ουπω ταυτην ευρηκα εν τω παροντι βιω˙ η δοξα γαρ η κοσµικη, καθως εβεβαιωθην, και διχα αλλης πραξεως αµαρτια τυγχανει. Ποσακις επεθυµησα ανθρωπους αγαπαν µε και εχειν οικειοτητος προς αυτους παρρησιαν, και ουδεις µου ηνεσχετο των αγαθα φρονουντων˙ αλλοι δε µαλλον ηθελον βλεπειν µε και γνωριζειν, εγω δε τουτους εφευγον ως των κακων εργατας. Ταυτα ουν παντα, ∆εσποτα, και αλλα τουτων πλειω, α ουδε λεγειν ευπορω, ουδ᾿ αποµνηµονευειν, συ εις εµε, τον ασωτον, προνοων απειργασω, ινα ελκυσης εκ βυθου και κοσµικου µε σκοτους (142) και της απατης, της δεινης, των του βιου ηδεων. Οι αγαθοι µε εφευγον δια το εξω σχηµα, τους δε φαυλους εξεφευγον οικεια προαιρεσει˙ ηγαπων γαρ, ως ειρηται, δοξαν και πλουτον κοσµου και φαντασµον ενδυµατος και βλακευµατων ηθη. Ουκ οιδα δε τι φθεγξοµαι, ουκ οιδα τι σοι ειπω˙ φοβουµαι γαρ και το λαλειν και γραφειν τα τοιαυτα, µη περιπεσω τοις εµοις λογοις και αµαρτησω, και εσται ανεξαλειπτον το ψευδως γεγραµµενον.

Οταν προσεκαλειτο µε εις εργα τις µανιας και αµαρτιας, αληθως, του πλανου κοσµου τουτου, εσωθεν η καρδια µου συνελεγετο ολη και ωσπερ κατεκρυπτετο εαυτην αιδουµενη, συνεχοµενη αφανως παντως χειρι σου θεια. Και τα µεν αλλα απαντα ηγαπων τα του βιου, οσα τε οψιν τερπουσι και λεαινουσι λαρυγγα και σωµα καλλωπιζουσι, το φθειροµενον τουτο. Τας πραξεις δε τας µυσαρας και ασελγεις ορεξεις συ δη εκ της καρδιας µου απηλειψας, Θεε µου, και µισος ενεποιησας προς ταυτα τη ψυχη µου˙ ει και τη προαιρεσει µου προσεκειµην εν τουτοις, και ορεξιν τε απρακτον και πραξεις ανορεκτους εποιεις µαλλον εχειν µε – θαυµα µεγιστον παντη και παντων απεχωρισας οικονοµια θεια βασιλεων, αρχοντων τε και πλουσιων του κοσµου. Πολλων πολλακις και εµου θελησαντος εις ταυτα αυτος βουλην ουκ ειασας τινος εν τουτοις στηναι, αλλους δοξαζειν λεγοντας και πλουτειν µε εν βιω µισος εµισουν, ∆εσποτα, µισος απο καρδιας, ως µητε συντυχιαν µε κινειν ποτε προς τουτοις, οι και µανεντες βακλοις µε σφοδρως ετυψαν µαλλον˙ αλλοι δε λοιδοριαις µε προς παντας ελοιδορουν (143) εργατην ειναι λεγοντες πασης παρανοµιας, θελοντες διαστρεψαι µε απο οδου ευθειας˙ τας πραξεις γαρ εξεφευγον, ινα µη λοιδορωµαι, αυτοι δε ελοιδορουν µε, οπως εις πραξεις ελθω, ει αρα και τον επαινον τον των ανθρωπων χρηζω, οι προσετιθουν λεγοντες παντοτε λοιδορειν µε, εως αν εις το φρονηµα το εκεινων συνελθω. Τοις δε την δοξαν λεγουσι διδοναι την του κοσµου ουτως ανταποκρινεσθαι δεδωκας µε, Σωτηρ µου˙ Ει πασαν δοξαν, ελεγον, την του κοσµου εκρατεις και στεφος σου τη κορυφη βασιλειας υπηρχε, τοις δε ποσι σου κοκκινον ην υποδεδεµενον και τουτων παντων αιφνης µε κυριον απειργασω, αυτος δε εστης παγανος, δουλος µου θελων ειναι,

ουκ αν ταις πονηριαις σου και τοις φρονηµασι σου ολως συνεκοινωνησα η συνηλθον εν βιω. Ποιος χαρτης χωρησειε τας σας ευεργεσιας και τα καλα σου τα πολλα, α εις εµε ειργασω; Ει γαρ µυριαι γλωσσαι µοι δοθησονται και χειρες, ουκ αν ισχυσω εξειπειν η περι παντων γραψαι˙ εισι γαρ παντως αβυσσος εν απειρω τω πληθει, εισιν ακατανοητα τω της δοξης µεγεθει, και ασθενω τον λογισµον, πονω µου την καρδιαν, οτι λαλειν ου δυναµαι περι σου, ο Θεος µου. Οταν γαρ, απερ επραξα, ενυµηθω, ο ταλας, οσα µοι εβοηθησας, εξ οιων µε εξειλου και ποσων, Σωτερ, µε κακων απερ διεπραξαµην, αλλ᾿ ως πολλα ποιησαντα αγαθα και µεγαλα και καθαρον απο µητρος αγιας κολυµβηθρας ουτως και προσελαβου µε, ουτως ετιµησας µε, ουτως µε κατεκοσµησας στολη τη βασιλειω, (144) ολος τροµω συνεχοµαι και εξισταµαι χαιρων και αφωνος καθισταµαι και εκλυοµαι σφοδρα, οτι θεος εδοθης µοι, ο ποιητης του κοσµου, ανθρωπω λιαν µυσαρω και βδελυκτω τοις πασιν ανθρωποις τε και δαιµοσιν ως ηδη γεγονοτι και υπερβαντι πραξεσιν εργων ατοπωτατων κακεινους. Οιµοι τω αισχρω και ρυπαρω - πως ειπω;ηνωθης µοι, φιλανθρωπε, αµετρω ευσπλαγχνια, ο καθαροτητι πολυς, αγιωσυνη µειζων, δυναµεις τε ασυγκριτος και ανεικαστος δοξη, και συγκατηλθεν ανωθεν αφ᾿ υψους αµετρητου εως εσχατου των πυλων αδου αµαρτιων µου και σκοτους της πτωχειας µου και οικου συµπτωθεντος απο πολλων ανοµιων, µεγιστης αµελειας ηµεληµενου παντελως και γε ρερυπωµενου, ος προτερον ανεστησας εµε κειµενον κατω και επι πετραν εστησας των θειων εντολων σου και λουσας εκαθαρισας βορβορου των κακων µου και χιτωνα ενεδυσας λευκον υπερ χιονα, τον οικον τε εσαρωσας τον κατεσπιλωµενον

και εισελθων ενωκισας, ω Τριας, ο Θεος µου, ειτα θρονον µε απετελεσας θεοτητος σου θειας και οικον απροσιτου σου δοξης και βασιλειας και σταµνον µαννα φερουσαν το της αθανασιας, και λυχνον ενδον εχοντα φως ασβεστον και θειον, πυξιον τε ως αληθως του καλου µαργαριτου και γαρ αγρον, εν ω κεκρυπται ο θησαυρος του κοσµου, πηγην, εξ ης οι πινοντες ουδεποτε διψωσιν, ητις και βλυζει µαλιστα υδωρ δεκαπλασιως και τους εν πιστει πινοντας εκτελει αθανατους, (145) παραδεισον ξυλον ζωης µεσον εχοντα παλιν και γην περικαλυπτουσαν τον αχωρητον πασι, σε, ον εζητησα ποτε εξ ολης µου καρδιας, και επεθυµουν περι σου λογον αει ακουειν και ηθελον την µνειαν σου εχειν εν τη ψυχη µου και συχνοτερως περι σου και λαλειν και ακουειν. Ει γαρ και πρωην µου ο νους περι σου φαντασθηναι καθαρως ουκ ηδυνατο, παντη ρερυπωµενος, ουδ᾿ οφθαλµοι θεασασθαι η ακοη ακουσαι, ουδ᾿ αναβασεις δεξασθαι η καρδια µου θειας, αλλα µονη τη ακοη κατεπληττετο ολη και φοβω συνεστελλετο η ψυχη µου και τροµω, αλλ᾿ ενδοθεν ορωσα σε νυν εαυτης εκπληττεται και ενοπτριζοµενη σε, οσον αυτη γε διδως, ολον εν ολω τω παντι, ολον εκτος δε τουτου, εντος τε παλιν εαυτης, ολον κατανοουσα ολον ακατανοητον θεοτητι τη θεια, τον τοις πασιν αορατον και αποκεκρυµµενον, σε τον απροσιτον και προσιτον µονοις οις ηβουληθης, καθως αυτος ηθελησας φιλανθρωπως φανηναι, τον Σεραφειµ και Χερουβιµ και πασι τοις αγγελοις απροσιτον και φοβερον αυγη φυσεως θειας, µετα ανθρωπων προσιτον τον φυσει αληπτον τε, ολη ολως εξισταται, εκπληττεται δε πλεον την αγαθοτητα την σην και την φιλανθρωπιαν, οτι καθαιρεις ρυπαρας ψυχας και νουν φωτιζεις και περιδρασση γεωδους και υλικης ουσιας,

αναπτεις τε φλογα πολλην αγαπησεως θειας και ποθου θειου ερωτα οια πυρ µοι εµβαλλεις και µεχρι τριτου ουρανου φθανειν παρασκευαζεις και εις παραδεισον ποιεις, Σωτερ, αρπαζεσθαι µε, εν ω ακουω ρηµατα αρρητα τε και ξενα, (146) α ουκ εξον βροτοις λαλειν η λογω εξηγεισθαι. Σοι δε τιµη πρεπει, δοξα και µεγαλωσυνη, κρατος αιωνιον, Χριστε, τω του παντος ∆εσποτη συν τω Πατρι και Πνευµατι τω φυσει Παναγιω νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων˙ αµην. ΚΑ’. Επιστολη προς µοναχον ερωτησαντα˙ Πως χωριζεις τον Υιον απο του Πατρος, επινοια η πραγµατι; Εν η ευρησεις πλουτον θεολογιας ανατρεπουσης την αυτου βλασφηµιαν. (147) Ελαµψας, εξεφανας φως το της δοξης, φως απροσιτον της σης ουσιας, Σωτερ, και κατηυγασας ψυχην εσκοτισµενην, µαλλον δε σκοτος ουσαν εξ αµαρτιας ως το φυσικον απολεσασαν καλλος, ως εξ αδου τε ανηγαγες κειµενην και φως ιδειν δεδωκας θειας ηµερας και του ηλιου ακτισιν ελλαµφθηναι και φως γενεσθαι ταυτην, ω µεγα θαυµα! Ου πιστευουσιν οι δοξης των ανθρωπων µη καταφρονησαντες, ως ενετειλω, ουδε γαρ εγευσαντο δοξης της θειας, ην δεδωκας συ και διδως νυν, Θεε µου, τοις απο ψυχης ολη τη διαθεσει σε ζητησασι, την αιωνιον δοξαν, σε, τον αληθως Θεον δεδοξασµενον, ον το κατιδειν ακροτης εστι δοξης. Ο δε αει σε βλεπειν ηξιωµενος παντως ελαχεν αγγελικης αξιας, ει και δεδεται τη σαρκι κατα φυσιν.

Ει δε και µειναι παρ᾿ αυτω κατεδεξω (148) και καταµενειν εν σοι προσηβουληθης, την σην εξεπληρωσας οικονοµιαν και οµοιον σου τον φθαρτον απειργασω θεον, ο Θεος, ο συνυπαρχων φυσει, ο προαναρχος Θεω τω συναναρχω Υιω και Λογω, τω εκ σου γεννηθεντι, ουκ επινοια εκ σου χωριζοµενω, αλλα πραγµατι αχωριστω σου οντι. Ει δε και χωριζεται, αλλ᾿ ου τη φυσει, τη υποστασει δε µαλλον, ειτ᾿ ουν προσωπω, το γαρ πραγµατι ασεβων και αθεων, το δ᾿επινοια ολως εσκοτισµενων. Εχει γαρ ο νους γεννωµενον τον λογον απαυστως παντως και πως κεχωρισµενον˙ ει δε γενναται και προερχεται οντως και κεχωρισται ενυποστατω λογω, αλλα και µενει του γεννησαντος ενδον, οπερ και κολπον πατρικον δει νοησαι, και διερχεται εις τον συµπαντα κοσµον και παντα πληροι του Πατρος ολως διχα και συν τω Πατρι ολος αυτος υπαρχει, µετερχεται δε παντως ταις ενεργειαις και τη ελλαµψει µεταβαινειν νοειται. Εµπεριπατειν ηκουσας γαρ και µενειν και αποστρεφειν το προσωπον και βλεπειν, κατερχεσθαι τε και ανερχεσθαι παλιν, παραγινεσθαι τε και αφιπτασθαι αυθις και αλλα πολλα της θειας ενεργειας αι θειαι γραφαι πασαι δηµηγορουσιν, α ελαλησεν εκπορευθεν το Πνευµα, (149) το Παναγιον, εκ του Πατρος αφραστως, και απεσταλη δι᾿ Υιου τοις ανθρωποις˙ ου τοις απιστοις ουδε τοις φιλοδοξοις, ου τοις ρητορσιν ουδε τοις φιλοσοφοις, ου τοις µαθουσι συγγραφας των Ελληνων, ου τοις τα γραφας αγνοουσι τας εσω,

ου τοις εξασκησασι σκηνικον βιον, ου τοις λαλουσι τορνευτως και πλουσιως, ου τοις λαχουσι µεγαλων ονοµατων, ου τοις τυχουσι φιλεισθαι παρ᾿ ενδοξων, ου συµπραξασι τοις πραξασιν ανοµως, ου τοις καλουσιν ουδε τοις καλουµενοις, ουδε παιζουσιν ουδε τοις παιζοµενοις, αλλα τοις πτωχοις πνευµατι και τω βιω, τοις την καρδιαν καθαροις και το σωµα, τοις λογον απλουν και απλουστερον βιον και απλουστεραν κεκτηµενοις την γνωµην, τοις την δοξαν φευγουσιν ως πυρ γεεννης και κολακευτας απο ψυχης µισουσιν (ου γαρ δεχεται το Πνευµα κολακειας, ουδ᾿ ανεχεται ακουειν, ο µη εστι), τοις προς µονην βλεπουσι ψυχης την δοξαν και των αδελφων την σωτηριαν παντων και µηδε µικρα καρδιακη κινησει αισθησιν λαµβανουσι προς τι του κοσµου, επαινων οιον η δοξης ανθρωπινης η πασης αλλης ηδονης ειτε παθους. Ουτοι γαρ νεκροι και ζωντες αληθεια, οτι πελουσιν αληθεις και ως πλανοι. Ουτοι ταπεινοι πνευµατι και καρδια, (150) πραεις τε εισι και ζηλωται Κυριω. Ουτοι ασεβεις εισι τοις ασεβεσι και οσµη ζωης τοις εκλεκτοις Κυριου. Ουτοι και πορνοι τοις πορνοις τη καρδια και ισαγγελοι τοις την ψυχην παρθενοις. Ουτοι και δοξης εν µεσω ταπεινουνται και εν πενια εισι δεδοξασµενοι. Ουτοι και ευτελειαν ως βασιλειαν και βασιλειαν ως πτωχειαν ηγουνται. Ουτοι τρωγοντες εισιν εν εγκρατεια και νηστευοντες παν ειδος εµπιπλωνται. Ουτοι ου συνερχονται τη αδικια ουδε παριδειν δυνανται τεθλιµµενον

και καταπονουµενον υπο πλουσιων. Ουτοι προσωπον ουκ αιδουνται ανθρωπων, το γαρ προσωπον ορωσι του Κυριου. Ουτοι ου κλωνται τοις δωροις την καρδιαν και ου παρορωσι νοµον δικαιοσυνης, εχουσι και γαρ τον ασυλητον πλουτον και τα του κοσµου παντα λογιζονται ως κοπρον. Ουτοι εχοντες διδασκαλον το Πνευµα µηθησιν ου χρηζουσιν εκ των ανθρωπων, αλλα τω φωτι λαµποµενοι τω τουτου βλεπουσι τον Υιον, ορωσι τον Πατερα και προσκυνουσι Τριαδα τοις προσωποις, τον ενα Θεον ηνωµενον τη φυσει αφραστως. Ουτοι µυουνται εκ του Πατρος δε παλιν, οτι γενναται ο Υιος αµεριστως, ως οιδε µονον, ειπειν γαρ ουκ ισχυω˙ ει γαρ ισχυον, ειχε παντως ο λογος τα υπερ λογον και διανοιαν φρασαι (151) και ανω κατω τα συµπαντα γενεσθαι. Ει γαρ το κτισµα τον κτιστην καταµαθη και, οιος εστιν, ολον κατανοηση και ειπειν λογω γραψαι εξισχυση, γεγονε του κτισαντος το εργον κρεισσον. Παυσον, ανθρωπε, φριξον, βροτε, τη φυσει και εννοησον, οτι µη ων παρηχθης και της µητρωας νηδυος παρακυψας ειδες τον κοσµον τον προ σου παραχθεντα. Και ει δυνηθης ουρανου υψος γνωναι η την ουσιαν υποδειξαι οποια, του ηλιου τε, σεληνης και αστερων, που κεκολληνται και πως περιπατουσιν αψυχα οντα και αναισθητως κινουµενα, η της γης αυτης, εξ ης αυτος εληφθης, ορους και µετρα, πλατη τε και µεγεθη, και επι τινος εποχειται, ει ειδες, παλιν δ᾿ εκεινο τι εστιν η που την βασιν εχει, ταυτα ει εγνως και καθ᾿ εν ευρες τελος,

και της θαλασσης ει µετρησης την ψαµµον, ειτε σου αυτου διαγνωναι την φυσιν και της σοφιας το εργον ερµηνευσαι, τοτε και αυτον τον ποιητην νοησεις, πως εν Τριαδι η Μονας ασυγχυτως και εν Μοναδι Τριας αδιαιρετως. Ζητησον Πνευµα, εξω γενου του κοσµου! Μη δωης υπνον οφθαλµοις το παραπαν, µητε φροντισης της ζωης της παρουσης! Κλαυσον, πενθησον, ον απωλεσας χρονον! Ισως ο Θεος παρακληθη και δωσει, (152) ωσπερ το πριν δεδωκεν ιδειν τον κοσµον και τον ηλιον και το φως της ηµερας, ουτω και τα νυν λαµψαι καταξιωσει και υποδειξαι τον νοερον σοι κοσµον και φωτι ελλαµψαι σε τω τρισηλιω, ο ει θεαση, τοτε γνωση α λεγω˙ τοτε µαθηση του Πνευµατος την χαριν, οτι και απον παρεστι τη δυναµει και παρον ουχ οραται τη θεια φυσει, αλλα και παντη και ουδαµου υπαρχει. Ει ζητησεις αισθητως ιδειν τουτο, που αν ευρησεις; Ουδαµου, παντως ειποις. Ει νοερως αναβλεψαι ισχυσεις, µαλλον δ᾿ εκεινο τον νουν σου καταλαµψει και διανοιξει κορας της σης καρδιας˙ τοτε πανταχου ειναι ουκ απαρνηση, αλλα δι᾿ αυτου απαντα διδαχθηση, ει και αµαθης και αγροικος τυγχανεις. Ει δε ουκ εγνως οφθαλµον ανοιγεντα της διανοιας της σης και φως ιδοντα, ει ουκ ησθηθης γλυκυτητος της θειας, ει ουκ ελλαµφθης τω Πνευµατι τω Θειω, ει ουκ εκλαυσας δακρυα ανωδυνως, ει εκπληθεντα τον νουν ουκ εθεασω, ει καθαρθεισαν ουκ εγνως σην καρδιαν και εκλαµψασαν φαιδρας αντανακλασεις

και ανελπιστως ευρες Χριστον εντος σου και εξεπλαγης καλλος ιδων το θειον και επελαθου φυσεως ανθρωπινης ολον σεαυτον βλεπων ηλλοιωµενον, πως περι Θεου λαλειν, ειπε, ου φριττεις; Πως δε και τολµας σαρξ αυτος ολος πελων (153) και µηπω πνευµα γεγονως ως ο Παυλος περι Πνευµατος φιλοσοφειν η λεγειν, ο εν τοιουτοις µη κατοικειν ακουεις δια το ειναι σαρκας αυτους, ως λογος; Αλλ᾿ εγραψα ταυθ᾿ ινα γνως πως πιστευω, και ει θελησεις, πεισθης µοι και στυγνασης. Ει γαρ αληθως τον θησαυρον ουκ εχεις, ονπερ ο κοσµος ου δυναται χωρησαι, ει ουπω ελαβες δοξαν των αλιεων, ην οι λαβοντες Θεον ελαβον οντως, καταλειψεις κοσµον και τα εν κοσµω, οξυποδησεις, δραµεις προ του κλεισθηναι πυλας βιου σοι και του τηδε θεατρου, και διαλυθη η πανηγυρις, οιµοι, και συσκοτασει ηλιος και τα αστρα και γη παρελθει και ανοιχθη ο αδης και το παν γενησεται σκοτος και χαος˙ και τοτε γνωση, φιλη ψυχη, και µαθης, οτι οι µη εχοντες Πνευµα το Θειον εν διανοια λαµπαδος δικην λαµπον και εν καρδια ενοικουν ανεκφραστως τω αιωνιω παραπεµπονται σκοτει. Και γαρ το Πνευµα ο Κυριος υπαρχει, Πνευµα δ᾿ ο Θεος, ο Πατηρ του Κυριου, εν παντως Πνευµα, ουδε γαρ διαιρειται. Τουτο ο εχων οντως εχει τα τρια, αλλ᾿ ασυγχυτως, ει και αδιαιρετως. Εστι γαρ Πατηρ˙ και πως Υιος υπαρξει; (154) Εστι γαρ αγεννητος το κατ᾿ ουσιαν, εστι τε Υιος˙ και πως γενηται Πνευµα; Πνευµα το Πνευµα˙ και πως Πατηρ φανειται;

Πατηρ ο Πατηρ, οτι αει γεννητωρ˙ πως δε γινεται η αει γεννησια; Οτι του Πατρος ου χωριζεται ολως και ολος προερχεται ανερµηνευτως, παντοτε µενει εν τω πατρικω κολπω και προερχεται παντοτε ανεκφραστως. Υιος εν Πατρι αεναως οραται γεγεννηµενος, αλλα συνηνωµενος˙ και εν Υιω γαρ ο Πατηρ καθοραται αδιαστατως, ατοµως, αχωριστως. Υιος ο Υιος, οτι αει γενναται και προ αιωνων εστι γεγεννηµενος, προερχοµενος ου τεµνεται της ριζης, αλλα και χωρις αχωριστος τυγχανει και ηνωµενος ολος Πατρι τω ζωντι αυτος τε ζωη πασι το ζην παρεχων. Οσα ο Πατηρ, και ο Υιος τοσαυτα˙ οσα ο Υιος, και ο Πατηρ ωσαυτως. Βλεπεω τον Υιον, και βλεπω τον Πατερα, οραται Πατηρ Υιω απαραλλακτως, πλην ο µεν γεννα, ο δε αει γενναται. -Τι χωρις Πατρος εστιν, οπερ και εστι; Τι εστιν; ειπε, φρασον πασιν ανθρωποιςΘεος αναρχος και ποιητης των παντων, ει τι γεγονε και γενησεσθαι µελλει. Θεος τω Πατρι ισος και κατ᾿ ουσιαν και κατα φυσιν και κατα εξουσιαν (155) και κατα µορφην οντως και κατ᾿ ιδεαν και κατα χρονον Πατρος ουδεπω διχα. Πως προερχεται; Ως εκ νοος ο λογος. Πως χωριζεται; Ως φωνη εκ του λογου. Πως σωµατουται; Ως γραφοµενος λογος. Εκ των υψηλων εις ταπεινα κατηχθην και προς εµαυτον λυπηθεις εγενοµην και το γενος εκλαυσα το των ανθρωπων, οτι ζητουσι παραδειγµατα ξενα επινοιας τε και πραγµατα, και λεξεις

ει αποκεκρυµµενος. Ονοµατα γαρ και πραγµατα και λεξεις. Ει δε ταυτα σα ουκ εισιν. Ου γαρ την φυσιν. θαυµαζω τινος και µαθειν ερωτω σε˙ αγγελου η τινος των αΰλων. αλλ᾿ εδωκε και εργοις τοις εργοις παλιν ονοµατα τιθεναι. παντα του Θεου γεγονασι προσταξει˙ εθηκε γαρ ονοµατα τοις εργοις εκαστω τε πραγµατι κλησιν ιδιαν. . και αλλος αλλο και καλει και καλειται. Ει ουν αφραστος.παρεισαγουσιν απο των ανθρωπινων εξεικονιζειν δοκουντες την θειαν φυσιν˙ φυσιν. αλα της δοξης ορωσι δοξαν. ει ονοµα ουκ εχει. ην ουδεις αγγελων η ανθρωπων η κατιδειν ισχυσεν η ονοµασαι. (156) µονος δ᾿ εκεινος ως φως εξω του σκοτους -. αλλ᾿ ετερου. Του Ιωαννου η Παυλου του µεγαλου. ει αορατος. πως περι αυτον επινοιαν εισαγεις ειτε πραγµατι χωρισθεντα κατειδες. Ανθρωπου δε ποιου ειπειν τολµησεις. ει µονος υπερ λογον. Τι γαρ και καλεσειε τον κτιστην παντων. ονοµα δ᾿ αυτου ηµιν ουπω εγνωσθη. ει απροσιτος. Ποθεν δε και πως πεπερακας το σκοτος και µονος παντων εχωρισθης κτισµατων. οτι και τα προσωπα και τους ποδας εχουσι κεκαλυµµενους πτερυξι θειαις ευλαβως και κοσµιως -ει τινας ταυτας πτερυγας νοησεις – το απροσιτον µη στεγοντες της δοξης. ει µη ο ων αφραστος Θεος. υπερ εννοιαν ου µονον την βροτειαν. ως ειπεν. Και ουκ αν εγνως. ου πασι δ᾿ αυτος. αλλα και αυτην την των αΰλων νοων -εθετο και γαρ αποκρυβην το σκοτος και παντα ταλλα ενθεν εισι του σκοτους.

αρρητα λεγων ταυτα. ει τι και βουλει! Ισως ως ∆αυιδ και συ αναβοησεις˙ Εθαυµαστωθη.Αλλ᾿ ο µεν βοα και τοις πασι κηρυττει. ειτε πραγµατι. αλλα κακεινος φωνη µεγαλη λεγει˙ Λογους ηκουσα. οπερ εκρυβες και νυν βουλει κηρυξαι. µη τι σοι µονω ειπε τι κατ᾿ ιδιαν. Και γαρ εκεινον ηµεις περι τοιουτου ουδεν ειποντα ηκουσαµεν εγγραφως. ο ουτως τον Θεον ερευνησας. οτι ιµαντα µονον η σφαιρωτηρα υποδηµατων ουκ εξισχυει λυσαι˙ ο δε εις τριτον ουρανον ως ανηλθε και µετα ταυτα εις παραδεισον ηρθη. ειπε. καταµαθε σαυτον γε. ους ειπειν ουκ ισχυω. Ιωαννης ουν ου λυει σφαιρωτηρα. το δ᾿ επινοια συγχυσιν ως µη χωριζεσθαι ολως. η ση σοφια και η γνωσις σου εξ εµου. ινα πλεον τι Ιωαννου και Παυλου ειπειν τολµησει ο αθλιος εκεινος. και τις. λεγων. φωτι δε ο Θεος ενοικει απροσιτω. Παυλος ρηµατα ουκ ισχυσεν εκφρασαι. ω Θεε µου! . µεινας αφλεκτος φωτι τω απροσιτω και γενοµενος της οικιας εν µεσω αυτην εθεασατο την του ∆εσποτου φυσιν. σφαλλουσι κακοφρονως πιπτοντες εις αιρεσιν αµφοτερωθεν˙ το γαρ πραγµατι τοµην ποιει του Λογου. Φριξον. Ειτε γαρ επινοια χωρισουσι τον Λογον. ουδε ικανος ιµαντα λυσαι µονον. Τις γαρ ου φριξει και τις ου µη πενθησει τυφλωσιν και σκοτωσιν των νυν λεγοντων και νεουργουντων αιρεσιν οντως ξενην. ειπε περι σου. αµφικρηµνουσαν εις εν βαραθρον παντας τους ερωτωντας και τους ερωτωµενους. ανθρωπε. (157) απερ ηκουσεν.

Ναι. του δοµητορος της θειας εκκλησιας. επειτα λεξον και. αλλα και εργω ποιων προθυµοτερους. των περι ηµας. ως µη πραξας α λεγεις. . δευρο. αλλοι δε πτωχοι φερουσιν ευχαριστως. ουτος και αρχιτεκτων. Ει βουλει. του νεου λαου των λογικων προβατων. αρπαζοντες δ᾿ ετεροι και αδικουντες οιονται Θεον θεραπευειν εκ τουτων. (158) θες την πετραν προτερον των θεµελιων. Ουτος και ποιµην. πως ευδροµουσιν αλλοι ισως πονηροι και µη Θεον ειδοτες πως αλλοι δυστυχουσι Θεον ειδοτες και υπο Θεου γινωσκοµενι µονου. εις αερα γαρ ου συνισταται κτισις! Τας εντολας ποιησον Χριστου. ινα µη λογω φανης ηµας διδασκων. Ουτος εις ασκον παλαιον ου χωρειται. Τι της οροφης χρεια προ θεµελιων. πως αυτος εσωθης. Ει µη σεαυτον µελλεις καταδικαζειν και κατακρινειν. ως αρχην ποτε µη βαλων εν τοιουτοις. της οδου µη εκπεσης. αλλα διδαξον περι βαθους κριµατων. πως ηµεις σωθωµεν. Οικοδοµη πρωτον και τοτε στεγος. µαλλον δε και αυτος υπο της πετρας κτιζου. Τι προ του τρυγους τον οινον θελεις πινειν. Πραξον και λεξον κτιζων επι της πετρας. αλλοι πενονται ισως ευχαριστουντες. πλουτουσι δ᾿ αλλοι κακως αγνωµονουντες. της πετρας. καταλιπε την φιλοπραγµοσυνην και το βλασφηµον των λεξεων αποθου! Και πρωτον ειπε το. πραξις εν γνωσει και ουτως θεωρια. Τι προ του σπορου τα δραγµατα συλλεγειν και αλλοις οιει µεταδιδοναι µατην. και δια τουτο υπερβωαινεις τους λογους. ουτος και θεµελιος εστω σοι βιου.

ενθυµησεων αµα. διδαξον περι κρισεως θειας. περι της ωρας εκεινης και ηµερας. ω σοφιας σου.και αλλα πολλα. ηλιον και τα αστρα. τις εκει πεπαρρησιασµενος και τις υπαρξει παλιν κατησχυµµενος. φρασον συντονως! (160) Ω βαθος πλουτου και γνωσεως της θειας. αβυσσον αλλην ευρησεις γαρ εν ταυτη! Ιδε ουρανον. (159) Μη τις αδικος λογισθη τοις ανοµοις η τοις κατ᾿ εµε ουσιν ολιγοψυχοις. την µητερα και ταφον ηµων απαντων προσταξει γεγονυιαν! Ενταυθα δ᾿ ελθων ειπε περι θανατου. τους µισθους ληψοµεθα τους κατ᾿ αξιαν˙ λεγε. διαλογισµων. . οτι βροτοι ποιουσι και πανθανουσι παλιν. αµα και φωνας των ευτελων στρουθιων. εν η γυµνοι απαντες παρασταθωµεν τω του Θεου µου βηµατι και Σωτηρος και των ενταυθα πραξεων τε και λογων. εκπλαγηθι. τοις πλουσιοις ωσαυτως και τοις ενδοξοις. και ωφελησει σε µετα θανατον ταυτα. Ειπε. Θεε µου πανοικτιρµον! ∆ευρο και συσταληθι απο των εξω. και Θεος ανεχεται. θαλασσης πλατη και µεγεθη και ορους θαυµασον. φιλοσοφησον πολλα και αναγκαια. βλεψον εις την γην. τα µεσον τουτου παντοιων ζωων γενη. Εχεις το λεγειν απειρα περι τουτων˙ µετα δε ταυτα σκοπησον και την κτισιν. ο παντων κτιστης. α ορας καθ᾿ εκαστην. Και µετα παντων σοι τω εξηγουµενω µεχρι τελευτης αρκεσει σοι του λεγειν περι τοιουτων πολλων και αναγκαιων. των πτηνων τε τας ποικιλας ορασεις. χρησιµα φιλοις αµα και συγγενεσιν. Επειτα ιδε τον περιγειον κοσµον.

µαλλον δε κυων γενηση του ∆εσποτου και πνευσης ολον θυµον σου κατ᾿ εκεινων και ανιχνευσης οδους του σου ∆εσποτου˙ εως αν ευροις. και ως µεν οφις φρονησιν παντως κτηση. ου χρεµετισης παντως δε προς το θηλυ! Καττα γενηση µυν νοητον τηρουσα. ευροις εν ορωµενοις εκαστον διδασκαλον της αρετης σοι η της κακιας εξεικονιζον παθος. ωσπερ καλον στρουθιον. και οσα βλεπεις. των κυνηγετων αποδραθι τας χειρας η πετασθητι. η ελαφος αναβηθι εις τα ορη. µαλλον δε τα σα και σαυτον φιλοσοφει. και πετραν Χριστον καταφυγην σου κτησαι (161) και κρυβηθι. αλλα και µυΐ µυας διωξης παντας τους εναντιους απο της σης οικιας! Λυκος ου γενηση δε. και υπερβηθι τας παγιδας απασας! Πτερυγας νοει την αγιαν αγαπην. µη στραφης εις τουπισω. λυκους δε φυγης.συναξον τον νουν. ενθα φοβος ουκ εστιν. ιν᾿ εκ µεγεθους και καλλονης κτισµατων την ακατανοητον Θεου σοφιαν και τον νοητον πολεµον καταµαθοις. εως αν καταλαβοις θυραν την θειαν. σεαυτον κατανοει. ης ανευ ουδαµου διαβηση˙ µιµησαι πωλον βασταζοντα τον κτιστην. τον δε ιον εµεσης τον της κακιας! Ως δ᾿ ιππος δραµης εν οδω τη δικαια. γενου δε και βους ελκων αροτρον θειον και γλυκειαν αυλακα τεµνων του λογου. ουχ αρπαζουσα ολως τα του πλησιον. ουδε κλεπτουσα µοιρας των αδελφων σου. και γενη θηρα των νοητων θηριων! Μιµησαι πτωκα. ει µη δυνασαι κυνα. . ον προεξεικονισεν ο πλαστης παντων.

α ει ερευναν θελεις και ει εκφυγειν. υποκρισει βιουσα. . Ει επινοιαν. καγω αυτον λαµβανω! Εστι και εν σοι. Οδω βαδιζων ελθεις γαρ προς τα κρειττω και µετα παντων σεαυτον καταµαθεις και ερωτωντι τοτε µοι παντως φρασεις˙ Λογον. τον εις µηδεν χρησιµον κενεµβατουντα. µη συµπασα τροµαση κτισις και πεση και συνθραυση σου την σαρκα την παχειαν και συντριψη σου την ψυχην την σαρκωδη και τον νουν πυρικαυστον τον σον ποιηση. σπουδασεις. ιν᾿ αρπαση τι˙ δεινον η αρκτος˙ει που ξιφει γαρ λαβη.Παντα µιµησαι διχα των εναντιων. εξω δε τον νουν περιπολουντα εχων ου κατελειφθη ανους εν τη οικια. ωσπερ πρωην. ετερον ουσα και αλλο δεικνυµενη. προσποιησει γαρ θνησκει. Ερεις˙ Οιδα. Ειπε µοι τουτο και τον Θεον νυν εα. Κακον αλωπηξ. ου παυεται ξεουσα το τραυµα ταυτης. φιλη ψυχη. Πως ουν απο σου χωρισθεις προς µε ηλθε (162) και ολος µενει εν σοι µη χωρισθεις σου. Πραγµα δη λεξεις η επινοιαν ειπης. οτι και προς µε ηλθε και ολος εστι µετα σου. ευρησεις οντως την αληθη σοφιαν. ον λαλεις. Και γαρ ουδε πραγµατι ουδ᾿ επινοια το αµεριστον µεριζεται του λογου˙ ο γαρ εν οικω ενδοθεν κεκλεισµενος. εως αν αυτη εκ τουτου αποθανη˙ κακον ο χοιρος ακορεστως εσθιων˙ κακον η ασπις˙ βυει και γαρ τα ωτα˙ κακα τα κακα. µεταβαινει και προς µε˙ η καταλιµπανει σε κενον του λογου. πως ολος εστιν εξω. Τον ουν χωρισµον τουτον τι ονοµασεις. αλλα µετ᾿ αυτου και εξω παντως εστι.

αµην. αρχαγγελοις τε και παςη κτιστη φυσει. ασυγχυτον προσκυνουµεν Τριαδα. σε προσκυνουµεν απαντες εν Πνευµατι Αγιω. Ταυτα ουν κατ᾿ επινοιαν η πραγµα γεγονεναι ολως ειπειν τολµησειας. µη σµικρυνθεις παντως εισηλθεν ολως και µεινας αναλλοιωτος µορφην ελαβε δουλου και γεννηθεις εγενετο ανθρωπος κατα παντα. . (163) Νοειται και γαρ αληθως. οθεν ουκ εχωρισθη. αλλ᾿ εν αυτω σε βλεποµεν αγεννητον Πατερα και γεννητον τον απο σου προερχοµενον Λογον. τοις πασιν. οι το Πνευµα σου εχοντες ως παρα σου λαβοντες και ορωντες την δοξαν σου ου πολυπραγµονουµεν. ειπε. εγω γαρ ου γινωσκω. εν µια τη θεοτητι και αρχη και δυναµει. ολος αυτου αχωριστως. αµεριστε τη φυσει. πως ενδον της οικιας. ανθρωπος Θεος παλιν και του Πατρος εστιν Υιος. ατµητον ουν. ως ειρηται.ει δε πραγµα τι. και της Παρθενου γεγονε και προηλθεν εν κοσµω και εµεινεν αχωρητος. Πως ουν Θεος και ανθρωπος. Παντως αρτι σιγησεις˙ καν γαρ ειπειν θελησειας. παντως ειπης και ποταπον. ∆οξα σοι. Ει δε θελησειας ειπειν πραγµα την θειαν φυσιν. Επινοια η πραγµατι. τα απορρητα πασιν αγγελοις. ολος παλιν αναληφθεις. ολος την µητραν διελθων και γεγονως εν κοσµω. Καιτοι τι εστι το παραδειγµα τουτο προς τον υπερ νουν και διανοιαν Λογον. µη συσταλεις. Εκ γαρ του Πατρος αποσταλεις ο Λογος κατηλθε και εν γαστρι ενωκησεν ολος τη της Παρθενου και ολος ην εν τω Πατρι και ολος εν κοιλια και ολος εν τω συµπαντι αχωρητος υπαρχων. ο νους σου λογον ου δωσει και µεινη η πολυλαλος αργησασα σου γλωσσα. θεοτης απεριγραπτε. ου φραζεται δε ολως. Πατερ και Υιε και το Αγιον Πνευµα. ουδε καταλαµβανεται νοΐ παντως τελειως.

ο τοις δικαιοις απασι φως απροσιτον ειναι εν τη µελλουση βιοτη και ζωη αιωνια. ο µηδαµου και πανταχου και υπερ πασαν κτισιν ων τε και κηρυττοµενος αορατος τοις πασι. Πως αστρον εκ του Ιακωβ. µη οργισθης. Ευχαριστια συν θεολογια˙ και περι ων η θεια χαρις του Πνευµατος δια των ενεργειων ωνοµασται. αλλα κεκαλυµµενον. και αιγλη γινεται µικρα και φλοξ παλιν οραται µεσον εν τη καρδια µου και τοις εµοις εγκατοις. λαλησαι µοι και παλιν βουλοµενω. ακαταφλεκτως φλεγων σου τα παθη της καρδιας και δροσισµω γλυκυτητος και χαριτος µου θειας αποπλυνων τον ρυπον σου και εις απαν σβεννυων (165) ανθρακας τους του σωµατος. οικτειρον τεθλιµµενον. περιστρεφοµενον συχνως και περιφλεγον παντα τα ενδοθεν των σπλαγχνων µου και φως ταυτα ποιουντα και ουτωσι φθεγγοµενον και φιλικως διδασκον απορουµενω παντελως και µαθειν εκζητουντι. ∆εσποτα των απαντων. ο εις εµε. Τι το κατανοουµενον µεγα θαυµα εντος µου και µη περινοουµενον. υπαρχεις τε και γινη συ µεχρι του νυν τοις πασι. Ελεησον λυπουµενον.ΚΒ’. Πως δε και αιγλη γινη συ και φλοξ µοι καθορασαι . Εγω και αιγλη δεικνυµαι και φως σοι καθορωµαι. α και παλαι πεποιηκα εν πασι τοις αγιοις. οπερ ποτε ακουεις ανατελειν εξ Ιακωβ. ο αχωρητος παντη. τον ασωτον επεδειξω και πορνον. Πως δε και ωσπερ ηλιος δεικνυσαι ανατελλων. και παντα εργαζοµενος εµη φιλανθρωπια. ηδονων αµαρτιας. µη εχων µετρον η σταθµον η ορον τω µεγεθει. και ηλιος σοι δεικνυµαι µακροθεν ανατελλων. Ως αστρον γαρ οραται µοι ανατελλον µακροθεν και παλιν ωσπερ ηλιος µεγας αποτελειται. Εγω το αστρον το γλυκυ. υπαρχω µη διστασης. (164) Τι το καινον µυστηριον.

ηλιος. ανενδεης. ο αναφης. ερωτων α γινωσκεις. αψηλαφητος. Πως περιπλεκεσαι φθαρτη ουσια σωµατος µου και αναµιγνυσαι ψυχη αµικτως ανθρωπινη. ωσαυτως. αναφης. Ειπον και˙ µη εκπεµψης µε στυγνον και τεθλιµµενον. Πως δε και ουκ αισθανη. εν ω περιπεπτωκασιν υπερηφανοι δουλοι κακως τραχηλιασαντες κατ᾿ εµου. µονος εν µονω τω παντι και µονος µετα παντων των επιγινωσκοντων µε εν τω του βιου σκοτει˙ (166) εξω δε κοσµου του παντος.και φλεγεις υλην. ηλιου τε και σκοτους. ω αφροσυνης λογοι! Πως ουτως ταυτα ερωταν ου φριττεις αποτοµως. εξω των ορωµενων. του ∆εσποτου. λεγων σοι ταυτα ουτως˙ εγω τη φυσει αφραστος. αχωρητος υπαρχω. αορατος τοις πασιν. Πως δροσιζεις και πλυνεις µου του σωµατος τον ρυπον. οσα ορας. ω παρανοια. ινα τη µεταστασει µου τον τοπον καταλαβω. Εγω αµετακινητος – που γαρ και ουχ υπαρχω. τοπου τε των κολασεων και φρικτης καταδικης. Πως δι᾿ αυτης εν τω παντι σωµατι ασυγχυτως γινοµενος. ινα εκει µε ευρης. Αλλ᾿ οµως σου ανεχοµαι φιλανθρωπως υπαρχων και παλιν εκδιδασκω σε. ως µη ειδως προσποιη ερωταν µε και γραφειν θελεις απασιν ενδεικτικως σην γνωσιν. εξω του φωτος του αισθητου. Ο ουρανος τω λογω µου ως ουδεν παρεισηχθη. ολος πυρ ων απροσιτον και αστεκτον αγγελοις. αστρα και η γη ως παρεργον µικρον µοι γεγενηνται και τα λοιπα. Οι αγγελοι µακροθεν µοι προ τουτων παραχθεντες δοξης την δοξαν βλεπουσιν. ολον θεοποιεις µε. αϋλος υπαρχων κατ᾿ ουσιαν. ατρεπτος την ουσιαν. ουχι δ᾿ αυτην την φυσιν˙ µονον γαρ ενενοησα παραγαγειν δυναµεις και ευθυς παρειστησαν υµνουσαι µου το κρατος. Ω τολµη. απροσιτος.Εγω και αεικινητος ειµι απεριγρατως – που γαρ ελθων ζητησεις µε. αλλα τολµας µετα Θεου λαλειν ως εκπειραζων. . και α οιδας.

ως ειρηται. οπου οφεις οι δακνοντες υµων αει τας πτερνας. αλλ᾿ ως σκιαν ηγεισαι. η ση προµητωρ. απο πηλου. ο τουτους απατησας. δια παντος του βιου και µητε υπνου γευεσθαι. ο τε Αδαµ και συν αυτω Ευα. και παντα παραγαγοντος ως ουδεν. πως αµελεις. ποσεως τε η ενδυµατος σωµατος το καθολου φροντιζειν. ειπε µοι. οπου παντες πεπτωκασιν οι πρωτοι παραβαται. οπως ισχυσης δι᾿ αυτης εµη φιλανθρωπια (167) λαβειν µεγαλην αφησιν των σων ανοµηµατων. Πως ου φροντιζεις των κακων. οπου το σκοτος το βαθυ. οπου στενωσις απασα. µανθανειν˙ ω του θαυµατος. Αλλα ταυτην καταλιπων ζητεις τα υπερ φυσιν. µηδε περιστρεφοµενος οµµατι διανοιας . βρωσεως. δι᾿ εµε διηγεισθαι και βλεπειν µε. Περι εµου θελεις λαλειν. και ο κακος διαβολος. θανατος αµα και φθορα παντας υµας κατεχει. και µονην την µετανοιαν περι πολλου ποιεισαι και σπουδαζεις αληθινην επιδειξασθαι ταυτην και ερωτας περι αυτης εν πολλη παρακλησει και ακριβως ανερευνας. Πως απο γης. το απαυστον τε πενθος. µαλλον δε ουδε ταυτα. ων επραξας εν κοσµω. και παρατρεχεις απαντα και εµε ζητεις µονον. οτι και συ εργον εµον και ποιηµα υπαρχεις. ως ουδεις οιδεν αλλος. εξερευνας την φυσιν και βουλει τα περι εµου. οπου λακκος ο µεγας. ερευνας τα εν ουρανοις. Αλλ᾿ ωσπερ δενδρα καθ᾿ οδον ισταµενα και ξυλα ουτως λογιζη απαντα τα ενδοξα του κοσµου. οπου το θρηνος. αλλ᾿ επαινεσω παλιν. το ουαι. απο χοος επλασθης και εν αυτη κρατουµενος και µετ᾿ αυτης διαγων παντα ουδεν λογιζη. πως αµεριµνεις. ει δυνατον. και παρατρεχεις ως ουδεν εν τη οδω του βιου.Συ κατω δε καθηµενος αυτου. αλλα εµου του ουρανον. ω προθεσις ανθρωπου! Ει γαρ και εµεµψαµην σε. εν εξορια. µεριµνα τε και λυπη. πως αυτην κατορθωσης.

Αλλα ψιλα ταυτα λεγοµενα και µικρα αναισθητοις. τους δε γε δυνατους αρα µετα ευτελεστερων. πλουσιους. Τις δε τους θειους λογους µου η τις τας εντολας µου µετα σπουδης εζητησε µαθειν τε και φυλαξαι. Τις των µεγαλων επι γης εξουσιων και θρονων η των λεγοντων δι᾿ εµου αρχειν και βασιλευειν η των εκπροσωπουντων µου τους θειους αποστολους τουτο η ενενοησεν η ισχυσε φυλαξαι.µηδε ψυχης τους οφθαλµους εων προς ταυτα βλεψαι. αλλ᾿ ωσπερ ξενην επιβας χωραν τινα και πολιν ετερογλωσσους εχουσαν παντας τε και βαρβαρους. Τις ο δικασας απαθως. ιδιοις τε και αρχουσι και πλουσιοις του κοσµου διαγειν και διακεισθαι µεσον τουτων τυγχανων. λεια βλεπων εν τουτοις. αλλ᾿ εµε φανταζεσαι και µεµνησαι µου µονου και αγαπας µε ως ουδεις των µετα σου συνοντων. συγγενεις τε και ξενους. εν τη παρουση µαλιστα γενεα και ηµερα. Τις γαρ µου τω ονοµατι γαννυται την καρδιαν και διεγειρεται ευθυς προς αγαπην η ποθον. ως µηδε θεασαµενος ποτε τινα εκ τουτων. ιν᾿ εν καιρω τηρησεως εντολης µου και νοµου ως ενα βλεπει απαντας. ενδοξους και αδοξους. πενητας οµου. Ταυτα ψυχην ει ευροιµι φυλαξασαν εν κοσµω. γην τε οµου και συγγενεις και γειτονας και φιλους ουτως παρελογισαντο και ουτως µοι προσηλθεν. κρινει γαρ ως επι της γης δικαιως αν και τοτε . ουτως εν τοις συνηθεσι γνωριµοις τε και φιλοις. µηδε γνωρισας επι γης ανθρωπον εν τω κοσµω. Τις ακουσας την µνειαν µου πολλακις λαλουµενην εδακρυσεν απο ψυχης ενθυµηθεις µε µονον. ισα των αποστολων µου και προφητων δοξασω. Τις ελογισθη µε ως συ Θεον επανω παντων (168) και επεθυµησεν ευθυς εµοι µονω δουλευειν και δια τουτο και γονεις και αδελφους και οικον. και συγκαθησει µετ᾿ εµου εν τη εµη ελευσει. µεγαλα δε και υψηλα εµοι εποπτη τουτων.

ανεξερευνητον οµου. ασυνθετον. και εν τω σε λογιζεσθαι µηκετι σοι οφθηναι ενδοθεν ευρισκοµενον εν τη ση καρδια και εκπληξιν σοι και χαραν νεµον απροσδοκητως˙ µηδ᾿ οτι φλοξ σοι δεικνυται. προσιτον απροσιτως˙ βλεποµαι γαρφ ως αληθως. οταν υπο τον γνοφον αρα και την νυκτα του σωµατος ευρεθησονται τουτου. απλουν ολον. ο το πυρ λογω κτισας. Οταν ουν κατανυσσηται ανθρωπος και δακρυη. (169) οπως δεικνυται ηλιος.και δοξαν απενεγκηται κριτου νεκρων και ζωντων. αιγλη και πυρ οραται. θλιψιν απαραµυθητον προξενουν σοι και λυπην. οπως οραται αστρον και µακροθεν που φαινοµενον και υπερβαινον ορη. και ακριβως φυλαττειν˙ και την εµην µη εκζητειν φυσιν. ου γαρ καλον σοι τουτο! Φως ουν µε ειναι πιστευε ασχηµατιστον παντη. Πνευµατος του Αγιου. τοτε και τουτο λεγεται υδωρ. Ταυτα καλον το εκζητειν και τα λοιπα συν τουτοις και τηρειν. Αι ψυχικαι γαρ αρεται υποκεινται ως υλη. Οταν γαρ αναφθη εν σοι ανθραξ ο της φιλιας. µηδε τας ενεργειας µου. θαυµαζης η εξερευνας. εν αις περιδρασσοµενον φως του Πνευµατος θειον κατα το υποκειµενον της υλης και καλειται˙ ιδιον γαρ ου κεκτηται ονοµα εν ανθρωποις. δεικνυµαι φιλανθρωπως κατα το ενεχοµενον εκαστου των ανθρωπων µετασχηµατιζοµενος˙ ουκ εγω τουτο πασχω. και γαρ καθαιρει. αµεριστον τη φυσει. Αλλως γαρ ουκ ισχυουσιν ουδε πλεον χωρουσιν και δια τουτο οι αυτοι ποτε µεν καθορωσιν ηλιον. αλλ᾿ οι ορωντες ουτως µε βλεπειν καταξιουνται. οση δυναµις. υιε ανθρωπου. . οταν εχωσι τον νουν κεκαθαρµενον. τοτε καγω το προθυµον ορων σου της καρδιας ευρισκοµαι ενουµενος αυτω και φως παρεχων και ωσπερ δεικνυµενος. εκ δε τω αποκρυπτεσθαι απο των οφθαλµων σου. Πυρ δε και αιγλην ποιει µε το ζεον της αγαπης. ποτε δε αστρον.

αλλα και την ψυχην αυτην και το ιδιον σωµα και πραξιν πασαν ως ουδεν ηγεισθαι γινοµενην ανθρωπον τον γευσαµενον της γλυκυτητος τουτου και κατιδοντα του φωτος το αµηχανον καλλος. τουτοις δε και συντρεχει και συνεργει και συγκροτει και συµπασχει εν πασιν. Εξ ης πασα συµπαθεια και ελεηµοσυνη εκχειται εξω ρεουσα απο ψυχης τοις πασι. αµην. Ταπεινωσις δε λεγεται. µαλιστα τοις µετανοειν θελουσι και σωθηναι˙ και γαρ τους παντας ελεει. ωνοµασται πραοτης˙ παλιν δε αναπτοµενος κατα της ασεβειας τουτο γινεται δι᾿ αυτου. ανεκλαλητα παντη. ως εγω ακαταληπτος παντη µονοις συνων. Γνωθι δε µονον τα σαυτου η σαυτον µαλλον πλεον και τοτε γνωσεις. ειρηνη δ᾿ αυθις και χαρα λεγεται και χρηστοτης. µονους φιλων τους εµε αγαπωντας και των εµων αει θερµως εντολων µεµνηµενους και µηδαµως προσκρινοντας αυτων τι των ρεοντων˙ οις οµιλων συνεσοµαι νυν και εις τους αιωνας.τοις δακρυσιν ενουµενον παντα ρυπον εκπλυνει. ανθρωποις τε απορρητα. Ταυτα ειδως µηκετι µου περι τοιουτων λεγειν η ερµηνευειν σοι λεπτοµερως δεηθης ολως! Φυσει γαρ αφθεγκτα εισιν. αγνωστα και αγγελοις και κτιστη παση αλλη τινι ουσια ολως ακατανοητα. ενουµενος κατα ψυχην αυτων τη προαιρεσει και τεκµαιροµενος νοΐ καλλος της µετανοιας γνησιεστεραν κεκτηται προς αυτους την αγαπην. οπερ ζηλος καλειται. οτι και τα αµφοτερα δωρειται τω πενθουντι και ως πηγην βλυζειν ποιει την χαραν εν καρδια. Περι της ακαταληπτου και απεριγραπτου Θεοητος ακριβης θεολογια˙ και οτι απεριγραπτος ουσα η θεια φυσις ουτε εντος . (170) Οτε δε σβεση τον θυµον της καρδιας το πενθος τη συνεργεια τη αυτου. ΚΓ’. ως τα του κοσµου παντα.

Ω ζωη. αλλα και εντος και εκτος ως των ολων αιτια˙ και οτι µονον κατα νουν τω ανθρωπω ληπτον αληπτως το Θειον ως τοις οφθαλµοις αι του ηλιου ακτινες. ον εντος µου περιφερω. Πως ευρησω τον εντος µε περιφεροντα σε ολον. η κτιστις παντων. ανερµηνευτε τοις εργοις. αναλλοιωτε ουσια. Τις µοι δωσει κατασχειν σε. εξω. ποιου δε. Θεε. υπεραναρχε Θεε µου. ειπε µοι. ω καλων απαντων ανω. πως και εσω τουτων παλιν και ουδ᾿ εσω ης ουδ᾿ εξω. των παντων. (172) ως ληπτος δ᾿ εξω πελω απεριγραπτος δ᾿ υπαρχων ουτε εσω ουτε εξω. ακαταληπτε τη δοξη. Ως µεν αληπτος ουκ εσω. ω Θεε µου µονω. ος ου γεγονας ουδεπω. απεριγραπτε τη φυσει. Πως και εξω των κτισµατων. Ο γαρ κτιστης των κτισµατων πως ουκ εσται παντων εξω. (171) Ω Τριας. παντων ων κεχωρισµενος. ω αρχη αναρχου λογου. Ο προ παντων δε υπαρχων . Παντα ενδον περιφερω ως συνεχων πασαν κτισιν˙ παντων εξω δε τυγχανω. Τινος γαρ ο κτιστης εσω. αλλα ης αρχην µη εχων.ουτε εκτος εστι του παντος.

Ου σωµατικως σοι λεγω. οτι και προ παντων ηµην. Πανταχου και γαρ υπηρχον εν τω παν ως υπερπληρης και πληρω τα παντα κτισας. Ποιον τουτο λεγω ζωον. ιν᾿ ως νους προς την σοφιαν και ως λογος προς τον λογον συγγενως τε και οικειως εχον µαλλον σχη καλως και κοινωνιαν το κτισθεν µετα του κτιστου. πως ουκ εσοµαι και κτισας εν τοις κτισµασι µου πασι. ως του κτιστου κατ᾿ εικονα και οµοιωσιν υπαρχον. αλλα νοητως µοι νοει. νου παντος εστερηµενη. ουδε εσω ουδε εξω. Αλλ᾿ αφησωµεν την κτισιν ολην ταυτην ηνπερ βλεπεις. ουδ᾿ ηνωθην τοις κτισθεισιν˙ απεριγραπτον δε οντα που ποτε µε φησεις ειναι. . Νοει απερ φθεγγοµαι σοι! Ου µετεστην τοπου κτισας. ει και πανταχου και εν πασιν απαθως και ασυγχυτως˙ (173) κατα τουτο δ᾿εξω παντων.και πληρων το παν ως πληρης. ∆ωµεν ουν οικειον ζωον προς τον λογον της σοφιας. ουδαµου δ᾿ αυ κατα τουτο. Ζητων δε πνευµατικως µε απεριγραπτον ευρησεις. οτι λογου ου µετεχει και δικαιως προς τον λογον οικειοτητα ουκ εχει.

ει συ καµµυσης.Ανθρωπον σοι παντως ειπον λογικον εν τοις αλογοις ως διπλουν εξ εκατερων αισθητων και νοουµενων. τον γαρ αλλον ουπω ειδες˙ τας γουν τουτου βλεπεις ακτινας και ληπται εισι τοις οφθαλµοις σου. τοις τυφλοις ου παραµενει. καθοραται αορατως και κρατειται ακρατητως. Οµως προσεχε και λεξω˙ λαµπει ηλιος ακτινας˙ αισθητον τουτον σοι λεγω. οφθαλµων ανεωγµενων και καλως κεκαθαρµενων. συνεστι δε τοις ορωσιν. Οιδα˙ αµικτα και λεξεις και µικτα οµολογησεις και ληπτον το φως µοι ειπης. Το δε φως των οφθαλµων σου συνηµµενον ην τοις οφθαλµοις σου˙ αρτι λεξον ερωτωντι˙ Το ουν φως σου ταις ακτισι πως υπαρχει συνηµµενον. πως δε και µικτως αµικτως. ειπε µοι. αληπτον ευθυς υπαρχει. Ουτος µεσον των κτισµατων τον Θεον γινωσκει µονος. . Πως τα αφραστα σοι φρασω. Πως. (174) πως τα αρρητα σοι ειπω. Το δ᾿ αυτο. Πως ληπτως και πως αληπτως. φρασον ταυτα. τουτω µονω ο Θεος δε κατα νουν ληπτος αληπτως. εν αµικτω µιξει εστιν η συγκεχυνται αλληλοις.

οτι εχεις. πως δε τουτον ολον κτηση. πλην και ατµητον υπαρχει. Πως ουν τουτον εις οικιαν εισαγαγεις σην. κατασχειν δε µη ισχυων η λαβειν αυτο χερσι σου. Σφιγγεις αιφνης παλιν ταυτας και ακρατητος υπαρχει˙ ουτως παλιν ουδεν εχεις. Τα απλα απλως κρατουνται.Οτε δε δυνει. µερικως η και καθολου. και τουτους ως τυφλους καταλιµπανει – εν νυκτι και γαρ ανθρωπων οφθαλµοι ου καθορωσιν . του φωτος δε µη παροντος ως εν σκοτει παντως εστιν. ανατελλοντος δε τουτου τοτε βλεπεις φως εν πρωτοις. ει και σωµα γαρ τη φυσει τουτο δη το φως νοειται ορωµενου του ηλιου. Πως δε λαβεις τουτου τµηµα και εν κολπω κατακρυψεις.. εν φωτι δε και τα παντα. ειπε µοι. . Εχεις ολως ου δοκεις τι. Πως δε κατασχειν ισχυσεις. κρατητως ου σφιγγονται δε. πως τον αληπτον κρατησεις. λαµπει ηλιος εν ταυταις και κρατειν αυτον νοµιζεις˙ τουτο λεγω. η ψυχη ουν δια τουτων παρακυπτουσα φως βλεπει. εφαπλοις τας σας παλαµας. (175) το δε φως εχων ουκ εχεις˙ εχεις γαρ. οτι και βλεπεις.

η διαιρεσις δ᾿ οµοιως µη καταλαµβανοµενη. ον ει και τρανως προσβλεψεις. ολον µαλλον εκτυφλοι σε. διαιρουµενον των φωτων και ενουµενον ωσαυτως φως φωτι ολον τυγχανει˙ και η ενωσις αφραστως. εξειπειν η ερευνησαι ολως φυσιν ουκ ισχυεις. Απαθες δε µενει παντως. πως ακτισι καθοραται και φωτιζει σε εν τουτοις. πως ειπειν µοι. ασυγχυτως τουτων πελει. Αλλα και των οφθαλµων σου απορεις το φως ειπειν µοι. ενεργειας τουτου παλιν πως µοι λεγεις ερµηνευσαι. Πως του κτιστου των απαντων ολως φυσιν ερευνησαι. πως φωτος ετερου διχα ολως βλεπειν ουκ ισχυει και παντι φωτι ενουται και ως φως τα παντα βλεπει.Παντως ουδαµως. µοι ειπης. Πως ληπτος εστιν αληπτως. ουκ ασωµατος γαρ παντως. (176) πως και σωµα ουτος εστιν. Πιστει παντα παραδεχου! . δυνατον ποτε γενεσθαι! Ει ουν τουτου. πως και µιγνηται αµικτως. ονπερ λογω και προσταγµατι ο κτιστης ως λαµπαδα παρεισηξε φαινειν πασι τοις εν κοσµω. πως δε λογω παραστησαι. πως εκφρασαι.

Πιστις γαρ ουκ αµφιβαλλει. Μεχρι κωνωπος µοι νοει και ιστου του της αραχνης! Ποθεν γαρ τοσουτον ταυτη χορηγειται νηµα. εξαπλουσα τους ιµαντας και συνδουσα εκ µακροθεν και εσχατως µεσον τουτων ωσπερ δικτυον υφαινει εις αερα την παγιδα˙ και αυτη καθεζοµενη απεκδεχεται την θηραν. αλιεων σοφωτερα. αλλ᾿ ακοπως καθ᾿ εκαστην εξυφαινει. αιτιον δε ον των παντων. πλην. ουδ᾿ εν πασι˙ πως γαρ εσται το ουδεν υπαρχον παντων. πανταχου εστι και εν πασι και πληροι τα παντα ολως κατ᾿ ουσιαν. ει που ποθεν παρεµπεσαν αλισθησεται πτηνον τι. ως λεγω. ιξευτων τε παντων πελει. λεγε. Εναργως σοι παντα λεγω˙ ουδαµως τι των απαντων (177) η δηµιουργος των ολων εστιν φυσις θεια και σοφια. παντα εστιν. Ο ουν µεχρι τουτων παντων τη προνοια συνδιηκων . ο αυτος ου παρεισηξε. καθ᾿ υποστασιν ωσαυτως. Η ου νηθει. κατα φυσιν. Πανταχου Θεος υπαρχει ως ζωη ζωην παρεχων˙ τι γαρ ολως και παρηχθη. πιστις ολως ου δισταζει.

ναι. αληπτος ων κατ᾿ ουσιαν. τον δε ηλιον ου βλεπω. ο βλεπω. ψυχας φωτιζον. (178) Ναι. ναι. υποδειξει. τις µοι δωσει. ως ακτις ηλιου µονη. πως ουκ εστι µετα παντων. αλλ᾿ οραται αορατως. και φως αυτος υπαρχει νοητον. Ολον τουτο δηλονοτι τις. Ταυτην βλεπων ολον βλεψαι τον γεννητορα ποθω γε˙ Ουτως βλεπων λεγω παλιν˙ τις µοι δειξει. και ακτις αυτου ληπτη σοι ωσπερ ειποµεν. των παντων µεσον εστι. Η δ᾿ ακτις ουχ ηλιος σοι και δοκει και καθοραται. γνωθι σε τυφλον υπαρχειν και φωτος εν µεσω σκοτους ολον σε πεπληρωµενον. Κατα τουτο τοινυν λεγω˙ οπερ εχων. ναι. και αδυτος υπαρχει˙ που κρυβη πληρων τα παντα. λεγω παλιν˙ που ευρησω . ηλιος τυφλοι δε µαλλον. Την ακτινα και γαρ βλεπω. αληπτως.πως ουκ εστιν εν τοις πασι. ονπερ βλεπω. (179) Τας ακτινας εχων αυθις ολας ενδον της οικιας. Καθοραται γαρ αξιοις˙ ουχ οραται δε ο πληρης. και εξω παντων εστιν. Ει δε συ τουτον ου βλεπεις. Η ακτις µεν καθοραται. και ληπτος αυτοις τυγχανει.

µη λεγε˙ ου. τη ακτη των θαλασσιων. η δ᾿ ακτις ηλιου αυθις αλλος ηλιος εν γης µοι φαινεται και καταυγαζει˙ οµοιος οντως του πρωτου και ο δευτερος υπαρχει. Πως το ολον. ει µηδεν µηδολως εχω! Πως η τι λαλεις. αλλα το ολον εχω. και µη βλεπων ολον ολως. Ως προς αφρονας προσπαιζεις˙ παυσαι παιζειν µε. τον δε αλλον µου µακροθεν καθορων ωσαυτως κραζω˙ Τις µοι δωσει. θαυµαζω. Προς τον ολον ποσον εχω. Ει ουν ιστασαι προς τουτοις. ου χωριζονται δε ολως.την πηγην την των ακτινων. ει και ολον παντως εχω. τι µοι λεγεις. Κοκκον ενα η σπινθηρα! Και ζητω λαβειν το ολον. παντως αν καλως µοι ειποις καθοραν το υδωρ αρα. και διΐστανται αφραστως. Ου γαρ τετµηνται αλληλων. ονπερ εχω. Τουτον εχων λεγω εχειν. . Η δ᾿ ακτις πηγη δ᾿ αυ αλλη εν εµοι σαφως υπαρχει˙ ω θαυµα θαυµατων ξενον! Ανω ηλιος εκλαµπει . Ακουσον και παλιν λεξω˙ πελαγος µοι νοει µεγα και θαλασσας θαλασσων τε. αβυσσον αβυσσων παλιν (180) κατα νουν υποζωγραφει.

Το γαρ ολον. Ουτω γουν καγω σοι λεγω. Τας δε πασας συ ουκ εχεις. Ει δε εροιτο σε παλιν˙ Ουδε ολως ταυτας βλεπεις. οτι εχων ουδεν εχω και πτωχος ειµι και πλουτον αποκειµενον ορω µοι. οσον βλεπεις. λιµασσω. µικρον τι βλεπω και κρατω θαλασσης υδωρ. και διψω αει του πινειν υπερ κορον παντως πινων. πως θεαση. βλεπεις˙ ει δε εροιτο σε τις δη˙ Βλεπεις ολας τας θαλασσας. Οτε χορτασθω. (181) οτε δε πενοµαι. ει οιον τε. και διψω. οτε πινω. ποσον εχεις. καιτοι συνηµµενας εχεις. πως γαρ ισχυω. Λεγεις˙ Ναι. λεξεις. Προς ουν πασας. Ου. Πασας δε κρατεις παλαµη. ου γαρ τετµηνται αλληλων και ου πασας. Σχειν επιθυµω το ολον και πιειν. Ουδαµως. αποκριθηση. ολας εχεις τας αβυσσους συνηµµενας τη χειρι σου. Οσα ουν την χειρα εχεις εν τοις υδασι κρατουσαν. Παντως. . αλλ᾿ ολιγον. Ως ρανιδα µιαν ειπης. απειρον τοις οφθαλµοις σου ασχετιν και ταις χερσι σου. πλουτω. και γλυκυ το ποµα λιαν˙ µια γευσις πασαν διψαν µυριαδων καταπαυει.

βλυζον. αναβαινω τρεχων ανω πλησιασαι τω ηλιω. αβυσσοι δε παλιν ταυτη των αβυσσων συνηµµεναι˙ µιαν ουν σταγονα εχων συνηµµενας πασας εχω. πλουσιως τε παλιν εχων ολον ολως εν χειρι µου. ολως εχειν τι δοκησω. Αλλα βλεπων τας αβυσσους ου δοκω τι πινειν ολως˙ σχειν επιθυµων το ολον. δυσθεωρητος εις απαν. αναφης. Ει ουν ουτω και τοιαυτη εστι µοι ρανις η θεια. περικλυζον. (182) απεριγραπτος ωσαυτως. καιπερ εν τω στοµατι µου παντοτε το υδωρ εστι ρεον.πασας τας αβυσσους αµα˙ αδυνατου τουτου οντος παντοτε διψειν σοι λεγω. παντοτε πτωχος υπαρχω. ηνπερ λεγω σοι κεκτησθαι. Οντως εχων ουδεν εχω. Θαλασσα ουν τη σταγονι. Η σταγων δε παλιν αυτη. αληπτος παντη. µετα του µικρου το ολον συνηµµενον παντως εχων. ατµητος υπαρχει ολη. Αλλως παλιν σοι ταυτα λεξω˙ Ηλιος αφ᾿ υψους λαµπει επιβαινων ταις ακτισι˙ µαλλον δε κρατω ακτινα. Οτε δε καλως εγγισω . η Θεος ολος υπαρχει.

τουτο πραξις τοις πνευµατικοις υπαρχει˙ . ως ληπτην σφιγγω κρατησαι. ∆ρασσοµαι συντοµως ταυτης. ο ταλας. του ηλιου και ακτινων. (183) ουρανους δε υπερβαινω. Υψους υπερβαινων δ᾿ υψη. και ακρατητος υπαρχει˙ οµως δε αληπτως ταυτην και κρατω και αναβαινω. της νυκτος ολον τον ζοφον αυτη διασχισασα µοι ως σχοινιον απο υψους ουρανιου καταβαινει. καθηµαι και παλιν κλαιω και ζητω την πριν ακτινα. εκ χειρων µου αι ακτινες συν ηλιω αφαντουνται και ευθυς εις αδου πτωµα καταφεροµαι. ειτε ισταται. ουρανων τους ουρανους τε. ου γινωσκω. ως δοκω. διαφευγει µου τας χειρας η ακτις και ευθυς τυφλουµια και εκπιπτω αµφοτερων. τεως τρεχω. Ειτε φευγει. ουκ οιδα˙ τεως βαινω. υπερ υψωµα τε απαν γενοµενω µοι. Τουτο εργον. τεως φθασαι ουκ ισχυω.και δοκησω του προσψαυσαι. Ουτως ουν ανερχοµενω συνανερχονται ακτινες. Ουτως τοινυν εχοντος µου. Απο υψους ουν εκπιπτω. βλεπω ηλιον δε παλιν υπερ τουτων ανωτερω.

το δε τελος αρχη πελει. Ολος κατω κεκλιµενος. Τουτο ουν ιδειν ο φθασας απο παντων καταπαυει και χωριζεται κτισµατων˙ τον γαρ κτιστην τουτων βλεπει. Ατελης η τελειοτης. Τα δ᾿ εν ταυτη σιωπασθω. Οταν πεση. Ανεκλαλητα γαρ παντη και ανεκφραστα τα θεια . και αναπαυσις απασης θεωριας φως το θειον. η δ᾿ αρχη γε παλιν τελος˙ τελος πως. ισταται δε. και ποσως κατανοουνται. κατω ανω απαυστος αυτοις ο δροµος. Κατεπλαγης ουν ακουσας τα εντος των ορωµενων. πως ου µυθολογος δοξω τα εκτος διατρανων σοι. Ως Γρηγοριος θεολογικως ειρηκει˙ Ελλαµψις υπαρχει (184) τελος των ποθουντων παντων. αµυδρως και γαρ ορωνται. οταν τρεχη. ολος ων ανω τυγχανει˙ περιπολων ουρανους δε εµπεδουται παλιν κατω και αρχη του δροµου τελος. Ον ο βλεπων εξω παντων µετα µονου µονος εστι και ουδεν των παντων βλεπει ορατων η νοουµενων˙ µονην την Τριαδα βλεπει. τοτε τρεχει. Ει δε καταπλαγης ταυτα.ανω κατω.

ως διττων ηλιων οντων (185) και διττου φωτος ωσαυτως. ως εκτισθης κατ᾿ αρχας ανθρωπος εση. ο ηµιθνης δε και νεκρος. Αλλ᾿ εασας ουν τα θεια και ειπων τι των ιδιων υποδειξω σοι τω λογω την οδον και καταπαυσω. Ει δε αισθητον µεν βλεπεις. αισθητου και νοητου τε. καν ο λογος πως εκ ποθου εκβιαζεται του λεγειν περι πραγµατων θειων και ανθρωπινων. Ο νεκρος αναισθητει γε. µαλλον δ᾿ εσεται ως θνησκων ενωδυνως εις αιωνας. Γνωθι σε διττον υπαρχειν και διττους εχεις τους ωπας. Οι δε βλεποντες τον κτιστην πως ου ζωσιν εξω παντων. ηµιθνης τυγχανεις παντως. Ει γαρ ο αιθητως µη βλεπων ανενεργητος τις εστι. ανενεργητος εις παντα. οσην εξει την οδυνην. ποσω µαλλον ο µη βλεπων το νοητον φως του κοσµου νεκρος εστι και νεκρου πλεον. των παντων εξω ζωσι και εισι των παντων µεσον και ορωνται υπο παντων. αισθητους και νεορους τε.και τα εν αυτοις εις απαν. Ναι. ουχ ορωνται δε τοις πασιν . ο δε θνηξας εν αισθησει. νοητον δε ουδαµως ηλιον. ους ει βλεπεις.

εν αισθησει των παροντων˙ µεσον µεν εισι των παντων, υπερ αισθησιν δε τουτων εξω γινονται των παντων, τοις αΰλοις συναφθεντες αισθητων αναισθητουσιν. Οφθαλµοι και γαρ ορωσιν εν αισθησει δ᾿ αναισθητω. (186) Πως; ειπε µοι. – Λεξω ταχος˙ ως ορων το πυρ ου καιη, ουτως βλεπω αναισθητως. Συ το πυρ ορας, οποιον, και την φλογα παντως βλεπεις, ουκ αισθανη δε οδυνης, αλλ᾿ υπαρχεις εξω τουτου και ορων ου κατακαιη αναισθητως εν αισθησει, η πως αλλως τουτο ειπης; Ου γαρ καιη αναισθητως, εν αισθησει δ᾿ οµως βλεπεις. Το αυτο µοι νοει πασχειν τον πνευµατικως ορωντα˙ νους γαρ καθορων τα παντα απαθως και διακρινει, οιον βλεπει καλλος ωραιον, αλλ᾿ εκτος επιθυµιας. Το ουν πυρ εστι το καλλος, η αφη επιθυµια˙ ει µη συ του πυρος αψη, πως οδυνης αισθανθηση; Ουδαµως! Ο νους δε παλιν, πριν κακως επιθυµησει, τον χρυσον ορων ωσαυτως ως πηλον προσβλεψει παντως, την δε δοξαν ουχ ως δοξαν, αλλ᾿ ως ειδος φαντασµατων εις αερα φαινοµενων,

και τον πλουτον ωσπερ ξυλα λογιειται εν ερηµω κατακειµενα στιβαδα. Τι τα παντα εξηγεισθαι, (187) ερµηνευειν τε πειρωµαι; Ει µη πειρα καταλαβοις, γνωναι ταυτα ουκ ισχυεις. Απορων δε γνωναι φυσεις˙ Οιµοι, πως ουκ οιδα ταυτα, οιµοι, ποσον απολειπω των καλων εν αγνωσια! και σπουδασεις ταυτα γνωναι, ινα γνωστικος καλη γε. Ει γαρ σεαυτον ουκ οιδας, ποταπος ει, ποιος πελεις, πως τον κτιστην επιγνωση, πως πιστος ονοµασθηση, πως δε ανθρωπος κληθηση βους υπαρχων η θηριον; Η ως αλογον τι ζωον η και χειρων τουτων εση αγνοων τον κτισαντα σε. Τις εκεινον µη γινωσκων λογικος ειπειν τολµησει, οτι εστιν; Ου γαρ εστι! Πως γαρ, ος εστερηται του λογου; Ο δ᾿ εστερηµενος λογου εις αλογου εστι ταξιν, ποιµανθεις δε υπ᾿ ανθρωπων παντως εσται σεσωσµενος˙ ει δ᾿ ου βουλεται, αλλ᾿ ορει και φαραγγοις προσπελαζει, βρωµα εσεται θηριων ως απολωλος αρνιον. Ταυτα πραττε και µελετα, µη παραρρυη, τεκνιον!

Κ∆’. ∆ι᾿ ων εξοµολογουµενος εν τω παροντι γραφει λογω, δεικνυσι το βαθος της εαυτου ταπεινωσεως, και προϊων διδασκει αυτην τον εις µετρον ελασαντα τελειοτητος και αξιωθεντα τοιουτων εν θεωρια αποκαλυψεων, Παυλον τον θειον καν τουτω µιµουµενος, αµαρτωλον εαυτον αποκαλουντα και αναξιον του καλεισθαι αποστολον. (188) ∆ιδου µοι, Χριστε, καταφιλειν σους ποδας. ∆ιδου µοι τας σας κατασπαζεσθαι χειρας, χειρας τας εµε λογω παραγαγουσας, χειρας τας παντα κτισασας ακαµατως. ∆ιδου µοι βλεπειν το προσωπον σου, Λογε, και απολαυειν του απορρητου καλλους και κατανοειν και τρυφαν σου της θεας, θεας αρρητου, θεας της αθεατου, θεας της φρικτης, οµως διδου µοοι λεγειν τας ενεργειας αυτης, ου την ουσιαν. Υπερ φυσιν γαρ, υπερ ουσιαν πασαν ης ολος αυτος, ο Θεος µου και κτιστης. Η δε απαυγη της δοξης σου της θειας φως απλουν ηµιν, φως γλυκυ καθοραται, φως αποκαλυπτεται, φως συνενουται ολον, ως οιµαι, ολοις ηµιν σοις δουλοις, φως πνευµατικως βλεποµενον µακροθεν, (189) φως εντος ηµων ευρισκοµενον αιφνης, φως ωσει υδωρ βρυον, ως πυρ τε φλεγον της, ησπερ παντως καθαψεται, καρδιας˙ εξ ουπερ εγνων προληφθεισαν, Σωτηρ µου, την ταλαιπωρον και ταπεινην ψυχην µου και φλεγοµενην και κατακαιοµενην. Πυρ προσλαβον γαρ φρυγανωδους ουσιας πως ου φλεξειε, πως αν ου καταναλωση, πως ουκ εµποιησειεν αφυκτους πονους; Οµως αναψαν, δος µοι του λεγειν, Σωτερ, αφραστον ειδος καλλους ωραιοτατου

δεικνυσι και τερπει µε και ποθου φλογα αστεκτον εργαζεται˙ και πως υποισω, πως υπενεγκω, πως ολως δε βαστασω, η πως εξειπω το µεγα θαυµα τουτο, το γινοµενον εν εµοι τω ασωτω; Ου γαρ σιωπαν υποφερω, Θεε µου, και ληθης βυθοις συγκαλυπτειν τα εργα α εποιησας και ποιεις καθ᾿ εκαστην µετα των θερµως αει σε εκζητουντων και µετανοια προς σε καταφευγοντων, ινα µη καγω, ως το ταλαντον κρυψας δουλος πονηρος, κατακριθω δικαιως, αλλ᾿ εκκαλυπτων ταυτα τοις πασι λεγω και τα περι σου και της σης ευσπλαγχνιας γραφη παραδιδωµι και διηγουµαι ταις µετεπειτα γενεαις, ω Θεε µου, οπως µαθοντες το πολυ ελεος σου, ο ενεδειξω εις εµε και δεικνυεις, τον πριν ασωτον, τον ακαθαρτον µονον, τον υπερ παντας πλεον εξαµαρτανοντα, (190) µηδεις δισταση, αλλα µαλλον ποθηση, µη δειλιαση, αλλα χαιρων προσελθη, µηδε φοβηθη, αλλα µαλλον θαρρηση πελαγος ορων της σης φιλανθρωπιας και προσδραµη τε και προσπεση και κλαυση, και των πταισµατων αποληψεται λυσιν λεγων εν αυτω ως αληθως, Θεε µου˙ Ει τον παγκακον και παµπονηρον τουτον και πανασωτον ηλεησεν ο κτιστης, υπερ απαντας ανθρωπους αµαρτοντα, πως ουκ αν εµε µειζονως ελεηση, τον φειδοµενως ποςως εξαµαρτοντα και τας εντολας ου πασας παραβαντα; Ιν᾿ ουν ειδωσι και πληθος των κακων µου, ωδε λεξοιµι, ου παντα παντως, Λογε, αναριθµητα και γαρ υπερ αστερας, υπερ σταγονας υετου και θαλασσης

ψαµµον, κυµατων πληθος κυµαινοµενων, αλλ᾿ απερ βιβλος φερει του συνειδοτος και αποθηκαι περιεχουσι µνηµης τα δ᾿ αλλα µονος αριθµειν αυτος οιδας. Γεγονα φονευς, ακουσατε οι παντες, ινα κλαυσητε συµπαθως, τον δε τροπον ειασα, λογου παραιτουµενος µηκος. Γεγονα, οιµοι, και µοιχος τη καρδια και σοδοµιτης εργω και προαιρεσει. Γεγονα πορνος, µαγος και παιδοφθορος, επιορκος οµοτης και πλεονεκτης, κλεπτης, ψευστης τε και αναιδης, αρπαξ – φευ µοι – φιλαργυρος τε, ιταµος τε και πασης (191) αλλης κακιας ειδος διεπραξαµην. Ναι, πιστευσατε, αληθως λεγω ταυτα και ου πλασµατι, ουδε σεσοφισµενως! Τις ουν ακουσας ταυτα ουκ εκπλαγειη, ου θαυµασειε την σην µακροθυµιαν, ω φιλανθρωπε, ου θαµβηθη και λεξει˙ Πως ου διεστη γη φυγουσα του φερειν, επι του νωτου µη στεγουσα τον ταλαν, και ζωντα τουτον κατηγαγεν εις αδην; Σκηπτος ανωθεν πως δε ου κατενεχθη και αναλωσε τον παραβατην τουτον; Πως δε ουρανος ου συνεπεσεν αµα και συνεσβεσθη ηλιος και τα αστρα επι τω ουτως καταπεφρονηκοτι; Ω της σης αυθις ανοχης, ειπη, Σωτερ, και της αγαθοτητος και του ελεους! Οντως γαρ εισιν υπερ συγγνωµην πασαν αι πραξεις αυται του παναθλιου τουτου, ας ο ακουων πας τις αναβοησει˙ τουτον η δικη αρα ειασε ζωντα; Και πως δικαια ουσα καν ολως τουτον ειναι κατεδεξατο εν γη των ζωντων; Ει δ᾿ υπολαβοι ψευδη µε ισως γραψαι, τουτω την συγχωρησιν δος ως οικτιρµων˙

αγνοων γαρ σου το µακροθυµον, Σωτερ, και την αβυσσον της σης φιλανθρωπιας, και των εργων µου τα ατοπα ακουσας την ψηφον εξηνεγκε δικαιως ταυτην. Ει τουτον, λεγων, ανευθυνον η δικη καταλελοιπε, λοιπον κρισις ουκ εστι. Συ δε µαλιστα, οτι µελλεις του κριναι, (192) νυν µακροθυµεις δια τουτο, Θεε µου˙ θελεις γαρ παντως την παντων σωτηριαν, την µετανοιαν εκδεχοµενος τουτων την εκ των εργων, ανοχη σου δικαια. ∆ικαιου και γαρ ου τους πιπτοντας παιειν, χειρα δε µαλλον παντως ορεγειν τουτοις, οπερ ποιων συ, ο καλος µου ∆εσποτης, ουκ ενελιπες ουδε ποτε ελλειψεις. Ο βιος παλη παντων ανθρωπων πελει, δουλοι δε παντες ανθρωποι σου, του κτιστου˙ εχοµεν δ᾿ οµως µικροι τε και µεγαλοι εχθρους ασπονδους, αρχοντας τους του σκοτους. Ει µη ουν αυτος ορεξεις µαλλον χειρα, αλλ᾿ αυτους ηµων κατισχυσει αφησεις, που το δικαιον, που το φιλανθρωπον σου; ∆ουλοι γαρ ηµεις γεγοναµεν εκεινου ιδια γνωµη, ιδια προαιρεσει, αυτος δε ηµας ελθων εξηγορασω τω αχραντω σου αιµατι και τιµιω και τω σω Πατρι προσηγαγες, Θεε µου, δωρον, ους ορων εχθρος ολως ου στεγει, ουχ υποφερει τον φθονον, ονπερ εχει, αλλ᾿ ωρυεται καθ᾿ ηµων ωσπερ λεων και περιπατων και βρυχων τους οδοντας απηνως ζητει, οντινα καταπιη. Τους ουν υπ᾿αυτου θηρος του ανηµερου τιτρωσκοµενους και πληγας δεχοµενους και τραυµατιας, ω Χριστε µου, κειµενους ουκ ελεησεις, ου συµπαθησεις µαλλον και την υγειαν την τουτων αναµεινεις,

(193) αλλ᾿ επιπληξεις, αλλα συντριψεις ολως και θανατωσεις τους τοιουτους τελειως; ∆ικαιον και γαρ, ναι, καγω τουτο λεγω, οτι ακοντες ου κατεχονται ουτοι, αλλα εκοντες εαυτους προδιδουσιν. Οµως πανουργος, σοφιστης τε και κακιας, ο ανηµερος και ποικιλος θηρ ουτος προσποιειται ουν τα των φιλων, ως φιλος ολον µε ζητων συλλαβειν και θηρευσαι, την ορωµενην ζωην υποδεικνυς µοι της νοουµενης ζωης αποστερει µε. Τη αισθησει κλεπτει µε των νυν παροντων και των µελλοντων υποσυλα τον πλουτον. Αλλο τη εξω φαινεται θεωρια, αλλο δε εστι το κρυπτοµενον, Σωτερ. Ει δε ανθρωποι τουτο µεµαθηκοτες δολους σχηµατιζονται τη υποκρισει, τι ο κακιας ευρετης ου ποιησει, πως ου πλανησει, και µαλιστα τους νεους, πως ουκ απατησει δε ακακους οντας, ολως απειρους, ολως απανουργευτους, ο προαιρεσει και Σαταν και πανουργος και παντα δολον ευµηχανως ευρισκων; Οµως απαντας απατα και τιτρωσκει, ουδεις τας τουτου υπεξεφυγε χειρας, ουδε των αυτου βελων και του εν τουτοις ιου αγευστος και ατρωτος διηλθε. Παντες εξηµαρτοµεν και υστερουµεν δοξης σου, Χριστε, της αρρητου και θειας, και δωρεαν σε δυσωπουµεν του σωσαι και δικαιωσαι χαριτι και ελεει, ο εξεχεας επ᾿ εµε νυν πλουσιως, (194) περι ου λεγειν και γραφειν ουκ οκνησω. Πως γαρ δυναιµην σιωπη υποφερειν τα γινοµενα καθ᾿ ωραν, ω Θεε µου, και πραττοµενα εν εµοι τω αθλιω; Αφραστα και γαρ εισιν εν αληθεια,

ακαταληπτα υπερ νουν, υπερ λογον˙ και πως εξειπω ταυτα η πως εκφρασω; Αλλ᾿ ουν, µη φερων σιωπαν, αρτι λεξω˙ Θεος αναρχος, ακτιστος, µονος πελεις, εν Υιω και Πνευµατι Τριας Αγια, ακταληπτος, απροσιτος υπαρχεις, κτιστης ορωµενης τε και νοουµενης κτισεως και Κυριος συ και ∆εσποτης, υπερανω τε των ουρανων και παντων των εν ουρανω, του ουρανου τυγχανεις µονος ποιητης, µονος εξουσιαζων, µονος τα παντα φερων προσταγµατι σου και θεληµατι συνεχων παντα µονω. Εχεις περι σε µυριαδας αγγελων, αρχαγγελων τε χιλιας χιλιαδας, θρονους, κυριοτητας αναριθµητους, εχεις δυναµεις, Χερουβιµ Σεραφιµ τε πολυοµµατα, αρχας και εξουσιας και πλειους αλλους λειτουργους τε και φιλους, Εχεις την δοξαν υπερδεδοξασµενην, ωστε µη τολµας αδεως ατενισαι τινας εκ τουτων προς αυτην, ω Θεε µου, µηδε δυνασθαι φαινοµενην ενεγκαι του προσωπου σου την αστραπτουσαν αιγλην. Πως γαρ ισχυσει το ποιηµα την κτιστην (195) ολον κατιδειν, ολον κατανοησαι; Ουδαµως οιµαι δυνατον ειναι τουτο, αλλ᾿ ο ποιητης, καθ᾿ οσον αν εθελη, φαινεται και βλεπεται, παρ᾿ ων εθελει, και γινωσκεται και γινωσκει το κτισµα, και καθοραται και καθορα τοσουτον οσον δωσειεν ο ποιητης του βλεπειν. Ει γαρ παρα σου παρηχθησαν, Θεε µου, εχουσιν εκ σου το ειναι και το βλεπειν και το δυνασθαι λειτουργειν σοι αµεµπτως. Αλλ᾿ ουν ανω συ υπερ αρχας απασας, αυται δε παλιν περι σε, τον Θεον µου,

ηµεις δε κατω εν κατωτατω λακκω - λακκον ου λεγω τον ορωµενον κοσµον, αλλα το σκοτος της αµαρτιας οντως -, λακκω πονηρω, λακκω ζεζοφωµενω, λακκω και ταφω δεινως εν κατωτατω, ονπερ ηλιος ου πεφυκε φωτιζειν. Εξω γαρ εστι του ορωµενου κοσµου και του µελλοντος η νυξ της αµαρτιας και τους εν αυτη εµπιµποντας αφρονως νυν τε κατεχει και θανοντας ωσαυτως εξει δεσµιους εις αιωνας αιωνων˙ ων εγω πρωτος, ω Χριστε µου, υπαρχω, ο συσχεθεις και καταχθεις εν ταυτη και εν πυθµενι αυτης τω κατωτατω ευρεθεις εβοησα˙ Ελεησον µε! Εν επιγνωσει γεγονως των κακων µου – εγνων γαρ το που δι᾿ αυτων κατηνεχθην, ου χαριν και εκλαυσα, δακρυων οµβρους εξ οφθαλµων µου κατηγαγον εµπονως - , µετενοησα εξ ολης µου καρδιας (196) και εκεκραξα φωναις ταις αλαλητοις. Και επηκουσας εκ του αφατου υψους του εν πυθµενι κειµενου κατωτατω, σκοτους απειρου, ατελους εν τω τελει, και τας περι σε καταλιπων δυναµεις αντιπαρελθων τα ορωµενα παντα κατηλθες εκει, εν ω κειµενος ηµην. Ελαµψας ευθυς, εδιωξας το σκοτος, ηγειρας µε συ εµπνευσει σου τη θεια, εστησας εις ποδας µε των εντολων σου, εθελξας τω καλλει σου, και τη αγαπη ετρωσας, ηλλοιωσας ολον µε ολον. Ειδον σου το προσωπον και εφοβηθην, καιτοι ευµενες, ευπροσιτον µοι ωφθη, η δε ωραιοτης σου εξεστησε µε και εξεπληξεν, ω Τριας, ο Θεος µου! Εις γαρ χαρακτηρ των τριων εν εκαστω,

και τα τρια εν προσωπον, ο Θεος µου, ος καλειται Πνευµα, Θεος των παντων. Συ ουν εµφανισθης εµοι, τω παναθλιω˙ πως ουκ εµελλον εγω φριξαι και δυναι και κατωτερον, ου ηµην, γεγονεναι και σκεπασθηναι παλιν υπο του σκοτους, ιν᾿ αποκρυβω σε, τον αστεκτον πασιν; Αλλα τουτο µεν επραττον εκ δειλιας εγω, συ δε, Θεε µου, µαλλον περιεπλεκου, µαλλον κατησπαζου µε, µαλλον ενηγκαλιζου ενδον του κρασπεδου σου των ιµατιων εισαγων ολον και σκεπων µε φωτι σου, και αµνηµονειν ποιων των ορωµενων (197) και των κατεχοντων µε δεινων το πρωην. Ω µυστηριων βαθος, ω υψος δοξης, ω αναβασις, ω θεωσις, ω πλουτος, ω λαµπροτης αφραστος των λεγοµενων! Τις καταλαβειν εκ των λογων ισχυσει η το µεγεθος κατανοησαι της δοξης; Ος γαρ ουκ ειδεν, α οφθαλµος ουκ οιδε, και ουκ ηκουσεν, α ους ουκ ηκηκοει και εις καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη, πως τω γραφοντι περι αυτων πιστευσει; Ει δε και πιστευσειε, πως δια λογου ιδειν ισχυσει, α οφθαλµος ουκ ειδε; Πως δε αξιως δι᾿ ακοης χωρησει, α ουκ ηκουσεν ους ποτε των ανθρωπων, ινα και καλως περι αυτων νοηση, εν περινοια δυνηθη τε γενεσθαι, ων αµηχανον τοις ορωσι το καλλος και το ειδος, το ανειδεον υπαρχει και ακατανοητον εστι τοις πασιν, οισπερ οραται, ινα σοι παλιν ειπω; Τω λογισµω ταυτα τις αναπλαττων ουκ αν εκπεση της αληθειας πορρω και πλανηθη πλασµατι και φαντασιαις, εικονας ψευδεις συλλογισµων οικειων,

οικειου νοος ανιστορων και βλεπων; Ωσπερ γαρ αδην και τας εκει κολασεις εκαστος φανταζεται, ως αν εθελοι, πλην ουν, ως εισιν, ουδεις των παντων οιδεν, ουτως µοι νοει τα αγαθα εκεινα τα εν ουρανοις ακαταληπτα πασι και αθεατα˙ µονοις γνωστα δε ταυτα και θεωρητα, οις Θεος εκκαλυψει (198) κατα το µετρον της αξιας εκαστου, µετρον πιστεως, ελπιδος και αγαπης, µετρον φυλακης των εντολων Κυριου. Μετρον αλλο δε πνευµατικης πτωχειας, µετρον τελειον ου µικρον ουδε µεγα. Ταυτα γαρ µισει ο Θεος ουκ αδικως, αλλα δικαιως, ως ου δικαια παντως˙ το µεν γαρ µικρον λειπεται του δικαιου εν αµελεια η και καταφρονησει, µενον αχρηστον ευλογως και δικαιως˙ το δε ου µικρον, αλλα µεγα τυγχανον εις απονοιαν φερει τον κεκτηµενον και παντας αλλους βλαπτει τουτω χρωµενους. ∆ικαιον µετρον ταπεινωσεως εστι το µητε παντη αυτου απογινωσκειν, µητε οιεσθαι ειναι τινα εν κοσµω χειρονα εαυτου εν πραξεσιν ατοποις, κλαιειν τε αει και θρηνειν δια τουτο και καταφρονειν παντων των ορωµενων. Τουτο γαρ εστι τεκµηριον του πενθους, του κατα Θεον εκ ψυχης γινοµενου. Ει δ᾿ αντεχεται τινος των ορωµενων, ουπω εαυτον εγνωκεν εν αισθησει, ουδε φοβον ελαβεν εν τη καρδια κρισεως θειας και πυρος αιωνιου, ουδ᾿ εκτησατο ταπεινωσιν τελεια, και δια τουτο εκπιπτει και της θεας και της δωρεας των αγαθων εκεινων, ωνπερ οφθαλµος ουδεις ανθρωπων ειδεν.

Σπευσωµεν παντες ταπεινωσιν ευρεσθαι, (199) την ανωνυµον των ψυχων ηµων χαριν, ητις ουκ εχει ονοµα, τη δε πειρα ενωνυµως γινεται τοις κεκτηµενοις. Πραος ο Χριστος, ταπεινος τη καρδια˙ ενοικον τουτον ο κτησαµενος εγνω οτι δι᾿ αυτου την ταπεινωσιν εχει, µαλλον δε αυτος η ταπεινωσις εστι. Ψυχη ζητουσα δοξαν εκ των ανθρωπων ταυτην την ταπεινωσιν ολως ουκ εγνω˙ ο δε οιησιν καν ποσως κεκτηµενος, πως εντος αυτου την ταπεινωσιν εξει; Ουδαµως οντως! Οιµοι τω παναθλιω, τω κενοδοξω και κατεπαιροµενω και µηδε µιαν αρετην κεκτηµενω και αναισθητως πασας παρερχοµενω τας ηµερας µου εν τω παροντι βιω! Τις µη κλαυση µε, τις µη σφοδρως πενθηση, οτι εφυγον κοσµον και τα εν κοσµω, και τη αισθησει κοσµου ουκ εχωρισθην; Το των µοναχων περιβεβληµαι σχηµα και ως κοσµικος αγαπω τα εν κοσµω, δοξαν, πλουτον τε και ηδονας και τερψεις. Επι των ωµων τον σταυρον Χριστου φερω και υποφερειν τα του σταυρου ονειδη ολως απαναινοµαι, ολως ου θελω, αλλα ενδοξοις εµαυτον παρενειρω και συν εκεινοις το δοξαζεσθαι θελω. Ω της συµφορας, ω της αναισθησιας! ∆ιπλης υπαρχω αξιος καταδικης˙ πταισας γαρ πολλα προτερον εν τω βιω (200) επηγγειλαµην καλως µετανοησαι˙ νυν εφανην δε παραβατης αγνωµων παντων των καλων, ων µοι Θεος παρεσχε, και των συνθηκων αρνητης απεδειχθην και αναξιος πασης φιλανθρωπιας. Αλλ᾿ ω Θεε µου, ω πανοικτιρµον µονε,

σπευσον, προφθασον, επιστρεψον µε παλιν προς µετανοιαν, προς δακρυα, προς πενθος, ινα λουσωµαι και καθαρθω και ιδω λαµψασαν τρανως εν εµοι την σην δοξαν, ην µοι χαρισαι νυν και εις τους αιωνας δοξαζοντι σε φωναις ακαταπαυστοις, τον των ειωνων Ποιητην και ∆εσποτην. ΚΕ’. Περι της γενοµενης θεωριας αυτω του θειου φωτρος, και οπως το θειον φως ου καταλαµβανεται υπο σκοτους˙ εν οις και δια την υπερβολην των αποκαλυψεων εκπληττοµενος µεµνηται της ανθρωπινης ασθενειας και εαυτον κατακρινει. (201) Πως διαγραψω, ∆εσποτα, προσωπου σου την θεαν, πως ειπω την ανεκφραστον θεωριαν του καλλους; Πως ον ο κοσµος ου χωρει, γλωσσης φθογγη χωρησει, πως τις εκφρασαι δυνηθη την σην φιαλνθρωπιαν; Καθηµενος γαρ εν φωτι λαµπαδος µοι φαινουσης και φωτιζουσης της νυκτος τον ζοφον και το σκοτος εδοκουν ειναι εν φωτι προσεχων αναγνωσει, λεξεις τε οια ερευνων και σκοπων τας συνταξεις. Ως ουν υπηρχον, ∆εσποτα, αδολεσχων εν τουτοις, αιφνης εφανης ανωθεν πολυ µειζων ηλιου και ελαµψας εξ ουρανων µεχρις εµης καρδιας. Τα δ᾿ αλλα παντα ως βαθυ σκοτος ειναι εωρων, στυλος δε µεσον φωτεινος, ολον τεµων αερα διηκεν εκ των ουρανων εως εµου του ταλα. Ευθυς επελαθοµην δε φωτος του λυχνιαιου, οικιας ηµνηµονησα οτι εντος υπαρχω, εν τω δοκειν αερι δε του σκοτους εκαθηµην, πλην και του σωµατος αυτου ληθην εσχον εις απαν. Ελαλουν σοι και νυν λαλω εκ βαθους µου καρδιας˙ (202) Ελεησον µε, ∆εσποτα, ελεησον µε, µονε, τον µηδαµως µηδεποτε δουλευσαντα σοι, Σωτερ, αλλα σε παροργιζοντα εκ νεας ηλικιας. Πασαν µετηλθον σαρκικην και ψυχικην κακιαν

και αµαρτιας επραξα αµετρητους, ατοπους, υπερ ανθρωπους απαντας, υπερ αλογα παντα, ερπετα και θηρια τε παντα υπερνικησας. Εις εµε ουν το ελεος χρεια ενδειξασθαι σε, τον και εξαµαρτησαντα υπερ παντας αφρονως. Μη χρηζειν γαρ ελαλησας συ αυτος ιατρειας τους υγιαινοντας, Χριστε, αλλα τους ασθενουντας˙ διο ως ασθενουντα µε πολλα και αµελουντα ουτως πολυ το ελεος επιχεε µοι, Λογε! Αλλ᾿ ω φωτος γαυριαµα, αλλ᾿ ω πυρος κινησεις αλλ᾿ ω φλογος περιδροµαι εν εµοι τω αθλιω παρα σης σης και παρα σου ενεργουµεναι δοξης! ∆οξαν δ᾿ εγω το Πνευµα σου επισταµαι και λεγω, το Αγιον, το συµφυες και οµοτιµον, Λογε, οµογενες, οµοδοξον, οµοουσιον, µονον τω σω Πατρι και σοι, Χριστε, ω Θεε των απαντων. Σοι προσκυνων ευχαριστω, οτι ηξιωσας µε, καν ποσως επιγνωναι σου θεοτητος το κρατος. Ευχαριστω, οτι αυτος καθηµενω εν σκοτει απεκαλυφθης µοι, ελαµψας, ιδειν ηξιωσας µε το φως το του προσωπου σου, το αστεκτον τοις πασιν. Εµεινα καθεζοµενος εν σκοτει µεσον, οιδα, µεσον δε τουτου οντι µοι κεκαλυµµενω σκοτει εφανης φως, εφωτισας ολον ολω φωτι µε και γεγονα φως εν νυκτι, µεσον σκοτους τυγχανων. Ουτε το σκοτος το σον φως κατελαβεν εις απαν, (203) ουτε το φως εδιωξε το ορωµενον σκοτος, αλλ᾿ αναµιξ, ασυγχυτα παντη µεµερισµενα µακραν αλληλων, ως εικος, ου κεκραµενα ολως, πλην εν ταυτω τα συµπαντα πληρουσιν, ως νοµιζω. Ουτως ειµι εν τω φωτι, µεσον τυγχανων σκοτους, ουτως εν σκοτει παλιν δε µεσον φωτος διαγων, ιδου και µεσον εν φωτι, ιδου και µεσον σκοτους˙ και λεγω˙ τις εν σκοτει µοι φως ευρειν µεσον δωσει, ο ου χωρει εισδεξασθαι; Πως γαρ χωρησει σκοτος φως εντος και µη φευξεται, αλλα µενει εν µεσω φωτος το σκοτος; Ω φρικτου θαυµατος,ορωµενου

διττως διττοις τοις οφθαλµοις, σωµατος και ψυχης τε! Ακουε αρτι˙ τα φρικτα διττου Θεου σοι λεγω και ως προς ανθρωπον διττον εµε γεγενηµενα! Ανελαβε την σαρκα µου και δεδωκε µοι πνευµα, και γεγονα καγω Θεος τη χαριτι τη θεια, θεσει υιος πλην του Θεου, ω αξιας, ω δοξης! Ως ανθρωπος λυπουµενος εµαυτον ταλανιζω και την εµην ασθενειαν κατανοω και στενω, και ζην ολως αναξιος υπαρχω, ως ευ οιδα, εκεινου δε τη χαριτι θαρρων, κατανοων τε το καλλος, ο µοι δεδωκεν, επιτερποµαι βλεπων. Ως µεν ουν ανθρωπος οιδα µηδεν οραν των θειων, και αορατων παντελως ειµι κεχωρισµενος, τη δε υιοθεσια µε Θεον γεγενηµενον και καθορω και κοινωνος γινοµαι των αψαυστων. Ως ανθρωπος ουδεν εχων των υψηλων και θειων, ως δε Θεου χρηστοτητι νυνι ελεηµενος εχω Χριστον, τον Κυριον, των παντων ευεργετην. ∆ιο και παλιν, ∆εσποτα, δεοµενος προσπιπτω˙ µη αποτυχω των εν σοι ελπιδων µου µηδολως, (204) διαγωγης τε και τιµης, δοξης και βασιλειας, αλλ᾿ ωσπερ νυν ορασθαι µοι κατηξιωσας, Σωτερ, ουτω και µετα θανατον παρασχου µοι σε βλεπειν. Ου λεγω ποσον, ευσπλαγχνε, αλλ᾿ ευµενως, ευσπλαγχνως ιλεω σου τω οµµατι, ως και νυν καθορας µε και της χαρας σου εµπιπλας και γλυκυτητος θειας. Ναι, ποιητα και πλαστα µου, σκεπασον µε χειρι σου, και µη εγκαταλιπης µε, ναι, µη µνησικακησης! Αγνωµοσυνην µου πολλην, ∆εσποτα, µη σταθµισης, αλλα αξιωσον καµε φωτι σου µεχρι τελους και τη οδω των εντολων αοκνως πορευθηναι και εν αυτω σου τω φωτι των χειρων, πανοικτιρµον, παραθειναι το πνευµα µου, λυτρουµενος εχθρων µε, σκοτους, πυρος, κολασεων των αιωνιων, Λογε! Ναι, ο πολυς εν οικτιρµοις, αφατος εν ελεει, αξιωσον εις χειρας σου παραδουναι ψυχην µου, καθως και νυν εν τη χειρι τη ση, Σωτερ, τυγχανω.

Μη ουν παρεµποδιση µου την οδον αµαρτια, µη περικοψη, µη της σης αποσπαση χειρος µε, αλλ᾿ αισχυνθητω ο δεινος αρχων και ψυχοφθορος εντος παλαµης, ∆εσποτα, της σης οντα µε βλεπων, καθα και νυν ουδε τολµα πλησιον µου γενεσθαι ορων υπο της χαριτος της σης σκεποµενον µε! Μη κατακρινης µε, Χριστε, µη εις αδην απωση, µη καταγαγης εις βυθον θανατου την ψυχην µου, οτι τολµων το ονοµα το σον κατονοµαζειν, ο ρυπαρος, ο µιαρος και βεβηλος εις απαν˙ µη χανη γη και καταπιη µε, Λογε, τον παραβατην, τον µηδε ζην, µηδε λαλειν ολως αξιον οντα. Μη πυρ κατελθη επ᾿ εµε και εκλειξη µε αφνω, (205) ως µη Κυριε ελεησον! ειπειν συγχωρηθεντα, µη ο πολυς εν οικτιρµοις, ο φιλανθρωπος φυσει, µη εισελθειν θελησειας µετ᾿ εµου του κριθηναι. Τι γαρ και ολως φθεγξοµαι, υπαρχων αµαρτια, τι ουν και ειποιµι ποσως, ο κατακεκριµενος, ο εκ κοιλιας µου µητρος αµετρητα σοι πταισας και µεχρι νυν αναισθητων προς σην µακροθυµιαν, ο µυριακις εις βυθον κατενεχθεις του αδου κακειθεν αγαθοτητι ανελκυσθεις σου θεια, ο µελη και τας σαρκας µου ψυχης και σωµατος τε καταρρυπωσας, ως ουδεις αλλος των εν τω βιω, ο µανικος των ηδονων εραστης αναισχυντος και πονηρος και δολιος τη ψυχικη κακια, ο µιαν σου ολως, Χριστε, εντολην µη φυλαξας; Τι σοι απολογησοµαι, τι δε σε και προσειπω, ποια ψυχη βαστασω σου ελεγχους, ω Θεε µου; Ει ανοµιας τας εµας και τας πραξεις γυµνωσεις, ω βασιλευ αθανατε, µη δειξης πασι ταυτας, οτι φριττω εννοων εργα νεοτητος µου, το δε ειπειν φρικης µεστον, αναπλεων αισχυνης. Ει γαρ ταυτα θελησειας εκκαλυψαι τοις πασι, χειρον πασης κολασεως η εντροπη µου εσται. Τις γαρ τας ασελγειας µου, τις δε τας ασωτιας, τις τους βεβηλους ασπασµους, τις τας αισχρας µου πραξεις,

εν αις και νυν µολυνοµαι, ταυτας εν νω λαµβανων, ιδων ουκ εκπλαγησεται, ιδων ολως ου φριξει, ιδων ου κραξει, και ευθυς αποστραφη τας οψεις και˙ Αρον, ειπη, ∆εσποτα, τον παµβεβηλον τουτον; Χειρας δεθηναι προσταξον και ποδας του αθλιου και εµβληθηναι εις το πυρ το ζοφωδες εν ταχει, (206) µη καθοραται παρ᾿ ηµων των σων γνησιων δουλων. Οντως αξιως, ∆εσποτα, οντως δικαιως τουτο κακεινοι παντες φθεγξονται και συ αυτος ποιησεις, και εις το πυρ βληθησοµαι, ο ασωτος και πορνος. Αλλ᾿, ο ασωτους κατελθων και πορνους συ του σωσαι, µη καταισχυνης µε, Χριστε, εν ηµερα της δικης, οτε τα προβατα τα σα εκ δεξιων σου στησεις καµε και τα εριφια εκ των αριστερων σου, αλλα το φως το αχραντον, το φως του σου προσωπου τα εργα καλυψατω µου και γυµνωσιν ψυχης µου και στολισατω µε φαιδρως, ινα εν παρρησια ανεπαισχυντως δεξιοις καταλεγω προβατοις και συν αυτοις δοξασω σε εις αιωνας αιωνων. Αµην. ΚΣΤ’. Οτι ο εν αγνωσια Θεου ετι ζων νεκρος εστι µεσον των ζωντων εν γνωσει Θεου και οτι τοις αναξιως των µυστηριων µεταλαµβανουσιν αληπτον το θειον σωµα και αιµα του Χριστου γινεται. (207) Νυν εν τοις ζωσιν ως νεκρος, ω ∆εσποτα, υπαρχω και εν νεκροις ως ζων ειµι, αθλιος υπερ παντας ανθρωπους τους επι της γης, ους εκτισας, Θεε µου. Το γαρ νεκρον υπαρχειν µε εν τοις κατα σε ζωσι των µη κτισθεντων χειρω µε αποδεικνυσι παντως, το δ᾿ εν νεκροις την αλογον ζωην ζην ως τα κτηνη των µη ειδοτων σε Θεον οµοιον οντως πελει. Πως γαρ ουκ εστιν οµοιον, πως δε ουκ εστιν ισον; Ει και δοκω ειδεναι σε, ει και δοκω πιστευειν, ει και δοκω σε ανυµνειν και σε επικαλεισθαι-

και γαρ λαλει το στοµα µου λογους, ους εδιδαχθην, και υµνους αδω και ευχας, ας εγγραφως οι παλαι το Πνευµα σου το Αγιον εξεθεντο λαβοντες,και λεγων ταυτα και δοκων µεγα τι πεπραχεναι αναισθητω και αγνοω, οτι ωσπερ οι παιδες µανθανοντες ουκ ισασι την δυναµιν των λογων, ουτως καγω ταις προσευχαις και ψαλµοις τε και υµνοις εγκαρτερων και ανυµνων σε τον ευσπλαγχνον µονον, της σης δοξης και του φωτος αισθησιν ου λαµβανω, και ωσπερ οι αιρετικοι, οι πολλα εκµαθοντες, (208) εδοκουν του ειδεναι σε, εδοκουν σε γινωσκειν, εδοκουν οι παναθλιοι και βλεπειν σε, Θεε µου, ουτω καγω πολλας ευχας και πολλας ψαλµωδιας λαλων εν µονη γλωσση µου, ισως δε και καρδια, εκ τουτων το της πιστεως ακρον εχειν νοµιζω, εκ τουτων την επιγνωσιν πασαν της αληθειας οιοµαι το καταλαβειν και µηδεν πλεον χρηζειν˙ εκ τουτων και το βλεπειν σε, το φως του κοσµου, Σωτερ, εκ τουτων και κατεχειν σε και συνειναι µοι λεγω και συµµετεχειν φυσεως της θειας σου νοµιζω, και κατ᾿ εµου παραβολας εφευρισκω και λογους ανερευνων εκ της γραφης προβαλλοµαι και λεγω˙ Ο Κυριος τους τρωγοντας ειπεν αυτου την σαρκα και τους το αιµα πινοντας εν αυτω καταµενειν, αλλα και κατοικειν αυτος εν αυτοις ο ∆εσποτης. Τουτο ουν λεγων ως ληπτον τον αληπτον κηρυττω, εν τω ληπτω του σωµατος τον αληπτον υπαρχειν, και κρατητον και ορατον τον ακρατητον παντη. Και αγνοω, ο δυστυχης, οτι εν οις αν θελης, τω αισθητω και κρατητω και ορατω υπαρχεις, αισθητος τε και κρατητος και ορατος, ο κτιστης. Εν ακαθαρτοις δ᾿ ως εγω και αναξιοις µαλλον θεοποιεις το αισθητον σωµα σου τε και αιµα και παντελως ακρατητον, αληπτον τε εις απαν αναλλοιωτως αλοιοις, µαλλον δ᾿ εν αληθεια πνευµατικον µεταποιεις, αορατον, ως παλαι συγκεκλεισµενων των θυρων εισηλθες και εξηλθες

και αφαντος εξ οφθαλµων εν τη κλασει του αρτου εγενου συ των µαθητων, ουτω και νυν τον αρτον αποτελεις και σωµα σου πνευµατικον εργαζη. (209) Καγω δοκω κατεχειν σε, καν θελης, καν µη θελης, και κοινωνων της σης σαρκος και σου µεταλαµβανειν νοµιζω και διακειµαι ως αγιος, Χριστε µου, και κληρονοµος του Θεου και σος συγκληρονοµος και αδελφος και µετοχος δοξης της αιωνιου. Εκ τουτου τοινυν δεικνυµαι αναισθητων εις απαν, εκ τουτου παντως φαινεται αγνοειν µε, α ψαλλω, και α λαλω και α αει µελετω τε και αδω. Ει γαρ ολως εγινωσκον, ειχον παντως ειδεναι, οτι ατρεπτως ανθρωπος εγενου, ο Θεος µου, ινα τον προσληφθεντα µε ολον θεοποιησης, ουχι δε ινα ανθρωπος συ παχυτητι µεινης και κρατηθης εν τη φθορα, ο ακρατητος παντη, ο αφθαρτος και αληπτος φυσει Θεος υπαρχων. Τουτο ειδως ως αληπτον το σωµα σου το θειον και αιµα σου το αγιον πιστευων γεγενησθαι και πυρ οντως απροσιτον εµοι τω αναξιω, φρικη και φοβω, τροµω τε τουτων αν εκοινωνουν, εν δακρυσι και στεναγµοις εµαυτον προκαθαιρων. Νυν δε εν σκοτει καθηµαι και αγνοια, πλανωµαι, αναισθησια παντελει κρατουµενος ο ταλας. Αλλ᾿ οµως ικευτευω σε, οµως εκδυσωπω σε, προσπιπτων και παρακαλων και ζητων σου το ελεος˙ Επιβλεψον ως παντοτε και νυν, παµβασιλευ µου, δειξον την ευσπλαγχνιαν σου, δειξον το συµπαθες σου, δειξον το αµνησικακον εις εµε τον τελωνην, µαλλον δε τον πανασωτον, τον υπερ πασαν φυσιν αλογων τε και λογικων εις σε εξαµαρτοντα. Ει γαρ και παντα πεπραχα ανοµα εν τω βιω, αλλα Θεον σε, ποιητην οµολογω των παντων, Θεου Υιον σε, του Θεου οµοουσιον σεβω, τον γεννηθεντα εξ αυτου προ παντων των αιωνων (210) και επ᾿ εσχατων των καιρων εξ αγιας Παρθενου, της Θεοτοκου Μαριαµ γεννηθεντα ως βρεφος

ΚΖ’. ολολυγµοις και θρηνοις και των γονατων καµψεσι και στεναγµων τω πληθει. ποµα ευφραινον µε αει και ζωην µοι παρεχον. Σωτερ. Αυτη απολογησεται. αυτη µε δειξει κοινωνον δοξης σου αιωνιου. σωσον µε λαµψας φως σου το θειον. Χριστε. Ουτως ουν µε πιστευοντα. πιστευω. ου µη στερησης µε. ουτως σε προσκυνουντα και παλιν σε ελπιζοντα ελθειν και κριναι παντας και αποδουναι εκαστω. Ει ουν η πιστις η εις σε απεγνωσµενους σωζει. Οποιον δει ειναι τον µοναχον και τις η εργασια και τις η τουτου προκοπη και αναβασις. Θεε µου. (211) Απεργασαι παλατιον τον της ψυχης σου οικον. εις κατοικιαν τω Χριστω και βασιλει των ολων δακρυων ταις ρανισι σου. και την εν σκοτει µου ψυχην και σκια του θανατου κατεχοµενην. παραδοθεντα και ανασταντα εκ νεκρων µετα τριτην ηµεραν και ανελθοντα εν σαρκι. ∆ος δε µοι και κατανυξιν. ω Χριστε µου. αυτη µε δικαιωσει. Χριστε. ως εξ ηµων υπαρχων και χωρισθεις κοσµου παντος˙ τουτο µοναζων παντως. ιδου. ποµα πιαινον µου σαρκος και ψυχης τας αισθησεις. αγγελων οµοδιαιτος και συνοικος δικαιων . ζησεται και ουκ οψεται θανατον εις αιωνας. ει αληθως. Και τοτε ου µοναζων ης. και µη ζητησης εργα µε ολως τα δικαιουντα. οθεν ουκ εχωρισθης. δι᾿ εµε τε παθοντα και σταυρωθεντα και ταφη. ποµα το ζωηρον σου. ω µοναχε. η πιστις αντι εργων µοι λογισθητω. αλλα αγιων γεγονας συναριθµιος παντων. µοναζων ειναι θελεις. Τω δε Θεω και βασιλει ενωθεις ου µοναζων. επιφανεις φωτισης.και γεγονοτα ανθρωπον. ∆εσποτα. τω βασιλει συνης γαρ και ης µοναζων καθ᾿ ηµας. τον τας ελπιδας επι σε αναθεµενον πασας. Ο γαρ πιστευων. αλλα η πιστις µοι αυτη αντι παντων αρκεσει. εις εµε. τα κατ᾿ αξιαν. τον ταπεινον και ξενον. ειρηκας.

φωτι τω ανεσπερω τε. µαλλον δε τρανοτερως ολως εκεινω συνεστι τη ψυχη αιωνιως. Τω γαρ Χριστω µου συνεστιν ο Πατηρ και το Πνευµα. . Ουτω και νυξ και υπνος τε και πραξεις αι εν βιω την ενωσιν την των πολλων ως εικος διαλυει. αλλ᾿ ουδ᾿ εν υπνω η οδω η µεταβασει τοπου. ουκ εν ηµερα η νυκτι. ενθα χορος των προφητων και θειων αποστολων. Ψυχη γαρ και τω σωµατι εσµεν κεχωρισµενοι. ιεραρχων. αλλα και ο καθεις ηµων εσµεν κεχωρισµενοι ανθρωπων αλλων παντως γε και ορφανοι δε απαντες µεµονωµενοι ωµεν. ου γεγονε µοναχος. καν µοναζη. πατριαρχων και των λοιπων αγιων. ολως. καν εν ερηµω καθηται. φωτι τω απροσιτω. Ο δε και εχων τον Χριστον εν εαυτω οικουντα. ει δε µη τουτον εγνω. ενθα εστιν οµηγυρις µαρτυρων και οσιων. ο τρισι ως ενι συνηµµενος. και πως µοναζων. αλλ᾿ ωσπερ ζων ουτω θανων. ει δε µη τουτον ελαβεν ολον τον σαρκωθεντα Θεον Λογον. ου ουδαµως χωριζεται. η των δικαιων. πως µονος ειναι λεγεσθαι δυναται. ουκ εν τροφη η ποσει. και εν αυτη καθηµενον τον κτιστην του ουρανου τε και της γης κατανοει και βλεπει και προσκυνει και συνεστιν αει φωτι αδυτω. ει και δοκουµεν ενωσιν τη συνοικησει εχειν και µετ᾿ αλληλων µιγνυσθαι τη των πολλων συναξει. ενθα η αναριθµητος πληθυς. Οθεν και µονος εστι του Θεου κεχωρισµενος ουτος.και παντων των εν ουρανω συγκληρονοµος οντως. Ο δε ποιησας ουρανον δι᾿ αρετης την κελλαν την εαυτου. (212) Ουκ εστι µονος ο Θεω ενωθεις. καν εν σπηλαιω εστιν˙ ει δε µη τουτον ευρηκεν. ειπατε µοι. ου µακρυνεται ολως. αποχωριζων εκαστον συγγενων τε και φιλων και ληθην παντων εµποιων των νυν αγαπωµενων. οπερ και ειναι αληθες ο θανατος δεικνυει. οιµοι. Πως ουν µοναζων ο εκει το πολιτευµα εχων.

η ο ανηρ της γυναικος. αλλα διδασκω σε το πως ζωσι και ποιω τροπω οι τω Θεω δουλευοντες κακεινον αντι παντων µονον και αγαπησαντες. οπερ και στοµα εστι και γλωσσα οντως αψευδης. Ουτοι γαρ οντως µοναχοι και µοναζοντες µονοι. και µοναχοι καθιστανται των αλλων οντες διχα. αλλ᾿ εν φωτι διαγουσι του µελλοντος αιωνος. η συνηρµοσθη απαξ. βλεπε. Ο νοµοθεντης. µη απιστησης! (214) Ου γαρ εισιν επι της γης. Νυξ ουν ουκ εστιν εν αυτοις˙ πως ειπειν σοι ουκ εχω. ει και τη γη κρατουνται. ω κτιστα των απαντων! Τουτων η κελλα ουρανος. µονω και ενωθεντες και γεγονοτες µοναχοι ως µετα µονου µονοι. .Πως γαρ και χωρισθησεται η νυµφη του νυµφιου. µονον ορωντες τον Θεον εν νοΐ ανεννοιω. ω παµβασιλευ. και το φως εστιν εν αυτοις. γυµνοι και ενθυµησεων και λογισµων παντοιων. τον νοµον ου φυλαξει. εµπεπηγµενω εν φωτι. µεθ᾿ ης αει βοωσιν˙ Ω πατερ. εφ᾿ ω περιπατουσιν. λεγε µοι. ωσπερ εν τοιχω βελος. εν γυναικι ανηρ δε. και η ψυχη εν τω Θεω και Θεος εν ψυχη δε ενουται και γνωριζεται εν τοις αγιοις πασιν. Εν τω ανδρι γαρ η γυνη. η ως αστηρ εν ουρανω. Ουτως ενουνται τω Θεω οι δια µετανοιας τας εαυτων καθαιροντες ψυχας εν κοσµω τωδε. Ο ειρηκως˙ Και εσονται οι δυο εις µιαν σαρκα. ει και εν δηµω παµπληθει εισιν απειληµενοι. το αδυτον και θειον. φριττω γαρ ταυτα γραφων σοι και εννοων δε τρεµω. (213) πως ου γενησεται αυτος συν αυτη πνευµα ολως. ο και φωτιζει απαντα ερχοµενον εν κοσµω ανθρωπον και γενοµενον εκ Πνευµατος Αγιου. µεθ᾿ ης προσοµιλουσι Πατρι τω παντοκρατορι. οι νουν Χριστου λαµβανουσιν. ω κατοικουσιν αγγελοι. ηλιος δε εκεινοι. Οµως ως αλλον φωτεινον νυµφωνα κατοικουσι τας κελλας και εν ουρανω νοµιζουσι διαγειν η αληθως διαγουσι. η πως ειπειν ουκ εχω.

ο αυτους ανια. Ναι. µη λαλειτε καθ᾿ ηµων εαυτους απατωντες. ο δε τα πλειστα των δεσµων δυνηθεις διακοψαι. (215) Εκεινον τοινυν απαντες ζητησωµεν. πασαν εκπληττει φρενα. αδελφοι µου. ως δεσµιοι εν φυλακη τον ηλιον ορωντες και τας ακτινας τας αυτου δι᾿ οπης εισιουσας και µη δυναµενοι αυτον ολον κατανοησαι η κατιδειν της φυλακης εξωθεν γεγονοτες. θρονοι και κυριοτητες πασαι ενδυναµουνται. Τουτων νυνι δε λειπονται µονω. κρατουµενος δε υφ᾿ ενος πλεον αλγει των αλλων. οτι κρατουνται τω σωµατι και σκεπονται και καλυπτονται. Εκεινον και ποθησωµεν. οπως ελευθερος φανη. βαδιζοντες εν τω φωτι ωσπερ επι εδαφους. οτι ολον ου καθορωσι τον Χριστον. µη απολειφθητε. διαναστητε. προς ον τον ποθον ειχε. τον µονον δυναµενον εκ των δεσµων ηµας ελευθερωσαι. ουδε δεσµων ισχυουσι του σωµατος εκδυναι. ναι. οιµοι. Και τουτο εστιν. οπως βαδιζη χαιρων. πασαν τιτρωσκει τε ψυχην και πτεροι προς αγαπην και συγκολλα και συνενοι τω Θεω αεναως.υφ᾿ ουπερ διαρπαζονται αρχαι και εξουσιαι. ναι. τω φυσει οντι οι αυτω θεσει οµοιωθεντες. Ω θαυµατος. δραµετε ταις πραξεσι προς τουτον. δι᾿ ον και την απολυσιν του δεσµου επεζητει. ως αγγελοι και ως υιοι υψιστου εσονται µετα θανατον. θεοι Θεω συνοντες. η παρακυψαντες τρανως απιδειν εις αερα. . και επισπευδει και αυτου αει ζητει την λυσιν. Ει γαρ και επαναπαυεται Θεος εν τοις αγιοις. ει και παθων ανειθησαν και πασης προσπαθειας. αλλα κρατουνται υφ᾿ ενος των πολλων ανεθεντες˙ ο γαρ υπαρχων εν δεσµοις πολλοις συνδεδεµενος ουδε ελπιζει των πολλων την λυσιν ευρηκεναι. εκεινον ου το καλλος πασαν εκπληττει εννοιαν. ει και ολον ορωσιν. αλλ᾿ εν Θεω οι αγιοι ζωσι τε και κινουνται. ναι. φιλοι. οπως απελθη εν σπουδη.

τι προτιµασθε ανεσιν του σωµατος και δοξαν. αδελφοι. ουτω και πας µετανοων και πας Θεω δουλευων οφειλει σπευδειν και αει εµµεριµνος υπαρχειν. µη λεγετε. οι ανθρωποι φως θειον ουχ ορωσιν. ναι. αλλα και λιαν δυνατον τοις θελουσιν υπαρχει. το φως ζωης της αιωνιου! Ναι. Ουδεποτε αδυνατον τουτο τυγχανει. επιθυµια δοξης τε κρατηθητε και τουτον εγκαταλειψετε. µη πλανασθε. ου σωµατι. η οτι και αδυνατον εν τοις παρουσι χρονοις. αλλ᾿ ως οι βιον εχοντες και γυναικα και τεκνα και πλουτου εφιεµενοι και δοξης της προσκαιρου σπουδαζουσι και τρεχουσι το δοκουν εκπληρωσαι. οπως ευπροσδεκτος αυτου η µετανοια εσται και η δουλεια γενηται ευαρεστος τελεια. µη ουν αγνωστως τουτου λεγετε τινα µετεχειν. τι καταρραθυµειτε. . µη λεγετε. πλην οσοις βιος καθαρσιν την των παθων παρεσχε και καθαρον ειργασατο της διανοιας οµµα˙ τοις δ᾿ αλλοις οντως τυφλωσις. τιν ατιµον και αδοξον. ουκ εστι. Ουκ εστιν ουτως.Μη λεγετε. δευτε µετ᾿ εµου. την κενην και µαταιαν. φιλοι. Ιδετε. εν ταπεινωσει κραζοντες προς τον καλον ∆εσποτην. µη πλανασθε. τω πυρι και σκοτει παραπεµψει. ο και ενταυθα και εκει θειου φωτος στερησει και. ποταπος ωραιος ο ∆εσποτης! Ναι. φιλοι. συνεπαρθητε δη µοι. Τι λεγετε αµεριµνον τον εναρετον βιον. φιλοι. αµαρτηµατων ρυπος. χωρις αυτου δυνατον το σωθηναι. τον φιλοικτιρµονα Θεον. Τι κατοκνειτε ταπεινοι. µη καµµυσητε τον νουν προς την γην αφορωντες. αλλα νοΐ και ψυχη και καρδια. οτι Θεος ουχ οραται ανθρωποις. (216) Και παντως εισακουσεται και παντως ελεησει και παντως αποκαλυφθη και παντως εµφανισει και φως ηµιν το εαυτου φαιδρον καθυποδειξει. µη φροντισι των εν γη πραγµατων και χρηµατων. τον φιλανθρωπον µονον. Μη λεγετε. αδυνατον λαβειν το Θειον Πνευµα.

Περι νοητης αποκαλυψεως των ενεργειων του θειου φωτος και εργασιας νοερας τε και θειας της εναρετου ζωης. βλεπω αρχην την αναρχον. εκει δε ολον τον Χριστον. αφετε µε µετα Θεου του µονου φιλανθρωπου. Μηδεις τη θυρα κρουσειε. µακρυνατε. (217) Εασατε τη κελλη µε µονον εγκεκλεισµενον. µηδεις µου την διανοιαν ελκυσας αποσπαση της θεωριας του καλου και ωραιου ∆εσποτου. οπερ αξιωθειηµεν και ηµεις του ποιησαι και του ελεους µετασχειν µετα παντων αγιων. βλεπω τον Βασιλεα. Θεου του φιλανθρωπου. . εν τω Πατρι ληψοµεθα εις αιωνας αιωνων˙ αµην. ουδε τα εν τω κοσµω˙ βλεπω γαρ τον ∆εσποτην µου. µη ποµα µοι κοµιση. Θεου του ελεηµονος. Αρκεσει γαρ µοι το θανειν εµπροσθεν του Θεου µου. του κατελθοντος επι γης αµαρτωλους καλεσαι και συν αυτω εις την ζωην εισαγαγειν την θειαν. ολον το Θειον Πνευµα. νυν µεν καθ᾿ οσον εφικτον εν τω αιωνι τουτω. ΚΗ’. µηδεις µοι βρωµα δωσειε. µηδεις επισκεψατω µε των συγγενων η φιλων. αποστητε. καθ᾿ οσον σπευδει το αυτου θεληµα εκπληρωσαι.και τοτε ολως τω Θεω οικειωθεις εκ τουτων ολος ενουται και αυτον κατα προσωπον βλεπει και παρρησιαν προς αυτον αναλογως λαµβανει. βλεπω αιτιαν παντων. εασατε µε µονον αποθανειν ενωπιον Θεου του πλασαντος µε. βλεπω πηγην παντος καλου. Ου θελω ετι κατιδειν το φως του κοσµου τουτου. ουδε αυτον τον ηλιον. Τουτου γαρ τω βουληµατι γινονται και ορωνται και τουτου τω θεληµατι εκλειπουσι τα παντα. µηδεις φωνην αφηση. εξ ης παρηχθη παντα. δι᾿ ης ζωουνται και τροφης απαντα εµπιπλωνται. βλεπω τον οντως οντα φως και παντος φωτος κτιστην.

(218) Πως ουν αυτον καταλιπων εξελθω µου της κελλης. ο και ζωη. ως ειρηται. αλλα και λακκον υπο γην ορυξαντα κρυβηναι˙ κακει διαγων εσοµαι εξω παντος του κοσµου. Εξω του κοσµου γαρ εστιν. Ου µονον καθοραται γαρ. και ηµην ωσπερ αθεος αγνοων τον Θεον µου. ειδως ως ου θανουµαι. και βλεπων τον αθανατον ∆εσποτην µου και Κτιστην ποθω θανειν αιρησοµαι. ως ηυδοκησεν αρρητω ευσπλαγχνια οφθηναι τω αθλιω µοι και αποκαλυφθηναι. εασαντες ηγαπησαν το σκοτος και εν αυτω περιπατειν ηρετισαντο παντες. ειδον και εγνων αληθως Θεον των παντων ειναι. εξω αερος και νοος και αισθησεως πασης˙ διο ουν υπο την αισθησιν κατιδων εγενοµην. Χριστον λεγω. ∆ιο εγκαταλειψατε και αφετε µε µονον. ας απωλεσα ορων το φως του κοσµου. Αφετε µε. οτι το φως του κοσµου. το αισθητον και σκοτεινον. ου µονον θεωρειται. Νυνι δε. του κλαυσασθαι και εκζητησαι τουτον. οπερ ο κοσµος ου χωρει ουδε ιδειν ισχυει. . τι δε και νυν κερδαινουσιν οι οντες εν τω κοσµω. Τι ουν µοι προσεγενετο οφελος εκ του κοσµου. παρακαλω. Οι ουν υπο την αισθησιν οντες εασατε µε µη κελλαν µονον κλεισαι τε και ενδοθεν καθισαι. Θεον. ο ψυχην ου φωτιζει. Οντως ουδεν. πλουσιως του δοθηναι µοι και αφθονως οφθηναι. ον ουδεις των εν τω κοσµω ειδεν ανθρωπων. ο τι και εστιν η γνησεται ολως. θρηνησοµαι και κλαυσοµαι ηµερας και νυκτας. ολως δε ειναι ετερον φως ουκ ελογιζοµην. υπαρχει και αιτια του ειναι. ου και τυφλοι τους οφθαλµους διχα εν κοσµω ζωσι και µετασταντες εσονται των νυν βλεποντων ισοι˙ εν ω καγω πλανωµενος ολος ενευφραινοµην. εξω φωτος και σκοτους. οι µη το φως δεξαµενοι το λαµψαν εν τω κοσµω. (219) οτι ζωην την αληθη. αλλα γυµνοι ενοικησουσι ταφοις και αναστησονται γυµνοι και κριθησονται παντες.

τας φθειροµενας ταυτας. ο τιµιωτερον εστι παντων των ορωµενων. αλλα διεδρα µηδαµως κατασχεθεν χειρι µου. το αναισθητον τουτο. ευρειν εκεινον η λαβειν ολως ουκ εξισχυσει. ακρατητος χερσι γε και αψηλαφητος οµου. ωσπερ θησαυρος εν κολπω κεκρυµµενος. και ου ζητουµεν τον µικρον του σιναπεως κοκκον. ου ψηλαφαται ολως. ψηλαφωµενος ολως˙ κρατειται δ᾿ οµως εν χερσι και τοτε των αξιων. Τι προς τας υλας βλεποµεν. Τι ου διδουµεν απαντα και λαµβανοµεν τουτον. σφιγξας την χειρα εδοξα κρατησαι τε και εχειν. ω µυστηριου ξενου! Τι µατην ταραττοµεθα. τι δε και ζην βουλοµεθα µη κεκτηµενοι τουτον. µειζον των αορατων τε πραγµατων και κτισµατων. κειται και εν παλαµη. δοκει και παντας καθοραν αυτον εγκεκρυµµενον. το ου τι. ου ληστης τε αρπασαι. εις µατην κοπιασει ανερευνων µαρσιππιον. ον ο βασταζων ηδεται και βλεπων τουτον χαιρει. καν την κοιλιαν τεµνειε. αϋλον εχοντες ψυχην και αθανατον ολην. η µαργαριτην τιµιον ως ατιµητον χρηµα. ει και κτεινειε τον βασταζοντα τουτον˙ αν αφελεσθαι βουληθη. ω θαυµα. . και λυπηθεις ανεωξα την πυγµην της χειρος µου (220) και ειδον παλιν εν αυτη. των δ᾿ αναξιων απαγε. ανερευνων χιτωνας. Τι δε ταυτα θαυµαζοµεν ολως αναισθητουντες και προτιµωµεν ως τυφλοι το βαρυ του σιδηρου και µαζης τουτου µεγεθος υπερ µικρον χρυσιον.αλλα και µεταδιδοται και κατοικει και µενει και εστιν. τι προς το φως κεχηναµεν. τι πλανωµεθα παντες. Εστι και γαρ αορατος. την ζωνην λυων ασφαλως αναζητων εκεινον. ου κλεπτης τουτον δυνασαι συλησαι. καν σπλαγχνα ψηλαφηση. οπερ πρωην εωρων˙ ω θαυµα ανεκλαλητον. το τι. οι εν αισθησει νοερω τετιµηµενοι λογω. Αλλ᾿ ουχ οραται απασιν. Εκπλαγεις ουν και κατασχειν αυτο επιθυµησας. ονοµα γαρ ουκ εχει.

λιµωξουσι σφοδρως γαρ. και εστησαν εν µεσω µε των οντων και µελλοντων. ως τουτον δενδρον γινεσθαι και κλαδους αποπεµπειν. Ταυτα και φλογα εσβεσαν εις απαν της ψυχης µου και την πηγην εξηραναν. Ουαι τοις µη πιστευουσι τω λογω του Κυριου. η τηρησις µετανοιαν ως συνεργον λαβουσα. το δε πυρ αυθις θερµην. οτι ζηµιωθησονται τουτου την εργασιαν. µελετη σου των εντολων αυθις και προσταγµατων. γνωµη. Η φλοξ βλαστανει ναµατα. πολλακις. πιστευσατε. υπνος και κορος της γαστρος και οινου πολλου ποσις. οικτειρησον εµε τον τεθλιµµενον! Πως γαρ ινα µη θλιβωµαι. βουλη. Υιε και Πνευµα. ελεους σου τοσουτου καταφρονων και ραθυµων. Ουαι τοις µη βλαστησαντα αυτον θεασαµενοις. ο αγνωµων και ταλας και χαυνως πορευοµενος οδω των εντολων σου. ω δοξα µια και αρχη. ην εσβεσεν η ανεσις σαρκος µου της αθλιας. κρατος και βασιλεια. τοσαυτης σου χρηστοτητος. και εξ αµφοιν αναπτεται φλοξ. αµελων ασυγχυτως˙ ω φως το τρισυποστατον. ω φως ως εν και θεληµα. πως ινα µη λυπωµαι. ω της αρχης η αναρχος αρχη και εξουσια. (221) ω φως ακατονοµαστον ως ανωνυµον παντη. . Χριστε µου. εις οιον τε. Πατερ. πηγη των δακρυων.Κρεισσον θανειν. ελεησον. ισχυς τε. ω αυθις πολυωνυµον ως ενεργουν τα παντα. τον µικρον λεγω κοκκον. Ουαι γαρ τοις µη εχουσιν αυτον πεφυτευµενον εν κολπω της ψυχης αυτων. τα ναµατα δε φλογα˙ εν οις αδολεσχια µε ανηγαγε των θειων. ως δουλος ο το ταλαντον κατορυξας αφρονως˙ ων εις υπαρχω δη καγω. και µονον τουτον κτησασθαι. την βρυσιν των δακρυων˙ και γαρ η θερµη πυρ γεννα. Αλλα και νυν σπλαγχνισθητι και νυν ελεησον µε και θερµην της καρδιας µου εξαναψον. και εκζητουσιν εν σπουδη και νοος τη τηρησει την καθ᾿ ηµεραν αυξησιν του µικρου τουτου κοκκου. οτι γυµνοι τε στησονται ως δενδρα φυλλων διχα.

καλως και γαρ εκκαιεται. κακεινα µοι καταλαβειν ποθουντι πυρ ανηφθη του ποθου. και µενων χορτος εστι φως. ως ου σβεννυται ολως. ο εγκαρδιος ποθος. πως χορτω αναµιγνυσαι θεια ολως ουσια φωτι ολως αστεκτω τε ο ενοικων Θεος µου. µαλλον δε πυρ εν εαυτω περιλαµβανον χορτον ηνουτο και αναλωτον αυτον ολον ετηρει.εν τω νοΐ µου προτερον. ου δυναµαι του µη λαλειν την σην οικονοµιαν. και ραθυµησας (222) υπνω και κορω της γαστρος εδουλωθην αφρονως.οθεν εκ των ορωµενων τε γεγονως αιφνης εξω εις φοβον περιεπεσον βλεπων. ω ενεργειας ξενης! Ο λυων πετρας και βουνους απο µονου του φοβου και απο του προσωπου σου. εις φλογα µετεποιει. ην µετ᾿ εµου εποιησας. πλην κορεσθεις. Πως µενων αναλλοιωτος. και ευθυς απεσβεσθη το θαυµα τουτο το φρικτον. του ασωτου και πορνου˙ και της φιλανθρωπιας σου τον ακενωτον πλουτον µη διηγεισθαι απασιν ου στεγω. η φλοξ η µεχρις ουρανου φθανουσα και εντος µου εκκαιοµενη µεν σφοδρως. ω του θαυµατος. Θαρρησας ουν εν εµαυτω. αλλα τω χορτω συ το φως ασυγχυτως ενουσαι. ο Θεος µου. ειπον. ουχι το φως δε χορτος. υστερα δ᾿ εν καρδια και εβλυζε τα δακρυα η φλοξ του θειου ποθου και αφθεγκτον τον γλυκασµον συν αυτοις µοι παρειχεν. λυτρωτα µου! . και αναλλοιωτον τηρων αλλοιοις ολον τουτον. Ου φερω σου τα θαυµατα τη σιωπη καλυπτειν. απροσιτος εις απαν φυλαττεις ακαταφλεκτον του χορτου την ουσιαν. και χορτος ψαυων του πυρος ουκ εκαιετο ολως. και κατα µικρον φλοξ αρρητως ωραθη . και χορτος γινεται ως φως µεταβληθεις ατρεπτως. ου κατακαιουσα δε την εν τοις σπλαγχνοις ουσαν µου ουσιαν την χορτωδη. αλλ᾿ ολην. οθεν ερρυσθην. υποχαλασας οινω τε πλειονως εχρησαµην˙ ου µεθυσθεις. ω Χριστε. Τα µελλοντα µακροθεν δε οντα παντως εωρων. Ω θειου δυναµις πυρος.

ολος δεδοξασµενος. ω Θεε µου! Ουδ᾿ ολως γαρ ορασαι µοι. ω παµβασιλευ. αλλα ουδεν µοι οφελος τουτων. Τουτου γαρ χρεια µαλιστα. οπως καταφιλησω σου και κατασπασοµαι σου την δοξαν την απορρητον. ει µη µοι δωσεις ανεπαισχυντως παρελθειν του θανατου τας πυλας. οπως εµφορηθω σου. φοβου απαλλαγησοµαι του µη παλιν τραπηναι. ω Θεε µου.Βουλοµαι γαρ τον συµπαντα κοσµον λαβειν εκ τουτου και µη κενον τουτου τινα ολως καταλειφθηναι. τουτο χαρισαι µοι. Ναι. και αι δυναµεις απασαι συν αυτω εναντιαι (224) τραπησονται σηµειωσιν σφραγιδος σης ιδουσαι. εν εµοι παλιν λαµψον. αστραπτων και στρεφοµενος. ο ταλλα παντα δωρεαν δους µοι τω αναξιω. καγω δε διελευσοµαι θαρρων τη χαριτι σου. ει γαρ και νυν σπλαγχνιζη. ει γαρ και νυν φωτιζεις µε και µυστικως διδασκεις και σκεπεις και φυλαττεις µε τη κραταια χειρι σου και συµπαρης και δαιµονας τρεπεις και αφανιζεις και παντα υποτασσεις µοι και παντα µοι παρεχεις και εµπιπλας των αγαθων απαντων. ∆εσποτα. αχωρητος ων τω παντι µικρον ουν οντως γινη. Ει µη ο αρχων ελθοιε του σκοτους και την δοξαν ιδοι συνουσαν µοι την σην και αισχυνθη εις απαν. τουτο δος µοι. εκ του φωτος σου φως καγω γεγονως παραστω σοι και τοτε τουτων των πολλων κακων αµεριµνησω. πλην πρωτον. (223) δειξον θεοτητος της σης τρανως το προσωπον µοι και αορατως ολος µοι φανηθι. ναι. τουτο το παν και εστιν˙ ει γαρ και νυν ορασαι µοι. . και εµπλησθω και µεταδω τοτε τοις αλλοις πασι και µεταστας ελθω προς σε. το φως του σου προσωπου. ω µυστηριου ξενου! ∆ος µοι σαυτον ουτω και νυν. ο σκοτεινος καταφλεχθεις απροσιτω φωτι σου. ολος δε φαινεσαι µοι˙ αληπτος ων ολος ληπτος θελεις και γινεσαι µοι. ενοικησον και φωτισον την ταπεινην ψυχην µου. και εν χερσι µου οιονει και εν τοις χειλεσι µου ωσπερ µαζος φωτοειδης και γλυκασµος ορασαι.

α επηγγειλω τοις εις σε. ΚΘ’. οις δια της µετουσιας του Αγιου Πνευµατος ολοις ολος ηνωθη Θεος. πως εισερχη. Χριστε. Οτι µονοις εκεινοις καταφανη τα των θειων πραγµατων. τον Πατερα και Υιον και το Αγιον Πνευµα. Θεε µου. Οιδα. πως ουχι χειρων εσται µοι τωναπιστων η θλιψις. (225) Ποθεν ερχη. αφωνον µε απεργαζεται. Το δ᾿ εντος µου γινεσθαι σε ολον αιφνης και εκλαµπειν και φωτοειδη ορασθαι ως ολοφωτον σεληνην. ει στερηθω παντων οµου και σου αυτου.ατρεµας ολος. τοτε καγω µακαριος εσοµαι και αινεσω σε. των µη επεγνωκοτων σε. Ει δε τυχειν µοι γενηται των αρραβωνων τουτων τα τελη και τα επαθλα αποληψεσθαι. αµην. πεπιστευκοσι. Θεον τον ενα αληθως εις αιωνας αιωνων. οτι συ υπαρχεις ο ελθων. αλλα το πυρ αναψουσι µοι πλεον. υπεν νουν τε. τουτο ανουν. Σωτερ. και προς σε εγγισω και προσπεσω. των µη το φως σου λαµψαν ιδοντων και γλυκυτητος της σης εµφορηθεντων. Ο γαρ ελπιζων αγαθων και αιωνιου δοξης εν µετοχη υπαρχειν µε και δουλον σου και φιλον. Χριστε µου. ινα φωτισης τους εν σκοτει καθηµενους. τι µοι των νυν το οφελος εν εµοι γινοµενων. Οντως ουδεν. και εξισταµαι και εξω . ενδοθεν της κελλης λεγω παντοθεν ησφαλισµενης. Ξενον γαρ και τουτο εστιν υπερ λογον.

και υπηκουσα ευθεως. µεγεθος φιλανθρωπιας του Θεου διηγουµενον! Ηµαρτον αυτω ως αλλος ανθρωπος ουδεις εν κοσµω˙ µη µε ταπεινωσει ταυτα υπολαβης τις του λεγειν. και κακιας ειργασαµην. πασαν φυσιν. βασιλεων και αρχοντων. οιδα. πλουσιοι τε πενητες τε. (226) α χαριζη µοι λαλησαι˙ Ω ανθρωπων απαν γενος. πασαν κτισιν. αληθεια ηµαρτον γαρ υπερ απαντας ανθρωπους πασαν πραξιν αµαρτιας. Οµως αρτι πασι λεξω.γινοµαι φρενων και λογων. και ευθεως τω καλουντι . Που δε κεκληκεναι τουτον υπενοησας ειπειν µε. ινα συνελων σοι ειπω. πασα γλωσσα γηγενων µε νυν ακουσατε λαλουντα. αλλα µη προς πλουτον ολως η φιλιαν µε αρχοντων η προς αλλο τι των ωδε εν τω βιω ορωµενων. Μη προς δοξαν την του κοσµου η τρυφας µε η ανεσεις. µοναχοι και κοσµικοι τε. Απαγε της βλασφηµιας! Προς µετανοιαν δε ειπον. οτι κεκληκε µε µαλλον. παντα λογον υπερβαινον. Πλην εκαλεσε µε. οτι βλεπω θαυµα ξενον.

ουκ ενεδωκα του τρεχειν. τας οδους περιεσκοπουν . εδρασσοµην ουν πολλακις του κρασπεδου τουτου φθανων. εχαιρον εγω µεγαλως. αλλα παση µοι ισχυϊ. ουδ᾿ ως πλανον ηγησαµην (228) η πειραζοντα µε ολως. ερχοµενου. εφευγεν εκεινος ταχος. εγγιστα µου πλησιασας. αλλ᾿ εν ω ευρεθην τοπω καθεζοµενος εθρηνουν. και αφιπτατο. εκλαιον και αντεκαλουν τον κρυβεντα µοι ∆εσποτην. ου κατωκνησα ουδ᾿ ολως. αλλα παση µου δυναµει µη ορωµενον εζητουν. φευγοντι ουν εδιωκον ως τον λαγωον ο κυων. ωρµων δραξασθαι αυτου δε. Ουτως ουν κυλινδοµενω και βοωντι µοι ωρατο. ετρεχον εγω ευτονως. ιστατο µικρον εκεινος. φαινοµενου ουκ εστραφην εις τουπισω. Τουτον βλεπων ανεπηδων. Μακρυθεντος απ᾿ εµου δε και κρυβεντος του Σωτηρος ουκ απηλπιζον εγωγε. ουδ᾿ ως απολεσας τουτον εστρεφοµην εις τουπισω. και παλιν κατεδιωκον και ουτως απιοντος. κρυπτοµενου.ηκολουθησα ∆εσποτη˙ (227) τρεχοντι ουν κατετρεχον.

Τουτους ουν µετα δακρυων και σφοδρου καρδιας πονου επηρωτων του ειπειν µοι. τους αυτην εκεινην ολην την σοφιαν κεκτηµενους.ως προειπον – κατεδιωκον ευτονως. που ποτε αυτον κατειδον η εν ποιω τουτον τοπω ειτε πως και ποιω τροπω˙ και λεγοντων µοι εκεινων ετρεχον δυναµει παση. το που φανειται˙ επληρουµην τε δακρυων και τους παντας επηρωτων. αλλ᾿ εβιαζον εµαυτον. τους σοφους εν αληθεια. Ως ουν ειδε µε τα παντα εις ουδεν ηγησαµενον. Ουµενουν. τους ποτε αυτον ιδοντας. αλλα προφητας. Τους σοφους του κοσµου τουτου η τους γνωστικους µε οιει. και τους εν τω κοσµω παντας ως µη οντας εν αισθησει λογιζοµενον εκ ψυχης και του κοσµου χωρισθεντα . οτι ηρωτων. ονπερ βλεπων . ουκ εκαθευδον ουδ᾿ ολως. Οθεν βλεπων µου τον ποθον (229) καθωρατο µοι µετριως. συν αυτω τω κοσµω λεγω. Τινας δε υπολαµβανεις λεγειν µε. αποστολους και πατερας. ος εστιν αυτος εκεινος ο Χριστος Θεου σοφια. αλλα παντα τα εν κοσµω.και φραγµους.

συναντησας ευρατο µε˙ ποθεν. ολος ολω µοι ωραθη. ακουσατε µου. εις Πατηρ. που κοιταζει. ουτε τις αλλος τουτο ολως εξισχυσει. ερµηνευσαι δε σοι ταυτα ουτ᾿ εγω. συν τω Πνευµατι τω Θειω. ουτε εγνω που υπαρχει. . ον ανθρωπων ουδεις πωποτε ουκ ειδεν. ολος ολω µοι ηνωθη ο του κοσµου πελων εξω και τον κοσµον περιφερων µετα των εν κοσµω παντων και χειρι συνεχων µονη ορατα συν αορατοις. τη ουσια και τη φυσει.τη τοιαυτη διαθεσει. Πως Θεος των παντων εξω. Πως γαρ εµελλον ειδεναι. Ουτος ουν. Λογος γαρ ουκ εξισχυει τα ανεκφραστα εκφρασαι. ολως ου κατανοειται. απεριγραπτος Θεος µου. που ποιµαινει. πως ελθων. εν τα τρια και τα τρια εις Θεος ανερµηνευτως. ουδε νους σαφως νοησαι˙ τα γαρ εν ηµιν σοι µολις εξειπειν ποσως ισχυω. ποθεν ηλθεν. ου οιδα. Ολως γαρ ου καθοραται. ενοικει δε απροσιτω εν φωτι και φως υπαρχει (230) τρισυποστατον αφραστως εν απεριγραπτοις χωροις. Υιος ωσαυτως.

ει βλεψει. τη σαρκινη και παχεια. ειπε µοι. (231) εν νυκτι και εν ηµερα και λαµπει και ου καθοραται. πως και εξω πελει παντων και πληροι αυτος τα παντα. Ουµενουν. ουκ αγγελος σοι. οις και συναφθη πλουσιως παντα δεικνυσιν αφραστως. πως και ενδον ταυτης εστι. κατ᾿ εξαιρετον δε τουτων ενοικει εν τοις αγιοις και σκηνει γνωστως εν τουτοις και ουσιωδως. Ταυτα ουν Θεου το Πνευµα. ο ανθρωπινος νοησει η ειπειν σοι εξισχυσει. την εν τω φωτι – ω θαυµα! – . ο παµπαν υπερουσιος υπαρχων. Ωσπερ γαρ τυφλος. πανταχου δε πως και εν πασι. µονον γινωσκει και επισταται ως µονον συµφυες και συνθρονον τε και συναναρχον υπαρχον τω Υιω και τω Πατρι δε˙ οις ουν λαµψει τουτο αυθις. Πως συνεχεται εν σπλαγχνοις ο συνεχων πασαν κτισιν. βλεπει µεν το φως εν πρωτοις. ουκ αρχαγγελος εξειποι. Ταυτα παντα νους.τη δυναµει και τη δοξη. ουδε παραστησαι ταυτα δια λογου δυνηθειη. επειτα και πασαν κτισιν. εργω σοι τα παντα λεγω. Θειον ον. πως δε λαµπει εν καρδια.

ος και δεικνυσι τα παντα. φυλακης των εντολων δε. την ποσοτητα αποσων. η προαγοντος ετερου και κατεχοντος τον λυχνον. µαλλον δε οσα κελευει. οσα. Ωσπερ ει τις εν οικια σκοτεινη κρατων εισελθοι εν χειρι αυτου λαµπαδα. Αναλογως της αγαπης. αλλα οσα λογω φρασαι δυνηθειη. οσα βουλεται και θελει. ποταπα τε. Τις γαρ πωποτε δηλωσαι τα εκεισε εξισχυσει οια. Θεον τε παντως. καλλος ακατανοητων . ουτως ο λαµποµενος ακτισι νοητου φαιδρως ηλιου βλεπει τα τοις αλλοις πασιν αγνοουµενα και λεγει. ακαταληπτα τε οντα και αορατα τοις πασιν. αυτος καθορα τα ενδον της οικιας οντα. πλην ου παντα. Ανειδεων γαρ το ειδος. (232) Ους φωτισει τη ελλαµψει. φως Θεου.ουτως ο λαµφθεις τω Θειω Πνευµατι ψυχην ευθεως του φωτος εν µετουσια γινεται και φως θεαται. φωτιζοµενοι ορωσι και µυουνται αποκρυφων µυστηριων θειων βαθος. τουτοις διδωσι το βλεπειν τα εν τω φωτι τω θειω.

Ο γαρ εκζητων εκεινα ολοψυχω προαιρεσει. µη εκζητει! Ει γαρ πληθος των αστερων η ολως υετου σταγονας (234) ειτε ψαµµον αριθµησαι. πως ειπειν ολως ισχυσει. µη ερευνα. Ω φρικτης οικονοµιας. Αλλ᾿ εκεινοι µονοι ταυτα ισασιν οι καθορωντες. ∆ιο µη λογοις. ω χρηστοτητος αρρητου! Τα δ᾿ εντευθεν µη ερωτα. Παντως ουδαµως. ερεις µοι. πως ουχι των τηδε παντων αληθως αµνηµονησει και γυµνον τον νουν εκ τουτων κτησεται και παντων εξω ευρεθησεται ευθεως µονος. αλλ᾿ εργοις σπευσωµεν του εκζητησαι. ιδειν τε και διδαχθηναι θειων µυστηριων πλουτον. ον δωρειται ο ∆εσποτης τοις εµπονως εκζητουσι και παντος του κοσµου ληθην και των εν αυτω πραγµατων εναργως προσκτησαµενοις.τις νοησει. πως µετρησει. Ον ιδων ο µονος Θεος µονον δι᾿ εκεινον γεγονοτα και τον κοσµον αρνησαµενον και παντα τα του κοσµου. αλλα και λοιπων κτισµατων . µονος µονον ευρηκως ενουται τουτω. Των αµορφων τας µορφας δε (233) πως τω λογω διαγραψει.

πειρασµων υποµονη τε τρεχειν. µεθ᾿ ωνπερ ενωθη ψυχων αγιων. οπως εξω κοσµου γενωνται. ην ενδεικνυται. Εκπλαγησονται δ᾿ ευροντες και θαυµασονται. πως του κτιστου δυνηθειη εξειπειν την ευσπλαγχνιαν. ως εισιν. (235) απαντα απαραλειπτως. αλλα πιστει µονη ταυτα δεχοµενους εκµιµεισθαι βιους των αγιων παντων. αλλ᾿ αυτων εκεινων τυχω. . καµου δε του αθλιου υπερευξονται. Παντως γαρ θεοι κακεινας τη ενωσει τη οικεια˙ θεωθεισης ψυχης τοινυν ο βουλοµενος του λεγειν τροπους ταυτης η την φυσιν. Αλλ᾿ ουκ εξεστι τοιαυτα εκζητειν τους εν τω κοσµω η τους κατα σαρκα ζωντας. ουδεις ισχυσει η ειπειν η εννοησαι. την γνωµην. την διαθεσιν. ως ειρηται µοι. δακρυσι και µετανοια και λοιπη σκληραγωγια. ως ουκ οιδε. ως ειπον. και ευρησουσιν. ποταπος σοι δια λογου παραστησαι ο Θεος εστιν. ινα τουτων µη εκπεσω. η τα κατ᾿ αυτην σοι παντα διηγεισθαι.τα µεγεθη τε και καλλη η τας φυσεις και τας θεσεις η τας τουτων τε αιτιας. πειραται.

προσαπολλω και ον ειχον ερωτα θεου. Εκζητων δε ακορεστως του εραν µε. και νεκρουται παραδοξως ζων ο ερως τοτε µαλλον˙ ζη γαρ εν εµοι και θαλλει. (236) Το ποθειν ουν οσον θελω υπερ ποθον ποθος εστι. ως θελω.ωνπερ και τυχειν εποθουν και ποθω και ποθω ποθον αµαυρω και απαµβλυνω. ουτω δη δοκω πανθανειν ο ταλαιπωρος εν τουτω. οσον θελω. Ουκ ερω γαρ. αλλα – πως ειπειν ουκ εχω – ερωτος το υπερβαλλον σβεννυσι τον ερωτα µου. οσον θελω. Ποθος γαρ ποθον αναπτει και το πυρ τρεφει την φλογα˙ εν εµοι δ᾿ ουκ εστιν ουτως. καν πολυ χρυσιον εχη. µηδε οσον παντως θελω. οτι µη τα παντα εχει. οτι µη ποθω. ω θαυµα! Ωσπερ θησαυρον ο εχων και φιλαργυρος τυγχανων. ου δοκω ποθειν καν ολως. υπερ φυσιν αγαπησαι˙ ασθενουσα δε η φυσις και αυτης αποστερειται ησπερ κεκτηται ισχυος. ου δοκει τι ολως εχειν. Ηκουσας ποτε τοιουτον. και λογιζοµαι µηδ᾿ ολως ερωτα Θεου κεκτησθαι. . και βιαζω µου την φυσιν.

τους τα γηϊνα φρονουντας. φωτιζον τα υπο της αµαρτιας εσκοτισµενα µερη αυτων και τα τραυµατα εξιωµενον εις τελειαν φερει συνουλωσιν. Προς ενα των µαθητων. οτι θαλλει.Πως σοι ειπω. ως τω θειω καλλει υπεραστραπτειν αυτας. (237) Εστι πυρ το θειον οντως. ∆ωη απασιν ο µονος Θεος ων και των τοιουτων. οτι ταις καθαρθεισαις ψυχαις δια δακρυων και µετανοιας προσψαυσαν το θειον του Πνευµατος πυρ δρασσεται αυτων και πλεον καθαιρει. εν µεθεξει γενοµενοις απ᾿ εντευθεν εν αισθησει και συνεκδηµησαι τουτοις και εν τουτοις καταπαυσαι και ζωης επαπολαυσαι αιωνιου και της δοξης κοινωνους της απορρητου δια τουτων ευρεθηναι! Αµην. οτι λογω τα τοιαδε πας αδυνατει εκφραζειν. Λ’. οπερ ειπεν ο ∆εσποτης. Τουτο µονον δε σοι φρασω. Απορω παραδειγµατων. τοις πενθουσι και θρηνουσι και καλως καθαιροµενοις απολαυσαι των τοιουτων. ειπε µοι˙ επι τους ανθρωπους παντως. αγαθων υπαρχων οντως παροχευς τοις εκζητουσι µετανοια τα τοιαυτα. . οτι ηλθεν ινα βαλη επι ποιαν γην.

απεριγραπτον ωσαυτως. Ακουσον και γνωθι. αναλλοιωτον εις απαν. αορατον γε. εξω παντων των κτισµατων. (238) ακτιστον.οπερ ηθελε και θελει του αναπτεσθαι εν πασιν. Ουµενουν και γαρ υπαρχεις εν µυησει του τοιουτου και επιστασαι βεβαιως αληπτον αυτο υπαρχειν. Εν ψυχαις εχουσαις αρα ελεον δαψιλεστατως και προ τουτου και συν τουτω πιστιν. ορατων και αορατων. θειων µυστηριων θαθος! Το ουν πυρ τουτο το θειον ποταπον ειναι λογιζη. Αρα ορατον η κτιστον η ληπτον υπολαµβανεις. και κατ᾿ εξουσιαν. ασωµατων και ενσαρκων. ουρανιων˙ τουτων παντων εστιν εξω κατα φυσιν. των ενυλων και αΰλων. ωσει λυχνω πληρει και ελαιου και στυπειου πυρ εµβαλλει ο ∆εσποτης. τεκνον. αθανατον. αναρχον τε και αϋλον. ναι δη. απεριληπτον παντη. ασβεστον. επιγειων. κατ᾿ ουσιαν. εργα τε την πιστιν βεβαιουντα κεκτηµεναις ταυταις. Τουτο ουν εν ποια υλη εµβληθησεται. ο ο κοσµος ου κατειδεν . ειπε µοι.

µυς ελθων η ετερον τι η κατεστρεψε τον λυχνον η κατα µικρον εκλειξαν επιε το ελαιον τε εφαγε τε το στυπειον και την λαµπαδα εσβεσε. . Πριν προσψαυση. ελαιον τας αρετας δε. Θεα µοι και αλλο µειζον. πως προσψαυσει. εν τοις αισθητοις σοι λεγω. Οντως ουδαµως. Ωσπερ απτει δε ο λυχνος. εµπεσον εν τω ελαιω σβεννυται το πυρ ευθεως. ολως µη φαινων˙ λυχνον νοει την ψυχην µου. οτι το στυπειον ολον. Πριν βληθη δε. Το δ᾿ ετι θαυµαστοτερον. ου σβεσθησεται ο λυχνος. ο φοβει µε πλεον παντων! Φαινοντα µου λυχνον µεγα εν ελαιου δαψιλεια. τον δε νουν µου θρυαλλιδα. (239) ουτω και πνευµατικως µοι νοει λεγειν ταις ψυχαις προσψαυειν και αναπτειν πυρ το θειον. και υπαρχει µοι ο λυχνος σκοτεινος. οταν τω πυρι προσψαυση. αφθονια τε στυπειου.ουδε κατιδειν ισχυει (Κοσµον λεγω τους εν κοσµω και τα κοσµικα φρονουντας). πως αναψει. και το ελαιον εκλειψη. οπερ θρυαλλις καλειται. ουδ᾿ ολως! Οταν δε ο λυχνος απτη και τρανως φωτιζη παντας.

εν αυτω δε πυρ το θειον (240) φαινον και καταφωτιζον την ψυχην οµου και οικον ολον ολου σωµατος µου και τους εν τω οικω παντας λογισµους και ενθυµησεις. η το ελαιον εκλειξη. η αλλως θρυαλλιδα οντα µου τον νουν. . ω µανιας! Πως ενδεχεται τον λυχνον διχα του πυρος εξαπτειν. παραµενειν εν τω λυχνω (241) η χωριζεσθαι του λυχνου. που το πυρ υπαρχειν τοτε η τι γινεσθαι ειπης µοι. το των αρετων σοι λεγω. ως ειπον. ει συµβη αποσβεσθηναι. Ω αγνοιας. Ουτω φαινοντος δε τουτου εαν φθονος παρεµπεση η µνησικακιας παθος η φιλοδοξιας ερως η αλλη τις επιθυµια ηδονης τινος η παθους και τον λυχνον καταστρεψη ηγουν προθεσιν ψυχης µου. καταφαγη πονηραις εννοιαις τουτο η και ολον απορριψη ενδοθεν εν τω ελαιω ηγουν εν τω ενθυµεισθαι αρετων αυτου τας πραξεις και εις οιησιν εντευθεν εµπεσων εκτυφλωθειη. και τον λυχνον µου εκ τουτων η τυχον τινος εξ αλλου. και εν εαυτω το θειον εχοντα φως λαµπον µεγα.

καθαπερ ειπον. Μυστικωτερα δε τουτων ακουσον. ινα τω πυρι προσψαυση και κατα µικρον αναψη. Εστι γαρ. ουτω τε συµπαραµενη τοις αυτο προσκτησαµενοις. εξω των κτισµατων παντων. Παντοτε το πυρ της υλης δρασσεσθαι ποθει και θελει. ου συνεχεται καν ολως. ου κρατειται. αλλ᾿ ηµων υπαρχει παντως το προευτρεπισαι ταυτην και παρεξαι ευπροθυµως εαυτους ηµας ως λυχνους εν ελαιω και παντοιαις αρεταις κεκοσµηµενους. Αλλως γαρ – µηδεις πλανασθω – ουχ οραται. του νοος δε θρυαλλιδα ευθυβολως προβαλεσθαι. Ταυτα δε µη λογοις ολως µηδε επινοιας ζητει. ο διδασκει και δεικνυει (342) εναργως τοις κεκτηµενοις ταυτα παντα και τα τουτων µυστικωτερα αφραστως. και το σµηνος εκδιωξη των παθων και εκκαθαρη .η το πυρ της υλης ανευ παραµενειν εν τω λυχνω. ει βουλει. τεκνον! Οταν λαµψη καθως ειπον. αλλα πυρ λαβειν εξαιτει. γινεται ληπτον δ᾿ αληπτως τη ενωσει τη αρρητω και περιγραπτον ωσαυτως εν απεριγραπτω τροπω.

ου εν τω δακτυλω αποκρεµαται η κτισις. τοτε µιγνυται αυτη αµικτως και ενουται απορρητως. η ψυχη µετα του κτιστου και εν τη ψυχη ο κτιστης µονος µετα µονης ολος. εκπυροι τε και φωτιζει και. νους απας. το πως ειπειν ουκ εχω. ψυχη και λογος λογικων εχει εκ τουτου. σκοπει ταυτα! Το γαρ αστεκτον σοι ειπον και απροσιτον αγγελοις φως εντος ψυχην κατεχειν. Νοει.σου τον οικον της ψυχης σου. Εγνω βαθος µυστηριου. εχει τον Θεον εν µεσω ολον. εν ψυχη οικειν δε αυθις και µη φλεγειν ταυτην ολως. ενουσιως τη ουσια ταυτης ολον ολη παντως και κατα µικρον λαµπρυνει. Μη διστασης. . βλεπε. γινονται εις εν τα δυο. (243) Ο µικρος εν ορωµενοις ανθρωπος. αλλα και αλογων πνευµα και παντων ωσαυτως ζωων. ο συνεχων πασαν κτισιν εν τη εαυτου παλαµη. ουτος ολος συν Πατρι και τω Πνευµατι εν µια ψυχη χωρειται και ψυχην εντος εκεινου ολην συµπεριλαµβανει. σκια και κονις. και το ειναι πας τις εχει και το ζην και το κινεισθαι.

ολον βορβορον τον τοπον. εαυτην δε δεδεµενην και δεσµοις κατεσφιγµενην χειρας αµα τε και ποδας . το ειναι εντευθεν εχει Τουτον εχων. Πως και σιωπησει ολως βιαζοµενος του λεγειν. Βλεπει γαρ αυτον εν αδη. (244) αλλ᾿ εισιν εν αγνωσια του εν ω κρατουνται ζοφου και φθορας και του θανατου. και εντος αυτου βασταζων και ορων αυτου το καλλος. οστις εξει. πως υποισει ποθου φλογα. πως τα θαυµατα εξειπει. ενθα λαµπει. και νοει. πως θερµον ουκ αποσταξει δακρυον εκ της καρδιας. ακαθαρτων ιοβολων ερπετων µεµεστωµενον. πως δε ταυτα αριθµησει. οτι εν σκοτει ολη ην τω δεινοτατω και φρουρα ασφαλεστατη βαθυτατης αγνωσιας. πως ενεγκη πυρ αγαπης. η ψυχη εκεινη λεγω. Οµως βλεπει. ενθα κειται. ενθα εστι καθειργµενη. Τοτε βλεπει. απερ εν αυτω τελουνται.νοερων και αισθητων τε. του φωτος τη λαµψει λεγω˙ ουδεις γαρ αλλως εαυτον των εκει καθεζοµενων προ του λαµψαι φως το θειον εαυτον επιγινωσκει.

απαστραπτοντα δε µαλλον οµοιον χειρος της θειας απεργαζεται τον τοπον. ως ουλην µη καθορασθαι ολως εν εκεινω τοπω. . Οντως πας ο ταυτα βλεπων και στεναξει και θρηνησει και συνεπεσθαι θελησει τω το φως εκλαµψαντι Χριστω. τετραυµατισµενην αµα δηγµασι των ερπετων και τας σαρκας οιδαινουσας εαυτης φερουσαν αµα µετα πληθους γε σκωληκων. η σαρξ µου. γινεται συνουλωσις τε αθροως επι τοσουτον. ως ειπον. και του σωµατος µου. συνεκπιπτει τουτοις ρυπος και κηλις µικρα σαρκος µου. και τω λαµψαντι προσπιπτων . σκωληκες απονεκρουνται. Θαυµα ξενον γε. ναι δη.και αυχµωσαν και ρυπωσαν. πως ου κραξει και θερµως µετανοησει και αιτησεται ρυσθηναι των δεσµων των δεινοτατων. λυονται δεσµα ευθεως. πιπτουσι τα τραυµατα δε. Ταυτα βλεπων πως ου φριξει. πως ου κλαυσει. της ψυχης λεγω ουσιαν.Θεα µοι καλως α λεξω! – απτεται χερσιν ο λαµψας των δεσµων µου και τραυµατων˙ ενθα δε η χειρ προσψαυσει η δακτυλω προσεγγισει. (245) Ταυτα ουν ποιων.

δοξης θειας µετασχοντα αιγλην απαστραπτει θειαν. και µου καταπληττοµενου αναλογως των θαυµατων. Καθαρθεντος ουν αυτικα και δεσµων απαλλαγεντος. ο καλος. δοξης τε τυχειν ωσαυτως. ω χρηστοτης! – και εξαγει µε του αδου. Εκλυθεντα δε µε ολον και ισχυν αποβαλοντα . επιπιπτει τω τραχηλω . ανιστα µε του βορβορου. χειρα την αυτου ∆εσποτης. . αιρει µε επι των ωµων . (246) µαλλον δε και θερµοτερως. µετακινησας τα λοιπα του σωµατος µου περιερχεται. πως χαραξω ταυτα. και βλεπω ταυτα. οιας ειπον. του τε χωρου και του ζοφου και εισαγει µε εις αλλον ειτε κοσµον η αερα.Οιµοι. Οµως ουτως µου ποιουντος. ολος περιπλεκεται µε. Καθορων τουτο εν µερει τελεσθεν του σωµατος µου. ω προεφην τροπω. διδωσι µοι χειρα θειαν.ω αγαπη. πως υποισω ταυτα. πως το ολον ου ποθησω σωµα µου και ικετευσω των κακων απαλλαγηναι και υγειας. και καταφιλει συχνως µε.Φευ µοι. καθαιροµενα και δοξαν ενδυοµενα την θειαν.

ως γε δοκω. τα εν τω φωτι. απαντα ξενα των ωδε. ω θαυµα. υποδηµατα ωσαυτως και δακτυλιον και στεφος αφθαρτα αΐδια τε. (247) ου το µεγα θειον θαυµα ουδε αγγελοι εκφρασαι η ειπειν εξισχυσουσιν αλληλοις καν ολως. οτι φως µε και βασταζει και συνεχει και προς φως εισαγει µεγα.ολως εξειπειν ουκ εχω. αψηλαφητον. ην αυτος ανεπλασε µε και φθορας απηλλαξε µε και θανατου εν αισθησει ολον ηλευθερωσε µε και ζωην αθανατον µοι εδωρησατο και κοσµου του φθαρτου και των του κοσµου παντων απεχωρισε µε και στολην ενεδυσε µε αϋλον φωτοειδη τε. µαλλον τα εκ του φωτος δε. Τουτο οιδα. σοι λεγω. και αορατον οµοιως. την αναπλασιν την ξενην διδωσι κατανοειν µοι. Ουτως ουν µε και τοιουτον εργασαµενος ο κτιστης εν σκηνη εισηγαγε µε αισθητη. Γενοµενω µοι δ᾿ εκεισε αλλα µοι δεικνυει παλιν. συνηµµενον αορατοις. Εποιησε µε αναφη. σωµατικη γε (248) και ενεκλεισεν εν ταυτη .

ολον µε αθανατισας ολον µε θεοποιησας και Χριστον αποτελεσας. Αλλ᾿ η στερησις εκεινου ληθν παντων ενεποιει των καλων.και κατησφαλισατο µε. Εγκαταλειφθεις ουν µονος. και καθειρχθαι µετ᾿ εκεινων. και εδοκουν εστερησθαι. Εντειλαµενος απηλθεν. εις επιγνωσιν τε αγειν. των εν τω βορβορω λεγω˙ µαλλον δε διδασκειν τουτοις. ∆ια τουτο ως τοις πρωην εµπαγεις κακοις ηχθοµην και καθηµενος εν µεσω της σκηνης. ων περικεινται τραυµατων και ων δεσµων κατεχονται. ουκ ηρκεσθην. ου ηρασθην. τουτων. οισπερ ειπον οτι εσωρησατο µοι. . εν τω πρωην σκοτει λεγω. εθρηνουν σφοδρα εξωθεν ολως µη βλεπων. και καταγαγων δ᾿ εν κοσµω αισθητω και ορατω τε παλιν εθετο βιουν µε και συνειναι τοις εν σκοτει τον απαλλαγεντα σκοτους. ωσπερ εν θηβη η εν πιθω κεκλεισµενος. ου τω καλλει ωραιοτητος ετρωθην. (249) εκλαιον. ων ειπον. Εξεζητουν γαρ εκεινον. αγαθοις ανεκλαλητοις ολον µε ανακαινισας. εκεινον ονπερ εποθουν.

της κραυγης µου επακουσας. ολος ενεπυριζοµην. απο ανεικαστου υψους διακυψας και ιδων µε κατηλεησε και αυθις κατιδειν ηξιωσε µε τον αορατον τοις πασιν. . εξεστην. εκαιοµην. και εθαυµασα. ον και βλεπω. Αισθητως καλω γαρ σκοτος. µη γινωσκων. εφοβηθην και εχαρην. Και κατανοων το θαυµα. ποταπος δε η οποιος. οσον εφικτον ανθρωπω.εφλεγοµην. ποσος εστι. καθως ειπον και νυν οντα παντων εξω νοερως. ουρανου και γης σοι λεγω. (250) Οµως ων εν τουτοις ειδον τον προοντα. ουτω και δακρυοντα µε. επει απαντας ανθρωπους και τας τουτων διανοιας αισθητοις συγκεκραµενας εν τουτοις οντας ταυτα συγκαλυπτουσι βαρεως. που υπαρχει. εκτηκοµενον τε αµα και δεινως µε µαστιζοµενον και βοωντα κατωδυνως. Ον ιδων εξεθαµβηθην εν οικια καθειργµενος και εν πιθω κεκλεισµενος και του σκοτους ων εν µεσω. Ουτως ουν διαγοντα µε. πως τον εξω παντων οντα ενδον ων εγω των παντων βλεπω µονος βλεποντα µε.

και εποιησεν ως πυρ µε και ως φως απεδειξε µε. πως ηνωθη. ειδον παλιν τουτον ενδον της οικιας και του πιθου ολον αιφνης γεγονοτα. Ο Θεος διπλους την φυσιν. τινα εµαυτον καλεσω. ον βλεπω. ενωθεντα τε αφραστως. εαν ειπω. γεγονοτες. και θρηνων.η πως βλεπω η τι βλεπω˙ οµως βλεπων απερ ειδον. απορρητως συναφθεντα και µιγεντα µοι αµικτως ως το πυρ αυτω σιδηρω και το φως γε τω υελω. πως σοι φρασω το παραδοξον του τροπου˙ (251) ου γαρ ηδυνηθην γνωναι. πως. πως σοι ειπω τις εστιν ο ενωθεις µοι. πως εισηλθε. και ουκ οιδα. πως µε βλεπει. Οµως εν εγω κακεινος. ω ηνωθην. και εκεινο εγενοµην. ουδε νυν γινωσκω παντως. απιστησας περιπεσης βλασφηµια εξ αγνοιας και ψυχην σου απολεσης. οπερ εβλεπον προ τουτου και µακροθεν εθεωρουν. οτι µη γνωναι δυναµαι τον τροπον τουτον µηδε ολως εννοησαι η ποςως κατανοησαι. αδελφε µου. Ενωθεις δε. . Φριττω και φοβουµαι µηπως. τινι δε καγω ηνωθην.

ως ορας. οµωνυµως τε καλουνται τω ονοµατι εκεινου. Καθαρθεις γαρ µετανοια και τοις των δακρυων ρειθροις. Ορα ποιαν χαριν λεγω ενωσιν την µετ᾿ εκεινου αισθητως και νοερως τε.την υποστασιν εις ων. εν εν ουσιαις ταις δυσι˙ ταυτα ουν τα εν δυο του Χριστου µεταλαβοντα και του αιµατος πιοντα αµφοτεραις ταις ουσιαις και ταις φυσεσιν ωσαυτως ενωθεντα του Θεου µου γινονται Θεος µεθεξει. Ορα το µυστηριον! Η ψυχη ουν και το σωµα. Θεος δε τη χαριτι. παρεσχε µοι. Βλεπε την διαιρεσιν! Ανθρωπος ειµι τη φυσει. ου ουσιωδως µετεσχον. ινα ταυτα παλιν ειπω εκ πολλης περιχαρειας. Εργασαµενος διπλουν δε διπλα και ονοµατα. σωµατος τεθεωµενου (252) ως Θεου µεταλαµβανων Θεος καγω γινοµαι τη ενωσει τη αφραστω. ουσιωδως και πνευµατικως τε! Αλλα την µεν νοεραν εξειπον ενωσιν σοι διαφορως και ποικιλως. . διπλουν µε ειργασατο. αισθητην δε την των µυστηριων λεγω.

σπουδη τε πραξον. Ακουσον. (253) Πως ζητησεις. και τοιουτος αν κληθειη˙ πυρ οραται. Ει τοιουτος ουν οραται. Συγκρουοµενα δε οµως συνεχως πυρος σπινθηρας αποπεµπουσι και πασι καθορωνται µεν εν πρωτοις. τους εν τη οικια οντας. ουκ αναπτονται δε οµως. Λεγε ουν µοι˙ . Ει µη σεαυτον τοιουτον εγνως. και ευρησεις εν συντοµω˙ λαβε µοι σαφη εικονα. την του λιθου και σιδηρου˙ ενεστι και γαρ εν τουτοις του πυρος η φυσις παντως. πυρ κληθειη. ο σοι λεγω. αλλα ζητησον εξ ολης της καρδιας σου και ληψη µαργαριτην η σταγονα η σιναπεως ως κοκκον. ουχ οραται δε καν ολως. Ειδες θαυµα. ει µη δραξωνται και υλης. Ταυτη δ᾿ ενωθεις εκ τουτων εις σπινθηρ µικρος εις απαν εξαναπτει κατ᾿ ολιγον και εις υψος αιρει φλογοα και φωτιζει την οικιαν και το σκοτος εκδιωκει και ποιει του βλεπειν παντας. τοις περι τοιουτων µη απιστει λεγουσι σοι. ως σπινθηρα θειον σπορον.Λεγεται ουν πυρ ο ανθραξ και ο σιδηρος ο µελας πυρωθεις ως πυρ οραται.

πως το σκοτος εκδιωξει. απαυστον θανατου µνηµην. Ουδαµως. δακρυων οµβρους και πενθος. θειας φυσεως σπινθηρα.Προ του συνεχως κρουσθηναι πως εκπεµψουσι σπινθηρας. Ακουσον εµπονως.Τι σοι λεγω. Πριν αναψει. πως φωτισει. δυνατον ποτε γενεσθαι. οτι ληψη. ο δε νους ως αυτοκρατωρ των παθων αδολεσχειτω πραξεσι ταις εναρετοις και εννοιαις θεαρεστοις και ως λιθον µεν το σωµα. τεκνον˙ εστω σοι ψυχη και σωµα αντι λιθου και σιδηρου. Ανευ δε σπινθηρος υλη αυτοµατως πως αναψει. µοι παντως ειπης. Ποιας πραξεις δε σοι λεγω. ως δε σιδηρον την ψυχην χερσι νοηταις κρατησας ελκυετω και αγετω προς τας πραξεις µετα βιας˙ βιαστη και γαρ υπαρχει ουρανων η βασιλεια. θερµην τε µετανοιαν. ον ωµοιωσεν ο κτιστης πολυτιµω µαργαριτη και σιναπεως τω κοκκω. πως του βλεπειν σοι παρασχει. Τι ποιησαι δε σοι λεγω. (254) Ουτως ουν και συ ποιησαι προθυµηθητι και ληψης . αδιαλειπτον ευχην τε . Αγρυπνιαν και νηστειαν.

πως ο νους σου λαµπηδονας υποδεξεται τας θειας. πως. τουτο δυνατον υπαρξειν (256) ουδενι των γεννηθεντων . τοτε και αυτην φωτιζει και τον νουν αποκαθαιρει και εις υψος τουτον αιρει και προς ουρανον αναγει και ενοι φωτι τω θειω. Α σοι ειπον. οτι ουπω ελεπτυνθη. Οτε δε και της καρδιας αψεται βολις η θεια. και ποθεν αλλοθεν τη ση καρδια εµπεσον το πυρ το θειον αναφθησεται και ταυτην εξαναψει και πυρωσει και ενωσει και συναψει και αχωριστον ποιησει το κτιστον µετα του κτιστου. µοι φησεις. Ουδαµως ποτε. Τουτοις ουν και τοις τοιουτοις η ψυχη αδολεσχουσα και αει συνεχοµενη λαµπηδονας µεν εν πρωτοις δεχεσθαι ποιει τον νουν σου. καθαρθηση.και υποµονην παντοιων πειρασµων επερχοµενων˙ προ τουτων παντων σιωπην και ταπεινωσιν βαθειαν (255) και υπακοην τελειαν και θεληµατος εκκοπην. ειπε µοι. ινα και συντοµως αψη. Προ του καθαρθηναι δε σε. Πως δε. λεγε µοι. πριν ποιησης. αλλα σβεννυται συντοµως.

Οποιαν δε και ενωσιν ολως τις εννοησει. ουσια υπερουσιος. τουτο ουσιαν λεγοµεν. Περι θεολογιας και οτι ανεξερευνητος η θεια φυσις και παντη τοις ανθρωποις ακατανοητος. γινωσκοντες εκ των ενεργειων σου. τον τρισυποστατον Θεον. Αλλως δε πως τολµησωµεν ουσιαν σε καλεσαι η υποστασεις επι σου τρεις µεριστας δοξασαι. και δια τουτο τολµηρως ενουσιον καλουµεν. οσα και συµφερει του µαθειν σε. ΛΑ’. Υιε και Πνευµα. ον ουδεις ποτε ειδε. τω αµηχανω καλλει σου αµαυρων πασαν θεαν. Αποσος εν ποσοτητι. ο Κυριος. συ τη µορφη ανειδεος. παντα σοι αυτο διδαξει και αποκαλυψει παντα και καθυποδειξει. ο Θεος ηµων. τον οντως οντα. Πατερ. (258) Ουδεις δε ειδε σε ποτε αγγελων η ανθρωπων. . ει ο Πατηρ γαρ εν σοι και συν εν τω Πατρι σου και εξ αυτου το Αγιοιν προερχεται σου Πνευµα και συ αυτος. υποστασιν καλουµεν˙ το γαρ µη ον ανουσιον ον ανυποστατον πελει. ωραιος υπερ ορασιν υπερκεισαι γαρ παντων. επει αυτον ωνοµασας Θεον. οις βουλει.η γεννησεσθαι µελλοντων. ενυποστατον λεγοµεν. Τα δ᾿ εντευθεν µη ερωτα! Ει ενωθης γαρ τω φωτι. το δε Πνευµα ο Κυριος κεκλησαι και Θεος µου και ο Πατηρ σου Πνευµα δε και εστι και καλειται. το Πνευµα σου υπαρχεις. (257) Κυριε. αρχην αναρχον µιαν. Αλλως γαρ αδυνατον σε τα εκεισε µαθειν λογω˙ τω Κυριω ηµων δοξα εις τους αιωνας των αιωνων˙ αµην. ορωµενος. αγνωστος και αγγελοις˙ οτι γαρ ης. παγκαλης δε τη θεα.

Ουδεις ουδεπω ειδε σου τουτων τι. ολος πληρων θεοτητι τα παντα. ινα και ενωσιν σου γνω και χωρισµον κατιδοι και ακριβως ουσιας σου το ειδος καταµαθοι. Και γαρ ακατανοητος εστιν η υπαρξις σου. Θεος ον κατ᾿ ουσιαν και σου µη χωριζοµενον. εν πως δε τα τρια. υποστασιν ωσαυτως. εγεννησας δ᾿ ωσαυτως˙ και πως κτιστος νοησει σου της υπαρξεως τροπον η της γεννησεως του σου Υιου. Οι δ᾿ αλλοι . και ταυτας εν αινιγµατι νοΐ κεκαθαρµενω. πως χωρισµον τολµηση η ενωσιν η συγχυσιν η µιξιν η και κρασιν. εκεινοι δε τον ηλιον ολως ου καθορωσιν – ουτω της δοξης σου το φως. ου τον τροπον επεγνω. αγνωστα και ανεκφορα τοις υπο σου κτισθεισι. Πως ειπη. εκ σου γαρ και πηγαζει. πως δε φθεγξοιτο.ου ταυτα εθεασατο. επει παντα τα κατα σε ακαταληπτα παντη. Θεου και Λογου.ωσπερ αισθητου ηλιου τας ακτινας και ουτοι καλως βλεποντες και τηλαυγως ορωντες ενδον οικου καθηµενοι εισιουσας ορωσιν. Ου γαρ ενδεχεται Θεον αλλον φυσει γενεσθαι. οι εκ ψυχης ζητουντες σε βλεπειν καταξιουνται˙ σε δε. παντα γινωσκον και πληρουν. ινα φυσεως της σης ερευνησαι ισχυση ουσιαν. εξ ων εδιδαξας υµνει πας πιστος σου το κρατος. οτι πεφυκας ακτιστος. ∆εσποτα. µονος Τριας Θεος ει. αλλ᾿ ει αυτος εν σεαυτω. ωνπερ ειπον. Υιον σου και το Πνευµα και υπ᾿ αυτων ως συµφυων γινωσκοµενος µονων. µονος γινωσκων σευτον. ειτε της εκπορευσεως Πνευµατος σου του Θειου. το εν δε τρια προσειπειν. ουτω τας λαµπηδονας. αλλ᾿ εστιν ολος εν σοι. εξ ων ειπας πιστευει. ειδος και µορφην. οποιος. . ∆ια τουτο ουν. ολος γε µενεις εν αυτω τω Υιω ο Πατηρ δε και σου εκπορευοµενον εχεις το Θειον Πνευµα. ποταπος τη ουσια τυγχανεις (259) η πως απαξ εγεννησας και γεννας αενναως και ου χωριζη του εκ σου γεννωµενου.

αει κινεισαι ολος. παν δ᾿ αγαθον Υιος σου. και γαρ ασωµατος υπαρχεις. καθως ειπεν. ουτε κινη. οπως εκ σου προερχεται το Πνευµα σου το Θειον και ου γεννας ολως ποτε. Παντα δε συ παρηγαγες˙ δυναται σε γινωσκειν. απεριγραπτος. Οσα γαρ βλεπει ο Υιος τον Πατερα ποιουντα. Ουτως ακινητος τε ων. Μενεις γαρ υπερπληρης. Αλλ᾿ ουδε ιστασαι. και γαρ ακτιστος πελεις. πως δε καθησθαι φησωµεν η εν ποιω σε θρονω. τω νοητω. µηδ᾿ ελλειψιν εις απαν και ει ολος ακινητος µενων παντοτε ουτως. αεικινητος τε πως. πληρων υπερ το παν δε πελων προς ποιον αλλον µεταβης η τοπον η και χωρον. ουδε πηγαζων κενωσιν η µειωσιν υπεστης. ζωογονει εν Πνευµατι Αγιω. υπερ το παν ανελλιπης. τω ορατω. αϋλος. ως ειρηται. και εξω αυθις τουτων. εχεις και γαρ αεναον. ουχ ιστασαι. Ποιος θρονος χωρησειεν η ποταπη οικια. Ουδεις αγγελων ειδε σου. πως παλιν ιστασθαι σε. . (260) αλλα αει καθηµενος αει ιστασαι ολος˙ ισταµενος δε αυθις. νεµων δια του Πνευµατος αυτα πασιν αξιως. ολος εν ολω κοσµω. ο Πατηρ. ευσπλαγχνως. ουδεις ποτε ανθρωπων την υπαρξιν η εγνωκε. τα υπο γην τε απαντα ισχυϋ ση κρατουντα. Το παν. ουτε καθησαι παλιν. φιλανθρωπως τε αγγελοις και ανθρωποις. απλους πληρων τα συµπαντα.Συ ει πηγη των αγαθων. αληπτος ολος ησθα˙ και πως καθησθαι ειπωµεν. προσθηκην µη δεχοµενος. ζαωοποιει. µη µεθισταµενος ποτε˙ που γαρ και απελευση. ασχηµατιστος παντη. εργασιαν˙ εργαζεται και ο σος Υιος παντων την σωτηριαν και προνοει και τελειοι και συνεχει και τρεφει. η πως η που ενιδρυται η ποιοις θεµελιοις. Ταις ενεργειαις ουν αει αεικινητος πελεις. απαξ παντως γεννησας. ταυτα οµοιως και αυτος εκτελει. τον τη χειρι κατεχοντα ουρανον και την γην δε.

οδοντως τε στερροτης. πριν ελλαµφθη. αορατον τοις πασιν εξερευνωντες λεγοµεν ως ακριβως ειδοτες περι Θεου. Απο ξηρας δε και υγρας. ποιαις χερσι τον χουν λαβων ο ασωµατος παντη στοµα µη εχων ως ηµεις πως ενεφυσησε µοι και εις ψυχην αθανατον πως αρα γεγονε µοι. αλλα τας εντολας Θεου και θεληµατα µονα κατηξιωθη και αυτος µαθειν και αλλοις φρασαι.ποιοις δε στυλοις αιρεται. ουτε Ηλιας προτερον. πως οφθαλµοι. πως οργανα φωνητικα. πως ωτα δε. οι του Θεου οντες κεχωρισµενοι. Αβαλε τοις ανθρωποις γε και παςη κτιστη φυσει. µαθειν η ολως διδαχθηναι. πως χειλεα. Ηµεις δε οι παναθλιοι. τη τα τοιαυτα ερευναν περι Θεου τολµωση. πως εξ αρχης µε πλαττει. οι τυφλοι και νεκροι τε (261) τον οντα οντως αναρχον. α ουτε Παυλος κατιδων ισχυσεν ολως φρασαι. δηµιουργος και συνοχευς παντων των παραχθεντων. ουτε Μωσης ο µεγας. πως γλωσσα. θερµης και ψυχρας υλης ζωον µε απετελεσε µιξει εναντιων. Περι αυτου δε του Θεου πλεον ουδεν ακουσαι κατηξιωθη. ακαταληπτα πελουσι τα εκεινου˙ ου µονον τα εκεινου δε. πως οστα. πριν φωτισθη. εναρθρον λογον πνευµατι τρανως αποτελουσιν. ακτιστον. πως δε νευρα. Απο πηλου δε. Ει γαρ δη και ηνωντο αυτω. Θεον µονον. οτι παντα αφραστα. πως δε φλεβες µοι. τις ολως εννοησει. πως δερµατις. πως κρεας. πριν κατιδη τα θεια και θεωρος γενησεται των Χριστου µυστηριων. ουκ αν ποτε ετολµων περι αυτου λαλησαι βλεποντες. λεγε µοι. πως τριχες. . οι σκοτει καθειργµενοι και σκοτος ολως πελοντες ηδονων απολαυσει και αγνοουντες εαυτους. οπου και πως κρατουνται. αθανατον υπαρχοντα. ει µη οτι ο ων εστι Θεος παντων και κτιστης. Τις γαρ και ερµηνευσειε. αλλα και των εκεινου εργων τα πλειω αγνωστα υπαρχουσι τοις πασι. οι τεθαµµενοι παθεσιν.

αναλλοιωτα. ου πλουτος εκ του κοσµου. ως ειπε. και µενουσιν ωσαυτως ατµητα. η κρισις εσεται ουτως. Ουκ εστι λογος γαρ αργος. ου συνθεσις καλλιεπειας λογων. ασυγχυτως. ει βουλοισθε και της ζωης κληρονοµοι γενεσθαι. οτε κρινει τα συµπαντα και παντας ο Θεος µου. ουκ αξιωµα. αλλα ζων Θεου λογος ζωντος και διαµενοντος εις αιωνας αιωνων. αλλ᾿ ουδ᾿ η γνωσις η µωρα των εξω µαθηµατων. (262) τηρειν δε ταυτας σπευσατε υµων παση δυναµει. Κτισµατα οντες δε λοιπον φοβηθητε τον κτιστην και τας εκεινου εντολας µονας εξερευνατε. ου συνταξις. καθως και ειπον. γενοµενον επιµελως η και αµεληθεντα. αδελφοι. ου δοξα. Αλλ᾿ ο παροφθεις λογος παρ᾿ ηµων του ∆εσποτου στησεται κατα προσωπον ενος εκαστου τοτε και εκαστον κατακρινει µη φυλαξαντα τουτον. ασυγχυτα εις απαν. υπερ νουν τον ηµετερον οντα. Ει δε καταφρονησετε των αυτου προσταγµατων και τα θεληµατα αυτου παριδετε. ουδ᾿ αλλο τι των επι γης πραγµατων η χρηµατων ωφελειαν την οιανουν παρεξουσι γε τοτε.Πως ουν δεσµειται νους σαρκι. Ταυτ᾿ ουν ειδοτες. αφυρτως τε νους και ψυχη προσφερουσι τον λογον τον ενδιαθετον λαω. Λοιπον. οι απειθεις των τω Χριστω παντως υπακουσαντων. πως σαρξ δε τω αΰλω νοΐ συνανακεκραται αµικτως. των φιλοθεων οι νυν αγαπωντες τον κοσµον και των ευσπλαγχνων ασπαγχνοι και των ελεηµονων . προσυπαντωσης. ανερµηνευτα ειναι και πασιν ακαταληπτα τα καθ᾿ ηµας υπαρχειν πως τον ηµας ποιησαντα τοιουτους εκ µη οντων εξερευναν ου φριττοµεν η εννοειν η λεγειν τα υπερ λογον. και ουτως χωρισθησονται οι αδικοι δικαιων. οιµοι. οµου τε και της εντολης. ελγχουσης τον απιστον η πιστον παντως οντα. και απειθησετε αυτω εν ενι παντως λογω. πειθηνιον η απειθη τοις λογοις του ∆εσποτου.

απαντας πλανηθηναι τους νυν εις σε πιστευοντας πλανην την ολεθριαν του µη πιστευειν. εξ εργων. ρυσθειηµεν δικαιας καταδικης και της µεριδος τυχοιµεν των προβατων σου. ως ειρηκας. κατακρινουσιν. σον δουλον. γνωσιν σοφιαν. µη πειθαρχησαντες εµοι. Χριστε. Εγω. Αυτικατακριτοι αυτων γενοµενοι τοις εργοις (263) ακουσονται δ᾿˙ Απελθετε. Σωτερ. ης εν κοσµω απηλαυσαν. ως µη εχοντες ελπιδα σωτηριας. ω Θεε. Οτι οι ενδοξοι της γης και σοβαροι τω πλουτω περι την σκιαν των ορωµενων πλανωνται. και εαυτους. ΛΒ’. το Αγιον λαβειν µε. οτι το σον εντος εµου λαλει Πνευµα το Θειον. ισχυσει˙ συ γαρ ει δοτηρ των αγαθων απαντων. ινα οι παντες γνωσωνται οι αντικειµενοι µοι. ως υπεσχου. οι κατακριτοι νυν και εις τους αιωνας. ∆εσποτα. ελεησον και χαρισαι λογον. Αλλα µη δωης. οις αντειπειν ουδεις αυτων η αντιστηναι. οτι το Πνευµα λεγοιµι. ουδεποτε πεισθησοµαι βλεπων σε. λαµποµενος εν πνευµατι νοερους οφθαλµους µου. τον Θεον µου. οτι συ παντας και νυν φωτιζεις ελλαµπων της θεοτητος ακτισι σου της θειας. (264) Υπο πιστων µε.ανελεηµονες οµου. οι δε γε των παροντων καταφρονησαντες εν απλανει µεθεξει του Θειου γινονται Πνευµατος. δωρεαν. ∆εσποτα. οιµοι. και καθορων το αχραντον προσωπον σου και θειον και εξ αυτου δεχοµενος ελλαµψεις σου τας θειας. Λογε. καν λεγωσι πλανασθαι µε. µικροι τε και µεγαλοι. . ∆ος µοι ειπειν. δος καµοι. λοιδορουµενον βλεπων ως υπαρχοντα πλανον τε και προπεπλανηµενον. ∆εσποτη φιλανθρωπω! Ης. και στησονται οι παντες γυµνοι και πλουτου και τιµης και αρχης. τη ση φιλανθρωπια και του πατρος µου ταις ευχαις.

οι βεποντες ου βλεπουσιν. ως γραφη πασα λεγει. οδηγουµενος θ᾿ αµα. οι σοβαροι τοις πασιν. σκοτος ηµεις δε παντες˙ (265) συ εξω ει της κτισεως και ηµεις εν τη κτισει. οι πλουσιοι. Τις γαρ τον κτιστην γνωσεται. περιχαινουσι τουτο και συν αυτω κυλιονται και συσκιρτωσιν αµα˙ . οιησιν την µαταιαν ωσπερ σκηνην δοµησαντες φρεσι πεπλανηµεναις και την µεν ενδυσαµενοι. την δε εγκατοικουντες. αγνοουσι τον κοσµον και τα εν κοσµω απαντα ποιηµατα του κτιστου. Οι πλειους δε των εξ ηµων και της κτισεως εξω εν τη αισθησει πελουσιν ολως αναισθητουντες και παρα φυσιν οντες δε εξω εισιν των παντων. εν νοΐ νοερως δε. επιπηδωσι. µαλλον δ᾿ εν κοσµω ως νεκροι εισι και προ θανατου και προ εξοδου κατοχοι εν αδη κατωτατω. δρασσονται. οι και δοκουντες ειναι τι εκ των τοιουτων ολως. απονοιαν εκεινοι φορουντες ως ιµατιον. ως εν πυθµενι καθηνται εν αδου κατωτατου και αγνοουσι τον Θεον. Τις δε. ο καθορων πνευµατικως δια Πνευµατος Θειου µυστικως ελλαµποµενος. και εν αισθησει νοερα νοερως κατοπτευων. ορωντες ουχ ορωσιν ουδε Θεου θαυµασια εν νοερα αιοσθησει καταλαβειν ισχυουσιν. αλλ᾿ εισι εξω κοσµου. µη συνιδειν ισχυοντες την εαυτων αισχυνην˙ καν γαρ σοφιαν κεκτηνται εν εαυτοις του κοσµου. προς γνωσιν την του ποιητου αµυδρως πως ανελθοι. την οιησιν ως δοξαν (266) ενδεδυµενοι τερπονται και γελωσι τους αλλους και παιζουσιν εν ταις σκιαις τον των σκυλακων τροπον. ως εφην δε. Οι εµπαθεις. οι ενδοξοι. Ουτω γαρ καθαιροµενος τρανοτεραν την γνωσιν λαβειν αξιωθησεται.Συ γαρ πολυς εν οικτιρµοις. πριν η την κτισιν ιδοι εν λογω οια λογικος. Καρυον ει προσριψειας και κροτησειε τρεχον. δοξαν τε ως ιµατιον. ους η γραφη γε λεγει. Ουτοι ουν οντως πελουσιν. ηµεις εν αµαρτιαις˙ συ φως οικεις απροσιτον.

µαλλον δε ταις εννοιαις εσχατους παντων εαυτους νοµιζετε υπαρχειν. (267) ινα το φως θεασησθε το λαµψαν εν τω κοσµω. ειµι και εσοµαι και θελω καθορασθαι. ιν᾿ οφθαλµους εκπλυνητε νοερους της καρδιας. λοιπον. ζωης νεκροι εν µεσω. .καν φραγελλιου συρη τις προ ποδων το σχοινιον συστρεφονται και πιπτουσι και ποδας εις αερα εκτεινουσι και προξενοι γελωτος τοις ορωσιν ανθρωποις επι τη αυτων γινονται πτωσει πασιν. ως εχεις. ει µη ριψετε πλουτον. ειτε κρισιν ευθειαν εν διακρισει αληθει εξαξουσι δικαιως. οι σκοτος ως ιµατιον οντες ενδεδυµενοι. θρηνειτε εαυτους. εν αισθησει αναισθητοι. θερµα προχεετε δακρυα καθ᾿ ηµεραν. πως τα Θεου µυστηρια διηγησονται αλλοις. Εις τουτο γαρ εληλυθα σωµατικως εν κοσµω. ει µη των παντων γενησθε εσχατοι εν τοις εργοις και εν αυτοις τοις λογισµοις. λοιπον. Πως δε το φως της γνωσεως φωτισθωσι καν ολως και αλλοις µεταδωσουσιν. ω υµεις φιλοθεοι. ουκ αν δακρυων οχετους. ων το στοµα Κυριου και προλαβον ελαλησε και νυν λαλει τοις πασιν. Λοιπον. σαρκος τε προσληφθεισης και το διπλουν των φυσεων µυστικως καθορωντες ως ενα µε τοτε Θεον αδιστακτως υµνουσιν. ο λαµπον κραζει και βοα˙ Το φως εγω του κοσµου ηµην. µετανοειτε. Ουτως ουν και ουτοι δαιµονας τερπουσιν αναισθητως εν ταις οικειαις πραξεσι και ηθεσιν ωσαυτως˙ οι γουν τοιουτοι. ει µη µαταιαν οιησιν εκδυσεσθε εις απαν. λεγε µοι ερωτωντι. Ει µη δοξαν απωσεσθε. ου καθαρσιν σαρκος τε κτησησθε η θεασησθε πως ενεργουνται ταυτα. ινα Θεον µε ορατον οι πιστως προσκυνουντες και τας εµας φυλασσοντες εντολας αορατως ελλαµπονται και νοερως µυουµενοι την δοξαν θεοτητος µου της φρικτης. Αλλ᾿. διπλους ο εις γενοµενος και µεινας εις ωσαυτως. ακουσατε ρηµατων αληθινων και θαυµαστων.

ου τη ιδεα. ΛΓ’. φως ο Υιος. ολοκληρος. οις εµπαθης ο βιος. διπλους ωσαυτως φυσεσι. διπλαις ταις ενεργειαις. εις ειµι της Τριαδος. Βλεπε τι λεγεις. φως το Αγιον Πνευµα. αυτοι µοι και συνεσονται και κοινωνοι της δοξης. οι δ᾿ αλλοι. υπ᾿ αυτου κρατουνται και βασιλευονται. Περι θεολογιας˙ και οτι οι το κατ᾿ εικονα φυλαξαντες τας πονηρας δυναµεις του αρχοντος του σκοτους καταπατουσιν. Οι ουτω µε πιστευσαντες ειναι και επιγνοντες εν τω καθαραι εαυτους σπουδη και µετανοια και δυνηθεντες κατιδειν εν καθαρα καρδια και µυηθηναι νοερως εµην οικονοµιαν. ψυχη. και τη ουσια αληθως υπερ πασαν ουσιαν˙ ου τη δυναµει τεµνεται. της του Πατρος µου εσονται εις αιωνας αιωνων˙ αµην. ου δοξη. αυτοι δε και φυλαξονται πασας τας εντολας µου καταπλαγεντες την εµην απειρον ευσπλαγχνιαν. σαρξ. ου τη µορφη. διπλαις και ταις θελησεσιν εν µια υποστασει. ου φυσει. Θεος γαρ αδιαιρετος ολως εστι τη φυσει. ολοτελης. εµην τε συγκαταβασιν επιγνωναι και φριξαι και προσκυνησαι ως Θεον τον εν µορφη ανθρωπου γενοµενον µε και Θεον µειναντα ανεκφραστως˙ δυο το εν. εν αι τρεις υποστασεις˙ .Αλλως ουκ ενι γαρ καλως εµην οικονοµιαν. βλεπε µη παρασφαλης! Εν γαρ τα τρια φως εισιν. (268) Φως ο Πατηρ. τελειος ανθρωπος τε. αµεριστα υποστασει. αυτοι µε αγαπησουσιν εξ ολης της καρδιας. εν. εις ουν Θεος εγω ειµι. Εν τουτοις εν τα προσωπα. Θεος οµου και ανθρωπος. νους και λογος˙ ανθρωπος ολος και Θεος εν δυσι ταις ουσιαις. αλλ᾿ ηνωµενον εν τρισι προσωποις ασυγχυτως. ου κεχωρισµενον. ολος γαρ απλουν φως καθοραται. αδελφε.

τον µεγαν. δαµαζεται. Αυτα και φως το εν εισιν. κοσµον ηµεις καλουµεν. ουσια και θεοτης. και βασιλευει των παθων τουτο το κατ᾿ εικονα και υποτασσει δαιµονας δηµιουργους κακιας. οθεν εκεινος πεπτωκε. αγεται και δεσµειται και βελεσι των ηδονων κενταται καθ᾿ ηµεραν. µη υπολαβης λεγειν µε το φως το του ηλιου! . ει και δοκει µη πιπτειν. Πασα ψυχη µη βλεπουσα φως της ζωης το λαµπον εν τε ηµερα και νυκτι υπ᾿ αυτου τιµωρειται. πονω και µοχθω εχει αει τον πολεµον ακαταλλακτον τουτου. τω σκοτει. (269) οτι κοσµειται αρεταις. εν τω φωτι δε γινεται πτωµα νεκρον εις απαν. αλλ᾿ ουν ιδρωτι συν πολλω. τα τρια µια δοξα.τα τρια γαρ εν τω ενι. εν τα τρια δε µαλλον. τεκνον! Ο αρχων ουτος ο πεσων του φωτος τη στερησει εν σκοτει γεγονεν ευθυς και εστι µετα παντων των συν αυτω εξ ουρανου πεσοντων εν τω σκοτει και βασιλευει εν αυτω. Εν σκοτει γαρ την δυναµιν εχει και εξουσιαν. Φως δε ακουων. αλλ᾿ ον αυτος πεποιηκεν ανθρωπον κατ᾿ εικονα αυτου και καθ᾿ οµοιωσιν. τον αρχαιον. τον ορωµενον τουτον ουδε γαρ εγνωκεν αυτον. καθως εκεινος του παντος εχει την εξουσιαν. καταφρονει εκεινου και λαµποµενη παρ᾿ αυτου φωτος του απροσιτου καταπατει τον αρχοντα του σκοτους ωσπερ φυλλα καταπεσοντα επι γην αφ᾿ υψηλου του δενδρου. παντων λεγω. απαγε. των κρατουµενων εν αυτω δαιµονων και ανθρωπων. ουδε δυναται γνωναι ο κοσµος ο ορωµενος ουδ᾿ οι του κοσµου φιλοι˙ ο γαρ τον κοσµον αγαπων εχθρος Θεου τυγχανει -. αρχει των επιγειων. καταπατει τον δρακοντα. προσεχε οποιον φως σοι λεγω. τιτρωσκεται. Ει και δοκει ανθιστασθαι. τα τρια µια δυναµις. ωσπερ στρουθιον ευτελες˙ και πως. ο φωτιζει τον κοσµον. Ψυχη δε πασα η το φως καθορωσα το θειον. κοπω. τα τρια µια φυσις γε. ουχι τον κοσµον. Ακουσον.

απαγε. και σωµατι και πραξει µικρου νενεκρωµενος δε και πνευµατι υπαρξει. Ει γαρ ο εχων σωµατος τας κορας εσβεσµενας ολος υπαρχει σκοτεινος. ει γε καλως τελουνται και εκπληρουνται. ου λεγω την των εργων πραξιν ουδε µετανοιαν ουδε νηστειαν παντως. δεινως µαστιζοµενους. ακτηµοσυνην ουδαµως. και αορατως πασχοντας εκ πονηρων πνευµατων. ου των αστερων των πολλων. Τα δακρυα κατα πολλους εκχεονται τους τροπους και η επωφελη εισιν η και βλαπτουσι µαλλον˙ τεως αυτα καθ᾿ εαυτα ανονητα εις απαν. Τα νοερα ουν οµµατα της νεορας καρδιας και νοερω φωτιζεσθαι οφειλουσι φωτι γε. ου σχηµα το ταπεινον και ευτελες˙ παντα γαρ ταυτα πραξεις και εντολων εκπληρωσις. ποςω γε µαλλον ο ψυχης εχων τυφλον το οµµα εσκοτισµενος εσεται. (270) και του ηλιου λαµποντος ουδεν εκ τουτου πλεον εγγινεται το οφελος τοις δαιµοσιν εκδοτοις. ου λυχνιαιον ολως. ουκ αλλου ολως ορατου απαυγασµα φωτος σοι παραδηλων ενεργειαν τοιαυτην ολως εχειν. τα νοητα ου µεντοι. (271) η δ᾿ αγρυπνια µοναχων ουκ εστι παντως µονων. ου φως ουδε απαυγασµα φωτος.Και γαρ ορας εν τω φωτι τουτου πολλους ανθρωπους εξαµαρτοντας ως εγω. αλλ᾿ ουδε το διδασκειν˙ τουτων γαρ ουδεν εστιν. Τα αισθητα τους αισθητους οφθαλµους και γαρ µονους φωτιζουσι και λαµπουσι φωτα και βλεπειν µονον παρεχουσι τα αισθητα. Νοησον τοινυν ακριβως. . ουπερ σοι λεγω. Παντες ουν. ου της ηµερας. αγνοων που υπαρχει. ου σοφιαν. πιπτοντας και αφριζοντας µεσουσης της ηµερας. ουδε γε η ευλαβεια η εξωθεν. ως αυτος εντελλεται ο κτιστης. τοινυν ου λεγω σοι το φως του αισθητου ηλιου. τυφλοι εισι τα νοερα οµµατα της καρδιας. ουδε σεληνης φαος. ου γνωσιν. οποιον φως σοι λεγω! Ου λεγω σοι την πιστιν γαρ. οσοι βλεπουσι τα αισθητα και µονον.

και τουτο κεντρον µεν εµου τοις οφθαλµοις υπαρχει και ως δοκος εµπεπηκται µεσον εν τουτοις παντως˙ συ δε φωτιζη βλεπων µε.αλλα και του κοινου λαου εργοις ασχολουµενων. (272) οπερ και εστιν αληθως ενδυµα αποστολων. οµου γαρ συναγοµεναι πασαι. και αγρυπνουσι πλειονα υφαινουσαι γυναικες. ειπερ και εστι δυνατον εν ανθρωπω γενεσθαι. χρυσοχοοι τε και χαλκεις η µονασται οι πλειστοι. Και ινα µη παραδοξα υποπτευθω σοι λεγειν. υπερφρονειν και πλουτου και ευτελους αντεχεσθαι και τραχειας εσθητος. αλλ᾿ ει µεµφοµενος σαυτον ως γαστριµαργον παντως˙ προς γαρ εγκρατειαν γαστρος καθοδηγη εκ τουτου και της τρυφης υπεροραν προφανως εκµανθανεις. και εις το εν γινοµεναι αι εναρετοι πραξεις. διΐστανται γαρ εξ αυτου πασαι πραξεις ανθρωπων. Παλιν εγω ενδεδυµαι ευτελη και ρακωδη και µονοχιτων εν παντι περιπατων νοµιζω δοξαν εκ των ορωντων µε και επαινον θηρασθαι και ως αποστολος αυτοις αλλος νεος ορασθαι. ωσπερ προειπον. Ουτως και πασαι αι λοιπαι των αρετων γε πραξεις πραξεις εισιν εκτος φωτος. και λαλησω σοι αινιγµατος την λυσιν˙ νηστευω ισως δια σε. και δια τουτο λεγοµεν οτι τουτων απαντων των εναρετων πραξεων ουδεν φαος καλειται. ινα φανω νηστευων. ακουσον. . ει µη µε κατακρινης. εργα ακτινος διχα. και τουτο γινεται εµοι πασης αιτιον βλαβης και σκοτος οντως και παχυ νεφος εν τη ψυχη µου˙ τους δε ορωντας µε λαους φωτιζει και διδασκει υπερφρονειν καλλωπισµου. και αυται µεν αι παρ᾿ ηµων εκπληρουµεναι πραξεις το καθ᾿ ηµας προς τους λοιπους ζωντας εν πονηρια φως λεγονται προς τα καλα κακεινους οδηγουσαι και. Οπου και συναγοµεναι εις εν αι πασαι πραξεις και αρεται ανελλιπως φως ουκ εισι το θειον. οπερ εστιν εν εµοι σκοτος και εκτυφλοι µε. φως τω πλησιον γινεται και τοις ορωσι λαµπει.

ουκ εντολων εκπληρωσις πυρ. εν αις αν γενηται. Χριστε. το σκοτος του φωτος τε.λαµπαδι εξωµοιωνται φωτος εστερηµενη. ου γαρ εισι τω οντι. µαλλον δ᾿ εισι και αυται φως φωτι συγκεκραµεναι. φλοξ η φως το θειον εισιν αξια λεγεσθαι. . Οτι η του Παναγιου Πνευµατος ενωσις προς κεκαθαρµενας ψυχας εν αισθησει τρανη. Λ∆’. περιαυγαζουσι τε φως ψυχην αυτην και σωµα και λαµπουσι γε αληθως πρωτον τω κεκτηµενω και τοτε πασι τοις λοιποις τοις εν σκοτει του βιου˙ ους φωτισον εν Πνευµατι. ουτω ψυχη ταις αρεταις απασαις πιανθεισα ολη αναψει εξ αυτου. αλλ᾿ ουδε παλιν ανθρακας ουδε φλογα τα ξυλα. (273) ∆ιΐσταται των ορατων ο αορατος παντως και των κτισµατων ο αυτα πρωτον κατασκευασας και των φθαρτων ο αφθαρτος. ουκ εργα ουδε πραξεις. οσον εν οικω τε αυτης εισαγαγειν χωρησει. αλλ᾿ οτι δεξασθαι το πυρ. ως εν κηριον πασας προβαλλοµενης της ψυχης φωτι τω απροσιτω˙ µαλλον δε ωσπερ παπυρος εµβαπτεται κηριω. οσον οραν ισχυσει. ουτως ου πιστις απασα. Ως γαρ ουκ εστι λεγεσθαι πυρ τους καρβωνας µονους. ινα φωτος του θειου ωσπερ λαµπας µετασχωµεν. φωτοειδεις οµοιας εαυτου και φως αυτας απεργαζεται. τω φωτι τε εγγισαι και αναφθηναι δυναται απορρητω ενωσει. τουτο υπαρχει αρετων επαινος τε και κλεος. ηγουν εν επιγνωσει γινεται και. και τοτε φωτιζοµεναι αι αρεται ως θειω φωτι συγκοινωνησασαι φως και αυται καλουνται. Και δια τουτο ασκησις πασα και πασαι πραξεις επιτελουνται παρ᾿ ηµων. νυν και εις τους αιωνας˙ αµην. τω Παναγιω και κληρονοµους ποιησον ουρανων βασιλειας µετα παντων αγιων σου.

και απιστουντες λεγουσιν˙ Ουδεις τη πειρα τουτο εγνωκεν η επαθεν. Ει δε αγνωστως ειποιας τουτο και αναισθητως. φως του κοσµου! Ακουσατε και συνετε. Αλλ᾿ ω Χριστε µου. και ζην και βλεπειν οιονται. απολωλεν η πιστις και η ελπις ηφανισται των µελλοντων εις απαν. Θεος εστιν αορατος. Κτισµατων κτιστης ο Θεος. και κινδυνευει γε Θεος κατα σε. ουκ ειδεν εν αισθησει. αισθησιν οντως λαβοιεν αληθους θεωριας. ενωσις αρα γινεται αµφοτερων εν γνωσει. οτε Θεος κατηλθε. Ει δε µη τουτο δωσοµεν. διδαξον ειπειν µε τι προς ταυτα και της αγνοιας της πολλης και απιστιας τουτους εκσπασαι και χαρισασθαι ιδειν σε. αναισθητως τω ποιητη ενουµεθα µηδεν γνωστως νοουντες. τα κτισµατα φθαρτα δε˙ και γαρ οι αµαρτησαντες ουχι το σωµα µονον. θειους λογους και γνωσεσθε την ενωσιν εν γνωσει γινοµενην και εν αισθησει εκ παντος και πειρα και ορασει. και σωµατι και ψυχη κατα τον λογον τουτον φθαρτοι εσµεν. αλλ᾿ οι τυφλοι την ενωσιν ουκ ειδον. ως λεγεις. ω µανιας εσχατης. αλλα και τας ψυχας αυτας εις φθοραν παρεισηξαν. αναστασις ουκ εσεται ουδ᾿ η καθολου κρισις. ως ουκ εστι ζωη ουδε ζωην ηµιν ενουµενος παρεχει. Τα διεστωτα τοτε γαρ ηνωσεν ο Σωτηρ µου. . ως τη φθορα του νοητου θανατου κρατηθεντες οµου παντες και τη της αµαρτιας. ορατοι δ᾿ ηµεις παντως˙ ει ουν αυτος τοις ορατοις θεληµατι ενουται. αλλ᾿ ακοη και διδαχη λογων γινεται µονων. οτι τω κτιστη το κτιστον απορρητως ηνωθη. Επειδη και τα κτισµατα. Παλιν ο κτιστης αφθαρτος. (274) παντως νεκρων η ενωσις και ου ζωης προς ζωντας.και µιξις τουτων γεγονε. οι νεκροι δε λεγουσι ταυτης αισθησιν µηδ᾿ ολως εσχηκεναι. κτιστοι δ᾿ ηµεις ωσαυτως˙ ει ουν τω κτισµατι Θεος ο κτισας συγκατελθη και ενωθη και γινηται ως ο κτιστης το κτισµα. πατερες.

Το φως γαρ. ει µη εν µοναις ταις ψυχαις. Το φως υπαρχει ο Θεος.Ει ουν ο φυσει αφθαρτος ενωθη τω φθαρτω µοι. α το πριν ουκ εβλεπες. ει και λαµψειεν οι κηρυκες. Ει δε τουτο αδυνατον. οποιον το εκαστου. η αληθεστερον ειπειν. εκεινο συσβεσθησεται και γενησεται σκοτος η η ψυχη µου ως το φως εσεται φωτισθεισα. ως ειπον. οντως εν τουτων εσεται. το εργον δοκιµασει τε. (275) του ανωλεθρου ολεθρον ο λεγων δογµατιζει και βλασφηµει και της ζωης αυτος ολως εκπιπτει. ηµεις αυτοι το σκοτος˙ ουδε γαρ λαµψει αλλαχου ο Θεος. Οµως ενταυθα και εκει φως ψυχων αυτος µονος. µη πλανασθε. αλλα εκεινων τη φθορα συγκατασπαται µαλλον. ηµεις δε σκοτος τας ψυχας εχοντες αφωτιστους˙ ει ουν το φως το των ψυχων ενωθη τη ψυχη µου. Ει δε το φως παραχθεν ενεργει σοι τοιαυτα και οφθαλµους φωτιζει σου και ψυχην κατευφραινει και. Το γαρ ειπειν οτι Θεος ενουµενος ανθρωποις ου µεταδιδωσιν αυτοις της θειας αφθαρσιας. εκεινοι δ᾿ αποληψονται κολασιν επαξιαν. πως αν αυτη τη πειρα ουκ ιδω ουδε γνωσοµαι γεγονως. αις ενωθη προ τελους˙ τοις δ᾿ αλλοις. ωνπερ λεγει σοι µελλω˙ η γαρ εµε µεταβαλει και αφθαρτον ποιησει η προς φθοραν µεταβληθη ο αφθαρτος˙ και ουτως ισως εγω ου γνωσοµαι εκεινου πεπονθοτος και γεγονοτος ως εγω˙ εγω δ᾿ ει γενωµαι γε αφθαρτος ολος εκ φθαρτου κολληθεις τω αφθαρτω. και παλιν χωρισθησεται τουτων ως αναξιων. τι ου ποιησει εν ψυχη λαµψας ο τουτου κτιστης. πως αν ουκ αισθανθησοµαι. ως πυρ αυτοις φανησεται απροσιτον εις απαν. καιτοι εστι του αισθητου φωτος εκεινο εργον. φευγει ευθυς το σκοτος. χαριζεται οραν σοι. δεξαι µαλλον το αλλο και αφθαρσιας µετασχειν σπουδασον προ του τελους. οι εν σκοτει ηµεις δε. οταν αναφθη. ο «Γενηθητω φως» ειπων και ευθυς παρεισηχθη. . ο ουκ ηµην.

οντως ουτως γινεται. οστις υπαρχει. λαµψον.Τι δοκει ουν σοι. ει και δοκουσιν ετι ζην. Ναι. ω τεκνον. Ουδεις πωποτε. Οι δ᾿ αναισθητως λεγοντες τουτου µεταλαµβανειν. ει λαµψει νοερως εν καρδια η εν νοΐ ως αστραπη η ως ηλιος µεγας. τουτων εµπροσθεν στηκω. ω µανιας! Αλλ᾿. εµποιησαι δυνησεται ψυχη τη ελλαµφθειση. Ως και το φως αισθησει το νοητον προσγινεσθαι πεφυκεν. ωσπερ φως. ηµεις δε και νεκρους οντας ζωης εστερηµενους. αλλα ιδειν ου βουλονται. τοιουτοι τε γενοµενοι. . ω πλανης. και τοτε τα περι αυτων εξ αυτων απορρητως διδασκεται και φθεγγεται και πασιν αλλοις γραφει και δογµατα θεοπρεπη εκτιθεται. ως εστι δυνατον κατιδεσθαι. κακεινοι παλιν αλλαχου εκπεµπουσι το οµµα και ολως του προσωπου µου το φως ου καθορωσι. ως παντες οι προλαβοντες αγιοι διδασκουσι πατερες˙ ουτως γαρ εδογµατισαν το συµβολον το θειον. οις προσεσται. καγω συµπεριστρεφοµαι. Ουχι φωτισει ταυτην γε και γνωρισαι παρεξει εν επιγνωσει ακριβει αυτον. λαµψον εις αυτους. Προς δε και αποστρεφονται τας οψεις αλλαχοθεν. ω φως. (276) ουτως αποκαλυπτεται του Πνευµατος η χαρις και δι᾿ αυτου και εν αυτω ο Υιος συν Πατρι τε˙ και τουτους βλεπει. Λαµπω καθως και παντοτε των τυφλων προ προσωπου. καµµυουσι δε µαλλον και αναβλεψαι προς εµε ου θελουσιν. οµοιους σοι εργαζη. Τουτων οι µεν καλυπτονται καλυµµασι τας οψεις. και οις ενουσαι. οπως ιδοντες πεισθωσιν οντως οτι φως συ αληθες υπαρχεις. ουτως επιτελειται. κακεινοι µετα Θεου τα του Θεου εφθεγξαντο και ειπον. Τις γαρ εθεολογησε τριαδικην µοναδα η τις αιρεσεις ετρεψε µη γεγονως τοιουτος η τις εκληθη αγιος µη µετασχων Αγιου Πνευµατος. ως ειποµεν. οι δε και εξω φευγουσι µισησαντες µε παντως. αυτοι τω οντι εαυτους καλουσιν αναισθητους.

αξαπορω εις απαν˙ το αβουλητως γαρ αυτους και βια ταχα σωσαι. ανοιξον τον νουν µου µαλλον. και ευδοκησον φανηναι και πτωχω προσοµιλησαι. αλλα αγνωστον τοις πασιν. ος Θεον γνωστως κατειδεν. τους δε µη θελοντας εω θελοντας εν τω κοσµω. και τουτο θλιψις δοξειε. µη θελοντας σωθηναι. οτι νυν ουδεις υπαρχει. Λαλησον. Αλλ᾿ ουδε αυτους εκεινους λεγουσι τρανως ιδεσθαι τον Θεον σου και Πατερα. Το γαρ καλον θεληµατι εσται καλον τω οντι. περι ων τινες λαλουσιν. Θεε µου. (278) Βλεψον ανωθεν.(277) Τι ουν τουτους ποιησαιµι. οτι εµου εκλαµποντος φωτος του απροσιτου αυτοι το σκοτος εαυτοις προεξενησαν µονοι. το δ᾿ αβουλητως αγαθον ουκ αγαθον υπαρξει. Αποκαλυψον το φως σου διανοιξας ουρανους µοι. ως θεµιτον ανθρωπινη φυσει Θεον οραν. αθεωρητον ωσαυτως . Οτι παντες οι αγιοι ελλαµποµενοι αυγαζονται και την δοξαν του Θεου καθορωσιν. και δια τουτο θελοντας και ορω και ορωµαι και βασιλειας της εµης ποιω συγκληρονοµους. δια ρυπαρας µου γλωσσης. και γινονται κριται αυτοι εαυτων προ της δικης. καθαπερ παλαι. ουδε γεγονε προ τουτου παρεκτος των αποστολων. ΛΕ’. φως ιδειν µη θελησαντες και µειναντες εν σκοτει. εισελθε και νυν εντος µου.

Η Θεος εγω προ παντων ηµερων. αλλ᾿ ουδε των αορατων ην προ του γενεσθαι οντως. αλλα και αιωνων παντων και των ορωµενων παντων νοουµενων τε κτισµατων. (280) Μονην δε ακτινα δοξης και απορροιαν φωτος µου καθορωσι και θεουνται. απερ λεγω. ου των αλλων τε ταγµατων ειδε µου ποτε την φυσιν ουδ᾿ αυτον εµε τον κτιστην ολον. Ως γαρ εσοπτρον ηλιου τας ακτινας δεδεγµενον .δογµατιζουσιν υπαρχειν. λεξον ταχος. Γραφε. Ηµην υπερ νουν και λογον. οιοσπερ τυγχανω. υπερ εννοιαν τε πασαν µονος µετα µονου µονος. Χριστε µου. αλλ᾿ ουδε των αρχαγγελων. και ουδεν των ορωµενων. γραφε και µη κατοκνησης. ινα µη τοις ασυνετοις εγωγε δοξω ληρειν. Μονος ακτιστος εγω συν Πατρι και Πνευµατι µου µονος αναρχος υπαρχω εξ αναρχου του Πατρος µου˙ αγγελων δε ουδεις ουδεπω. ειπεν. Ναι. ωρων και χρονων. (279) προβαλλοµενοι το ρηµα του υπερηγαπηµενου µαθητου σου Ιωαννου λεγοντος˙ Θεον ουδεπω εωρακει τις ανθρωπων.

Ολον δε µε κατιδεσθαι ουπω τις κατηξιωθη. ουκ ανθρωπων. ουτως δεχονται ακτινας της θεοτητος µου παντες. Τω ακτιστω το κτιστον γαρ πως ποτε εξισωθειη. Ουκ ενδεχεται Θεον γαρ αλλον φυσει παραχθηναι (281) ισοδυναµον του κτιστου ουδ᾿ οµοφυη εκεινου.η κρυσταλλινος ως λιθος ελλαµφθεις εν µεσηµβρια. Τουτο γαρ ουδε συµφερει˙ µικραν δ᾿ ορωντες απαυγην οντως ειναι µε µυουνται και γινωσκουσι Θεον µε τον αυτους παραγαγοντα. ουδε δυνατον γαρ ολως οµοουσιον του κτιστου το κτιζοµενον γενεσθαι. αλλα αξιος ουδεις µου της θεοτητος ευρεθη. Του αει ωσαυτως οντος και αναρχου και ακτιστου τα κτιζοµενα ελαττω˙ . ου φθονων δε τουτοις παντως. και εκπληξει µε και φοβω ανυµνουντες λειτουργουσιν. ου δυναµεων αγιων. ουδ᾿ ως ακαλλης υπαρχων κρυπτοµαι του µη φανηναι. οπως µη µε καθορωσιν. ουκ αγγελων. ουδε γεγονε του κτιστου ισοδυναµον το κτισµα. Εξω γαρ ειµι των παντων και αορατος τοις πασιν.

και χαριζεται εκαστω ως τεχνιτης. ως δεσποτης. Κυριε. ειπε µοι. Πως ουν αµαξα τον ταυτην τεκτηναµενον εκµαθοι. ει µη ορασιν ενθειη ο αυτα κατασκευασας. Πως δε πριων τον κινουντα επιγνωσεται. (283) Ευχαριστω σοι. οσον αµαξα και πριων του αυτα τεκτηναµενου. ει µη τουτοις δωσει γνωσιν. µονε . ΛΣΤ’. ω η δοξα και το κρατος νυν. οια παντως και θελησει. ων υπεστη εν τω κατ᾿ αυτον διωγµω. αει και εις αιωνας των αιωνων. µονος εχων δυναστειαν. ο δε Κυριος των παντων εχων εξουσιαν µονος. Ευχαριστια υπερ της εξοριας και των θλιψεων. Ουδεις ανθρωπων ολως ουν. οσα βουλεται και θελει. ουδεις και των αγγελων του διδοναι πνευµα αλλοις ελαβε την εξουσιαν η ζωην αυτοις παρεχειν. ευχαριστω σοι. (282) ως πηγη ζωης υπαρχων εµψυχα παραγει ζωα. ο αδυνατον υπαρχει τουτο πασι τοις κτισθεισιν. αµην.και γαρ ειναι µαρτυρησεις και τοσουτον διαφερειν.

ηνπερ προσεταξας ηµας φυλασσειν. ουτως ηµεις υποισωµεν αµαρτησαντες παντα. Λογε. παντων καταλιποντων σε µαθητων τε και φιλων. βασιλευ δικαιε. Χειρας ηλωθης ποδας τε. κατεδεξω. ιν᾿ ωσπερ επαθες αυτος αναµαρτητος πελων. πανοικτιρµον. καταδικης αιτια˙ διο µη φεροντες οραν σε τον δικαιον µονον οι αδικοι θανατω σε παρεδωκαν αισχιστω. Συ και λαλησας ραπισµα παρα δουλου υπεστης και σιωπησας θανατος ευθυς κατεδικασθης. Σωτερ. Συ τον σταυρον εβαστασας. χλαιναν τε κοκκινην ενεδυσω. (284) και κρισιν. ο κατελθων επι της γης και σαρκωθεις Θεος µου και γεγονως. Θεε µου. η σιωπη δε. Χριστε µου. και οξος εποτισθης και την πλευραν ενυγης σου τη λογχη. ∆ικαια ουν η κρισις σου και η προσταξις αµα. βασιλευ. υπ᾿ Εβραιων. ην εξηνεγκε κατα σου. πανοικτιρµον! Ευχαριστω σοι. Αυτη δ᾿ εστιν η µιµησις της ταπεινωσεως σου. Συ ως κακουργος συλληφθεις και δεθεις µονος ηχθης. Συ και παρεστης τω κριτη ως κατακριτος. οιµοι. ινα παθων ο απαθης υπ᾿ ανοµων αδικως απαθειαν παρασχης µοι τω κατακεκριµενω εν τω µιµησασθαι τα σα παθηµατα. Χαιρε! ακουσας παικτικως. και πειρασµους και διωγµους και µαστιγας και θλιψεις και τελευταιον θανατον παρα των παρανοµων. ανθρωπος οµοιος µου διχα τροπης και ρευσεως και πασης αµαρτιας. Ενεπτυσθης το προσωπον. βασιλευ. Συ δαιµοναν γαρ ηκουσας και πλανος ενοµισθης αθεοις και αντιθεος και παραβατης νοµου.καρδιογνωστα. επι των ωµων και προσεπαγης εν αυτω ανυψωθεις. παντοδυναµε Λογε. Οι λογοις σου γαρ µαχαιρα τοις ανοµοις υπηρχον. οπερ ουκ ης. Οθεν ετυφθης κεφαλην και ακανθαις εστεφανωθης. και ενεπαιχθης. αναρχε. πανοικτιρµον. Ταυτα η γη µη φερουσα εκλονειτο τω φοβω και τους νεκρους τους εν αυτη απεδιδου εν ταχει˙ .

Χριστε. η πειρασµους η θλιψεις. . ει δε δικαιως. Χριστε. της πιστεως. πληµµεληµατων. ο αµαρτησας παµπολλα εκ νεας ηλικιας και παροργισας σε. εν εργοις τε και λογοις. πασχων µαλλον αδικως. και ουκ ηθελησεν ποσως του συνιεναι ολως. ει ταυτα καγω παθω. Το καταπετασµα του ναου του τοτε διεσχισθη απο των ανω γεγονος δυο εως των κατω. ινα τον κοσµον σωσης. και ουδεν οι παρανοµοι τουτων συνηκαν ολως. αλλα και ταφω κειµενον φυλακας εφιστασι και τον λιθον σφραγιζουσι σε κατασχειν δοκουντες. Τι ουν υπαρχει µεγα µοι. και την ισχυν του δυνασθαι υπενεγκειν τας λυπας. και προξενος θεοτητος η ταπεινωσις πελει η ση τοις µετα γνωσεως ταυτην µετερχοµενοις.ο ηλιος εις αιµα δε µετεστραφη ορων σε και η σεληνη ζοφωσιν ενεδυσατο τοτε. ∆εσποτα. Μεγα µοι οντως. απερ αυτος συ πεπονθας αναµαρτητος πελων υπερ του κοσµου. ∆εσποτα. µαλλον δε και υπερ πασαν δοξαν. Ευχαριστω σοι. και µη εασης µοι ποτε πονους επενεχθηναι υπερ δυναµιν. νυν και αει και παντοτε εις αιωνας αιωνων. ιδια εξουσια και τας σφραγιδας ελιπες σωας τοις παραβαταις˙ αγγελων παρουσια δε εκυλισε τον λιθον (285) και τους εκει φυλασσοντας κατεπληξε τω φοβω. οτι µε µετοχον ποιει δοξης σου της αρρητου η κοινωνια των παθων. οικτιρµον. Θεε µου. Συ ουν ανεστης. ∆εσποτα. η µιµησις των εργων. αλλ᾿ εµειναν τυφλωττοντες τον νουν και την καρδιαν πεπωρωµενην την αυτων εχοντες µεχρι τελους. εις καθαρσιν αµετρων µου. αλλα αει µοι χαρισαι την εκβασιν. εστω µοι εις εκτισιν πταισµατων. των εργων τε και των χρηστων ελπιδων παρεχων τα χαρισµατα. ∆εσποτα. Συ γαρ υπαρχεις των καλων ο παροχευς αρχηθεν τοις εκ ψυχης προσπιπτουσι τω σω κρατει αξιως. τας δωρεας τε πασας του Θειου και προσκυνητου Πνευµατος σου.

Αυτος ουν ελεησας και επεσκεψω (287) και επεστρεψας λαµψας εν σκοτει φως µοι και ελκυσας µε προς εαυτον. ∆εσποτα ψυχοσωστα. οε και γεγονως ηµην εν τωδε κοσµω αγνοων ολως σε. . ω δηµιουργε µου. τον κτιστην µου. εξαγαγων τε εκ κατωτατου λακκου. Θεος τε και ∆εσποτης.αµην. σε. Λογε. ∆εσποτα. τον καλον ∆εσποτην. ως κτιστης των εν ουρανω παντων. ∆εησις και προσευχη του αυτου προς Θεον της εκεινου ενεκα βοηθειας (286) ∆εσποτα Χριστε. σκοτους των παθων. εχαιρον χαραν ου λαλουµενην. η το θεληµα του σου Πατρος πληρουσα και δηµιουργει. Ω ακολουθων αφροντις διετελουν. των υπο γην τε και των εν γη ωσαυτως! Συ ει Κυριος τουτων. οτι εν αυτη περιεχεις τα παντα. των υπερανω του ουρανου τε και ουρανων απαντων. δυναµις η µεγαλη. εργαζεται και κτιζει και οικονοµει τα καθ᾿ ηµας αρρητως˙ αυτη ουν καµε νυνι παραγαγουσα εκ του µη οντος πεποιηκε του ειναι. ω πλαστα. σκοτους του βαθυτατου επιθυµιων και ηδονων του βιου εξειξας οδον. συ τη χειρι σου περικρατεις την κτισιν. και ωσπερ τυφλος υπηρχον εν τω κοσµω και ως αθεος. σε. αγνοων τον Θεον µου. ∆εσποτα Θεε παντων των ορωµενων αορατων τε δυναµεων. Χειρ σου. ΛΖ’. δεδωκας οδηγον µοι προς τας εντολας τας σας καθοδηγουντα.

ελεγον. υπερ πιστιν τε και ελπιδα υπηρχον και˙ Ιδου. . βασιλευ και Θεε µου. τω οδηγω µου και πατρι συµπαροντα αφραστον ειχον αγαπην τε και ποθον. εχων τε αυτα και τι πλεον ελπισω. τον καλον ∆εσποτην. εξαιτουµια. παντως ορφανον. Εν τουτοις οντος και τουτοις εντρυφωντος ελαβες εκ γης τον πατερα µου. και ποιµνης. Αλλα και βλεπων σε. οιµοι. Επιχεε µοι. αρτι δεοµαι. οιδας των ληστων την καθ᾿ ηµων µανιαν. αντιβολω προσπιπτων˙ µη αποστραφης. και κατελιπας µονον. προστατην και ποιµενα. ω φιλανθρωπε. (288) ∆ια τουτο σε αρτι καθικετευω. προ οφθαλµων µου βλεπω. ορω τα µελλοντα. ην ως ανθρωπος εχω. και την αγνοιαν. το µεγα. παντως εκ παντων αβοηθητον οντα. ους ουκ ηκουσε. οιδας την εµην ασθενειαν. οιµοι. το ελεος σου. παντως µεµονωµενον. Πλην ουδ᾿ ανθρωπος ολως δοκω υπαρχειν. και των ουρανων παρεστι βασιλεια και τα αγαθα α οφθαλµος ουκ ειδεν.ορων κατα ποδας σου ακολουθουντα και προσοµιλουντα σοι πολλακις τουτον. µη µε εγκαταλιπης µηδε αφης µε. µονον! Οιδας της οδου την δυσβατον πορειαν. ηρας οδηγον εµον εξ οφθαλµων µου. τον ως αληθως απροστατευον ξενον εστησας αυτος τοις κριµασιν. οιδας την πληθυν των πονηρων θηριων. η την πιστιν µου εν αλλοις ποιοις δειξω. αλλα ανθρωπων πολυ απολιµπανειν˙ κατα παντα γαρ παντων εσχατος πελω και ελαχιστος ειµι οντως ανθρωπων παντων. Χριστε µου. ω ∆εσποτα µου. οις οιδας. Μειζον γαρ αλλο υπερ ταυτα ουκ εσται.

Σωτερ. και ελλειµατα τουτο αναπληρωση και σωον ολον ανθρωπον µε ποιηση υστερουµενον ουδεν των αναγκαιων και ουτω στηση ενωπιον σου. ακατακριτον. εις ουρανον δε ποιον ανελθω και εις εσχατα ποιας θαλασσης αρα γενοµενος ευρησαιµι τον απροσιτον παντη. Ο χορτος ολος τω πυρι πως προσψαυσαι τολµησω. πως τω αΰλω συναφθω. ο συνηµµενος υλη. Ποιαν ανελθω κλιµακα. Πως τω αφθαρτω συµπλακω. τον αφθαρτον εν τοις φθαρτοις. ο τυγχανων εν κοσµω. Περι θεολογιας˙ και οτι ο νους της υλης των παθων καθαρθεις αΰλως τον αϋλον και αορατον καθορα. (289) Ποιαν οδον οδευσοιµι. προ του γην παραχθηναι . εκ ποιου τε του µερους και ποιον αρα σπηλαιον εκεισε ψηλαφησω η ποιον ελος διελθων τον πανταχου παροντα και αληπτον τυγχανοντα αορατον τε οντα του κατιδειν αξιωθω και κατασχειν. ο εν θανατω τη ζωη πως ολως πλησιασω. Ορος εις ποιον αναβω. τω αθανατω ο νεκρος τως αρα προσπελασω. ειπε µοι. Λογε. ο ταλας. Πως δ᾿ εξω κοσµου γενωµαι. τον κτιστην εν τη κτισει. ανυµνουντα σε εις αιωνας αιωνων. αµεµπτον µε σον δουλον. ποιαν εισελθω πυλην η πως ανοιξω θυραν δε και ποιου κουβουκλιου. (290) Αλλ᾿ οµως αρτι ακουε των απορρητων λυσιν! Προ του γενεσθαι ουρανον. ΛΗ’. τον παµπαν απεριγραπτον. Εις ποιον αδην καταβω. ποιαν εκκλινω τριβον. αµην. Οποιας δε και ποταπης ενδον οικιας ευρω τον εν χειρι τα συµπαντα και παλαµη κρατουντα. πως ευρησω. φθαρτος ολος υπαρχων.ινα τα εµα υστερηµατα. αφηλαφητον ολον. το αϋλον εν υλικοις.

ως ειδε µονος. θρονους και τα ακατονοµαστα ταγµατα λειτουργουντα αυτω και παρισταµενοα εν φοβω τε και τροµω. του τε µεγεθους και φωτος περας µη κεκτηµενον. ου περιεκοψε φωτος αΰλου λαµπηδονας. καθως ειπον. ως ειρηται. Νοει καλως µονον Θεον εν αρχη την Τριαδα υπεραναρχως ουσαν µεν. αλλ᾿ εστι παντως πανταχου Θεος κεχωρισµενος . καθαπερ νυν. Γην τε οµου και υδατα και απασας αβυσσους µεσον αυτου εν τω αυτω εννοηµατι µονω πεποιηκεν. η Τριας.Θεος υπηρχεν. Ωσπερ γαρ νους και αγγελος τοιχοις και θυραις εξω οικιας ουκ απειργονται ουδε κρατουνται ενδον. αρχας και εξουσιας. Εποιησεν αγγελους δε. ενδον το φως το αϋλον µη εχων. τα Χερουβιµ και Σεραφιµ. αιωνιος. ατελευτητος. ουτως ο τουτων ποιητης ολως ουκ εξω πελει. ο ουρανος εκτανυσθεις αισθητος . φως ακτιστον. Ουκ ην αηρ. Ενυλος γαρ. υλικον και ορωµενον. φυσει δε ευρεθη και ουσια. αισθητον και παχυν τε και εν ριπη εξετεινε τουτον. κυριοτητας. ουκ ην σκοτος ουδ᾿ ολως. οµου τε παντοδυναµον και αϋλον υπηρχεν. Και εµεινεν. αγαθωτατος αγαν. αΐδιος. ουκ ενδοθεν του ουρανου ουδ᾿ εν ετερω τοπω. υπερ αρχην τε πασαν ανεικαστον. οια και νυν παντα ηµιν ορωνται. µονος. ουχ υδωρ. ου φως. απεριγραπτος γαρ ων˙ αυτος λογω τα συµπαντα εν εαυτω παραγει και φυσει εστι των κτιστων παντη κεχωρισµενος και φερων παντα εν αυτω εξω εστι των παντων. Ενυλων γαρ ο αϋλος εστι κεχωρισµενος. µονος µεµονωµενος. φως αναρχον. ουκ αιθηρ. ων. φως αφραστον εις απαν. (291) ουκ εχων τοπον ιδιον. των αΰλων εξω. Υστερον δε παρηγαγεν ουρανον ως καµαραν. ου τοπω παντως. ουκ αλλο τι των οντων˙ πνευµα δε µονον ο Θεος. οµως Θεος αθανατος. αµετρητον υψει. φωτοειδες εις απαν. βαθει και πλατει.

Εγενετο ουν ουρανος ενυλος και διεστη τη φυσει. µεσον δ᾿ αφθαρτων και φθαρτων αρρητως κρατουµενη˙ υπο µεν των καθελκεται προς ηδονας. απο σιδηρου λιθου τε τικτοµενον αρρητως. ωσπερ θυρισι γε δυσιν αισθητως κεχρηµενη του σωµατος τοις οφθαλµοις παρακυπτουσα βλεπει δι᾿ αυτων παντα ορατα και παλιν υποστρεφει. . οπερ ειπον. υπο δε των προς ουρανον πτερουµενη εκεισε µενειν µεν εκβιαζεται. δεδωκε δε και εν χερσι φως εν νυκτι του φαινειν. ολη αϋλος ουσα και νοερον τον του νοος οφθαλµον κεκτηµενη. ει λαµψαι βουληθη ηλιου ο ∆εσποτης. Εκεινος δε παντος φωτος εστι κεχωρισµενος. καθως ειρηται. Θαυµαζω γαρ πως η ψυχη. ∆ιο συνεζευξε τον νουν τω χοΐ τω ενυλω και εν ενυλοις τεθηκεν ηµας ανθρωπους παντας. Ως γαρ παγιδας βλεπουσα τα εν τω κοσµω παντα φοβειται ολως εν τη γη πατησαι η καθισαι. προς παθη. Ο δε ∆εσποτης του παντος τον ηλιον ανηψε και την σεληνην. ιν᾿ εν βεβαια πιστει γε και εντολων τηρησει τον. ονπερ συνεχεαµεν παραβασεως ζοφω. υπερφωτος. ουτως. τα νοητα και αϋλα αΰλως καθορωσα. ουχ υποστησεται πας ζων ανατολην την τουτου. το αϋλον εν υλικοις αΰλως καθορωµεν φως. αορατον τοις αισθητοις οφθαλµοις και ενυλοις. κατασπαται δε οµως και παλιν αναφερεσθαι αει θερµως σπουδαζει αεροβαµων θελουσα ειναι εξ ορωµενων. οτι ην Θεος υπεραναρχως.ενυλων παντων και κτιστων υπ᾿ αυτου παραχθεντων. (292) απροσιτον τοις νοεροις οµµασι της καρδιας. αστεκτος παση κτισει˙ ως γαρ ηλιου λαµποντος ου φαινονται τα αστρα. νουν αϋλον εν υλικων παθων επιθυµια και γευσει τη των ηδονων εκκαθαραντες αυθις. υπερλαµπρος. αισθητοις αισθητως οπως λαµπη. του φωτος του αΰλου και εµεινε διχα φωτος. οικος καθαπερ µεγας.

συν τοις επουρανιοις. Λογε. ∆εσποτα Χριστε. (294) τα ενεστωτα τε οµου και τα µελλοντα. το ηθος. ονπερ χρη εκµιµεισθαι τους παντας. φως δε ο ερως ο προς σε και η αγαπη. επιθυµιας πασας δε αποκρουεται ταχος˙ σκοτος γαρ οντως των παθων επιθυµια πελει και νυξ βαθεια των αισχρων αµαρτιων η πραξις. αποδιωκουσα παθων και ηδονων το σκοτος˙ ω θαυµα. (293) Αµηχανον το καλλος σου. Σωτερ. Θεε µου. το αγαθον και πραον των γηγενων υπερκειται τας εννοιας απαντων. ινα και συν αυτοις Χριστω. Σωτερ. ασυγκριτον το ειδος. υπερ λογον η δοξα. Θεε. Θεω. ΛΘ’. Οτι ο ποθος και η προς Θεον αγαπη υπερβαινει πασαν αγαπην και παντα ποθον ανθρωπινον˙ βαφεις δε ο νους των καθαιροµενων εν τω φωτι του Θεου ολος θεουται και νους εκειθεν χρηµατιζει Χριστου. κατα τοσουτον ο προς σε ποθος υπαρχει µειζων και συγκαλυπτει απασαν ανθρωπινην αγαπην και ερωτας των σαρκικων ηδονων αποτρεπει. . ∆ιο εξανατελλουσα εν ψυχαις φιλοθεοις ευθυς ηµεραν εµποιει απαθειας. κριτη των παντων αµεµπτως παραστησονται και κοινωνοι της δοξης και βασιλειας της αυτου εσονται εις αιωνας. αµην. Καθ᾿ οσον γαρ υπερκεισαι των ορωµενων. ω παραδοξον εργον Θεου υψιστου και µυστηριων δυναµις των κρυπτως τελουµενων! Συ και τα αφθαρτα ηµιν και τα φθαρτα χαριζη. συ και τα γηϊνα. Τοιουτος ο των ευσεβων και πιστων και αγιων απαντων βιος.ινα µη παντως εµπαγη κρατηθεισα εν τουτοις και γενηται καταβρωµα θηριων ανηµερων. και δια τουτο ο προς σε ποθος και η αγαπη πασαν αγαπην των βροτων υπερνικα και ποθον. η ωραιοτης αφατος.

αστερων παντων και φωτος και παντος αλλου κτιστα. Θεε µου. ενθα κλαυθµος τε και βρυγµος υπαρχει των οδοντων και πονος απαρακλητος και αφραστος οδυνη. ουκ ηλλοιωθη νουν. Και µελη οντες. τουτων εξω µε κρυψον εν τω φωτι σου. αλλα βλεπων εσοµαι ως µη βλεπων και ακουων ως µη ακουων. ινα µονον σε βλεπων εν τω φωτι σου κοσµον µη ορω µηδε τα εν τω κοσµω. παντως αγια αυτοκρατους ∆εσποτου.ως παντων παντως ποιητης. τις µη θρηνηση της πολλης αυθαδειας την τολµαν. το αστεκτον και ασβεστον πυρ. ινα µικρα ληψοµεθα και φθαρτα παρ᾿ εκεινων και αυτοις εκδιδοαµεν ψυχας ηµων αθλιας και σωµατα ως ατιµα σκευη του καταχρασθαι. Τις δε µη φριξη την πολλην ανοχην σου. ω ηλιε ηλιου και σεληνης. ως εχων εξουσιαν των ουρανιων. Λογε. ∆εσποτα. και των καταχθονιων˙ και πως ηµεις οι αθλιοι αγαπωµεν ανθρωπους υπερ σε πλεον και αυτοις δουλουµεθα αθλιως. φιλοδοξιας σκοτει κεκαλυµµενοι. Τις γαρ ιδων σε και αστραφθεις αισθησεις εκ της δοξης σου. βλεποντες ου βλεπουσι δοξαν σου θειαν (295) και ακουοντες ου συνιουσιν ολως τας εντολας σου και τα προσταγµατα σου. εκ φωτος σου του θειου. σου του παντων ∆εσποτου αγιου. Τις ουν µη κλαυση των πιστων και γνησιων σου δουλων. τοις πονηροις ου φριττοµεν δαιµοσιν αυθαιρετως ριπτειν αυτους εις ατιµα της αµαρτιας εργα. Αλλ᾿. ψυχην και τας φρενας. και καθωσπερ πασχουσιν οι εν τω σκοτει καθεζοµενοι των ηδονων του βιου. τις µη τροµαση κρισεως ανταποδοσιν θειας. οιµοι. ∆εσποτα. ουτως καγω εσοµαι εν τω φωτι σου µη βλεπων κοσµον µηδε τα εν τω κοσµω. το της γεεννης. . και βλεπειν αλλως και ακουειν ωσαυτως.

Ταυτα γαρ αυτω αισχυνη οντως πελει. κατηξιωται πανεξαισιως. του τι δει ποιουντα τινα. και νους καλειται σος ο τοιουτος αξιωθεις γενεσθαι. µαλλον δε Θεος και αυτος χρηµατισας. τιµη και κρατος αει τε και νυν και εις παντας αιωνας. Μ’. υβρις. Υπερανω γαρ παντων των ορωµενων ο γενοµενος και Θεω πλησιασας. Οµολογια της χαριτος των του Θεου δωρεων˙ και οπως ο ταυτα γραφων πατηρ υπο του Αγιου ενηργειτο Πνευµατος˙ και διδασκαλια ρηθεισα υπο Θεου. (296) Παλιν εκλαµπει µοι το φως. παλιν οραται µονον. η Τριας. της των σωζοµενων σωτηριας τυχειν. αποχωριζει. βαβαι. Πως δε επιθυµησει Θεος γεγονως αισθητου τινος ολως ρευστου και φθαρτου πραγµατος ειτε δοξης. ο υπερανω γεγονως τουτων παντων και υπερ πασαν δοξαν την ορωµενην. παλιν ανοιγει ουρανους. αµην. και τα Θεου και θεια. παλιν τρανως οραται. παλιν τεµνει την νυκτα. ω πρεπει πασα δοξα. και νουν εχειν σον τοτε καταξιουται και εν µετα σου γινεται αχωριστως˙ και πως µη βλεπει ωσπερ συ και ακουει παντα απαθως. . εξουδενωσις και ατιµια. ∆οξα δε αυτω και τρυφη τε και πλουτος Θεος. πως εν των κατω κειµενων δοξαν ολως η τρυφην θελησειεν επιζητησαι. παλιν απαντων εξω µε ποιει των ορωµενων. παλιν παραγει απαντα.Σωτερ. των αισθητων ωσαυτως δε. Εµβαπτεται γαρ ο νους εν τω φωτι σου και λαµπρυνεται και φως αποτελειται οµοιον της δοξης σου.

τεθνηκας. ενδοθεν του κελλιου µου. σφοδρως τε σφιγξον και µεχρι τελους βαστασον των πειρασµων τους πονους. Μηδεν δ᾿ ευρισκων εν εµοι. Σηµερον. µειζονως. µη διατεµνων νυκτα. ινα και θεραπευσω σε. Σωτερ. του βηµατος σου του φρικτου εν ηµερα της δικης. µαλλον δε πρωτος παντων συ ο και παρακαλων µε. σηµερον κοσµον απαντα νοµισον καταλειψαι! Σηµρον φιλους. µηδε αερα διϊστων µηδε στεγην οικιας ατοµως ολος µετ᾿ εµου γινεται. Ακουσον τι ποιησειε πας ο µελλων σωθηναι. ιν᾿ ευρεθω ενωπιον ακατακριτος. ονπερ ουδεις εωρακε πωποτε των ανθρωπων. και µεσον παντων οντων µε εξω ποιει παντων. ο βλεπων γινοµαι απλους τη ακακια. ενδοθεν του νοος µου και µεσον της καρδιας µου. µειζονως καταισχυνοµαι. ενθα φως εστι µονον. δοξον. αλλα τα παντα δουλα σα. τι δει ποιησαι. απλουν. Ουκ οιδα ει και σωµατι. τεως δ᾿ εκεισε ολος επ᾿ αληθειας γινοµαι. Χριστε µου. εργα παντα χειρων σου. (297) ταυτα της δυναστειας σου και της φιλανθρωπιας τα εργα. Ταυτα σου τα παραδοξα. µη διανοιγων ουρανους. ινα ευαρεστησω. απερ εις ηµας ποιεις τους αναξιους˙ δια τουτο ουν φοβος σου συνεχει µε και τρεµω και µεριµνω διηνεκως και δαπανωµαι σφοδρα. των θαυµατων. σηµερον απεταξω. µηδεν εµον εν βιω. Σωτερ. το τι σοι προσενεγκω αντι τοσουτων δωρεων. ω φρικτου µυστηριου! Μενοντων παντων ως εισι. οδυνας τε των θλιψεων και λυπηρων τους ηλους . του αθλιου. δυσωπω µαθειν. µειζονως οδυνωµαι. τοσαυτης ευσπλαγχνιας. δοξαν µαταιαν πασαν αφεις οµου απαρνησαι και µεριµναν των κατω και επι ωµων τον σταυρον αρον. ων εις εµε ειργασω. το τι ανταποδωσω σοι. συγγενεις. παραγινεται προς µε το φως και αναφερει µε των παντων υπερανω. αναριθµητων δωρεων.Παλιν ο παντων ουρανων υπερανω τυγχανων.

Τι δε µε και Θεον υµων ονοµαζετε ολως. και ο ασχηµων θανατος ενδυµα αφθαρσιας και αληθους θεωσεως πασι πιστοις υπηρξε. οµοιος ον τως γεγονας του υψιστου πατρος σου και την καρδιαν καθαραν κτησαµενος εκ τουτων εν ταυτη οψει τον Θεον. απεθανον θανατον των κακουργων.περιχαρως καταδεξαι. (298) Ει αγαπησεις τους εχθρους και παντας τους µισουντας. Εγω γαρ ταυτα δι᾿ υµας επαθον εκουσιως˙ εσταυρωθην. τι και αιτεισθε του µαθειν πως δει υµας σωθηναι εν ποιαις τε ταις πραξεσιν εµοι οικειωθηναι. ∆ιο και οι µιµουµενοι τα εµα σεπτα παθη . πραξον και αλλους διδαξον. ωσπερ στεφανον δοξης. και δοξα κοσµου γεγονε. και εµπαιγµους και ραπισµους φερων παντευχαριστως της εµης εση κοινωνος θεοτητος και δοξης. τοτε σκιρτησον. και ποιον τουτου µειζον. Ει δε και διωχθηναι σε υπερ δικαιοσυνης γενηται. και νεκρων εξαναστασις και καυχηµα απαντων των πιστευσαντων εις εµε τα εις εµε ονειδη. των υβρεων ταις λογχαις δε βαλλοµενος καθ᾿ ωραν και λιθαζοµενος σφοδρως απασαις ατιµιαις δακρυα αντι αιµατος προχεων εση µαρτυς. καθαπερ υπεσχοµην. πρωτον εκεινων παντων υστερον αποδειξω σε. των επηρεαζοντων τε εκ ψυχης υπερευξη και αγαθοποιησειας τουτους κατα το δυνατον σοι. αισχυνην τε λογιζεσθε ταυτα και ατιµιαν παθειν και θειναι τας ψυχας υπερ των εντολων µου. ον ουδεις ποτε ειδεν. οτι η βασιλεια των ουρανων ση γεγονε. Ει δε γε απαναινεσθε και δυσανασχετειτε. Ταυτα και τουτων πλειονα. Εαν δε παντων εσχατον σεαυτον αποδειξης και δουλον και διακονον. ζωη τε και λαµπροτης. και συ και παντες αλλοι οι εις εµε πιστευοντες. απερ ενετειλαµην. τι και πιστευειν οιεσθε εις εµε ασυνετως. ει βουλοισθε σωθηναι και συν εµοι αυλιζεσθαι εις αιωνας αιωνων.

οιδας την ορφανιαν. απορρητων γενησονται˙ και συν εµοι εσονται εις αιωνας. ο πλασας µε Θεος µου ουκ αγνοεις. Λογε. ∆εσποτα. Θεε – και κοινωνος υπαρξω της δοξης σου και της τρυφης των αγαθων σου. ορας το ασθενες µου και την αδυναµιαν µου. υπερανωθεν οντως παντος γηΐνου πραγµατος. Ευχαριστια προς Θεον υπερ των παρ᾿ αυτου γεγονοτων ευεργεσιων και αιτησις του µαθειν. οτι αφεντες την ζωην εαυτους τω θανατω παραδεδωκασι Θεου δεινως απορραγεντες. νυν µεν ως εν αινιγµατι και τυπω και εσοπτρω τοτε δε επιγνωσοµαι. τις µη πενθησει την αυτων πολλην αναισθησιαν. ∆ος τον Παρακλητον. δος Πνευµα σου το Θειον. Θεε µου. αµην. εξω παντος του κοσµου και σε ζητουντι και το σον Πνευµα εκδεχοµενω. οπως . και δος αφ᾿ υψους χαριν σου.ως ειρηκας. τις µη σταλαξει δακρυον εκ συµπαθους καρδιας. τινος χαριν οι τελειοι γεγονοτες υπο των δαιµονων παραχωρουνται πειραζεσθαι˙ και περι των αποτασσοµενων τω κοσµω διδασκαλια και υποτυπωσις ρηθεισα παρα Θεου. ∆εσποτα των απαντων. πεµψον. και κοινωνον γενεσθαι µε παθων σου των αχραντων αξιωσον τον ευτελη και εσχατον σου δουλον. οσον και επεγνωσθην. . Σωτερ. Τους δ᾿ αλλους τις µη κλαυσει γε. αλλ᾿ εφορας και τα παντα γινωσκεις.συµµετοχοι υπαρξουσι και της θεοτητος µου (299) και βασιλειας της εµης εσονται κληρονοµοι. (300) Γινωσκεις την πτωχειαν µου. Ων της µεριδος ρυσαι µε. συγκοινωνοι τε αγαθων αφραστων. αποστειλον καµοι και νυν τω προσκαθεζοµενω εν υπερωω. ιδε εν απογνωσει µε εγγιζοντα. ΜΑ’. ιδε συντετριµµενην. τις αυτους µη θρηνησει. επιστασαι την µονωσιν. Ιδε καρδιαν ταπεινην. καθως υπεσχου.

εκπληττοµαι και γινωσκειν ουκ εχω˙ πως αρα θλιψις απτεται ψυχης µου της αθλιας. µη παριδης. υµνω την ευσπλαγχνιαν. Θεε. Χριστε. . οικτιρµον. κρατουµενος τω ποθω σου. και κοπου µε ουκ ειασας ολως επαισθανθηναι. προσηλωµενος τω φωτι και σοι κεκολληµενος. Χριστε µου. Τι µε τοσουτον πταισαντα και εξηµαρτηκοτα η τι σε παροργισαντα επι πλειον. το ελεος προτεινω και την φιλανθρωπιαν σου µεσιτιν σοι προσφερω. και νυν υπαρχων. πως µε της σης αποστερει γλυκυτητος. δεδεµενος αγαπη.Μη ουν βραδυνης. Τα σπλαγχνα σου προβαλλοµαι. οτε ην εµπαθης η ψυχη µου. ευσπλαγχνε. Μη µε στερησης της ζωης τον αναξιον ταυτης µηδε βδελυξη µε. εως αποκατεστησας µανδρα των σων προβατων. καταλιµπανεις. Θεε µου. ο παλαι συνεσιαθεις αµαρτωλοις και πορναις (302) και συνδειπνησας. εβαστασας. ως δοκω. ολος δεδουλωµενος. ουκ επραξα δικαιοσυνης εργα. αγαθε. (301) Ουκ εκαµον. Θεε µου. ουδεποτε ετηρησα µιαν των εντολων σου. ειπε και µη βδελυξη µε αναξιως λαλουντα. ∆εσποτα. επεστρεψας εκ της οδου της πλανης και επ᾿ αχραντους ωµους σου φωτι της χαριτος σου επανεβιβασας. ευχαριστων θαυµαζω σου χρηστοτητος τον πλουτον˙ ανακληθεις δε παρα σου. εξαπορω. και µη εγκαταλιπης. πως λυπη επεισερχεται. αλλα ασωτως απαντα τον βιον µου µετηλθον. Κηρυττω σου τον ελεον. πλην αυτος ου παρειδες µε. αλλ᾿ επαναπαυοµενον ως εν οχηµατι µε κουφως οδευσαι δεδωκας τας οδους τας τραχειας. πως ολον µε ταραττει. ασωτοις και τελωναις. και της χαρας χωριζει µε η των γηΐνων θλιψις. εως συνηνωσας τοις σοις και κατεταξας δουλοις. ως ειρηται. µη επιλαθη του ψυχη ζητουντος σε διψωση. αλλα ζητησας ευρες πλανωµενον. οικτιρµον. Ειπε και διδαξον µε νυν κριµατων σου το βαθος. του λυπεισθαι µειζονως υπερ το πρωην.

(303) Μη γαρ. Προς τους εχθρους ανθιστασο και πληττοµενος πληττε. ανηρ δε µαλλον οντως γενοµενος και τελειος προς γηρας ηδη κλινας. παιδαγωγω τε δεδωκα – τινα ον λεγω οιδας – και ως παιδιον σε µικρον αυξανοντα καθ᾿ ωραν εξυπηρετησε καλως. ανεθρεψεν αξιως.. αλλα ανελπιστια σε τιτρωσκοντες εκεινοι ελπιδι τιτρωσκεσθωσαν εκ σου εκπεµποµενη. οχυραν κεκτησαι µε˙ . Οιδας εχθρους ους λεγω σοι. µη γαρ αδυναµια σοι ψυχης και νυν υπαρχει. και δη και νεανισκος˙ ουκ αγνοεις δε και αυτος αει συν σοι µε οντα και συναυξανοντα εν σοι και περισκεποντα σε. τοις πεµποµενοις βελεσι βαλλειν αυθις µη φειση τους βαλλοντας και κατα σου ταυτα µηχανωµενους. Εγω και εσπαργανουν σε ολον µελεσι πασι και γαλακτι εξετρεφον υπερ βρωσιν και ποσιν . Οιδας και φευγειν τους εχθρους και νικαν αυτους παλιν και πολεµων γαρ εχεις µε συνεργον και προστατην και φευγων σκεπην κραταιαν. εξωθεν εκβαλλεσθωσαν. Λαµβανων κρουε αφειδως. δαιµονων παραταξεις. νηπιον η παιδιον τυγχανεις. ως ειπον. οργη δε σε πυγµιζοντες και θυµω συνωθουντες υπο πραοτητος της σης ραπιζεσθωσαν οψεις. νυν αγκαλοφορεισθαι. Πως γαλακτι εκτρεφεσθαι υπο παιδαγωγω τε ειναι σε. πως βουλει.Προς ταυτα ο ∆εσποτης µοι απεκριθη και ειπεν˙ Εγω απο του κοσµου σε ως νηπιον βαστασας εν ταις αγκαλαις εφερον – παντως ο λεγω οιδας -.αφραστα γαρ τα κατ᾿ εµε. Ανηρ υπαρχων αλλοις συ υπηρετει και τρεφε και τα προς αυξησιν αυτων επιτηδευε παντα. πως αιτεις σπαργανουσθαι σε και βασταζεσθαι παλιν. πιπτων παλιν εγειρου. ειπε µοι. πορρω της σης οικιας. Προσηβος ηδη γεγονας. ανερµηνευτα παντη . Νυν ουν ουχι ενηλικος. Ουκ ερυθριας ταυτα λεγειν. εως πασας διηµειψας καλως τας ηλικιας. ωσπερ νηπιος. µη γαρ εξασθενη σου νους αρτι προς αντιστασεις.

αµεσως τε προσοµιλει φιλος ωσπερ προς φιλον (304) µισθιου ταξιν υπερβας και δουλειας τον φοβον. αγαπη θεραπευων. ειδεναι και κατανοειν. Και τις αλλος παραδεισος οιος εγω τυγχανει η γη των κατω και ρευστων ως η γη των πραεων. ποιον τουτων. αλλα των φιλων και γνωστων και υιων µου τας πραξεις˙ αιτινες και πεφυκασιν αυται. Και τις εµου λαµπροτερος η τις εκλαµπων πλεον η ποιος λιθος. Ποιος δε αρτος ετοιµος η οινος εν τω κοσµω οια η χαρις η εµη. ειπε µοι. υπακοη των εντολων προσοικειουµενος µοι. οτι Θεος κτιστης εγω των παντων. ως εµε µονον βλεπειν. ατιµητος εις απαν. γραφε συντοµως. Χρυσιον η αργυριον η λιθοι των τιµιων. αλλα γε και των εθνικων εαυτον οντως χειρω˙ το εκπτωσιν λογιζεσθαι ζωης της αιωνιου µιας παραβασιν µικραν εντολης ελαχιστης˙ το τα παιδια τα µικρα ωσπερ τελειους ανδρας καθοραν τε και προσκυνειν καθαπερ τους ενδοξους˙ . ονπερ εγω παρεχω. ειπε µοι. οτι µοι κατηλλαγη ανθρωπος καθεζοµενος εν λακκω κατωτατω. οιος ο αρτος της ζωης. ποια χαρα. µειζων υπαρχει επι γης. Το παντων ευτελεστερον ηγεισθαι των εν κοσµω ου µονον των συνασκητων και κοσµικων ανθρωπων. ποια δοξα. οιον Πνευµα το Θειον.και λυπει σε των εν γη. το σωµα και το αιµα µου. ως εγω. εµε ως εν αινιγµατι ενοπτριζεσθαι µονον. Ου λεγω των µισθωτικως εµοι εκδουλευοντων ουδε των παλιν δουλικως εµοι προσερχοµενων. ακαµατι δουλευων µοι. Ποια τρυφη. τοις καθαρα καρδια και πιστει αδιστακτω µε µετα φοβου και τροµου εσθιουσι και πινουσι νοερως αισθητως τε. εµου της δοξης καθοραν την απαυγην και µονην και δι᾿ αυτης διδασκεσθαι ταυτα και πλειω τουτων ακριβως. Χωριων δε σε στερησις η ενδεια του σιτου ειτε του οινου εκλειψις εκταρασσουσιν ολως.

ως ειπον. Ει δε µη απαρνησονται θεληµατα οικεια. ωσαυτως και τους εις εµε τα τοιαυτα τολµωντας. λοιπον µη παυση την αυτων εκζητων σωτηριαν. ου µη συγκληρονοµος των σταυρωσαντων εαυτους γενηται ο τοιουτος. θρηνειν και κλαιειν συνεχως˙ ους νουθετων µη παυση. ουκ απολεσεις σου µισθον. Ο γαρ υµας δεχοµενος εµε δεχεται. τους δε µη καθυπεικοντας µηθ᾿ υπακουοντας σου. . ινα ει υπακουσωσι και ει επιστραφωσιν. απερ και παλιν γραφε. Λοιπον µη παυση νουθετων. ου στερηθηση τουτου. ου µη µου κοινωνησειε δοξης της αιωνιου.το τοις τυφλοις ωσαυτως δε την τιµην απονεµειν ως ανωθεν ορωντος µου παντων ανθρωπων πραξεις και ταυτα δι᾿εµε ποιειν. ειπον. κερδησεις τα σα µελη και προσαγαγεις µοι αυτους υπηκοους γνησιους. λοιπον µη παυση κλαιων. εξεις αυτους ως αδελφους. Το µη εχειν κατα τινος ολως εν τη καρδια µεχρι ψιλης κινησεως η µικρας υπονοιας˙ το ευχεσθαι απο ψυχης µετα πονου καρδιας εκ συµπαθειας τους εις σε αµαρτανοντας παντας. ει µη νεκροι γνησονται θεληµασιν οικειοις και σου εν τω θεληµατι ζησονται εν τω βιω δια του σου το θεληµα το εµον εκπληρουντες. και ο ακουων δε υµων παντως εµου ακουει˙ (305) ο δε µη τροµω τους υµων λογους και παραινεσεις δεχοµενος και εκπληρων αυτους µεχρι θανατου. ει µη καταφρονησουσι ψυχων αυτων. εµοι τω υπακουσαντι Πατρι µεχρι θανατου. ως ολως αρνουµενους µε τον εαυτων ∆εσποτην. ου µη σταθη εκ δεξιων. ου µη καταγησεται συν τω εσταυρωµενω. µετα δακρυων εξαιτων επιστροφην την τουτων˙ το ευλογειν µεθ᾿ αµα δε τους σε καταρωµενους και επαινειν τους φθονω σε αει λοιδορουµενους και τους επηρεαζοντας ως ευεργετας εχειν. ινα καγω εισδεξωµαι δια σου και δοξασω και τω εµω συν σοι Πατρι προσενεγκω ως δωρα.

ω Θεε πανοικτιρµον! Πως γαρ ο µη το εαυτου θεληµα καταλειψας και του εκπροσωπουντος σε. ει σωσειε κοσµον και τους εν κοσµω. ως εγω εµισηθην ποτε και νυν δε δι᾿ αυτων και των τουτοις οµοιων. ∆ια τοιουτων βουλοµαι εργων µε θεραπευειν. ανυποπτος η ψηφος. ει µη καυτος σωθειη. ως τον σον του ∆εσποτου. αλλα και µαλλον εµισου και µαλλον απεστρεφου και εβδελυσσου παρ᾿ αυτων. και εισοδον την αδικον παρασχων τοις θηριοις. οτι και µη εισακουοµενος ουκ απεστης του λεγειν. δια τοιουτων σπουδαζε και των τουτοις οµοιων ευαρεστειν µοι˙ τουτοις γαρ επευφραινοµαι λιαν. (306) Τι γαρ ωφεληθησεται ο κερδαινων τον κοσµον η ο τους οντας εν αυτω παιδευων η διδασκων η και ο σωζων απαντας. οικτιρµον. αλλ᾿ απολεσει. ουκ εκ της θυρας µονης. Ο παραλυων εντολην εµην ∆εσποτου παντων και οιονει καταπατων και δι᾿ αυτης εκβαινων και παραβαινων νοµους µου. Τουτο γαρ ειπεν ο Πατηρ δι᾿ Υιου και το Πνευµα ελαλησεν. ξενος εµου και των εµων πορρω προβατων εσται. δικην υποισει αρρητον υπερ ολων προβατων και διχοτοµηθησεται και πυρι και ταρταρω και των σκωληκων εσται καταβρωµα ο ταλας. και µαλιστα ως τον φραγµον της αυλης καταλυσας και τοις προβατοις εξοδον. Τις ουν υπαρχει. Μη προτιµησης το αργειν µηδε προκρινης ολως υπερ ψυχης ωφελειαν αλλο τι των εν κοσµω. οπερ εστι το στοµα του ∆εσποτου˙ αγγελοι προσευφηµησαν φωναις ακαταπαυστοις. υπερπηδων προσταξεις και της αυλης των εντολων και φραγµου τουτων εξω γενοµενος. ως αυτος συ ετηρησας του σου Πατρος. οι δικαιοι προσεπεσον ακουσαντες και ειπον˙ Αδεκαστος η κρισις σου. εν προτιµησει θεµενος και φυλαξας ατρωτως. απροσπαθως γαρ εκρινας.αλλα διπλουν σοι ανθ᾿ απλου τουτον εγω παρεξω. . ειτε πως αλλους σωσας ου σωσει την εαυτου ο αθλιος ψυχην.

γυναικος σου χηρειαν. το µη ποιησαι θεληµα εν τινι το οικειον. η απαρνησει σου. αλλ᾿ εν αυτη σε καθοραν. ξενα. ολως προς θρηνους τους αυτων την ακοην προσκλιναι και ειτε δωροις τα δεσµα και ειρκτην αποδρασαι. οτι κατελιπες ηµας εις απωλειαν παντας και σωσαι µονην σου ζητεις την ψυχην. πτωχα. οπερ εστι συγγενεια. (308) επι µεριµνας των εν γη και γυναικος και τεκνων. και µαλιστα συνθεµενος τουτο µεχρι θανατου. γυναικας τε και παιδας.συγκληρονοµος σου οφθη συγκοινωνος τε ολως. και χηραν την σην γυναικα. µη µνηµονευσας των αυτου πραγµατων η χρηµατων µητε εκτος της φυλακης την εαυτου εασας. λιµω τε και τω διψει. Χριστε. στοργη συνδουσα τους εν γη προς τα απαρνηθεντα και επιστρεφουσα αυτους ολους εις τα οπισω. ταυτα συν πενθει λεγοντας˙ Ουκ ελεεις σα τεκνα ουδε οικτειρεις. και τη προς σε απασχολων θεωρια τας φρενας. και σαυτον προτιµας σωσαι µονον. Και πως ουχ ως φονευς µαλλον µελλεις κατακριθηναι. επι τας πρωην πραξεις. και ουτε τους εκκλινοντας βλεπειν ολως οφειλει. διανοιαν καν προς βραχυ γενεσθαι. αλλα αφιεις ορφανα. Ουδε πτωχεια τη αυτων συµπαθως επικαµπτη ουδε απωλειαν αυτων εννοεις και οικτειρεις. µη σαρκα προτιµησαι. ∆εσποτα των απαντων. εγκαρτερειν ταις φυλακαις. µεχρι θανατου καρτερειν τω σω ποθω και µονω. (307) µη προστεθηναι αιµατι. Οι µαρτυρες εβοησαν˙ Κρισις δικαια οντως! Ως γαρ ο προς µαρτυριον εαυτον δους προθυµως ειτα ελθοντας συγγενεις. αλα ως ηδη τεθνηκως εµµενειν ταις βασανοις. συνδεσµος φυσικος τε. µηδε προφασει οιαουν εν εκεινοις δεσµεισθαι˙ ουκετι γαρ της εαυτου ψυχης εξουσιαζει˙ . ει δυνατον. ασπλαγχνε. Ουκ οφειλει ολως αυτων καν προς βραχυ της φωνης εισακουσαι. ουδε τους αρνουµενους σε και στρεφοµενους παλιν επι τον πρωην εµε τον. τουτων απολυθηναι.

πανοικτιρµον. ουχ ειλοντο οι δουλοι σου ολως εξω γενεσθαι ουδε φυγειν. αλλα Θεω. και γινονται ως αληθως εθελοθυτοι αρνες. αλλ᾿ ει και µη κωλυωνται υπο των ηγουµενων. µονω τω ποθω τω εις σε µαρτυρουντας καθ᾿ ωραν! Ναι. ειπε παλιν ο Πατηρ δι᾿ Υιου και το Πνευµα ελεξεν˙ Οντως. δοξα σοι. ουτοι συγκληρονοµοι. (309) ο δειξας µαρτυρας εν γη των τυραννουντων διχα. και τα θεληµατα αυτων προ γε τουτων απαντων. συγγενεις οµου παντας.διο πολλοι των φυλακων παρα σου ανοιγεντων και των δεσµων του σωµατος εις απαν ανεθεντων. Νησον ουν ωσπερ µονην µεσον θαλασσης ουσαν οφειλουσι γε κατοικειν και απαντα τον κοσµον αυτοις εις απαν αβατον νοµιζειν καθεσταναι. οι Θεον εκ καρδιας φιλουντες και τη αγαπη τη αυτου µονη προσκαρτερουντες και τω ιδιω θνησκοντες θεληµατι καθ᾿ ωραν. φυλαξαι υπακοην και δουλωσιν. αλλ᾿ εµειναν ως δεδεµενοι οντες –˙ ουτως ουν. την συνταγην οφειλουσι σοι τηρειν τω ∆εσποτη.. ηγουµενοις και πασι τοις µετ᾿ αυτων εν τη µονη αδελφοις συνασκουσι. αλλ᾿ ως νεκροι οφειλουσι προς νεκρους διακεισθαι ανεπαισθητως προς αυτους εχοντες τη αισθησει. ουτοι και µαρτυρες εισι τη προαιρεσει µονη. βασιλευ. ουκετι ολως εαυτων εχουσιν εξουσιαν. . Ου γαρ ανθρωποις εφασαν. Σωτερ. φιλους. ατε µεγαλου χασµατος εστηριγµενου κυκλω της εαυτων πασης µονης. ως µη τους εν τω κοσµω διερχεσθαι προς την µονην µητε τους εν τη νησω διαπεραν προς τους εκει και προσπαθως προσβλεπειν. ειπον. ουτοι και φιλοι γνησιοι. Προς ταυτα τα παναγια ρηµατα των µαρτυρων. µηδ᾿ εν καρδια η νοΐ την τουτων στρεφειν µνηµην. του ποθου πληρη και στοργης µεστα προς τον ∆εσποτην. εταιρους και παντα πραγµα τα εν κοσµω. ακουσαντα τα Χερουβιµ υµνησαν και εν φοβω˙ ∆οξα σοι. και οι νυν τυγχανοντες εν κοσµω και κοσµον απαρνουµενοι.

ο πανοικτιρµων Κυριος. µη µε εγκαταλιπης. Νυν ουν επιβλεψον. ο φιλανθρωπος µονος. Προς ταυτα υπερκοσµιαι οµου απασαι ταξεις ηλαλαξαν˙ ∆ικαια σου η κρισις. Σωτερ. τω καθ᾿ εκαστην ωραν µοι προσεπαπειλουµενω. ΜΒ’. νυν σπλαγχνιθητι. νυν µε ελεησον! Ιδου. (311) µη δωσης χωραν κατ᾿ εµου εχθρω µου τω δολιω. ουκ οιδα. εσχαρων και λεβητων και κατακαιοντος πυρος και ξιφων των τεµνοντων. ωρυοµενω κατ᾿ εµου. εις γηρας. Το οθεν ηκω. µονε. Οτι οι τω Θεω απ᾿ εντευθεν ηδη δια της του Αγιου Πνευµατος µετουσιας ενωθεντες. ηγγισα. και που αυθις αφιξοµαι. Εω το σωµα εν τη γη αναστησεσθαι µελλον και ατελευτητον ζωην ζησεσθαι εις αιωνας. το που ειµι. Θεε. ου γινωσκω. αλλα το αναπαλιν τοις αλλως εχουσιν ενταυθα τοτε γενησεται. Σωτερ. µοι λεγοντι. εκδηµουντες του βιου εις αιωνας αυτω εκειθεν συνεσονται˙ ει δ᾿ ουν. αγνοω. πανοικτιρµον.χωρις ξεσµων. Αρχων του κοσµου ερχεται αναζητησαι θελων τα εργα και τας πραξεις µου. εις προπυλα θανατου. ελεησον µε τοτε και µη µνησικακησης µοι. (310) Αρχη του βιου τελος µοι και το τελος αρχη µοι. Συ ουν ο φυσει ευσπλαγχνος. απο σωµατος σωµα. τας αισχρας και βεβηλους˙ οι δηµιοι παριστανται απηνως µε ορωντες και προσταγµα εκδεχονται λαβειν και κατασπασαι εις αδου. σφραγισθητω τε νυν και εις τους αιωνας! Αµην. απο φθαρτου παντως φθαρτος. και θνητος ολως πελων µικρον εν γη χρονοτριβω ζων εν σαρκι και θνησκω και βιου αλλου αρχοµαι µεταβαινων εκ τουτου. γραφητω. αναρτισµων. τριζοντι τους οδοντας και˙ Που θαρρεις. Γεννωµαι γη απο της γης. ο ταλας. πως δε διαφυγειν µου . εξελιπεν ισχυς µου. βαραθρον ψυχην µου την αθλιαν.

τον τον ∆αβιδ πλανησαντα προς µοιχειαν και φονον. Εγω ουν. ου µη τη προαιρεσει µου ουδε τη ραθυµια τουτο προσεπιγραψηται. τον επι του κατακλυσµου παντας οµου τη πλανη και τω θανατω τω φρικτω περιπεσειν αθλιως εις τελος δελεασαντα ταις εµαις εξαπαταις. ιδου. πανοικτιρµον. ιδου. ουτως ελπισας. προς σε παρεγενοµην˙ και νυν µη εγκαυχησηται κατ᾿ εµου. ως ουδεποτε εργοις επιστευσα η πραξεσι ψυχης µου σωτηριαν. τον τον Αδαµ εξαξαντα και Ευαν παραδεισου. Ταυτα ακουων. ολος τρεµω ο ταλας. ουκ εγκρατευη. τον και τον Καϊν αδελφου ποιησαντα φονεα. και δια ταυτα µονα σε του Χριστου σε χωρισω και µετ᾿ εµου σε ληψοµαι εν πυρι τω ασβεστω. φριττω και ολος δεδοικα. οτι σωσεις µε δωρεαν. οιους παλαι απηρξω. µη ειπη˙ Που σου ο Χριστος. φιλανθρωπε. ∆εσποτα και Θεε µ ου και κτιστα. Ει γαρ και απατηση µε και αιχµαλωτον λαβη. κοπους ουκ επιδεικνυσαι. Προβαλλεται και λεγει µοι ο δολιος. Ου διαδρασαι πωποτε ολως εµε ισχυσεις. αλλα τω σω. που σου ο αντιληπτωρ. ουτω θαρρησας ηλθον. ου ποιεις προσκυνησεις. οτι˙ Ιδου. δηµιουργε µου και κριτα. οιδας. τη δε εγκαταλειψει . Χριστε µου.ελπιζεις χειρας. ο εχων εξουσιαν ψυχης εµης και σωµατος ως αµφοτερων πλαστης. προσεδραµον ελεει θαρρησας. ουκ αγρυπνεις. Ουτω πιστευσας εδραµον. ∆εσποτα. ευχην ουκ κεκτησαι. τον αραντα προς απαντας πολεµον τους αγιους και πολλους θανατωσαντα. ο ασθενης εις απαν. Αλλ᾿ ουκ εκφυγεις ουδαµως˙ που γαρ και απελευση. οτι µε καταλιπων προσηλθες Χριστω καµου τας εντολας αρτι παρελογισω. του σου δουλου. Ουχι εκεινος σε αυτος παρεδωσε χερσι µου. το Ηµαρτον! ειποντα. (312) και ελεησεις ως Θεος καθως ποτε την πορνην και ως τον ασωτον υιον. συ µε πως διαδρασαι ολως θαρρεις και προσδοκας. ∆εσποτα.

ουτως παρακαλω σου . και εν τω κολπω φερω σε. οσος υπαρχεις. περιλαβειν τε δυνηθη η εκτανθηναι ολος προς ολον και θεασασθαι τον συνοχεα παντων. οτι ουκ εχεις προς Θεον ως παλαι παρρησιαν. ολως ου δοκω εχειν σε την ζωην µου. ο του σκοτους µε παλαι και των χειρων και φαρυγγος εκεινου µε εξαξας και τω φωτι ελευθερον τω σω µε παραστησας. εγκαταλειψης. ∆εσποτα. εκπεπτωκας. σε. µη ονειδος γενησεσθαι σου εασης. ασυγκριτος η δοξα σου. Μη ουν ακουσαι ταυτα µε. και τις ποτε σε ειδεν η τις ιδειν σε δυνηθη ολον. αιφνης εµισησε σε. οιος. Τουτο ουν βλεπων ο εχθρος λεγει µοι˙ Συ ου σωζη˙ και γαρ ιδου. ον οιου σε φιλειν. εις ον προςηλθες. Οµως ως ηλιον ορω και ως αστρον σε βλεπω. εις τας εµας τε. Ουτως αιτουµαι. χειρας εξεδοτο σε και αιφνης απεστραφη σε. ηστοχησας ελπιδων. µη Κυριε. Οτι δε ου πλατυνεσαι. Σωτερ. ιδε. και αφαντος ευθυς αποτελειται. Σε γαρ ορων τιτρωσκοµαι τα εντος της καρδιας και βλεπειν ουκ ισχυω σε και µη βλεπειν ου φερω˙ απροσιτον το καλλος σου. Τον οντα δε υπερ το παν ποιος νους καταλαβη. τον Θεον µου. υιον και κληρονοµον ενεκαυχω κεκτησθαι σε. του εχθρου. µη Βασιλευ. οτι µη ολον φως µε αποτελεις και δεικνυσαι ολος µοι. καθαπερ µαργαριτην. εις ον εθαρρησας. πως εγκατελιπε σε. αµιµητον το ειδος. Το παν γαρ ποιος οφθαλµος κατιδειν εξισχυσει. και ως λαµπαδα βλεπω σε σκευους ηµµενην ενδον. Προς ον ου βλογον φθεγγοµαι. αλλ᾿ εµφυσω. ουκ αξιω. αλλα θρηνω ως τις πτωχος γεγονως εκ πλουσιων και εξ ενδοξων ατιµος και µη εχων ελπιδα. τον παντων εξω και το παν και τα παντα πληρουντα (313) και εξω παλιν τον αυτον ολον οντα αφραστως. ον οιου αγαπαν σε και αδελφον και φιλον σε. Θεε µου. Θεε µου.ση το παν αναθεµενος τα τοιαυτα ερει µοι˙ Ιδε. ιδε.

υπερ απαν δε πνευµα (314) ως ποιητης πνευµατων τε και ∆εσποτης υπαρχων. εκεινος παντων ποιητης. εκεινος πνευµα πεφυκεν. Αλλως γαρ ου θεασεται ουδε ιδειν ισχυσει ανθρωπων τις τον Κυριον ερχοµενον εν δοξη. εκεινος πελει αφθαρτος. και ουτως χωρισθησονται αδικοι των δικαιων και σκοτει καλυφθησονται αµαρτωλοι και παντες οσοι µη εξουσι το φως εν αυτοις απ᾿ εντευθεν. σκεπουσαν. Χριστε. . ει µη αυτος εκπεµψειε Πνευµα αυτου το Θειον και δι᾿ αυτου τω ασθενει της φυσεως παρασχη ρωµην. του δουλου σου. ηµεις σαρκες χοϊκαι και γεωδης ουσια. µελλοντας επιτρεχειν. ηµεις κτιστοι δε παντες. Σωτηρ µου. Τις γαρ τολµησειεν αρα αµπροσθεν σου οφθηναι. Εστι Θεος γαρ ακτιστος. ∆οξαν Θεου γαρ ανθρωπος. ει µη αυτην ενδεδυται. ισχυν και δυναµιν και ικανον ποιηση τον ανθρωπον του κατιδειν δοξαν αυτου την θειαν. ακαταισχυντον δεικνυουσαν µε ολον. ισχυσαι µονω τω εµφυσηµατι απαντας καταισχυναι τους κατ᾿ εµου. ηµεις σκωληκες οµου και βορβορος και τεφρα˙ και τις ισχυσει εξ ηµων τουτον ποτε ιδεσθαι εξ οικειας δυναµεως η ενεργειας ολως. και διαβηναι αβλαβη φρουρουµενον φωτι σου του Πνευµατος και εµπροσθεν στηναι του βηµατος σου.την ευσπλαγχνιαν δωρησαι και τοτε µοι. οτε ψυχη εξελθη µου του σωµατος. Πως την δοξαν την αστεκτον θεασασθαι δυνηθη πας τις ολως. αναρχος αληπτος τε. φυσιν θεοτητος τε φυσις ανθρωπου ταπεινη πως κατιδειν ισχυσει. Οι συνηµµενοι δε αυτω εκ των ωδε και τοτε µυστικως συναφθησονται τω Θεω και γνησιως και της αυτου υπαρξουσι µετουσιας αχωριστοι˙ οι δ᾿ απελθοντες του φωτος αυτου κεχωρισµενοι πως τοτε ενωθησονται η κατα ποιον τροπον. ει µη αυτην εντος γε κατεχει και φωτιζεται υπ᾿ αυτης. εχοντι χαριν σου. συνουσαν µοι την θειαν. ηµεις φθαρτοι και κονις.

ο ποιητης των παντων. Ως γαρ ουκ εχει ανεσιν ανθρωπος εν τω βιω. κεφαλη ο Χριστος δε. ελπιζουσι σκηνωσαι. Παυλος ως µαρτυρεται Χριστου την εκκλησιαν εν γενησεσθαι σωµα γε δεσποτικον και θειον. αλλ᾿ εντος του νυµφωνος˙ καθαπερ γαρ εις ουρανος και εν αυτω αστερες αλληλων διαφεροντες εν τιµη τε και δοξη. Παντως γαρ και παραδεισος. εις ποιον τοπον. λεγε. αλλα γαρ και παραδεισος και πολις η αγια και πας τοπος ανεσεως ο Θεος εστι µονος.µαθειν παρ᾿ υµων βουλοµαι. ου γενησεται ολως! Οι δε του θειου σωµατος ηγουν της ακκλησιας και του χορου των εκλεκτων χωριζοµενοι. Τουτους ουν ειπε σωζεσθαι µονους τους µετασχοντας εκεινου της θεοτητος. καθως αυτος µετεσχε της ηµετερας φυσεως. φρασον µοι. ως πασα θεια µαρτυρει γραφη και εκδιδασκει. εις ποιαν βασιλειαν. ωσπερ και εστι. Πολλαι γαρ και µοναι εισιν. ο Αβρααµ τε κολπος και πας τοπος ανεσεως των σωζοµενων εστιν˙ οι δε σωζοµενοι εισιν αγιοι παντως παντες. µετεσχεν ανθρωποτητος και µετεδωκε πασι τοις εις αυτον πιστευουσι και την πιστιν εξ εργων δεικνυουσι θεοτητος αυτου τη µετουσια. ασπιλον. Ει γαρ και νυν εκβαλλονται της εκκλησιας εξω και µετασχειν κωλυονται αµαρτωλοι εις απαν. ρυτιδος πασης διχα˙ (315) οιτινες αν ειεν οι πιστοι. µαλλον δε και της των θειων θεας αποστερουνται οι µη πελοντες αγιοι. Ουκ εστι τουτο. αδελφοι. Ει τουτο τοινυν εσεται ουτως. αµωµον οµου. τις αρα τοτε τολµησει ρυπαρος αυτου προσψαυσαι η τις προσκολληθησεται αναξιος τυγχανων. που αρα απελευσονται. ηνωθη τε ανθρωποις. . πως οιµοι τοτε αρα τω παναµωµω σωµατι του Θεου ενωθωσι και µελη γενωνται Χριστου εσπιλωµενοι οντες. ειτε υµας διδαξαι˙ Θεος γεγονεν ανθρωπος. ουτω και εις νυµφων εστι και µια βασιλεια.

ου στεναγµου. απο δε σκοτους φαος. ουτω και µετα θανατον εκτος εκεινου µονου. τουτο στολη και δοξα. σπουδασωµεν προ τελους (316) προσκολληθηναι τω Θεω. µαλλον δε ο παµβασιλευς των ανω και των κατω εληλυθεν. ων ουδεις ποτε ειδε. καλων δε παντων εν ταυτω ευρεσις αιωνια. καθως πολλακις ειποµεν και νυν αυθις ερουµεν. σωτηριαν παρεχει. ουχι ηµεις εξ εαυτων. οµοια γε του πρωτου. απο δουλειας των παθων και πραξεων αισχιστων ελευθεριαν παντελη πασι χαριζοµενη . τουτο τρυφη και ανεσις.ο µη µενων εν τω Θεω και Θεος εν αυτω δε. ως πειθοµαι και πιστευω και λεγω. Ακουσατε˙ Σωτηρ και γαρ δια τουτο καλειται. ου θλιψεως ολως απηλλαγµενος. τω κατελθοντι δι᾿ ηµας επι γης τους αθλιους. απο θανατου µεν ζωην. οις ενωθη. ανεκφραστως και προελθοντι εις ηµων απαντων σωτηριαν. η σωτηρια δε εστιν κακων µεν παντων λυσις. Ταυτα δ᾿ εισιν. οτι πασιν. Τριας Αγια. Η βασιλεια ουρανων επι της γης κατηλθε. ιν᾿ εξ αυτου ως εκ φωτος παντες µεταλαβοντες φωτα δειχθωµεν δευτερα. Η σωτηρια δε ηµων αυτη παντως υπαρχει. και βασιλειας ουρανων κοινωνοι και της δοξης συµµετοχοι υπαρξωµεν οµου και κληρονοµοι των αιωνιων αγαθων. ηθελησεν υµιν οµοιωθηναι. τω ποιητη των παντων. οιµαι. Πατηρ. αδελφοι. τουτο πηγη των αγαθων. τουτο ζωη των οντων. αλλα το θειον στοµα επεφανε το µεγα φως του µελλοντος αιωνος. τω κλιναντι τους ουρανους και λαθοντι αγγελους και εν γαστρι σκηνωσαντι της αγιας Παρθενου και σαρκωθεντι εξ αυτης ατρεπτως. τουτοσ χαρα ανεκφραστος και σωτηρια παντων των µετασχοντων της αυτου ελλαµψεως αρρητου και κοινωνιαν µετ᾿ αυτου εχοντων εν αισθησει. Υιος και Αγιον Πνευµα. ου τοπος ανευ λυπης. Σπουδασωµεν ουν. ουκ εσται ανεσις.

ην ουδεις ποτε γνωσεται. . ΜΓ’. ειπε. µη κρυψης. ηδονων τε και δοξης εχουσιν ανεκλαλητον. η παντα προγινωσκουσα. ου κατιδη των µη γνωσιως και θερµως τω Χριστω κολληθεντων. τω δουλω σου. ειπε και διδαξον καµε οδους σωτηριωδεις των θεληµατων σου. ανακραθεντων τε αυτω εν ενωσει αρρητω. το φως του κοσµου. οι ελευθεροι εκ παντων ατοπων επιθυµιων. αφραστον ουσαν παντη. καν µεγιστανες. Οτι κρεισσον το καλως ποιµαινεσθαι η τους µη βουλοµενους ποιµαινειν˙ ουδε γαρ εσται κερδος τω αλλους µεν σπουδαζοντι σωσαι. Σωτηρ. ω Θεε µου. αµην. αινος και απας υµνος υπο πασης της κτισεως και πνοης εις αιωνας. καν αρχοντες εισι. ειπε. καν τρυφαν καν ευφραινεσθαι καν απολαυσιν εχειν οιονται και νοµιζουσιν εν αγαθοις υπαρχειν. ειπε. αλλ᾿ ουδεποτε κτησονται τοιαυτην ευφροσυνην. φρασον µοι. εαυτον δε δια της εκεινων απολεσαντι προστασιας.(317) τοις ενωθεισι τω Χριστω και Σωτηρι των ολων. οιαν οι δουλοι του Χριστου. Οι και τοτε πασαν µεν χαραν αναφαιρετον κτωνται. Χριστε. καν βασιλεις. ποιον ευαρεστον σοι απο των δυο. η παντα προειδυια και τα ηµιν συµφεροντα διδασκουσα αφθονως. Τι κρεισσον εστι παρα σου. (318) Ειπε. ου µαθη. ω πρεπει δοξα και τιµη. λογε. η γνωσις του παντος. πασαν γε αγαλλιασιν και πασαν ευφροσυνην. σοφια. εξ αναξιου δουλου σου το θειον θεληµα σου. οι δε καν ολως πελοντες τουτου κεχωρισµενοι και µη ζητησαντες αυτον η τουτω ενωθεντες µηδε δουλειας των παθων και θανατου ρυσθεντες. ω φιλανθρωπε Σωτερ˙ το εν µεριµνη ειναι µε των της µονης πραγµατων και των σωµατικων χρειων το αφθονως φροντιζειν. και θειων προσταγµατων. Ειπε και µη παριδης µε.

ποιον δε σοι ευαρεστον και τελειον υπαρχει. σοι πως υποταγωσιν η πως σε καταδεξονται διδασκαλον. ω Θεε µου και πλαστα. αδικον ονοµαζουσι τα του αδικου τεκνα. µη κρυψης απ᾿ εµου. Τοιουτους γαρ τους δουλους µου επιποθω του ειναι. εµε κατονειδιζοντες. Ναι δη. των ουρανων τε Βασιλευς και των καταχθονιων και παντες µη βουλοµενοι εµοι δουλοι τελουσι. Οι ουν εµε υβριζοντες εµε τε λοιδορουντες. και σεαυτον ει σωσειας. τι σοι του κοσµου οφελος του δια σου σωθεντος.διεκδικειν τε απαντα µετ᾿ εχθρας τε και µαχης. οτι εφυλαξα τουτο καγω εν κοσµω˙ . τον φοβον ενεργεισθαι και την αγαπην δεικνυσθαι παρα των υπηκοων. Εγω Θεος προαναρχος. φυγε και γενου εκ µεσου των τοιουτων. ειπε µοι. γραψον απερ ακουεις. Ορα. αυτοπροαιρετον γε την τε δουλειαν γινεσθαι. Ου βουλοµαι ποιµαινειν σε τινα των µη θελοντων. ασυµπαθη καλουσιν. τους δ᾿ αλλους ουπω εγνωκα ουδ᾿ υπ᾿ αυτων εγνωσθην˙ διο σκληρον µε λεγουσιν. Οι λυκοι δε ποιµενα σε πως αρα λογιουνται η πως ακολουθησουσι φωνη σου θηρες οντες. ω πανοικτιρµον Λογε! Ακουσον οπερ ερωτας. Εξελθε. ποιον υπαρχει κρεισσον µοι. Κτιστης των παντων γαρ εγω και Κριτης και ∆εσποτης και νυν ειµι και εσοµαι εις αιωνας αιωνων˙ αλλ᾿ ου τον µη βουλοµενον ποτε καταναγκαζω. σεαυτον δ᾿ απολεσεις. εγω ∆εσποτης φυσει. ποιον εστι συµφερον. αυτεξουσιον θελω δε. Εκ τουτων τοινυν λεγε µοι. η το αει προσκαρτερειν µονη τη ησυχια και συντηρειν αθολωτον τον νουν και την καρδιαν και δεχεσθαι της χαριτος της σης τας λαµπηδονας και καταυγαζεσθαι αει τας της ψυχης αισθησεις και θειους λογους µυστικως ενηχεισθαι και αλλους διδασκειν πραως και αυτος διδασκεσθαι ωσαυτως˙ ο λεγω γαρ και εαυτω τα λεγοµενα λεγει (319) και πρωτος ουτος του ποιειν παντως ταυτα οφειλει.

Ευκολως γαρ οι φιλοι µεν εχθροι γινονται µαλλον µικραν ευροντες προφασιν. πως οδηγησεις. προστιθεµενους τω εχθρω και συν αυτω προθυµως τα εναντια των εµων προσταγµατων ποιουντας. οµοτροποι. εις ουρανους εξ αδου. πως ποιµανεις. δοξης µου της αρρητου. ονπερ καιρου δραξαµενοι εξεµουσιν αθροως και ευεργετας τους αυτων ανηλεως. απλαγχνως αποκτειναι ου φριττουσιν. προς υδωρ θεληµατων εµων εξαξεις δε αυτους. ουτοι Σαουλ. εκ του θανατου προς ζωην. οι εχθροι δε δυσκολως γενεσθαι φιλοι δυνανται καν ευεργετηθωσι. προς πυρ αυτοµολουντας. . µιµηται των Εβραιων και του Ιουδα ζηλωται. των δ᾿ αλλων κτιστης µεν ειµι και Θεος κατα φυσιν. Τουτους. καµοι ακολουθησαι. Βλεπε και θρηνει δι᾿ αυτους. καν δωρεων µετασχωσιν υψηλων και µεγαλων˙ (321) εγκεκριµµενον εχουσι τον ιον εν καρδια. εκ των προσκαιρων και φθαρτων προς αιωνιον δοξαν. καθ᾿ ωραν. πως τον πολεµιον εχθρον φιλον σου πεισεις ειναι. Πως ποιµανεις ως προβατα. πως εισαξεις.(320) των βουλοµενων γαρ εγω και ποιµην και δεσποτης. ουτοι του Λαµεχ χειρους. ει δυνατον. οργιζονται και µαινονται κατα των διδασκαλων και κατ᾿ αυτων συρραπτουσιν επιβουλας παντοιας και προαιρουνται του θανειν η σκοτους αποστηναι και των του σκοτους πραξεων. αγχονης κληρονοµοι. πως τουτων προηγηση. πως τον αντιδικον συνηγορον σου κτηση. δουλοι και σκευη. δι᾿ ης οι ταυτην βλεποντες καταφρονουσι δοξης της κατω και των αισθητων παντων αµνηµονουσι και ως σκιαν και ως καπνον ταυτα παντα ηγουνται. ουκ αρχηγος εις απαν των µη αραντων τον σταυρον καµοι ακολουθουντων˙ του εναντιου γαρ εισι τεκνα. προς νοητα τε ορη θεωριων των µυστικων. Ειπε. Εκ σκοτους γαρ καλουµενοι προς ανεσπερον φεγγος. ειπε. λεγε µοι. των εντολων µου προς νοµας. ω µανιας εσχατης! Ουτοι του Καϊν µιµηται. ου µην δε πελω βασιλευς. ειπε µοι.

και συ µενεις ανευθυνος. στασιν. συναπαχθηναι τε αυτων ταις βουλαις µη θελησης µηδε ταις πραξεσιν αυτων ταις κακαις κοινωνησαι. οταν ελθω του κριναι. Τουτο εµοι αποδεκτον. Ουδεν γαρ ο σος θανατος ωφελησει τους αλλους. Ακουσον. Υφ᾿ ων τι σοι γενησεται. τουτο των αποστολων και µαθητων µου γεγονε κατα τας εντολας µου εργον. αλλ᾿ οσον ειληφας αυτος. εµον γαρ δουλον µαχεσθαι ου βουλοµαι παραπαν. αλλ᾿ εν οδω σε τη αυτων αναγκασουσι βαινειν και πρωτον εις απωλειαν εµπεσειν προ εκεινων και κατωτερω κατελθειν εις πυθµενα του αδου ως επακολουθουντας σοι εχων παντως κακεινους.Τουτων ηγεισθαι ει ζητεις. Αυτοι δ᾿ οι λογοι στησονται. Ει δε µη βουληθης αυτοις ολως οµοιωθηναι. ενθα αν συ θελησης. διδασκειν τε και κατηχειν τουτων τους βουλοµενους. αλλα κακεινοις αιτιος του κριµατος γενηση και συ απαρρησιασατος εξελθεις εκ του βιου. βλεπε που καταντησεις. τι κερδανεις τε. καθως υπηρξεν ο εµος θανατος ζωη κοσµου. κατεβαλου τοις πασι. Ου γαρ επιστραφησονται. ακατακριτος παντη. Μισος τε κτησονται προς σε ασχετον και προς φονον ορµησουσι τον κατα σου φανερως και λαθραιως. οτι ουκ εκρυψας εµων αργυριον λογιων. Κρεισσον τοινυν ποιµαινεσθαι και µη ποιµαινειν ολως τοιουτους. και τουτων παντων εκαστον κρινουσι κατ᾿ αξιαν. κηρυξαι µε Θεον εις τον συµπαντα κοσµον . και του εκεινων κριµατος συ δωσεις τας ευθυνας. αλλα µαλιστα των ιδιων φροντιζειν και ευχεσθαι υπερ αυτων και απαντων ανθρωπων (322) του επιστρεψαι και ελθειν εις επιγνωσιν παντας. µαχην και πολεµον ακαταλλακτον εξεις. και λεξω σοι συντοµως˙ προ παντων ειναι δουλος µου ολως ουκ εξισχυσεις. αλλα τους λογους τους εµους λεγε και παρακαλει φυλαττειν τουτους ως ζωης αιωνιου προξενους. τι δε συµβησεται σοι. Μη αναγκαζης δε αυτους ποιειν απερ διδασκεις.

ει θελει. ουκ αβουλητως ο σκαιος µεταστρεψει την γνωµην την εαυτου και αγαθος γενησεται εις απαν˙ ουδεις γαρ γεγονε κακος φυσει. ως βουλεσθε. αλλα την σην βοηθειαν. εκαστος και ποιειτε˙ τη εξουσια τη αυτων το παν και προαιρεσει καταλιπων τον θανατον η την ζωην ελεσθαι. Μ∆’. ω Θεε µου. σπουδασον σωσαι δε σαυτον και τους ακουοντας σου. γενησεται. Πνευµατος δε Αγιου εντευθεν µετοχος γεγονως θεσει θεος και χαριτι γινεται. Ουτως ποιησω. υπαγετε. ∆εσποτα. ει αρα ευροις επι γης ανθρωπον του ακουειν εχοντα ωτα και των σων επακουοντα λογων. αλλα την σην µοι χαριν τω αναξιω δωρησαι δουλω σου. καθως προσεταξας µοι. ως ειπον και εγω προς τους τοτε ειποντας οτι˙ Σκληρος ο λογος σου και τις αυτου ακουειν δυνησεται. Τι εστι το κατ᾿ εικονα. Ουδεις µη θελων αρετην κατωρθωσεν εν κοσµω. Ουδεις γαρ γεγονε ποτε καλος απροαιρετως. µη θελων δε ουδαµως τουτο εσται. Ουτως και συ αγωνισαι ποιησαι και διδαξαι. ουδεις µη θελων σωζεται˙ πλεον τουτου µη ζητει. Και εφην γε˙ Ει µη θελετε ουτως. αµην. ουδε φιλοθεος ποτε ο φιλοκοσµος εσται. ινα αει δοξαζω σε και ανυµνω σον κρατος ακαταπαυστοις εν φωναις εις αιωνας αιωνων. αλλα προθεσει˙ ουτω και παλιν εκ κακου και πονηρου προθεσει (323) και γνωµη καλος και αγαθος.και τα εµα θεληµατα και τα προσταγµατα µου διδαξαι και καταλιπειν εγγραφως τοις ανθρωποις. µονοις . και πως εικοτως νοειται ως του πρωτοτυπου εικων ο ανθρωπος˙ και οτι ο τους εχθρους ως ευεργετας φιλων µιµητης εστι του Θεου. ουδε πιστος ο απιστος και µη θελων υπαρξει. τους δε µη θελοντας εµων λογων ολως ακουειν λεγε.

του αληπτου.εκεινοις γνωριζοµενος. αυτη εκ πηλου µε ολον πλασασα. Αυτη µονη κτισις παντων. εν Τριαδι υποστασεων. µια τε αχωριστοις και ατµητοις. και νουν και λογον˙ αλλα προσεχε τω λογω! Κατ᾿ εικονα ουν του Λογου δεδοται ηµιν ο λογος˙ λογικοι γαρ εκ του Λογου του αναρχου. µια φυσις. Οντως κατ᾿ εικονα εστιν η ψυχη παντος ανθρωπου λογικη εικων του Λογου. µια δυναµις υπαρχει.Πως. ∆εδωκε. τοις υπο του Αγιου Πνευµατος ενεργουµενοις. µια δοξα. . χαρις τω την κτισιν εξ ουκ οντων εις το ειναι λογω µονω και θεληµατι οικειω απασαν παραγαγοντι Θεω παντων. τους αστερας ουρανον τε. του ακτιστου.Ακουσον αυτου του Λογου˙ . ηλιον. ειπε µοι. διδαξον µε. σεληνην λεγω. . γην και θαλασσαν και παντα τα εν µεσω τουτων οντα. δεδωκε το φως τε βλεπειν και οραν εν τουτω παντα τονδε τον αισθητον κοσµον. θεληµα τε εν ωσαυτως. αινος. ψυχην τε δουσα (325) εθηκεν επι της γης µε. υµνος. (324) ∆οξα. του Θεου µου.

µαλλον δε εν τη ψυχη µου. οµοουσια ωσαυτως. ουτως εκ Πατρος το πνευµα.ο Θεος εκ Θεου Θεος Λογος. αλογος. συναΐδιος τε εστι τω Πατρι και τω Πνευµατι. πνευµα. Παντοτε και ηνωνται γε (326) και εισι µεµερισµενα˙ ηνωνται γαρ ασυγχυτως και µεριζονται ατµητως. και Θεος το Πνευµα παλιν˙ εν γαρ φυσει και ουσια τα αµφοτερα τελουσιν. Ωσπερ νους εκ της ψυχης µου. εν τα τρια ηνωµενως. και Υιος ο τουτου. Εν εκ τουτων ει καθελης. ει και σαρκα ενεδυθη. συγκαθειλες παντως παντα˙ ψυχη γαρ ανους. ισον εσται των αλογων˙ ανευ δε ψυχης ουκ εστι νουν η λογον υφεσταναι. Ουτως ουν και η ψυχη µου κατ᾿ εικονα τουτου εστι. αλλα και διηρηµενως. νουν γαρ εχουσα και λογον φερει ταυτα κατ᾿ ουσιαν ατµητα ασυγχυτα τε. ου Λογος τουτου˙ πνευµα ο Πατηρ δε εστι. ψυχη και λογος. Ουτως ουν εκ της εικονος το πρωτοτυπον εννοει! Ανευ Πνευµατος ουκ εστι ου Πατηρ. . ωσπερ νους. Αλλ᾿ ο µεν Πατηρ τον Λογον απεγεννησεν αρρητως.

ην ουδεποτε θεαση. οτι τικτει αεναως. ουδ᾿ ου µη κατανοησης. ει µη αποκαλυφθη σοι δια Πνευµατος Αγιου. ει µη προτερον εκπλυνης της εικονος σου τον ρυπον. Παντα γαρ Πνευµα διδασκει . το πρωτοτυπον ουκ οψη. οτι ετεκε τον Λογον. (327) αλλα και γεννα τον λογον και εντος αυτον κατεχει. αποσµηξης τε τελειως. ου χωριζεται δε ολως του Υιου Πατηρ ο τουτου. καθυπεδειξεν ο λογος. Ταυτην ακριβη εικονα. αποδυσης τε ωσαυτως και λευκανης ως χιονα. Οταν ταυτα δε ποιησης και καλως σαυτον καθαρης και εικων τελεια γενη. ει µη προτερον καθαρης. αλλ᾿ εν τω Υιω οραται. ουδ᾿ ου µη κατανοησης. και Υιος εν τουτω µενει. ει µη κεχωσµενην ουσαν εν τοις παθεσιν εξαξης. ουτω νοει τον Πατερα. ου χωριζεται δε τουτου.µαλλον δ᾿ εν Πατρι και µενει και προερχεται αφραστως. Ωσπερ παλιν δε ο νους µου παντοτε γεννα τον λογον και προφερει και εκπεµπει και γνωστον ποιει τοις πασιν. ει και αµυδρα τυγχανει.

υπερ σωτηριας λεγω. σωφροσυνης και ανδρειας. οσον εφικτον ανθρωπω. ως γνησιους ευεργετας. Τουτο γαρ φιλανθρωπια. και εικονα αληθη σε αποδειξουσι του κτιστου. . το εχθρους ευεργετειν σε και φιλειν αυτους ως φιλους. ει οιον τε. και του ενα που σωθηναι η και παντας. υπερ παντων δε τιθεναι την ψυχην σου καθ᾿ εκαστην. ευχεσθαι τε υπερ παντων των σοι επηρεαζοντων. οπερ µελλω σοι εκφρασαι! Θειον αποστειλει Πνευµα˙ ου ψυχην σοι λεγω αλλην. αλλα και φιλανθρωπιας. και Θεω οµοιωθηση εργων ακριβει µιµησει. Ταυτα µιµητην ∆εσποτου απεργασονται σε. ισην τε προς παντας εχειν αγαθους και πονηρους τε ενδιαθετον αγαπην.εν φωτι λαµψαν αρρητω. τεκνον. Ο δε κτιστης τοτε – προσχες. (328) νοερως τα νοητα σοι απαντα καθυποδειξει. κατα την αναλογιαν ψυχικης καθαρσεως σου. µιµητην τε κατα παντα (329) τελειοτητος της θειας. πειρασµων υποµονη τε και τη προς εχθρους αγαπη. οσον δυνασαι και βλεπειν.

αγνωστον και γαστριµαργοις. αγνωστον και µνησικακοις. ω θαυµα. οικον της ψυχης σου λεγω. αγνωστον τοις φιλοκοσµοις. αγνωστον υπερηφανοις. αγνωστον τοις αισχρολογοις. αγνωστον τοις φιλασαρκοις. Ταυτη δε συναφθαρτισει και το σωµα ολον ολως και θεον σε κατα χαριν οµοιον του πρωτοτυπου απεργασεται. αγνωστον τοις φθονεροις τε.οιαν εσχες. αγνωστον τοις λαθροφαγοις (330) και µεθυσοις τε και πορνοις˙ αγνωστον τοις αργολογοις. αγνωστον πασι λοιδοροις. τον φθαρτον τε αφθαρτισει και ανανεωσει αυθις τον παλαιωθεντα οικον. ω µυστηριον το πασιν αγνωστον τοις εµπαθεσιν. αγνωστον τοις αµελουσι της καθ᾿ ωραν µετανοιας. αγνωστον και τοις ραθυµοις. αγνωστον τοις φιλαργυροις. και εµπνευει και οικησει και ουσιωδως σκηνωσει και φωτισει και λαµπρυνει και αναχωνευσει ολον. αλλα Πνευµα. αγνωστον τοις µη πενθουσιν αεναως καθ᾿ εκαστην . αγνωστον υποκριταις γε. το εκ του Θεου σοι λεγω. αγνωστον οντως οργιλοις. αγνωστον τοις φιλοδοξοις.

αγνωστον τοις µη αιτουσιν εν θερµοτητι καρδιας του λαβειν το Θειον Πνευµα. µη λαβων νεκρος υπαρχει. Θαυµα γαρ ορωσι ξενον. αλλα µη και τερποµενοις επι σωµατος µεγεθει η δυναµει ειτε καλλει η χαρισµατι ετερω οιωδηποτε σοι λεγω˙ αγνωστον τοις µη καρδιαν καθαραν προσκτησαµενοις. τους τυφλους βλεπειν δοκουντας και κωφους δε οντως οντας και ακουειν οιοµενους˙ ζωσι γαρ και καθορωσι . µηδεν δε ουσιν. ζωντας τους νενεκρωµενους. οτι ζην δοκει νεκρος ων. αλλα και περιπατουντας. αγνωστον τοις οιοµενοις ειναι τι. αγνωστον τοις αντιλογοις. µη αιτων ουδε λαµβανει. αγνωστον τοις καυχωµενοις. αγνωστον ιδιορρυθµοις. Οι νεκροι νεκρους ουδεπω ουτ᾿ ιδειν ουτε θρηνησαι ολως δυνανται˙ οι ζωντες τουτους βλεποντες πενθουσι. Απιστια γαρ απειργει και διωκει Πνευµα Θειον˙ απιστων τις ουκ αιτειται. αγνωστον τοις απιστουσιν οτι διδοται και αρτι τοις ζητουσι Πνευµα Θειον.αγνωστον ανυποτακτοις. (331) Τον νεκρον δε τις µη κλαυσει.

επουρανιοι και παντες . µαλλον δε Χριστου λαλουντος˙ Ανθρωπος εκ γης ο πρωτος χοϊκος εκτισθη παντως. οσοι βλεπουσι τα τηδε και ωσι σαρκινοις µονοις θειων λογων ακροωνται. πως Χριστιανοι κληθωσιν. τυφλοι και νεκροι γε. ειπε µοι. Ακουε του θειου Παυλου ταυτα σοι σαφως δηλουντος. (332) ου κατειδον φως το θειον˙ τουτου δε µη γνεοµενου εµειναν κωφοι εις απαν. Λεξω ταχος˙ οσοι ζωσι κατα σαρκα. ινα και ζωσι γε. ανθρωπος ο δευτερος δε εκ των ουρανων κατηλθε. Πως. Ουδε γαρ εκ Θεου γεγεννηνται ολως. εστι βλεποντα µη βλεπειν µηδ᾿ ακουοντα ακουειν. ουτοι κατα πνευµα παντες κωφοι. Οι τοιουτοι δε. αλλ᾿ ουδ᾿ ελαβον το Πνευµα ουδ᾿ ανεβλεψαν τας κορας.και ακουουσιν ως κτηνη. ως ανοητοι νοουσιν εν αισθησει αναισθητω. ειπε µοι. εν ζωη νενεκρωµενη. Εστι γαρ και ζην µη ζωντα. Προσεχε τοις λεγοµενοις˙ οιος ουν ο πρωτος πελει χοϊκος και οι εκ τουτου παντες χοϊκοι γεννωνται˙ οιος δε Χριστος υπαρχει επουρανιος ∆εσποτης.

πως σηµειον γνωρισµα τε δεδωκε τοις αυτου δουλοις. ο δευτερος ανθρωπος δε. βαπτισθεντες δε ωσαυτως Πνευµατι τω Παναγιω˙ οιον εστι το γεννησαν Θεος οντως. απερ σοι λεγει ο των ουρανιων µυστης. φησιν. ο πρωτος. ινα µη πλανωνται λογοις αλλοτριων διδασκαλων. ζωην και αφθαρσιαν. Ηκουσας Θεου τους λογους. ηκουσας Χριστου λαλουντος δι᾿ αυτου και τους ανθρωπους εκδιδασκοντος οποιοι οι αυτω πεπιστευκοτες και την πιστιν εκ των εργων ενδεικνυµενοι τελουσι. εξ αυτου τε οι γεννωµενοι τοιουτοι εκ Θεου θεοι θετοι γε και υιοι υψιστου παντες. οτι χοϊκος εκτισθη.οι αυτω πεπιστευκοτες. Ηκουσας. ηκουσας πως εκ των αλλων (333) τους πιστους αναχωριζει. ανωθεν δε γεννηθεντες. Θανατον πασιν ο πρωτος προεξενησεν ανθρωποις και φθοραν τη παραβασει˙ ο δε δευτερος τω κοσµω εδωρησατο και νυν δε απασι πιστοις παρεχει φως. . ως φησι το θειον στοµα. των απαντων ο ∆εσποτης. Εκ της γης. εκ των ουρανων κατηλθε.

ον οι τρωγοντες ουδ᾿ ολως \ θανατον ποτε ορωσιν˙ επουρανιοι γαρ οντες εις αει εσονται παντως την φθοραν αποδυθεντες. και τοιουτους ειναι λεγει τους αυτω πεπιστευκοτας παντως γε επουρανιους. ο εκειθεν καταβαινων. θανατον αποβαλοντες και ζωη προσκολληθεντες. . αφθαρσιαν δ᾿ ενδυθεντες. ουκ εισι του εκ των ανω κατελθοντος Θεου Λογου. Ουτος εστι και ο αρτος. οιος ο Χριστος υπαρχει επουρανιος. Αθανατοι γαρ.Μη ουν αµφιβαλλε λοιπον˙ ει Χριστιανος υπαρχεις. (334) πως Χριστιανος κληθηση. ουτω πιστευε. Ουτω φρονει. ουτως εχε. ως ειπεν ο εξ ουρανων φοιτησας καιδιδους ζωην τω κοσµω. αφθαρτοι γινονται και δια τουτο επουρανιοι καλουνται. οσοι κοσµικα φρονουσι. Ει γαρ οιος ο ∆εσποτης επουρανιος υπαρχει. τοιουτος και αυτος οφειλεις ειναι˙ µη υπαρχων δε τοιουτος. αλλα του εκ γης πλασθεντος χοϊκου ανθρωπου παντως. και ζητει ινα γενησαι τοιουτος επουρανιος. οσοι κατα σακρα ζωσιν.

ους εφευροι ενδοθεν. και τουτο παντα ως Θεος ηµιν παρεχει. παντας συµπεριλαµβανει τους αξιους. µεταδιδωσι δ᾿ εκεινω παντα τα αυτω προσοντα. καθως πολλακις ειποµεν. αλλα και τα νυν εξειπω. Ουτος ελαβε την σαρκα την ηµων και Πνευµα Θειον δεδωκε. Θεος ον το Θειον Πνευµα. Γινεται ως κολυµβηθρα θεια φωτοειδεστατη. εξανακαινιζει τουτους. επιγειων. Α πολλακις υµιν ειπον. ∆ος µοι λογον. ους εντος αυτου αν λαβη. των Αδαµ υιων σοι λεγω. αναπλαττει τουτους ολως. ο ψυχην µοι χαρισαµενος Θεος µου. Ποια παντα. Πως και τινα γε τον τροπον ου µεταλαµβανει ολως του εκεινων αυτο ρυπου. . Ως ουδε το πυρ µετεχει της σιδηρου µελανιας.(335) Τις γαρ απο του αιωνος εχρηµατισε τοιουτος. καινουργει τε παραδοξως. πως εκφρασω τα γινοµενα αξιως. πριν εξ ουρανου κατελθη ο ∆εσποτης των απαντων ουρανιων. (336) ουτω και το Θειον Πνευµα αφθαρτον ον αφθαρσιαν και αθανατον υπαρχον διδωσιν αθανασιαν. και πως εξειπω.

πως δε εν αυτω µενουµεν. καθως ειπε. αλλα τερπεται και χαιρει καθορων ηµας τοιουτους εξ ανθρωπων γεγονοτας κατα χαριν. ως εκεινος πεφυκε και εστι φυσει. Τουτο ουν σαφως ειδοτε σπευσατε λαβειν το Πνευµα το εκ του Θεου και Θειον. πως εσοµεθα εκεινω ηνωµενοι. Ευεργετης γαρ υπαρχων βουλεται ηµας τοιουτους ειναι. τουτους του Χριστου οµοιους απεργαζεται εις απαν. οιος και εκεινος. και ζωην αυτοις παρεχει.φως τε αδυτον τυχανον φως αποτελει τους παντας εν οισπερ κατασκηνωσει. οιους εδειξεν ο λογος. επουρανιοι και θειοι. ινα γενησθε τοιουτοι. Ει γαρ µη τοιουτοι ωµεν οµοιοι εν ακριβεια. Ου φθονει γαρ ο ∆εσποτης ισους εαυτω οφθηναι τους βροτους χαριτι θεια. ουδ᾿ απαξιοι γενεσθαι οµοιους αυτω τους δουλους. πως δ᾿ αυτος εν ηµιν µεινη ουσι τουτου ανοµοιοις. Ως Χριστου οµοφυες τε. (337) µη υπαρχοντες τοιουτοι. οµοουσιον ωσαυτως και οµοδοξον υπαρχον και συνηνωµενον πελον. .

Περι θεολογιας ακριβεστατης˙ και οτι ο µη ορων το φως της του Θεου δοξης χειρων τυγχανει τυφλων. ινα και της βασιλειας γενησθε της ουρανιου κληρονοµοι εις αιωνας. τω ∆εσποτη των απαντων. πως τους ουρανους οικησαι ολως οιεσθε συν τουτω. αλλα αυγασον ψυχην µου τω φωτι σου˙ το γαρ φως σου συ. (338) Ω φιλοικτιρµον Θεε µου. ω πρεπει πασα δοξα συν Πατρι και Πνευµατι τε εις αιωνας των αιωνων. αλλ᾿ εν αυτος υπαρχεις˙ . Ναι. ο Θεος µου. µη εγκαταλιπης. αµην. ΜΕ’. ∆ραµετε σπουδη ουν παντες. Ει δε µη τοιουτοι ητε η γενησεσθε ενταυθα επουρανιοι. ινα καταξιωθωµεν ενθοθεν της βασιλειας της των ουρανων γενεσθαι και Χριστω συµβασιλευσαι. ναι. µη οργισθης. Ει γαρ κεκλησαι πολλοις και διαφοροις τοις ονοµασιν. ως ειπον.οσους ειπεν ο ∆εσποτης. τυγχανεις. λαµψον πλειον µοι το απροσιτον φως σου. ποιητα µου. πως δε και εις βασιλειαν µετα των επουρανιων εισελθειν και βασιλευσαι και συνεσεσθαι τω παντων Βασιλει τε και ∆εσποτη. ινα µου χαρας εµπλησης την καρδιαν.

τουτο το εν τα συµπαντα παρηγαγε τω λογω και πνευµατι δυναµεως συνεχει ταυτα παντα. αρτος και οινος. προσκυνει.τουτο δε το εν αγνωστον παση φυσει και αορατον και αφραστον τυγχανει. ο παραδεικνυµενον παντα καλειται. ανατολη. εν τω ενι τα τρια δε. ου τρια. οµοουσιους. Τουτο ουν το εν τρισυποστατος φυσις. µια τε βασιλεια. Εν ουν η Τριας αµεριστως εις απαν. εις εν τα τρια και το εν γε εις τρια. µαλλον δε εν τα τρια µοι και το εν τρια παλιν˙ νοει. (338) συναναρχω τε Πνευµατι τω Αγιω. περιβολαιον. η πανδαισια. λαµπας εντος εκλαµπουσα της ψυχικης οικιας. οµοφυεις αλληλαις ουσας τη φυσει. η τρυφη ην µυστικως τρυφωµεν. αναστασις. εν η Τριας γαρ πελει. ενδυµα. η καινη των πιστων καρυκεια. Τριας µια γαρ ο Θεος µου. τουτο το εν τον ηλιον. µια δυναµις. ζωη. τρια οµως δε το εν καθ᾿ υποστασεις. Εις γαρ εστιν ο ποιησας τα παντα Ιησους Χριστος συν Πατρι τω αναρχω. πυρ. οµοδυναµους ολως. αλα πολλα και παρ᾿ ηµιν καλειται˙ φως και ειρηνη και χαρα. πιστευε νυν και εις τους αιωνας. ουσιωσε. συνεστησεν αρρητως. υδωρ. µια θεοτης. Τουτο το εν πολλα εστι καθαιρουν τε και κτιζον. µεταληφθεν. εν τοις τρισι το εν δε. µεταδοθεν παν αγαθον υπαρχει˙ διο ουχ εν. πηγη ζωης και ρειθρον. Το εν γαρ τουτο φαντασθεν. σεληνην και τα αστρα . Τουτο το εν τον ουρανον και την γην εκ µη οντων παρηγαγεν. τροφη και ποσις. ηλιος οντως αδυτος αστρον αειλαµπες τε. ποταµος. ασυγχυτως µεν υπερ νουν ηνωµενας. αναπαυσις λουτρον τε. αδιαιρετως δ᾿ αυθις διαιρουµενας. λαµψαν και καταυγασαν. σκηνη και θειος οικος.

µη θελων κοπιασαι τε. αχαριστος εδειχθην. πασας αρνειται τας γραφας προφητων. Ο γαρ το φως σου µη ορων. το προσταγµα εφυλαξε και εισετι φυλαττει. την εντολην τε παραβας αχρειος εγενοµην και χειρων παντων των κτηνων απεφανθην. πλανω κατ᾿ εµαυτον κοµπαζων. Και τι των παντων εχει µου ανθρωπων πλεον αλλος. και βλεπειν ολως λεγων. ∆εσποτα. το φως της θειας δοξης. Σωτερ. . ∆εσποτα. Τουτο το εν τετραποδα. Ταυτα ουν λεγων ψευδοµαι και εµαυτον εµπαιζω και εµαυτον. θαυµα καινον και ξενον. καγω αναπτω µοι κηρους και λαµπαδα και βλεπω. και εν τω σκοτει γεγονως νυν εν τω σκοτει κειµαι. οτι τυφλος τυγχανω. αποστολων. Παντα ουν τουτου του ενος Θεου των ολων. ερπετα καιθηρια και πετεινα παντοδαπα και εναλια παντα τη προσταξει παρηγαγε. Ουτως γαρ παντως βλεπουσιν ανθρωποι εν τω κοσµω και τουτου πλεον ουδαµως καθορα τις ανθρωπων. και βλεπω τουτον˙ της νυκτος ελθουσης παλιν δυνει. και˙ Ιδε. µη θελων γνωναι εµαυτον. µη θελων αναβλεψαι. λεγω. καγω µονος. (339) αγνωµων και ανηκοος Θεου. λεγω. µαλλον δε και αδυνατον λεγων υπαρχειν τουτο. το κατιδειν σου.θεληµατι πεποιηκε. Εσχατον δε εποιησεν εµε ως βασιλεα και παντα ταυτα δεδωκεν εµοι προς θεραπειαν ως δουλα και την χρειαν µοι δουλικως εκπληρουντα. το φως του κοσµου. Λεγω δε˙ Τις εωρακε Θεον. µη θελων ο κατακριτος την τυφλωσιν µου γνωναι. και παρετραπην της οσου της ευθειας και θειας και της δοθεισης δοξης µοι εκπεπτωκα αθλιως και εξεδυθην την στολην την φωτεινην και θειαν. του πλασαντος µε και ταυτα παντα τα καλα αφθονως παρασχοντος. και αγνοω οτι φωτος ειµι εστερηµενος. ηλιος την ηµεραν φωτιζει. καθως ορωνται παντα. ο αθλιος. ο ταλας. Και τουτο λεγων. αναισθητω εις απαν µη συνιεις οτι κακως λογιζοµαι και λεγω.

ου θελησει µου ξενος. ως εφυλαξεν. παραπλησιως˙ (342) αλλα εκβλυζεις ελεος και βρυεις ευσπλαγχνιαν. Σωτηρ. αει διδως ταυτα τοις δουλοις σου τοις βλεπουσι το φως σου. ει µη στεναζω και θρηνω. Χριστε. ναι. Ει γαρ εξ υψους ελαµψας. Ο εχων σε ως αληθως εχει εν σοι τα παντα. δι᾿ ων ελεησον µε. ∆εσποτα. επεφανας εν σκοτει και παρεγενου. οντως. Ναι. Χριστε µου.τους σους τε λογους. αλλα το βλεπειν µονον. λεγω. ναι. Τον ηλιον τον αισθητον οι τυφλοι ουχ ορωσιν. ∆εσποτα. ευσπλαγχνε. Ιησου. ο παγεις τους ποδας . και οπωσουν κινουνται˙ ου γαρ ζωην χαριζεται. Συ δε υπαρχων απαντα τα καλα. ει και πολλα εξηµαρτον υπερ παντας ανθρωπους και αξιος κολασεως ειµι και τιµωριας. µεριζεις τε και διαιρεις αξιους κατοικιας εκαστω. εν κοσµω µετ᾿ ανθρωπων. και την οικονοµιαν. ∆ια τουτο ουν δεοµαι συν σοι µε καταταξαι. ει µη οµοιως ποδας σου ταις θριξι µου εκµασσω. µη στερηθω σου. Ναι. τας εντολας σου. κατοικιζεις τε το ανθρωπινον φυλον. µη στερηθω σου. ουχι τυφλοι εις απαν. αλλα και ζωσι. ως ευδοκησας. ει και µη ισως κλαιω. τοις καλοις. και παροικος ενταυθα ου προαιρεσει γεγονα. αλλα τη χαριτι τη ση εµαυτον εγνων ξενον των ορωµενων νοερως ελλαµφθεις τω φωτι σου και γνους οτι προς αϋλον και αορατον κοσµον µεταγεις. Μη στερηθω σου. ηµεις δε ουχ ορωµεν σε. αλλα µε ικετευοντα δεξαι ως τον τελωνην και ως την πορνην. ως αληθως και νεκροι και τυφλοι τε υπαρχοµεν µη βλεποντες σε ζωοποιον φαος. ∆εσποτα. ο ταπεινος και ξενος˙ ξενος γαρ. κτιστα. τυφλων τε αθλιωτεροι τυγχανοµεν. (341) αναστραφηναι καθ᾿ ηµας θελησας φιλανθρωπως και φως του κοσµου σευτον αψευδως εφης ειναι. ευσπλαγχνε. πηγαζεις αγαθοτητα. ο παγεις τας χειρας σου. ως ων ζωη και την ζωην παρεχεις συν τοις αλλοις απασι. απερ αυτος τυγχανεις.

ιατρευσον µωλωπας. ΜΣΤ’. ω Θεε µου. ερρεεν αεναως . συνουλωσον και συσφιγξον τα παραλελυµενα µελη µου και αφανισον τας ουλας πασας. Σωτερ. και τας πληγας µου αλειψον. ηυλισθην εν ερηµω και απεκρυβην απο σου. οτε ουκ ην µοι µολυσµος. ενθα συνευφρανθησοµαι σοι. ανεκλαλητω χαρα εις παντας τους αιωνας. εξαλειψον τα ελκη. αγια τε ταπεινωσις και η µακροθυµια. υποµονης ο φωτισµος και των καλλιστων εργων˙ υποµονη και δυναµις αηττητος εις απαν. ειρηνη και πραοτης. πολλας πληγας επανελθων φερω εν τη ψυχη µου και κραζω εν οδυνη µου και πονω της καρδιας˙ Ελεησον. φιλανθρωπε. αµην. Θεε µου. τραυµατα µου. ου κηλις. εξ ου η αγαλλιασις εν τη εµη καρδια. καλως καταξιωσας µε εντευθεν σοι δουλευσαι. αλλα γαληνη και χαρα. οτε ουκ ην µοι µωλωψ. πανοικτιρµον. οικτειρησον εµε τον παραβατην! Ω ιατρε φιλοψυχε και φιλοικτιρµον µονε. ελεησον και ρυσαι µε πυρος του αιωνιου. ο δωρεαν τους ασθενεις και τετραυµατισµενους ιωµενος. τω καλω ∆εσποτη. ουδε πληγη φλεγµαινουσα. (343) Εµακρυνα. Σωτερ. Σταλαξον σου το ελαιον της χαριτος.εν τω σταυρω και λογχευθεις την πλευραν. ωσπερ πηγη ανεβρυεν. ακαταγνωστως τοτε δε στηναι ενωπιον σου και προσδεχθηναι ενδοθεν του νυµφωνος σου. και τελεον υγιωσον ολον µε ως το πρωην. (344) Εξ ου πολλη παρακλησις δακρυων καθ᾿ εκαστην. Εξοµολογησις ευχη συνηµµενη˙ και περι συναφειας Πνευµατος Αγιου και απαθειας. του γλυκεος ∆εσποτου˙ υπο την νυκτα γεγονως της του βιου µεριµνης πολλα εκειθεν δηγµατα και τραυµατα υπεστην.

(345) Ευλογητος ει. υπερευλογηµενε. εκτος κακιας πασης. ευλογητος ει. φροντιδι τε βιωτικων κατεπεσα. εκπυρωθεις τη ηδονη. φιλανθρωπε. αµην. ως εµαυτον θαρρησας. ο δους εν τη καρδια µου το φως των εντολων σου και εµφυτευσας εν εµοι το της ζωης σου ξυλον και δειξας µε παραδεισον αλλον εν ορωµενοις. ΜΖ’. µη µολυνθης αθλιως – αφατον εµποιουσα µοι ηδονην συνουσιας και γαµου ποθον απειρον. ο ταλας. Ου γαρ προσψαυει τω φωτι της απαθειας παθος ως ουδ᾿ ηλιω η σκια η της νυκτος το σκοτος. Οθεν υγιεια απασα. ευφροσυνης τε ποµα. εξ ης καγω µεταλαβων απαθης εγενοµην. και ψυχρανθεις ως σιδηρος µελανος εγενοµην και εγχρονισας κειµενος ιον προσελαβοµην. Και δια τουτο σοι βοω παλιν καθαρισθηναι αιτουµενος. ενωσεως ενθεου. µεριµνη υπεσυρην τε των αισθητων πραγµατων. και εις το πρωην καλλος ανενεχθηναι και του σου φωτος καταπολαυσαι νυν τε και αει και εις παντας τους αιωνας. ναι. Κυριε. εν αισθητοις µεν νοητον. ευλογητος ει. οθεν η ρυψις των παθων και λογισµων µαταιων. φλεχθεις αυτης τω ποθω και του φωτος µετεσχηκα. Περι νοητου παραδεισου τηλαυγης θεωρια˙ και περι του εν αυτω ξυλου ζωης. νοητον δ᾿ εν αισθησει.και ρειθρον ην µελισταγες. παθους παντος ανωτερος. µονε. και φως εγενοµην. ∆εσποτα. ευσπλαγχνε. οθεν η καθαροτης. τοιουτος τε υπαρχων υπεχαυνωθην. διηνεκως στρεφοµενον εν στοµατι νοος µου. οθεν η αστραπηµορφος απαθεια συνην µοι και συνεγινετο αει – πνευµατικως µοι νοει ο ταυτα διερχοµενος. Τοιουτος ουν γενοµενος. .

ειπερ ουσιαν επι σοι τολµητεον του λεγειν η εννοειν. αναφης. παραδεισον δεικνυει ταυτην ευθυς λαµπροτατον. τω θεληµατι µονω. αθανατε. (346) ανους εγω. ∆ια τουτο ουν σοι βοω και δια τουτο κραζω˙ Ο ανω ων συν τω Πατρι και µεθ᾿ ηµων τυγχανων ουχ᾿ ως τινες λογιζονται. αιγλη της χαριτος σου απασιν επιλαµπουσα τοις εν τω παραδεισω. οπερ και ενεσκηνωσας εν τοις εµοις εγκατοις˙ τουτο το ξυλον της ζωης οντως υπαρχει µονον. και λογους θειας γνωσεως αφθονως εµπαρεχεις. εν ηπερ φυτευθη γη ειτ᾿ ουν ψυχη ανθρωπου και εν καρδια ριζωθη. οµβροι δακρυων και ξενη τερψις εν αυτοις. ακατανοητος τε. ω Θεε µου. τουτο. πως σε προσονοµασωµεν. ουδε οραν σε δυναται ουδε παριστασθαι σοι. ∆ιχα ψυχης αδυνατον ενεργειν τι το σωµα˙ ουτως ου δυνατι ψυχη διχα του Πνευµατος σου κινεισθαι και τας εντολας τας σας. Σωτερ. Σωτερ. φυλαττειν. ω Θεε µου. Η σαλπιγξ ανευ πνευµατος ουδεποτε ηχησει˙ ουτω καγω σου ανευθεν ως αψυχος υπαρχω. τη ενεργεια µονη. Οντως ουδεν των παντων γαρ υπαρχεις. πασι κεκοσµηµενον φυτοις ωραιοις δενδροις τε και καρποις διαφοροις. αορατος. Συ ει κρατηρ προχεων µοι ζωης τα ναµατα σου. αναισθητος ωσπερ λιθος τυγχανω. πενθος. Επαν δε συ µη βουληθης. υπερουσιε µονε! Ει γαρ υπαρχεις αληθως ανερµηνευτος ολως. Ταυτα δ᾿ εισι ταπεινωσις και χαρα και ειρηνη.Συνηνωσας γαρ τη ψυχη αλλον Πνευµα σου Θειον. ουδ᾿ ως νοµιζουσι πολλοι. αλλα και τη ουσια. αλλ᾿ αντιλεγεις ταυτα. αψηλαφητος. ουδε δυναµει µονη σου. πως δε σε και ουσιαν ποταπην τε και οποιαν τολµησωµεν ειπειν σε. πραοτης και συµπαθεια. αλλα τα παντα εργα σα εξ ουκ οντως παρηχθη˙ . ουδε υµνειν την δοξαν σου συνετως. πεποικιλµενον ανθεσι και µυριπνοοις κρινοις. απροσιτος. αληπτος ολως.

µονος δ᾿ υπαρχεις ακτιστος, µονος αναρχος, Σωτερ, Τριας Αγια και σεπτη, ο Θεος των απαντων, και φως παρεδειξας ηµιν δοξης σου της αχραντου. Αυτο και νυν παρασχου µοι αδιαστατον, Σωτερ, δος µοι αει σε δι᾿ αυτου ενοπτριζεσθαι, Λογε, και καλλος το αµηχανον καλως κατανοειν σου, οπερ ακατανοητον πανταπασιν υπαρχον υπερεκπληττει µου τον νουν, εξιστα µου τας φρενας και πυρ εν τη καρδια µου σης αγαπης αναπτει. Τουτο δ᾿ αποτελουµενον εις φλογα θειου ποθου τρανοτεραν δεικνυει µοι την δοξαν σου, Θεε µου. Ην προσκυνων αιτουµαι σε, Υιε Θεου, παρασχου (347) και νυν και εν τω µελλοντι αδιαδοχως εξειν και δι᾿ αυτης σε τον Θεον καθοραν αιωνιως. Μη δος µοι δοξαν, ∆εσποτα, εν κοσµω την µαταιαν, µη πλουτον απολλυµενον, µη ταλαντα χρυσιου, µη θρονου υψος, µη αρχην τωνδε των φθειροµενων. Τοις ταπεινοις µε συζευξον, τοις πτωχοις τε και πραοις, ινα καγω γενησοµαι και ταπεινος και πραος, και την διακονιαν µου, ει µη προς το συµφερον και προς την σην αρεσκειαν και την σην θεραπειαν µετερχοµαι, ευδοκησον εξεωθηναι ταυτης και µονας, ∆εσποτα, θρηνειν τας εµας αµαρτιας, της κρισεως τε µεριµναν της δικαιας σου µονης, και πως απολογησοµαι πολλα σε παροργισας. Ναι, ο ποιµην ο συµπαθης, ο αγαθος και πραος, ο θελων παντας τους εις σε πιστευοντας σωθηναι, ελεησον, εισακουσον δεησεως µου ταυτης˙ µη οργισθης, µη προσωπον απ᾿ εµου αποστρεψης, αλλα το σον µε διδαξον θεληµα εκπληρωσαι. Ου γαρ ζητω το θεληµα το εµαυτου γενεσθαι, αλλα το σον, ινα και σε θεραπευσω, οικτιρµον. Ορκιζω σε, ελεησον, ο φυσει ελεηµων, και το συµφερον ποιησον ψυχης µου της αθλιας, οτι Θεος φιλανθρωπος αυτος υπαρχεις µονος, ακτιστος, ατελευτητος, παντοδυναµος οντως, παντων ζωη και παντων φως των σε αγαπησαντων

και παρα σου, φιλανθρωπε, λιαν αγαπωµενων. Οις µε συνταξαις, ∆εσποτα, και δοξης σου της θειας αποτελεσαις κοινωνον τε και συγκληρονοµον˙ σοι γαρ η δοξα, τω Πατρι συν Υιω συναναρχω, και Θειω πρεπει Πνευµατι εις αιωνας αιωνων, αµην. ΜΗ’. Οτι δοξα και τιµη εστι παντι ανθρωπω υβριζοµενω και πασχοντι κακως δια Θεου εντολην η υπερ αυτης της εντολης του Θεου ατιµια˙ και διαλογος προς την ιδιαν ψυχην, διδασκων τον ακενωτον πλουτον του Πνευµατος. (348) ∆ος µοι την αισθησιν, Χριστε, ην απαξ εδωρησω, σκεπασον ταυτη µε, Σωτηρ, κρυψον εντος µε ολον και µη εασης αισθησιν εγγιζειν µοι του κοσµου, µη ενδοθεν εισερχεσθαι, µη ολως µε τριτρωσκειν, τον δουλον σου τον ταπεινον, ον ηλεησας µονος. Τη γαρ µεριµνη τη καλη αιφνης επεισπεσουσα η αισθησις η κοσµικη κακας επιθυµιας ευθεως ενεποιησε ψυχη µου τη αθλια˙ δοξαν γαρ υποδεικνυσι, πλουτου υποµιµνησκει, τοις βασιλευσι τε της γης εγγιζειν εποτρυνει ως ευτυχιαν λεγουσα ειναι τουτο µεγαλην. Εκ τουτων ουν των λογισµων, ωσπερ υπο ανεµου ασκος ογκουται και το πυρ αναπτεται εις φλογα, ουτως εκεινη η ψυχη φυσωµενη ογκουται και διατεινεται σφοδρως επιθυµια δοξης, πλουτου τε και ανεσεως των κατω συροµενων, εφιεται δοξαζεσθαι συν τοις δοξασµενοις, περιφανης τε φαινεσθαι συν τοις περιφανεσι και πλουτον κτασθαι συν αυτοις τοις τον πλουτον κτωµενοις, ηνπερ εδοξασας αυτος φωτι σου τω αρρητω, ηνπερ αυτος εστολισας δοξη σου τη αφραστω, ηνπερ αυτος παρεδειξας λαµπροτητα σου θειαν. (349) Η αισθησις αιχµαλωτον τον νουν αυτης λαβουσα υποδεικνυει βασιλεις, υποµιµνησκει δοξης

και πλουτον υποδεικνυσι τον του παροντος βιου, οργαν προς ταυτα τε ποιει τη ενθυµησει µονη. Ω σκοτους, ω πωρωσεως, ω λογισµων µαταιων, προθεσεως τε ρυπαρας και αναισθητου γνωµης, οτι λιπων τα αρρητα και αφθαρτα του βλεπειν τα επι γης λογιζοµαι και ταυτα ενθυµουµαι! Ου τελευτησει βασιλευς; Ουχι παρελθει δοξα; Ου πλουτος σκορπισθησεται ωσπερ χνους υπ᾿ ανεµου; Ουχι διαφθαρησεται τα σωµατα εν ταφοις και αλλοι κυριευσουσι των εν τη γη χρηµατων και µετ᾿ εκεινους ετεροι και απ᾿εκεινων αλλοι; Και τινος, λεγε µοι, ψυχη, ο πλουτος εγεγονει, τις δε εν κοσµω ισχυσε µικρον κερδησαι πραγµα, ιν᾿ ωσπερ ζων τε και θανων µετ᾿ αυτου τουτο λαβη; Παντως ουδενα ουδαµως δειξαι µοι ευπορησεις, ει µη τους ελεηµονας, τους µηδεν κτησαµενους, αλλα τα παντα εν χερσι των πενητων διδοντας. Εκεινοι γαρ και εχουσιν ασφαλως τα δοθεντα, αφ᾿ ουπερ και δεδωκασιν εις χειρας του ∆εσποτου˙ οι δ᾿ αλλοι παντες ως πτωχοι και πτωχων παντων χειρους υπαρχουσιν, οι εχοντες αποκειµενον πλουτον˙ γυµνοι γαρ ωσπερ πτωµατα ριπτονται εν τοις ταφοις και των παροντων αθλιοι και των µελλοντων ξενοι. Τι ουν, ψυχη µου, εν αυτοις καλον ορωσα τερπη; Ποιον δε τουτων αξιον κρινεις επιθυµεισθαι; Παντως ουκ εχεις τι ειπειν, παντως ουκ αποκρινη. Ουαι τοις πλουτον εχουσιν εκτεθησαυρισµενον, ουαι τοις δοξαν θελουσι λαµβανειν εξ ανθρωπων, ουαι τοις παρενειρουσιν εαυτους τοις πλουσιοις (350) και µη την δοξαν του Θεου και τον εκεινου πλουτον και το συνειναι µετ᾿ αυτου µονον επιθυµουσιν, οτι ο κοσµος µαταιος, τα δ᾿ εν τω κοσµω παντα µαταιοτητων εσονται, τα παντα µαταιοτης. ∆ιο και παρελευσονται, Θεος δε εσται µονος αιωνιος και αφθαρτος εις αει διαµενων, και συν αυτω δε εσονται οι νυν αυτον ζητουντες, οι µονον αγαπησαντες εκεινον αντι παντων.

Ουαι δε τοτε τοις νυνι τον κοσµον αγαπωσιν, οτι κατακριθησονται εν αυτω εις αιωνας. Ουαι, ψυχη, τοις θελουσι την δοξαν των ανθρωπων, οτι της δοξης του Θεου αποστερουνται. Ουαι, ψυχη, τοις εχουσι τον πλουτον συνηγµενον, οτι επιθυµησουσιν εκει τυχειν ρανιδος. Ουαι, ψυχη, τοις εχουσιν επ᾿ ανθρωπον ελπιδα, οτι αυτος τεθνηξεται και συν αυτω ελπιδες, και τοτε ευρεθησονται µη εχοντες ελπιδα. Ουαι, ψυχη, τοις εχουσιν αναπαυσιν ενταυθα, οτι εκειθεν εξουσιν αιωνιον την θλιψιν. Ειπε, ψυχη µου, τι λυπη, τι ζητεις των εν βιω, ειπε µοι, και διδαξω σε ενος εκαστου χρειαν και µαθε και διδαχθητι το καλον εν εκαστω. Θελεις, ειπε, δοξαζεσθαι, θελεις και επαινεισθαι; Ακουσον τοινυν, τι τιµη, τι δε και ατιµια˙ τιµη το παντας µεν τιµαν, τον Θεον δε προ παντων και τας εκεινου εντολας επικτασθαι ως πλουτον, υβριζεσθαι τε δι᾿ αυτας, δι᾿ αυτας λοιδορεισθαι και δι᾿ αυτας ονειδισµους υποφερειν παντοιους. Οταν γαρ πραγµατι τινι, ψυχη, επιχειρησης, ινα τιµησης τον Θεον, ινα αυτον δοξασης (351) και δια τουτο υβρισθης και εξουδενωθηση, τοτε τιµης επετυχε και δοξης της εστωσης, οτι η δοξα του Θεου επι σε παντως ηξει. Τοτε σε και οι αγγελοι επαινεσουσι παντες, οτι ετιµησας Θεον, ον υµνουσιν εκεινοι. Θελεις, ψυχη µου, κτησασθαι ιµατισµον και πλουτον; Ακουσον, αρτι δειξω σοι τον αιωνιον πλουτον˙ δακρυσον, µετανοησον, καταφρονησον παντων, γενου πτωχη τω πνευµατι, γενου και τη καρδια, γενου ακτηµων χρηµασι, γενου του κοσµου ξενη, γενου των θεληµατων σου εχθρα των εναντιων και µονου του θεληµατος γενου του σου ∆εσποτου και ακολουθησον αυτου τοις ιχνεσιν ευτονως. Και τοτε σχολαιοτερον βαδισας ο ∆εσποτης θελων καταληφθησεται υπο σου της αθλιας˙

αυτον δ᾿ ιδουσα βοησον και κραυγασον µεγαλως, αυτος δ᾿ επιστραφησεται οµµατι τω ιλεω και βλεψει και παρασχει σοι µικρον αυτον ιδεσθαι και παλιν καταλειψει σε κρυβεις εξ οφθαλµων σου. Τοτε θρηνησεις, ταλαινα, τοτε κλαυσεις εµπονως, τοτε αιτησεις θανατον µη φερουσα τον πονον, µη στεγουσα τον χωρισµον του γλυκεος ∆εσποτου. Αυτος εξαπορουσαν δε ο αγαθος ιδων σε και σφοδρως επιµενουσαν τω κλαυθµω και τη λυπη παλιν αιφνης φανησεται, παλιν σε καταυγασει, παλιν καθυποδειξει σοι τον ακενωτον πλουτον, την δοξαν την αµαραντον του πατρικου προσωπου, και ευφρανει σε ως τον πριν και χαρας σε εµπλησει και ουτω καταλειψει σε της χαρας πεπλησµενην. Κατα µικρον δε η χαρα τοις εκ του κοσµου λογοις και λογισµοις εκλειψει σε και προσεσται σοι λυπη, (352) και ουτω παλιν ως το πριν εση σφοδρως θρηνουσα και κοκυτω κραυγαζουσα κακεινον εκζητουσα, τον ευφροσυνην παροχον, τον της χαρας δοτηρα, τον πλουτον τον ισταµενον και αει οντως οντα. Ουτω σου την προαιρεσιν δοκιµαζοντος βλεπε, µη αποκαµης, ω ψυχη, µη στραφης εις τουπισω, µη ειπης˙ Μεχρι ποτε µοι αληπτος ουτως εσται; Μη ειπης˙ Τι φαινοµενος ευθυς κρυπτετααι παλιν και εως ποτε κοπους µοι ουκ ελεει παρεχειν; Μη ειπης˙ Πως δε δυναµαι κοπιαν µεχρι τελους; και κατοκνησης, ω ψυχη, εκζητειν τον ∆εσποτην, αλλ᾿ ως προς θανατον σαυτην απαξ, ψυχη, εκδουσα µη ψηλαφησης ανεσιν, µη εκζητησης δοξαν, µηδε τρυφην του σωµατος, µη συγγενων φιλιαν, µη περιβλεψη δεξια, µη ευωνυµα ολως, αλλ᾿ ως ενηρξω, µαλλον δε θερµοτερως δραµουσα σπευσον αει καταλαβειν, δραξασθαι του ∆εσποτου. Καν µυριακις αφαντος, τοσαυτακις φανης σοι γενηται, και ο αληπτος ουτως εσται ληπτος σοι, µυριοντακις, µαλλον δε εως πνεεις ολως, προθυµοτερως ζητησον και προς εκεινον δραµε.

Και γαρ ου καταλειψει σε, ουκ επιλησεται σου, κατα µικρον δε µαλιστα επι πλειον φανειται και συχνοτερως σοι, ψυχη, συνεσται ο ∆εσποτης και καθαρθεισαν τελεον του φωτος τη ελλαµψει ολος αυτος ελευσεται, αυτος εγκατοικησει, αυτος και εσται µετα σου ο τον κοσµον ποιησας, και πλουτον εξεις αληθη ον ο κοσµος ουκ εχει, αλλ᾿ ουρανος και οι εκει εναπογεγραµµενοι. Ει ουτω σοι γενησεται, ειπε, τι πλεον θελεις; Ειπε, ψυχη αχαριστε, ειπε, ψυχη αγνωµον, (353) ειπε, ψυχη µου ταπεινη, τι τουτων µειζον εστιν εν ουρανοις ειτ᾿ εν τη γη, ιν᾿ εκεινο ζητησης; Του ουρανου ο ποιητης και της γης ο ∆εσποτης και παντων των εν ουρανω και παντων των εκ κοσµω κτιστης, κριτης και βασιλευς αυτος υπαρχων µονος εν σοι υπαρχει κατοικων, ολος δεικνυµενος σοι, ολος ελλαµπων σε φωτι και καλλος υποφαινων το του προσωπου, και αυτον εκτυπωτερον βλεπειν και παρεχων σοι και κοινωνον δοξης σε της ιδιας απεργαζοµενος. Ειπε, τι τουτου µειζον αλλο; Παντως ουδεν µοι προσερεις. Εγω δε παλιν λεγω˙ Τοιαυτης δοξης, ω ψυχη, συ καταξιωθεισα τι ετι κεχηνας προς γην, τι δε θελγη τοις ωδε, τι τοις φθαρτοις προστετηκας τα αφθαρτα λαβουσα, τι τοις παρουσι προσκεισαι τα µελλοντα ευρουσα; Εκεινα σπουδασον, ψυχη, διηνεκως κεκτησθαι, εκεινοις ολην σεαυτην προσκολλησον, ψυχη µου, ινα και µετα θανατον εν αυτοις ευρεθηση τοις αιωνιοις αγαθοις, οις εντευθεν εκτησω, και συν αυτοις τω ποιητη παραστης και ∆εσποτη ευφραινοµενη συν αυτω εις αιωνας αιωνων, αµην. ΜΘ’. Οτι εστιν οτε και δια της εις τον πλησιον επιµελειας και διορθωσεως συγκατασπασθαι τον διδασκαλον εις την ενουσαν εκεινω του παθους ασθενειαν. (354)

Ελεησον µε, Κυριε, ελεησον µε, µονε, ο εκ νηπιας µε, Σωτηρ, σκεπασας ηλικιας, ο παµπολλα µοι πταισαντι, εν επιγνωσει οντι, οικεια αγαθοτητα απαντα συµπαθησας, ο κοσµου µε ρυσαµενος του δεινου και µαταιου και συγγενων και φιλων τε και ηδονων ατοπων κανταυθα αξιωσας µε ως εν ορει καθισαι και δειξας µοι την δοξαν σου την θαυµαστην, Θεε µου, και Πνευµατος εµπλησας µε του Θειου σου, Χριστε µου, και φωτισµου πνευµατικου ολον µε εµφορησας. Αυτος αµεταµελητον την χαριν σου, Θεε µου, παρασχου µοι τω δουλω σου εις τελος ολοκληρως. Μη αντανελης, ∆εσποτα, µη αποστρεψης, κτιστα, µηδε παριδης απαξ µε προ προσωπου σου στησας και καταταξας εν τοις σοις δουλοις µε και σφραγισας σφραγιδι σου της χαριτος σον µε επονοµασας. Μη παλιν απορριψης µε, µη παλιν αποκρυψης το φως το του προσωπου σου, καµε καλυψη σκοτος και καταπιη αβυσσος και συσχη ουρανος µε, ον υπερανωθεν αυτου ανηγαγες, Σωτηρ µου, και συν αγγελοις, µαλλον δε συν σοι τω παντων κτιστη (355) συνειναι κατηξιωσας και συναγαλλεσθαι σοι και βλεπειν την ασυγκριτον του σου προσωπου δοξαν του απροσιτου τε φωτος εις κορον απολαυειν και χαιρειν και ευφραινεσθαι αρρητον ευφροσυνην τη συνουσια, ∆εσποτα, της σης αφραστου αιγλης. Κατατρυφων δε του φωτος εκεινου του αρρητου εσκιρτων, εχαιρον συν σοι τω ποιητη και πλαστη, αµηχανον κατανοων καλλος του σου προσωπου. Επει δε παλιν προς την γην κατηγαγον τον νουν µου, πεφωτισµενος ων εν σοι, ουκ εβλεπον τον κοσµον ουδε τα οντα πραγµατα, ∆εσποτα, εν τω κοσµω, αλλ᾿ υπερανω των παθων και µεριµνων υπηρχον και πραγµατι στροβουµενος και τα κακα ελεγχων. Ουκ εκοινωνουν µεν το πριν κακιαις ανθρωπιναις˙ ως δ᾿ εγχρονισας εν αυτοις τα αλλων προεθεµην

και φιλονεικοις, ∆εσποτα, συναπηχθην ανδρασιν, ελπιδι διορθωσεως µετεσχον της κακιας και σκοτους, οιµοι, των παθων µετελαβον αφρονως και κρατηθεις υπο θηρων αγριων κινδυνευω. Αλλους εκσπασαι θελων γαρ λυµης γε της εκεινων αυτος πρωτος καταβρωµα γεγονα τοις θηριοις. Αλλα προφθασας οικτειρον, αλλα ταχυνας ρυσαι τον δια σε, φιλανθρωπε, εν τουτοις εµπεσοντα. Κατα την σην γαρ εντολην τεθεικα, ελεηµον, ψυχην την παναθλιαν µου υπερ των αδελφων µου˙ ει ουν ετρωθην, δυνασαι ιασασθαι µε, Σωτερ, ει εκρατηθην παρ᾿ εχθρων αιχµαλωτος ο ταλας, αλλα αυτος ως δυνατον και ισχυρος εις απαν ισχυεις εκλυτρωσασθαι θεληµατι σου µονω˙ ει και θηριων στοµασι και χερσι κατεληφθην, αλλα φανεντος θνηξονται ευθυς, εγω δε ζησω. (356) Ναι, ο πολυς εν οικτιρµοις, αφατος εν ελεει, ελεησον, οικτειρησον εµε τον πεπτωκοτα. Κατηλθον εν τω φρεατι ρυσασθαι τον πλησιον και συγκατεπεσα καγω, δικαιοκριτα Σωτερ˙ µη µε εασης κειµενον εις τελος εν τω βοθρω. Ναι, οιδα ως προσεταξας, πανοικτιρµον Θεε µου, οτι χρη παντως ρυεσθαι τον αδελφον θανατου και αµαρτιας δηγµατος, αλλ᾿ ου δι᾿ αµαρτιας συναπολεσθαι µετ᾿ αυτου˙ ο πεπονθα ο ταλας και ραθυµησας πεπτωκα εµαυτω γε θαρρησας˙ αλλα κακεινον ρυεσθαι και εµαυτον ωσαυτως, ει δε µη, µενειν ανωθεν και θρηνειν τον πεσοντα και φευγειν, οση δυναµις, το πεσειν συν εκεινω. Αλλ᾿ ουν και νυν αναστησον, αναγαγε του χαους και στησον επι πετραν µε, Χριστε, των εντολων σου και δειξον παλιν µοι το φως, ο ου χωρει ο κοσµος, αλλ᾿ εξω κοσµου και φωτος ορατου και αερος του αισθητου και ουρανου αισθητων τε απαντων αποτελει γε τον αυτο, Σωτερ µου, καθορωντα˙ ειτε χωρις του σωµατος, ειτε συν τουτω ολως, µη επισταµενος, Θεε, κατα την τοτε ωραν,

δοκω δε, ωσπερ αϋλος φωστηρ υπαρχων τοτε τω καλλει τε του νοητου λαµποµενος ηλιου, το εαυτου ου καθοραν ισχυει φως αισθησει, εκεινον µονον δε ορα τον αδυτον φωστηρα αµηχανον κατανοων καλλος αυτου της δοξης, και εκπληττοµενος σφοδρως καταµαθειν ουκ εχει, ουτε κατανοησασθαι τον θεωριας τροπον, το πως η που ο πανταχου ανερµηνευτως πελων οραται, περιγραφεται, θελων εν τοις αγιοις. Τουτο δε ισµεν απαντες των τοιουτων οι µυσται, (357) οτι του κοσµου εξωθεν τοτε εν αληθεια γινοµεθα και µενοµεν, αχρις αυτο ορωµεν, και παλιν ευρισκοµεθα εν σωµατι και κοσµω. Μεµνηµενοι δε της χαρας και του φωτος εκεινου και της γλυκειας ηδονης θρηνουµεν και πενθουµεν, ωσπερ παιδιον νηπιον καθορων την µητερα και µεµνηµενον γαλακτος γλυκασµου κλαυθµυριζει, εως εκεινου δραξηται και εις κορον θηλαση. Τουτο αιτουµεθα και νυν, τουτο σε δυσωπουµεν, τουτο προσπιπτοµεν λαβειν αναφαιρετον, Σωτερ, οπως και νυν τρεφωµεθα, πανοικτιρµον, εκ τουτου του αρτου του εξ ουρανου νοητως κατιοντος και πασι τοις µετεχουσι ζωης µεταδιδοντος, και απιοντος, και προς σε την πορειαν ποιουντες συνοδοιπορον εξωµεν, βοηθον τε και ρυστην και συν αυτω και δι᾿ αυτου προσαχθωµεν σοι, Σωτερ, και εν τη κρισει τη φρικτη τας ηµων αµαρτιας αυτο σκεπαση, ∆εσποτα, του µη εκκαλυφθηναι, µηδε φανηναι απασιν αγγελοις και ανθρωποις, αλλα και ιµατιον ηµιν γενηται λαµπροφορον και δοξα και διαδηµα εις αιωνας αιωνων, αµην.

Ν’. Περι θεωριας Θεου και θειων πραγµατων και Αγιου Πνευµατος παραδοξου ενεργειας˙ και περι των ιδιων της Αγιας και

οµοουσιου Τριαδος˙ και οτι ο µη φθασας εισελθειν εις την βασιλειαν των ουρανων ουδεν ωφεληθησεται, καν εκτος γενηται των του αδυο κολασεων. (358) Τι το εν εµοι παρα σου ειργασµενον, ω των παντων αιτιε Θεε και µεδον; Τι γαρ και ειπω, τι δ᾿ αρα εννοησω; Μεγα µεν εµοι το ορωµενον θαυµα, αγνωστον δ᾿ εστι καιαορατον πασι. Ποιον τουτο, λεξον µοι; Πιστως εξειπω˙ σκοτει και σκια, αισθητοις και αισθησει, κτισει ενυλω, αιµατι και σαρκι τε κρατουµαι, συµπερφυρµαι, Σωτερ, ο ταλας. Εν τουτοις δ᾿ οντα δυστυχως και αθλιως εκπληξις συνεχει µε θελοντα φρασαι˙ βλεπω νοερως˙ που, τι η πως, ουκ οιδα. Το γαρ πως ανεκφραστον εστιν εις απαν, το δε που γνωστον και αγνωστον δοκει µοι˙ γνωστον µεν, οτι εν εµοι καθοραται και µακροθεν δεικνυται αυτο γε παλιν, αγνωστον δ᾿ οµως ως καµε συναπαγον εν τω µηδαµου µηδαµως ολως τοπω και των αισθητων ληθην µοι εµπαρεχον και των υλικων παντων και βλεποµενων εξω µε γυµνον και σωµατος εξαγον. (359) Τι ουν εστι το ενργουν µοι ταυτα, οπερ και βλεπειν ειπον; Ειπειν ουκ εχω. Οµως ακουε και συνησεις το πραγµα˙ εστιν ουν ακρατητον τοις πασι παντη, εστι και ληπτον και µεθεκτον αξιοις, µεταδοτικον, συνηµµενον αληπτως, ηνωµενον τε καθαροις ασυγχυτως, ανακεκραµµενον τε αµικτω µιξει ολον ολοις γε τοις αµεµπτως βιουσι. Τουτο εν εµοι δικην λαµπαδος φαινει, µαλλον δε πρωτον εις ουρανους οραται και των ουρανων αµετρως υπερανω,

αµυδρως πανυ αορατως οραται. Οτε δε εγω εµπονως εκζητησω και επιµονως αιτησοµαι του λαµψαι, η τρανοτερον εκεισε καθοραται καµε των κατω χωριζει και συναπτει τη εκεινου λαµπροτητι αρρητως, η εντος µου δεικνυται αθροον ολον, φως σφαιροειδες, γαληνον τε και θειον, αµορφον, ανειδεον µορφη αµορφω, ορωµενον τε και λαλουν προς µε ταυτα˙ Τις εις ουρανους ειναι µε περιγραφεις κακει τε ζητεις και κατοικειν νοµιζεις; Τι µε επι γης ειναι υπολαµβανεις και µετα παντων συνειναι διαγγελλεις και πανταχου µε νοµοθετεις υπαρχειν; Το ουν πανταχου µεγεθος µοι προσαπτει, αµεγεθες δε το παραπαν υπαρχω˙ υπερµεγεθη γνωθι γαρ µου την φυσιν. Το δ᾿ επι της γης περιγραφην εµφαινει, παντως δ᾿ απεριγραπτος καθαπαξ πελω. (360) Το δε λεγειν σε συνειναι µε τοις πασιν, αγνοιαν σαυτου δηλην ποιεις τοις πασι˙ συνειναι γαρ µε τοις αγιοις ακουεις αυτον ολον µε ουσια εν αισθησει, θεωρια τε, αλλα και µετουσια, συν τω Πατρι µου και Πνευµατι τω Θειω, και επαναπαυεσθαι σαφως εν τουτοις. Ει ουν καθ᾿ ενα ειπης ηµας συνειναι, πολλους ποιησεις εις πολλους µερισθεντας˙ ει ενα φρασης, πως ο εις και καθ᾿ ενα, µαλλον δε ο εις πως και ανω και κατω, µετα δε παντων πως ο αυτος συνεσται; Το παν ο πληρων πως εν ενι οικησει, ο ων εν ενι πως και το παν πληρωσει; Ακουε µυστηρια Θεου αφραστου, αφραστα, παραδοξα και παντη ξενα˙ εστι µεν Θεος αληθως, οντως εστι,

τουτο ευσεβεις παντες οµολογουσιν, ουδεν δε εστιν, ων ηµεις ολως ισµεν, αλλ᾿ ουδ᾿ εξ ων αγγελοι ισασιν εστι, καν τουτω ουδεν ο Θεος εστι, λεγω, των παντων ουδεν ως των απαντων κτιστης, αλλ᾿ υπερ το παν. Τις γαρ αν ειποι τι εστι Θεος, ινα και Εστιν, ειπη, τοδε τυχον η τοδε; Αγνοω ολως οποιος, οποσος, ποταπος η πηλικος˙ ο ουν αγνοων εγω Θεον, οποιος µορφην, ειδος τε, το µεγεθος, το καλλος, πως ερµηνευσω τας αυτου ενεργειας, πως µεν οραται αορατος ων πασι, πως δε συνεστι τη κτιστη παση φυσει, πως εγκατοικει εν πασι τοις αγιοις, (361) πως πληροι το παν και ουδαµου πληρουται, πως υπερ το παν και πανταχου υπαρχει, ταυτα γαρ ουδεις ολως ειπειν ισχυσει. Αλλ᾿, ω ανθρωπων ον ουδεις ολως ειδεν, ω παµβασιλευ, υπερευσπλαγχνε µονε, ευχαριστω σοι εξ ολης µου καρδιας, οτι ου παρειδες µε εν σκοτει κατω κειµενον, αλλ᾿ ηψω µου χειρι σου θεια, ην ιδων εγω ανεστην ευθυς χαιρων˙ ελαµπε και γαρ φαιδροτερον ηλιου. Εσπευσα κρατησαι γε ταυτην, ο ταλας, και ηφαντωθη ευθυς εξ οφθαλµων µου, και παλιν ολος εγενοµην εν σκοτει. Επεσα προς τουδαφος πενθων και κλαιων, κυλινδουµενος και στεναζων εµπονως, ποθων ιδειν σου παλιν την θειαν χειρα. Ηπλωσας αυτην, ωφθη µοι τρανοτερως και περιπλακεις κατεφιλησα ταυτην˙ ω χρηστοτητος και πολλης ευσπλαγχνιας! Χειρα δεδωκεν ασπασαθαι ο κτιστης την συνεχουσαν τα συµπαντα τω σθενει˙ ω χαρισµατος, ω δωρεας αφραστου!

Παλιν τε ταυτην συνεστειλεν ο πλαστης παντως δοκιµαζων µου την προθυµιαν, ει ποθω ταυτην και τον ταυτης δοτηρα, ει καταφρονω παντων και προτιµωµαι ταυτην και µενω εν τη ταυτης αγαπη. Ελιπον ευθυς κοσµον και τα του κοσµου, εµυσα πασας οµου και τας αισθησεις, οφθαλµους, ωτα, ρινα, στοµα και χειλη, (362) πασιν εθανον συγγενεσι και φιλοις, ναι, ως αληθως εθανον τη θελησει, και µονην εζητησα Θεου την χειρα˙ ιδουσα δ᾿ αυτη ουτως ποιοησαντα µε, ηψατο λαθρα, χειρος εκρατησε µου και ωδηγει µε µεσον του σκοτους οντα. Ησθανοµην ουν και χαιρων ηκολουθουν, ετρεχον σφοδρως εν νυκτι και ηµερα, ευτονως εβαδιζον συν προθυµια, βαδιζων δ᾿ αυθις ακινητος υπηρχον και τοτε µαλλον προεκοπτον τοις προσω, ω µυστηριων, ω αθλων, ω βραβειων! Ουτω τρεχοντα του σταδιου εν µεσω πεφθακεν η χειρ απορρητως εκεινη, του εµου πρεσβευσαντος πατρος αγιου, και της ταλαινης ηψατο κεφαλης µου και δεδωκε µοι τον στεφανον της νικης, αυτη δε µαλλον στεφανος γεγονε µοι, και ταυτην βλεπων αφραστον ευφροσυνην, αφραστον χαραν, αφραστον θυµηδιαν ειχον – πως γαρ ου; - κοσµον ολον νικησας και τον του κοσµου αρχοντα καταισχυνας απο χειρος τε του Θεου στεφος θειον, µαλλον δε αυτην του των ολων ∆εσποτου λαβων – θαυµα! - αντι στεφανου χειρα, η εκλαµπουσα εωρατο αΰλως, αδιαλειπτως εµοι και ανεσπερως. Αυτη µοι µαζος προετεινετο ωσπερ και θηλαζειν µοι γαλακτος αφθαρσιας

ως υιω Θεου πλουσιως εχορηγει, ω γλυκυτητος, ω ηδονης αφραστου! Αυτη και ποτηριον ποµατος θειου (363) και αθανατου ρειθρου εγενετο µοι. Εξ ου µετασχων και τροφης ενεπλησθην της ουρανιου, ηνπερ αγγελοι µονοι τρεφονται και αφθαρτοι διατηρουνται, φωτα του πρωτου δευτερα τη µεθεξει. Ουτω και ηµεις θειας και απορρητου φυσεως γεγοναµεν κοινωνοι παντες, τεκνα του Πατρος, αδελφοι του Χριστου δε, Πνευµατι βαπτισθεντες τω Παναγιω˙ παντως δ᾿ ου παντες επεγνωµεν την χαριν, ου την ελλαµψιν, ου µεθεξιν, ουδ᾿ οτι ουτως εγεννηθηµεν, µολις δε τουτο των χιλιων εις ειτε και των µυριων εν τη µυστικη επεγνω θεωρια. Οι δ᾿ αλλοι παντες αµβλωθριδια τεκνα τον γεννησαντα εαυτους αγνουντες˙ ως γαρ οι νεκροι υδατι βαπτισθεντες ειτε και πυρι ουκ αισθανονται ολως, ουτως ουδ᾿ ουτοι νεκροι τη απιστια και των εντολων πελοντες τη αργια ελλιπεις ουκ ισασιν, ως πεπονθασι τερας φοβερον, πιστιν πεπλανηµενην, δοκειν εαυτον υιον του Θεου ειναι και µη γνωριζειν τον ιδιον πατερα. Ει ουν πιστει τουτον συν γνωριζειν λεγεις και πιστει υιος Θεου ειναι νοµιζεις, εστω και η σαρκωσις του Θεου πιστει, και µη εργω φης ανθρωπον γεγονεναι µηδε αισθητως αυτον αποτεχθηναι. Ει δε γεγονεν υιος οντως ανθρωπου, υιον σε ποιει του Θεου παντως εργω˙ (364) ει ου γεγονεν εν φαντασια σωµα, ουδ᾿ ηµεις παντως εν επινοια πνευµα, αλλ᾿ ως υπηρξε σαρξ αληθως ο Λογος,

ουτω και ηµας µεταµορφοι αρρητως και τεκνα ποιει Θεου εν αληθεια. Ατρεπτος θεοτητι µεινας ο Λογος ανθρωπος εγενετο σαρκος προσληψει, ατρεπτον τον ανθρωπον σαρκι ψυχη τε τηρησας πεποιηκεν θεον µε ολον, προσελαβε µου την κατακριτον σαρκα και θεοτητα ολην ενεδυσε µε, και γαρ βαπτισθεις Χριστον ενεδυσαµην ουχι αισθητως, νοητως δε γε παντως. Και πως ου θεος χαριτι τε και θεσει, αισθησει και γνωσει γε και θεωρια, ο τον του Θεου Υιον ενδεδυµενος; Ει αγνοια γεγονεν ο Θεος Λογος ανθρωπος, καµε εν αγνοια γενεσθαι θεον ως εικος υπονοεισθαι πρεπον. Ει δ᾿ εν γνωσει, πραξει τε και θεωρια θεος ανθρωπος εχρηµατισεν ολος, ολον µε θεον τη Θεου κοοινωνια εν αισθησει και γνωσει, ουχι ουσια, µετουσια δε γενεσθαι παντως χρη φρονειν ορθοδοξως. Ωσπερ εγεννηθη γαρ Θεος ατρεπτως ανθρωπος εν σωµατι και πασιν ωφθη, ουτως αφραστως, πνευµατικως γεννα µε και ανθρωπον µενοντα θεον ποιει µε˙ και ωσπερ ορωµενος σαρκι εκεινος το Θεος ειναι ηγνοειτο τοις οχλοις, ουτω και ηµεις, οιον ηµεν, τοις πασιν - θαυµα! – βλεποµενοι ανθρωποι παντως (365) το, οπερ γεγοναµεν χαριτι θεια, ου πεφυκαµεν τοις πολλοις καθορασθαι. Μονοις δ᾿ οις οµµα ψυχης κεκαθαρµενον προσεστι, φαινοµεθα ως εν διοπτρα, τοις δ᾿ ακαθαρτοις ο Θεος, ουδ᾿ ηµεις γε ουθ᾿ ορωµεθα ουθ᾿ ολως γεγενησθαι τοιουτοι ποτε πιστευοµαθα παντως. Απιστοι και γαρ τη πιστει και µονη

προσεπερειδοµενοι χωρις των εργων˙ ει δ᾿ ουκ απιστοι, τεως νεκροι εις απαν, ωσπερ ο θειος απεφηνατο Παυλος. Μη απιστησης, εµοι δε λεγε και σοφως αποκρινου. Ποιον εκ τουτων προτιµησεις των δυο˙ νεκραν γε πιστιν εργων εστερηµενην η απιστιαν της πιστεως εν εργοις; Παντως ερεις µοι˙ Τις των εργων η χαρις πιστεως διχα της ορθης και τελειας; Καγω σοι παλιν αντιφθεγξοµαι˙ Τι δε οφελος της πιστεως των εργων διχα; Ει ουν τα, απερ προειρηκαµεν, γνωναι βουλει τε θεος κατα χαριν γενεσθαι, ου λογω, ου δοκησει, ουκ επινοια, ου µονη πιστει εστερηµενη εργου, αλλα πειρα, πραγµατι και θεωρια νοερα και γνωσει τε µυστικωτατη, πραξον ατινα ο Σωτηρ σοι προσταττει - κακεινος ταυτα δια σε καθυπεστη-, και τοτε ιδοις φως λαµπροτατον φαναν, αερι ψυχης παµπαν λελευκασµενω, αΰλως την αϋλον σαφως ουσιαν ολην δι᾿ ολου οντως διϊκνουµενην, εκ ταυτης δ᾿ ολον ως εν ολω το σωµα (366) ουσης και αυτης ψυχης της ασωµατου, και λαµψει το σωµα σου ως η ψυχη σου, η ψυχη δ᾿ αυθις ως η λαµψασα χαρις εσεται αστραπτουσα, Θεος καθαπερ. Ει δ᾿ αποκνησεις µιµησασθαι του κτιστου την ταπεινωσιν, τα παθη και τας υβρεις και υποστηναι ταυτα ου καταδεξη, ειτε νοερως, αισθητως δε γε µαλλον, εναπελειφθης - ω της αβελτηριας! – εν ζοφω και ταρταρω του σου σαρκιου, ο φθορα εστι – τι γαρ υπαρχει αλλο, ει µη θανατος εν αθανατω σκευει; εγκεκλεισµενος µενουνγε εις αιωνας,

παντων αγαθων των εν φωτι καυτου δε του φωτος στερισκοµενος. Ουπω γαρ λεγω το γε και πυρι βρυγµω των οδοντων, κλαυθµω τε και σκωληκι παραδοθηναι, αλλ᾿ ως εν πιθω τω σωµατι οικησαι µετα την αναστασιν, ως και προ τουτου, και µηδαµοθεν εξωθεν αποβλεπειν µηδε φως εντος εισδεχεσθαι παραπαν, αλλ᾿ ουτω κεισθαι των ενταυθα ηδεων παντων στερισκοµενον και των µελλοντων, καθως προειπον. Λεγε ουν ο ακουων, ο λεγων˙ Ου βουλοµαι της βασιλειας της ακηρατου ενδον γενεσθαι ουδ᾿ απολαυειν των αγαθων εκεινων, αλλ᾿εξω µονον της κολασεως ειναι και πειραν πυρος µη λαβειν µε καν ολως. Τι σοι οφελος γενοµενω, ως ειπον; Αποκρινε µοι, σοφωτατε, και λεγε! (367) Αρα λογιση τιµωριαν ετεραν ειναι µειζονα η γενεσθαι ολως; Απαγε, και γαρ ως µονος εν βασανοις τοτε και ειναι και κολαζεσθαι φησεις. Ει γαρ και ειποις πνευµατικον το σωµα τοτε αποληψεσθαι, και πως ως πιθω εναποκλεισθησεται ψυχη εν τουτω; Ακουσον, διδαχθητι, πως εσται τουτο! Ωσπερ ο σπορος σπειρεται κατα γενος - σιτου σοι λεγω και κριθης και των αλλων – και κατα γενος αυθις αναβλαστανει, ουτω και τα σωµατα των γε θνησκοντων πιπτουσιν εις γην, οια τυχωσιν ειναι. Αι ουν εξ αυτων ψυχαι διαζευχθεισαι εν τη µελλουση των νεκρων αναστασει, τουτων εκαστη κατ᾿ αξιαν ευρισκει το καταλυµα φωτος η σκοτους πληρες. Αι µεν καθαραι και φωτος µετασχουσαι και αναψασαι τας εαυτων λαµπαδας

εσονται παντως εν φωτι ανεσπερω˙ αι δ᾿ ακαθαρτοι και τυφλα της καρδιας εχουσαι τα οµµατα και σκοτους πληρεις, πως αρα θεασονται φεγγος το θειον; Ειπης ουδαµως˙ τουτων ουν, ειπε µοι, τις δεοµενων µετα ποτµον ακουσει και διανοιξει οφθαλµους τουτων, οιµοι, των εκουσιως βλεψαι µη βουληθεντων µηδε αναψαι την ψυχικην λαµπαδα; Σκοτος ουν εκδεξεται αφεγγες τουτους. Τα σωµατα δε, ως ειποµεν, επισης φθειρονται και σηπονται και των αγιων, (368) αλλ᾿ εγειρονται, οια ταυτα εσπαρη, σιτος καθαρος, σιτος ηγιασµενος, του Αγιου Πνευµτος αγια σκευη˙ ως υπαρξαντα καθαρωτατα πανυ εξεγειρονται αυθις δεδοξασµενα, λαµποντα, αστραπτοντα, ως φως το θειον. Τουτοις ενοικησασαι ψυχαι αγιων υπερ γε τον ηλιον λαµψουσι τοτε και γενησονται οµοιοι του ∆εσποτου, ουτινος ετηρησαν τους θειους νοµους. Των δ᾿ αµαρτωλων εξανιστανται αυθις, οια και αυτα εν τη γη κατεσπαρη βορβορωδη, δυσοσµα, σαπριας πληρη, σκευη βεβηλα, ζιζανια κακιας, πανυ ζοφωδη ως τα του σκοτους εργα πραξαντα και οργανα κακων παντοιων χρηµατισαντα του πονηρου σπορεως˙ εξανιστανται δ᾿ αθανατα και ταυτα και πνευµατικα, πλην εοικοτα σκοτει. Τουτοις ουν ψυχαι αθλιαι ενωθεισαι, ζοφωδεις αυται και ακαθαρτοι ουσαι, οµοιοι γενησονται τω διαβολω ως τα εκεινου µιµησαµεναι εργα και τας εκεινου τηρησασαι προσταξεις, µεθ᾿ ου και ταχθησονται πυρι ασβεστω,

τω σκοτει και ταρταρω παραπεµφθεισαι, µαλλον δε αυται κατα αναλογιαν καταχθησονται του βαρους, κατ᾿ αξιαν των αµαρτιων, ων εκαστος βασταζει κακει διαξει εις αιωνας αιωνων. (369) Οι δε αγιοι, ωσπερ ειποµεν, παλιν των αρετων εκαστος πτεροις αρθεντες εις απαντησιν και ουτοι του ∆εσποτου αναβησονται, εκαστος κατ᾿αξιαν˙ ως εαυτον τις προευτρεπισε παντως εγγυθεν η πορρωθεν εσται του κτιστου, συνεσται τ᾿ αυτω εις απειρους αιωνας σκιρτων και τερποµενος αληκτον τερψιν, αµην. ΝΑ’. Οτι του Πνευµατος λαµποντος εν ηµιν του Αγιου παντα τα των παθων φυγαδευονται ως υπο του φωτος το σκοτος˙ συστελλοντος δε αυτου τας ακτινας, υπο τουτων και των πονηρων βαλλοµεθα λογισµων. (370) Το φως σου περιλαµπον µε ζωογονει, Χριστε µου, το γαρ οραν σε ζωωσις, αναστασις τε πελει. Το πως ειπειν ουκ εχω σου φωτος τας ενεργειας, πλην τουτο εργω εγνωκα και γινωσκω, Θεε µου, οτι καν νοσω, ∆εσποτα, καν θλιψεσι καν λυπαις καν εν δεσµοις καν εν λιµω καν φυλακη κρατωµαι, καν δεινοτεροις αλγεινοις συνεχωµαι, Χριστε µου, το φως σου λαµψαν απαντα ως σκοτος απελαυνει, και εν ανεσει και φωτι και φωτος απολαυσει αιφνης ποιει µε γινεσθαι το Πνευµα σου το Θειον. Τας θλιψεις εγνων ως καπνον, τους λογισµους ως σκοτος, ως βελη τε τους πειρασµους, τας µεριµνας ως ζοφον, ως δε θηρια τα παθη χρηµατιζοντα, Λογε, εξ ων µε ηλευθερωσας, εξ ων ερρυσω παλαι, κατα µικρον εκλαµψας σου φως εν εµοι το θειον, και νυν εν µεσω τουτων οντα µε, Χριστε, Θεε µου,

. ∆εσποτα. σκεπων µε τω φωτι σου. επαν απακροαση τε των γοερων µου θρηνων και στεναγµους ενωτισθης και δακρυα προσδεξη και επι την ταπεινωσιν επιβλεψαι θελησης εµου του αµαρτησαντος ασυγγνωστα. απο µακροθεν ως αστηρ ανατελλων ορασαι. επαν κατελεησης. επει σε παροργιζω. Χριστε µου. πληρουµαι γαρ χρηστοτητος. ως το πριν. περικυκλωσης. οτε ολον σκεπασης µε. θαλασσα λογισµων τε περικαλυπτει και παθων θηρια κατεσθιει. ουτως αποσκεπαζον µε. Επει δε πταιω παµπολλα. ην και σφοδρως αισθανοµαι εν εµοι γενοµενην του απροσιτου. καθ᾿ ωραν αµαρτανων. πλατυνεσαι κατα µικρον ουκ αυτος τουτο πασχων αλλα τον νουν του δουλου σου διανοιγων του βλεπειν. επι καρδιαν δε βροτων ουκ ανεβη ουδ᾿ ολως. δεοµαι της ευσπλαγχνου σου παιδευσεως. επει δε κατεπαιροµαι.διαφυλαττεις ατρωτον. αφατου θυµηδιας. το φως σου. ορων α ου τεθεαται οφθαλµος ουδε βλεψαι ανθρωπου εξισχυσειεν. ολον µε περιλαβης. Σωτερ. και βελεσι τιτρωσκοµαι των λογισµων απαντων. ορων φρικτα µυστηρια. και παµφαους και θειου (371) υποχωρησει απ᾿ εµου φωτος του σκεποντος µε. αλλ᾿ ουδε ους ακουσαι. ορων θαυµατα ξενα. εξισταµαι εν τουτοις και παντων των επι της γης ολως αλλοτριουµαι ακαταπαυστοις εν φωναις ανυµνων σε. και γαρ του σκοτους φευγοντος και αφανιζοµενου ερχεσθαι σε λογιζοµαι. ω Θεε µου. Επαν δε παλιν σπλαγχνισθης. Θεε µου. λυτρουµαι και του σκοτους και πειρασµων και των παθων και λογισµων απαντων. Μειζονως ωσπερ ηλιος κατ᾿ ολιγον ορασαι. Χριστε µου. πληρουµαι ευφροσυνης και καταπιµπλαµαι χαρας. ελευθερουµαι των κακων. Ως γαρ ηλιου δυναντος νυξ γινεται και σκοτος και εξιασιν απαντα προς βρωσιν τα θηρια. τον πανταχου παροντα˙ οτε δε ολον. και καταπληττοµαι σφοδρως. ευθυς του βιου σκοτος µε.

εις Θεος η Τριας και γαρ εστιν˙ αυτη το παν ουσιωσεν. πλην αµαρτιας και πασης εκτος γε ανοµιας.(372) κατανοων εν εµαυτω αλλοιωσιν την ξενην και τροπον αντιληψεως χειρος παντοδυναµου. αλλ᾿ ουκ εις ουρανους. ποιητης δ᾿ αυτο µονον. ου δακρυον. εν ετερω δε τοπω. Τις γαρ ποτε εξισχυσεν η τις ποτε ισχυσει ανθρωπων εις τον ουρανον εν σωµατι γενεσθαι η και χωρις του σωµατος. ειπε µοι. λεπρους τε εκαθαρισε δαιµονας απελασας. αχωριστον του τε Πατρος και του Πνευµατον οντα. µεθ᾿ ου νεκρους εζωωσε. ως του Πατρος αχωριστον και του Υιου ωσαυτως. αβατον πασιν ουσαν. προς πνευµα το δεσποτικον και παντουργον και θειον. Τα µεν γαρ αλλα ποιηµα. το στερεουν και δυναµουν πασαν κτιστην ουσιαν. η πνευµατος λειτουργικου και δουλικου. Πως ολως εσται συγκρισις σκιας και αληθειας. ανθρωπος οµοιος µοι. την στενην. και εδειξας ακαµατον. Θεος οµου και ανθρωπος ορωµενος τοις πασιν. εξηρπασας του κοσµου και ενωθεις µοι µυστικως εις ουρανον ευθυς µε αποκατεστησας εκει. αταλαιπωρον τριβον την εναντιαν. Σαρκουται δε του Πνευµατος οντως τη επελευσει (373) και γινεται οπερ ουκ ην. Θεος τα τρια. Ουτος σταυρον υπενεγκων και θανατον ωσαυτως εξαναστας εν Πνευµατι ανεληφθη εν δοξη . πως λαµψει µονου σου φωτος και τη επιφανεια πασαν λυπην εδιωξας. Τι δε προς τα γινοµενα εν ηµιν εισι ταυτα. την δυσβατον ανθρωποις η. αληθεστερον ειπειν. ουχι αυτος αφ᾿ εαυτου. ου στεναγµος. ενθα ουκ εστι λυπη. εκτισεν αυτη παντα. Ηλιας αρµατι πυρος επηρθη και προ τουτου Ενωχ. πλην οµως µετετεθη. τυφλων ηνοιξε κορας. εχων το Πνευµα το Θειον αυτου συνον τη φυσει. ουκ οφις δακνων πτερναν. ποιοις πτεροις πετασας. αυτη τον Λογον και Υιον του Πατρος εν τω κοσµω κατα την σαρκα εκτισεν εις ηµων σωτηριαν.

αδελφους του Σωτηρος. τυπος µονον και αληθειας συµβολα ταυτα παντως υπηρχον . εξελιπεν. τι η Ενωχ µεταθεσις υπαρχουσι προς ταυτα. συγκληρονοµους µεν Χριστου. και εξ ανθρωπων αλλοιοι τουτους αναλλοιωτως και τεκνα δεικνυσι Θεου. δεσµιους µεν µονη σαρκι. το Ηλιαν αρπασαν. αλλ᾿ ουδε τεσσαρακοντα επι χρονοις βαδιζειν διακελευεται ηµας ο λυτρωτης του κοσµου. ουδ᾿ εξ Αιγυπτου µεθιστων προς αλλην γην µεταγει φθαρτους καρπους προφερουσαν και αυθις τοις ανθρωποις. ο λεγεται αρτος. ινα και καταλαβωµεν γην της επαγγελιας. απεθανον τε παντες και οσοι τουτο εφαγον˙ ζωης γαρ ου µετειχεν. Θεου δε κληρονοµους. ων οφθαλµοι ουκ ειδον. το µαννα του Σωτηρος -. ζωης µεστη τε πελουσα παντας ζωης µετοχους τους τρωγοντας αποτελει και ποιει αθανατους˙ διαβιβαζει τε αυτους ου πελαγος θαλασσης. τροφη αγγελων. θεους Θεω συνοντας γε Πνευµατι εν Αγιω. και Πνευµα το Παναγιον εξεχεε πλουσιως εις παντας τους δεικνυοντας την πιστιν εκ των εργων και νυν αφθονως τουτο γε εκχει προς τους τοιουτους. ολον τε το πολιτευµα κεκτηµενους εκεισε εν θεωρια των καλων. θεοποιει τε δι᾿ αυτου. οις συναφθη αθροον. πνευµατι δ᾿ ελευθερους. Η σαρξ δε του ∆εσποτου µου τεθεωµενη ουσα.και τριβον την εις ουρανους ενεκαινισε πασι τοις εις αυτον πιστευουσιν εν αδιστακτω πιστει. οσον κτιστου το ακτιστον υπερεχει τη φυσει. αλλ᾿ αδιστακτω πιστει γε βαπτισθεντας αθροον. ασυγκριτον υπεροχην κεκτηµενων και δοξαν. (374) ουτω κακεινα συµβολα τουτων εισι και τυπος. ως θαλασσα τµηθεισα ραβδω παλαι και µαννα εκ του ουρανου κατελθον. απωλετο. Το µαννα γαρ. ο εφαγον οι ανθρωποι εν τη ερηµω τοτε. συνανιοντας τω Χριστω εις ουρανους ευκολως.η θαλασσα βαπτισµατος. . Τι ουν το αρµα του πυρος. Εγω δοκω.

αιµατος τε και της αυτου σαρκος µεταλαβοντας απο θανατου εις ζωην. την ζωην πιστων παντων. Ελαλει γαρ γο προτερον δια Πνευµατος Θειου και ενεργεια τη αυτου τα θαυµατα εποιει. Πως ου πιστευοµεν Χριστω.το δε παντων φρικτοτερον! – ουρανον καινον εδειξε µε και εν εµοι κατωκησεν ο των απαντων κτιστης. ουπερ ουδεις των προπαλαι αγιων ηξιωθη. πως ουκ επιθυµουµεν. πως ου ποθουµεν την ζωην. Πως τοις φθαρτοις προσκειµενοι νοµιζοµεν σωθηναι. ΝΒ’. τιµη προσκυνησις τε νυν και αει ως βασιλει εις αιωνας αιωνων. οι µη φιλουντες τον Χριστον πλειον των ορωµενων µηδε ελπιζοντες αυτω συνειναι µετα ποτµον. Σοι γαρ συν τω Πατρι και Πνευµατι σου Θειω δοξα πρεπει και αινεσις. Περι θεολογιας˙ και οτι τω µη αλλοιωθεντι τη του Αγιου Πνευµατος µετουσια και γεγονοτι θεσει εν γνωσει Θεω διδασκειν τα θεια τους ανθρωπους ουκ εξεστι. (376) . πως ουκ ακολουθουµεν. Φευ µοι! – στεναζω γαρ πικρως την των ανθρωπων πλανην -. ουσιωδως ενουται δε δι᾿ αυτου πιστοις πασι και γινεται αχωριστος η ενωσις η τουτων. ρυσαι µε της τουτων αλογιας και σε φιλειν εκδιδαξον. (375) Λαβων γαρ σωµα δεδωκεν αυτου Πνευµα το Θειον. εις φως τε απο σκοτους. Προτερον απεκδυσας µε φθορας και του θανατου και ολον ελευθερωσας µε εν αισθησει και γνωσει. Αλλα αναισθητοτεροι εισι ξυλων τε και των λιθων. αµην. ω Χριστε µου. Θεω τε και ∆εσποτη. ουσιωδως δε ουδαµως νινι Θεος ηνωθη προ του γενεσθαι ανθρωπον τον Χριστον και Θεον µου. Αλλ᾿. τον αφθαρτον. κα΄των απαντων ποιητη. . απο της γης εις ουρανους αναφερει ευθεως. πως τον εκεινου πλουτον τον ασυλον. την δοξαν την αγηρω διαγωγης της µετ᾿ αυτου.

πλην ενουσιος πελει και ενυποστατος εστιν. ινα του καλλους κορεσθω και της εκεινου θεας.Τις µου παραµυθησεται τον πονον της καρδιας. ωσαυτως και ληπτη τε. ∆ια τουτο ουν ειπον σοι καταληπτον τον ποθον και ενυποστατον αυτον ως µεθεκτον ληπτον τε˙ παν γαρ ληπτον και µεθεκτον ουσια παντως πελει ενυποστατως µεθεκτη. Το δ᾿ ανυποστατον ουδεν. ου το ακατανοητον αναφλεγει τον ποθον. Τις µε χωρισει αισθητων. ο ποθος δε του Πνευµατος ενεργεια τυγχανει. οποσον δε καταληπτον. υπερ ουσιαν πασαν. ενυποστατος ποθος. ολον αφθεγκτον πελει. ενυποστατως εν εµοι φως εντος ορωµενη˙ το φως δ᾿ ασυγκριτον εστιν. Ει δ᾿ απιστεις. εστιν ολη γαρ απεριγραπτος φυσει˙ το µη περιγραφοµενον υποστασιν πως ειπης. . και πως µεταληπτον µοι. η θεια δε και ακτιστος υπερουσιος φυσις (377) ως της ουσιας των κτιστων υπερεχουσα παντων καλειται υπερουσιος. Αγαπη γαρ ουκ ονοµα. τουτου το πλειον ουπω. τον Παυλον σοι µαρτυρουντα παρεξω και τα αµφοτερα πιστα ειναι σοι βεβαιουντα˙ οταν γαρ λεγη τον Χριστον εντος εχειν λαλουντα και Πνευµατι φθεγγοµενον αυτον τω Παναγιω. απεριγραπτως εν αυτω συµπαρον και αληπτως. ων απηλλαγην απαξ και απεκρυβην εξ αυτων γεγονως εξω κοσµου. Το γαρ ανουσιον ουδεν και λεγεται και εστιν. Οταν δε φως απροσιτον οικουντα παρεισαγη και µαρτυρη µηδεποτε υπ᾿ ανθρωπου οφθηναι. θεϊκη δε γε παντως˙ το µεθεκτον καταληπτον. περιγραπτον ειναι λεγει το θειον. µαλλον δ᾿ αυτου ουσιωδως εστιν η παρουσια. αλλα ουσια θεια. µεταληπτον. µεταληπτη και αληπτος. Τις µοι δωσει γαληνην γε και ησυχιαν παντων. Πονον δ᾿ ειπων εδηλωσα τον του Σωτηρος ποθον. και προς υποστασιν κτιστην ασυγκριτος γε παντη νοειται.

πως η µετελαβεν αυτου η προσεψαυσεν ολως. Παντως ερεις µοι˙ ουδαµως. τουτο το ενδυµα εστιν.τοτε το απεριγραπτον και αληπτον εµφαινει˙ ο γαρ ουδεις εωρακε πωποτε των ανθρωπων. Αυτος γαρ υπερουσιος ακτιστος ων το προσθεν σαρκα τε ανελαβετο και κτιστος µοι ωραθη. ολον θεωσας µε αυτος τον προσληφθεντα ξενως. Τουτο πιστις η αληθης. λεγω σοι. ειπε. Ινα µη λεγης˙ Τον Χριστον ενδεδυσθαι πιστευω˙ ου λεγω˙ Τουτο πιστευε˙ αλλα˙ Πιστεως εργον και πιστεως βεβαιωσιν και πιστεως σφραγιδα και πιστεως τελειωσιν αναµφιβολον εχε εκ του ενδυσασθαι Χριστον εν αισθησει και γνωσει . Οταν δε παλιν ειπη σοι˙ ο Θεος. ουχι αγνοια. τουτο εστιν η µετοχη και αρραβων ο θειος. ουδε αναισθησια. θεσει θεος γενοµενος τον φυσει Θεον βλεπω (378) εκεινον. και παντως ου δισταζεις. τουτο η βασιλεια. ονπερ οι βαπτιζοµενοι επενδυονται πιστει. ο χιτων του Κυριου. Ουτω πιστευεις. αυτον εκεινον βλεπουσι τον εαυτων πατερα. τουτο σφραγις Χριστιανων. αλλα δια της πιστεως εν αισθησει και γνωσει. τουτο µεθεξις θεια. ο εκ σκοτους φως λαµψαι παλαι προειπων. τον ανθρωπον εθεωσεν εµε τον προσληφθεντα. λεγε µοι. τουτο Θεου το εργον. τουτο υπαρχει η ζωη. ει µη φιλονεικοιης. νοησαι. τον ενοικουντα τω φωτι αει τω απροσιτω˙ ενοικον εχοντες αυτοι εν εαυτοις οικουντα οικουσιν αυτοι γ᾿ εν αυτω τω παµπαν απροσιτω. Ει ουν Θεος γενοµενος ανθρωπος. ον ουδεις ποτε ανθρωπων ηδυνηθη ιδειν. ποιον σοι αλλον παριστα Θεον. αλλ᾿ ουδε δυναται ολως του κατιδεσθαι. ει µη εκεινον τον το φως το αστεκτον οικουντα και ον ουδεπω ουδαµως ουδεις ανθρωπων ειδεν. ως πιστευεις. Τον Θεον ουν οι δεξαµενοι της πιστεως τοις εργοις και θεοι χρηµατισαντες Πνευµατι γεννηθεντες. ος ελαµψεν εντος µου.

Οσον απεχει ουρανος των γης καταχθονιων και των εκεισε δυστυχως παλαι κεκρατηµενων. καν συν εκεινω κατοικειν λεγωµεν παραδοξως και τον οικουντα εν φωτι τω απροσιτω εχειν εν εαυτοις και µενοντα και κατοικουντα ολον˙ και θελοµεν καθηµενοι εν τοις καταχθονιοις φιλοσοφειν τα υπερ γην και τα εν ουρανω γε και ουρανων υπερτερα. ο παντως ελαµψεν εν γη αεναως λαµπει. (379) οποσον απολειποµεν της θεϊκης αξιας. . ως ακριβως ειδοτες. θεσει Θεον. και ακουσοµεθα οµου πατρικης φωνης. τη φυσει δε ανθρωπον ολον οντα. τα εν αυτω δε γραµµατα δηλοι ταδε και ταδε. ουχι αναισθητος εστι και πλεον αρα τουτου. ω αδελφε µου. και διηγεισθαι απασι και γνωστικοι καλεισθαι. Ως γαρ τυφλος φιλονεικων τους βλεποντας και λεγων˙ Το νοµισµα χαλκουν εστιν. οντως παραδοξον εστι τοις ακουουσι τερας και το νοµισµα βλεπουσι χρυσουν ευροιζον πανυ και την σφραγιδα αληθη του βασιλεως ουσαν. επ᾿ ορους θειας γνωσεως. Τοιουτος δε γενοµενος ολος. Ο γεννηθεις γαρ δυστυχως εν τοις καταχθονιοις και σκοτος ολος κατοικων του ενεστωτος κοσµου. η σφραγις αλλου πελει. φως τε µη θεασαµενος του µελλοντος αιωνος. τοτε ελθε και συν ηµιν στηθι. καθως σοι ειπον. βλεπειν τε παντα τα εκει και τους αλλους διδασκειν.εκλαµποντα. οιµοι. αναλλοιωτως µενοντα διπλουν εξ εκατερων. θειας τε θεωριας. οπερ και ενδειγµα εστι παντως αναισθησιας. απαραποιητον αυτου δεικνυσαν την εικονα. και λεγων τα εν ουρανω φρονειν και ειδεναι. θεολογοι τε ακριβεις και µυσται των αρρητων. αστραπτοντα θεοτητος τη δοξη και τρανοτατω εν φωτι ολον σε αλλοιουντα. οποσον δε απεχοµεν ζωης της αιωνιου. τοσουτον η και πλεον γε απεχοµεν οι παντες οντως αξιας του Θεου και θειας θεωριας.

αυτοι γαρ τουτο εαυτοις επεθεντο θελησει. και θελουσιν. ω τολµης. και δια τουτο οιονται και βλεπειν και ακουειν. ως επαθεν εκεινος. ∆οξα ουν πελει του Χριστου ο σταυρος και τα παθη. και αυθις˙ Ακουοντες τα ψυχικα ωτα βυουσι µαλλον και ουδαµως ακουουσι του Πνευµατος τους λογους. µαλλον δε παθη τα τον νουν σκοτιζοντα και φρενας και του Θεου χωριζοντα τους προληφθεντας ηδη. ωτα πνευµατικα καρδας δε κεκαλυµµενα εχουσι και ου δυνανται ολως Θεου ακουειν. και µισος µαλλον προς αυτον εκ των λογων προσκτωνται και συνιδειν ου δυνανται το προσον αυτοις παθος.και την γραφην το ονοµα δηλουσαν το εκεινου. τεκνα. Ει δε γε τις ερει αυτοις˙ Ακουσατε µου. αλλα τεκνα προσειπε. και παραιτουνται µετοχοι δοξης Θεου γενεσθαι τω παραιτεισθαι το παθειν. και γαρ ωσιν ακουουσι σωµατικως σαρκινοις. και αρατε το καλυµµα εκ της υµων καρδιας˙ και προς αυτα τα ρηµατα αγριαινουσιν. ο λεγων οτι˙ Βλεποντες ου βλεπουσι. οι δουλοι της οιησεως και υπερηφανιας θελησει χρηµατισαντες και αιχµαλωτισθεντες το θεληµα το ιδιον αει αποπληρουσιν. Ουτοι αφεντες νοµους του Θεου εαυτοις εισι νοµος. Ουδαµως γαρ ισχυουσιν αφ᾿ εαυτων διαραι καλυµµα της επαρσεως και της αναισθησιας. α καθυπεστη δι᾿ ηµας. ινα ηµας δοξαση˙ (381) ταυτα δ᾿ ου βουλονται παθειν. (380) ουδ᾿ αισχυνοµεθα τινα η αυτους τους αγιους και τους αγγελους ανωθεν τα καθ᾿ ηµας ορωντας. αντι της δοξης του Θεου την ιδιαν ζητουντες και στησαι ταυτην σπευδοντες πασιν εργοις και τροποις. ουτω γε πασχοντες ηµεις ου δοκουµεν τι πασχειν. ως επαθεν εκεινος. αλλα πληρουται εις ηµας ο λογος του Κυριου. οτι µη πατερας εκαλεσεν. και ου Θεω αλλ᾿ εαυτοις λατρευουσιν. τιµην µαλλον την εξ ανθρωπων . και βουλονται καλυπτεσθαι οφθαλµους τε και ωτα. οιµοι.

φως του κοσµου. ος ου θελεις χωρισθηναι (383) πωποτε των σε φιλουντων. την ζωην την αιωνιαν. βασιλειαν ουρανων τε και παραδεισον σε οντα. ΝΓ’. την τρυφην την των αγγελων. Οιδας. τι µε καιεις. οτι αγαπω σε . Τι µε φευγεις.και χωρισµον απο Θεου εκουσιως αιρουνται. ιδε µου την αθυµιαν. Θεε µου. ω Χριστε µου. την χαραν. Λογε! Λαµψον µοι και νυν ως παλαι και καταυγασον ψυχην µου˙ φωτισον τους οφθαλµους µου του οραν σε. Χριστε. τι µε τεµνεις και συντριβεις. την θλιψιν. την ευφροσυνην. ιδε µου και την πτωχειαν. Αµην. Τι χωριζη µου. στεφανον τον των δικαιων και κριτην και βασιλεα. Ιδε την ασθενειαν µου και οικτειρησον µε. Τι το προσωπον σου κρυπτεις. Κατα διαλεκτον Θεου και του πατρος των λογων ο λογος˙ και οπως υπο του Αγιου Πνευµατος ελλαµποµενος ο θειος ουτος πατηρ ωµιλει Θεω και υπ᾿ εκεινου εµυσταγωγειτο τα θεια τε και ανθρωπινα. Αλλ᾿. λυτρωσαι τους εις σε πεποιθοτας κενοδοξιας µιαρας και υπερηφανιας και συµµετοχους ποιησον παθων σου και της δοξης και καταξιωσον ηµας αχωριστους σου ειναι νυν τε και εις τους µελλοντας αιωνας των αιωνων. (382) Ιδε µου.

ουδ᾿ ως νους νοΐ ετερω. ∆ειξον ουν την ευσπλαγχνιαν. Των ενυλων και αΰλων˙ ενυλα γαρ. ενυποστατος ζωη τε. Σωτερ. ζωον ανθρωπος. Μεσον τουτων ουν. αλλ᾿ ως λογος ων αρχηθεν. εν αΰλοις αισθητον δε. (384) Ποιων αρα των κτισµατων. Τουτον ουν ως αισθητον µεν κυριον των ορωµενων και δεσποτην ειργασαµην. Ουτως ους αυτος γεννησεις Πνευµατι σου τω Αγιω και υιους σου αποδειξεις. σοι λεγω. τουτοις και συνοµιλεις τε και αυτους ορων ορασαι υπ᾿ αυτων εκεινων παλιν. διπλουν δε˙ εν αισθητοις µεν αϋλον. ως ειπας. δουλα ως ορατα παντα .και απο ψυχης ζητω σε. εκ πατρος γεγεννηµενος και αυτω συνηνωµενος και συνοµιλος αφραστως. µαλλον µεν ουν αδελφους σου και Θεου υιους. Οιδα γαρ αληθινον σε. απερ βλεπεις. δειξον την φιλανθρωπιαν και το ελεος σου. αϋλοι δε αγγελοι γε. Αποκαλυψον. και εµφανισον σαυτον µοι. εγνωκα ως αφευδης ει και φιλεις τους σε φιλουντας και προσοµιλεις ως φιλοις ου σκια ουδε εµφασει. Πατρος σου.

εθεωρει µου την δοξαν και ωµιλει µοι καθ᾿ ωραν. καθως ειπον. Που γαρ ειχε µε κρυβηναι η εν ποιω τοπω. Τι δε και κατηλθον ολως. µηδε τας οικονοµιας˙ ο Αδαµ τυφλωθεις πρωτον . τι σοι ειπον˙ ανθρωπος διπλους υπαρχων εβλεπε τοις αισθητοις µεν οφθαλµοις τα κτισµατα µου. τοις νοεροις δε προσωπον εβλεπεν εµου του κτιστου. συνες. Οτε δε την εντολην µου παραβας απο του ξυλου εφαγεν. οπως βλεπη µου τα εργα και δοξαζη µε τον κτιστην˙ ως δε λογικον τε οντα και νοερως καθορωντα. οπερ λεγεται κρυβηναι˙ τουτο γαρ εκεινος τοτε υπενοησεν αφρονως. λεγε. τι και εν σαρκι εφανην.αυτω µονω υποταξας. Τι δε και ωραθην πασι. Μη αγνοει µου τας πραξεις. απετυφλωθη και εγενετο εν σκοτει (387) του θανατου. οτι κρυπτοµαι µη θελων οραθηναι σοι εις απαν. αφρονεστερον εκεινου. Ει γαρ µη ορασθαι θελω. δεδωκα αυτον οραν µε και εκ τουτου των αγγελων εν αξια καθεσταναι. Βλεπε. Συ δε νυν λογιζη χειρον.

χωρισθεις εκ των αΰλων. ην δεδωκας µοι. ουσπερ κατελεησας ανωθεν εγω κατηλθον˙ αορατος ων παντη παχους και σαρκος µετεσον . ως ειπον. ει τυφλωθειη. αλλα θανειται θανατον εις τον αιωνα. Ουδαµως. οπερ επαθον. και ουδεις ηµαρτηκεναι ωµολογησεν ουδ᾿ ολως. αλογος εκ λογικων τε γεγονως και ενυλος γε. υπο της ψυχης κινειται˙ η ψυχη δε τυφλωθεισα ποιαν κινησιν ευρησει. γεγονεν οµµατων διχα η ψυχη εκτυφλωθεισα και Θεον µη καθορωσα.ελεγχθεις και διδαχθεις τε υπ᾿εµου µετανοησαι ουκ ηθελησεν. Θαυµα ξενον˙ ωσπερ σωµα. ειπε δε µαλλον˙ Η γυνη ηµαρτεν. Οµοιως παλιν η γυνη ητιασατο τον οφιν. ∆ια τουτο εξεβληθη της τρυφης του παραδεισου (388) και εµεινεν εν αισθητοις µονοις µετα των αλογων. αλλ᾿ ολως αταπεινωτος ευρεθη. οι πρωτοπλαστοι ανοια και κατηλθον εις τον αδην και εις φθοραν κατηχθησαν. Ζην δε πως ολως ισχυσει. ωσανει της αµαρτιας αιτιον µε αποφηνας. Σωµα µεν.

Οντως λαµπω. Θεος ων αναλλοιωτως εγενοµην σαρξ. Επειδη δε ετυφλωθη. εξ εκεινου τε οι παντες τουτου απογονοι αµα. ∆ια τουτο ουν ενδικως . Προσεχε τω µυστηριω˙ εβλεπε θεοτητος µου δοξαν ο Αδαµ και εζη. µηδ᾿ ειπων˙ Ηµαρτηκα σοι. Οτι επι τουτω παντως εκτισα. ως και ανθρωπος γενεσθαι θελησαι και οραθηναι. καθως και ειπον. ουχ υπεφερον. (389) τον Αδαµ του καθοραν µε. Πως ουν ειπας κρυπτεσθαι µε απο σου και µη ορασθαι. αισθητος τοις αισθητοις γε. ∆ια τι ουν ολως τουτο ηνεσχοµην του ποιησαι. ουσπερ εκτισα χερσι µου. παραβας δ᾿ απετυφλωθη και ευθυς απενεκρωθη µη θελησας µεταγνωναι. Αλλα οµοιος ανθρωποις εγενοµην κατα παντα. αυτος µεν ειναι εν τη θεια δοξη. Βλεπεις.και ψυχην ανελαβοµην. ο Λογος. ποσον ποθον εχω του ορασθαι παρ᾿ ανθρωπων. Εκ σαρκος αρχην λαβων δε ανθρωπος ωραθην πασιν. και ηνωθην τουτοις θελων. αλλ᾿ ου βλεπεις. παροραν δε τυφλωθεντας τη του οφεως απατη.

ειπερ το σωµα το φθειροµενον υπηρχε φερουσα συνηνωµενον. η ψυχη γαρ εκπεσουσα της ζωης γε της ενταυθα. Χειρον ην γαρ του λυθηναι το δεδεσθαι αιωνιως και αθανατον υπαρχειν το κακον εν αµφοτεροις. παλιν τε. πως ουκ ην θανατου χειρον. κατ᾿ ολιγον τε γηρασκον και λυοµενον και ρεον. Ου γαρ ειασα συνειναι το φθαρτον συν τω αφθαρτω. αλλ᾿ αιωνιως ην συνδεδεµενη τουτω.αποστρεφειν κατεκριθη εις την γην. χωρισµου ψυχης. µαλλον δε ευεργεσια. σοι λεγω. Ο θανων ψυχη. Βλεπε µοι τους υπο νοσου (391) ιερας κατεχοµενους. ∆υο ουν εισι θανατοι. και φθαρτον εκ τουτου σωµα περιφερων ηνωµενον. Αλλ᾿ ουκ εστι τιµωρια. . πως ου χειρων πασης αλλης τιµωριας της εν αδη αυτη η ζωη υπηρχε. εξ ης εληφθη˙ υστερον δε τουτο παντως ως αποφασις εδοθη (390) και τοις πασιν ελογισθη αφυκτος ως τιµωρια. σωµατος τε και ψυχης. ει µη εµελλε λυθηναι τουτου τε και χωρισθηναι η ψυχη. ειπε µοι.

Ουτως ουν ευεργεσια γεγονεν η τιµωρια. µανθανε τας δωρεας µου. αλλ᾿ οικονοµια θεια. ινα παλιν ειπω. πως ακινητοι εις απαν. ου χειρον του θανειν το ζην υπηρξε. Ο γαρ θανατος ανθρωπων θανατος πραγµατων πελει˙ θανατος φροντιδων λυσις. πως χειρων. θανατος απαλλαγη τε των κακων του βιου παντων. σοι λεγω. Εφανερωσα τω κοσµω . Ει γαρ ουτως εις αιωνας.πως αι σαρκες αι εκεινων φθειρονται και δαπανωνται. θανατος αµαρτηµατων εκκοπη και αδικιας. πως και αλαλοι κωφοι τε ταις φωναις ταις αλαλητοις τον Θεον επικαλουνται ταυτης της σαρκος λυθηναι. µαλλον δε ου τιµωρια. τοις βιωσασι καλως δε προξενος χαρας αληκτου και τρυφης της αϊδιου και φωτος του ανεσπερου. (392) βλεπε τας ευεργεσιας. βλεπε τας οικονοµιας. ποδων τε διχα και οµµατων και χειλεων και ρινων εισι και ωτων. θανατος ελευθερια νοσων και παθων παντοιων. ειναι εκληρωσατο. Οµως προ του χωρισθηναι εκ του σωµατος.

και το ονοµα µου πασιν απεκαλυψα ανθρωποις. ουδε δρεπανω τεκτονειν. αλλ᾿ ως υπ᾿ αυτου προωρισθη. Ει δ᾿ ου προς α γεγονασιν. Οτι εκαστω των ανθρωπων δεδωκεν ο Θεος προσφυως και προς το συµφερον το χαρισµα δια Πνευµατος Αγιου εις το ενεργειν. προς οπερ αν εθελοι. ουδε φασγανω σφενδονειν. µαχαιρα τε και πριων. α ποιησαι εδει. ουκ εν τω τοξω τεµνειν. και τοις εργοις. Ουτως ουν µοι νοει και Θεον ηµας πεποιηκεναι . ου ραπτειν τη αξινη. φασγανον τε και τοξον. ∆ιο θεριζειν ληϊα ουκ εξεστι σκαπανη. λογχη τε. αλλ᾿ ουκ αφ᾿ εαυτου λαβον. εδειξα και νυν δεικνυω παντα. ου τεµνειν ξυλα ραβδω γε. απολωλεν ο βιος σοι και πασα πραξις παντως. Ο γαρ τεχνιτης εκαστον. κατασκευαζει ενεργειν εργαλειον εντεχνως. αξινη. εις το µη κενον ειναι µεσον της εκκλησιας αυτου. ου σκαπτειν µετα πριονος. πραξιν τε και ενεργειαν δικαιως και πρεποντως. οτι κτιστης και δηµιουργος υπαρχω. αµην. και γαρ σκαπανη. ραβδος. αλλ᾿ αρµοζοντως εκαστω χρη προς εκαστον χρασθαι. δρεπανον. παντως απαιτηθειη. εκαστον την ενεργειαν κεκτηται την ιδιαν. ουχ ωσπερ αυτος θελει. λογχη δ᾿ ου πριζειν θεµις. βελος και παντα τα λοιπα εργαλεια εν βιω. ουδ᾿ εν µαχαιρα κτιζειν. ην ελαβε.εµαυτον και τον Πατερα και εξεχεα πλουσιως το Παναγιον µου Πνευµα επι πασαν οντως σαρκα. αλλ᾿ αλλως χρηση τουτοις. (393) Το ποιηµα του ποιητου τι ποτ᾿ αν γνοιη διχα. Ν∆’. εξ ηµων δε γε παντως. Την γνωσιν γαρ.

αλλ᾿ ειπωµεν και ετερα χαρισµατα του κτιστου. οις δε γνωσιν και λογον. το ενεργειν απο Θεου ελαβεν. και προς αυτην διακειται προσφυως και οικειως. τον δε ωραιον µαλλον πεποιηκε και ετερον ευφωνοτερον αλλων. τους δε υπεικειν τουτοις˙ και οις µεν σοφιαν δεδωκεν.εν εργοις εκαστον πιστον ενεργειν εν τω βιω. ο των απαντων κτιστης. το ζευγος τε ο τωνβοων των συνεργαζοµενων πολυ κρεισσον νοµιζοντα βασιλικου τετρωρου. Πνευµατικα δε ταυτα. ου ναυτης ουδε γεωργος. εκαστω κατ᾿ αξιαν˙ τον µεν ανδρειον σωµατι. επιτηδειως εχει. αλλους του αρχειν των πολλων. ενεργησει. (394) τους µεν διδασκειν θεµενος. (395) αλλως δε ου δυνησεται ανθρωπος εν τω βιω ολως τι διαπραξασθαι η την αρχην θελησαι. απλως τε εχαρισατο εκατω των ανθρωπων το κατ᾿ αξιαν δωρηµα και πλεονεκτηµα γε. εις το χρησιµως ενεργειν εν τω βιω αρρητως. το λαλειν γλωσσαις αλλοις. ουδε κρατησαι δικελλαν. Ο στρατιωτης παλιν δε εαυτον υπερ παντας γεωργους τε και πλευστικους και χειροτεχνας µειζω ηγειται και ως ενδοξος εναβρυνεται τρεχων επι σφαγην και θανατον αωρον καταλυσαι. προς ο. ∆ιο προς τεχνην εκαστος ουχ οιαν αυτος θελει. θαυµατουργειν ετεροις δε και ενεργειν δυναµεις˙ αλλους προστατας εδειξε. Ιδου γαρ. το προφητευειν αλλοις δε. τους δε παντως µανθανειν. καθαπερ ειπον. Ουτος ουν ουκ ανεξεται κωπην ολως ελασαι. ου γεηπονος ειναι αιρησεται˙ αλλ᾿ εκαστος. α τοις ανθρωποις δεδωκεν. αλλα προς οιαν εκτισται. ουδε τεκτων γενεσθαι. και ιδοις αν τον πλευστικον ευτεχνως τα πελαγη θαλασσης διαπλεοντα και τερποµενον µαλλον υπερ τον ιππω σοβαρω εφεζοµενον ανδρα και γεωργον γης αυλακας τεµνοντα τω αροτρω. οθεν και χαιρει ταις χρησταις κατεντρυφων ελπισιν. αυθις λεγω σοι απερ και πρωην ειπον˙ . ως οιδε µονος ο Θεος.

(396) ανθ᾿ ων λυπεισθαι µε εχρην και θρηνειν τε και κλαιειν. και αυτοπροαιρετως τοις παρα φυσιν απασιν εµαυτον εξεδοµην. ειπε. υφ᾿ ουπερ και κρατουµενος και κινουµενος ολως. ο τεχνιτης µε κατεσκευασε Λογος.- . απειθεια τη προς αυτον και ανυποταξια χρησαµενος εκβεβληµαι του οντως παραδεισου. ο ταλας. οιον ηθελε παντως. Ο νουν µοι χαρισαµενος. Πως ουν. και ενεργειν παρεχει µοι δυναµιν. αλλ᾿ οκνηρια εµαυτον εκδους και ραθυµια˙ και δια τουτο ερρµµαι των χειρων του ∆εσποτου. αχρηστον εργαλειον. ως µη θελησας εντολας εργασαθαι του κτιστου. του αιροντος και δι᾿ αυτου κατασκευαζοντος τι. Ει ουν αυτα ποιησαιµι πλειονα παντως δωσει. αυτος και διδωσι φρονειν οσα συµφερειν οιδε. οισπερ ενηδυνοµενος και χαιρων ωπτανοµην. χερσι βεβηλοις του εχθρου εµπεσων παναθλιως.ωσπερ ουκ εξεστι ποτε των ειρηµενων παντων εργαλειον αφ᾿ εαυτου κινηθηναι προς πραξιν η ενεργησαι τι ανευ χειρος ανθρωπου. εκουσιως απεστην ο ταλαιπωρος. απερ θελει. δολιως κατηχρειωσε πασιν εεργοις ατιµοις. Ευρων λοιπον µε κειµενον ο παµπονηρος οφις και τη αργια των καλων προδεδοµενον ολον. και αντιστηναι προς αυτον µη ισχυων. δυνησοµαι φρονησαι η ποιησαι η ολως ενεργησαι τι θειας ισχυος ανευ. οτι προς απερ εκτισµαι ενεργειν. οιον αυτος ηθελησε και εθηκεν εν κοσµω. µακραν γενοµενος Θεου και χειρων των αγιων. . Ιδου γαρ.πως γαρ και αντιστησεσθαι ειχον νεκρος υπαρχων. την στερησιν δικαιως οντως καθυποστησοµαι παρα Θεου του δοντος και απρακτος γενησοµαι. ουτως ουδε ο ανθρωπος ανευ χειρος της θειας εννοησαι τι δυναται αγαθον η ποιησαι. και τελεωτερα φρονειν παρασχει φιαλνθρωπως˙ ει δε καταφρονησαιµι και αυτων των ολιγων των καταπιστευθεντων µοι.

µαλλον δ᾿ εχρησατο αυτος εµου µη βουλοµενου. Ταυτα γαρ. προς λοιδοριας. ως ουκ ισασιν. ινα µη παλιν µε ευρων ο κακιας εργατης εξω χειρος διαγοντα αγιας αφαρπαση και τα αυτου µε ενεργειν αυθις παρασκευαση. αφηρπασε της εκεινου χειρος µε και παλιν µε εισηγαγεν εις παραδεισον θειον. πασης παρανοµιας και εργασιας πονηρας δοκιµον εργαλειον γεγονα. τεκνον. ω της αναισθησιας! Προς αρπαγας. προς θανατους αδικους. ουκετι του µη ενεργειν ισχυον τα εκεινου. και ηρπασε µε ο δεινος αρχων και ψυχοφθορος και τη εκεινου µε χειρι κατεσχε θελοντος µου. εις εµπελωνα τον αυτου. εις γεωργων τε χειρας (397) παρεδωκεν αγιων µε του ενεργειν τα θεια. προς φθονους τε. ο ταλαιπωρος. ινα σοι ειπω συνελων. ο κρατων τουτω χραται. αναγονται προς δοξαν. τα τρια οι τηρουντες και επιµενοντες αυτων τη καλη εργασια συντοµως. αλλα εν πασι τοις αυτου θεληµασιν ενηργουν.πασης κακιας οργανον. προς παν ειδος κακιας. απατηθεις δολιως˙ κατεχων γαρ µε τη χειρι και δυνατως ελκυων κοπραγωγοις ερρυπου µε και παντοιοις βορβοροις και δυσωδιαις µε πικραις ενεβαλε και τουτοις εποιει ενευφραινεσθαι. ενεργουντα µε ευρε. αλλ᾿ οπου αν και βουληται. Αφ᾿ ου γαρ και απερριψα εµαυτον εκουσιως εκ της χειρος της του Θεου και των αυτου αγιων. Οι καλοι ουν µε γεωργοι και συµπαθεις λαβοντες και ταις χερσι ταις εαυτων ολον το θεληµα µου αραντες. ειπον µοι. ταπεινωσει µε ευθυς και µετανοια ενεργειν τε επετρεψαν και πενθειν αεναως. προς οργας. Ο ουν ποιησας µε Θεος ανωθεν επιβλεψας και του τυραννου τη χειρι κρατουµενον ιδων µε ωκτειρησεν. . Ουκ οιδε γαρ αντιλεγειν το ξιφος τω κρατουντι. εργαζεσθαι τας αρετας. τας εντολας φυλασσειν και των αγιων της χειρος παρεκτος µη κινεισθαι.

. Σπευσατε και κολληθητε τουτοις αδιασπαστως πιστει.καθαρσιν και απαθειαν και θεωριαν θειαν. Τουτοις – παντες ακουσατε! – πιστευσας και ποιησας και ταις χερσι των του Θεου γεωργων τε και δουλων κατα την προσταξιν αυτου εµαυτον εκδους ολον. ως ον του Θεου θεληµα παρ᾿ υµων εκπληρουσθω και ουτως συντοµον οδον απροσκοπον τε ολως οδευσαντες γενησεσθε φιλοι Θεου υψιστου. µηδεν εκτος εκεινων ποιουντες η κινουµενοι η ενεργουντες ολως. απαραλλακτως εν εµοι παντα εκβεβηκοτα ευρηκα και εθαυµασα και τοις πασι κραυγαζω. και µακαριους απαντας βροτους ηµαρτηκοτος και ταυτην διοδευσαντος την οδον την τραχειαν. παν καλον ενεργουντα. ωσαυτως και το θεληµα το αγιον εκεινων. προς πλατος τε απαγουσαν ζωης της αιωνιου. προς εργα σωτηριας. σφαλµατων παντων τε οµου λαµβανουσι και ουτως υιοι υψιστου γινονται και θεοι κατα χαριν και εργαλεια ευχρηστα. Το δε εκεινων φρονηµα υµετερον γινεσθω. µεγαλοφωνως εκβοων και παραινων και λεγων˙ ουδε γαρ φερω σιωπη ταυτα καταχωννυειν˙ ∆ραµετε. και βασιλειας ουρανων αγαθων τε αφραστων κληρονοµοι οφθησεσθε εν ολιγαις ηµεραις. Αµα τω επιβηναι γαρ της οδου της ευθειας απασι συναριθµιοι γενησεσθε αγιοις. την στενην τε και συντοµον και ακινδυνον ουσαν. ως υποδειξαντος υµιν υπερευξασθε παντες. αλλ᾿ εκ Θεου συγχωρησιν παντων αµαρτηµατων. µαλλον δε θειοι γεωργοι αλλους καθοδηγουντες προς πραξεις οντως αγαθας. αγαπη τε θερµη και ολη προαιρεσει. και ταις χερσι του δυσµενους αλισκονται ουδεπω. (398) ριψατε απαν φρονηµα και θεληµα οικειον και ταις εκεινων γε χερσι τας ψυχας υµων δοτε. ως εργαλεια αψυχα. οσοι του Θεου και των αυτου αγιων εαυτους επαισθανεσθε των χειρων οντας εξω.

Αλλα µε ταυτης. µη δια ταυτην µαλλον απολωµαι και της χαρα στερηθω της µελλουσης. Χριστε. ουσπερ βλεπεις. Θεε µου. και πονος ο αφορητος κρατει µου την καρδιαν. αλλα το φως σου λαµψαν µοι µυστικως του προσωπου τους λογισµους εδιωξεν.οι ευπροθυµως εν αυτη θελησαντες βαδισαι και κατα ποδας του Χριστου θερµως ακολουθησαι. µονον. αλλα και κακων οντως παντοιων σκευος˙ οπερ οιδα παντωςα καγω και πεπλησµαι αισχυνης. και θλιψις ου κολλα µοι. ου γαρ υπαρχεις αγαθον απαν. ινα καγω τε και υµεις ευρεθωµεν εν ταυτη. µηδεποτε στερησης. απηλειψε τον πονον και χαραν αντεισηγαγε τη ταπεινη ψυχη µου. αµην. (399) Συ µε γινωσκεις. αµεµπτως πορευοµενοι αχρι τελους του βιου. πασης παρανοµιας εργατην. και θλιβοµαι. αλλα και τοις ορωσι σε παν αγαθον παρεχεις. Θελω ουν θλιβεσθαι. αλλα και οσοι τον Χριστον ιδειν επιποθουσιν. µη εν τω µελλοντι αιωνι. µετουσια µεθεξει τε εµπιπλας. Χαρα γαρ του προσωπου σου η θεωρια εστιν. ∆εσποτα. ω Χριστε. ΝΕ’. και εντροπης και θλιψεως οδυνη µε κατεχει. ου µονον εν τω µελλοντι – φευ τους τουτο λαλουντας! – . της Αγιας Τριαδος εσοµεθα νυν και αει και εις παντας τους αιωνας των αιωνων. Οτι τοις το αγιον φυλαξασι βαπτισµα καθαρον παραµενει το Πνευµα το Αγιον˙ απο δε των µολυναντων αυτο απανισταται. µη νυν. Βασιλευ µου. οπως οµου µετα χαρας τα σωµατα λιποντες προς την εκει καταπαυσιν. προς πλατος παραδεισου χωρησωµεν και της ζωης δειχθωµεν κληρονοµοι και του Θεου αχωριστοι και παντων των αγιων εν Χριστω τω µονογενει Υιω και Θεω Λογω µετα του Θειου Πνευµατος.

οραν σε δε τρανως κακεινοις εµπαρεχεις ουδαµως εν φαντασµατι η νοος ενθυµησει. Οι γαρ το βαπτισµα σο σον λαβοντες εκ νηπιων και αναξιως ζησαντες τουτου κατα τον βιον εξουσι το κατακριµα πλειον των αβαπτιστων. λουτρον τουτο το θειον. ως τινες αυ νοουσιν. οπερ οι βαπτιζοµενοι εντος του αµπελωνος εισερχονται λυτρουµενοι του σκοτους και του αδου. αλλα και µαλλον Πνευµατι Τριαδος επικλησει. (400) αλλ᾿ ουδε µνηµη τη ψιλη. ω ∆εσποτα. ηνπερ εν τω βαπτισµατι ελαβοµεν το πρωτον˙ και γαρ ου µονον υδατι την χαριν ειπας ειναι. δεδωκας την µετανοιαν εις καθαρσιν δευτεραν και ορον ταυτης τεθηκας του Πνευµατος την χαριν. ενυβρισαντες στολην σου την αγιαν˙ και τουτο. ενεκα και τελεισθαι προσεταξας. . ουτω και παντες γινονται οι γνωσει βαπτιθεντες πλην των ου λαβοντων αισθησιν νοεραν αναισθητως.αλλα και νυν εν σωµατι τους οντας σου αξιους. βεβαιον και αληθες γινωσκων. ελαβοµεν και φυλασσειν ωσαυτως (401) εν πνευµατι πνευµατικον νοµον ουσας και θειον. αλλ᾿ αληθεια πραγµατος θειου και φρικτου εργου. Σωτερ. ως δοκω. και του θανατου και φθορας ολως ελευθερουνται . Οµοιως και τας εντολας εργαζεσθαι οι παντες. εν σωµατι σωµατικως τελουµενον εν πραξει. ηγουν καθαραντας αυτους δια της µετανοιας ορας.ο αµπελων παραδεισος νοειται µοι και εστιν. ως ο Αδαµ. ως ατελεις και ατελως δεχοµεθα την χαριν. αµαρτωλων παντων ων σωτηρια. εις αποπληρωσιν οντως οικονοµιας θειας˙ τηνικαυτα γαρ ενωσιν ποιεις των διεστωτων συ ο Θεος. ηνπερ ποιει ερχοµενον ενεργεια το Πνευµα. εξ ουπερ εκπεπτωκαµεν παλιν ανακληθεντες –˙ και ωσπερ τοτε ο Αδαµ ην προ της αµαρτιας. ως ειπας. Επει ουν βεβαπτισµεθα παιδες αναισθητουντες. της πρωτης παραβασεως λαµβανοντες την λυσιν˙ και τουτου µονου.

µη µοι γενοιτο. φλεγων το παχος της σαρκος. πως τε τον κοσµον απαντα απηρνησω και µολις δυσωπηθεις ταις προσευχαις Συµεων του πατρος σου. τεκνον! Οιδας γαρ. Απαγε. Ψυχη γαρ µονη τα καλα ενεργειν ουκ ισχυει εργα. επειτα και ακτινος. και οιδας. ο αγιος καν ποσως καταδεξη. . καταληφθωσιν ενδοθεν ειναι και αµαρτανειν. και θεωριαν µονην σοι του ειδους παρειχοµην. της κεφαλης τον ζοφον. ειπεν ο Θεος. αφατου προµηθειας χειρονα υπερ τον Αδαµ εργα πεποιηκοτες.∆ιπλους γαρ ων ο ανθρωπος διπλου δεεται νοµου˙ ου γαρ και αµελησειεν. τη κεφαλη σου ανωθεν επικαθεζοµενη. ως οιδας. και τουτων ενδοθεν οικειν της ρυπαρας καρδιας ο καθαρος. αρχηθεν µονω τω νοΐ. φωνης τε κατηξιωσα. εγενοντο ωσπερ Αδαµ ο πρωτος˙ ειτα προσαµελησαντες τοσαυτης σωτηριας και τηλικαυτης σου. και εασθωσιν αγιοι παλιν οι µολυνθεντες και τον χιτωνα σου κακως σπιλωσαντες. µη εργον λογισαµενοι φρικτης οικονοµιας το λουτρον του βαπτισµατος εν Πνευµατι Αγιω. καταφρονησαντες οµου και σης φιλανθρωπιας. το σωµα πρασσον δε διχα γνωσεως θειας ως βους καµνων λογιζεται η αχθοφορον ζωον. ως και καεντος εν πυρι οσµην γενεσθαι τουτων κρεατος τοινυν εξ αυτης γενοµενην. Χριστε. και τη εκπληξει δακρυα συν πολλη κατανυξει. ωσπερ οιονται οι πολλοι των ανθρωπων. αλλ᾿ εµολυνθης και ως παιδιον ηµαρτες. εν νοερα αισθησει. ως αφρων επλανηθης. Αρα γε. Ειτα νεφελη γεγονα µικρα πυρος εν ειδει. Σωτηρ µου. εκπιπτει και του αλλου. ποσα εκλαυσας. Οι ουν εν αµπελωνι σου ειτ᾿ ουν εν παραδεισω δια βαπτισµατος του σου ανακληθεντες αµα και ολως αναµαρτητοι η και αγιασµενοι εισελθοντες. ποσα δε συνετριβης. (402) και µετα τουτο αιγλη σοι εφανην φιλανθρωπως. ως βεβαπτισαι και συ.

εν τη τροφη. και µολις σε χωρητικον απειργασαµην σκευος. συχνοτερον σοι φαινεσθαι ηρξαµην. ζοφον ως παχυν. ο ειδως Θεον παντα. οπερ µαρτυριον εµοι λογιζεται και εστιν. ει µη απασιν εργοις µε θεραπευεις. προς δε και λογου προσβολην η πονηρας εννοιας ει µη µετανοησειας θερµως µετα δακρυων και εξορισεις απο σου ταυτα τη µετανοια. οπερ εωρας τοτε περιπετοµενον εν σοι φως και περικυκλουν σε (403) εισηλθεν ολον εντος σου απροσιτον ον φυσει και την καλην αλλοιωσιν ξενως ηλλοιωσε σε. Τουτο ουν. πυρος εν µεσω µενειν τε ακαταφλεκτον προσεχε! Τοιουτον ουν ποιησας σε. την πιστιν. ου παραµενειν πεφυκε˙ Πνευµα γαρ εστι Θειον. ου σαρκικας. και αεναως δακρυσι θερµοις εκπλυνοµενου εν τη ευχη. Μολις ουν ουτως οντος σου κακεινου καθ᾿ εκαστην βιαζοντος τοις δακρυσι τον αγαθον µε φυσει. εµοι συνον και τω Πατρι ως οµοουσιον µοι. εν τω ποτω δε µαλλον. κατα µικρον σου την ψυχην καθαιρων µετανοια και καταφλεγων των παθων αποκειµενας υλας. αλλα µικρον εισδεξη λογισµον εν καρδια η αηδιαν προς τινα ευλογως η αλογως. αλλα κεκαθαρµενον. ωσπερ οιδας. Αλλ᾿ ουν εγω επισταµαι. αλλ᾿ αΰλους ακανθας ως νεφη. ουχ οραται. αλλα και πασαν πονηραν ενθυµησιν καρδιας. ουχ υλικας. οσην τοτε υπεµεινας. και κρυβηθεν ως εν ριπη οφθαλµου. ως ηλιος εισδυσας. οµιχλην τε και σκοτος. νηστεια λεπτυνθεντος σου δηλαδη και τοις πονοις της αγρυπνιας. την ταπεινωσιν την εις τον σον πατερα και του θεληµατος του σου την αρνησιν εις απαν.Τα µετα ταυτα δε κακα και την στενοχωριαν. ου µονον δε χωρητικον. εν τω εµω δ᾿ ευρισκεται θεληµατι και ζη γαρ. λαθρα δ᾿ αιφνης αφιπταται. . πασης κακοπαθειας. της ευχης. Ο γαρ µη εχων θεληµα ιδιον παντως θνησκει. συ παντως επελαθου.

Η πως και υπενεγκοιτο πυρος αστεκτου φυσιν ακανθας γεµουσα παθων ψυχη και αµαρτιας. ως βλεπετε. Ουκ εστι. Χριστε µου˙ ουσπερ προεγνωκας σαφως και δεδωκας γενεσθαι . ουσιαν πως χωρησειεν αχωρητον εις απαν. αλλ᾿ ανθρωπος εγενοµην εγω µεν˙ τη πιστει δε και των εµων εντολων τη τηρησει. εντος υµων υπαρχω και συνειµι. Ουδε γαρ παντας εν ταυτω τοτε θεους ανθρωπους πεποιηκα. ο πατηρ µου! Ως τεκνα γαρ γεγονασι Θεου και παρρησια γνωριζοντες µε βλεπουσι και πατερα καλουσι˙ λεγει δε και προς εκαστον των αυτο νυν εχοντων εν εαυτοις παναληθως˙ Ω τεκνα. µη φοβεισθε! Ιδου εγω. Ζωην δ᾿ ειπων εδηλωσα το Πνευµα µου το Θειον˙ πλην τουτο γινωσκετωσαν. των απαντων ο κτιστης. και προς µε λεγει δι᾿ αυτων˙ Ω αββα. πεποιηκ˙ χαιρετε εν Κυριω! Τουτο ουν εσται αληθες σηµειον τοις ανθρωποις. καθως ειπεν ο Παυλος. τεκνον. ψυχην αναλαβοµενος και νουν οµοιως τουτοις. και της φθορας απαξ και του θανατου ελευθερω και δεικνυµι τινος τεκνα και φιλους υµας. πως σκοτος ουσα συγκραθη φωτι το απροσιτω και µη αφανισθησεται αυτου τη παρουσια. εν θεια µεταληψει των φρικτων µυστηριων µου πασι ζωην δωρουµαι. ουκ ονοµατι µονω. ιδου. αλλα και τω βαπτισµατι. Ταυτα πιστα και ποθεινα τυγχανουσι. µη εις συναισθησιν ποτε ελθουση µετανοιας. οτι λαβοντες εχουσι το Πνευµα µου το Θειον. οτι Θεου γεγονασιν υιοι και κληρονοµοι. σαρκι και µονον οµοιος υπηρξα τοις ανθρωποις. (404) οι εχοντες το Πνευµα µου εν ταις αυτων καρδιαις.Πως ουν υπαρξει εν ψυχη µηδ᾿ ολως καθαρθειση. εντευθεν τε Χριστιανοι χρηµατιζουσιν οντως αληθεια και πραγµατι. ουδαµως δυνατον ολως τουτο! Εγω κτισµατων παντων γαρ ειµι κεχωρισµενος˙ επει δε κτισµα γεγονα. λαµπον και κραζον εχουσι προς τον εµον Πατερα.

καθως ειπας. εσκοτισµενοι οντες. και ως ουδεις θεασασθαι ισχυει σε ανθρωπων. και παντη δυνατα εστιν αυτοις ως κεκληµενοις εις την χαραν την αφραστον υπο σου εις αιωνας. µη νοουντες τα θεια και ανθρωπινα. ως πιστοις δουλοις σου. Θεε µου. Ουδαµως. Τοις γαρ απαρνουµενοις σε και λεγουσι µη λαµπειν το φως σου το αΐδιον εις ψυχας των αξιων. και τον νοµον φυλαξουσι τον θειον σου προθυµως µεχρι θανατου εαυτους δια σε εκδιδοντες εις εργασιαν αληθη των σοφων εντολων σου. Σε γαρ ζητειν ου θελουσιν. . πως σου φωτος το προσωπον υποδειξης. ουδε υπαρχει ο αυτων υπερεχων εν γνωσει. δος χειρα φοβου θειου. Αλλα πιστων συ ει Θεος. (405) τοτε σε παντη αληπτον κηρυσσουσι τοις πασι. η και παραµυθεισθαι οιονται οι παραφρονες επι κεναις ελπισιν. Οις βραβευσον φως γνωσεως. ως ειπας. εχειν γαρ σε δοκουσιν˙ ει δε οµολογησουσι µη εχειν σε.συµµορφους της εικονος σου εν Πνευµατι τω Θειω. ου χαριν προς αυτους ολως ουκ επιβλεπεις. Σωτηρ µου. Τοις δε λοιποις αδυνατα πασι δοκουσι ταυτα. δος αναστηναι της κακης υπονοιας του λακκου και εις συναισθησιν ελθειν οτι εν λακκω κεινται. πως αν πιστευσωσι τρανως οτι αξιοις φαινη και συλλαλεις και συνοικεις νυν και εις τους αιωνας αυτοις ως φιλοις. εν σκοτει και καθεζονται. Οις ει µη λαµψη σου το φως και ιδωσιν εν γνωσει. οι και διαβαλλοντες απιστουσιν εις απαν φρεναπατουντες εαυτους. φως θειον ουχ ορωντες. απροσιτον διδασκουσι σε παντη˙ οµως εν αµφοτεροις δε σφαλλονται. Ο µαρτυρουσιν οτι νυν εισιν οι βλεποντες σε. ουχι δε και απιστων. ει µη κτησονται πιστιν πολλην. η αληπτον. και προς τα φιλα εαυτων αλληγορουντες ταυτα των φοβερων σου εντολων καταφρονουσιν ολως. υψηγορουντες ως κοµψοι τοις επηρµενοις λογοις. Η γαρ τοις πασι τε ληπτον και προσιτον ανθρωποις.

οιδας. ΝΣΤ’. και συ ουκ απηξιωσας υιον σου µε καλεσαι. εις ον ηυδοκησας εν γη γενεσθαι µου πατερα. Αµην. και σοι δια του Πνευµατος. ω Τριας. ας εις εµε τον ορφανον εποιησας και ξενον. περι εκεινων εννοειν και λεγειν εν συνεσει – αποχωρισας. Θεε µου. τω ευτελει σου δουλω. Σωτερ. τον ορφανον εν κοσµω. Ω αναξιου στοµατος και ρυπαρων χειλεων. και εποιησας. ω Θεε µου. ευσπλαγχνια ηλεησας µε τον πτωχον. διδαξον καµε ποιειν τας εντολας σου. Ευχη προς Θεον επι τοις γεγονοσιν εις αυτον. ξενον υπαρχοντα εν γη. Καν ηµαρτον ως ανθρωπος υπερ ανθρωπον. ο Θεος µου. Οι γαρ σοι κοσµου ξενοι. αλλα συ τη οικεια σου. εξ οικου γονικου µου ως εξ Αιγυπτου σκοτεινης. ∆ος ελεος. συγγενων τε και φιλων. ο µονος συ γινωσκεις˙ απο πατρος και αδελφων. Χριστε µου. απο γης της γενεσεως.ουτω γαρ εµοι δεδωκας. οτι εδιδαξας µε. ικετηριος τε οµου και ευχαριστηριος.Τουτο ουν το σωτηριον παντων των σωζοµενων. ως ειπας. ευσπλαγχνε. δος µοι συνεσιν. οδος ουκ εστιν αλλη δε. . Κυριε. Λογε. καθως αυτος επιστασαι. Κυριε. ουδε κοσµος χωρησαι. ευχαριστειν τε και λαλειν τας σας ευεργεσιας. (406) Κυριε. Κακεινος µε προσηγαγε τω σω Πατρι. νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων. δος µοι γνωσιν. ∆εσποτα. και προσλαβοµενος µε και τη χειρι σου τη φρικτη κρατησας ηγαγες µε. (407) ω λογου γλωσσης πενιχρας υµνειν σε απορουσης. γλωσσα λαλειν ου δυναται. κλαιοντα ως τον ασωτον και προσπιπτοντα. και τοις ποσι προσερριψας αυτου και ταις αγκαλαις. τα δε γε σα και τα των σων οφθαλµοι ουχ ορωσιν. δος ελεος δεοµενοις σου. ως εξ αδου µυχων µε .

µοναζοντας. Τουτον ποθησον και µισησον τον κοσµον. κτεινει και παντα πρασσει καθ᾿ ηµων περιπιπτων εν τουτοις˙ ηµεις δε. Κοσµος θανατος. Ην οφθαλµοι ουκ ειδον. ∆ιδασκαλια κοινην συν ελεγχω προς παντας˙ βασιλεις. φθονει. ιερεις. Οτι ο τον Θεον εξ ολης ποθησας ψυχης µισει τον κοσµον. ΝΖ’. ο ουδεν εστιν η ελπις η βεβαια. σωτηρα Θεον και προστατην εν βιω και αναπνοην της ταπεινης ψυχης µου. αρχιερεις. τι γαρ αρρεστον εχει. Ποιαν ουν ελπις. (409) Ω Χριστε. (408) Σκια κρατουµαι και αληθειαν βλεπω. Ζωη. Ηµεις. ως ευδοκησας. Συ γαρ οιδας µου το ασθενες του λογου και αµετοχον µαθησεως της εξω˙ συ επιστασαι. λαϊκους. λοιδορει. εν παση θλιψει χαιροµεν οντες εξω του κοσµου.∆ια τουτο ουν. λογους γνωσεως και συνεσεως θειας. µισει ηµας ο κοσµος. παρασχου µοι λογους σοφιας. Αυτη τι εστι. ω ∆εσποτα. Λοιπον. ην απαντες ποθουσιν. ∆εσποτα. . µαινεται. αποδιωκει. εν τη εσχατη σαλπιγγι πνευµατικον και τουτον. υπο στοµατος λαληθεισα και λεγοµενη Θεου. εν πενια πλουτουµεν. ο ξενος εγω και ταπεινος τοις λογοις. ΝΗ’. συν σοι. οι ταπεινοι σου δουλοι εν ασθενεια ισχυροι. και τοτε µονος τα κακα τα ιδια κερδησει συν τοις οµοφροσιν αυτου και τυφλοις φιλοκοσµοις. κοσµος δ᾿ εχει το σωµα. πλαναται ο τυφλος πηλον κατεχων µονον. οτι σε µονον εχω ζωην και λογον και γνωσιν και σοφιαν. Η δε ζωη τι η Θεος κτιστης παντων. ος ουδ᾿ αυτον κερδησειε˙ δωσει γαρ. ως υπεσχου.

ου εν τη χειρι πνοη παντων των οντων˙ Βασιλεις! Καλως ποιειτε πολεµουντες τα εθνη. δος µοι κρατος ειπειν προς παντας τους σοι ανακειµενους (410) και λατρευοντας σοι. ο µονος παντοκρατωρ. αλλα καρδιας ανοιξατε µοι ωτα και ακουσατε και συνετε. τοις δοκουσι σε βλεπειν και θεραπευειν και δουλευειν σοι ως ∆εσποτη γνησιως. τον ευτελη και χειρω παντος ανθρωπου. αυτους δε δουλους και παθων και δαιµονων τοις εργοις υµας γινεσθαι καθ᾿ εκαστην . συ η αντιληψις µου. Κρεισσον ην υµιν λογους εµους φυλασσειν ορθως τε ποιειν τας εντολας µου πασας. Τι γαρ οφελος διεκδικειν τον κοσµον απο θανατου και προσκαιρου δουλειας. ο πλουτος µου. λαλησαι µυσταις. τον αναξιον. τι λεγει ο παντων Θεος και προ παντων αιωνων. Λογε. Συ εκ του κοσµου ηθελησας µε. και δια τουτο θαρρων σου τω ελεει και αιτουµαι σε και λαλω και προσπιπτω˙ δος λογον ευθη. κατ᾿ ευσπλαγχνιαν προσλαβεσθαι τον ξενον. συ η καταφυγη µου. ιερεις. και εν πτωχεια τη µακαριζοµενη τον απραγµονα µεταδιωκειν βιον. τον υµων βασιλεα. η δοξα. βασιλευ των παντων. µη απαξιωσητε φωνης ακουσαι και λογων εµου του ευτελους ανθρωπου. επισκοποι. αρχουσι τε και λατραις. ο απροσιτος.Συ ει η ελπις µου. Ανθρωποι παντες. εαν µη αυτοι τα των εθνων ποιουντες εργα και εθη και βουλας τε και γνωµας και δια πολλων εργων υµων και λογων απαρνησθε µε. µονασται και µιγαδες. παντος αλογου ζωου. βασιλεις και δυνασται. συ η σκεπη µου. συ το καυχηµα. δος ισχυν.

ταις θελησεσι. (412) ο διπλους εγω εν µια υποστασει˙ . οι οντες εκσφραγισµα εµης εικονος. επειτ᾿ εν τουτοις µηκετι επιστρεψη. τουτο µοι θυµιαµα και προσφορα και δωρον˙ χωρις δε τουτων εθνικων υµεις χειρους.και κληρονοµους του πυρος του ασβεστου. ασυγχυτος υπαρχω Θεος ανθρωπος. ανθρωπος Θεος παλιν˙ ως γαρ ανθρωπος χερσιν υµων κρατεισθαι κατηξιωσα. ως Θεος δε υπαρχων πανταπασιν αληπτος ειµι πηλιναις χερσι και αορατος τοις µη ορωσι και απροσιτος ο σφαγεις υπερ παντων. οιαν ελαβον εκ του Πατρος ο Λογος. οσα τις αλλα πρασσει εργα δι᾿ εµε και την προς τον πλησιον συµπαθειαν τε και ελεηµοσυνην. και ουτως ποιη απαραβατως παντα µεχρι θανατου και µηδεν ψιλον λογον. Θεος ων κατα φυσιν. οι και του κοινου ελαχιστου συλλογου την εξουσιαν τοιαυτην ειληφοτες. ταις φυσεσιν ωσαυτως. µηδε κεραιαν µιαν των γεγραµµενων παραβλεψηται˙ τουτο γαρ µοι θυσια. Των επισκοπων οι προεδροι. ο και σαρκωθεις. συνετε. τοις προσταγµασι και νοµοις αληθειας. και διπλους γενοµενος ταις ενεργειαις. Παντα γαρ καλα. ει εαυτον οικτειρη (411) και τους λογους µου παση σπουδη φυλαξη και µετανοιαν ενδειξηται γνησιαν υπερ των πρωην ισως εξειργασµενων. οι των δικαιων υπερκειµενοι παντων ως οντες εις ονοµα των µαθητων µου καµου φεροντες τον θειον χαρακτηρα. οι συλλαλειν µοι αξιως τεταγµενοι. ος αµεριστος. πρωτον δε παντων. αλλ᾿ εµµενη µου του ∆εσποτου τοις λογοις.

ουχ ων τω λογω και συντρεχει ο βιος και σφραγις εστι της τουτων θεοπνευστου διδασκαλιας και θεορρηµοσυνης.των επισκοπων οι δια τουτο παντων κατεπαιρεσθε των ελαχιστων ως ταπεινων τε και κατω καθηµενων˙ των επισκοπων οι πορρω της αξιας. ην ελαβον ουδεπω. Εξωθεν καλως στολιζοντες το σωµα λαµπροι τω δοκειν και καθαροι ορωνται. και δεικνυουσιν εαυτους ως οικειους. της χαριτος µου. βασταζων αυτων την αναισχυντον τολµαν. οι και κρατειν οιονται αρτον πυρ οντα και ως ψιλου µου καταφρονουσιν αρτου και ψωµον οραν και εσθιειν δοκουσι. Εισερχονται δε. αλλ᾿ ων τω λογω αντικειται ο βιος και οις αγνωστα τα φρικτα µου και θεια. οι πολλων υπευθυνοι πταισµαντων οντες. οι υψηλοι τε και τεταπεινωµενοι την κακην ταπεινωσιν και εναντιαν. την αορατον µη ορωντες µου δοξαν˙ των επισκοπων οι πολλοι εξ ολιγων. και µεσιτευειν τους αλλους υπισχνουνται. αναξιως απτονται του σωµατος µου και υπερεχειν των πολλων εκζητουντες ακλητως εισερχονται εµων αδυτων ενδον. . ω ουδ᾿ ως δουλοι ενεµειναν τω φοβω. ψυχας δε χειρους πηλου τε και βορβορου. του νυµφωνος τε των απορρητων επιβαινουσι χιτωνος διχα. ως φιλω µοι λαλουσιν. (413) οι µηδε γνωριζοντες την εµην χαριν. οι δοξαν θηρωµενοι την των ανθρωπων καµε παραβλεποντες τον κτιστην παντων ως πτωχον και πενητα απερριµενον. και α µη βλεπειν εξωθεν τουτοις θεµις˙ και µακροθυµω ο φιλανθρωπος αγαν.

οι της ιερωσυνης. ουδε προπυλα του ναου µου του θειου ουτως αυθαδως εισβηναι κατετολµων. οι προυχοντες µαλιστα των αλλων θρονοις. µηδαµως την θειαν µου δοξαν ορωντες. Ταυτα ουν παντα γνωσεται πας ο θελων (414) αληθη και βεβαια τα γεγραµµενα εργων εξ αυτων. ουτω και ουτοι πανθανουσιν αγνωστως.µαλλον δε παντος ιου θανατηφορου κεκτηνται οι δειλαιοι εν πονηρια. Ωσπερ γαρ παλαι Ιουδας ο προδους µε λαβων τον αρτον εξ εµου αναξιως εφαγεν αυτος ως µερος κοινου αρτου. οσοι τολµηρως και αυθαδως των θειων αναξιως απτονται µου µυστηριων. και δια τουτο ο Σατανας εισηλθεν εις τουτον ευθυς και αναιδη προδοτην απειργασατο εµου του διδασκαλου. Ει µη τις αυτα των ποιουντων υπαρχει και σπευδει λογοις απατηλοις σκεπασαι και τας ιδιας αισχυνας συγκαλυψαι. ων ιερεις ποιουµεν. υπουργον αυτον λαβοµενος και δουλον και εκπληρωτην των αυτου θεληµατων. ας ενωπιον αγγελων και ανθρωπων αποκαλυψει ο τα κρυπτα του σκοτους αποκαλυπτων Κυριος Θεος παντων. ουκ αν τουτο εποιουν. και αναισχυντως ιστανται τοις αδυτοις παρρησιαζοµενοι ενωπιον µου. Ποιος εξ ηµων των νυνι ιερεων . ην ει εβλεπον. οι το συνειδος και προ του βεβλαµµενον και µετα τουτο παντως κατεγνωσµενον εχοντες και βαινοντες αυλη µου θεια. οι του βηµατος. και ψευδος ουδεν ουδαµως αν ευρηση και πεισθησεται και καθοµολογησει ως Θεος αυτος δι᾿ εµου ταυτα ειπεν.

οτι παντως εν εποιησεν ων ειπον. . ωνησαµενος η πωλησας την χαριν. Ποιος τον Χριστον ηγαπησε και µονον. και αναλγητως εγκειµεθα προς ταυτα. µηδε του καλου ποιουµενοι την πραξιν˙ και δια τουτο ουδε µετανοουµεν εις το βαθος των κακων βαπτισθεντες. Τουτο γαρ των µετριων. και χρυσον παντα και χρηµατα παρειδε. οτι κατεφρονησε δοξης της κατω και δια µονην ιερουργει την ανω. δι᾿ ων ηπειχθη γενεσθαι η ποιησαι. Ποιος αν ειποι τουτο εν παρρησια. Εαυτου δε τις ου σπουδαζει γνησιους φιλους ανθρωπους επισκοπους ποιησαι. φιλων. µητε του κακου εκκοπην µελετωντες.τας ανοµιας εαυτου προκαθαρας ουτω κατετολµησεν ιερωσυνης. µη κεντουµενος υπο του συνειδοτος. ∆οξης γαρ υπαρχοντες αγευστοι θειας την κατω δοξαν παριδειν ου δυναµεθα˙ ερως δε δοξης. της των ανθρωπων λεγω. Οντως ουδεις σηµερον τουτων υπαρχει εχων απαντων καθαραν την καρδιαν. Ποιος ου ποεκρινεν αξιου φιλον τον αναξιον µαλλον εγκαταστησας. πλουσιων και αρχοντων ουκ εχειροτονησε και παρ᾿ αξιαν. οπως λαµβανη εν εξουσια παντα τα αλλοτρια. ο και αναµαρτητον δοκουσιν ειναι (415) αλλης αιροντες πραγµατα εκκλησιας. Ποιος την συνειδησιν κατεγνωσµενην εαυτου ου κεκτηται απο ληµµατων. αλλ᾿ εξαµαρτανοµεν αδεως παντες. Ποιος δια αιτησιν των κατα κοσµον δυναστων. Ποιος ηρκεσθη τοις κατα χρειαν µονοις και του πλησιον ουκ ενοσφισατο τι.

Θεον ενοικον εχειν ειπειν τολµησει η φιλειν Χριστον η Πνευµα Χριστου εχειν. ο επιθυµων χρυσιου πληθος εχειν. Τις µεσιτευσει τουτον η Θεω καταλλαξει και παραστησει ανεπαισχυντον λατρην Θεω τω µονω καθαρω και αχραντω. αλλ᾿ ως καθ᾿ ωραν αποθνησκων τυγχανει και πολλα κλαυσει δι᾿ αυτον. και πενθησει κακεινου µονου εξει επιθυµιαν . ο εις αρπαγην ακορεστος τυγχανων και µνησικακων τοις µη συχνως διδουσι. Εγω γαρ λεγω και µαρτυροµαι πασι . Ο δε µη Χριστον και τον αυτου Πατερα και το Πνευµα το Αγιον εισδεδεγµενος. οντι αγγελοις απροσιτω τοις πασι. ειπε µοι. γνωστως οικουντα και εµπεριπατουντα τον ενα Θεον εν τη αυτου καρδια. Πως ουν. ο δοξαν θηρωµενος την των ανθρωπων και πλουτου δεοµενος του φθειροµενου. Ποιος αγγελος. πως την δουλειαν ενδειξεται γνησιαν. µη λογοις απατασθω! – οστις προτερον ουκ αφησει τον κοσµον και τα του κοσµου απο ψυχης µισησει και µονον Χριστον γνησιως αγαπησει και ψυχην αυτην δι᾿ αυτον απολεσει. ποιος ανθρωπος τουτο ειπειν δυναται η ποιοησαι ισχυσει. (416) εκ τινος δ᾿ αλλου την ταπεινωσιν µαθη η πως διδαχθησεται θεληµα θειον.ψυχην ουκ εα ταπεινωθηναι ολως. ω τα Χερουβιµ ου τολµα ατενισαι. µηδεν µεριµνων των εις ζωην ανθρωπου. ουδε µεµψασθαι εαυτην εκουσιως.µηδεις πλανασθω. Τις βεβαιωσει κρατειν αναµαρτητως και ιερουργειν ακατακριτως τουτον του αµωµου θυµατος φρικτην λατρειαν. τουτων ουτως εχοντων.

εγω δ᾿ ουκ εχω. εξ ου η απαθεια. (417) οθεν φωτισµος ελλαµψεως της θειας και θεωρια φωτος του απροσιτου. Ο γαρ καταστας εις προσωπον του Λογου ουτω βιουν οφειλει ωσπερ εκεινος και ουτως˙ ακολουθει! λεγειν εκεινω. ο Χριστου λατρης ηξιωµενος.και δια πολλων θλιψεων τε και πονων καταξιωθη Πνευµα λαβειν το Θειον. ουτω και ηµας αυτος τε προσφερει και αυτος ηµας ουτω δεχεται παλιν. ινα δ᾿ αυτου παν εκδιωξη παθος. οθεν του θειου θεληµατος η γνωσις. Ωσπερ γαρ Χριστος Θεω Πατρι ιδιω και προσφερεται και εαυτον προσφερει. Επει εις κριµα και κατακριµα εσται η εγχειρησις των τοιουτων πραγµατων. Ταυτα ουν παντα προς βροτους νυν τελουνται. φονεως χειρον. εις αλληλους γαρ αµαρτανοµεν παντως˙ ο δε τα θεια καπηλευων θρασεως και απεµπολων του Πνευµατος την χαριν εις αυτον παντως τον Θεον αµαρτανει. ο δεδωκε τοις θειοις αποστολοις. πασαν δι᾿ αρετην ευκολως κατορθωση και δακρυων κτησηται πηγας αφθονους. . την κεφαλην που κλινω. διδοται πασι τοις καταξιωθεισιν οραν και εχειν τον Θεον εν καρδια και φυλαττεσθαι παρ᾿ αυτου και φυλαττειν ατρωτους αυτου τας εντολας τας θειας. η αγιοτης. µοιχου χειρον και πορνου και παντων αλλων εστιν αµαρτηµατων. ιερωσυνην και ψυχων προστασιαν καταδεξασθαι η αρξαι µη τολµηση. οθεν καθαρσις και ψυχης θεωρια. Αι αλωπεκες εχουσι φωλεους παντως και τα πετεινα κατασκηνωσεις παντα.

αλλ᾿ οικους. . οι εις εαυτους και συγγενεις και φιλους καταχρωµενοι ταις των εκκλησιων εισοδοις και των πενητων µη φροντιζοντες ολως. πυργους κτιζοντες. προικιζοντες. προνοιαν αυτων ουδεµιαν ποιουντες.Ουδεν γαρ ολως αυτος ιδιον εχειν ουδε κεκτησθαι οφειλει τι του κοσµου. οποιον το κατακριµα τουτου! Παντως ανθρωπω παρεικαζεται ουτος την της ιδιας γυναικος ολην προικα καταφαγοντι κακως εξ αφροσυνης˙ οε αρα κρατηθεις και µη εχων του δουναι ταυτην απαιτουµενος χρηµατα παντως προς τη στερησει της εαυτου συζυγου και εις φυλακην πεµπεται καθειρχθηναι. Ενα µοι δειξον και εις τουτον αρκουµαι. και ανδραποδων επισυρεσθαι πληθος. οι δε και καρτερουντες εις αυτας και οικουντες. οικους τε κτιζειν και αγρους αγοραζειν. ουαι. ουχ οτι τουτων κρατουµεθα τω ποθω. Ουτως ουν εσοµεθα οι ιερεις και λατραι. γαµους ποιουντες και των ιδιων εκκλησιων ως ξενων καταφρονουντες και αµελουντες τουτων και επι µακρους χωριζοµενοι χρονους. βαλανεια. µοναστηρια. (418) ει µη την του σωµατος χρειαν και µονον. αλλ᾿ οπως µονον ζωµεν εκ των προσοδων αφθονως αυτων και κατασπαταλωµεν. ποιος εξ ηµων των ιερεων φροντιζει. (419) Περι δε ψυχης καλλους της Χριστου νυµφης. τα δ᾿ αλλα παντα τοις πενησι και ξενοις και τη εαυτων προσηκει εκκλησια. Ει δ᾿ αυ τολµησει εις ιδιας εξοδους ακαιρως χρησθαι τουτοις µετ᾿ εξουσιας και συγγενεσι τα των ξενων χαριζειν. οι και διατριβοµεν εν αλλοτρια χωρα εωντες χηρας τας εαυτων γυναικας.

καθαπερ ποτε Φαρισαιοι. του εβδοµου αιωνος θυταις. των µοναζοντων οι δοκουντες σπουδαιοι. ως αυτος εφη και αει τουτο λεγει τη λαµπρα φωνη των τουτου µεγαλειων˙ αλλ᾿ εστι Θεος. ους εποθησεν ουτος. Και ει που φανη µικρος εις εν ανθρωποις. Το εντος µορφωσατε τη ευσεβεια και το εκτος µοι καθαρον παντως εσται. το δε ποθεινον εµοι τω κτιστη παντων και ταις νεοραις ταξεσι µου και θειαις. Ει δε τον εκτος κοσµειτε ανδριαντα (420) τη καταστολη των ηθων τουτου µονη και τοις ορωσιν υµας δοκειτε φιλοι δια της εκτος γυµνασιας των πονων. Αλλα τι φησι και προς ηµας ο Λογος. ευθυς απελαυνεται ως εις κακουργων και διωκεται παρ᾿ ηµων εκ του µεσου και αποσυναγωγος γινεται. φιλης εµης δε της εικονος ουδ᾿ ολως ποιεισθε λογον εις καθαρσιν και κοσµον αυτης εν σπουδη και δακρυσι και πονοις. ουαι ηµιν. µοναχοις. Θεω δε µεγας ως αυτου εγνωσµενος. το µεν γαρ υµων εις ωφελειαν εσται κκαι των ορωντων τα καλα υµων εργα. ουτως εν τω µελλοντι και συνδοξασει πασιν αγιοις. καθα παλαι ο Χριστος ηµων παρα των τηνικαυτα αρχιερεων και δεινων Ιουδαιων. ος αυτον ανυψωσει και προσλαβεται ως εν τω βιω. εοικατε µι οντως µυδωσι ταφοις. οτι τους νοµους του Θεου και Σωτηρος καταπατουµεν ως µηδενος αξιους. ως εφην .Αλλ᾿. επισκοπους και λατραις. µη τοις παθεσιν ηµων συγκαταβαινων. δι᾿ ης εµοι τε και πασι καθορασθε ανθρωποι τρανως λογικοι τε και θειοι.

πεφωτισµενοι την διανοιαν πασαν. λογων. ξηροκοιτιαν. των δεσµων λυθητι των του κοσµου. τριχινον εσθος. εννοιων και µελετης δολιας. νεκροις οστεοις µεµεστωµενοι φαυλων καρδιας σαπρας ενθυµησεως. παθων. Αλλα τοις εκτος χαιρειν πασιν ειποντες µονης γενεσθαι της εντος εργασιας σπευσατε θερµως εν ιδρωσι και πονοις (421) θειων αρετων και ιερων αγωνων. Καλα γε ταυτα. και ενωθητε τω Λογω µοι εν λογω σοφιας εµης και γνωσεως της κρειττω. αλαζονειαν φρενων τε και του βιου και πασαν αλλην ενθυµησιν µαταιαν. φυγε των κακων τας αιτιας οξεως. µισησον πλανην των αισθησεων πασαν. χορτον εις στρωσιν κοιτης και πασαν αλλην κακοπαθειαν βιου. εις ολεθρον αγοντα τον κεχρηµενον . ∆ευρο. Α γνωθι κοσµου οντα της αδικιας. Τις γαρ εξ υµων εξεζητησε ταυτα. µυδωντες πληρεις εσω. σιδηρων καθηλωσεις. κοµην αυχµηραν. ιν᾿ οφθητε µοι παρθενοι ταις εννοιαις. πονους. επιθυµιαν ορασεως σαρκος τε. Του ιερου µου η πληθυς λαου πασα. ταχα λεπροις προσεοικατε. λαµπραις εσθησιν εστολισµενοι των ορωντων εις πλανην. δευρο σπουδαιως προς µε τον σον ∆εσποτην. ει καλως εκτελειται τα της νοερας και κρυπτης εργασιας υµων εν γνωσει και σοφια και λογω˙ ει δ᾿ εκτος ταυτης επ᾿ εκεινοις µεγα τι φρονειτε ισως και το ειναι δοκειτε µηδεν δε οντες εκεινης χωρις. νηστειαν λεγω. Εξωθεν λαµπροι. τυλων πληθος γονατων.ειπων ελεγχων την αφροσυνην τουτων. σκληραγωγιαν.

της εν ουρανοις µετα παντων αγιων. ων ητοιµασα τοις εµε αγαπωσιν αει τε και νυν. ιν᾿ ης µοι αει συνδαιτυµων αφραστως εν τη τραπεζη της εµης βασιλειας.αυτοις εµπαθως και προσπαθως εν βιω και εχθρον καµου δυστυχως εκτελουντα. και ως ουδεν σοι εψεται των εκ κοσµω λαµπρων η τερπνων και ηδεων εντευθεν’ προς τας εκειθεν απαιροντι σκηνωσεις η τα των εργων µονων των εν τω βιω φαυλων παρα σου η καλων εργασθεντων. ων σοι σαρκωθεις ητοιµασα ως φιλω. καλω σε προς µε τον Θεον του παντος και Σωτηρα. «ει αρα ενδεχεται εις µοναζοντας τινας εξαγγελειν τας αµαρτιας αυτων ιερωσυνην µη εχοντας». προσθεις και τουτο˙ «επειδη ακουοµεν την του δεσµειν και λυειν εξουσιαν τοις ιερευσι διδοσθαι µονοις». αγαθων αιωνιων. ηµεις δε ουχ οιοι τε τοιαυτα διακρινειν και γραφειν εσµεν και δια τουτο σιωπαν εβουλοµεθα˙ το γαρ πενυµατικοις . ιν᾿ εις αιωνας αιωνων ζησης οντως και των αγαθων των εµων εντρυφησης. Γνωθι γαρ σαυτον. Περι εξοµολογησεως. πατερ και αδελφε. (422) λιπων τα κατω. (423) 1. Και γνους το φθαρτον και επικηρον παντως. ολιγον ζωης λειψανον ων εν βιω. ανω δευρο. Ηµεις δε απεδεξαµεθα σου µεν την προς τα καλα προθεσιν οτι ζητεις µανθανειν περι θειων και ιερων πραγµατων. Επεταξας τη ευτελεια ηµων. Και ταυτα µεν της σης φιλοθεου ψυχης και του διαπυρου ποθου και φοβου τα ρηµατα και ψυχωφελη ερωτηµατα. ερωτηµατικως ειπειν σοι. ΕΠΙΣΤΟΛΕΣ. ως βροτος και φθαρτος ει. αµην εις τους αιωνας. Λαβου του ποθου των εµων εν καρδια θειων πραγµατων. ΕΠΙΣΤΟΛΗ Α’.

ηντινα και νυν επικαλεσαµενοι λεξωµεν ωδε. του τε του το ταλαντον κατακρυψαντος και του αναξιως τα θεια και κενοδοξως µαλλον δε εσκοτισµενως εκτιθεντος δογµατα. ου διδασκων αλλα τας µαρτυριας περι των επερωτηθεντων µοι φερων εξ αυτης σοι. τεως δε τα κρειττω και τελεωτερα. ινα εξ αµφοτερων των κρηµνων τη του Θεου χαριτι εµαυτον και τους ακουοντας µου διατηρησω. 2. τον εκ του µιασµου αγιασµον. ων ηµεις κατα πολυ βιω και λογω και αρεταις διεστηκαµεν. την εκ της καταδικης ελευθεριαν.πνευµατικα συγκρινειν των απαθων και αγιων εστιν ανδρων. Ου γαρ παρ᾿αγγελων εκτισθηµεν. παρισταµεθα. Αλλ᾿ επει «εγγυς» ως γεγραπται «Κυριος πασι τοις επικαλουµενοις αυτον εν αληθεια» τουτον καγω ο αναξιος επικαλεσαµενος εν αληθεια ταυτα σοι ου δι᾿ εµων λογων. ιν᾿ η και τα λεγοµενα βεβαια. 3. βασιλεις οµου και πτωχοι. Ποθεν ουν την αρχην του λογου ποιησωµεν η εκ της αναρχου των παντων αρχης. τον τροπον προτερον της εξαγορευσεως και την δυναµιν εξειποντες. Τουτο γαρ αµεινον. ο δε ετερος πεντακοσια˙ µη εχοντων ουν αποδουναι αµφοτεροις εχαρισατο». Τινα δε εισι τα δοθεντα ηµιν παρ᾿ αυτου ακουσον. Τοιγαρουν απας πιστος χρεωστης υπαρχει του ιδιου ∆εσποτου και Θεου και ο παρ᾿ αυτου ελαβε. το αυτον τον Θεον (425) επενδυσασθαι. «ησαν δυο χρεωφειλεται και ο µεν εις ωφειλεν αυτω δηναρια πεντηκοντα. οτε γυµνοι και τετραχηλισµενοι απαντες. Εξαγορευσις τοινυν ουδεν αλλο εστιν η χρεων οµολογια ειτ᾿ ουν επιγνωσις σφαλµατων και αφροσυνης ιδιας ηγουν πτωχειας καταγνωσις˙ καθως εν ευαγγελιοις παραβολικως ειπεν ο Κυριος˙ «δανειστη τινι». οπερ σφραγις υπαρχει βασιλικη. φησιν. εν η τα ιδια προβατα σφραγιζει ο Κυριος – . αλλ᾿ εξ αυτης της θειας και θεοπνευστου γραφης (424) λεξω. τουτο δη και απαιτηθηναι µελλει επι του φοβερου και φρικτου κριτηριου αυτου. το µελη γενεσθαι αυτου και το Αγιον Πνευµα λαβειν ενοικουν εν ηµιν. ουδε παρα ανθρωπων εµαθοµεν. το τεκνα και υιους αυτου και κληρονοµους δια του θειου γενεσθαι βαπτισµατος. την εκ του σκοτους προς το ανεκλαλητον αυτου φως προοδον. Πολλα µεν ουν αλλα α ουδεις ανθρωπων ισχυσει εναριθµησαι. αλλ᾿ εκ της ανωθεν σοφιας ειτ᾿ ουν της δια του πνευµατος χαριτος µυστικως εδιδαχθηµεν και καθ᾿ ωραν αει διδασκοµεθα.

ελθων κακεινον και ηµας του πτωµατος εξηγειρε θεϊκη δυναµει. ει µη ο υπερ φυσιν Θεος και κατα σαρκα υιος αυτου γεγονως. τα εν τω αερι δηλονοτι. Ως ουδε ο Αδαµ η τις των εκεινου υιων ανακλησιν εαυτου η των συγγενων ισχυσεν απεργασασθαι. Ο ουν φυλαττων τας εντολας φυλαττεται παρ᾿ αυτων και τον εµπιστευθεντα αυτω παρα του Θεου πλουτον ουκ απολλυσιν˙ ο δε εκεινων καταφρονων γυµνος ευρισκεται και ευχειρωτος τοις εχθροις και τον πλουτον απολεσας απαντα υποχρεως τω βασιλει και δεσποτη γινεται παντων εκεινων ων ειποµεν.Ταυτα παντα και αλλα πλειονα τουτων τοις βαπτιζοµενοις ευθυς απο του θειου βαπτισµατος διδοται. . υπερ ων ανταποδουναι τι η ταυτα ευρειν δυνατον ουκ εστιν ανθρωπω˙ ουρανια γαρ (426) εισι και απο των ουρανων ηλθε και καθ᾿ εκαστην ερχεται κοµιζων και διανεµων αυτα τοις πιστοις.και τι πολλα λεγω. αγνοουντες οτι µαλλον παρ᾿ εκεινων ηµεις φυλαττοµεθα˙ Ο γαρ τας του Θεου τηρων εντολας ουκ εκεινας αλλ᾿ εαυτον διατηρει και φυλαττει απο των ορωµενων και αορατων εχθρων. τουτων αφανως αει παρατασσοµενων καθ᾿ ηµων. τινας δε προδιδους γινωσκετω οτι καν µιας αµεληση και ουτω τον πλουτον ολον απολλυσιν. προς τους κοσµοκρατορας του σκοτους του αιωνος τουτου.το οµοιους και ηµας αυτου ποιησαι και αδελφους και συγκληρονοµους αυτου απεργασασθαι. ατινα και ο θειος Αποστολος θειον πλουτον και κληρον κατονοµαζει. προς τας εξουσιας. περι ων ως αναριθµητων οντων και φοβερων ο Παυλος εδηλωσε λεγων˙ «ουκ εστιν ηµιν η παλη προς αιµα και σαρκα αλλα προς τας αρχας. οια δη ωσπερ τειχος παντοθεν περικυκλουσαι τον πιστον και τον εναποκειµενον θησαυρον εν τη ψυχη ασυλον διατηρουσαι και πασιν εχθροις και κλεπταις ποιουσαι ανεπιχειρητον. προς τα πνευµατα της πονηριας εν τοις επουρανιοις». . Αι δε εντολαι του ∆εσποτου ωσπερ των απορρητων τουτων χαρισµατων και δωρεων εδοθησαν φυλακες. ο Κυριος ηµων Ιησους Χριστος. και που οι λαβοντες και απολεσαντες ευρειν αυτα παλιν δυνησονται. Αλλα γαρ νοµιζοµεν φυλαττεσθαι παρ᾿ ηµων τας εντολας του φιλανθρωπου Θεου και επι τουτω αχθοµεθα. Ο δε µη πασας τας εντολας αλλα τινας µεν φυλαττειν δοκων. 4. Οντως ουδαµου.

(427) και παλιν˙ «ο λυσας µιαν των εντολων τουτων και διδαξας – δια της παραβασεως δηλονοτι – τους ανθρωπους ουτω ποιειν. ουτω και µιας αµελων εντολης κατα µικρον και των αλλων απασων εκπιπτεις. υπο των ληστων εαθεις κειµενος. τουτω και δεδουλωται». Εστιν ουν πασα αµαρτια προς θανατον. Υπο γαρ ενος τρωθεντος σου εχθρου και καταπεσοντος πασαι αι εντολαι αφιπτανται απο σου και κατα µικρον την ισχυν αφαιρη.Υποθου γαρ µοι δωδεκα ανδρας ενοπλους ειναι τας εντολας και κυκλοθεν ισταµενους και µεσον αυτων γυµνον σε οντα φυλαττοντας˙ τοιουτους δε παλιν αλλους µοι νοει περιστοιχουντας παντοθεν και επικειµενους αντιπαλους πολεµιστας και λαβειν σε ζητουντας και κατασφαξαι ευθυς. «απαξ γαρ ο αµαρτησας. υποδικος γεγονως χρεους και αµαρτιας. ως εκεινων µη επιστραφηναι δυναµενων προς σην βοηθειαν. οπερ και δια το µη εχειν ουδεποτε της αιωνιου φυλακης ηγουν του σκοτους υπεξελευσεται. και παλιν˙ «το δε κεντρον του θανατου η αµαρτια». απο δε του µη εχοντος και α δοκει εχειν αρθησεται απ᾿ αυτου». αλλ᾿ εξ ενος µερους µιας γενοµενης οπης ολον το ενδον κατ᾿ ολιγον απολλυσιν. Κεντρον δε του θανατου την αµαρτιαν καλει. τι των λοιπων ενδεκα ανδρων το οφελος εσται. ει και µη παντοθεν διατρηθη. ηδη τεθνηκεν». του ενος µεσον εισελθοντος αυτων και σε αφειδως κατατεµνοντος. εως αν το οφληµα αποδω. καθως φησιν ο Χριστος˙ «τω εχοντι δοθησεται και τα περισσευθησεται. ως ο Παυλος φησιν. Ο ουν αποθανων τι αλλο ει µη το αναστηναι επιποθει και ο χρεωστων και µη εχων αποδουναι ει µη το λυσιν του χρεους λαβειν και µη εις φυλακην βληθηναι. Ει ουν εις εκ των δωδεκα θεληµατι οικειω καταπεσειε και της φυλακης αµελησειε και ως θυραν ανεωγµενην τω αντιπαλω τον τοπον αυτου εασειε. Ει γαρ και επιστραφηναι θελησουσι κακεινοι υπο των αντιδικων αναλωθησονται. Ουτως και ο υπο των νοητων ληστων συνστριβεις παντως ιατρον ζητει προς αυτον ελθειν . αυτη κεντρον του θανατου εστιν. ελαχιστος κληθησεται εν τη βασιλεια των ουρανων». και ουκ ειπεν οτι ηδε η ηδε. 5. Ουτως δε παντως εσται και επι σου µη φυλασσοντος τας εντολας. οτι οι τιτρωσκοµενοι θνησκουσιν. Και ο Παυλος˙ «ω γαρ τις ηττηται. αλλα οια δ᾿ αν και ειη η αµαρτια. αλλως δε ως αγγειον οινου πεπλησµενον η ελαιου.

αλλ᾿ υπο της καταφρονησεως την της ψυχης δυναµιν εκλυθεις κειται θεαµα φρικτον και ελεεινον τοις ορωσι καλως.«ουκ οιδατε γαρ φησιν οτι δουλοι εστε ω υπακουετε ειτε δικαιοσυνης εις δικαιοσυνην ειτε ανοµιας εις ανοµιαν» . το δηλητηριον αυτης αποπτυσαντες. ινα παλιν εν κατασχεσει γενηται ωνπερ εξεπεσεν. και η πορνη γυναικι συµπλακη η ετερω σωµατι συναφθη. αλλα µη εγχρονισωµεν. Ου γαρ εχει ζεοντα τον του Θεου φοβον εν εαυτω.συµπαθη τε και ευσπλαγχνον. επειδη κατα τον θειον Αποστολον «σωµα Χριστου εσµεν και µελη εκ µερους». Ο ουν συµπλεκοµενος τη πορνη τα µελη του Χριστου µελη πορνης ποιει. µαλλον δε πνευµατικως τα ψυχικα παραπτωµατα. Παντες γαρ οι τον εµπιστευθεντα πλουτον αυτοις κενωσαντες απαντα και µετα πορνων και τελωνων την πατρικην ουσιαν καταναλωσαντες και . αλλ᾿ ευθυς προς τον πνευµατικον ιατρον δραµωµεν και τον ιον της αµαρτιας δια της εξαγορευσεως εξεµεσωµεν. καταπατηµα δε τοις εχθροις τοις αποστατησασιν απο Θεου ο τοιουτος γεγονως και γυµνος της βασιλικης αλουργιδος και µεµελανωµενος απολειφθεις. Ο τοινυν δουλος γεγονως δια της αµαρτιας τω διαβολω .και εις καταγελωτα του Πατρος και Θεου. Ο γαρ τω Χριστω κολληθεις δια της χαριτος και µελος αυτου γεγονως και υιοθετηθειας αυτω ειτα τουτον αφεις ωσπερ κυων εις τον ιδιον εµε τον επιστρεψει. ∆ια τουτο φυγωµεν την αµαρτιαν πρωτον˙ ει γαρ και ταυτης τω βελει τρωθωµεν. τω ιω ταυτης ως µελιτη γλυκαινοµενοι. ως τον Χριστον ατιµασας και ενυβρισας µετα των απιστων κατακρινεται. 6. Παντως οτι µεσιτην και φιλον Θεου ζητησει και δυνατον εις το αποκαταστησαι αυτον ως το προτερον και τω Θεω και Πατρι καταλλαξαι αυτον. ινα προς τον ιατρον εκεινος µαλλον πορευσηται. και ως αντιφαρµακον τα διδοµενα της µετανοιας επιτιµια σπουδαιως παρ᾿ αυτου λαβωµεν και µετα πιστεως αει θερµης ταυτα επιτελειν και εν φοβω Θεου αγωνισωµεθα. τι διαπραξεται. (428) αντι τεκνου δε Θεου τεκνον του διαβολου γενοµενος. Ο δε τοιαυτα πεπραχως και ουτω παροργισας τον ∆εσποτην αυτου και Θεον ου δυναται αλλως καταλλαγηναι Θεω. µηδε ως αρκτος πληγεισα το τραυµα µειζον δια της αυτης πραξεως εργασωµεθα. ει µη δια µεσιτου ανδρος αγιου και φιλου και δουλου Χριστου και δια της αποφυγης του κακου.

Μεσιτην δε Θεου και . Τι ουν ποιησοµεν η τινα τροπον προς αφεσιν του χρεους και ανακλησιν του πτωµατος οι µετανοησαι βουλοµενοι επινοησοµεθα. ει βουλει. πατερα εχοµεν τον Αβρααµ». απαρρησιαστοι οντες ζητουσιν εικοτως ανθρωπον (429) Θεου αναδοχον γενεσθαι του χρεους αυτων. ως αν µη τη πολλη αποτοµια και ταις ακαιραις τοµαις τε (430) και καυσεσιν εις απογνωσεως βυθον παραπεµψη σε η παλιν τη υπερµετρω συµπαθεια νοσουντα εαση σε και υγιαινειν οιοµενον. αλλ᾿ απερ συ αποδεχη ταυτα διδαξη σε και µεινης παλιν οντως εχθρος ακαταλλακτος. ως δε µεσιτης δι᾿ ευχης και της προς Θεον εντευξεως ενωπιον αυτου εκεινος προσωπον προς προσωπον παραστας υπερ σου το Θειον εξιλεωσηται. Θεου διδοντος ακουσατε. ινα µετανοιας µεν τροπους τη αγαθη συµβουλη αρµαζοντως υποθηται ως συµβουλος αγαθος. το δεινοτατον. Ουδε γαρ ηκουσθη ποτε η εν ταις θεοπνευστοις γεγραπται γραφαις. και ιατρον και συµβουλον αγαθον εκζητησον. καν Μωσης καν ∆ανιηλ στησωνται. ου µη εξελωνται». ως ιατρος δε φαρµακον εκαστω καταλληλον τραυµατι επιδωσει σοι. ινα µη τω σω συνερχοµενος θεληµατι ουχι ο Θεος αγαπα. οπερ ως οιµαι γενεσθαι αδυνατον ανευ µετανοιας ειλικρινους και επιπονου του µελλοντος η και βουλοµενου καταλλαγηναι Θεω. ωστε εξελεσθαι υιους αυτων και θυγατερας. Μεσιτην. ινα τις αναδεξηται αµαρτιας ετερου και υπερ αυτων εκεινος απολογησηται µη αξιους της µετανοιας του ηµαρτηκοτος πρωτον και αναλογους του ειδους της αµαρτιας ενδειξαµενου και καταβαλλοµενου τους πονους και πεποιηκοτος αυτης τους καρπους˙ φησι γαρ η προδροµος του Λογου φωνη˙ «ποιησατε καρπους αξιους της µετανοιας και µη δοξητε λεγειν εν εαυτοις. ινα προς εκαστον υµων διαθησοµαι.υπο πολλης αισχυνης το συνειδος αυτων κατω νευον και µηδε ανανευσαι δυναµενον εχοντες. ινα δι᾿ αυτου προσελθωσιν αυτω. επειδη και αυτος ο Κυριος ηµων περι των ανοητως διακειµενων ουτως εφη˙ «αµην λεγω υµιν. 7. τη αιωνια παραδωσει σε κολασει ως ουκ ελπιζεις˙ τουτο γαρ η ενταυθα νοσος της ψυχης συναποθνησκουσα ηµιν προξενει. µηδε απειρον ιατρον. Μη ουν κολακα η κοιλιοδουλον ευρων συµβουλον και συµµαχον αγωνιση ποιησαι.

Συ δε εµισησας παιδειαν και εξεβαλες τους λογους µου εις τα οπισω». ∆ια τουτο ουν προσεχειν δει παντας ηµας. αδελφοι και πατερες µου. 8. ινα µητε οι µεσιτευοντες οργην αντι µισθου επισπασωνται. τους τε µεσιτευοντας τους τε ηµαρτηκοτας και αυτους τους βουλοµενους καταλλαγηναι Θεω. µητε οι προσκεκρουκοτες και καταλλαγηναι σπουδαζοντες εχθρω και φονει και πονηρω συµβουλω αντι µεσιτου εντυχωσιν. φησιν ο Χριστος. στησαι αυτον». φησιν. δια του πιστου δουλου αυτου. και παλιν˙ «υποκριτα. αλλ᾿ οι κατα το ονοµα και αυτην την του ονοµατος δυναµιν εναργως επισταµενοι και νους οντες ορωντες τον Θεον. «Ου γαρ πας ο λεγων µοι Κυριε. Τω ιδιω κυριω στηκει η πιπτει˙ δυνατος δε εστιν ο Θεος. εν εκεινη τη ηµερα ερουσι µοι˙ Κυριε. αδελφοι. «Ου γαρ παντες οι εξ Ισραηλ ουτοι Ισραηλιται εισιν». αλλ᾿ ο ποιων το θεληµα του πατρος µου». ουκ οιδα υµας. εκβαλε πρωτον την δοκον εκ του οφθαλµου σου και τοτε διαβλεψεις εκβαλλειν το καρφος το εν τω οφθαλµω του αδελφου σου». και ερω αυτοις˙ αµην λεγω υµιν. και παρακαλω παντας υµας εξασφαλιζοµενος και εµαυτον δια της προς υµας παρακλησεως µη καταφρονητικως εχει περι τα θεια ταυτα και φρικτα τοις πασι µυστηρια µηδε παιζειν εν ου παικτοις µηδε κατα της ψυχης ηµων δια κενοδοξιαν η φιλοδοξιαν η εµποριαν η αναισθησιαν˙ γινεται γαρ δια το ραβδι και πατερες καλεισθαι αλλοτριους . θεραπευσον σεαυτον». 9. και παλιν˙ «τω δε αµαρτωλω ειπεν ο Θεος˙ ινατι (431) συ εκδιηγη τα δικαιωµατα σου και αναλαµβανεις την διαθηκην µου δια στοµατος σου. ∆οκος δε εστι παθος εν η επιθυµια τις επισκοτουσα τον οφθαλµον της ψυχης. και ο Παυλος φησιν˙ «συ τις ει ο κρινων αλλοτριον οικετην. εισελευσεται εις την βασιλειαν των ουρανων. Κυριε. ουδε παντες οι τω του Χριστου καλουµενοι ονοµατι οντως Χριστιανοι. ωσπερ και «πολλοι.ανθρωπων ουκ οιµαι ουτως απλως ευρισκεσθαι. Και αυθις˙ «ιατρε. ου τω σω ονοµατι δαιµονια εξεβαλοµεν. απελθατε απ᾿ εµου εργαται της ανοµιας». ∆ια ταυτα τοιγαρουν παντα φριττω και τρεµω. Οι γαρ τοιουτοι µετα απειλης φρικτης ακουσονται˙ «τις υµας κατεστησεν αρχοντας και δικαστας του λαου µου».

και τα εκεινω εµπιστευθεντα κρατειν και ποιειν λαθρα φωραθη η και φανερως µετεπαγγελληται διαπραττεσθαι. τι πεισονται εις το µελλον οι την των αποστολων αξιαν αναξιως αρπαζοντες. απο του επι γης υποδειγµατος παιδευοµενοι. καθως εν ταις θεοπνευστοις των πατερων γραφαις εγγραφεται.αναδεχεσθαι λογισµους. πατερες και αδελφοι. οπερ. Προ δε τουτων αρχιερεις µονοι . Οτι ει µη δι᾿ αλλο τι εγκληθησοµεθα˙ αλλα γε δια τουτο µονον ως καταφρονηται µετα ατιµιας και της προεδριας στερηθησοµεθα και εις το πυρ το ασβεστον απορριφησοµεθα. 11.Ηµεις δε ειπωµεν αρτι. τουτο αφ᾿ ου το της µετανοιας ενδυµα τε και προσχηµα εκ Θεου εδωρηθη τη κληρονοµια αυτου και µοναχοι ωνοµασθησαν επι παντας ευρησεις γενοµενον. Μη. επειδη ουδε παντες οι τον επιγειον βασιλεα γνωριζοντες και τους αλλους εις αυτον δυνανται µεσιτευειν. Ω τολµης! Ποια αισχυνη ηµας καταλαβοι. Οτι γαρ ενδεχεται εις µοναχον ιερωσυνην µη εχοντα εξαγγελειν ηµας. τεκνον. Ει γαρ τω εκπροσωπουντι τω επιγειω βασιλει εξοµοιωθηναι τις τολµησει κατα αυθαδειαν. Ου φυλαξοµεν τοιγαρουν και επι Θεω ταυτην την ταξιν. αυτος και οι αυτου συµµυσται και υπηκοοι τιµωριαις εσχαταις εις φοβον των αλλων καθυποβαλλονται και ως αφρων και αναισθητος παρα παντων καταγελαται. Αλλα γαρ µηδε µεσιται των λοιπων προ του πλησθηναι υµας Πνευµατος Αγιου γενεσθαι θελησητε και προ του γνωρισαι και φιλιωθηναι υµας εν αισθησει ψυχης τω βασιλει των απαντων. Ολιγοι γαρ λιαν τουτο δυνανται ποιειν. παρακαλω. Αλλ᾿ αρκει ταυτα προς νουθεσιαν των προσεχειν εαυτοις βουλοµενων˙ τουτου γαρ χαριν και παρεκβατικωτερον της προκειµενης υποθεσεως τον λογον πεποιηκαµεν. οιτινες εξ αρετης και ιδρωτων ητοι δουλειων αυτων (432) των την προς αυτον παρρησιαν εκτησαντο και ουχι µεσιτου κακεινοι δεοµενοι αλλα στοµα προς στοµα συλλαλουντες τω βασιλει. µαθειν επεζητησας. αλλ᾿ εαυτοις την εκ δεξιων αυτου και ευωνυµων καθεδραν και προ του αιτησασθαι και λαβειν προαρπαζοντες χαρισοµεθα. 10. εν αις εγκυψας ευρησεις ως αληθη τα λεγοµενα. ου τιµησοµεν τον επουρανιον βαιλεα καν ισον του επιγειου. µη αναισχυντως ουτως απλως την των αποστολων αξιαν αρπαζωµεν.

Ουτως τον Ζακχαιον. «Πας γαρ ιερευς µεσιτης Θεου και ανθρωπων καθισταται προς τον Θεον. ακουσαντες οι Εβραιοι ελεγον˙ βλασφηµιαν ουτος λαλει˙ τις δυναται αφιεναι αµαρτιας ει µη εις ο Θεος. ου παρα των τοτε πατριαρχων τινος. ∆ιο και ως καινου τινος δογµατος και πραγµατος παραδοξου κηρυσσοµενου οι γραµµατεις εδυσχεραινον˙ ο δε Κυριος ουκ εµεµψατο αυτους τουτου γε ενεκα. εις τον εκλεκτον λαον του Θεου. 12. ουκ εκ των ιερεων η αρχιερεων αφαιρεθεισα. αλλα ταυτης εαυτους εκεινων αλλοτριωσαντων. Αλλ᾿ ανωτερω του λογου αρξωµεθα και ιδωµεν. ουτως τον παραλυτικον. λεγω δη τους µοναχους. . και εξετεινε και αποκατεστη υγιης ως η αλλη. ου παρα ιερεων. ουτως τον Πετρον τρις αρνησαµενον. (433) ως ο Παυλος φησι. ου σοι µονον. λεγει τω ξηραν εχοντι την χειρα˙ εκτεινον την χειρα σου. αλλα και πασιν αλλοις ανθρωποις. των ιερεων οµου και αρχιερεων τω λοιπω εξοµοιουµενων λαω και πολλων ως και νυν περιπιπτοντων πνευµασι πλανης και µαταιας κενοφωνιαις και απολλυµενων. µετηχθη. αλλα µαλλον ο ηγνοουν εδιδαξεν ως Θεον εαυτον δειξας και ουχ ως ανθρωπον την αφεσιν των ηµαρτηµενων δωρουµενον˙ φησι γαρ προς αυτους. Ουτως ουδεπω αφεσις εδιδοτο αµαρτιων. ουτως τον Ματθαιον απο του τελωνιου. ον ιασαµενος και µετα ταυτα ευρων ειπεν˙ ιδε υγιης γεγονας. Του Κυριου και Θεου και Σωτηρος ηµων ειποντος τω ξηραν εχοντι την χειρα οτι αφεωνται σοι αι αµαρτιαι σου. ου παρα προφητων. ινα µη χειρον τι σοι γενηται. δια του ορωµενου θαυµατος το µειζον και αορατον πιστωσαµενος. ως ειρηται.του δεσµειν και λυειν την εξουσιαν κατα διαδοχην ως εκ των θειων αποστολων ελαµβανον. και κατα ταξιν ωσπερ ηρωτησας ουτως και σαφης η λυσις γενησεται. µηκετι αµαρτανε. οτι εξουσιαν εχει ο υιος του ανθρωπου αφιεναι αµαρτιας. ινα δε ειδητε. και οφειλει ωσπερ υπερ του λαου ουτως και υπερ εαυτου προσφερειν θυσιαν». του χρονου δε προϊοντος και των αρχιερεων αχρειουµενων εις ιερεις βιον εχοντας αµωµον και χαριτος θειας ηξιωµενους η φρικτη εγχειρησις αυτη προβεβηκεν˙ ειτα και τουτων αναµιξ γενοµενων. ποθεν και πως και τισιν εξ αρχης η εξουσια αυτη του ιερουργειν και δεσµειν και λυειν εδοθη. ουτως την πορνην.

αν τινων κρατητε. Τους προκριτους ενδεκα µαθητας. και η εξουσια αυτη εκ των τοιουτων αφηρηται. κεκρατηνται».Τουτο δε ειπων εδειξεν. ου νηστειας. ου χρονων δεηθεντος τουτου τινων πολλων. αν τινων αφητε τας αµαρτιας. ∆ιο και παντα τα αλλα. (435) α οι ιερουργουντες εχειν οφειλουσιν. αλλος αλλου προεχειν φιλονεικων και την προεδριαν τη αρετη υποκρινοµενος. ως παρα του Αγιου Πνευµατος µελλοντος διδασκεσθαι. 13. ου χαµευνιας. κατα διαδοχην οι αγιοι Αποστολοι την εξουσιαν ταυτην µετεπεµπον προς τους και τους θρονους επεχοντας αυτων. αλλ᾿ ο βιον τω ορθω λογω κεκτηµενος συναδοντα. Οιµαι δε ουδε τουτο˙ ουδε γαρ ο µη παρεισφερων νεωστι δογµα εις την εκκλησιαν του Θεου ουτος ορθοδοξος. εγκατελιπεν αυτους η θεια χαρις. Εισελθων γαρ και στας εν µεσω αυτων ενεφυσησε και φησι˙ «λαβετε Πνευµα Αγιον. Πως δε την αξιαν ταυτην και εξουσιαν αυτοις επιδεδωκε. Εντευθεν η αρχη του µεγαλου τουτου δωρου και Θεω µονω πρεποντος. αφιενται αυτοις. οτι δι᾿ αµαρτιας εκεινος εις την νοσον ενεπεσεν και ταυτης απαλλαγεις (434) ελαβεν και την αφεσιν των ιδιων αµαρτηµατων. Αφ᾿ ου γαρ οι τους θρονους των Αποστολων επεχοντες σαρκικοι και φιληδονοι και φιλοδοξοι απεφανθησαν και εις αιρεσεις εξεκλιναν. Αλλ᾿ ως ειποµεν προϊοντος του χρονου συνεχυθησαν και συνεφυρησαν τοις αναξιοις οι αξιοι και υπο του πληθους συνεκαλυπτοντο. κεκλεισµενων των θυρων και συνηγµενων ενδον οµου. και ουδεν περι επιτιµιων τεως αυτοις εντελλεται. αφεµενοι. ως των τε λοιπων ουδεις ουδε εννοησαι τι τοιουτον ετολµα. Τουτον δε και τον τοιουτον οι κατα καιρους πατριαρχαι και µητροπολιται η ζητησαντες ουκ απετυχον η ευροντες τον αναξιον µαλλον αντ᾿ εκεινου . Καταµαθωµεν και τινας και ποσους και ποτε.Ουτως εφυλαττον µετα ακριβειας οι µαθηται του Κυριου το δικαιον της εξουσιας ταυτης. ως η πορνη και ο Πετρος ο κλαυσας πικρως. Ως ουν ειρηται. ο και µονος εκεκτητο˙ ειτα τοις µαθηταις αντ᾿ εκεινου καταλιµπανει το τοιουτον χαρισµα µελλων προς τον ουρανον ανελθειν. αλλ᾿ η µονον επιστροφης και πιστεως αδιστακτου και εκκοπης του κακου και µετανοιας αληθινης και δακρυων πολλων. τουτο µονον απαιτουνται εχειν το ορθοδοξον.

τουτο µονον αυτον απαιτουντες το εγγραφως εκθεσθαι το της πιστεως συµβολον. . και τουτο µονον αποδεχοµενοι το µητε υπερ του αγαθου ζηλωτην ειναι µητε δια το κακον τινι αντιµαχεσθαι. της του πνευµατος δωρεας επι τους µοναχους µεταβασης και δια των σηµειων γνωριζοµενης ως τον βιον των Αποστολων δια των πραξεων µετερχοµενους. ουκ αν ωρωντο οι ανθρακες διαυγαζοντες. αλλ᾿ υπο του τρανοτερου φωτος ηµαυρωµενοι εδεικνυντο αν. Τινες δε του λαου και κρειττονες απεφανθησαν µαλλον των ιερεων. Μη οντων γαρ τινων εξ αυτων αλας.προετιµησαντο. αλλα µονοις εκεινοις. κακει παλιν ο διαβολος τα οικεια ειργασατο. πατριαρχαις φηµι και µητροπολιταις και επισκοποις. ινα δια των ελεγχων σφιγγωσι και αναστελλωσι καν οπωσουν τον διαρρεοντα βιον. ειρηνην ωσπερ εντευθεν τη εκκλησια περιποιουµενοι. ινα µη χορτος οντες εκειθεν κατακαυθησονται. χειρων δε αυτων ο λαος. οιµαι δε ουδ᾿ αυτο τοις πολλοις αυτων. ως ορας. ως ο Κυριος εφη. απλως ουτως και δια µονην την χειροτονιαν και την ταυτης αξιαν το αφιεναι αµαρτιας απο Θεου διδοται . Ιδων γαρ αυτους οτι ως νεοι τινες µαθηται του Χριστου αυθις ανεδειχθησαν εν τω κοσµω. Ουτε ουν τοις τω σχηµατι µοναχοις ουτε τοις κεχειροτονηµενοις και εις ιερωσυνης εγκαταλεγεισι βαθµον ουτε τοις τω της αρχιερωσυνης τετιµηµενοις αξιωµατι. και τω βιω και τοις θαυµασιν ελαµψαν. (436) τους ψευδαδελφους και τα ιδια σκευη εισαγαγων τουτοις ανεµιξε και κατα µικρον πληθυνθεντες. ηχρειωθησαν και γεγονασι µοναχοι παµπαν αµοναχοι. Ει γαρ εκεινοι κατα τον του Κυριου λογον ελαµπον τω βιω ως ο ηλιος. Εκ τουτου ουν οι ιερεις ηχρειωθησαν και γεγονασιν ως ο λαος. οσοις εν ιερευσι και αρχιερευσι και µοναχοις το συγκαταριθµεισθαι εστι τοις των µαθητων του Χριστου χοροις δια την αγνοτητα. εν τω εκεινων αφεγγει ζοφω ως ανθρακες ουτοι φαινοµενοι.ιερουργειν γαρ µονον αυτοις συγκεχωρηται.απαγε! . Επει δε το προσχηµα µονον και το της ιερωσυνης ενδυµα εν τοις ανθρωποις εναπελειφθη. αλλα συγγινωσκοντων µαλλον και συγκαλυπτοντων αλληλων τα παθη εγενοντο χειρους µεν αυτοι του λαου. ο χειρον πασης εχθρας εστι και µεγαλης ακαταστασιας αιτιον.

Οι γουν τουτων εν µετοχη γεγονοτες των χαρισµατων . αλλ᾿ επι την λυχνιαν. Ποιων καρπων. λογος γνωσεως. ην εν ταις ιεραις ακουωσιν υπαναγινωσκοµενην γραφαις. (437) διαιρουν εκαστω καθως βουλεται». Ων το πληθος απαριθµουµενος ο Παυλος λεγει˙ «ο δε καρπος του Πνευµατος εστιν αγαπη. ετι γε µην και εις τους πνευµατικως επιταττοντας επεδειξαντο.η παντων η εκ µερους κατα το συµφερον αυτοις . οφεις αρουσι. Εαν πασαν µεν αρετην. οιον ει καθ᾿ οµοιοτητα του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου ανεπαισχυντως. ελεηµοσυνη και τα τουτοις εποµενα˙ προς τουτοις˙ «λογος σοφιας. ως αυτος φησιν ο Χριστος˙ «ουδεις λυχνον αψας τιθησιν αυτον υπο τον µοδιον η υπο κλινην. χρηστοτης. Οθεν ο Κυριος εδιδαξεν ουτως ειπων˙ «σηµεια δε τοις πιστευσασι ταυτα παρακολουθησει˙ εν τω ονοµατι µοι δαιµονια εκβαλουσι.οπερ εστιν η θεοπνευστος διδασκαλια του Λογου και ωφελιµος -. χαρα. Ποθεν ουν αυτοι τε οι τοις ειρηµενοις εγκαταλεγεντες εκεινο νοησωσι και οι αυτους εκζητουντες τουτους ακριβως επιγνωσονται. ταυτην εαυτον εκαστος των ειρηµενων ευρισκει κατωρθωκοτα. ου µη αυτους βλαψη». πασαν δε πραξιν των . α παντα ενεργει εν και το αυτο Πνευµα. µακροθυµια. ει πασαν δοξαν την εν τω κοσµω κατεπτυσαν και σκυβαλα τα εν αυτω τερπνα ηγησαντο. ∆ιο και φως εισιν ουτοι του κοσµου. αλλα και απο της του βιου αυτων διαγωγης˙ ουτω γαρ και οι ζητουντες αυτους και αυτοι εαυτον εκαστος ακριβεστερον επιγνωσονται. Ουκ εκ τουτων δε µονων οι τοιουτοι γνωριζονται. πιστις. ει ατιµιας και υβρεις και ονειδισµους και λοιδοριας απο ψυχης ηγαπησαν και τους επιφεροντας αυτοις ταυτα ως αγαθων µεγαλων προξενους απεδεξαντο και απο ψυχης µετα δακρυων υπερ αυτων ηυξαντο. ινα φαινη πασι τοις εν τη οικια». ειρηνη. χαρισµατα ιαµατων και ετερα πλειστα.εν τω χορω των Αποστολων εγκατελεγησαν και οι νυν τοιουτοι αποτελουµενοι εκεισε εγκαταλεγονται. και παλιν˙ «εκ των καρπων αυτων επιγνωσεσθε αυτους». καν θανασιµον τι πιωσιν. φιλαδελφια. εγκρατεια» µεθ᾿ ων ευσπλαγχνια. Και τι τα πολλα και προφανη λεγων τον λογον µηκυνω.14. µαλλον δε ως µεγιστην δοξαν ηγησαντο την ευτελειαν και ταπεινωσιν και ως εκεινος την υπακοην ανυποκριτως εις τους εαυτων πατερας και οδηγους. γλωσσαις λαλησουσι καιναις . πραοτης.

παλαι υπο του Αγιου Πνευµατος επι τουτο σφοδρω ποθω κινουµενον. Παντες γαρ οι τοιουτοι τας εντολας του Θεου εφυλαξαν µεχρι θανατου. προσεχε! Η εκαστου ψυχη εστιν η δραχµη ην απωλεσεν ουχ ο Θεος αλλ᾿ ηµων εκαστος εν τω σκοστει της αµαρτιας βυθισας εαυτον. την αλλοιωσιν. Ευροντες δε τας εαυτων ψυχας. ως οιδε µονος αυτος. (438) Και ουτως οι τοιουτοι ειποιεν αν τοις πασιν εν παρρησια˙ «υπερ Χριστου πρεσβευοµεν ως του Θεου παρακαλουντος δι᾿ ηµων˙ καταλλαγητε τω Θεω». αδελφοι και πατερες. τοις θεσει ουσιν και αγιοις δουλοις αυτου. το οντως φως. γνωσεται. και ουτως τοις αλλοις περι παθων απαλλαγης και . τον βαθµον επεγνωκοτα και προς το υψος της θεϊκης δοξης αιροµενον. ηκολουθησαν τω Χριστω δια της των πειρασµων υποµονης. και γνους ακριβως προσκυνησει τον δεδωκοτα και τοις χρηζουσι µεταδωσει. εν φωτι νοητω ευρον αυτας και ουτως εν τω φωτι τουτω ειδον το απροσιτον φως. κατα το γεγραµµενον˙ «εν τω φωτι σου οψοµεθα φως». Ο δε Χριστος. αυτον τον Θεον. Τοις τοιουτοις οιδα. τεκνον. παρ᾿ ου και το δεσµειν και λυειν. τοτε και εαυτον τις γνωτω µετοχον Θεου και των αυτου χαρισµατων γεγονοτα και υπο των καλως ορωντων η και υπ᾿ αυτων των αµβυωπουντων γνωσθησεται. ει βουλει. αλλα χειρι µε Θεου ειτ᾿ ουν πνευµατι εις µαθητειαν εγκαταλεξαντι και την εξ ανθρωπων χειροτονιαν (439) δια τον παρακολουθησαντα τυπον καλως λαβειν µε κελευσαντι. 17. Πως ουν εστιν ευρειν τινα ην εχει ψυχην. διδοσθαι του δεσµειν και λυειν <την εξουσιαν> απο Θεου Πατρος και Κυριου ηµων Ιησου Χριστου δια του Αγιου Πνευµατος. ελθων και τους ζητουντας αυτον συναντων. Τοιγαρουν γενεσθαι πρωτον τοιουτοι ευξωµεθα. 16.αγαθων ωσαυτως µετελθοντα και επι µια τουτων εκαστη την προκοπην. Τοιουτω και αυτος εγω εµαθητευσα πατρι χειροτονιαν εξ ανθρωπων µη εχοντι. επωλησαν τα υπαρχοντα αυτων και διενειµαν τοις πτωχοις. απωλεσαν τας εαυτων ψυχας ενεκεν της αγαπης του Θεου εν τω κοσµω και ευρον αυτας εις ζωην αιωνιον. ιδειν εαυτον αυτοις εχαρισατο. Τουτο εστιν ευρειν την ψυχην αυτου το ιδειν τον Θεον και εν τω εκεινου φωτι αυτον γενεσθαι απασης κτισεως της ορωµενης ανωτερον και τον Θεον σχειν ποιµενα και διδασκαλον.

ει που και τοιουτος τις εν τη πονηρα ταυτη γενεα ων ευρεθησεται. µη αποκνησης ποιησασθαι. αλλ᾿ ως τους τρεις παιδας αφλεκτους εν τη καµινω εφυλαξεν. οσης µε της ευφροσυνης ενεπλησαν εις υψος τε πνευµατικης ανηγαγον γνωσεως και επι πετραν τους ποδας µου του νοος καλως προσερεισαντο και αυτην µε την πετραν ενδυσασθαι παρεσκευασαν. οιαν µοι δοξαν και χαραν προεξενησαν. Ιδου. οσων µοι στεφανων γεγονασιν αιτια. ω πρεπει πασα δοξα. γεγονε µετοχος της χαριτος και των δωρεων αυτου. Ερρωσο». οπως ευροντες αυτον αφεσιν λαβωµεν δι᾿ αυτου των αµαρτιων ηµων. ο δια σου εξοριστος και δεδιωγµενος Συµεων ο σος. ΕΠΙΣΤΟΛΗ Β’.αναδοχης λογισµων οµιλησωµεν και τοιουτον πνευµατικον ζητησωµεν. των κατα Θεον σου αγωνων και λογων τα σπερµατα οια πεποιηκασι τα γεωργια. και την εξουσιαν του δεσµειν και λυειν τα αµαρτηµατα παρ᾿ αυτου ελαβε τω Αγιω Πνευµατι πυρωθεις. τω ενδοξοτατω συγκελλω. ευχαριστων τε και προσευχοµενος ουδεποτε παυσοµαι. τιµη και προσκυνησις συν τω Πατρι και τω µονογενει Υιω εις τους αιωνας. . Λοιπον ει τινα και ετερα εχεις εις προσθηκην ευφροσυνης και δοξης των αγαπωντων σε. καθαπερ εκεινος. ουτω καµε. οπως ο µισθος σοι πολλαπλασιασθη και η ανταµειψις παρα Θεου του ταυτα νοµοθετησαντος δαψιλεστερα σοι γενηται. τοις προσταγµασιν αυτου και ταις εντολαις ολη ψυχη υπακουοντες. Προς Στεφανον Νικοµηδειας (440) «Τω πανιερω και αγιω δεσποτη µου. κινουµενον και λαλουν και γραφειν µεν προς σε προτρεποµενον. πανιερε δεσποτα. τους οντας µαθητας του Χριστου και µετα πονου καρδιας και δακρυων πολλων επι ρητας ηµερας ικετευσωµεν τον Θεον. αλυπον διατηρει και απηµαντον. ως εν σκηνη αυτου κρυπτον. Υπερ ων και ευχαριστω σοι. Αµην. ακουσας τας του Χριστου. πασης τε θυµηδιας εµπιπλων και µη εων ολως µε των θανατηφορων πειρασµων επαισθανεσθαι. Μαλλον µεν ουν τοιουτους εµπονως ζητησωµεν ανδρας. εξ ης εχω το υδωρ το ζων ενυποστατως βλυζον εν εµοι. ινα αποκαλυψη τους οφθαλµους των καρδιων ηµων προς το επιγνωναι.

Ποιος γαρ εν τουτω δολος η ποια θλιψις µοι προσγενησεται ποτε. ινα τα . Αλλα δεοµεθα σου µη στης της προθεσεως. ευεργετων καθ᾿ εκαστην ηµας επι χρονοις ηδη επτα. ει και φαινοµαι περι πολλου ταυτα ποιουµενος. κηρυξατε επι των δωµατων» ποιαν υποληψιν πονηραν κατα σου ειχον αναλαβεσθαι. ως δολω ποτε τινι η περιεργια προς το λυπησαι µε το χαρτιον συ απεκρατησας. και δια σου και πασιν αλλοις ελπιζων φανερα φανησεσθαι. αλλα και πολλης σου της ευηθειας κατεγνωµεν. υπερ ου φερω παντα προθυµως και δι᾿ ον ορας την αλυσιν ταυτην παρα σου της εξοριας περικειµαι. Τι ουν σοι απολογησοµεθα τω περι τα τοιαυτα σπουδαιω και φιλοτιµοτερον ειδοτι δεξιουσθαι τοις γλυκεσι σου φαρµακοις τους φιλους. οτι δη και τοιαυτα ολως ελογισω περι ηµων. καθως ο Χριστος τοις εαυτου µαθηταις ελεγεν «α εις το ους ακουσατε. και υπελαβον εκ καταφρονησεως του υπουργουντος µοι ισως τουτο απολεσθηναι η κατα την οδον η και αλλως πως. και παντα τα εµα σοι εθαρρησα. ουκ απεδεξαµεθα δε. επει εις σε. (441) «Καλους µοι στεφανους ο καλος Στεφανος και δεσποτης µου επι τοις εµοις στεφανοις παλιν προσεθετο. Αλλα τι σοι ανταποδωσοµεν υπερ ων ηµας τους ταπεινους αγαθη κινουµενος διαθεσει πεποιηκας και ποιεις και οιδ᾿ οτι παλιν ποιησεις. Προς Νικητα Σταθατον. Εγω γαρ δια τουτο σε και παρακαλω εν τετραδιοις µεταγραψαι αυτα. πνευµατικον ηµων τεκνον. την ηδυτητα. µη καταπαυσης απο των εργων σου˙ προσθες ει δοκει τουτοις τα ετι γλυκυτερους τη επιτασει ποιουντα τους πονους µοι.ΕΠΙΣΤΟΛΗ Γ’. ο δια σου εξοριστος και των προσοντων γυµνος γεγονως Συµεων ο σος». την χαραν. Ηυξησας µοι το φως. ον ως εµαυτον εχειν απαξ καθωµολογησα. (442) «Το πιττακιον σου. ΕΠΙΣΤΟΛΗ ∆’. α και αυξησαις ετι παντως και ετι ποιων τα οικεια και τω φιλουµενω ταχιον ενωσαις ηµας Θεω. και εις τουτο ελυπηθην. ενεθυµηθην τουτο η ελογισαµην εγω. Αλλ᾿ οτι παντως ηγνοουν σε τουτο εχειν. εδεξαµεθα µεν. Τω πανιερω και αγιω δεσποτη µου. Ετερα προς Στεφανον Νικοµηδειας. Ερρωσο.

ευχοµαι κολληθηναι και ενωθηναι. η και σε. Οµως ο Θεος συγχωρησει σοι την αµαρτιαν ταυτην. Και πως µε τοιαυτα λογιζεσθαι υπελαβες κατα σου. ΠΟΛΙΤΙΚΟ ΚΑΦΕΝΕΙΟ http://politikokafeneio. αλλα µενειν σε διηνεκως εν παντι και εν πασι προς ηµας και προς παντας ασκανδαλιστον. ινα δυνασαι µη λογιζεσθαι το κακον η το ον η και το µηδολως ον. Αµην.com . πολλακις δε και τους µη βουλοµενους ελκυουσα και προσκαλουµενη προς εαυτην. οτι εξω της αγαπης ηµας ειναι εκρινας της παντα υποµενουσης και µηδεποτε εκπιπτουσης. εαν µη τις εκουσιως ταυτης αποσπασθη˙ (443) εκεινη δε µενει ατµητος. αδιαιρετος. παντας τους βουλοµενους επιστρεφειν και παλιν κολλασθαι αυτη ευµενως προσδεχοµενη και γνησιως προσκολλωµενη. τεκνον.σχεδη παντα σοι καταλειψω.